open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Tina Turner

**Tina Turner** (tí orúkọ àbísọ rẹ̀ ń jẹ́ **Anna Mae Bullock**; tí wọ́n sì bí ní ọjọ́ kẹrìndínlọ́gbọ̀n oṣù November, ọdún 1939 - 2023) jẹ́ akọrin àti òṣèré ará Amerika tí iṣẹ́ rẹ̀ gbajúgbajà. Ó gba ọ̀pọ̀lọpọ̀ àmì-ẹ̀yẹ, bẹ́ẹ̀ sì ni iṣẹ́ rẹ̀ nínú orin rock ti jẹ́ kí àwọn kan ó pè é ní "Queen of Rock 'n' Roll". Turner bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ orin kíkọ pẹ̀lú ọkọ rẹ̀, ìyẹn Ike Turner, gẹ́gẹ́ bíi ọmọ ẹgbẹ́ olórin Ike & Tina Turner Reuve. Àwọn ènìyàn sì tẹ́wọ́ gbà wọ́n látàrí àwọn orin wọn bíi "River Deep, Mountain High" àti "Proud Mary". Nínú ìtẹ̀jáde ìwé tó ti sọ ìtàn nípa ara rẹ̀, nínú Tina (1986), Turner ṣàfihàn àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ ńlá tí ojú rẹ̀ rí látàri ìkọlù láti ọdọ ọkọ rẹ̀, ṣáájú ìpínyà wọn ní ọdún 1976 àti ìgbà tí wọ́n kọra wọn sílẹ̀ ní 1978. Lẹ́yìn ìṣẹ̀lẹ̀ yìí ló pòórá nínú iṣẹ́ orin kíkọ fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ ọdún, ó wá ṣàtúnkọ́ iṣẹ́ rẹ̀, èyí tó ti ṣàgbéjáde orin àdákọ rẹ̀, tí àkọ́lé rẹ̀ ń jẹ́ "Let's Stay Together", àti èyí tó gbé jáde ní ọdún 1984 tó pè ní *Private Dancer.*

Iṣẹ́ rẹ̀ nínú orin kíkọ mu wọ inú eré ṣíṣe, èyí tó sì bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú àwọn ẹ̀dá-ìtàn ńlá-ńlá bíi The Acid Queen nínú fíìmù *Tommy* tiọdún 1975, àti àfihàn rẹ̀ nínú *Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band*. Ó ṣe ẹ̀dá-ìtàn kan láti ṣe ìdàkejì Mel Gibson bíi Aunty Entity nínú *Mad Max Beyond Thunderdome* inú èyí tó gba àmì-ẹ̀yẹ NAACP Image Award for Outstanding Actress in a Motion Picture. Ó tún farahàn nínú fíìmù ti ọdún 1993 kan tí àkọ́lé rẹ̀ ń jẹ́ *Last Action Hero*.

One of the world's most popular entertainers, Turner has been called the most successful female rock artist and was named "one of the greatest singers of all time" by *[[Rolling Stone]]*. Her combined album and single sales total approximately 180 million copies worldwide. She has sold more concert tickets than any other solo music performer in history. She is known for her energetic stage presence, powerful vocals, career longevity, and widespread appeal. In 2008, Turner left semi-retirement to embark on her *[[Tina!: 50th Anniversary Tour]]*. Turner's tour became one of the highest selling ticketed shows of 2008–2009. Turner was born a Baptist, but converted to Buddhism and credits the spiritual chants with giving her the strength that she needed to get through the rough times. *Rolling Stone* ranked her at 63 on their 100 greatest artists of all time and considers her the "Queen of Rock and Roll". 

## Àwọn ìtọ́kasí

Ẹ̀ka:Àwọn akọrin ará Amẹ́ríkà
Ẹ̀ka:Àwọn ọmọ Áfríkà Amẹ́ríkà
Alọ́poméjì

Ninu jiometri, a **alopomeji** tabi **onilopomeji** je elegbemerin deede . O tumosi pe o ni egbe merin didogba ati igun merin didogba (90-iyi igun, tabi igun gboro). A square with vertices ABCD would be denoted 

## Itokasi

Ẹ̀ka:Jíómẹ́trì
Ẹ̀ka:Elementary shapes
Ẹ̀ka:Quadrilaterals
Ice Cube

**O'Shea Jackson** (ojoibi June 15, 1969), to gbajumo pelu oruko ori itage re  **Ice Cube**, je rapper, osere, olukowe-ere, oludari filmu, ati atokun. O bere ise orin re gegebi ikan ninu awon omo egbe olorin hip-hop C.I.A. ati leyin re o di omo egbe olorin rap N.W.A. Leyin igba to fi N.W.A sile ni December 1989, o bere ise idakorin to yorisirere, ati bi olukowe, oludari, osere ati atokun sinema. Bakanna, o ti se bi ikan ninu awon atokun awon ere ori telifisan Showtime tounje *[[Barbershop (TV series)|Barbershop]]* ati ti ori telifisan TBS tounje *[[Are We There Yet? (TV series)|Are We There Yet?]]*, awon mejeeji ti won da lori awon filmu to se bi osere.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn olórin rap ará Amẹ́ríkà
Ẹ̀ka:Àwọn ọmọ Áfríkà Amẹ́ríkà
Lil Wayne

**Dwayne Michael Carter, Jr.** (born September 27, 1982), better known by his stage name **Lil Wayne**, or **Weezy**, is an American rapper. At the age of nine, Lil Wayne joined Cash Money Records as the youngest member of the label, and half of the duo, The B.G.'z, with B.G.. In 1997, Lil Wayne joined the group Hot Boys, which also included rappers Juvenile, B.G., and Young Turk. Hot Boys debuted with *[[Get It How U Live!]]* that year. Lil Wayne gained most of his success with the group's major selling album *[[Guerrilla Warfare (album)|Guerrilla Warfare]]*, released in 1999. Also in 1999, Lil Wayne released his Platinum debut album *[[Tha Block Is Hot]]*, selling over one million copies in the U.S. 

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn olórin rap ará Amẹ́ríkà
Ẹ̀ka:Àwọn ọmọ Áfríkà Amẹ́ríkà
Sánji

**Sánjì** (Ède Lárúbáwá ati Èdè Fárísì:  زنج, Èdè Swàhílì ati Èdè Gẹ̀ẹ́sì: Zanj, "Ile awon eniyan alawo dudu")

## Itokasi

Ẹ̀ka:Áfríkà
Èdè Shíkọmọ

**Èdè Shíkọmọ** *(Shikomor)* tàbí **èdè Kòmórò** ni èdè tó gbalẹ̀ jùlọ ní ní Kòmórò (àwọn erékùṣù olómìnira ní Òkun Ìndíà, nítòsí Mòsámbíkì àti Madagáskàr) àti ní Mayotte. Ó jẹ́ ẹ̀ka èdè Swahili sùgbọ́n ipa púpọ̀ lọ́dọ̀ èdè Lárùbáwá ju Swahili lọ. Erékùṣù kọ̀ọ̀kan ní ọ̀nà ìsọ èdè ti wọn ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀; ti Anjouan únjẹ́ *Shindzuani,* ti Mohéli *Shimwali,* ti Mayotte *[[Shimaore dialect|Shimaore]],* ati ti Grande Comore *Shingazija*. Kò sí álfábẹ́tì oníbiṣẹ́ kankan fún un títí ọdún 1992, sùgbọ́n ọnà-ìkọ́ Lárùbáwá àti Latin únjẹ́ lílò fun.

## Àwon Itokasi

Shíkọmọ
Moncef Marzouki

**Moncef Marzouki** ( (*al-Munṣif al-Marzūqī*); ojoibi 7 July 1945) je alakitiyan eto omoniyan oniwosan ati oloselu ara Tunisia. Ni ojo 12 osu December odun 2011 o je didiboyan bi Aare ile Tunisa igbadie latowo Ile Igbimo Abagbepo. Ni Oṣu kọkanla ọdun 2021, Moncef Marzouki jẹ koko-ọrọ ti iwe-aṣẹ imuni ilu okeere fun eewu aabo ilu.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ará Tùnísíà
James Earl Jones

**James Earl Jones** (17 January 1931-9 September 2024) je osere ara Amerika.

## Itokasi

Ẹ̀ka:àwọn òṣeré ará Amẹ́ríkà
Rita Dominic

**Rita Uchenna Nkem Dominic Waturuocha** (ojoibi 12 July 1975 ni Mbaise, Ipinle Imo, Nigeria) jẹ́ gbajúmọ̀ òṣèrébìnrin ọmọ bíbí Ìpínlẹ̀ ímò lórílẹ̀-èdè Nàìjíríà .

## Àwọn Ìtọ́kasí

## Ìjápọ̀mọ́ ní Interneti
* 
     

Ẹ̀ka:àwọn òṣeré ará Nàìjíríà
Ẹ̀bùn Grammy

**Ẹ̀bùn Grammy** ni **Ẹ̀bùn Gramophone**) – tàbí **Grammy** lasan– jẹ́ ẹ̀bùn ti National Academy of Recording Arts and Sciences orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà  ń ṣw fún àṣeyọrí rere tí olórin kan bá ṣe  nínú iṣẹ́ orin. 

## Itokasi


Grammy
Krómósómù

**Krómósómù** jẹ́ àdìmú alátòjọ DNA àti proteínì tó wà nínú àwọn àhámọ́. Ó jẹ́ DNA lílọ́po kan soso tó ní ọ̀pọ̀ àwọn àbímọ́, àwọn apilẹ̀sẹ̀ onílànà àti àwọn ìtèlẹ́ntẹ̀lẹ́ núkléótídì míràn. Àwọn krómósómù tún ní àwọn proteínì alẹ̀mọ́ DNA, tí wọ́n jẹ́ bíi pálí fún DNA àti láti kóìjánu àwọn ìmúṣe rẹ̀.

Àwọn krómósómù yàtọ́ gidigidi sí ra wọn láàrin orísi àwọn ohun ẹlẹ́ẹ̀mí. Hóró DNA le jẹ́ olóbìírípo tàbí onígbọọrọ, bẹ́ sì ni inú rẹ̀ le ní núkléótídì tó pọ̀ tó 100,000 dé 10,000,000,000 lórí èwọ̀n gígún kan. Àwọn àhámọ́ eukarioti (àwọn àhámọ́ tí wọ́n ní kóróonú) ní krómósómù onígbọọrọ títóbi nígbàtí àwọn àhámọ́ prokarioti (àwọn àhámọ́ tí kò ní kóróonú) ní krómósómù olóòbírípo kékeré, bótilẹ̀jípé àwọn ìsàtì sí òfin yìí wà. Bákannáà, àwọn àhámọ́ tún le ní ju irú kan krómósómù lọ; fún àpẹre, mitokọ́ndríà nínú ọ̀pọ̀ àwọn eukarioti àti adáláwọ̀ nínú àwọn ọ̀gbìn ní àwọn krómósómù kékeré ti wọn.

Nínú àwọn eukarioti, àwọn krómósómù nínú kóróonú jẹ́ dídìpọ́ látọwọ́ àwọn proteínì sí àdìmú kíkipọ̀ kan tó únjẹ́ kromatínì. Èyí jẹ́ kí àwọn hóró DNA gígùn ó le wọ inú kóróonú àhámọ́. Àdìmú àwọn krómósómù àti kromatínì yàtọ̀ pẹ̀lú ìpínyà àhámọ́. Àwọn krómósómù ṣe pàtàkì fún ìpínyà àhámọ́, wọ́n sì gbọdọ̀ jẹ́ títúndá, pínpín, àti jẹ́ kíkó sínú àwọn àhámọ́ ọmọ wọn láìsí sòró láti baà ridájú pé orísirísi àbímọ́ àti ìwàláàyè wà fún àwọn ọmọọmọ wọn. Àwọn krómósómù le wà bóyá bí i áṣẹ́po tàbí aláìṣẹ́po. Àwọn krómósómù aláìṣẹ́po jẹ́ atínrín onígbọọrọ kansoso, nígbàtí àwọn krómósómù aṣẹ́po ní àwòkọ méjì tí wọ́n jọ ara wọn (wọ́n únjẹ́ krómátídì) jẹ́ sísopọ̀ pẹ̀lú sentrómẹ́rì.

## Itokasi


Ẹ̀ka:Gẹ́nẹ́tíìkì
Rosa Parks

**Rosa Louise McCauley Parks** (February 4, 1913 – October 24, 2005) je omo Afrika Amerika alakitiyan awon eto araalu, ti Kongresi Amerika pe ni "Iyaafin akoko eto araalu", ati "iya egbe irinkankan ominira".

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ọmọ Áfríkà Amẹ́ríkà
Ẹ̀ka:Àwọn alákitiyan ará Amẹ́ríkà
Mengistu Haile Mariam

**Mengistu Haile Mariam** (መንግስቱ ኃይለ ማርያም, pronounced ; born 21 May 1937) o jẹ olóṣelú orìlẹ-èdé Ethiopia, who was the most prominent officer of the Derg, the Communist military junta that governed Ethiopia from 1974 to 1987, and President of the People's Democratic Republic of Ethiopia from 1987 to 1991.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ará Ethiópíà
Paul Ricoeur

**Paul Ricœur** (27 February 1913 – 20 May 2005) je amoye ara Faranse togbajumo fun asopo isapejuwe fenomenoloji po mo isalaye hermeneftiki. 

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn amòye ará Fránsì
Cleveland

**Cleveland** () jẹ́ ìlú kan ní ìpínlẹ̀ Ohio ní orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà àti ibùjókó ìjọba Cuyahoga County, tó jẹ́ ìjọba ìbílè tó tóbijùlọ ní ìpí̀nlẹ náà. 
## Àwọn ìtọ́kasí

Ẹ̀ka:Àwọn ìlú ní Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà
Ẹ̀ka:Àyọkà kúkurú
Bordeaux

**Bordeaux** (; Gaskoni: *Bordèu*; Baski: *Bordele*) jẹ́ ìlú èbúté kan ní ẹ̀bá odò *Garonne* ní àgbègbè *Gironde* ní apá gúúsù-ìwọòrùn Fransi.

## Àwọn ìtọ́kasí
* Ojú-òpó wẹ́ẹ̀bù 
* Ìrìn-àjò Afẹ́     

Bordeaux
Albuquerque

**Albuquerque** () je ilu kan ni orile-ede Amerika.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ìlú ní Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà
Arlington

**Arlington** je ilu kan ni Ijoba Ibile Tarrant, Texas ni orile-ede Amerika.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ìlú ní Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà
Austin

**Austin** ni oluilu ipinle Texas ati ibujoko Ijoba Ibile Travis ni orile-ede Amerika.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ìlú ní Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà
Baltimore

**Baltimore** (, colloquially ) ni ìlú tó tóbi jùlọ ní ipinle Maryland ní orílè-èdè Amerika.

## Ìtọ́kasí

Ẹ̀ka:Àwọn ìlú ní Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà
Charlotte, North Carolina

**Charlotte** () ni ilu to tobijulo ni ipinle  North Carolina ati ibujoko Ijoba Ibile Mecklenburg ni orile-ede Amerika.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ìlú ní Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà
Denver

**Denver** () ni oluilu ati ilu alabugbe julo ni ipinle Colorado ni orile-ede Amerika.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ìlú ní Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà
Fort Worth

thumb|Ìlú Skyline ti Fort Worth oṣú kẹfà ọdún 2016.
**** je ilu kan ni orile-ede Amerika.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ìlú ní Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà
Columbus, Ohio

**Columbus** ni oluilu ati ilu to tobijulo ni ipinle Ohio ni orile-ede Amerika.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ìlú ní Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà
Long Beach

thumb|Long Beach, Kalifọ́rníà, àwọn ìpínlẹ̀ aṣọ̀kan Amẹ́ríkà.
****, Kalifọ́rníà, jẹ́ ìlú kan ní orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ìlú ní Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà

California belongs to Mexicans and Native Americans.
Louisville

thumb|Montage ti Louisville.
**** je ilu kan ni orile-ede Amerika.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ìlú ní Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà
Mesa

thumb|Àárín ilu ti  Mesa Arizona
****, Arizona, jẹ́ ìlú kan ní orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ìlú ní Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà
Ẹ̀ka:Àwọn ìlú ní Arizona
Nashville

thumb|Ilé-ìwé gíga ti Nashville ọdún 2009
**** je ilu kan ni orile-ede Amerika.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ìlú ní Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà
Phoenix

thumb|Àárín ìlú Phoenix, ìbojúwò láti Gúúsù Mountain
****, Arizona, je ilu kan ni orile-ede Amerika.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ìlú ní Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà
Ẹ̀ka:Àwọn ìlú ní Arizona
Seattle

thumb|Seattle
**Seattle** je ilu kan ni orile-ede Amerika. O ni awọn olugbe 753,675 ni ọdun 2019.

## Awon Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ìlú ní Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà
Harry Belafonte

**Harold George "Harry" Belafonte, Jr.** (March 1, 1927 - April 25, 2023) je akorin, osere ati ati alakitiyan awujo ara Amerika. O je pipe bi "Oba Orin Calypso" fun imugbajumo iru orin Caribbean kakiri aye ni ewadun 1950. Belafonte gbajumo fun kiko orin "The Banana Boat Song", pelu igbe-orin "Day-O." Kakiri ise re o je agbejero fun eto araalu ati ija omoniyan.

## Àwọn ìtokasi

Ẹ̀ka:Àwọn akọrin ará Amẹ́ríkà
Ẹ̀ka:Àwọn ọmọ Áfríkà Amẹ́ríkà
Ewúrẹ́

**Ewúrẹ́** jẹ́ ẹran ọ̀sìn ilé  tí ó jẹ́ olóri kunkun, ẹranko yí a sì máa dùn lọ́bẹ̀. 

## Orísi ewúrẹ́ tí ó wà
Oríṣiríṣi ni eran ewúrẹ́ káàkiri agbáyé, amọ́ irúfẹ́ Oríṣi tí kò bàá jẹ́ takọ tabo ni wọ́n wà.
Akọ ewúrẹ́ ni ni a ń pè ní òbúkọ nígbà tí abo ewúrẹ́ jẹ́ ewúrẹ́. 

## Itokasi

Ewure
Macky Sall

**Macky Sall** (ojoibi 11 December 1961) je oloselu ara Senegal ati Aare ile Senegal lati 2 April 2012.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ará Sẹ̀nẹ̀gàl
Eddie Murphy

**Edward Regan** "**Eddie**" **Murphy** (ojoibi April 3, 1961) je alawada, osere, olukowe, akorin, oludari, ati olorin ara orile-ede Amerika.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ọmọ Áfríkà Amẹ́ríkà
Ẹ̀ka:Àwọn òṣeré ará Amẹ́ríkà
Ẹ̀ka:Àwọn aláwàdà ará Amẹ́ríkà
Alla Pugacheva

[thumb|right|250px|Alla Pugacheva, [1976]]
**Alla Pugacheva** (ojo ibi 15.04.1949, Mọsko), je olorin omo ile Rọ́síà.

## Awon awo orin to te jade
* *Зеркало души* (1977)
* *Арлекино и другие* (1979)
* *Поднимись над суетой* (1980)
* *То ли ещё будет…* (1980)
* *Для гостей Олимпиады-80* (1980)
* *Дискотека А* (1980)
* *Маэстро* (1981)
* *Как тревожен этот путь* (1982)
* *Парад планет Марка Минкова* (1982)
* *У Вас в гостях Маэстро* (1982)
* *Ах, как хочется жить* (1983)
* *Soviet Superstar (Greatest Hits 1976-84)* (1984)
* *Watch out* (1985)
* *Сонет* (1985)
* *Стадион* (1985)
* *…Счастья в личной жизни!* (1986)
* *Паромщик* (1986)
* *Алла Пугачёва-87* (1987)
* *Пришла и говорю* (1987)
* *Песни вместо писем* (1988)
* *Миллион алых роз* (1988)
* *Алла* (1990)
* *Мой голубь* (1990)
* *Без меня* (1993)
* *Алла Пугачёва — 94* (1994)
* *Верю в тебя* (1994)
* *Любовь, похожая на сон* (1994)
* *Путь звезды* (1994)
* *Не делайте мне больно, господа* (1995)
* *Две звезды* (1997)
* *Примадонна* (1997)
* *Да!* (1998)
* *Избранное* (1999)
* *Белый снег* (1999)
* *Мадам Брошкина* (2000)
* *Речной трамвайчик* (2002)
* *А был ли мальчик?* (2002)
* *Это любовь!* (2002)
* *Живи спокойно, страна!* (2003)
* *Приглашение на закат* (2008)

## Ibùdó lórí Interneti
* http://allapugacheva.pro/ 

Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1949
Ẹ̀ka:Àwọn ará Rọ́síà
Benjamin Banneker

**Benjamin Banneker** (November 9, 1731 – October 9, 1806) je atorawo, onimo matimatiki, awonle, olukowe igba-ojo ati adako omo Afrika Amerika to je olominira  

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ọmọ Áfríkà Amẹ́ríkà
Ọ̀run

= Kini Ọ̀run? Tabi Ijoba Ọ̀run? =

Ọ̀run tabi Ijoba Ọ̀run je ijoba Olorun. Nibo awa ni opolopo angeli, ayo, ohun ti dara. Ni Ijoba Orun, awa n ko ku, awa korin si Olorun, ati awa n wa laaye titi làélàé. Ijoba Ọ̀run ti dara gidigidi.

## Itokasi
Joe Louis

**Joseph Louis Barrow** (May 13, 1914 – April 12, 1981), to gbajumo lasan bi **Joe Louis**, je was an  professional ajaese ara Amerika ati Onife-eye Agbaye Oniwuwo lati 1937 de 1949.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ọmọ Áfríkà Amẹ́ríkà
Orílẹ̀-èdè Olómìnira Tòṣèlúaráàlú ilẹ̀ Azerbaijan

**Orílẹ̀-èdè Tìjọbaolóṣèlú Olómìnira ilẹ̀ Azerbaijan** ()

## Itokasi

Ẹ̀ka:Azerbaijan
Lewis Hamilton

**Lewis Carl Davidson Hamilton** ti won bi ni ojo Keje osu Kini odun 195(7 January, 1985)  MBEje awako elere idije ti Formula One. Omo ile geesi Britain ni, o n sare fun iko McLaren. Ohun si ni o gba Onife-eye Agbaye Formula One ti odun . 

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ará Brítánì
Lewis Howard Latimer

**Lewis Howard Latimer** (September 4, 1848 &ndash; December 11, 1928) je oluda ati oluyaworan ise omo Afrika Amerika.

## Early life
Lewis  Howard Latimer je bibi ni Chelsea, Massachusetts ni ojo 4 Osu Kesan, 1848. O je omo to kerejulo ninu marun fun Rebecca Smith (1826–1910) ati George Latimer (July 4, 1818  - May 29, 1896).

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ọmọ Áfríkà Amẹ́ríkà
Jill Scott

**Jill Scott** (ojoibi April 4, 1972) je akorin, akoewi ati osere ara orile-ede Amerika to gba Ebun Grammy.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn akọrin ará Amẹ́ríkà
Sergey Bubka

**Serhiy Nazarovych Bubka** (; ; ojoibi 4 December 1963) je is a retired ] afiopa seifo ara Ukrein.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ará Ukréìn
Àwọn Ìdíje Òlímpíkì Ìgbà Oru 1948

**Àwọn Ìdíje Òlímpíkì Ìgbà Oru 1948** lonibise bi **Awon Idije Olimpiadi** 

## Àwọn ìtọ́kasí
Gúnugún

**Igúnugún** tàbí **Igún** ni orúkọ irúfẹ́ àwọn ẹyẹ ajẹko ti won jẹ́ irú kan náà ṣùgbọ́n tí wọ́n yàtọ̀ síra wọn, àwọn igún àyé òde-óní ni àwọn èyí tí ó wọ́pọ̀ jùlọ nílùú Kalifọ́níà àti Andean Condors, tí àwọn ti ayé àtijò ma ń jẹ òkú, yálà tènìyàn tàbí ẹranko tó ti kú tí ó sì ti ń rà.

## ìtọ́ka si
François Hollande

**François Gérard Georges Nicolas Hollande** (; ojoibi 12 August 1954) je oloselu ara Fransi to tun je Aare ile Fransi lati 15 May 2012.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn Ààrẹ ilẹ̀ Fránsì
Ìròyìn Oṣù Kàrún 2012

*Ìṣọ̀kan Akáríayé fún Ìṣiṣẹ́ògùn Ògidì àti Oníàmúlò fọwọ́sí àwọn orúkọ **[[flerovium]]** àti **[[livermorium]]** fún àwọn apilẹ̀ṣẹ̀ méjì tí orúko ìgbàdíẹ̀ wọn jẹ́ *ununquadium* àti *ununhexium*.
*Ààrẹ Làìbéríà tẹ́lẹ̀ **[[Charles Taylor (Liberia)|Charles Taylor]]** jẹ́ jíjù sí ẹ̀wọ̀n fún 50 ọdún fún ipa tó kó nínú àwọn ìwà búburú tò ṣẹlẹ̀ nígbà Ogun Abẹ́lé Siẹrra Lẹ́ónè.
*Kápsúlù **[[Dragon (spacecraft)|Dragon]]** tó jẹ́ gbígbera látọwọ ilé-iṣẹ́ SpaceX di ìfòlókè alájé àkọ́kọ́ tó dé Ibùdó Òfurufú Akáríayé.
***[[Vladimir Putin]]** di Ààrẹ Rọ́síà fún ìgbà kẹta.
***[[François Hollande]]** jẹ́ díbíbòyàn sí ipò Ààrẹ ilẹ̀ Fránsì.

05
Jeremy Renner

**Jeremy Renner** (ojoibi 7 Oṣù Kínní, 1971) je osere ara Amerika.

Ẹ̀ka:Àwọn òṣeré ará Amẹ́ríkà
Josh Duhamel

**Josh Duhamel** (ojoibi 14 Oṣù Kọkànlá, 1972) jẹ́ òṣèré ará Amẹ́ríkà.

Ẹ̀ka:Àwọn òṣeré ará Amẹ́ríkà
Toshiro Mifune

**Toshiro Mifune** ( *Mifune Toshirō* ; April 1, 1920 – December 24, 1997) jẹ́ òṣèré sinimá àgbéléwò ọmọ orílẹ̀ èdè Japan Japan tó kópa nínú sinimá àgbéléwò tí iye rẹ̀ tó 170. Ó gbajúmọ̀ fún àwọn sinimá àgbéléwò tó ṣe pẹ̀lú olùdarí fíìmù Akira Kurosawa, láti 1948 dé 1965, nínú àwọn  sinimá àgbéléwò bí *[[Rashomon (film)|Rashomon]]*, *[[Seven Samurai]]*, *[[Throne of Blood]]*, ati *[[Yojimbo (film)|Yojimbo]]*. Bákan náà ó tún ṣe Musashi Miyamoto nínú sinimá àgbéléwò Hiroshi Inagaki tó ń jẹ́ *[[Samurai Trilogy]]*.
 

## Àwọn Ìtọ́kasí

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ará Japan
Iṣẹ́ẹ̀rọ oníná

**Iṣẹ́ẹ̀rọ oníná** tabi **iṣẹ́ẹ̀rọ ìṣiṣẹ́oníná** (*Electronics engineering* tabi *electronic engineering* lede Geesi), ni papa eko iseero nibi ti awon ohuninu onitanna alaije onigboro (non-linear) ati agbese bi awon igo elektroni, ati awon ero-imulo agbanasaradie, agaga awon tiransisto, adiojuona ati asoyipo olodidi, se unje mimulo lati seto awon asoyipo onina, ero-imulo ati sistemu, eyi tun je mo nipa awon ohuninu onitanna onirele, won si da lori awon patako asoyipo àtẹ̀kọ. Opo papa eko iseero to se pataki bi isiseonina alapinse, isiseonina eleyoika, ero onina, awon sistemu afisinu ati isiseonina agbara. Iseero isiseonina da lori igbese awon imulo, awon opo ilana ati algoritimu to jade ninu opo awon papa eko to ba laramu, fun apere isiseeda ipo alaralile, iseero redio, ibanisoroelero, awon sistemu ikojannu, igbese amioloro, iseero awon sistemu, iseero komputa, iseero iserinse, ikojannu agbara itanna, isiseroboti, ati opo awon miran.

Instituti àwon Oniseero Onitanna ati Isiseonina (IEEE) ni ikan ninu awon agbajo to se patijulo ati to ni ipa julo fun awon oniseero isiseonina.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Iṣẹ́ẹ̀rọ kọ̀mpútà

Ẹ̀ka:Iṣẹ́ẹ̀rọ onítanná
Alonge

Alonge je Oruko pataki ni ile yoruba, Awon to on je oruko yi, wa ni oniruiru Ipinle ni orile ede naijiria. Awon kan wa ni ipinle Ondo, Osun, Oyo ati bee bee lo.
Itumo oruko yii si ni "Eni to kere, sugbon ti o je akikanju". Ada pe re a si maa je "Longe" - Idi niyi ti owe yoruba kan se so wipe "Ewu nbe loko Longe, Longe funrara re ewu ni".
Hollywood

**Hollywood** je adugbo kan ni Los Angeles, California, ni orile-ede Amerika to budo si iwoorun-ariwaiwoorun ni isale Los Angeles.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn àdúgbò ní Los Angeles
Gloria Naylor

**Gloria Naylor** (January 25, 1950 – September 28, 2016) je olukowe omo African American ati oluko.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn olùkọ̀wé ará Amẹ́ríkà
Ẹ̀ka:Àwọn ọmọ Áfríkà Amẹ́ríkà
Dennis Hopper

**Dennis Lee Hopper** (May 17, 1936 - May 29, 2010) je osere, eledafilmu ati onisona ara Amerika.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn òṣeré ará Amẹ́ríkà
Fọ́tòyíyà

[thumb|[digital camera|Kamera eleyoika ayeodeoni]]
**Fọ́tòyíyà** ni iseona, sayensi ati ise dida aworan nipa sise akopamo itanmole tabi itanka oninagberingberin miran, boya pelu bi onina nipa lilo olufura aworan tabi bi ologun nipa lilo eroja to kanra si imole bi filmu foto.

## Itokasi
Mary McLeod Bethune

**Mary Jane McLeod Bethune** (July 10, 1875 – May 18, 1955) je oluko ati alakitiyan eto araalu ara Amerika to gbajumo fun didasile ile-eko fun awon omo Afrika Amerika ni Daytona Beach, Florida, to pada di Bethune-Cookman University ati fun jije oludamoran si Aare Franklin D. Roosevelt.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn alákitiyan ará Amẹ́ríkà
Sammy Davis, Jr.

**Samuel George "Sammy" Davis Jr.** (December 8, 1925&nbsp;– May 16, 1990) je onifaaji ara Amerika to tun gbajumo fun isinje awada awon osere ati awon to gbajumo miran.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn òṣeré ará Amẹ́ríkà
Gloria Gaynor

**Gloria Gaynor**(orúkọ àbísọ rẹ̀ ni **Gloria Fowles**; tí a sì bí ní ọjọ́ keje oṣù kẹsàn ọdun 1943) jẹ́ akorin ará Amẹ́ríkà tó gbajúmọ̀ fún àwọn orin disco rẹ̀; "I Will Survive", "Never Can Say Goodbye", "Let Me Know (I Have a Right)" àti "I Am What I Am".

## Ìpìlẹ̀ ayé rẹ̀
A bí Gaynor sínú ìdílé Daniel Fowles àti Queenie Mae Proctor ní Newark, New Jersey,. Ìyá bàbá tàbí màmá rẹ̀ ń gbẹ ní ẹgbẹ́ ilé tí wón bi sí, òun sì ló tọ́ Gaynor dàgbà. "Orin ma ń wà ní ilé wa ní gbogbo ìgbà", Gaynor ko nínú ìwé ìtàn ayé rẹ̀; *I Will Survive*.

## Ayé rẹ̀
Gaynor fẹ́ Linwood Simon ní ọdun 1979. Àwọn méjèjì kọ ara wọn sílè ní ọdun 2005. Wọn kò bí ọmọ kọkan. Gẹ́gẹ́ bí Gaynor ṣe sọ, bí ó tilè jẹ́ wípé ó fẹ́ bí ọmọ, Linwood kò fẹ́ ọmọ.

## Àwọn Ìtọ́kasí

Ẹ̀ka:Àwọn akọrin ará Amẹ́ríkà
Jacqueline Kennedy Onassis

**Jacqueline** "**Jackie**" **Lee Bouvier Kennedy Onassis** (pronounced ; July 28, 1929&nbsp;– May 19, 1994) je iyawo John F. Kennedy nigbato je Aare Orile-ede Amerika 35k, ohun si lo wa bi Iyaafin Akoko Orile-ede Amerika nigba ise Aare oko re lati 1961 titi di igba to je fifikupa ni 1963. Leyin odun marun lati igba yi o fe Aristotle Onassis; won fe ara titi di igba ti Aristotle Onassis ku ni 1975.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ará Amẹ́ríkà
Àkójọ átọ̀mù

**Àkójọ átọ̀mù** (*atomic mass*) (ma) ni akojo of a specific isotopu pato kan, to saba je kiko ni eyo akojo atomu. Akojo atomu ni apapo akojo awon protoni, neutroni ati elektroni ninu atomu kan soso.

## Itokasi

Ẹ̀ka:àwọn átọ̀mù
Patti LaBelle

**Patricia Louise Holte-Edwards** (ojoibi May 24, 1944), to gbajumo pelu oruko ori-itage, **Patti LaBelle**, je akorin to gba Ebun Grammy, olukowe ati osere to ti lo to 50 odun nidi orin. LaBelle lo odun 16 bi akorin asiwaju egbe Patti LaBelle and the Bluebelles, ti won yi oruko won si Labelle ni ibere ewadun 1970, ti won si gbe orin disco "Lady Marmalade" jade to si gbajumo titi di oni. 

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn akọrin ará Amẹ́ríkà
Toni Braxton

**Toni Michelle Braxton** (ojoibi October 7, 1967) je is an American akorin-adaorin R&B, atokun awo-orin, ati osere ara Amerika. Braxton ti gba has Ebun Grammy mefa, Ebun Orin Amerika meje, ati Ebun Orin Billboard marun, be e sini o ti ta awo-orin iye to poju egbeegberun 60 lo kakiri aye. 

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn akọrin ará Amẹ́ríkà
Macy Gray

**Macy Gray** (oruko abiso Natalie McIntyre, 6 September 1967 ni Canton, Ohio, USA) je akorin-adaorin R&B ati soul, atokun awo-orin, ati osere ara Amerika to gba Ebun Grammy, o gbajumo fun ohun hiha re ati iru ikorin to jo bi Billie Holiday ati Betty Davis.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn akọrin ará Amẹ́ríkà
Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú Ará ilẹ̀ Ethiópíà

**Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú Ará ilẹ̀ Ethiópíà** ni oruko onibise ile Ethiopia lati 1987 de 1991, gegebi bi o se je didasile latowo ijoba Kommunisti Mengistu Haile Mariam ati Egbe awon Osise ile Ethiopia (WPE).

## Itokasi

Ẹ̀ka:Ìtàn ilẹ̀ Ethiópíà
Duke Ellington

**Edward Kennedy "Duke" Ellington** (April 29, 1899 – May 24, 1974) je olorin ati akorin ara Amerika. Ellington seda orin to poju 1,000 lo. Bi Bob Blumenthal ti iwe-iroyin *[[The Boston Globe]]* se so "In the century since his birth, there has been no greater composer, American or otherwise, than Edward Kennedy Ellington."

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn akọrin ará Amẹ́ríkà
B.B. King

**Riley B. King** (ojoibi September 16, 1925), to gbajumo pelu oruko ori-itage **B.B. King**, je olorin, akorin ati onigita orin blues ara Amerika.

## Àwọn ìtokasi

Ẹ̀ka:Àwọn olórin ará Amẹ́ríkà
Ẹ̀ka:Àwọn ọmọ Áfríkà Amẹ́ríkà
Pam Grier

**Pamela Suzette "Pam" Grier** (ojoibi May 26, 1949) je osere ara Amerika. O gbajumo ni ibere 1970, leyin to kopa ninu awon filmu blaxploitation bi *[[Foxy Brown (film)|Foxy Brown]]* to se ni 1974.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn òṣeré ará Amẹ́ríkà
Miles Davis

**Miles Dewey Davis III** (May 26, 1926&nbsp;– September 28, 1991) je olorin jazz, afonfere, olori egbe alulu, ati akorinjo ara Amerika.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn olórin ará Amẹ́ríkà
George Clinton (olórin)

**George Clinton** (ojoibi July 22, 1941) je akorin, adaorin, olori egbe onilu, ati atokun orin ati eni pataki ninu idasile iru orin P-Funk ara Amerika. Ohun ni eni to se idasile awon He was the mastermind of the egbe onilu Parliament ati Funkadelic larin 1970 ati ibere 1980, to si bere si ni dakorin ni 1981. Won ti pe bi ikan ninu awon oludasile pataki orin funk, ohun ati James Brown ati Sly Stone. Clinton je sisafikun si Iyesi Olokiki Rock and Roll ni 1997

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn olórin ará Amẹ́ríkà
George Clinton

*George Clinton (vice president) (1739–1812), Igbake Aare Orile-ede Amerika
*George Clinton (olórin), olorin funk ara Amerika
*George S. Clinton (born 1947), olorin ara Amerika
Adriana Esteves

**Adriana Esteves Agostinho Brichta** (ojoibi 15 December, 1969) je osere ara orile-ede Brazil.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ará Brasil
Neil Armstrong

**Neil Alden Armstrong** (August 5, 1930&nbsp;– August 25, 2012) jé  arinlofurufu, pailoti idanwo, oniseero ojuofurufu, ojogbon yunifasiti, Awabaalu, ati eni akoko to fi ese kan Osupa.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn arìnlófurufú ará Amẹ́ríkà
Charles Frank Bolden, Jr.

**Charles Frank "Charlie" Bolden, Jr.** (born August 19, 1946) lowolowo ni Olumojuto ile-ise NASA, o je ogagun agba afeyinti lati United States Marine Corps, ati arinlofurufu fun NASA tele.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ọmọ Áfríkà Amẹ́ríkà
Ẹ̀ka:Àwọn arìnlófurufú ará Amẹ́ríkà
SpaceX

**Space Exploration Technologies Corporation**, tabi **SpaceX**, je ile-ise irinna ofurufu to budo si Hawthorne, California ni orile-ede Amerika.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ilé-iṣẹ́ ní Amẹ́ríkà
Dragon (ọkọ̀-òfurufú)

The **Dragon** is a reusable spacecraft developed by SpaceX, a private space transportation company based in Hawthorne, California. During its uncrewed maiden flight in December 2010, Dragon became the first commercially-built and operated spacecraft to be recovered successfully from orbit. On 25 May 2012, an uncrewed variant of Dragon became the first commercial spacecraft to successfully rendezvous with the International Space Station (ISS). 

## Itokasi

Ẹ̀ka:Ọkọ̀ òfurufú
Doug Savant

**Doug Savant** (ojoibi 26 Oṣù Kẹfà, 1971) je osere ara Amerika.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn òṣeré ará Amẹ́ríkà
Tomislav Nikolić

**Tomislav "Toma" Nikolić** (, ; ojoibi 15 February 1952) ni Aare adiboyan ile Serbia. O je didiboyan ni 20 May 2012 lati egbe oloselu Serbian Progressive Party (SNS).

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn Ààrẹ ilẹ̀ Sérbíà
Clint Eastwood

**Clinton** "**Clint**" **Eastwood, Jr.** (ọjọ́-ìbí rẹ̀ ni ọjọ́ kànlélógbọ̀n oṣù karùn-ún ọdún 1930) jẹ́ òṣeré, olùdarí fíìmù, atọ́kùn àti olóṣèlú ọmọ orílẹ̀ èdè Amẹ́ríkà. 

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn òṣeré fílmù ará Amẹ́ríkà
Ẹ̀ka:Àwọn olùdarí fílmù ará Amẹ́ríkà
Ìròyìn Oṣù Kẹfà 2012

***[[Mohamed Morsi]]** 'jẹ́ dídìbòyàn sí ipò Ààrẹ ilẹ̀ Ẹ́gíptì.
*Nínú bọ́ọ́lù-alápẹ̀rẹ̀, **[[Miami Heat]]** borí Oklahoma City Thunder láti gba ife-ìdíje NBA.
*Ààrẹ ilẹ̀ Paragúáì **[[Fernando Lugo]]** (àwòrán) jẹ́ yíyokúrò lórí àga, ó sì jẹ́ rírọ́pò pẹ̀lú Federico Franco.
*Bàálù akóèrò **[[Dana Air Flight 992|jálu ilé]]** ní Èkó, ní Nàìjíríà, gbogbo àwọn èrò 153 inú rẹ̀ lókú.

06
Sérbíà àti Montenégrò

**Sérbíà àti Montenégrò** je orile-ede kan tele ni apaguusuilaorun Europe, to je dida nipa piparapo Socialist Federal Republic of Yugoslavia (SFRY): Serbia ati Montenegro.


Image:Scg01.png
Image:Scg02.png


## Itokasi
Roger Federer

**Roger Federer** () (ojoibi 8 August 1981) je agba tenis ara Switsalandi to di Ipo No. 1 ATP mu fun rekodu ose 237 nitelentele lati 2 February 2004 de 18 August 2008. Federer ti di ipo kinni  mu fun apapo ose 285, to fi ose kan din si rekodu ose 286 ti Pete Sampras ni. Titi di 28 May 2012, ohun lo wa ni Ipo No. 3 Lagbaye. Federer ti gba ife-eye  Grand Slam enikan awon okunrin ni igba 16 to je rekodu. O je ikan ninu awon okunrin atayo to gba gbogbo Grand Slam ati ikan ninu awon eniyan meta (pelu Andre Agassi ati Rafael Nadal) to seyi lori papa itayo otooto meta (papa alamo, onikoriko, ati olojulile). Ohun nikan ni okunrin atayo ninu tenis titi doni to de idopin idije Grand Slam kookan ni emarun o kerejulo ati idopin ikookan awon Idije ATP Masters 1000 mesesan. Opo awon olutuwo ere-idaraya, olugbewo tenis, ati awon atayo lowo ati tele gba pe Federer ni atayo tenis to gbokikijulo.

## Itokasi

 

Ẹ̀ka:Àwọn ará Swítsàlandì
Ẹ̀ka:Àwọn agbá tẹ́nìs ará Swítsàlandì
Ẹ̀ka:Àwọn ayọrí Open Amẹ́ríkà
Ẹ̀ka:Àwọn ayọrí Open Austrálíà
Ẹ̀ka:Àwọn ayọrí Open Fránsì
Ẹ̀ka:Àwọn ayọrí Ìdíje Wimbledon
Ìfòlókè 992 Dana Air

**Ìfòlókè 992 Dana Air** ni ifoloke oko akoero to fo lati Abuja lo si Èkó ni ojo 3 June 2012 to ja lu ile ise kapenta ati itewe ni adugbo Iju ni Èkó nitosi Pápá Ọkọ̀ Òfurufú Káríayé Múrítàlá Mùhammẹ̀d. Baalu na to je iru ti McDonnell Douglas MD-83 ti Dana Air nigbana unko ero 147 ati osise 6.

## Itokasi

*Accident Investigation Bureau
** "Interim Statement" (Archive) - 3 June 2012
** "Second Interim Statement" (Archive) - 3 June 2014
* Dana Air( , Image, )
**Press Statements( )
* "Boeing Statement on Dana Air Accident." Boeing ( )

Ẹ̀ka:ìtàn ilẹ̀ Nàìjíríà
Ẹ̀ka:2012 ní Nàìjíríà
Ẹ̀ka:Àwọn ìjàmbá àti ìṣẹ̀lẹ̀ ìrìnnà ojúòfurufú ní 2012
Ẹ̀ka:Àwọn ìjàmbá àti ìṣẹ̀lẹ̀ ìrìnnà ojúòfurufú ní Nàìjíríà
Sérbíà Orílẹ̀-èdè Olómìnira

**Sérbíà Orílẹ̀-èdè Olómìnira**  (Bosnian, Croatian, Serbian: *Republika Srpska*, Cyrillic script: *Република Српска*, ) je ikan ninu awon apa orile-ede gbangba meji ni Bosnia and Herzegovina, ekeji ni Federation of Bosnia and Herzegovina.

## Itokasi
Òṣèlú aláwùjọ

**Òṣèlú aláwùjọ** is a political ideology that considers itself to be a form of reformist democratic socialism. Social democracy argues that all citizens should be legally entitled to certain social rights. These are made up of universal access to public services such as: education, health care, workers' compensation, and other services including child care and care for the elderly. Social democracy is connected with the trade union labour movement and supports collective bargaining rights for workers. Contemporary social democracy advocates freedom from discrimination based on differences of: ability/disability, age, social class, ethnicity, gender, language, race, religion, and sexual orientation. Most social democratic parties are affiliated with the Socialist International.

## Ìtọ́kasí

Ẹ̀ka:Àwọn ọ̀rọ̀àbá olókòwò
Ẹ̀ka:Àwọn ọ̀rọ̀àbá olóṣèlú
Ẹ̀ka:Òṣèlú aláwùjọ
Ẹ̀ka:Ìmòye aláwùjọ
Dahiru Musdapher

**Dahiru Musdapher** (ojoibi 15 July 1942 ni Babura Town, Ipinle Jigawa, Nigeria) ni Oludajo Agba Ileejo Gigajulo ile Naijiria lati 2011 de 2012.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn adájọ́ ará Nàìjíríà
Teófilo Stevenson

**Teófilo Stevenson Lawrence** tabi **Teófilo Stevenson** (29 March 1952 – 11 June 2012) je ajese sere ara Kuba. Ohun na je enikan larin awon eni meta ti won gba eso wura Olimpiki, awon meji yioku László Papp ara Hungari ati Félix Savón to un na je ara Kuba.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ará Kúbà
Àwọn ará Kúbà

**Àwọn ará Kúbà** tabi **Àwọn eniyan ará Kúbà** () ni awon abugbe tabi omo orile-ede Kuba. Awon olugbe kuba je 12million.Ida mewa je dudu, ida  ogun je mollato, ida kan je chinese. awon olugbe kuba ngbe  ni 99.6 kilometer per square.

Asa olugbe Kuba ni orin, ijo  ati esin. Awon jews naa gbe ni ibe, won ni ile ta eran ati ile eko fun oj isinmi.Ida ogorin olugbe Kuba ngbe ni igboro, ida ogbon ngbe ni abule. Ida ogoji eto isuna ni won na si ori eko ati ilera won. Ida marun le logorin lo mooko mooka nigbati ida meedogbon ko le ko tabi ka.

Ile eko giga unifasiti to wa ni Kuba je ogota, oluko kan si ogoji olugbe orile -ede naa. Dokita kan si olugbe irinwo ni fun eto ilera won.  Ajo World HEalth Organisation fun Orile -ede Kuba gba ami eye Ookan  din -ni- ogoji( 39th) ninu igba(200) Public Health System ni odun 2000. Awon ere idaraya ti won man se ni Kuba ni ese jija,ere ori papa,boolu alase ati idije Olimpik.

## Itokasi
Jason Bateman

**Jason Bateman** (ojoibi 14 Oṣù Kínní, 1969) je osere ara Amerika.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn òṣeré ará Amẹ́ríkà
Joyce Banda

**Joyce Hilda Banda**  née **Mtila** (ojoibi 12 April 1950) je oloselu are Malawi to ti unse Aare ile Malawi lati ojo 7 Osu Kerin 2012. Banda je oluko ati alakitiyan eto awon obinrin. O wa nipo bi Alakoso Aro Okere lati 2006 de 2009 ati Igbakeji Aare ile Malawi lati May 2009 de April 2012. Banda took office as President following the sudden death of President Bingu wa Mutharika. Ohun ni aare ikerin ile Malawi ati aare akoko to je obinrin. 

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ará Màláwì
Pọ́nhùn Nàìjíríà

**Pọ́nhùn** ni owonina orile-ede Naijiria lati 1907 de 1973.

## Itokasi

## Ẹ tún wo
*Òkòwò ilẹ̀ Nàìjíríà

Ẹ̀ka:Nàìjíríà
Chris Pine

**Chris Pine** (ojoibi 26 Oṣù Kẹjọ, 1980) je osere ara Amerika.

Ẹ̀ka:Àwọn òṣeré ará Amẹ́ríkà
Federico Franco

**Luis Federico Franco Gómez** (ojoibi July 24, 1962) ni Aare ile Paraguay lowolowo.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn Ààrẹ ilẹ̀ Paragúáì
Miami Heat

**Miami Heat** ni egbe agbaboolu alapere to budo si Miami, Florida, ni Orile-ede Amerika.

## Awon agbaboolu

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù NBA
Ẹ̀ka:Bọ́ọ̀lù-alápẹ̀rẹ̀
Oklahoma City Thunder

**Oklahoma City Thunder**, teletele bi Seattle SuperSonics, je egbe agbaboolu alapere to budo si Oklahoma City, Oklahoma.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù NBA
Brooklyn Nets

**Brooklyn Nets** jẹ́ ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù alápẹ̀rẹ̀ tó bùdó sí Brooklyn ìlú New York ní Orílẹ̀-èdè Améríkà.

## Àwọn ìtọ́kasí

Ẹ̀ka:Àwọn ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù NBA
Charlotte Bobcats

**** ni egbe agbaboolu alapere to budo si ilu ni Orile-ede Amerika.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù NBA
Cleveland Cavaliers

****''' ni egbe agbaboolu alapere to budo si ilu ni Orile-ede Amerika.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù NBA
Denver Nuggets

**Denver Nuggets** ní ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù alápẹ̀rẹ̀ tó tẹ̀dó sí ìlú ní Orílè-ède Améríkà.
## Àwọn ìtọ́kasí

Ẹ̀ka:Àwọn ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù NBA
New York Knicks

**New York Knickerbockers**, to gbajumo lasan bi **New York Knicks** tabi **Knicks**, je egbe agbaboolu alapere to budo si ilu New York City. O je Apa Atlantic ni Agbegbe Apailaorun ni NBA. O je didasile ni odun 1946 gegebi omo egbe adasile  Basketball Association of America, to di NBA leyin igba to darapo mo National Basketball League ni 1949.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù NBA
Milwaukee Bucks

**Milwaukee Bucks** jẹ́ ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù alápẹ̀rẹ̀ tó bùdó síorílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà.

## Àwọn ìtọ́kasí

Ẹ̀ka:Àyọkà kúkurú
Ẹ̀ka:Àwọn ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù NBA
Oluronbi

Itan oluronbi je itan obirin kan to je iyawo oba ilu kan. oluronbi ko ri omo bi, debi pe owa lo si odo igi iroko ilu won lati lo toro omo, owa jeje fun iroko pe ohun ma funn ni omo ti oun ba koko bi ti o ba le fun oun l'omo. iroko fun l'omo sungbon oluronbi ko mu eje re she. oluronbi losi odo igi iroko lati lo fi ewure ati aguntan jeje sugbon igi iroko mun omo oluronbi. o ke pe gbogbo ara ilu pe ki won gbaa oun sugbon awon ara ilu nkorin fun pe.      

         oníkálukú jẹ́jẹ́ ewúrẹ́ (ewure, ewure)
         onikaluku jeje aguntan (aguntan bolojo)y
         oluronbi jeje omo re (omo re apon bi epo)
         oluronbi o jo jo iroko jo jo

A very long time ago, there was a village where many of the women were barren. They desperately wanted children and decided to ask the spirit that lived inside the big Iroko tree for help.

One by one, they went to visit the Iroko tree to beg the Iroko tree spirit for help. The Iroko tree asked each of the women who showed up what she would give in return for bearing a child. And woman after woman promised the Iroko tree spirit goats, yams, handwoven cloth or whatever it was she sold for a living as many of these women were traders who sold their wares at a weekly market in an open field.

One of the women who was named Oluronbi also approached the Iroko tree for help. She was so desperate for a child that when the Iroko tree spirit asked her what she would give in return for a child, she eagerly offered her first born child.

Before a year ran out, many of the women had given birth to children and returned to the Iroko tree to fulfill their various promises. When it was time for Oluronbi to fulfill her promise, she went to the Iroko tree to plead her case. She could offer the Iroko tree everything, anything else but not her child. But the tree spirit would not be swayed and took the child despite Oluronbi’s cries and pleas.

Since then villagers have sang this song as a reminder of the event.

    Oníkálukú jèjé ewúré
    Others offered sheep
    Oníkálukú jèjé àgùtàn, àgùtàn bòlòjò
    Others offered goats
    Olúrónbí èjé omo re
    Oluronbi offered her child
    Omo re a pón bí epo
    Her beautiful child
    Olúrónbí ò jo jo
    Ìrókò jo jo
    [The last two lines are just chorus]
Aimé Césaire

**Aimé Fernand David Césaire** (26 June 1913 &ndash; 17 April 2008) je akoewi, oluda ati oloselu ara Fransi lati Martinique.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn olóṣèlú ará Mártíníkì
Róisín Murphy

**Róisín Marie Murphy** (tí wọ́n bí ní Ọjọ́ karùn-ún oṣù kẹfà ọdún 1973) jẹ́ olórin ọmọ orílẹ̀ èdè Írẹ́lándì.

Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1973
Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn ará Írẹ́lándì
Soccer City

thumb|right|Soccer City during the kick-off match of the 2010 FIFA World Cup between South Africa and Mexico.

**Pápá FNB** tàbí **FNB Stadium**, bakanna bi **Soccer City**, je papa ereidaraya ni Nasrec, ni adugbo Soweto ni Johannesburg ni orile-ede Guusu Afrika.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn pápá ìgbábọ́ọ̀lù-ẹlẹ́sẹ̀ ní Gúúsù Áfríkà
Ẹ̀ka:Àwọn pápá Ife-Ẹ̀yẹ Àgbáyé FIFA 2010
Mohamed Morsi

**Muhammad Morsi Isa al-Ayyat** (, , ojoyby 20 August 1951) je oloselu ara Egypt to je didiboyan bi Aare ile Egipti ni June 2012.

## Àwọn Ìtọ́kasí

 

Ẹ̀ka:Àwọn ará Egypt

## Early life and education

A bi Mohamed Morsi ni  ilu Gomina Sharqia, ni ariwa Igipiti, ti ipilẹṣẹ agbegbe abule El Adwah, ariwa ti Cairo, ni ọjọ kẹjọ Oṣu Kẹjọ ọdun 1951 lakoko awọn ọdun ikẹyin ti ijọba ọba Igipiti .  Bàbá  rẹ̀ jẹ́ àgbẹ̀, ìyá rẹ̀ sì jẹ́ ìyàwó ilé.  Oun ni akọbi ninu awọn ọmọkunrin marun, o si sọ fun awọn oniroyin pe o ranti pe wọn gbe oun lọ si ile-iwe lori ẹyin kẹtẹkẹtẹ .  Ni ipari ọdun 1960, o lọ si ilu Cairo lati kẹkọ ni Ile-ẹkọ giga Cairo, o si gba ẹri iwe akọkọ ni imọ-ẹrọ pẹlu awọn ọlá giga ni 1975. O ṣe iṣẹ ologun rẹ ni Ẹgbẹ ọmọ ogun Egypt lati 1975 si 1976,  ni agbegbe kemikali. Lẹhinna o tun bẹrẹ ikẹkọ rẹ ni Ile-ẹkọ giga Cairo o si gba MS ni imọ-ẹrọ irin ni ọdun 1978.   Lẹhin ti o pari iwe-ẹkọ giga rẹ, Morsi gba iwe-ẹkọ ọfẹ ti o jẹ ki o kawe ni Ilu Amẹrika. O gba PhD kan ni imọ-ẹrọ awọn ohun elo lati Ile-ẹkọ giga ti Gusu California ni ọdun 1982 pẹlu iwe afọwọkọ rẹ lori ohun elo afẹfẹ aluminiomu .
Pápá Eréìdárayá Moses Mabhida

**** jẹ́ pápá ère ìdárayá ní Durban tó wà ní  apá Guusu Áfíríkà.

## Ìtọ́kasí

Ẹ̀ka:Àwọn pápá ìgbábọ́ọ̀lù-ẹlẹ́sẹ̀ ní Gúúsù Áfríkà
Ẹ̀ka:Àwọn pápá Ife-Ẹ̀yẹ Àgbáyé FIFA 2010
Pápá Eréìdárayá Etíomi Nelson Mandela

**Pápá Eréìdárayá Etíomi Nelson Mandela** tabi **Nelson Mandela Bay Stadium** je papa ereidaraya ni to ni aye ijoko 48,459 ni Port Elizabeth ni orile-ede Guusu Afrika.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn pápá ìgbábọ́ọ̀lù-ẹlẹ́sẹ̀ ní Gúúsù Áfríkà
Ẹ̀ka:Àwọn pápá Ife-Ẹ̀yẹ Àgbáyé FIFA 2010
Ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù-ẹlẹ́sẹ̀ ọmọorílẹ̀-èdè Ghánà

**Ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù-ẹlẹ́sẹ̀ ọmọorílẹ̀-èdè Ghánà**, to gbajumo bi *Black Stars*, ni egbe  national agbaboolu omoorile-ede Ghana to wa labe akoso Ghana Football Association.

## Itokasi
Ife Ẹ̀yẹ àwọn Orílẹ̀-èdè Áfríkà

**Ife Ẹ̀yẹ àwọn Orílẹ̀-èdè Áfríkà** (**Africa Cup of Nations** tabi **African Cup of Nations** tabi **African Nations Cup**, lonibise bi **CAN** (Faranse fun *Coupe d'Afrique des Nations*), ni idije boolu-elese akariaye ni Afrika. O wa labe akoso Ijoparapo Boolu-elese Afrika (CAF), o si koko waye ni 1957. Lati 1968, o ti n waye leyin odoodun meji.  

## Èsì
### Àkótán èsì

# South Africa were disqualified from the tournament due to the country's apartheid policies.
# Only three teams participated.
# There was no final match; the three teams played each other once, with the winner on points receiving the Cup. It finished: UAR 4pts, Sudan 2, Ethiopia 0.
# There was no final match; the tournament was decided in a final group contested by the last four teams. It finished: Morocco 5pts, Guinea 4, Nigeria 3, Egypt 0.
# The third-place match was tied 1–1 when the Tunisian team withdrew from the field in the 42nd minute in protest at the officiating. Nigeria were awarded a 2–0 walkover.
# No extra time was played.

***Key:**
**aet – *after [[overtime (sports)|extra time]]*
**penalties – *after [[penalty shoot-out (association football)|penalty shootout]]*

### Èsì gẹ́gẹ́bí orílẹ̀-èdè

### Aborí gẹ́gẹ́bí agbègbè

## Àwọn Ìtọ́kasí
Andrew Garfield

**Andrew Garfield** (ojoibi 20 Oṣù Kẹjọ, 1983) je osere ara Amerika.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn òṣeré fílmù ará Amẹ́ríkà
Ohun ìgboro

Gégẹ́ bíi **ohun ìgboro** (Gẹ̀ẹ́sì:*public domain*) ló jẹ́ pípinu bíi àwọn iṣẹ́ọwọ́ tí wọn kò ní ẹ̀tọ́àwòkọ, nítorí ìdí wọ̀nyí: 

## Itokasi

Ẹ̀ka:Òfin àdáni ìmọ̀
Ẹ̀ka:Òfin ẹ̀tọ́àwòkọ
Ẹ̀tọ́-àwòkọ

**Ẹ̀tọ́-àwòkọ** tabi **ẹ̀tọ́ àwòkọ** tabi **ẹ̀tọ́àwòkọ** ni awon ẹ̀tọ́ pataki ti oluda ise ni si ise won.

## Itokasi

Ẹ̀ka:òfin ẹ̀tọ́àwòkọ
Ìdíje Wimbledon

**Ìdíje Wimbledon**, tabi lasan bi **Wimbledon**, ni idije tennis to pejulo lagbaye, ti o je gbigba lotowo awon op eniyan bi eyi to darajulo. O un waye lodoodun ni All England Club ni adugbo Wimbledon ni London lati 1877. O je ikan ninu awon idije tenis Grand Slam merin, awon meta yioku ni Open Australia, Open Fransi ati Open Amerika. Wimbledon ni idije ninla to si unje gbigba lori papa koriko, papa re lati ibere, eyi lo fa oruko lawn tennis wa.

## Itokasi
Satyendra Nath Bose

**Satyendra Nath Bose** FRS( *Shottendronath Boshū*, ;1 January 1894 – 4 February 1974) je was an Indian asefisiksi ara India to imo otooto ni fisiksi onimathimatiki. Won bi ni Kolkata, to je kiko nigbana bi Kalkutta. O gbajumo fun ise re lori isiseero oniyebintin ni ibere orundun 1920, nibi to ti pese ipilese fun statistiki Bose-Einstein ati arojinle Bose–Einstein condensate. Bose to je Ẹlẹgbẹ́ ni Royal Society, o gba ebun keji togajulo ni India fun araalu, Padma Vibhushan ni 1954 lowo Ijoba ile India.. 

Awon eka awon eruku alapilese ti a mo bi **[[bósónì]]** je siso loruko fun latowo Paul Dirac.

## Ìtokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ará Índíà
CERN

**CERN** tàbí **European Organization for Nuclear Research** (), lasan bi **CERN** tabi **Cern** (; ; e wo ''Ìtàn'') jẹ́ àgbájọ akáríayé tí iṣẹ́ rẹ̀ ni láti bòjúsí ìṣeṣẹ́ ilé-àdánwò físíksì eruku tóbijùlọ lágbàáyé, tó wà ní àríwáìwọ̀òrùn àdúgbò Geneva ní ẹ̀bá bodè Fránsì àti Swítsàlandì (). Ó jé dídásílẹ̀ ní 1954, àgbájọ náà ní orílẹ̀-èdè ọmọẹgbẹ́ Europe 20.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn àgbájọ káríayé
Ẹ̀rọ Ìmúsáré Hádrónì Gbàngbà

250px|right|thumb|Nínú ọ̀dẹ̀dẹ̀ ẹ̀rọ ìmúsáré

**Ẹ̀rọ Ìmúsáré Hádrónì Gbàngbà** tabi **Large Hadron Collider** (**LHC**) ni ero imusare eruku pelu okun totobijulo ati togajulo lagbaye. Ó jẹ́ kíkọ́sókè látọwọ́ CERN láti ọdún 1998 dé 2008, pẹ̀lú èrò láti gba àwọn aṣefísíksì láyè láti ṣe àdánwò ìsọtẹ́lẹ̀ àwọn orísi àròjinlẹ̀ físíksì eruku àti físíksì olókun-gíga, àti àgàgà láti wá bọ́yá bósónì Higgs wà lóòótọ́ àti orísirísi àwọn eruku tuntun tí àjọbáramu adárajùlọ ṣe àsọtẹ́lẹ̀. Ìrètí ni pé LHC yíò wá ìdáhùn is expected to address some of the ọ̀pọ̀ àwọn ìbérè inú físíksì, nípa èyí láti mú ìlọsíwájú bá òye àwọn òfin àdánidá jínjnlẹ̀. Ó ní ẹ̀rọ ìwárí mẹ́fà tí ìkọ̀ọ̀kan wà fún ìwàdìí ohun pàtó kan.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn àdánwò sáyẹ́nsì
Ìròyìn Oṣù Keje 2012

*Olùdájọ́ **[[Alooma Mariam Mukhtar]]** di obìnrin àkọ́kọ́ tó di Olùdájọ́ Àgbà ilẹ̀ Nàìjíríà.
*Nínú Tẹ́nìs, **[[Serena Williams]]** àti **[[Roger Federer]]** gba ife-ẹ̀yẹ Ìdíje Wimbledon 2012.
*CERN polongo àwárí eruku tuntun pẹ̀lú ìní tó jọ **[[bósónì Higgs]]** (àwòrán) lẹ́yìn àdánwò pẹ̀lú Ẹ̀rọ Ìmúsáré Hádrónì Gbàngbà.

07
Olu Jacobs

**Olúdọ̀tun Jacobs|Olú Jacobs** (tí wọ́n bí ní Ọjọ́ kọkànlá oṣù keje ọdún 1942), jẹ́ gbajúmọ̀ ìlúmọ̀ọ́kà òṣèré sinimá àgbéléwò ọmọ Yorùbá láti orílẹ̀ èdè Nàìjíríà.  Ó ti kópa nínú ọ̀pọ̀lọpọ̀ fíìmù. 

Lọ́dún 2007, ó gba àmì ẹ̀yẹ African Movie Academy Award gẹ́gẹ́ bí Òṣèrékùnrin tó dára jùlọ nínú ipò olú-ẹ̀dá-ìtàn ''.

Jacob tí ni ipa nínú iṣẹ́ fíìmù ṣíṣe ní Nàìjíríà. Pẹ̀lú ìrírí rẹ̀ tó ju ogójì ọdún lọ, a lè pè é ní alàgàta láàárín àwọn ọ̀jẹ̀ wẹ́wẹ́ àti àgbà òṣèré.
Ní ọdún 2007, ó gba ààmì ẹ̀yẹ ti African Movie Academy Award fún òṣèré tó dára jù lọ.

## Àwọn Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn òṣeré fílmù ará Nàìjíríà
Joplin

**Joplin** jẹ́ ilù kàn ní apá gúúsù Ibile Jasper àti apá áríwa Ibile Newton ní apá gúúsù iwọ
 oòrùn ìpínlẹ̀ Missouri ní orílè èdè Amerika. Joplin ní ìlú tí ó tóbì jù lọ Ìbílẹ̀ Jasper bó tilẹ̀ jẹ́ pé kíì ṣe ibùjókòó ìjọba ìbílẹ̀. Títí ìgbà ìkànìyàn 2010, ìlú náà ní àlábùgbè tótó 50,150.  Ní 2010, àgbègbè tó yíká Metropolitan Statistical Area ní àlábùgbè tótó 175,518.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn ìlú ní Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà
Aloma Mariam Mukhtar

**Aloma Mariam Mukhtar** tí a bí ní ogúnjọ́ oṣù kọkànlá, ọdún 1944 ní Ìpínlẹ̀ Kano jẹ́ adájọ́ àgbà fún ilé-ẹjọ́ àgbà Ilé-Ẹjọ́ gígajùlọ ilẹ̀ Nàìjíríà ní ọdún 2012, gẹ́gẹ́ bí adelé fún adájọ́  Dahiru Musdapher tó fẹ̀yìntì.  Òun ni adájọ́ àgbà obìnrin àkọ́kọ́ ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà.

Ààrẹ Goodluck Jonathan ṣe ìbúra ìwọlé fún Mukhtar ní ọjọ́  kẹrìndínlógún oṣù keje gẹ́gẹ́ bí Chief Justice of Nigeria, ó sì gba àmì-ẹ̀yẹ  Nigerian National Honour ti adarí tó ga jù  Order of the Niger (GCON).

## Ìbẹ̀rẹ̀ ayé rẹ̀
Wọ́n bí Mukhtar ní Ìpínlẹ̀ Adamawa Ó bẹ̀rẹ̀ ilé-ẹ̀kọ́ alákọ̀ọ́bẹ̀rẹ̀ ni ilé-ẹ̀kọ́ Saint. George tí ó wà ní ìlú Zaria, ó sì tún lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ St. Bartholomew’s tí ó wà ní, Wusasa, Zaria, ó sì tún lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ Rossholme School for Girls, tí ó wà ní East Brent, Somerset, ní orílẹ̀-èdè England, bákan náà ni ó lọ sí Reading Technical College, Reading, Berkshire àti Gibson and Weldon College of Law, ní orílẹ̀-èdè England yìí kan náà. Lẹ́yìn ẹ̀kó rẹ̀ yí ni wọ́n pè é sí iṣẹ́ aṣòfin ní ilé-ìgbà-ẹ́jọ́ Gẹ̀ẹ́sì ** ní oṣù kọkànlá, ọdún 1966.

## Iṣẹ́ rẹ̀
Mukhtar bẹ̀rẹ̀ iṣẹ rẹ ní ọdún 1967, bíi olùdámọ̀ràn fún Ministry of Justice, Northern Nigeria a gbé ga:
*Office of the Legal Draftsman, Interim Common Services Agency, Magistrate Grade I, North Eastern State Government, 1971
*Chief Registrar, Kano State Government Judiciary, 1973
*Judge of the High Court of Kano State, 1977—1987
*Justice of the Court of Appeal of Nigeria, Ibadan division, 1987—1993
*Justice of the Supreme Court of Nigeria, 2005—2012
* Justice of the Supreme Court of The Gambia 2011-2012 
*Chief Justice of Nigeria, 2012—2014

Nínú iṣẹ rẹ , Mukhtar jẹ ẹni to se ipokini*first* obìnrin agbẹjọro kínní  lawyer lati  Northern Nigeria, obìnrin adájọ akọkọ High Court ni ile  Kano State ìdájọ, obìnrin adájọ akọkọ Court of Appeal of Nigeria, obìnrin akọkọ justice ti Supreme Court of Nigeria (certain sources have erroneously given Roseline Ukeje this honor) obìnrin akọkọ Chief Justice of Nigeria.

## Àwọn ìtọ́kasí

Ẹ̀ka:Àwọn adájọ́ ará Nàìjíríà
Novak Djokovic

**Novak Djokovic** (Kirilliki Serbia: Новак Ђоковић; *Novak Đoković*; ; ibi ní Belgrade ọjọ́ ìbí ) jẹ́ agbá tẹ́nìs alagbase ará Sérbíà, tó di Ipò kínín ATP mú lati Ọjọ́ kẹrin Oṣù keje Ọ́dún 2011 dé Oṣù keje Ọdún 2012.  Djokovic ti gba ife ẹ̀yẹ àwọn enìkan Grand Slam mejo, ó gba àwọń ife-eye idíje ATP World Tour Masters 1000 méjìlá, ó sì tún jẹ́ ọmó-ẹgbẹ́ Ife Eye Davis Sérbíà tó borí ní odún 2010. Ọ̀pọ̀̀ àwọn olùtúwò eré-ìdárayá, olùgbéwò tẹnìs, à̀ti àwọn atayò lọ́́wọ́ àti tẹ́lẹ̀ gbà pé Djokovic ni atayò tẹnìs to gbòkìkíjùlo.

## Àwọn ìtókasí

 

Ẹ̀ka:Àwọn ará Sérbíà
Ẹ̀ka:Àwọn agbá tẹ́nìs
Ẹ̀ka:Àwọn agbá tẹ́nìs ará Sérbíà
Ẹ̀ka:Àwọn ayọrí Open Amẹ́ríkà
Ẹ̀ka:Àwọn ayọrí Open Austrálíà
Ẹ̀ka:Àwọn ayọrí Ìdíje Wimbledon
Olùdájọ́ Àgbà ilẹ̀ Nàìjíríà

**Olùdájọ́ Àgbà ilẹ̀ Nàìjíríà**

## Àtòjọ àwọn Olùdájọ́ Àgbà tẹ́lẹ̀ àti lọ́wọ́
 

## Itokasi

Ẹ̀ka:Ìjọba ilẹ̀ Nàìjíríà
Ààrẹ ilẹ̀ Ẹ́gíptì

**Ààrẹ ilẹ̀ Ẹ́gíptì** ti orile-ede Ẹ́gíptì.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Ìṣèlú ilẹ̀ Ẹ́gíptì‎
Àkójọ àwọn Ààrẹ ilẹ̀ Túrkì

**Àkójọ àwọn [[Ààrẹ ilẹ̀  Túrkì]]** ti orile-ede Túrkì.

## Àkójọ àwọn Ààrẹ ilẹ̀  Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Túrkì

## Itokasi

Ẹ̀ka:Túrkì
Ẹ̀ka:Àwọn ará Túrkì‎
Santería

**Santería** tàbí **Regla de Ocha** tàbí **La Regla Lucumi** tàbí **Lukumi** jẹ́ ẹ̀sìn Ọlọ́runkan ní Kàríbẹ́ánì (ní Kúbà àti Púẹ́rtò Ríkò àti Orílẹ̀òmìnira Dómíníkì). Lukumí jẹ́ èdè ilẹ̀ Santería. Lukumí jẹ́ èdè irú Yorùbá.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Ẹ̀sìn
Ẹ̀ka:Kúbà
Ẹ̀ka:Púẹ́rtò Ríkò
Èdè Cabe

**Cabe** jẹ́ èdè irú Yorùbá ní Benin àti Tógò.

## Itokasi

Ẹ̀ka:Àwọn èdè Áfríkà
Yoruba
Ẹ̀ka:Benin