open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
დიდი თუნთი (მურიცხეჭაჭილი)

thumb|კაბეტი თუნთი
**კაბეტი თუნთი** () — ოორუე გვერდსფეროშ მურიცხეჭაჭილი. აკმოდირთუ შქვითი მურიცხიშე, ნამუეფშეთ ჟირი არძოშე ბარჩხალაშ — ალიოთი დო დუბჰე — ოძირაფე სიდიდა რე 1,8. კაბეტი თუნთი არძოშე ჯგირო მორჩქჷ  მელახიშ დო პირელიშ თუთეფს.

## ლიტერატურა
* Ian Ridpath and Wil Tirion (2007). *Stars and Planets Guide*, Collins, London. ISBN 978-0-00-725120-9. Princeton University Press, Princeton. ISBN 978-0-691-13556-4.

## რესურსეფი ინტერნეტის

* The Deep Photographic Guide to the Constellations: Ursa Major
* AAVSO: The Myths of Ursa Major
* The Origin of the Greek Constellations
* Star Tales – Ursa Major

კატეგორია:მურიცხეჭაჭილეფი
კატეგორია:დიდი თუნთი (მურიცხეჭაჭილი)
წალენჯიხაშ ოკათედრე ოხიდა

**წალენჯიხაშ მანცხვარიშ ფერცვალობაშ ოკათედრე ოხიდა** თაშნეშე **წენდიხაშ მანცხვარიშ ფერცვალობაშ ოკათედრე ოხიდა** — X ოშწანურაშ ოხიდა წალენჯიხაშ ელიურთის, კურზუშ აკანს, წყარმალუ წენწყარიშ კვარჩხანშე. რდჷ ოდიშიშ სათაროშ შანულამი ოხვამერი დო კულტურულ-ოგონათუე ცენტრი, დადიანეფიშ საძვალო, XVII ოშწანურაშ გოძვენას წჷმარინუანდჷ ეპარქიაშ ცენტრის. წალენხიჯაშ ოხიდა ერუანული შანულობაშ კულტურაშ ძეგლი რე..

## გალერეა

Tsalenjikha Cathedral (rear).jpg|thumb|330px|წალენჯიხაშ მანცხვარიშ ფერცვალობაშ ოხიდა (ობჟათე-ბჟაეიოლ ფასადი)
Tsalenjikha Cathedral (interior).jpg|thumb|330px|ოხიდაშ ინტერიერი (ფრაგმენტი)
Tsalenjikha Cathedral (stella).jpg|thumb|330px|სტელა


## რესურსეფი ინტერნეტის
*ზუგდიდიშ დო ცეშიშ ეპარქიაშ ვებ-ხასჷლა 

## ლიტერატურა
* *გ.კალანდია*, წალენჯიხის ტაძრის მოხატულობა. ჟურნ: “ივერიელნი”.  N 5. 2007
* "წალენჯიხის მონასტრის ქტიტორთა გალერეა". ჟურნ: “ქართველოგია”  N 3. 2008
* "ლევან II დადიანის ეკვდერი. ჟურნ: “ქართველოგია” N 4. 2008
*

## სქოლიო

კატეგორია:ზუგდიდიშ დო ცეშიშ ეპარქია
ერისი

thumb|ერისი
**ერისი** (Eris; სიმბოლო: ) —  რე ართ-ართი ჯუკუ პლანეტა ბჟაშ სისტემას.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* MPC Database entry for (136199) Eris
* Michael Brown's webpage about Eris
* Brown's webpage about Dysnomia
* 2007 KCET interview of Mike Brown about Eris and Haumea with Julia Sweeney 

კატეგორია:ბჟაშ სისტემა
კატეგორია:ჯუკუ პლანეტეფი
მაილს დევისი

**მაილს დევისი** (რსული ჯოხო: **მაილს დიუი დევის III**, ინგ. Miles Dewey Davis III) (26 მესი, 1926 - 28 ეკენია, 1991) – მა-20 ოშწანურაშ ართ-ართი არძოშე გოლინუანი დო ინოვატორი მუსიკოსი. 

ოჸეს მარსულებერი, ბენდიშ ლიდერი დო კომპოზიტორი, დევისი ფორფოსტი რდჷ დახე ირი გურგაჩამალი ჸოფირებაშ ჯაზიშ ისტორიას მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმაშ უკული. თიქ არსულჷ ნამთინე გურგაჩამალი ორდოშიანი ბიბოპ სტილიშ კომპოზიციეფი დო გჷშაშქჷ ქულ-ჯაზიშ მაართა ინნაჭარეფი. თინა მოდალური ჯაზიშ ფალუაშ ართ-ართი შურიშინმადგუმალი რე, ოდო ჯაზ-როკიქ თიში ნახანდეფშე გორჩქინდჷ შხვა მუსიკოსეფწკჷმა ართო გვიანიშ 1960-იან დო ორდოშიან 1970-იანეფს. 

დუდიშული ჯაზი რდჷ აკა ლჷმაშუკულიანი სტილი, ნამუშათ დევისის გურგაჩამალი გოლინა ვა მუხვამილუაფუნ, მორო ნამთინე მუსიკოსი თიში ბენდეფშე მოგვიანაფილო თე გეზას მეჸუნს. თიში ინნაჭარეფი, მუში მიარერიცხუამი ბენდეფწკჷმა ცოცხალ რსულებეფწკჷმა ართო, გჷნმაჭყვიდირალი რდჷ ჯაზიშ, მუჭოთ მუსიკალური ხელუანობაშ ჟანრიშ, დოკვირდაფას. ჯაზიშ პოპულარიზატორქ დო ინოვატორქ, დევისიქ ჯოხო გიჸოთჷ წყჷნარი, მელოდიური სტილით დო ლაკონური, ბორჯგიშაშქუმალირი კონფრონტაციულობათ. მუჭოთ მაღალ ხეშფარამი დო ირო გემოანობათ მუკოქუნელი ჯაზიშ მუსიკოსინ, დევისი თაშნეშე ჯაზიშ მუსიკაშ კომერციული პოტენციალიშ სიმბოლო რდჷ. 

## რესურსეფი ინტერნეტის

*მაილს დევისი საიტის Find A Grave
* ოფიციალური ხასჷლა
* ლეიბლიშ ოფიციალური ხასჷლა  
* 

## სქოლიო

კატეგორია:ამერიკალეფი
კატეგორია:ჯაზიშ მარსულებერეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1926
კატეგორია:ნაღურა 1991
ვინსენტ ვან გოგი

thumb|250px|right|ავტოპორტრეტი
მინი|მარჯვნივ|ხეშმოჭარუა

**ვინსენტ ვილემ ვან გოგი** (Vincent Willem van Gogh; დ. 30 მელახი, 1853, გროტ-ზიუნდერტი, ჰოლანდია — ღ. 29 კვირკვე, 1890, ოვერ-სიურუაზი, საფრანგეთი) — ჰოლანდიარი პოსტიმპერსიონისტი ხანტუ დო გრაფიკოსი. 

## გალერეა

Van-willem-vincent-gogh-die-kartoffelesser-03850.jpg| (1885)
Vincent_Willem_van_Gogh_128.jpg| (1888)
Vincent Willem van Gogh - Cafe Terrace at Night (Yorck).jpg| (1888)
Vincent Willem van Gogh 027.jpg|Brücke von Langlois (1888)
VangoghStarry-night2.jpg|Sternennacht (1889)
Vincent Willem van Gogh 137.jpg|Vincent van Gogh: *Vincents Schlafzimmer* 
Vincent Willem van Gogh 041.jpg|Vincent van Gogh: *Feld unter Sturmhimmel*
Vincent Willem van Gogh 034.jpg|Vincent van Gogh: *Die Kirche von Auvers*


## რესურსეფი ინტერნეტის
* ვან გოგიშ ნახანტუეფიშ გალერეა
* [62 digitized objects related to van Gogh](http://www.theeuropeanlibrary.org/portal/?lang=en&coll=collections:a0000&q=("van+gogh")) in The European Library

## ქოძირით თაშნეშე
*ვან გოგიშ სინდრომი

კატეგორია:ჰოლანდიარეფი
კატეგორია:ჰოლანდიარი ხანტუეფი
კატეგორია:იმპრესიონისტი ხანტუეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1853
კატეგორია:ნაღურა 1890
პოლ გოგენი

**პოლ ეჟენ ანრი გოგენი** (დ. 7 მანგი, 1848, პარიზი, საფრანგეთი - ღ. 8 მესი, 1903, დაბა ატუონა, მარკიზიშ კოკეფი) — ფრანგი პოსტიმპრესიონისტი ხანტუ.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*Paintings by Paul Gauguin 
*Gallery of Gauguin's Paintings
*WBUR's interactive look at the Boston MFA's Gauguin collection 
*Noa Noa, by Paul Gauguin at sacred-texts.com
*A complete essay about Gauguin's paintings at the tropics

კატეგორია:ფრანგეფი
კატეგორია:ფრანგი ხანტუეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1848
კატეგორია:ნაღურა 1903
ცოდაშ მუკონწყუმა (ფილმი)

**ცოდაშ მუკონწყუმა** (ქორთ. *მონანიება*) — თენგიზ აბულაძეშ ფილმი, ტრილოგიაშ ბოლო ნორთი. გჷნოღალირქ იჸუ  1984 წანას. ეჭოფილი აფუ კანიშ მა-40 ინტერნაციონალური კინოფესტივალიშ სუმი პრიზი: თარი ჟიურიშ სპეციალური პრიზი, კათოლიკური ეკლესიაშ ჟიურიშ პრიზი ჰუმანიზმიშო დო კინოპრესაშ ინტერნაციონალური ფედერაციაშ პრემია „ფიპრესი“; პრიზეფი ჩიკაგოშ დო ჰეუგესუნიშ ინტერნაციონალური კინოფესტივალს, არძო 1987; იტალიაშ კინემატოგრაფისტეფიშ ერუანული ასოცაციაშ პრემია საუჯგუშო თანჯეფგალენური ფილმიშო, 1988). ტრილოგიაშენ აბულაძეს 1988 წანას ლენინური პრემიაქ ქჷმიაჩჷ.

## ჯილდოეფი

## რესურსეფი ინტერნეტის

* 

*ცოდაშ მუკონწყუმა - Youtube -ის 

კატეგორია:ქორთული ფილმეფი
კატეგორია:ქორთულნინამი ფილმეფი
კატეგორია:1984 წანაშ ფილმეფი
კატეგორია:თენგიზ აბულაძეშ ფილმეფი
გენტი

thumb|ბეფურუაშ ყორში
**გენტი** (ჰოლ. Gent, ფრანგ. Gand) — ნოღა ფლანდრიას, ბელგია, ბჟაეიოლ ფლანდრიაშ პროვინციაშ ნანანოღა.

2001 წანაშ მუნაჩემეფით ნოღაშ მახორობა აკმადგინანდჷ 225 956 ადამიერს. ნოღა იდვალუაფუ წყარმალუ ლისიშ შელდაწკჷმა აკართაფუს.

## ისტორია
## ოქინაფუეფი
## ტრანსპორტი
## მუზეუმეფი

კატეგორია:ბელგიაშ ნოღეფი
კატეგორია:ფლანდრიაშ ნოღეფი
სადამ ჰუსეინი

მინი|მარჯვნივ|სადამ ჰუსეინი
**სადამ ჰუსეინ აბდ ალ-მეჯიდ ალ-ტიკრიტი** (არაბ. صدام حسين عبد المجيد التكريتي; დ. 28 პირელი 1937, ტიკრიტი, ერაყი - ღ. 30 ქირსეთუთა 2006, ბაღდადი, ერაყი) — ერაყიშ პრეზიდენტი დო დიქტატორი 1979-2003 წანეფს.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ფაქტეფი დო ინფორმაცია
*საარქივო დოკუმენტეფი

კატეგორია:დიქტატორეფი
კატეგორია:ერაყალეფი
კატეგორია:ერაყალი პოლიტიკოსეფი
კატეგორია:ერაყიშ პრეზიდენტეფი
კატეგორია:დიქტატორეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1937
კატეგორია:ნაღურა 2006
ბაღდადი

**ბაღდადი** — ერაყიშ ნანანოღა. 2005 წანაშ 1 ღურთუთაშ მუნაჩემეფით ოხორანს 5 672 516 კოჩი. გოკიდილი რე წყარმალუ ტიგროსიშ წყარპიჯეფს.

## ლიტერატურა
*

კატეგორია:ბაღდადი
კატეგორია:ერაყიშ ნოღეფი
კატეგორია:აზიაშ ნანანოღეფი
დიაოხი

**დიაოხი** (თაშნეშე *დაიაენი*, *ტაოხი*) — ქართველური ტომეფიშ ჯვეშბჟაეიოლური ტიპიშ სახენწჷფობური გოართოიანაფა. 

ობჟათეშე თიშ თანჯეფშა ამდღანერი ნოღა არზრუმიშ ელჷ-მოლუეფით მიშმეშჷ, ოორუეშე ჯავახეთი უხურგანდჷ, ოდო ოორუე-ბჟადალშე თიში გოლინა უჩა ზუღაშახ ოჭირინუანდჷ.

დიაოხიშ ომაფე aრსებენდჷ ჯვ. წ. XII-VIII ოშწანურეფს, თის ასურულ მუკნაჭარეფს დიაენი, ურარტულ წყუეფს დიაოხი ჯოხოდჷ. უმოსი გვიანი ჯვეში ბერძენეფი თე აბანეფიშ მახორუეფს ტაოხეფს უძახჷდეს. თე ჯოხოქ ქასქიდჷ ართ-ართი თაქიან ჯვეშ ქორთულ პროვინციას — ტაოს. დიაოხიშ ნანანოღათ იშინუაფუ ზუა. დიაოხიშ მაფეფშე ჩინებული რე:

*სიენი — დოხოლ. ჯვ. წ. 1120 - ჯვ. წ. 1100 წწ.
*ასია — დოხოლ. ჯვ. წ. 850 - ჯვ. წ. 825 წწ.
*უტუფურსი — დოხოლ. ჯვ. წ. 810 - ჯვ. წ. 770 წწ.

სიენი დო ასია ოლჷმუდეს ასურეთიშ მაფეფს: ტიგლათფილესერ I-ს დო სალმანასარ III-ს, უტუფურსი ურარტუშ მაფეფს მენუას დო არგიშთი I-ს. ჯვ. წ. 755 წანაშო ურარტუშით დოდაღარაფილი დიაოხი აკიართჷ კოლხაშ ომაფექ. ჯვ. წ. VII ოშწანურაშ I გვერდიშე VI ოშწანურაშ 90-ამ წანეფშახ არსებენდჷ დიაოხიშ ტრადიციეფიშ მონძე სპერიშ ომაფე.

## ისტორია

### დიაოხიშ აწმარენჯობა ასურეთწკჷმა
დიაოხიქ ჯვ. წ. XII ოშწანურას დირსხუ. თე პერიოდის თინა აწმურედჷ ასურეთის, კერზოთ, ტიგლათფილესერ I-წკჷმა (1115 - 1077 ოშწანურეფს). თეს მოწმენს ჯვ. წ. 1112 წანათ დოთარიღაფილჷ მიკნაჭარა, სოდეთ ტიგლათფილესერ I იშინუანს „60 მაფაშ გოართოიანაფას“ (ნაირიშ ქიანეფს). ზუსტას თე გოართოიანაფას გიორჯგინჷ ასურეთიქ ჯვ. წ. 1112 წანას დო ოორუეშახ, ანუ უჩა ზუღაშახ ათხოზჷ.

### დიაოხიშ აწმარენჯობა ურარტუწკჷმა
მართალი რე, ტიგლათფილესერიშ ღურაშ უკული ასურეთი იდაღარებუდჷ, მარა დიაოხის ახალი აწმარნჯი ურჩქინდუ ურარტუშ სახეთ. ურარტუ აწმურედჷ ხვალე დიაოხის ვარინ, ასურეთიშ ომაფეს ხოლო, თეშენი თაიშახ ართიანს ოლჷმუდეს დიაოხიშ მაფა სიენი დო ასურეთიშ მონარქი ტიგლათფილესერ I, ასე თინეფიშ ნოგორეფქ ასიაქ დო სალმანასარ III-ქ კოალიცია აკოქიმინეს დო ართობური ნძალეფით აწუდირთეს ურარტუს. ჯვ. წ. IX ოშწანურაშ ბოლოს დო  VIII ოშწანურაშ დაჭყაფუს ურარტუქ გიორჯგინჷ ასურეთის დო დიაოხიქ ხვალეხეთ ქჷდოსქიდჷ ურარტუშ სააწმარენჯოს. დიაოხის დიო მენუაქ (810-786 წანეფი) გიორჯგინჷ დო გჷნაგაფალეფი ქოგიოდჷ, ნამუშეთ ჩქი თიშ ართ-ართ მიკნაჭარაშე ბგებულენთ, სოდეთ მენუა უტუფურსის იშინუანს, დიაოხშა — ნძალიერი ქიანა უჯოხო. უტუფურსი ოლჷმუდჷ მენუაშ სქუას - არგიშთის (786-764 წანეფი). თიქით გიორჯგინჷ დო გჷნაგაფალეფი ქოგიოდჷ.

### დიაოხიშ აწმარენჯობა კოლხაწკჷმა
დოდაღარაფილ დიაოხიქ ასე კოლხაშ სააწმარენჯოთ ილჷმუ, ნამუთ ამდღანერი საქორთუოშ ტერიტორიას მადვალუ ორდოკლასობური სახენწჷფო რდჷ. კოლხას ვაგაჭირებჷ ძალამო დოდაღარაფილი დიაოხიშა რჯგინა. ჯვ. წ. VIII ოშწანურას დიაოხიშ ქიანაშ არსებობაქ მეჭყორდჷ, თინა კოლხეთიშ ომაფექ მოჯალაგუ. შინელ ფაქტის ადასურენს არგიშთი I-შ მონძეშ სარდურ II-შ მიკნაჭარა, ნამუთ თე ტერიტორიას ლაშქარუაშ ბორჯის ვაშინუანს დიაოხის, თიშ მიკნაჭარას ხვალე კოლხა იშინუაფუ.

## თაშნეშე ქოძირით
*საქორთუოშ ისტორია
*კოლხეთიშ ომაფე

## რესურსეფი ინტერნეტის
* დიაოხი 
* С. Д. Гоготидзе, Локализация «стран» Даиаэн-Диаоха. 


კატეგორია:უჯვეშაში ისტორია
კატეგორია:ისტორიული სახენწჷფოეფი
დონგჰოიშ აეროპორტი

250პქ|thumb|მარჯვნივ|დონგჰოიშ აეროპორტი
**დონგჰოიშ აეროპორტი** () — ომენოღალე აეროპორტი ვიეტნამს, ნამუთ იდვალუაფუ ნოღა დონგჰოიშე ოორუეშე 6 კილომეტრის, ჰანოიშე — 500 კმ ოლჷს ობჟათე-ბჟაეიოლ ჸურე. უკებჷ 173 ჰა ფართობი ობჟათე ჩინეთიშ ზუღაშ ქვიშამ წყარპიჯეფს. 

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Construction begins on new Quang Binh airport Viet Nam News, September 1, 2004
* Airport & Ground Support Equipment (AGSE) in Vietnam
* CẢNG HÀNG KHÔNG ĐỒNG HỚI 

## სქოლიო

კატეგორია:ვიეტნამიშ აეროპორტეფი
ტან შონ ნიატიშ აეროპორტი

thumb|
**** (ვიეტნ Sân bay quốc tế Tân Sơn Nhất, ინგლ. Tan Son Nhat International Airport; აეროპორტიშ კოდეფი: ATA: SGN, ICAO: VVSG) იდვალუაფუ ოორუე ვიეტნამს, ხოშიმინიშე 7 კმ-იშ მაშორას. 

## რესურსეფი ინტერნეტის

* Tan Son Nhat Airport Official Website
* Airport & Ground Support Equipment (AGSE) in Vietnam by Le Son (11/25/2005)

კატეგორია:ვიეტნამი
კატეგორია:ვიეტნამიშ აეროპორტეფი
ფონგ-ნჰა-კე-ბანგიშ ერუანული პარკი

thumb|
thumb|
**ფონგ-ნჰა-კე-ბანგიშ ერუანული პარკი** (ვიეტნ. Vườn quốc gia Phong Nha Kẻ Bàng, ინგლ. Phong Nha-Ke Bang National Park) იდვალუაფუ ვიეტნამს. მიშაღალირიე იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფშა. იდვალუაფუ ილიშე 6 კმ-იშ მაშორას. 

## რესურსეფი ინტერნეტის

* Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng  & 
* Một vài hình ảnh Phong Nha Kẻ Bàng

კატეგორია:ვიეტნამი
კატეგორია:იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი ვიეტნამს
ზუგდიდი (ოკუჩხბურთე კლუბი)

**ოკუჩხბურთე კლუბი ზუგდიდი**, საქორთუოშ  ოკუჩხბურთე კლუბი ნოღა ზუგდიდიშე. თეჟამო ბუნა საქორთუოშ უმაღალაშ ოკუჩხბურთე დივიზიონს, საქორთუოშ პრემიერლიგას გჷშმურს.

### ჯოხოდვალა
* 1918–????: ***ოდიში ზუგდიდი***
* 1964–1965: ***ენგურჰესი ზუგდიდი***
* 1965–1973: ***ენგური ზუგდიდი***
* 1974–1990: ***დინამო ზუგდიდი***
* 1990–1994: ***ოდიში ზუგდიდი***
* 1994–1995: ***დინამო ზუგდიდი***
* 1995–1996: ***დინამო-ოდიში ზუგდიდი***
* 1996–1999: ***ოდიში ზუგდიდი***
* 2000–2001: ***დინამო ზუგდიდი***
* 2001–2003: ***ლაზიკა ზუგდიდი***
* 2003: ***სპარტაკ-ლაზიკა ზუგდიდი*** (კლუბიქ გეართოიანჷ *[[სპარტაკი თბილისი|სპარტაკი თბილისიწკჷმა]]*)
* 2004: ***დინამო ზუგდიდი*** (კლუბიქ გაგმერთჷ *[[სპარტაკი თბილისი|სპარტაკი თბილისის]]*, ნამუქჷთ ქესქილიდუ *სპარტაკ-ლაზიკაშ* დორხველი აბანი ჩემპიონატის)
* 2004–2006: ***ზუგდიდი*** 
* 2006–2009: ***მგლები ზუგდიდი*** (*მგლებიქ* დირსხუ 2005 წანას, ოდო 2006 წანას თის აკაართჷ *ოკ ზუგდიდიქ*)
* 2009–2012: ***ბაია ზუგდიდი*** (*ბაიაქ* დირსხუ 2006 წანას, ოდო 2009 წანას თის აკაართჷ *მგლები ზუგდიდიქ*)
* 2012 წანაშე: ***ზუგდიდი***
## სეზონეფი
;ოდიში ზუგდიდი (1990-1994)
:

;დინამო ზუგდიდი (1994-1995)
:

;დინამო ოდიში ზუგდიდი (1995-1996)
:

;ოდიში ზუგდიდი (1996-2001)
:
;ოკ ზუგდიდი
:
;მგლები ზუგდიდი
:

## რესურსეფი ინტერნეტის
* კლუბიშ ოფიციალური ვებხასჷლა .

კატეგორია:საქორთუოშ ოკუჩხბურთე კლუბეფი
ვიედმა (ვულკანი)

**ვიედმა** — ჯიშთური ვულკანი ობჟათე არგენტინას, სანტა-კრუსიშ პროვინციას, ობჟათე პატაგონიაშ ჸინიშ მინდორს. იდვალუაფუ ზუღაშ დონეშე 1 500 მეტრას, ვიედმაშ ტობაშ გოხოლუას. ბოლო ეშაგორგოთიქ 1988 წანას მოხვადჷ, ეშაციუ ფურიალექ დო პემზაქ, ლეტაშ წყარმალუეფქ ვიედმაშ ტობაშახ მიოჭირინდუ.

## ქოძირით თაშნეშე
* არგენტინაშ ვულკანეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
*ვიედმა, მოსოფელიშ ვულკანიზმიშ პროგრამა

კატეგორია:არგენტინაშ ვულკანეფი
ანტოფაგასტა-დე-ლა-სიერა

მინი|250პქ
**ანტოფაგასტა-დე-ლა-სიერა** — ვულკანური ვე არგენტინას. აკმადგინალი ვულკანეფიშ თარი მახასიათაფალი რე კვათჷრი კონუსი. არეალი მიშმეკათუანს  არგენტინაშ პუნაშ რეგიონიშ არძაშე ახალ ვულკანეფს. იდვალუაფუ სალარ-დე-ანტოფალიაშ ვულკანურ ვეს დო კერო-გალანიშ კალდერაშ შქას. ბრელ მენცარს მიორჩქჷ, ნამდა თე ვულნაეფიშ ხანი ხვალე მუდგაზმარენი ვითოში წანა რე.

## ქოძირით თაშნეშე
* არგენტინაშ ვულკანეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
*ანტოფაგასტა-დე-ლა-სიერა, მოსოფელიშ ვულკანიზმიშ პროგრამა

კატეგორია:არგენტინაშ ვულკანეფი
ანტოფალია

მინი|250პქ|ანტოფალია
**ანტოფალია** — სტრატოვულკანი ოორუე-ბჟაეიოლ არგენტინას, კატამარკაშ პროვინციას. იდვალუაფუ ატაკამაშ ტიოზიშ ბჟაეიოლ განშე დვალირ ატამაკაშ უდაბური პლატოშ ძგას. მუში სიმაღალა 6,440 მეტრა რე. ვულკანიშ კონკას მეგორაფილი რე ინკეფიშ არქიტექტურაშ აკნაციმეფშა, მუთ ადასურენს, ნამდა თე ვულკანშა კოლუმბიშახიან ცივილიზაციეფს ხოლო მიანჭუდეს ხე.

## ქოძირით თაშნეშე
* არგენტინაშ ვულკანეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ობჟათე ამერიკაშ შანულამი ვულკანეფიშ ერკებული დო მუნეფიშ ფოტოეფი 
* კატამარკაშ პროვინციის რუკა
* ალმაშარული გინაჯინუ 
* 6000 მ-შ უმოსი სიმაღალაშ კონკეფიშ ერკებული 

კატეგორია:არგენტინაშ ვულკანეფი
არაკარი

[მინი|250პქ|[შატლიშ გინოღალირი არკარიშ ფოტო]] 
**არაკარი** — ფართოკონუსამი სტრატოვულკანი ოორუე-ბჟადალ არგენტინას,  სალტაშ პროვინციას, ჩილეშ სახენწჷფო თანჯაწკჷმა. მისი კრატერიშ დიამეტრი 1,5 კმ რე. თაქ იდვალუაფუ კრატერული ტობა ხოლო. ვულკანი იდვალუაფუ ატაკამაშ პლატოშ ძგას, ნამუთ მუშ განშე ატაკამაშ ტიოზიშ ბჟაეიოლ განშე იდვალუაფუ. არაკარიშ აკა აქტივობა დოფიქსირაფილი რე 1993 წანაშ 28 მელახის, მუჟამსჷთ კრატერშე ორქიქ დო ფურიალექ ეშაციუ.

## ქოძირით თაშნეშე
* არგენტინაშ ვულკანეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
* სალტიშ პროვინციაშ დეტალური რუკა
* რეგიონიშ ვულკანეფიშ რუკა. არგენტინა-ჩილეშ ოთანჯე მოშინაფა 

კატეგორია:არგენტინაშ ვულკანეფი
კალდერა-დელ-ატუელი

**კალდერა-დელ-ატუელი** — კალდერაშ ტიპიშ ვულკანი ანდეფს, არგენტინა-ჩილეშ თანჯას. თე ჟირ ქიანას შქას თანჯა მუშ ბჟადალ ძგას იდვალუაფუ. გვალო თაჸურეშე ეთმეჭოფუნს ოდუდეს წყარმალუ რიო-დელ-ატუელი. ვულკანიშ კონკა ზუღაშ დონეშე 5 189 მეტრას იდვალუაფუ.

## ქოძირით თაშნეშე
* არგენტინაშ ვულკანეფიშ ერკებული
* ჩილეშ ვულკანეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
*კალდერა-დელ-ატუელი, მოსოფელიშ ვულკანიზმიშ პროგრამა 

კატეგორია:არგენტინაშ ვულკანეფი
კატეგორია:ჩილეშ ვულკანეფი
სერო-ბაიო

მინი|250პქ
**სერო-ბაიო** — ვულკანური კომპლექსი არგენტინა-ჩილეშ ოორუე თანჯას. მირჩქინუადუ აქტიურ ზონათ, ნამუთ კანკალეშა ირულუანს. დუდი ნორთი იდვალუაფ არგენტინას, კატამარკაშ პროვინციას. კომპლექსიშ არძაშე მაღალი კონკა ზუღაშ დონეშე 5 401 მეტრას იდვალუაფუ.

## ქოძირით თაშნეშე
* არგენტინაშ ვულკანეფიშ ერკებული
* ჩილეშ ვულკანეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ობჟათე ამერიკაშ დიდი ვულკანეფიშ ერკებული დო ფოტოეფი 
* ობჟათეშ 27-ა პარალელს დვალირი ვულკანეფიშ რუკა 

კატეგორია:არგენტინაშ ვულკანეფი
კატეგორია:ჩილეშ ვულკანეფი
სერო-ელ-კონდორი

მინი|250პქ|სერო-ელ-კონდორი
**სერო-ელ-კონდორი** — სტრატოვულკანი არგენტინას. იდვალუაფუ ჩილეწკჷმა თანჯაშე 20 კილომეტრის, კატამარკაშ პროვინციას. მუში სიმაღალა რე 6 532 მ. ვულკანი აქტიურო იკოროცხუ, მარა თეხანო მერულაფირი რე. მუშ გოხოლუას იდვალუაფუ ვულკანი ფალსო-ასუფრე.

ეიოშანალი რე, ნამდა სერო-ელ-კონდორი ანდეფიშ 6000 მეტრაშე მაღალ კონკეფს შქას ბოლოქ იჸუ, ნამუშათ ადამიერქ ეშახოხჷ. მაართა ეშულაქ იჸუ 2003 წანას.

## ქოძირით თაშნეშე
* არგენტინაშ ვულკანეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
* საატელიტური ფოტოეფი 
* ობჟათე ამერიკაშ თარი ვულკანეფიშ ერკებული დო ფოტოეფი 
* კატამარკაშ პროვინციაშ რუკა

## სქოლიო
 

კატეგორია:არგენტინაშ ვულკანეფი
სერო-ესკორიალი

**სერო-ესკორიალი** () — ვულკანი ანდეფიშ გვალეფს, ჩილეშ ოორუე ნორთის, ჩილეშ დო არგენტინაშ თანჯას. იდვალუაფუ ანტოფაგასტაშ რეგიონს. სიმაღალა ზუღაშ დონეშე რე 5,447 მ.

## ქოძირით თაშნეშე
* არგენტინაშ ვულკანეფიშ ერკებული
* ჩილეშ ვულკანეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ვულკანი სერო-ესკორიალი 

კატეგორია:არგენტინაშ ვულკანეფი
კატეგორია:ჩილეშ ვულკანეფი
სერო-ტუსგლე

**სერო-ტუსგლე** — სტრატოვულკანი ოორუე-ბჟადალ არგენტინას. იდვალუაფუ ზუღაშ დონეშე 5 000 მეტრას. სერო-ტუსგლე ცენტრალური ანდეფიშ არძაშე ბჟაეიოლჸურე დვალირ ახალ ვულკანს წჷმარინუანს, იდვალუაფუ თე რეგიონიშ ვულკანურ ორტყაფუშე 120 კმ-ით ბჟაეიოლჸურე. მუში ხანი, მუჭოთ ულირ ბორჯის ეშაგორგოთელ მასალეფქ ოძირუნი, 0,1 მილიონი წანა რე.

## ქოძირით თაშნეშე
* არგენტინაშ ვულკანეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
*სერო-ტუსგლე, მოსოფელიშ ვულკანიზმიშ პროგრამა

კატეგორია:არგენტინაშ ვულკანეფი
სერო-ვოლკანიკო

**სერო-ვოლკანიკო** — ვულკანური კონუსი არგენტინას, ზუღაშ დონეშე 1,930 მეტრას. იდვალუაფუ სტრატოვულკან ტრონადორიშ ობჟათე-ბჟაეიოლჸურე. მუში აქტივობა დოფიქსირაფილი რე 70 000 - 14 000 წანაშ წოხოლე დო ეშეგორგოთჷ ანდეზიტმიშმაკათაფალ ლავაქ.

## ქოძირით თაშნეშე
* არგენტინაშ ვულკანეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
*კალდერა-დელ-ატუელი, მოსოფელიშ ვულკანიზმიშ პროგრამა 

კატეგორია:არგენტინაშ ვულკანეფი
კოჩიკიტოშ ვულკანური ბუნა

**კოჩიკიტოშ ვულკანური ჯგუფი** — ვულკანეფიშ ჭიჭე ბუნა ოორუე არგენტინას. თარი კონკა რე კოჩიკიტო, ნამუთ ჰოლოცენიშ ხანიშ რე. ბუნა გვალო იკათუანს 8 ვულკანურ კონუსის. უმაღალაში კონკაშ სიმაღალა 1 435 მეტრა რე.

## ქოძირით თაშნეშე
* არგენტინაშ ვულკანეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
*კოჩიკიტოშ ვულკანური ბუნა, მოსოფელშ ვულკანიზმიშ პროგრამა

კატეგორია:არგენტინაშ ვულკანეფი
კოპაუე

მინი|250პქ|კოპაუეშ გინაჯინუ კრატერიშ ტობაშე
**კოპაუე** — სტრატოვულკანი ობჟათე ამერიკას, არგენტინა-ჩილეშ თანჯას. 2 კილომეტრიშ სიგინძას იდვალუაფუ ჩხორო ვულკანური კრატერი. ბჟაეიოლ კრატერს იდვალუაფუ წყითე, ტუტეამი, 300 მ სიგანაშ კრატერული ტობა. თე ტობაშე XX ოშწანურას დოფიქსირაფილი რე ოწიმაია წურწუფაშ ეშაგორგოთი.

## ქოძირით თაშნეშე
* არგენტინაშ ვულკანეფიშ ერკებული
* ჩილეშ ვულკანეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
*კოპაუეშ ვულკანური  ბუნა, მოსოფელიშ ვულკანიზმიშ პროგრამა 

კატეგორია:არგენტინაშ ვულკანეფი
კატეგორია:ჩილეშ ვულკანეფი
კორდონ-დელ-ასუფრე

**კორდონ-დელ-ასუფრე** () — ჭიჭე ვულკანური კომპლექსი ობჟათე ამერიკას, არგენტინა-ჩილეშ თანჯას, (კატამარკაშ პროვინცია, არგენტინა. ანტოფაგასტაშ რეგიონი, ჩილე). იდვალუაფუ ვულკან ლიულიაილიაკოშე 50 კილომეტრით ობჟათეჸურე.

კომპლექსშა მიშმურს 6 ვულკანური კრატერი, თინეფშე უმაღალაში ზუღაშ დონეშე 5 463 მეტრას იდვალუაფუ, თეხანო მერულაფირი რე.

## ქოძირით თაშნეშე
* არგენტინაშ ვულკანეფიშ ერკებული
* ჩილეშ ვულკანეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
* კატამარკაშ პროვინციაშ რუკა
* სალტიშ პროვინციაშ რუკა
* ობჟათე ამერიკაშ თარი ვულკანეფიშ ერკებული დო ფოტოეფი  
* ანტოფაგასტაშ რეგიონიშ რუკა  

კატეგორია:არგენტინაშ ვულკანეფი
კატეგორია:ჩილეშ ვულკანეფი
დომუიო

მინი|250პქ|დომუიო
**დომუიო** — სტრატოვულკანი არგენტინას, ნეუკენაშ პროვინციას. მუში სიმაღალა რე 4 709 მეტრა დო წჷმარინუანს პატაგონიაშ უმაღალაშ კონკას. ფშხირას თის „*პატაგონიაშ ორთვალს*“ უძახჷნა (*"El Techo de la Patagonia"*).

ვულკანს უღუ ფართო, 15 კმ სიგანაშ კალდერა, სოდეთ ძირაფილი რე დაციტიშ ვულკანური გუმბათეფი. კონკეფს ბრელი რე გეიზერი დო ჩხე მაფერი.

ვულკანიშ ჯოხოდვალა მოურს მაპუჩეშ კათაშ ნინაშე დო შანენს „*ცანცალს დო ბურდღინუას*“, მუთ ვულკანიშ გეოთერმული აქტიურობაშე მოურს.

## ქოძირით თაშნეშე
* არგენტინაშ ვულკანეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
*ვულკანი დომუიო, მოსოფელიშ ვულკანიზმიშ პროგრამა

კატეგორია:არგენტინაშ ვულკანეფი
ჭალე (წალენჯიხაშ მუნიციპალიტეტი)

**ჭალე** — ოფუტე საქორთუოს, სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ წალენჯიხაშ მუნიციპალიტეტის, იდვალუაფუ წყარმალუ ინგირიშ მარძგვანი პიჯის, აფხაზეთიშ ავტონომიური რესპუბლიკაშ ადმინისტრაციული თანჯაშ გოხოლუას. ზუღაშ დონეშე 240 მეტრას, ნ. წალენჯიხაშე დოჩილითაფირი რე 24 კილომეტრით, ნ. ჯვარშე 6 კმ-ით. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით ოფუტეს ოხორანს 900 კოჩი.

ჭალე ჭალეშ თემიშ ცენტრი რე. თემშა თაშნეშე მიშმურს ოფუტეეფი: ეწერფერდი დო ფოცხოენწერი. 2008 წ. რუსეთ-საქორთუოშ ლჷმაშ პერიოდის ოფუტეშ მინალუწკჷმა გერედჷ რუსეთიშ საოკუპაციო ჯარეფიშ ბლოკ-ოჯინუ.

ჭალეშ თემიშ ტერიტორიას ფუნქციონირენს სუმი სკოლა, ჟირი ობაღანე ბაღი, ამბულატორია, ოკონცერტე დარბაზი, ოთხი ოკუჩხბურთე მოედანი. თემიშ აკოდგინალუას რე ნოღაშ ტიპიშ დოხორინი ფოცხოენწერი, სოდეთ მოხვადჷ გინორაჸილ პიჯეფიშ ინოხორინქ. თემიშ რწმუმაფილი რე ავთანდილ მანია, დეპუტატი რაიონულ ოკათუეშის - დავით ხასაია.

## ლიტერატურა

## სქოლიო

კატეგორია:წალენჯიხაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
მინერალეფიშ ერკებული

thumb|200px|მინერალეფშე გოხაზირაფილი ჩხოლეფიშ ფიგურეფი 
მინერალეფიშ ჯოხოდვალა ანბანიშ მეჯინათ:

## ა
* ავგიტი
* ალბიტი
* ალმასი
* ანდალუზიტი
* ანდრადიტი
* ანორთიტი
* აპატიტი
* არფვედსონიტი
* აქტინოლითი

## ბ
* ბერილი
* ბიოტიტი
## გ
* გლაუკოფანი
* გრანატები
* გროსულარი

## დ
* დიაბოლეიტი
* დიოპსიდი
* დოლომიტი

## ე
* ეგირინი
* ენსტატიტი
* ეპიდოტი

## ვ
* ვეზუვიანი
* ვარჩხილი
* ვოლასტონიტი

## ზ
*ზურმუხტი

## თ
* თაბაშირი

## ი

## კ
* კალციტი
* კაოლინიტი
* კვარცი
* კიანიტი
* კორდიერიტი
* კორუნდი

## ლ
* ლაბრადორიტი
* ლეპიდოლითი

## მ
* მიკროკლინი
* მუსკოვიტი

## ნ
* ნეპტუნიტი
* ნეფელინი
* ნეფრიტი
* ნიკელი

## ო
* ოლივინი
* ორთიტი
* ორთოკლაზი
* ორქო

## პ
* პიროპი
* პიროფილიტი
* პლატინა

## ჟ

## რ
* რიბეკიტი
* რკინა
* როდონიტი
* რქატყუარა

## ს
* სერპენტინი
* სილიმანიტი
* სპესარტიტი
* სპოდუმენი
* სტავროლითი

## ტ
* ტალკი
* ტიტანიტი
* ტოპაზი
* ტრემოლიტი
* ტურმალინი

## უ
* უვაროვიტი

## ფ
* ფაბიანიტი
* ფელდშპატოიდი
* ფლოგოპიტი
* ფლუორიტი

## ქ
## ღ
## ყ
## შ
## ჩ
## ც
* ცირკონი
* ცოიზიტი

## ძ
## წ
## ჭ
## ხ
## ჯ
## ჰ
* ჰალუაზიტი
* ჰედენბერგიტი
* ჰიპერსტენი

კატეგორია:მინერალეფი
შვეიცარიაშ ნოღეფიშ ერკებული

მინი|300პქ|შვეიცარიაშ ნოღეფიშ ერკებული მახორობაშ მუდანობაშ მეჯინათ

მოჩამილი რე შვეიცარიაშ უშხუაში ნოღეფიშ ერკებული. მუნიციპალიტეტი, ნამუშ მახორობათ 10 000 ადამიერიშ უმოსი რე, ნოღათ იკოროცხუ.

## ნოღეფი ანბანიშ მეჯინათ
[მინი|300პქ|[ციურიხი]]
[მინი|300პქ|[ჟენევა]]

* ალტდორფი
* აარაუ
* ბაზელი
* ბერნი
* ბილი
* დავოსი
* ვევე
* ვილნევი
* ვინტერთური
* ზოლოთურნი
* კური
* ლუცერნი
* ლოზანა
* ლოკარნო
* ლუგანო
* მონტე
* მონტრე
* ნიონი
* ჟენევა
* სანქტ-გალენი
* სიონი
* თუნი
* ფრიბური
* ციურიხი

## შვეიცარიაშ ართამი რუკა

რუკაშ ლეგენდა:

## რესურსეფი ინტერნეტის

*''Les niveaux géographiques de la Suisse 

*
შვეიცარია
პარაგვაიშ წყარმალუეფიშ ერკებული

მოჩამილი რე **[[პარაგვაი]]შ წყარმალუეფიშ ერკებული**.

## ღანჩოშ მეჯინათ
ერკებულს წყარმალუეფი ღანჩოეფიშ მეჯინათ რე მოჩამილი. ნადუეფი გჷშართილი რე მიშაკინელო. 

### [[ლა-პლატაშ ღანჩო]]
*პარანა
**პარაგვაი
***ტებიკუარი
***პილკომაიო
***სალადო
***პირიბებუი
***კონფუსო
***მანდუვირა
***ხეხუი
****იაგუი
***აგურაი-გუასუ
***ნეგრო
****აგურაი-გუასუ
***ხეხუი-გუასუ
****კურუგუატი
***მონტე-ლინდო
***იპანე
***აკიდაბანი
***ვერდე
***აპა
***მელო
***ტიმანე
***ბამბურალი
**მონდაი
**აკარაი
***იგუასუ
**იტამბეი
**კარაპა

## ლიტერატურა
* Rand McNally, The New International Atlas, 1993.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* GEOnet Names Server

კატეგორია:პარაგვაიშ წყარმალუეფი
კატეგორია:ობჟათე ამერიკაშ წყარმალუეფი
შვედეთიშ ტობეფიშ ერკებული

250პქ|მინი|მარჯვნივ|მელარენიშ ტობა
ცხირეს მოჩამილი რე შვედეთიშ 10 უდიდაში ტობაშ ერკებული ჟიდოხიშ ფართობიშ მეჯინათ:

## წყუ

* *Fakta och Fiske*, Fiskeriverket, 2003.
* Data from SMHI, 2002.

კატეგორია:შვედეთიშ ტობეფი
ნიკარაგუაშ ვულკანეფიშ ერკებული

ერკებულს მოჩამილი რე მოქიმინჯე დო შქირატილი ვულკანეფიშ ერკებული ნიკარაგუაშ ტერიტორიას:

კატეგორია:ნიკარაგუაშ ვულკანეფი
გერმანიაშ ერუანული პარკეფიშ ერკებული

thumb|250px|გერმანიაშ ერუანული პარკეფიშ აბანდვალა

მოჩამილი რე **გერმანიაშ ერუანული პარკეფიშ ერკებული**. თეხანო ქიანას 14 ერუანული პარკი რე, ნამუეფიშ ედომიშამი ფართობი 962 048 ჰექტარი რე. 

## რესურსეფი ინტერნეტის
*National Parks and other Protected Areas
*Map/list of German National Parks (unofficial)

კატეგორია:გერმანიაშ ერუანული პარკეფი
ჩილეშ ერუანული პარკეფიშ ერკებული

**[[ჩილე]]შ [[ერუანული პარკი|ერუანული პარკეფი]]:**

*ალბერტო-დე-აგოსტინიშ ერუანული პარკი
*ალერსე-ანდინოშ ერუანული პარკი
*ხუან-ფერნანდესიშ არქიპელაგიშ ერუანული პარკი
*ბერნარდო ო'ჰიგინსიშ ერუანული პარკი
*ბოსკე-დე-ფრაი-ხორხეშ ერუანული პარკი
*კაბო-დე-ჰორნიშ ერუანული პარკი
*ჩილოეშ ერუანული პარკი
*კონგილიოშ ერუანული პარკი
*კორკოვადოშ ერუანული პარკი
*ორნოპირენიშ ერუანული პარკი
*უერკეუეშ ერუანული პარკი
*კოკი გამბლინიშ ერუანული პარკი
*კოკი მაგდალენაშ ერუანული პარკი
*ლა-კამპანიშ ერუანული პარკი
*ლაგუნა-დელ-ლახაშ ერუანული პარკი
*ლაგუნა-სან-რაფაელიშ ერუანული პარკი
*ლას-პალმას-დე-კოკალანიშ ერუანული პარკი
*ლაუკაშ ერუანული პარკი
*ლიანოს-დე-ჩალიეშ ერუანული პარკი
*ლიულიაილიაკოშ ერუანული პარკი
*ნაუელბუტიშ ერუანული პარკი
*ნევადო-ტრეს-კრუსესიშ ერუანული პარკი
*პალი-აიკეშ ერუანული პარკი
*პან-დე-ასუკარიშ ერუანული პარკი
*პუიეუეშ ერუანული პარკი
*კეულატიშ ერუანული პარკი
*რაპა-ნუიშ ერუანული პარკი
*ტოლუაკიშ ერუანული პარკი
*ტორეს-დელ-პაინეშ ერუანული პარკი
*ვისენტე-პერეს-როსალესიშ ერუანული პარკი
*ვილიარიკიშ ერუანული პარკი
*ვულკან ისლუგაშ ერუანული პარკი

## რესურსეფი ინტერნეტის

* ჩილეშ ერუანული ოტყალე კორპორაცია 

*
ისლანდიაშ ვულკანეფიშ ერკებული

მინი|250პქ|ვულკან ეიაფიადლაიოკუდლიშ ეშაგორგოთი 2010 წანას
მინი|250პქ|ისლანდიაშ ვულკანიზმი
***ცხირეს მოჩამილი რე [[ისლანდია|ისლანდიაშ]] არძა [[ვულკანი]]:***

## რესურსეფი ინტერნეტის
*მოსოფელიშ ვულკანიზმიშ პროგრამა 

კატეგორია:ვულკანეფი ქიანეფიშ მეჯინათ
კატეგორია:ისლანდიაშ ვულკანეფი
ავსტრიაშ ტობეფიშ ერკებული

მოჩამილი რე **ავსტრიაშ უდიდაში ტობეფიშ ერკებული**:
მინი|250პქ|ფაკერ-ზე
[მინი|250პქ|[ნოიზიდლერი]]
მინი|250პქ|პლანზეე
* ახენზეე
* ალმზეე
* ალტერზეე
* აისზეე
* ფაკერ-ზე
* ფუშლზეე
* გრიუნერ-ზეე
* ჰალშტედტერ-ზეე
* ჰაიტერვანგერ-ზეე
* ირზეე
* კლოპაინერ-ზეე
* მილშტეტერ-ზეე
* მონდზეე
* ნოიზიდლერი
* პლანზეე
* რაინტალერ-ზეე
* ტრაუნზეე
* ურიზეე
* ვოლფგანზეე
* ვიორტერ-ზეე
* ცელერ-ზეე

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Webkameras an Österreichischen Seen
* Beschreibung österreichischer Seen

კატეგორია:ავსტრიაშ ტობეფი
ბრაზილიაშ ერუანული პარკეფიშ ერკებული

მოჩამილი რე ბრაზილიაშ ერუანული პარკეფიშ ერკებული:

* აბროლოსიშ ერუანული პარკი
* ამაზონიაშ ერუანული პარკი
* აპარანდუს-და-სერიშ ერუანული პარკი
* არაგუაიაშ ერუანული პარკი
* ბრაზილიაშ ერუანული პარკი
* კაბუ-ორანჟიშ ერუანული პარკი
* კაპარაოშ ერუანული პარკი
* შაპადა-დიამანტინიშ ერუანული პარკი
* შაპადა-დუს-გიმარაესიშ ერუანული პარკი
* შაპადა-დუს-ვადეირუსიშ ერუანული პარკი
* ემასიშ ერუანული პარკი
* ფერნანდუ-დი-ნორონიაშ ერუანული პარკი
* გრანდე-სერეტან-ვერედასიშ ერუანული პარკი
* იგუასუშ ერუანული პარკი
* ილია-გრანდეშ ერუანული პარკი
* იტატიაიაშ ერუანული პარკი
* ჟაუშ ერუანული პარკი
* ლენსოი-მარანენსიშ ერუანული პარკი
* მონტე-პასკუალიშ ერუანული პარკი
* მონტე-რორაიმიშ ერუანული პარკი
* პაკაას-ნოვოშ ერუანული პარკი
* პანტანალ-მატოგროსენსიშ ერუანული პარკი
* პიკო-და-ნებლინიშ ერუანული პარკი
* ლაგოა-დო-პეიშეშ ერუანული პარკი
* სან-ჟოაკიმიშ ერუანული პარკი
* სერა-და-ბოკაინიშ ერუანული პარკი
* სერა-და-კანასტრიშ ერუანული პარკი
* სერა-და-კაპივარიშ ერუანული პარკი
* სერა-დო-კიპოშ ერუანული პარკი
* სერა-დო-დივისორიშ ერუანული პარკი
* სერა-ჟერალიშ ერუანული პარკი
* სერა-დოს-ორგანსიშ ერუანული პარკი
* სეტე-სიდადესიშ ერუანული პარკი
* სუპერაგუიშ ერუანული პარკი
* ტიჟუკიშ ერუანული პარკი
* ტუმუკუმაკუშ ერუანული პარკი
* უბაჟარიშ ერუანული პარკი
* შინგუშ ერუანული პარკი
* არაუკარიასიშ ერუანული პარკი
* კამპუს-ჟერაისიშ ერუანული პარკი
* სერა-დუ-პრადუშ ერუანული პარკი
* შაპადა-დას-მესიშ ერუანული პარკი
* ნაშენტის-დუს-რიუ-პარნაიბიშ ერუანული პარკი
* კატიმბაუშ ვეშ ერუანული პარკი
* სერა-დე-იტაბაიანიშ ერუანული პარკი
* სერა-და-ბოდაკენიშ ერუანული პარკი
* ნონტონს-კაპიშაბასიშ ერუანული პარკი 
* კავერნას-დუ-პერუასუშ ერუანული პარკი
* სემპრე-ვივასიშ ერუანული პარკი
* პედრა-აჟულიშ ერუანული პარკი
* სერა-დუ-იტაჟაიშ ერუანული პარკი
* სერა-დუ-კუტიაშ ერუანული პარკი
* ვირუიშ ერუანული პარკი
* სერა-და-მოსიდადეშ ერუანული პარკი
* პაუ-ბრაზილიშ ერუანული პარკი
* ჟერიკოაკოარიშ ერუანული პარკი
* სან-ილაირიშ ერუანული პარკი

## რესურსეფი ინტერნეტის
* [ბრაზილიაშ გარემოშ თხილუაშ დო წყარიშ რესურსეფიშ სამინისტრო - [პორტუგალიური ნინა|პორტუგალიურო]]
* [ ბრაზილიაშ ერუანული პარკეფიშ ერკებული მუში კოორდინატეფით - [პორტუგალიური ნინა|პორტუგალიურო]]

კატეგორია:ბრაზილიაშ ერუანული პარკეფი
პერუშ ვულკანეფიშ ერკებული

თაქ წჷმორინაფილი რე პერუშ ვულკანეფიშ ერკებული.  
thumb|ჩაჩანი - ელ-მისტი
thumb|კოროპუნა
thumb|Sabancaya

## სქოლიო


კატეგორია:პერუშ გეოგრაფია
ბოლივიაშ ერუანული პარკეფიშ ერკებული

მინი|250პქ|ბოლივიის დაცული ტერიტორიების რუკა
**თაქ წჷმორინაფილი რე [[ბოლივია|ბოლივიაშ]] [[ერუანული პარკი|ერუანული პარკეფიშ]] ერკებული 2008 წანაშ მუნაჩემეფით:**

*აგუარაგუეშ ერუანული პარკი
*ამბოროშ ერუანული პარკი
*კარასკოშ ერუანული პარკი
*კოტაპატიშ ერუანული პარკი
*ინიაოშ ერუანული პარკი
*ისიბორო-სეკურეშ ერუანული პარკი
*კაა-ლიაშ ერუანული პარკი
*მადიდიშ ერუანული პარკი
*ნოელ-კემპფ-მერკადოშ ერუანული პარკი
*ოტუკისიშ ერუანული პარკი
*სახამაშ ერუანული პარკი
*ტოროტოროშ ერუანული პარკი
*ტუნარიშ ერუანული პარკი

## რესურსეფი ინტერნეტის
*ბოლივიაშ ერუანული პარკეფი

კატეგორია:ბოლივიაშ ერუანული პარკეფი
კატეგორია:ბოლივიაშ გეოგრაფია
კატეგორია:ბოლივიაშ ტურიზმი
იტალიაშ ვულკანეფიშ ერკებული

ცხირეს მოჩამილი რე იტალიაშ მოქიმინჯე დო შქირატილი ვულკანეფიშ ერკებული:

## რესურსეფი ინტერნეტის
* მოსოფელიშ ვულკანიზმიშ პროგრამა 

## სქოლიო

კატეგორია:იტალიაშ ვულკანეფი
ინდოეთიშ ტობეფიშ ერკებული

თაქ მოჩამილი რე ინდოეთიშ უდიდაში ტობეფიშ ერკებული.
[thumb|575px| [ჯაგ-მანდირიშ ტობა]]
[thumb|<center> [დალიშ ტობა (ინდოეთი)|დალიშ ტობა]]
[thumb| [ჰუსეინ-საგარი (ტობა)|ჰუსეინ-საგარიშ ტობა, ანდჰრა-პრადეში]]
[thumb|[დურგამ-ჩერავა,ანდჰრა-პრადეში]]
[thumb|[ტჰოლიშ ტობა, გუჯარათი]]
[thumb|[რენუკაშ ტობა]]
[thumb|[სურაჯ-ტალი]]
[thumb|[მანასბალიშ ტობა, კაშმირი]]
[thumb|[ჰებალიშ ტობა, კარნატაკა]]
[thumb|[ვემბანადიშ ტობა, კერალა]]
[thumb|[უპერიშ ტობა]]

[thumb|[ლოკტაკიშ ტობა, მანიპური]]
[thumb|[ჩილიკაშ ტობა]]
[thumb|[როპარ-უიტლენდი (ტობა)|როპარ-უიტლენდი]]
[thumb|[კოდაიკანალიშ ტობა]] 
[thumb|[ნაინიტალიშ ტობა, ოჭუმარეს]]
[thumb|275px| ვულკანიშ კრატერს გორჩქინელი [ლონარიშ ტობა]]

## [[ანდჰრა-პრადეში]]შ შტატი
*  დურგამ-ჩერავა
*  კოლერუ

### [[ჰაიდარაბადი (ოლქი)|ჰაიდარაბადი]]
* ჰუსეინ-საგარი
* ოსმან-საგარი
* ჰიმეიატ-საგარი
* შამირფეტი
* მირ-ალამ-თანკი
* საფილგუდა
* დურგამ-ჩერავა (ნოფული ტობა)
* საროორნაგარი
* ალვალი

## [[არუნაჩალ-პრადეში]]შ შტატი
* განკა
* სელი

## [[ასამიშ შტატი|ასამი]]შ შტატი
* დეპორ-ბილი
* ჩანდუბიშ ტობა

## [[გუჯარათი]]
* ჰამირსარიშ ტობა
* კანკარია
* ნალ-საროვარი
* ნალ-საროვარიშ მაფურინჯეფიშ ტყაჩირი
* ნარაიან-საროვარი
* ნარაიან-საროვარიშ ტყაჩირი
* სარდარ-საროვარი
* ტჰოლიშ ტობა
* ვასტაპურიშ ტობა

## [[ჰიმაჩალ-პრადეში]]
* ბრიგჰუ
* დაშაირი
* დჰანკარი
* გჰადჰასარუ
* მაჰაკალი

## [[ჰარიანა]]
* ბადკჰალი
* ბრაჰმა-საროვარი
* კარნა
* სანიჰიტ-საროვარი
* სურაჯკუნდი
* ტილუარი
* ლურჯი მაფურინჯეშ ტობა

## [[ჯამუ დო ქაშმირი]]
* დალი
* პანგონგ-ცო
* ცო-მორირი
* ვულარი
* მანასბალი
* მანსარი

## [[კარნატაკა]]
* ბელანდური
* ულსოორი
* სანკეი
* ჰებალი
* შანტი-საგარა
* დალავაი
* დევანორი
* კარანჯი
* კუკარაჰალი
* ლინგამბუდჰი

## [[კერალა]]
* აშტამუდი
* კუტანადი
* მაანაანჩირა
* პარავურ-კაიალი
* პუნამადა
* შატამკოდა
* ველაიანი
* ვემბანადი

## [[მადჰია-პრადეში]]
* უპერის ტბა (ბჰოპალი)
* ბჰოჯ-ვეტლენდი
* ლოვერი (ბჰოპალი)
* ტავა-რესერვოირი
## [[მაჰარაშტრა]]
* გორევადა
* კჰინდსი
* ლონარი
* პაშანი
* პოვაი
* რანკალა
* სალიმ-ალი
* შივასაგარი
* ტალაო-პალი
* უპვანი
* ვენა

## [[მეგჰალაია]]
* უმიამი

## [[მანიპური]]
* ლოკტაკი

## [[ოდიშა]]
* ჩილკა
* ანშუპა

## [[პენჯაბიშ შტატი|პენჯაბიშ]] შტატი
* კანჯლი-ვეტლენდი
* ჰარიკე-ვეტლენდი
* როპარ-ვეტლენდი

## [[რაჯასტანი]]
* დჰებარი
* ნაკკი
* პაჩბადრა
* ბუშკარი
* რაჯსამანდი
* სამბჰარ-სალტი
* ბალსამანდი
* კაიალანა
* დუდჰ ტალაი
* ფატეფ-საგარი
* პიჩოლა
* რანგსაგარი
* სვაროოპსაგარი
* უდაი საგარი

## [[სიკიმი]]
* გურუდონგმარი
* კეჩეოპალრი
* ცონგმო

## [[ტამილნადუ]]
* ბერიჯამი
* ჩემბარამბაკამი
* კალიველი
* კოდაიკანალი
* უტი
* პულიქატი
* ჭითა გვალაშ ტობა
* სინგანალური
* შოლავარამი
* ვერანამი

## [[უტარ-პრადეში]]
* კიტჰემი
* ბელასაგარი
* ბარუა-საგარ-ტალი
* ამახერა
* ბჰადის-ტალი
* ნაჩან-ტალი
* შეიხა-ჯჰილი

## [[უტარაკჰანდი]]
* სკელეტონი
* ბჰიმტალი
* დოდიტალი
* ნაინიტალი
* ნაუკუჩიატალი
* სატ-ტალი

## [[ბენგალი]]
* რაბინდრა-სარობარი
* რასიკბილი
* სენჩალი

## შხვა
* დიპორ-ბილი
* ჰარიკე
* დებარი
* ჯალმაჰალი (მანსაგარი)
* კადინამკულამი
* კავარი (კაბარი)
* მალიტალი
* მირიკი
* ნაგინა
* მოკამა-ტალი
* ნანგალი
* შამბუ
* სუკნა
* ცოკარი

## სქოლიო
ეკვადორიშ ნოღეფიშ ერკებული

სტატიას მოჩამილი რე ეკვადორიშ ნოღეფიშ ერკებული: 

## ქოძირით თაშნეშე
* ეკვადორიშ პროვინციეფი

## რესურსეფი ინტერნეტის

* ეკვადორიშ სტატისტიკაშ ერუანული ინსტიტუტი 
* Mongabay
* City Population

ეკვადორი
არგენტინაშ ნოღეფიშ ერკებული

**მოჩამილი რე [[არგენტინა]]შ უდიდაში ნოღეფიშ ერკებული მუნეფიშ მახორობაშ მეჯინათ (2001):**

## რესურსეფი ინტერნეტის
* მოსოფელიშ ნოღეფიშ მახორობა  

არგენტინა
ინდონეზიაშ ნოღეფიშ ერკებული

სტატიას მოჩამილი რე **[[ინდონეზია|ინდონეზიაშ]] ოფიციალური ნოღეფიშ ერკებული**, თარი კოკეფიშ დო რეგიონეფიშ მეჯინათ. მახორობაშ მუნაჩემეფი ეჭოფილი რე 2005 წანაშ სტატისტიკაშე.

## ინდონეზიაშ საართო რუკა
რუკაშ ლეგენდა:

## სქოლიო

კატეგორია:ინდონეზიაშ ნოღეფი
ინდონეზია
ახალი ზელანდიაშ ნოღეფიშ ერკებული

სტატიას მოჩამილი რე ახალი ზელანდიაშ უშხუაში ნოღეფიშ ერკებული მახორობაშ მუდანობაშ მეჯინათ:

thumb|ახალი ზელანდიაშ რუკა
}
|-
|2
|კრაისტჩერჩი 
| align=right | 
| align=right | 
| align=right | 
|-
|3
|ველინგთონი 
| align=right | 
| align=right | 
| align=right | 
|-
|4
|ჰამილტონი 
| align=right |  
| align=right | 
| align=right | 
|-
|5
|ტაურანგა 
| align=right | 
| align=right | 
| align=right | 
|-
|6
|დანიდინი 
| align=right | 
| align=right | 
| align=right | 
|-
|7
|პალმერსტონ-ნორთი 
| align=right | 
| align=right | 
| align=right | 
|-
|8
|ჰეისტინგსი 
| align=right |  
| align=right | 
| align=right | 
|-
|9
|ნელსონი 
| align=right | 
| align=right | 
| align=right | 
|-
|10
|ნეიპირი 
| align=right |  
| align=right | 
| align=right | 
|-
|11
|როტორუა 
| align=right | 
| align=right | 
| align=right | 
|-
|12
|ნიუ-პლიმუთი 
| align=right | 
| align=right | 
| align=right | 
|-
|13
|უანგარეი 
| align=right | 
| align=right | 
| align=right | 
|-
|14
|ინვერკარგილი 
| align=right | 
| align=right | 
| align=right | 
|-
|15
|უონგანუი 
| align=right | 
| align=right | 
| align=right | 
|-
|16
|გიზბორნი 
| align=right | 
| align=right | 
| align=right | 
|}

## ახალი ზელანდიაშ საართო რუკა
რუკაშ ლეგენდა:

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Statistics New Zealand Subnational Population Estimates 
* Tauranga status change, 2003 - specific details
** Local Government (Tauranga City Council) Order 2003 (Governor-General's Order-in-Council, 2 October 2003)
** Local Government Commission press release (PDF)
** Local Government Commission decision full text  (PDF)
** Tauranga's city status returns (*[[New Zealand Herald]]*, 12 August 2003)
* Local Government Online Limited site  - confirmation, post-1989 council names
*Map

ახალი ზელანდია
კატეგორია:ახალი ზელანდიაშ ნოღეფი
კუბაშ პრემიერ-მინისტრეფიშ ერკებული

თუდო მოჩამილი რე **[[კუბა|კუბაშ]] პრემიერ-მინისტრეფიშ ერკებული** 1940 წანაშე ამდღარშახ.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*Cuba – World Statesmen.org

კატეგორია:კუბაშ თარობა
კატეგორია:კუბაშ ისტორია
პერუშ 20 უდიდაში ნოღაშ ერკებული

**პერუშ 20 უდიდაში ნოღაშ ერკებული** – თაქ წჷმორინაფილი რე პერუშ 20 უდიდაში ნოღაშ ერკებული მახორობაშ მეჯინათ. 
thumb|right|არეკიპაშ კათედრალი
thumb|right|ტრუხილიოშ პლასა დე არმასი სერით
thumb|right|კუსკოშ გინაჯინუ        

## ქოძირით თაშნეშე

*პერუშ ნოღეფი

## რესურსეფი ინტერნეტის
*http://www.inei.gob.pe/biblioineipub/bancopub/Est/Lib0842/index.htm 
*http://www.saludarequipa.gob.pe/
*http://www.diresalalibertad.gob.pe/
*http://www.minsa.gob.pe/
*http://www.munichiclayo.gob.pe/g_urbanismo/ 

კატეგორია:პერუშ ნოღეფი
პერუშ ნოღეფიშ ერკებული

თაქ მოჩამილი რე პერუშ ნოღეფიშ ერკებული.

*აბანკაი
*ალერტა
*ანდაუაილასი
*ანდოასი
*არეკიპა
*აიაკუჩო
*ბაგვა
*კახამარკა
*კალიაო
*კარასი
*სერო-დე-პასკო
*ჩიკლაიო
*ჩიმბოტე
*კუსკო
*უაჩო
*უანკაიო
*უანუკო
*უარასი
*იკა
*ილო
*იკიტოსი
*ხულიაკა
*ლიმა - ქიანაშ ნანანოღა
*პისკო
*პიურა
*პუკალიპა
*პუერტო-მალდონადო
*პუნო
*სულიანა
*ტაკნა
*ტალარა
*ტარაპოტო
*ტრუხილიო
*ტუმბესი

## პერუშ ნოღეფი მახორობაშ მეჯინათ

[thumb|right|200px|[კალიაო]]

[thumb|200px|right|[ტრუხილიო (პერუ)|ტრუხილიო]]
[thumb|right|200px|[ჩიკლაიო]]

## პერუშ საართო რუკა
რუკაშ ლეგენდა:


კატეგორია:ერკებულეფი:პერუ

## ქოძირით თაშნეშე
* პერუშ 20 უდიდაში ნოღაშ ერკებული

პერუ
კატეგორია:პერუშ ნოღეფი
ლიბიაშ ვულკანეფიშ ერკებული

ლიბიაშ მოქიმინჯე დო შქირატილი ვულკანეფი:
 
## ლიბიაშ ვულკანეფიშ ერკებული

კატეგორია:ლიბიაშ ვულკანეფი
ფინეთიშ ერუანული პარკეფიშ ერკებული

ფინეთიშ ტერიტორიას **36 ერუანული პარკი იდვალუაფუ**. არძას ფინეთიშ სახენწჷფო ოტყალე ადმინისტრაცია მართუნს. მუნეფიშ ედომუშამი ფართობი  8,873 კმ² რე, ქიანაშ ედომუშამი ფართობიშ 2,7 %. 2007 წანას, ერუანულ პარკეფს 1,7 მლნ მაძირაფუქ ეჭანუ. 

## ერუანული პარკეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
*ფინეთიშ ერუანული პარკეფი, ოფიციალური ვე-ხასჷლა 
*National parks, hiking areas, wilderness areas
*„ჩქიმ გურს ლაპლანდიას ბტებულენქ - თენა ფინეთი რე", ფინეთიშ ოგალენე საქვარეფიშ სამინისტრო 

## სქოლიო

*
ავსტრიაშ ერუანული პარკეფიშ ერკებული

**ავსტრიას შკვითი ერუანული პარკი** რე, ნამუეფიშ ედომუშამი ფართობი 2 376 კმ²-ს, ქიანაშ ედომუშამი ტერიტორიაშ 2,8%-ს აკმადგინანს.  

## რესურსეფი ინტერნეტის
*  ავსტრიაშ ერუანული პარკეფი — ოფიციალური ვებ-ხასჷლა 

## სქოლიო

კატეგორია:ავსტრიაშ ერუანული პარკეფი
ისლანდიაშ ნაციონალური პარკეფიშ ერკებული

2008 წანაშ დგომარობათ, ისლანდიას სუმი ნაციონალური პარკი რე. 2008 წანაშახ, რდჷ ოთხი ნაციონალური პარკი, მარა იოკულსაურგლუვრიშ დო სკაფტაფეტლიშ აკოართაფაშ უკული დირსხუ ახალ - ვატნაიოკუდლიშ ნაციონალურ პარკიქ, ნამუთ ევროპას უდიდაში რე. 

## რესურსეფი ინტერნეტის
*ისლანდიაშ ნაციონალური პარკეფი 

კატეგორია:ისლანდიაშ ნაციონალური პარკეფი
კატეგორია:ისლანდიაშ გეოგრაფია
ნიდერლანდიშ ერუანული პარკეფიშ ერკებული

მინი|მარჯვნივ|350პქ|ნიდერლანდიშ ერუანული პარკები

**[[ნიდერლანდი|ნიდერლანდის]]** რე 20 ერუანული პარკი. თაქ რე წჷმორინაფილი ნიდერლანდიშ ერუანული პარკეფიშ ერკებული. ნიდერლანდიშ მაართა ერუანულ პარკიქ დირსხუ 1930 წანას (ველიუვეზომიშ ერუანული პარკი). ფართობით უდიდაში რე ოსტერსხელდეშ ერუანული პარკი (370 კმ²). 

__TOC__

## გალერეა

ფაილი:Lauwersmar kollumerwaard de baak.jpg|ლაიუვერსმერიშ ერუანული პარკი
ფაილი:NP-LauwersmeerKaart.jpg|ლაიუვერსმერიშ ერუანული პარკიშ რუკა
ფაილი:Willemsduin baken.jpg|სხირმონიკოგისშ ერუანული პარკი
ფაილი:NP-SchiermonnikoogKaart.jpg|სხირმონიკოგიშ ერუანული პარკიშ რუკა
ფაილი:De Alde Feanen - 4.jpg|ალდე-ფეანენიშ ერუანული პარკი


## რესურსეფი ინტერნეტის
* ნიდერლანდიშ ერუანული პარკეფი 
* ნიდერლანდიშ ერუანული პარკეფი
ლიპარი

thumb|right|300px|ლიპარი
**ლიპარი** (ლათ. Lipara; ბერძენ. Meligunis; იტალ. Lìpari) — აეოლიანიშ კოკეფშე უდიდაში, ტირენიაშ ზუღას, იდვალუაფუ სიცილიაშე ოორუეჸურე, 44 კილომეტრიშ დოშორაფათ. კოკიშ ირალი მახორობა რე 11 ვითოში ადამიერი. ზარხულს ტურისტულ სეზონს მახორობაშ რიცხუ 20 ვითოშშახ ირდუ.

## ქოძირით თაშნეშე
*იტალიაშ ვულკანეფიშ ერკებული

## წყუეფი
*

კატეგორია:სქირონაშქა ზუღაშ კოკეფი 
კატეგორია:მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი იტალიას 
კატეგორია:იტალიაშ ვულკანეფი
ფინეთიშ ნოღეფიშ ერკებული

[thumb|250px|[ფინეთიშ რუკა]]
[thumb|right|250px|[ჰელსინკი]]
[thumb|right|250px|[ესპოო]]
[thumb|right|250px|[ტამპერე]]
[thumb|right|250px|[ვანტაა]]
[thumb|right|250px|[ტურკუ]]
[thumb|right|250px|[ოულუ]]
**2010 წანაშ დგომარობათ, ფინეთის 108 ნოღა რე.**

## ფინეთიშ საართო რუკა

რუკაშ ლეგენდა:


კატეგორია:ერკებულეფი:ფინეთი

## რესურსეფი ინტერნეტის

*ფინეთიშ რუკა


ფინეთი
შვეიცარიაშ წყარმალუეფიშ ერკებული

შვეიცარიაშ წყარმალუეფი ქიმინჷნა მეჭედა წყარხვეიან რშვილს. წყარმალუეფიშ უმეტაშობა ოდუდეს ალპეფს ეთმეჭოფუნს, ირდუნა ნდღულაფირი თირიშ დო ჭვემაშ წყარეფით. შვეიცარიაშ წყარმალუეფიშ უმეტაშობა ქიმინჷნს წყარგელაფუეფს, ბრელ წყარმალუს ჰესი რე ეკიდილი.
შვეიცარიაშ უგინძაში წყარმალუ რე რაინი, ნამუთ შვეიცარიაშ ტერიტორიას გინმურს 375 კმ-ს.

## შვეიცარიაშ უგინძაში წყარმალუეფიშ ერკებული

# რაინი - 375 კმ - 36'494 კმ²
# აარე - 295კმ - 17'779 კმ²
# რონა - 264 კმ - 10'403 კმ²
# როისი - 158 კმ - 3'425 კმ²
# ლინთი / ლიმატი - 140 კმ - 2'416 კმ²
# ზანე - 128 კმ - 1'892 კმ²
# თური 125 კმ - 1'724 კმ²
# ინი - 104 კმ - 2'150 კმ²

## უდიდაში ღანჩოშ მაღვენი წყარმალუეფი

# რაინი - 375 კმ - 36'494 კმ²
# აარე - 295 კმ - 17'779 კმ²
# რონა - 264 კმ - 10'403 კმ²
# როისი - 158 კმ - 3,425 კმ²
# ლინთი / ლიმატი - 140 კმ - 2'416 კმ²
# ინი - 104 კმ - 2'150 კმ²
# ზანე - 128 კმ - 1'892 კმ²
# თური - 125 კმ - 1'724 კმ²
# ტიჩინო - 91 კმ - 1'616 კმ²
# ჰინტერრაინი - 57,3 კმ - 1'693 კმ²
# ფორდერრაინი - 67,5 კმ - 1'514 კმ²
# დუ - 74 კმ - 1'310 კმ²
# კანდერი - 44 კმ - 1'126 კმ²

## წყარმალუეფი დო მუნეფიშ ნადუეფი

50 კმ სიგინძაშ ვარა 500 კმ² ფართობიშ წყარიშაკმაჭოფალი ღანჩოშ მაღვენეფი:  
* რაინი - 375 კმ - 36'494 კმ²
** ფორდერრაინი - 67,5 კმ - 1'514 კმ²
** ჰინტერრაინი - 57,3 კმ - 1'693 კმ²
*** ალბულა - 36 კმ - 950 კმ²
** ლანდქუართი 43 კმ - 618 კმ²
** თური 125 კმ - 1724 კმ²
** ზითერი 70 კმ - 340 კმ²
** ტოსი - 58 კმ - 442 კმ²
** ბირსი - 73 კმ - 924 კმ²
** აარე - 295 კმ - 17'779 კმ²
***კანდერი - 44 კმ - 1'126 კმ²
**** ზიმე - 53 კმ - 594 კმ²
*** ზანე - 128 კმ - 1'892 კმ²
*** ორბი - 57 კმ - 488 კმ²
*** ბროე - 86 კმ - 854 კმ²
*** ემე - 80 კმ - 983 კმ²
***  როისი - 158 კმ - 3'425 კმ²
**** კლაინე-ემე - 58 კმ - 477 კმ²
*** ლიმატი - 36 კმ (გვალო 140 კმ - 2'416 კმ²)
**** ლინთი – 104 კმ
**** ზილი - 73 კმ - 341 კმ²
* რონა - 264 კმ - 10'403 კმ²
** ფისპა - 40 კმ - 787 კმ²
** დრანსე - 43 კმ - 678 კმ²
** დუ - 74 კმ - 1'310 კმ²
* ტიჩინო - 91 კმ - 1'616 კმ²
** მაგია - 55 კმ - 926 კმ²
** ტრესა - 13 კმ - 754 კმ²
* ინი - 104 კმ - 2'150 კმ²

## რესურსეფი ინტერნეტის
შვეიცარიაშ წყარმალუეფიშ ირდღალური ტაროსიშ პროგნოზი 

## სქოლიო

კატეგორია:შვეიცარიაშ წყარმალუეფი
ნევადო-ანალიახსი

მინი|250პქ|ნევადო-ანალიახსი, NASA-შ გინნაღელი ფოტო 
**ნევადო-ანალიახსი** — სტრატოვულკანი ბოლივიას. მუში კონკა ზუღაშ დონეშე 5 750 მეტრას იდვალუაფუ. ეკონია ეშაგორგოთიშ თარიღი უჩინებუ რე, მარა მუშ ოორუე ფერდის იძირებე ახალი ლავაშ ნოსქილედეფი. ვულკანი უმოსო ანდეზიტიშე დო დაციტიშე აკმოდირთუ, მუში გაბარი ინგიმბრიტიშე.

## ქოძირით თაშნეშე
* ბოლივიაშ ვულკანეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
*http://www.mountain-forecast.com/peaks/Nevado-Anallajsi
*http://www.volcanolive.com/anallajsi.html

კატეგორია:ბოლივიაშ ვულკანეფი
ირუპუტუნკუ

მინი|მარჯვნივ|250პქ|ვულკანი ირუპუტუნკუ
**ირუპუტუნკუ** () – ვულკანი ანდეფიშ გვალეფს, ჩილეშ ოორუე ნორთის. იდვალუაფუ ტარაპაკაშ რეგიონს, ბოლივიაშ დო ჩილეშ თანჯას. სიმაღალა ზუღაშ დონეშე – 5165 მ.  ვულკანი აკმოდირთუ ჟირკრატერამი კონკაშე. ეკონია ეშაგორგოთი უღუდ 1995 წანას.

## ქოძირით თაშნეშე
* ბოლივიაშ ვულკანეფიშ ერკებული
* ჩილეშ ვულკანეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Smithsonian Institution Global Volcanism Program: Irruputuncu 
* Volcano Live.Irruputuncu
* Volcanoes of the Central Andes.Irruputuncu

კატეგორია:ჩილეშ ვულკანეფი
კატეგორია:ბოლივიაშ ვულკანეფი
მასისო-დე-ლარანკაგუა

**მასისო-დე-ლარანკაგუა** — სტრატოვულკანი ბოლივიას, ტურკოშ მუნიციპალიტეტის, ანდეფიშ გვალეფს. მუში კონკა ზუღაშ დონეშე 5 520 მეტრას იდვალუაფუ. აკმოდირთუ ანდეზიტიშე დო დაციტიშე. ვულკანიშ ეკონია ეშაგორგოთიშ თარიღი უჩინებუ რე, მარა კანკალე მარკვებუშ არზით, თექ ჰოლოცენიშ პერიოდის მოხვადჷ.

## ქოძირით თაშნეშე
* ბოლივიაშ ვულკანეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
*მასისო-დე-ლარანკაგუა 

კატეგორია:ბოლივიაშ ვულკანეფი
ასკია

**ასკია** () — მოქიმინჯე სტრატოვულკანი ისლანდიაშ სუკიშ ცენტრალურ ნორთის. იდვალუაფუ ზუღაშ დონეშე 1510 მეტრას. 

1875 წანას ვულკანიშ ეშაგორგოთიშ გეშა გორჩქინდჷ ჟირ ტობაქ 45 კმ² ფართობით: იოსკიუვათნი დო ვიტიქ.

## გალერეა

ფაილი:Viti Iceland.jpg
ფაილი:138 OESKJUVATN.JPG
ფაილი:Island Askja.jpg


## ქოძირით თაშნეშე
* ისლანდიაშ ვულკანეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ასკიაშ ვულკანი 

კატეგორია:ისლანდიაშ ვულკანეფი
რეიკიანესი

**რეიკიანესი** ( - *ჩქონი რეიკიანესი*) — ჩქონი ისლანდიას.

რეიკიანესიშ ჩქონი იდვალუაფუ ისლანდიაშ ობჟათე-ბჟადალ ნორთის, ფორილი რე გოსქანჩილი ლავათ დო ექი-ექ ჩანარეფით.

რეიკიანესიშო დჷმახასიათაფალი რე ვულკანური აქტივობა.

## გალერეა

Image:Bridge across continents iceland.jpg|
Image:Reykjanesvirkjun.JPG| გეოთერმული ელექტროსადგჷმი
File:Iceland (1), Grindavík.JPG|გრინდავიკი


Image:Krisuvik.jpg|კრისუვიკი
Image:Salt lake at Reykjanesskagi.jpg|სალთიშ ტობა
File:2006-05-27-082806 Iceland Keflavík.jpg|კებლავიკიშ აეროპორტი


## ქოძირით თაშნეშე
*ისლანდიაშ ვულკანეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
ოფიციალური ვებ-ხასჷლა

კატეგორია:ისლანდიაშ ვულკანეფი
ენწერი (ენწერიშ თემი)

**ენწერი** — ოფუტე საქორთუოს, სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ წალენჯიხაშ მუნიციპალიტეტის. თემიშ ცენტრი.

## სქოლიო

კატეგორია:წალენჯიხაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
ენწერი (წალენჯიხაშ მუნიციპალიტეტი)

**ენწერი** — ოფუტე საქორთუოს, სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ წალენჯიხაშ მუნიციპალიტეტის, ჯვარიშ ონოღე აკოდგინალუას. იდვალუაფუ წყარმალუ ინგირიშ კვარჩხანი ჸურე, ზუღაშ დონეშე 320 მეტრას. ნოღა წალენჯიხაშე დოჩილითაფირი რე 7 კილომეტრით, ჯვარშე (უხოლაში რკინაშარაშ სადგჷმი) 2 კილომეტრით. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით ოფუტე ენწერიშ მახორობა აკმადგინანს 3157 ადამიერს.

## ლიტერატურა

## სქოლიო

კატეგორია:წალენჯიხაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
ენწერფერდი

**ენწერფერდი** — ოფუტე საქორთუოს, სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ წალენჯიხაშ მუნიციპალიტეტის, იდვალუაფუ წყარმალუ ინგირიშ ლეხერს, ზუღაშ დონეშე 320 მეტრას. წალენჯიხაშე დოჩილითაფირი რე 26 კილომეტრით, ჯვარშე 8 კმ-ით. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით ოფუტეს ოხორანს  260 ადამიერი.

## ლიტერატურა

## სქოლიო

კატეგორია:წალენჯიხაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
ჟიმოლენი ლია

**ჟიმოლენი ლია** — ოფუტე საქორთუოს, სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ წალენჯიხაშ მუნიციპალიტეტის. იდვალუაფუ წყარმალუ ინგირიშ კვარჩხანი პიჯის, ზუგდიდი–ჯვარიშ ოავტომობილე შარას. ზუღაშ დონეშე 320 მეტრას. წალენჯიხაშა მეძჷ 14 კილომეტრი. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით ოფუტეს ოხორანს 402 ადამიერი.

## ლიტერატურა

## სქოლიო

კატეგორია:წალენჯიხაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
პომერაპე

**პომერაპე** () – ვულკანი ანდეფანდეფიშ გვალეფს, ბოლივიაშ დო ჩილეშ თანჯას. არიკა დო პარინაკოტაშ რეგიონს. სიმაღალა – 6265 მ. მუშ ობჟათეშ განშე დვალირ ვულკან პარინაკოტაწკჷმა ართო წჷმარინუანს ნევადო–დე–პაიაკატიშ კომპლექსიშ ნორთის.

ვულკანშა ეშაულარო არძაშე უჯგუში ბორჯი რე მანგიშე გერგობათუთაშახ.

## ქოძირით თაშნეშე
* ჩილეშ ვულკანეფიშ ერკებული 
* ბოლივიაშ ვულკანეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Peakware. მოსოფელიშ გვალეფიშ ენციკლოპედია: პომერაპე

კატეგორია:ჩილეშ ვულკანეფი
კატეგორია:ბოლივიაშ ვულკანეფი
ტომას ფილიპსი

**ტომას ფილიპსი** (დ. 18 გჷმათუთა, 1770 – ღ. 20 პირელი, 1845) — ჩინებული ინგლისარი ხანტუ. 

## რესურსეფი ინტერნეტის
*Thomas Phillips online (ArtCyclopedia)
*Biography of Thomas Philips (The Walter Scott Digital Archive, Edinburgh University Library)
*BBC Your Paintings: works by Thomas Phillips in public British collections

კატეგორია:ინგლისარეფი
კატეგორია:ინგლისარი ხანტუეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1770
კატეგორია:ნაღურა 1845
ხდე

**ხდე** (ხდისწყალი, ქისტურა) — წყარმალუ ყაზბეგიშ მუნიციპალიტეტის, წყარმალუ თერგიშ მარძგვანი ნადუ. ოდუდე უღუ ჯიშთი კიბიშის, 2900 მეტრაშ სიმაღალას. აკათუ თერგის მარძგვანშე დარიალიშ ლეხერს. სიგჷნძა 19 კილომეტრი. ირდუ თირიშ, ჯიშთური დო ჭვემაშ წყარით. ოშქაშე წანმოწანური ხარჯი 2 მ3/წმ. თე წყარმალუს რე ეგაფილი დარიალჰესი.

## ლიტერატურა

კატეგორია:მცხეთა-მთიანეთიშ აკანიშ წყარმალუეფი
ტრონადორი

მინი|250პქ
მინი|250პქ|გინაჯინუ მასკარდიშ ტობაშე     
**ტრონადორი** — შქირატილი სტრატოვულკანი ობჟათე ანდეფს, არგენტინა-ჩილეშ თანჯას, არგენტინაშ ნოღა ბარილოჩეშ გოხოლუას, ზუღაშ დონეშე 3,491 მეტრას. იდვალუაფუ ვისენტე-პერეს-როსალესიშ ნაციონალურ პარკის (ჩილე) დო ნაუელ-უაპიშ ნაციონალურ პარკის შქას (არგენტინა). ტრონადორს იდვალუაფუ ბრუო უგურყელი. ნამუეფით თეხანო გლობალური დოტიბაფაშ გეშა უკოხოლე იკინანა.

ტრონადორი გვალო სუმ კონკაშე აკმოდირთუ. ჩილეშ განშე კონკა ზურაშ დონეშე 3 320 მეტრას იდვალუაფუ, არგენტინაშ განშე დვალირი 3 200 მეტრსდ დო ოთანჯე ზოლს დვალირეფშე არძაშე მაღალი რე 3 491 მ.

## ქოძირით თაშნეშე
*არგენტინაშ ვულკანეფიშ ერკებული 
*ჩილეშ ვულკანეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
*ტრონადორი, მოსოფელიშ ვულკანიზმიშ პროგრამა 

კატეგორია:არგენტინაშ ვულკანეფი
კატეგორია:ჩილეშ ვულკანეფი
ტრომენი

მინი|250პქ|ტრომენი
**ტრომენი** — სტრატოვულკანი ბჟადალ არგენტინას. იდვალუაფუ ზუღაშ დონეშე 3 978 მეტრას. მიშმეკათუანს ჟირ კალდერაშ ტიპიშ კრატერს, ნამუეფიშ სიგანათ 3,5 კმ რე. ისტორიულო, ეშაგორგოთეფი დოფიქსირაფილი რე XVIII ოშწანურაშ შქა წანეფს დო 1822 წანას.

## ქოძირით თაშნეშე
* არგენტინაშ ვულკანეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
*ტრომენი, მოსოფელიშ ვულკანიზმიშ პროგრამა

კატეგორია:არგენტინაშ ვულკანეფი
ტროკონი

**ტროკონი** — დაციტ-ანდეზიტური გუმბათამი ვულკანური კომპლექსი არგენტინას, ნეუკენაშ პროვინციას. იდვალუაფუ ზუღაშ დონეშე 2 500 მეტრას. გარჩქჷ ჟირი კრატერი დო პიროკლასტური კონუსი. ხანით ორხველჷ პლეისტოცენ-ჰოლოცენიშ ხანას.

## ქოძირით თაშნეშე
* არგენტინაშ ვულკანეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
*ტროკონი, მოსოფელიშ ვულკანიზმიშ პროგრამა

კატეგორია:არგენტინაშ ვულკანეფი