Kerkgebouw

[thumb|Zicht vanip de [Brouwery D'Olve Moane ip de Sint-Salvatorkathedroale, d'Onze-Lieve-Vrouwekerke, de Sint-Jakobskerke (in de verte) en ip het de site van't Oud Sint-Jan]]

E **kerke** is e gebouw woa dan der by de christenen messn deuregoan. Bykan ieder prochie in West-Vloandern het e kerke, sommigte zest mêer.

## D'hogste kerkn in West-Vloandern
# Onze-Lieve-Vrouwekerke (Brugge) 122,30 mèiters
# Sinte-Moartn (kathedroale) (Yper): 102 mèiters
# Sint-Medardus (Wervik): 86 mèiters
# Sinte-Moartns (Kortrik): 83 mèiters
# Sint-Hilonius (Sint-Tillokerke), Izegem: 83 mèiters
# Sint-Salvator (kathedroale), (Brugge): mèiters
# Sint-Petrus-en-Paulus (Ostende): 72 mèiters
# Oeze Vrouwn (Poperienge): 70 mèiters

## Sôortn kerkn noa functie
### Basilieke
Basilieke es nen eretitel van sommigste katholieke kerkn.

### Collegioale kerke
E *collegioale kerke* of *kapittelkerke* es e kerkgebouw woa da 'n zetel van en kapittel stoat. En kapittel es e college van kanunnikn. Kapittels moestn zorgn vo d'uutvoerienge van 'n bisschoppelikkn macht up lokoal niveau.

De Fransche Revoluusje hèit de kapittels upgeheevn. Achter 1800 zyn der nog ollene kathedroale kapittels herupgericht gewist.

### Decanoale kerke
Decanoale kerkn zyn d'hoofdkerkn binn en decanoat. Decanoatn zyn 't kerkelik besteursniveau tusschn bisdommn en prochjes, en bestoan uut e reke prochjes. 'n Geestelikkn da an 't hoofd stoat van en decanoat noemn ze 'n deekn.

### Dom, domkerke
Es synoniem vo *kathedroale*. In België es da woord nie gebruukt, in Holland wel.

In Duutsland es *Dom* nie osan 't zelste lik kathedroale. Sommigste kerkgebouwn krygn doa de noame *Dom* omdan ze zo groot zyn.

### Kapelle
E kapelle es en kleen kerkgebouw da nie van e prochje of ne paster ofhangt. 

Moar e kapelle kut ook en deel van e groddere kerke zyn. E kapelle da round 't koor of ne koorommegank van e kerke ligt, es e stroalkapelle.

### Kapittelkerke
E kapittelkerke es e kerkgebouw woa da 'n zetel van en kapittel stoat. En kapittel es e college van kanunnikn.

En kathedroalskapittel es en kapittel da ne bisschop helpt by 't besteurn van zyn bisdom. D'andere kapittels, los van ne bisschop, noemn me collegioale kapittels. De kerke woa da 'n zetel van zuk kapittel stoat, noemn me e *collegioale kerke* (zie uutleg doa). 
 
### [[Kathedroale]]
E kathedroale es d'hoofdkerke van e bisdom. In die kerke goat den bisschop voor up d'hoogdoagn. 't Woord kathedroale es ofkomstig van *cathedra* wuk da Latyn es voe bisschopszetel, dus et kerkgebouw woa da 'n bisschop zynen stoel stoat.

Ook oe't bisdom upgeheevn es, bluuft de kerke heur stoatus van kathedroale houdn. Zo hèi j' in Yper nog osan de Sint-Moartnskathedroale ook ol es Yper sinsn 1801 gin bisdom nie mè.

### Kloosterkerke
E kloosterkerke es de kerke verboundn an e klooster woa dan der monnikn weunn.

### Munsterkerke
Munsterkerke es de noame dan z'in Holland gebruukn vo zowel *kathedroale* lik *kloosterkerke*.

Da es nauwe verwant mè 't Iengelsche *minster* (West Minster Abbey, Lincoln Minster). Minster es nen anglicoanschn eretitel vo sommigste Iengelsche kerkn, lik da basilieke es vo sommigste katholieke kerkn.

Ook in 't Duuts gebruukn ze 't woord *Münster*. Da woord es styf g'evolueerd. Nu sloat et in 't olgemeen up e grote kerke woa dan der veel pasters de messe doen.

Zowel munster, minster lik Münster zyn ofkomstig van 't Latynsche *monasterium* (klooster). Da woord kom j' ook in platsnoamn teegn, lik in Iengelmunster (West-Vloandern), Woasmunster (Oost-Vloandern), Munsterbilzen (Limburg), Monster (Zuud-Holland), Münster (Duutsland).

### Parochiekerke
E parochiekerke es 't belangrikste kerkgebouw van e prochje.

### Priory
E priory es ne kleenn gemeenschap van kloosterliengn da ofhangt van e klooster. 't Woord *priory* es ook gebruukt lik noame van de kerke van zukne gemeenschap.

## Sôortn kerkn volgens architectuur
* Basilicoale kerke
* Pseudobasilicoale kerke
* Hallekerke
* Zoalkerke
* Koepelkerke
* Kruuskerke
* Kruuskoepelkerke