open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ישראל יוסף זעווין

**ישראל יוסף זעווין**  (ה'תרל"ב - ה'תרפ"ז) איז געווען א יידישער שרייבער, וועלכער האט געשריבן אויף העברעאיש, יידיש און ענגליש, אין די פאראייניגטע שטאטן.

ער האט געשריבן אונטער פארשידענע פּסעוודאנימען, פון וועלכע ער איז צום מערסטנס באקאנט מיט זיינע שריפטן אונטערן נאמען **תשר"ק**. ער האט אסאך געשריבן איבער די לעבנסשטייגער פון די אימיגראנטן אין יענע יארן.

ווי אויך האט ער געשריבן פיל לייכטע מעשיות און משלים פאר קינדער און די יוגנט אין די פאפולערע צייטונגען, ווי: יידישעס טאגעבלאט, די יודישע פרעסע, העברי, הלאום, העם און נאך. ווי אויך איז ער דער מחבר פונעם ספר "דער אוצר פון אלע מדרשים", מנחם אב, תרפ"ו, ניו יארק. 107 מדרשים פון חז"ל איבערגעארבעט אויף יידיש.

## ביאגראפיע 
ער איז געבוירן אין בעלארוס אין א חסידישער משפחה. אין 1889 האט ער אימיגרירט אין אמעריקע, וואו ער האט זיך באזעצט אין פילאדעלפיע. 

## ביכער 
* אויף דער זייט ים, 1910
* אלע אגדות פון תלמוד, אין דריי טיילן, ה'תרפ"ב
* מעשה'לעך פאר קינדער
* שפאס און ערנסט

## וועבלינקען 
* http://www.ibiblio.org/yiddish/Book/Goldsmith/yla-yyz.html

קאטעגאריע:רעדאקטארן
קאַטעגאָריע:יידיש שפראך שרייבערס
יצחק פרידמאן (באהוש) (ב)

**רבי יצחק פרידמאן זצ"ל** (דער צווייטער) (כ"ו אייר ה'תרס"ג - י"ד מנחם אב ה'תשנ"ב), באהושער רבי

## אפשטאם
**רבי יצחק** איז געבוירן אין שפיקאוו, כ"ו אייר ה'תרס"ג, צו זיין פאטער הרב **שלום יוסף פרידמאן** פון שפיקאוו, א זון פון הרב דוד פרידמאן, פון באהוש, א זון פון הרב יצחק פרידמאן פון באהוש, א זון פון הרב שלום יוסף פרידמאן פון סאדיגורא, א זון פון הרב ישראל פרידמאן פון רוזשין, א זון פון הרב שלום שכנא, פון פראהבישטש, א זון פון הרב אברהם המלאך, דער חסד לאברהם, א זון פון הרב דוב בער, דער מעזריטשער מגיד. און צו זיין מוטער מרת **פייגא** א טאכטער פון הרב **מרדכי טווערסקי**, פון שפיקאוו.  

## רבנות
אין יאר ה'תר"ף האט רבי יצחק באקומען היתר הוראה פון רבי יהודה לייב צירלסאן פון קעשענעוו.
דאס זעלבע יאר האט אויסגעבראכן א מגיפה פון טיפוס אין אוקראינע וועלכע האט אומגעבראכט אסאך קרבנות. **רבי יצחק** האט פארלוירן ביידע עלטערן ביי דער מגיפה, זיין מוטער איז אוועק סוף שבט, און זיין פאטער איז אוועק פורים. ער אליין האט אויך געליטן און האט נישט געקענט זיצן שבעה.

די חסידים פון פאטער האבן אויפגענומען די צוויי יתומים **רבי יצחק** מיט זיין עלטערן ברודער רבי דוד'ל אלס זייער רבי.

חנוכה ה'תרפ"א איז **רבי יצחק** געלונגען צו אנטלויפן אין ראמעניע און איז אנגעקומען קיין באהוש. דארט איז ער געווען א בן בית ביי זיין פעטער רבי מענדל באהושער, וואס האט אים גענומען פאר אן איידעם.

אין יאר ה'תר"ץ איז ער אריבער קיין בוקארעסט, ווי ער האט אנגעפירט מיט הצלה אקטיוועטין אויף אומבאשרייבארן פארנעם.

פסח שני ה'תשי"א איז **רבי יצחק** אנגעקומען קיין ארץ ישראל מיט זיין ווייב און טאכטער. ער האט זיך באזעצט אין תל אביב וואו אנדערע רבי'ס רוזשינער אייניקלעך האבן געוואוינט. מיטן לויף פון די יארן איז דער עולם פרומע יידן אין תל אביב געווארן וואס קלענער, און אין תשמ"ז איז ער אריבער צו זיין נייעם בית מדרש אין רחוב חגי, בני ברק.

זומער יעדע יאר פלעגט ער פארן קיין אראזע, שווייץ.

## הסתלקות
**רבי יצחק** איז נפטר געווארן י"ד מנחם אב ה'תשנ"ב אין ער ליגט אין חלקת נחלת יצחק אין תל אביב.

## פאמיליע
**רבי יצחק** האט געהייראט מרת **יוכבד פייגא** א טאכטער פון זיין פעטער (זיין פאטער'ס ברודער) הרב **מנחם מענדל פרידמאן**, פון באהוש. זייער טאכטער:

* מרת **שושנה שיינדל שרה**, די ווייב פון הרב **ישראל שלום יוסף פרידמאן** פון פאשקאן, א זון פון הרב יעקב דוד פרידמאן, פון פאשקאן. זייערע קינדער:
** הרב **יעקב מענדל פרידמאן**, ממלא מקום פון זיידן, באהושער רבי אין בני ברק.
** מרת **יהודית**, די ווייב פון הרב **צבי רבינאוויטש** פון טשחויב-בני ברק.

## זעט אויך
* באהוש (הויף)

## רעפערענצן
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה, מאיר וונדר*
* *נר ישראל ח"ו בערכו (60)*

קאַטעגאָריע:רוזשינער אדמורי"ם
יצחק
קאטעגאריע:גדולי ישראל ארויף קיין א"י
יצחק
קוואנטיטעט

**קוואנטיטעט** איז א צאל וואס מעסט וויפיל איז דא פון א געוויסער זאך.

מען קען מעסטן קוואנטיטעט מיט א צאל, למשל וויפל אויטאס אדער אייער. אנדערע זאכן מעסט מען לויט זייער געוויכט, למשל צוקער אדער זאמד. א לאנד קען מעט מעסטן לויט זיין שטח. 
קאַטעגאָריע:מאטעמאטיק
רמת השרון

קליין|שמאל| באר המים מיט רמת השרון שדרות ווייצמאן גאס
קליין|מרכז| סמל מיט רמת השרון
קליין|שמאל| רמת השרון סוקולוב גאס
**רמת השרון** איז א שטאט אין תל אביב דיסטריקט, ישראל, וואס ליגט צווישן תל אביב און הרצליה. זי איז געגרינדעט געווארן אין 1923. צו צפון גרענעצט זי הרצליה און דעם קיבוץ גליל ים, צו דרום תל אביב, צו מזרח הוד השרון און צו דרום־מזרח פתח תקוה. אין 1948 האט רמת השרון באקומען דעם סטאטוס פון א לאקאלן ראט און אין 2002 איז ער געווארן א שטאט.

אין רמת השרון וווינען 38,000 מענטשן. רמת השרון איז איינע פון די רייכסטע און טייערסטע שטעט אין ישראל. אין דער שטאט געפינט זיך די מיליטערישע אינדוסטריע פון ישראל, דער נאציאנאלער טעניס פלאץ און דער גלילות הויפט קווארטיר פונעם אויסשפיר אפטיילונג פון צה"ל, און פונעם מוסד (אגענטור).

דער בירגערמייסטער איז אבירם גרובער, געוויילט אין 2016.

קאַטעגאָריע:שטעט אין ישראל
יעקב דוד פרידמאן

**רבי יעקב דוד פרידמאן זצ"ל** (ה'תרנ"ד - כ"ב מנחם אב ה'תשט"ו), פון פאשקאן און יפו.

## אפשטאם
**רבי יעקב דוד** איז געבוירן אין באהוש אין יאר ה'תרנ"ד, צו זיין פאטער הרב **משה יהודה לייב פרידמאן** פון פאשקאן, א זון פון הרב יצחק פרידמאן פון באהוש, א זון פון הרב שלום יוסף פרידמאן פון סאדיגורא, א זון פון הרב ישראל פרידמאן פון רוזשין, א זון פון הרב שלום שכנא, פון פראהבישטש, א זון פון הרב אברהם המלאך, דער חסד לאברהם, א זון פון הרב דוב בער, דער מעזריטשער מגיד. און צו זיין מוטער מרת **אלטא נחמה גיטל**, א טאכטער פון הרב **מנחם נחום דוב בער פרידמאן**, פון סאדיגורא.  

## רבנות
נאך דעם חורבן אייראפע האט **רבי יעקב דוד** געוואוינט אין בוקארעסט ווי ער האט זיך אוועק געגעבען אויפצוהייבן און ארויסהעלפען די אלע צובראכענע יידן, אין יאר ה'תש"י איז אים געלונגן ארויס צוגיין פון ראמעניע און ארויף צופארן קיין ארץ ישראל. אין ארץ ישראל האט **רבי יעקב דוד** זיך באזעצט אין יפו, ביז קורץ איז זיין שטוב געווארן ווי א מאגנעט פאר חסידישע יידן און ספעציעל פאר די ראמענישע יידן, און דורך זיין ווירקונג האט ער צוריק געברענגט אסאך יידן צו יידישקייט.
 
## הסתלקות
**רבי יעקב דוד** איז נסתלק געווארן כ"ב מנחם אב ה'תשט"ו, און ער ליגט אין ביה"ח נחלת יצחק אין תל אביב.

זיין רביצין מרת **חיה שרה סימא** איז נפטר געווארן ט' כסלו ה'תשל"ח.
## פאמיליע
**רבי יעקב דוד** האט געהייראט מרת **חיה שרה סימא**, א טאכטער פון זיין פעטער (זיין פאטער'ס שוועסטער) הרב **פנחס העשל**, פון זינקאוו. זייערע קינדער:

* הרב **ישראל שלום יוסף פנחס פרידמאן**. ער האט געהייראט מרת **שיינדל שרה דבורה** א טאכטער פון הרב **יצחק פרידמאן**, דער באהושער רבי אין ארץ ישראל.
:* הרב **יעקב דוד מענדיל לייב פרידמאן**, באהושער רבי אין בני ברק.
:* מרת **יהודית מלכה**, די ווייב פון הרב **צבי רבינאוויטש** -בני ברק.

* מרת **שיינא רחל**, די ווייב פון הרב **ברוך שפערבער**, א זון פון הרב דוד שפערבער, רב אין בראשאוו.

* מרת **אסתר דינה ברכה**, די ווייב פון ר' **משה שפירא** ( - ט' ניסן ה'תשכ"ב) א זון פון איר פעטער הרב אבי עזרא זעליג שפירא.

## זעט אויך
* באהוש (הויף)

## רעפערענצן
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה, מאיר וונדר*
* *נר ישראל ח"ו בערכו (24)*

קאַטעגאָריע:רוזשינער אדמורי"ם
יעקב דוד
קאטעגאריע:גדולי ישראל ארויף קיין א"י
יעקב דוד
מאטיאס ריים

[קליין|250px|מאַטיאַס רײַם אין אַ [קאָנצערט 2007]]
**מאַטיאַס רײַם** () (געבױרן דעם 26סטן נאָװעמבער 1957) איז אַ דײַטשישער פּאָפּ־זינגער און אַ לידער־שרײַבער. זײַן סינגל פֿון 1990 "Verdammt, ich lieb' dich" (טײַטש: "דאַם, איך האָב דיך ליב") איז געװען אַ הײס ליד אין עטלעכע לענדער אין אײראָפּע. ער איז פֿאַרבליבן זעכצן נאָכאַנאַנדיקע װאָכן װי דער "נומער 1" קלימאַקס אין דער טאַבעלע פֿון דײַטשלאַנד.

## װעבלינקען 
* זײַן אָפֿיציעלע װעבזײַטל

קאַטעגאָריע:פאפ זינגערס
קאַטעגאָריע:דייטשישע זינגערס
העלדן (טעלעוויזיע סעריע)

**העלדן** אָדער **גיבורים** () איז א טעלעוויזיע סעריע שוי וואס רעדט זיך פון א מענטש מיט איבערמענטשלעכע אומנאַטירלעכע כוחות. זי טראַנסמיטירט זיך זײַט 2006 אויף דער ען בי סי קאנאל.

קאַטעגאָריע:טי ווי סעריעס
סיירת מטכ"ל

**סיירת מטכ"ל** (העברעיש, טײַטש: אלגעמיינער שטאב רעקאנעסאנס) איז אן עליטע איינהייט אין צה"ל וואס פירט דורך ספעציעלע אפעראציעס, ווייט אונטער די קוליסן פון די נייעס.

פון אירע אקטן איז די ענטעבי אפעראציע, גאר באוויסט. און אטאקעס אין לבנון צו עלימינירן טעראריסטן וואס האבן געשטעלט ישראלדיקע בירגער אין געפאר, און נאך אסאך פילע אקציעס, וואס זענען נאך א געהיימניס ביזן היינטיקן טאג.

די איינס איז געווארן אויפגעשטעלט אין יאר 1957.

קאַטעגאָריע:צה"ל
ישראל פרידמאן (לייפציג)

**רבי ישראל פרידמאן זצ"ל** (כ"ד אלול ה'תרל"ח - א' ר"ח אלול ה'תשי"א), פון לייפציג.

## אפשטאם
**רבי ישראל** איז געבוירן דעם ערשטען טאג סליחות כ"ד אלול ה'תרל"ח, צו זיין פאטער הרב **יצחק פרידמאן**, פון באיאן, א זון פון הרב אברהם יעקב פרידמאן פון סאדיגורא, א זון פון הרב ישראל פרידמאן פון רוזשין, א זון פון הרב שלום שכנא, פון פראהבישטש, א זון פון הרב אברהם המלאך, דער חסד לאברהם, א זון פון הרב דוב בער, דער מעזריטשער מגיד. און צו זיין מוטער מרת **מלכה** א טאכטער פון הרב **יוחנן טווערסקי**, פון רחמיסטריווקא.

## רבנות
ווען **רבי ישראל** איז געבוירן געווארן האט זיין זיידע דער ערשטער סאדיגורער רבי זיך אויסגעדריקט, "ער איז געקומען ווי א גרויסע חסיד!".

**רבי ישראל** איז געווען זייער יונג ווען ער האט גענדיגט (מסיים) ש"ס בעיון, און זיין פאטער איז ספעציעל געקומען זיך באטייליגן אין דער סעודה.

נאך די ערשטע וועלט קריג איז **רבי ישראל** געפארן פון וויען קיין לייפציג, אין יאר ה'תרצ"ט איז **רבי ישראל** אנטלאפן קיין שווייץ און אפאר חדשים שפעטער איז ער ארויפגעפארן קיין ארץ ישראל אין זיך באזעצט אין תל אביב

## הסתלקות
**רבי ישראל** איז נפטר געווארן א' ר"ח אלול ה'תשי"א, אין ליגט אין צפת

## פאמיליע
**רבי ישראל** האט געהייראט אין יאר ה'תרנ"ה, מרת **מרים** ( - כ' סיון ה'תש"ט), א טאכטער פון זיין פעטער הרב **שלמה פרידמאן**, פון סאדיגורא. זייערע קינדער:

* מרת **גיטל לאה** ( - ), **בזיווג ראשון** די ווייב פון הרב **מרדכי שרגא פרידמאן** פון באיאן און טשערנאוויץ. **בזיווג שני** די ווייב פון הרב **ישעיה שפירא** פון גראדזיסק. **בזיווג שלישי** די ווייב פון הרב **אברהם יעקב שפירא** פון דראהאביטש.

* מרת **חוה** ( - ), די ווייב פון הרב **מרדכי שרגא פרידמאן** פון קאפיטשניץ. 

## זעט אויך
* סאדיגורא (הויף)

## רעפערענצן
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה, מאיר וונדר*
* *נר ישראל ח"ו בערכו (36)*

קאַטעגאָריע:רוזשינער אדמורי"ם
ישראל
קאטעגאריע:גדולי ישראל אין וויען
קאטעגאריע:גדולי ישראל ארויף קיין א"י
מנחם נחום פרידמאן (באיאן)

**רבי מנחם נחום פרידמאן זצ"ל** (כ"א כסלו ה'תרכ"ט - י"ט מנחם אב ה'תרצ"ו), פון באיאן און טשערנאוויץ, איז געווען דער צוויטער באיאנער רבי .

## אפשטאם
'''רבי נחום'ניו''' איז געבוירן שבת פרשת וישב כ"א כסלו ה'תרכ"ט, צו זיין פאטער הרב **יצחק פרידמאן**, פון באיאן, דער פחד יצחק, א זון פון הרב אברהם יעקב פרידמאן פון סאדיגורא, א זון פון הרב ישראל פרידמאן פון רוזשין, א זון פון הרב שלום שכנא, פון פראהבישטש, א זון פון הרב אברהם המלאך, דער חסד לאברהם, א זון פון הרב דוב בער, דער מעזריטשער מגיד. און צו זיין מוטער מרת **מלכה** א טאכטער פון הרב **יוחנן טווערסקי**, פון רחמיסטריווקא.

## רבנות
נאך זיין חתונה איז '''רבי נחום'ניא''' געבליבן ביי זיין שווער אין הוסיאטין דריי יאר, נאכהער איז ער צוריק געפארן קיין באיאן צו זיין פאטער. אין יאר ה'תרנ"ה איז ער געפארן קיין רוסלאנד באזוכען זיין זיידן אין רחמיסטריווקא.

ביי די ערשטע וועלט קריג אין יאר ה'תרע"ד איז '''רבי נחום'ניו** אנטלאפן צוזאמען מיט זיין פאטער קיין וויען. ווען זיין פאטער איז נפטר געווארן האבן די באיאנער חסידים אויפגענומען **רבי נחום'ניא''' אלס ממלא מקום פון פאטער.

## הסתלקות
ז' אב ה'תרצ"ו איז '''רבי נחום'ניו''' געפארן קיין וויען זיך היילען, אבער זיין צושטאנד איז געווארן שוואכער, און ער איז נפטר געווארן אין וויען י"ט מנחם אב ה'תרצ"ו, אין ליגט אין וויען

## פאמיליע
'''רבי נחום'ניו''' האט געהייראט אין יאר ה'תרמ"ד, מרת **חוה** ( - כ"ה טבת ה'תרצ"ז), א טאכטער פון הרב **מרדכי פייביש פרידמאן**, פון הוסיאטין. זייערע קינדער:

* מרת **מרים** הי"ד (ה'תרמ"ה - ה'תש"ג), די ווייב פון הרב '''משה'ניו פרידמאן''' הי"ד (פורים י"ד אדר ה'תרמ"א - ג' אלול ה'תש"ג), פון באיאן-קראקא, א זון פון הרב שלום יוסף פרידמאן, פון הוסיאטין.

* הרב **אהרן פרידמאן** (ה'תר"ן - י"ג חשוון ה'תש"ב), פון באיאן און טשערנאוויץ. 

* הרב **מרדכי שרגא פרידמאן** (ה'תרנ"ד (אומגעפער) - ט"ז טבת ה'תש"ב), פון באיאן און טשערנאוויץ.

## זעט אויך
* סאדיגורא (הויף)

## רעפערענצן
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה, מאיר וונדר*
* *נר ישראל ח"ו בערכו (41)*

קאטעגאריע:רוזשינער אדמורי"ם
קאטעגאריע:סאדיגורא
פרידמאן, מנחם
צד"ל

**צד"ל** איז די קריסטליכע מיליציע, און שפעטער מיליטער פון דרום לבנון, וואס צה"ל האט געהאלפן אויפשטעלן, דורכאויס די לבנון ברודער קריג, נאך דער ערשטער לבנון מלחמה.

איר אויפגאבע איז געווען באשיצן די צפון גרענעץ פון ישראל, אין דער זיכערהייט זאנע.

אין יאר 2000, נאכן צה"ל ריקצוג פון לבנון, און כעזבאלא האט איבערגענומען קאנטראל פון דרום לבנון, זענען אסאך צד"ל זעלנער אריינגעלאזט געווארן אין ישראל, זיי האבן זיך באזעצט בעיקר אינעם גליל טייל פונעם צפון.

קאטעגאריע:מיליטער
קאטעגאריע:ישראל
קאטעגאריע:לבנון
פעלקער מארד

קליין|250px|בוכענוואלד קאנצעטראציע לאגער ביים באפרייען.
**פעלקער מארד** איז דאס סיסטעמאטישע אויסמארדן פון א פאלק, ווי דאס וואס די נאציס האבן געטאן צו פארשיידענע פעלקער, ווען זיי האבן איינגענומען זייער לאנד אדער טעריטאריע, אדער קעגן די יידן.

אדער ווי דער פרעזידענט פון סודאן ווער היינט באשולדיקט אויף פעלקער מארד, פארן אויסראטן הונדערטע טויזנטער קריסטן, אדער אנטיסעמיטן, און אנטי ישראלער באשולדיקן ישראל קעגן די פאלעסטינער.

קאטעגאריע:דיסקרימינאציע
קאטעגאריע:פארברעכן
קביעות פון א יאר

דאס **קביעות פון א יידישן יאר** איז א סימן וואס באצייכנט דעם קאלענדאר פונעם יאר. ס'איז פאראן זיבן קאלענדארן פאר פשוטע יארן און זיבן קאלענדארן פאר עיבור יארן.

## באדייט פונעם קביעות
דאס קביעות האט דריי אותיות. דער ערשטער אות (ב, ג, ה אדער ז) באצייכנט דעם ערשטן טאג פון ראש השנה, דער צווייטער אות (ח, כ אדער ש) באצייכנט וויפיל טעג האבן די חדשים מרחשון און כסלו, און דער דריטער אות (א, ג, ה אדער ז) באצייכנט דעם ערשטן טאג פון פסח. 

דער צווייטער אות ארבעט אזוי:
:**ח** באדײַט א פֿעלערדיק יאר, ד"ה סיי מרחשון און סיי כסלו האבן 29 טעג.
:**כ** באדײַט א רעגולער יאר, ד"ה מרחשון האט 29 טעג און כסלו האט 30 טעג.
:**ש** באדײַט א פֿול יאר, ד"ה סיי מרחשון און סיי כסלו האבן 30 טעג.

למשל, דאס קביעות **גכ"ה פשוטה** באצייכנט א פשוט יאר פון צוועלף חדשים ווען ראש השנה געפאלט דינסטיק, מרחשון האט 29 טעג און כסלו האט 30 טעג, און פסח געפאלט דאנערשטיק.

די זיבן קאלענדארן פון פשוטע יארן האבן די קביעותן: בחג, בשה, גכה, הכז, השא, זחא, זשג

די זיבן קאלענדארן פון עיבור יארן האבן די קביעותן: בחה, בשז, גכז, החא, השג, זחג, זשה

## קביעות פון א טייל יארן
## מקור 
* לוח הקביעות פון הרב דוד פעלדמאן (געדרוקט אין זיין אויסגאב פון קיצור שולחן ערוך)
קאַטעגאָריע:קאלענדארן
אבי עזרא זעליג שפירא

**רבי אבי עזרא זעליג שפירא זצ"ל** (ה'תקצ"ו -  י"ט מנחם אב ה'תרמ"ה), פון סטרי

## אפשטאם
'''רבי זעליג'ל''' איז געבוירן ה'תקצ"ו (אומגעפער)  , צו זיין פאטער הרב **חיים מאיר יחיאל שפירא**, פון מאגלניצא, באקאנט אלס "דער שרף", א זון פון הרב אבי עזרא זעליג שפירא, פון גרעניץ, אן איידעם פון קאזניצער מגיד. און צו זיין מוטער מרת **פייגא** א טאכטער פון הרב **אלעזר ווייסבלום** פון ליזשענסק, א זון פון הרב אלימלך פון ליזשענסק, דער נועם אלימלך.

## רבנות
נאך זיין חתונה איז '''רבי זעליג'ל''' געבליבן וואוינען אין סאדיגורא, הערשט נאכדעם וואס זיין שווער איז נפטר געווארן, אין יאר ה'תרמ"ג, האט '''רבי זעליג'ל** זיך געלאזט איינבעטען ביי זיינע אנהענגער און זיך געצויגן קיין סטרי און אנגעהויבן פראווען רביסטווע.

## הסתלקות
**רבי זעליג'ל''' איז נפטר געווארן י"ט מנחם אב ה'תרמ"ה, און ליגט אין סאדיגורא.

## פאמיליע
'''רבי זעליג'ל** האט געהייראט מרת **הדסה פייגא''' ( - י"א תשרי ה'תרצ"ב), א טאכטער פון הרב **אברהם יעקב פרידמאן**, פון סאדיגורא. זייערע קינדער:

* הרב '''חיים מאיר יחיאל שפירא (רבי חיים מוני'א)''' (י' כסלו ה'תרכ"ד - ל' ניסן ה'תרפ"ד), פון דראהביטש.

* הרב **יצחק מרדכי שפירא** (מנחם אב ה'תרכ"ז - ג' תמוז ה'תר"ץ), פון גוואדזשיץ.

* מרת **נחמה גיטל** ( - ט"ז סיון ה'תרנ"ב), די ווייב פון הרב **ישראל פרידמאן** (ט"ז כסלו ה'תרי"ח - כ"ט כסלו ה'תש"ט) פון הוסיאטין.

## זעט אויך
* רוזשין (הויף)
* סאדיגורא (הויף)

## רעפערענצן
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה, מאיר וונדר*
* *נר ישראל ח"ו בערכו (1)*

קאטעגאריע:אדמורי"ם
קאטעגאריע:סאדיגורא
משה יהודה לייב פרידמאן

**רבי משה יהודה לייב פרידמאן זצ"ל** (חמשה עשר בשבט ה'תרכ"ה - י' אלול ה'תש"ז), פון פאשקאן.

## אפשטאם
**רבי משה יהודה לייב** איז געבוירן חמשה עשר בשבט ה'תרכ"ה, צו זיין פאטער הרב **יצחק פרידמאן** פון באהוש, א זון פון הרב שלום יוסף פרידמאן פון סאדיגורא, א זון פון הרב ישראל פרידמאן פון רוזשין, א זון פון הרב שלום שכנא, פון פראהבישטש, א זון פון הרב אברהם המלאך, דער חסד לאברהם, א זון פון הרב דוב בער, דער מעזריטשער מגיד. און צו זיין מוטער מרת **שיינא רחל** א טאכטער פון הרב **דוד האגער** פון זאבלאטאווא זון פון אהבת שלום פון קאסאוו, און אן איידעם פון רבי משה לייב סאסאווער. 

## רבנות
נאך זיין פאטער'ס פטירה - י' אלול ה'תרנ"ו - האט **רבי משה יהודה לייב** זיך באזעצט אין פאשקאן און ער האט דארט אויפגעשטעלט זיין הויף, נאך די צווייטע וועלט קריג איז ער געווען אין בוקארעסט.

דער פריערדיגער סקולענער רבי, רבי אליעזר זוסיא פארטוגאל האט פארציילט: ווען זיין זון דער היינטיגער סקולענער רבי איז אלט געווען ניין יאר, איז ער פלוצלינג קראנק געווארן, און זיין מויל איז פארקרימט געווארן, ס'האט זיך שטארק אנגעזען אויף זיין געשטאלט, און ווען ער האט גערעדט האט עס אויסגעזען ווי זיין מויל איז אויף איין זייט. דער סקולענער רבי איז אריבערגעפארן קיין פאשקאן מיט זיין יונגעל אין זיך אויסגערעדט פאר זיין רבי'ן **רבי משה יהודה לייב** זיין עגמת נפש. אין מיטן טיש האט **רבי משה יהודה לייב** זיך אויסגעדרייט צום יונגל אין אים געזאגט שארפעהייט **איך הייס דיר רעדן גלייך**, דער סקולענער רבי האט אויסגעפירט, ער האט אים אוועקגענומען די קראנקייט פונקט ווי איינער נעמט אראפ א שטאפער פון א פלאש.
 
## הסתלקות
**רבי משה יהודה לייב** איז נפטר געווארן אין בוקארעשט אין טאג פון זיין פאטער'ס יארצייט,י' אלול ה'תש"ז, און ליגט אין באהוש.

## פאמיליע
**רבי משה יהודה לייב** האט געהייראט מרת **אלטע נחמה גיטל**, א טאכטער פון הרב '''נחום בער'ניו**, פון סאדיגורא. זייערע קינדער:

* הרב **יעקב דוד פרידמאן''' (ה'תרנ"ב - כ"ב מנחם אב ה'תשט"ו), פון פאשקאן און יפו, ער ליגט אין חלקת נחלת יצחק אין תל אביב.

* הרב **יצחק פרידמאן** ( - כ"ה תמוז ה'תשל"ז), ער ליגט אין חלקת נחלת יצחק אין תל אביב. ער האט געהייראט **בזיווג ראשון** מרת **שרה דבורה** ( - י"ד אדר ה'תרצ"ז), א טאכטער פון הרב **מנחם מענדל פרידמאן** פון באהוש. נאך די פטירה פון זיין ערשטע ווייב האט ער געהייראט **בזיווג שני** איר שוועסטער מרת **מלכה רחל**. זיין זון פון ערשטען זיווג:
:* רבי **ישראל פרידמאן**. ער האט געהייראו מרת **צפורה** א טאכטער פון הרב **חיים מאיר האגער**, "דער אמרי חיים".

* הרב **ישראל יוסף פרידמאן** ( - י"ח כסלו ה'תשל"ו), ער ליגט אין חלקת נחלת יצחק אין תל אביב. ער האט געהייראט מרת **בלומא רייזל** ( - י"ט מנחם אב ה'תשכ"ו) א טאכטער פון הרב **חיים דוב היילפרין** פון וואסלוי. זייערע קינדער:
:* די ווייב פון ר **אלימלך מילגראם** פון תל אביב.
:* די ווייב פון ר **אבא ענגלשטיין** פון אנטווערפען.
:* די ווייב פון ר **שמואל בארנשטיין** פון ירושלים.

* מרת **בלומא רייזיל** ( - כ"ד שבט ה'תשי"ג), די ווייב פון הרב **אבי עזרא זעליג שפירא** ( - י"ח תשרי ה'תשכ"ח), א זון פון הרב חיים מאיר יחיאל שפירא פון דראהביטש, ער ליגט אין חלקת נחלת יצחק אין תל אביב.
 
* מרת **חוה** הי"ד, **בזיווג ראשון** די ווייב פון ר אהרן מתתיהו פרידמאן, **בזיווג שני** די ווייב פון ר ברוך אברהמוביץ.

## זעט אויך
* באהוש (הויף)
* רוזשין (הויף)

## רעפערענצן
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה, מאיר וונדר*
* *נר ישראל ח"ו בערכו (49)*

קאטעגאריע:רוזשינער אדמורי"ם
קאטעגאריע:באהוש
ה'של"ה

## געשעענישן
## געבוירן
## נפטר געווארן
* י"ג ניסן - הרב יוסף קארו, דער מחבר פונעם שולחן ערוך
* 

## קאלענדאר
אברהם יעקב פרידמאן (באיאן)

**רבי אברהם יעקב פרידמאן הי"ד** (כ"ד ניסן ה'תרמ"ד - ב' אלול ה'תש"ב), פון באיאן און לעמבערג.

## אפשטאם
**רבי אברהם יעקב** איז געבוירן אין סאדיגורא כ"ד ניסן ה'תרמ"ד, צו זיין פאטער הרב **יצחק פרידמאן**, פון באיאן, א זון פון הרב אברהם יעקב פרידמאן פון סאדיגורא, א זון פון הרב ישראל פרידמאן פון רוזשין, א זון פון הרב שלום שכנא, פון פראהבישטש, א זון פון הרב אברהם המלאך, דער חסד לאברהם, א זון פון הרב דוב בער, דער מעזריטשער מגיד. און צו זיין מוטער מרת **מלכה** א טאכטער פון הרב **יוחנן טווערסקי**, פון רחמיסטריווקא.

## רבנות
נאך זיין חתונה האט **רבי אברהם יעקב** געגעסען קעסט ביי זיין שווער אין לויעב, נאך די פטירה פון זיין שווער איז ער צוריק געפארן קיין באיאן צו זיין פאטער.

ביי די ערשטע וועלט קריג איז **רבי אברהם יעקב** אנטלאפן קיין וויען צוזאמען מיט זיין פאטער, נאך די קריג האט **רבי אברהם יעקב** זיך באזעצט אין לעמבערג און דארט אנגעפירט זיין רבישין הויף.

## הסתלקות
**רבי אברהם יעקב** איז אומגעקומען אויף קידוש השם הי"ד ב' אלול ה'תש"ב.

## פאמיליע
**רבי אברהם יעקב** האט געהייראט י"ח סיון ה'תרנ"ה, מרת **חנה** הי"ד ( - ב' אלול ה'תש"ב), א טאכטער פון הרב **מרדכי טווערסקי**, פון לאיעוו, א זון פון הרב מנחם נחום טווערסקי פון לאיעוו, א זון פון הרב אהרן טווערסקי פון טשערנאביל. זיי האבן נישט זוכה געווען צו קינדער.

## זעט אויך
* סאדיגורא (הויף)

## רעפערענצן
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה, מאיר וונדר*
* *נר ישראל ח"ו בערכו (5)*

קאטעגאריע:רוזשינער אדמורי"ם{אברהם יעקב
אברהם יעקב פרידמאן
קאטעגאריע:גדולי ישראל אין וויען
פנחס לבון

**פנחס לבון** (**לאַוואָן**) איז געווען פארטיידיגונקס מיניסטער פון ישראל אינדערצייט ווען משה שרת איז געווען פרעמיער מיניסטער.

## ביאגראפיע 
לבון איז געבוירן געווארן אין גאליציע צו זיין פאטער הרב יוסף לוביאניקער מחבר פון **חוט המשולש**.

ער האט חתונה געהאט צום ערשטן מאל מיט א פרוי מיט צוויי קינדער. אבער גלייך נאך דער חתונה איז ער געוואויר געווארן אז זי איז א זונה און ער האט זי גע׳גט.

א יאר נאכהער האט ער געהייראט בזיווג שני לוסי עלשטיין. זיי האבן נישט געהאט קיין קינדער.

## לבון פרשה 
ווען לבון איז געווען פארטיידיקונגט מיניסטער האט ישראל געהאט א שפיאנאזש נעץ אין עגיפטן, און ווי באלד ישראל האט מורא געהאט, אז בריטאניע וויל זיך ארויס ציען פונעם סועץ קאנאל געגנט, און דערביי וועט עגיפטן זיך שטארקן קעגן ישראל, האט מען באשלאסן אין ישראל אז די שפיאנאזש נעץ וועט טוען סאבאטאזש קעגן ענגלאנד און אמעריקא.

די געהיים פאליציי אין עגיפטן האט זי געכאפט, און דערביי האט זיך אנגעפאנגען די פראגע ווער עס האט פארארדענט די גייען טוען די סאבאטאזש. די חברים פונעם נעץ זענען געזעצן אין טורמע איינער איז באגאנגען זעלבסטמארד, אפאר זענען געהאנגען געווארן.

דאס געשעעניש רופט מען אין ישראל די פרשה מיט דער הא הידיעה, זי האט באשעפטיקט דאס געזעלשאפט אויף יארן, מיט באשולדיקונגען און אסאך פאליטיק.
MAC אדרעס

א **MAC אדרעס** (ראשי תיבות פון Media Access Control, *מעדיע צוטריט קאנטראל*) איז אַן אײגנארטיגער אידענטיפיצירער װעלכע איז באשטימט צו נעצװערק־אדאפטירערס אדער נעצװערק־קארטעס כדי זײ צו אידענטיפיצירן און קענען קאמיוניקירן מיט זיי. MAC אדרעסן ווערן באנוצט אלס א נעצווערק אדרעס פאר כמעט אלע IEEE 802 נעצווערק טעכנאלאגיעס, אריינגערעכנט ווייפיי און אינטערנעט. לאגיש גערעדט, ווערן די MAC אדרעסן באניצט אין דער ערשטער שיכטע פון דעם OSI Model.

MAC אדרעסן ווערן געוועליך באשטימט און ארויפגעלייגט דורך די פראדוצירער פון א יעדע נעצווערק אינטערפעיס קארטל (ניק), דער MAC אדרעס ווערט ארויפגעלייגט אויף דעם הארטווארג פון דער כלי.

קאַטעגאָריע:קאמפיוטער נעצווערקן
אברהם יעקב פרידמאן (אביר יעקב)

**רבי אברהם יעקב פרידמאן** (דער צווייטער) (ח' מנחם אב ה'תרמ"ד - ה' טבת ה'תשכ"א), רבי פון סאדיגורא און תל אביב, דער "אביר יעקב".

## אפשטאם 
**רבי אברהם יעקב** איז געבוירן אין סאדיגורא ח' מנחם אב ה'תרמ"ד, צו זיין פאטער הרב **ישראל פרידמאן**, פון סאדיגורא, א זון פון הרב אברהם יעקב פרידמאן פון סאדיגורא, א זון פון הרב ישראל פרידמאן פון רוזשין, א זון פון הרב שלום שכנא, פון פראהבישטש, א זון פון הרב אברהם המלאך, דער חסד לאברהם, א זון פון הרב דוב בער, דער מעזריטשער מגיד. און צו זיין מוטער מרת **בת שבע** א טאכטער פון הרב **שלום יוסף פרידמאן**, פון סאדיגורא.

## רבנות 
אין יאר ה'תרס"ז נאך דער פטירה פון זיין פאטער האט **רבי אברהם יעקב** איבערגענומען דעם פאטער'ס ארט אין סאדיגורא. צוזאמען מיט זיין יונגערן ברודער רבי שלמה'ניו האט ער אויפגעשטעלט א ישיבה אין סאדיגורא און זיך אליינס אפגעגעבן מיט די בחורים.

ביים ערשטן וועלט קריג איז **רבי אברהם יעקב** אנטלאפן קיין וויען צוזאמען מיט זיין פעטער דעם פחד יצחק, נאך דעם קריג איז ער געבליבן וואוינען אין וויען. אין יאר ה'תרצ"ח זענען די נאציס אריין קיין וויען, און די ערשטע זאך מיט וואס זיי האבן זיך פארנומען איז געווען אפשפעטן פון די יידן, און זיי האבן געצווינגען די רבי'ס צו קערן די גאסן. **רבי אברהם יעקב** האט געמאכט א נדר, אויב ער וועט זוכה זיין ארויף צופארן קיין ארץ ישראל וועט ער קערן די גאסן אין ארץ ישראל.

זיינע אנהענגער האבן זיך שטארק געמוהט ארויסצוברענגען **רבי אברהם יעקב** פון וויען נאך א שווערער אינטענסיווער ארבעט איז זיי געלונגען צו באקומען פאר אים א וויזע קיין ארץ ישראל. כ"ג אלול ה'תרח"ץ איז **רבי אברהם יעקב** אנגעקומען קיין ארץ ישראל און זיך באזעצט אין תל אביב.

יארן לאנג איז ער געווען א מיטגליד אין דער מועצת גדולי התורה פון אגודת ישראל, און א שטיק צייט איז ער געווען איר נשיא.

## הסתלקות 
**רבי אברהם יעקב** איז נפטר געווארן פרייטיק צונאכטס ה' טבת ה'תשכ"א, און ליגט אין חלקת נחלת יצחק אין תל אביב.

## פאמיליע 
י"ז מנחם אב ה'תרס"ב האט **רבי אברהם יעקב** געהייראט מרת **בלומה רייזיל** ( - ו' אייר ה'תשי"ח, א טאכטער פון הרב **יצחק מאיר העשל** פון קאפיטשיניץ. זיי האבן נישט זוכה געווען צו קינדער.

## זעט אויך 
* סאדיגורא (הויף)

## רעפערענצן 
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה, מאיר וונדר*
* *נר ישראל ח"ו בערכו (6)*

קאַטעגאָריע:בוקאווינער אדמורי"ם
אברהם יעקב
קאַטעגאָריע:גדולי ישראל אין וויען
קאַטעגאָריע:גדולי ישראל ארויף קיין א"י
קאַטעגאָריע:מועצת גדולי התורה
אברהם יעקב
שירעם

קליין|250px|א שווארצער שירעם.
אַ **שירעם** איז אַ כּלי װאָס מ'ניצט צו אָפּהיטן דעם גוף פון װערן נאַס צוליב רעגן. 

דאס שירעם װערט געמאַכט אין אַ סך סטילן און זענען אַ ביסל אַנדערש אין יעדן לאַנד און בײ יעדער קולטור. אױכעט, אָפט מאָל געפינט מען פאַרשידענע סטילן פאַר קינדער, פרױען, און מענער. מ'קען מאַכן שירעם פון גומע, האַרטע פּלאַסטיק און אַפילו פון פּאַפּיר. שירעם קומען אין פאַרשידענע פאַרבן, אָבער שװאַרץ און בלױ זענען די פּאָפּולערסטע בײ די אַמעריקאַנער באַפעלקערונג. אױכעט געפינט מען שירעם װאָס טראָגן די לאָזונגען פון פאַרשידענע פירמעס, ספּאָרט מאַנשאַפטן און אַזױ װײטער.

קאַטעגאָריע:מאדע
לאפע

[קליין|250px|די לאפע פון א [טיגער]]
א **לאַפּע** (מערצאָל: לאַפּעס) איז א ווייכער פֿוס פון א זױג-חיה מיט פיר פיס װאָס האָט װײכע סעקציעס אױף װאָס זײ גײן צו פוס.

דאָס װאָרט קען אױך מײנען אַ הענטעלע פון אַ קלײן קינד אָדער אַ האנט פון עפּעס װאָס איז נישט קײן לעבעדיקע אָביעקט, למשל אַ ליאַלקע אָדער אַ מאַריאַנעט.

 קאַטעגאָריע:זויגערס
קריסטיאנע פ'

קריסטיאנע וערא פעלשערינאוו (Christiane Vera Felscherinow), אדער פשוט **קריסטיאנע פ**' איז א באקאנטע דייטשע פרוי וואס האט גענומען העראאין אין איר יוגנט און איבער איר לעבן איז א בוך געשריבן געווארן און א פילם געמאכט מיטן נאמען "מיר קינדער פון דער זאאלאגישער גארטן באן סטאנציע".
שלום שכנא פון פראהבישט

רבי **שלום שכנא פון פראהבישט** (ה'תקכ"ט -  י"ד תשרי ה'תקס"ג) איז געווען א זון פון רבי אברהם המלאך און דער טאטע פון רבי ישראל פון רוזשין.
ער איז נסתלק געווארן ערב סוכות תקס"ג.

## ביאגראפיע 
רבי שלום שכנא איז געבוירן אין מעזריטש (היינט אוקראינע) צו זיין פאטער רבי אברהם המלאך פון כוואסטאוו און זיין מוטער, א טאכטער פון רבי פייוויש פון קרעמניץ, דער "משנת חכמים". אום י"ב תשרי תקל"ח, ביי דער עלטער פון אכט יאר, איז ער פאר'יתומם געווארן פון זיין פאטער. זיין מוטער האט נישט חתונה געהאט נאכאמאל, און האט אים געשיקט מיט זיין עלטערן ברודער ישראל חיים צו רבי שלמה פון קארלין אז ער זאל זיי מחנך זיין צו תורה און חסידות.

ער האט חתונה געהאט מיט חוה,טאכטער פון רבי אברהם פון קאריסטשאוו, דער איידעם פון רבי מנחם נחום טווערסקי פון טשערנאביל, וואס איז געווען אין יענער צייט מגיד אין פראהבישט. ווען רבי מנחם נחום האט האט איבערגענומען דאס מגידות אין טשערנאבל, איז רבי שלום שכנא געווארן מגיד אין פראהבישט.

קאַטעגאָריע:אדמורי"ם
משה שרת

**משה שרת (שערטאק)** (15טן אקטאבער 1894 - 7טן יולי 1965) איז געווען אויסערן מיניסטער פון ישראל, פון 1948, ביז ווען דוד בן-גוריון, האט רעזיגנירט פון דער פרעמיערשאפט. 

ער איז געווען דער צווייטער פרעמיער מיניסטער, פון 1954 ביז 1955, ווען די פרשה פון פנחס לבון איז באוואוסט געווארן. דעמאלט איז ער געצווינגען געווען אפטרעטן פון אמט, און בן-גוריון איז צוריק געקומען צו דער מאכט.

דער באנקנאט פון צוואנציק נייע שקל האט אמאל געהאט זיין בילד.

## לעבנגעשיכטע 
ער איז געבוירן דעם 15טן אקטאבער 1894, אין דער שטאט כערסאן אין אוקראינע, צו זיין פאטער יעקב שערטאק און פניה לעוו. אין יאר 1906 איז ער געקומען מיט זיין פאמיליע קיין ארץ ישראל, וואו זיי האבן געוווינט אין אן אראביש דארף, צפון פון ראמאללא, און אין יפו, וואו ער האט זיך אויסגעלערנט אראביש, פאר דעם ערשטן וועלט קריג, האט ער געלערנט געזעץ אין אוניווערסיטעט אין סטאמבול, און ביי דער מלחמה איז ער געווען א זעלנער אין דער טערקישער ארמיי.

נאך דער קריג האט ער אטייל גענומען אינעם פאליטיק, און ער האט געלערנט עקאנאמיק אין לאנדאן, אין 1931, איז ער געווארן פארטרעטער פון חיים ארלאזאראוו, און ווען ארלאזאראוו איז אומגעברענגט געווארן, האט ער פארנומען זיין ארט, אלס הויפט פון לאנדס אפטיילונג פון דער יידישער אגענטור, וואס איז געווען דער אויסערן פאליטיק פונעם ישוב אין ארץ ישראל.

ביי דער דעקלעראציע פון ישראל איז ער געווארן אויסערן מיניסטער, אינעם איבערגאנגס רעגירונג ביז צו די וואלן, און אויך נאכדעם ביז ווען ער איז געווארן פרעמיער, און נאכדעם איז ער צוריק געווארן אויסערן מיניסטער ווען ער האט אפגעטרעטן פון בענקל.

אין 1956, ביי דער סיני מלחמה, האט ער געשטימט קעגן דעם קריג, און דערפאר האט מען אים אויפגעזאגט פון אמט, און איז געבליבן פון בן-גוריונ'ס געשוווירענע פיינט.

ער איז נפטר געווארן אין יאר 1965, און ער איז באגראבן אין טרומפעלדאר בית עלמין אין תל אביב.

## משפחה
ער מיט זיין ווייב צפורה מאיראוו האבן געהאט דריי קינדער, יעקב שרת, יעל מדיני, און חיים שרת.
216x216px|ממוזער|צפורה ווייב משה 1918
[216x216px|ממוזער|[ציפורה שרת מיט משה שרת רמת גן, 1953]]
[שמאל|ממוזער|250px|משה שרת מיט זיין ווייב [ציפורה שרת און זייערע קינדער, 1946]]
יונה צבי בערענפעלד

הרב **יונה צבי בערענפֿעלד** (ה'תקצ"ד - כ"ז חשוון ה'תרנ"א) איז געווען איינער פון די גרויסע תלמידים פון **אברהם שמואל בנימין סופר**. אין שנת תר"ט איז ער געווארען א חתן מיט אסתר, א טאכטער פונ'ם **חתם סופר** אבער זי איז אוועק נאך פאר דער חתונה און ער האט חתונה געהאט מיט א טאכטער פון **דוד לייב כ"ץ דיעמאנט** זצ"ל. ער האט באקומען סמיכה פון די פאלגנדע רבנים **כתב סופר**, **מהר"ם שי"ק** און  '''ר' יהודה אסאד** .

קודם איז ער געווען רב אין **אירשא** און אין שנת תרל"ב איז ער געווארן רב אין **דעברעצין** ושם מנוחתו כבוד .

שנת תשמ"ט האט זיין אייניקל **עקיבא משה אדלער** פון די **ראשי קהילה''' אין מאנטשעסטער געדריקט זיינע ספרים איין באנד שו"ת חידושים און צוויי בענדער דרשות חוץ אסאך חי' וואס זיינען פארלוירן געווארן ביים צווייטן וועלט קריג.
בערענפעלד, יונה צבי
מיינפריים

[קליין|250px|אַן [IBM 704 מײנפֿרײם]]
**מײנפֿרײם** (טײַטש: **הױפּט גערעם**) איז דער נאָמען פֿון אַ גרױסן קאָמפּיוטער װאָס איז דערשינען געװאָרן סוף די 1960ער און אָנפֿאַנג די 1970ער. די מײנפֿרײם האָט באַניצט גרױסע געזעלשאַפֿטן און אינסטיטוציעס װי די רעגירונג און אַנדערע גרױסע האַנדל געזעלשאַפֿטן. דער קאָמפּיוטער האָט פֿאַרנומען פּלאַץ פֿון עטלעכע שאַפֿעס, אַ שאַפֿע פֿאַר דער פּראָצעסאָר אַ שאַפֿע פֿאַר די קאָמפּיוטער זיכרונות אא"װ. שפּעטער אין די 1970ער איז דערשינען געװאָרן קלענערע מיני־קאָמפּיוטערס װעלכע זײַנען געװען צונױפֿגעשטעלט פֿון אײן קעסטל.

קאַטעגאָריע:קאמפיוטערס
אברהם יהושע העשל (מעזשביזש)

**רבי אברהם יהושע העשל זצ"ל** (ה'תקצ"ב - י"ט תשרי ה'תרמ"א), פון מעזשביזש.

## אפשטאם
'''רבי העשי'ניו''' איז געבוירן אין יאר ה'תקצ"ב, צו זיין פאטער הרב **משולם זוסיא העשל** פון זשינקאוו, א זון פון הרב יצחק מאיר העשל, פון זשינקאוו, א זון פון הרב אברהם יהושע העשיל, רב אין אפטא, דער "אוהב ישראל". און תו זיין מוטער מרת **סימא** א טאכטער פון הרב **ישראל**, אן איידעם פון הרב משה צבי פון סאווראן.

## רבנות
נאך זיין חתונה איז '''רבי העשי'ניו** געבליבן וואוינען אין סאדיגורא אין געגעסן קעסט ביי זיין עלטער-שווער דעם רוזשינער, וועלכער האט אים זייער ליב געהאט. נאך די פטירה פון זיין שווער איז **רבי העשי'ניו''' צוריק געפארן קיין זשינקאוו, אין יאר ה'תרכ"ד נאכדעם וואס זיין פאטער איז נפטר געווארן האט ער זיך געצויגן קיין מעזשיביזש אין זיין זיידן'ס הויז וועלכן ער האט אפגעקויפט.

## הסתלקות
'''רבי העשי'ניו''' איז נפטר געווארן אין עלטער פון ניין און פערציג יאר אין י"ט תשרי ה'תרמ"א, און ליגט אין קאמינקא.

## פאמיליע
ו' אדר ה'תר"ט האט '''רבי העשי'ניו** געהייראט מרת **לאה רחל''' ( - ז' תמוז ה'תרנ"ה), א טאכטער פון זיין שוועסטער-קינד הרב **שלום יוסף פרידמאן** פון סאדיגורא. זייערע קינדער:

* הרב **ישראל שלום יוסף העשל** (חשוון ה'תרי"ג - כ"ט מנחם אב ה'תרע"א), ממלא מקום פון פאטער, רבי אין מעזשביזש.

* הרב **יצחק מאיר העשל** (כ"א כסלו ה'תרכ"ב - א' תשרי ה'תרצ"ו), פון קאפיטשיניץ.

* הרב **משולם זוסיא העשל** (ה'תרל"א - י' אדר ה'תר"ף), פון מעזשביזש.

* הרב **משה מרדכי העשל** (ה'תרל"ז - כ"ז חשוון ה'תרע"ז), פון נאוואמינסק און ווארשע.

* מרת **גיטל** ( - ), די ווייב פון הרב **שלמה זלמינא צוקערמאן** (ה'תקצ"ב - כ' חשוון ה'תרפ"א), פון ראשקאוו.

* מרת **חוה** ( - ), די ווייב פון הרב **משה האגער** (ה'תרכ"ז - ט' אייר ה'תרפ"ו), פון שאץ.

* מרת **דבורה** ( - ), די ווייב פון הרב **דוד פרידמאן** (ה'תרכ"ד - ה' שבט ה'תרמ"ט), פון באהוש.

## זעט אויך
* מעזשביזש (הויף)
* רוזשין (הויף)

## רעפערענצן
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה, מאיר וונדר*
* *נר ישראל ח"ו בערכו (2)*

קאטעגאריע:רוסישע אדמורי"ם
קאטעגאריע:מעזשביזש
קאטעגאריע:רוזשין
ריטשע

קליין|מרכז|ריטשע
**ריטשע** איז א קליין שטעטל אין די גלילות פון איהעל אין צפון אונגארן לעבן דעם גרענעץ מיט סלאוואקיי.

בשעת די נאצים זענען דארטן אריין געקומען בערך צווישן 60 - 80 אידישע נפשות לויט די לעצט פארבליבענע איבערלעבער.

עס האט געהערשט א גרויס רחבות דארט אין שטעטל ווייל דער בארומטער אקטיאר פון האליוואוד אדאלף צוקער איז א דארטיגער געבוירענער און ער פלעגט קומען דארטן יערליך וויזיטן און ער פלעגט מיטברענגען גרויסע באשטייערונגען און פארטיילן פאר די דארטיגע געזעלשאפט
און די פריערדיגע יארן איז דאס געווען א גרויסער האנדלס פלאץ מיט אסאך סוחרים אבער אין די שפעטער יארן פון פאר די קריג איז די שטעטל געווארן אויסגעשפילט און ווען ער פלעגט אהין קומען פלעגן אסאך מענטשן קומען אהין און זיך אנגעבן אז זיי וואוינען דארטן כדי צו קענען נהנה זיין פון זיין מתנת יד
מאנכע האבן נישט געוואלט נעמען פון זיינע ביישטייערונגען ווייל ער פלעגט אייניג איינטיילן צווישן די אידן און להבדיל קריסטן
איינמאל ווען ער איז געקומען איז ער געקומען מיט א סוויטע פון פופצן אויטאמאבילן וואס עס איז געווען בכלל א חידוש אן אויטא אין יענע יארן.

קאטעגאריע:שטעטלעך אין אונגארן
קאטעגאריע:אידישע יישובים אין אייראפע
בלעק אייד פיס

[קליין|250px|דעקל־טײפּ [Elephunk]]
**בלעק אײד פּיס** () איז דער נאָמען פֿון אַן אַמעריקאַנער היפּ־האָפּ טרופּע אין לאָס־אַנדזשעלעס. די מיטגלידער אין דער גרופּע אין 2009 זײַנען: וויליאם דזשיימס אדאמס, אַפּל־דע־אַפּ, טאַבו מיט פֿערגי. זינט די פּובליקאַציע פֿון דער אַלבאָם Elephunk אין 2003 זײַנען זײ זײער פּאָפּולער איבער דער גאָרער װעלט.

## הײסע סינגלען 
פֿאָלגנדיק זײנען זײערע הײסע סינגלען װעלכע האָבן געװוּנען פּריזן און װערן אָפֿט געשפּילט אין דער ראַדיאָ.

* Where Is the Love? - 2003
* Shut Up - 2003
* Hey Mama - 2004
* Let's Get It Started - 2004
* Don't Phunk with My Heart - 2005
* Don't Lie - 2005
* My Humps - 2005
* Pump It - 2006
* Boom Boom Pow - 2009 און I Gotta Feeling און Meet Me Halfway.
* 2010 - Rock That Body

## װעבלינקען 
* מתחילת אפונה עיניים שחורות
* בלעק אײד פּיס אָפֿיציעלע װעבזײַטל

קאַטעגאָריע:פאפ זינגערס
קאַטעגאָריע:טרופעס
וואלפגאנג פעטרי

**װאָלפֿגאַנג פּעטרי** (געבױרן דעם 22סטן סעפּטעמבער 1951 אין קאָלן) איז אַ באַקאַנטער דײַטשישער פּאָפּ־זינגער. ער איז באַקאַנט געװאָרן בעיקר פֿון זײַן אַלבאָם Alles פון 1996.

פֿון זײַנע סינגלען:
* 1997 - Weiß Der Geier 
* 1998 - Wahnsinn

קאַטעגאָריע:פאפ זינגערס
קאַטעגאָריע:דייטשישע זינגערס
דוד היילפרין

**רבי דוד היילפרין זצ"ל** (ה'תקפ"א - י"ח שבט ה'תרנ"ד) פון בארדיטשוב, אן איידעם פון דער הייליגער רוזשינער.

## אפשטאם
**רבי דוד** איז געבוירן אין יאר ה'תקפ"א צו זיין פאטער הרב **יעקב יוסף היילפרין**, פון בארדיטשוב, א זון פון הרב ישראל היילפרין, פון בארדיטשוב, א זון פון הרב יוסף היילפרין, באקאנט אלס רבי יוסילי חריף, אן אור-אייניקל פון הרב יחיאל היילפרין, פון מינסק, דער פארפאסער פון "סדר הדורות".

זיין פאטער **רבי יעקב יוסף** איז געווען אן אויסגערופענער עושר, ווען ער פלעגט גיין ערב שבת אין מקוה, איז געשטאנען אויף ביידע זייטן פון וועג יידן וואס האבן גענומען צדקה, און ער האט יעדעם איינעם געגעבן א קליין זעקעלע מיט ריין זילבערנע מטבעות.

## זיין געשיכטע
נאך זיין חתונה האט **רבי דוד** געוואוינט אין סאדיגורא ביי זיין שווער, ארום אים האבן זיך צוזאמען גענומען דערהויבענע יונגעלייט, וואס **רבי דוד** איז געווען זייער וועגווייזער אין תורה און חסידות.

## הסתלקות
אין יאר ה'תרמ"ז האט **רבי דוד** געשריבן זיין צוואה, און ער איז נפטר געווארן י"ח שבט ה'תרנ"ד, און ליגט אין סאדיגורא.

זיין רביצין מרת **לאה** איז נפטר געווארן י"ד שבט ה'תרמ"ב, און ליגט אין בארדיטשוב

## פאמיליע
**רבי דוד** האט געהייראט מרת **לאה** א טאכטער פון הרב **ישראל פרידמאן** דער הייליגער רוזשינער. זייערע קינדער:

* הרב **משה מנחם מענדל היילפרין**, פון זשיטאמיר.

* הרב **מרדכי היילפרין**, פון קעשענעוו.

* הרב **שלום היילפרין** (ט"ו שבט ה'תרט"ז - כ"ד מנחם אב ה'תרצ"ט), פון וואסלוי.

* הרב **דוב בער היילפרין**, פון ראווני.

* מרת **פייגא**, די ווייב **בזיווג שני** פון הרב **שלמה פרידמאן**, פון סאדיגורא. 

* מרת **רבקה**.

* מרת **גיטל**.

## זעט אויך
* רוזשין (הויף)

## רעפערענצן
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה, מאיר וונדר*
* *נר ישראל ח"ו בערכו*

קאטעגאריע:רוזשין
שלום יוסף פרידמאן (הוסיאטין)

**רבי שלום יוסף פרידמאן זצ"ל** (ה'תר"ך - ז' טבת ה'תרמ"ג), פון הוסיאטין. 

## אפשטאם
**רבי שלום יוסף** איז געבוירן אין יאר ה'תר"ך, צו זיין פאטער הרב **מרדכי פייביש פרידמאן**, פון הוסיאטין, א זון פון הרב ישראל פרידמאן פון רוזשין, א זון פון הרב שלום שכנא, פון פראהבישטש, א זון פון הרב אברהם המלאך, דער חסד לאברהם, א זון פון הרב דוב בער, דער מעזריטשער מגיד. און צו זיין מוטער מרת **ברכה דינה** א טאכטער פון הרב **דוד צבי קאבלאנסקי**, א שוואגער פון רוזשינער.

## הסתלקות
**רבי שלום יוסף** איז נפטר געווארן זייער יונג, אין עלטער פון דריי און צוואנציג יאר ז' טבת ה'תרמ"ג.

## פאמיליע
אין יאר ה'תרל"ה האט **רבי שלום יוסף** געהייראט מרת **חיה** א טאכטער פון הרב **אפרים מרגלוית**, פון מאטשיאוו, אן איידעם פון טריסקער מגיד. זייערע קינדער:

* מרת **שרה שיינדיל רויזא** ( - י"ב מנחם אב ה'תשי"ח), די ווייב פון הרב **אהרן פרידמאן**, (י"ב תשרי ה'תרל"ז - י"ט תשרי ה'תרע"ג), פון סאדיגורא.

* הרב **מנחם נחום פרידמאן** הי"ד, (י"ח טבת ה'תר"ם - י' כסלו ה'תש"ג), פון הוסיאטין-לעמבערג, ער איז אומגעקומען אויף קידוש השם. 

* הרב '''משה'ניו פרידמאן''' הי"ד (פורים י"ד אדר ה'תרמ"א - ג' אלול ה'תש"ג), פון באיאן-קראקא, ער איז אומגעקומען אויף קידוש השם. 

**בזיווג שני** האט **רבי ישראל** געהייראט א טאכטער פון הרב **חיים האגער** פון אנטוניא.

## זעט אויך
* רוזשין (הויף)

## רעפערענצן
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה, מאיר וונדר*
* *נר ישראל ח"ו בערכו*

קאטעגאריע:רוזשין
נחום מרדכי פרידמאן

**רבי נחום מרדכי פרידמאן זצ"ל** (י"ז שבט ה'תרל"ד - י"ח אדר ב' ה'תש"ו), פון טשארטקאוו.

## אפשטאם
'''רבי נחום מאט'ניו''' איז געבוירן אין טשארטקאוו, י"ז שבט ה'תרל"ד, צו זיין פאטער הרב **ישראל פרידמאן**, פון טשארטקאוו, א זון פון הרב דוד משה פרידמאן פון טשארטקאוו א זון פון הרב ישראל פרידמאן פון רוזשין, א זון פון הרב שלום שכנא, פון פראהבישטש, א זון פון הרב אברהם המלאך, דער חסד לאברהם, א זון פון הרב דוב בער, דער מעזריטשער מגיד. און צו זיין מוטער מרת **שבע רוחמה**, א טאכטער פון הרב **אברהם יעקב פרידמאן** פון סאדיגורא.

## רבנות
נאך דער פטירה פון פאטער י"ג כסלו ה'תרצ"ד, האט '''רבי נחום מאט'ניו** נישט געוואלט איבערנעמען די רביסטעווע פון פאטער, ווען זיין מוטער האט אים באפוילן אז ער מיז אנהייבן צו פראוון האט ער געפויעלט ביי זיין יונגערן ברודער **רבי בערניו** זאל פראוון מיט אים אונאיינעם.

**רבי נחום מאט'ניו''' איז געלונגען אין יאר ה'תרצ"ו צו אנטלויפן פון וויען קיין ארץ ישראל אין די לעצטע מאמענטן פאר דער דייטש ימ"ש איז אריין קיין וויען.

## הסתלקות
'''רבי נחום מאט'ניו''' איז נפטר געווארן י"ח אדר ב' ה'תש"ו, און ליגט אין הר הזיתים.

זיין רביצין איז נפטר געווארן י"ג חשוון ה'תשי"ט אין ליגט אין הר הזיתים.

## פאמיליע
י"ז מנחם אב ה'תרנ"ב האט '''רבי נחום מאט'ניו** געהייראט אין טשארטקאוו מרת **חוה לאה''', א טאכטער פון זיין פעטער (זיין מוטער'ס ברודער) הרב **שלמה פרידמאן** פון סאדיגורא . זייערע קינדער:

* הרב **שלמה פרידמאן** (י"ד ניסן ה'תרנ"ד - ט"ו חשוון ה'תשי"ט). ער ליגט אין חלקת נחלת יצחק אין תל אביב. ער האט געהייראט מרת **רחל** א טאכטער פון הרב **ישראל פרידמאן** פון סאדיגורא. זייערע קינדער:
:* הילד **אברהם יעקב פרידמאן** (ה'תרפ"ג - ל"ג בעומר ה'תרפ"ו)
:* מרת **צפורה פייגא**, די ווייב פון ר **חיים נהוראי**

* מרת **שרה**, די ווייב פון הרב **יעקב העשל** (ה'תרס"ג - ג' טבת ה'תשל"א), פון עדזשווער, לאנדאן, א זון פון הרב משה מרדכי העשל פון מעזשיביזש.

* מרת **גיטל**, די ווייב פון ר **משה מארגנשטערן**, פון תל אביב.

## זעט אויך
* רוזשין (הויף)

## רעפערענצן
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה, מאיר וונדר*
* *נר ישראל ח"ו בערכו*

קאטעגאריע:אדמורי"ם
נחום מרדכי
קאטעגאריע:גדולי ישראל אין וויען
קאטעגאריע:גדולי ישראל ארויף קיין א"י
קאטעגאריע:נקבר אין הר הזיתים
יצחק פרידמאן (באהוש) (א)

**רבי יצחק פרידמאן זצ"ל** (דער ערשטער) (ה' אלול ה'תקצ"ה - י' אלול ה'תרנ"ו) פון באהוש.

## אפשטאם
**רבי יצחק** איז געבוירן ה' אלול  ה'תקצ"ה, צו זיין פאטער הרב **שלום יוסף פרידמאן** פון סאדיגורא, א זון פון הרב ישראל פרידמאן פון רוזשין, א זון פון הרב שלום שכנא, פון פראהבישטש, א זון פון הרב אברהם המלאך, דער חסד לאברהם, א זון פון הרב דוב בער, דער מעזריטשער מגיד. און צו זיין מוטער מרת **בלומא רייזל** , א טאכטער פון הרב **דן יונגערלייב**, פון ראדוויל.

## רבנות
**רבי יצחק** האט ערשט געוואוינט אין פאטיק, אין יאר ה'תרט"ז איז ער אריבער קיין איזמאיל, בסרביה, עטליכע יאר שפעטער האט ער זיך באזעצט אין באהוש, מאלדאוויע. **רבי יצחק** האט דארט געגרינדעט א חסידיש הויף, וואו טויזנטער חסידים האבן זיך אנגעקלעבט אין אים.

## הסתלקות
**רבי יצחק** איז נפטר געווארן י' אלול ה'תרנ"ו, און ליגט אין באהוש.

## פאמיליע
**רבי יצחק** האט געהייראט אין יאר ה'תרי"א, מרת **שיינא רחל** ( - ט' אדר א' ה'תרע"ג) א טאכטער פון הרב **דוד האגער** פון זאבלאטאוו, א זון פון אהבת שלום פון קאסאוו. זייערע קינדער:

* הרב **ישראל שלום יוסף פרידמאן** (י"ג תשרי ה'תרט"ז - כ"ג ניסן ה'תרפ"ג), ממלא מקום פון פאטער, רבי אין באהוש.

* הרב **דוד פרידמאן** (ה'תרכ"ד - ה' שבט ה'תרמ"ט), ער ליגט אין באהוש.

* הרב **אברהם יהושע העשיל פרידמאן** (כ"ט טבת ה'תרי"ח - ט"ו אלול ה'ת"ש), פון אדזשאד און גאלאץ.

* הרב **משה יהודה לייב פרידמאן** (חמשה עשר בשבט ה'תרכ"ה - י' אלול ה'תש"ז), פון פאשקאן, ער ליגט אין באהוש.

* הרב **יעקב פרידמאן** (כ"ה חשוון ה'תרל"ט - י"ח חשוון ה'תשי"ז), פון הוסיאטין און תל אביב, ער ליגט אין טבריה.

* מרת **אסתר** ( - ה' טבת ה'תרמ"א), די ווייב פון הרב **ישראל פרידמאן** (כ' שבט ה'תרי"ב - י"ג תשרי ה'תרס"ז), פון סאדיגורא.

* מרת **חנה שרה**, די ווייב **בזיווג ראשון** פון הרב **חיים מאיר יחיאל שפירא** (ה'תרט"ז (אומגעפער) - ה'תרל"ג (אומגעפער) )פון גראדזיסק. **בזיווג שני** די ווייב פון הרב שלום הלפרין (חמשה עשר בשבט ה'תרט"ז - כ"ד מנחם אב ה'תרצ"ט), פון וואסלוי.

* מרת **יוכבד**, די ווייב פון הרב **משה טווערסקי**, א זון פון הרב מנחם נחום טווערסקי פון רחמיסטריווקא.

* מרת **פעסיא לאה**, די ווייב פון הרב **חיים האגער** (כ"ג אייר ה'תרכ"ג - כ"ה כסלו ה'תרצ"ב), פון אנטיניא, ער ליגט אין סטאניסלאוו.

* מרת '''שבע (שבע'לי) ''' ( - כ' אדר א' ה'תרח"ץ), זי ליגט אין הר הזיתים, די ווייב פון הרב **חיים מאיר יחיאל שפירא** (י' כסלו ה'תרכ"ד - ל' ניסן ה'תרפ"ד), פון דראהביטש, ער ליגט אין הר הזיתים.

* מרת **חוה גיטל**, די ווייב פון הרב **מרדכי זוסיא טווערסקי** ( - כ"ז אדר ה'תרצ"ו), פון האצעליס-יאס, ער ליגט אין יאס.

* מרת **מלכה**, די ווייב פון הרב **פנחס העשל** (ה'תרל"ב - ז' שבט ה'תרע"ו), פון דזשינקאוו, ער ליגט אין אדעססע.

* מרת **ברכה** ( - כ' טבת ה'תרפ"ג) זי ליגט אין קיעוו, די ווייב פון הרב **אהרן טווערסקי** ( - כ' מנחם אב ה'תרע"ח אדער ה'תרע"ט), פון סקווירא, א זון פון הרב דוד טווערסקי פון סקווירא, ער ליגט אין קיעוו. זייערע קינדער:
** הילד **שלום יוסף טווערסקי**.  . הילד **ישראל טווערסקי**.  . הילד **אברהם טווערסקי**, אלע דריי אוועק אין יאר ה'תר"ף.
** הבחור **מנחם נחום טווערסקי** הי"ד.
** ר **שלמה טווערסקי**.

* מרת **חיה שפרה**, די ווייב פון הרב **דוד אהרן טווערסקי** הי"ד רב אין זשאריק.

## זעט אויך
* רוזשין (הויף)
* באהוש (הויף)

## רעפערענצן
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה, מאיר וונדר*
* *נר ישראל ח"ו בערכו (26)*

קאטעגאריע:רוזשינער אדמורי"ם
קאטעגאריע:באהוש
דוב בער פרידמאן

**רבי דוב בער פרידמאן זצ"ל** (ה'תרמ"ב - כ"ד אלול ה'תרצ"ו), פון טשארטקאוו.

## אפשטאם
'''רבי בער'ניו''' איז געבוירן אין טשארטקאוו, אין יאר ה'תרל"ד, צו זיין פאטער הרב **ישראל פרידמאן**, פון טשארטקאוו, א זון פון הרב דוד משה פרידמאן פון טשארטקאוו א זון פון הרב ישראל פרידמאן פון רוזשין, א זון פון הרב שלום שכנא, פון פראהבישטש, א זון פון הרב אברהם המלאך, דער חסד לאברהם, א זון פון הרב דוב בער, דער מעזריטשער מגיד. און צו זיין מוטער מרת **שבע רוחמה**, א טאכטער פון הרב **אברהם יעקב פרידמאן** פון סאדיגורא.

## רבנות
נאך זיין חתונה איז '''רבי בער'ניו''' געבליבן אין באיאן ביי זיין שווער פיפצען יאר ביז די ערשטע וועלט קריג, ווען ער איז אנטלאפן קיין וויען.
 
זיין פאטער האט אים באפוילן זיך אריין צוטוהן אלס אקטיווער מיטארבייטער פון אגודת ישראל, ווי ער איז שפעטער אויסגעוועלט געווארן אלס מעמבער פון וועד הפועל העולמי פון אגו"י.

נאך די פטירה פון פאטער י"ג כסלו ה'תרצ"ד, האט זיין עלטערער ברודער '''רבי נחום מאט'ניו** נישט געוואלט איבערנעמען די רביסטעווע פון פאטער, ווען זיין מוטער האט אים באפוילן אז ער מיז אנהייבן צו פראוון, האט ער געפויעלט ביי **רבי בערניו** זאל פראוון מיט אים אונאיינעם.

## הסתלקות
**רבי בערניו''' איז נפטר געווארן כ"ד אלול ה'תרצ"ו, און ליגט אין וויען.

## פאמיליע
י"ז סיון ה'תרנ"ט האט '''רבי בער'ניו** געהייראט אין באיאן מרת **מרים''', א טאכטער פון זיין פעטער (זיין מוטער'ס ברודער) הרב **יצחק פרידמאן** פון באיאן . זייערע קינדער:

* הילד **אברהם יעקב פרידמאן**.

* מרת **חנה פייגא** ( - ט"ו סיון ה'תשנ"א), פון לאנדאן.

* הרב **דוד משה פרידמאן** (כ"ח תמוז ה'תרע"ד - כ"ז שבט ה'תשמ"ח) פון לאנדאן.

## זעט אויך
* רוזשין (הויף)

## רעפערענצן
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה, מאיר וונדר*
* *נר ישראל ח"ו בערכו (13)*

דוב בער
קאטעגאריע:גדולי ישראל אין וויען
דוד אהרן טווערסקי

**רבי דוד אהרן טווערסקי הי"ד** (ה'תרל"ב - ה'תש"א) פון זשאריק.

## אפשטאם
**רבי דוד אהרן** איז געבוירן אין יאר ה'תרל"ב (אומגעפער), צו זיין פאטער הרב **יעקב אריה לייב טווערסקי** פון קאוולע,  א זון פון הרב אברהם טווערסקי "דער טריסקער מגיד", א זון פון הרב מרדכי טווערסקי, פון טשערנאבל, א זון פון הרב מנחם נחום טווערסקי, "דער מאור עינים". און צו זיין מוטער א טאכטער פון הרב **יוחנן טווערסקי**, פון רחמיסטריווקא.

## רבנות
**רבי דוד אהרן** האט זיך אוועקגעצויגן פון וואהלין און זיך באזעצט אין זאוויריטשא, פוילן, אבער ווען ס'האט זיך געשאפן א שפאנונג צווישן זיינע חסידים און די ראדאמסקער חסידים איז ער אריבער קיין זשאריק, און אין יאר ה'תרס"ו האט מען אים דארט אויפגענומען אלס רב.
 
## הסתלקות
ביי די צווייטע וועלט קריג איז **רבי דוד אהרן** אריבער קיין אוסטראה צו זיין זון רבי אברהם, און איז דארט אומגעקומען אויף קידוש השם הי"ד.

## פאמיליע
**רבי דוד אהרן** האט געהייראט מרת **חיה שפרה** א טאכטער פון הרב **יצחק פרידמאן** פון באהוש. זייערע קינדער:

* הרב **אברהם טווערסקי** הי"ד, רב אין אוסטראה. ער איז אומגעקומען אויף קידוש השם. 

* מרת **רייזיל** הי"ד, די ווייב פון הרב **אברהם מרדכי שפירא** הי"ד, פון זשאריק, אן אור-אייניקל פון הרב מרדכי פון נעשחיז.

* מרת **חוה בת ציון**, די ווייב פון הרב **אברהם יהושע העשיל טווערסקי** (כ"ד אדר ה'תרנ"ה - יום כפור ה'תשמ"ח) פון מאכניווקא-בני ברק. 

## זעט אויך
* טשערנאבילער גזע
* רוזשין (הויף)

## רעפערענצן
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה, מאיר וונדר*
* *נר ישראל ח"ו בערכו (17)*

קאטעגאריע:פוילישע אדמורי"ם
דוד אהרן
דוד אהרן
קאטעגאריע:רוזשין
אהרן פרידמאן (סאדיגורא)

**רבי אהרן פרידמאן זצ"ל** (י"ב תשרי ה'תרל"ז - י"ט תשרי ה'תרע"ג), פון סאדיגורא.

## אפשטאם
**רבי אהרן** איז געבוירן י"ב תשרי ה'תרל"ז, צו זיין פאטער הרב **ישראל פרידמאן**, פון סאדיגורא, א זון פון הרב אברהם יעקב פרידמאן פון סאדיגורא, א זון פון הרב ישראל פרידמאן פון רוזשין, א זון פון הרב שלום שכנא, פון פראהבישטש, א זון פון הרב אברהם המלאך, דער חסד לאברהם, א זון פון הרב דוב בער, דער מעזריטשער מגיד. און צו זיין מוטער מרת **אסתר** א טאכטער פון הרב **יצחק פרידמאן**, פון באהוש.

## רבנות
אין עלטער פון דרייסיג יאר, נאך די פטירה פון זיין פאטער י"ג תשרי ה'תרס"ז  האבן דעם פאטער'ס חסידים אויפגענומען **רבי אהרן** אלס רבי אויף זיין פאטער'ס ארט. 

## הסתלקות
**רבי אהרן** איז נפטר געווארן אין עלטער פון זעקס און דרייסיג יאר, אין דעם זעלבען טאג פון זיין ברית, ביי די אושפיזא פון אהרן י"ט תשרי ה'תרע"ג,  און ליגט אין סאדיגורא.

## פאמיליע
אין יאר ה'תרנ"ו האט **רבי אהרן** געהייראט מרת **שרה שיינדיל רויזא** ( - י"ב מנחם אב ה'תשי"ח), א טאכטער פון הרב **שלום יוסף פרידמאן**, פון הוסיאטין. זייערע קינדער:

* הרב **מרדכי שלום יוסף פרידמאן** (י"ז כסלו ה'תרנ"ז - כ"ט ניסן ה'תשל"ט), פון סאדיגורא.

* מרת **אסתר** (תשעה באב ה'תרנ"ט - ), די ווייב פון ר **צבי וואלף**, פון ביליץ.

* מרת **מרים**, די ווייב פון ר **סענדער וואלף**.

## זעט אויך
* סאדיגורא (הויף)

## רעפערענצן
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה, מאיר וונדר*
* *נר ישראל ח"ו בערכו (9)*

קאטעגאריע:רוזשינער אדמורי"ם
קאטעגאריע:סאדיגורא
מנחם מענדיל האגער (וויזשניץ)

**רבי מנחם מענדיל האגער זצ"ל** (דער ערשטער) (כ"ד אייר ה'תק"ץ - כ"ט תשרי ה'תרמ"ה) פון וויזשניץ. באקאנט אלס "דער צמח צדיק".

## אפשטאם
**רבי מנחם מענדיל** איז געבוירן אין קאסאוו כ"ד אייר ה'תק"ץ, צו זיין פאטער הרב חיים האגער רב אין קאסאוו, א זון פון הרב **מנחם מענדיל האגער** רב אין קאסאוו "דער אהבת שלום", א זון פון הרב יעקב קאפל חסיד. און צו זיין מוטער מרת **צפורה** ( -י"ט טבת ה'תרל"א), א טאכטער פון הרב **יהודה מאיר שפירא** פון שעפעטיווקא, א זון פון הרב פנחס שפירא פון קאריץ. 

## רבנות
## הסתלקות
**רבי מנחם מענדיל** איז נפטר געווארן ערב ראש חודש חשוון ה'תרמ"ה, און ליגט אין וויזשניץ.

## פאמיליע
**רבי מנחם מענדיל** האט געהייראט מרת **מרים** א טאכטער פון **דעם הייליגן רוזשינער**. זייערע קינדער:

* הרב **ברוך האגער** (ה'תר"ה - כ' כסלו ה'תרנ"ג), ממלא מקום פון פאטער, רבי פון וויזשניץ.

* הרב **יעקב דוד האגער**, פון וויזשניץ.

* מרת **שרה**, די ווייב פון הרב **שמואל רוקח** ( - ט"ז תשרי ה'תרע"ב), פון סקאהל, א זון פון הרב יהושע רוקח פון בעלזא.

## זעט אויך
* וויזשניץ
* רוזשין (הויף)

## רעפערענצן
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה, מאיר וונדר*
* *נר ישראל ח"ו בערכו (38)*

מנחם מענדיל
מנחם מענדיל
קאטעגאריע:רוזשין
שאול בוימאן

הרב שאול בוימאן איז דער מחבר פונעם ספר מפתחי חכמת אמת וואס איז א הקדמה צו קבלה און חסידות. ער איז געבוירן אין פארצעווע תרע"ד געלערנט קודם אין תומכי תמימים ליובאוויטש אין ווארשע, פוילן, נאכדעם אין דער כנסת יצחק ישיבה אין סלאבאדקע און אין קאמעניץ.

דער ספר האט ער מחבר געווען אלס בחור און האט באקומען אן הסכמה פון הר"ר שמעון זעליכאוו זצ"ל א חוץ וואס ער האט שוין דיין געהאט סמיכה פון ר' ברוך בער לייבאוויץ. 

ער האט חתונה געהאט בשנת ת"ש מיט דער טאכטער פון ר' אברהם מרדכי רוגובי דער עורך פון דער יודישער צייטונג דאס יודישע טאגבלאט.

דער מחבר איז אוועק ביי דער צווייטער וועלט מלחמה צוזאמען מיט זיין פרוי.

בוימאן, שאול
סוזאן בויל

**סוזאַן בױל** () (געבױרן דעם 15טן יוני 1961) איז אַ בריטישע זינגערין און אַרבעט װי אַ װאָלונטיר אין אַ לאָקאַלישער קלױסטער. זי איז מפֿורסם געװאָרן דעם 11טן אַפּריל 2009 בעת זי איז דערזען געװאָרן װי אַ פֿאַרמעסטלערין בײַם פֿאַרהערן צום דריטן סעזאָן פֿון דער טעלעװיזיע פּראָגראַם "Britain's Got Talent" (בריטאַניע איז טאַלאַנטירט).

## װעבלינקען 
* סוזאַן זינגט I dreamed a dream בײַם פֿאַרהערן

קאַטעגאָריע:זינגער