Monsurat Sunmonu

**Monsurat Olajumoke Sunmonu** (

## Igbesi aye ibẹrẹ
Monsurat Sunmonu ni won bi ni ojo kesan osu kerin odun 1959, ni Ipinle Oyo si Alhaji Akeeb Alagbe Sunmonu ati Alhaja (Princess) Amudalat Jadesola Sunmonu (née Afonja) ti o si je omo oba ni ilu Oyo .

Monsurat ti kọ ẹkọ ile-iwe alakọbẹrẹ rẹ ni Awọn ọmọde Boarding School, Oshogbo- bayi olu-ilu ti Ipinle Osun, Nigeria.

Monsurat lo si Ilora Baptist Grammar School, Ilora, ipinle Oyo, fun igba akoko ti eko girama re ko to gbe lo si Olivet Baptist High School, ipinle Oyo.

Monsurat nigbamii lọ si Kwara State College of Technology fun awọn ipele 'A' rẹ. 

at 

## UK
ttitÓte of ao.

Lẹhin ti pari awọn ẹkọ rẹ, o ṣiṣẹ ni ṣoki ni National Westminster Bank ( NatWest ) ṣaaju ki o to bẹrẹ iṣẹ pẹlu Ijọba ti United Kingdom . Nibẹ o ṣiṣẹ ni UK Border Agency (UKBA), nibiti o ti ṣiṣẹ fun ọdun 20.

Lakoko ti o wa ni UKBA, Monsurat lọ si ọpọlọpọ awọn eto iṣẹ iṣakoso ati alaṣẹ ati pe o jẹ ọkan ninu awọn ọmọ Naijiria akọkọ ti a fun ni “aabo aabo giga” ni Ijọba Gẹẹsi.

Sunmonu gun ipo laarin Ijọba Gẹẹsi, o jẹ ipo giga, ṣaaju ki o to lọ ni ọdun 2011 lati dije fun ijoko ni Ile-igbimọ Aṣofin Ipinle Ọyọ, o nigbamii nitori Alakoso.

## Ile asofin ipinle Oyo
Ní ọjọ́ kẹrìndínlọ́gbọ̀n oṣù kẹrin ọdún 2011, Monsurat Sunmonu dije lórí pèpéle ẹgbẹ́ òṣèlú Action Congress of Nigeria (ACN) tí wọ́n ti jáwọ́ nínú ìjókòó ìjókòó Ìlà Oòrùn Ọ̀yọ́ àti Ìwọ̀ Oòrùn ní ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin.

Ni idaniloju iṣẹgun pẹlu ibo 25,091, o bori ninu idibo naa, o gba gbogbo awọn Ward 20 ti o wa ni agbegbe rẹ ti o kọja ti ẹgbẹ People's Democratic Party (PDP) ti o wa ni ipo nigba naa Moroof Atilola ti o gba ibo 10,949; Accord (Nigeria) (Accord) Oludije egbe Muideen Olagunju ni ibo 10,636 ati oludije MPPP Bimbo Aleshinloye 2,274 ibo. Awọn oludije miiran ninu idibo naa ni Saheed Adejare ti CPC ti o gba 756, Adetokunbo Ajayi ti NCP ti o gba 297, Olaniran Abiodun ti Labour Party pẹlu 46 ati Awesu Tsaiwo ti ANPP ti o ni ibo 43.

Monsurat Sunmonu leyin naa ni won yan lati je olori ile igbimo asofin nibi idasile re lojo kefa osu kefa odun 2011; o di olorin obinrin akoko ninu itan ile igbimo asofin ipinle Oyo . Apapọ ti ile igbimọ aṣofin ipinlẹ Ọyọ nigba ifilọlẹ jẹ awọn ọmọ ẹgbẹ Action Congress of Nigeria (ACN) 13, People's Democratic Party (PDP) 12 ati awọn ọmọ ẹgbẹ Accord (Nigeria) 7.

Labẹ itọsọna Sunmonu Ile-igbimọ Ile-igbimọ ni Totem ṣe akiyesi Awọn owo-owo 85 ni akoko ọdun mẹrin rẹ: pẹlu Awọn iwe-owo 8 ni ipele kika 1st, Awọn iwe-owo 16 ni ipele kika 2nd ati Awọn iwe-owo 61 ti o kọja sinu Ofin. Ile naa kọja mejeeji Awọn iwe-aṣẹ Awọn ọmọ ẹgbẹ Alase ati Aladani lati pese ilana ofin fun iṣowo ati awọn iṣe Ijọba. Awọn ipinnu 387 tun kọja ni imọran apa Alase lori eto imulo.

Sunmonu ni olori ile igbimo asofin ipinle Oyo lati lo akoko kikun ti ijoba ko da duro gege bi olori ile igbimo asofin. Sunmonu jẹ ọla gẹgẹ bi ọkan ninu awọn obinrin ti o jẹ asiwaju ni Nigeria. 

### ''Iṣeduro''
Gẹ́gẹ́ bí Agbẹnusọ, Sunmonu ló ṣe aṣáájú ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin ìpínlẹ̀ Ọyọ láti ṣe àtúnse t’ótọ́ nílẹ̀ Nàìjíríà tó ń jẹ́ kí ìdánilójú owó fún àwọn ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin àti ìjọba ìbílẹ̀. Sibẹsibẹ, ni Nigeria, awọn atunṣe t'olofin nilo igbasilẹ ni 2/3 ti Awọn apejọ Ipinle 36 ti Nigeria ti o tẹle pẹlu ifọwọsi Aare. Bi o tile je wi pe awon atunse naa ti waye ninu idameta 2/3 ti awon Apejọ Ipinle 36 ti Naijiria ti o nilo, ko gba ase Aare Goodluck Jonathan.

## Apero ti awọn agbọrọsọ ti Federal Republic of Nigeria
Ni Oṣu Karun ọdun 2012, Sunmonu ni a yan gẹgẹbi Igbakeji Alaga ti Apero ti Awọn agbọrọsọ ti Federal Republic of Nigeria, ẹgbẹ kan ti o ni awọn agbọrọsọ 36 ti o nsoju Ipinle kọọkan ni Federation 

Arabinrin naa ni olori ile-igbimọ akọkọ ni itan ipinlẹ Ọyọ ti o joko lori igbimọ alaṣẹ ti Apejọ Awọn agbọrọsọ.

## Apejọ orilẹ-ede
Ni ojo kejidinlogbon osu keta odun 2015, Sunmonu dije du ipo Oyo Central Senatorial District lori pẹpẹ egbe All Progressives Congress (APC) ti o si gba ibo 105,378,  siwaju Luqman O. Ilaka ti Accord (Nigeria) (Accord) pẹlu ibo 84,675 ati oludije ẹgbẹ oṣelu People's Democratic Party (PDP) Sen. Ayo Adeseun pẹlu ibo 44,045. Awọn oludije miiran ninu idibo naa ni Elijah Abiala ti Labour Party ti o gba 27,490, Caleb Oyelese ti Social Democratic Party (SDP) ibo 7,362 ati Olusegun Ogunyemi ti DPP ti o dibo 1,343.

Sunmonu ni Sẹnetọ obinrin akọkọ ti yoo ṣoju ipinlẹ Ọyọ ni awọn ile-igbimọ Oke ti Ile-igbimọ aṣofin agba.

Ni ọjọ 24 Oṣu Keje ọdun 2018, Sunmonu yọkuro kuro ninu ẹgbẹ All Progressives Congress (APC) si African Democratic Congress (ADC)

### ''Itọju dandan ti Awọn olufaragba Ipò Ipilẹ''
Ni ọjọ 15 Oṣu kọkanla ọdun 2016, Sunmonu gbe išipopada kan lakoko Igbimọ Apejọ ti Ile-igbimọ ti n pe Federal Government lati paṣẹ fun awọn ile-iwosan ti gbogbo eniyan ati awọn ile-iṣẹ iṣoogun lati tọju ijamba ati awọn olufaragba ibon lẹsẹkẹsẹ ki o yọ aṣẹ aṣẹ ti awọn iwe bii awọn ijabọ ọlọpa ati awọn owo sisan ti egbogi inawo.  Igbiyanju naa ti kọja ati gba bi Iwe-ofin kan, eyiti o kọja gbogbo awọn kika ni mejeeji Alagba ati Ile Awọn Aṣoju ati pe o kọja ni igbakanna ni ọjọ 11 Oṣu Keje ọdun 2017.  Aarẹ Muhammadu Buhari fowo si ofin naa ni Oṣu kejila ọdun 2017. 

### ''Eto Awọn Obirin''
Ni ile asofin agba, Sunmonu ti n pariwo pupọ ninu awọn ipe rẹ fun ẹtọ deede fun awọn obinrin ni Nigeria. O ṣe akiyesi fun atilẹyin rẹ ti #GenderEqualityBill ati pe o ti pe nigbagbogbo fun ifowosowopo ẹgbẹ-agbelebu lati gba Bill naa kọja.

### ''Anti-Ibaje''
Sunmonu ti lọ si awọn apejọ laarin ati lode Naijiria lori ọrọ ibajẹ ati bi a ṣe le koju rẹ. Ni agbara rẹ gẹgẹbi Alaga ti Igbimọ Alagba lori Awọn ọrọ Ajeji, o ti sọrọ lori bi o ṣe gbagbọ pe ọna pataki kan lati koju ibajẹ jẹ nipa gbigbe ọna ti o pọ si ki awọn ọdaràn ko le tọju awọn ere ni awọn orilẹ-ede ajeji. 

### ''Awọn ifipamọ jijẹ''
Sunmonu ti ya ohun rẹ ni ilodi si ariyanjiyan #GrazingReserveBill.  Sunmonu ni a sọ ninu atẹjade bi o ti n sọ pe Bill le ni ipa buburu si awọn agbegbe rẹ ati pe, ti o ti jiyan pe bi o ṣe jẹ iṣowo, awọn oluṣọ-malu yẹ ki o ra ilẹ ati pe ko jẹ ipin ilẹ ni ọfẹ nipasẹ Ijọba.

### ''Iyipada oju-ọjọ''
Sunmonu jẹ akiyesi fun awọn ipe rẹ fun Naijiria lati dinku ifẹsẹtẹ erogba rẹ ati iwulo lati yipada si awọn orisun agbara isọdọtun. O jẹ apakan ti aṣoju ti o lọ si itan-akọọlẹ #COP21 ni Ilu Paris, Faranse, nibiti awọn orilẹ-ede fun igba akọkọ fowo si iwe adehun itan kan lati dinku itujade CO  ṣaaju ọdun 2020.

### ''Ẹkọ''
Lakoko igbejade ti Isuna 2016, Sunmonu fi ẹsun fun Ijọba apapọ lati mu inawo rẹ pọ si ni Awọn ile-iwe Imọ-ẹrọ. O jiyan lodi si aṣa ti titari gbogbo awọn ọmọ ile-iwe si awọn ọmọ ile-iwe kola funfun, dipo ki a ṣe idoko-owo to pe ni awọn kọlẹji imọ-ẹrọ lati ṣii agbegbe tuntun ti ile-iṣẹ ati iranlọwọ lati dinku alainiṣẹ. O tun pe fun ipin ti o pọ si si Awọn ile-iwe Imọ-ẹrọ laarin Agbegbe Senatorial rẹ.

### ''Amayederun''
*Oyo-Ogbomosho Expressway*

Sunmonu ti n pariwo gan-an lori bibo ati ti ko pari ona opopona Ibadan si Ilorin, eyi ti won gba adehun ni odun 1999. Ona naa pin si ona meta: Ibadan-Oyo, Oyo-Ogbomosho ati Ogbomosho-Ilorin, pelu ona Oyo-Ogbomosho nikan ko pari. Ni ojo 4 osu kejo odun 2015, Sunmonu je onigbowo fun igbese kan ti Senito Dino Melaye gbe lori ipo buruku ti opolopo awon ona Naijiria, eyi ti Oyo-Ogbomosho ti daruko ni pato.  Iroyin fi to wa leti wipe o ti se ipade pelu awon agbaisese naa ati awon osise ijoba ti o ga ni akitiyan lati rii daju pe o ti pari opopona naa.  Ọna naa wa ninu isuna orilẹ-ede 2016 pẹlu 6 Bilionu Naira ti isuna si ọna atunbere iṣẹ.  Sunmonu ti ṣe ifilọlẹ iṣẹ bẹrẹ ni ọjọ 22 Oṣu Kẹjọ ọdun 2016, bii ọdun 1 lẹhin gbigbe išipopada lori ilẹ ti Alagba  pẹlu Sen. Kabiru Gaya (Alaga, Igbimọ Ile-igbimọ lori Awọn iṣẹ) ti o sọ pe “Senator Sunmonu ni lori ọrun ti awọn Alagba ati awọn igbimo lati rii daju wipe awọn ọna ti wa ni accommodated ninu awọn isuna".  Ipa abajade jẹ ki Alase ṣe ifaramo ni gbangba lati pari ọna ṣaaju opin Isakoso naa. 

*Ibadan-Ife Expressway*

Sunmonu lo se abewo si ona Adegbayi to wa loju popona Ibadan-Ife nibi ti ona naa ti baje pupo. O sọ pe lẹsẹkẹsẹ pe oludari iṣakoso ti ile-iṣẹ ti ṣe adehun lati ṣe awọn iṣẹ ati laarin oṣu 1, agbegbe ti ọna opopona ti tun ṣe. 

## Awọn itọkasi

Ẹ̀ka:Àwọn ọmọ Ilé Alàgbà ilẹ̀ Nàìjíríà
Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1959
Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè
Ẹ̀ka:A kò tí ì ṣe àgbéyẹwò sí sí ojú-ewé ògbufọ̀ rẹ