open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Balingasag

An **Balingasag** usa nga ikatulo nga klase nga bungto ha lalawigan o probinsya han Misamis Oriental ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 51,782 ka tawo ha 9,618 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Balingasag ginbahin ngadto hin katloan (30) nga mga baranggay.



* Balagnan
* Baliwagan
* San Francisco
* Binitinan
* Blanco
* Calawag
* Camuayan
* Cogon
* Dansuli
* Dumarait
* Hermano
* Kibanban
* Linabu
* Linggangao
* Mambayaan

* Mandangoa
* Napaliran
* Barangay 1 (Pob.)
* Barangay 2 (Pob.)
* Barangay 3 (Pob.)
* Barangay 4 (Pob.)
* Barangay 5 (Pob.)
* Barangay 6 (Pob.)
* Quezon
* Rosario
* Samay
* San Isidro
* San Juan
* Talusan
* Waterfall


## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Balingoan

An **Balingoan** usa nga ikalima nga klase nga bungto ha lalawigan o probinsya han Misamis Oriental ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 8,197 ka tawo ha 1,600 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Balingoan ginbahin ngadto hin siyam (9) nga mga baranggay.

* Dahilig
* Baukbauk Pob. (G.E. Antonino)
* Kabangasan
* Kabulakan
* Kauswagan
* Lapinig (Pob.)
* Mantangale
* Mapua
* San Alonzo

## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Claveria, Misamis Oriental

An **Claveria** usa nga ikaduha nga klase nga bungto ha lalawigan o probinsya han Misamis Oriental ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 41,109 ka tawo ha 7,843 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Claveria ginbahin ngadto hin karuhaan kag upat (24) nga mga baranggay.



* Ani-e
* Aposkahoy
* Bulahan
* Cabacungan
* Pelaez (Don Gregorio Pelaez)
* Gumaod
* Hinaplanan
* Kalawitan
* Lanise
* Luna
* Madaguing
* Malagana

* Minalwang
* Mat-I
* Panampawan
* Pambugas
* Patrocenio
* Plaridel
* Poblacion
* Punong
* Rizal
* Santa Cruz
* Tamboboan
* Tipolohon


## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Carla Maffioletti

Hi **Carla Maffioletti** (natawo c.1980 ha Porto Alegre, Rio Grande do Sul, Brasil) usa nga opera nga magkaranta.

Natawo hiya hin Italyana ngan Dutch nga katulinan didto han gidako-i nga syudad ha salatan nga Brasil; usa nga puerto nga bungto ha Baybayon han Guajará diri harayo tikang han katubtoban o linea han Uruguay ngan Argentina. Komo bata nga babaye nagtikang hiya pagtocar han violin ugsa hiya magbalhin ha klasikal nga sista. An iya mga talento sugad man nga pag-abot han  *early teens* o han mga sobra diez an pangidaron nagkamay-ada na hiya mga pasundayag ha mga koncerto ha bug-os nga nasod. Samtang didto pa hiya ha unibersidad nagtikang hiya pagkuha hin mga leksyon hin pagkanta ngan madali-ay la nga naipadukwag an iya mabaysay nga tingog. Dida han subay han iya karera ha musika, ginkakilala hiya han iya igkasi-Brasilenya nga magkaranta nga hi Carmen Monarcha.

Nakayakan hiya hin damo nga yinaknan o multilingual, hi Maffioletti nagpili nga mag-aram hin boses ha Maastricht Academy of Music ha Maastricht, didto ha Nederlandes sugad han iya sangkay nga hi Carmen Monarcha. Samtang natambong hiya didto han akademiya, nakilala hiya ni André Rieu nga nagkuha ha iya komo vocalista upod han iya Johann Strauss nga Orchestra.

Dugang han iya pagbiyahe ha bug-os nga kalibutan upod han orchestra, hi Maffioletti naghatag na hin pasundayag komo soloista hin pipira han kan Rieu mga album ngan dida hiya han kan Rieu mga PBS nga pagpasamwak ha telebisyon ha Estados Unidos.
Carmen Monarcha

Hi **Carmen Monarcha** (natawo han Agosto 27, 1979 ha Belém, Pará, Brasil) usa nga opera nga magkaranta.

Natawo hin pamilya nga mahilig hin arte ha amihanan nga Brazil, it iya amay usa nga manunurat ngan it iya iroy usa nga Brasilenya nga magkaranta. Nahibaro hiya tikang hin pagkabata nga magtocar han cello ngan han piano ngan ha pagtikang nag-aram anay nga maging concert nga cellista. Pero nagtikang hiya pagpadukwag han iya tingog ha pagkanta ngan nagtikang hiya pagkuha hin mga leksyon ha Brasil. Dida han pagsubay han iya karera ha musika ginkakilala hiya han iya igkasi-Brasilenya nga magkaranta nga hi Carla Maffioletti. Sunod han pagtapos niya han iya pag-iskwela, hiya ngan hi Maffioletti kinmadto ha Maastricht, ha Paises Bajos (o Nederlands) para hin dugang pa nga *vocal training*. Samtang hiya didto, hi Monarcha ginkuha nga vocalista han orchestra nga lider nga hi André Rieu nga umupod pagbiyahe ha Europa ngan han United States upod han Johann Strauss nga Orchestra.

Nakakarawat hi Monarcha hin mga dungog komo nagdaog han Bidu Sayão Vocal Competition, usa nga dako nga internasyonal nga kompetisyon hin karanta nga ginbubuhat ha tagsa-tuig ha Brasil nga ginngaranan ha dungog han pinakasikat nga opera nga magkaranta hiton nga nasod nga hi Bidu Sayão.

Han kakumpleto na an iya pag-aram ha Paises Bajos, hi Monarcha inmuli ha Brasil pero binmalik ha Europa agod magin soloista para han kan Rieu 2003 nga tour ngan nagpabilin na iya upod han orchestra tikang hadton nga panahon. Usa hiya soprano, ngan nagkanta hiya ha pipira han kan Rieu mga album ngan dida liwat hiya han kan Rieu mga PBS nga broadcast ha telebisyon ha Estados Unidos. Nakakarawat hiya hin dungog tungod han iya interpretasyon han  "O Mio Babbino Caro" tikang han kan Puccini *Gianni Schicchi.*

Hi Carmen Monarcha nagkanta gihapon han "Habanera" tikang han *Carmen*, para han PBS.

## Mga Sumpay ha Gawas
*www.andrerieutranslations.com/JSO/Carmen.html
*www.andrerieutranslations.com/JSO/Carmen-interview.html
El Salvador, Misamis Oriental

An **Syudad han El Salvador** (ha Sinugboanon: **Dakbayan sa El Salvador**) usa nga syudad ha lalawigan o probinsya han Misamis Oriental ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 34,650 ka tawo ha 7,290 nga panimalay.

Nahimo nga syudad an El Salvador dida han tuig 2007. Nahimo nga balaod an Buhat han Republika No. 9435 o *Republic Act No. 9435* nga nagbalhin han El Salvador tikang hin bungto ngadto hin syudad. Ginratipika ini han mga bungtohanon han El Salvador dida hin plebisito nga ginbuhat han Hunyo 27, 2007.

## Mga baranggay

An Syudad han El Salvador ginbahin ngadto hin napulo kag lima (15) nga mga baranggay.

* Amoros
* Bolisong
* Bolobolo
* Calongonan
* Cogon
* Himaya
* Hinigdaan
* Kalabaylabay
* Molugan
* Poblacion
* Kibonbon
* Sambulawan
* Sinaloc
* Taytay
* Ulaliman

## Mga sumpay ha gawas

* Philippine Standard Geographic Code 
* 2000 Philippine Census Information
Gitagum

An **Gitagum** usa nga ika-upat nga klase nga bungto ha lalawigan o probinsya han Misamis Oriental ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 13,522 ka tawo ha 2,774 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Gitagum ginbahin ngadto hin napulo kag usa (11) nga mga baranggay:

* Burnay
* Carlos P. Garcia
* Cogon
* Gregorio Pelaez (Lagutay)
* Kilangit
* Matangad
* Pangayawan
* Poblacion
* Quezon
* Tala-o
* Ulab

## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Initao

An **Initao** usa nga ika-upat nga klase nga bungto ha lalawigan o probinsya han Misamis Oriental ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 27,035 ka tawo ha 5,702 nga panimalay.

An Initao mayda maupay nga kadagatan para hin pan-*snorkel*, nga mayda dagko ngan magkadirudilain nga mga *coral*.  Magtig-a nga mga *coral* na-dominar ha ilarom nga tubig ngan damo nga mga dirudilain nga mga kaisdaan mabibilngan ngan iton mga *coral formation* amo iton protektado nga *habitat* han mga ini. Iton mga turista nga intersado hin *snorkeling* nga *safari* puyde magbutang hin tolda o mamlite hin mga balay-balay harani han parke.

## Mga Baranggay

An Initao ginbahin ngadto hin napulo kag unom (16) nga mga baranggay.



* Aluna
* Andales
* Apas
* Calacapan
* Gimangpang
* Jampason
* Kamelon
* Kanitoan

* Oguis
* Pagahan
* Poblacion
* Pontacon
* San Pedro
* Sinalac
* Tawantawan
* Tubigan


## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Jasaan

An **Jasaan** usa nga ikatulo nga klase nga bungto ha lalawigan o probinsya han Misamis Oriental ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 39,969 ka tawo ha 7,662 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Jasaan ginbahin ngadto hin napulo kag lima (15) nga mga baranggay.

* Aplaya
* Bobontugan
* Corrales
* Danao
* Jampason
* Kimaya
* Lower Jasaan (Pob.)
* Luz Banzon
* Natubo
* San Antonio
* San Isidro
* San Nicolas
* Solana
* Upper Jasaan (Pob.)
* I. S. Cruz

## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Kinoguitan

An **Kinoguitan** usa nga ikalima nga klase nga bungto ha lalawigan o probinsya han Misamis Oriental ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 10,519 ka tawo ha 2,043 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Kinoguitan ginbahin ngadto hin napulo kag lima (15) nga mga baranggay.

* Beray
* Bolisong
* Buko
* Kalitian
* Calubo
* Campo
* Esperanza
* Kagumahan
* Kitotok
* Panabol
* Poblacion
* Salicapawan
* Salubsob
* Suarez
* Sumalag

## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Obdulia Cinco

Hi **Obdulia Cinco** usa nga alkalde han Syudad han Tacloban.  Hiya an syahan nga babaye nga alkalde han syudad.  Hi Obdulia, amo an asawa ni Ildefonso Cinco nga amo an syahan nga alkalde han Tacloban han kahimo hini nga syudad.

## Kitaa gihapon
*Ildefonso Cinco
*Cristina Romualdez, an ikaduha nga babaye nga nagin-Alkalde han Tacloban
*Alkalde han Tacloban
Laguindingan

An **Laguindingan** usa nga ikalima nga klase nga bungto ha lalawigan o probinsya han Misamis Oriental ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 18,451 ka tawo ha 3,968 nga panimalay.

An bungto amo an magigin lugar han Internasyonal nga Aeropuerto han Laguindingan o *Laguindingan International Airport*. An pagtikang han paghukab han tuna hini nga US$107 ka milyon nga proyekto ginbuhat dida han Enero 11, 2006.

## Mga Baranggay

An Laguindingan ginbahin ngadto hin napulo kag usa (11) nga mga baranggay.

* Aromahon
* Gasi
* Kibaghot
* Lapad
* Liberty
* Mauswagon
* Moog
* Poblacion
* Sambulawan
* Sinai
* Tubajon

## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Magsaysay, Misamis Oriental

An **Magsaysay** usa nga ika-upat nga klase nga bungto ha lalawigan o probinsya han Misamis Oriental ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 24,550 ka tawo ha 4,690 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Magsaysay ginbahin ngadto hin karuhaan kag lima (25) nga mga baranggay.



* Abunda
* Artadi
* Bonifacio Aquino
* Cabalawan
* Cabantian
* Cabubuhan
* Candiis
* Consuelo
* Damayuhan
* Gumabon
* Kauswagan
* Kibungsod
* Mahayahay

* Mindulao
* Pag-asa
* Poblacion
* San Isidro
* San Vicente
* Santa Cruz
* Tibon-tibon
* Tulang (Cadena de Amor)
* Villa Felipa
* Katipunan
* Tama
* Tinaan


## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Manticao

An **Manticao** usa nga ika-upat nga klase nga bungto ha lalawigan o probinsya han Misamis Oriental ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 24,072 ka tawo ha 4,746 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Manticao ginbahin ngadto hin napulo kag tulo (13) nga mga baranggay.

* Argayoso
* Balintad
* Cabalantian
* Camanga
* Digkilaan
* Mahayahay
* Pagawan
* Paniangan
* Patag
* Poblacion
* Punta Silum
* Tuod
* Upper Malubog

## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Medina, Misamis Oriental

An **Medina** usa nga ika-upat nga klase nga bungto ha lalawigan o probinsya han Misamis Oriental ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 25,810 ka tawo ha 4,945 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Medina ginbahin ngadto hin napulo kag siyam (19) nga mga baranggay.



* Bangbang
* Bulwa
* Cabug
* Dig-aguyan
* Duka
* Gasa
* Maanas
* Mananum Bag-o
* Mananum Daan
* North Poblacion

* Pahindong
* Portulin
* San Isidro
* San Jose
* San Roque
* San Vicente
* South Poblacion
* Tambagan
* Tup-on


## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Opol

An **Opol** usa nga ika-upat nga klase nga bungto ha lalawigan o probinsya han Misamis Oriental ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 36,389 ka tawo ha 7,798 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Opol ginbahin ngadto hin napulo kag upat (14) nga mga baranggay.

* Awang
* Bagocboc
* Barra
* Bonbon
* Cauyonan
* Igpit
* Limonda
* Luyongbonbon
* Malanang
* Nangcaon
* Patag
* Poblacion
* Taboc
* Tingalan

## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Salay

An **Salay** usa nga ikalima nga klase nga bungto ha lalawigan o probinsya han Misamis Oriental ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 19,664 ka tawo  ha 3,992 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Salay ginbahin ngadto hin napulo kag walo (18) nga mga baranggay.



* Alipuaton
* Ampenican
* Bunal
* Dinagsaan
* Guinalaban
* Ili-ilihon
* Inobulan
* Looc
* Matampa

* Membuli
* Poblacion
* Salagsag
* Salay River I
* Salay River II
* Saray
* Tinagaan
* Yungod
* Casulog


## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Tagoloan, Misamis Oriental

An **Tagoloan** usa nga ikatulo nga klase nga bungto ha lalawigan o probinsya han Misamis Oriental ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 46,649 ka tawo ha 9,269 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Tagoloan ginbahin ngadto hin napulo (10) nga mga baranggay.

* Baluarte
* Casinglot
* Gracia
* Mohon
* Natumolan
* Poblacion
* Rosario
* Santa Ana
* Santa Cruz
* Sugbongcogon

## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Talisayan

An **Talisayan** usa nga ika-upat nga klase nga bungto ha lalawigan o probinsya han Misamis Oriental ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 19,959 ka tawo ha 4,050 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Talisayan ginbahin ngadto hin napulo kag walo (18) nga mga baranggay.



* Bugdang
* Calamcam
* Casibole
* Macopa
* Magkarila
* Mahayag
* Mandahilag
* Mintabon
* Pangpangon

* Poblacion
* Pook
* Punta Santiago
* Puting Balas
* San Jose
* Santa Ines
* Sibantang
* Sindangan
* Tagbocboc


## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Villanueva, Misamis Oriental

An **Villanueva** usa nga ika-upat nga klase nga bungto ha lalawigan o probinsya han Misamis Oriental ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 24,867 ka tawo ha 4,779 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Villanueva ginbahin ngadto hin siyam (9) nga mga baranggay.

* Balacanas
* Dayawan
* Katipunan
* Kimaya
* Poblacion
* San Martin
* Tambobong
* Imelda
* Looc

## Mga Sumpay ha Gawas

* Philippine Standard Geographic Code 
* 2000 Philippine Census Information
Malaybalay

An **Syudad han Malaybalay** usa nga ikatulo nga klase nga syudad ha lalawigan han Bukidnon ha Pilipinas. Amo ini an kapital nga syudad han Bukidnon.  Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 123,672 ka tawo ha 23,522 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Syudad han Malaybalay ginbahin ngadto hin kap-atan kag unom (46) nga mga baranggay.



* Aglayan
* Bangcud
* Busdi
* Cabangahan
* Caburacanan
* Canayan
* Capitan Angel
* Casisang
* Dalwangan
* Imbayao
* Indalaza
* Kalasungay
* Kabalabag
* Kulaman
* Laguitas
* Patpat (Lapu-lapu)

* Linabo
* Apo Macote
* Miglamin
* Magsaysay
* Maligaya
* Managok
* Manalog
* Mapayag
* Mapulo
* Barangay 1 (Pob.)
* Barangay 2 (Pob.)
* Barangay 3 (Pob.)
* Barangay 4 (Pob.)
* Barangay 5 (Pob.)
* Barangay 6 (Pob.)

* Barangay 7 (Pob.)
* Barangay 8 (Pob.)
* Barangay 9 (Pob.)
* Barangay 10 (Pob.)
* Barangay 11 (Pob.)
* Saint Peter
* San Jose
* San Martin
* Santo Niño
* Silae
* Simaya
* Sinanglanan
* Sumpong
* Violeta
* Zamboanguita


## Mga Sumpay ha Gawas

*Uswag ha Syudad han Malaybalay
*http://www.mindanao.com/malaybalaycity/ 
*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Iligan

An **Syudad han Iligan** usa nga syahan nga klase nga syudad han lalawigan o probinsya han Lanao del Norte ha Pilipinas.  Amo ini an kasanhi nga kapital han probinsya. Nahamutangan ini mga 800 ka kilometros ha timugan o salatan-sinirangan tikang ha Manila. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 285,061 ka tawo ha 57,179 nga panimalay.

An Syudad han Iligan ginsasapitan ha amihanan han bungto han Lugait, Misamis Oriental, ha salatan han mga bungto han Baloi ngan Linamon han Lanao del Norte, ha sinirangan han mga probinsya han Lanao del Sur ngan Bukidnon, ngan ha katundan han Baybayon han Iligan.

## Mga Baranggay
An Syudad han Iligan ginbahin ngadto hin kap-atan kag upat (44) nga mga baranggay.



* Abuno
* Acmac
* Bagong Silang
* Bonbonon
* Bunawan
* Buru-un
* Dalipuga
* Del Carmen
* Digkilaan
* Ditucalan
* Dulag
* Hinaplanon
* Hindang
* Kabacsanan
* Kalilangan

* Kiwalan
* Lanipao
* Luinab
* Maria Cristina
* Mahayahay
* Mainit
* Mandulog
* Pala-o
* Panoroganan
* Poblacion
* Puga-an 
* Rogongon
* San Miguel
* San Roque
* Santiago

* Saray
* Sta. Elena
* Sta. Filomena
* Sto. Rosario
* Suarez
* Tambacan
* Tibanga
* Tipanoy
* Tomas Cabili
* Tubod
* Ubaldo Laya
* Upper Hinaplanon
* Upper Tominobo
* Villaverde



## Mga Sumpay ha Gawas

* Ganghaan o Portal han Gobyerno han Syudad han Iligan 
* Iligan City Online Travel Guide 
* 2000 Philippine Census Information
Bayog

An **Bayog** usa nga bungto ha lalawigan han Zamboanga del Sur ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, ini may populasyon nga 26,248 ka tawo ha 5,060 nga panimalay. An alkalde yana han Bayog amo hi Mary Ann Lucero-Cartalla.

## Mga Baranggay

An Bayog ginbahin ngadto hin karuhaan kag walo (28) nga mga baranggay.



* Baking  
* Balukbahan 
* Balumbunan 
* Bantal 
* Bubuan 
* Camp Blessing 
* Canoayan 
* Conacon 
* Dagum 
* Damit 
* Datagan 
* Depase 
* Depili 
* Depore 

* Deporehan 
* Dimalinao 
* Kahayagan 
* Kanipaan 
* Lamare 
* Liba 
* Matin-ao 
* Matun-og 
* Pangi (San Isidro) 
* Poblacion 
* Pulang Bato 
* Salawagan 
* Sigacad 
* Supon 


## Mga Sumpay ha Gawas

*Opisyal nga Websayt han Bungto han Bayog 
*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Bais

An **Syudad han Bais** usa nga ikaduha nga klase nga syudad ha lalawigan o probinsya han Negros Oriental ha Butnga nga Kabisay-an nga rehiyon han Kabisay-an ha Pilipinas. Sumala han 2000 nga census, mayda ini populasyon nga 68,115 ka tawo ha 13,199 nga panimalay. Nahamutang ini ha 44.7 ka kilometro tikang ha Syudad han Dumaguete an kapital han probinsya, ngan mayda ini kahaluag nga 316.90 ka kwadrado nga kilometro.

## Mga Baranggay
An Syudad han Bais ginbahin ngadto hin katloan kag lima (35) nga mga baranggay.



* Barangay I (Pob.)
* Barangay II (Pob.)
* Basak
* Biñohon
* Cabanlutan
* Calasga-an
* Cambagahan
* Cambaguio
* Cambanjao
* Cambuilao
* Canlargo
* Capiñahan

* Consolacion
* Dansulan
* Hangyad
* La Paz
* Lo-oc
* Lonoy
* Mabunao
* Manlipac
* Mansangaban
* Okiot
* Olympia
* Panala-an

* Panam-angan
* Rosario
* Sab-ahan
* San Isidro
* Katacgahan (Tacgahan)
* Tagpo
* Talungon
* Tamisu
* Tamogong
* Tangculogan
* Valencia


## Mga Sumpay ha Gawas
* Philippine Standard Geographic Code 
* 2000 Philippine Census Information
Bayawan

An **Syudad han Bayawan** usa nga ikalima nga klase nga syudad ha lalawigan o probinsya han Negros Oriental ha Butnga nga Kabisay-an nga rehiyon han Kabisay-an ha Pilipinas. Sumala han 2000 nga census, mayda ini populasyon nga 101,391 ka tawo ha 19,967 nga mga panimalay.

## Mga Baranggay

An Syudad han Bayawan ginbahin ngadto hin karuhaan kag walo (28) nga mga baranggay.



* Ali-is
* Banaybanay
* Banga
* Villasol (Bato)
* Boyco
* Bugay
* Cansumalig
* Dawis
* Kalamtukan
* Kalumboyan
* Malabugas
* Mandu-ao
* Maninihon
* Minaba

* Nangka
* Narra
* Pagatban
* Poblacion
* San Jose
* San Miguel
* San Roque
* Suba (Pob.)
* Tabuan
* Tayawan
* Tinago (Pob.)
* Ubos (Pob.)
* Villareal
* San Isidro


## Mga Sumpay ha Gawas

* Philippine Standard Geographic Code 
* 2000 Philippine Census Information
Canlaon

An **Syudad han Canlaon** usa nga ikatulo nga klase nga syudad ha lalawigan o probinsya han Negros Oriental ha Butnga nga Kabisay-an nga rehiyon han Kabisay-an ha Pilipinas. Sumala han 2000 nga census, mayda ini populasyon nga 46,548 ka tawo ha 9,302 nga panimalay. An Canlaon nahamutang ha 168 ka kilometro tikang ha Syudad han Dumaguete, an kapital han probinsya. Ginsasapitan an Canlaon ha sinirangan han Vallehermoso ngan ha salatan han Guihulngan.

Didto ha Canlaon an gihataasi nga punto han probinsya, an Bulkan Canlaon, nga 2,465 ka metro nga labaw han level han dagat ha gihataasi nga punto hini.

## Mga Baranggay

An Syudad han Canlaon ginbahin ngadto hin napulo kag duha (12) nga mga baranggay.

* Bayog
* Binalbagan
* Bucalan (East Budsalan)
* Linothangan
* Lumapao
* Malaiba
* Masulog
* Panubigan
* Mabigo (Pob.)
* Pula
* Budlasan (West Budlasan)
* Ninoy Aquino

## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Alubijid

An **Alubijid** usa nga ika-upat nga klase nga bungto ha lalawigan o probinsya han Misamis Oriental ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 23,397 ka tawo ha 4,991 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Alubijid ginbahin ngadto hin napulo kag unom (16) nga mga baranggay.



* Baybay
* Benigwayan
* Calatcat
* Lagtang
* Lanao
* Loguilo
* Lourdes
* Lumbo

* Molocboloc
* Poblacion
* Sampatulog
* Sungay
* Talaba
* Taparak
* Tugasnon
* Tula


## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Dumaguete

An **Syudad han Dumaguete** usa nga nga syudad ha lalawigan o probinsya han Negros Oriental ha Butnga nga Kabisay-an nga rehiyon han Kabisay-an ha Pilipinas. Amo ini an kapital, an prinsipal nga daungan hin sakayan o puerto, ngan gidako-i nga syudad han Negros Oriental. Sumala han 2000 nga census, mayda ini populasyon nga 102,265 ka tawo. Iton tawo nga taga-Dumaguete tinatawag nga "Dumagueteño" o "Dumagitnon". 
## Heyograpiya ngan klima

An Syudad han Dumaguete ginbahin ngadto hin katloan (30) nga mga baranggay, nga ginklasipika ini ngatanan komo urbano. An walo nga baranggay ha sawang o downtown han syudad kilalado kaurugan ha numbero. An giguti-ayi nga baranggay amo an Baranggay 4 nga mayda kahaluag hin  5.11 ka hektarya la, samtang an gidako-i nga baranggay amo an Baranggay Banilad nga mayda 362.71 ka hektarya.



* Bagacay
* Bajumpandan
* Balugo
* Banilad
* Bantayan
* Batinguel
* Bunao
* Cadawinonan
* Calindagan
* Camanjac

* Candau-ay
* Cantil-e
* Daro
* Junob
* Looc
* Mangnao-Canal
* Motong
* Piapi
* Barangay 1
* Barangay 2

* Barangay 3
* Barangay 4
* Barangay 5
* Barangay 6
* Barangay 7
* Barangay 8
* Pulantubig
* Tabuctubig
* Taclobo
* Talay


## Mga Reperensya
* PhilippineBusiness.com.ph - University Town 
* http://www.tdh.nl/filelibrary/Deel3_ECPAT.pdf 
* Philippine Standard Geographic Code 
* 2000 Philippine Census Information
Pagadian

An **Syudad han Pagadian** usa nga syahan nga klase nga syudad ha lalawigan han Zamboanga del Sur ha Pilipinas.  Amo ini an kapital nga syudad han probinsya, ngan sentro han rehiyon han Peninsula han Zamboanga. Sumala han census han tuig 2000, ini may populasyon nga 142,515 ka tawo ha 28,027 nga panimalay. Gin-agnayan ini nga "guti-ay nga Hong Kong han Salatan".

## Mga Baranggay

An Syudad han Pagadian ginbahin ngadto hin kalim-an kag upat (54) nga mga baranggay.



* Alegria  
* Balangasan (Pob.) 
* Balintawak 
* Baloyboan 
* Banale 
* Bogo 
* Bomba 
* Buenavista 
* Bulatok 
* Bulawan 
* Dampalan 
* Danlugan 
* Dao 
* Datagan 
* Deborok 
* Ditoray 
* Dumagoc 
* Gatas (Pob.) 

* Gubac 
* Gubang 
* Kagawasan 
* Kahayagan 
* Kalasan 
* Kawit 
* La Suerte 
* Lala 
* Lapidian 
* Lenienza 
* Lizon Valley 
* Lourdes 
* Lower Sibatang 
* Lumad 
* Lumbia 
* Macasing 
* Manga 
* Muricay 

* Napolan 
* Palpalan 
* Pedulonan 
* Poloyagan 
* San Francisco (Pob.) 
* San Jose (Pob.) 
* San Pedro (Pob.) 
* Santa Lucia (Pob.) 
* Santa Maria 
* Santiago (Pob.) 
* Santo Niño 
* Tawagan Sur 
* Tiguma 
* Tuburan (Pob.) 
* Tulangan 
* Tulawas 
* Upper Sibatang 
* White Beach 


## Mga Sumpay ha Gawas

*ELGU nga websayt han Pagadian 
*mindanews.com - Pagadian contemplates phasing out trikes 
*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information 
*Asian Spirit Flight from Manila Landing in the City of Pagadian
Syudad han Zamboanga

An **Syudad han Zamboanga** usa nga syahan nga klase nga syudad ha Pilipinas ngan usa han mga syahan nga *chartered* nga syudad han nasod. 
An Commonwealth Act No. 39  nga ginpirmahan ni Presidente Manuel L. Quezon dida han Oktubre 12, 1936 ha Malacañang naghimo ngan nag-estableser hini komo *chartered* nga syudad. Gintatawag ini nga "Zamboanga Hermosa" (Mahusay nga Zamboanga) ngan han una gintawag nga "El Orgullo de Mindanao" (An Parayaw han Mindanao)

## Mga Baranggay

An Syudad han Zamboanga ginbahin ngadto hin kasiaman kag walo (98) nga mga baranggay:


*Abong Abong 
*Arena Blanco 
*Ayala 
*Baliwasan 
*Baluno
*Boalan
*Bolong
*Buenavista
*Bunguiao
*Busay
*Cabaluay
*Cabatangan
*Cacao
*Calabasa
*Calarian
*Camino Nuevo
*Campo Islam
*Canelar
*Capisan
*Cawit
*Culianan
*Curuan
*Daap
*Dita
*Divisoria

*Dulian (Upper Bunguiao)
*Dulian (Upper Pasonanca)
*Guisao
*Guiwan
*Kasanyangan 
*La Paz
*Labuan
*Lamisahan
*Landang Gua
*Landang Laum
*Lanzones
*Lapakan
*Latuan (Curuan)
*Licomo
*Limaong
*Limpapa
*Lubigan
*Lumayang
*Lumbangan
*Lunzuran
*Maasin
*Malagutay
*Mampang
*Manalipa
*Mangusu 

*Manicahan
*Mariki
*Mercedes
*Muti
*Pamucutan
*Pangapuyan
*Panubigan
*Pasilmanta (Sacol Island)
*Pasobolong
*Pasonanca
*Patalon
*Putik
*Quiniput
*Recodo (formerly La Caldera)
*Rio Hondo
*Salaan
*San Jose Cawa-Cawa
*San Jose Gusu
*San Roque
*Sangali
*Sibulao (Curuan)
*Sinubong
*Sinunoc
*Sta. Barbara
*Sta. Catalina 

*Sta. Maria
*Sto. Niño
*Tagasilay
*Taguiti
*Talabaan
*Talisayan
*Talon-Talon
*Taluksangay
*Tetuan
*Tictapul
*Tigbalabag
*Tigtabon
*Tolosa
*Tugbungan
*Tulungatung
*Tumaga
*Tumalutab
*Tumitus
*Victoria
*Vitali
*Zambowood 
*Zone I
*Zone II
*Zone III
*Zone IV


## Mga Sumpay ha Gawas

* 2000 Philippine Census Information 
* Zamboanga.org nga websayt 
* Zamboangacity.com nga websayt 
* L.A. Zamboanga Times 
* Official City Government Website 
* Philippine Standard Geographic Code 
* Sunstar Zamboanga
* Websayt mahitungod han Syudad han Zamboanga
* Websayt nga mayda detalyado nga kasaysayan mahitungod han kaagi han Syudad han Zamboanga
* Websayt han Syudad han Zamboanga
* Zamboanga Online Classifieds
* Zamboanga City On-line Community 
* Zamboanga City nga Forum 
* Zamboanga Times nga Periodiko 
* Zamboanga Today nga Periodiko 
* Zamboanga Business Directory
Cordova, Sugbo

An **Cordova** (nga puyde gihapon igsurat nga **Cordoba**) usa nga ika-upat nga klase nga bungto ha lalawigan o probinsya han Sugbo ha Butnga nga Kabisay-an nga rehiyon han Kabisay-an ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 34,032 ka tawo ha 6,520 nga panimalay.

An Cordova kabahin han metropolitana nga kahaluag nga tinatawag nga Metro Cebu.

## Mga Baranggay

An Cordova ginbahin ngadto hin napulo kag tulo (13) nga mga baranggay.

* Alegria
* Bangbang
* Buagsong
* Catarman
* Cogon
* Dapitan
* Day-as
* Gabi
* Gilutongan
* Ibabao
* Pilipog
* Poblacion
* San Miguel

## Kitaa Gihapon

*Metro Cebu

## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Compostela, Davao de Oro

An **Compostela** usa nga ikaduha nga klase nga bungto ha lalawigan han Compostela Valley ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 61,667 ka tawo ha 12,151 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Compostela ginbahin ngadto hin napulo kag unom (16) nga mga baranggay.



* Bagongon
* Gabi
* Lagab
* Mangayon
* Mapaca
* Maparat
* New Alegria
* Ngan

* Osmeña
* Panansalan
* Poblacion
* San Jose
* San Miguel
* Siocon
* Tamia
* Aurora


## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Maragusan

An **Maragusan** usa nga ikatulo nga klase nga bungto ha lalawigan han Compostela Valley ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 45,937 ka tawo ha 8,762 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Maragusan ginbahin ngadto hin karuhaan kag upat (24) nga mga baranggay.



* Bagong Silang
* Mapawa
* Maragusan (Pob.)
* New Albay
* Tupaz
* Bahi
* Cambagang
* Coronobe
* Katipunan
* Lahi
* Langgawisan
* Mabugnao

* Magcagong
* Mahayahay
* Mauswagon
* New Katipunan
* New Man-ay
* New Panay
* Paloc
* Pamintaran
* Parasanon
* Talian
* Tandik
* Tigbao


## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Mawab

An **Mawab** usa nga ika-upat nga klase nga klase nga bungto ha lalawigan han Compostela Valley ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 32,003 ka tawo ha 6,694 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Mawab ginbahin ngadto hin napulo kag usa (11) nga mga baranggay.

* Andili
* Bawani
* Concepcion
* Malinawon
* Nueva Visayas
* Nuevo Iloco
* Poblacion
* Salvacion
* Saosao
* Sawangan
* Tuboran

## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Monkayo

An **Monkayo** usa nga ika-syahan nga klase nga klase nga bungto ha lalawigan han Compostela Valley ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 85,830 ka tawo ha 20,238 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Monkayo ginbahin ngadto hin karuhaan kag usa (21) nga mga baranggay.



* Awao
* Babag
* Banlag
* Baylo
* Casoon
* Inambatan
* Haguimitan
* Macopa
* Mamunga
* Naboc
* Olaycon

* Pasian (Santa Filomena)
* Poblacion
* Rizal
* Salvacion
* San Isidro
* San Jose
* Tubo-tubo (New Del Monte)
* Upper Ulip
* Union
* Mount Diwata


## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Montevista

An **Montevista** usa nga ika-upat nga klase nga klase nga bungto ha lalawigan han Compostela Valley ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 33,225 ka tawo ha 6,570 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Montevista ginbahin ngadto hin karuhaan (20) nga mga baranggay.



* Banagbanag
* Banglasan
* Bankerohan Norte
* Bankerohan Sur
* Camansi
* Camantangan
* Concepcion
* Dauman
* Canidkid
* Lebanon

* Linoan
* Mayaon
* New Calape
* New Dalaguete
* New Cebulan (Sambayon)
* New Visayas
* Prosperidad
* San Jose (Pob.)
* San Vicente
* Tapia


## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Nabunturan

An **Nabunturan** usa nga ikaduha nga klase nga klase nga bungto ha lalawigan han Compostela Valley ha Pilipinas. Amo ini an kapital nga bungto han Compostela Valley. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 60,543 ka tawo ha 12,930 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Nabunturan ginbahin ngadto hin karuhaan kag walo (28) nga mga baranggay.



* Anislagan
* Antiquera
* Basak
* Cabacungan
* Cabidianan
* Katipunan
* Libasan
* Linda
* Magading
* Magsaysay
* Mainit
* Manat
* Matilo
* Mipangi

* New Dauis
* New Sibonga
* Ogao
* Pangutosan
* Poblacion
* San Isidro
* San Roque
* San Vicente
* Santa Maria
* Santo Niño (Kao)
* Sasa
* Tagnocon
* Bayabas
* Bukal


## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
New Bataan

An **New Bataan** usa nga ikaduha nga klase nga klase nga bungto ha lalawigan han Compostela Valley ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 42,549 ka tawo ha 8,592 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An New Bataan ginbahin ngadto hin napulo kag upat (14) nga mga baranggay.

* Bantacan
* Batinao
* Camanlangan
* Cogonon
* Fatima
* Katipunan
* Magsaysay
* Magangit
* Pagsabangan
* Panag
* Cabinuangan (Pob.)
* San Roque
* Andap
* Kahayag

## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Mabini, Davao de Oro

An **Mabini** usa nga ikatulo nga klase nga bungto ha lalawigan han Compostela Valley ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 32,058 ka tawo ha 6,524 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Mabini ginbahin ngadto hin napulo kag usa (11) nga mga baranggay.

* Cadunan
* Pindasan
* Cuambog (Pob.)
* Tagnanan (Mampising)
* Anitapan
* Cabuyuan
* Del Pilar
* Libodon
* Golden Valley (Maraut)
* Pangibiran
* San Antonio

## Mga Sumpay ha Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Pantukan

An **Pantukan** usa nga ika-syahan nga klase nga bungto ha lalawigan han Compostela Valley ha Pilipinas. Sumala han census han tuig 2000, mayda ini populasyon nga 61,801 ka tawo ha 13,311 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Pantukan ginbahin ngadto hin napulo kag tulo (13) nga mga baranggay.

* Bongabong
* Bongbong
* P. Fuentes
* Kingking (Pob.)
* Magnaga
* Matiao
* Napnapan
* Tagdangua
* Tambongon
* Tibagon
* Las Arenas
* Araibo
* Tag-Ugpo

## Mga Sumpay ha Gawas

* Philippine Standard Geographic Code 
* 2000 Philippine Census Information
Peñón de Vélez de la Gomera

An **Peñón de Vélez de la Gomera** usa han mga Espanyol nga teritoryo ha Amihanan nga Africa atbang han labnasan han Marruecos (*[[Plaza de soberanía|Plazas de soberanía]]*), upod han mga daplin han dagat nga mga *enclave* han Ceuta ngan Melilla, an isla han Peñón de Alhucemas, Islas Chafarinas ngan an guti-ay nga puro han Isla Perejil.

It Peñón de Vélez de la Gomera nahamutang mga 117 ka km (72.7 mi) ha timugan (salatan-sinirangan) o sureste tikang ha Ceuta, usa nga darudako nga Espanyol nga enclave ha Marruecos. Isla ini han una, pero yana permanente nga nahadugtong han lapyahan han Marrueco pinaagi hin 85 ka milyas (279 feet) nga kahalaba nga estrecho hin baras (usa han mga gihaliputi nga mga linea han kalibutan). Naglalakip ini hin mga 19,000 ka m².

Ginkuha ini han Espanya han 1508 ngan gindumara ha ilarom han Melilla ngan permanente nahailarom han pagkontrola han Espanya tikang han 1564. 

Ha yana, gin-ookupahan la ini hin militar nga *garrison* hin mga 60 ka tawo ngan waray civilian nga populasyon.

## Mga sumpay ha gawas
* Paglantaw tikang ha kalangitan 
* WorldStatesmen- Morocco
Alfredo Gil

Hi **Alfredo Bojalil Gil** (Agosto 15, 1915-Oktubre 10, 1999), kilalado gihapon ha iya agnay nga **El Güero**, usa nga magkaranta ngan nagtukod nga miyembro han trio hin musika, nga amo an Trio Los Panchos. Komo api han Los Panchos, hiya an ikatulo nga boses nga amo an natokar han *requinto*, usa nga gamay nga sista.

## Kitaa Gihapon
*Los Panchos
*Chucho Navarro

## Sumpay ha Gawas
*Pakli hin Biyograpiya ni Alfredo Gil ha Opisyal nga Websayt han Trio Los Panchos. Ha Kinatsila
Chucho Navarro

Hi **José de Jesús Navarro Moreno**, (Enero 20, 1913 - Disyembre 23, 1993), kilalado gihapon ha iya ngaran ha entablado nga **"Chucho" Navarro**, usa nga magkaranta ngan nagtukod nga miyembro han grupo nga Trio Los Panchos. Hi Chucho Navarro amo an ikaduha nga tingog dida han trio, nakanta han harmoniya ngan natokar hin gitarra o sista. Nagpadayon hiya pagkanta komo ikaduha nga tingog han Los Panchos hangtod han iya pagtalikod hin kadayonan han 1993.

## Kitaa Gihapon
*Los Panchos
*Alfredo Gil

## Sumpay ha Gawas
*Pakli hin Biyograpiya ni Chucho Navarro ha Opisyal nga Websayt han Los Panchos. Ha Kinatsila
Maragtas S. V. Amante

Hi **Maragtas S. V. Amante** usa nga kilalado nga kontemporaneo nga manunurat ha Kinaray-a nga Binisaya.
Serbia

An **Serbya** o **Serbia** (***Република Србија***) usa nga nasod ha Europa.  An kapital hini amo an syudad han Belgrade.
Montenegro

**Montenegro** (***Република Црна Гора***) usa nga nasod nga Europa.  An kapital hini amo an syudad han Podgorica.
Barein

An **Barein** o kundi man **Bahrain** ( **' ), nga an opisyal nga ngaran **Ginhadi-an han Barein** (puyde liwat **Ginhadi-an han Bahrain**  **'), usá nga nasod nga purô ha Gulfo han Persia. Nahihimo an soberano nga estado hin guti-ay nga kapurupod-an nga nahabutnga palibot han Purô han Barein, nga nahamutang ha butnga han rawis han Qatar ngan han dumagsaan nga labnasan han Saudi Arabia, nga diin nahasumpay iní han 25 ka kilometro (16 ka milyas) nga Kalsada ni Hadi Fahd. An kamolupyohan han Barein mga 1,234,561 (c. 2010), upod in 666,172 nga mga diri-nasyonal. An Barein, 780 nga kwadrado nga kilometro (300 nga kwadrado nga milyas) hin kadako, nga naghihimo iní nga ikatulo-nga-gigutiayi nga nasod ha Asya sunod han Maldivas ngan Singgapura. An syudad han Manama amo an pamunuan ngan gidakoi nga syudad.

An Barein amo an sityo han kahadto nga sibilisasyon han Dilmun. Kilalado iní tikang han kahadto tungod han mga panagatan hin mutya o perlas, nga ginkikita nga amo an gimaupayi han kalibotan kutob han ika-19 nga gatostuig. An Barein amo an mga sarusayo nga mga lugar nga nagkarawat han Islam, han 628 AD. Sunod hin panahón hin Arabo nga pagdumara, ginpamunuan an Bahrain han Imperyo Portuges tikang 1521 kutob han 1602, nga diin ginsakop iní ni Shah Abbas I han dinastiya Safavid ha ilarom han Imperyo Persa. Han 1783, an katulinan han Bani Utbah nagsakop han Bahrain tikang kan Nasr Al-Madhkur ngan tikang hiní nga panahon, ginpamunuan iní han Al Khalifa nga hadianon nga panimalay, nga diin hi Ahmed al Fateh am an syahan nga *hakim* han Barein.

Han mga urhe nga bahin han gatostuig han mga 1800s, pagsunod hin mga sunodsunod nga mga kasabotan upod han mga Britaniko, nagin protektorado an Barein han Reino Unido. Han 1971, nagdeklara hin paglugaríng an Barein. Kasanhi anay ini nga emirato, han 2002 gindeklara iní nga Islamiko nga monarkiya nga konstitusyonal. 

Han 2011, nakatagamtam an nasod hin mga protesta nga na-inspirar han Arab Spring han rehiyon. An naghahadi nga hadianon nga panimala han al-Khalifa han Barein gintahapan ngan ginpakaraot tungod hin mga abuso hin katungdanan hin katawhan, upod in pagpriso, pagkastigo ngan pagbitay hin mga disidente, mga tawo hin oposisyon ha politika ngan an mayoriya nga Shia nga Muslim nga kamolupyohan.

Ginpadukwag han Bahrain an syahan nga ekonomiya katapos-hin-lana o *post-oil* nga ekonomiya ha Gulfo han Persia, an gindangatan tikang hin mga dekada hin pag-invest ha mga sektor hin banking ngan turismo; damo han mga gidako-i nga institusyon hin panalapi mayda presensya ha pamunuan han nasod. Sugad man, mayda iní hataas nga Human Development Index ngan ginkikilala iní han World Bank nga usá nga hitaas-in-ganansya nga ekonomiya. Api an Bahrain han Nasyones Unidas, Non-Aligned Movement, Arab League, Organisation of Islamic Cooperation ngan han Gulf Cooperation Council.

## Mga pinambasaran
Antonio Abad

Hi **Antonio Abad** (1894-1970) usa nga maniniday, fictionista, dramatista ngan ensayista tikang ha Cebu, ha Butnga nga Kabisay-an nga rehiyon han Kabisay-an ha Pilipinas. Kilalado hiya nga usa nga nangunguna nga Bisaya nga manunurat ha Kinatsila. Usa hiya nga makarit ha costumbrismo (lokal nga kolor) ngan hin forma hin pagsaysay nga tinatawag nga instantanea o rafaga. Nagdaog hiya han Premio Zobel han 1928 ngan han 1929. Usa hiya nga propesor ha Far Eastern University ngan ha University of the Philippines, nga diin hiya nagtutdo hin Kinatsila ngan usa han mga nagtukod han Departamento han Espanyol (yana Departamento han mga Europeo nga Yinaknan).

## Mga Nobela
* *El Ultimo Romantico*, 1929, Premio Zobel.
* *La Oveja de Nathan*, 1929, Premio Zobel.
* *Dagohoy*, 1939, *Concurso Literario de la Mancomunidad Filipino*.
* *El Campeon*, 1939, Commonwealth Literary Award.
* *La Vida Secreta de Daniel Espena*, 1960, an kataposa nga Pilipino nga nobela nga ginsurat ha Kinatsila.

## Reperensya
* Visayan Literature page —defunct
Pedro Bucaneg

Hi **Pedro Bucaneg** (Marso 1592 – circa 1630), usa nga buta nga maniniday, amo an ginkilala nga nagsurat han Ilokano nga epic Biag ni Lam-ang (*Kinabuhi ni Lam-ang*). Hi Bucaneg an sinisiring nga amay han Ilokano nga literatura.

## Kitaa Gihapon
* Epic nga mga siday nga Pilipino
* Ilokano nga mga manunurat
* Literatura nga Pilipino

## Sumpay ha Gawas
* Biyograpiya ni Pedro Bucaneg
Augurio Abeto

Hi **Augurio Abeto** usa nga kilalado nga ensayista ha Hiligaynon dida han Bulawan nga Panahon han Hiligaynon nga Literatura (1920-1940).  Hiya an nagsurat han Hiligaynon nga kanta nga *Dalawidaw*.

## Reperensya
* Visayan Literature page —defunct
USS Wisconsin (BB-64)

An **USS ''Wisconsin'' (BB-64)** usa nga ''Iowa''-nga klase nga battleship, ngan ikaduha nga barko han United States Navy nga ginngaranan ha dungog han U.S. nga estado han Wisconsin. Ginhimo ini ha Philadelphia Navy Yard, ngan ginlansar dida han Disyembre 7 1943.
Las Meninas

An ***Las Meninas*** , (tinatawag gihapon nga ***La Familia de Felipe IV***) ginpintura dida han 1656, amo an pinakasikat han mga buhat han Espanyol nga pintor nga hi Diego Velázquez. Adto ini ginhipos ha Museo del Prado ha Madrid. 

## Kitaa Gihapon
* Diego Velázquez
* Velázquez - La Kabala y Las Meninas
Batuan, Masbate

An **Batuan** usa nga ikalima nga klase nga bungto sa lalawigan san Masbate sa Pilipinas. Sumala san census san tuig 2000, mayda ini populasyon nga 12,038 ka tawo sa 2,529 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Batuan ginbahin ngadto sin napulo kag upat (14) nga mga baranggay.

* Burgos
* Canares
* Cambañez
* Costa Rica
* Danao
* Gibraltar
* Mabuhay
* Matabao
* Nasandig
* Panisihan
* Poblacion
* Rizal
* Royroy
* Sawang

## Mga Sumpay sa Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Cataingan

An **Cataingan** usa nga ikatulo nga klase nga bungto sa lalawigan san Masbate sa Pilipinas. Usa ini san mga bungto sa Masbate nga Binisaya nga Sinugboanon an lumad ngan tuminongnong nga pinulongan san katawhan.  Sumala san census san tuig 2000, mayda ini populasyon nga 46,593 ka tawo sa 9,310 nga panimalay.

## Mga Baranggay

An Cataingan ginbahin ngadto sin katloan kag unom (36) nga mga baranggay.



* Abaca
* Aguada
* Badiang
* Bagumbayan
* Cadulawan
* Cagbatang
* Chimenea
* Concepcion
* Curvada
* Divisoria
* Domorog
* Estampar

* Gahit
* Libtong
* Liong
* Maanahao
* Madamba
* Malobago
* Matayum
* Matubinao
* Mintac
* Nadawisan
* Osmeña
* Pawican

* Pitogo
* Poblacion
* Quezon
* San Isidro
* San Jose
* San Pedro
* San Rafael
* Santa Teresita
* Santo Niño
* Tagboan
* Tuybo
* Villa Pogado
* 

## Mga Sumpay sa Gawas

*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information
Talaan hin mga Mangulo han Pilipinas

Ini in kumpleto nga **talaan** o **lista hin [[Mangulo han Pilipinas|mga Presidente o Mangulo han Pilipinas]]** nga amo an napulo kag upat (14) nga mga nangulo hin estado ha kaagi han Pilipinas. Naglalakip ini nga lista hin mga Presidente nga gin-inagurar nga **Presidente han Pilipinas** katapos han ratipikasyon hin konstitusyon nga nagklaro pagdeklara han pagkaada han Pilipinas.

Para han mga namuno han Pilipinas ugsa han ratipiskasyon han 1899 nga Batakang-Balaod, kitaa iton Kapitan-Heneral han Pilipinas. Para han mga namuno han Pilipinas ugsa han ratipikasyon han 1935 nga konstitusyon, kitaa iton Gobernador-Heneral han Pilipinas.

Tigamni nga an mga Presidente ha ilarom han Mankomunidad han Pilipinas (Philippine Commonwealth) ilarom han Amerikano nga pagdumara, ngan an kanan Ikaduha nga Republika iginsisiring nga puppet nga gobyerno han Hapones dida han Gyera Pankalibotan II.

## Mga mangulo

## Mga tigaman

*Mga ubos nga tigaman*

*Iba pa nga mga tigaman* 

## Mga pinambasaran

## Mga estadistika
* Mga Sugbong-Mangulo nga nagsunod ha pagka-Mangulo
*# Sergio Osmeña (1944)
*# Elpidio Quirino (1948)
*# Carlos P. Garcia (1957)
*# Gloria Macapagal-Arroyo (2001)

* Mga Mangulo nga na napili hin otro ha pinili-ay
*# Manuel L. Quezon (1941)
*# Ferdinand Marcos (1969, 1981, 1986)

* Mga Mangulo nga napili ha pinili-ay samtang nagsisirbe han nahabilin nga panahon-hin-pag-alagad han nanguna
*# Elpidio Quirino (1949)
*# Carlos P. Garcia (1957)
*# Gloria Macapagal-Arroyo (2001)

## Mga kasarigan
* Office of the (Philippine) President 
* The Philippine Presidency Project 

## Kitaa Gihapon
* Sugbong-Mangulo han Pilipinas
* Primer-Ministro han Pilipinas (waray yana)
Flash Elorde

Hi **Gabriel "Flash" Elorde** (Marso 25, 1935 - Enero 2, 1985) usa nga boxingero tikang ha Pilipinas.

Hi Elorde amo an WBC Junior lightweight (Super Featherweight) nga kampeon tikang han Marso 20, 1960 tubtob Hunyo 15, 1967 ngan WBA Super featherweight nga kampeon tikang han Pebrero 16, 1963 hangtod Hunyo 15, 1967 nga amo nga hiya an gima-iha-i nga nagkapot han titulo nga world junior lightweight nga kampeon (pito ka tuig ngan tulo ka bulan). Nakalabaw gihapon hiya hin puntos han makarit nga featherweight kampeon nga hi Sandy Saddler han 1955 hin usa nga pag-atubang nga *non-title bout*. Han 1956 inmatubang hin otro hiya kan Saddler, ngan hini nga panahon an ira pag-atubang para han kan Saddler featherweight nga titulo, pero hi Elorde napilasan in mata ngan napirde dida han away dida han ika-13 nga ronda nga TKO.

Hi Elorde nakig-atubang gihapon han lightweight nga kampeon nga hi Carlos Ortiz para han iya titulo hin makaduha ka beses. Ginpirde hiya hinin duha ka okasyon ni Ortiz han ika-napulo-kag-upat (ika-14) nga ronda.

Nagretiro hi Elorde mga mayda record hin 87 ka daog (33 nga KO), 27 nga pirde ngan 2 ka tabla ngan ginngaranan hiya nga amo an "the greatest world junior lightweight boxing champion in WBC history" (an pinakaharangdon nga world junior lightweight boxeo nga kampeon han kaagi han WBC) han 1974.

Tinmalikod hin kadayonan hi Flash Elorde han Enero 2, 1985.

Han 1993, hiya an nagin-syahan nga Asyano nga gin-induct ngadto han nahibase-ha-Nueva York nga International Boxing Hall of Fame. Iginkilala gihapon hiya ngadto han World Boxing Hall of Fame.

## Kitaa Gihapon
* Lista hin mga lalake nga boxingero
* Lista hin mga WBC world champion
* Lista hin mga waray kaduda nga kampeon ha boxeo

## Mga Sumpay ha Gawas
* Boxeo nga record han kahimtang ni Flash Elorde
*Philboxing.com - Gabriel "Flash" Elorde
Afganistan

An **Afganistan** o kundi man **Afghanistan** (kaluwás ha Ininglis ; Pashto/Dari: , Pashto:  , Dari:  ) nga an opisyal nga ngaran **Republika Islamika han Afganistan** (***د افغانستان اسلامي دول > Da Afghanistan Islami Dawlat; دولت اسلامی افغانستا > Dolate Eslâmie Afghânestân***; Iningles: *Islamic Republic of Afghanistan*; Kinatsila *República Islámica de Afganistán* o *Estado Islámico de Transición de Afganistán* ) usa nga sirado hin dagat nga nasod nga nahamutang ha Salatan-nga-Butnga nga Asya.. Ginsasapitan an Afganistan han Pakistan ha sidlangan ngan salatan; han Iran ha katundan; han Turkmenistan, Uzbekistan, ngan Tajikistan ha amihan; ngan ha hirayo nga dumagsaan, han Tsina. Na-okupar ini hin , ngan usá ini nga nasod nga damo hin kabugkiran ngan mga patag ha amihan ngan ha habagatan. An syudad han Kabul amo an pamunuan o kapital ngan amo gihapon an gidako-i nga syudad han nasabi nga nasod.  An kamolupyohan hiní 32 ka milyon, nga an kaurugan hini mga ethniiko nga mga Pashtun, mga Tajik, mga Hazara ngan mga Uzbek.

## Etimolohiya
An ngaran nga *Afghānistān* () gintutuohan nga sugad ka maiha han ethnonimo nga ''Afghan'', nga gindokumenta dida han ika-10 nga gatostuig nga barasahon hin heyograpiya *[[Hudud ul-'alam]]*. An gamot nga ngaran "Afghan" gingamit  ha kaagi hin pagtudlok hin usá nga api han ethniko nga mga Pashtun, ngan an suffix "-stan" nangangahulogan "lugar han (mga)" ha Pinersa. Sugad man, an ngaran nga Afghanistan o Afganistan nangangahulogan nga *tuna han mga Afghan* o, kun ha ispesipiko nga pagtudlok ha kaagi, ha *tuna han mga Pashtun*. Bisan pa man, an moderno nga Konstitusyon han Afghanistan nasiring nga "[a]n pulong nga Afghan gagamiton pagtudlok ha tagsa bungtohanon han Afghanistan."

## Mga lalawigan ha Afganistan

## Mga tigaman

## Pinambasaran

## Dugang nga barasahan

;Mga artikulo

*Meek, James. Worse than a Defeat.* London Review of Books,* Vol. 36, No. 24, December 2014, pages 3–10 

## Mga sumpay ha gawas

* Office of the President
* 
* 
* 
* 
* Research Guide to Afghanistan