Njagun ni Nigeria

[thumb| [Lisa Folawiyo wọ ọkan ninu awọn aṣa aṣa rẹ, ọdun 2017]]
 
Ile-iṣẹ aṣa ni Nigeria ṣe ipa aṣa pataki ati ṣe alabapin ni pataki si eto-ọrọ orilẹ-ede naa. Aṣọ ṣafikun ọpọlọpọ awọn awọ, awọn aṣọ, ati awọn ohun ọṣọ (nigbagbogbo awọn ilẹkẹ). Ọpọlọpọ awọn aṣa paati ti Nigeria wọ awọn aṣa ti o jẹ iwa ti awujọ ẹya ati aṣa wọn. Naijiria ṣe agbejade awọn aṣọ wiwọ asiko ati awọn aṣọ ti o pari ati pe o ni awọn apẹẹrẹ ti o ti ṣaṣeyọri idanimọ kariaye.

## Aṣọ aṣa
left|thumb| Yoruba agbada
thumb| Awon okunrin Igbo ti won n wo isiagu ati fila ibile
Àwọn ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà sábà máa ń múra bayii nítorí ojú ọjọ́ tó gbóná. Bibẹẹkọ, awọn aṣọ ibí ìṣe ati ti aṣa tun wa láti le wo. Ọpọlọpọ awọn ẹ̀yà ile Afirika ni aṣa imura ti o ṣe pàtàki si ohun-ini wọn.  Awọn aṣọ ibilẹ ti wọn wọ ni Nàìjíríà pẹlu:

Awọn ọkùnrin Yorùbá wọ agbada, èyí ti o jẹ aṣọ ti o wọpọ, ti wọn máà n wọ gẹgẹbi awọn oni ipele mẹta: ẹwu ti o ṣi silẹ, aṣọ alapa ti o gùn, ati ṣòkòtò  (ṣokoto ti se rẹ gi kókó ṣẹ 

Awọn Hausa wọ Babaringa. Isiagu jẹ aso aláwò lè ti awọn ọkunrin ti o jọra si dashiki ti ọpọlọpọ awọn ẹgbẹ wọ ni Afirika. Aso ìbílè ti àwọn okunrin Igbo ni isiagu ti a se pẹlu ori kiniun ti a fi se ise si, ti a máa n fi ṣòkòtò ati fìlà onila ìbílẹ̀ wo. 

Aso ibile yoruba nlo aso ati ileke to dára (Iyun, Akun, Ikan, Segi, Opoto, Eri Eyin and others) lati fi han ipo awujo ati isinsin esin pelu idanimọ ati adun ara eni. Wura, Fàdákà ati awọn ohun-ọṣọ mìíran ni awọn obìnrin Yorùbá tun wọ. 

Awọn Edo tun ṣe afihan ipo ati idanimọ wọn ni aṣa pẹlu awọn ilẹkẹ, ṣugbọn pẹlu pẹlu iṣẹ raffia, awọn kokosẹ, ati awọn bangles. Orisii meji ni awon ọkùnrin Edo máà n wo ileke coral, ekan ati ivie, pelu boya aṣọ tàbí aso ìbílè. Ni aṣa, wọn wọ seeti funfun ti o ni iyatọ pẹlu asọ ti o ni didan. 

Gele jẹ́ ohun èlò tí ó fẹsẹ̀ múlẹ̀. O le wọ bi ẹya ẹrọ asiko ni awọn iṣẹlẹ iṣe ṣugbọn o tun le jẹ aṣọ ojoojumọ.   Gèlè pẹlu Iro ati Buba, Aṣọ Komole tàbí Asoebi fún àwọn obìnrin Yorùbá. Awon obinrin Edo gbẹ ade ìgbéyàwó ti won n pe ni okuku . 

Awọn obinrin Musulumi ni ariwa orilẹ-ede Nàìjíríà wọ awọn ibori oriṣiriṣi, pẹlu hijab, èyítí o fi oju han ṣugbọn o bo irun ati pe o le bo pupọ julọ nínú ara. Ibori le gbà awọn oríṣiríṣi ona yóò pẹlu asiko. 

## Njagun Naijiria
Euromonitor ṣe iṣiro ni ọdun 2015 pe Nàìjíríà ṣe iṣiro idasi meedogun % ti $ 31 bilionu dollar ni Iha  Iwọ-oorun Afirika . Ile-iṣẹ aṣa ara iluNàìjíríà dàgbà pẹlu idà  17%láàrin  ọdun 2010 si ọdún  2019, pẹlu awọn iṣẹlẹ bii Ọsẹ Njagun Lagos ṣe iranlọwọ lati ṣe igbega rẹ.  Ajakaye-arun Covid-19,èyítí  ogbẹ  awọn iṣafihan aṣalórí ayélujáraa, ti o yọrí sí fífì àfihàn diẹ pelu Ọsẹ Njagun Eko olosose pẹlu  iṣafihan aṣa miiran ni Afirika. 

Njagun Nàìjíríà ti jẹ gbajugbaja nipasẹ ẹda Naijiria ti *iwe* irohin ilu South Africa, èyítí a ṣe ifilọlẹ ni Ìlú Eko ni ọdun 1958 ti o ṣe àfihàn àwọn àwòrán ti awọn ọmọ Naijiria “tuntun”.  Ni ipari ọrundun 20th, ọpọlọpọ awọn atẹjade ti *Katalogi Njagun Dressense* ni a ṣejade nipasẹ awọn apẹẹrẹ aṣa ni Nigeria, ti o ni ero si ọja ti o ga.  Ẹgbẹ Awọn Onise Njagun ti Nàìjíríà ti dasilẹ ni ọdun 1989 nipasẹ Kola Kuddus lati ṣe agbega aṣa Naijiria ni ile ati ni kariaye,  ati Central Bank of Nigeria ni ipilẹṣẹ lati ṣe atilẹyin fun awọn apẹẹrẹ aṣa. 

## Awọn apẹẹrẹ
thumb| Ensemble by Duro Olowu, spring-summer 2013
Orile-ede Naijiria ti ṣe agbejade ọpọlọpọ awọn apẹẹrẹ aṣa.

Shade Thomas (nigbamii Thomas-Fahm) di onise aṣa aṣa akọkọ ti a mọye si ni orilẹ-ede Naijiria. Lẹ́yìn tí ó kẹ́kọ̀ọ́ nípa ọ̀nà ìgbàṣọ̀nà ní ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì ní àwọn ọdún 1950, ṣáájú òmìnira Nàìjíríà, ó dá ilé ìtajà kan sílẹ̀ ní Federal Palace Hotel ní Èkó àti ilé iṣẹ́ aṣọ kan ní Yaba Industrial Estate. Ni amọja ni awọn apẹrẹ ti o rọrun ni lilo tibile hun ati awọn aṣọ wiwọ awọ, o di mimọ ni agbegbe ati ni káríayé ni awọn ọdun 1960 ati 1970. 

Fadipe Adedamola Olaniyi is oludasile ile-ise Hoodies and Stones Clothing, eyi ti o nse igbe lárugẹ asa Afirika nipasẹ awọn ọja rẹ. 

Duro Olowu jẹ onise aṣọ awọn obinrin Nàìjíríà kan pẹlu awọn gbongbo Ilu Jamaica ti o ṣe ifilọlẹ aami tirẹ ni awọn ọdun 2000. 

Lisa Folawiyo nlo awọn aṣọ ibile ti Iwọ-oorun Afirika lati ṣe awọn apẹrẹ ti a ṣe deede. O ṣe ifilọlẹ aami rẹ, Jewel nipasẹ Lisa, ni ọdun 2005e.  O tun ṣe agbejade awọn atẹjade igbadun aṣa ati awọn ẹya ẹrọ, gẹgẹbi awọn ohun-ọṣọ ati awọn apamọwọ. Laini J Label, laini itankale rẹ, ṣafihan aṣa ilu pẹlu awọn ipa Afroop . 

Philip Ojire ṣe ifilọlẹ aami aṣa aṣa ilu rẹ Freak Vault Clothing, Shirt Freak tẹlẹ, ni ọdun 2017.  

Omotoso Oluwabukunmi runs tWIF Clothing ;  orukọ naa jẹ adape ti Ọna ti o baamu. Ti ṣe ifilọlẹ ni ọdun 2012, ile-iṣẹ n ṣe àgbéjáde awọn aṣọ iyasọtọ fun awọn iṣowo ati awọn ajọ-ajo miiran, bakanna bi awọn aṣọ ọkunrin ti ara ẹni pẹlu awọn seeti, sokoto, awọn ipele, ati awọn aṣọ abinibi.  

Kenneth Ize, oniṣẹ aṣọ ọkunrin kan ti o dagba ni Austria,  gba ẹbun Idojukọ Njagun ati pe o jẹ ọkan ninu awọn onise apẹẹrẹ Naijiria akọkọ ti o ta awọn aṣọ rẹ ni Browns ni London. 

Tolu Coker, onise apẹẹrẹ ara ilu Gẹẹsi, awọn aṣa aṣa rẹ fa awokose lati inu ohun-ini Yoruba rẹ.  

Evans Akere jẹ onise aṣa aṣa Naijiria kan    ati oludasile ami iyasọtọ awọn aṣọ-ọkunrin igbadun ti a npe ni Vanskere,   ami iyasọtọ aṣa igbadun igbadun Naijiria ti o ṣe pataki ni awọn aṣọ ile Afirika ti o ṣetan lati wọ.

## Itankalẹ èso aṣọ ni orílè-èdè Naijiria
Oniruuru aṣa ọlọrọ ni awujọ Naijiria ni ipa nla lori agbaye aṣa aṣa Naijiria, pẹlu ọpọlọpọ awọn eroja ti awọn ẹya oriṣiriṣi ti n ṣe afihan awọn aṣa ati aṣa alailẹgbẹ wọn paapaa ni agbaye ode oni. Njagun ti orilẹ-ede Naijiria lọ kọja ifihan ti awọn aṣa ẹlẹwa si iṣafihan ti aṣa ati pataki aami pẹlu isọpọ diẹ ninu awọn aṣọ wiwọ abinibi gẹgẹbi adire, aso oke, ati awọn atẹjade ankara . 

Botilẹjẹpe ọpọlọpọ awọn ayipada ti wa ni agbaye aṣa aṣa Naijiria, ṣi wa idaduro ti ẹwa alailẹgbẹ ati ipilẹṣẹ rẹ. Njagun ni awọn ọdun 1960 jẹ ijuwe nipasẹ wiwọ awọn obinrin ni awọn aṣọ ti o ni ibamu ati ti o tobi ju bi daradara bi awọn ẹwu obirin kekere ati awọn aṣọ pẹlu awọn ọna ikorun agbegbe ti o rọrun ati Afros . Lakoko ti awọn ọkunrin wọ awọn seeti awọ didan ni awọn ilana oriṣiriṣi ati rin pẹlu awọn sokoto awọ-ara. Awọn ọdun 1970 ni a ṣe afihan pẹlu buba ti o ni apa apo ti a wọ si awọn asọpa ti a so diẹ loke awọn ẽkun si aarin itan ti a npe ni Oleku fun awọn obirin, ati pe awọn ọkunrin wọ agbada ati awọn aṣọ danshiki pẹlu mejeeji jerry curls ati irun permed.

Awọn ọdun 1980 ni awọn obinrin ti o wọ awọn ẹwu obirin maxi ati awọn ipele ti o tobi ju awọn ọkunrin pẹlu irun permed nla. Aṣa aṣa naa bẹrẹ lati ni iriri iyipada nla ni awọn ọdun 1990 pẹlu ipa ti Amẹrika pẹlu awọn miniskirts, scousers ati boubous abinibi fun awọn obinrin. Awọn ọkunrin tun ni iyatọ ninu aṣa sokoto pẹlu awọn hems ti o dín ati ti o ni ibamu ni ayika ibadi ati agbegbe ẹgbẹ-ikun.  Lọwọlọwọ, aṣa Naijiria tẹsiwaju lati yipada ati idagbasoke pẹlu iṣakojọpọ ti awọn aṣọ ibile ati igboya, awọn aṣa awọ lati ṣe awọn aza oriṣiriṣi.

Awọn aṣọ opopona Naijiria ti gba idanimọ agbaye ni agbaye ti ipele njagun, pẹlu awọn ayanfẹ Kenneth Ize  ni a yan gẹgẹbi ọkan ninu awọn ti o pari fun Ẹbun LVMP fun awọn apẹẹrẹ aṣa ti n yọ jade.  Ogbontarigi onise ile Naijiria miiran ni Amaka Osakwe, oludasile Maki Oh, ẹniti o wọ apẹrẹ rẹ nipasẹ iyaafin akọkọ ti Amẹrika nigbanaa Michelle Obama . 

## Wo tun

* Adire (aworan asọ)
* Isiagu

## Awọn itọkasi

Ẹ̀ka:A kò tí ì ṣe àgbéyẹwò sí sí ojú-ewé ògbufọ̀ rẹ