open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ბენ აფლეკი

**ბენჯამინ გეზა აფლეკ-ბოლდტი** ( დ. 15 მარაშნათუთა, 1972, ბერკლი, კალიფორნია, ააშ) — ამერიკალი არტისტი, რეჟისორი, პროდიუსერი დო სცენარიშ ავტორი. დუდშე თოლ-ჸუჯი მიკიჭოფჷ სრულებური როლეფით ფილმეფს:  „უსაქვარეეფი“ (1995), „ემიშ თხოზინს“ (1997), „დოგმა“ (1999). 1997 წანას მეტ დეიმონწკჷმა ართო ჭარუ სცენარი ფილმიშო „ნიჭიერი უილ ჰანტინგი“, ნამუთიქ მოუღჷ თის ოსკარიშ პრემია ნომინაციას საუჯგუშო ორიგინალური სცენარი დო ორქოშ გლობუსი ნომინაციას საუჯგუშო სცენარი. გვიანო ოერეფოშქაშე აღიარება მიპალუ, ილაჸაფუ ჩინებულ ფილმეფს: „არმაგედონი“ (1998), „პერლ ჰარბორი“ (2001), „შხვაშ წკარს“ (2002), „შქურენჯიშ ოფასე“ (2002), „რინტალი“ (2003), „სუპერმენიშ ღურა“ (2006), „დიდი ლაჸაფი“ (2009), „ნოღა“ (2010).

ბენ აფლეკი კინოკრიტიკოსეფშე აღიარაფილი რეჟისორი რე. ფილმ „ჯგირო ორდა ჭიჭე“ გინოღალაშ უკული მიპალუ  აღიარაფა მუჭოთ რეჟისორქ. რდჷ ფილმ „არგო“-შ რეჟისორი დო პროდიუსერი, ნამუქჷთ მუღჷ თის ოსკარიშ პრემია ნომინაციას საუჯგუშო სურათი, ორქოშ გლობუსი ნომინაციას საუჯგუშო რეჟისორი, BAFTA ნომინაციას საუჯგუშო ფილმი დო საუჯგუშო რეჟისორი.

კინოინდუსტრიაშ მეტი ბენ აფლეკი აქტიურო რე ჩართული პოლიტიკას დო ოჩეჟმოქიმინჯალე საქვარუეფს. 2000 წანას მეტ დეიმოწკჷმა ართო დარსხუ ოწარმე კომპანია „LivePlanet“, დო 2012 წანას „Pearl Street Films“.

ბენ აფლეკის ჸუნს უკლაში ჯიმა, კეისი აფლეკი, ნამუთ ხოლო არტისტი რე. 2005 წანაშე გურგინუას რე ჯენიფერ გარნერწკჷმა. ჭკობას სუმი სქუა ჸუნა. უმოს ადრე ურთიართობას რდჷ გვინეთ პელტროუწკჷმა დო ჯენიფერ ლოპესწკჷმა.

## ფილმოგრაფია

## რესურსეფი ინტერნეტის

* 
* 
* 

კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
კატეგორია:ამერიკალი რეჟისორეფი
კატეგორია:ამერიკალი სცენარისტეფი
კატეგორია:ამერიკალი პროდიუსერეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1972
კატეგორია:შოტლანდიარი ამერიკალეფი
ფრენსის ფორდ კოპოლა

**ფრენსის ფორდ კოპოლა** (; დ. 7 პირელი, 1939, დეტროიტი, მიჩიგანი) — იტალო-ამერიკალი კინორეჟისორი, პროდიუსერი დო სცენარისტი. შოუბიზნესიშ მეტი, კოპოლა რე ხოლო ღვინით მოვაჭარე, ჟურნალიშ გჷშმაშქუმალარი დო სასუმაროშ მაღვენჯი. თიქ ათუ ჰოფსტრაშ უნივერსიტეტი, სოდეთ თინა გურაფულენდჷ თეატრის. რე რეჟისორ სოფია კოპოლაშ მუმა.

## ფილმოგრაფია

*1972 - მორდია *(The Godfather)* 
*1974 - მორდია II *(The Godfather Part II)*
*1974 - ჩიება *(The Conversation)*
*1979 - აპოკალიფსი ასე *(Apocalypse Now)*
*1982 - ედომუშამი გურით *(One from the Heart)*
*1984 - კოტონ კლუბი *(The Cotton Club)* 
*1986 - პეგი სუ ითხუაფუ *(Peggy Sue Got Married)* 
*1988 - ტაკერი: ადამიერი დო თიში ოცნება *(Tucker: The Man and His Dream)*
*1990 - მორდია III *(The Godfather Part III)*
*1992 - ბრემ სტოკერიშ დრაკულა *(Bram Stoker's Dracula)*
*2007 - ახალობა ახალეფიშ უმშო *(Youth Without Youth)*

## რესურსეფი ინტერნეტის

* 

კატეგორია:დუნაბადი 1939
კატეგორია:იტალო-ამერიკალეფი
კატეგორია:ამერიკალი კინორეჟისორეფი
კატეგორია:ამერიკალი კინოპროდიუსერეფი
კატეგორია:ამერიკალი სცენარისტეფი
კატეგორია:ოსკარიშ მაღვენჯი კინორეჟისორეფი
ჰარისონ ფორდი

**ჰარისონ ფორდი** () — ამერიკალი არტისტი დო პროდიუსერი. ჩინებული რე „მურიცხული ლჷმეფიშ“ დო ინდიანა ჯოუნსიშ სერიეფს სრულებური როლეფით.

## ფილმოგრაფია

## რესურსეფი ინტერნეტის

* 

კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1942
მორდია III (ფილმი)

***მორდია III*** (ინგლ. The Godfather Part III) — ფრენსის ფორდ კოპოლაშ ფილმი, ნამუსჷთ ოკათუნა: ალ პაჩინო, დაიან კიტონი, ენდი გარსია, ტალია შაირი, სოფია კოპოლა დო შხვეფი. ფილმი გინოღალირი რე ათე ჯოხოდვალაშ რომანიშ მეჯინათ.

## სიუჟეტი

ჩინებული განგსტერული ეპოპეაშ მათებელი ნორთი, ნამუსჷთ იგინძორებუ დონ კორლეონეშ ფანიაშ საქვარეფიშ ისტორია. ეჩი წანაშ უკული, წოხოლენ სურათის გოვითარაფილი მოლინეფიშ უკული, მაიკლ კორლეონე პატიოსანი ბიზნესიშ წარმებას გინოჭყვიდჷნს. მორო, კლანს არსებული აწმარენჯობა თის აწმარენჯეფწკჷმა ურთიართობაშ ჯვეშობური მეთოდეფიშ გოშინას ანძალენს, მუთ ტრაგიკულ ფინალს გიშეჭანუანს...

## როლეფს
*ალ პაჩინო — მაიკლ კორლეონე
*ენდი გარსია — ვინსენტ კორლეონე
*დაიან კიტონი — კეი ადამსი 
*ტალია შაირი — კონი კორლეონე
*სოფია კოპოლა — მერი კორლეონე
*ილაი უოლაკი — დონ ალტობელო
*ბრიჯიტ ფონდა — გრეის ჰამილტონი
*ჰელმუტ ბერგერი — ფრედერიკ კაინციგი

## ქოძირით ხოლო
* მორდია
* მორდია II
* მორდია(რომანი)
* The Godfather: The Game

## რესურსეფი ინტერნეტის

* 

## სქოლიო

კატეგორია:1990 წანაშ ფილმეფი
კატეგორია:იტალიურნინამი ფილმეფი
კატეგორია:ინგლისურნინამი ფილმეფი
კატეგორია:ამერიკული ფილმეფი
კატეგორია:მორდია
კატეგორია:ფრენსის ფორდ კოპოლაშ ფილმეფი
კატეგორია:ფილმეფი მაფიაშენ
რობერტ დიუვალი

**რობერტ დიუვალი** (; 5 ღურთუთა, 1931, სან-დიეგო)  — ამერიკალი არტისტი. ოკათუდ ანდა პოპულარულ ტელესერიალს. სრულებური როლეფშე მიღებული აფუ ოსკარიშ, ორქოშ გლობუსიშ, ემიშ დო BAFTA-შ ჯილდოეფი.

## ფილმოგრაფია

## რესურსეფი ინტერნეტის

* 
* Political contributions of Robert Duvall
* Robert Duvall photos at amctv.com 
* The Cowboy Career of Robert Duvall at amctv.com 
* Photographs and literature on Robert Duvall
* Robert Duvall at Emmys.com 

კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1931
კატეგორია:ოსკარიშ მაღვენჯი კინოარტისტეფი
კატეგორია:ფრანგი ამერიკალეფი
ნა'ვი (ნინა)

**ნა'ვი ნინა** — ხელუანური ნინა, ნამუქჷთ აკიქიმინჷ ჯეიმზ კამერონიშ ფილმ „ავატარშო“. ნინაშ აკმაქიმინალი რე ჩინებული ლინგვისტი პოლ ფრომერი, ნამუქჷთ ნინაშ აკომუშებას 4 წანას მაკორინუ. ნა'ვი დოხოლაფაღ 1500 ზიტყვას იკათუანს.

## კანკალე ზიტყვეფი
*kaltxi – გომორძგუა
*rutxe – თხუალა
*irayo – მარდი
*oe omum – მა მიჩქჷ

;მაგალითი
Kaltxì. Ngaru lu fpom srak? – გომორძგუა, მუჭო რექ?

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Naviteri.org - Paul Frommer's blog about the Na’vi language
* Learnnavi.org - Provides a dictionary, grammar guide, and more
* Dict-Na'vi.com - Na'vi/English online dictionary (multilingual)
* BBC interview from December 2009 in which Frommer recites part of the *Hunt Song* (0818 broadcast: 3'30")

კატეგორია:ხელუანური ნინეფი
მორდია II (ფილმი)

**მორდია II** () — ამერიკული კინოაკადემიაშ ოსკარიშ მაღვენჯი ფილმი, ნამუთ გინოღალირი რე 1974 წანას, ფრენსის ფორდ კოპოლაშე, მარიო პიუზოშ სცენარიშ მეჯინათ. ფილმის ოკათუნა არტისტეფი: ალ პაჩინო, რობერტ დიუვალი, დაიან კიტონი, რობერტ დე ნირო, ჯონ კაზალე, ტელია შირი, ლი სტრაზბერგი დო შხვა.

## სიუჟეტი

კორლეონეშ კლანს ოდუდეს დონ ვიტოშ უკლაში ბოში, მაიკლი ინუდირთუ. თინა ფანიურ ბიზნესის მანჯღვერენს, ანძალიერენს დო ფაჩჷნს მუში კლანიშ გოლინას. კორლეონეშ კლანიშ ახალი მანჯღვერშო ვარსებენს მორალური აწოხაბარკუა დოსახული ღანკიშ მიონჭაფალო. პატრიარქალური სიცილიური ტრადიციეფიშ დო კანონეფიშ მანგიორო, მაიკლ კორლეონე მაფიას პრაგმატულ დო კონწარ მეთოდეფს დოჸაშუნს. ენწყილი  ფილმი პარალელურო მომითხობელუანა დონ ვიტო კორლეონეშ ბაღანობაშენ დო ახალობაშენ.

## როლეფსი
*ალ პაჩინო - მაიკლ კორლეონე
*რობერტ დიუვალი - ტომ ჰეიგენი
*დაიან კიტონი - ქეი ადამსი
*ჯონ კაზალე - ფრედო კორლეონე
*რობერტ დე ნირო - ახალგაზრდა ვიტო კორლეონე
*ტალია შირი - კონი კორლეონე
*ლი სტრასბერგი - ჰიმენ როთი
*მაიკლ გაზო - ფრენკ პენტანგელი
*მორგანა კინგი - კარმელა კორლეონე
*ჯო სპინელი - ვილი კისი
*რიჩარდ ბრაითი - ალ ნერი

## ჯილდოეფი
ფილმი წჷმორინაფილი რდჷ კინოაკადემიაშ ოსკარს 11 ნომინაციას, დო მიგჷ ამშვი.

**ოსკარი**
*საუჯგუშო სურათი
*საუჯგუშო რეჟისორი: ფრენსის ფორდ კოპოლა
*საუჯგუშო ადაპტირაფილი სცენარი: მარიო პიუზო, ფრენსის ფორდ კოპოლა
*საუჯგუშო არტისტი კოჩიშო მაჟირახარისხამ როლს: რობერტ დე ნირო

**BAFTA**
*BAFTA საუჯგუშო არტისტი კოჩიშო თარ როლს: ალ პაჩინო

## ძირით ხოლო
*მორდია
*მორდია III
* მორდია (რომანი)
*The Godfather: The Game

## რესურსეფი ინტერნეტის

* 
* მორდია II TCM ფილმეფიშ მუნაჩამეფიშ ბაზას
* მორდიაII Filmsite.org-ზე
* მორდია II Allmovie
* მორდია II იშ პოსტერეფი MoviePosterDB.com-ს 

კატეგორია:ამერიკული ფილმეფი
კატეგორია:ინგლისურნინამი ფილმეფი
კატეგორია:იტალიურნინამი ფილმეფი
კატეგორია:ფრენსის ფორდ კოპოლაშ ფილმეფი
კატეგორია:1974 წანაშ ფილმეფი
კატეგორია:მორდია
კატეგორია:ფილმეფი მაფიაშენ
კატეგორია:ააშ-შ ფილმეფიშ ერუანული რეესტრიშ ფილმეფი
მაკედონური ნინა

**მაკედონური ნინა** (მაკედონურო македонски јазик) — ინდოევროპული ნინა; ორხველჷ სლავური ნინეფიშ ობჟათესლავურ გიმენბუნას. უმოსო იჩიებუნა ოორუე მაკედონიას. ოფიციალურ ნინათ რე აღიარაფილი ოორუე მაკედონიაშ რესპუბლიკას.

მაკედონური წჷმარინუანს ბულგარული ნინაშ არძაშე ხოლოშ მოჯგირეს. მაკედონური ნინაშ დიალექტეფი მუშ ჸურე დიალექტურ კონტინუუმს ქიმინჷნა მუჭოთ ბულგარულ, ხოლო სერბულ ნინობურ არეალწკჷმა.

მაკედონურ ნინას ბერძენულ ქიანაწკჷმა თანჯაშ დოდვალაშ ღანკით სლავურმაკედონურს ხოლო უძახჷნა ონინეფიშმენცარე ლიტერატურას.

მაკედონურიშ ჭარალუაშო გჷმირინუაფუ კირილიცაშა გერსხუაფილი მაკედონური ანბანი.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Macedonian Grammar 
* A grammar of Macedonian by Victor Friedman
* Macedonian - English Dictionary 
* Macedonian Swadesh list of basic vocabulary words (from Wiktionary's Swadesh list appendix)
* Macedonian Language E-Learning Center - learn Macedonian language online
* Digital Database of the Macedonian Words
* Macedonian - English, Greek, Albanian, German, French, Italian translator

კატეგორია:სლავური ნინეფი
კატეგორია:ოორუე მაკედონიაშ ნინეფი
უიღურული ნინა

**უიღურული** ( არაბ. ئۇيغۇرچە; ; ; ორდო ჯოხოდჷ *ბჟაეიოლ თურქული*) — თურქული ნინეფიშ ფანიაშ ნინა დოხოლაფათ 8 - 11 მილიონი მორაგადეთ, ნამუეფიშ უმენტაშობათ წჷმარინუანს უიღურეფს. გოფაჩილიე უმოსო ჩინეთის სინძიანიშ რეგიონს, სოდეთ თის ოფიციალური სტატუსი უღჷ. უიღურულშა მორაგადე ადამიერეფიშ შანულამი მუდანობა ოხორანს ყაზახეთის დო ყირგიზეთის.

## ლიტერატურა
* 
* 

## რესურსეფი ინტერნეტის

* Uyghur–Chinese Dictionary
* Online Uyghur-English Multiscript Dictionary 
* Online Uyghur, English, Chinese Multi-directional Dictionary (Arabic Alphabet)
* Free Uighur Dictionary 
* English/Chinese/French ↔ Uyghur translation services

## სქოლიო

კატეგორია:თურქული ნინეფი
კატეგორია:ჩინეთიშ ნინეფი
კატეგორია:ყაზახეთიშ ნინეფი
კატეგორია:ყირგიზეთიშ ნინეფი
აქადური ნინა

**აქადური ნინა** — სემიტური ნინეფიშ ოორუე-ბჟაეიოლურ ჸას ორხველჷ. უღჷ ჟირი დიალექტი — ასურული (ჩქ. წ.-შახ VII ოშწანურაშახ) დო ბაბილონური (მაართა ვითოშწანურაშ ბოლოშახ). თეშ გეშა თის ასურულ-ბაბილონურ ნინას ხოლო უძახჷნა. აქადური ჩინებულიე ჩქ. წ.-შახ XXIV-XXI ოშწანურეფიშ მარჭვალური ჭარალუაშ ძეგლეფით. თე ძეგლეფი სუმ პერიოდის იკათუანს: 1. წოხოლენსარგონულ; 2. სარგონიშ დო სარგონიდეფიშ; 3. ურიშ მასუმა დინასტიაშ ხანაშ.

## აქადური ლიტერატურა
* გილგამეშიშ ეპოსი (ქირსეშერჩქინაშახ ორდოიანი მაჟირა ვითოშწანურა)

## ლიტერატურა
* Aro, Jussi (1957). *Studien zur mittelbabylonischen Grammatik*. Studia Orientalia 22. Helsinki: Societas Orientalis Fennica.
* Buccellati, Giorgio (1996). *A Structural Grammar of Babylonian*. Wiesbaden: Harrassowitz.
* Buccellati, Giorgio (1997). "Akkadian," *The Semitic Languages*. Ed. Robert Hetzron. New York: Routledge. Pages 69–99.
* Bussmann, Hadumod (1996). *Routledge Dictionary of Language and Linguistics*. New York: Routledge. ISBN 0-415-20319-8
* Caplice, Richard (1980). *Introduction to Akkadian*. Rome: Biblical Institute Press. (1983: ISBN 88-7653-440-7; 1988, 2002: ISBN 88-7653-566-7) (The 1980 edition is partly available online.)

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Akkadian cuneiform on Omniglot (Writing Systems and Languages of the World)
* Akkadian Language Samples
* A detailed introduction to Akkadian
* ''Assyrian grammar with chrestomathy and glossary (1921)'' by Samuel A B Mercer
* Akkadian-English-French Online Dictionary

კატეგორია:სემიტური ნინეფი
კატეგორია:ღურელი ნინეფი
უგარითული ნინა

მინი|ჭუბერიშ ფირფიტა უგარითული ჭარალუათ
მინი|უგარითული ანბანი
**უგარითული ნინა** — სემიტური ნინეფიშ ოორუე-ბჟადალური ბუნაშ ართ-ართი ნინა, ნამუშათ ჯვ.წ. II ვითოშწანურას იჩიებუდეს ნოღა უგარითის დო უგარითიშ ომაფეს (სქირონაშქაზუღაშ ბჟაეიოლი წყარპიჯი, სირიაშ არაბეფიშ რესპუბლიკა). ჩქინდა მაჭირინუ ჭუბერიშ ფირფიტეფქ ანბანური ხასიათიშ უნიკალური ფსალიშობური ჭარალუათ. თენა რე უჯვეშაში ანბანი მოსოფელს. ტექსტეფი ორხველჷ ჯვ.წ. XIV-XIII ოო. უგარითული ნინა ხოლოს გერე ბჟაეიოლურ სემიტურწკჷმა — აქადურწკჷმა დო ობჟათე სემიტურწკჷმა — არაბულწკჷმა.

## ქოძირით თაშნეშე
*უგარითი
*ცენტრალურ-სემიტური ნინეფი
*სემიტური ნინეფი

## ლიტერატურა
*ქსე - ტომი 10, გვ.99; 1986 წ.
*
*
* (2 vols), (originally in Spanish, translated by W. G. E. Watson).

## რესურსეფი ინტერნეტის
*"Introduction to Ugaritic Grammar".
*Unicode Chart.

კატეგორია:სემიტური ნინეფი
კატეგორია:ღურელი ნინეფი
კატეგორია:უგარითი
ილირიული ნინა

**ილირიული ნინა** — ილირიალეფიშ ნინა. მიორხველუანა ინდოევროპული ნინეფიშ ბუნას, გოქჷრჷ დიო ხოლო უჯვეშაშ ბორჯის. ანტიკური ხანაშა დოსქიდჷ პიჯეფიშ დო გეოგრაფიულ ჯოხოეფქ, ვარაუდენა, ნამჷ-და თე ნინაშ გოფაჩუაშ არანი ოკო ჸოფედჷკო ამდღანერი ალბანეთიშ ოორუე ნორთი დო თიში მოთანჯე ხორვატია.

## ქოძირით თაშნეშე
* ილირიალეფი 
* ილირია
* ილირიზმი

## ლიტერატურა

კატეგორია:ინდოევროპული ნინეფი
კატეგორია:ღურელი ნინეფი
კატეგორია:ჯვეში ნინეფი
ილირია

[მინი|[ილირიკუმი (რომიშ პროვინცია)|ილირია რომიშ იმპერიას]]
**ილირია** (ლათ. **Illyria**, **Illyricum**) — უჯვეშაშ ბორჯის ილირიალეფშე წჷმულირი ჯოხოდვალაშ გვალამი ლანდშაფტი, ნამუსჷთ მიარერიცხუანი კოკი უღუდჷ დო იდვალუაფუდჷ ადრიატიკაშ ზუღაშ ბჟაეიოლს დო ეპირუსიშ ოორუე ნორთის.

რომაალი ისტორიკოსი აპიანე თაში ეჭარჷნს ილირიას: ბერძენეფიშ თოლონჭაფუთ ილირია იდვალუაფუ მაკედონიაშ დო ფრაკიაშ ოორუეშე, ქაონეფიშ (Χαόνων) დო ტესპროტეფშე (ωεσπρωτθν) წყარმალუ ისტრაშახ. სიგანეს ილირია გვალამი მაკედონიაშე დო ფრაკიაშე იონიაშ ზუღაშა დო ალპეფიშ ჯინჯიშახ რდჷ. სიგანეს ქიანა 5 დღაშ ოულარი რდჷ, სიგჷრძას — 30 დღაშ. რომაალეფიშ გოზჷმუათ სიგანეს 1200 სტადიონი, სიგჷრძას — 6000 სტადიონი რდჷ. 

## ქოძირით თაშნეშე
* ილირიალეფი 
* ილირიული ნინა
* ილირიზმი

## რუკეფი

Image:IllyrianethnogenesisS.jpg
Image:Illyrian Tribes (English).svg
Image:Illyrii Proprie Dicti aka Illyrians Proper aka Docleatae.svg
Image:Illyria and Dardania Kingdoms.png
Image:Map of the Kingdom of Agron of the Ardiaei (English).png
Image:KingdomofTeuta.png
Image:Map of the territory of Demetrius of Pharos (English).png



## რესურსეფი ინტერნეტის
აპიანე

კატეგორია:რომიშ პროვინციეფი
კატეგორია:ბალკანეთი
ილირიალეფი

[right|მინი|[ილირია]]
**ილირეფი** (; ) — ინდოევროპალი კათა, ნამუთ შხვადოშხვა ტომშე აკმოდირთუდჷ, ანტიკური წყუეფიშ დო არქელოგიური მონუმენტეფიშს მეჯინათ ილირია ვაუგვიანაშ ჯვ. წ. ეკ.  VIII-VII ოშწანურეფშე ოკო ჸოფედჷკო დოხორელი.

## ჩინებული ილირიალეფი
* ტევტა
* ავრელიანე
* კონსტანტინე I დიდი
* პეტრე პატრიკიოსი
* ველისარიუსი

## ქოძირით თაშნეშე
* ილირია 
* ილირიული ნინა
* ილირიზმი

## რესურსეფი ინტერნეტის

*Phallic Cult of the Illyrians

## სქოლიო

კატეგორია:ინდოევროპალი კათეფი
*
ხათური ნინა

**ხათური  ნინა**, **პროტოხათური ნინა** — წჷმარინუანდჷ ცენტრალური დო ბჟაეიოლ ანატოლიაშ ოორუე ოლქეფს გოფაჩილი უჯვეშაში კვირდი მახორობაშ, პროტოხეთეფიშ ნინას, ნამუთ ვარხველჷ ინდოევროპულ ვარა სემიტური ნინეფიშ ფანიას. ინდოევროპულ ხეთურ-ლუვიურ ნინეფშა მორაგადე ტომეფიშ მორჩილ აზიაშა გინოხორაფაშ უკული, ჯვ. წ. III ვითოშწანურაშ ბოლოს, ხათური ნინა გეგნორაჸჷ ახალდჷნახორეფი ინდოევროპული ტომეფიშ ნინეფქ (ხეთურქ, ფალაურქ) ნამუეფქჷთ ხათურიშ, სუბსტრატული ნინაშ ნძალიერი გოლინა განიცადეს.

რიტუალური ხასიათიშ მორჩილრიცხუანი ტექსტეფი ხათურ ნინაშა ბხვადუნა კინ ხეთურ ტექსტეფს შქას, სოდეთ თინეფი მოშინელიე, მუჭოთ hattili, ე.ი.  „ხათურო“  სრულებური პასაჟეფი. თე ტექსტეფიშ ფრაგმენტული ხასიათიშ გეშა ძნელიე ხათური ნინაშ გრამატიკული სტრუქტურაშ დო ლექსიკაშ ბოლოშახ ეკონწყუალა. საზოგადოთ ხათური პრეფიქსული ტიპიშ აგლუტინაციური ნინა რე, ნამუთ გარკვეულ სტრუქტურულ-ტიპოლოგიურ მოგეობას ოლინუანს ნთელ რანწკ კავკაციურ ნინეფწკჷმა (გჷშაკერძაფილო აფხაზურ-ადიღურ დო ქართველურწკჷმა).

## ლიტერატურა
* *Гамкрелидзе Т.В.* „Хеттские языки“ и вопрос о переселении в Малую Азию индо-европейских племен*
* *„ენათმეცნიერების ინსტიტუტის ნაშრომები“''

კატეგორია:ჯვეში ნინეფი
თრაკიული ნინა

**თრაკიული ნინა** — ინდოევროპული ნინეფიშ ფანიაშ ნინა, ნამუშათ იჩიებუდეს ობჟათე-ბჟაეიოლ ევროპას მახორუ თრაკიალეფი. ანტიკური საბერძნეთიშ ოორუე მეძიბელეფი. თრაკიულ ნინას გჷმოხანტილიე კენტუმ-სატემიშ იზოგლოსი, მუთ თიშ ინდო-ევროპული ნინეფიშ სისტემაშ ბუნაშ მაკათურალას ვარა თიწკჷმა არხო რსხუშე მიოწურუანს. თე ნინა, ნამუშ გეშათ ხვალე მორჩილი ჩინებეფიე ასქილადირი ოჭარაულუ წყუეფსჷნ, ორდოიან შქა ოშწანურეფს გოქჷრჷ.

## ქოძირით თაშნეშე
*ილირიული ნინა
*ალბანური ნინა

## ლიტერატურა
*V.I. Georgiev, *Introduction to the History of the Indo-European Languages*, Sofia (1981).
*V.I. Georgiev, *The Genesis of the Balkan Peoples*, in: The Slavonic and East European Review, Vol. 44, No. 103 (Jul., 1966)
*I.I. Russu, *Limba Traco-Dacilor* / *Die Sprache der Thrako-Daker*, Bucharest (1967, 1969).
*Paul Kretschmer, "Glotta", in: Zeitschrift für griechische und lateinische Sprache 7 (1915).
*J.H. Holst, "Armenische Studien", Wiesbaden (2009).

## რესურსეფი ინტერნეტის
*The Language of the Thracians
*''Sorin Olteanu's Thraco-Daco-Moesian Languages Project'' (SoLTDM)
*Thracian glossary 
*Palaeolexicon - Word study tool of ancient languages (including Thracian dictionary)

კატეგორია:ჯვეში ნინეფი
კატეგორია:ღურელი ნინეფი
ხურიტული ნინა

**ხურიტული ნინა** (მუნეფი უძახჷეს *Ḫurwoḫḫe/Ḫurroḫḫe*) რე ღურელი ნინა, ნამუთ ბჟაეიოლ თურქეთიშ ტერიტორიაშე ოორუე ერაყშახ რდჷ გოფაჩილი დო ამდღანერი ქურთეფით დოხორელ ტერიტორიას მიშეკათუანდჷ. თინა რდჷ მითანიშ სამაფოშ სახენწჷფო ნინა, თეშ მოხ თინა გჷმირინუაფუდჷ ხეთეფიშ სამაფოშ კანკალე რეგიონს. 

## ლიტერატურა

კატეგორია:ღურელი ნინეფი
კოპტური ნინა

**კოპტური ნინა** (Ⲙⲉⲧⲣⲉⲙ̀ⲛⲭⲏⲙⲓ) — კოპტეფიშ ნინა, მიშმურს აფრაზიულ მიკროფანიაშა. რე ჯვეში ეგვიპტური ნინაშ გოვითარაფაშ ბოლო ოკუჩხე. ნინა ძალამი ჯვეშიე. ირინუანს კოპტურ ჭარალუას, ნამუთ აკოქიმინელია ბერძენული კოპტური ჭარალუაშ ოსხირშა. კოპტური ნინა თეჟამო ღურელიე. 

კოპტურ ნინაშა ჭარილიე დო ასქილადირიე ბრელი რელიგიური ოჭარალუ ძეგლი, ართ-ართი რე მარიამ მაგდალინარიშ სახარება.

## ქოძირით თაშნეშე
*კოპტური ლიტერატურა
*კოპტური ჭარალუა

## ლიტერატურა

კატეგორია:აფრაზიული ნინეფი
კატეგორია:ღურელი ნინეფი
გოთური ნინა

[thumb|right|[ულფილაშ ვარჩხილიშ კოდექსიშ ხასჷლა — ბიბლია გოთურ ნათანგას (Мк 3:26-32)]]
**გოთური ნინა** () — გუთეფიშ ნინა. ორხველჷ გერმანიკული ნინეფიშ ბჟაეიოლ ბუნას.  

ჯინჯიერო ჩინებულიე IV-VI ოშწანურეფიშ ოჭარალუ ძეგლეფით, ნამუეფშეთ უშანულამაშიე ბიბლიაშ ნათანგა, ნამუთ მიაჭარუ ვესტგუთ ეპისკოპოს ულფილას — გოთური ანბანიშ საეგებიო აკმაქიმინალს. VI ოშწანურაშე მოჸუნაფილი გოთური ნინა ჭიე-ჭეით ოდინუანს  აქტუალურობას, იტალიას დო ესპანეთის იინწროებუ რომანული ნინეფით, ყირიმს — ბერძენულით. საბოლოოთ გოქჷრჷ IX ოშწანურაშ დაჭყაფუს.

## ლიტერატურა
* Блинов А. В. Краткий курс готского языка. — М.: Изд-во Московского университета, 2002. — 202 с.
* Дубинин С.И., Бондаренко М.В., Тетеревенков А.Е. Готский язык: Учебное пособие. Самара: Издательство "Самарский университет", 2006. - 148 с.
* Гухман М. М. Готский язык. Издательство "Либроком", 2012. - 294 с.

კატეგორია:შქა ოშწანურეფიშ ნინეფი
კატეგორია:გერმანიკული ნინეფი
კატეგორია:გოთური ნინა
ენდი გარსია

**ენდი გარსია** (; დ. 12 პირელი 1956, ბეხუკალი — კუბა) — ამერიკალი არტისტი, კინორეჟისორი დო კინოპროდიუსერი. პრემია ALMA-შ ნომინანტი (2007 წ.) საუჯგუშო ორეჟისორე ნამუშერშო ფილმის „დინაფილი ნოღა“.

## ბიოგრაფია
ენდი გარსიქ დებადჷ 1956 წანაშ 12 პირელს ნოღა ჰავანას. მუჟამსჷთ თიქ 5 წანერო გინირთჷნ, თიში ფანიაქ ქიანას დორთაფილი რევოლუციაშ გეშა აძვილბურქ იჸუ ემიგრირაფაშა ულინჷდჷკო ამერიკაშ აკორთაფილ შტატეფშა. დიამუში ამელი მენენდესი რდჷ ინგლისური ნინაშ მაგურაფალი, მუამუში რენე გარსია ფერმერი, ნამუთ ავოკადოს მუშენდჷ. გვიანო თიქ ააშ-ს გონწყჷ შხვადოშხვა არომატეფიშ ბიზნესი. ბაღანობაშე კარაჩხაბურთელობაშე ოცნებენდ. ენდი გარსიაქ ათუ ფლორიდაშ ოერეფოშქაშე უნივერსიტეტი. 1978 წელს გარსია ორინელო ლოს-ანჟელესშა გინურს, გიშეშჷ დუდიშულ თეატრალურ ბუნეფს. 
უკული ბორჯ-ბორჯო იღენდჷ ჭიჭე როლეფს ტელევიზიასჷთ. 1980-იანი წწ. დაჭყაფურს აკათჷ მუსხირენ ტელესერიალს. 
	
თიში კინოკარიერა წორო 1980-იანი წანეფს იჭყაფუ. ათე პერიოდის სრულებური კინოროლეფშე ოშინალი რე: „ბრუო მილიონი ხერხი მუჭო ოკო ღურენ“, „ხეუხებუეფი“, „უჩა ჭვემა“. 80-იან წწ. ენდი გარსიას თარო სერიოზულ როლეფს აფუდ გიშულა. წჷმოძინათ იგინძორჷ თიში კინოკარიერაქ 1990-იან წანეფსჷთ. 1990 წანას მიღჷ როლი კინოს „მორდია III“, დო 1995 წანას „მუთ დეკინას ღურელქ დენვერს“.

ართ-ართი საუჯგუშო როლი ასრულჷ ფილმის „მოდილიანი“, სოდეთ იტალიარი ხანტუშ ამადეო მოდილიანიშ სახე გასახიერჷ. თარი რდჷ ხოლო თიში როლეფი ფილმეფს: „ამნეზია“, „ჰავა, ნამუთით შურ მემიღუნ“ დო შხვა.

## ფილმოგრაფია

## რესურსეფი ინტერნეტის
* 
*Andy Garcia interview for Smokin’ Aces 
*Andy Garcia interview on his City Island diet
*Photos "Cristiada": Andy García filming in Durango, México
*Lisa Bradshaw, "Andy Garcia - Film star returns to Ghent after 22 years: "I've come full circle""  - article in Flanders Today

## სქოლიო

კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
კატეგორია:ამერიკალი რეჟისორეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1956
მარაშინათუთაშ 5 დღა

**მარაშინათუთაშ 5 დღა** () — 2011 წანაშ ამერიკული ხანტურული ფილმი, ნამუთ ესახჷნს 2008 წანაშ რუსეთ-საქორთუოშ ლჷმას, თ. გ. „მარაშინათუთაშ ლჷმას“. ფილმიშ რეჟისორი დო ალმაპროდუსერი რე ფინარი წუმულაშ ამერიკალი რეჟისორი  ლაური მაურიც ჰარიოლა, ნამუთ უმოსო ჩინებული რე მუჭოთ რენი ჰარლინი. გინოღალეფქ დიჭყჷ 2009 წანაშ გჷმათუთას წალკას საქორთუოშ თარობაწკჷმა ალმახანდუათ. წორი ოურდუმე სტრუქტურეფქ უნარღელჸუეს გინოღალაშ პროცესი მანგი ოურდუმე ამუნიციათ, ეკიპირაფათ დო ტექნიკათ. საქორთუოშ პრეზიდენტიქ მიხეილ სააკაშვილქ გინმაღალარ ბუნას ნება მეჩჷ, გჷმურინუაფდესკო თიში სამუშა ოფისი — პრეზიდენტიშ დოხორე გინოღალეფშო.

გინოღალეფი ხოლო მიშჷ გორს, ვაზიანს დო ქართის. ფილმის აკათეს: : ენდი გარსია (პრეზიდენტი მიხეილ სააკაშვილი), რუპერტ ფრენდი (ამერიკალი ჟურნალისტი თომას ანდრესი), იონათან შეხი (ოფიცერი რევაზ ავალიანი), ველ კილმერი (საქორთუოს მამუშე ნიდერლანდალი ჟურნალისტი) დო შხვა არტისტეფი.

დარსულებური ნამუშერიშ პრემიერაქ იჸუ ვალენსიაშ კინოფესტივალს, 2011 წანაშ პირელს. 2011 წანაშ 5 მანგის საქორთუოშ კინოთეატრეფს ფილმიშ პრემიერაქ იჸუ. ლონდონური პრემიერაქ მინწყუ 7 მანგის.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## სქოლიო

კატეგორია:2011 წანაშ ფილმეფი
კატეგორია:ამერიკული ფილმეფი
კატეგორია:ინგლისურნინამი ფილმეფი
კატეგორია:რენი ჰარლინიშ ფილმეფი
კატეგორია:ოურდუმე ფილმეფი
მალჷმორეფიშ კლუბი (ფილმი)

**მალჷმერეფიშ კლუბი** () — რეჟისორ დევიდ ფინჩერიშ 1999 წანაშ საკულტო ფილმი. გინოღალირი რე ჩაკ პალანიკიშ ათე ჯოხონობაშ რომანიშ მეჯინათ. ფილმის თარი როლეფს არსულენა ბრედ პიტი, ედვარდ ნორტონი დო ჰელენა ბონემ კარტერი.

## როლეფს
* ბრედ პიტი — ტაილერ დერდენი
* ედვარდ ნორტონი — ანონიმი პერსონაჟი, მათხობე
* ჰელენა ბონემ კარტერი — მარლა სინგერი
* მიტ ლოუფი — რობერტ პაულსონი
* ჯერედ ლეტო — ანგილოზიშ სახე

## რესურსეფი ინტერნეტის
* 
* 
* 
* 

## სქოლიო

კატეგორია:ამერიკული ფილმეფი
კატეგორია:ინგლისურნინამი ფილმეფი
კატეგორია:1999 წანაშ ფილმეფი
კატეგორია:დევიდ ფინჩერიშ ფილმეფი
კატეგორია:რომანეფს გერსხუაფილი ფილმეფი
ბოლმენი

**ბოლმენი** () — ტობა შვედეთის, სმოლანდიშ ლენს. თიში ფართობი 184 კმ² რე, მაქსიმალური სიტომბა 37 მეტრი. 1970-იან წანეფს ტობაში გიჸონეს 82 კმ-იანი გვირაბი, ნამუთჷთ ოშუმალი წყარი მიაჭირინუაფუ სკონეშ პროვინციას.

ტობას დვალირი 365 კოკიშე უდიდაში რე ბოლმსე, ნამუსჷთ ისტორიულო აბანობური ასამბლეა იშაყარუდჷნ.

## ქოძირით თაშნესე
* შვედეთიშ ტობეფიშ ერკებული

## სქოლიო

კატეგორია:შვედეთიშ ტობეფი
ბრედლი კუპერი

**ბრედლი კუპერი** ( დ. 5 ღურთუთა, 1975, ფილადელფია) — ამერიკალი კინოშ, თეატრიშ დო ტელე არტისტი. თინა ოკათუდ ჩინებულ ამერიკულ სერიალს „თხობელი“, სოდეთ ლაჸაფენდ უილ ტიპინიშ როლს.

## ფილმოგრაფია

## რესურსეფი ინტერნეტის

*
*

კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1975
კოლინ ფარელი

**კოლინ ჯეიმს ფარელი** (, დ. 31 მესი, 1976) — ირლანდიარ არტისტი. ჩინებულ რე თიჯგურა ფილმეფიშ როლეფიშ ლაჸაფიშ ჭყოლოფუათ, მუჭომით რე „ალექსანდრე“, „ტელეფონიშ ჯიხური“, „გიშაკერძაფილ არზი“, „რეკრუტი“, „მაიამიშ პოლიცია. კორნებეფიშ გიმნართი“ დო ანდა შხვას. ჟურნალ *[[People]]-ქ*, 2003 წანას თინა დიხაუჩაშ ჟარნეჩდოვით უსქვამაშ ადამიერშე ართ-ართო მირჩქინჷ.

## რესურსეფ ინტერნეტის

* 
* 
* Homeless World Cup Ambassador Profile
* Colin reads his thoughts on gay bullying on ''Ellen''
* ''New Yorker'' caricatures of Farrell and Brendan Gleeson in ''In Bruges''

## სქოლიო

კატეგორია:დუნაბადი 1976
კატეგორია:ირლანდიარი არტისტეფი
პეტერ პაულ რუბენსი

right|thumb|250px|პეტერ პაულ რუბენსი
**პეტერ პაულ რუბენსი** (Pieter Pauwel Rubens) (* 28 მანგი, 1577, ზიგენი, ვესტფალია ― † 30 მესი, 1640, ანტვერპენი) — მა-17 ოშწანურაშ ფლამანდიარი ხანტუ, ბაროკოშ სტილიშ წჷმმარინაფალი.

## ნახანდეფი

File:Rubens Venus at a Mirror c1615.jpg|*[[ვენერა (მითოლოგია)|ვენერა]] სარკეწკჷმა*, 1615
Image:Peter Paul Rubens 083.jpg|*ჰიპოპოტამეფიშ ლჷმა* (1616).
Image:LadislasIV.jpg|*[[ვლადისლავ IV]]-შ პორტრეტი*, 1624
Image:Peter Paul Rubens 019.jpg|*ელენ ფურმანიშ პორტრეტი*, მეხ.&nbsp;1630-იანეფი 
File:Peter Paul Rubens - Diana and Callisto - WGA20326.jpg|*დიანა დო კალისტო*, 1639, პრადო


## რესურსეფი ინტერნეტის
* Rubens's palette and painting materials, with bibliography
* National Gallery: Rubens 
* ''The Guardian'': Rubens
* ''The Virgin and Child with St Elizabeth and the Child Baptist'' 1630-35
* ''Rubenshuis''  in Antwerp, (Belgium) is the former house of Rubens, now converted into a museum.
*Rubens's ''Adoration of the Magi'', at "Flemish Art Collection", the official site of the three major museums in the Flemish Region of Belgium 
* 290 of images by the artist, and more. 
* The Art of Diplomacy, A New Book Paints Rubens as a Crafty Negotiator of Peace Among Warring European Kings, The Wall Street Journal, 10 October 2009
*RubensOnline: a database with every Rubens painting in Flemish public collections and historical places [Dutch]
*Madonna  at the Palace Museum in Wilanów]
{მერკე}}

კატეგორია:ბელგიარი ხანტუეფი
კატეგორია:ფლამანდიარი ხანტუეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1577
კატეგორია:ნაღურა 1640
ენდი უორჰოლი

**ენდი უორჰოლი** (Andy Warhol; 6 მარაშინათუთა, 1928 – 22 ფურთუთა, 1987) — ამერიკალი ხანტუ, ავანგარდისტი კინოხელუანი, ჭარუ დო ოჯარალე მოღალე. თაშნეშე მოღალენდჷ მუჭოთ გიშმაშქუმალარი, მუსიკაშ პროდიუსერი დო არტისტი. პოპ-არტიშ მიმალუობაშ ართ-ართი დჷმარსხუაფალი ააშ-ს 1950-იან წანეფს.

ენდი უორჰოლი მაართა ხანტუ რდჷ, ნამუქჷთ აღიარუ ტრაფარეტული ბეშტუაშ საქვარუაფონი პოტენციალი, ნამუთ კინოხ ხვალე ორეწუალე აკოქუნუას გჷმირინუაფუდჷნ.

უორჰოლი არძაშე რჩქინელი რე მუშ სავაჭარო პროდუქტეფიშ აკოფუთუაშ გოფორმაფათ, ირდღალური ობიექტეფიშ, მუჭომით რე კემპბელიშ სუპიშ ქილეფიშ, კაკაჩიშ პეულეფიშ გჷმოხანტუალობეფით დო ბანანით ბუნა ველვეტ ანდეგრაუნდიშ როკ-ალბომს, თაშნეშე XX ოშწანურაშ პოპულარული მურიცხეფიშ მერილინ მონროშ, ელვის პრესლიშ, ჟაკლინ კენედიშ, ჯუდი გარლანდიშ დო ელისაბედ ტეილორიშ მუშობური სტილიზაფილი პორტრეტეფით. უორჰოლს თშნეშე ორხველჷ რჩქინელი ოშუმალიშ Coca-Cola-შ ეტიკეტიშ დიზაინი.

ხელუანობაშ ორენიშ გალე, უორჰოლი რჩქინელი რე ციტატათ „მუმალს არძა გჷნირთუ მოსოფელს ჩინებული 15 წუთით“. მოგვიანეთ რეპორტიორეფს თიქ გუცხადჷ: „ჩქიმი ახალი ფრაზა რე: ვითოხუთ წუთშა არძა ჩინებულო გჷნირთუ“.

ენდი უორჰოლი ხვალე მუში მახანტეფით დო ფილმეფით ვარე ჩინებული, თაშნეშე მუშ სტუდიათ „Factory“-თ ხოლო, ნამუთ ნიუ-იორკიშ ბომონდიშ აკოშაყარუაშ აბანი რე დო 70-იანი წანეფიშ რინაშ სტილიშ გჷმოხანტუალათ გჷნირთჷ.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* http://literatori.wordpress.com/2012/01/12/ენდი-უორჰოლი-მუშჯოხონი&გენიოსი

კატეგორია:ამერიკალი ხანტუეფი
კატეგორია:ამერიკალი კინორეჟისორეფი
კატეგორია:პოპ-არტი
კატეგორია:დუნაბადი 1928
კატეგორია:ნაღურა 1987
მიმარ სინანი

მინი|მარჯვნივ|250პქ| სინანი (კვარჩხანშე) სულეიმან I-შ საფულას, 1566
**სინანი** (, ოფუტე აგირნასი (კაისერიშ გოხოლუას) — , სტამბოლი) — ოსმან არქიტექტორეფშე დო ინჟინერეფშე ართ-ართ ჩინებული რე. ედომუშამი ჯოხო **აბდულმენან ოღლუ სინანედინ იუსუფი** (), თაშნეშე რჩქინელი რე მუჭოთ **ხოჯა მიმარ სინან აღა** ( — პატჷნი მარწაფალი არქიტექტორი სინანი) დო უბრალოთ **მიმარ სინანი** ( — არქიტექტორი სინანი). 1538 წანაშე, ოსმალეთიშ თარი არქიტექტორიშ დო ინჟინერიშ პოსტის ოაკოგაფე საქვარებს აწარმენდჷ, სულთან სულეიმან I-შ დო თიში მონძეეფიშ, სელიმ II-შ დო მურად III-შ ბორჯის. უნჯღვერდჷ ომენოღალე დგჷმილეფიშ აკოგაფას  — მეჩეთეფი, მუსულმანური დაჭყაფური სკოლეფი (მექთები), აკვედუკეფი, თაშნეშე ჯიხეფი, ხინჯეფი დო სულთანიშ ოურდუმე ლაშქარობეფშო გინაულარეფს. ჩინებული ყორშეფიშ როქსოლანაშ დო თიში მავზოლეუმიშ დჷმაპროექტაფალი.

## გალერეა


Image:016 Istanbul.11.2006 resize.JPG|სულეიმანიშ მეჩეთი, კვარჩხანშე ბონას — რუსტამ ფაშაშ მეჩეთი
Image:Istanbul - Süleymaniye camii - Foto G. Dall'Orto 26-5-2006 - 25.jpg|სულეიმანიშ მეჩეთი, დინოხოლენი მიოჯინუ
Image:Mimar Sinan Türbesi.jpg|სინანიშ ტიურბე
Image:Edirne 7333 Nevit.JPG|სელიმიეშ მეჩეთი, სინანქ აკაგჷ 1575 წანას. ედირნე, თურქეთი.
Image:Selimiye Mosque, Dome.jpg|სელიმიეშ მეჩეთიშ ყორში
Image:Istanbul - Mesquita de Mihrimah.JPG|მიჰრიმა-სულთანიშ მეჩეთი
Image:DSC04157 Istanbul - Rüstem Pasha camii - Foto G. Dall'Orto 26-5-2006.jpg|რუსტემ-ფაშაშ მეჩეთიშ გალერეაშ მარძგვანი კიდალა
Image:Bath of Roxelane Istanbul 2007.jpg|ხამამი ხასეკი-ხურემი
Image:Mimar Sinan 1556 Hurrem Sultan Hamami.jpg|ოშუენე რცხი ხამამი ხასეკი-ხურემიშ კიდალას
Image:View of Mosque in Istambul from Gulu Oglu baklava fabrika.jpg|სტამბოლიშ მეჩეთიშ მიოჯინი საკონდიტრო გიულიუ ოლუშე
Image:DSC04130 Istanbul - Mehmut Pasha Camii - Foto G. Dall'Orto 25-5-2006.jpg|სოკულუ მეჰმედ ფაშაშ მეჩეთი
Image:Visegrad Drina Bridge 1.jpg|ვიშეგრადიშ ხინჯი



## კინოს
თურქულ ტელესერიალს "დიდებული ოშწანურა", მიმარ სინანიშ როლს ასრულენდჷ გიურქან უიღუნი.

## რესურსეფი ინტერნეტის

*   Веймарн Б.  Искусство Турции
*  Портал Islam.by Выдающийся османский архитектор Мимар Синан.  

კატეგორია:თურქი არქიტექტორეფი
კატეგორია:სომეხეფი თურქეთის
კატეგორია:ნაღურა 1588
კატეგორია:ღურელი კათა
ტურისტი (2010 წანაშ ფილმი)

**ტურისტი** () — 2010 წანაშ რომანტიკული თრილერი. ფილმის თარი როლეფს ჯონი დეპი დო ანჯელინა ჯოლი არსულენა. ფილმი ორქოშ გლობუსიშ სუმ ჯილდოს რდჷ ნომინირებული.

## როლეფს
*ანჯელინა ჯოლი — ელის უარდი
*ჯონი დეპი — ფრენკ ტუპელო 
*ტიმოთი დალტონი — უფროსი ინსპექტორი ჯონსი 
*პოლ ბეტანი —  ინსპექტორი ჯონ ეიჩსონი

## რესურსეფი ინტერნეტის
* 
* 
* 
* 
* 
* 

კატეგორია:ამერიკული ფილმეფი
კატეგორია:ინგლისურნინამი ფილმეფი
კატეგორია:2010 წანაშ ფილმეფი
კატეგორია:რომანტიკული ფილმეფი
ფრენკ ლოიდ რაიტი

thumb|ფრენკ ლოიდ რაიტი
**ფრენკ ლოიდ რაიტი** (Frank Lloyd Wright; 8 მანგი, 1867 - 9 პირელი, 1959) — XX ოშწანურაშ დაჭყაფუშ ართ-ართი არძაშე გოლინამი ამერიკალი არქიტექტორი-ნოვატორი ბჟადალიშ არქიტექტურას; ორგანული არქიტექტურაშ გჷმაჭყაფალი 700-შე უმოსი დგჷმილეფით დო ოშობათ პროექტიშ დო თეორიული ნახანდიშ ავტორი.

## ბიოგრაფია
რაიტის სრული პროფესიული გონათუა ვემუღებჷ. მუჭოთ არქიტექტორქ, გჷმიქიმინჷ სილევენიშ დო ადლერიშ (1893 წანაშე) სახელუანოს, ჩიკაგოშ სკოლაშ ნოვატორული გორუაშ ატმოსფეროს. 1893 წანაშე ხანდენდჷ ზოხორინელო. თიქ ართ-ართ მაართაქ გიშართჷ ეკლექტიზმიშ დო ფსევდოკლასიციზმიშ სააწმარენჯოთ. თიშ ნახანდეფშა გოლინა იღვენუ XIX ოშწანურაშ ამერიკულ ოკათე ტრადიციეფქ დო იაპონურ არქიტექტურაქ.

## რესურსეფი ინტერნეტის

*ფრენკ ლოიდ რაიტიშ ფონდიშ ოფიციალური საიტი

კატეგორია:ამერიკალი არქიტექტორეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1867
კატეგორია:ნაღურა 1959
თორი (ფილმი)

**თორი** () — კენეთ ბრანაშ ფანტასტიკური ჟანრიშ ფილმი, ნამუსით ოსხირო ათუძ მარველის კომიქსეფიშ პერსონაჟი თორი. თარ როლეფს არსულენა კრის ჰემსვორთი, ტომ ჰაიდელსტონი დო ნატალი პორტმანი. ფილმიშ პრემიერაქ იჸუ 2011 წანაშ 6 მესის (ააშ).

## როლეფს
*კრის ჰემსვორთი - თორი
*ტომ ჰაიდელსტონი - ლოკი
*ნატალი პორტმანი - ჯეინ ფოსტერი
*ენტონი ჰოპკინზი - ოდინი
*სტელან შარსგორდი - ერიკ სელვიგი
*იდრის ელბა - ჰეიმდალი
*რენე რუსო - ფრიგა
*ჯეიმი ალეგზანდერი - სიფი
*ჯერემი რენერი - კლინტ ბარტონი

## ღოლამა
2007 წანაშ მარაშინათუთაშ დაჭყაფურს Marvel Comics-ქ მარკ პროტოსევიჩიშ სცენარიშ გინაღალარო დანტკიცჷ რეჟისორი მეთიუ ვონი. მაართა სცენარი გოთოლწონელ რდჷ $300 მილიონიანი ბიუჯეტიშო, მორო უკულ ვონქ თინა დოთირუ დო დიჸნჷ $150 მილიონშახ.  2008 წანაშ მესის მარველქ გაცხადჷ, ნამდა ფილმიშ პრემიერა მინწყუაფუდჷ 2011 წანაშ 4 მანგის, მორო მალას ვონი მონწყეს პროექტიშე.

## რესურსეფი ინტერნეტის

* ოფიციალური საიტი 
* ''Thor'' Movie Hub at Marvel.com
* 
* 
* 

## სქოლიო

კატეგორია:ამერიკული ფილმეფი
კატეგორია:2011 წანაშ ფილმეფი
კატეგორია:Marvel-იშ კინოოქიანუშ ფილმეფი
აბუ ნუვასი

**ალ-ჰასან იბნ ჰანი ალ-ჰაქამი აბუ ნუვასი** ( დ. 756, აჰვაზი — ღ. 814, ბაღდადი) — არაბი პოეტი. ნანათ (კანკალე წყუშ მეჯინათ მუმათ ხოლო) სპარსი რდჷ, მუქთ გორკვიაფილი ნოქური დიტუ აბუ ნუვასიშ ნახანდეფს. კანკალეშა თეთ ეთმენწყუნა შუუბიური იდეეფიშ ართსახობურ გოლინას თიშ პოეზიაშა. ოხორანდჷ ბასრას. უკულ ბაღდადშა გეგნორთჷ, სოდე ხალიფა ჰარუნ ალ-რაშიდიშ კარს პოეტო გჷნირთჷ. ართ ბორჯის ეგვიპტეს რდჷ ამირ ალ-ხასიბიშ კარს, ეკონია წანეფი ბაღდადის გატარჷ ხალიფა ალ-ამინწკჷმა. დუდშეკებული რინაშ დო ისლამიშ დღანებაშ გეშა მუსხირენშა ხედჷ ორუმეს. ხალიფა ჰარუნ ალ-რაშიდწკჷმა ართო აბუ ნუვასი „ვითოში ართი სერიშ“ პოპულარული პერსონაჟი რე. აბუ ნუვასიშ დივანი არაბული პოეზიაშ ტრადიციული ჟანრეფიშ მოხ ახალ ჟანრეფს ხოლო იკათუანს. კასიდიშ კანკალე მოტივი აბუ ნუვასიქ ზოხორინელ ჟანრო გჷნართინუ. თეჯგურა რე ტარდიათი ანუ მეჯინობაშ თემაშე ჭარილი ლერსეფი დო ხამრიათი — ღვინიშ, სარხინე პოეზია. თიში ცქვაფეფი ენძღვიებუ აბასიანეფიშ დინასტიაშ წჷმმარინაფალეფს დო შხვა გიშარჩქინელ პიჯეფს, ღაზალეფი — უმენტაშო ბოშეფს. აბუ ნუვასი არაბული ლიტერატურაშ ისტორიას ჩუნებული რე მუჭოთ გჷნმაახალაფარი.

თინა ცადენდჷ აკუქიმინუდკო წორობორჯული რინაშ იდეალეფიშ მანგი პოეზია. პროტესტი არაბული პოეზიაშ მოჯვეშებული ტრადიციეფიშ სააწმარენჯოთ გიშაკერძაფილო ჯგირო გჷმოხანტჷ მუშ ხამრიათის, ნამუსჷთ ღვინი შურიელი დო ხორციელი ხიოლიშ უმაღალაში წყუ რე, სისქვამე, სიგემუანეშ სიმბოლო. ღვინიშ ჰიმნი კანკალეშა ფურე ექსტაზშა გინმურს (თეჸურე აბუ ნუვასქ გორკვიაფილი გოლონა იღვენუ არაბულ მისტიციზმის), რელიგიური თემა თიშ ღვინიშ ლერსეფს ცინიზმით რე გოფერილი. აბუ ნუვასიშ პოეზიას ჯგირო რე გეხუნელი არაბული პოეტური არზუანობაშ ართი მუშობურობა: საგანიშ ნამუდგაიჸინ მუშობურობა თიშ ლერსეფს შხირას თე საგანიშ სიმბოლოთ, პოეტურ გიშაჩინებათ მუთმოფხვადჷნა. სამანგათ, „ჭითა“, „ჯვეში“, შანენს ღვინს. აბუ ნუვასიშ ლერსეფი მერკე მუსიკალობათ გიშეგორუაფუ.

## რესურსეფი ინტერნეტის

## ლიტერატურა

* Фильштинский И. М., Арабская классическая литература, М., 1965; 
* Wagner E., Abu-Nuvas, Wiesbaden, 1965.
* Esat Ayyıldız. "Ebû Nuvâs’ın Şarap (Hamriyyât) Şiirleri". Bozok Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 18 / 18 (2020): 147-173.

კატეგორია:არაბი პოეტეფი
კატეგორია:დუანაბადი 756
კატეგორია:ნაღურა 814
მაცუი ბასიო

[thumb|right|მაცუო ბასიოშ ქილინჯი ნ. [ოგაკი|ოგაკის (გიფუშ პრეფექტურა)]]
**მაცუო ბასიო** (მაჟირა ფსევდონიმი *მუნეფუსა*; თახმი ჯოხო* ძინსიტირო*) (დ. 1644 ― ღ. 12 გჷმათუთა, 1694, ოსაკა), იაპონარი პოეტი. წჷმოულობათ სამურაი. 1672 წანაშე სახენწჷფო ნინალას ოწიუდჷ. ედოს (ასეიანი ტოკიო). უკული მიოტუ ნინალა დო მეუდირთჷ მუშ წოდებაშო „ვამანგი“ საქვარს - პოეზიაშ გურაფას. ბუდიზმიშ გემაჸვენჯი რდჷ. ბერო მიდართჷ. გჷნიცადჷ ძენიშ მონძღვარუაშ გოლინა, ნამუშ არსი „მუშდუდიშჭვიტინს“ დო „ორთაშ ჭვიტინს“ დგომარენს. თეშენ მაცუოშ მიარე ლერსის ფორილი გიმენტექსტი უღუ. მაცუოს ორხველჷ ლირიკული დღარეფი, მუსხირენ ვითობათ რენგა („ნწკარილი ლერსეფი“) დო მიარე მუშობური ჰაიკუ. თიშ ლერსეფი მიშმურს ანთოლოგიაშა „მაიმუნიშ ჭაშ გინაქუნალი“ (1690) დო შხვა. მაცუოქ აკოქიმინჷ სუმსტრიქონიანი ლერსიშ (ჰაიკუ) პოეტიკა. უდუშქუმალუო მიოჩქუდჷ ჰაიკუშა ჟიშე უმოსი დეტალიშ მიშაღალა; დიდ შანულობას არზენდჷ ლერსიშ ფერჭარულ დო ბგერით ჰარმონიას. „ბასიოშ სტილი“ 200 წანაშე უმოსის პატჷნენდჷ იაპონიას.

## ლიტერატურა
* ქსე, ტ. 6, გვ. 511, თბ., 1983

კატეგორია:იაპონარი ჭარუეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1644
კატეგორია:ნაღურა 1694
კალიდასა

**კალიდასა** (IV-V ოო.) ინდოარი პოეტი დო დრამატურგი. გინოჩამაშ მეჯინათ, თინა დაბალი წჷმოულობაშ ჭკვერი კოჩი რდჷ. მარკვიალეფიშ ვარაუდით, მოღალენდჷ ინდურ კულტურაშ თ. გ. „ორქოშ ხანას“, გუპტეფიშ დინასტიაშ მაფაშ ჩანდრაგუპტა II ვიკრამადიტიაშ კარს. 30–შე უმოსი თხობელუაშე, ნამუსჷთ კალიდასას მიოჭარანან, მენცარული კრიტიკა თინა ორხველჷ ეპიკურ პოემეფს „რაგჰუშ მოდგამს“ („რაგჰუვანშა“) დო „ლჷმაშ ღორონთიშ კუმარაშ დაბადებას“ („კუმარასამბჰავა“), ლირიკულ პოემას „მუნაფა მაჩინებე“ („მეგჰადუტა“) დო დრამეფს „შაკუნტალა“ (ქორთულო თანგილი რე 1966 წანას), ნამუშ სიუჟეტი ეჭოფილი რე „მაჰაბჰარატაშე“, დო „ქომოლობათ დორთელი ურვაშა“ („ვიკრამორვაში“), ნამუშ თემა ვედეფშე მოურს, რომანტიკული, არიკულ–ფანტასტიკური დინორეშ რე. „მალავიკა დო აგნიმიტრა“ (ქორთულო თანგილი რე 1973 წანას), ნამუშ თემა ეჭოფილი რე ინდოარ მაფეფიშ რინაშე, მომაგონენა უკაჭულ ინტრიგეფშა გეგაფილჷ ახალ პიესეფს. თენა აკა ნაწარმეფი რე, ნამუსჷთ ვაქიმინჯენა ღორონთიერი დო დემონური ნძალეფი – თიში გერგეზეფი ისტორიული პიჯეფი რენა. წჷმი პლანშა წჷმოკინელი რე უბრალე კათა. თინა ავტორიშ თელარაშ ბორჯის დუდგჷმჷნა ნოღა უჯაინს.

კალიდასაშ თხობელუეფი ჭარილი რე კლასიკურ სანსკრიტშა, ნამუსჷთ ოკათ პრაკრიტეფი – ოკათე ორაგადე ნინეფი. კალიდასა დჰვანიშ მოხელე რე, თიში პოეტური სახეეფით მოჩამილი ასოციაციეფი დო წჷმორინაფეფი იჭანუანს იდუმალ ფირქეფს, ფულირ გინაფეფს. თინა გჷმირინუანს პოეტიკაშ შხვა მოხუჯეფს ხოლო (ალანკარა, რასა). კალიდასაშ ნახანდეფს გიოხე ინდური ადათეფი დო ზნე–რჩქავნელობურეფი. თინა აკოგაფილი რე ინდურ ტრადიციულ რელიგიურ–ფილოსოფიურ მონძღვარაფეფს (თეორიეფი ირო თელარულ ციკლიშ დო შურდგუმილ სქილედეფიშ უთებუე გჷნოსახუაშ, ბაძაძიშ დო უციო შედეგიშ), ნამუშ მეჯინათ, ადამიერშო მუთუნ ვარდას ოკო ვამოსალინე. თეშ გეშა, კალიდასაშ დრამეფს არძა განცდა რჩქალი დო მელანქოლიური რე, სოდე ვეკმირცუაფჷ პოეტური ჰარმონია, ვეგინაფუაფუ კონტრასტულარა, ბერძენულ ტრაგედიაშო დჷმახასიათაფალი გინაფეფიშ დო განცდეფიშ წალიკონი. კალიდასაშ ედომუშამი ნახანდი სისქვამაშ დო ზჷმიერაფაშ გინაფეფით რე გოფშა. ევროპალ მაკითხირქ კალიდასაშ ნახანდი XVIII ოშწანურას გიჩინებაფჷ.

კატეგორია:ინდოარი პოეტეფი
კატეგორია:სანსკრიტული ლიტერატურა
ლი ბო

**ლი ბო**, თაშნეშე **ლი ტაიბო** (李白, ლი ბაი, ლი პო) (დ. 701— ღ. 762) — ტანიშ დინასტიაშ პერიოდიშ ჩინარი პოეტი.

ჩინებული მუჭოთ უღურუ პოეტი (詩仙), ლი ბოს შხირას დუ ფუწკჷმა ართო ჩინეთიშ ლიტერატურაშ ისტორიას ჟირ უდიდაშ პოეტო მიშინუანა. ამდღარშა ასქილადირი რე 1100-შე უმოსი ნაწარმეფი. მაართა თანგილეფი ბჟადალურ ნინეფშა, მაართათ გჷმაბჟინუ 1862 წანას მარკიზ დ'ერვი დე სენ-დენიქ თიშ ნაკორობას Poésies de l'Époque des Thang.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* ლი ბოშ ლერსეფი დო მერკე ბიოგრაფია

კატეგორია:ჩინარი პოეტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 701
კატეგორია:ნაღურა 762
ნაჯიბ მაჰფუზი

**ნაჯიბ მაჰფუზი** (დ. 11 ქირსეთუთა, 1911 — ღ. 30 მარაშინათუთა, 2006) — ეგვიპტარი ჭარუ, 1988 წანაშ ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატი. თინა მაართა არაბი რდჷ, ნამუქჷთ თე საპატიო ჯილდო დეინალუნ.

დებადჷ კაიროშ რაიონს, ჯამალიაშ კვარტალს. ჯოხო ნაჯიბი, ნანაქ თი აქიმიშ პატიოცემელო გიოდჷ, ნამუქჷთ ბაღანაშ დაბადებას მეხვარუნ. 1928 წანას გიშართჷ თიშ მაართა ნოველეფიშ ნაკორობაქ „სიხანგეშ ფურცქინი“. თიშ უკული მიარე წინგი გიშაშქუ. ნობელიშ პრემია გინოჩეს 1988 წანას. ქორთულო რე თანგილი თიში რომანეფი მირამარი დო როდოპოსი.

## ლიტერატურა
* ევა გურგენიშვილი, „პირველი არაბი ნობელის პრემიის ლაურეატი“, „აღმოსავლეთი“, №7, გვ.42

## რესურსეფი ინტერნეტის
* Naguib Mahfouz on his English publisher's website 
* Naguib Mahfouz article from Nobel Prize website
* Nobel Prize press release
* Naguib Mahfouz from Pegasos Author's Calendar
* Naguib Mahfouz profile at Cornell University
* "BBC report of death", 30 August 2006
* Article dated 31 August 2006 from ''The Independent'': "Nobel Prize winner Naguib Mahfouz dies aged 94" 

კატეგორია:ეგვიპტარი ჭარუეფი
კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი ლიტერატურაშ დარგის
კატეგორია:დუნაბადი 1911
კატეგორია:ნაღურა 2006
მოლიერი

**მოლიერი** (Molière, თახმი ჯოხო *ჟან-ბატისტ პოკლენი*; 15 ღურთუთა, 1622, პარიზი - 17 ფურთუთა, 1673) — ფრანგი დრამატურგი დო თეატრალური მოღალე. შხირას მიშინუანა მუჭოთ "კომედი ფრანსეზიშ" დჷმარსხუაფალო დო "მაღალი კომედიაშ" ჟანრიშ გჷმაჭყაფალო. 

## რესურსეფი ინტერნეტის

* ბიოგრაფია, ბიბლიოგრაფია, ფილმოგრაფია, მოლიერიშობურ ტერმინეფიშ ლექსიკონი. 
* მოლიერიშ ნაწარმეფი ონლაინ ვარდა გინოჭარუა pdf ფორმატით.
* მოლიერიშ ნაწარმეფი, კომენტარეფი დო დინორე.
* რესურსეფი დო მასალეფი მოლიერიშ გეშა. 
* მოლიერიშ ფსევდონიმიშ გეშა. 

კატეგორია:ფრანგი ჭარუეფი
კატეგორია:ფრანგი დრამატურგეფი
კატეგორია:ფრანგი არტისტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1622
კატეგორია:ნაღურა 1673
ოვიდიუსი

**პუბლიუს ოვიდიუს ნაზონი** (დ. 20 მელახი, ჯვ. წ. 43 — ღ. ახ. წ. 17/18, ტომე) - რომაალი პოეტი, ნამუთ ლერსეფს ჭარუნდჷ ჸოროფაშ, მეტებულ ოსურეფიშ დო მითოლოგიურ გინოქიმინუეფიშ გეშა. ტრადიციულო, თინა, ვერგილიუს დო ჰორაციუსწკჷმა ართო, ლათინური ლიტერატურული კანონიშ წჷმმარინაფალო მირჩქინუაფუ. თინა ელეგიეფიშ მოხელეთ იკოროცხუდჷ. ოვიდიუსიშ პოეზიას ინტენსიურო ალაჸუნდეს გვიანი ანტიკურობაშ ხანას დო შქა ოშწანურეფს დო უკულიანი ოშწანურეფიშ გოძვენას, დიდ გოლინა უღუდჷ ევროპულ ხელუანობას დო ლიტერატურას.

9 წანას ოქტავიანე ავგუსტუსიშ ზოჯუათ, ტომეშა გეგნახორეს (ალმახანური კონსტანცა), სოდე ჭარჷ „პონტოშე მოჯღონელი ნაჭარეფი“. გინოხორუას ღურუ 17 წანას.

## თაშნეშე ქოძირით
* მეტამორფოზეფი (პოემა)
* რომაული ლიტერატურა

## ლიტერატურა
* More, Brookes, *Ovid's Metamorphoses (Translation in Blank Verse),* Marshall Jones Company, Francestown, NH, Revised Edition 1978
* Ovid Renewed: Ovidian Influences on Literature and Art from the Middle Ages to the Twentieth Century. Ed. Charles Martindale. Cambridge, 1988.
* Federica Bessone. P. Ovidii Nasonis Heroidum Epistula XII: Medea Iasoni. Florence: Felice Le Monnier, 1997. Pp.&nbsp;324.

## რესურსეფი ინტერნეტის

* University of Virginia, "Ovid Illustrated: The Renaissance Reception of Ovid in Image and Text"
* Nihon University, "Ovid Metamorphoses: Paris 1651(1619) 

კატეგორია:დუნაბადი ჯვ. წ. 43
კატეგორია:რომაალი პოეტეფი
ნატალი პორტმანი

**ნატალი პორტმანი** (, დაბადებაშ ჯოხო **ნატალი ჰერშლაგი**; დ. 9 მანგი, 1981) — ამერიკალი ებრაელი არტისტი.

## ბიოგრაფია
ნატალი პორტმანქ დებადჷიერუსალიმს, ისრაელი. მუამუში, ავნერ ჰერშლაგი ებრაელი ექიმი რე, დიამუში, ამერიკალი შელი სტივენსი ასე თიშ აგენტო მუშენს. დიამუშიშ განშე თიში ჯვეშეფი რდესჷ ებრაელი ემიგრანტეფი ავსტრიაშე დო რუსეთიშე, მუმაშ განშე ემიგრანტეფი პოლონეთიშე დო რუმინეთიშე. მუმაშ განშე ნატალიშ ბაბუ, მიში მასქერეფქჷთ ოსვენციმიშ ოკონცენტრაციე ბანაკის ღურეს, რდჷ პროფესორი ეკონომიკურ კათედრას ისრაელს დო თიში რუმინალი დიდი ბები მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმაშ ბორჯის დიდი ბრიტანეთიშო მამუ თხობელი რდჷ.

თიში დებიუტიქ იჸუ 1994 წანას ფრანგულ ფილმ „ლეონს“, სოდეთ არტისტი ასახიერენს ომბოლ ბაღანას. 1990–იან წანეფს თის თიათ ხვად თარი როლეფი თიჯგჷრა ფილმეფს, მუჭომით რე „სქვამი ძღაბეფი“ დო „ირდიხას, მარა თაქ ვარ“. უკული ასრულ პადმე ამიდალაშ როლი „მურიცხული ლჷმეფიშ“ ახალ ტრილოგიას.  1999 წანას თიქ აბარ ჰარვარდიშ უნივერსიტეტიშ ფსიქოლოგიაშ ფაკულტეტის. 2003 წანას თიქ მიღჷ ბაკალავრიშ ხარისხი.

2001 წანას პორტმანქ აკათ ნიუ-იორკიშ ოკათე თეატრიშ სპექტაკლის „თოლია“ მერილ სტრიპწკჷმა, კევინ კლაინწკჷმა დო ფილიპ სეიმორ ჰოფმანწკჷმა ართო. 2005 წანას თინა ნომინირაფილი რდჷ  ოსკარს დო გიმორძგუ ორქოშ გლობუსი ფილმის „სიხოლა“ გასახიერებულ მაჟირახარისხამ როლიშო. თიქ გინიხოკჷ დუდი დო იგურუ ბრიტანული აქცენტით რაგადი ფილმიშო „V შინერს ვენდეტას“ (2006), მუშოთ თიქ დეინალუ  Constellation Award for Best Female Performance დო  Saturn Award for Best Actress. თიქ ილაჸაფჷ ისტორიულ დრამეფს „გოიაშ გეძირაფეფი“ (2006) დო „ხოლო ართი ბოლეინიშ გვარიშე“ (2008). 2008 წანაშ მესის თიქ იჸუ კანიშ კინოფესტივალიშ ჟიურიშ არძაშე ახალ მაკათურქ წკარით 61-ა დოჯილდაფას. პორტმანიშ ორეჟისორე დებიუტიქ, „ივი“, გონწყჷ ვენეციაშ კინოფესტივალიშ 65-ა დოჯილდაფაშ კუნტამეტრაჟიანი ფილმეფიშ კონკურსი.

## ფილმოგრაფია

## თეატრი

## რესურსეფი ინტერნეტის

* 

## სქოლიო

კატეგორია:ოსკარიშ მაღვენჯი კინოარტისტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1981
კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
კატეგორია:ამერიკალი ებრაელეფი
ჯეფრი ჩოსერი

**ჯეფრი ჩოსერი** (დ. დოხოლ. 1343 — ღ. დოხოლ. 1400) — ინგლისარი პროზაიკოსი, პოეტი, ფილოსოფოსი, ბიუროკრატი, გჷმორჩქინელი დო დიპლომატი. თიქ მუსხირენ ხანტურული ნაწარმეფი აკოქიმინუ, მარა არძაშე უმოსო ჩინებული რე პოემათ „კენტერბერიული თხობელუეფი“.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* [ჩოსერიშ ხასჷლა [ჰარვარდიშ უნივერსიტეტი]შ საიტის]
* ჩოსერიშა მეჯღუნილი საიტი 

კატეგორია:დუნაბადი 1343
კატეგორია:ნაღურა 1400
კატეგორია:ინგლისარი პოეტეფი
სოფოკლე

right|thumb|სოფოკლე
**სოფოკლე** (; დ. ჯვ. წ. 497/ჯვ. წ. 496, კოლონოსი ― ღ. ჯვ. წ. 406, ათენი), ჯვეში ბერძენი დრამატურგი.

## ლიტერატურა
* *ურუშაძე ნ.,* სოფოკლე ქართულ სცენაზე, თბ., 1961;
* *ურუშაძე ა.,* ქსე, ტ. 9, გვ. 484, თბ., 1985

კატეგორია:ჯვეში ბერძენი დრამატურგეფი
კატეგორია:ჯვეში ბერძენული ლიტერატურა
რაბინდრანათ თაგორი

**რაბინდრანათ თაგორი** (; დ. 7 მესი 1861 — ღ. 7 მარაშინათუთა 1941) — ბენგალარი ჭარუ, პოეტი, კომპოზიტორი, ხანტუ დო ოჯარალე მოღალე. ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატი ლიტერატურაშ დარგის (1913). ინდოეთიშ დო ბანგლადეშიშ ჰიმნეფიშ ავტორი.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* რაბინდრანათ თაგორიშ ლირიკული ბირეფი ვ. ანჯაფარიძეშ დო ე. მანჯგალაძეშ შესრულებათ

კატეგორია:ინდოარი ჭარუეფი
კატეგორია:ნობელიშ პრემიაშ ლაურეატეფი ლიტერატურაშ დარგის
კატეგორია:ნაღურა 1941
მარკ ტვენი

**სემიუელ ლენგჰორნ კლემენზი** (; დ. 30 გერგობათუთა, 1835, ფლორიდა, მისურიშ შტატი ―ღ.   21 პირელი, 1910, რედინგი, ქონექტიკუტიშ შტატი), ჩინებული რე მარკ ტვენიშ (Mark Twain) ჯოხოთ — ამერიკალი ჭარუ, სატირიკოსი დო იუმორისტი.

## რესურსეფი ინტერნეტის
* 
* Mark Twain Project Online
* http://lib.ge/authors.php?1008 

კატეგორია:ამერიკალი ჭარუეფი
კატეგორია:ნაღურა 1910
ვირგილიუსი

**პუბლიუს ვერგილიუს მარონი** (; დ. 15 გჷმათუთა, ჯვ. წ. 70 — ღ. 21 ეკენია, ჯვ. წ. 19) — რომაალი პოეტი, რომიშ სინძალიერეშ დო პატჷნალაშ მაჩხვაფური. ამდღარშა მოჭირინაფილი რე თიში სუმი თხობელუა: „ბუკოლიკეფი“, „გეორგიკეფი“ დო „ენეიდა“. თე ეკონია პოემათ ვირგილიუსიქ ეცადჷ აკუქიმინუდუკო ჰომეროსიშ „ილიადაშ“ დო „ოდისეაშ“ რომაული პარალელი.

## რესურსეფი ინტერნეტის
** ვირგილიუსიშ რინა 
** Vita Vergiliana
** ბიოგრაფია
** ბიოგრაფია  
** Vergilian Chronology 

კატეგორია:რომაალი პოეტეფი
კატეგორია:დუნაბადი ჯვ. წ. 70
კატეგორია:ნაღურა ჯვ. წ. 19
დიდი შურიშხა

[thumb|320px|<center>[იოსე ქირსეშ ჯოჯოხეთშა დინულა|ჯოჯოხეთშა დინულა (ოსიოს ლუკასიშ ოხიდაშ მოზაიკა, XI ოშწანურა)]]
**დიდი შურიშხა** თაშნეშე **დიდი საბატონი** – ნებაშ მარაშ შურიშხა, თანაფაშ წჷმოხიანი დღა. დაწესჷ ქირსიანულ ოხვამექ თიმ დღაშ ეიოშანალო, მუჟამსჷთ პილატეშა მეულირჷ პაპათარეფქ თიშ ალობაშ მეჩამათ მათხილეეფი მეურჩქინეს იოსე ქირსეშ გვამს, ნამუთ დიდარ მოწაფექ იოსებ არიმათიალქ კირდეს ქჷდასვანჯუ დო ქვერსემ ქუა ქიმკოდუ. შურიშხას „აკოპანჯჷ ჯოჯოხეთიშ ოსხირეფქ, ღაღადენდეს ცალური ნძალეფი: დიდება სკანი“ – ქირსექ ცაშა ემაღალჷ. ოხვამე დიდ შურიშხას დიდ ხიოლით ეიოშინანს.

კატეგორია:ქირსიანული დღახუეფი
ნებაშ მარა

**ნებაშ მარა** — დიდპიჩვანიშ ბოლო მარა (7 დღა), თანაფაშ კინოხიანი ოდღახუე დღალეფი. ქირსიანული ოხვამე პიჩვანით ეიოშინანს იოსე ქირსეშ ნებაშ (ტანჯუაშ) გასაშინეთ თი ცოდეფიშ გიშაჸიდირალო, ნამუთ ადამიერს ღორონთიშ წჷმი უღუ. ოხვამე თე დღალეფს ხონულობაშ უციობას აწესენს. თე ხონულობა გჷმიჭანუანს დაღონებულ განწყობას დო წუხირს თი წამებაშ გეშა, მუთ იოსექ ჩქინ ცოდეფიშ გიშაჸიდირალო გჷნიღუნ. ნებაშ მარაშ დღალეფი რე:

* *[[დიდი თუთაშხა]]* – მუჟამსჷთ იოსექ დოჭყუ ბურჭი ლუღი;
* *[[დიდი თახაშხა]]* – მუჟამსჷთ იოსექ ოხიდას ახალი მონძღვარება იქადაგუ;
* *[[დიდი ჯუმაშხა]]* – მუჟამსჷთ მაგურაფალეფქ იოსეს სერობა მუნწყუეს;
* *[[დიდი ცააშხა]]* – მუჟამსჷთ იოსექ იშო გჷნუგუ მოჩქვაფილეფს სერობა, ამხილჷ იუდა დო დადგინჷ ზიარაფაშ ნაფული;
* *[[დიდი ობიშხა]]* – მუჟამსჷთ იოსე აწამეს დო ჯვარს ეიოგეს;
* *[[დიდი შურიშხა]]* – მუჟამსჷთ იოსე დოფულეს.
* *[[თანაფა]]* - მუჟამსჷთ იოსექ ქირსექ გენათჷ.

კატეგორია:ქირსიანობა
კატეგორია:ქირსიანული დღახუეფი
ჰაფეზი

thumb|right|300px|ჰაფეზიშ საფულა ნ. შირაზის
**შამს ედ–დინ მოჰამედ შირაზი ჰაფეზი**, (დ. 1320 — ღ. 1389), სპარსი პოეტი. თიში ნახანდი სპარსული კლასიკური ლირიკაშ კონკათ რე აღიარაფილი. ედომუშამი თელარა შირაზის გატარჷ. კინე თექ რე ფულირი. თიში საფულა ამდღა ხოლო ართ–ართ უწიმინდეშ აბანო იკოროცხუ ირანალეფშო.

## ლიტერატურა

კატეგორია:ირანალი პოეტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1320
კატეგორია:ნაღურა 1389
მარსელ პრუსტი

**მარსელ პრუსტი** (ფრ. Marcel Proust; 10 კვირკვე, 1871 - 18 გერგობათუთა, 1922) — ფრანგი ჭარუ, მოდერნიზმიშ გემაჸვენჯი, დეკადენტური რომანიშ გჷმაჭყაფალი. ავტორი მონუმენტალური რომანიში ”დინაფილ ბორჯიშ გორუას” (7 წინგი, 16 ტომო).

## ჩინებული ნარაგადეფი
* ”ირ სოციალურ კლასის მუშ პათოლოგია უღუ.”

კატეგორია:ფრანგი ჭარუეფი
კატეგორია:ნაღუღა 1922
კატეგორია:გონკურიშ პრემიაშ ლაურეატეფი
ჯეფ ბრიჯესი

**ჯეფ ბრიჯესი** (; 4 ქირსეთუთა, 1949) — ამერიკალი არტისტი დო პროდიუსერი. დებადჷ არტისტეფიშ ფანიას დო კარიერა დიჭყჷ 1958 წანას, ბაღანობაშე.

## ფილმოგრაფია

## რესურსეფი ინტერნეტის

* 
* 
* Jeff Bridges at Emmys.com

კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1949
კატეგორია:ოსკარიშ მაღვენჯი კინოარტისტეფი
ბენ კინგსლი

**სერ ბენ კინგსლი** (; 31 ქირსეთუთა, 1943)  — ინგლისარი არტისტი. 40 წანიანი კარიერაშ გოძვენას მეღებული აფჷ ოსკარიშ, გრემიშ, ორქოშ გლობუსიშ დო BAFTA-შ ჯილდოეფი.

## ფილმოგრაფია

## რესურსეფი ინტერნეტის

* 

კატეგორია:ინგლისარი არტისტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1943
კატეგორია:ოსკარიშ მაღვენჯი კინოარტისტეფი
გაი პირსი

**გაი პირსი** (  დ. 5 გიმათუთა, 1967) — ინგლისის დუნაბადი ავსტრალიარი არტისტი. კარიერა დიჭყჷ ავსტრალიურ ტელესერიალეფს კათაფით. მეღებული აფჷ ემიშ ჯილდო.

## ფილმოგრაფია

## რესურსეფი ინტერნეტის

* 
* Actor Profile

კატეგორია:ავსტრალიარი არტისტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1967
კაპიტანი ამერიკა: მაართა ნჯარიშ ეშმაღალარი

„**კაპიტანი ამერიკა: მაართა ნჯარიშ ეშმაღალარი**“ () — 2011 წანაშ ამერიკული სუპერგერგეზული ფილმი, ნამუთ ირსხუაფჷ Marvel Comicsშე გიშაშქუმალირი კაპიტან ამერიკაშ დუდსგინულირეფს. ფილმის ოკათუნა კრის ევანსი, ტომი ლი ჯონსი, ჰიუგო უივინგი, ჰეილი ეტუელი, სებასტიან სტენი, დომინიკ კუპერი, ნილ მაკ-დონოუ, დერეკ ლუკი დო სტენლი ტუჩი.

სიუჟეტიშ მეჯინათ როჯერ სტივენსი, უბრალო ბოში ბრუკლინიშე, მირაგადანს ექსპერიმენტის, ნამუშ ხურგეფსით თის სპეციალური ზანთი გაუნძლიერენა ძელს დო გინართინუანა სუპერ-ჯარიშკოჩო. თინა გილათხოზჷ დო მერეხანს უბადოშმაქიმინალეფს ჭითა დუდიშ ხოკოშ ურდუმს, ხოლო გორუნს მუ ჭითა დუდიშ ხოკოს, ნამუთ იჩუანს უჯვეშაშ არტეფაქტის - ენერგიაშ ფულირ წყუს, ნამუთით თინა ანჯარს აწარმენს.

## რესურსეფი ინტერნეტის

* 
* 

## სქოლიო

კატეგორია:2011 წანაშ ფილმეფი
კატეგორია:ამერიკული ფილმეფი
კატეგორია:კაპიტანი ამერიკა
კატეგორია:Marvel-იშ კინოოქიანუშ ფილმეფი
სტენლი ტუჩი

**სტენლი ტუჩი** (; დ. 11 ღურთუთა ვარდა 11 გერგობათუთა, 1960, პიკსკილი) — ამერიკალი არტისტი. მეღებული აფჷ ემიშ ჯილდო დო ოსკარიშ, ორქოშ გლობუსიშ, BAFTA-შ დო გრემიშ ნომინაციეფი. რე იტალიური წუმულაშ.

## ფილმოგრაფია

## რესურსეფი ინტერნეტის

* 

კატეგორია:ამერიკალი არტისტეფი
კატეგორია:დუნაბადი 1960
კატეგორია:იტალო-ამერიკალეფი
რკინაშ კოჩი 2

**რკინაშ კოჩი 2** () — კომპანიაშ Marvel Comics ათე ჯოხონობაშ კომიქსეფიშ სერიაშ ეკრანიზაცია, ნამუსჷთ ოკათჷნა რობერტ დაუნი უკლაში (ტონი სტარკი), გვინეთ პელტროუ (პეპერ პოტსი), მიკი რურკი (ივან ვანკო), სკარლეტ იოჰანსონი (ნატალია რომანოვა/უჩა ქვრიი) და სემიუელ ლეროი ჯექსონი (ნიკ ფიური). თინა რე ფილმიშ მაართა სერიას რკინაშ კოჩი გოვითარაფილი მოლინეფიშ გოგინძორაფა, ნამუეფსჷთ მოთხობილი რე მულტიმილიონერ ტონი სტარკიშ დუდსგინულირეფიშენ. ფილმიქ ეკრანეფს გიშართჷ 2010 წანაშ პირელს (ინგლისი, ავსტრალია) დო მესის (ააშ).

## რესურსეფი ინტერნეტის
* 
* 
* 
* 
* 

კატეგორია:2010 წანაშ ფილმეფი
კატეგორია:ამერიკული ფილმეფი
კატეგორია:ინგლისურნინამი ფილმეფი
კატეგორია:Marvel-იშ კინოოქიანუშ ფილმეფი