open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ლონდონიშ ომაფე კოლეჯი

**ლონდონიშ ომაფე კოლეჯი** (ინგლ. King's College London, King's თაშნეშე KCL) — ოჯარალე უნივერსიტეტი ლონდონს, ინგლისის. უნივერსიტეტიქ დირსხუ 1829 წანაშ ომაფე ქარტიათ, ბრიტანეთიშ მაფა ჯორჯ IV-შ დო ველინგტონიშ ჰერცოგიშ ართურ უელსლიშ პატრონაჟით. ლონდონიშ ომაფე კოლეჯი რე ლონდონიშ ოუნივერსიტეტიშ ართ-ართი დუმარსხუაფალი კოლეჯი. მაეჩა ოშწანურაშ ბორჯის, ლონდონიშ ომაფე კოლეჯის მიაძინჷ შხვადოშხვა ინსტიტუტეფქ: დიაფალი ელიზაბეტიშ კოლეჯიქ, მენცარობაშ დო ტექნოლოგიეფიშ ჩელსიშ კოლეჯიქ (1985), ფსიქიატრიაშ ინსტიტუტიქ (1997), მედიცინაშ დო სტომატოლოგიაშ გოართოიანაფილ სკოლეფქ დო ფლორენს ნაითინგეილიშ ოფერშალე სკოლაქ (1998).

ლონდონიშ ომაფე კოლეჯის უღჷ ხუთი კამპუსი. ისტორიული სტრანდიშ კამპუსი იდვალუაფჷ ცენტრალურ ლონდონს. 2021 წანაშ მუნაჩემეფით კინგსიშ ფინანსური მუშნალი ართი მილიარდი ფუნტი სტერლინგი რე, ჸათავრეშე 188 მლნ. რე ფინანსური გრანტეფიშე დო კონტრაქტეფიშე. სტუდენტეფიშ მუდანობათ კინგსის, გოართოიანაფილი ომაფეშ მასშტაბით მავითოჟირა პოზიცია უკინებჷ. 2020 წანაშ მუნაჩემეფით კინგსის ჸუნდჷ 33,110 სტუდენტი, 5,220 აკადემიური პერსონალი დო 3,485 ადმინისტრაციული პერსონალი. კინგსი იკათუანს ჩხორო ფაკულტეტის, შხვადოშხვა დეპარტამენტეფს დო რკვიებეფიშ ცენტრეფს.

კინგსი რე მაკათური შხვადოშხვა საირქიანო ორგანიზაციეფიშ: წორომაჸალობაშ უნივერსიტეტეფიშ ასოციაციაშ, ევროპული უნივერსიტეტეფიშ ასოციაციაშ დო რასელიშ ბუნაშ.

ლონდონიშ ომაფე კოლეჯი (კინგსი) გოართოიანაფილი ომაფეშ, ევროპაშ დო მოსოფელიშ ართ-ართი რეიტინგული დო პრესტიჟული უნივერსიტეტი რე. *QS World University Rankings*-იშ 2021 წანაშ მუნაჩემეფით კინგის უკინებჷ 31-ა პოზიცია მოსოფელიშ მასშტაბით დო *U.S. News & World Report*-იშ 2021 წანაშ რეიტინგეფს 34-ა პოზიცია. Sunday Times-იშ რეიტინგეფს, კინგსი რე მახუთა პოზიციას გოართოიანაფილი ომაფეშ მასშტაბით.

ლონდონიშ ომაფე კოლეჯის გურაფულენდეს დო უნივერსიტეტიწკჷმა აფილირებულეფი რდეს: ნობელიშ პრემიაშ 14 ლაურეატი, ოსკარეფიშ ჯილდოშ 3 გომორძგვილი, გრემიშ ჯილდოშ 3 გომორძგვილი, ემიშ ჯილდოშ 1 გომორძგვილი. კინგსიშ კურსნათებუეფქ მიშეღეს დიდი კონტრიბუცია დნბშ სტრუქტურაშ, C ჰეპატიტიშ, კლონირაფაშ, ინ-ვიტრო პროცედურაშ (IVF) დო შხვა დარგეფიშ რკვიებაშა დო გოვითარაფაშა.

## ლიტერატურა
* Huelin, G. (1978) King's College London, 1828–1978.
* Jones, C. K. (2004) King's College London: In the service of society.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ოფიციალური ვებსაიტი

კატეგორია:გოართოიანაფილი ომაფეშ უნივერსიტეტეფი
კატეგორია:მოსოფელიშ უნივერსიტეტეფი
ანა ზეგერსი

**ანა ზეგერსი** (გერმ. Anna Seghers; თახმი ჯოხო: ანა (ნეტი) რაილინგი, გერმ. Anna (Netty) Reiling; დ. 19 გერგობათუთა, 1900, მაინცი, გერმანიაშ იმპერია — ღ. 1 მანგი, 1983, ბჟაეიოლი ბერლინი, გდრ) — გერმანალი ჭარუ დო ნოველისტი.

ანა ზეგერსიქ დებადჷ ნოღა მაინცის, ურიეფიშ ფანიას. 1934 წანაშახ გერმანიას ცხოვრენდჷ. მუჭოთ გერმანიაშ კომუნისტური პარტიაშ მაკათურს, გერმანიაშ ნაცისტური თარობაწკჷმა პრობლემეფქ ქაშუ დო 1934 წანას ემიგრაციაშა, დიო ციურიხიშა დო უკულ პარიზიშა მიდართჷ. საფრანგეთიშ ოკუპაციაშ უკული, ზეგერსიქ მექსიკაშა მიდართჷ, სოდეთ ცხოვრენდჷ 1941-1947 წანეფს. პარიზიშ რინაშ ბორჯის ზეგერსიქ ჭარუ მუშ არძაშე უმოსო პოპულარული რომანი *"მაშკვითა ჯვარი"*, სოდეთ ეჭარილი რე შკვითი პატიმარიშ ნტებაშ ამბეფი ნაცისტური ოკონცენტრაციე ბანაკიშე. რომანქ 1942 წანას გიშართჷ ააშს, ინგლისურო. წინგის დიდი პოპულარობა უღუდჷ. თიშ სიუჟეტის რე გერსხილი ამერიკული ფილმი, ნამუსჷთ თარი როლს სპენსერ ტრეისი არსულენს. ჸათე რომანიშ გეშა, ზეგერსიქ 1947 წანას მიპალუ გეორგ ბიუხნერიშ პრემია. 1947 წანას ზეგერსიქ მექსიკა ქიდიტუ დო გერმანიაშა დირთჷ. დიო ზეგერსი ბჟადალ ბერლინს ცხოვრენდჷ, 1950 წანას ოცხოვრებშა ბჟაეიოლ ბერლინშა გინილჷ. ჸათაქ ზეგერსიქ გდრ-შ სოციალისტურ პარტიაქ ქაკათჷ. 1950 წანას ზეგერსიქ გდრ-შ ხელუანობეფიშ აკადემია ქჷდარსხუ. გდრ-შ თარობაქ ზეგერსის გინოჩჷ ერუანული პრემია. რდჷ იენაშ უნივერსიტეტიშ საპატიო დოქტორი. ნომინირაფილი რდჷ ნობელიშ პრემიაშა. ზეგერსიქ ღურუ 1983 წანას, ბერლინს.

## რესურსეფი ინტერნეტის

* Die-Anna-Seghers-Home-Page 
* German biography (Potsdam University)
* Biography by Prof. Ian Wallace, (გერმანულო)
*Interview with Anna Seghers' children 
*Foreword to a biography on Anna Seghers, University of Michigan Press
*"Anna Seghers", Jewish Women's Archive
*Anna Seghers' literary memorial in Berlin

კატეგორია:გერმანალეფი
კატეგორია:გერმანალი ჭარუეფი
კატეგორია:გერმანალი ნოველისტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1900
კატეგორია:ნაღურა 1983
ვაშინგტონიშ უნივერსიტეტი

**ვაშინგტონიშ უნივერსიტეტი** (ინგლ. University of Washington, UW) — ოჯარალე უნივერსიტეტი ააშს, ვაშინგტონიშ შტატიშ ნოღა სიეტლის. ვაშინგტონიშ უნივერსიტეტიქ დირსხუ 1861 წანას დო თინა ააშ-იშ ართ-ართი უჯვეშაში უნივერსიტეტი რე. უნივერსიტეტიშ თარი კამპუსი იდვალუაფჷ სიეტლიშ ოუნივერსიტეტე რაიონს. უნივერსიტეტის, თაშნეშე უღჷ კამპუსეფი ვაშინგტონიშ შტატიშ ნოღეფს: ტაკომას დო ბოტელის. ვაშინგტონიშ უნივერსიტეტიშ ბიბლიოთეკეფიშ სისტემა ართ-ართი უდიდაში რე მოსოფელიშ მასშტაბით დო იკათუანს 26 ბიბლიოთეკას. უნივერსიტეტი თაშნეშე ადმინისტრირენს ხელუანობეფიშ დო მენცარობეფიშ ცენტრეფს, მუზეუმეფს, ლაბორატორიეფს, ოლექციე დარბაზეფს, სპორტულ მოედანეფს დო შხვა.

ვაშინგტონიშ უნივერსიტეტი ააშ-იშ ართ-ართი პრესტიჟული დო რეიტინგული უნივერსიტეტი რე. უნივერსიტეტი რე მაკათური ამერიკული უნივერსიტეტეფიშ ასოციაციაშ. მენცარობაშ ერუანული ფონდიშ მუნაჩემეფით, უნივერსიტეტიშ ფინანსეფი მენცარული რკვიებეფიშო 1.4 მლრდ. დოლარიშ უმოსი რე (2018 წ.) დო ჸათე მუნაჩემეფით თინა რე მახუთა უნივერსიტეტი ამერიკას. 2021 წანაშ მუნაჩემეფით უნივერსიტეტის ჸუნდჷ 49,025 სტუდენტი, 5,803 აკადემიური დო 16,174 ადმინისტრაციული პერსონალი.

ვაშინგტონიშ უნივერსიტეტიშ კურსნათებუეფი დო უნივერსიტეტიწკჷმა აფილირებულეფი რდეს: ნობელიშ პრემიაშ 21 ლაურეატი, პულიცერიშ პრემიაშ ბრელი ლაურეატი, თაშნეშე ბრელი ფულბრაიტიშ სტიპენდიანტი, მარშალიშ სტიპენდიანტი დო როდსიშ სტიპენდიანტი. 

ვაშინგტონიშ უნივერსიტეტი რე აფილირებული ტექნოლოგიური გიგანტეფიწკჷმა: Amazon, Boeing, Nintendo დო Microsoft. ვაშინგტონიშ უნივერსიტეტის კომპიუტერულ ლაბორატორიეფს მუშენდეს: პოლ ალენი დო ბილ გეიტსი.

## რესურსეფი ინტერნეტის

* ოფიციალური ვებსაიტი

კატეგორია:ააშ-იშ უნივერსიტეტეფი
კატეგორია:ამერიკული უნივერსიტეტეფი
ნარვა (წყარმალუ)

**ნარვა** (ესტ. Narva jõgi; რუს. Нарва) — წყარმალუ ესტონეთის დო რუსეთიშ ლენინგრადიშ ოლქის. წყარმალუ იჭყაფჷ პეიპუსიშ ტობას, ოფუტეეფიშ ვასკნარვაშ (ესტონეთი) დო სკიამიაშ (რუსეთი) გოხოლუას. წყარმალუ ნარვა გიშმურს ნოღეფს: ნარვას დო ივანგოროდის. ჸათე ნოღეფიშ ხოლოს, ნარვას იდვალუაფჷ კაშხალი, ნამუთ აფორმირენს ნარვაშ რეზერვუარს, ნამუშ სიგირძა 38 კმ. რე. ნარვა ინაკათუ ფინეთიშ ჸუჯის, ესტონეთიშ ნოღა ნარვა-იიესუუშ გოხოლუას. ნარვას ინაკათუ შხვადოშხვა ნადუეფი. უდიდაში ნადუ რე პლიუსა. წყარმალუ ნარვაშ სიგინძა 77 კმ. რე, ღანჩოშ ფართობი 56,225 კვ.კმ.

## ლიტერატურა
*

კატეგორია:ესტონეთიშ წყარმალუეფი
კატეგორია:რუსეთიშ წყარმალუეფი
საიმა

**საიმა** (ფინ. Saimaa, შვედ. Saimen) — ტობა ობჟათე-ბჟაეიოლ ფინეთის. საიმაშ ფართობი დოხოლაფირო 4,400 კვ.კმ. რე დო თინა ფართობით ფინეთიშ უდიდაში დო ევროპაშ მანთხა ტობა რე. საიმა იდვალუაფჷ ზუღაშ დონეშე 76 მეტრაშ სიმაღალას, ტობაშ წყარპიჯიშ სიგირძა 13,700 კმ. რე, მაქსიმალური სიტომბა რე 82 მ. საიმას ბრელი კოკი რე. ტობაშე გიშმურს წყარმალუ ვუოკსა. საიმაშ ტობა საიმაშ არხით მითმიარსხუაფუ ფინეთიშ ჸუჯის. ტობაშ წყარპიჯის იდვალუაფჷ ურბანული ცენტრეფი: ლაპეენრანტა, იმატრა, სავონლინა, მიკელი დო იოენსუუ.

## ქოძირით თაშნეშე
* ფინეთიშ ტობეფი

## რესურსეფი ინტერნეტის

*www.ymparisto.fi – Saimaa, nimet ja rajaukset
*Visit Saimaa official website, Mikkeli, Savonlinna and Varkaus regions
*Saimaa – the heart of Finnish lakeland, from thisisFinland website
*Awarded "EDEN – European Destinations of Excellence" non traditional tourist destination 2010

კატეგორია:ფინეთიშ ტობეფი
კატეგორია:ევროპაშ ტობეფი
ხანკა

**ხანკა**,  (რუს. о́зеро Ха́нка; ჩინ. 兴凯湖 — სინკაიხუ) რე ტობა რუსეთის დო ჩინეთის. ხანკა იდვალუაფჷ რუსეთიშ პრიმორიეშ აკანიშ დო ჩინეთიშ ხეილუნძიანიშ პროვინციაშ ტერიტორიას. ხანკაშ ფართობი 4,070 კვ.კმ. რე, მაქსიმალური სიგინძა 90 კმ. დო მაქსიმალური სიგანა 45 კმ. ტობაშ წყარპიჯიშ სიგირძა 308 კმ. რე. მაქსიმალური სიტომბა 10.6 მ. რე. ხანკა იდვალუაფჷ ზუღაშ დონეშე 68-70 მეტრაშ სიმაღალას. ტობაშე გიშმურს წყარმალუ სუნგაჩა. ტობა ქირსეთუთაშე პირელიშახ გოჸინილი რე.

## ქოძირით თაშნეშე
* მოსოფელიშ უდიდაში ტობეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ხანკა ენციკლოპედია ბრიტანიკას

კატეგორია:რუსეთიშ ტობეფი
კატეგორია:ჩინეთიშ ტობეფი
კატეგორია:აზიაშ ტობეფი
სარიყამიშიშ ტობა

**სარიყამიშიშ ტობა** (თურქმ. Sarygamyş köli, უზბ. Sariqamish ko‘li) — ტობა ცენტრალურ აზიას, უზბეკეთიშ დო თურქმენეთიშ ტერიტორიეფს, კასპიაშ ზუღაშ დო არალიშ ზუღაშ ოშქაშეთ. ტობაშ ფართობი დოხოლაფირო 3,955 კვ.კმ. რე, მაქსიმალური სიგირძა 125 კმ. დო მაქსიმალური სიგანა 90 კმ. სარიყამიშიშ ტობაშ მაქსიმალური სიტომბა 40 მ. რე. ტობა იდვალუაფჷ ზუღაშ დონეშე 5 მეტრაშ სიმაღალას. 

მავითოშკვითა ოშწანურაშახ ტობას ინაკათუდჷ ამუდარიაშ ნოჸელა უზბოი. ასე, ტობაშ თარი წყუ რე ამუდარიაშ ართ-ართი არხი. ტობას ინაკათუ ირიგაციაშო გჷმორინაფილი წყარეფი ხოლო.

## გალერეა

AralSea A2009169 0715 250m.jpg|სარიყამიშიშ ტობა თუდო კვარჩხანშე დო არალიშ ზუღა
Sarykamysh02.jpg|სარიყამიშიშ ტობა უზბეკეთიშე
Озеро Сарыкамыш, Узбекистан.jpg|ბჟაშ ელულა სარიყამიშიშ ტობას
Aral-u.Saryk.See.png|არალიშ ზუღაშ დო სარიყამიშიშ ტობაშ პოლიტიკური რუკა


## ქოძირით თაშნეშე
* მოსოფელიშ უდიდაში ტობეფიშ ერკებული

კატეგორია:აზიაშ ტობეფი
კატეგორია:უზბეკეთიშ ტობეფი
კატეგორია:თურქმენეთიშ ტობეფი
ნიპიგონი (ტობა)

**ნიპიგონი** (ინგლ. Lake Nipigon, ფრანგ. lac Nipigon) — ტობა კანადაშ ონტარიოშ პროვინციას. ნიპიგონი იდვალუაფჷ ზუღაშ დონეშე 260 მეტრაშ სიმაღალას. თიში ფართობი 4,848 კვ. კმ. რე, წყარპიჯიშ სიგინძა 1,044 კმ. რე, მაქსიმალური სიტომბა 165 მ. ნიპიგონი ფართობით ონტარიოშ ართ-ართი უდიდაში ტობე რე. მოსოფელიშ მასშტაბით ტობას უკინებჷ 32-ა აბანი. ნიპიგონიშ ტობას ბრელი კოკი რე. უდიდაშ კოკეფი რე: კარიბუ, კატატოტა, კელვინი, ლოგანი, მიურეი დო შხვეფი. ნიპიგონიშ ტობაშე გიშმურს ნიპიგონიშ წყარმალუ, ნამუთ ჟინი ტობას ინაკათუ. ნიპიგონიშ ტობაშ ღანჩოშ ფართობი 25,400 კვ. კმ. რე. 1943 წანას წყარმალუ ოგოკიშ კურსი დოთირეს დო თიში აუზიქ ხოლო ნიპიგონიშ ტობაშ ღანჩოს ქიმიაძინჷ. ნიპიგონიშ ტობაშ ღანჩოშ ფართობი ოგოკიშ აუზიწკჷმა ართო 39,760 კვ. კმ. რე.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* მოსოფელიშ უდიდაში ტობეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ნიპიგონიშ ტობა

კატეგორია:ონტარიოშ ტობეფი
კატეგორია:კანადაშ ტობეფი
კატეგორია:ოორუე ამერიკაშ ტობეფი
მვერუ

**მვერუ** (ინგლ. Lake Mweru, ფრანგ. Lac Moero) — ტობა აფრიკას, წყარმალუ კონგოშ ღანჩოს, ზამბიაშ დო კონგოშ დემოკრატიული რესპუბლიკაშ სახენწჷფო ხურგის.

## გეოგრაფია
მვერუშ ფართობი 5,120 კვ.კმ. რე, წყარპიჯიშ სიგინძა 436 კმ., მაქსიმალური სიგირძა 131 კმ. დო მაქსიმალური სიგანა 56 კმ. მვერუშ მაქსიმალური სიტომბა 27 მ. რე. მვერუ იდვალუაფჷ ზუღაშ დონეშე 917 მეტრაშ სიმაღალას. მვერუს ინაკათუ წყარმალუეფი: ლუაპულა დო კალუნგვიში. ტობაშე გიშმურს წყარმალუ ლუვუა, ნამუთ ლუალაბაშ ნადუ რე. მვერუ ფართობით რე მაჟირა ტობა კონგოშ აუზის (მაართა რე ტანგანიიკა). მვერუშ წყარპიჯის იდვალუაფჷ ურბანული ცენტრეფი: ნჩელენგე, კიშიკიში, ჩიენგი, პვეტო, კილვა.

## ქოძირით თაშნეშე
* მოსოფელიშ უდიდაში ტობეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Zambia tourism info with picture
* A Trans-Africa Inland Waterway System?
* Democratic Republic of Congo Waterways Assessment 

კატეგორია:აფრიკაშ ტობეფი
კატეგორია:ზამბიაშ ტობეფი
კატეგორია:კონგოშ დემოკრატიული რესპუბლიკაშ ტობეფი
მიჩიგანიშ უნივერსიტეტი

**მიჩიგანიშ უნივერსიტეტი** (ინგლ. University of Michigan) — ოჯარალე უნივერსიტეტი ააშს, მიჩიგანიშ შტატიშ ნოღა ენ-არბორს. უნივერსიტეტიქ დირსხუ 1817 წანას, დეტროიტის. ეჩი წანაშ უკული, 1837 წანას, უნივერსიტეტიქ გინილჷ ენ-არბორიშა. უნივერსიტეტი იკათუანს 19 კოლეჯის დო 9 პროფესიულ სკოლას.

2021 წანაშ მუნაჩემეფით უნივერსიტეტის ჸუნდჷ 48,090 სტუდენტი, 6,771 აკადემიური პერსონალი დო 18,986 ადმინისტრაციული პერსონალი.

მიჩიგანიშ უნივერსიტეტი რე ამერიკული უნივერსიტეტეფიშ ასოციაციაშ ართ-ართი დუმარსხუაფალი დო მაკათური. უნივერსიტეტი ააშ-იშ ართ-ართი პრესტიჟული დო რეიტინგული უნივერსიტეტი რე. 2019 წანაშ გჷმათუთაშ მუნაჩემეფით უნივერსიტეტიშ კურსნათებუეფი დო უნივერსიტეტიწკჷმა აფილირებულეფი რდეს: ნობელიშ პრემიაშ 26 ლაურეატი, ტიურინგიშ პრემიაშ 6 ლაურეატი, ფილდსიშ მენდალიშ 1 ლაურეატი, ააშ-იშ 47 სენატორი, წჷმმარინაფალეფიშ პალატაშ 218 მაკათური, ააშ-იშ თარობაშ კაბინეტიშ 42 მელამოსე, ააშ-იშ 41 გუბერნატორი, 26 მილიარდერი დო ოლიმპიადეფიშ 155 მედალოსანი.

## რესურსეფი ინტერნეტის

* ოფიციალური ვებსაიტი

კატეგორია:ააშ-იშ უნივერსიტეტეფი
კატეგორია:ამერიკული უნივერსიტეტეფი
პეიპუსი

**პეიპუსი**, **პეიპსი** (ესტ. Peipsi-Pihkva järv; რუს. Чудско-Псковское озеро, Псковско-Чудское озеро) რე ტობა ნამუთ იდვალუაფჷ ესტონეთიშ დო რუსეთიშ სახენწჷფო ხურგის. პეიპუსიშ ტობა ფართობით მახუთა რე ევროპას. პეიპუსიშ ფართობი დოხოლაფირო 3,555 კვ.კმ. რე, ტობაშ წყარპიჯიშ სიგინძა 520 კმ. რე დო მაქსიმალური სიტომბა 15 მ. ტობა იდვალუაფჷ ზუღაშ დონეშე 30 მეტრაშ სიმაღალას. პეიპუსიშ ტობას ბრელი კოკი რე. უდიდაში კოკეფიე: კამენკა, კოლპინა დო პიირისარი. ტობას ინაკათუ წყარმალუეფი: ემაიიგი დო ველიკაია. პეიპუსიშ ტობაშე გიშმურს წყარმალუ ნარვა (ინაკათუ ფინეთიშ ჸუჯის). პეიპუსიშ ტობაშ წყარპიჯის იდვალუაფჷ ურბანული ცენტრეფი: კალასტე დო მუსტვეე.

## ქოძირით თაშნეშე
* ესტონეთიშ ტობეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის

*360° aerial panorama of Peipus and Piirissaar
*Peipsi Infokeskus Estonian tourist information website
*Settlements in the vicinity of Lake Peipsi  Estonica

კატეგორია:ევროპაშ ტობეფი
კატეგორია:ესტონეთიშ ტობეფი
კატეგორია:რუსეთიშ ტობეფი
კუკუნორი

**კუკუნორი**, **ცინხაი** (ჩინ. 青海湖, მონღ.  Хөх нуур, ტიბ. མཚོ་སྔོན་པོ་) — ტობა ჩინეთიშ ცინხაიშ პროვინციას. ტობაშ ფართობი შხვადოშხვა ბორჯის ითირუდჷ. ეკონია მუნაჩემეფით ტობაშ ფართობი 4,543 კვ.კმ. რე. კუკუნორიშ ტობა იდვალუაფჷ ზუღაშ დონეშე 3,260 მეტრაშ სიმაღალას, ნოღა სინინიშე 100 კმ-იშ მაშორას, ტიბეტიშ ლაკადას, ოორუე-ბჟადალ ჩინეთის, ტიბეტიშ ჰაიბეიშ ავტონომიური პრეფექტურაშ დო ტიბეტიშ ჰაინანიშ ავტონომიური პრეფექტურაშ ტერიტორიეფიშ შქა ნორთის. ტობას ინაკათუ 23 სეზონური წყარმალუ. ტობას რე შხვადოშხვა ჭიჭე კოკეფი. ზოთონჯის ბორჯის ტობა უმოსო გოჸინილი რე.

## გალერეა

File:Rapeseed at Qinghai Lake.jpg|
Qinghai Lake 2016 05.jpg|
Qinghai Lake 2016 01.jpg|
青海湖边藏民帐篷 - panoramio.jpg|


## ქოძირით თაშნეშე
* მოსოფელიშ უდიდაში ტობეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Qinghai Lake Protection and Utilization Administration Bureau  (official)
* Qinghai Lake Tourism and Culture Network (official)
* More Birds in Qinghai Lake (Eastday.com.cn 07/17/2001)

კატეგორია:აზიაშ ტობეფი
კატეგორია:ჩინეთიშ ტობეფი
პითაგორა

**პითაგორა სამოსარი** (ჯვ. ბერძნ. Πυθαγόρας ὁ Σάμιος; დ. დოხოლაფირო ჯვ.წ. 570, სამოსი — ღ. დოხოლაფირო  ჯვ. წ. 495, კროტონე ვარდა მეტაპონტი) — ჯვეში ბერძენი მათემატიკოსი დო ფილოსოფოსი, პითაგორეიზმიშ დუმარსხუაფალი. შინელი რე პითაგორაშ თეორემათ. პითაგორაქ მიშეღჷ დიდი თია ჯვ.წ. VI ოშწანურაშ ფილოსოფიური დო რელიგიური რჩქინაშ გოვითარაფაშა. პითაგორა მოღალენდჷ მენცარობაშ შხვადოშხვა დარგეფს.

პითაგორაშ იდეეფს რე გერსხილი მეტემფსიქოზი, ნამუსჷთ შურეფიშ ტრანსმიგრაციას ხოლო უძახჷნა, თაშნეშე სფეროეფიშ ჰარმონიაშ დოქტრინა, ნამუთ ასტრონომიული ობიექტეფიშ, ბჟაშ, თუთაშ, მურიცხეფიშ ჸარაფის ეთმოჭარუნს მუჭოთ მუსიკალურ ფორმას.

პითაგორაშ ბიოგრაფიაშე ბრელი მუთუნი ვარე რჩქინელი. პითაგორა სამოსის დაბადებე. მუ გონათაფა უღუდუნჷ, მენცარეფს ვაუჩქუნა. დოხოლაფირო ჯვ. წ. 530 წანას პითაგორას კროტონიშა მიდურთუმჷ დო ჸათაქ დურსხუაფჷ მუში სკოლა.  ართ-ართი ვერსიათ პითაგორა ჯვ.წ. 495 წანას დუჸვილუნა. მაჟირა ვერსიათ პითაგორას ნოღა მეტაპონტიშა მიდურთუმჷ, სოდეთ მუში ღურათ დოღურე.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* პითაგორა ენციკლოპედია ბრიტანიკას

კატეგორია:ჯვეში ბერძენი მათემატიკოსეფი
კატეგორია:ჯვეში ბერძენი ფილოსოფოსეფი
ანაქსიმანდრე

**ანაქსიმანდრე მილეტარი** (ჯვ. ბერძნ. Ἀναξίμανδρος, დ. დოხოლაფირო ჯვ.წ. 610, მილეტი — ღ. ჯვ.წ. 546, მილეტი) — ჯვეში ბერძენი ფილოსოფოსი, მილეტიშ სკოლაშ წჷმმარინაფალი, თალესიშ მოწაფე.

ანაქსიმანდრეშ ბიოგრაფიაშე ბრელი მუთუნი ვარე რჩქინელი. თიშ ნაჭარეფიშე ხვალე ფრაგმენტეფქ მაჭირინუ ასეიან ბორჯიშა. ანაქსიმანდრე რდჷ მენცარობაშ ორდოიანი პროპონენტი. ანაქსიმანდრე რდჷ ართ-ართი უჯვეშაში ფილოსოფოსი ნამუთ რდჷ დაინტერესებული ოქიანუშ გორჩქინაშ იდეათ. ანაქსიმანდრე ანტკიცენდჷ ნამდა ოქიანუს კანონეფი მართუნდჷ. ასტრონომიას, ანაქსიმანდრე ოცადუდ ასტრონომიული ობიექტეფიშ მექანიკაშ ენწყუმას, დიხაუჩაშ მეჯინათ. ანაქსიმანდრე რდჷ ართ-ართი მაართა მენცარი, ნამუქჷთ დამონტაჟჷ გნომონი. ანაქსიმანდრექ აკადგინჷ მოსოფელიშ რუკა დო მიშეღჷ დიდი თია გეოგრაფიაშ გოვითარაფაშა.

## რესურსეფი ინტერნეტის

* ''Philoctete'' – Anaximandre: Fragments 
* ''The Internet Encyclopedia of Philosophy'' – Anaximander
* Anaximander of Miletus Life and Work - Fragments and Testimonies by Giannis Stamatellos

კატეგორია:ჯვეში ბერძენი ფილოსოფოსეფი
კატეგორია:ჯვეში ბერძენი ასტრონომეფი
კატეგორია:ჯვეში ბერძენი გეოგრაფეფი
ევრიპიდე

**ევრიპიდე** (ჯვ.ბერძ. Εὐριπίδης, დ. დოხოლაფირო ჯვ.წ. 480, სალამინი — ღ. დოხოლაფირო ჯვ.წ. 406, ჯვეში მაკედონია) — ჯვეში ბერძენი დრამატურგი დო ტრაგიკოსი, ათენიშ სუმი უდიდაში ტრაგიკოსიშე ართ-ართი რე. ევრიპიდეშ ბიოგრაფიაშე ბრელი მუთუნი ვარე რჩქინელი. რე ავტორი ტრაგედიეფიშ: *"მედეა"*, *"იპოლიტა"*, *"ელექტრა"*, *"ტროალი ოსურეფი"* დო შხვეფიშ. ევრიპიდე, ესქილე დო სოფოკლეწკჷმა ართო, ჯვეში ათენიშ უდიდაშ ტრაგიკოსო რე მერჩქინელი.

## რესურსეფი ინტერნეტის

* 
* *Euripides with an English translation by Arthur S. Way. D. Lit. in four volumes*, London, William Heinemann; New York, G. P. Putnam's Sons, vol. 1, vol. 2, vol. 3, vol. 4.
* Encarta's entry for Euripides (Archived 2009-10-31)
* Euripides-related materials at the Perseus Digital Library
* Useful summaries of Euripides' life, works, and other relevant topics of interest at TheatreHistory.com.
* Fordham.edu 
* AC-Strasbourg.fr 
* Imagi-nation.com
* IMDBs List of movies based on Euripides plays
* Staging of Euripides' fragmentary ''Hypsipyle''
* Virginia Polytechnic Institute and State University, Euripides, Trojan Women, 740–79; read by Stephen Daitz

კატეგორია:ჯვეში ბერძენი დრამატურგეფი
კატეგორია:ჯვეში ბერძენი ტრაგიკოსეფი
ესქილე

**ესქილე** (ჯვ. ბერძ. Ὀρέστεια; დ. დოხოლაფირო ჯვ.წ. 525/524, ელეფსისი — ღ. დოხოლაფირო ჯვ.წ. 456/455, ჯელა) — ჯვეში ბერძენი დრამატურგი, ტრაგიკოსი. ტრაგედიაშ ჟანრი ესქილეთ იჭყაფჷ დო ესქილეს ტრაგედიაშ მუმას ხოლო უძახჷნა. ესქილე რე ავტორი დოხოლაფირო 70-შე 90-შახ მუდანობაშ დრამეფიშ. ჸათავრეშე, ხვალე შკვითიქ მაჭირინუ ასეიან ბორჯიშა.

ესქილეშ არძაშე უმოსო შინელი ნახანდი რე *"ორესტეია"*, ნამუთ ტრაგედიეფიშ ტრილოგია რე დო იკათუანს ტრაგედიეფს: "*აგამემნონი*" (Ἀγαμέμνων), *"ქოეფორეფი"* (Χοηφóρoι) დო "*ევმენიდეფი"* (Εὐμενίδες).

## რესურსეფი ინტერნეტის
*
*Selected Poems of Aeschylus
*Aeschylus-related materials at the Perseus Digital Library
*Online English Translations of Aeschylus
*"Aeschylus, I: Persians" from the Loeb Classical Library, Harvard University Press
*"Aeschylus, II: The Oresteia" from the Loeb Classical Library, Harvard University Press
*"Aeschylus, III: Fragments" from the Loeb Classical Library, Harvard University Press

კატეგორია:ჯვეში ბერძენი დრამატურგეფი
კატეგორია:ჯვეში ბერძენი ტრაგიკოსეფი
კალიმაქე

**კალიმაქე** (ჯვ.ბერძ. Καλλίμαχος, დ. დოხოლაფირო ჯვ.წ. 310, კირენა, პტოლემეეფიშ ომაფე — ღ. დოხოლაფირო ჯვ.წ. 240, ალექსანდრია, პტოლემეეფიშ ომაფე) — ჯვეში ბერძენი პოეტი დო ბიბლიოთეკარი, ელინიური პერიოდიშ ჯვეში ბერძენული ლიტერატურაშ ართ-ართი უდიდაში წჷმმარინაფალი. რე ავტორი დოხოლაფირო 800 ლიტერატურული ნახანდიშ ლიტერატურაშ შხვადოშხვა ჟანრეფს. კალიმაქეშ ნაჭარეფიშ უმენტაშობაშ ხვალე ფრაგმენტეფქ მაჭირინუ ასეიან ბორჯიშა. 

კალიმაქექ დებადჷ კირენას (ასეიან ლიბიაშ ტერიტორია). გურაფულენდჷ ალექსანდრიას. გურაფაშ თებაშ უკული მუშენდჷ ალექსანდრიაშ სკოლას. მალას კალიმაქეს, პტოლემე II-შ პატრონაჟით ალექსანდრიაშ ბიბლიოთეკას ქუდუჭყაფჷ მუშობა. ბიბლიოთეკას მუშობაშ ბორჯის კალიმაქექ აკადგინჷ *პინაკეფი*, ბერძენული ლიტერატურაშ კატალოგი. კალიმაქეშ თარი ლიტერატურული ნახანდი რე *"ბაძაძეფი"* (Αἴτια). მენცარეფიშ აზრით ბაძაძეფიშ ჭარუაშ თარიღი ოკო რდას ჯვ.წ. 270-240 წანეფი. თაშნეშე კალიმაქე ავტორი რე შხვადოშხვა ეტიოლოგიური პოემეფიშ, ეპიგრამეფიშ, რელიგიური ჰიმნეფიშ, სატირული იამბეფიშ დო ეპილიონიშ - *"ჰეკალე"*. 

ბრელი რე ჭარილი, ლიტერატურული კონფლიქტიშ გეშა, ნამუთ კალიმაქეს ნოღვე არგონავტიკაშ ავტორი აპოლონიოს როდოსალიწკჷმა, მარა თეში ჭიჭე ნტკიცება ხოლო ვაარსებენს დო თენა სპეკულაცია უმოსო რე.

## ლიტერატურა
* Ferguson, John (1980). Callimachus. Boston: Twayne Publishers. ISBN 978-0-8057-6431-4.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* კალიმაქე ენციკლოპედია ბრიტანიკას

კატეგორია:ჯვეში ბერძენი პოეტეფი
აპოლონიოს როდოსალი

**აპოლონიოს როდოსალი** (ჯვ.ბერძ. Ἀπολλώνιος Ῥόδιος, დ. დოხოლაფირო ჯვ.წ. 295, ალექსანდრია ვარდა ნავკრატისი — ღ. დოხოლაფირო ჯვ.წ. 215, როდოსი) — ჯვეში ბერძენი ავტორი, პოეტი დო ალექსანდრიაშ ბიბლიოთეკაშ ბიბლიოთეკარი, შინელი რე ეპიკური პოემათ არგონავტიკა. დუდშე აპოლონიოს როდოსალი ჰომეროსიშ იმიტატორო მიოჩქუდეს დო თის დიდ პოეტო ვათვალუნდეს. თეხანური რკვიებეფით აპოლონიოს როდოსალიშ ლიტერატურული რეპუტაციაქ გედიდჷ დო თინა მუში ბორჯიშ უნიკალურ პოეტო რე მერჩქინელი. აპოლონიოსიშ ნაჭარეფიშ უმენტაშობაშ ფრაგმენტეფი არსებენს. თიში ბრელი ნახანდი დინაფილი რე.

ბრელი რე ჭარილი, ლიტერატურული კონფლიქტიშ გეშა, ნამუთ აპოლონიოს როდოსალის ნოღვე *"ბაძაძეფი"*-შ ავტორი კალიმაქეწკჷმა, მარა თეში ჭიჭე ნტკიცება ხოლო ვაარსებენს დო თენა სპეკულაცია უმოსო რე.

## რესურსეფი ინტერნეტის

* Works by Apollonius at Perseus Digital Library
* 
**A Hellenistic Bibliography*, with exhaustive bibliographies on Apollonius: 1496-2005 , 1496-2005 excluding reviews , 2001-2005 , editions etc. 
*Life of Apollonius, from the scholia at attalus.org

კატეგორია:ჯვეში ბერძენი პოეტეფი
ჰიპარქე

**ჰიპარქე** (ჯვ. ბერძნ. Ἵππαρχος; დ. დოხოლაფირო ჯვ.წ. 190, ნიკეა, ბითინიაშ ომაფე — ღ. დოხოლაფირო  ჯვ. წ. 120, როდოსი, რომიშ რესპუბლიკა) — ჯვეში ბერძენი ასტრონომი, მათემატიკოსი დო გეოგრაფი.

ჰიპარქე მერჩქინელი რე ანტიკური პერიოდიშ უდიდაშ ასტრონომო. აკადგინჷ ბჟაშ დო თუთაშ ჸარაფიშ, ბჟაშ გეუკუმელაფაშ ცხრილეფი, ზიმუ თუთაშ სიშორაშ დისტანცია, აკადგინჷ მურიცხეფიშ კატალოგი, გიმიგონჷ ასტროლაბი, მიშეღჷ გეოგრაფიული კორდინატეფი - გრძედი, განედი. ჰიპარქე მერჩქინელი რე ტრიგონომეტრიაშ დუმარსხუაფალო.

## რესურსეფი ინტერნეტის

* Biographical page at the University of Cambridge
* Biographical page at the University of Oregon
* Biography of Hipparchus on Fermat's Last Theorem Blog
* Hipparchus (c. 190 – c. 120 B.C.), SEDS
* Os Eclipses, AsterDomus website, portuguese
*Hipparchus
* David Ulansey about Hipparchus's understanding of the precession
* A brief view by Carmen Rush on Hipparchus' stellar catalog

კატეგორია:ჯვეში ბერძენი ასტრონომეფი
კატეგორია:ჯვეში ბერძენი გეოგრაფეფი
კატეგორია:ჯვეში ბერძენი მათემატიკოსეფი
ელისაბედ ბორნი

**ელისაბედ ბორნი** (; დ. 18 პირელი, 1961; პარიზი, საფრანგეთი) — ფრანგი პოლიტიკური დო სახენწჷფო მოღალე. ქიანაშ პრემიერ-მინისტრი 2022 წანაშ 16 მესიშე 2024 წანაშ 9 ღურთუთაშახ.

ხანდაშ, დოკაფაშ დო ინტეგრაციაშ მინისტრი (2020-2022). ტრანსპორტიშ გამამინჯე მინისტრი კომპლექსურ ეკოლოგიურ გჷნოქიმინუეფიშ სამინისტრეს (2017—2019), კომპლექსურ ეკოლოგიურ გჷნოქიმინუეფიშ მინისტრი (2019—2020).

## რესურსეფი ინტერნეტის
* 

კატეგორია:საფრანგეთიშ პრემიერ-მინისტრეფი
კატეგორია:საფრანგეთიშ ოსური პოლიტიკოსეფი
კატეგორია:ფრანგი ინჟინერეფი
პიტერ ნაური

**პიტერ ნაური** (დან. Peter Naur; დ. 25 გჷმათუთა, 1928, ფრედერიკსბერგი, დანია — ღ. 3 ღურთუთა, 2016, ჰერლევი, დანია) — დანიარი ინფორმატიკოსი, ტიურინგიშ პრემიაშ ლაურეატი.

## ბიოგრაფია
პიტერ ნაური გურაფულენდჷ კოპენჰაგენიშ უნივერსიტეტის. დუდშე ასტრონომიათი რდჷ დაინტერესებული დო ოდოქტორე დისერტაცია ხოლო ასტრონომიას თხილუ, 1957 წანას. უკულიან წანეფს ინტერესეფიშ სფერო დითირუ დო ინფორმატიკათ დეინტერესჷ. 1959-1969 წანეფს ნაური მუშენდჷ დანიური კომპიუტერული კორპორაცია - Regnecentralen-ის. ჸათე პერიოდის ნაური მუშენდჷ ნილს ბორიშ ინსტიტუტის დო დანიაშ ტექნიკური უნივერსიტეტის ხოლო, სოდეთ ლექციეფს კითხულენდჷ. 1969-1998 წანეფს ნაური რდჷ კოპენჰაგენიშ უნივერსიტეტიშ ინფორმატიკაშ პროფესორი. პიტერ ნაურიშ ომენცარე რკვიებეფიშ სფერო რდჷ: კომპიუტერული პროგრამეფიშ დო ალგორითმეფიშ დიზაინი დო სტრუქტურა, თაშნეშე პროგრამული ინჟინერია დო პროგრამული არქიტექტურა.

პიტერ ნაური, ჯონ ბეკუსიწკჷმა ართო, შინელი რე მუჭოთ მეტასინტაქსიშ ბეკუს-ნაურიშ ფორმალიზმიშ ართ-ართი კონტრიბუტორი. ნაურიქ მიშეღჷ დიდი თია პროგრამული ნინა ALGOL 60-იშ გოვითარაფაშა ხოლო.

პიტერ ნაური რდჷ პრესტიჟული ტიურინგიშ პრემიაშ დო კომპიუტერული ტექნიკაშ პიონერიშ პრემიაშ ლაურეატი. ნაურიშ ოსური რდჷ ამერიკალი ინფორმატიკოსი კრისტიანე ფლოიდი. ნაურიქ ღურუ 2016 წანაშ 3 ღურთუთას, 87 წანერქ. ნაური რე შხვადოშხვა მენცარული პუბლიკაციეფიშ, წინგეფიშ დო სტატიეფიშ ავტორი. თიში ნაჭარეფი ინფორმატიკაშ გარდა ორხველუდჷ ასტრონომიას, კლასიკური მუსიკას, გონათაფას დო ფსიქოლოგიას.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Personal website with a detailed bibliography 
* Talk at UIST, 2006

კატეგორია:დანიარეფი
კატეგორია:დანიარი ინფორმატიკოსეფი
კატეგორია:ტიურინგიშ პრემიაშ ლაურეატეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1928
კატეგორია:ნაღურა 2016
ჰანს ქრისტიან გრამი

**ჰანს ქრისტიან იოაჰიმ გრამი** (დან. Hans Christian Joachim Gram; დ. 13 ეკენია, 1853, კოპენჰაგენი, დანია — ღ. 14 გერგობათუთა, 1938, კოპენჰაგენი, დანია) — დანიარი ბაქტერიოლოგი. რდჷ დუმარსხუაფალი ბაქტერიეფიშ მიკროსკოპული კლასიფიკაციაშ მეთოდიშ, ნამუთ თიშ ჯოხონობაშ რე.

ჰანს ქრისტიან გრამი გურაფულენდჷ კოპენჰაგენიშ უნივერსიტეტის, სოდეთ ზოოლოგიშ დო ბიოლოგიშ იაპეტუს სტენსტრუპიშ ასისტენტი რდჷ. ჸათე პერიოდის გრამიქ დეინტერესჷ ფარმაკოლოგიათ დო მიკროსკოპიათ. გრამიქ გურაფა 1883 წანას გათუ. 1878-1885 წანეფს ევროპაშ შხვადოშხვა ქიანეფს შარალენდჷ. 1884 წანას, ბერლინს, გრამიქ გიმიგონჷ ბაქტერიეფიშ მიკროსკოპული კლასიფიკაციაშ ტექნიკა, ნამუსჷთ გრამიშ მეთოდის უძახჷნა დო თინა ასე ხოლო სტანდარტული პროცედურა რე მიკრობიოლოგიას. გრამი თაშნეშე, გურაფულენდჷ დო ირკვიენდჷ ერითროციტეფს დო თინეფიშ ფუნქციას. 1891 წანაშე რდჷ კოპენჰაგენიშ უნივერსიტეტიშ ფარმაკოლოგიაშ პროფესორი. გრამიქ კოპენჰაგენიშ უნივერსიტეტის მუშობაშ ბორჯის გჷმაბჟინუ მუში ლექციეფიშ კურსეფიშ ოთხი ტომი. გრამიქ პენსიაშა მიდართჷ 1923 წანას. ღურუ 1938 წანაშ 14 გერგობათუთას, 85 წანერქ.

## ქოძირით თაშნეშე
* გრამიშ მეთოდი

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ჰანს ქრისტიან გრამი ენციკლოპედია ბრიტანიკას
* Hans Christian Gram: 8 Facts About The Man Who Invented the Famous ‘Stain Technique’ 

კატეგორია:დანიარეფი
კატეგორია:დანიარი ბაქტერიოლოგეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1853
კატეგორია:ნაღურა 1938
მურატ ხანი

მურატ ხანი (თურქ. Murat Han; 1 მაისი 1975,ანკარა, თურქეთი) — თურქი კინოარტისტი. სერიალ „შტორმს“ (თურქ. Mutluluk) ნასრულებჷ როლიშ გეშა გინაჩჷ პრემია „ბედნიერება“ (2007). ილდირიმი, თურქეთიშ არძაშე სიმპატიური თურქი არტისტეფიშ ვითულშა მიშმურს.
## ბიოგრაფია
დაიბადა 1975 წლის 1 მაისს ქალაქ ანკარაში თურქეთი. მამა - ფაიზულა ხანი, დედა - თემამ ხანი. მას ასევე ჰყავს 2 და - ჰიულია ხანი და ნევრუზ ხანი. სწავლობდა ბილკენტის უნივერსიტეტში თეატრალური განყოფილების მუსიკისა და საშემსრულებლო ხელოვნების ფაკულტეტზე. სკოლის დამთავრების შემდეგ წავიდა ამერიკაში და იქ სწავლობდა სტელა ადლერის თეატრალურ აკადემიაში. თურქეთში 2007 წელს დაბრუნდა რეჟისორ აბდულა ოგუზის მიწვევით, ფილმში „ბედნიერება“, მთავარი როლისთვის, სადაც მისი პარტნიორი იყო ოზგიუ ნამალი. ამ ფილმისთვის მან 2007 წელს ანკარის 44-ე კინოფესტივალზე მიიღო ჯილდო "საუკეთესო მსახიობი მამაკაცი".
## ფილმოგრაფია
 2022- მარტოხელა მგელი

 2007- ბედნიერება

 2011 —მის გარეშე არაფერი გამოვა

 2008 — აიდანური
## სქოლიო
კოპენჰაგენიშ უნივერსიტეტი

**კოპენჰაგენიშ უნივერსიტეტი** (დან. Københavns Universitet, აბრ. KU)  — ოჯარალე უნივერსიტეტი დანიას, ნოღა კოპენჰაგენს. უნივერსიტეტიქ დირსხუ 1479 წანას დანიაშ მაფა კრისტიან I-შ ინიციატივათ. კოპენჰაგენიშ უნივერსიტეტი სიჯვეშათ მაჟია რე სკანდინავიას უფსალაშ უნივერსიტეტიშ უკული დო თინა ევროპაშ ართ-ართი რეიტინგული დო პრესტიჟული უნივერსიტეტი რე.

დორსხუაფაშ უკულ მავითობრუო ოშწანურაშახ, კოპენჰაგენიშ უნივერსიტეტი უმოსო რდჷ თეოლოგიური ინსტიტუცია. მავითობრუო დო მავითოჩხორო ოშწანურეფს უნივერსიტიქ სეკულარულო გინირთჷ, მენცარობაქ თეოლოგია დოთირუ დო თარი დისციპლინეფო მენცარობაშ შხვადოშხვა დარგეფქ გინირთჷ. 

კოპენჰაგენიშ უნივერსიტეტი იკათუანს 6 ფაკულტეტის დო 4 კამპუსის. უნივერსიტეტი ადმინისტრირენს 36 შხვადოშხვა დეპარტამენტის დო 122 რკვიებეფიშ ცენტრის. უნივერსიტეტის უღჷ მუში მუზეუმი დო ბოტანიკური ბაღი. ომენცარე ინსტიტუტეფი, ნამუეფსით უნივერსიტეტი ადმინისტრირენს, იდვალუაფჷ კოპენჰაგენს, ჟირი რკვიებეფიშ ცენტრი გრენლანდიას იდვალუაფჷ.

კოპენჰაგენიშ უნივერსიტეტიშ ჯოხონობაშ რე შხვადოშხვა ომენცარე თეორიეფი დო ტრადიციეფი. კვანტური მექანიკაშ კოპენჰაგენიშ ინტერპრეტაციაქ დირსხუ უნივერსიტეტიშ ნილს ბორიშ ინსტიტუტის. კოპენჰაგენიშ უნივერსიტეტიშ პოლიტილოგიაშ ფაკულტეტის აკიქიმინჷ უშქურანჯობაშ რკვიებეფიშ კოპენჰაგენიშ სკოლაქ. შხვა ჸარაფეფი ნამუეფქჷთ უნივერსიტეტის დირსხუ რე: კოპენჰაგენიშ თეოლოგიაშ სკოლა დო კოპენჰაგენს ლინგვისტიკაშ სკოლა.

2022 წანაშ ღურთუთაშ მუნაჩემეფით კოპენჰაგენიშ უნივერსიტეტიშ კურსნათებუეფი დო უნივერსიტეტიწკჷმა აფილირებულეფი რდეს: ნობელიშ პრემიაშ 9 ლაურეატი, ტიურინგიშ პრემიაშ 1 ლაურეატი, გოართოიანაფილი ერეფიშ გენერალური ანსამბლეაშ 1 პრეზიდენტი დო დანიაშ 24 პრემიერ-მინისტრი.

2019 წანაშ მუნაჩემეფით უნივერსიტეტის ჸუნს 37,493 სტუდენტი, 5,286 აკადემიური დო 4,119 ადმინისტრაციული პერსონალი.

კოპენჰაგენიშ უნივერსიტეტი დანიაშ დო ევროპაშ ართ-ართი რეიტინგული უნივერსიტეტი რე. 2021 წანაშ "*CWTS Leiden Ranking*"-იშ რეიტინგეფს, კოპენჰაგენიშ უნივერსიტეტის უკინებჷ მაართა აბანი დანიას, მაართა პოზიცია კონტინენტურ ევროპას დო მაანთხა პოზიცია ევროპაშ კონტინენტის დო 27-ა პოზიცია მოსოფელიშ მასშტაბით. 2021 წანაშ "*Academic Ranking of World Universities*"-იშ რეიტინგეფს კოპენჰაგენიშ უნივერსიტეტის უკინებჷ მაართა პოზიცია სკანდინავიას, მაშკვითა ევროპას დო ეჩდომავითა მოსოფელს. *"QS World University Rankings"*-იშ 2021 წანაშ რეიტინგეფს კოპენჰაგენიშ უნივერსიტეტი 76-ა რე მოსოფელიშ მასშტაბით.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ოფიციალური ვებსაიტი

კატეგორია:დანიაშ უნივერსიტეტეფი
კატეგორია:სკანდინავიაშ უნივერსიტეტეფი
კატეგორია:ევროპაშ უნივერსიტეტეფი
ტიხო ბრაჰე

**ტიხო ბრაჰე** (დან. Tyge Ottesen Brahe; ლათ. Tycho Brahe; დ. 14 ქირსეთუთა, 1546, სკონეშ პროვინცია, დანია-ნორვეგიაშ უნია — ღ. 24 გჷმათუთა, 1601, პრაღა, ბოჰემიაშ ომაფე) — დანიარი ასტრონომი დო ალქიმიკოსი.

ტიხო ბრაჰე გურაფულენდჷ კოპენჰაგენიშ, ლაიფციგიშ დო როსტოკიშ უნივერსიტეტეფს. ასტრონომიათ ორდოიანი წანეფიშე დეინტერესჷ. ბრაჰექ, კოპერნიკიშ ჰელიოცენტრიზმიშ დო პტოლემეშ გეოცენტრიზმიშ მოდელეფიშ გოართოიანაფათ, წჷმარინუ მუში ასტრონომიული მოდელი, ნამუშ მეჯინათ თუთა დიხაუჩას მუკი-მუკი გართანს, პლანეტეფი ბჟას გართუნა დო ბჟა დიხაუჩას გართუ. ბრაჰე რდჷ მაართა მენცარი ნამუქჷთ ეჭარჷ სუპერნოვა. 1576-1580 წანეფს ბრაჰექ, დანიაშ დო ნორვეგიაშ მაფაშ ფრედერიკ II-შ პატრონაჟით, ვენიშ კოკის  დარსხუ ურანიბორგიშ ობსერვატორია დო ალქიმიური ლაბორატორია. ათაქ მუშობაშ ბორჯის, ბრაჰექ გიმირკვიუ შხვადოშხვა ასტრონომიული ობიექტეფი: მურიცხეფი, პლანეტეფი, კომეტეფი დო თინეფიშ ყარაფი. 1597 წანას ბრაჰექ მაფა კრისტიან IVწკჷმა კონფლიქტიშ გეშა, ურანიბორგი ქიდიტუ დო პრაღაშა მიდართჷ. ათაქ ბრაჰე რუდოლფ II-შ პატრონაჟით მუშენდჷ დო რდჷ იმპერატორიშ ოფიციალური ასტრონომი. ათე პერიოდის ბრაჰექ ბოჰემიაშ ნოღა ბენატკი-ნად-იიზეროუს დარსხჷ ობსერვატორია. 1600-1601 წანეფს, ობსერვატორიაშ მუშობაშ ბორჯის, ბრაჰეშ ასისტენტი რდჷ იოჰანეს კეპლერი. უკულ კეპლერქ გიმირინჷ ბრაჰეშ მენცარული რკვიებეფი პლანეტეფიშ ყარაფიშ სუმი კანონიშ გოვითარაფაშო. კეპლერიშ მურიცხეფიშ დო პლანეტეფიშ შინელი კატალოგი ხოლო ბრაჰეშ რკვიებეფს რე გერსხილი. ტიხო ბრაჰექ ღურჷ პრაღას, 1601 წანაშ 24 გჷმათუთას.

## რესურსეფი ინტერნეტის

* ტიხო ბრაჰე ენციკლოპედია ბრიტანიკას
* *[http://www.mhs.ox.ac.uk/tycho/index.htm The Noble Dane: Images of Tycho Brahe]*, an exhibition by the Museum of the History of Science, Oxford in 2004
* The Correspondence of Tycho Brahe from the Early Modern Letters Online website
* ''Learned Tico Brahae, His Astronomicall Coniectur'', 1632  – full digital facsimile, Linda Hall Library
* Coat-of-arms of Brahe
* Information about the Tycho Brahe Museum on the island of Ven

კატეგორია:დანიარეფი
კატეგორია:დანიარი ასტრონომეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1546
კატეგორია:ნაღურა 1601
უფსალაშ უნივერსიტეტი

**უფსალაშ უნივერსიტეტი** (შვედ. Uppsala universitet) — ოჯარალე უნივერსიტეტი შვედეთიშ ნოღა უფსალას. უნივერსიტეტიქ დირსხუ 1477 წანას დო თინა შვედეთიშ დო სკანდინავიაშ უჯვეშაში უნივერსიტეტი რე. მავითაამშვა, მავითოშკვითა ოშწანურეფშე უნივერსიტეტიშ რეპუტაციაქ გედიდჷ დო თიქ გინირთჷ ევროპაშ ართ-ართ პრესტიჟულ უნივერსიტეტო. შვედეთიშ მაფა გუსტავ II ადოლფი უნივერსიტეტის ფინანსურო ოხვარუდჷ. ჸათე პერიოდიშე უნივერსიტეტი ევროპაშ ართ-ართი ფინანსურო ძალიერი დო სტაბილური უმაღალაში გონათაფაშ ინსტიტუცია რდჷ. უფსალაშ უნივერსიტეტი ევროპაშ დო მოსოფელიშ პრესტიჟული დო რეიტინგული უნივერსიტეტეფიშ ტოპ-100-შ ერკებულს ასე ხოლო მუთმოხვადჷ. უფსალაშ უნივერსიტეტის ირო უღუდჷ დო უღჷ დიდი შანულობა შვედეთიშ ერუანული კულტურაშო,  იდენტობაშო, ისტორიოგრაფიაშო, პოლიტიკაშო დო ლიტერატურაშო.

უფსალაშ უნივერსიტეტი იკათუანს ჩხორო ფაკულტეტის, ნამუეფით დორთილი რე სუმი დისციპლინარული დომეინით: ჰუმანიტარული დო სოციალური მენცარობეფი, მედიცინა დო ფარმაცია, მენცარობა დო ტექნოლოგია. 2020 წანაშ მუნაჩემეფით უნივერსიტეტის ჸუნდჷ დოხოლაფირო 52,000 სტუდენტი დო 2,200 ოდოქტორე პროგრამეფიშ სტუდენტი. უნივერსიტეტის ჸუნს 4,135 აკადემიური დო 2,150 ადმინისტრაციული პერსონალი.

უფსალაშ უნივერსიტეტი რე მაკათური კოიმბრაშ ბუნაშ,  ევროპული უნივერსიტეტეფიშ ასოციაციაშ, უნივერსიტეტეფიშ მატარიკიშ ბუნაშ დო ინტენსიური რკვიებეფიშ ევროპული უნივერსიტეტეფიშ გილდიაშ.

უფსალაშ უნივერსიტეტიწკჷმა აფილირებული რდჷ ნობელიშ პრემიაშ 8 ლაურეატი.

## ლიტერატურა
* Lindroth, Sten. A History of Uppsala University 1477–1977 (Almqvist & Wiksell 1976). ISBN 978-91-506-0081-0.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ოფიციალური ვებსაიტი
* სტუდენტური ხასჷლა

კატეგორია:შვედეთიშ უნივერსიტეტეფი
კატეგორია:სკანდინავიაშ უნივერსიტეტეფი
კატეგორია:ევროპაშ უნივერსიტეტეფი
სადეყ ჰედაიათი

**სადეყ ჰედაიათი** (სპარს: صادق هدایت , დ. 17 ფურთუთა, 1903, თეირანი, ირანი — ღ. 9 პირელი, 1951, პარიზი, საფრანგეთი) — სპარსალი ჭარუ, ნოველისტი, პოეტი დო მათანგალი, ლიტერატურული მოდერნიზნიშ ართ-ართი თარი წჷმმარინაფალი, შინელი რე რომანით *"[[ჸვერე ღუ]]"*.

## ბიოგრაფია
სადეყ ჰედაიათიქ დებადჷ თეირანიშ არისტოკრატულ ფანიას. გურაფულენდჷ დარ-ულ-ფუნუნიშ ინსტიტუტის. 1925 წანას ჰედაიათიქ ოგურაფუშა ევროპაშა მიდართჷ. ჰედაიათი დიო ბელგიას რდჷ დო გურაფულენდჷ ინჟინერიას, უკულ, საფრანგეთიშ რინაშ ბორჯის -  არქიტექტურას. მალას არქიტექტურა მიოტუ დო სტომატოლოგიათ დეინტერესჷ. ჰედაიათის გურაფა ვაუთებუ დო ვართ ომენცარე ხარისხი მეუღებჷ. 1930 წანას ჰედაიათიქ ირანშა დირთჷ. ირანს რინაშ ბორჯის ჰედაიათი დაინტერესებული რდჷ ბჟადალური ლიტერატურათ, სპარსული ფოლკლორით დო ისტორიათ. ბჟადალური ლიტერატურაშ წჷმმარინაფალეფიშე ოინტერესუდჷ უმოსო: რაინერ მარია რილკე, ედგარ ალან პო, ფრანც კაფკა, ანტონ ჩეხოვი დო გი დე მოპასანი. 1936-1937 წანეფს ჰედაიათი შარალენდჷ ინდოეთის. 1951 წანას ჰედაიათიქ ირანი ქიდიტუ დო პარიზიშა მიდართჷ. 1951 წანაშ 9 პირელს ჰედაიათიქ დუდი დიჸვილუ. სადეყ ჰედაიათი 48 წანერი რდჷ. ნთხორილი რე პერ-ლაშეზიშ სასაფლას. 

ჰედაიათი რე ავტორი რომანეფიშ, თხობელუეფიშ, პიესეფიშ დო კრიტიკული ნაჭარეფიშ. ჰედაიათიქ სპარსული ნინაშა გინოთანგჷ ჩეხოვიშ, კაფკაშ, ჟან-პოლ სარტრიშ დო შხვა ავტორეფიშ ნახანდეფი. ჰედაიათის დიდი პოპულარობა მოუღჷ რომანქ *"ჸვერე ღუ*", ნამუქჷთ 1937 წანას გიშართჷ. ჸათე რომანი მაეჩა ოშწანურაშ სპარსული ლიტერატურაშ შედევრო რე მერჩქინელი.

## რესურსეფი ინტერნეტის

*Sadeq Hedayat's Life by Iraj Bashiri.
*Sadeq Hedayat's Corner, further articles and English translations by Iraj Bashiri.
*Persian Language & Literature — Sadeq Hedayat.
*Hedayat's art work
*Hedayat Family History (ინგლისურო).
*''Sadeq Hedayat's Heritage'', Jadid Online, 17 July 2008 (ინგლისურო).

კატეგორია:სპარსალეფი
კატეგორია:სპარსალი ჭარუეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1903
კატეგორია:ნაღურა 1951
გალენოსი

**კლავდიუს გალენოსი** (ბერძ. Κλαύδιος Γαληνός; დ. ეკენია, 129, პერგამონი, მორჩილი აზია (ასეიან ბერგამა, იზმირიშ პროვინცია, თურქეთი) — ღ. 216, რომი) — ბერძენი ექიმი, ანატომი დო ფილოსოფოსი, მერჩქინელი რე ანტიკური პერიოდიშ უკაბეტაშ მედიკოსო. გალენოსი მოღალენდჷ მენცარობაშ შხვადოშხვა დარგეფს დო მიშეღჷ კაბეტი თია ანატომიაშ, ფიზიოლოგიაშ, პათოლოგიაშ, ფარმაკოლოგიაშ, ნევროლოგიაშ, თაშნეშე ფილოსოფიაშ დო ლოგიკაშ გოვითარაფაშა.

გალენოსიქ დებადჷ პერგამონს, არქიტექტორიშ ნიკონიშ ფანიას. გალენოსის ჯგირი უმაღალაში გონათაფა მეუღებჷ. გურაფაშ თებაშ უკული გალენოსი შარალენდჷ შხვადოშხვა რეგიონეფს დო ეკონია ბორჯის რომს ქუდუხორინჷ. რომს  გალენოსიქ გეჩინებაფუ თიხანური პერიოდიშ ინტელექტუალეფი. გალენოსი რდჷ რომიშ იმპერატორეფიშ ექიმი. გალენოსიშ ნახანდეფს დო მენცარულ რკვიებეფს უღუდჷ კაბერი შანულობა მედიცინაშო. გიმირკვიუ ნერვიული სისტემა, ყვილეფიშ ფორმეფი, არტერიეფი, გაგაჩიშ ტვინი. გალენოსიშ რკვიებეფი გერსხილი რე ქიეფიშ დო ღეჯეფიშ დისექციას დო ვართ ადამიერეფიშ, მუშენ-და თიხანური პერიოდის ადამიერეფიშ დისექცია დო ვივისექცია ვეშილებედჷ. გალენოსიშ იდეეფი დომინირენდჷ მედიცინას დოხოლაფირო 1300 წანას.

## რესურსეფი ინტერნეტის

* 
* Works by Galen  at the Corpus Medicorum Graecorum with links to digitized editions, manuscripts and modern translations.
* Galen entry in the Internet Encyclopedia of Philosophy* Classicsindex: Galen 
* Works by Galen at Perseus Digital Library
* University of Virginia: Health Sciences Library. Galen 
* Channel 4 – History – Ancient surgery
* The Empire's Physician: Prosperity, Plague, and Healing in Ancient Rome, NYU's Institute for the Study of the Ancient World
* Pearcy L. Galen: A biographical sketch. Medicina Antiqua

კატეგორია:ბერძენეფი
კატეგორია:ბერძენი ექიმეფი
კატეგორია:ბერძენი ანატომეფი
კატეგორია:ბერძენი ფილოსოფოსეფი
კატეგორია:დუნაბადი 129
კატეგორია:ნაღურა 216
Android 12

**Android 12** (კოდური ჯოხო **Android Snow Cone**) — Android-იშ ოპერაციული სისტემაშ მავითოჟირა თარი ვერსია დო ანდროიდიშ მობილური ოპერაციული სისტემაშ 19-ა ვერსია, ნამუთ შიმუშჷ Open Handset Alliance-ქ Google-შ დუდალათ. შემმუშებელეფშო პირველ წჷმიწორე ვერსიაქ (ბეტა-ვერსია) გიშართჷ 2021 წანაშ ფურთუთას. ეკონია ვერსიაქ გიშართჷ 2021 წანაშ 4 გჷმათუთას დო ასეშო Android-იშ ეკონია ვერსია რე. გემაჸვენჯი ოპერაციული სისტემა, Android 13-ქ, გიშართჷ 2022 წანაშ მესის. 

Android 12 მიღჷ მახვარებუეფშე უმენტაშო ჯგირი გუმოხონარაფა, ნამუეფჷთ ოცქვანდეს მუჭოთ ოპერაციული სისტემაშ ახალ ფუნქციეფს, თაშნეშე ოპტიმიზაციას. Android 12 —  Android-იშ მასუმა პოპულარული სისტემა რე სმარტფონეფს მაძირაფალით  6,7%. Android 12-ქ პირველო გიშართჷ გეჸვენჯი მოდელიშ სმარტფონეფშო — Google Pixel 6 დო Pixel 6 Pro.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* 

## სქოლიო

კატეგორია:პროგრამული უნარღელჸუა ანბანიშ მეჯინათ
კატეგორია:Android-იშ ოპერაციული სისტემეფი
თალესი

**თალეს მილეტარი** (ბერძ. Θαλῆς ὁ Μιλήσιος, დ. დოხოლაფირო ჯვ.წ. 626/623, მილეტი — ღ. დოხოლაფირო  ჯვ.წ. 548/545, მილეტი) — ბერძენი მათემატიკოსი, ასტრონომი დო ფილოსოფოსი, შკვითი ბერძენი ბრძენიშე ართ-ართი რე. არისტოტელეშ აზრით თალესი ჯვეში ბერძენული ფილოსოფიური ტრადიციაშ მაართა ფილოსოფოსი რდჷ. არისტოტელეს თალესი მიოჩქუდჷ ფილოსოფიაშ იონური სკოლაშ დუმარსხუაფალო.

მერჩქინელი რე ნამდა თალესი რდჷ ართ-ართი მაართა ფილოსოფოსი ნამუსჷთ მოსოფელიშ დო ოქიანუშ ეიოჭარალო დო ეიონწყჷმალო მითოლოგია ვეგმურინუაფჷ დო თინა ორთაშობური ობიექტეფიშ დო ფენომენეფიშ ენწყუმას ორთაშობური თეორიეფით დო ჰიპოთეზეფით ოცადუდჷ. თალესიშ მეჯინათ ორთაშ დო მატერიაშ დაჭყაფური სუბსტანცია წყარი რდჷ.

მათემატიკაშ დარგის თალესი ირინუანდჷ გეომეტრიაშ პრინციპეფს პირამიდეფიშ სიმაღალაშ ოზიმალო, თაშნეშე გემიშ სიშორაშ დისტანციაშ ოზიმალო წყარპიჯიშე. თალესი რდჷ ართ-ართი მაართა ფილოსოფოსი ნამუთ გიმირინუანდჷ დედუქციურ მეთოდეფს. თალესიშ ჯოხონობაშ რე თალესიშ თეორემა, მარა ნამთინე მენცარი ჸათე თეორემას პითაგორას ხოლო მითმიოჭარანს.

## ლიტერატურა
* Couprie, Dirk L. (2011). Heaven and Earth in Ancient Greek Cosmology: from Thales to Heraclides Ponticus. Springer. ISBN 9781441981158.
* O'Grady, Patricia F. (2002). Thales of Miletus: The Beginnings of Western Science and Philosophy. Western Philosophy Series. Vol. 58. Ashgate. ISBN 9780754605331.

## რესურსეფი ინტერნეტის

* Thales of Miletus from The Internet Encyclopedia of Philosophy
* Thales of Miletus MacTutor History of Mathematics
* Thales' Theorem – Math Open Reference (with interactive animation)
* Thales biography by Charlene Douglass (with extensive bibliography)
* Thales of Miletus Life, Work and Testimonies by Giannis Stamatellos
* Thales Fragments 

კატეგორია:ბერძენეფი
კატეგორია:ბერძენი ფილოსოფოსეფი
კატეგორია:ბერძენი მათემატიკოსეფი
კატეგორია:ბერძენი ასტრონომეფი
ანაქსიმენე

**ანაქსიმენე მილეტარი** (ბერძ. Ἀναξιμένης ὁ Μιλήσιος; დ. დოხოლაფირო ჯვ.წ. 586, მილეტი — ღ. დოხოლაფირო  ჯვ.წ. 526, მილეტი) — ჯვეში ბერძენი ფილოსოფოსი.

თალესიშო ორთაშ დო მატერიაშ დაჭყაფური სუბსტანცია წყარი ქორდუდა, ანაქსიმენეშო არქე - ჰაერი რდჷ. ანაქსიმენეშ აზრით ირფელი ჰაერს იკათუანდჷ დო თიშე წიმიქიმინუდჷ. ჰაერი ნამუთ კონდენსირებული რდჷ წჷმოქიმინუნდჷ რგილი დო შხუ რსხულეფს დო რარეფაქცირებული ჰაერი ჩხე დო ქექე რსხულეფს.

## რესურსეფი ინტერნეტის

* Anaximenes at the Internet Encyclopedia of Philosophy
* Anaximenes of Miletus Life and Work - Fragments and Testimonies by Giannis Stamatellos

კატეგორია:ბერძენი ფილოსოფოსეფი
დემოკრიტე

**დემოკრიტე** (ბერძ. Δημόκριτος, *დემოკრიტოს* - შანენს "ხარხის გიშნაგორას"; დ. დოხოლაფირო ჯვ.წ. 460, აბდერა, თრაკია — ღ. დოხოლაფირო  ჯვ. წ. 370, აბდერა) — ჯვეში ბერძენი ფილოსოფოსი, შინელი რე მუჭოთ ოქიანუშ ატომური თეორიაშ დუმარსხუაფალი. დემოკრიტეს თეხანური მენცარობაშ მუმას ხოლო უძახჷნა. დემოკრიტეშ ბიოგრაფიაშე ბრელი მუთუნი ვარე რჩქინელი დო თიშ ნაჭარეფიშ ხვალე ფრაგმენტეფქ მაჭირინუ ასეიან ბორჯიშა.

## ლიტერატურა
* Brumbaugh, Robert S. (1964). The Philosophers of Greece. New York: Crowell.
* Burnet, John (1914). Greek Philosophy: Thales to Plato. London: Macmillan.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* დემოკრიტე ენციკლოპედია ბრიტანიკას

კატეგორია:ჯვეში ბერძენი ფილოსოფოსეფი
მოსკოვიშ სახენწჷფო უნივერსიტეტი

**ლომონოსოვიშ ჯოხონობაშ მოსკოვიშ სახენწჷფო უნივერსიტეტი** (რუს. Московский государственный университет имени М. В. Ломоносова, აბრ. МГУ) — ოჯარალე უნივერსიტეტი რუსეთის, მოსკოვს. უნივერსიტეტიქ დირსხუ 1755 წანას ივან შუვალოვიშ დო მიხეილ ლომონოსოვიშ ინიციატივათ დო რუსეთიშ მონარქიშ ელისაბედ I-შ პატრონაჟით. უნივერსიტეტი გიშარჩქინელი რუსი მენცარიშ მიხეილ ლომონოსოვიშ ჯოხონობაშ რე.

მოსკოვიშ სახენწჷფო უნივერსიტეტი რუსეთიშ დო მოსოფელიშ ართ-ართი პრესტიჟული დო რეიტინგული უნივერსიტეტი რე. 2016 წანაშ მოსოფელიშ უნივერსიტეტეფიშ აკადემიურ რეიტინგეფს მოსკოვიშ სახენწჷფო უნივერსიტეტის უკინებჷ 87-ა პოზიცია, *"QS World University Rankings"*-იშ 2016 წანაშ რეიტინგეფს უნივერსიტეტის 108-ო პოზიცია უკინებჷ, *"Times Higher Education World Reputation Rankings"*-იშ რეიტინგეფს მოსკოვიშ უნივერსიტეტი 30-ა რე. მოსკოვიშ სახენწჷფო უნივერსიტეტი ძალიერიე უმოსო ორთაშობური მენცარობეფიშ დო მათემატიკაშ დისციპლინეფს.

2019 წანაშ მუნაჩემეფით უნივერსიტეტის გურაფულენდეს დო უნივერსიტეტიწკჷმა აფილირებულეფი რდეს: ნობელიშ პრემიაშ 13 ლაურეატი, ფილდსიშ მენდალიშ 6 ლაურეატი დო ტიურინგიშ პრემიაშ 1 ლაურეატი.

მოსკოვიშ სახენწჷფო უნივერსიტეტი იკათუანს 15 რკვიებეფიშ ინსტიტუტის, 43 ფაკულტეტის, დოხოლაფირო 300 დეპარტამენტის დო 6 ფილიალს.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ოფიციალური ვებსაიტი

კატეგორია:რუსეთიშ უნივერსიტეტეფი
კატეგორია:მოსკოვიშ უნივერსიტეტეფი
ანჯელა კარტერი

**ანჯელა კარტერი** (ინგლ. Angela Carter, დაბადებაშ გვარი: Stalker; დ. 7 მესი, 1940, ისტბორნი, ინგლისი — ღ. 16 ფურთუთა, 1992, ლონდონი, ინგლისი) — ინგლისარი ჭარუ, ნოველისტი, პოეტი დო ჟურნალისტი, შინელი რე ფემინისტური, მაგიურ-რეალისტური დო პიკარესკული ნაჭარეფით.

ანჯელა კარტერიქ დებადჷ ინგლისიშ ნოღა ისტბორნის. გურაფულენდჷ ინგლისურ ლიტერატურას ბრისტოლიშ უნივერსიტეტის. გურაფაშ თებაშ უკული მუშენდჷ ჟურნალისტო. რდჷ The Guardian-იშ, The Independent-იშ დო New Statesman-იშ ჟურნალისტი. კარტერი 1970-1980-იან წანეფს ბრელს შარალენდჷ ამერიკას, ევროპას, აზიას. ჸათე პერიოდეფს მუშენდჷ შეფილდიშ, ბრაუნიშ დო ადელაიდაშ უნივერსიტეტეფს. 

ანჯელა კარტერი რე ავტორი რომანეფიშ, თხობელუეფიშ, პოეტური კრებულეფიშ დო შხვა ნახანდეფიშ. დიდი პოპულარობა მოუღჷ წინგიქ *"ზისხერამი ოთახუ"*, ნამუთ კუნტა თხობელუეფიშ კოლექცია რე დო ნამუქჷთ 1979 წანას გიშართჷ. ჸათე წინგიქ ავტორს მუპალუ ჩელტენემიშ ლიტერატურული პრემია. 1984 წანას გიშართჷ რომანქ "*სერეფი ცირკის"*, ნამუსჷთ დიდი პოპულარობა უღუდჷ. ჸათე რომანქ კარტერს მუპალუ ჯეიმს ტეიტ ბლეკიშ მემორიალური პრემია.

2008 წანას The Times-იქ ანჯელა კარტერი მიშეჸონჷ "უდიდაში 50 ბრიტანალი ავტორი 1945 წანაშე" ერკებულშა. ჸათე ერკებულს კარტერს მავითა პოზიცია უკინებჷ. 

ანჯელა კარტერიქ ღურუ 1992 წანაშ 16 ფურთუთას, ფიჟვიშ კიბოთ. კარტერი 51 წანერი რდჷ.

## გიშნაგორა ნახანდეფი
### ნოველეფი
**Shadow Dance* (1966)
**The Magic Toyshop* (1967)
**Several Perceptions* (1968)
**Heroes and Villains* (1969)
**Love* (1971)
**The Infernal Desire Machines of Doctor Hoffman* (1972)
**The Passion of New Eve* (1977)
**Nights at the Circus* (1984)
**Wise Children* (1991)

### პოეზია
**Five Quiet Shouters* (1966)
**Unicorn* (1966)
**Unicorn: The Poetry of Angela Carter* (2015)

## რესურსეფი ინტერნეტის

*
*
*Angela Carter's radio work
*Angela Carter at the British Library
*BBC interview (video, 25 June 1991, 25 mins)
*Angela Carter remembered, *Daily Telegraph*, 3 May 2010

კატეგორია:ინგლისარეფი
კატეგორია:ინგლისარი ჭარუეფი
კატეგორია:ინგლისარი ნოველისტეფი
კატეგორია:ინგლისარი პოეტეფი
კატეგორია:ინგლისარი ჟურნალისტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1940
კატეგორია:ნაღურა 1992
დრავიდეფი

thumb|261x261px|ტერიტორია სოდე ასე დრავიდულ ნინეფშა რაგადანა.
**დრავიდეფი** — თარო ობჟათე ინდოეთის მახორუ, დრავიდულ ნინეფშა მორაგადე კათეფი. დრავიდეფს ორხველჷნა ტელუგუ, ტამილეფი, მალაიალი, კანნადა, ტულუ, თაშნეშე მორჩილ მუდანობაშ კათეფი, ნამუეფსჷთ დიო ხოლო ასქილადირი აფჷნა გვარობურ-ტომობური ნწყუალა დო უმენტაშო გვალათ დო ტყათ ფორილ ტერიტორიეფს ოხორანა. ცენტრალური ინდოეთიშ დრავიდეფს წჷმარინუანა ორაონეფი ანუ კურუქეფი, კანდჰეფი დო გონდეფი. დრავიდულ ნინაშა თაშნეშე რაგადანს პაკისტანიშ ელახიან რაიონეფს მახორუ კათა — ბრაჰუი. დრავიდეფიშ უმენტაშობა ინდუიზმიშ გემავენჯი რე, ნორთი — ქირსიანი ვარ-და მუსლიმი რე. ვარაუდენა, ნამ-და დრავიდეფი მიშმეშეს ინდოეთიშ უჯვეშაში მახორობაშ, წჷმიარიალეფიშ, აკოდგინალუაშა. მენცარეფიშ უმენტაშობაშ მოარზაფათ, ჰარაპიშ ცივილიზაცია გოჭყაფილი რე დრავიდეფიშ წიმოხონეფიშით ჯვ. წ. III-II ვითოშწანურეფს. ჯვ. წ. I ვითოშწანურას დრავიდეფს ობჟათე ინდოეთის უკვე უღჷდეს დორხველი სახენწჷფოეფი (ანდჰრა, ჰანდია, ჩოლა, ჩერა). გოვითარაფაშ პროცესის თინეფქ გაჭყეს მაღალი კულტურა. XVII-XVIII ოშწანურეფს, ინგლისარ კოლონიზატორეფქ ხეშა ქეშიოთეს დრავიდეფით დოხორელი რაიონეფი, ქიდიჭყეს თინეფიშ დიხეფიშ დორთუალა დო დრავიდული კათეფიშ ეთნიკური ტერიტორიეფიშ აკოწიწონუა. ინდოეთიშ შხვა კაბეტი კათეფიშობურო ერუანული დუდგიმორკვიაფაშ ბურჯაფიშ ბორჯის დრავიდეფი თხულენდეს მუნეფიშ ეთნოგრაფიული ტერიტორიეფიშ ზოხო შტატეფო გიშართუალას. შტატეფიშ ხურგეფქ საბოლათ 1956 წანას დედგინჷ.

## ლიტერატურა

*

## რესურსეფი ინტერნეტის

*Dolmens, Hero Stones and the Dravidian People
*Harappa.com Glimpses of South Asia before 1947
*People and Languages in pre-Islamic Indus valley
*Dravidians Organization International (NPO & NGO) Since 2004 

კატეგორია:ინდოეთიშ დემოგრაფია
კატეგორია:პრეინდოევროპალეფი
გილბერტ კით ჩესტერტონი

**გილბერტ კით ჩესტერტონი** (ინგლ. Gilbert Keith Chesterton; დ. 29 მესი, 1874, კენსინგტონი, ლონდონი, ინგლისი — ღ. 14 მანგი, 1936, ბეკონსფილდი, ბაკინგემშირი, ინგლისი) — ინგლისარი ჭარუ, პოეტი, ჟურნალისტი, თეოლოგი დო ფილოსოფოსი.

ჩესტერტონი რე ავტორი დეტექტივური ჟანრიშ ნოველეფიშ, თხობელუეფიშ, თეოლოგიური დო ფილოსოფიური ნაჭარეფიშ. ჩესტერტონიშ დეტექტივური ჟანრიშ ნახანდეფიშ თარი პერსონაჟიე ბაბაჩია ბრაუნი, ნამუთ მოჸოროფე დეტექტივი რე. თაშნეშე, ჩესტერტონი ავტორი რე წინგეფიშ *მართლმადიდებლობა* (1908) დო *ირიათონი კოჩი* (1925) ნამუეფით ქირსიანული აპოლოგეტიკაშ კლასიკათ რე მერჩქინელი. გილბერტ კით ჩესტერტონი მუშ დუდის მართლმადიდებელ ქირსიანს უძახუდჷ, მარა ეკონია წანეფს უმოსო კათოლიციზმით დეინტერესჷ დო დუდი ხოლო კათოლიკეთ დინათჷ.

გილბერტ კით ჩესტერტონის პარადოქსიშ პრინცის უძახჷდეს დო თინა ვიქტორიანული ეპოქაშ გიშარჩქინელი ავტორეფიშ: მეთიუ არნოლდიშ, თომას კარლაილიშ, ჯონ ჰენრი ნიუმენიშ დო ჯონ რასკინიშ შარაშ გჷმაგინძორაფალი დო გეჸვენჯი ავტორი რე.

## ლიტერატურა
* Braybrooke, Patrick (1922). Gilbert Keith Chesterton. London: Chelsea Publishing Company.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* 
* Works by G.K. Chesterton, at HathiTrust
* G. K. Chesterton: Quotidiana
* G.K. Chesterton research collection at The Marion E. Wade Center at Wheaton College
* G.K. Chesterton Archival Collection at the University of St. Michael's College at the University of Toronto

კატეგორია:ინგლისარეფი
კატეგორია:ინგლისარი ჭარუეფი
კატეგორია:ინგლისარი პოეტეფი
კატეგორია:ინგლისარი თეოლოგეფი
კატეგორია:ინგლისარი ფილოსოფოსეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1874
კატეგორია:ნაღურა 1936
მიკი სპილეინი

**ფრენკ მორისონ სპილეინი** (ინგლ. Frank Morrison Spillane, უმოსო შინელი რე მუჭოთ **მიკი სპილეინი**, ინგლ. Mickey Spillane, დ. 9 მელახი, 1918, ბრუკლინი, ნიუ-იორკი, ააშ — ღ. 17 კვირკვე, 2006, მერელს-ინლეტი, ობჟათე კაროლინა, ააშ) — ამერიკალი ჭარუ, ნოველისტი დო მსახიობი. თიში დეტექტივური ჟანრიშ ნაჭარეფიშ თარი პერსონაჟი რე კერძო დეტექტივი მაიკ ჰამერი.

მიკი სპილეინი გურაფულენდჷ ერასმუსიშ სკოლას, ნამუთ გათუ 1935 წანას. უკულ გურაფა გაგინძორჷ ფორტ ჰეისიშ სახენწჷფო კოლეჯის. მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმაშ ბორჯის სპილენიქ ქაკათჷ ააშ-იშ არმიაშ ოჰეერე ნძალეფიშ კორპუსის. რდჷ ოჰეერე ნძალეფიშ პილოტი დო ინსტრუქტორი. ჭარალუათ სპილეინიქ 1940-იან წანეფს დეინტერესჷ. მიკი სპილეინი რე ავტორი დეტექტივური ჟანრიშ ნოველეფიშ დო თხობელუეფიშ. სპილეინიშ დეტექტივეფი ორხველუდჷ უმოსო *"მანგარი"* (*Hardboiled*) დეტექტივეფიშ ჟანრის. გიმოჩამილი რე სპილეინიშ წინგეფიშ 225 მილიონი ეგზემპლარი. სპილეინი რდჷ ინკპოტიშ დო ედგარ ალან პოშ პრემიეფიშ ლაურეატი. სპილეინიქ ღურუ 2006 წანაშ 17 კვირკვეს, პანკრეასიშ კიბოთ.

## გიშნაგორა ნახანდეფი
### ნოველეფი
* 1947 *I, the Jury*
* 1950 *My Gun Is Quick*
* 1950 *Vengeance Is Mine*
* 1951 *One Lonely Night*
* 1951 *The Big Kill*
* 1952 *Kiss Me, Deadly*
* 1962 *The Girl Hunters*
* 1964 *The Snake*
* 1966 *The Twisted Thing*
* 1967 *The Body Lovers*
* 1970 *Survival... Zero!*
* 1989 *The Killing Man*
* 1996 *Black Alley*

## რესურსეფი ინტერნეტის

* 
* მიკი სპილეინი ენციკლოპედია ბრიტანიკას

კატეგორია:ამერიკალეფი
კატეგორია:ამერიკალი ჭარუეფი
კატეგორია:ამერიკალი ნოველისტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1918
კატეგორია:ნაღურა 2006