პასპორტი

**პასპორტი** ( *passus* (ყარაფი) დო *porta* (ფარდიკარი)) — პირადობაშ დო მენოღალეშ დჷმადასურაფალი სახენწჷფო დოკუმენტი სახენწჷფოეფიშ ხურგეფიშ გინულაშ დო ხურგაშგალე რინაშ ბორჯის. პასპორტი შანენს სახენწჷფოშ მენოღალეთ ჸოფას, მარა თენა ვაშანენს, ნამჷ-და პასპორტიშ მოღვენი უციოთ ოხორანს თე პასპორტიშ მემაჩამალი ქიანაშ ტერიტორიას.

პირადობაშ დჷმადასურაფალ დოკუმენტეფს გიშმაგორჷნა ჟირ სახეშ დოკუმენტის, თენა რე კინ მუ პასპორტი დო პირადობაშ დჷმადასურაფალი მოწმობა. კანკალე ქიანას (სამანგ. კორეაშ ოკათე დემოკრატიული რესპუბლიკას, უკრაინას დო რუსეთის) პირადობაშ დჷმადასურაფალი მოწმობაშ მანგიორო, გინიჩამუ „დინოხოლენი პასპორტი“. უმენტაშ ქიანას, პასპორტი რე სახენწჷფოშ დინოხოლენი თარი პირადობაშ დჷმადასურაფალი მოწმობა (სამანგ. ბელარუსი). თიჯგურა ქიანეფს, მუჭოთ რე საქორთუო, საფრანგეთი, ლიეტუვა, სლოვაკეთი დო თ.უ. სახენწჷფოშ დინოხოლენი პირადობაშ დჷმადასურაფალი მოწმობა წჷმარინუანს პლასტიკური ბარათიშ ფორმაშ ბიომეტრიულ დოკუმენტის, პასპორტიშ ეჭოფუა — ნებაჸოფუობათ რე.

პასპორტი ვიზუალურო რე ბუკლეტიშობური დოკუმენტი, ნამუსჷთ წჷმორინაფილი რე ვიზეფი (ვარე გოფორმაფილი უვიზე რეჟიმი-და), ნამუთ ქიანაშ მინულაშ ოჸიას ირზენს, დო პიჯიშ მაიდენტიფიცერაფალი მუნაჩემეფი (მოღვენიშ ჯოხო, სურათი, დაბადებაშ თარიღი, სქესი, მენოღალობა).
პასპორტი გჷმირინუაფჷ ედომუშამი მოსოფელს, თეშ გეშა შხვადოშხვა ქიანეფიშ პასპორტეფი მაქსიმალურო უნიფიცირაფილი რე, მუკნაჭარეფი ერუანულ ნინას შხირას იდუბლირებუ ინგლისურ ნინაშა. XXI ოშწანურას მოსოფელიშ ანდა ქიანა გინმურს პასპორტეფიშ ახალ გამნარყშა — ბიომეტრიულ პასპორტშა. 
საქორთუოს ბიომეტრული პასპორტეფი 2012 წანაშ პირელშე გინიჩამუ.

მუჭოთ წესი, ქიანეფი ივარენა მუნეფიშ ტერიტორიაშა პიჯიშ მინულას დო გინოყარაფის თი სახენწჷფოშ პასპორტით, ნამუთ ვა რე აღიარაფილი თე ქიანაშითჷნ.

## პასპორტიშ ტიპეფი
180px|მინიატიურა|საქორთუოშ მენოღალეშ ორდინარული ბიომეტრული პასპორტი.
ოპასპორტე ტერმინოლოგია თარო სტანდარტიზაფილი რე ედომუშამ მოსოფელს, მარა ქიანეფიშ მეჯინათ პასპორტიშ ტიპეფი, ხასჷლეფიშ მუდანობა დო გოთანჯუა შილებე ართიანშე გინორთელი ორდასჷნ. პასპორტეფიშ გეჸვენჯი ტიპეფი რე:
;ორდინალური პასპორტი (Ordinary passport)
:გინაჩამუ რჩქვანელობურ მენოღალეეფს, ნამუეფჷთ ხურგაშგალე მეულან.
;ოინალური დო ოფიციალური პასპორტი (Official passport)
:გინაჩამუ მენოღალეეფიშ გიშაკერძაფილი კატეგორიას, ნამუეფსჷთ ვაუღჷნა დიპომატიური იმუნიტეტი. საქორთუოშ კანონდვალაშ მეჯინათ, ოინალური პასპორტი მიაჩამუ: ცენტრალური ოგიშაგორუე კომისიაშ, პარლამენტიშ, ოკონსტიუციე დო უჟინაში სასამარათალოშ, ოკათე მათხილარიშ, გენერალური პროკურორიშ დო სახენწჷფო კანცელარიაშ კანკალე წორომახანდეს დო თაშნეშე კანკალე შხვა პიჯის.
180px|მინიატიურა|ააშ-იშ დიპლომატიური პასპორტი.
;დიპლომატიური პასპორტი (Diplomatic passport)
:მიაჩამჷნა დიპლომატეფს, საკონსულოშ წორომახანდეეფს დო თინეფიშ ფანიაშ მაკათურეფს. დიპლომატიური პასპორტიშ ღვენა ავტომატურო ვაუნარღელჸოფენს დიპლომატიური იმუნიტეტიშ ღვენას. დიპლომატიშ სტატუსის დო დიპლომატიურ იმუნიტეტის პიჯის მეთმეჩანს მემაღებე სახენწჷფოშ დორხველური კანონდვალაშ დო საირქიანო დიპლომატიური კონვენციეფიშ დოჸუნათ, თე სახენწჷფო ქორე თე კონვენციეფიშ მაკათური-და. დიპლომატიური პასპორტიშ ღვენა თაშნეშე ვაშანენს უვიზე მინულაშ შილებუამობას შხვა ქიანაშ ტერიტორიაშა. თიშ უმკუჯინალო, რჩქვანელობურ მენოღალეს დო ტურისტეფს შეულებჷნა უვიზე მეულ-მოულათ ირგებუანი-და, დიპლომატიურ პასპორტიშ მოღვენი პიჯეფშო ოხვილური რე დიპლომატიური ვიზაშ ეჭოფუა. საქორთუოშ კანონდვალათ, დიპლომატიური პასპორტით რგებულენა მაღალი პოსტეფს მარენჯი პიჯეფი, თინეფს შქას საქორთუოშ პრეზიდენტი დო თიში ალმასქუ.
;ობორჯე პასპორტი (Emergency or temporary passport)
:ობორჯე პასპორტი გინიჩამუ თარი პასპორტიშ დინაფაშ ვარდა ხირუაშ შვანს. საქორთუოშ ტერიტორიას ობორჯე პასპორტიშ ფუნქციას არსულენს პირადობაშ ობორჯე მოწმობა.
;მეზუღალეშ პასპორტი (Seaman's passport)
:თენა რე მეზუღალეშ პირადობაშ დჷმადასურაფალი დოკუმენტი, ნამუშათ თაშნეშე მიშეღალუაფუ მუნაჩემეფი მეზუღალეშ ნიშიშ ოხანდე საქვარუა, ნიშუაშ სტაჟიშ დო მეზუღალეშ სინთელეშ გეშა. საქორთუოშ ტერიტორიას მეზუღალეშ პასპორტიშ ფუნქციას მეზუღალეშ წინგაკი არსულენს.
;კოლექტიური პასპორტი (Group passport)
:მიაჩამუ გოთანჯილი პიჯეფიშ ბუნას, ნამუეფჷთ ართო შარალენა, სამანგათ, მაგურაფუეფიშ ბუნა მარწაფალიშ დუდალათ.
;ოფანიე პასპორტი (Family passport)
:გინაჩამუ მოშარეშ ფანიაშ მაკათურეფს — მუმა, ნანა, ალმასქუ ვარ-და ალმასქუეფს, სქუალეფი. ოფანიე პასპორტი მიაჩამუ ართ-ართი პიჯის. თე პიჯი შილებე შარალენდას, ხვალე, პასპორტის მეწურაფილი არძა ვარ-და კანკალე ფანიაშ მაკათურწკჷმა ართო.
180px|მინიატიურა|გოეროშ პასპორტი, მუჭოთ ლესე-პასე პასპორტიშ სამანგა
;ლესე-პასე (Laissez-Passer)
:ოშარალუე დოკუმენტი (Travel document), ნამუთ ვარე ერუანული პასპორტი, მარა არსულენს პასპორტიშ ფუნქციას. გინიჩამუ ოერეფოშქაშე ორგანიზაციეფიშით მუნეფიშ წორომახანდეეფშო (სამანგათ, გოეროშ პასპორტი) ვარ-და თარობაშით.
;შხვაშთურიშ პასპორტი (Alien's passport)
:რე დოკუმენტი, ნამუთ ვარე ერუანული პასპორტი, მარა არსულენს პასპორტიშ ფუნქციას კანკალე შვანს, სამანგათ მენოღალობაშ უღვენალაშ შვანს (შხირას მუთმოხვადუ ესტონეთის ლატვიას დო დანიას), ვარ-და ვამენოღალე-რეზიდენტშა (ჩეხეთიშ ვამენოღალეშ პასპორტი).
:საქორთუოშ ტერიტორიაშა შხვაშთურიშ პასპორტიშ ფუნქციას იროიანი ვარ-და ობორჯე ხორინიშ მოწმობა არსულენს.
;დინოხოლენი პასპორტი (Internal passport)
:თარი დოკუმენტი, ნამუთ მოწმენს ნამუდგაინი სახენწჷფოშ მენოღალობას ვარ-და სახენწჷფოშ ტერიტორიას. საქორთუოშ ტერიტორიას დინოხოლენი პასპორტიშ ფუნციას საქორთუოშ მენოღალეშ პირადობაშ მოწმობა არსულენს.
;ბეჩა მენოღალეშ პასპორტი (Honorary citizen's document)
რე დოკუმენტი, ნამუთ ვარე ერუანული პასპორტი, გინიჩამუ სახენწჷფოშ ვარ-და ორგანიზაციაშით გიშაკერზაფილი დოინალობეფშო, მუჭოთ წესი, ვამენოღალეეფშა. ააშ-შ ბეჩა მენოღალეშ პასპორტი ვარ-და მოსოფელიშ პასპორტი.
;კომუფლირაფილი პასპორტი (Camouflage passport)
250px|მინიატიურა|კომუფლირაფილი პასპორტიშ სამანგა
: თე მაღალ პოლიგრაფიულ დონეშა რსულებური დოკუმენტი უდასურენს მუში მოღვენს თი ქიანაშ მენოღალობას, ნამუთ უკვე ვა რენ ვარ-და ვართ დღას დჷნ. მუსხირენ ქიანას, რე ფირმეფი, ნამუეფით თეჯგურა პასპორტეფიშ ბეშტუათ რენა დოკაფილი. უშქურანჯალაშ ნინალეფი შხირას თეჯგურა ფირმეფს ტერორისტეფიშ დო დუმაშებუეფიშ ხეშენწყუალას გეთმიაწამენა. მარა, თეშ უმკუჯინალო, კომუფლირაფილი პასპორტეფიშ აკოქიმინუა, გოფორმაფა, ჸიდირი დო გოშხვაშაფა ვარაფილი ვარე კანონდვალათ, თიშენ ნამჷ-და, კომუფლირაფილი პასპორტი მუში მოღვენს ვემიაჭაარანს ნამდგაინი დასურო რინელიი ქიანაშ მენოღალობას. კომუფლირაფილი პასპორტით სახენწჷფო ხურგიშ გჷნოჭკირუაშ ცადება არძა ქიანას ოსაჯებე ქიმინუა რე. კომუფლირაფილი პასპორტიშ ართ-ართ ნერგვარობას წჷმარინუანს ფანტასტიკური პასპორტი.
;ფანტასტიკური პასპორტი (Fantasy passports)
:ფანტასტიკური პასპორტი, თეშ მუჭოთ კომუფლირაფილი, ვარე აღიარაფილი აკა ქიანაშით დო თე დოკუმენტით სახენწჷფოშ ხურგიშ გინოჭკირუა ვარაფილი რე. ფანტასტიკური პასპორტი კომუფლირაფილი პასპორტშე გინორთელი რე თით, ნამჷ-და ფანტასტიკურ პასპორტის დორხველური ჯოხოთ აკეთენა დო გინმოჩანა რეალურო რინელი ვაოთარობე ორგანიზაციეფი, ბუნეფი ვარ-და ფონდეფი. კანკალე შვანს, ფანტასტიკური პასპორტიშ კეთებაშ ღანკი რე თე ორგანიზაციაშ რეკლამიარაფა. შხვა შვანს ეშანილი პასპორტი რე უბრალე ციგანობა ვარ-და სუვენირი.

## თშნეშე ქოძირით
* ვიზა (დოკუმენტი)
* ჩიკაგოშ კონვენცია
* საქორთუოშ მენოღალეშ პირადობაშ მოწმობა 
* ბიომეტრული პასპორტი
* საქორთუოშ პასპორტი
## გალერეა

ფაილი:Biometrie reisepass deutsch.jpg|გერმანიაშ პასპორტი
|ალჟირის პასპორტი
ფაილი:Albanian biometric passport (crop).jpg|ალბანეთიშ პასპორტი
|ანდორაშ პასპორტი

|ბელორუსიშ პასპორტი
ფაილი:Belgian Passport 2008 cover.jpg|ბელგიაშ პასპორტი
ფაილი:Interna Folder.jpg|ბრაზილიაშ პასპორტი
|ბულგარეთიშ პასპორტი
ფაილი:REPUBLIC OF CHINA (TAIWAN) PASSPORT 2020.png|ტაივანიშ პასპორტი
ფაილი:Passeport RPC 2010.jpg|ჩინეთიშ პასპორტი
|ჰონგ-კონგის პასორტი
ფაილი:Hungarian passport.jpg|უნგრეთიშ პასპორტი
ფაილი:Indian Passport.jpg|ინდოეთიშ პასპორტი
ფაილი:Eirepas.JPG|ირლანდიაშ პასპორტი
ფაილი:Icelandic Passport Front Cover.jpg|ისლანდიაშ პასპორტი
ფაილი:IsrPass.jpg|ისრაელიშ პასპორტი
ფაილი:Passaportoitaliano2006.jpg|იტალიაშ პასპორტი

ფაილი:JapanpassportNew10y.PNG|იაპონიაშ პასპორტი
ფაილი:Kazakhstan Passport.svg|ყაზახეთიშ პასპორტი
ფაილი:Us-passport.jpg|ააშ-იშ პასპორტი
ფაილი:Lebanese passport.jpg|ლიბანიშ პასპორტი
ფაილი:FürstentumLiechtensteinReisepassCover.jpg|ლიხტენშტაინიშ პასპორტი
ფაილი:Pasas2008.gif|ლიეტუვაშ პასპორტი
|მაკაოშ პასპორტი
ფაილი:PMA-ICAO2010.jpg|მალაიზიაშ პასპორტი
ფაილი:BioPassMaroc.JPG|მაროკოშ პასპორტი

ფაილი:Nederlanden paspoort.jpg|ნიდერლანდიშ პასპორტი

ფაილი:Norwegian Passport, New Design.jpg|ნორვეგიაშ პასპორტი
ფაილი:Polska ePaszport.jpg|პოლონეთიშ პასპორტი
ფაილი:Pasaport Ro.jpg|რუმინეთიშ პასპორტი
ფაილი:Russian ePassport.jpg|რუსეთიშ პასპორტი

ფაილი:Serbian Passport.svg|სერბეთიშ პასპორტი

ფაილი:Slovakian ePassport.jpg|სლოვაკეთიშ პასპორტი
|სლოვენიაშ პასპორტი
ფაილი:Swiss Pass 2006.jpg|შვეიცარიაშ პასპორტი
ფაილი:Czech passport 2007 cover.jpg|ჩეხეთიშ პასპორტი
|ტუნისის პასპორტი
ფაილი:Epasaport turkey.jpg|თურქეთიშ პასპორტი
ფაილი:Ukrainian passport 2015.jpg|უკრაინაშ პასპორტი


## სქოლიო