open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
რაიან რეინოლდსი

**რაიან როდნი რეინოლდსი** (**Ryan Rodney Reynolds**; დ. 23 გიმათუთა, 1976. ვანკუვერი, ბრიტანეთიშ კოლუმბია, კანადა) — კანადარი ტელე- დო კინოარტისტი. ოორუე ამერიკას ჩინებულქ იჸუ სიტკომ „ჟირი ბოში დო ძღაბის“ სრულებური როლიშ უკულ (1998—2001), უკულ გვიანო კარიერა ჰოლივუდის გაგინძორჷ, სოდეთ მუჭოთ კომედიურ, თეშ დრამატულ როლეფს ასახიერენდჷ.

კატეგორია:დუნაბადი 1976
კატეგორია:კანადარი არტისტეფი

კატეგორია:კანადარი ტელეარტისტეფი
სიმონა დე ბოვუარი

**სიმონა დე ბოვუარი** (თახმი ჯოხო **ჟანა მარი ბერტრან დე ბოვუარი**, დ. 9 ღურთუთა, 1908, პარიზი — ღ. 14 პირელი, 1986, პარიზი) — ფრანგი ფილოსოფოსი, ესეისტი დო ჭარუ. ჟან-პოლ სარტრიშ  წორომოარზე დო ოსურეფიშ ნებეფიშ მათხილარი.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ''The International Simone de Beauvoir Society'' 
* Biblioweb, ბიოგრაფია, ბიბლიოგრაფია.
* კლოდინ მონტეიშ საიტი.l  , ჭარუ, საფრანგეთის ოსურეფიშ ნებეფშო მალიმორი სიმონა დე ბოვუარიშ ოერეფოშქაშე დონეშ სპეციალისტი.
* Radio-Canada-ს არქივეფი, 19 წანას ჭარილი თე შეხვალამა გოხურგელი რდჷ თიმ პერიოდის.
* ტელეარქივეფი სიმონა დე ბოვუარიშ გეშა INA ტელეარქივეფი
* გენეალოგია
* კრიტიკა
* ლესბოსალი ''მაჟირა სქესის'', მარი-ჟო ბონე, ისტორიკოსი

კატეგორია:ფრანგი ჭარუეფი
კატეგორია:ფრანგი ფილოსოფოსეფი
კატეგორია:ჭარუ ოსურეფი
კატეგორია:ფემინისტეფი
კატეგორია:ნაღურა 1986
კატეგორია:გონკურიშ პრემიაშ ლაურეატეფი
ჩანაკია

**ჩანაკია**, **კაუტილია**, **ვიშნუგუპტა** ( Cāṇakya; დოხოლაფირო ჯვ. წ. 370-283 წწ.) — ჯვეში ინდოეთიშ ფილოსოფოსი, სახენწჷფო მოღალე დო მოარზოვნე. გიშეგორუაფუდ მოხუჯაფილი დო ხალიწერი პოლიტიკური მიოჯინუთ. ჩანდრაგუპტა მაურიაშ მარჩიალი. იკოროცხუ პოლიტიკური ტრაქტატიშ — „არტჰაშასტრაშ“ ავტორო, სოდე მოჩამილი რე სახენწჷფო მართუალაშ ოკითხეფს არსებული ელაჩამეფი. დებადჷ ბრაჰმანიშ ფანიას. გონათუა მიღჷ ნოღა ტაქსილას (ასეიანი პაკისტანი). თაშნეშე რჩქინა აფუდჷ მეღებული მედიცინას დო ასტროლოგიას. კანკალეს მიოჩქჷ, ნამჷ-და თინა ზოროასტრიზმიშ გემაჸვენჯი რდჷ (ირშვანს ცხოვრენდჷ თე რელიგიაშ ჭყანიერი გოლინაშ გიმე). ჩანაკიაშ წინგი ჩანდრაგუპტა მაურიაშო რდჷ მეშარე. ჩანაკია მერჩქინელი რე პოლიტიკური მენცარობეფიშ დო ეკონომიკაშ პიონერო. ინდოარი ისტორიკოსეფი ჩანაკიას ადარენა ნიკოლო მაკიაველს.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* [ჩანაკია – [ენციკლოპედია ბრიტანიკა]] 
* ჩანაკია – დიდი სხუნუეფიშ ენციკლოპედია 

კატეგორია:ინდოარი ფილოსოფოსეფი
კატეგორია:ინდოარი პოლიტიკოსეფი
ნოამ ჩომსკი

**ავრამ ნოამ ჩომსკი ** (; დ. 7 ქირსეთუთა, 1928) — მასაჩუსეტსიშ ტექნოლოგიაშ ინსტიტუტიშ დოინალაფირი პროფესორი, ამერიკალი ნინეფიშმენცარი, ფილოსოფოსი. კანკალეშა თიშა „თეხანური ლინგვისტიკაშ მუმა“ უჯოხონა. თაშნეშე ჩომსკი თეხანური ფილოსოფიაშ შანულამი წჷმმარინაფალი რე. თინა 100-შე უმოსი წინგიშ ავტორი რე. ჩომსკი წჷმორინელი რდჷ მოსოფელიშ უუჯგუშაშ გიშარჩქინელ ინტელექტუალეფიშ შქას დო თინა თე ტიტულშო კალს ირღვანდჷ 2005 წანას.

დებადჷ ააშ-ს, ფილადელფიას, ოშქაშე კლასიშ ფანიას. ლინგვისტიკაშ დოგურაფა ნოამ ჩომსკიქ პენსილვანიაშ უნივერსიტეტის დიჭყჷ, სოდე თიქ ბაკალავრიშ, მაგისტრიშ დო დოქტორიშ ხარისხი მიღჷ.

კატეგორია:ამერიკალი ნინაშმენცარეფი
კატეგორია:ამერიკალი ჭარუეფი
რენე დეკარტი

**რენე დეკარტი** (René Descartes); (დ. 31 მელახი, 1596, ლაე (ტურენი) ― ღ. 11 ფურთუთა, 1650, სტოკჰოლმი), თაშნეშე რჩქინელი რე მუჭოთ **კარტესიუსი** — ფრანგი ფილოსოფოსი, მათემატიკოსი დო მენცარი. საარძოთ აღიარაფილი, მუჭოთ თეხანიშ ფილოსოფიაშ დჷმარსხუაფალი დო „თეხანიშ მათემატიკაშ მუმა“. დეკარტიქ აკოქიმინჷ ანალიზური გეომეტრიაშ ოსხირეფი, გემშეღჷ მათირე სიდიდაშ ჩინება, დამუშუ კოორდინატეფიშ მეთოდი დო თაშნეშე, ალგებრა დო გეომეტრია ართიანს ქიმკურსხუ.

კატეგორია:ფრანგი მათემატიკოსეფი
კატეგორია:ფრანგი ფილოსოფოსეფი
კატეგორია:ნაღურა 1650
იბნ ხალდუნი

[200px|thumb|იბნ ხალდუნიშ ძეგლი [ტუნისი|ტუნისის]]
**იბნ ხალდუნი** (; დ. 27 მესი 1332, ტუნისი — ღ. 17 მელახი 1406, კაირო) — არაბი მაჰმადიანი ფილოსოფოსი, ისტორიკოსი, სოციოლოგი. თიშ მასქერეფქ ანდალუსიას დებადეს, უკული ტუნისშა გეგნორთეს. ტუნისის იბნ ხალდუნქ ყურანი, ჰასადი, გრამატიკა, სამართალიშმოგურაფალა ქჷდიგურუ.

კატეგორია:არაბი ფილოსოფოსეფი
ჯონ მეინარდ კეინზი

**ჯონ მეინარდ კეინზი** (John Maynard Keynes; დ. 5 მანგი, 1883 - ღ. 21 პირელი, 1946) — ბრიტანალი ეკონომისტი, ნამუშ იდეეფქ (კეინზიანიზმი) შანულამი გოლინა იღვენუ თეხანიშ ეკონომიკურ დო პოლიტიკურ თეორიაშა, თაშნეშე მიარე თარობაშ ფისკალურ პოლიტიკაშა. თინა ქადაგენდჷ ინტერვენციულ სათარობო პოლიტიკას, ნამუთ თარობას ფისკალური დო მონეტარული ზჷმეფიშ გჷმორინაფათ ეკონომიკური დოლაფაშ, დეპრესიეფიშ დო ბუმიშ უარჸოფითი ეფექტეფიშ გოლექინება შეულებუდჷ. თის თეხანიშ თეორიული მაკროეკონომიკაშ ართ-ართ მუმათ მიოჩქჷნა.

## პუბლიკაციეფი

* 1913 *Indian Currency and Finance*
* 1914 *Ludwig von Mises's Theorie des Geldes* (EJ)
* 1915 *The Economics of War in Germany* (EJ)
* 1919 *The Economic Consequences of the Peace*
* 1921 *A Treatise on Probability*
* 1922 *The Inflation of Currency as a Method of Taxation* (MGCRE)
* 1922 *Revision of the Treaty*
* 1923 *A Tract on Monetary Reform*
* 1925 *Am I a Liberal?* (N&A)
* 1926 *The End of Laissez-Faire*
* 1926 *Laissez-Faire and Communism*
* 1930 *A Treatise on Money*
* 1930 *Economic Possibilities for our Grandchildren*
* 1931 *The End of the Gold Standard* (Sunday Express)
* 1931 *Essays in Persuasion*
* 1931 *The Great Slump of 1930*
* 1933 *The Means to Prosperity*
* 1933 *An Open Letter to President Roosevelt* (New York Times)
* 1936 *The General Theory of Employment, Interest and Money*
* 1940 *How to Pay for the War: A radical plan for the Chancellor of the Exchequer*

## ლიტერატურა
* Barnett, Vincent. *John Maynard Keynes*. London: Routledge, 2013. ISBN 978-0415567695.
* Beaudreau, Bernard C.. *The Economic Consequences of Mr. Keynes: How the Second Industrial Revolution Passed Great Britain By*. iUniverse, 2006, ISBN 0-595-41661-6
* Clark, Barry. *Political Economy: A Comparative Approach*. Westport: Greenwood Publishing Group, 1998, ISBN 0-275-96370-5
* Clarke, Peter. *Keynes: The Twentieth Century's Most Influential Economist*. Bloomsbury, 2009, ISBN 978-1-4088-0385-1
* Clarke, Peter. *Keynes: The Rise, Fall and Return of the 20th Century's Most Influential Economist*, Bloomsbury Press, 2009

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Professor Robert Skildesky explains J.M Keynes theories video
* Professor Robert Skidelsky on economist John Maynard Keynes video
* 
* John Maynard Keynes, ''The Economic Consequences of the Peace''  (1919)
* John Maynard Keynes, ''The end of laissez-faire''  (1926)
* John Maynard Keynes, ''An Open Letter to President Roosevelt'' (1933)

კატეგორია:ნაღურა 1946
კატეგორია:ბრიტანალი ეკონომისტეფი
ჸოროფა

[thumb|[რომეო დო ჯულიეტა - ჸოროფილეფიშ ტიპიურ სამანგა, ილუსტრატორი - ფრენკ დიქსი]]
[thumb|left|150პქ|გური - [გურიშ სიმბოლო|ჸოროფაშ სიმბოლო]]

**ჸოროფა** — ჭყანიერ ართგურობაშ დო პიჯობურ მერსხუალაშ ემოცია. ფილოსოფიურ კონტექსტის, ჸოროფა რე სასურია, ნამუთ წჷმარინუანს არძა ადამიერულ ჯგირობუას, წოროგინაფობას დო ართგურობას. რელიგიურ კონტექსტის, ჸოროფა ხვალე სასურია ვარინ, ირ *რინუშ* ოსხირ რე („ღორონთ ჸოროფა რე“) დო ირ ღორონთიელ კანონიშ ჸოფუ რე („ორქოშ წესი“).

ზიტყვა *ჸოროფა* შილებე შხვადოშხვა გინაფას, დგომარობას დო მიკობუნალას გჷმოხანტუნდას დოჭყაფილ ართამ სიამნებაშე („თე ოჭკომალ მიორს“) თებულ პიჯოფონოშქაშე ურთართობეფით („ჩქიმ პარტნიორ მიორს“).

ჸოროფა, მუშ შხვადოშხვა ფორმათ, პიჯოფონეფიშ ურთართობას თარ მაჸვენჯ რე დო ცენტრალურ აბან უკენჷ ფსიქოლოგიას; თაშნეშე, მეჯინურ ხელუანობას არძაშე მოდვალირ თემა რე.

ჸოროფათ მუკოლუაფა ჯოხოიდვალუაფუ **ჸოროფათ**, ჸოროფიან მიკობუნელობას - **ჸოროფიანობა** ჯოხო, ჸოროფაშ გინაფათ აკოჭოფილ ადამიერს **ჸოროფამოდვალირ** ჯოხო.

რე ნებიან, ომაჸალურ (ჯიმალურ/დალურ), მასქერულ, თაშნეშე იდეაშ, პროფესიაშ, ოდაბადეშ ჸოროფა. თინეფშე ირ ემოციაშ ჸოფაშ დო გჷმოხანტუაშ ხარისხიშ ინტენსიობათ რე გინორთელი.

## თშნეშე ქოძირით
*პლატონური ჸოროფა
*ფილიეფიშ ერკებული

## რესურსეფი ინტერნეტის
*A whimsical overview of scientific research on love, with references 

## სქოლიო

კატეგორია:ჸოროფა
პლატონური ჸოროფა

მინი|პლატონი დო თიში სტუდენტეფი
**პლატონური ჸოროფა** () — ვასექსუალური ტიბუ ურთიართობეფი. პლატონური ურთიართობაშ ლექინი სამანგა რე ტომბა, ვასექსუალური ომაჸალობა (ჯიმალობა/დალობა), ნამუთ ვადმოჸუნს გენდერულ დოჭყვირაფას.

## ლიტერატურა
* Vladimir Solovyev (2004) Transformations of Eros: An Odyssey from Platonic to Christian Love.

## რესურსფი ინტერნეტის
* პლატონი ომაჸალობა დო ერსი – სტენფორდიშ ფილოსოფიაშ ენციკლოპედია

კატეგორია:ჸოროფა
სხაპუა (ხელუანობა)

250px|thumb|სამეჯლისო სხაპუა
[thumb|150px|სხაპუაშ გჷმოხანტუალა [ჯვეში საბერძბეთი|ანტიკურ საბერძნეთის]]
thumb|მარცხნივ|200px|ბალეტი

**სხაპუა** — ტანიშ რიტმული ჸარაფი ვარდა დგომარობა, ნამუთ რჩქვანელობურ მუსიკაშ აზარათ ისრულებუაფუ. ოსხაპური ხელუანობა ოკათე ნახანდიშ ართ-ართი უჯვეშაში გჷმოლინება რე. სხაპუას დუდშე რელიგიური, მაგიური, საქორწინო, დო გოვითარაფილი ჯარალუაშო სოციალური დო ხანტურული შანულობა უღუდუ.

ქირსიანობაშახიან ეპოქას დიდი შანულობა უღუდჷ რიტუალურ სხაპუეფს, ჯვეში ბერძენული სხაპუეფს ამდღარშახ უღუნა ჟიგოლინა თეხანურ სხაპუეფშა. თიშ უმკუჯინალო, ნამჷ-და ბჟადალ ევროპაშ ოკათე სხაპუეფს ხანგჷრძე ისტორია უღუნან, ბჟაეიოლურ სხაპუეფიშ ტრადიცია თის ძალამო უწორუანს. არძა კათას სხაპუაშ მუშობური, თინეფშო დჷმახასიათაფალი, ფორმა აფუ აკოქიმინელი. თეშ ოსხირს რე აკოქიმინელი სცენური სხაპუა – ბალეტი.
[მინი|[კადრილი 1805]]
პროფესიული სხაპუა, ნამუქჷთ გოვითარაფაშ მაღალ ეშალს მიოჭირინუნ, გჷნირთჷ ევროპული კლასიკური სხაპუაშ, თაშნეშეე აზიაშ დო აფრიკაშ ქიანეფიშ ოსხაპალი სისტემეფიშ ოსხირი. კლასიკური ტრადიცია მა-15 ოშწანურათ ითარიღებუ (იტალია), სხაპუეფიშ მაართა ბეშტელი ტექსტეფი – მა-16 ოშწანურათ (საფრანგეთი). მაართა ოსხაპურ სკოლაქ პარიზის გინწყჷ მა-17 ოშწანურას. თეხანიშ სხაპუეფი მა-20 ოშწანურაშ აკნაქიმინა რე.

## სხაპუაშ სტილეფი დო გვარობეფი

**სხაპუაშ სტილეფი: **

* ბალეტი - კლასიკური სხაპუა - თეხანიშ სხაპუა - ბჟაეიოლური სხაპუა - ოკათე სხაპუა

**ქორთული სხაპუა: **

* აჭარული - განდაგანა - კინტაური - ლეკური - ფერხული

**ურცხოური სხაპუა: **

* ბამბა - მაზურკა - პოლკა - პოლკა–მაზურკა - პოლონეზი - როკენროლი - ტანგო - ფოქსტროტი

## შხვადოშხვა

**ჩინებული მასხაპალეფი:**

* ფრედ ასტერი - ჯეიმზ ბრაუნი - იზედორა დუნკანი - კაროლინ კარსონი - მატა ჰარი - ჟან ჟორჟ ნოვერი - ნინო რამიშვილი - ჯინჯერ როჯერსი - ილია სუხიშვილი

**თაშნეშე ქოძირით:**

* ქორეოგრაფია

## რესურსეფი ინტერნეტის

* საქორთუოშ სხაპუაშ ერუანული ანსამბლი
* ქორთული ოკათე სხაპუა

*
პროდიუსერი

**პროდიუსერი** (-შე — აკმაქიმინალი, პროდუქტმაწარმე, მაზადებელი) — სპეციალისტი, ნამუთ უშქაშეთ ოკათჷ პროექტიშ წარმებას, არეგულირენს (ვარდა რეგულირებას ოხვარუ) ფინანსურ, ადმინისტრაციულ, ტექნოლოგიურ, ხელუანურ ვარდა იურიდიულ ასპექტეფიშ საქვარუას, ნამდგაინ პროექტიშ შესრულებაშ პოლიტიკას არეგულირენს.

## თაშნეშე ქოძირით
* ანტრეპრენიორი
* გიშმაშქუმალარი
* რეჟისორი

კატეგორია:პროფესიეფი
*
ჯონ ლოკი

thumb|230px|ჯონ ლოკი
**ჯონ ლოკი** (; დ. 29 მარაშინათუთა, 1632 — ღ. 28 გჷმათუთა, 1704) — გიშარჩქინელი ინგლისარი მოარზუანე, ნამუშ ჯოხო მეჭედელო რე ასოცირაფილი გონათობურობაწკჷმა. შხირას თის ლიბერალიზმიშ ნერჩმადვალუთ ხოლო მირჩქინანა. თიშ ნახანდეფი გიშაკერძაფილო შანულამი რე, ართჸურე, ახალი ბორჯიშ ევროპული რჩქინაშ თეორიაშ, მაჟირაჸურე — ლიბერალური პოლიტიკური მონძღვარობაშ გოვითარაფაშო. თე ეკონია თემაშ გეშა ლოკიშ თარი იდეეფი გჷმოქიმინელი რე „ჟირ ტრაქტატის მართუალაშ გეშა“, გიშაკერძაფილო თიშ მაჟირა ნორთის. ლოკი მაართა ბრიტანალ ემპირიცისტო იკოროცხუ, თინა თაშნეშე ჩინებული რე, მუჭოთ სოციალური კონტრაქტიშ თეორიაშ აკმაქიმინალი. თიშ ნახანდეფქ შანულამი გოლინა იღვენუეს ეპისტემოლოგიაშ დო პოლიტიკური თეორიაშ გოვითარაფაშოთ. თიქ თაშნეშე გოლინა იღვენუ ვოლტერშა დო ჟან-ჟაკ რუსოშა, შოტლანდიარ გჷნმანათებელეფშა დო ამერიკალ რევოლუციონერეფშა. თიშ გოლინაქ რესპუბლიკანიზმის დო ლიბერალურ თეორიას იგინაფე ამერიკაშ ზოხორინალაშ დეკლარაციას.

## თაშნეშე ქოძირით

*ლიბერტარიანიზმი
*ამერიკაშ აკოართაფილი შტატეფიშ კონსტიტუცია

## ლიტერატურა
*Ashcraft, Richard, 1986.  *Revolutionary Politics & Locke's Two Treatises of Government.*  Princeton: Princeton University Press. (Discusses the relationship between Locke's philosophy and his political activities.)
*Ayers, Michael., 1991. *Locke. Epistemology & Ontology* Routledge (The standard work on Locke's Essay Concerning Human Understanding.)

## რესურსეფი ინტერნეტის
*John Locke eText Archive
*
*Links to online books by John Locke 

კატეგორია:ინგლისარი ფილოსოფოსეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1632
კატეგორია:ნაღურა 1704
ნიკოლო მაკიაველი

thumb|250|px|ნიკოლო მაკიაველი
მინი|მარჯვნივ|ხეშმოჭარუა

thumb|right|ნიკოლო მაკიაველი

**ნიკოლო დი ბერნარდო მაკიაველი** ( დ. 3 მესი 1469, ფლორენცია — ღ. 21 მანგი 1527, ფლორენცია) — რენესანსიშ ბორჯის იტალიარი პოლიტიკური მოარზუანე, ისტორიკოსი, ოურდუმე თეორეტიკოსი, დიპლომატი, ფილოსოფოსი, ჭარუ დო ჰუმანისტი. გოდაღარაფილი დიდგვარუანი ფანიაშე. იკოროცხუ პოლიტიკური რეალიზმიშ ართ-ართ არძაშე ჩინებულ წჷმმარინაფალო. მაკიაველი ცხოვრენდჷ დო მოღალენდჷ ფლორენციას, თიმ ბორჯის, მუჟამსჷთ იტალია დოწეწილი რდჷ მუსხირენ ართიანიშ აწმარენჯი ნოღა-სახენწჷფოთ, ნამუსჷთ ახასიათენდეს ვასტაბილურობა დო რელიგიური კონფლიქტეფი. 1498 წანას, ფლორენციაშ რესპუბლიკაშ „ვითეფიშ კოლეგიაშ“ მელამოსე. 1512 წანას, მედიჩეფიშ ტირანიაშ აკოდგინუაშ უკული, მაკიაველი პოსტიშე მონწყეს დო გეგნახორეს საშ–კაშინოშ გოხოლუაშა კინე თიშ მუმბადიშა, სოდე ოხორანდჷ ღურაშ ბოლოშა. მაკიაველიშ შანულამი თხობელუეფი რე: „ჯელობა ტიტუს ლივიუსიშ მაართა დეკადაშ გეშა“, „თარი“, „ფლორენციაშ ისტორია“. 1559 წანას, კათოლიკურ ოხვამექ მაკიაველიშ თხობელუეფი „გოხურგელი წინგეფიშ ერკებულშა“ გემშეჸონჷ.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*  ნიკოლო მაკიაველი - ანტიუტოპია
*  Stanford Encyclopedia of Philosophy - Niccolò Machiavelli
* ნიკოლო მაკიაველიშ მოსოფელიშმეჯინა

## ლიტერატურა

* *რუსო ჟან ჟაკ. საზოგადოებრივი ხელშეკრულება / ფრანგ. თარგმნა და შენიშვნები დაურთო დოდო ლაბუჩიძე-ხოფერიამ ; [რედ.: ვახტანგ როდონაია]; მშვიდობის, დემოკრ. და განვით. კავკას. ინ-ტი - თბ.: CIPDD, 1997.*

კატეგორია:იტალიარი ფილოსოფოსეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1469
კატეგორია:ნაღურა 1527
სცენარისტი

**სცენარისტი** — კინოფილმეფიშ ვარდა ტელესერიალეფიშ, მულტფილმეფიშ, სპექტაკლეფიშ, კომპიუტერულ ლაჸაფეფიშ სცენარეფიშ ავტორი.

კატეგორია:პროფესიეფი
*
იქს-ადამიერეფიშ გორჩქინა: კვინორი

**იქს-ადამიერეფიშ გორჩქინა: კვინორი** (ინგლ. *X-Men Origins: Wolverine*) — 2009 წანაშ ფილმი სუპერგერგეზეფშე, გერსხუაფილი Marvel Comics-იშ გჷმოგონილ პერსონაჟის, კვინორს. თინა 2009 წანაშ 28 პირელს გიშართჷ ნიდერლადის, მოსოფელიშ მასშტაბით თი წანაშ 1 მესის. ფილმიშ რეჟისორი გევინ ჰუდი რე, ოკათჷნა კინომურიცხეფი: ჰიუ ჯეკმანი, კვინორიშ როლს, ლივ შრაიბერი, დენი ჰიუსტონი, რაიან რეინოლდსი დო შხვეფი. ფილმი იქს-ადამიერეფიშ ტრილოგიაშ პრიკველს წჷმარინუანს. თინა მომითხობელანა კვინორიშ კონწარ, ნძალადობათ ეფშა ულირშენ. თისჷ გოსინთაფილი რე იქს-ადამიერეფსახიანი 10-17 წანაშ წოხოლენი მოლინეფი, კვინორი დო ვიქტორ კრიდის, ხოლო პოლკოვნიკ უილიამ სტრაიკერს შქას არსებული ურთიართობეფი, მუჟამსჷთ მუტანტი ოკათჷდჷ ბუნა X-ის. ფილმის გოსინთელი რე, მუჭო მიშეჸონეს კვინორიშ რსხულშა მეტალი ადამანტიუმი, იქს-ანჯარიშ ღოლამაშ თანჯით. გინოღალეფი ჯინჯიერო ავსტრალიაშ დო ახალი ზელანდიაშ ტერიტორიას მიშჷ.

თიშ უმიკუჯინუო, ნამდა ჰიუ ჯეკმენქ კრიტიკოსეფიშ განშე ცქვაფა დეინალუნ, ართათ ჯამს ფილმიქ თინეფიშ მოლება ვაგამართჷ. ართო მიშნაველჷ  მეხოლაფათ 300 მილიონ ააშ დოლარს აკმადგინანდჷ.

## ოკათჷნა

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Marvel-ის ოფიციალური ვებხასჷლა
* allmovie.com
* XMenFilms.net 
* movies.yahoo.com

კატეგორია:2009 წანაშ ფილმეფი
კატეგორია:იქს-ადამიერეფი (ფილმეფიშ სერია)
კატეგორია:ამერიკული ფილმეფი
კატეგორია:ინგლისურნინამი ფილმეფი
იქს-ადამიერეფი: მაართა კლასი

***იქს-ადამიერეფი: მაართა კლასი*** — ამერიკული სუპერგერგეზული ფილმი, ნამუსჷთ მოთხობელი რე იქს-ადამიერეფიშ ოდროიან წანეფშენ. ფილმი ირსხუაფჷ Marvel Comics-იშ კომიქსეფიშ სერიას. ბრიტანეთის თიქჷ გიშართჷ 2011 წანაშ 1 მანგის, ააშ-ს - 3 მანგის.

ფილმის თარ როლეფს სრულენა ჯეიმზ მაკევოი (პროფესორი X) დო მაიკლ ფასბენდერი (მაგნეტო).

## რესურსეფი ინტერნეტის
* 
* 
* 

## სქოლიო

კატეგორია:იქს-ადამიერეფი (ფილმეფიშ სერია)
კატეგორია:ბრიტანული ფილმეფი
კატეგორია:ამერიკული ფილმეფი
კატეგორია:2011 წანაშ ფილმეფი
იქს-ადამიერეფი: მუმალი ულირი ბორჯიშ დღალურეფი

***იქს-ადამიერეფი: მუმალი ულირი ბორჯიშ დღალურეფი*** () — ამერიკული სუპერგერგეზული ფილმი, ნამუთ ირსხუაფჷ იქს-ადამიერეფიშ პერსონაჟეფს დო 1981 წანას *[[Uncanny X-Men]]*-იშ სიუჟეტის *[[მუმალი ულირი ბორჯიშ დღალურეფი]]*, ნამუშ ავტორეფი რენა კრის კლერმონტი დო ჯონ ბირნი. ფილმიშ რეჟისორი რე ბრაიან ზინგერი.

თენა რე წკარით მაშკვითა ფილმი იქს-ადამიერეფიშ ფილმეფიშ სერიას დო მასმა, ნამუშ რეჟისორი რე ზინგერი, 2000-იანი წანეფიშ მაართა ჟირი ფილმიშ, *[[იქს-ადამიერეფი (ფილმი)|იქს-ადამიერეფი]]* დო *[[იქს-ადამიერეფი 2|იქს-ადამიერეფი 2-ი]]შ* უკული. ისტორიაშ ავტორეფი რენა საიმონ კინბერგი, მეთიუ ვონი დო ჯეინ გოლდმენი, კინბერგი სცენარიშ ავტორით რე.  ფილმის ოკათუნა: ჰიუ ჯეკმანი, ჯეიმზ მაკევოი, მაიკლ ფასბენდერი, ჯენიფერ ლოურენსი, ჰალი ბერი, ანა პეკუინი, ელენ პეიჯი, ნიკოლას ჰოლტი, შოუნ ეშმორი, პიტერ დინკლიჯი, იენ მაკ-კელენი დო პატრიკ სტიუარტი. ისტორიაშ ავტორეფი რენა საიმონ კინბერგი, მეთიუ ვონი დო ჯეინ გოლდმენი, კინბერგი სცენარიშ ავტორით რე.

*მუმალი ულირი ბორჯიშ დღალურეფი* რე 2006 წანაშ ფილმიშ *[[იქს-ადამიერეფი: ეკონია ლჷმა]]* დო 2011 წანაშ ფილმიშ *[[იქს-ადამიერეფი: მაართა კლასი]]*, ხოლო, მუჭოთ 2013 წანაშ *[[კვინორი (ფილმი)|კვინორიშ]]* გაგინძორება. თიში ჯიჯიერი გინოღალეფი დიჭყჷ 2013 წანაშ პირელს, მონრეალს დო ითჷ თი წანაშ მარაშნათუთას. ფილმი გინოღალირი რე 3D ფორმატის დო გიშართჷ 2014 წანაშ 23 მესის.

## ოკათუნა

## რესურსეფი ინტერნეტის
* 
* 
* 
* 
* 

## სქოლიო

კატეგორია:იქს-ადამიერეფი (ფილმეფიშ სერია)
კატეგორია:ამერიკული ფილმეფი
კატეგორია:2014 წანაშ ფილმეფი
რეჟისორი

[thumb|320px|რეჟისორი საქვარუაშ ბორჯის ([სესილ ბლაუნტ დე მილი|სესილ დე მილი)]]
**რეჟისორი** ( — „მამართალი“, -შე — „ვმართუნქ“) — ხელუანობაშ ოძირაფალი გვარობეფიშ ხელუანი მახანდე: თეატრიშ, კინომატოგრაფიშ, ტელევიზიაშ, ცირკიშ, ესტრადაშ. 

## სქოლიო

კატეგორია:პროფესიეფი
*
კინორეჟისორი

thumb
thumb
**კინორეჟისორი** — კინოხელუანობაშ ართ-ართი შანულამი პროფესია, ფილმიშ აკოქიმინუაშ პროცესიშ ხემანჯღვერი მაკათური, ნამუთ სურათიშ აკმადგინალი ნორთეფიშ ხანტურული დო სცენურ კუნთხუეფიშ გჷმამინჯალი რე. კინორეჟისურაშ სუმი მალობა არსებენს: ოლაჸაფე, დოკუმენტური დო ანიმაციური კინო. თინეფშე მაართა (ოლაჸაფე კინორეჟისურა) რეჟისორ ჟორჟ მელესშე მოურს. დოკუმენტური - ჯიმალეფ ლიუმერეფშე. ხონარამი კინოშ გორჩქინაშახ რეჟისორიშ თარ საქვარი გეგეფიშ დო პანტომიმეფიშ დოდგჷმა რდჷ. კინოხიან ბორჯიშ ჩინებული კინორეჟისორეფი რენა: ჩარლზ სპენსერ ჩაპლინი, ბასტერ კირონი, სსრრ-ს — სერგეი ეიზენშტეინი. ხონარამი კინოშ გორჩქინათ, რეჟისორს დიალოგურ სცენეფიშ დო მუსიკალურ გოფორმებაშ საქვარქ ქჷგიაძინჷ, ნამუსჷთ თინა კომპოზიტორიშ კათაფათ ორთუჷ.

## თაშნეშე ქოძირით
* სცენარისტი
* რეჟისორი
* მაჟირა რეჟისორი
* თეატრალური რეჟისორი
* კინორეჟისორეფიშ ერკებული
** ქორთუ კინორეჟისორეფიშ ერკებული
* საავტორო კინოშ თეორია
* ამერიკაშ რეჟისორეფიშ გილდია

კატეგორია:პროფესიეფი
*
ელენ პეიჯი

**ელიოტ ფილპოტს-პეიჯი** ( დ. 21 ფურთუთა, 1987; ჩინებული, მუჭოთ **ელენ პეიჯი**) — კანადარი არტისტი. თარი პერსონაჟიშ სახიერებაშო 2007 წანაშ ფილმის „ჯუნო“, თიქ მიღჷ ნომინაციეფი ორქოშ გლობუსის დო ოსკარს. ხოლო გეჸუნელო ჟირშა მიგუ ოსტინიშ კინოკრიტიკოსეფიშ ასოციაციაშ ჯილდო საუჯგუშო არტისტი ოსურშო „ჯუნოთი“ დო „კარამელით“ (2005). თინა ჩინებული რე მუში როლეფშო ფილმეფის „დაჭყაფური“(2010), „სუპერი“ (2010), „ჭკვერი ჸუდე“ (2008) დო „იქს-ადამიერეფი: ეკონია ლჷმა“ (2006).

2008 წანას, პეიჯი ნომინირაფილი რდჷ „ტაიმიშ“ 100 არძაშე გოლინამი ადამიერიშ ერკებულს დო იკინენდჷ 86-ა აბანს *[[FHM]]*–იშ მოსოფელიშ არძაშე სექსუალური ოსურეფიშ ერკებულს. 2010 წანაშო თიქ 70–ა აბანშა გინილჷ. 2008 წანაშ მანგის, *[[Entertainment Weekly]]*–ქ პეიჯი მიშეჸონ მუმალი ა–კლასიშ მურიცხეფიშ ერკებულს.

## ფილმოგრაფია

## რესურსეფი ინტერნეტის

* 

## სქოლიო

კატეგორია:კანადარი არტისტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1987
ზიგმუნდ ფროიდი

**ზიგმუნდ ფროიდი** (, გერ.: ; ედომუშამი ჯოხო ზიგმუნდ სოლომონ ფროიდი ; დ. 1856 წანაშ 6 მესის ავსტრია-უნგრეთიშ პროვინცია მორავიას, ნოღა ფრაიბერგის (ასე ჩეხეთიშ ნოღა პრჟიბორი; - ღ. 1939 წანაშ 23 ეკენიას, ლონდონს) — ავსტრიალი ნერვოპათოლოგი, ფსიქიატრი, ფსიქოლოგი, ნევროლოგი, ფსიქოანალიზიშ დჷმარსხუაფალი.

ფროიდიქ დებადჷ გალიციარ ურიეფიშ ფანიას, მორავიაშ ნოღა ფრაიბერგის, ავსტრიაშ იმპერია (ასეიან ჩეხეთი). 1881 წანას თიქ მიღჷ მედიცინაშ დოქტორიშ ხარისხ ვენაშ უნივერსიტეტის. 1885 წანას ჰაბილიტაციაშ თებაშ უკული, თინა ქჷდარინეს ნეიროპათოლოგიაშ დოცენტო, 1902 წანას — ასოცირებულ პროფესორო გინირთჷ. ფროიდი ცხოვრენდჷ დო მუშენდჷ ვენას, სოდეთ 1886 წანას მუშ კლინიკურ პრაქტიკა ქჷდიჭყუ. 1938 წანას, გერმანიაშით ავსტრიაშ ანექსიაშ უკული, ფროიდიქ ქჷდიტუ ავსტრია, ანდანე დუდ ეუღალებუდჷკო ნაცისტურ თხოზინშე. თიქ 1939 წანაშ ეკენიას, ემიგრაციას, კაბეტ ბრიტანეთის დოღურჷ.

ფსიქოანალიზიშ დორსხუაფაშ ბორჯის, ფროიდიქ წჷმუძინუ თერაპიულ ტექნიკეფს, სამანგათ დუდიშულ ასოციაციეფიშ გჷმორინაფა. ფროიდიშით სექსუალობაშ ახალნერო გოსხუნუაქ, ნამუთ ინფანტილურ ფორმეფსჷთ იკათუანდჷ, თის საშუალება ქიმიაჩჷ გეგმუქიმინუდჷკო ედიპოსიშ კომპლექსი, მუჭოთ ფსიქოანალიტიკურ თეორიაშ ართ-ართ ცენტრალურ დინადგინა. სისმარეფიშ, მუჭოთ კორინეფიშ ეჸონაფაშ ანალიზიქ, თის ქიმეჩჷ მოდელეფ სიმპტომეფიშ ფორმირებაშ დო რეპრესიულ მექანიზმეფიშ კლინიკურ ანალიზიშო. მოგვიანეთ, ფროიდიქ წჷმარინუ ლიბიდოშ (სექსუალიზაფილ ფსიქიკურ ენერგია) ჸოფა, ნამუთ ოკათჷ მენტალურ პროცესეფს დო სტრუქტურეფს, აკმოქიმინჷნს ეროტიკულ მერსხუაფას დო „ღურაშა ნჭაფას“ (Thanatos) — ნამუთ აჩემებულ გომაჟრაფაშშ, ჯოგინიშ, აგრესიაშ დო ნევროტულ დჷნაშებურიშ წყუ რე. მუშ გვიანიშ ნახანდეფს, ფროიდიქ რელიგიაშ დო კულტურაშ ფართო ინტერპრეტაცია დო კრიტიკა წჷმარინუ.

თიშ უმკუჯინალო, ნამჷდა ფსიქოანალიზიშ პრაქტიკაქ მუშ პირველურ ფორმა ეკონია 50 წანაშ განწეხანს კვათირო დეკინჷნ, ფსიქოანალიზ იშენით გაულამო სქიდუ ფსიქოლოგიას, ფსიქიატრიას, ფსიქოთერაპიას დო ჰუმანიტარულ მენცარობეფს. თინა კჷნე იჭანუანს დებატეფს მუშ თერაპიულ ეფექტიანობაშენ, მუშ ომენცარე სტატუსშენ დო თიშ გეშა, ხეს უნწყუნს დო ვარი ფემინისტურ ყარაფისჷნ. თეშ უმკუჯინალო, ფროიდიშ ნახანდეფქ ქვერსემ გაულა იღვენუ თეხანურ ბჟადალურ არზუანობაშა დო პოპულარულ კულტურა. უ. ჰ. ოდენიშ 1940 წანაშ პოეტურ მეძღვინებას, ფროიდ ეჭარილ რე მუჭოთ პიჯი, ნამუქჷთ აკოქიმინჷ „მოარზებეფიშ ნთელ კლიმატი / ნამუშ თუდოთ ჩქი ჩქინ შხვადოშხვა რინას ბჸონენთ“.

## რესურსეფ ინტერნეტის

* ზიგმუნდ ფროიდი - ლტოლვეფიშ გეშა
* ზიგმუნდ ფროიდი - ფსიქიკური აპარატი
* ტოტემი დო ტაბუ
* ზიგმუნდ ფროიდი, რინა, ნახანდი, ფოტოგალერეა

## ლიტერატურა
* Paul Ferris Dr.Freud.First edition.June.1998.

## სქოლიო

კატეგორია:ავსტრიალი ფსიქოლოგეფი
კატეგორია:ნაღურა 1939
დინო ბუცატი

**დინო ბუცატი-ტრავერსო** (, ჩინებული, მუჭოთ **დინო ბუცატი**; (დ. 16 გჷმათუთა, 1906 – 28 ღურთუთა, 1972) — იტალიარი ჭარუ, ჟურნალისტი, დრამატურგი, ლიბრეტისტი დო ხანტუ. თიში ნაწარმებეფშე იოღანკალიე „თათარეფიშ ტიოზი“ ().

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Biography on IMDb.
* Biography .

კატეგორია:იტალიარი ჭარუეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1906
კატეგორია:ნაღურა 1972
სილვიო პელიკო

**სილვიო პელიკო** (; დ. 25 მანგი, 1789, სალუცო – ღ. 31 ღურთუთა, 1854, ტურინი) — იტალიარი ჭარუ. 1820 წანას კარბონარეფიშ აკორაგადინს კათინშე ღურა ქიმუსაჯეს, მუთ 15 წანაშ პატიმარუათ დუთირეს. ჯიხას ჭარჷ ავტობიოგრაფიული თხოხბელუა „ჩქიმი ჯიხეფი“ (1832), ნამუსჷთ უკვე ქირსიანულ მორჩილებას ქადაგენდჷ. თე ნაწარმები რომანტიკული პროზაშ ბარჩხალა მინუშო რე აღიარებული. პელიკოს ორხველჷ მიარე პიესა, ნამუეფშეთ მოსოფელს რეზონანსი გჷშეჭანუ ჰეროიკულ-პატრიოტულ ტრაგედიაქ „ფრანჩესკა დო რიმინი“ (1815). ჭარჷნდ ტრაქტატეფს ხოლო.

## ლიტერატურა

კატეგორია:იტალიარი ჭარუეფი
კატეგორია:იტალიარი პოეტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1789
კატეგორია:ნაღურა 1854
ადამ სმითი

**ადამ სმითი** (); (დ. სავარაუდეთ 5 მანგი, 1723, კერკოლდი, შოტლანდია ― ღ. 17 კვირკვე, 1790, ედინბურგი) — შოტლანდიარი პოლიტიკური ეკონომისტი დო ფილოსოფოსი. თეხანური ეკონომიკური თეორიაშ ართ-ართი დჷმარხუაფალი. სმითიშ მიარე ნახანდიშ შქას არძაშე ჩინებული რე: „თეორია მორალური გინაფეფიშ გეშა“ (1759) დო „გჷმორკუალა კათეფიშ სიდიდარეშ ორთაშ დო ბაძაძეფიშ გეშა“ (1776), ნამუსჷთ 9 წანაშ გოძვენას აკმოქიმინუნდჷ. უკული ზუსტას თე ეკონიაქ თიშ უდიდაშ ნახანდო გჷნირთჷ (Magnum opus).

## ლიტერატურა

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ადამ სმითი — საქორთუოშ პარლამენტიშ ერუანული ბიბლიოთეკა
* ადამ სმითი — ინფორმაცია დო ნახანდეფი
* ადამ სმითიშ ბიოგრაფია
* ადამ სმითიშ ბიოგრაფია 

კატეგორია:შოტლანდიარი ეკონომისტეფი
კატეგორია:კლასიკური ეკონომისტეფი
კატეგორია:გჷნმანათებელი ფილოსოფოსეფი
კატეგორია:შოტლანდიარი ფილოსოფოსეფი
კატეგორია:ნაღურა 1790
მარტინ ჰაიდეგერი

**მარტინ ჰაიდეგერი** (; დ. 26 ეკენია, 1889, მესკირხი, ბადენი — ღ. 26 მესი, 1976, თექ) — გერმანალი ფილოსოფოსი, XX ოშწანურაშ ეგზისტენციალიზმიშ ართ-ართი დჷმარსხუაფალი. გურაფულენდჷ იეზუიტეფიშ სკოლას, უკული ჰაინრიხ რიკერტიწკჷმა ფრაიბურგიშ უნივერსიტეტის (ბრაისგაუ). 1916 წანას რდჷ ედმუნდ ჰუსერლიშ ასისტენტი, პროფესორი მარბურგიშ (1922-1928), ფრაიბურგიშ (1928-1945) უნივერსიტეტეფს. 1933-1934 წანეფს ფრაიბურგიშ უნივერსიტეტიშ რექტორი. 1945 ნაცისტეფწკჷმა ალახანდალაშ გეშა უნივერსიტეტშე გოუტუეს. თელარაშ ბოლო წანეფს ოხორანდჷ ოფუტე ტოდტნაუბერგის. ჰაიდეგერიშ მონძღვარუაშ ეშალიე სერენ კიერკეგორიშ ეგზიტენციალური განცდეფი დო ფრიდრიხ ნიცშეშ ირაციონალიზმი, მეთოდი — ედმუნდ ჰუსერლიშ ფენომენოლოგია დო ვილჰელმ დილთაიშ ჰერმენევტიკა, დორხველი ფილოსოფიაშ ოხემანჯღვერე არზიშა მეულას თინა ფრანც ბრენტანოს უმარდჷ.

## ჯინჯიერი ნახანდეფი
* „ჸოფიერალა დო ბორჯი“, 1927.
* „ჭეშმარიტებაშე დო ფაქტეფშე“, 1943.
* „ნინაშ ჩიება“, 1959.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* მარტინ ჰაიდეგერი: ხელუანობაშ ქიმინელობაშ დაჭყაფუ  
* ეგზისტენციალიზმი დო ნიჰილიზმი 

## ლიტერატურა
* კ.ბაქრაძე, ექსისტენციალიზმი.1962.
* П. Гайденко, Екзистенциализм и проблема культуры. 1963.
* XX საუკუნის ბურჟუაზიული ფილოსოფია.თბილისი.1970წ.

კატეგორია:გერმანალი ფილოსოფოსეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1889
კატეგორია:ნაღურა 1976
ფრიდრიხ ნიცშე

**ფრიდრიხ ვილჰელმ ნიცშე** (; დ. 15 გჷმათუთ, 1844 — ღ. 25 მარაშინათუთა, 1900) — XIX ოშწანურაშ გერმანალი ფილოსოფოსი. თინა ჭარუნდჷ კრიტიკულ ჭარილეფს რელიგიაშ, ღურაშ, თეხანურ კულტურაშ დო მენცარობეფიშ გეშა მეტაფორეფიშ დო აფორიზმეფიშ გჷმორინაფათ.

## ნახანდეფი

* თაში თქუანდუ ზარატუსტრა, ნიცშეშ არძაშე ჩინებული ნახანდი.
* Ecce Homo, ნიცშეშ ეკონია ნახანდი
* ხიოლერი მენცარობა, ნიცშეშ ართ-ართი ჩინებურლი ნახანდი.
* ანტიქირსე
*მორალიშ გენეალოგია
*ვაგნერიშ საქმე
*ტრაგედიაშ დაბადება მუსიკაშ შურშე,1872

## რესურსეფი ინტერნეტის

* ფრიდრიხ ნიცშე – თელარაშ ფილოსოფია
* ფრიდრიხ ნიცშე

## ლიტერატურა
* XX საუკუნის ბურჟუაზიული ფილოსოფია.თბილისი.1970წ.

კატეგორია:გერმანალი ფილოსოფოსეფი
კატეგორია:ეგზისტენციალიზმი
კატეგორია:ნაღურა 1900
სუნ ძი

**სვენ ძძი** (გოლექინაფილი ჩინური): 孙子 ტრადიციული ჩინური: 孫子；ფინინი: sūnzi (დაბადებაშ ჯოხო სვენ უ გოლექინაფილი ჩინური: 孙武 ტრადიციული ჩინური: 孫武; ფინინი: sūnwǔ) — ჩინარი ცხენენჯმადუდე დო ოურდუმე თეორეტიკოსი. დებადჷ ციშ ომაფეს. ოურდუმე ხელუანობაშ ტრაქტატიშ — „ლჷმაშ ხელუანობაშ“ ავტორი. ლჷმას მირჩქინანდჷ უშანულამაშ მოლინათ, ნამუშათ მებუნელი რე სახენწჷფოშ ჭარა. ლჷმაშ ზადებას დიდ როლს მითმეჩანდჷ პოლიტიკას.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* სვენ ძძი — ენციკლოპედია ბრიტანიკა 

კატეგორია:ჩინარი ფილოსოფოსეფი
კატეგორია:დუნაბადი ჯვ. წ. 544
კატეგორია:ნაღურა ჯვ. წ. 496
ედმუნდ ჰუსერლი

thumb|ედმუნდ ჰუსერლი, 1900 წანას
**ედმუნდ ჰუსერლი** () (დ. 8 პირელი, 1859, პროსნიცი — ღ. 26 პირელი, 1938, ფრაიბურგი) — გერმანალი ფილოსოფოს-იდეალისტი, ტრანსცენდენტალური ფენომენოლიგიაშ დჷმარსხუაფალი.

გურაფულენდ ლაიფციგის, ბერლინს დო ვენას. 1883 წანეფს, ვარიაციეფიშ ერიცხუას დისერტაციაშ თხილუაშ უკული, კარლ ვაიერშტრასიშ ასისტენტი რდჷ. ლუიო ბრენტანოშ დაოკარლ შტუმპფიშ გოლინათ ოცადჷდჷ მათემატიკა ფსიქოლოგისტურო დურსხუაფუდჷკო („რიცხუშ ჩინებაშ გეშა“, 1887; „არითმეტიკაშ ფილოსოფია“, 1891). ფილოსოფიაშ პროფესორი ჰალეს, გეტინგენს დო ფრაიბურგის, სოჸურეშეთ ფაშისტეფქ ურიობაშ გეშა გოუტუეს.

## ლიტერატურა

კატეგორია:გერმანალი ფილოსოფოსეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1859
კატეგორია:ნაღურა 1938
ჯულიან ჰაქსლი

thumb|ჯულიან სორელ ჰაქსლი, 1922 წანას
**ჯულიან სორელ ჰაქსლი** (დ. 22 მანგი, 1887, ლონდონი —  ღ. 14 ფურთუთა, 1975) — ინგლისარი ბიოლოგი, ფილოსოფოსი, ევოლუციაშ ალმახანური სინთეზური თეორიაშ ართ-ართი აკმაქიმინალი. ლონდონიშ სამაფო ჯარალუაშ მაკათური (1938). გათუ ოქსფორდიშ უნივერსიტეტი (1909). სამაფო კოლეჯიშ (ლონდონი) ზოოლოგიაშ პროფესორი (1925-1935). თიში ჯინჯიერი ნახანდეფი რე ევოლუციაშე, ექსპორტული ემბრიოლოგიაშ, ეთიკაშ ზოგად ოკითხეფშე. 1946-1948 წანეფს რდჷ იუნესკოშ მაართა გენერალური დირექტორი.

## ლიტერატურა

კატეგორია:ინგლისარი ბიოლოგეფი
კატეგორია:ინგლისარი ფილოსოფოსეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1887
კატეგორია:ნაღურა 1975
კატეგორია:იუნესკოშ გენერალური დირექტორეფი
სოკრატე

**სოკრატე** () (დ.  ჯვ. წ. 470/ჯვ. წ. 469 — ღ. ჯვ. წ. 399) — ბერძენი, ათენარი ფილოსოფოსი.

## გეძინაფონი ლიტერატურა დო წყუეფი

* პროექტი გუტენბერგიშ ელ. ტექსტეფი სოკრატეშ გეშა, თინეფს შქას:
** პლატონიშ დიალოგეფი
** ქსენოფინიშ ჭარილეფი, თინეფს შქას *მემორაბილია* დო *ჰელენიკა*.
** არისტოფანეშ სატირიული სპექტაკლეფი
** არისტოტელეშ ჭარილეფი
** ვოლტერიშ „სოკრატე“
* სოკრატეშ მეთოდიშ რკუალაშ პორტალი
* სოკრატე სტენფორდიშ ფილოსოფიაშ ენციკლოპედიას.
* (ინგლ.) Greek Philosophers — Socrates, Plato, and Aristotle, C. C. W. Taylor, R. M. Hare, and Jonathan Barnes, Oxford University Press, NY, 1998.
* (ინგლ.) Hanson, Victor Davis. Socrates Dies at Delium, 424 B. C., What If? 2, Robert Cowley, editor, G. P. Putnam’s Sons, NY, 2001.
* (ინგლ.) Taylor, C. C. W. (2001). Socrates: A very short introduction. Oxford: Oxford University Press.

## თაშნეშე ქოძირით
* ბერძენული ფილოსოფია

## რესურსეფი ინტერნეტის
* სოკრატეშ ფრესკა ეფესოშ არქეოლოგიურ მუზეუმს  

კატეგორია:ჯვეში ბერძენი ფილოსოფოსეფი
კატეგორია:დუნაბადი ჯვ. წ. 470
კატეგორია:ნაღურა ჯვ. წ. 399
ოსვალდ შპენგლერი

thumb|ოსვალდ შპენგლერი
**ოსვალდ არნოლდ გოტფრიდ შპენგლერი** (; დ. 29 მესი, 1880, ბლანკენბურგი — ღ. 8 მესი, 1936, მიუნხენი) — გერმანალი ისტორიკოსი დო ფილოსოფოსი. რე გახმაურებული ნახანდიშ, ევროპაშ დალიაშ (Der Untergang des Abendlandes) ავტორი, ნამუთ თიქ 1918-1923 წანეფს გჷმაბჟინუ.

გურაფულენდჷ მიუნხენიშ დო ბერლინიშ უნივერსიტეტეფს. 1904 წანას მიაჩჷ დოქტორიშ ხარისხიქ. მუშენდჷ მაგურაფალო ჰამბურგის.

ოსვალდ შპენგლერიშ ნოარზუშ პოპულარიზაციას კონსტანტინე გამსახურდია უწენდ XX ოშწანურაშ მაართა გვერდის ქორთული პრესაშ ფურცელფს.

## ლიტერატურა

* შპენგლერი, ოსვალდ. „ევროპის დაისი,“ თბ., „მანდარიას სტამბა“, 2005
* „პოლიტიკის ფილოსოფია“, (ედ. კოდუასა და დ. გეგეშიძის რედაქციით), თბ., „კეგელი“, 1995
* კულტუროლოგია, (გურამ ლორთქიფანიძის რედაქციით), თბ., „თბილისის უნივერსიტეტის გამომცემლობა“, 2001

კატეგორია:გერმანალი ისტორიკოსეფი
კატეგორია:გერმანალი ფილოსოფოსეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1880
კატეგორია:ნაღურა 1936
ემილია კლარკი

**ემილია კლარკი** (, დ. 1 მესი, 1986) — ინგლისარი არტისტი. ჩინებული რე დენერის ტარგარიენიშ როლიშ სრულებათ HBO-შ ტელესერიალს *[[ოხვისტეეფიშ ლაჸაფი (სერიალი)|ოხვისტეეფიშ ლაჸაფი]]*. კლარკიქ ილაჸაფ სარა კონორიშ როლი 2015 წანაშ ფილმის *[[ტერმინატორი: გერჩქინა]]*.

## ფილმოგრაფია
### კინო

### ტელევიზია

### თეატრი

## სქოლიო

## რესურსეფი ინტერნეტის
* 

კატეგორია:ინგლისარი არტისტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1986
სოფი ტერნერი (არტისტი)

**სოფი ტერნერი** (, დ. 21 ფურთუთა, 1996) — ინგლისარი არტისტი. ჩინებული რე სანსა სტარკიშ როლიშ სრულებათ HBO-შ ტელესერიალს *[[ოხვისტეეფიშ ლაჸაფი (სერიალი)|ოხვისტეეფიშ ლაყაფი]]*, ნამუქით მოღჷ ნომინაცია ახალი არტისტეფიშ ჯილდოს.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* 

## სქოლიო

კატეგორია:ინგლისარი არტისტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1996
ჯეისონ სტეითემი

**ჯეისონ სტეითემი** () — ინგლისარი არტისტი დო პროდიუსერი. სტეითემი რე ჸოფილი მანწყუალი დო ოლიმერი ხელუაუაშ მარჩქინჯე. შხირას ეჭოფუნს ანტიგმირიშ როლს.

## ფილმოგრაფია

## რესურსეფი ინტერნეტის

* 

კატეგორია:ინგლისარი არტისტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1967
ჯეისონ მომოა

**ჯოზეფ ჯეისონ ნამაკაეჰა მომოა** (დ. 1 მარაშინათუთა, 1979) — ამერიკალი არტისტი დო მოდელი. ომოდელე კარიერა დიჭყჷ 1998 წანას, 2005-2009 წანეფს ომენცარე ფანტასტიკურ სერიალს *[[მურიცხეფიშხიბა: ატლანტისი]]* ასრულენდჷ რონონ დექსიშ როლს. 2011 წანას აკათჷ HBO-შ ტელესერიალს *[[ოხვისტეეფიშ ლაჸაფი (სერიალი)|ოხვისტეეფიშ ლაჸაფი]]*, სოდეთ კჰალ დროგო გასახიერჷ. ათე წანას თარი როლი ილაჸაფჷ ფილმის *[[კონანი ბარბაროსი (2011 წანაშ ფილმი)|კონანი ბარბაროსი]]*.

## სქოლიო

## რესურსეფი ინტერნეტის
* 

კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1979
შერლოკ ჰოლმზი (ფილმი)

***შერლოკ ჰოლმზი*** () — 2009 წანაშ ოდუდსგინნაველე ფილმი, ნამუთ დორსხუაფილი რე ართურ კონან დოილიშე ღოლამირი პერსონაჟის, დეტექტივ შერლოკ ჰოლმზის. ფილმიშ რეჟისორი რე გაი რიჩი, პროდიუსერეფი ჯოელ სილვერი, ლაიონელ ვაგრამი, სუზან დაუნი დო დენ ლინი. მაიკლ რობერტ ჯონსონიშ, ენტონი პეკჰემიშ დო საიმონ კინბერგიშ სცენარს ოსხირო ათუძჷ ლაიონელ ვიგრამიშ ღოლამირი ამბე. რობერტ დაუნი უკლაში დო ჯუდ ლოუ სრულენა წორო შერლოკ ჰოლმზიშ დო დოქტორი უოტსონიშ როლეფს. ფილმიშ გოგინძორაფა, „*[[შერლოკ ჰოლმზი: ოროეფიშ ლაჸაფი]]ქ*“ 2011 წანაშ 16 ქირსეთუთას გიშართჷ.

## სიუჟეტი

ჰოლმზი გორჷნს ჸვილუეფიშ სერიას, ნამუთ მერსხუაფილი რე ოკულტე რიტუალეფწკჷმა. მარკ სტრონგი ასახიერენს ლორდ ბლექბუდის, ნამუთ ღურუთ საჯებაშ უკული მუჭოდგანერო ახერხენს დორთინას. ათე მოლინათ თიქ მიპალუ კათაშ შქურენჯი დო მასონეფიშ ლოჟაშ ხუჯი, მუშ გჷმორინაფასჷთ ოცადჷ ბრიტანეთიშ იმპერიაშ ეიოპონალო.

## როლეფს
* რობერტ დაუნი უკლაში - შერლოკ ჰოლმზი 
* ჯუდ ლოუ - დოქტორი უოტსონი
* ედი მარსანი - ინსპექტორი ლესტრეიდი
* მარკ სტრონგი - ლორდ ჰენრი ბლეკვუდი
* რეიჩელ მაკადამსი - ირენ ადლერი

## ჯილდოეფი
ფილმიშ ამერიკულ პრემიერაქ იჸუ 2009 წანაშ 25 ქირსეთუთას. ბრიტანეთის თიქ გიშართჷ 26 ქირსეთუთას. სურათიქ დეინალუ კრიტიკოსეფიშ პოზიტიური ფასება. *შერლოკ ჰოლმზი* ნომინირაფილი რდჷ ჟირ ოსკარს, თინეფ შქას საუჯგუშო ორიგინალური საუნდტრეკიშ დო ხანტურული გაფორმებაშო, ნამუთ დათმჷ ფილმეფწკჷმა „*[[მაფურინალ ჸუდე (ფილმი)|მაფურინალი ჸუდე]]*“ დო „*[[ავატარი (ფილმი)|ავატარი]]*“. რობერტ დაუნი უკლაშიქ მიღჷ ორქოშ გლობუსი საუჯგუშო არტისტი კოჩიშო მიუზიკლის ვარდა კომედიას

## რესურსეფი ინტერნეტის
* 
* [შერლოკ ჰოლმზიშ გინოღალაშ აკანეფი](http://www.ukonscreen.com/gfbjjkb-Sherlock-Holmes-(2009).html) 
* 
* 
* 
* 

## სქოლიო

კატეგორია:2009 წანაშ ფილმეფი
კატეგორია:ამერიკული ფილმეფი
კატეგორია:ბრიტანული ფილმეფი
კატეგორია:ინგლისურნინამი ფილმეფი
კატეგორია:ფილმეფი შერლოკ ჰოლმზიშე
ჯუდ ლოუ

**ჯუდ ლოუ** (; 29 ქირსეთუთა, 1972, ლონდონი)  — ინგლისარი არტისტი, პროდიუსერი დო რეჟისორი.

## ფილმოგრაფია

## რესურსეფი ინტერნეტის

* 

კატეგორია:ინგლისარი არტისტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1972
ლუდვიგ ვიტგენშტაინი

**ლუდვიგ იოზეფ იოჰან ვიტგენშტაინი** () (დ. 26 პირელი, 1889, ვენა — ღ. 29 პირელი, 1951, კემბრიჯი) — მაეჩა ოშწანურაშ ართ-ართი არძაშე გოლინამი ავსტრიალ-ინგლისარი ფილოსოფოსი, თეხანიშ ლოგიკაშ, ანალიტიკური ფილოსოფიაშ, ჩინებურობაშ დო ნინაშ ფილოსოფიაშ უშანულამაში წჷმმარინაფალი.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ლუდვიგ ვიტგენშტაინი. ფილოსოფიური რკუალეფი
* ვადიმ რუდნევი. ღვთაებრივი ლუდვიგი

## სქოლიო

კატეგორია:გერმანალი ფილოსოფოსეფი
კატეგორია:ნაღურა 1951
გაი რიჩი

მინი|გაი რიჩი დო მადონა, 2005 წქნა
**გაი სტიუარტ რიჩი** (; დ. 10 ეკენია, 1968) — ინგლისარი სცენარისტი, რეჟისორი დო პროდიუსერი. გინოღალირი აფჷ ფილმეფი „დიდი ფსონი“, „რევოლვერი“, „შერლოკ ჰოლმზი“ დო შხვა.

## ბიოგრაფია
გაი სტიუარტ რიჩიქ 1968 წანაშ 10 ეკენიას, ჰარტფორდშირიშ ოგრაფეს ნოღა ჰატფილდის დებადჷ. ბაღანობას დისლექსიათ რდჷ დალახებური. 15 წანაშ ხანს სკოლაშე ნარკოტიკეფიშ მოხვარებაშ გეშა გიშაჸოთეს. უკული, გაი რიჩიქ თოლჸუჯი კინოშა გინიღჷ დო 1995 წანას მუში მაართა კუნტამეტრაჟამი ფილმი, — „The Hard Case“, — გინიღჷ.

1998 წანეფს დადებითი ფასებაქ ხვადჷ თიათ გაი რიჩის მაართა სრულმეტრაჟიან ფილმის „კარტი, ფარა დო ჟირი სვირი“. 2000 წანას გინიღჷ ხოლო ართი წჷმოძინელი ფილმი, — „დიდი ფსონი“, — ნამუსჷთ ჩინებული ჰოლივუდელი არტისტეფი, ბრედ პიტი, ბენისიო დელ ტორო დო დენის ფარინა, ოკათჷდეს.

2000 წანას გაი რიჩიქ ამერიკელ მაბირეწკჷმა, მადონასწკჷმა, დეგურგინჷ. თინეფს ბოშ როკო ჯონ რიჩიქ (დ. 2000) მაძინეს დო დევიდ ბანდა რიჩი ეჭოფეს (დ. 2005). გაი რიჩი დო მადონაქ 2008 წანას დეთხის. 2011 წანას რეჟისორს მოდელ ჯეკი ეინსლიშე ხოლო ართი ბოშიქ — რაფაელ რიჩიქ მაძინჷ.

## ფილმოგრაფია
;სრულმეტრაჟიანი ფილმეფი

;კუნტამეტრაჟიანი ფილმეფი

## რესურსეფი ინტერნეტის

* .
* ბიოგრაფია. biography.com.

კატეგორია:ინგლისარი კინორეჟისორეფი
კატეგორია:ინგლისარი სცენარისტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1968
მაქს ვებერი

**მაქსიმილიან კარლ ემილ ვებერი** ( დ. 21 პირელი 1864 — ღ. 14 მანგი 1920) — გერმანალი სოციოლოგი, ფილოსოფოსი. დიდი გოლინა იღვენუ სოციოლოგიურ თეორიაშა, სოციოლოგიურ რკულაშა დო მუშჸურე სოციოლოგიაშ დისციპლინაშა. შხირას ემილ დიურკჰაიმი დო კარლ მარქსწკჷმა ართო მიშინუანა მუჭოთ სოციოლოგიაშ თარ დჷმარსხუაფალს.

## რესურსეფი ინტერნეტის

## ლიტერატურა
* Bendix R., Max Weber. An intellectual portrait, N. Y., 1960.

## სქოლიო

კატეგორია:გერმანალი ფილოსოფოსეფი
კატეგორია:გერმანალი სოციოლოგეფი
კატეგორია:გერმანალი ეკონომისტეფი
კატეგორია:ნაღურა 1920
სიმა ციანი

thumb|სიმა ციანი
**სიმა ციანი** (ჩინ. 司馬遷) (ჯვ. წ. 145 - ჯვ. წ. 90) ხანიშ დინასტიაშ დიდი ნაჭარეფიშ პრეფექტი, ჩინური ისტორიოგრაფიაშ მუმა. ჩინებული ისტორიული ნახანდიშ შიჯიშ (史記, ისტორიული დინნაჭარეფი) ავტორი, ნამუთ იკათუანს ჩინეთიშ ისტორიაშ მიმოძირაფას ლეგენდარული ჸვინთელი იმპერატორიშე იმპერატორ ჰან ვუდიშ (漢武帝) ეპოქაშახ.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* სიმა ციანი დო თიში ''შიჯი'' (ინგლისურო)
* ''შიჯიშ'' შანულობა ლიტერატურაშო (ინგლისურო) 

კატეგორია:ჩინარი ისტორიკოსეფი
კატეგორია:ჩინარი ჭარუეფი
კატეგორია:დუნაბადი ჯვ. წ. 145
კატეგორია:ნაღურა ჯვ. წ. 90
რეიჩელ მაკადამსი

**რეიჩელ ენ მაკადამსი** ( დ. 17 გერგობათუთა, 1978) — კანადარი არტისტი.

## ბიოგრაფია
2001 წანას იორკიშ უნივერსიტეტის თეატრალური პროგრამაშ სრულებაშ უკულ, მაკადამსიქ დიჭყჷ ოარტისტე კარიერა, მორო ხვალე 2004 წანას იჸუ ჩინებულქ, მუჟამსით თიქ ილაჸაფჷ თინეიჯერულ კომედია „გაჯოგალი ძღაბეფის“ დო რომანტიკულ დრამა „ლუბაშ წინგაკის“. 2005 წანას თიქ გომორჩქინდჷ რომანტიკულ კომედია „უდუპეჯებჷ სტუმრეფს“, თრილერ „ჭითა თოლს“ დო ფანიურ დრამა „სტოუნეფიშ ფანია“, მუშ უკულით მედიაქ „ახალ ჯულია რობერტსო“ მირჩქინჷ. მორო, ათეშ უკული თიქ მიოტუ კარიერა დო ვარია თქუ თარი როლეფშე ფილმეფს „ეშმაკის მიკაქუნს პრადა“ დო „კაზინო როიალი“.

მაკადამსიქ ოარტისტე კარიერას 2008 წანას დართჷ დო  ქაკათჷ ნარკებო ჩინებულ დუდიშულ ფილმეფს „ფანიურ რინას“ დო „ეღბალამეფს“, მორო 2009 წანას კინ ილაჸაფჷ პოპულარულ სურათეფს, თინეფ შქას რე პოლიტიკური თრილერი „დიდი ლაჸაფი“, ომენცარე ფანტასტიკა „ბორჯის მეშარეშ ჩილი“ დო დუდსგინნაველი მოქიმინუას „შერლოკ ჰოლმზი“ დო თიშ გაგინძორებას 2011 წანას „შერლოკ ჰოლმზი: ოროეფიშ ლაჸაფი“ 2010 წანას თარი როლი ასრულჷ კომედიას „ჩე გოთანა“. 2011 წანას მაკადამსიქ გიშარჩქინდჷ ვუდი ალენიშ რომანტიკულ კომედიას, „შქასერი პარიზის“.

## ფილმოგრაფია

## რესურსეფი ინტერნეტის

* 
* 

კატეგორია:კანადარი არტისტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1978
ალექსანდრე მაკედონარი

**ალექსანდრე დიდი, მაკედონარი** (; დ. 20/21 კვირკვე, ჯვ. წ. 356, პელა — ღ. 11 მანგი, ჯვ. წ. 323, ბაბილონი), თაშნეშე **ალექსანდრე III** — მაკედონიაშ მაფა (ჯვ. წ. 336-323), ართ-ართი არძაშე წჷმოძინელი ცხენენჯმადუდე ისტორიას, ღურაშახ გეჭოფუ დო ქჷდიჸუნუ თიმ ბორჯიშ რჩქინელი დახე ედომუშამი მოსოფელი; თის შხირას მიშინუანა ჩინგის ყაენიშ, ნაპოლეონ ბონაპარტი, სიმონ ბოლივარიშ, ტიპუ სულთანიშ, გუსტავ II ადოლფიშ, ჰანიბალიშ დო იულიუს კეისარიშ ხასჷლას, მუჭოთ უდიდაში ოურდუმე სტრატეგისტის დო ტაქტიკოსის, ნამუთ ნამდგარენ ბორჯის არსებენდჷნ.

## საინტერესო ფაქტეფი
* ალექსანდრე მაკედონარს მაჸალეეფქ ქოკითხეს, ოლიმპიურ ლაჸაფეფს რულას ხო ვაკათუქია?
— „სიამნებათ“ — უგამჷ ალექსანდრექ — „ჩქიმი აწმარენჯეფი მაფეფი ქიჸუაფუნა-და“.
* მაკედონიას შხირას ირაგადუაფუდჷ ამბე, ფილიპექ თე დო თე ნოღა გეჭოფუ დო ხოლო ართ ლჷმას მიპალუ გომორძგუავა. ალექსანდრე მაკედონარი თე ამბეეფს მოჸურშულო ირჩქილუანდჷ დო მაჸალეეფს ურაგადუდჷ: „ახალნორდეფი, მუაჩქიმი ირფელს გეჭოფუნს დო მა მუთუნს ვადომტენს თქვანწკჷმა ართო ოგერგეზე დო მაბარჩხალე საქვარეფიშ ოქიმინალო“.
* ნოღა გორდიასის ურემი გოკირელი რდჷ ძალამ აკოსქვილი ნოსქვი, ნამისჷთ გორდიასიშ ნოსქვის უძახუნან. ჯერდეს, ნამჷ-და მით თე ნოსქვის გონწყუნსჷნ ედომუშამ აზიაშ მაზოჯინალო გჷნირთჷნია. მიარექ ქოცადჷ თიშ გონწყჷმა, მარა მუთუნქ ვაგჷშურთეს. ვართ ალექსანდრეს განწყინჷ თიქ. თინწკჷმა გეშეღჷ წვანთირი დო ნოსქვი გოჭკირუ.
* ტიოზიშ გინულაშ ბორჯის, მაკედონარი მალიმორეფი ჸუმენით იტანჯებუდეს. მაფაშო აკაბუცხა წყარი ქიშუეს. თიქ წყარი ვაშუ დო ზოჯჷ: „ხვალე მა გევშუნქ-და, ჩქიმი ალმარენჯეფი სახათის მიოდინუანა“
* ალექსანდრეს ვაჯერდჷ მუშ ღორონთობა დო ვართჷ ჩოღორენდჷ თეთ. თიშ ღორონთიშობური წჷმოულობაშ გეშა გოფაჩილ არზის თინა გჷნირინუანდჷ მუჭოთ საშუალებას შხვა კათეფიშ დაჸუნაფალო.
* ალექსანდრე მაკედონარიშ საფულას ასქვამენდჷ ეპიტაფია: „თე საფულაქ ობაღინექ იჸუ თიშო, მიშოთ ედომუშამი ორენი ვარდჷ დასაბაღჷნ“.

კატეგორია:მაკედონიაშ მაფეფი
კატეგორია:ჯვეში ბერძენი ცხენენჯმადუდეეფი
კატეგორია:დუნაბადი ჯვ. წ. 356
კატეგორია:ნაღურა ჯვ. წ. 323
კატეგორია:ალექსანდრე მაკედონარი
კატეგორია:გოღორონთაფილი ადამიერეფი
კატეგორია:ნოღეფიშ დჷმარსხუაფალეფი
აშოკა

**აშოკა** (დევანაგარი: अशोक IPA: aˈɕoːkə; ჯვ.წ. 304-232) — ინდოეთიშ იმპერატორი მაურიაშ დინასტიაშე, ნამუთ მართუნდჷ დახე ედომუშამ ინდოეთიშ ჩქონს ჯვ. წ. 269-232 წანეფს. მუსხირენ ოურდუმე ეჭოფუეფიშ უკული, ინდოეთიშ ართ-ართი უდიდაში იმპერატორი, თეხანიშ ინდოეთშე უმოს დიდ სახენწჷფოს მართუნდჷ. თიშ იმპერია გჷნოზინდილი რდჷ თეხანური პაკისტანიშე ბანგლადეშშახ დო კერალაშე ანდჰრაშახ. თიქ გეჭოფუ კალინგიშ ომაფე, ნამუშ ეჭოფუა ჩანდრაგუპტა მაურიაშ დინასტიაშე მოჸუნაფილი მითინს ვეშიალებუ. თიში ომაფე ცენტრი რდჷ მაგადჰას (თეხანური ბიჰარი). კალინგიშ ლჷმას მასობურ ჸვილუეფიშ მეჭიშაფაშ უკული, გენშიღუ ბუდიზმი. მოგვიანეთ, აზიას ბუდიზმიშ პროპაგანდას ოწიუდჷ დო აკაგჷ ბუდდჰა შაკიამუნიშ რინაშ მაძირაფალი მუსხირენ ძეგლი. აშოკა რდჷ აჰიმსაშ (*უნძალობუობაშ*), ჸოროფაშ, ტოლერანტობაშ დო ვეგეტარიანალობაშ გემაჸვენჯი. ისტორიას ფილანტროპულ მამართალო რე ჩინებული.

თიში ჯოხო „აშოკა“ შანენს „უჭუალეს“. თიშ ედიქტეფს თაშნეშე მიშინუანდეს *დევანამპრიჲათ* („ღორონთეფშო საჸვარელი“).

აშოკას დიდი თია მიშუძჷ ბუდიზმიშ მოსოფელიშ სარწუმოებათ გჷნორთინაშ საქვარს.

## თაშნეშე ქოძირით
* ჩანდრაგუპტა მაურია
* მაგადჰა
* მაურიეფიშ იმპერია

## რესურსეფი ინტერნეტის
* International Vegetarian Union: King Asoka of India

## სქოლიო

კატეგორია:მაურიეფიშ დინასტია
კატეგორია:დუნაბადი ჯვ. წ. 304
კატეგორია:ნაღურა ჯვ. წ. 232
გიშმაშქუმალარი

**გიშმაშქუმალარი** — იურიდიული ვარდა ფიზიკური პიჯი, ნამუთ ობეშტალი ვარდა მასმედიაშ ნაწარმიშ წარმებაშ მატერიალურ-ტექნიკური აზარას ხორციელენს, თინეფს შქაშ საიტიშ ვარდა შხვა ელექტრონული გიშაშქუმალაშ მაღვენი. გიშმაშქუმალარო თაშნეშე ჯოხოიდვალუაფუ ოგიშაშქუმალეშ მაღვენი.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* მუჭო გიშუოშქვათ წინგი 
* მუჭო გიშაბგორათ კორპორაციულ პრესაშ გიშმაშქუმალარი
ვუდი ჰარელსონი

**ვუდი ჰარელსონი** (; 23 კვირკვე, 1961, მიდლენდი ტეხასი)  — ამერიკალი არტისტი. ფილმის „კათა ლარი ფლინტიშ აწმარენჯო“ სრულებული ლარი ფლინტიშ როლიშო მიღჷ ოსკარიშ ო ორქოშ გლობუსიშ ნომინაციეფი კოჩიშ როლიშ საუჯგუშო სრულებაშო. ფილიქ „მეჯღონელი“ მუღჷ ოსკარიშ ნომინაცია საუჯგუშო არტისტი კოჩიშო მაჟირახარისხამი როლს.

## ფილმოგრაფია

## რესურსეფი ინტერნეტის

*
* Woody Harrelson at Emmys.com 

კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1963
მაზოვიაშ სავოევოდე

**მაზოვიაშ სავოევოდე** () — სავოევოდე პოლონეთიშ ცენტრის. სავოევოდეშ ადმინისტრაციული ცენტრი რე ქიანაშ ნანანოღა ვარშავა.

## გალერეა

File:Krakowskie Przedmieście Street, Warsaw, Poland 01.JPG|ვარშავა
File:Radom.Ratusz 02.JPG|რადომი
File:1348 zespół dworku Marszałka Józefa Piłsudskiego Sulejówek - FILM07.jpg|სულეიუვეკი


## რესურსეფი ინტერნეტის
მაზოვიაშ სავოევოდოშ ოფიციალური საიტი

კატეგორია:პოლონეთიშ სავოევოდოეფი
Columbia Pictures

**Columbia Pictures Industries, Inc** — ამერიკული ფილმეფიშ დო ტელევიზიაშ საპროდუქციო კომპანია. თინა რე Columbia TriStar Motion Picture Group-იშ ნორთი, ნამუთ Sony Pictures Entertainment-შ დორხველობას რე.

Columbia Pictures დარსხუ ამერიკალ ბიზნესმენქ, ჰარი კონქ, თიშ ჯიმაქ ჯეკ კონქ დო ჯონ ბრანდტიქ, 1919 წანას.

1924 წანაშე, Columbia Pictures აკიართიანჷ MGM-წკჷმა.

## სქოლიო

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Sony Pictures ოფიციალური საიტი
* SonyPictures.net
* Columbia Pictures Cartoons  Big Cartoon DataBase-შე
* ლოგოშ ისტორია 

კატეგორია:ააშ-იშ კომპანიეფი
კატეგორია:1919 წანას დორსხუაფილი კომპანიეფი
ველიკოპოლსკიშ სავოევოდე

**კაბეტი პოლონური სავოევოდე** () — სავოევოდე პოლონეთიშ ცენტრის. სავოევოდეშ ცენტრი რე პოლონეთიშ ართ-ართი გოვითარაფილი ნოღა პოზნანი.

## გალერეა

File:Poznań general view Neoabacus 20120508.jpg|პოზნანი
File:Catedral, Gniezno, Polonia, 2012-12-24, DD 01.jpg|გნეზნო


კატეგორია:პოლონეთიშ სავოევოდოეფი
ვარმია-მაზურიაშ სავოევოდე

**ვარმია-მაზურიაშ სავოევოდო** () — სავოევოდე პოლონეთის. იდვალუაფუ პოლონეთიშ ოორუეშე. სავოევოდეშ ცენტრი რე ნოღა ოლშტინი. მახორობა – 1,427,091 ადამ. (2006). ფართობი – 24.173  კმ².

დირსხჷ 1999 წანაშ 1 ღურთუთას, ოლშტინიშ, ელბლონგიშ დო სუვაუკიშ სავოევოდეეფიშ კაბეტი ნორთიშ აბანს.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* სტატისტიკაშ დეპარტამენტი
* ოფიციალური საიტი 

კატეგორია:პოლონეთიშ სავოევოდოეფი
პოლ უოკერი

**პოლ უილიამ უოკერ IV** (; დ. 12 ეკენია, 1973 — ღ. 30 გერგობათუთა, 2013) — ამერიკალი არტისტი. ჩინებულქ იჸუ ბრაიან ო'კონერიშ როლიშ სრულებათ „ფორსაჟიშ“ ფილმეფიშ სერიას. ღურჷ 2013 წანაშ 30 გერგობათუთას, კალიფორნიაშ ნოღა სანტა-კლარიტას, ავტო-კატასტროფას.

## ფილმოგრაფია

## ღურა
2013 წანაშ 30 გერგობათუთას ზუსტას აბანური ბორჯით 15:30-ს, უოკერი დო თიში მაჸალე როჯერ როდასი ოჩესქიმინჯალე ფონდ „Reach Out Worldwide“-ის, ტაიფუნ ჰაიანიშ ეკოდინაფილეფიშ მახვარებელო მანჯაფილჷ ღონისძიებაშა მერთეს. თინეფქ მალას მოლართეს ღონისძიებაშე ჭითა „Porsche Carrera GT“-თ ნამუთ როდასის ორხველუდჷ. შარას მაჯღვერს ანკირა ვადამორჩილებჷ დო მანქანა სერიშ გოსინთაფაშ ბარჯგის დო ხასლაშე გიმარენჯჷ ჯას ქარაგჷ, ვალენსიას, მანქანაქ ხათეშე ეალჷ.
ლოს-ანჯელესიშ შერიფიშ გუნორთიქ გაცხადჷ, ნამჷ-და ჟირხოლოქ მოხვალამაშ აბანს დოღურჷ. ავტო-კატასტროფაშ სამანჯელო მაღალი სიჩქარექ ირაგადუ. ხოლო მოხვალამაშ აბანჸურე მიმალჷ შარაშ 8 მუნაკვათუს მიიგორუეს ჭვილი რეზინაშ და თ.ი. „კვარხვიხვალიშ“ („ქართას დრიფტი“) ნოქური.

## რესურსეფი ინტერნეტის

*
*
*

## სქოლიო

კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1973
კატეგორია:ნაღურა 2013
დავიდ ბენ-გურიონი

thumb|დავიდ ბენ-გურიონი
**დავიდ ბენ-გურიონი** (დავიდ გრინი) (ივრ. דָּוִד בֶּן-גּוּרִיּוֹן‎, დ. 16 გჷმათუთა, 1886, პლონსკი, პოლონეთი — ღ. 1 ქირსეთუთა, 1973, თელ-ავივი, ისრაელი) — თეხანიშ ისრაელიშ სახენწჷფოშ ართ-ართი დჷმარსხუაფალი. სიონისტური ჸარაფიშ ართ-ართი ხემანჯღვერი. ისრაელიშ მაართა დო მასუმა პრემიერ-მინისტრი.

## ბიოგრაფია
გათუ სტამბოლიშ უნივერსიტეტიშ იურიდიული ფაკულტეტი. 1906 წანას პალესტინაშა მიდართჷ, სოდე ურიეფიშ დუდთხილუაშ ორგანიზაცია "ჰაშომერიშ" დორსხუაფას ოკათუდჷ. 1910 წანას ურიული ირმარაშ ჟურნალიშ "ჰააჰდუთ" (ართობა) რედაქტორო გჷნირთჷ. მაართა მოსოფელიშ ლჷმაშ წანეფს ურიული ლეგიონიშ ფორმირაფას ოკათუდჷ პალესტინაშ გოდუდიშულაფაშო. 1920 წანას ურია მოხანდეფიშ საართო ფედერაციაშ ართ-ართ ორგანიზატორო გჷნირთჷ. 1935 წანას ურიული სააგენტოშ მადუდეთ გეგშაგორეს. 1940 წანას გეგშაგორეს ისრაელიშ მახანდეეფიშ პარტიაშ ლიდერო.

1948-53 დო 1955-63 წანეფს, ისრაელიშ პრემიერ-მინისტრი დო დუდთხილუაშ მინისტრი რდჷ. თიშ ხემანჯღვერობათ მოგებულქ იჸუ ზოხორინალაშ ლჷმაქ (1948-49) დო სინაიშ კამპანიაქ (1956). 1965 წანას ქჷდარსხუ ოპოზიციური პარტია "რაფი". 1970 წანას კნესეტშე (ისლაელიშ პარლამენტი) მიდართჷ დო პოლიტიკას დეთხიუ.

## რესურსეფი ინტერნეტის

*Special Report David Ben-Gurion BBC News
*"David Ben-Gurion (1886–1973)"  Jewish Agency for Israel
*David Ben-Gurion's Personal Correspondence and Historical Documents  Shapell Manuscript Foundation
*Annotated bibliography for David Ben-Gurion from the Alsos Digital Library for Nuclear Issues 
* March 2011 Ben-Gurion and Tewfik Toubi Finally Meet (28 October 1966)

კატეგორია:ისრაელიშ პრემიერ-მინისტრეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1886
კატეგორია:ნაღურა 1973
კატეგორია:რგილი ლჷმაშ ლიდერეფი
ოტო ფონ ბისმარკი

**ოტო ედუარდ ლეოპოლდ ბისმარკი**, თავადი ფონ ბისმარკ-შენჰაუზენი (გერმ. Otto Eduard Leopold von Bismarck-Schönhausen) (დ. 1 პირელი, 1815, შენჰაუზენი ― ღ. 30 კვირკვე, 1898, ფრიდრიხსრუ), გერმანიაშ სახენწჷფო მოღალე, გერმანიაშ იმპერიაშ დჷმარსხუაფალი დო მაართა რაიხსკანცლერი. წჷმოულობათ პომერანიალი იუნკერი.

## საინტერესო ჩინებეფი
* ოტო ფონ ბისმარკიშ აკა ძეგლი, სოდე თინა ცხენს გეხუნელი დგომარობას რე გჷმოჭკადილინ, იდვალუაფუ ნოღა ბრემენს. თიშ გეშა, ნამჷ-და ბისმარკი ომაფე გვარშე ვარდჷნ, თიშ ცხენსგეხუნელი ძეგლი ეტიკეტიშ დორღვია რდჷ. მუჟამსჷთ გერმანიაშ იმპერატორქ ვილჰელმ II-ქ ბრემენშა მერთჷ დო თე ძეგლი ქოძირჷნ, თიქ ძალამ გეკონწარჷ დო ბრემენშა დღას ვაულინ.

## ლიტერატურა
* *კიკვაძე ნ.,* ქსე, ტ. 2, გვ. 414, თბ., 1977

კატეგორია:გერმანიაშ იმპერია
კატეგორია:გერმანალი პოლიტიკოსეფი
კატეგორია:გერმანიაშ კანცლერეფი
კატეგორია:გერმანიაშ რაიხსკანცლერეფი
კატეგორია:გერმანალი დიპლომატეფი
კატეგორია:ნაღურა 1898
იულიუს კეისარი

**გაიუს იულიუს კეისარი** () (დ. 12/13 კვირკვე, ჯვ. წ. 100 ― ღ. 15 მელახი, ჯვ. წ. 44) — ჯვეში რომიშ ართ-ართი უდიდაში პოლიტიკური დო სახენწჷფო მოღალე, ცხენენჯმადუდე, რეფორმატორი, ჭარუ დო ორატორი. წჷმოულობათ პატრიცი. 68 წანას კვესტორო გჷნირთჷ, 65 წანასს ― ედილო, 62 წანას — პრეტორო, 60 წანას აკოშაყარუ რსხუ პომპეუსწკჷმა დო კრასუსწკჷმა სენატიშ სააწმარენჯოთ (მაართა ტრიუმვირატი). 59 წანას გჷნირთუ კონსულო, 46 წანას გეგშაგორეს დიქტატორო. 44 წანას, აკორაგადაფილეფქ დოჸვილეს. თიში ჯოხოქ კეისარქ (ცეზარი) ზოგადო მონარქიაშ ემაშინალ ზიტყვათ გჷნირთჷ.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ვითოჟირი კეისარიშ რინა - ღორონთიშობური იულიუსი
* იულიუს კეისარი – არძა ბორჯიშ უუჯგუშაში პოლიტიკოსი 

## ლიტერატურა
* ლევან სანიკიძე - კეისარიადა; თბილისის უნივერსიტეტის გამომცემლობა; თბილისი; 1989
* ნუგზარ მოლაშვილი, ირინე გეგეჭკორი - საქართველოსა და მსოფლიო ისტორიის ძირითადი მოვლენები და ქრონოლოგიური ცხრილები; მერანი-3; თბილისი; 2000

კატეგორია:რომაალი ცხენენჯმადუდეეფი
კატეგორია:რომიშ დიქტატორეფი
კატეგორია:რომიშ კონსულეფი
კატეგორია:დუნაბადი ჯვ. წ. 100
კატეგორია:დუნაბადი 12 კვირკვე
კატეგორია:დუნაბადი 13 კვირკვე
კატეგორია:ნაღურა ჯვ. წ. 44
კატეგორია:ნაღურა 12 მელახი
კატეგორია:გოღორონთაფილი ადამიერეფი
კატეგორია:უზურპატორეფი
კარლოს დიდი

[მინი|right|180პქ|კარლოს დიდიშ პორტრეტი, [ალბრეხტ დიურერი]] 
**კარლოს I დიდი** (, , , , , , დაჭყაფური ჟინოდუდე ჯოხ. "Carolingian"; დ. დოხოლ. 742 ვარდა 747 – 28 ღურთუთა, 814) — ფრანკეფიშ მაფა 768 – 814 წანეფს, ლომბარდიარეფიშ 774-შე, დო ბჟდალიშ იმპერიაშ გჷნმაახალაფარი. თიშ ჟირმანგი როლი, მუჭოთ იმპერატორიშ (Imperator Augustus) დო ფრანკეფიშ მაფაშ ისტორიულო არსხუაფუ საღორონთო რომიშ იმპერიულ კლანს, ფრანკეფიშ ომაფეეფს დო გვიანიშ გერმანიას. ასე ფრანგეფით დო გერმანალეფით კარლოს დიდის თინეფიშ ქიანეფიშ დჷმარსხუაფალ ფიგურათ მირჩქინანა.

## რესურსეფი ინტერნეტის
*კარლოს დიდიშ პორტრეტიშ თეხანიშ რეკონსტრუქცია, ისტორიულ წყუეფიშ გეპონუათ.
*კარლოს დიდიშ გენეალოგია, კარლოს დიდიშ დინასტია (პიპინიშ ჸუდე)

## სქოლიო

კატეგორია:ფრანკეფიშ მაფეფი
კატეგორია:საღორონთო რომიშ იმპერატორეფი
კატეგორია:ბურგუნდიაშ მაფეფი
კატეგორია:დუნაბადი 747
კატეგორია:ნაღურა 814
კატეგორია:კაროლინგეფი