open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
סינוס

**דער סינוס** איז אַ פּעריאָדישע פֿונקציע וואָס מען באַניצט אין מאַטעמאַטיק און פֿיזיק. דער אַרגומענט פֿונעם סינוס איז בכלל אַ רעאלע צאל, און דער ווערט פונעם סינוס ליגט צווישן 1- און 1+. פֿונדעסטוועגן, קען דער אַרגומענט זײַן אַ קאָמפּלעקסע צאָל.

קליין|350px|די סינוס פֿונקציע איבר איין פּיריאָד.

## טריגאָנאָמעטריע
אויף טריגאָנאָמעטריע ווערט דער סינוס דעפֿינירט דורכן גראָדווינקלדיקן דרײַעק. דער סינוס גלײַכט דעם וויפֿלער צווישן דער אַריכות פֿון דער זײַט להיפּוך דעם ווינקל און דער אַריכות פֿון דער היפּאָטענוז. אָט, איז  די הייך פֿון אַ פּונקט אויף אַ קרײַז מיט אַ ווינקל  אויב דער קרײַז האָט אַן איינעם ראַדיוס. דעסגלײַכן, דער קאָסינוס איז די ברייטקייט פֿון אָט דעם פּונקט. דערפֿאר, איז דער סינוס (און קאָסינוס) 2π פּעריאָדיש. דער סינוס און קאָסינוס געהערן אָן דורך דעם גלײַכונג:

:\sin(\pi/2-\theta)=\cos\theta

קליין|350px|דער סינוס (רויט) און דער קאָסינוס (בלוי) ווי פּונקטן אויף אַ קרײַז.

לויט דעם פּיטאַגאָראַס פּרינציפּ, די דרײַ זײַטן פֿון אַ גראָדווינקלדיקן דרײַעק (a, b, היפּאָטענוז: c) ווערן פֹאַרבונדן דורך דער גלײַכונג:

:a^2+b^2=c^2

טאָ, די באַשרײַבונג דערויף באַווײַזט אַז

:\cos^2\theta+\sin^2\theta=1.

## קאַלקולוס
עס זײַנען דאָ עטלעכע פֿאָרמען פֿאַרן סינוס פֿון קאַלקולוס.

טיילאָרס ריי (אויף ענגליש: Taylor's Series):

:
\begin{align}
\sin(x) &= x - \frac{x^3}{3!} + \frac{x^5}{5!} - \frac{x^7}{7!} + \cdots \\[8pt]
& = \sum_{n=0}^\infty \frac{(-1)^n}{(2n+1)!}x^{2n+1} \\[8pt]
\end{align}

אָנסופֿיקע בראָכצאָל (אויף ענגליש: Continued fraction):

: \sin(x) =
\cfrac{x}{1 + \cfrac{x^2}{2\cdot3-x^2 +
\cfrac{2\cdot3 x^2}{4\cdot5-x^2 +
\cfrac{4\cdot5 x^2}{6\cdot7-x^2 + \ddots}}}}.

ווײַערשטראַס פּראָדוקט (אויף ענגליש: Weierstrass Product):

: \begin{align}
\sin(\pi z) = \pi z \prod_{n = 1}^\infty \Bigl( 1- \frac{z^2}{n^2} \Bigr).
\end{align}

אָט די פֹאָרעמען דערלאזן אַז דער אַרגומענט איז אַ קאָמפּלעקסע צאָל.

דער סינוס האָט די אייגנען:

:(\sin\theta)'=\cos\theta

:\int \sin\theta\,d\theta=-\cos\theta+C

## קאָמפּלעקסער אַנאַליז
אויך, דער סינוס און קאָסינוס זײַנען אינעם באַרימטן אוילערס גלײַכונג (אויף ענגליש: Euler's formula):

:e^{ix} = \cos x + i\sin x

טאָ, האָבן מיר די פֿאָרעמען

:\sin\theta = \frac{e^{i\theta} - e^{-i\theta}}{2i}

:\cos\theta = \frac{e^{i\theta} + e^{-i\theta}}{2}

פֹאַר אַלע \theta \in \mathbb R.
קאַטעגאָריע:טריגאנאמעטריע
מאטעמאטישע פיזיק

**מאַטעמאַטישע פֿיזיק** באדייט די אנטוויקלונג און באניץ פון מאטעמאטישע מעטאדן וואס מען קען זיין אנווענדן צו פראבלעמען אין פיזיק. דער *Journal of Mathematical Physics* (*זשורנאל פון מאטעמאטישע פיזיק*) דעפינירט דאס פעלד ווי "די אנווענדונג פון מאטעמאטיק צו פראבלעמען אין פיזיק און די אנטוויקלונג פון מאטעמאטישע מעטאדן פאסיק פאר אזעלכע אנווענדונגען און פאר דער פֿארמולאציע פון פיזישע טעאריעס". זי איז א צווייג פון אנגעווענדעטע מאטעמאטיק, וואס באהאנדלט פיזישע פראבלעמען.

## פארנעם 
עס זענען פאראן עטלעכע באזונדערע צווייגן פון מאטעמאטישער פיזיק; זיי שטימען מער ווייניקער מיט געוויסע היסטארישע תקופות.
### קלאסישע מעכאניק 
### טיילווייזע דיפערענציאלע גלייכונגען 
### קוואנטן-טעאריע 
### רעלאטיוויטעט 
### סטאטיסטישע מעכאניק 
## רעפערענצן
קאַטעגאָריע:פיזיק
קאַטעגאָריע:מאטעמאטיק
בויז פארק באן סטאנציע

**בויז פארק** () איז א נאציאנאלע באן סטאנציע אויף דער הארטפארד שלייף ליניע, וואס געפינט זיך אין דער לאנדאנער בארא פון הארינגיי. זי איז אויפן גרענעץ פון טראוולקארט זאנעס 3 און 4. די סטאנציע ווערט באדינט דורך גרויס נארדערן, און איז נישט ווייט פון באונדס גרין אונטערגרונט סטאנציע.

בויז פארק איז די איינציגסטע סטאנציע אויף דער הארטפארד שלייף ליניע מיט אן אינזל־פעראן.

## היסטאריע
די סטאנציע איז געעפנט געווארן אין 1880 דורך דער גרויסנארדערן אייזנבאן ניין יאר נאך וואס מען האט געעפנט די הארטפארד שלייף ליניע.

## באדינונגען
אין די נישט-שפיץ שעה׳ן פארן:
* 4 באנען א שעה קיין 
* 4 באנען א שעה קיין ; פון זיי, פארט 1 באן א שעה ווייטער קיין סטיווענידזש און 1 באן א שעה קיין וואטאן-ביי-סטאן.

## וועבלינקען
* 

קאַטעגאָריע:באן סטאנציעס אין לאנדאן
פאלמערס גרין באן סטאנציע

**פאלמערס גרין** () איז א נאציאנאלע באן סטאנציע אויף דער הארטפארד שלייף ליניע, וואס געפינט זיך אין אלדערמאנס היל אין דער לאנדאנער בארא פון ענפילד. זי איז אין טראוולקארט זאנע 4. די סטאנציע ווערט באדינט דורך גרויס נארדערן.

## היסטאריע
די סטאנציע איז געעפנט געווארן אין 1871, ווען די גרויסנארדערן אייזנבאן האט געעפנט די הארטפארד שלייף ליניע. זי האט פריער געהייסן **פאלמערס גרון און סאוטגייט**.

## באדינונגען
אין די נישט-שפיץ שעה׳ן פארן:
* 4 באנען א שעה קיין 
* 4 באנען א שעה קיין ; פון זיי, פארט 1 באן א שעה ווייטער קיין  און 1 באן א שעה נאך ווייטער קיין .

## וועבלינקען
* 

קאַטעגאָריע:באן סטאנציעס אין לאנדאן
הארנזי באן סטאנציע

**הארנזי** () איז א נאציאנאלע באן סטאנציע אויף דער גרויס נארדערן רוטע, וואס געפינט זיך אין הארנזי, לאנדאנער בארא פון הארינגיי. זי איז אין טראוולקארט זאנע 3. די סטאנציע ווערט באדינט דורך גרויס נארדערן.

דער נייער טייך פליסט לעבן דער סטאנציע.

## היסטאריע
די סטאנציע איז געעפנט געווארן אום 7טן אויגוסט 1850 דורך דער גרויסנארדערן אייזנבאן.

## באדינונגען
אין די נישט-שפיץ שעה׳ן פארן:
* 6 באנען א שעה קיין 
* 2 באנען א שעה קיין 
* 4 באנען א שעה קיין ; פון זיי, פארט 1 באן א שעה ווייטער קיין סטיווענידזש און 1 באן א שעה קיין וואטאן-ביי-סטאן.

## וועבלינקען
* 

קאַטעגאָריע:באן סטאנציעס אין לאנדאן
וועלין נארד באן סטאנציע

**וועלין נארד** () איז א נאציאנאלע באן סטאנציע וואס באדינט די דערעפער וועלין און דיגזוועל אין הארטפארדשיר, ענגלאנד.

## היסטאריע
די סטאנציע איז געעפנט געווארן אין 1856 מיטן נאמען **וועלין**. זי האט באקומען איר היינטיגן נאמען אין 1926 ווען מען האט געעפנט .

## באדינונגען
### טעמזלינק
* 2 באנען א שעה קיין לאנדאן קינגס קראס
* 2 באנען א שעה קיין 

## וועבלינקען
* 

קאַטעגאָריע:טעמזלינק סטאנציעס
קאַטעגאָריע:באן סטאנציעס אין הארטפארדשיר
גאלבלאז

קליין|גאלבלאז
דער **גאַלבלאָז** אדער **גאַלפענכער** (אפט גערופן סתם דער **גאַל**) איז אַ גליד אין דיין בויך וואס האט די פארעם פון א באַר.  ער שפייכלט אומגעפער 50 מ״ל פון גאַל (א זויערע פֿליסיקייט) וואס דער גוף ניצט צו פארדייען פֿעטס וואס געפינט זיך אין דעם עסן.  ביי מענטשן איז דער גאַלבלאָז לאַנג בערך 7-10 צ״מ.  ער האט א טונקל גרין קאָליר פון דעם גאל דערין.  דער גאלבלאז איז פארבונדן צו דער לעבער און דעם דואדענום. 

אמאל, ספעציעל ביי פרויען, טרעפט זיך אין גאלבלאז גאלשטיינער, וואס זענען כלארעסטעראל אדער בילירובין וואס צעגייט נישט. די שטיינער קענען בלייבן שטיל, אבער ווען זיי זענען גורם אן אנצינדונג דארף מען אפערירן און אוועקשניידן דעם גאלבלאז. 

קאַטעגאָריע:אברים
קאַטעגאָריע:פארדייאונג סיסטעם
אברהם בארנשטיין

רבי **אברהם בארנשטיין פון סאכאטשאוו** (כ"ה תשרי ה'תקצ"ט, 14טן אקטאבער 1838- י"א אדר א' ה'תר"ע, 20סטן מערץ 1910), איז געוועאן אן אדמו"ר און גרינדער פון דעם סאכאטשאווער הויף און דער מחבר פון די ספרים: "אגלי טל" און "שו״ת אבני נזר". ער איז געוועאן באוואוסט ווי איינער פון די גרעסטע למדנים און פוסקים אין פוילן.

## לעבנסגעשיכטע 
### יונגע יארן 
ער איז געבוירן געווארן אין  בענדין, קאנגרעס פוילן, צו זיין מוטער דאבריש (ערליך) און זיין פאטער הרב זאב נחום, מחבר פונעם ספר "אגודת אזוב", און זון פון רבי אהרון בארנשטיין פון שטעקאטשין. ער איז געווען אן אייניקל פון די רמ"א ,ש"ך און מעשה רוקח. ווען ער געווען נאך א קינד איז זיין משפחה אריבער וואוינען אין עלקוש, וואו זיין פאטער האט באקומען די רבנות שטעלע. שפעטער איז זיין פאטער געווארן שטאטס רב אין ליטוויש ביאלע..

ביי די דרייצן יאר האט ער חתונה געהאט מיט שרה צינא, די טאכטער פון רבי מנחם מענדל, דער אלטער קאצקער רבי, וואס זיין פאטער איז געווען פון די קאצקער חסידים. ער האט געוואוינט ביי זיין שווער ביז נאך זיין פטירה אין יאר ה'תרי"ט (1859).

ער האט געהאלטן זיין שווער פאר זיין רבי מובהק.

### רבנות 
עטלעכע פיר יאר נאך זיין שווער׳ס פטירה, אין יאר ה'תרכ"ג, האט מען אים באשטימט שטאטס רב פון פאַרטשעוו, וואו ער איז געבליבן א פאר יאר, ביז די פרנסים פון דער קהילה האבן אים אפגעזאגט פון זיין אמט ווייל זיי האבן געוואלט אויפנעמען זיין שוואגער, רבי דוד מארגנשטערן, און ער איז אריבער דינען ווי רב אין קראָשנעוויץ. במשך די יארן פלעג ער פארן צו זיינע רבי׳ס, די ממלאי מקום פון זיין שווער, רבי יצחק מאיר אלטער פון גער און רבי חנוך העניך פון אלעקסאנדער.

ער איז נפטר געווארן י"א אדר א' ה'תר"ע. זיין זון רבי שמואל איז געווען זיין ממלא מקום אין דער רעביסטעווע.

## זייַנע באַקאַנטע תלמדים
*הרב אריה צבי פראָמער, קאזשיגלאווער רב
*הרב יואב יהושע וויינגארטן, קינצקער רב
*הרב מאיר דן פלאצקי, דווארטער רב
*הרב שאול משה זילבערמאן, וויערשאווער רב

## וועבלינקען
### זײַנע ספרים
*אבני נזר - חלק א-ב
*אבני נזר - חלק ג-ד
*אבני נזר - חלק ה-ו
*אבני נזר - חלק ז
*אגלי טל

### ספרים וועגן אים
*אביר הרועים

קאַטעגאָריע:פוילישע רבנים
קאַטעגאָריע:מחברי ספרי קודש
קאַטעגאָריע:פוילישע אדמורי"ם
באלדאק באן סטאנציע

**באלדאק** (*Baldock*) איז א באן סטאנציע אויף דער קעמברידזש ליניע וואס באדינט דאס שטעטל באלדאק אין הארטפארדשיר, ענגלאנד. די סטאנציע ווערט באדינט דורך טעמזלינק און גרויס-נארדערן.

## היסטאריע 
באלדאק באן סטאנציע איז געעפנט געווארן אום 21סטן אקטאבער 1850 דורך דער רויסטן און היטשין אייזנבאן, א טייל פון דער גרויס־נארדערן אייזנבאן.

## באדינונגען 
אין די נישט שפיץ שעה׳ן פארן:
* 2 באנען א שעה אלע סטאנציעס קיין  (טעמזלינק)
* 1 באן א שעה האלב-גיך קיין  (טעמזלינק)
* 2 באנען א שעה אלע סטאנציעס קיין  (טעמזלינק)
* 1 באן א שעה קיין  (טעמזלינק)

אין די שפיץ שעה׳ן ווערט די סטאנציע באדינט דורך גרויס־נארדערן באנען אינדערפרי דרום קיין לאנדאן קינגס קראס, און איין אדער צוויי באנען צפון קיין רויסטן אין דעם אוונט.

## רעפערענצן 
## וועבלינקען 
*

קאַטעגאָריע:טעמזלינק סטאנציעס
קאַטעגאָריע:באן סטאנציעס אין הארטפארדשיר
אשוועל און מארדן באן סטאנציע

**אשוועל און מארדן** (*Ashwell & Morden*) איז א באן סטאנציע אויף דער קעמברידזש ליניע אין קעמברידזשיר, ענגלאנד. די סטאנציע ווערט באדינט דורך טעמזלינק באנען וואס פארן צווישן לאנדאן און קעמברידזש.

## היסטאריע 
אשוועל און מארדן באן סטאנציע איז געעפנט געווארן מיטן נאמען **אשוועל** אום 21סטן אקטאבער 1850 דורך דער רויסטן און היטשין אייזנבאן, וואס איז שפעטער געווארן א טייל פון דער גרויס־נארדערן אייזנבאן. דעם 1טן אפריל 1920 האט די סטאנציע באקומען איר היינטיקן נאמען **אשוועל און מארדן**.

## באדינונגען 
מאנטיק-פרייטיק פארן:
* 3 באנען א שעה קיין  (טעמזלינק)
* 2 באנען א שעה אלע סטאנציעס קיין  (טעמזלינק)
* 1 באו א שעה האלב-גיך קיין  (טעמזלינק)

זונטיק איז די באדינונג 1 באן א שעה אין יעדער ריכטונג.

## רעפערענצן 
## וועבלינקען 
*

קאַטעגאָריע:טעמזלינק סטאנציעס
קאַטעגאָריע:באן סטאנציעס אין קעמברידזשיר
אברהם יהודה הכהן שווארץ

הרב **אברהם יהודה הכהן שווארץ** (א' אב תקפ"ד (1824) – כ"ד תשרי תרמ"ד (1883) איז געווען שטאטס-רב אין בערעגסאז און מאד, אונגארן, און מחבר פון שו"ת ״קול אריה״.

## ביאגראפיע 
ער איז געבוירן געווארן אין דער שטאט מאַד, אונגארן,  צו זיין פאטער ר' פנחס זעליג און מוטער הענדל. ביי די פערצן יאר איז ער געווארן א תלמיד פונעם חתם סופר אין דער פרשבורגער ישיבה. נאך אנדערט האלב יאר איז זיין רבי נפטר געוואר, און ער איז אריבערגעגאנגען לערנען אין דער ישיבה אין ווערבוי ביי הרב בנימין וואלף לעוו. אין יאר תרכ"א האט מען אים אויפגענומען ווי רב אין בערעגסאז, וואו ער האט געפירט א  ישיבה מיט עטלעכע פופציק תלמידים.

אין יאר תרמ"א האט מען אים באשטימט רבה פון זיין געבורטס-שטאט מאד, אונגארן. אויך דארט האט ער געפירט א ישיבה ביז זיין פטירה כ"ד תשרי תרמ"ד.

רבי נתנאל פריד פון באלמאז אויוואראש איז געווען זיינס א תלמיד.

ער איז באקאנט ווי א חשובער פוסק בזכות זיין שו"ת ספר "קול אריה". דאס ספר האט מען געדרוקט צום ערשטן מאל אין יאר תרס"ד אין שאמלוי, און איז פארעפנטלעכט געווארן דורך זיין אייניקל – הרב שלמה זלמן עהרנרייך.

## משפחה 
הרב שווארץ האט געהאט פינף זין און זעקס טעכטער. א סך פון זיינע קינדער און אייניקלעך האבן געדינט אין רבנות אין אונגארישע קהילות.
קאַטעגאָריע:רבני אונגארן
קאַטעגאָריע:ראשי ישיבות אין אייראפע
קאַטעגאָריע:מחברי ספרי קודש

## הערות
ראפאעל קאלדערא

**ראַפֿאַעל אַנטאניא קאַלדעראַ ראדריגעז ** (*Rafael Antonio Caldera Rodríguez*; 24סטן יאנואר 1916 &ndash; 24סטן דעצעמבער 2009), צוויי מאל געוויילט פרעזידענט פון ווענעזועלע, האט געדינט צוויי קאדענצן פון פינף יאר (1969-1974 און 1994-1999), און איז אזוי געווארן דער לענגסט־באדינען דעמאקראטיש־געוויילט פירער צו הערשן איבערן לאנד אין דעם 20סטן יארהונדערט.

## רעפערענצן
קאַטעגאָריע:פרעזידענטן פון ווענעזועלע
ניקאלאס מאדורא

**ניקאלאַס מאַדורא מאראס** (געבוירן דעם 23סטן נאוועמבער 1962) איז א  ווענעזועלער פאליטיקער וואס איז געווען דער 46סטער פרעזידענט פון ווענעזועלע זייט 2013.  ער איז געווען פריער דער וויצע פרעזידענט פון ווענעזועלע און דער אויסלאנד־מיניסטער. מאדורא איז געווארן דערווייליקער פרעזידענט נאָכן טויט פון יוגא טשאוועז . 

אום 14טן אפריל 2013, איז מאַדוראָ געווארן געוויילט פרעזידענט פון ווענעזועלע, ווען ער האט געזיגט הענריק קאפרילעס מיט א קליינער מערהייט פון  1.5% צווישן די צוויי קאַנדידאַטן.  קאַפּרילעס האט פארלאנגט אַ ווידער ציילונג, און האט אפגעזאגט אנערקענען דעם אויסקום ווי גילטיק. 

מאַדוראָ איז געבוירן געווארן דעם 23סטן נאוועמבער 1962 אין קאַראַקאַס, ווענעזועלע. זיין פאטער האט געשטאמט פון א ספרדיש־יידישער משפּחה.  ער איז געהייראט צו סיליאַ פלאָרעס. איידער מאדורא איז געווארן אַ פּאָליטיקער, איז ער געווען אַן אויטאָבוס־שאָפֿער אין קאַראַקאַס. 

ווען זיין קאדענץ ווי פרעזידענט האט געענדיגט אום 10טן יאנואר 2019 האט ער זיך באשטימט פאר א צווייטן קאדענץ. מער ווי 50 לענדער ארום דער וועלט אנערקענען נישט אז ער איז נאך פרעזידענט. 

דעם 3טן יאנואר 2026, האבן די פאראייניגטע שטאטן געלאנצירט לופט-אטאקעס אונטערן קאדן-נאמען אפעראציע אבסאלוט רעזאלוו, וואס האבן געצילט פארשידענע לאקאציעס איבער צפון ווענעזועלע, אריינגערעכנט די הויפטשטאט קאראקאס. די אפעראציע האט אויך דערנאך געכאפט און אראפגענומען ניקאלאס מאדורא אלס פרעזידענט פון ווענעזועלא. 

## רעפערענצן
קאַטעגאָריע:פרעזידענטן פון ווענעזועלע
קאַטעגאָריע:לעבעדיגע מענטשן
ענפילד טשייס באן סטאנציע

**ענפֿילד טשייס** () איז א נאציאנאלע באן סטאנציע אויף דער הארטפארד שלייף ליניע, וואס געפינט זיך אין ענפֿילד, אין דער לאנדאנער בארא פון ענפילד. זי איז אין טראוולקארט זאנע 5. די סטאנציע ווערט באדינט דורך גרויס נארדערן.

## היסטאריע
די ערשטע **ענפֿילד** סטאנציע איז געעפנט געווארן אין 1871 און איז געווען די סוף־סטאנציע פון דער גרויס-נארדערן אייזנבאן צווייג ליניע פון .

די היינטיגע סטאנציע האט מען געעפנט אין 1910, א ביסל מזרח פון דער אלטער סטאנציע, ווען מען האט פארלענגערט די ליניע פון ענפילד ביז . אין 1924 האט מען געענדערט די סטאנציע׳ס נאמען צו **ענפֿילד טשייס**, כדי נישט צעמישן מיט .

## באדינונגען
אין די נישט-שפיץ שעה׳ן פארן:
* 4 באנען א שעה קיין 
* 4 באנען א שעה קיין ; פון זיי, פארט 1 באן א שעה ווייטער קיין  און 1 באן א שעה נאך ווייטער קיין .

## וועבלינקען
* 

קאַטעגאָריע:באן סטאנציעס אין לאנדאן
אביב כוכבי

**אָבֿיבֿ כוכַבֿי** (געבוירן דעם י"א אייר ה'תשכ"ד, 23סטן אפריל 1964) איז אן אפיציר מיטן ראנג  קצין בדרגת לייטענאנט-גענעראל וואס דינט ווי דער 22סטער שעף פון גענעראל שטאב פון  צה"ל. פריער האט ער געדינט ווי אונטער-שעף פון גענעראל שטאב, קאמאנדיר פון דער צפון-קאמאנדע, דירעקטאר פון מיליטערישער אינטעליגענץ און קאמאנדיר פון פארשיידענע דיוויזיעס.

## לעבנסגעשיכטע 
כוכבי איז דער מיטעלער פון די דריי קינדער פון ריבה, א לערערין פון קערפערלעכער בילדונג, און שאול, א קרעמער. ער האט אויפגעוואקסן אין קריית ביאליק, ער האט געלערנט אין דער "הבונים" שולע אין קריית ביאליק און אין דער ארט-שולע אין קריית ביאליק, והיה חניך בתנועת הנוער "המחנות העולים". זיין שוועסטער, ד"ר טל כוכבי, איז די הויפט רעדאקטארקע פון מכון וואן ליר. זיין ברודער, ד"ר זהר כוכבי, איז דער הויפט רעדאקטאר וראש מדור עריכה בבית ההוצאה פון דעם  אפענער אוניווערסיטעט.
## משפחה
עלטערן: פאטער שאול כוכבי, און מוטער ריבה כוכבי.
ער לעבט אין דער קהילה פון עדי, איז באהעפט מיט יעל כוכבי, אַ אַדוואָקאַט פון פאַך, דינען ווי דעפּוטאַט דיסטריקט אַדוואָקאַט און איז דער פאטער פון דריי טעכטער. קינדער: עמית כוכבי און מאיה כוכבי.

## רעפערענצן 
קאַטעגאָריע:שעפן פון גענעראל שטאב פון צה"ל
קאַטעגאָריע:לעבעדיגע מענטשן
גארדאן היל באן סטאנציע

**גארדאן היל** () איז א נאציאנאלע באן סטאנציע אויף דער הארטפארד שלייף ליניע, וואס באדינט גארדאן היל, אין דער לאנדאנער בארא פון ענפילד, צפון לאנדאן. זי איז אין טראוולקארט זאנע 5. די סטאנציע ווערט באדינט דורך גרויס נארדערן.

די סטאנציע האט דריי פעראנען. באנען קיין הארטפארד שטעלן זיך אפ ביי פעראן 3, און באנען קיין לאנדאן שטעלן זיך אפ ביי פעראן 2. פעראן 1 איז א טערמין פעראן פאר געוויסע באדינונגען צווישן גארדאן היל און לאנדאן, בעיקר אין די שפיץ שעה׳ן.

## באדינונגען
אין די נישט-שפיץ שעה׳ן פארן:
* 4 באנען א שעה קיין 
* 4 באנען א שעה קיין ; פון זיי, פארט 1 באן א שעה ווייטער קיין  און 1 באן א שעה נאך ווייטער קיין .

## וועבלינקען
* 

קאַטעגאָריע:באן סטאנציעס אין לאנדאן
הארטפארד שלייף ליניע

קליין|250px
די **האַרטפֿארד שלייף ליניע** איז א צווייג פון דער מזרח בארטן הויפט ליניע, א טייל פון דער נארדערן סיטי ליניע פאסאזשירן רוטע קיין לאנדאן פון הארטפארד און אנדערע שטעטלעך אין הארטפארדשיר.

די ליניע איז לאנג 39 ק״מ מיט געטאפלטע שינעס דורכאויס איר לענג.

## היסטאריע
מען האט געעפנט די ליניע אין דריי שטאפלען צווישן 1871 און 1924. דער ערשטער אפטייל איז געווען די ענפילד צווייג אייזנבאן פון וואוד גרין קיין ענפילד.

## רוטע
קאַטעגאָריע:באן ליניעס
קאַטעגאָריע:באן טראנספארט אין גרויסבריטאניע
קאַטעגאָריע:טראנספארט אין לאנדאן
קאַטעגאָריע:הארטפארדשיר
יאגואר

דער **יאַגואַר** (וויסנשאפטלעכער נאעמן: ***Panthera onca***) איז א זגאל פון ווילדער קעץ וואס וואוינט אין דרום-אמעריקע, טיילן פון צענטראל-אמעריקע און צפון אמעריקע. דער יאגואר איז איינער פון פינף זגאלן פון גרויסע קעץ וואס געהערן צום מין פאנטער (*Panthera*), צוזמען מיט דעם טיגער, דעם שניי לעמפערט, דעם לייב און דעם לעמפערט, און איז דער איינציגער צווישן זיי וואס לעבט אין אמעריקע, און נאר אין אמעריקע. דער יאגואר איז די דריט-גרעסטע קאץ, נאך דעם טיגער און דעם לייב, און איז די גרעסטע און שטערקסטע קאץ אין דעם מערב האלבקיילעך. ער איז פארשפרייט היינט פון די דרום-מערב פאראייניגטע שטאטן אין צפון, דורך צענטראל-אמעריקע, ביזן פאטאגאניע געגנט פון דרום-אמעריקע.

## רעפערענצן
קאטעגאריע:חיות
קאַטעגאָריע:קעץ
מעלדרעט באן סטאנציע

**מעלדרעט** (*Meldreth*) איז א באן סטאנציע אויף דער קעמברידזש ליניע וואס באדינט די דערפער מעלדרעט און מעלבארן אין קעמברידזשיר, ענגלאנד. די סטאנציע ווערט באדינט דורך טעמזלינק באנען וואס פארן צווישן לאנדאן און קעמברידזש.

## היסטאריע 
מעלדרעט באן סטאנציע איז געעפנט געווארן אום 21סטן אויגוסט 1851.

## באדינונגען 
מאנטיק-פרייטיק פארן:
* 1 באנען א שעה אלע סטאנציעס קיין  (טעמזלינק)
* 2 באנען א שעה קיין  (טעמזלינק)

סוף־וואך ווערט די סטאנציע באדינט דורך איין באן א שעה. זונטיק ווערן די באנען אפערירט דורך גרויס־נארדערן.

## רעפערענצן 
## וועבלינקען 
*

קאַטעגאָריע:טעמזלינק סטאנציעס
קאַטעגאָריע:באן סטאנציעס אין קעמברידזשיר
טאמי לעהרען

**טאָמי לערען** (; געבוירן דעם 11טן אויגוסט, 1992) איז אַן אמעריקאנער קאנסערוואטיווע פּאָליטישע קאָמענטאַטאָר און טעלעוויזיע האסט. זי איז באקאנט געווארן דורכאויס איר צייט ארבעטנדיג פאר "די בלעיז" ווי זי האט פובליצירט קורצע ווידעאס גערופן "לעצטע געדאנקען" אין וועלכע זי האט אָפט קריטיקירט ליבעראַלע פּאָליטיק. פילע פון אירע ווידעאס זענען געגאנגען וויירעל, און *די ניו יארק טיימס* האט איר אנגערופן אַ "אויפשיינענדע מעדיע שטערן."

להרען איז געווארן סוספּענדירט פון "די בלעיז" אין מערץ 2017 נאָך וואס זי האט געזאגט אין אַן אינטערוויו אויף "די וויו" אַז זי גלויבט אז פרויען זאָלן האָבן לעגאַלע צוטריט צו הרגענען זייערע קינדער /אַבאָרשאַן. באלד דערנאָך האט זי אנגעהויבן ארבעטן פאַר גרעיט אַמעריקע אַליאַנץ, אַ אָרגאַניזאַציע וואָס שטיצט פרעזידענט דאָנאַלד טראַמפּ, און אין אויגוסט 2017 האט זי אנגעהויבן דינען ווי אַ מיטארבעטערין אין Fox News.
קליין|טאמי טרעט אויף ביי די "יונגע פרויען פירערשאפט סאמיט" אין טעקסאס אום 2017
קאַטעגאָריע:לעבעדיגע מענטשן
קאַטעגאָריע:קאנסערוואטיווע פארטיי
קאַטעגאָריע:פאקס נייעס ביישטייערער
קאַטעגאָריע:מעדיע פערזענלעכקייטן
אפאלער וואיעוואדעשאפט

די **אפאלער וואיעוואָדעשאַפט** ( וואיעוואָדזטווא אפאלסקיע), אויך **אפאלער גובערניע** איז די קלענסטע און ווייניגסט־באפעלקערטע וואיעוואדעשאפט (פראווינץ) אין פוילן. זי איז איינע פון די זעכצן פוילישע וואיעוואדעשאפטן געשאפן אין 1999, מיט א שטח פון 9,412.5 קוואדראט ק"מ און א באפעלקערונג פון 1 מיליאן באוואוינער. די הויפטשטאט פון דער וואיעוואָדעשאַפט איז אפאלע (128,034).

זי איז געשאפן געווארן דעם 1טן יאנואר 1999 פון די געוועזענער אפאלער וואיעוואדעשאפט און א טייל פון דער טשענסטכאווער וואיעוואדעשאפט. דער נאמען פון דער פראווינץ שטאמט פון דער הויפטשטאט און גרעסטער שטאט, אפאלע.

אפאלעיע גרענעצט  אונטערשלעזיע צו מערב, גרויספוילן און לאדזשער וואיעוואדעשאפט צו צפון, שלעזיע צו מזרח, און טשעכיי צו דרום.

## וועבלינקען
קאַטעגאָריע:וואיעוואדעשאפטן פון פוילן
דיסקרעטע מאטעמאטיק

**דיסקרעטע מאטעמאטיק** (*Discrete mathematics*), איז א ברייט געביט פון מאטעמאטיק וואס באהאנדלט מאטעמאטיקע סטרוקטורן וואס זענען דיסקרעט אין כאראקטער. די אביעקטן וואס ווערן געפארשט אין דער ראם פון דיסקרעטער מאטעמאטיק זענען מערסטנס צייליגע געזעמעלן.

דיסקרעטע מאטעמטיק איז געווארן פאפולער זייט דעם צווייטן העלפט פונעם 20סטן יארהונדערט, צוליב איר באניץ אין קאמפיוטער וויסנשאפט: א דיגיטאלישער קאמפיוטער (אנדערש פון אן אנאלאג־קאמפיוטער) ארבעט אויף א דיסקרעטן אופן, א טריט נאך א טריט, דערפאר האט דיסקרעטע מאטעמטיק א גרויסן רעלעוואנץ צו די טעארעטישע פונדאמענטן פון זיי ארבעטס מעטאד.

אין דער צווייטער וועלט-מלחמה האט מען געדארפט לייזן דייטשע קאדן. דאס האט געברענגט צו פארגעשריטענישן אין קריפטאגראפיע און טעארעטישער קאמפיוטער-וויסנשאפט, ווען טאמי פלאוערס האט אנטוויקלט דעם ערשטן פראגראמירבארן קאמפיוטער אין בלעטשלי פארק, ענגלאנד.

## צווייגן 
די צווייגן וואס זענען איינגעשלאסן אין דער ברייטער ראם פון דיסקרעטער מאטעמטיק זענען:

* קאמבינאטאריק
** גראפן טעאריע
* שפיל טעאריע
* בוליאנישע אלגעברע
*קריפטאגראפיע
* מאטעמאטישע געביטן פון קאמפיוטער וויסנשאפט
** אלגאריטמיק
** בארעכנבארקייט און קאמפלעקסיטעט

אויך ווערן איינגעשלאסן אין דיסקרעטער מאטעמטיק געוויסע אספעקטן פון די פאלגנדע צווייגן:

* מאטעמאטישע לאגיק
* געזעמלען טעאריע
* אלגעברע
* נומערן טעאריע
קאַטעגאָריע:מאטעמאטיק
רויסטן באן סטאנציע

**רויסטן** (*Royston*) איז א באן סטאנציע אויף דער קעמברידזש ליניע וואס באדינט דאס שטעטל רויסטן אין הארטפארדשיר, ענגלאנד. די סטאנציע ווערט באדינט דורך טעמזלינק און גרויס-נארדערן.

רויסטן איז א וויכטיקע סטאנציע אויף דער צופארער ליניע צווישן קינגס קראס און קעמברידזש; אלע האלב-גיך באדינונגען צווישן לאנדאן און קעמברידזש שטעלן זיך אפ דא.

## היסטאריע 
רויסטן באן סטאנציע איז געעפנט געווארן אום 21סטן אקטאבער 1850 ווי די מזרח סוף־סטאנציע פון דער רויסטן און היטשין אייזנבאן. אין 1851 האט מען פארלענגערט די ליניע קיין , און אין 1852 ווייטער ביז .

## באדינונגען 
אין די נישט שפיץ שעה׳ן פארן:
* 2 באנען א שעה אלע סטאנציעס קיין  (טעמזלינק)
* 2 באנען א שעה קיין  (טעמזלינק)
* 2 באנען א שעה פאמעלעך קיין  (טעמזלינק)
* 2 באן א שעה האלב-גיך קיין  (טעמזלינק)

אין די שפיץ שעה׳ן און ביינאכט שטעלן זיך אפ אין רויסטן די באנען פון אדער קיין .

## רעפערענצן 
## וועבלינקען 
*

קאַטעגאָריע:טעמזלינק סטאנציעס
קאַטעגאָריע:באן סטאנציעס אין קעמברידזשיר
הינדא בערגנער

**הינדא בערגנער** (1870 - 1942) איז געווען אַ יידישע שרײַבערקע.

## יונגע יארן 
זי איז געבוירען געװאָרען הינדא ראזנבלאט 1870 אין שטעטל רעדים אין גאַליציע, הײַנטיקע צײַטן אין דרום־מיזרח עק פֿון פּוילן.

איר משפּחה איז געװען טראַדיציאָנעל און מע האָט איר האָדעװעט חסידיש. 

## קאריערע 
הינדא בערגנער איז באַװוסט פֿאַר איר באַשרײַבונג איבער טאָג־טעגלעכע לעבן אין אַ גאַליציאַנער שטעטל אויפּן שװעל צו דער מאָדערנער געזעלשאַפֿט לסוף 19טן יאָרהונדערט. עס איז אויך באַזונדער װײַל זי שרײַבט פֿון אַ פֿרויס קוקװינקל. 

בערגנערס אײנציקע בוך איז ארויסגעגעבן נאָך דעם ווען זי איז ניפֿטר געװארן. אירע זין האָט עס 1946 אין מאנטרעאל פּובליקירט. דאָס בוך הײסט „אין די לאַנגע װינטערנעכט ־ משפּחה־זכרונות פֿון אַ שטעטל אין גאַליציע (1900־1870).״ די זין האָט מיט אָנהײב 1937 באַקומען בריװ פֿון דער מאַמען, װוּ זי באַשרײַבט װעגן איר קינדער־יאָרן. זי האָט זײ געשיקט אירע זכרונות, אײן בויגן נאָך דער צװײטער.

בערגנער האָט כּמעט איר גאַנץ לעבן געװױנט אין איר געבורטס־שטעטל, אין פֿאַרגלײַך מיט איר זין װוּ זײַנען װײַט פֿון גאַליציע איבערגעציען. 

זי האָט פֿרי באַקומען אַ חשק זיך צו לערנען, און האָט גערעדט יידיש, פֿויליש און דײטש.  

איר טאַטע, אַ סוחר אין רעדעם, האַט געהאָלפֿן און איר אָנגעמוטיקט. ער איז געװען אַ ביסל מער פאָזיטיװ צו דער מאָדערנער װעלט, װי די מאַמע. 

איר מאַמע האָט באַטראַכטעט ניט־יידישע װיסן װי אַפּיקורסיש. אין איר בוך שרײבט הינדא בערגנער אַזוי: „לײענען אַ פּויליש אָדער דײטש ביכל, האָט זי אָנגערופֿן מתעסק זײַן זיך מיט טרײף־פּסול און דאָס פֿאַרביטן מיט הײסן לײענען מיר די צאינה וראינה.״ 

הינדא בערגנער איז געשטאָרבן אין 1942 בשעת דער צװײטער װעלט־מלחמה, אין דעם בעלזשיץ נאַצי לאַגער.

קאַטעגאָריע:יידישע שרייבער
קאַטעגאָריע:יידיש-שפראך שרייבער
קאַטעגאָריע:גאליציאנער יידן
שמחה מאנדלבוים

**שמחה מאַנדלבוים** (ט"ו שבט תרכ"ט, יאנואר 1869 - ה' אייר תר"ץ, מאי 1930) איז געווען אן עסקן, פון די אנגעזעענע יידן אין ירושלים. זיין הויז איז שפעטער געווען באוואוסט ווי דער מאנדלבוים טויער ,  וואס אין די יארן 1948 – 1967 איז געווען דער איינציגער גרענעץ־אריבערגאנג צווישן די צוויי טיילן פון ירושלים.

## לעבנסגעשיכטע 
ער איז געבוירן געווארן אין טוראוו (היינט אין בעלארוס), צו רב ברוך מאנדלבוים, א קארלינער חסיד וואס איז געווען דער טוראווער רב (פריער געווען רב פון די שטעטלעך סטאלין און מאציעוו ). אין יאר תרל"ד (1874) איז ער ארויף מיט זיינע עלטערן און זיינע ניין געשוויסטער קיין ארץ ישראל און די משפחה האט זיך באזעצט אין ירושלים. אין יאר תרמ"ה (1885) בערך איז ער געפארן קיין קאברין כדי חתונה האבן מיט אסתר-ליבא, די טאכטער פונעם קאברינער רבי׳ו, רבי  מנחם נחום עפשטיין. איידער זיי זענען צוריקגעפארן צו ארץ ישראל איז דאס יונגע פארפאלק געפארן קיין לאדזש  וואו זיי האבן איינגעקויפט מאשינען צו שטריקן שטרימפ, וואס זיי האבן מיטגעברענגט צום לאנד און האבן מיט דעם געשאפן פרנסה פאר ווייבער פונעם אלטן יישוב.

## משפחה 
צווישן זיינע אייניקלעך זענען:

* הרב נחום קוק, רב אין רמת גן
* משה מאנדלבוים, אנפירער פון דער באנק פון ישראל

קאַטעגאָריע:ירושאלמער
קאַטעגאָריע:ליטווישע יידן
קאַטעגאָריע:סטאלינער חסידים
קאַטעגאָריע:נקבר אין הר הזיתים
קאסמאס שאטל טשאלענדזשער קאטאסטראפע

קליין|די עקספּלאָזיע פֿון טשאַלענדזשער.
די **קאָסמאָס שאַטל טשאַלענדזשער קאַטאַסטראָפֿע** איז געשען דעם 28סטן יאנואר 1986 ווען NASA'ס קאָסמאָס שאַטל טשאַלענדזשער האט עקספּלאָדירט 73 סעקונדעס נאָך די צעשיקונג. אַלע זיבן אַסטראָנויטן זענען אומגעקומען. די סיבה פֿאַר די עקספּלאָזיע איז געווען צוליב אַן O-רינג  וואס איז געבראָכן אין דער רעכטער פֿאַרגיכערונג ראַקעטע. בעת די צעשיקונג, הייסע גאַזן האבן געגאנגען ארויס פֿון דער O-רינג, וואס האט צעשטערט די שאַטל.

## פּראָבלעמען איידער צעשיקונג 
דער מאָרגן פֿון די שאַטל'ס צעשיקונג איז געווען זייער קאַלט. די טשאַלענדזשער'ס אינזשענירן האבן באַגרינדט אַז זי זאָל נישט ווערן געשיקט ווייל די טעמפּעראַטור איז געווען 31° פֿאַרענהייט (-1° צעלזיוס) און די O-רינגען וואָלט נישט פֿאַרשליסן זיך ווי געהעריק אויב די טעמפּעראַטור איז געווען מינוס 53° פֿאַרענהייט (12° צעלזיוס). די NASA קאָמאַנדירן האבן קעגנגעשטעלט זיך און געזאגט אַז די ספּייר O-רינג וואָלט אַרבעטן.

אַן אַנדערער פּראָבלעם איז געווען אַז די טעמפּעראַטור איז געווארן אַזוי נידעריק אַז אייַזצאָפּנס זענען געווען אויף עטלעכע טיילן פֿון די טשאַלענדזשער.

## מאַנשאַפֿט 
קליין|די טשאַלענדזשער אַסטראָנויטן.

* קאָמאַנדיר: פֿראַנסיס "דיק" סקאָבי
* פּילאָט: מייקל דזשאָן סמיט
* מיסיע ספּעציעליסטין: דזשודיט רעזניק
* מיסיע ספּעציעליסט: עליסאָן אָניזוקאַ
* מיסיע ספּעציעליסט: ראָנאַלד מאַקנער
* מיסיע ספּעציעליסט: גרעגאָרי דזשאַרוויס
* לאַסט ספּעציעליסטין: קריסטאַ מאַקאָליף

## זעט אויך 
* קאסמאס שאטל קאלאמביע קאטאסטראפע

טשאלענדזשער
NASA

קליין|איצטיקער NASA עמבלעם
די **נאַציאָנאַלע עראָנויטיק און קאָסמאָס אַדמיניסטראַציע** (ענגליש: *National Aeronautics and Space Administration*; ראשי תיבות: *NASA*) איז דער צווייג פֿון די רעגירונג פֿון די פֿאַראײניקטע שטאַטן וואס באַהאַנדלט קאָסמאָס פֿאָרשונג און עראָנויטיק, די אָפּעראַציע און פֿאָרמירונג פֿון עראָפּלאַנען. NASA האט געפֿירט אַ סאַך מצליחדיקע מיסיעס ווי די אינטערנאַציאָנאַלע קאָסמאָס סטאַנציע (ISS) און אַפאָלאָ 11, וואס האט אַראָפּגעלאָזט דעם ערשטן מענטש אויף דער לבנה אין 1969. NASA איז געגרינדעט געוואָרן דעם 29סטן יולי 1958.

## וועבלינקען 
* NASA.gov - אָפֿיציעלע וועבזייטל 
* NASA טעלעוויזיע 
* NASA בילדער  
* ווי NASA אַרבעט 
* NASA פֿאַר קינדער  
* NASA קאָסמאָספֿלי נייעס וועבזייטל 


קאטעגאריע:USA רעגירונג
קאטעגאריע:קאסמאס
קאסמאס שאטל קאלאמביע קאטאסטראפע

קליין|קאָסמאָס שאַטל קאָלאָמביע ביי די צעשיקונג צו איר לעצטע מיסיע - STS-107
די **קאָסמאָס שאַטל קאָלאָמביע קאַטאַסטראָפֿע** איז געשען ווען קאָסמאָס שאַטל קאָלאָמביע איז זיך צעפֿאַלן ביים צוריקקומען אין דער ערד'ס אַטמאָספֿער דעם 1טן פֿעברואַר 2003. די סיבה פֿאַר די קאַטאַסטראָפֿע איז געווען אַז אַ טייל פֿון שוים האט געפֿאַלן פֿונעם דרויסנדיקער ברענשטאָף טאַנק. דאס האט געמאַכט אַ לאָך אין די שאַטל'ס פֿליגל. ביי דער צוריקקום האבן הייסע גאַזן געגאָנגען אריין אין דער פֿליגל, און די שאַטל איז צעשטערט געווארן. די גאַנצע מאַנשאַפֿט איז אומגעקומען אין דער צעפֿאַל.

טיילן פֿון קאָלאָמביע זענען געפֿונען אַרום טעקסאַס. די פֿאַראײניקטע שטאַטן רעגירונג האט געבעט פֿון מענטשן וואס האבן געפֿונען טיילן פֿון די שאַטל צו צוריקגעבן זיי צו די רעגירונג. היינט, אַלע די טיילן וועלכע זענען געפֿונען זענען אין אַ געבוי וואס איז שייך צו NASA.

## מאַנשאַפֿט 
[קליין|דער מאַנשאַפֿט פֿון [STS-107.]]

* קאָמאַנדיר: ריק האַסבאַנד
* פּילאָט: וויליאַם מאַקול
* לאַסט קאָמאַנדיר: מייקל אַנדערסאָן
* לאַסט ספּעציעליסט: אילן רמון
* מיסיע ספּעציעליסטין: קאַלפּאַנאַ טשאַולאַ
* מיסיע ספּעציעליסט: דייוויד בראַון
* מיסיע ספּעציעליסטין: לאָרעל קלאַרק

## זעט אויך 
* קאסמאס שאטל טשאלענדזשער קאטאסטראפע

קאלאמביע
קעמברידזש נארד באן סטאנציע

**קעמברידזש נארד** (*Cambridge North*) איז א באן סטאנציע אויף דער פֿען ליניע (צווישן קעמברידזש און קינגס לין) וואס באדינט די פארשטאט טשעסטערטאן אין קעמברידזש, ענגלאנד. די סטאנציע ווערט באדינט דורך גרויס-אנגליא, טעמזלינק און גרויס-נארדערן.

די סטאנציע האט דריי פעראנען

## היסטאריע 
קעמברידזש נארד באן סטאנציע איז געעפנט געווארן אום 21סטן מיי 2017.

## באדינונגען 
### צפונדיק
* 3 באנען א שעה קיין ; פון זיי
** 1 באן א שעה ווייטער קיין  (גרויס-נארדערן)
** 1 באן א שעה ווייטער קיין  (גרויס-אנגליא)
** 1 באן א שעה האט איר סוף־סטאנציע אין אילי (גרויס-נארדערן)
### דרומדיק
* 5 באנען א שעה קיין ; פון זיי
** 2 באנען א שעה ווייטער קיין לאנדאן קינגס קראס (גרויס-נארדערן)
** 2 באנען א שעה ווייטער קיין לאנדאן ליווערפול סטריט (גרויס-אנגליא)
** 1 באן א שעה ווייטער קיין  (גרויס-אנגליא)

## רעפערענצן 
## וועבלינקען 
*

קאַטעגאָריע:טעמזלינק סטאנציעס
קאַטעגאָריע:באן סטאנציעס אין קעמברידזשיר
קאסמאס שאטל טשאלענדזשער

קליין
קליין|די טשאַלענדזשער עקספּלאָדירט נאָך צעשיקונג אין 1986
**קאָסמאָס שאַטל טשאַלענדזשער** (ענגליש: *Space Shuttle Challenger*; דעזיגנירט **OV-099**) איז געווען די צווייטע קאָסמאָס שאַטל וואס NASA האט געבויט צו פֿליען צום קאָסמאָס. די שאַטל האט עקספּלאָדירט 73 סעקונדעס נאָך דעם וואָס זי האט אויפֿגעהויבן זיך פֿון קייפּ קאַנאַוועראָל דעם 28סטן יאנואר 1986. אַלע זיבן אַסטראָנויטן זענען אומגעקומען. די קראַך האט געשען ווייל אַ גומע רינג האט נישט אױסגעברײט צו פֿילן אן אַ רוים אין איין פֿון די פֿאַרגיכערונג ראַקעטעס, צוליב דאָס קאלט וועטער.

די טשאַלענדזשער איז געהייסן נאָך אַ שיף פֿונעם קעניגלעך פֿלאָט וואָס האט אויסגעפֿאָרשט די פּאַציפֿישן און אַטלאַנטישן אָקעאַנען צווישן 1872 און 1876.

## מאַנשאַפֿט 
קליין|די טשאַלענדזשער אַסטראָנויטן

* פֿראַנסיס "דיק" סקאָבי (46)
* מייקל דזשאָן סמיט (40)
* דזשודיט רעזניק (36)
* עליסאָן אָניזוקאַ (39)
* ראָנאַלד מאַקנער (35)
* גרעגאָרי דזשאַרוויס (41)
* קריסטאַ מאַקאָליף (37), ערשטע לערערין אין קאָסמאָס

## מיסיעס 
קאטעגאריע:קאסמאס שאטלס
קאסמאס שאטל קאלאמביע

קליין
**קאָסמאָס שאַטל קאָלאָמביע** (ענגליש: *Space Shuttle Columbia*; דעזיגנירט **OV-102**) איז געווען אַ קאָסמאָסשיף וואס NASA האט געבויט צו פֿליען צום קאָסמאָס. זי איז געווען די ערשטע קאָסמאָס שאַטל געשיקט צום קאָסמאָס דעם 12טן אַפּריל 1981. זי איז צעשטערט געוואָרן ביים צוריקקומען אין דער ערד'ס אַטמאָספֿער דעם 1טן פֿעברואַר 2003, און אַלע זיבן מענטשן וואָס זי האט געטראָגן זענען אומגעקומען. די שאַטל איז געשיקט געוואָרן צו 28 מיסיעס סך-הכל. די קאָלאָמביע איז געהייסן נאָך אַ שיף פֿונעם אַמעריקאַנישער פֿלאָט וואס האט אומגערינגלט די וועלט אין 1836.

## צעשטערונג סיבה 
אַ טייל פֿון איזאָלירונג שוים פֿונעם דרויסנדיקער ברענשטאָף טאַנק האָט געשיילט זיך ביי די צעשיקונג 16 טעג איידער און האָט אָנגעקלאַפּט דער לינקער פֿליגל פֿון די שאַטל.

אַ לאָך איז געמאַכט געוואָרן אין דאָס פֿראָנט ווינקל פֿונעם פֿליגל. אין די שטאַרקע היץ פֿון צוריקקומען אין דער אַטמאָספֿער האָבן הייסע גאַזן געגאנגען אריין אין דער פֿליגל. דאָס האט צעשטערט די שטיצונג סטרוקטורן און די גאַנצע שאַטל איז זיך צעפֿאַלן.

## מאַנשאַפֿט 
[קליין|250px|די מאַנשאַפֿט פֿון [STS-107. פֿון רעכטס צו לינקס: רמון, מאַקול, אַנדערסאָן, טשאַולאַ, קלאַרק, האַסבאַנד און בראַון.]]

* קאָמאַנדיר: ריק האַסבאַנד, אַמעריקאַנער לופֿטפֿלאָט קאָלאָנעל און מעכאַנישער אינזשעניר. ער איז געווען דער פּילאָט פֿון אַ פֿריערדיקע שאַטל בעת די ערשטע אַנקערונג מיט די אינטערנאַציאָנאַלע קאָסמאָס סטאַנציע (STS-96).
* פּילאָט: וויליאַם מאַקול, אַמעריקאַנישער פֿלאָט קאָלאָנעל.
* לאַסט קאָמאַנדיר: מייקל אַנדערסאָן, אַמעריקאַנער לופֿטפֿלאָט לייטענאַנט-קאָלאָנעל און פֿיזיקער וואָס האט געפֿירט די וויסנשאַפֿט מיסיע.
* לאַסט ספּעציעליסט: אילן רמון, ישראל לופֿטפֿלאָט קאָלאָנעל און ערשטער ישראלדיקער אַסטראָנויט.
* מיסיע ספּעציעליסטין: קאַלפּאַנאַ טשאַולאַ, עראָנויטיק אינזשענירין געבוירן אין אינדיע. דאָס איז געווען איר צווייטע מיסיע אין קאָסמאָס.
* מיסיע ספּעציעליסט: דייוויד בראַון, אַמעריקאַנישער פֿלאָט קאַפּיטאַן וואָס איז טרענירט געוואָרן אַלס אַ פּילאָט און אַ פֿלי-כירורג. בראַון האט געאַרבעט אויף אַ סאַך וויסנשאַפֿט עקספּערימענטן.
* מיסיע ספּעציעליסטין: לאָרעל קלאַרק, אַ פֿרוי קאַפּיטאַן אינעם אַמעריקאַנישער פֿלאָט און אַ פֿלי-כירורגין. קלאַרק האט געאַרבעט אויף אַ סאַך ביאָלאָגישע עקספּערימענטן.

## מיסיעס 
קאטעגאריע:קאסמאס שאטלס
סערפברעט

[קליין|אַן אינדלער אויף אַ סערפֿברעט אין [האוואי|האַוואַי]]
אַ **סערפֿברעט** אדער **אינדלברעט** איז אַ ברעט וואס מען נוצט פֿאַר אינדלען. די סערפֿברעט ווערט געמאַכט פֿון פֿאַרשטייַפֿטע שוים, פֿיבערגלאַז און האָלץ. דער קערן פֿון דער סערפֿברעט ווערט געמאַכט פֿון שוים, וואס ווערט פֿארבונדן מיט אַ האָריזאָנטאַלער ברעט פֿון האָלץ. פֿיבערגלאָז ווערט באַנוצט צו באַהאַלטן די ברעט, און עפּאָקסי ווערט באַנוצט צו שטייַפֿן דעם דרויסנדיקן טייל.

## זעט אויך 
* שנייברעט
* סקייטבארד

## וועבלינקען 
* האוואי: א פרעמד לאנד אין אמעריקע

קאטעגאריע:אינדלען
סקייטבארד

קליין|אַ טיפּישער סקייטבאָרד
קליין|אַ סקייטבאָרדירער אין די לופֿטן
אַ **סקייטבאָרד** אדער **רעדל-גליטשער** איז אַ ברעט מיט פֿיר רעדער אונטער אים, וואס ווערט באַנוצט אין סקייטבאָרדירן. די ערשטע סקייטבאָרדן זענען געווען טיילן פֿון האָלץ מאָנטירט אויף רעדלשיך. דאָס איז געווארן פּאָפּולער, און אין 1960 זענען סקייטבאָרדן פֿאַבריצירט געווארן. ווען מער סקייטבאָרדן זענען פֿאַבריצירט געווארן, מער מענטשן האבן ליב געהאַט דעם נייעם ספּאָרט. אבער, ער איז געווען געפֿערלעך און מענטשן האבן געפֿאַלן. דערום, סקייטבאָרד פּאַרקן זענען געשלאָסן. מיט ווייניקע פּלעצער צו גליטשן, סקייטבאָרדירער האבן נישט געהאט וואו אהין צו גיין. טייל די סקייטבאָרדירער האבן קאָנטינואירט גליטשן אין גאַסן און שטעט. נאָך 20 יאָר איז דער ספּאָרט געווארן ווי עס ווערט באַקאַנט היינט. סקייטבאָרדירן איז אַ פּאָפּולערער ספּאָרט ביי אַ סך יונגע רייַטערס. אַ מאָל, יונגע מענטשן סקייטבאָרדירן אין גאַסן. עס זענען דאָ פֿילע סאָרטן סקייטבאָרדן ווי קונץ-באָרדן, פּעני באָרדן, לאַנגע און קורצע באָרדן און מער.

קאטעגאריע:ספארט
קאטעגאריע:פארמיטלען
צאצקע מעשה 4

קליין
**צאָצקע מעשה 4** (ענגליש: *Toy Story 4*) איז אן אמעריקאנישער קאמפיוטער אנימירטער פילם פון 2019, וואס איז באפרייט געווארן דורך פיקסאר אנימאציע סטודיאס דעם 21סטן יוני 2019. ער איז דער פערטער פילם אין דער "צאָצקע מעשה" סעריע, און דער המשך-פילם פון "צאָצקע מעשה 3" (2010).

קאטעגאריע:ענגליש שפראכיגע פילמען
קאטעגאריע:2019 פילמען
קאטעגאריע:אנימירטע פילמען
קאטעגאריע:פיקסאר פילמען
צבי הירש מייזליש

הרב **צבי הירש מייזליש** (געב׳ תרצ״ט) איז געוועהן די צווייטער שאפראנער רב אין ניו יארק.

ער איז געבוירן געווארן אין יאר תרצ״ט צו זיין פאטער הרב חיים מייזליש סארוואשער רב (זון פון דוד דוב מייזליש פון איהעל). און זיין מוטער יאכעט, אפאר יאר נאך זיין ברודער יהושע וואס איז שפעטער געווארן ליעזשער רב אין לאנדאן. ער האט געלערנט אין סאטמאר (ניו יארק) וואו ער האט  אפגעשריבן די סוגיא שיעורים פון דעם סאטמארער רב, רבי יואל טייטלבוים, און ארויס געגעבן שפעטער די חידושי סוגיות.

אין יאר תש״ך האט ער חתונה געהאט צו מרים, א טאכטער פון רבי שמעון ישראל פאזען דער שאפראנער רב. ווען זיין שווער איז אוועק אין יאר תשכ״ט האט ער איבערגענומען זיין ביהמ״ד און שפעטער געעפנט די מוסדות מיט א ישיבה.

ער איז אוועק פון קאוויד אין תש"פ. זיין זוהן רבי פנחס אליעזר האט אים איבערגענומען אלס רב און ראש ישיבה.

## זיינע קינדער 
* הרב דוד משה פון היכל מנחם, אן איידעם ביים דעעשער רבי׳ן פון בארא פארק
* הרב פנחס אליעזר, איידעם ביי רבי מרדכי שטיין פאלטישאנער רבי.
* די ווייב פון הרב אלעזר מענדל מייזליש, ניימארקער רב און זון פון הרב צבי הירש מייזליש (ווייטצען).
* די ווייב פון הרב ירמיה פרידמאן א זון פון הרה"ג ישראל חיים מנשה פרידמאן שליט"א
* שלמה יחזקאל
* רבי זלמן לייב, ראש הכולל שאפראן
* א איידעם הרב יעקב דוב טייטלבוים, סיגעטער רב, א זון פון הרב זלמן לייב טייטלבוים פון סאטמאר
* א איידעם הרב שלמה מייזליש
* הרב יואל יעקב
* הרב אלימלך אלעזר, איידעם ביי זיין שוואגער הרב ירמיה פריעדמאן
* הרב שמעון ישראל, ר"מ אין סאטמאר ישיבה אין וויליאמסבורג

קאַטעגאָריע:אמעריקאנער רבנים
שאול המלך

קליין| שאול המלך בן קיש (ציור)

**שָׁאוּל בֶּן קִישׁ** איש ימיני, איז געווען דער ערשטער יידישער קעניג. רוב די באקאנטע דערציילונגען וועגן שאול באווייזן זיך אין ספר שמואל. נאר די דערציילונג וועגן שאול'ס טויט ביי הר הגלבוע ווערט דערמאנט אויך אין ספר דברי הימים. מרגלא בפומיה דדוד המלך על שאול המלך חמיו: "שאול בחיר השם, משיח יהוה, וצדיק גמור ושכינה עמו" (הרמ"ע מפאנו מאמר מאה קשיטה אות צ"ג). נאך אים האט געקעניגט זיין זון איש בושת (אשבעל).

אין ילקוט מעם לועז ווערט געברענגט די השערה אז שאול האט געליטן פון מעלאנכאליע, וואס איז א סימפטאם פון דעפרעסיע.

## צאצאיו
פון זיין ווייב **אחינועם**  האט ער געהאט די קינדער: יהונתן, מלכישוע, אבינדב, איש בושת/אשבעל, מיכל, מרב, ארמוני, מפיבושת.

## רעפערענצן 
קאַטעגאָריע:פערזענלעכקייטן אין תנ"ך
קאַטעגאָריע:מלכי יהודה
קאַטעגאָריע:קיסרים
מעיני הישועה מעדיצינישער צענטער

**דער מַעיְנֵי הישועה מעדיצינישער צענטער** איז אַ חרדישער שפּיטאָל וואס געפינט זיך אין מזרח טייל פון בני ברק , אויף די עקן פון די רמת אהרן און אור החיים קוואַרטאַלן.  דער שפּיטאָל האט מעדיצינישע אפטיילן, קליניקס און אנשטאלטן, אפעראציע צימערן, נויטפאַל צימערן און לאַבאָראַטאָריעס.  דער שפּיטאָל באדינט די באוואוינער פון גוש דן אין אַלגעמיין און ספעציעל די באוואוינער פון בני ברק. 

קאַטעגאָריע:בני ברק
קאַטעגאָריע:שפיטעלער
1475

## געשעענישן 
* פארעפנטלעכט געווארן פירוש רש"י אויף דער תורה - דאס ערשטע געדרוקטע ספר אויף לשון־קודש.
## געבוירן 
* 6טן מערץ - מיקעלאנדזשעלא, איטאליענישער סקולפטאר (געש' 1564)

## געשטארבן
ישעיה יעקב פארטוגאל

קליין|רבי ישעיה יעקב פארטוגאל, דער דריטער סקולענער רבי.
הרב **ישעיה יעקב פארטוגאל** (כ"ו אדר ב', ה'תשט"ז - ה' אלול ה'תשפ"ד) איז געווען דער דריטער סקולענער רבי.

## לעבנסגעשיכטע
רבי ישעיה יעקב, געבוירן אין יאר ה'תשט"ז, אין שטאט בוקארעסט, רומעניע, צו זיין פאטער הרה"ק רבי ישראל אברהם פארטוגאל, דער פריערדיגער סקולענער רבי, און צו זיין מוטער מרת רייזל, טאכטער פון הרב מנחם זאב שטערן, רב פון דעם גבעת שאול געגנט אין ירושלים.

ווען ער איז געווארן דריי יאר אלט, איז ער אריבערגעצויגן אינאיינעם מיט זיין פאטער אין לאנדאן, וואו זיי האבן געוואוינט א שטיק צייט. שפעטער, זענען זיי אריבער קיין ניו יארק, דארט וואו זיין זיידע, רבי אליעזר זוסיא, דער ערשטער סקולענער רבי, האט זיך שוין באזעצט.

אנפאנג, האבן רבי ישעיה יעקב און זיין פאטער, געוואוינט אין קראון הייטס, ברוקלין, און רבי ישעיה יעקב איז געשיקט געווארן צו לערנען אין דער לאקאלער תלמוד תורה. אין עלטער פון דרייצן יאר, נאך זיין בר מצווה, האט ער אנגעהויבן צו לערנען אין סאטמארער ישיבה. שפעטער איז ער געפארן קיין ארץ ישראל צו לערנען אין רוזשינער ישיבה, אין ירושלים.

אין יאר ה'תשל"ה, האט ער געהייראט זיין ווייב מרת סילקא, טאכטער פון רבי מאיר גרינוואלד פון טעטש, וועלכער איז אויך געווען דער שווער פון רבי יעקב יחזקיה גרינוואלד דער היינטיגער פאפא רבי.

שפעטער האט זיך רבי ישעיה געצויגן קיין מאנטרעאל וואו, נאך דער פטירה פון זיין שטיף שווער הרב יצחק אייזיק מאשקאוויטש, ממנהלי וראשי ישיבה ישיבת מאור הגולה רוים איטאליע און שפעטער אין מאנטריאל, איז ער אויפגענומען געווארן אלס רב ביהמ"ד מאור הגולה. 

דעם טאג פון זיין 63סטן געבורטס-טאג, ביי דער לויה פון זיין טאטע – כ"ו אדר ב' תשע"ט – איז ער אויפגענומען געווארן אלס ממלא מקום, אלס אדמו"ר מ'סקולען, און אלס נשיא מוסדות חסד לאברהם.

## קינדער
*הרב **אהרן מאיר האדמו"ר מסקולען**, האט געהייראט מרת מרים, טאכטער פון הרב שלמה אליעזר ברוינשטיין, דומ"ץ אין מאנסי.
*מרת שיינא רחל, ווייב פון הרב **מרדכי דוב בעק** אבדק טאלמיטש, זון פון רבי חיים יהודה, אב"ד טשערקאס, מאנסי.
** הרב אייכענשטיין זון פון שלמה יעקב זיידא דומ״ץ בורשטין, בן הרב דוד אדמו״ר מבורשטין וחתן הרב שלמה זלמן כץ מתולדות אהרן וומ״ס.
*מרת הינדא טשיפא, ווייב פון הרב **יואל מאסקאוויטש**, זון פון רבי יצחק אלעזר, דער שאצער רבי פון מאנסי.
*הרב **אליעזר זוסיא (השני) האדמו"ר מסקולען לינדען**, האט געהייראט מרת יוכבד, טאכטער פון רבי ישעיה טווערסקי, טשערנאבילער רבי פון אמעריקע.
*מרת אסתר פריידא, ווייב פון הרב **יוסף משה דוב אונסדארפער**.
*מרת מאטיל לאה, ווייב פון הרב **דוד פרידמאן.**
*מרת זיסל, ווייב פון הרב **מנחם נחום טווערסקי**, זון פון רבי אברהם דוב, אב"ד רחמיסטריווקא מאנסי, און איידעם פון הרה"ק רבי מרדכי האגער, וויזשניצער רבי פון מאנסי.
*מרת עטיל חיה שרה, ווייב פון הרב **מנחם מענדיל בריעף**.

קאַטעגאָריע:אמעריקאנער אדמורי"ם

קאַטעגאָריע:רומענישע אדמורי"ם
קאַטעגאָריע:סקווערער חסידים
קאַטעגאָריע:מענטשן פון בארא פארק
ה'רנ"ג

## געשעענישן
## געבוירן
## נפטר געווארן
* רבי יצחק אבוהב (קאסטיליע) פון קאסטיליע (געב׳ ה'קצ"ג)

## קאלענדאר
## צום באמערקן
וועקער

**וועקער** איז א היימיש-יודישער זשורנאל וואס ערשיינט עטליכע מאל א יאר; דאס איז א אייגענארטיגער זאמל פון מאמרים, איבער טעמעס וואס בארירן דעם היימישן כלל. אנגעהויבן פון נייע פרומקייטן וואס דערקוטשן דעם היינטיגער דור, און אויספירלעך מיט חכמות חיצוניות וואס זענען ווארשיינליך לעגיטים אינעם היימישן לאגער.

אנגעהויבן האט זיך עס פון א זאמעל מאמרים וואס זענען געשריבן געווארן אינעם **קאווע שטיבל** וועבזייטל, וואס איז היבש ליבעראל - מילד גערעדט.. אבער מיט דער צייט איז עס געווארן אייגנארטיג, מיט פאסיגע ארטיקלען, וואס זענען גענוג כשר פאר'ן היימישן באלבאטישן שטוב, און איז היבש באלאנסירט מיט אירע טעמעס, כאטש ווייניג צענזורירט.

קאטעגאריע:פרומע מאגאזינען
קאַטעגאָריע:יידישע זשורנאלן
נאטרעדאם דע פאריז

קליין|דער פֿראָנט פֿונעם קאַטעדראַל
**נאָטרעדאַם דע פּאַריז** (פֿראַנצויזיש: *Notre-Dame de Paris*) איז אַ זייער אַלטער קאַטעדראַל אין פּאַריז, פֿראַנקרייך. ער איז איינער פֿון די מערסט באַקאַנטע ערטער אין פֿראַנקרייך, און אַ סאַך מענטשן באַזוכן דאָ יעדע יאָר. דער קאַטעדראַל ווערט אויף אַ קליינעם אינזל אויף דער סען טייך. ער איז דער קאַטעדראַל פֿון די קאַטאָלישע אַרכידיאָקעז פֿון פּאַריז, איין פֿון 23 אַרכידיאָקעזעס אין פֿראַנקרייך. ווען דער קאַטעדראַל איז פֿאַרטיק געווארן איז ער געווען דער גרעסטער פֿון דאָס סאָרט געבוי אין מערב אייראָפּע.

וויקטאָר הוגאָ האט געשריבן אַ באַקאַנטע געשיכטע וואס פּאַסירט אַרום דער קאַטעדראַל. אין אַנדערע שפּראַכן הייסט עס "דער הויקער פֿון נאָטרעדאַם", און עס איז אַדאַפּטירט געווארן אַ סאַך מאָל (אייַנשליסלעך אַן אַנימירטע דיזני אַדאַפּטאַציע). אין פֿראַנצויזיש הייסט עס נאָר "Notre-Dame de Paris".

לויט די טראַדיציע איז דער ערשטער שטיין פֿון נאָטרעדאַם אױפֿגעלײגט געווארן אין 1163 מיט די אָנוועזנהייט פֿונעם פּויבסט אַלעקסאַנדער דער דריטער.

דעם 15טן אפריל 2019 האט אַ גרויסע פֿייער אויפֿגעריסן ביים קאַטעדראַל בעת רעפּאַראַציע און רעפּראָדוקציע אַרבעטן. דער פּרעזידענט פֿון פֿראַנקרייך עמנואל מאַקראָן האט אַנאָנסירט אַז נאָטרעדאַם וועט ווערן ווידער געבויט, זאָגן אַז "ס'איז אַ טייל פֿונעם שיקזאַל פֿון פֿראַנקרייך, און אונדזער שותּפֿדיקער פּראָיעקט איבער די קומענדיקע יאָרן. און איך בין אײַנגעמאָנט פֿאַר עס."

## וועבלינקען 
קאטעגאריע:פאריז
קאטעגאריע:פראנקרייך
קובי מרימי

**קובי (יעקב) מרימי** (*קאָבי (יעקב) מאַרימי*; (געבוירן דעם 8טן אקטאבער 1991) איז אַן ישראלדיקער זינגער און אַקטיאָר וואס האט געוואונען דעם זעקסטן סעזאָן פֿונעם ישראלדיקער פּראָגראַם "הכוכב הבא" . דאָס האט אים דערלויבט צו רעפּרעזענטירן זיין מדינה ביי דער 2019 אייראָוויזיע געזאַנג קאָנקורס וואס איז געהאלטן געווארן אין ישראל, מיט דעם ליד "Home" ("היים"). מרימי האט געוואונען דעם פּריז פֿאַרן מערסט גינציקער אַקטיאָר ביים ישראל מוזיקטעאַטער פֿעסטיוואַל.

## ביאָגראַפֿיע 
מרימי איז געבוירן און דערצויגן געוואָרן אין רמת גן, ישראל צו אַ מזרחדיקער יידישער משפחה. ער האט געדינט אַלס אַ צה"ל סאָלדאַט ביי דאָס מענטשן-קראַפֿט מיליטער . ער האט געלערנט שפּילן ביים ניסן נתיב שולע, און האט באַווייַזט אין די שטעלונגען "דער קאַווקאַזישער קאַלך-צירקל", "די קאָמישע אילוזיע" און "תפֿילה". נאָך זיין גראַדוירונג האט ער געשפּילט אין "יעדע לעבעדיגע זאַך" און "דער שאַץ פֿון טשאַמבאַלו", און אויך אַלס נתן פֿון עזה  אין "משיח יעצט", אַ ראָלע פֿאַר וועלכע ער האט געוואונען דער גינציקער אַקטיאָר פּריז ביי דער 2017 מוזיקטעאַטער פֿעסטיוואַל אין בת ים. דאָס איז געווען זיין דעביוט פֿאַר "ישראלי אָפּערע" .

## פּערזנלעכע לעבן 
מרימי וווינט אין תל אביב. זיינע פֿריערדיקע שטעלעס זענען געווען אַלס אַ גאַסטגעבער ביי אַ פּאַב און אַ קאַסירער ביי אַ קינאָ.

קאטעגאריע:לעבעדיגע מענטשן
קאטעגאריע:אייראוויזיע באטייליקטערס
קאַטעגאָריע:ישראלדיקע זינגערס
קעמברידזש באן סטאנציע

**קעמברידזש באן סטאנציע** (*Cambridge railway station*) איז די הויפט באן סטאנציע וואס באדינט די שטאט קעמברידזש אין מזרח ענגלאנד. די סטאנציע געפינט זיך 1 מייל (1.6 ק״מ) דרום-מזרח פון דעם שטאט־צענטער, און איז די צפון סוף־סטאנציע פון דער מערב-אנגליא הויפט-ליניע פון לאנדאן ליווערפול סטריט.

די סטאנציע האט אכט פעראנען.

אויך איז קעמברידזש די סוף־סטאנציע פון נאך דריי רוטעס: די פֿען ליניע קיין , די ברעקלאנד ליניע קיין  און די איפסוויטש-אילי ליניע קיין .

## היסטאריע 
קעמברידזש באן סטאנציע איז געעפנט געווארן אום 29סטן יולי 1845, מיט באדינונגען פון בישאפסגייט סטאנציע אין לאנדאן אדורך סטראטפארד און בישאפס סטארטפארד.

## באדינונגען 
קעמברידזש ווערט באדינט דורך עטלעכע באן אפערירער:
* קראסקאנטרי באדינט די סטאנציע אויף דער רוטע צווישן בירמינגהאם און סטאנסטעד פליפעלד (1 באן א שעה).
* גרויס-נארדערן באדינט די סטאנציע פון לאנדאן קינגס קראס (3 באנען א שעה):
** **קעמברידזש קרוזער** גלייך אן זיך אפשטעלן (1 באן א שעה)
** יעדע האלבע שעה פארט א באן צפונדיק קיין אילי אדער קינגס לין.
* טעמזלינק באדינט די סטאנציע (4 באנען א שעה):
** האלב-גיך באדינונג דורך , ,  און  קיין  (2 באנען א שעה)
** א באדינונג אלע סטאנציעס ביז , דערנאך  און  (2 באנען א שעה)
* גרויס־אנגליא באדינט די סטאנציע אויף דריי רוטעס:
** 2 באנען א שעה קיין לאנדאן ליווערפול סטריט
** 1 באן א שעה קיין נאריטש
** 1 באן א שעה קיין איפסוויטש

## רעפערענצן 
## וועבלינקען 
*

קאַטעגאָריע:טעמזלינק סטאנציעס
קאַטעגאָריע:באן סטאנציעס אין קעמברידזשיר
באסהאנטער

**יאָנאַס עריק אַלטבערג** (שוועדיש: *Jonas Erik Altberg*; געבוירן דעם 22סטן דעצעמבער 1984 אין האַלמסטאַד), בעסער באקאנט מיט זיין טריבונע נאמען **באַסהאַנטער** (*Basshunter*), איז א שוועדישער זינגער, רעקארד פראדוצירער און DJ. ער האט אנגעהויבט פראדוצירן מוזיק אונטער דער טריבונע נאמען "באַסהאַנטער" אין 2001.

## דיסקאגראפיע 
* *The Bassmachine* (2004)
* *LOL* (2006)
* ''Now You're Gone – The Album* (2008)
* *Bass Generation* (2009)
* *Calling Time'' (2013)

## וועבלינקען 
* אפיציעלע וועבזייטל 

קאַטעגאָריע:לעבעדיגע מענטשן
קאַטעגאָריע:זינגער
קאַטעגאָריע:שוועדישע מענטשן
דאוואוד אזאהירי

**דאַוואוד אַזאַהירי**, אָדער **אַבו סילאַימאַן**. אַן אַראַבישער געלעהרטער און גרינדער פֿון דער "סאַהאַרי" סעקטע װעלכע גלויבט אין סאָציאַלע געזעצע װאָס זיינען געגרינדעט אויף די פּרינציפּען פֿון קאָראַן; אַשטייגער װי אונזערע "מזרחי". ער איז געװעזען דער הויבטפּראָפֿעסאָר אין באַגדאַד װאו ער האָט געהאַט איבער 400 שילער, מיט װעלכע ער האָט זיין סעקטע געגרינדעט. ער האָט געלעבט צװישען 884-817 יצר.

## קוואַלן
קאַטעגאָריע:מוסולמענער
אושאבטי

**אושאבטי** איז דער נאָמען פֿון די קלײנע פֿיגורן װאָס די עגיפּטער פֿלעגען אַרײנלײגן אין די קברים מיט די מתים. די עגיפּטער האָבן געגלויבט אַז די אושאבטי װעלן דעם טױדטען, דורכטראָגן די צרות װאָס װאַרטן אױף אים אויף יענער װעלט.

## קוואַלן
קאַטעגאָריע:עגיפטן
דאנקען לארענס

**דאַנקען דע מור** (האלענדיש: *Duncan de Moor*; באקאנט מיט זייַן בינע נאָמען **דאַנקען לאָרענס**, *Duncan Laurence*; געבוירן דעם 11טן אפריל 1994) איז אַ האלענדישער זינגער. ער האט רעפּרעזענטירט האלאנד ביי דער 2019 אייראוויזיע געזאנג קאנקורס אין תל אביב, ישראל, וואס ער האט געוואונען מיט דעם ליד "Arcade".

## קאריערע 
לאָרענס האט אנגעהויבן זיין מוזיק קאַריערע ביי די ראָק אַקאַדעמיע אין טילבורך, און האט געשפילט אין א סאך שולע טרופעס. ער האט גראַדואירט אין 2017. ער האט באטייליקט אין דער פינפטער סעזאן פונעם פראגראם "דע וואָיס אָף האלאנד" , געקנעלט דורך אילזע דע לאַנגע . צוזאמען מיט דזשיהאַד ראַכמוני האט ער געשריבן דאס ליד "Closer" ("נענטער") אויף דער TVXQ אַלבאם "New Chapter #1: The Chance of Love" אין 2018.

קאטעגאריע:לעבעדיגע מענטשן
קאַטעגאָריע:האלענדער
קאַטעגאָריע:אייראוויזיע געווינער
קאַטעגאָריע:זינגער
איבן פולגאר

**איבן פּולגאַר** איז געווען אַ  שפּאַניש־יודישער פֿילאָזאָף און פּאָעט. האָט געלעבט אין די ערשטע העלפֿט פֿון 14טען יאָרהונדערט. ער האָט איבערגעזעצט אײניגע שריפֿטען פֿון יצחק אַלבאַלי, געשריבן אײניגע װערק פֿון גרױסער װיכטיגקײט, אין װעלכע ער צײגט אַ מערקװירדיגען כח צו דיספּוטירען איבער רעליגיעזע פֿראַגען. איבערהױבט צײכענט ער זיך אױס אין זײן "ער הדעת" אין 5 חלקים אין אַ דיאַלאָגישן פֿאָרם. זײן װערק פֿון שירים איז גוט אַבער זײן גרױסקײט זעהט זיך אין זײנע פּראָזאַישע װערק פֿון װעלכע עס זײנען אַרױס נישט אַלע, ער בעשטרײט דאָס קריסטנטום אונערשראָקן, און צײגט אָן אַז דער גאַנצער פֿונדאַמענט פֿון קריסטענטום איז געבױט אױף אַ פֿיגוראַטיװע איבערזעצונג אָדער אױסטײטשונג פֿון דער ביבל. פֿיגוראַטיװע איבערזעצונגען זײנען שלעכטע רעפּרעזאַנטן פֿון דעס אָריגינאַל. ער בעשטרײט אױך די אַסטראָלאָגיע, די פֿרײדענקער און די סקעפּטיקער. זײנע װערק האָבען געדיענט אַלס אַן אַרסענאַל פֿון װאַפֿען פֿאַר פֿיעלע שפּעטערע דיספּוטאַנטן.

## קוואַלן
קאַטעגאָריע:שפאנישע יידן
קאַטעגאָריע:פילאסאפן