საქორთუოშ კანონი ოკუპირაფილი ტერიტორიეფიშ გეშა

thumb|right|270px|რუსეთიშით ოკუპირაფილი საქორთუოშ დორხველი ტერიტორიეფი — აფხაზეთი დო ცხინვალიშ რეგიონი
**საქორთუოშ კანონი ოკუპირაფილი ტერიტორიეფიშ გეშა** — გჷთმოთანჯჷნს თი ტერიტორიეფიშ სტატუსის, ნამუეფით ოკუპირაფილი რე რუსეთიშ ფედერაციაშ ოურდუმე აგრესიაშ შედეგო დო ოდგინანს თე ტერიტორიეფიშ გიშაკერზაფილ სამართალებურ რეჟიმს. კანონქ მეღებულქ იჸუ 2008 წანაშ 23 გჷმათუთას.

## დინოხი
საქორთუოშ კანონი ოკუპირაფილი ტერიტორიეფიშ გეშა აკმოდირთუ პრეამბულაშე დო ვითაართი ბირგულშე.

### პრეამბულა
კანონიშ პრეამბულაშ მეჯინათ, საქორთუო რე სუვერენული, ართოიანი დო უგურთუ სახენწჷფო დო თიშ ტერიტროიას ირნერი შხვა სახენწჷფოშ აკოანჯარაფილი ნძალეფიშ რინა საქორთუოშ სახენწჷფოშ კარაკანო დო ნებაჸოფურო გოცხადაფილი ოჸიაშ უმუშო, 1907 წანაშ ჰააგაშ რეგულაციეფის, 1949 წანაშ ჟენევაშ IV კონვენციაშ დო საირქიანო რჩქვანელი სამარათლიშ ნორმეფიშ მანგურო, რე სუვერენული სახენწჷფოშ ტერიტორიაშ უკანონე ოურდუმე ოკუპაცია.

### ოკუპირაფილი ტერიტორიეფი დო ოზუღე ზონეფი
თე კანონიშ ღანკურობაშო ოკუპირაფილი ტერიტორიეფი დო ოზუღე ზონეფი რე (უკულიანს — ოკუპირაფილი ტერიტორიეფი): 
* აფხაზეთიშ ავტონომიური რესპუბლიკაშ ტერიტორიეფი;
* ცხინვალიშ რეგიონი (ჸოფილი ობჟათე ოსეთიშ ავტონომიური ოლქიშ ტერიტორიეფი);
* უჩა ზუღას: რუსეთიშ ფედერაციაწკჷმა საქორთუოშ სახენწჷფო ხურგიშ წყარმალუ ფსოუშე ობჟათეშე წყარმალუ ინგირიშ უჩა ზუღაწკჷმა ინაკათაფუშ ადმინისტრაციული ხურგიშ გოჸუნაფას მადვალი ოზუღე აკვატორიაშა მიშმალი საქორთუოშ დინოხოლენი წყარეფი დო ტერიტორიული ზუღა, თიში ქვინჯი დო დინოხურიშეფი, ნამუეფსჷთ საქორთუო ახორციელენს სუვერენიტეტის, თაშნეშე ოზუღე ზონეფი: ელმოლი ზონა, გიშაკერზაფილი ეკონომიკური ზონა დო კონტინენტური შელფი, სოდე საქორთუო დორხველი კანონდვალუაშ დო საირქიანო სამართალიშ ნორმეფიშ, კერზოთ, „ოზუღე სამართალიშ გეშა“ გოეროშ 1982 წანაშ კონვენციაშ ომანგეთ, ელმოლი ზონას რგებულენს ფისკალური, სანიტარიული, ოიმიგრაციე დო ოგინაგაფე ნებეფით, გიშაკერზაფილ ეკონომიკურ ზონას დო კონტინენტურ შელფშა — სუვერენული ნებეფით დო იურისდიქციათ;
* ჟილეშე ნაშინებუ ტერიტორიეფიშ ჟილეშე რსებული ოჰეერე ოფირჩა.

### ოკუპირაფილი ტერიტორიეფიშ სამართალებური რეჟიმი
ოკუპირაფილ ტერიტორიეფს თე კანონიშ ქიმინჯალაშ ვადათ იფაჩუ საგანგიო დგომარობაშ რეჟიმი, თაშნეშე გიშაკერზაფილი სამართალებური რეჟიმი, ნამუთ იკათუანს გოხურგუეფს ოკუპირაფილ ტერიტორიეფს დუდიშულო ყარაფის, თე კანონით გოთოლიშწორაფილი ეკონომიკური საქვარიშ გოხორციალაფაშ, დოსაქანცეწკჷმა მერსხილ გარიგაშ დოდვალაშ დო თე კანონით გოთანჯილი შხვა ოკითხირეეფშენი.

### დუდიშული ყარაფიშ გოხურგუა
ურცხო ქიანაშ მენოღალეეფშო დო მენოღალობაშ უღვენი პიჯეფშო აფხაზეთიშ ავტონომიური რესპუბლიკაშ ტერიტორიეფშა მიშულა შინერებული რე ხვალე ზუგდიდიშ მუნიციპალიტეტიშ მალობაშე, ცხინვალიშ რეგიონშა — გორიშ მუნიციპალიტეტიშ მალობაშე. არძა შხვა მალობაშე ოკუპირაფილ ტერიტორიეფშა მიშულა ურცხო ქვიანაშ მენოღალეეფშო დო მენოღალობაშ უღვენი პიჯეფშო ვარებული რე დო ისაჯებუ საქორთუოშ ზისხირიშ სამართალიშ კოდექსით.

### დოსაქანცეშა დორხველობაშ ნება
ოკუპირაფილ ტერიტორიეფს დოსაქანცეშ გეშა საქორთუოშ კანონდვალაშ მოთხირეფით აკორციებათ დოდვალირი ირნერი გარიგა დოდვალაშ მომენტშე გოუქვაფილო იკოროცხუ დო სამართალებურ შედეგეფს ვეგმიჭანუანს. ოკუპირალფი ტერიტორიეფს დორხველობაშ ნება თხილერი რე დო ირეგულირებუ საქორთუოშ კანონდვალათ.

### ეკონომიკური საქვარუაშ ვარება
ოკუპირაფილ ტერიტორიეფს ვარებული რე გეჸვენჯი სახეშ საქვარი:
* ირნერი ეკონომიკური (ომეწარმე ვარდა ვაომეწარმე) საქვარი, თიშ უმკუჯინალო, იხორციელებუ დო ვარი თინა მოგებაშ, მიშნაველიშ ვარდა კომპენსაციაშ მიოღებელო, დო თეჯგურა საქვარი „ლიცენზიეფიშ დო ოჸიეფიშ გეშა“, „მეწარმეეფიშ გეშა“, „მუზეუმეფიშ გეშა“, „წყარიშ გეშა“, „ოჯარალე რეესტრიშ გეშა“ დო „ელექტრონული კომუნიკაციეფიშ გეშა“ საქორთუოშ კანონეფიშ, საქორთუოშ ოზუღე კოდექსიშ ვარდა საქორთუოშ ომენოღალე კოდექსიშ მეჯინათ ოხვილჷ ომანგე ლიცენზიაშ ვარდა ოჸიაშ მოპალუას, ავტორიზაციაშ ვარდა რეგისტრაციაშ მუკულკას, ვარდა დო თეჯგურა საქვარუაშ საქორთუოშ კანონდვალაშ გეჸვენჯო ოხვილჷ აპიჯალას — თეჯგურაშ ვაჸოფურობაშ შვანს;
* ოურდუმე დო ჟირსხი დოშანაფაშ პროდუქციაშ მიშაღალა ვარდა გიშაღალა;
* საირქიანო ოჰეერე დო ოზუღე მიმოულაშ, გოეროშ 1982 წანაშ ოზუღე სამართალიშ გეშა კონვენციათ დჷნადგინა შვანეფიშ მოხ;
* ორკინაშარაე მიმოულა დო საირქიანო ორზალე ოტრანსპორტე გინოღალეფი;
* სახენწჷფო რესურსეფიშ რგება;
* ოფარე გინორიცხუეფიშ ორგანიზააფ;
თე მოთხურეფიშ აკორციება იჭანუანს საქორთუოშ კანონდვალათ დჷნადგინა გამამინჯალას.

### ადამიერიშ ნებეფიშ დო კულტურული მონძალაშ თხილუა
ოკუპირაფილ ტერიტორიეფს საქორთუოშ კონსტიტუციათ გოთანჯილი ადამიერიშ საარძოთ აღიარაფილი ნებეფიშ აკორციებაშ გამამინჯალა გიადვალუ რუსეთიშ ფედერაციას საირქიანო სამართალიშ ნორმეფიშ ომანგეთ. საქორთუოშ ემაჸონაფალი ხეშუულება ვალდვალირი რე ომანგე საირქიანო ორგანიზაციეფს პერიოდულო ქემიოჭირინუას ინფორმაცია ოკუპირაფილ ტერიტორიეფს ადამიერიშ ნებეფიშ აკორციებაშ ფაქტეფიშ გეშა. ოკუპირაფილ ტერიტორიეფს კულტურული მონძალაშ თხილუაშო რუსეთიშ ფედერაციაშ, მუჭოთ ოურდუმე ოკუპაციაშ გმახორციალაფარი სახენწჷფოშ, გამამინჯალა გჷთმითანჯუ საირქიანო სამართალიშ ნორმეფიშ დო პრინციპეფიშ ომანგეთ.

### უკანონე ორგანოეფი (პოსტიშ პიჯეფი)
უკანონე რე ირნერი ორგანო (პოსტიშ პიჯი), ნამუთ აკოქიმინელი (დორინაფილიი/გიშაგორილი) ვა რე საორთუოშ კანონდვალათ დჷნადგინა წესით ვარდა მუთუნნერი ფორმათ ფაქტობურო ახორციელენს ოკუპირაფილ ტერიტორიეფს ოკანონმადვალე, ემაჸონაფალი ვარდა ოსასამართალე ფუნქციეფს ვარდა შხვა საქვარს, ნამუთ ორხველჷ საქორთუოშ სახენწჷფო ვარდა აბანობური დუდმართუალაშ ორგანოეფიშ ფუნქციეფს. თე ორგანოეფიშით გიშაშქუმალირი ირნერი აქტი მუთუნო ვეკოროცხუ დო სამართალებურ შედეგის ვეგმიჭანუანს, თიმ შვანიშ მოხ, მუჟამსჷთ ეშანილი აქტი გჷმირინუაფუ საქორთუოშ კანონდვალათ დჷნადგინა წესით პიჯულობაშ ნეიტრალური მოწმობუაშ ვარდა ნეიტრალური ოშარალე დოკუმენტიშ გიშაშქუმალაშ ღანკეფშო.

### საქორთუოშ ხეშუულებაშ ვალდვალუა
საქორთუოშ ხეშუულება თე კანონიშ მოთხირეფიშ აკორციებაშ ბორჯის ვალდვალირი რე ქიმინას საქორთუოშ კანონდვალათ დო საირქიანო სამართალით გოთოლიშწორაფილი არძა მექანიზმი საქორთუოშ კანონიერი ინტერესეფიშ დო უშქურანჯალაშ თხილუაშ ღანკით. საქორთუოშ თარობა ვალდვალირი რე უნარღელჸუას ჟირჸურენი ხეკულუეფიშ გოფორმაფა ხეკულუაშ მაკათური სახენწჷფოშით თე კანონიშ მოთხირეფიშ აკმარცუე პიჯიშოთ კინ თე სახენწჷფოშ კანონდვალათ დოდგინელი ომანგე სანქციეფიშ გჷმორინაფაშ უნარღელჸოფაშ ღანკით.

## თაშნეშე ქოძირით
* აფხაზეთიშ ავტონომიური რესპუბლიკა
* ცხინვალიშ რეგიონი
* აფხაზეთიშ ლჷმა (1992-93)
* რუსეთ-საქორთუოშ ლჷმა (2008)

## რესურსეფი ინტერნეტის
*საქორთუოშ კანონი ოკუპირაფილი ტერიტორიეფიშ გეშა, საირქიანო სამართალებური გინოჯინა

## სქოლიო

კატეგორია:საქორთუოშ კანონეფი
კატეგორია:რუსეთ-საქორთუოშ ურთიართობეფი