open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
შარიათი

**შარია** (არაბ. شريعة‎‎ [ʃariːʕa(tun)] — (ემეთი) რზა, ართნერი რჯებაშ კოდექსი - აკმოკათჷნს ისლამიშ ნებეფს, მორალურ-ეთიკურ დო რელიგიურ ნორმეფს. გჷთმოხურგანს მუსლიმანიშ რინას დო ისლამს მერჩქინელი რე "იროიანი დო უთირუ" ღორონთიერ დჷნადგინათ. რელიგიური ნებეფიშ ართ-ართი ემაჸონაფალი ფორმა რე.

## ლიტერატურა
* Ali, Abdullah Yusuf (2000). *The Holy Qur'an* (Translated by Abdullah Yusuf Ali). Ware, Hertfordshire, England: Wordsworth Editions. ISBN 978-1-85326-782-6. A popular translation of the Quran.
* Hussain, Jamila (2011). *Islam: Its Law and Society* (3rd edition). Annandale, N.S.W., Australia: The Federation Press. ISBN 1-86287-499-9. A modern discourse on Sharia law.

## რესურსეფი ინტერნეტის

* UNAA site on sharia in Muslim Countries 
* Sharia Law in the International Legal Sphere 
* 'Sharia' from Oxford Islamic Studies Online 

კატეგორია:ისლამი
კატეგორია:სამართალი
ფიყჰი

**ფიყჰი** (; გაგება) — ისლამური სამართალი.
## ფიყჰიშ ნორთეფი
ფიყჰი გეჸვენჯი ჟირ ნორთო ირთუ:
* ფიყჰ ალ–'იბადათ (; *დუდიშ დიხაშა დოჩანაფაშ ფიყჰი*), ნამუთ იკათუანს ადამიერიშ დო ღორონთიშ ურთიართობაშ ოკითხირეეფს.
* ფიყჰ ალ–მუ'ამალათ (; *ფიყჰი ადამიერულ საქმეეფწკჷმა მერსხილი*), თაქ მოჸონაფილი რე ირფელი დოსქილადირი, მორო კანაკლეშა თაურეშე გიშმართჷნა გურგინუაშ (; *ფიყჰ ალ–მუნაქაჰათ*) დო საჯეფიშ (; *ფიყჰ ალ–'უყუბათ*) ოკითხირეეფს.

## ფიყჰიშ გემაჸვენჯობეფი

ისლამური სამართალი ნებას ირზენს არზეფიშ შხვადოშხვარობაშ რსებას ფიყჰ ალ–მუ'ამალაათის. თაურეშე გიშნაველი რსებენს მაზჰაბებფი, ნამუეფით ცადენა ართიანიშ კანონიარაფას. სამანგათ ისლამიშ თარ გემაჸვენჯობას, სუნიტურ ისლამს ხუთი მოქიმინჯე რე – ჰანაფი, მალიქი, შაფი'ი, ჰანბალი, ზაჰირი დო ოთხი ისტორიული – ავზა'ი, ლაისი, საური დო ჯარირი – მაზჰაბი. თინეფი ართიანშე გინორთელი რენა სამართალობური ოკითხირეეფწკჷმა მერინაშ დო პრობლემაშ გინოჭკირუაშ მეთოდოლოგიათ. თინეფი კანკალეშა შხვადოშხვა წყუეფს მიხვარუანა ნამდგაინი სამართალობური კაზუსიშ გინაჭკირალო დო შილებე თინეფიშ გჷნოჭყვიდირეფქ გინორთელ ორდასჷნ.

## ფიყჰიშ წყუეფი
ფიყჰიშ უმაართაში წყუეფი რე ყურანი დო სუნნა. უკული მაზჰაბიშ მეთოდოლოგიაშ მეჯინათ, მოურს შხვადოშხვა ოკითხირეეფი, თიჯგურა სამართალობური ოკითხირეეფიშ გჷნაჭყვიდირალო, ნამუთ ყურანს დო სუნას კონკრეტულო ვა რე მეწურაფილინ. სამანგათ, თეჯგურა შილებე ორდას ყიასი – ანალოგიური სხუნუა, ვარდა იჯმა'ი – მუსლიმეფიშ ოართე აპიჯალა.

## საქვარეფიშ კატეგორიზაცია
ფიყჰის ირ ადამიერული საქვარი დორთილი რე კატეგორიეფო,მუჭომით რე:
* ფარდი () — ოვლადვალე ყურანიშ ოსხირშა, სამანგათ ხვამა. თიშ რსულებაშ გეშა ჯილდო რე, გარძახ ურსულებუაფაშ გეშა – საჯი (თექიანური ვარდა თიქიანური).
* ვაჯიბი () — ოვალდვალე სუნაშ ოსხლირშა, სამანგათ ბჟაკეშ გოტება. თიშ რსულებაშ გეშა ჯილდო რე, გარძახ ურსულებუაფაშ გეშა – საჯი.
* მუსთაჰაბბი () — მოსაწონი ქციება, სამანგათ კიბირეფიშ წიმინდუა მისვაქით. თიშ რსულებაშ გეშა ჯილდო რე, გარძახ ურსულებუაფაშ გეშა საჯის ვეთოლიშწორენს.
* მუბაჰი () — ნეიტრალური ქციება, სამანგათ გილულა. თინაშე ვართ ჯილდო რე დო ვართ საჯი.
* მაქრუჰი () — ოწონებელი, გაჯოგალი ქციება. სამანგათ, ჩხოლარიშ ჸვილუა შხვა ცხოლარეფიშ თოლიშ წოხოლე. თიშე დუდიშ მოკინება ჯილდო რე, მმარა თიშ კეთება საჯის ვეთოლიშწორენს.
თე ოთხი კატეგორია ჰალალ () ნებამეჩამილ საქვარეფშა მიშმურს.
* ჰარამი () — ვაშინერევული ქციება, სამანგათ ხირუა. ნამუშ ქიმინუაშ შვანს ადამიერს საჯი (თექიანური ვარდა თიქიანური) ომურქუ.

## სქოლიო

კატეგორია:ისლამი
კატეგორია:სამართალი
სალაფიათი

**სალაფიათი** ( „კინოხჸოფური, წიმოხონი“) — რადიკალური სუნიტური მონძღვარება, ისლამიშ გგოწიმინდუა ირნერ ახალშე (ბიდათი). იდეაშ გჷმაჭყაფალო იკოროცხუ შაიხი მუჰამად იბნ აბდულ-ვაჰაბი, ნამუშ ჯოხოშ (უმოს ზუსტას, მუმაშ ჯოხოშ) მეჯინათ, მონძღვარებაშა თაშნეშე ვაჰაბიზმი უჯოხონა.

## იდეა
სალაფ შაიხეფიშ გურაფათ, შაიხი მუჰამად იბნ აბდულ-ვაჰაბი ჰაჯიშ ბორჯის მექაშ გოხოლუას ქეგიოხვილუ ჯას, ნამუსჷთ მუსლიმი გასათხუარი ცირასქუალეფი თხინდეს ჯგირ ჭარას დო დუდს დიხაშა დჷთმუჩანუანდეს, ნამუქჷთ თის ზარგიანთხჷ, ქჷდიჭყჷ დიხაუჩას ბურჯაფი დიხაშ დუდიშ დოჩანაფაშ ობიექტეფიშ სააწმარენჯოთ, აწუდირთჷ ვასუნიტ მუსლიმეფს (შიიტეფს, სუფიეფს, აჰმადიათის დო თ.უ.), თიშ გემაჸვენჯეფქ ართბორჯის ხეშა ქაშეჸოთეს ჰიჯაზი, მარა ეგვიპტეშ მაზოჯალიშ, მუჰამად ალიშ ქიმინჯეფიშ შედეგო თინეფქ დემარცხეს.

ასეშო სალაფიათიშ იდეოლოგიაშ გემაჸვენჯეფი რე: ალ-ყაიდა, საუდიშ არაბეთი, თალიბანი.

კატეგორია:ისლამი
ანდალუსია

**ანდალუსია** () — ესპანეთიშ ავტონომიური გოართოიანაფა 1981 წანაშე. აკმოდირთუ 8 პროვინციაშე (მახორობა ვთშ.): ალმერია (502), კადისი (1.106), კორდობა (761), გრანადა (808), უელვა (455), ხაენი (648), მალაგა (1.249), სევილია (1.705).

* *ფართობი* - 87,3 ათასი.
* *მახორობა* - 8 370 368 მლნ.
* *ადმინისტრაციული ცენტრი* – სევილია.

კატეგორია:ესპანეთიშ ავტონომიური გოართოიანაფეფი
მალაგა (ოკუჩხბურთე კლუბი)

**ოკუჩხბურთე კლუბი მალაგა** (ესპ. Málaga Club de Fútbol, S.A.D.) — პროფესიონალური ოკუჩხბურთე კლუბი ესპანეთიშ ნოღა მალაგაშე.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* http://www.laopiniondemalaga.es/malagacf/2016/11/23/malaga-cf-une-moda-mannequin/891849.html
* http://www.laopiniondemalaga.es/malagacf/2016/12/29/oficial-sergio-pellicer-segundo-gato/899610.html
მუსტაფა II

250პქ|მინი|მარჯვნივ|მუსტაფა II
**მუსტაფა II** (დ. 6 ფურთუთა, 1665, ედირნე — ღ. 30 გჷმათუთა, 1757, სტამბოლი) — ოსმალეთიშ იმპერიიშ 22-ა სულთანი 1695 წანაშ 6 ფურთუთაშე — 1757 წანაშ 30 მარაშინათუთახ. დიდამუში — გულნუშ სულთანი, მუმამუში, მეჰმედ IV — ოსმალეთიშ სულთანი.

**რელიგია:** ისლამი

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Tarih ve toplum: aylık ansiklopedik dergi - Volume 24. İletişim Yayınları/Perka A. Ş. p. 59.

კატეგორია:დუნაბადი 1664
კატეგორია:დუნაბადი 6 ფურთუთა
კატეგორია:ოსმალეთიშ სულთნეფი
რამადანი

thumb|250px|გვერდთუთა ფერეფს მონწყილი დო სქვამას გოსინთაფილი რამადანს
**რამადანი**, **რამაზანი** — ისლამური კალენადრიშ მაჩხორა თუთაშ ჯოხო. თე თუთას გოთანაშე (იალონშე) ბჟაშ ალულაშა არძა მუსლიმი ხონენს თე ბორჯის თინეფი ირნერი ოჭკომალს, ოშუმალს დო სქესობურ რსხუს ივარენა. ხანერეფი, ლეხეფი, შარას მარენჯი ადამიერეფი დო უხენი ოსურეფს ნება უღჷნა თე ბორჯის ხონება ვაჩუანინ, მორო წანმოწანაშ შხვა ბორჯის მუსლიმეფქ თე პიჩვანი ოკო დოთხილუან, დალახაბურეფს, ნამუეფშოთ შურო ვაშილებე ხონებან (შქირენი), შეულებჷნა შხვა მახონეს ქოჩან ოჭკომალი დო თეთ გაგჷშეჸიდანჷ. თენა ხონებაშ ჩუალაშ მანგი რე ისლამს. ბაღანეფი ხონებაშ დო ნამაზიშ ხვამას თარო გჷნმატახუ ხანს იჭყანა, მორო ხონებას მიარე ორდოშია ხანს იჭყანს, რელიგიაშ მეჯინათ ხვამაშ დოჭყაფა ოკორინე რე 7 წანაშ უკული დო თექ ირიათო ოკო იგჷნძარას, დღაშ გოძვენას ხუთშა ხვამათ. ხონება გურიშხონარენს: ყურებას, დუდდაბალობას დო შურიელი თინჩალას. თე ბორჯი რე მენძღვიებული ღორონთიშ ოჰამეთ. თე ბორჯის რჩქვანელობურშე უმოსო იკითხირუ ხვამა. ხონებაშ ბორჯის უციო რე მუსლიმქ ქითხუას მოჭყოლოფა (ცოდა გემკინწყას) ღორონთშე, იხვამას თინი რზაშ ოგორალო დო ირნერი ოჩილთაფეშე ოთხილარო.

ჯოხო რამადანი, მაჩხორა თუთაშ ჯოხოდვალა ისლამიშ რელიგიათ გჷმოქიმინუაშახ მიარე წანაშ კინოხ გმიქიმინუ არაბულ კულტურას. თიშ ჯოხო მოურს (ირთუ) არაბული ნერჩიშ — რმდ (მოგვენი „რამიდა“, ვარდა „არ-რამად“) გაჩარქებაშ ოსხირაშა დო კუნტა შანულობათ. 

Hilāl რე ასტრონომიულო ახალი თუთაშ გეჸვენჯი დღა. სოიშახ ახალი თუთაშ ახალი თუთა მუკორჩქინდუნ მუსლიმს შეულებუ რჩქვანელობურო გეგმოკოროცხას რამადანიშ დოჭყაფაშ დღა. ირ წანას რე არზის შხვადოშხვარობა, მუჭო ვარდა მუჟამს იჭყაფუ რამადანი. ტრადიციული წჷმოქიმინუაშ მეჯინათ — ადამიერს დიხაუჩაშ სააწმარენჯოჸურე ჸოფური ქიანეფშე უანჯარე თოკით უძირუდუკო ოკო გოფშა თუთა. დიდი ხანი ვა რე კანაკლე მუსლიმი მინჭაფუ გჷმირინუას ასტრონომიული გჷმოკოროცხუეფი სითინაშ დადგინალო. 

## რესურსეფი ინტერნეტის

* რამადანი — ენციკლოპედია ბრიტანიკა
* რამადანი — ესლამიშ ენციკლოპედია

კატეგორია:ისლამი
კატეგორია:ხონება
მალაგა

**მალაგა** () — ნოღა ესპანეთის, ანდალუსიაშ ავტონომიური რეგიონიშ ნანანოღა. ნოღას ოხორანს 571,026
ადამიერი, მალაგა ჩინებული რე ოკუჩხბურთე კლუბით: მალაგა. ანდალუსიაშ შხუ ნოღა.

## გალერეა

Da_Gibralfaro.jpg
Roman_Malaga.jpg
Spain_Andalusia_Malaga_BW_2015-10-24_14-17-02.jpg
Malaga_Alcazaba_25-9-2007a.JPG


## რესურსეფი ინტერნეტის
* ოფიციალური ვებ-ხასჷლა 

კატეგორია:ესპანეთიშ ნოღეფი
კატეგორია:მალაგა
კატეგორია:ევროპაშ ნოღეფი
ლაზარე კუპატაძე

**ლაზარე კუპატაძე** (დ. 1 ღურთუთა, 1996) —  ქორთუ მობურთე. საქორთუოშ ოკუჩხბურთე კლუბ ბათუმიშ „დინამოშ” დო  საქორთუოშ ერუანული ოკუჩხბურთე ნაკორობაშ მეკარე.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Soccerway
* 

კატეგორია:დუნაბადი 1996
კატეგორია:დუნაბადი 1 ღურთუთა
კატეგორია:ქორთუ მობურთეეფი
მუსლიმი

[მინი|350პქ|მუსლიმანეფიშ [ნამაზი]]
**მუსლიმი**, *მუსლიმანი*, *მაჰმადიანი* ( - ბაჩილა, მუჭუტი, დუდდოდვალირი) — პიჯი, ნამუთ მუში რელიგიათ აღიარენს  ისლამს. ისლამიშ გემაჸვენჯეფს (მუსლიმეფს) წანა აკა ღორონთიშ - ალაჰიშ, თაშნეშე წანა, ალაჰიში გჷნარჩქინა ანგელოზეფიშ, აშმაჸუნეეფიშ, ნამუეფიშ მეშქაშობათ ალაჰიქ კოჩობურობას მუში მონძღვარება გჷნოჩჷ, კანონუაშ დღას, ღორონთიშ ოსაჯეშ წჷმი წჷმორინაფაშ დო თიქიანურ რინაშ. თინეფს მიოჩქჷნა, ნამჷ-და ადამიერიშ ჭარაშ რსული მაზოჯალი ალაჰი რე.

მუსლიმანეფს წანა აშმაჸუნეეფიშ – ადამიშ, ნოეში, აბრაამიშ, ისმაელიშ, ისააკიშ, იაკობიშ, იოსებიშ, იობიშ, მოსეში, აარონიშ, დავითიშ, სოლომონიშ, ელიაში, იოანე ნათელმიმაჩეშ, ისა–იოსეშ დო თინეფიშ მერჩქინათ ალაჰიშ ეკონია ეშმაჸუნეშ, მუჰამედიშ, ნამუსჷთ მუსლიმანეფიშ მოარზაფათ, თარანგელოზ ჯებრაილიშ (გაბრიელიშ) მეშქაშობათ, ალაჰიქ მუში მონძღვარება გჷნოჩჷ.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* საქორთუოშ ისლამური ინტერნეტ-რესურსი
უფალთანაფა

**უფალთანაფა** თაშნეშე **ოსურეფიშ თანაფა, ბურთიშ ჸოთამა, ჭიჭე თანაფა, ანტითანაფა, თომაშ მარა** — ოკათე დღახუ, თანაფაშ წორს იმანჯებუდჷ ჩუღურეთიშ უფალთანაფაშ ოხვამეწკჷმა. 

უფალთანაფას დიდი ზეიმი უჩქუდეს. თე დღას ქორთუეფს წესო უღუდეს ბურთიშ ლაჸაფი (ბურთიშ ჸოთამა). ოხვამეს წირუაშ უკული ჟირ ბუნათ გორთილი კათა ართიანს ოლაჸაფუდჷ ბურთიშ ხეშა ეშაჸოთამალო. მედგამიშ რწუმათ, ნამ ბუნათ გიმორძგუანდჷნ, ნთელი წანაშ გოძვენას ხვე დო ფენდა ვამაკორდუდჷ. კანკალეშა ბურთის ფია-ფიათ სოფუნდეს დო ირთუნდეს, თიშნერი მაგიურ შანულობა უღუდუ თეს. თე წეს-რჩქვანელობაქ ჭიეჭიეთ დოჭყოლიდაფას ქიმიაჩჷ დო XIX ოშწანურას ჩუღურეთის დვალირ უფალთანაფაშ გას გურჩქინდჷ მაჟირა ჯოხოქ „ჭითა გა“, თაქ უფალთანაფა დღას ოთანაფე ჭითა მარქვალეფიშ გეკერკელაფაშ გეშა (თე წესი რუსი მართლმადიდებელეფქ მიშეღეს), გაშ კართეს ოთანაფე მარქვალეფს გიოკერკელუანდეს დო მიდგაშ მარქვალი შორშა მიდეკერკელუდჷნ, მოგებულით თინა რდჷ დო ჭითა მარქვალეფი ხოლო თის დასქიდიდჷ.

## ლიტერატურა
* ენციკლოპედია თბილისი, თბ., 2002, გვ. 593

კატეგორია:დღახუეფი
მუხიანი (ქართი)

**მუხიანი** — განობა ქართის, გლდანიშ რაიონის. დირსხუ 1970-იან წანას.

**შოშეეფი:**
*  ნოდარ დუმბაძეშ
*  იოსებ ნონეშვილიშ
*  ალექსანდრე გობრონიძეშ

## რესურსეფი ინტერნეტის
* http://lemill.net/lemill-server/content/webpages/carmoshobis-istoria

კატეგორია:ქართიშ განობეფი
სიაზანი

**სიაზანი** (*[[აზერბაიჯანული ნინა|აზერბ.]]* Siyəzən, კისილ-ბურუნი, კიზილ-ბურუნი) — აზერბაიჯანიშ ნოღა დო სიაზანიშ რაიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი, 1954 წანაშე ნოღაშ სტატუსი უღუ. 2012 წანაშ მუნაჩემეფით ნოღას ოხორანდჷ 24 300 ადამიერი.

## გალერეა

ფაილი:Siazan.JPG


## რესურსეფი ინტერნეტის
* http://www.azstat.org/statinfo/demoqraphic/az/011.shtml#s10
* GEOnet

კატეგორია:აზერბაიჯანიშ ნოღეფი
კატეგორია:ევროპაშ ნანანოღეფი
დებენეცი

**დებენეცი** — ოფუტე სლოვენიას, მირნაშ მუნიციპალიტეტის.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Geopedia 

კატეგორია:მირნაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
ბარსელონა (ოკუჩხბურთე კლუბი)

**ოკუჩხბურთე კლუბი ბარსელონა** (კატ. Barça) — პროფესიონალური ოკუჩხბურთე კლუბი ესპანეთიშ ნოღა ბარსელონაშე. კლუბის მოგებული აფჷ ლა ლიგაშ 26 ტიტული; ესპანეთიშ თასიშ სარეკორდო 30 ტიტული; ესპანეთიშ სუპერთასიშ სარეკორდო 13 ტიტული; უეფა-შ ჩემპიონეფიშ ლიგაშ 5 ტიტული; უეფა-შ სუპერთასიშ 5 ტიტული დო კონტინენტეფოშქაშე თასიშ 1 ტიტული.

## ბარსელონაშ ჰიმნი
thumb|ლოგო
Tot el camp 
és un clam. 
Som la gent blau-grana. 
Tant se val d’on venim, si del sud o del nord. 
Ara estem d’acord, estem d’acord — 
Una bandera ens agermana: 

Blaugrana al vent! 
Un crit valent! 
Tenim un nom el sap tothom! 
Barça! Barça! Barça! 

Jugadors. 
Seguidors. 
Tots units fem força! 
Són molts anys plens d’afanys! 
Són molts gols hem cridat! 
I s’ha demostrat, s’ha demostrat 
Que mai ningú no ens podrà tórcer! 

Blau-grana al vent! 
Un crit valent! 
Tenim un nom el sap tothom! 
Barça! Barça! Barça! 


## უნიფორმეფი

## ევროპის ჩემპიონეფი ბარსელონას
*  ფერან ოლიველია — 1964
*  ხესუს მარია პერედა — 1964
*  პედრო საბალია — 1964
*  სალვადორ სადურნი — 1964
*  ხოსეპ ფუსტე — 1964
*  ანდრეს ინიესტა — 2008, 2012
*  კარლეს პუიოლი — 2008
*  ჩავი ერნანდესი — 2008, 2012
*  სერხიო ბუსკეტსი — 2012
*  ვიქტორ ვალდესი — 2012
*  პედრო როდრიგესი — 2012
*  ხერარდ პიკე — 2012
*  სესკ ფაბრეგასი — 2012

## მოსოფელიშ ჩემპიონეფი ბარსელონას
*  რომარიო — 1994
*  რივალდო — 2002
*  სერხიო ბუსკეტსი — 2010
*  ვიქტორ ვალდესი — 2010
*  ანდრეს ინიესტა — 2010
*  პედრო როდრიგესი — 2010
*  ხერარდ პიკე — 2010
*  კარლეს პუიოლი — 2010
*  ჩავი ერნანდესი — 2010

## აკოდგინალუა

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ოფიციალური ვებ-ხასჷლა

კატეგორია:ესპანეთიშ ოკუჩხბურთე კლუბეფი
ტოჩინოშინი

მინი|2019 წანას
**ტოჩინოშინი** (თახმი ჯოხო—**ლევან გორგაძე**; იაპ. 栃ノ心 剛史; დ. 13 გჷმათუთა, 1987, მცხეთა, საქორთუოშ სსრ) — ქორთუ სუმოისტი. 2018 წანაშ „იმპერატორიშ თასიშ“ გომორძგვილი. უდიდაშ შედეგო იკოროცხუ „ოძეკიშ“ წოდება, ნამუთ 2018 დო 2019 წანაშე.

## რესურსეფი ინტერნეტის

*Tochinoshin Tsuyoshi's official biography (English) at the Grand Sumo Homepage

კატეგორია:დუნაბადი 1987
კატეგორია:დუნაბადი 13 გჷმათუთა
კატეგორია:ქორთუ სუმოისტეფი
გაგამარუ

მინი|2013 წანას
**გაგამარუ** (*თახმი ჯოხო* —**თეიმურაზ ჯუღელი**; იაპ. 臥牙丸　勝; დ. 23 ფურთუთა, 1987, ქართი, საქორთუოშ სსრ) — ქორთუ სუმოისტი, ბჟაეიოლიშ 7-ა ჯურიო. გაგამარუშ უდიდაშ შედეგო იკოროცხუ „კომუსუბიშ“ წოდება, ნამუთ 2012 წანაშ მელახის მიპალუ.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*
*Gagamaru Masaru's official biography (English) at the Grand Sumo Homepage

კატეგორია:დუნაბადი 1987
კატეგორია:დუნაბადი 23 ფურთუთა
კატეგორია:ქორთუ სუმოისტეფი
კოკაი

მინი|2008 წანას
**კოკაი** (*თახმი ჯოხო* —**ლევან ცაგურია**; იაპ. 黒海 „უჩა ზუღა“; დ. 10 მელახი, 1981, სოხუმი, საქორთუოშ სსრ) — ქორთუ სუმოისტი, 5-ა მაეგშირა. გაგამარუშ უდიდაშ შედეგო იკოროცხუ „კომუსუბიშ“ წოდება, ნამუთ 2006 წანაშ მელახის მიპალუ.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*
*სტატისტიკა 

კატეგორია:დუნაბადი 1981
კატეგორია:დუნაბადი 10 მელახი
კატეგორია:ქორთუ სუმოისტეფი
კამპ ნოუ

**კამპ ნოუ** — სტადიონი ბარსელონას, დინოხოლენ მატჩეფს სტადიონს მანჯენს ოკუჩხბურთე კლუბი „ბარსელონა“. სტადიონი ინტირუანს 99,453 მაჯინალს დო სიდიდათ მაართა ოკუჩხბურთე არენა რე ესპანეთის. უეფაშ კლასიფიკაციათ ოთხმურიცხამი სტადიონი რე. სტადიონიშ აკოგაფაქ 1957 წანას გეთუ.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* bcn.travel 

კატეგორია:ბარსელონა
კატეგორია:ესპანეთიშ ოკუჩხბურთე სტადიონეფი
ჩელსი (ოკუჩხბურთე კლუბი)

**ოკუჩხბურთე კლუბი ჩელსი** (ინგ. Chelsea Football Club) — პროფესიონალური ოკუჩხბურთე კლუბი ინგლისიშ ნოღა ლონდონშე. კლუბის მჷნგეფი აფჷ პრემიერ ლიგაშ 6 ტიტული; ინგლისიშ ასოციაციაშ თასიშ — 8 ტიტული; ინგლისიშ სუპერთასიშ — 4 ტიტული; უეფა-შ ჩემპიონეფიშ ლიგაშ — 1 ტიტული; უეფა-შ სუპერთასიშ — 1 ტიტული დო უეფა-შ ევროპა ლიგაშ — 2 ტიტული.

## ჰიმნი
Blue is the colour, football is the game
We're all together, and winning is our aim
So cheer us on through the sun and rain
'Cause Chelsea, Chelsea is our name

Here at the Bridge whether rain or fine
We can shine all the time
Home or away, come and see us play
You're welcome any day
(Ayyy)

Blue is the colour, football is the game
We're all together, and winning is our aim
So cheer us on through the sun and rain
'Cause Chelsea, Chelsea is our name

Come to the she'd and we'll welcome you
Wear your blue and see us through
Sing loud and clear until the game is done
Sing Chelsea everyone.
(Ayyy

Blue is the colour, football is the game
We're all together, and winning is our aim
So cheer us on through the sun and rain
'Cause Chelsea, Chelsea is our name

Blue is the colour, football is the game
We're all together, and winning is our aim
So cheer us on through the sun and rain
'Cause Chelsea, Chelsea is our name 

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ოფიციალური ვებ-ხასჷლა

კატეგორია:ლონდონი
კატეგორია:ინგლისიშ ოკუჩხბურთე კლუბეფი
მესტალია

**მესტალია** — სტადიონი ვალენსიას, დინოხოლენ მატჩეფს სტადიონს მანჯენს ოკუჩხბურთე კლუბი „ვალენსია“. სტადიონი ინტირუანს 50,000 მაჯინალს. უეფაშ კლასიფიკაციათ ოთხმურიცხამი სტადიონი რე. სტადიონიშ აკოგაფაქ 1923 წანას გეთუ.

## მოლინეფი
* 1982 — მოსოფელიშ ოკუჩხბურთე ჩემპიონატი

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Valenciaf.com 

კატეგორია:ვალენსია
კატეგორია:ესპანეთიშ ოკუჩხბურთე სტადიონეფი
ნიდერლანდეფიშ ნოღეფიშ ერკებული

გიმე მოჩამილი რე **[[ნიდერლანდეფი]]შ [[ნოღა|ნოღეფიშ]]** ერკებული.
## ისტორია
ისტორიულო ნიდერლანდეფიშ შანულამი დოხორელი პუნქტეფს ნოღაშ სტატუსი უღუდჷ დო გიშაკერზაფილი ნებეფი უღუდეს. თიშ უკული მუთ XIX ოშწანურას, მუჟამსჷთ ნოღეფქ მიოდინუეს მუნეფიშ პრივილეგიეფი დო მუნიციპალიტეტიშ აკოდგინალუაშა გემშართესჷნ, ადმინისტრაციული დო იურიდიული თოლწონუათ გაგება „ნოღა“ ვარსებენს მუჭო თაში. მორო დოხორელი პუნქტეფი, ნამუეფსჷთ ნოღაშ ნებეფი უღჷნან, ვაფორმალურო ნოღაშ ჯოხოდვალა უღჷნა.

## ნოდერლანდეფიშ დოხორელი პუნქტეფი, ნამუეფსჷთ ნოღაშ სტატუსი უღჷნან

### ნოღეფი, აგლომერაციეფი დო ონოღე რეგიონეფი
ნიდერლანდეფიშ სტატისტიკაშ ბიურო გიშმართჷნს *აგლომერაციეფს (grootstedelijke agglomeratie) — რაიონეფს მეჭდელი ონოღე დგჷმილეფით* დო *ონოღე რეგიონეფს (stadsgewest) — აგლომერაციეფი დო თიშ გოხოლუას მადვალი გალეგანობეფი*. ევროსტატი კოროცხუნს ნოღეფო თი მუნიციპალიტეტეფს, ნამუეფსჷთ ჟარნეჩდოვითი ვითოში მახორობა ჸუნსჷნ, თინეფს შქას ედომუშამი მუნიციპალიტეტეფს — აგლომერაციეფიშ დო ონოღე რეგიონეფიშ ცენტრეფს.

## ნიდერლანდეფიშ საართო რუკა
რუკაშ ლეგენდა:

## სქოლიო


ნიდერლანდეფი
გერმანიაშ ნოღეფიშ ერკებული

**გერმანიაშ ნოღეფი** — გერმანიაშ დოხორელ პუნქტეფი, ნამუეფსჷთ ნოღაშ () სტატუს უღჷნან —  აიწორო *ონოღე სამართალი*), 2012 წანაშ 1 ღურთუთაშ დგომარობათ, ქიანას 2063 ნოღა რე. თინეფშე ოთხის (ბერლინი, ჰამბურგი, მიუნხენი დო კელნი) 1 მილიონშე უმოს ადამიერ ოხორანს.

## გერმანიაშ კაბეტ ნოღეფიშ ერკებული

## გერმანიაშ ართამ რუკა
რუკაშ ლეგენდა:

## რესურსეფი ინტერნეტის
* გერმანიაშ ფედერალურ სტატისტიკაშ გამაგალა  (Statistisches Bundesamt)
* გერმანიაშ ფედერალურ დიხეფიშ ნოღეფ დო ოფუტე დოხორელ პუნქტეფი გერმანიაშ ფედერაციურ რესპუბლიკაშ ოფიციალურ წყუეფიშ მუნაჩემეფით 
* გერმანიაშ ფედერალურ დიხეფიშ ნოღეფ დო ოლქეფი გერმანიაშ ფედერაციურ რესპუბლიკაშ ოფიციალურ წყუეფიშ მუნაჩემეფით 


გერმანია
ბელგიაშ ნოღეფიშ ერკებული

**ბელგიაშ ნოღეფი** — ბელგიაშ ომაფეშ დოხორელი პუნქტეფი, ნამუეფსჷთ ნოღაშ სტატუსი უღჷნან.

## ბელგიაშ საართო რუკა
რუკაშ ლეგენდა:


კატეგორია:ერკებულეფი:ბელგია
ნორვეგიაშ ნოღეფიშ ერკებული

**ნორვეგიაშ ნოღეფი** — ნორვეგიაშ ომაფეშ დოხორელი პუნქტეფი, ნამუეფსჷთ ნორაშ სტატუსი უღნან.

## ნორვეგიაშ საართო რუკა
რუკაშ ლეგენდა:


ნორვეგია
ანდორაშ ნოღეფიშ ერკებული

**ანდორაშ ნოღეფი** — 2013 წანაშ ფასებათ, ანდორას ნოღაშ სტატუსი 10 დოხორელი პუნქტის უღუდჷ.

## ნოღეფი

## ანდორაშ ართამი რუკა
რუკაშ ლეგენდა:

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ანდორაშ ნოღეფი ვებ-ხასჷლას Тонкости

კატეგორია:ანდორაშ ნოღეფი
ანდორა
პას-დე-ლა-კასა

**ელ-პას-დე-ლა-კასა**, უმოს თინას **ელ-პას-დე-ლა-კაზა** () — ნოღა დო ოგვალე-ოთხილამურე კურორტი ენკამს, ანდორას, ნამუთ იდვალუაფუ საფრანგეთიშ ხურგიწკჷმა, ოგვალე-ოთხილამურე გრანდვალირაშ რაიონს.

ნოღა იდვალუაფუ პას-დე-ლა-კასაშ ჸალაიბონს, ნამუთ იდვალუადუ პირენეშ წყარგჷმართუს 2408 მეტრიშ სიმაღალას.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* კურორტიშ თარი ვებ-ხასჷლა 
* გვალაშ ფერდიშ სფერული პანორამა ვებ-ხასჷლას v360.ru
* Страница курорта на сайте курортов Грандвалиры

კატეგორია:ანდორაშ ნოღეფი
კატეგორია:ანდორაშ კურორტეფი
კატეგორია:პირენეეფი
ფლენსბურგი

**ფლენსბურგი** (, ,) — გერმანიაშ უკიდაში ოორუეშე მადვალი ნოღა, ნამუთ მუშჸურე შლეზვიგ-ჰოლშტაინიშ დიხას იდვალუაფუ.  ფლენსბურგი — თე დიხაშ სიკაბეტეთ მასუმა ნოღა რე კილიშ დო ლიუბეკიშ უკული დო თაშნეშე ობჟათე შლეზვიგიშ რეგიონიშ ცენტრი რე.  

1945 წანაშ მესის, ფლენსბურგი გერმანიაშ ეკონია ნაცისტური თარობაშ ცენტრი რდჷ, თაშ ჯოხოდვალირი ფლენსბურგიშ თარობა, ნამუსჷთ დუდენდჷ მორსხუე ოურდუმე ნძალეფი. ოფიციალურო, ფლენსბურგის ნაცისტურ თარობაქ აკოცჷ 1945 წანაშ 23 მესის.

## ოინტერესე ფაქტეფი

* 1998 წანაშ 11 გერგობათუთას ნოღაშ აბანური მახორუ ნორბერტ ერინგიშით მინაგორა ასტეროიდის ჯოხოთ 14632 ფლენსბურგი გიოდვეს


File:Das Rote Schloss am Meer (Flensburg-Mürwik Juli 2014), Bild 07.JPG|Marineschule Mürwik
File:Flensburg Wasserturm Mürwik.jpg|Mürwiker Wasserturm
File:Der Dampfer Alexandra fährt im Flensburger Hafen.JPG|Alexandra
File:Kraftfahrt-Bundesamt (Fenster mit Rollos bilden an dem Tag Abkürzung KBA), Flensburg-Mürwik Mai 2014, Bild 06.JPG|KBA
File:Am Hafen in Flensburg.jpg|thumb|
File:In der Stadt.jpg|thumb|


## რესურსეფი ინეტრნეტის
* ოფიციალური ვებ-ხასჷლა
* ორზალე ყარაფიშ  ფედერალური უჭყაფა
* ფლენსბურგიშ ტურისტული ოაგენტე
* ფლენსბურგიშ ოინფორმაციე პორტალი
* ფლენსბურგ-ჰანდევიტიშ სპორტული ჯარალუა
* ფლენსბურგიშ უნივერსიტეტი 
* ფლენსბურგიშ ინსტიტუტი
* ფლენსბურგიშ თედ 
## სქოლიო

*
კატეგორია:გერმანიაშ ოუნივერსიტეტე ნოღეფი
კილი (ნოღა)

**კილი** ( ) — ნოღა გერმანიას, შლეზვიგ-ჰოლშტაინიშ დიხაშ ნანანოღა დო უდიდაში ნოღა. იდვალუაფუ ბალტიაშ ზუღაშ კილიშ ჸუჯიშ წყარპიჯის. ნოღა არხით მითმიარსხუ ოორუეშ ზუღას, უშხუაში ონიშოლი რე. ნოღაშ მახორობა — 247.943 ადამ. (2017).

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ოფიციალური ვებ-ხასჷლა 
* Webcams

## სქოლიო

*
კატეგორია:შლეზვიგ-ჰოლშტაინიშ ნოღეფი
კატეგორია:გერმანიაშ ნოღეფი
კატეგორია:გერმანიაშ ონიშოლეფი
კატეგორია:ოურდუმე ონიშოლეფი
კატეგორია:ბალტიაშ ზუღაშ ონიშოლეფი
კატეგორია:გერმანიაშ ოუნივერსიტეტე ნოღეფი
კატეგორია:გერმანიაშ დიხეფიშ ნანანორეფი
ლიუბეკი

**ლიუბეკი** ( ) — ნოღა გერმანიაშ ოორუეშე (დიხა შლეზვიგ-ჰოლშტაინიშ ობჟათე-ბჟაეიოლშე). ონიშოლი ბალტიაშ ზუღას, წყარმალუ ტრავეშ ინაკათაფუშ გოხოლუას. ისტორიას ჩინებული რე მუჭოთ ჰანზაშ რსხუშ უშხუაში ცენტრი; ნოღაშ თარი ოქინაფუეფი მიშაღალირი რე იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალაშ ერკებულშა. ნოღაშ მახორობა — 214.13 ადამიერი(2017).

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ოფიციალური ვებ-ხასჷლა
## სქოლიო

*
კატეგორია:შლეზვიგ-ჰოლშტაინიშ ნოღეფი
კატეგორია:გერმანიაშ ნოღეფი
კატეგორია:ბალტიაშ ზუღაშ ონიშოლეფი
კატეგორია:დუდიშული ნოღეფი
კატეგორია:გერმანიაშ სლავური ტოპონიმეფი
შვერინი

**შვერინი** ( , , , პოლაბ. *Зверин*, , ისტ. ) — ნოღა გერმანიას, ფედერალური დიხა მეკლენბურგ-წჷმი პომერანიაშ ადმინისტრაციული ცენტრი. ნოღა ტობეფიშ სისტემაშ დინოხოლე იდვალუაფუ, ნამუეფშეთ უდიდაში რე შვერინერ-ზე.

## გალერეა

germany_schwerin_aerial_view_ArM.jpg|ნოღაშ აეროგინნაღელი
Вид на Шверин с колокольни Собора.jpg|შვერინიშ მიოჯინი ოკათედრე ოხიდაშ ორეკუაშეიშე
Вид на северную часть Шверина.jpg|მიოჯინი ნოღაშ ოორუე ნორთიშა
Шверин. Рыночная площадь, замок и озеро.jpg|ოვაჭარე მოედანი, დოხორე დო ტობა
Шверин.Фридрих_Франц_II.jpg|ფრიდრიხ ფრანც II-შ ნოჭახნაკუ
Шверин._Столб_Победы.jpg|გომორძგუაშ კოლონქ. 1870-71 წწ. ფრანკო-პრუსეფიშ ლჷმაშ გჷნაჭყვიდაშ ოშუალე. არქიტექტორი ჰერმან ვილებრანდი (1874)
Demmler house Schwerin.JPG|დემლერიშ ჸუდე
Der Schweriner Dom St. Marien und St. Johannis. Sommer.JPG| შვერინიშ ოკათედრე ოხიდა. მიოჯინი ტობა პფაფენტაიჰშე
Schwerin Paulskirche.JPG| პაულკირხე
Шверин. Парковая скульптура.jpg| პარკიშ სკულპტურა 
Шверин. Улочка.jpg| შოშე


## რესურსეფი ინტერნეტის
* შვერინიშ ოქინაფუეფი 
* Web-კამერა შვერინს

კატეგორია:მეკლენბურგ-წჷმი პომერანაიშ ნოღეფი
კატეგორია:გერმანიაშ ნოღეფი

[კატეგორია:გერმანიაშ სლავური ტოპონიმეფი]
[კატეგორია:გერმანიაშ დიხეფიშ ნანანოღეფი
შტრალზუნდი

**შტრალზუნდი** (, პოლაბ. Strzélowò) — ზუღაპიჯიშ ნოღა ოორუე გერმანიას, დიხა მეკლენბურგ-წჷმი პომერანიას. ნოღა წჷმი პომერანია-რიუგეშ რაიონიშ აკოდგიალუაშა მიშმურს.

ნოღა ბალტიაშ ზუღაშ შტრელაზუნდიშ საროტიშ წყარპიჯის იდვალუაფუ, მუშ გეშა თიქ მიღჷ ჯოხოდვალა *„[[რიუგენი]]შ კოკიშ კარმინალი“*, ნამუშათ მერსხილი რე რიუგენიშ ხინჯით. ვისმარიშ ისტროულ ნორთწკჷმა ართო, შტრალზუნდიშ ჯვეში ჰანზაშ ნორთი, 2002 წანაშე იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალაშ ერკებულშა მიშმურს.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ოფიციალური ვებ-ხასჷლა
* გერმანიაშ ოქინაფუეფი: შტრალზუნდი

*
კატეგორია:გერმანიაშ ნოღეფი
კატეგორია:მეკლენბურგ-წჷმი პომერანაიშ ნოღეფი
ნოიბრანდენბურგი

**ნოიბრანდენბურგი** (, პოლაბ. *Branibor Nowy*) — ნოღა გერმანიას, მაკლენბურგ-წჷმი პომერანიაშ დიხას.

ნოღა დოლენიშ ტობაშ (ტოლენეზე) გოხოლუას იდვალუაფუ დო 85,65 კმ² ფართობის იკენს, ნამუთ 10 ონოღე რაიონო ირთუ. მახორობაშ მუდანობა — 63 437 ადამიერი (2013).

## გალერეა

19 Neubrandenburg 011.jpg|ახალი კარმინალეფი
19 Neubrandenburg 015.jpg|ნოიბრანდენბურგიშ კარმინალი
NB-Treptower-Tor-11-IV-2007-060.jpg|ტრეპტიშ კარმინალი - თარი კარმინალი  
NB_TreptowerTor.jpg|ტრეპტიშ კარმინალი - წჷმიანი კარმინალი
Blick in den Innenhof des Stargarder Tores.jpg|სტარგარდერიშ კარმინალი
Neubrandenburg_Stadtmauer-mit-Wiekhäuschen.jpg|ნოღაშ კიდალა
Neubrandenburg-Aussichtsturm-Behmshöhe-01.jpg|გინაჯინალი ყორში
NB_Marienkirche.jpg|წმ. დიაღორონთიშ ოხიდა
Neubrandenburg Darrenstraße 15.JPG|ჸუდე დარენშტრასეს
Neubrandenburg Friedrich-Engels-Ring 39.JPG|ჸუდე ფრიდრიხ ენგელსიშ მოედანს
Neubrandenburg Neutorstraße 16.JPG|ჸუდე ნოიეტორშტრასეს
Neubrandenburg Behmenstraße 16.JPG|ჸუდე ბემენშტრასეს
Neubrandenburg Lohmühle 01.JPG|წისქვილი


## რესურსეფი ინტერნეტის
* ოფიციალური ვებ-ხასჷლა

## სქოლიო

კატეგორია:ნოიბრანდენბურგი
კატეგორია:მეკლენბურგ-წჷმი პომერანიაშ რაიონული ცენტრეფი
კატეგორია:გერმანიაშ ნოღეფი
ბრემენი

**ბრემენი** (ოფიციალური ჯოხოდვალა — *დუდიშული ჰანზაშ ნოღა ბრემენი*; ) — გერმანიაშ არძაშე მორჩილი ფედერალური დიხაშ ნანანოღა. VIII ოშწანურაშ დალიას, მაფა კარლოს დიდიქ ქჷდარსხუ ნოღა, მუჭოთ ეპისკოპოსიშ რეზიდენცია. XIII ოშწანურას, ბრემენქ ქაკათჷ ჰანზაშ რსხუს დო მიღჷ დუდიშული ოიმპერიე ნოღაშ სტატუსი. არძა ადამიერი, ნამუთ ნოღას 1 წანას დო 1 დღას ქჷდოდირთჷდნჷ, დუდიშული მენოღალეთ იკოროცხუდჷ. ბრემენი დჷთმოჸუნდჷ ხვალე წიმინდე რომიშ იმპერიაშ იმპერატორს. XVII ოშწანურას, ბრემენქ ქაკათჷ შვედეთის, XVIII ოშწანურას, ნოღა გეჭოფუ ჰანოვერქ, 1810 წანას ქჷდიჸუნუ საფრანგეთიქ, ნაპოლეონ ბონაპარტიშ ჯარეფშე ნოღაქ გედუდიშულჷ რუსეთიშ ჯარიშ გერმანალი გენერალიშ ბარონ ფრიდრიჰ კარლ ფონ კეტენბორნიშ დუდალათ. მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმაშ ბორჯის, ნოღას ნაცისტეფიშე წიმინდანდეს ამერიკაშ ოურდუმე დჷნართეფი. 1955 წანაშახ, ბრემენიშ ონომრე შანეფი რდჷ ასოეფი *HB* (ჰანზაშ ნოღა ბრემენი). ნოღას ჸუნს დორხველი სენატი, სენატიშ პრეზიდენტი, მინისტრეფი დო ბურგერშაფტი (პარლამენტი). ბრემენიშ ართ-ართი თარი ოქინაფუ რე - წიმინდე პეტრეშ ოხიდა, ნამუთ გინმაჯინე ბრემენიშ თარ მოედანს ვითოჟირ ოშწანურა რენ, ქუაშ ოხიდაშ აკოგაფაქ 1042 წანას დიჭყჷ, მორო თეიშახ ხოლო გედგჷდჷ ჯაშ მორჩლი ზჷმაშ ოხვამე. ბრემენიშ ცენტრალურ შოშეს 600 წანაშე უმოსი რე გედგჷნჷ ბრემენიშ დუდიშულაშს სიმბოლო - აიარი როლანდიშ ნოჭახნაკუ. როლანდი რდჷ კარლოშ დიდიშ ართ-ართი ლეგენდარული აიარი, მიარე შხვადოშხვა თხობელუეფიშ დო არიკეფიშ გერგეზი. ბრემენს გედგჷ თიშ ვითმეტრიანი ნოჭახნაკუ. ბრემენიშ მახორუეფშო როლანდი ოჸოროფე გერგეზი რე, ნამუთ ობურჯუდჷ ეპისკოპოსის დო გჷნირთჷ ნოღაშ დუდიშალაშ სიმბოლოთ. როლანდიშ ნოჭახნაკუშ ფარს ეხანტილი რე წიმინდე რომიშ იმპერიაშ გერბი - ჟირდუდამი არწი, ცაშფერი ანგელოზი ნამუშ ორტყაფუს რე თიში თავადობაშ შანია. როლანდიშ კუჩხეფს შქას გოძვენა ონამგუდჷ  1 ბრემენულ ელს. ბრემენიშ მერიაშ დგჷმილს, ნამუქჷთ მავითოხუთა ოშწანურას აკიგჷნ, დუდშე ვითოჟირი მოჩქვაფირიშ ნოჭახნაკუ რდჷ, უკული ნოჭახნაკუეფს მუკნაჭარეფი გუკეთეს დო მოჩქვაფირეფიშ ჯოხოეფიშ მანგიორო ქემკაჭარეს საბერძნეთიშ ორატორეფიშ დო ფილოსოფოსეფიშ ჯოხოეფი.

## თაშნეშე ქოძირით
*გერმანიაშ დიდი ნოღეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის

*ბრემენი ტელეგჷნოჩამა ”იხ ნრავი”-ს 

კატეგორია:გერმანიაშ ნორეფი
კატეგორია:ბრემენი
კატეგორია:გერმანიაშ ფედერალური დიხეფიშ ნანანოღეფი
პოტსდამი

**პოტსდამი** () — ნოღა გერმანიას, ქიანაშ ფედერალური დიხაშ, ბრანდენბურგიშ უკაბეტაში ნოღა დო ნანანოღა. ნოღა ბონას უხურგანს გერმანიაშ ნანანოღა ბერლინს დო რე ბერლინ-ბრანდენბურგიშ მეტროპოლიური რეგიონიშ ნორთი. ნოღა იდვალუაფუ წყარმალუ ჰაფელს, ბერლინიშ ცენტრიშე ობჟათე-ბჟადალჸურე, 24 კილომეტრიშ მოჩილითაფათ.

პოტსდამი, 1918 წანაშახ პრუსიაშ მაფეფიშ დო გერმანალი კაიზერეფიშ რეზიდენცია რდჷ. ნოღაშ დოგეგმარაფა გონათუარობაშ ეპოქაშ ხორცმეკოდგინა რდჷ: პოტსდამიშ არქიტექტურაშ დო ლანდშაფტიშ რთხილი ბალანსი, ნოღას „თოლხიბულ, პასტორალურ ორცებათ“ გჷნმართინუანს, ნამუთ მუშ მახორუს გჷთმაშინანს ორთაწკმა დო გონებაწკმა ურთიართობას.

ნოღაშ ელმოლს იდვალუაფუ ართიანწკმა მერსხილი ტობეფი დო კულტურული ოქინაფუეფი, კერზოთ, გერმანიაშ უშხუაში მოსოფელშ მონძალაშ ობიექტი სანსუსიშ დოხორეეფი დო პარკეფი. ეიოშინალი რე, ნამჷ-და 1945 წანას პოტსდამიშ კონფერენციაქ თაქ, ცეცილიენჰოფიშ დოხორეს იმანჯჷ.

ბაბელსბერგიშ რაიონი, ნამუთ პოტსდამიშ ობჟათე-ბჟაეიოლ ნორთის იდვალუაფუ, 1930-იან წანეფშახ კინოწარმებაშ თარი სტუდია რდჷ დო ბერლინიშ კიდალაშ დონთხაფაშ უკული, ევროპაშ კინემატოგრაფიაშ თარი ცენტრიშ სტატუსით რგებულენს. ბაბელსბერგიშ კინოსტუდია მოსოფელს უჯვეშაში ფართომასშტამი კინოსტუდია რე.

პოტსდამი XIX ოშწანურას გერმანიაშ ომენცარე ცენტრო გჷნირთჷ. ასე ნოღას სუმი ოჯარე კოლეჯი, პოტსდამიშ უნივერსიტეტი დო 30-შე უმოსი ორკვიაფონე ინსტიტუტი ქიმინჯენს.

### კლიმატი
ოფიციალურო კლიმატი ოკიანური რე, ნამუთ უმოსო დჷთმანთხუ წყარპიჯშე მოჩილათაფათ დო ბჟაეიოლჸურე (კიოპენი: *Cfb*), მორო 1961-1990 წანეფიშ ნორმალური დო 0 °C იზოთერმაშ მეჯინათ, ნორასს ლადარი კონტინენტური კლიმატი (*Dfb*) უღუ.

## ლიტერატურა
* Paul Sigel, Silke Dähmlow, Frank Seehausen und Lucas Elmenhorst, Architekturführer Potsdam Architectural Guide, Dietrich Reimer Verlag, Berlin 2006, ISBN 3-496-01325-7.

## რესურსეფი ინტერნეტის

* ოფიციალური ვებ-ხასჷლა გერმანულო დო ინგლისურო 
* პოსტდამიშ ინტერაქტიული ტური 

## სქოლიო

კატეგორია:გერმანიაშ ნორეფი
კატეგორია:პოტსდამი
კატეგორია:გერმანიაშ ფედერალური აკანეფიშ ნანანოღეფი
ბრანდენბურგი

**ბრანდენბურგი** () — ნოღა გერმანიას, ბრანდენბურგიშ აკანს, წყარმალუ ჰაველს. მახორობა: 71,886 (31 ქირსეთუთა, 2017), ფართობი: 228.80 კმ². მორჩილი ნოღა, კინ თე ჯოხოშ მაღვენი აკანწკმა ალაზჷმაფათ მერკეთ რე ჩინებული, მორო ართ ბორჯის ნოღა ომაფე დინასტიეფიშ ომასქერე რდჷ.

## რესურსეფი ინტერნეტის

*  მუნიციპალიტეტიშ ვებ-ხასჷლა 
*  ბრანდენბურგიშ კათედრალი 
*  რუკა
*  დინოხოლენი ნოღაშ გიდი 
*   ბრანდენბურგიშ ტრამვაი

## სქოლიო

კატეგორია:გერმანიაშ ნოღეფი
კატეგორია:ბრანდერბურგიშ აკანიშ ნოღეფი
ოდერიშ ფრანკფურტი

**ოდერიშ ფრანკფურტი** ( [ˈfʁaŋkfʊɐ̯t]) — ნოღა გერმანიას, ბრანდენბურგის, წყარმალუ ოდერიშ კვარჩხანი წყარპიჯის. 1980-იან წანეფიშ ბოლოს, ნოღაშ მახორობაქ რეკორდულ მაძირაფალს 87 000 მახორუს ქემიოჭირინუ. თეშ უკული დიჭყჷ მუდანობაშ რკებაქ, 2002 წანას ნოღაშ მახორობა 70 000-შახ დერკუ, 2010 წანას — 60 000 ადამიერს აკმადგინანდჷ.

## ლიტერატურა
*
*

## რესურსეფი ინტერნეტის

* ნოღა ოდერიშ ფრანკფურტი

კატეგორია:გერმანიაშ ნოღეფი
ბათმანი (ნოღა)

**ბათმანი** (თურქ. Batman) — ნოღა თურქეთის, ბათმანიშ პროვინციაშ ნანანოღა.
## გალერეა

Batman(city).jpg


## რესურსეფი ინტერნეტის
*http://www.gap.gov.tr/gap_eng.php?sayfa=English/Ggbilgi/batman.html  
*ოფიციალური ვებ-ხასჷლა 

კატეგორია:თურქეთიშ ნოღეფი
კატეგორია:ბათმანი
კატეგორია:ევროპაშ ნოღეფი
ნოიმიუნსტერი

**ნოიმიუნსტერი** () — ნოღა გერმანიაშ ოორუეშე, ნამუთ იდვალუაფუ შლეზვიგ-ჰოლშტაინიშ დიხას.

ნოღაშ მახორობა აკმადგინანს 79,335 ადამიერს (2017). ნოღაშ ფართობი — 71,57 კმ². ნოღა 9 ონოღე რაიონო ირთუ.

## ჩინებული მახორუეფი
* **ბუნა [[Panik]]-იშ მაკათურეფი**:

** ტიმო ზონენშაინი (Timo Sonnenschein) — ბუნაშ MC (2002 — ასეშა)
** დავიდ ლაუდენ ბონკი (David Lauden Bonk) — ბუნაშ გიტარისტი (2002— ასეშა)
** კრისტიან ლინკე (Christian Linke) — ბუნაშ ჸოფილი გიტარისტი (ბას-გიტარა) (ბუნას ოკათუდჷ 2005-2009 წწ.)
** იან ფრედერიკ ვერნერი (Jan Werner) — ბუნაშ ჸოფილი დიჯეი (ბუნას ოკათუდჷ 2003-2009 წწ.)

* ანდრე ლინკე (ობაღანე თხობელუეფიშ ჭარუ)
* გერჰარდ ვესელი (1913—2002) — ხემანჯღვერი გფონ 1968—1978 წწ.
* მონა ბარტელი - პროფესიონალი ტენისისტი.

## სურათეფი

ფაილი:Wd b187.JPG|  
ფაილი:Vicelinkirche_Neumuenster_Germany.jpg|  


## რესურსეფი ინტერნეტის
* ოფიციალური ვებ-ხასჷლა

## სქოლიო

კატეგორია:შლეზვიგ-ჰოლშტაინიშ ნოღეფი
კატეგორია:გერმანიაშ ნოღეფი
დაღესტანიშ ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დორთუალა

300px|right

## ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული მონწყუალა

დაღესტანიშ კონსტიტუციაშ დო „კანონი დაღესტანიშ რესპუბლიკაშ ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული მონწყუალაშ გეშა“ მეჯინათ, რუსეთიშ ფედერაციაშ სუბიექტი იკათუანს გეჸვენჯი რესპუბლიკური შანულობაშ ადმინისტრაციულ-ტერიტორულ ართულეფს:
* 41 რაიონს (ნამუშეთ ართიშ აკოდგინალუას იდვალუაფუ 1 მუნაკვათი)
* 10 რესპუბლიკური შანულობაშ ნოღა.

რაიონეფი ირთუ დაბეფო, თემეფო, ოფუტეეფო; რესპუბლიკური შანულობაშ ნოღეფი იკათუანა ნოღეფს, დაბეფს დო ოფუტეეფს.

დაღესტანიშ უშხუაში ნოღა მაჰაჩყალა 3 რაიონო ირთუ.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Республика Дагестан. Закон. О статусе и границах муниципальных образований Республики Дагестан
* АДМИНИСТРАЦИИ ГОРОДОВ И РАЙОНОВ
* История АТД Дагестана
## სქოლიო
მაია სანდუ

**მაია სანდუ** (რუმ. Maia Sandu, დ. 24 მესი, 1972, რისიპენი, ფალეშტიშ რაიონი, მოლდავეთიშ სსრ, სსრრ) — მოლდავარი პოლიტიკური დო სახენწჷფო მოღალე. მოლდოვაშ პრემიერ-მინისტრი 2019 წანაშ 8 მანგიშე — 12 გერგობათუთაშა. ქიანაშ გონათუაშ მინისტრი 2012-2015 წანეფს. 2020 წანაშ 24 ქირსეთუთაშე ქიანაშ პრეზიდენტი.

## ბიოგრაფია
მაია სანდუქ დებადჷ 1972 წანაშ 24 მესის, ფალეშტიშ რაიონიშ ოფუტე რისიპენს, გრიგორი დო ემილი სანდუეფიშ ფანიას. 

1995-1998 წანეფს გურაფულენდჷ ოერეფოშქაშე ურთიართობეფს სახენწჷფო მართუაშ აკადემიას. 2010 წანას გათუ ჯონ კენედიშ ჯოხოდვალაშ ჰარვარდიშ სახენწჷფო მართუაშ ინსტიტუტი. 2012-2015 წანეფს ქიანაშ გონათუაშ მინისტრო მუშენდჷ.

2016 წანას ქიანაშ პრეზიდენტობაშ კანდიდატი რდჷ. მაართა ტურს მიპალუ ხონარეფიშ 38,71% დო მაჟირა აბანი ეჭოფუ. მაჟირა ტურს მიპალუ ხონარეფიშ 47,89% დო კინ მაჟირა აბანი გეჭოფუ. 

მაია სანდუს უჩქჷ რუმინული, ინგლისური, რუსული დო ესპანური ნინეფი.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Maia Sandu, Ministru al Educației în Guvernul Gaburici
* Неизвестное о Майе Санду, Бельцкий независимый портал, 15.10.2016

კატეგორია:დუნაბადი 24 მესი
კატეგორია:მოლდოვაშ პრემიერ-მინისტრეფი
კატეგორია:მოლდოვაშ პოლიტიკოსეფი
კატეგორია:მოლდოვარი პოლიტიკოსი ოსურეფი
კატეგორია:ოსური პრემიერ-მინისტრეფი
ზინაიდა გრეჩანი

**ზინაიდა გრეჩანი** (მოლდ. Zinaida Greceanîi; დ. 7 ფურთუთა, 1956) — მოლდოვარი პოლიტიკოსი, მოლდოვაშ კომუნისტური პარტიაშ მაკათური. პრემიერ-მინისტრი 2008-2009 წანეფს. 2019 წანაშ 8 მანგიშე მოლდოვაშ პარლამენტიშ მადუდე. 

## ბიოგრაფია
ზინაიდა გრეჩანქ დებადჷ 1956 წანაშ 7 ფურთუთას ტომსკიშ ოლქის. თიში მასქერეფი ბრიჩანიშ რაიონს ოხორანდეს, მორო კომუნისტური რეჟიმიშ ოკიბუირალო გჷნირთეს დო გეგნიხორეს ტომსკიშ ოლქიშ კარეშა. გათუ კიშინიოვიშ ოფინანსე-ეკონომიური კოლეჯი დო კიშინიოვიშ სახენწჷფო უნივერსიტეტი ეკონომისტაშ სპეციალობათ. კოლეჯიშ თებაშ უკული, 1974 წანაშე 1991 წანაშახ მუშენდჷ თარ ბუღალტრო, უნჩაში ინსპექტორ-რევიზორო ბრიჩანიშ რაიონიშ ფინანსურ გჷნართის. მოგვენი პოსტეფს მუშენდჷ 2000 წანაშახ. 2000-2002 წწ. ზინაიდა გრეჩანქ ფინანსეფიშ მინისტრიშ მოაბანეთ გჷნირთჷ, 2002 წანაშ 26 ფურთუთაშე 2005 წანაშ 10 გჷმათუთაშახ — ფინანსეფიშ მინისტრი რდჷ. 2005 წანაშ 10 გჷმათუთაშე 2008 წანაშ 31 მელახშახ — მაართა ვიცე-პრემიერი რდჷ. 2008 წანაშ 31 მელახშე 2009 წანაშ 14 ეკენიაშახ მოლდოვაშ პრეზიდენტიშ გჷნოჭყვიდირით პრემიერ-მინისტრო ქჷდარინეს. 2009 წანაშ 13 მესის მოლდოვაშ კომუნისტურ პარტიაქ ზინაიდა გრეჩანი პრეზიდენტიშ პოსტიშა თარ კანდიდატო გაგჷშეჸონჷ.

ჸუნს ჟირი სქუა.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ზინაიდა გრეჩანიშ ბიოგრაფია

## სქოლიო

კატეგორია:დუნაბადი 7 ფურთუთა
კატეგორია:მოლდოვაშ პარლამენტიშ მადუდეეფი
კატეგორია:მოლდოვაშ პრემიერ-მინისტრეფი
კატეგორია:მოლდოვაშ პოლიტიკოსეფი
კატეგორია:მოლდოვარი პოლიტიკოსი ოსურეფი
კატეგორია:ოსური პრემიერ-მინისტრეფი
მოლდოვაშ პარლამენტი

**მოლდოვაშ რესპუბლიკაშ პარლამენტი** () — მოლდოვაშ ართპალატამი ოკანონმადვალე ორგანო 101 მაკათურით. პარლამენტიშ მაკათურეფი გიშეგორუაფუ საარძო გიშაგორუეფს ოთხი წანაშე ართშა. პარლამენტი უკული გიშმაგორუნს პრეზიდენტის, ნამუთ სახენწჷფოშ მადუდეშ ფუნქციას არსულენს. პრეზიდენტი დჷთმარინაუნს პრემიერ-მინისტრის, მუჭოთ თარობაშ მადუდეს, ნამუთ, მუშჸურე, დჷთმარინუანას მინისტრეფიშ კაბინეტიშ მაკათურეფს, ნამუეფსჷთ უკული პარლამენტი ანტკიცენს.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* მოლდოვაშ პარლამენტიშ ოფიციალური ვებ-ხასჷლა

კატეგორია:მოლდოვაშ თარობა
ადიღეშ ნოღეფიშ ერკებული

ადიღეშ რესპუბლიკაშ აკოდგინალუაშა 2 ნოღა მიშმურს.

## ადიღეშ საართო რუკა
რუკაშ ლეგენდა:

## თაშნეშე ქოძირით
* ადიღეშ ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დორთუალა

ადიღე
როსტოკი

**როსტოკი** () — ნოღა გერმანიას. უკაბერაში რე მეკლენბურგ-წჷმი პომერანიაშ დიხას. როსტოკი გდრ-იშ უკაბეტაში ონიშოლი რდჷ.

ნოღა ბალტიაშ ზუღაშ წყარპიჯის იდვალუაფუ. აკმოდირთუ 8 ადმინისტრაციული რაიონშე.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* როსტოკიშ ოფიციალური ვებ-ხასჷლა
* Max Planck Institute for Demographic Research 
* Православный приход святой блаженной Ксении Петербургской
* Leibniz-Institut für Katalyse e. V. an der Universität Rostock

კატეგორია:გერმანიაშ ნოღეფი
კატეგორია:მეკლენბურგ-წჷმი პომერანიაშ ნოღეფი
ნაფეტვრები

**ნაფეტვრები** — ოფუტე ბჟაეიოლ საქორთუოს, მცხეთა-მთიანეთიშ აკანიშ მცხეთაშ მუნიციპალიტეტის, ლისიშ თემს. ზუღაშ დონეშე 880 მეტრას. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩამეფით ოფუტეს ოხორანს 90 კოჩი.

## სქოლიო

კატეგორია:მცხეთაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
You're My Heart, You're My Soul

**„You’re My Heart, You’re My Soul"** () — ჩინებული გერმანული დუეტი Modern Talking-იშ მაართა ბირა, ნამუქჷთ 1984 წანას გიშართჷ. სინგლიქ თე ბირათ ედომუშამ მოსოფელს ბრუომილიონიანი ტირაჟით გჷმიჩინჷ. თე ბირაქ მაართა აბანს მიოჭირინუ მოსოფელიშ 12 ქიანას, ძალამი პოპულარული რდჷ სსრრსჷთ. ბირაშ მიარენერი ვერსია რე Modern Talking-იშ ჟირი ალბომს.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Modern Talking-იშ ბირეფიშ ქავერ-ვერსიეფი 
* Modern Talking-იშ პოზიცია ჩარტეფს 
* Modern Talking — You’re My Heart, you’re My Soul(ბირაშ მიარენერი ვერსიაშ ერკებული) 
* History of System in blue. The true story about Modern Talking — მორჩილი ხვილაფა You’re My Heart, You’re My Soul-იშ ინგლისურ ნინაშა აკოქიმინუაშ გეშა.
* You’re My Heart, You’re My Soul-იშ ორიგინალრი ვერსიაშ ზიტყვეფი

კატეგორია:ბირეფი ანბანიშ მეჯინათ
კატეგორია:1984 წანაშ ბირეფი
კატეგორია:1985 წანაშ ბირეფი
კატეგორია:Modern Talking-იშ ბირეფი
კატეგორია:ოდებიუტე ბირეფი
ესტონეთიშ ნოღეფიშ ერკებული

ასე ესტონეთის ნოღაშ სტატუსი 47 დოხორელი პუნქტის უღუ. გიმე წჷმორინაფილი რცხილს მოჩამილი რე თინეფიში სტატისტიკური მუნაჩემეფი.
[მინი|150პქ|[ტალინი]]
[მინი|150პქ|[ტარტუ]]
[მინი|150პქ|[ნარვა]]
[მინი|150პქ|[პიარნუ]]
[მინი|150პქ|[ვილიანდი]]
[მინი|150პქ|[მაარდუ]]
## რცხილი

## ესტონეთიშ საართო რუკა
რუკაშ ლეგენდა:

## სქოლიო

კატეგორია:ესტონეთიშ ნოღეფი
ესტონეთი
კენიგსბერგი

მინი|150პქ|კენიგსბერგიშ გერბი
**კენიგსბერგი** () 1255—1945 წანაშახ ბჟაეიოლ პრუსიაშ პოლიტიკური, კულტურული დო ეკონომიკური ცენტრი რდჷ. მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმაშ თებაშ უკული, მუჟამსჷთ ბჟაეიოლ პრუსიაშ ოორუე ნორთი სხუნუეფიშ რსხუს გჷნაჩჷნ, კენიგსბერგიშ აკნაცჷმეფს აკიგჷ სხუნუეფიშ ნოღა კალინინგრადიქ.

## სურათეფი

Image-Koenigsberg, Map by Merian-Erben 1652.jpg|კენიგსბერგი 1652
Kaliningrad 05-2017 img09 Kant Island.jpg|კენიგსბერგი ოკათედრე ოხიდა (XIV ოშწანურა)


## რესურსეფი ინტერნეტის
* Kaliningrad Photo Gallery – Reisebilder aus Königsberg
* The Film ''Königsberg is dead'', France/Germany 2004 by Max & Gilbert  
* Territory's history from 1815 to 1945 
* Interactive Map with photos of Königsberg and modern Kaliningrad 
* Site with 400+ side-by-side photos of 1939/2005 identical locations in Königsberg/Kaliningrad   
* Northeast Prussia 2000: Travel Photos

კატეგორია:ბჟაეიოლი პრუსია
კატეგორია:პრუსია
კატეგორია:კალინინგრადი
ქვერქვენწეფი

**ქვერქვენწეფი**, **რეპტილიეფი** () — გაგაჩამი ჩხოლარეფიშ კლასი. თახმი სქირონაშ ჩხოლარეფი რენა, ნამუთ თის გჷმიხანტუ, ნამჷ-და სქირონას იმიარებჷნა დო ივითარებჷნა. დჷთმოდვანა გურიშ გოფშა დიდარ დო ხეჭეჭით ფორილ მარქვალეფს, ამფიბიეფწკჷმა ალაზჷმაფათ უმოსი რსულჸოფური შურღალაშ (დიფერენცირაფილი ტრაქეათ დო ფიჟვეფი) დო ზისხირიშ მიმოულაშ სისტემეფი უღჷნა.

ქვერქვენწეფს ფიჟვეფით მეუღჷნა შური. თინეფი, ამფიბიეფიშ მოგვენო, ჰეერშე ღებულენა ჟანგბადის დო გიმმუღნა ნოშქერორჟანგი. თინეფიშ სქირე კანი ვა რემენწყილი კანით შურღალას, თეშ გეშა ქვერქვენწიშ ფიჟვეფი უმოსი ჭყანიერი ოკო რდას, ვინდარო ამფიბიეფიშ. მართალოთ, რეპტილიეფიშ ფიჟვეფს ნაკიჩეფი უღჷნა, ნამუშ გეშა იძინანს თინეფიშ ოშურღალე ჟინპიჯი. თენა უნარღელჸოფენს ჟანგბადიშ ხვეიანო მეჭირინაფას ორგანიზმიშო. ქვერქვენწეფს ლექინი კიდალეფით მიარე კურთხუო დორთილი ფიჟვეფი უღჷნა, ნამუეფით ხუჭელი რე. ქვერქვენწეფიშ რსხულიშ ტემპერატურა იროიანი ვა რე. თინა ითირუ ჰეერიშ ტემპერატურაშ მეჯინათ. რეპტილიეფი რგილზისხირამი ჩხოლარეფი რენა.

ტიოზიშ ქვიშას მახვენი ქვერქვენწეფი თაკარა ბჟაშ გიმე თხილერი რენა გიშასქირაფაშე, თიშენ ნამჷ-და თინეფიშ გალენი ოფორუე გარძე რე ბეკერე დო ჩხოლარს დოღამაკაფაშ დო წყარიშ დინაფაშე თხილანს, ე.ი. ჩხოლარიშ გიშასქირაფა ვათმოხვადუ. გვერეფიშ რსხული ფორილი რე ქალამი ქერცეფით, ნიანგეშ დო კუშ რსხული ფორილი რე ქალამი ფარეფით. რსხულიშ ქალამი დაცხი ვერდუ, თეშ გეშა ჩხოლარიშ ძინაწკჷმა ართო თინა ღურუ. გვერეფიშ რსხულშე ჯვეში კანი ცენს მორჩილ დო დიდ ნოჭკერეფო. ახალი ქალამი დაცხი წჷმიქიმინუ ჯვეშიშ გიმე, კანიშ ჟილენი ფაშე. კანიშ გალენი ოფორუეშ თირუას - კანიშ თირუა ჯოხო. ქვერქვენწეფი კანს ითირანა.

მუჭოთ გინორთელი რე ქვერქვენწეფიშ გვარობეფი დო თინეფიშ წინაშ წესი, თეშ რე გინორთელი თინეფიშ ჭკომუათ. რეპტილიეფი ოჭკომალო თარო შხვა ჩხოლარეფს გჷმირინუანა. გვერი მაჯინენს შხუ ჩხოლარეფშა. სამანგათ: რჩქვანელობური ანკარა ღალუეფს დო შხვა მორჩილ წყარჩუაშეეფს ჭოფუნს გორდეფს, გვერჟღამა დიო ჟღამით ჸვილუნს ოკიბირალს, უკული — გჷნმოყინტუნს.

რეპტილიეფი მაფურინჯეეფწკჷმა დო ძუძუშმაწუალეფწკჷმა ართო ორხველჷნა უმაღალაშ გაგაჩამეფს - ამნიონიანეფს, ნამუეფს შქას თინეფი უდაბალაშ ბუნას აკმადგინანა.

## სქოლიო

კატეგორია:ქვერქვენწეფი
მუსლიმეფიშ საჯიმალო

**მუსლიმი ჯიმალეფიშ ჯარალუა** (); კუნტას - **მუსლიმეეფიშ-საჯიმალო** ( — ტრადიციული სუნიტური ისლამური ორგანიზაცია, ნამუთ 1928 წანას დარსხუ, ეგვიპტეს ისლამმორჩქინე დო სკოლაშ მარწაფალი ჰასან ალ-ბანაქ. ორგანიზაციაქ არაბულ ოქიანუს მოხუჯეეფი მიპალუ დო გოლინა იღვენუ შხვა თიჯგურა ისლამურ ჯგუბუეფშა, მუჭომით რე ჰამასი. მუსლიმეფიშ საჯიმალო მერჩქინელი რე ტერორისტული ორგანიზაციეფიშ მოხუჯეთ დო მიშაჸონაფილი რე ტერორისტული ორგანიზაციეფიშ ერკებულშა გეჸვენჯი ქიანეფიშით: ბაჰრეინი, ეგვიპტე, რუსეთი, სირია, საუდიშ არაბეთი დო არაბეფიშ გოართოიანაფილი საამიროეფი.

მუსილიმი ჯიმალეფიშ ჯარალუა მუში დუდს თინჩალ, დემოკრატიულ ორგანიზაციათ მირჩქინანს დო მუში ლიდერი უდღანუ ნძალებას დო ნძალებურ აქტეფს.

## ლიდერეფი

*დჷმარსხუაფალი დო მაართა ლიდერი: (1928–1949) ჰასან ალ-ბანა
*2-ა: (1949–1972) ჰასან ალ-ჰუდაიბი
*3-ა: (1972–1986) უმარ ალ-ტილმისანი
*4-ა: (1986–1996) მუჰამად ჰამიდ აბუ ალ-ნასრი
*5-ა: (1996–2002) მუსტაფა მაშჰური
*6-ა: (2002–2004) მამუნ ალ-ჰუდაიბი
*7-ა: (2004–2010) მოჰამედ მაჰდი აკეფი
*8-ო: (16 ღურთუთა 2010 - ასეშა) მოჰამედ ბადი

## ტერორისტულ ორგანიზაცით გჷმოცხადაფა
გიმე მოჩამილი ქიანეფი მუსლიმეფიშ-საჯიმალოს ტერორისტულ ორგანიზაცით მირჩქინანა:

## თაშნეშე ქოძირით
*ტერორისტული ორგანიზაციეფი
*საიდ ყუტბი
*ჰასან ალ-ბანა

## ლიტერატურა
*Zahid, Mohammed (2012) *The Muslim Brotherhood and Egypt's Succession Crisis: The Politics of Liberalisation and Reform in the Middle East* I. B. Tauris ISBN 1780762178
*Leikrn, Robert S. and Steven Brooke (2007) *The Moderate Muslim Brotherhood*, Foreign Affairs.
*"The Nazi Roots of Palestinian Nationalism and Islamic Jihad," by David Meir-Levi (2007

## რესურსეფი ინტერნეტის

*Ikhwan Web official site
*
*"Egyptian democracy and the Muslim Brotherhood"  European Union Institute for Security Studies
*Counter Extremism Project profile
*Muslim Brotherhood Special Report
* Muslim Brotherhood Review: Written statement

## სქოლიო

კატეგორია:ისლამიშ ისტორია
კატეგორია:ეგვიპტეშ პოლიტიკა
გიორგი მაკარიძე

**გიორგი მაკარიძე** (დ. 31 მელახი, 1990) —  ქორთუ მობურთე. პორტუგალიიშ ოკუჩხბურთე კლუბ „ვიტორია სეტუბალიშ” დო  საქორთუოშ ერუანული ოკუჩხბურთე ნაკორობაშ მეკარე.

## ტიტულეფი
### მორეირენსე
* ტაჩა და ლიგა: 2016-17

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Soccerway
* 

კატეგორია:დუნაბადი 1990
კატეგორია:დუნაბადი 31 მელახი
კატეგორია:ქორთუ მობურთეეფი
ევროპული ლაჸაფეფი 2019

**ევროპული ლაჸაფეფი 2019** (; ) — ისტორიას მა-2 ევროპული ლაჸაფეფი, ნამუსჷთ მენძელენდჷ ბელარუსიშ ნანანოღა მინსკი. მაართა ევროპულ ლაჸაფეფქ იტარჷ 2019 წანაშ 21-30 მანგის. ლაყაფეფს ოკათუდჷ 4082 სპორტსმენი 50 ერუანული ოლიმპიური კომიტეტიშე. ევროპულ ლაჸაფეფქ იტარჷ სპორტიშ 15 გვარობას.

## მაკათური ქიანეფი
რკინალას ოკათუდჷ 50 ქიანა.

* 
* 
* 
* 
* 
*  **(მენძელი)**
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## რესურსეფი ინტერნეტის
* https://www.belarus.by/en/about-belarus/sport/2019-european-games-minsk

კატეგორია:ევროპული ლაჸაფეფი
თამარ ჩუგოშვილი

**თამარ ჩუგოშვილი** (დ. 11 მარაშინათუთა, 1984, გურჯაანი, საქორთუოშ სსრ) — ქორთუ პოლიტიკოსი. საქორთუოშ მა-9 მოჭანაფაშ პარლამენტიშ მადუდეშ საღალობაშ მარსულებერი 2019 წანაშ 21 მანგიშე 25 მანგიშა.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* http://www.nplg.gov.ge/bios/ka/00006715

კატეგორია:დუნაბადი 1984
კატეგორია:ქორთუ პოლიტიკოსეფი
კატეგორია:საქორთუოშ მა-9 მოჭანაფაშ პარლამენტიშ მაკათურეფი
კატეგორია:საქორთუოშ პარლამენტიშ მადუდეეფი
სახენწჷფო დუმა

thumb|მარჯვნივ|300პქ|<center>რუსეთიშ სახენწჷფო დუმაშ ემბლემა</center>
**სახენწჷფო დუმა** () — რუსეთიშ ფედერაციაშ ფედერალური კათუაშ გიმენი პალატა; ჟილენი პალატას წჷმარინუანს რუსეთიშ ფედერალური სხუნუ. დუმაშ დგჷმილი იდვალუაფუ მოსკოვიშ ცენტრის, მანეჟიშ მოედანშე მუსხირენი მეტრის. დუმაშ მაკათურეფშა დეპუტატეფი უჯოხონა. სახენწჷფო დუმაქ დოთირუ რუსეთიშ უმაღალაში კათუა, თიშ უკული, მუთ 1993 წანაშ საკონსტიტუციო კრიზისიშ გეშა, ბორის ელცინქ ახალი კონსტიტუცია შიმუშჷნ, ნამუქჷთ საარძო რეფერენდუმით დენტკიცუ.

## ისტორია
სახენწჷფო დუმაქ გჷმიქიმინჷ 1906 წანას დო თინა რუსეთიშ მაართა გიშაგორილი პარლამენტი რდჷ. მაფა ნიკოლოზ II-აშ მაართა ჟირ ცადებაქ, თინა აქტიურო გჷნურთინუაფუდჷკო, უმწუძინუქ იჸუ. ტეშ უკული, ირი დუმა შაყარუაშე მუსხირენ თუთაშა აკმოცენდჷ. 1907 წანაშ ოგიშაგორუე რეფორმაშ უკული, კინ თიმ წანაშ გერგობათუთას, გეგშაგორეს მასუმა დუმა, ნამუთ ღარო ჟილენი კლასიშ მაკათურეფშე აკმოდირთუდჷ, რადიკალური მეჯინეფიშ მოღვენი ადამიერეფი — დუმას ვათმოხვადუდჷ. 1905 წანაშ რევოლუციაშ უკული დორსხუაფილი დუმა რუსეთიშ ავტოკრატიულ სისტემას შანულამი თირუეფიშ მაუჭყაფალი რდჷ. თეშ მოხა, უკულიანს დუმაქ შანულამი როლი არსულუა რუსეთიშ ისტორიას, თიშენ ნამჷ-და, ფურთუთაშ რევოლუციაშ ართ-ართი ხემანწყუ ფაქტორო გჷნირთჷ, ნამუქჷთ რუსეთის ავტოკრატია მობოლუ.

1993 წანაშ ქირსეთუთას, ელცინიშ მოხუჯე პარტიეფქ გიშაგორუეფსი დუმაშ 175 აბანი მიპალუეს, აწმარენჯი მეკვარჩხანე ბლოკიქ — 125 აბანი.

1990-იანი წანეფიშ მაჟირა ნორთის, დუმაქ რეგიონული ლიდერეფიშ დო ბიზნესმენეფიშჸურე ლობირაფაშ მეკონო გჷნირთჷ, თიშ გეშა, ნამჷ-და თინეფი ოგინაგაფუე თირუეფს დო ოკანონმადვალე მაფორუობას ელჷდეს. 

2000-იანი წანეფიშ დაჭყაფუს, 1999 წანაშ ოპარლამენტე გიშაგორუეფშე მოჸუნაფილი, სახენწჷფო დუმაშ მამართალი ნძალეფი რდჷ პრეზიდენტიშ მოხუჯე პარტია „ართობა“ დო რუსეთიშ კომუნისტური პარტია.

## ნება გოქუნელობეფი
რუსეთიშ კონსტიტუციაშ მეჯინათ, სახენწჷფო დუმას უღუ სპეციალური ნებაგოქუნელობეფი:

*ოჸია რუსეთიშ პრემიერ-მინისტრიშ დორინაფაშენი;
*რუსეთიშ თარობაშ მუშობაშ შედეგეფიშ ირწანური მორჩქილაფა;
*რუსეთიშ თარობაშოთ ნდობაშ გჷმოცხადაფა;
*რუსეთიშ ცენტრალური ბანკიშ მადუდეშ დორინაფა დო გოტება;
*ბუღალტერეფიშ პალატაშ მადუდეშ დო აუდიტორეფიშ მუდანობაშ გვერდიშ დორინაფა დო გოტება;
*რუსეთიშ ოკათე მათხილეშ დორიუნაფა დო გოტება;
*ამნისტიაშ გჷმოცხადაფა;
*რუსეთიშ პრეზიდენტიშო იმპიჩმენტიშ გჷმოცხადაფა (უციო რე მაკათურეფიშ ჟირი-ნასუმორი).

რუსეთიშ დუმას შეულებუ დეკრეტეფიშ გიშაშქუმალა.

## მიმალი აკოდგინალუა

## რესურსეფი ინტერნეტის
*  რუსეთიშ დუმაშ ოფიციალური ვებ-ხასჷლა

კატეგორია:რუსეთიშ პოლიტიკა
კატეგორია:რუსეთიშ ფედერალური კათუა
ექრემ იმამოღლუ

**ექრემ იმამოღლუ** (დ. 4 მანგი, 1970) — თურქი პოლიტიკოსი, 2019 წანაშ 23 მანგიშე სტამბოლიშ მერი.

## რესურსეფი ინტერნეტის

*ოფიციალური ვებ-ხასჷლა
## სქოლიო
ევროპული საქორთუო

**ევროპული საქორთუო** — პოლიტიკური პარტია საქორთუოს. „ევროპული საქორთუოშ“ მადუდე - გიგა ბოკერია (ასეშა 10 პირელი, 2021). პარტიის დირსხუფაშეეფი: გიგი უგულავა, გიგა ბოკერია დო დავით ბაქრაძე.

## მადუდეეფი

## პარლამენტი
პარტიას 5 მანდატი უღუ საქორთუოშ პარლამენტის.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*ოფიციალური ვებ-ხასჷლა

კატეგორია:საქორთუოშ პოლიტიკური პარტიეფი
ალექსანდრე ჩიქავა

**ალექსანდრე ხიტუშ სქუა ჩიქავა** (დ.  1882, შამგონა, ზუგდიდიშ მაზრა — ღ. 28 მარაშინათუთა,  1924) — ქორთუ პედაგოგი, პოლიტიკოსი დო ოჯარალე მოღალე; საქორთუოშ რესპუბლიკაშ დუმარსხუაფალი კათუაშ მაკათური.

## ბიოგრაფია
ალექსანდრე ჩიქავაქ დებადჷ 1882 წანას, ზუგდიდიშ მაზრაშ ოფუტე შამგონას.

გაათუ ომენოღალე ოგურაფუ, ქუთეშიშ ომეურნე სკოლა.

1902 წანაშე მუშენდჷ მაგურაფალო. 1905 წანაშე რდჷ რუსეთიშ სოციალ-დემოკრატიული მუშეფიშ პარტიაშ „მენშევიკეფიშ ფრაქციაშ“ მაკათური; პარტიაშ სამარგალოშ კომიტეტიშ მაკათური დო აქტიური ორგანიზატორი. მაფაშ რეჟიმიშ ბორჯის, რევოლუციური საქვარუაშ გეშა ოჭოფეს 1905, 1906 დო 1913 წანეფს. ხვილუაშე გოტებაშ უკული,  1917 წანას გილეშჷ ზუგდიდიშ პოლიციაშ არგამა თოჸუჯიშ თუდო, რევოლუციური საქვარუაშ დო ოხვილაშეშე ნტებაშ გურშენ. 1917 წანას რდჷ საქორთუოშ სოციალ-დემოკრატიული მუშეფიშ პარტიაშ ზუგდიდიშ მაზრაშ კომიტეტიშ მაკათური. 1919 წანაშ 12 მელახიშე გიშაგორილი რდჷ საქორთუოშ რესპუბლიკაშ დუმარსხუაფალი კათუაშ მაკათურო საქორთუოშ სოციალ-დემოკრატიული მუშეფიშ პარტიაშ ერკებულით. რდჷ მუშითდუდალაშ კომისიაშ მაკათური. 1921 წანას, სხუნუეფიშ რუსეთშე საქორთუოშ დემოკრატიული რესპუბლიკაშ ოკუპაციაშ უკული ქოდოსქიდჷ საქორთუოს დო ოკათუდჷ აწორინჯალაშ ყარაფის; პარალელურო გურაფულენდჷ ქართიშ სახენწჷფო უნივერსიტეტის პედაგოგიურ ფაკულტეტის. ანტისხუნუფიშ აკოანჯარაფილი არყებაშ დოჭყაფაშ უკული შხვა პოლიტხვილირეფწკჷმა ართო გორხვეს.  

## ლიტერატურა
* *ი. ხვადაგიანი*,  საქორთუოშ დუმარსხუაფალი კათუა 1919. ხს. 426.  ქთ. 2016  

## რესურსეფი ინტერნეტის
* 

 
კატეგორია:დუნაბადი 1882
კატეგორია:ნაღურა 28 მარაშინათუთა
კატეგორია:გარდაცვლილი 1924
კატეგორია:საქართველოს დამფუძნებელი კრების წევრები