Kortrik

thumb|right|De Broeltoorns
thumb|right|'t Staduus

**Kortrik**  of **Kortryk**  (Nederlands: *Kortrijk*) ès 'n West-Vloamse stad die geleegn es hêel in 't zûdwèsten van de provincie. Kortryk lig an de Leie, die doar spletst in 2 dêlen en voars were tôpekomt om een eilandje te vormn (Buda) middn 't centrum. Vanuut Kortryk vertrekt der wok ne voart noa de Skelde: het Kanoal Kortryk-Bossut.

De stad es tegelik via de weug (E17, E403 en A19) of me den tring goe bereikboar (statie van Kortryk). Der es ôok een ringboane rond, de R8, bereikboar via 't originele Ei van Kortryk vanof de E17.
[thumb|left|<center>[Broeltoorns langs de Leie]]

## Dêelgemêentn

De gemêente Kortrik grenst an de volgende gemêentn en dorpn:
thumb|300px|left|Kortrik, dêelgemêentn en gebeurs. De gele gebiedn zyn bebouwde kernn.

## Geskiedenisse
Kortryk es gekend vanut de Rominse periode, toen da de vicus Cortoriacum ip het kruspunt van de heirboane va Keuln noo Boulogne-sur-Mer en de heirboane van Dôornik noo Oudnburg lag.

In de 9de êeuwe eit Boudewyn den Kletsn, Groaf va Vloandern Kortryk versterkt teegn de Nôormann'n. In 1071 es Kortryk de ôofplekke gekoomn van een kasselry. In 1190 kreeg et stadsrecht'n die neregeskreevn zyn in een keure. 

In de dertiend' eeuwe eit Filips August de stad verwoest omda zyne teegnstander, Ferrand van Portugal em verskanst oa in Kortryk. Achter die periode es de goud'n tyd va Kortryk begonnen, me de ipkomste van het loak'n en et linn'n.

Ip 11 juli 1302 vond doa de Guld'nspoornslag platse; de Franske vocht'n teegn de Vloamingn en èn dr verloorn.

De recente economiske geskiedenisse van Kortryk es surtoe verbond'n met 't textiel, mêerbepoald met 't Vlas. In de 19de êeuwe wos de Leie e belangryke skoakel in da proces, omdat doarin 't Vlas gerôot weird. Tot ip vandoage vin je nog veel textielindustrie in en rond Kortryk, moa de secteur es ier ôok zêre an't inkrempen.

## Bezienswoardigheedn
:15px *Kykt noa [[Bouwkundig erfgoed in Kortryk]]*
Kortryk èit een oantal bezienswoardigeedn lik de Broeltoorns, 't Begynof, 't Baggaertsof, 't stadus, de Belfort toorn ('t Halletoorntje in 't Kortryks), 't Vlasmuseum...

D'ôofdkerke es de Sent-Moartnskèirke, e gotische hallenkèirke uut 1300. D'Ouze-Lieve-Vrouwekèirke uut de 13e eeuw es en upmerkelik gebouw met een boeiend interieur en e styf bewoogn verlêen.

De stad oat ôok de êeste verkêersvrye wienkelstroate van 't land: de Korte Stêenstroate (1962). Loater zyn der nog andere winkelstroatn bygekoomn lik de Lange Stêenstroate en sins kort't shoppingcenter K in Kortrijk.

De latste joaren zyn der veel inspanniengn gedoan om de stad een nieuw imago aan te meetn: êen van de latste verwezenlikkiengn is de skateramp, an de nieuwe groeningebrugge (vo d'oedere Kortrikzoanen: kromme Lèiren's brugge). De verbreedinge van de Leie gôa overigens ôok gepaard me de bouw van zeven gansch nieuwe bruggen. 

Kortryk eit ôok een hallncomplex (Kortrijk Xpo), woar dat er veel internationoale evenementn (lik Busworld) zyn. En oaje u ne kêe joengk wil voeln moeje noa 't stroatje, vôoral noa den Trap, mo der is wok 't Hooge en de Vlasmart.

## Fêestn
Êen van de bekênste fêestn in Kortryk zyn de Sienksefêestn, gelik dat de noame zegt goan ze deure bist 't sienkseweekend. Rond Poasen stoat er ôok een grôte fôre in Kortryk, overtyd wos ze zelfs de grôtste van België.

## Spôr
De grôotste voetbolploeg van de stad es KV Kortrijk.

## Inweuners
Kortryk eit een aantal dêelgemêenten gelik Bellegem, Eule, Bissegem, Marke, Rollegem, Koeigem, Oalbeke... 

Der weunn mêer dan 70.000 minsn in Kortryk. Een poar doarvan zyn gekend in hêel België:
* Richard Acke: architect 
* Adelheid Byttebier: geboorn in Kortryk, ipgegroeid in Gullegem moa nu utgeweekn noo Brussel
* Balthazar: muzikgroep
* Brigitte Becue: (ex-)zwemster
* Ignace Crombé: organisator van Miss Belgian Beauty
* Maurice De Bevere, alias Morris, de têkeneire va *Lucky Luke*
* Stefaan De Clerck: polletieker
* Ann Demeulemeester: modeontwerpster
* Philippe Despriet: istoricus, archeoloog, skryver, specialist over Frans-Vloandern
* Baronesse Mia Doornaert: journaliste
* Monique Gheysens: modeontwerpster
* François Glorieux: pianist, componist, dirigent,...
* Goose: muzikgroepke
* Ozark Henry of Piet Goddaer: zanger
* Chris Lomme: actrice
* Jan Palfijn: utvinder van de verlostange
* Lodewyk Roose: kunstskilder
* Roelant Savery: kunstskilder, in Kortryk gebôorn, mor ol vroeg me zyn ouders nor Utrecht veruusd
* Martine Tanghe: nieuwslezeresse
* Johny Turbo of Ivan Carlier: volkszanger
* Vincent Van Quickenborne: polletieker en burgemêester
* Wouter Vermeersch: polletieker
* Amenra: muzikgroepke

## Polletiek
Van 2000 tot 2006 wos de CD&V tôpe me de SP.a an de macht. Doavoiren einze da oltid ollêne gedoan. Achter de gemêenteroadsverkiezingn van 2006 wisselde de CD&V van partner. De Open VLD kwam in de plekke van de SP.a. De gemêenteroad telt 41 leedn, een aantal noamn zyn Stefaan De Clerck, ondertusken minister van zuustiesie, Jean de Béthune (ongekrwonden burgemêester van Marke), Vincent Van Quickenborne, Wout Maddens (nu wok skepen), Koen Byttebier, Lieven Lybeer, dee den burgemjester vervang, Philippe De Coene, Bart Caron (met jén erre) en Cathy Matthieu van de groene.

## Onderwys
Kortryk eit de ênigste universiteit van West-Vloandern, de KULAK. Tes en ofdêlinge van de KULeuven, me allêne moa Bachelorstudent'n (die achter êen, twêe of (de dokteurs) drie joar mêestal noa Leuven trekk'n). Toch goan der vele studenten ut de streke noa Gent vôo te studeern. Der zyn wok een grôot oantal ôogeskolen Howest en KATHO. Ti wok den enigsten stad in België daj DAE kun goan studeern.

## Toale
Het eutstervend oude dialect va Kortryk is typiesk moa nie zôo gemaklik te bekenn en verzekers ofkomstig van de sjieke fransklappende boerzoisie in de vôrige êeuwe. 't Mêest ipvollende es et mêer pedante klappen en de g woar datter en bitje van de k in deure klienkt, lik dannen franstoaligen de gy (gij) zoet' eutspreken. Ne Kortrykzoan goa ôok straf de k benoadrukken, vb typieske en tusken (tussen). T's en d's an't ende vergeetn ze mêestndêel: "An de pos ston nen on me bloe an zinne poa"

## Zustersteedn
Kortryk es verbroederd mè
* Bad Godesberg (Duutsland)
* Frascati (Itoalië)
* Windsor and Maidenhead (Iengland)
* Saint-Cloud (Vrankryk)
* Et Robert Schuman Instituut in Eupn

## Vernoemde plekkn
De buurskop Kortrijk in d' Ollandse provinsje Utrecht es noar Kortryk vernoemd.

## Foto's

Ofbeeldienge:KortrijkBroeltorens.JPG|De Broeltoorns
Ofbeeldienge:Kortrijk - Beguinage and Sint-Maartenskerk.jpg|'t Begienhof
Ofbeeldienge:KortrijkPatria.JPG|De Patria
Ofbeeldienge:Kortrijk - Sint-Maartenskerk 2.jpg|De Sint-Maartenskerke
Ofbeeldienge:Kortrijk-Huis-Plein.jpg|De Binn'nstad
Ofbeeldienge:KortrijkStadhuis.JPG|'t Staduus van Kortryk
Ofbeeldienge:Kortrijk - Sint-Elooiskerk 2.jpg|De Sint-Elooiskerke ip Overleie
Ofbeeldienge:Kortrijk aka Courtrai in Belgium Redvers.jpg|De Markt
Ofbeeldienge:Kortrijk-Groeningemonument.jpg|'t Groeningemonument, (Guldnspoornslag)


## Externe koppelienge
* Website van de gemêente