2019

## Ça s' a passé ciste anêye la

### Etrevéns a vey avou l' walon

#### Fiesse ås lingaedjes walons

Li fiesse ås lingaedjes walons si finixha li 18 di may å Muzêye do vicaedje des Walons a Lidje.

Li bate di noûmots esteut sol les sintimints et les addjectifs absitroets.

#### Lives e walon
* Moudes a rvinde (ramexhnêye di noveles da Lucien Mahin)
* Roukes et pazeas (arimés da Reynold Hostin, replaidîs pa Jean Hamblenne)
* Schandeye (''Chandîye'') (live d' imådjes avou on gros spès cayé d' esplicaedjes, sicrît pa Joëlle Spierkel).
* Å dierin cripet & årvey d' å Drîmont (ramexhnêye d' arimés nén eplaidîs da Willy Bal)
* Amour, el tchivå tabureu live d’ imådjes da Robert Arcq.
* Gustin, el lapén pexheu live d’ imådjes da Robert Arcq.
* Nosse cok tchante co (ramexhnêye di tecses, beacôp de arimés, da Albert Delvaux)
* Hesta 30 (live avou les cåzaedjes des tchansons e walon da Elmore D)
* Å long des djoûs et des såjhons (live d' imådjes dessiné pa Émilie Seron so des haycous da Jean-Luc Fauconnier)
* Les royons d’ l’ uzance (ovroe walon d' Djerpene).
* Noere macrale (walon da Paul-Henri Thomsin, dessén et prumî tecse da Michel Elsdorf)

#### Lives sol walon
* Spots et ratourneures d' après Moustî (Emile Gilliard)
* Mes meye prumîs mots d' walon (Heather Amery & Stephen Cartwright, ratourné e walon avou l' accint do Mitan pa Bernard Louis, avou l' accint del Basse Årdene pa Michel Francard et avou l' accint d' Lidje pa Baptiste Frankinet et Romain Berger)
* Replaidaedje do Motî Francård.

#### Teyåte e walon
Creyåcion: Poyete a tofer råjhon (da Nicole Goffart)

#### Emissions e walon
Fén di l' «emission tévé ''Walons nous''» et d' l' «emission radio ''Viva Walonie''».

Skepiaedje des emissions tévé «Foû des rays» eyet «Stoum, peket et des rawetes»

### Etrevéns a vey avou l' Walonreye
#### lingaedje picård
Eplaidaedje del pîce di teyåte *[[El viyaedje edoirmou (teyåte)|Ël vilâdje insclumi]]* da Roland Thibeau.
#### politike
Ås vôtaedjes do moes d' may pol Walonreye, c' est co les socialisses k' arivnut les prumîs, mins les comunisses radoblèt leus députés cénk shijh côps. Li govienmint est metou so pî e moes d' octôbe, avou Elio Di Rupo come novea prezidint.

### Etrevéns a vey avou l' Beldjike
Ås vôtaedjes do moes d' may, les "vîs pårtis" pierdèt tertos des plaeces. Montèt pår: les pårtis ecolos, des deus costés po payis et les ci do Vlaams Blok (foite droete flaminde) et les PTB (comunisses bedjes, mins principålmint prezint è Walonreye). Ci serè Mouze et les vås po govierner l' payis avou on sfwait talmaxhaedje.

#### Pris del Federåcion Walonreye-Brussele
* Pris d' prôze : Jeannine Lemaître po «Li Ptit Bobo»
* Pris del ouve odiovizuwele ou dessinrece : Vincent Delire pol sitroete plake «Li 4»
* Pris del prumî scrijhaedje : Éric Monaux po «Djan»

### Ôtes etrevéns
Pus long cloyaedje des administråcions estazunyinnes di l' istwere.

Dins sacwants payis arabes, les djins metinguèt totes les samwinnes po rclamer disconte des mwaisses do payis ametous d' esse des dictateurs et des hapeus d' cwårs publiks. Les manifs dimorèt påjhûles (sins moirts) e l' Aldjereye (mouvmint lomé Hirak) ey e Liban, mins gn a des cints d' moudes di metingueus e l' Irak ey e Soudan bijhrece.

Gn a yeu ossu des sfwaits rotaedjes a Honconk. 

E l' Aldjereye ey e Soudan, i parvénront a disdjoker li prezidint (Bouteflica et Omar El Bechir, onk di tchaeke costé). E Liban ey e l' Irak, di fé candjî ene miete li govienmint. Mins les noveas govienmints ravizèt les vîs (motoit nén e Soudan). Les rotaedjes si porshuvront å cmince di 2020, mins seront statés pal minêye daegnrece del gripe chinwesse.

Li Venezouwela a passé on long boket d' l' anêye avou deus prezidints, Nicolas Maduro, li shuveu da Hugo Chavez, sotnou pa l' årmêye eyet Gaido , ricnoxhou pa les Estats Unis et l' Urope.

Li Sireye eyet l' Libeye ont passé l' anêye dins des gueres divintrinnes.

## Ont vnou å monde ciste anêye la

## Ont morou ciste anêye la
### Rilomés Walons et waloneus
* 4 d' awousse&nbsp;: André Goosse
* 11 di decimbe&nbsp;: Robert Mathelard

### Ôtès djins

* 2 d' octôbe&nbsp;: Giya Kancheli