Peter Okebukola

Peter Akinsola Okebukola (ti a bi 17 Kínní 1948) jẹ ọmọ ile-ẹkọ Naijiria, oniwadi, ati alabojuto. O di ipo olokiki olokiki ti imọ-jinlẹ ati eto ẹkọ kọnputa ni Lagos State University (LASU) ati pe o ti n ṣe idasi si awọn ile-ẹkọ giga lati ọdun 1984. O jẹ alaga igbimọ ni Ile-ẹkọ giga Crawford ati pe o di alaarẹ ti Global University Network for Innovation ( GUNi-Afirika), nẹtiwọọki ti n ṣe idagbasoke imotuntun ati ojuse awujọ ni eto-ẹkọ giga ile Afirika. Okebukola jẹ olugba ti UNESCO Kalinga Prize fun Ibaraẹnisọrọ ti Imọ-jinlẹ ni ọdun 1992 - Afirika akọkọ lati ṣaṣeyọri iru idanimọ fun awọn ilowosi to laya si olokiki olokiki.

## Igbesi aye ibẹrẹ ati ẹkọ
Bi ni ojo ketadinlogun osu keji odun 1948 niluu Ilesa, ni ipinle Osun, Nigeria,   Okebukola bere irin ajo eko re ni St. Malachy's College, Sapele, ipinle Delta, o pari ni gbigba iwe eri GCE Advanced Level ni Remo Secondary School., Sagamu, Ogun State, odun 1969.  Ó lọ sí yunifásítì ti Ìbàdàn, níbi tí ó ti gba ìwé ẹ̀rí ní ọdún 1973, oyè master’s ní 1979, àti doctoral degree ní ọdún 1984—gbogbo rẹ̀ ní ẹ̀kọ́ sáyẹ́ǹsì.   Pẹlu amọja ni eto ẹkọ isedale, idagbasoke iwe-ẹkọ, ati igbelewọn, Okebukola tun mu awọn ọgbọn rẹ pọ si nipasẹ imọ-jinlẹ pataki ati ikẹkọ imọ-ẹrọ ni Massachusetts Institute of Technology (MIT) ati Ile-ẹkọ giga Harvard ni Cambridge, AMẸRIKA. 

## Iṣẹ-ṣiṣe
Okebukola bẹrẹ si ṣiṣẹ gẹgẹbi alabojuto akọọlẹ kan ni Nigerian Explosives and Plastics Company, Lagos, ni ọdun 1969. Ni iyipada si ẹkọ, o gba ipa ti olukọ imọ-jinlẹ ni Holy Saviour's College, Mushin, Nigeria, ni ọdun 1970, o tẹsiwaju lati di olori ile-ẹkọ giga. Eka ijinle sayensi ni Ososo Grammar School, Ososo, Nigeria, ni 1973. O jẹ olori ile-iṣẹ imọ-ẹrọ ni C.A.C. Teacher's College, Efon-Alaye, Nigeria, lati 1974 si 1978. Ni 1978, o darapo si Oyo State College of Education, Ilesa, Nigeria, gege bi oluko giga ni ẹkọ imọ-imọ-imọ, nibi ti o ti kọ ẹkọ ni ẹkọ ẹkọ biology, imọ-ẹkọ imọ-imọ-imọ-imọ ati idiyele. , ati awọn ọna iwadi ẹkọ.

Ọdun 1984 ni ajọṣepọ Okebukola pẹlu Lagos State University (LASU) bẹrẹ ni igba ti o gba ipa ti oludari ẹka ẹkọ imọ-jinlẹ.  Ni ilọsiwaju nipasẹ awọn ipo ẹkọ, o di olukọ ọjọgbọn ti imọ-jinlẹ ati ẹkọ kọnputa ni ọdun 1989.  Iwọn awọn iṣẹ ikẹkọ rẹ pẹlu ẹkọ imọ-jinlẹ, eto kọnputa, eto ẹkọ ayika, ẹkọ-e-ẹkọ, idaniloju didara ni eto-ẹkọ giga, ati igbelewọn eto-ẹkọ. O ti ṣe abojuto diẹ sii ju awọn ọmọ ile-iwe dokita 100 ati diẹ sii ju awọn ọmọ ile-iwe giga 200 lọ.  Ó ti jẹ́ ọ̀gá àgbà ẹ̀ka ẹ̀kọ́ ẹ̀kọ́, olùdarí ilé-iṣẹ́ ẹ̀kọ́ sáyẹ́ǹsì àyíká, olùdarí ilé-iṣẹ́ fún ẹ̀kọ́ gbogbogbòò lórílẹ̀-èdè Nàìjíríà, olùdarí ilé-iṣẹ́ fún ẹ̀kọ́ ìtòlẹ́sẹẹsẹ, àti alága ìgbìmọ̀ àwọn akẹ́kọ̀ọ́.  Ni ọdun 2017, o yan gẹgẹbi olukọ olokiki ti imọ-jinlẹ ati eto kọnputa ni LASU. 

Okebukola ṣiṣẹ gẹgẹbi alaga igbimọ ni Ile-ẹkọ giga Crawford, ipo ti o ti waye lati ọdun 2015. Ni afikun, o jẹ alaga igbimọ awọn alabojuto ni Ile-ẹkọ giga Caleb, ile-ẹkọ giga aladani miiran ni Ipinle Eko, Nigeria.  Ó jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ ìgbìmọ̀ agbófinró ti Bells University of Technology, Afe Babalola University, àti National Open University of Nigeria.  O ṣe itọsọna Nẹtiwọọki Ile-ẹkọ giga Agbaye fun Innovation (GUNi-Afirika) lati ọdun 2000 o si ṣiṣẹ bi alaga alaṣẹ ti Okebukola Science Foundation, agbari ti kii ṣe ijọba ti n ṣe asiwaju eto ẹkọ imọ-jinlẹ ati iwadii ni Afirika. 

Okebukola ti ṣiṣẹ gẹgẹbi oludamọran si UNESCO, UNICEF, Banki Agbaye, UNDP, Ẹgbẹ Afirika, Ẹgbẹ ti Awọn ile-ẹkọ giga Afirika, ati Igbimọ Kariaye ti Awọn Ẹgbẹ fun Ẹkọ Imọ-jinlẹ.  O ṣe alabapin ninu idagbasoke ti idaniloju didara pan-Afirika kan ati ilana ifasilẹ, idasile Imọ-ẹrọ Rating Didara Afirika, ati imuse ti Ilana Ibaṣepọ Ẹkọ giga ti Afirika.  Ó ti jẹ́ olùrànlọ́wọ́ aṣáájú-ọ̀nà, ní fífi ìdánilẹ́kọ̀ọ́ lórí Íńtánẹ́ẹ̀tì lé ní 10,000 ní àwọn ilé ẹ̀kọ́ gíga 62 jákèjádò ilẹ̀ Áfíríkà tí ó sì ṣe aṣáájú-ọ̀nà ètò ẹ̀kọ́ e-e-e-e-fí fún àwọn òṣìṣẹ́ ìjọba àpapọ̀ ní Nàìjíríà, tí ó kan àwọn olùkópa 70,000. 

Lati ọdun 1986, Okebukola ti ṣe alabapin si imudara imọ-jinlẹ ni Afirika.  O ti ṣiṣẹ bi oludamọran si ọpọlọpọ awọn orilẹ-ede Afirika, ṣe iranlọwọ ni idagbasoke ati imuse awọn ilana fun igbega ẹkọ imọ-jinlẹ ati ibaraẹnisọrọ. Ni afikun, o ti ṣe agbejade ati gbalejo ọpọlọpọ awọn eto redio ati tẹlifisiọnu lori imọ-jinlẹ ati imọ-ẹrọ, bii awọn iṣẹ kikọ, pẹlu awọn iwe ati awọn nkan lori eto ẹkọ imọ-jinlẹ ati ibaraẹnisọrọ. 

## Iwadi
Okebukola ni a ka gẹgẹ bi olupilẹṣẹ ọna-ọna imọ-ẹrọ-contextual (CTC) si ẹkọ imọ-jinlẹ ati ẹkọ.  Ilana ikẹkọ yii, ti a loyun ni ipari awọn ọdun 1980 ati ibẹrẹ 1990s, ṣepọ aṣa, imọ-ẹrọ, ati awọn eroja ayika sinu ẹkọ imọ-jinlẹ. Iwadi Okebukola, ti o fidimule ninu iṣawari awọn ipa aṣa-aye lori ẹkọ imọ-jinlẹ, ṣe afihan ipa ti ọna CTC ni imudara anfani awọn ọmọ ile-iwe, iwuri, aṣeyọri, ati idaduro ninu imọ-jinlẹ. Okebukola ṣe agbero fun isọdọmọ ni ibigbogbo ati isọdọtun ti ọna CTC ni awọn iwe-ẹkọ imọ-jinlẹ, awọn iwe-ẹkọ, ẹkọ olukọ, ati igbelewọn. 

Iwe-iwadi ti Okebukola ni awọn agbegbe oniruuru bii awọn kọnputa ni eto-ẹkọ ati ikẹkọ e-e-ẹkọ, ikẹkọ ifọwọsowọpọ, awọn ilana imọ-jinlẹ ni ẹkọ imọ-jinlẹ, ẹkọ ayika, idaniloju didara ni eto-ẹkọ giga, ati igbelewọn eto-ẹkọ. [Itọkasi ti o nilo] Ijade ọmọwe rẹ pẹlu diẹ sii ju 160 awọn iṣẹ atẹjade agbaye ati diẹ sii ju awọn igbejade apejọ orilẹ-ede ati ti kariaye 200. Okebukola ti jẹ olootu tabi ọmọ ẹgbẹ igbimọ olootu fun ọpọlọpọ awọn iwe iroyin ti orilẹ-ede ati ti kariaye ni imọ-jinlẹ, kọnputa, ati eto ẹkọ ayika. O gba 1992 UNESCO Kalinga Prize fun Ibaraẹnisọrọ ti Imọ-jinlẹ, Aami-ẹri Oniwadi Iyatọ ti 1994 lati Ẹgbẹ Awọn olukọ Imọ-jinlẹ ti Nigeria, ati Aami-ẹri Oniwadi Distinguished ti 1997 lati ọdọ National Association for Environmental Education.

## Awards ati iyin

* Oṣiṣẹ ti aṣẹ ti Federal Republic (OFR), ti a fun ni aṣẹ nipasẹ Aare Naijiria ni ọdun 2004. 
* Ẹbun UNESCO Kalinga fun Ibaraẹnisọrọ ti Imọ-jinlẹ, ti UNESCO funni ni 1992, ṣe idanimọ awọn ilowosi to dayato si olokiki olokiki ti imọ-jinlẹ. Okebukola ni ọmọ ilẹ Afirika akọkọ ti o gba ami-ẹri yii. 
* 1989 Gold Medal from the International Council of Associations for Science Education, 1991 Gold Medal from the International Society for Technology in Education, and the 1993 Gold Medal from the International Association for the Evaluation of Education Achievement. 
* Awọn iwọn dokita-ti-imọ-jinlẹ lati Ile-ẹkọ giga ti Jos, Nigeria (2000), University of Ilorin, Nigeria (2001), University of Uyo, Nigeria (2002), University of Abuja, Nigeria (2003), ati University of Benin, Nigeria (2004).
* Ibaṣepọ ni Ile-ẹkọ giga ti Ẹkọ Kariaye, Ile-ẹkọ giga ti Ilu Naijiria, Ẹgbẹ Imọ-jinlẹ ti Nigeria, Ẹgbẹ Awọn olukọ Imọ-jinlẹ ti Nigeria, ati Ẹgbẹ Kọmputa ti Nigeria.  
* Awọn ọmọ ẹgbẹ ninu Igbimọ Orilẹ-ede lori Ẹkọ, Igbimọ Awọn ile-ẹkọ giga ti Orilẹ-ede, Ile-ẹkọ giga ti Ilu Naijiria ti Awọn Ẹkọ Ofin To ti ni ilọsiwaju, Ile-ẹkọ giga ti Imọ-jinlẹ Afirika, ati Ajọ ti Ẹkọ Kariaye. 

## Igbesi aye ara ẹni
Okebukola ti se igbeyawo pelu Olufunmilayo Okebukola, ojogbon nipa sociology ati oga agba tele ti faculty of social sciences ni LASU.  Tọkọtaya naa ni ọmọ mẹrin. Onigbagbọ kan, Okebukola jẹ ọmọ ẹgbẹ ti Ijo Kristiẹni Redeemed Christian Church of God.

## Awọn itọkasi

### Awọn itọkasi

### Awọn orisun

* 
* 
* 
Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè
Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1948