Hiệp ước Fontainebleau (1814)

**Hiệp ước Fontainebleau** là một thỏa thuận được hình thành ở lâu đài Fontainebleau, Pháp vào ngày 11 tháng 4 năm 1814, giữa Napoleon I và các đại diện từ Đế quốc Áo, Nga, và Phổ. Hiệp định được ký kết tại Paris vào ngày 11 tháng 4 bởi các đại diện toàn quyền của cả hai bên và được Napoléon phê chuẩn vào ngày 13 tháng 4. Với hiệp ước này, các đồng minh đã chấm dứt quyền cai trị của Napoléon là hoàng đế của Pháp và đưa ông ta lưu vong tới đảo Elba.

## Mở đầu
Trong Chiến tranh Liên minh thứ sáu (1812-1814), liên minh Áo, Phổ, Nga, Thụy Điển, Anh Quốc và một số bang của Đức đánh đuổi Napoleon ra khỏi Đức năm 1813. Năm 1814, trong khi Vương quốc Anh, Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha xâm chiếm nước Pháp vượt qua dãy núi Pyrénées, Nga, Áo và các đồng minh của họ xâm chiếm nước Pháp băng qua sông Rhein và sau Trận chiến Paris, bắt đầu đàm phán với các thành viên của chính phủ Pháp về việc thoái vị của Napoléon Bonaparte.

Vào ngày 31 tháng 3, các cường quốc Liên minh đã đưa ra tuyên bố cho quốc gia Pháp:

Vào ngày 1 tháng 4, hoàng đế Nga Alexander I đích thân nói với thượng viện Pháp những điều tương tự như tuyên bố ngày hôm trước, và như một cử chỉ thiện chí, tuyên bố, sẽ giải phóng ngay lập tức 150.000 tù binh Pháp đã bị Nga bắt giữ từ Cuộc xâm lược của Pháp vào Nga hai năm trước đó (năm 1812). Ngày hôm sau, Thượng viện Pháp đồng ý với các điều khoản của Liên minh và thông qua một nghị quyết phế truất Napoleon. Họ cũng thông qua một nghị định ngày 5 tháng 4, biện minh cho hành động của họ, và kết thúc như sau:

Trong ngày 3 tháng 4 năm 1814, lời tuyên bố đã đến tai Napoleon ở Cung điện Fontainebleau rằng, Thượng viện Pháp đã hạ bệ ông ta. Khi lực lượng Liên minh tuyên bố công khai quan điểm của họ rằng cuộc cãi vã là giữa họ với Napoléon chứ không phải với người Pháp, Napoléon gọi kế hoạch của họ là lừa phỉnh và chịu từ bỏ để nhường ngôi cho con trai mình, với Hoàng hậu Maria Ludovica làm người nhiếp chính.

Ba đại diện toàn quyền mang điều kiện thoái vị này tới các đại diện liên minh:

Trong khi những đại diện toàn quyền đang đi đến để truyền tải thông điệp của họ, Napoleon nghe rằng Auguste Marmont đã đặt quân đội của ông vào một vị trí tuyệt vọng và sự đầu hàng của họ là không thể tránh khỏi. Các đại diện Liên minh không muốn thỏa hiệp và bác bỏ đề nghị của Napoléon:

Với sự bác bỏ việc thoái vị có điều kiện của mình, và không có lựa chọn quân sự nào còn lại cho ông, Napoleon cúi đầu trước điều không tránh khỏi:

Trong vài ngày tới khi quyền lực ông ở Pháp chấm dứt, hiệp ước chính thức được đàm phán và ký bởi các đại diện toàn quyền ở Paris vào ngày 11 tháng 4, và được phê chuẩn bởi Napoleon vào ngày 13 tháng 4.

## Điều khoản

Thoả thuận này có tổng cộng 21 điều. Dựa trên các điều khoản quan trọng nhất của hiệp định, Napoléon đã bị tước mất quyền lực của mình như là cai trị của Đế chế Pháp, nhưng cả Napoléon và Maria Ludovica của Áo đều được phép giữ riêng từng người chức tước hoàng đế và hoàng hậu. Hơn nữa, tất cả những người kế nhiệm Napoleon và các thành viên trong gia đình đều bị cấm nắm giữ quyền lực ở Pháp.

Hiệp ước cũng đã thiết lập đảo Elba như là một lãnh địa riêng biệt được trị vì bởi Napoleon. Chủ quyền và cờ của Elba đã được công nhận bởi các quyền lực nước ngoài trong hiệp định, nhưng chỉ có Pháp mới được phép thuần hóa hòn đảo này.

Trong một nguyên lý của hiệp định, Công tước Parma, Công tước Placentia, và Công tước Guastalla được nhượng cho Hoàng hậu Maria Ludovica. Hơn nữa, con cháu trực tiếp của Hoàng hậu Maria Ludovica được biết đến như là Công tử xứ Parma, Placentia, và Guastalla. Trong các phần khác của hiệp ước, thu nhập hàng năm của Hoàng hậu Josephine giảm xuống còn 1.000.000 franc và Napoleon phải giao lại tất cả các tài sản của mình ở Pháp cho vương miện Pháp, và nộp tất cả các đồ trang sức vương miện cho Pháp. Ông được phép mang theo 400 người đàn ông để làm vệ sĩ cá nhân cho mình.

Những ngưới ký kết là Caulaincourt, Công tước xứ Vicenza, Marshal MacDonald, Công tước Tarentum, Marshal Ney, Công tước Elchingen, Hoàng tử Metternich, Nesselrode và Baron Hardenberg.

## Vị trí của Anh

Vị trí của Anh là nước Pháp đang trong tình trạng nổi loạn và Napoléon Bonaparte là một kẻ cướp ngôi. Lord Castlereagh giải thích rằng ông sẽ không ký thay mặt cho vương quốc Anh vì làm như vậy sẽ nhận ra tính hợp pháp của Napoléon như là hoàng đế của Pháp và rằng để ông lưu vong đến một hòn đảo mà ông có chủ quyền, mà chỉ là một khoảng cách ngắn từ Pháp và Ý, cả hai đều có các phe cánh Jacobin mạnh, có thể dễ dàng dẫn tới xung đột thêm.

## Vụ trộm
Vào năm 2005, hai người Mỹ, cựu giáo sư sử học John William Rooney (74 tuổi) và Marshall Lawrence Pierce (44 tuổi), bị tòa án Pháp buộc tội đánh cắp một bản sao của Hiệp ước Fontainebleau từ Cơ quan Lưu trữ Quốc gia Pháp giữa năm 1974 và năm 1988. Việc trộm cắp được tiết lộ vào năm 1996 khi một người quản lý của Cục lưu trữ Quốc gia Pháp phát hiện ra rằng Pierce đã đưa tài liệu này ra để bán tại Sotheby's. Rooney và Pierce đã nhận tội tại Hoa Kỳ và bị phạt tiền (tiền phạt 1.000 đô la cho Rooney và 10.000 đô la cho Pierce). Tuy nhiên, họ không bị dẫn độ về Pháp để ra tòa ở đó. Bản sao của hiệp ước, cùng với một số tài liệu khác (bao gồm cả thư của vua Louis XVIII của Pháp) đã được Rooney và Pierce thu thập từ Văn khố Quốc gia của Pháp đã được Hoa Kỳ trả lại vào năm 2002.

## Tham khảo