Frank Caprio

**Frank Caprio** (24 tháng 11 năm 1936 – 20 tháng 8 năm 2025) là một thẩm phán và chính trị gia người Mỹ gốc Ý, nguyên là chánh án Tòa án Thành phố Providence, Rhode Island và chủ tịch Ban Giám đốc đặc trách Giáo dục Đại học của tiểu bang Rhode Island. Công việc xét xử của ông được truyền hình trên chương trình *Caught in Providence*. Ông cũng xuất hiện trong loạt phim *[[Parking Wars]]* – nơi ông trực tiếp giải quyết một số vụ vi phạm giao thông. Vào năm 2017, nhiều video quay lại cảnh ông xét xử đã trở nên lan truyền và đạt hơn 15 triệu lượt xem. Đến năm 2022, số lượt xem của kênh *Caught in Providence* đã đạt gần 500 triệu. Ông nổi tiếng với sự đồng cảm và khiếu hài hước nhẹ nhàng tại tòa. Là một đảng viên đảng Dân chủ, Caprio bắt đầu làm việc trong Hội đồng Thành phố Providence từ thập niên 1960 và từng thất bại khi ra tranh cử hai chức vụ là Phó Thống đốc và Tổng Chưởng lý tiểu bang Rhode Island.

## Thân thế và giáo dục
Frank Caprio sinh ra tại khu phố Federal Hill, thành phố Providence, tiểu bang Rhode Island, là con thứ hai trong một gia đình có ba anh em trai. Song thân của ông là cụ Antonio Caprio, một người Mỹ gốc Teano, Ý, và cụ Filomena Caprio, một phụ nữ người Mỹ sinh sống tại Providence và có cha mẹ là người di dân gốc Napoli.

Cụ Antonio "Tup" Caprio sinh thời làm nghề bán trái cây và giao sữa bò. Cụ luôn dạy các con cái mình phải cố gắng học hành và đối xử với người nghèo bằng lòng trắc ẩn; dần dà, cụ Caprio trở thành một nguồn ảnh hưởng lớn và tiếp nhiều động lực cho Frank Caprio trong vai trò thẩm phán. Sau này, cụ Tup Caprio làm trong ngành tâm lý học và từng xuất bản một số ấn phẩm trong lĩnh vực tâm lý học xã hội.

Ngoài việc học hành tại trường công lập, Caprio còn làm nghề rửa chén và đánh giày để cải thiện thu nhập. Ông tốt nghiệp trường Trung học Đệ nhị cấp Central, thành phố Providence, nơi ông từng giành được danh hiệu cấp tiểu bang trong bộ môn đấu vật vào năm 1953. Ông tốt nghiệp văn bằng cử nhân Luật tại Trường Đại học Providence, một cơ sở giáo dục đại học Công giáo do dòng Anh Em Giảng Thuyết điều hành. Sau khi tốt nghiệp, ông làm giáo sư môn Chính quyền Hoa Kỳ tại trường Trung học Đệ nhị cấp Hope, thành phố Providence. Ngoài giờ giảng dạy tại trường, ông còn theo học ngành Luật tại Trường Luật, Viện Đại học Suffolk vào các buổi tối. Ông tốt nghiệp văn bằng Cao học Luật tại đây vào năm 1965.

Từ năm 1954 đến năm 1962, Caprio phục vụ trong Tiểu đoàn Công binh Chiến đấu số 876, thuộc lực lượng Lục quân Vệ binh Quốc gia Rhode Island. Trong thời gian tại ngũ, Caprio được điều động đến Trại Varnum ở thị trấn Narragansett, tiểu bang Rhode Island và Đồn Indiantown Gap ở xã East Hanover, tiểu bang Pennsylvania.

## Sự nghiệp chính trị
Vào năm 1962, Caprio được bầu vào chức vụ ủy viên Hội đồng Thành phố Providence và giữ chức này cho tới năm 1968. Khi đương nhiệm, ông là ủy viên đại diện cho phường 13 của thành phố Providence. Trong cuộc bầu cử sơ bộ của đảng Dân chủ năm 1966 để chọn ra tân ủy viên phường 13, ông phải cạnh tranh phiếu bầu với ứng viên Joseph L. Luongo. Cuộc đua vào chức vụ ủy viên gay gắt đến nỗi vào tháng 9 năm 1966, khoảng 400 cử tri ủng hộ hai ứng cử viên đã lao vào ẩu đả tại khu phố Federal Hill, buộc 25 nhân viên cảnh sát phải vào cuộc để can thiệp. Trong thời gian tại nhiệm, Ủy viên Caprio giữ chức chủ tịch Ủy ban Tái thiết, Cải cách và Quy hoạch Đô thị của Hội đồng Thành phố. Ủy ban của ông đã điều tra cáo buộc Progress for Providence (một cơ quan chống đói nghèo công lập) phân bổ ngân sách không hợp lý.

Vào năm 1968, ông Caprio ra tranh cử trong cuộc bầu cử nội bộ của đảng Dân chủ nhằm chọn ra ứng viên đại diện đảng Dân chủ để tranh cử chức vụ Phó Thống đốc. Đến sau, đảng Dân chủ đã chọn ông J. Joseph Garrahy. Đến năm 1970, ông được chọn làm ứng viên đảng Dân chủ để ra tranh cử chức vụ Tổng chưởng lý tiểu bang Rhode Island, tuy nhiên ông đã để thua ứng viên Richard J. Israel của đảng Cộng hòa trong cuộc tổng tuyển cử năm này; theo đó, ông Israel dành được 56,7% số phiếu, trong khi ông Caprio chỉ dành được 43,3% số phiếu. Vào năm 1975, ông được bầu làm đặc phái viên Hội nghị Lập hiến tiểu bang Rhode Island và được bầu làm đặc phái viên Đại hội trong 5 kỳ Đại hội đại biểu toàn quốc Đảng Dân chủ Hoa Kỳ. Ông cũng giữ chức chủ tịch Ban Giám đốc đặc trách Giáo dục Đại học của tiểu bang Rhode Island, có chức năng kiểm soát các quyết định hệ trọng do Viện Đại học Rhode Island, Trường Đại học Rhode Island và Trường Đại học cộng đồng Rhode Island đưa ra.

Trong các cuộc bầu cử sơ bộ tổng thống Hoa Kỳ năm 1976 của đảng Dân chủ, ông Caprio giữ chức chủ tịch cho chiến dịch tranh cử tổng thống tại tiểu bang Rhode Island của ứng viên đảng Dân chủ Jerry Brown, đương kim Thống đốc California. Tuy nhiên, Thống đốc Brown đã tuyên bố tranh cử quá muộn và không được tham gia cuộc bầu cử sơ bộ của đảng Dân chủ tại tiểu bang Rhode Island; mặc dù vậy, chiến dịch của ông vẫn nỗ lực tìm cách đảm bảo sự ủng hộ của nhiều đại biểu tự do thuộc tiểu bang này.

## Thẩm phán Tòa án Thành phố Providence
Từ năm 1985 đến năm 2023, Caprio giữ chức thẩm phán tại Tòa án Thành phố Providence. Ông ra mắt cuốn sách *Compassion in the Court* () vào ngày 4 tháng 2 năm 2025.

## Giải thưởng và danh hiệu
[phải|nhỏ|Thẩm phán Caprio trong buổi diễu hành kỷ niệm ngày Quốc khánh Hoa Kỳ tại [Bristol, Rhode Island vào năm 2021]]
Thẩm phán Caprio được Trường Luật, Viện Đại học Suffolk phong tặng danh hiệu Tiến sĩ danh dự Luật học vào năm 1991 và được Trường Đại học Providence phong tặng danh hiệu tương tự vào năm 2008 Bên cạnh đó, ông còn được Viện Đại học Rhode Island phong tặng danh hiệu Tiến sĩ danh dự Dịch vụ Công cộng vào năm 2016. Vào tháng 8 năm 2018, ông được Liên hoan phim quốc tế Rhode Island trao tặng Giải thưởng của Hội Đạo diễn.

Sau khi ông Caprio từ nhiệm chức vụ thẩm phán, Hội đồng Thành phố Providence đã thông qua một luật, theo đó phòng xét xử nơi ông từng làm việc được đổi tên thành "Phòng xử án mang tên Chánh án Frank Caprio". Nghi lễ đặt tên được cử hành vào ngày 20 tháng 10 năm 2023. Trước đó không lâu, ông Caprio tuyên thệ nhậm chức Nguyên Chánh án Tòa án Thành phố Providence, tuy vậy chức danh này chỉ mang tính tượng trưng và bản thân ông cũng đã tuyên bố rằng mình không có ý định tiếp tục làm việc tại tòa.

## Đời tư
Ông Caprio kết hôn với bà Joyce E. Caprio vào năm 1965. Hai vợ chồng có với nhau 5 người con: Frank T. Caprio, David Caprio, Marissa Caprio Pesce, John Caprio và Paul Caprio. Đến năm 2019, họ có tổng cộng 7 cháu và 2 chắt. Ông Caprio rất hâm mộ đội bóng Boston Red Sox và từng được thực hiện cú ném khai mạc tại sân bóng Fenway Park trước thềm trận đấu giữa Boston Red Sox và New York Yankees.

Là một tín hữu Công giáo sùng đạo, ông Caprio từng khẳng định rằng: "Tôi có lòng tin rất sâu sắc và lâu bền vào Giáo hội Công giáo, vào Đức Chúa Giê-su, và vào uy lực của lời cầu nguyện."

Caprio từng là đối tác của Nhà hàng Coast Guard House tại Narragansett, Rhode Island.

### Bệnh tật và qua đời
Vào ngày 6 tháng 12 năm 2023, ông Caprio được chẩn đoán là mắc bệnh ung thư tuyến tụy. Ông trải qua đợt xạ trị cuối cùng vào tháng 5 năm 2024.

Đến ngày 19 tháng 8 năm 2025, ông Caprio thông báo trên mạng xã hội rằng ông phải tiếp tục nhập viện sau khi trải qua một cơn nguy kịch. Ông Caprio qua đời ngày 20 tháng 8 năm 2025, hưởng thọ 88 tuổi.

## Tham khảo