open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Säceluäns

**Säceluäns** binons län in Lofüda-Frikop.

Säceluäns labons belödanis 84 000 (2003).

Sürfat Säceluänas binon 454 km².

Cifazif Säceluänas binon Victoria.



## Magodem

Magod:Victoria (Seychelles).jpg|Victoria
Magod:Port-victoria Seychelles.jpg|port of Victoria
Magod:Seychelles 020.JPG|Mahé Island
Magod:Seychelles praslin anselazio.jpg|Anse Lazio (Praslin)
Magod:Seychelles 037.JPG|Mahé Island
Magod:Seychelles 035.JPG|Mahé Island
Magod:Female coco de mer growth.jpg|Coco de Mer (Praslin)
Magod:Seychelles giant tortoise.jpg|Giant Toirtoise (Dipsochelys Hololissa), on Cousine-Island
Victoria (Säceluäns)

**Victoria** (*Linglänapük Britänik*: , *Linglänapük Lamerikänik*: , *Fransänapük*: , *Säceluänsapük*: **Viktorya** ) binon cifazif Säceluänas.

Victoria labon belödanis 24 970 (2002).
Lupläniän

**Lupläniän** (*Svedänapük*: **Uppland** ) binon länatopäd in Lofüd Svedäna. Lupsaliän e diläds Stokholmiäna e Västmanläniäna topons in länatopad at.

Sürfat Lupläniäna binon 12 813 km².

Lupläniän labon 1 757 151 menis (2023).

Zifs Enköping, Lidingö, Norrtälje, Öregrund, Östhammar, Sigtuna, Solna, Stockholm, Sundbyberg, Uppsala e Vaxholm topons in Lupläniän.
Närkiän

**Närkiän** (*Svedänapük*: **Närke** ) binon länatopäd in zänod Svedäna. Lörebroiän topon in länatopad at.

Sürfat Närkiäna binon 4 122 km².

Närkiän labon 223 548 menis (2023).

Zifs Askersund, Hallsberg, Kumla, Laxå ed Örebro topons in Närkiän.
Södermanläniän (länatopäd)

**Södermanläniän** (*Svedänapük*: **Södermanland** ) binon länatopäd in zänod e Lofüd Svedäna. Södermanläniän e diläds Lofüda-Götläniäna, Stokholmiäna e Västmanläniäna topons in länatopad at.

Sürfat Södermanläniäna binon 8 169 km².

Södermanläniän labon 1 407 887 menis (2023).

Zifs Eskilstuna, Flen, Katrineholm, Mariefred, Nacka, Nyköping, Nynäshamn, Oxelösund, Stockholm, Strängnäs, Södertälje, Torshälla e Trosa topons in Södermanläniän.
Värmläniän (länatopäd)

**Värmläniän** (*Svedänapük*: **Värmland** ) binon länatopäd in Vesüd Svedäna. Värmläniän e diläds Götaläniäna Vesüdik e Lörebroiäna topons in länatopad at.

Sürfat Värmläniäna binon 18 164 km².

Värmläniän labon 322 034 menis (2023).

Zifs Årjäng, Arvika, Björneborg, Charlottenberg, Degerfors, Filipstad, Forshaga, Grums, Hagfors, Karlskoga, Karlstad, Kil, Kristinehamn, Munkfors, Säffle, Sillerud, Skoghall, Storfors, Sunne e Torsby topons in Värmläniän.
Värmläniän

* Pro länatopäd Värmläniän logolös Värmläniäni.
* Pro provin Värmläniän logolös Värmläniäni
Solna

**Solna** (*Svedänapük*: ) binon zif in Stokholmiän (Svedän).

Solna labon belödanis 85 426 (2023).

## Svistazifs
Solna labon svistazifis 5:

*  Burbank, Lamerikän
*  Gladsaxe, Danän
*  Pirkkala, Suomiyän
*  Ski, Norgän
*  Valmiera, Latviyän
Eskilstuna

**Eskilstuna** (*Svedänapük*: ) binon zif in Södermanläniän.

Eskilstuna labon belödanis 67 359 (2015).
Nynäshamn

**Nynäshamn** (*Svedänapük*: ) binon zif in Stokholmiän.

Nynäshamn labon belödanis 15 108 (2020).

## Svistazifs
Nynäshamn labon svistazifis 1:

*  Liepāja, Latviyän
Cäsair

**Cäsair** (*Larabänapük:* الجزائر‌ (al-Ǧazā’ir) ; *Kabailänapük:* **Lz̦ayer** ; *Fransänapük:* **Alger** ) binon cifazif Laljeräna.

Cäsair labon belödanis 1 519 570 (1998).
Södertälje

**Södertälje** (*Svedänapük*: ) binon zif in Stokholmiän.

 
Södertälje labon belödanis 59 342 (2000).
Arvika

**Arvika** (*Svedänapük*: ) binon zif in Värmläniän.

Arvika labon belödanis 14 186 (2023).

## Svistazifs
Arvika labon svistazifis 4:

*  Kongsvinger, Norgän
*  Skive, Danän
*  Szigetszentmiklós, Macarän
*  Ylöjärvi, Suomiyän
Västmanläniän (provin)

**Västmanläniän** (*Svedänapük*: **Västmanland** ) binon provin in zänod Svedäna.

Sürfat Västmanläniäna binon 5 145,8 km².

Västmanläniän labon 280 813 menis (2023).

Cifazif Västmanläniäna binon Västerås.
Västmanläniän (länatopäd)

**Västmanläniän** (*Svedänapük*: **Västmanland** ) binon länatopäd in zänod Svedäna. Västmanläniän e Lörebroiän topons in länatopad at.

Sürfat Västmanläniäna binon 8 363 km².

Västmanläniän labon 320 335 menis (2023).

Zifs Arboga, Fagersta, Hällefors, Hallstahammar, Köping, Kopparberg, Lindesberg, Nora, Norberg, Sala, Surahammar, Virsbo e Västerås topons in Västmanläniän.
Nolüda-Botniän (länatopäd)

**Nolüda-Botniän** (*Svedänapük*: **Norrbotten** ) binon länatopäd in Nolüd Svedäna. Nolüda-Botniän topon in länatopad at.

Sürfat Nolüda-Botniäna binon 26 671 km².

Nolüda-Botniän labon 195 267 menis (2023).

Zifs Älvsbyn, Boden, Haparanda, Kalix, Luleå, Överkalix, Övertorneå, Pajala e Piteå topons in Nolüda-Botniän.
Nolüda-Botniän

* Pro länatopäd Nolüda-Botniän logolös Nolüda-Botniän (länatopäd).
* Pro provin Nolüda-Botniän logolös Nolüda-Botniän (provin)
Medelpadiän

**Medelpadiän** (*Svedänapük*: **Medelpad** ) binon länatopäd in Nolüdalofüd Svedäna. Vesüda-Norläniän topon in länatopad at.

Sürfat Medelpadiäna binon 7 058 km².

Medelpadiän labon 125 862 menis (2023).

Zifs Ånge, Sundsvall e Timrå topons in Medelpadiän.
Gästrikläniän

**Gästrikläniän** (*Svedänapük*: **Gästrikland** ) binon länatopäd in Lofüd Svedäna. Diläds Gävleborgiäna e Lupsaliäna topon in länatopad at.

Sürfat Gästrikläniäna binon 4 200 km².

Gästrikläniän labon 156 869 menis (2023).

Zifs Gävle, Hofors, Ockelbo e Sandviken topons in Gästrikläniän.
Hälsingläniän

**Hälsingläniän** (*Svedänapük*: **Hälsingland** ) binon länatopäd in Lofüd Svedäna. Diläds Gävleborgiäna e Yämtläniäna topons in länatopad at.

Sürfat Hälsingläniäna binon 14 264 km².

Hälsingläniän labon 129 193 menis (2023).

Zifs Bergsjö, Bollnäs, Edsbyn, Hudiksvall, Ljusdal e Söderhamn topons in Hälsingläniän.
Härjedaliän

**Härjedaliän** (*Svedänapük*: **Härjedalen** ) binon länatopäd in Vesüd Svedäna. Diläds Yämtläniäna topon in länatopad at.

Sürfat Härjedaliäna binon 11 405 km².

Härjedaliän labon 9 705 menis (2023).

Zifs Hede, Funäsdalen, Sveg e Vemdalen topons in Härjedaliän.
Longermanläniän

**Longermanläniän** (*Svedänapük*: **Ångermanland** ) binon länatopäd in Lofüd Svedäna. Diläds Vesüda-Botniäna, Vesüda-Norläniäna e Yämtläniäna topons in länatopad at.

Sürfat Longermanläniäna binon 19 507 km².

Longermanläniän labon 128 293 menis (2023).

Zifs Bjurholm, Härnösand, Kramfors, Nordmaling, Örnsköldsvik, Sollefteå e Umeå topons in Longermanläniän.
Lapläniän (Svedän)

**Lapläniän** (*Svedänapük*: **Lappland** ) binon länatopäd in Nolüdavesüd Svedäna. Diläds Nolüda-Botniäna e Vesüda-Botniäna topons in länatopad at.

Sürfat Lapläniäna binon 109 702 km².

Lapläniän labon 87 744 menis (2023).

Zifs Arjeplog, Arvidsjaur, Åsele, Dorotea, Gällivare, Jokkmokk, Kiruna, Lycksele, Malå, Sorsele, Storuman e Vilhelmina topons in Lapläniän.
Wolfgang Amadeus Mozart

Hiel **Wolfgang Amadeus Mozart** (Salzburg, 1756 yanul 27 -- Wien, 1791 dekul 5) äbinom noatädan Lösteränik. Om e hiel Beethoven pacedoms binön noatädans gretikün vola. Äjafom noatädis love 600, kels pälisedons fa hiel *Ludwig von Köchel*, de nem kelana kömons els *K.*

Fat hiela Mozart äbinom musigan, kel äjonom ome musigömis e teorodi musiga pö cilüp oma. Hipul älärnom mu vifiko; äkanom lautön musigi büä puls ko bäldot oma äkanons penön. Somiko gudiki ävedom, das fat oma äsumom omi e söri oma zi yurop ad plösenön.

Vü 1773 e 1777 Mozart ävobom in Salzburg. Ün 1777 älelöfädikom dö jiel *Aloysia Weber*, ab löf no äfloron. Vü 1777 e 1778 ätävom ini ä se Paris: äbinon täv neläbik, bi no ägetom vobodi e mot oka ädeadof us. De 1778 jüs deadam oka, Mozart älödom in Wien, kö änoatädom pluamanumi musigota gudikün oka. Ün 1782 ämatükom jieli *Constanze Weber*, sör jiela *Aloysia*.

Noatäds legretik oma ninädons: el „Eine Kleine Nachtmusik“ (K525); lops: „Le Nozze di Figaro“ (K492), „Don Giovanni“ (K527), ed „Die Zauberflöte“ (K620); els *Symphony* 40 (K550) e 41 „Jupiter“ (K551); el *Clarinet Concerto* (K622); el *Piano concerto* 21 (K467); el *Sinfonia Concertante* (K364); ed el *Vesper* „Laudate Dominum“ (K339).

Mozart äbinom flen gudik hiela Haydn, keli äkolkömom in Wien. Demü Mozart, Haydn äsagom: „Binom noatädan legretikün, keli sevob, u meniko u nemiko.“
Boden (Svedän)

**Boden** (*Svedänapük*: ; *Laplänapük:* **Suttes**; *Suomiyänapük:* **Puuti** ) binon zif in Nolüda-Botniän.

 
Boden labon belödanis 11 949 (2015).
Haparanda

**Haparanda** (*Svedänapük*: ; *Suomiyänapük:* **Haaparanta** ) binon zifil in Nolüda-Botniän.

Sürfat ela Haparanda binon mö 3,94 km².

 
Haparanda labon belödanis 4 767 (2000).
Kopparberg

**Kopparberg** (*Svedänapük*: ) binon zifil in Lörebroiän.

 
Kopparberg labon belödanis 3 065 (2015).
Örnsköldsvik

**Örnsköldsvik** (*Svedänapük*: ) binon zif in Vesüda-Norläniän.

Sürfat ela Örnsköldsvik binon mö 24 km².

Örnsköldsvik labon belödanis 26 511 (2005).
Bayän

**Bayän** ( ) binon fedalän in Sulüd Deutäna. Sürfat Bayäna binon 70 549,44 km². Bayän älabon belödanis 12 466 000 (2006). Cifazif Bayäna binon München.

Zifs Augsburg, Erlangen, Fürth, Ingolstadt, Nürnberg, Regensburg e Würzburg topons in Bayän.
München

**München** binon cifazif fedaläna: Bayän, in Deutän. München topon videtü 48°8’ N e lunetü 11°34’ L.

Sürfat ela München binon mö 310,70 km².
Augsburg

**Augsburg** binon zif in fedalän: Bayän, in Deutän. Augsburg topon videtü 48°22’ N e lunetü 10°54’ L.

Sürfat ela Augsburg binon mö 146,93 km².

Augsburg labon belödanis 263 477 (2006 dekul 31id).
Erlangen

**Erlangen** binon zif in fedalän: Bayän, in Deutän. Erlangen topon videtü 49°35’ N e lunetü 11°1’ L.

Sürfat ela Erlangen binon mö 76,9 km².

Erlangen labon belödanis 103 869 (2006 dekul 31id).
Fürth

Dabinons:

* Fürth: zif in fedalän: Hesän, in Deutän.
* Fürth: zif in fedalän: Bayän, in Deutän.
Ingolstadt

**Ingolstadt** binon zif in fedalän: Bayän, in Deutän. Ingolstadt topon videtü 48°45’ N e lunetü 11°25’ L.

Sürfat ela Ingolstadt binon mö 133,35 km².

Ingolstadt labon belödanis 122 167 (2006 dekul 31id).
Stuttgart

**Stuttgart** binon cifazif fedaläna: Badän⸗Vürtän, in Deutän. Stuttgart topon videtü 48°46’ N e lunetü 9°10’ L.

Sürfat ela Stuttgart binon mö 207,36 km².

Stuttgart labon belödanis 593 923 (2006 dekul 31id).
Badän⸗Vürtän

**Badän⸗Vürtän** (*Deutänapük*: **Baden-Württemberg** ) binon fedalän in Sulüd Deutäna. Sürfat Badän⸗Vürtäna binon 35 751,65 km². Badän⸗Vürtän labon belödanis 10 718 327 (2005). Cifazif Badän⸗Vürtäna binon Stuttgart.

Zifs Freiburg, Heidelberg, Heilbronn, Karlsruhe, Ludwigsburg, Mannheim, Tübingen, Pforzheim, Reutlingen ed Ulm topons in Badän⸗Vürtän.
Nürnberg

**Nürnberg** binon zif in fedalän: Bayän, in Deutän. Nürnberg topon videtü 49°27’ N e lunetü 11°5’ L.

Sürfat ela Nürnberg binon mö 186,38 km².

Nürnberg labon belödanis 511 628 (2016 dekul 31id).

## Noet
Regensburg

**Regensburg** binon zif in fedalän: Bayän, in Deutän. Regensburg topon videtü 49°1’ N e lunetü 12°5’ L.

Sürfat ela Regensburg binon mö 80,76 km².

Regensburg labon belödanis 130 080 (2006 dekul 31id).
Würzburg

**Würzburg** binon zif in fedalän: Bayän, in Deutän. Würzburg topon videtü 49°48’ N e lunetü 9°56’ L.

Sürfat ela Würzburg binon mö 87,63 km².

Würzburg labon belödanis 131 320 (2006 dekul 31id).


Wuerzburg-von Festung-16-Residenz-gje.jpg
Wuerzburg-Residenz-Park-06-2007-gje.jpg
Wuerzburg-Residenz-Hofkirche-08-2007-gje.jpg
Wuerzburg-Zum Winzermaennle-Hotel-2007-gje.jpg
Wuerzburg-Juliusspital-02-2007-gje.jpg
Wuerzburg-St Stephan-04-2007-gje.jpg
Wuerzburg-St Stephan-06-zum Chor-2007-gje.jpg
Wuerzburg-Main-10-St Burkard-Kaeppele-2007-gje.jpg
Wuerzburg-Festung Marienberg-Scherenbergtor-02-2007-gje.jpg
Wuerzburg-Festung Marienberg-Maschikuliturm-02-2007-gje.jpg
Freiburg (Badän)

**Freiburg im Breisgau** (*Deutänapüko*: ) binon zif fedaläna: Badän⸗Vürtän, in Deutän. Freiburg im Breisgau topon videtü 48°0’ N e lunetü 7°51’ L.

Sürfat ela Freiburg im Breisgau binon mö 153,07 km².

Freiburg im Breisgau labon belödanis 217 548 (2006 dekul 31id).
Heidelberg

**Heidelberg** binon zif in fedalän: Badän⸗Vürtän, in Deutän. Heidelberg topon videtü 49°24’ N e lunetü 8°42’ L.

Sürfat ela Heidelberg binon mö 108,83 km².

Heidelberg labon belödanis 144 634 (2006 dekul 31id).

## Yüms plödik
* www.heidelberg.de
* Bertha Benz Memorial Route (Mannheim-Pforzheim-Mannheim)
Ludwigsburg

**Ludwigsburg** binon zif in fedalän: Badän⸗Vürtän, in Deutän. Ludwigsburg topon videtü 48.8975° 0’ N e lunetü 9.1922° 0’ L.

Sürfat ela Ludwigsburg binon mö 43,33 km².

Ludwigsburg labon belödanis 87 280 (2006 dekul 31id).
Karlsruhe

**Karlsruhe** binon zif in fedalän: Badän⸗Vürtän, in Deutän. Karlsruhe topon videtü 49°1’ N e lunetü 8°24’ L.

Sürfat ela Karlsruhe binon mö 173,46 km².

Karlsruhe labon belödanis 286 327 (2006 dekul 31id).


Karlsruhe asv2022-10 img07 Schloss Karlsruhe.jpg|Karlsruhe Palace
Karlsruhe-Schloss-14-Ostfluegel-Skulptur-gje.jpg|Karlsruhe Palace
Karlsruhe-Lutherkirche-06-2021-gje.jpg
Karlsruhe-Botanischer Garten-06-2018-gje.jpg
Karlsruhe-Alter Schlachthof-12-Direktorenhaus-Verwaltung-2021-gje.jpg
Karlsruhe-Schloss Gottesaue-04-2021-gje.jpg
Karlsruhe-Schloss Gottesaue-26-2021-gje.jpg
Karlsruhe-Bernharduskirche-10-2021-gje.jpg
Karlsruhe-Bernharduskirche-58-Seitenschiff rechts-2021-gje.jpg
Heilbronn

**Heilbronn** binon zif in fedalän: Badän⸗Vürtän, in Deutän. Heilbronn topon videtü 49°9’ N e lunetü 9°13’ L.

Sürfat ela Heilbronn binon mö 99,88 km².

Heilbronn labon belödanis 121 384 (2006 dekul 31id).
Pforzheim

**Pforzheim** binon zif in fedalän: Badän⸗Vürtän, in Deutän. Pforzheim topon videtü 48°54’ N e lunetü 8°43’ L.

Sürfat ela Pforzheim binon mö 98,03 km².

Pforzheim labon belödanis 119 156 (2006 dekul 31id).

## Logolös i
* Volapükaklub di Pforzheim
Ulm

**Ulm** binon zif in fedalän: Badän⸗Vürtän, in Deutän. Ulm topon videtü 48°24’ N e lunetü 9°59’ L. Sürfat ela Ulm binon mö 118,69 km².

Ulm labon belödanis 120 925 (2006 dekul 31id).
Tübingen

**Tübingen** binon zif in fedalän: Badän⸗Vürtän, in Deutän. Tübingen topon videtü 48°31’ N e lunetü 9°3’ L.

Sürfat ela Tübingen binon mö 108,12 km².

Tübingen labon belödanis 83 740 (2006 dekul 31id).
Frankfurt

Dabinons:

* Frankfurt len Oder: zif in fedalän: Brandänburgän, in Deutän.
* Frankfurt len Main: zif in fedalän: Hesän, in Deutän.

Logolös i telplänovapadi: *[[Frankfort]]*.
Potsdam

**Potsdam** binon cifazif fedaläna: Brandänburgän, in Deutän. Potsdam topon videtü 52°24’ N e lunetü 13°4’ L. 
Sürfat ela Potsdam binon mö 187,27 km².

El Potsdam labon belödanis 148 691 (2006 dekul 31id).
Mannheim

**Mannheim** binon zif in fedalän: Badän⸗Vürtän, in Deutän. Mannheim topon videtü 49.4890° ’ N e lunetü 8.4691° ’ L.

Sürfat ela Mannheim binon mö 144,96 km².

Mannheim labon belödanis 307 914 (2006 dekul 31id).

## Datuvots in el ,Mannheim’ pedatuvöls

Image:draisine1817.jpg|200px|Saikul balid vola, ün 1817 in el ,Mannheim’ fa hiel ,Karl Freiherr von Drais’ pestuköl.
Image: 1885Benz.jpg|200px|Tood balid vola, ün 1885 in el ,Mannheim’ fa hiel ,Carl Benz’ pestuköl.
Image:berthabenzmemorialrouteschild.jpg|200px|Mäk cälofik ela ,Bertha Benz Memorial Route’, meböl fagatävi balid vola me vab de el ,Mannheim’ lü el ,Pforzheim’ ün yel: 1888 (milmets 104 / liöls 64)


## Yüms plödik
* www.mannheim.de
* Bertha Benz Memorial Route (Mannheim-Pforzheim-Mannheim)
Frankfurt len Oder

**Frankfurt len Oder** binon zif in fedalän: Brandänburgän, in Deutän. Frankfurt topon videtü 52°21’ N e lunetü 14°33’ L.

Sürfat ela Frankfurt binon mö 147,61 km².

Frankfurt labon belödanis 62 594 (2006 dekul 31id).
Wiesbaden

**Wiesbaden** binon cifazif fedaläna: Hesän, in Deutän. Wiesbaden topon videtü 50°5’ N e lunetü 8°15’ L.

Sürfat ela Wiesbaden binon mö 204,1 km².

Wiesbaden labon belödanis 275 562 (2006 dekul 31id).
Hesän

**Hesän** (*Deutänapük*: **Hessen** ) binon fedalän in zänod Deutäna.

Sürfat Hesäna binon 21 114,79 km².

Hesän labon belödanis 6 079 000 (2006).

Cifazif Hesäna binon Wiesbaden.

Zifs Darmstadt, Frankfurt, Fulda, Hanau, Gießen, Kassel, Marburg, Offenbach, Wetzlar e Bensheim topons in Hesän.
Cottbus

**Cottbus** binon zif in fedalän: Brandänburgän, in Deutän. Cottbus topon videtü 51°45’ N e lunetü 14°20’ L.

Sürfat ela Cottbus binon mö 164,28 km².

Cottbus labon belödanis 102 265 (2006 dekul 31id).

Ün 2002, läxkomot: Kahren ävedon zifadil ela Cottbus.
Neuruppin

**Neuruppin** binon zif in fedalän: Brandänburgän, in Deutän. Neuruppin topon videtü 52°55’ N e lunetü 12°48’ L.

Sürfat ela Neuruppin binon mö 303,32 km².

Neuruppin labon belödanis 31 939 (2006 dekul 31id).
Darmstadt

**Darmstadt** binon zif in fedalän: Hesän, in Deutän. Darmstadt topon videtü 49°52’ N e lunetü 8°39’ L.

Sürfat ela Darmstadt binon mö 122,24 km².

Darmstadt labon belödanis 141 257 (2006 dekul 31id).
Fulda

**Fulda** binon zif in fedalän: Hesän, in Deutän. Fulda topon videtü 50°33’ N e lunetü 9°40’ L.

Sürfat ela Fulda binon mö 104,04 km².

Fulda labon belödanis 64 466 (2006 dekul 31id).
Dillenburg

**Dillenburg** binon zif in fedalän: Hesän, in Deutän. Dillenburg topon videtü 50°44’ N e lunetü 8°17’ L.

Sürfat ela Dillenburg binon mö 83,76 km².

Dillenburg labon belödanis 23 533 (2023 dekul 31id).

## Svistazifs
Dillenburg labon svistazifis 4:

*  Breda, Nedän
*  Diest, Belgän
*  Hereford, Regän Pebalöl
*  Orange, Fransän
Marburg

**Marburg** binon zif in fedalän: Hesän, in Deutän. Marburg topon videtü 50°49’ N e lunetü 8°46’ L.

Sürfat ela Marburg binon mö 123,92 km².

Marburg labon belödanis 78 203 (2023 dekul 31id).

## Svistazifs
Marburg labon svistazifis 6:

*  Eisenach, Deutän
*  Maribor, Slovenän
*  Northampton, Regän Pebalöl
*  Poitiers, Fransän
*  Safaqis, Tünisän
*  Sibiu, Rumän
Kassel

**Kassel** binon zif in fedalän: Hesän, in Deutän. Kassel topon videtü 51°19’ N e lunetü 9°30’ L.

Sürfat ela Kassel binon mö 106,79 km².

Kassel labon belödanis 193 518 (2006 dekul 31id).
Eberswalde

**Eberswalde** binon zif in fedalän: Brandänburgän, in Deutän. Eberswalde topon videtü 52°49’ N e lunetü 13°49’ L.

Sürfat ela Eberswalde binon mö 58,17 km².

Eberswalde labon belödanis 41 787 (2006 dekul 31id).
Eisenhüttenstadt

**Eisenhüttenstadt** binon zif in fedalän: Brandänburgän, in Deutän. Eisenhüttenstadt topon videtü 52°8’ N e lunetü 14°40’ L.

Sürfat ela Eisenhüttenstadt binon mö 63,4 km².

Eisenhüttenstadt labon belödanis 32 214  (2008 dekul 31id).

## Noet
Wetzlar

**Wetzlar** binon zif in fedalän: Hesän, in Deutän. Wetzlar topon videtü 50°34’ N e lunetü 8°30’ L.

Sürfat ela Wetzlar binon mö 75,67 km².

Wetzlar labon belödanis 52 269 (2006 dekul 31id).
Bremen

**Bremen** binon zif in fedalän: Bremen, in Deutän. Bremen topon videtü 53°4’ 36’’ N e lunetü 8°48’ 30’’ L.

Sürfat ela Bremen binon mö 325,42 km².

Bremen labon belödanis 547 765 (2006 dekul 31id).
Hamburg

**Hamburg** (*Deutänapük*: ; *Dona-Saxänapük*: **Hamborg** ) binon zif ä fedalän Deutäna.
Hamburg topon videtü 53°34’ N e lunetü 10°2’ L. 

Sürfat ela Hamburg binon km² 325,42 (755,264 as fedalän). 

Hamburg labon belödanis 1 746 852 (2006 dekul 31id).
Dona⸗Saxän

**Dona⸗Saxän** (*Deutänapük*: **Niedersachsen** ; *Dona⸗Saxänapük*: **Neddersassen**  ü **Nedersassen** ; *Vesüda⸗Frisänapük*: **Nedersaksen**) binon fedalän in Nolüdavesüd Deutäna. Sürfat Dona⸗Saxäna binon 47 624,22 km². Dona⸗Saxän labon belödanis 7 973 800 (2007 novul 30id). Cifazif Dona⸗Saxäna binon Hannover.

Zifs Braunschweig, Celle, Delmenhorst, Emden, Göttingen, Hildesheim, Lüneburg, Osnabrück, Oldenburg, Salzgitter, Wilhelmshaven e Wolfsburg topons in Dona⸗Saxän.
Hannover

**Hannover** binon cifazif fedaläna: Dona⸗Saxän, in Deutän. Hannover topon videtü 52°22’ 28’’ N e lunetü 9°44’ 19’’ L (52,374444, 9,738611).

Sürfat ela Hannover binon mö 204,14 km².

Hannover labon belödanis 516 166 (2007 yunul 30id).
Delmenhorst

**Delmenhorst** binon zif in fedalän: Dona⸗Saxän, in Deutän. Delmenhorst topon videtü 53°3’ N e lunetü 8°37’ L.

Sürfat ela Delmenhorst binon mö 62,36 km².

Delmenhorst labon belödanis 75 672 (2006 dekul 31id).
Emden

**Emden** binon zif in fedalän: Dona⸗Saxän, in Deutän. Emden topon videtü 53°22’1’’ N e lunetü 7°12’22’’ L.

Sürfat ela Emden binon mö 112,33 km².

Emden labon belödanis 51 692 (2006 dekul 31id).
Göttingen

**Göttingen** binon zif in fedalän: Dona⸗Saxän, in Deutän. Göttingen topon videtü 51°32’ N e lunetü 9°56’ L.

Sürfat ela Göttingen binon mö 117,27 km².

Göttingen labon belödanis 121 581 (2006 dekul 31id).
Hildesheim

**Hildesheim** binon zif in fedalän: Dona⸗Saxän, in Deutän. Hildesheim topon videtü 52°9’ N e lunetü 9°57’ L.

Sürfat ela Hildesheim binon mö 92,96 km².

Hildesheim labon belödanis 102 654 (2006 dekul 31id).
Lüneburg

**Lüneburg** binon zif in fedalän: Dona⸗Saxän, in Deutän. Lüneburg topon videtü 53°15’ N e lunetü 10°24’ L.

Sürfat ela Lüneburg binon mö 70,34 km².

Lüneburg labon belödanis 72 057 (2006 dekul 31id).
Osnabrück

**Osnabrück** binon zif in fedalän: Dona⸗Saxän, in Deutän. Osnabrück topon videtü 52°16’ N e lunetü 8°2’ L.

Sürfat ela Osnabrück binon mö 119,8 km².

Osnabrück labon belödanis 163 357 (2006 dekul 31id).
Celle

**Celle** binon zif in fedalän: Dona⸗Saxän, in Deutän. Celle topon videtü 52°37’ N e lunetü 10°4’ L.

Sürfat ela Celle binon mö 176,01 km².

Celle labon belödanis 71 185 (2006 dekul 31id).
Wilhelmshaven

**Wilhelmshaven** binon zif in fedalän: Dona⸗Saxän, in Deutän. Wilhelmshaven topon videtü 53°31’ N e lunetü 8°8’ L.

Sürfat ela Wilhelmshaven binon mö 106,91 km².

Wilhelmshaven labon belödanis 83 238 (2006 dekul 31id).
Wolfsburg

**Wolfsburg** binon zif in fedalän: Dona⸗Saxän, in Deutän. Wolfsburg topon videtü 52°25’ N e lunetü 10°47’ L.

Sürfat ela Wolfsburg binon mö 204,02 km².

Wolfsburg labon belödanis 123 144 (2012 dekul 31id).
Jlesvigän⸗Holstän

**Jlesvigän⸗Holstän** (*Deutänapük*: **Schleswig-Holstein** ; *Dona⸗Saxänapük*: **Sleswig-Holsteen** ; *Danänapük*: **Slesvig-Holsten** ; *Nolüda-Frisänapük*: **Slaswik-Holstiinj**) binon fedalän in Nolüd Deutäna. Sürfat Jlesvigän⸗Holstäna binon 15 763,18 km². Jlesvigän⸗Holstän labon belödanis 2 831 620 (2006). Cifazif Jlesvigän⸗Holstäna binon Kiel.

Zifs Ahrensburg, Arnis, Bad Bramstedt, Bad Oldesloe, Bad Schwartau, Bad Segeberg, Bargteheide, Barmstedt, Bredstedt, Brunsbüttel, Büdelsdorf, Eckernförde, Elmshorn, Eutin, Fehmarn, Flensburg, Friedrichstadt, Garding, Geesthacht, Glinde, Glücksburg, Glückstadt, Heide, Heiligenhafen, Husum, Itzehoe, Kaltenkirchen, Kappeln, Kellinghusen, Kiel, Krempe, Lauenburg, Lübeck, Lütjenburg, Marne, Meldorf, Mölln, Neumünster, Neustadt in Holstein, Niebüll, Norderstedt, Nortorf, Oldenburg (Holstän), Pinneberg, Plön, Preetz, Quickborn, Ratzeburg, Reinbek, Reinfeld, Rendsburg, Schenefeld, Schleswig, Schwarzenbek, Schwentinental, Tönning, Tornesch, Uetersen, Wahlstedt, Wedel, Wesselburen, Westerland, Wilster e Wyk topons in Jlesvigän⸗Holstän.
Kiel

'

*Kiel*' binon cifazif fedaläna: Jlesvigän⸗Holstän, in Deutän. Kiel topon videtü 54°19’ N e lunetü 10°8’ L. Sürfat ela Kiel binon mö 118,6 km².

Kiel labon belödanis 232 547 (2006 dekul 31id).
Schleswig

**Schleswig** binon zif in fedalän: Jlesvigän⸗Holstän, in Deutän. Schleswig topon videtü 54°31’ N e lunetü 9°34’ L.

Sürfat ela Schleswig binon mö 24,3 km².

Schleswig labon belödanis 24 077 (2006 dekul 31id).
Ahrensburg

**Ahrensburg** binon zif in fedalän: Jlesvigän⸗Holstän, in Deutän. Ahrensburg topon videtü 53°40’ N e lunetü 10°14’ L.

Sürfat ela Ahrensburg binon mö 35,3 km².

Ahrensburg labon belödanis 30 094 (2006 dekul 31id).
Elmshorn

**Elmshorn** binon zif in fedalän: Jlesvigän⸗Holstän, in Deutän. Elmshorn topon videtü 53°45’ N e lunetü 9°39’ L.

Sürfat ela Elmshorn binon mö 21,36 km².

Elmshorn labon belödanis 48 267 (2006 dekul 31id).
Geesthacht

**Geesthacht** binon zif in fedalän: Jlesvigän⸗Holstän, in Deutän. Geesthacht topon videtü 53°26’ N e lunetü 10°22’ L.

Sürfat ela Geesthacht binon mö 33,19 km².

Geesthacht labon belödanis 29 450 (2006 dekul 31id).

## Yüm plödik
* Resodatoped calöfik zifa: ,Geesthacht’.
Bremerhaven

**Bremerhaven** binon zif in fedalän: Bremen, in Deutän. Bremerhaven topon videtü 53°33’ N e lunetü 8°35’ L.

Sürfat ela Bremerhaven binon mö 78,868 km².

Bremerhaven labon belödanis 115 459 (2008 mäzul 31id).
Pinneberg

**Pinneberg** binon zif in fedalän: Jlesvigän⸗Holstän, in Deutän. Pinneberg topon videtü 53°38’ N e lunetü 9°48’ L.

Sürfat ela Pinneberg binon mö 21,54 km².

Pinneberg labon belödanis 41 778 (2006 dekul 31id).
Flensburg

**Flensburg** binon zif in fedalän: Jlesvigän⸗Holstän, in Deutän. Flensburg topon videtü 54°46’ N e lunetü 9°26’ L.

Sürfat ela Flensburg binon mö 56,38 km².

Flensburg labon belödanis 86 479 (2006 dekul 31id).


File:Flensburg.jpg|Flensburg (2005)
File:Luftbild Flensburg Schleswig-Holstein Zentrum Stadthafen Foto 2012 Wolfgang Pehlemann Steinberg-Ostsee IMG 6187.jpg|Flensburg (2012)
File:Flensburg Nordertor.jpg|Nordertor
File:Das Rote Schloss am Meer (Flensburg-Mürwik Juli 2014), Bild 07.JPG|Marineschule Mürwik
File:Flensburg Wasserturm Mürwik.jpg|Mürwiker Wasserturm
File:Der Dampfer Alexandra fährt im Flensburger Hafen.JPG|Alexandra
File:Kraftfahrt-Bundesamt (Fenster mit Rollos bilden an dem Tag Abkürzung KBA), Flensburg-Mürwik Mai 2014, Bild 06.JPG|KBA
Itzehoe

**Itzehoe** binon zif in fedalän: Jlesvigän⸗Holstän, in Deutän. Itzehoe topon videtü 53°55’ N e lunetü 9°30’ L.

Sürfat ela Itzehoe binon mö 28,03 km².

Itzehoe labon belödanis 33 049 (2006 dekul 31id).
Greifswald

**Greifswald** binon zif in fedalän: Mäklänburgän⸗Vesüdapomerän, in Deutän. Greifswald topon videtü 54°5’ N e lunetü 13°23’ L.

Sürfat ela Greifswald binon mö 50,5 km².

Greifswald labon belödanis 53 434 (2006 dekul 31id).
Neubrandenburg

**Neubrandenburg** binon zif in fedalän: Mäklänburgän⸗Vesüdapomerän, in Deutän. Neubrandenburg topon videtü 53°33’ N e lunetü 13°16’ L.

Sürfat ela Neubrandenburg binon mö 85,65 km².

Neubrandenburg labon belödanis 67 517 (2006 dekul 31id).
Wismar

**Wismar** binon zif in fedalän: Mäklänburgän⸗Vesüdapomerän, in Deutän. Wismar topon videtü 53°53’ N e lunetü 11°27’ L.

Sürfat ela Wismar binon mö 41,36 km².

Wismar labon belödanis 45 182 (2006 dekul 31id).
Stralsund

**Stralsund** binon zif in fedalän: Mäklänburgän⸗Vesüdapomerän, in Deutän. Stralsund topon videtü 54°18’ N e lunetü 13°5’ L.

Sürfat ela Stralsund binon mö 38,97 km².

Stralsund labon belödanis 58 288 (2006 dekul 31id).
Saxän

**Saxän** (*Deutänapük*: **Sachsen** ; *Löpa-Särbyovänapük* e *Dona-Särbyovänapük*: **Sakska** ) binon fedalän in Sulüdalofüd Deutäna.

Sürfat Saxäna binon 18 415,66 km².

Saxän labon belödanis 4 261 896 (2006).

Cifazif Saxäna binon Dresden.

Zifs Bautzen, Chemnitz, Görlitz, Hoyerswerda, Leipzig, Meißen e Zwickau topons in Saxän.
Schwerin

**Schwerin** binon cifazif fedaläna: Mäklänburgän⸗Vesüdapomerän, in Deutän. Schwerin topon videtü 53°38’ N e lunetü 11°25’ L.

Sürfat ela Schwerin binon mö 130,46 km².

Schwerin labon belödanis 96 280 (2006 dekul 31id).
Mäklänburgän⸗Vesüdapomerän

**Mäklänburgän⸗Vesüdapomerän** (*Deutänapük*: **Mecklenburg-Vorpommern** ; *Dona⸗Saxänapük*: **Mekelnborg-Vörpommern** ) binon fedalän in Nolüdalofüd Deutäna. Sürfat Mäklänburgän⸗Vesüdapomeräna binon 23 174,17 km². Mäklänburgän⸗Vesüdapomerän labon belödanis 1 702 200 (2006). Cifazif Mäklänburgän⸗Vesüdapomeräna binon Schwerin.

Zifs Greifswald, Neubrandenburg, Rostock, Stralsund e Wismar topons in Mäklänburgän⸗Vesüdapomerän.
Dresden

**Dresden** binon zif in fedalän: Saxän, in Deutän. Dresden topon videtü 51°3’ N e lunetü 13°44’ L.

Sürfat ela Dresden binon mö 328,31 km².

Dresden labon belödanis 517 052 (2009 dekul 31).
Leipzig

**Leipzig** binon zif in fedalän: Saxän, in Deutän. Leipzig topon videtü 51°20’ N e lunetü 12°23’ L.

Sürfat ela Leipzig binon mö 297,6 km².

Leipzig labon belödanis 510 651 (2008-02-29).
Bautzen

**Bautzen** (löpa⸗särbyovänapüko: *Budyšin*) binon zif in fedalän: Sachsen, in Deutän. Bautzen topon videtü 51°10’ N e lunetü 14°25’ L.

Sürfat ela Bautzen binon mö 66,63 km².

Bautzen labon belödanis 41 779 (2006 dekul 31id).
Chemnitz

**Chemnitz** binon zif in fedalän: Saxän, in Deutän. Chemnitz topon videtü 50°50’ N e lunetü 12°55’ L.

Sürfat ela Chemnitz binon mö 220,85 km².

Chemnitz labon belödanis 243 085 (2006 dekul 31id).
Görlitz

**Görlitz** binon zif in fedalän: Saxän, in Deutän. Görlitz topon videtü 51°9’ N e lunetü 14°59’ L.

Sürfat ela Görlitz binon mö 67,52 km².

Görlitz labon belödanis 55 395 (2023 dekul 31id).

## Svistazifs
Görlitz labon svistazifis 5:

*  Amiens, Fransän
*  Molfetta, Litaliyän
*  Nový Jičín, Tsyegän
*  Wiesbaden, Deutän
*  Zgorzelec, Fransän
Lübeck

**Lübeck** binon zif in fedalän: Jlesvigän⸗Holstän, in Deutän. Lübeck topon videtü 53°52’ N e lunetü 10°41’ L.
Sürfat ela Lübeck binon mö 214,14 km².

Lübeck labon belödanis 213 651 (2006 dekul 31id).
Henstedt-Ulzburg

**Henstedt-Ulzburg** binon zif in fedalän: Jlesvigän⸗Holstän, in Deutän. Henstedt-Ulzburg topon videtü 53°47’ N e lunetü 10°0’ L.

Sürfat ela Henstedt-Ulzburg binon mö 39,47 km².

Henstedt-Ulzburg labon belödanis 26 340 (2006 dekul 31id).
Wedel

**Wedel** binon zif in fedalän: Jlesvigän⸗Holstän, in Deutän. Wedel topon videtü 53°35’ N e lunetü 9°42’ L.

Sürfat ela Wedel binon mö 33,82 km².

Wedel labon belödanis 31 956 (2006 dekul 31id).
Rendsburg

**Rendsburg** binon zif in fedalän: Jlesvigän⸗Holstän, in Deutän. Rendsburg topon videtü 54°18’ N e lunetü 9°40’ L.
Sürfat ela Rendsburg binon mö 23,72 km².

Rendsburg labon belödanis 28 476 (2006 dekul 31id).
Reinbek

**Reinbek** binon zif in fedalän: Jlesvigän⸗Holstän, in Deutän. Reinbek topon videtü 53°30’ N e lunetü 10°14’ L.

Sürfat ela Reinbek binon mö 31,23 km².

Reinbek labon belödanis 25 688 (2006 dekul 31id).
Zwickau

**Zwickau** binon zif in fedalän: Saxän, in Deutän. Zwickau topon videtü 50°43’ N e lunetü 12°29’ L.

Sürfat ela Zwickau binon mö 102,54 km².

Zwickau labon belödanis 96 786 (2006 dekul 31id).
Düsseldorf

**Düsseldorf** binon zif in fedalän: Nolüdarinän⸗Vesfalän, in Deutän. Düsseldorf topon videtü 51°13.5’ N e lunetü 6°47’ L.

Sürfat ela Düsseldorf binon mö 217 km².

Düsseldorf labon belödanis 578.326 (30.06.2007).
Mainz

**Mainz** binon zif in fedalän: Rinän⸗Palzän, in Deutän. Mainz topon videtü 50°0’ 0’’ N e lunetü 8°16’ 16’’ L (50, 8,271111).

Sürfat ela Mainz binon mö 97,76 km².

Mainz labon belödanis 196 102 (2006 dekul 31id).
Saxän⸗Lanhaltän

**Saxän⸗Lanhaltän** (*Deutänapük*: **Sachsen-Anhalt** ; *Dona⸗Saxänapük*: **Sassen-Anholt** ) binon fedalän in zänod Deutäna.

Glet Saxän⸗Lanhaltäna binon 20 445,26 km².

Saxän⸗Lanhaltän labon belödanis 2 458 597 (2006).

Cifazif Saxän⸗Lanhaltäna binon Magdeburg.

Zifs Aschersleben, Bernburg, Burg, Dessau, Eisleben, Halberstadt, Halle, Köthen, Merseburg, Naumburg, Quedlinburg, Salzwedel, Sangerhausen, Schönebeck, Staßfurt, Stendal, Weißenfels, Wernigerode, Wittenberg, Wolfen e Zeitz topons in Saxän⸗Lanhaltän.
Magdeburg

**Magdeburg** binon cifazif in fedaläna: Saxän⸗Lanhaltän, in Deutän. Magdeburg topon videtü 52°8’ N e lunetü 11°37’ L.

Sürfat ela Magdeburg binon mö 200,95 km².

Magdeburg labon belödanis 229 826 (2006 dekul 31id).
Türinän

**Türinän** (*Deutänapük*: **Thüringen** ) binon fedalän in zänod Deutäna.

Glet Türinäna binon 16 172,14 km².

Türinän labon belödanis 2 334 575 (2005).

Cifazif Türinäna binon Erfurt.

Zifs Altenburg, Apolda, Arnstadt, Eisenach, Gera, Gotha, Greiz, Ilmenau, Jena, Leinefelde-Worbis, Meiningen, Mühlhausen, Nordhausen, Rudolstadt, Saalfeld, Sömmerda, Sondershausen, Sonneberg, Suhl e Weimar topons in Türinän.
Erfurt

**Erfurt** binon cifazif fedaläna: Türinän, in Deutän. Erfurt topon videtü 50°52’ N e lunetü 10°37’ L.
Sürfat ela Erfurt binon mö 269,17 km².

Erfurt labon belödanis 202 658 (2006 dekul 31id).
Aschersleben

**Aschersleben** binon zif in fedalän: Saxän⸗Lanhaltän, in Deutän. Aschersleben topon videtü 51°45’ N e lunetü 11°28’ L.

Sürfat ela Aschersleben binon mö 85,81 km².

Aschersleben labon belödanis 25 791 (2006 dekul 31id).

Komots anik evedons ünü degyel lätik dil komota: Ascherleben. Ün mäzul yela 2004: komot Winningen; tü 2005 yanul 1, komot: Klein Schierstedt; tü 2006 febul 24 komot: Wilsleben, e tü 2008 yanul 1 komots: Drohndorf, Freckleben e Mehringen.
Bernburg

**Bernburg** binon zif in fedalän: Saxän⸗Lanhaltän, in Deutän. Bernburg topon videtü 51°48’ N e lunetü 11°44’ L.

Sürfat ela Bernburg binon mö 55,15 km².

Bernburg labon belödanis 31 329 (2006 dekul 31id).
Burg

Dabinons:

* Burg: zif in Jveizän.
* Burg: zif in fedalän: Jlesvigän⸗Holstän, in Deutän.
* Burg: zif in fedalän: Saxän⸗Lanhaltän, in Deutän.
* Burg: zif in fedalän: Rinän⸗Palzän, in Deutän.
* Burg: zif in fedalän: Brandänburgän, in Deutän.
Naumburg

Dabinons:

* Naumburg: zif in fedalän: Saxän⸗Lanhaltän, in Deutän.
* Naumburg: zif in fedalän: Hesän, in Deutän.
Saarlän

**Saarlän** (*Deutänapük*: **Saarland** ) binon fedalän in Vesüd Deutäna. Glet Saarläna binon 2 568,65 km². Saarlän labon belödanis 1 048 128 (2006). Cifazif Saarläna binon Saarbrücken.

Zifs Blieskastel, Dillingen, Heusweiler, Homburg, Lebach, Merzig, Neunkirchen, Püttlingen, Saarlouis, Sankt Ingbert, Sankt Wendel e Völklingen topons in Saarlän.
Saarbrücken

**Saarbrücken** binon cifazif fedaläna: Saarlän, in Deutän. Saarbrücken topon videtü 49°22’ N e lunetü 6°40’ L.

Sürfat ela Saarbrücken binon mö 167,07 km².

Saarbrücken labon belödanis 178 412 (2006 dekul 31id).
Quedlinburg

**Quedlinburg** binon zif in fedalän: Saxän⸗Lanhaltän, in Deutän. Quedlinburg topon videtü 51°47’ N e lunetü 11°8’ L.

Sürfat ela Quedlinburg binon mö 78,15 km².

Quedlinburg labon belödanis 22 185 (2006 dekul 31id).
Halberstadt

**Halberstadt** binon zif in fedalän: Saxän⸗Lanhaltän, in Deutän. Halberstadt topon videtü 51°53’ N e lunetü 11°2’ L.

Sürfat ela Halberstadt binon mö 82,22 km².

Halberstadt labon belödanis 39 318 (2006 dekul 31id).
Merseburg

**Merseburg** binon zif in fedalän: Saxän⸗Lanhaltän, in Deutän. Merseburg topon videtü 51°22’ N e lunetü 12°0’ L.

Sürfat ela Merseburg binon mö 36,09 km².

Merseburg labon belödanis 34 411 (2006 dekul 31id).
Halle

Dabinons:

* Halle: zif in fedalän: Saxän⸗Lanhaltän, in Deutän.
* Halle: zif in fedalän: Nolüdarinän⸗Vesfalän, in Deutän.
* Halle: zif in fedalän: Dona⸗Saxän, in Deutän.
* Halle: Zif in provin Belgänik: Brabän Flanänik
Kautiän

**Kautiän** (*Nolüda-Sutuvänapük* e *Zvanänapük*: **Gauteng** ; *Sutuvänapük*: **Kgauteng** ; *Frikopapük*: **Gauteng** ; *Linglänapük Sulüdafrikänik*: **Gauteng** ; *Kosänapük*: **iRhawuti** ) binon provin in zänod Sulüdafrikäna.

Sürfat Kautiäna binon 18 176 km².

Kautiän labon belödanis 15 099 422 (2022).

Cifazif Kautiäna binon Johannesburg.

Zifs Alberton, Benoni, Boksburg, Brakpan, Germiston, Heidelberg, Krugersdorp, Pretoria, Randburg, Roodepoort, Springs, Vanderbijlpark e Vereeniging topons in Kautiän.
Vesüdakepiän

**Vesüdakepiän** (*Frikopapük*: **Wes-Kaap** ; *Linglänapük Sulüdafrikänik*: **Western Cape** ; *Kosänapük*: **iNtshona-Koloni** ) binon provin in Sulüdavesüd Sulüdafrikäna.

Sürfat Vesüdakepiäna binon 129 370 km².

Vesüdakepiän labon belödanis 4 524 335 (2001).

Cifazif Vesüdakepiäna binon Cape Town.

Zifs Beaufort-Wes, Caledon, Clanwilliam, Franschhoek, Genadendal, George, Hermanus, Knysna, Mosselbaai, Oudtshoorn, Paarl, Robertson, Somerset-Wes, Stellenbosch, Swellendam, Wellington e Worcester topons in Vesüdakepiän.
Libatatiän

**Libatatiän** (*Sutuvänapük*: **Foreisetata**  ü **Freistata** ; *Frikopapük*: **Vrystaat** ; *Kosänapük*: **iFreyistata** ; *Linglänapük Sulüdafrikänik*: **Free State** ) binon provin in zänod Sulüdafrikäna.

Sürfat Libatatiäna binon 129 825 km².

Libatatiän labon belödanis 2 961 864 (2022).

Cifazif Libatatiäna binon Bloemfontein.

Zifs Bethlehem, Bethulie, Kroonstad, Parys, Rouxville, Sasolburg, Thaba Nchu e Welkom topons in Libatatiän.
Limpopoiän

**Limpopoiän** (*Frikopapük*: **Limpopo** ; *Vendänapük*: **Vhembe** ; *Linglänapük Sulüdafrikänik*: **Limpopo** ) binon provin in Nolüd Sulüdafrikäna.

Sürfat Limpopoiäna binon 125 754 km².

Limpopoiän labon belödanis 5 404 868 (2022).

Cifazif Limpopoiäna binon Polokwane.

Zifs Bela Bela, Lephalale, Makhado, Modimolle, Modjadji, Mogwadi, Mokopane, Musina, Naboomspruit, Phalaborwa, Thabazimbi, Thohoyandou e Tzaneen topons in Limpopoiän.
Lofüdakepiän

**Lofüdakepiän** (*Kosänapük*: **iMpuma-Koloni** ; *Frikopapük*: **Oos-Kaap** ; *Linglänapük Sulüdafrikänik*: **Eastern Cape** ; ) binon provin in Sulüdalofüd Sulüdafrikäna.

Sürfat Lofüdakepiäna binon 168 966 km².

Lofüdakepiän labon belödanis 7 225 784 (2022).

Cifazif Vesüdakepiäna binon Bhisho.

Zifs Aliwal-Noord, Oos-Londen, Graaff-Reinet, Grahamstown, Jeffriesbaai, Mthatha, Port Alfred, Port Elizabeth ed Uitenhage topons in Lofüdakepiän.
Mpumalangiän

**Mpumalangiän** (*Svasiyänapük* : **iMpumalanga** ; *Suluvänapük*: **iMpumalanga** ; *Frikopapük*: **Mpumalanga** ; *Linglänapük Sulüdafrikänik*: **Mpumalanga** ; ) binon provin in Nolüdalofüd Sulüdafrikäna.

Sürfat Mpumalangiäna binon 76 495 km².

Mpumalangiän labon belödanis 5 142 216 (2022).

Cifazif Mpumalangiäna binon Nelspruit.

Zifs Ermelo, Heidelberg, Lydenburg, Middelburg, Piet Retief, Secunda, Skukuza, Standerton e Witbank topons in Mpumalangiän.
Köthen

**Köthen** binon zif in fedalän: Saxän⸗Lanhaltän, in Deutän. Köthen topon videtü 51°45’ N e lunetü 11°55’ L.

Sürfat ela Köthen binon mö 78,42 km².

Köthen labon belödanis 29 667 (2006 dekul 31id).
Nolüdakepiän

**Nolüdakepiän** (*Frikopapük*: **Noord-Kaap** ; *Linglänapük Sulüdafrikänik*: **Northern Cape** ; *Zvanänapük*: **Kapa Bokone** ; *Kosänapük*: **umNtla-Koloni** ) binon provin in Nolüdavesüd Sulüdafrikäna.

Sürfat Nolüdakepiäna binon 361 830 km².

Nolüdakepiän labon belödanis 822 727 (2001).

Cifazif Nolüdakepiäna binon Kimberley.

Zifs Alexanderbaai, De Aar, Garies, Griekwastad, Kuruman, Orania, Port Nolloth, Springbok ed Upington topons in Nolüdakepiän.
Nolüdavesüdiän

**Nolüdavesüdiän** (*Zvanänapük*: **Bokone Bophirima** ; *Frikopapük*: **Noordwes** ; *Linglänapük Sulüdafrikänik*: **North West** ) binon provin in Nolüdavesüd Sulüdafrikäna.

Sürfat Nolüdavesüdiäna binon 104 882 km².

Nolüdavesüdiän labon belödanis 3 803 679 (2022).

Cifazif Nolüdavesüdiäna binon Mafikeng.

Zifs Brits, Ga-Rankuwa, Klerksdorp, Lichtenburg, Mabopane, Mmabatho, Orkney, Potchefstroom, Rustenburg, Schweizer-Reneke, Stilfontein en Vryburg topons in Nolüdavesüdiän.
Suluvän-Nataliän

**Suluvän-Nataliän** (*Suluvänapük*: **KwaZulu-Natali** ; *Linglänapük Sulüdafrikänik*: **KwaZulu-Natal** ; *Frikopapük*: **KwaZulu-Natal** ; *Kosänapük*: **KwaZulu-Natala** ) binon provin in Lofüd Sulüdafrikäna.

Sürfat Suluvän-Nataliäna binon 94 361 km².

Suluvän-Nataliän labon belödanis 12 818 479 (2022).

Cifazif Suluvän-Nataliäna binon Pietermaritzburg.

Zifs Dundee, Durban, Empangeni, Estcourt, Kokstad, KwaDukuza, Ladysmith, Newcastle, Port Shepstone, Richards Bay, Tongat, Ulundi e Vryheid topons in Suluvän-Nataliän.
Aachen

**Aachen** binon zif in fedalän: Nolüdarinän⸗Vesfalän, in Deutän. Aachen topon videtü 50°46’ N e lunetü 6°6’ L.

Sürfat ela Aachen binon mö 160,83 km².

Aachen labon belödanis 258 770 (2006 dekul 31id).
Bergisch Gladbach

**Bergisch Gladbach** binon zif in fedalän: Nolüdarinän⸗Vesfalän, in Deutän. Bergisch Gladbach topon videtü 50°59’ N e lunetü 7°8’ L.

Sürfat ela Bergisch Gladbach binon mö 83,12 km².

Bergisch Gladbach labon belödanis 110 217 (2006 dekul 31id).
Bielefeld

**Bielefeld** binon zif in fedalän: Nolüdarinän⸗Vesfalän, in Deutän. Bielefeld topon videtü 52°1’ N e lunetü 8°31’ L.

Sürfat ela Bielefeld binon mö 257,8 km².

Bielefeld labon belödanis 325 846 (2006 dekul 31id).
Bottrop

**Bottrop** binon zif in fedalän: Nolüdarinän⸗Vesfalän, in Deutän. Bottrop topon videtü 51°31’ N e lunetü 6°55’ L.

Sürfat ela Bottrop binon mö 100,7 km².

Bottrop labon belödanis 118 975 (2006 dekul 31id).
Duisburg

**Duisburg** binon zif in fedalän: Nolüdarinän⸗Vesfalän, in Deutän. Duisburg topon videtü 51°25.8’ N e lunetü 6°45’ L.

Sürfat ela Duisburg binon mö 232,82 km².

Duisburg labon belödanis 499 111 (2006 dekul 31id).
Essen

Dabinons
* Essen: zif in fedalän: Nolüdarinän⸗Vesfalän, in Deutän.
* Essen: zif in fedalän: Dona⸗Saxän, in Deutän.
* Essen: zif in provin: Antwerpen, in Belgän.
Gelsenkirchen

**Gelsenkirchen** binon zif in fedalän: Nolüdarinän⸗Vesfalän, in Deutän. Gelsenkirchen topon videtü 51°30’ N e lunetü 7°6’ L.

Sürfat ela Gelsenkirchen binon mö 104,84 km².

Gelsenkirchen labon belödanis 266 772 (2006 dekul 31id).
Hoyerswerda

**Hoyerswerda** binon zif in fedalän: Saxän, in Deutän. Hoyerswerda topon videtü 51°26’ N e lunetü 14°15’ L.

Sürfat ela Hoyerswerda binon mö 95,44 km².

Hoyerswerda labon belödanis 31 131 (2023 dekul 31id).

## Svistazifs
Hoyerswerda labon svistazifis 3:

*  Dillingen/Saar, Deutän
*  Huittinen, Suomiyän
*  Środa Wielkopolska, Polän
Bochum

**Bochum** binon zif in fedalän: Nolüdarinän⸗Vesfalän, in Deutän. Bochum topon videtü 51°29’ N e lunetü 7°13’ L.

Sürfat ela Bochum binon mö 145,4 km².

Bochum labon belödanis 374 694 (2006 dekul 31id).
Bonn

**Bonn** binon zif in fedalän: Nolüdarinän⸗Vesfalän, in Deutän. El ,Bonn’ topon videtü 50°44’ N e lunetü 7°5’ L. Sürfat ela ,Bonn’ binon mö 141,22 km².

Tü 2006 dekul 31id el ,Bonn’ älabon belödanis 314 299.

Dü yels: 1949-1999 el ,Bonn’ äbinon cifazif ä reiganefaplad Fedarepüblikäna Deutäna.
Jülich

**Jülich** binon zif in fedalän: Nolüdarinän⸗Vesfalän, in Deutän. Jülich topon videtü 50°55’ N e lunetü 6°21’ L.

Sürfat ela Jülich binon mö 90,4 km².

Jülich labon belödanis 33 670 (2006 dekul 31id).
Köln

**Köln** binon zif in fedalän: Nolüdarinän⸗Vesfalän, in Deutän. Köln topon videtü 50°56’ N e lunetü 6°57’ L.

Sürfat ela Köln binon mö 405,15 km².

Köln labon belödanis 991.395 (30.06.2007).
Krefeld

**Krefeld** binon zif in fedalän: Nolüdarinän⸗Vesfalän, in Deutän. Krefeld topon videtü 51°20’ N e lunetü 6°34’ L.

Sürfat ela Krefeld binon mö 137,68 km².

Krefeld labon belödanis 240 627 (2006 dekul 31id).
Leverkusen

**Leverkusen** binon zif in fedalän: Nolüdarinän⸗Vesfalän, in Deutän. Leverkusen topon videtü 51°2’ N e lunetü 6°59’ L.

Sürfat ela Leverkusen binon mö 78,85 km².

Leverkusen labon belödanis 161 336 (2006 dekul 31id).

## Yüms plödik
* Leverkusen.com
Minden

Dabinons:

* Minden: zif in fedalän: Rinän⸗Palzän, in Deutän.
* Minden: zif in fedalän: Nolüdarinän⸗Vesfalän, in Deutän.
* Minden: zif in tat: Iowa, in Lamerikän.
* Minden: zif in tat: Louisiana, in Lamerikän.
* Minden: zif in tat: Nebraska, in Lamerikän.
* Minden: zif in tat: Nevada, in Lamerikän.
Recklinghausen

**Recklinghausen** binon zif in fedalän: Nolüdarinän⸗Vesfalän, in Deutän. Recklinghausen topon videtü 51°37’ N e lunetü 7°12’ L.

Sürfat ela Recklinghausen binon mö 66,4 km².

Recklinghausen labon belödanis 121 521 (2006 dekul 31id).
Solingen

**Solingen** binon zif in fedalän: Nolüdarinän⸗Vesfalän, in Deutän. Solingen topon videtü 51°10’ N e lunetü 7°5’ L.

Sürfat ela Solingen binon mö 89,45 km².

Solingen labon belödanis 163 263 (2006 dekul 31id).
Wesel

**Wesel** binon zif in fedalän: Nolüdarinän⸗Vesfalän, in Deutän. Wesel topon videtü 51°39’ N e lunetü 6°37’ L.

Sürfat ela Wesel binon mö 122,617 km².

Wesel labon belödanis 61 432 (2006 dekul 31id).
Wuppertal

**Wuppertal** binon zif in fedalän: Nolüdarinän⸗Vesfalän, in Deutän. Wuppertal topon videtü 51°16’ N e lunetü 7°11’ L.

Sürfat ela Wuppertal binon mö 168,41 km².

Wuppertal labon belödanis 358 330 (2006 dekul 31id).
Salzwedel

**Salzwedel** binon zif in fedalän: Saxän⸗Lanhaltän, in Deutän. Salzwedel topon videtü 52°51’ N e lunetü 11°9’ L.

Sürfat ela Salzwedel binon mö 106,66 km².

Salzwedel labon belödanis 20 777 (2006 dekul 31id).
Mönchengladbach

**Mönchengladbach** binon zif in fedalän: Nolüdarinän⸗Vesfalän, in Deutän. Mönchengladbach topon videtü 51°12’ N e lunetü 6°26’ L.

Sürfat ela Mönchengladbach binon mö 170,43 km².

Mönchengladbach labon belödanis 265 628 (2006 dekul 31id).
Paderborn

**Paderborn** binon zif in fedalän: Nolüdarinän⸗Vesfalän, in Deutän. Paderborn topon videtü 51°43’ N e lunetü 8°46’ L.

Sürfat ela Paderborn binon mö 179,38 km².

Paderborn labon belödanis 144 258 (2006 dekul 31id).
Sangerhausen

**Sangerhausen** binon zif in fedalän: Saxän⸗Lanhaltän, in Deutän. Sangerhausen topon videtü 51°28’ N e lunetü 11°18’ L.

Sürfat ela Sangerhausen binon mö 161,54 km².

Sangerhausen labon belödanis 30 123 (2006 dekul 31id).
Staßfurt

**Staßfurt** binon zif in fedalän: Saxän⸗Lanhaltän, in Deutän.

Sürfat ela Staßfurt binon mö 58,21 km².

Staßfurt labon belödanis 22 758 (2006 dekul 31id).
Stendal

**Stendal** binon zif in fedalän: Saxän⸗Lanhaltän, in Deutän. Stendal topon videtü 52°36’ N e lunetü 11°51’ L.

Sürfat ela Stendal binon mö 82,31 km².

Stendal labon belödanis 36 761 (2006 dekul 31id).
Wernigerode

**Wernigerode** binon zif in fedalän: Saxän⸗Lanhaltän, in Deutän. Wernigerode topon videtü 51°50’ N e lunetü 10°47’ L.

Sürfat ela Wernigerode binon mö 170,18 km².

Wernigerode labon belödanis 33 871 (2006 dekul 31id).
Kaiserslautern

**Kaiserslautern** binon zif in fedalän: Rinän⸗Palzän, in Deutän. Kaiserslautern topon videtü 49°26’ N e lunetü 7°46’ L.

Sürfat ela Kaiserslautern binon mö 139,72 km².

Kaiserslautern labon belödanis 98 044 (2006 dekul 31id).
Zeitz

**Zeitz** binon zif in fedalän: Saxän⸗Lanhaltän, in Deutän. Zeitz topon videtü 51°2’ N e lunetü 12°8’ L.

Sürfat ela Zeitz binon mö 24,63 km².

Zeitz labon belödanis 28 117 (2006 dekul 31id).
Landau

* Pro zif in fedalän: Bayän, logolös eli Landau an der Isar.
* Pro zifil in fedalän: Rinän-Palzän, logolös eli Landau in der Pfalz.
Speyer

**Speyer** binon zif in fedalän: Rinän⸗Palzän, in Deutän. Speyer topon videtü 49°19’ N e lunetü 8°25’ L.

Sürfat ela Speyer binon mö 42,58 km².

Speyer labon belödanis 50 648 (2006 dekul 31id).
Trier

**Trier** binon zif in fedalän: Rinän⸗Palzän, in Deutän. Trier topon videtü 49°45’ N e lunetü 6°38’ L.

Sürfat ela Trier binon mö 117,14 km².

Trier labon belödanis 103 518 (2006 dekul 31id).
Worms

**Worms** binon zif in fedalän: Rinän⸗Palzän, in Deutän. Worms topon videtü 49°37’ N e lunetü 8°21’ L.

Sürfat ela Worms binon mö 108,73 km².

Worms labon belödanis 85 609 (2023 dekul 31id).

## Svistazifs
Worms labon svistazifis 7:

*  Auxerre, Fransän
*  Bautzen, Deutän
*  Mobile, Lamerikän
*  Ningde, Tsyinän
*  Parma, Litaliyän
*  St Albans, Regän Pebalöl
*  Tveria, Yisraelän
Konstanz

**Konstanz** binon zif in fedalän: Badän⸗Vürtän, in Deutän. Konstanz topon videtü 47°39’ N e lunetü 9°10’ L.

Sürfat ela Konstanz binon mö 55,65 km².

Konstanz labon belödanis 81 006 (2006 dekul 31id).
Lamerikän

**Lamerikän**, ü **Tats-Pebalöl** (**Nolüda-**)**Meropa** (TPM), binon län in Nolüda-Merop. Laböl pöpi plu 328 balion pösodas, Lamerikän binon län telid pöpagikün vola. Cifazif binon Washington, e zif pöpagikün Lamerikäna binon New York.

## Jenav
Yuropans balid lükömön in län Lamerikäna adelik äbinons konkerans Spanyänik äs Juan Ponce de León, kel balido ävisitom eli Florida in yel 1513. Spanyänans äfünons kolunis balid in el Florida ed in Nula-Mäxikän, as sam eli Saint Augustine (keli ömna palecedon zif vönikün Lamerikäna) ed eli Santa Fe. Fransänans äfünons kolunis okik ve flumed Mississippi, as sam New Orleans. Koluns Linglänik plöpöl in jol lofüdik Nolüda-Meropa äprimons in yel 1607 in Virginän ed in yel 1620 in Plymouth, Massachusetts.

## Tefs