Muyiwa Olarewaju

**Muyiwa Olarewaju** ti won bí ní ọjọ́ kejìlélọ́gbọ̀n Oṣù kọkànlá jẹ́ akọrin ìhìnrere ọmọ ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì àti olùkọrin tí ó máa ń fi orin ìhìnrere àtijọ́ àti àwọn ohùn orin àgbáyé dápọ̀ láti Africa, Caribbean atí Asia, soul, R&B atí pop. Ó tún jẹ́ òṣèré tí ó ti ní irírí, agbẹnusọ̀ àti olùdarí ètò. Ní ọdún 2009, ó di akọrin àgbáyé àkọ́kọ́ tí ó kọrin lórí ẹ̀rọ amóhùnmáwòrán olókìkí ti Amẹ́ríkà, BET, fún ìfihàn ìkíyèsi ọdọọdún tí wọ́n máa ń pè ní Celebration of Gospel. Ó ti ṣe olùdarí ètò Turning Point fún àwọn ènìyàn tó tó àádọ́rin mílíọ̀nù (70,000,000) káàkiri àgbáyé. Níbi pẹlu ẹgbẹ́ rẹ̀ Riversongz, ó ta gbogbo ìwé wọlé níbi Indigo2 níbi O2 ní ìlú Lọ́ńdọ̀nù, òun sì ni akọrin ìhìnrere àkọ́kọ́ tí ó ṣe bẹ́ẹ̀. Ó tún ti ṣeré níbi ìfihàn orin ìhìnrere tó tóbi jùlọ lágbàáyé, tí wọ́n máa ń pè ní The Experience, tí ó sì fa àwọn olùwòran tó tó ọ̀kẹ́ mẹ́ẹ̀ẹ́dógún (500,000) lọ́wọ́.

## Ìṣẹ́ agbẹnusọ̀ / olùkọ́ ètò
Gẹ́gẹ́ bí agbẹnusọ̀, Muyiwa ti ṣiṣẹ́ ní ilé-iṣẹ́ Premier Radio fún ọdún mẹ́wàá sẹ́yìn, níbi tí ó ti ń darí àwọn ètò pàtàkì wọn — Gospel Tonight (Ìròyìn Ìhìn Rere Alẹ́) àti Worship Tonight (Ìjọ́sìn Alẹ́) sí etí àwọn olùgbọ́ tó lé ní ẹgbẹ̀rún 500,000. Fún ọdún márùn-ún sẹ́yìn, Muyiwa tún ti di olùdarí ilé-iṣẹ́ Premier Gospel., Ile-iṣẹ orin Ìhìn Rere Premier Gospel ni nọ́mbà-kìn-ín-ní ni UK. Ó sì ní àwọn olùgbọ́ tó tó 180,000 ní oṣù kan. 

Muyiwa ni akọ̀ròyìn ètò tẹlifíṣọ̀n *Turning Point*, ètò amóríyá kan tó ní àwọn olùwòran káàkiri ayé tó tó mílíọ̀nù méjèdínlógọ́rin (70 million)..

Ìṣe Lufthansa Airlines ni ilé fún ètò rédíò “Sounds of Africa”, èyí tí Muyiwa ti jẹ́ akọ̀ròyìn àti olùdarí rẹ̀ fún ọdún méje sẹ́yìn. Muyiwa náà tún jẹ́ akọ̀ròyìn ètò tẹlifíṣọ̀n “Jewels of Africa”, ètò tí wọ́n máa ń fi hàn lórí Kenya Airways àti Namibia Airlines.

Muyiwa ti jẹ́ adájọ́ fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìdíje; lára wọn, ó jẹ́ ọ̀kan nínú àwọn adájọ́ to gbajúmọ̀ fún ìgbà márùn-ún lórí ètò *Songs of Praise* ti BBC nínú ìdíje Gospel Choir of the Year.

## Ìgbésí Ayé rè

Wón bí i ní London, ó sì gbé níbẹ̀ fún ọdún díẹ̀ àkọ́kọ́ ìgbésí ayé rẹ̀.Nigeria pẹ̀lú bàbá rẹ̀ tó jẹ́ olùkọ́ ilé-ẹ̀kọ́ gíga, ẹni tí ó máa ń pè ní “òmíran ayé mi,” àti ìyá rẹ̀ tó jẹ́ agbẹnusọ̀ rédíò. Ìrántí orin àkọ́kọ́ rẹ̀ ní Nàìjíríà kì í ṣe ti orin R&B, bí kò ṣe ti orin ìjọ àti ti Kate Bush.

“Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ènìyàn ló máa ń rò pé àwa ará Ìwọ̀-Oòrùn Áfíríkà dà bíi àwọn ọmọ ilẹ̀ Áfíríkà aláwọ̀dúdú tí wọ́n wà ní Amẹ́ríkà,” ló sọ, “ṣùgbọ́n ohun tó máa ń wuni láti gbọ́ jù lọ ni àwọn orin Fela Kuti, Dylan, Kate Bush, àti oríṣi orin mìíràn.”

Nígbà tó wà ní ọmọ ọdún mẹ́sàn-án, òun àti àwọn ẹ̀gbọ́n rẹ̀, tí àkọ́kọ́ jẹ́ akọrin ìhìn-rere àti atọ́kùn ní Nàìjíríà nísinsìnyí, àti èkejì, tí ó jẹ́ ajíwàsù àti amọ̀ràn IT, ni wọ́n rán lọ gbé pẹ̀lú àwọn ọ̀rẹ́ àti ẹbí kan ní Lọ́ńdọ̀nù, kí wọ́n lè rí ẹ̀kọ́ tó dára sí i gbà. Ibi àkọ́kọ́ tó gbé ni Stamford Hill, pẹ̀lú àǹtí kan. 

“Ó jẹ́ ìrírí tó burú jáì,” ló sọ pẹ̀lú ìbẹ̀rù. “Òtútù náà gbá mi lójú. Àǹtí mi sọ fún mi pé, ‘Wàá jìyà nìbí yìí.’ Mo rò nínú ara mi pé, ‘Háà, kí ló dé?’ Mi ò rí ìtọ́sọ́nà tàbí ààbò kankan gbà lọ́dọ̀ àwọn òbí mi. Mo kàn jẹ́ ẹrù fún àwọn èèyàn yìí. Mo nímọ̀lára pé mo ti sọnù.” Ó rántí ìgbà kan mìíràn, ní àárín ilé sí ilé, tó ń sọkún ní Borough High Street, tí àwọn ohun ìní rẹ̀ ń jáde lára àpò rẹ̀ sórí pèpéle. Ó wá gbé pẹ̀lú àǹtí mìíràn tó jìnà sí i, “ọmọ Nàìjíríà ọ̀dọ́ kan, tó lọ́wọ́ọ́ọ́ tó sì ń lo oògùn oloro,” tí ó mú kí Muyiwa nímọ̀lára ewu fún ẹ̀mí rẹ̀. “Mo gbé níbẹ̀ fún ọdún díẹ̀,” ló rántí. “Ṣùgbọ́n mi ò bẹ ìyá mi láti gbé mi pa dà – kìí ṣe àṣà wa láti tako ọgbọ́n àwọn àgbàlagbà.” Àkókò yìí nínú ayé rẹ̀, gẹ́gẹ́ bí ó ti gbà, “ó jẹ́ ìrora – mo nímọ̀lára pé ojú mi wọ̀ọ́.” Ó fẹ́ lọ sí ọ̀nà lílo oògùn oloro, títí kan láti di aṣògbérè ọkùnrin. Ṣùgbọ́n ó mọ bí ìdààmú rẹ̀ yóò ti pọ̀ tó lọ́dọ̀ àwọn òbí rẹ̀ ní Nàìjíríà, nítorí náà ó tẹ̀ lé ọ̀nà rere. Ní ti gidi, ní àkókò yìí, Muyiwa ṣàwárí ìjọ. Ó ṣàpèjúwe rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí nǹkan kan ṣoṣo tó dúró ṣinṣin nínú ayé rẹ̀ – “kódà láàrin rògbòdìyàn àwọn ilé wa.” Èyí ni ìpìlẹ̀ orin ìhìn-rere rẹ̀. “Ṣáájú ìyẹn,” ló ṣàlàyé, “ó jẹ́ orin ìyìn gbogbo. Ó jẹ́ ìfihàn. Mo lè nímọ̀lára agbára orin náà. Ìjọ náà ní ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọmọ ilẹ̀ Áfíríkà nínú, mo sì nímọ̀lára pé mo jẹ́ ara ìdílé kan.” 

Lẹ́yìn tó ti wá gbé ìgbésí ayé tó dánmọ́ràn pẹ̀lú ẹ̀gbọ́n rẹ̀ obìnrin nínú yàrá ìjọba ní Forest Gate, ó kọ́ píanò fún ara rẹ̀. Ó jáde ní Brixton's Archbishop Tennyson School ní ọdún 1988, lẹ́yìn náà, ó gba ìwé-ẹ̀rí BTEC National Diploma nínú Business and Finance, lẹ́yìn tí àwọn aṣíṣẹ́ ìpolówó ọjà nínú ìjọ ti jẹ́ fún un ní àpẹẹrẹ. Ó tẹ̀síwájú láti gba ìwé-ẹ̀rí HND nínú Business Studies ní University of East London àti ìwé-ẹ̀rí Music Degree ní Westminster University.

## Muyiwa àti Riversongz
Muyiwa ni Olórí ẹgbẹ́ Riversongz. Gẹ́gẹ́ bí ẹgbẹ́ kan, wọ́n ti wà lórí ìrìn-àjò pẹ̀lú Stevie Wonder wọ́n sì ti ṣiṣẹ́ pẹ̀lú àwọn olórin bíi Emelie Sandy, Pixie Lot àti Amy Winehouse. 
Ní ọdún 2009, Muyiwa & Riversongz ṣe àkọsílẹ̀ ìtàn tuntun gẹ́gẹ́ bí àwọn olórin àgbáyé àkọ́kọ́ tí wọ́n farahàn lórí ètò "Celebration of Gospel" ti ìkànnì BET ti Amẹ́ríkà. 

Muyiwa àti Riversongz ti ṣe ìrìn-àjò àti ìpolongo jákèjádò UK, Europe àti Amẹ́ríkà, pẹ̀lú àwọn ìṣe wọn ní àwọn ibi gbòógì bíi Ocean Hackney, Indigo 02, àti Eventim Apollo. 

Muyiwa & Riversongz ti ṣe àwo-orin márùn-ún jáde — Restoration (2003); Declaring His Power (2005), tí wọ́n ṣe àkọsílẹ̀ rẹ̀ ní Liverpool Lighthouse, ibi ìṣẹ̀dá ìhìn-rere àkọ́kọ́ ní UK; Declaring His Love (2008), tí wọ́n ṣe àkọsílẹ̀ rẹ̀ ní ibi orin Ocean ní Hackney (tí ó ti di ilé-sinimá báyìí), áwo-orin náà wà ní ipò kìíní lórí HMV Jazz & Blues fún oṣù márùn-ún; Live at the O2 (2010) gẹ́gẹ́ bí ẹgbẹ́ orin ìhìn-rere àkọ́kọ́ láti UK tí ó kún ibi ìṣeré Indigo 2; àti Declaring His Name All Around The World (2012), àwo-orin kan tí ó ní àwọn akọrin láti India, China, Africa àti Darwin Hobbs, akọrin ìhìn-rere ará Amẹ́ríkà tí ó gbajúmọ̀ fún ohùn rẹ̀ tí ó jọ ti akọrin soul Luther Vandross, pẹ̀lú Mary Alessi, ìbejì Martha Munizzi. Olùgbéjáde àwo-orin náà ni Kevin Bond, ẹni tí ó gbà àmì-ẹ̀yẹ Grammy àti Stellar. Àwo-orin náà wà ní ipò karùn-ún lórí àwọn àwo-orin tí ó tà jù lọ ní Amazon World Music.

Gbígbàsílẹ̀ DVD ní O2 ní ọdún 2012 jẹ́ ìṣẹ̀lẹ̀ pàtàkì kan fún orin ìhìn-rere UK, pẹ̀lú àwọn olókìkí bíi Kym Mazelle, ògbógi orin house, Yolanda Browne, atẹ́rọ fọnrànfọnràn àti atọ́kùn. Alábàtọ́kùn ìṣẹ̀lẹ̀ náà ni apanilẹ́rìn-ín tó gbà àmì-ẹ̀yẹ, Eddie Kadi. Lára àwọn èèyàn pàtàkì tó wà nínú àwùjọ ní àwọn kan tí ó kópa nínú gbígbàsílẹ̀ náà, bíi òṣèré Nonso Anozie (Jack Ryan: Shadow Recruit, 7 Days in Entebbe). Òṣèré British tí ó gbajúmọ̀, Rudolph Walker CBE (Patrick nínú Eastenders), náà tún kópa nínú gbígbàsílẹ̀ DVD náà. 

Àwo-orin Eko Ile, tí wọ́n ṣe jáde ní ọdún 2015, jẹ́ gbígbéjáde látọwọ́ akọrin ilẹ̀ Ghana, onítarì, onítẹ́kíìbòdì, olùgbéjáde, ònjìǹíà gbígbàsílẹ̀ àti onítẹ́rù ọ̀pọ̀lọpọ̀ orin, Kwame Yeboah. Wọ́n gbà á sílẹ̀ ní Mixstation Studios ní Accra, Ghana, àti ní Riversongz Studios ní Lọ́ńdọ̀nù. Àwo-orin tí àwọn èèyàn gbóríyìn fún yìí mú kí Muyiwa farahàn lórí ètò BBC 1 Sunday Morning Live, tí Naga Munchetty ṣe atọ́kùn rẹ̀, pẹ̀lú àwọn àlejò tó fi mọ́ Esther Röntgen àti Neil Wallis. Gbígbàsílẹ̀ DVD ní ààyè náà wáyé ní Transformation House ní Clapham Junction. 

Ní ọdún 2017, Muyiwa ṣe àwo-orin *No One Like you* jáde, tí ó jẹ́ àkójọpọ̀ àwọn orin tí ó ti fi ìgbà kan ṣe jáde, pẹ̀lú orin pàtàkì kan tí ó fi Reverend Mother Esther Abimbola Ajayi tí ó jẹ́ ajìgbèjà-ènìyàn àti olùṣọ́àgùntàn alákitiyan sí. Àwo-orin náà jẹ́ ìtúsílẹ̀ pàtàkì fún àpèjọ "Comforter Conference" tí Reverend Esther ṣe atọ́kùn rẹ̀ ní Excel Conference Centre ní London. 

Muyiwa & Riversongz kópa nínú BBC Proms Gospel Night ní ọdún 2013, wọ́n sì jẹ́ olórí orin ní òru ọjọ́ náà. Bákan náà, wọ́n tún kópa nínú ẹ̀dà ọdún 2016 pẹ̀lú Michelle Williams ti Destiny's Child ní Royal Albert Hall. 

Wọ́n yan Olarewaju sí ipò Officer of the Order of the British Empire (OBE) nínú àkójọ "2020 Birthday Honours" fún ìyáǹfàà rẹ̀ nínú orin kíkọ.

## Àkójọ àwo-orin
**Àwọn àwo-orin**
*Muyiwa & Riversongz: Live at the Apollo (2012): Ìṣẹ́ CD àti DVD tí wọ́n ṣe ní àyè ìṣeré Eventim Apollo ní Lọ́ńdọ̀nù, tí ó kún fún àwọn ènìyàn. 
**Declaring His Name All Around the World* (2011): Àwo-orin àkọ́kọ́ látọwọ́ Muyiwa & Riversongz, tí Kevin Bond tó jẹ́ olùgbéjáde tí ó gbà àmì-ẹ̀yẹ Grammy Award ṣe, sì gba ipò karùn-ún lórí Amazon's World Music Charts.
**Declaring His Love* (2008): Wọ́n ṣe àkọsílẹ̀ rẹ̀ ní Lọ́ńdọ̀nù ní ọdún 2007 ní Ocean Hackney níbi tí àwọn ènìyàn ti kún gbingbin, *Declaring His Love* dé ipò kìíní lórí HMV Jazz & Blues Charts ó sì dúró níbẹ̀ fún oṣù márùn-ún.
**Declaring His Power* (2005): Wọ́n ṣe àkọsílẹ̀ rẹ̀ ní Andfield ní Liverpool Football Grounds, ìtúsílẹ̀ àwo-orin yìí, tí wọ́n fún Kingsway Music ní àṣẹ, sì tẹ̀lé ìrìn-àjò ìṣeré ní àwọn ìlú mẹ́wàá ní UK tí ó kún fún àwọn ènìyàn.
**Restoration* (2002): Àwo-orin àkọ́kọ́ tí Muyiwa & Riversongz ṣe jáde, Restoration, tí wọ́n ṣe àkọsílẹ̀ rẹ̀ ní ọdún 2002 níwájú àwùjọ ní Lọ́ńdọ̀nù, England.
**Eko Ile* (2015): Àwo-orin yìí ni Kwame Yeboah, akọrin ará Ghana, onítarì, onítẹ́kíìbòdì, olùgbéjáde, ònjìǹíà gbígbàsílẹ̀ àti onítẹ́rù ọ̀pọ̀lọpọ̀ orin, ṣe àgbéjáde rẹ̀.
**No One Like You* (2017): Àwo-orin tí ó jẹ́ àkójọpọ̀ àwọn orin tí ó ti fi ìgbà kan ṣe jáde. 

Àwọn DVD ìṣeré:
*Muyiwa & Riversongz: Live at the Apollo* (2012)
**Declaring His Love* (2008)
**Declaring His Power* (2005)
**Restoration* (2002) 
*'Àwọn Àmì-ẹ̀yẹ'''

## Àwọn ìtọ́kasí