Kuurne

thumb|right|De Leie in Kuurne me zicht ip Oarelbeke

**Kuurne** es een klêne gemêente met een 12000 inweuners, geleegn tussen Kortryk, Oarelbeke en Lendlee. 't Ei nie vele geskild of ze woaren een dêelgemêente van Kortryk by de fusie van 1977, moar omda ze nogal ip udder onafhankelukeid stondn zyn ze olliek apart gebleevn.

## Geschiedenisse
### Noame
Eerst en vooral de naam van de gemeente. Hjil vroeger, rond un joar of 1123, was de noame 'villa de Curnes', mo da's styf veranderd:
1156: 'Cuerna', 1197: 'Curna', 1262: 'Querne', 1347: 'Kuerne', 1518: 'Kjeurne', 1664: 'Cuerne'. Da latste èn ze vrji lange azoa houdn. Z'ènt nog gebrukt in 1930. Daarachter was 't 'Kuurne' ent nè nog olsan azoa.
Moa wuk wilt da zeggen? Cuerne (Kweerne) wil zeggen 'Handmolen'.En azo kommet da jin van de jeugduzzen* 't Molentje* noemt. Moa van 't oer-keltisch afgeleid: Ku-ere-hanna (Kuerna) willet zeggen 'veilig omheinde woonplaats'. 't Zyn der wok nog die zeggen dat 'n ni-gegermanisjirde Keltische woaternoame ès. 

### Ezels?
De roepnoame van de kuurneneiren ès 'ezel', da komt omdat jir de boern va Kuurne noa 't stad Kortryk giengn met udder ezels vulgelad mè marchandise. Aloewel dat et een skeldwoord ès, zyn ze der toch preus ip. Volhens een andere legende kost de koster de latinse woordn "Memento, homo, quia pulvis es, et in pulverem reverteris" niet ontoden, woarip dat de paster zei "Ge zyt lik nen ezel geboorn, ge goat lik nen ezel stervn". Ip aswoensdag moest de koster de paster vervangn en gebrukte ie die utdrukkinge.

### Onafhanklik
Ip 't ende van 1974 kwam burgemiestre Lambrecht van Kortryk de gemêente bezoeken om een fusie met Kortryk vôor te bereidn. Nie da ze zoa in die koppige ezels geïnteresseerd woaren, moar ze woaren straf begoest ip 't Ringshopping centre en de industriezone met o.a. Barco in 't nôordwestn.
Vele harde Kuurneirs woaren radicoal tegen de fusie en organiseerden onder leidienge van miester André Lietaert de ienigste betôogienge in de geskiedenisse van Kuurne (vôor zoverre geweetn). De betôogienge liep 'n bikke eut den hand want der stonden massa's volk te dansen ip den sjieken oto van Lambrecht die omzeggens hielegans om zêepe wa.
Uutendelik eit de fusie toon nie deuregegoane, moar ein ze de grenze met Kortryk verleid ip de ring zôdat 't Ringshopping en wa chique verkoaveliengen toch noa Kortryk gingen.

## Kernen
Der zyn de volgende parochies me ulder wykn:
* Sint-Michiels: d'ôofdparochie die ôok de grôotsen wyk vormt, me doarrond:
**Leieoek en sezoenwyk me 'n sterk verênigingsleevn
**Abêleoek, Oevedreve en Kastêeloek
**Kuurne-Frans an n' board me de Brugske boane
* Sinte-Pieter, die ôok ne grôten en levendigen wyk vormt me doarrond:
**Stokerieoek en Meulnwyk
*Sente of Sinte-Katryne, de mêest ofgelegen parochie die ôok en stik ip Eule en Lendlee ligt
*Heule-Woatermeuln, danze kwyt gespeeld ein an Kortryk binst de fusie van 1977

## Bezienswoardigheedn
:15px *Kykt noa [[Bouwkundig erfgoed in Kuurne]]*
Kuurne è vôorol gekend:
* van zyn joarlykse velokoerse Kuurne-Brussel-Kuurne, ip de negenstn zondag van 't joar
* ei wok een peirdekoersepleine, en is doarmee jin van de drie peirderenboanen van West-Vloandern, neffenst Woaregem en Ostende.
* d'Ezelsfeesten. Da goa deure d'êeste weekn van oktobere en gjèl de gemjènte lôopt doar ton rond ip die fêeste.
* zyn bier. Ge moe niet verre zoekn: Ezelsbier (gebrouwn deur Bavik). Er zyn doar twêe varianten van: *De breunen ezel* en *de witten ezel*.
* Kuurne eit een antal gebouwn die de moeite weird zyn:
::De parochiekerke van Sint-Pieters
:::een moderne niet-typische keirke in de vorme van een omgekièrd skip. Zès gebouwd in 1971.
::De Stokeriemeuln
:::nen stoakmeuln langs de Brugskeboane. Ie droait nog wel, moar ie kan nie miè gebrukt weirden voo te moaln. Verust van Kortryk noa Kuurne in 1796 deur den eigenoare Louis Carpentier, moa nu est ie eigendom van de gemêente.
::Hoeve Vandewalle
:::d'oudste hoeve van hêel Kuurne, gebouwd in 1405 en 14 ha grôot en sleut perfect an bie de zwemkom en het sportcentrum
* Kleurdag, jirdere Artiestenfôre. N'êeste ki dat ie deureging was in 1969 en ton mochtn skilders, bêeldouwers, bronsgieters, glasbloazers en keramiekers udder ding doene. Ze meugen da nu nog jinne ki per twêe joar doene, n'êeste zundag van juni.

Kuurne es in de widde omstreke gekend als eutgoansgemêente. Een belangryke reden doarvoorn zyn de zoaln van Vanwonterghem, zowel langs de Brugskeboane als in 't centrum. Tot in de joaren '85 oaje ôok de fêestzoalen Pindal, de Pedeir, Bonaerde en de zoalen van de Gilde en de Middenstand. Doarnoast zyn der een aantal gekende cafés, vôorol voo de jonge gasten, lik *'t Meulentje* en *den Tap*.

## Bekende Kuurneneiren
Kuurne è de gemêente van cartoonisten en skildereirs:
* Miskien goa je wok de prenten erkennen van êen van zyn bekendste beweuners: Nesten. Ge zie ze overol.
* Ever Meulen tekent vôorol voo n'Umo
* Michel Depypere, ipgevolgd deur de zeune Rik
* Evarist Carpentier Kunstschilder
* Frans Debrabandere: filoloog en schryver
* Piet Huysentruyt:Vroegeren sterrnsjef moa nu gekend van den televies.

## Externe koppeliengen
* De officieeln website van de gemêente
* De officieeln website van de Orde van de Ezel  	 
* De officieeln website van de Ezelfjêesten
* De officieeln website van de peirderenboane