Addjectif

thumb|Kékes egzimpes 
Èn **addjectif**, c' est on mot ki mostere ene sacwè so on no k' i va avou.

## Addjectifs djondreces et sudjetreces
Èn addjectif djondrece u addectif epitete, c' est èn addjectif metou djusse djondant l' no, divant u après.

L' addjectif sudjetrece u atribut si rapoite å sudjet, mins gn a l' viebe «esse» u des pareys a lu (dimorer, dimani, divni) etur les deus.

## Acoird
### Addjectifs djondreces metous padvant
I s' acoirdèt todi avou l' sustantif metou padrî:
#### Omrin pluriyal
A l' omrin pluriyal, on radjoute ordinairmint on S.
:*on bea spectåke / des bea*'s** efants.
Mins gn a nou candjmint po ls addjectifs k' ont ddja on S å coron:
:''èn amitieus gamén; des spepieus egzercices.
==== Femrin singulî ====
Å femrin singulî, on radjoute ordinairmint on E.
:''on clapant live / ene forfant**e** bistoke.
Mins n' a pont d' candjmint po ls addjectifs k' ont ddja on E å coron
:''on banåve bwès / ene amiståve kimere.
Pacô, on ristitche ene lete etimolodjike…
:''on nov**ea** velo / ene nov**ele** oto
:''on betch''ou'' nez / el betch''owe'' rotche
…u rcandjî l' cene k' est ddja la:
:''on blan**c** tchvå / li blan**ke** dame
:''on tchén raez**if** / ene lexhe raez**ive**

==== Femrin pluriyal ====
 «[[Coron -ès des addjectifs femrins pluriyals metous padvant]]»
Ordinairmint, e femrin pluriyal, on radjoute on coron -ès (a l' omrin). 
:''on ptit manaedje / des ptit**ès** måjhons
:''on stroet tchmin / des stroet**ès** voyes
Mins, s' i gn a ddja E å coron, c' est cist E la ki dvént è; dj' ô bén, avou cist E la å coron d' l' omrin…
:''on pôve om**e** / des pôv**ès** djins
... u do femrin:
:''ene bel**e** kimere / des bel**ès** åmayes.

=== Addjectifs djondreces metous padrî ===
Les minmes rîles po les troes prumîs cas
:''li drapea almand / les sôdårs almand**s**
:''on terén scaw**é** / ene waide resser**êye**
:''on plat nåcion**å** / li fiesse nåcion**åle** 

=== Addjectifs sudjetreces  ===
I s' acoirdèt avou l' sudjet.
et avou l' sudjet po les addjectifs sudjetreces.
:''Li saetch est plin / Li vatche est plin**ne**.
:''Il esteut todi buz**é** dins l' carcul / Vos troes feyes sont tertotes buz**êyes**.

== Les addjectivires ==
C' est ene troke di mot metowe e l' plaece di l' addjectif.

Les addjectifs calkés lanawaire do francès sont cobén replaecîs pa des [[addjectivire]]s ki sounèt pus walon.
:''On djouweu d' tenisse **del Novele Zelande** (pus plaijhant ki …neyozelandès).
:''Li navuron **del cawe** d' on pexhon (mî ki li li naedjwere cawrece).

== Nos addjectivreces ==
Des nos k' i gn a (leu, tchén, ome) polèt esse eployî come des addjectifs, et sont adon lomés **nos addjectivreces**.
:''Ni soeye nén **tchén**, dene lyi 100 uros. (= tchitche, pice-crosse)
:''Il est tins por lu d' divni **ome**. (= råjhnåve, serieus)
:''Ele n' a k' 13 ans ey elle est ddja **comere**. (= elle a ddja ses [[regues (kimere)|regues]])
:''Il est **leu** (= lourd, biesse)
:''Il est si **bådet** (= tiestou, buké)
:''Il est **pourcea** po djåzer (= i cåze måhonteuzmint).
:''Elle est si **vatche*' k' ele n' est pout pus (= cerijhî d' viyaedje)

== Plaeçaedje di l' addjectif djondrece ==
 [[Plaeçaedje di l' addjectif djondrece]]
E [[walon]], li [[plaçaedje di l' addjectif]] djondrece n' est nén otomatike.

Po les cminceus et les cminceuses, on dit sovint, po fé åjhey, ki l' addjectif, e walon, si mete divant l' no come dins les lingaedjes tîxhons, dabôrd k' e francès, on l' mete padrî. 

Po dire li veur, li [[plaeçaedje di l' addjectif]] est ene miete målåjhey e walon.
 
== Addjectif femrin pluriyal metou padvant ==
E walon, l' addjectif femrin pluriyal metou padvant l' no apice ene [[cawete -ès]].

== Rimetants et sormetants ==
*  [[rimetaedje (croejhete)|rimetant addjectif]]
*  [[sormetant addjectif]]

== Alére ==
* [[L. Remacle]] (1952) *Syntaxe du parler de La Gleize'', T. I., pp 146-165.

## Hårdêyes difoûtrinnes
*  Les addjectifs (e fancès, dins l' Grosse Croejhete).
* Les addjectifs (e walon dins l' pitite croejhete).
* Sicole so les addjectifs di coleur (tot pårtant d' egzimpes e l' inglès).
* sol Wiccionaire
** 
*** 
**