open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Stroalkapelle

[300px|thumb|De stroalkapelln round 'n [koorommegank stoan in 't rood]]
**Stroalkapelln** zyn kapelln dan gezet zyn round 'n koorommegank van romoansche en gotische kerkn. 't Hope zien ze d'r uut lik e (stroaln)kranse round 'n koorommegank.

Hoe grodder de kerke, hoe meer stroalkapelln da ze zy kreeg. Deurnband woarn d'r da drie of vuve.
200px|thumb|left|De stroalkapelln van de kathedroale van Reims, Vrankryk (13ste eeuwe)
Gernoare

**Gernoars**, **geirnoars** of **gernoazn** zyn klêne kreeftachtigen uut de infraorde Caridea. Ze kommn zowel in zout of in zoet woater vôorn, moa de mêeste sôortn leven in de zêe. Geirnoars leven ‘t liefst ip e zandbodem woa dan z’ hunder kunnen ingroavn vor hunder te beschermn.

Der zyn circa 2000 sôortn geirnoars, zowel in tropische, subtropische of koude woaters. Geirnoars eetn plantoardige restn, moar ook prôoibêestn lik worms en sleksjes. 

De Nôordzêegeirnoar (wetenschappelike name *Crangon crangon*) is een gernoare die veel smakeliker is dan den mêer algemêenn rôze gernoare. Ze kommn mor in een vrêe beperkt doming vôorn, gecenterd over de Waddenzêe, en uutgebreid noa 't zuden toet an de Vlamsche kust, en noa 't westen toet an Norfolk. ‘t Waddengebied is een Europees beschermd marien gebied, en de visscherie van geirnoars is deur Europeesche reguloaties an bandn geleid.

Vroeger wierden de gernoars mê peirdn an 't strange gevist, moa tegenwôordig wordt dat ollemolle mê bôotn gedoan. Ge kut de gernoars nog olsan vesch an den bôot koopn, moa tegenwôordig wordt 't mêrendêel met een vliegtuug nor Azië gevloogn, woa dan ze gepeld wordn en ton vervrozen weregevloogn wordn vô de Belgische grôotwaarnhuuzn.

Gernoars kommn up vele menus vôorn, lik in tomate aux crevettes.
Johan Calving

thumb|Calving geschilderd in 1562
**Johan Calving** (AN *Johannes Calvijn*, geboorn *Jehan Cauvin*) (10 juli 1509, Noyon - 27 meie 1564 Genève) wos ne Franschn-Zwitserschn theoloog binst de Reformoasje. Je gof hem zyn noame an en eigen ountwikkelde christelikke theologie, et calvinisme.

Je zett'hem of teegn 't gezag van 'n paus en stichtte in Genève e nieuw burgerlik en kerkelik besteur. J'es bekend gerocht deur zyn ounderwys en zyn geschriftn. J'hèit veel kritiek gekreegn omda't 'n den Spoanschn theoloog Michael Servet hèit loatn executeern up ne vierhoop.

## Calvings leevn
200px|thumb|left|Voorblad van de letste publicoasje van Calvings meesterwerk, ''Institutio Christiane Religionis'', de soamnvattienge van zyn theologie
Calving wos geboorn lik *Jean Chauvin* in Noyon in Picardie. In 1523, up zyn veertienste, zound zyn voader hem na d'universiteit van Parys. Je studeerd hem of in 1532. 

Achter omzwermiengn in 't Fransche arriveerde Calving in 1535 in Bazel. Je leerde doa vo 'n eestn kee de reformateurs Bullinger en Farel kenn. 

In 1536 gounk 'n hem goan weunn in Genève in Zwitserland. Achter dan z'hem doa an de deure hèin gezet, es 't 'n goan preekn in Straatsburg van 1538 tout 1541. In da joar hèin z'hem were gevroagd in Genève. J'es doa toun gebleevn tout an zynen dood in 1564.

## Calvings ideeën
Calving studeerde rechtn in Orléans en Bourges by styf bekende docentn van de renaissance in 't Fransche. In 1532 schreef 'n hem zyn eestn boek *De clementia* (Over de zachtmoedigheid). Da wos en commentoar up en klassiek prozawerk van Seneca.

En deel van zyn upleidienge goenk over nieuwe humanistische methodes vo exegese (bybelverkloarienge) woa da historische analyse van brontekstn centroal stound, en da wos vernieuwend vo dienen tyd. Zyn rechterlikke en exegetische upleidienge wos van groot belang want Calving paste die methodes ook toe up d'Hillige Schrifte. Je prikte en ounderwees 't gene da 'n Bybel volgens hem wilde zeggn.

Je wos hem goed up d'hogte van de geschriftn van de vroege kerkvoaders en van de middeleeuwsche ounderwyzers. Binst da reformateurs lik Jan Hus en Maarten Luther nieuwe bewegiengn begostn, zorgde Calving vo de synthese van die bewegiengn volgens zyn eigen interpretoasje van 'n Bybel. 

In 1536 gof 'n hem zyn meesterwerk uut: de *Institutio Religionis Christianae* (in 't Vlams: Ounderwys in 't christelik geloof). In dienen boek beschreef Calving zyn visie up de christelikke leer. Vo de rèiste van zyn leevn es Calving zynen boek bluuvn anvulln. In 1559, vuuf joarn vo zynen dood, hèit 'n hem zynen boek vo 'n letstn kee uutgebroch.

Calving es dikkers g'associeerd mèi de leer over voorbestemmienge (predestinoasje). Calving peinsde dan de mienschn nie in stoat woarn vo hunder te verantwoorn tegenover God. Doarom gounk 'n hem d'r van uut da God van te voorn hèit vastegeleid wien dat er es uutverkoorn en wien niet (uutverkieziengsleer).

## Externe koppeliengn
* Over 't leevn en 't werkn van Johannes Calving
* ''Institutes of the Christian Religion'', John Calvin De Institutie op internet
* Overzicht van zyn werkn mèi de hele tekstn
* Calvijn 500 jaar, Theologische Universiteit Apeldoorn
Fossiel

**Fossieln** zyn d'overbluufsels of spôorn van prehistorisch leevn. Over 't algemêen zyn fossieln oud, 't is te zeggn minstens 10.000 joar oud en veel ouder omdat 't overgrôot dêel van de fossieln verstêend zyn deur de verplatsienge van d'ôorsprounkelikke overbluufsels deur rotse. 

## Fossilisoatie
Fossilisoatie gebeurt vrêe zeldn en up 't land nog minder dan in de zêe. 't Is doavan dan de mêeste fossieln marien zyn en dikwyls van geschelpte bêestjes omda die minder rap vortn en doadeure mêer kanse hen van te verstêenn.

## Bêestnfossieln
De mêest olgemêne fossieln kommn van brachiopoodn, bivalvia, crinoiedn en cephalopoodn, afhankelik van waffer geologische periode da j'ounderzoekt.

Minder dikwyls zyn der gewerveldn gevoundn, gelik bêendern van ichthyosaurussn of wulhoarige neushôorns. 


Ofbeeldienge:CapBlancNezAmmonite.JPG|Ammoniet
Ofbeeldienge:PaterocrinusMultiplex.jpg|Crinoïde
Ofbeeldienge:IchthyoVertebra.jpg|Ichthyosaurus
Ofbeeldienge:WoollyRhino.jpg|Wulhoarige neushôorn


## Plantnfossieln
Behalve in stêenkoollaagn zyn plantnfossieln nogol schoars, en dat is ton mêestol gepetrifieerd (verstêend) hout.


Ofbeeldienge:PetrifiedWoodCap.jpg|Verstêend stik hout


## Spôorfossieln
Die zyn gemakkeliker te viendn, omdat een bêeste veel spôorn kan naloatn, mo moar êen lichaam


Ofbeeldienge:IchthyoDroppings.JPG|Ichthyosaurus coproliet
Ofbeeldienge:SkolithosWA.jpg|Skolithos spôorn


## Viendplatsn in West-Vloandern
D'er zyn mo winnig plekkn in West-Vloandern woa da je fossieln kunt viendn. Je kut oltyd noa de golfbrekers an de kust goan kykn, moa dat is eigentlik gin rotsen van hiere. In een zandgroeve in Êgem https://web.archive.org/web/20101227130014/http://english.fossiel.net/locations/location.php?plaats=Egem kund je hoaietandn viendn, mô 't probleem mê groevn is da je êest togangspermissie moe krygn. Hoaietandn zyn der oek gevoundn ip de Kemmelberg.

Anders is de dichtste plekke woa da je goeie fossieln kunt viendn Cap Blanc-Nez ten zuudn van Calais.
Doggerbank

thumb|250px|right|Locoatie van den Doggerbank
Den **Doggerbank** (genoemd achter een oud Ollands wôord vôr een vissersboat) is geologisch gesprookn een eindmoraine vanuut den Ystyd. Treilers hoaln dikwils turf, mammoetbêendern, en onlangs zelfs een dêel van een neanderthalschedel boovn.

Marien bekeekn is den Doggerbank een vrê belangrik gebied vô de visseryen (verol kabeljauw en oarienk), omdat 'er dô veel phytoplankton groeit, wadda de vissn vele 't eetn geeft. Môr omdat ook een kuitgebied is, zyn d'er wel mensn die vôorgesteld en da 't zou moetn een marien natuurreservaat wordn.

In 1931 ê 't er een zware aardbevienge platsegevoundn 23&nbsp;km beneen den Doggerbank (6.1 up de Richterschoale) wadda round 't hêele Nôordzêegebied gevoeld is.

## Referesjn
Jules Fonteyne

thumb|Jules Fonteyne by de perse woamei da 't 'n zyn etsn ofdrukte, round 1955 (foto André Ryckaert)
**Jules Fonteyne** (Brugge, 22 juli 1878 - 11 ogustus 1964) was e Vlamse schilderoare, tekenoare, etsre, boekillustrateur en docent kunstonderwys.

PM 134685 B Zonnebeke.jpg|Uze-Lieve-Vrouwekerke (Zunnebeke)
PM 134691 B Zonnebeke.jpg|
PM 134675 B Zonnebeke.jpg|
PM 134676 B Zonnebeke.jpg|
Adolf Juliaan Duclos

thumb|<center>Adolf Duclos
**Adolf Juliaan Duclos** (Brugge, 31 ogustus 1841 - Brugge, 6 moarte 1925) wa ne Vlamsche paster, historicus en schryver.

## Bibliografie
*Veurnes Beschermheiligen (1870)
*Tillo de Saks (1871)
*Hans Memlinc, zijn leven en zijn schilderwerken (1871) 
*Sint Dominicus in Suriano (1872)
*Eenige Pastoors van Vladsloo (1872)
*De oude Kuste van Vlaanderen (1873)
*Het heilige Jaar (1875)
*Jan Breidel en Pieter de Coninc (1877)
*Pius de Groote, eene schets van zijn leven, uitgegeven onder toezicht van de Gemeenzaamheid der jonge werklieden te Brugge (1878)
*Het Leven van Z.H. Leo XIII (1879)
*Onze Helden van 1302, Eene studie over hunne daden en hunnen geest, in verband gebracht met de Voortijden (1880)
*Reivaart of de Wraak van den Tempelier, vaderlandsche tafereelen (1319-1322) (1882)
*L’art des façades à Bruges (1902)
*Bruges, histoire et souvenirs (1910).
Ystyd

thumb|300px|Varioaties in temperateure, CO<sub>2</sub>, en stof van de Vostok yskern over de latste 400,000 joarn
Een **ystyd** of **glacioatie** is e geologisch tydvak woarin dat er yskappn vôornkommn.
## Pleistoceen Ystyd
On de mensn over den ystyd klappn, peizn ze mêestol an de koude periode die round 1.8 Ma begost hèt, en ongevêer tienduusd joar geleen gestopt is. Behalve dat 't eigentlik nog nie gedoan is: me zyn moa zjuuste in een interglacioale periode tussn twêe koude perioodn. Dat is omdat 't wel een bitje gecomplikeerder is dan êen langen ystyd. O je d'yskernn die in Groenland en Antarctica geboard zyn kunt geloovn, zyn de temperateurn verschillende kêern up en nere gegoan ounder den invloed van de Milankovitch cyclussn.

Gedeurende d'ystydn was West-Vloandern wel nie deur ys bedekt, moa 't was hier toch deftig koud, en hêel d'omgevienge was toendra. Boovn de gletsjers was 't er een constant hogedrukgebied, en van doaruut kreeg West-Vloandern veel nôordenwiend da stof en zand vanuut den (droge) Nôordzee bloasde. 't Is doavan dat 't grotste dêel van West-Vloandern mè zand of lêem is bedekt.

Hoe dat 't leevn olhier deruut zaag gedeurende 't Pleistoceen weetn we nie direct omda me gin fossieln van die periode gevoundn hèn, moa overbluufsels die vanup den Doggerbank upgevist zyn geevn wel een idee van wat dat 't moe gewist zyn.

## Oudere Ystydn
Veel verder in de prehistorie zyn der nog goed gedocumenteerde ystydn van 't Ordovicium (465 - 440Ma, mè poolkappn over de Sahara) en 't Carboon (300 - 270 Ma, mè poolkappn over Zudelik Afrika), mor omdat Avalonia ton dichter teegn den evenoare laag, zyn d' er doavan gin spôorn nageloatn in West-Vloandern.

Nog verderweg, in 't Precambrium is 't er een periode gewist tussn 800 en 700 Ma woa dat 't erup trekt dat de hêle eirde ounder 't ys zaat. Die periode is over 't olgemêen bekend as de "Snowball earth" (snêeuwboleirde).
Wolfenstein: Enemy Territory

**Wolfenstein: Enemy Territory** is e groatis online schietspel. 't Bestoat al sinds 2003 en 't goat over de Twidde Weireldoorloge. In 't spel speeldje altyd Allies (Amerikoanders) teegn Axis (Duutsers). 't Bestoat al van meie 2003 en et weir nog olsan gespeeld.

## Overzicht
In Enemy Territory (E.T.) keu je kiezn ip et panêel (Limbo menu genoemd, te bereikn deur ip L te duwn) uut vuuf verschillende klassen: 

***Soldier** : Soldoat, kan zwoare woapens (heavy weapons) gebruukn. Uut te kiezn woapens:
:by d'Amerikoanders: Vlammnwerper, Bazooka, Thompson, Machinegun, Winchester, Mortar
:by de Duutsers: Vlammnwerper, Panzerfaust, MP-40, Machinegewehr, Winchester, Mortier
***Medic** : Verpleegre, kan teamgenootn êeste hulp geevn en were tot leven wekkn. Ze kunn allêne Thompson of MP-40's gebruukn.
***Engineer** : Ingenieur, kan dingn bouwn en vernietign en landmynn zettn en ontmynn. Woapens: Thompson of MP-40 en ze kunn ook nog kiezn uut M1 Garand of K 43.
***Field Ops** : Veld Operoaties, kan munitie rounddêeln, bombardementn anvroagn, luchtaanval iproepn. Woapens: Thompson of MP-40.
***Covert Ops** : Spionne, kan vyandige deurn openen, sluupschuttre speeln, undercover goan as vyand. Woapens: FG-42, Sten, Springfield.

Ip elke mappe moet 't anvallend team bepoalde handelingn uutgevoerd hèin gelik e brugge ipbloazn, e stik goud steeln,... De twêe teams die teegn elkoar vechtn zyn Allies (d' Amerikoanders) en Axis (de Duutsers). 

Ge krygt puntn a je dingn doet die goe zyn vo je team gelik: teamleedn geneezn, bewoapnn, vyandn dôodn. 

Iederêen kan ne Thompson (by d' Amerikoann) of ne MP-40 (by de Duutsers) gebruukn. Ze krygn ôok ollemolle een antal Grenades of Stielhandgranate (= granoate). Iederêen krygt ook een handrevolver, vo de Allies een Colt, vo de Axis een Luger.

## Mappn
Enigte koartn da je kunt speeln zyn:

### Siwa Oasis
De Allies moen êest en oude stad verovern, ton ne meur ipbloazn en ton de twee Anti-tank kanongs vernietign.
De Axis moen under teegnhoudn.

### Fuel Dump
De Allies moetn ne tank over e brugge krygn die ze moetn bouwn, ton e deure noa ne tunnle kapot schietn en ton den ingang tot het depot kapot schietn. Ton moetn ze de (brandstof)depot ipbloazn.

De Axis moen zorgn da de depot der nog stoat teegn 't ende van den tyd.

### Railgun
De Axis moetn e grô kanong loadn met obussn, die weirn ipg'hoald me tringskes, en ton 't kanong ofschietn. De Allies moetn under teegnhoudn.

## Externe koppeliengn
*Official Enemy Territory Website (me download van et spel)
*Nederlanstaligen Wolfenstein-site
Republiek

E **republiek** is e land dat om de zôvele joar nen andere leidre kiest (ne president). Z'hèin dus gin keuniengn want dat is ton e monarchie. De mêeste republiekn zyn landn woa dat er e revoluusje is gebeurd en de keuniengn verjoagd zyn. Byvôorbeeld 't geval in Duutsland, Vrankryk, Grieknland, Italië.

## Enigste bekende republiekn
* Bundesrepublik Deutschland (Duutsland)
* Czeska Republica (Tsjechië)
* Repubblica Italiana (Itoalië)
* République Française (Vrankryk)
* Volksrepubliek China (China)
* The Republic of the United States of America (Amerika)

Ook Pooln, Portugal, Zwitserland en bykan al de ex-kolonies over hêel de weireld zyn republiekn.
Monarchie

thumb|Monarchieën in de weireld
E **monarchie** is e regeringsvorme woa da ene miens ol de macht hèit. 't Omgekêerde van e monarchie is e republiek. In e monarchie erf je mêestal et leiderschap. Een absolute monarchie is e monarchie woa dat de keunienk of keizer al kan doen wat 'n wilt en dus absolute (allêen)heersre i. In e constitutionele monarchie moet de keunink hem an de wet houdn gelik 't geval is in België.

## Sôortn monarchieën
* Keizerryk, vb Japan
* Keuninkryk, vb België, Holland
* Sultanaat, vb de sultan van et Turksche Ryk
* Vorstndom 
* Grôohertogdom, vb Grôohertogdom Luxemburg
* Hertogdom
* Groafschap, vb vroeger Groafschap Vloandern
* Tsarenryk, vb Rusland vo de Oktoberrevoluusje van 1917

## Enigste bekende landn mèi monarchieën

* Grôo-Brittannië
* Spanje
* Holland
* België
* Zweedn
* Denemarkn
* Luxemburg
* Monaco
* Thailand
* Japan
René De Clercq

[thumb|<center>Monument vo René De Clercq in [Deirlyk]]
**René Desiderius De Clercq** (Deirlyk, 4 november 1877 - Maartensdyk, 12 juni 1932) was ne West-Vlamse schryvre, dichtre, politiek activist en componist. 

In 1896 gingt ie êest geneeskunde studeern an d' Universiteit van Gent moa je schoakelde ol zêre over noa Germoanse filologie. De Clercq rakte via Emmanuel Bom betrokkn by et literair tydschrift *Van Nu en Straks* en in 1901 was 't ie voorzittre van *Rodenbach's Vrienden*, Toalkundig Studentengenootschap, da Julius Mac Leod steunde in zyn stryd vo vernederlandsinge van 'n universiteit. In Gent richtte ie me Gustaaf De Smet 't *Algemeen Kunstverbond voor Beide Vlaanderen* ip, e culturele verêniginge vo de "kunst der letteren en beeldende kunsten".

Deur 'n Duutsn invol in augustus 1914 vlucht De Clercq noar Holland, woa dat ie an de Belgische schole in de Van Ostadestroate in Amsterdam lesse ging geevn. Je werd redacteur van 't tydschrift "De Vlaamsche Stem", e blad dat in februoari 1915 werd ipgericht vo Belgn van Vlamse ofkomst. Je schryft er Belgicistische gedichtn in woarin dat 'n de Vlamse ontvoogdinge verdedigt.  Moar achter een ende werd et blad, woavan dat ’n hoofdredacteur was tegoare mè Antoon Jacob, een anti-Belgisch tydschrift. Keunink Albert I zorgt er doarom zelve vôorn dat ie gin lesse mi mag geevn en et blad nie mi mag geleezn weirn an 't Yzerfront. Doadeure komt et blad in geldnood. 

Tot zyn dôod èit De Clercq geschreevn over de Vlamse literature en èit 'n geregeld toespraakn doarover g'houdn.

Ip 54-joarige leeftyd ist 'n gestorvn in Maartensdyk. Viftig joar achter zyn dôod ist ’n herbegroavn in zyn geboorteplekke Deirlyk, woa dat er een museum en een grafmonument is voor hem.

## Externe koppeliengn
* René De Clercqgenootschap: museum en grafmonument
* DBNL-biografie
* Biografie
Broabants

Ounder **Broabants** verstoan me de mêeste variantn van 't Nederlands die gesproken weirn in d' Hollandsche provinsje Noord-Broabant en de Vlamsche provinsjes Antwerpn en Vlams-Broabant. Vodder volln, brêed gedefinieerd, ôok et Kleverlands en de dialectn van nôordelik Hollands Limburg en et land van Hulst en westelik Belgisch Limburg ounder et Broabants. In 't nôordwestn van Nôord-Broabant (Willemstad) weird een Hollands dialect gesprookn, binst dat de dialectn van de dorpn Budel, Maarheeze en Soerendonk in essentie variantn zyn van 't Limburgs.

Et Brabants is tegôare med et Hollands den belangrykste groep Nederlandsche hôofddialectn. In 't begun van heur geschiedenisse oundergienk de standôardtoale ênigte Broabantsch' invloedn.

## Kenmerkn
#### Grammatica
##### 't Gebruuk van "gij" en -ke
Een belangryk kenmerk van 't Broabants is et persôonlik vôornoamwoord *gij*, dad in 't Hollands *jij* en in het Limburgs *de*, *doe*, *dich* en *diech* noemd. Typisch is ôok de vormienge van verklêenwoordn med et suffix *-(e)(s)ke* en de typische subjectsverdubbelienge achter *gij* meh mêestol -d/-t (regelmôatigen uutgank by werkwoordn vôor'n twidde persôon) + -e gij, wad ôok de regel is in Ôost-Vloandern. Werkwoordn die styf dikkels gebruukt zyn, hein hier dikkels ne g'assimileerde vorme, lik byvôorbild "hedde gij" (*hè je gy*), de regelmôatige stamklankverkortienge buutn beschouwienge gelôatn. 

Den ounderwerpsvorme en possessieve vorme van *gij* is *ou(w)* (uut *u(w)*) tegôare meh (historische) verkortiengn dôarvan lik "oe(w)" en "a(w)".

##### Woordgeslachten
Juste lik de reste van de Zuud-Nederlandsche dialecten kend et Broabants een dudelike schêdienge in drie woordgeslachtn, te zien by de verbugienge van de lidwoordn, anwyzende- en bezittelike vôornoamwoordn en byvoeglike noamwoordn. Surtout de strikte geslachtsschêdienge deur 'n apart lidwoord by elk geslacht, ounderschêed et Broabants ols toalsysteem van 't Standôardnederlands. Med uutzounderienge van dêeln van West-Vloandern zyn de mêeste van de verbugiengn hier olgemêen in gebruuk in Zuud-Nederland.

Olsan Mannelik - Vrouwelik/Mêervoud - Ounzydig:
*Ounbepoald lidwoord: **nen** (ot 't volgend woord meh ne klienker of meh b, d, h of t begund; anders 'ne') - **een** (wôarvan de slot-n in vee dialecten gin assimilatie eird) - **een** (ot 't volgend woord meh ne klienker of meh b, d, h of t begund; anders 'e')
*Bepoald lidwoord: **den** (weerol den bdth-regel) - **de** ('d' ' ot volgend woord meh ne klienker of een h begund) - **(e)t**
*Ountkennend bepoald lidwoord: **gênen** (bdth) - **gêen** (wôarvan de slot-n in vee dialecten gin assimilatie eird) - **gêen** (bdth)
*Anwyzend vnw. : **dênen** (bdth) - **die** - **da(d)** (*dad* vôor ne klienker, anders *da*)
*Bezittelik vnw.: **mijnen** (bdth) - **mijn** (dikkels zounder assimilatie van de slot-n) - **mijn** (bdth)
*Byvoeglik nw.: **grôten** (bdth) - **grôte** (e vold weg vôor ne klienker en od et bvn ip ne klienker of een schwa + ne sonorant l/m/n/r/w/j eindigd) - **grôot**
Pepeyn met de Bulte

**Pepeyn met de Bulte** (ca. 770 – Prüm, 811) was den oudstn zeune van Karel den Grôotn en zyn êeste vrouwe Himiltrude. 

Je kwam nie in anmerkienge vo d’erfipvolgienge omda de wettelikheid van ’t huwelik van zyn moeder me Karel den Grôotn betwyfeld wierd. Karel zetteg’ heur an de kant vo te kunn trouwn me de Langobardische prinsesse Desiderata.

In 780 ounterfde Karel Pepeyn officieel en je liet de paus zyn derde zeune Karloman Pepeyn doopn, omda Pepeyn e belangryke noame was in de Karolingische dynastie.

Pepeyn met de Bulte blêef wel an 't hof van zyn voader en je was doa geirn gezien, ook deur bepoalde edeln die nie content woarn me de situoatië. Ze begostn in 792 met e komplot teegn   Karel den Grôotn. Ze wildn hem, zyn vrouwe Hildegarde en hunder drie zeuns vermôordn. Ze kostn Pepeyn overhoaln vo mee te doen, vor azo toch an zyn ipvolgiengsrecht te geroakn. Mo ’t plan mislukte en ze wierdn beschuldigd van hoogverroad en g’executeerd. 

Pepeyn wierd verplicht van in ’t klôoster van Prüm te goan, en vo de reste van zyn doagn te leevn ols monnik. J’is is doa gestorvn.
Ronny Coutteure

**Ronny Coutteure** (Wervik 2 juli 1951 - Fretin (in 't Fransche) 21 juni 2000) wos ne Vamschn acteur. Je makte films, je wrochte vo de radio, 'n tv,  'n opera en 't theoater. Je schreef ook boekn en je makte muziek.

## Biografie
Coutteure gruujde up in Wervik, e klee stadje up de frontiere mèi 't Fransche. Zyn groovoader wos doa caféboos. Lik kiend speelde'n hem ol toneel. Up zyn negenste veruuzdn zyn ouders noa Terkoeje. 

't Wos ne bekendn in België en in 't Fransche. Je schreef en regisseerde toneelstikkn en ne musical, "Vertelliengn van ne bierdrinker". J'hèi zevve in meer dan twintig Franstoalige en Iengelstoalige films meigespeeld. Zyn eestn film da bekende gerochte, wos "Le dancing" uut 1979 da de prys van 't Festival van Monte-Carlo hèit gekreegn. In 't Fransche presenteerde 'n hem verschillige tv-programma's en one man shows. Je stound doa bekend lik cultureel symbool van de frontierestreke tusschn België en 't Fransche. J'es internationoal bekend gerocht mèi zyn rolle in d'Amerikoansche serie "The Young Indiana Jones Chronicles".

Coutteure speelde dikkers in komieke byrolln moa je koste hem toch osan na 'n voorground werkn. Up die maniere toogde 'n hem zyn sympathie vo de geweune mienschn. ("Mienschn dan ofzien, woar ook in 'n weireld, zyn en bitje familje van ik.")

In 2000 hèit 'n hem zelfmord gepleegd, je wos toun 48 joar. Volgens zyn weeuwe wilde 'n hem zo up en bykan artistieke maniere en ende moakn an 't leevn, lik nen acteur in zyn eigen film.

## Galery

Ofbeeldienge:Ronny Coutteure Monk.jpg
Ofbeeldienge:Belges_histoires.jpg
Ofbeeldienge:Amis de la biere.jpg
Ofbeeldienge:Ronny 1998.jpg


## Externe koppeliengn
*
988

985 - 986 - 987 - **988** - 989 - 990 - 991
't Joar **988** is 't 88e joar in de 10e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
## Gebeurtenissn
*Boudewyn IV, bygenoamd met den Board wordt groaf van Vloandern tout an zyn dôod in 1035.
## Geboorn
## Gestorvn
;moarte
*30 – Arnulf II van Vloandern
971

968 - 969 - 970 - **971** - 972 - 973 - 974
't Joar **971** is 't 71e joar in de 10e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
## Geboorn
## Gestorvn
*Arnulf II van Boulogne
882

879 - 880 - 881 - **882** - 883 - 884 - 885
't Joar **882** is 't 82e joar in de 9e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
## Gebeurtenissn
*Achter den dôod van Lodewyk III den Joungn wordt zyn broere Karel den Dikkn boas over hêel Oost-Francië. Zyn broere Karloman wordt den ênigstn keunink van West-Francië
## Geboorn
## Gestorvn
;januoari
*20 – Lodewyk III van Oost-Francië, bygenoamd den Joungn
;ogustus
*5 - Lodewyk III van West-Francië
Avalonia

thumb|right|300px|De rotsn van Avalonia in under relative posities gedeurende 't Carboon, vô dan Europa en Nôord-Amerika geschêen wierdn. De naamn zyn in 't Frans.
thumb|right|300px|De koarte toogt de posities van de rotsn van Avalonia gelik dan ze nu in Europa gevoundn wordn. De dêeln van Avalonia die nu in Iberië en Marokko liggn, koomn doa deur de rotoatie van Iberië achter de botsienge mê Gondwana. Nie ol de rotsn liggn nu an d' uppervlakte.
**Avalonia** is 'n microcontinent woa dan de rotsen tegenwôordig wordn gevoundn in West-Europa en den Atlantischen kust van Canada en de Verênigde Stoatn. De name komt van 't Avalonschiereiland in Newfoundland.
## Ontwikkelienge
De rotsn die loater Avalonia wierdn zyn begost as 'n vulkanischen eilandenboge die mê Gondwana ê gebotst, tussn 730 en 570 Ma, en laagn ton up een brêedtegroad van 60°S. Loater, in 't vroege Cambrium (± 530 Ma) braak Avalonia los van Gondwana en reisde noa 't nôordn woada 't an 't ende van 't Ordovicium (± 440 Ma) mê zyn ôostenkant teegn Baltica gebotst et. In 't loate Siluur en 't begin van 't Devoon (400 - 390 Ma) êt den uutgestrekte westnkant van Avalonia (dat ton ol tope mê Baltica bewoog) in kontakt mê Laurentia gekomn. 't Gevolg doavan was den Caledonischen orogenie.
In de Krytperiode, braak Laurasia up met d' openienge van den Atlantischen Oceoan, wa da betêeknt da sommige dêeln van Avalanonia nu in Nôord-Amerika en andere in West-Europa gevoundn wordn.
## Gevolgn
Teegnwôordig zien me de rotsen van Avalonia in plekkn gelik België, 't nôord-ôostn van Vrankryk, 't nôordn van Duutsland, 't nôord-westn van Pooln, Iengeland, Wales, 't zuud-ôostn van Ierland, 't zuud-westelik dêel van 't Iberisch schiereiland, 't Avalonschiereiland, 't grotste dêel van Nova Scotia, 't zuudn van New Brunswick en 'n dêel van New England.
Estland

**Estland** officieel de **Republiek Estland** (Estisch: *Eesti* of *Eesti Vabariik*) is e land in Nôordôost-Europa, die in 't westn begrensd wordt deur de Ôostzêe, in 't nôordn deur de Finsche Golf, in 't ôostn deur Rusland en in 't zuudn deur Letland. 't Is 't mêest nôordelikke en 't klêenste van de drie Baltische landn.
thumb|left|<center>Koarte van Estland

D'n hoofdstad is Tallinn an de Finsche Golf. Een derde van al d'inweuners van Estland weunt in die stad.
thumb|left|<center>Tallinn

## Geografie
Estland is e vlak land, dat in 't zuudôostn overgoat in heuvelland. D' ôostgrenze mè Rusland wordt vor e grôot dêel gevormd deur 't Peipusmeer (3555&nbsp;km²) en 't Meer van Pskov, en noa 't nôordn toe deur de Narvariviere.  

In 't westn en 't nôordn van Estland liggn der hounderdn eilandn, woavan da 't grotste dêel nie beweund is. De grotste eilandn zyn Saaremaa en Hiiumaa die eign provinsjes vormn. Klindere beweunde eilandn zyn Muhu, Vormsi, Vilsandi, Abruka, Kihnu en Ruhnu. 

Der zyn drie grôte riviern in Estland: de Emajõgi, de Pärnu en de Narva. 

't Land is ounderverdêeld in viftien provinsjes met 193 landgemêentes en 34 steedn. De grotste steedn in Estland zyn Tallinn (396.010 inw.), Tartu (101.483), Narva (67.144), Kohtla-Järve (46.032) en Pärnu (44.396).

## Varia
In kruuswôordradsels wordn de wôordn 'EST' en 'LET' dikwils gebruukt as upvulsels, mêestol mè de beschryvienge "Bewoner van Oost-Europees land".
884

881 - 882 - 883 - **884** - 885 - 886 - 887
't Joar **884** is 't 84e joar in de 9e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
## Geboorn
## Gestorvn
;december
*12 - Karloman van West-Francië
1509

1506 - 1507 - 1508 - **1509** - 1510 - 1511 - 1512
't Joar **1509** is 't 9e joar in de 16e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
## Geboorn
;juli
*10 - Johan Calving
1878

1875 - 1876 - 1877 - **1878** - 1879 - 1880 - 1881
't Joar **1878** is 't 78e joar in de 19e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
## Geboorn
;juli
*22 - Jules Fonteyne
;ogustus
*11 - Frans Van Rompaey
## Getorvn
Solid state drive

**Solid State Drives** (SSD) zyn e nieuwe sôorte van arte schyvn da ter nog verre niemand gebruukt.

't Zyn arte schyvn zonder beweegnde stiksjes der in, en da moakt da ze zô zêre nie kapot goan.
Ze goan ôok veel rapper, moar 't gebruukt ze nog verre niemand meeda ze nog vele kostn en nog nie veel capaciteit hèin.

Moa weetnschappers zeggn da SSD binnkort de geweune arte schyvn goan vervangn, moa 't goa wel nog een poar joar deurn.
Eric Elst

**Eric Walter Elst** (Kapellen, 30 november 1936 - Antwerpn, 2 januoari 2022) was e Vlamschn astronoom, die tout an zyn pensioen (2001) gewerkt het an de Keuninklyke Sterrewacht in Ukkel.

Tou nu toe het 'n 3612 asteroïdes ountdekt (95 tegoare met e co-ountdekker).

Belangryke ountdekkingn woarn de asteroïde Apollo 4486 Mithra, de asteroïde/komeet 7968 Elst-Pizarro 133P/Elst-Pizarro en mêer of 25 Trojoansche asteroïdes.

De asteroïde 3936 Elst (C. J. van Houten en I. van Houten-Groeneveld 1977) is nor hem vernoemd.

## Asteroïdes
Enigte asteroïdes die deur Eric Elst ountdekt zyn en woa dat ’n dus e noame he meugn an geevn:
{| width=100%
| width=50% align=left valign=top |

## Externe koppelienge
*Website van Eric Elst
11947 Kimclijsters

**11947 Kimclijsters** is een asteroïde die vernoemd is noa de Limburgsche tennisspeelster Kim Clijsters.

D' asteroïde is ip 15 ogustus 1993 in Caussols ountdekt deur de Vlamschn astronoom Eric Elst (°1936), die tout 2001 gewerkt hèt an de Keuninklyke Sterrewacht in Ukkel.
## Externe koppelienge
*JPL Small-Body Database Browser: 11947 Kimclijsters
1877

1874 - 1875 - 1876 - **1877** - 1878 - 1879 - 1880
't Joar **1877** is 't 77e joar in de 19e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
## Geboorn
;november
*4 - René De Clercq
## Gestorvn
31 ogustus

**31 ogustus** is den 243stn dag van 't joar (244stn dag in e schrikkeljoar) in de Gregorioansche kalender. 't Volgn nog 122 doagn toet 't ende van 't joar.
## Geboorn
* 12 - Caligula, Romeinsche keizer
* 1841 - Adolf Duclos, West-Vlamsche paster, schryver en historicus
* 1870 - Maria Montessori, Italioansche dokteur en pedagoge
* 1880 - Wilhelmina, keuniginne van de Nederlandn 
* 1945 - Henk Houwaart, Holandsche foetbaltrainer
* 1949 - Richard Gere, Amerikoanschn acteur
* 1982 - Lien Huyghebaert, West-Vlamsche atlete
* 1988 - Ella Leyers, Vlamsche actrice 
## Gestorvn
* 1867 - Charles Baudelaire (46), Fransche schryver en dichter
* 1918 - Joe English (36), West-Vlamsche kunstschilder
* 1963 - Georges Braque (81), Fransche kunstschilder
* 1978 - Joos Florquin (62), Vlamschn toalkundign en professor
* 1997 - Diana Spencer (36), êeste vrouwe van Charles, prins van Wales en Britsche krôonprins
929

926 - 927 - 928 - **929** - 930 - 931 - 932
't Joar **929** is 't 29e joar in de 10e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
## Gebeurtenissn
thumb|Paus Stefanus VII (VIII).
*Stefanus VII (VIII) volgt "*Leo VI*" up ols paus, hoewel Leo's vôorganger "*Johannes X*" nog in levn is (moar gevangn zit).
## Geboorn
## Gestorvn
;juni
*7 - Ælfthryth van Wessex 
;oktober
* 7 - Karel III van West-Francië
Vlindertuin

thumbnail
De **Vlindertuin** in Knokke 't Zoute was een groate verwarmde serre (425 m²) wô dan der zô 'n 35 soarten vlinders roundvloogn. Veel van de vlinders wierdn as puppn uut andere continentn gelik Azië, Afrika en Zuud-Amerika gekocht, mô gedeurende de zomer planttn ze under ook in den Vlindertuin zelve vôort.

De Vlindertuin was uniek in West-Vloandern (en in België) en 't was een bekende toeristische attraksjie vô mensn die nô da dêel van de kust up vakantie giengn.

Den 3dn oktober 2010 het de Vlindertuin definitief de deurn geslootn. De Compagnie Het Zoute die de Vlindertuin uutboatte vound da 't nie langer rendabel me was. 

## Externe koppelienge
*Vlindertuin Knokke
Verdrag van Prüm

thumb|<center>'t Verdrag van Verdun 
thumb|<center>'t Verdrag van Prüm
Met ‘t **Verdrag van Prüm** wierd ‘t middnryk van keizer Lotharius I verdêeld ounder zyn drie zeuns. ‘t Frankisch Ryk was in 843 verdêeld gewist in e westelik-, 'n ôostelik- en e middnryk met ‘t Verdrag van Verdun.

In 855 kwoamn ze by Prüm tegoare vo ’t verdrag te têeknn.
* Lodewyk II (825-875), den oudstn, krêeg Nôord-Italië mè de keizerskrône.
* Lotharius II (835-869) krêeg ’t mêest nôordelik stik van ’t ryk. Zyn keunienkryk strekte van de Nôordzêe tout an ’t Juragebergte w.o. ’t nôordelik stik van Bourgondië, en wierd *regnum Hlotharii* (ryk van Lotharius) genoemd. Loater in de 10e êeuwe wierd ’t gebied *Lotharingia* genoemd. Da was ’t begun van de noame Lotharingn. 
* Karel van Provence (845-863) krêeg ’t zudelik stik van Bourgondië mè Provence, Lyon en Vienne. Zyn keunienkryk wierd *regnum provinciae* genoemd. 

Achternoa trok Lotharius I hem were in d’abdye van Prüm, woa dat ’n nie vele loater gestorvn is.

De verdêlienge he nie lange bestoan want Karel van Provence stierf ol in 863. 
* Karel van Provence: † 863
Deurdat ’n gin jounges had, verdêeldn zyn twi broers zyn bezittiengn ounder makoar. 
Lotharius II krêeg Karels nôordelik stik derby mè ‘t bisdom van Lyon, Vienne en Grenoble. 

Keizer Lodewyk II krêeg Karels zudelik stik, Provence met Arles, Aix en Embrun derby, en je kwam azo ook keunienk van Provence.
* Lotharius II: † 869
In 869 stierf Lotharius II. Achter zyn dôod wast er grôte verwarrienge omdat er gin wettign ipvolger was, want Lotharius had ollêne mor e bastoardzeune, Hugo II. Karel de Kletsn viel Lotharingn binn vo zyn erfdêel ip t’eisn. Achter e joar kwamt er eindelik ’n ende an de gevechtn en in 870 wierd ‘t Verdrag van Meerssen getêeknd.

Lotharingn wierd gelykig verdêeld ounder de twi nounkels van Lotharius:
Lodewyk den Duuts krêeg Aken, twi derdn van Friesland, en ’t gebied ten ôostn van de Moas, de boovnlope van de Moezel en de nôordelikke Jura. Karel de Kletsn krêeg olles ten westn d’r van.
* Keizer Lodewyk II: † 875
Keizer Lodewyk II had ollêne mo dochters en dus ook gin ipvolger. Achter zyn dôod vertrok zyn nounkel Karel de Kletsn no Rome, vor hem tout keizer te loatn krôonn en je kwam ook keunienk van Italië en Provence. Lodewyk den Duuts is nog e gevecht begost teegn Karel de Kletsn, mo j’is ol gesneuveld by ’t begun van de veldtocht in 876.
Verdrag van Meerssen

thumb|300px|<center>'t Verdrag van Verdun (843)

Met ‘t **Verdrag van Meerssen** wierd ‘t ryk van Lotharius II verdêeld ounder zyn nounkels Karel de Kletsn en Lodewyk den Duuts, de broers van zyn voader Lotharius I. In 870 kwoamn ze tegoare in Meerssen vo ’t verdrag te têeknn. Meerssen ligt nu in Hollands (Nederlands) Limburg.

‘t Frankisch Ryk was in 843 verdêeld gewist ounder de drie zeuns van Lodewyk de Vroomn met ‘t Verdrag van Verdun.
Lotharius I, den oudstn, had ‘t middnryk gekreegn. ‘t Middnryk strekte van Friesland tout an de Provence mè nog e stik van Italië derby.

Nie lange vo zyn dôod hèt ’n zyn middnryk verdêeld ounder zyn zeuns Lodewyk II, Lotharius II en Karel van Provence met ‘t Verdrag van Prüm.

Lotharius II krêeg ’t mêest nôordelik stik van ’t ryk. Zyn keunienkryk strekte van de Nôordzêe tout an ’t Juragebergte w.o. ’t nôordelik stik van Bourgondië, en wierd *regnum Hlotharii* (ryk van Lotharius) genoemd. Loater in de 10e êeuwe wierd ’t gebied *Lotharingia* genoemd. Da was ’t begun van de noame Lotharingn. 

Die verdêlienge he nie lange bestoan want Karel van Provence stierf ol in 863. Deurdat ’n gin jounges haad, verdêeldn zyn twi broers zyn bezittiengn ounder makoar. 

In 869 stierf Lotharius II. Achter zyn dôod wast er grôte verwarrienge omdat 'n ollêne mor e bastoardzeune haad, Hugo II. 

Keizer Lodewyk II, die eigentlik ha moetn ervn van zyn broere Lotharius II, was juste bezig met oorloge voern teegn de Saraceenn. Je veroverde Bari in 871. Zyn nounkels profiteerdn van die situoatië vor hunder mêester te moakn van Lotharingn en Karel de Kletsn viel 't gebied binn vo zyn erfdêel ip t’eisn. Achter e joar kwamt er ’n ende an de gevechtn en in 870 wierd ‘t Verdrag van Meerssen getêeknd:
* Lodewyk den Duuts krêeg Aken, twi derdn van Friesland, en ’t gebied ten ôostn van de Moas, de boovnlope van de Moezel en de nôordelikke Jura. 
* Karel de Kletsn krêeg olles ten westn der van.
Keizer Lodewyk II probeerde nog zyn erfrecht ip t'eisn en j’had de steun van paus Adrianus II, mo dat is nie mè gelukt. Je stierf in 875.

Keizer Lodewyk II had ollêne mo dochters en dus ook gin ipvolger. Achter zyn dôod vertrok zyn nounkel Karel de Kletsn no Rome, vor hem tout keizer te loatn krôonn en je was ook ipvolger van Italië en Provence. Lodewyk den Duuts is nog e gevecht begost teegn Karel de Kletsn, mo j’is ol gesneuveld by ’t begun van de veldtocht in 876. 
 
Nu da Lodewyk den Duuts ook dôod was, probeerde Karel de Kletsn ook nog zyn ôostelik stik van Lotharingn te verovern. Je viel Oost-Francië binn met e grôot leger, mo den 8stn oktober 876 ist ’n versleegn gewist deur ’t klinder leger van Lodewyks zeune Lodewyk de Joungn in de Slag van Andernach. 

In 880, met ‘t Verdrag van Ribemont, hen de klêenjounges van Karel de Kletsn, Lodewyk III en Karloman, hunder westelik stik van Lotharingn ofgestoan an Lodewyk de Joungn, die azo hêel Lotharingn krêeg en zyn grenze kost verschuuvn no ’t westn.
Verdrag van Ribemont (880)

thumb|
thumb|
Met ‘t **Verdrag van Ribemont** in 880 wierd ‘t Frankisch Ryk vo de latste ki verdêeld. 

‘t Verdrag wierd geslootn tusschn Lodewyk de Joungn, zeune van Lodewyk den Duuts, en Lodewyk III en Karloman, de klêenjounges van Karel de Kletsn. ’t Westelik stik van Lotharingn, dat achter ’t verdrag van Meerssen in 870 by West-Francië gekommn was, kwam nu ook by Oost-Francië. Lodewyk de Joungn krêegt doadeure hêel Lotharingn.

Den êestn november 878, e joar achter den dôod van Karel de Kletsn, woarn zyn zeune Lodewyk den Hakkeloare en Lodewyk de Joungn in Voern tegoare gekommn, vo d’akkôordn van ‘t Verdrag van Meerssen te bevestign. Z’haan ofgesprookn van tegoare an één kant te stoan teegn de Vikings en makoars jounges te beschermn.

Den 10stn april 879 stierf Lodewyk den Hakkeloare en zyn twi oudste zeuns volgdn hem ip. Ze woarn nog mo 15 en 13 joar oud. 

Lodewyk de Joungn profiteerde van den dôod van zyn nounkel vo West-Francië binn te valln, vo ’t westelik stik van Lotharingn te verovern. En Provence wilde de zeuns van Lodewyk den Hakkeloare nie ols ipvolger. Ze koozn Boso van Provence, die ‘t  keunienkryk Lêger-Bourgondië (of *Cisjuranië*) stichtte, en hem liet uutroepn tout keunienk. 

Achter ‘n ende kwoamn de Karolingische keuniengn, Lodewyk de Joungn van Oost-Francië en Lodewyk III en Karloman van West-Francië, overêen vor hunder gevecht vo Lotharingen te stoppn, vo sterker te stoan teegn Boso van Provence en ook teegn de Vikings. 

In februoari 880 kwoamn ze tegoare in Ribemont vo te têeknn. Lodewyk de Joungn kost azo de grenze van zyn keunienkryk verschuuvn no ’t westn. Die grenze wierd nu gevormd deur de Schelde en nie mè deur de Moas, en Henegouwn, Luuk en Noamn kwoamn nu by Oost-Francië.

‘t Was de latste verdêlienge van ‘t Frankisch Ryk en die grenze tusschn Vrankryk en Duutsland blêeft de reste van de Middelêeuwn bykan ounveranderd.

D’irdere verdêliengn van ‘t Frankisch Ryk woarn:
*'t Verdrag van Verdun (843)
*'t Verdrag van Prüm (855)
*'t Verdrag van Meerssen (870)
Vaucluse

De **Vaucluse (84)** is e Frans departement in de regio Provence-Alpes-Côte d'Azur.

't Departement is vernoemd noa 't dorp Vaucluse, da sedert 1946 *Fontaine-de-Vaucluse* genoemd is vo 't verschil te weetn mè 't departement.

## Geografie
Round de Vaucluse liggn de departementn Gard (30) en Ardèche (07) in 't westn, Drôme (26) in 't nôordn, Bouches-du-Rhône (13) en Var (83) in 't zuudn en Alpes-de-Haute-Provence (04) in 't ôostn.

De Vaucluse bestoat uut drie arrondissementn (Apt, Avignon en Carpentras) en telt 17 kantongs en 151 gemêentn.

## Beziensweirdigheedn
Gekende plekkn zyn: 
* Avignon mè zyn Palais des Papes (Pausenpaleis) en de Pont St-Bénezet, beter bekend lik de brugge van Avignon van 't liedje *Sur le pont d'Avignon*.
* Gordes, e toeristisch dorptje dat ip e rotse van 't Luberongebergte ligt. 
* Roussillon mè vele oker in de bodem, woadeure da hêel 't dorp gilwe, oranje, rôod van kleur is. 
* D'abdeye van Sénanque, e cisterciënzerabdye in Romoansche styl, e poar kilomèiters van Gordes.
* Orange, e stad me twêe Romeinsche monumentn die ip de Weirelderfgoedlyste van den UNESCO stoan: 't antiek theoater (103 m brêed en 36 m hoge) en de triomfboge.
* Vaison-la-Romaine mè styf vele Romeinsche overbluufsels, lik een antiek Romeins theoater en e Romeinsche brugge over de riviere Ouvèze.
* Den berg Mont Ventoux
* De bronne van de riviere Sorgue in Fontaine-de-Vaucluse

Ofbeeldienge: Gordes Vaucluse France Luc Viatour.JPG|Gordes
Ofbeeldienge:Roussillon01.jpg|Roussillon
Ofbeeldienge:Roman Bridge, Vaison-la-Romaine, France. Pic 01.jpg|Romeinsche brugge in Vaison-la-Romaine


## Externe koppeliengn
* Website Vaucluse (Frans)
* Préfecture de Vaucluse
29 juni

**29 juni** is den 180stn dag van ‘t joar (181stn dag in e schrikkeljoar) in de Gregorioansche kalender. Nog 185 doagn tout ‘t ende van ‘t joar.
## Geboorn
* 1517 - Rembert Dodoens, Vlamschn dokteur en plantkundign
* 1661 - Peter Van Dievoet, Brabantschn beeldhouwer
* 1900 - Antoine de Saint-Exupéry, Fransche piloot en schryver
* 1908 - Paul Lebeau, Vlamsche schryver
* 1911 - Bernhard van Lippe-Biesterfeld, Prins van de Nederlandnn, getrouwd mè Keuniginne Juliana 
* 1912 - Jan Guilini, West-Vlamsche zwemmer en verzetsstryder
## Gestorvn
* 1875 - Ferdinand I van Ôostnryk (82)
* 1940 - Paul Klee (60), Duuts-Zwitsersche kunstschilder
* 1967 - Jayne Mansfield (34), Amerikoansche actrice
* 1990 - Irving Wallace (74), Amerikoansche schryver
* 1995 - Lana Turner (74), Amerikoansche actrice
* 2003 - Katharine Hepburn (96), Amerikoansche actrice
22 ogustus

**22 ogustus** is de 234e dag van 't joar (235e dag in e schrikkeljoar) in de Gregorioansche kalender. Nog 131 doagn tout 't ende van 't joar.
## Gebeurtenissn
*1567 - Begun van e schrikbewind. In ipdracht van Filips II komt den hertog van Alva me 16.000 soldoatn, vo de Nederlandn te straffn vo de Beeldnstorm in 1566 en hunder ipstandigheid in 't algemêen. Margaretha van Parma gift heur ountslag en vertrekt nor Italië.
## Gestorvn
* 1350 - Philippe VI, keunienk van Vrankryk
* 1922 - Michael Collins, Iersche revolutionair
1841

1838 - 1839 - 1840 - **1841** - 1842 - 1843 - 1844
't Joar **1841** is 't 41e joar in de 19e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
## Geboorn
;ogustus
* 31 - Adolf Duclos, West-Vlamsche paster en schryver
;september
* 8 - Antonín Dvořák, Tsjechische componist
;oktober
* 31 - Edmond Van Herendael, Vlamsche schryver en teksdichter
## Gestorvn
Yasmine

**Yasmine** (Kontich, 3 moarte 1972 - Kontich 25 juni 2009) wos e Vlamsche zangeresse en presentatrice. Eur echte noame wos **Hilde Rens**. Van tv is ze bekend van ut de programma de Rode loper en Zo is er maar één.

## Carrière
In 1991 makte Yasmine heur ploatndebuut mèi de cd *Mooi zo*. Ze toog zy langs theoaters en festivoals vo de vertoalde liedjes van Leonard Cohen up te voern.

Yasmine begoste heur tv-carrière by 'n VTM. Ze presenteerde in 1993 't liedjesprogramma "Tien Om Te Zien". In 1998 stound ze zy an de wiege van 'n tv-post TMF Vlaanderen. Doarachter koste ze zy begunn by 'n VRT. Ze begoste doa lik presentatrice van 't programma De Rode Loper.  Van 2006 tout 2008 presenteerde ze zy 't muziekprogramma "Zo is er maar één". In 't voorjoar van 2009 makte ze vo 't Davidsfonds ne tournee deur Vloandern 'Yasmine houdt woord'. 

## Heur privéleevn
Yasmine hèit bekend da ze lesbisch wos. Up 30 augustus 2003 trouwde ze zy mèi Marianne Dupon. Marianne gerochte bekend lik winnaresse van et tv-programma "De Mol". In 2007 hèin ze zynder en dochter gekreegn, Ella-Louise.

In april 2009 gerochte bekend dat hunder marrioage gedoan wos. Marianne zou Yasmine loatn stoan èin vo en ander vromins.

## Dood
Yasmine es gestorvn up 25 juni 2009. Z' it eurzelvn ipgehangn in eurne tunn. Ip 3 juli 2009 is ze gecremeerd gewist.

## Discografie: Eur alboms
### Albums

*1991: *Mooi zo*
*1993: *Als jij dat wil*
*1995: *Portfolio*
*1997: *Pret-a-porter*
*1999: *Blauw*

*2001: *Yasmine*
*2004: *Liefde en liedjes*
*2004: *Vandaag (het morgen van gisteren)*
*2006: *Licht Ontvlambaar*

### Singles

**1991**
**Wie Denk Jij Wel Dat Je Bent*
**Vraag Me Niet Waarom*
**Accrochee A Un Nuage*

**1992**
**Zeven Dagen*
**Rusteloos*
**Twijfels*
**Beter*
**Waar Jij Gaat*
**Alles Draait Om Jou*

**1993**
**In Kleur*
**In De Regen Gedanst*

**1994**
**Dromen Van Het Leven*
**Stilstaan*

**1995**
**Ik was zo graag bij jou gebleven*
**Ik tover jou*

**1996**
**Nooit Nog Een Andere*
**Afscheid*
**Diep in mij*
**Kikkerkoel*
**Lach Naar Het Leven*
**Porselein*

**1997**
**Altijd weer tikt de klok*
**De Klok Tikt Verder*
**Zoals Jij*
**1000 Woorden*
**Da's een goeie vraag*
**Doorgaan*

**1998**
**Tot leven gewekt*
**Meisjes Aan De Macht*
**Kus Me, Kus Me*
**Slaaf*
**Luka*

**1999**
**Helemaal*
**Als De Liefde Wint*
**I Won't Let You Down* (met The Hope Band)

**2000**
**Suzanne* (duet met Frank Boeijen)
**Vuur* (van de "Miekes": Truus Druyts, Meredith and Yasmine)

**2001**
**Ken je dat gevoel*

**2002**
**Weak* (van de film *Alias*)

**2003**
**Fietsen en liefde* (met Gordellied)

**2005**
**Dans me*

## Externe koppelienge
*Website van Yasmine

## Referensjn
Ælfthryth van Wessex

thumb|<center>Ingeland ounder Alfred den Grôotn (871) 
** Ælfthryth van Wessex**, ook **Elftrudis** of **Elfrida** (Wessex, 868 - 7 juni 929) was e dochter van Alfred den Grôotn, den Angelsaksischn keunink van Wessex, en van Ealhswith van de Gaini. An heur zestien joar trouwde ze me Boudewyn II, den twiddn groaf van Vloandern.

In 884 kwam Boudewyn II nor Ingeland, vo te klappn me zyn toekomstign schonvoader. Ingeland en Vloandern han ol e hêel ende e goe contact, in verband met hunder verweir teegn de Vikings. Alfred was uutgegroeid tout êen van de machtigste keuniengn van dien tyd, achter dat ’n de Vikings in 878 verpletterd had. 

Boudewyn was styf content dat ’n mocht trouwn me zyn dochter Ælfthryth. ’t Huwelik gaf ’t groafschap Vloandern vele prestige en zorgde vor e belangryk politiek boundgenôotschap, die nog lange zou bluuvn deurn me de loaknindustrieë. 

Alfred zag Boudewyn ook styf zittn, omdat ’n de klêenzeune was van Karel den Kletsn, en dus e Karolienger. Boudewyns moeder 
Judith was zelfs getrouwd gewist met Alfred ’s voader Æthelwulf
en loater ook me zyn broere Æthelbald.

Boudewyn stierf den 10stn september 918 en z’han hem in d’abdye van Sint-Bertyns in Sint-Omoars begroavn, neffest zyn voader Boudewyn met den Yzern Oarm. 
Mo Ælfthryth wilde loater per se neffest heur vint begroavn zyn. Van de monnikn van de Sint-Bertynsabdye mochtn der gin vrouwn binn, ook nie on ze dôod woarn. Doarom liet z’hem overbriengn no de Sint-Pietersabdye in Gent, woa da ze zelve ook begroavn is. 
## Heur jounges
Ælfthryth ha vier jounges me Boudewyn:
* Arnulf I den Grôotn 
* Adalolf
* Ealswid
* Ermentrude

Heur vint had ook nog ’n ounwettige zeune: Albert, bisschop van Parys
Radio Atlantis

**Radio Atlantis** was een Vlams piroatenradiostationg dat tussn 1973 en 1974 uutgezondn het, en dat deur de Vlamsen miljonair Adriaan Van Landschoot upgezet was. België aad een anti-piroatenwetgevienge sedert 1962, mor omdat Olland zô 'n wettn nie aad belette d' er em nietend van nor een Vlams publiek uut te zendn vanuut zêe vanof den Ollandsen kust.

In 1973 aad Van Landschoot e driemoands contract mè Radio Caroline angegoan vo vorupgenoomn programs uut te zendn vanup under bôot, de *Mi Amigo*, die teegn Scheveningen laag. De programs woarn in een studio in Ôostburg upgepakt, en gedeurende den dag uutgezoundn. Da liet ton den avend- en nachtprograms vo Radio Caroline zyn eign Iengelstoalige programs. Dat arrangement kwaam Radio Caroline goed uut, omdat 't under een gegarandeerd inkommn gaaf zounder veel moeite.

Under "theme tune" was Atlantis van de Shadows, moa vo de Vlamse uutzendiengn gebruuktn ze een coverversie van de Spoetniks. De muziekkeuze was mêestol singles, mè d' ertussnin leutige commentoar, Amerikoanse jingles en soms vrêe amateuristische rèclames.

In oktober 1973 is den antennemast van de Mi Amigo omverre gevolln gedeurende een storm. Een tydelike vervangingsmast aa nie zô 'n grôte uutzendstroale, en ton è Radio Atlantis beslootn 't contract up te zeggn. In plekke doavan è Van Landschoot een klêen radioschip van Radio Condor gekocht, en em ommegedoopt toe *MS Jeanine*. Deur probleemn mè den zender is den bôot nor een plekke an den Ollandsen kust 12&nbsp;km van Knokke gesleept, en doar èn ze were beginn'n uutzendn round Kestdag 1973.

In juli 1974 bedreigde 't Belgisch gerecht d' adverteerders van Radio Atlantis mè vervolgienge ounder de wet van 1962. Omdat je 't kost bekostign è Van Landschoot vor een ende de kostn uut zyn eign zak betoald, moa 't ende was toch in zicht. D' Ollandse regerienge aad uutendelik een antipiroatnwet uutgevoardigd, die van den êestn september zou van kracht wordn. De Vlamse dienst sloot up den 25sten augustus, en den internationoalen dienst up den 31sten.

Den volgenden dag èt een sleepbôot den MS Jeanine noa Vlissiengn gesleept. Van Landschoot èt een boete van 1.500.000 frang gekreegn en was bedreigd mè vuuf joar in 't gevang. Achter een beroep an keuning Boudewyn is de boete gehalveerd en de gevangenisstraffe upgezeid.

## Externe koppelienge
*The Story of Radio Atlantis (gearchivêerd)