Bergbusschn en toendra van den Oeral

[thumb|Liggienge van d' ekostreeke in [Rusland.]]
[thumb|Liggienge van de boreoale busschn in de [Weireld|weirld.]]
De **bergbusschn en toendra van den Oeral**, geleegn ip de schiddienge van Europa en  Oazje, zyn 'n ekostreeke uut d' ekozôone *[[Palaearctis]]* vôgnst de Weirld Nateur-Stichtienge (WWF) . Ze maakn dêel uut van 't bioom de boreoale busschn of de tajga. D' ippervlakte van d' ekostreeke besloa 17 456 519 êktoarn . Vo de grôote ekoloogiesche rykdom, deur de mienglienge van sôortn uut Europa en Oazje en uut de tajga en de toendra, is d' ekostreeke ook bekeekn lik e *Global 200*-streeke, de "tajga van den Oeral" .

## Beschryvienge
't Oeralgebergte is roend de 2 000&nbsp;km lank, en lopt van 't nôordn no 't zuudn. 't Kliemoat en de vegetoasje ip de westlikke flankn verschilln styf van dedeeze ip d' ôostlikke flankn van 't gebergte. De westkant oentvangt 500–700&nbsp;mm joarliksche neerslag, binst dat den oostkant oendr den invloed stoat van de luchtmassas van de nôordpool en mo 300–480&nbsp;mm krygt ip e joar. 

## Plantn-weirld
thumb|left|Zicht van ip de Berg Zuratkoel in de provinsje Tsjeliabinsk.
thumb|left|Êrfst in e bus in den Oeral.
De vegetoasje-typn van d' ekostreeke zyn de vôgnde : stêenachtige toendra mê schroale korstmossn en mossn; typiesche toendra mêt e goed oentwikkelde mos-loage; toendra mê dwergstruukn; doenkre boreoale noaldbusschn. Ip grotre ogte istr ook struukachtige berkebus of dinne-gezoajd sparre-dennebus. Die ekostreeke êt ook rotse-toppn me schroale alpiene of toendra-vegetoasje. D' oovrêersnde boomsôortn zyn Siebeeriesche sparre (*Picea obovata*), Siebeeriesche lorke (*Larix sibirica*), en Siebeeriesche denne (*Abies sibirica*).

## Bêestn-weirld
Algemêen in tajga en toendra oovre hêel de weirld, zyn vôgnde zoogbêestn ook ier te vienn : bruune beir (*Ursus arctos*), grysde wolf (*Canis lupus*) en (euroaziesche) lynx (*Lynx lynx*). Dr zyn veele vôorbeeldn van Siebeeriesche sôortn lik karieboe (*Rangifer tarandus*) en soablemartre (*Martes zibellina*), zowêl lik van Europeesche sôortn lik  oaze (*Lepus europaeus*), bunzienk (*Mustela putorius*), en Europeesche nerts (*Mustela lutreola*). E tyd lank uutgeroejd in die ekostreeke, wierd den  europeesche beevre (*Castor fiber*) weere ingevoerd in 1949 en y dej 't zo goed datn nu algemêene vôornkommt. Den eeland (*Alces alces*) is ook an 't weerekommn deur beschermiengsmoatreegls. Mo de karieboe doarnteegn, bluuft achtruutgoan deur de konkuurensje van de gekwikte sôortgenôotn. De mêeste veugls zyn nie eign an den Oeral, mo ze kunn ook gevoenn wordn in d' andre Europeesche of de Siebeeriesche boreoale busschn. Z' omvattn  woatresprêewe (*Cinclus cinclus*), stêenoarnd (*Aquila chrysaetos*), vienke (*Fringilla coelebs*), morienêlpleviere (*Charadrius morinellus*), koroene (*Lyrurus tetrix*), en Oeralschn uul (*Strix uralensis*). Sommigte veuglsôortn oovrleevn nog mê veele moejte : steppekiekndief (*Circus macrourus*), slangnoarnd (*Circaetus gallicus*), keizroarnd (*Aquila heliaca*), klêene tôornvolke (*Falco naumanni*), zwarte ôojevoar (*Ciconia nigra*), en visoarnd (*Pandion haliaetus*) .

## Bedreigiengn en beschermienge
De belangrykste bedreigiengn in die ekostreeke zyn kappn van oerbus, beweidienge, mynbow, luchtvervuulienge van de scheikundige induustrie, rekreoasje en landbow. Pertanks verschilt 't allemalle veele, ofanklik van platse toe platse. Byvôorbeeld is de bergtoendra styf veranderd deur hêel d' ekostreeke, uutgezoenderd in e poar beschermde gebiedn. De sentroal en zuudlik geleegn boreoale busschn zyn styf veranderd deur bos- en mynbow. Mo de nôordlikke tajga is nog reedlik goe bewoard.

## Eksterne koppliengn
* Permian (photograph of Ural; ''The Encyclopedia of Earth'').
* Digital map of European Ecological Regions (DMEER). 

## Zied ook noa

## Verwyziengn