กระทู้ถามที่ ๐๕๗/ร.

เรื่อง ปัญหาระบบการรักษาสุขภาพของประเทศไทย

กราบเรียน ประธานสภาผู้แทนราษฎร

ข้าพเจ้าขอตั้งกระทู้ถาม ตามนายกรัฐมนตรี ดังต่อไปนี้

ปัจจุบันโครงสร้างระบบประกันสุขภาพของประเทศไทยประกอบด้วย ๓ ระบบ คือ
ระบบสวัสดิการรักษาพยาบาลข้าราชการ ระบบประกันสังคม และระบบหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ (บัตรทอง) ซึ่งทั้ง ๓ ระบบนี้ มีความแตกต่างกันอยู่หลายประการ เช่น ค่าใช้จ่ายต่อหัว สิทธิประโยชน์ ขั้นพื้นฐานในการรักษาพยาบาล และความสามารถในการเข้าถึงบริการ เป็นต้น โดยผู้มีสิทธิบัตรทอง ในปัจจุบันมีจำนวนประมาณ ๔๘.๘ ล้านคน ซึ่งในจำนวนดังกล่าวเป็นผู้มีบัตรสวัสดิการแห่งรัฐจำนวนประมาณ ๑๔ ล้านคน ซึ่งบุคคลเหล่านี้จะได้สิทธิเพิ่มเติมที่ไม่ต้องจ่ายค่าใช้จ่าย หากมีลักษณะที่เข้าเงื่อนไข และคงให้เห็นว่าบุคคลผู้ไม่มีบัตรสวัสดิการแห่งรัฐจะต้องรับภาระในการจ่ายค่าใช้จ่าย เพิ่มเติมในลักษณะการร่วมจ่าย จึงขอเรียนถามว่า

๑. การร่วมจ่ายของบุคคลที่มีบัตรสวัสดิการแห่งรัฐและไม่มีบัตรสวัสดิการแห่งรัฐแตกต่างกันอย่างไร ขอทราบรายละเอียด

๒. รัฐบาลมีนโยบายในการผลักดันค่าใช้จ่ายรายหัวของระบบบัตรทองให้มีความเท่าเทียมกันหรือไม่ อย่างไร ขอทราบรายละเอียด

๓. หากจะมีการยุบรวมหรือควบรวมหน่วยงานผู้รับผิดชอบทั้งหมด จะทำให้เกิดความเสียหายแก่ประชาชน เนื่องจากว่าระบบใดๆ ก็ตามจะทำให้เกิดความสะดวกสบายในการเข้าถึงบริการทางการแพทย์มากขึ้น และทำให้งานของโรงพยาบาลเอกชนและโรงพยาบาลภาครัฐสามารถดำเนินงานได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น อธิบายรายละเอียดให้อ่านง่ายขึ้น

ขอให้ตอบในที่ประชุมสภา

คำตอบกระทำที่ ๐๕๗/ร.

ของ นายประสม บุญพงศ์ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรบัญชีรายชื่อ พรรคเสรีรวมไทย เรื่อง ปัญหาระบบการรักษาสุขภาพของประเทศไทย

ข้าพเจ้า พลเอก ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี ขอตอบกระทำที่ถาม เรื่อง ปัญหา ระบบการรักษาสุขภาพของประเทศไทย โดยผู้มีสิทธิบัตรทอง ในปัจจุบัน มีจำนวนประมาณ ๔๘.๘ ล้านคน ซึ่งในจำนวนดังกล่าว เป็นผู้มีบัตรสวัสดิการแห่งรัฐ จำนวนประมาณ ๑๔ ล้านคน บุคคลเหล่านี้จะได้รับสิทธิประโยชน์ เพิ่มเติมในด้านการร่วมจ่าย การร่วมจ่ายค่าบริการ พ.ศ. ๒๕๕๕ โดยยกเว้นบุคคล ๒๑ คน จากประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่อง บุคคลที่ไม่ต้องจ่ายค่าบริการ พ.ศ. ๒๕๕๕ และฉบับที่ ๒ พ.ศ. ๒๕๖๑ มา (๑) ผู้มีรายได้น้อย จะได้รับสิทธิสวัสดิการแห่งรัฐด้วย

สำหรับบุคคลที่มีสิทธิหลักประกันสุขภาพแห่งชาติและมีบัตรสวัสดิการแห่งรัฐ จะได้รับการยกเว้นการร่วมจ่ายค่าบริการ ส่วนบุคคลที่ไม่มีบัตรสวัสดิการแห่งรัฐแต่มีคุณสมบัติตามบัญชีแนบท้ายฯ จะได้รับการยกเว้นการร่วมจ่ายค่าบริการตามประกาศกระทรวงสาธารณสุขตามปกตินายข้าราชการหรือผู้ปฏิบัติงานตามกฎหมาย หากพบว่ามีความแตกต่างตามที่ระบุไว้ในกฎหมายแล้ว ก็ให้ดำเนินการให้แก้ไขให้ตรงตามกฎหมาย

สำหรับบุคคลที่ใช้สิทธิสวัสดิการแห่งชาติของตนเองหรือผู้ปกครองตนตามกฎหมายแล้ว การร่วมจ่ายค่าบริการสาธารณะจะเป็นไปตามที่กำหนด เช่น ผู้ใช้สิทธิสวัสดิการข้าราชการ อายัดต้องร่วมจ่าย ส่วนเกินจากครัวเรือนทางภาษาก่อนกำหนด หากไม่ปฏิบัติตามเวลาที่กำหนดไว้ในกฎหมายแล้ว จะต้องนำความเสียหายให้แก่ตนเอง

๑๔,๐๐๐ - ๑๕,๐๐๐ บาท/คน/ปี (ข้อมูลปีงบประมาณ ๒๕๕๙ - ๒๕๖๑) ได้รับการจัดสรร
งบประมาณจากรัฐบาล

นอกจากค่าใช้จ่ายรายหัวในการดูแลประชาชนในสิทธิกองทุนต่าง ๆ ข้างต้นแล้ว รัฐบาล
ให้ความสำคัญด้านการประกันสุขภาพทุกกกองทุน โดยปฏิบัติกับประชาชนอย่างเท่าเทียม มีประสิทธิภาพ
และทุกภาคส่วนมีส่วนร่วม เพื่อลดความเหลื่อมล้ำของการเข้าถึงระบบหลักประกันสุขภาพของคนไทย
โดยกำหนดไว้ในยุทธศาสตร์ชาติ (พ.ศ. ๒๕๖๑ – ๒๕๘๐) ด้านการสร้างโอกาสและความเสมอภาค
ทางสังคม ด้วยการสร้างหลักประกันทางสังคมที่ครอบคลุมและเหมาะสมกับคนทุกช่วงวัย ทุกเพศภาวะ
และทุกกลุ่ม ปัจจุบันอยู่ในระหว่างการดำเนินการของคณะอนุกรรมการกำหนดและประมาณการ
ค่าใช้จ่ายชุดสิทธิประโยชน์หลักและชุดสิทธิประโยชน์เสริมของทั้งสามกองทุน เพื่อให้เกิดความเท่าเทียม
มากยิ่งขึ้น

คำตอบข้อที่ 3
กระทรวงสาธารณสุข รายงานว่า การยุบรวมหรือควบรวมหน่วยงานผู้รับผิดชอบ 3 ระบบ
เป็นหน่วยงานผู้รับผิดชอบเดียวกัน มีข้อดีซึ่งจะสามารถบริหารจัดการหรือดำเนินการต่างๆ ได้เป็นไป
ในทิศทางเดียวกันและจะมีความเป็นเอกภาพ อย่างไรก็ตามความเป็นไปได้ในบริบทปัจจุบันของ 3 ระบบ
ทั้งแนวคิดและหลักการ ขอบเขต/เงื่อนไขการคุ้มครอง สิทธิประโยชน์ของแต่ละกองทุนมีความแตกต่างกัน
รวมถึงกฎหมายของแต่ละกองทุนเฉพาะ ดังนั้น หน่วยงานที่รับผิดชอบแต่ละระบทยังคงต้องบริหาร
ตามอำนาจหน้าที่เพื่อเป็นไปตามเจตนารมณ์ของกฎหมาย ในการจัดสวัสดิการให้ประชาชนได้รับตามที่
กำหนดในแต่ละระบบ

นอกจากนี้ การยุบรวมหน่วยงานผู้รับผิดชอบทั้ง 3 ระบบ เป็นหน่วยงานเดียว เป็นประเด็น
เชิงนโยบายที่มีความซับซ้อน อามีความยุงยากในการดำเนินการและต้องใช้ระยะเวลา และในปัจจุบัน
มีกลไก และโครงการเพื่อสร้างความกลมกลืน และลดความเหลื่อมล้ำระหว่าง 3 ระบบ โดยมี
คณะอนุกรรมการกำหนดและประมาณการค่าใช้จ่ายชุดสิทธิประโยชน์หลักและชุดสิทธิประโยชน์เสริม
ของทั้งสามกองทุน และภายใต้คณะอนุกรรมการฯ มีคณะทำงาน 5 คน เป็นกลไกการทำงาน ดังนี้
(1) คณะทำงานจัดทำหลักเกณฑ์และแนวทางในการกำหนดชุดสิทธิประโยชน์หลักและชุดสิทธิ
ประโยชน์เสริม สำหรับบริการระดับปฐมภูมิ บริการสร้างเสริมสุขภาพและป้องกันโรค และการฟื้นฟูสภาพ
(2) คณะทำงานฯ สำหรับบริการสาธารณสุขในโรงพยาบาลและการดูแลในระยะเปลี่ยนผ่าน
(3) คณะทำงานฯ สำหรับบริการด้านการแพทย์ฉุกเฉิน
(4) เอกชน/องค์กรปกครอง สภาครัฐ/เอกชน

ส่วนปีงบประมาณ พ.ศ. ๒๕๖๓ มีการดำเนินโครงการลดความเหลื่อมล้ำของ ๓ กองทุน เพื่อให้ระบบสุขภาพของประเทศที่อยู่ภายใต้การบริหารจัดการของแต่ละหน่วยงานเป็นไปในทิศทางที่สอดคล้องกัน นำไปสู่การสร้างความเป็นธรรม มีคุณภาพ ประสิทธิภาพต่อไป