Modiene famile

[vignette|Li logo do [rîlêye-fime e lingaedje d' oridjene.]]
**Modiene famile** (e-n inglès *Modern Family*), c' est on rîlêye-fime amerikin  di 11 rîlêyes.

## Istwere
Li tchinne amerikinne ABC a yeu l' idêye di mete so pî ci fouyton tévé ci, e 2009. Li produjhaedje do rîlêye-fime a stî staté après les 11 rîlêyes, e 2019.

El Beldjike, ***Modern family*** a passé al televuzion dins les deus costés do payis. El Waloneye, elle a passé so RTL-TVI, adon k' e Flande, c' esteut aprume so Q2. Asteure, el Flande, c' est sol varyisté flaminde del tchinne amerikinne Comedy Central.

## Sudjet
Dins l' fime, i gn a aprume troes forveyowès familes, poy cwate, ki sont aparintêyes, et i shonne k' ele dimeurnut so l' minme sitrêye.

## Personaedjes
### Prumî manaedje
vignette|Ene pårteye des acteurs ey actresses.
Po cmincî, gn a Djaiy Pritchett (ingl. *Jay*), on vî ome. Il a deus grands efants: Mitchî *(Mitchel)* et Claire, k' il a yeu avou s' prumire feme Dedêye *(Dede)*, k' il est dismaryî d' avou. Li Djaiy s' a rmaryî avou ene djonne comere colombyinne, Gloriya *(Gloria)*, et il acléve li råpén d' citlale, Manî *(Manny)*. Djaiy a stî patron d' ene kipagneye ki fwait des dresses, et esse foirt sitou d' s' awè basti ene veye avou ses mwins da lu. Il est todi wårdiveus, et on l' voe si rapinser, paski çou k' i s' passe åtoû d' lu candje ses totès fwaitès idêyes. Come il aveut sitî foû måjhon cwand ses deus efants da lu avént sitî ptits, et n' nén prinde sogne d' els aclever, adon asteure i s' forboute po bén aclever s' fiyåsse Manî, et poy l' efant k' il årè avou Gloriya, et ki s' lome Djôzef (ingl. *Joseph Fulgencio* ou *Joe*). Gloriya a stî mineuse di tacsi, mins bråmint des omes el waitnut avou des beas ouys vêyanmint k' elle est foirt nozêye, mins asteure elle est mere al måjhon. Manî est on efant ki tuze come on grand. Tofer, gn a Dedêye et l' ancyin ome da Gloriya, ki s' lome Zavî *(Javier)*, ki vegnnut di tenawete cweri des mizeres al famile. Djaiy a des rujhes avou ses deus beas-fis, ki n' sont måy bén assez por li. Gloriya a eto des rujhes avou les mayons di s' fi. Li manaedje a eto ene lexhe, Stela, ki l' feme voet evi, eyet l' ome voltî, come s' elle åreut sitî s' feye.

### Deujhinme manaedje
Li deujhinme famile, les Dunphy, c' est Claire (li feye da Djaiy et Dedêye), avou s'-t ome Fil *(Phil)*. Il ont troes efants: Haileye *(Haley)*, Alecse *(Alex/Alexandra)*, et Luk *(Luke)*. Claire a stî a l' unif, poy elle a ratindou famile, et s' a rade maryî avou Fil, ki ses parints voeyént evi, tot sondjant k' il aveut bouxhî l' cårire di leu feye evoye. Po fini, Claire est mere al måjhon, et Fil boute come vindeu d' måjhons. Poy, Claire ripudrè l' kipagneye di s' pa Djaiy, cwand Djaiy pudrè s' ritraite. Haileye est foirt biesse, et n' sondjî k' a s' amuzer. Alecse est ene pitite syinceuse, ki ses parints n' savnut préjhî come i fåt. Luk inme bén s' amuzer avou s' pa; pa des côps il est foirt biesse, mins sovént i tire si plan meyeu k' les grandès djins. A on moumint dné, li fåve ri rpete, et Haileye ratinde famile a s' toû, adon ki s' mere Claire voet evi s' bea-fi Dilane *(Dylan)*. Claire a tofer des rujhes avou s' bele-mere Gloriya, k' a l' minme ådje, a pô près, ki leye.

### Troejhinme manaedje
Li troejhinme famile, c' est Mitchî (li fi da Djaiy et Dedêye), avou s'-t ome Cam, k' ont afyî ene båshele do Vietnam, ki s' lome Lili *(Lilly)*. Cam aveut grandi al cinse å Missouri, et wårder des manires di cinsî. Il est pere al måjhon. Mitchî est pårlî di s' mestî. Lili shonne eto foirt sûtêye po s'-t ådje, et tofer pus avanciveuse ki ses parints.

### Cwatrinme manaedje
Po fini, Haileye et Dilane ont ene djermale, Djôr *(George)* et Popeye *(Poppy)*. Haileye n' a todi pont d' diplome, mins Dilane va a scole po divni sognant. Come li novele famile n' a pont d' cwårs, c' est Claire et Fil k' atoetnut les djonnès djins. Come Hailey ratindeut, il a falou k' leye et Dilan si mariénxhe rade moucheytiveuzmint, ene miete come ses parints lanawaire.

## Sipoûles

Tchaeke fime-boket a ses ptitès spoûles, avou èn acsegnmint al difén. Po l' fime tot etir, li grande sipoûle, c' est l' timp ki passe: des djins aviyixhnut, des ôtès vegnnut å monde, pacôps des personaedjes di deujhinme botnire mournut. Mins çou k' on voet dispoy li prumire disk' al dierinne rîlêye, c' est ene djermêye di gaméns ki crexhe, et tourner a grandès djins, fén a-z aclever zels minmes des efants. Les personaedjes ont des laids costés, ey on lzès voet s' rabouni al dilongue. Åd contråve, les parints ont fwait des biestreyes dins leu djonnesse, et i volnut aschouwer leus efants, mins po fini les efants rotnut ezès smeles di leus parints.

## Corwaitaedje
vignette|Bele-mere, feyåsse et fiyåsse.
Li fime ni tént avou nouk sistinme politike, nén schayetmint todi. Les personaedjes riprezintnut des tuzas k' i gn a, mins come i sont metous n' onk padvant l' ôte, nouk ni såreut dmorer èn aschatî. Les spoûles di tchaeke fime-boket poûsnut les personaedjes a dner droet ôtes, et s' si rapinser pacôps. Afeye, on personaedje a ses droetès lenes, mins gn a des laidès afwaires ki s' pasnut, et l' personaedje ni såreut pus schoûter ses prôpès droetès lenes, ey adon i lyi fåt candjî d' idêye.

### LGBT
Li spoûle di *Modiene famile* est assez avanciveuse po çou k' est des LGBT. Ene des copes do fime, Mitch et Cam, c' est deus omes, k' afeynut ey aclever ene båshele. E-n èn boket do fime, ki s' passe do timp ki l' mariaedje po tertos a stî clawé ezès lwès, li cope si mareye, et c' est ene des sipoûles d' ene rîlêye tot etire do fime. Des ôtes personaedjes di deujhinme et troejhinme botnire ki sont gaiys et lesbyinnes aparexhnut al dilongue.

### Adire d' ådje e mariaedje

Li fime casse nete l' idêye ki, si ene djonne nozêye comere si marieye avou èn vî ome, c' est todi po les cwårs. Neni; vaici Gloriya raconte todi les ponants et les djondants douvént k' ele voet Djaiy voltî; minme si les cwårs di l' ome ni sont nén a taper pås finiesses, elle est ureuse e manaedje; d' alieur, elle a ddja metou des liårds so l' costé. On vout dire ki l' fime fwait les djins candjî d' idêye so ç' sudjet la. Gn a eto des personaedjes di deujhinme botnire, ene cope, *Fernando* et *Pepper*, ki c' est co on djonne nozé latino ki s' marieye avou on vî ritche djwif amerikin, et nén po les çanses.

### Raparintêye (rafwaite) famile
Gn a bråmint des renondés manaedjes. L' idêye des disvoircîs (ou des vefs) ki s' rimareynut et rfé leu veye rivént tofer. Djaiy acleve Manî, c' est l' fi d' si feme, disk' a l' vey tot si voltî ki s' il åreut sitî la lu. Cam et Mitch aclevnut leu neveu, paski l' metchante mere est e prijhon, et ki l' pa est so tchamps so voyes ey afeye e prijhon eto.

### Comeres ovrer
Li tinme del feme ki n' overe nén est ratakêye d' ene ôte manire. Claire est pus diplomêye ki s'-t ome; s' ele n' overe nén po on timp, c' est po aclever les efants. Poy cwand ele ricmince a bouter, elle a des rujhes po s' fé respecter. Gloriya a stî tacsiteuse, on "mestî d' ome", mins après ele n' overe pus, po aclever ses efants. Purade ki d' taper l' hate so l' idêye del mare al måjhon, li fime el rafoircixh å stitchî
Cam, on personaedje k' est pere al måjhon.

### Etrindjirs
Les etrindjirs, foirt avant les latinos, sont bén corwaitîs. Po fini, gn a nolu did zels ki fouxhe nawe ou måhaitî.

### Noers ey aziatikes
E fime, gn a des blancs ki saynut d' awè des soçons noers. Les noers sont mostrés sovént come des djins des minmès nanxhes ki les blancs. Gn a pont d' gueto. On valet noer si rtrouve e-n ene famile d' ascoye emon ene cope fwaite d' on djwif achkenaze et d' on latino, et l' efant, dedja assez grand cwand il avént, est on fén betch a môde di ses parints d' ascoye.

On personaedje del prumire botnire, Lili, est aziatike. E fime, on mostere comint k' les amerikins di stok aziatike, ça ls anoye s' on les revoye todi ås raecenes.

### Siplacas
vignette|Filmaedje.
*Modiene famile* wåde bén sacwants splacas. Mitchî, on gaiy, a todi veyou li spôrt evi. Cam, si-t ome (ôte gaiy), creye et s' dislaminter tofer. Alecse, ene foirt sûteye båshele, n' a pont d' ouys po les mousmints et les poudes. Les latinos ont des droles di manires. Les omes sont cåzu tchaeke côp prins påzès spôrts, foirt avant les valets a scole. Les valeurs et tuzance amerikinnes ni sont nén tofer rapinsêyes. Les latinos sont pus waeraxhes ki les amerikins.

Mins gn a des ôtes siplacas k' on speye. Cam est gaiy, mins il inme fotbalyî, disk' a tant k' i fouxhe prof di spôrt. Les meres al måjhon sont pacôps pus diplomêye ki les omes. Les cinsîs n' sont nén des payizans. Fil a des manires di djan-comere, mins sins esse gaiy.

## Sourdants et pî-notes