HMS Spark (P236)

**HMS ''Spark'' (P236)** là một tàu ngầm lớp S (1931) thuộc Nhóm III, được Hải quân Hoàng gia Anh chế tạo trong Chương trình Chế tạo 1941 trong Chiến tranh Thế giới thứ hai. Nhập biên chế năm 1944, con tàu đã thực hiện được sáu chuyến tuần tra, chủ yếu tại khu vực Viễn Đông, đánh chìm được nhiều tàu nhỏ và thuyền buồm của Nhật Bản. *Spark* đã sống sót qua cuộc xung đột, quay trở về Anh và được đưa về thành phần dự bị vào tháng 11, 1945, và cuối cùng bị bán để tháo dỡ vào tháng 10, 1950.

## Thiết kế và chế tạo
### Thiết kế

Lớp tàu ngầm S Nhóm III được đặt hàng trong Chương trình Chế tạo 1940 như là một kiểu tàu ngầm nhỏ để tuần tra tại vùng biển bị giới hạn như Bắc Hải, Baltic và Địa Trung Hải. Chúng có kích thước lớn hơn và có nhiều cải tiến so với các nhóm trước. Chúng có trọng lượng choán nước  khi nổi và  khi lặn, lườn tàu có chiều dài chung , mạn tàu rộng  và mớn nước sâu . Con tàu có thể lặn sâu đến , và có một thủy thủ đoàn đầy đủ bao gồm 48 sĩ quan và thủy thủ.

Lớp S trang bị hai động cơ diesel công suất , mỗi chiếc vận hành một trục chân vịt. Khi lặn, mỗi trục được vận hành bởi một động cơ điện công suất . Khi di chuyển trên mặt nước nó đạt tốc độ tối đa  và  khi lặn dưới nước. Tầm xa hoạt động của Nhóm III là  ở tốc độ , và có thể lặn xa  ở tốc độ .

*Spark* nằm trong số các tàu có bảy ống phóng ngư lôi , gồm sáu ống phía mũi và một phía đuôi bên ngoài, và mang theo tổng cộng 13 quả ngư lôi, hoặc 12 quả thủy lôi thay cho các quả ngư lôi bên trong tàu. Vũ khí trên boong tàu là một khẩu hải pháo  cùng một pháo phòng không Oerlikon 20 mm. Ngoài ra Nhóm III còn được trang bị sonar ASDIC Type 129AR hoặc 138 và một bộ radar cảnh báo sớm Type 291 hoặc 291W. 

### Chế tạo
*Spark* được đặt hàng vào ngày 12 tháng 7, 1941 trong khuôn khổ Chương trình Chế tạo 1941, và được đặt lườn tại xưởng tàu của hãng Scotts ở Greenock vào ngày 10 tháng 10, 1942. Nó được hạ thủy vào ngày 28 tháng 12, 1943, và nhập biên chế cùng Hải quân Hoàng gia vào ngày 28 tháng 4, 1944. Nó là chiếc tàu chiến duy nhất của Hải quân Hoàng gia Anh được đặt cái tên này.

## Lịch sử hoạt động
### 1944
#### Chuyến tuần tra thứ nhất
Sau khi thực hành huấn luyện tại các vùng biển Scotland, *Spark* xuất phát từ cảng Holy Loch vào ngày 28 tháng 7, 1944 cho chuyến tuần tra đầu tiên trong chiến tranh. Nó đã hoạt động chống tàu ngầm tại khu vực Bắc Hải về phía Đông Bắc quần đảo Shetland, trước khi kết thúc chuyến tuần tra và quay trở về Holy Lochvào ngày 15 tháng 8.

*Spark* sau đó được điều sang phục vụ tại Viễn Đông, nên đã khởi hành từ Holy Loch vào ngày 3 tháng 9 để đi sang Gibraltar, chặng đầu tiên của một hành trình dài hướng sang phía Đông. Sau khi lần lượt đi ngang qua Gibraltar, Malta, Port Said, kênh đào Suez và Aden, chiếc tàu ngầm đi đến Trincomalee, Ceylon (nay là Sri Lanka) vào ngày 21 tháng 10.

#### Chuyến tuần tra thứ hai
*Spark* xuất phát từ Trincomalee vào ngày 14 tháng 11 cho chuyến tuần tra thứ hai để hoạt động trong khu vực biển Andaman dọc bờ biển phía Tây của Miến Điện. Trong các ngày 20 và 28 tháng 11, nó đã phá hủy hai thuyền buồm bằng hải pháo và chất nổ, đồng thời làm nhiệm vụ tìm kiếm và giải cứu trong ngày 27 tháng 11. Chiếc tàu ngầm kết thúc chuyến tuần tra và quay trở về Trincomalee vào ngày 6 tháng 12.

*Spark* sau đó rời Trincomalee vào ngày 11 tháng 12 để đi sang Fremantle, Australia, đến nơi vào ngày 25 tháng 12. 

### 1945
#### Chuyến tuần tra thứ ba
*Spark* xuất phát từ Fremantle vào ngày 16 tháng 1, 1945 cho chuyến tuần tra thứ ba, và đã hoạt động tại khu vực biển Java. Vào ngày 1 tháng 2, nó đã bắn hải pháo phá hủy ba tàu duyên hải, một tàu kéo và một sà lan ở bờ biển phía Bắc đảo Java. Cùng tại vị trí này một tuần sau đó, nó phóng bốn quả ngư lôi tấn công một tàu phóng lôi Nhật Bản, có thể là chiếc *Kari* hay *Kiji*, nhưng không trúng đích, và bị đối thủ phản công bằng mìn sâu. Chiếc tàu ngầm không bị hư hại, và quay trở về Fremantle vào ngày 20 tháng 2.

#### Chuyến tuần tra thứ tư
*Spark* rời Fremantle vào ngày 13 tháng 3 dự định cho chuyến tuần tra tiếp theo, nhưng nó phải quay trở lại cảng chỉ sau vài giờ do gặp trục trặc kỹ thuật. Nó xuất phát từ Fremantle vào ngày hôm sau để hoạt động tại khu vực biển Flores. Trong các ngày 29 và 31 tháng 3, nó đã phá hủy hai tàu duyên hải bằng hải pháo trong biển Flores. Đến ngày 4 tháng 4, nó phóng ngư lôi tấn công tàu tuần dương hạng nhẹ ''Isuzu'' nhưng không trúng đích. Chỉ ba ngày sau đó, nó chứng kiến *Isuzu* bị các tàu ngầm Hoa Kỳ  và  phóng ngư lôi đánh chìm tại tọa độ . *Spark* kết thúc chuyến tuần tra và quay trở về Fremantle vào ngày 14 tháng 4.

*Spark* sau đó rời Fremantle vào ngày 7 tháng 5 để đi sang vịnh Subic, Philippines, đến nơi vào ngày 25 tháng 5.

#### Chuyến tuần tra thứ năm
*Spark* xuất phát từ vịnh Subic vào ngày 29 tháng 5 cho chuyến tuần tra thứ năm, và đã hoạt động tại khu vực phía Nam biển Đông về phía Đông Bắc Singapore. Nó lầm nhiệm vụ tìm kiếm và giải cứu cho đến khi quay trở lại vịnh Subic vào ngày 27 tháng 6.

Đến ngày 23 tháng 7, chiếc tàu ngầm di chuyển sang vịnh Brunei, đến nơi ba ngày sau đó.

#### Chuyến tuần tra thứ sáu
*Spark* rời vịnh Brunei vào ngày 26 tháng 7 cho chuyến tuần tra thứ sáu, và hoạt động trong biển Đông ngoài khơi Singapore. Nó kéo theo chiếc tàu ngầm bỏ túi *XE-1* để tiến hành Chiến dịch Struggle, kế hoạch đánh chìm tàu tuần dương hạng nặng ''Myōkō'' đang neo đậu trong cảng Singapore. *XE-1* được cho tách ra ngoài khơi Singapore vào ngày 30 tháng 7 nhưng nó không tìm thấy mục tiêu được chỉ định. Thay vào đó nó đặt chất nổ bên dưới tàu tuần dương hạng nặng ''Takao'', vốn là mục tiêu được dành cho tàu ngầm *XE-3*, trước khi rút lui, và gặp lại *Spark* hai ngày sau đó. *Spark* kéo *XE-1* quay trở lại vịnh Brunei vào ngày 5 tháng 8.

Sau khi Nhật Bản chấp nhận đầu hàng. *Spark* rời vịnh Brunei vào ngày 16 tháng 8 để di chuyển sang vịnh Subic, đến nơi vào ngày 19 tháng 8. Nó khởi hành vào ngày hôm sau 20 tháng 8 để quay trở về Anh. Sau hành trình dài ngang qua Trincomalee, kênh đào Suez, Port Said, Alexandria và Gibraltar, nó về đến Portsmouth vào ngày 21 tháng 10.

*Spark* được đưa về thành phần dự bị vào tháng 11, 1945, và cuối cùng bị bán để tháo dỡ vào ngày 28 tháng 10, 1950, và được tháo dỡ tại Faslane.

## Tham khảo
### Chú thích

### Thư mục

* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Liên kết ngoài
*