Schild & Vrienden (mouvmint idintitaire)

Li mouvmint **Schild en Vrienden**, c' est on mouvmint idintitaire eyet di djonnesse flamind et dislaxheu. Il est rwaitî come on mouvmint d' foite droete, veyånmint les ideyolodjeyes ki sont disfindowes.

## Istwere

### Etimolodjeye
Batreye des sporons d' ôr
**Schild en Vrienden** (li no) vént del Batreye des sporons d' ôr, wice les djins ki respondnut nén "oyi" al dmande "Schild en Vrienden?' estént axhorés. Les djins k' avént stî axhorés estént principålmint des francès, paski pindant ç' tins la, li Flande esteut on des waslets del France.

### Atake do mouvmint
**Schild en Vrienden** aveut askepyî e 2017 ey il est divneut rade foirt cnoxhou sol waibe, copuvite so les rantoeles di soçnaedje. Li conferince di l' askepiance d' èç mouvmint ci, diveut sorvini al VUB (Univieristé Libe di Brussele neyerlandès-cåzante), mins cwand Dries Van Langenhove aveut veyou k' el conferince da Theo Francken aveut stî blokêye pa des gåtchisses, li prezidint a mî inmé d' fé l' sinne a l' UGent.
## Rotaedje

### Ecwårlaedje
**Schild en Vrienden** est ecwårlé på des dons, mins il egziste eto ene boutike sol waibe do mouvmint.

So l' minme waibe do mouvmint on pout ossu lére k' il est purade conte les ideyolodjeyes gåtchisses eyet conte li gåtche e djeneråle :  

* *Communisme = Moord* ([WA] Comunisse = Moirt)
* *Geen linkse rat in onze stad* ([WA] Pont d' rat d' gåtche dins nosse veye)
* *Liever dood dan rood* ([WA] Dji prefere esse revoyî k' esse rodje)
Houte di çoula, on trove eto so ç' minme waibe des ptits papîs wice il est scrit "*Fake News*" avou l' imådjete del VRT.

### Atôtchance
**Schild en Vrienden** est, come bråmint d' mouvmint politike, so les rantoeles di soçnaedjes : Facebook, Telegram, Twitch, Twitter (ancyinmint) yet tchik et tchak. Mins nerén, ci mouvmint orgånize ossu des ptits treyins po ses mimbes : colter les fotaedjes-evoye so les tchimwins u cor aidî les vîyès djins. 

### Advize
**Schild en Vrienden** shonne esse padri s' prezidint, Dries Van Langenhove. Po dire li veur, li pådje po si micro-aspalaedje (*crowdfunding*) ([WA/Literå] Pådje po les dons) si lome *Kies Dries* ([WA] Votez po Dries). Di pus, les twites do prezidint sont sol mwaisse pådje. Cisse mouvmint djonde li Vlaams Belang, insi k' el mouvmint des djonnes d' èç dierin. Sacwantès djins rwaitnut cisse mouvmint tot-z estant èn idintitaire veypus on noûrecsisse mouvmint, minme si les mimbes dijhnut k' il est metapolitike.

## Rilomêye djin
Dries Van Langenhove est l' ome li pus cnoxhou do mouvmint. C' est foiravant po-z esse mimbe do Vlaams Belang eyet bouter å pårlumint federå.

## Polemikes

### Camp d' etrinnmint
Sorlon l' gazete flaminde, Het Laatste Nieuws, des mimbes do **Schild en Vrienden** s' åreut etrinné come les sôdårs, el Pologne, avou des vraiys åres. Çist håynaedje a foirt schoirté Dries Van Langenhove, k' a disminti çoula. I s' a eto djustifyî so les rantoeles di soçnaedje. E-n efet, sorlon lu, soulmint deus djins di Schild en Vrienden s' a etrinné po leus avnantes cårires di mestî : gårde-do-coir obén toursixheu conte les pirates. Padri çoula, dins l' monde politike bedje, bråmint d' politikes yet d' institucions sont conte l' egzistance di **Schild en Vrienden**. Ç' est l' cas d' sacwants mimbes do PS, inte di zels : Ahmed Laaouej.
### Drapea del Flande
E djulete 2020, des djindåres ont stî dmander a des scouts flaminds d' miner evoye leus drapeas, veyånmint k' ils estént e Troes-Ponts, on viyaedje el province di Lidje. Li shuvant semdi, troes mimbes d' **Schild en Vrienden** ont stî rola ey ont mårtchî céncwante kilometes avou des drapeas flaminds. 

### Rantoeles di soçnaedje
L' uzeu **Schild en Vrienden** so Twitter a stî bloké pål difoûtrinne hårdêye, insi ki d' ôtes blancs mouvmints nåcionålisses. Houte di çoula, el pådje Facebook d' cisse mouvmint a stî disfaceye des spêyes di ricweraedje, el dierinne samwinne d' octôbe 2020. Il aveut stî manceye d' esse disfacé totalmint a cåze di brånmint des djins ki si sont plindowes.

### Surté d' l' Estat
E 2017, li Surté d' l' Estat dimesfeye èç mouvmint paski, sorlon cist adjince, **Schild en Vrienden** sreut on mouvmint d' foite droete k' inme bén stramer des hinneus layusses. Ç' est po çoula, k' el Surté d' l' Estat alouke a leus adjixhmints, minme si ç' mouvmint politike n' est nén rwaitî tot-z estant riscant, veyåmint k' nole mimbe a fwait ene sacwè conte li lwè sol s' no.

### VRT
Sacwantes djins d' **Pano**, ene emission del VRT, ont ridjindou l' mouvmint pindant shijh moes. Sorlon ces djins rola, **Schild en Vrienden** strame des layusses racisses, secsisses ey antidjwifs. Ene samwinne padri l' difûzion sol VRT, li RTBF lu difûze. Çoula aveut valou a Dries Van Langenhove d' esse tchessî evoye di l' UGent pål recteur del epoke, Rik Van de Walle. Dins li rpôrtaedje, on pout vir k' i gn' a sacwantès sicretes trokes so les rantoeles di soçnaedjes, ewou des mimbes eplaidnut des raecisses tchôse. 

Ene årtike del VRT NWS, sicrî på Joyce Azar ey Eric Steffens, boute k' èl mouvmint marådyî les djins ki n' sont nén d' acoird avou les ideyolodjeyes disfindowes.

### Haeyeme
Å moes d' fevrî 2021, nouf mimbes di **Schild en Vrienden** ont riské d' esse kekyîs på djustice. Inte di zels, i gn a Dries Van Langenhove. On-z a doté so lu d' fé des « houpaedjes a l' haeyaedje ». Houte di çoula, on-z a eto doté so lu d' awè vindou des *peppersprays*. On moes après, on-z a saetchî evoye ès « *parlementaire onschendbaarheid* » : ene sacwè avou l' ci k' on pårlumintî n' pout nén sey porshuvou. C' est ene miete po ça k' e 2022, shijh djins di **Schild en Vrienden** divént daler å tribunå. Inte di yeusses, Dries Van Langenhove.

Houte del zenofobeye, sacwantès djins acertinnut k' des djins d' ci mouvmint ci dijhnut des laidès sacwès so les djins e sorpwès. 

## Hårdêye difoûtrinne
Oficir waibe

## Referinces eyet sourdants