Diran Adebayo

**Oludiran "Diran"** (tí a bí ní ọjọ́ kẹtàdínlógún oṣù kẹjọ ọdún 1968) jẹ́ òǹkọ̀wé ìtàn ni ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì, olùṣàyẹ̀wò àṣà àti ọ̀mọ̀wé tí o jé gbajugbaja látàrí ìwé ìtàn rẹ̀ ti ọdún 1996 ti àkọlé  rẹ̀  ǹjẹ́ awon nnkan dudu.

## Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀
Wọ́n bí Oludiran Adebayo ní ọjọ́ ọgbọ̀n oṣù ni ọdún 1968 ní ìlú London,  ní ìdílé àwọn òbí rẹ̀ ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Ó kàwé gba ìwé-ẹ̀rí ní ilẹ̀ ẹ̀kọ́ gíga nígbà tí ó wà ní ọmọ ọdún méjìlá ni ilé-ẹ̀kọ́ Malvern College, ó sì jẹ́ ọmọ ilé-ẹ̀kọ́ gíga ní Yunifásítì ìlú Oxford Law.  Láàrín àwọn ọ̀rẹ́ rẹ̀ ní ilé ẹ̀kọ́ Wadham College, Oxford ni àwọn òǹkọ̀wé bí Monica Ali àti Hari Kunzru.

## Iṣẹ́
Kí ó tó gba ẹ̀bùn Saga ní ọdún 1995, Adebayo ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí oníròyìn àgbà ní ìwé ìròyìn The Voice àti gẹ́gẹ́ bí oníròyìn lórí ẹ̀rọ tẹlifíṣọ̀n BBC.
Ìwé ìtàn àkọ́kọ́ Adebayo, Some Kind of Black  ni ọdun (1997), dá lórí ìrìn àjò ọ̀dọ́mọdé ti olórí ìtàn rẹ̀, Dele, jẹ́ ọ̀kan lára àwọn àkọ́kọ́ tó sọ̀rọ̀ nípa ojú ìwòye ọmọ ilẹ̀ Áfíríkà tí wọ́n bí ní ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì, ó sì gba ọ̀pọ̀lọpọ̀ ẹ̀bùn. (ní ìsàlẹ̀) Ìwé tó tẹ̀lé e, ìtàn àròsọ My Once Upon A Time, ni wọ́n gbé kalẹ̀ ní ìlú ìwọ̀ oòrùn ti ìlú London, ó sì so ìtàn àròsọ Yorùbá pọ̀ mọ́ òrin noir . Ìwé ìtàn náà lo orin " Heaven and Hell " láti ọwọ́ Chef Raekwon ti ẹgbẹ́ Wu-Tang. Ní ọdún 2009, Adebayo fi ìtàn kúkúrú náà "Calculus" fún iṣẹ́ àgbékalẹ̀ " Ox-Tales " ti Oxfam.
Adebayo jẹ́ akọ̀ròyìn fún ìwé ìròyìn New Nation tí ó ti parẹ́ báyìí, ó sì ti kọ nípa ẹ̀yà, iṣẹ́ ọ̀nà àti eré ìdárayá fún àwọn ìwé ìròyìn bíi The Guardian, The Independent àti New Statesman . Ó ti ṣe àfihàn, pẹ̀lú àbúrò rẹ̀ Dotun, nínú ìwé ìròyìn The Sunday Times and ES magazine  àti ìwé ìròyìn ES ó sì ti farahàn gẹ́gẹ́ bí olùkópa àlejò lórí àwọn ètò iṣẹ́ ọ̀nà tẹlifíṣọ̀n bíi 'The Trouble with Naipaul'. Ní ọdún 2004, Adebayo ṣe àtúnṣe New Writing 12, ìwé àkójọpọ̀ ọdọọdún ti British Council ti ìwé ìtàn ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì àti ti Commonwealth, pẹ̀lú Blake Morrison àti Jane Rogers. Ní ọdún 2005, Adebayo jẹ́ òǹkọ̀wé ní British Museum àti olùdarí àlejò àkọ́kọ́ ti Cheltenham Literature Festival.
Ní ọdún 2006, Adebayo jẹ́ Akẹ́kọ̀ọ́ Ìkọ̀wé Àgbáyé ní Southampton University, kí ó tó dé ilé-ẹ̀kọ́ gíga ní Georgetown University. Ní ọdún 2012-13, Adebayo jẹ́ Akẹ́kọ̀ọ́ Royal Literary Fund. Adebayo jẹ́ Aṣáájú Ẹ̀kọ́ Kíkọ Ẹ̀dá ní University of Kingston, London.
Adebayo jẹ́ olùtọ́jú tẹ́lẹ̀ ti The Book Trust àti Arts Council ní orílẹ̀ èdè England. Ó fi ipò rẹ̀ sílẹ̀ ní ilẹ̀ iṣẹ́ Arts Council ní ọdún 2010 lẹ́yìn àríyànjiyàn lórí gbígbà owó ìrànlọ́wọ́. 
Ní ọdún 2022, Adebayo ṣe àtúnṣe sí Some Kind of Black fún BBC Radio 4. Ìwé ìtàn náà ti di Virago Modern Classic báyìí.

## Ìdámọ̀ àti àmì ẹ̀yẹ
Adebayo jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ọmọ ẹgbẹ́ Royal Society of Literature àti ti Santa Maddalena Foundation.

Ìwé rẹ̀ tí ọdún (1997) gba Ẹ̀bùn Onkọ̀wé Tuntun ti Ọdún ti Great Britain, Ẹ̀bùn Onkọ̀wé Kọ́ọ̀bù Àkọ́kọ́ Tó Dáa Jùlọ, Ẹ̀bùn Saga ti Ọdún 1996, àti Ẹ̀bùn Betty Trask kan.  Wọ́n tún kọ orúkọ rẹ̀ sílẹ̀ fún Ẹ̀bùn Booker.

Ní ọdún 2000, Yunifásítì Vienna fún Adebayo ní owó ìrànlọ́wọ́ Abraham Woursell tó tó $60,000, èyí tí í ṣe ẹ̀bùn fún àwọn òǹkọ̀wé ọ̀dọ́ tó gbajúmọ̀ ní ilẹ̀ Yúróòpù.

Ní ọdún 2001, òǹkọ̀wé Zadie Smith yìn ín fún “ìwà ènìyàn” rẹ̀,  ń jiyàn pé òun jẹ́ ọ̀kan lára àwọn òǹkọ̀wé Gẹ̀ẹ́sì díẹ̀ tí wọ́n “ń ṣe ìtajà ìmọ̀ àti ìmọ̀lára.” Ní ọdún 2002, ìwé ìròyìn The Times Literary Supplement pè é ní ọ̀kan lára àwọn òǹkọ̀wé ìtàn ọ̀dọ́mọdé ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì tó dára jùlọ.

Ní ọdún 2017, ó jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ènìyàn ogún tí ilé ìwé gíga Yunifásítì Oxford yà àwòrán wọn fún ìfihàn títí láé, gẹ́gẹ́ bí apá kan nínú ètò "Diversifying Portraiture" wọn, láti fi hàn fún "àṣeyọrí àti àfikún rẹ̀ sí ilé ìwé gíga náà àti sí ayé ìwé kíkà"

## Ìgbésí ayé ara ẹni
Ó jẹ́ àbúrò òǹkọ̀wé, oníròyìn, olùtẹ̀wé àti olùgbéjáde ìròyìn Dotun Adebayo.

## Àwọn ìtẹ̀jáde
* *Some Kind of Black* (1997)
* *My Once Upon A Time* (2001)
* *New Writing 12* (co-editor, 2004)

## Àwọn Ìtọ́kasí

## Láti tún ká síwájú
*John Cunningham, "Of Wodehouse and Wood Green" (interview), *The Guardian*, 22 September 2001.
*Alison Roberts, "Don't expect failure", *Evening Standard* interview, 11 December 2003.
## láti Ká ní ojúewé mìíràn
*Kieran Meeke, ''Metro'' interview, 27 October 2009.