# การดำเนินการเกี่ยวกับวัสดุกัมมันตรังสีที่ตกค้างอยู่ในหลุมสำรวจปิโตรเลียม

## พ.ศ. ๒๕๖๒

### อาชีพอำนาจตามความในมาตรา ๕ วรรคหนึ่ง มาตรา ๘ (๑๕) และมาตรา ๘๓ แห่งพระราชบัญญัติพลังงานนิวเคลียร์เพื่อสันติ
- "ผู้รับใบอนุญาต" หมายความว่า ผู้รับใบอนุญาตผลิต มีไว้ในครอบครอง หรือใช้วัสดุ กัมมันตรังสีตามมาตรา ๑๙
- “ผู้ได้รับสิทธิสำรวจและผลิตปิโตรเลียม” หมายความว่า ผู้ได้รับสัมปทานปิโตรเลียม สัญญาแบ่งปันผลผลิต หรือสัญญาจ้างบริการตามกฎหมายว่าด้วยปิโตรเลียม
- “หลุมสำรวจปิโตรเลียม” หมายความว่า หลุมที่มีการดำเนินการตามมาตรฐานในการค้นหา ปิโตรเลียมโดยใช้วิธีการทางธรณีวิทยา ธรณีฟิสิกส์ และอื่น ๆ และให้มหายความรวมถึงหลุมที่มีการเจาะ เพื่อทดลองชั้นหินเพื่อให้ทราบว่ามีปิโตรเลียมอยู่หรือไม่เพียงใด เพื่อกำหนดวงเขตลาดสมปิโตรเลียม หรือเพื่อให้ได้ข้อมูลอย่างอื่นอันเป็นสาระสำคัญที่จำเป็นแก่การผลิตปิโตรเลียม และหลุมที่มีการดำเนินการใด ๆ เพื่อนำปิโตรเลียมขึ้นจากแหล่งสะสม ทั้งนี้ ไม่ว่าหลุมดังกล่าวจะอยู่บนบกหรือในทะเล
- “การสลักวัสดุกัมมันตรังสี” หมายความว่า การสลักวัสดุดูภัยมันตรังสีที่ตกค้างอยู่ในหลุมสำรวจ ปิโตรเลียมอย่างถาวร โดยเหตุที่ไม่สามารถนำวัสดุดูภัยมันตรังสีนั้นขึ้นมาจากหลุมสำรวจปิโตรเลียมได้ หรือการพยายามลูกต่อไปอาจทำให้วัสดุดูภัยมันตรังสีเกิดการรั่วไหล
- “การปิดหลุมสำรวจปิโตรเลียม” หมายความว่า การปล่อยหลุมสำรวจปิโตรเลียมที่มีอุปกรณ์ เครื่องวัดดูภัยกัมมันตรังสีตกค้างอยู่อย่างถาวรตามกฎหมายว่าด้วยปิโตรเลียม

### อ้างอิง
- ในกรณีที่ผู้รับใบอนุญาตใช้วัสดุดูภัยมันตรังสีเพื่อประโยชน์ในการสำรวจปิโตรเลียม และวัสดุดูภัยมันตรังสีนั้นตกค้างอยู่ในหลุมสำรวจปิโตรเลียม ให้ผู้รับใบอนุญาตดำเนินการตามขั้นตอน และวิธีการ ดังต่อไปนี้

(๑) แจ้งข้อมูลการตกค้างของวัสดุกัมมันตรังสีให้เลขาริการทราบทางโทรศัพท์หรือวิธีอื่นใด
ที่เหมาะสมโดยทันที

(๒) นำวัสดุกัมมันตรังสีนั้นขึ้นมาจากหลุมสำรวจปิโตรเลียมโดยเร็ว ทั้งนี้ โดยอาจดำเนินการ
ร่วมกับผู้ได้รับสิทธิสำรวจและผลิตปิโตรเลียมก็ได้

(๓) ดำเนินการเพื่อให้เกิดความปลอดภัยในการนำวัสดุกัมมันตรังสีขึ้นมาจากหลุมสำรวจ
ปิโตรเลียม อย่างน้อยในเรื่องดังต่อไปนี้

(ก) ตรวจสอบการรั่วไหลหรือการปนเปื้อนของวัสดุกัมมันตรังสี โดยใช้เครื่องสำรวจรังสี
ตรวจสอบเศษดิน หิน โคลน หรือของเหลวที่นำขึ้นมาจากหลุมสำรวจปิโตรเลียม

(ข) แก้ไขหรือซัดจัดการปนเปื้อนที่เกิดขึ้นกับบุคคล สิ่งแวดล้อม หรือเครื่องมือและอุปกรณ์
จากการรั่วไหลของวัสดุกัมมันตรังสี

(๔) ตรวจสอบสภาพความสมบูรณ์ของวัสดุกัมมันตรังสีที่นำขึ้นมาได้ คำอัตราปริมาณรังสี
และการสอบการรั่วไหลหรือการปนเปื้อนของวัสดุกัมมันตรังสีนั้นทั้งภายในและภายนอกแคปซูล

ข้อ ๓ เมื่อมีการนำวัสดุกัมมันตรังสีขึ้นมาจากหลุมสำรวจปิโตรเลียมเสร็จสิ้นแล้ว
ให้ผู้รับใบอนุญาตแจ้งต่อเลขาริการตามแบบที่เลขาริการประกาศกำหนดภายในสามสิบวันนับแต่วันที่
ดำเนินการเสร็จสิ้น

ข้อ ๔ ในกรณีที่ไม่สามารถนำวัสดุกัมมันตรังสีขึ้นมาจากหลุมสำรวจปิโตรเลียมได้ เป็นเหตุ
ให้ต้องทำการสลระวัสดุกัมมันตรังสีและทำการปิดหลุมสำรวจปิโตรเลียม ให้ผู้รับใบอนุญาตดำเนินการ
ดังต่อไปนี้

(๑) แจ้งสาเหตุและผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นจากการที่ไม่สามารถนำวัสดุดูดักมันตรังสีขึ้นมาจาก
หลุมสำรวจปิโตรเลียม และความจำเป็นในการสลระวัสดุดักมันตรังสี ให้เลขาริการทราบทางโทรศัพท์
หรือวิธีอื่นใดที่เหมาะสมโดยทันที

(๒) ตรวจสอบการรั่วไหลหรือการปนเปื้อนของวัสดุดูก้มันตรังสี โดยใช้เครื่องสำรวจรังสี
ตรวจสอบเศษดิน หิน โคโลนม หรือของเหลวที่นำขึ้นมาจากหลุมสำรวจปิโตรเลียม

(๓) แก้ไขหรือซัดจัดการปนเปื้อนที่เกิดขึ้นกับบุคคล สิ่งแวดล้อม หรือเครื่องมือและอุปกรณ์
จากการรั่วไหลของวัสดุดูก้มันตรังสี

(๔) การสลระวัสดุดูก้มันตรังสีและการปิดหลุมสำรวจปิโตรเลียม โดยดำเนินการ ดังต่อไปนี้

(ก) กราทำด้ายวิธีการใด ๆ ให้วัสดุดูก้มันตรังสีที่ตกค้างอยู่ในหลุมสำรวจปิโตรเลียม
ยืดติดอยู่กับที่และฉัดปล่อยให้วัลดูดวยชเมนต์ชนิดผสมผสานที่ได้มาตรฐาน

(๕) แสดงตำแหน่งหรือพิกัดของหลุมสำรวจปิโตรเลียมที่วัสดุกัมมันตรังสีนั้นตกค้างอยู่ ทั้งนี้
โดยระบุรายละเอียดของตำแหน่งหรือพิกัดของหลุมสำรวจปิโตรเลียมดังกล่าวในแบบรายงานตามข้อ ๖
ให้ชัดเจน

ข้อ ๕ ในกรณีจำเป็นต้องดำเนินการปิดหลุมสำรวจปิโตรเลียมไปก่อนเพื่อป้องกันการสูญเสีย
หรือความเสียหายตามที่กำหนดในกฎหมายว่าด้วยปิโตรเลียม ให้ผู้รับใบอนุญาตดำเนินการตามข้อ ๔ (๒) (๓)
และ (๔) ไปพลางก่อนได้ ทั้งนี้ ผู้รับใบอนุญาตต้องแจ้งต่อเลขาธิการทางโทรศัพท์หรือวิธีอื่นใดที่เหมาะสม
ภายในยี่สิบสี่ชั่วโมงนับแต่การดำเนินการดังกล่าวเสร็จสิ้น

ข้อ ๖ เมื่อการสละวัสดุกัมมันตรังสีและการปิดหลุมสำรวจปิโตรเลียมเสร็จสิ้นแล้ว
ให้ผู้รับใบอนุญาตรายางานต่อเลขาธิการตามแบบรายงานที่เลขาธิการประกาศกำหนดภายในสามสิบวัน
นับแต่วันที่ดำเนินการเสร็จสิ้น และให้ส่งสำเนารายงานดังกล่าวไปยังหน่วยงานของรัฐที่มีอำนาจหน้าที่
ในการกำกับดูแลการดำเนินการเกี่ยวกับหลุมสำรวจปิโตรเลียมภายในระยะเวลาดังกล่าวด้วย

ให้ไว้ ณ วันที่ ๑๒ มีนาคม พ.ศ. ๒๕๖๒

พิเชษฐ์ ธุรงคเวโรจน์
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม รักษาราชการแทน
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

หมายเหตุ :- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ โดยที่มาตรา ๔ (๑๕) แห่งพระราชบัญญัติ
พลังงานนิวเคลียร์เพื่อสันติ พ.ศ. ๒๕๕๙ บัญญัติให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
โดยคำแนะนำของคณะกรรมการพลังงานนิวเคลียร์เพื่อสันติมีอำนาจออกกฎกระทรวงกำหนดหลักเกณฑ์
และวิธีการในการแจ้งการนำวัสดุกัมมันตรังสีขึ้นมาจากหลุมสำรวจปิโตรเลียม และกำหนดหลักเกณฑ์
และวิธีการในการดำเนินการเมื่อไม่สามารถนำวัสดุดูดกัมมันตรังสีขึ้นมาจากหลุมสำรวจปิโตรเลียม และมาตรา ๘๓
แห่งพระราชบัญญัติดังกล่าว บัญญัติให้ผู้รับใบอนุญาตผลิต มีไว้ในครอบครอง หรือใช้วัสดุดูดกัมมันตรังสี
ที่ใช้วัสดูกัมมันตรังสีเพื่อประโยชน์ในการสำรวจปิโตรเลียม และวัสดูกัมมันตรังสีนั้นตกค้างอยู่ในหลุมสำรวจ
ปิโตรเลียม ต้องดำเนินการเพื่อนำวัสดูกัมมันตรังสีนั้นขึ้นมาจากหลุมสำรวจปิโตรเลียม และแจ้งให้เลขารักษาระ
สำนักงานประมาณเพื่อสนับสนุนราบทวง รวมทั้งในกรณีที่ไม่สามารถนำวัสดูกัมมันตรังสีขึ้นจากหลุมสำรวจปิโตรเลียมได้
ให้ดำเนินการตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่กำหนดในกฎกระทรวง จึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้