open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ახალი ნიჩბისი

**ახალი ნიჩბისი** — ოფუტე საქორთუოს, მცხეთა-მთიანეთიშ აკანიშ მცხეთაშ მუნიციპალიტეტის (ნიჩბისიშ თემიშ ტერიტორიული ორგანო), თრიალეთიშ ქჷნდჷრიშ ოორუე გვალაშოწმოხონს, წყარმალუ მტკვარიშ მარძგვანი ოძგაშეს. ზუღაშ დონეშე 580 მეტრას. გოძვენა მცხეთაშახ 15 კილომეტრი. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩამეფით ოფუტეს ოხორანს 624 კოჩი.

## ლიტერატურა
*ქსე, ტ. 2, გვ. 92, თბ.,1977
*საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, გვ. 20
*საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტ.2, გვ. 115

## სქოლიო

კატეგორია:მცხეთაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
მისაქციელი

**მისაქციელი** — ოფუტე საქორთუოს, მცხეთა-მთიანეთიშ აკანიშ მცხეთაშ მუნიციპალიტეტის. თემიშ ცენტრი.. წყარმალუ არაგვიშშ კვარჩხან ოძგაშეს. ზუღაშ დონეშე 600 მეტრას. გოძვენა მცხეთაშახ 15 კილომეტრი. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩამეფით ოფუტეს ოხორანს 2100 კოჩი.

## ლიტერატურა
*

## სქოლიო

კატეგორია:მცხეთაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
მსხალდიდი

**მსხალდიდი** — ოფუტე საქორთუოს, მცხეთა-მთიანეთიშ აკანიშ მცხეთაშ მუნიციპალიტეტის (ლისიშ თემი). იდვალუაფუ თრიალეთიშ ქჷნდჷრიშ ბჟაეიოლ კართეს. ზუღაშ დონეშე 1140 მეტრას. გოძვენა მცხეთაშახ 21 კილომეტრი. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩამეფით ოფუტეს ოხორანს 603 კოჩი.

## ლიტერატურა
*

## სქოლიო

კატეგორია:მცხეთაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
ვარდისუბანი (მცხეთაშ მუნიციპალიტეტი)

**ვარდისუბანი** — ოფუტე საქორთუოს, მცხეთა-მთიანეთიშ აკანიშ მცხეთაშ მუნიციპალიტეტის (ქსოვრისიშ თემიშ ტერიტორიული ორგანო), აშაძჷ მუხრანიშ დჷკის, წყარმალუ ქსანიშშ კვარჩხან ოძგაშეს. ზუღაშ დონეშე 570 მეტრას. გოძვენა მცხეთაშახ 27 კილომეტრი. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩამეფით ოფუტეს ოხორანს 157 კოჩი.

## ლიტერატურა
*

## სქოლიო

კატეგორია:მცხეთაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
მუხრანი (მცხეთაშ მუნიციპალიტეტი)

**მუხრანი** — ოფუტე საქორთუოს, მცხეთა-მთიანეთიშ აკანიშ მცხეთაშ მუნიციპალიტეტის, მუხრანიშ თემს. იდვალუაფუ მუხრანიშ დჷკის, წყარმალუ ქსანიშ კვარჩხან ოძგაშეს. ზუღაშ დონეშე 550 მეტრას. გოძვენა მცხეთაშახ 23 კილომეტრი. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩამეფით ოფუტეს ოხორანს 6197 კოჩი.

## ლიტერატურა

## სქოლიო

კატეგორია:მცხეთაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
კოტორაანთკარი

**კოტორაანთკარი** — ოფუტე ბჟაეიოლ საქორთუოს, მცხეთა-მთიანეთიშ აკანიშ მცხეთაშ მუნიციპალიტეტის, გალავანიშ თემს. ზუღაშ დონეშე 830 მეტრას. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით ოფუტეს ოხორანს 50 კოჩი.

## სქოლიო

კატეგორია:მცხეთაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
ლისი (მცხეთაშ მუნიციპალიტეტი)

**ლისი** — ოფუტე ბჟაეიოლ საქორთუოს, მცხეთა-მთიანეთიშ აკანიშ მცხეთაშ მუნიციპალიტეტის. თემიშ ცენტრი. ზუღაშ დონეშე 820 მეტრას. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით ოფუტეს ოხორანს 598 კოჩი.

## თაშნეშე ქოძირით
*ლისიშ ტობა
*ლისიშ წიმინდე ესტატეშ ოხვამე
*ლისიშ წიმინდე გერგიშ ოხვამე

## სქოლიო

კატეგორია:მცხეთაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
სასხორი

**სასხორი** — ოფუტე ბჟაეიოლ საქორთუოს, მცხეთა-მთიანეთიშ აკანიშ მცხეთაშ მუნიციპალიტეტის, იდვალუაფუ წყარმალუ ნიჩბისისწყალიშ ლეხერს, ნიჩბისიშ სუკიშ ჯინჯის. ოფუტეს მუკმურს სასხორი - დიდგორიშ დინოხოლენსახენწჷფობურ შანულობაშ შარა. ზუღაშ დონეშე 590 მეტრას. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩამეფით ოფუტეს ოხორანს 332 კოჩი.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* saskhori.wordpress.com
* სასხორიშ რუკა
* სასხორი

## სქოლიო

კატეგორია:მცხეთაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
უფურეთი (მცხეთაშ მუნიციპალიტეტი)

**უფურეთი** — ოფუტე ბჟაეიოლ საქორთუოს, მცხეთა-მთიანეთიშ აკანიშ მცხეთაშ მუნიციპალიტეტის, მისაქციელიშ თემს. იდვალუაფუ ალევიშ ქჷნდჷრიშ ობჟათე დაბოლებას. ზუღაშ დონეშე 1000 მეტრას. გოძვენა მცხეთაშახ 25 კილომეტრი. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩამეფით ოფუტეს ოხორანს 18  კოჩი.

## ლიტერატურა

## სქოლიო

კატეგორია:მცხეთაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
მუხათგვერდი

**მუხათგვერდი** — ოფუტე ბჟაეიოლ საქორთუოს, მცხეთა-მთიანეთიშ აკანიშ მცხეთაშ მუნიციპალიტეტის, ძეგვიშ თემს. 2007 წანაშახ ზაჰესიშ თემშა მიშმეშჷ. ზუღაშ დონეშე 470 მეტრას. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩამეფით ოფუტეს ოხორანს 203 კოჩი.

## სქოლიო

კატეგორია:მცხეთაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
სხალტბა (მცხეთაშ მუნიციპალიტეტი)

**სხალტობა** — ოფუტე ბჟაეიოლ საქორთუოს, მცხეთა-მთიანეთიშ აკანიშ მცხეთაშ მუნიციპალიტეტის, წეროვანიშ თემს. ზუღაშ დონეშე 900 მეტრას. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩამეფით ოფუტეს ოხორანს 2 კოჩი.

## სქოლიო

კატეგორია:მცხეთაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
ცხვარიჭამია

**ცხვარიჭამია** — ოფუტე მცხეთაშ რაიონს, საბუდარიშ ქჷნდჷრს. წყარმალუ თეზამიშ ლეხერს, ზუღაშ დონეშე 1180 მ. კურორტი დიდარი რე ჩანარული ოფორუთ. ზარხული ტიბჷ დო ხანგინძე რე. ცხვარიჭამია იკოროცხუ რეკრეაციულ-კლიმატურ ოკურორტე ზონათ, შურიშ ოღალარი ორგანოეფიშ კურნალუაშ დო პროფილაქტიკაშო. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩამეფით ოფუტეს ოხორანს 57 კოჩი.

## სქოლიო

კატეგორია:მცხეთაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
ძალანთხევი

**ძალანთხევი** — ოფუტე ბჟაეიოლ საქორთუოს, მცხეთა-მთიანეთიშ აკანიშ მცხეთაშ მუნიციპალიტეტის, თრიალეთიშ ქჷნდჷრიშ ბჟაეიოლ კართეს. ზუღაშ დონეშე 920 მეტრაშ სიმაღალას. გოძვენა მცხეთაშახ 35 კილომეტრი. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩამეფით ოფუტეს ოხორანდჷ 14 კოჩი.

## ლიტერატურა

## სქოლიო

კატეგორია:მცხეთაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
ჯვეში ქანდა

**ძველი ქანდა** — ოფუტე საქორთუოს, მცხეთა-მთიანეთიშ აკანიშ მცხეთაშ მუნიციპალიტეტის, მუხრანიშ თემს. აშაძჷ მუხრანიშ დჷკის. წყარმალუ ქსანიშ კვარჩხან ოძგაშეს. ზუღაშ დონეშე 520 მეტრა სიმაღალას. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩამეფით ოფუტეს ოხორანს 1106 კოჩი. ოფუტეს ოხორანა ასურალეფი.

## ლიტერატურა

## სქოლიო

კატეგორია:მცხეთაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
წინამძღვრიანთკარი

**წინამძღვრიანთკარი** — ოფუტე საქორთუოს, მცხეთა-მთიანეთიშ აკანიშ მცხეთაშ მუნიციპალიტეტის. აშაძჷ მუხრან-საგურამოშ დჷკიშ ბჟაეიოლ ნორთის. ზუღაშ დონეშე 680 მეტრა სიმაღალას. გოძვენა მცხეთაშახ 20 კილომეტრი. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩამეფით ოფუტეს ოხორანს 668 კოჩი.

## სქოლიო

კატეგორია:მცხეთაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
წოდორეთი

**წოდორეთი** — ოფუტე საქორთუოს, მცხეთა-მთიანეთიშ აკანიშ მცხეთაშ მუნიციპალიტეტის. გოძვენა ქართიშახ 20 კილომეტრი. ზუღაშ დონეშე 900 მეტრას. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩამეფით ოფუტეს ოხორანს 323 კოჩი.

## სქოლიო

კატეგორია:მცხეთაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
ჭილაანთკარი

**ჭილაანთკარი** — ოფუტე ბჟაეიოლ საქორთუოს, მცხეთა-მთიანეთიშ აკანიშ მცხეთაშ მუნიციპალიტეტის, საბადარიშ ქჷნდჷრიშ ბჟადალ კართეშ ქვინჯის. წყარმალუ თეზამიშ (არაგვიშ კვარჩხანი ნადუ) ლეხერს, ზუღაშ დონეშე 900 მეტრა სიმაღალას. გოძვენა მცხეთაშახ 18 კილომეტრი. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩამეფით ოფუტეს ოხორანს 0 კოჩი.

## ლიტერატურა

## სქოლიო

კატეგორია:მცხეთაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
ხეკორძი

**ხეკორძი** - ოფუტე მცხეთაშ მუნიციპალიტეტის ძეგვიშ თემიშ ოკათუეში), თრიალეთიშ ქჷნდჷრიშ ოორუე კართეს, წყარმალუ ხეკორძულაშ (მტკვარიშ მარძგვანი ნადუ) ლეხერს. ზუღაშ დონეშე – 720 მეტრა, მცხეთაშე – 16 კილომეტრი. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით ოფუტეს ოხორანს 16 კოჩი.

## სქოლიო

კატეგორია:მცხეთაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
ძეგვი

**ძეგვი** — ოფუტე საქორთუოს, მცხეთა-მთიანეთიშ აკანიშ მცხეთაშ მუნიციპალიტეტის. წყარმალუ მტკვარიშ მარძგვან ოძგაშეს. ზუღაშ დონეშე 560 მეტრა სიმაღალას. ზუღაშ დონეშე 560 მ სიმაღალას. გოძვენა მცხეთაშახ 9 კილომეტრი, ძეგვიშ რკინაშარაშ გიორენჯიშე 2 კილომეტრის. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩამეფით ოფუტეს ოხორანს 2840 კოჩი.

## ლიტერატურა

## სქოლიო

კატეგორია:მცხეთაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
ძალისი (მცხეთაშ მუნიციპალიტეტი)

**ძალისი** — ოფუტე ბჟაეიოლ საქორთუოს, მცხეთა-მთიანეთიშ აკანიშ მცხეთაშ მუნიციპალიტეტის. აშაძჷ მუხრან-საგურამოშ დჷკის, წყარმალუ ნარეკვავიშ (არაგვიშ მარძგვანი ნადუ) მელე-მოლე პიჯეფს, ზუღაშ დონეშე 590 მეტრა სიმაღალას. გოძვენა მცხეთაშახ 18 კილომეტრი. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩამეფით ოფუტეს ოხორანს 2104 კოჩი.

ანტიკურ დო ორდოშიან ფეოდალურ ხანას ოფუტეშ ტერიტორიას სქიდუდჷ ნოღა ძალისი.

## ლიტერატურა

## სქოლიო

კატეგორია:მცხეთაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
ჯიღაურა

**ჯიღაურა** — ოფუტე საქორთუოს, მცხეთა-მთიანეთიშ აკანიშ მცხეთაშ მუნიციპალიტეტის. აშაძჷ მუხრან-საგურამოშ დჷკის, წყარმალუ თეზამიშ (არაგვიშ კვარჩხანი ნადუ) მარძგვან ოძგაშეს. ზუღაშ დონეშე 580 მეტრა სიმაღალას. გოძვენა მცხეთაშახ 15 კილომეტრი. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩამეფით ოფუტეს ოხორანს 175 კოჩი

## ლიტერატურა

## სქოლიო

კატეგორია:მცხეთაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
წილკანი (მცხეთაშ მუნიციპალიტეტი)

**წილკანი** — ოფუტე საქორთუოს, მცხეთა-მთიანეთიშ აკანიშ მცხეთაშ მუნიციპალიტეტის, თემიშ ცენტრი (ოფუტე ერედა.) აშაძჷ მუხრანიშ დჷკის. წყარმალუ ნარეკვავიშ კვარჩხან ოძგაშეს. გოძვენა მცხეთაშახ 10 კილომეტრი. ზუღაშ დონეშე 560 მეტრას. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩამეფით ოფუტეს ოხორანს 3590 კოჩი.

## სქოლიო

კატეგორია:მცხეთაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
კარსანი

**კარსანი** — ოფუტე მცხეთაშ მუნიციპალიტეტის, თრიალეთიშ ქჷნდჷრიშ ბჟაეიოლ კართეს. ზუღაშ დონეშე 700 მ, მცხეთაშე 8 კმ. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით ოფუტეს ოხორანს 18 კოჩი.

## გეოგრაფია
კარსანი იდვალუაფუ საქორთუოშ ამუდღანერი დო ანტიკურ ნანანოღეფს — ქართი დო მცხეთაშ შქას მორთინაფილ ჭიჭე ლეხერს, მტკვარიშ დო არაგვიშ აკაკათაფუწკჷმა. ლეხერი სიგჷრძას გვალო შკვითშახ კილომეტრის წჷმარინუანს დო დონეეფიშ შხვაობა ლეხერიშ დუდ დო ბოლოშ შქას 500 მეტრას უმონს, მუდგაშ გეშათ ლეხერი გჷშმეგორუ გოსოფური ორთათ დო ეკომიარეფერუანობათ.

## ისტორია
გჷნოჩამაშ მეჯინათ, კარსანიშ გოხოლუას რე ნთხორილი ქორთუეფიშ ეთნარქი — ქართლოსი. ქორთული ოისტორიე-ოეკლესიე ტრადიციაშ მეჯინათ, იბერიაშ მაფეფს ნაბუქოდონოსორიშე თხოზინელი ურიული თემიშა ქჷმეუჩამუნა კარსანი ოხორინალო.

1904 წანას ოფუტეს გინწყჷ ქართიშ გეოფიზიკური ობსერვატორიაშ გჷნართიქ, ნამუთ 1935 წანაშე გეგნიღეს დუშეთშა (დუშეთიშ გეოფიზიკური ობსერვატორია). თე პერიოდიშ რე ოფუტეს ამუდღარშახ წჷმოსქილადირი ობსერვატორიაშ ნოგაფუ.

მოწამეეფიშ გჷნოჩამათ II მოსოფელიშ ლჷმაშ პერიოდის თაქ ლავრენტი ბერიაშ ხემანჯღვერალათ ფიზიკოსეფი სალამუსო ანჯარშე მუშენდეს, მუდგაშ გეშა ლეხერი მენოღალეეფშე ჩოლერი დო გჷნოკილერი ჸოფე.

ლჷმაშ უკული ნოდგჷმქ გეგნაჩეს არქეოლოგეფს, ნამუეფით არმაზისხევი-ბაგინეთი-კარსანიშ არქეოლოგიურ ტყაჩირს მუშენდესჷნ. მოგვიანაფილო, თე კომპლექსის მანწყის ტუბოლეხე. ლანდშაპტური პიჯალეფიშ დო დიდი დოხორინეფშე იზოლაციაშ გეშა. ოლეხექ ფუნქციონირაფა მეჭყვიდჷ 1980-ამ წანეფიშ ბოლოს.

## ქოძირით თაშნეშე
*კარსნისხევიშ არქეოლოგიური ძეგლეფი
*კარსანიშ დიდაქირსეშ ეკლესია
*კარსანიშ წიმინდე ნინოშ ეკლესია

## სქოლიო

კატეგორია:მცხეთაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
კასკალესიშ კანტონი

**კასკალესიშ კანტონი** () — კანტონი ეკვადორს, სუკუმბიოსიშ პროვინციას. ადმინისტრაციული ცენტრი რე ნოღა კასკალესი. 2001 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით მახორობა 7 409 ადამიერს აკმადგინანდჷ.

## სქოლიო

კატეგორია:ეკვადორიშ კანტონეფი
ამბატოშ კანტონი

**ამბატოშ კანტონი** () — კანტონი ეკვადორს, ტუნგურაუაშ პროვინციას. ადმინისტრაციული ცენტრი რე ნოღა ამბატო. 2001 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით მახორობა 287 282 ადამიერს აკმადგინანდჷ.

## სქოლიო

კატეგორია:ეკვადორიშ კანტონეფი
პილიაროშ კანტონი

**პილიაროშ კანტონი** () — კანტონი ეკვადორს, ტუნგურაუაშ პროვინციაში. ადმინისტრაციული ცენტრი რე ნოღა პილიარო. 2001 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით მახორობა 34 925 ადამიერს აკმადგინანდჷ.

## სქოლიო

კატეგორია:ეკვადორიშ კანტონეფი
გუალაკისაშ კანტონი

**გუალაკისაშ კანტონი** () — კანტონი ეკვადორს, მორონა-სანტიაგოშ პროვინციას. ადმინისტრაციული ცენტრი რე ნოღა გუალაკისა. 2001 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით მახორობა 15 288 ადამიერს აკმადგინანდჷ.

## სქოლიო

კატეგორია:ეკვადორიშ კანტონეფი
აიანტაშ მუნიციპალიტეტი

**აიანტაშ მუნიციპალიტეტი** () — მუნიციპალიტეტი ბოლივიას, ლა-პასიშ დეპარტამენტიშ მუნიეკასიშ პროვინციას. 2010 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით მახორობა 12 125 ადამიერს აკმადგინანდჷ. ფართობი 556 კმ² რე.

მუნიციპალიტეტი მუშ ჸურეშე კანტონეფო ირთუ. 

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ბოლივიაშ სტატისტიკაშ ერუანული ინსტიტუტი

კატეგორია:ბოლივიაშ მუნიციპალიტეტეფი
აიკილეშ მუნიციპალიტეტი

**აიკილეშ მუნიციპალიტეტი** () — მუნიციპალიტეტი ბოლივიას, კოჩაბამბაშ დეპარტამენტიშ ნარსისო-კამპეროშ პროვინციას. 2010 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით მახორობა 31 790 ადამიერს აკმადგინანდჷ. ფართობი 2 720 კმ² რე.

მუნიციპალიტეტი მუშ ჸურეშე კანტონეფო ირთუ.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*ბოლივიაშ სტატისტიკაშ ერუანული ინსტიტუტი

კატეგორია:ბოლივიაშ მუნიციპალიტეტეფი
კვიპროსიშ პრეზიდენტი

**კვიპროსიშ პრეზიდენტი** — კვიპროსიშ სახენწჷფოშ დო თარობაშ მადუდე, მახორობა გჷშმეგორუნს 5 წანაშ ხანით. პოსტიქ დირსხჷ 1960 წანას, თიშ უკული მუთ კვიპროსიშ რესპუბლიკაქ ზოხორინალა გჷმაცხადჷნ.

## კვიპროსიშ პრეზიდენტეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
* კვიპროსიშ ისტორიაშ ქრონოლოგია
* კვიპროსიშ პრეზიდენტეფი

კატეგორია:კვიპროსი
კატეგორია:აზიაშ ქიანეფიშ პრეზიდენტეფი
*
ზაზა ფაჩულია

**ზაზა ფაჩულია** (დ. 10 ფურთუთა, 1984, ქართი, ) —  ქორთუ პროფესიონალი კარაჩხამობურთე, ნამუთ თეჟამო სქიდუ NBA-იშ ატლანტა ჰოუქსის.

## ორდოშიანი კარიერა
ფაჩულია რდჷ ძალამ წჷმოძინელი კარაჩხამობურთე ჭიჭენობას. 13 წანერი რდჷნ, თინა უკვე 2.04 მეტრაშ სიმაღალაშ რდჷ. ორდოშიანი წანეფს გჷნირთჷ საქორთუოშ ნაციონალური ოკარაჩხაბურთე ნაკორობაშ მოლაჸაფეთ დო მეხვარჷ თის ბჟაეიოლი ევროპაშ მონირზეეფიშ გერჯგინას, მუნერეფით რენა ბელარუსი დო ბულგარეთი.

## ქოძირით თაშნეშე
* საქორთუოშ ნაციონალური ოკარაჩხაბურთე ნაკორობა

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ზაზა ფაჩულიაშ ოფიციალური ვებ-ხასჷლა 
* NBA.com Profile — ზაურ ფაჩულია
* კარიერაშ სტატისტიკა Basketball-reference.com-ს

კატეგორია:ქორთუეფი
კატეგორია:ქორთუ კარაჩხამობურთეეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1984
კატეგორია:ქართალეფი
კატეგორია:NBA მოლაჸაფეეფი
ტიგროსი

**ტიგროსი** — წყარმალუ თურქეთის დო ერაყის (ნორთობურო მითმეურს თე ქიანეფიშ დო სირიაშ თანჯას). სიგჷრძა დოხოლაფირო 1900 კმ, ღანჩოშ ფართობი 375,000 კმ2. ოდუდე უღჷ ბჟაეიოლ ტავრის. კვათუნს ჯეზირეშ პლატოს დო მესოპოტამიაშ რზენიშ დიდ თიას. დოხოლაფირო ნოღა ელ-კურნაწკჷმა (ერაყი) აკათუ წყარმალუ ევფრატის დო წყარმალუ შატ-ელ-არაბიშ ჯოხოდვალათ აკათუ სპარსეთიშ ჸუჯის.

## ქოძირით თაშნეშე
*ასურეთი
*ევფრატი
*შქაწყარმალონა

## ლიტერატურა
* 

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Managing the Tigris and Euphrates Watershed 
*Bibliography on Water Resources and International Law

კატეგორია:თურქეთიშ წყარმალუეფი
კატეგორია:ერაყიშ წყარმალუეფი
კატეგორია:სირიაშ წყარმალუეფი
კატეგორია:ახლო ბჟაეიოლიშ წყარმალუეფი
ევფრატი

**ევფრატი** — არძოშე უგირძაში დო ისტორიულო ართ-ართი უშანულამაში წყარმალუ ბჟადალ აზიას. თინა  ტიგრწკჷმა ართო აკმოქიმინუნს მესოპოტამიაშ რზენს. წყარმალუ ოდუდეს ეთმეჭოფუნს ტავრიაშ გვალონას, მითმეურს სირიას დო ერაყის. წყარმალუ ტიგრის აკათუ დოხოლაფირო ნოღა ელ-კურნაწკჷმა სოჸურეშეთ წყარმალუ შატ-ელ-არაბიშ ჯოხოდვალათ აკათუ სპარსეთიშ ჸუჯის.

მარცხნივ|250პქ|მინი|ევფრატი ერაყის.

## ეტიმოლოგია
სომხურშე წყარმალუშ ჯოხოდვალა, ზიტყვაზიტყვათ — გემუანი წყარს შანენს. 

## ლიტერატურა
*
*
*

კატეგორია:ერაყიშ წყარმალუეფი
კატეგორია:სირიაშ წყარმალუეფი
კატეგორია:თურქეთიშ წყარმალუეფი
კატეგორია:ჯვეში შქაწყარმალონა
პროექტი გუტენბერგი

მინი|300px|პროექტი გუტენბერგიშ სტატიეფიშ მუდანობაშ რდუალა 1994 წანაშე
**პროექტი „გუტენბერგი“** () — ელექტრონული უნივერსალური ბიბლიოთეკაშ აკოქიმინუაშ დო გოფაჩუაშ ჯარალუობური ინიციატივა. 1971 წანაშ 1 ქირსეთუთას დორსხუაფილი პროექტი ითოლწონენს მოსოფელიშ ლიტერატურაშ ნახანდეფიშ ციფრულ ფორმატშა გჷნოღალას დო გოფაჩუას - ჯინჯიერო თენა ოწაწჷ ტექსტეფს, ნამუეფშეთ ოავტორე ნებეფიშ ვადა გულირი რენ. 2010 წანაშო პროექტის 34,000 ტექსტი უღუდჷ მუნაჩემეფიშ ბაზას.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* პროექტიშ ვებხასჷლა.

კატეგორია:ელექტრონული ბიბლიოთეკეფი
ინკისივიშ მუნიციპალიტეტი

**ინკისივიშ მუნიციპალიტეტი** () — მუნიციპალიტეტი ბოლივიას, ლა-პასიშ დეპარტამენტიშ ინკისივიშ პროვინციას. 2010 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით მახორობა 17 209 ადამიერს აკმადგინანდჷ. ფართობი 3 268 კმ² რე.

## დორთუალა

მუნიციპალიტეტი მუშ ჸურეშე ბრუო კანტონეფო ირთუ.

* არკოპონგო (Arcopongo) - 4,046 მახორუ *([[2001]])* 
* კაპინიატა (Capiñata) - 1,699 მახორუ
* კავარი (Cavari) - 2,024 მახორუ
* ედუარდო აბაროა (Eduardo Abaroa) - 949 მახორუ 
* ესკოლა (Escola) - 1,904 მახორუ
* ინკისივი (Inquisivi) - 3,495 მახორუ
* პოკუსკო (Pocusco) - 960 მახორუ
* სიგუას (Siguas) - 1,066 მახორუ

## რჩქინელი დუნაბადეფი
პოლიტიკოსი დო ოურდუმე ოფიცერი ელიოდორო კამაჩო (1831–1899).

## რესურსეფი ინტერნეტის
*ბოლივიაშ სტატისტიკაშ ერუანული ინსტიტუტი

კატეგორია:ბოლივიაშ მუნიციპალიტეტეფი
მენური ნინა

**მენური ნინა** (*Gaelg, Gailck* ) — კელტური ნინა, ნამუშათ იჩიებუნა ირლანდიაშ ზუღას მადვალუ მენიშ კოკიშ მახორუეფი, ინგლისურწკმა ართო. არხოს გერე ირლანდიური დო შოტლანდიურ ნინეფწკჷმა. მენური ნინაშა ეკონია მაჩიებელქ ნედ მადრელიქ ღურჷ 1974 წანას, მარა თიმ ბორჯიშო ბრელქ დიჭყჷ მენური ნინაშ დოგურაფა მუჭოთ მაჟირა ნინან თეში, მენცარეფქ ქუმაჭიშეს მენური ნინაშე მიარე მასალეფიშ გორუა, თაშ ნამჷ-და ასეიანი ბორჯიშო მენური ნინაშა მორაგდეეფიშ მუდანობა იძინანს.

კატეგორია:კელტური ნინეფი
ააშ-იშ სახენწჷფო მელამოსე

thumb|right|px|ააშ-იშ სახენწჷფო დეპარტამენტიშ მარწკინდი
**ააშ-იშ სახენწჷფო მელამოსე** () ხემანჯღვერენს ააშ-იშ სახენწჷფო დეპარტამენტის, ნამუთ რე ააშ-იშ ოგალენე საქვარეფიშ უჭყაფა დორსხუაფილი 1789 წანას. ააშ-იშ სახენწჷფო მელამოსეშ პოსტი ანალოგიური რე ოგალენე საქვარეფიშ  მინისტრიშ პოსტიშ მოსოფელიშ მიარე ქიანას. სახენწჷფო მელამოსე რე შანულობათ მაანთხა პიჯი ააშ-იშ ხეშუულობას. კანდიდატურას სახენწჷფო მელამოსეშ პოსტის ორინუანს პრეზიდენტი დო ანტკიცენს სენატი. 

## ქოძირით თაშნეშე
ააშ-იშ სახენწჷფო მელამოსეეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
* **[http://www.state.gov/ ააშ-ისშ სახენწჷფო დეპარტამენტი]**

 

კატეგორია:ააშ-იშ თარობა

ააშ
ვიტიჩიშ მუნიციპალიტეტი

**ვიტიჩიშ მუნიციპალიტეტი** () — მუნიციპალიტეტი ბოლივიას, პოტოსიშ დეპარტამენტიშ ნორ-ჩიჩასიშ პროვინციას. 2010 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით მახორობა 9 376 ადამიერს აკმადგინანდჷ. ფართობი 1 715 კმ² რე.

მუნიციპალიტეტი მუშ ჸურეშე კანტონეფო ირთუ.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*ბოლივიაშ სტატისტიკაშ ერუანული ინსტიტუტი

კატეგორია:ბოლივიაშ მუნიციპალიტეტეფი
აფრო-აფხაზეფი

მინი|300პქ|უჩატყებამი აფხაზეფიშ ფანია აძიუბჟაშე. ''კოვალევსკი «კავკასიის ხალხები», 1914''
მინი|250პქ|აფრო-აფხაზი, 1870-ამ წანეფი
**აფრო-აფხაზეფი**, *უჩატყებამი აფხაზეფი* ვარა **უჩატყებამი კავკაციარეფი**, თაშნეშე ჩიებას მეღებული რე * უჩა კოჩი*,
*უჩარდია* — აფხაზეფიშ ჭიჭე ეთნო-რასული ნეგროიდული ბუნა, ნამუთ ოფუტე აძუბჟას ოხორანს, კოდორიშ ელჷ-მოლუშ ოფუტეეფს (ჭლოუ, ფოქვეში, აგდარა, მერკულა დო შხვა).

## სქოლიო

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ეკა ლომიძე, ამბავი ზანგი აფხაზებისა. გაზეთი კვირის პალიტრა

კატეგორია:აფხაზეთიშ ისტორია
კატეგორია:მოსოფელიშ კათეფი
კატეგორია:აფხაზეფი
ფარფალია

**ქერცაფსუამეფი**, *ფარფალიეფი* (Lepidoptera <  ''ბერძ.'' lepis „ქერცი“ დო pteron „ფსუა“) — ჭანდეფიშ მიარერიცხუამი რანწკი (140000-შე უმოსი ბუნა).

## ლიტერატურა
* Kristensen, N. P. (Ed.) 1999. Lepidoptera, Moths and Butterflies. Volume 1: Evolution, Systematics, and Biogeography. *Handbuch der Zoologie. Eine Naturgeschichte der Stämme des Tierreiches / Handbook of Zoology. A Natural History of the phyla of the Animal Kingdom. * Band / Volume IV Arthropoda: Insecta Teilband / Part 35: 491 pp. Walter de Gruyter, Berlin, New York.
* Nye, I. W. B. & Fletcher, D. S. 1991. *Generic Names of Moths of the World. * Volume 6: xxix + 368 pp. Trustees of the British Museum (Natural History), London.
* O'Toole, Christopher. 2002. *Firefly Encyclopedia of Insects and Spiders*. ISBN 1-55297-612-2.
* 

## რესურსეფი ინტერნეტის

* Moths and Butterflies of Europe and North Africa
* Butterflies of Bulgaria
* Photography of European Butterflies and Moths
* Butterflies and Moths in the Netherlands
* Swedish Moths and Butterflies Lepidoptera.se

*
ჭანდეფი (მიარეშანულამი)

*ჭანდეფი*' შილებე ეშანუნდას:

* ჭანდეფი – ინსექტეფიშ ართ-ართი ბუნა
* ჭანდეფი (Insecta) – უხირხიმელე ჩხოლარეფიშ კლასი კუჩხორსხუამეფიშ ტიპიშ.
ალბარდონიშ დეპარტამენტი

**ალბარდონიშ დეპარტამენტი** () — დეპარტამენტი არგენტინას, სან-ხუანიშ პროვინციას. 

არგენტინაშ სტატისტიკაშ ერუანული ინსტიტუტიშ მუნაჩემეფით, 2001 წანას დეპარტამენტიშ მახორობა 20 413 ადამიერს აკმადგინანდჷ. ფართობი 945 კმ² რე.

დეპარტამენტიშ ადმინისტრაციული ცენტრი რე ნოღა ხენერალ-სან-მარტინი. 

## რესურსეფი ინტერნეტის
* არგენტინაშ მახორობაშ 2001 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფი
* Provincia según localidad. Población censada en 1991 y población por sexo en 2001

კატეგორია:არგენტინაშ დეპარტამენტეფი
ჭანდეფი (Insecta)

**ჭანდეფი** (ქორთ. მწერები, ლათ. Insecta) — კუჩხორსხუამეფიშ ტიპიშ უგაგაჩე ჩხოლარეფიშ კლასი. ჭანდეფიშ რსხული ფორილი რე  ქიტამ კუტიკულით, ნამუთ აკმოქიმინჷნს გალენი ჩონჩხის დო დორთილი რე 3 ნორთო: დუდი, კიდირი დო ქვარა. დუც 4 ჭკობა კიდირი რე, ნამუეფშეთ ართი ჭკობა ოშმეში  ვარ-და ანტენა რე.

## ლიტერატურა
* *ბათიაშვილი ი., დეკანოიძე გ.*, ენტომოლოგია, თბ., 1974;
* *ყურაშვილი ბ.,* უხერხემლოთა ზოოლოგია, თბ., 1973;
* *Бей-Бибенко Г. Я.,* Общая энтомология, 2 изд. М., 1971;
* *Щеголев В. Н.,* Сельскохозяйственная энтомология, М.—Л., 1960;
* *აბაშიძე ე.,* ქსე, ტ. 7, გვ. 262-263, თბ., 1984

*
ჭანდეფი

მინი|''Musca domestica''
**ჭანდეფი** (Brachycera), ჭანდეფიშ გიმენრანწკი ჟირფსუამეფიშ რანწკიშე. რსხულიშ სიგჷრძა 1-შე 55 მმ-შახ იძანძჷ. პიჯიშ ორგანო ურცხული ჭყვა რე. თვათვეფიშ ბოლოს უღუნა 2-2 მიოწუალი, მუთ ქორსა ჟიდოხის გილახოხუაშ მეშქაშალას არზენა. ჭანდეფიშ მუნტური უკუჩხე რე, მეგეთონებჷ უდუდეთ. გორდილი ჭანდეფი ირძღუნა პეულიშ ნექტარით, ჩხოლარიშ ზისხირით, მაჸორიდუ მეკონობეფით, წვირეთ დო შხვა.  მუნტურეფი ეთმიჯუმუაფნა ფურცელეფიშ დო ფოსვეფიშ მოსეფით. პარაზიტენა ჩხოლარულ მოსეფს დო ორგანოეფს. აფხვადუნა მუჭოთ მოცილე, თეში მორგე ბუნეფი. მოცილე ბუნეფ შქას რენა შინური ჩხოლარეფიშ (ვანაფერო ადამიერიშ) პარაზიტეფი, ზისხირიშმაწუალი ჭანდეფი, ბაქტერიეფიშ, ჰელმინთეფიშ მარქვალეფიშ გინმაღალარეფი, პროდუქტეფიშ დო კულტურული ჩანარეფიშ მონეეფი. მორგე ბუნეფ შქას რენა ჩანარეფიშ დუმატვერალეფი, მახვამილარეფი დო პარაზიტეფი, ნამუეფით მონე ჭანდეფს სპუნა. ჭანდეფი ფართას რენა მოდვალირი. გიმენრანწკის 70-შახ ფანია რე, ნამუეფიშ უმენტაშობა თაშნეშე საქორთუოშ  ტერიტორიასჷთ რენა მოდვალირი.

## ლიტერატურა
*
კატეგორია:ჟირფსუამეფი
კატამარკაშ პროვინცია

**კატამარკაშ პროვინცია**  () — არგენტინაშ პროვინცია, აშაძჷ ქიანაშ ოორუე-ბჟადალ ნორთის. ადმინისტრაციული ცენტრი – სან-ფერნანდო-დელ-ვალე-დე-კატამარკა. პროვინციაშ მახორობა – 334 568 კოჩი (2001). ფართობი – 102,602 კმ². პროვინცია ფორჷნს 16 დეპარტამენტის დო 36 მუნიციპალიტეტის.

## ისტორია

პროვინციაშ ტერიტორიას კილაძირაფილი რე არგენტინაშ არქეოლოგიური კულტურეფი: ალამიტო, ბელენი, კონდორუასი.

## ქოძირით თაშნეშე

* არგენტინაშ პროვინციეფი

## რესურსეფი ინტერნეტის
*ოფიციალუი საიტი 
*ისტორია  
*გურგაჩამალი ისტორიული თარიღეფი  
*CatamarcaWeb პორტალი  
*კატამარკაშ გინაჯინუ 
*ინფორმაცია სასუმაროეფიშ გეშა  
*Hospital Interzonal de Niños Eva Peron 

კატეგორია:არგენტინაშ პროვინციეფი
კონსტიტუსიონიშ დეპარტამენტი

**კონსტიტუსიონიშ დეპარტამენტი** () — დეპარტამენტი არგენტინას, სანტა-ფეშ პროვინციას. 

არგენტინაშ სტატისტიკაშ ერუანული ინსტიტუტიშ მუნაჩემეფით, მახორობაშ მუდანობა 86000 ადამიერიე,
2007 წანაშ მუნაჩემეფით (INDEC) . დეპარტამენტიშ თარი ნოღა რე — ვილია-კონსტიტუსიონი
(მახორობა 45000 ადამიერი).

მეძობელი დეპარტამენტეფიე - როსარიო, სან-ლორენცო დო კესეროსი ოორუეშე, ხენერალ ლოპესი ბჟადალშე; ობჟათეშე დეპარტამენტიშ ორთა ხურგა რეწყარმალუ მედიო
(აროიო-დელ-მედიო), მუშ უკული იჭყაფუ პროვინცია ბუენოს-აირესი, ბჟაეიოლს ხურგა გინმურს წყარმალუ  პარანა, ნამუშ მაჟია წყარპიჯისით იდვალუაფუ — პროვინცია ენტრე-რიოსი.

ეკონომიკაშ ოსხირი რე ოფუტე მეურნეობა. დეპარტამენტი, მუჭოთ ნთელ სანტა-ფეშ პროვნციან თეში,
იდვალუაფუ უჩადიხამ პამპის, წყარმალუ პავონიშ ბასეინს, სოდეთ ოფუტე მეურნეობაშ პრაქტიკულო 100% დიხა რე ხონილი.

**მუნიციპალიტეტეფი დო კომუნეფი**

* ალკოტრა(8,7 ვთშ.მხრ.) ()
* ბომბალი (3,4 ვთშ.მხრ.) ()Bombal
* ვილია-კონსტიტუსიონი (85 ვთშ. მხრ.) ()
* გოდოი (1,5 ვთშ. მხრ.) ()
* კანიადა-რიკა (დოხ.800 მხრ.) ()
* ლა ვანგუარდია (დოხ.500 მხრ.) ()
* მასიმო-პასი (3,7 ვთშ. მხრ.) ()
* პავონი (1,5 ვთშ.მხრ.) ()
* პავონ-არიბა (2 ვთშ. მხრ.) ()
* პეირანო (2,7 ვთშ.მხრ.) ()
* რუედა (დოხ.700 მხრ.) ()
* სანტა-ტერესა (3,3 ვთშ. მხრ.) ()
* სარხენტო-კაბრალი(1100 ადმ.) ()
* სეპედა (დოხ.500 მხრ.) ()
* თეობალდი (დოხ.300 მხრ.) ()
* ხენერალ-ჯელი ()
* ხუან-ბერნაბე-მოლინა(5,6 ვთშ. მხრ.) ()
* ხუნკალი (1,3 ვთშ. მხრ.) ()
* ემპალმე-ვილია-კონსტიტუსიონი(დოხ. 6000 მხრ.) ()

## რესურსეფი ინტერნეტის
* არგენტინაშ მახორობაშ 2001 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფი
* Provincia según localidad. Población censada en 1991 y población por sexo en 2001

კატეგორია:არგენტინაშ დეპარტამენტეფი
აიეტი

დორხველი ჯოხო  **აიეტი** შილებე ეშანუნდას:

* აიეტი — კოლხეთიშ მაფა
* აიეტი — საქორთუოშ პოლიტიკური მოღალე

* აიეტი (ასოციაცია) — საქორთუოშ ზუღაპიჯიშ მათხილარეფიშ ასოციაცია
წათე II

**წათე II** —  ეგრისიშ მაფა 554 უკული, გუბაზ II-აშ ჯიმა. ოხორანდჷ კონსტანტინოპოლს. გუბაზ II-აშ ჸვილუაშ უკული ეგრისიშ ჯარალუაქ (555) თიში მაფათ დორინაფა  მოთხუ იუსტინიანე I-ს. იმპერატორქ თე მოთხუალა დაბაღინუ დო წათე დიდი პატით მალაჯღონჷ ეგრისშა, სოდეთ თინა დიდი ამბეთ აკურთხეს მაფათ. წათე II-აშ მაფობაშ ბორჯის იგჷნძორებუდჷ ირანიშ დო ბიზანტიაშ ლჷმა ეგრისიშო.

## ლიტერატურა
**ლომოური ნ.,* ქსე, ტ. 11, გვ. 285, თბ., 1987

კატეგორია:ეგრისიშ ომაფეშ მაფეფი
სალტაშ პროვინცია

**სალტაშ პროვინცია**  () – არგენტინაშ პროვინცია, იდვალუაფუ  ქიანაშ ოორუე-ბჟადალ ნორთის. ადმინისტრაციული ცენტრი – სალტა. პროვინციაშ მახორობა – 1 079 051 კოჩი (2001). ფართობი – 155 488  კმ². პროვინცია ფორჷნს 23 დეპარტამენტის დო 58 მუნიციპალიტეტის.

## ისტორია

კოლუმბიშახიანი პერიოდის პროვინციაშ ტერიტორია დოხორინელი რდჷ ინდიარეფით. მაართა ესპანარი კონკისტადორი დიეგო დე ალმაგროქ თაქ 1535 წანას მუკორჩქინდჷ.

## გალერეა


File:Salta-Square2.jpg
File: Cable Car to the Cerro San Bernardo - Salta - Argentina.jpg
File: Tren a las nubes cruzando Viaducto la Polvorilla.jpg
File: Argentine vineyard and mountains..jpg
File:Tour to the Quebrada de las Conchas.jpg
File: Quebrada de las Flechas - Argentina.jpg
File:Iruya 1.jpg
File: Salinas Grandes 052.JPG
File:Cachi 01.jpg
File:Camino a Cachi.jpg


## ქოძირით თაშნეშე

* არგენტინაშ პროვინციეფი

## რესურსეფი ინტერნეტის
*Official Page 
*Tourist Secretary 
*Salta  
*Universidad Nacional de Salta 
*Welcome Salta  

კატეგორია:არგენტინაშ პროვინციეფი
შოთა მესხია

**შოთა მესხია** (დ. 27 პირელი, 1916, ობუჯი, წალენჯიხაშ მუნიციპალიტეტი – ღ. 15 მესი,  1972, ქართი) — ქორთუ ისტორიკოსი, პროფესორი. 

## ლიტერატურა
*ქსე, ტ. 6, ხ. 603, ქართი, 1983

კატეგორია:ქორთუეფი
კატეგორია:ქორთუ ისტორიკოსეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1916
კატეგორია:ნაღურა 1972
გრეგორიო ხუარესი

**გრეგორიო ხუარესი** (ესპ. *Gregorio Juárez*, დ. 1 მესი, 1800, ლეონი - ღ. 21 ეკენია, 1879,) — ნიკარაგუაშ მაბრუო პრეზიდენტი.

კატეგორია:ნიკარაგუაშ პრეზიდენტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1800
კატეგორია:ნაღურა 1879
ხოსე მარია ესტრადა

**ხოსე მარია ესტრადა** (ესპ. *José María Estrada*, დ. 1802, გრანადა, ნიკარაგუა- ღ. 13 მარაშინათუთა, 1856, ოკოტალი, ნიკარაგუა)  ნიკარაგუაშ მაჟირა პრეზიდენტი. 

კატეგორია:ნიკარაგუაშ პრეზიდენტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1802
კატეგორია:ნაღურა 1856
ივანე კრილოვი

**ივანე ანდიაშ სქი კრილოვი** (დ. 2 ფურთუთა/13 ფურთუთა, 1769, მოსკოვი  — ღ.   9 გერგობათუთა/21 გერგობათუთა, 1844, სანქტ-პეტერბურგი) — რუსი ჭარუ, მეარიკე.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*Krilof and his Fables, a memoir and prose translations by W.R.S.Ralston, originally published London 1869; 4th augmented edition 1883

კატეგორია:რუსეფი
კატეგორია:რუსი ჭარუეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1769
კატეგორია:ნაღურა 1844
იოჰან იოაკიმ ვინკელმანი

**იოჰან იოაკიმ ვინკელმანი** (დ. 9 ქირსეთუთა, 1717 – ღ. 8 მანგი, 1768) — გერმანალი ისტორიკოსი დო არქეოლოგი. 

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Johann Joachim Winckelmann as inspirer of Weimar Classicism in Literary Encyclopedia.
* Biography
* Johann Joachim Winckelmann and the rediscovery of Pompeii. 
* Johann Joachim Winckelmann at arthistoricum.net 

კატეგორია:გერმანალეფი
კატეგორია:გერმანალი ისტორიკოსეფი
კატეგორია:გერმანალი არქიტექტორეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1717
კატეგორია:ნაღურა 1768
უტუ მიქა

250px|thumb| უტუ მიქაშ ძეგლი წალენჯიხაშ ცენტრის**უტუ ჯოტოშ სქი მიქა** (დ. 1812, ოფ. ფუკი, ასეიანი წალენჯიხაშ რაიონი ―   ღ. დოხოლაფირო 1878), სამარგალოშ ყაზახეფიშ არყებაშ (1856-1857) მადუდე. 

15 წანერი რდჷნ თეშ ხე ქიმეთხჷ ზენკალიშ დო ჭკადჷშ ხელუას. დოხოლაფირო 50-ამ წანეფს საჩიჩუეშა (წალენჯიხაშ რაიონი) გჷნიხორჷ, სოდეთ კჷნე ჭკადჷობას მეთხოზჷდჷ. ყაზახეფიშ არყებაშ დოჭყაფაშვანშენო ხუჯი ქიმეჩჷ არყებულეფს. მესის ყაზახეფქ მიქა საართო ხემანჯღვერო გეგშეგორეს.  12 მესის არყებულეფქ ზუგდიდი გეჭოფეს. სამარგალოშ დიაფალ ეკატერინე დადიანქ მოხვარა რუსეთიშ ხეშუულობას ქოთხუ.  20 მესის გენერალ ნ. კოლიუბაკინქ არყებულეფს აკოხვადჷ. მიქაქ გენერალს ყაზახეფიშ მონკა დგომარობა დო არყებაშ თახმი ბაძაძი ქომაშინჷ. თეწკჷმა 8 ბირგულშე აკოდგინელი მოთხუალა გეგნოჩჷ. კოლიუბაკინიშ მოთხუალათ ყაზახეფქ აკიფაჩეს, მარა ანჯარი ვა დარღვეს. არყებაშ მარცხებაშ უკული, 1857 გერგობათუთას მიქა რუსეთიშ ხეშუულობაქ არხანგელსკიშ გუბერნიაშა გეგნახორუ. 1867 წანაშ ღურთუთას სარჯელგაფილი ქართიშა ქიმიჸონეს, მუჟამცჷთ პატჷნჭკორალაქ გეუქვჷნ, მუში ოფუტეშა დორთაშ ნება ქიმეჩეს. მუში ოფუტარეფქ მიქა ოფუტეშ უნჩაშო ქჷდარინეს. უკულნეშის კჷნე ჭკადჷობას დო ოფუტეშ საქვარეფს მეთხოზჷდჷ. 

## ლიტერატურა
**ლემონჯავა დ.,* გლეხთა აჯანყება სამეგრელოში 1856-1857, თბ., 1957;
*საქართველოს ისტორიის ნარკვევები, ტ. 5, თბ., 1970;
**ნარსია გ.,* ქსე, ტ. 6, გვ. 25, თბ., 1984

კატეგორია:ქორთუეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1812 
კატეგორია:ნაღურა 1878
ლოუ მარში

**ლუის ედუინ  "ლოუ" მარში** (დ. 7 ფურთუთა, 1879 – ღ. 4 მელახი, 1936) — კანადარი ათლეტი დო რეფერი, სპორტული ჟურნალისტიკაშ პიონერი კანადას, თორონთო სთარიშ ჟურნალისტი. 

## რესურსეფი ინტერნეტის
*Marsh's World War I officer's declaration paper

კატეგორია:კანადარეფი
კატეგორია:კანადარი ათლეტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1879
კატეგორია:ნაღურა 1936
ვალენტინო მაცოლა

**ვალენტინო მაცოლა** (დ. 26 ღურთუთა, 1919, კასსანო–დ'ადდა, იტალია – ღ. 4 მესი, 1949, სუპერგა) — იტალიარი მობურთე, „ალფა რომეოშ“, „ვენეციაშ“, „ტორინოშ“ მობურთე, ღურუ ავიაკასტროფას.

კატეგორია:იტალიარეფი
კატეგორია:იტალიარი მობურთეეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1919
კატეგორია:ნაღურა 1949
სლობოდან მილოშევიჩი

**სლობოდან მილოშევიჩი** (დ. 20 მარაშინათუთა, 1941, პოჟარევაცი, იუგოსლავია – ღ. 11 მელახი, 2006, ჰააგა, ნიდერლანდეფი) -  სერბი პოლიტიკოსი, სერბეთიშ პრეზიდენტი 1989-97 წანეფს დო იუგოსლავიაშ პრეზიდენტი 1997-2000 წანეფს. 

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Slobodan Milošević, Indictment and Transcripts 
* Memorial website of Slobodan Milosevic

კატეგორია:სერბეფი
კატეგორია:სერბეთიშ პრეზიდენტეფი
კატეგორია:იუგოსლავიაშ პრეზიდენტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1941
კატეგორია:ნაღურა 2006
ზორან დინდიჩი

**ზორან დინდიჩი** (სერბ. Зоран Ђинђић; დ. 1 მარაშინათუთა, 1952, შამაცი, იუგოსლავია – ღ. 12 მელახი, 2003, ბელგრადი, სერბეთი) — სერბი პოლიტიკოსი, ფილოსოფიაშ დოქტორი, ოპოზიციონერი, ნოღა ბელგრადიშ მერი 1997 წანას, სერბეთიშ პრემიერ მინისტრი 2001–2003 წანეფს. 

## რესურსეფი ინტერნეტის
*If Serbia stops – Movie "Ako Srbija stane" with subtitle in English 
* Fund "Dr Zoran Djindjic" 
* Obituary by Gabriel Partos, BBC News Online
* Srbija u Evropi – four documentaries about Zoran Djindjic directed by Aleksandar Mandic 
* "Kapiraj" Movement
* VIDEO: The Killing of Zoran Djindjic - Documentary 

კატეგორია:სერბეფი
კატეგორია:სერბი პოლიტიკოსეფი
კატეგორია:სერბეთიშ პრემიერ-მინისტრეფი
კატეგორია:ბელგრადიშ მერეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1952
კატეგორია:ნაღურა 2003
ლიეტუვური ნინა

**ლიეტუვური ნინა** (ლიეტ. lietuvių kalba) — ლიეტუვაშ ოფიციალური ნინა. ლიეტუვურ ნინაშა იჩიებუ 4 მილიონ კოჩი. ლიეტუვური ნინა ართ-ართი ბალტიკური ნინა რე.

## რესურსეფი ინტერნეტის
Online Lithuanian-English, English-Lithuanian dictionary 
*Debesėlis – Lithuanian learning site and forum
*Lithuanian linguistics 
*Ethnologue report for Lithuanian
*Lithuanian Swadesh list of basic vocabulary words 
*Academic Dictionary of Lithuanian

კატეგორია:ლიეტუვური ნინა
კატეგორია:ბალტიკური ნინეფი
კატეგორია:ლიეტუვაშ ნინეფი
კატეგორია:ბელარუსიშ ნინეფი
კატეგორია:პოლონეთიშ ნინეფი
კოსტა ხეთაგუროვი

**კოსტა (კონსტანტინე) ლევანიშ სქი ხეთაგუროვი** (ოს. Хетæгкаты Леуаны фырт Къоста; დ. 3 (15) გჷმათუთა, 1859, ოფ. ნარი, ოორუე ოსეთი — ღ. 19 მელახი, 1906, ყუბანიშ ოლქი)  — ოსი პოეტი, ოსური პოეზიაშ დჷმარსხუაფალი. 

## რესურსეფი ინტერნეტის
*A review and useful translations from "The Genius of Brush and Pen"
*A book about Kosta
*Website of the Republic of South Ossetia with an article about Kosta 
*Kosta's Ossetian Lyre for sale online
*The great Kosta Statue

კატეგორია:ოსეფი
კატეგორია:ოსი პოეტეფი
კატეგორია:ოსი ჭარუეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1859
კატეგორია:ნაღურა 1906
ოგიუსტ როდენი

thumb|right|175px|ოგიუსტ როდენი
**ფრანსუა-ოგიუსტ-რენე როდენი** (ფრანგ. François-Auguste-René Rodin, დ. 12 გერგობათუთა, 1840, პარიზი ― ღ. 17 გერგობათუთა, 1917, მედონი) — ფრანგი მოჭახნაკე.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Musée Rodin, Paris
* Rodin Museum, Philadelphia
* Rodin Collection, Stanford University
* Auguste Rodin Biography, Style and Artworks

კატეგორია:ფრანგეფი
კატეგორია:ფრანგი მოჭახნაკეეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1840
კატეგორია:ნაღურა 1917
კრისტოფ ბლუმჰარდტი

**კრისტოფ ბლუმჰარდტი** (დ. 1 მანგი, 1842, მოტტლინგენი, გერმანია – ღ. 2 მარაშინათუთა, 1919, გოპპინგენი, გერმანია) — გერმანალი ლუთერანი თეოლოგი, ქირსიანული სოციალიზმიშ დუმარსხუაფალი გერმანიას დო შვეიცარიას. 

## ქოძირით თაშნეშე
*ქირსიანული რადიკალიზმი

## რესურსეფი ინტერნეტის
*Plough Publishing page of 9 free e-books and articles on the Blumhardts
*''Christoph Blumhardt and his Message'' 
*''Thy Kingdom Come: A Blumhardt Reader''

კატეგორია:გერმანალეფი
კატეგორია:გერმანალი თეოლოგეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1842
კატეგორია:ნაღურა 1919
მექსიკაშ მაართა იმპერია

**მექსიკაშ მაართა იმპერია** (ესპ.*Imperio Mexicano*) — 1822-1823 წანეფს ზოხორინელი, მონარქიული დუდალაშ მექსიკაშ ოფიციალური ჯოხოდვალა. იმპერია ფორჷნდჷ ახალი ესპანეთიშ ედომუშამ ტერიტორიას დო გვატემალაშ ართ-ართ პროვინციას. 

იმპერიას ბრელი ხანიშ სქილადა ვა უჭარუდჷ, თიქ ხვალე 8 თუთას გარზჷ (1822 წანაშ 21 კვირკვეშე 1823 წანაშ 19 მელახშახ). თიში აკა იმპერატორი რდჷ  ავგუსტინ I. 

იმპერიაშ გოუქვაფაშ უკული, მექსიკაქ რესპუბლიკური დუდალა გაგმაცხადჷ, მარა გვალო მალას, 1866 წანას, საფრანგეთიშ ოურდუმე ჩარიაშ უკული,  ქიანაქ კჷნე მონარქიულ გენწყილობას დაართჷ დო გეგნიქიმინჷ მექსიკაშ მაჟირა იმპერიათ. 

## ქოძირით თაშნეშე
*მექსიკაშ მაჟირა იმპერია

## რესურსეფი ინტერნეტის
*მექსიკაშ ოიმპერატორე ჸუდე
*მექსიკაშ იმპერია 

კატეგორია:მექსიკაშ ისტორია
ალფონს ლეგროსი

**ალფონს ლეგროსი** (ფრანგ. Alphonse Legros;  დ. 8 მესი, 1837, დიჟონი, საფრანგეთი – ღ. 8 ქირსეთუთა, 1911, უოთფორდი, ინგლისი) — ფრანგი მოჭახნაკე, ხანტუ.

## რესურსეფი ინტერნეტის

*The Boston Public Library's Alphonse Legros set on Flickr.com
*Alphonse Legros exhibition catalogs

კატეგორია:ფრანგეფი
კატეგორია:ფრანგი ხანტუეფი
კატეგორია:ფრანგი მოჭახნაკეეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1837
კატეგორია:ნაღურა 1911
ჰერმან ჰესე

thumb|ჰერმან ჰესე
**ჰერმან ჰესე** (დ. 2 კვირკვე, 1877, კალვი, ვიურტემბერგი, გერმანია – ღ. 9 მარაშინათუთა, 1962, მონტანიოლა, შვეიცარია) — გერმანალი პოეტი, ნოველისტი, ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატი ლიტერატურაშ დარგის (1946).

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Hermann Hesse Page  – in German and English, maintained by Professor Gunther Gottschalk
* Hermann Hesse Portal 
* Hesse-Film.de, German Documentary about his life  – in German
* Community of the Journeyer to the East – in German and English
* Concise Biography – originally published by the Germanic American Institute, by Paul A. Schons
* Article at Books and Writers
* The painter Hermann Hesse Galerie Ludorff, Düsseldorf, Germany

კატეგორია:გერმანალეფი
კატეგორია:გერმანალი პოეტეფი
კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი
კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი ლიტერატურაშ დარგის
კატეგორია:დუნაბადი 1877
კატეგორია:ნაღურა 1962
ჟან მარე

**ჟან–ალფრედ ვილლაინ მარე** (ფრანგ. Jean Alfred Villain-Marais;  დ. 11 ქირსეთუთა, 1913, შერბურ–ოკტევილი, საფრანგეთი – ღ. 8 გერგობათუთა, 1998, კანი, საფრანგეთი) — ფრანგი არტისტი დო რეჟისორი. ჩინებული რე ფანტომასიშ ტრილოგიათ დო შხვა როლეფით. მუჭოთ ჰომოსექსუალისტი რდჷ ჟან კოქტოშ მუზა.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Eternel Jean Marais
* Jean Marais  at the *Films de France*

კატეგორია:ფრანგეფი
კატეგორია:ფრანგი არტისტეფი
კატეგორია:ფრანგი რეჟისორეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1913
კატეგორია:ნაღურა 1998
ზილურ რაჰმანი

**ზილურ რაჰმანი** (ბენგ. জিল্লুর রহমান, დ. 9 მელახი 1929 — ღ. 20 მელახი 2013) — ბანგლადეშარი პოლიტიკოსი, ბანგლადეშიშ  პრეზიდენტი 2009-2013 წანეფს.

## რესურსეფი ინტერნეტის

*http://www1.bssnews.net/newsDetails.php?cat=0&id=320228&date=2013-03-20 

კატეგორია:ბანგლადეშარეფი
კატეგორია:ბანგლადეშიშ პრეზიდენტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1929
კატეგორია:ნაღურა 2013
ლექობალე (ჩხოროწყუშ მუნიციპალიტეტი)

**ლექობალე** — ოფუტე ბჟადალ საქორთუოს, სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ ჩხოროწყუშ მუნიციპალიტეტის, ნაფიჩხუშ თემს. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით, ოფუტეს ოხორანს 76 კოჩი.

## სქოლიო

კატეგორია:ჩხოროწყუშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
მაჟირა ლესიჭინე

**მაჟირა ლესიჭინე** — ოფუტე ბჟადალ საქორთუოს, სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ ჩხოროწყუშ მუნიციპალიტეტის, (ლესიჭინეშ თემი), ოდიშიშ რზენს, წყარმალუ ხობწყარიშ კვარჩხან განშე. ზუღაშ დონეშე 130 მ, ჩხოროწყუშე 9 კმ. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით ოფუტეს ოხორანს 501 კოჩი.

## ლიტერატურა

## სქოლიო

კატეგორია:ჩხოროწყუშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
ქოჸო

**ქოჸო** (ქორთულო *ქოყო*)  — ოფუტე ბჟადალ საქორთუოს, სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ ჩხოროწყუშ მუნიციპალიტეტის. იდვალუაფუ ოდიშიშ რზენს, წყარმალუ ხობწყარიშ კვარჩხან ძგაშე, ზუღაშ დონეშე 230 მ სიმაღალას. დაბა ჩხოროწყუშე დოშორაფილი რე 16 კილომეტრით. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით ოფუტეს ოხორანს 154 ადამიერი.

## ლიტერატურა

## სქოლიო

კატეგორია:ჩხოროწყუშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
ბორის ბერეზოვსკი (ბიზნესმენი)

მინი
**ბორის ბერეზოვსკი** (დ. 23 ღურთუთა 1946, მოსკოვი, რუსეთი — ღ. 23 მელახი 2013, ესკოტი, ბერკშირი, ინგლისი, დიდი ბრიტანეთი)  — რუსი მენცარი, ბიზნესმენი  
დო პოლიტიკური მოღალე. 2000 წანაშე შურდგჷმაშ ბოლოშახ დიდ ბრიტანეთის ემიგრაციას რდჷ. რუსეთის ეჭვმეღალირი რდჷ ბრელი კრიმინალური დჷნოშურიშ გეშა. რდჷ ტექნიკურ მენცარობეფიშ  (1983) დოქტორი.

## რესურსეფი ინტერნეტის

*ოფიციალური ვებ საიტი

## სქოლიო

კატეგორია:რუსეფი
კატეგორია:რუსი მენცარეფი
კატეგორია:რუსი ბიზნესმენეფი
კატეგორია:რუსი მილიარდერეფი
კატეგორია:რუსი პოლიტიკოსეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1946
კატეგორია:ნაღურა 2013
მაჟირა ჭოღა

**მეორე ჭოღა** — ოფუტე ბჟადალ საქორთუოს, სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ ჩხოროწყუშ მუნიციპალიტეტის, (ჭოღაშ თემი), ოდიშიშ რზენს, წყარმალუ ჭოღაშ (ხობწყარიშ ღანჩო) მარძგვან განშე. ზუღაშ დონეშე 220 მ, ჩხოროწყუშე 10 კმ. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით ოფუტეს ოხორანს 661 კოჩი.

## ლიტერატურა

## სქოლიო

კატეგორია:ჩხოროწყუშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
მაართა ჭოღა

**მაართა ჭოღა** (**პირველი ჭოღა**) — ოფუტე ბჟადალ საქორთუოს, სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ ჩხოროწყუშ მუნიციპალიტეტის. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით ოფუტეს ოხორანს 724 კოჩი.

ოფუტეს ბჟადალშე უხურგანს ხაბუმე, ოორუეშე — თაია დო ნაფიჩხუ, ობჟათე-ბჟადალშე — ნაკიანი.

## სქოლიო

კატეგორია:ჩხოროწყუშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
მაქს იაკობსონი

**მაქს იაკობსონი** (დ. 30 ეკენია, 1923 – ღ. 9 მელახი, 2013) – ფინარი პოლიტიკოსი, დიპლომატი დო ჟურნალისტი. 

## ნაჭარეფი
*Jakobson, Max (1961). The Diplomacy of the Winter War: An Account of the Russo–Finnish War, 1939–1940. Cambridge, MA: Harvard University Press.
* Englanti valinkauhassa (1952)
* Diplomaattien talvisota (1955)
* Kuumalla linjalla (1968)
* Paasikivi Tukholmassa (1978). ISBN 951-1-05126-1.
* Veteen piirretty viiva (1980). ISBN 951-1-06100-3.
* 38. kerros (1983). ISBN 951-1-07565-9.
*Jakobson, Max (1987). Finland: Myth and Reality. Helsinki: Otava.
* Vallanvaihto (1992). ISBN 951-1-12288-6.
* Finland in the New Europe (1998)
* Väkivallan vuodet, 20. vuosisadan tilinpäätös (1999). ISBN 951-1-13369-1.
* Pelon ja toivon aika, 20. vuosisadan tilinpäätös (2001). (ISBN 951-1-16581-X.
* Tilinpäätös, 20. vuosisadan tilinpäätös (2003). ISBN 951-1-18856-9.
* Tulevaisuus? (2005). ISBN 951-1-20354-1.
* Kohtalonvuodet – Suomi nousi, taipui ja selvisi (2008). ISBN 	978-951-0-33113-2.

## ლიტერატურა
*Jukka Tarkka: 'Max Jakobson – kansainvälinen suomalainen' ("Max Jacobson - International Finn"). Otava, 1983.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*A column by Jarkko Tontti:  'Max Jakobson, oikeiston oma Jaakko Laakso'.  Vihreä Lanka, Sept. 5, 2007.

კატეგორია:ფინარეფი
კატეგორია:ფინარი დიპლომატეფი
კატეგორია:ფინარი პოლიტიკოსეფი
კატეგორია:ფინარი ჟურნალისტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1923
კატეგორია:ნაღურა 2013
ბონნი ფრანკლინი

**ბონნი გეილ ფრანკლინი** (დ. 6 ღურთუთა, 1944, სანტა მონიკა, კალიფორნია, ააშ – ღ. 1 მელახი, 2013, ლოს-ანჯელესი, ააშ) ამერიკალი არტისტი.  ღურუ პანკრეასიშ კიბოთ.

## ფილმოგრაფია

## რესურსეფი ინტერნეტის
*ბიოგრაფიული ფაქტეფი

კატეგორია:ამერიკალეფი
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1944
კატეგორია:ნაღურა 2013
ფრუნზიკ მკრტჩიანი

**ფრუნზე (ფრუნზიკ, მჰერ) მკრტჩიანი** (სომხ. Ֆրունզիկ (Մհեր) Մուշեղի Մկրտչյան; რუს.  Мгер Мушегович Мкртчян; დ. 4 კვირკვე, 1930, ლენინაკანი – ღ. 29 ქირსეთუთა, 1993, ერევანი, სომხეთი) პოპულარული სომეხი არტისტი, სსრრშ ოკათე არტისტი (1984). 

## რესურსეფი ინტერნეტის
*Frunzik Mkrtchyan museum

კატეგორია:სომეხეფი
კატეგორია:სომეხი არტისტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1930
კატეგორია:ნაღურა 1993
სერჯო ლეონე

**სერჟიო ლეონე** (დ. 3 ღურთუთა, 1929, რომი, იტალია — ღ. 30 პირელი, 1989, რომი, იტალია) — იტალიარი რეჟისორი, სცენარიშ ავტორი, პროდიუსერი.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Fistful-of-Leone.com
* Senses of Cinema: Great Directors Critical Database
* A Fistful of Westerns 
* The Spaghetti Western Database
* Photo

კატეგორია:იტალიარეფი
კატეგორია:იტალიარი რეჟისორეფი
კატეგორია:იტალიელი პროდიუსერეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1929
კატეგორია:ნაღურა 1989
კენძო ტანგე

**კენძო ტანგე** ( იაპ. 丹下 健三; დ. 4 ეკენია, 1913, ოსაკა, იაპონია — ღ. 22 მელახი, 2005, ტოკიო, იაპონია), იაპონარი არქიტექტორი. პრიცკერიშ პრემიაშ ლაურეატი.

## ქოძირით თაშნეშე
*პრიცკერიშ პრემია
*პრიცკერიშ პრემიაშ ლაურეატეფი

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Tange Associates official website

კატეგორია:იაპონარეფი
კატეგორია:იაპონარი არქიტექტორეფი
კატეგორია:პრიცკერიშ პრემიაშ ლაურეატეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1913
კატეგორია:ნაღურა 2005
ობუჯი

**ობუჯი** — ოფუტე საქორთუოს, სამარგალო-ჟიმოლენი შონეშ აკანიშ წალენჯიხაშ მუნიციპალიტეტის, აშაძჷ ოდიშიშ დჷკის, წყარმალუ წენწყარიშ ძგალეფს, ზუღაშ დონეშე 160 მეტრას. წალენჯიხაშე გოძჷ 6 კილომეტრი. ჯვარიშე 17 კმ. 2014 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით ოფუტეს ოხორანს 706 ადამიერი.

## ისტორია
ოფუტეშ ობჟათე–ბჟადალ გვალას რე  XIII-XIV ოო ქორთული ხურომანჯღვერული ძეგლი – ობუჯიშ მონასტერიშ აკნაცჷმეფი. ოფუტეს წჷმოსქილადირი რე ჯაღჷრაშ ჯიხა.

## ჩინებული ადამიერეფი
ოფუტეს დებადჷ ქორთუ კინორეჟისორქ ნიკოლოზ შენგელაიაქ. თე ოფუტეშე რე თაშნეშე მარგალური ნინაშა ჭარილი ჩინებული "ხუმლა კოჩიშ" დო ისტორიული პოემა "ბულათიაშ" ავტორი დანიელ ფიფია. ოფუტე ობუჯის რე ლეო ქიაჩელიშ ჸუდე–მუზეუმი.

## ლიტერატურა

## სქოლიო

კატეგორია:წალენჯიხაშ მუნიციპალიტეტიშ ოფუტეეფი
აკირა კუროსავა

**აკირა კუროსავა** (იაპონ. 黒澤 明; დ. 23 მელახი, 1910, ტოკიო — ღ. 6 ეკენია, 1998, ტოკიო) — იაპონარი კინორეჟისორი, პროდიუსერი. მერჩქინელი რე იაპონური კინოშ კლასიკოსო.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*Akira Kurosawa at the Criterion Collection
*Akira Kurosawa: News, Information and Discussion
*Senses of Cinema: Great Directors Critical Database 
*Great Performances: Kurosawa (PBS) 
*CineFiles: Berkeley Art Museum and Pacific Film Archive (Kurosawa search)
*Akira Kurosawa at Japanese celebrity's grave guide 
*Several trailers
*Anaheim University Akira Kurosawa School of Film

კატეგორია:იაპონარეფი
კატეგორია:იაპონარი კინორეჟისორეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1910
კატეგორია:ნაღურა 1998
ვენეციაშ კინოფესტივალი

**ვენეციაშ ინტერნაციონალური კინოფესტივალი** (იტალ. Mostra Internazionale d'Arte Cinematografica di Venezia) — რე უჯვეშაში კინოფესტივალი. იმანჯებუ 1932 წანაშე, ვენეციას, იტალიას. ფესტივალიშ პრიზეფი რე: Leone d'Oro დო ვოლპიშ თასი.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*ვენეციაშ კინოფესტივალიშ ოფიციალური ვებ საიტი  
*ვენეციაშ კინოფესტივალი 
*კინოფილმეფიშ ინტერნეტ ბაზა 

კატეგორია:ვენეციაშ კინოფესტივალი
კატეგორია:ერეფოშქაშე კინოფესტივალეფი
კატეგორია:კინოფესტივალეფი
კატეგორია:ვენეცია
უგო ჩავესი

**უგო რაფაელ ჩავეს ფრიასი** (ესპ. Hugo Rafael Chávez Frías, დ. 28 კვირკვე, 1954, საბანეტა, ვენესუელა – ღ. 5 მელახი, 2013, კარაკასი, ვენესუელა) — ვენესუელარი პოლიტიკოსი, ვენესუელაშ პრეზიდენტი 1999–2013 წანეფს. 

## რესურსეფი ინტერნეტის
*ოფიციალური ბლოგი 
*BBC News

კატეგორია:ვენესუელარეფი
კატეგორია:ვენესუელარი პოლიტიკოსეფი
კატეგორია:ვენესუელაშ პრეზიდენტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1954
კატეგორია:ნაღურა 2013
ანკუაბიშ რაიონი

**ანკუაბიშ რაიონი** () — რაიონი მოზამბიკის, კაბუ-დელგადუშ პროვინციას. 

მოზამბიკიშ სტატისტიკაშ ერუანული ინსტიტუტიშ მუნაჩემეფით, 2007 წანას რაიონიშ მახორობა 107 238 ადამიერს აკმადგინანდჷ.  ფართობი 4 836 კმ² რე, მახორობაშ მეჭედალა 22.2 კოჩი კმ²-ის.

რაიონიშ ადმინისტრაციული ცენტრი რე ნოღა ანკუაბი. 

## რესურსეფი ინტერნეტის
*მოზამბიკიშ სტატისტიკაშ ერუანული ინსტიტუტი
* მოზამბიკიშ სტატისტიკაშ ერუანული ინსტიტუტი, კაბუ-დელგადუ 1997

კატეგორია:მოზამბიკიშ რაიონეფი
კატეგორია:კაბუ-დელგადუშ პროვინცია
ვიქტორია (გოართოიანაფილი ომაფე)

**ვიქტორია** (ინგლ. Victoria; დ. 24 მესი 1819 – ღ. 22 ღურთუთა 1901) — გოართოიანაფილი ომაფეშ დიაფალი ჰანოვერეფიშ დინასტიაშე 1837-1901 წანეფს.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Footage of Queen Victoria's Funeral, 1901
* Works by Queen Victoria 
* The Death of Queen Victoria  Original reports from The Times
* Historical Images related to Victoria

კატეგორია:გოართოიანაფილი ომაფეშ მონარქეფი
კატეგორია:მამართვალი ფილატელისტეფი
კატეგორია:ავსტრალიაშ მონარქეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1819
კატეგორია:ნაღურა 1901
ტონი სნოუ

**რობერტ ენტონი "თონი" სნოუ** (დ. 1 მანგი, 1955 – ღ. 12 კვირკვე, 2008, ვაშინგტონი) — ამერიკალი ჟურნალისტი, პოლიტიკური კომენტატორი, კოლამნისტი. 

## რესურსეფი ინტერნეტის
*President Announces Tony Snow as Press Secretary, White House news release
*Tony Snow 1995 lecture, the John M. Ashbrook Center for Public Affairs at Ashland University
*Cancer's Unexpected Blessing by Tony Snow at Christianity Today
*C-SPAN ''Q&A'' interview with Snow, August 12, 2007

კატეგორია:ამერიკალეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1955
კატეგორია:ნაღურა 2008
ჯეიმზ ბრაუნი

**ჯეიმს ბრაუნი** (ინგლ. James Joseph Brown; დ. 3 მესი, 1933 – ღ. 25 ქირსეთუთა, 2006, ათლანთა, ააშ)  — ამერიკალი მობირე, მუსიკოსი დო არტისტი.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* James Brown at Find-a-Grave
* Celebrities share memories of James Brown
* Profile of James Brown at Soul Evolution 
* ''The Times'' Obituary for James Brown 

კატეგორია:ამერიკალეფი
კატეგორია:ამერიკალი მობირეეფი
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
კატეგორია:ამერიკალი მუსიკოსეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1933
კატეგორია:ნაღურა 2006
ჟან-პოლ სარტრი

**ჟან-პოლ სარტრი** (დ. 21 მანგი 1905, პარიზი, საფრანგეთი - ღ. 15 პირელი, 1980, პარიზი, საფრანგეთი) — ფრანგი ეგზისტენციალისტი ფილოსოფოსი, დრამატურგი, ნოველისტი, პოლიტიკური აქტივისტი, ბიოგრაფი დო ლიტერატურული კრიტიკოსი.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* UK Sartre Society 
* Groupe d'études sartriennes, Paris
* Sartre’s Critique of Dialectical Reason essay by Andy Blunden
* Jean-Paul Sartre (1905–1980): Existentialism Internet Encyclopedia of Philosophy
* Jean-Paul Sartre (Stanford Encyclopedia of Philosophy)
* Sartre.org Articles, archives, and forum
* Texts on Sartre Sartre Rubric on the website of the Sorbonne Marx Seminar
* "The Second Coming Of Sartre" , John Lichfield, *The Independent*, 17 June 2005

კატეგორია:ფრანგეფი
კატეგორია:ფრანგი დრამატურგეფი
კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი ლიტერატურაშ დარგის
კატეგორია:ფრანგი ფილოსოფოსეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1905
კატეგორია:ნაღურა 1980
ბორის ელცინი

**ბორის ელცინი** (რუს: Бори́с Никола́евич Е́льцин; დ. 1 ფურთუთა, 1931, ოფ. ბუტკა, ტალიციშ რაიონი, სვერდლოვსკიშ ოლქი ― ღ. 23 პირელი, 2007, მოსკოვი), რუსი პოლიტიკოსი, რუსეთიშ მაართა პრეზიდენტი 1991–1999 წანეფს.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*Obituary and public tributes on Lasting Tribute
*CNN Cold War&nbsp;— Profile: Boris Nikolayevich Yeltsin
*Yeltsin and Post-Soviet Problems from the Dean Peter Krogh Foreign Affairs Digital Archives
*Death of a Bear – *Hammernews*
*The Good Czar The Strange Nobility of Boris Yeltsin
*The Yeltsin Years Documentary

კატეგორია:რუსეფი
კატეგორია:რუსი პოლიტიკოსეფი
კატეგორია:რუსეთიშ პრეზიდენტეფი
კატეგორია:რუსეთიშ პრემიერ-მინისტრეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1931
კატეგორია:ნაღურა 2007
კალვინ კულიჯი

**ჯონ კალვინ კულიჯი** (დ. 4 კვირკვე, 1872 – ღ. 5 ღურთუთა, 1933) — ამერიკალი პოლიტიკოსი, ააშ-იშ 30–ა პრეზიდენტი 1923–1929 წანეფს, რესპუბლიკურ პარტიაშე.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*ბიოგრაფიული ფაქტეფი 

კატეგორია:ააშ-იშ პრეზიდენტეფი
კატეგორია:ამერიკალეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1872
კატეგორია:ნაღურა 1933
დონნა სამმერი

[thumb|დონნა სამმერი [1977 წანას]]
**დონნა სამმერი** (დ. 31 ქირსეთუთა, 1948, ბოსტონი, მასაჩუსეთსი – ღ. 17 მესი, 2012, ნეიფლსი, ფლორიდა) ამერიკალი მობირე, მუსიკოსი, კომპოზიტორი დო არტისტი. შინელი რე მუჭოთ *დისკოშ დიაფალი*. 

## დისკოგრაფია
;ალბომეფი

*1974: *[[Lady of the Night (ალბომი)|Lady of the Night]]*
*1975: *[[Love to Love You Baby]]*
*1976: *[[A Love Trilogy]]*
*1976: *[[Four Seasons of Love]]*
*1977: *[[I Remember Yesterday]]*
*1977: *[[Once Upon a Time (დონნა სამმერიშ ალბომი)|Once Upon a Time]]*
*1979: *[[Bad Girls (ალბომი)|Bad Girls]]*
*1980: *[[The Wanderer (დონნა სამმერიშ ალბომი)|The Wanderer]]*
*1981: *[[I'm a Rainbow]]*
*1982: *[[Donna Summer (ალბომი)|Donna Summer]]*
*1983: *[[She Works Hard for the Money]]*
*1984: *[[Cats Without Claws]]*
*1987: *[[All Systems Go (დონნა სამმერიშ ალბომი)|All Systems Go]]*
*1989: *[[Another Place and Time]]*
*1991: *[[Mistaken Identity (დონნა სამმერიშ ალბომი)|Mistaken Identity]]*
*1994: *[[Christmas Spirit]]*
*2008: *[[Crayons (ალბომი)|Crayons]]*

## ოკონცერტე ტურნეეფი
**[[Once Upon a Time Tour]]* (1977–1978)
**[[Bad Girls Tour]]* (1979)
**[[The Wanderer Tour]]* (1980)
**[[Hard for the Money Tour]]* (1983)
**[[The Rainbow Tour]]* (1984)
**[[Silver Girl Tour]]* (1986)
**[[All Systems Go Tour]]* (1987)
**[[Mistaken Identity Tour]]* (1991)
**[[Endless Summer Tour]]* (1995)
**[[Mid Summer Nights Dream Tour]]* (1996–1997)
**[[Live & More Encore Tour]]* (1999)
**[[Greatest Hits Tour (დონნა სამმერი)|Greatest Hits Tour]]* (2005)
**[[Crayons Tour]]* (2008)

## რესურსეფი ინტერნეტის
*ოფიციალური ვებ საიტი
*ბიოგრაფიული ფაქტეფი

კატეგორია:ამერიკალეფი
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
კატეგორია:ამერიკალი მობირეეფი
კატეგორია:ამერიკალი მუსიკოსეფი
კატეგორია:ამერიკალი კომპოზიტორეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1948
კატეგორია:ნაღურა 2012
ელ მარტინო

**ელ მარტინო**  (დ. 7 გჷმათუთა, 1927, ფილადელფია, ფენსილვანია – ღ. 13 გჷმათუთა, 2009, სფრინგფილდი, ფენსილვანია) ამერიკალი მობირე დო არტისტი.

კატეგორია:ამერიკალეფი
კატეგორია:იტალიარი–ამერიკალეფი
კატეგორია:ამერიკალი მობირეეფი
კატეგორია:ამერიკალი მუსიკოსეფი
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1927
კატეგორია:ნაღურა 2009
ჰაინრიხ ფონ კლაისტი

**ჰაინრიხ ფონ კლაისტი** (გერმ. Bernd Heinrich Wilhelm von Kleist; დ. 18 გჷმათუთა, 1777 – ღ. 21 გერგობათუთა, 1811) — გერმანალი პოეტი, დრამატურგი დო ნოველისტი.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Familienverband derer v. Kleist e.V 
* "On the Marionette Theatre," Translated by Idris Parry

კატეგორია:გერმანალეფი
კატეგორია:გერმანალი პოეტეფი
კატეგორია:გერმანალი ჭარუეფი
კატეგორია:გერმანალი დრამატურგეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1777
კატეგორია:ნაღურა 1811