open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
8 goe̍h 22 ji̍t

## Cheh-ji̍t
* : Kok-kî-ji̍t
* : 
* : Ka-pi-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 961 nî: Sòng Thài-chó͘ Tiō Khong-īn iōng "Poe-chiú sek peng-khoân" (杯酒釋兵權) kā ko-kip bú-chiòng ê peng-khoân siu tńg--khì.
* 1485 nî: Chhiûⁿ-bî Chiàn-cheng: Henry Tudor toà-niá Lancaster Ông-ka ê pō͘-tūi tī Bosworth Field phah iâⁿ York Ông-ka ê pō͘-tūi, chiong Richard 3-sè thâi-sí.
* 1645 nî: Chheng-kun kong-chiàm Kang-im-chhī, khai-sí 81-kang ê tô͘-sat.
* 1848 nî: Bí-kok chiàm-niá Sin Be̍k-se-ko.
* 1864 nî: Kin-kì Henri Dunant ê kiàn-gī, 12 ê kok-ka tī Sūi-se Genève chhiam-tēng *[[Genève Kong-iok]]*.
* 1910 nî: Tāi-hân Tè-kok chóng-lí Yi Wan-yong (, ) kap Tāi-ji̍t-pún Tè-kok tāi-piáu Terauti Masatake (, ) chhiam-tēng *[[Hân-Ji̍t Ha̍p-pèng Tiâu-iok]]*, chiong Hân-kok ê chú-khoân niū hō͘ Ji̍t-pún.
* 1915 nî: peh-pah-gōa-ê chham-ú Ta-pa-nî sū-kiāⁿ ê Tâi-oân-lâng hō͘ Ji̍t-pún chèng-hú phòaⁿ sí-hêng.

## Chhut-sì
* 1760 nî: Kàu-hông Leo 12-sè, Lô-má kàu-hông.
* 1792 nî: Kéng Chū-tin, tiong-kok Chheng-tiâu bûn-ha̍k-ka.
* 1904 nî: Tēng Siáu-pêng, Tiong-kok chèng-tī jîn-bu̍t, chêng Tiong-kiōng léng-tō-jîn.
* 1952 nî: Hok Liông-pin, Tâi-oân chèng-tī jîn-bu̍t, chêng Tâi-pak-chhī Chhī-tiúⁿ.

## Kòe-sin
* 1155 nî: Kīn-ōe Thian-hông (-), Ji̍t-pún tē-76-tāi thian-hông.
* 1227 nî: Khu Chhú-ki, Goân-chho͘ Choân-chin-kàu chiáng-kàu.
* 1241 nî: Kàu-hông Gregorius 9-sè, Lô-má kàu-hông.
* 1485 nî: Richard 3-sè, Eng-lân kok-ông.
* 1861 nî: Hâm-hong Hông-tè E̍k-chù, Tiong-kok Chheng-tiâu tē-8-tāi hông-tè.
* 2012 nî: Siān Kok-sú, ia-so͘-hoē hoē-sū.

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:8 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
8 goe̍h 20 ji̍t

## Cheh-ji̍t
* Sè-kài Báng-á-ji̍t
* : Hiàn-hoat-cheh
* : Chài-seng Lêng-goân-ji̍t
* : To̍k-li̍p-ji̍t
* : Chèng-sek To̍k-li̍p-ji̍t
* : Kok-ông kah Jîn-bîn Kek-bēng-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 636 nî: Khalid ibn al-Walid toà-niá ê Rashidun Khalifah-kok pō͘-tūi tī Yarmuk phah iâⁿ Tang Lô-má Tè-kok, chiàm-niá Su-lī-a kap Pa-le̍k-su-thán.
* 1794 nî: Sai-pak Indian Chiàn-cheng: Bí-kok tī Fallen Timbers phah iâⁿ Sai-pak Indian Liân-bêng.
* 1913 nî: Eng-kok-lâng  hoat-bêng pe̍h-thih-á.
* 1926 nî: Ji̍t-pún Hòng-sàng Hia̍p-hōe chèng-sek sêng-li̍p.
* 1968 nî: So͘-liân léng-tō ê Warszawa Tiâu-iok Cho͘-chit chhim-ji̍p Cheskoslovakia.
* 1988 nî: Iran Iraq Chiàn-cheng: Iran kap Iraq ê pō͘-tūi kiat-sok chiàn-cheng.
* 1993 nî: Estonia soan-pò͘ thoat-lī So͘-liân, hoe-ho̍k to̍k-li̍p.

## Chhut-sì
* 1457 nî: Tiau-sian Sêng-chong Lí Hiat (), Tiâu-sián Ông-tiâu tē-9-tāi kun-chú.
* 1833 nî: Benjamin Harrison, Bí-kok chèng-tī jîn-bu̍t, tē-23-jīm Bí-kok chóng-thóng.
* 1928 nî: N̂g Sìn-kài, Tâi-oân chèng-tī jîn-bu̍t, Bîn-chú Chìn-pō͘ Tóng chhòng-sí-jîn chi it.
* 1953 nî: Hōng Hui-hui, Tâi-oân koa-chhiú.

## Kòe-sin
* 984 nî: Kàu-hông Ioannes 14-sè, Lô-má kàu-hông.
* 1823 nî: Kàu-hông Pius 7-sè, Lô-má kàu-hông.
* 1914 nî: Kàu-hông Pius 10-sè, Lô-má kàu-hông.
* 2008 nî: Hòa Kok-hong, Tiong-kok chèng-tī jîn-bu̍t.

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:8 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
8 goe̍h 21 ji̍t

## Cheh-ji̍t
* : To̍k-li̍p-ji̍t
* : Benigno Aquino Kì-liām-ji̍t
* : Chheng-liân-cheh

## Sū-kiāⁿ
* 1192 nî: Ji̍t-pún ê Minamoto no Yoritomo (, Goân Nāi-tiâu) kiàn-li̍p Kamakura bō͘-hú (-, Liâm-chhong-).
* 1609 nî: Í-tāi-lī kho-ha̍k-ka Galileo tián-sī sè-kài-siāng thâu-chi̍t-ê àn-chiàu kho-ha̍k goân-lí chò--chhut-lâi ê tiàu-kiàⁿ.
* 1770 nî: Eng-kok-lâng James Cook tī kin-á-ji̍t Ò-chiu ê tang-pō͘ kiàn-li̍p Sin Lâm Wales si̍t-bîn-tē.
* 1911 nî: Leonardo da Vinci ê iû-oē *[[Mona Lisa]]* tī Hoat-kok ê Louvre hō͘ lâng thau-the̍h khì, 2 nî í-āu chiah chhoē tńg lâi.
* 1959 nî: Hawaii piàn-sêng Bí-kok ê chi̍t ê chiu.
* 1991 nî: Latvia soan-pò͘ thoat-lī So͘-liân.

## Chhut-sì
* 1765 nî: William 4-sè, Eng-kok kok-ông.
* 1789 nî: Augustin-Louis Cauchy, Hoat-kok sò͘-ha̍k-ka.
* 1973 nî: Sergey Brin, Bí-kok tiān-náu kang-têng-su, khì-gia̍p-ka, Google chhòng-pān-jîn chi it.
* 2000 nî: Corbin Carroll, Bí-kok iá-kiû soán-chhiú.

## Kòe-sin
* 672 nî: Hông-bûn Thian-hông (-), Ji̍t-pún tē-39-tāi thian-hông.
* 1151 nî: Alfonso 7-sè, Castilla kok-ông.
* 1943 nî: Henrik Pontoppidan, Tan-be̍h chok-ka, 1917 nî Nobel Bûn-ha̍k Chióng ti̍t-chióng-jîn.
* 1983 nî: Benigno Aquino, Jr., Hui-li̍p-pin chèng-tī jîn-bu̍t.

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:8 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
8 goe̍h 23 ji̍t

## Cheh-ji̍t
* Kok-chè Lô͘-lē Bō͘-e̍k kah Hòe-tû Kì-liām-ji̍t
* Au-chiu Stalin Chú-gī kap Nazi Chú-gī Siū-hāi-chiá Kì-liām-ji̍t
* : Kursk Chiàn-tàu Kì-liām-ji̍t
* : Kok-kî-ji̍t
* : Kok-ka I-seng-ji̍t
* : Lô͘-tek-cheh
* : Pat-jī-sam Kì-liām-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1799 nî: Napoléon 1-sè lī-khui Ai-ki̍p, chún-pī beh tńg--khì Hoat-kok toa̍t-khoân.
* 1839 nî: A-phiàn Chiàn-cheng: Eng-kok chiàm-niá Hiong-káng, chún-pī hiòng Chheng-tiâu khai-chiàn.
* 1866 nî: Phó͘-ló͘-se Ông-kok kap Ò-tē-lī Tè-kok chhiam-tēng *[[Praha Tiâu-iok (1866 nî)|Praha Tiâu-iok]]*, Phó͘-Ò Chiàn-cheng kiat-sok.
* 1873 nî: Eng-kok Lûn-tun Thames Hô ê Albert Kiô khai-sí ēng.
* 1939 nî: So͘-liân kap Nazi Tek-kok chhiam-tēng *[[Tek-So͘ Put-khó-chhim Tiâu-iok]]*.
* 1958 nî: Pat-jī-sam Phàu-chiàn: Tiong-kok Jîn-bîn Kái-hòng Kun ēng phàu kong-kek tī Kim-mn̂g-koān ê Tiong-hoâ Bîn-kok Kok-kun.
* 1989 nî: Estonia, Latvia kah Lia̍t-tiū-bâ 200gōa bān-lâng khan-chhiú chó͘-sêng chi̍t-tiâu 600-kong-lí ê jîn-kan liān-á, tián-hiān in tui-kiû thoat-lī So͘-liân ê koat-sim.
* 1990 nî: Armenia soan-pò͘ thoat-lī So͘-liân to̍k-li̍p.
* 2023 nî: chi̍t-ê Pa-se Hâng-khong ê hoe-lêng-ki tī Lō͘-se-a hőng phah--lo̍h-lâi, chō-sêng tī hoe-lêng-ki lāi-té ê Wagner chi̍p-thoân léng-tō-jîn Yevgeny Prigozhin kòe-sin.

## Chhut-sì
* 1753 nî: Louis 16-sè, Hoat-kok kok-ông.
* 1950 nî: Thâm Ēng-lîn, Hiong-káng koa-chhiú.
* 1954 nî: Halimah Yacob, Sin-ka-pho chèng-tī jîn-bu̍t.
* 1988 nî: Lîm Su-hô, Tâi-è Bí-che̍k nâ-kiû soán-chhiú.

## Kòe-sin
* Chiân 30 nî: Kaisarion, Ai-ki̍p kok-ông.
* 785 nî: Gân Chin-kheng, Tiong-kok Tông-tiâu chèng-tī-ka, su-hoat-ka.
* 1176 nî: Lio̍k-tiâu Thian-hông (-), Ji̍t-pún tē 79 tāi thian-hông.
* 1806 nî: Coulomb, Hoat-kok bu̍t-lí-ha̍k-ka.
* 1900 nî: Hek-tiân Chheng-liông (), Ji̍t-pún tē-jī-jīm Loē-koh Chóng-lí Tāi-sîn.
* 1909 nî: Lâu Go̍k, Tiong-kok Chheng-tiâu chok-ka.
* 2023 nî: Yevgeny Prigozhin, Lō͘-se-a Wagner chi̍p-thoân léng-tō-jîn.

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:8 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
8 goe̍h 25 ji̍t

## Cheh-ji̍t
* : Kun-jîn-cheh
* : Kái-hòng Pa-lí Kì-liām-ji̍t
* : Phàu-mī chi Ji̍t
*  Pak Hân: 
* : To̍k-li̍p-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1609 nî: Í-tāi-lī thian-bûn-ha̍k-ka Galileo Galilei hiòng Venezia Kiōng-hô-kok ê goân-ló-īⁿ tián-sī i hoat-bêng ê chiat-siā tiàu-kiàⁿ.
* 1825 nî: Uruguay chū Pa-se to̍k-li̍p.
* 1901 nî: Tām-chúi-sòaⁿ thih-ki-lō͘ khai-thong.
* 1920 nî: Pho-lân Soviet Chiàn-cheng: Józef Piłsudski toà-niá Pho-lân pō͘-tūi chiong So͘-liân Âng-kun koáⁿ chhut Warszawa.
* 1927 nî: Tiong-hoâ Bîn-kok Kok-bîn Chèng-hú soan-pò͘ Lâm-kiaⁿ sī sin ê siú-to͘.
* 1958 nî: sè-kài-siāng thâu-chi̍t-ê phàu-mī tī Ji̍t-pún chè-chō.
* 1991 nî: Belarus chū So͘-liân to̍k-li̍p.

## Chhut-sì
* 1845 nî: Ludwig 2-sè, Bayern Ông-kok kok-ông.
* 1893 nî: Tō͘ Chhong-bêng, Tâi-oân tē-it-ūi i-ha̍k phok-sū.
* 1914 nî: Lī Hek-jio̍k, Tâi-oân chok-ka.
* 1954 nî: A-Ki-sai, Tâi-oân chóng-phò͘-sai.
* 1978 nî: Kiú-pá-to, Tâi-oân chok-ka.
* 1978 nî: Tân Sū-chùn, Tâi-oân chhut-sin ê Bí-kok seng-lí-lâng, YouTube ê chhòng-pān-jîn chi it.
* 1984 nî: Lâu E̍k-hui, Bí-kok Hôa-è ián-oân.

## Kòe-sin
* 383 nî: Gratianus, Lô-má Tè-kok hông-tè
* 1227 nî: Goân Thài-chó͘ Sêng-kiat-su-hān, Bông-kó͘ Tè-kok tāi-hān.
* 1270 nî: Louis 9-sè, Hoat-kok kok-ông.
* 1819 nî: James Watt，Eng-kok hoat-bêng-ka.
* 1867 nî: Michael Faraday, Eng-kok hòa-ha̍k-ka bu̍t-lí-ha̍k-ka.
* 1900 nî: Friedrich Nietzsche, Tek-kok tiat-ha̍k-ka.
* 2012 nî: Neil Armstrong, Bí-kok thài-khong-jîn, sī thâu-chi̍t-ūi teng-lio̍k goe̍h-kiû ê lâng.

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:8 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
8 goe̍h 26 ji̍t

## Cheh-ji̍t
* Kok-chè Káu-á-ji̍t
* : 
* : Namibia Ji̍t
* : 

## Sū-kiāⁿ
* 1071 nî: Tang Lô-má Seljuk Chiàn-cheng: Seljuk ông-tiâu kap Tang Lô-má Tè-kok hoat-seng Manzikert Chiàn-tò͘, Tang Lô-má hông-tè Romanos 4-sè Diogenes hō͘ Seljuk lia̍h khì.
* 1346 nî: Pah-nî Chiàn-cheng: Eng-lân tī Crécy phah iâⁿ Hoat-kok.
* 1624 nî: Hô-lân-lâng lî-khui Phîⁿ-ô͘, chèng-sek chiàm-niá Tâi-oân.
* 1968 nî: The Beatles hoat-pò͘ koa-khek *[[Hey Jude]]*.
* 1999 nî: Lō͘-se-a ēng hui-ki chà Chechen, Tē-jī-chhù Chechen Chiàn-cheng po̍k-hoat.

## Chhut-sì
* 1743 nî: Lavoisier, Hoat-kok hòa-ha̍k-ka.
* 1830 nî: Lí Sian-tit, Bí-kok gōa-kau-koaⁿ.
* 1897 nî: Ún Phó͘-siān (), Hân-kok chèng-tī jîn-bu̍t, Tāi-hân Bîn-kok tē-4-jīm chóng-thóng.
* 1910 nî: Teresa Siu-lú, Ìn-tō͘ kong-kàu siu-lú, thoân-kàu-sū, 1979 nî Nobel Hô-pêng Chióng tit-chióng-jîn.

## Kòe-sin
* 1346 nî: Jan Luksemburski, Bohemia kok-ông.
* 1723 nî: Leeuwenhoek, Hô-lân kho-ha̍k-ka

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:8 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
8 goe̍h 24 ji̍t

## Cheh-ji̍t
* : Kok-kî-ji̍t
* : To̍k-li̍p-ji̍t
* : 
* : 
** Lo̍k-sam-ki: 

## Sū-kiāⁿ
* 79 nî: Lô-má Tè-kok ê Vesuvius Hoé-soaⁿ po̍k-hoat, Pompeii, Herculaneum, Stabiae 3 ê siâⁿ-chhī hō͘ iám tī hoé-soaⁿ-hu ē-kha.
*1642 nî: Hô-lân Tâi-oân Chóng-tok Pawlus Traudenius koh phài siōng-ùi Johan Van Linga sut-niá peng-kàm sò͘-chiah, chài sū-peng kap hái-goân saⁿ-pah cha̍p-chhit lâng, chêng-óng thau-siam Koe-lâng, pēng-chhiáⁿ pàng-hóe sio-tiāu Kim-pau-lí siā.
* 1814 nî: Eng-kok pō͘-tūi chiàm-niá Bí-kok ê Hôa-hú, chiong Pe̍h Chhù pàng-hoé sio--tiāu.
* 1815 nî: Hô-lân kok-ông chhiam-sú Hô-lân Hiàn-hoat.
* 1862 nî: chheng-tiâu siāng-chá--ê sin-sek kàu-io̍k ki-kò͘ Keng-su Tông-bûn koán sêng-li̍p.
* 1912 nî: Alaska ka-ji̍p Bí-kok.
* 1950 nî: Tiong-kok Jîn-bîn Kái-hòng Kun chìn-ji̍p Se-chōng.
* 1991 nî: Ukraina soan-pò͘ thoat-lī So͘-liân to̍k-li̍p.
* 2006 nî: Mê-ông-chheⁿ hō͘ Kok-chè Thian-bûn-ha̍k Liân-ha̍p-hoē (IAU) tiông-sin tēng-gī sêng é-he̍k-chheⁿ. 

## Chhut-sì
* 1198 nî: Alexander 2-sè, So͘-kat-lân kok-ông.
* 1948 nî: Lōa Sè-hiông, Tâi-oân Eng-gí miâ-su.
* 1963 nî: Sió-tó Siù-hu (), Ji̍t-pún iû-hì siat-kè-su.
* 1969 nî: Hîm Thian-pêng, Tâi-oân koa-chhiú.
* 1972 nî: Paicx Yatauyungana (Ko Hūi-kun), Tâi-oân koa-chhiú, ián-oân.
* 1979 nî: Siau À-hian, Tâi-oân koa-chhiú.
* 1997 nî: Alan Walker, Ná-ui DJ, im-ga̍k-jîn.

## Kòe-sin
* 661 nî: Hông-ke̍k Thian-hông (-), Ji̍t-pún tē 35, 37 tāi thian-hông
* 842 nî: Chhu-ngô͘ Thian-hông (-), Ji̍t-pún tē 52 tāi thian-hông.
* 1101 nî: So͘ Sek, Tiong-kok Pak Sòng si-jîn.
* 1313 nî: Heinrich 7-sè, Sîn-sèng Lô-má Tè-kok hông-tè.
* 1897 nî: Lí-sū-pi-su, Hoat-kok hái-kun chiong-kun.
* 2013 nî: Chhî Seng-bêng, Tâi-oân iá-kiû soán-chhiú, kàu-liān.
* 2021 nî: Hissène Habré, Chad tē-7-jīm chóng-thóng.

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:8 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
8 goe̍h 27 ji̍t

## Cheh-ji̍t
* : Tēⁿ Sêng-kong Tàn-sîn Kì-liām-ji̍t
* : To̍k-li̍p-ji̍t
* : Tiān-iáⁿ-cheh
*  Tek-chiu: 

## Sū-kiāⁿ
* 1689 nî: Chheng-kok kap Lō͘-se-a Sa-kok chhiam-tēng *[[Nerchinsk Tiâu-iok]]*.
* 1776 nî: Bí-kok To̍k-li̍p Chiàn-cheng: Bí-kok kap Eng-kok hoat-seng Long Island Chiàn-tò͘.
* 1896 nî: Eng-kok Zanzibar Chiàn-cheng po̍k-hoat, Eng-kok chí ēng 45 hun-chheng chiū phah iâⁿ Zanzibar, che sī sè-kài siōng sî-kan choè té ê chiàn-cheng.
* 1908 nî: Chheng-chèng-hú pan-pò͘ *Khim-tēng Hiàn-hoat Tāi-kong*, sī Tiong-kok le̍k-sú-siōng thâu-chi̍t-ê hiàn-hoat.
* 1924 nî: Tâi-pak Tōa-lông-pōng tô͘-chái-tiûⁿ khai-gia̍p.
* 1991 nî: Moldova soan-pò͘ to̍k-li̍p.

## Chhut-sì
*1624 nî: Tēⁿ Sêng-kong, Lâm Bêng chiong-kun.
* 1770 nî: Hegel, Tek-kok tiat-ha̍k-ka.
* 1908 nî: Lyndon B. Johnson, Bí-kok chèng-tī jîn-bu̍t, tē-36-jīm Bí-kok chóng-thóng.
* 1936 nî: Liân Chiàn, Tâi-ôan chèng-tī jîn-bu̍t.
* 1983 nî: Tân Pek-lîm, Tâi-ôan ián-oân.

## Kòe-sin
* 493 nî: Chê Bú-tè Siau Chek, Tiong-kok Lâm-tiâu Chê tē-2-tāi hông-tè.
* 1394 nî: Tiông-khèng Thian-hông (-), Ji̍t-pún tē-98-tāi thiân-hông.
* 1965 nî: Le Corbusier, Sūi-sū kiàn-tio̍k-su.

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:8 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
8 goe̍h 28 ji̍t

## Cheh-ji̍t
* : A-kong A-má-cheh

## Sū-kiāⁿ
* 1789 nî: Eng-kok thian-bûn-ha̍k-ka William Herschel hoat-hiān Thó͘-chheⁿ ê oē-chheⁿ Enceladus.
* 1895 nî: It-bī Chiàn-cheng: Tāi Ji̍t-pún Tè-kok pau-ûi Pat-kòa-soaⁿ pēng-chhiáⁿ kong-chiàm Chiang-hòa koān-siâⁿ, kah Tâi-oân Bîn-chú-kok ê Kheh-ka gī-kun, Hek-kî-kun hoat-seng Pat-kòa-soaⁿ chi e̍k.
* 1914 nî: Tē-it-chhù Sè-kài Tāi-chiàn: Eng-kok kap Tek-kok tī Pak Hái khí Heligoland Bight Chiàn-tò͘.
* 1936 nî: Se-pan-gâ Lōe-chiàn: Kiōng-hô-phài kap Kok-bîn-phài khí Monte Pelado Chiàn-tò͘.
* 1963 nî: Bí-kok O͘-lâng bîn-khoân ūn-tōng-ka Martin Luther King tī Hôa-hú ê Lincoln Kì-liām-tn̂g hoat-piáu ián-káng *[[Goá ū chi̍t ê bāng]]*, hi-bāng o͘-lâng kap pe̍h-lâng pêng-téng.
* 1973 nî: Sūi-tián Stockholm kéng-chhat sêng-kong tāi-pó͘ kiap-húi, kî-tiong hoān-chōe kah tiau-cha kòe-têng tang-tiong jîn-chit tùi kiap-húi piáu-hiān chhut tông-chêng sīm-chì kā pang-chān, chit-khoán chèng-thâu āu--lâi hőng kiò-chò "jîn-chit-chèng" ia̍h "Stockholm chèng-hāu-kûn".

## Chhut-sì
* 1025 nî: Āu Léng-choân Thian-hông (-), Ji̍t-pún tē-70-tāi thian-hông.
* 1582 nî: Bêng Kong-chong Chu Siông-lo̍k, Bêng-tiâu tē-15-tāi hông-tè.
* 1749 nî: Johann Wolfgang von Goethe, Tek-kok si-jîn.
* 1980 nî: Ông Jîn-hú, Tâi-oân koa-chhiú.

## Kòe-sin
* 430 nî: Hippo ê Augustinus, Lô-má Tè-kok ki-tok-kàu sîn-ha̍k-chiá.
* 770 nî: Hàu-khiam Thian-hông (-), Ji̍t-pún tē-46, 48-tāi thian-hông.
* 1055 nî: Liâu Heng-chong Ia-lu̍t Chong-chin, Tāi-liâu tē-7-tāi hông-tè.
* 1895 nî: Ngô Thng-heng, Tâi-oân khòng-Ji̍t jîn-sū, gī-kun chiòng-léng.

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:8 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
8 goe̍h 29 ji̍t

## Cheh-ji̍t
* ：Kok-ka Ūn-tōng-ji̍t
* : Telugu-gí Ji̍t
* : Chhī-chèng Kéng-chhat-cheh
*  Su-lo̍k-ba̍k: Kok-ka Khí-gī-ji̍t
*  Ú-khek-lân: Khòng-kang-cheh

## Sū-kiāⁿ
* 1825 nî: Phû-tô-gâ sêng-jīm Pa-se to̍k-li̍p.
* 1831 nî: Eng-kok bu̍t-lí-ha̍k-ka Michael Faraday hoat-hiān tiān-chû iú-tō hoat-chek.
* 1842 nî: Chheng-kok kap Eng-kok chhiam-tēng *[[Lâm-kiaⁿ Tiâu-iok]]*, chiong Hiong-káng ê chú-khoân niū hō͘ Eng-kok.
* 1910 nî: *[[Hân-Ji̍t Ha̍p-pèng Tiâu-iok]]* seng-hāu, Tiâu-sián Poàn-tó chèng-sek pèng--ji̍p-khì Ji̍t-pún ê pán-tô͘, Tiâu-sián Ji̍t-pún sî-tāi khai-sí.
* 1952 nî: Bí-kok im-ga̍k-ka John Cage chhut-miâ ê chok-phín ** thâu-chi̍t-pái kong-khai piáu-ián.
* 1958 nî: Tiong-kiōng koat-tēng tī choân-kok thui-hêng jîn-bîn kong-siā.
* 1982 nî: Sai-tek kho-ha̍k-ka sêng-kong kā 109-hō goân-sò͘ Meitnerium ha̍p-sêng--chhut-lâi.
* 1997 nî: Netflix sêng-li̍p.
* 2005 nî: Hong-pō Katrina tī Bí-kok Louisiana kap Mississippi chiūⁿ-hoāⁿ, sí 1836 lâng, keng-chè sún-sit chin toā.

## Chhut-sì
* 1593 nî: Hong-sîn Siù-nāi (), Hong-sîn Siù-kiat () ê kiáⁿ, Ji̍t-pún Kang-hō͘ Sî-tāi (-) koaⁿ-oân.
* 1632 nî: John Locke, Eng-kok tiat-ha̍k-ka.
* 1871 nî: Kim Kiú (), Hân-kok to̍k-li̍p ūn-tōng-ka.
* 1932 nî: Á-hiân, Tâi-oân si-jîn.
* 1958 nî: Michael Jackson, Bí-kok gē-jîn.

## Kòe-sin
* 214 nî: Pâng Thóng, Lâu Pī ê bô͘-sū.
* 939 nî: Bân Khong-chong Ông Kè-phêng, Tiong-kok Ngó͘-tāi Si̍p-kok Bân-kok tē-4-tāi hông-tè.
* 1799 nî: Kàu-hông Pius 6-sè, Lô-má kàu-hông.
* 1904 nî: Murad 5-sè, Osman Tè-kok tē-33-tāi Sultan.

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:8 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
8 goe̍h 30 ji̍t

## Cheh-ji̍t
* 
* Kok-chè Gōng-á-soa-ji̍t
*  Ka-sat-khek: 
* : Hiàn-hoat-ji̍t
* : Jîn-bîn Chu-sûn-ji̍t
* : 
* : 

## Sū-kiāⁿ
* 70 nî: Tē-it-chhù Iû-thài Chiàn-cheng: Lô-má Tè-kok chiàm-niá Iâ-lō͘-sat-léng, chiong Iû-thài-kàu ê Tē-jī Sîn-tiān húi--tiāu.
* 1590 nî: Tek-chhun Ka-khong () chèng-sek chìn-ji̍p Kang-hō͘-siâⁿ ().
* 1918 nî: Fanny Kaplan tī Bo̍k-su-kho àm-sat Soviet Lō͘-se-a ê léng-tō-jîn Vladimir Lenin sit-pāi.
* 1922 nî: Tâi-pak Îⁿ-soaⁿ tōng-bu̍t-hn̂g ê tōa gím-chôa thun-chia̍h keh-piah ê sòe-chiah seng-seng.
* 1945 nî: Bêng-kun khai-sí chiàm-niá Ji̍t-pún.
* 1984 nî: Bí-kok thài-khong-so *[[Thài-khong-so Discovery|Discovery]]* tī Florida ê Kennedy Thài-khong Tiong-sim hoat-siā siōng-thian, chip-hêng STS-41-D jīm-bū.
* 1991 nî: A-jia̍t-bâi-chiàⁿ thoat-lī So͘-liân to̍k-li̍p.
* 1999 nî: Tang Timor keng-kòe kong-bîn tâu-phiò, chū Ìn-nî to̍k-li̍p.

## Chhut-sì
* 1569 nî: Jahangir, Mogul Tè-kok hông-tè.
* 1748 nî: Jacques-Louis David, Hoat-kok oē-ka.
* 1785 nî: Lîm Chek-sû, Chheng-tiâu koaⁿ-oân.
* 1797 nî: Mary Shelley, Eng-kok chok-ka.
* 1970 nî: Kong-liông, Má-lâi-se-a koa-chhiú.
* 1982 nî: Ngô͘ Chheng-hong, Tâi-oân koa-chhiú.

## Kòe-sin
* 1181 nî: Kàu-hông Alexander 3-sè, Lô-má kàu-hông.
* 1329 nî: Goân Bêng-chong Hô-sè-lâi (Kuśala), Goân-tiâu tē-9-tāi hông-tè.
* 1428 nî: Chheng-kong Thian-hông (), Ji̍t-pún tē-101-tāi thian-hông.
* 1483 nî: Louis 11-sè, Hoat-kok kok-ông.
* 1940 nî: Joseph John Thomson, Eng-kok bu̍t-lí-ha̍k-ka.
* 2021 nî: Ông Kong-hui, Tâi-oân iá-kiû soán-chhiú.
* 2022 nî: Mikhail Gorbachyov, So͘-liân siāng-bóe chi̍t-ê léng-tō-jîn.

## Chham-khó chu-liāu

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:8 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
Michael Crichton

**Michael Crichton** () sī Bí-kok ê chok-ka, chè-phìⁿ, tō-ián kiam i-seng. I ê kho-ki khióng-pò͘ ia̍h i-ha̍k siáu-soat chin ū-miâ, chhin-chhiūⁿ *[[Congo (siáu-soat)|Congo]]*, *[[State of Fear]]*, *[[Prey]]*, *[[Next]]* chham *[[Jurassic Park]]* téng-téng, ū-ê koh phah-chòe tiān-iáⁿ. Chhú-gōa, Michael Crichton mā-sī tiān-sī-kio̍k *[[ER]]* ê chhòng-chok-jîn.

Michael Crichton in-ūi gâm-chèng, tī Los Angeles kòe-sin.

## Chhut-sin
John Michael Crichton tiām 1942 nî 10 goe̍h 23 tī Chicago siâⁿ chhut-sì, pē-bú sī John Henderson Crichton kap Zula Miller Crichton. I sī ùi New York ê Long Island tē-hng tòa-hàn, chêng sè-hàn to̍h hèng-chhú siá bûn-chiong, pat tī *The New York Times* hoat-piáu.

## Siáu-soat
### ''Jurassic Park''
1990 nî, i chhut-pán siáu-soat *Jurassic Park*. Kap chìn-chêng chi̍t kóa chok-phín sio-siâng, i ēng chi̍t khoán "hi-kò͘ tòng sū-si̍t" (*fiction as fact*) ê lí-lō͘ siá kò͘-sū. Lī-ēng loān-cha̍p lí-lūn (*chaos theory*) tī kò͘-sū tang-tiong ké-soeh sū-kiāⁿ.

Lūi-pia̍t:Kho-ha̍k siáu-soat chok-ka
9 goe̍h 2 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
*  1666 nî: Eng-kok Lûn-tun hoat-seng chin toā ê hoé-chai, chha-put-to ū 7 bān lâng bô chhù toà.
*  1856 nî: Thian-kiaⁿ Sū-piàn: Thài-pêng Thian-kok ê Tang-ông Iûⁿ Siù-chheng hō͘ Pak-ông Ûi Chhiong-hui, Ian-ông Chîn Ji̍t-kong thâi--sí.
* 1943 nî: bú-tâi-kio̍k *[[Iam-ke]]* tī Tâi-pak Éng-lo̍k-chō siú-ián.
* 1945 nî: Ji̍t-pún tī Bí-kok ê kun-lām *Missouri BB-63* koân-téng chhiam-tēng tâu-hâng bûn-su, Tē-jī-chhù Sè-kài Tāi-chiàn kiat-sok.
* 1969 nî: Sè-kài thâu ê chū-tōng kūi-oân-ki (ATM) tī Bí-kok New York thâu-pái khai-sí ēng.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 3 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
*  1260 nî: Bông-kó͘ Tè-kok kap Mamluk Sultan-kok khí Ain Jalut Chiàn-tò͘.
*  1346 nî: Pah-nî Chiàn-cheng: Eng-lân Ông-kok kap Hoat-lân-se Ông-kok kiam in siang-pêng tông-bêng khí Crécy Chiàn-tò͘, tè-bé Eng-lân sè-le̍k sèng-lī.
*  1783 nî: Tāi Eng-kok George 3-sè ê tāi-piáu kap America Ha̍p-chiòng-kok ê tāi-piáu chhiam Pa-lí Tiâu-iok, liáu-kiat Bí-kok Kek-bēng Chiàn-cheng.
*  1791 nî: Hoat-kok chè-tēng 1791 nî Hiàn-hoat.
*  1817 nî: Be̍k-se-ko To̍k-li̍p Chiàn-cheng: Be̍k-se-ko kap Se-pan-gâ khí San Diego de la Unión Chiàn-tò͘.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 4 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
*  476 nî: German-lâng chiong Sai Lô-má Tè-kok choè-āu chi̍t--ê hông-tè Romulus Augustulus koáⁿ lo̍h-tâi, Sai Lô-má Tè-kok bia̍t-bông.
*  626 nî: Tông Thài-chong Lí Sè-bîn chiap-siu i lāu-pē Tông Ko-chó͘ Lí Ian ê siān-ūi.
*  1870 nî: Hoat-kok Pa-lí hoat-seng Kek-bēng, hông-tè Napoléon 3-sè ho͘ peh-sèⁿ hùi-tiāu, sêng-li̍p Hoat-lân-se Tē-saⁿ Kiōng-hô-kok.
*  1998 nî: Sè-kài siāng toā ê so͘-sîm ia̋n-jín kong-si Google tī Bí-kok sêng-li̍p.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 5 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
*  1187 nî: Hoat-kok kok-ông Louis 14-sè chhut-sì.
*  1839 nî: Eng-kok soan-pò͘ hiòng Chheng-kok khai-chiàn, A-phiàn Chiàn-cheng po̍k-hoat.
*  1914 nî: Tē-it-chhù Sè-kài Tāi-chiàn: Hoat-kok kap Eng-kok liân-kun tī Marne Hô phah iâⁿ Tek-kok pō͘-tūi, chó͘-chí i hióng Pa-lí thui-chìn.
*  1998 nî: Kim Jong-il tòng-soán Tiâu-sián Bîn-chú-chú-gī Jîn-bîn Kiōng-hô-kok Kok-bū Úi-oân-hoē úi-oân-tiúⁿ.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 6 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1839 nî: Phû-tô-gâ-lâng Ferdinand Magellan ê chûn-tūi tī sè-kài se̍h chi̍t liàn tńg kàu Se-pan-gâ.
* 1901 nî: Bí-kok chóng-thóng William McKinley tī New York hō͘ lâng àm-sat, 8 kang í-āu tī i-iⁿ koè-sin.
* 1937 nî: Tiong-kok Kiōng-sán Tóng tī Iân-an chhí-siau Tiong-hoâ Soviet Kiōng-hô-kok, kái miâ "Tiong-hoâ Bîn-kok ê Siám, Kam, Lêng pian-khu chèng-hú".
* 1991 nî: So͘-liân pang-hoāi í-āu, Lō͘-se-a ê Leningrad koat-tēng kái-miâ "Sèng Pí-tek-pó".

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 7 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 70 nî: Iû-thài Chiàn-cheng: Lô-má Tè-kok ê chiong-kun Titus phah hē Iâ-lō͘-sat-léng, tìn-ap Iû-thài-lâng ê khí-gī.
* 1652 nî: Tâi-oân-lâng Koeh Hoâi-it khí-peng hoán-khòng Hô-lân léng Formosa ê thóng-tī.
* 1901 nî: Chheng-kok kap Pat-kok Liân-kun tī Pak-kiaⁿ chhiam-tēng *[[Sin-thiú Tiâu-iok]]*.
* 1953 nî: Nikita Khrushchev tòng-soán So͘-liân Kiōng-sán Tóng Tiong-iong Úi-oân-hoē ê tē 1 su-kì.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 8 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1278 nî: Andorra chū Aragón Liân-ha̍p Ông-kok to̍k-li̍p.
* 1380 nî: Bo̍k-su-kho Tāi-kong-kok kap Kipchak Hān-kok hoat-seng Kulikovo Chiàn-tò͘.
* 1706 nî: Hoat-kok kap Ò-tē-lī hoat-seng Castiglione Chiàn-tò͘.
* 1945 nî: Bí-kok chiong-kun Douglas MacArthur tī Ji̍t-pún sêng-li̍p "Tông-bêng-kok-kun choè-ko Su-lēng-koan chóng-su-lēng-pō͘" (GHQ), chèng-sek chiàm-niá Ji̍t-pún.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 9 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 9 nî: German-lâng kap Lô-má Tè-kok hoat-seng Teutoburg Chhiū-nâ Chiàn-e̍k.
* 1892 nî: Bí-kok thian-bûn-ha̍k-ka Edward Emerson Barnard hoat-hiān Bo̍k-chheⁿ ê oē-chheⁿ Amalthea.
* 1948 nî: Tiâu-sián Bîn-chú-chú-gī Jîn-bîn Kiōng-hô-kok sêng-li̍p.
* 1976 nî: Tiong-kok Kiōng-sán Tóng ê léng-tō-jîn Mô͘ Te̍k-tong tī Pak-kiaⁿ koè-sin.

## Chhut-sì

## Kòe-sin
* 1976 nî: Mô͘ Te̍k-tong
* 1985 nî: Ông Io̍k-tek

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
8 goe̍h 31 ji̍t

## Cheh-ji̍t
*  Ki-ló͘-su: To̍k-li̍p-ji̍t
* : To̍k-li̍p-ji̍t
*  Mô͘-le̍k-to͘-bâ: Kok-ka Gí-giân-ji̍t
* : To̍k-sin Chū-iû-ji̍t
* : To̍k-li̍p-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1846 nî: Hoat-kok thian-bûn-ha̍k-ka Urbain Le Verrier hoat-pò͘ iû i kè-sǹg chhut-lâi ê Hái-ông-chheⁿ ê ūn-hêng kúi-tō.
* 1898 nî: Ji̍t-pún léng Tâi-oân chèng-hú kong-pò͘ *[[Pó-kap tiâu-lē]]* (保甲條例).
* 1907 nî: Eng-kok kah Lō͘-se-a chhiam-tēng **, Sam-kok Hia̍p-iok chèng-sek hêng-sêng.
* 1920 nî: Bí-kok Michigan ê Detroit thâu pái ēng siu-im-ki hòng-sàng sin-bûn.
* 1957 nî: Má-lâi-a Liân-ha̍p-pang chū Eng-kok to̍k-li̍p.
* 1962 nî: Trinidad kap Tobago chū Eng-kok to̍k-li̍p.
* 1991 nî: Ú-chì-pe̍k, Ki-ló͘-su chū So͘-liân to̍k-li̍p.
* 1997 nî: Eng-kok ê Ui-le̍k-sū Ông-hui Diana tī Hoat-kok Pa-lí in-ūi chū-tōng-chhia sū-kò͘ koè-sin.
* 1998 nî: Kiat-liông-pho Siang-hong-thah chèng-sek khé-iōng.
* 2007 nî: im-ga̍k nńg-thé   (-) hoat-hêng.
* 2019 nî: Hiong-káng  in-ūi ū lú-kheh kah sī-ui-chiá ì-kiàn bô ha̍p hoat-seng chhiong-tu̍t, ín-hoat .

## Chhut-sì
* 12 nî: Caligula, Lô-má Tè-kok hông-tè
* 161 nî: Commodus, Lô-má Tè-kok hông-tè
* 1168 nî: Kim Chiong-chong Oân-gân Éng, Kim-tiâu tē-6-tāi hông-tè.
* 1879 nî: Tāi-chèng Thian-hông, Ji̍t-pún tē-123-tāi thian-hông.
* 1956 nî: Chhòa Eng-bûn, Tâi-oân chèng-tī jîn-bu̍t, tē-14, 15-jīm Tiong-hôa Bîn-kok Chóng-thóng.
* 1961 nî: Lô͘ Siù-iàn, Tâi-oân chèng-tī jîn-bu̍t, hiān-jīm Tâi-tiong-chhī Chhī-tiúⁿ.
* 1966 nî: Tiuⁿ Chheng-hong, Tâi-oân koa-chhiú.
* 1968 nî: Iá-bō͘ Eng-hiông (), Ji̍t-pún iá-kiû soán-chhiú.
* 1983 nî: , Tiong-kok koa-chhiú.
* 1993 nî: , Tâi-oân gē-jîn.
* 1997 nî: I-têng Tāi-hái (), Ji̍t-pún iá-kiû soán-chhiú.
* 2004 nî: Tiuⁿ Oân-eng (), Hân-kok koa-chhiú.

## Kòe-sin
* 318 nî: Hàn Chiau-bú-tè Lâu Chhong, Si̍p-lio̍k-kok Chiân Tiō tē-3-tāi hông-tè.
* 1234 nî: Āu-Khut-hô Thian-hông (-), Ji̍t-pún tē-86-tāi thian-hông.
* 1422 nî: Henry 5-sè, Eng-lân kok-ông.
* 1762 nî: Thô-hn̂g Thian-hông (-), Ji̍t-pún tē-116-tāi thian-hông.
* 1997 nî: Ui-le̍k-sū Ông-hui Diana, Eng-kok kok-ông Charles 3-sè tē-it-jīm ê bó͘.

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:8 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 11 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1146 nî: Hông-gâ-lī kap Bavaria hoat-seng Fischa Khe Chiàn-tò͘.
* 1697 nî: Osman Tè-kok kap Sîn-sèng Tông-bêng phah Zenta Chiàn-tò͘.
* 1709 nî: Sîn-sèng Lô-má Tè-kok téng sè-le̍k kap Hoat-kok phah Malplaquet Chiàn-tò͘.
* 1926 nî: Tâi-pak iù-tī-hn̂g sêng-li̍p.
* 2001 nî: Bí-kok hoat-seng al-Qaeda hoat-tōng ê 911 sū-kiāⁿ, Niú-iok ê Sè-kài Bō͘-e̍k Tiong-sim téng tē-tiám siū tio̍h kong-kek.
* 2012 nî: Libya hoat-seng Benghazi kong-kek sū-kiāⁿ, Bí-kok chèng-hú ê si-siat siū tio̍h Ansar al-Sharia kun-sū cho͘-chit ê lâng kong-kek.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 12 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* Chiân 490 nî: Hi-lia̍p-lâng tī Marathon phah iâⁿ Pho-su pō͘-tūi.
* 1213 nî: Si̍p-jī-kun kap Aragón hoat-seng Muret Chiàn-tò͘.
* 1940 nî: Hoat-kok Dordogne Vézère Soaⁿ-kok ê Lascaux Soaⁿ-tōng lāi-bīn hoat-hiān 17,300 nî í-chêng ê piah-oē.
* 1943 nî: Nazi Tek-kok phài lâng khì Í-tāi-lī, chiong koaiⁿ tī Gran Sasso Soaⁿ ê Benito Mussolini kiù chhut-lâi.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 13 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 122 nî: Lô-má Tè-kok tī kin-á-ji̍t ê Eng-kok khai-sí khí Hadrianus Tn̂g-siâⁿ.
* 1229 nî: Chinggis Khaan ê tē-saⁿ-ê kiáⁿ Ögedei hō͘ Kurultai soán-chhut chò Bông-kó͘ Tè-kok sin ê khó-hān.
* 1943 nî: Chiúⁿ Kài-se̍k tòng-soán Tiong-hoâ Bîn-kok kok-bîn chèng-hú chú-se̍k kiam-jīm Hêng-chèng-īⁿ īⁿ-tiúⁿ.
* 1971 nî: Tiong-kok Kiōng-sán Tóng Tiong-iong Úi-oân-hoē hù-chú-se̍k Lîm Piu tah hui-ki cháu khì So͘-liân, poàⁿ-lō͘ hui-ki tī Bông-kó͘ sit-sū koè-sin.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 14 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1867 nî: Karl Marx ê *[[Chu-pún-lūn]]* tī Eng-kok Lûn-tun chhut-pán.
* 1905 nî: siat-li̍p Tâi-tiong chiu Pak-táu kūn Jī-nâ-chng (chim-má kiò-chòe  Chiang-hòa koān Jī-nâ tìn) siau-hùi chhī-tiûⁿ.
* 1911 nî: Lō͘-se-a chóng-lí Pyotr Stolypin tī Kiev hō͘ lâng àm-sat.
* 1959 nî: So͘-liân ê bû-jîn goe̍h-kiû thhàm-chhek-khì *[[Luna-2]]* tī goe̍h-kiû teng-lio̍k. Chia sī sè-kài thâu ê tī goe̍h-kiû teng-lio̍k thhàm-chhek-khì.
* 2000 nî: Microsoft hoat-pò͘ sin ê tiān-náu chok-gia̍p hē-thóng Windows ME.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 15 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1835 nî: Eng-kok kho-ha̍k-ka Charles Darwin kàu Galápagos Kûn-tó, tī hia chhoē chi-chhî chìn-hoà-lūn ê khah chē chèng-kì.
* 1916 nî: Tē-it-chhù Sè-kài Tāi-chiàn: Eng-kok tī Somme Hô Chiàn-tò͘ thâu pái ēng tank.
* 1935 nî: Nazi Tek-kok khai-sí ēng "Bān-jī-bûn kî-á" chò ka-kī ê kok-kî.
* 1950 nî: Hân Chiàn: Liân-ha̍p-kok-kun tī Tiâu-sián ê Incheon teng-lio̍k.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 16 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1810 nî: Be̍k-se-ko kàu-siū Miguel Hidalgo y Costilla tī Dolores Hidalgo hoat-tōng hoán-tùi Se-pan-gâ thóng-tī ê to̍k-li̍p chiàn-cheng.
* 1908 nî: Bí-kok khì-chhia kong-si General Motors sêng-li̍p.
* 1963 nî: Má-lâi-a Liân-pang, Sin-ka-pho, Pak Borneo kap Sarawak liân-ha̍k sêng-li̍p Má-lâi-se-a.
* 1975 nî: Papua New Guinea chū Ò-chiu to̍k-li̍p.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 10 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1368 nî: Bêng-tiâu chiàm-niá Goân-tiâu siú-to͘ Khanbaliq (Tāi-to͘; kin-á-ji̍t ê Pak-kiaⁿ), hông-tè Toghon Temür cháu khì Siōng-to͘ (tī kin-á-ji̍t Xilingol ê Xulun'hoh Kî).
* 1561 nî: Ji̍t-pún ê Takeda Singen kap Uesugi Kensin hoat-seng Kawanakajima Chiàn-tò͘.
* 1721 nî: Lō͘-se-a kap Sūi-tián chhiam-tēng *[[Nystad Tiâu-io̍k]]*, Tōa Pak-hng Chiàn-cheng kiat-sok.
* 1874 nî: Eng-kok hoat-seng Thorpe thih-lō͘ sū-kò͘.
* 1937 nî: Lô͘-kau-kiô Sū-piàn liáu-āu, ūi-tio̍h beh soan-thoân choân-bîn pī-chiàn, Tâi-oân Chóng-tok-hú Kéng-bū-kio̍k sêng-li̍p Kok-bîn Cheng-sîn Chóng-tōng-goân Pún-pō͘ (國民精神總動員本部).

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 17 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1567 nî: Ji̍t-pún *[[daimyô]]* Oda Nobunaga chiàm-niá goân-lâi sio̍k Saitô Tatuoki ê Inabayama Siâⁿ, kái-miâ Gihu Siâⁿ.
* 1787 nî: Bí-kok Hiàn-hoat Chè-tēng Hoē-gī tī Philadelphia chèng-sek oân-sêng hiàn-hoat ê khí-chhó.
* 1894 nî: Kap-ngó͘ Chiàn-cheng: Ji̍t-pún tī N̂g-hái Hái-chiàn phah-iâⁿ Chheng-kok.
* 1900 nî: Eng-kok tī Tāi-iûⁿ-chiu ê 5 ê si̍t-bîn-tē liân-ha̍p kiàn-li̍p Ò-chiu Liân-pang.

## Chhut-sì
* 1826 nî: Bernhard Riemann

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 18 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 14 nî: Lô-má Tè-kok ê chiong-kun Tiberius chèng-sek chiū-jīm hông-tè.
* 1066 nî: Normandie Kong-chiok Willam 1-sè khai-sí phah Eng-kok, tī chi̍t kò goe̍h í-āu chiàm-niá Eng-kok, choè-āu i chò Eng-kok ê kok-ông.
* 1851 nî: *[[The New York Times]]* tī Bí-kok ê New York khai-sí hoat-hêng.
* 1931 nî: Boán-chiu Sū-piàn: Ji̍t-pún khai-sí phah Tiong-hoâ Bîn-kok ê Sím-iông, choè-āu oân-choân chiàm-niá Boán-chiu.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 19 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1356 nî: Eng-kok ê O͘-thài-chú Edward tī Poitiers phah iâⁿ Hoat-kok pō͘-tūi, chiong i ê kok-ông Jean 2-sè lia̍h khì.
* 1982 nî: Bí-kok tiān-náu kho-ha̍k-ka Scott Fahlman tī Carnegie Mellon Tāi-ha̍k ê BBS hoat-pò͘ sè-kài choè-chá ê gân-bûn-jī (*emoticon*).
* 1983 nî: Saint Kitts kap Nevis chū Eng-kok to̍k-li̍p.
* 1991 nî: Nn̄g ê Tek-kok-lâng tī Alpes San ê peng-hô bīn-téng hoat-hiān mummy (ta ê si-thé) Peng-lâng Ötzi.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 20 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* Chiân 480 nî: Hi-lia̍p Pho-su Chiàn-cheng: Kó͘ Hi-lia̍p tī Slamis Hái phah iâⁿ Pho-su Achaemenes Tè-kok ê pō͘-tūi.
* 1519 nî: Phû-tô-gâ-lâng Fernão de Magalhães chē chûn khai-sí i jiàu tē-kiû ê lí-hêng.
* 1644 nî: Chheng-kok ê Sūn-tī Hông-tè chiong siū-to͘ chū Mukden (kin-á-ji̍t Sím-iông) poaⁿ kàu Sūn-thian (kin-á-ji̍t Pak-kiaⁿ).
* 1954 nî: Tiong-hoâ Jîn-bîn Kiōng-hô-kok hoat-pò͘ thâu pō hiàn-hoat.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 21 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1792 nî: Hoat-kok Kek-bēng: Hoat-kok thong-koè tâu-phiò, koat-tēng hùi-tû kun-chú-chè.
* 1860 nî: Tē-jī-chhù A-phiàn Chiàn-cheng: Eng-kok, Hoat-kok liân-kun tī Pat-lí-kiô phah iâⁿ Chheng-kok pō͘-tūi.
* 1898 nî: Chheng-kok ê Chû-hi Thài-hiō hoat-tōng chèng-piàn, chiong Kong-sū Hông-tè koaiⁿ khí-lâi, Bō͘-sut Piàn-hoat sit-pāi.
* 1999 nî: Tâi-oân Lâm-tâu-koān hoat-seng kui-bô͘ 7.3 M<sub>L</sub> ê tē-tāng, sí 2,415 lâng, siū-siong 11,305 lâng.

## Chhut-sì
*1840 nî: Murad 5-sè

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 1 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1649 nî: Thó͘-bo̍k-pó chi Piàn: Bêng-tiâu kap Bông-kó͘ ê Oirat hoat-seng chiàn-tò͘, Bêng Eng-chong hō͘ Bông-kó͘-peng lia̍h khì.
* 1701 nî: Au-chiu hoat-seng Chiari Chiàn-tò͘.
* 1883 nî: Hoat-kok kap Oa̍t-lâm kiam O͘-kî-kun phah Palan Chiàn-tò͘.
* 1939 nî: Nazi Tek-kok phah Pho-lân, Tē-jī-chhù Sè-kài Tāi-chiàn khai-sí.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 22 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 189 nî: Tong Hàn ê goā-chhek Hô Chìn hō͘ hoān-koaⁿ àm-sat.
* 1888 nî: Bí-kok ê cha̍p-chì *[[Kok-ka tē-lí (cha̍p-chì)|Kok-ka tē-lí]]* thâu-pái chhut-pán.
* 1940 nî: Tē-jī-chhù Sè-kài Tāi-chiàn: Ji̍t-pún pō͘-tūi chū Tiong-kok Kńg-sai phah Oa̍t-lâm.
* 1959 nî: François Duvalier tòng-soán Haiti chóng-thóng.

## Chhut-sì
* 1958 nî: Andrea Bocelli

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 23 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1459 nî: Chhiûⁿ-bî Chiàn-cheng: Eng-kok ê York Ông-ka tī Blore Heath phah iâⁿ Lancaster Ông-ka.
* 1831 nî: Eng-kok kho-ha̍k-ka Michael Faraday hoat-bêng hoat-tiān-ki.
* 1846 nî: Tek-kok thian-bûn-ha̍k-ka Johann Gottfried Galle kin-kì Urbain Le Verrier ê kè-sǹg kiat-kó hoat-hiān Hái-ông-chheⁿ.
* 1949 nî: So͘-liân ê thâu--ê goân-chú-toâⁿ sêng-kong po̍k-chà.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 24 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 622 nî: Islam ê sian-ti Muhammad tī Makka hō͘ lâng pek-hāi, toà-niá i ê sìn-tô͘ cháu khì Madīna.
* 1841 nî: Bûn-lâi ê sultan chiong Sarawak sàng hō͘ Eng-kok-lâng James Brooke, í-āu chia lâng chū-chheng Sarawak ê raja.
* 1967 nî: Tiong-kok kap So͘-liân tī O͘-so͘-lí-kang ê Chin-pó-tó hoat-seng chiàn-tò͘.
* 1993 nî: Kán-po͘-chē ê kok-ông Norodom Sihanouk khoe-ho̍k kun-chú-chè.

## Chhut-sì
* 1902 nî: Ruhollah Khomeini

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 25 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1066 nî: Eng-lân tī Stamford Bridge phah iâⁿ Ná-ui, thâi-sí i ê kok-ông Harald Hardråde.
* 1513 nî: Se-pan-gâ-lâng Vasco Núñez de Balboa hāⁿ koè Panama Tē-kiap, khoàⁿ tio̍h Thài-pêng-iûⁿ.
* 1604 nî: Pho-lân kap Sūi-tián hoat-seng Weissenstein Chiàn-tò͘.
* 1992 nî: Bí-kok hoat-siā Hoé-chheⁿ ê thàm-chhek oē-chheⁿ *[[Mars Observer]]*.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 26 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1066 nî: Viking chhim-ji̍p Eng-lân: Ná-ui-lâng kap Eng-lân-lâng khí Fulford Chiàn-tò͘.
* 1896 nî: Tâi-pak se-mn̂g chhài-chhī khui-bō͘.
* 1914 nî: Tē-it-chhù Sè-kài Tāi-chiàn: Tek-kok kap Eng-kok tī Hui-chiu khí Sandfontein Chiàn-tò͘.
* 1983 nî: Atari kong-si kā chi̍t phoe in kong-sí chhut ê tiān-tōng tâi tī New Mexico.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 27 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1605 nî: Pho-lân Lietuva kap Sūi-tián hoat-seng Kircholm Chiàn-tò͘.
* 1888 nî: Eng-kok ê thâi-lâng hiong-chhiú Jack the Ripper hoat chhut *[[Dear Boss chi phoe]]*.
* 1905 nî: Albert Einstein tī Tek-kok ê chiàu-kî khan-bu̍t *[[Annalen der Physik]]* lāi-bīn hoat-pò͘ lūn-bûn, thui-tō chhut chit-liōng lêng-liōng téng-kè ê hong-têng-sek "E=mc²".
* 1983 nî: Bí-kok-lâng Richard Stallman hoat-khí GNU kè-oē, i ê bo̍k-te̍k sī khai-hoat chū-iû ê chok-gia̍p hē-thóng UNIX.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 28 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* Chiân 48 nî: Hō͘ Julius Caesar phah su cháu kàu Ai-ki̍p ê Pompeius tī hia hō͘ pharaoh thâi-sí.
* 1928 nî: So͘-kek-lân i-ha̍k-ka Alexander Fleming hoat-hiān Penicillium ū sat-khún chok-iōng, í-āu i ēng Penicillium thê-liān chhut khòng-seng-sò͘ Penicillin.
* 1986 nî: Tâi-oân ê Bîn-chú Chìn-pō͘ Tóng tī Tâi-pak Îⁿ-soaⁿ Tāi-pn̄g-tiàm sêng-li̍p.
* 1992 nî: Hui-hêng-ki PIA 268 Hâng-pan tī Nepal sit-sū, chō-sêng 167 lâng sí-bông.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 30 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1520 nî: Suleyman 1-sè chiū-jīm Osman Tè-kok ê sultan.
* 1955 nî: Tiong-kok ê Sin-kiong Uyghur Chū-tī-khu sêng-li̍p.
* 1966 nî: Botswana chū Eng-kok to̍k-li̍p.
* 1980 nî: Bí-kok ê kong-si Digital, Intel, Xerox saⁿ-kap chè-tēng Ethernet tiān-náu bāng-lō͘ ki-su̍t kui-hoān.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
Kū-kim-soaⁿ

**Kū-kim-soaⁿ** (, , Kū-kim-san) ia̍h **Sam-phoan-chhī** (), sok-siá **S.F.**, chèng-sek chheng-hō sī **City and County of San Francisco**, sī Bí-kok California jîn-kháu pâi-miâ tē-4 ê siâⁿ-chhī, chhī-khu jîn-kháu 76 bān, to͘-hōe-khu (urban area) 322 bān, to͘-chhī-khian (metropolitan area) 726 bān.
10 goe̍h 1 ji̍t

## Cheh-ji̍t
* **[[Tiong-kok]]** ê kok-khèng

## Sū-kiāⁿ
* Chiân 331 nî: Macedonia kok-ông Alexandros 3-sè tī Gaugamela phah iâⁿ Pho-su Darius 3-sè ê pō͘-tūi.
* 1918 nî: A-la-pek Khí-gī: A-la-pek-lâng chiàm-niá Damascus.
* 1946 nî: Nürnberg Sím-phoàⁿ kiat-sok.
* 1949 nî: Tiong-kok Kiōng-sán Tóng ê léng-tō-jîn Mô͘ Te̍k-tong tī Pak-kiaⁿ Thian-an-mn̂g téng-bīn soan-pò͘ sêng-li̍p Tiong-hoâ Jîn-bîn Kiōng-hô-kok.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:10 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
10 goe̍h 2 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1187 nî: Ai-ki̍p ê sultan Saladin phah ē hō͘ Si̍p-jī-kun chiàm-niá 88 nî ê Iâ-lō͘-sat-léng.
* 1925 nî: Eng-kok-lâng John Logie Baird hoat-bêng tiān-sī.
* 1941 nî: Nazi Tek-kok ê pō͘-tūi phah kàu So͘-liân ê siú-to͘ Bo̍k-su-kho.
* 1958 nî: Guinea chū Hoat-kok to̍k-li̍p.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:10 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
10 goe̍h 3 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1918 nî: Tī Tē-it-chhù Sè-kài Tāi-chiàn chiàn-pāi í-āu, Bulgaria ê tsar jiōng-ūi hō͘ i ê kiáⁿ Boris 3-sè.
* 1929 nî: Serbia kok-ông Aleksandar 1-sè bēng-lēng chiong kok-miâ kái chò Yugoslavia Ông-kok.
* 1942 nî: Nazi Tek-kok hoat-siā sè-kài siōng thâu ê toâⁿ-tō hui-toâⁿ V-2 hoé-chìⁿ.
* 1990 nî: Tang-tek kap Se-tek chèng-sek thóng-it.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:10 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
10 goe̍h 4 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1710 nî: Sūi-tián kap Tan-be̍h hoat-seng Køge Oan Chiàn-tò͘.
* 1929 nî: Tōa Siau-tiâu: Bí-kok hoat-seng kó͘-chai, kó͘-phiò choân-pō͘ toā lak.
* 1957 nî: So͘-liân ê *[[Sputnik 1]]* hoat-siā sêng-kong, chia sī thâu ê ji̍p kàu tē-kiû kúi-tō ê jîn-chō oē-chheⁿ.
* 1993 nî: Lō͘-se-a Hiàn-chèng Gûi-ki: Chi-chhî Lō͘-se-a chóng-thóng Boris Yeltsin ê pō͘-tūi ēng tank ê phàu-toâⁿ phah Choè-ko Soviet ê pān-kong toā-lâu Pe̍h Chhù, pek Choè-ko Soviet Chú-se̍k Ruslan Khasbulatov chhut-lâi tâu-hâng.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:10 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
10 goe̍h 5 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1938 nî: Nazi Tek-kok chiàm-niá Cheskoslovakia ê Sudetenland.
* 1984 nî: STS-41-G jīm-bū: Bí-kok ê thài-khong-so *[[Thài-khong-so Challenger|Challenger]]* tī Kennedy Thài-khong Tiong-sim hoat-siā siōng-thian.
* 1989 nî: Chōng-jîn Hêng-chèng Tiong-iong ê goân-siú Dalai Lama 14-sè ti̍t kàu Nobel Hô-pêng Chióng.
* 1991 nî: Hun-lân tiān-náu kang-têng-su Linus Torvalds hoat-pò͘ Linux choè chá ê pán-pún.

## Chhut-sì

## Kòe-sin
1880 nî: Iacobus Offenbach

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:10 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
9 goe̍h 29 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1848 nî: Ò-tē-lī Tè-kok kap Hông-gâ-lī Kek-bēng-kun phah Pákozd Chiàn-tò͘.
* 1860 nî: Tē-jī-chhù A-phiàn Chiàn-cheng: Chheng-kok ê Hâm-hong Hông-tè iû Oân-bêng-hn̂g cháu khì Sêng-tek, lâu i ê Kong-chhin-ông E̍k-him tiàm siú-to͘ Pak-kiaⁿ kah Eng-kok, Hoat-kok liân-kun tâm-phoàⁿ.
* 1885 nî: Eng-kok tī Lancashire ê Blackpool chèng-sek khai-thong sè-kài thâu ê êng-ūn ê chhia-lō͘ tiān-chhia hē-thóng Blackpool Tiān-chhia.
* 1954 nî: Sè-kài siāng toā ê lia̍p-chú bu̍t-lí si̍t-giām-sek CERN sêng-li̍p.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:9 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
Nancy Pelosi

**Nancy Patricia Pelosi** () sī Bí-kok ê chèng-tī-ka. Pelosi sī Bîn-chú-tóng ê lâng, tùi 1987 nî khai-sí tāi-piáu California tē-8-hō kok-hōe sóan-khu, ia̍h-chiū-sī San Francisco tē-khu lâi tam-jīm Hā-īⁿ gī-ôan. I sī Bí-kok Hā-īⁿ tē-it-ê lú-sèng gī-tiúⁿ, mā-sī tē-it-ê chò gī-tiúⁿ ê Bí-kok Í-tāi-lī-lâng chham California tāi-piáu.
10 goe̍h 6 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
*  1928 nî: Chiúⁿ Kài-se̍k tòng-soán Tiong-hoâ Bîn-kok kok-bîn chèng-hú chú-se̍k.
*  1973 nî: Ai-ki̍p phah Í-sek-lia̍t, Tē-sù-chhù Tiong-tang Chiàn-cheng po̍k-hoat.
*  1976 nî: Sù-jîn-pang hō͘ Tiong-kok chóng-lí Hoà Kok-hong lia̍h khí lâi, Bûn-hoà Tāi-kek-bēng kiat-sok.
*  1981 nî: Ai-ki̍p chóng-thóng Anwar Sadat tī ia̍t-peng ê sî-hāu hō͘ lâng àm-sat.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:10 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
10 goe̍h 7 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1571 nî: Ki-tok-kàu kok-ka cho͘-sêng ê liân-ha̍k hái-kun kap Osman Tè-kok hoat-seng Lepanto Chiàn-tò͘, Osman Tè-kok chiàn-pāi.
* 1849 nî: Bí-kok chok-ka Edgar Allan Poe tī Baltimore koè-sin.
* 1958 nî: NASA phoe-chún Mercury kè-oē, che sī Bí-kok ê thâu ê chài-jîn thài-khong hui-hêng kè-oē.
* 1959 nî: So͘-liân ê bû-jîn thàm-chhek-khì *[[Luna 3]]* thâu-pái hip tio̍h goe̍h-kiû poē-āu ê siòng-phìⁿ.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:10 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
10 goe̍h 9 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 768 nî: Charlemagne chiū-jīm Frank-lâng ê kok-ông.
* 1446 nî: Tiâu-sián kok-ông Sè-chong hoat-pò͘ *[[Hùn-bîn Chèng-im]]*, chèng-sek hoat-bêng Ko-lê-jī.
* 1740 nî: Hô-lân Tang Ìn-tō͘ tī Batavia thâi-sí Tn̂g-lâng 10,000 lâng.
* 2006 nî: Bí-kok kong-si Google ēng 16.5 ek Bí-kim siu-kò͘ YouTube.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:10 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
10 goe̍h 11 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1852 nî: Ò-chiu ê Sydney Tāi-ha̍k sêng-li̍p.
* 1899 nî: Transvaal Kiōng-hô-kok kap Orange Chū-iû-pang chèng-sek soan-pò͘ hiòng Eng-kok khui-chiàn, Tē-jī-chhù Boer Chiàn-cheng po̍k-hoat.
* 1951 nî: Tiong-kok Jîn-bîn Kái-hòng Kun phah Se-chōng, Se-chōng pō͘-tūi ê su-lēng Kelsang Wangdu tâu-hâng.
* 1954 nî: Hồ Chí Minh toà-niá Oa̍t-lâm To̍k-li̍p Tông-bêng-hoē ji̍p kàu Hà Nội, chiàm-niá Oa̍t-lâm pak-pō͘.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:10 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
10 goe̍h 12 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* Chiân 539 nî: Pho-su kok-ông Cyrus 2-sè ê pō͘-tūi chiàm-niá Pa-pí-lûn.
* 1492 nî: Christopher Columbus ê sûn-tūi tī Caribe Tē-khu ê San Salvador Tó chiūⁿ-hoāⁿ. I mā sī thâu ê kàu Bí-chiu ê Au-chiu-lâng.
* 1885 nî: Chheng-kok tī Tâi-oân kiàn-li̍p Hok-kiàn Tâi-oân-séng. 
* 1968 nî: Chhiah-tō Guinea chū Se-pan-gâ to̍k-li̍p.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:10 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
10 goe̍h 13 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 54 nî: Lô-má Tè-kok hông-tè Claudius koè-sin, i ê kiáⁿ Nero kè-jīm hông-tè.
* 1870 nî: Phó͘-Hoat Chiàn-cheng: Phó͘-kok kap Hoat-kok hoat-seng Châtillon Chiàn-tò͘.
* 1884 nî: Greenwich Piau-chún-sî chèng-sek hōⁿ tiāⁿ chò Hia̍p-tēng Sè-kài-sî.
* 1972 nî: Argentina hoat-seng Andes hâng-pang sū-kò͘, hui-hêng-ki siak tī soaⁿ-khu, seng-chûn chiá kàu 12 goe̍h chiah hông kiù tio̍h.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:10 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
10 goe̍h 14 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1066 nî: Norman Lâng kok-ông William 1-sè toà-niá pō͘-tūi tī Hastings phah iâⁿ Eng-lân, thâi-sí i ê kok-ông Harold Godwinson.
* 1702 nî: Hoat-kok kap Sîn-sèng Lô-má Tè-kok phah Friedlingen Chiàn-tò͘.
* 1944 nî: Nazi Tek-kok ê goân-soè Erwin Rommel chū-sat.
* 1964 nî: Leonid Brezhnev tòng-soán So͘-liân Kiōng-sán Tóng Tiong-iong Úi-oân-hoē ê su-kì.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:10 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
10 goe̍h 8 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 451 nî: Ki-tok-kàu ê Chalcedon Kong-hoē-gī khai-sí khui-hoē, chia hoē-gī khak-tēng Iâ-so͘ Ki-tok ê lióng-sèng-soat (Iâ-so͘ Ki-tok ū sîn-sèng kap jîn-sèng).
* 1856 nî: Chheng-kok chiong Eng-kok léng Hiong-káng ê sûn *Arrow* khàu-ah, ín-khí Tē-jī-chhù A-phiàn Chiàn-cheng.
* 1967 nî: Marx-chú-gī kek-bēng-ka Che Guevara tī Bolivia hō͘ chèng-hú lia̍h tio̍h thâi-tiāu.
* 2005 nî: Kashmir toā tē-tāng, sí 74,500 lâng, siū-siong 106,000 lâng.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:10 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
10 goe̍h 15 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1815 nî: Hoat-kok hông-tè Napoléon 1-sè hō͘ Eng-kok liû-hòng kàu Saint Helena.
* 1915 nî: Hoat-kok kap Tek-kok phah Linge Chiàn-tò͘.
* 1962 nî: So͘-liân chiong hui-toâⁿ soá kàu Cuba, ín-khí Cuba hui-toâⁿ gûi-ki.
* 1984 nî: Kang Lâm Àn: Tâi-oân chok-ka Lâu Gî-liông (Kang Lâm) tī Bí-kok hō͘ lâng àm-sat.

## Chhut-sì
* 1608 nî: Evangelista Torricelli
* 1844 nî: Friedrich Nietzsche
* 1921 nî: Seymour Benzer
* 1926 nî: Michel Foucault
* 1926 nî: Evan Hunter
* 1981 nî: Koeh Cheng-cheng
* 1987 nî: Jesse Levine
* 1998 nî: Bēng Bí-kî

## Kòe-sin
* 2008 nî: Ông Éng-khèng

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:10 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
10 goe̍h 16 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 690 nî: Tông-tiâu hông-thài-hiō Bú Chek-thian chū-chheng hông-tè, kái kok-hō chò "Chiu" (周). I sī Tiong-kok le̍k-sú-siōng ûi-it siū sêng-jīn ê lú hông-tè.
* 1793 nî: Hoat-kok Kek-bēng: Hoat-kok ông-hiō Marie Antoinette hō͘ thâi-thâu.
* 1846 nî: Bí-kok gê-kho i-seng William Thomas Green Morton tī chò chhiú-su̍t ê sî-hāu thâu-pái ēng Diethyl ether niū pēⁿ-lâng bē thiàⁿ.
* 1923 nî: Roy O. Disney kap Walt Disney tī Bí-kok Hollywood sêng-li̍p Walt Disney Kong-si.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:10 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
10 goe̍h 17 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1777 nî: Bí-kok To̍k-li̍p Chiàn-cheng: Bí-kok tī Saratoga phah iâⁿ Eng-kok, Eng-kok chiong-kun John Burgoyne hiòng Bí-kok tâu-hâng.
* 1806 nî: Haiti hông-tè Jean-Jacques Dessalines tī Port-au-Prince hō͘ lâng àm-sat.
* 1831 nî: Eng-kok kho-ha̍k-ka Michael Faraday hoat-hiān tiān-chû iú-tō ê hiān-siōng.
* 1862 nî: Chheng-kok kui-tēng ēng "N̂g-liông-kî" (黃龍旗) chò kok-kî.

## Chhut-sì
* 1915 nî: Arthur Miller, Bí-kok kio̍k-chok-ka.

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:10 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
10 goe̍h 18 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1867 nî: Lō͘-se-a chèng-sek chiong Alaska kau hō͘ Bí-kok.
* 1870 nî: Phó͘-Hoat Chiàn-cheng: Hoat-kok kap Phó͘-kok hoat-seng Châteaudun Chiàn-tò͘ kap Bellevue Chiàn-tò͘.
* 1871 nî: Tâi-oân hoat-seng Miyako-tó tó-bîn siū-lān sū-kiāⁿ (Pat-iô-oan sū-kiāⁿ), Liû-kiû-lâng hō͘ Paiwan lâng thâi--sí.
* 1922 nî: BBC tī Eng-kok Lûn-tun sêng-li̍p.

## Chhut-sì
* 1935 nî: Peter Boyle
* 1984 nî: Jennifer Ulrich
* 1987 nî: Zac Efron

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:10 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
10 goe̍h 19 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* Chiân 202 nî: Tē-jī-chhù Punic Chiàn-cheng: Lô-má Kiōng-hô-kok ê chiong-kun Scipio Africanus tī Zama phah iâⁿ Hannibal ê Carthago pō͘-tūi.
* 1466 nî: Pho-lân kok-ông Kazimierz 4-sè Jagiellończyk kap Teuton Khî-peng-thoân téng hong chhiam Tē-jī-chhù Thorn Hô-pêng tiâu-iok.
* 1811 nî: Se-pan-gâ kap Be̍k-se-ko hoat-seng Puerto de Carroza Chiàn-tò͘.
* 1950 nî: Hân Chiàn: Tiong-kok phài Tiong-kok Jîn-bîn Chì-goān-kun koè Ah-lio̍k-kang ji̍p-kàu Tiâu-sián, pang-chān Tiâu-sián Bîn-chú-chú-gī Jîn-bîn Kiōng-hô-kok.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:10 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
10 goe̍h 10 ji̍t

## Cheh-ji̍t
* **[[Tiong-hoâ Bîn-kok]] ([[Tâi-oân]])** ê kok-khèng

## Sū-kiāⁿ
* 1846 nî: Eng-kok thian-bûn-ha̍k-ka William Lassell hoat-hiān Hái-ông-chheⁿ ê oē-chheⁿ Triton, chia kang i thâu-pái thê-chhut Hái-ông-chheⁿ khoân ê kài-liām.
* 1911 nî: Sin-hāi Kek-bēng: Chheng-kok hoat-seng Bú-chhiong Khí-gī, í-āu chia kang hō͘ Tiong-hoâ Bîn-kok tiāⁿ chò kok-khèng.
* 1913 nî: Panama Ūn-hô khí hó.
* 2010 nî: Hô-lân léng Antilles chèng-sek hun-lia̍t, kî-tiong Curaçao kap Sint Maarten pìⁿ chò Hô-lân Ông-kok ē-kha ê kok-ka, kî-thaⁿ ê tó-sū pìⁿ te̍k-sû-khu.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:10 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí
10 goe̍h 20 ji̍t

## Cheh-ji̍t

## Sū-kiāⁿ
* 1827 nî: Hi-lia̍p To̍k-li̍p Chiàn-cheng: Liân-ha̍p Ông-kok, Lō͘-se-a kiam Hoat-kok kap Osman Tè-kok khí Navarino Chiàn-tò͘.
* 1945 nî: Goā Bông-kó͘ kong-bîn tâu-phiò, 97% chàn-sêng chū Tiong-kok to̍k-li̍p. Saⁿ-kò goe̍h í-āu, Tiong-hoâ Bîn-kok chèng-sek sêng-jīm Bông-kó͘ Jîn-bîn Kiōng-hô-kok.
* 1962 nî: Tiong-kok chhng koè McMahon Soàⁿ phah Ìn-tō͘, Tiong-Ìn Chiàn-cheng po̍k-hoat.
* 2011 nî: Libya to̍k-chhâi-chiá Muammar Gaddafi hō͘ lâng thâi-sí.

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Gōa-pō͘ liân-kiat

Lūi-pia̍t:10 goe̍h
*
Lūi-pia̍t:Chi̍t tang ê ji̍t-chí