open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Poater Lievens

thumb|Constant Lievens
**Poater Constant Lievens** es geboren den 10 april 1856 in Môoslee en dôogegoan an de tèrienge de 7 november 1893.
Je wos 't zevenste kiend van elve. Zyn voadre wos boer. J'èt 't grotste dêel van zyn kort leevn missionoaris gewist in India. 

## Leevn
In 1876 wos Constant Lievens den twiddn in de retorica van 't Klêen Seminoarje in Roeseloare, by paster-lêroare Hugo Verriest. Den êesten wos Albrecht Rodenbach.

Je wilde paster worden, gienk eest vôort lêern in 't zelfste Klêen Seminoarje en toen in september 1877 noa 't Grôot Seminoarje in Brugge vo theologie te studeern. J'a geirne Jezuïet-missionoaris geworden en doavoorn giengt ie noa 't novicioaat in Drongen.

Den 22 oktober 1880 leit ie z'n klôostergeloften of. Dezelfsten dag nog pakt ne den bôot in Ostende vo noar India te reizn. In India lêert ne vôort vo paster en in 1883 wierd ie in Calcutta paster gewyd. Je blêef doa toe 't ende van 't joar lesse geevn. Calcutta wos 't centrum van de misje van West-Bengoalen en Lievens wierd benoemd vo de misje van Chotanagpur.	
	
In 1885 giengt ie noa Torpa woa dat ie probeerde entwa te doen vo d' ôorsproenkelikke bevolkienge die uutgebuut wierd. Je makte under surtout duudlik da ze up under rechtn moestn stoan. Da zorgde nateurlik wok vo hêel wa wryviengn, moa je liet em nie doen en wos oenvermoeiboar.

In 1891 krygt ie 't ôorn dat ie an de tèrienge lydt. En zyn lyfspreuke es nie vo niet "Vier moet branden", want achter twêe moanden rust, kêert ie ol were noa Ranchi vo vôort te werkn.
In 1892 kêert ie were noa België vo te probeern te geneezn.

Je goat doad de 7 november 1893, nog moa 37 joar oud.
[thumb|<center>Beeld van Poater Lievens in Môoslee deur [Josuë Dupon]]
## Erkennienge
### Standbeeld

Sichten 1929 stoat er up de mart van Môoslee 'n stanbild van Poater Lievens up zyn peird met 'n kruusbild in zyn andn en nen Indiër geknield d'ervôorn, die wil gedopt wordn.

Anekdote: in Slyps zeggn ze da Lievens Môoslee vôrenstelt en da dienen Indiër Slyps es, die up zyn knien mag zittn vo Môoslee vo ntwodde gedoan te krygn.

### Zoaligverkloarienge

In 2001 wierd de procedeure vo zoaligverkloarienge in gank gezet. De postulateur es ne vroegern ounderpaster van Môoslee, Odiel Denorme.

## Externe koppelienge
*Website van 't Lievensmuseum in Môoslee
Joke Devynck

**Joke Devynck** (Poperienge, 10 oktober 1972) es een West-Vlamse actrice. Achter heur geboorte is ze verhuusd noa Westkapelle. Oloewel da ze bekend gekoomn es deur eur rolle in de tv-serie Flikken als flik *Tony*, speelde ze ol veel langer in 't theoater. Gelyk veel bekende acteurs es z'ofgestudeerd an de Studio Herman Teirlinck in 1994. Doarachter eit ze veel theoaterrolln gespeeld, tot in 1999, toen da ze deurebrak by 't grôte publiek. 

## Theoater
* by et KNS: *Losing Time* (1993), *Blindeman* (1994), *Candide ou l'optimisme* (1994), *Driekeuniengenoavound* (1994), *De rattn* (1994)
* by et Gevolg: *De ingebeelde ziekte* (1995)
* by et NTG: *Steunpiloaren van de moatschappie* (1996)
* by de Barre Weldoad: *Onder de vuurblauwe hemel* (1997)
* by et Nieuw Ensemble Raamtheater: *De Snelste klok van de schepping* (1997)
* by de Verrukking:  *Moeilijk doen* (1997)
* by Theater Zuidpool: *Madam van t'café* (2004)
* *Oom Wanja* (2006)

## TV
* 2008-nu: *Vermist*, Tine Peeters
* 2011: *Het goddelijke monster*, Katrien De Schryver.
* 2010-2011: *De Rodenburgs*, Claudia Schneider
* 1999-2001: *Flikken*, Tony Dierickx
* byrolln in: *Heterdaad*, *Raf en Ronny Show*, *Dokters*, *Deman*, *Wittekerke*, *Liefde en Geluk*, *Dennis*, *Witse* ...

## Films
* 2013: *Het Vonnis*, vrouwe van Luc Segers
* 2011: *Quichote's Eiland*, psychologe (byrolle)
* 2011: *Schellebelle 1919*, prostituee (byrolle)
* 2010: *Zot van A.*, Annette
* 2010: *Louis*, drugsversloafde moeder (docudrama)
* 2008: *Een film voor ons ma*, ons ma (kortfilm)
* 2008: *Vermist*, Tine Peeters
* 2006: *Vleugels*, Kris
* 2005: *Buitenspel*, Anne Reynders, moeder van Gilles
* 2005: *Suspect*, journaliste Conny Haas (byrolle)
* 2004: *Nieuwe Schoenen*, klêne byrolle (televisiefilm)
* 2003: *A love story in B-minor*, (kortfilm)
* 2002: *De blauwe roos*, moeder van Nathalie (kortfilm)
* 1998: *She will be mine*, (kortfilm)
* 1997: *Cel*, Sheila (kortfilm)
Lieven Debrauwer

thumb|Lieven Debrauwer

**Lieven Debrauwer** (Roeseloare, 15 april 1969) es ne West-Vlamsche filmregisseur. Ip 15 joarige leeftyd, in 1984 eit ie zynen êestn film gemakt, moar j'es bekend gewordn by 't grôte publiek me zynen êestn langspeelfilm, Pauline en Paulette uut 2001. 
### Filmografie
* 1987 - *Tredici* (kortfilme)
* 1988 - *De bloedende roos* (kortfilme)
* 1989 - *Cat Horror* (kortfilme)
* 1990 - *Burn*  (kortfilme)
* 1991 - *Twinnies* (kortfilme)
* 1992 - *Conversio* (kortfilme)
* 1992 - *Het bankje* (kortfilme)
* 1997 - *Testament*  (kortfilme)
* 1997 - *Leonie*  (kortfilme)
* 1999 - *Dichten... wat is dichten dan?* (kortfilme)
* 2001 - *Pauline & Paulette* (langspeelfilme)
* 2004 - *Confituur* (langspeelfilme) 
* 2011 - *Sharkwise* (lange documenteire)
### Theoater
;Zanger en cabaretier
* 2007 - *Cineast in Concert* - Marc Maes an de vleugelpianno
* 2010 - *Eindelijk Zwanger* - Marc Maes an de vleugelpianno
* 2011 - *Leute* - Marc Maes an de vleugelpianno
* 2012 - *Kluts* - Marc Maes an de vleugelpianno
* 2013 - *Nog steeds meneer Pauline en Paulette* - Marc Maes an de vleugelpiano

;Regisseur
* 2002 - *Let's Do It* - regie (musicalofdêlienge van Koninklijk ballet van Vlaanderen)
* 2009 - *La Musica Deuxième* - (Marguerite Duras) regie en lichtontwerp (Theater aan de Stroom)
* 2010 - *Into The Woods* - (Stephen Sondheim) regie  (Conservatorium Brussel)
* 2011 - *Kat op een heet zinken dak* - (Tenessee Williams) regie en lichtontwerp (Theater aan de Stroom)
* 2011 - *Basta Diva* - regie en co-creatie met Françoise Vanhecke (+ co-star)
* 2013 - *Evita* - (Andrew Lloyd Webber) regie (Bohemian Productions)

## Varia
* Wa da vele misschien nie weetn es dat vo Eugène, 't tuunprogramma van ounder andere WTV, Lieven Debrauwer cameraman en editor es gewist in 1993.
## Externe links
* Officiële filmwebsite
* Officiële cabaretwebsite
* Officiële website Sharkwise
* Officiële filmwebsite Pauline & Paulette
1928

1925 - 1926 - 1927 - **1928** - 1929 - 1930 - 1931 
't Joar **1928** is 't 28e joar in de 20e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
## Gebeurtenissn
thumb|In Boedapest wordt Georges Ronsse weireldkampioen ip de boane by de profs
;januoari
* 19 - Den droadlôozn telegroafdienst tusschn Brussel en New York wordt in gebruuk genoomn.
;meie
* 4 - Inhuldigienge van 't Paleis vo Schône Kunstn in Brussel.
;juli
* 4 - Binst e vliegreize van Brussel noa Londen in de nacht van 4 ip 5 juli verdwynt de Belgischn oendernemer Alfred Loewenstein ip mysterieuze wyze uut de vlieger boovn de Nôordzêe. Da zorgt vor ipschuddienge in de bankweireld en oentredderienge ip de beurze. Ip da moment rekende de New York Times hem by de twientig rykste menschn ter weireld.
* 7 - Êeste stêenleggienge van den Yzertorre.
* 28 - Openienge van d' Olympische Speeln in Amsterdam. 
;ogustus
* 18 - In Boedapest wordt de Vlamsche coureur Georges Ronsse weireldkampioen velokoers ip de boane by de profs.
;september
* 26 - De Belgische piloot Willy Coppens verbetert ’t Europees hoogterecord parachutespriengn deur te spriengn vanof 6.000 meter.
;oktober 
* 5 - In de Sint-Katelynestroate in Brussel wordt de Sarma g'oopnd, 't êeste woarnhuus in België met êenheidspryzn.
* 6 - Sluusbreuke in Nieuwpoort. De pôortn van de nieuwe sluuze tusschn Veurn en Nieuwpoort zyn bezweekn oender de woaterdruk. Hêel de streke stoat blank. 
## Geboorn
;januoari
* 23 - Jeanne Moreau, Fransche actrice 
* 24 - Lucy Loes, West-Vlamsche zangeresse
* 24 - Desmond Morris, Iengelsche zoöloog, publicist, kunstschilder en tv-presentateur 
* 26 - Roger Vadim, Fransche filmregisseur
;februoari
* 9 - Rinus Michels, Hollandsche foetballist en coach
* 26 - Fats Domino, Amerikoansche rhythm-and-blueszanger-pianist
* 26 - Ariel Sharon, Israëlitische generoal en premier 
;april
* 1 - Dimitri Frenkel Frank, Hollandsche schryver
* 2 - Serge Gainsbourg, Fransche zanger 
* 23 - Shirley Temple, Amerikoansche actrice
;meie
* 1 - Raoul Servais, West-Vlamsche  têeknfilmmoaker
* 12 - Burt Bacharach, Amerikoansche compositeur
* 18 - Pernell Roberts, Amerikoanschn acteur
* 25 - Lutgart Simoens, West-Vlamsche radiopresentatrice
;juni
* 11 - Keuniginne Fabiola van België
* 14 - Che Guevara, Argentynsche revolutionair 
* 20 - Jean-Marie Le Pen, Franschn extreem-rechtschn pollitieker
* 25 - Peyo, Belgische striptêkenoare
;juli
* 4 - Paul De Wispelaere, West-Vlamsche schryver
* 26 - Stanley Kubrick, Amerikoansche regisseur
;ogustus
* 6 - Andy Warhol, Amerikoansche kunstschilder
* 16 - Eydie Gormé, Amerikoansche zangeresse
* 17 - Willem Duys, Hollandsche radio- en tv-presentateur en muziekproducent
;september
* 9 - Gaston Durnez, West-Vlamsche schryver
* 30 - Elie Wiesel, Joods-Amerikoansche schryver 
;oktober
* 4 - Jo Röpcke, Vlamsche filmrecensent en tv-presentateur
;november
* 10 - Ennio Morricone, Italioansche compositeur
## Gestorvn
;januoari
* 11 - Thomas Hardy (87), Iengelsche schryver
;moarte
* 3 - Jan Toorop (69), Hollandsche kunstschilder van 't symbolisme
* 7 - Jules Auguste Lemire (74), Frans-Vlamsche paster en pollitieker
* 18 - Paul van Ostaijen (32), Vlamschn dichter
Wim Delvoye

miniatuur|Wim Delvoye, 2015
**Wim Delvoye** (Wervik, 1965) es nen Belgischn conceptueeln kunstenoare, die vôorol bekend es deur zyn cloaca. 

## Controversiële kunste
Delvoye es upgebrocht in Wervik. Je weunt en werkt in Gent, Londn en New York.

Zyn werkn zyn e middel om uus te confronteern mei de dubbelzinnigeid en schynilligeid van et miens-zyn. Moderne mienschn zyn hygiënisch, technologisch ingesteld, religieus up zoek. Moa in 't echte zyn me wyder ollemoale moa eenvoudige nateurmienschn dien dezelste primitieve behoeftn ein: eetn, kakkn, poarn - juste lik by de beestn.

Deur under expliciet karakter kommn Delvoyes kunstwerkn soms controversieel over. En je gift zelve toe dat'n de provocoasje niet uut de weg wilt goan.

## Strountmachine
De **cloaca** es ook wel kakmachine of strountmachine genoemd omdat je van voorn eetn moe d'r in kiepern en achter en ende kommn d'r an 't ende echte drolln uut. Olle doagn angt er by de machine eur 3-gangsmenu uut.

Zyn êeste cloaca eit Delvoye gemakt in 2000 en stoat in het MuHKA in Antwerpn, moar ondertusschn zyn der ol vêel nieuwe cloaca's gemakt die overol in de weireld tentôon gespreid zyn: Weenn (2001), Zürich (2001), New York (2002), Düsseldorf (2002), Lyon (2003), Toronto (2004), een turbocloaca in Prato (2004).

De uutwerpseln van de cloaca kun je kopen up de cloaca-website (e-cloaca). Noar eign zeggn verkopt y ze omdat er vroage noar es.

## Andere werkn
Doarvôorn, in 1992, oat y ol tentôongesteld ip Documenta IX woar dat y levende, getatoeëerde zwyns tôonde, onder andere mei Vladimir Lenin zynen kop. Ze kostn d'r in China nie mei lachn; in 2005 mocht'n zyn tentoonstellienge in Peking voortydig stopzettn omdat de Chineezn zyn zwyns giengn doodsloan.

Andere specialiteitn van de kunstenoare zijn faience tiggels me drolln ip, en gotische glasroamn mei d'ofbeeldienge van ne röntgenfoto van e vrouwe die ne vint an 't puupn es.

Up 't Steenakker in Wervik stoat *The Kiss*, dat es e stanbeeld van twee poarende ertn. 't Roare an da beeld es dan ze nie poarn lik dan beestn doen, nins, ze poarn lik dan mienschn doene (of toch meestol).

## Externe koppeliengn
*Zyn website
*Cloaca
*Video's van Delvoye up YouTube
*Wim Delvoye up Artcyclopedia
Michiel Hendryckx

**Michiel Hendryckx** (Adinkerke, 19 november 1951) es ne Belgischen persfotogroaf.

## Fotografie
Ie groeide ip in De Panne woadat de *Sahara*, e grôot duunncomplex teegn de grenze me Vrankryk, e diepn indruk ip hem gemakt eit.  Ie wilde eigentlik kunstschilder wordn, ma dat mocht niet van zyn voader, die in de middnstand zat.

Ip z'n 18 joar ging 't ie goan studeren in Gent: ie volgde fotografie an de Gentse Academie.
Achter e reize na Wales, woadat ie de schoonheid van de lichtschakeriengn gewoarig werd, eit ie zyn twêede joar moa eigentlik echt de microbe te pakkn g'ed.

Loater wierd ie freelance-persfotograaf vo de gazette De Gentenaar en in 1978 weird ie vaste angenoomn by de VUM.

In 1991 eit ie zyn werk e joar onderbrookn. Ie makte ton te voete e grôte reize woarover dat ie e joar loater 't boek *Twee Ezels* schreef. Da joar gienk 't ie weg by de redactie van de Gentenaar en gienk 't ie by De Standaard goan werkn.
Tien joar lank wos 't ie fotoredacteur van 't DS-magazyne. Sedert 2001 es 't ie were geweune fotograaf.


Allen ginsberg 675.jpg|Allen Ginsberg
Bart De Wever, Belgisch politicus.jpg|Bart De Wever
Bart Peeters 675.jpg|Bart Peeters
BERNLEF 675.jpg|Bernlef


Brusselmans675.jpg|Herman Brusselmans
Charlotte-mutsaers.jpg|Charlotte Mutsaers
De'volder675.jpg|Eric De Volder
Jan Decleir - ALL FOR LOVE - Blauwe Maandag Compagnie - 1993.jpg|Jan Decleir


## Televisie
In 2003 eit ie vo den televisie tegoare met Wim Opbrouck en Jean Blaute met de moteur nen hêeln tour gedoan in 't zuudn van Europa. 't Reisprogramma noemdige *[[De Bende van Wim]]* en tôogde hoe dat die drie vintn under zoender fietjefatjerie gejeund ein en vele dingn zyn gaan ipzoekn. De reekse werd goed ontvangn en e vervolg werd gemakt.

Ie presenteerde ôok het reisprogramma *Het Bourgondisch complot*, woavoorn dat ie me ne bôot vanuit Gent ol riviern en kanaaln noa Bourgondië vaardige.

* De Bende van Wim (10-delig reisprogramma)
* Het Bourgondisch complot (10-delig reisprogramma)
* De Bende van Wim: het vervolg (10-delig reisprogramma)

## Privé
Michiel Hendryckx es nôoit getrouwd gewist. Up zyn 55e es 't ie voader gewordn van Louis. De moeder es Geertrui Coppens.
Ie weunt an 't Gentse Muinkpark. Ie eit zyn erte verloorn in Vrankryk.

## Externe koppelienge
*Perswoanlike website mee foto's, tekstn, boekn en brievn van Michiel Hendryckx.
*Zyne fotoblog by De Standaard: ''Boeketje Michiel'', woa dat ie in januari 2007 mee gestopt es.
Hanky Panky

**Hanky Panky** was et twèède en latste liedje da uitgebrocht is van Madonna eur album ut et joar 1990 *[[I'm Breathless]]*. Et liedje bereikte nummer 10 in de hitlystn van de Verenigde Staoten en kreeg goud. In et Verenigd Koninkriek bereikte et nummer 2. De videoclip van et liedje was e live optreedn opgepakt in Canada van eur Blonde Ambition Tour, gedubbd met de studio versje. Warren Beatty, die Dick Tracy spèèlt in de film woarut da Hanky Panky komt, weigerde et te speeln in eur Blond Ambition Tour, dus e danser deed et, ook in de clip.

## Single
*"Hanky Panky" (3:57)
*"More" (4:56)

## Hitliestn
"Hanky Panky" kwaam in Amerika in de Billboard Hot 100 singles chart binnen op #40, de weke van June 30, 1990, bèèst da "Vogue" traagsjes ant zakkn was ut de top, mo de single was alwere uit de de Top 40 tegen den 8ste weke.

## In Tours
In eur Blond Ambition Tour, zoeng Madonna Hanky Panky voe de èèste ki live, mo 14 joar loter, in eur Re-Invention Tour dee ze da nog eki, in e soort van circus-kostuumtje.
16 ogustus

**16 ogustus** is den 228stn dag van 't joar (229stn dag in e schrikkeljoar) in de Gregorioansche kalender. 't Volgen nog 137 doagn toet 't ende van 't joar.
## Geboorn
*1397 - Albrecht II van 't Heilig Rooms Ryk
*1958 - Madonna, Amerikoansche zangeresse
## Gestorvn
*1540 - Jan de Witte, Brugschn dominicoan
15 april

**15 april** is den 105dn dag van 't joar (106dn dag in e schrikkeljoar) in de gregorioansche kalender. 't Volgn nog 260 doagn toet 't ende van 't joar.

## Geboorn
* 1452 - Leonardo da Vinci
* 1949 - Guido Van Sweevelt
* 1969 - Lieven Debrauwer
* 1990 - Emma Watson

## Gestorvn
* 1517 - Jan Smeken, Brusselsche rederyker
Bloed

thumb|<center>Menschelik bloed
**Bloed** is e vloeistoffe die in 't lyf van een organisme circuleert voe de verdêlienge van voediengsstoffn en den ofvoer van ofvolstoffn van 't metabolisme. 

By ogere bêestn lik reptieln, veugels, amfibieën en zoogbêestn zorgt 't ook voe den transport van zuurstoffe, den ofvoer van 't verbrandiengsproduct kooldioxide en voe de temperateure van warmbloedign in stand t' oudn: e vôorbêeld van homeostase. By ogere bêestn wordt 't bloed roundgepoempt deur een erte, in e geslootn systêem van slagoaders, oarvoaten en oaders.

Insektn doarenteegn en gin gesloten circuloatiesysteem, mêestal gin zuurstoffebiendende bestanddêeln in 't bloed (da by die beesten hemolymfe noemt) en de ademhaliengsfuncties wordn by under nie deur 't bloed vervuld.
Andere geleedpôtigen en soms wel bloed dat zuurstoffe transporteert, mo mêestal gebeurt da nie me hemoglobine, mo met hemocyanine, e koperoudend zuurstoftransporteiwit dat vry in 't bloed is opgelost.
Papa Don't Preach

"**Papa Don't Preach**" is e liedje van Madonna en de tweide single van eur derde studio album *True Blue* (1986). 

*Papa Don't Preech* is uutgebrocht in de zomer van 1986 en kwam op nummer 1 in de hitlystn van Amerika, Australië en Iengeland, woada 't ook et bestverkochte nummer van 't joar was. Et lied wier geschreven deur Brian Elliot.

## Informoasje
"Papa Don't Preach" is e liedje met als spreker e tienermeisje da an eur pa vertelt da ze in verwachtieng is, en da ze van plan is voe 't kiend groot te briengn. Typisch voe Madonna kwaamt er wère controverse over et liedje, omda 't ounderwerp nogal taboe was. Ze kreeg kritiek omda ze abortus ofkeurt. Nooit et Madonna eur do etwa van angetrokkn.

Omda je in de videoclip de tieneroeders als twèè knappe, welstellende menschn ziet, en gin orme menschn, die ook tienerzwangerschappn meemaakn, kreeg ze lovende commentaarn omda ze abortus ofkeurt, moa kritiek omda ze tienermoeders zogezeid opemelde.

"Papa Don't Preach" trekt van geluud en structuur e bitje op Sam Harris' z'n liedje uut 1984, "Sugar Don't Bite". Ze is ton ook angeklaagd deur Donna Weiss en Bruce Roberts, de tekstschryvers.

De vioolintro van 't liedje wier als sample gebruukt in eur "Confessions On A Dance Floor"-album in et liedje Let It Will Be.

Kelly Osbourne makte ook e cover van et liedje, voe eur zangcarrière te beginn'n.
18 meie

**18 meie** is den 138stn dag van 't joar (139stn dag in e schrikkeljoar) in de gregorioansche kalender. 't Volgn nog 227 doagn toet 't ende van 't joar.

## Gebeurtenissn
*1302 - Brugse Mettn

## Geboorn
*1920 - Paus Johannes Paulus II, 264e paus van de Katholieke Kerke
*1933 - Frans Debrabandere, West-Vlamsche filoloog
*1944 - Rosika Verberckt, West-Vlamsche atlete

## Gestorvn
*1910 - Franz Skarbina, Duutsche kunstschilder
Everybody (lied van Madonna)

"**Everybody**" is e liedje van en geschreevn deur Madonna en et was eur eerste single, en verscheen loater op eur debuutalbum, *Madonna* (1983). De menieng'n van de muziekcritici woarn verdèèld. Et liedje kwaam uut als single in de herfst van 1982 en was e top 5 dance muziekhit in Amerika.

## Geschiedenisse van het lied
Het lied is de allereerste verkrygboare single van Madonna. Het wier oorsprounkelik gedroaid in clubs voe eur e bitje bekendheid te geven, en was uutendelik èèn van de liedjes woamee da ze e ploatecontract scoorde by Warner's Sire label. "Everybody" is geschreven deur Madonna zelve en geproduced deur Mark Kamins. 

Voorda ze e ploatecontract kreeg, gieng Madonna vele nor e club in New York genaamd *Danceteria*. Mark Kamins was doa èèn van de beste DJs en begost me liedjes te produc'n. Madonna brocht em e poar van eur demo's en Kamis besloot ze te droaien in de club. "Everybody" was èèn van die demo's en kreeg goeie commentoar van et publiek. Toen da Kamin da zaag, besloot 'n voe et lied te produc'n.

Et lied is uutgebrocht in oktober 1982, toen da disco an 't uutsterv'n was en plekke an 't maak'n voe de nieuwe 80s new wave synth pop. "Eveybody" is e simpele boodschap voe iederèèn mee op de dansvloer te kryg'n: "Everybody, come on, dance and sing. Everybody, get up, do your thing."
Et lied stelde uus Madonna voren lik da we eur nog gieng'n leren kennen: etwien die danst en ziengt voe eurzelvn uut te drukk'n, en het optimistische karakter da ze d' eerste vuuf joar van eur carrière gienk vuloud'n. Z' et loater nog "Everybody" gezoengen in eur Virgin Tour, *Girlie Show Tour* en de promotie tour voe et album *Confessions on a Dance Floor*. Het zinnetje "Dance and sing, get up and do your thing" wier trouwes gesampled in de openingslynen van "Express Yourself" in eur "Blond Ambition Tour".

De cover van de single is e kleurryke collage van Manhattan, getekend deur Lou Beach. Deurda Madonna nie op de cover stound, en al de mesjn op de cover zwartn zyn, peisden ze da ze e zwarte discozangeresse was.

## Videoclip
In de videoclip ku je Madonna en e poar dansers zien in Danceteria, de club in New York woar Madonna vroeger danste en woar da et liedje voe den èèste ki speelde. Eur broere Christopher dee de choreographie voe de video en ku je zien als e danser samen met Madonna eur vriendinne Erica Bell. Z' aan moa 1500 dollar voe de clip te maken. Deur de clip was et misverstand da Madonna e zwarte discozangeresse zou zyn wel uut de wèreld.
16 meie

**16 meie** is den 136stn dag van 't joar (137stn dag in e schrikkeljoar) in de Gregorioansche kalender. Nog 229 doagn toet 't ende van 't joar.

## Gebeurtenissn
* 1204 - Boudewyn IX, Groaf van Vloandern en Groaf van Henegouwn wordt toet keizer van 't Byzantyns Ryk gekrôond in den Aya Sophia.
* 1605 - Paulus V wordt toet paus verkozen.
* 1943 - De Joodsen ipstand in 't getto van Warschau wordt neregeslegen deur de Nazi's.

## Geboorn
* 1609 - Ferdinand van Oostnryk 
* 1611 - Paus Innocentius XI
* 1925 - Bobbejaan Schoepen
* 1964 - Walter Baele
* 1986 - Megan Fox

## Gestorvn
* 1434 - Pieter Appelmans
* 1482 - Anthonis de Roovere - Vlamsche schryver vo de rederykerskoamer *De Heylighe Gheest* in Brugge
* 1669 - Pietro da Cortona
* 1996 - Erik Van Biervliet
Constant Permeke

thumb|250px| ''Niobe'', sculpteurpark Kröller-Müllermuseum
**Constant Permeke** (Antwerpn, 31 juli 1886 - Jabbeke, 4 januoari 1952) was e Vlamschn expressionist, en de zeune van Henri Permeke. Oloewel dat 'n in Antwerpn geboorn is, et 'n vanof zyn zes joar in Ostende geweund en ip loatere leeftyd ist 'n veruusd no Jabbeke. Je was èèn van de schilders van de twidde groep van de Latemsche Schole.

## Leevn
Permeke et zyn èèste stappn in de kunst gezet an de academie van Brugge en loater an dien va Gent. Beist ze legerdienst in Gent goat 'n in Sint-Martens-Latem weunn, woa dat 'n tydgenootn ountmoet. Achter ze legerdienst goat 'n weer nor Ostende, woa dat 'n em lat inspireern deur et arte visschersleevn dat 'n me veel emotie schildert, vandoar de name *expressionisme*. Achter e tydje kèèrt 'n were noa Sint-Martens-Latem, en komt er ounder invloed van Albert Servaes, die als voader van 't Vlamsche expressionisme wor gezien. Ip 27 juni 1912 trouwt 'n me Maria Delaere uut Poperienge en goat 'n ipnieuw in Ostende weunn. Doa kent 'n een èèste vruchtboare periode.

In 1914, by 't begun van de Eèste Weireldorloge, wordt Permeke ipgeroopn deur 't leger vo Antwerpn te verdedigen. Je rakt gekwetst, wordt overgebrocht nor Iengeland, en et doar een twidde vruchtboare periode me 't Iengels landschap als inspiroatiebronne, me werkn gelik *De vreemdeling*, *De ciderdrinker*, *Oogst in Devonshire*, *De slachter*, e.a. Achter de grootn orloge keert 'n were nor Ostende, woa dat 'n e verpauperde wyk wereviendt. Da leidt toet een nieuwe reekse van werkn, in sombere kleurn. In die periode schildert 'n *De verloofden*, *Oostendse vissers*, *Het zwarte brood*, *De kermis*, *Over Permeke*, *De zeebonken*, ...

Vanof 1920 krygt 'n erkennienge in België en buutnland. In 1926 weunt 'n e tydje in Zwitserland, en schildert 'n antal berglandschappn. Vanof 1930, ton dat 'n noa Jabbeke veruusd was, begunt 'n vôorol boerelandschappn te schildern (*Gouden Oogst* 1935, *De Grote Marine* 1935, *Moederschap* 1936, *Het Afscheid* 1948, *Dagelijks Brood* 1950). Vanof 1937 begunt 'n ook te beeldouwn.

De Twidde Weireldorloge wos een slichte periode vo Constant Permeke, omdat 't expressionisme als 'Entartet' gezien wierd. Achter den orloge krygt 'n internationoale erkennienge ip e retrospectieve in Parys (1947-1948). Mo saamn met da ogtepunt komt er ook e dieptepunt a ze vrouwe sterft in 1948.

In ze noadoagn goat 'n nog no Bretagne, woadat 'n *De dame met de rode handschoenen* schildert (1951). In 1952 sterft 'n deur ziekte.

Constant Permeke - Maternité ('Femme Ostendaise') (Moederschap (vrouw uit Oostende)) - St 69 - Museum Boijmans Van Beuningen.jpg|Moederschap (vrouw uit Oostende) (1913)
PM 147148 B Oostende.jpg|Boerengezin met kat (1928)
PM 137964 B Ingooigem.jpg|Landschap met molen te Tiegem
PM 146219n B Gent.jpg|De roker (c.1927)
PM 147147 B Oostende.jpg|Vissersvrouw (1921)


## Varia
* Constant Permeke was toe 2002 ofgebeeld ip 't brieftje van 1000 Belgische frang.
31 juli

**31 juli** is den 212stn dag van 't joar (213stn dag in e schrikkeljoar) in de Gregorioansche kalender. Der volgn nog 153 doagn toet 't ende van 't joar.
## Gebeurtenissn
* 1917 - Tussn Yper en Langemark begunn de Brittn me den Derdn slag by Yper.

## Geboorn
* 1396 - Filips den Goein
* 1527 - Maximiliaan II
* 1884 - Cecilia Callebert
* 1886 - Constant Permeke
* 1974 - Emilia Fox

## Gestorvn
* 1886 - Franz Liszt
* 1961 - Paul Deman
* 1993 - Boudewyn I van België
1958

1955 - 1956 - 1957 - **[[1958]]** - 1959 - 1960 - 1961
't Joar **1958** is 't 58e joar in de 20e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
## Gebeurtenissn
thumb|Expo 1958. De vôorgevel van't grôot Heizelpaleis is specioal voe den Expo 58 angepast en vorziéen van e vredesduuve
;januoari
*1 - D' Europese Economische Gemêenschap goat van start en d' êerste Europese Commissjie begunt te functionern
;februoari
*1 - D' Amerikoann lanceern hunder êeste kunstmoane, den Explorer 1.
;moarte
*27 - Nikita Chroesjtsjov wordt êeste minister van de Sovjet-Unie.
;april
*12 - Openienge van 't Provinciaal domein Bokryk in Genk. 
*17 - Openienge van Expo '58 in Brussel.
## Muziek
Populaire liedjes:
*Paul Anka: *Diana* - *You are my destiny* - *Crazy love* - *Midnight*
*Harry Belafonte: *Island in the sun* - *The marching saints* 
*Pat Boone: *Love letters in the sand* - *Bernardine* - *April love* - *Sugar moon*
*The Chakachas: *Eso es el amor*
*The Chordettes - Gary Miller: *Lollipop*
*Petula Clark: *Baby lover*
*Nat King Cole: *Fascination* - *Around the world* - *Come closer to me*
*Tony Dallara: *Come prima*
*Enny Denita: *Bittere tranen* 
*The Everly Brothers: *Bye bye love* - *Bird dog* 
*Georgia Gibbs: *Hula hoop*
*Jerry Lee Lewis: *Great balls of fire*
*Jo Leemans: *Marjolijntje*
*De Limburgse Zusjes: *Boerinnekensdans*
*Willy Lustenhouwer: *Kus kus polka*
*Dean Martin: *Return to me* - *Volare*
*Mitch Miller: *The river Kwai march* 
*Domenico Modugno - Marino Marini: *Nel blu dipinto di blu (Volare)* 
*The Platters: *Twilight time*
*Elvis Presley: *Jailhouse rock* - *Teddy bear* - *Loving you*
*Louis Prima : *Buona sera* - *Angelina* - *Oh Marie*
*Edmundo Ros: *Melodie d'amour* 
*Bobbejaan Schoepen: *Ik sta op wacht* - *De lachende vagebond*
*Caterina Valente: *Tipitipitipso*
*Andy Williams: *Are you sincere* - *Be mine tonight*
*Roger Williams: *Till*
*Helmut Zacharias: *Calypso in D*
## Geboorn
;meie
*1 - Lieve Verbruggen, Vlamsche basketspeelster
;juni
*2 - Jo Vandeurzen, Vlamsche polletieker
;juli
*1 - Frank Deboosere, Vlamsche weerman
*13 - Johny Vansevenant, West-Vlamsche VRT-journalist 
*16 - Sabine de Bethune, West-Vlamsche politica
;ogustus
*7 - Bart Staes, West-Vlamsche polletieker
*16 - Madonna, Amerikoansche zangeresse en actrice
*27 - Tom Lanoye, Vlamsche schryver en dichter
*29 - Michael Jackson, Amerikoansche zanger
;november
*29 - Philippe Desmet, West-Vlamsche voetboller
;december
*27 - Carl De Keyzer, West-Vlamsche fotograaf
De Dolle Brouwers

**De dolle Brouwers** is ee brouwerye uut Êesn. 

## Sôortn
* Oerbier	(9 %)	
* Arabier	(8 %)	
* Boskeun	(7 % )
* Dulle Teve	(10 % )	
* Stille Nacht	(12 % )	
* Stout 	(9 % )

## Geschiednisse van de brouwerye
De brouwerye zevve is gesticht in 1835 deur dokteur Louis Nevejan. Ee poar joar loater werd der doar ook ee stokerye by gezet. In 1882 werd de brouwerye overgenoomn deur Alois Costenoble die der toe in 1927 brouwde. Doarachter pakte ze zeune, Louis, de brouwerye over die der toe in 1957 brouwde. Doarachter werd der een ende nie gebrouwd in 't gebouw, toet dat in 1980 de brouwerye gekocht werd deur de dolle brouwers die der sedertdien in brouwn.

## Geschiednisse van de dolle brouwers
De geschiednisse van de dolle brouwers begunt eigenlyk met de dolle dravers. Ee klein fietsclubtje van ee man of 4: de broers Herteleer, Dirk Coussée en Bernard Veranneman. Der was èè voorwoarde voe lid te zyn van de club en da was deur met de villo in èèn dag van Roeseloare no "Cap Gris Nez" en weere te ryn. Oendanks dat de dolle dravers nie mi bestoan, wordt de rit (die al sedert 1975 gereen wordt) alle joare gedoan. Doaneffest werden der ook klassiekers gereen me bergsjes lik 'n Kemmelberg derin.

In 1980 werdn de dolle dravers de dolle brouwers ton da ze ee leegstoande brouwerye in Êesn over paktegen. 't Gedacht was van der Oerbier te goan brouwn, up basis van ee recept da ze zeeve bedisseld an by under tuus. 
Doaneffest en ze sedert dien tyd nog ee poar soortn toegevoegd an under assortiment. Al tegoare brouwn ze apepri 1000 ectoliter per joar.

## Bezoek
De brouwerye in Êesn is alle zundagachternoens ten drieën te bezoekn. Ee bezoek kost 2,5 euro en deurt een eure. Achter 't bezoek kuj een oerbier proevn in de bar (inbegreeen in de prys). Groupn van mêer of dertig man moetn reserveern.

## Externe koppelienge
* De site van de dolle brouwers
* De dolle brouwers up ratebeer.com
Yzenberge

**Yzenberge** is een kleen dorptje in de Belgische provinsje West-Vloandern en een deelgemeente van Oalveringem. 't Is e kleen dorptje in e landelik gebied met vele stikn en gasland. 

## Beziensweirdigheedn
:15px *Kykt noa [[Bouwkundig erfgoed in Yzenberge]]*
*De Sint-Mildredakerke is een laatgotisch kerksje met e klene laatromaanse torre. 
*In Yzenberge lig 't openluchtmuseum *Bachten de Kupe*.
*Der is ook e styf schoone Barokke kapelle, nog ossan e bedevaartsoord.
*Er is e kleen museumptje van allerlei vreemde, roare curiositeitn.
Beauvoorde

**Beauvoorde** was tusschn den 1sten januoari 1970 en den 31sten december 1976 e zelfstandige Belgische gemeente. De gemeente ad een ippervlakte van 14,64 km² en ad by d'ipheffienge ip 't ende van 1976 760 iweuners.

De gemeente Beauvoorde was ountstoan uut de fuusje van twee gemeentjes, Vienkem en Wulveriengem, die vlak by-een liggn. De twee dorpsjes, met elk under eigen kerksjes, moakn t'ope één aneengeslootn dorpskern, met dus twee kerken in. De noame *Beauvoorde* verwyst noa 't Kasteel Beauvoorde, dat in Wulveriengem ligt. De kerke van Wulveriengem wordt voe parochjekerke gebruukt, dien van Vienkem is e tentoonstelliengsruumte geworn.

Sichtend de gemeentelikke erindelienge in 1977, liggn de twee dorpsjes in de gemeente Veurne. Beauvoorde was een landbouwersgemeente met bevolkiengsaantal da ferm zakte.

De noame van de gemêente is surtoe gekend in de combinoasje "Beauvoordse pannekoeken", dé lokoale specialiteit. De paté van Beauvoorde es ôok beroemd.

## Ofbeeldiengn

Ofbeeldienge:Wulveringem - Onze-Lieve-Vrouwekerk.jpg|Onze-Lieve-Vrouwekerk (Wulveriengem)
Ofbeeldienge:Wulveringem Wulveringemstraat.JPG|Uuzetjie in de Wulveringemstroate by de kerke in Wulveringem
Ofbeeldienge:Vinkem - Sint Audomaruskerk.jpg|Sint-Audomaruskerk (Vienkem)
Ofbeeldienge:Beauvoorde - Kasteel.jpg|Kastêel van Beauvoorde


## Evoluusje van 't bevolkiengsaantal

* 01/01/1971 : 898 inwoners (oprichtienge gemeente - woavan 389 iweuners te Vinkem en 509 te Wulveringem)
* 01/01/1972 : 876 inwoners
* 01/01/1973 : 878 inwoners
* 01/01/1974 : 856 inwoners
* 01/01/1975 : 838 inwoners
* 01/01/1976 : 792 inwoners
* 31/12/1976 : 760 inwoners (ipeffienge gemeente)
Oundschote

**Hondschoote** of **Oundschote** (Nederlands: *Hondschote*, Frans: *Hondschoote*) es een gemêente in Vrankryk, mêer bepoald in 't département du Nord, in een dêel gekend als Fransch-Vlaenderen of de Franschn Westoek. 't Ligt juust bachtn de Schreve va de Belgische (West-Vlamsche) Leisel.
thumb|left|<center>Hondschoote

## Geografie
Hondschoote grenst an de gemeënten Gyvelde, Oostkappel, Warrem, Killem, Veurn en Oalveringem.

## Geschiedenisse
Hondschoote lag an de oudste weeg in Vrankryk, die va Lo (in  West-Vloandern) noa de zêe liep: ie ligt er sins da Attila De Hun der in 449 passeerde en der een versterkt kamp liet installeern. Volgns sommige es de noame *Hondschoote* toun ountstoan, uut *enclos des Huns*, moar andern beweirn dat 't van 't Vlamsche *ound* komt. 
Hondschoote makte dêel uut van 't Groafschap Vloandern in de Middelêeuwen, in 1668 es't by Vrankryk gevoegd.

## Bezienswoardigheedn
* De Sint Vaastkerke et e torre van 82 meter oge. 
* 't Stadhuus dateert uut de 16sten êeuw, en et e Vlamsche renaissancegevel.
thumb|left|<center>Sint Vaastkerke
thumb|left|<center>Stadhuus

## Toale
In Hondschoote spreekn der nog sommige minsn Frans-Vlams, oloewel dat 't mêer en mêer ofneemt.
Bray-Duunn

**Bray-Duunn** ofte **Bray-Duunen** in't Frans-Vlams (Frans: *Bray-Dunes*, Nederlands: *Brayduinen*) es e gemêente in Vrankryk in't Noorderdepartement. 't Ligt in Frans-Vloandern in de Franschn Westoek. Bray-Duunn es e kustgemêente an de Nôordzêe (mêer bepoald an de Frans-Vlamsche Duunekuste) en ligt hil o de nôordwestkantn van't Blootland teegn De Schreve. Bray-Duunn es ton ôok de mêest nôordelyk geleegn gemêente van hil Vrankryk. 

Bray-Duunn grenst an de Fransche gemêentn Gyvelde en Zuudkote. Et grenst ôok an West-Vloandern, noamelyk ter ôogte van De Panne. Olangsn de strange van de Panne keun je in gin tyd in Bray-Duunn stoan, wan 't es moa twêe kilomèiters. O de zuudkantn van de gemêente lôopt et Kanoal Nieuwpôort-Duunkerke.

## Geschiedenisse
Bray-Duunn es gesticht in de neegntiende êeuwe deur Alphonse Bray, ne reder uut Duunkerke. Ôorsprounkeluk wos't en gehucht van Gyvelde toutda 't in 1883 e zelfstandige gemêente wierd.

## Beziensweirdigeedn
* In Bray-Duunn stoan der twêe kerkn; In't dorp zelve stoat de grôote Ouze-Lieve-Vrouwe-ter-Duun'nkerke, ipgericht deur Alphonse Bray, die achter d'n Twiddn Weireldoorloge gerestaureerd es. By de strange stoat e klêendere kerke, d'Illig Èrtkerke.
* Tusschn Bray-Duunn en De Panne ligt et nateurreservoat De Westoek ofte *Le Perroquet*, e schôon ongerept stik duungebied van 565 ectoarn grôo.
* Der zyn ôok teffrente oovrbluufsels uut de Twidde Weireldoorloge, surtout bunkers ip't Fransche gedêelte van de strange nie verre van de Schreve.
* An de Schreve keun je ôok grenspoaln viend'n. In 2005 wierd e nieuwe grenspoale tusschn België en Vrankryk ing'uldigd deur burgemêester van De Panne Willy Vanheste en burgemêester van Bray-Duunn Claude Marteel. D'ôorsprounkelyke grenspoale es van 1819, van in tydde van 't Verenigd Keuninkryk der Nederlandn.


Bray-Dunes Plage.jpg|De strange van Bray-Duunn Plage, bezien vanuut 't duungebied
Bray-Dunes - Le bateau dans les nuages.JPG|Strange van Bray-Duunn Plage
Brussel

**Brussel** (in 't Frans: *Bruxelles*) is 'n hoofdstad van Belgie, va de Vlamsche e de Fransche Gemêenschap, van 't Vlams Gewest, en oek (den officieuzn hoofdstad) van de Europeesche Unie. 

De noame *Brussel* dekt eigentlik vele begrippn. 't Is op d'êeste plekke e gemêente die à peu près 197.000 inweuners (2024) telt. Mo Brussel is oek de roepnoame voe 't Brussels Hoofdstedelik Gewest, da bestoat uut Brussel zeve en 18 aar gemêentn (Anderlecht, Schaarbeek, Molenbeek,...)

## De noame
De noame *Brussel* komt ôorsprounkelyk van *Broekzêle*, en huus (sala, zêle, vgl. met Vormezêle) in e moerassig gebied (broekn dus, peist mor an *de Broekn*). In 't Fransche is er e parochie die Broksele noemt, dat is 't zelste. Brussel et e Manneken Pis egeevn no Broksele.

## Bestuur
* Burgemêester van stad: Philippe Close (PS)
* Minister-president van 't gewest: Boris Dilliès (MR)

## Toeristische attraksjes
* De Grôte Mart
* 't Atomium: een overbluufsel uut 'n Expo 58. 't Is een uutvergrôtienge van 't yzeratoom en 't telt 9 grôte bolln.
* Manneken Pis: e standbeeld van e klêen ventje da zounder ophoudn pist en die oltemets e kostuum an het (e masse landn en ol klêers egeevn).

Ofbeeldienge:Grand-Place.jpg|De Grôte Mart
Ofbeeldienge:Luc Viatour Hotel de ville Bruxelles 1.JPG|'t Stadhuus up de Grôte Mart
Ofbeeldienge:Palace of Brussels.jpg|'t Keunienklik Paleis
Ofbeeldienge:Cinquantenaire.jpg|Triomfboge an 't Jubelpark
Ofbeeldienge:Manneken Pis (crop).jpg|Manneken Pis
Ofbeeldienge:BasKoek.jpg|De Basilieke van Koekelberg
Ofbeeldienge:La Monnaie De Munt (cropped).jpg|'n Muntschouwburg


## Bekende Brusseloars
* Jacques Brel
* Hergé
* Jean 'Toots' Thielemans
* Johan Verminnen
Annelien Coorevits

**Annelien Coorevits** (Kortryk, 3 december 1986) is verkoozn toet Miss België 2007. Ni ollêne de 'vakjury' moar oek de tv-kykers tuus voen neur de snelste. 
't Wos ol geleedn va Stéphanie Meire in 1993 dat er nog e West-Vlamsche die verkiezing ewonn adde. 

Idder wos Annelien Coorevits oek ol Miss West-Vloandern. Ze groeide ip in Wevelgem, moa ze wunt op 't moment van neur verkiezienge in Wytschoate (Euvelland). Annelien studeert communicatiemanagement, optie public relations an d'hogeschool West-Vloandern Afdelinge HIEPSO. Overlatst stoeg 't er en artikel in 'n Poperienknoare over da ze zoe veruuzn no de streke va Roeseloare.

## Privé
Z'eit e twee-eiige tweelingzuster Liselotte en nog e twêe joar oudere zuster Stéphanie.  Eur broere Robbert es tien joar jounger.
Z'es de dochter van Jacky Coorevits, een handeleire in vlas en zelfstandigen verzekeringsagent en Monique Hoedemakers, een leraresse in 't lager van de Sint-Jozefschool in Yper.  Achter de scheidinge van eur ouders es ze verhuusd uit Wevelgem.  Eur moeder weunt nog in Wevelgem, eur voader in Yper.

Annelien Coorevits wos in gank met voetboller Olivier Deschacht.

## Externe koppelinge
* Neur pagina op de site va Miss Belgie
Langemark

**Langemark** is e prochie in West-Vloandern. 't Bestoat ol siens oungeveer 450 n.C. 't Is altyd e klêen centrum in de Westoek gebleevn. In de dorpskerne weunn der oungeveer 3 500 inweuners. Binn Langemark liggn der nog twêe parochies: de Madône en Sint-Juliens. 
In 1971 fusioneerde Langemark met Bikschôte en in 1977 met Poekapelle, en achter veel protest van de Poekapellenoars en ze de nieuwe gemeente uuteindelik Langemark-Poelkapelle genoemd.

## Algemêen
De 65 meiters oge torre van de Sint-Pauluskerke komt goed uut up 't marktplingsje met oge platoaneboomn, waarround de stroatn nog ossa met kasitsesteen zijn angeleid. Idre woensdagvornoene is 't er ier nog markt.

Vroeger ad Langemark een buurtspoorweg verbindienge met Roeseloare en lag het op de spoorverbindinge tussen Ostende en Armentières, op spoorlijne 63 tussen Yper en Toeroet. De statie is tot op heden gebrukt als kazerne van de pompiers, mo achter de bouw van een nieuwe kazerne in 2006 kommet het waarschienlyk leeg te stoan.

Langemark is ook de Baeckelandt-prochie. Iddere drie joar viert men ier de Baeckelandtfjeesten. Historisch was Lodewijk Baekelandt bist de Fransche bezettienge de leider van een beruchte bandietebende, die loater geromantiseerd werd. Ne werd ountoofd up de markt van Brugge.

Langemark et ook een bekend jeugduus: De Flodder.

## Oorlogsgeschiedenisse

thumb|left|E dêel van 't ''soldatenfriedhof''.  Ounder en tusschen de wortels van de eikebôomn, liggen der 10 143 soldoatn woavan dat er van 3 836 under ne noame nie gekend es
By de meeste menschn stoat Langemark meest bekend voe zy Duutsche Militaire Begroafplekke, 't Studentekerkof ut 'n Êeste Weireldoorloge. Ip 't *soldatenfriedhof* liggn der mêer of 44 000 Duutsche soldoatn.

In dien oorloge ad Langemark zwoar te lydn, 't lag noamelik juuste op de frountlyne. 't Bleeft der nietn overynd stoan.

Ounder de schryfwyze *Langemarck* is 't dorp voorol gekend in de Fransche, Iengelsche e Duutsche krygsgeschiedenisse deur de veldsloagn in november 1914. In Duutsland ountstound e woare mythe round 't woord *Langemark* achter volsche zegebulletins van het leger over heldhaftige gevichten van jounge Duutsche soldoatn. De gevichten addn idder plekke gevoundn tussen Nôordschote en Bikschôte mo Langemark was gekoozn omdat et zo Duuts klounk. In de Duutsche schooln werdn d'eldn van Langemark vereird, en er werdn gedinkdagen geoeden en monumentn opgericht. Hitler, die nog by Yper gestationeerd gewist wos, nam deze heldenvereringe over en noemde zyzelvn ook een Langemarck-stridder. Loater werd het Vlamsch Legioen als  stormdevisie Langemarck an 't oostfrount ingezet.

Op 22 april 2005 wos 't juuste 90 joar geleedn dat in die gemeente, en da voe d'iste kêe in de weereldgeschiednisse, op grote schale een chemikn aanvol wos uitgevoerd. De Duutschers gebruktn chloorgoaze dat met de wind mee gink in de richtinge van de geallieerde troepn. Verrast deur 't succes greepn de Duutschers echter nie de kanse voun deure te stoten en zo Yper in te neemn.

## Beziensweirdigheedn
:15px *Kykt noa [[Bouwkundig erfgoed in Langemark]]*

## Bekende Langemarknoars
*Johan Vermeersch: vôorzitter van FC Brussels
3 december

**3 december** is den 337stn dag van 't joar (338stn dag in e schrikkeljoar) in de gregorioansche kalender. 't Volgn nog 28 doagn toet 't ende van 't joar.

## Geboorn
* 1812 - Hendrik Conscience
* 1911 - Willem Denys
* 1946 - Joop Zoetemelk
* 1973 - Sophie Dewaele
* 1986 - Annelien Coorevits

## Gestorvn
* 1469 - Piero di Cosimo de' Medici
* 1592 - Alexander Farnese
1986

1983 - 1984 - 1985 - **1986** - 1987 - 1988 - 1989
't Joar **1986** is 't 86e joar in de 20e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
## Gebeurtenissn
;januoari
*1 - Spanje en Portugal wordn lid van d' Europeesche Gemêenschap.
*28 - De spaceshuttle Challenger explodeert 73 secondn achter de lancerienge.
;april
*26 - Eén van de vier reactoorn van de kerncentrale van Tsjernobyl in Oekraïene ountploft.
;meie
*3 - In de Nôorsche stad Bergn wint de Woalsche Sandra Kim 't Eurovisiesongfestival vo België me 't liedje "J'Aime la Vie".
;oktober
*30 - De gazette "De Morgen" is failliet.
;december
*24 - De failliete gazette "De Morgen" het achter e reddiengscampagne "1000 x 1000" genoeg kapitoal verzoameld vo definitief deure te goan.

## Geboorn
;moarte
*24 - Nathalia Dill, Brazilioansche actrice
*28 - Lady Gaga, Amerikoansche zangeresse
;meie
*16 - Megan Fox, Amerikoansche actrice en fotomodel
;juni
*3 - Sam Van Rossom, Vlamschn basketter
;oktober
*7 - Tom Van Grieken, Vlamschn polletieker
;december
*2 - Ronald Vargas, Venezoloansche voetboller
*3 - Annelien Coorevits, Miss België 2007
Stierebeuter

**Stierebeuter** bestoat uut beuter en cassonade (doenkerbrune suker) da je goe moe tôpe smeirn.
Stierebeuter kan gebruukt weirdn vôor ip nen pannekoeke te smeirn.

De noame komt nie van ne *stier*, want die geevn gin melk, ma êerder van *dat ge der sterk lik ne stier va komt*.  't Is vrêe gemaklik oe je mei joungens zit en je wil nie da de beuter vul mei suker angt en oemgekêerd.
Luc Glorieux

**Luc Glorieux** (Kortryk, 6 september 1942) es voorol gekend vo zyn bydroagn an 't promootn van den autocar of den ottobuus.  Ie es actief in de FBAA (Federatie van de Belgische Autobus- en Autocaroundernemers en Reisorganisatoren) en eit enigte autocarbeurzn ipgericht, woavan dat den bekendstn *Busworld* es in d'alln va Kortryk (*[[Xpo|Kortrijk Xpo]]*).
Die beurze eit internationoal belang en es wrêed belangryk vo Kortryk.  Glorieux eit hem ol vree moetn weiren vo de beurze in Kortryk t'oudn.

Ip moandag 18 september 2006 woun 't ie de twêejoarlikse Westtoer-Prys Fernand Peuteman.

## Ipleidienge
Ie eit e diplom regentaat Nederlans-Geskiedenisse, be'oald in 't Sint-Thomas in Brussel.
Doamee begost ie lesse te geevn moa ie vound doa lik nie direk zyne droai.  Achter zyne legerdienst deed ie 'n êen interim achter 'n andern moa kwam uiteindelik in de café-kelder van staduus va Kortryk Juul Coussens teegn, die em vôornsteldige van secretair te wordn van de *Federatie Car en Bus*.
Nen job woarin dat ie hem noar eign zeggen *"zot eit gejeund"*.

## Privé
Ie weunt in Roeseloare en eit tôpe me zyn vromins Fernande twêe dochters: Mieke en Veerle.
1942

1939 - 1940 - 1941 - **1942** - 1943 - 1944 - 1945
't Joar **1942** is 't 42e joar in de 20e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
## Geboorn
;januoari
17 - Muhammad Ali, Amerikoanschn bokseur
;moarte
*9 - John Cale, Welshe rockmuzikant
;september
*6 - Luc Glorieux
;november
* 20 - Joe Biden, 46stn president van de Verênigde Stoatn

## Gestorvn
;april
*4 - Alfons Mervillie
;juni
*28 - Janka Koepala
;december
*27 - Reginald Blomfield
Stalyzermeuln

De **Stalyzermeuln ** is ne wiendmeuln in Leisel, in de Belgische provinsje West-Vloandern. 't Is een outn stoakmeuln, gebouwd in 1804. De groanmeuln et e vlucht van 24 meter. J'is e beschermd monument sichten 1973 . In 1974 kocht de gemeente de meuln, die in de loop van de volgende joaren gerestaureerd is, toet dat de meuln in de jaren 90 were moalvaardig was.

## Referensjes


## Externe koppelienge
* http://users.skynet.be/gvandevelde/molen/ Homepage VZW Stalijzermolen Leisele
Jacob van Maerlant

[thumb|Stambild van Jacob van Maerlant in Damme, gemakt deur [Hendrik Pickery]]
thumb|Miniateure in de Spieghel Historiael (ca. 1325-1335)
**Jacob Van Maerlant** (Brugse Vrye, ca. 1230 - Damme, 1293) wos nen Vlamschn schryver die schreef in de volkstoale. Y eit zuk en kart miljoen verzn van 't Latyn na 't Diets vertoald.
## Leevn

Jacob van Maerlant is round 1230 geboorn in de streke van Brugge en je weunde in Damme, in dien tyd de vôoroavn van Brugge. Da woarn ton vree ryke steedn woarda ter vele an commerce werd gedoan. Je studeerde an de Sint-Donoaskapittelschole en oalde z’n bronn uut d’abdyen Ten Duunn en Ter Doest.

In 1260 est'n em na Zêeland gegoan vo der in 't plekske Maerlant (by Den Briel) koster te kommn. Doar begost ie te schryvn; voorol ridderromans vo ryke Zêeuwsche adelykn. Je schreef er *Alexanders Geesten*, nen boek (helegans in verzn) over 't leevn van Alexander de Grôotn, *De Historie van den Grale / Merlijns boec*, over keunink Artur, en ôok de *Istory van Troyen*, over den Trojaanschn oorlog en de zwerftochtn van Aeneas.

Rond 1270 kêerde em were na Damme en doar schreef em zyn bekendste werkn:
[thumb|''Der naturen bloeme'', [:c:Category:Der_naturen_bloeme_-_KB_KA_16|KB KA 16]]

* **' (1270); e verzoamelinge van 13 boekn over plantn, bêestn en andere miensnrassn. Als bron gebruukte em iervo 'De natura rerum' van Thomas van Cantimpré.

* Den **' (1271); e vertellinge van de bybelsche geschiedenisse. De geestelikkn woarn der in 't begun teegn omda et in de volkstoale geschreevn wos en da ezo iederêen den Bybel kost leezn.

* De ** (1285); z’n grôotste werk woarin da de hêle geschiedenisse tot an den êerstn kruustocht verteld werd. Da werk bestound uut mêer dan 90 000 verzn!

J'es verzekers gestorvn in 1293 in Damme. Achter z’n dôod kendn z’n werkn een eruplevinge in de 19e eeuwe bist de Vlamsche Bewegienge. In 1997 èn ounderzoekers gezeid da *Van neghen den besten*, de beschryvinge van 9 heldn uut de geschiedenisse, ôok van den and van Jacob van Maerlant zyn. 
Da zou ton zyn latste wirk moetn gewist zyn want *Van neghen den besten* es geschreevn achter 1291. Mo over da werk zyn ze nog nie hêel zeker.

Up de markt van Damme, vô 't staduus, stoat er 'n standbild van em.

## Externe koppeliengn
* Geschiedenisse van de schryfkunst
* Boekn over Jacob van Maerlant
Wytschoate

**Wytschoate** (Nederlands: *Wijtschate*) is e dêelgemêente van Euvelland. 't Legt op 80 meter oogte. Deur da de Sint-Medarduskerk ip 'n top van Wytschoate ligt, is 'n top van stif verre te zien. Tis doamee da Wytschoate in 'n Eestn Weireldoorloge va zukkn strategisch belank wos en der doarom zo stif voorn gevochtn gewist ed.

## Toeristische attraksjes
:15px *Kykt noa [[Bouwkundig erfgoed in Wytschoate]]*
*Bayernwald: e site die de tydn van 'n Êest'n Weireldôorlog were doet erleevn. 't Is ier da Adolf Hitler in 'n Êest'n Weireldôorlog an 't frount gezeten et.

## Bekende Wytschoatnoars
* Annelien Coorevits: Miss België 2007
* Daniël Alliet: paster van de Begijnhofkerke in Brussel, bezet in 2007 deur sans-papiers
Mia Doornaert

**Mia Doornaert** (Kortryk, 31 december 1945) es een West-Vlamsche journaliste by De Standaard. Z'eit een êerder conservatief imago, en is gekend voor eur ofwyzn van anti-semitisme en steun voo de Amerikoanse polletiek in de Islamweireld.

## Carrière
* Journaliste by De Standaard, woarin ze vôorol butenlandjournalistiek doet. 
* Vôorzitster van de Olgemêne Verênigienge va Beroepsjournalistn va België (AVBB)
* 1986 - 1992: President van de internationoale Federoatie van Journalistn (EFI)

## Varia
* In 2003 eit ze de titel va Baronesse gekreegn van de keunienk voor eur journalistieke verdienstn.
* Ip 20 moarte 2006 e ze gekoozn tot êreburger va Kortryk.