open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
סאכאטשאוו (הויף)

**סאכאטשאוו** איז א חסידות וואס איז געגרינדעט געווארן אין ה'תרל"א דורך הרה"צ ר' אברהם בארנשטיין, דעם "אבני נזר", אן איידעם פונעם קאצקער רבי'ן, אין דעם שטעטל סאכאטשאוו אין קאנגרעס פוילן.

רבי אברהם בארנשטיין איז געווען דער עלטסטער זון פון רבי זאב-נחום בארנשטיין, דער ביאלער רב, מחבר פון דעם ספר "אגודת אזוב", און אן איידעם פון דעם קאצקער רבי'ן (חתונה געהאט מיט זיין טאכטער שרה-צינא).

די ספרים פון די סאכאטשאווער רבי'ס זענען גוט באקאנט צווישן לומדים: 
* שו"ת *אבני נזר* אויפן סדר פון שולחן ערוך
* *אגלי טל* אויף א טייל פון די ל"ט מלאכות שבת וואס דער מחבר האט געדרוקט אין זיין לעבן אין פיעטריקאוו תרס"ה, עס איז איבערגעדרוקט געווארן אין יאר תרצ"א און פריש איבערגעזעצט דורך די אייניקלעך אין יאר תשנ"ה
* שם משמואל אויף חמשה חומשי תורה און ימים טובים על פי דרך חסידות. 

דער היינטיקער רבי, רבי שמואל יצחק בארנשטיין, איז געבוירן געווארן ה' אדר תשכ"א (1961) אין תל אביב, אין דעם יד אליהו געגנט וואו זיין פאטער האט געדינט אלס רב. ביי די פיר יאר איז ער געווארן פאר'יתומ'ם פון זיין פאטער וואס איז אוועק אין א פארקער אקצידענט. זיין מוטער טויבע איז די טאכטער פון הרב דניאל מאוושאוויץ, רב פונעם טשעלנאוו געגנט אין תל אביב. זיין חינוך האט ער באקומען אין תל אביב און דערנאך אין דער פאנאוועזשער ישיבה קטנה אין בני ברק, און שפעטער אין דער פאנאוועזשער ישיבה גדולה. ער האט געהייראט א טאכטער פון הרב אליהו שטערנבוך ראש בית דין פון דער "מחזיקי הדת" קהילה אין אנטווערפן, וואס זי איז אן אייניקל פון רבי ברוך האגער, סערעט־וויזשניצער רבי, דער "מקור ברוך" פון חיפה.

א גרויסער פראיעקט פון היינטיגע סאכאטשאווער חסידים איז מאורות.  

## סאכאטשאווער רבי'ס 
*הרב **אברהם בארנשטיין** - מחבר פון "אבני נזר" און "אגלי טל". ליגט אין דעם בית החיים אין סאכאטשאוו. נפטר געווארן  י"א אדר א' ה'תר"ע
**הרב **שמואל בארנשטיין** - זון פון רבי אברהם ומחבר פון "שם משמואל". נפטר אין אטוואצק כ"ד טבת, ליגט לעבן זיין פאטער אין סאכאטשאוו.
***הרב **דוד בארנשטיין** (תרל"ו-ח' כסלו ה'תש"ג) - זון פון רבי שמואל, געמארדעט אין דעם חורבן אין דער ווארשאווער געטא, ליגט אין ווארשע. מחבר פון "חסדי דוד".
***הרב **חנוך העניך בארנשטיין** - ברודער פון רבי דוד, מייסד פון בית מדרש סאכאטשאוו אין ירושלים. 
**** הרב **מנחם שלמה בארנשטיין** - זון פון רבי חנוך העניך, געקרוינט אלס סאכאטשאוו-ראדאמסקער רבי נאך זיין פאטער'ס פטירה אין ה'תשכ"ה, געהרג'ט אין א פארקער-צוזאמענשטויס אין ה'תשכ"ט. האט געלערנט אין "כנסת חזקיהו" ישיבה אין כפר חסידים. האט אויפגעשטעלט א ישיבה אויפן נאמען פון זיין זיידן דעם "אבני נזר" אין ירושלים, געווען רב פון יד אליהו אין תל אביב.נאך זיין פטירה, במשך 18 יאר, איז נישט געווען קיין סאכאטשאווער רבי, ביז מען האט מכתיר געווען זיין זון רבי שמואל-יצחק.
*****הרב **שמואל יצחק בארנשטיין** - זון פון רבי מנחם שלמה, היינטיגער סאכאטשאווער רבי.  ער וואוינט אין בית וגן געגנט אין ירושלים.
*** הרב אהרן ישראל בארנשטיין, זון פון רבי שמואל (נישט געדינט אלס רבי), מחבר פון ספר „נאות הדשא"

## וועבלינקען
*דער סאכאטשאווער רבי בעל "שם משמואל" זצוק"ל
ט"ז כסלו

דער זעקסטנסטער טאג פונעם ניינטן חודש.

## געשעענישן
## געבוירן
## יארצייטן
* ה'תרע"ח - רבי מנחם קאליש זצ"ל, דער אמשינאווער רבי.
* ה'תש"ח - רבי שאול ידידיה אלעזר טויב דער צווייטער  מאדזשיצער רבי, נעים זמירות ישראל, ער איז געווען דער לעצטער וואס מ'האט באגראבן אין הר הזיתים פאר דער מלחמת השחרור.

----

* ט"ו כסליו - י"ז כסליו
* כסלו

קאַטעגאָריע:כסלו
כ"ב כסלו

די טעג ווען כ"ב כסלו קען געפאלן זענען:

## יארצייטן 
* ה'שמ"ו - רבי אלעזר אשכנזי, מחבר פון ״מעשי ד׳״
* ה'תר"ץ - רבי יחזקאל פאנעט פון דעש, ״כנסת יחזקאל״
* ה'תשנ"ז - רבי שבתי יודעלעוויטש, מגיד אין ירושלים
* ה'תשנ"ח - 
** רבי שלום שוואדראן, וועלט בארימטער מגיד
** הרב חיים כאסאר, תימנישער רב אין ירושלים
י"א כסלו

## געשעענישן 
* ה'תש"ג - 7,000 מינסקער יידן דערמארדעט דורך די נאציס

## געבוירן 
* ה'שצ"ג - ברוך שפינאזא, יודישער פילאזאף

## יארצייטן 
* ה'תקכ"ג - רבי יעקב יצחק בן יקותיאל זלמן הלוי פון דוקלא און פרעשבורג, מחבר פון "אמרי רברבי"
* ה'תקמ"ו - רבי שמחה דעסויער, מחבר פון הגהות אויף ש"ס
* ה'תרכ"ב - רבי יחיאל העלער, מחבר פון "עמודי אור"
* ה'תרצ"ב - רבי יחיא קאפח - תימנער מארי
* ה'תרפ"ה - רבי יצחק פרידמאן פון רימאנאוו, ברוקלין
באסטאן

קליין|200px

**באסטאן** איז די הויפטשטאט און די גרעסטע שטאט אין דעם אמעריקאנער שטאַט מאסאטשוסעטס און אין גאנץ ניי ענגלאנד. די שטאט  איז די 24סטע גרעסטע אין די פאראייניגטע שטאטן, מיט א באפעלקערונג (געשאצט) פון 645,966 אין יאר 2013. איינוואוינער פון באסטאן הייסן "באסטאנער" ().

אין 1630 קאלאניסטן פון ענגלאנד  האבן מייסד געווען די שטאט אויפן שאוומוט האלבאינזל. 
ווערנט דעם סוף פון דעם 18טן יארהונדערט האבן פאסירט אין באסטאן עטלעכע וויכטיגע פאסירונגען פון דער אמעריקאנער רעוואלוציע, איינשליסנדיק די באסטאנער שחיטה און די באסטאנער טיי פארטי. נאך דער אמעריקאנער זעלבשטענדיגקייט איז באסטאן געווארן א הויפט פארט און צענטער פון פאבריצירן.

באסטאן האט געהאט דעם ערשטן סאבוויי סיסטעם אין די פאראייניקטע שטאטן.

## היסטאריע 
באסטאן איז געגרינדעם דעם 17טן סעפטעמבער, 1630, דורך פוריטאנער קאלאניסטן פון ענגלאנד. במשך 100 יאר איז באסטאן געווען די גרעסטע שטאט אין בריטישער צפון אמעריקע.

## ביי אידן 
הר"ר פינחס דוד הורוויץ האט זיך באזעצט אין באסטאן ווען ער איז געקומנן פון ירושלים, און האט אויפגעשטעלט דאס באסטאנער חסידות. דער פריערדיקער באסטאנער רבי, הר"ר לוי יצחק הורוויץ האט א בית מדרש אינעם ברוקליין געגנט פון באסטאן.

## באסטאנער מאראטאן אטאקע 
די באסטאנער מאראטאן אטאקע איז געווען א טעראריסט אטאקע וואס איז פארגעקומען דעם 15טן אפריל 2013 בעת טויזנטער מענטשן האבן מארשירט אין דעם יערליכן מאראטאן אין באסטאן, מאסאטשוסעטס.
2 באמבעס האבן עקספלאדירט, 13 סעקונדעס באזונדער.
די אטאקעס זענען דורכגעפירט געווארן דורך צוויי ברידער.

## רעפערענצן 
קאַטעגאָריע:אידישע יישובים
קאַטעגאָריע:פארט שטעט אין די פאראייניגטע שטאטן
קאַטעגאָריע:מאסאטשוסעטס
אוצר בית דין

**אוצר בית דין** איז אן עצה וויאזוי צו האנדלען מיטן שניט פון פירות וואס וואקסן אין (אדער נאך) דעם שמיטה יאר מיט קדושת שביעית, און פארטיילט די פירות צו קאנסומערס אין אזא אופן וואס אסאך פוסקים האלטן איז אויסגעהאלטן על פי הלכה. אוצר בית דין איז א וועג אפצוזעצן די פירות וואס, לויט די הלכות פון שמיטה וואלט מען געדארפט איבערלאזן אויף די ביימער און לאזן מענטשן קומען אליין צו שניידן.

אין די לעצטע שמיטה יארן זענען די אוצר בית דין'ס מטפל מיט די ביימער אז זיי זאלן געבן גוטע פירות און זיי היטן אז קיין פריוואטע מענטשן זאלן נישט קומען שניידן די פירות. אפטמאל איז דער אוצר בית דין ממנה אלס זייער שליח דער פארמער וועמען ס'געהערט די פלאנטאציע. נישט אזוי ווי דער היתר מכירה וואס די חרדים האבן געפסל'ט מכל וכל (לויטן פסק פונעם חזון איש) חפון אלע אשכנזישע חרדים האשכנזים און אפילו א היבש טייל פון די דתיים הלאומיים און די ספרדים, אבער אוצר בית דין איז אנגענומען ביי א גאנץ ברייטן ציבור אחוץ פון דער עדה החרדית וואס דערגעגנט זיך צום היתר פון אוצר בית דין. א טייל פונעם ציבור הדתי זעט נישט אוצר בית דין אלס א דיעבד נאר אפילו לכתחילה.

## דער ערשטער אוצר בית דין  אין מאדערנע צייטן
אין תר"ע (וואס איז געווען א שמיטה יאר) איז הרב צבי הירש כהן, א תלמיד חכם פון רחובות וואס האט געהאט וויינגערטנער און סאדן, געוואנדן צום בית דין פון ירושלים און געבעטן זיי צו פונקציאנירן אלס זיין בית דין צו טיילן די וויין און פירות וואס וואקסן אין זיינע סאדן אינעם שמיטה יאר. דער אב"ד פון ירושלים, הרב חיים בערלין, האט אונטערגעחתמעט דעם קאנטראקט (וואס עקזיסטירט נאך ביזן היינטיגן טאג) צוזאמען מיט הרב יוסף חיים זאנענפעלד און הרב הירש פסח פראנק און אויך די דיינים הרב ישראל יעקב יעב"ץ און הרב משה נחום וואלנשטיין. בכדי די יידן אין ירושלים זאלן קענען באקומען וויין און פירות האט מען געדארפט מסדר זיין ווער זאל אראפנעמען די פירות, מאכן וויין פון די טרויבן און פירן די פראדוקטן קיין ירושלים. דערפאר האט דער בית דין ממנה געווען הרב כהן צו ווערן דער שליח בית דין צו פארטרעטן די יידן אין ירושלים און צו זיין דער פארוואלטער פון אלע ארבעט וואס וועט זיין נייטיג. אלס שליח האט ער באקומען זיין לוין ווי אויך די אלע וואס האבן געדארפט ארבעטן ביים אראפנעמען און צעדריקן און טראנספארטירן די תבואה, אבער קיינער האט נישט באקומען קיין רווחים.

## רעפערענצן
קאַטעגאָריע:שמיטה
בוים

ממוזער|שמאל|שווייצער קעסטנבוים א **בוים** איז א פיליאריק געוויקס פון האלץ, וואס האט טפלדיקע צווייגן וואס וואקסן ארויס פון דעם שטאם.

ביימער זענען א וויכטיקער טייל פון דער לאנדשאפט ווייל זיי פארמיידן אונטערשווענקען פון דער ערד. ביימער שפילן אויך א ראלע אין שאפן זויערשטאף אין דער לופט און איינזאפן קוילנשטאף.

## אין אידישקייט 
און חודש ניסן ווען די ביימער הייבן אן צו בליען, זאגט א איד די ברכה: בא"י אמ"ה שלא חיסר בעולמו כלום וברא בו בריות טובות ואילנות טובים להנות בהם בני אדם. (געלויבט ביסטו השי"ת אונזער גאט דער קעניג פון דער וועלט וואס ער האט נישט געלאזט גארנישט פעלנד אין זיין וועלט און ער האט באשאפן אין איהר גוטע באשעפענישן און גוטע ביימער צו דערפרייען דערמיט די מענטשהייט) 

## זעט אויך 
* ליסטע פון ביימער

## רעפערענצן 
ֿ

*
7טער י"ה

דער **7טער יארהונדערט** איז די צייט צווישן די יארן 601 - 700.

אין דעם יארהונדערט איז געגרינדעט געווארן איסלאם.

## געשעענישן 
0
מאנטשעסטער

**מאנטשעסטער** איז א כרך (סיטי) און א שטאטישע באצירק פון גרויס-מאנטשעסטער, ענגלאנד. די סיטי מאנטשעסטער האט א באפעלקערונג פון 452,000. מאנטשעסטער געפינט זיך אינמיטן פון דעם גרעסערן מאנטשעסטער שטאטישן שטח, וואס האט א באפעלקערונג פון 2,240,230, וואס איז דער דריטער גרעסטער שטאטישער שטח אין דעם פאראייניגטן קעניגרייך.

## רעפערענצן 
קאַטעגאָריע:שטעט אין ענגלאנד
*
מאכניווקא (הויף)

ממוזער|הרה"צ אברהם יהושע העשיל טווערסקי, דער צווייטער מאכניווקער רבי 
קליין|הרה"צ יהושע רוקח, דער היינטיקער מאכניווקער רבי
**מאכניווקא** חסידות געהערט צו דער טשערנאבלער גזע. הרה"צ יוסף מאיר טווערסקי האט געגרינדעט דעם הויף אין מאכניווקא, א שטעטל אין אוקראינע. דער היינטיקער רבי פירט זיין רעביסטעווע אין בני ברק, ישראל; ער איז אויך א בעלזער אייניקל און מען רופט דאס חסידות הײַנט מאכניווקא־בעלזא.
מאכניווקא איז אן אפצווייג פון סקווער.

וויבאלד דער היינטיקער מאכניווקער רבי איז א בעלזער אייניקל, זענען צוגעקומען צו זיין חסידות בעלזער חסידים וואס האבן נישט מקבל געווען די רעביסטעווע פונעם היינטיקן בעלזער רבין. אחוץ דעם בית המדרש אין בני ברק, האבן זיי צוויי שטיבלעך און א ישיבה קטנה אין סטאמפארד היל, לאנדאן. אויך האבן זיי שטיבלעך אין ירושלים, בית שמש ביתר און אלעד, און אויך אין סאלפארד (מאנטשעסטער), אנטווערפן, בארא פארק און וויליאמסבורג.

## ייחוס
די  טשערנאבלער גזע האט געגרינדעט דער טשערנאבלער מגיד, הר"ר מנחם נחום טווערסקי, א תלמיד פון הייליגן בעל שם טוב, דער מייסד פון חסידות.

* הרה"צ מנחם נחום טווערסקי פון טשערנאבל - מחבר פון „מאור עינים", תלמיד פון בעל שם טוב
** הרה"צ מרדכי טווערסקי, טשערנאבלער מגיד, זון פון מאור עינים - האט געהאט אכט זין וואס יעדער איינער האט געגרינדעט א גזע
*** הרה"צ יצחק טווערסקי פון סקווירא, זון פונעם טשערנאבלער מגיד
**** הרה"צ אברהם יהושע העשיל טווערסקי (1826-1886) פון סקווער, זון פון ר' יצחק
***** **הרה"צ יוסף מאיר טווערסקי** (ה'תר"ך- כ"ט אב ה'תרע"ז) פון מאכניווקא, זון פון ר' אברהם יהושע העשיל פון סקווער
****** **הרה"צ מנחם נחום טווערסקי** פון סקווער-מאכניווקא (1880-1945) איידעם פון ר' יוסף מאיר פון מאכניווקא
****** **הרה"צ אברהם יהושע העשיל טווערסקי** (כ"ד אדר ה'תרנ"ה - י' תשרי ה'תשמ"ח) פון מאכניווקא-בני ברק, זון פון ר' יוסף מאיר פון מאכניווקא
******** **הרה"צ יהושע רוקח** (געב' כ"א טבת ה'תש"ט) , היינטיקער בעלזא מאכניווקער רבי פון בני ברק, אייניקל פון רבי יהושע רוקח פון יעראסלאוו, איידעם ביי ר' יוסף מאיר פון מאכניווקא

ר' אברהם יהושע העשיל איז געווען מאכניווקער רבי 70 יאר, פון תרע"ז ביז תשמ"ח. במשך א לענגערער צייט אין ראטן פארבאנד האט ער מרביץ תורה געווען און פארשפרייט חסידות אקעגן דעם רצון פון די קאמוניסטישע אויטאריטעטן. נאכן צווייטן וועלט קריג האט די סאוועטישע רעגירונג אים געבעטן צו דינען אלס הויפט רב פון דער סאוועטן פארבאנד. ער האט אבער אפגעזאגט דעם אמט, ווייל ער האט נישט געוואלט זיך פירן לויט זייערע דעות. פאר דעם האט מען אים פארטריבן אין סיביר.

אין תשכ"ה האט מען אים ערלויבט צו פארלאזן דעם סאוועטן פארבאנד און ער האט געוואנדערט קיין בני ברק.

## רעפערענצן
## וועבלינקען
*ביאגראפיעס 

קאטעגאריע:סקווירא
קאטעגאריע:בעלזא
היתר מכירה

קליין|מרכז| פירות היתר מכירה
**היתר מכירה** איז א פראצעס, לויט וועלכן די פעלדער אין גאַנצן לאַנד ישראל ווערן פאַרקויפט פאַר אַ גוי - אין שמיטה יאר, כדי צו קענען דאס בארבייטען געהעריג, און אויסקרויזן די תורה'דיגע איסור אז די פעלדער וואס געהערן פאר אידן ברויכן צו רוהן אין שמיטה יאר. דאס איז ענדלעך צו דעם פראצעס פון מכירת חמץ פאַר יום-טוב פּסח, אז אפילו די חמץ ליגט טאקע ביים איד אין קיך איז דער שאפע פארקויפט פארן גוי. 

במשך די לעצטע 120 יאָר גייט אָן אַ דעבאַטע צווישן רבנים און פּוסקים צי דער היתר מכירה איז אויסגעהאַלטן אָדער נישט.

הרב יצחק אלחנן ספּעקטאָר, דער קאָוונער רב, און (אין שפּעטערדיקן דור) הרב אברהם יצחק הכהן קוק האָבן בשעתם געשטיצט אַ היתר מכירה. ווידעראום דער נצי"ב פון וואַלאָזשין און (אין אַ שפּעטערדיקן דור) דער חזון איש האָבן בשעתם געאַסרט אַ היתר מכירה. און אין די איצטיקע צייטן טענהן אַנדערע רבנים אַז דער היתר מכירה פון הרב קוק איז נישט גילטיק אונטער די עקאָנאָמישע אומשטענדן וועלכע הערשן אין ישראל היינט צו טאָג.

קאַטעגאָריע:שמיטה
ראפ אין אידיש

left|thumb|250px|דעקל טייפ
**ראפ אין אידיש** איז דער נאמען פון א חסידישער טעיפ אויף דער יידישער שפראך געשאפן אינעם יאר 2007 דורך צוויי פרומע יונגעלייט פון בני ברק דודי קאליש און חיים שלמה מאייעס.

די לידער פון דער טייפ שטאמען פון גרויסע פאפולערע וועלטלעכע זינגערס, ווי מעדאנע, פופציק צענט, מייקל דזשעקסאן און נאך.

די רבנים האבן געאסערט צו פארקויפן דאס קאסעטל אין ארץ ישראל פון וועגן דער פרעמדער סטיל פון די ניגונים.

אויפן דעקל פון דער טעיפ איז אנגעדרוקט "המכירה אסורה לחרדים" (טייטש: דאס פארקויפן איז פארבאטן פאר פרומע לײַט).

## דרויסנדיקע פארבינדונגען 
* Ynet ארטיקל
* אן אינטערוויו אויפן ראדיא מיט די ארויסגעבער https://www.youtube.com/watch?v=VDDib9tW3ko
* http://www.bhol.co.il/forums/topic.asp?topic_id=2261922&forum_id=771 

קאטעגאריע:יידיש
קאַטעגאָריע:ראפ מוזיק
קאַטעגאָריע:אלבאמען
לאדזשער געטא

די **לאדזשער געטא** (די דייטשע האבן זי גערופן **ליצמאנשטאטער געטא**) איז געווען די צווייטע גרעסטע געטא (נאך דער ווארשעווער געטא) אויפגעשטעלט פאר יידן און ראמא (ציגאנער) אין דייטש קאנטראלירט פוילן. לכתחילה געמאכט אלס א פראוויזאריש פארזאמלונג ארט פאר יידן, די געטא איז פארוואנדלט אויף א הויפט צענטער פון אינדוסטריע, וואס האט באזארגט נאצישע דייטשלאנד, און באזונדער דאס דייטשע מיליטער, מיט זאפאסן. א דאנק איר מערקווירדיקע פראדוקטיוויטעט, האט די געטא געדאנזשעט איבערקומען ביז אויגוסט 1944, ווען די איבערגעבליבענע זענען אריבערגעפירט קיין אוישוויץ. זי איז געווען די לעצטע געטא צו ווערן ליקווידירט אין פוילן.

דער הויפט פון יודנראט האט געהייסן מרדכי חיים רומקאווסקי, וואס ער האט געגלייבט אז מיט פאלגן די נאציס, וועט מען עס דורכלעבן.

ער האט ברוטאל אונטערדריקט יעדע געלעגנהייט פון אויפשטאנד, שמוגלען אא"וו, דאס האט געברענגט צו א גרויסע הונגער אין געטא, די איינוווינער אין געטא האבן אים פיינט געהאט דערפאר, און מען האט אים גערופן "קעניג חיים", זיין סוף איז געווען די זעלבע ווי די אנדערע יידן אין געטא און איז אומגעקומען אין אוישוויץ.

די מערסטע איינוווינער וואס לאדזש האט געהאט איז געווען, 204,800 יידן, נאנט צו פופציג טויזנט יידן זענען געשטארבן פון הונגער, וואס איז אסאך העכער פון די אנדערע געטאס ווי ווארשע, אדער קראקע.

אין יאנואר 42' זענען 55,000 יידן, אפגעשיקט געווארן קיין כעלמנא און סעפטעמבער יענע יאר נאך 20,000. אין 44' זענען 75,000 יידן אנגעקומען קיין אוישוויץ, און דאס איז געווען דאס אויפליין פונעם געטא.

עס ווערט געשאצט אז צווישן פינעף און זיבן טויזנט יידן, זענען געראטעוועט געווארן פון לאדזש.

## זעט אויך 
* *יעקב דער ליגנער*, א ראמאן פון יורעק בעקער, אן איבערלעבער פון דער לאדזשער געטא

קאַטעגאָריע:געטאס
קאַטעגאָריע:יידישע פוילישע היסטאריע
אנאפאליס קאנפערענץ

**אנאפאליס קאנפערענץ** איז די קאנפערענץ וואס האט פאסירט אין נאוועמבער 2007 אין דער שטאט אנאפאליס, מערילאנד. דער ציל פון דער קאנפערענץ איז געווען צוצושטופן דעם שלום פראצעס צווישן פאלעסטינע און ישראל.

אין דער קאנפערענץ האבן זיך מיטגעטיילט פארטרעטער פון ישראל און פאלעסטינע. אויך האבן זיך מיטגעטיילט פארטרעטער פונעם אייראפעישן פארבאנד, די פאראייניקטע שטאטן, דער יו ען, רוסלאנד און פון אראבישע שטאטן ווי מצרים, יארדאניע, קואווייט און סיריע.

קאטעגאריע:קאנפערענצן
קאטעגאריע:ישראל פאלעסטינער קאנפליקט
באק פולווער

**בעיקינג פאודער**

## חילוק צווישן בעיקינג פאודער און בעיקינג סאדע 
**באק פולווער** און **סאדע פולווער** זענען ביידע יערן אגענטן וועלכע זענען צוזאמענגעשטעלט פון א רייע כעמיקאלן וועלכע פראדוצירן זויערע קוילנשטאף איינמאל עס ווערט געמישט מיט וואסער אדער דעגרייכט א געוויסע טעמפרעאטור.
 
ווי באקאנט לאזט מען רוב געבעקסן זיך יערן בעפאר מען שטעלט דאס צו באקן. א ברויט איז נישט קיין ברויט נאר אויב עס יערט און ווערט גרויס און ווייעך. פאר טויזענטער יארן אט מען גענוצט הייוון אלס דער יערן אגענט צו לאזן יערן ברויט. הייוון איז א געוואוקס פון די מאשרום פאמיליע און וועט בטבע אויפעסן צוקער איינמאל עס ווערט געשטעלט דערנעבן. אין דעם פראדעצור ווערט געשאפן קארבאן דיאקסייד (דאס איז די כעמיקאל רעאקציע) וועלכע איז ווי קליינע באבעלעך וועלכע בלייבן שטעקן אין די טייג און עס ווערט אויפגעבלאזן.

דער פראדעצור איז א לאנגע וויבאלד עס נעמט צייט ווילאנג די הייוון טוט איר ארבעט און די טייג יערט. אלס אן אלטערנאטיוו צו הייוון האבן כעמיקער ערפינדן בעיקינג סאדע און דענאך בעיקינג פאודער וועלכע מאכן די ארבעט אין סעקונדן. דער חילוק צווישן די צוויי איז אז בעיקינג סאדע מוז געשטעלט ווערן צו עסיד עס זאל אנהייבן ארבעטן ווי יאגורט, האניג, און טשאקלאד. די כעמיקאלע רעאקציע איז א באלדיגע אבער דעגרייכט איר קלימאקס ביי הויכע טעמפרעאטורן און דערפאר דארף מען אזא געבעקס באלד אריינשטעלן אין אויוון ווייל אנדערש וועט דאס ווערן אויפגעבלאזן און צוריק צוזאמענפאלן.

בעיקינג פאודער קומט שוין מיט די עסיד קאמפאנענט און אויך א טרוקענער אגענט (סטארטש) וועלכע האלט דאס טרוקן. בעיקינג פאודער קומען היינט אין צוויי פארמאטן, SINGLE ACTING און DOUBLE ACTING. די איינצעלע אקט פאודער הייבט אן ארבעטן ווען עס גרייכט פייכקייט. די סטארטש גייט פארביי און די כעמיקאלן לעבן אויף אויפ'ן מאמענט און מוז געשטעלט ווערן צום באקן גענוי ווי מיט בעיקינג סאדע. די דאפעלטע אקט פאודער פארמאגט צוויי אנדערע געמישן פון כעמיקאלן וועלכע ארבעט אין צוויי פאזעס. די ערטשע פאזע הייבט אן ארבעטן ווען עס גרייכט פייכקייט אבער די עיקר ארבעט הייבט זיך ערשט אן ווען עס גרייכט הויכע טעמפרעאטורן. 

דער באנוץ פון די צוויי באשטאנדטיילן איז געוואנדן לויט די אנדערע באשטאנדטיילן אין א געבעקס. בעיקינג סאדע איז ביטער און וועט נאר גענוצט ווערן אויב עס איז אויך פאראן אין דעם געמיש א זיסע באשטאנדטייל ווי האניג. ווען עס איז נישט פאראן עפעס אנדערש צו פארגיטיגן די ביטערקייט פון די בעיקינג סאדע נוצט מען אנשטאט בעיקינג פאודער וועלכע גייט מיט נוטראלע באשטאנדטיילן. 

מען קען שטענדיג נוצן בעיקינג פאודער אין פלאץ פון בעיקינג סאדע אבער עס וועט פארלאנגן פיל מער פון די כעמיקאלן וועלכע עפעקטירט די טעם פון דעם געבעקס. אין פלאץ פון בעיקינג פאודער קען מען אבער נישט נוצן בעיקינג סאדע ווייל אויב עס איז נישט פאראן קיין באשטאנדטייל מיט עסיד וועט עס נישט ארבעטן.

קאַטעגאָריע:עסנווארג
בית יעקב

[קליין|250px|דער צווייטער קלאס וואס האט גראדואירט פונעם [לאדזשער בית יעקב, תרצ"ד]]
**בית יעקב** איז דער נאמען פון דעם חינוך נעצווערק פאר מיידעלעך געגרינדעט אין פוילן אין ה'תרע"ז פון שרה שענירער, א קראקעווער נייטארין. זייט דעמאלסט זענען בית יעקב נעצווערק געגרינדעט געווארן אין ישראל און צפון אמעריקע, ווי אויך באזונדערע בית יעקב מיידלעך שולעס איבער דער גארער וועלט וואו ס'געפינט זיך פרומע יודן.

דער נאמען איז גענומען פון דעם פסוק 
:אויף וואס חז"ל זאגן: דאס מיינט די יידישע ווייבער.

בכדי צו באזארגן לערערינס אין די שולעס האט מען אויפגעשטעלט א סעמינאר. אגודת ישראל האט אריבערגעברענגט פון דייטשלאנד ד"ר שמואל דויטשלענדער צו פירן די סעמינאר, מיט א יונגע לערערין, יהודית ראזנבוים.

## בית יעקב שולעס וואו מען לערנט אויף יידיש 
* בית יעקב פון בארא פארק
* בית יעקב פון בענסאנהורסט
* בית יעקב חסידי יידיש, ירושלים

## רעפערענצן 
*
קאַטעגאָריע:שולעס
קאַטעגאָריע:סעמינארן
קאַטעגאָריע:יידישקייט
סדר נזיקין

**סדר נזיקין** איז כולל 10 מסכתות. **נזיקין** איז טייטש *שאדנס*, רוב מסכתות אין דעם סדר האבן צו טון מיט דינים בין אדם לחברו. 

דער סדר איז צעטיילט אין 10 מסכתות:
*מסכת בבא קמא
*מסכת בבא מציעא
*מסכת בבא בתרא
*מסכת סנהדרין
*מסכת מכות (אויף יידיש רופט מען די מסכתא „מלקות")
*מסכת שבועות
*מסכת עבודה זרה
*מסכת עדיות
*מסכת אבות איז עוסק אין דברי מוסר פון חז"ל
*מסכת הוריות

אויף אלע מסכתות איז דא גמרא סיי בבלי סיי ירושלמי, אחוץ עדיות און אבות.
## דרויסנדיגע פארבינדונגען 
*ליינט די מסכתות פון סדר נזיקין
*סדר נזיקין אין וויקי

קאַטעגאָריע:משניות
חיה די טאכטער פון ר' נחמן מברסלב

חיה איז געווען די דריטע טאכטער פון דעם באקאנטן צדיק ר' נחמן מברסלב.

חיה איז געבוירן ראש חודש אדר אין יאהר ה'תקס"א, ר' נחמן האט דאן געוואוינט אין דעם שטעטל זלאטיפאלי. ווען זי איז געבוירן האט איהר ר' נחמן נישט געגעבן קיין נאמען, עס איז אריבער צוויי וואכן און קיין נאמען האט ער איהר נישט געגעבן. עס איז געווען אויפאלנד, און דער תלמיד פון ר' נחמן חייקל חזן איז אריין צום רבי'ן און איהם געפערגט פאר וואס ער גיט נישט קיין נאמען, ר' נחמן האט דאך נישט געוואלט געבן, האט איהם ר' חייקל געזאגט רבי די וועלט וועט שוין האבן נאך וואס צו רעדן קיין נאמען גיט מען שוין אויך נישט, ער האט געמיינט צו זאגן די וועלט קריגט דאך אסאך אויף ר' נחמן וועט מען איצט שוין האבן נאך א זאך פארוואס צו קריגן, האט ר' נחמן געזאגט נו זאל זי הייסן חיה. און אזוי האט מען טאקע איהר א נאמען געגעבן חיה.

פונקט יענעם טאג, איז אנגעקומען די ידיעה אז דעם רבינ'ס מאמע פייגא איז געשטארבן אין מעזשביזש, האבן דאן אלע חסידים פארשטאנען אז ר' נחמן האט נישט געוואלט געבן א נאמען, ער האט געווארט מען זאל שוין וויסן אז זיין מאמע איז געשטארבן און דאן וועט ער קענען געבן א נאמען נאך איהר, אבער אזוי ווי ר' חייקל האט געמוטשטעט האט ער איהם נאכגעגעבן, ווייל דער סדר פון ר' נחמן איז געווען ער האט אלץ נאכגעגעבן, ער האט קיינמאל זיך נישט גע'עקשנ'ט, ר' חייקל האט זיך דאן באקלאגט אויף זיך אליין און געזאגט ביז ווען וועל איך זיך אלץ מישן ביים רבין.

זי איז שפעטער אנטלאפן פונעם פאטער, קיין טשערנאביל צו ר' אהרן, ווייל איר פאטער האט זיך אנגעהויבן פירן זייער מאדנע, און מ'האט עהם געלייגט אין חרם דורך 'אלע' תלמידי הבעל שם טוב.

## איהר הויזגעזינד 
זי האט חתונה געהאט מיט ר' אהרן פון זלאטיפאלי. זי האט געהאט א קינד נחמן, א תלמיד פון ר' נתן מברסלב, מען פלעגט איהם רופן ר' נחמן בן חיה.

קאַטעגאָריע:אייניקלעך פון בעש"ט
זיסקייט

**זיסקייט** איז איינער פֿון די פֿינף גרונטיקע טעם'ען. דאָס איז געוויסער טעם אין מויל, אַ זאַך וואָס מ'עסט איז זיס. עס ווערט אלוועלטליך באַטראַכט אַלס גוט און געשמאַק.

עס איז דאָס פֿאַרקערטער פֿון *ביטער* אָדער *זויער*.

דער הויפט זאך מיט וואס מען מאכט זיס עסן אדער טרינקען איז צוקער וואס איז געמאַכט פֿון פלאַנצן און מאַכט *זיס* דאָס עסן. אן אנדערע פלאנץ וואס איז זיסער און געזונטער איז דער סטיוויע בלעטל.

סירופ פון מעיפל ביימער און האניג פון בינען זענען אויך הויפט נאטורליכע מיטלען.

אנדערע נוצן צוקער-ערזאץ ווי: ספלענדע אד"ג

## אין סלענג 
אַ מענטש וואָס פּרובירט צו געפֿעלן אָבער עס גייט אים נישט, רופֿט מען סארקאסטיש אז ער מאכט זיך *זיס*.

אויך קינדער, אדער א געליבטער, קען מען רופֿן זיסקייט.

קאטעגאריע:טעם
אייראסטאר

קליין|250px|אייראסטאר סימבאל
קליין|250px|אייראסטאר באנען אין וואטערלו אינטערנאציאנאלע סטאנציע
[קליין|לינקס|אן אייראסטאר אויפן CTRL פארנדיג אדורך די [מעדוויי שטעט]]
**אייראסטאר** איז א באן ליניע צווישן לאנדאן און קענט אין בריטאניע מיט פראנקרייך (בעיקר פאריז און ליל) און בריסל אין בעלגיע. די באנען פארן אריבער דעם ענגלישן קאנאל דורך דעם קאנאל טונעל. אין דרום ענגלאנד האט מען אויסגעבויט א נייע באן ליניע צום זעלבן גיך-באן סטאנדארדן ווי אין פראנקרייך. די צווייטע פֿאזע פון דער נייע ליניע פון דער נייער סט פאנקראס באן סטאנציע האט געעפנט 09:00 אום 14טן נאוועמבער 2007; זי הייסט **היי ספיד 1** ().

זייט די ערשטע הכנסה-פארדינענדיגע אייראסטאר באנען זענען געפארן אין נאוועמבער 1994, האט אייראסטאר גענומען א הערשנדיגן חלק פון דעם מארק אויף זיינע רוטען. אום נאוועמבער 2004 האט אייראסטאר געמאלדן אז זיין חלק פון דעם קאמבינירטן באן/לופט מארק געוואקסן ביז 68% פון לאנדאן-פאריז און 63% פון לאנדאן-בריסל. די געזעלשאפט מערקט אן אז דאס רעפרעזענטירט אן איינשפארונג פון 393,000 קורץ-מהלך פליען.

ארבעט וואס מען האלט ביים ענדיגן לעבן בריסל זיד וועט באזארגן א פארבעסערונג פון נאך פיר מינוט פאר אלע באנען קיין בריסל. מיט דער נייער בריטישער באן פארבינדונג איז געווארן מעגלעך א דינסט ביז 8 באנען אין יעדער ריכטונג פון לאנדאן קיין קאנטינענטאל אייראפע.

טייל אייראסטאר דינסטן שטעלן זיך אפ ביי סטאנציעס אונטערוועג קיין בריסל און פאריז. די אונטערוועג סטאנציעס זענען אשפארד אינטערנאציאנאל, און קאלע-פֿרעטהון און ליל-אייראפע אין צפון פראנקרייך. אייראסטאר האט אויך א טעגלעכע דינסט קיין דיזנילאנד פאריז און (זייט 1טן מיי 2015) קיין ליאן און מארסיי. אין זומער איז פאראן א דינסט קיין אוויניאן און אין ווינטער קיין בורג סט-מאריס, לא פלאניע און מוטיער אין די פראנצויזישע אלפן.

די טיילן פונעם באן נעצווערק אין פראנקרייך און בעלגיע ווערן געטיילט מיט דער Thalys פאריז-בריסל דינסט.

## הויפט סטאנציעס 
* לאנדאן וואטערלו (14 נאוועמבער 1994 ביז 13 נאוועמבער 2007)
* לאנדאן סט פאנקראס (זייט 14 נאוועמבער 2007)
* פאריז גאר דו נארד
* בריסל זיד
 
## אייראסטאר רוטעס 
די צייטן וואס דערשיינען דא זענען די גיכסטע לויטן פאָרפלאן.
|}
זײַט 9 דעצעמבער 2007 האט אייראסטאר 17 באנען יעדן טאג (19 פרייטאג) לאנדאן-פאריז, פֿון זיי 7 אן אפשטעל, און 10 לאנדאן-בריסל כולל 3 אן אפשטעל. בדרך כלל שטעלן אפ די באנען ביי ליל-אייראפע, קאלע-פֿרעטהון און עבספֿליט אינטערנאציאנאל. דריי באנען א טאג קיין פאריז שטעלן זיך אפ אין אשפארד אינטערנאציאנאל.

## רעפערענצן 
## דרויסנדיקע פארבינדונגען 
* אייראסטאר הויפט-זייט
* אייראסטאר - מארגן 
* סט פאנקראס אייראסטאר 

קאַטעגאָריע:באן טראנספארט אין פראנקרייך
קאַטעגאָריע:באן טראנספארט אין גרויסבריטאניע
קאַטעגאָריע:באן טראנספארט אין בעלגיע
קאַטעגאָריע:קאנאל טונעל
גרינע ליניע

left|thumb|250px|די גרינע ליניע
**די גרינע ליניע** איז די אומפארמאלע גרענעץ (די וואפן שטילשטאנד ליניע) פון ישראל מיט די אראבישע לענדער ארום ישראל (מצרים, סיריע, יארדאניע, לבנון) אין דער צייטשניט צווישן מלחמת השחרור צו דעם זעקסטאגיקער מלחמה.

היינט צוטאגס איז דער עיקר קאנפליקט צווישן די פאלעסטינער מיט א טייל ישראלישער, און צווישן די רעכטע מיט א טייל פון די לינקע אין ישראל. צי מען דארף צוריק באגרענעצן ישראל צו דער גרינער ליניע אזוי ווי ס'געווען פאר דעם זעקסטאגיקן מלחמה.

קאטעגאריע:מיטל מזרח קאנפליקט
צבי הירש פון רימאנאוו

הר"ר **צבי הירש הכהן פון רימאנאוו** (ה'תקל"ח - ל' חשוון ה'תר"ז) איז געווען רבי אין רימאנאוו, וועסט-גאליציע. ער  איז געווען א בעל מופת און אסאך צדיקים זענען געפארן צו אים. מ'האט אים גערופן ר' **הירש משרת**.

## יונגע יארן 
געבוירן אין דאמבראווא צו יהודה לייב, אין יאר תקל"ח, ער איז פאר'יתום'ט געווארן אלס קינד. אויף פרנסה האט ער געארבעט אלס שניידער-יינגל. ער האט חתונה געהאט דריי מאל. זיין ערשטע ווייב איז געווען א טאכטער פון ר' חיים גרייצער, דערנאך איז ער געווארן אן איידעם ביי ר' אלחנן פון בילגוריי און זיין דריטן זיווג איז געווען א טאכטער פון דעם נגיד דוד לייבנער פון דוקלא. פערצן קינדער זיינע זענען נפטר געווארן אין זיין לעבן.
 
ער האט גענומען אלס איידעם א זון פון דעם סאדיגורער רבי'ן.

## חסידות 
צו פופצן יאר איז ער געגאנגען קיין טארנא ביים גרויסן ר' (אברהם) משה פשעווארסקער און פון דעמאלסט איז געווארן איבערגעגבן צו חסידות.

נאך ר' מענדיל'ס פטירה איז ער געפארן צו ר' נפתלי צבי הורוויץ אין ראפשיץ, דארטן איז ער געבליבן צוועלף יאר. ווען דער ראפשיצער רבי איז אוועק אין תקפ"ז האט ר' צבי אנגעהויבן צו פירן א רביסטעווע.
 
דער צאנזער רב איז אמאל געפארן צו אים אויף פרשת פרה, זאגנדיג אז יענעם שבת דארף מען זיין ביים צדיק הדור.

## ספרים 
זיינע תורות זענען אין די ספרים „מבשר טוב" און „בארות המים".

## פטירה 
ער איז נפטר געווארן ל' חשון תר"ז. ער האט איבערגעלאזט אן איינציגן זון, ר' יוסף פרידמאן, וואס איז געווען זיין ממלא מקום. ר' יוסף איז נפטר געווארן כ"ד ניסן תרע"ג.

## רעפערענצן 
קאַטעגאָריע:גאליציאנער אדמורי"ם
שבת בשבתו

**שבת בשבתו** איז דער בלאט פון דער אנטווערפענער קהילה **מחזיקי הדת**. יעדן ערב שבת גיט מען ארויס  א נייע אויסגאבע. דער אינהאלט איז כולל זמנים פאר שבת א.א.וו., דברי תורה אויף דער היינטיגער פרשה, א באשרייבונג פון א גדול וועמן'ס יארצייט איז צייטיג, און וויכטיגע נייעס פון דער קהילה.

אויפן לעצטן בלאט דערשיינט יעדע וואך אן עפיזאד אין דער היסטאריע פון אנטווערפן.

קאַטעגאָריע:תורה בלעטער
פונקט (געאמעטריע)

א **פונקט** איז א באגריף וואס באשטימט א גענוי ארט אין ספייס. ער האט נישט קיין גרייס, נישט אין פארנעם, נישט אין שטח און נישט אין דער לענג, אזוי איז ער אן אביעקט מיט נול אויסמעסטונגען. פונקטן געהרען צו דער יסודותדיקער שפראך פון געאמעטריע, פיזיק, וועקטאר גראפיק און נאך געביטן. איבעראל אין מאטעמאטיק (און ספעציעל אין טאפאלאגיע) יעדער סארט "ספייס" ווערט גערעכנט אלס א פארזאמלונג פון אינסוף פונקטן.

קאַטעגאָריע:געאמעטריע
יצחק דער איידעם פון טירהוויצער מגיד

ר' יצחק דער איידעם פון טירהאוויצער מגיד איז געווען א גרויסער למדן, א צדיק און א באקאנטער חסיד, א איד א מושלם אין אלע מעלות, זיין דאווענען איז געוווען מיט גרויס כונה.

ר' יצחק איז אויפגעוואקסן ביי דעם צדיק ר' זושא פון האניפאלי. עס ווערט פארציילט אז ווען ר' זושא איז נפטר געווארן אין איהר תקס"ב צוויי טאג אין חודש שבט, האט ר' יצחק געפרעגט זיין ערציעהר און רבי, צו וועלכע רבי זאל איך מיך דערנענטערן ? האט איהם רבי ר' זושא געענטפערט צו דער צדיק וואס ווען באפעלן פאר זיינע נאנטע זיי זאלן זיך מתוודה זיין פאר איהם און ער וועט זיי געבן תיקונים אויף יעדער עבירה באזונדער צו דער צדיק זאלסטו פאהרן.

ר' יצחק איז פון דאן ארום געפארן צו אסאך צדיקים תלמידים פון בעל שם טוב און תלמידים פון מגיד און האט נישט געפונען אזא סארט צדיק, זיי שווער דער טירהוויצער מגיד האט איהם צוגערדט ער זאל פאהרן צו זיין רבי ר' נחמן מברסלב אבער עס האט איהם נישט געצויגן אהין.

איינמאהל הערט ער ווי מען רופט די ברסלעבער חסידים די ווידוי ניקעס האט ער געפרעגט פאר וואס רופט מען זיי מיט די נאמען, האט מען איהם געענטפערט אז דאס איז צוליב דעם וואס זייער רבי ר' נחמן האט געזאגט תורה און פארלאנגט אז מען זאל זיך מתוודה זיין פאר איהם, האט זיך ר' יצחק געטראכט דאס איז דאך מיין רבי, ווייל מיין רבי רבי ר' זושא האט דאך מיר אנגעזאגט אז וועלכע רבי מען וועט אהנרופן מיט די נאמען צו איהם זלא איך פארן, דאן האט ער מחליט געווען צו פארן קיין זלאטיפאלי צו ר' נחמן מברסלב.

ווען ר' יצחק איז אריין געקומען צום הויף פון ר' נחמן האט ער געזעהן מענטשן שטייען ארום זיין טיהר, חסידים גיין אריין און ווען זיי קומען ארויס קומען זיי ארויס מיט פארוויינטע אויגן, ווייל מען האט זיך מתודה געווען פאר ר' נחמן. ער האט זיך געשטעלט אין די ריי, ווען ער איז אריין געקומען אין בית המדרש פון ר' נחמן האט ר' נחמן געוואונקען אלע תלמידים און חסידים זאלן ארויס גיין, ווען יעדער איז ארויס האט ר' יצחק אויך געוואלט ארויס גיין, אבער ר' נחמן האט צוגעמאכט די קלאמקע פון די טיהר און אין בית המדרש איז איבער געבליבן בלויז ר' נחמן מיט ר' יצחק, ר' נחמן האט פארייכרט זיין לולקע און זיך ארום געדרייט אין בית המדרש ארויף און אראפ, פלוצלונג איז געפאלן א גרויסע פארכט און ציטער אויף ר' יצחק, ער האט זיך דערמאנט אלעס וואס עס איז איבערגעגאנגען אויף איהם פון ווען ער איז געווען א קליין קינד ביז היינט, און דאן איז ר' נחמן צוגעגאנגען צו איהם און איהם געזאגט, **היינט זאג**, האט זיך ר' יצחק גענומען פארציילן אלעס וואס ער האט אפגעטוהן פון וועם ער געדענקט ביז היינט, דער רבי האט איהם געגעבן ספעציעלע תיקונים און איהם דערלויכטן די אויגן.

אין יענע צייט האט ר' נחמן געזאגט די וואונדעליכע תורה אור הגונז געדרוקט אין ליקוטי מוהר"ן ח"א סי' ט"ו.
קאַטעגאָריע:מגידים
קאַטעגאָריע:ברסלבער
דאשיעוו

**דאשיעוו** (; ) איז א שטעטל אין וויניצער גובערניע (אבלאסט) אין אוקראינע.

אין ה'תר"ם איז געווען די יידישע באפעלקערונג פון דאשיעוו 2911.

## רעפערענצן 
קאַטעגאָריע:אידישע יישובים אין אייראפע
קאַטעגאָריע:שטעטלעך אין אוקראינע
שלמה וויינגארטען

ר' **שלמה וויינגארטען**  איז געווען איינער פון די חשובע תלמידים פונעם סאטמאר רבי ר' יואל טייטלבוים ז"ל, אויך איז ער געעווען א חשובער מקורב פון זיין ממשיך דרך ר' משה טייטלבוים ז"ל.

ר' שלמה האט געגרינדעט דעם עלטסטן געזונטהייט געשעפעט אין די ליע עועוניו הויפט גאס אין וויליאמסבורג, עס איז נאך אפן ביז יעצט.

זיינע מפורסמדיגע קינדער זענען: ר' יצחק לייב וויינגארטען, ר' ישראל משה וויינגארטען.

קאטעגאריע:סאטמאר
פרשת תזריע

**פרשת תזריע** איז די פערדע סדרה פון ספר ויקרא אין דער תורה.

מען ליינט תזריע דעם 27סטן שבת נאך שמחת תורה - אין א פשוט'ן יאר, צוזאמען מיט מצורע, און אין אן עיבור יאר, אליין. אין אן עיבור יאר מיט קביעות השג, החא, בשז אדער גכז ליינט מען תזריע דעם שבת פון פרשת החודש.

די ערשטע פרשה פון דער סדרה רעדט וועגן די טומאה פון א ווייב נאכ'ן געבוירן א קינד.

די אלע איבעריגע פרשיות באהאנדלען די דינים פון צרעת אויפ'ן קערפער פון א מענטשן אדער אויף קליידער.
ניר בארקאט

**ניר באַרקאַט** (העברעאיש: ניר ברקת, געבוירן אין תל אביב י"ז תשרי ה'תש"ך, 19טן אקטאבער 1959) איז א כנסת דעפוטאט און געווען דער בירגערמייסטער פון ירושלים און דער פארזיצער פון דער פארטיי "ירושלים וועט באווייזן".
קליין|150px| ניר ברקת

## ביאגראפיע 
בארקאט איז געבוירן געווארן צו זיינע עלטערן זלמן און שולמית - שולה.

ער האט אן ערשטן דיפלאם אין קאמפיוטער וויסנשאפט.

אין יאנואר 2003 ביי די וואלן איז ער געווען א קאנדידאט צו ווערן דער ירושלימער בירגערמייסטער. אבער צום סוף איז ער אומגעפאלן מיט 43% פון די שטימען און אורי לופאליאנסקי איז געווארן דער בירגערמייסטער.

אין די לעצטע יארן האט ניר אויפגעשטעלט די געזעלשאפט "סטארטאפ ירושלים" וואס איר צוועק איז צו העלפן שאפן מער ארבעט פלעצער אין דער שטאט און צום בליאונג פון דער עקאנאמיע.

אינעם יאר 2008, ביי די וואלן פון בירגערמייסטערשאפט אין דער ירושלימער מוניציפאליטעט, איז ער אויסגעקליבן געווארן ווי דער בירגערמײַסטער. ער האט קאנדידירט קעגן מאיר פרוש, ארקאדי גיידאמאק און דן ביראן, און האט געווינען מיט א מערהייט פון 19,347 שטימען.

אין אקטאבער 2013 האט מען אים געוויילט פאר א צווייטן קאדענץ אלס בירגערמייסטער, קעגן משה ליאן און חיים עפשטיין.

אין 2019 איז בארקאט געלאפן ביי די פריימעריז פון דער ליכוד פארטיי און הער איז דערוויילט געווארן צום כנסת ביי די 22 און 23 כנסת.

## משפחה
ער מיט זיין ווייב בעווערלי (סאקאלאווסקי) האבן דריי קינדער, דניאל, נועם און עמית.

קאַטעגאָריע:ירושאלמער
קאַטעגאָריע:ישראלישע פאליטיקער
קאַטעגאָריע:בירגערמייסטערס פון ירושלים
קאַטעגאָריע:כנסת דעפוטאטן
אהרן טווערסקי פון טשערנאביל

**רבי אהרן טווערסקי זצ"ל** (ה'תקמ"ד - ח' כסלו ה'תרל"ב), מגיד פון טשערנאבל. דער דריטער טשערנאבילער רבי.

## לעבן געשיכטע 
### אפשטאם 
רבי אהרן איז געבוירן אין טשערנאבל אין יאר ה'תקמ"ז, צו זיין פאטער רבי מרדכי טווערסקי דער טשערנאבילער מגיד, א זון פון רבי מנחם נחום טווערסקי פון טשערנאביל, דער מאור עינים, א זון פון הרב צבי, א זון פון רבי נחום גאון, באקאנט אלס רבי אדם בעל שם. און צו זיין מוטער מרת חיה שרה, א טאכטער פון רבי אהרן (הגדול) פון קארלין.

### רבנות 
ווען רבי אהרן איז נאך געווען א יונגערמאן האט זיין פאטער אים באפוילן ער זאל שוין אנהייבן פראווען רעביסטעווע, און ער האט דעמאלס אויך באקומען סמיכה פון רבי ברוך מעזשביזשער. נאך זיין פאטער'ס פטירה אין יאר ה'תקצ"ז האט רבי אהרן איבערגענומען דעם פאטער'ס ארט.

רבי אהרן איז געווען דער פרעזידענט פון דער צדקה קאסע רמבעה"נ, און ער האט אסאך געטוהן פאר דעם יישוב פון ארץ ישראל.

### הסתלקות 
רבי אהרן איז נפטר געווארן ח' כסלו ה'תרל"ב, און ער ליגט אין טשערנאביל. 

## פאמיליע 
רבי אהרן האט געהייראט בזיווג ראשון א טאכטער פון הרב גדליה פון ליניץ, דער פארפאסער פון דעם ספר תשואות חן. זייערע קינדער:
* מרת חיה שרה, בזיווג ראשון די ווייב פון הרב ישראל, א זון פון הרב יצחק אייזיק פון דובראוונא, און אן אייניקל פון הרב נחמן מברסלב און בזיווג שני די ווייב פון הרב שלמה גאטליב פון לודמיר, א זון פון הרב משה גאטליב, פון לודמיר, א זון פון רבי שלמה פון קארלין.
* מרת פערל, די ווייב פון הרב יצחק פון בערעזנא, אן אייניקל פון רבי מיכל זלאטשאווער.

בזיווג שני האט רבי אהרן געהייראט א טאכטער פון הרב צבי פון קאריסטשאוו, א זון פון הרב אברהם פון קאריסטשאוו, אן איידעם פון מאור עינים. (לויט אן אנדערע ווערסיע האט רבי אהרן געהייראט בזיווג שני מרת סימא חישא א טאכטער פון הרב אהרן טיטיעווער). זייערע קינדער:
* הרב מנחם נחום טווערסקי (ה'תק"ע - כ"ז שבט ה'תרל"א), נפטר געווארן ווען זיין פאטער האט נאך געלעבט.
** זיין זון איז הרב מרדכי טווערסקי ( - י"ד כסלו ה'תרע"א), פון לאיעוו, פאטער פון היינטיגן טשערנאבילער דינאסטיע.
* הרב ישעיה משולם זושא טווערסקי ( - כ"ח תמוז ה'תרמ"א), ממלא מקום פון פאטער, מגיד פון טשערנאביל.
* הרב ברוך אשר טווערסקי ( - כ"ב סיון ה'תרס"ה).
* מרת פייגא ( - ב' כסלו ה'תר"ם), די ווייב פון הרב דוד משה פרידמאן, פון טשארטקאוו.

## זעט אויך 
* טשערנאבילער גזע

## רעפערענצען 
* *מאורי אור*
* *אנציקלופדיה לחכמי גליציה*, מאיר וונדר
* *ספר היחס מטשרנוביל*, אהרן דוד טווערסקי

טווערסקי, אהרן
קאַטעגאָריע:טשערנאבל
קאַטעגאָריע:טווערסקי פאמיליע
ט"ו כסלו

דער פופצנטער טאג פונעם ניינטן חודש.

## געשעענישן 
## געבוירן 
*ה'תשמ"ד – דניאלה פיק, זינגער ישראל

## יארצייטן 
*  ג'תתקע"ט – רבי יהודה הנשיא, רבינו הקדוש, מסדר המשנה
*  ה'תרס"ז – רבי שמחה בונם סופר, בעל שבט סופר
* ה'תשל"ב – הרב נפתלי יעקב הכהן מחבר פון "אוצר הגדולים אלופי יעקב" ו"סבר נפתלי" (געבוירן בי"ט תשרי ה'תרמ"ה)
י"ז כסלו

דער זיבעצנטער טאג פונעם ניינטן חודש.

## געשעענישן 
*ה'תש"א - דער פערל הארבער שלאכט: דער אמעריקאנער מילטערישער פארט אטאקירט דורך יאפאן
*ה'תש"ג - די ערשטע נארוועגישע יידן קומען אן אין אוישוויץ

## געבוירן 
* ה'תרנ"ז - רבי מרדכי שלום יוסף פרידמאן, סאדיגורער רבי פון  תל אביב

## יארצייטן 
* ה'תר"פ – דער אלטער פון נאווארדאק
*ה'תשפ"א – דער מירער משגיח אהרן חדש (געבוירן ה׳תרצ״א)
מרדכי יוסף ליינער

רבי **מרדכי יוסף ליינער** (ה'תקס"א-ז' טבת ה'תרי"ד) איז דער ערשטער און דער גרינדער פון דעם חסידות און דינאסטיע פון איזשביצע.

## זיין גרויסער יחוס 
ר' מרדכי יוסף איז געבוירן אין דער שטאט טאמאשאוו אין פוילן, זיין פאטער איז געווען ר' יעקב, א תלמיד פונעם חוזה פון לובלין. ער האט געשטאמט פון גרויסע לייט, די משפחה איז געווען גאר גרויסע מיוחסים, ר' יעקב איז געווען א זון פון ר' מרדכי פון סקאל, דער זון פון ר' יצחק פון לובלין וואס מען האט גערופן ר' יצחק בעל מופת, איינער וואס האט געמאכט וואונדערליכע זאכן פאר אידן, א זון פון ר' יהושע העשיל פון טארנאפאל דער טארנאפילער רב, דער זון פון דעם גאון ר' צבי הירש פון לובלין דער רב פון לעמבערג און לובלין. ר' צבי הערש איז געווען א זון פון דעם באקאנטן גאון ר' זכריה מענדל פון קראקע (קלויזנער), וואס מען האט גערופן ר' זכריה הנביא. ער האט געשאטאמט פון ר' משה וואהל, דער רב פון חעלמא, דער זון פון ר' מאיר וואַהל, דער זון פון דעם באקאנטן עסקן און גרויסן תלמיד חכם ר' שאול וואהל פון בריסק וואס האט זוכה געווען צו זיין דער קעניג פון פוילן אויף איין נאכט.

צו צוויי יאר איז ער געווארן פאר'יתומט פון זײַן פאטער.

ער האט חתונה געהאט מיט דער טאכטער פון רבי יוסף, דיין אין טאמאשאוו, א תלמיד פון רבי יוסף הויכגילערנטער פון זאמאשטש.

### אין פרשיסחא
ר' מרדכי יוסף האט זיך פֿארבינדן מיט דער חברה חריפים אין טאמאשאוו פון תלמידים פונעם רבי'ן ר' בונים, אונטער דער פירערשאפט פון רבי מנחם מענדל פון קאצק וואס האט דעמאלסט געוואוינט אין טאמאשאוו.

צוריק קיין טאמאשאוו

ביי רבי מנחם מענדל מקאצק

די מחלוקה ברעכט אויס

א נייער חסידישער הויף

דער איזשביצער וועג

## זיינע גרויסע תלמידים 
זיינע הויפט חסידים זענען געווען הר"ר יהודה לייב אייגער און הרב צדוק הכהן.

זיין הויזגעזינד

זיין הסתלקות

זיין אייניקל הר"ר גרשון העניך ליינער, דער ערשטער ראדזינער רבי, האט ארויסגעגעבן זײַנע תורות אינעם ספר "מי השילוח".

## רעפערנצן
קאַטעגאָריע:פוילישע אדמורי"ם
י"ח כסלו

דער אכצנטער טאג פונעם ניינטן חודש (לויט דער ציילונג פון דער תורה).

## געשעענישן 
## געבוירן 
* ה'תרל"ה - חיים ווייצמאן, כעמיקער, ערשטער פרעזידענט פון מדינת ישראל (נפטר ה'תשי"ג)
*

## יארצייטן 
* ד'תתקצ"ח - הרב אברהם בן הרמב"ם
* ה'תקע"ב - רבי ברוך מעזשביזשער, אן אייניקל פונעם בעל שם טוב
* ה'תש"ע - הרב לוי יצחק הורוויץ, אדמו"ר פון באסטאן און מיטגליד אין מועצת גדולי התורה פון אגודת ישראל אין ישראל (געב' ה'תרפ"א)
כ' כסלו

דער צוואנציגסטער טאג פונעם ניינטן חודש.

## אין תנ"ך
* וַיִּקָּבְצוּ כָל אַנְשֵׁי יְהוּדָה וּבִנְיָמִן יְרוּשָׁלַ‍ִם לִשְׁלֹשֶׁת הַיָּמִים הוּא חֹדֶשׁ הַתְּשִׁיעִי בְּעֶשְׂרִים בַּחֹדֶשׁ וַיֵּשְׁבוּ כָל הָעָם בִּרְחוֹב בֵּית הָאֱלֹהִים מַרְעִידִים עַל הַדָּבָר וּמֵהַגְּשָׁמִים. (עזרא י ט)

## געשעענישן 
## געבוירן 
## יארצייטן 
* ה'תקל"ה - הרב פייוול פון קרעמניץ, מחבר פון *משנת חכמים*
* ה'תקנ"ה - הרב משולם פייוויש העלער, מחבר פון *יושר דברי אמת*
* ה'תקפ"ג - הרב בנימין זאב וואלף סג"ל, מחבר פון *פאר לישרים*
* ה'תקצ"ט - הרב דוב בער פון אשפעצין, מחבר פון *דברי צדיקים*
* ה'תרנ"ג - הר"ר ברוך האגער, דער צווייטער וויזשניצער רבי, דער „אמרי ברוך"
* ה'תשמ"א - הרב יצחק הוטנער, מחבר פון *פחד יצחק*
* ה'תשמ"ב - הרב יוחנן טווערסקי, רחמיסטריוורער רבי
מנחם קאליש

**רבי מנחם קאליש זצ"ל** (ה'תר"ך - ט"ז כסלו ה'תרע"ח) איז געווען דער צווייטער אמשינאווער רבי. ער איז געווען פון די חשבסטע אין פוילן און האט מוסר נפש געווען פאר צרכי ציבור.

## אפשטאם 
**רבי מנחם** איז געבוירן אין יאר ה'תר"ך צו זיין פאטער רב **יעקב דוד קאליש**, רב אין אמשינאוו, א זון פון הרב ישראל יצחק קאליש "דער אלטער ווארקער רבי". און צו זיין מוטער מרת **חיה**, א טאכטער פון הרב **יעקב פון זארנאווצע**

## רביסטעווע 
צו אכצן יאר, אין יאר ה'תרל"ח, איז **רבי מנחם** געווארן רבי נאך  זיין פאטער'ס פטירה. ווען די ערשטע וועלט קריג האט אויסגעבראכן אין יאר ה'תרע"ד האט ער זיך געצויגן פון אמשינאוו קיין ווארשע, וואו מ'האט געהאלטן אז די געפאר איז נישט אזוי גרויס. אין ווארשע האט ער געארבעט אסאך לטובת די פליטים וואס האבן אריינגעשטראמט אין דער שטאט.

איינע פון די פליטים אין ווארשע איז געווען א פרוי וועמען'ס קינד איז פארשוואונדן צווישן די אלע מענטשן אונטערוועגס. זי איז געקומען צום רבי'נס שטוב טראגענדיק די קישן אויף וואס דאס קינד איז געפאלן. הערנדיק איר געשריי, האט דער רבי געהייסן זיין גבאי זי אריינצולאזן. זי איז געשטאנען אויפן שוועל פון זיין טיר, געקוקט אויפן רבי'ן, און שווייגנדיק געמערמעלט איר קלעם. "בת ישראל", האט דער רבי געזאגט איר, "וויינט נישט. מיין הארץ טוט וויי און מיינע אויגן גיסן טרערן, אזוי ווי איר, טייערע מוטער." ווען דער רבי האט נאר אויסגערעדט די ווערטער, האט ער געכאפט א הארץ-אטאק. ווען דער דאקטאר איז געקומען,  האט ער גע'טענה'ט צום רבי'ן: "עס שטייט טאקע ואהבת לרעך כמוך, אבער דער רבי מוז געבן אכט אויף זיין געזונט".

## פאמיליע 
**רבי מנחם** האט געהייראט מרת **אסתר גאלדא**, א טאכטער פון הרב **שמואל משה אלבערשטיין** פון ביאלא. זייערע קינדער:

* הרב **יוסף קאליש** ( - ג' שבט ה'תרצ"ז), דער דריטער אמשינאווער רבי, ער האט געהייראט א טאכטער פון הרב חיים אלעזר וואקס, רב אין קאליש און אין פיעטרקאוו.

* הרב **שמעון שלום קאליש**, אמשינאווער רבי אין אטוואצק. ער האט געהייראט זיין קוזינע מרת **פייגא ברכה**, א טאכטער פון זיין פעטער הרב **ישעיה קאליש** פון פרשיסחא. רבי שמעון שלום האט געוואוינט אין ניו יארק נאך דער צווייטער וועלט קריג. ער ליגט אין טבריה.

* הרב **אברהם קאליש** פון ראדאמסק, אן איידעם ביים ראדאמסקער רבי'ן (חסד לאברהם)

* **יעקב דוד** (אוועק יונגערהייט)

* מרת **רחל**, די ווייב פון הרב **חיים יעקב אריה מארגנשטערן** רב אין ווישקאוו, ראדזימינער רבי הי"ד

* מרת **יוטא פייגא**, די ווייב פון הרב **ישראל נח אייגער** (א זון פון לובלינער רבי'ן דער שבט מיהודה)

## זעט אויך 
* אמשינאוו (הויף)

## רעפערענצן 
קאליש, מנחם
קאַטעגאָריע:אמשינאוו
גאלדפיש

דער **גאלדפיש** (*Carassius auratus*) איז א פיש פון דער קארפ פאמיליע, וואס לעבט בדרך כלל אין קאלט זיס וואסער און קען לעבן אין א נישט אנגעווארעמטן אקוואריום. ער לעבט אומגעפער 25 יאר און מערט זיך גאנץ גרינג. ער ווערט אפט געניצט לנוי צוליב זיין פילפארביקן קאליר און זיין שיין געשטאלט. די שטוביגונג פון האדעווען גאלדפיש האט אנגעהויבן אין כינע אינעם 4דן יארהונדערט פאר'ן צוועק פון עסן. אינעם 16טן יארהונדערט איז דאס פירעכץ אריבערגעגאנגען אין יאפאן, און אינעם 18טן יארהונדערט אין אייראפע און ווייטער אין אמעריקע.

זענען פאראן אסאך זגאלן פון גאלדפיש, למשל דער קאָמעט, מיט א לאנגען צעשפאלטן וויידל, און דער אויפגעבלאזענער קייער גאלדפיש.

שמאל|ממוזער|2000px|גאלדפיש אין אן אקוואריום

קאַטעגאָריע:פיש
4טער י"ה

דער **4טער יארהונדערט** איז די צייט צווישן  די יארן 301 - 400.

## געשעענישן 
0
יעקב דוד קאליש

**רבי יעקב דוד קאליש זצ"ל** (ה'תקע"ד - ד' כסליו ה'תרל"ח) דער ערשטער אמשינאווער רבי. 

## אפשטאם 
**רבי יעקב דוד** איז געבוירן אין זשאריק אין יאר ה'תקע"ד, צו זיין פאטער הרב **ישראל יצחק קאליש** רבי אין ווארקע, באקאנט אלס "רבי איציקל ווארקער". און צו זיין מוטער מרת **רחל** א טאכטער פון הרב **מאיר פון זשאריק**. 

## רבנות 
**רבי יעקב דוד** איז געווען רב אין גער, דערנאך איז ער געווען רב אנדערט־האלב יאר אין פרשיסחא. אין תקצ"ח בערך איז ער געווארן רב אין אמשינאוו, וואו ער האט געהאלטן דאס רבנות פערציק יאר. אין יאר ה'תר"ט, נאך דער פטירה פון הרב שרגא פייוול דאנציגער פון גריצא, דער רבי פון די ווארקער חסידים נאך דעם אלטן ווארקער רבי'ן, האט **רבי יעקב דוד** אנגעהויבן צו פירן זיין רביסטעווע אין אמשינאוו.

### די גזירה אויף די בארד און פיאות 
ווען די רוסן האבן גוזר געווען אז יידן דארפן אפשערן די בארד און פיאות, איז רבי יעקב דוד געגאנגען צוזאמען מיט הרב אליהו חיים מייזל, דעמאלסט לאמזשער רב, צום פוילישן אדלמאן בערג, וואס איז געווען דער הערשער פון ווארשע אונטער דער רוסישער רעגירונג. אונטערוועגס האט רבי יעקב דוד געזאגט, "טאמער דער הערשער וועט צו אונז רעדן דייטשיש און נישט רוסיש, איז דאס א סימן אז השי"ת וועט געבן אונז הצלחה." 

## הסתלקות 
**רבי יעקב דוד** איז נפטר געווארן ד' כסליו ה'תרל"ח

## פאמיליע 
אין יאר ה'תקצ"ו האט **רבי יעקב דוד** געהייראט מרת **שרה לאה** , א טאכטער פון הרב **שלמה צוקערניק** פון פארצעוו. זייערע קינדער:

* מרת **חיה פייגא**, די ווייב פון הרב **ירחמיאל יהודה מאיר ראבינאוויטש**. 

נאך דער פטירה פון זיין ערשטען זיווג אין יאר ה'תרי"ח, האט **רבי יעקב דוד** געהייראט בזיווג שני מרת **חיה**, א טאכטער פון הרב **יעקב פון זארנאווצע**. זייערע קינדער:
* הרב **מנחם קאליש** (ה'תר"ך - ט"ז כסלו ה'תרע"ח), דער צווייטער אמשינאווער רבי
* הרב **ישעיה קאליש**, דער פרשיסחער רבי
* הרב **ירמיה קאליש**, דער אפאלער רבי

## זעט אויך 
* אמשינאוו (הויף)

## רעפרענצען 
* 

קאליש, יעקב דוד
קאַטעגאָריע:אמשינאוו
מתעסקים

**מתעסקים** איז דער נאמען פון פארשידענע ארגאניזאציעס אין יידישע קהילות איבער דער וועלט וואס העלפן ביי לוויה׳ס און שבעה׳ס.

זיי באנעמען זיך דערמיט וואס זיי שטעלן צו פאר יעדן אבל, די צוגעהערן וואס עס פעלט אויס פאר אבלים, ווי נידעריגע בענקלעך צו זיצן, סידורים צום דאווענען ביי דעם פלאץ וואו מען זיצט שבעה, אויך האבן זיי ספעציעלע ספרי תורה, און וואסער צו טרינקען פאר די וואס קומען טרייסטן די אבלים. אויך איז דא פון זיי א ליסטע פון יעדער וואס זיצט די וואך "שבעה" און איז א אבל, די ליסטע איז געדרוקט אין אלע חרד'ישע צייטונגען אין אמעריקא.

ווי אויך ביי יעדע גרויסע טראגעדיע, צב"ש די קלעצקי אומגליק זענען זיי פארמישט און העלפן ארויס.

די ארגאניזאציע איז א נאבעלע הערליכע ארגאניזאציע וואס טוט אלעס לשם מצוה אהן קיין געלד, עס איז ווערד מען זאל איהר לויבן, איינמאהל א יאהר מאכן זיי אן אפיל אין די שטאט בארא פארק פאר מענער און פרויען, און מען זעהט די גרויסע אייפער ביים אידישען ציבור ווי שטארק זיי שעצן זייערע טאהטן, עס קומען זיך צוזאם טויזענטער טויזענטער מענטשן.

זיי גיבן אויך ארויס א פאבליקאציע פון צייט צו צייט מיטן נאמען "עושה חסד - געיטס אף חסד".
קאַטעגאָריע:אידישע וואולטעטיגע ארגאניזאציעס
3טער י"ה

דער **3טער יארהונדערט** איז די צייט צווישן  די יארן 201 - 300.

## געשעענישן 
* רבי יהודה הנשיא האט מסדר געווען די משניות.
* דיאפאנטוס פון אלעקסאנדריא האט געשריבן "אריטמעטיקא"
* דערפינדונג פונעם קאמפאס אין כינע

0
שאול ידידיה אלעזר טויב

thumb|שמאל|120px| הר"ר שאול ידידיה אלעזר טויב אדמו"ר ממאדזיץ דער **ישא ברכה**
הר"ר **שאול ידידיה אלעזר טויב** (תרמ"ז - תש"ח) איז געווען דער צווייטער מאדזשיצער רבי. ער האט מחבר געווען מער ווי 1000 ניגונים. זיינע תורות זענען געדרוקט אין "ישא ברכה" און "אמרי שאול".

## לעבנסגעשיכטע 
הר"ר שאול ידידיה אלעזר איז  געבוירן אין אזשעראוו, פוילן, הושענא רבה, ה'תרמ"ז צו זיין פאטער רבי ישראל טויב, דער ערשטער מאדזשיצער רבי (זון פון רבי שמואל אליהו טויב, זוואלינער רבי, זון פון רבי יחזקאל טויב פון קאזמיר), און צו זיין מוטער דאברא (טאכטער פון ר׳ חיים שאול פרידמאן). שוין אלס יינגל האט ער אנגעהויבן קאמפאנירן נייע ניגונים.

אין תרס״א האט ער געהייראט זיין ערשטע רעביצין, נחמה אייגער, א טאכטער פון דעם לובלינער רבי'ן; זייער זון  שמואל אליהו איז שפעטער געווארן דער דריטער מאדזשיצער רבי. אין תרע״ז איז ער באשטימט געווארן רב פון ראקאוו.

צום זיווג שני האט הר"ר שאול חתונה געהאט מיט א סטאפניצער אייניקל, וואס האט געבוירן צו אים צוויי זין, יחזקאל און יצחק. נאכהער האט ער חתונה געהאט מיט נחמה האלבערשטאם; זייערע קינדער זענען געווען ישראל, דוד, צפורה און שרה.

## רביסטעווע 
נאך דער פטירה אין תרפ"א פון זיין פאטער דער דברי ישראל האט ער איבערגענומען די מאדזשיצער רעביסטעווע. א יאר נאכהער איז ער געווארן רב אין קאָרטשעוו, פוילן. אין תרפ״ט איז ער אריבער קיין אטוואצק, א שטעטל נישט ווייט פון קארטשעוו, וואו ער האט געפירט רוב יארן.

בשעת די רדיפות פון די נאציס איז ער אנטלאפן קיין ווילנא, וואס איז דעמאלסט געווען אין ליטע. פון דארטן האט ער באקומען דערלויבניש צו פארן קיין יאפאן מיט אסאך אנדערע פליטים. צום סוף האבן א טייל מאדזשיצער חסידים מצליח געווען אריבערפירן זייער רבי קיין סאן פראנסיסקא, פון וואנעט ער האט געצויגן קיין ברוקלין, ניו יארק אין ת"ש, וואו ער האט אנגעהוייבן צוריקשטעלן דאס מאדזשיצער חסידות. ער איז געווען א געראטענער פארפאסער פון ניגונים - במשך זיין לעבן האט ער מחבר געווען מער ווי 1000. ער האט געהאט א  שטארקע תשוקה פאר ארץ ישראל און האט געוואנדערט דארטן אין תש"ז. ער האט נישט זוכה געווען צו לעבן לאנג אין ארץ ישראל. ט"ז כסלו ה'תש"ח איז ער נפטר געווארן. ער איז געווען דער לעצטער וואס מען האט באגראבן אויף הר הזיתים ביז מ'האט באפרייט דעם בית עולם דארט אין יאר תשכ"ז.

זיין עלצטער זון, הר"ר שמואל אליהו טויב, איז געווארן רבי נאך זיין פטירה.

קאַטעגאָריע:פוילישע אדמורי"ם
קאַטעגאָריע:נקבר אין הר הזיתים
סט פאנקראס באן סטאנציע

ממוזער|שמאל|סט פאנקראס מידלאנד האטעל
**סט פאנקראס באן סטאנציע** איז א הויפט סטאנציע וואס געפינט זיך אין דער סט פאנקראס געגנט פון צענטראל לאנדאן, צווישן דער נייער בריטישער ביבליאטעק צו מערב און קינגס קראס באן סטאנציע צו מזרח. באזונדערע שטחים אין דער סטאנציע זענען אפגעגעבן צו באנען קיין מזרח מידלאנדס, קענט, קאנטינענטאלע אייראפע (**סט פאנקראס אינטערנאציאנאל**) און דער אריבער-שטאט "טעמסלינק" ליניע (**סט פאנקראס נידעריקער ניווא**).

די סטאנציע איז דער טערמינוס (סוף-סטאנציע) פון דער מידלאנד הויפטליניע פון לאנדאן אין די מזרח מידלאנדס שטעט לעסטער, נאטינגהאם, דארבי און שעפילד; דער היינטיקער אפעראטאר פון דער ליניע איז מזרח מידלאנדס באנען. זייט נאוועמבער 2007 איז זי אויך דער טערמינוס פון היי ספיד 1, די ליניע פון אייראסטאר'ס גיך דינסט קיין פאריז, בריסל און ליל. זײַט 2007 שטעלן זיך אפ אין דער סטאנציע פארשטאטישע באנען אויף דער טעמזלינק רוטע.

פאר די אלימפיקס וואס וועלן פארקומען אין לאנדאן אום 2012 וועט זײַן אויך א ליניע קיין סטראטפארד מיט גיכבאנען באזירט אויפן יאפאנישן שינקאנסען.

סט פאנקראס ווערט אפט גערופן דער ׳קאטעטראל פון די אייזנבאנען׳, און שליסט איין צוויי פון די שענסטע סטרוקטורן געבויט אין בריטאניע אין דער וויקטאריאנישער תקופה. דער הויפט באן געביידע, געקאנטשעט אין 1868 דורך דעם אינזשעניר וויליאם הענרי בארלא, איז געווען דער גרעסטער איין-שפאן סטרוקטור וואס מען האט געבויט ביז דעמאלסט. צו פארענט געפינט זיך סט פאנקראס קאמערן (פריער דער מידלאנד גראנד האטעל.

סט פאנקראס און קינגס קראס סטאנציעס זענען ביידע באדינט דורך קינגס קראס סט פאנקראס אונטערגרונט סטאנציע, וואס פארזארגט א פארבינדונג ווייטער דורך לאנדאנער אונטערגרונט באנען.

## דינסטן 
קאַטעגאָריע:לאנדאנער וואקזאלן
קאַטעגאָריע:טעמזלינק סטאנציעס