Ìjàpá àti Ìyá Ẹlẹ́pà

Ìjàpá àti Ìyá Ẹlẹ́pà 

APÀÀLỌ́:Àlọ́ o!

AGBÁÀLỌ́: Àlọ̀!

APÀÀLÓ:Àlọ́ mi dá fììrigbagbòó, ó dá lérí Ìjàpá:

Ìjàpá Tìrókò, Ọkọ Yánníbo Ẹsẹ̀ danindanin bí àran òpẹ.

Tó kọ́lé , kọ́lé l, tó fí ìrán bà á jẹ́, Tí ń lọ láàárín ẹ̀pà, típàkọ́ rẹ̀ ń hàn fírífírí, 

Ó ní ọpẹ́lọpẹ́ pé òun ga!

Ní ìgbà kan, iyàn mú gidi gan-an ní ilú Ìjápá; kò sísu, kò ságbàdo, kò sí erèé, kò sí nǹkankan tí ẹnu ń jẹ. Láti ìlú kejì ni àwọn ará ilú náà ti máa ń ra oúnjẹ kébi ó má ba à pa wọ́n kú. Oúnjẹ pọ̀ ní ìlú kejì tí à ń wí yìí; ọjà ibẹ̀ máa ń kún àkúnya ní ọjọ́ ọjà ni. Ìjápá rèé, ajọ́fẹ́ ni, ìjẹ ọ̀fẹ́ ti mọ́ ọn lára, ó kúndùn rẹ̀. Ó wá rò nínú ara rẹ̀ pé báwo lòun yóò ṣe rí oúnjẹ ọ̀fẹ́ kó ní ọjà ilú kejì yìí fún òun alára, ìyàwó òun àti àwọn ọmọ òun. Nígbòóyá, Ìjàpá ronú já ọgbọ́n kan ti yóò ta; ló bá gbéra ní ọjọ́ ọjà-kọ̀la, ó wà níbẹ̀, tí àwọn ènìyàn ń ṣe yàlàyàlà lóri ìdúnàdúrà. Ìgbà yìí ló ṣe àkíyèsí Ìyá Ẹlẹ́pà kan tí ìsọ̀ rẹ̀ wà níbi àbáwọjà ní kọ̀rọ̀ kan. Ẹ̀pà yíyan jẹ oúnjẹ tí Ìjàpá fẹ́ràn lọ́pọ̀lọpọ̀. Ojú rẹ̀ wọ ẹpày tí ìyá ń yan tà, ló bá pinnu pé ọ̀dọ̀ rẹ̀ lòun yóò ti dán ọgbọ́n tí òun fẹ́ ta wò. 

Ni Ìjàpá bá lọ bẹ Òkété pé òun yóò kó ọ̀pọ̀lọpọ̀ èkùrọ́ fún un tó bá lè tètè bá òun gbẹ́ isà kí ilẹ̀ ọjọ́ kejì tó mọ́ láti ìdí igi nlá kan ní ọjà náà títí dé abẹ́ ìsọ̀ Ìyá Ẹlẹ́pà. Okété gbà, ó sì ṣe iṣẹ́ náà dáadáa. Ni Ìjàpá bá bora ẹ̀ mọ́ abẹ́ ilẹ̀ lóru, nínú isà yìí, ní ọ̀gangan ìsọ̀ lyá Ẹlẹ́pà. Ó fi ewé dígàgà ojú ihò náà ní ìdí igi.

Bí ó ti di ọjọ́ kejì, ní ọjọ́ ọjà, tí Ìyá Ẹlẹ́pà ti tẹ́ àtẹ ẹ̀pà yíyan rẹ̀ ní ìyálẹ̀ta, tó sì ti dáná tí ń yan ẹ̀pà tuntun nínú agbada, tí agbọ̀n ẹ̀pà tútù wà ní ẹ̀gbẹ́ rẹ̀, tí gbogbo ọjà sì ti kún tí ń hó gèè, ni Ìjàpá fi àṣẹ sẹ́nu ló bá bẹ̀rẹ̀ sí í kọrin olóyinmọmọ báyìí pé:

Lílé: Ẹlẹ́pà yìí, ẹlẹ́pà yìí;

Ègbè:Pẹrẹ pẹrẹ pẹ̀ú

Lílé: Ẹlẹ́pà yìí, ẹlẹ́pà yìí;

Ègbè: Pẹrẹ pẹrẹ pẹ̀ú. 

Lílé:Ò bá jó lọ bí Ọ̀fà Mọjọ̀;

Ègbè:Pẹrẹ pẹrẹ pẹ̀ú

Lílé:Ǹ bá wòdí igbá dè ọ́ o;

Ègbè:Pẹrẹ pẹrẹ pẹ̀ú

Lílé:Ẹ̀pà pẹ̀ú, ẹ̀pà pẹ̀ú;

Ègbè: Pẹrẹ pẹrẹ pẹ̀ú

Lílé:Ẹ̀pà pẹ̀ú, ẹ̀pà pẹ̀ú;

Ègbè:Pẹrẹ pẹrẹ pẹ̀ú

Bí Ìyá Ẹlẹ́pà ti gbọ́ orin àràmàdà yìí, kíá ló ju ìgbákọ  tó fi ń yan ẹ̀pà sílẹ̀, ló bá mú ijó jó. Ìjàpá tún tẹnumọ́ orin èèmọ̀ rẹ̀ náà. Àwọn èrò ọjà tó gbọ́ orin náà tó sì rí Ìyá Ẹlẹ́pà tí ń jó, kò mọ igbà tí àwọn náà mú ijó jó. Ká má fà á gùn lọ títí, gbogbo ọjà dá páú nítorí pé gbogbo àwọn ènìyàn ibẹ̀ ló ti jò lọ jìnnà jinnà láì ronú kan ohun tí wọ́n bá wá sí ọjà mọ́. Nígbà tí Ìjàpá rí i pé ọjà tí dá, ló bá rá pálá jáde láti ibi tó gbà wọ abẹ́ ilẹ̀, ó sì kó oúnjẹ tẹ́rùn, ẹ̀pà ló kọ́ kó, ó gba inú isà padà lọ sí ilú rẹ̀; ó bẹ̀rẹ̀ sí jẹun bó ti wù ú, tayatọmọ.

Nígbà tí èèdì Ìjàpá ká lójú àwọn ènìyàn ìlú òkèèrè táa wí, ojú wọn wálẹ̀, wọ́n sì wà mọ òfò tí ó ti ṣe wọ́n; Wọ́n wá sey ìpàdé, wọ́n sì rán ikọ̀ láti lọ sọ ohun tó ṣẹlẹ̀ náà fún Ọba ilú.

Ọba pàṣẹ pé tó bá di ọjọ́ ọjà tí ń bọ̀ kí gbogbo àwọn ọdẹ ìlú ó lọ bá òun sọ́ ọjà náà kí olè tíí ń kọrin Ẹlẹ́pà yìí, Ẹlẹ́pà yìí ó má baà kó wọn ní nǹkan mọ́. Ni gbogbo àwọn ọdẹ bá gbé ìbọn wọn, wọ́n lọ dúró káàkiri inú ọjà náà ní ọjọ́ ọjà. Bí ọjà tún ti kún, tí Ìjàpá sì mọ́, bẹ́ẹ̀ ni Ìjàpá, tó ti sá sínú isà yẹn lóru, ló tún fi àṣẹ bọ ẹnu, ó sì tún bẹ̀rẹ̀ síí kọrin báyìí pé:

Lílé: Ẹlẹ́pà yìí, ẹlẹ́pà yìí;

Ègbè: Pẹrẹ pẹrẹ pẹ̀ú. 

Lílé: Ẹlẹ́pà yìí, ẹlẹ́pà yìí;

Ègbè: Pẹrẹ pẹrẹ pẹ̀ú. 

Lílé:Ò bá jó lọ bí Ọ̀fà Mọjọ̀;

Ègbè:Pẹrẹ pẹrẹ pẹ̀ú

Lílé:Ǹ bá wòdí igbá dè ọ́ o;

Ègbè:Pẹrẹ pẹrẹ pẹ̀ú

Lílé:Ẹ̀pà pẹ̀ú, ẹ̀pà pẹ̀ú;

Ègbè: Pẹrẹ pẹrẹ pẹ̀ú

Lílé:Ẹ̀pà pẹ̀ú, ẹ̀pà pẹ̀ú;

Ègbè:Pẹrẹ pẹrẹ pẹ̀ú

Bí gbogbo wọn ti gbọ́ orin náà àti Ìyá Ẹlẹ́pà àti àwọn ọdẹ tí wọ́n gbé ìbọn lé èjìká wọn, àti ẹni tí í rà àti ẹni tí ń tà, gbogbo wọn ló bẹ̀rẹ̀ sí í jó. Wón jó títí tí wọn fi gbàgbé pé pípa làwọn fẹ́ pa ẹni tí ń kọrin. Wón jó lọ kánrin. Gbogbo ọjà tún dá páro, Ìjàpá tún rá pálá jáde, ó kó oúnjẹ tẹ́rùn, ó sá lọ, gbogbo ọjà tí àwọn obìnrin ń tà lọ́wọ́ ló kó lọ pátápátá. Nígbà tí èèdì dá lójú àwọn ènìyàn ni wọ́n tó fura pé olè ti tún jà lọ́jà.

Àwọn ọdẹ wà lọ sọ fún Ọba pé orin tí olè náà ń kọ dùn tó bẹ́ẹ̀ gẹ́ẹ́ tó jẹ́ pé àwọn kò mọ̀gbà tí àwọn páàpáà bẹ̀rẹ̀ síí jó títí olè fi kó ọjà lọ. Ọba ní, ẹ̀yin wọ̀nyí , ẹ ò tilẹ̀ mọ iṣẹ́ yín níssẹ́! Èmi àti àwọn ìjòyè mi yóò lọ síbẹ̀ fúnra wa, a ó sí mú olè náà gbangba-gbàngbà. Ọba bá ránsẹ́ sí àwọn ìjòyè rẹ̀ pé, Ní ọjọ́ márùn-ún òní tíí șe ọjọ́ ọjà, kí gbogbo yín ó tètè péjọ ní òwúrọ̀ ní ààfin. Ẹ ó bá mi lọ sí ọjà láti lọ mú olè tó máa ń fi orin lé àwọn èrò ọjà lọ, tó sì máa ń kó wọn lọ́jà."

Nígbà tí ọjọ́ pé, ẹsẹ̀ gbogbo àwọn ìjòyè pé sí ààfin kíákíá. Nígbà tí Ọba setán, pẹ̀lú adé lórí rẹ̀, ó gun ẹṣin rẹ̀, alágboòrùn rẹ̀ ga agboòrùn lé e lórí, àwọn ìjòyè rẹ̀ si tẹ̀lé e, àwọn náà wà lóri ẹṣin tiwọn. Oníkàkàkí Ọba ń fọn kàkàkí, pà-po-po-pá-po-pà-pà-po-po-po-pà-po.' Gbogbo àwọn ará ilú tó rí wọn ń kí Ọba ní, Kábíyèsí!" Gbogbo ọ̀nà ń rọ́ gììrì. Àwọn ènìyàn tí kò pilẹ̀ fẹ́ lọ sí ọjà lọ́jọ́ náà gbéra, wọ́n tẹ̀lé Ọba lọ sí ọjà.

Bí ọba àti àwọn ẹmẹ̀wà rẹ̀ ti dé isọ̀ Ìyá Ẹlẹ́pà, Ìyá Ẹlẹ́pà kúnlẹ̀ rùmúrùmú, ó kí Ọba. Ni ọba bá ní kí obìnrin náà ó da ẹ̀pà sínú agbada lórí iná kó bẹ̀rẹ̀ sí yan ẹ̀pà. Bó ti bẹ̀rẹ̀ sí yan án, tí òórùn ẹ̀pà rẹ̀ ń ta sánsán, tí obìnrin náà sì ń polówó bíi tàtẹ̀yìnwá, Ẹlẹ́pàá dé. “Ẹ̀pà yíyan rè é o! Ẹ wá rà níbẹ̀ ni Ìjàpá bá tún fi àṣẹ sẹ́nu, ó sì bẹ̀rẹ̀ sí í kọ orin rẹ̀ bí ó ti máa ń kọ ọ́:

Lílé: Ẹlẹ́pà yìí, ẹlẹ́pà yìí;

Ègbè: Pẹrẹ pẹrẹ pẹ̀ú. 

Lílé: Ẹlẹ́pà yìí, ẹlẹ́pà yìí;

Ègbè: Pẹrẹ pẹrẹ pẹ̀ú. 

Lílé:Ò bá jó lọ bí Ọ̀fà Mọjọ̀;

Ègbè:Pẹrẹ pẹrẹ pẹ̀ú

Lílé:Ǹ bá wòdí igbá dè ọ́ o;

Ègbè:Pẹrẹ pẹrẹ pẹ̀ú

Lílé:Ẹ̀pà pẹ̀ú, ẹ̀pà pẹ̀ú;

Ègbè: Pẹrẹ pẹrẹ pẹ̀ú

Lílé:Ẹ̀pà pẹ̀ú, ẹ̀pà pẹ̀ú;

Ègbè:Pẹrẹ pẹrẹ pẹ̀ú

Ìyá Ẹlẹ́pà pa ẹ̀pà yíyan tí, ó mú ijó jó; gbogbo àwọn ìjòyè náà bẹ̀rẹ̀ síí jó, Ọba pàápàá ń fi ẹṣin rẹ̀ jó títí adé fi tàkitì sọnù. Ẹni tó gbé agboòrùn Ọba kò mọ̀gbà tí òun sọ ọ́ síbìkan kóun le gbádùn ijó náà jàre. Gbogbo wọn mú ijó náà ni kẹ̀ẹ́ kẹ̀ẹ́ kẹ̀ẹ́. Wón ń tàkòtó lọ ran-in ran-in. Wọ́n ń kùlùbọ́ ìdí gbáà. Ìgbà tí wọn ti jó lọ bí ilẹ̀ bí ẹni ti wọ́n wá padà sí ọjà, ilẹ̀ tí mọ́ láú!

Ìrẹ̀wẹ̀sì bá Ọba. Nígbà tí ó padà dé ààfin rẹ̀, ó pàṣẹ ìkéde pé ẹnikẹ́ni tó bá lè bá òun mú olè abàmì náà kí ó jọ̀wọ́ wá rí òun.

Gbogbo àwọn oníṣègùn, babaláwo, adáhunṣe, ẹlẹ́bọlóògùn, gbogbo wọn yọjú, wọ́n wá bá ọba, wọ́n ní àwọn yóò sa ipá àwọn láti mú olè náà. Ọba ní ó dára òun faramọ́ ọn, kí wọ́n ó lọ gbìyànjú. Ìgbà tí ọjọ́ ọjà mìíràn tún dé, gbogbo àwọn oníṣègùn náà lọ sí ọjà, wọ́n pín ara wọn káàkiri. Nígbòóyá, Ìjàpá tún bẹ̀rẹ̀ sí í kọ orin èèdì rẹ̀ . Gbogbo

ènìyàn ló tún mú ijó jó àti oníṣègùn ni o, àti olóúnjẹ ni o, wọ́n jó gan-an, wọ́n jó àjókára, wọ́n lọ jìnnà réré kúrò ní ọjà. Ìjàpá tún jáde, ó kó oúnjẹ lọ tẹ́rùn, ó sì padà lọ sí ilú rẹ̀ tayọ̀tayọ̀.

Lẹ́yìn èyí, Ọba ránsẹ́ pe gbogbo àwọn irúmọlẹ̀ ìlú. Nígbà tí àwọn imọlẹ̀ náà dé iwájú Ọba, Ọba bẹ̀ wọ́n pé ó kàn wọ́n, ó kan àgbààgbà, pé lọ́jọ́ ọjà ijọ́ mérin òní, wọn ó bá òun mú olè afiniṣẹ̀sín náà. Ọ̀sanyìn Ẹlẹ́sẹ̀mẹ́wàá wà níbẹ̀; Ẹlẹ́sẹ̀mẹ́sà-án wà níbẹ̀; Ẹlẹ́sẹ̀mẹ́jọ wà níbẹ̀; Ẹlẹ́sẹ̀méje wà níbẹ̀; Ẹlẹ́sẹ̀mẹ́fà wà níbẹ̀; Ẹlẹ́sẹ̀márù-ún wà níbẹ̀; Ẹlẹ́sẹ̀mẹ́rin wà níbẹ̀; Ẹlẹ́sẹ̀mẹ́ta wà níbẹ̀. Ọ̀sanyìn Ẹlẹ́sẹ̀kan ni kò wá níjọ́ náà. Gẹ́gẹ́ bí ẹ ti mọ̀, kò sí Ọ̀sanyín Ẹlẹ́sẹ̀méjì rárá. Gbogbo wọn jẹ́ Ọba ní hòo, şùgbón ní ọjọ́ ọjà nígbà tí wọ́n lọ sí ọjà náà tí Ìjàpá sì bẹ̀rẹ̀ sí í kọrin lábẹ́ ilẹ̀, mímú làwọn náà mú ijó jó. Òmíràn jó jó jó nínú wọn, ó kán lẹ́sẹ̀; èyí tó lẹ́sẹ̀ mẹ́rin di èyí tí kò lésẹ̀ mọ́ rárá, tí ń forí tàkìtì. Ká pa á píri, òmúlẹ̀mófo ni aáyan àwọn imọlẹ̀ náà. Gbogbo àwọn èrò ọjà ló jó lọ réré, Ìjàpá sí tún rí ààyè láti kó oúnjẹ púpọ̀ lọ. 

Ní òwúrò ojọ́bkejì Ọ̀sanyìn Ẹlẹ́sẹ̀kan ni Ọba jí rí ní ààfin rẹ̀. Ó sọ fún Ọba pé kí Ọba ó má bara jẹ́ mọ́ nítorí pé òun fẹ́ kó dá a lójú pé òun yóò mú olè tó ti sọra ẹ̀ di àwámárídìí náà. Ọba fèsì fún un pé, Ọ̀sanyìn Ẹlẹ́sẹ̀kan, ẹsẹ̀ kan ṣoṣo lo ní; àwa táa ní ẹsẹ̀ méjì, a ò lè mú ọ̀daràn yìí, èmi fúnra mi tí mo lẹ́sẹ̀ méjì, tí mo tún gun ẹṣin tí ẹsẹ̀ mi wá di mẹ́fà, n ò lè mú un, àwọn Ọ̀sanyìn bíi tìrẹ tí ẹsẹ̀ wọn tó mẹ́ta , mẹ́rin títí dé mẹ́wàá, wọ́n ti gbìyànjú, pàbó ló bọ́ sí. Ǹjẹ́ yẹ̀yẹ́ kí ìwọ wá fi mí ṣe yìí?' Ọ̀sanyìn Ẹlẹ́sẹ̀kan tún sọ fún Ọba pé kó fọkàn balẹ̀, òun ó mú olè náà. Ni Ọba bá fún un láṣẹ pé kó lọ sí ọjà ní ọjọ́ -ọjà tí ń bọ̀, kó sì ṣètò àtimú olè náà.

Nígbà tí ó di ọjọ́ ọjà, Ẹlẹ́sẹ̀kan gbé ẹwìrì rẹ̀, ó sì mú òòlù rẹ̀ dání, ó lo sí ọjà, ó lọ lúgọ sí etí ìsọ̀ Ìyá Ẹlẹ́pà. Ó dá iná àgbẹ̀dẹ, ó sì fi òòlù rẹ̀ bọ iná, ó finná mọ́ ọn títí ó fi pón rẹkẹsẹ. Ó ní kí Ìyá Ẹlẹ́pà bẹ̀rẹ̀ sí yan ẹ̀pà ;ẹ̀pà bẹ̀rẹ̀ sí ta sánsán, Ẹlẹ́pà polówó ẹ̀pà, ní Ìjàpá bá kẹnu bọ orin bíi tàtẹ̀yìnwá, ó ń wí tàsẹtàsẹ pé:

Lílé: Ẹlẹ́pà yìí, ẹlẹ́pà yìí;

Ègbè: Pẹrẹ pẹrẹ pẹ̀ú. 

Lílé: Ẹlẹ́pà yìí, ẹlẹ́pà yìí;

Ègbè: Pẹrẹ pẹrẹ pẹ̀ú. 

Lílé:Ò bá jó lọ bí Ọ̀fà Mọjọ̀;

Ègbè:Pẹrẹ pẹrẹ pẹ̀ú

Lílé:Ǹ bá wòdí igbá dè ọ́ o;

Ègbè:Pẹrẹ pẹrẹ pẹ̀ú

Lílé:Ẹ̀pà pẹ̀ú, ẹ̀pà pẹ̀ú;

Ègbè: Pẹrẹ pẹrẹ pẹ̀ú

Lílé:Ẹ̀pà pẹ̀ú, ẹ̀pà pẹ̀ú;

Ègbè:Pẹrẹ pẹrẹ pẹ̀ú

Ni Ìyá Ẹlẹ́pà àti gbogbo èrò ọjà yòókù bá jó lọ gbáà, ṣùgbọ́n Ọ̀sanyìn Ẹlẹ́sẹ̀kan kò yẹsẹ̀ níbi tó lúgọ sí. Nígbà tí Ìjàpá rọra jáde tóó, tó rò pé kò sí ẹnìkankan lọ́jà mọ́, bó ti bẹ̀rẹ̀ sí kó ẹ̀pà ni Ọ̀sayìn Ẹlẹ́sẹ̀kan bá ki òòlù rẹ̀ tó ti bẹ yòò, ó kìí bọ ọrùn Ìjàpá; ó di ṣìn-ùn, ó di fin-ìn. Báyìí ni Ọ̀sanyìn náà mú Ìjàpá, ó sì wí fún un pé, 'Ìjàpá, mo mú ọ báyìí. Àṣé ìwọ lo ti máa ń pa itú ńlá bẹ́ẹ̀. Ó yá ká lọ sọ́dọ̀ Ọba. Ìjàpá bẹ̀, bẹ̀, bẹ̀, ó ní, ‘Ọ̀sanyìn mo dẹrú! Ṣùgbọ́n Ọ̀sanyìn kò gbà, ó șá mú un dé iwájú Ọba kẹrẹkẹrẹ. Nígbà tí Ọba rí i pé Ìjàpá ni olè náà, ẹnu yà á, ó ní, ‘Ìjàpá, ìwọ ni? O ò se é sun jẹ, o ò ṣeé sè jẹ , kí ni a ó ti ṣe ọ́ báyìí? Mo rò pé Ọ̀sanyìn ni n ó fi ọ́ tọrẹ fún.

Ni Ọba bá yíjú sí Ọ̀sanyìn, ó sì wí fún un pé: 'Máa gbé Ìjàpá lọ sílé; ohunkóhun tó bá wù ọ́ ni kóo fi ṣe .' Ní Ọ̀sanyìn bá gbé Ìjàpá lọ sílé o.

Ìdí rẹ̀ nìyí tí a fi ń fi Ìjàpá bọ Ọ̀sanyìn títí di òní olónìí, tí a sì ń pe Ìjàpá ní ẹran Ọ̀sanyìn o. Àlọ́ yìí kọ́ wa pé ìwà olè kò dára àti pé, ọjọ́ gbobo ni tolè, ọjọ́ kan ni tolóhun.

Ìdí àlọ́ mi rèé gbáńgbáláká,

Ìdí àlọ́ mi rèé gbảngbàlàkà;

Bí n bá purọ́ kí agogo ẹnu mi ó má ròó

Bí ǹ bá purọ́ kí agogo ẹnu mi ó máa ró lẹ́ẹ̀mẹta

Ó di pó... pó... pó!