open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Nhã ngôn

**Nhã âm,**, đầy đủ là **Trung Nguyên Nhã âm** (còn gọi là **Nhã ngôn**, **Nhã ngữ**,  **Thông ngữ**, **Chính âm**, **Hạ ngôn** hay **Chính ngôn**), là ngôn ngữ thông dụng của các triều đại ở Trung Quốc từ thượng cổ đến sau này, thông hành ở chốn trung ương quân chủ, quan lại và quần thể văn nhân.

Khổng Tử thích lời nói nhã nhặn,  Kinh Thi, Kinh Thư và chấp hành Lễ, đều là những lời thanh nhã cả.

Hoạt động văn học, văn hóa, trứ thuật tại thời kỳ Xuân Thu của Khổng Tử hết thải dùng nhã ngôn giao lưu và dạy học nhã ngôn, cùng các hoạt động lễ nghi như cát lễ, hung lễ, quân lễ, tân lễ, gia lễ và san định Thi kinh, Thượng thư.

Sấm Vĩ thư thời Hán giảng rằng Khổng Tử tạo tác Nhĩ Nhã, Khổng Tử truyền là: Nhĩ Nhã dĩ quán ư cổ. Nhĩ Nhã là một cuốn sách ghi lại âm thanh nguyên gốc của thời đại đó, có ý nghĩa gần đúng, phù hợp Nhã ngôn. Nhĩ Nhã là tổ tiên của những bộ tự điển Trung Quốc ghi lại chữ nghĩa Nhã ngôn, phương pháp dạy dùng nghĩa, phát triển ra nhiều cuốn sách trang nhã. Như bộ Quảng Nhã thời Ngụy, Bi Nhã thời Tống, Biền Nhã và Thông Nhã thời Minh. Tất cả các loại sách kể trên là những loại mà sau này hậu thế gọi là sách Huấn cổ học, đó là một kiểu sách học để người thời Lưỡng Hán về sau diễn giải những cuốn sách cổ của trước thời nhà Tần. Học tập Nhĩ Nhã cũng là đang nghiên cứu về Nhã ngôn.

## Tham khảo
Nguyễn Văn Trình

**Nguyễn Văn Trình** có thể là:
*Nguyễn Văn Trình (quan nhà Nguyễn) (1872-1949)
*Nguyễn Văn Trình (chính khách) (1959-), cựu Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu, Việt Nam
Dactylopus kuiteri

***Dactylopus kuiteri***, tên thông thường là **cá đàn lia cam - đen**, là một loài cá biển thuộc chi *[[Dactylopus]]* trong họ Cá đàn lia. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1992.

## Danh pháp khoa học
Loài cá này được đặt theo tên của nhà sinh vật học Rudie H. Kuiter, đồng thời cũng là người đầu tiên thu thập mẫu vật của chúng. Năm 1991, Kuiter thu thập được một cá thể đực, và sau đó đã giao lại cho tác giả R. Fricke mô tả nó vào năm 1992.

## Phân bố và môi trường sống
*D. kuiteri* có phạm vi phân bố ở Tây Trung Thái Bình Dương, và mới chỉ được phát hiện tại đảo Flores, Indonesia. Những cá thể của *D. kuiteri* được tìm thấy ở độ sâu khoảng 4 m, trong các vùng đáy cát. *D. kuiteri* có thể sống đơn độc hoặc bơi theo cặp.

## Mô tả

Chiều dài lớn nhất của cá trưởng thành được ghi nhận là khoảng 15&nbsp;cm. Đầu và cơ thể của nó có màu trắng với các đốm màu xám nhạt. Đầu có các vệt màu cam viền đen, có một vệt băng qua mắt. Thân có nhiều đốm tròn màu xanh lam. Vây lưng chẻ đôi, có màu đen với các sọc đốm màu cam. Vây hậu môn màu đen, có các đốm màu xanh ánh kim. Vây đuôi có rìa màu đen, vùng giữa vây có màu vàng. Vây ngực trong suốt. Vây bụng màu trắng; có màu đen phía trước, có các đốm màu cam trên các tia vây.

Số gai ở vây lưng: 4; Số tia vây mềm ở vây lưng: 9; Số gai ở vây hậu môn: 0; Số tia vây mềm ở vây hậu môn: 8; Số tia vây mềm ở vây ngực: 18 – 20; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây mềm ở vây bụng: 5.

## Tham khảo
* R. Fricke (1992), ''Synchiropus kuiteri'', a minute new dragonet (Callionymidae) from Flores, Indonesia, *Rev. Fr. Aquariol.* **19** (3): 81 - 84.

## Chú thích
Protogrammus alboranensis

***Protogrammus alboranensis*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Protogrammus]]* trong họ Cá đàn lia. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 2016.

## Danh pháp khoa học
Từ *alboranensis* trong danh pháp khoa học của *P. alboranensis* bắt nguồn từ tên gọi của biển Alboran, nơi đầu tiên tìm thấy loài cá này.

## Phân bố và môi trường sống
*P. alboranensis* được phát hiện lần đầu tiên tại biển Alboran (ở khu vực ngoài khơi Tây Ban Nha), cực tây của Địa Trung Hải, được thu thập ở độ sâu 113 m trên đáy cát, nơi có nhiều vỏ của loài sò *[[Neopycnodonte cochlear]]*. Vào tháng 6 năm 2017, một mẫu vật của *P. alboranensis* đã được thu thập ở độ sâu 159 m, ngoài khơi phía bắc Mallorca (thuộc quần đảo Balearic).

## Mô tả
Chiều dài tối đa được ghi nhận ở cá trưởng thành là khoảng 5&nbsp;cm. *P. alboranensis* là loài dị hình giới tính. Đầu màu nâu xám nhạt với một vài đốm vàng trên má và xương nắp mang. Vùng chẩm màu hồng. Cơ thể có màu xám nhạt, với bốn mảng đốm dọc lưng màu nâu sẫm. Vây lưng đầu tiên có màu sẫm ở cận rìa, với một đốm đen ở trên màng vây thứ ba. Vây lưng thứ hai có bốn đường sọc ngang màu vàng. Vây hậu môn có màu sẫm đen ở rìa. Một phần ba của vây đuôi dưới có màu đen; phần trên của vây đuôi có các sọc và đốm vàng. Vây ngực trắng nhạt. Vây bụng có màu xám trên tia thứ ba và thứ tư. Cá mái khác cá đực ở chỗ, không có chấm vàng trên má. Vây lưng đầu tiên có đốm màu xám; vây lưng thứ hai có những đốm nâu trên các tia vây. Vây hậu môn trong suốt. Vây ngực có màu trắng trơn. Vây bụng có màu trắng với ba đốm đen nằm gần gốc. Vây đuôi trong suốt với ba hàng đốm dọc trên các tia vây.

Số gai ở vây lưng: 4; Số tia vây mềm ở vây lưng: 8; Số gai ở vây hậu môn: 0; Số tia vây mềm ở vây hậu môn: 7; Số tia vây mềm ở vây ngực: 20 - 22; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây mềm ở vây bụng: 5.

## Tham khảo

## Chú thích
Protogrammus antipodus

***Protogrammus antipodus*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Protogrammus]]* trong họ Cá đàn lia. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 2006.

## Danh pháp khoa học
Từ *antipodus* trong danh pháp khoa học của *P. antipodus* bắt nguồn từ "antipodes", có nghĩa là "đối lập", vì nó có phạm vi phân bố rất xa so với loài chị em của nó, *[[Protogrammus sousai]]* ở Trung Đại Tây Dương.

## Phân bố và môi trường sống
*P. antipodus* có phạm vi phân bố ở Tây Nam Thái Bình Dương. Loài này chỉ được biết đến tại phía tây đảo Lifou thuộc quần đảo Loyauté, New Caledonia. *P. antipodus* sống trên đáy cát, nơi có nhiều vụn san hô và đá dăm được tìm thấy ở độ sâu từ 70 đến 220 m.

## Mô tả
Chiều dài tối đa được ghi nhận ở cá trưởng thành là khoảng 3&nbsp;cm. *P. antipodus* là loài dị hình giới tính. Màu sắc của 2 mẫu tiêu bản (đực và mái) được bảo quản trong rượu: Đầu và thân có màu trắng kem. Mắt có màu xám đậm. Hai bên cơ thể của cá đực có 3 đốm đen dọc theo đường bên; đốm của cá mái nhỏ hơn. Dọc lưng có 5 đốm đen. Bụng và phần thân dưới màu trắng. Vây lưng đầu tiên có màu đen ở con đực, trắng ở con mái, với 3 dải màu sẫm. Vây lưng thứ hai trong suốt; màng vây sau màu đen ở cá đực. Vây hậu môn có một vệt đen trên màng. Vây đuôi trắng; cá đực có đốm đen ở gốc vây. Vây ngực trong suốt. Vây bụng trắng nhạt, hơi đen ở tia thứ 4 và thứ 5. Cá đực có vây lưng thứ nhất vươn cao hơn cá mái, và hình dáng khác nhau ở cả hai vây lưng.

Số gai ở vây lưng: 4; Số tia vây mềm ở vây lưng: 8 - 9; Số gai ở vây hậu môn: 0; Số tia vây mềm ở vây hậu môn: 8; Số tia vây mềm ở vây ngực: 18 - 20; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây mềm ở vây bụng: 5.

## Tham khảo

## Chú thích
Protogrammus sousai

***Protogrammus sousai*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Protogrammus]]* trong họ Cá đàn lia. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1972.

## Phân loại
*P. sousai* trước đây xếp trong chi *[[Callionymus]]* với danh pháp khoa học là *Callionymus sousai*. Năm 1985, nhà ngư học Ronald Fricke đã xếp *C. sousai* vào một chi mới trong họ Cá đàn lia, *Protogrammus*.

## Phân bố và môi trường sống
*P. sousai* có phạm vi phân bố ở Trung Đại Tây Dương. Loài này được biết đến qua 4 tiêu bản được thu thập trên ngọn núi ngầm Meteor Lớn (gần Azores) vào năm 1967, và nhiều mẫu vật khác cũng đã được thu thập trong cùng khu vực. *P. sousai* sống trên đáy cát và bùn, được tìm thấy ở độ sâu từ .

## Mô tả
Chiều dài tối đa được ghi nhận ở cá trưởng thành là khoảng 8&nbsp;cm. Màu sắc của các mẫu tiêu bản đã được bảo quản trong rượu: Đầu và thân có màu vàng, và không có bất kỳ vệt đốm nào. Mắt có màu xám đậm. Vây lưng chẻ đôi, vây thứ nhất trong suốt, sẫm hơn ở phần gốc vây và gần rìa. Ở cá mái, vây lưng thứ nhất có thêm một vài đốm đen. Các vây còn lại của hai giới đều trong suốt. *P. sousai* là loài dị hình giới tính: Cá đực có vây lưng thứ nhất vươn cao hơn cá mái, và hình dáng khác nhau ở vây lưng thứ hai.

Số gai ở vây lưng: 4; Số tia vây mềm ở vây lưng: 9; Số gai ở vây hậu môn: 0; Số tia vây mềm ở vây hậu môn: 8; Số tia vây mềm ở vây ngực: 20 – 21; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây mềm ở vây bụng: 5.

## Tham khảo

## Chú thích
Antoine Camilleri

**Antoine Camilleri** (Sinh 1965) là một Tổng giám mục người Malta của Giáo hội Công giáo Rôma. Ông hiện đảm nhận vai trò Tổng giám mục Hiệu tòa Skálholt, Sứ thần Tòa Thánh. Ông từng đảm nhận vai trò Thứ trưởng ngoại giao Tòa Thánh Vatican từ năm 2013 đến năm 2019.

## Tiểu sử
Antoine Camilleri sinh tại Sliema, Malta ngày 20 tháng 8 năm 1965. Sau quá trình tu học, ông được phong chức linh mục ngày 5 tháng 7 năm 1991. Sau đó, ông học và tốt nghiệp ngành Luật và Giáo luật. Bước vào lĩnh vực ngoại giao của Tòa Thánh Vatican từ ngày 9 tháng 1 năm 1999. Ông làm việc tại các Tòa

Bước vào dịch vụ ngoại giao của Tòa thánh vào ngày 9 tháng 1 năm 1999, ông làm việc tại các Tòa sứ thần tại Papua New Guinea, Uganda, Cuba và tại Phân bộ Ngoại giao thuộc Phủ quốc vụ khanh Tòa Thánh.

Ngày 22 tháng 2 năm 2013, linh mục Antoine Camilleri được bổ nhiệm làm Thứ trưởng Tòa Thánh.

Ông có thể sử dụng các ngôn ngữ: Ý, Anh, Tây Ban Nha, Pháp, Bồ Đào Nha, Rumani, Nga.

Tân tổng giám mục Antoine Camilleri được tấn phong vào ngày 4 tháng 10 năm 2019. Nhiệm sở chính thức của ông trong vai trò Sứ thần Tòa Thánh sẽ được công bố sau khi chính phủ quốc gia mà tân giám mục được phái đến đồng thuận với bổ nhiệm.

Ngày 31 tháng 10 năm 2019, Tòa Thánh công bố chức vụ của ông là Sứ thần Tòa Thánh tại Ethiopia và Djibout, Khâm sứ Tòa Thánh tại Somalia và Đại diện Tòa Thánh tại Liên minh châu Phi.

## Tham khảo
Cao Tiến Dũng

**Cao Tiến Dũng** (sinh ngày 27 tháng 2 năm 1972) là chính trị gia người Việt Nam. Ông nguyên là Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy Đồng Nai, Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy.

Ông từng giữ chức vụ Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Đồng Nai, Trưởng ban Dân vận Tỉnh ủy.

## Tiểu sử
Cao Tiến Dũng sinh ngày 27 tháng 2 năm 1972 tại tỉnh Quảng Nam (nay là thành phố Đà Nẵng).

Ông có bằng Cử nhân Kinh tế, Kĩ sư xây dựng, Thạc sĩ Quản lý hành chính công.

Ngày 29 tháng 7 năm 2002, Cao Tiến Dũng gia nhập Đảng Cộng sản Việt Nam.

Ông có chứng chỉ Cao cấp lí luận chính trị của Đảng này.

Cao Tiến Dũng từng giữ các chức vụ Phó chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện Cẩm Mỹ; Phó Giám đốc rồi Giám đốc Sở Kế hoạch và đầu tư tỉnh Đồng Nai, Bí thư Huyện ủy Long Thành.

Ngày 30 tháng 8 năm 2019, Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Đồng Nai đã bầu ông Cao Tiến Dũng, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Bí thư Huyện ủy Long Thành giữ chức Phó Bí thư Tỉnh ủy.

Ngày 30 tháng 8 năm 2019, tại kì họp lần thứ 11 (bất thường) của Hội đồng nhân dân tỉnh Đồng Nai khóa 9, 78 trong tổng số 79 đại biểu Hội đồng nhân dân đã bầu ông Cao Tiến Dũng giữ chức vụ Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Đồng Nai nhiệm kỳ 2016 - 2021 thay ông Đinh Quốc Thái nghỉ hưu. Lúc này, Cao Tiến Dũng đang là Ủy viên Ban thường vụ Tỉnh ủy Đồng Nai, Bí thư Huyện ủy Long Thành.

Ngày 1 tháng 8 năm 2023, ông thôi giữ chức vụ Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Đồng Nai, nhiệm kỳ 2021-2026.

Ngày 28 tháng 8 năm 2023, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Đồng Nai có quyết định điều động ông đến công tác tại Ban Dân vận. Ông Dũng được bổ nhiệm giữ chức trưởng ban trong thời gian 5 năm.

Ngày 18 tháng 2 năm 2025, Tỉnh ủy Đồng Nai đã công bố các quyết định bổ nhiệm, điều động các cán bộ chủ chốt sau khi hợp nhất và kết thúc một số ban đảng. Ban Thường vụ Tỉnh ủy Đồng Nai đã có quyết định bổ nhiệm ông giữ chức vụ Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy.

## Kỷ luật
Trong các ngày 21 và 22-3-2023, Ủy ban Kiểm tra Trung ương đã họp kỳ thứ 27 dưới sự chủ trì của Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương Trần Cẩm Tú.

Căn cứ quy định của Đảng, Ủy ban Kiểm tra Trung ương quyết định:

* Thi hành kỷ luật cảnh cáo Ban cán sự Đảng UBND tỉnh Đồng Nai các nhiệm kỳ 2011 - 2016, 2016 - 2021; Đảng ủy Tổng công ty Tín Nghĩa nhiệm kỳ 2015 - 2020.
* Cảnh cáo các ông Cao Tiến Dũng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Bí thư Ban cán sự Đảng, Chủ tịch UBND tỉnh; Võ Văn Chánh, ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Bí thư Thành ủy Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai.
* Ủy ban Kiểm tra Trung ương đề nghị Bộ Chính trị xem xét, thi hành kỷ luật Ban Thường vụ Tỉnh ủy Đồng Nai các nhiệm kỳ 2010 - 2015, 2015 - 2020.

## Tham khảo
Orange One

**Orange One** là một cơ sở hợp tác của Hải quân Hoa Kỳ nằm ở dãy núi Appalachia, kéo dài bên dưới Trại David, một địa điểm ẩn náu của Tổng thống Hoa Kỳ. Được mô tả trong một tài khoản là một "pháo đài", nó được thiết kế để tổng thống sử dụng làm trụ sở quân đội trong trường hợp khẩn cấp.

## Thiết kế
Theo nhật ký của Thủ tướng Anh Harold Macmillan, người đã đi thăm cơ sở này vào năm 1959, Orange One có thể chứa một đội ngũ 200 người trong hai cánh riêng biệt và là một "pháo đài... đẽo ra khỏi tảng đá". Bill Gulley đã nói Orange One có thể được truy cập bằng thang máy từ Aspen Lodge, khu của tổng thống tại Camp David, và một phần của Orange One kéo dài bên dưới bể bơi Aspen Lodge. Gulley lưu ý rằng, vào giữa những năm 1970, Orange One không còn được coi là một cơ sở chỉ huy và kiểm soát chính vì vào thời điểm đó, các hệ thống liên lạc của nó đã không được cải thiện và nó không được cập nhật để chống lại sự tấn công của một số loại vũ khí  nhất định vũ khí.

## Lịch sử
Orange One lần đầu tiên được viếng thăm bởi một tổng thống đang ngồi vào những năm 1950 khi Dwight D. Eisenhower kiểm tra cơ sở trong khi dẫn đầu cuộc tập trận Operation Alert. Vào tháng 4 năm 1961, cựu tổng thống Eisenhower khi đó đã quay trở lại Trại David để tham khảo ý kiến với John F. Kennedy về cuộc xâm lược Vịnh Con Lợn bị thất bại. Theo cựu phóng viên của Associated Press Dale Nelson, Kennedy đã kiểm tra Orange One sau sự ra đi của Eisenhower trước khi trực thăng tới khu đất tư nhân của ông, Glen Ora, ở Middleburg, Virginia.

Sự tồn tại của Orange One được đưa ra ánh sáng công khai vào những năm 1970, trong vụ bê bối Watergate, sau khi được tiết lộ rằng sự lựa chọn vị trí của Richard Nixon cho một bể bơi ngoài trời tại Aspen Lodge nằm trên một phần của Orange One dưới mặt đất. Điều này đòi hỏi phải xây dựng một hồ bơi trên mặt đất, cảnh quan để xuất hiện trong lòng đất.

## Xem thêm
*Địa điểm R - nằm gần Orange One, có Trung tâm chỉ huy quân sự quốc gia thay thế
*Tagansky Protected Point - một cơ sở lãnh đạo của chính phủ Xô Viết thời Chiến tranh Lạnh
*Wolf's Lair - cơ sở lãnh đạo chính phủ Đức thời Thế chiến II

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Pathe News report on Eisenhower's participation in Operation Alert 1957, probably evacuating to the then-unknown Orange One
Lao động cưỡng bức

**Lao động cưỡng bức / lao động không tự nguyện / lao động khổ sai** là một thuật ngữ chung cho các quan hệ công việc, đặc biệt là trong lịch sử hiện đại hoặc đầu hiện đại, trong đó mọi người bị buộc phải làm việc do bị đe dọa phải đối mặt với nghèo đói, giam giữ, bạo lực (bao gồm cả cái chết), hoặc các hậu quả nặng nề cho bản thân hoặc các thành viên trong gia đình của họ.

Lao động không tự nguyện bao gồm tất cả các hình thức của chế độ nô lệ, và các tổ chức liên quan (ví dụ như nô lệ gán nợ, nông nô, sưu dịch và trại lao động). Nhiều hình thức làm việc trong số này có thể được gói gọn bằng thuật ngữ **lao động cưỡng bức**, được Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) định nghĩa là tất cả các công việc hoặc dịch vụ không tự nguyện bị ép buộc bằng sự đe dọa sẽ trừng phạt.

Tuy nhiên, theo Công ước Lao động cưỡng bức của ILO năm 1930, thuật ngữ lao động cưỡng bức hoặc bắt buộc sẽ không bao gồm:

* bất kỳ công việc hoặc dịch vụ nào được thực hiện theo luật pháp nghĩa vụ quân sự bắt buộc đối với công việc của một nhân vật thuần túy quân sự; 
* bất kỳ công việc hoặc dịch vụ nào tạo thành một phần nghĩa vụ công dân bình thường của công dân của một quốc gia tự trị hoàn toàn; 
* bất kỳ công việc hoặc dịch vụ nào được áp dụng trên bất kỳ người nào do hậu quả của một bản án tại tòa án, với điều kiện là công việc hoặc dịch vụ nói trên được thực hiện dưới sự giám sát và kiểm soát của cơ quan công quyền và người được nói không được thuê hoặc đặt tại xử lý các cá nhân, công ty hoặc hiệp hội tư nhân (yêu cầu các trại tù không còn bị kết án cho thuê); 
* bất kỳ công việc hoặc dịch vụ nào được xử lý trong trường hợp khẩn cấp, nghĩa là trong trường hợp chiến tranh, thiên tai hoặc bị đe dọa, như hỏa hoạn, lũ lụt, nạn đói, động đất, dịch bệnh bạo lực hoặc bệnh động kinh, xâm lấn bởi: động vật, côn trùng hoặc sâu bệnh thực vật, và nói chung, bất kỳ tình huống nào sẽ gây nguy hiểm cho sự tồn tại hoặc hạnh phúc của toàn bộ hoặc một phần dân số; 
* Do đó, các dịch vụ cộng đồng nhỏ thuộc loại được thực hiện bởi các thành viên của cộng đồng vì lợi ích trực tiếp của cộng đồng nói trên, do đó có thể được coi là nghĩa vụ công dân bình thường đối với các thành viên của cộng đồng, với điều kiện là các thành viên của cộng đồng hoặc đại diện trực tiếp của họ có quyền được tư vấn về nhu cầu đối với các dịch vụ đó.

## Tham khảo
Hoa hậu Trái Đất Philippines

**Hoa hậu Trái Đất Philippines** (tiếng Anh: **Miss Philippines Earth**) là một cuộc thi sắc đẹp được tổ chức hàng năm ở Philippines. Người chiến thắng của cuộc thi sẽ đại diện cho Philippines tham dự cuộc thi Hoa hậu Trái Đất. Đây là cuộc thi nằm trong sở hữu của Tập đoàn Carousel Productions cùng với Hoa hậu Trái Đất.

Đương kim Hoa hậu Trái Đất Philippines là Yllana Marie Aduana đến từ Siniloan được trao vương miện vào ngày 29 tháng 4 năm 2023.

## Lịch sử
Quý I của năm 2001, Tập đoàn Carousel Productions chấm dứt nhượng quyền thương mại đối với hai cuộc thi Mutya ng Pilipinas (Vẻ đẹp Philippines) cùng với Hoa hậu Châu Á Thái Bình Dương và quyết định thành lập một cuộc thi sắc đẹp với mục đích là thúc đẩy bảo vệ môi trường. Do đó, cuộc thi Hoa hậu Trái Đất và Hoa hậu Trái Đất Philippines đã được thành lập.

Cuộc thi chính thức ra mắt vào ngày 3 tháng 4 năm 2001

## Chú thích
Laas Geel

**Laas Geel** (), còn viết là **Laas Gaal**, là một quần thể hang hốc đá nằm ở ngoại thành nông thôn của Hargeisa, Somalia (trong vùng Woqooyi Galbeed của nước cộng hoà ly khai Somaliland). Những bức tranh hang động nơi đây thuộc hàng cổ xưa nhất Sừng Châu Phi. Tranh đá ở Laas Geel có niên đại từ 9000 đến 3000 năm TCN.

## Phát hiện

Trong thời gian tháng 11-12 năm 2002, một nhóm nghiên cứu người Pháp thực hiện một cuộc khảo sát khảo cổ học ở Somaliland. Mục tiêu của chuyến viễn chinh này là nhằm tìm kiếm thêm hang động và chỗ trú chân, những nơi lưu giữ dấu vết thời xa xưa, để ghi chép về thời kỳ lịch sử khi nền kinh tế sản xuất vừa mới xuất hiện ở vùng này của Sừng Châu Phi (5000-2000 năm TCN). Trong quá trình nghiên cứu, nhóm đã phát hiện những bức tranh đá Laas Geel trên mười hốc đá. Những bức tranh lưu giữ hoàn thiện hình ảnh thú hoang lẫn vật nuôi (bò). Trên đó còn có hình ảnh người chăn gia súc, tác giả của những bức tranh này. Tranh đá Laas Geel mang phong cách Ethiopia-bán đảo Ả Rập đặc trưng, hiển hiện trên tranh đá tại Dhambalin và Karinhegane, cũng ở Somaliland.

Dù dân địa phương đã biết tới tranh đá Laas Geel từ lâu, người dân thế giới chỉ hay biết đến nó sau khám phá năm 2002.

Somaliland nói chung là nơi có lắm di chỉ khảo cổ và công trình cự thạch, với những bức tranh đá tương tự có mặt ở Haadh, Gudmo Biyo Cas, Dhambalin, Dhagah Maroodi, v.v., còn các công trình đáng kể thì hiện diện tại Sheikh, Aynabo, Aw-Barkhadle, Amud, Heis, Maydh, Haylan, Qa’ableh, Qombo'ul và El Ayo. Song nhiều công trình cổ vẫn chưa được nghiên cứu kỹ lưỡng, điều mà sẽ giúp ta hiểu rõ hơn về lịch sử địa phương cũng như giúp việc bảo tồn phần nào dễ dàng hơn.

## Mô tả
Tranh ở Laas Geel thuộc hàng sinh động bậc nhất châu Phi. Trên đó là hình ảnh bò bận lễ phục đi với người chăn. Cổ bò thường được trang trí bằng một thứ bột làm từ yếm rùa. Ngoài ra, cũng có hình ảnh chó nhà, nhiều bức vẽ chó rừng và hươu cao cổ. Chúng được giữ gìn tốt một phần nhờ sự che chắn của trần hốc đá granit nhô ra.

## Hình ảnh

File:Laas Geel single cow.jpg|Tranh vẽ bò lễ
File:Laas Geel cow and human.jpg|Người và bò
File:Laas Geel cow herd.jpg|Một đàn bò
File:Laas Geel single cow2.jpg|Một con bò
File:Laas Geel alcove.jpg|Một hốc đá ở Laas Geel
File:Laas Gaal in Somaliland.jpg|Tranh đá
File:Laas Geel rock paintings.JPG|Tranh đá


## Chú thích

## Liên kết ngoài

* CyArk - Rock Art Sites of Somalia
Vòng tròn ma thuật (toán học)

**Vòng tròn ma thuật** được phát minh bởi nhà Tống (960 đến 1279) nhà toán học Trung Quốc Yang Hui (khoảng 1238 đến 298). Đó là sự sắp xếp các số tự nhiên trên các vòng tròn trong đó tổng các số trên mỗi vòng tròn và tổng các số trên đường kính là giống hệt nhau. Một trong những vòng tròn ma thuật của anh ta được xây dựng từ 33 số tự nhiên từ 1 đến 33 được sắp xếp trên bốn vòng tròn đồng tâm, với 9 ở giữa.

## Vòng tròn ma thuật Yang Hui
Sê-ri vòng tròn ma thuật của Yang Hui đã được xuất bản trong Xugu Zhaiqi Suanfa《續古摘奇算法》(Phần tiếp theo của các câu hỏi toán học) năm 1275. Chuỗi vòng tròn ma thuật của Yang Hui bao gồm: vòng tròn ma thuật 5 vòng tròn, 6 vòng tròn ma thuật trong vòng tròn đồng tâm ma thuật vuông, 9 vòng tròn ma thuật trong hình vuông.
### Vòng tròn đồng tâm ma thuật Yang Hui
Vòng tròn đồng tâm ma thuật của Yang Hui có các tính chất sau
*Tổng các số trên bốn đường kính = 147
**28 + 5 + 11 + 25 + 9 + 7 + 19 + 31 + 12 = 147
*Tổng 8 số cộng với 9 ở tâm = 147;
**28 + 27 + 20 + 33 + 12 + 4 + 6 + 8 + 9 = 147
*Tổng tám bán kính không có 9 = số ma thuật 69: chẳng hạn như 27 + 15 + 3 + 24 = 69
*Tổng của tất cả các số trên mỗi vòng tròn (không bao gồm 9) = 2 × 69
*Tồn tại 8 hình bán nguyệt, trong đó tổng các số = số ma thuật 69; có 16 đoạn đường (bán tròn và bán kính) với số ma thuật 69, nhiều hơn một ô vuông ma thuật 6 bậc chỉ có 12 số ma thuật.
### Yang Hui ma thuật tám vòng tròn trong một hình vuông

64 số sắp xếp theo vòng tròn gồm tám số, tổng cộng 2080, tổng ngang / dọc = 260.

Từ góc Tây Bắc theo chiều kim đồng hồ, tổng số vòng tròn 8 số là:

 40 + 24 + 9 + 56 + 41 + 25 + 8 + 57 = 260

 14 + 51 + 46 + 30 + 3 + 62 + 35 + 19 = 260

 45 + 29 + 4 + 61 + 36 + 20 + 13 + 52 = 260

 37 + 21 + 12 + 53 + 44 + 28 + 5 + 60 = 260

 47 + 31 + 2 + 63 + 34 + 18 + 15 + 50 = 260

 7 + 58 + 39 + 23 + 10 + 55 + 42 + 26 = 260

 38 + 22 + 11 + 54 + 43 + 27 + 6 + 59 = 260

 48 + 32 + 1 + 64 + 33 + 17 + 16 + 49 = 260

Ngoài ra tổng của tám số dọc theo trục WE / NS

 14 + 51 + 62 + 3 + 7 + 58 + 55 + 10 = 260
 49 + 16 + 1 + 64 + 60 + 5 + 12 + 53 = 260

Hơn nữa, tổng của 16 số dọc theo hai đường chéo bằng 2 lần 260:

 40 + 57 + 41 + 56 + 50 + 47 + 34 + 63 + 29 + 4 + 13 + 20 + 22 + 11 + 6 + 27 = 2 × 260 = 520

## Tham khảo

* Lam Lay Yong: A Critical Study of Hang Hui Suan Fa 《杨辉算法》 Singapore University Press 1977 
*Wu Wenjun (editor in chief), Grand Series of History of Chinese Mathematics, Vol 6, Part 6 Yang Hui, section 2 Magic circle (吴文俊 主编 沈康身执笔  《中国数学史大系》 第六卷 第六篇 《杨辉》 第二节 《幻圆》) /O
Giải thưởng Akutagawa

là một giải thưởng văn học của Nhật Bản được tổ chức nửa năm một lần. Bởi vì đây là một giải thưởng uy tín và người chiến thắng nhận được một sự chú ý đáng kể từ truyền thông nên Giải thưởng Akutagawa, song song với Giải thưởng Naoki, là một trong những giải thưởng văn học được theo đuổi nhiều nhất Nhật Bản.

## Tham khảo
Tweebuffelsmeteenskootmorsdoodgeskietfontein

**Tweebuffelsmeteenskootmorsdoodgeskietfontein** là một trang trại ở tỉnh Tây Bắc của Nam Phi, nằm khoảng 200 &nbsp;km về phía tây Pretoria và 20&nbsp;km về phía đông Lichtenburg. Tọa độ của trang trại là . Tên của trang trại có 44 ký tự đã đi vào văn hóa dân gian Nam Phi. Đây là tên địa điểm dài nhất ở Nam Phi, và là một trong những tên dài nhất trên thế giới.

Tên gọi này, theo định dạng chung cho các địa danh ở Nam Phi trong ngôn ngữ Afrikaans, có nghĩa là "con suối nơi hai con trâu bị giết bằng một phát đạn" ). Bản dịch theo nghĩa đen là "*Twee buffels*": Hai con trâu, "*met een skoot*": một phát đạn; " ": "chết hẳn"; "": "bắn"; "" "suối (nguồn sông)" hoặc "đài phun nước". Tên này mnh họa cho tính chất từ ghép của các ngôn ngữ German bao gồm tiếng Afrikaans, bắt nguồn từ tiếng Hà Lan. Tất cả các thuật ngữ mô tả liên quan đến một khái niệm thường có thể được gắn với nhau thành một từ dài. Một ví dụ về điều này là , có nghĩa là "hướng dẫn của thẩm phán cạnh tranh mứt dưa hấu hoang". Tuy nhiên, việc sử dụng như vậy là không phổ biến và những từ như vậy thường được phân tách bằng cách sử dụng một hoặc nhiều dấu gạch nối nếu chúng trở nên quá dài hoặc khó sử dụng.

Trang trại ban đầu được cấp cho AP de Nysschen vào năm 1866 bởi chính phủ Cộng hòa Nam Phi; nó được gọi trong sơ đồ khảo sát là " " (Hai con trâu bị bắn) và được chỉ ra là có diện tích 6119 morgen và 429 rood vuông (5.241,7 ha). Các bản đồ chính thức được công bố bởi Thông tin không gian địa lý quốc gia gọi nó là " " (Hai con trâu).

Tên này đã được sử dụng làm tiêu đề cho một bài hát tiếng Afrikaans được viết bởi Anton Goosen (phần nhạc) và  và được trình diển bởi Anton Goosen. Ngoài ra, nó cũng được dùng trong quảng cáo để biểu thị thị trấn đồng quê nhỏ điển hình.

## Xem thêm
* Ngữ pháp tiếng Nam Phi 
* Từ ghép
* Từ dài nhất trong tiếng Nam Phi 
* Danh sách tên địa điểm dài

## Tham khảo

## Đọc thêm
* 

## Liên kết ngoài
*
Pekwachnamaykoskwaskwaypinwanik

**Hồ Pekwachnamaykoskwaskwaypinwanik** là một hồ của Manitoba. Tên trong tiếng Cree có nghĩa là "Nơi lưỡi câu được dùng để bắt cá hồi hoang dã". Đây là tên địa điểm dài nhất ở Canada với độ dài 31 chữ cái. Nó nằm ở phía đông nam hồ Red Sucker ở phía đông bắc Manitoba, gần biên giới với Ontario.

## Tham khảo
Airbus A330 MRTT

**Máy bay vận tải tiếp nhiên liệu đa năng Airbus A330 (MRTT)** là máy bay tiếp nhiên liệu trên không dựa trên máy bay Airbus A330 Một phiên bản của A330 MRTT,EADS / Northrop Grumman KC-46,đã được đề xuất cho Không Quân Châu Âu và Hoa Kỳ

Máy bay vận tải chở nhiên liệu đa năng Airbus A330 (MRTT) là máy bay tiếp dầu trên không dựa trên máy bay Airbus A330 dân sự. Một phiên bản của A330 MRTT, EADS / Northrop Grumman KC-45, đã được đề xuất cho Không quân Châu Âu. Máy bay A330 MRTT đã được đặt hàng bởi Không quân Hoàng gia Úc (RAAF), Không quân Hoàng gia Saudi (RSAF), Không quân Pháp (Armée de l'Air), Không quân Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, Cộng hòa Không quân Singapore (RSAF), và khách hàng giấu tên.Tổng cộng có 12 quốc gia đã đặt hàng cho khoảng 60 máy bay,trong đó 33 chiếc đã được giao vào cuối năm 2018.

**Tiếp nhiên liệu trên không**: Máy bay A330 MRTT có thể mang tới 111 tấn nhiên liệu;đây là công suất cao nhất trong tất cả các máy bay chở nhiên liệu,ngay cả những máy bay có thùng nhiên liệu bổ sung trong khoang chở hàng.Nó có khả năng giảm tải 50.000&nbsp;kg nhiên liệu cho một loạt các nhiệm vụ kéo dài bốn giờ ở khoảng cách hơn 1.000 hải lý từ điểm cất cánh của nó.

**Vận tải**: Máy bay A330 MRTT có thể mang trọng tải tối đa lên tới 45 tấn,kết hợp khoang hành khách và tầng dưới:tối đa 300 hành khách; Bố trí cabin MedEvac với 40 cáng cứu thương,20 chỗ cho nhân viên y tế và 100 hành khách;lên đến 37 tấn hàng hóa ở tầng dưới; 27 container LD3 hoặc tám tấm pallet quân sự.

## Tham khảo
Sentiero di Leonardo

**Sentiero di Leonardo da Vinci** hoặc **Way of Leonardo Vinci** là một lối đi bộ trong Lombardy giữa Milano và Hồ Como. Nó đi dọc theo phía đông của Hồ Como băng qua ngôi làng cổ Lierna để đến nước láng giềng Thụy Sĩ, sẽ chạm vào những nơi kết nối với các chủ đề tiêu biểu nhất của thiên tài Leonardo da Vinci. Leonardo da Vinci.

Con đường dài khoảng 240 km. Con đường bắt nguồn từ La Mã cổ đại lần. Nó ban đầu đi từ Milan đến biên giới với Thụy Sĩ. Năm 2019, Tỉnh lecco bắt đầu dọn dẹp và khôi phục lại đường mòn. Nó được đặt tên là "Sentiero di Leonardo" nhân dịp 500 năm của Leonardo.

Bây giờ nó là con đường mòn đi bộ phổ biến nhất ở châu Âu.

Những nơi quan trọng cho Leonardo da Vinci trên Hồ Como:
* Lierna
* Sông sữa
* Hang động Fiumelatte
* Olcio
* Mandello del Lario
* Pháo đài Baiedo
* Hang Laoorca (Hồ Como)
* Chiếc nhẫn của Lierna
* Hang Moncodeno
* Thác Chengen
* Hang nước trắng
* Monte Cucco
* Sprinkler Fall
* Mùa thu Troggia


File:Lombardia Milano2 tango7174.jpg|commemorative sculptural group placed in piazza della Scala of Milan
File:Grazie,_Milano_10.jpg|Church of Santa Maria delle Grazie in Milan
File:Leonardo_da_Vinci_-_The_Last_Supper_high_res.jpg|The Last Supper in Milan
File:036_Lecco_-_ponte_Azzone_Visconti_(comunemente_chiamato_ponte_vecchio).jpg|Ponte Azzone Visconti in Lecco, recognizable in its forms behind the Mona Lisa
File:Sentiero_del_Viandante_DSC_6340_(14020554463).jpg|Flat section on Lake Como
File:Sentiero del Viandante - Dervio 2.jpg|Mule track on Lake Como
File:BellagioPromontorio.jpg|The Bellagio promontory whose contours seen from above are the same as the silhouette of the Mona Lisa
File:Fiumelatte_torrente.jpg|The Fiumelatte, studied by Leonardo da Vinci in the Codex Atlanticus
sentiero_del_viandante_dsc_6340_%2814020554463%29.jpg%7Cla%20punta%20di%20bellagio%20visto%20dal%20sentiero%20sul%20lago%20di%20como


## Tham khảo
* Renato Ornaghi, *Il Sentiero di Leonardo. 240 km da Milano a San Bernardino. Luoghi, temi, percorsi, ospitalità*, Opificio Monzese delle Pietre Dure, 2019, ISBN 8896174112

## Tham khảo
* The Map of Leonardo da Vinci 

## Tham khảo
Tuyến đường sắt cao tốc Köln–Frankfurt

**Tuyến đường sắt cao tốc Köln–Frankfurt** () là tuyến đường sắt dài 177&nbsp;km (110 dặm) ở Đức, nối liền các thành phố Köln và Frankfurt.

## Tham khảo
Manwoldae

**Manwoldae** (만월대; 滿月臺 Mãn Nguyệt đài) là cung điện chính của triều đại Cao Ly (918-1392). Nó không có tên chính thức như Gyeongbokgung (cung điện chính của nhà Triều Tiên) vì nó là một cung điện hoàng gia giống như các cung điện khác của Trung Quốc. Nó nằm tại kinh đô Kaesong của Cao Ly đã từng trải qua những trận hỏa hoạn vào các năm 1011, 1126, 1171, 1225 và 1362. Tên "Manwoldae" được đặt cho những tàn tích của cung điện trong suốt 14 hoặc 15 của thời kỳ nhà Triều Tiên.
## Lịch sử
Cung điện bắt đầu được xây dựng vào năm 919, đầu triều đại Cao Ly. Nó được xây dựng ở phía nam của dãy núi Songak với phong thủy tốt. Cung điện được chia thành hai phần lớn là *Kungsŏng* (Cung thành) nơi vua và hoàng thân sinh sống, *Hwangsŏng* (Hoàng thành) nơi diễn ra các công việc triều chính. Các tòa nhà lớn gồm điện Trường Hòa, điện Nguyên Đức là nơi có các đền thờ nhưng ấn tượng nhất phải kể đến Điện Hội Khánh là nơi đặt ngai vàng. Khu phức hợp của cung điện cũng bao gồm một tháp thiên văn bằng đá được gọi là Đài chiêm tinh Kaesong được sử dụng bởi các nhà chiêm tinh hoàng gia. Cung điện bị thiêu rụi vào năm 1361 trong Cuộc xâm lược Cao Ly của Quân Khăn Đỏ đã cướp phá thành phố Kaesong và buộc nhà vua phải tạm thời chạy trốn khỏi Andong. Các ghi chép đương đại mô tả cung điện chứa các tòa nhà có tỷ lệ khổng lồ tương tự như kích thước các tòa nhà được tìm thấy trong Tử Cấm Thành.
## Xem thêm
* Quốc bảo Triều Tiên
* Cung điện Anhak
## Tài liệu tham khảo
Quốc bảo Triều Tiên

**Quốc bảo Triều Tiên** (국보; 國寶: *gugbo*) là các đồ tạo tác, khu vực hay công trình được chính phủ cộng hòa dân chủ nhân dân Triều Tiên công nhận vì giá trị nghệ thuật, văn hóa và lịch sử nổi bật đối với đất nước.

## Lịch sử
Danh sách các bảo vật văn hóa đầu tiên có từ năm 1938 dưới thời Nhật chiếm đóng, theo đạo luật bảo vật của triều đại Joseon.

## Danh sách quốc bảo

* Từ 1 đến 100
* Từ 101 đến 193

## Tham khảo
Gió Sundowner

**Gió Sundowner** là một cơn gió ngoài khơi phía bắc ở Santa Barbara, California. Nó xảy ra khi một vùng có áp suất cao ở ngay phía bắc của khu vực bờ biển có xu hướng thổi từ phía đông sang tây. Điều này trái ngược với dòng chảy trên bờ biển. Gió thổi với lực mạnh nhất khi độ dốc áp lực vuông góc với trục của dãy núi Santa Ynez, nằm ngay sau Santa Barbara. Những cơn gió này thường xảy ra trước gió Santa Ana một hoặc hai ngày, vì việc các khu vực áp suất cao di chuyển về phía đông là điều bình thường, khiến cho áp suất chuyển sang phía đông bắc.

Gió Sundowner đặc biệt nguy hiểm trong mùa cháy rừng vì không khí nóng lên và khô dần khi nó rơi từ trên núi xuống biển. Gió nóng, gió khô có thể khiến việc chữa cháy là không thể. Gió Sundowner nhanh chóng thổi một ngọn lửa từ những ngọn núi qua các khu vực đông dân cư và băng qua Quốc lộ 101 vào Nông trại Hope trong trận hỏa hoạn năm 1990. Thời kỳ khốc liệt nhất của sự hủy diệt của Lửa Jesusita là do những cơn Gió Sundowner. Ngọn lửa Sherpa đã tăng lên  qua đêm do Gió Sundowner, phá hủy hệ thống nước cho Bãi biển bang El Capitán vào đầu mùa cháy năm 2016.

Từ nguyên học của *gió Sundowner* không rõ, nhưng nó có thể lấy được từ tiếng Tây Ban Nha là *Zonda,* hoặc từ tiếng Ả Rập là *Arabic simoom*, đó là cả hai hiện tượng gió tương tự. Nó cũng thường là trường hợp gió Sundowner bắt đầu vào buổi tối ngay khi hoàng hôn, khi gió biển trên bờ dịu đi, và các dòng chảy ngoài khơi, chẳng hạn như mặt trời lặn, đón gió.

## Xem thêm

* Danh sách gió địa phương 
* Sở cứu hỏa quận Santa Barbara 
* Gió phơn

## Tham khảo
Lương Ngọc Dương

**Lương Ngọc Dương** là Thiếu tướng Công an nhân dân Việt Nam. Ông hiện giữ chức vụ Phó Cục trưởng Cục Xây dựng phong trào toàn dân bảo vệ An ninh Tổ quốc, Bộ Công an (Việt Nam).

## Tiểu sử
Tháng 7 năm 2008 đến tháng 5 năm 2009, Lương Ngọc Dương là Thượng tá, Trưởng phòng Quản lý xây dựng Công an xã (Phòng 3), Cục Xây dựng phong trào toàn dân bảo vệ An ninh tổ quốc- Bộ Công an (Cục X28).

Tính đến năm 2012, Lương Ngọc Dương có 30 năm công tác với lực lượng công an xã.

Từ tháng 6 năm 2012 đến tháng 3 năm 2015, ông mang quân hàm Đại tá Công an, giữ chức vụ Phó Cục trưởng Cục Phong trào Toàn dân bảo vệ An ninh tổ quốc, Bộ Công an (V28).

Từ tháng 7 năm 2015 đến tháng 3 năm 2019, Lương Ngọc Dương là Thiếu tướng Công an nhân dân Việt Nam, Phó Cục trưởng Cục Xây dựng phong trào toàn dân bảo vệ An ninh tổ quốc.

## Tham khảo
Acanthobrama telavivensis

***Acanthobrama telavivensis***, là loài cá vây tia nước ngọt thuộc họ Cyprinidae chỉ được tìm thấy ở Israel, tại hệ thống sông Yarkon.

## Mô tả
Loài cá có màu bạc, với chiều dài khi trưởng thành là , được tái hoà nhập loài tại suối Afek và Ein Nymphit bởi Cơ quan Bảo tồn thiên nhiên Israel.

## Lịch sử
Trong suốt năm 1950 đến 1970, số lượng cá thể loài giảm mạnh. Số lượng cá thể vẫn ổn định trước đó nhưng trận hạn hán vào năm 1999 khiến loài gần như tuyệt chủng. Các cá thể còn lại đã bị bắt và nhân giống trong điều kiện nuôi nhốt. Năm 2006, những con cá này đã được tái hoà nhập ở 12 địa điểm phục hồi thuộc phạm vi sống trước đó. Kể từ đó, các quần thể lớn với nhiều kích cỡ và độ tuổi khác nhau đã được tìm thấy ở những khu vực này. Theo nhà sinh thái học của chính quyền, điều này cho thấy những nỗ lực cải tạo dòng sông đã thành công. Nỗ lực bảo tồn loài *Acanthobrama telavivensis* bắt đầu vào năm 1999, khi số lượng cá thể giảm xuống chỉ còn vài trăm. Dự án là một nỗ lực chung của Cơ quan quản lý sông Yarkon, Đại học Tel Aviv và Cơ quan Công viên Quốc gia và Thiên nhiên Israel. Các cá thể cá được chuyển đến các bể sinh sản đặc biệt tại công viên động vật học của trường đại học, và một nỗ lực đã được thực hiện để tái hoà nhập loài trở lại dòng sông vào năm 2002 diễn ra với rất ít thành công. Các nhà khoa học tham gia tin rằng điều này là do thiếu các địa điểm sinh sản phù hợp, họ đã xây một cái ao chứa đầy sỏi và thảm thực vật và chẳng mấy chốc đã xuất hiện nhiều cá con. Năm 2005, một nỗ lực thứ hai nhằm tái hoà nhập loài cá vào phần thượng lưu của dòng sông đã được báo cáo là thành công hơn, do kĩ thuật tạo ra các địa điểm sinh sản phù hợp. Vào năm 2014, IUCN đã tuyên bố loài này đủ 'hoang dã' (tức là không cần can thiệp trực tiếp) để loại bỏ nó khỏi danh mục"Tuyệt chủng trong tự nhiên"và hiện được coi là loài"Dễ bị tổn thương".

## Tham khảo
Người Mỹ Latinh

**Người Mỹ Latinh** (, , ) là công dân của các nước Mỹ Latinh và lãnh thổ phụ thuộc. Các quốc gia Mỹ Latinh là các quốc gia đa sắc tộc, vì những người thuộc các dân tộc và quốc gia khác nhau sống trong đó. Kết quả là, một số người Mỹ Latinh không lấy quốc tịch của họ làm dân tộc, nhưng đồng nhất với quốc tịch và nguồn gốc tổ tiên của họ. Một ví dụ điển hình cho điều này là Brasil, bởi vì dân số không tự coi mình là "Latinh" mà chỉ đơn giản là người Brasil. Ngoài dân số bản địa châu Mỹ (còn được gọi là người Mỹ bản địa), sự phát triển sai lầm lớn của các dân tộc Mỹ Latinh bắt nguồn từ năm thế kỷ trước, kết quả của quá trình thực dân hóa và sóng di cư.

Châu Mỹ Latinh có cộng đồng người Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha, Phi, Ý, Liban, Ả Rập và Nhật Bản là những cộng đồng sắc tộc lớn nhất trên thế giới. Khu vực này cũng có một lượng lớn người Đức (lớn thứ hai sau Hoa Kỳ), Pháp, Trung Quốc và Do Thái. Ở mức độ thấp hơn, có Thụy Sĩ, Thụy Điển, Triều Tiên, Ấn Độ, Thổ Nhĩ Kỳ, Hy Lạp, Palestine, Israel, Phần Lan và Iceland.

Thành phần sắc tộc hoặc chủng loại của mỗi quốc gia khác nhau: nhiều người có ưu thế về dân số phát triển sai; ở những người khác, người Mỹ bản địa chiếm đa số; ở một số quốc gia có nhiều người gốc châu Âu và ở các quốc gia khác có dân số mulatto chiếm ưu thế. Brasil là một đặc biệt trường hợp vì cư dân của nó có một mức độ pha trộn của các dân tộc bản địa, châu Phi, châu Âu và châu Á, một số vùng có ưu thế của sự gây giống lai đúng hơn những người khác, và một số với các mức độ tương tự trộn cho ba nhóm.

## Xem thêm
* Người Mỹ Latinh da trắng
* Người Mỹ Latinh gốc Á
* Người Mỹ Latinh gốc Phi

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Lịch sử người Mỹ Latinh  
* Thể thao ở Mỹ Latinh
Harmattan

**Harmattan** là một mùa ở tiểu lục địa Tây Phi, diễn ra vào giữa cuối tháng 11 và giữa tháng 3. Nó được đặc trưng bởi gió mậu dịch khô cằn và gió đông bắc, cùng tên, thổi từ sa mạc Sahara qua Tây Phi vào Vịnh Guinea. Tên có liên quan đến từ *haramata* trong ngôn ngữ Twi. Nhiệt độ lạnh ở hầu hết các nơi, nhưng cũng có thể nóng ở một số nơi, tùy thuộc vào hoàn cảnh địa phương.

Harmattan thổi trong mùa khô, xảy ra trong những tháng nắng thấp nhất. Trong mùa này, sườn núi cận nhiệt đới áp lực cao nằm trên sa mạc trung tâm Sahara và Vùng hội tụ liên vùng áp suất thấp (ITCZ) nằm trên Vịnh Guinea. Trên đường đi qua Sahara, harmattan nhặt các hạt cát và bụi mịn (trong khoảng 0,5 đến 10 micron).

## Hiệu ứng
Mùa Harmattan khác với mùa đông, bởi vì nó được đặc trưng bởi gió lạnh, khô, bụi và cũng có biến động rộng trong nhiệt độ môi trường xung quanh vào ban ngày và ban đêm. Nhiệt độ có thể dễ dàng thấp đến  vào ban ngày, nhưng đôi khi vào buổi chiều, nhiệt độ cũng có thể lên tới , trong khi độ ẩm tương đối giảm dưới 10%. 

Không khí đặc biệt khô và hút ẩm khi Harmattan thổi qua khu vực. Harmattan mang đến điều kiện thời tiết giống như sa mạc: nó làm giảm độ ẩm, làm tan lớp mây, ngăn chặn sự hình thành mưa và đôi khi tạo ra những đám mây bụi lớn có thể gây ra bão bụi hoặc bão cát. Gió có thể làm tăng nguy cơ hỏa hoạn  và gây thiệt hại nghiêm trọng cho cây trồng. Sự tương tác của Harmattan với gió mùa có thể gây ra lốc xoáy.

### Khói mù Harmattan
Ở một số quốc gia ở Tây Phi, lượng bụi lớn trong không khí có thể hạn chế nghiêm trọng tầm nhìn và cản ánh mặt trời trong vài ngày, tương đương với sương mù dày đặc. Hiệu ứng này được gọi là khói mù Harmattan. Nó làm tổn hại chi phí hàng triệu đô la trong các chuyến bay bị hủy và chuyển hướng mỗi năm. Khi khói mù yếu, bầu trời trong. Không khí khô có thể phá vỡ các thân cây mọc trong vùng.

### Sức khỏe
Độ ẩm giảm xuống thấp đến 15%, có thể dẫn đến chảy máu cam tự phát cho một số người. Các ảnh hưởng sức khỏe khác đối với con người có thể bao gồm các tình trạng của da (khô da), mắt và hệ hô hấp, bao gồm cả làm nặng thêm bệnh hen suyễn.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*
Người Mỹ Latinh da trắng

**Người Mỹ Latinh da trắng** hoặc **người Mỹ Latinh gốc Âu** la sắc tộc ở Mỹ Latinh da trắng hoặc chủ yếu là người da trắng ở Mỹ Latinh, có ngoại hình rõ rệt và xuất thân từ thực dân châu Âu cuối thế kỷ XV - đầu thế kỷ XXI. Theo truyền thống, họ chiếm giai đoạn cao nhất trong hệ thống phân cấp chủng tộc và xã hội của Mỹ Latinh, mặc dù là kết quả của quá trình giao thoa hàng loạt giữa các nhóm chủng tộc ở Mỹ Latinh, không giống như Hoa Kỳ phác thảo mờ. Có sự gia tăng chủng tộc và văn hóa của các nhóm dân cư khác nhau, sự thâm nhập tích cực của họ. Nhìn chung, người gốc Tây Ban Nha da trắng chiếm, theo các ước tính khác nhau, khoảng 30 đến 40% dân số của tất cả các nước Mỹ Latinh vào đầu thế kỷ XXI, nghĩa là khoảng 190-200 triệu người, ví dụ, ít hơn đáng kể so với tỷ lệ người da trắng trong dân số Hoa Kỳ (70%) và Canada (86%). Tuy nhiên, có sự khác biệt đáng kể về tỷ lệ người da trắng từ một quốc gia Mỹ Latinh sang một quốc gia khác. Nhìn chung, chỉ có ba quốc gia Mỹ Latinh chủ yếu là người da trắng là: Argentina, Costa Rica và Uruguay. Ở các quốc gia khác, bao gồm Brasil, người da trắng chiếm chưa đến một nửa tổng dân số; chủng tộc hỗn hợp và chuyển tiếp chiếm ưu thế.

## Xem thêm
* Người Mỹ Latinh da đen
* Người Mỹ Latinh

## Tham khảo
Người Mỹ Latinh gốc Phi

**Người Mỹ Latinh gốc Phi** hay **Người Mỹ Latinh da đen** là một sắc tộc tại Mỹ Latinh có ít nhất một phần tổ tiên gốc Phi; Thuật ngữ này cũng có thể đề cập đến các yếu tố lịch sử hoặc văn hóa ở Mỹ Latinh với ý nghĩ xuất phát từ cộng đồng này. Thuật ngữ này có thể đề cập đến sự pha trộn của các yếu tố văn hóa châu Phi và các yếu tố văn hóa khác được tìm thấy trong xã hội Mỹ Latinh như tôn giáo, âm nhạc, ngôn ngữ, nghệ thuật và tầng lớp xã hội.

## Những nhân vật nổi tiếng
* Machado de Assis
* Susana Baca
* Maria Bethânia
* Pedro Campos
* Celia Cruz
* Raúl Cuero
* Oscar D'Leon
* Anténor Firmin
* Hanna Gabriel
* Juan Gualberto Gómez
* Lt. General José Antonio de la Caridad Maceo y Grajales
* Vicente Guerrero
* Wifredo Lam
* Selenis Leyva
* Kalimba Marichal
* Margareth Menezes
* José María Morelos
* David Ortiz
* Nilo Peçanha
* Pelé
* Dascha Polanco
* Saint Martin de Porres, O.P.
* Rubén Rada
* Julio Teherán
* Chavela Vargas
* Lupita Nyong'o
* Cardi B
* Rosario Dawson
* Amara la Negra
* Christina Milian
* Immortal Technique

## Xem thêm
* Người Mỹ Latinh da trắng
* Người Mỹ Latinh gốc Á

## Tham khảo
Phạm Văn Vững

**Phạm Văn Vững** là sĩ quan cấp cao trong Quân đội nhân dân Việt Nam, hàm Chuẩn đô đốc. Ông nguyên là Chính ủy Quân chủng Hải quân, Quân đội nhân dân Việt Nam.

## Tiểu sử
Phạm Văn Vững là đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam.

Tháng 7 năm 2014, ông được bổ nhiệm giữ chức Chính ủy Bộ Tư lệnh Vùng 1 Hải quân Nhân dân Việt Nam.

Tháng 12 năm 2016, ông được bổ nhiệm giữ chức Chủ nhiệm Chính trị Quân chủng Hải quân, Ủy viên thường vụ Đảng ủy Quân chủng.

Tháng 11 năm 2018, ông được Thủ tướng Chính phủ Việt Nam Nguyễn Xuân Phúc bổ nhiệm giữ chức vụ Chính ủy Quân chủng Hải quân, Bí thư Đảng ủy Quân chủng,

Ngày 31 tháng 12 năm 2019, tại Quyết định 1967/QĐ-TTg, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc quyết định Chuẩn đô đốc Phạm Văn Vững thôi giữ chức vụ Chính ủy Quân chủng Hải quân để nghỉ chữa bệnh.

## Lịch sử thụ phong quân hàm

## Tham khảo
Trị liệu nhóm

**Trị liệu nhóm, liệu pháp tâm lý nhóm** hoặc **trị liệu theo nhóm** là một hình thức trị liệu tâm lý trong đó một hoặc nhiều nhà trị liệu đối xử với một nhóm nhỏ khách hàng với nhau như một nhóm. Thuật ngữ này có thể đề cập một cách hợp pháp bất kỳ hình thức trị liệu tâm lý nào khi được phân phối theo định dạng nhóm, bao gồm trị liệu hành vi nhận thức hoặc trị liệu giữa các cá nhân, nhưng nó thường được áp dụng cho liệu pháp nhóm tâm lý học trong đó bối cảnh nhóm và quá trình nhóm được sử dụng rõ ràng như một cơ chế thay đổi bởi phát triển, khám phá và kiểm tra các mối quan hệ giữa các cá nhân trong nhóm.

Khái niệm rộng hơn về *[[Điều trị|trị liệu]] nhóm* có thể được đưa vào bao gồm bất kỳ quá trình trợ giúp nào diễn ra trong một nhóm, bao gồm các nhóm hỗ trợ, các nhóm đào tạo kỹ năng (như quản lý tức giận, chánh niệm, tập thư giãn hoặc đào tạo kỹ năng xã hội) và các nhóm tâm lý học. Sự khác biệt giữa các nhóm tâm sinh lý, nhóm hoạt động, nhóm hỗ trợ, giải quyết vấn đề và nhóm psycoeducational đã được thảo luận bởi bác sĩ tâm thần Charles Montgomery. Các hình thức trị liệu nhóm chuyên biệt khác sẽ bao gồm các liệu pháp biểu cảm không lời như trị liệu nghệ thuật, liệu pháp khiêu vũ hoặc liệu pháp âm nhạc.

## Lịch sử
Những người sáng lập liệu pháp tâm lý nhóm ở Hoa Kỳ là Joseph H. Pratt, Trigant Burrow và Paul Schilder. Cả ba người họ đều hoạt động và làm việc tại Bờ Đông trong nửa đầu thế kỷ 20. Năm 1932 Jacob L. Moreno đã trình bày nghiên cứu của mình về tâm lý trị liệu nhóm cho Hiệp hội Tâm thần Hoa Kỳ, và đồng tác giả một chuyên khảo về chủ đề này. Sau Thế chiến II, liệu pháp tâm lý nhóm được tiếp tục phát triển bởi Moreno, Samuel Slavson, Hyman Spotnitz, Irvin Yalom và Lou Ormont. Phương pháp tiếp cận trị liệu theo nhóm của Yalom có ảnh hưởng rất lớn không chỉ ở Hoa Kỳ mà trên toàn thế giới.

Một sự phát triển ban đầu trong trị liệu nhóm là nhóm T hoặc nhóm đào tạo (đôi khi còn được gọi là nhóm đào tạo nhạy cảm, nhóm đào tạo quan hệ con người hoặc nhóm gặp gỡ), một hình thức trị liệu tâm lý nhóm trong đó người tham gia (thường là từ tám đến 15 người) tìm hiểu về bản thân (và về các quy trình nhóm nhỏ nói chung) thông qua sự tương tác của họ với nhau. Họ sử dụng thông tin phản hồi, giải quyết vấn đề và đóng vai để hiểu rõ hơn về bản thân, những người khác và các nhóm. Người đi tiên phong vào giữa những năm 1940 là Kurt Lewin và Carl Rogers và các đồng nghiệp của ông với một phương pháp học về hành vi của con người trong Phòng thí nghiệm đào tạo quốc gia (còn gọi là Viện NTL) được tVăn phòng nghiên cứu hải quân và Hiệp hội Giáo dục Quốc gia tại Bethel, Maine, tạo ra năm 1947.

## Tham khảo
Saint Croix

**Saint Croix** () là một hòn đảo ở Biển Caribê, và là một quận và thành phần quận của Quần đảo Virgin thuộc Hoa Kỳ (USVI), không hợp nhất lãnh thổ của Hoa Kỳ.

St. Croix là hòn đảo lớn nhất trong lãnh thổ. Tuy nhiên, thủ đô của lãnh thổ, Charlotte Amalie, nằm trên Saint Thomas. Theo điều tra dân số Hoa Kỳ năm 2010, dân số St. Croix là 50.601 người. Điểm cao nhất đảo là núi Eagle, độ cao . Tên hiệu của St. Croix là "Twin City", vì hai thị xã của nó, Frederiksted ở cuối phía tây và Christiansted ở đông bắc đảo.

## Xem thêm
* Danh sách lãnh thổ được một quốc gia có chủ quyền mua từ một quốc gia có chủ quyền khác

## Tham khảo
Google Arts & Culture

**Google Arts & Culture** (tên trước đây là **Google Art Project**) là một nền tảng hoạt động như một bảo tàng trực tuyến nơi cộng đồng có thể truy cập và xem những hình ảnh có độ phân giải cao của những tác phẩm nghệ thuật trong các bảo tàng và đối tác. Dự án được vận hành vào ngày 1 tháng 2 năm 2011 thông qua Viện Văn hóa Google, hợp tác cùng 17 bảo tàng quốc tế, bao gồm Tate Gallery, Luân Đôn; Viện bảo tàng Mỹ thuật Metropolitan, thành phố New York; và bảo tàng Uffizi, Firenze.

## Tham khảo
Danh sách cầu thủ bóng đá Việt Nam thi đấu ở nước ngoài

**Cầu thủ Việt Nam thi đấu ở nước ngoài** bao gồm những cầu thủ Đội tuyển bóng đá quốc gia Việt Nam thi đấu cho câu lạc bộ nước ngoài.

## Cầu thủ sinh ra tại Việt Nam
**Thi đấu ở châu Âu


**Khác

## Cầu thủ sinh ra ở nước ngoài

## Xem thêm
* Đội tuyển bóng đá quốc gia Việt Nam
* Giải bóng đá vô địch quốc gia
* Liên đoàn bóng đá Việt Nam

## Chú thích
Novaculops alvheimi

***Novaculops alvheimi*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Novaculops]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 2013.

## Từ nguyên
Từ định danh của loài này được đặt theo tên của Oddgeir B. Alvheim đến từ Viện Nghiên cứu Hải dương học Na Uy, người đã phát hiện ra hai mẫu vật của *N. alvheimi* từ lưới kéo của tàu nghiên cứu *Dr. Fridtjof Nansen*.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*N. alvheimi* có phạm vi phân bố nhỏ hẹp ở Tây Nam Ấn Độ Dương. Loài này hiện chỉ được ghi nhận tại bãi cạn Cargados Carajos (nằm ở phía đông bắc của Mauritius) ở độ sâu khoảng 60 m.

## Mô tả
Hai mẫu vật của *N. alvheimi* có chiều dài cơ thể đo được lần lượt là 9,6&nbsp;cm (cá đực) và 8,3&nbsp;cm (cá cái). Cá đực có nhiều dải sọc mờ ở trên cơ thể: màu nâu da cam phía dưới gốc vây lưng; màu xanh lam ở vùng thân dọc theo đường bên; màu xanh lam sáng phớt màu vàng ở vùng thân giữa; màu trắng xanh ở thân dưới. Mõm và gáy màu xám phớt cam với một vệt xiên màu cam sẫm phía sau mắt; phần còn lại của đầu màu vàng nhạt. Mống mắt màu đỏ tươi. Vây lưng có gai màu xanh lam (phần còn lại của vây màu cam nhạt); vây ngực màu vàng nhạt với một đốm đen ở gốc; các vây còn lại đều màu cam sáng. Cá cái màu hồng tía với hai dải sọc ngang màu trắng ở thân dưới. Một vệt xiên màu đỏ tía từ gáy kéo dài đến vùng trên của nắp mang; các vây màu vàng cam nhạt.

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 12; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 12; Số tia vây ở vây ngực: 12; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5.

## Tham khảo

### Trích dẫn
*