open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Sugbo

An **Sugbo** (kon ha Kinatsila **Cebu**) usa nga isla-nga-probinsya o lalawigan han Pilipinas nga nahamutangan ha Butnga nga Kabisay-an nga rehiyon. An kapital hini amo an Syudad han Sugbo o Cebu City. Iton Sugbo halaba nga diri-haluag nga isla nga mga 225 ka kim iton kahalaba tikang ha amihanan ngadto ha salatan ngan ginpapalibotan in mga 167 nga gudtigudti nga mga hagrani nga isla, sugad han Isla han Mactan, Bantayan, Daanbantayan, an mga Isla han Camotes, nbp. 

Iton Sugbo usa han mga pinakamainuswagon nga mga lalawigan han nasod. An metropolitan nga area han Syudan han Sugbo o Cebu City (nga upod hini nga metropolitan nga area an mga syudad han Mandaue ug Lapu-Lapu) ika-duha la hiton Metro Manila ha kadamo hiton populasyon ha bug-os nga nasod.

An Sugbo nahamutangan ha sinirangan han Isla han Negros; ha sinirangan han Sugbo amo an Isla han Leyte ngan ha timugan o habagatan-sinirangan amo an isla ngan probinsya han Bohol. Ginsasapitan an Sugbo han Estrecho han Sugbo ha sinirangan (nahabutnga ini han Sugbo ngan Bohol) ug han Estrecho han Tañon ha katundan (nahabutnga han Sugbo ngan Negros).

An Sugbo ginsisirbisyo-an han  Mactan-Cebu International Airport, nga nahamutangan ha Syudad han Lapu-Lapu, mga treinta minutos nga *drive* tikang ha sentro han Syudad han Sugbo.

## Heyograpiya

Nahamutangan an Sugbo ha may butnga han 9°25'N ug 11°15'N nga latitude ngan ha may butnga han 123°13'E ug 124°5'E nga longitude dida ha butnga han kapurupud'an Pilipinhon.

### Politikal

An Sugbo mayda kap-atan kag upat (44) ka bungto ngan siyam (9) ka syudad.

#### Mga Syudad


* Syudad han Bogo
* Syudad han Carcar
* Syudad han Danao
* Syudad han Lapu-Lapu
* Syudad han Mandaue

* Syudad han Naga
* Syudad han Sugbo
* Syudad han Talisay
* Syudad han Toledo


#### Mga bungto



* Alcantara
* Alcoy
* Alegría
* Aloguinsan
* Argao
* Asturias
* Badian
* Balamban
* Bantayan
* Barili
* Boljoon

* Borbon
* Carmen
* Catmon
* Compostela
* Consolación
* Cordova
* Daanbantayan
* Dalaguete
* Dumanjug
* Ginatilan
* Liloan

* Madridejos
* Malabuyoc
* Medellin
* Minglanilla
* Moalboal
* Oslob
* Pilar
* Pinamungahan
* Poro
* Ronda
* Samboan

* San Fernando
* San Francisco
* San Remigio
* Santa Fe
* Santander
* Sibonga
* Sogod
* Tabogon
* Tabuelan
* Tuburan
* Tudela


## Mga Pipira nga Kirita-on

* Krus ni Magallanes
* Fort San Pedro
* Basilica Minore del Santo Niño
* Magellan shrine
* Lapu-Lapu shrine
* Kapitolyo han Sugbo
* Tulay Marcelo Fernan

## Kitaa Gihapon
* Gobernador han Sugbo

## Mga Sumpay ha Gawas

* Opisyal nga Websayt han Gobyerno han Probinsya han Sugbo 
* Opisyal nga Websayt han Gobyerno han Syudad han Sugbo 
* Sun.Star Cebu Online
* The Freeman News
* Cebu Portal and Visitors Guide
* Dazzling Cebu - What it is now 
* VirtualCebu.com - Cebu QTVR and Photos 
* LakbayPilipinas.com - Cebu Photos and Travel Guide
* CeBu CeBoom CeBlog - Upbeat on Cebu's Blog 
*  Cebu Photo Gallery
Bohol

An **Bohol** usa nga isla-nga-lalawigan o probinsya han Pilipinas nga nahamutangan ha Butnga nga Kabisay-an nga rehiyon. An kapital han lalawigan amo an Syudad han Tagbilaran. Ha katundan hit Bohol amo iton Sugbo, ha dumagsaan o amihanan-sidlangan amo an isla han Leyte ngan ha salatan, ha tabok hiton Dagat Bohol amo an Mindanao.

## Heyograpiya

### Politikal

An Bohol mayda kap-atan kag pito (47) nga bungto ngan usa (1) nga syudad.

#### Mga Syudad

* Syudad han Tagbilaran

#### Mga Bungto



* Alburquerque
* Alicia
* Anda
* Antequera
* Baclayon
* Balilihan
* Batuan
* Bien Unido
* Bilar
* Buenavista
* Calape
* Candijay
* Carmen
* Catigbian
* Clarin
* Corella
* Cortes
* Dagohoy
* Danao
* Dauis
* Dimiao
* Duero
* Garcia Hernandez
* Guindulman

* Inabanga
* Jagna
* Jetafe (Getafe)
* Lila
* Loay
* Loboc
* Loon
* Mabini
* Maribojoc
* Panglao
* Pilar
* Pres. Carlos P. Garcia (Pitogo)
* Sagbayan (Borja)
* San Isidro
* San Miguel
* Sevilla
* Sierra Bullones
* Sikatuna
* Talibon
* Trinidad
* Tubigon
* Ubay
* Valencia


### Pisikal

**Kahimutang.** An Bohol usa nga isla-nga-probinsya ha Kabisay-an. Nahamutang ini ha timugan (o salatan-sinirangan) tikang ha Sugbo tabok han Estrecho han Sugbo (nga tinatawag ha iba nga basahon nga Estrecho han Bohol) ngan habagatan (o salatan-katundan) tikang ha Leyte, ginbulag han Dagat Camotes ngan Canigao Channel. It Bohol nahamutang gihapon ha amihanan han Mindanao ngan iton Dagat Bohol namumutnga hit Bohol ngan Mindanao.

## Kitaa Gihapon

* Republika han Bohol

## Mga Sumpay ha Gawas
* Opisyal nga Websayt han Gobyerno han Probinsya han Bohol 
* Open Directory Project: Bohol 
* Bohol.ph nga websayt
* Bohol-Island.com Web Portal 
* Be-IN: Bohol e-Information Network
* Mga litrato han Bohol
* Mga litrato han Bohol ngan Travel Guide
Asya

An **Asya** (puyde liwat igsurat nga **Asia**) asyá in gidakoi nga gidamoi nga tawo nga kontinente, panguna nga namumutang ha sinirangan ngan amihanan nga mga hemisfero.  Natabon ini hin 8.7% han kanan Kalibutan ngatanan nga babaw ngan katunaan (o 30% han ngatanan nga kahaluag hin katunaan hini) nga may-ada ginbabanahan nga 3.879 bilyon nga sugad it kadamo hin katawhan, ini in puy-anan han 60% han ngatanan nga katawhan nga populasyon ha pagkayana.  Han ika-20 gatostuig, an populasyon han Asya in pinmilo hin makaupat.

Iton Asya in ginhatag kasirigngon sumala han mga hagrani nga mga definisyon han Encyclopædia Britannica ngan an National Geographic Society komo 4/5 han katunaan han Eurasia - kun diin an katundan nga bahin han urhi in nahingadto ha Europe - namumutang ha sinirangan han Kanal Suez, sinirangan han Kabugkiran Ural ngan salatan han Kabugkiran Caucaso (o an Depresyon nga Kuma-Manych) ngan an mga Dagat Caspio ngan Itom.  Han iya pagkadako ngan an pagkadirudilain, Asya - in toponimo nga ginpetsahan pabalik ha kadaan nga klasiko - "in sugad sugad nga konsepto kultural" nga naglalakip hin dirudilain nga mga rehiyon ngan mga katawhan, imbes hin uusa nga homoheno nga pisikal nga entidad.  An asya in nagkakaduridilain ha sakob han iya mga rehiyon maphugpo etniko, mga kultura, mga kalikopan, mga ekonomiya, sumpay-sumpay han kaagi o sitema hin pumuan.

## Pinanbasaran

## Bibliograpiya
* 
* 

## Dugang nga barasahon
* Higham, Charles. *Encyclopedia of Ancient Asian Civilizations*. Facts on File library of world history. New York: Facts On File, 2004.
* Kamal, Niraj. "Arise Asia: Respond to White Peril". New Delhi:Wordsmith,2002, ISBN 978-81-87412-08-3
* Kapadia, Feroz, and Mandira Mukherjee. *Encyclopaedia of Asian Culture and Society.* New Delhi: Anmol Publications, 1999.
* Levinson, David, and Karen Christensen. *Encyclopedia of Modern Asia*. New York: Charles Scribner's Sons, 2002.

## Mga sumpay ha gawas

* 
* 
* 
*
Butnga nga Kabisay-an

An **Butnga nga Kabisay-an** (ha Sinugboanon *Tunga-tungang Kabisay-an*), usa han mga rehiyon han Pilipinas, igintawag nga Rehiyon VII. Kabahin ini han Kabisay-an. Ini amo an upat nga mga lalawigan nga amo an, Bohol, Negros Oriental, Siquijor ngan  Sugbo. An rehiyon amo an teritoryo nga gin-uukyan han mga lumad nga nayakan han Sinugboanon. An sentro han rehiyon amo an Syudad han Sugbo. An bug-os nga kahaluag han rehiyon 14852 ka km².

## Heyograpiya

An rehiyon han Butnga nga Kabisay-an mayda tulo (3) nga probinsya o lalawigan:

**¹** An Syudad han Lapu-Lapu, Syudad han Mandaue ngan an Syudad han Sugbo mga urbanizado hin duro nga syudad; it mga estadistika dinhe waray iginlakip han kanan Probinsya han Sugbo.

### Mga Syudad
*Syudad han Bogo, Sugbo
*Syudad han Carcar, Sugbo
*Syudad han Danao, Sugbo
*Syudad han Lapu-Lapu, Sugbo
*Syudad han Mandaue, Sugbo
*Syudad han Naga, Sugbo
*Syudad han Tagbilaran, Bohol
*Syudad han Talisay, Sugbo
*Syudad han Toledo, Sugbo

## Panakayan

### Ha kadagat

An Puerto han Sugbo amo an ganghaan han rehiyon. Mayda liwat mga port ha Dumaguete ha Negros Oriental, Tagbilaran ha Bohol ngan Larena ha Siquijor. Iton mga inter-island shipping ginsisirbisyo-an hin mga damo nga mga *shipping lines*, duha hini mga  *fastcraft companies* nga naserbisyo hit ngatanan nga mga probinsya hiton rehiyon.

### Ha kalangitan

Iton main nga airport o aeropuerto amo an Mactan-Cebu International Airport, ha Syudad han Lapu-Lapu ha isla han Mactan ha Probinsya han Sugbo. Mayda liwat mga aeropuerto ha Dumaguete (ha bungto han Sibulan), ngan ha Tagbilaran. Iton Tagbilaran nga aeropuerto ginsisirbisyo-an hiton Asian Spirit, nga nalupad ngadto ha Sugbo ngan Manila; iton Cebu Pacific ngan Philippine Airlines nga nalupad la ngadto ha Manila. Iton Dumaguete ginsisirbisyo-an hiton Air Philippines ngan Cebu Pacific, nga iton mga flight ngadto la ha Manila.
Katundan nga Kabisay-an

An **Katundan nga Kabisay-an** o **Kalondan nga Kabisay-an** usa han mga rehiyon han Pilipinas, igintawag nga Rehiyon VI. Ini nga rehiyon mayda unom (6) nga mga probinsya o lalawigan, nga amo an, Aklan, Antique, Negros Occidental, Capiz, Guimaras ngan Iloilo.  Mayda ini napulo kag pito (17) nga mga syudad ngan amo ini an rehiyon nga gidadamo-i han mga syudad. An yinaknan nga Hiligaynon, ginagamit ha Negros Occidental, Guimaras, Capiz ngan mga kabahin han Iloilo. Kinaray-a an yinaknan ha Antique ngan mga parte han Iloilo. Akeanon o Aklanon an yinaknan ha Aklan. An Syudad han Iloilo amo an sentro han rehiyon.

An Palawan, nga kabahin han una han Rehiyon IV-B, ginbalhin ngadto hini nga rehiyon han Mayo 23, 2005 pinaagi han Executive Order 429.  Kundi tungod han negatibo nga reaksyon han mga molupyo ginbalik ini ngadto ha MIMAROPA.

## Mga Probinsya

An Katundan nga Kabisay-an mayda lima (5) nga mga probinsya ngan an syudad han Iloilo.

**¹** An Syudad han Iloilo in urbanizado hin duro nga syudad; mga estadistika nira dinhe waray iginlakip han estadistika han Iloilo.
Zumarraga, Samar

An **Zumarraga** usa nga ikalima nga klase nga bungto ha lalawigan han Samar ha Sinirangan nga Kabisay-an ha Pilipinas. Sumala han 2000 census, mayda ini populasyon nga 15,423 ka tawo ha 2,849 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Zumarraga mayda karuhaan kag lima (25) ka baranggay.



* Alegria
* Arteche
* Bioso
* Boblaran
* Botaera
* Buntay
* Camayse
* Canwarak
* Ibarra
* Lumalantang
* Macalunod
* Maga-an
* Maputi

* Monbon
* Mualbual
* Pangdan
* Poro
* San Isidro
* Sugod
* Tinaugan
* Tubigan
* Poblacion 1 (Barangay 1)
* Poblacion 2 (Barangay 2)
* Marapilit
* Talib


## Pangiskwelahan

An Zumarraga in may 22 nga pampubliko na eskwelahan pan-elementarya:


*Alegria Elementary School
*Arteche Elementary School
*Bioso Elementary School
*Boblaran Elementary School
*Botaera Elementary School
*Camayse  Elementary School
*Ibarra Elementary School
*Lumalantang Elementary School
*Macalunod Elementary School
*Magaan Elementary School
*Maputi Elementary School

*Marapilit Elementary School
*Mombon Primary School
*Mualbual Elementary School
*Pangdan Elementary School
*Poro Elementary School
*San Isidro Elementary School
*Sugod Elementary School
*Talib Elementary School
*Tinaogan Elementary School
*Tubigan Elementary School
*Zumarraga Central Elementary School


Ngan may-ada ini upat na pampubliko na eskwelahan pansekundarya:


*Bioso Integrated School
*Mualbual  National High School
*San Isidro National High School
*Zumarraga National School


## Mga Sumpay ha Gawas
*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Aklan

An **Aklan** usa nga lalawigan o probinsya han Pilipinas nga nahamutangan ha Katundan nga Kabisay-an nga rehiyon. An kapital hini amo an Kalibo ngan an probinsya nahamutangan ha kanawayon o amihanan-katundan nga dapit han isla han Panay, nasapit hiton probinsya han Antique ha katundan ngan Capiz ha timugan o habagatan-sinirangan. An Aklan naatubang hiton Dagat Sibuyan ngan han probinsya han Romblon ha amihanan.

## Katawhan ngan Kultura
Aklanon o Akeanon iton tawag hiton mga tawo nga taga-Aklan, ira yinaknan ngan ira kultura. Sumala han pagtuo han mga katawhan, an Aklan ginngaran tungod han salog nga an ngaran Akean.

## Heyograpiya

### Politikal

An Aklan mayda napulo kag pito (17) nga bungto.

#### Mga Bungto



* Altavas
* Balete
* Banga
* Batan
* Buruanga
* Ibajay
* Kalibo
* Lezo
* Libacao

* Madalag
* Makato
* Malay
* Malinao
* Nabas
* New Washington
* Numancia
* Tangalan


### Pisikal

## Mga Sumpay ha Gawas

* An Opisyal nga Websayt han Gobyerno han Probinsya han Aklan 
* An Opisyal nga Websayt han Bungto han Malinao, Aklan 
* An Opisyal nga Websayt han Kalibo Ati-atihan Festival 
* An Opisyal nga Websayt han Pilipinhon nga Departamento han Turismo
Antique

An **Antique** usa nga lalawigan o probinsya han Pilipinas nga nahamutangan ha Katundan nga Kabisay-an nga rehiyon. An kapital hini San Jose ngan an probinsya nahamutangan ha katundan nga dapit han isla han Panay, sapit hiton Aklan, Capiz, ngan Iloilo ha sinirangan. An Antique naatubang hit Dagat Sulu ha katundan.

 
An Antique ginsisiring nga usa han mga daan nga *sakup* (mga distrito) han Panay ugsa han pag-abot han mga Katsila nga mga nag-colonizar han isla. An Antique han una gintawag nga *Hantik*, nga  ginngaran tungod han dako nga pula nga mga tubak nga mabibilngan dida han isla nga tinatawag *lantik-lantik.* 

## Katawhan ngan Kultura

## Ekonomiya

## Heyograpiya

### Politikal

An Antique mayda napulo kag walo (18) nga bungto.

#### Mga Bungto



* Anini-y
* Barbaza
* Belison
* Bugasong
* Caluya
* Culasi
* Hamtic
* Laua-an
* Libertad

* Pandan
* Patnongon
* San Jose
* San Remigio
* Sebaste
* Sibalom
* Tibiao
* Tobias Fornier (Dao)
* Valderrama


### Pisikal

## Kasaysayan

## Mga Sumpay ha Gawas

* Opisyal nga Websayt han Gobyerno han Probinsya han Antique 

## Mga Reperensya

* Vanzi, Sol Jose. “The Many Facets of Antique.” *Philippine Headline News Online.* http://www.newsflash.org/2003/05/ht/ht003434.htm 
* *Website of the Provincial Government of Antique* (old) https://web.archive.org/web/20090725105923/http://www.geocities.com/antiquegov
* *The Antique Circle USA.* https://web.archive.org/web/20020203000603/http://members.tripod.com/ACUSA_1/home_eng/antique_circle_u2.htm
Capiz

An **Capiz** usa nga lalawigan o probinsya han Pilipinas nga nahamutangan ha Katundan nga Kabisay-an nga rehiyon. An kapital hini  Syudad han Roxas ngan nahamutangan ha dumagsaan o amihanan-sinirangan nga dapit han isla han Panay, ngan an Aklan ngan Antique sapit ha katundan, ngan Iloilo ha salatan. It Capiz naatubang hiton Dagat Sibuyan ha amihanan. An Capiz kilalado tungod hiton sinisiring nga *mother-of-pearl* nga *shell* nga tinatawag gihapon nga capiz ngan ginagamit hin pagdecorar, paghimo hin mga *lampshade*, mga *tray*, mga ganghaan han tamboan, ngbp...

## Ekonomiya

## Heyograpiya

### Politikal

An Capiz mayda napulo kag unom (16) nga bungto ngan usa nga syudad.

#### Syudad

*Syudad han Roxas

#### Mga Bungto



*Cuartero
*Dao
*Dumalag
*Dumarao
*Ivisan
*Jamindan
*Ma-ayon
*Mambusao

*Panay
*Panitan
*Pilar
*Pontevedra
*President Roxas
*Sapi-an
*Sigma
*Tapaz


### Pisikal

## Kasaysayan
Guimaras

An **Guimaras** usa nga isla-nga-probinsya han Pilipinas nga nahamutangan ha Katundan nga Kabisay-an nga rehiyon. Usa ini han mga giguti-ayi nga mga probinsya, ngan an kapital hini Jordan. Nahamutangan an isla ha Golfo han Panay, nahabutngan han mga isla han Panay ngan Negros. Ha kanayawon o amihanan-katundan amo an probinsya han Iloilo ngan ha timugan o habagatan-sinirangan amo an probinsya han Negros Occidental.

An Guimaras usa nga sub-probinsya han Iloilo hangtod han kahimo hini nga naglulugaring nga probinsya han Mayo 22, 1992.

## Katawhan ngan Kultura

An mga taga-Guimaras ginsisiring nga mga Ilonggo ngan an ira yinaknan Hiligaynon.  Hiligaynon amo an yinaknan han kadam-an.

## Heyograpiya

### Politikal

An Guimaras mayda lima (5) nga bungto.

#### Mga Bungto

*Buenavista
*Jordan
*Nueva Valencia
*San Lorenzo
*Sibunag

## Mga Sumpay ha Gawas
*Gobyerno han Probinsya han Guimaras
Palawan

An **Palawan** usa nga isla nga lalawigan o probinsya han Pilipinas nga nahamutang ha MIMAROPA nga rehiyon. An kapital hini amo an Syudad han Puerto Princesa ngan amo ini an gidako-i nga lalawigan ha kahaluag hin tuna. An mga isla han Palawan nahamutang tikang ha Mindoro tubtob Borneo ha habagatan. Nahamutang ini ha butnga han Dagat Salatan nga Tsina nga Dagat ha kanawayan ngan Dagat Sulu ha timugan.

## Heyograpiya

### Political

An Palawan mayda karuhaan kag tulo (23) nga bungto ngan usa (1) nga syudad.

An gobyerno han Pilipinas na-aro hin panag-iya (o na-*claim*) han kadam-an han Kapurupod'an Spratly, nga tinatawag ha lokal nga ngaran nga Kalayaan nga Grupo hin mga Isla, ha Salatan nga Tsina nga Dagat nga nahailarom han yakan-balaod han Palawan.

#### Syudad

* Syudad han Puerto Princesa

#### Mga Bungto



* Aborlan
* Agutaya
* Araceli
* Balabac
* Bataraza
* Brooke's Point
* Busuanga
* Cagayancillo
* Coron
* Culion
* Cuyo
* Dumaran

* El Nido (Bacuit)
* Kalayaan
* Linapacan
* Magsaysay
* Narra
* Quezon
* Rizal (Marcos)
* Roxas
* San Vicente
* Sofronio Española
* Taytay


## Mga Sumpay ha Gawas

* Opisyal nga Websayt han Probinsya han Palawan
* Open Directory nga Proyekto: Palawan 
* Palawan.com (diri-opisyal nga websayt hin turismo)
* (Palawan lakip han Katundan nga Kabisay-an han Agosto 2005)
* Palawan Travel Guide
* Palawan Resorts nga Impormasyon

* Philippine Travel and Destination
Negros Occidental

An **Negros Occidental** (kon ha Winaray: **Katundan nga Negros** o **Kalondan nga Negros**) usa nga lalawigan o probinsya han Pilipinas nga nahamutangan ha Katundan nga Kabisay-an nga rehiyon. An kapital hini amo an Syudad han Bacolod ngan an lalawigan ada nahamutangan han kanawayon o amihanan-katundan nga katunga han isla han Negros; an lalawigan han Negros Oriental ada hiton timugan o habagatan-sinirangan nga dapit han isla. Ha tabok han Golfo han Panay ngan han Estrecho han Guimaras ha kanawayon o amihanan-katundan amo an isla-nga-probinsya han Guimaras ngan an probinsya han Iloilo ha Isla han Panay.

## Katawhan ngan Kultura
Ha Negros Occidental, Hiligaynon an lumad nga yinaknan han mayoriya.  Kondi, ha sinirangan nga dapit han probinsya nga naatubang han Isla han Cebu o Sugbo, mayda mga pipira nga mga bungto ngan syudad nga  Sinugboanon an ira yinaknan.  Ini hira amo an

* Calatrava
* Syudad han Escalante
* Syudad han San Carlos
* Toboso

## Heyograpiya

### Politikal

An Negros Occidental mayda napulo kag siyam (19) nga bungto ngan napulo kag tulo (13) nga syudad. An Negros Occidental amo an mayda gidadamo-i nga mga syudad ha ngatanan nga probinsya ha Pilipinas.

#### Mga Syudad



* Syudad han Bacolod
* Syudad han Bago
* Syudad han Cadiz
* Syudad han Escalante
* Syudad han Himamaylan
* Syudad han Kabankalan
* Syudad han La Carlota

* Syudad han Sagay
* Syudad han San Carlos
* Syudad han Silay
* Syudad han Sipalay
* Syudad han Talisay
* Syudad han Victorias


#### Mga Bungto



* Binalbagan
* Calatrava
* Candoni
* Cauayan
* Enrique B. Magalona (Saravia)
* Hinigaran
* Hinoba-an (Asia)
* Ilog
* Isabela
* La Castellana

* Manapla
* Moises Padilla (Magallon)
* Murcia
* Pontevedra
* Pulupandan
* Salvador Benedicto
* San Enrique
* Toboso
* Valladolid


### Physical

## Kasaysayan
Han Nobyembre 5, 1898, nagtikang in usa nga rebelyon nga pinamunoan nira Juan Araneta ngan Aniceto Lacson nga natapos han pagkapirde han mga Katsila. Katapos han ira pagdaog, an mga rebolusyonaryo nagtukod han Republika han Negros nga ha pagtika-iha naglakip han lalawigan han Negros Oriental.

An probinsya han Negros del Norte igihimo tikang han Negros Occidental han Enero 3, 1986. Pero an pagtukod hini igindeklara dida han Hulyo 11, 1986 nga diri-konstitusyonal o nagtalapas han Batakang-Balaod.  Han Agosto 18, 1986, iginbale waray an ginplano nga probinsya han Negros del Norte.

## Kitaa Gihapon
* Negros

## Mga Sumpay ha Gawas

* Opisyal nga Websayt han Gobyerno han Probinsya han Negros Occidental http://www.negros-occ.gov.ph
Dagami

An **Dagami** usa ka ika-upat nga klase nga munisipyo o bungto ha probinsya han Leyte ha Sinirangan nga Kabisay-an nga rehiyon han Pilipinas.  Sumala han 2000 census, an Dagami mayda populasyon nga 29,240 ka tawo ha 5,776 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Dagami mayda kaunman kag lima (65) nga baranggay.



* Abaca
* Abre
* Balilit
* Banayon
* Bayabas
* Bolirao
* Buenavista
* Buntay
* Caanislagan
* Cabariwan
* Cabuloran
* Cabunga-an
* Calipayan
* Calsadahay
* Caluctogan
* Calutan
* Camono-an
* Candagara
* Canlingga
* Cansamada East
*Cansamada West
* Digahongan

* Guinarona
* Hiabangan
* Hilabago
* Hinabuyan
* Hinologan
* Hitumnog
* Katipunan
* Los Martires
* Lobe-lobe
* Macaalang
* Maliwaliw
* Maragondong
* Ormocay
* Palacio
* Panda
* Patoc
* Plaridel
* Sampao West Pob. (Dist. 8)
* Lapu-lapu Pob. (Dist. 2)
* Lusad Pob. (Dist. 6)
* Sampao East Pob. (Dist. 9)
* San Antonio Pob. (Dist. 5)

* San Jose Pob. (Dist. 1)
* Sta. Mesa Pob. (Dist. 7)
* Tunga Pob. (Dist. 4)
* San Roque Pob. (Dist. 3)
* Poponton
* Rizal
* Salvacion
* San Benito
* Santo Domingo
* Sirab
* Tagkip
* Tin-ao
* Victoria
* Balugo
* Capulhan
* Lobe-lobe East
* Paraiso
* Sampaguita
* Sawahon
* Talinhugon
* Tuya


## Pangiskwelahan

An Dagami in may 33 nga pampubliko na eskwelahan pan-elementarya:


*Abaca Elementary School
*Abre Elementary School
*Balilit Elementary School
*Banayon Elementary School
*Bolirao Elementary School
*Buntay Elementary School
*Cabuloran Elementary School
*Calipayan Elementary School
*Caluctogan Elementary School
*Calutan Primary School
*Camonoan Elementary School
*Candagara Elementary School
*Canlingga Elementary School
*Cansamada Elementary School
*Dagami North Central School
*Dagami South Central School
*Guinarona Elementary School


*Hiabangan Elementary School
*Hinabuyan Elmentary School
*Hinulogan Elementary School
*Hitomnog Elementary School
*Katipunan Primary School
*Macaalang Elementary School
*Maliwaliw Elementary School
*Maragongdong Elementary School
*Ormocay Elementary School
*Palacio Primary School
*Patoc Elementary School
*Plaridel Elementary School
*Rizal Elementary School
*Sto. Domingo Primary School
*Tagkip Elementary School
*Victoria Primary School


Ngan may-ada ini tulo na pampubliko na eskwelahan pansekundarya:


*Guinarona National High School
*Patoc National High School
*Santa Mesa National High School


## Mga Sumpay ha Gawas
*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
San Miguel, Leyte

An **San Miguel** usa nga ikalima nga klase nga bungto o munisipyo ha probinsya o lalawigan han Leyte ha Sinirangan nga Kabisay-an nga rehiyon ha  Pilipinas. Sumala han 2000 census, mayda ini populasyon nga 15,153 ka tawo ha 3,017 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An San Miguel mayda napulo kag siyam (19) nga baranggay.



* Bagacay
* Bahay
* Bairan
* Cabatianuhan
* Canap
* Capilihan
* Caraycaray
* Libtong (East Poblacion)
* Guinciaman
* Impo
* Kinalumsan

* Lukay
* Malaguinabot
* Malpag
* Mawodpawod
* Patong
* Pinarigusan
* San Andres
* Santa Cruz
* Santol
* Cayare (West Poblacion)


## Pangiskwelahan

An San Miguel in may 21 nga pampubliko na eskwelahan pan-elementarya:


*Bagacay Elementary School
*BAHAY Elementary School
*Bairan Primary School
*Busay Primary School
*Cabatianohan Elementary School
*Canap Elementary School
*Capilihan Primary School
*Caray-caray Elementary School
*Guinciaman Elementary School
*Impo Primary School
*Kinalumsan Primary School


*Lukay Elementary School
*Malaguinabot Primary School
*Malpag Primary School
*Mawodpawod Elementary School
*Patong Elementary School
*Pinarigusan Primary School
*San Andres Primary School
*San Miguel Central School
*Santa Cruz Elementary School
*Santol Elementary School


Ngan may-ada ini duwa na pampubliko na eskwelahan pansekundarya:


*San Miguel National High School
*Santa Cruz National High School


## Mga Sumpay ha Gawas
*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Santa Fe, Leyte

An **Santa Fe** usa nga ikalima nga klase nga bungto han  lalawigan o probinsya han Leyte ha Sinirangan nga Kabisay-an nga rehiyon han Kabisay-an ha  Pilipinas. Sumala han 2000 census, mayda ini populasyon nga 15,042 ka tawo ha 2,899 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Santa Fe mayda karuhaan (20) nga baranggay.



* Baculanad
* Badiangay
* Bulod
* Catoogan
* Katipunan
* Milagrosa
* Pilit
* Pitogo
* Zone 1 (Pob.)
* Zone 2 (Pob.)

* Zone 3 (Pob.)
* San Isidro
* San Juan
* San Miguelay
* San Roque
* Tibak
* Victoria
* Cutay
* Gapas
* Zone 4 Pob. (Cabangcalan)


## Pangiskwelahan

An Santa Fe in may 17 nga pampubliko na eskwelahan pan-elementarya:


*Baculanad Elementary School
*Badiangay Elementary School
*Bulod Elementary School
*Catoogan Elementary School
*Cutay Elementary School
*Gapas Elementary School
*Katipunan Elementary School
*Milagrosa Elementary School
*Pilit Elementary School


*Pitogo Elementary School
*San Isidro Elementary School
*San Juan Elementary Shool
*San Miguelay Elementary School
*San Roque Elementary School
*Santa Fe Central School
*Tibak Elementary School
*Victoria Elementary School


Ngan may-ada ini uusa na pampubliko na eskwelahan pansekundarya - an Santa Fe National High School.

## Mga Sumpay ha Gawas
*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Capoocan

An **Capoocan** usa nga ika-upat nga klase nga bungto ha  lalawigan han Leyte ha Sinirangan nga Kabisay-an nga rehiyon ha Pilipinas. Sumala han  2000 census, mayda ini populasyon nga 27,593 ka tawo ha 5,400 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Capoocan mayda karuhaan kag usa (21) nga baranggay.



* Balucanad
* Balud
* Balugo
* Cabul-an
* Gayad
* Culasian
* Guinadiongan
* Lemon
* Libertad
* Manloy
* Nauguisan

* Pinamopoan
* Poblacion Zone I
* Poblacion Zone II
* Potot
* San Joaquin
* Santo Niño
* Talairan
* Talisay
* Tolibao
* Visares


## Pangiskwelahan

An Capoocan in may 20 nga pampubliko na eskwelahan pan-elementarya:


*Balucanad Elementary School
*Balud Elementary School
*Balugo Primary School
*Cabul-an Elementary School
*Capoocan Central School
*Culasian Elementary School
*Gayad Elementary School
*Guinadiongan Elementary School
*Lemon Elementary School
*Lemon-San Joaquin Elementary School


*Libertad Elementary School
*Manloy Elementary School
*Nauguisan Primary School
*Pinamopoan Elementary School
*Potot Elementary School
*Santo Nino Elementary School
*Talairan Elementary School
*Talisay Elementary School
*Tolibao Elementary School
*Visares Elementary School


Ngan may-ada ini upat na pampubliko na eskwelahan pansekundarya:


*Asuncion S. Melgar National High School
*Don Mariano Salvacion Memorial National High School
*Libertad National High School
*Pinamopoan National High School


## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Gobernador han Samar

An **Gobernador han Samar** amo an namumuno han pan-gobyernohan han probinsya o lalawigan han Probinsya han Samar.  Ugsa han 1965, an gobernador han Samar gobernador han bug-os nga isla han Samar.  Dida han 1965, gintunga an isla ngadto han mga lalawigan han Western Samar, Eastern Samar ug Northern Samar. Tikang 1965, an Gobernador han Samar naging gobernador han probinsya Katundan nga Samar nga ha 1969, ginliwat an ngaran ngadto ha Probinsya han Samar.

## Lista han mga Gobernador han Samar (ugsa 1965)

## Lista han mga Gobernador han Samar (tikang 1965)

*Antonio Bolastig

*Milagrosa Tan
Mayorga, Leyte

An **Mayorga** usa nga ikalima nga klase nga bungto han  lalawigan o probinsya han Leyte ha Sinirangan nga Kabisay-an nga rehiyon han Kabisay-an ha Pilipinas. Sumala han 2000 census, mayda ini populasyon nga 12,650 ka tawo ha 2,616 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Mayorga mayda napulo kag unom (16) nga baranggay.



* A. Bonifacio
* Mabini
* Burgos
* Calipayan
* Camansi
* General Antonio Luna
* Liberty
* Ormocay

* Poblacion Zone 1
* Poblacion Zone 2
* Poblacion Zone 3
* San Roque
* Santa Cruz
* Talisay
* Union
* Wilson


## Pangiskwelahan

An Mayorga in may 14 nga pampubliko na eskwelahan pan-elementarya:


*A. Bonifacio Elementary School
*Burgos Elementary School
*Calipayan Primary School
*Camansi Primary School
*Gen. A. Luna Primary School
*Liberty Elementary School
*Mabini Elementary School


*Mayorga Central School
*Ormocay Elementary School
*San Roque Elementary School
*Sta. Cruz Primary School
*Talisay Elementary School
*Union Elementary School
*Wilson Primary School


Ngan may-ada ini uusa na pampubliko na eskwelahan pansekundarya - an Mayorga National High School.

## Mga Sumpay ha Gawas
*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Pastrana, Leyte

An **Pastrana** usa nga ikalima nga klase nga bungto o munisipyo ha probinsya o lalawigan han Leyte ha Sinirangan nga Kabisay-an nga rehiyon ha  Pilipinas. Sumala han 2000 census, mayda ini populasyon nga 14,351 ka tawo ha 2,805 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Pastrana mayda karuhaan kag siyam (29) nga baranggay.



* Arabunog
* Aringit
* Bahay
* Cabaohan
* Calsadahay
* Cancaraja
* Caninoan
* Capilla
* Colawen
* Dumarag
* Guindapunan
* Halaba
* Jones
* Lanawan
* Lima

* Macalpiay
* Malitbogay
* Manaybanay
* Maricum
* Patong
* District 1 (Pob.)
* District 2 (Pob.)
* District 3 (Pob.)
* District 4 (Pob.)
* Sapsap
* Socsocon
* Tingib
* Yapad
* Lourdes


## Pangiskwelahan

An Pastrana in may 22 nga pampubliko na eskwelahan pan-elementarya:


*Aringit Primary School
*Bahay Elementary School
*Cabaohan Elementary School
*Calsadahay Elementary School
*Cancaraja Primary School
*Canino-an Elementary School
*Capilla Primary School
*Colawen Elementary School
*Dumarag Elementary School
*Halaba Primary School
*Jones Primary School


*Lanauan Elementary School
*Lima Primary School
*Lourdes Primary School
*Macalpiay Elementary School
*Malitbogay Elementary School
*Manaybanay Elementary School
*Maricum Elementary School
*Pastrana Central School
*Sapsap Primary School
*Tingib Elementary School
*Yapad Elementary School


Ngan may-ada ini duwa? na pampubliko na eskwelahan pansekundarya:


*Juan Villablanca National High School
*Manaybanay National High School


## Mga Sumpay ha Gawas
*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Hindang

An **Hindang** usa nga ikalima nga klase nga bungto  han  probinsya han Leyte ha Sinirangan nga Kabisay-an ha Pilipinas. Binisaya nga Sinugboanon an lumad nga yinaknan dinhi.  Sumala han 2000 census, an Hindang mayda populasyon nga 18,493 ka tawo ha 4,009 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Hindang mayda karuhaan (20) nga baranggay.



* Anahaw
* Anolon
* Baldoza
* Bontoc
* Bulacan
* Canha-ayon
* Capudlosan
* Himacugo
* Doos Del Norte
* Doos Del Sur

* Himokilan Island
* Katipunan
* Maasin
* Mabagon
* Mahilum
* Poblacion 1
* Poblacion 2
* San Vicente
* Tabok
* Tagbibi


## Mga Sumpay ha Gawas
*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Arteche

An **Arteche** usa nga ikalima nga klase nga bungto han  probinsya han Eastern Samar ha Sinirangan nga Kabisay-an nga rehiyon ha Pilipinas. Sumala han 2000 census, mayda ini populasyon nga 13,024 ka tawo ha 2,561 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Arteche mayda karuhaan (20) nga baranggay.



* Aguinaldo
* Balud (Pob.)
* Bato (San Luis)
* Beri
* Bigo
* Buenavista
* Cagsalay
* Campacion
* Carapdapan
* Casidman

* Catumsan
* Central (Pob.)
* Concepcion
* Garden (Pob.)
* Inayawan
* Macarthur
* Rawis (Pob.)
* Tangbo
* Tawagan
* Tebalawon


## Mga Sumpay ha Gawas
*Opisyal nga Websayt han Arteche, Eastern Samar 
*Artechehanon nga websayt 
*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Lingguwistika

Kon ha haluag nga paghubad, iton **lingguwistika** (ha *Iningles:* linguistics) amo an siyentipiko nga pag-aram mahitungod han yinaknan, ngan iton **lingguwista** (*Iningles:* linguist) amo iton hin-o man nga nag-aaram hini nga kinaadman.

## Pinanbasaran

## Bibliograpiya
*
* 
*
*
*
*

## Mga sumpay ha gawas

* The Linguist List, a global online linguistics community with news and information updated daily
* Glossary of linguistic terms by SIL International (last updated 2004)
* Language Log, a linguistics blog maintained by prominent (popular science) linguists
* Glottopedia, MediaWiki-based encyclopedia of linguistics, under construction
* Linguistic sub-fields  – according to the Linguistic Society of America
* Linguistics and language-related wiki articles on Scholarpedia and Citizendium
* "Linguistics" section  – A Bibliography of Literary Theory, Criticism and Philology, ed. J. A. García Landa (University of Zaragoza, Spain)
* An Academic Linguistics  Forum (currently some technical problems, Feb 2013)
* Linguistics Contents for Non-English World http://www.atoall.com/language/all/Linguistics_contents_for_non_English_world.html
*
Daram

An **Daram** usa nga ika-upat nga klase nga bungto han  probinsya han Samar ha Sinirangan nga Kabisay-an nga rehiyon han Pilipinas. Usa ini nga isla-nga-bungto.  Sumala han 2000 census, mayda ini populasyon nga 35,532 ka tawo ha 6,472 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Daram mayda kalim'an kag walo (58) nga baranggay.



* Arawane
* Astorga
* Bachao
* Baclayan
* Bagacay
* Bayog
* Birawan
* Betaug
* Bono-anon
* Buenavista
* Burgos
* Cabac
* Cabil-isan
* Cabiton-an
* Cabugao
* Calawan-an
* Cambuhay
* Candugue
* Canloloy
* Campelipa

* Cansaganay
* Poblacion 3 (Canti-il)
* Casab-ahan
* Guindapunan
* Guintampilan
* Iquiran
* Jacopon
* Losa
* Mabini
* Macalpe
* Mandoyucan
* Mongolbongol
* Marupangdan
* Mayabay
* Nipa
* Parasan
* Poblacion 1 (Hilaba)
* Poblacion 2 (Malingon)
* Pondang

* Poso
* Real
* Rizal
* San Antonio
* San Jose
* San Miguel
* San Roque
* Saugan
* So-ong
* Sua
* Talisay
* Tugas
* Ubo
* Valles-Bello
* Cagboboto
* Lucob-lucob
* San Vicente
* Sugod
* Yangta


## Pangiskwelahan

An Daram in may 58 nga pampubliko na eskwelahan pan-elementarya:


*Arawane Elementary School
*Astorga Elementary School
*Baclayan Elementary School
*Bagacay Elementary School
*Bakhaw Elementary School
*Bayog Elementary School
*Bita-Ug Primary School
*Buenavista Elementary School
*Buno-Anon Primary School
*Burgos Elementary School
*Cabac Elementary School
*Cabil-Isan Primary School
*Cabiton-An Elementary School
*Cabugao Elementary School
*Cagboboto Primary School
*Cagutsan Primary School
*Calawan-An Elementary School
*Cambuhay Primary School
*Campelipa Primary School
*Candugue Elementary School
*Canloloy Primary School
*Cansaganay Primary School
*Casab-Ahan Elementary School
*Daram Central School
*Daram II Central School (Birawan Central School)
*Guindapunan Primary School
*Guintampilan Primary School
*Iquiran Primary School
*Jacopon Elementary School


*Losa Elementary School
*Lucob-Lucob Primary School
*Mabini Elementary Schol
*Macalpe Primary School
*Man-ngere Elementary School
*Mandoyucan Elementary School
*Marupangdan Elementary School
*Mayabay Elementary School
*Mongolbongol Elementary School
*Nipa Elementary School
*Parasan Elementary School
*Pondang Elementary School
*Poso Elementary School
*Real Elementary School
*Rizal Elementary School
*San Antonio Primary School
*San Jose Elementary School
*San Miguel Primary School
*San Roque Elementary School
*San Vicente Elementary School
*Saugan Elementary School
*So-Ong Primary School
*Sua Elementary School
*Sugod Primary School
*Talisay Elementary School
*Tugas Elementary School
*Ubo Elementary School
*Valles-Bello Elementary School
*Yangta Primary School


Ngan may-ada ini nuybe na pampubliko na eskwelahan pansekundarya:


*Baclayan National High School
*Bagacay National High School-Daram National High School Annex
*Bakhaw National High School
*Birawan National High School
*Cabiton-an Integrated School


*Daram National High School
*Parasan National High School
*Rizal Integrated School
*Sua National High School


## Mga Sumpay ha Gawas
*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Hinabangan

An **Hinabangan** usa nga ika-upat nga bungto han probinsya han Samar ha Sinirangan nga Kabisay-an nga rehiyon han Pilipinas. Sumala han 2000 census, mayda ini populasyon nga 12,120 ka tawo ha 2,176 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Hinabangan mayda karuhaan kag usa (21) nga baranggay.


*Bagacay
*Binobucalan
*Bucalan
*Cabalagnan
*Canano
*Consolabao
*Concord
*Dalosdoson
*Lim-ao
*Osmeña
*Poblacion 1 (Barangay 1)

*Poblacion 2 (Barangay 2)
*Rawis
*San Rafael
*Tabay
*Yabon
*Cabang
*Malihao
*San Jose
*Fatima
*Mugdo


## Pangiskwelahan

An Hinabangan in may 19 nga pampubliko na eskwelahan pan-elementarya:


*Bagacay Elementary School
*Binubucalan Elementary School
*Bucalan Primary School
*Cabalagnan Elementary School
*Cabang Elementary School
*Canano Elementary School
*Cansolabao Elementary School
*Concord Elementary School
*Dalosdoson Elementary School
*Fatima Elementary School


*Hinabangan Central School
*Lim-Ao Elementary School
*Malihao Primary School
*Mugdo Elementary School
*Osmena Elementary School
*Rawis Elementary School
*San Rafael Elementary School
*Tabay Elementary School
*Yabon Elementary School


Ngan may-ada ini duwa na pampubliko na eskwelahan pansekundarya:


*Bagacay National High School
*Hinabangan National High School


## Mga Pasyadahan Han Hinabangan
# Quary Cold spring
# Mogdo Cold spring

## Mga Sumpay ha Gawas
*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Jiabong

An **Jiabong** usa nga ikalima nga klase nga bungto han   probinsya han Samar ha Sinirangan nga Kabisay-an nga rehiyon han Pilipinas. Sumala han  2000 census, an Jiabong mayda populasyon nga 15,397 ka tawo ha 34 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Jiabong mayda katloan kag upat (34) nga baranggay.



*Bawang 
*Bugho
*Camarobo-an
*Candayao
*Cantongtong
*Casapa
*Catalina
*Cristina
*Dogongan
*Garcia
*Hinaga
*Jia-an
*Jidanao
*Lulugayan
*Macabetas
*Malino  
*Malobago (Villalinda)

*Mercedes  
*Nagbac
*Parina
*Barangay No. 1 (Pob.)  
*Barangay No. 2 (Pob.)
*Barangay No. 3 (Pob.)
*Barangay No. 4 (Pob.) 
*Barangay No. 5 (Pob.)
*Barangay No. 6 (Pob.)
*Barangay No. 7 (Pob.)
*Barangay No. 8 (Pob.)
*Salvacion  
*San Andres
*San Fernando
*San Miguel
*Tagbayaon
*Victory


## Pangiskwelahan

An Jiabong in may 27 nga pampubliko na eskwelahan pan-elementarya:


*Bawang Elementary School
*Bugho Elementary School
*Camarubo-an Elementary School
*Candayao Primary School
*Cantongtong Elementary School
*Casapa Elementary School
*Catalina Elementary School
*Cristina Primary School
*Dogongan Elementary School
*Garcia Primary School
*Hinaga Primary School
*Jia-An Elementary School
*Jiabong Central School
*Jidanao Primary School

*Lulugayan Elementary School
*Macabetas Elementary School
*Malino Elementary School
*Malobago Elementary School
*Mercedes Elementary School
*Nagbac Elementary School
*Parina Elementary School
*Salvacion Primary School
*San Andres Elementary School
*San Fernando Elementary School
*San Miguel Primary School
*Tagbayaon Elementary School
*Victory Elementary School


Ngan may-ada ini tulo na pampubliko na eskwelahan pansekundarya:


*Casapa National High School
*Jiabong National High School
*Malino National High School


## Mga Pasyadahan Han Jiabong
# Panaghuyan Cave
# Lobo Cave

## Mga Sumpay ha Gawas
*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Matuguinao

An **Matuguinao** usa nga ikalima nga klase nga bungto han probinsya han Samar ha Sinirangan nga Kabisay-an nga rehiyon ha Pilipinas. Sumala han 2000 census, mayda ini populasyon nga 5,361 ka tawo ha 875 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Matuguinao mayda karuhaan (20) nga baranggay.



* Angyap
* Barruz (Barangay No. 1)
* Camonoan
* Carolina
* Deit
* Del Rosario
* Libertad
* Ligaya
* Mabuligon Pob. (Barangay No.
* Maduroto Pob. (Barangay No.

* Mahanud
* Mahayag
* Nagpapacao
* Rizal
* Salvacion
* San Isidro
* Santa Cruz
* Bag-otan
* Inubod
* San Roque (Mabuhay)


## Pangiskwelahan

An Matuguinao in may 12 nga pampubliko na eskwelahan pan-elementarya:


*Angyap Primary School
*Barruz Elementary School
*De-It Elementary School
*Del Rosario Primary School
*Inubod Primary School
*LIbertad Primary School

*Mahanud Primary School
*Matuguinao Central Elementary School
*Nagpapacao Elementary School
*Rizal Primary School
*Salvacion Primary School
*San Isidro Primary School


Ngan may-ada ini uusa na pampubliko na eskwelahan pansekundarya - an Matuguinao National High School.

## Mga Sumpay ha Gawas
*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Almagro, Samar

An **Almagro** usa nga ikalima nga klase nga bungto han  probinsya han Samar ha Sinirangan nga Kabisay-an nga rehiyon han Pilipinas. It Almagro usa nga isla-nga-bungto.  Binisaya nga Sinugboanon iton yinaknan nga lumad ha Almagro.  Sumala han  2000 census, mayda ini populasyon nga 10,619 ka tawo ha 2,192 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Almagro mayda karuhaan kag upat (24) nga baranggay.



* Bacjao
* Biasong I
* Costa Rica
* Guin-ansan
* Kerikite
* Lunang I (Look)
* Lunang II
* Malobago
* Marasbaras
* Panjobjoban I
* Poblacion
* Talahid

* Tonga-tonga
* Imelda (Badjang)
* Biasong II
* Costa Rica II
* Mabuhay
* Magsaysay
* Panjobjoban II
* Roño
* San Isidro
* San Jose
* Veloso


## Pangiskwelahan

An Almagro in may 15 nga pampubliko na eskwelahan pan-elementarya:


*Almagro Central School
*Bacjao Elementary School
*Biasong Elementary School
*Costa Rica Elementary School
*Guin-Ansan Elementary School
*Imelda Elementary School
*Kerikiti Elementary School
*Lunang I Elementary School


*Lunang II Elementary School
*Magsaysay Primary School
*Malobago Elementary School
*Marasbaras Primary School
*San Isidro Primary School
*Talahid Elementary School
*Tonga-Tonga Primary School


Ngan may-ada ini duwa? na pampubliko na eskwelahan pansekundarya:


*Almagro National High School
*Costa Rica National High School


## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Motiong

An **Motiong** usa nga ikalima nga klase nga bungto han probinsya han Samar ha Sinirangan nga Kabisay-an ha Pilipinas. Sumala han 2000 census, mayda ini populasyon nga 13,147 ka tawo ha 2,512 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Motiong ginbahin ngadto hin katloan (30) nga mga baranggay.



* Poblacion I
* Poblacion I-A
* Angyap
* Barayong
* Bayog
* Beri
* Bonga
* Calantawan
* Calapi
* Caluyahan
* Canvais
* Canatuan
* Candomacol
* Capaysagan
* Caranas

* Caulayanan
* Hinica-an
* Inalad
* Linonoban
* Malobago
* Malonoy
* Mararangsi
* Maypange
* New Minarog
* Oyandic
* Pamamasan
* San Andres
* Santo Niño
* Sarao
* Pusongan


## Pangiskwelahan

An Motiong in may 29 nga pampubliko na eskwelahan pan-elementarya:


*Angyap Elementary School
*Barayong Elementary School
*Bayog Elementary School
*Beri Primary School
*Bonga Elementary School
*Calantawan Elementary School
*Calapi Elementary School
*Caluyahan Elementary School
*Canatuan Elementary School
*Candumacol Elementary School
*Canva-Is Primary School
*Capaysagan Primary School
*Caranas Elementary School
*Caulayanan Elementary School
*Hinicaan Elementary School

*Inalad Elementary School
*Linonoban Primary School
*Malobago Elementary School
*Malonoy Elementary School
*Mararangsi Elementary School
*Maypange Elementary School
*Motiong Central School
*New Minarog Elementary School
*Oyandik Elementary School
*Pamamas-An Primary School
*Pusongan Elementary School
*San Andres Primary School
*Sarao Elementary School
*Sto. Niño Elementary School


Ngan may-ada ini duwa na pampubliko na eskwelahan pansekundarya:


*Calapi National High School
*Motiong National High School


## Mga Sumpay ha Gawas
*Motiong, Samar litrato 
*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Anahawan

An **Anahawan** usa nga ikalima nga klase nga bungto han  probinsya han Southern Leyte ha Sinirangan nga Kabisay-an nga rehiyon ha Pilipinas. Sumala han 2000 census, mayda ini populasyon nga 7,209 ka tawo ha 1,514 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Anahawan mayda napulo kag upat (14) nga baranggay.

* Amagusan
* Calintaan
* Canlabian
* Capacuhan
* Kagingkingan
* Lewing
* Lo-ok
* Mahalo
* Mainit
* Manigawong
* Poblacion
* San Vicente
* Tagup-on
* Cogon

## Mga Sumpay ha Gawas
*Opisyal nga Websayt han Anahawan 
*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Javier, Leyte

An **Javier** usa nga ika-upat nga klase nga bungto han probinsya han Leyte ha Sinirangan nga Kabisay-an nga rehiyon ha Pilipinas. Sumala han 2000 census, mayda ini populasyon nga 22,857 ka tawo ha 4,540 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Javier mayda karuhaan kag walo (28) nga baranggay.



* Abuyogay
* Andres Bonifacio
* Batug
* Binulho
* Calzada
* Cancayang
* Caranhug
* Caraye
* Casalungan
* Comatin
* Guindapunan
* Inayupan
* Laray
* Magsaysay (Responde)

* Malitbogay
* Manarug
* Manlilisid
* Naliwatan
* Odiong
* Picas Norte
* Pinocawan
* Poblacion Zone 1
* Poblacion Zone 2
* Rizal
* Santa Cruz
* Talisayan
* San Sotero (Tambis)
* Ulhay


## Pangiskwelahan

An Javier in may 26 nga pampubliko na eskwelahan pan-elementarya:


*Abuyogay Elementary School
*Batug Elementary School
*Binulho Elementary School
*Bonifacio Elementary School
*Calzada Elementary School
*Cancayang Elementary School
*Caranhug Primary School
*Caraye Elementary School
*Casulongan Primary School
*Comatin Elementary School
*Guindapunan Primary School
*Inayupan Elementary School
*Javier Central School


*Laray Elementary School
*Magsaysay Primary School
*Malitbogay Elementary School
*Manarug Primary School
*Manlilisid Elementary School
*Naliwatan Primary School
*Odiong Elementary School
*Pinocawan Elementary School
*Rizal Elementary School
*San Sotero Elementary School
*Santa Cruz Primary School
*Talisayan Elementary School
*Ulhay Elementary School


Ngan may-ada ini uusa na pampubliko na eskwelahan pansekundarya - an Javier National High School.

## Mga Sumpay ha Gawas
*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Julita

An **Julita** usa nga bungto han probinsya han Leyte ha Sinirangan nga Kabisay-an nga rehiyon han Kabisay-an ha Pilipinas. Sumala han 2000 census, mayda ini populasyon nga 12,096 ka tawo ha 2,537 nga panimalay.

## Mga baranggay

An Julita ginbahin ngadto hin karuhaan kag unom (26) nga baranggay.



* Alegria
* Anibong
* Aslum
* Balante
* Bongdo
* Bonifacio
* Bugho
* Calbasag
* Caridad
* Cuya-e
* Dita
* Gitabla
* Hindang

* Inawangan
* Jurao
* Poblacion District I
* Poblacion District II
* Poblacion District III
* Poblacion District IV
* San Andres
* San Pablo
* Santa Cruz
* Santo Niño
* Tagkip
* Tolosahay
* Villa Hermosa


## Pangiskwelahan

An Julita in may 20 nga pampubliko na eskwelahan pan-elementarya:


*Alegria Elementary School
*Anibong Elementary School
*Balante Primary School
*Bongdo Elementary School
*Bonifacio Primary School
*Bugho Primary School
*Calbasag Elementary School
*Caridad Primary School
*Cuya-e Elementary School
*Dita Elementary School


*Gitabla Primary School
*Hindang Elementary School
*Inawangan Primary School
*Julita Central School
*San Andres Elementary School
*Santa Cruz Elementary School
*Santo Nino Elementary School
*Tagkip Primary School
*Tolosahay Elementary School
*Villahermosa Elementary School


Ngan may-ada ini uusa na pampubliko na eskwelahan pansekundarya - an Julita National High School.

## Mga Sumpay ha Gawas
*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Pagsanghan

An **Pagsanghan** usa nga ikalima nga klase nga bungto han probinsya han Samar ha Sinirangan nga Kabisay-an nga rehiyon han Pilipinas. Sumala han 2000 census, mayda ini populasyon nga 7,077 ka tawo ha 1,498 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Pagsanghan mayda napulo kag tulo (13) nga baranggay.



* Bangon
* Barangay I (Pob.)
* Barangay II (Pob.)
* Botoc
* Bugho
* Calampong
* Canlobo
* Catigawan
* Dolores
* Lale
* Lawaan
* Laygayon

* Layo
* Loctob
* Madalunot
* Magdawat
* Mambog
* Manaing
* Obayan
* Pahug
* Parasanon
* Pelaon
* San Isidro
* Nabong


## Pangiskwelahan

An Pagsanghan in may nuybe nga pampubliko na eskwelahan pan-elementarya:


*Bangon Elementary School
*Calanyugan Elementary School
*Caloloma Elementary School
*Cambaye Elementary School

*Pagsanghan Central School
*Pange Elementary School
*San Luis Elementary School
*Villahermosa Elementary School


Ngan may-ada ini tulo na pampubliko na eskwelahan pansekundarya:


*Pagsanghan National High School
*Villahermosa Integrated School


## Mga Sumpay ha Gawas
*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Biliran, Biliran

An Bungto han **Biliran** usa nga ikalima nga klase nga bungto han lalawigan han Biliran ha Sinirangan nga Kabisay-an nga rehiyon ha Pilipinas.  Ini nga bungto usa han mga bungto ha Biliran nga Binisaya nga Winaray an lumad nga yinaknan.  Sumala han 2000 nga  census, mayda ini 13,817 ka tawo ha 2,619 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An bungto han Biliran mayda napulo kag usa (11) nga baranggay.



*Bato 
*Burabod 
*Busali 
*Hugpa 
*Julita 
*Canila

*Pinangumhan 
*San Isidro (Pob.) 
*San Roque (Pob.) 
*Sanggalang 
*Villa Enage (Baras)


## Mga Sumpay ha Gawas
*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information