Amina Lawal

**Amina Lawal Kurami** (tí a bí ní ọdún 1972) jẹ́ obìnrin ará Nàìjíríà kan tí wọ́n ti dájọ́ ikú fún nípa ṣíṣe àgbèrè àti fún bíbí ọmọ láìní ìgbéyàwó . Ilé ẹjọ́ Sharia Islam ní Funtua, ní ìpínlẹ̀ Katsina ní àríwá, ní Nàìjíríà dá Lawal lẹ́jọ́ ní ọjọ́ kejìlélógún oṣù kẹta ọdún 2002. Ẹni tí wọ́n pè ní baba ọmọ náà, Yahayya Muhammad Kurami, ni wọ́n dá lẹ́bi lórí ẹ̀sùn zinā . Bó tilẹ̀ jẹ́ pé wọ́n dá Kurami láre nítorí pé ó fi Al -Qur'an búra, èyí kò jẹ́ àṣàyàn fún Lawal nítorí pé ọmọ rẹ̀ wà níbẹ̀, èyí tí wọ́n kà sí ẹ̀rí ní ilé ìwé Mālikī . 

Ẹ̀sùn Lawal fa àríyànjiyàn kárí ayé. Ilé ẹjọ́ Sharia ti ìpínlẹ̀ Katsina ló yípadà, èyí tó sọ pé ó rú òfin ẹ̀sìn Islam, ó sì tún fẹ́ ẹlòmíràn lẹ́yìn náà.   

## Àpẹ̀rẹ̀
Lawal ni obìnrin kejì ní Nàìjíríà tí wọ́n dá lẹ́bi ikú nípa lílo òkúta fún ìbálòpọ̀ kí ó tó ṣe ìgbéyàwó. Obìnrin àkọ́kọ́, Safiya Hussaini, ni wọ́n fagilé ìdájọ́ rẹ̀ ní oṣù kẹta ọdún 2002 lórí ẹjọ́ àkọ́kọ́ rẹ̀. Wọ́n dá òfin Sharia sílẹ̀ ní ìpínlẹ̀ Zamfara tí ó jẹ́ ti àwọn Mùsùlùmí ní àríwá Nàìjíríà ní ọdún 2000, láti ìgbà náà ni ó ti tàn kálẹ̀ sí ó kéré tán ìpínlẹ̀ méjìlá mìíràn.   

## Àwọn ẹjọ́ ìgbẹ́jọ́ àti ìdásílẹ̀
An appeal was put in motion and on 25 September 2003 Lawal's sentence of death by stoning for adultery was overturned by a five-judge panel of Katsina State Sharia Court of Appeal. Four of the five judges ruled that the conviction violated Islamic law on a number of points, which included: the defendant's right to proper legal defence was not ensured, the circumstantial evidence of her pregnancy was not sufficient, the confession of the accused was not valid, and only one instead of the required three judges was present at the time of conviction.  

Baobab for Women's Human Rights, ẹgbẹ́ NGO kan tí ó wà ní Nàìjíríà, gbé ẹjọ́ rẹ̀ kalẹ̀ èyí tí àwọn amòfin Nàìjíríà tí wọ́n kọ́ ní òfin àìlẹ́gbẹ́ àti òfin Sharia jiyàn rẹ̀. Àwọn amòfin Lawal ní Hauwa Ibrahim, amòfin ẹ̀tọ́ ọmọnìyàn tí ó gbajúmọ̀ tí a mọ̀ fún iṣẹ́ rẹ̀ fún àwọn ènìyàn tí a dá lẹ́bi lábẹ́ òfin Sharia. Nínú ìgbèjà wọn tí ó yọrí sí rere fún Amina Lawal, àwọn amòfin lo èrò "oyún tí ó gùn" (oyún tí ó sùn), wọ́n jiyàn pé lábẹ́ òfin Sharia, àkókò ọdún márùn-ún ṣeé ṣe láàrín ìlóyún ènìyàn àti ìbímọ;  ọdún méjì ṣáájú ọjọ́ ìbí ọmọbìnrin rẹ̀, ó ṣì ń fẹ́ ọkọ rẹ̀.  

## Àwọn ìṣesí
Ọ̀ràn náà fi àwọn ìṣòro ìlú àti ẹ̀sìn hàn láàrín àwọn agbègbè Kristẹni àti Mùsùlùmí ní Nàìjíríà. Ìdájọ́ náà tún fa ìbínú tó gbòòrò ní ìwọ̀ oòrùn, ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìpolongo ni wọ́n sì bẹ̀rẹ̀ láti yí ìjọba Nàìjíríà lérò padà láti yí ìdájọ́ náà padà. Ọ̀pọ̀ àwọn olùdíje nínú ìdíje ẹwà Ọmọbìnrin Àgbáyé, tí wọ́n fẹ́ ṣe ní Nàìjíríà ní ọdún 2002, jáde kúrò nínú ìdíje náà láti tako ìtọ́jú Amina Lawal. Miss Norway dá ìdájọ́ náà lẹ́bi, wọ́n sì pè é ní “ohun ìríra pátápátá”, wọ́n sì sọ pé òun kò ní lọ títí tí wọ́n fi dá Lawal lẹ́bi. Miss Ivory Coast sọ pé, “[Èmi kò ní] lọ sí Nàìjíríà, mo sì nírètí pé ìpinnu mi yóò ran Amina Lawal lọ́wọ́.” Miss Togo fi kún un pé, “Lílo òkúta lu obìnrin yìí kò tọ́. Gbogbo àwùjọ ló yẹ kí ó dìde láti fòpin sí irú ìwà yìí.” Ọ̀pọ̀ àwọn ayaba ẹwà mìíràn tí wọ́n ń ṣojú fún àwọn orílẹ̀-èdè mìíràn tún tako ìdájọ́ náà, wọ́n sì kọ̀ láti díje. *Ifihan Oprah Winfrey* ní ìròyìn pàtàkì kan nípa Amina Lawal, ó sì rọ àwọn olùwòran láti fi àwọn ìwé ìtakora ránṣẹ́ sí Aṣojú Nàìjíríà sí Amẹ́ríkà: àwọn ìwé ìtakora tó lé ní mílíọ̀nù 1.2 tẹ̀lé e.

Amnesty International ní ìdáhùn tó lágbára sí ìdájọ́ náà nítorí pé Nàìjíríà jẹ́ olùfọwọ́sí sí Àdéhùn ẹ̀tọ́ ọmọnìyàn àgbáyé tó ní òfin lòdì sí ìfìyàjẹni àti Ìwà ìkà, àìní ẹ̀dá tàbí ìbanijẹ́ tàbí ìjìyà mìíràn. Àjọ náà tún bẹ Nàìjíríà láti mú òfin Sharia bá Òfin Nàìjíríà ti ọdún 1999 mu. Síbẹ̀síbẹ̀, Amnesty kò mọ̀ pé àríyànjiyàn yìí ti wà ní Nàìjíríà tí ẹ̀sìn ti ya sọ́tọ̀. 

Ààrẹ Amẹ́ríkà Bill Clinton bẹ Ààrẹ Nàìjíríà Olusegun Obasanjo pé, “Mo nírètí àti gbàdúrà pé kí ètò òfin rí ọ̀nà láti dáríjì obìnrin kan tí wọ́n dá lẹ́bi ikú fún bíbí ọmọ láìsí ìgbéyàwó.” Nítorí náà, Clinton ń bẹ̀bẹ̀ fún àwọn ènìyàn tí kò tọ́ nítorí pé Ààrẹ Obasanjo jẹ́ Kristẹni láti gúúsù Nàìjíríà, ó sì ṣeé ṣe kí ó tako ìdájọ́ yìí pẹ̀lú agbára. Jù bẹ́ẹ̀ lọ, àwọn Mùsùlùmí nìkan ni wọ́n wà lábẹ́ òfin Sharia, nítorí náà Ààrẹ Obasanjo kò ní ọ̀rọ̀ kankan nínú ọ̀rọ̀ náà, kò sì ní agbára lórí àbájáde rẹ̀.

Ẹ̀bẹ̀ ọdún 2002 kan tí wọ́n pè ní "save Amina" kó ẹgbẹẹgbẹ̀rún àwọn ìfọwọ́sowọ́pọ̀ jọ lẹ́yìn náà, wọ́n tún fi ìbánisọ̀rọ̀ lórí ayélujára ti ọdún 2003 pẹ̀lú kókó ọ̀rọ̀ náà ""Jọ̀wọ́ dáwọ́ dúró fún ìpolongo lẹ́tà ìfẹ̀hónúhàn Amina Lawal kárí ayé" tí Ayesha Iman àti Sindi Medar-Gould fọwọ́ sí, tí wọ́n sì dúró fún ẹgbẹ́ méjì tó ń ṣojú fún ẹ̀tọ́ ọmọnìyàn ní Nàìjíríà, wọ́n sọ pé ẹ̀bẹ̀ "save Amina" ní àwọn àṣìṣe kan, títí kan ọ̀rọ̀ èké pé ìdájọ́ náà ti fẹ́rẹ̀ parí. Wọ́n tún jiyàn pé "Ìgbéraga kan wà nínú gbígbà pé àwọn àjọ ẹ̀tọ́ ọmọnìyàn kárí ayé tàbí àwọn mìíràn mọ̀ ju àwọn tó wà ní ipa tààrà lọ, nítorí náà wọ́n lè gbé ìgbésẹ̀ tó lòdì sí ìfẹ́ ọkàn wọn."  

Ní oṣù karùn-ún ọdún 2003, ìdáhùn tí Ilé Iṣẹ́ Ààbò Orílẹ̀-èdè Nàìjíríà ní Netherlands ṣe sí ẹjọ́ Sharia ní ìpínlẹ̀ Katsina ní Nàìjíríà nígbà náà ni pé kò sí ilé ẹjọ́ kankan tó pàṣẹ pé kí wọ́n fi Lawal ṣe yẹ̀yẹ́. Wọ́n sọ pé àwọn ìròyìn náà “kò ní ìdí àti pé wọ́n ní ìwà ìkà” wọ́n sì “ṣe àròjinlẹ̀ láti fi ẹ̀gàn sí ètò ìdájọ́ Nàìjíríà àti àwòrán orílẹ̀-èdè náà níwájú àwùjọ àgbáyé.” Wọ́n sọ pé wọn kò mọ irú ẹjọ́ bẹ́ẹ̀. 

Aṣojú AA Agada ti Ile-iṣẹ Asofin Naijiria ni Washington DC, US, ni o wa siwaju sii ni gbigba ẹjọ Lawal gbọ, o si sọ ni ọjọ kọkandinlogun, oṣu kẹjọ, ọdun 2003 pe: "Ile-iṣẹ Asofin fẹ lati sọ fun pe Malama Amina Lawal ni awọn ile-ẹjọ ẹjọ mẹta ṣaaju ipinnu ikẹhin ti ọran rẹ. Ile-iṣẹ Asofin fi idi rẹ mulẹ fun gbogbo eniyan pe ẹtọ Malama Lawal lati gbọ ẹjọ ododo labẹ ofin Naijiria ni a ṣe idaniloju. Nitorinaa, awọn ilana ẹjọ ti o yẹ ni a o tẹle lati rii daju pe ofin wa labẹ ofin ". 

## Nínú àṣà ìbílẹ̀ tó gbajúmọ̀
Gẹ́gẹ́ bí a ti sọ nínú ìbéèrè àti ìdáhùn Òǹkọ̀wé ní ìparí ìwé ìtàn Will Ferguson *419*, ìwà ìtàn àròsọ Amina—obìnrin aboyún kékeré kan tí ó sá kúrò ní ìpínlẹ̀ Sharia ní àríwá Nàìjíríà ní ẹsẹ̀—ni a gbé kalẹ̀ láti ọ̀dọ̀ Amina Lawal.

Alison M. Jaggar, onímọ̀ ọgbọ́n orí ará Amẹ́ríkà, kọ àpilẹ̀kọ kan ní ọdún 2005 nípa ọ̀ràn yìí, tí àkọlé rẹ̀ jẹ́ "Gbígbàlà Amina".

## Wo tun

* Sharia ní Nàìjíríà

## Àwọn Àkíyèsí



## Àwọn ìjápọ̀ òde

* Religious Tolerance web-site
* Amnesty International 2002 and update on her release November 2003 https://web.archive.org/web/20050505020212/http://web.amnesty.org/wire/November2003/Nigeria
* Koinange, Jeff. "Woman sentenced to stoning freed." *CNN*. Monday 23 February 2004.
* "Amina Lawal campaign 'unhelpful'." *BBC*. 13 May 2003.
* Nigerian Embassy's Statement On The Fate Of Amina Lawal
* Oprah Magazine Report 2002

Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè
Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1973
Ẹ̀ka:A kò tí ì ṣe àgbéyẹwò sí sí ojú-ewé ògbufọ̀ rẹ