Mojisola Adeyeye

**Mojisola Christianah Adeyeye** jẹ́ onímọ̀ nípa òògùn àti ọ̀jọ̀gbọ́n ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà.   Ààrẹ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, Muhammadu Buhari yàǹ ań sí ipò Olùdarí-Gbogbogbò fún ilé iṣẹ́ tí ó ń rí sí ìṣàkóso óúnjẹ àti òògùn (National Agency for Food and Drug Administration and Control) ní ọjọ́ kẹta oṣú kọkànlá ọdún 2017. Kí ó tó di wípé wọ́n yàn án gẹ́gẹ́ bí olùdarí fún ilé iṣẹ́ yi, òun ni alága àkọ́kọ́ fún ìmọ̀ ìjìnlẹ̀ lórí Biopharmaceutical àti ọ̀jọ̀gbọ́n onímọ̀ nípa òògùn, ìmọ̀ ẹ̀kọ̀ àti àyẹ̀wò ojà nípa òògùn ní ilé-ẹ̀kọ́ ti ìmọ̀ nípa òògùn tí ó wà ní Yunifásitì Roosevelt ní Schaumburg, Illinois, níbití ó ti lo ọdún méje. Ó tún jẹ́ ọ̀jọ̀gbọ́n  ti Pharmaceutics and manufacturing fún ọdún mọ́kànlélógún ní Yunifásítì ìlú Duquesne tí ó wà ní Pittsburgh, Pennsylvania, orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà. Ó tún jẹ́ olùkọ́ni àgbà Fulbright, onímọ̀nràn àti 2008 American Association of Pharmaceutical Scientists Fellow (ẹlẹ́gbẹ́ obìnrin Áfíríkà àkọ́kọ́). Ó tún jẹ́ Fellow of the Naigerian Academy of Science and Nigeria Academy of Pharmacy. Àwọn ìwádì í rẹ tí ó nìfé sí wà ní àwọn agbègbè ti ìṣáájú-àgbékalẹ̀, ìdàgbàsókè alákòso àkọ́kọ́ tí ó lágbára, semisolid àti àwọn ọ̀nà ìwọn lílò ǹ kan olómi, àti ìpìlẹ̀ IND àti ọgbọ́n ti ìdàgbàsókè ọjà tí ó pẹ́. Oun ni oludasile ati Alakoso ti Elim Pediatric Pharmaceuticals Rolling Meadows, Illinois. Nípasẹ̀ Ilè-ẹ̀kọ́ gíga Yunifásítì ìlú Duquesne, ó ṣe àgbéǹde òògùn kan tí wọ́n ń pè ní anti-retroviral (HIV / AIDS) pediatric fixed-dose combination and formulation ní orílẹ̀-èdè United Kingdom àti South Africa. 

## Ẹ̀kọ́
Moji Adeyeye lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ gíga Yunifásítì ìlú Nàìjíríà tí ó wà ní Nsuka níbití ó ti gba oyé alákọ̀ọ́kọ́ nínú ìmọ̀ nípa òògùn (Bachelor's degree in Pharmaceutics) ní ọdún 1976. Ó tẹ̀ síwájú lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ gíga Yunifásíyì ìlú Georgia níbití ó ti gba oyè ẹlẹ́ẹ̀kejì nínú ìmọ̀ òògùn (Masters degree in Pharmaceutics) ní ọdún 1985 àti oyè ìmọ̀ ìjìnlẹ̀ (PhD degree) ní ọdún 1988 láti ilé-ẹ̀kọ́ gíga yi kanna.

## Àwọn iṣẹ́ ẹ rẹ̀
Moji Adeyeye bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ tí ó yàn laayo gẹ́gẹ́ bí i Onímọ̀-oogun ní Ilé-ẹ̀kọ́ gíga Yunifásítì ìlú Ibadan, Ipinle Oyo, orílẹ̀-èdè Nàìjíríà ní ọdún 1976. Ilé ìtọ́jú aláìsàn yí ni ó wà títí di ọdún 1979. Ó tẹ̀síwájú láti lọ di olórí ní ẹ̀ẹ̀ka tí ó ń mójútó oogun ní ilé ìwòsàn ti Baptist tí ó wà ní ògbómọ̀shọ́, Ipinle Oyo, orílẹ̀-èdè Nàìjíríà láti ọdún 1979 sí ọdún 1980. Ó bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́-ẹ̀kọ́ rẹ ní ilé-ẹ̀kọ́ nípa oogun ẹ̀ẹ̀ka ti Yunifásítì ti Puerto Rico, San Juan gẹ́gẹ́ bí i igbákejì ọ̀jọ̀gbọ́n ní ọdún 1988, kí ó to dí wípé ó tẹ̀síwájú lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ gíga Yunifásítì Duquesne, tí ó wà ní Pittsburgh, Pennsylvania gẹ́gẹ́ bí i igbákejì ọ̀jọ̀gbọ́n ní ọdún 1989 kí ó tó wá gba ìgbéga sí ipò ọ̀jọ̀gbọ́n ní ọdún 1994 ni ́ilé-ẹ̀kọ́ gíga Yunifásítì yí kanna. Nì ọdún 2003, ó gba ìgbéga sí ipò ọ̀jọ̀gbọ́n nípa ìmọ̀ oogun àti ìmọ-ìṣe oogun, ẹ̀ẹ̀ka ti ìmọ-ẹ̀rọ oogun, Ilé-ìwé ti oogun ní Ilé-ẹ̀kọ́ gíga Yunifásítì kanna tí ó sì wà níbẹ̀ títí di ọdún 2010. Ní ọdún 2010, wọ́n yàn án gẹ́gẹ́ bí i ọ̀jọ̀gbọ́n ti ìmọ̀ nípa oogun, ìmọ̀-ẹ̀rọ àti Ìgbéléwọ̀n Ọjà oogun, Kọ́lẹ́ẹ̀jì ti ìmọ̀ oogun, ti ́ó wà ní Yunifásítì ìlú Roosevelt, Schaumburg, Illinois títí di ọdún 2018. Ó jẹ́ alága, ẹ̀ẹ̀ka ti àwọn ìmọ̀-ẹ̀kọ́ Biopharmaceutical, Kọ́lẹ́ẹ̀jì ti ìmọ̀ oogun, Yunifásítì ìlú Roosevelt láti ọdún 2010 sí ọdún 2017. Láti ọdún 2004 títí di àkókò yí ni Moji Adeyeye ti jẹ́ alákòóso ti àwọn oogun fún àrùn kògbóògùn AIDS àti àwọn aláìsàn HIV (DAHP) èyí ni ìgbìmọ̀ tí ó ń pinnu láti dènà HIV/Àrùn Kògbóògùn AIDS ní àárín àwọn ọ̀dọ́ ilẹ̀ Nàìjíríà àti dídènà kí àrùn yí má ba a ràn láti ọ̀dọ ìyá sí ọmọ àti àbójútó àwọn ọmọ aláìníbaba àti àwọn ọmọdé  ní Ipinle Eko, Ipinle Osun àti Ipinle Oyo ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Ó jẹ́ alákòóso àwọn oogun fún àrùn kògbóògùn AIDS àti àwọn aláìsàn HIV (DAHP), orí ipò yí ni ó wà láti ọdún 2004. Láti ọdún 2004 sí ọdún 2005, ó jẹ́ olùkọ́ àgbà ti Fulbright, ẹ̀ẹ̀ka ti ẹ̀kọ́ ìmọ̀ oogun, Yunifasiti ilu Eko àti National Institute for Pharmaceutical Research and Development, tí ó wà ní Abuja, orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Láti ọdún 2006 títí di àkókòyí ni ó ti jẹ́ ọ̀jọ̀gbọ́n ní ẹ̀ẹ̀ka ti ẹ̀kọ́ ìmọ̀ oogun àti  ìṣe oogun, olùkọ́ ìmọ̀ oogun, Yunifásítì ìlú Èkó, ní Èkó, orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Láti ọdún 2009 sí ọdún 2010, òun ni alága fún ẹgbẹ́ Amẹ́ríkà ti àwọn onímọ̀-ìṣe oogun (AAPS) ìgbìmọ̀ alábòjútó ẹgbẹ́ (MSOC). Láti ọdún 2009 títí di àkókò yí ni ó ti jẹ́ olùbẹ̀wò olùkọ́ ti Fulbright (àgbáyé/ Ìlera), ní Ilé-ẹ̀kọ́ gíga Yunifásítì Ọbáfẹ́mi Awólọ́wọ̀, Ile Ife àti ọ̀jọ̀gbọ́n olùbẹ̀wò fún Yunifasiti Nnamdi Azikiwe, Awka, Ipinle Anambra, orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. 

Lákòókò tí ó wà lẹ́nu iṣẹ́ ẹ rẹ̀, Adeyeye ti kọ́ àwọn akẹ́kọ̀ ó gboyè ti Ph.D tí ó lé ní márùndínlógún àti àwọn akẹ́kọ̀ ọ́ gboyè MSc. Adeyeye ní àwọn ìwé-ẹ̀rí márùn ún, àwọn ìwé àfọwọ́kọ márùndínlọ́gọ́ta tí àwọn ẹlẹgbẹ́ ṣe àtúnyẹ̀wò wọn, àwọn orí ìwé àti àwọn ìwé, àti àwọn ìgbéjáde ìjìnlẹ̀ sayensi tí ó lé ní ogóje. 

Ní ọjọ́ kọkànlá oṣù kọkànlá, ọdún 2017 ni wọ́n dárúkọ Adeyeye gẹ́gẹ́ bí i olùdarí gbogbogbò fún ilé iṣẹ́ tí ó ń rí sí ìṣàkóso òògùn àti oúnjẹ (National Agency for Food and Drug Administration and Control) láti rọ́pò Ademola Andrew magbojuri.

## Àwọn àmì Ẹ̀yẹ àti Ọlá
Mojisola adeyeye ti gba àwọn àmì ẹ̀yẹ lóríṣiríṣi. Lára àwọn àmì ẹ̀yẹ ná à ni ìwọ̀nyí:
Ní ọdún 2016, Fellow of the Naijiria Academiv of Science
Ní ọdún 2015, Research Fellow of the American Association of College of Pharmacy (AACP)
Ní ọdún 2011, Recognition Service Award fron the AAPS Manufacturing Science Engineering section
Ní ọdún 2008, Fellow of the American Association of Pharmaceutical Scientists (AAPS)
Ní ọdún 2006, láti ọdún yi ni ó ti jẹ́ J.William Fulbright Senior Special Candidate.
Ní ọdún 2004 sí ọdún 2005, ó gba àmì ẹ̀yẹ ti J. William Fulbright Scholar for African regional research Program lórí àrùn AIDS àti àwọn ìmọ̀ ìjìnlẹ̀ tí ó farajọ àrùn AIDS.
Ní ọdún 1991/1992, wọ́n kọ orúkọ rẹ̀ sínú ìwé Marquis Who's Who of American women.
Ní ọdún 1983, graduate fellowship by the American Association of University Women (AAUW).

## Àwọn ìwé-àṣẹ
* Christianah M Adeyeye, Vicki L Davis, Udaya Kotreka. (2011). In situ gel ophthalmic drug delivery system of estradiol or other estrogen for prevention of cataracts. United States patent US 2011 US Patent 8,679,511
* Christianah Moji Adeyeye, Anjali Joshi and Fred Esseku. Anti-retroviral Drug Formulations for Treatment of Children Exposed to HIV/AIDS. PCT/US2009/031285 
* Christianah Moji Adeyeye and Ashwin Jain, Controlled Release Pharmaceutical Preparation for Treatment of Endometriosis and Fibrocystic Breast Disease., U.S. Patent No. May 6, 2003
* Christianah Moji Adeyeye, Hideki Ichikawa and Yoshinobu Fukumori, Method of Treating a Patient with a Prolonged Time-Release Drug and the Drug itself, U.S. Patent No. 6,156,340, December 5, 2000.

## Ìgbésí ayé rẹ
Adeyeye ṣe ìgbéyàwó pẹ̀lú Senator Olusola Adeyeye ti agbègbè Ọ̀ṣun. Wọ́n bí ọmọ méjì, ọkùnrin kan àti obìnrin kan.

## Inúrere àti iṣẹ́ agbègbè
Adeyeye ni olùdásílẹ̀ ẹgbẹ́ tí kò wà fún èrè jíjẹ tí wọ́n sì ń ṣẹ ìrànlọ́wọ́ lórí àwọn òògùn fún àrùn AIDS àti àwọn aláìsàn tí ó ní àrùn AIDS ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà.

Òun tún ni olùdásílẹ̀ Sarah àwọn ìdílé tí ó gbòòrò sii fún àwọn ọmọdé, eyí ni ilé tí ó ńṣe ìtọ́jú àwọn ọmọ wẹẹrẹ láti ilé-ìwé jéléósimi títí dé ìpele ilé-ẹ̀kọ́ gíga Yunifásítì. Ilé yì í fìdíkalẹ̀ sí ìlú Òṣogbo, ní Ìpínlẹ̀ Ọ̀ṣun àti Ògbómòṣọ́, ní Ìpínlẹ̀ Ọ̀yọ́. 

## Iṣẹ́ ìṣe rẹ̀
Moji Adeyeye bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí onímọ̀-oogun ní University College Hospital, Ìbàdàn, Ìpínlẹ̀ Oyo, Nàìjíríà, ní ọdun 1976 o si wa nìbẹ̀ títí di 1979. Ó lọ síwájú láti ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Olórí Ẹka Awọn oogun ní Baptist Hospital, Ogbomoso, Ìpínlẹ̀ Oyo, Nàìjíríà láti 1979 sí 1980. Ó bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ onímọ̀-ìlọ́ ní 1988 gẹ́gẹ́ bí Aṣepemu ní School of Pharmacy, University of Puerto Rico, San Juan o si lọ síwájú sí Duquesne University, Pittsburgh, Pennsylvania, gẹ́gẹ́ bí Aṣepemu ní 1989 o si gba ìgbega sí ipo ti Apejọ Ajinilẹ̀ ní 1994 ní ibi kanna. Ní 2003, a gba ìgbega sí ipo ti Ojọgbọn ti Pharmaceutics ati Pharmaceutical Technology, Division of Pharmaceutical Sciences, School of Pharmacy ní ibi kanna o si wa nìbẹ̀ títí di 2010. Ní 2010, a yàn sí ipo ti Ojọgbọn ti Pharmaceutics, Manufacturing Science and Drug Product Evaluation, College of Pharmacy, Roosevelt University, Schaumburg, Illinois títí di 2018. Ó jẹ Olórí, Department of Biopharmaceutical Sciences, College of Pharmacy, Roosevelt University láti 2010 sí 2017. Láti 2004 sí òní, Moji Adeyeye ti jẹ Aare, Drugs for AIDS and HIV Patients (DAHP) - àkópọ̀ tí ó fúnfún ní ìgbagbo tí a kò fún lópolòpò owó àlejọ pẹ̀lú ero sisẹ̀ tó ń kàwọ́ HIV/AIDS ní etí àwọn ọmọ Nàìjíríà àti ṣíṣe alákòóbì ìbílẹ̀ àti ìtúnú fún àwọn ọmọ tó ní ìyà àti àwọn ọmọdé tó ní ìpá ní Lagos, Osun ati Oyo States ní Nàìjíríà. Ó jẹ Aare, Drugs for AIDS and HIV Patients (DAHP), ipo ti o ti waye niwon 2004. Láti 2004 sí 2005, ó jẹ Olukọni Fulbright Agba, Faculty of Pharmacy, University of Lagos ati National Institute for Pharmaceutical Research and Development, Abuja, Nàìjíríà. Láti 2006 sí òní, ó ti jẹ alamọdaju onímọ̀, Department of Pharmaceutics and Pharmaceutical Manufacturing, Faculty of Pharmacy, University of Lagos, Lagos, Nàìjíríà. Láti 2009 sí 2010, ó jẹ Olórí, American Association of Pharmaceutical Scientists (AAPS) Membership Strategic Oversight Committee (MSOC).

Nígbà tí ó ń ṣiṣẹ́, Adeyeye ti ń kọ́ ọmọ-ẹkọ́ tó ju 15 lọ tí wọ́n ń ṣe iwe-ẹkọ Ph.D. ati M.S. Adeyeye ni awọn patẹnti 5, 55 awọn iwe-ẹkọ tí a ṣayẹwo nipasẹ awọn onimọ̀, awọn api iwe àti awọn iwe, ati ju 140 lọ awọn iṣẹ́ imọ̀-jinlẹ tí wọ́n fi hàn sí gbogbo eni.

Ní Oṣu kọkanla ọdún 2017, a gbe Adeyeye sínú ipo ti Direktọ Iyalode ti National Agency for Food and Drug Administration and Control (NAFDAC), o si gba ipo yẹn lọ́wọ́ Ademola Andrew Magbojuri. 

## Awọn itọkasi

Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè