open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Abertura

**Abertura** sī tī Se-pan-gâ Extremadura chū-tī siā-lí Cáceres séng ê chi̍t ê *[[Se-pan-gâ ê municipio|municipio]]*.

## Tē-lí
Tī pún tē-hng sì-ûi ê hêng-chèng-khu ū Alcollarín, Campo Lugar, Conquista de la Sierra, Escurial, Puerto de Santa Cruz, Santa Cruz de la Sierra, Zorita.

## Jîn-kháu
Chit ūi tī 2006 nî ê jîn-kháu-sò͘ sī 486 lâng; kàu 2016 nî ê sî ū 423 lâng.

Lūi-pia̍t:Cáceres Séng ê municipio
1958 nî San Francisco Giants kiû-kùi

**1958 nî** sī **[[San Francisco Giants]]** tī Kok-ka Liân-bêng ê tē- ê kiû-kùi. In hit nî ê sèng-pāi kì-lo̍k sī 80 sèng 74 pāi, sèng-lu̍t 0.519.
## Chham-khó

Lūi-pia̍t:San Francisco Giants kiû-kùi
Lūi-pia̍t:1958 nî Iá-kiû Tāi Liân-bêng kiû-kùi
1885 nî New York Giants kiû-kùi

**[[1885 nî iá-kiû|1885 nî]]** sī **[[San Francisco Giants|New York Giants]]** tī Kok-ka Liân-bêng ê tē- ê kiû-kùi. In hit nî ê sèng-pāi kì-lo̍k sī 85 sèng 27 pāi, sèng-lu̍t 0.759.
## Chham-khó

Lūi-pia̍t:San Francisco Giants kiû-kùi
Lūi-pia̍t:1885 nî Iá-kiû Tāi Liân-bêng kiû-kùi
Abajas

**Abajas** sī tī Se-pan-gâ Castilla kap León chū-tī siā-lí Burgos séng ê chi̍t ê *[[Se-pan-gâ ê municipio|municipio]]*.

## Jîn-kháu
Chit ūi tī 2006 nî ê jîn-kháu-sò͘ sī 36 lâng; kàu 2016 nî ê sî ū 29 lâng.

Lūi-pia̍t:Burgos Séng ê municipio
León (Se-pan-gâ)

**León** sī tī Se-pan-gâ Castilla kap León chū-tī siā-lí León séng ê chi̍t ê *[[Se-pan- gâ ê municipio|municipio]]*.

## Tē-lí
Tī pún tē-hng sì-ûi ê hêng-chèng-khu ū San Andrés del Rabanedo, Sariegos, Villaquilambre, Valdefresno, Villaturiel, Onzonilla, Santovenia de la Valdoncina, Valverde de la Virgen.

## Jîn-kháu
Chit ūi tī 2006 nî ê jîn-kháu-sò͘ sī 136,985 lâng; kàu 2016 nî ê sî ū 126,192 lâng.

## Liân-kiat
* Koaⁿ-hong bāng-chām

Lūi-pia̍t:León Séng ê municipio
Villavega

**Villavega** sī tī Se-pan-gâ Castilla kap León chū-tī siā-lí Palencia séng ê chi̍t ê *[[Se-pan- gâ ê municipio|municipio]]*.

Lūi-pia̍t:Palencia Séng ê municipio
Borobia

**Borobia** sī tī Se-pan-gâ Castilla kap León chū-tī siā-lí Soria séng ê chi̍t ê *[[Se-pan-gâ ê municipio|municipio]]*.

## Tē-lí
Tī pún tē-hng sì-ûi ê hêng-chèng-khu ū Ciria, Noviercas, Soria, Ólvega, Beratón, Purujosa, Calcena, Pomer.

## Jîn-kháu
Chit ūi tī 2006 nî ê jîn-kháu-sò͘ sī 334 lâng;

Lūi-pia̍t:Soria Séng ê municipio
Ribadelago

**Riofrío de Aliste** sī tī Se-pan-gâ Castilla kap León chū-tī siā-lí Zamora séng ê chi̍t ê *[[Se-pan-gâ ê municipio|municipio]]*.

Lūi-pia̍t:Zamora Séng ê municipio
1962 nî New York Mets kiû-kùi

**[[1962 nî iá-kiû|1962 nî]]** sī **[[New York Mets]]** tī MLB Kok-ka Liân-bêng ê tē- ê kiû-kùi. In hit nî ê sèng-pāi kì-lo̍k sī 40 sèng 120 pāi, sèng-lu̍t 0.250.
## Chham-khó

Lūi-pia̍t:New York Mets kiû-kùi
Lūi-pia̍t:1962 nî Iá-kiû Tāi Liân-bêng kiû-kùi
1965 nî Houston Astros kiû-kùi

**[[1965 nî iá-kiû|1965 nî]]** sī **[[Houston Astros]]** tī MLB Kok-ka Liân-bêng ê tē- ê kiû-kùi. In hit nî ê sèng-pāi kì-lo̍k sī 65 sèng 97 pāi, sèng-lu̍t 0.407.
## Chham-khó

Lūi-pia̍t:Houston Astros kiû-kùi
Lūi-pia̍t:1965 nî Iá-kiû Tāi Liân-bêng kiû-kùi
2013 nî Houston Astros kiû-kùi

**[[2013 nî iá-kiû|2013 nî]]** sī **[[Houston Astros]]** tī MLB Bí-kok Liân-bêng ê tē- ê kiû-kùi. In hit nî ê sèng-pāi kì-lo̍k sī 51 sèng 111 pāi, sèng-lu̍t 0.315.
## Chham-khó

Lūi-pia̍t:Houston Astros kiû-kùi
Lūi-pia̍t:2013 nî Iá-kiû Tāi Liân-bêng kiû-kùi
1978 nî Toronto Blue Jays kiû-kùi

**[[1978 nî iá-kiû|1978 nî]]** sī **[[Toronto Blue Jays]]** tī MLB Bí-kok Liân-bêng ê tē- ê kiû-kùi. In hit nî ê sèng-pāi kì-lo̍k sī 59 sèng 102 pāi, sèng-lu̍t 0.366.
## Chham-khó

Lūi-pia̍t:Toronto Blue Jays kiû-kùi
Lūi-pia̍t:1978 nî Iá-kiû Tāi Liân-bêng kiû-kùi
1954 nî Baltimore Orioles kiû-kùi

**[[1954 nî iá-kiû|1954 nî]]** sī **[[Baltimore Orioles]]** tī Bí-kok Liân-bêng ê tē- ê kiû-kùi. In hit nî ê sèng-pāi kì-lo̍k sī 54 sèng 100 pāi, sèng-lu̍t 0.350.
## Chham-khó

Lūi-pia̍t:Baltimore Orioles kiû-kùi
Lūi-pia̍t:1954 nî Iá-kiû Tāi Liân-bêng kiû-kùi
1902 nî St. Louis Browns kiû-kùi

**[[1902 nî iá-kiû|1902 nî]]** sī **[[Baltimore Orioles|St. Louis Browns]]** tī Bí-kok Liân-bêng ê tē- ê kiû-kùi. In hit nî ê sèng-pāi kì-lo̍k sī 78 sèng 58 pāi, sèng-lu̍t 0.573.
## Chham-khó

Lūi-pia̍t:Baltimore Orioles kiû-kùi
Lūi-pia̍t:1902 nî Iá-kiû Tāi Liân-bêng kiû-kùi
1973 nî Texas Rangers kiû-kùi

**[[1973 nî iá-kiû|1973 nî]]** sī **[[Texas Rangers (iá-kiû)|Texas Rangers]]** tī Bí-kok Liân-bêng ê tē- ê kiû-kùi. In hit nî ê sèng-pāi kì-lo̍k sī 57 sèng 105 pāi, sèng-lu̍t 0.351.
## Chham-khó

Lūi-pia̍t:Texas Rangers kiû-kùi
Lūi-pia̍t:1973 nî Iá-kiû Tāi Liân-bêng kiû-kùi
1961 nî Washington Senators kiû-kùi

**[[1961 nî iá-kiû|1961 nî]]** sī **[[Texas Rangers (iá-kiû)|Washington Senators]]** tī Bí-kok Liân-bêng ê tē- ê kiû-kùi. In hit nî ê sèng-pāi kì-lo̍k sī 61 sèng 100 pāi, sèng-lu̍t 0.380.
## Chham-khó

Lūi-pia̍t:Texas Rangers kiû-kùi
Lūi-pia̍t:1961 nî Iá-kiû Tāi Liân-bêng kiû-kùi
1900 nî St. Louis Cardinals kiû-kùi

**[[1900 nî iá-kiû|1900 nî]]** sī **[[St. Louis Cardinals]]** tī Kok-ka Liân-bêng ê tē- ê kiû-kùi. In hit nî ê sèng-pāi kì-lo̍k sī 65 sèng 75 pāi, sèng-lu̍t 0.464.
## Chham-khó

Lūi-pia̍t:St. Louis Cardinals kiû-kùi
Lūi-pia̍t:1900 nî Iá-kiû Tāi Liân-bêng kiû-kùi
1913 nî Pittsburgh Pirates kiû-kùi

**[[1913 nî iá-kiû|1913 nî]]** sī **[[Pittsburgh Pirates]]** tī Kok-ka Liân-bêng ê tē- ê kiû-kùi. In hit nî ê sèng-pāi kì-lo̍k sī 78 sèng 71 pāi, sèng-lu̍t 0.523.
## Chham-khó

Lūi-pia̍t:Pittsburgh Pirates kiû-kùi
Lūi-pia̍t:1913 nî Iá-kiû Tāi Liân-bêng kiû-kùi
1891 nî Pittsburg Pirates kiû-kùi

**[[1891 nî iá-kiû|1891 nî]]** sī **[[Pittsburgh Pirates|Pittsburg Pirates]]** tī Kok-ka Liân-bêng ê tē- ê kiû-kùi. In hit nî ê sèng-pāi kì-lo̍k sī 55 sèng 80 pāi, sèng-lu̍t 0.407.
## Chham-khó

Lūi-pia̍t:Pittsburgh Pirates kiû-kùi
Lūi-pia̍t:1891 nî Iá-kiû Tāi Liân-bêng kiû-kùi
1970 nî Milwaukee Brewers kiû-kùi

**[[1970 nî iá-kiû|1970 nî]]** sī **[[Milwaukee Brewers]]** tī MLB Bí-kok Liân-bêng ê tē- ê kiû-kùi. In hit nî ê sèng-pāi kì-lo̍k sī 65 sèng 97 pāi, sèng-lu̍t 0.401.
## Chham-khó

Lūi-pia̍t:Milwaukee Brewers kiû-kùi
Lūi-pia̍t:1970 nî Iá-kiû Tāi Liân-bêng kiû-kùi
1998 nî Milwaukee Brewers kiû-kùi

**[[1998 nî iá-kiû|1998 nî]]** sī **[[Milwaukee Brewers]]** tī MLB Kok-ka Liân-bêng ê tē- ê kiû-kùi. In hit nî ê sèng-pāi kì-lo̍k sī 74 sèng 88 pāi, sèng-lu̍t 0.457.
## Chham-khó

Lūi-pia̍t:Milwaukee Brewers kiû-kùi
Lūi-pia̍t:1998 nî Iá-kiû Tāi Liân-bêng kiû-kùi
Alcalá de los Gazules

**Alcalá de los Gazules** sī tī Se-pan-gâ Andalucía siā-lí Cádiz séng ê chi̍t ê *[[Se-pan-gâ ê municipio|municipio]]*.

## Tē-lí
Tī pún tē-hng sì-ûi ê hêng-chèng-khu ū Los Barrios, Benalup-Casas Viejas, Jimena de la Frontera, Medina-Sidonia, Paterna de Rivera, Jerez de la Frontera, Castellar de la Frontera, Cortes de la Frontera.

## Jîn-kháu
Chit ūi tī 2006 nî ê jîn-kháu-sò͘ sī 5,650 lâng; kàu 2016 nî ê sî ū 5,316 lâng.

## Liân-kiat
* Koaⁿ-hong bāng-chām

Lūi-pia̍t:Cádiz Séng ê municipio
Adamuz

**Adamuz** sī tī Se-pan-gâ Andalucía siā-lí Córdoba séng ê chi̍t ê *[[Se-pan-gâ ê municipio|municipio]]*.

## Tē-lí
Tī pún tē-hng sì-ûi ê hêng-chèng-khu ū Cardeña, Montoro, Obejo, Pedro Abad, Villafranca de Córdoba, Villanueva de Córdoba, Córdoba, El Carpio.

## Jîn-kháu
Chit ūi tī 2006 nî ê jîn-kháu-sò͘ sī 4,476 lâng; kàu 2016 nî ê sî ū 4,270 lâng.

## Liân-kiat
* Koaⁿ-hong bāng-chām 

Lūi-pia̍t:Córdoba Séng ê municipio
Córdoba (Andalucía)

**Córdoba** sī tī Se-pan-gâ Andalucía siā-lí Córdoba séng ê chi̍t ê *[[Se-pan-gâ ê municipio|municipio]]*.

## Tē-lí
Tī pún tē-hng sì-ûi ê hêng-chèng-khu ū La Victoria, La Carlota, La Rambla, Guadalcázar, Almodóvar del Río, Villaviciosa de Córdoba, Obejo, Adamuz, Villafranca de Córdoba, El Carpio, Bujalance, Cañete de las Torres, Castro del Río, Espejo, Montemayor, Fernán Núñez.

## Jîn-kháu
Chit ūi tī 2006 nî ê jîn-kháu-sò͘ sī 322,867 lâng; kàu 2016 nî ê sî ū 326,609 lâng.

## Liân-kiat
* Koaⁿ-hong bāng-chām

Lūi-pia̍t:Córdoba Séng ê municipio
Agrón

**Agrón** sī tī Se-pan-gâ Andalucía siā-lí Granada séng ê chi̍t ê *[[Se-pan-gâ ê municipio|municipio]]*.

## Tē-lí
Tī pún tē-hng sì-ûi ê hêng-chèng-khu ū Alhendín, Arenas del Rey, Escúzar, Jayena, Alhama de Granada, Cacín, Ventas de Huelma.

## Jîn-kháu
Chit ūi tī 2006 nî ê jîn-kháu-sò͘ sī 283 lâng; kàu 2016 nî ê sî ū 297 lâng.

## Liân-kiat
* Koaⁿ-hong bāng-chām 

Lūi-pia̍t:Granada Séng ê municipio
Dehesas de Guadix

**Dehesas de Guadix** sī tī Se-pan-gâ Andalucía siā-lí Granada séng ê chi̍t ê *[[Se-pan-gâ ê municipio|municipio]]*.

## Tē-lí
Tī pún tē-hng sì-ûi ê hêng-chèng-khu ū Alamedilla, Cuevas del Campo, Freila, Gorafe, Villanueva de las Torres, Pedro Martínez, Alicún de Ortega, Quesada, Huesa, Pozo Alcón, Cabra del Santo Cristo.

## Jîn-kháu
Chit ūi tī 2006 nî ê jîn-kháu-sò͘ sī 557 lâng; kàu 2016 nî ê sî ū 426 lâng.

Lūi-pia̍t:Granada Séng ê municipio
Iznalloz

**Iznalloz** sī tī Se-pan-gâ Andalucía siā-lí Granada séng ê chi̍t ê *[[Se-pan-gâ ê municipio|municipio]]*.

## Tē-lí
Tī pún tē-hng sì-ûi ê hêng-chèng-khu ū Deifontes, Albolote, Colomera, Benalúa de las Villas, Montillana, Noalejo, Campotéjar, Montejícar, Guadahortuna, Píñar, Darro, Diezma, Huétor Santillán, Cogollos Vega.

## Jîn-kháu
Chit ūi tī 2006 nî ê jîn-kháu-sò͘ sī 7,046 lâng; kàu 2016 nî ê sî ū 5,159 lâng.

Lūi-pia̍t:Granada Séng ê municipio
Alájar

**Alájar** sī tī Se-pan-gâ Andalucía siā-lí Huelva séng ê chi̍t ê *[[Se-pan-gâ ê municipio|municipio]]*.

## Tē-lí
Tī pún tē-hng sì-ûi ê hêng-chèng-khu ū Almonaster la Real, Aracena, Linares de la Sierra, Los Marines, Santa Ana la Real.

## Jîn-kháu
Chit ūi tī 2006 nî ê jîn-kháu-sò͘ sī 821 lâng; kàu 2016 nî ê sî ū 814 lâng.

Lūi-pia̍t:Huelva Séng ê municipio
Alcalá la Real

**Alcalá la Real** sī tī Se-pan-gâ Andalucía siā-lí Jaén séng ê chi̍t ê *[[Se-pan-gâ ê municipio|municipio]]*.

## Tē-lí
Tī pún tē-hng sì-ûi ê hêng-chèng-khu ū Alcaudete, Castillo de Locubín, Montefrío, Montillana, Valdepeñas de Jaén, Frailes, Moclín, Íllora, Almedinilla, Priego de Córdoba.

## Jîn-kháu
Chit ūi tī 2006 nî ê jîn-kháu-sò͘ sī 22,129 lâng; kàu 2016 nî ê sî ū 21,758 lâng.

## Liân-kiat
* Koaⁿ-hong bāng-chām

Lūi-pia̍t:Jaén Séng ê municipio
Jaén (Se-pan-gâ)

**Jaén** sī tī Se-pan-gâ Andalucía siā-lí Jaén séng ê chi̍t ê *[[Se-pan-gâ ê municipio|municipio]]*.

## Tē-lí
Tī pún tē-hng sì-ûi ê hêng-chèng-khu ū La Guardia de Jaén, Pegalajar, Campillo de Arenas, Valdepeñas de Jaén, Los Villares, Torredelcampo, Fuerte del Rey, Cazalilla, Mengíbar, Villatorres, Mancha Real, Begíjar.

## Jîn-kháu
Chit ūi tī 2006 nî ê jîn-kháu-sò͘ sī 116,769 lâng; kàu 2016 nî ê sî ū 114,658 lâng.

## Liân-kiat
* Koaⁿ-hong bāng-chām

Lūi-pia̍t:Jaén Séng ê municipio
La Puerta de Segura

**La Puerta de Segura** sī tī Se-pan-gâ Andalucía siā-lí Jaén séng ê chi̍t ê *[[Se-pan-gâ ê municipio|municipio]]*.

## Tē-lí
Tī pún tē-hng sì-ûi ê hêng-chèng-khu ū Orcera, Beas de Segura, Puente de Génave, Segura de la Sierra, Génave, Torres de Albánchez, Benatae.

## Jîn-kháu
Chit ūi tī 2006 nî ê jîn-kháu-sò͘ sī 2,618 lâng; kàu 2016 nî ê sî ū 2,435 lâng.

Lūi-pia̍t:Jaén Séng ê municipio
Alameda (Se-pan-gâ)

**Alameda** sī tī Se-pan-gâ Andalucía siā-lí Málaga séng ê chi̍t ê *[[Se-pan-gâ ê municipio|municipio]]*.

## Tē-lí
Tī pún tē-hng sì-ûi ê hêng-chèng-khu ū Antequera, Casariche, Mollina, Palenciana, La Roda de Andalucía, Badolatosa, Lucena, Benamejí, Humilladero.

## Jîn-kháu
Chit ūi tī 2006 nî ê jîn-kháu-sò͘ sī 5,314 lâng; kàu 2016 nî ê sî ū 5,390 lâng.

## Liân-kiat
* Koaⁿ-hong bāng-chām

Lūi-pia̍t:Málaga Séng ê municipio
Cañete la Real

**Cañete la Real** sī tī Se-pan-gâ Andalucía siā-lí Málaga séng ê chi̍t ê *[[Se-pan-gâ ê municipio|municipio]]*.

## Tē-lí
Tī pún tē-hng sì-ûi ê hêng-chèng-khu ū Almargen, Teba, Ardales, El Burgo, Ronda, Cuevas del Becerro, Setenil de las Bodegas, Alcalá del Valle, Olvera, Algámitas, El Saucejo.

## Jîn-kháu
 kàu 2016 nî ê sî ū 1,710 lâng.

## Liân-kiat
* Koaⁿ-hong bāng-chām

Lūi-pia̍t:Málaga Séng ê municipio
Alcalá de Guadaíra

**Alcalá de Guadaíra** sī tī Se-pan-gâ Andalucía siā-lí Sevilla séng ê chi̍t ê *[[Se-pan-gâ ê municipio|municipio]]*.

## Tē-lí
Tī pún tē-hng sì-ûi ê hêng-chèng-khu ū Arahal, Carmona, Los Molares, Utrera, Seville, Mairena del Alcor, Los Palacios y Villafranca, Dos Hermanas.

## Jîn-kháu
Chit ūi tī 2006 nî ê jîn-kháu-sò͘ sī 64,990 lâng; kàu 2016 nî ê sî ū 75,080 lâng.

## Liân-kiat
* Koaⁿ-hong bāng-chām

Lūi-pia̍t:Sevilla Séng ê municipio
El Castillo de las Guardas

**El Castillo de las Guardas** sī tī Se-pan-gâ Andalucía siā-lí Sevilla séng ê chi̍t ê *[[Se-pan-gâ ê municipio|municipio]]*.

## Tē-lí
Tī pún tē-hng sì-ûi ê hêng-chèng-khu ū El Garrobo, Gerena, Sanlúcar la Mayor, Aznalcóllar, El Madroño, Nerva, La Granada de Río-Tinto, Zufre, El Ronquillo.

## Jîn-kháu
Chit ūi tī 2006 nî ê jîn-kháu-sò͘ sī 1,627 lâng; kàu 2016 nî ê sî ū 1,480 lâng.

Lūi-pia̍t:Sevilla Séng ê municipio
Agres

**Agres** sī tī Se-pan-gâ Valenciana siā-lí Alicante séng ê chi̍t ê *[[Se-pan-gâ ê municipio|municipio]]*.

## Tē-lí
Tī pún tē-hng sì-ûi ê hêng-chèng-khu ū Agullent, Benissoda, Albaida, Muro de Alcoy, Cocentaina, Alfafara, Bocairent.

## Jîn-kháu
Chit ūi tī 2006 nî ê jîn-kháu-sò͘ sī 614 lâng; kàu 2016 nî ê sî ū 565 lâng.

## Liân-kiat
* Koaⁿ-hong bāng-chām

Lūi-pia̍t:Alicante Séng ê municipio
Alicante

**Alicante** sī tī Se-pan-gâ Valencia siā-lí Alicante séng ê chi̍t ê *[[Se-pan-gâ ê municipio|municipio]]*.

## Tē-lí
Tī pún tē-hng sì-ûi ê hêng-chèng-khu ū Agost, Busot, El Campello, Mutxamel, Relleu, San Vicente del Raspeig / Sant Vicent del Raspeig, Tibi, Aigües, Elche, Jijona/Xixona, Sant Joan d'Alacant.

## Jîn-kháu
Chit ūi tī 2006 nî ê jîn-kháu-sò͘ sī 322,431 lâng; kàu 2016 nî ê sî ū 330,525 lâng.

## Liân-kiat
* Koaⁿ-hong bāng-chām 

Lūi-pia̍t:Alicante Séng ê municipio
Benidorm

**Benidorm** sī tī Se-pan-gâ Valencia siā-lí Alicante séng ê chi̍t ê *[[Se-pan-gâ ê municipio|municipio]]*.

## Tē-lí
Tī pún tē-hng sì-ûi ê hêng-chèng-khu ū L'Alfàs del Pi, Benimantell, Finestrat, La Nucia, Polop.

## Jîn-kháu

## Liân-kiat
* Koaⁿ-hong bāng-chām 
* Kok-ka Thóng-kè Iān-kiù-só͘. Benidorm, chóng lâng-kháu sò͘-liōng.

Lūi-pia̍t:Alicante Séng ê municipio
Albocàsser

縮圖|Albocàsser
縮圖|Albocàsser
**Albocàsser** sī tī Se-pan-gâ Valencia siā-lí Castellón séng ê chi̍t ê *[[Se-pan-gâ ê municipio|municipio]]*.

## Tē-lí
Tī pún tē-hng sì-ûi ê hêng-chèng-khu ū Ares del Maestrat, Catí, Les Coves de Vinromà, Culla, Tírig, Sarratella, Vilar de Canes.

## Jîn-kháu
Chit ūi tī 2006 nî ê jîn-kháu-sò͘ sī 1,377 lâng; kàu 2016 nî ê sî ū 1,303 lâng.

## Liân-kiat
* Koaⁿ-hong bāng-chām

Lūi-pia̍t:Castellón Séng ê municipio
Ador

**Ador** sī tī Se-pan-gâ Valencia siā-lí Valencia séng ê chi̍t ê *[[Se-pan-gâ ê municipio|municipio]]*.

## Tē-lí
Tī pún tē-hng sì-ûi ê hêng-chèng-khu ū Alfauir, Castellonet de la Conquesta, Gandia, Llutxent, Palma de Gandia, Potríes, Ròtova, Villalonga.

## Jîn-kháu
Chit ūi tī 2006 nî ê jîn-kháu-sò͘ sī 1,398 lâng; kàu 2016 nî ê sî ū 1,437 lâng.

## Liân-kiat
* Koaⁿ-hong bāng-chām

Lūi-pia̍t:Valencia Séng ê municipio
T.Rex

**T.Rex** sī Eng-kok chhut-sin ê glam iô-kún-ga̍k ga̍k-thoân.

## Chok-phín
Tyrannnosaurus Rex
* *[[Prophets, Seers & Sages: The Angels of the Ages]]* (1968)
* *[[Unicorn (album, Tyrannosaurus Rex)|Unicorn]]* (1969)
* *[[A Beard of Stars]]* (1970)

### T. Rex
* *[[T. Rex (album)|T. Rex]]* (1970)
* *[[Electric Warrior]]* (1971)
* *[[The Slider]]* (1972)
* *[[Tanx]]* (1973)
* *[[Zinc Alloy and the Hidden Riders of Tomorrow - A Creamed Cage in August]]* (1974)
* *Bolan's Zip Gun* (1975)
* *Futuristic Dragon* (1976)
* *Dandy in the Underworld* (1977)

## References
* Paytress, Mark. "Marc Bolan: T. Rextasy". *Mojo (magazine)*. May 2005.
* Paytress, Mark. *Bolan: The Rise and Fall of a 20th Century Superstar*. Omnibus Press. 2003.
* McLenehan, Cliff. *Marc Bolan: 1947–1977 A Chronology*. Helter Skelter Publishing. 2002.
* Ewens, Carl. *Born to Boogie: The Songwriting of Marc Bolan*. Aureus Publishing. 2007.
New York Mets

**New York Mets** sī MLB Kok-ka Liân-bêng Tang-khu ê chi̍t ki kiû-tūi; chú-tiûⁿ siat tī Bí-kok ê New York Chhī.
## Chham-khó
Thâu-thiàⁿ

**Thâu-thiàⁿ** (頭疼; Eng-bûn: ) sī chi̍t chióng hoat-seng tī jîn-thé ê thâu ia̍h-sī keng-kah í-siōng pō͘-ūi ê kio̍k-pō͘ thàng-thiàⁿ. Chōe-chōe hoat-seng tī thâu-pō͘ kap ām-kún pō͘-ūi ê būn-tê, in ê chèng-thâu lóng sī thâu-thiàⁿ.
Kok-ka Liân-bêng

**Kok-ka Liân-bêng** (Eng-gí: ; sok-siá: **NL**), kán-chheng **Kok-liân**, sī Bí-kok chit-gia̍p iá-kiû lāi-bīn ê chi̍t ê cho͘-chit. Kok-liân tī 1876 nî 2 goe̍h 2 ji̍t sêng-li̍p; i-ê chiân-sin sī Kok-ka Hia̍p-hōe. Chū 1903 nî khai-sí, Kok-liân hām Bí-kok Liân-bêng cho͘-sêng Iá-kiû Tāi Liân-bêng, kiōng-tông kí-pān Sè-kài Hē-lia̍t-sài.

## Hiān-kim kiû-tūi
Chicago Cubs

**Chicago Cubs** sī lē-sio̍k tī Iá-kiû Tāi Liân-bêng Kok-ka Liân-bêng Tiong-khu ê chi̍t ki chit-gia̍p iá-kiû tūi-ngó͘. Chū 1876 nî chhóng-li̍p í-lâi, i-ê chú-tiûⁿ chiū siat tī Bí-kok ê Chicago, i bo̍k-chêng sú-iōng ê kiû-po͘ sī Wrigley Field.
Alcohol

**Alcohol** (Eng-bûn: , Hoâ-gí: 醇 *sûn*) sī iú-ki hòa-ha̍p-bu̍t ê chi̍t ê chin  chia̍p-khòaⁿ ê lūi-pia̍t. Jīm-hô iú-ki hòa-ha̍p-bu̍t, chí-iàu ū hydroxyl koan-lêng-ki (–OH) kap páu-hô ê thoàⁿ goân-chú kiān-kiat, chiū sī alcohol.
Tân Kiàn-jîn

**Tân Kiàn-jîn** (陳建仁, ) sī Tâi-oân ê 1 ê chhut-miâ ê liû-hêng-peⁿ-ha̍k kiam kong-kiōng ūi-seng kho-ha̍k-ka, Tiong-iong Gián-kiù-īⁿ īⁿ-sū.

I tī 2015 nî 11 go̍eh 16 ji̍t chham-ka Tiong-hoâ Bîn-kok ê chóng-thóng hù-chóng-thóng soán-kí, i choè Chhoà Eng-bûn ê hù-chhiú. 2016 nî 1 goe̍h 16 ji̍t, tòng-soán hù-chóng-thóng, 2020 nî sià-jīm. 2023 nî 1 goe̍h 31 ji̍t chiū-jīm Hêng-chèng-īⁿ īⁿ-tiúⁿ.
Ông Jû-hiân

**Ông Jû-hiân** (王如玄, ) sī Tâi-oân ê 1 ê lu̍t-su.

I tī 2015 nî 11 go̍eh 18 ji̍t chham-ka Tiong-hoâ Bîn-kok ê hù-chóng-thóng soán-kí, choè Chu Li̍p-lûn ê hù-chhiú.
Bîn-kok Tóng

**Bîn-kok Tóng** sī Tiong-hoâ Bîn-kok (Tâi-oân) ê 1 ê chèng-tóng, tī 2015 nî 3 goe̍h 13 ji̍t sêng-ji̍p. Kin-á-ji̍t ê tóng chú-se̍k sī Chhî Him-êng.

## Gōa-pō͘ liân-kiat
* Bîn-kok-tóng  (Koaⁿ-hong chām)

Lūi-pia̍t:Tâi-oân ê chèng-tóng
Al-Raqqah

**Al-Raqqah** sī Su-lī-a ê 1 ê siâⁿ-chhī. I hō͘ Iraq kap Levant Islam Kok (ISIL) tiāⁿ choè kā-kī ê siú-to͘.
Tiong-hoâ Bîn-kok (1912–1949 nî)

**[[1912 nî]] kàu [[1949 nî]] ê [[Tiong-hoâ Bîn-kok]]** sī Tiong-kok le̍k-sú lāi-bīn ê chi̍t ê kiōng-hô-kok. I ê kok-hō sī Tiong-hoâ Bîn-kok (中華民國). Che sī Tiong-hoâ Bîn-kok pún-sin le̍k-sú ê chi̍t ê sî-kî, hit-chūn ê tiong-iong chèng-hú siat tī Tiong-kok Tāi-lio̍k, só͘-í tī Tiong-bûn it-poaⁿ hō-chò **Tiong-hoâ Bîn-kok Tāi-lio̍k Sî-kî** (中華民國大陸時期), iōng lâi khu-pia̍t chū 1949 nî kàu taⁿ ê Tiong-hoâ Bîn-kok tī Tâi-oân.

Chit ê kok-ka tī 1912 nî iû Sun Bûn kiàn-li̍p. 1949 nî, Tiong-hoâ Bîn-kok léng-tō-jîn Chiúⁿ Kài-se̍k tī Kok-Kiōng Lāi-chiàn lāi-bīn si̍t-pāi, cháu khì Tâi-oân. Tiong-kok Kiōng-sán Tóng tī Tiong-kok Tāi-lio̍k sêng-li̍p Tiong-hoâ Jîn-bîn Kiōng-hô-kok.

## Koh khoàⁿ
*Chiàn-āu ê Tâi-oân
*Tâi-oân to̍k-li̍p ūn-tōng
*Tiong-hoâ Bîn-kok tī Tâi-oân

## Chham-khó chu-liāu

Lūi-pia̍t:Tiong-hoâ Bîn-kok (1912–1949 nî)
Lūi-pia̍t:Bô-tī-leh ê kok-ka
Lūi-pia̍t:Tiong-hoâ Bîn-kok le̍k-sú
Lūi-pia̍t:Tiong-kok ê le̍k-sú
Sêng-thong

**Sêng-thong** (成湯), ia̍h sī hō choè **Siong-thong** (商湯), sī Siong-tiâu ê tē 1 tāi thian-chú.
Tiū-ông

**Tè-sin** (帝辛), ia̍h sī hō choè **Tiū-ông** (紂王), sī Siong-tiâu ê tē 31 tāi thian-chú.
Hàn Hiàn-tè

**Hàn Hiàn-tè** (漢獻帝, ), miâ **Lâu Hia̍p** (劉協), sī Hàn-tiâu choè-āu chi̍t ê hông-tè, 189 nî kàu 220 nî chāi-ūi.
Hàn Kong-bú-tè

**Hàn Kong-bú-tè** (漢光武帝, ), miâ **Lâu Siù** (劉秀), sī Tong Hàn ê tē-it tāi hông-tè, 25 nî kàu 57 nî chāi-ūi.
Average White Band

**Average White Band** sī Scotland chhut-sin ê blue-eyed funk ga̍k-thoân.

## Chok-phín
**Show Your Hand* (1974)
**AWB* (1974)
**Cut the Cake* (1975)
**Soul Searching* (1976)
**Warmer Communications* (1978)
**Feel No Fret* (1979)
**Shine* (1980)
**Cupid's In Fashion* (1982)
**Aftershock* (1989)
**Soul Tattoo* (1997)
**Living In Colour* (2003)

Lūi-pia̍t:Ga̍k-thoân
Poân-keng

**Poân-keng** (盤庚) sī Siong-tiâu ê tē 20 tāi thian-chú. I chāi-ūi ê sî-hāu, chiong Siong-tiâu ê siú-to͘ poan khì Un (殷).
Im-ga̍k-kio̍k

**Im-ga̍k-kio̍k** (音樂劇; Eng-bûn: ), he̍k-chiá **koa-bú-kio̍k** (歌舞劇), sī chi̍t chióng kā koa-khek, kháu-gí tùi-ōe, piáu-ián kap bú-tō kiat-ha̍p ê hì-kio̍k hêng-sek.
Tiō--sī Ko͘-jî

***Tiō--sī Ko͘-jî*** (趙氏孤兒) sī Tiong-kok Goân-tiâu sî-tāi ê cha̍p-kio̍k. Chok-chiá sī Kí Kun-siông. Chit chhut hì ê choân-miâ hō-chò ***Tiō--sī Ko͘-jî Tāi Pò-siû*** (趙氏孤兒大報仇); lēng-gōa iā hō-chò ***Oan-pò-oan Tiō--sī Ko͘-jî*** (冤報冤趙氏孤兒).
Chím Tiong Kì

***Chím Tiong Kì*** (枕中記), iā hō-chò ***Hông-liâng Bōng*** (黃粱夢) kap ***Hâm-tan Bōng*** (邯鄲夢), sī Tiong-kok Tông-tiâu chok-ka Sím Kì-chè ê thoân-kî siáu-soat chok-phín.

## Siong-koan
**[[Thài-pêng Kóng-kì]]*
Sù-khò͘ Choân-su

***Sù-khò͘ Choân-su*** (四庫全書) sī Tiong-kok le̍k-sú siōng kui-bô͘ siōng-tōa ê chi̍t thò chông-su. Chū 1773 nî (Khiân-liông sam-si̍p-pat liân) khai-sí pian-choān, chêng-āu keng-kòe 9 tang chiah oân-sêng. Sù-khò͘ Choân-su lóng-chóng siu-lo̍k 3,503 chióng, 79,337 koàn, 36,304 chheh, chiong-kīn 230-bān ia̍h kap iok-lio̍k 8-ek jī.

## Guā-pōo liân-kiat

*''Siku Quanshu'' scanned texts at Chinese Text Project (Chinese)
*''Siku Quanshu'' at World Digital Library
*''Ssu-k'u ch'uan-shu'' (Complete Library of the Four Treasuries) , National Palace Museum webpage
*All That Is Worth to Know Under Heaven, Studiolum: the Library of the Humanist article
*"China to Auction Grand Ancient Encyclopedia with Real Emperor's Seals". *People's Daily* Online. 26 October 2004.
*"Destruction of Chinese Books in the Peking Siege of 1900" by Donald G. Davis, Jr. (of the University of Texas at Austin) and Cheng Huanwen (of Zhongshan University)
*''The Emperor's Four Treasures'' by R. Kent Guy
*''The Cambridge History of China'' by Peterson, Fairbank on literary inquisition p. 290
*历尽艰辛，终成瑰宝——《四库全书》大事年表  Timeline  

Lūi-pia̍t:Tiong-bûn pek-kho choân-su
Éng-lo̍k Tāi-tián

***Éng-lo̍k Tāi-tián*** (永樂大典) sī chi̍t thò tī Tiong-kok Bêng-tiâu Éng-lo̍k nî-kan pian-choān ê lūi-su. I sī Tiong-kok le̍k-sú siōng kui-bô͘ siōng-tōa ê lūi-su. Kui thò chheh ū 22,937 koàn, 11,095 pún kap iok-lio̍k 3.7-ek ê hàn-jī. Bo̍k-chêng, *Éng-lo̍k Tāi-tián* ê chèng-pún hē-lo̍h put-bêng, hù-pún chhun bô-kàu 800 koàn; chit-ê sò͘-liōng kan-nā sī goân-lâi ê 4%. *[[Encyclopædia Britannica]]* kā *Éng-lo̍k Tāi-tián* hō-chò "sè-kài iú-sú í-lâi siōng-tōa pún ê pek-kho-choân-su".

Lūi-pia̍t:Tiong-bûn pek-kho choân-su
Koeh Siú-kèng

**Koeh Siú-kèng** (郭守敬; ), piáu-jī **Jio̍k-su** (若思), sī Tiong-kok Goân-tiâu sî-tāi Hô-pak Hêng-tâi chhut-sin ê thian-bûn-ha̍k-ka, sò͘-ha̍k-ka kap chúi-lī-ha̍k-ka.
Tāi-to͘

**Tāi-to͘** (大都), he̍k-chiá **Goân Tāi-to͘** (元大都), sī Tiong-kok Goân-tiâu chū 1267 nî 2 goe̍h 25 ji̍t khai-sí, kàu 1368 nî 9 goe̍h 14 ji̍t ûi-chí ê siú-to͘.
Koan Hàn-kheng

**Koan Hàn-kheng** (關漢卿; ) sī Tiong-kok Goân-tiâu sî-tāi ê kio̍k-chok-ka. I siōng chhut-miâ ê chok-phín sī *[[Tō͘ Ngô͘ Oan]]*.
Pe̍h Ku-e̍k

**Pe̍h Ku-e̍k** (白居易; ), piáu-jī **Lo̍k-thian** (樂天), hō **Hiong-san Ki-sū** (香山居士) kap **Chùi-gîm Sian-seng** (醉吟先生), sī Tiong-kok Tông-tiâu sî-tāi Hô-lâm chhut-sin ê bûn-ha̍k-ka, si-jîn. Tông Soan-chong kā i hō-chò **Si-sian** (詩仙).
Pe̍h Jîn-hú

**Pe̍h Jîn-hú** (白仁甫; ), miâ **Phok** (樸), **Jîn-hú** sī piáu-jī, hō **Lân-kok** (蘭谷), sī Tiong-kok Goân-tiâu sî-tāi ê kio̍k-chok-ka. I it-seng siōng chhut-miâ ê chok-phín sī *[[Ngô͘-tông Ú]]*.
Chîn Jī-sè

**Chîn Jī-sè** (秦二世, ) sī Chîn-tiâu ê tē 2 tāi hông-tè, chiân 210 nî kàu chiân 207 nî chāi-ūi.
Hàn Bûn-tè

縮圖|右
**Hàn Bûn-tè** (漢文帝, ), miâ **Lâu Hêng**, sī Hàn-tiâu ê tē 5 tāi hông-tè, chiân 180 nî kàu chiân 157 nî chāi-ūi.
Tông Bêng-hông Chhiu Iā Ngô͘-tông Ú

***Tông Bêng-hông Chhiu Iā Ngô͘-tông Ú*** (唐明皇秋夜梧桐雨), kán-chheng ***Ngô͘-tông Ú*** (梧桐雨), sī Tiong-kok Goân-tiâu sî-tāi chok-ka Pe̍h Jîn-hú ê cha̍p-kio̍k chok-phín. *Ngô͘-tông Ú* chhú-châi chū Tông-tiâu chok-ka Pe̍h Ku-e̍k ê *[[Tiông-hūn Ko]]* (長恨歌) kap Tân Hông ê *[[Tiông-hūn Ko Toān]]* (長恨歌傳).
Ông Bóng

**Ông Bóng** (王莽, ) sī Sin-tiâu ûi-it ê chi̍t ê hông-tè. I tī 8 nî kàu 23 nî chāi-ūi.
Tō͘ Ngô͘ Oan

***Tō͘ Ngô͘ Oan*** (竇娥冤), choân-miâ ***Kám Thian Tōng Tē Tō͘ Ngô͘ Oan*** (感天動地竇娥冤), sī Tiong-kok Goân-tiâu chok-ka Koan Hàn-kheng ê cha̍p-kio̍k tāi-piáu-chok. Tō͘ Ngô͘ Oan sī chi̍t chhut chhú-châi chū *Tong-hái Hài-hū* (東海孝婦) ê bîn-kan pi-kio̍k kò͘-sū. *Tō͘ Ngô͘ Oan* bat pī kái-pian chiâⁿ-chò thoân-kî *[[Kim Só Kí]]* (金鎖記) kap tē-hng hì-khek *[[Lio̍k-goa̍t Soat]]* (六月雪).
Hàn Kéng-tè

**Hàn Kéng-tè** (漢景帝, ), miâ **Lâu Khé** (劉啓), sī Hàn-tiâu ê tē 6 tāi hông-tè, chiân 157 nî kàu chiân 141 nî chāi-ūi.
Hàn Hoân-tè

**Hàn Hoân-tè** (漢桓帝, ), miâ **Lâu Chì**, sī Tong Hàn ê tē 11 tāi hông-tè, 146 nî kàu chêng 168 nî chāi-ūi.
Hàn Lêng-tè

**Hàn Lêng-tè** (漢靈帝, ), miâ **Lâu Hông**, sī Tong Hàn ê tē 12 tāi hông-tè, 168 nî kàu chêng 189 nî chāi-ūi.
A Baña

**A Baña** sī tī Se-pan-gâ Galicia siā-lí La Coruña séng ê chi̍t ê *[[Se-pan-gâ ê municipio|municipio]]*.

## Jîn-kháu
Chit ūi tī 2006 nî ê jîn-kháu-sò͘ sī 4,652 lâng; kàu 2016 nî ê sî ū 3,645 lâng.

## Liân-kiat
* Koaⁿ-hong bāng-chām

Lūi-pia̍t:La Coruña Séng ê municipio
As Nogais

**As Nogais** sī tī Se-pan-gâ Galicia siā-lí Lugo séng ê chi̍t ê *[[Se-pan-gâ ê municipio|municipio]]*.

## Tē-lí
Tī pún tē-hng sì-ûi ê hêng-chèng-khu ū Pedrafita do Cebreiro, Triacastela, Becerreá, Cervantes.

## Jîn-kháu
Chit ūi tī 2006 nî ê jîn-kháu-sò͘ sī 1,441 lâng; kàu 2016 nî ê sî ū 1,161 lâng.

Lūi-pia̍t:Lugo Séng ê municipio
Lâu Siân

**Lâu Siân** (劉禪, ) sī Sam-kok sî-kî Sio̍k Hàn ê tē 2 tāi hông-tè. I tī 223 nî kàu 263 nî chāi-ūi.
Rodeiro

**Rodeiro** sī ūi-tī Pa-se Minas Gerais chiu ê chi̍t ê chū-tī-thé (*município*).

## Tē-lí
Tī pún tē-hng sì-ûi ê hêng-chèng-khu ū Lalín, Agolada, Dozón, Antas de Ulla, Taboada, Chantada, Carballedo, San Cristovo de Cea, Piñor.

## Liân-kiat
* Koaⁿ-hong bāng-chām

Lūi-pia̍t:Minas Gerais ê chū-tī-thé
Santa Mariña de Ribeira

**Sanxenxo** sī tī Se-pan-gâ Galicia siā-lí Pontevedra séng ê chi̍t ê *[[Se-pan-gâ ê municipio|municipio]]*.

Lūi-pia̍t:Pontevedra Séng ê municipio
Sûi Bûn-tè

**Sûi Bûn-tè** (隋文帝, ), miâ **Iûⁿ Kian** (楊堅), sī Sûi-tiâu ê khai-kok hông-tè. I tī 581 nî kàu 604 nî chāi-ūi.
Sûi Iông-tè

**Sûi Iông-tè** (隋煬帝, ), miâ **Iûⁿ Kóng** (楊廣), sī Sûi-tiâu ê tē 2 tāi hông-tè. I tī 604 nî kàu 618 nî chāi-ūi.
Tông Ko-chó͘

**Tông Ko-chó͘** (唐高祖; ), pún-miâ **Lí Ian** (李淵), sī Tiong-kok Tông-tiâu ê khai-kok hông-tè. 618 nî káu 626 nî chāi-ūi.
Sam-kok

**Sam-kok** sī Tiong-kok le̍k-sú ê chi̍t ê sî-kî, tī 220 nî kàu 280 nî. Che sî-kî ū ê kok-ka: Chô Gūi, Sio̍k Hàn kap Sun Ngô͘.

Lūi-pia̍t:Tiong-kok ê le̍k-sú
Tông Ko-chong

**Tông Ko-chong** (唐高宗, ), pún-miâ **Lí Tī** (李治), sī Tiong-kok Tông-tiâu ê tē 3 tāi hông-tè. 649 nî kàu 683 nî chāi-ūi.
Tông Hiân-chong

**Tông Hiân-chong** (唐玄宗, ), ia̍h sī hō choè **Tông Bêng-hông** (唐明皇), pún-miâ **Lí Liông-ki** (李隆基), sī Tiong-kok Tông-tiâu ê chi̍t ê hông-tè. I tī 712 nî kàu 756 nî chāi-ūi.
Kî-bí Phok-bu̍t-koán

**Kî-bí Phok-bu̍t-koán** (奇美博物館; Eng-bûn:) sī ūi-chāi Tâi-oân Tâi-lâm-chhī Jîn-tek-khu ê chi̍t keng phok-bu̍t-koán kiam bí-su̍t-koán. Kî-bí Phok-bu̍t-koán iû Kî-bí Si̍t-gia̍p chhòng-pān-jîn Khó͘ Bûn-liông sian-siⁿ su-jîn só͘-iú. I-ê koán-chông chú-iàu sī se-iûⁿ gē-su̍t chok-phín; tián-chhut gē-su̍t, le̍k-sú, jîn-lūi-ha̍k iáu-ū kho-ha̍k 4 tōa léng-he̍k.

## Le̍k-sú

## Koán-chông
### Hōe-ōe


File:Saint Martin and the Beggar (c1597-1600) by El Greco - Chicago.jpg | *[[San Martín y el mendigo]]*El Greco
File:Michel Martin Drolling - Portrait d'un artiste.jpg | 
File:1880 Pierre Auguste Cot - The Storm.jpg | *La Tempête*Pierre Auguste Cot
File:Pierre Auguste Cot-Dionisa-1870.jpg | *Fille aux fleurs*Pierre Auguste Cot
File:Seignac Guillaume the awakening of Psyche.JPG | *Le Réveil de Psyché*Guillaume Seignac
File:Four Allegories of Music 1871-1873 Hans Makart.jpg | *Four Allegories of Music*Hans Makart
File:Edouard Dantan A Casting from Life.jpg | *Un Moulage sur Nature*Édouard Joseph Dantan



### Tiau-sok

## Gōa-pō͘ liân-kiat
*Kî-bí Phok-bu̍t-koán
Chô Gūi

**Chô Gūi** sī Sam-kok sî-kî ê chi̍t ê kok-ka. Che kok-ka sī Gūi Bûn-tè kiàn-li̍p ê.

Lūi-pia̍t:Tiong-kok ê le̍k-sú
Sio̍k Hàn

**Sio̍k Hàn**, ia̍h sī hō choè **Sio̍k-kok**, sī Sam-kok sî-kî ê chi̍t ê kok-ka. Che kok-ka sī Lâu Pī kiàn-li̍p ê.

Lūi-pia̍t:Tiong-kok ê le̍k-sú
Tiuⁿ Hui

**Tiuⁿ Hui** (張飛, ), piáu-jī **Ek-tek** (益德), sī Sam-kok sî-gî Sio̍k-hàn ê chiong-kun.

«Sam-kok-ián-gī» ū i kap Lâu Pī, Koan Ú „Thô-hn̂g sam kiat-gī“ (桃園三結義) ê kò͘-sū, kî-si̍t le̍k-sú leh bô chiah tāi-chì.
Tēng-hun Tiàm

***Tēng-hun Tiàm*** (定婚店) sī Tiong-kok Tông-tiâu sî-tāi ê chi̍t phiⁿ thoân-kî siáu-soat. Kò͘-sū ê lōe-iông chhut-chū Tông-tāi chok-ka Lí Ho̍k-giân ê *[[Sio̍k Hiân-koài Lio̍k]]* lāi-bīn ê chi̍t phiⁿ siáu-soat.
## Siong-koan
*Thoân-kî siáu-soat
Lâm-kho Thài-siú Toān

***Lâm-kho Thài-siú Toān*** (南柯太守傳) sī chhut-chū *[[Thài-pêng Kóng-kì]]* ê chi̍t phiⁿ thoân-kî siáu-soat.

## Kái-pian
Bêng-tiâu kio̍k-chok-ka Thng Hián-chó͘ kā chit-ê kò͘-sū kái-pian chò kio̍k-pún *[[Lâm-kho Kì]]* (南柯記).

## Siong-koan
**[[Thài-pêng Kóng-kì]]*
Sòng Lí-chong

**Sòng Lí-chong** (宋理宗; ), pún-miâ **Tiō Ûn** (趙昀), sī Tiong-kok Sòng-tiâu ê tē-14 tāi hông-tè.

Lūi-pia̍t:Sòng-tiâu hông-tè
U
Sòng Ko-chong

**Sòng Ko-chong** (宋高宗; ), pún-miâ **Tiō Kò͘** (趙構), sī Tiong-kok Sòng-tiâu ê tē-10 tāi hông-tè.

Lūi-pia̍t:Sòng-tiâu hông-tè
K
Eng-eng-toān

***Eng-eng Toān*** (鶯鶯傳), iā hō-chò ***Hōe-chin Kì*** (會真記), sī Tiong-kok Tông-tiâu chok-ka Goân Chín ê thoân-kî siáu-soat chok-phín.
Khun-lūn Lô͘

***Khun-lūn Lô͘*** (崑崙奴) sī siu-lo̍k tī *[[Pôe Hêng Thoân-kî]]* lāi-bīn ê chi̍t phiⁿ thoân-kî siáu-soat. *[[Thài-pêng Kóng-kì]]* iā ū siu-lo̍k.
Sam Siàu In-iân

***Sam Siàu In-iân*** (三笑姻緣) sī biâu-siá Tiong-kok Bêng-tiâu sî-tāi Ngô͘-tiong sù châi-chú Tn̂g În tī Se-siong-sī (西廂寺) chhian-tú-chhèng Hòa Thài-su (華太師) hu-jîn ê cha-bó͘-kán Chhiu Hiong ê kò͘-sū.

## Kái-pian
*Tiān-iáⁿ: Tn̂g Phek-hó͘ Tiám Chhiu Hiong
Kim-kó͘ Kî-koan

***Kim-kó͘ Kî-koan*** (今古奇觀) sī Tiong-kok Bêng-tiâu boa̍t-nî ê toán-phian pe̍h-ōe siáu-soat-chi̍p. Ko͘-so͘ Phāu-àng Láu-jîn pian-siá.
Sam-giân Jī-phek

***Sam-giân Jī-phek*** (三言二拍) sī Tiong-kok Bêng-tiâu boa̍t-nî ê 5 pún pe̍h-ōe kó͘-tián siáu-soat-chi̍p. Chheh lāi-bīn ê ta̍k phiⁿ kò͘-sū lóng kok-chū to̍k-li̍p, sio̍k-î ōe-pún siáu-soat. Kî-tiong, *[[Sam-giân]]* (三言) kóng ê sī iû Pâng Bōng-liông (馮夢龍) choān-siá ê *[[Jū Sè Bêng-giân]]* (喻世明言), *[[Kéng Sè Thong-giân]]* (警世通言) kap *[[Séng Sè Hêng-giân]]* (醒世恆言); *[[Jī-phek]]* (二拍) sī iû Lêng Bông-chho͘ (凌濛初) choān-siá ê *[[Chho͘-khek Phek Àn Keng-kî]]* (初刻拍案驚奇) kap *[[Jī-khek Phek Àn Keng-kî]]* (二刻拍案驚奇). Phāu-àng Láu-jîn ùi chit 5 pún chheh lāi-bīn soán-chhut kî-tiong 40 phiⁿ ka-chok, pian-chip chiâⁿ-chò *[[Kim-kó͘ Kî-koan]]* (今古奇觀).
Jū Sè Bêng-giân

***Jū Sè Bêng-giân*** (喻世明言) sī Tiong-kok Bêng-tiâu boa̍t-nî chok-ka Pâng Bōng-liông pian-choān ê pe̍h-ōe siáu-soat-chi̍p. *Jū Sè Bêng-giân* goân-miâ hō-chò ***Kó͘-kim Siáu-soat*** (古今小說) he̍k-chiá ***Choân-siōng Kó͘-kim Siáu-soat*** (全像古今小說). I hām āu-lâi chhut-pán ê *[[Kéng Sè Thong-giân]]* kap *[[Séng Sè Hêng-giân]]* ha̍p-chheng *[[Sam-giân]]* (三言). Lēng-gōa *Sam-giân* iū-koh kap *[[Jī-phek]]* ha̍p-chheng *[[Sam-giân Jī-phek]]* (三言二拍).

## Siong-koan
**[[Kim-kó͘ Kî-koan]]*
Gūi Chìn Lâm-pak-tiâu

**Gūi Chìn Lâm-pak-tiâu** (魏晉南北朝; 220 nî - 589 nî) sī Tiong-kok le̍k-sú ê chi̍t ê sî-kî. Tī chit-ê sî-kî, tiâu-tāi ê piàn-chhian chin khoài-sok, he̍k-chiá tông-sî ū kúi-nā ê chèng-koân pēng-chûn, sī chi̍t ê chèng-tī chin hūn-loān ê sî-tāi. Chit-ê sî-kî chū se-goân 220 nî Chô Phi chē-thiⁿ khai-sí, chì 589 nî Sûi-tiâu siau-bia̍t lâm-tiâu Tân ûi-chí.


Lūi-pia̍t:Tiong-kok ê le̍k-sú
So͘ Sîn Kì

***So͘ Sîn Kì*** (搜神記) sī Tiong-kok Chìn-tiâu chok-ka Kan Pó so͘-chi̍p choān-siá ê chi̍t pún koan-î sîn-sian kap kúi-koài ê tù-chok. *So͘ Sîn Kì* sêng-su ê nî-tāi sī Gūi Chìn Lâm-pak-tiâu sî-kî, sī pit-kì sió-soat ê tāi-piáu-chok.

Lūi-pia̍t:Chú-pō͘ Siáu-soat-ka-lūi
Sam-giân

***Sam-giân*** (三言) sī Pâng Bông-liông ê 3 pún pe̍h-ōe siáu-soat-chi̍p:
**[[Jū Sè Bêng-giân]]* (喻世明言)
**[[Kéng Sè Thong-giân]]* (警世通言)
**[[Séng Sè Hêng-giân]]* (醒世恆言)
## Siong-koan
**[[Sam-giân Jī-phek]]*
Jī-khek Phek Àn Keng-kî

***Jī-khek Phek Àn Keng-kî*** (二刻拍案驚奇) sī Tiong-kok Bêng-tiâu boa̍t-nî chok-ka Lêng Bông-chho͘ ê pe̍h-ōe siáu-soat-chi̍p. I hām *[[Chho͘-khek Phek Àn Keng-kî]]* ha̍p-chheng *[[Jī-phek]]* (二拍). Lēng-gōa *Jī-phek* iū-koh kap *[[Sam-giân]]* ha̍p-chheng *[[Sam-giân Jī-phek]]* (三言二拍).
## Siong-koan
**[[Kim-kó͘ Kî-koan]]*
Jī-phek

***Jī-phek*** (二拍) sī Lêng Bông-chho͘ ê 2 pún pe̍h-ōe siáu-soat-chi̍p:
**[[Chho͘-khek Phek Àn Keng-kî]]* (初刻拍案驚奇)
**[[Jī-khek Phek Àn Keng-kî]]* (二刻拍案驚奇)
## Siong-koan
**[[Sam-giân Jī-phek]]*
Gio̍k-sū Hō͘-têng Hoa

***Gio̍k-sū Hō͘-têng Hoa*** (玉樹後庭花) sī Tiong-kok Lâm-tiâu Tân Hō͘-chú chhòng-chok ê koa-khek. In-ūi Tân-tiâu bô-gōa-kú chiū bia̍t-bông, chit tiâu koa pī hō-chò "bông-kok chi im" (亡國之音).
Sú-kì

***Sú-kì*** (史記), goân-miâ ***Thài-sú-kong-su*** (太史公書), sī Jī-si̍p-sù-sú ê tē-it pún; chok-chiá sī Tiong-kok Se Hàn sî-tāi ê Su-má Chhian. Put-jî-kò pún-su ê loē-iông ke̍k-uī phian-su. Só͘-í, chhiáⁿ m̄-ài kap pún-su ê loē-iông kìⁿ-chin.

Lūi-pia̍t:Sú-pō͘ Chèng-sú-lūi
Hàn-su

***Hàn-su*** (漢書), he̍k-chiá ***Chiân Hàn-su*** (前漢書), sī Tiong-kok kó͘-chá ê le̍k-sú tù-chok, Jī-si̍p-sù-sú ê tē 2 phō. Chok-chiá sī Tong Hàn sî-tāi ê Pan Kò͘ (班固).

Lūi-pia̍t:Sú-pō͘ Chèng-sú-lūi
Hiō Hàn-su

***Hiō Hàn-su*** (後漢書) sī chi̍t phō kì-chài Tong Hàn le̍k-sú ê kì-toān-thé le̍k-sú-chheh, Jī-si̍p-sù-sú ê tē 3 phō. Chok-chiá sī Lâm-pak-tiâu Lâu Sòng sî-kî ê Hoān Ia̍p (范曄). 

Lūi-pia̍t:Sú-pō͘ Chèng-sú-lūi
Goân-sú

***Goân-sú*** (元史) sī chi̍t phō kì-chài Tiong-kok Goân-tiâu le̍k-sú ê kì-toān-thé le̍k-sú-chheh; iû Sòng Liâm (宋濂) pian-choàn; sī Jī-si̍p-sù-sú ê tē 23 phō.

Lūi-pia̍t:Sú-pō͘ Chèng-sú-lūi
Sòng Liâm

**Sòng Liâm** (宋濂; ) sī Tiong-kok Bêng-tiâu chho͘-liân ê chèng-tī-ka, bûn-ha̍k-ka, kiam le̍k-sú-ha̍k-ka. Sòng Liâm piáu-jī **Kéng-liâm** (景濂), hō **Chiâm-khe** (潛溪), iū-hō **Hiân-chin-chú** (玄真子), sè-hō **Bûn-hiàn** (文憲). I sī *[[Goân Sú]]* (元史) ê pian-choàn-chiá.
Dennis Lambert

**Dennis Lambert** (1942 nî-) sī Bí-kok Brooklyn ê chok-khek-ka, chè-chok-jîn, koa-chhiú.

## Chok-phín
### Albums
**Bags and Things* (Dunhill Records, 1972)

### Singles
*"Dream On" (1972)
*"Ashes to Ashes (The 5th Dimension song)" (1972)

### Composer
*"One Tin Soldier", "Mr. Monday" (1969)- Original Caste(Canada)
*"One Tin Soldier"(1971)(1973)- Coven
*"It's A Cryin' Shame" (1971), Gayle McCormick
*"Don't Pull Your Love" (1971), Hamilton, Joe Frank & Reynolds
*"Two Divided by Love",  The Grass Roots  (1971) 
*"Runway",  The Grass Roots  (1972) 
*"Ain't No Woman (Like the One I've Got)" (1973), Four Tops
*"Are You Man Enough" (1973), Four Tops(From "Shaft in Africa")
*"It Only Takes a Minute", (1975) Tavares
*"You Brought The Woman Out Of Me", (1975) Evie Sands

### Producer
**Keeper of the Castle*, (1972), Four Tops
*"Rock and Roll Heaven" (1974), The Righteous Brothers
**Hard Core Poetry* (1974), Tavares
**[[In the City (Tavares album)|In the City]]* (1975), Tavares
**[[Rhinestone Cowboy (album)|Rhinestone Cowboy]]* (album) (1976), Glen Campbell
**Bloodline* (1976), Glen Campbell
*"Baby Come Back", (1977), Player
**Don't Look Any Further* (1984), Dennis Edwards
**Night Shift* (1985), The Commodores
**Love On My Mind*, The Temptations
**Pink Cadillac*,(1987) Natalie Cole
* Jerry Butler
* Dusty Springfield
* The 5th Dimension
* Dawn
* Richard Harris
* Sergio Mendes & Brazil77
Matuo Basyô

**Siông-bóe Pa-chiau** (Hàn-jī: ; Lô-má-jī: **Matsuo Bashō**; ) sī Ji̍t-pún Edo sî-tāi chiân-kî ê chi̍t ūi haiku miâ-ka.
Chhî Chì-mô͘

**Chhî Chì-mô͘** (徐志摩; ), pún-miâ **Chiong-sū** (章垿), piáu-jī **Iú-sim** (槱森), sī Tiong-kok Chiat-kang-séng chhut-sin ê Sin-goa̍t-siā hiān-tāi si-jîn kiam sàn-bûn-ka. I iā sī bú-kiap siáu-soat chok-ka Kim-iûⁿ ê piáu-hiaⁿ. Chhî Chì-mô͘ chhiòng-tō sin-si ê kek-lu̍t, tùi Tiong-kok sin-si ê hoat-tián chò-chhut chin tōa ê kòng-hiàn. Chhî Chì-mô͘ ê it-seng tui-kiû ài (愛), chū-iû (自由) kap bí (美), che ūi i chhōa-lâi bē-chió chhòng-chok lêng-kám.
SNH48

**SNH48** sī Tiong-kok ê tuā-hîng ngóo-siōng thuân-thé, 2012 nî tī Siōng-hái-chhī tsìng-sik sîng-li̍p, bo̍k-tsiân lóng-tsóng ū 114 uī sîng-uân. In mā sī AKB48 ê tsí-muē thuân-thé.   


Lūi-pia̍t:Tiong-kok ga̍k-thoân
Lūi-pia̍t:Akimoto Yasusi
Hiat-kiû

**Hiat-kiû** (血球; pe̍h-ōe-im: **hoeh-kiû**), he̍k-chiá **hiat-e̍k sè-pau** (血液細胞; Eng-bûn: ) sī chûn-chāi tī hiat-e̍k lāi-bīn ê sè-pau, tāi-iok chiàm 45%. Hiat-kiû ē-ēng tòe hiat-e̍k ê liû-tōng piàn-ki̍p choân-sin. Pí-lūn-kóng, chhī-leng tōng-bu̍t ê hiat-kiû ē-sái hun-chò 3 khoán:
*Hông-hiat-kiû
*Pe̍k-hiat-kiû
*Hiat-siáu-pán
Bûn-giân kap pe̍h-ōe

**Bûn-giân kap pe̍h-ōe** (文言--白話), ia̍h-sī **bûn-pe̍k ī-tho̍k** (文白異讀), sī Tiong-kok Hàn-cho̍k gí-giân ê chi̍t ê te̍k-teng. Chi̍t ê Hàn-jī ê hoat-im ē-ēng hun-chò 2 chióng he̍k-chiá 2 chióng í-siōng.
***Tha̍k-chheh-im** (讀冊音), he̍k-chiá **bûn-tho̍k** (文讀), **Bûn-giân-im** (文言音), **tho̍k-su-im** (讀書音), sī gí-giân ê gōa-goân-chân.
***Pe̍h-ōe-im** (白話音), he̍k-chiá **pe̍h-tha̍k/pe̍k-tho̍k** (白讀), sī gí-giân ê lāi-goân-chân.

Thong-siông Bûn-giân-im ē-tàng tùi Tiong-kó͘ Hàn-gí ê ūn-su (韻書) lâi ēng hoán-chhiat the̍h-tio̍h, nā-sī mā-ū te̍k-lē, pí-jû: "艦" tiāⁿ-tiāⁿ bô-kóng hoán-chhiat-im *hám, sī lām. Kam Ûi-lîm ê *[[Ē-mn̂g-im Sin-jī-tián]]* lāi-té ê tōa-siá khí-thâu ê hàn-jī-im sī bûn-giân-im.

Tī Bân-lâm siong-koan ê gí-giân, pe̍h-ōe-im mā ū-tang-sî-á chhiau-kòe chi̍t khoán, pí-jû: 成 (Bûn: sêng) ē pe̍h-ōe-im ū "chiâⁿ" (jû: "chiâⁿ"-chò), "siâⁿ" (chí cha̍p hun (分) it). "chhiâⁿ" (jû: "chhiâⁿ" (晟)-ióng) mā ū chí-chhut hoān-sè sī.

Tī Eng-gí mā-ū chi̍t ê siâng-khoán ê ēng-sû "", chí kâng chi̍t ê gí-goân lâi-ê, bô-kâng hoat-im he̍k-chiá sī siá-hoat ê sû. Pí-lūn: Hoat-gí ê góa (chú-sû) "" kap sim-lí-ha̍k ēng-gí chū-ngó͘ "", lóng-sī tùi La-teng-gí "", tī bô kâng sī-kan thoân ji̍p-khì Hoat-gí--ê.

## Chù-kha
James Brown

**James Brown** () sī Bí-kok South Carolina ê soul koa-chhiú, funk im-ga̍k-ka.

## Chok-phín
* 1956 *Try Me!*
* 1959 *Please Please Please*
* 1960 *Think*
* 1961 *James Browns Presents His Band*
* 1961 *The Amazing James Brown*
* 1961 *Night Train*
* 1962 *Shout & Shimmy*
* 1962 *Tours the U.S.A.*
* 1962 *Jump Around*
* 1963 *Live at the Apollo* (1963)
* 1963 *Prisoner of Love*
* 1964 *Pure Dynamite! Live at the Royal*
* 1964 *Showtime*
* 1964 *Out of Sight*
* 1964 *Grits & Soul*
* 1965 *Papa's Got a Brand New Bag*
* 1965 *James Brown Plays James Brown
* [[1965]] *Papa's Got a Brand New Bag''
Lí Chheng-chiàu

**Lí Chheng-chiàu** (李清照; ) sī Tiong-kok Sòng-tiâu sî-tāi ê cha-bó͘ si-jîn. Chū-hō **E̍k-an Ku-sū** (易安居士).
Yayoi sî-tāi

**Yayoi sî-tāi** (弥生時代) sī Ji̍t-pún le̍k-sú-siōng ê 1 ê sî-tāi, i ê sî-kan tī chêng 3 sè-kí kàu āu 3 sè-kí.

Lūi-pia̍t:Ji̍t-pún ê le̍k-sú
Kohun sî-tāi

sī Ji̍t-pún le̍k-sú-siōng ê 1 ê sî-tāi, i ê sî-kan tī 300 nî kàu 600 nî.

Lūi-pia̍t:Ji̍t-pún ê le̍k-sú
Chu Chū-chheng

**Chu Chū-chheng** (朱自清; ) sī Tiong-kok kīn-tāi chin chhut-miâ ê si-jîn, sàn-bûn-ka kiam ha̍k-chiá. Chu Chū-chheng pún-miâ hō-chò **Chū-hôa** (自華), piáu-jī **Pōe-hiân** (佩玄), hō **Chhiu-si̍t** (秋實). I-ê chok-phín ha̍p-pian chò *Chu Chū-chheng Choân-chi̍p* (朱自清全集).
Sam-hông Ngó͘-tè

**Sam-hông Ngó͘-tè** sī chí Tiong-kok tī Hā-tiâu chìn-chêng ê 5-ê thoân-soat só͘-kóng ê tè-ông.

Lūi-pia̍t:Tiong-kok sîn-ōe
Siàu-lú ê Káng-oan

***Siàu-lú--ê Káng-oan*** (-港灣) iah-sī **Siàu-lú-káng** (Ji̍t-gí: , Hùn-lēng-sek: *Otome no Minato*) sī tī 1938 nî hoat-hêng--ê Ji̍t-pún tn̂g-phiⁿ liân-chài siàu-lú siáu-soat. Lo̍h Chhoan-toan Kong-sêng ()--ê miâ, si̍t-chè iû tē-chú Tiong-lí Hêng-chú () phah chhó-kó (草稿), Chhoan-toan siu-kái. Kóng kàu-hoē lú-chú ha̍k-hāu ha̍k-moē kah ha̍k-chí chi-kan, sio-siâng chí-moē--ê Esu (Ji̍t-gí "S", chí chí-moē "sister") koan-hē.

## Chiong-hoê (章回)
Siàu-lû--ê Káng-oan chóng-kiōng ū 10 chiuⁿ:
# Kéng Hoe ()
# Bo̍k-tiûⁿ kap Âng Chhù-téng ()
# Bô Khui--ê Mn̂g ()
# Gîn-sek--ê Hāu-mn̂g ()
# Ko-goân ()
# Chhiu-hong ()
# Sin-chhù ()
# Hû-hûn ()
# Âng si̍p-jī ()
# Chhut-phâng--ê Chhun-thiⁿ ()

## Kak-sek
*Tâi-hô-goân Sam-chhian-tsú (, Ôgawara Mitiko)
:Tha̍k 1 (it) nî. Siu-tio̍h Iông-chú kap Khek-tsú 2 ê ha̍k-chí--ê phoe.
*Pat-bo̍k Iông-chú (, Yagi Yôko)
:Tha̍k 5 nî. Iú-téng-seng, gâu Hoat-gí.
*Khek-tsú (, Katuko)
:Tha̍k 4 nî. Ū chú-tōng--ê kok-sèng.
*Keng-tsú (, Tuneko)
:Kap Sam-chhian-tsú kâng-pan, mā sī i--ê iù-tī-hn̂g tông-o̍h.

## Chham-khó
*Siàu-lú Siáu-soat
*S (bûn-hoà)
*Pek-ha̍p (lūi-hêng)

Lūi-pia̍t:LGBT chok-phín
Lūi-pia̍t:Ji̍t-pún ê siáu-soat
Wales Ông-hui Diana

**Wales Ông-hui Diana** (Eng-bûn: ; ), choân-miâ **Diana Frances** (gōa-ke séng **Spencer**), sī Eng-kok ông-thû Wales Chhin-ông Charles ê tē-it jīm khan-chhiú; iā sī William Ông-chú kap Harry Ông-chú ê seⁿ-bó.
Anne Frank

**Annelies Marie Frank** () sī Tek-kok ê ji̍t-kì-ka kiam chok-ka. I sī Nazi Tek-kok chi̍p-tiong-iâⁿ siōng chhut-miâ ê Iû-thài siū-hāi-chiá chi-it. I sī *[[Anne Ji̍t-kì]]* ê chok-chiá.

Lūi-pia̍t:Gín-á chok-ka
Atlanta Braves

**Atlanta Braves** sī lē-sio̍k tī Iá-kiû Tāi Liân-bêng Kok-ka Liân-bêng Tang-khu ê chi̍t ki chit-gia̍p iá-kiû tūi-ngó͘.
Cambridge Kong-chiok Hu-jîn Catherine

**Cambridge Kong-chiok Hu-jîn Catherine** (Eng-bûn: ; ) sī Liân-ha̍p Ông-kok Cambridge Kong-chiok William Ông-chú ê hu-jîn. Catherine kiat-hun chêng pún-miâ hō-chò **Catherine Elizabeth Middleton**. Catherine bo̍k-chêng í-keng ūi Eng-kok ông-sek ka-thiam nn̄g ūi kiáⁿ-sun: George Ông-chú kap Charlotte Kong-chú. Catherine sī St Andrews Tāi-ha̍k ê 2005 nî pit-gia̍p hāu-iú, i tī chiū-ha̍k kî-kan se̍k-sāi William Ông-chú.
Neil Young

**Neil Young** (1945 nî-), sī Canada Tronto Ontario, ê folk rock, folk, grunge koa-chhiú. 

## Chok-phín
* *[[Neil Young (album)|Neil Young]]* (1969)
* *[[Everybody Knows This Is Nowhere]]* (1969)
* *[[After the Gold Rush]]* (1970)
* *[[Harvest (Neil Young-album)|Harvest]]* (1972)
* *[[Time Fades Away]]* (1973)
* *[[On the Beach]]* (1974)
* *[[Tonight's the Night]]* (1975)
* *[[Zuma]]* (1975)
* *[[American Stars 'n Bars]]* (1977)
* *[[Comes a Time]]* (1978)
* *Rust Never Sleeps* (1979)
* *Hawks & Doves* (1980)
* *Re-ac-tor* (1981)
* *Trans* (1982)
* *Everybody's Rockin*' (1983)
* *Old Ways* (1985)

Lūi-pia̍t:Canada koa-chhiú
Cincinnati Reds

**Cincinnati Reds** sī lē-sio̍k tī Iá-kiû Tāi Liân-bêng Kok-ka Liân-bêng Tiong-khu ê chi̍t ki chit-gia̍p iá-kiû tūi-ngó͘.
Kool and The Gang

**Kool and The Gang** sī Bí-kok chhut-sin ê funk, soul ga̍k-thôan. 

## Chok-phín
* *Kool and the Gang* (1969)
* *Live at PJ's* (1971)
* *Live at the Sex Machine* (1971)
* *Music is the Message]* (1972)
* *Good Times* (1973)
* *Wild and Peaceful* (1973)
* *Light of Worlds* (1974)
* *Spirit of the Boogie* (1975)
* *Open Sesame* (1976)
* *Love & Understanding* (1976)
* *Behind the Eyes* (1976)
* *The Force* (1977)
* *Ladies' Night* (1979)
* *Celebrate!* (1980)
* *Something Special* (1981)
* *As One* (1982)

Lūi-pia̍t:Bí-kok ga̍k-thoân
2005 nî Nô͘-ui

**2005 nî Nô͘-ui** kài-siāu Nô͘-ui tī 2005 nî hoat-seng ê tōa-sè hāng le̍k-sú sū-kiāⁿ kap tong-sî kok-ka siā-hōe kap bûn-hòa hoat-tián ê chêng-hêng.

## Sū-kiāⁿ

## Siā-hōe kap bûn-hòa

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Chham-khó

Lūi-pia̍t:2005 nî Nô͘-ui
Lūi-pia̍t:2000 nî-tāi Nô͘-ui
Lūi-pia̍t:21 sè-kí Nô͘-ui
Lâm-pak-tiâu

**Lâm-pak-tiâu** sī Tiong-kok le̍k-sú ê chi̍t ê sî-kî, tī 420 nî kàu 589 nî.

Lūi-pia̍t:Tiong-kok ê le̍k-sú
Ngó͘-ô͘ Si̍p-lio̍k-kok

**Ngó͘-ô͘ Si̍p-lio̍k-kok**, ia̍h sī hō choè **Si̍p-lio̍k-kok**, sī Tiong-kok le̍k-sú ê chi̍t ê sî-kî, tī 304 nî kàu 439 nî.
Se Hā

**Se Hā**, chèng-sek kok-hō hō choè **Tāi-hā** (大夏國, Tangut-gí:  ), sī Tiong-kok le̍k-sú siông ê chi̍t ê kok-ka, i ê chûn-chāi sî-kî tī 1038 nî kàu 1227 nî.

Lūi-pia̍t:Tiong-kok ê le̍k-sú
Ngó͘-tāi Si̍p-kok

**Ngó͘-tāi Si̍p-kok** (五代十國) sī Tiong-kok le̍k-sú ê chi̍t ê sî-kî, tī 907 nî kàu 979 nî.
Kim-kok

**Kim-kok** (金國; Lú-chin-gú:  ), ia̍h sī hō choè **Kim-tiâu** kap **Tāi-kim**, sī Tiong-kok le̍k-sú siông ê chi̍t ê kok-ka, i ê chûn-chāi sî-kî tī 1115 nî kàu 1234 nî.

Lūi-pia̍t:Tiong-kok ê le̍k-sú
Hū-hi

**Hū-hi--sī** sī Tiong-kok sîn-oē lāi-bīn ê chi̍t ê sîn-bêng. I mā sī Sam-hông Ngó͘-tè lāi-bīn ê Sam-hông chi it.
Lí Io̍k

**Lí Io̍k** (李煜, ), mā thang hō choè **Lí Hiō-chú** (李後主), sī Ngó͘-tāi Si̍p-kok sî-kî Lâm-tông ê tē 3 tāi hông-tè. I mā sī chi̍t ê chhut-miâ ê sû-jîn.
N̂g-tè

**N̂g-tè** (黃帝), mā thang tha̍k choè **Hông-tè**, sī Tiong-kok sîn-oē lāi-bīn ê chi̍t ê jîn-bu̍t. I miâ **Hian-oàn** (軒轅), sī Sam-hông Ngó͘-tè lāi-bīn ê Ngó͘-tè chi it.
Tè-giâu

**Giâu** (堯), mā thang hō choè **Tè-giâu** (帝堯), sèⁿ Kî (祁), Jô-tông--sī (陶唐氏), miâ Hòng-hun (放勛), sī Sam-hông Ngó͘-tè lāi-bīn ê Ngó͘-tè chi it.
Tè-sùn

**Sùn** (舜), mā thang hō choè **Tè-sùn** (帝舜), sèⁿ Iâu (姚), Iú-gû--sī (有虞氏), miâ Tiōng-hoâ (重華), sī Sam-hông Ngó͘-tè lāi-bīn ê Ngó͘-tè chi it.
Sòng Bú-tè

**Sòng Bú-tè** (宋武帝; ), pún-miâ **Lâu Jū** (劉裕), pió-jī **Tek-û** (德輿), biō-hō **[[Ko-chó͘]]** (高祖). I sī Lâu Sòng ê khai-kok hông-tè.
Chê Ko-tè

**Chê Ko-tè** (齊高帝; ), pún-miâ **Siau Tō-sêng** (蕭道成), sī Lâm Chê ê khai-kok hông-tè.
Arizona Diamondbacks

**Arizona Diamondbacks** sī lē-sio̍k tī Iá-kiû Tāi Liân-bêng Kok-ka Liân-bêng Sai-khu ê chi̍t ki chit-gia̍p iá-kiû tūi-ngó͘.
Tân Bú-tè

**Tân Bú-tè** (陳武帝; ), pún-miâ **Tân Pà-sian** (陳霸先), sī Lâm Tân ê khai-kok hông-tè.
Tân Hiō-chú

**Tân Hiō-chú** (Hàn-jī: ; ), pún-miâ **Tân Siok-pó** (), sī Lâm Tân choè-āu chi̍t ê hông-tè. I tī 582 nî kàu 589 nî chāi-ūi.
Kî-khoân

**Kî-khoân**, mā thang hō choè **soán-te̍k-khoân**, sī chi̍t khoán it-poaⁿ ē-sái kau-e̍k ê ián-seng kim-iông kang-kū, kin-kì chi̍t khoán chu-sán tī bī-lâi chi̍t ê sî-kan-toān ê kè-keh, khak-tēng kî-khoân kau-e̍k lāi-bīn boé-ka ê khoân-lī kap boē-ka ê gī-bū.

## Koh khoàⁿ
*Hiān-hoè
*Kî-hoè
*Kó͘-phiò
Kî-hoè

**Kî-hoè ha̍p-iok** (期貨合約), kán-chheng **kî-hoè** (期貨) ia̍h sī **kî-hè**, mā thang kiò chò **sian-bu̍t chhú-ín** (先物取引), sī chi̍t khoán khoà sî-kan ê kau-e̍k hong-sek. Boé kap boē ê siang-hng thàu-koè chhiam-tēng ha̍p-iok, tông-ì án chí-tēng ê sî-kan, kè-keh kap kî-thaⁿ ê kau-e̍k tiâu-kiāⁿ kau-siu chí-tēng sò͘-liōng ê hiān-hoè.

## Koh khoàⁿ
*Hiān-hoè
*Kî-khoân
*Kó͘-phiò
Gūi Tō-bú-tè

**Gūi Tō-bú-tè** (魏道武帝; ), pún-miâ **Thok-poa̍t Ke** (拓跋珪), sī Pak Gūi ê khai-kok hông-tè.
Gūi Hàu-bûn-tè

**Gūi Hàu-bûn-tè** (Hàn-jī: ; ), pún-miâ **Thok-poa̍t Hông** (), tī 494 nî kái-miâ hō choè **Goân Hông** (元宏). I sī Pak Gūi ê tē 7 tāi hông-tè, 471 nî kàu 499 nî chāi-ūi. I chāi-ūi ê sî-hāu, hoat-tōng Sian-pi ê Hàn-hoà ūn-tōng.
Kim Thài-chó͘

**Kim Thài-chó͘** (Hàn-jī: ; ), miâ **Oân-gân A-kut-tá** (), sī Tiong-kok Kim-tiâu ê khai-kok hông-tè, hàn-miâ **Oân-gân Bîn** ().
Sòng Hàu-chong

**Sòng Hàu-chong** (宋孝宗; ), pún-miâ **Tiō Sīn** (趙眘), sī Tiong-kok Sòng-tiâu ê tē-11 tāi hông-tè.

Lūi-pia̍t:Sòng-tiâu hông-tè
S
Bí-kok Liân-bêng Tiong-khu

**Bí-kok Liân-bêng Tiong-khu** (Eng-gí: ) sī Iá-kiû Tāi Liân-bêng ê kî-tiong chi̍t ê kiû-tūi hun-khu.
Sòng Lêng-chong

**Sòng Lêng-chong** (宋寧宗; ), pún-miâ **Tiō Khok** (趙擴), sī Tiong-kok Sòng-tiâu ê tē-13 tāi hông-tè.

Lūi-pia̍t:Sòng-tiâu hông-tè
K
Chio̍h Kèng-tông

**Chio̍h Kèng-tông** (石敬瑭; ), sī Tiong-kok Ngó͘-tāi Si̍p-kok sî-tāi Hiō Chìn ê kiàn-kok hông-tè.
Bēng Ti-siông

**Bēng Ti-siông** (; ), sī Tiong-kok Ngó͘-tāi Si̍p-kok sî-tāi Hiō Sio̍k ê kiàn-kok hông-tè.
Ông Tiâu

**Ông Tiâu** (王潮, ), mā thang hō choè **Ông Sím-tiâu** (王審潮), sī Tiong-kok Ngó͘-tāi Si̍p-kok sî-tāi Tāi Bân ê si̍t-chè kiàn-li̍p-chiá. I sī Ông Sím-ti ê a-hiaⁿ.
Ông Iân-hān

**Ông Iân-hān** (王延翰, ) sī Tāi Bân ê tē-2 tāi hông-tè. I sī Ông Sím-ti ê toā-kiáⁿ.
Tông Tiong-chong

**Tông Tiong-chong** (唐中宗, ), pún-miâ **Lí Hián** (李顯), sī Tiong-kok Tông-tiâu ê chi̍t ê hông-tè.
Tông Jōe-chong

**Tông Joē-chong** (唐睿宗, ), pún-miâ **Lí Tàn** (李旦), sī Tiong-kok Tông-tiâu ê chi̍t ê hông-tè.
1599 nî Nô͘-ui

**1599 nî Nô͘-ui** kài-siāu Nô͘-ui tī 1599 nî hoat-seng ê tōa-sè hāng le̍k-sú sū-kiāⁿ kap tong-sî kok-ka siā-hōe kap bûn-hòa hoat-tián ê chêng-hêng.

## Sū-kiāⁿ

## Siā-hōe kap bûn-hòa

## Chhut-sì

## Kòe-sin

## Chham-khó

Lūi-pia̍t:1599 nî Nô͘-ui
Lūi-pia̍t:1590 nî-tāi Nô͘-ui
Lūi-pia̍t:16 sè-kí Nô͘-ui
George Harrison

**George Harrison** sī Eng-kok rock koa-chhiú, guitar-chhiú.

## Chok-phín
### Kò-jîn choan-chi̍p
* *[[Wonderwall Music]]* (1968),Soundtrack
* *[[Electronic Sound]]* (1969)
* *[[All Things Must Pass]]* (1970)
* *[[Living in the Material World]]* (1973)
* *[[Dark Horse (George Harrison album)|Dark Horse]]* (1974)
* *[[Extra Texture (Read All About It)]]* (1975)
* *[[Thirty Three & 1/3]]* (1976)
* *[[George Harrison (album)|George Harrison]]* (1979)
* *[[Somewhere in England]]* (1981)
* *[[Gone Troppo]]* (1982)
* *[[Cloud Nine (George Harrison album)|Cloud Nine]]* (1987)
* *[[Brainwashed (George Harrison album)|Brainwashed]]* (2002)
Lūi-pia̍t:Liân-ha̍p Ông-kok koa-chhiú
Chô Jōe

**Gūi Bêng-tè** (魏明帝; ), pún-miâ **Chô Joē** (曹叡), piáu-jī **Goân-tiōng** (元仲), sī Tiong-kok Sam-kok sî-tāi Gūi-kok ê tē 2 tāi hông-tè.
Chô Hoàn

**Gūi Goân-tè** (魏元帝; ), pún-miâ **Chô Hoàn** (曹奐), sī Tiong-kok Sam-kok sî-tāi Gūi-kok ê tē 5 tāi hông-tè.
Sun Hiu

**Ngô͘ Kéng-tè** (吳景帝, ), pún-miâ **Sun Hiu** (孫休), sī Sam-kok sî-gî Sun Ngô͘ ê tē 3 tāi hông-tè.