open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Callionymus maculatus

***Callionymus maculatus***, tên thông thường là **cá đàn lia đốm**, là một loài cá biển thuộc chi *[[Callionymus]]* trong họ Cá đàn lia. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1810.

## Phân bố và môi trường sống
*C. maculatus* có phạm vi phân bố rộng rãi ở Đông Bắc Đại Tây Dương. *C. maculatus* xuất hiện từ Iceland và Tây Na Uy, trải rộng về phía nam, dọc theo vùng bờ biển các nước Tây Âu đến Sénégal ở Tây Phi. *C. maculatus* cũng đã được ghi nhận khắp Địa Trung Hải, bao gồm cả biển Adriatic và biển Aegea nhưng không có mặt ở Biển Đen. *C. maculatus* sống trên đáy cát, được tìm thấy ở độ sâu khoảng từ 22 đến 630 m.

## Mô tả
Chiều dài tối đa được ghi nhận ở *C. maculatus* là khoảng 16,5&nbsp;cm. *C. maculatus* là loài dị hình giới tính: vây lưng thứ nhất và thứ hai của cá đực vươn cao hơn so với cá cái, và màu sắc trên cơ thể cũng có đôi chút khác biệt. Cơ thể của chúng có màu vàng cát đến màu nâu. Lưng có các đốm và chấm màu trắng. Hai bên thân có 2 hàng đốm đen. Cả hai vây lưng của cá đực có những hàng đốm đen trên màng vây; cá cái không có điểm này.

Cá đàn lia đốm là một loài cá sống đáy trên nền cát. Giống như các loài khác thuộc họ Callionymidae, loài cá này sinh sản theo cặp và có trứng, ấu trùng và hậu ấu trùng sống gần mặt biển khơi. Trong một nghiên cứu được thực hiện ở Scotland, mùa sinh sản của *C. maculatus* là từ tháng 4 đến tháng 9. Cá cái trưởng thành nhanh hơn cá đực và là cá đẻ theo loạt. Cá đực thuần thục sinh dục ở những độ tuổi khác nhau. Các tia của vây lưng, vây hậu môn và vây đuôi phát triển với tốc độ bằng nhau ở cá cái nhưng phát triển với tốc độ khác nhau ở cá đực sau khi đạt được sự thuần thục. Thức ăn của *C. maculatus* là các loài động vật không xương sống ở sát đáy, chủ yếu là giun, ốc biển và động vật giáp xác. Cụ thể, loài này ăn chủ yếu là giun nhiều tơ (Polychaeta) và giáp xác chân hai loại (Amphipoda), nhưng thân mềm hai mảnh vỏ (Bivalvia), tôm và sao biển đuôi rắn (Ophiuroidea) cũng là thành phần thường xuyên trong khẩu phần ăn của nó. Các cá thể nhỏ hơn ăn nhiều giáp xác chân hai loại và ít ăn giun nhiều tơ hơn các cá thể lớn hơn.

Số gai ở vây lưng: 4; Số tia vây mềm ở vây lưng: 9; Số gai ở vây hậu môn: 0; Số tia vây mềm ở vây hậu môn: 9; Số tia vây mềm ở vây ngực: 17 - 22; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây mềm ở vây bụng: 5.

## Chú thích
Callionymus pusillus

***Callionymus pusillus***, tên thông thường là **cá đàn lia vây buồm**, là một loài cá biển thuộc chi *[[Callionymus]]* trong họ Cá đàn lia. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1809.

## Phân bố và môi trường sống
*C. pusillus* có phạm vi phân bố rộng rãi ở Đông Bắc Đại Tây Dương. *C. pusillus* xuất hiện ở ngoài khơi bờ biển Bồ Đào Nha và Tây Ban Nha. *C. pusillus* chủ yếu được ghi nhận ở lưu vực phía bắc Địa Trung Hải (chưa được ghi nhận ở hầu hết các vùng biển phía nam), bao gồm cả biển Adriatic và biển Aegea, cũng như tại Liban và Israel, trải rộng về phía đông đến khắp Biển Đen. *C. pusillus* sống trên đáy cát, được tìm thấy ở độ sâu khoảng 100 m trở lại (nhưng thường được quan sát ở độ sâu rất nông, từ 1 đến 5 m).

## Mô tả
Chiều dài tối đa được ghi nhận ở *C. pusillus* là khoảng 15&nbsp;cm. *C. pusillus* là loài dị hình giới tính: vây lưng thứ nhất và thứ hai của cá đực vươn cao hơn so với cá cái, và màu sắc trên cơ thể cũng có đôi chút khác biệt. Cơ thể của chúng có màu vàng cát với nhiều chấm màu đen và trắng. Hai bên thân của cá đực có các vệt đốm màu xanh lam sáng. Vây hậu môn của cá đực có dải viền màu đen.

Thức ăn của *C. pusillus* là các loài động vật không xương sống ở sát đáy, chủ yếu là giun biển và động vật giáp xác.

Số gai ở vây lưng: 4; Số tia vây mềm ở vây lưng: 5 - 7; Số gai ở vây hậu môn: 0; Số tia vây mềm ở vây hậu môn: 8 - 9; Số tia vây mềm ở vây ngực: 18 - 20; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây mềm ở vây bụng: 5.

## Chú thích
Callionymus reticulatus

***Callionymus reticulatus***, tên thông thường là **cá đàn lia lưới**, là một loài cá biển thuộc chi *[[Callionymus]]* trong họ Cá đàn lia. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1837.

## Phân bố và môi trường sống
*C. reticulatus* có phạm vi phân bố rộng rãi ở Đông Bắc Đại Tây Dương. *C. reticulatus* xuất hiện từ Tây Na Uy, trải rộng về phía nam, dọc theo vùng bờ biển các nước Tây Âu đến Bồ Đào Nha, bao gồm Azores ở ngoài khơi. Mặc dù được ghi nhận ở bờ biển phía tây Ireland, *C. reticulatus* không được tìm thấy trong các cuộc khảo sát tại lưu vực ngầm Rockall. Ở Địa Trung Hải, *C. reticulatus* được biết đến từ bờ biển Nam Tây Ban Nha (ít nhất là đến Málaga), nhưng có thể trải rộng hơn ở lưu vực phía tây của Địa Trung Hải. *C. reticulatus* sống trên đáy cát, được tìm thấy ở độ sâu khoảng 110 m trở lại (nhưng chúng tập trung chủ yếu ở vùng nước gần bờ, gần các cửa sông).

## Mô tả
Chiều dài tối đa được ghi nhận ở *C. reticulatus* là khoảng 18,5&nbsp;cm. *C. reticulatus* là loài dị hình giới tính: vây lưng thứ nhất và thứ hai của cá đực vươn cao hơn so với cá cái, và màu sắc trên cơ thể cũng có đôi chút khác biệt. Cơ thể của chúng có màu nâu với nhiều đốm màu trắng khắp thân. Lưng có các mảng đốm màu nâu. Vây lưng thứ hai của 2 giới có các hàng sọc xiên màu nâu sậm. Vây hậu môn của cá đực có dải viền màu đen; cá cái không có dải này.

Thức ăn của *C. reticulatus* là các loài động vật không xương sống ở sát đáy.

Số gai ở vây lưng: 4; Số tia vây mềm ở vây lưng: 9 - 10; Số gai ở vây hậu môn: 0; Số tia vây mềm ở vây hậu môn: 9 - 10; Số tia vây mềm ở vây ngực: 18 - 20; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây mềm ở vây bụng: 5.

## Chú thích
Bóng bida

**Bóng bida** là một loại bóng nhỏ, cứng, được dùng trong các môn thể thao dùng gậy, như carom billiards, pool và snooker. Kiểu dáng, kích thước, màu sắc, số và hoa văn của bóng khác biệt tùy thuộc vào từng môn. Các đặc tính cụ thể khác của bóng như độ cứng, hệ số ma sát và độ đàn hồi rất quan trọng đối với sự chính xác trong môn thể thao.

## Lịch sử

Những quả bóng thuở sơ khai được làm bằng nhiều chất liệu khác nhau, bao gồm cả gỗ và đất sét (đất sét còn được sử dụng cho đến thế kỷ 20). Mặc dù những quả bóng xương bò với giá cả phải chăng được sử dụng phổ biến ở châu Âu, ngà voi là chất liệu được ưa chuộng muộn nhất từ năm 1627 cho đến đầu thế kỷ 20; tài liệu sớm nhất nhắc đến bóng bi da bằng ngà voi từ năm 1588 trong kho của Công tước xứ Norfolk. Những quả bóng được tô màu và đánh số xuất hiện vào khoảng đầu thập niên 1770. Vào giữa thế kỷ 19, những con voi bị giết thịt để lấy ngà với tốc độ đáng báo động, chỉ để đáp ứng nhu cầu về bóng bi da cao cấp. Một cái ngà voi chỉ có thể làm ra không quá tám quả bóng. Ngành công nghiệp sản xuất bóng bi da nhận ra rằng nguồn voi (nguồn chính để có ngà) đang bị đe dọa đến tuyệt chủng và để có được ngà cũng nguy hiểm. Các nhà phát minh đứng trước thử thách tìm ra được vật liệu thay thế có thể sản xuất được, với phần thưởng do một nhà cung cấp ở New York là Phelan và Collender đặt ra là 10 000 đô la Mỹ. (Tương đương $ năm .)

## Tham khảo
Lý Hoành Nghị

**Lý Hoành Nghị** (, sinh ngày 26 tháng 6 năm 1998) là một nam ca sĩ, diễn viên người Trung Quốc.

## Tiểu sử
Lý Hoành Nghị tốt nghiệp Học viện Âm nhạc đương đại Bắc Kinh.

Bởi bố mẹ đều đi làm xa nên cậu sống tự lập từ nhỏ. Năm 2013, Lý Hoành Nghị tham gia thi tuyển ở đợt tuyển 798SM Bắc Kinh, là người đầu tiên trong đợt thi tuyển đó được SM Entertainment chọn và trở thành thực tập sinh của công ty giải trí hàng đầu của Hàn Quốc này. Tuy nhiên, vì một số lý do, cậu đã chọn từ bỏ việc tiếp tục tập luyện, trở về quê hương.

## Sự nghiệp
Tháng 7/2014, Lý Hoành Nghị xuất hiện trong chương trình truyền hình thực tế "X-Change" của đài Hồ Nam. Thu hút sự chú ý bởi ngoại hình điển trai, thiếu niên 16 tuổi với mái tóc dài lãng tử và chiều cao ấn tượng 1m86. Sau đó, gia nhập làng giải trí, hoạt động ở mảng âm nhạc và tham gia diễn xuất một vài vai nhỏ trong bộ phim sitcom *Sister Knows*, *Intouchable* (Nam thần chấp sự đoàn).

Tháng 4/2016, Lý Hoành Nghị xuất hiện lần đầu trên màn ảnh rộng qua bộ phim lãng mạn dành cho giới trẻ *Thanh xuân của ai không mơ hồ* Bộ phim kinh phí thấp nhưng tạo ra một hit phòng vé và tăng độ nhận diện công chúng cho Lý Hoành Nghị.

Năm 2017, bộ web-drama tình cảm học đường *Thiếu gia ác ma đừng hôn tôi (Phần 1,2)* phát sóng và tạo một cú hit tăng độ phổ biến cho Lý Hoành Nghị. 

Năm 2019, Lý Hoành Nghị ghi dấu ấn với vai chính cổ trang đầu tiên trong web-drama tình cảm *Thiên Lôi Nhất Bộ chi Xuân Hoa Thu Nguyệt*.

Cuối năm 2022, bộ phim về nhiệt huyết thiếu niên, chuyển thể từ tiểu thuyết cùng tên *Thiếu Niên Ca Hành*, do Lý Hoành Nghị thủ vai chính Tiêu Sắt, tiếp tục nhận được sự yêu mến từ khán giả.

## Danh sách phim

### Phim điện ảnh

### Phim truyền hình/ Phim chiếu mạng

## Giải thưởng

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

*
Chu Khuê

**Chu Khuê** (chữ Hán: 朱珪, 1731 - 1806), tự **Thạch Quân** (石君), quan lại nhà Thanh dưới thời Càn Long và Gia Khánh.

## Tiểu sử
Chu Khuê là con trai của Chu Văn Bính, người huyện Đại Hưng, Bắc Kinh. Ông là nhà chính trị gia, học giả, Đại học sĩ dưới thời Càn Long và Gia Khánh. Ông là một trong các đại thần trong triều đình nhà Thanh dưới thời Càn Long như A Quế, Kỷ Hiểu Lam, Lưu Dung chống lại bè đảng Hòa Thân, Hòa Lâm, Phúc Khang An, Phúc Trường An.

## Quan Lộ

### Thời Càn Long
Năm Càn Long thứ 13 (1748), ông đỗ tiến sĩ năm 18 tuổi, ban đầu đảm nhậm Thứ cát sĩ, sau trở thành Biên tu, dần thăng tới Thị độc Học sĩ. Năm thứ 25 (1760), ông đảm nhận Phúc Kiến lương dịch đạo, sau đó được cất nhắc làm Án sát sử. Năm thứ 32 (1767), được bổ nhiệm làm Hồ Bắc Án sát sử, sau đó đến Sơn Tây đảm nhậm Bố chính sứ và thay quyền Tuần phủ. Năm thứ 40 (1775), ông được triệu về kinh làm việc bên cạnh Hoàng đế, nhậm Thị giảng Học sĩ, tiến vào Thượng thư phòng, đảm nhận thầy dạy học cho Hoàng thập ngũ tử Vĩnh Diễm. Năm thứ 51 (1786), nhậm Lễ bộ Thị lang, sau điều sang Binh bộ. Năm thứ 55 (1790), nhậm chức Tuần phủ An Huy. Năm thứ 59 (1794), ông được điều làm Tuần phủ Quảng Đông, sau đó nhậm chức Tổng đốc Lưỡng Quảng. 1 năm sau nhậm Tả đô Ngự sử, Binh bộ Thượng thư, nhưng giữ chức Tuần phủ Quảng Đông.

### Thời Gia Khánh
Năm Gia Khánh nguyên niên (1796), ông đảm nhận Tổng đốc Lưỡng Quảng, kiêm Tuần phủ Quảng Đông. Năm thứ 2 (1797), ông điều làm Binh bộ Thượng thư, sau đó điều làm Lại bộ và Hộ bộ Thượng thư, nhưng vẫn nhậm chức Tuần phủ. Năm thứ 4 (1799), Thái thượng hoàng Càn Long băng, Gia Khánh triệu Chu Khuê về kinh, trực Nam thư phòng, quản Hộ bộ tam khố, gia hàm Thái tử Thiếu bảo, ban thưởng phủ đệ bên ngoài Tây Hoa môn. Không lâu nhậm làm Thượng thư phòng Tổng sư phó, điều Hộ bộ Thượng thư. Năm thứ 5 (1800), ông kiêm Lại bộ Thượng thư, về sau bị tước chức vị. Năm thứ 7 (1802), nhậm Hiệp bạn Đại học sĩ, khôi phục hàm Thái tử Thiếu bảo. Không lâu sau kiêm nhậm Hàn lâm viện Chưởng viện Học sĩ, phong Thái tử Thiếu phó. Năm thứ 10 (1805), ông được phong làm Nhân các Đại học sĩ, quản lí Công bộ. Chu Khuê ở tuổi 76 thì xin cáo lão hồi hương. Năm thứ 11 (1806), tháng 12 ông lâm bệnh qua đời. Được truy phong làm Thái phó, đưa vào thờ phụng trong Hiền Lương từ, thuỵ **Văn Chính**.

## Tham khảo

* Thanh sử cảo, Quyển 340, Liệt truyện 127 - Chu Khuê truyện
* Thanh sử cảo, Quyển 15, Bản kỉ 15
* Thanh sử cảo, Quyển 16, Bản kỉ 16
* Thanh đại chức quan niên biểu - Tiễn Thực Phủ
COCO (Nhóm nhạc)

**COCO** (Hangul:) là nhóm nhạc Hàn Quốc thuộc quyền quản lý của Fancy Factory (Choomseory Dance Academy & Company). Nhóm xuất hiện lần đầu tiên với 7 thành viên vào ngày 28 tháng 1 năm 2019 với ca khúc **Talk Talk** và mini album đầu tay cùng tên. Các thành viên gồm: Jihyun, Sumin (Trưởng nhóm), Seoha, Minseo, Suhyeon, Hyojeong, Youngchae.

"Sau một thời gian đào tạo, các cô gái nhỏ này đã phát triển và hoàn thiện cả về giọng hát và vũ đạo" – Đại diện của công ty tự tin tiết lộ. Nhóm trực thuộc nhóm nhảy Mademoiselle và có tên fan là "Ribbion"- có nghĩa là sự ngộ nghĩnh đáng yêu đúng theo hướng mà COCO đang làm theo.

## Ra mắt
Ngày 24 tháng 1 năm 2019, Fancy Factory tung 1 đoạn teaser thông báo sẽ cho ra mắt 1 nhóm nhạc nữ nhí với ca khúc Talk Talk. Ngày 28 tháng 1, COCO chính thức debut trong sự ngỡ ngàng của khán giả vì độ tuổi của nhóm.

Nhóm mang tên COCO hay còn viết CoCo mang đậm phong cách trẻ trung và năng động của nhóm đúng với độ tuổi của mình. Các thành viên trong nhóm đều có cá tính và tài năng riêng. Em út Youngchae đã xuất sắc khi cover lại ca khúc **The Fire Woman** của Alicia Keys được đăng lên YouTube ngày 8 tháng 2 năm 2019 và nhận được nhiều lời khen cho cô bé nhỏ tuổi tài năng này.

Nhóm thuộc nhóm nhảy Mademoiselle và nhóm thường cover lại các ca khúc nổi tiếng của các đàn anh đàn chị như: Blackpink, Itzy, Twice, (G)I-DLE,...

## Sự nghiệp

COCO sau khi ra mắt MV Talk Talk và trình diễn ca khúc lần đầu tiên tại 1 showcase nhỏ, ngay sau đó nhóm tung 1 video dance practice thể hiện vũ đạo nhí nhảnh của nhóm.

Ngày 10 tháng 7 năm 2019, COCO được lần đầu tiên tham gia sự kiện **'The 8th Anniversary of the Babirun**' tại Trung Quốc

Ngày 1 tháng 11 nhóm cho ra mắt sản phẩm âm nhạc "Perfume" dưới dạng 1 performance video

Đầu năm 2020 nhóm công bố đội hình thế hệ 2 gồm các thành viên: Lee Jihyun, Shin Yejin, Choi Minjeong, Ju Hyorin, Ryu Youngchae, Nam Gayoon và Nam Dayoon. Họ đã cho ra mắt MV thứ hai "Be Quiet". Sau khi ra mắt MV này, các thành viên Yejin, Hyorin, Gayoon và Dayoon rời nhóm. Cùng với sự trở lại của thành viên Minseo, hai thành viên tiếp theo gia nhập nhóm là Choi Youngseo và Hyun Jinseo

## Tranh cãi
Nhóm ra mắt với độ tuổi từ 12 đến 15 tức là sinh năm 2005 đến 2008. Fan cho rằng độ tuổi của nhóm còn quá nhỏ để tiếp xúc với nền giải trí Hàn Quốc nên ca khúc không được công ty quảng bá quá nhiều.

## Thành viên

## Video âm nhạc

## Tham khảo
Șieu

**Șieu** có thể là:

* Șieu, Bistrița-Năsăud, xã ở Bistrița-Năsăud
* Șieu, Maramureș, xã ở Maramureș
* Șieu-Măgheruș, xã ở Bistrița-Năsăud
* Șieu-Odorhei, xã ở Bistrița-Năsăud và làng Cristur-Șieu thuộc xã này
* Șieu-Sfântu, làng ở Șintereag, Bistrița-Năsăud
* Șieu (sông), ở Bistrița-Năsăud, Romania
Bệnh úa vàng

Trong thực vật học, **bệnh úa vàng** (tiếng Anh: **chlorosis**) là tình trạng lá cây sản xuất không đủ chất diệp lục. Bởi vì chất diệp lục có vai trò tạo màu xanh của lá cây, lá bị úa vàng có màu nhạt, vàng hoặc trắng vàng. Cây bị ảnh hưởng có rất ít hoặc không có khả năng sản xuất carbohydrate thông qua quá trình quang hợp và có thể chết trừ khi nguyên nhân gây ra tình trạng thiếu chất diệp lục của nó được điều trị, và nguyên nhân này có thể gây ra những bệnh trên cây gọi là **bệnh gỉ sắt**, mặc dù một số cây bị úa vàng, chẳng hạn như biến dị bạch tạng *ppi2* của *[[Arabidopsis thaliana]]*, vẫn có thể ổn nếu được bổ sung đường sucrose.

Từ *chlorosis* có nguồn gốc từ tiếng Hy Lạp *khloros* nghĩa là "vàng lục", hay "xanh nhạt".

Trong nghề trồng nho, triệu chứng phổ biến nhất của thiếu dưỡng chất ở nho làm rượu là lá chuyển vàng do bệnh úa vàng và theo đó là mất diệp lục tố. Nó thường thấy ở các đất trồng nho chứa nhiều đá vôi chẳng hạn như các vùng làm loại rượu vang Barolo của Ý ở Piedmont, vùng làm rượu vang Rioja ở Tây Ban Nha và các vùng sản xuất Champagne và rượu vang Burgundy ở Pháp. Trong những loại đất trồng nho này thường phải bổ sung thêm sắt cho đủ vì sắt là chất cần thiết để tạo diệp lục.

## Nguyên nhân

Nguyên nhân gây bệnh úa vàng là do lá thiếu những dưỡng chất để tổng hợp diệp lục mà chúng cần. Nó có thể bao gồm nhiều yếu tố:
* Thiếu khoáng chất trong đất, chẳng hạn như sắt, magnesi hoặc kẽm.
* Thiếu nitơ và/hoặc protein.
* pH đất làm cho rễ không hấp thụ được các khoáng chất.
* Thoát nước kém (rễ bị úng nước).
* Rễ bị hỏng và/hoặc bị nén.
* Thuốc trừ sâu và đặc biệt là thuốc trừ cỏ có thể gây ra bệnh úa vàng, tác động đến cỏ dại và đôi khi cả cây trồng.
* Nhiễm lưu huỳnh dioxide.
* Thương tổn do ô nhiễm ozon ở cây nhạy cảm.
* Sự xuất hiện của vi khuẩn gây bệnh, chẳng hạn như *[[Pseudomonas syringae pv. tagetis]]* có thể gây úa vàng toàn bộ họ Cúc.
* Nhiễm nấm, chẳng hạn như bakanae.
Tuy nhiên, tình trạng cụ thể có sự khác biệt giữa các loại cây. Ví dụ, đỗ quyên phát triển tốt nhất trong đất chua và lúa không bị hại trong đất ngập nước.

## Phương pháp điều trị
Sự thiếu hụt chất dinh dưỡng cụ thể (thường bị làm nặng thêm bởi độ pH của đất cao hơn), do đó có thể được điều chỉnh bằng cách bổ sung sắt, dưới dạng chelate hoặc sunfat, magnesi hoặc nitơ trong thông qua các kết hợp khác nhau.

## Xem thêm

* Bệnh học thực vật

## Tham khảo
Protogrammus

***Protogrammus*** là một chi cá biển thuộc họ Cá đàn lia. Những loài trong chi này đều có phạm vi phân bố ở Đại Tây Dương. *P. sousai* ban đầu nằm trong chi *[[Callionymus]]*, nhưng sau đó đã được Fricke mô tả lại vào năm 1985, và ông đã xếp loài này vào một chi mới, là *Protogrammus*.

## Các loài
Có 3 loài được ghi nhận trong chi này:
* *[[Protogrammus alboranensis]]* Farias, Ordines, García-Ruiz & Fricke, 2016
* *[[Protogrammus antipodus]]* Fricke, 2006
* *[[Protogrammus sousai]]* (Maul, 1972)

## Chú thích
Bão Dorian (định hướng)

**Bão Dorian** từng được sử dụng cho hai cơn bão ở Đại Tây Dương:

* Bão Dorian (2013), cơn bão nhiệt đới mạnh thoái hóa thành một cơn sóng nhiệt đới giữa đại dương; nó tạo thành một áp thấp nhiệt đới một lần nữa gần Bahamas, nhưng đã tan biến ngay sau đó.
* Bão Dorian (2019), cơn bão cấp 5 đổ vào bờ biển Bahamas, ảnh hưởng tới Đông Nam Hoa Kỳ và bờ biển Canada
Dactylopus

***Dactylopus*** là một chi cá biển thuộc họ Cá đàn lia. Các loài trong chi này được tìm thấy ở Tây Thái Bình Dương.

## Các loài
Có 2 loài được ghi nhận trong chi này:

* *[[Dactylopus dactylopus]]* (Valenciennes, 1837) (Cá đàn lia đen)
* *[[Dactylopus kuiteri]]* (Fricke, 1992)

## Chú thích

* 
*
Đa Nhĩ Bác

**Đa Nhĩ Bác** (; 20 tháng 2 năm 1643 – 7 tháng 2 năm 1673) là một hoàng thân của nhà Thanh trong lịch sử Trung Quốc, người thừa kế 1 trong 12 tước vị Thiết mạo tử vương.

## Cuộc đời
Đa Nhĩ Bác sinh vào giờ Hợi, ngày 2 tháng 1 (âm lịch) năm Sùng Đức thứ 8 (1643), trong gia tộc Ái Tân Giác La. Ông là con trai thứ năm của Dự Thông Thân vương Đa Đạc, quá kế trở thành con thừa tự của Duệ Trung Thân vương Đa Nhĩ Cổn. Mẹ ông là Kế Phúc tấn Bác Nhĩ Tế Cát Đặc Đạt Triết, con gái của Thai Cát *Sách Nạp Mục* (索诺穆) và Hoà Thạc Phúc phi – sinh mẫu của Hiếu Đoan Văn Hoàng hậu.

Năm Thuận Trị thứ 7 (1650), Nhiếp chính vương Đa Nhĩ Cổn mất. Ông được thừa tập tước vị Duệ Thân vương, bổng lộc gấp 3 lần Thân vương thông thường, được phép lưu lại 80 hộ vệ. Lại bởi vì ông thân cận với Tô Khắc Tát Cáp, Chiêm Đại mà trở thành Nghị chính Đại thần.

Năm thứ 8 (1651), Thuận Trị Đế liệt tội danh cho Đa Nhĩ Cổn gồm âm mưu soán ngôi, độc đoán chuyên quyền, hãm hại và sát hại Hào Cách cùng con cái, nạp Phúc tấn của Hào Cách làm thiếp, hạ chiếu lột bỏ mọi tước vị của Đa Nhĩ Cổn, thu hồi tư cách Cung hưởng Thái Miếu, cũng bỏ đi thuỵ hào cùng tư cách phối hưởng Thái Miếu của Hiếu Liệt Vũ Hoàng hậu, tước đi tư cách Tông thất của Đa Nhĩ Cổn, tịch thu mọi tài sản. Ông cũng bị cách tước, cưỡng chế quy tông. Năm thứ 14 (1657), ông được phong làm Đa La Bối lặc.

Năm Khang Hi thứ 11 (1673), ngày 21 tháng 12 (âm lịch), ông qua đời, thọ 30 tuổi.

Năm Càn Long thứ 43 (1778), Càn Long Đế lấy lý do Đa Nhĩ Cổn bị người bêu xấu, lại có công khai quốc, quyết định xóa bỏ mọi tố cáo và phục nguyên tước **Hòa Thạc Duệ Thân vương**, truy phong thuỵ hào "**Trung**" (忠), phối hưởng Thái Miếu. Tước vị Duệ Thân vương được thế tập võng thế. Càn Long Đế hạ chiếu, Đa Nhĩ Bác vẫn là con thừa tự của Đa Nhĩ Cổn, tước vị do hậu duệ của ông là Thuần Dĩnh thừa tập.

## Gia quyến

### Thê thiếp

* Đích Phúc tấn: Y Nhĩ Căn Giác La thị (伊爾根覺羅氏), con gái *Pháp Khách* (法喀).
* Thứ Phúc tấn:
** Mã thị (馬氏), con gái *Mã Lạt* (马喇).
** Lưu thị (劉氏), con gái *Lưu Bá Lỗ* (刘伯鲁).
** Vương thị (王氏), con gái *Triệt Cách* (辙格).

### Con trai

# Ngạc Nhĩ Bác (鄂爾博, 1654 – 1665), mẹ là Thứ Phúc tấn Mã thị. Chết yểu.
# Tô Nhĩ Phát (蘇爾發, 1664 – 1701), mẹ là Thứ Phúc tấn Lưu thị. Được phong làm Bối tử, sau bị giáng làm Trấn quốc công. Năm 1778 được truy phong làm Duệ Thân vương. Có mười hai con trai.
# Tô Nhĩ Đạt (蘇爾達, 1666 – 1667), mẹ là Thứ Phúc tấn Vương thị. Chết yểu.

## Chú thích

## Tham khảo

*Thanh sử cảo, Quyển 218. Liệt truyện ngũ, Chư vương tứ.
*Thanh sử cảo, Quyển 162, Biểu nhị, Hoàng tử thế biểu nhị.
*Ái Tân Giác La Tông phổ
Bách khoa Toàn thư Quân sự Việt Nam

***Bách khoa Toàn thư Quân sự Việt Nam*** là bộ sách tra cứu cung cấp một cách hệ thống, toàn diện các tri thức về khoa học quân sự Việt Nam và thế giới qua các thời đại cũng như các ngành khoa học liên quan, bao gồm các kiến thức về xây dựng lực lượng vũ trang, lịch sử chiến tranh và nghệ thuật quân sự, vũ khí, trang bị kỹ thuật quân sự, hậu cần quân sự. Bộ Bách khoa Toàn thư Quân sự Việt Nam do Ban Chỉ đạo biên soạn Bách khoa toàn thư quân sự Việt Nam, Bộ Quốc phòng chỉ đạo biên soạn, Nhà xuất bản Quân đội nhân dân Việt Nam xuất bản.

## Ban Chỉ đạo biên soạn

Xuất phát từ yêu cầu xây dựng quân đội chính quy, hiện đại và sự phát triển của khoa học quân sự, hệ thống khái niệm quân sự ngày càng đa dạng, cần được chuẩn hóa và thống nhất. Bách khoa Toàn thư Quân sự Việt Nam  được triển khai từ nền tảng của các dự án như Từ điển Anh–Việt quân sự, Từ điển địa danh lịch sử quân sự và Từ điển thuật ngữ quân sự , Từ điển Bách khoa Quân sự Việt Nam.

Bộ Bách khoa Toàn thư Quân sự Việt Nam gồm 6 quyển, được triển khai đồng bộ các công đoạn biên soạn từ năm 2007. Tính đến hết năm 2016, đã tổ chức biên soạn được 4.515 mục từ; biên tập khoa học 4.400 mục từ; biên tập kỹ thuật từ điển 3.480 mục từ; minh họa được 2.800 bản đồ, sơ đồ, ảnh. Từ quyển một đến quyển 5 có tổng số hơn 5.000 mục từ và 3.500 minh họa (ảnh, bản đồ, sơ đồ, hình vẽ…), mỗi quyển có độ dày 850-1.200 trang.

Năm 2014,  Ban Chỉ đạo biên soạn Bách khoa toàn thư quân sự Việt Nam thuộc Bộ Quốc phòng đã tổ chức Hội nghị đánh giá kết quả biên soạn, chuẩn bị cho xuất bản tập Lịch sử quân sự. Quyển 1 về Lịch sử quân sự được in ấn và xuất bẩn vào năm 2015. 

Đối với quyển 2 về Địa lý quân sự cũng đã được biên soạn chặt chẽ, khoa học, từ việc biên soạn kênh chữ, kênh hình và ấn phẩm xuất bản với 561 mục từ xuất bản vào đầu năm 2017.

Ngày 15/10/2021, Ban Chỉ đạo Biên soạn Từ điển quân sự và Bách khoa toàn thư Quân sự Việt Nam đã tổ chức hội nghị thông qua kết quả biên soạn quyển Kĩ thuật – Hậu cần Quân sự thuộc Bộ Bách khoa toàn thư Quân sự Việt Nam.  Năm 2022, đã in ấn, xuất bản quyển 3 về Kỹ thuật - Hậu cần quân sự.
Hiện quyển 4, Nghệ thuật quân sự đã được nghiệm thu mục từ bởi Hội đồng khoa học tại Viện lịch sử Quân sự, Bộ tổng Tham mưu.

## Các quyển

* Quyển 1. Lịch sử Quân sự (Nhà xuất bản Quân đội nhân dân xuất bản vào năm 2015)
* Quyển 2. Địa lý quân sự (Nhà xuất bản Quân đội nhân dân xuất bản vào năm 2017)
* Quyển 3. Kỹ thuật - Hậu cần quân sự (Nhà xuất bản Quân đội nhân dân xuất bản vào năm 2022)
* Quyển 4. Nghệ thuật quân sự (Chưa xuất bản).
* Quyển 5. Nhân vật Chính trị quân sự và Tổ chức Lực lượng vũ trang (Chưa xuất bản)..
* Quyển 6. Tổng dẫn (Chưa xuất bản).

## Xem thêm

* Từ điển Bách khoa Việt Nam
* Từ điển Bách khoa Quân sự Việt Nam

## Chú thích
Mức đối lưu tự do

**Mức đối lưu tự do** (**LFC**) là cao độ trong khí quyển nơi nhiệt độ của môi trường giảm nhanh hơn tỷ lệ giảm đoạn nhiệt ẩm của một khối không khí bão hòa cùng độ cao.

Cách thông thường để tìm LFC là nâng một khối không khí từ độ cao nhỏ hơn dọc đường tỷ lệ giảm đoạn nhiệt khô cho đến khi nó giao cắt với đường tỷ lệ hỗn hợp của khối không khí: đây là mức ngưng tụ do sức nâng (LCL). Từ đó trở đi, khối không khí này tuân theo đường tỷ lệ giảm đoạn nhiệt ẩm cho đến khi nhiệt độ của nó đạt đến nhiệt độ của không khí xung quanh, ở mức cân bằng (EL). Nếu nhiệt độ của khối không khí này dọc theo đường đoạn nhiệt ẩm là cao hơn nhiệt độ của môi trường khi tiếp tục dâng lên, người ta đã tìm thấy LFC.

Do thể tích của khối không khí này lớn hơn của không khí xung quanh sau LFC theo định luật khí lý tưởng (**PV = nRT**), nên nó nhẹ hơn và dâng lên bằng sức nổi cho đến khi nhiệt độ của nó (tại E) bằng với nhiệt độ của không khí xung quanh. Nếu không khí xung quanh có một hoặc nhiều LFC, nó có khả năng không ổn định và có thể dẫn đến các đám mây đối lưu như mây tích và mây giông.

## Xem thêm
* Đối lưu khí quyển 
* Nhiệt động lực học khí quyển 
* Thế năng khả dụng đối lưu (CAPE)

## Liên kết ngoài
*  
*
Chất hoạt diện phổi

**Chất hoạt diện phổi** là một phức hợp lipoprotein hoạt động bề mặt (phospholipoprotein) được hình thành bởi các tế bào phế nang loại II. Các protein và lipid tạo nên chất hoạt động bề mặt có cả vùng ưa nước và kỵ nước. Bằng cách hấp phụ qua bề mặt không khí-nước của phế nang, với các nhóm đầu ưa nước quay ra phía có dịch và đuôi kỵ nước hướng về khoảng gian màng, dipalmitoylphosphatidylcholine (DPPC) là thành phần lipid chính của chất hoạt diện phổi, làm giảm sức căng bề mặt.

Chất hoạt diện phổi còn được làm thuốc, nằm trong Danh sách thuốc thiết yếu của WHO, là một trong những loại thuốc quan trọng nhất cần thiết trong hệ thống y tế cơ sở.

## Chức năng

* Để tăng độ giãn nở phổi. 
* Để ngăn chặn xẹp phổi trong lúc cuối thì thở ra. 
* Để đường thở không bị co vào.

Phế nang có thể được so sánh với khí trong nước, vì phế nang ướt và bao quanh là khí. Sức căng bề mặt hoạt động tại bề mặt không khí-nước và có xu hướng làm bọt khí nhỏ về kích thước (bằng cách giảm diện tích bề mặt  không khí-nước). Áp suất khí (*P*) cần thiết để giữ cân bằng giữa lực co vào của sức căng bề mặt (*γ*) và lực giãn nở của khí trong một phế nang bán kính *r* được biểu thị theo định luật Young–Laplace:

:  P = \frac{2\gamma}{r} 

## Thành phần

* ~ 40% dipalmitoylphosphatidylcholine (DPPC);
* ~ 40% phospholipid khác (PC);
* ~ 10% protein hoạt diện (SP-A, SP-B, SP-C và SP-D);
* ~ 10% lipid trung tính (Cholesterol);
* Lượng vết các chất khác.

## Chất hoạt diện nhân tạo

## Bệnh tật

* Bệnh màng trong sơ sinh (IRDS) là do thiếu chất hoạt diện, thường là do trẻ sinh non trước 28 tuần 32 tuần thai.   
* Thiếu chất hoạt diện bẩm sinh
* Ứ đọng protein phế nang
* Rối loạn chuyển hóa chất hoạt diện

## Lịch sử
Cuối thập niên 1920, von Neergaard xác định chức năng của chất hoạt diện phổi trong việc tăng đôi giãn nở của phổi bằng cách giảm sức căng bề mặt. Tuy nhiên, ý nghĩa của khám phá của ông không được cộng đồng khoa học và y tế hiểu ra vào thời điểm đó. Ông cũng nhận ra tầm quan trọng của sức căng bề mặt thấp trong phổi trẻ sơ sinh. Sau đó, vào giữa những năm 1950, Pattle và Clements tái khám phá tầm quan trọng của chất hoạt diện và sức căng bề mặt thấp trong phổi. Vào cuối thập kỷ đó, người ta đã phát hiện ra rằng việc thiếu chất hoạt diện gây ra bệnh màng trong sơ sinh (IRDS).

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
Sântimbru

**Sântimbru** có thể là các địa phương sau của România:

* Sântimbru, Alba, xã ở hạt Alba
* Sântimbru, Harghita, xã ở hạt Harghita
Mạnh Bà

**Mạnh Bà** (chữ Hán: 孟婆) là một nhân vật của nhiều truyền thuyết Trung Quốc và là người chế tạo chén canh Mạnh Bà (còn được gọi là *[[cháo]] lú*) ở dưới Địa phủ giúp các vong hồn quên hết mọi chuyện kiếp trước trước khi đầu thai. Canh Mạnh Bà cũng có một tên gọi khác bằng tiếng Anh là *Five-Flavored Tea of Forgetfulness* (tạm dịch: Trà lãng quên ngũ vị).

Theo thần thoại Trung Quốc, sau khi con người chết đi, linh hồn của họ sẽ phải đi qua một con đường được gọi là Hoàng Tuyền lộ. Ở phía cuối con đường có dòng Vong Xuyên. Bắc qua dòng nước là cầu Nại Hà, khi linh hồn đi hết cây cầu sẽ đến được Vọng Hương Đài. Những linh hồn được đầu thai chuyển kiếp làm người đều phải đi qua nơi này, rồi uống một bát canh của một bà lão tên là Mạnh Bà để quên đi kiếp trước.

## Tham khảo
Bong bóng plasma xích đạo

**Bong bóng plasma xích đạo** là một hiện tượng xảy ra ở tầng điện ly tại khu vực gần xích đạo địa từ của Trái đất vào ban đêm. Chúng ảnh hưởng đến sóng vô tuyến bằng cách gây ra các dấu hi65u chậm trễ khác nhau. Chúng là nguyên nhân làm giảm hiệu suất của GPS.

Thời gian khác nhau trong năm và địa điểm có tần suất xuất hiện khác nhau. Ở khu vực miền Bắc nước Úc, thời gian phổ biến nhất là tháng Hai đến tháng Tư và tháng Tám đến tháng Mười, khi các bong bóng plasma được mong đợi mỗi đêm. Bong bóng plasma có kích thước khoảng 100&nbsp;km. Bong bóng plasma hình thành sau khi trời tối khi mặt trời ngừng ion hóa tầng điện ly. Các ion tái hợp, tạo thành một lớp có khối lượng riêng thấp hơn. Lớp này có thể nổi lên qua các lớp bị ion hóa nhiều hơn ở trên thông qua sự đối lưu, tạo ra bong bóng plasma. Các bong bóng sắp xếp hỗn loạn với các cạnh không đều.

Bong bóng plasma xích đạo có thể đã làm ảnh hưởng đến Trận chiến Shah-i-Kot bằng cách vô hiệu hóa thông tin liên lạc từ vệ tinh liên lạc đến máy bay trực thăng.

## Tham khảo
Đường sắt Anh

**Đường sắt Anh** ( (**BR**), thường được gọi là **British Rail**}, là công ty nhà nước điều hành hầu hết các tuyến đường bộ vận tải đường sắt ở Anh từ năm 1948 đến 1997. Cơ quan này được hình thành từ quốc hữu hóa của "Big Four" công ty đường sắt Anh và kéo dài cho đến khi tư nhân hóa đường sắt Anh, trong giai đoạn từ năm 1994 đến 1997. Ban đầu là một thương hiệu của Giám đốc điều hành Đường sắt của Ủy ban Giao thông Anh, Đường sắt Anh trở thành một tập đoàn theo luật định độc lập vào năm 1962 được chỉ định là Ủy ban Đường sắt Anh.

Thời kỳ quốc hữu hóa đã chứng kiến những thay đổi sâu rộng trong mạng lưới đường sắt quốc gia. Một quá trình diesel hóa và điện khí hóa một tuyến du lịch khổ hẹp. Tàu chở khách đã thay thế vận chuyển hàng hóa làm nguồn kinh doanh chính và một phần ba mạng lưới đã bị Beeching Axe đóng cửa trong thập niên 1960 trong nỗ lực giảm trợ cấp đường sắt.

Khi tư nhân hóa, trách nhiệm theo dõi, báo hiệu và các trạm đã được chuyển sang Railtrack (sau này được kiểm soát công khai dưới dạng Network Rail) và cho các chuyến tàu đến công ty điều hành tàu.

Logo "mũi tên kép" của Đường sắt Anh được tạo thành từ hai mũi tên lồng vào nhau cho thấy hướng di chuyển trên tuyến đường sắt đường đôi và được đặt biệt danh là "mũi tên do dự". 
Hiện tại, nó được sử dụng như một biểu tượng chung trên các biển báo đường phố ở Vương quốc Anh biểu thị các nhà ga đường sắt và là một phần của thương hiệu Rail Delivery Group (RDG) được quản lý chung National Rail vẫn được in trên đường sắt vé.
## Tham khảo
Siêu quần thể

nhỏ|Quần thể 1 được coi là nguồn, từ đó tách biệt thành 1a, 1b và 1c là các quần thể "con". Bốn quần thể này tồn tại cách biệt nhau trong các vùng biển khác nhau, nhưng giữa chúng luôn có di cư và nhập cư. Điều này làm cho nhà khoa học đánh giá rằng đây là "quần thể 4 trong 1", tức siêu quần thể.
Trong sinh học, **siêu quần thể** là một nhóm các quần thể cùng loài, tồn tại riêng biệt về không gian nhưng có tương tác chặt chẽ với nhau qua di cư và nhập cư thường xuyên.

Thuật ngữ này được dịch từ nguyên gốc tiếng Anh "**metapopulation**" do Richard Levins đưa ra vào năm 1969 để mô tả mô hình động lực học của côn trùng gây hại trong nông nghiệp. Sau đó, thuật ngữ được áp dụng rộng rãi trong sinh học, nhất là trong các nghiên cứu sinh học quần thể về các loài trong môi trường sống bị phân mảnh một cách tự nhiên hoặc nhân tạo. Theo cách nói của R. Levins, thì một siêu quần thể là "**một quần thể của các quần thể**", mà không phải là quần thể siêu lớn (superpopulation) gồm các quần thể nhỏ hơn gọi là quần thể phụ (subpopulations) là các quần thể độc lập tách biệt (isolated populations).

Sau Levins, thì nhà sinh vật học người Phần Lan Ilkka Hanski ở trường Đại học Helsinki là người đóng góp quan trọng cho lý thuyết siêu quần thể.

Từ xa xưa, nhờ Leonhard Euler, Thomas Malthus và một số nhà khoa học khác, một trong những cách biểu diễn kích thước N của mỗi quần thể độc lập ở tự nhiên là phương trình đơn giản gọi là phương trình BIDE (/baɪd/):

N = B + I - D - E;

trong đó: N = số cá thể của quần thể, B = birth (sinh), I =  immigrant (nhập cư), D =  death (chết) và E =  emigrant (di cư).

Cách biểu diễn này dùng để mô tả quần thể về mặt hình học (geometric populations), đã được giới thiệu ở chương trinh sinh học phổ thông. Sau đó, các nhà nghiên cứu nhận thấy rằng kích thước quần thể sinh vật trong thực tế phức tạp hơn mô hình trên rất nhiều, cần phải mô tả dựa trên động học quần thể (population dynamics) thì mới phù hợp hơn.

## Mô hình Levins
Mô hình ban đầu của Levins được áp dụng cho một siêu quần thể phân bố trên nhiều vùng ở môi trường sống.

Gọi N là kích thước mỗi quần thể ở một vùng tại một thời điểm nhất định. Trong thời gian dt, mỗi vùng có thể trở nên không có cá thể nào do di cư hay  tuyệt chủng với xác suất *edt*. Biểu thức (1 - N) tham chiếu số vùng không có cá thể. Giả sử tốc độ tạo dòng gen c luôn không đổi từ mỗi trong số N vùng, trong thời gian dt. Do đó, tốc độ thay đổi thời gian của các vùng dN / dt, là

: \frac{dN}{dt} = cN(1-N) - eN.\,

Phương trình này tương đương về mặt toán học với mô hình logistic, khi K là

:  K = 1 - \frac{e}{c}\,

còn tốc độ tăng trưởng là *r*

:  r = c - e.\,

Vậy, ở trạng thái cân bằng, một số phần trong môi trường sống của loài sẽ luôn không có cá thể nào chiếm giữ.

## Nguồn trích dẫn

## Liên kết ngoài

* Helsinki-science: Metapopulation
Ionosonde

Một **ionosonde**, hay **chirpsounder**, là một radar đặc biệt để kiểm tra tầng điện ly. Công nghệ ionosonde cơ bản được phát minh vào năm 1925 bởi Gregory Breit và Merle A. Tuve  và được phát triển thêm vào cuối những năm 1920 bởi một số nhà vật lý nổi tiếng, bao gồm Edward Victor Appleton. Xuất phát từ thuật ngữ *[[Tầng điện li|tầng điện ly]]* và do đó, từ nguyên của các dẫn xuất của nó, được đề xuất bởi Robert Watson-Watt.

## Các thành phần
Một ionosonde bao gồm:

* Một máy phát vô tuyến tần số cao (HF), tự động điều chỉnh trên một phạm vi rộng. Thông thường, vùng phủ sóng tần số là 0,5&nbsp;MHz hoặc 1-40&nbsp;MHz, mặc dù các lần quét thông thường được giới hạn ở mức xấp xỉ 1.6. &nbsp; MHz. 
* Một máy thu HF theo dõi có thể tự động theo dõi tần số của máy phát. 
* Một ăng-ten với một mẫu bức xạ phù hợp, truyền tốt theo chiều dọc lên trên và có hiệu quả trên toàn bộ dải tần được sử dụng. 
* Điều khiển kỹ thuật số và mạch phân tích dữ liệu.

Máy phát quét tất cả hoặc một phần của dải tần số HF, truyền các xung ngắn. Các xung này được phản xạ ở các tầng khác nhau của tầng điện ly, ở độ cao 100–400&nbsp;km và tiếng vang của chúng được thu bởi người nhận và được phân tích bởi hệ thống điều khiển. Kết quả được hiển thị dưới dạng ionogram, biểu đồ về chiều cao phản xạ (thực tế là thời gian giữa truyền và nhận xung) chống lại sóng tải.

Một ionosonde được sử dụng để tìm tần số hoạt động tối ưu cho các chương trình phát sóng hoặc liên lạc hai chiều trong dải tần số cao.

## Ionogram

Một **ionogram** là một màn hình hiển thị các dữ liệu được tạo ra bởi một ionosonde. Nó là một biểu đồ về chiều cao ảo của tầng điện ly được vẽ theo tần số. Ionogram thường được chuyển đổi thành hồ sơ khối lượng riêng electron. Dữ liệu từ các biểu đồ ion có thể được sử dụng để đo lường sự thay đổi trong tầng điện ly của Trái đất do các sự kiện thời tiết không gian.

## Máy phát chirp
Một máy phát chirp là một máy phát vô tuyến sóng ngắn quét phổ vô tuyến HF theo lịch trình thường xuyên. Nếu một người đang theo dõi một tần số cụ thể, thì sẽ nghe thấy tiếng *chirp* (ở chế độ CW hoặc SSB) khi tín hiệu đi qua. Ngoài việc sử dụng chúng trong việc thăm dò các đặc tính tầng điện ly, những máy phát này còn được sử dụng cho các hệ thống radar trên đường chân trời.

Một phân tích về các máy phát hiện tại đã được thực hiện bằng công nghệ SDR. Để nhận dạng tốt hơn các máy phát chirp, ký hiệu sau được sử dụng: : , trong đó tốc độ lặp lại là thời gian giữa hai lần quét tính bằng giây và thời gian bù chirp là thời gian của lần quét đầu tiên từ 0&nbsp;MHz sau một giờ đầy đủ tính bằng giây. Nếu tần số ban đầu lớn hơn 0&nbsp;MHz, thời gian bù có thể được ngoại suy tuyến tính thành 0&nbsp;MHz.

## Xem thêm

* Radar Duga 
* Ionosonde Juliusruh 
* Đèn hiệu tuyên truyền vô tuyến 
* Tổng hàm lượng electron

## Tham khảo

## Đọc thêm

## Liên kết ngoài
Khí học cao không

**Khí học cao không** là khoa học khí tượng của vùng trên của  bầu khí quyển Trái Đất hoặc của các hành tinh khác, có liên quan đến các chuyển động khí quyển, thành phần hóa học và các thuộc tính của nó, và phản ứng với nó từ môi trường ngoài không gian (vũ trụ). Thuật ngữ *khí học cao không* được Sydney Chapman giới thiệu trong Thư gửi Biên tập viên tạp chí *[[Nature (tạp chí)|Nature]]* với tiêu đề *Some Thoughts on Nomenclature* (Một số suy nghĩ về Danh pháp) năm 1946. Các nghiên cứu trong đề tài cũng điều tra nguyên nhân của quá trình phân ly hoặc ion hóa.

Ngày nay thuật ngữ này cũng bao gồm khoa học về các vùng tương ứng trong khí quyển của các hành tinh khác. Khí học cao không là một nhánh của vật lý khí quyển. Nghiên cứu trong khí học cao không đòi hỏi phải tiếp cận với khinh khí cầu, vệ tinh và tên lửa âm thanh để thu được các dữ liệu quý giá về khu vực này của khí quyển. Triều khí quyển chi phối động lực của tầng trung lưu và phần dưới của tầng nhiệt, rất cần thiết để hiểu bầu khí quyển như một khối tổng thể. Các hiện tượng khác được nghiên cứu là phóng sét tầng cao khí quyển, chẳng hạn như các sprite đỏ, quầng sáng sprite hoặc tia xanh.

## Triều khí quyển
Triều khí quyển là những dao động định kỳ quy mô toàn cầu của khí quyển. Theo nhiều cách, chúng tương tự như thủy triều. Triều khí quyển tạo thành một cơ chế quan trọng để vận chuyển năng lượng truyền vào từ tầng trên khí quyển xuống tới tầng dưới khí quyển, đồng thời chi phối động lực học của tầng trung lưu và phần dưới của tầng nhiệt. Do đó, nghiên cứu về triều khí quyển là điều cần thiết để hiểu khí quyển như một khối tổng thể. Mô hình hóa và quan sát triều khí quyển là cần thiết để theo dõi và dự đoán những thay đổi trong bầu khí quyển Trái Đất.

## Sét tầng cao khí quyển

Sét tầng cao khí quyển hoặc phóng điện tầng cao khí quyển là những thuật ngữ đôi khi được các nhà nghiên cứu sử dụng để chỉ một họ các hiện tượng phóng điện xảy ra ở phía trên các cao độ của sét thông thường. Sử dụng hiện tại được ưu tiên là **[[Sét thượng tầng khí quyển|các sự kiện phát sáng thời gian ngắn]]** (**TLE**) để chỉ các loại hiện tượng phóng điện khác nhau gây ra trong tầng cao khí quyển bởi sét tầng đối lưu. TLE bao gồm các sprite đỏ, quầng sprite, blue jet và ELVES.

## Xem thêm
* Khí tượng học 
* Hóa học khí quyển 
* Vật lý không gian

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*
Vương Xuân Đồng

**Vương Xuân Đồng** là Thiếu tướng Công an nhân dân Việt Nam. Ông từng giữ chức vụ Phó Chánh Thanh tra Bộ Công an (Việt Nam).
## Tiểu sử
Vương Xuân Đồng là đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam.

Từ tháng 9 năm 2010 đến tháng 5 năm 2011, Vương Xuân Đồng là Đại tá Công an nhân dân Việt Nam, giữ chức vụ Chánh Thanh tra Công an Hà Nội.

Sáng ngày 1 tháng 7 năm 2011, Vương Xuân Đồng được bổ nhiệm giữ chức vụ Phó Giám đốc Sở Cảnh sát Phòng cháy chữa cháy thành phố Hà Nội vừa mới thành lập.

Từ tháng 5 năm 2012 đến tháng 7 năm 2013, Vương Xuân Đồng là Đại tá, Phó Chánh Thanh tra Bộ Công an.

Từ tháng 5 năm 2015 đến tháng 10 năm 2018, Vương Xuân Đồng là Thiếu tướng Công an nhân dân Việt Nam, giữ chức vụ Phó Chánh Thanh tra Bộ Công an.

Tháng 6 năm 2015, Vương Xuân Đồng là Phó Bí thư Đảng ủy Đảng Cộng sản Việt Nam tại Thanh tra Bộ Công an.

## Tham khảo
Bão Higos (2002)

**Bão Higos** là một siêu bão hình thành vào ngày 26 tháng 9 năm 2002 trên vùng biển phía Đông quần đảo Bắc Mariana. Ban đầu, hệ thống bão di chuyển theo hướng Tây – Tây Bắc, sau duy trì tăng cường độ để phát triển thành một cơn bão mạnh vào ngày 29 tháng 9. Higos bắt đầu suy yếu và chuyển hướng Bắc – Đông Bắc, đổ bộ vào Kanagawa, Nhật Bản trong ngày 1 tháng 10. Nó trở thành cơn bão mạnh thứ ba tấn công Tokyo kể từ Thế chiến II. Higos giảm cường độ trong lúc đi qua Honshu, và không lâu sau khi tạt vào Hokkaidō, nó biến thành một xoáy thuận ngoại nhiệt đới vào ngày 2 tháng 10. Tàn dư mây bão tiếp tục đi qua Sakhalin và tan hẳn vào ngày 4 tháng 10.

Trước khi đổ bộ Nhật Bản, Higos đã gây gió mạnh tại quần đảo Bắc Mariana, hủy hoại số thực phẩm cung cấp trên hai hòn đảo. Sau đó, Higos di chuyển qua Nhật Bản với gió giật đạt vận tốc 161&nbsp;km/giờ (100 dặm/giờ) và đã thiết lập kỷ lục về vận tốc gió giật ở một vài địa điểm. Có đến 608.130 căn nhà bị cắt điện và hai người bị điện giật. Ngoài gió mạnh, cơn bão còn gây mưa lượng lớn, tối đa 346&nbsp;mm (13,6 in). Mưa đã làm ngập lụt nhà cửa và gây nên những trận lở đất. Sóng cao đã đẩy 25 chiếc thuyền vào bờ và làm chết một người dọc đường bờ biển. Tổng giá trị tổn thất tại Nhật Bản là 2,14 tỉ USD (261 tỉ yên), kèm theo đó là năm trường hợp thiệt mạng. Sau này, những tàn dư của Higos cũng đã tác động đến vùng Viễn Đông Nga, làm chết bảy người trên hai còn tàu đắm tại địa điểm gần Primorsky Krai.

## Chú thích

## Liên kết ngoài

*Thông tin của JMA về bão Higos (0221)
Nước Mặt Trăng

**Nước Mặt Trăng** là nước có mặt trên Mặt Trăng. Nước lỏng không thể tồn tại trên bề mặt của Mặt Trăng và hơi nước là bị phân hủy bởi ánh sáng mặt trời, với hydro nhanh chóng bị mất vào không gian bên ngoài. Tuy nhiên, các nhà khoa học đã phỏng đoán từ những năm 1960 rằng nước đá có thể tồn tại trong các miệng hố lạnh lẽo, bị che khuất vĩnh viễn ở các cực của Mặt trăng. Các phân tử nước cũng được phát hiện trong lớp khí mỏng phía trên bề mặt mặt trăng.

Nước (H<sub>2</sub>O), và nhóm hydroxyl liên quan về mặt hóa học (-OH), cũng có thể tồn tại ở dạng liên kết hóa học như hydrat và hydroxide với khoáng chất mặt trăng (chứ không phải nước tự do), và bằng chứng cho thấy mạnh mẽ rằng đây thực sự là trường hợp ở nồng độ thấp trên phần lớn bề mặt của Mặt trăng. Trên thực tế, hấp phụ nước được tính toán tồn tại ở nồng độ vết từ 10 đến 1000 phần triệu. Bằng chứng không thể chối cãi về nước đá tự do ở các cực Mặt Trăng đã tích lũy trong nửa sau của thế kỷ 20 từ nhiều quan sát cho thấy sự hiện diện của hydro bị ràng buộc.
## Tham khảo
Vùng địa sinh học phương Bắc

**Vùng địa sinh học phương Bắc** là khu vực địa sinh học của Bắc Âu bao gồm chủ yếu là rừng lá kim và vùng đất ngập nước.

## Mức độ rộng
Ủy ban Châu Âu và Hội đồng Châu Âu đã xác định Vùng địa sinh học phương Bắc phục vụ cho mục đích báo cáo về các nỗ lực và kết quả bảo tồn. Vùng địa sinh học phương Bắc của Liên minh Châu Âu bao gồm phần lớn biển Baltic, các quốc gia Baltic gồm Estonia, Latvia và Litva, và hầu hết Thụy Điển và Phần Lan. Khu vực địa sinh học này kéo dài về phía đông vào Nga. Phần lớn đất đai nằm ở độ cao dưới  và khá bằng phẳng. Phía bắc của khu vực hợp nhất vào rừng và lãnh nguyên của Vùng địa sinh học Bắc cực, trong khi phía nam sáp nhập vào các khu rừng lá sớm rụng của Vùng địa sinh học lục địa. Ở phía tây, vùng đất dâng lên thành vùng núi Fennoscandia, thuộc Vùng địa sinh học núi cao.

## Môi trường
60% đất đai trong phần thuộc Liên minh châu Âu của vùng địa sinh học này được rừng che phủ, nhưng phần lớn trong số này là rừng trồng thương mại. Dưới 5-10% diện tích rừng là rừng nguyên sinh. Rừng taiga điển hình ở phía tây có vân sam Na Uy (*[[Picea abies]]*) và thông Scots (*Pinus sylvestris*) mọc trên đất nông phủ đầy rêu, địa y và cây bụi thạch nam.

Petersen và cộng sự trong bài đánh giá năm 1995 về các con sông Bắc Âu phân biệt hai vùng địa sinh học trong Khiên Fennoscandia. *Nhóm sông rừng hỗn hợp phía Nam* của họ ở phía đông nam Phần Lan có những dòng sông, suối ngắn, có độ dốc thấp trong rừng lá kim hỗn hợp, kết nối nhiều ao hồ nước trong vắt hoặc nhiều mùn, đầm lầy than bùn và vùng đất ngập nước, chồng lấn với vùng rừng thưa-phương bắc. Toàn bộ lưu vực sông Neva có thể được gán cho khu vực này. Khu vực còn lại là *nhóm sông phương bắc* của họ với "những dòng sông, suối có độ dốc cao trong các khu rừng lá kim và lá sớm rụng của vùng thảm thực vật phương bắc".

## Bảo tồn
Trong Liên minh châu Âu, danh sách các địa điểm Natura 2000 ở Vùng địa sinh học phương Bắc đã được thông qua vào tháng 1 năm 2005 và kể từ đó đã được cập nhật nhiều lần. Tính đến năm 2009, đã có 6.266 địa điểm Tầm quan trọng Cộng đồng theo Chỉ thị Môi trường sống bao phủ diện tích trên  và 1.165 Khu vực bảo vệ đặc biệt theo Chỉ thị Chim. Một số địa điểm thuộc cả hai loại. Giữa chúng, chúng chiếm hơn 12% diện tích đất ở Vùng địa sinh học phương Bắc của Liên minh Châu Âu.

## Ghi chú

## Nguồn
Java API

API Java, bao gồm trong JDK, mô tả chức năng của mỗi thành phần của nó. Trong lập trình Java, nhiều thành phần này được tạo ra và thường được sử dụng. Do đó, lập trình viên có thể áp dụng mã đã viết trước thông qua API Java. Sau khi tham khảo các lớp và gói API có sẵn, lập trình viên dễ dàng gọi các lớp mã hóa và gói cần thiết để triển khai.

API là một thư viện các lớp, gói và giao diện Java có sẵn. Ba loại API như sau:

* Chính thức Java lõi API, được kèm với tải về JDK
* API Java chính thức tùy chọn, có thể được tải xuống nếu cần
* Các API không chính thức, là các API của bên thứ ba có thể được tải xuống từ các trang web nguồn

Các API giúp lập trình xác định chức năng lớp, gói, các tham số và các thông tin cần thiết khác. API chính thức bao gồm các gói, ví dụ gói applet, đồ hoạ và gói swing GUI, gói đầu vào / đầu ra (IO) và Tóm tắt Windows Toolkit (AWT).

Có ba khung khi API khởi động, như sau:

* Khung đầu tiên hiển thị tất cả các thành phần API (các lớp và gói).
* Khi một gói cụ thể được chọn, khung thứ hai hiển thị tất cả các giao diện, các lớp và các ngoại lệ của gói cụ thể đó.
* Khung thứ ba và khung chính cung cấp tổng quan về tất cả các gói API, có thể mở rộng trong khung chính để hiển thị chỉ mục, phân cấp lớp và các phần trợ giúp.
## Tham khảo
Danh sách các API đầy đủ: https://docs.oracle.com/javase/7/docs/api/
Tiền giấy 1 đô la Mỹ

**Tiền giấy 1 đô la Mỹ** là tiền giấy thứ nhất trong các loại tiền giấy Hoa Kỳ. Kể từ năm 1876, nó đã trở thành tiền giấy có mệnh giá thấp nhất của tiền tệ Hoa Kỳ. Mặt trước in chân dung George Washington, tổng thống đầu tiên của Hoa Kỳ. Mặt sau in hai mặt của Đại ấn Hoa Kỳ. Tên gọi khác của nó có thể là one, single, buck, greenback, bone, bill, và clam.

Cục Dự trữ Liên bang cho biết tuổi thọ trung bình của một tờ $ 1 lưu thông là 5,8 năm, trước khi nó được thay thế vì lí do nào đó. Tính đến năm 2017, hiện có 12,1 tỷ tiền giấy một đô la đang lưu hành trên toàn thế giới.
## Tham khảo
Bão Sinlaku (2002)

**Bão Sinlaku** hình thành vào ngày 27 tháng 8 trên khu vực nằm về phía Đông Bắc quần đảo Bắc Mariana. Sau quãng thời gian đầu di chuyển lên phía Bắc, hệ thống bắt đầu chuyển sang quỹ đạo nhìn chung chủ yếu là Tây, hướng đi duy nhất trong quãng đời còn lại của nó. Sinlaku đã mạnh lên thành bão cuồng phong và đạt sức gió tối đa trong ngày 31. Trong vài ngày tiếp theo, cường độ cơn bão dao động nhỏ khi nó di chuyển gần hoặc qua một số hòn đảo của Nhật Bản. Vào ngày 4 tháng 9, mắt bão di chuyển qua Okinawa. Sinlaku đã gây mưa to và gió mạnh khiến 100.000 lâm vào tình cảnh không có điện.Tổn thất trên đảo ước tính 14,3 triệu USD, trong đó bao gồm 3,6 triệu USD thiệt hại tại Căn cứ Không quân Kadena.

Sau khi đã tác động Okinawa, Sinlaku đe dọa đến vùng miền Bắc Đài Loan, nơi từng chịu ảnh hưởng của hai cơn bão chết chóc vào năm ngoái. Tuy nhiên cuối cùng thiệt hại ở đây là nhỏ, dù vậy cũng đã có hai người thiệt mạng. Tiếp theo Sinlaku suy yếu đi một chút trước khi đổ bộ lên địa điểm gần Ôn Châu thuộc vùng Hoa Đông, Trung Quốc. Tại đây cơn bão đã tạo ra gió giật đạt vận tốc kỷ lục 204&nbsp;km/giờ (127 dặm/giờ), và sóng lớn cũng đã phá hủy vài bến tàu và một con thuyền lớn tại địa điểm phía Nam gần thành phố. Ngoài ra, mưa lớn và gió mạnh đã làm ngập lụt 58.000 ngôi nhà và phá hủy một vùng diện tích trồng trọt rộng lớn. Con số thiệt hại tại Trung Quốc ước tính đạt 709 triệu USD, đi kèm với đó là 28 trường hợp thiệt mạng vì cơn bão.
## Tham khảo
Sauca

**Sauca** có thể là:

*Saúca, xã của tỉnh Guadalajara, Tây Ban Nha
*Sauca, xã của Ocnița, Moldova
*Săuca, xã của Satu Mare, România