Đường Hào (nhà nghiên cứu)

**Đường Hào** (chữ Hán: 唐豪; tháng 12 năm 1896 – 1959), tự **Phạm Sinh** (chữ Hán:范生),  hiệu **Đệ Hoa** (chữ Hán:棣華), là một nhà nghiên cứu võ thuật và luật sư người Trung Quốc, quê ở Ngô huyện, Giang Tô (nay là quận Ngô Trung, Tô Châu). 

## Tiểu sử
Do thời thế loạn lạc và gia cảnh nghèo khó, Đường Hào thất học từ thời niên thiếu và phải đến Thượng Hải mưu sinh. Tại đây, ông có cơ hội bái danh sư Lưu Chấn Nam người Sơn Đông tại Hội Thể dục Tinh Võ Thượng Hải để học Đàm Thoái và Lục Hợp quyền, sau đó luyện tập Thái Cực quyền (với Trần Phát Khoa) và các môn võ khác. Ông rất yêu thích nghiên cứu các sử liệu liên quan đến võ thuật. Ông từng làm hiệu trưởng một trường tư thục. Ông cũng là một luật sư, chuyên gia văn sử và là một võ thuật gia.

Năm 1927, ông bị bắt vì bị nghi ngờ tham gia Đảng Cộng sản Trung Quốc, may mắn được Chu Quốc Phúc đứng ra bảo lãnh nên được tại ngoại. Sau đó, ông sang Nhật Bản học chính trị, Judo và Kendo. Khi về nước, ông được tướng Trương Chi Giang mời giữ chức Cục trưởng Cục Biên thẩm của Trung ương Quốc thuật Quán. 

Năm 1928, sau khi Trung ương Quốc thuật Quán Nam Kinh được thành lập, quán trưởng Trương Chi Giang đã mời Đường Hào làm Cục trưởng Cục Biên thẩm đầu tiên, và ông bắt đầu sự nghiệp viết lách của mình.

Tháng 1 năm 1932, ông cùng với Trần Tử Minh, một võ sư Trần gia Thái Cực quyền, về Trần Gia Câu để điều tra lịch sử của môn võ này.

Năm 1936, trong vụ án chính trị *[[Thất quân tử]]* ở Thượng Hải, Cố Lưu Hinh bị bắt giữ, Đường Hào đã làm luật sư cho các bị cáo và thắng kiện, giúp Cố Lưu Hinh và những người khác được trả tự do.

Sau khi Nhật Bản xâm lược Mãn Châu vào năm 1931, Đường Hào bắt đầu tham gia các hoạt động chống Nhật. Ông ủng hộ việc huấn luyện các kỹ thuật chiến đấu bằng quân đao và lưỡi lê, và đã phát triển thiết bị huấn luyện của riêng mình để thực hiện việc này. 

Tháng 1 năm 1937, Đường Hào đến Tô Châu cùng với Cố Lưu Hinh (khi đó 29 tuổi), biểu diễn kỹ thuật đâm chém trước mặt các ông Thẩm Quân Nho, Lý Công Phác, Chương Nãi Khí, Vương Tạo Thì, Sa Thiên Lý để tuyên truyền về giá trị thực chiến của võ thuật trong chiến tranh.

Năm 1937, ông phát hành tác phẩm *"Hành Kiện Trai Tùy Bút"* tại Hội Võ thuật Trung Quốc ở Thượng Hải. Cuốn sách bao gồm 46 bài viết ngắn như "Lệnh cấm người Hán tàng trữ vũ khí và luyện tập võ nghệ dưới hai triều Nguyên-Thanh", "Cố Đình Lâm, tăng binh Thiếu Lâm và bài thơ về chùa Thiếu Lâm", "Cầm Nã thủ", "Tông Dược thuật của các nhà kỹ kích", "Sự ngụy tạo trong hai lời tựa của Ngưu, Lý cho Dịch Cân Tẩy Tủy Kinh", "Triều Tiên võ nghệ tùng thư", v.v. Qua đó, ông đã làm một cuộc "thanh toán" đối với những luận điệu hoang đường, ma quái, thần bí trong võ thuật; đồng thời khảo đính và chỉnh lý lại những tư liệu lịch sử võ nghệ do các đời trước để lại.

Khi sống ở Thượng Hải bị chiếm đóng vào năm 1941, Đường Hào đã đi lẩn trốn để tránh bị bắt giữ bởi chính phủ bù nhìn do Nhật Bản kiểm soát. Sau khi trở về nhà, Đường Hào đổ lỗi cho vợ mình vì đã để bộ sưu tập sách võ thuật của ông bị chuột làm hỏng khi ông đang lẩn trốn, và sau đó bà đã treo cổ tự tử. Đường Hào sau đó bị bắt và tra tấn vì các hoạt động chính trị của mình, nhưng không có bằng chứng về bất kỳ tội danh nào và ông đã được thả.

Năm 1949, sau khi Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa thành lập, ông giữ chức ủy viên Ủy ban Chính pháp Hoa Đông.

Năm 1955, ông được bổ nhiệm làm cố vấn cho Ủy ban Thể dục Thể thao Quốc gia. Ông đã dành phần lớn tài sản của mình cho việc sưu tầm tài liệu lịch sử, khiến cuộc sống của ông thường xuyên rơi vào cảnh túng thiếu. Tất cả các tác phẩm của ông viết trước đó đều không được tái bản cho đến khi ông qua đời. Ngày 20 tháng 01 năm 1959, ông qua đời tại nhà riêng ở Bắc Kinh vì lao lực quá độ.

## Đóng góp học thuật
Ông mạnh mẽ đề xướng việc khoa học hóa võ thuật, bài trừ các bài quyền phổ biến mang tính hình thức, hoa mỹ, và chủ trương phát triển võ thuật thực dụng, giản dị. Mặt khác, ông phê phán những định kiến môn phái trong giới võ thuật và những tư tưởng cũ kỹ, hoang đường, gán ghép yếu tố thần quái. Đường Hào đã nâng cao vị thế của nghiên cứu lịch sử võ thuật Trung Quốc trong giới học thuật, trở thành một nhân vật quan trọng trong việc khảo chứng lịch sử võ thuật Trung Quốc. Ông đã công bố tác phẩm *"Thiếu Lâm Võ Đang Khảo"*, qua đó sử dụng một lượng lớn các bằng chứng thực tế để lập luận rằng võ thuật Thiếu Lâm không phải do Đạt Ma sáng tạo. Các tác phẩm của ông như *"Trung Quốc Võ nghệ Đồ tịch Khảo"* và *"Bổ biên"* của nó, cùng với *"Trung Quốc Dân tộc Thể dục Đồ tịch Khảo"* được công bố sau khi thành lập Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa, đã trở thành nền tảng cho ngành mục lục học và văn hiến học võ thuật.

## Về tác phẩm "Thiếu Lâm Võ Đang Khảo"
Đường Hào làm việc rất nghiêm túc, yêu cầu tư liệu viết lách phải chính xác. Vì vậy, chưa đầy một năm, ông đã buộc phải rời khỏi Cục Biên thẩm của Trung ương Quốc thuật Quán. Nguyên nhân là trong thời gian này, ông đã hoàn thành bản thảo "Thiếu Lâm Võ Đang Khảo". Trong bản thảo, ông đã đặt nghi vấn và thậm chí phủ nhận nguồn gốc và sự kế thừa của phái Thiếu Lâm và phái Võ Đang, điều này đã làm phật lòng một số người trong và ngoài giới võ thuật. Đường Phạm Sinh (Đường Hào) buộc phải rời Nam Kinh.

Trong lời tựa của cuốn *"Thiếu Lâm Võ Đang Khảo"* xuất bản năm 1930, Đường Hào viết: *"Nay một đám võ sĩ chuyên nghiệp, ồn ào tranh cãi hơn thua giữa Thiếu Lâm và Võ Đang, thật là cái thấy quá nhỏ hẹp!... Đọc xong cuốn sách nhỏ này, có lẽ có thể mở rộng tầm mắt ra hơn... đừng ngồi mãi dưới đáy giếng mà kêu trời bé."*

Trong phần chính văn, ông đã kịch liệt phê phán một số nhà xuất bản và các bậc thầy nổi tiếng trong giới võ thuật thời bấy giờ: *"Người nay động một tí là lấy Thiếu Lâm, Võ Đang làm chiêu bài. Ta cho rằng động cơ của họ phần lớn xuất phát từ ý niệm lừa đời dối người, mua danh trục lợi. Người xưa dạy võ, đem đường này lẫn với đường kia, chia một đường làm hai, đó vẫn là cái độc của thói giữ bí mật; người nay thì không phải lẫn lộn mà là để khoe khoang, không cầu chân thực mà chỉ lo đánh bóng tên tuổi, chẳng trách những kẻ tự xưng là thầy dạy Thiếu Lâm, Võ Đang nhiều hơn cả cá diếc qua sông!"* và *"Sau cuối đời Minh, lại có người tôn Trương Tam Phong làm tị tổ của Nội gia, từ đó hình thành nên cái gọi là phái Võ Đang ngày nay!"*

Quán trưởng Trương Chi Giang đã viết lời tựa cho cuốn sách, không những không ca ngợi hai môn phái lớn mà còn ủng hộ luận điểm của Đường Hào. Lời tựa viết: *"Việc Võ Đang, Thiếu Lâm trong lịch sử võ thuật quá khứ đã hình thành hai tông phái lớn là điều ai cũng biết. Và cũng vì thế mà sinh ra nhiều thần thoại hoang đường, gây nên bao cuộc đấu tranh vô nghĩa, cũng là điều ai cũng biết."* *"Những nhà kỹ kích tự xưng là dòng chính Võ Đang, tông pháp Thiếu Lâm cũng chỉ toàn những lời bàn luận dung tục, sai lầm, vô căn cứ."* *"Mong rằng các nhà quốc thuật sau này có thể thấu hiểu sâu sắc lời này, cùng đồng tâm nhất trí, xóa bỏ môn phái, đừng dùng những thần thoại tiên phật để mê hoặc lòng người nữa."*

## Xem thêm

*Thái Cực Quyền
*Võ Đang phái
*Thiếu Lâm tự
*Matsuda Ryūchi

## Chú thích

## Tham khảo
* 
* 
* 
* 

## Liên kết ngoài
* "Lives of Chinese Martial Artists (12): Tang Hao – The First Historian of the Chinese Martial Arts" tại Kung Fu Tea

* 文通武备的武学大家 tại DonewsBlog