open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
მექსიკაშ ტობეფიშ ერკებული

თაქი მოჩამილი რე მექსიკაშ ტობეფიშ ერკებული.

## [[ჩიუაუა (შტატი)|ჩიაუაუა]]
180|right|thumb|ტობა არარეკო
*არარეკო
*ბუსტილიოსი

## [[დურანგო (შტატი)|დურანგო]]
*პალმიტო 
*სანტიაგილიო

## [[ხალისკო (შტატი)|ხალისკო]]
180|right|thumb|ტობა ჩაპალა
*ჩაპალა  
*საიულა
 
## [[მეხიკო]]
*ჩაპულტეპეკი
*შოჩიმილკო

## [[მეხიკო (შტატი)|მეხიკოშ შტატი]]
*ჩალკო
*ეკატეპეკი 
*ტესკოკო
*შალტოკანი 
*სუმპანგო 

## [[მიჩოაკანი (შტატი)|მიჩოაკანი]]
*კუიტსეო 
*პაცკუარო
*სირაუენი

## [[ნაიარიტი (შტატი)|ნაიარიტი]]
*აგუა-მილპა

## [[ნუევო-ლეონი (შტატი)|ნუევო-ლეონი]]
*სერო-პრიეტო 
*კუჩილიო

## [[პუებლა (შტატი)|პუებლა]]
*ალჩიჩიკა
*ალხოხუკა
*ატეშკასი
*ლა-პრესიოსა
*კეჩულაკი
*ტეკუიტლაპა
*ტეპეიაუალკო
*ტოტოლსინკო

## [[კინტანა-როო (შტატი)|კინტანა-როო]]
*ბაკალარი 
*ჩიჩანკანაბი 

## [[სინალოა (შტატი)|სინალოა]]
*ბაკარასი
*კომედერო
*დომინგესი 
*იდალგო 
*უიტესი 
*მატეოსი  

## [[ტამაულიპასი (შტატი)|ტამაულიპასი]]
*გერერო

## [[ვერაკრუსი (შტატი)|ვერაკრუსი]]
*კატემაკო

## რესურსეფი ინტერნეტის
* მექსიკაშ ტობეფი. World Lakes Website.

კატეგორია:მექსიკაშ ტობეფი
მოსოფელიშ უდიდაში აგლომერაციეფი

თუდო მოჸონაფილი რე მოსოფელიშ არძაშე უკაბეტაში აგლომერაციეფი.

კატეგორია:ნოღეფი
კატეგორია:ურბანიზაცია
საბერძნეთიშ ტობეფიშ ერკებული

[right|thumb|225px|[ვოლვი]]
[right|thumb|225px|[ორესტიასი]]
[right|thumb|225px|[ორესტიასი]]
*თუდო მოჩამილი რე [[საბერძნეთი]]შ არძაშე უდიდაში ტობეფიშ ერკებული*:

კატეგორია:საბერძნეთიშ ტობეფი
ბრაზილიაშ ტობეფიშ ერკებული

თუდო მოჩამილი რე ბრაზილიაშ შანულამი ტობეფიშ ერკებული.

* აგუა-ვერმელია
* არაროსი
* ბაია-დე-კაშიუანა
* ბალბინა
* ბანაბუიუ
* ბარირი
* ბილინგსი
* კოარი
* ემბორკაოკაო
* ფურნასი
* გრაჟაუ
* გრანდე-დე-მანაკაპურუ
* გუარაპირანგა
* იბიტინგა
* იტაპარიკა
* იტარარე
* იტუმბიარა
* სოუზა-დიასიშ დამბა
* მარიმბონდო
* მერინი
* მუნდაუ
* ორუსი
* პარანოა
* პატუსი
* სერჟიო მოტა
* სან-სიმაუ
* სერა-და-მესა
* სობრადინიო
* ტაპაჟუსი
* ტრეს-ირმაუსი
* ტრეს-მარიასი
* ტუკურუი
* ვოლტა-გრანდე
* შინგუ

## რესურსეფი ინტერნეტის
http://www.worldlakes.org/searchlakes.asp?page=1&countryid=326
ნორვეგიაშ ტობეფიშ ერკებული

ნორვეგიას დოხოლაფირო 450 000 ტობა რე, თაურეშე  400 ტობაშ ფართობი 5 კმ²-შ უმოსი რე.
ტობეფიშ მოჩამილი ერკებული ვარე სრული, თაქ გჷმაკოროცხილი რე ქიანაშ კანკალე დიდი დო ჭიჭე ტობა.
ნორვეგიაშ ტობეფიშ საართო ფართობი  17100კმ² რე, წყარიშ მოცულობა - 1200კმ². 

*ბანაკი
*ბრეიმსვატნი
*ბიუგდინი
*ბიუგლანსფორდი
*კლისტერვატნი
*კრიოდერენი
*ლანგვატნი
*ლომივატნი
*მიოსა
*მიოსვატნი
*ნედრევატნი
*რუგენი
*სპერილენი
*ტუტაკი
*ტიუპიფორდი
*ფემუნნი
*ჰელინი
*ჰოპნინდალსვატნეტი
*როსვატნეტი
*რანდსფორდენი
*სკუგსფორდვატნეტი

## რესურსეფი ინტერნეტის
* NVE som innsjødatabase 
* NVE: Dei største innsjøane i Noreg
* Statistisk Sentralbyrå: Statistisk årbok 2006: Geografisk oversikt

კატეგორია:ნორვეგიაშ გეოგრაფია
ობჟათე ამერიკაშ ქიანეფიშ ერკებული მახორობაშ მეჯინათ

[მინი|მარჯვნივ|[ობჟათე ამერიკა]]
თენა რე ობჟათე ამერიკაშ კონტინენტიშ ქიანეფიშ ერკებული მახორობაშ მეჯინათ, 2006 წანაშ მუნაჩემეფით.

კატეგორია:ობჟათე ამერიკაშ ქიანეფი
პოლონეთიშ ტობეფიშ ერკებული

თუდო მოჩამილი რე პოლონეთიშ ტობეფიშ ერკებული.
180პქ|thumb|right|ტობა დაბიე, "ნასაშე" გინოღალირი სურათი
180პქ|thumb|right|ტობა სნიარდვი
*დაბიე
*მამრი
*სნიარდვი
*ლებსკო
*მედვიე
*ჯეზიორაკი
*ნიეგოცინი
*გარდნო
*ჯამნო
*ვიგრი
*გოპლო
*დრავსკო

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Wykaz nazw wód stojących w Polsce 

კატეგორია:პოლონეთიშ ტობეფი
იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი ბოლივიას

2011 წანაშ მუნაჩემეფით ბოლივიას 6 იუნესკოშ **[[მოსოფელიშ მონძალა|იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტი რე]]**. 

## სტატისტიკა
იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფიშ ერკებულშა მოსოფელიშ მასშტაბით 936 ობიექტი რე მიშაღალირი, თენეფშე 0,5% ბოლივიაშ ობიექტეფი რე.

თაჸურეშე:

* 5 ობიექტი კულტურული ობიექტი რე.
* 1 - კათინელი ტიპიშ.

## ერკებული
ერკებულშა მიშაღალირი რე ობიექტეფი, იუნესკოშე მოსოფელიშ კულტურული მონძალაშ ერკებულშა თინეფიშ გეძინაშ მეჯინათ.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* იუნესკოშ ოფიციალური საიტი. კულტურული მონძალაშ ობიექტეფი
* იუნესკოშ კულტურული მონძალაშ ობიექტეფი ბოლივიას

კატეგორია:ბოლივია
ახალი ათონი

**ახალი ათონი** (აფხ. Афон Ҿыц) — ნოღა დო ზუღაპიჯიშ კლიმატური კურორტი საქორთუოს, აფხაზეთიშ ავტონომიური რესპუბლიკშ გუდაუთაშ მუნიციპალიტეტის, ოწოხოლენი **ფსირცხა**.

ნოღათ გჷმაცხადეს 1987 წანას. მახორობა 4,3 ვითოში (1989 წ.). ნოღა იდვალუაფუ უჩა ზუღაშ პიჯის, გვალეფიშ ობჟათე კართეეფს. სოხუმიშე 18 კილომეტრით რე დაშორებული. 1875 წანას ახალ ათონიშ ხოლოს, ჯვეში ანაკოფიაშ აბანს დირცხუ ახალი ათონიშ მონასტერქ (თაჸურეშე მოურს ნოღაშ ჯოხო). ივერიაშ გვალაშ დუდის მუკოსკილადირი რე ანტიკური ოხვამეშ დო ჯვეში ჯიხაშ ნანწყუალეფი. კინ თი გვალაშ ქვინჯიწკჷმა რე ახალი ათონიშ კარსტული ფოთქვეფი, ნამუთ რე მასობური ტურიზმიშ ობიექტი. თაშნეშე თაქ რე აკანრქჩინელობაშ მუზეუმი.

## გალერეა

Iverian mount.jpg|ართ-ართი გვალა ახალ ათონს
2014 Nowy Aton, Twierdza Anakopia (02).jpg|ანაკოფიაშ ჯიხაშ ნანწყუალეფი
Anacopia Tower.jpg|ანაკოფიაშ ჯიხაშ თანჯი
2014 Nowy Aton, Cerkiew św. Szymona Apostoła (06).jpg|წმ. სვიმონ კანანელიშ ჯოხოშ ოხვამე ახალ ათონს (VI-VIII ოშწანურეფი, ახალი წანეფიშეკოროცხუაშე)
Novoafonsky monastyr.jpg|ახალი ათონიშ ოხვამე შორშე
New Athos Monastery.JPG|ახალი ათონიშ ოხვამე ხოლოშე
New afon monastery boy-in.jpg|ქირსეშ თანაფა (ახალი ათონიშ ოხვამეშ ხატი)
New Athos Monastery inside.jpg|ახალი ათონიშ ოხვამეშ ინტერიერი
Novoafonskaya peshera 3.jpg|სტალაქტიტეფი ფოთქვის
Psyrtskha station.JPG|ახალი ათონიშ რკინაშარაშ სადგჷმი


## სქოლიო

კატეგორია:აფხაზეთიშ ავტონომიური რესპუბლიკაშ ნოღეფი
კატეგორია:საქორთუოშ ნოღეფი
მოსოფელიშ ვალუტეფი

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Circulating Coin Sets of the World Alphabetical list of circulating currencies with photos
* Currencies of the World
* Google World Currencies Map 
* Currencies of the countries of the world 

კატეგორია:ფარაშ ართურეფი
ოსური პრეზიდენტეფიშ ერკებული

**ოსური პრეზიდენტეფიშ ერკებული** — თენა რე რესპუბლიკური მარუალაშ ქიანეფიშ ოსური პრეზიდენტეფიშ ერკებული.

## რესურსეფი ინტერნეტის

* სახენწჷფოშ მადუდე ოსურეფი 
* ოსური პრეზიდენტეფი
* ოსური სახენწჷფოშ მადუდეეფი
* ოსური პრეზიდენტეფი

კატეგორია:ოსური პოლიტიკოსეფი
არგენტინაშ წყარმალუეფიშ ერკებული

ცხრილს მოჩამილი რე არგენტინაშ დიდი წყარმალუეფიშ ერკებული:

## უგინძაში წყარმალუეფი

## რესურსეფი ინტერნეტის
* არგენტინაშ დინოხოლენი წყარეფი 

კატეგორია:არგენტინაშ გეოგრაფია
იტალიაშ ტობეფიშ ერკებული

მინი|200პქ|1930-ამი წანეფიშ ტურისტული სარეკლამო პოსტერი
[180px|thumb|right|ტობა [გარდა]]
თუდო მოჩამილი რე იტალიაშ დიდი ტობეფიშ ერკებული.

## ტობეფი ფართობით >10 კმ²

## რესურსეფი ინტერნეტის

*Italian lakes
*LIMNO - database della qualità dei laghi italiani 

კატეგორია:იტალიაშ გეოგრაფია
პორტუგალიაშ ნოღეფიშ ერკებული

**პორტუგალიაშ ნოღეფიშ ერკებული** – თაქ წჷმორინაფილი რე პორტუგალიაშ ნოღეფიშ ერკებული(პორტ. cidade). პორტუგალიას ნოღაშ სტატუსიშ გიოდვალარო დოხორალა ოკო გამენდას მუდგაზმარენ კრიტერიუმს, მუჭომეფით რე მახორუეფიშ მუდანობა დო ჯგირი ინფრასტრუქტურა (სკოლა, სამედიცინო მოინალეობაშ, კულტურული დო სპორტული ნოგაფუეფი), ვარა ოკო უღუდას ისტორიული შანულობა. 1980-იან წანეფს პორტუგალიაშ დემოგრაფიულ გოფართოაფაშ გეშა მუდგაზმარენი დოხორალაშა იჸუ ნოღაშ სტატუსიქ მოიჩამალქ. 2006 წანას 151 დოხორალაქ მიღჷ თე სტატუსი. 

გვალო ბოლოს ნოღეფი გჷმაცხადეს 2009 წანაშ 12 მანგის: ვალენსა, სენორა-დე-ორა, სან-პედრუ-დუ-სული, სამორა-კორეია დო ბორბა. 

უდიდაში ნოღეფი რე: ლისაბონი, პორტუ, ვილა-ნოვა-დე-გაია, ბრაგა, ამადორა, კოიმბრა, აგუალვა-კასემი, სეტუბალი, კელუში, ალმადა...

## ერკებული

## პორტუგალიაშ საართო რუკა
რუკაშ ლეგენდა:

## რესურსეფი ინტერნეტის
* National Association of Portuguese Municipalities

## სქოლიო


კატეგორია:პორტუგალიაშ ნოღეფი
პორტუგალია
მექსიკაშ ნოღეფიშ ერკებული

**მექსიკაშ ნოღეფიშ ერკებული** - თაქ მოჩამილი რე მექსიკაშ 50 უდიდაში ნოღაშ ერკებული.

## მექსიკაშ საართო რუკა
რუკაშ ლეგენდა:

## რესურსეფი ინტერნეტის
* National Population Council (CONAPO) &mdash; ოფიციალური ვებ-საიტი. 
* National Institute of Statistics and Geography (INEGI)   &mdash; ოფიციალური ვებ-საიტი.


მექსიკა
ალიონი (ხობიშ მუნიციპალიტეტი)

**ალიონი** — ოფუტე საქორთუოს, სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ ხობიშ მუნიციპალიტეტის. აშაძჷ ოდიშ–გურიაშ რზენს, წყარმალუ ხობწყარიშ კვარჩხანი ჸურე. ზუღაშ დონეშე 25 მეტრაშ სიმაღალს. ნოღა ხობიშე მუკოჩილათირიე 10 კილომეტრით, უჩა ზუღაშე 35 კილომეტრით. 

## ლიტერატურა

* 

კატეგორია:ხობიშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
იტალიაშ ნოღეფიშ ერკებული

ერკებულს მოჩამილი რე იტალიაშ მუნიციპალიტეტეფი, ნამუეფიშ მახორობათ 50 000 კოჩიშ უმოსი რე.

[thumb|150px|[რომი]]
[thumb|150px|[მილანი]]
[thumb|150px|[ნეაპოლი]]
[thumb|150px|[ტურინი]]
[thumb|150px|[პალერმო]]
[thumb|150px|[გენუა]]
[thumb|150px|[ბოლონია]]
[thumb|150px|[ფლორენცია]]
[thumb|150px|[ბარი (იტალია)|ბარი]]
[thumb|150px|[კატანია]]
[thumb|150px|[ვენეცია]]
[thumb|150px|[ვერონა]]
[thumb|150px|[მესინა]]
[thumb|150px|[პადუა]]
[thumb|150px|[ტრიესტი]]
[thumb|150px|[ბრეშა]]
[thumb|150px|[ტარანტო]]
[thumb|150px|[პრატო]]
[thumb|150px|[პარმა]]
[thumb|150px|[რეჯო-დი-კალაბრია]]

## იტალიაშ საართო რუკა
რუკაშ ლეგენდა:

## სქოლიო


კატეგორია:იტალიაშ ნოღეფი
იტალია
ახალხიბულა

**ახალხიბულა** — ოფუტე საქორთუოს, სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ ხობიშ მუნიციპალიტეტის. აშაძჷ წყარმალუეფიშ წენწყარი დო ხობწყარ შქას, ზუღაშ დონეშე 105 მეტრას. ხობიშე მოჩილათერი რე 22 კილომეტრით. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით ოფუტეს ოხორანს 395 ადამიერი.

## ლიტერატურა
* ქორთული სხუნუეფიშ ენციკლოპედია, ტ. 2, ხს. 103, ქართი, 1977 წანა.

## სქოლიო

კატეგორია:ხობიშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
ჟენევაშ ტობა

200პქ|thumb|right|ჟენევაშ ტობა
120პქ|thumb|right|ჟენევაშ ტობა
**ჟენევაშ ტობა** (*ლემანი*, ფრანგ. Lac Léman, Le Léman, Lac de Genève, გერმ. Genfersee) ტობა შვეიცარიას დო საფრანგეთის. თინა სიდიდათ მაჟირა რე ევროპას ბალატონიშ უკული. 
უკინებუ სავოიაშ, ბერნიშ ალპეფიშ დო იურიშ გვალეფს შქას დვალირი ქვაბული. აკოქიმინელი რე ჯვეში რონიშ ჯიშთიშ ართ-ართ ნოჸელაშე. ტობაშა მიშმურს წყარმალუ რონა. ტობაშ წყარიშ ტემპერატურა ჟიპიჯის ზარხულს 19°-24°, ზოთონჯის - +4°+5° რე. ტობას ხე 26 გვარობაშ ჩხომი. ტობაშ მეჭედას რე დოხორელი. დიდი ნოღეფი დო კურორტეფი - ჟენევა, ლოზანა, ვევე, მონტრე - უმოსო შვეიცარიაშ განშე რე. ტობა გიმირინუაფუ ონიშოლო. 

## ქოძირით თაშნეშე
* შვეიცარიაშ ტობეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის

*Lake Geneva Region 
*International Commission for the Protection of Lake Geneva (CIPEL)
*Les ports du lac Léman  
*www.plongee-passion.ch  
*The official site of the Geneva police of the lake  
*Waterlevels Lake Geneva
*Waterlevels Lake Geneva 
*Waterlevels Lake Geneva

კატეგორია:საფრანგეთიშ ტობეფი
კატეგორია:შვეიცარიაშ ტობეფი
ბოლივიაშ ტობეფიშ ერკებული

[მინი|250პქ|[ტიტიკაკა]]
[მინი|250პქ|[სალარ-დე-უიუნი]]

## სქოლიო


კატეგორია:ბოლივიაშ გეოგრაფია
ლაგუნა-დე-მაულე

მინი|250პქ|ლაგუნა-დე-მაულე
**ლაგუნა-დე-მაულე** — ტობა ჩილეშ ცენტრალურ ანდეფს, ჩილეშ მაულეშ რეგიონს. ტობა ორთაშული ბადებაშ (წარმოშობა) რე, მარა მუში წყარიშ დონე ხელოვნურო მორდეს 1957 წანას ეგაფილი დამბაშ მოხვარათ. ტობაშ ფართობი რე 68 კმ², წყარიშ მოცულობა აკმადგინანს 1,420 მილიონი მ³.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*ლაგუნა-დე-მაულე 

კატეგორია:ჩილეშ ტობეფი
სან-მარტინი (ტობა)

280px|thumb|right|ტობა სან-მარტინი
**სან-მარტინი** ()  ან **ო'ჰიგინსი**  () – ფიორდული ბადებაშ (წარმოშობის) ტობა ჩილეს დო არგენტინას. იდვალუაფუ აისენიშ რეგიონიშ (ჩილე) დო სანტა-კრუსიშ პროვინციაშ (არგენტინა) ტერიტორიას. ტობა ჩინებული რე სან-მარტინის ჯოხოთ არგენტინას, ო'ჰიგინსიშ ჯოხოთ - ჩილეს. 

ტობაშ ფართობი რე 1058 კმ². მაქსიმალური სიტომბა 836 მ. იდვალუაფუ ზუღაშ დონეშე 250 მ. სიმაღალას. რე ამერიკაშ არძაშე უტომბაში ტობა. აკათუ წყარმალუ მაიერი დო ხოლო მუდგაზმარენი ჭიჭე მაფერი, გუშმურს წყარმალუ პასკუა, ნამუშ მოხვარათ ტობა მიარსხუაფუ რჩქალ ოკიანეს. 

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Border crossing Chaltén to O'Higgins 
* CECS, Depth of Lake O'Higgins/San Martín 

კატეგორია:ჩილეშ ტობეფი
კატეგორია:არგენტინაშ ტობეფი
ჩერკესკი

**ჩერკესკი** - ნოღა რუსეთიშ ფედერაციას, ყარაჩაი-ჩერქეზეთიშ ნანანოღა.  ნოღა აშაძჷ მელენკავკაციას, წყარმალუ ყუბანიშ მარძგვანი ძგას.

## ლიტერატურა
*ქორთული სხუნუეფიშ ენციკლოპედია, ტ. XI, ხს. 98, ქთ., 1987 წანა.

## რესურსეფი ინტერნეტის

* ჩერკესკიშ ოფიციალური საიტი
* ნოღა ჩერკესკიშ ისტორია 

კატეგორია:რუსეთიშ ნოღეფი
პიკოტა (პროვინცია)

thumb|right|150px|პიკოტაშ პროვინცია.
**პიკოტა** — სან-მარტინიშ რეგიონიშ (პერუ) პროვინცია. პიკოტას ბჟაეიოლშე უხურგანს ლორეტოშ რეგიონი. პიკოტაშ პროვინციაშ ადმინისტრაციული ცენტრიე ნოღა პიკოტა. 2005 წანაშ ეჭარუაშ მოღალუთ პროვინციაშ მახორობა აკმადგინანს  32,617 ადამიერს, ოშქარი მეჭედალა კმ²-ის 15.0 ადამიერს. პიკოტაშ ფართობიე 2,171.41 კმ². პროვინცია ირთუ 10 რაიონო.

## ქოძირით თაშნეშე
* პერუშ პროვინციეფი

## რესურსეფი ინტერნეტის
* INEI Perú 
* Mapa de San Martín

კატეგორია:სან-მარტინიშ რეგიონიშ პროვინციეფი
კატეგორია:პერუშ პროვინციეფი
ტოკაჩე (პროვინცია)

thumb|right|150px|ტოკაჩეშ პროვინცია.
**ტოკაჩე** — სან-მარტინიშ რეგიონიშ (პერუ) პროვინცია. ტოკაჩეს ობჟათეშე უხურგანს ლა-ლიბერტადიშ დო უანუკოშ რეგიონეფი. 2005 წანაშ ეჭარუაშ მოღალუთ პროვინციაშ მახორობა აკმადგინანს  98.265 ადამიერს, ოშქარი მეჭედალა კმ²-ის 16.8 ადამიერს. ტოკაჩეშ ფართობიე 5,865.44 კმ². პროვინცია ირთუ 5 რაიონო.

## ქოძირით თაშნეშე
* პერუშ პროვინციეფი

## რესურსეფი ინტერნეტის
* INEI Perú 

კატეგორია:სან-მარტინიშ რეგიონიშ პროვინციეფი
კატეგორია:პერუშ პროვინციეფი
სან-მარტინი (პროვინცია)

thumb|right|150px|სან-მარტინიშ პროვინცია.
**სან-მარტინი** — სან-მარტინიშ რეგიონიშ (პერუ) პროვინცია. სან-მარტინს ბჟაეიოლშე უხურგანს  ლორეტოშ რეგიონი. 2005 წანაშ ეჭარუაშ მოღალუთ პროვინციაშ მახორობა აკმადგინანს  161.736 ადამიერს, ოშქარი მეჭედალა კმ²-ის 28.7 ადამიერს. სან-მარტინიშ ფართობიე 5,639.82 კმ². პროვინცია ირთუ 14 რაიონო.

## ქოძირით თაშნეშე
* პერუშ პროვინციეფი

## რესურსეფი ინტერნეტის
* INEI Perú 
* Turismo 
* Sitio oficial de la Municipalidad Provincial de San Martín

კატეგორია:სან-მარტინიშ რეგიონიშ პროვინციეფი
კატეგორია:პერუშ პროვინციეფი
მარისკალ-კასერესი (პროვინცია)

thumb|right|150px|მარისკალ-კასერესიშ პროვინცია.
**მარისკალ-კასერესი** — სან-მარტინიშ რეგიონიშ (პერუ) პროვინცია. მარისკალ-კასერესის ბჟადალუშე უხურგანს ამასონასიშ დო ლა-ლიბერტადიშ რეგიონეფი. მარისკალ-კასერესიშ პროვინციაშ ადმინისტრაციული ცენტრიე ნოღა ხუანხუი.  2005 წანაშ ეჭარუაშ მოღალუთ პროვინციაშ მახორობა აკმადგინანს  72,327 ადამიერს,  ოშქარი მეჭედალა კმ²-ის 5.0 ადამიერს. მარისკალ-კასერესიშ ფართობიე 14,498.73 კმ². პროვინცია ირთუ 5 რაიონო.

კატეგორია:სან-მარტინიშ რეგიონიშ პროვინციეფი
კატეგორია:პერუშ პროვინციეფი
უალიაგა (წყარმალუ)

**უალიაგა ** () - წყარმალუ ობჟათე ამერიკას პერუს.  მარანიონიშ მარძგვანი ნადუ. ოდუდე უღუ ცენტრალურ პერუს, ანდეფს. წყარმალუშ სიგირძა რე 1300 კმ. 

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ენციკლოპედია ბრიტანიკა

კატეგორია:პერუშ წყარმალუეფი
კომო (ტობა)

200პქ|thumb|right|კომოშ რუკა
**კომო** (; ლათ. Larius Lacus) — ჯიშთური გორჩქინაშ ტობა იტალიას, ლომბარდიაშ რეგიონს. მუში ფართობი რე 146 კმ² დო რე იტალიაშ მასუმა ტობა გარდაშ დო ლაგო-მაჯორეშ უკული. სიტომბა რე 400 მ. დო რე ევროპაშ ართ-ართი არძაშე უმოსი ტომბა ტობა, მუში ქვინჯი ზუღაშ დონეშე დახე 200 მეტრათ გიმე იდვალუაფუ. 

Lierna, ადრე Varenna-ის ნაწილი, დღეს ითვლება ლაგო დი კომოს ერთ-ერთ ყველაზე ექსკლუზიურ ქალაქად, ცნობილია თავისი კონფიდენციალურობით და იზიდავს გასართობი ინდუსტრიისა და ჯეტსეტის ცნობილ პირებს, ზოგიერთ ვილას ღირებულება შეიძლება მიაღწიოს 110 მილიონ ევრომდე.

კომოშ ტობა დიო ხოლო რომაული ხანაშე პოპულარული დუდიშმითაფორაფალი რდჷ არისტოკრატეფიშ დო დიდებულეფიშ ფანიეფშო, ამდღარშო თინა ძალამი პოპულარული ტურისტული ცენტრი რე. მუში წყარპიჯეფიშ გოხოლუას ეგაფილი რე ბრელი ვილა დო დოხორე, ბრელ ჩინებულ ადამიერს თაქ უღუ ჸუდე. თენეფ შქას რენა: მეთიუ ბელამი, მადონა, ჯორჯ კლუნი,  ჯანი ვერსაჩე, რონალდინიო, სილვესტერ სტალონე, რიჩარდ ბრენსონი დო ბენ სპიზი.

კომო მერჩქინელი რე იტალიაშ ართ-ართ უსქვამაშ ტობათ.

## გეოგრაფია
200px|thumb|left|ვილა დ'ესტე
ტობაშ მოჸონაფილობა (მოყვანილობა) "Y"-იშ ფორმას ღებულენს. ოორუე ნორთი ითებუ ნოღა კოლიკოწკჷმა. ტობაშ ობჟათე-ბჟადალ დო ობჟათე-ბჟაეიოლ ნოჸელეფწკჷმა იდვალუაფუნა ნოღეფი — კომო დო ლეკო.

ტობა უმოსო ირდუ ადაშ წყარით, ნამუთ ტობას აკათუ ნოღა კოლიკოწკჷმა დო უკახლე გუშმურს ნოღა ლეკოწკჷმა. თეცალი გეოლოგიური ფორმაშ გეშა, ობჟათე-ბჟადალი ნოჸელა ღურელი რე. 

ტობაშ ელ-მოლს კლიმატი ლიბუ რე დო სქირონაშქაზუღურიშნერი რე, სოდეთ  ტროპიკული დო სუბტროპიკული ჩანარეფი თელი წანაშ მალობას ირდუ. ტობაშ ჭყოლოფათ, ზოთონჯის გოხოლუაშ ტერიტორიეფს მაღალი ტემპერატურა რე. ოშქარული დღალური ტემპერატურა ქირსეთუთას რე 13 °C, კვირკვეს -  30 °C, კვირკვეს წყარიშ ტემპერატურა 24 °C-ს ოჭირინდუანს.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Ferry Services on Italian Lakes - Lake Como 
* Ferry-Go-Round Lake Como - VIDEO
* Lake Como at the Open Directory Project 

## გალერეა



კატეგორია:იტალიაშ ტობეფი
კატეგორია:იტალიაშ გეოგრაფია
ბალატონი

thumb|300px|ბალატონიშ ტობა
**ბალატონი** (უნგრ.Balaton, გერმ. Plattensee, სლოვაკ. Blatenské jazero, სლოვენ. Blatno jezero, ლათ. Pelso)  — ტობა უნგრეთიშ ბჟადალს. ბალატონი უდიდაში ტობა რე ცენტრალურ ევროპას. ბალატონიშ წყარპიჯი უნგრეთიშ შანულამი ოკურორტე რაიონი რე მინერალური დო თერმალური წყარეფით.

## რესურსეფი ინტერნეტის

* Information and pictures 
* A picture gallery 
* Balaton - World Lake Database   
* Pictures of Balatongyörök 

კატეგორია:უნგრეთიშ გეოგრაფია
პოოპო

280px|thumb|right|ალმაშარული ფოტო
**პოოპო** () — დიდი, ჯიმუამი ტობა ბოლივიაშ გვალონას. იდვალუაფუ ზუღაშ დონეშე 3 700 მეტრას. ტობაშ სიგინძა 90 კმ. რე, სიგანა 32 კმ. ჟიდოხიშ ფართობი ითირუ დო ლაჸაფენს  1 340 კმ² — 2 500 კმ²-ს შქას. ოშქაშე სიტომბა 3 მეტრა რე.
წყარიშ დუდი მარაგი გუმუუღჷ წყარმალუ დესაგუადეროს, ნამუთ ტიტიკაკაშ ტობაშე გუშმურს.  

დესაგუადეროშ მოხ, პოოპოს ბჟაეიოლ წყარპიჯიშ განშე შხვა ანდა ჭიჭე წყარმალუ აკათუ, ნამუეფით წანმოწანაშ უმეტაშ ნორთის ინოსქირაფილეფი რენა. თი ბორჯის, მუჟამს ტობას წყარიშ დონე არძაშე მაღალი რე, თინა აკათუ მუშ ბჟადალიშ განშე დვალირ ჯიმუშ ტიოზი სალარ-დე-კოიპასას. 1986 წანას დეფიქსირ წყარიშ არძაშ უმოს მუდანობაქ დო ტობაშ ფართობიქ 3 500 კმ² აკადგინჷ.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*Master thesis about heavy metals in the rivers of the Poopó basin
*Master thesis about heavy metals in Lake Poopo 
*Satellite images and information from NASA about Lake Poopó
* Lake Titicaca, Lake Poopo, and Salar de Uyuni, Bolivia 
*Bolivia Drainage

კატეგორია:ბოლივიაშ გეოგრაფია
კორსიკა

**კორსიკა** (, კორს. Corsica) რე კოკი სქირონაშქა ზუღას, სარდინიაშ ოორუე განშე. თინა საფრანგეთიშ ავტონომიური რეგიონიე, ნამუთ აკმოდირთუ 2 დეპარტამენტიშე: ობჟათე კორსიკა, ოორუე კორსიკა.

* *ფართობი* – 8,7 ვითოში.
* *მახორობა* – 330 ვითოში (2017), თინეფს შქას ჯინჯჯვეში კორსიკარეფი 50%-შე ნორკებუ რე.
* *ნინეფი*: აბანობური მახორობა იტალიური ნინაშ კორსიკური დიალექტეფშა რაგადანს.
* *ნოღეფი*: აიაჩო დო ბასტია.

კორსიკაშ სპეციალური სტატუსი თით იხურგუ, ნამდა მუშენს 61 მაკათურამი რეგიონული პარლამენტი, ნამუთ საფრანგეთიშ ერუანული კათუაშ კანონქიმერონული საქვარუას ოკვირჷ. კორსიკა საფრანგეთის ორხველჷ 1768 წანაშე, თეიშახ გენუაშ იტალიური რესპუბლიკაშ აკოდგინალაშა მიშმეშჷ. ალჟირიშ გოდუდიშალაფაშ უკული, თექიან მახორუ ფრანგეფქ, თ.გ. Pieds-Noirs (უჩაკუჩხამეფი) ჯინჯიერაშო კორსიკას ქიდიხორეს. ათექ კორსიკარ ნაციონალისტეფს ქიმეჩჷ სამანჯელი დუდი საფრანგეთიშ კოლონიათ მეურჩქინუაფუდესკონ.

ჩინებური კორსიკარეფი რდეს: ნაპოლეონ ბონაპარტი, ნამუქუთ საფრანგეთიშ იმპერატორო გინირთჷ ნაპოლეონ I-იშ ჯოხოთ (1801 - 1815), თაშნეშე მაბირე ტინო როსი (1907 - 1983).

## რესურსეფი ინტერნეტის
*  Préfecture de Corse  
*  Portail régional de l'INSEE
*  Dossier thématique de l'INSEE, statistiques démographiques et sociales 
*  Le service de l'Inventaire recense, étudie et fait connaître le patrimoine culturel de la Corse. Il a été transféré à la Collectivité Territoriale de Corse en janvier 2004, conformément aux dispositions de la loi du 22 janvier
*  La libération de la Corse, 9 septembre - 4 octobre 1943 
*  Détail sur la Corse

კატეგორია:საფრანგეთიშ ისტორიული პროვინციეფი
კატეგორია:საფრანგეთიშ რეგიონეფი
ელზასი

**ელზასი** (*[[ფრანგული ნინა|ფრანგ.]]* Alsace, გერმ. Elsass), იგივე ალზასი, რე საფრანგეთიშ არძაშე უმოს ბჟაეიოლუ განშე მადვალუ რეგიონი, უხურგანს გერმანიას დო შვეიცარიას. აკმოდირთუ 2 დეპარტამენტიშე: თუდოლენი რეინი, ჟიმოლენი რეინი.

* *ფართობი* – 8,3 ვითოში.
* *მახორობა* – 1,884 მლნ.
* *ნოღეფი*: სტრასბურგი, მიულუზი, კოლმარი.

ისტორიული ელზას-ლოთარინგია საფრანგეთიშ ჟირ რეგიონს იკათუანს.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Tourism-Alsace.com Info from the Alsace Tourism Board
* Official website of the Alsace regional council 
* Rhine Online – life in southern Alsace and neighbouring Basel and Baden Wuerrtemburg 
* Statistics and figures on Alsace on the website of the INSEE 
* Alsace.net: Directory of Alsatian Websites 
* Jews and Judaism in Alsace 

კატეგორია:საფრანგეთიშ ისტორიული პროვინციეფი
კატეგორია:საფრანგეთის რეგიონეფი
ბეარნი

thumb|200px
**ბეარნი** - კჷნოხ ისტორიული ოლქი საფრანგეთიშ ობჟათე-ბჟადალუშე, ნამუთ ორხველუდ ნავარიშ გრაფეფს. 1620 წანას ლუდოვიკო XIII-ქ ქიმურცხუ საფრანგეთის. თეჟამს უკინებჷ თუდონი პირინეიშ დეპარტამენტიშ ცენტრალური დო ბჟაეიოლ დიდი ნორთი. ობჟათეშე უხურგანს პირინეიშ გვალეფს. თარი ნოღა რე პო.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Bearn in the History of Navarre
* Pau-online.com 

კატეგორია:საფრანგეთიშ ისტორიული პროვინციეფი
ბურგუნდია

მინი|ბურგუნდია
მინი|შილა
**ბურგუნდია**, იგივე **ბურგონი** () — რეგიონი საფრანგეთიშ ცენტრის. აკმოდირთუ ოთხი დეპარტამენტიშე: კოტ-დ’ორი, ნიევრი, სონა დო ლუარა, იონა. ბურგუნდიაშ ფართობი აკმადგინანს 31.582 კმ²-ის. მახორობა 2007 წანაშ მუნაჩემეფით 1 633 891 კოჩი რე. უდიდაში ნოღეფიე დიჟონი დო ნევერი.

შქა ოშწანურეფს ბურგუნდია ნძალიერი ოჰერცოგე რდჷ, ნამუთ ხშირას გიშმეშჷ საფრანგეთიშ წინანდეგ. გოხოლუაშ ქიანეფი,თინეფ შქას ნიდერლანდეფი დო ბელგია, ხშირას რდჷ ბურგუნდიალი ჰერცოგეფიშ კონტროლიშ გიმე. 1477 წანას მიშელჷ საფრანგეთიშ აკოდგინალაშა. ჩინებურიე მუში ღვინეფით (შაბლი, ნიუი-სენ-ჟორჟი) დო ორინჯიშ შხვადოშხვა ჯიშეფით.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*  რეგიონალური საკონსულოშ ხასჷლა 
*   ბურგუნდიაშ მორჩილი შარა მაწურაფუ ჯინჯიერი ტურისტული  ოძირაფუეფით

კატეგორია:საფრანგეთიშ ისტორიული პროვინციეფი
კატეგორია:საფრანგეთიშ რეგიონეფი
ბრეტანი (ისტორიული აკანი)

thumb|right|ბრეტანი
**ბრეტანი** (*[[ფრანგული ნინა|ფრანგ.]]* Bretagne, ბრეტ. Breizh) რე რეგიონი საფრანგეთიშ ოორუე-ბჟადალს, ბრეტანიშ ჩქონს, ატლანტიშ ოკიანეშ ოძგაშეს. აკმოდირთუ 4 დეპარტამენტიშე: Cotes-d'Armor, Finistere, Ille-et-Vilaine, Morbihan. ისტორიულო ბრეტონიაშა მიშმეშჷ თაშნეშე ხოლო ართი დეპარტამენტიშ ტერიტორია: Loire-Atlantique.

## ბრეტანიშ შკვითი წმინდანი

სურათი:Saint Samson.jpg|St. Samson
სურათი:Saint Patern.jpg|St. Patern
სურათი:Saint Corentin.jpg|St. Corentin
სურათი:Saint Pol Aurelien.jpg|St. Pol
სურათი:Saint Tugdual.jpg|St. Tugdual
სურათი:Saint Brieuc.jpg|St. Brieuc
სურათი:Saint Malo.jpg|St. Malo


## რესურსეფი ინტერნეტის
* Road to Emmaus 

კატეგორია:საფრანგეთიშ ისტორიული პროვინციეფი
ფრანშ-კონტე

thumb|ფრანშ-კონტე
**ფრანშ-კონტე** (ფრ. Franche-Comté) რე რეგიონი საფრანგეთიშ ბჟაეიოლს, შვეიცარიაშ თანჯაწკჷმა. აკმოდირთუ 4 დეპარტამენტიშე: დუ, ჟინი სონა, იურა, ბელფორიშ ტერიტორია. დიდი ნოღეფიე: ბეზანსონი, ბელფორი, ვეზული, ლონ-ლე-სომიე.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*  Conseil régional de Franche-Comté ოფიციალური საიტი
*  Franche-Comté directory search engine

კატეგორია:საფრანგეთიშ ისტორიული პროვინციეფი
კატეგორია:საფრანგეთიშ რეგიონეფი
ისლანდიაშ ტობეფიშ ერკებული

[მარჯვნივ|მინი|225პქ|[მიუვათნი]]
[მარჯვნივ|მინი|225პქ|[თინგვადლავატნი]]
[მარჯვნივ|მინი|225პქ|[იოკიულსაურლოუნი]]
[მარჯვნივ|მინი|225პქ|[გრიმსვოტნი]]

ცხირეს მოჩამილი რე ისლანდიაშ შანულამი ტობეფიშ ვასრული ერკებული:

## რესურსეფი ინტერნეტის

*ტობეფი ისლანდიას 

კატეგორია:ისლანდიაშ ტობეფი
პროვანსი

thumb|პროვანსიშ გერბი
**პროვანსი** (პროვანსალი/ოქსიტანური: Provença შქაოშწანურეფს ვარა Prouvènço თეხანური მისტრალიურ ვარა პროვანსალიშ დიალექტშა) — ჸოფილი რომაული პროვინცია, თეჟამს ობჟათე-ბჟაეიოლ საფრანგეთიშ რეგიონი, აშაძჷ სქირონაშქა ზუღაშ პიჯის, იტალიაშ ხურგიწკჷმა, პროვანსი-ალპეფი-ლაჟვარდამი წყარპიჯიშ ადმინისტრაციული რეგიონიშ ნორთი.

## ისტორია
პროვანსიშ ტერიტორიას ჯვ. წ. VI ოშწანურას დირცხუ საბერძნეთიშ კოლონიეფქ. ჯვ. წ. II ოშწანურას ქჷდეკინეს რომალეფქ, სოდეთ დარცხის მუნეფიშ "პროვინცია" (თაჸურეშე მოურს ჯოხოდვალა). ფრანგეფიშ იმპერიაშ დორთუალაშ უკული (843 წ.) პროვანციქ ლოტარს ქოხვადჷ. 1481 წანას ქიმიარცხუ საფრანგეთის. XVI ოშწანურას რელიგიური ლჷმეფიშ ბორჯის რდჷ ჰუგენოტეფიშ ართ-ართი ჯინჯიერი დაადგინალი (ნოღა მარსელიშ გალე). საფრანგეთიშ ბურჟუაზიული რევოლუციაშ უკული დირთუ დეპარტამენტეფო. უღუდჷ დორხველი პროვანსული ნინა.

## ლიტერატურა
* *ალექსანდრე დიუმა* - დედოფალი მარგო; "ნაკადული", თბილისი, 1973; გვ. 714

## რესურსეფი ინტერნეტის
*Official Provence area Tourist Board Provence area Tourist Board
*Official PACA Tourist Board  Provence Alpes Côte d'Azur Tourist Board
*Areas of Provence  Aix-en-Provence Tourist Office

კატეგორია:საფრანგეთიშ რეგიონეფი
კატეგორია:საფრანგეთიშ ისტორიული პროვინციეფი
ავინიონი

**ავინიონი** (; ოკს. Avinhon; ლათ. Avenio, Avennio Cavarum) – თარი ნოღა პროვანსის, ვოკლიუზიშ დეპარტამენტის, საფრანგეთი. წყარმალუ რონიშ კვარჩხანი ოძგაშეს. ქიანაშ ართ-ართი ინტერესუანი ნოღა მუში ორენით დო ისტორიათ.

## რესურსეფი ინტერნეტის

* Tourist office website 
* City council website 
* Avignon theater festival website
* Avignon/New York & Avignon film festivals website
* Information and photos from ProvenceBeyond website
* BBC News:   Warning over French uranium leak 

კატეგორია:საფრანგეთიშ ისტორიული პროვინციეფი
კატეგორია:საფრანგეთიშ ნოღეფი
კატეგორია:ევროპაშ კულტურული ნანანოღეფი
შვედური ნინა

thumb|upright|შვედური ნინაშ გოფაჩუაშ არეალი სკანდინავიაშ ჩქონს
**შვედური ნინა** — შვედეფიშ ნინა, ორხველჷ ინდოევროპული ფანიაშ გერმანიკულ ბუნას. შვედურ ნინაშა იჩიებუნა შვედეთის დო ფინეთიშ ობჟათე-ბჟადალ ნორთის, ალანდიშ კოკეფიშ მანგის. მორაგადეეფიშ მუდანობა 10 მილიონიშ უმოსი რე. შვედური ნინა ხოლოს გერე ნორვეგიულწკჷმა, ალაზიმაფათ ზოხო გერე დანიურწკჷმა. მუჭოთ შხვა გერმანიკული ნინეფი, შვედური ხოლო ჯვეშნორდიკულშე ეჭოფუნს ოდუდეს. თე ნინაშა იჩიებუდუ გერმანიკული მახორობაშ უდიდაში ნორთი ვიკინგეფიშ ფარანს. 

## ზოგადი ჩინებეფი

* **მორაგადეეფიშ მუდანობა:** > 10 მლნ.
* **ნინაშ კოდი:** sv.
* **ჯოხოდვალა:** sv svenska; en Swedish; eo sveda
* **ჭარალუა:** ლათინური.

## ისტორია

ნინეფი, ნამუეფშათ ამდღანერ სკანდინავიას იჩიებუნა, გევითარჷ ჯვეშსკანდინავიურშე. ვაჭარი ვიკინგეფი ნინას თელ ევროპას ფაჩჷნდეს. ბჟადალშე კოკი ისლანდიას დო ოორუე ამერიკაშ წყარპიჯეფს ქიმიოჭირინდეს, ბჟაეიოლშე ათეხანური რუსეთიშ დო უკრაინაშ ტერიტორიეფს. ჯვეშსკანდინავიური ნინა შქა ოშწანურეფს ფართას რდჷ გოფაჩილი ევროპას. სკანდინავიურეფშე სუმი კონტინენტური ნინა - შვედური, დანიური დო ნორვეგიული 1050 წანაშახ დახე ართ ნინას წჷმარინუანდეს, უკული გორთუალა ქჷდიჭყჷ. მოგვიანაფილო თუდოლენიგერმანულიშ გოლინა ირდუ. შვედეთიშ სახენწჷფოშ სტანდარტული ოჭარუე ნინაქ იფორმირჷ სვეებიშ დო იოტებიშ დიალეტქეფს. შვედური ნინა სერიოზულ ფორმირაფას იჭყანს XIV ოშწანურაშე, მუჟამს ქიანაშ ოდუდეს მაგნუს II ერიქსონი გერე. ათეხანური შვედურიშ სტანდარტიქ გისანძღჷ XIX ოშწანურას, მუსუთ წოხლე აწანჯღვერდჷ ქიანაშ ინდუსტრიალიზაცია. საბოლოო შტრიხეფი ქჷმიძინჷ 1920-იან წანეფს რადიომაუჭყაფალობაშ დოჭყაფაწკჷმა ართო. 

ათეხანური ლიტერატურული ნორმაშ ფორმირაფაქ მოხვადჷ სტოკჰოლმიშ დო მელარენიშ ტობაშ დიალექტეფიშ ნერჩის. XVIII ოშწანურას სტოკჰოლმიშ დიალექტიქ გორაჸჷ შხვა რეგიონული დიალექტეფი. შვედურიშ დიალექტეფი ართიანშე იშხვანერებუნა შხვადოშხვა შინეფით.

## სტატუსი

# ფინეთი - ფინურწკჷმა ართო.
# შვედეთი
# ევროპაშ რსხუ

**გოფაჩუაშ არეალი**:
ნორვეგია, დანია, ააშ, კანადა.

## ლექსიკა

**ფრაზეფი დო სიტყვეფი:**

* გომორძგუა - God dag; Hejsan
* ბედინერი ორდას თქვანი მოზოჯუა - Välkommen
* მარდი - Tack; Tackar så mycket
* ქო / ვარ - Ja / Nej
* ჯგირო ორდა - Adjö; Hej då

**რიცხუეფი**
* 1 - en, 2 - två, 3 - tre, 4 - fyra, 5 - fem, 6 - sex, 7 - sju, 8 - åtta, 9 - nio, 10 - tio

## რესურსეფი ინტერნეტის
* შვედურ-ქორთული ლექსიკონი 

კატეგორია:შვედური ნინა
კატეგორია:გერმანიკული ნინეფი
კასტელონიშ პროვინცია

thumb|250px|კასტელონიშ აბანდვალა ესპანეთის
**კასტელონი** () რე პროვინცია ესპანეთის, ვალენსიაშ ოორუე ნორთის. მუს ომძღჷ ვალენსიაშ, ტერუელიშ დო ტარაგონაშ პროვინციეფი. ბჟაეიოლშე ომძღჷ სქირონაშქა ზუღა. 

პროვინციაშ მახორობა აკმადგინანს 501,237 კოჩის, (2002 წანაშ მუნაჩემეფით), ნამუშ 30% ოხორანს მუშ ნანანოღა კასტელონ-დე-ლა-პლანას.

პროვინციას რე 135 მუნიციპალიტეტი.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Página web de la Diputación provincial de Castellón
* La provincia de Castellón en el Registro de Entidades Locales de la Generalidad Valenciana 
* Patronato Provincial de Turismo de Castellón 

კატეგორია:ესპანეთიშ პროვინციეფი
თურქეთიშ რეგიონეფი

მინი|მარჯვნივ|350პქ|თურქეთიშ გეოგრაფიული რეგიონეფი
თურქეთიშ პროვინციეფი (ილეფი) დობუნაფილიე 7 გეოგრაფიულ რეგიონს (*bölge*). მოშინაფილი დორთუალა ოინალჷ ხვალე სტატისტიკურ ღანკეფს დო ვა გარჩქჷ მუთუნნერი ადმინისტრაციული დჷნართაშ სტატუსი.

## [[ეგეოსიშ რეგიონი]] (Ege Bölgesi)
thumb|right|250px|ეგეოსიშ რეგიონი
*აფიონ-ყარაჰისარიშ პროვინცია 
*აიდინიშ პროვინცია  
*დენიზლიშ პროვინცია  
*იზმირიშ პროვინცია  
*ქუთაჰიაშ პროვინცია  
*მანისაშ პროვინცია 
*მუღლაშ პროვინცია  
*უშაქიშ პროვინცია  

## [[უჩა ზუღაშ რეგიონი]] (Karadeniz Bölgesi)
thumb|right|250px|უჩა ზუღაშ რეგიონი
* ამასიაშ პროვინცია
* ართვინიშ პროვინცია
* ბართინიშ პროვინცია
* ბაიბურთიშ პროვინცია
* ბოლუშ პროვინცია
* ჩორუმიშ პროვინცია
* დუზჯეშ პროვინცია
* გირესუნიშ პროვინცია
* გუმუშჰანეშ პროვინცია
* ყარაბუქიშ პროვინცია
* კასთამონუშ პროვინცია
* ორდუშ პროვინცია
* რიზეშ პროვინცია
* სამსუნიშ პროვინცია
* სინოპიშ პროვინცია
* თოქათიშ პროვინცია
* ტრაბზონიშ პროვინცია
* ზონგულდაქიშ პროვინცია

## [[ცენტრალური ანატოლიაშ რეგიონი]] (İç Anadolu Bölgesi)
thumb|right|250px|ცენტრალური ანატოლიაშ რეგიონი
* აქსარაიშ პროვინცია
* ანკარაშ პროვინცია
* ჩანქირიშ პროვინცია
* ესქიშეჰირიშ პროვინცია
* ყარამანიშ პროვინცია
* კაისერიშ პროვინცია
* ქირიქკალეშ პროვინცია
* ქირშეჰირიშ პროვინცია
* კონიაშ პროვინცია
* ნევშეჰირიშ პროვინცია
* ნიგდეშ პროვინცია
* სივასიშ პროვინცია
* იოზგათიშ პროვინცია

## [[ბჟაეიოლი ანატოლიაშ რეგიონი]] (Doğu Anadolu Bölgesi)
thumb|right|250px|ბჟაეიოლ ანატოლიაშ რეგიონი
* აღრიშ პროვინცია
* არტაანიშ პროვინცია
* ბინგოლიშ პროვინცია
* ბითლისიშ პროვინცია
* ელაზიღიშ პროვინცია
* ერზინჯანიშ პროვინცია
* ერზურუმიშ პროვინცია
* ჰაქარიშ პროვინცია
* იგდირიშ პროვინცია
* ყარსიშ პროვინცია
* მალათიაშ პროვინცია
* მუშიშ პროვინცია
* თუნჯელიშ პროვინცია
* ვანიშ პროვინცია

## [[მარმარილოშ ზუღაშ რეგიონი]] (Marmara Bölgesi)
thumb|right|250px|მარმარილოშ ზუღაშ რეგიონი
*ბალიქესირიშ პროვინცია  
*ბილეჯიქიშ პროვინცია  
*ბურსაშ პროვინცია  
*სტამბოლიშ პროვინცია  
*ქოჯაელიშ პროვინცია 
*ქირკლარელიშ პროვინცია  
*საქარიაშ პროვინცია  
*თექირდაღიშ პროვინცია  
*ჩანაქკალეშ პროვინცია  
*ედირნეშ პროვინცია  
*იალოვაშ პროვინცია 

## [[სქირონაშქა ზუღაშ რეგიონი (თურქეთი)|ხმელთაშუა ზღვის რეგიონი]] (Akdeniz Bölgesi)
thumb|right|250px|სქირონაშქა ზუღაშ რეგიონი
* ადანაშ პროვინცია
* ანთალიაშ პროვინცია
* ბურდურიშ პროვინცია
* ჰათაიშ პროვინცია
* ისპარტიშ პროვინცია
* ქაჰრამანმარაშიშ პროვინცია
* მერსინისშ პროვინცია
* ოსმანიეშ პროვინცია

## [[ობჟათე ანატოლიაშ რეგიონი]] (Güneydoğu Anadolu Bölgesi)
thumb|right|250px|ობჟათე ანატოლიაშ რეგიონი
* ადიამანიშ პროვინცია
* ბათმანიშ პროვინცია
* დიარბაქირიშ პროვინცია
* გაზიანთეფიშ პროვინცია
* ქილისიშ პროვინცია
* მარდინიშ პროვინცია
* ურფაშ პროვინცია
* სიირთიშ პროვინცია
* შირნაქიშ პროვინცია

## ქოძირით თაშნეშე

* თურქეთიშ პროვინციეფი

*
სარაგოსაშ პროვინცია

thumb|250px|სარაგოსაშ პროვინციაშ აბანდვალა ესპანეთის
**სარაგოსა** () რე პროვინცია ესპანეთის, ოორუე ესპანეთის, არაგონიშ ცენტრალურ ნორთის. მუს ომძღჷ ესპანეთიშ გეჸვენჯი პროვინციეფი: ლეიდა, ტარაგონა, ტერუელი, გვადალახარა, სორია, ლა რიოხა, ნავარე დო უესკა.

პროვინციაშ ნანანოღა რე სარაგოსა, ნამუთ ავტონომიური რეგიონიშ ნანანოღა ხოლო რე. პროვინციაშ ართ-ართი შანულამი ნოღა რე კალატაუდი.
სარაგოსას რე 292 მუნიციპალიტეტი, ნამუეფიშ გვერდიშ უმოსი ოფუტე რე 300 კოჩშე ნორკები მახორუთ. 

პროვინციაშ მახორობა აკმადგინანს 880,118 კოჩის (2003 წანაშ მუნაჩემეფით). ფართობი - 7,274 კმ². მეჭედალა - 50.95/კმ².

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Official website

კატეგორია:ესპანეთიშ პროვინციეფი
ესპანეთიშ პროვინციეფი

**ესპანეთიშ პროვინციეფი** ()  - ესპანეთიშ ადმინისტრაციული დორთუალაშ ართური. პროვინციეფო ირთუ ესპანეთიშ ავტონომიური რეგიონეფი, პროვინციეფი ირთუ მუნიციპალიტეტეფო. 

## რცხილი


## აბანდვალა
450px|thumb|left|ესპანეთიშ პროვინციეფი

## რესურსეფი ინტერნეტის

* Directorio de sitios web de Diputaciones Provinciales 
* Mapa interactivo de las provincias de España: ¿Dónde está la provincia?   
* Mapa interactivo de las provincias de España: ¿Cómo se llama?   
* Puzzle de las provincias de España 

კატეგორია:ესპანეთი
კატეგორია:ესპანეთიშ პროვინციეფი
ალიკანტეშ პროვინცია

thumb|250px|ალიკანტეშ აბანდვალა ესპანეთის
**ალიკანტე** () რე პროვინცია ბჟაეიოლ ესპანეთის, ვალენსიაშ ობჟათე ნორთის. მუს ომძღჷ ესპანეთიშ გეჸვენჯი პროვინციეფი: მურსია დო ალბასეტე. ბჟაეიოლშე ომძღჷ სქირონაშქა ზუღა. პროვინციაშ ჯოხო მუში ნანანოღა ალიკანტეშე აფუ გედვალირი. 2008 წანაშ მუნაჩემეფით, პროვინციაშ მახორობა აკმადგინანს 1,891,477 კოჩის.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Excma. Diputación Provincial de Alicante

კატეგორია:ესპანეთიშ პროვინციეფი
უკრაინაშ ადმინისტრაციული დორთუალა

380პქ|thumb|right|უკრაინაშ რუკა
უკრაინა იკათუანს 24 **[[ოლქი|ოლქის]]** *(პროვინცია)*, ართ **[[ავტონომიური რესპუბლიკა|ავტონომიურ რესპუბლიკას]]** დო ჟირ **სპეციალური სტატუსიშ მაღვენ ნოღას**.

## ოლქეფი
უკრაინაშ ოლქეფიშ უმეტაშობას ჯოხო აფუ გედვალირი მუნეფიშ ნანანოღეფიშ ჯოხოეფიშ მეჯინათ.

## ყირიმიშ ავტონომიური რესპუბლიკა
ყირიმიშ ავტონომიური რესპუბლიკა (უკრაინ. Автономна Республіка Крим, Avtonomna Respublika Krym, ყირიმ. Qırım Muhtar Cumhuriyeti), ჯვეშო უკრაინაშ სხუნუეფიშ სოციალისტური რესპუბლიკაშ ყირიმიშ ოლქი, რე გეოგრაფიულო ყირიმიშ ჩქონიშ თარი ნორთი ობჟათე უკრაინას. მუში ნანანოღა რე სიმფეროპოლი.

## მუნიციპალიტეტეფი

მუნიციპალიტეტეფი, თინეფს შქას კიევი (ქიანაშ ნანანოღა) დო სევასტოპოლი. 

## რაიონეფი
რაიონეფი რე უკრაინაშ არძაშე ჭიჭე ადმინისტრაციული დორთუალაშ ართური. გვალო ქიანაშ 24 ოლქის დო ყირიმს რე 490 რაიონი. უკრაინაშ რაიონეფიშ ოშქარული ფართობი რე 1,200 კმ², ოშქარული მახორობა - 52,000.

კატეგორია:უკრაინაშ გეოგრაფია
კატეგორია:ადმინისტრაციული გორთუალა ქიანეფიშ მეჯინათ
ნორვეგიაშ საგრაფოეფი

ნორვეგია გორთილი რე 19 ადმინისტრაციულ ართურო (ნორ.fylke) ნამუეფსჷთ 1918 წანაშახ ამტე ჯოხოდეს. საგრაფოეფი ირთუ 430 მუნიციპალიტეტო (ნორ.*kommune*). ნანანოღა ოსლოს უღუ მუჭოთ საგრაფოშ, თაშნე მუნიციპალიტეტიშ სტატუსი. 

## საგრაფოეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
*რეგიონეფი დო წუმოძინა 

კატეგორია:ნორვეგიაშ საგრაფოეფი
პოლონეთიშ პრეზიდენტეფიშ ერკებული

[მინი|მარჯვნივ|პოლონეთიშ ასეიანი პრეზიდენტი [კაროლ ნავროცკი]]

## [[1918]] — [[1939]]

*იუზეფ პილსუდსკი / 14 გერგობათუთა 1918 — 9 ქირსეთუთა 1922 
*გაბრიელ ნარუტოვიჩი / 9 ქირსეთუთა 1922 — 16 ქირსეთუთა 1922 *(პრეზიდენტობაშ მოვალეობაშ შემასრულებერი)*
*მაჩეი რატაი —  / 16 ქირსეთუთა 1922 — 20 ქირსეთუთა 1922
*სტანისუავ ვოიჩეჰოვსკი / 20 ქირსეთუთა 1922 — 14 მესი 1926
*მაჩეი რატაი / 15 მესი 1926 — 1 მანგი 1926 *(პრეზიდენტობაშ მოვალეობაშ შემასრულებერი)*
*იგნაცი მოშჩიცკი / 1 მანგი 1926 — 30 ეკენია 1939

## პოლონეთიშ თარობა [[ლონდონი|ლონდონს]] ([[1939]] — [[1990]])

*ბოლესუავ ვიენიავა-დუუგოშოვსკი / 25 ეკენია 1939 — 26 ეკენია 1939 *(ართი დღა)*
*ვუადისუავ რაჩკიევიჩი / 30 ეკენია 1939 — 6 მანგი 1947
*აუგუსტ ზალესკი / 7 მანგი 1947 — 7 პირელი 1972
*სტანისუავ ოსტროვსკი / 8 პირელი 1972 — 8 პირელი 1979
*ედვარდ ბერნარდ რაჩინსკი / 8 პირელი 1979 — 8 პირელი 1986
*კაჟიმიეჟ საბათი / 8 პირელი 1986 — 19 კვირკვე 1989
*რიშარდ კაჩოროვსკი / 19 კვირკვე 1989 — 22 ქირსეთუთა 1990

## [[პოლონეთიშ ოკათე რესპუბლიკა]]([[1944]] — [[1989]])

*ბოლესუავ ბიერუტი / 1 ღურთუთა 1944 — 22 კვირკვე 1952
*ალექსანდერ ზავადსკი / 20 გერგობათუთა 1952 — 7 მარაშინათუთა 1964
*ედვარდ ოხაბი / 12 მარაშინათუთა 1964 — 8 პირელი 1968
*მარიან სპიხალსკი / 11 პირელი 1968 — 23 ქირსეთუთა 1970
*იუზეფ ცირანკიევიჩი / 23 დეკემბერი 1970 — 28 მარტი 1972
*ჰენრიკ იაბუონსკი / 28 მელახი 1972 — 6 გერგობათუთა 1985
*ვოიჩეჰ იარუზელსკი / 6 გერგობათუთა 1985 — 31 ქირსეთუთა 1989

## [[1989]] წანაშე — ამდღარშახ

*ვოიჩეჰ იარუზელსკი / 31 ქირსეთუთა 1989 — 22 ქირსეთუთა 1990
*ლეჰ ვაუენსა / 22 ქირსეთუთა 1990 — 23 ქირსეთუთა 1995
*ალექსანდერ კვაშნიევსკი / 23 ქირსეთუთა 1995 — 2005
*ლეჰ კაჩინსკი / 23 ქირსეთუთა 2005 - 10 პირელი 2010
*ბრონისუავ კომოროვსკი / 10 პირელი 2010 — 8 კვირკვე 2010 *(პრეზიდენტიშ საღალობაშ მასრულებერი)*
*ბოგდან ბორუსევიჩი  / 8 კვირკვე 2010 *(პრეზიდენტიშ საღალობაშ მასრულებერი)*
*გჟეგოჟ სხეტინა / 8 კვირკვე 2010 — 6 მარაშინათუთა 2010 *(პრეზიდენტიშ საღალობაშ მასრულებერი)*
*ბრონისუავ კომოროვსკი / 6 მარაშინათუთა 2010 — 6 მარაშინათუთა 2015
*ანჯეი დუდა / 6 მარაშინათუთა 2015 — 6 მარაშინათუთა 2025
*კაროლ ნავროცკი / 6 მარაშინათუთა 2025 — *ამდღარშახ.*

კატეგორია:პოლონეთიშ პრეზიდენტეფი
პოლონეთიშ ადმინისტრაციული დორთუალა

მინი|მარჯვნივ|250პქ|პოლონეთიშ ადმინისტრაციული დორთუალა
**[[პოლონეთი]]შ ადმინისტრაციული დორთუალა** სუმოკუჩხურამი რე. ქიანა ირთუ სავოევოდეეფო (პოლ. województwo), სავოევოდეეფი მუშ განშე ირთჷნა პოვიატეფო (პოლ.powiat), პოვიატეფი — გმინეფო (პოლ.gmina). 

ახალი ადმინისტრაციული დორთუალა მიშეღეს 1999 წანას. თეჟამო პოლონეთის რე 16 სავოევოდე, 379 — პოვიატი (65 სანოღე დო 314 საოფუტე) დო 2478 — გმინა (307 სანოღე, 582 საოფუტე-სანოღე დო + 1589 საოფუტე). კინოხიანი ადმინისტრაციული დორთუალა მიშეღეს 1975 წანაშ 1 კვირკვეს. 
სუმოკუჩხურამი დორთუალაშე გინორთეს ჟიროკუჩხურამშა: გაუქვეს პოვიატეფი დო პოლონეთი გორთეს სავოევოდეეფო (49) დო გმინეფო.

1999 წანაშ 1 ღურთუთაშე ძალაშა მიშელჷ ახალ ადმინისტრაციულ სუმოკუჩხურამ დორთუალაქ.

## პოლონეთიშ სავოევოდოეფი

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Administrative division of Poland and Self Government Bodies - resolution of Marshals' Covenant of the Republic of Poland 

კატეგორია:პოლონეთიშ ადმინისტრაციული გორთუალა
ავსტრიაშ ადმინისტრაციული დორთუალა

**[[ავსტრია]]** რე ფედერალური რესპუბლიკა, ნამუთ დორთილი რე 9&nbsp;ფედერალური დიხათ. ნამუეფსჷთ შხირას მიშინუანა შტატეფო. მახორობაშ მუდანობათ არძაშე უკაბეტაში რე ვენა 1,6&nbsp;მლნ. მახორობათ, ფართობით არძაშე უკაბეტაში რე თუდოლენი ავსტრია - 19,178&nbsp;კმ².
thumb|upright=1.8|center|რუკას ნაძირეფუ რე 79&nbsp;პოლიტიკური ოლქი დო 15&nbsp;დოკანონაფილი ნოღა

## ფედერაციული დიხა


## ოლქეფი
ავსტრიაშ ფედერაციული დიხეფი მუშ განშე ირთუ 79&nbsp;პოლიტიკურ ოლქო (Politische Bezirke) დო 15&nbsp;დოკანონაფილ ნოღათ, ნამუეფსჷთ მუნეფიშ ოლქეფი აპალუნა, ირი ოლქი ირთუ მუნიციპალიტეტეფო.

კატეგორია:ავსტრია
ადანაშ პროვინცია

**ადანა** – პროვინცია (ილი) ობჟათე თურქეთის, ადმინისტრაციული ცენტრი – ნოღა ადანა. ფორუნს 13 რაიონს. პროვინციაქ დირცხუ ისტორიული ოლქიშ კილიკიაშ ტერიტორიას.

## გეოგრაფია

პროვინციას ობჟათეშე უხურგანს სქირონაშქა ზუღა, თაშნეშე უხურგანს ჰათაიშ, ოსმანიეშ, ქაჰრამანმარაშიშ, ნიგდეშ, კაისერიშ დო მერსინიშ პროვინციეფი. 

## მახორობა

მახორობა 1,983,188 ადამიერი (2007), უდიდაში ნოღეფიე:ადანა დო ჯეიჰანი.

## ეკონომიკა
რეგიონს გიშმურს დო ჯეიჰანს ითებუ ბაქო-ქართი-ჯეიჰანიშ ნავთობოლუ.

## ქოძირით თაშნეშე

* თურქეთიშ პროვინციეფი
* თურქეთიშ რეგიონეფი

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Adana Governorship
* Adana Metropolitan Municipality
* Pictures of the capital of this province
* Adana Guide 
* Adana News 

კატეგორია:თურქეთიშ პროვინციეფი
თურქეთიშ პროვინციეფი

თურქეთიშ ტერიტორია გორთილიე 81 ოლქო (თურქ. il).

თურქეთიშ ტერიტორია დორთილი რე 81 ოლქო (თურქ. il/ vilayet). ირი პროვინცია მუშჸურე რაიონეფო (ilçe) ირთჷ. პროვინციაშ აბანური თარობა იდვალუაფუ ცენტრალურ რაიონეფს (merkez ilçe). ცენტრალურ რაიონეფს თარო პროვინციაშ ჯოხო გეთმიადვალჷნა. პროვინციეფს დინოხოლენი საქვარეფიშ ომინისტრეშით დორინაფილი პიჯეფი დუდენა. 
 
## თურქეთიშ ოლქეფიშ ერკებული

ოლქეფი
კატეგორია:ადმინისტრაციული გორთუალა ქიანეფიშ მეჯინათ
ადიამანიშ პროვინცია

**ადიამანი** – პროვინცია (ილი) თურქეთის ობჟათე ანატოლიაშ რეგიონს, ადმინისტრაციული ცენტრი ადიამანი. იკათუანს 9 რაიონს.

## გეოგრაფია
პროვინცია იდვალუაფჷ წყარმალუ ევფრატიშ ძგალეფს. უხურგანს გაზიანთეფიშ, ურფაშ, ქაჰრამანმარაშაშ, მალათიაშ დო დიარბაქირიიშ პროვინციეფი.

## მახორობა

მახორობა 677,518  ადამიერი (2007), უდიდაში ნოღა რე :ადიამანი (178 ვითოში კოჩი, 2000). მახორობაშ ჯინჯიერი ნორთის აკმადგინანა ქურთეფი.

## ისტორია
ადიამანიშ პროვინციაქ დირსხჷ 1954 წანას, თეიშახ მუში ტერიტორია მიშმეშჷ მალათიაშ პროვინციაშ აკოდგინალუაშა. მუშ ტერიტორიას იდვალუაფუ ნემრუტ-დაღიშ გვალა, ნამუთ მიშმურს იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფიშ ერკებულშა.

## ქოძირით თაშნეშე

* თურქეთიშ პროვინციეფი
* თურქეთიშ რეგიონეფი

კატეგორია:თურქეთიშ პროვინციეფი
ამასიაშ პროვინცია

**ამასია** – პროვინცია (ილი) ოორუე–ბჟაეიოლ თურქეთის, უჩა ზუღაშ რეგიონს. ადმინისტრაციული ცენტრი – ნოღა ამასია. ფორუნს 7 რაიონს.

## გეოგრაფია
ამასიაშ პროვინციას უხურგანს თოქათიშ, იოზგათიშ, სამსუნიშ დო ჩორუმიშ პროვინციეფი. პროვინცია იდვალუაფჷ წყარმალუ იეშილ-ირმაქიშ შქა მალუს.

## მახორობა

მახორობა 352,452 ადამიერი (2007). უდიდაში ნოღეფი რე: ამასია (74 ვითოში ადამიერი, 2000), მერზიფონი. 

## ქოძირით თაშნეშე

* თურქეთიშ პროვინციეფი
* თურქეთიშ რეგიონეფი

## რესურსეფი ინტერნეტის
*  Pictures of the city of Amasya
*  Amasya Weather Forecast Information 
*  Amasya VR Photography

კატეგორია:თურქეთიშ პროვინციეფი
მახორობაშ მეჭედალა

**მახორობაშ მეჭედალა** რე სიდიდა, ნამუთ ეთმოჭარუნს მოჩამილი ტერიტორიული ართურს (ქიანა, რეგიონი, ნოღა) დოხორინელი ადამიერეფიშ ოშქაშე სიდიდას ფართობიშ ართურს (მუჭოთ წესინ კვადრატული კილომეტრი, უმოს მორჩილი ტერიტორიეფშო - ჰექტარი). თე ართურიშ გჷშაკოროცხალო ტერიტორიული ართურიშ მახორობაშ ოართე მუდანობას რთუნა თიშ ოართე ფართობშა.

*ფაქტეფი *მახორობაშ მეჭედალაშ* გეშა:*
* არძაშე უმოს მეჭედას დოხორინელი ქიანა რე მონაკო - 18 ვითოში კოჩი 1 კვ. კმ-ის.
* არძაშე უმოს მეჭედას დოხორინელი ქიანა რე (ჯუკუ სახენწჷფოეფიშ უმუშო) ბანგლადეში - 926 კოჩ 1 კვ. კმ-ის.
* არძაშე უმოს მარჩხას დოხორინელი ქიანა რე ისლანდია - 3,1 კოჩი 1 კვ. კმ-ის.
* საქორთუოშ მახორობაშ მეჭედალა რე 67კ ოჩი 1 კვ. კმ-ის, რუსეთიშ - 8,5 კოჩი, გერმანიაშ - 321 კოჩი.

კატეგორია:დემოგრაფია
კატეგორია:გეოგრაფია
კატეგორია:ჯარალუობური გეოგრაფია
სიდიდა

**სიდიდა** რე ართ-ართი ჯინჯიერი მათემატიკური ცნება, მუდგაშ შანულობა მათემატიკაშ გოვითარაფაწკჷმა ართო წისაფულენდჷ განზოგადებას.

დიო ხოლო ევკლიდეშ „დოჭყაფუეფს“  რდჷ არგამას დორსხილ მუშებეფი თი სიდიდარეფიშ, ნამუეფსუთ თეჟამს შხვა განზოგადებაშე გინორთათ, დადებით სკალარულ სიდიდარეფს უძახუნა.
სიდიდაშ თე პირველდაჭყაფუ ცნება რე უოშქარე განზოგადება უმოსი კონკრეტული ცნებეფიშ: სიგირძაშ, ფართობიშ, გოჸეშ დო ა.უ.

უმოსი ზოგადი გაგებათ, სიდიდას უძახუნა თაშნეშე ვექტორს, ტენზორს დო შხვა ვასკალარულ სიდიდარეფს. ათეშნერი სიდიდარეფი შილებე აკობკოროფათ, მარა თინეფშო არზის ოდინუანს უნჩაფალაშ (უტოლობა) მეწურაფა.

კატეგორია:მათემატიკა
ქიანა

**ქიანა** პოლიტიკურ გეოგრაფიას დო ერეფოშქაშე პოლიტიკას გეოგრაფიული ტერიტორია რე. ტერმინს ირინუანა, მუჭოთ ერიშ (ართგვარული კულტურული გოართამაფა), თეშ სახენწჷფოშ (პოლიტიკური ართურიშ) შანულობათ.

რე მუსხირენი ვა-სუვერენული ტერიტორია, ნამუეფით გეოგრაფიულო ქიანათ შილებე მიშინუაფუდასინ, მორო თინეფს სახენწჷფოშ სტატუსი ვა უღუნა. ნამთინე ქიანას ზუღაშმელენი დამოკიდებული ტერიტორიეფი გარჩქუ, ნამუეფსუთ დორხველი მენოღალობა დო გვერდო-სუვერენული პოლიტიკური სტრუქტურეფი გარჩქჷ. ათეშნერი ქიანეფი ხშირას ზოხო სახენწჷფოეფო მიშინუაფჷ.

კატეგორია:პოლიტიკური გეოგრაფია
*
კატეგორია:ვიკიპედიაშ უციო სტატიეფი ოკუჩხალე 2
რეგიონი

**რეგიონი** (ლათ.  regio - ქიანა, ოლქი), დიდი ტერიტორიული ართური (მაგ., ორთაშობური, ეკონომიკური, პოლიტიკური დო შხვა). *რეგიონული* - თე თუ თი გარკვეულ ტერიტორიაშ (რაიონიშ, ოლქიშ, ქიანაშ, ქიანეფიშ ბუნაშ) თია.
## ლიტერატურა
* ქსე, ტ.   8, გვ. 324, თბ., 1984

კატეგორია:ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ართურეფი
ფართობი

**ფართობი** რე :

# სიბირტყაშ ნორთი, ნამუთ გოფარგალერიე ღულათ ვარა ტახილი ღოზით, მაგალითო მანგკუნთხუამიშ, სუმკუნთხუამიშ ფართობი.
# ოფირჩა, ჟიდოხი, ნამუთ გჷმორთილიე ორთაშურო ვარა სპეციალურო მუდგაინი ღანკეფშო, მაგალთო ოხორინალი ფართობი, ოთასალი ფართობი.
# მუდანობაშური ზომა თე თუ თი ტერიტორიული ართურიშ (ქიანაშ, რეგიონიშ, ნოღაშე) დაკჷნებული სიბრტყეშ, ნამუთ წჷმმარინუანს დიხაუჩაშ ჟიპიჯიშ გარკვეულ ნორთის.

ფართობიშ ოზჷმალი ართურეფიე: კვადრატული მეტრა (SI-სისტემას), კვადრატული კილომეტრი, ჰექტარი დო შხვა.

## გეომეტრიული ფიგურეფიშ ფართობი
* მანგკუნთხუამიშ ფართობი გჷმიკოროცხუ ფორმულათ **a × b**, სოდეთ **a** რე მანგკუნთხუამიშ სიგირძა, **b** - მანგკუნთხუამიშ სიგანა.
* სუმკუნთხუამიშ ფართობი გჷმიკოროცხუ ფორმულით **(a × h) ÷ 2**, სოდეთ **a** რე სუმკუნთხუამიშ ჯინჯი, **h** - ჯინჯიშა დოშქუმალირი სიმაღალა.
* წირეშ ფართობი გჷმიკოროცხუ ფორმულათ **π × R<sup>2</sup>**, სოდეთ **π** რე უგუთებუ სიდიდა 3,1412..., **R** - წირეშ რადიუსი.
* ტრაპეციაშ ფართობი გჷმიკოროცხუ ფორმულათ **h x (a+b):2**, სოდეთ **a** დო **b** - ტრაპეციაშ ჯინჯეფიე, **h** რე ტრაპეციაშ სიმაღალე.

## ქიანეფიშ ფართობეფი
* მოსოფელიშ ქიანეფი ფართობიშ მეჯინათ

კატეგორია:გეომეტრია
კატეგორია:გეოგრაფია
აღრიშ პროვინცია

**აღრი** –  პროვინცია (ილი) თურქეთის  ბჟაეიოლ ანატოლიაშ  რეგიონს,  ადმინისტრაციული ცენტრი აღრი. ფორუნს 8 რაიონს.

## გეოგრაფია
პროვინციას ბჟაეიოლუშე  უხურგანს ირანი, ობჟათეშე ვანიშ დო ბითლისიშ,  ოორუეშე ყარსიშ დო იგდირიშ ბჟადალუშე მუშიშ  პროვინციეფი.

## მახორობა

მახორობა 571.243 ადამიერი (2007), უდიდაში ნოღა რე: აღრი (97 ვითოში ადამიერი, 2007). მახორობაშ ჯინჯიერი ნორთი რე ქურთი.

## ისტორია
1927-1930 წწ. პროვინციაშ ტერიტორიას ორდ ქურთეფიშ არარატიშ რესპუბლიკა.

## ქოძირით თაშნეშე

* თურქეთიშ პროვინციეფი
* თურქეთიშ რეგიონეფი

## რესურსეფი ინტერნეტის
*  the provincial governorate
*  Ağrı Weather Forecast Information 

კატეგორია:თურქეთიშ პროვინციეფი
აქსარაიშ პროვინცია

**აქსარაი** – პროვინცია (ილი) ცენტრალურ თურქეთის, ცენტრალური ანატოლიაშ რეგიონს. ადმინისტრაციული ცენტრი – ნოღა აქსარაი. ფორუნს 7 რაიონს.

## გეოგრაფია

პროვინციას ბჟაეიოლშე უხურგანს ნევშეჰირიშ დო ნიგდეშ, ოორუეშე – ანკარაშ დო ქირშეჰირიშ, ბჟადალუშე დო ობჟათეშე – კონიაშ პროვინციეფი. აქსარაიშ ტერიტორია წჷმმარინუანს ისტორიულ-გეოგრაფიული პროვინციაშ კაპადოკიაშ ნორთის.

პროვინციაშ ოორუე-ბჟადალუშე იდვალუაფჷ ჯიმუამი ტობა თუზი.

მახორობა 425,612 ადამიერი (2007), უდიდაში ნოღა რე:აქსარაი (130 ვითოში კოჩი, 2000).

## ქოძირით თაშნეშე

* თურქეთიშ პროვინციეფი
* თურქეთიშ რეგიონეფი

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Aksaray governor's official website 
* თურქულო Aksaray municipality's official website
* High resolution pictures of the city 
* Aksaray weather forecast information
* თურქულო Aksaray University student websites 

კატეგორია:თურქეთიშ პროვინციეფი
ფინეთიშ რეგიონეფი

2010 წანაშ 1 ღურთუთას, ფინეთის დირსხუ ახალ ტერიტორიულ მონწყილობაქ — გეუქვჷ ჯვეშ პროვინციეფქ დო დირსხუ ამშვ ახალ, **რეგიონულ სახეწნჷფო ადმინისტრაციულ სააგენტოქ**. თენეფს გუმნარკებუშ სახეთ ქიგიაძინჷ მაშკვითა — ალადანიშ კოკეფქ. 

თე რეგიონეფი ირთუ უმოსი ჭიჭე 19 რეგიონო, მუსუთ ფინეთის *maakunta* - ს უძახჷნა. რეგიონეფს მართუნა რეგიონული კონსულეფი.

## რეგიონეფი

## რესურსეფი ინტერნეტის

* ფინეთიშ რეგიონული კონსულეფი, ოფიციალური ვებ-ხასჷლა 
* რეგიონული სახენწჷფო ადმინისტრაციული სააგენტოეფი 

## სქოლიო


კატეგორია:ფინეთიშ ადმინისტრაციული გორთუალა
კატეგორია:ფინეთიშ რეგიონეფი
ესტონეთიშ ოლქეფი

ესტონეთიშ ტერიტორია გორთილი რე 15 ოლქო (ესტ. *maakond*).

## ოლქეფიშ ერკებული
thumb|400px|ესტონეთიშ ოლქეფი
* ჰარიუმაა (ესტ. *Harjumaa*)
* ჰიიუმაა (*Hiiumaa*)
* იდა-ვირუმაა (*Ida-Virumaa*)
* იიარვამაა (*Järvamaa*)
* იოიგევამაა (*Jõgevamaa*)
* ლიაიანემაა (*Läänemaa*)
* ლიაიანე-ვირუმაა (*Lääne-Virumaa*)
* პიარნუმაა (*Pärnumaa*)
* პოილვამაა (*Põlvamaa*)
* რაპლამაა (*Raplamaa*)
* საარემაა (*Saaremaa*)
* ტარტუმაა (*Tartumaa*)
* ვალგამაა (*Valgamaa*)
* ვილიანდიმაა (*Viljandimaa*)
* ვორუმაა (*Võrumaa*)

კატეგორია:ესტონეთი
მახორობა

[thumb|350px|[მოსოფელიშ მახორობაშ გონორთუა 2004 წანაშ მეჯინათ.]]
**მახორობა** - ნამდგა აბანიშ (ქიანაშ, ნოღაშ დო ) მახორუეფიშ ერიანობა ბორჯიშ მოჩამილი მომენტის. მუდანობაშურო თინა ირიათო ითირუ რდუალაშ (სქირანუა, იმიგრაცია) ვარა რკებაშ (ღურა, ემიგრაცია) გეშა. მუჭოთ არძო ბიოლოგიური პოპულაცია, თაშნეშე ადამიერეფი, წისაფულენა, ჭუანთელიშ დო ელმოლოშ შხვა ფაქტორეფიშ გაულას. მახორობაშ გოვითარაფაშე ქიმინჯენა თაშნეშე სოციალური (ტრადიციეფი) დო ომენცარე-ტექნიკური (მედიცინა) ფაქტორეფი. 

მენცარობა, ნამუთ გურაფულენს მახორობაშ ევოლუციას, რე დემოგრაფია, დო ნამუთ შაყარანს ინფორმაციას თიშ გეშა დო აანალიზენს თინეფსჷნ - სტატისტიკა.

## ქოძირით
* მოსოფელიშ ქიანეფი მახორობაშ მეჯინათ

კატეგორია:სოციოლოგია
კატეგორია:დემოგრაფია
კატეგორია:სტატისტიკა
კატეგორია:ჯარალუობური გეოგრაფია
ქურთეფი

thumb|300px|ქურთეფით დოხორინელი ტერიტორიეფი
**ქურთეფი** (ქურთ. Kurdêd) — ირანული კათა, ნამუეფუშ ნინა ორხველჷ ინდოევროპულ ფანიაშ ინდოირანულ ნინაშობურ ბუნას. თინეფი ოხორანა თურქეთის (12,0 მლნ), ირანს (9,5 მლნ), ერაყის (ჯინჯიერო ქურთეფიშ ავტონომიურ რეგიონს, 4,5 მლნ), სირიას (1,2 ვითოში) დო შხვა ქიანეფს. 

* **ჯოხოეფი**: ოდაბადური -* Kurdêd, კურმანჯ*; ინგლისურო - Kurds; ფრანგულო - Kurdes.
* **ოართე მუდანობა**: 40-45 მლნ. 
* **ნინა**: ქურთული (უმენტაშობა კურმანჯი დიალექტშა). 
* **მორწუმეეფი**: ჯინჯიერო სუნიტი მუსულმანეფი, რენა თაშნეშე სინკრეტული კულტეფიშ მათხოზინეეფი (იეზიდეფი დო შხვა).

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Kurds and Kurdistan, Encyclopaedia of Islam.
* Kurds, Encyclopædia Britannica.
* Kurd, Encyclopædia Britannica.
* The Kurds: People without a country, Encyclopædia Britannica.
* The Kurdish Institute of Paris Kurdish language, history, books and latest news articles.

კატეგორია:მოსოფელიშ კათეფი
ჩეხური ნინა

320px|thumb|right|1846 წანაშ ჩეხური ტექსტი
**ჩეხური ნინა** (ჩეხ. český jazyk, ან čeština) — ჩეხეფიშ ნინა, ორხველჷ ინდოევროპული ფანიაშ ბჟადალსლავური ნინეფიშ ფანიას.

## ზოგადი ჩინებეფი

* **მორაგადეეფიშ მუდანობა:** 

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Ústav pro jazyk český – Czech Language Institute, the regulatory body for the Czech language 
* Reference Grammar of Czech, written by Laura Janda and Charles Townsend
* Czech National Corpus 
* Czech Monolingual Online Dictionary
* Czech Translation Dictionaries (Lexilogos)
* Czech Swadesh list of basic vocabulary words (from Wiktionary's Swadesh-list appendix)
* USA Foreign Service Institute (FSI) Czech basic course

კატეგორია:ფილოლოგია
კატეგორია:სლავური ნინეფი
ტოლედოშ პროვინცია

thumb|250px|ტოლედოშ აბანდვალა ესპანეთის
**ტოლედო** — პროვინცია ესპანეთის, კასტილია-ლა მანჩაშ ბჟადალ ნორთის. მუს ომძღჷ ესპანეთიშ გეჸვენჯი პროვინციეფი: მადრიდი, კუენკა, სიუდად-რეალი, ბადახოსი, კასერესი დო ავილა.

546,538 კოჩამი მახორობაშე (2002 წანაშ ეჭარუათ), ხვალე ართი ნაჩხორალი ოხორანს მუშ ნანანოღა ტოლედოს, ნამუთ ავტონომიური აკოართაფაშ ნანანოღა ხოლო რე. პროვინციაშ არძაშე უმოსო დოხორელი ნოღა რე ტალავედა-დე-ლა-რეინა, 83,793 კოჩამი მახორობათ (2006 წანაშ მუნაჩემეფით).

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Diputación de Toledo 

კატეგორია:ესპანეთიშ პროვინციეფი