Virginia Khunguni

Àgbàwí-ẹ̀tọ́ àwọn obìnrin láti orílẹ̀-èdè Malawi ni **Virginia Khunguni.** Òun ni olùdásílẹ̀ àti olùdarí Girls Arise for Change , ètò kan tí ó n fojú sí i fún gbígbéga fún àwọn obìnrin láti lè mú ìyípadà bá àwùjọ àti àṣà. Ètò náà ṣe àwọn ìgbésẹ̀ láti dojúkọ iṣẹ́-oúnjẹ àwọn ọmọdé àti ìgbéyàwó àwọn ọmọdé. Khunguni jẹ́ ẹni tí ó gba Àmì-ẹ̀yẹ Queen's Young Leader Award fún iṣẹ́ rẹ̀ ní Áfríkà. Khunguni kẹ́kọ̀ọ́ jáde pẹ̀lú oyè nínú ìmọ̀ ìbánisọ̀rọ̀ púpọ̀ (Mass Communication) pẹ̀lú ìpìlẹ̀ pàtàkì nínú ìmọ̀ ìròyìn (journalism) láti Mahatma Gandhi University.

Khunguni kẹ́kọ̀ọ́ jáde pẹ̀lú oyè ní ìmọ̀ ìbánisọ̀rọ̀ púpọ̀.

## '''Ìgbésí Ayé'''
A bí Khunguni ní North Carolina, USA. Òun ni àbíkéyin nínú àwon omo méji okùnrin. Ní odún díè léyin náà, wón kó lọ sí Blantyre, Malawi. Khunguni di aláiní-òbí, ó sì ń gbé pèlú àwon òbí iyá àti bàbá rè. Nígbà tó ń dàgbà, Khunguni fẹ́ di olùgbéhàn orin. Ó lá àlá láti jẹ́ obìnrin àkọ́kọ́ tó máa jẹ́ olùgbéhàn orin ní Malawi. Khunguni máa ń lọ sí ilé-iṣẹ́ orin nígbà gbogbo láti kẹ́kọ̀ọ́ nípa bí a ṣe ń ṣe orin àti ìmọ̀ ohùn. Olùgbéhàn orin kan fipá bá a lòpọ̀, àwọn òbí ìyá àti bàbá rẹ̀ sì fẹ̀sùn kàn án pé wọ́n máa lé e jáde tó bá tún kópa nínú irú ìwà ọ̀daràn ìbálòpọ̀ bẹ́ẹ̀. Ìyá àgbà rẹ̀ tún kìlọ̀ fún un láti fi iṣẹ́ orin sílẹ̀ nítorí pé ó jẹ́ iṣẹ́ tí àwọn ọkùnrin ti gbajúmọ̀ nínú rẹ̀. Nítorí ìtìjú tí ó rọ̀ mọ́ àwọn tí wọ́n fipá bá lòpọ̀, Khunguni dákẹ́, ó fi orin sílẹ̀, ó sì pinnu láti kẹ́kọ̀ọ́ nípa ìmọ̀ ìròyìn (Journalism).

Gẹ́gẹ́ bí oníròyìn, Khunguni pàdé ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn tí wọ́n jìyà ìfipábánilòpọ̀ tí wọ́n dákẹ́, ó sì pinnu láti dá ètò orí rédíò kan sílẹ̀ tí ó pè ní “Girls Arise” láti gbogbogbo ọ̀ràn náà. Àwọn tí wọ́n jìyà ìwà ipá tí ó dá lórí akọ àti abo kópa nínú ètò náà, wọ́n sì pe àwọn àgbàjù-gbàjù nínú ẹ̀tọ́ ọmọ ènìyàn àti ilé ìwòsàn láti wá fun wọn ní ìmọ̀ràn. Wọ́n tún pe àwọn ará àdúgbò láti wá jíròrò lórí bí a ṣe lè yanjú ìṣòro náà àti láti dín ìtìjú tí ó rọ mọ́ ọ̀ràn náà kù.

Girls Arise for Change ti gbà là, ó sì ti pèsè àtìlẹ́yìn fún àwọn ọmọbìnrin tí ó sá kúrò nínú ìgbéyàwó àti àwọn tí wọ́n fi fipá mú ṣe iṣẹ́ ọmọdé, títí kan iṣẹ́ àgbèrè. Àjọ náà tún pèsè ìrànlọ́wọ́ ìṣègùn àti ti ọpọlọ fún àwọn tí wọ́n fipá bá lòpọ̀. Khunguni bá àwọn àjọ tó ń bójú tó ìlera ṣiṣẹ́ pọ̀ láti dá àwọn ilé ìwòsàn alágékà sílẹ̀ ní àwọn ibi jíjìnnà láti kọ́ àwọn ọ̀dọ́ lẹ́kọ̀ọ́ àti láti pèsè àwọn iṣẹ́ ìlera ìbálòpọ̀.

Ètò orí rédíò náà gba ìdáhùn tó pọ̀ láti ọ̀dọ̀ àwọn ará àdúgbò, àwọn aṣáájú obìnrin àdúgbò pàápàá sì ṣe ìròyìn lórí rẹ̀. Khunguni wá rò pé ètò orí rédíò nìkan kò tó láti fi òpin sí ìwà ipá tí ó dá lórí akọ àti abo. Ní ọdún 2013, Khunguni dá Girls Arise for Change sílẹ̀. Ó fojú sí i láti dojúkọ àwọn èrò àti àwọn àṣà tí kò fara mọ́ ìdàgbàsókè ipò àwọn obìnrin ní Malawi. Àjọ náà fẹ́ láti gbé ẹ̀tọ́ àwọn obìnrin ọ̀dọ́ ga nípa ìlera àti ẹ̀kọ́. Khunguni kan sí àwọn aṣáájú àdúgbò láti àwọn àdúgbò tó yàtọ̀, ó sì dá ètò ìrànlọ́wọ́ àdúgbò sílẹ̀ láti mú ìgbésẹ̀ náà gbòòrò sí i.

Khunguni mọ̀ pé òsì jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ìdí pàtàkì tí ó ń fa ìgbéyàwó àti iṣẹ́ ọmọdé láìtọ́jọ́, ó sì mọ̀ pé ọ̀pọ̀lọpọ̀ ènìyàn kò lè san owó ẹ̀kọ́ gíga, wọ́n sì di dandan láti tẹ́wọ́ gba irú ipò bẹ́ẹ̀. Nítorí náà, Girls Arise for Change ń pèsè ìdálẹ́kọ̀ọ́ iṣẹ́ ọwọ́ fún àwọn ọmọbìnrin. Àjọ náà ṣe ìfọwọ́sowọ́pọ̀ pẹ̀lú àwọn ènìyàn ní Nàìjíríà, Amẹ́ríkà àti Kenya láti rí i dájú pé a ó ta àwọn ọjà tí wọ́n ṣe àti pé wọn yóò lè tọ́jú ara wọn. Wọ́n ti kọ́ àwọn ọmọbìnrin nípa àwọn ìmọ̀-ẹ̀rọ tuntun, ìmọ̀ sísè oúnjẹ, ìmọ̀ ṣíṣe fídíò àti ìṣe aṣọ; Girls Arise for Change ti ran àwọn obìnrin ọ̀dọ́ tó lé ní 3,500 lọ́wọ́.

## Áwon itókasí