Oloibiri

***Oloibiri*** jẹ́ eré amárabùmáṣọ tí wọ́n ṣe àgbéjáde ní ọdún un 2016 ní orílẹ̀ èdè Nàìjíríà  Curtis Graham ni olùdarí eré yìí, Rogers Ofime ni ó ṣe àgbéjáde rẹ̀. Àwọn òṣèré akópa ni  Olu Jacobs àti Richard Mofe Damijo. Eré náà ṣàfihàn ìtàn bí àwọn ẹ̀ka ìjọba àti ilé-iṣẹ́ epo rọ̀bì ṣe ń lo epo tuntun tí wọ́n ṣàwárí ní ìlú orírun Oloibiri.  Wọ́n ṣe àfihàn àkọ́kọ́ eré náà ni ọjọ́ kọkànlélógun, oṣù kẹwàá, ọdún un 2016 ní gbọ̀ngàn ìsèré kan tí orúkọ rẹ̀ ń jẹ́ Shell Nigeria ní, Muson center, Onikan. Èní tó ti fi ìgbà kan rí jẹ ólórí orílẹ̀ èdè Nàìjíríà Yakubu Gowon, àti ẹni tó ti fìgbà kan jẹ́ Akọ̀wé ẹgbẹ́ẹ Commonwealth, Emeka Anyaoku wà ní ìkàlẹ̀ níbi ìṣàfihàn eré náà. Ẹni tó ti fìgbà kan tẹ́lẹ̀ rí jẹ́ Mínísítà fún Ìtànkálẹ̀ ọ̀rọ̀, Professor Jerry Gana, bá Channels TV sọ̀rọ̀ lẹ́yìn tí ó wo eré náà tán, ,Ó ṣàpèjúwe eré náà gẹ́gẹ́ bíi eré tó ní "ìtumọ̀ kedere àti ìròyìn tó lágbára" tí ó dá lórí ìrora àwọn ènìyàn ní Niger Delta. Ó tún gba àwọn òṣèré níyànjú láti máa ṣe àwọn eré tó rí báyìí 
Richard Mofe Damijo, tó kópa ọmọ ònílùú  tí inú rẹ̀ ò dùn , tó padà di ọmọ ogun, “Gunpowder” ní ìlú ọlọ́rọ̀ tó kún fépo rọ̀bì, ṣàpèjúwe ipa rẹ̀ gẹ́gẹ́ bíi ti "Robin Hood ti òde òní". Ó tún sọ pé òun ní ìrètí pé ìjọba àti àwọn ajọ àgbáyé yóò wá ràn àwọn ènìyàn ní Niger Delta lọ́wọ́.

## Àwọn Òṣèré Akópa
*Reeko Brooks kopa gẹ́gẹ́ bíi Militia
*Diana Colmar-Espinosa kopa gẹ́gẹ́ bíi Newscaster
*Payton Dunham kopa gẹ́gẹ́ bíi Anderson
* Bradley Gordon kopa gẹ́gẹ́ bíi Dobra
* William R. Moses kopa gẹ́gẹ́ bíi Powell
* Segun Arinze
* Olu Jacobs  kopa gẹ́gẹ́ bíi Timipre
* Richard Mofe Damijo kopa gẹ́gẹ́ bíi Gunpowder
* Taiwo Ajai-Lycett kopa gẹ́gẹ́ bíi Ibiere
* Ivie Okujaye kopa gẹ́gẹ́ bíi Chisom
* Daniel K Daniel kopa gẹ́gẹ́ bíi Yisa
* Clem Ohameze kopa gẹ́gẹ́ bíi Ààrẹ 
* Dennis Oglafa kopa gẹ́gẹ́ bíi Dogo

## Àhunpọ̀ Ìtàn

Nígbà tí wọ́n ṣe àwárí epo rọ́bì ní Oloibiri ní ọdún 1956, Timipre tó mòye (Olu Jacobs) ò lè yí àwọn ará  ẹ̀ lọ́kàn láti lè sọ pé àwọn fẹ́ jẹ́ alákòóso lórí bí ilé-iṣẹ́ epo rọ̀bì ṣe ń fa epo náà jáde, kí wọ́n sì tún ri dájú pé àwọn èèyàn wọn rí iṣẹ́ tó dára nínú àwọn ilé-iṣẹ́ náà, nítorí pé wọ́n ní ìtẹ́lọ́run pẹ̀lú àwọn ìlérí kéékèèké tí ilé-iṣẹ́ LESH ilé-iṣẹ́ to jẹ́ ẹ̀ka tó ń ṣojúu ilé-iṣẹ́ Shell-BP. Lẹ́yìn ọ̀pọ̀ ọdún, iṣẹ́ burúkú tó ti ṣe sẹ́yìn wá ń tọ̀ ó lẹ́yìn lọ. Ó wá ń kábàámọ̀ aburú — látàrí àjálù tó ṣẹlẹ̀ sí àwọn ará Oloibiri.
Síbẹ̀, Boma,tí ìnagijẹ rẹ̀ tún jẹ́ Gunpowder (Richard Mofe-Damijo),akẹ́kọ̀ọ́ ìmọ̀ Geology ni, tí ó sì jẹ́ oṣiṣẹ́ tẹ́lẹ̀ ní LESH, pẹ̀lú ẹgbẹ́ rẹ̀, ti di àwọn olùṣọ́ aláàbò aládáni ní agbègbè tó kún fún epo, wọ́n sì ti di ọgbẹ́n ọkàn fún àwọn ilé-iṣẹ́ aláwọ̀ funfun àti àwọn ará ibẹ̀ tí wọ́n fẹ́ tún lọ́ agbègbè náà jẹ. Gunpowder pa alábàáṣiṣẹ́ rẹ̀ àtijọ́, Dogo, ẹni tí ó fi ẹ̀sùn ojúkòkòrò kàn.

Ṣùgbọ́n ọ̀ràn náà túbọ̀ gbóná síi nígbà tí ìròyìn dé pé wọ́n ti fọwọ́ sí i pé kí ilé-iṣẹ́ Foreshaw lè fa epo jáde ní Otuagbagi, àgbègbè tó wà nítòsí— pẹ̀lú àdéhùn tí yóò máa mú owó tó tó mílíọ̀nù lọ́nà ọ̀ọ́dúnrún un dọ́là  wọlé lọ́dọọdún. Ṣùgbọ́n Gunpowder ti wọ inú ilé-iṣẹ́ Foreshaw tán, ó sì ní aṣojú amí kan tó ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olùrànlọ́wọ́ aládani fún olùdásílẹ̀ àti olùdarí ilé-iṣẹ́ náà tí orúkọ rẹ̀ ń jẹ́ Ọgbẹ́ni Powell (William R. Moses). Aṣojú amí náà, Azu (Dayton Sinkia), tó jẹ́ PA Powell, ràn Gunpowder lọ́wọ́ láti fi lẹ́tà kan ránṣẹ́ sí Powell láti gbìmọ̀ dá Foreshaw dúró Pẹ̀lú ètò náà. Nígbà tí Powell ṣí àpò lẹ́tà náà, ó rí àwọn àwòrán àwọn ọmọ Nàìjíríà tí wọn ò jẹ óúńjẹ tó péye àti àwọn tí wọ́n ti farapa látàrí májèlé epo rọ́bì.

## Ìtẹ́wọ́gbà
Wilfred OKITCHE ti 360nobs.com ṣàpèjúwe ìwòye rẹ̀ nípa eré náà pẹ̀lú gbólóhùn pé "eré náà ò “... sọ ìtàn Niger Delta lọ́nà tó jinlẹ̀ gan-an tí ó sì múni lóríyá gidi gan-an, ṣùgbọ́n ó jẹ́ ìpìlẹ̀ tó dára gan-an fún àgbéjáde Irúfẹ́ eré bẹ́ẹ̀ ní ọjọ́ iwájú".

Chimdusa Izuzu ti Pulse Nigeria tẹpẹlẹ mọ́ kókó kan nínú àyẹ̀wò rẹ̀ pé "ìbéèrè wà nípa ẹni tí wọ́n gbọ́dọ̀ dá lẹ́bi fún àìlera ìdàgbàsókè agbègbè náà, tòhun ti bí ó ti jẹ́ pé ibẹ̀ ni ibi àkọ́kọ́ tí wọ́n ti ṣàwárí epo rọ̀bì.

## Àwọn Ìtọ́kasí

## Àwọn Ìjápọ̀ Òde
*