Li bea bouket (tchanson)

**Li bea bouket** (***Li bia bouquet***), ki l' prumî tite, c' esteut «***Li bouquet delle mariée***» (**Li bouket del mariêye**), c' est ene tchanson e walon sicrîte et compôzêye pa Nicolas Bosret. 

Elle a stî eplaideye e 1857, po-z esse tchantêye pal Soce Moncrabeau.

Elle a divnou li «tchant nåcionå» des Namurwès. Adon, c' est l' mwaisse tchanson des fiesses del Walonreye.

## Cåzaedje del tchanson
### e rfondou walon

### mwaisse modêye

### ôte modêye do 19inme sieke
Li mwaisse modêye a stî scrîte divant l' sistinme Feller.

**Rifrin**
C'est d'mwin li jou di m'mariatche,
Aprètez, aprètez tos vos bouquèts,
Vos les mettro au coirsache
Des bauchell**e**s do banquet.
…
  
**Couplets**

Ça sti one saquwès d'drôle
L'ote-fi j'aveûve on'crôle
Tot aspoûyi
Dj'allès soki
L'âmour vint m'rewéi.

C'èsteûve mi ptit'Mâriye
Come el'esteûve djolie
Quén imbaras
ça sti c'djoû-là
Qui dj'a siné l'contract.

Adiè totes mès folies
Dj'intèr dins l'confrériye
C'èst-st-à l'ôté
Qui dj-vas djûrer
Amour, fidélité

C'est d'mwin qui dj'boute à pièce
Adiè tote li djonesse
Po cominçi
D'jî m'vas satchî
A l'cwâde à tot spiyî

### e scrijhaedje Feller
E sistinme Feller come apliké ås Relîs namurwès e 1937. 

## Esplikêyes
Dins l' prumî coplet, «dj' aveu ene crole» vout dire k' il esteut sô. I s' aspoyive sol candlete, presse a s' essocter, cwand i veya si feme a divni. Çou ki rewoeya.

Dins l' deujhinme coplet, «ké-n imbaras» vout dire k' i gn aveut bråmint do rmowe-manaedje cwand il a stî al comene siner l' ake di mariaedje.

Dins l' troejhinme coplet, i dit k' i mousse dins l' confréreye (des djins maryîs), çou k' est clawé pal mariaedje a l' eglijhe (a l' åté).

Li cwatrinme coplet, i dit k' i va s' apîçter, come les poyes ki rintrèt al nute so leu djoke. Si djonnesse, la k' i rôbaléve tocosté, est bén evoye. Et i va fé ene fiesse avou les djonnes do viyaedje u do coulot. Prinde ene grande coide, et fé deus ekipes: les omes maryîs d' on costé, et les djonnes omes di l' ôte. Come di djusse, i s' va mete do costé des maryîs, et saetchî timpesse sol coide, po k' les maryîs vinkixhexhe les nén-maryîs. Ôtrumint, kécfeye ki s' mariaedje ni serè nén ureus. Va-z è vey !

## Shuvance
L' istwere di l' askepiaedje del tchanson a stî raconté dins ene operete «L' istwere do bea bouket», sicrîte pa Jules Evrard e 1945. Li live a rexhou po les fiesses di Walonreye li 15 di setimbe 1945. Les pårticions da Nicolas Bosret î ont stî rarindjeye pa Nesse Montellier.

## Corwaitaedje do walon
### Li mot «bouket»
Come tos les prumîs scrijhaedjes e walon, li scrijheu ni rcwirt gote s' i gn a nén des mots pus tipikes dins èn ôte accint do walon. Li mot «bouket» si dit eto «busket» eyet «doket» dins des ôtès coines del Walonreye.

### Croejhete
Pol croejhete, on rilevrè l' eployaedje d' on NDIE (passé simpe) francès dins l' prumî coplet.
:L' amour *vint* m' rewoeyî.
Dins l' minme fråze, on n' uze nén del rîle des aidants viebes. Ele sereut, miersipepieuzmint:
:L' amour mi vna rewoeyî.
Mins gn åreut la on pî d' trop eneviè l' muzike.

### Halcrosses E
Come dins l' tchanson e francès, di ç' tins la, on prononcive les halcrosses E, pår å mitan del fråze:
:*Des båshel*'es** do banket (/dɛ‿bɔːʃɛl**œ**‿dɔ‿bãkɛ/)
E 20inme sieke, on veya evi leu prononçaedje ådvins do vers (tot e laixhant sovint li prononçaedje al fén do mot, avou adon ene note so on halcrosse E). Li fråze voci ådzeu esta rcandjeye insi:
:''Des båsheles **di nosse** banket (/dɛ‿bɔːʃɛl‿**di‿nɔs'''‿bãkɛ/)
Li tchantaedje metou so les Cmons a bråmint rsaetchî les halcrosses E å coron des mots (mins nén tertos).

### Belès ratourneures
Mins gn a eto des belès ratourneures, come:
*  (, )
* 

## Hårdêyes difoûtrinnes
* Ene pådje sol bea bouket 
*  (mwaisse modêye, avou pårticion et oyåve muzike, et des hårdêyes viè les ôtes ortografeyes)

## Pî-notes