open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
לו קסון

קליין|לינקס|לו קסון
**לו קסון** () איז געווען דער  פען נאמען פון **זשו שורען** () (25טן סעפטעמבער, 1881 - 19טן אקטאבער, 1936) איז איינער פון די הויפט כינעזישע שרייבער פונעם 20סטן יארהונדערט. אסאך האלטן אים פאר דער גרינדער פון מאדערנעם כינעזישן ליטעראטור. לו קסון איז געווען א שרייבער פון נאוועלעס, רעדאקטאר, איבערזעצער, קריטיקער, עסיייסט און דיכטער.

קאַטעגאָריע:כינעזער
קאַטעגאָריע:רעדאקטארן
קאַטעגאָריע:איבערזעצער
קאַטעגאָריע:דיכטער
חיים מאיר האגער (רבי מענדל'ס)

הרב **חיים מאיר האגער** (געב׳ ה׳ אלול תש״ם) איז א זון פון הרב מענדיל האגער און איז א רב אין בארא פארק, ברוקלין.

ביי די 25 יאר האט ער באקומען הוראה פון רבי משה האלבערשטאם און דער פאפא רב פון מאנטרעאל, קאנאדע.

## ביאגראפיע
רבי חיים מאיר איז געבוירן געווארן ה׳ אלול תש״ם צו זיין פאטער רבי מענדיל האגער (היינט וויזשניצער רבי פון מרכז וויזשניץ), און צו זיין מוטער מרת מרים, טאכטער פון רבי אברהם דוד הורוויץ, שטארסבורגער רב און חבר בד״צ עדה החרדית אין עיה״ק ירושלים. אלס בחור פלעגט ער לערנען אין דער וויזשניצער ישיבה אין הר נוף, ירושלים.

אין תשנ״ט האט ער געהייראט מרת נחמה מירל, טאכטער פון רבי נפתלי צבי ווייס, ספינקער רבי פון בארא פארק. די גרויסארטיגע חתונה איז געפראוועט געווארן אין תל אביב, אין באטייליגונג פון צענדליגע טויזנטער חסידים פון איבער דער גארער וועלט, אין א ריזיגן שאטער וואס מ׳האט אויפגעשטעלט ספעציעל לכבוד דער חתונה.

נאך דער חתונה האט ער זיך געצויגן אין אמעריקע, וואו האט ער אנגעהויבען צו לערנען הוראה מיטן בעלזער דיין.

היינט צו טאגס דינט ער אלס רב פון זיין טאטנ׳ס חסידים אין אמעריקע.

## קינדער
*הרב **שלום שמחה ישכר בער**, האט געהייראט מרת **חנה רחל**, טאכטער פון רבי **יהושע שלום נתן רובין**, זון פון רבי **אריה לייביש יצחק**, גלאגאווער רבי, און איידעם פון רבי **נפתלי האלבערשטאם**, דער רבי פון צאנז-גריבאוו.
***לאה אסתר**, ווייב פון הרב **ישראל שלמה**, זון פון רבי **אברהם יהודה לעוו**, רב פון 'תפארת אליעזר' שוהל אין בארא פארק, זון פון רבי **שמעיה**, און איידעם פון רבי **יקותיאל יהודה מייזליש**, אב"ד סי געיט
***הינדא שיינדל**, ווייב פון הרב **יששכר בעריש**, זון פון רבי **חיים יוסף פריעדמאן** אב"ד ברעזשאן, זון פון רבי **יעקב יצחק** אב"ד אולם, און איידעם ביי רבי  **ישראל יעקב יוקל הורוויץ** אב"ד זאליזשא
***אברהם דוד**
***חנה רחל**
***פערל**
***משה יהושע**

חיים מאיר
קאלינינגראדער אבלאסט

**קאַלינינגראַדער אָבלאַסט** (, *קאַלינינגראַדסקאַיאַ אָבלאַסט*) איז א פעדעראלער סוביעקט פון רוסלאנד (אן אבלאסט) פלאצירט אויפן באלטישן בארטן. באפעלקערונג: 968,200 (געשאצט 2004).

דער אבלאסט איז דער מערב'סטער טייל פון דער רוסישער פעדעראציע, וואס האט אבער נישט קיין יבשה פארבינדונג מיט גאנץ רוסלאנד. זייטן איינפאל פונעם סאוועטן פארבאנד איז ער אן עקסקלאווע פון רוסלאנד ארומגענומען מיט ליטע, פוילן, און דעם באלטישן ים.

די גרעסטע שטאט פונעם אבלאסט, וואס איז אויך זיין אדמיניסטראטיוון צענטער איז קאלינינגראד (וואס האט פריער געהייסן קעניגסבערג). די שטאט איז היסטאריש געווען א חשובער שטאט אין פרייסן און אויך די הויפטשטאט פון דעם געוועזנעם דייטשן פראווינץ פון מזרח פרייסן, איינגעטיילט נאכן צווייטן וועלט קריג צווישן דעם סאוועטן פארבאנד און פוילן, און געגעבן א נייעם נאמען נאך מיכייל קאלינין.

קאַטעגאָריע:רוסלאנד
1929

## געשעענישן 
* 4טן מערץ - הערבערט האווער געווארן פרעזידענט פון די פאראייניגטע שטאטן
* 23סטן אויגוסט - אנגעהויבן די אראבער פאגראמען קעגן יידן אין חברון און צפת
* געגרינדעט דער יישוב נתניה

## געבוירן 
* 6טן אפריל - אנדרע פרעווין, יידישער־אמעריקאנער פיאניסט, קאמפאזיטאר און דיריגענט
* 24סטן אויגוסט - יאסיר אראפאט
* 13טן סעפטעמבער - יצחק אלפסי, היסטאריקער פון חסידות
* 15טן סעפטעמבער - מאריי געל-מאן, אמעריקאנער פיזיקער

## געשטארבן 
* 23סטן סעפטעמבער - רישארד אדאלף זשיגמאנדי, עסטרייך־דייטשער כעמיקער, געווינער פון נאבעל פריז פאר כעמיע (געב' 1865)

## נאבעל פריזן 
* פיזיק - לואי דע ברוי

קאַטעגאָריע:1920ער
1932

## געשעענישן 
* 3טן אקטאבער - איראק ווערט זעלבשטענדיג
* 8טן נאוועמבער - פרענקלין דעלאנא רוזעוועלט געוויילט צום ערשטן מאל פרעזידענט פון די פאראייניגטע שטאטן 
* הרב יוסף דוב הלוי סאלאווייטשיק אימיגרירט אין אמעריקע

## געבוירן 
* 17טן אויגוסט – וו. ס. נייפאל, שרייבער, געווינער פון נאבעל פריז פאר ליטעראטור 2001
* 6טן נאוועמבער – הרב יעקב מאיר שעכטער, פירער פון די ברעסלעווער חסידים אין ירושלים
* 29סטן נאוועמבער — זשאק שיראק, פרעזידענט פון פראנקרייך (געש׳ 2019)

## געשטארבן 
* 30סטן יולי - געעפנט די לאס אנדזשעלעס אלימפיאדע

## נאבעל פריזן
* פיזיק - ווערנער הייזנבערג

קאַטעגאָריע:1930ער
הוסיאטין

**הוסיאטין** (ארויסגערעדט *הושאטין*) (, ) איז א שטעטל אין טארנאפאלער אבלאסט (פראווינץ) פון מערב אוקראינע, 70 ק"מ דרום-מזרח פון טארנאפאל. הוסיאטין איז דער אדמיניסטראטיווער צענטער פונעם הוסיאטינער ראיאן, און געפינט זיך היינט אויפן מערב ברעג פונעם טייך זברוטש. דער טייך איז געווען דער אלטער גרענעץ צווישן פוילן און עסטרייך (1772-1793), און שפעטער דער גרענעץ צווישן גאליציע (אין עסטרייך-אונגארן) און דער רוסלענדישער אימפעריע (1793 - 1807 און 1815 - 1918). צווישן די צוויי וועלט קריגן איז דער זברוטש טייך געווען דער גרענעץ צווישן דעם רעפובליק פון פוילן אין דעם סאוועטן פארבאנד.

## רעפערענצן 
* *הוסיאטין, פאדאליער גובערניע: אידישער יישוב, געגרינדעט אין 16טן יארהונדערט, אומגעבראכט אין 1942: לזכרון נצח*

קאַטעגאָריע:שטעטלעך אין אוקראינע
קאַטעגאָריע:גאליציע
קאטעגאריע:אידישע יישובים אין אייראפע
1904

## געשעענישן 
## געבוירן
* 11טן מיי - סאלוואדאר דאלי, שפאנישער מאלער (געש' 1989)

## געשטארבן 
* 1טן מיי - אנטאנין דווארזשאק, טשעכישער קאמפאזיטאר (געב' 1841)
* 3טן יולי - בנימין זאב הערצל
* 15טן יולי - אנטאן פאוולאוויטש טשעכאוו, רוסישער שרייבער און דראמאטורג (געב' 1850)
1909

## געשעענישן 
* געגגרינדעט תל אביב

## געבוירן 
* 2טן יאנואר - בערי גאלדוואטער
* 19טן מיי - ניקאלאס ווינטאן, בריטישער וואס האט געראטעוועט הונדערטער יידישע קינדער פון די נאציס (געש' 2015)

## געשטארבן 
* 11טן יוני - יעקב גארדין, ײדישער־אמעריקאנער דראמאטורג (געב' 1853)

קאַטעגאָריע:20סטער י"ה
1910

## געשעענישן 
* 4טן אקטאבער - פארטוגאל ווערט א רעפובליק. דער מלך מאנועל דער צווייטער אנטלויפט אין בריטאניע.

## געבוירן 
* 15טן פעברואר - אירענא סענדלער, סאציאל ארבעטער וואס האט געראטעוועט 2500 יידישע קינדער (געש' 2008)
* 4טן אפריל - חיים גראדע, יידיש שפראך שרייבער
* 15טן יוני - סוליימאן פראנדזשיע, פרעזידענט פון לבנון (נפטר ב-1992)
* 30סטן יולי - הרב שלמה זלמן אויערבאך, פוסק הלכה און ראש ישיבה פון "קול תורה" (נפ' 1995)
* הרב חיים פנחס שיינבערג, ראש ישיבה פון "תורה אור" אין ירושלים

## געשטארבן 
* 21סטן אפריל - מארק טוויין, אמעריקאנער שרייבער (געב' 1835)
* 6טן מיי - עדווארד דער זיבעטער מלך פונעם פאראייניגטן קעניגרייך (געב' 1841)
* 20סטן נאוועמבער (יוליאניש 7טן נאוועמבער) - לעוו טאלסטוי, רוסישער שרייבער (געב' 1828)
* הרב אליעזר גארדאן

קאַטעגאָריע:20סטער י"ה
1911

## געשעענישן 
* ניי דעלי ווערט די הויפטשטאט פון אינדיע

## געבוירן 
* 27סטן מיי - טעדי קאלעק, בירגערמייסטער פון ירושלים (נפ' 2007)
* 25סטן יוני - וויליאם סטיין, אמעריקאנער ביאכעמיקער, געווינער פון נאבעל פריז פאר כעמיע (געש' 1980)
* 5טן יולי - זשארזש פאמפידו, פרעזידענט פון פראנקרייך (געש' 1974)
* 15טן יולי - עדווארד שאקלטאן, אויספארשער (געש' 1994)
* 17טן אויגוסט - מיכאיל באטוויניק, רוסישער יידישער שאכשפילער, עטלעכע מאל וועלטס שאכשפיל גרויסמייסטער (געש' 1995)

## געשטארבן 
* 18טן מיי - גוסטאוו מאהלער, עסטרייכער קאמפאזיטאר (געב' 1860)

## נאבעל פריזן
* כעמיע - מארי קירי

קאַטעגאָריע:20סטער י"ה
חכמת הנפש (קדמון)

קליין|225px|דער שער בלאט פון ספר חכמת הנפש, ערשטע אויסגאבע
**חכמת הנפש** איז א חקירה ספר געשריבן געווארן דורך איינעם פון די קדמונים, מיט הגהות פון רבי צבי אלימלך שפירא זצ"ל, רב אין דינאוו שפעטער באקאנט געווארן אויף דעם נאמען פון ספר **דער בני יששכר**

## דער מחבר 
ס'איז נישט באקאנט ווער ס'האט געשריבן דעם ספר, דער כתב יד פון דעם ספר איז געלעגן ביים בני יששכר, און ער האט עס איבערגעארבעט און סארטירט און אנגעהויבן צו שרייבן אויף דעם א פירוש. דער לעמבערגער רב שרייבט אין זיין הסכמה אז דער בני יששכר האט ארויסגעוויזען א געוואלדיגע ליבשאפט צו די כתבים, און ער האט זיי שטענדיג גענומען מיט זיך, ווי ער איז געפארן.

אויף דעם שער בלאט פון דער צפת'ער אויסגאבע איז געדרוקט *המיוחס לרבנו אליעזר הרוקח ז"ל מבעלי התוספות*, רבי חיים סתהון דער רב אין צפת פון די ספרדים, שרייבט אין זיין הסכמה, אז לויט די נעמען וואס ווערט געברענגט אין ספר, איז ווארשיינדליך דער מחבר רבי אליעזר הרוקח פון גערמייזא.

רבי **פנחס אברהם שעהנפעלד** רב אין קורימא, אונגארן, אן אייניקל פון בני יששכר, שרייבט אין זיין הקדמה, אז ער האט א נאמען געגעבען זיי זיידן'ס פירוש **נחל אמונים**.

## אינהאלט 
אין דעם ספר וועלכער איז איינגעטיילט אין ניינציג סימנים, טוהט דער מחבר ארויסברענגען באגלייט מיט קבלה, דעם ענין פון נפש רוח ונשמה אין זייערע אויפגאבען.

## אויסגאבעס 
* לעמבערג תרל"ו, ארויסגעגעבן דורך רבי אברהם ניסן זיס.
* צפת ה'תרע"ג.    

אויסער די אויסגאבעס, איז דער ספר **חכמת הנפש** פארשידענע מאל ארויסגעגעבן געווארן, פאטאגראפירט פון אנדערע אויסגאבעס.

## הסכמות 
* רבי חיים האלבערשטאם זצ"ל דער צאנזער רב, כ"ג למב"י ה'תרל"ג.
* רבי יוסף שאול נאטאנזאהן זצ"ל דער לעמבערגער רב, ה' ויקהל-פקודי ה'תרל"ד.
* רבי רפאל זילבערמאן זצ"ל אשכנזישער רב אין צפת. 
* רבי משה סתהון זצ"ל ספרדישער רב אין צפת.
* רבי משה קליערס רב אין טבריה.

## רעפערענצן 
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה*, מאיר וונדר 
* *בית עקד ספרים*

קאַטעגאָריע:קבלה ספרים
1912

## געשעענישן 
* 11טן אפריל - געלייגט דער גרונטשטיין פונעם טעכניקום אין חיפה (היינט דער טעכניאן)
* 15טן אפריל - געזונקען די טיטאניק שיף
* 13טן מיי - אויפגעשטעלט געווארן דער קעניגלעכער לופטמיליטער - דער לופטמיליטער פון בריטאניע 
* אגודת ישראל געגרינדעט אין קאטאוויץ

## געבוירן 
* 14טן פעברואר - טיבאר סעקעלי
* 27סטן מערץ - דזשיימס קאלאהאן, פרעמיער מיניסטער פונעם פאראייניגטן קעניגרייך (געש' 2005)
* 30סטן מיי - זשוליוס אקסעלראד, יידישער־אמעריקאנער ביאכעמיקער, געווינער פון נאבעל פריז פאר פיזיאלאגיע און  מעדיצין (נפטר 2004)
* 31סטן יולי - מילטאן פרידמאן, געווינער פון נאבעל פריז פאר עקאנאמיק אין 1976 (נפטר 2006)
* 4טן אויגוסט - ראול וואלענבערג, שוועדישער דיפלאמאט
* 21סטן אקטאבער - געארג שאלטי, אונגארישער דיריגענט (געש' 1997)
* רבי אהרן יהודה לייב שטיינמאן, ראש ישיבה און פירער פון דעם ליטווישן יידנטום
* מרת אלטא פייגא טייטלבוים, סאטמארער רביצין

## געשטארבן 
* 10טן פעברואר - זשאסעף ליסטער, ענגלישער דאקטער און ערפינדער פון דיסאינפעקציע אין כירורגיע (געב' 1827)
* 17טן יולי - אנרי פואנקארע, פראנצויזישער מאטעמאטיקער און פילאסאף (געב' 1854)

קאַטעגאָריע:20סטער י"ה
דן מיכלאוויטש

הרב **דן מיכלאוויטש** פון ראדוויל (נפ' כ"ה סיון תר"א).

## אפשטאם
**רבי דן** איז געבוירן צו זיין פאטער רבי **יצחק פון ראדוויל** א זון פון רבי **יחיאל מיכל פון זלאטשאוו**, א זון פון רבי יצחק פון דראהאביטש, א זון פון רבי יוסף ספראוועדליווער, רב אין פיסטין, א זון פון רבי משה, רב אין זאווריש, און צו זיין מוטער מרת **מרים**, אן אייניקל פון רבי מאיר פאפריש.

ר' דן האט חתונה געהאט מיט מרת יוכבד, א טאכטער פונעם אפטער רב. זייערע קינדער זענען געווען:

* רבי שמואל יחיאל, איידעם פון רבי יוסף פון אוסטילע
* רבי **לוי**, ממלא מקום פון זיין פאטער אין ראדוויל
*בלומא רייזל, ווייב פון רבי שלום יוסף פון סאדיגורא
*די ווייב פון רבי איציקל סקווערער
* 

## רעפערענצן
מיכלאוויטש, דן
האנג קאנג

**האנג קאנג** (),  אפיציעל דער **האנג קאנג באזונדערער אדמיניסטראטיווער ראיאן** (), איז געווען א בריטישע קאלאניע וואס איז געווארן א באזונדערער אדמיניסטראטיווער ראיאן פון דער מענטשנ'ס רעפובליק פון כינע אין 1997. האנג קאנג נעמט אריין א האלבאינזל און 236 אינזלען אויף כינע'ס דרום בארטן. מיט אומגעפער 7.5 מיליאן באוואוינער פון פארשיידענע נאציאנאליטעטן וואס וואוינען אין א שטח פון 1104 קוואדראט קילאמעטער, איז האנג קאנג איינער פון די מערסט געדעכטע באפעלקערטע ערטער אין דער וועלט. האנג קאנג האט  אנטוויקלט צו איינעם פון דער וועלט'ס הויפט פינאנציעלע צענטערן. די וואלוטע איז דער האנג קאנג דאלאר.

האנג קאנג איז די היים פון דער דריט־מערסטער צאל ביליאנערן אין דער וועלט.

האנג קאנג האט איינע פון דער וועלט׳ס גרעסטע צאל וואלקן־קראצערס.

האנג קאנג האט דריי הויפט טיילן:
* האנג קאנג אינזל
* קאוולון
* נייע טעריטאריעס (וואס שליסן איין 235 דרויסנדיקע אינזלען)

האנג קאנג האט זיין אייגענע קאנסטיטוציע, וואס איז אנדערש פון דער קאנסטיטוציע פון דער מענטשנס רעפובליק פון כינע.

## געאגראפיע 
האנג קאנג געפינט זיך אויפן דרום בארטן פון כינע, 60 ק״מ מזרח פון מאקאא, אויף דער מזרח זייט פונעם מויל פון דער פערל טייך לעפצונג. האנג קאנג איז ארומגענומען פון דריי זייטן דורכן דרום כינע ים, אחוץ פון דער צפון זייט וואס גרענעצט זיך מיט דער גוואנגדאנג שטאט שענזען.

### קלימאט 
האנג קאנג געפינט זיך אין א טראפישן געגנט און האט מאנסון ווינטן. ס׳איז פאראן דארט צונאמיס און ערדציטערנישן.

## דעמאגראפיע 
די באפעלקערונג פון האנג קאנג איז איבער 7 מיליאן (7,413,070 אין יאר 2021). די מענטשן אין האנג קאנג זענען מערסטנס כינעזער. האנג קאנג איז איינער פון די מערסט געדעכטע ערטער אין דער וועלט, מיט אן אלגעמיינע צפיפות פון 6,300 מענטשן אין א קוואדראט קילאמעטער.

אין האנג קאנג רעדט מען מערסטנט קאנטאניש. אין שולע לערנט מען די קינדער ענגליש. זייט האנג קאנג איז געווארן א טייל פון כינע רעדן מער מענטשן מאנדארין, די אפיציעלע שפראך פון כינע.

## קולטור 
די קולטור פון האנג קאנג האט מזרחדיקע ווארצלען מיט מערבדיקע איינפלוסן. אויך די האנג קאנג קיך איז א צונויפשמעלץ פון מערבדיקע און מזרחדיקע קיכן.

האנג קאנג האט א קאמפקונסט פילם זשאנער וואס איז געווען שטארק פאפולער אין די 1960ער און 1970ער יארן. פון האנג קאנג איז געקומען דער פילם אקטיאר און קאמפקינסטלער ברוס לי.

## רעפערענצן 
קאַטעגאָריע:פארט שטעט אין אזיע
קאַטעגאָריע:כינע
שלעזיע

קליין|150px|היסטארישע שלעזיע (אָנקאנטורירט) און מאדערנע נאציאנאלע גרענעצן

**שלעזיע** (; ; ; שלעזיש: *Ślůnsk*; ) איז א היסטארישער ראיאן פון צענטראלן אייראפע וואס געפינט זיך היינט מערסטנס אין היינט-טאגיגן פוילן , מיט טיילן אין טשעכיי און דייטשלאנד. 

שלעזיע איז רייך אין מינעראלע און נאטירלעכע רעסורסן, און שליסט איין עטלעכע חשובע אינדוסטריעלע שטחים. די גרעסטע שטעט אין שלעזיע זענען ווראצלאוו, איר היסטארישע הויפטשטאט, און קאטאוויץ אין פוילן, און אסטראווא אין טשעכיי. איר הויפט טייך איז דער אדער (פויליש, טשעכיש: *Odra*).

קאַטעגאָריע:היסטארישע לענדער אין אייראפע
יהודה מודרן

**רבי יהודה מודרן** (אדער **מודרען**) זצ"ל (ח' טבת ה'תק"ף - ד' חשון ה'תרנ"ד) פון די גרויסע גאונים אין מתמידים אין זיין דור, פארפאסער פון די ספרים **פרי העץ** און **זכרון שמואל**.

## אפשטאם 
**רבי יהודה** איז געבוירן ח' טבת ה'תק"ף אין פרעשבורג (היינט בראטיסלאווא, סלאוואקיי) צו זיין פאטער הרב **ישעיהו**, פון די אנגעזעהנע יידן פון פרעשבורג. און צו זיין מוטער מרת **ביילא**. זיין פאמיליע זענען אפשטאמיגע פין רבי נפתלי הכהן כ"ץ פארפאסער פין ספר "סמיכות חכמים", וואס איז געווען אן אייניקל פון רבי יהודה ליוואי דער מהר"ל פון פראג.

## זיין יוגנט 
זייענדיג אן עילוי און א מתמיד שוין אלס קליין קינד, איז ער אריינגענומען געווארן אין ישיבה פין רבי משה סופר ביי די ניין (9) יאר, און איז געווען זיין יונגסטער תלמיד. ער האט געלערנט ביי רבי משה סופר 10 יאר ביז ה'תקצ"ז.

רבי יהודה מודרן איז געפארן צו רבי משה טייטלבוים דער ישמח משה, אין רב אין אוהעל, און איז דארט צוגעצויגן געווארן צו חסידות. ער איז אויך געפארן צו רבי ישראל פרידמאן דער רבי פין רוזשין, רבי שלום רוקח דער רבי פון בעלזא, רבי מנחם מענדיל האגער דער רבי פון וויזשניץ, און איז געווען א חסיד פין רבי חיים האלבערשטאם דער רבי פון צאנז.

רבי יהודה האט האט חתונה געהאט אין סיגעט אין האט זיך דארט באזעצט.
## רבנות 
רבי יהודה האט אלע זיינע יארן עוסק געווען בתורה; און טראץ דעם וואס ער איז נישט געווען א רב און האט נישט געוואלט קיין שום שטעלע, איז ער געווען באקאנט פאר א גרויסן גאון, און פון די גרעסטע חריפים און מתמידים אין זיין דור. אסאך רבנים פון דור האבן זיך געווענדעט צו אים פאר זיין מיינונג אין הלכה, צווישן זיי רבי מנחם מענדל פאנעטה דער רבי פון דעש, רבי נפתלי שווארטץ רב פון מאד, רבי נפתלי סופר רב פין פשעטניי-דארף, און רבי שלמן זלמן עהרענרייך רב אין שאמלוי.

ער האט אויך געהאט א קליינע ישיבה מיט עילוי'ישער בחורים וואס האבן געקענט מיטהאלטן מיט זיין שנעלן און טיפן מוח. איינער פין זיינע באקאנטע תלמידים איז רבי שלמה לייב טאבאק, פארפאסער פון ספר ערך ש"י, וואס איז שפעטער געווארען ראב"ד אין סיגעט; רבי חזקיהו פייבול ווייס הי"ד רב אין איפלאשאג; אויך רבי נפתלי שווארטץ, רב פון מאד אין פארפאסער ספר "בית נפתלי", שרייבט "והרבה למדתי ממנו".

## הסתלקות 
רבי יהודה איז נפטר געווארען ד' חשון ה'תרנ"ד, אין ליגט אין די 'כהנא' אוהל אין סיגעט.

## פאמיליע
מיט דער פארמיטלונג פון זיין רבין דער ישמח משה האט **רבי יהודה** געהייראט אין יאר ה'תקצ"ח מרת **חיה ראכיל** א טאכטער פון הרב **שמואל זאנוויל כהנא**, אן איידעם פון הרב יהודה כהנא, רב אין סיגעט, באקאנט אלס דער "קונטרס הספיקות". זייערע קינדער, פיער זון, און פינף טעכטער:

* ר' **קלמן מודרן**, ער האט געהייראט מרת **רייזל יאקאבוויטש**. 
* ר' **ישעיה מרדכי מודרן**, ער האט געהייראט מרת **שפרה פעסטינגער**.
* מרת **פייגא אלטע**, די ווייב פון ר' **משה לייב הכהן קאהן**.
* מרת **רייזל**, די ווייב פון ר' **שמואל זנוויל הכהן כהנא**.
* מרת **פעריל**, (אפשר) די ווייב פון ר' **יצחק אייזיק מאשקאוויטש**.
* מרת **טשארנא**, די ווייב פון ר' **חיים הכהן כהנא**.
* מרת **אסתר**, די ווייב פון ר' **משה פנחס הכהן קאנער**.

## זיינע ספרים
* פרי העץ - עה"ת
* זכרון שמואל - מס' גיטין
* הגהות אויף ספר תרומת הכרי
* שו"ת - נישט געדריקט.

## רעפערענצן
* ספר פרי העץ געדריקט אין ברוקלין ה'תשס"ט. כמעט אלע זאכען וואס שטייט דארט איז צוגעצייכענט פון פריערדיגע מקורות.

מודרן
חדושי מהרצ"א

קליין|225px|דער שער בלאט פון ספר חדושי מהרצ"א, ירושלימער אויסגאבע
**חדושי מהרצ"א** איז א ספר געשטעלט אויף די סוגיות און הלכות פון חנוכה וואס האט פארפאסט רבי **צבי אלימלך שפירא** פון דינאוו.

## דער מחבר 
רבי **צבי אלימלך שפירא** זצ"ל איז געבוירן אין יאר ה'תקמ"ג (אומגעפער), און איז נפטר געווארן י"ח טבת ה'תר"א. זיין פאטער איז געווען רבי פסח לאנגזאם, מ'האט אים גערופן רבי פסח יאווארניקער, זיין מוטער רחל מינא איז געווען א ניכטשע פון רבי אלימלך פון ליזשענסק. רבי הערש מיילך איז געווען רב אין צען פארשידענע שטעט: דינאוו, ריבאטוטש, סטריזשעוו, לאנצהוט, קאלאמיי, האלאשיץ, בערטש, דזשילבערץ, דובעצק, מונקאטש, נאכהער צוריק אין דינאוו.

רבי הערש מיילך האט געשריבן אסאך ספרים, אויסער דעם ספר **חדושי מהרצ"א** איז נאך באקאנט: 
אגרא דכלה, אגרא דפרקא, אזהרות מהרצ"א, בני יששכר, ברכה משולשת, דברים נחמדים, דרך עדותיך, דרך פקודיך, הגהות והוספות מהרצ"א, הגהות מהרצ"א, הלכות ותקנות, והיה ברכה, חדושי בני יששכר, טעמי המצות, כלי הרואים, לקוטי מהרצ"א, מגיד תעלומה, מעין גנים, נחל אמונים, סדר הקרבנות, רגל ישרה, ריח דודאים, תקנות תמכין דאורייתא.

## אינהאלט 
**חדושי מהרצ"א** איז א ספר געשטעלט אויף די סוגיות פון חנוכה וואס געפינט זיך אין פרק במה מדליקין פון מסכת שבת און אויף הלכות חנוכה. דער מחבר נעמט ארום די סוגיות אויפן סדר פון די דפים, ביי יעדע סוגיא עקסטרע אפלערנען פשט אין גמרא רש"י און תוספות מיט א געוואלדיעג טיפקייט, נאכהער ברענגט דער מחבר די גאונים דעם שאילתות און בעל הלכות גדולות איבער די סוגיא, און נאכהער ברענגט דער מחבר די פוסקים ראשנים, רי"ף, רמב"ם, רא"ש, מרדכי, רבינו ירוחם. נאכהער דעם טור און שלחן ערוך ביז צום פרי מגדים. 

## אויסגאבעס 
* פרעמישלא תרמ"ב, תרמ"ו, דורך רבי משה שפירא, פון לאנצהוט, א זון פון רבי שמואל שפירא, אן זון פון מחבר
* ניו יארק תשי"ד, דורך ישיבת צאנז קלויזנבורג, צוגעלייגט פון כתב יד 
* ירושלים תשס"ב.

אויסער די אויסגאבעס, איז דער ספר **חדושי מהרצ"א** פארשידענע מאל ארויסגעגעבן געווארן, פאטאגראפירט פון אן אנדער אויסגאבע.

## רעפערענצן 
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה*, מאיר וונדר 
* *בית עקד ספרים*

קאַטעגאָריע:חסידישע ספרים - ש"ס
קאַטעגאָריע:חסידישע ספרים - מועדים
קאַטעגאָריע:חסידישע ספרים - הלכה
קאַטעגאָריע:מפרשי הש"ס - שבת
עדינבורג

[קליין|א קוק אויף דעא שטאט פון [קאלטאן בארג]]
[קליין|[עדינבורג שלאס באקוקט פון פרינצעס גאס]]
**עדינבורג** אדער **עדינבארא** (ענגליש: *Edinburgh עדינברע*, שאטישע גאליש: *Dùn Èideann*) איז די הויפטשטאט און די צווייטע גרעסטע שטאט אין שאטלאנד. עדינבורג ליגט אויפן מזרח בארטן, וואו דער פארט טייך פליסט אריין אין צפון ים. 

דער צענטראלער טייל איז עדינבורג שלאס, אויפן שפיץ פון א שיפן בארג. 

טראנספארט צו עדינבורג איז צו עדינבורג פליפארט, און היימארקעט און ווייווערלי באן סטאנציעס.

## באקאנטע איינוואוינער 
* דזשיימס קלארק מאקסוועל, גרינדער פון דער טעאריע פון עלעקטראמאגנעטיזם, געבוירן אין עדינבורג, האט שטודירט אין אוניווערסיטעט פון עדינבורג
* .אלעקסאנדער גרעהעם בעל, אינזשעניר און פיאנער פונעם טעלעפאן, געבוירן אין עדינבורג, האט שטודירט אין אוניווערסיטעט פון עדינבורג
* מאקס בארן, פיזיקער און נאבעל פריז געווינער
* טשארלס דארווין, ביאלאג
* דייוויד היום, פילאסאף, עקאנאמיסט און היסטאריקער
* דניאל ראדעפארד, מאטעמאטיקער וואס האט אנטוויקלט די מאקלארין סעריע
* דזשיי.קיי. ראלינג, שרייבערין פון די "הארי פאטער" ביכער
* אדם סמיט, עקאנאמיסט, געבוירן אין קערקאדי

## צווילינג שטעט 
עדינבורג האט די פאלגנדע צווילינג שטעט:
*  (1954)
*  (1958)
*  (1964)
*  (1974)
*  (1977)
*  (1977)
*  (1985)
*  (1989)
*  (1991)
*  (1994)
*  (1995)
*  (1996)
*

קאַטעגאָריע:סקאטלאנד
קאַטעגאָריע:שטעט אינעם פאראייניגטן קעניגרייך
ליסטע פון חסידות קאטעגאריעס

די ליסטע איז כולל קאטעגאריעס שייך צו חסידות.

די הויפט קאטעגאריע איז **חסידות**.

## אדמורי"ם 
אדמורי"ם *האט די פֿאלגנדע אונטערקאטעגאריעס* 

אדמורי"ם אין ארץ ישראל — אונגארישע אדמורי"ם — אמעריקאנער אדמורי"ם — בעלזער רבי'ס — גאליציאנער אדמורי"ם — פוילישע אדמורי"ם — רוסישע אדמורי"ם

## חסידים 
ארונים — ברסלבער — זאליס — חסידים — חסידישע ראשי ישיבות — ליובאוויטשער חסידים — תלמידי בעש"ט — תלמידים פון מעזריטשער מגיד

## חסידישע הויפן 
חסידישע הויפן *האט די פֿאלגנדע אונטערקאטעגאריעס*

אוהעל — אפטא-מעזשביזש — באבוב — באהוש — בלאזשאוו — בעלזא — ברסלב — גארליץ — גור — דאמבראווא — דינאוו — דעעש — וויזשניץ —  זלאטשאוו — טשערנאבל — ליובאוויטש — מונקאטש — מעזשביזש — סאדיגורא — סאטמאר — סיגעט — ספינקא — סקווירא —  פאפא — צאנז — קאזשניץ — קאמינקא — קאסאוו — קשאנאוו — רוזשין — שינאווא — שומרי אמונים

## חסידישע ספרים 
חסידישע ספרים — חסידישע ספרים - אבות —חסידישע ספרים - דרשות — חסידישע ספרים - הלכה — חסידישע ספרים - מאמרים — חסידישע ספרים - מועדים — חסידישע ספרים - מצוות — חסידישע ספרים - נ"ך און חמש מגילות —חסידישע ספרים - סיפורים — חסידישע ספרים - ענינים — חסידישע ספרים - ש"ס — חסידישע ספרים - תורה— ספרי בית דינאוו — ספרי ברסלב — ספרי סאטמאר

## אנדערע 
חסידות שטומף - חסידישע ישיבות


חסידות
11טן נאוועמבער

**11 נאוועמבער** איז דער 315טער טאג פון יאר (316טער טאג אין אן עיבור־יאר). אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר. ביז צום סוף יאר, בלייבן נאך 50 טעג.

## היסטארישע געשעענישן 
* 1572 - דער אסטראנאם טיכא בראהע אנטפלעקט א סופערנאווע אין דער קאסיאפעיע קאנסטעלאציע.
* 1675 - גאטפריד לייבניץ ווייזט צום ערשטן מאל די אינטעגראל רעכנונג צו דערגיין דעם שטח אונטער דעם גראף פון דער פונקציע .
* 1889 - וואשינגטאן ווערט דער צוויי און פערציגסטער שטאַט זיך אנצושליסן אין די פאראייניגטע שטאטן.
* 1918 - די ערשטע וועלט מלחמה ענדיגט זיך; פוילן ווערט זעלבשטענדיגקייט.
* 1942 - נאצי דייטשלאנד ענדיגט אייננעמען פראנקרייך.
* 1975 - אנגאלא רופט אויס זעלבשטענדיגקייט זיך אפצוטיילן פון פארטוגאל.
* 2008 - ניר בארקאט ווערט ערוועהלט אלס בירגערמייסטער פון ירושלים.

## געבוירן 
* 1821 - פיאדאר מיכאילאוויטש דאסטאיעווסקי, פון די חשוב'סטע רוסישע שרייבער (געש' 1881)
* 1974 - ליאנארדא דיקאפריא, אמעריקאנער פילם אקטיאר

## געשטארבן 
* 2004 - יאסיר אראפאט

## חגאות און פייערונגען 
* פוילן פייערט זעלבשטענדיגקייט
* אנגאלא פייערט זעלבשטענדיגקייט
* אין די פאראייניגטע שטאטן ווערט אפגעהאלטן וועטעראן'ס טאג, אלס עהרע פאר די וואס האבן געדינט פארן לאנד
* אין פראנקרייך און אין בעלגיע ווערט אפגעצייכנט די ענדע פון די ערשטע וועלט מלחמה
* קינדער טאג אין קראאטיע

----
* 10טן נאוועמבער - 12טן נאוועמבער
* נאוועמבער

נאוועמבער 11
אברהם משה פרענקל

הרב **אברהם משה פרענקל [מב"ח]** (געב' ה'תשל"א) איז באקאנט מיט זיין אויפטון בנוגע בחורים  נושרים וואס פארן אפ און דרייען זיך אן א ישיבה.

אברהם משה איז געבוירן תשל"א אין לאנדאן צו זיין טאטע ר' בנציון פרענקל אן אייניקל פון ברוך טעם  . ער האט געלערנט אין דעם סאטמארער חדר אין לאנדאן און נאכדעם איז ער אריבער לערנען אין ישיבת תורת חסד וואס איז נתייסד און אנגעפירט דורך זיין קרוב און רבי הרב אברהם שמואל שטערן וואס פון אים האט ער בעיקר מקבל זיין דרך אין חסידות און קירוב רחוקים. דערנאך האט ער געלערנט און ישיבת תורה ויראה, קרית יואל מאנרא. 

אין לאנדאן האט ער זיך געדרייט אסאך ביי זקני חסידי חב"ד אזוי ווי הרב מענדל פוטרפאס ביי וועמען ער האט זיך קונה געווען שטארקע ידיעות און חסידות חב"ד וואס ביז היינט פירט ער פארברענגנס כנוסח זקני חסידי חב"ד. אויך האט ער משמש געווען הרב יהודה הורוויץ, דער דזשיקאווער רבי אין לאנדאן.

נאך זיין חתונה האט ער זיך באזעצט אין אנטווערפן און אנגעהויבן מיט זיין עבודת הקודש פון קירוב רחוקים  און האט שוין באוויזן גדולות ונצורות צוריק צוברענגען אפי' מחללי שבת. היינט האט ער בערך 1000תלמידים און דער וועלט און פראוועט כסדר שבתים מיט זיינע תלמידים.

זיינע שיעורים אין חסידישע ספרים ווערן געהערט דורך זיין חבורה דורשי אמונה.

פרענקל, אברהם משה
קאַטעגאָריע:אנטווערפן
צמח דוד (דינאוו)

**צמח דוד** איז א חסידיש ספר געשריבן געווארן דורך רבי דויד שפירא זצ"ל, רב אין דינאוו.

## דער מחבר 
רבי **דויד שפירא** זצ"ל איז געבוירן אין יאר ה'תקס"ד, און איז נפטר געווארן י"ט אדר ה'תרל"ד. זיין פאטער איז געווען רבי צבי אלימלך שפירא, באקאנט אלס דער בני יששכר, זיין מוטער חנה מינדל איז געווען א טאכטער פון רבי שמואל פון טשיטש. רבי דויד'ל איז געווארן רב אין דינאוו, נאך זיין פאטער'ס פטירה. 

## אינהאלט 
**צמח דוד** איז א ספר על התורה, וואס זיין אייניקל האט צוזאמען געקליבן פון דעם מחבר'ס קינדער און פון חסידים.

## הסכמות 
* רבי יצחק שמעלקיש

## אויסגאבעס 
* פרעמישלא ה'תרל"ט, ארויסגעגעבן דורך רבי מנחם מענדל רוקח פון דינאוו.
* מונקאטש ה'תרס"ח.

אויסער די אויסגאבעס, איז דער ספר **צמח דוד** פארשידענע מאל ארויסגעגעבן געווארן, פאטאגראפירט פון אן אנדער אויסגאבע.

## רעפערענצן 
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה*, מאיר וונדר 
* *בית עקד ספרים*

קאַטעגאָריע:חסידישע ספרים - תורה
הנותן אמרי שפר

**הנותן אמרי שפר** איז א חסידיש ספר געשריבן געווארן דורך רבי ישעיה נפתלי הירץ שפירא זצ"ל, רב אין דינאוו.

## דער מחבר 
רבי **ישעיה נפתלי הירץ שפירא** זצ"ל איז געבוירן אין יאר ה'תקס"ד, און איז נפטר געווארן ד' סיון ה'תרמ"ה. זיין פאטער איז געווען רבי דויד שפירא, רב אין דינאוו, א זון פון צבי אלימלך שפירא, באקאנט אלס דער בני יששכר, זיין מוטער **רחל מינא** 

## אינהאלט 
דער ספר **הנותן אמרי שפר** איז א ספר על התורה, און מועדים וואס דער מחבר האט אליין פארשריבן.

## הסכמות 
* רבי יהושע רוקח, דער בעלזער רב

## אויסגאבעס 
* פרעמישלא ה'תרמ"ח, ערשטער טייל, ארויסגעגעבן דורך זיין איידעם רבי יוסף שפירא רב אין דינאוו.
* פרעמישלא ה'תר"ן, צווייטער טייל.

אויסער די אויסגאבעס, איז דער ספר **הנותן אמרי שפר** פארשידענע מאל ארויסגעגעבן געווארן, פאטאגראפירט פון אן אנדער אויסגאבע.

## רעפערענצן 
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה*, מאיר וונדר 
* *בית עקד ספרים*

קאַטעגאָריע:חסידישע ספרים - תורה
קאַטעגאָריע:חסידישע ספרים - מועדים
יעקב אליישר

הרב **יעקב אליישר** איז געווען א דיין און א שד"ר. ער איז געווען אן אייניקל פון הרב יעקב ווילנא.

א חבר פונעם חיד"א, אבער ער שרייבט זיך אונטער פארן חיד"א "תלמידו הקטן", ער שרייבט אויפן חיד"א "קודש הקדשים עד שבחברון, אין ערוך אליו, הרב המופלא שבסנהדרין, מורי ורבי עטרת ראשי, מרן מלכא (מזרח ומערב ג' עמוד 324).

ער איז מיט אים ארויס געגאנגען דריי מאל קיין חוץ לערץ זאמלען געלט פאר די תלמידי חכמים פון חברון. אין יאר ה'תקי"א, ה'תקכ"ג און  ה'תקל"ג. דער חיד"א האט זיך געטענה'ט מיט אים וויאזוי דער וועג זאל זיין צו מען זאל גיין מיט די באדואינער אדער נישט, דער חיד"א שרייבט אויף איהם ודברתי להחכמם רבי יעקב אליישר טובא תוכחתי, ואמרתי לי נהי דבתורה אתה גדול ממני, אך בעניני העולם אינך מכיר כלום (מעגל טוב עמדו 49).

אין יאר ה'תקמ"א האט ער זיך באזעצט אין צפת, און נאך זעקס חדשים האט ער געשריבן בריוו פארן חיד"א ער זאל זיך קומען באזעצן אין צפת, און ווערן דארט דער רב הראשי, ער שרייבט מיט אויסטערלישע יראת הכבוד און מיט גאר גרויסע טיטלען פארן חיד"א.

דער חיד"א זעלבסט שרייבט אים עטליכע תשובות אין זיינע ספרים "לבקשת החכם השלם הדיין המצויין כמוה"ר יעקב אלישר נו"ו (חיים שאל ח"ב סי' ז'). אויך נאך זיין פטירה ברעגנט דער חיד"א פון איהם אין חיים שאל ח"א סי' ק"א און אין פתח עינים ח"ב מס' תמכוה דכ"ח ע"ב).

קאַטעגאָריע:רבנים אין ארץ ישראל
12טן נאוועמבער

**12 נאוועמבער** איז דער 316טער טאג פון יאר (317טער טאג אין אן עיבור־יאר). אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר. ביז צום סוף יאר, בלייבן נאך 49 טעג.

## היסטארישע געשעענישן 
* 1918 – עסטרייך ווערט א רעפובליק.
* 2001 – אמעריקאן ערליינס פליגער 587 קראכט אראפ גלייך נאכן אויפהייבן און הרג׳עט אלע 260 מענטשן דערויף.

## געבוירן 
## געשטארבן 
----
* 11טן נאוועמבער - 13טן נאוועמבער
* נאוועמבער

נאוועמבער 12
13טן נאוועמבער

**13 נאוועמבער** איז דער 317טער טאג פון יאר (318טער טאג אין אן עיבור־יאר). אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר. ביז צום סוף יאר, בלייבן נאך 48 טעג.

## היסטארישע געשעענישן 
* 2015 - מערערע טעראר־אטאקעס אין פאריז האבן געהרגעט 129 קרבנות און 8 טעראריסטן.

## געבוירן 
* 1856 - לואיס בראנדייס, ריכטער אין דעם פאראייניגטע שטאטן העכסטע געריכט (נפ' 1941)
* 1899 - הואַנג קסיאַנפֿאַן, כינעזישער היסטאריקער (געש' 1982)

## געשטארבן 
----
* 12טן נאוועמבער - 14טן נאוועמבער
* נאוועמבער

נאוועמבער 13
סטראפקאוו

**סטראפקאוו** (, ) איז א שטעטל אין סטראפקאוו דיסטריקט, פרעשאוו ראיאן, סלאוואקיי. 

## היסטאריע
סטראפקאוו איז אן עקאנאמישער, סאציאלער און קולטורעלער צענטער פון זעמפלין. ער איז געגרינדעט געווארן ביים לינקן ברעג פונעם אנדאווא טייך.

ביזן ערשטן וועלט קריג איז סטראפקאוו געווען אין אונגארן.

## יידישע קהילה
די ערשטע יידן האבן זיך באזעצט אין סטראפקאוו, אפשר ביים אנטלויפן פון פאגראמען אין פוילן, בערך אין יאר ת"י. פופציג יאר נאכהער האט מען פארטריבן די יידן פון סטראפקאוו קיין טיסינעץ, א דארף א ביסל צפון פון סטראפקאוו. 

דער ערשטער רב פון סטראפקאוו איז געווען הרב משה שיינפעלד; אין תקצ"ג איז ער געווארן רב אין וואראנאוו. נאך אים איז געווארן רב אין סטראפקאוו רבי יקותיאל יהודה טייטלבוים, ביז מען האט אים אויפגענומען אלס רב אין אוהעל אין תר"ג. דערנאך האט מען ממנה געווען הרב חיים יוסף גאטליב אלס אב"ד פון סטראפקאוו ער האָט געפֿירט ביז זײַן שטאַרבן אינעם יאָר ה'תרכ"ז.

אין תרכ"ח איז דער שינאווער רב, רבי יחזקאל שרגא האלבערשטאם, באשטימט געווארן רב פון סטראפקאוו. ער איז געבליבן אין דעם רבנות ביז תרמ"א, ווען ער איז צוריקגעגעאנגען קיין שינאווא.

קאַטעגאָריע:שטעט און שטעטלעך אין סלאוואקיי
קאטעגאריע:אידישע יישובים אין אייראפע
מנחם מענדל פאנעט

**רבי מנחם מענדל פאנעט זצ"ל** (ה'תקע"ח - י"ג תשרי ה'תרמ"ה), רב אין דעעש, איז געווען דער יונגסטער זון פון דעם "מראה יחזקאל".

## אפשטאם 
**רבי מנחם מענדל** איז געבוירן געווארן אין דער שטאט טערצאל, אונגארן, אין יאר ה'תקע"ח, צו זיין פאטער הרב **יחזקאל פאנעט**, רב אין קארלסבורג, באקאנט אלס דער מראה יחזקאל. און צו זיין מוטער מרת **חיה רחל** א טאכטער פון הרב **משה העניג** פון לינסק, גאליציע.  

## רבנות 
**רבי מנחם מענדל** איז געווען א תלמיד פון חתם סופר, וועלכער האט שטארק געהאלטן פון אים, ער האט אים גערופן "דער זיידענער מאנדל". אין יאר ה'תקצ"ז איז **רבי מנחם מענדל** געקומען קיין אוהעל און זיך געווייקט ביים ישמח משה.

אומגעפער דריי יאר נאך זיין חתונה אין יאר ה'תר"ב, איז **רבי מנחם מענדל** צוריק געפארן קיין זיבנבערגן און זיין פאטער האט אים געשטעלט אלס רב אין דעעש, און א קורצע צייט איז **רבי מנחם מענדל** אנגענומען געווארן אלס רבי פון די גאנצע אומגעבונג.

**רבי מנחם מענדל** פלעגט פארן קיין סאדיגורא צום הייליגן רוזשינער, שפעטער פלעגט ער פארן צום צאנזער רב מיט דער באגלייטונג פון זיינע אנהענגער. **רבי מנחם מענדל** האט זיך געשריבן מיט א גרויס טייל פון די גדולים און זיין צייט.

אין יאר ה'תרל"ה האט **רבי מנחם מענדל** געגרינדעט דעם "כולל אהבת ציון לזיבנבערגען".

## הסתלקות 
**רבי מנחם מענדל** איז נפטר געווארן י"ג תשרי ה'תרמ"ה.

## פאמיליע 
אין יאר ה'תקצ"ט האט **רבי מנחם מענדל** געהייראט מרת רייזל, א טאכטער פון הרב הגביר **יהודה לייביש הלוי קרויס** פון איהעל. פון זייערע קינדער:

* הרב **משה פאנעט** (ה'תר"ג - כ"ד כסלו ה'תרס"ג), ממלא מקום פון פאטער, רב אין דעעש.

## זיינע ספרים 
* שערי צדק - שו"ת
* משפט צדק - שו"ת
* מעגלי צדק - על התורה
* אבני צדק

## זעט אויך
* דעעש (הויף)

## רעפערענצן
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה*, מאיר וונדר
* *חכמי טראנסילווניה*

קאטעגאריע:אונגארישע אדמורי"ם
קאַטעגאָריע:דעעש
חיים בצלאל פאנעט

**רבי חיים בצלאל פאנעט זצ"ל** (כ"ג סיון ה'תקס"ג - י"ט ניסן ה'תרל"ד), רב אין פון טאשנאד. דער עלצטער זון פון מראה יחזקאל.

## אפשטאם 
**רבי חיים בצלאל** איז געבוירן געווארן אין דער שטאט ביליץ, שלעזיע, כ"ג סיון ה'תקס"ג, צו זיין פאטער הרב **יחזקאל פאנעט**, רב אין קארלסבורג, באקאנט אלס דער מראה יחזקאל. און צו זיין מוטער מרת **חיה רחל** א טאכטער פון הרב **משה העניג** פון לינסק, גאליציע.  

## רבנות 
**רבי חיים בצלאל** איז פון די צוועלף יאר שוין געווען א תלמיד פון חתם סופר, וועלכער האט שטארק געהאלטן פון אים. מיט דעם וואונטש פון ישמח משה איז **רבי חיים בצלאל** געווארן אויפגענומען נאך אלס בחור, רב אין באלקאן. נאך זיין חתונה האט **רבי חיים בצלאל** אפגעטרויטן דאס רבנות און געגעסן קעסט ביי זיין שווער צען יאר. אין יאר ה'תקצ"ד איז **רבי חיים בצלאל** אויפגענומען געווארן רב אין טאשנאד, און איז געווען דארט רב אומגעפער פערציג יאר.

## הסתלקות 
**רבי חיים בצלאל** איז נפטר געווארן דעם דריטן טאג חול המועד פסח י"ט ניסן ה'תרל"ד.

## פאמיליע 
אין יאר ה'תקפ"ג האט **רבי חיים בצלאל** געהייראט מרת **שרה אסתר בלומא** א טאכטער פון הרב הגביר **לייביש ניילענדער** פון אלפאר, לעבען סאטנאוו. פון זייערע קינדער:

* הרב **אשר שמואל פאנעט** (ה'תקצ"ה - י' שבט ה'תרס"ט), רב אין הידלאמאש.

## זיינע ספרים 
* דרך יבחר - שו"ת
* ים הרחב - מסכת גיטין

## זעט אויך
* דעעש (הויף)

## רעפערענצען
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה*, מאיר וונדר
* *חכמי טראנסילווניה*

קאטעגאריע:רבנים אין אייראפע
קאַטעגאָריע:דעעש
ריח דודאים

קליין|225px|דער שער בלאט פון ספר ריח דודאים, ירושלימער אויסגאבע
**ריח דודאים** איז א ספר געשריבן געווארן דורך רבי צבי אלימלך שפירא זצ"ל, רב אין דינאוו באקאנט אלס דער **בני יששכר**

## דער מחבר 
רבי **צבי אלימלך שפירא** זצ"ל איז געבוירן אין יאר ה'תקמ"ג (אומגעפער), און איז נפטר געווארן י"ח טבת ה'תר"א. זיין פאטער איז געווען רבי פסח לאנגזאם, מ'האט אים גערופן רבי פסח יאווארניקער, זיין מוטער רחל מינא איז געווען א ניכטשע פון רבי אלימלך פון ליזשענסק. רבי הערש מיילך איז געווען רב אין צען פארשידענע שטעט: דינאוו, ריבאטוטש, סטריזשעוו, לאנצהוט, קאלאמיי, האלאשיץ, בערטש, דזשילבערץ, דיבעצק, מונקאטש, נאכהער צוריק אין דינאוו.

רבי הערש מיילך האט געשריבן אסאך ספרים, אויסער דעם ספר **ריח דודאים** איז נאך באקאנט: 
אגרא דכלה, אגרא דפרקא, אזהרות מהרצ"א, בני יששכר, ברכה משולשת, דברים נחמדים, דרך עדותיך, דרך פקודיך, הגהות והוספות מהרצ"א, הגהות מהרצ"א, הלכות ותקנות, והיה ברכה, חדושי בני יששכר, חדושי מהרצ"א, טעמי המצות, כלי הרואים, לקוטי מהרצ"א, מגיד תעלומה, מעין גנים, סדר הקרבנות, רגל ישרה, תקנות תמכין דאורייתא

## אינהאלט 
דער  ספר **ריח דודאים** איז א פירוש אויף מסכת מגילה אויפן סדר פון די דפים, אפצולערנען פשט אין גמרא רש"י און תוספות, ווי אויך אויף פארשידענע ערטער חסידישע געדאנקען.

## אויסגאבעס 
חלק א'
* מונקאטש תרל"ט, דורך אן אייניקל פון מחבר רבי מאיר משולם שפירא, פון לאנצהוט, א זון פון רבי שמואל שפירא
* ירושלים ה'תשי"ז.

אויסער די אויסגאבעס, איז דער ספר **ריח דודאים** פארשידענע מאל ארויסגעגעבן געווארן, פאטאגראפירט פון אן אנדער אויסגאבע.

## הסכמות 
* רבי חיים האלבערשטאם זצ"ל דער צאנזער רב, כ,ב למב"י ה'תרל"ה

## רעפערענצן 
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה*, מאיר וונדר 
* *בית עקד ספרים*

קאַטעגאָריע:חסידישע ספרים - ש"ס
קאַטעגאָריע:מפרשי הש"ס - מגילה
קרן ישועה

**קרן ישועה** איז א חסידיש ספר געשריבן געווארן דורך רבי יהושע שפירא זצ"ל, רב אין ריבאטוטש.

## דער מחבר 
רבי **יהושע שפירא** זצ"ל איז געבוירן י' סיון ה'תרכ"ב, און איז נפטר געווארן י"ב אדר א' ה'תרצ"ב. זיין פאטער איז געווען רבי צבי אלימלך שפירא דער בלאזשאווער רב, א זון פון רבי דויד שפירא, רב אין דינאוו, א זון פון צבי אלימלך שפירא, באקאנט אלס דער בני יששכר.

## אינהאלט 
דער ספר **קרן ישועה** איז א ספר געשריבן אויף דעם סדר פון די חדשים, וואס דער מחבר האט אליין פארשריבן.

## אויסגאבעס 
* בילגעריי ה'תרצ"ח, ארויסגעגעבן דורך זיין זון רבי מאיר שפירא רב אין בלאזשאוו.
* ירושלים ה'תש"ע, מכון זכרון ישראל.

אויסער די אויסגאבעס, איז דער ספר **קרן ישועה** פארשידענע מאל ארויסגעגעבן געווארן, פאטאגראפירט פון אן אנדער אויסגאבע.

## רעפערענצן 
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה*, מאיר וונדר 
* *בית עקד ספרים*

קאַטעגאָריע:חסידישע ספרים - מועדים
פירוש הר"א מגרמיזא

**פירוש הר"א מגרמיזא** איז א ספר געשריבן געווארן דורך רבינו אלעזר, דער בעל הרוקח, אלס פירוש אויף דעם ספר יצירה, מיט הגהות פון רבי צבי אלימלך שפירא זצ"ל, רב אין דינאוו באקאנט אלס **דער בני יששכר**

## אינהאלט 
דער **ספר יצירה** וועלכער איז מיוחס צו אברהם אבינו, איז פון די ספרי יסוד אין קבלה. רבינו אלעזר דער בעל הרוקח, וועלכער איז געווען פון די גדולי הקדמונים, און פון די ערשטע וואס האבן זיך פארנומען מיט קבלה, האט געשריבן דעם פירוש אויף דעם ספר יצירה.

דעם ספר **פירוש הר"א מגרמיזא** האט דער בני יששכר מעתיק געווען פון די כתבים אין יאר ה'תקפ"ז אין מונקאטש, און דאס פארארבעט מיט זיינע הגהות.

## הסכמות 
* רבי מנחם מענדיל האגער זצ"ל, דער וויזשניצער רב, ח"י למב"י ה'תרל"ח 
* רבי יקותיאל יהודה טייטלבויםזצ"ל, דער סיגעטער רב, א פרשת וארא ה'תרל"ט
* רבי יעקב שמשון האגער זצ"ל, דער קאסאווער רב
* רבי אליהו הורשאווסקי זצ"ל, דער רב אין דראהאביטש, ג' מטות ה'תרל"ז
* רבי צבי הערש אורנשטיין זצ"ל, דער לעמבערגער רב, ח"י למב"י
* רבי יצחק שמעלקיס זצ"ל, דער פרעמישלאער רב, י"ב טבת  ה'תרל"ח
* רבי מנחם מענדל פאנעט זצ"ל, דער דעעשער רב, מ' למב"י ה'תרל"ט
* רבי אריה ליב הלוי, פון מאשציסק
* רבי שמאול צבי ווייס פון מונקאטש
 
## אויסגאבעס 
* פרעמישלא תרמ"ח, ארויסגעגעבן דורך רבי משה שפירא א זון פון רבי שמואל שפירא פון פרעמישלא, דער יונגסטער זון פון מחבר
 
## רעפערענצן 
קאַטעגאָריע:קבלה ספרים
זכרון מאיר

**זכרון מאיר** איז א חסידיש ספר געשריבן געווארן דורך רבי מאיר שפירא הי"ד, רב אין בלאזשאוו.

## דער מחבר 
רבי **מאיר שפירא** זצ"ל איז געבוירן אין יאר ה'תקמ"ד, און איז אומגעקומען אויף קידוש השם אין יאר ה'תש"ב. זיין פאטער איז געווען רבי יהושע שפירא, רב אין ריבאטוטש, א זון פון צבי אלימלך שפירא, באקאנט אלס דער צבי לצדיק. 

## אינהאלט 
דער ספר **זכרון מאיר** איז א ספר על התורה, וואס דער מחבר האט אליין פארשריבן, די כתבים זענען געראטעוועט געווארן נאך דער קריג און אריבער געברענגט קיין אמעריקא.

## אויסגאבעס 
* ירושלים ה'תשס"ג, מכון נחלת שלמה יהודה.

קאַטעגאָריע:חסידישע ספרים - תורה
עדמאנד זשיימס דע ראטשילד

קליין|150px|עדמאנד זשיימס דע ראטשילד
באראן '''אַבְרָהָם בִּנְיָמִין אֶדְמוֹנְד גֵ'יימְס דֶה רוֹטְשִׁילְד''' (; 19טן אויגוסט 1845 - 2טן נאוועמבער 1934), (ט"ז אב ה'תר"ה - כ"ד חשוון ה'תרצ"ה) פון דעם פראנצויזישן צווייג פון דער ראטשילד פאמיליע, איז געווען א יידישער פאטריאט וואס האט שטארק געשטיצט דעם יידישן יישוב אין ארץ ישראל. צווישן די יישובים וואס ער האט געשטיצט זענען: ראש פינה, פתח תקווה, זכרון יעקב, ראשון לציון, בנימינה, מזכרת בתיה, כפר תבור און רחובות.

קאַטעגאָריע:ראטשילד פאמיליע
עליסא

קליין|לינקס
**עליסאַ** (אַראַביש: إليسا‎) (געבױרן דעם 27סטן אָקטאָבער 1972 אין לבֿנון) איז אַ לבֿנונישע פּאָפּ־פֿאָלק זינגערין. זי איז די ערשטע לבֿנונישע װעלכע האָט געװוּנען אין דער װעלטס־מוזיק־פּרײַז אין 2005 און 2006.

## דרױסנדיקע לינקען 
* עליסאַס אָפֿיציעלע װעבזײַט 

קאַטעגאָריע:זינגערס
יארן א'ת"ר - א'תרצ"ט

## געשעענישן 
* י"ז חשוון א'תרנ"ז - האט אנגעהויבן דער מבול לויט רבי אליעזר
* כ"ז חשוון א'תרנ"ח - האט זיך די ערד אויסגעטרוקנט נאכן מבול לויט רבי אליעזר
17טן נאוועמבער

דער **17טער נאוועמבער** איז דער 321סטער טאג פון יאר (322סטער טאג אין אן עיבור־יאר). אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר. ביז צום סוף יאר, בלייבן נאך 44 טעג.

## היסטארישע געשעענישן 
* 1869 - געעפנט דער סועץ קאנאל

## געבוירן 
* 1887 - בערנארד מאנטגאמערי, בריטישער גענעראל.

## געשטארבן 
* 1558 - מערי די ערשטע, מלכה פון ענגלאנד (געב' 1516)

*

----
* 16טן נאוועמבער - 18טן נאוועמבער
* נאוועמבער

נאוועמבער 17
דרך עדותיך (דינאוו)

**דרך עדותיך** איז א חסידיש ספר געשריבן געווארן דורך רבי צבי אלימלך שפירא זצ"ל, רב אין דינאוו שפעטער באקאנט געווארן אויף דעם נאמען פון זיין ספר **בני יששכר**.

## דער מחבר 
רבי **צבי אלימלך שפירא** זצ"ל איז געבוירן אין יאר ה'תקמ"ג (אומגעפער), און איז נפטר געווארן י"ח טבת ה'תר"א. זיין פאטער איז געווען רבי פסח לאנגזאם, מ'האט אים גערופן רבי פסח יאווארניקער, זיין מוטער רחל מינא איז געווען א ניכטשע פון רבי אלימלך פון ליזשענסק. רבי הערש מיילך איז געווען רב אין צען פארשידענע שטעט: דינאוו, ריבאטוטש, סטריזשעוו, לאנצהוט, קאלאמיי, האלאשיץ, בערטש, דזשילבערץ, דובעצק, מונקאטש, נאכהער צוריק אין דינאוו. 

רבי הערש מיילך האט געשריבן אסאך ספרים, אויסער דעם ספר **דרך עדותיך** איז נאך באקאנט: 
אגרא דפרקא, אגרא דכלה, אזהרות מהרצ"א, בני יששכר, ברכה משולשת, דברים נחמדים, דרך פקודיך, הגהות והוספות מהרצ"א, הגהות מהרצ"א, הלכות ותקנות, והיה ברכה, חדושי בני יששכר, חדושי מהרצ"א, טעמי המצות, כלי הרואים, לקוטי מהרצ"א, מגיד תעלומה, מעין גנים, נחל אמונים, סדר הקרבנות, רגל ישרה, ריח דודאים, תקנות תמכין דאורייתא.

## אינהאלט 
דער ספר **דרך עדותיך** איז א פירוש אויף דעם ספר יהושע.

## הסכמות 
* רבי מנחם מענדיל האגער זצ"ל, דער וויזשניצער רב, ח"י למב"י ה'תרל"ח 
* רבי יקותיאל יהודה טייטלבויםזצ"ל, דער סיגעטער רב, א פרשת וארא ה'תרל"ט
* רבי יעקב שמשון האגער זצ"ל, דער קאסאווער רב
* רבי אליהו הורשאווסקי זצ"ל, דער רב אין דראהאביטש, ג' מטות ה'תרל"ז
* רבי צבי הערש אורנשטיין זצ"ל, דער לעמבערגער רב, ח"י למב"י
* רבי יצחק שמעלקיס זצ"ל, דער פרעמישלאער רב, י"ב טבת  ה'תרל"ח
* רבי מנחם מענדל פאנעט זצ"ל, דער דעעשער רב, מ' למב"י ה'תרל"ט
* רבי אריה ליב הלוי, פון מאשציסק
* רבי שמאול צבי ווייס פון מונקאטש

## אויסגאבעס 
דער ספר **דרך עדותיך** איז געדרוקט געווארן צוזאמען מיט דעם ספר פירוש הר"א מגרמיזא מיט הגהות מהרצ"א.

* פרעמישלא תרמ"ח, ארויסגעגעבן דורך רבי משה שפירא א זון פון רבי שמואל שפירא פון פרעמישלא, דער יונגסטער זון פון מחבר
## רעפערענצן 
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה*, מאיר וונדר 
* *בית עקד ספרים*

קאַטעגאָריע:חסידישע ספרים - נ"ך און חמש מגילות
18טן נאוועמבער

**18טן נאוועמבער** איז דער 322סטער טאג פון יאר (323סטער טאג אין אן עיבור־יאר). אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר. ביז צום סוף יאר, בלייבן נאך 43 טעג.

## היסטארישע געשעענישן 
* 1987 - 31 מענטשן שטארבן אין א שריפה אין קינגס קראס אונטערגרונט סטאנציע, לאנדאן.

## געבוירן 
* 1786 - קארל מאריע פאן וועבער, דייטשער קאמפאזיטאר און דיריגענט (געש' 1826)

## געשטארבן 
* 1962 - ניעלס באהר, יידישער פיזיקער פון דענמארק

----
* 17טן נאוועמבער - 19טן נאוועמבער
* נאוועמבער

נאוועמבער 18
פני דוד

**פני דוד** איז א ספר פון חיד"א אויף חמשה חומשי תורה, פירושים, נימוקים, און פשטים, אויך הערות אויף אסאך מפרשי תורה. געדרוקט אין יאהר ה'תקנ"ב.

עס געפינט זיך דערין אסאך פון נימוקים פון רבי ישעיה די טראני דער ערשטער, א קדמון. אסאך רמזים פון רבי אפרים מרגענסבורג, און פון רבי אליעזר מגרמייזא דער בעל ספר הרוקח, אויך איז דא דערין אסאך טייטשען על דרך הקבלה.

אין יאר ה'תקל"ח איז דער חיד"א געווען אין פאריז אין ביאבליאטעק, אין חודש תמוז האט דער חיד"א באקומען פון זיין חבר פאברי א ספעציעלע רשות מען זאל אים בארגן פון דארט כתבי יד, דער כתב יד וואס דער חיד"א האט אזוי שטארק געדארפט איז געווען דער פירוש פון רבי ישעיה די טראני, דער ערשטער אויף חומש, דער חיד"א האט דאס אינגאנצן איבערגעשריבן פון כתב יד א גאנצע נאכט, און האט דערפון געדרוקט די "נימוקים פון רבי ישעיה די טיראני אין זיין ספר פני דוד.
אור למאיר

**אור למאיר** איז א חסידיש ספר געשריבן געווארן דורך רבי מאיר יהודה שפירא זצ"ל, רב אין בוקאווסק.

## דער מחבר 
רבי **מאיר יהודה שפירא** זצ"ל איז געבוירן ה'תר"ו, און איז נפטר געווארן י"ט תשרי ה'תרס"ח. זיין פאטער איז געווען רבי דויד שפירא, רב אין דינאוו, א זון פון צבי אלימלך שפירא, באקאנט אלס דער בני יששכר.

## אינהאלט 
**אור למאיר** איז א חסידיש ספר על התורה, פארשריבן געווארן דורך רבי נפתלי פיש

## אויסגאבעס 
* פרעמישלא ה'תרע"ג, ארויסגעגעבן דורך זיין זון רבי דוד שפירא רב אין בוקאווסק.
* פתח תקוה ה'תשט"ו.

אויסער די אויסגאבעס, איז דער ספר **אור למאיר** פארשידענע מאל ארויסגעגעבן געווארן, פאטאגראפירט פון אן אנדער אויסגאבע.

## רעפערענצן 
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה*, מאיר וונדר 
* *בית עקד ספרים*

קאַטעגאָריע:חסידישע ספרים - תורה
1600

## געשעענישן 
* 1טן יאנואר - סקאטלאנד הייבט אן צו ניצן דעם יוליאנישן קאלענדאר
## געבוירן 
* 19טן נאוועמבער - טשארלס דער ערשטער, מלך פון ענגלאנד
## געשטארבן 
קאַטעגאָריע:16טער י"ה
19טן נאוועמבער

דער **19טער נאוועמבער** איז דער 323סטער טאג פון יאר (324סטער טאג אין אן עיבור־יאר). אינעם גרעגאריאנישן קאלענדאר. ביז צום סוף יאר, בלייבן נאך 42 טעג.

## היסטארישע געשעענישן 
* 1493 - קריסטאפער קאלאמבוס טרעט ארויף אויפן אינזל פארטא-ריקא.
* 1943 - חורבן אייראפע: די נאציס ליקווידירן דעם יאנאווסקא קאצעט לעבן לעמבערג, און מערדן 6000 יידן.

## געבוירן 
* 1600 - טשארלס דער ערשטער, מלך פון ענגלאנד
* 1831 - זשיימס גארפילד, דער 20סטער פרעזידענט פון די פאראייניגטע שטאטן (געש' 1881)
* 1957 - עפרה חזה, ישראלדיקע זינגערין (געש' 2000)

## געשטארבן 
* 1828 - פראנץ שובערט, עסטרייכער קאמפאזיטאר (געב' 1797)

----
* 18טן נאוועמבער - 20סטן נאוועמבער
* נאוועמבער

נאוועמבער 19
שווער

א **שווער** איז דער פאטער פונעם פאר פאלק, ד.ה. ביי א מאן דער פאטער פון זיין ווייב, און ביי א ווייב דער פאטער פון איר מאן.

לויט דער הלכה איז א שווער פסול צו זאגן עדות.

## זעט אויך
* חתונה
* שוויגער
קאַטעגאָריע:משפחה
משה אייכנשטיין

**רבי משה אייכנשטיין זצ"ל** (ה'תקכ"ה - ו' אייר ה'ת"ר), רבי אין סאמבאר.

## אפשטאם
**רבי משה** איז געבוירן אין יאר ה'תקכ"ה, דער צווייטער זון צו זיין פאטער, הרב **יצחק אייזיק אייכנשטיין**, פון סאפרין. און צו זיין מוטער מרת הינדא א טאכטער פון הרב צבי.

## רבנות
**רבי משה** האט געצויגן זיי פרנסה פון א קליין געוועלב וואס זיין ווייב האט אנגעפירט, ער אליין פלעגט ארום פארן אין די דערפער פארקויפן איינגעמאכטס. 

**רבי משה** איז געווען א תלמוד מובהק פון זיין ברודער דער עטרת צבי, **רבי משה** שרייבט אין דער הקדמה פון ספר עטרת צבי, ער האט באדינט זיין ברודער פערציג יאר, אויסער די פינף יאר וואס ער האט געלערנט ביי אים פשט.

אין יאר ה'תקצ"ב איז **רבי משה** געווארן רבי אויף זיינע ברודערס ארט. 
 
## הסתלקות
ערב פסח ה'ת"ר איז **רבי משה** ערנסט קראנק געווארן, און איז נפטר געווארן ו' אייר ה'ת"ר, און ער ליגט נעבען זיין ברודער. 

## פאמיליע
**רבי משה** האט געהייראט א טאכטער פון הרב יהודה א ברודער פון הרב משה חריף. זייערע קינדער:

* הרב **יהודה צבי הירש אייכנשטיין** (ה'תקנ"א - ז' חשוון ה'תר"ח), פון ראזלא.

* הרב **יעקב קאפל אייכנשטיין** רב אין רודיק.

* הרב **ישעיה אייכנשטיין** פון סניאטין.

* הרב **יחיאל מיכל אייכנשטיין** (ה'תקנ"ה (אומגעפער) - ה'תר"ה (אומגעפער) ), מחבר פון ספר **עטרת זקנים**.

## זיינע ספרים
* תפלה למשה

## זעט אויך 
* זידיטשוב (הויף)

## רעפערענצן
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה*, מאיר וונדר

קאַטעגאָריע:גאליציאנער אדמורי"ם
קאַטעגאָריע:זידיטשוב
פארט

קליין|250px|פארט פון חיפה
, ענגלאנד איז דער וועלט'ס מערסטער באשעפטיגער פאסאזשירן פארט.]]
[קליין|250px|[אסלא פארט, נארוועגיע]]
א **פארט** איז א פלאץ וואו מען נעמט אויף שיפן אדער וואו מען פירט אריבער פֿראכט. ער געפינט זיך ביים ברעג פון אן אקעאן, ים, טייך, אדער אן אזערע. די בעסטע פארטן האבן טיף וואסער אין קאנאלן אדער אנקער פלעצער, און שוץ פון ווינט אן כוואליעס. פארטן וואס באהאנדלען אינטערנאציאנאלע פארקער האבן אויך צאל אמטן.

די מערסטע באשעפטיקע פארטן אין דער וועלט זענען:
* 
* 
* 
* 
* 
* 

*
געציל בערקאוויטש

רבי **שלום אליקים געציל בערקאוויטש** איז דער דיין פון דער שטאט קרית יואל, אויפגענומען דורכן סאטמארער רבי'ן ר' יואל טייטלבוים. ער איז אנגענומען ביי אלע קרייזן אפילו ביז בני יואל אין קרית יואל. 
רבי געציל איז געבוירן צו זיין פאטער רבי יעקב אליעזר און צו זיין מוטער מרת דבורה חנה. ער האט געהייראט מרת יוכבד ביילא קריינדל, טאכטער פון רבי יצחק דוד הכהן פריעדמאן, וועלכער איז געווען ראש כולל פון קהל קהילת יעקב פאפא.

ער האט געשריבן דאס ספר שו"ת אגלי דבש.

## קינדער
*הרב חיים יחזקאל יהודה, האט געהייראט מרת רייזל רבקה, טאכטער פון הרב אשר מרגליות.
*מרת חיה שרה הענדל, ווייב פון הרב מנחם צבי כהנא, דומ"ץ קארלסבורג.
*מרת קיילא רויזא, ווייב פון הרב משה, זון פון רבי אריה לייביש טייטלבוים זצ"ל דומ"ץ סאטמאר מאנטיסעלא.
*הרב משה צבי, האט געהייראט מרת חנה רבקה, טאכטער פון הרב אלישע הורוויץ.
*הרב אהרן יקותיאל, האט געהייראט מרת פייגא, טאכטער פון הרב חיים אלעזר ווייס.
*הרב יואל, האט געהייראט מרת הענא שרה, טאכטער פון הרב שלום האלפערט.
*מרת דיילא רבקה אסתר, ווייב פון הרב יוסף מרדכי, זון פון רבי יחיאל וואגשאהל.
*הרב שלמה, האט געהייראט מרת חיה רחל מירל, טאכטער פון הרב ברוך בערגער.
*הרב חנניה יו"ט ליפא, האט געהייראט מרת חיה יהודית, טאכטער פון הרב ברוך הורוויץ.
*הרב יוסף שמואל, האט געהייראט מרת חנה מלכה, טאכטער פון הרב יוסף טערקלטויב.
*הרב יחיאל מיכל, האט געהייראט מרת צירל, טאכטער פון הרב משה מנחם כהנא.
*מרת האדיא פרומעט, ווייב פון הרב נפתלי צבי, זון פון רבי יוסף דוד שנעעבאלג.
*הרב מנחם יהושע, האט געהייראט מרת מלכה יוטא הינדא, טאכטער פון הרב יחזקאל שרגא הכהן גלאנץ.

קאַטעגאָריע:אמעריקאנער רבנים

קאַטעגאָריע:סאטמארער דיינים
קאַטעגאָריע:לעבעדיגע מענטשן
קאַטעגאָריע:קרית יואל
אייקאן

מײנט איר אַ קאָמפיוטער איקאָן?

[קליין|250px|אײקאָן [פֿעברואַר 2009]]
**אײקאָן** (אױף ענגליש: Akon) (געבױרן דעם 16טן אַפּריל 1976) איז דער צונאָמען פֿון דער היפּ־האָפּ זינגער **עליאַוּן טיאַם** (Aliaune Thiam). אײקאָן איז מפֿורסם געװאָרן אינעם יאָר 2004 נאָך דעם באַפֿרײַונג פֿון דער סינגל "Locked Up" פֿון זײַן פּרעמיערעס אַלבאָם "Trouble". ער האָט געװוּנען דעם גראַמי־פּרײַז אינעם יאָר 2006 פֿאַר דער ליד "Smack That".

ער האָט געגרינדעט אַ צדקה אָרגאַניזאַציע פֿאַר קינדער אין אַפֿריקע צװעקן.

## סינגלען 
* 2005 - "Lonely"
* 2005 - "Belly Dancer"
* 2006 - "Smack That" מיט עמינעם
* 2006 - "I Wanna Love You" מיט סנאָפּ דאָג 
* 2007 - "Don't Matter"
* 2007 - "Sorry, Blame It on Me"
* 2008 - "Right Now"
* 2009 - "Beautiful"

## דרױסנדיקע לינקען 
* אײקאָנס אָפֿיציעלע װעבזײַטל 

קאַטעגאָריע:פאפ זינגערס
1917

## געשעענישן 
* 6טן אפריל - די פאראייניקטע שטאטן פון אמעריקע פראקלאמירן מלחמה אויף דייטשלאנד ביי דער ערשטער וועלט מלחמה
* 2טן נאוועמבער - באלפורס דעקלאראציע
* 6טן דעצעמבער - פינלאנד ווערט זעלבשטענדיג.
* 22סטן דעצעמבער - פינלאנד אנערקענט ווי א לאנד.

## געבוירן 
* 23סטן מיי - עדווארד לארענץ, אמעריקאנער מעטעאראלאג און מאטעמאטיקער (געש' 2008)
* 29סטן מיי - זשאן עף. קענעדי, דער 35סטער פרעזידענט פון די פאראייניגטע שטאטן (דערמארדעט 1963)
* 11טן סעפטעמבער - פערדינאנד מארקאס, פיליפינער פאליטיקער (געש' 1989)

## געשטארבן 
* 14טן אפריל - לייזער זאמענהאף, פוילישער ייד וואס האט דערפינדן די אינטערנאציאנאלע שפראך עספעראנטא (געב' 1859)

קאַטעגאָריע:20סטער י"ה
אשר אנשיל כ"ץ

רבי **אשר אנשיל כ"ץ** איז דער וויענער רב אין ברוקלין, ניו יארק.

## ביאגראפיע 
הרב אשר אנטשיל כ"ץ איז געבוירן צו זיין פאטער הרב יהושע כ"ץ, סאמבאטהעליער רב. ער האט איבערגענומען זיין פאטער'ס פלאץ אלס רב אין סאמבאטהעלי בית המדרש אין וויליאמסבורג. נאך דער פטירה פון דעם וויענער רב, הרב עזריאל יהודה לעבאוויטש, איז ער ערוועלט געווארן צו דערפילן זיין פלאץ אלס רב פון קהל עדת יראים וויען.

ער ווערט פארעכענט צווישען די גדולי מנהיגי יהדות החרדית אין אמעריקע.

ער איז א ברודער מיט הרב חיים לייב כ"ץ,  סערדאהעלער רב אין בארא פארק, און מיט הרב שלמה זלמן כ"ץ, תולדות אהרן רב אין וויליאמסבורג.

ער האט פארפאסט ספרים אויף הלכות שבת און מילה, און "שמן ראש" על התורה ומועדים.

קאַטעגאָריע:וויליאמסבורגער רבנים
קאַטעגאָריע:לעבעדיגע מענטשן
סנסן ליאיר

**סנסן ליאיר** איז א קונטרס וואס ענטהאלט אין זיך א תפלה פאר השי"ת ער זאל מציל זיין אידן פון די אנגעהיצטע גוים, און די מיליטער און פאליציי זאלן האבן הצלחה צוריק האלטן די רוצחים צו טון שלעכט פאר אידן.

דאס האט געשריבן דער חיד"א, געדרוקט אין ליווארנא אין יאר ה'תק"נ.

וויבאלד די אידן פון שטאט זענען טאקע ניצול געווארן פון שלעכטס, האט מען זיך געפירט אין ליווארנא צו זאגן די תפלות אכצן טאג אין סיון, א זכר פארן נס.

אויך דער גאון רבי דניאל טירני דער רב פון פירינצי אין איטאליע האט געשריבן א תפלה דערויף מיטן נאמען כתב הד"ט.

קאַטעגאָריע:תפילות