เล่ม ๑๓๖ ตอนที่ ๑๑๑ ก

## คำพิพากษา
### คดีหมายเลขดำที่ อม. ๒๑๙/๒๕๖๑
#### คดีหมายเลขแดงที่ อม. ๑๑๘/๒๕๖๒
##### ในพระปรมาภิไธยพระมหากษัตริย์
###### ศาลฎีกาแผนกคดีอาญาของผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง
####### วันที่ ๑๖ เดือน พฤษภาคม พุทธศักราช ๒๕๖๒

คณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ ผู้ร้อง นายประสงค์ วงศ์มาก เป็นผู้ถูกกล่าวหาในเรื่องการแสดงบัญชีรายการทรัพย์สินและหนี้สิน และเอกสารประกอบต่อผู้ร้อง โดยไม่แสดงรายการทรัพย์สินของผู้ถูกกล่าวหาไว้แน่นอน กรนี้เข้ารับตำแหน่งโดยไม่แสดงรายการหนี้สินของผู้ถูกกล่าวหาไว้แก่ เงินฝากธนาคาร ฯ บัญชี และสลากออมทรัพย์ ฯ การเงิน

ปัญหาต้องวินิจฉัยมีว่า ผู้ถูกกล่าวหาจะใช้บัญชีแสดงรายการทรัพย์สินและหนี้สิน และเอกสารประกอบต่อผู้ร้องด้วยข้อความอ้างเป็นเท็จหรือปกปิดข้อเท็จจริงที่ควรแจ้งให้ทราบ กรนี้เข้ารับตำแหน่ง และกรณีพ้นจากตำแหน่ง หรือไม่ เห็นว่า คนนี้ผู้ร้องขอให้ลงโทษตามพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญ ว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการทุจริต พ.ศ. ๒๕๔๒ มาตรา ๓๔ และมาตรา ๑๑๙ ซึ่งเป็นกฎหมายที่ใช้ในขณะกระทำความผิด หากผู้ร้องยืนคำร้องคนนี้ปรากฏว่ามีพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการทุจริต พ.ศ. ๒๕๖๑ ซึ่งมีผลให้ใช้บังคับแล้ว เมื่อวันที่ 22 กรกฎาคม พ.ศ.2561 โดยมาตรา 3 จากพระราชบัญญัติดังกล่าวให้ยกเลิกพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการทุจริต พ.ศ. 2542 และที่แก้ไขเพิ่มเติม เหตุพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการทุจริต พ.ศ. 2561 (ซึ่งเป็นกฎหมายที่ใช้ภายหลังการกระทำความผิดยังคงบัญญัติให้มีการทำตามคำร้องเป็นความผิดอยู่ โดยมีบทกำหนดโทษทางอาญาตามมาตรา 167 นอกจากโทษจำคุกไม่เกินหกเดือนหรือปรับไม่เกินหนึ่งหมื่นบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ และกำหนดมาตรการบังคับทางการเมืองในมาตรา 81 โดยบัญญัติว่า “... ในกรณีที่ศาลมีคำแผนกคดีอาญาของผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมืองมีคำพิพากษาว่าผู้ถูกกล่าวหากระทำความผิดตามที่ถูกกล่าวหาให้ผู้ต้องดำเนินการพาหนะนำตนไปจากตำแหน่งจนกว่าจะได้หมดโทษตามมาตรา81

ผู้ถูกกล่าวหาว่าจะไม่แสดงที่มาแห่งทรัพย์สินหรือหนี้สินนั้น ซึ่งการยื่นบัญชีแสดงรายการทรัพย์สิน
และหนี้สินเป็นหน้าที่สำคัญของผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมืองเพื่อให้เกิดการตรวจสอบผู้ใช้อำนาจรัฐ จึงฟังได้ว่า
ทรัพย์สินและหนี้สินของผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมืองเพื่อให้เกิดการตรวจสอบผู้ใช้อำนาจรัฐ จึงฟังได้ว่า
ผู้ถูกกล่าวหาว่าจะไม่แสดงที่มาแห่งทรัพย์สินและหนี้สินและเอกสารประกอบต่อผู้ร้องด้วยข้อความ
อันเป็นเท็จหรือปกปิดข้อเท็จจริงที่ควรแจ้งให้ทราบกรณีเข้ารับตำแหน่งและกรณีพ้นจากตำแหน่ง
มีผลห้ามมิให้ผู้ถูกกล่าวหาดำเนินการเมืองหรือดำรงตำแหน่งใดในพรครการเมืองเป็นเวลาห้าปี
นับแต่วันที่พ้นจากตำแหน่ง ตามพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการทุจริต
พ.ศ. ๒๕๔๒ มาตรา ๓๔ วรรคสอง นอกจากนี้ การกระทำของผู้ถูกกล่าวหายังเป็นความผิดฐาน
เป็นเจ้าหน้าที่ของรัฐจงใจยืนบัญชีแสดงรายการทรัพย์สินและหนี้สินและเอกสารประกอบต่อคณะกรรมการ ป.ป.ช.
ด้วยข้อความอันเป็นเท็จหรือปกปิดข้อเท็จจริงที่ควรแจ้งให้ทราบ ตามพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญ
ว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการทุจริต พ.ศ. ๒๕๔๒ มาตรา ๑๑๙ ด้วย

ปัญหาต้องวินิจฉัยต่อไปมีว่า ผู้ถูกกล่าวหาว่าจะไม่ยื่นบัญชีแสดงรายการทรัพย์สินและหนี้สิน
และเอกสารประกอบต่อผู้ร้องด้วยข้อความอันเป็นเท็จหรือปกปิดข้อเท็จจริงที่ควรแจ้งให้ทราบ
กรณีพ้นจากตำแหน่งมาแล้วเป็นเวลาหนึ่งปี หรือไม่ เห็นว่า พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญ
ว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการทุจริต พ.ศ. ๒๕๖๑ ไม่ได้กำหนดให้ผู้บริหารท้องถิ่น
รองผู้บริหารท้องถิ่น ผู้ช่วยผู้บริหารท้องถิ่น และสมาชิกสภาท้องถิ่น มีหน้าที่ยื่นบัญชีแสดงรายการทรัพย์สิน
และหนี้สินและเอกสารประกอบต่อผู้ร้องกรณีพ้นจากตำแหน่งมาแล้วเป็นเวลาหนึ่งปี จึงเป็นกรณี
ที่บทบัญญัติของกฎหมายที่บัญญัติในภายหลังบัญญัติว่าการกระทำเช่นนั้นมิเป็นความผิดต่อไป
ผู้ถูกกล่าวหาซึ่งเป็นผู้กระทำความผิดนั้นมาย้อมพ้นจากการเป็นผู้กระทำความผิด ตามประมวลกฎหมายอาญา
มาตรา ๒ วรรคสอง และเมื่อการกระทำของผู้ถูกกล่าวหาไม่เป็นความผิดแล้ว จึงไม่อาจใช้มาตรการบังคับ
ทางการเมืองกับผู้ถูกกล่าวหา กรณีพ้นจากตำแหน่งมาแล้วเป็นเวลาหนึ่งปีในการดำรงตำแหน่งนายก
องค์การบริหารส่วนตำบลไปแล้วได้

พิพาทาว่า นายประสมงค์ วงศ์มาก ผู้ถูกกล่าวหาว่าจะไม่ยื่นบัญชีแสดงรายการทรัพย์สิน
และหนี้สินและเอกสารประกอบต่อผู้ร้องด้วยข้อความอันเป็นเท็จหรือปกปิดข้อเท็จจริงที่ควรแจ้งให้ทราบ
กรณีย้ายเข้ารับตำแหน่งและกรณีย้ายออกจากตำแหน่งรายกองคำบรรยายสำเนาโดยล้ม