open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ბურსაშ პროვინცია

**ბურსაშ პროვინცია** () — პროვინცია (ილი) ოორუე-ბჟადალ თურქეთის, მარმარილოშ ზუღაშ რეგიონს. ადმინისტრაციული ცენტრი — ნოღა ბურსა. პროვინციას უხურგანს იალოვაშ, ქოჯაელიშ, საქარიაშ, ქუთაჰიაშ დო ბალიქესირიშ პროვინციეფი, ოორუეშე — მარმარილოშ ზუღა.

პროვინციაშ ტერიტორიას იდვალუაფუ იზნიქიშ ტობა.

მახორობა 2,994,521 ადამიერი (2018), უდიდაში ნოღეფი: ბურსა (1194 ვთშ. ადამიერი, 2000), ენიშეჰირი, მუსტაფა-ქემალფაშა.

## თაშნეშე ქოძირით
* თურქეთიშ რეგიონეფი
* თურქეთიშ პროვინციეფი
* თურქეთიშ რაიონეფი

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Province of BURSA

## სქოლიო

კატეგორია:თურქეთიშ პროვინციეფი
პალერმო (ოკუჩხბურთე კლუბი)

**პალერმო** (იტალ. Palermo FC) - იტალიური ოკუჩხბურთე კლუბი, ნამუქჷთ სიცილიაშ ნოღა პალერმოს გიჭყჷ.

2019 წანაშ 18 გჷმათუთას კლუბიქ ფინანსური პრობლემეფიშ გეშა გეუქვუ.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ოფიციალური ვებ-ხასჷლა

## სქოლიო

კატეგორია:იტალიაშ ოკუჩხბურთე კლუბეფი
კატეგორია:პალერმო (ოკუჩხბურთე კლუბი)
ბურდურიშ პროვინცია

**ბურდურიშ პროვინცია** () — პროვინცია (ილი) ბჟადალ თურქეთის, სქირონაშქა ზუღაშ რეგიონს. ადმინისტრაციული ცენტრი — ნოღა ბურდური. იკათუანს 11 რაიონს.

## გეოგრაფია
პროვინციას უხურგანს ანთალიაშ, მუღლაშ,  დენიზლიშ,  ისფართაშ დო აფიონ-ყარაჰისარიშ პროვინციეფი.

## ადმინისტრაციული დორთუალა
მინი|მარცხნივ

## მახორობა
მახორობა 269,926  ადამიერი (2018), უდიდაში ნოღა რე: ბურდური (67 ვთშ. ადამ, 2007).

## თაშნეშე ქოძირით
* თურქეთიშ რეგიონეფი
* თურქეთიშ პროვინციეფი
* თურქეთიშ რაიონეფი

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Province of BURDUR

## სქოლიო

კატეგორია:თურქეთიშ პროვინციეფი
კანდი

**კანდი** (სინჰალ.මහ නුවර,ტამილ. கண்டி) — ნოღა ცენტრალურ შრი-ლანკას. იდვალუაფჷ კანდიშ ლაკადაშ შქაგურს, ნამუთ ჩაიშ პლანტაციეფით რე ფორილი. კანდი შრი-ლანკაშ ცენტრალური პროვინციაშ ნანანოღა, შანულამი ადმინისტრაციული დო რელიგიური ცენტრი რე. 2011 წანაშ მუნაჩემეფით, ნოღაშ მახორობა 125,400 ადამიერს აკმადგინანს. 

ნოღაქ XIV ოშწანურას დირსხჷ დო კოკიშ ართ-ართ უჯვეშაშ ნანანოღაშ წჷმარინუანს.

ნოღას იდვალუაფჷ ბუდაშ კიბირიშ ოხიდა - ედომუშამი მოსოფელიშ ბუდისტური ჯარალუაშ ართ-ართი უწიმინდაში აბანი. 

1988 წანას, იუნესკოქ ნოღა მოსოფელიშ მონძალაშ ერკებულშა გემშიღჷ.

## იხილეთ აგრეთვე
* მოსოფელიშ მონძალაშ ძეგლეფიშ ერკებული აზიას დო ოკიანეთის

## რესურსეფი ინტერნეტის

* Kandy city website 
* Official UNESCO website entry
* kandy tour 
* MSN Map

კატეგორია:მოსოფელიშ მონძალაშ ძეგლეფი შრი-ლანკას
კატეგორია:შრი-ლანკაშ ნოღეფი
კატეგორია:შრი-ლანკაშ პროვინციეფიშ ადმინისტრაციული ცენტრეფი
კოლომბო

**კოლომბო** (სინჰალ.කොළඹ, ტამილ. கொழும்பு) — შრი-ლანკაშ უდიდაში ნოღა დო ჸოფირი ნანანოღა. იდვალუაფჷ კოკიშ ბჟადალ წყარპიჯის დო ასეიანი ნანანოღა შრი-ჯაიავარდენეპურა-კოტეს უხურგანს. კოლომბო საქვარამი, თრლი ნოღა რე, სოდე თეხანური რინა დო კოლონიური არქიტექტურა დო აკნაცჷმეფი ართიანს რე მესვარილი. 2011 წანაშ მუნაჩემეფით, ნოღაშ მახორობა 752,993 ადამიერს აკმადგინანდჷ. კოლომბოშ მეტროპოლიური არანი, ნამუთ თაშნეშე გამპაჰაშ დო კალუტარაშ რაიონეფსჷთ იკათუანს, 3 694.20 კმ²-ის რე გჷნოზინდილი დო თიში მახორობა5 648 000-შახ რე. 

ფართო ლიმენიშ გეშა, კოლომბო ბჟაეიოლ-ბჟადალიშ ოვაჭარე რზეფს სტრატეგიულ აბანს იდვალუაფჷ დო ჩინებული რდჷ დიო ხოლო უჯვეშაში ვაჭარეფშო, დოხოლაფირო 2 000 წანაშ კინოხ. 

1978 წანას, ადმინისტრაციული ნანანოღაქ კოლომბოშე შრი-ჯაიავარდენეპურა-კოტეშა გეგნორთჷ, დო ქიანაშ კომერციულ ნანანოღათ ასეშა კოლომბო სქიდუ.

## რესურსეფი ინტერნეტის

* კოლომბოშ ისტორია 
* ირფელი კოლომბოშ გეშა 

## სქოლიო

კატეგორია:შრი-ლანკა
კატეგორია:შრი-ლანკაშ ნოღეფი
კატეგორია:შრი-ლანკაშ პროვინციეფიშ ადმინისტრაციული ცენტრეფი
კატეგორია:ჸოფილი ნანანოღეფი
გალე (შრი-ლანკა)

**გალე** (სინჰალ. ගාල්ල, ტამილ. காலி) — ნოღა ობჟათე-ბჟადალ შრი-ლანკას, ჸოფირი ნანანოღა კოლომბოშე 119 კმ-იშ მოჩილათათ, ობჟათე პროვინციაშ ნანანოღა. 2020 წანაშ მუნაჩემეფით, ნოღას 93,118 ადამიერი ოხორანს.

XVI ოშწანურაშახ, სოიშახ თაქ პორტუგალიარეფი მიშესჷნ, გალე კოკიშ თარი ონიშოლი რდჷ დო თის *გიმჰატჰიტჰა* ჯოხოდჷ. ნოღაშ მუში გოვითარაფაშ კონკის XVIII ოშწანურას, ნიდერლანდარეფიშ კოლონიურ პერიოდის მიოჭირინჷ.

გალე ევროპალეფიშით აკნაგეფჷ დუდოთხილე, გომანგარაფილი ნოღაშ საუჯგუშო სამანგა რე ედომუშამ ობჟათე აზიას, ნამუსჷთ წჷმორინაფილი რე ევროპული არქიტექტურაშ დო ობჟათე აზიური ტრადიციეფიშ ურთიართესვარუა. გალეშ ჯიხა 1988 წანაშე იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალაშ ერკებულშა რე მიშაღალირი, თინა ევროპალი ოკუპანტეფიშით აზიას აკოგაფილჷ უდიდაშ ჯიხას წჷმარინუანს.

## თაშნეშე ქოძირით
* მოსოფელიშ მონძალაშ ობიეტქეფიშ ერკებული აზიას დო ოკიანეთის

## რესურსეფი ინტერნეტის

* GalleLink, The Way of Galle - More information about Galle 
* Old Town of Galle and its Fortifications, UNESCO World Heritage
* Official website of the Sri Lanka Tourism Board 
* Maritime Archaeology & History of Sri Lanka 
* The Walled City - Galle 
* CPAmedia Historic Galle 
* Galle
* Corridors of Oceanic Heritage: The Maritime Archaeology Museum, Galle 

კატეგორია:მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი შრი-ლანკას
კატეგორია:შრი-ლანკაშ ნოღეფი
კატეგორია:შრი-ლანკაშ პროვინციეფიშ ადმინისტრაციული ცენტრეფი
დეჰივალა-მაუნტ-ლავინია

**დეჰივალა მაუნტ-ლავინია** (; ) — ნოღა შრი-ლანკაშ ობჟათე-ბჟადალ წყარპიჯის, ნოღა კოლომბოშ ობჟაღეშე, ნამუწკჷმათ ფაქტობურო მერსხილი რე. 2012 წანაშ მუმაჩემეფით ნოღას 245,974 ადამიერი ოხორანს. დეჰივალა-მაუნტ-ლავინია ოვაჭარე-ოტრანსპორტე დო მოხელეობაშ ართ-ართ ცენტრის წჷმარინუანს. ნოღა კურორტიშ ფუნქციასჷთ არსულენს.

## ლიტერატურა

კატეგორია:შრი-ლანკაშ ნოღეფი
ჯაფნა

**ჯაფნა** (ტამ. யாழ்ப்பாணம்; სინჰ. යාපනය) — ნოღა დო ნიშორინუ შრი-ლანკას, ჯაფნაშ ჩქონს. წჷმარინუანს ოორუე პროვინციაშ ადმინისტრაციულ ცენტრის. 2012 წანაშ მუნაჩემეფით ნოღას 88 138 ადამიერი ოხორანს. ჯაფნა რე რკინაშარაშ ბოლო დგჷმილი დო ოვაჭარე ცენტრი. ჟაფნაშ მეშქაშალათ შრი-ლანკა მითმიარსხუ ინდოეთის დო ბირმას. ნოღას აქტიურო მეურს პეოდუქტეფიშ გინომუშაფა. ნოღას ჯგირო რე გოვითარაფილი ოფუტეშ მეურნალა.

## ლიტერატურა

კატეგორია:შრი-ლანკაშ ნოღეფი
კატეგორია:შრი-ლანკაშ პროვინციეფიშ ადმინისტრაციული ცენტრეფი
იოშიჰიდე სუგა

**იოშიჰიდე სუგა** (იაპ. 菅 義偉; დ. 6 ქირსეთუთა, 1948, ოფ. ოგატი, ოგატიშ მაზრა, აკიტა, იაპონია) — იაპონარი სახენწჷფო დო პოლიტიკური მოღალე. იაპონიაშ პრემიერ-მინისტრი 2020 წანაშ 16 ეკენიაშე 2021 წანაშ 4 გჷმათუთაშახ. 2020 წანაშ 14 ეკენიაშე იაპონიაშ ლიბერალ-დემოკრატიული პარტიაშ მადუდე.  

იაპონიაშ მინისტრეფიშ კაბინეტიშ გენერალური მელამოსე (2012—2020).

## რესურსეფი ინტერნეტის
* იოშიჰიდე სუგაშ ოფიციალური ვებ-ხასჷლა  (**იაპ.**)

კატეგორია:იაპონიაშ პრემიერ-მინისტრეფი
კატეგორია:იაპონიაშ დინოხოლენი საქვარეფიშ მინისტრი
რატნაპურა

**რატნაპურა** (; ) — ნოღა შრი-ლანკას; საბარაგამუვაშ პროვინციაშ დო რატნაპურაშ ოლქიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. ჯოხო რატნაპურა სანსკრიტიშა ნოღას შანენს. იდვალუაფჷ ჸოფირ ნანანოღა კოლომბოშ ობჟათე-ბჟაეიოლშე 101 კმ-ს. ნოღა დიდი ხანიშ კინოხ გჷმოქიმინელი ანდაღებული ქუალეფიშ მოპალუაშ ინდუსტრიაშ ცენტრი რე. დიდ ფართობეფს ჩანს ჩაიშ პლანტაციეფი. რატნაპურა, თაშნეშე, პოპულარული ტურისტული პუნქტი რე. 

ნოღაშ მახორობა 2011 წანაშ მუნაჩემეფით 52,170 ადამიერს აკმადგინანს, ნამუთ ბუდისტეფშე, ინდუისტეფშე, ქირსიანეფშე დო მაჰმადიანეფშე აკმოდირთჷ.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* 
* Statistics of 2001 Census of Sri Lanka 
* Catholic Diocese of Ratnapura
* Statistics of 2001 Census of Sri Lanka
* Department of elections Sri Lanka
* Weather Forecast Ratnapura
* Maha Saman Devale, Ratnapura 
* The Portuguese Cultural Imprint on Sri Lanka
* The Portuguese in Sri Lanka (1505-1658) 
* Ilakaka, Madagascar, Geological data and history, sapphire rush
* Ratnapura to Adam’s Peak

კატეგორია:შრი-ლანკაშ ნოღეფი
კატეგორია:შრი-ლანკაშ პროვინციეფიშ ადმინისტრაციული ცენტრეფი
ტრინკომალი

**ტრინკომალი** (; ) — ნოღა შრი-ლანკას; ბჟაეიოლი პროვინციაშ დო ტრინკომალიშ ოლქიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. იდვალუაფჷ ნოღა ჯაფნაშ ობჟათეშე 113 მილიშ მოჩილათათ დო ბატიკალოაშ ოორუეშე — 69 მილს, ტრინკომალიშ ჩქონს. 2011 წანაშ მუნაჩემეფით ნოღას 99,135 ადამიერი ოხორანს. ნოღას ძალამ ხანგჷნძე ისტორია უღუ.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* 
*Detailed map of Trincomalee Adobe Reader required to view the map

## სქოლიო

კატეგორია:შრი-ლანკაშ ნოღეფი
კატეგორია:შრი-ლანკაშ პროვინციეფიშ ადმინისტრაციული ცენტრეფი
ბადულა

**ბადულა** (; ) — ნოღა შრი-ლანკას; უვაშ პროვინციაშ დო ბადულაშ ოლქიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. იდვალუაფჷ ნოღა კანდიშ ობჟათე-ბჟაეიოლშე, 60 კმ-იშ მოჩილათათ. 2011 წანაშ მუნაჩემეფით, ნოღაშ მახორობა 47,587 ადამიერს აკმადგინანს, ნამუშ უმენტაშობა სინჰალარეფი რენა.

## რესურსეფი ინტერნეტის

* Office of the Governor - Uva / ඌව පලාත් ආණ්ඩුකාරවර කාර්යාලය  
* Provincial General Hospital - Badulla / පළාත් මහ රෝහල - බදුල්ල 
* A school in Badulla District 
* Badulla  
* Detailed map of Badulla vicinity and Sri Lanka

კატეგორია:შრი-ლანკაშ ნოღეფი
კატეგორია:შრი-ლანკაშ პროვინციეფიშ ადმინისტრაციული ცენტრეფი
კურუნეგალა

**კურუნეგალა** (, , ) — ნოღა შრი-ლანკას, ოორუე-ბჟადალი პროვინციაშ დო კურუნეგალაშ ოლქიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. 2011 წანაშ მუნაჩემეფით, ნოღას 30,315 ადამიერი ოხორანს.

## გალერეა

SL Kurunegala asv2020-01 img01.jpg|კინოთეატრი
SL Kurunegala asv2020-01 img02.jpg|მეჩეთი
SL Kurunegala asv2020-01 img05.jpg|მუნჭყვი-გვალა
SL Kurunegala asv2020-01 img04.jpg|ტობა
SL Kurunegala asv2020-01 img10.jpg|რკინაშარაშ დგჷმილი


კატეგორია:შრი-ლანკაშ ნოღეფი
კატეგორია:შრი-ლანკაშ პროვინციეფიშ ადმინისტრაციული ცენტრეფი
3102

**3102 (სუმ ვითოშ ოშ ჟირი) წანა** — გრიგორიანული კალენდარით ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ჯუმაშხა. თე წანა რე XXXII ოშწანურაშ 1-ა დეკადაშ მა-2 წანა.

კატეგორია:
ადელინა გოგუაძე

**ადელინა გოგუაძე** — ქორთუ არტისტი.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* imdb.com

კატეგორია:ქორთუ არტისტეფი
ეგვიპტური გირვანქა

**ეგვიპტური გირვანქა** კინე **გინეა** () — ეგვიპტეშ ვალუტა, ნამუთ 100 პიასტრო (კირშო) ვარდა 1000 მილიმო ირთჷ.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ეგვიპტური გირვანქა  

კატეგორია:ფარაშ ართურეფი
კატეგორია:აფრიკაშ ვალუტეფი
კატეგორია:გირვანქა
ლიბიური დინარი

**ლიბიური დინარი** () — ლიბიაშ ვალუტა. დინარიშ ISO 4217 კოდი რე "LYD". ლიბიური დინარი ირთჷ 1000 დირჰემო (درهم). თე ვალუტაქ 1971 წანას მიშართჷ რთაფაშა დო გოთირჷ ლიბიური გირვანქა. დინარს გიშმაშქვანს ლიბიაშ ცენტრალური ბანკი, ნამუთ თაშნეშე აკონტროლენს ობანკე სისტემაშ დო დოკრედიტაფაშ პოლიტიკას. 1972 წანას ზუღაშმელენი ინვესტიციეფშო გჷმიქიმინჷ მაართა ოფშორულ ბანკიქ: ლიბიარეფიშ შხვაშთური ბანკი.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*The World Factbook 

კატეგორია:ფარაშ ართურეფი
კატეგორია:აფრიკაშ ვალუტეფი
კატეგორია:დინარი
მავრიტანიული უგია

**უგია** () — მავრიტანიაშ ფარაშ ართული. რთაფაშა მიშაღალირი რე 1973 წანას.
2018 წანაშ 1 ღურთუთაშე ქიანას დენომინაციაქ იმანჯჷ: 10 ჯვეში უგია (MRO) ართი ახალს გუმანგეს (ახალი კოდი ISO 4217 — MRU). 2018 წანაშ 30 კვირკვეშა რთაფას რდჷ მუჭოთ ჯვეში, თეშ ახალი ფარაშ შანეფი, ჯვეში ფარაშ შანეფიშ თირუა ახალ შანეფშა 2018 წანაშ 31 ქირსეთუთაშა მიშჷ.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* მავრიტანიული უგია

## სქოლიო

კატეგორია:ფარაშ ართურეფი
კატეგორია:აფრიკაშ ვალუტეფი
*
მაროკოული დირჰამი

**დირჰამი** (Dh; ) — მაროკოშ ფარაშ ართული. ვალუტას ქიანაშ ცენტრალური ბანკი, ალ-მაღრიბიშ ბანკი (დირსხჷ 1959 წანას) გიშმაშქვანს. მაროკოული დირჰამი 100 სანტიმო () იხურდუ. დირჰამიშ მაართა ემისიაქ, ნამუთ მერსხილი რდჷ ფრანგულ ფრანკწკჷმა, 1960 წანას მოხვადჷ. თეიშახ მაროკოშ თარი ვალუტა მაროკოული ფრანკი რდჷ.

კატეგორია:ფარაშ ართურეფი
კატეგორია:დირჰამი
კატეგორია:აფრიკაშ ვალუტეფი
ცენტრალური ბანკი

**ცენტრალური ბანკი** () — ორგანიზაცია, ნამუთ ოფინანსე-ოკრედიტე პოლიტიკაშ დო გჷნოგაფაშ სისტემეფიშ მუშობაშ უნარღელჸუაშ გამამინჯე რე, თაშნეშე რანწკ შვანეფს რანწკი ქიანეფიშ ვარ-და ერუანული ეკონომიკაშ ფინანსური სექტორეფიშ გინოჯინა დო რეგულირაფა ოვალჷ. ცენტრალური ბანკი ფინანსური ხეშუულობაშ ართ-ართი ფორმა რე.

## თაშნეშე ქოძირით
* ოერეფოშქაშე ანგარიშწორაფაშ ბანკი
* საქორთუოშ ერუანული ბანკი
* ოფინანსე-ოკრედიტე პოლიტიკა
* ფინანსური ხეშუულობა
* მეგარეგულატორი
* ცენტრალური ბანკიშ ზოხორინალა
* ცენტრალური ბანკეფიშ ერკებული
* ოვალუტე კურსიშ რეჟიმი

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ცენტრალური ბანკეფიშ ასეიანი პროცენტული გჷნაკვათეფი

კატეგორია:ცენტრალური ბანკეფი
კატეგორია:ოვალუტე რთაფა
კატეგორია:ოვალუტე კონტროლი
სუდანური გირვანქა

**სუდანური გირვანქა** (არაბ. جنيه سوداني; *ჯუნაიჰ სუდანი*) — სუდანიშ ერუანული ფარაშ ართური, თაშნეშე ობჟათე სუდანს გჷმირინუაფუდჷ ობჟათე სუდანური გირვანქაშ მიშაღალაშახ. მუჭოთ ბანკნოტეფს, თეშ მონეტეფს, ეხანტილი რე ვალუტაშ არაბული დო ინგლისური ჯოხოდვალეფი.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Sudan launches new pound

## სქოლიო

კატეგორია:ფარაშ ართურეფი
კატეგორია:გირვანქა
კატეგორია:აფრიკაშ ვალუტეფი
ტუნისური დინარი

**ტუნისური დინარი** — ტუნისიშ ფარაშ ართური. 1 ტუნისური დინარი 1000 მილიმს ომანგჷ. ვალუტაშ ოერეფოშქაშე შანი: TND. გჷმირინუაფუ სიმბოლო — TD.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Монеты Туниса, gcoins.net
* ტუნისიშ ბანკნოტეფიშ გალერეა 

კატეგორია:ფარაშ ართურეფი
კატეგორია:დინარი
კატეგორია:აფრიკაშ ვალუტეფი
ირინე იმერლიშვილი

**ირინე იმერლიშვილი** — ქორთუ პოლიტიკოსი. საქორთუოშ საქორთუოშ მა-8 მოჭანაფაშ პარლამენტიშ ართ-ართი დეპუტატი (2012-2013).

## რესურსეფი ინტერნეტის
*nsc.gov.ge 

კატეგორია:საქორთუოშ პარლამენტიშ მაკათურეფი
ბანკნოტი

მინი|შხვადოშხვა ბანკნოტეფი
**ბანკნოტი**, კინე *ბანკიშ ბილეთი* — ფარაშ ოკრედიტე შანი, ნამუშჷთ გიშმაშქვანს ოემისიე ბანკი დო ნამუთ თირანს ლითონიშ ფარაშ მიმოულას. ბანკიშ ბილეთიქ გიჭყჷ ფარაშ, მუჭოთ გინოგაფაშ მეშქაშალაშ გოვითარაფაწკჷმა ართო; წარმაფაშ დო მეკონრთაფაშ ძინაწკჷმა ართო ლითონიშ ფარაშ მანგიორო ნორთობურო გჷმირინუანდეს კომერციულ თამასუქის, ნამუთ ჭიეჭიეთ დოთირჷ ბანკიშ ბილეთიქ. ბანკიშ ბილეთის გიშმაშქვანდჷ დახე არძა ბანკი; ბანკიშ ბილეთიშ რეგულირაფილი ემისია სახენწჷფოშით ინგლისიშ ბანკიშ დორსხუაფათ, 1694 წანას, დიჭყჷ. 1833 წანას, ბანკიშ ბილეთიქ ინგლისიშ ერუანულ ფარათ გჷნირთჷ დო გინოგაფაშ მეშქაშალაშ კანონიერი ნება მიპალჷ. საფრანგეთის ბანკიშ ბილეთიქ ერუანული ფარაშ შანო გჷნირთჷ 1800-1803 წანეფს; გერმანიას (პრუსიას) – 1846 წანას დო ნიდერლანდელეფს – 1814-1830 წანეფს. ბანკიშ ბილეთი ორქოშა გჷნახურდალი ვალდვალუა რე. ბანკიშ ბილეთიშ ორქოშა გჷნოხურდაფა კერზო პიჯის ვეშულებჷ.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Shishanov V. The Assignats of 1802-1803 

## ლიტერატურა
* ქსე, ტ. 2, გვ. 193-194, თბ., 1977

*
იაროსლავლი

**იაროსლავლი** () — ნოღა რუსეთიშ ოორუეშე. 2020 წანაშ მუნაჩემეფით, ნოღაშ მახორობა აკმადგინანს 608 353 ადამიერს დო რუსეთიშ ნოღეფს შქას მახორობაშ მეჯინათ 25-ა აბანი უკებჷ, ოშქაშე მეჭედალა კმ²-შა აკმადგინანს 2956,04 ადამიერს. ნოღაშ ფართობი — 205.37 კმ². იაროსლავლშე 249 კილომეტრის იდვალუაფჷ ქიანაშ ნანანოღა მოსკოვი. ნოღაშ გოხოლუას იდვალუაფჷ ტოლგაშ ჩინებული მონასტერი, ნამუთ 1313 წანაშ აკნაგეფუ რე. იაროსლავლი ამშვი რეგიონო ირთჷ. ნოღა აკოგაფილი რე წყარმალუ ვოლგაშ წყარპიჯის. ნოღას არძაშე ჩხე თუთეფი რე კვირკვე დო მარაშინათუთა, არძაშე რგილი — ღურთუთა დო ფურთუთა. ატმოსფერული ნოლექეფიშ მუდანობა წანმოწანას 591 მმ. ნოღა იაროსლავლიშ ოლქიშ ადმინისტრაციული ცენტრი რე.

ნოღაქ 1010 წანას დირსხჷ. ნოღაშ დორსხუაფაშ კინოხ აწოჸუნდჷ თეტერიტორიეფშა ვიკინგეფიშ მიშაკათინეფი, 1462 წანაშე იაროსლავლი მიშურს მოსკოვიშ დიდი სათაროშ აკოდგინალუაშა.

## მაჸალე ნოღეფი

## თაშნეშე ქოძირით
* იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი რუსეთის

## რესურსეფი ინტერნეტის

* Yaroslavl Forum in English
* Virtual Panoramas 
* Yaroslavl Internet magazine about real life in Yaroslavl  (in English)
* Panoramas of Yaroslavl
* Contemporary architecture of Yaroslavl
* Photos 
* Volkov theater
* Yaroslavl Millennium project 2010

## სქოლიო

კატეგორია:მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი რუსეთის
კატეგორია:იაროსლავლიშ ოლქიშ ნოღეფი
კატეგორია:რუსეთიშ ნოღეფი
სოხუმიშ დონთხაფა

**სოხუმიშ დონთხაფა** — ქორთულ-აფხაზური აკოანჯარაფილი კონფლიქტიშ (1992-93) ეკონია, გჷნმაჭყვიდირალი ბურჯაფი, ნამუსჷთ შედეგო ქორთუეფიშ ართ-ართი უდიდაში მარცხიქ მაჸუნჷ საქორთუოშ უახალაშ ისტორიას. კონფლიქტი, ნამუთ 13 თუთას დო 13 დღას იგჷნძორებუდჷ მიშჷ ქორთულ ოთარობე ჯარეფს დო აფხაზ სეპარატისტეფიშ ნძალეფს შქას, ნამუეფსჷთ თაშნეშე ალურედეს ოორუე კავკაციაშე დაქირებული მალჷმორეფი, კაზაკეფიშ მილიციაშ ნასვარეფი დო ვარაოფიციალურო, გუდაუთას რინელი რუსეთიშ ოურდუმე ბაზაშ ნასვარა.

სოხუმიშო გჷნმაჭყვიდირე ბურჯაფის წჷმი აწოჸუნდჷ აპიჯალა დაჩხირიშ მეჭყორიდაფა ოურდუმე ტექნიკაშ კონფლიქტიშ ზონაშე გიშაჸონაფაშ გეშა, ნამუქჷთ სოჭის დიდვინჷ 27 კვირკვეს ჟირ კუნთხუს შქას. აპიჯალაქ 16 ეკენიაშახ გეგჷნძორჷ. თე დღას სეპარატისტეფქ აპიჯალა აკარღვეს დო ფართომასშტაბამი მიანტუეს სოხუმს ზუღაშე, ჰეერშე დო სქირონაშ მიორინალეფშე. აპიჯალაშ მეჯინათ, საქორთუოს თი ბორჯიშო მონკა აკოანჯარაფაშ დიდი ნორთი კონფლიქტიშ ზონაშე უკვე გიშაჸონაფილი აფუდჷ. გარღვინჯებული ბურჯაფეფი 27 ეკენიაშახ იგჷნძორებუდჷ, მარა მასიურ ჩიჩხაფის დაღარი აკოანჯარაფათ ქორთულ ნორთეფქ ვაგურძეს დო ნოღაქ საბოლათ ქჷდანთხჷ.

ნოღაშ ეჭოფუაშ უკული მიშლირჷ სეპარატისტ მალჷმორეფქ დოსქილადირი მახორობაშ უძირაფუ ჟილიტუა მანწყუეს. აბანური თარობაშ მაკათურეფი, ჟიული შარტავა, გურამ გაბისკირია დო რაულ ეშბა, ნამუეფქჷთ რტებაშენ ვარი თქუესჷნ, თარობაშ ჸუდეშ წჷმი დორხვეს, ალექსანდრე ბერულავაქ — უშარ-უკარეთ მედინჷ. მუსხირენ დღაშა სეპარატისტულ ნძალეფქ აფხაზეთიშ დახე ედომუშამი ტერიტორია გეჭოფეს (კოდორიშ ლეხერიშ მოხ).

საქორთუოშ აკოანჯარაფილი ნძალეფიშ რსული მარცხის რეგიონს ქორთული მახორობაშ ეთნიკური წიმინდუაქ მაჸუნჷ. გინოსქილადირი 250 000-შე უმოსი ეთნიკურო ქორთუქ, ბერძენქ დო შხვა უჭიჭაშობეფქ აფხაზეთიშე ლტოლვილ-რაჸილო გჷნირთჷ.

## თაშნეშე ქოძირით
*აფხაზეთი

## ლიტერატურა
* Andersen, Andrew. "Russia Versus Georgia: One Undeclared War in the Caucasus." Published October 2001.
* Chervonnaia, Svetlana Mikhailovna. *Conflict in the Caucasus: Georgia, Abkhazia, and the Russian Shadow.* Gothic Image Publications, 1994.
* Human Rights Watch. "Georgia/Abkhazia: Violations of the Laws of War and Russia's Role in the Conflict." Published on hrw.org, March 1995.
* Lynch, Dov.  *The Conflict in Abkhazia: Dilemmas in Russian 'Peacekeeping' Policy.* Royal Institute of International Affairs, February 1998.
*Marshania L. *Tragedy of Abkhazia* Moscow, 1996
**White Book of Abkhazia.* 1992-1993 Documents, Materials, Evidences. Moscow, 1993.
*Dmitry Kholodov, Moscow journalist covering the Conflict, 1992.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*Report by Human Rights Watch Helsinki about ethnic cleansing committed in Abkhazia
*Video file, capture of Zhuili Shartava, Guram Gabiskiria, Raul Eshba, etc and their execution 
*Video file, ethnic cleansing of Georgians in Abkhazia
*"Abkhazia: An Open Wound in Georgia" by Dr. Andrew Andersen

კატეგორია:აფხაზეთიშ კონფლიქტი
კატეგორია:XX ოშწანურაშ ბურჯაფეფი
რუანდული ფრანკი

**რუანდული ფრანკი** ვარ-და **რუანდაშ ფრანკი** (, მიარ.რიც. — *amafaranga*) — რუანდაშ ერუანუlი ვალუტა, ნამუთ იხურდუ 100 სანტიმო.
## სქოლიო

კატეგორია:ფრანკი
კატეგორია:ფარაშ ართურეფი
კატეგორია:აფრიკაშ ვალუტეფი
ცენტრალური აფრიკული ფრანკი

right|200px|thumb|ცენტრალური აფრიკული ფრანკიშ რთაფაშ ტერიტორია
**ცენტრალური აფრიკული ფრანკი**, **ფრანკი CFA BEAC, ცენტრალურ აფრიკას ფინანსური წოროხანდაშ ფრანკი** () — ფრანკიშ ზონაშა მიშმალი ამშვი აფრიკული ქიანაშ ფარაშ ართური.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* 

კატეგორია:ფარაშ ართურეფი
კატეგორია:გაბონიშ ფარა
კატეგორია:კამერუნიშ ფარა
კატეგორია:კონგოშ რესუბლიკაშ ფარა
კატეგორია:ცენტრალური აფრიკული რესპუბლიკაშ ფარა
კატეგორია:ჩადიშ ფარა
კატეგორია:ეკვატორული გვინეაშ ფარა
კატეგორია:კოლექტიური დო ორსხუე ფარაშ ართურეფი
კატეგორია:ფრანკი
კატეგორია:აფრიკაშ ვალუტეფი
მარიკა ვერულაშვილი

**მარიკა ვერულაშვილი** — ქორთუ პოლიტიკოსი. საქორთუოშ საქორთუოშ  მა-6, მა-7 დო მა-8 მოჭანაფაშ პარლამენტიშ დეპუტატი (2004-2016).

## რესურსეფი ინტერნეტის
*Biographical entry on the website of Georgia's parliament

კატეგორია:საქორთუოშ პარლამენტიშ მაკათურეფი
ბურუნდული ფრანკი

**ბურუნდული ფრანკი** — ბურუნდიშ ერუანული ვალუტა, ნამუთ იხურდუ 100 სანტიმო.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ბურუნდული ფრანკიშ ბანკნოტეფი
* ბურუნდული ფრანკიშ ხურდეფი

კატეგორია:ფრანკი
კატეგორია:ფარაშ ართურეფი
კატეგორია:აფრიკაშ ვალუტეფი
ანდრეს ინიესტა

**ანდრეს ინიესტა ლუხანი** (დ. 11 მესი, 1984) — ესპანარი მობურთე, ნამუთ ლაჸაფენს „ვისელ კობეშ“ ცენტრალური ოშქაშემათხილეშ პოზიციას.
ნავიდ აფკარი

**ნავიდ აფკარი** (, დ. 1993 — ღ. 12 ეკენია, 2020) — რდჷ ირანალი მორკინე, ნამუთ ირანიშ ისლამური რესპუბლიკაშ თარობაქ ღურათ დასაჯჷ დო გითაბუნუ, 2018 წანას, ქიანას რეჟიმიშ ოაწმარენჯე ოპროტესტე აქციეფს კათაფაშ გეშა.
## სქოლიო
თამარ ჩერგოლეიშვილი

**თამარ ჩერგოლეიშვილი** (დ. 25 მესი, 1975, ქართი) — ქორთუ ჟურნალისტი დო პოლიტიკოსი.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* tabula.ge

კატეგორია:დუნაბადი 25 მესი
კატეგორია:დუნაბადი 1975
კატეგორია:ქორთუ ჟურნალისტეფი
კატეგორია:ქორთუ პოლიტიკოსეფი
სერხიო ბუსკეტსი

**სერხიო ბუსკეტს ბურგოსი** (დ. 16 კვირკვე, 1988) — ესპანარი მობურთე, ნამუთ ლაჸაფენს ბარსელონას დო ესპანეთიშ ერუანული ოკუჩხბურთე ნაკორობას ცენტრალური ოშქაშემათხილეშ პოზიციას.
ლუგანსკიშ ოკათე რესპუბლიკა

**ლუგანსკიშ ოკათე რესპუბლიკა** ( ) — მუშითგჷმოცხადაფილი რესპუბლიკა უკრაინაშ ბჟაეიოლ ნორთის, ლუჰანსკიშ ოლქის. ლუჰანსკიშ ოლქიშ დიდ ნორთის ასეშო კიევი აკონტროლენს. უკრაინა დო უკრაინული კონსტიტუცია 2014 წანაშ პირელს მანჯაფილჷ რეფერენდუმს ვაღიარენს დო ლორ-ს უკრაინაშ ნორთო კოროცხჷნს, ნამუთ ასეშო, რუსეთიშით რე ოკუპირაფილი.
 
2014 წანაშ 12 მესის, ლუგანსკიშ ოკათე რესპუბლიკაშ დე-ფაქტო ხეშუულობაქ გჷმაცხადჷ, ნამჷ-და თიმ წანაშ 11 მესის ლუგანსკიშ ოკათე რესპუბლიკაშ მუშითგიშარკვიებაშ რეფერენდუმს გიშმაგორალეფიშ 96,2%-ქ ხონარი რეგიონიშ ზოხორინალაშ დო ახალი რესპუბლიკაშ გოჭყაფას მეჩჷ. თეშ უკული ლორ-შ ხეშუულობაქ რუსეთწკჷმა მესვარუაშ დო დონეცკიშ ოკათე რესპუბლიკაწკჷმა კონფედერაცია „ნოვორასიას“ () დოართოიანაფაშ კორინი გჷმოთქუ. 2014 წანაშ 11 მანგის, ლორ-ქ რუსეთის დო 14 შხვა სახენწჷფოს მუნეფიშ ზოხორინალაშ აღიარაფა ქოთხუ.

ასეშო **ლორ** აღიარჷ ხვალე ობჟათე ოსეთიქ დო დონეცკიშ ოკათე რესპუბლიკაქ.

უკრაინაშ ხეშუულობა ლორ-იშ მოხუჯეეფს ტერორისტეფო დო სეპარატისტეფო მირჩქინანს დო თინეფიშ სააწმარენჯო ანტიტერორისტულ ოპერაციას მანჯენს (ოერეფოშკაშე კათაფათ გაჩერდჷ 2014 წანაშ ეკენიას დო 2015 წანაშ დაჭყაფუს). ოპერაციაშ დაჭყაფუშ პერიოდიშ აბანობური საოლქე სხუნუშ დეპუტატეფქ გაცხადეს, ნამჷ-და უკრაინაქ პატი ცას ოკო ლუგანსკის მახრუ კათაშ ნებას დო დახასიათეს ოპერაცია მუჭოთ „ტერორისტული“ დო მუნეფიშ კათაშ სააწმარენჯო ქიმინჯეფო.

## თაშნეშე ქოძირით
* დონეცკიშ ოაკთე რესპუბლიკა
* იგორ პლოტნიცკი

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ლუგანსკიშ ოკათე რესპუბლიკაშ დე-ფაქტო პრეზიდენტიშ ოფიციალური ვებ-ხასჷლა  
* ლუგანსკიშ ოკათე რესპუბლიკაშ სიახალეეფი 

## სქოლიო

კატეგორია:მუშითაღიარაფილი ქიანეფი
კატეგორია:ლუგანსკიშ ოკათე რესპუბლიკა
კატეგორია:ნოვორასია (კონფედერაცია)
ჯო ბაიდენი

**ჯოზეფ რობინეტ „ჯო“ ბაიდენი უკულაში** (Joseph Robinette „Joe” Biden, Jr; დ. 20 გერგობათუთა, 1942) — ამერიკალი პოლიტიკოსი, ააშ-იშ ვიცე-პრეზიდენტი 2009-2017 წანეფს. ააშ-იშ სენატორი დელავერიშ შტატიშე 1973-2009 წანეფს.

ააშ-იშ პრეზიდენტი 2021 წანაშ 21 ღურთუთაშე 2025 წანაშ 20 ღურთუთაშახ. 2020 წანაშ გიშაგორუეფს გიმორძგჷ 77 წანაშ ხანს, ნამუშით ქიანაშ ისტორიას გიშაგორუაშ მომენტიშო არძაშე ხანერ პრეზიდენტო გჷნირთჷ.

## სქოლიო

კატეგორია:ააშ-იშ ვიცე-პრეზიდენტეფი
კატეგორია:ააშ-იშ სენატორეფი
მინგეჩაური

**მინგეჩაური** თაშნეშე *მინგეჩევირი* () — აზერბაიჯანიშ, სიდიდაშ მეჯინათ მაანთხა ნოღა, ნამუთ წყარმალუ მტკვარიშ ჟირხოლო წყარპიჯის იდვალუაფჷ. 2018 წანაშ ფასებათ, ნოღას 104,955 ადამიერი ოხორანს.

## ისტორია
ნოღა მინგეჩაურქ, 1945 წანას, მინგეჩაურიშ ჰიდროელექტროდგჷმილიშ აკოგაფაშ გეშა დირსხჷ. ნოღაშ სტატუსი 1948 წანაშე უღუ. 

მინგეჩაურიშ რაიონს მეგორაფილი რე მიარეფერუამი არქეოლოგიური კომპლექსი (ჯვ. წ. III  ვითოშწანურა - ახ. წ. XVII ოო.), ნამუშ დოგურაფაქ XIX ოშწანურაშ დალიაშე დიჭყჷ. სისტემატიური გონთხორუეფი 1946-1953 წანეფს მიშჷ (მადუდე ს. გაზიევი). არძაშე ორდოშიანი რე ჯვ. წ. III ვითოშწანურაშ №1 ნოხორიშ გიმენი ფა დო ონთხორუეფი, ნამუეფჷთ მტკვარ-არაქსიშ კულტურას ორხველჷ. 
250px|მინიატიურა|მარცხნივ|ქუა ალბანური მუკნაჭარეფით
კინ თე ნონოხორიშ შქა ფა, ორომეონთხორუეფი დო გაონთხორუეფი ორხველჷ ხოჯალი-გოდაბეიურ კულტურას (ჯვ. წ. II ვითოშწანურა - I ვითოშწანურაშ დაჭყაფუ). დოგურაფილი რე თე ხანიშ ნოხორეფი, ომეურნე ორომეფი, კერამიკული ოფურაშეფი დო 200-შე უმოსი ონთხორუ. მეგორაგილი რე ყვილიშ მიოგამალეფშა (სტვირი-ფლეიტეფი). ორდოშიანი რკინაშ ხანიშ რე (ჯვ. წ. VIII-II ოშწანურა) კინ თე ნოხორიშ ჟილენი ფა დო მუსხირენი ონთხორუშ კომპლექსი. გიშაკერძაფილ ბუნას აკმოქიმინჷნს ჯვ. წ. II- ახ. წ. I ოშწანურაშ 300-შე უმოსი ქუაშ ონთხირუე. თაშნეშე გონთხორილი რე 30-შე უმოსი ოკიცე ოფურაშე. 

შქა ოშწანურეფიშ ძეგლი რე №2-3 (III-XIII ოშწანურეფი) დო №4 (XIV-XVII ოშწანურეფი) ნოხორეფი, V-VIII ოშწანურეფიშ ალბანურ-ქირსიანული ოხიდა, ქირსიანული დო მუსლიმანური ონთხორუეფი დო შხვ. 

სათოჸუჯი რე ჯვარიშ ქუაშ ოსხირი დო კერამიკული ოსანთელეეფიშ ფრაგმენტეფი, ნამუეფსჷთ ალბანური მუკნაჭარეფი ასქილადირი რე.

## მაჸალე ნოღეფი

* — ტოლიატი
* — გიოლბაში
* — პოლოცკი
* — აფულა 
* — ყარსი

## გალერეა

ფაილი:Vollgriffdolch 1000 v. Chr. Mingechevir, Aserbaidschan.JPG|ბრინჯაოშ ლეკური, იჩუალუაფჷ მინგეჩაურიშ ეთნოგრაფიულ მუზეუმს
ფაილი:Streitaxt 2 Jh.v.Chr. Mingechevir Aserbaidschan.JPG|ბრინჯაოშ კვაღა, იჩუალუაფჷ მინგეჩაურიშ ეთნოგრაფიულ მუზეუმს


## თაშნეშე ქოძირით
* მინგეჩაურიშ წყაროთხილუ

## რესურსეფი ინტერნეტის
* მინგეჩაური
* Мингечевир древний и молодой 

## ლიტერატურა

## სქოლიო


კატეგორია:აზერბაიჯანიშ ნოღეფი
ბიძინა კულუმბეგოვი

**ბიძინა კულუმბეგოვი** — ქორთუ ექიმი.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*Biographical Dictionary of Georgia

კატეგორია:ქორთუ ექიმეფი
GEOnet ჯოხოეფიშ სერვერი

**GEOnet ჯოხოეფიშ სერვერი** () — ჯოხოეფიშ ბაზა, ნამუთ იკათუანს გეოგრაფიული ხორუეფიშ ჯოხოს ააშ-შ გალე. სერვერი ჩუანს გეოგრაფიული აბანეფიშ ოფიციალურ ჯოხოეფს, ნამუთ დადგინჷ ააშ-შ გეოგრაფიული ჯოხოეფიშ სხუნუქ. GNS მუნაჩემეფიშ გჷმორინაფა ვეგმიხურგუ ლიცენზიეგით დო ოავტორე ნებეფით.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* GEOnet Names Server
* GeoNet Designations: Codes and Definitions 

კატეგორია:ნავიგაცია
კატეგორია:გეოკოდეფი
ასტარა (აზერბაიჯანი)

**ასტარა** () — ნოღა აზერბაიჯანს, ასტარაშ რაიონიშ ადმისტრაციული ცენტრი.

ნოღა აზერბაიჯანიშ ობჟათეშე კასპიაშ ზუღაშ პიჯის, ირანიშ ისლამური რესპუბლიკაშ ხურგიწკჷმა იდვალუაფჷ.

კატეგორია:აზერბაიჯანიშ ნოღეფი
კატეგორია:ასტარაშ რაიონიშ ნოღეფი
აღდამი

**აღდამი** () — ნანოღუ აზერბაიჯანს. იდვალუაფჷ ყარაბაღიშ ქჷნდჷრიშ კართეს.

აღდამი ჯვეშთურქულო „მორჩილ ჯიხაზურგას“ შანენს. აღდამქ XVIII ოშწანურას დირსხჷ, 1928 წანას — ნოღაშ სტატუსი მიღჷ. აღდამიშ რაიონიშ ცენტრი დო ოავტომობილე რზეფიშ ნოსქვი რდჷ. 1974 წანაშ მუნაჩემეფით, აღდამიშ მახორობა 22 000 ადამიერს აკმადგინანდჷ. მუშენდჷ ჸვალ-კარაქიშ, ღვინიშ, ოკონსერვე დო ოინსტრუმენტე ქარხანეფი, ჟირი ტექნიკუმი, ომედიცინე დო ომუსიკე ოგურაფუ, დრამატული თეატრი. ნოღაქ მიჯალაგჷ ყარაბაღიშ კონფლიქტიშ ბორჯის.

## გალერია

File:Transkraina71.JPG
File:Building in Agdam Nagorno-Karabakh.JPG
File:Aghdam Azeri Mosque 2.jpg
File:Aghdam 6.jpg


## ლიტერატურა

კატეგორია:აზერბაიჯანიშ ნოღეფი
კატეგორია:აღდამიშ რაიონიშ ნოღეფი
აღდაში

**აღდაში** () — ნოღა აზერბაიჯანიშ ცენტრალურ ნორთის. აღდაშიშ რაიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. 

ნოღა იდვალუფჷ შირვანიშ ვეს, ქართი-ბაქოშ რზატკაცილს. 

ნოღა აღდაშიშ ასეიანი ტერიტორია, არძაშ უკულაში, XVI ოშწანურაშე რე დოხორელი. აღდაშის ნოღაშ სტატუსი 1900 წანას მიაჩჷ. 

## რესურსეფი ინტერნეტის
*

კატეგორია:აზერბაიჯანიშ ნოღეფი
კატეგორია:აღდაშიშ რაიონიშ ნოღეფი
აღსთაფა (ნოღა)

**აღსთაფა** () — ნოღა აზერბაიჯანს, აღსთაფაშ რაიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. მახორობა – 21 817 ადამიერი (2020).

## რესურსეფი ინტერნეტის
*World Gazetteer: Azerbaijan &ndash; World-Gazetteer.com
## სქოლიო

კატეგორია:აზერბაიჯანიშ ნოღეფი
კატეგორია:აღსთაფაშ რაიონიშ ნოღეფი
აღსუ

**აღსუ** () — ნოღა აზერბაიჯანს, აღსუშ რაიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი

მახორობაშ მუდანობა – 21 769 ადამიერი (2018).

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ოფიციალური ვებ-ხასჷლა

კატეგორია:აზერბაიჯანიშ ნოღეფი
კატეგორია:აღსუშ რაიონიშ ნოღეფი
აღჯაბადი

**აღჯაბადი** () — ნოღა აზერბაიჯანს, აღჯაბადიშ რაიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. ნოღაშ მახორობა 1974 წანას 18 000 ადამ., 1989 წანას — 25 000, 2005 წანას — 35 000 ადამ. ნოღა მტკვარ–არაქსიშ რზენს იდვალუაფჷ, ნოღა აღდამიშე 45 კილომეტრით. ნოღას რკინაშარაშ დგჷმილი რე. ქიმინჯენს ავტოსარემონტე დო ჸვალ-კარაქიშ ქარხანეფი. დომაჸალერი რე ნოღა ბათუმწკჷმა.

## ლიტერატურა

კატეგორია:აზერბაიჯანიშ ნოღეფი
კატეგორია:აღჯაბადიშ რაიონიშ ნოღეფი
კეპა არიზაბალაგა

**კეპა არიზაბალაგა** (დ. 3 გჷმათუთა, 1994) — ესპანარი მობურთე. ინგლისიშ კლუბ „ჩელსიშ“ დო ესპანეთიშ ერუანული ოკუჩხბურთე ნაკორობაშ მეკარე.
ბაბექი (ნოღა)

**ბაბექი** — ნოღა აზერბაიჯანს, ბაბექიშ რაიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. ნოღა ნახიჩევანიშ ავტონომიურ რესპუბლიკას იდვალუაფჷ. 2017 წანაშ მუნაჩემეფით, ნოღას 5 600 ადამიერი ოხორანს.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*

კატეგორია:აზერბაიჯანიშ ნოღეფი
კატეგორია:ნახიჩევანიშ ავტონომიური რესპუბლიკაშ ნოღეფი
ბარდა (ნოღა)

**ბარდა**, *ბარდავი* (, , ) — ნოღა აზერბაიჯანს, ყარაბაღიშ რზენს, ეყარმალუ ტერტერიშ ჟირზოლო წყარპიჯის, ბარდაშ რაიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. 

ასეიანი ნოღა ბარდაშე მუსხირენი კილომეტრიშ მოჩილათათ ისტორიული ბარდავიშ აკნაცჷმეფი რე. მუჭოთ ჩქჷნ, ნოღა თაქ დიო ხოლო IV ოშწანურას რდჷ. V ოშწანურას ბარდავი ალბანეთიშ მაფეფიშ დო ალბანეთიშ ქირსიანული ოხვამეშ ოხვისტე ნოღა რდჷ, თეშ მუჭოთ შანულამი ოვაჭარე დო კულტურული ცენტრი. 627 წანას ნოღა ჯაბღუ-ხაკანქ გეჭოფჷ დო თიში მახორობა გეშაჭყვიდჷ. VIII ოშწანურაშ დაჭყაფუს არაბეფქ გეჭოფეს. ნოღა ოქერვანე რზეფიშ შარააკართაფუს იდვალუაფდჷ დო შხუ ოვაჭარე-ომოხელე ცენტრი რდჷ. X ოშწანურას სალარიდეფს დოჸუნდჷ, კინ თი ოშწანურას ოორუეშე მოულირი რუსეფქ ქჷდეკინეს. 1192—1193 წანეფს, ქორთუეფიშ ჯარქ დოლესქერჷ. უკულიან ოშწანურეფს უგუჩემებუ ლჷმეფიშ შედეგო ნოღაქ გეფარჩაკუ. XVIII ოშწანურაშ I ნორთის თათარ-მონღოლეფიშ ლესქერუეფიშ უკული ბარდავიქ ოფუტეთ გჷნირთჷ. 

## ოქინაფუეფი
ბარდავს ასქილადირი რე შქა ოშწანურეფიშ ხურეთმონძღვარალაშ ართ-ართი შანულამი ძეგლი -  მავზოლეუმი (1322, ხურეთმონძღვარი აჰმედ ეიუბ ალ-ჰაფიზ-ოღლუ). დინდარულო გონწყილი ჟირპორტალამი, ანგურათ აკნაგებუ ცილინდრული ფორმაშ ყორში გოლამფირი რე უბრალო დო მოჭიირქელი ანგურათ. თექ გოხოლუას მაჟირა, თ. ჯ. ახსადანბაბაშ (XIV ს.) მავზოლეუმიშ აკნაცჷმეფი რე (მუჭით ჩქჷნ, აკნაგებუ რე კინე თი ხურეთმონძღვარიშით), თაშნეშე ასქილადირი რე იმამ-ზადეშ მავზოლეუმ-მეჩეთი (XVII-XIX ოშწანურეფი).

## ლიტერატურა
* 
* 

## სქოლიო

კატეგორია:აზერბაიჯანიშ ნოღეფი
კატეგორია:ისტორიული ნოღეფი
ბეილაგანი

**ბეილაგანი** () — ნოღა აზერბაიჯანს, ბეილაგანიშ რაიონიშ ადმინისტრატიული ცენტრი. 2012 წანაშ მუნაჩემეფით, ნოღას 15 599 ადამიერი ოხორანს.

## ლიტერატურა
* Fiey, J. M., *Pour un Oriens Christianus novus; répertoire des diocèses Syriaques orientaux et occidentaux* (Beirut, 1993)
* 

კატეგორია:აზერბაიჯანიშ ნოღეფი
კატეგორია:არანიშ რეგიონიშ ნოღეფი
ბელაქანი

**ბელაქანი** (; ხუნძურო Билкан) — ნოღა აზერბაიჯანს, ბელაქანიშ რაიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. შაქი-ზაქათალაშ რეგიონიშ ეკონომიკური ზონაშ ნორთი. მახორობაშ უმენტაშობას აზერბაიჯანალეფი აკმადგინანს, დოხოლაფირო ნახუთალი ხუნძეფი რე, თაშნეშე ოხორანა ქორთუეფი (ინგილოეფი).

1803 წანაშ 9 მელახის, ბელქანქ ეჭოფილქ ოჸუ რუსეთიშ იმპერიაშ გენერალ-მაიორიშ გულიაკოვიშით. 1918-21 წანეფს ნოღა ბელაქანი საქორთუოშ დემოკრატიული რესპუბლიკაშ აკოდგინალაუშა მიშმეშჷ. 1921 წანას, რუსეთიშ პოლიტიკური დუდალაშ მეწურაფათ, კავკაციარ კომუნისტეფქ ნოღა ბელაქანი, ზაქათალაშ დო კახწკჷმა ართო, საქორთუოს უკანონეთ გეგლაჭკირეს დო აზერბაიჯანს გინაჩჷ.

## ლიტერატურა
*

## სქოლიო

კატეგორია:აზერბაიჯანიშ ნოღეფი
გიორგი ხატიძე

**გიორგი ხატიძე** — ქორთუ პოლიტიკოსი, რე საქორთუოშ პარლამენტიშ ართ-ართი დეპუტატი.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*Biographical entry on the website of Georgia's parliament

კატეგორია:საქორთუოშ პარლამენტიშ მაკათურეფი
3104

**3104 (ოშ ოთხი) წანა** — გრიგორიანული კალენდარით ნარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ობიშხა. თე წანა რე XXXII ოშწანურაშ 1-ა დეკადაშ მა-4 წანა.

კატეგორია:
3105

**3105 (ოშ ხუთი) წანა** — გრიგორიანული კალენდარით ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ჟაშხა. თე წანა რე XXXII ოშწანურაშ 1-ა დეკადაშ მა-5 წანა.

კატეგორია:
გადაბეი

**გადაბეი** () — ნოღა აზერბაიჯანს, გადაბეიშ რაიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. 2010 წანაშ მუნაჩემეფით, ნოღას 9 161 ადამიერი ოხორანს.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*
*World Gazetteer: Azerbaijan &ndash; World-Gazetteer.com

კატეგორია:აზერბაიჯანიშ ნოღეფი
კატეგორია:განჯა-ყაზახიშ რეგიონიშ ნოღეფი
სადირ ჟაპაროვი

**სადირ ჟაპაროვი** (დ. 6 ქირსეთუთა, 1968, ყირგიზეთიშ სსრ, სსრრ) — ყირგიზი სახენწჷფო დო პოლიტიკური მოღალე, ჟოგორკუ-კენეშიშ დეპუტატი. 2020 წანაშ 10 გჷმათუთაშე ყირგიზეთიშ პრემიერ-მინისტრი რე. 2005-2013 წანეფს რდჷ ყირგიზეთიშ პარლამენტიშ მაკათური. პოლიტიკური პარტია „მეკენჩილიშ“ მაკათური რე. 2020 წანაშ 15 გჷმათუთაშე ყირგიზეთიშ პრეზიდენტიშ საღალობაშ მარსულებერი რე.

## პიჯული რინა
სადირ ჟაპაროვს ჩილი დო ოთხი სქუა ჸუნს.

## სქოლიო

კატეგორია:ყირგიზეთიშ პრემიერ-მინისტრეფი
კატეგორია:ყირგიზეთიშ პრეზიდენტეფი
ყირგიზეფი

**ყირგიზეფი** () — თურქული მოდგამიშ კათა. თეხანური  ყირგიზეთიშ თარი მახორობა (4 მლნ). თაშნეშე ოხორანა უზბეკეთის – 250 ვთშ., ტაჯიკეთის – 60 ვთშ., რუსეთიშ ფედერაციას – 103 ვთშ. ; ჩინეთის – 187 ვთშ. (2010).

* **ჯოხოდვალა**: მუშჯოხოდვალა - *კირგიზდარ*; 
* **ნინა**: ყირგიზული. 
* **მორწუმეეფი**: სუნიტური ისლამი.

*
კატეგორია:თურქულნინამი კათეფი
კატეგორია:ყირგიზეთიშ კათა
კატეგორია:ტაჯიკეთიშ კათა
ყაზახეფი

მინი|400x400პქ|ყაზახური იურტაშ დინოხოლენი ნორთი
**ყაზახეფი** — თურქული მოდგამიშ კათა, ყაზახეთიშ თარი მახორობა (6,54 მლნ). თაშნეშე ოხორანა უზბეკეთის – 808 ვთშ., თურქმენეთის – 87 ვთშ., ყირგიზეთის – 37 ვთშ., ტაჯიკეთის, რუსეთიშ ფედერაციას – 635,9 ვთშ.; ჩინეთის – 1,115 მლნ, მონღოლეთის – 125 ვთშ.

* **ჯოხოდვალა**: მუშჯოხოდვალა - *კაზაკ*;
* **მახორობაშ მუდანობა**: 9,42 მლნ. 
* **ნინა**: ყაზახური.
* **რელიგია**: სუნიტი მუსლიმეფი.

## რესურსეფი ინტერნეტის

* ყაზახეთიშ გალენური საქვარეფიშ ომინისტრე 
* ყაზახური ნინაშ კურსი არიზონაშ უნივერსიტეტის 
* ყაზახეთიშ ეთნოგრაფიული რუკა
* ყაზახეფი საფრანგეთის - AKFT 
* ყაზახეფიშ მოსოფელიშ ასოციაცია 

*
კატეგორია:თურქულნინამი კათეფი
კატეგორია:ყაზახეთიშ კათეფი
კატეგორია:ყირგიზეთიშ კათეფი
კატეგორია:რუსეთიშ კათეფი
კატეგორია:თურქმენეთიშ კათეფი
კატეგორია:უზბეკეთიშ კათეფი
უზბეკეფი

**უზბეკეფი** — თურქული მოდგამიშ კათა, უზბეკეთიშ თარი მახორობა (14,145 მლნ). ხოლო ოხორანა ავღანეთის — 1,7 მლნ, ტაჯიკეთის — დოხოლ. 1,2 მლნ, ყაზახეთის — 332 ვთშ. დო თ.უ. უზბეკეფი ევროპეიდული რასაშ პამირულ-ფერგანულ ჸას ორხველჷ.

* **ჯოხოდვალა**: მუშჯოხოდვალა - *უზბეკ*;
* **კათაშ მუდანობა**: 18,5 მლნ. 
* **ნინა**: უზბეკური.
* **რელიგია**: სუნიტი მუსლიმეფი.

*
კატეგორია:თურქულნინამი კათეფი
კატეგორია:უზბეკეთიშ კათეფი
კატეგორია:მოსოფელიშ კათეფი
შუშა (ნოღა)

**შუშა** () — ნოღა აზერბაიჯანს, ჟიმოლენ ყარაბაღიშ რეგიონს. ნოღა ყარაბაღიშ ქჷნდჷრიშ გემინდორიას იდვალუაფუ, ზუღაშ დონეშე 1368 მეტრის, ხანქენდიშ ობჟათეშე 11 კილომეტრიშ მეძენას. 

დე-ფაქტო გვალამი ყარაბაღიშ რესპუბლიკაშ ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დორთუალაშ მეჯინათ, ნამუთ პრაქტიკულო აკონტროლენს ტერიტორიას, გვალამი ყარაბაღიშ რესპუბლიკაშ შუშაშ რაიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი რე, აზერბაიჯანიშ რესპუბკლიკაშ ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დორთუალაშ მეჯინათ აზერბაიჯანიშ შუშაშ რაიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი რე, ნამუშ ხურგეფჷთ ვაუხვადჷ გვალამი ყარაბაღიშ კინ თე ჯოხოშ მაღვენი რაიონიშ ხურგეფს.

## დემოგრაფია
2015 წანაშ მუნაჩემეფით ნოღას 4064 ადამიერი ოხორანს.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Executive power of the southern region of the Republic of Azerbaijan
* Shoushi Foundation 
* Shushi portal 
* Shusha: from A to Z
* Historical neighborhoods of Shusha
* Shusha by Travel-images.com
* Armenian Guidebook Chapter on Shushi
* Armeniapedia entry on Shushi
* "The Twentieth Spring" – A photo essay on Shushi 20 years after it was taken over by Armenian forces (randbild | 2011)
* Shusha – the town of the dead. Photo-report.
* 

კატეგორია:აზერბაიჯანიშ ნოღეფი
ნაფთალანი

**ნაფთალანი** () — ნოღა აზერბაიჯანს. 2019 წანაშ მუნაჩემეფით ნოღას 10,201 ადამიერი ოხორანს. ნაფთალანი ბაქოშე 360 კილომეტრიშ მეძენას იდვალუაფუ. ნოღას იპალუაფჷ ოკურნალე ნაფთობი - ნაფტალა. ასე ნოღაშ ტერიტორიას 18 ინჭაბურღილი რე. 2017 წანას, სპა-ოსუმარე „ჩინარიქ“ ზწს-შ ქიანეფიშ 11 საუჯგუშო სანატორიუმს შქას მოხვადჷ.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*
*World Gazetteer: Azerbaijan &ndash; World-Gazetteer.com
*Нафталан
*ნაფთალანიშ ემაჸონაფალი ხეშუულობაშ ოფიციალური ვებ-ხასჷლა

## სქოლიო

კატეგორია:აზერბაიჯანიშ ნოღეფი
ჯაბრაილი

**ჯაბრაილი** () — ნოღა აზერბაიჯანს, ჯებრაილიშ რაიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. დე-ფაქტო გვალამი ყარაბაღიშ რესპუბლიკაშ ტერიტორიულ-ადმინისტრაციული დორთუალაშ მეჯინათ გადრუტიშ რაიონს იდვალუაფჷ. ნოღა რკინაშარაშ დგჷმილი მაჰმუდლიშე 14 კილომეტრის მეძენას იდვალუაფუ, ნამუთ ვამუშენს 1990-იანი წანეფშე (ბაქო — ერევანი — რკინაშარაშ ღოზი), ირანიშ სახენწჷფო ხურგიშ ოორუეშე 15 კილომეტრიშ მაშორას იდვალუაფჷ. 2020 წანაშ 9 გჷმათუთაშე აზერბაიჯანიშ კონტროლშა გჷნორთჷ.

კატეგორია:აზერბაიჯანიშ ნოღეფი
ტაჯიკეფი

**ტაჯიკეფი** - თურქული მოდგამიშ კათა, ტაჯიკეთიშ თარი მახორობა (3,172 მლნ), თაშნეშე ოხორანა რუსეთიშ ფედერაციას — 38,2  ვთშ.

* **ჯოხოდვალეფი**: ფრანგულო - Tadjiks; რუსულო - Таджики.
* **ნინა**: ტაჯიკური.
* **რელიგია**: თარო სუნიტი მუსლიმეფი.

## სქოლიო

კატეგორია:მოსოფელიშ კათეფი
კატეგორია:თურქულნინამი კათეფი
კატეგორია:ტაჯიკეფი
კატეგორია:ტაჯიკეთიშ კათეფი
კატეგორია:ავღანეთიშ კათეფი
კატეგორია:რუსეთიშ კათეფი
კატეგორია:უზბეკეთიშ კათეფი
ზანგილანი

**ზანგილანი** () — ნოღა აზერბაიჯანს, ზანგილანიშ რაიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. ნოღა წყარმალუ ვოღჯიშ წყარპიჯის იდვალუაფჷ.

კატეგორია:აზერბაიჯანიშ ნოღეფი
სუმგაითი

**სუმგაითი** () — ნოღა აზერბაიჯანს. ნოღა ნანანოღაშე 35 კილომეტრიშ მეძენას იდვალუაფუ. კასპიაშ ზუღაშ წყარპიჯის, აფშერონიშ ჩქონიშ ოორუე-ბჟადალ ნორთის. ფართობით ქიანაშ მეჯინათ მასუმა დო მახორობაშ მეჯინათ მაჟირა ნოღა რე.

## მაჸალე ნოღეფი

* რუსთავი, საქორთუო
* აქთაუ, ყაზახეთი
* რაინიშ ლუდვიგსჰაფენი, გერმანია
* პიტეშტი, რუმინეთი
* ჩერკასი, უკრაინა
* ლინცი, ავსტრია
* დალასი, ააშ
* ბარი, იტალია
* გენუა, იტალია
* მოგილევი, ბელარუსი
* ჩშუჩჟოუ, ჩინეთი
* ჯეიჰანი, თურქეთი
* ნევინომისკი, რუსეთი
* დომოდედოვო (ნოღა), რუსეთი

## გალერეა

ფაილი:Stamps of Azerbaijan, 2004-665.jpg|ნოღაშო მენძღვიაფილი მარკა
ფაილი:Sumgait1.jpg|ოხორუე ჸუდეეფი
ფაილი:Sumgait2.jpg|ბოტანიკური ბაღი ზუღაწკჷმა
ფაილი:Sumgait3.jpg|ბოტანიკური ბაღი
ფაილი:Sumgit4.jpg|ბოტანიკური ბაღი
ფაილი:ESh2-019, Sumgayit.jpg|მაღალბიწორა მახინწალი
ფაილი:Sumgait7.jpg|ჰეიდარ ალიევიშ ჯოხოდვალაშ პარკი სერით
ფაილი:Sumgit6.jpg


## რესურსეფი ინტერნეტის
* სუმგაითიშ ემაჸონაფალი ხეშუულობაშ ვებ-ხასჷლა

## სქოლიო

კატეგორია:აზერბაიჯანიშ ნოღეფი
ლაჩინი

**ლაჩინი** () — ნოღა აზერბაიჯანს, ლაჩინიშ რაიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. აღიარაფილი რე მუჭოთ აზერბაიჯანიშ ნორთი, მარა ასე ტერიტორიას გვალამი ყარაბაღიშ დე-ფაქტო რესპუბლიკა აკონტროლენს. აზერბაიჯანიშ თარობას მიოჩქჷ, ნამჷ-და ლაჩინი რე ლაჩინიშ რაიონიშ რეგიონალური ცენტრი. ნოღა დო თიში გოხოლუაშ რეგიონი ლაჩინიშ სტრატეგიულ მაქდორს წჷმარინუანს, ნამუთ გვალამი ყარაბაღიშ რესპუბლიკას სომხეთის ურსხუანს.

## ლიტერატურა
*Е. М. Поспелов (Ye. M. Pospelov). "Имена городов: вчера и сегодня (1917–1992). Топонимический словарь." (City Names: Yesterday and Today (1917–1992). Toponymic Dictionary." Москва, "Русские словари", 1993.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*Pictures of Lachin
*Demographic Crisis in Lachin (Berdzor)
*More information about Lachin (Berdzor) from Armeniapedia.com
*
*
*

კატეგორია:აზერბაიჯანშ ნოღეფი
კატეგორია:გვალამი ყარაბაღი
კატეგორია:აზერბაიჯანი
კატეგორია:კავკაცია
ბილიასუვარი

**ბილიასუვარი** (1991 წანაშახ **პუშკინო**; ) — ნოღა აზერბაიჯანს, ბილიასუვარიშ რაიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. ნოღა მუღანიშ ვეს, სალიანიშ რკინაშარაშ დგჷმილიშ ობჟათე-ბჟადალშე 44 კმ-ის დო ნანანოღა ბაქოშე 182 კმ-ის იდვალუაფჷ, [ზუღაშ დონე]შე 5 მ სიმაღალას. წყუეფს მაართაშე მიშინუაფჷ [XIII ოშწანურას პილესუვარიშ ფორმათ, ნამუთ ბორჯიშებირჯიშა ბელასუვარო გჷნიქიმინჷ. 1938 წანას, ალექსანდრე პუშკინიშ პატიიოცემელო ოფუტეს პუშკინო გიოდვეს, 1966 წანას ნოღაშ სტატუსიქ მიაჩჷ. 1963 წანას ტერიტორიაქ აკიართიანჷ ჯალილაბადიშ რაიონწკჷმა, 1964 წანაშე კინ ზოხორინელი რაიონი რე. 1991 წანას აკიდგინჷ ნოღაშ ისტორიული ჯოხოდვალა ბილიასუვარი. ნოღას რე ბამბეოწიმინდალი ქარხანა დო მანქანა-მელიორაციული დგჷმილი. 2010 წანაშ მუნაჩემეფით, ნოღას 20,101 ადამიერი ოხორანდჷ.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ბილიასუვარი — გეოგრაფიული ენციკლოპედია 
* GEOnet Names Server

კატეგორია:აზერბაიჯანიშ ნოღეფი
[[კატეგორია:არანშ რეგიონიშ ნოღეფი}}
შირვანი (აზერბაიჯანი)

**შირვანი** () — ნოღა (1954 წანაშე) აზერბაიჯანს. ნოღა წყარმალუ მტკვარს იდვალუაფჷ. 2008 წანაშახ *ალიბაირამლი* ჯოხოდჷ ალი ბაირამოვიშ პატიოცემელო.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* შირვანი – რეგიონალური გოვითარაფაშ ცენტრი აზერბაიჯანს. 

კატეგორია:აზერბაიჯანიშ ნოღეფი
ლენქორანი

**ლენქორანი** (; Ленгер-Кунан — „ლიმენი“) — ნოღა აზერბაიჯანს, ლენქორანიშ რაიონიშ ადმისტრაციული ცენტრი. ნოღა აზერბაიჯანიშ ობჟათეშე, კასპიაშ ზუღაპიჯის იდვალუაფჷ.

XIX ოშწანურას, კასპიაშ ოლქიშ, თალიშიშ მაზრაშ ომაზრე ნოღა რდჷ. შაჰ-ნადირიშ ღურაშ უკული თარ ონიშოლ ნოღათ გჷნირთჷ. ყარა-ხანი თალიშური ნოღა დორხველ რეზიდენციათ გჷნირთჷ. რუსეთიშ იმპერიაშ აკოდგინალაუშა 1828 წანას მიშართ.

## მაჸალე ნოღეფი
ლენქორანი მაჸალე რე გეჸვენჯი ნოღეფწკჷმა:

## გალერეა

ფაილი:Lankaran SV100334.jpg|ლენქორანიშ ცენტრალური შოშე
ფაილი:Lankaran Mosque Lankaran, Azerbaijan.jpg|კიჩიკიშ ბაზარიშ მეჩეთი
ფაილი:Park in Lenkoran.jpg|ლენქორანიშ ცენტრალური პარკი
ფაილი:Mosque Lenkoran Azerbaijan 01.JPG
ფაილი:Lankaran castle.jpg
ფაილი:Lankaran samovar.jpg


## რესურსეფი ინტერნეტის

*ნოღაშ ოფიციალური ვებ-ხასჷლა (ინგლისურო) 
*ლენქორანიშ სახენწჷფო უნივერსიტეტი 
*სხუნუეფიშ ტოპოგრაფიული რუკა 1:100,000 (1991) 
*Google Maps-ის ელმაშარული სურათეფი.

## სქოლიო

კატეგორია:აზერბაიჯანიშ ნოღეფი
კატეგორია:ლენქორანიშ რაიონიშ ნოღეფი
შაქი (აზერბაიჯანი)

**შაქი** (; 1968 წანაშახ – **ნუხა**, ) — ნოღა ოორუე-ბჟადალ აზერბაიჯანს, შაქიშ რაიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. ნოღა დიდი კავკაციონიშ ობჟათეშე, ბაქოშე 325 კილომეტრიშ მეძენას იდვალუაფჷ. 2018 წანაშ ეჭარუაშ მეჯინათ, ნოღაშ მახორობა 67 600 ადამიერს აკმადგინანს.

## გალერეა

ფაილი:Lower Caravanserai3.JPG|თუდოლენი ქარავან სარაი
ფაილი:Underground Bath of Shaki5.JPG|ობონუ
ფაილი:Khan's Mosque and Cemetery2.JPG|ხანიშ მეჩეთი დო საფულა
ფაილი:Omar Efendi mosque.JPG|ომარ ეფენდიშ მეჩეთი
ფაილი:Shaki fortress.JPG|შაქიშ ჯიხაზურგა
ფაილი:Khan's Palace of Shaki.JPG|შაქიშ ხანეფიშ დოხორე
ფაილი:House of Shakikhanovs.JPG|შაქიხანოვეფიშ ჸუდე
ფაილი:Sheki - Kish, Karavanserei, Strassenseite.JPG
ფაილი:Sheki - Kish, Kirche aus dem 7. Jahrhundert, 2012-2.jpg|ოხვამე შაქის
ფაილი:Sheki russ pushka az.jpg|რუსული ზარაზანი


## თაშნეშე ქოძირით

* შაქიშ სახანე

## სქოლიო

კატეგორია:აზერბაიჯანიშ ნოღეფი
ევლახი

**ევლაიხ** () — ნოღა (1938 წანაშე) აზერბაიჯანს. ევლახიშ რაიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. მახორობა - 64 524 ადამიერი (2010 წანა). ნოღა წყარმალუ მტკვარს იდვალუაფჷ. ნოღა შხუ რკინაშარაშ დო ოტრანსპორტე ნოსქვიშ (ქართი-ბაქოშ ღოზის, ჸალეფი ხანკენდიშ დო ბელაქანიშ მალობათ) მაგისტრალი რე.

## რესურსები ინტერნეტში
* 

}
კატეგორია:ევლახიშ რაიონი
კატეგორია:კავკაცია
კატეგორია:აზერბაიჯანიშ ნოღეფი
ლევან მგალობლიშვილი

**ლევან მგალობლიშვილი** — ქორთუ პოლიტიკოსი, რე საქორთუოშ პარლამენტიშ ართ-ართი დეპუტატი.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*Biographical entry on the website of Georgia's parliament

კატეგორია:საქორთუოშ პარლამენტიშ მაკათურეფი
ზუგდიდიშ ბანკიშ რჩუალა

**ზუგდიდიშ ბანკიშ რჩუალა** — საქორთუოშ ბანკიშ ნოღა ზუგდიდიშ ფილიალშა გენთხაფაშ ცადალა დო რძიალეფი ეჸონაფაშ სიტუაცია, ნამუქჷთ ნოღა ზუგდიდს 2020 წანაშ 21 – 22 გჷმათუთას მოხვადჷ. 21 გჷმათუთას, ონდღეს, საქორთუოშ ბანკიშა აკოანჯარაფილ გემანთხაფალქ გემნიჭკირჷ დო რძიალეფი გეიჸონჷ.

აკოანჯარაფილი გემანთხაფალი გვერდ მილიონ დოლარს, ვერტფურინჯის ვარ-და მანქანას დო რზიალეფწკჷმა ართო ტერიტორიაშ უშქურანჯეთ დოტებაშ გარანტიას თხულენდჷ. გემანთხაფალი რძიალიშ შქამალობათ ტელევიზიეფს ვიდეოზარით არსხუაფუდჷ. მოთხირეფიშ ეიოჸონაფალო გემანთხაფალქ პოლიციას 2 სათი მეჩჷ. გემანთხაფალიშ მუნათხუა ბორჯიქ 6 სათის გეშილუ.

გემანთხაფალს მოთხილი 500 000 დოლარი ინკასაციაშ მანქანათ ქუმუღეს. ორჩქნიეთ, მოთხილი ფარა სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ ოაკანე პოლიციაშ უნჩაშიქ ავთანდილ გალდავაქ გინოჩჷ. ზუსტას, გალდავაქ აჸუნჷ ჟირ რზიალწკჷმა ართო გემანთხაფალს. თე სუმი რზიალიშ მოხ, გემანთხაფალქ არძა გუტუ, ნამუშ უკული „საქორთუოშ ბანკიშ“ დგჷმილი რზიალეფწკჷმა ართო ქჷდიტუ. დგჷმილიშ დოტებაშ ბორჯის ხელეფი ეჭოფილი უღუდჷ დო ორჩანიეთ ხეს ხეყუმბარა უკებუდჷ.

22 გჷმათუთაშ 04:48 წუის, დინოხოლენი საქვარეფიშ სამინისტრექ გაცხადჷ, ნამჷ-და არძა რძიალი დუდიშული რე დო სამართალმათხილარეფი ინტენსიურ რეჟიმს აგჷნძორენა ოპერატიულ-ონაკვერუე დო ოგორუე ქიმინუეფს დუმაშებელიშ ოჭოფალო.

გიბჟინჷ ინფორმაციაქ, ნამჷ-და დუმაშებელს შილებე ოკუპირაფილ აფხაზეთშა ულამუდჷ გინულან. აფხაზეთიშ დე ფაქტო უშქურანჯალაშ სხუნუშ მელამოსეშ, სერგეი შამბაშ გჷნაცხადით, დუმაშებელქ, ნამუქჷთ ზუგდიდს ბანკის გიანთხჷნ, „ხურგი“ გეგნორთუ-და, სოხუმი თის ქართის გეგნოჩანს.

25 გჷმათუთას, დინოხოლენი საქვარეფიშ სამინისტრექ განცხადება გაბჟინჷ, ნამუშ მეჯინათ, დუმაშებელი იდენტიფიცირაფილი რე. მარა, უჭყაფას ვაგუბჟინუაფჷ თიშ ჯოხო დო გვარი. დსს-ქ თაშნეშე მედია მეშქაშალეფს მოუჭანჷ, „ვაგაბჟინუან ინფორმაცია დუმაშებელიშ მინუობაშ გეშა, თიშ გეშა, ნამჷ-და თენა ეცილებუ მიმალი გითოგორუას“.

26 გერგობათუთას, სპეციალურ ბრიფინგის დინოხოლენი საქვარეფიშ მინისტრიშ გამაქ ვლადიმერ ბორცვაძექ გჷმაცხადჷ, ნამჷ-და გემანთხაფალი იდენტიფიცირაფილი რე დო თიში ჯოხო დო გვარი ბადრი ესაბუა რე.

## თაშნეშე ქოძირით
*ტფილისიშ ბანკიშ რჩუალა

## სქოლიო

კატეგორია:დუნაშებუ ზუგდიდს
კატეგორია:ბანკიშ რჩუალეფი
კატეგორია:2020 წანაშ დუნაშებუეფი
ლუის არსე

**ლუის ალბერტო არსე კატაკორა** (, დ. 28 ეკენია, 1963, ლა-პასი) — ბოლივიარი პოლიტიკოსი დო ეკონომისტი. 2020 წანაშ 8 გერგობათუთაშე ბოლივიაშ პრეზიდენტი.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Biografía
* Remplazo de Evo Morales: Luis Arce Catacora, el exministro y candidato a presidente de Bolivia por el MAS
* Featured Speaker

კატეგორია:XXI ოშწანურაშ პოლიტიკოსეფი
კატეგორია:ბოლივიაშ სოციალისტეფი
კატეგორია:ბოლივიაშ პრეზიდენტეფი
საქორთუოშ საპარლამენტო გიშაგორუეფი 2020

**2020 წანაშ საქორთუოშ ოკანონმადვალე ორგანოშ გიშაგორუეფი** — საქორთუოშ X მოჭანუაშ პარლამენტიშ გიშაგორუეფი, ნამუთ 2020 წანაშ 31 გჷმათუთას იმანჯებუ.

## თაშნეშე ქოძიეით
* საქორთუოშ აბანობური დუდიშმართუალაშ ორგანოეფიშ შქაფონი გიშაგორუეფი 2020

2020
კატეგორია:2020 წანაშ გიშაგორუეფი
არდონი (წყარმალუ)

**არდონი** () — წყარმალუ ოორუე კავკაციას, ოორუე ოსეთიშ რესპუბლიკას, თერგიშ კვარჩხანი ნადუ. წყარმალუშ სიგჷრძა — 102 კმ, ღანჩოშ ფართობი — 2,7 ვთშ. კმ². წყარმალუ ოდუდეს ეთმეჭოფუნს კავკაციონიშ ჯიშთეფს. ნოღა ალაგირიშ გიმე მეურს ოორუე ოსეთიშ ვეს. წტარმლუას ოწყარალო გჷმირინუანა. არდონიშლეხერს გინმურს ოსეთიშ ოურდუმე რზა. წყარმალუშ ღანჩოს რე სადონიშ ტყვიათუთიაშ ობადეშეფი.

## ლიტერატურა

კატეგორია:ოორუე ოსეთიშ წყარმალუეფი
კატეგორია:თერგიშ ნადუეფი
კატეგორია:კავკაციაშ წყარმალუეფი
გაშფერდი

**გაშფერდი** — ოფუტე ბჟადალ საქორთუოს, სამარგალო-ჟიმოლენ შონეშ აკანიშ ხობიშ მუნიციპალიტეტის, ახალხიბულაშ თემს. იდვალუაფუ ოდიშიშ რზენს, წყარმალუ წენწყარიშ (ხობწყარიშ ნადუ) კვარჩხან წყარპიჯის, ზუღაშ დონეშე150 მეტრის. ხობიშე მოჩილათირი რე 25 კილომეტრით.

## დემოგრაფია
2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით, ოფუტეს 622 ადამიერი ოხორანს.

## ლიტერატურა

## სქოლიო

კატეგორია:სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ ოფუტეეფი
კატეგორია:ხობიშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
კატეგორია:ახალხიბულაშ თემიშ ოფუტეეფი
ზუბი (საჯიჯაოშ თემი)

**ზუბი** — ოფუტე ბჟადალ საქორთუოს, სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ ხობიშ მუნიციპალიტეტის, საჯიჯაოშ თემს. იდვალუაფუ ოდიშიშ რზენს, წყარმალუ ხობწყარიშ მარძგვან წყარპიჯის, ზუღაშ დონეშე 60 მეტრის, ხობიშე მოჩილათირი რე 15 კილომეტრით.

## დემოგრაფია
2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით, ოფუტეს 110 ადამიერი ოხორანს.

## ლიტერატურა

## სქოლიო

კატეგორია:სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ ოფუტეეფი
კატეგორია:ხობიშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
კატეგორია:საჯიჯაოშ თემიშ ოფუტეეფი
ჯაპიშაქარი

**ჯაპშაქარი** — ოფუტე ბჟადალ საქორთუოს, სამარგალო-ჟიმოლენ შონეშ აკანს ხობიშ მუნიციპალიტეტის, საჯიჯაოშ თემს. იდვალუაფუ ოდიშიშ რზენს. ზუღაშ დონეშე 55 მეტრის. ხობიშე მოჩილათირი რე 13 კილომეტრით.

## დემოგრაფია
2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით, ოფუტეს 650 ადამიერი ოხორანს.

## სქოლიო

კატეგორია:სამარგალო-ჟიმოლენიშ შონეშ აკანიშ ოფუტეეფი
კატეგორია:ხობიშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
კატეგორია:საჯიჯაოშ თემიშ ოფუტეეფი
მელენი საჯიჯაო

**მელენი საჯიჯაო** () — ოფუტე ბჟადალ საქორთუოს, სამარგალო-ჟიმოლენ შონეშ აკანს ხობიშ მუნიციპალიტეტის, საჯიჯაოშ თემს. იდვალუაფუ ოდიშიშ რზენს, წყარმალუ ზანაშ (ხობწყარიშ კვარჩხანი ნადუ) ნადუწკჷმა, ზუღაშ დონეშე 50 მეტრის. ხობიშე მოჩილათირი რე 19 კილომეტრით.

## დემოგრაფია
2014 წანაშ მუნაჩემეფით, ოფუტეს 378 ადამიერი ოხორანს.

## ლიტერატურა

## სქოლიო

კატეგორია:სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ ოფუტეეფი
კატეგორია:ხობიშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუუტეეფი
კატეგორია:საჯიჯაოშ თემიშ ოფუტეეფი
მელენი პირველი ხორგა

**მელენი პირველი ხორგა** — ოფუტე ბჟადალ საქორთუოს, სამარგალო-ჟიმოლენ შონეშ აკანს ხობიშ მუნიციპალიტეტის, ახალსოფელიშ თემს. იდვალუაფუ ოდიშიშ რზენს, წყარმალუ ხობწყარიშ მარჯგვან წყარპიჯის, ზუღაშ დონეშე 10 მეტრის. ხობიშე მოჩილათირი რე 28 კილომეტრით. სანაკიშე 19 კმ-ით.

## დემოგრაფია
2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით, ოფუტეს 727 ადამიერი ოხორანს.

## ლიტერატურა

## სქოლიო

კატეგორია:სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ ოფუტეეფი
კატეგორია:ხობიშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
კატეგორია:ახალსოფელიშ თემიშ ოფუტეეფი (ხობიშ მუნიციპალიტეტი)
მოლენი პირველი ხორგა

**მოლენი პირველი ხორგა** — ოფუტე ბჟადალ საქორთუოს, სამარგალო-ჟიმოლენ შონეშ აკანს ხობიშ მუნიციპალიტეტის, პირველი ხორგაშ თემს. იდვალუაფუ ოდიშიშ რზენს, წყარმალუ ხობწყარიშ მარძგვან წყარპიჯის. ზუღაშ დონეშე 11 მეტრის, ხობიშე მოჩილათირი რე 8 კილომეტრით.

ოფუტეს გიშმურს ფუთი-ხობიშ დინოხსახენწჷფოშური შანულობაშ რზა.

## დემოგრაფია
2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით, ოფუტეს 601 ადამიერი ოხორანს.

## ლიტერატურა

## სქოლიო

კატეგორია:სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ ოფუტეეფი
კატეგორია:ხობიშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
კატეგორია:პირველი ხორგაშ თემიშ ოფუტეეფი
ზუბი (ახალხიბულაშ თემი)

**ზუბი** — ოფუტე ბჟადალ საქორთუოს, სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ ხობიშ მუნიციპალიტეტის, ახალხიბულაშ თემს. იფვალუაფუ ოდიშიშ რზენს წყარმალუ ხობწყარიშ მარჯგვან წყარპიჯის, ზუღაშ დონეშე 70 მეტრის, ხობიშე მოჩილათირი რე 22 კილომეტრით.

## დემოგრაფია
2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით, ოფუტეს 640 ადამიერი ოხორანს.

## ლიტერატურა

## სქოლიო

კატეგორია:სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ ოფუტეეფი
კატეგორია:ხობიშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
კატეგორია:ახალხიბულაშ თემიშ ოფუტეეფი
საბაჟო (ხობიშ მუნიციპალიტეტი)

**საბაჟო ** (*ჸოფილი* ***ჭალადიდი***) — ოფუტე საქორთუოს, ხობიშ მუნიციპალიტეტის, ჭალადიდიშ თემიშ ცენტრი (ოფუტეეფი: საქორქიო, საღვამიჩავო, საჭოჭუო). იდვალუაფუ ოდიშიშ რზენს, წყარმალუ რიონიშ მარძგვან წყარპიჯის, ზუღაშ დონეშე 3 მეტრის, ხობიშე მოჩილათირი რე 18 კილომეტრით.

ოფუტეს გიშმურს სანაკი–ფუთიშ რკინაშარაშ ღოზი დო იდვალუაფუ ეკინაშარაშ დგჷმილი — ჭალადიდი. თაშნეშე ოფუტეს გიშურს საქორთუოშ ოავტომობილე მაგისტრალი ს2. ოფუტეს მუშენს ჯარალობური ცენტრი. სხუნუეფიშ პერიოდის ოფუტეს მეჩხოლარალაშ მეურნალა, ლიმონათიშ ქარხანა დო საავადმყოფო მუშენდჷ.

## დემოგრაფია
2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით, ოფუტეს 1448 ადამიერი ოხორანს.

## ლიტერატურა

## სქოლიო

კატეგორია:სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ ოფუტეეფი
კატეგორია:ხობიშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
კატეგორია:ჭალადიდიშ თემიშ ოფუტეეფი