Kọǹpútà alágbèéká

Kọmputa alágbèéká tàbí kọmputa ìwé-àkọsílẹ̀, ti a tún mọ̀ sí laptop tàbí notebook, jẹ́ kọmputa ẹni-kànkàn kékeré tí a lè gbe lọ́nà rọrùn. Ní púpọ̀ igba, àwọn laptop ma ní ìṣètò ìbùsùn (clamshell) pẹ̀lú iboju panẹli-fẹ́lẹ̀ ní inú apá orí àti bọ́tìnì alífánọ́mú àti ohun ìtọ́ka ní inú apá ìsàlẹ̀. Ọ̀pọ̀ ohun èlò inú kọmputa wà ní apá ìsàlẹ̀, níbẹ̀ tí bọ́tìnì wà, bó tilẹ̀ jẹ́ pé òpòlopọ̀ laptop ìgbàgbéyà ìgbàláì ní kọ́ọ̀mù-kámara àtọka (webcam) lórí òkè iboju, àti pé díẹ̀ ninu wọn ní iboju tí a lè tẹ̀ (touchscreen). Ní púpọ̀ ìṣẹ̀lẹ̀, kó bíi ti kọmputa tabulẹ́ẹ̀tì tí ń ṣiṣẹ́ lórí ọ̀rọ̀ ìṣàkóso alágbèéká, laptop sábà máa nṣiṣẹ́ lórí àwọn eto ìṣàkóso deskitọ́ọ̀pù, tí wọ́n gbìmọ̀ sílẹ̀ ní akọkọ fún awọn kọmputa deskitọ́ọ̀pù.                                                                                                                                                                                                                     Awọn kọǹpútà alágbèéká ni a lo ni awọn eto oriṣiriṣi, gẹgẹbi ni iṣẹ (paapaa lori awọn irin-ajo iṣowo), ni ẹkọ, fun awọn ere idaraya, ṣiṣẹda akoonu, lilọ kiri lori ayelujara, fun multimedia ti ara ẹni, ati fun lilo kọmputa ile gbogbogbo. Wọn le ṣiṣẹ lori agbara AC mejeeji ati awọn batiri gbigba agbara ti a ṣe sinu, ati pe o le ṣe pọ ni pipade fun ibi ipamọ to rọrun ati gbigbe, ṣiṣe wọn dara fun lilo alagbeka.[3] Awọn kọǹpútà alágbèéká ṣopọ ni pataki awọn ohun elo titẹ sii/jade kanna ati awọn agbara ti kọnputa tabili kan sinu ẹyọkan kan, pẹlu iboju ifihan (nigbagbogbo 11–17 ni tabi 280–430 mm ni iwọn diagonal), awọn agbohunsoke kekere, keyboard, ati ẹrọ itọka (nigbagbogbo awọn paadi ifọwọkan). Awọn pato ohun elo le yatọ ni pataki laarin awọn oriṣi, awọn awoṣe, ati awọn aaye idiyele.

## Awọn eroja apẹrẹ, awọn ifosiwewe fọọmu, ati ikole tun le yatọ ni pataki laarin awọn awoṣe da lori lilo ti a pinnu. Awọn apẹẹrẹ ti awọn awoṣe amọja ti kọǹpútà alágbèéká pẹlu awọn kọnputa agbeka 2-in-1, pẹlu awọn bọtini itẹwe ti o ya sọtọ tabi ya kuro ni wiwo lati ifihan (nigbagbogbo fun tita ni “ipo kọǹpútà alágbèéká kan”), ati awọn kọǹpútà alágbèéká gaungaun, fun lilo ninu ikole tabi awọn ohun elo ologun. Awọn kọnputa agbeka, eyiti o dagbasoke nigbamii sinu awọn kọnputa agbeka ode oni, ni akọkọ ti a gba bi ọja onakan kekere kan, pupọ julọ fun awọn ohun elo aaye pataki, gẹgẹbi awọn ologun, fun awọn oniṣiro, tabi awọn aṣoju tita irin-ajo. Bi awọn kọnputa agbeka ṣe yipada si kọǹpútà alágbèéká ode oni, wọn di lilo pupọ fun awọn idi oriṣiriṣi.[4]                                                                                  '''ITAN'''
Nkan akọkọ: Itan ti kọǹpútà alágbèéká

Wo tun: Kọmputa to šee gbe § Itan ibẹrẹ

Alan Kay di ẹgan ti imọran Dynabook rẹ ni ọdun 2008

Itan-akọọlẹ kọǹpútà alágbèéká tẹle ni pẹkipẹki lẹhin idagbasoke ti kọnputa ti ara ẹni funrararẹ. A "ti ara ẹni, afọwọṣe alaye iwifun" ni a riro nipasẹ Alan Kay ni Xerox PARC ni ọdun 1968, [5] ati pe o ṣe apejuwe ninu iwe 1972 rẹ gẹgẹbi "Dynabook".[6] IBM Special Computer APL Machine Portable (SCAMP) jẹ afihan ni ọdun 1973.[7] Afọwọṣe yii da lori ero isise IBM PALM.[8] IBM 5100, kọnputa agbeka ti o wa ni iṣowo akọkọ, farahan ni Oṣu Kẹsan ọdun 1975, ati pe o da lori apẹrẹ SCAMP.[9]                                                                       Bii awọn ẹrọ Sipiyu 8-bit ti di itẹwọgba jakejado, nọmba awọn agbewọle pọsi ni iyara. Kọmputa akọkọ “kọǹpútà alágbèéká ti o ni iwọn kọǹpútà alágbèéká” ni Epson HX-20, [10] [11] ti a ṣẹda (itọsi) nipasẹ Suwa Seikosha's Yukio Yokozawa ni Oṣu Keje ọdun 1980, [12] ti a ṣafihan ni iṣafihan kọnputa COMDEX ni Las Vegas nipasẹ ile-iṣẹ Japanese Seiko Epson ni ọdun 1981, [12] [12] O ni iboju LCD kan, batiri gbigba agbara, ati itẹwe iwọn-iṣiro kan, ninu chassis 1.6 kg (3.5 lb), iwọn iwe A4 kan.[11] A ṣe apejuwe rẹ bi kọnputa “kọǹpútà alágbèéká” ati “bookbook” ninu itọsi rẹ.[12]

Epson HX-20, “kọmputa iwe ajako” akọkọ, ni a ṣẹda ni ọdun 1980 ati ṣafihan ni ọdun 1982.

GRiD Kompasi 1101 (1982)

Mejeeji Tandy/RadioShack ati Hewlett-Packard (HP) tun ṣe agbejade awọn kọnputa agbeka ti awọn aṣa oriṣiriṣi ni asiko yii.[15][16] Awọn kọnputa agbeka akọkọ ti o lo ifosiwewe fọọmu isipade han ni ibẹrẹ awọn ọdun 1980. Dulmont Magnum jẹ idasilẹ ni Australia ni ọdun 1981–82, ṣugbọn ko ṣe tita ni kariaye titi di ọdun 1984–85. US$8,150 (deede si $26,550 ni 2024) GRiD Compass 1101, ti a tu silẹ ni ọdun 1982, ni a lo ni NASA ati nipasẹ ologun, laarin awọn miiran. Sharp PC-5000, [17] Ampere WS-1, [18] ati Gavilan SC ni a tu silẹ laarin ọdun 1983 ati 1985.[19] [18] [20] Toshiba T1100 gba itẹwọgba nipasẹ awọn amoye PC ati ọja pupọ bi ọna lati ni gbigbe PC.  Lati ọdun 1983 siwaju, ọpọlọpọ awọn ilana igbewọle tuntun ti ni idagbasoke ati pẹlu awọn kọnputa agbeka, pẹlu paadi ifọwọkan (Gavilan SC, 1983), ọpá itọka (IBM ThinkPad 700, 1992), ati idanimọ kikọ ọwọ (Linus Write-Top, [22] 1987). Diẹ ninu awọn CPUs, gẹgẹbi 1990 Intel i386SL, jẹ apẹrẹ lati lo agbara ti o kere julọ lati mu igbesi aye batiri pọ si ti awọn kọnputa agbeka ati pe o ni atilẹyin nipasẹ awọn ẹya iṣakoso agbara agbara bii Intel SpeedStep ati AMD PowerNow! ni diẹ ninu awọn aṣa.

Diẹ ninu awọn kọǹpútà alágbèéká ni awọn ọdun 1980 ti nlo awọn ifihan pilasima pupa le ṣee lo nigbati a ba sopọ si agbara AC, ti wọn si ni ipese agbara.[23]

Idagbasoke awọn kaadi iranti ni a ṣe ni awọn ọdun 1980 nipasẹ iwulo fun yiyan awakọ-floppy-disk, nini agbara kekere, iwuwo ti o dinku, ati idinku iwọn didun ninu awọn kọnputa agbeka. Ẹgbẹ Kaadi Iranti Kọmputa Ti ara ẹni (PCMCIA) jẹ ẹgbẹ ile-iṣẹ ti a ṣẹda ni ọdun 1989 lati ṣe agbega idiwọn fun awọn kaadi iranti ni awọn PC. Sipesifikesonu fun awọn kaadi PCMCIA iru I, ti a tun fun ni PC Awọn kaadi, ni akọkọ ti tu silẹ ni ọdun 1990.[24][25]

Kọǹpútà alágbèéká Zenith SupersPort kan, ti a tu silẹ ni ọdun 1988

Awọn ifihan ti de 640x480 (VGA) ipinnu nipasẹ 1988 (Compaq SLT/286), ati awọn iboju awọ bẹrẹ di igbesoke ti o wọpọ ni 1991, [26] pẹlu awọn ilọsiwaju ni ipinnu ati iwọn iboju ti o nwaye nigbagbogbo titi ti ifihan 17" awọn kọnputa agbeka iboju ni 2003. Awọn awakọ lile bẹrẹ lati ṣee lo ni awọn ohun elo ti o ṣee gbe, ni atilẹyin nipasẹ 3 8. ati pe o wọpọ ni awọn kọnputa agbeka ti o bẹrẹ pẹlu ifihan 2.5 ″ ati awọn awakọ kekere ni ayika 1990; awọn agbara ti jẹ aipẹ nigbagbogbo lẹhin awọn ti awọn awakọ tabili tabili nla ti ara.                                 Ni ọdun 1992 ọja kọǹpútà alágbèéká ti dagba ni iwọn igba mẹta ni iyara ju ti awọn tabili itẹwe lọ.[27] Ni ọdun 1994 awọn kọǹpútà alágbèéká tun jẹ ere diẹ sii ju awọn tabili itẹwe lọ, ati pe o jẹ idamẹfa ti ọja kọnputa ti ara ẹni, lati igba ogun kan ni ọdun 1990. Wọn ṣe pataki pupọ pe Dell ni ewu, awọn amoye sọ pe “ipo oṣuwọn keji” ni ile-iṣẹ fun ko ni laini ọja kọǹpútà alágbèéká to lagbara.[28]

Awọn awakọ disiki opiti di wọpọ ni awọn kọnputa agbeka iwọn-kikun ni ayika 1997: lakoko, awọn awakọ CD-ROM, ti a rọpo nipasẹ CD-R, lẹhinna DVD, lẹhinna awọn awakọ Blu-ray pẹlu agbara kikọ. Bibẹrẹ ni ayika ọdun 2011, aṣa naa yipada si awọn awakọ opiti inu, ati bi ti 2022, wọn ti parẹ pupọ, botilẹjẹpe o tun wa ni imurasilẹ bi awọn agbeegbe ita.

Awọn ipinnu ti awọn kamera wẹẹbu laptop jẹ 720p (HD), tabi 480p ni awọn kọnputa agbeka kekere.[29] Awọn kọǹpútà alágbèéká ti a kọkọ mọ pẹlu awọn kamera wẹẹbu 1080p (Full HD), bii Samsung 700G7C, ni a tu silẹ ni ibẹrẹ awọn ọdun 2010.[30]                           **Etymology**                                                                                                                                                                                                       Ọrọ kọǹpútà alágbèéká, ti a ṣe apẹrẹ lẹhin ọrọ tabili tabili (bii ninu kọnputa tabili), tọka si otitọ pe kọnputa le ṣee gbe ni adaṣe lori itan olumulo; lakoko ti iwe ajako ọrọ n tọka si ọpọlọpọ awọn kọǹpútà alágbèéká jẹ isunmọ ni iwọn si iwe ajako iwe. Ni ọdun 2024, ni Gẹẹsi Amẹrika, awọn ofin kọǹpútà alágbèéká ati iwe ajako jẹ lilo paarọ;[31] ni awọn ede Gẹẹsi miiran, ọkan tabi ekeji le fẹ.[32] Ọrọ ajako ọrọ ni akọkọ tọka si iru kọnputa agbeka kan ti o kere ati fẹẹrẹ ju awọn kọnputa agbeka akọkọ ti akoko naa, ṣugbọn lati igba naa ti wa lati tumọ si ohun kanna ati pe ko tọka si iwọn eyikeyi pato mọ.

Awọn ofin kọǹpútà alágbèéká ati iwe ajako tọpasẹ awọn ipilẹṣẹ wọn si ibẹrẹ awọn ọdun 1980, ti a ṣe lati ṣe apejuwe awọn kọnputa agbeka ni kilasi iwọn ti o kere ju awọn ẹya akọkọ (ti a npe ni “awọn ẹru”) ṣugbọn o tobi ju awọn kọnputa apo lọ.[33][34] Onímọ̀ ọgbọ́n orí William Safire tọpasẹ̀ ìpilẹ̀ṣẹ̀ kọ̀ǹpútà alágbèéká ní àkókò kan ṣáájú ọdún 1984;[35] ẹ̀rí àkọ́kọ́ ti kọ̀ǹpútà alágbèéká tí Oxford English Dictionary rí lọ́dún 1983.[36] Ọrọ naa jẹ apẹrẹ lẹhin ọrọ tabili tabili, bi ninu kọnputa tabili.[35] Iwe akiyesi, nibayi, farahan ni iṣaaju ni 1982[37] lati ṣe apejuwe Epson's HX-20 to šee gbe, ti awọn iwọn rẹ ni aijọju ni ibamu si paadi iwe ti o ni lẹta.[34]

## Awọn iwe akiyesi ati awọn kọnputa agbeka tẹsiwaju lati gba awọn apakan ọja pato si aarin awọn ọdun 1990, [41] ṣugbọn awọn ero ergonomic ati ayanfẹ alabara fun awọn iboju nla laipẹ yori si awọn iwe ajako ti o ṣajọpọ pẹlu awọn kọnputa agbeka ni ipari awọn ọdun 1990.[42]. Bayi, awọn ofin kọǹpútà alágbèéká ati iwe ajako jẹ bakannaa, pẹlu yiyan eyikeyi laarin awọn mejeeji jẹ iyatọ ninu ede-ede.[42][3]                                                                                                                                                                                                                            '''Awọn oriṣi ti kọǹpútà alágbèéká'''                                                                                                         Niwọn igba ti iṣafihan awọn kọnputa 1970 ti awọn kọnputa agbeka, awọn fọọmu wọn ti yipada ni pataki, ti o yorisi ni ọpọlọpọ oju ati awọn kilasi iyatọ ti imọ-ẹrọ. Ayafi aami-iṣowo ti ofin pato ni ayika awọn ofin (paapaa Ultrabook), awọn iyatọ lile laarin awọn kilasi wọnyi jẹ toje, ati lilo wọn ti yatọ ni akoko ati laarin awọn orisun. Lati opin awọn ọdun 2010, awọn ofin kan pato diẹ sii ti di lilo ti ko wọpọ, pẹlu awọn iwọn ti o yato si pupọ nipasẹ iwọn iboju. '''Awọn kọnputa agbeka kekere ati nla'''                                                                                                                                 Awọn nkan akọkọ: Kọmputa iwe ajako, Subnotebook, ati kọnputa rirọpo Ojú-iṣẹ

## Nibẹ wà ninu awọn ti o ti kọja nọmba kan ti tita isori fun kere ati ki o tobi laptop awọn kọmputa; iwọnyi pẹlu awọn awoṣe “iwe ajako” ati “bookbook”, iye owo kekere “netbooks”, ati “awọn PC alagbeeka olekenka” nibiti kilasi iwọn ti bori pẹlu awọn ẹrọ bii foonuiyara ati awọn tabulẹti amusowo, ati awọn kọnputa agbeka “irọpo Ojú-iṣẹ” fun awọn ẹrọ ni pataki ti o tobi ati wuwo ju aṣoju lati ṣiṣẹ awọn ilana ti o lagbara diẹ sii tabi hardware eya aworan.[43] Gbogbo awọn ofin wọnyi ti ṣubu kuro ni ojurere bi iwọn awọn kọǹpútà alágbèéká akọkọ ti lọ silẹ ati awọn agbara wọn ti lọ soke; ayafi fun awọn awoṣe onakan, awọn iwọn kọǹpútà alágbèéká ṣọ lati jẹ iyatọ nipasẹ iwọn iboju, ati fun awọn awoṣe ti o lagbara diẹ sii, nipasẹ eyikeyi idi pataki ti ẹrọ naa ti pinnu fun, gẹgẹbi “laptop ere” tabi “ibugbe alagbeka” fun lilo alamọdaju.

### Wo tun: Kọmputa ere § Awọn kọnputa kọnputa ere, ati ibudo Alagbeka                                              '''Iyipada, arabara, 2-ni-1'''

### Aṣa tuntun ti irẹpọ imọ-ẹrọ ni ile-iṣẹ kọnputa agbeka ṣe agbejade ọpọlọpọ awọn ẹrọ, eyiti o papọ awọn ẹya ti ọpọlọpọ awọn iru ẹrọ lọtọ tẹlẹ. Awọn arabara, awọn iyipada, ati 2-in-1s farahan bi awọn ẹrọ adakoja, eyiti o pin awọn abuda ti awọn tabulẹti mejeeji ati awọn kọnputa agbeka. Gbogbo iru awọn ẹrọ bẹẹ ni ifihan iboju ifọwọkan ti a ṣe apẹrẹ lati gba awọn olumulo laaye lati ṣiṣẹ ni ipo tabulẹti, ni lilo boya awọn afọwọṣe ifọwọkan pupọ tabi pen stylus/nọmba oni-nọmba kan.

### Awọn oluyipada jẹ awọn ẹrọ pẹlu agbara lati fi bọtini itẹwe ohun elo pamọ. Awọn bọtini itẹwe lori iru awọn ẹrọ le jẹ yiyi, yiyi, tabi rọ sẹhin lẹhin chassis, nitorinaa yiyi pada lati kọǹpútà alágbèéká kan sinu tabulẹti kan. Awọn arabara ni ẹrọ iyapa keyboard, ati nitori ẹya yii, gbogbo awọn paati pataki wa ni apakan pẹlu ifihan. 2-in-1 le ni arabara tabi fọọmu iyipada, nigbagbogbo ti a pe ni 2-in-1 detachable ati 2-in-1 convertibles lẹsẹsẹ, ṣugbọn jẹ iyatọ nipasẹ agbara lati ṣiṣẹ OS tabili tabili, bii Windows 10. 2-in-1s nigbagbogbo ni tita bi awọn tabulẹti rirọpo laptop.[44] Gẹgẹ bi pẹlu gbogbo awọn iyatọ wọnyi, wọn jẹ awọn ofin titaja akọkọ ati awọn iyatọ imọ-ẹrọ lẹẹkeji, ati pe awọn olutaja ko ni ibamu ni lilo orukọ kan fun iru ẹrọ ti a fun.                                                                                                                                                                             2-in-1s nigbagbogbo jẹ tinrin pupọ, ni ayika 10 millimeters (0.39 in), ati awọn ẹrọ ina pẹlu igbesi aye batiri gigun. Awọn 2-in-1 jẹ iyatọ lati awọn tabulẹti akọkọ bi wọn ṣe ẹya Sipiyu faaji x86 (paapaa awoṣe kekere tabi ultra-low-voltage), gẹgẹ bi Intel Core i5, ṣiṣẹ OS tabili ti o ni kikun bi Windows 10, ati ni nọmba ti awọn ebute oko oju omi kọǹpútà alágbèéká I/O aṣoju, bii USB 3 ati Mini DisplayPort.

### 2-in-1s jẹ apẹrẹ lati ṣee lo kii ṣe bi ẹrọ lilo media nikan ṣugbọn tun bi tabili ti o wulo tabi awọn rirọpo kọǹpútà alágbèéká, nitori agbara wọn lati ṣiṣe awọn ohun elo tabili, bii Adobe Photoshop. O ṣee ṣe lati so awọn ẹrọ agbeegbe lọpọlọpọ, gẹgẹbi Asin, keyboard, ati ọpọlọpọ awọn ifihan ita si 2-in-1 ode oni.

### Awọn ẹrọ jara Pro Surface Microsoft ati Iwe dada jẹ apẹẹrẹ ti igbalode 2-in-1 detachable, lakoko ti awọn kọnputa jara Lenovo Yoga jẹ iyatọ ti awọn iyipada 2-ni-1. Lakoko ti o ti agbalagba dada RT ati dada 2 ni kanna chassis oniru bi awọn dada Pro, lilo wọn ti ARM to nse ati Windows RT ko ṣe lẹtọ wọn bi 2-in-1s, sugbon bi arabara wàláà.[45]

## Iyatọ laarin “tabulẹti pẹlu keyboard” ati kọǹpútà alágbèéká 2-in-1 ni gbogbogbo wa lori ẹrọ ṣiṣe; ti wọn ba nṣiṣẹ ẹrọ alagbeka kan, gẹgẹbi Android tabi IOS, gbogbo wọn jẹ tita bi awọn tabulẹti, lakoko ti wọn ba ṣiṣẹ eto ṣiṣe gbogbogbo gẹgẹbi Windows tabi MacOS, wọn jẹ tita ni gbogbogbo bi kọǹpútà alágbèéká.                                                                                                     Kọǹpútà alágbèéká ti o lagbara

### Nkan akọkọ: Kọmputa gaungaun

### A ṣe apẹrẹ kọǹpútà alágbèéká gaungaun lati ṣiṣẹ ni igbẹkẹle ni awọn ipo lilo lile gẹgẹbi awọn gbigbọn ti o lagbara, awọn iwọn otutu to gaju, ati awọn agbegbe tutu tabi eruku. Awọn kọnputa agbeka gaunga ju, wuwo, ati gbowolori pupọ ju awọn kọnputa agbeka lọ, [46] ati nitorinaa a ko rii ni lilo igbagbogbo.                                                                                              Hardware                                                                                                                                                                       Alaye siwaju sii: Kọmputa ti ara ẹni ati ohun elo Kọmputa

### Wiwo inu ti kọǹpútà alágbèéká MacBook (Retina).

### A SODIMM iranti module

### Awọn paati ipilẹ ti awọn kọnputa agbeka ṣiṣẹ ni aami si awọn ẹlẹgbẹ tabili wọn. Ni aṣa wọn jẹ kekere ati ni ibamu si lilo alagbeka, Awọn ihamọ apẹrẹ lori agbara, iwọn, ati itutu agbaiye kọǹpútà alágbèéká ṣe opin iṣẹ ṣiṣe ti o pọ julọ ti awọn ẹya kọnputa ni akawe si ti awọn paati tabili tabili, botilẹjẹpe iyatọ naa ti dinku pupọ.[47]

### Ni gbogbogbo, awọn paati kọǹpútà alágbèéká ko ni ipinnu lati rọpo tabi imudara nipasẹ olumulo ipari, ayafi fun awọn paati ti o le ya sọtọ; ni atijo, batiri ati opitika drives wà commonly exchangeable. Ni atijo, ọpọlọpọ awọn kọǹpútà alágbèéká ṣe ifihan awọn ero isise iho ṣugbọn bi ti ọdun 2025 o fẹrẹ jẹ pe gbogbo awọn kọnputa agbeka lo awọn ero isise ti o ta si modaboudu. Ọpọlọpọ awọn kọǹpútà alágbèéká wa pẹlu Ramu ti o ta si modaboudu ati pe ko le rọpo ni rọọrun.

### Ihamọ yii jẹ ọkan ninu awọn iyatọ nla laarin awọn kọnputa agbeka ati kọnputa tabili, nitori awọn ọran “iṣọ” nla ti a lo ninu awọn kọnputa tabili jẹ apẹrẹ ki awọn modaboudu tuntun, awọn disiki lile, awọn kaadi ohun, Ramu, ati awọn paati miiran le ṣafikun. Iranti ati ibi ipamọ le jẹ igbegasoke nigbagbogbo pẹlu itusilẹ, ṣugbọn pẹlu awọn kọnputa agbeka pupọ julọ, o le jẹ ko si awọn paati igbesoke rara.[48]

### Awọn apakan atẹle yii ṣe akopọ awọn iyatọ ati awọn ẹya iyasọtọ ti awọn paati kọnputa ni ifiwera si awọn ẹya kọnputa ti ara ẹni tabili.[49]                                                                                                                                 Ifihan

### Kọǹpútà alágbèéká aṣoju ni iboju kan ninu fọọmu fọọmu clamshell pe nigbati o ba ṣii jẹ titọ si olumulo. Detachables ojo melo lo kickstand lati duro ṣinṣin.

### Iboju ọna ẹrọ

### Iboju kọǹpútà alágbèéká ti o wọpọ julọ lo imọ-ẹrọ olomi-crystal àpapọ (LCD), botilẹjẹpe awọn paneli OLED ti n di olokiki si.[50] Awọn atọkun àpapọ pẹlu modaboudu lilo ifibọ DisplayPort Ilana nipasẹ Low-foliteji iyato ifihan agbara (LVDS) 30 tabi 40 pin asopo. Awọn kọǹpútà alágbèéká iṣaaju lo boṣewa FPD-Link. Awọn panẹli naa jẹ iṣelọpọ nipasẹ AU Optronics, Imọ-ẹrọ BOE, Ifihan LG tabi Ifihan Samusongi.

### Ipari dada

### Ni ita, o le jẹ iboju didan tabi matte (egboogi-glare).

### Awọn iwọn

### Ni atijo, ibiti o gbooro ti awọn ofin titaja (mejeeji ti o jẹ deede ati alaye) lati ṣe iyatọ laarin awọn titobi oriṣiriṣi ti kọǹpútà alágbèéká. Iwọnyi pẹlu awọn nẹtiwọọki, awọn iwe akọsilẹ, PC alagbeeka ultra-mobile, ati awọn kọnputa rirọpo tabili tabili; awọn wọnyi ni a tun lo nigba miiran laiṣe, botilẹjẹpe wọn kii lo ni gbogbogbo mọ ni titaja olupese.

### Ni ọdun 2021, awọn kọnputa agbeka akọkọ ti olumulo maa n wa pẹlu awọn iboju 11, 13, 14, 15 tabi 16. Awọn awoṣe ti o tobi ati kekere wa, ṣugbọn ko wọpọ - ko si laini pipin ti o kere ju tabi iwọn to pọ julọ. Awọn ẹrọ kekere to lati wa ni amusowo (awọn iboju ni 6 – 8”), le ṣe tita awọn kọnputa agbeka tabi kọǹpútà alágbèéká ti o tobi julọ laarin “awọn iwọn 6 – 8”. ati "Gbogbo-ni-One" kọǹpútà alágbèéká jẹ boya wọn agbo fun irin-ajo.                                                                                                                                                 Ipinnu

### Nini ifihan ipinnu ti o ga julọ ngbanilaaye awọn ohun kan diẹ sii lati baamu loju iboju ni akoko kan, imudarasi agbara olumulo si multitask, botilẹjẹpe, ni awọn ipinnu ti o ga julọ lori awọn iboju ti o kere ju, ipinnu le ṣe iranṣẹ nikan lati ṣafihan awọn aworan ti o nipọn ati ọrọ dipo jijẹ agbegbe lilo. Lati ifihan MacBook Pro pẹlu ifihan Retina ni ọdun 2012, ilosoke ti wiwa ti awọn ifihan “HiDPI” (tabi iwuwo ẹbun giga); bi ti 2025, eyi ni gbogbogbo ni a gba pe o jẹ ohunkohun ti o ga ju awọn piksẹli 1920 jakejado. Lori awọn kọnputa agbeka PC, eyi jẹ ipinnu 4K pupọ julọ (3840-pixel-wide), botilẹjẹpe ipinnu QHD (2560-pixel-wide) tun jẹ aṣayan ti o wọpọ, ati awọn ipinnu ifihan ti kii ṣe boṣewa n di loorekoore.

### Awọn ifihan ita le ni asopọ si ọpọlọpọ awọn kọnputa agbeka, pẹlu ọpọlọpọ awọn awoṣe ti n ṣe atilẹyin o kere ju ọkan.[51] Lilo imọ-ẹrọ gẹgẹbi USB4 (apakan Awọn pato alabaṣepọ Ipo Alternate). A ti lo DisplayPort Alt Ipo lati gba agbara fun kọǹpútà alágbèéká kan ati lati pese ifihan ifihan lori okun USB-C kan.[52]

### Awọn oṣuwọn sọtun

### Pupọ awọn ifihan kọǹpútà alágbèéká ni iwọn isọdọtun ti o pọju ti 60 Hz. Dell M17x ati Samsung 700G7A, mejeeji ti a tu silẹ ni ọdun 2011, wa laarin awọn kọǹpútà alágbèéká akọkọ lati ṣe ẹya oṣuwọn isọdọtun 120 Hz, [53] [54] ati diẹ sii iru awọn kọnputa agbeka ti han ni awọn ọdun lati igba naa; Oṣuwọn isọdọtun ti o ga julọ nigbagbogbo jẹ abuda iyatọ ti awọn kọnputa agbeka ti a ta fun ere.

### Ẹ̀ka ìṣiṣẹ́ àárín gbùngbùn (Sipiyu)

### Awọn CPUs Kọǹpútà alágbèéká ti ni ilọsiwaju awọn ẹya fifipamọ agbara ati gbejade ooru ti o kere ju awọn ti a pinnu fun lilo tabili tabili. Nọmba awọn ohun kohun ero isise ti pọ si ni gbogbo igba, ati bi ti 2025, awọn kọnputa agbeka akọkọ le ni diẹ bi awọn ohun kohun 6 ati pupọ bi 16, pẹlu awọn kọnputa agbeka giga ti o ga julọ ti o ni bi 24, ati opin kekere diẹ tabi awọn awoṣe to ṣee gbe lọ si tun wa pẹlu awọn ohun kohun 4. Ni ọpọlọpọ awọn ọran, eyi pẹlu irẹpọ ti iṣapeye agbara ati awọn ohun kohun ero isise iṣapeye iṣẹ.                                                                                                                                                                                      Fun idiyele kekere ati iṣẹ akọkọ, ko si iyatọ iṣẹ ṣiṣe pataki laarin kọǹpútà alágbèéká ati awọn CPUs tabili tabili, ṣugbọn ni ipari giga, awọn CPUs tabili tabili ti o yara julọ tun ṣe pataki ju awọn ilana kọnputa kọnputa ti o yara ju lọ, laibikita agbara agbara giga pupọ ati iran ooru. Awọn olutọsọna kọǹpútà alágbèéká nigbagbogbo ni iwọn gbooro pupọ ni agbara agbara tente oke wọn la ilosiwaju - igbagbogbo agbara lemọlemọfún wa ni ayika 15-20 Wattis lori kọǹpútà alágbèéká akọkọ, 45-60 wattis lori awọn awoṣe iṣẹ ṣiṣe ti o ga julọ, ṣugbọn iwọnyi ṣọ lati ni anfani lati lọ ga julọ fun awọn akoko kukuru. Ni iyatọ, awọn olutọsọna tabili maa n bẹrẹ ni iwọn 65W lemọlemọfún pẹlu awọn awoṣe iṣẹ ṣiṣe ni iwọn 100-120W ti o wọpọ pupọ, ati amọja “tabili opin giga” ati awọn awoṣe iṣẹ ni awọn ọran ti o kọja 300W.[55]

### Nibẹ ti wa kan jakejado ibiti o ti CPUs apẹrẹ fun kọǹpútà alágbèéká wa; bi 2025, ọja naa ni akọkọ ti X86 ati awọn faaji ARM. Awọn aṣelọpọ pataki pẹlu Intel, AMD, Apple ati Qualcomm. Ni atijo, awọn PowerPC faaji wà tun wọpọ lori Apple kọǹpútà alágbèéká (iBook ati PowerBook). Laarin ni ayika 2000 to 2014, julọ ni kikun-iwọn kọǹpútà alágbèéká ti socketed, replaceable CPUs; on tinrin si dede, awọn Sipiyu ti a soldered lori awọn modaboudu ati ki o je ko replaceable tabi upgradable lai a ropo modaboudu. Lati ọdun 2015, Intel ko funni ni awọn awoṣe Sipiyu laptop tuntun pẹlu awọn pinni lati jẹ paarọ, o fẹ awọn idii grid array chip ti o ni lati ta, ati ni ọdun 2025 eyi jẹ otitọ fun awọn kọnputa agbeka akọkọ lati gbogbo awọn laini ero isise.[56]

### Ni atijo, diẹ ninu awọn kọǹpútà alágbèéká ti lo ero isise tabili dipo ẹya laptop, eyiti o yorisi iṣẹ ṣiṣe ti o ga julọ ni idiyele iwuwo ti o tobi pupọ, ooru, ati igbesi aye batiri to lopin. Lati ayika 2010, iṣe naa ti ni ihamọ si awọn awoṣe ere iwọn kekere. Kọǹpútà alágbèéká CPUs ṣọwọn ni anfani lati wa ni overclocked.                                                Ẹ̀ka ìṣàkóso ẹ̀ya (GPU)

### Lori ọpọlọpọ awọn kọǹpútà alágbèéká, GPU ti wa ni idapo sinu Sipiyu lati tọju agbara ati aaye. Eyi ni a ṣe nipasẹ Intel pẹlu Core i-jara ti awọn olutọsọna alagbeka ni ọdun 2010, atẹle nipa iru awọn ilana AMD APU ni Oṣu Kini ọdun 2011.

### Kọǹpútà alágbèéká ti o ga julọ ti a pinnu fun ere tabi iṣẹ 3D alamọdaju ṣọ lati wa pẹlu awọn olutọsọna awọn aworan iyasọtọ lori modaboudu tabi bi kaadi imugboroosi ti inu. Lati ọdun 2011, iwọnyi fẹrẹ jẹ nigbagbogbo pẹlu awọn aworan iyipada ti o le jẹ pe nigbati ko ba si ibeere fun ero isise awọn ẹya iyasọtọ ti iṣẹ ṣiṣe ti o ga julọ, ero isise eya aworan ti o ni agbara-dara julọ yoo ṣee lo. Nvidia Optimus ati AMD Hybrid Graphics jẹ apẹẹrẹ ti iru eto yii ti awọn aworan iyipada. Ṣaaju ki o to pe, awọn ẹrọ-ipin-kekere nifẹ lati lo awọn ero isise eya aworan ti a ṣe sinu eto chipset eto, lakoko ti awọn ẹrọ ti o ga julọ ni ero isise eya aworan ọtọtọ.

### Ni iṣaaju, awọn kọǹpútà alágbèéká ti ko ni ero isise eya ti o yatọ ni opin ni ohun elo wọn fun ere ati awọn ohun elo alamọdaju ti o kan awọn aworan 3D, ṣugbọn awọn agbara ti awọn ẹya ara ẹrọ ti Sipiyu ti ṣajọpọ pẹlu opin-kekere ti awọn olutọsọna awọn aworan iyasọtọ lati aarin awọn ọdun 2010. Fun awọn kọǹpútà alágbèéká ti o ni agbara awọn eya aworan inu ọkọ to lopin ṣugbọn igbejade I/O ti o to, GPU ita (eGPU) le pese agbara awọn eya aworan ni idiyele aaye ti ara ati gbigbe.

### Ni aṣa, Ramu eto lori kọǹpútà alágbèéká (bakannaa lori awọn kọnputa tabili) jẹ iyasọtọ ti ara lati iranti awọn eya aworan ti GPU lo. Apple ká M jara SoCs ẹya kan ti iṣọkan pool ti iranti fun awọn mejeeji awọn eto ati awọn GPU; ọna yii le ṣe agbejade awọn anfani ṣiṣe pataki fun diẹ ninu awọn ohun elo, lakoko ti o le ni opin iṣẹ ṣiṣe awọn aworan ti o ga julọ fun awọn miiran.                                                                                     Iranti

### Ni ọdun 2025, boya awọn kọnputa agbeka lo iranti yiyọ kuro tabi iranti ti a ta si modaboudu jẹ iyipada pupọ. Nigbati o ba le yọ kuro, ọpọlọpọ awọn kọnputa agbeka lo awọn iho SO-DIMM ninu eyiti Ramu ti gbe.[49] Fọọmu fọọmu tuntun kan, module CAMM, ti wa ni idasilẹ lati ṣatunṣe iwọn ati opin akoko. Ṣaaju ọdun 2000, ọpọlọpọ awọn kọnputa agbeka lo awọn modulu iranti ohun-ini ti iranti wọn ba jẹ igbesoke.

### Ni ibẹrẹ awọn ọdun 2010, awọn kọnputa agbeka giga giga gẹgẹbi 2011 Samsung 700G7A ti kọja idena 10 GB Ramu, ti o nfihan 16 GB ti Ramu.[57]

### Nigba ti igbesoke, awọn iho iranti ni igba miiran lati isalẹ ti kọǹpútà alágbèéká fun irọrun ti iṣagbega; ni awọn igba miiran, iwọle si wọn nilo itusilẹ pataki. Pupọ awọn kọǹpútà alágbèéká ni awọn iho iranti meji, botilẹjẹpe diẹ ninu yoo ni ẹyọkan, boya fun awọn ifowopamọ iye owo tabi nitori iye iranti ti wa ni tita. Ni iṣaaju, diẹ ninu awọn ile-iṣẹ imọ-ẹrọ ipari giga ati awọn kọnputa agbeka ere ni awọn iho mẹrin, botilẹjẹpe eyi jẹ toje pupọ ni ọdun 2025 pẹlu awọn iṣẹ ṣiṣe ẹrọ ti n ṣajọpọ lori iho CAMM kan.

### Bi ti 2025, 16 GB Ramu jẹ wọpọ julọ, pẹlu awọn awoṣe opin-kekere lẹẹkọọkan nini 8 GB, ati awọn atunto 4 GB jẹ aimọ. Kọǹpútà alágbèéká ti o ga julọ le wa pẹlu 64 GB ti Ramu tabi diẹ sii.

### Ibi ipamọ inu

### Ni ọdun 2025, o fẹrẹ jẹ pe gbogbo awọn kọnputa agbeka lo awọn awakọ ipo to lagbara NVME fun ibi ipamọ, pupọ julọ ni awọn iho M.2 kan tabi diẹ sii lori kọnputa kọnputa ti kii ṣe MacOS. Awọn Macs ti lo ibi ipamọ NVME nigbagbogbo ti o ta (ti o ṣepọ pẹlu modaboudu) lati ọdun 2018, ati awọn SSD ti kii yọ kuro jẹ loorekoore ṣugbọn kii ṣe aimọ lori kọǹpútà alágbèéká miiran ti awọn olupese.

### Awọn kọnputa agbeka akọkọ julọ nigbagbogbo lo awọn disiki floppy fun ibi ipamọ, botilẹjẹpe diẹ lo boya disk Ramu tabi teepu. Ni ipari awọn ọdun 1980 awọn awakọ disiki lile ti di fọọmu boṣewa ti ibi ipamọ.

### Laarin ọdun 1990 ati 2009, o fẹrẹ jẹ pe gbogbo awọn kọnputa agbeka ni igbagbogbo ni kọnputa lile (HDD) fun ibi ipamọ; lati igba naa, awọn awakọ ipinlẹ to lagbara (SSD) ti wa diẹdiẹ lati rọpo awọn awakọ lile ni gbogbo awọn ọran. Awọn awakọ ipinle ri to yiyara ati agbara-daradara, bakanna bi imukuro eewu ibajẹ tabi ibajẹ data ti o fa nipasẹ awọn ipa ti ara kọǹpútà alágbèéká kan, nitori wọn ko lo awọn ẹya gbigbe/ẹrọ.[58] Ni ọpọlọpọ igba, wọn jẹ iwapọ diẹ sii daradara. Ni ibẹrẹ, ni awọn ọdun 2000 ti o kẹhin, awọn SSD jẹ gbowolori diẹ sii ju HDDs, ṣugbọn awọn idiyele ṣajọpọ fun awọn awakọ kekere ni ipari awọn ọdun 2010, ati bi ti ọdun 2025, HDDs ti parun ni pataki ni awọn kọnputa agbeka tuntun - botilẹjẹpe awọn awakọ agbara nla pupọ wa wọpọ ni awọn tabili itẹwe ati lo ni ita.

### Niwon ni ayika 1990, ibi ti a dirafu lile ti wa ni bayi o yoo ojo melo jẹ a 2.5-inch drive; diẹ ninu awọn atilẹyin kọǹpútà alágbèéká pupọ paapaa kere ju 1.8-inch HDDs, ati nọmba kekere kan ti a lo 1 "Microdrives. Laarin ifihan ibẹrẹ wọn ni ayika 2008 ati aarin-2010, ọpọlọpọ awọn SSD ti baamu iwọn / apẹrẹ ti dirafu lile laptop kan, ṣugbọn bẹrẹ ni ayika 2014 wọn ti rọpo pupọ pẹlu awọn mSATA kekere tabi M.2 ti a ti rọpo pẹlu awọn kaadi kọnputa ti o kere ju ti Nkan ti o ni ibamu pẹlu awọn kaadi kọnputa N2 M.2 pẹlu SSD ti o yara pupọ. Express boṣewa wa nikan bi awọn kaadi.

### Ni ọdun 2025, awọn kọnputa agbeka diẹ ni aaye fun awakọ 2.5 ″, gbigba awọn kaadi M.2 nikan; Macs ati awọn kọnputa agbeka diẹ ti kii ṣe Mac ni ibi ipamọ ti a ta si modaboudu. Fun awọn ti o le, wọn le ni igbagbogbo ni awakọ 2.5-inch kan; ni iṣaaju, diẹ ninu awọn kọnputa agbeka nla julọ le gbe awọn awakọ meji.

### Orisirisi awọn HDD ita gbangba tabi awọn olupin ibi ipamọ data NAS pẹlu atilẹyin ti imọ-ẹrọ RAID ni a le so mọ kọǹpútà alágbèéká eyikeyi lori iru awọn atọkun bii USB, FireWire, eSATA, tabi Thunderbolt, tabi lori okun waya tabi nẹtiwọọki alailowaya lati mu aaye siwaju sii fun ibi ipamọ data. Kọǹpútà alágbèéká le tun ṣafikun kaadi SD tabi kaadi microSD kan. Eyi ngbanilaaye awọn olumulo lati ṣe igbasilẹ awọn aworan oni nọmba lati kaadi SD kan sori kọǹpútà alágbèéká kan, nitorinaa mu wọn laaye lati pa akoonu kaadi SD rẹ lati gba aaye laaye fun yiya awọn aworan tuntun.