open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Tiểu hành tinh kiểu C

**[[Tiểu hành tinh]] kiểu C** (carbon) là phân loại phổ biến nhất, hình thành khoảng 75% tiểu hành tinh đã biết. Có thể phân biệt chúng bởi suất phản chiếu rất thấp bởi vì thành phần của chúng chứa một lượng lớn cacbon, ngoài ra còn có đá và khoáng vật. Chúng xảy ra thường xuyên nhất ở rìa bên ngoài của vành đai tiểu hành tinh, 3,5 đơn vị thiên văn (AU) tính từ Mặt Trời, nơi 80% lượng tiểu hành tinh là thuộc nhóm này, trong khi đó chỉ 40% tiểu hành tinh ở khoảng cách 2 AU tính từ Mặt Trời là kiểu C. Tỷ lệ của kiểu C có thể thực ra là lớn hơn thế này, bởi vì kiểu C thì tối hơi nhiều so với những loại tiểu hành tinh khác ngoại trừ kiểu D và những loại khác mà chỉ phổ biến ở rìa bên ngoài cùng của vành đai tiểu hành tinh.

## Đặc điểm
Tiểu hành tinh loại này có phổ rất giống với của vẫn thạch chondrit cacbon (kiểu CI và CM). Cái sau thì có cấu tạo hóa học rất giống với Mặt Trời và tinh vân mặt trời nguyên thủy, ngoại trừ sự vắng bóng của hiđrô, heli và những chất dễ bay hơi khác. Các khoáng chất hiđrat (chứa nước) thì có hiện hữu.

Phổ điện từ của chúng chứa sự hấp thụ tia tử ngoại mạnh vừa phải ở bước sóng dưới khoảng 0.4 μm tới 0.5 μm, trong khi ở những bước sóng dài hơn chúng phần lớn không có nét gì đặc biệt ngoại trừ một màu hơi đỏ. Cái gọi là đặc điểm hấp thụ "nước" ở khoảng 3 μm, thứ cũng có thể coi là một sự ám chỉ rằng có nước trong khoáng vật, thì cũng hiện hữu.

## Tham khảo

* S. J. Bus and R. P. Binzel *Phase II of the Small Main-belt Asteroid Spectroscopy Survey: A feature-based taxonomy*, Icarus, Vol. 158, pp.&nbsp;146 (2002).
Richard Rodgers

**Richard Charles Rodgers** (28 tháng 6 năm 1902 – 30 tháng 12 năm 1979) là nhà soạn nhạc người Mỹ. Ông là người đầu tiên thắng cả bốn giải Grammy (âm nhạc), Emmy (truyền hình), Oscar (điện ảnh) và Tony (sân khấu).

## Thời thơ ấu

## Sự nghiệp

## Đời  tư

## Giải thưởng và đề cử

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

*
*
*Biography  from the Rodgers and Hammerstein organization
*City Journal article on Rodgers 
*Centennial features on Rodgers 
*The Richard Rodgers Collection at the Library of Congress
*Richard Rodgers papers, 1914–1989, held by the Billy Rose Theatre Division, New York Public Library for the Performing Arts
*Musicals by Rodgers and Hammerstein
*TimeLine of Rodgers' Life
*Review and analysis of Rodgers' later plays
*
*A feature on Rodgers and Hammerstein.
*
Phạm Sơn Dương

**Phạm Sơn Dương** (sinh năm 1951) là Thiếu tướng Quân đội nhân dân Việt Nam. Ông từng là Phó Giám đốc Viện Khoa học và Công nghệ Quân sự, Bộ Quốc phòng Việt Nam. Ông là con trai duy nhất của cố Thủ tướng Việt Nam Phạm Văn Đồng. Thân mẫu của ông là bà Phạm Thị Cúc.

Năm 2009, ông được Thủ tướng thăng quân hàm từ Đại tá lên Thiếu tướng.
## Tham khảo
John Gielgud

**Sir Arthur John Gielgud** (14 tháng 4 năm 1904 – 21 tháng 5 năm 2000) là nam diễn viên, đạo diễn người Anh. Ông đã từng thắng cả bốn giải Grammy (âm nhạc), Emmy (truyền hình), Oscar (điện ảnh) và Tony (sân khấu).

## Thời thơ ấu

## Sự nghiệp

## Đời tư

## Danh sách phim

### Điện ảnh

### Truyền hình

## Giải thưởng và đề cử

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* 
* 
* 
* 
* 
*John Gielgud | Stage | The Guardian
Gliclazide

**Gliclazide**, được bán dưới tên thương mại **Diamicron** cùng với một số những tên khác, là một loại thuốc chống đái tháo đường và được sử dụng để điều trị đái tháo đường type 2. Thuốc sẽ được sử dụng khi các biện pháp khác như thay đổi chế độ ăn uống, tập thể dục và giảm cân là không đủ. Chúng được đưa vào cơ thể qua đường uống.

Tác dụng phụ thường gặp có thể kể đến như đường huyết thấp, nôn mửa, đau bụng, phát ban và các vấn đề về gan. Việc sử dụng thuốc cho những người có vấn đề đáng kể về thận, suy thận nặng , vấn đề về gan, suy gan hoặc những người đang trong giai đoạn mang thai đều  được khuyến cáo không nên dùng. Gliclazide thuộc họ thuốc sulfonylurea. Cơ chế hoạt động chủ yếu của chúng là làm tăng cường giải phóng insulin.

Gliclazide đã được cấp bằng sáng chế vào năm 1966 và được chấp thuận cho sử dụng y tế vào năm 1972. cùng với một số những tên khác. Chi phí bán buôn ở các nước đang phát triển là khoảng 2,46-3,92 USD mỗi tháng. Ở Vương quốc Anh, một tháng sử dụng thuốc có chi phí tại NHS là vào khoảng 2,12 pound. Chúng không có sẵn để bán tại Hoa Kỳ.

## Sử dụng quá liều
Nếu sử dụng gliclazide quá liều có thể gây hạ đường huyết nghiêm trọng, lúc này sẽ phải khắc phục tình hình khẩn cấp bằng cách tiêm glucose vào tĩnh mạch và theo dõi diễn biến.

## Chú thích
Levothyroxine

**Levothyroxine**, hay còn được gọi là **L-thyroxine**, là một dạng sản xuất của hormone tuyến giáp, thyroxine (T4). Thuốc được sử dụng để điều trị thiếu hụt hormone tuyến giáp bao gồm cả dạng nghiêm trọng được gọi là hôn mê myxedema. Chúng cũng có thể được sử dụng để điều trị và ngăn ngừa một số loại khối u tuyến giáp. Thuốc không được chỉ định cho mục đích giảm cân. Levothyroxine được dùng bằng đường uống hoặc được tiêm vào tĩnh mạch. Thời gian để đạt đến hiệu quả tối đa từ một liều cụ thể có thể cần đến sáu tuần.

Tác dụng phụ khi sử dụng quá liều có thể có như sụt cân, khó chịu về nhiệt, đổ mồ hôi, lo âu, khó ngủ, run và nhịp tim nhanh. Sử dụng không được khuyến cáo ở những người đã từng bị đau tim gần đó. Sử dụng trong khi mang thai đã được chứng minh là an toàn. Liều thuốc nên dựa trên các kết quả đo thường xuyên của nồng độ TSH và T4 trong máu. Phần lớn tác dụng của levothyroxin do chúng được chuyển đổi thành triiodothyronine (T3), một hormone tuyến giáp.

Levothyroxine lần đầu tiên được sản xuất vào năm 1927. Nó nằm trong danh sách các thuốc thiết yếu của Tổ chức Y tế Thế giới, tức là nhóm các loại thuốc hiệu quả và an toàn nhất cần thiết trong một hệ thống y tế. Levothyroxine có sẵn dưới dạng thuốc gốc. Chi phí bán buôn ở các nước đang phát triển là khoảng 0,58 đến 12,28 USD cho một tháng. Tại Hoa Kỳ, một tháng điều trị điển hình có chi phí ít hơn 25 USD. Levothyroxine là loại thuốc được kê đơn phổ biến nhất ở Mỹ vào năm 2015.

## Chú thích
Tiểu hành tinh Amor

**Tiểu hành tinh Amor** là một nhóm các tiểu hành tinh gần Trái Đất được đặt tên theo tiểu hành tinh 1221 Amor. Chúng tiếp cận quỹ đạo của Trái Đất từ phía trên, nhưng không đi qua nó. Hầu hết các tiểu hành tinh Amor đi ngang qua quỹ đạo của Sao Hỏa. Hai vệ tinh tự nhiên của Sao Hỏa, Deimos và Phobos, có thể là tiểu hành tinh Amor bị lực hấp dẫn của Sao Hỏa bắt giữ.

Thành viên nổi tiếng nhất của nhóm này là 433 Eros, là tiểu hành tinh đầu tiên có một tàu thăm dò con người (NEAR Shoemaker) quay quanh và rồi sau đó hạ cánh xuống.

## Thành viên
Có 6139 tiểu hành tinh Amor hiện biết. 977 trong số chúng được đánh số, và 73 trong số chúng được đặt tên.

### Phân nhóm bằng bán trục lớn
Các tiểu hành tinh Amor có thể được phân thành bốn nhóm phụ, phụ thuộc vào khoảng cách trung bình của chúng từ Mặt Trời.

#### Amor I
Nhóm phụ Amor I bao gồm các tiểu hành tinh Amor mà bán trục lớn của chúng nằm trong khoảng từ Trái Đất đến Sao Hỏa. Tức là, chúng có bán trục lớn từ 1.000 đến 1.523 AU. Ít hơn một phần năm số tiểu hành tinh Amor thuộc phân nhóm này. Các tiểu hành tinh Amor I có độ lệch tâm thấp hơn so với các nhóm phụ khác của Amor.

## Danh sách

### Thành viên nổi bật

### Danh sách đầy đủ
Đây là danh sách những tiểu hành tinh Amor đã được đặt tên *(hãy xem )*.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* List of Amor minor planets
Docusate

**Docusate**, còn được biết là **muối docusate** hoặc **dioctyl sulfosuccinate**, là thuốc nhuận tràng thuốc nhóm thuốc làm mềm phân được dùng để điều trị táo bón. Thuốc là một lựa chọn tốt cho trẻ em có phân cứng. Khi táo bón xảy ra như là một tác dụng phụ của dùng nhóm thuốc opiate (có nguồn gốc từ thuốc phiện), thuốc có thể được dùng một mình hoặc cùng với thuốc nhuận tràng kích thích. Thuốc có thể dùng dưới dạng viên nang bằng đường miệng hoặc viên đạn trực tràng. Thông thường thuốc có tác dụng trong vòng một đến ba ngày.

Tác dụng phụ không phổ biến. Hiếm khi, có triệu chứng đau bụng hoặc tiêu chảy. Hiệu quả giảm khi dùng lâu dài và dẫn đến chức năng ruột kém. Docusate được chấp nhận sử dụng trong khi mang thai và cho con bú. Thuốc hoạt động bằng cách cho phép nhiều nước được hấp thụ bởi phân. Thuốc thường có dạng natri, calci hoặc muối kali.

Thuốc nằm trong Danh sách các thuốc thiết yếu của WHO, những loại thuốc hiệu quả và an toàn nhất cần thiết trong một hệ thống y tế. Thuốc có sẵn dưới dạng thuốc gốc và không quá tốn kém. Tại Hoa Kỳ, một trăm liều có giá khoảng 14 USD. Muối natri, dioctyl sodium sulfosuccinate, cũng được sử dụng làm phụ gia thực phẩm, chất nhũ tương, chất phân tán, chất tẩm ướt và một số tác dụng khác.

## Tham khảo
Chaetodontoplus septentrionalis

***Chaetodontoplus septentrionalis*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Chaetodontoplus]]* trong họ Cá bướm gai. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1844.

## Từ nguyên
Từ định danh của loài trong tiếng Latinh mang nghĩa là "ở phương bắc", hàm ý có lẽ đề cập đến phạm vi phân bố của chúng (mở rộng đến Tây Bắc Thái Bình Dương).

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*C. septentrionalis* là một loài bản địa của Tây Thái Bình Dương. Phạm vi của loài này trải dài từ vùng biển phía nam bán đảo Triều Tiên và phía nam Nhật Bản (bao gồm quần đảo Ogasawara) trải dài về phía nam đến đảo Đài Loan và từ bờ biển Nam Trung Quốc trải dài đến bờ biển Việt Nam, dọc theo bờ biển vịnh Thái Lan đến bán đảo Mã Lai.

Loài này sống tập trung gần các rạn san hô và mỏm đá ngầm ở độ sâu khoảng từ 5 đến 60 m.

## Mô tả
*C. septentrionalis* có chiều dài cơ thể tối đa được biết đến là 22&nbsp;cm. *C. septentrionalis* có màu nâu da cam với các dải sọc ngang màu xanh lam sáng. Đầu cũng có những vệt màu xanh tương tự. Vây đuôi có màu vàng (ở cả cá con). Vây hậu môn và vây lưng được viền xanh óng với một dải đen cận rìa. Cá con có màu đen với một dải vàng phía sau đầu. Vây hậu môn và vây lưng có dải viền vàng.

## Sinh thái học
Thức ăn chủ yếu của *C. septentrionalis* là hải miên (bọt biển) và những loài thuộc phân ngành Sống đuôi. Loài cá này thường được quan sát là sống đơn độc (hiếm khi hợp thành nhóm nhỏ).

*C. septentrionalis* là một loài cá cảnh ít khi được xuất khẩu, và đã được nhân giống nuôi nhốt thành công. Trong môi trường nuôi nhốt, *C. septentrionalis* đã lai tạp với *[[Chaetodontoplus conspicillatus]]*, một loài đặc hữu của khu vực biển San Hô.

Nhiều cá thể mang kiểu hình trung gian giữa *C. septentrionalis* và *C. cf melanosoma*, quần thể được cho là của *[[Chaetodontoplus melanosoma]]* ở Nhật-Đài nhưng có sự khác biệt về kiểu hình so với quần thể *melanosoma* thực sự ở Đông Nam Á đã được quan sát ở khu vực giữa Nhật Bản và đảo Đài Loan. *[[Chaetodontoplus chrysocephalus]]*, một loài có tình trạng phân loại còn mơ hồ, được nghĩ là con lai giữa hai loài này.

## Tham khảo

### Trích dẫn
*
Chaetodontoplus mesoleucus

***Chaetodontoplus mesoleucus*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Chaetodontoplus]]* trong họ Cá bướm gai. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1787.

## Từ nguyên
Từ định danh của loài được ghép bởi hai từ trong tiếng Hy Lạp cổ đại, là *mesos* ("chính giữa") và *leucos* ("màu trắng"), hàm ý đề cập đến vùng màu trắng xám ở thân trước của loài này.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*C. mesoleucus* có phạm vi phân bố trải dài trên khắp vùng biển các nước Đông Nam Á, về phía nam tới Bắc Úc, phía đông giới hạn đến bán đảo Đầu Chim, ngược lên phía bắc đến đảo Đài Loan và vùng biển Nam Nhật Bản (bao gồm quần đảo Ryukyu).

Loài này sống tập trung gần các rạn san hô ven bờ và trong các đầm phá ở độ sâu đến ít nhất là 20 m.

## Mô tả
*C. mesoleucus* có chiều dài cơ thể tối đa được biết đến là 18&nbsp;cm. Loài này có thân trước màu xám nhạt, chuyển dần sang màu nâu sẫm ở thân sau và màu vàng nhạt ở đầu. Thân sau có những vệt đốm trắng, hợp lại thành hàng ở thân trước. Mõm màu vàng tươi; môi màu xanh lam. Đầu có dải sọc đen băng qua mắt. Vây hậu môn và vây lưng tiệp màu với vùng thân gần đó, viền xanh óng (1–2 gai vây lưng đầu tiên và màng vây của chúng có màu vàng). Vây đuôi màu vàng. Vây bụng và vây ngực màu trắng xám.

*[[Chaetodontoplus poliourus]]* là loài mà trước đây được xem là một biến thể màu sắc của *C. mesoleucus*. *C. poliourus* có đuôi màu xám với dải vàng ở gần rìa và vây bụng vàng tươi. Cả hai loài đều có cùng phạm vi phân bố ở một số nhóm đảo của Indonesia, như tại quần đảo Sunda Nhỏ, quần đảo Maluku và bán đảo Đầu Chim.

Số gai vây lưng: 13; Số tia vây ở vây lưng: 16–18; Số gai vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 16–18; Số tia vây ở vây ngực: 15–16.

## Sinh thái
Thức ăn của *C. mesoleucus* bao gồm tảo, hải miên (bọt biển) và những loài thuộc phân ngành Sống đuôi. Chúng có thể sống đơn độc, bơi theo cặp hoặc hợp thành những nhóm nhỏ.

*C. mesoleucus* là một loài cá cảnh thường được xuất khẩu trong ngành buôn bán cá cảnh.

## Tham khảo
Mike Nichols

**Mike Nichols** (tên khai sinh: **Mikhail Igor Peschkowsky**; 6 tháng 11 năm 1931 – 19 tháng 11 năm 2014) là nam diễn viên, đạo diễn người Mỹ. Ông sinh ra tại Berlin, Đức.

## Thời thơ ấu

## Sự nghiệp

## Đời tư

## Danh sách phim

### Điện ảnh

### Truyền hình

## Giải thưởng và đề cử

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* - American Film Institute
*2010 Life Achievement Award - American Film Institute
*The Evolution of Mike Nichols, *[[New York (magazine)|New York]]* article
*
*
*
*
Genicanthus caudovittatus

***Genicanthus caudovittatus*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Genicanthus]]* trong họ Cá bướm gai. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1860.

## Từ nguyên
Từ định danh của loài trong tiếng Latinh có nghĩa là "đuôi có sọc" (*caudo*: "đuôi" + *vittatus*: "có dải sọc"), hàm ý đề cập đến dải viền đen ở hai thùy đuôi trên và dưới của cá cái.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*G. caudovittatus* có phạm vi phân bố rộng khắp Ấn Độ Dương. Từ Biển Đỏ và ngoài khơi Yemen, loài này được ghi nhận dọc theo đường bờ biển các nước Đông Phi, trải dài về phía nam đến Nam Phi, bao gồm Madagascar và các đảo quốc lân cận là Mauritius và Réunion, cũng như Maldives và Sri Lanka, xa hơn về phía đông là đến phía tây bắc đảo Sumatra và Bali (Indonesia) cùng phía nam quần đảo Nicobar (Ấn Độ).

*G. caudovittatus* sống gần các rạn san hô và đá ngầm ở mặt trước rạn, có độ sâu khoảng từ 15 đến 70 m; nhưng quần thể của loài này tại Biển Đỏ có xu hướng sống ở vùng nước nông hơn.

## Mô tả
*G. caudovittatus* có chiều dài cơ thể tối đa được biết đến là 20&nbsp;cm. Cơ thể thuôn dài, đầu (nhìn nghiên) tròn. Chúng là một loài dị hình giới tính rõ rệt.

Cá cái tổng thể có màu nâu xám nhạt hoặc màu be (sẫm màu hơn ở lưng và thân trên). Trên trán có một vệt đốm đen và có thể lan rộng xuống mắt. Vùng thân giữa vây lưng sau và cuống đuôi trên có vệt đen. Hai thùy đuôi trên và dưới của chúng có viền đen. Vây lưng và vây hậu môn màu trắng, có viền xanh lam óng.

Cá đực có hoa văn nổi bật hơn cá cái: thân có màu be (hơi phớt màu xanh lam nhạt) với các vệt sọc đen ở hai bên thân (và trên cả đỉnh đầu) như hoa văn của ngựa vằn. Cuống đuôi và phần gai vây lưng có màu vàng, trên vây lưng còn có một vệt đen lớn. Hai thùy đuôi của cá đực rất dài.

Số gai vây lưng: 15; Số tia vây ở vây lưng: 15–17; Số gai vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 17–19.

## Sinh thái
Thức ăn của *G. caudovittatus* là các sinh vật phù du. *G. caudovittatus* thường sống thành từng nhóm nhỏ, với một con đực thống trị cùng bầy cá cái trong hậu cung của nó.

Trong một cuộc khảo sát tại vịnh Aqaba, người ta nhận thấy, cá con của *G. caudovittatus* sống ở vùng nước sâu hơn (khoảng 60–65 m) so với cá trưởng thành (khoảng 30 m). Điều này cho thấy rằng, các rạn san hô ở vùng nước sâu có thể là nơi sinh sản của của chúng.

*G. caudovittatus* thường được đánh bắt và xuất khẩu trong ngành thương mại cá cảnh.

## Tham khảo
Tim Rice

**Sir Timothy Miles Bindon Rice** (sinh ngày 10 tháng 11 năm 1944) là một tác giả người Anh Quốc. Ông từng thắng cả bốn giải Grammy (âm nhạc), Emmy (truyền hình), Oscar (điện ảnh) và Tony (sân khấu).

## Thời thơ ấu

## Sự nghiệp

## Đời tư

## Giải thưởng và đề cử

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

*Tim Rice – Official Site 
* 
*
*
*
Muladhara

**Muladhara** (tiếng Phạn: मूलाधार, IAST: Mūlādhāra) hoặc **luân xa gốc** là một trong bảy luân-xa chính theo đát-đặc-la Ấn Độ giáo. Nó được tượng trưng bằng hoa sen với bốn cánh hoa và màu đỏ.

## Tham khảo
Genicanthus

***Genicanthus*** là một chi cá biển thuộc họ Cá bướm gai. Các loài trong chi này có phạm vi phân bố rộng khắp khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.

## Từ nguyên
Từ định danh của chi được ghép bởi hai từ trong tiếng Hy Lạp cổ đại: *genys* ("má") và *acanthus* ("gai, ngạnh"), hàm ý đề cập đến hàng gai nổi rõ ở rìa sau của nắp mang (cũng là đặc điểm chung của tất cả các loài cá thần tiên).

## Phân loại
Chi này được mô tả lần đầu tiên bởi Swainson (1839). Swainson cũng lưu ý rằng, *Genicanthus* có thân thuôn dài hơn *[[Holacanthus]]* và *[[Pomacanthus]]*, và đuôi của chúng lõm sâu vào trong với hai thùy đuôi dài. Nhưng nhiều năm sau đó, *Genicanthus* vẫn không được xem là một chi hợp lệ, mãi cho đến khi tính hợp lệ được công nhận bởi Fraser-Brunner (1933).

## Hình thái và sinh thái học
*Genicanthus* bao gồm tất cả những loài dị hình giới tính rõ rệt. *Genicanthus* cũng được chứng minh là những loài lưỡng tính tiền nữ (cá cái có thể chuyển đổi thành cá đực vào một thời điểm nào đó trong đời). *Genicanthus* thường sống thành từng nhóm nhỏ, với một con đực lớn thống trị một nhóm cá cái trong hậu cung của nó.

Các mẫu vật của *Genicanthus* hầu như ít được biết đến tại các viện bảo tàng sinh học trên thế giới. Thực tế, vài bảo tàng lại không có lấy một mẫu vật từ chi này. Điều này một phần là do chúng sống ở vùng nước khá sâu mà con người khó có thể tiếp cận được. *Genicanthus* hiếm khi được quan sát ở độ sâu nhỏ hơn 30 m. Chúng sống tập trung gần các rạn san hô và mỏm đá ngầm nên không thể đánh bắt bằng lưới rà.

*Genicanthus* bơi cách đáy biển một khoảng lớn hơn những loài cá thần tiên khác, mục đích là để kiếm thức ăn là những loài động vật phù du. Bên cạnh đó, chúng cũng ăn bổ sung cả giun nhiều tơ, tảo và những loài động vật hình rêu. Trái lại, thức ăn chủ yếu của những chi cá thần tiên khác trong họ Cá bướm gai là hải miên (bọt biển) và tảo.

Nhiều loài trong chi *Genicanthus* có cùng phạm vi phân bố, dẫn đến việc các loài có thể lai tạp với nhau. Ngay cả *G. takeuchii*, một loài được công nhận là hợp lệ, vẫn bị nghi ngờ là con lai giữa *G. lamarck* và *G. semifasciatus*.

## Các loài
Có 10 loài được công nhận là hợp lệ trong chi này, bao gồm:

* *[[Genicanthus bellus]]* 
* *[[Genicanthus caudovittatus]]* 
* *[[Genicanthus lamarck]]* 
* *[[Genicanthus melanospilos]]* 
* *[[Genicanthus personatus]]* 
* *[[Genicanthus semicinctus]]* 
* *[[Genicanthus semifasciatus]]* 
* *[[Genicanthus spinus]]* 
* *[[Genicanthus takeuchii]]* 
* *[[Genicanthus watanabei]]* 

## Thương mại
Nhiều loài *Genicanthus* đã được đánh bắt và xuất khẩu trong ngành thương mại cá cảnh. Một số loài có giá khá đắt do chúng khó được thu thập ở môi trường nước sâu.

## Tham khảo

### Trích dẫn
* 
*
Genicanthus lamarck

***Genicanthus lamarck*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Genicanthus]]* trong họ Cá bướm gai. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1802.

## Từ nguyên
Từ định danh của loài được đặt theo tên của Jean-Baptiste Lamarck, nhà tự nhiên học người Pháp.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*G. lamarck* có phạm vi phân bố trải rộng trên hầu hết vùng biển các nước Đông Nam Á (trừ những vùng biển thuộc Ấn Độ Dương), trải dài về phía đông đến Papua New Guinea, quần đảo Solomon và Vanuatu, ngược lên phía bắc đến đảo Đài Loan và vùng biển Nam Nhật Bản, xuôi về phía nam đến rạn san hô Great Barrier.

*G. lamarck* sống tập trung gần các rạn san hô và đá ngầm ở độ sâu khoảng từ 10 đến 50 m.

## Mô tả

*G. lamarck* có chiều dài cơ thể tối đa được biết đến là 25&nbsp;cm. Cá trưởng thành và cá con có màu trắng đến xám nhạt. Sau mắt có những vệt sọc đen kéo dài thành các dải sọc dọc theo chiều dài cơ thể. Vây lưng có dải viền đen rất dày ở rìa. Vây đuôi có các chấm đen li ti.

*G. lamarck* là một loài dị hình giới tính, và sự khác biệt giữa hai giới không rõ ràng như các loài còn lại trong chi. Cá cái (và cả cá con) có dải sọc đen trên cùng rất dày, nổi bật hơn các dải bên dưới. Hai thùy đuôi của cá cái có viền đen, trong khi thùy đuôi của cá đực lại có màu trắng và rất dài. Vây bụng của hai giới cũng khác màu của nhau: đen ở cá đực và trắng ở cá cái. Cá đực còn có thêm một đốm màu vàng trên đỉnh đầu.

Số gai vây lưng: 15; Số tia vây ở vây lưng: 15–16; Số gai vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 16–17.

## Sinh thái
Thức ăn của *G. lamarck* là những loài động vật phù du. *G. lamarck* thường sống thành từng nhóm nhỏ (khoảng 3 đến 7 cá thể), với một con đực thống trị cùng bầy cá cái trong hậu cung của nó.

*G. lamarck* được ghi nhận là đã lai tạp với *[[Genicanthus bellus]]* (tại đảo Bali, Indonesia và Philippines) và *[[Genicanthus melanospilos]]* (tại Philippines).

*G. lamarck* thường được đánh bắt và xuất khẩu trong ngành thương mại cá cảnh.

## Tham khảo
Genicanthus personatus

***Genicanthus personatus*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Genicanthus]]* trong họ Cá bướm gai. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1975.

## Từ nguyên
Từ định danh của loài trong tiếng Latinh có nghĩa là "mặt nạ", hàm ý đề cập đến vùng màu cam ở trước đầu của cá đực (màu đen ở cá cái).

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*G. personatus* là một loài đặc hữu của quần đảo Hawaii, đặc biệt khá phổ biến ở Tây Bắc Hawaii. Chúng sống tập trung gần các rạn đá ngầm gần bờ đến khu vực mặt trước rạn, thường ở độ sâu khoảng từ 10 đến ít nhất là 174 m; cá con sống ở độ sâu hơn 60 m.

## Mô tả
*G. personatus* có chiều dài cơ thể tối đa được biết đến là 25&nbsp;cm. *G. personatus* là loài dị hình giới tính rõ rệt.

Cá đực có màu trắng đến xám nhạt. Phần trước của đầu (tính từ mõm đến ngay sau mắt) có màu vàng cam. Vây lưng và vây hậu môn có màu trắng với một dải màu cam ở rìa. Vây ngực và vây bụng hoàn toàn có màu cam. Nửa trước vây đuôi có màu đen (tương tự như cá cái); hai thùy đuôi của cá đực phát triển dài hơn cá cái.

Cá cái tổng thể cũng có màu trắng (hoặc xám nhạt), trừ vùng màu đen ở trước đầu như vùng màu vàng cam ở cá đực. Vây bụng có màu cam. Các vây còn lại ánh màu xanh lam nhạt. Cá con có màu sắc tương tự như cá cái, nhưng đuôi và vây bụng hoàn toàn màu trắng.

Số gai vây lưng: 14; Số tia vây ở vây lưng: 17–18; Số gai vây hậu môn: 3–4; Số tia vây ở vây hậu môn: 16–17; Số tia vây ở vây ngực: 17.

## Sinh thái
Thức ăn chủ yếu của *G. personatus* là những loài động vật phù du, bên cạnh đó, chúng cũng ăn cả tảo lục *[[Codium]]* và trứng cá.

*G. personatus* được xem là một loài cá cảnh có giá khá đắt vì chúng hiếm khi được đánh bắt do sống ở môi trường nước sâu; ngoài ra, chúng cũng khó sống trong môi trường nuôi nhốt do có chế độ ăn đặc biệt.

## Tham khảo

### Trích dẫn
*
Genicanthus melanospilos

***Genicanthus melanospilos*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Genicanthus]]* trong họ Cá bướm gai. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1857.

## Từ nguyên
Từ định danh của loài trong tiếng Latinh có nghĩa là "đuôi có sọc" (*melanos*: "màu đen" + *spilos*: "vệt đốm"), hàm ý đề cập đến đốm đen lớn trên ngực (gần gốc vây bụng) của cá đực.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*G. melanospilos* có phạm vi phân bố tập trung ở Tây Thái Bình Dương, thưa thớt hơn ở Đông Ấn Độ Dương (được biết đến tại quần đảo Cocos (Keeling), đảo Giáng Sinh và bãi cạn Rowley). Loài này được ghi nhận trải rộng trên hầu hết vùng biển các nước Đông Nam Á, ngược lên phía bắc đến đảo Đài Loan và vùng biển Nam Nhật Bản (bao gồm quần đảo Ogasawara và quần đảo Ryukyu), về phía đông đến một số các đảo quốc, quần đảo thuộc châu Đại Dương, phía nam trải dài đến Nouvelle-Calédonie và các rạn san hô trên biển San Hô.

*G. melanospilos* sống gần các rạn san hô và đá ngầm ở mặt trước rạn, thường ở khu vực có nền đáy cát xen lẫn đá vụn, độ sâu khoảng từ 20 đến 80 m.

## Mô tả
*G. melanospilos* có chiều dài cơ thể tối đa được biết đến là 18&nbsp;cm. Chúng là một loài dị hình giới tính. Cá đực có màu xám nhạt hoặc màu be (sẫm màu hơn ở lưng và thân trên) với các vệt sọc đen ở hai bên thân và trên cả đỉnh đầu. Một đốm đen lớn trên ngực (gần gốc vây bụng) và các thùy vây đuôi rất dài. Đuôi, vây lưng và vây hậu môn dày đặc các chấm màu vàng, có viền xanh lam óng. Cá cái và cá con có màu vàng tươi ở thân trên, chuyển dần thành màu xám nhạt ánh xanh lam ở thân dưới. Hai thùy vây đuôi dài, có viền đen.

Số gai vây lưng: 15; Số tia vây ở vây lưng: 15–17; Số gai vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 17–18.

## Sinh thái
Thức ăn của *G. melanospilos* là những loài động vật phù du. *G.* *melanospilos* thường sống thành từng nhóm nhỏ (khoảng 3 đến 7 cá thể), với một con đực thống trị cùng bầy cá cái trong hậu cung của nó.

*G. melanospilos* được ghi nhận là đã lai tạp với ba loài cùng chi là *[[Genicanthus semifasciatus]]* (tại vùng biển Nam Nhật Bản và Bắc Philippines), *[[Genicanthus bellus]]* và *[[Genicanthus lamarck]]* (đều tại Philippines).

*G. melanospilos* thường được đánh bắt và xuất khẩu trong ngành thương mại cá cảnh.

## Tham khảo

### Xem thêm
*
Genicanthus semifasciatus

***Genicanthus semifasciatus*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Genicanthus]]* trong họ Cá bướm gai. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1934.

## Từ nguyên
Từ định danh của loài được ghép bởi hai từ trong tiếng Latinh: *semi* ("một nửa") và *fasciatus* ("có sọc"), hàm ý đề cập đến các dải sọc ở hai bên thân của cá đực không kéo dài xuống phần thân dưới.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*G. semifasciatus* là loài bản địa của Tây Nam Thái Bình Dương. Loài này được ghi nhận từ các nhóm đảo phía bắc Philippines, ngược lên phía bắc đến đảo Đài Loan, quần đảo Ryukyu, quần đảo Izu và quần đảo Ogasawara, cũng như vùng biển phía nam Nhật Bản.

Loài này sống gần các rạn san hô và đá ngầm ở độ sâu khoảng từ 15 đến 200 m.

## Mô tả
*G. semifasciatus* có chiều dài cơ thể tối đa được biết đến là 21&nbsp;cm. *G. semifasciatus* là loài dị hình giới tính.

Cá cái và cá con: nửa thân trên có màu nâu phớt vàng, còn nửa dưới màu trắng. Phía trên mắt có một đốm đen hình tam giác, và một vệt đen trên nắp mang; hai vệt đen này được ngăn cách bởi một dải màu trắng. Quanh mắt có một vòng màu xanh lam sáng. Gốc vây đuôi có màu đen, kéo dài sang hai thùy đuôi; vùng giữa vây đuôi màu trắng. Vây lưng và vây hậu môn tiệp màu với vùng thân ở vị trí đó. Các vây còn lại trắng.

Cá đực: thân trên màu nâu nhạt với các dải sọc dọc màu nâu sẫm (không kéo dài xuống phần bụng); thân dưới màu trắng. Đầu có một dải màu vàng cam kéo dài đến giữa thân (sẫm màu cam hơn ở vùng quanh mắt). Quanh mắt có một vòng màu xanh lam sáng. Vây lưng và vây đuôi màu nâu nhạt, lốm đốm các vệt vàng cam; hai thùy đuôi nâu sẫm hơn. Vây hậu môn màu xám phớt vàng. Các vây còn lại trắng.

Số gai vây lưng: 15; Số tia vây ở vây lưng: 15–16; Số gai vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 17; Số tia vây ở vây ngực: 16–17.

## Sinh thái
*G. semifasciatus* thường sống thành từng nhóm nhỏ với một con đực thống trị cùng bầy cá cái trong hậu cung của nó. *G. semifasciatus* được ghi nhận là đã lai tạp với *[[Genicanthus takeuchii]]* (tại quần đảo Ogasawara) và *[[Genicanthus melanospilos]]* (tại vùng biển Nam Nhật Bản và Bắc Philippines).

*G. semifasciatus* được xem là một loài cá cảnh nhưng rất hiếm khi được đánh bắt (chủ yếu được thu thập từ Philippines).

## Tham khảo

### Trích dẫn
*
Genicanthus watanabei

***Genicanthus watanabei*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Genicanthus]]* trong họ Cá bướm gai. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1970.

## Từ nguyên
Từ định danh của loài được đặt theo tên của nhà ngư học Masao Watanabe đến từ Đại học Waseda (Tokyo), người đầu tiên báo cáo loài này dưới danh pháp là *Holacanthus caudovittatus* vào năm 1949.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*G. watanabei* có phạm vi phân bố rộng rãi ở Tây và Trung Thái Bình Dương. Loài này được ghi nhận từ vùng biển phía nam Nhật Bản, bao gồm quần đảo Ryukyu và quần đảo Ogasawara, cũng như ngoài khơi đảo Đài Loan; trải dài đến một số các đảo quốc, quần đảo thuộc châu Đại Dương ở phía nam (đến Nouvelle-Calédonie và các rạn san hô trên biển San Hô) và phía đông (đến Polynésie thuộc Pháp); hiếm khi được quan sát ở khu vực phía bắc Úc và New Guinea.

Loài này sống tập trung gần các rạn san hô và đá ngầm ở mặt trước rạn, thường gặp ở những khu vực có dòng chảy mạnh, độ sâu khoảng từ 12 đến 81 m.

## Mô tả
*G. watanabei* có chiều dài cơ thể tối đa được biết đến là 15&nbsp;cm. Chúng là một loài dị hình giới tính. Cá đực và cá cái có màu xanh lam nhạt đến màu lam xám. Cả hai giới đều có dải viền đen rộng trên vây lưng và vây hậu môn. Thùy vây đuôi màu đen ở cá cái và xanh thẫm ở cá đực (thùy đuôi cá đực dài hơn cá cái). Cá đực có các dải sọc ngang màu đen và trắng xen kẽ ở 2/3 phần thân dưới của và vây hậu môn (nhiều cá thể đực có các vệt màu vàng tươi ở sau các sọc này). Cá cái có các vệt đốm đen viền xanh óng ở trên mõm và đỉnh đầu, mắt của nó có một đường sọc đen.

Số gai vây lưng: 15–16; Số tia vây ở vây lưng: 15–16; Số gai vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 14; Số tia vây ở vây ngực: 16.

## Sinh thái
Thức ăn của *G. watanabei* là những loài sinh vật phù du. Chúng thường sống thành từng nhóm nhỏ với một con đực thống trị cùng bầy cá cái trong hậu cung của nó, và hợp thành đàn lớn khi cùng kiếm ăn.

*G. watanabei* được đánh bắt trong ngành buôn bán cá cảnh.

## Tham khảo

### Trích dẫn
*
Holacanthus passer

***Holacanthus passer*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Holacanthus]]* trong họ Cá bướm gai. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1864.

## Từ nguyên
Từ định danh của loài trong tiếng Latinh có nghĩa là "chim sẻ", không rõ hàm ý đề cập đến điều gì.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*H. passer* có phạm vi phân bố rộng rãi ở Đông Thái Bình Dương. Loài này được xuất hiện từ vịnh California, dọc theo bờ biển México và các quốc gia Trung Mỹ và Nam Mỹ trải dài đến Bắc Peru, bao gồm cả những quần đảo xa bờ là quần đảo Galápagos (Ecuador), quần đảo Revillagigedo (Mexico), đảo Malpelo (Colombia) và đảo Cocos (Costa Rica). *H. passer* cũng đã được nhìn thấy ở đảo Clipperton.

Loài này sống tập trung gần các mỏm đá ngầm và rạn san hô ở độ sâu đến ít nhất là 80 m; cá con có thể được tìm thấy ở các hồ thủy triều.

## Mô tả
*H. passer* có chiều dài cơ thể tối đa được biết đến là gần 36&nbsp;cm. Loài này có miệng nhỏ với những chiếc răng giống như lông bàn chải. Nắp mang của chúng có một hàng gai.

*H. passer* trưởng thành có màu xanh lam xám thẫm với một vệt sọc dọc màu trắng ở thân trước (gần vị trí rìa vây ngực khi áp vào thân). Vây đuôi và vây ngực có màu vàng hoặc màu cam tươi. Vây bụng trắng. Phần vây gần rìa của vây lưng và vây hậu môn có màu cam; rìa vây màu xanh ánh kim. Vây lưng và vây hậu môn có thể vươn dài, tạo thành các chóp vây (phần gai vây lưng có màu vàng cam). Gần khoé miệng có một đốm màu vàng cam. Đỉnh đầu có một vệt đốm xanh sáng, lốm đốm những vệt trắng.

Cá con có màu cam ở thân trước và nâu ở thân sau. Hai bên thân có các dải sọc xanh sáng. Đầu có một dải màu nâu viền xanh óng băng qua mắt. Vây lưng và vây hậu môn màu nâu, có viền xanh sáng; các vây còn lại màu vàng cam.

Số gai ở vây lưng: 14; Số tia vây ở vây lưng: 18–20; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 17–19; Số tia vây ở vây ngực: 18–20; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5.

## Sinh thái học
Thức ăn chủ yếu của *H. passer* là hải miên (bọt biển); bên cạnh đó, chúng cũng ăn một lượng nhỏ các loài tảo, sinh vật phù du và những loài thuộc phân ngành Sống đuôi.

Cá cái có tính lãnh thổ và thường bắt cặp với một con cá đực. *H. passer* đôi khi hợp thành đàn với cá thần tiên *[[Pomacanthus zonipectus]]*. Thời điểm sinh sản của chúng thường diễn ra vào cuối mùa hè. Cá con được ghi nhận có hành vi giúp các loài cá lớn loại bỏ ký sinh và mô chết ra khỏi cơ thể.

Những cá thể được cho là con lai giữa *H. passer* và *[[Holacanthus clarionensis]]* đã được quan sát tại ngoài khơi Cabo San Lucas, Baja California, México.

## Thương mại
*H. passer* thường được đánh bắt để nuôi làm cá cảnh.

## Tham khảo
Paracentropyge multifasciata

***Paracentropyge multifasciata*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Paracentropyge]]* trong họ Cá bướm gai. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1911.

## Từ nguyên
Từ định danh của loài trong tiếng Latinh có nghĩa là "có nhiều sọc" (*multi*: "nhiều" và *fasciatus*: "có sọc"), hàm ý đề cập đến các dải sọc đen ở hai bên cơ thể chúng.

## Phân loại học
Một số nhà khoa học đã xếp *P. multifasciata* cùng hai loài là *[[Centropyge boylei]]* và *[[Centropyge venusta]]* vào chi *Paracentropyge*, trong khi nhiều nhà khoa học khác chỉ xem *Paracentropyge* là một phân chi của *[[Centropyge]]*.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*P. multifasciata* có phạm vi phổ biến ở Tây–Trung Thái Bình Dương, nhưng thưa vắng ở Đông Ấn Độ Dương (chỉ được biết đến tại đảo Giáng Sinh và quần đảo Cocos (Keeling)). Loài này được ghi nhận rộng rãi ở hầu hết vùng biển các nước Đông Nam Á; ngược lên phía bắc trải dài tới đảo Đài Loan và quần đảo Ryukyu (Nhật Bản); mở rộng phạm vi về phía đông đến các đảo quốc, quần đảo thuộc châu Đại Dương (xa nhất là đến quần đảo Société); giới hạn phía nam tới rạn san hô Great Barrier.

*P. multifasciata* sống gần các rạn san hô viền bờ, nơi có nhiều hang hốc, và đôi khi cũng được quan sát trên các rạn san hô ở đầm phá nông, độ sâu tìm thấy được ghi nhận trong khoảng từ 7 đến 70 m (nhưng thường bắt gặp ở độ sâu hơn 20 m).

## Mô tả
*P. multifasciata* có chiều dài cơ thể tối đa được biết đến là 12&nbsp;cm. *P. multifasciata* có màu trắng, chuyển thành màu vàng da cam ở dưới bụng, kể cả vây bụng và vây hậu môn, với các dải sọc nâu sẫm đến đen gần sát nhau ở hai bên cơ thể. Các dải sọc lan rộng đến vây lưng và vây hậu môn; dải đầu tiên băng qua mắt và dải cuối cùng nằm trên cuống đuôi. Bao quanh mõm là một vòng màu vàng cam. Có một đốm đen ở phía sau của vây lưng.

Số gai vây lưng: 13; Số tia vây ở vây lưng: 17–18; Số gai vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 17–18.

## Sinh thái học
Thức ăn của *P. multifasciata* có lẽ là tảo như những loài cùng chi. *P. multifasciata* có thể sống theo từng nhóm nhỏ hoặc bơi theo cặp, nhưng rất ít khi rời xa nơi trú ẩn.

## Thương mại
*P. multifasciata* thi thoảng cũng được thu thập và xuất khẩu trong ngành buôn bán cá cảnh.

## Chú thích

## Tham khảo

*
Holacanthus africanus

***Holacanthus africanus*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Holacanthus]]* trong họ Cá bướm gai. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1951.

## Từ nguyên
Từ định danh của loài có nghĩa là "châu Phi", hàm ý đề cập đến việc *H. africanus* là loài đầu tiên của chi được phát hiện ở Tây Phi.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*H. africanus* có phạm vi phân bố tập trung ở Đông Đại Tây Dương. Loài này được ghi nhận dọc theo bờ biển Tây Phi, trải dài từ Sénégal đến Cộng hòa Dân chủ Congo, bao gồm hai quốc đảo là Cabo Verde và São Tomé và Príncipe.

Vào năm 2017, hai cá thể của *H. africanus* được phát hiện ở ngoài khơi Malta (quốc đảo nằm trong Địa Trung Hải). *H. africanus* không phải là loài bản địa của vùng biển này, và chúng cũng không phải là loài di cư, vì vậy, việc bắt gặp loài này ở Địa Trung Hải là một điều đáng nói. Nhiều suy đoán cho rằng, *H. africanus* xuất hiện tại đây thông qua việc buôn bán cá cảnh, hoặc theo sự di chuyển của giàn khoan dầu từ ngoài khơi Tây Phi vào Malta.

Loài này sống tập trung gần các rạn đá ngầm ở những vùng nước trong, độ sâu được tìm thấy đến ít nhất là 50 m.

## Mô tả
*H. africanus* có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 45&nbsp;cm. Cá con có màu xanh lam thẫm với một dải sọc màu trắng giữa thân, trừ vây đuôi có màu cam tươi. Cá trưởng thành có màu ô liu pha vàng hoặc hơi nâu. Sọc trắng ở cá con lan rộng thành một vùng màu sáng ở giữa thân. Cuống đuôi và vùng thân sau bao quanh gần như có màu đen; vây đuôi vẫn còn màu cam. Vây ngực màu vàng nâu. Vây lưng và vây hậu môn tiệp màu với thân, có viền màu cam, các tia vây có thể phát triển và vươn dài. Cá trưởng thành có một đốm đen lớn trên nắp mang.

Số gai ở vây lưng: 14; Số tia vây ở vây lưng: 16; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 18; Số tia vây ở vây ngực: 13–14; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5; Số tia vây ở vây đuôi: 15–16.

## Sinh thái
Thức ăn chủ yếu của *H. africanus* là hải miên và những loài thuộc phân ngành Sống đuôi, ngoài ra còn có tảo và những loài sinh vật phù du.

*H. africanus* là một trong những loài cá thần tiên có giá khá đắt.

## Tham khảo
Pomacanthus annularis

***Pomacanthus annularis*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Pomacanthus]]* trong họ Cá bướm gai. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1787.

## Từ nguyên
Từ định danh của loài trong tiếng Latinh mang nghĩa là "mang vòng", hàm ý đề cập đến đốm tròn có viền màu xanh lam ở trên nắp mang.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*P. annularis* có phạm vi phân bố rộng khắp khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Loài này được ghi nhận ở phía bắc KwaZulu-Natal (Nam Phi) và Madagascar; từ Pakistan dọc theo bờ biển Ấn Độ đến Myanmar, bao gồm Maldives và Sri Lanka; từ biển Andaman trải rộng khắp vùng biển các nước Đông Nam Á và Papua New Guinea; xa nhất ở phía đông là đến quần đảo Solomon; phía bắc trải dài đến vùng biển Nam Nhật Bản; giới hạn phía nam đến Nouvelle-Calédonie.

*P. annularis* lần đầu tiên được ghi nhận ở Đại Tây Dương, khi một cá thể được quan sát ở vùng biển ngoài khơi Pompano Beach, Florida (Hoa Kỳ) vào năm 2001, nhiều khả năng là do phóng thích cá cảnh.

*P. annularis* sống gần các rạn san hô viền bờ, đôi khi bắt gặp chúng trong các hang động hoặc xác tàu đắm, thường ở vùng nước đục, độ sâu đến ít nhất là 60 m; cá con sống ở vùng nước nông gần bờ, nơi có tảo sợi phát triển.

## Mô tả
*P. annularis* có chiều dài cơ thể tối đa được biết đến là 45&nbsp;cm. Cá trưởng thành có màu nâu pha vàng kim, đặc trưng bởi những dải sọc màu xanh lam sáng tỏa ra từ vùng gốc vây ngực, uốn cong về phía sau của vây lưng, và các sọc này xuất hiện cả trên phần mềm của vây lưng và vây hậu môn. Vây đuôi màu trắng, viền màu vàng ở rìa. Đầu cũng có hai sọc xanh nằm ngang mặt, kéo dài đến rìa mang. Sau đầu có một đốm viền màu xanh lam ở trên nắp mang. Cá chưa trưởng thành có màu xanh thẫm (gần như đen) với các dải sọc cong màu trắng và xanh óng, trừ vây đuôi trong suốt.

Số gai vây lưng: 13; Số tia vây ở vây lưng: 20–21; Số gai vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 20.

## Sinh thái
Thức ăn chính của *P. annularis* là động vật phù du, hải miên (bọt biển) và những loài thuộc phân ngành Sống đuôi. Cá trưởng thành thường bơi thành từng cặp, nhưng cũng có thể sống đơn độc.

*P. annularis* là một loài thường được xuất khẩu trong ngành buôn bán cá cảnh.

## Tham khảo
Lê Mỹ Huyên

**Lê Mỹ Huyên** (1939–2018) là một sĩ quan cấp cao của Quân đội nhân dân Việt Nam, hàm Thiếu tướng, nguyên Phó chủ nhiệm Tổng cục Kỹ thuật, Quân đội nhân dân Việt Nam (1993–2002)
## Thân thế và binh nghiệp
Lê Mỹ Huyên sinh năm 1939, quê quán tại xã Đức Thắng, huyện Mộ Đức, tỉnh Quảng Ngãi.

Từ năm 1957 đến năm 1961: Sinh viên Trường Đại học Bách khoa Hà Nội;

– Từ tháng 2-1962 đến tháng 5-1963: Học tại Trường 557 Cục Quân giới;

– Từ tháng 6-1963 đến tháng 1-1964: Công tác tại Xưởng Quân giới X10/Quân khu 5;

– Từ tháng 2-1964 đến tháng 12-1969: Phó ban Kỹ thuật/Phòng Quân giới/Quân khu 5;

– Từ tháng 1-1970 đến tháng 8-1974: Trưởng ban Kỹ thuật/Phòng Quân giới/Quân khu 5;

– Từ tháng 9-1974 đến tháng 3-1975: Xưởng trưởng Xưởng 38/Cục Hậu cần/Quân khu 5;

– Từ tháng 4-1975 đến tháng 10-1979: Giám đốc Xưởng Sửa chữa tổng hợp 387/Quân khu 5;

– Từ tháng 11-1979 đến tháng 8-1984: Trưởng phòng Tham mưu/Cục Kỹ thuật/Quân khu 5;

– Từ tháng 9-1984 đến tháng 9-1988: Phó chủ nhiệm Kỹ thuật Quân khu 5;

– Từ tháng 10-1988 đến tháng 10-1993: Chủ nhiệm Kỹ thuật Quân khu 5;

– Từ tháng 11-1993 đến tháng 9-1994: Phó chủ nhiệm Tổng cục Kỹ thuật;

– Từ tháng 10-1994 đến tháng 10-1995: Học viên bổ túc cao cấp lý luận chính trị, Học viện Chính trị;

– Từ tháng 11-1995 đến tháng 11-1996: Phó chủ nhiệm Tổng cục Kỹ thuật;

– Từ tháng 12-1996 đến tháng 1-1998: Phó chủ nhiệm, phụ trách Tổng cục Kỹ thuật;

– Từ tháng 2-1998 đến tháng 7-2002: Phó chủ nhiệm Tổng cục Kỹ thuật;

Lê Mỹ Huyên được phong quân hàm Thiếu tướng tháng 11-1994.

Tháng 8-2002, Lê Mỹ Huyên được Đảng, Nhà nước, quân đội cho nghỉ hưu.

Lê Mỹ Huyên qua đời lúc 3h30 ngày 1 tháng 10 năm 2018 tại Bệnh viện Trung ương Quân đội 108.
## Tham khảo
Pomacanthus asfur

***Pomacanthus asfur*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Pomacanthus]]* trong họ Cá bướm gai. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1775.

## Từ nguyên
Từ định danh *asfur* bắt nguồn từ *Asfûr*, tên thông thường trong tiếng Ả Rập của loài này và được gọi ở Yemen, cũng là nơi mà mẫu gốc được thu thập.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*P. asfur* có phạm vi phân bố ở Tây Ấn Độ Dương. Loài này được ghi nhận từ Biển Đỏ trải dài xuống vịnh Aden và bờ biển Nam Oman, dọc theo bờ biển Đông Phi đến đảo Zanzibar ở phía nam.

Từ năm 1995 đến 2002, loài này đã được quan sát vài lần ở ngoài khơi Boca Raton và Dania Beach (đều là những thành phố thuộc bang Florida, Hoa Kỳ), nhiều khả năng là do phóng thích cá cảnh.

Bên cạnh đó, *P. asfur* còn được báo cáo là xuất hiện tại Malta ở Trung Địa Trung Hải dựa vào một mẫu vật trưởng thành được thu thập vào năm 2015, tuy nhiên, ảnh chụp mẫu vật cho thấy đó là *[[Pomacanthus maculosus]]*.

*P. asfur* sống gần các rạn san hô viền bờ và các hang động ở độ sâu khoảng từ 3 đến 30 m.

## Mô tả
*P. asfur* có chiều dài cơ thể tối đa được biết đến là 40&nbsp;cm. *P. asfur* trưởng thành có thân màu xanh lam thẫm ở thân trước và màu xanh đen ở thân sau. Đầu sẫm đen với một vệt màu vàng tươi ở giữa thân của nó. Vây đuôi có màu vàng tươi, không có đốm. Vảy ở thân trước, ngực và gáy có viền đen. Vây lưng và vây hậu môn phát triển dài vượt qua vây đuôi. Cá con có màu xanh thẫm (gần như đen) với các dải sọc màu trắng và xanh óng; vây đuôi trong suốt.

*P. asfur* và *P. maculosus* đều có vệt vàng trên thân, nhưng vệt vàng của *P. maculosus* nằm ở thân sau và không lan rộng lên vây lưng, còn vệt vàng của *P. asfur* nằm ngay giữa thân và lan rộng lên một phần vây lưng trước. Những cá thể lai giữa hai loài này cũng đã được ghi nhận tại Kenya.

Số gai vây lưng: 12; Số tia vây ở vây lưng: 19–21; Số gai vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 18–20; Số tia vây ở vây ngực: 17–18.

## Sinh thái
Thức ăn chính của *P. asfur* là hải miên (bọt biển) và những loài thuộc phân ngành Sống đuôi. *P. asfur* khá nhát, hiếm khi bơi xa khỏi nơi ẩn náu nên không dễ tiếp cận chúng. *P. asfur* thường sống đơn độc và rất hung hãn đối với đồng loại, trừ khi bắt cặp.

*P. asfur* thường được đánh bắt trong ngành buôn bán cá cảnh.

## Tham khảo
Pomacanthus chrysurus

***Pomacanthus chrysurus*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Pomacanthus]]* trong họ Cá bướm gai. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1831.

## Từ nguyên
Từ định danh *chrysurus* của loài được ghép bởi hai âm tiết, một âm tiết từ tiếng Latinh là *chrysos* ("màu vàng kim") và một âm tiết từ tiếng Hy Lạp cổ đại là *ουρά* (ourá) ("đuôi"), hàm ý đề cập đến vây đuôi màu vàng của chúng.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*P. chrysurus* có phạm vi phân bố tập trung ở Tây Ấn Độ Dương. Loài này được ghi nhận dọc theo bờ biển Đông Phi, trải dài từ vịnh Aden tới Nam Phi, bao gồm Madagascar và hai đảo quốc lân cận là Seychelles và Comoros.

*P. chrysurus* sống gần các rạn san hô và mỏm đá ngầm ở độ sâu đến ít nhất là 30 m. 
 
## Mô tả
*P. chrysurus* có chiều dài cơ thể tối đa được biết đến là 33&nbsp;cm. Thân của *P. chrysurus* có màu nâu sẫm với các dải sọc dọc màu trắng đến vàng nhạt. Đỉnh đầu, gáy và ngực có màu nâu cam. Đầu có nhiều vệt sọc màu xanh lam ánh kim. Vây đuôi có màu vàng nổi bật. Vây lưng, vây hậu môn và vây đuôi có viền màu xanh óng ở rìa. Vây ngực trong mờ, màu trắng. Vây bụng có các tia vây ngoài màu xanh ánh kim. Cá con có màu xanh thẫm (gần như đen) với các dải sọc cong màu trắng và xanh óng; vây đuôi trong suốt.

Số gai vây lưng: 13–14; Số tia vây ở vây lưng: 17–19; Số gai vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 18–19.

## Sinh thái
Thức ăn chính của *P. chrysurus* là hải miên (bọt biển) và tảo như những loài cùng chi với chúng. *P. chrysurus* cũng được xem là một loài cá cảnh, chủ yếu được xuất khẩu từ Kenya.

*P. chrysurus* được biết đến là có thể lai tạp với 3 loài cùng chi, bao gồm *[[Pomacanthus maculosus]]*, *[[Pomacanthus semicirculatus]]* và *[[Pomacanthus imperator]]*, là những loài có cùng phạm vi phân bố với *P. chrysurus* dọc theo bờ biển Đông Phi.

## Tham khảo
Bệnh mèo cào

**Bệnh mèo cào** (**Cat-scratch disease**, CSD) là một bệnh truyền nhiễm lây qua vết xước hoặc vết cắn của mèo. Các triệu chứng điển hình bao gồm vết sưng không đau hoặc vết rộp tại chỗ bị thương và các hạch bạch huyết đau và sưng. Mọi người có thể cảm thấy mệt mỏi, đau đầu hoặc sốt. Các triệu chứng điển hình bắt đầu trong vòng 3-14 ngày sau nhiễm bệnh.

Bệnh mèo cào gây ra bởi vi khuẩn Bartonella henselae, lây qua nước bọt của mèo. Mèo non có nguy cơ lớn hơn mèo già. Thỉnh thoảng vết xước hoặc vết cắn của chó cũng có liên quan đến. Chẩn đoán dựa trên triệu chứng. Và được chẩn đoán xác định qua xét nghiệm máu.

Điều trị hỗ trợ là chính. Kháng sinh đẩy nhanh tốc độ chữa lành bệnh, được khuyến cáo ở những trường hợp bệnh nặng hoặc các vấn đề về miễn dịch. Qúa trình hồi phục mất 4 tháng nhưng cũng có thể kéo dài đến một năm. Khoảng 1 trong 10.000 người bị nhiễm căn bệnh này. Và bệnh phổ biến ở đối tượng trẻ em.
## Lịch sử
Các triệu chứng tương tự như CSD lần đầu tiên được mô tả bởi Henri Parinaud vào năm 1889, và hội chứng lâm sàng lần đầu tiên được mô tả vào năm 1950 bởi Robert Debré. Năm 1983, nhuộm bạc Warthin-Starry được sử dụng để phát hiện vi khuẩn Gram âm có tên là *Afipia felis* vào năm 1991 sau khi chúng được nuôi cấy và phân lập thành công. Sinh vật gây bệnh CSD ban đầu được cho là loài Afipia felis, nhưng điều này đã được bác bỏ bởi các nghiên cứu miễn dịch trong thập niên 1990 cho thấy bệnh nhân bệnh mèo cào đã phát triển kháng thể cho hai sinh vật khác, B. henselae (ban đầu được gọi là *Rochalimea henselae* trước khi các chi *Bartonella* và *Rochalimea* được tổ hợp) và B. clarridgeiae, một loại vi khuẩn Gram âm có dạng que.
## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* https://www.cdc.gov/bartonella/cat-scratch/index.html 
*Cat Scratch Disease on National Organization for Rare Disorders site