open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Đồng cỏ và xavan ngập nước

**Đồng cỏ và xavan ngập nước** là một loại môi trường sống trên cạn trong hệ thống địa sinh học WWF, bao gồm các quảng rộng và phức hợp đồng cỏ ngập nước. Những khu vực này là nơi sinh sống của nhiều động thực vật thích nghi với chế độ thủy văn và điều kiện đất đai độc đáo. Ta có thể tìm thấy cả những nhóm chim di cư và chim nước định cư lớn ở vùng như thế này. Song, tầm quan trọng của loại môi trường sống này đối với chim định cư cũng như  di cư thường dao động tuỳ theo độ sẵn có của nước cũng như độ trù phú từng năm, cùng với đó là là sự mở rộng lẫn thu hẹp giữa các phức hợp đất ngập nước trong một khu vực.

Kiểu môi trường sống này có mặt trên bốn châu lục trên Trái Đất. Một số vùng đồng cỏ và trảng cỏ ngập nước nổi bật trên toàn cầu là Everglades, Pantanal, xavan ngập nước vùng Sahel, xavan ngập lụt Zambezia và Sudd. Everglades là đồng cỏ ngập nước do mưa cấp nước lớn nhất thế giới trên nền đá vôi, và có khoảng 11.000 loài thực vật có hạt, 25 giống cây lan, 300 loài chim và 150 loài cá. Pantanal, một trong những vùng đất ngập nước lục địa lớn nhất trên Trái Đất, là nơi sinh sống của hơn 260 loài cá, 700 loài chim, 90 loài động vật có vú, 160 loài bò sát, 45 loài lưỡng cư, 1.000 loài bướm và 1.600 loài thực vật. Đồng cỏ và xavan ngập nước nói chung là những khu phức hợp lớn nhất ở mỗi khu vực.

## Xem thêm

* Đầm lầy
* Dambo
* Fen
* Rừng ngập mặn
* Đầm lầy cây bụi
* Đồng cỏ ẩm ướt

## Tham khảo
Otto Jespersen

**Jens Otto Harry Jespersen** (tiếng Đan Mạch: [tˢo jɛspɐsn̩]; 16 tháng 7 năm 1860 - 30 tháng 4 năm 1943) là một nhà ngôn ngữ học người Đan Mạch chuyên về ngữ pháp tiếng Anh.
## Tiểu sử
Otto Jespersen sinh ra ở Randers ở Jutland. Ông được truyền cảm hứng từ công việc của nhà triết học người Đan Mạch Rasmus Rask khi còn là một cậu bé và với sự giúp đỡ của các ngữ pháp của Rask đã tự dạy mình một số tiếng Iceland, tiếng Ý và tiếng Tây Ban Nha. Cậu đã nhập học Đại học Copenhagen năm 1877 khi 17 tuổi, ban đầu học luật nhưng không quên học ngôn ngữ. Năm 1881, ông chuyển hoàn toàn sự tập trung của mình sang ngôn ngữ, và năm 1887, ông lấy bằng thạc sĩ tiếng Pháp, với tiếng Anh và tiếng Latin là các ngôn ngữ thứ cấp. Ông đã tự hỗ trợ mình trong quá trình học tập thông qua công việc bán thời gian với tư cách là một giáo viên và là một phóng viên tốc ký trong quốc hội Đan Mạch Vào năm 1887, 181818, ông tới Anh, Đức và Pháp, gặp gỡ các nhà ngôn ngữ học như Henry Sweet và Paul Passy và tham dự các bài giảng tại các tổ chức như Đại học Oxford. Theo lời khuyên của người cố vấn Vilmus Thomsen, ông trở lại Copenhagen vào tháng 8 năm 1888 và bắt đầu làm luận án tiến sĩ về hệ thống trường hợp tiếng Anh. Ông bảo vệ thành công luận án của mình vào năm 1891.

## Tham khảo
Đồng cỏ và cây bụi Montane

**Đồng cỏ và cây bụi Montane** là một loại môi trường sống được xác định bởi Quỹ Động vật hoang dã Thế giới. Quần xã sinh vật bao gồm đồng cỏ cao và cây bụi trên khắp thế giới. Thuật ngữ "montane" trong tên của quần xã sinh vật dùng để chỉ "độ cao", chứ không phải là thuật ngữ sinh thái biểu thị khu vực bên dưới đường giới hạn cây gỗ.

Loại môi trường sống này bao gồm các cấu trúc cao độ (núi và núi cao) đồng cỏ và cây bụi, kể cả Puna và Páramo ở Nam Mỹ, hệ sinh thái núi ở New Guinea và Đông Phi, thảo nguyên của cao nguyên Tây Tạng, cũng như môi trường hệ sinh thái núi tương tự khác trên thế giới.

Các loài thực vật và động vật của páramos vùng nhiệt đới thể hiện sự thích nghi nổi bật với điều kiện mát mẻ, ẩm ướt và ánh sáng mặt trời gay gắt. Trên thế giới, các cây đặc trưng của những môi trường sống hiển thị các tính năng như cấu trúc hoa thị, bề mặt sáp, và nhiều lông phong phú.

Các páramos của miền bắc Andes là những ví dụ rộng lớn nhất về kiểu môi trường sống này. Mặc dù các sinh thái sinh thái đa dạng nhất ở Andes, những hệ sinh thái này rất đặc biệt ở bất cứ nơi nào chúng xảy ra ở vùng nhiệt đới. Các vùng đất nóng và vùng đồng hoang ở Đông Phi (ví dụ, Núi Kilimanjaro, Núi Kenya, Núi Rwenzori), Núi Kinabalu của Borneo và Vùng Trung tâm của New Guinea đều bị giới hạn về phạm vi, bị cô lập và hỗ trợ các loài thực vật và động vật đặc hữu.

Các đồng cỏ thuộc vùng núi cận nhiệt đới khô cằn, thảo nguyên và rừng bao gồm Cao nguyên Etiopia, đồng cỏ và rừng núi Zambezian và môi trường sống hoang dã của miền đông nam châu Phi.

Các đồng cỏ montane của cao nguyên Tây Tạng vẫn hỗ trợ quá trình di cư tương đối nguyên vẹn của linh dương Tây Tạng (*[[Linh dương Tây Tạng|Pantholops hodgsoni]]*) và kiang, hoặc lừa hoang dã Tây Tạng (*[[Lừa hoang Trung Á|Equus hemionus]]*). Một đặc điểm độc đáo của nhiều loài páramos nhiệt đới là sự hiện diện của những cây hoa hồng khổng lồ từ nhiều họ thực vật khác nhau, chẳng hạn như Lỗ bình (Châu Phi), Puya (Nam Mỹ), Cyathea (New Guinea) và Argyroxiphium (Hawai'i). Những hình thức thực vật này có thể sống ở độ cao  trên mực nước biển.

## Xem thêm

* Sinh thái học núi 
* Thảo nguyên

## Tham khảo
Oxycheilinus arenatus

***Oxycheilinus arenatus*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Oxycheilinus]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1840.

## Từ nguyên
Từ định danh của loài cá này trong tiếng Latinh có nghĩa là "có cát", hàm ý đề cập đến màu nâu cát ở lưng của mẫu định danh sau khi được phơi khô.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*O. arenatus* có phạm vi phân bố rải rác trên khắp Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Ở Ấn Độ Dương, loài này được ghi nhận tại Biển Đỏ, bờ biển Mozambique, Madagascar và các đảo quốc lân cận, Maldives và Chagos; ở Thái Bình Dương, loài này được ghi nhận ở vùng biển các quốc gia thuộc Đông Nam Á hải đảo (trừ khu vực Biển Đông đổ xuống eo biển Malacca và New Guinea); ngược lên phía bắc đến đảo Đài Loan; phía đông trải dài đến Palau, Guam, quần đảo Marshall, Tonga, Wallis và Futuna; quần đảo Samoa và Tahiti (Polynésie thuộc Pháp).

*O. arenatus* ưa sống gần các rạn san hô mềm viền bờ và trong các hang động ở độ sâu khoảng từ 20 đến 60 m.

## Mô tả
Chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận ở *O. arenatus* là 21&nbsp;cm. Cơ thể đặc trưng bởi một dải màu đen giữa thân dọc theo chiều dài cơ thể (không có ở những loài cùng chi) và một đốm đen ở vây lưng trước, bao lấy 3 gai đầu tiên.

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 10; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 8–11; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5.

## Sinh thái
Thức ăn của *O. arenatus* là các loài động vật giáp xác và cá nhỏ. Chúng thường sống đơn độc. Loài này được đánh bắt bằng lưới vây và bẫy cá nhằm mục đích làm thực phẩm.

## Tham khảo
Oxycheilinus bimaculatus

***Oxycheilinus bimaculatus*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Oxycheilinus]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1840.

## Từ nguyên

Từ định danh *bimaculatus* được ghép bởi hai âm tiết trong tiếng Latinh, *bi* ("hai") và *maculatus* ("có đốm"), hàm ý đề cập đến hai đốm nổi bật trên cơ thể của loài cá này: một đốm ở sau mắt (xanh lam nhạt, bao quanh bởi viền xanh lục), đốm còn lại trên hàng vảy cá thứ sáu (đen sẫm).

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
Từ Biển Đỏ và bờ biển phía nam bán đảo Ả Rập, *O. bimaculatus* được phân bố rộng rãi trên khắp Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, băng qua vùng biển các nước Đông Nam Á trải dài về phía đông đến nhiều đảo quốc thuộc châu Đại Dương, xa nhất là đến quần đảo Marquises; ngược lên phía bắc đến vùng biển phía nam Nhật Bản (bao gồm quần đảo Ogasawara và quần đảo Ryukyu) và quần đảo Hawaii; phía nam giới hạn đến Úc, bao gồm đảo Lord Howe và các rạn san hô trên biển Tasman.

Ở Việt Nam, loài này được ghi nhận tại đảo Lý Sơn (Quảng Ngãi), cù lao Chàm (Quảng Nam), bờ biển Ninh Thuận, vịnh Nha Trang (Khánh Hòa), cũng như tại quần đảo Hoàng Sa.

*O. bimaculatus* sống xung quanh các rạn san hô viền bờ và trong các đầm phá (cũng được tìm thấy trong các thảm cỏ biển) trên nền đáy cát hoặc đá vụn ở độ sâu đến 110 m.

## Mô tả

*O. bimaculatus* có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 15&nbsp;cm. Loài này đa dạng màu sắc, nhưng thường được bắt gặp với màu nâu cam, nâu đỏ hoặc vàng lục lốm đốm các vệt trắng. Vây đuôi của cá đực trưởng thành có hình thoi, tia vây chính giữa dài nhất và tia vây trên cùng kéo dài ra sau tạo thành một sợi vây ngắn (vây đuôi cá cái bo tròn). Cả hai giới đều có một đốm màu xanh lam thẫm ở vây lưng trước (cá đực thường có thêm một đốm đỏ ở trước đốm xanh này), một đốm màu xanh lục sau mắt, trên thân có thêm một chấm đen rất rõ. Cá đực có các vệt màu hồng đến đỏ cam bao quanh mắt. Cá con có một dải sọc màu sẫm ở mỗi bên thân, đứt đoạn thành các vệt đốm khi lớn lên.

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 10; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 8; Số tia vây ở vây ngực: 12–13.

## Sinh thái học
Thức ăn của *O. bimaculatus* có lẽ là các loài thủy sinh không xương sống. Loài này được đánh bắt nhằm mục đích làm thực phẩm và nuôi làm cảnh.

## Tham khảo
Oxycheilinus celebicus

***Oxycheilinus celebicus*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Oxycheilinus]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1853.

## Từ nguyên
Từ định danh *celebicus* được đặt theo tên gọi trước đây của đảo Sulawesi (Celebes), nơi mẫu định danh được thu thập (hậu tố –*icus* trong tiếng Latinh có nghĩa là "thuộc về").

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*O. celebicus* được phân bố tập trung ở Đông Ấn Độ Dương và Tây Thái Bình Dương. Từ quần đảo Mergui (Myanmar), phạm vi của loài này mở rộng đến vùng biển các nước Đông Nam Á, trải dài về phía đông đến một số các đảo quốc là Liên bang Micronesia, quần đảo Marshall, Niue, Palau, quần đảo Solomon và Tonga; ngược lên phía bắc đến vùng biển phía nam Nhật Bản; phía nam đến bãi cạn Rowley (Úc) và Nouvelle-Calédonie. Ở Việt Nam, loài này được ghi nhận tại vịnh Nha Trang (Khánh Hòa) cũng như tại quần đảo Hoàng Sa.

*O. celebicus* sống trên các rạn viền bờ ở độ sâu đến ít nhất là 40 m.

## Mô tả

Chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận ở *O. celebicus* là 24 cm. Mõm dài và nhọn, có dạng hình nón; phần đầu hơi lõm. *O. celebicus* là loài lưỡng tính tiền nữ. Cá đực và cá cái có màu nâu đỏ, lốm đốm những vệt trắng, đỏ nhạt và nâu sẫm. Đầu có những vệt sọc màu cam bao quanh mắt. Các vây lấm chấm đỏ. Có một dải sọc đen được ngắt thành các đốm hình vuông ở hai bên thân (sẫm nâu về phía thân sau). Dải trắng bao quanh cuống đuôi.

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 10; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 8.

## Sinh thái học
Thức ăn của *O. celebicus* là các loài thủy sinh không xương sống. Loài này còn được biết đến là sống cộng sinh với san hô nấm *[[Heliofungia actiniformis]]*.

## Tham khảo
Oxycheilinus lineatus

***Oxycheilinus lineatus*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Oxycheilinus]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 2003.

## Từ nguyên
Từ định danh *lineatus* trong tiếng Latinh có nghĩa là "có các đường sọc", hàm ý đề cập đến các dải sọc đặc trưng trên cơ thể của loài cá này.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*O. lineatus* có phạm vi phân bố ở Nam Thái Bình Dương. Loài này ban đầu được ghi nhận tại đảo Rarotonga (quần đảo Cook), Tahiti và Henderson (quần đảo Pitcairn), và thông qua những bức ảnh chụp tại quần đảo Australes, sau đó được phát hiện thêm tại quần đảo Société và Tonga.

*O. lineatus* được thu thập gần các rạn san hô ở vùng nước có độ sâu trong khoảng từ 49 đến 85 m.

## Mô tả
*O. lineatus* có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 16&nbsp;cm. Cơ thể có các dải sọc ngang đặc trưng màu nâu tía sẫm, cách nhau mởi các khoảng màu trắng hồng (thân trên) và trắng xanh lam (thân dưới). Đầu có màu xám phớt tím với các vệt màu nâu tía bao quanh ở phía sau mắt (ngoại trừ phía trước), đứt đoạn thành các vạch đốm nhỏ ở phần dưới của đầu. Mõm có nhiều chấm màu nâu vàng. Vây ngực trong suốt với các tia vây màu vàng nhạt; các vây còn lại có màu nâu.

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 10; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 8; Số tia vây ở vây ngực: 13; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5.

## Sinh thái
Thức ăn của *O. lineatus* là các loài động vật giáp xác và cá nhỏ.

## Tham khảo

### Trích dẫn
*
Oxycheilinus digramma

***Oxycheilinus digramma*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Oxycheilinus]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1801.

## Từ nguyên
Từ định danh *digramma* trong tiếng Latinh có nghĩa là "có hai sọc" (*di*: "hai" + *gramma*: "sọc"), hàm ý đề cập đến đường bên của loài cá này bị đứt đoạn ở phần phía sau (ngay dưới của gốc vây lưng).

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
Từ Biển Đỏ và bờ biển Đông Phi, *O. digramma* được phân bố rộng rãi trên khắp Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, băng qua vùng biển các nước Đông Nam Á và trải dài về phía đông đến nhiều đảo quốc thuộc châu Đại Dương (xa nhất là đến quần đảo Samoa), ngược lên phía bắc đến quần đảo Ryukyu (Nhật Bản), phía nam trải dài đến bờ đông của Úc.

Ở Việt Nam, loài này được ghi nhận tại vịnh Nha Trang (Khánh Hòa), bờ biển Ninh Thuận, đảo đá ngoài khơi Bình Thuận, quần đảo An Thới (Kiên Giang), đảo Phú Quốc, cũng như tại quần đảo Trường Sa và quần đảo Hoàng Sa.

*O. digramma* sống xung quanh các rạn san hô viền bờ và rạn san hô trong các đầm phá ở độ sâu đến ít nhất là 120 m. Tại rạn san hô Great Barrier, loài này đã được quan sát và ghi nhận ở độ sâu khoảng 179–193 m.

## Mô tả

*O. digramma* có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 40&nbsp;cm. Loài này đa dạng màu sắc, nhưng thường được quan sát phổ biến là kiểu màu nâu xám và xanh ô liu (bên cạnh đó là các kiểu màu đỏ nâu hoặc đỏ phớt hồng). Nửa thân dưới thường có màu đỏ cam. Vảy có các vạch màu đỏ cam. Đầu có màu xanh lục xám với khoảng 8 vạch sọc màu nâu sẫm ở dưới đầu; nửa đầu trên có các vệt đốm cùng màu. Cá con có hai dải trắng dọc theo chiều dài cơ thể.

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 10; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 8; Số tia vây ở vây ngực: 12.

## Sinh thái học
Thức ăn của *O. digramma* là các loài nhuyễn thể có vỏ cứng, giáp xác và nhím biển. *O. digramma* thường sống đơn độc, nhưng lại được quan sát bơi trong đàn của các loài cá phèn và bắt chước kiểu màu sắc của chúng, sau đó *O. digramma* phóng ra khỏi đàn để bắt những con cá nhỏ hơn.

Loài này được đánh bắt nhằm mục đích làm thực phẩm và nuôi làm cá cảnh.

## Tham khảo
NGC 7742

**NGC 7742** hay còn được biết đến với tên là **thiên hà trứng chiên** là tên của một thiên hà xoắn ốc có cấu trúc thanh chắn nằm trong chòm sao Phi Mã. Thiên hà này là một thiên hà bất thường bởi vì hình thái của nó giống với nhiều thiên hà xoắn ốc khác nhưng nó không hề có cấu trúc thanh chắn nào mà lại có cấu trúc đai. Trên thực tế, bất kì một cấu trúc đai nào cũng cần có cấu trúc thanh chắn để hình thành. Ban đầu chỉ có cấu trúc thanh chắn, nhưng sau đó, lực hấp dẫn của nó sẽ đưa các chất khí bên trong nó di chuyển đến hai điểm cuối của thanh và rồi các chất khí tạo thành cấu trúc đai. Do vậy với thiên hà này, ta không thể dùng điều trên để giải thích sự hình thành cái đai của nó. O. K. Sil'chenko và A. V. Moiseev cho rằng cái đai ấy là kết quả của một vụ hợp thành thiên hà của NGC 7742 với một thiên hà lùn nhiều chất khí. Do vậy, họ tập trung vào nghiên cứu vùng trung tâm có độ sáng bất thường và họ thấy có sự tồn tại của những một cái đĩa cấu tạo từ chất khí có độ nghiêng cao và cũng có những chất khí quay theo hướng ngược lại đối với các ngôi sao.

Ngoài ra còn có hai siêu tân tinh khác là SN 1993R và SN 2014cy được nhìn thấy là nằm trong NGC 7742.
## Dữ liệu hiện tại
Theo như quan sát, đây là thiên hà nằm trong chòm sao Phi Mã và dưới đây là một số dữ liệu khác:

Xích kinh 

Độ nghiêng 

Giá trị dịch chuyển đỏ 0.005547 +/- 0.000003
 
Cấp sao biểu kiến 12.35

Vận tốc xuyên tâm 1663&nbsp;km/s

Kích thước biểu kiến 1.778 × 1.698 moa

Loại thiên hà SA(r)b,

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*
*NGC 7742 at ESA/Hubble
*
Cá bàng chài đỏ

***Oxycheilinus orientalis*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Oxycheilinus]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1862.

## Từ nguyên
Từ định danh *orientalis* trong tiếng Latinh có nghĩa là "phía đông", không rõ hàm ý điều gì, có lẽ đề cập đến vị trí phát hiện đầu tiên của loài này ở Indonesia.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*O. orientalis* có phạm vi phân bố thưa thớt ở Ấn Độ Dương và rộng rãi ở Tây Thái Bình Dương. Loài này được ghi nhận từ vịnh Aqaba (phía bắc Biển Đỏ) và một phần bờ biển Đông Phi, băng qua vùng biển các nước Đông Nam Á trải dài về phía đông đến nhiều đảo quốc thuộc châu Đại Dương (xa nhất là đến quần đảo Samoa), ngược lên phía bắc đến quần đảo Ryukyu (Nhật Bản), giới hạn phía nam đến Nouvelle-Calédonie. Ở Việt Nam, loài này được ghi nhận tại quần đảo Trường Sa và quần đảo Hoàng Sa.

*O. orientalis* sống xung quanh các rạn san hô trên nền đáy bùn, cát và đá vụn, cũng được tìm thấy trong các thảm cỏ biển và tảo ở độ sâu khoảng từ 15 đến 80 m. Tại rạn san hô Great Barrier, loài này đã được quan sát và ghi nhận ở độ sâu khoảng 99,5–110 m.

## Mô tả
*O. orientalis* có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 20 cm. Cá trưởng thành có thân thuôn dài, có màu đỏ lốm đốm trắng và các chấm đỏ. Có 2 dải sọc trắng nhạt khá mờ dọc theo chiều dài cơ thể. Các đường sọc màu trắng đến xanh lục lam nhạt ở mỗi bên hàm dưới với các vệt chấm cùng màu. Mống mắt màu vàng cam với vòng viền màu xanh lam. Vây lưng và vây hậu môn có màu đỏ cam nhạt với các vạch xiên màu đỏ; vây lưng đôi khi hơi đen ở màng đầu tiên. Vây đuôi màu đỏ, lốm đốm trắng, thường có một vạch trắng ở gần gốc. Vây ngực trong suốt, có các tia màu vàng nhạt. Vây bụng trong mờ, màu trắng lốm đốm đỏ và trắng.

Cá nhỏ hơn có màu đỏ nhạt, có màu hồng ở thân trên và trắng ở thân dưới. Có sọc màu vàng cam từ cằm đến mắt, chạy dọc theo chiều dài thân đến giữa vây đuôi.

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 10; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 8; Số tia vây ở vây ngực: 12.

## Sinh thái học
Thức ăn của *O. orientalis* là các loài giáp xác và cá nhỏ. Loài này được ghi nhận là sống cộng sinh với loài san hô nấm *[[Heliofungia actiniformis]]*.

## Tham khảo
Oxycheilinus unifasciatus

***Oxycheilinus unifasciatus*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Oxycheilinus]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1877.

## Từ nguyên
Từ định danh *unifasciatus* trong tiếng Latinh có nghĩa là "có một dải sọc", hàm ý đề cập đến dải trắng bao quanh cuống đuôi của loài này.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*O. unifasciatus* có phạm vi phân bố rộng khắp Tây và Trung Thái Bình Dương, nhưng thưa thớt ở Đông Ấn Độ Dương. Từ quần đảo Cocos (Keeling) và đảo Giáng Sinh (Úc), loài này xuất hiện ở bờ biển Tây Úc cũng như các rạn san hô vòng ở ngoài khơi, và từ đảo Java mở rộng phạm vi về phía đông đến vùng biển các quốc gia Đông Nam Á và các đảo quốc thuộc châu Đại Dương, ngược lên phía bắc đến vùng biển phía nam Nhật Bản và quần đảo Hawaii, giới hạn phía nam đến đảo Lord Howe và rạn san hô Great Barrier (Úc).

Ở Việt Nam, loài này được ghi nhận tại vịnh Nha Trang (Khánh Hòa), bờ biển Ninh Thuận, đảo đá ngoài khơi Bình Thuận, đảo Lý Sơn (Quảng Ngãi), cũng như tại quần đảo Hoàng Sa.

*O. unifasciatus* sống gần các rạn san hô viền bờ và rạn san hô trong các đầm phá ở độ sâu đến 161 m.

## Mô tả
*O. unifasciatus* có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 46&nbsp;cm. Loài này đa dạng màu sắc, thường là màu nâu tía hoặc màu ô liu với một dải trắng bao quanh cuống đuôi. Đầu có các vệt sọc màu đỏ cam bao quanh mắt, và có cặp sọc ngang song song nổi bật ở trên má. Vây bụng và vây lưng trước có đốm lớn.

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 10; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 8; Số tia vây ở vây ngực: 12.

## Sinh thái học
Thức ăn của *O. unifasciatus* là các loài giáp xác và cá nhỏ. *O. unifasciatus* lớn thường được bán ở trong các chợ cá, còn cá con đôi khi bắt gặp trong ngành thương mại cá cảnh. Ngộ độc ciguatera đã được ghi nhận ở loài cá này.

## Tham khảo
Oxycheilinus nigromarginatus

***Oxycheilinus nigromarginatus*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Oxycheilinus]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 2003.

## Từ nguyên
Từ định danh *nigromarginatus* trong tiếng Latinh có nghĩa là "có dải viền đen" (*nigro*: "màu đen" + *marginatus*: "có viền ở rìa"), hàm ý đề cập đến dải viền đen nổi bật ở rìa sau vây đuôi của loài này.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*O. nigromarginatus* có phạm vi phân bố ở Tây Nam Thái Bình Dương. Loài này được ghi nhận ở vùng bờ biển bang New South Wales (Úc), quần đảo Chesterfield, Nouvelle-Calédonie và Tonga, sau đó được biết đến thêm tại Fiji.

*O. nigromarginatus* sống gần các rạn san hô ở những đầm phá trên nền đáy cát ở độ sâu trong khoảng từ 10 đến 128 m.

## Mô tả
*O. nigromarginatus* có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 16&nbsp;cm. Thân màu đỏ (nhạt hơn ở nửa dưới) với 5 dải sọc trắng ở nửa thân trên; nửa thân dưới lấm chấm các vệt trắng nhỏ tạo thành các sọc ngang. Bao quanh mắt là các vệt sọc màu cam tươi. Vây ngực trong suốt với các tia vây màu cam nhạt; các vây còn lại màu đỏ nhạt, lốm đốm các vệt trắng và đỏ. Dải viền đen ở rìa sau của vây đuôi vẫn giữ được màu khi các mẫu vật được ngâm trong cồn bảo quản.

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 10; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 8; Số tia vây ở vây ngực: 13; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5.

## Sinh thái
Thức ăn của *O. nigromarginatus* có lẽ là các loài động vật giáp xác nhỏ.

## Tham khảo

### Trích dẫn
*
Bisacodyl

**Bisacodyl** (INN) là một hợp chất hữu cơ được sử dụng làm thuốc nhuận tràng kích thích. Nó hoạt động trực tiếp trên đại tràng để tạo ra một phong trào ruột. Nó thường được quy định để làm giảm táo bón cấp và mãn tính và để kiểm soát rối loạn chức năng ruột thần kinh, cũng như một phần của việc chuẩn bị ruột trước khi kiểm tra y tế, chẳng hạn như nội soi.

Bisacodyl là một dẫn xuất của triphenylmethane. Nó lần đầu tiên được sử dụng như một thuốc nhuận tràng vào năm 1953 vì sự tương đồng về cấu trúc của nó với phenolphthalein.

## Các hình thức có sẵn
Bisacodyl được bán trên thị trường dưới tên thương mại **Dulcolax / Durolax,** **Muxol,** **Hạm đội,** **Nourilax,** **Alophen,** **Correctol,** và **Carter's Little Pills** (trước đây Carter's Little Liver Pills), cũng như có sẵn quát. Nó thường được bán là 5 &nbsp; viên nén 10&nbsp;mg &nbsp; thuốc đạn mg, hoặc 5 &nbsp; mg thuốc đạn nhi. Nó cũng có sẵn như là một  thuốc xổ đóng gói sẵn có chứa 10 &nbsp; mg giao liều bisacodyl lỏng.

## Quản trị
Khi bisacodyl được dùng bằng đường uống, nó thường được dùng khi đi ngủ. Quản lý bằng miệng được biết là không tạo ra hành động nào trong hơn tám giờ và sau đó hoạt động đột ngột và tương đối nhanh chóng. Điều này đặc biệt đúng nếu hơn 10 &nbsp; mg được thực hiện cùng một lúc. Thông thường, liều lượng là 5 hoặc 10 &nbsp; mg, nhưng lên đến 30 &nbsp; mg có thể được thực hiện để làm sạch hoàn toàn ruột trước khi làm thủ thuật.

Khi dùng trực tràng ở dạng thuốc đạn, nó thường có hiệu quả trong 15 đến 60 &nbsp; phút Để sử dụng tối ưu, nếu được sử dụng như thuốc đạn, nên dùng bisacodyl sau khi ăn sáng để đồng bộ hóa với phản xạ dạ dày ruột. Hai viên đạn có thể được chèn cùng một lúc nếu cần một kết quả rất mạnh, có tính tẩy, giống như thuốc xổ. Một vài giờ sau khi sơ tán ban đầu, có thể có một hành động thứ cấp sẽ tiếp tục miễn là có bisacodyl chưa được khai thác có trong trực tràng.

Là một thuốc xổ vi sinh được chuẩn bị thương mại, nó thường có hiệu quả trong 5 đến 20 phút.

## Cơ chế hoạt động
Bisacodyl hoạt động bằng cách kích thích các dây thần kinh ruột để gây ra nhu động, tức là co thắt đại tràng. Nó cũng là một thuốc nhuận tràng tiếp xúc; nó làm tăng tiết dịch và muối. Tác dụng của bisacodyl trên ruột non là không đáng kể; thuốc nhuận tràng kích thích chủ yếu thúc đẩy sơ tán đại tràng.

## Xem thêm

* Diphenyl-2-pyridylmetan 
* Cyclofenil

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

*   Bisacodyl, 00.html Bisacodyl tại Drugdigest.org  &#x5B; **' &#x5D;</span></sup><sup class="noprint Inline-Template" data-ve-ignore="true"><span>&#x5B; **' &#x5D;
* Thông tin thuốc tiêu dùng Bisacodyl 
* Thuốc nhuận tràng Dulcolax
Liên hợp estrogen

Một **liên hợp estrogen** là một liên hợp của một estrogen nội sinh. Chúng xảy ra tự nhiên trong cơ thể dưới dạng các chất chuyển hóa của estrogen và có thể được chuyển trở lại thành estrogen. Họ đóng vai trò như một hồ chứa lưu hành cho estrogen, đặc biệt là trong trường hợp estradiol dược phẩm đường uống. Các liên hợp estrogen bao gồm các liên hợp sulfat và/hoặc glucuronide của estradiol, estrone và estriol: 
* Sulfated:
** Estrone 3-sulfat (E1S)
** Estradiol 3-sulfat (E2S, E2-3S) and estradiol 17β-sulfat (E2-17S)
** Estriol 3-sulfat (E3S)
* Glucuronidated:
** Estrone 3-glucuronide (E1-G)
** Estradiol 3-glucuronide (E2-3G) and estradiol 17β-glucuronide (E2-17G)
** Estriol 3-glucuronide (E3-3G), estriol 16α-glucuronide (E3-16G)
* Mixed:
** Estriol 3-sulfate 16α-glucuronide (E3-3S-16G)
 Các liên hợp estrogen được liên hợp tại các vị trí C3, C16α và/hoặc C17β, trong đó các nhóm hydroxyl có sẵn.

Các liên hợp estrogen đã được sử dụng như estrogen dược phẩm, như trong estrone sulfate là estropipate (piperazine estrone sulfate) và estrogen liên hợp (Premarin) và estriol liên hợp (Progynon, Emmenin).

## Xem thêm

* Estrogen catechol 
* Estradiol lipoid 
* Steroid sulfat

## Tham khảo
Oxycheilinus samurai

***Oxycheilinus samurai*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Oxycheilinus]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 2016.

## Từ nguyên
Từ định danh của loài cá này được đặt theo thuật ngữ "samurai", các võ sĩ Nhật Bản, hàm ý đề cập đến vùng đầu đỏ nhạt (như khuôn mặt đỏ của các samurai) và phần gáy màu xanh lục (ví như vùng tóc cạo hơi xanh ở hai bên chỏm tóc của samurai).

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*O. samurai* có phạm vi phân bố ở Tây Thái Bình Dương. Loài cá này được biết đến thông qua các mẫu vật được thu thập tại quần đảo Ryukyu (Nhật Bản) và đảo Panay (Philippines), sau đó được ghi nhận thêm tại Nouvelle-Calédonie và Indonesia. Loài này có thể được tìm thấy ở độ sâu đến 50 m (tại đảo Halmahera).

## Mô tả
*O. samurai* có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là gần 10&nbsp;cm. *O. samurai* có hình thái tương tự với loài *[[Oxycheilinus orientalis]]* (có phạm vi phân bố rộng khắp Ấn Độ Dương và Tây Thái Bình Dương). Tuy vậy, *O. samurai* vẫn có sự khác biệt với *O. orientalis* như sự chênh lệch số lược mang và *O. samurai* có rìa sau của vây đuôi màu trắng (có thêm một mảng màu đen hoặc đỏ sẫm ngay trước rìa trắng này).

*O. samurai* có thân thuôn dài, màu đỏ với phần mõm tròn. Có một đốm màu xanh lục lam bao quanh gai vây lưng đầu tiên và thứ hai. Trước vây lưng đến gáy có một mảng màu xanh lục sẫm.

Số gai ở vây lưng: 9; Số vây tia ở vây lưng: 10; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số vây tia ở vây hậu môn: 9; Số vây tia ở vây ngực: 12; Số gai ở vây bụng: 1; Số vây tia ở vây bụng: 5.

## Tham khảo
Halichoeres adustus

***Halichoeres adustus*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Halichoeres]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1890.

## Từ nguyên
Tính từ định danh *adustus* trong tiếng Latinh có nghĩa là "bị cháy sém", hàm ý có lẽ đề cập đến các vùng màu nâu trên cơ thể của loài cá này.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*H. adustus* được phân bố ở các hòn đảo ngoài khơi Đông Thái Bình Dương, bao gồm quần đảo Revillagigedo, đảo Cocos, quần đảo Galápagos và quần đảo Marías; những cá thể lang thang còn được ghi nhận ở ngoài khơi Cabo San Lucas (thành phố của México ở cực nam bán đảo Baja California), bán đảo Nicoya (Costa Rica), Công viên Tự nhiên Quốc gia Utría (Chocó, Colombia).

*H. adustus* sống trên nền đáy đá ở độ sâu đến ít nhất là 5 m.

## Bị đe dọa
Hiện tượng El Niño và dao động phương Nam ngày càng tăng ở Đông Thái Bình Dương đã dẫn đến tình trạng nước quá ấm và nghèo dinh dưỡng trong thời gian dài, ảnh hưởng đến rất nhiều loài sinh vật sống ở vùng nước nông, đặc biệt ở đảo Cocos, nơi mà El Niño được xem là mối đe dọa nghiêm trọng. Vì *H. adustus* được biết đến chủ yếu ở Cocos và sống ở tầng nước nông nên được xếp vào Loài sắp nguy cấp.

## Mô tả
*H. adustus* có chiều dài cơ thể lớn nhất được ghi nhận là 12,5&nbsp;cm. Cá đực trưởng thành có màu nâu sẫm, gần như đen với dải viền màu xanh lam óng ở rìa các vây. Cá cái màu nâu xám (đầu và ngực sáng màu hơn) với các hàng chấm màu trắng xanh bao phủ khắp đầu và thân. Vây đuôi có một dải trắng dễ thấy ngay sát rìa sau. Cá con tương tự cá cái nhưng có thêm một vệt sọc trắng gần gốc vây ngực; một đốm đen lớn viền trắng ngay giữa vây lưng và lốm đốm vài vệt trắng trên thân.

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 11; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 12; Số tia vây ở vây ngực: 12; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5; Số vảy đường bên: 27.

## Tham khảo
Halichoeres aestuaricola

***Halichoeres aestuaricola*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Halichoeres]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1972.

## Từ nguyên
Từ định danh *leptotaenia* được ghép bởi hai âm tiết trong tiếng Latinh: *aestuarium* ("cửa sông, đầm lầy") và hậu tố *cola* ("cư dân"), hàm ý đề cập đến môi trường sống nước lợ của loài cá này.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
Từ giữa vịnh California, *H. aestuaricola* được phân bố trải dài đến Colombia. Loài này sống chủ yếu ở môi trường nước lợ (điển hình là rừng ngập mặn và cửa sông), nơi có nền đáy cát bùn hoặc đá độ sâu đến ít nhất là 5 m.

## Mô tả
*H. aestuaricola* có chiều dài cơ thể lớn nhất được ghi nhận là 30&nbsp;cm. Cá đực trưởng thành có màu nâu xám, hơi ánh màu tím nhạt. Đầu sẫm màu xanh lam hơn hoặc phớt hồng. Có một đốm đen nằm ở thân trước, sau gốc vây ngực. Các vây hầu hết có màu vàng nhạt, trừ gốc vây lưng và phần dưới của vây đuôi sẫm màu tím. Cá cái có màu tím xám, hơi phớt vàng ở giữa thân. Vây lưng và vây hậu môn màu vàng nhạt. Có một đốm đen ở giữa vây lưng và trên gốc vây đuôi (rõ ràng hơn ở cá con).

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 11; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 11–12; Số tia vây ở vây ngực: 12–14; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5; Số vảy đường bên: 27–28.

## Tham khảo
Halichoeres argus

***Halichoeres argus*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Halichoeres]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1801.

## Từ nguyên
Từ định danh *argus* được đặt theo tên của Argus Panoptes, một người khổng lồ trăm mắt bảo vệ nữ thần Io, sau khi chết đi thì con mắt của Argus được đính trên lông đuôi của chim công, hàm ý đề cập đến các đốm đỏ được viền xanh lam và đen trên mỗi vảy của cá đực.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
Ở Ấn Độ Dương, *H. argus* được biết đến tại Sri Lanka và biển Andaman; còn ở Thái Bình Dương, loài này được phân bố từ quần đảo Ryukyu (Nhật Bản), băng qua vùng biển các nước Đông Nam Á trải dài xuống phía nam đến Bắc Queensland (Úc), phía đông đến Fiji và Tonga.

Ở Việt Nam, *H. argus* được ghi nhận tại cù lao Chàm (Quảng Nam); đảo Lý Sơn (Quảng Ngãi); bờ biển Ninh Thuận; vịnh Nha Trang và quần đảo Trường Sa.

*H. argus* sống trên các rạn viền bờ, thảm cỏ biển hoặc tảo ở vùng biển ngoài khơi và trong đầm phá ở độ sâu đến ít nhất là 15 m.

## Mô tả
*H. argus* có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 12&nbsp;cm. Cá đực trưởng thành hoàn toàn, cá cái và cá con có kiểu hình khác biệt hoàn toàn. Loài *J. leparensis* được mô tả đựa trên kiểu hình của *H. argus* cái.

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 11–12; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 11–12; Số tia vây ở vây ngực: 14; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5.

## Sinh thái học
Thức ăn của *H. argus* có thể là các loài thủy sinh không xương sống.

## Thương mại
*H. argus* được đánh bắt trong các hoạt động buôn bán cá cảnh nhưng không phổ biến.

## Tham khảo
NGC 7793

**NGC 7793** là tên của một thiên hà xoắn ốc kết cụm được quan sát là nằm trong chòm sao Ngọc Phu. Khoảng cách của nó với trái đất của chúng ta là khoảng xấp xỉ 12,7 triệu năm ánh sáng. Năm 1826, nhà thiên văn học người Scotland James Dunlop đã phát hiện ra thiên hà này.

Thiên hà này là một trong những thiên hà sáng nhất trong nhóm các thiên hà của chòm sao Ngọc Phu. Nhóm này thì có hình thon dài, và giữa chúng có những liên kết lỏng lẻo. Các thiên hà của nhóm này mà ở gần trung tâm của nhóm thì có liên kết chặt chẽ với nhau.

Vào ngày 25 tháng 3 năm 2008, một siêu tân tinh tên là SN 2008bk được phát hiện là nằm trong NGC 7793. Cấp sao cao nhất của nó là đạt 12,5 và điều này khiến nó trở thành siêu tân tinh sáng thứ 2 được quan sát vào năm 2008. Vụ nổ này xuất phát từ một sao khổng lồ đỏ, được quan sát chỉ trong 547 ngày trước khi nó phát nổ.

Có những luồng vật chất đi ra từ một lỗ đen tên là *P13* đã cung cấp năng lượng cho một tinh vân lớn tên là S26 ở các đường xoắn ốc bên ngoài thiên hà này. Mới đây nhất thì khối lượng của lỗ đen này được ước tính là gấp 15 lần khối lượng mặt trời. Cạnh đó có một ngôi sao có khối lượng ước tính là gấp 20 lần khối lượng mặt trời và chúng có quỹ đạo với nhau là 64 ngày. Lỗ đen này đang lấy đi một lượng vật chất từ những ngôi sao lân cận. Nhưng lượng vật chất bị lấy đi ấy với một lỗ khối lượng gấp 15 lần mặt trời là quá lớn (gấp đến 10 lần lượng vật chất mà đáng lẽ phải lấy đi; tức là đáng lẽ nó phải lấy 1 đơn vị vật chất thì hiện tại nó đang lấy đi 10 đơn vị vật chất). Nếu khẳng định trên không hề sai sót thì lí thuyết khối lượng lỗ đen và tốc độ hút vật chất của nó có sai sót.
## Dữ liệu hiện tại
Theo như quan sát, đây là thiên hà nằm trong chòm sao Ngọc Phu và dưới đây là một số dữ liệu khác:

Xích kinh 

Độ nghiêng 

Giá trị dịch chuyển đỏ 227 ± 2&nbsp;km/s
 
Cấp sao biểu kiến 10.0

Kích thước biểu kiến 9&prime;.3 &times; 6&prime;.3

Loại thiên hà SA(s)d
## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* '''SST''': NGC 7793
Estrone sulfate (dược phẩm)

**Estrone sulfate** (**E1S**) là một loại thuốc estrogen và hormone steroid tự nhiên. Nó được sử dụng trong liệu pháp hormone mãn kinh trong số các chỉ định khác.   Khi natri muối (natri estrone sulfate), nó là thành phần estrogen chủ yếu của estrogen liên hợp (Premarin) và estrogen este hóa (Estratab, Menest). Bên cạnh đó, E1S được sử dụng ngày của riêng mình như piperazine muối estropipate (piperazine estrone sulfate; Ogen).   Các hợp chất cũng xảy ra như là một chất chuyển hóa chính và quan trọng của estradiol và estrone.  E1S thường được dùng bằng đường uống nhất, nhưng ở dạng Premarin cũng có thể được thực hiện bằng các đường tiêm như xuyên da, âm đạo và tiêm.

## Sử dụng trong y tế
E1S được sử dụng trong liệu pháp hormone mãn kinh trong số các chỉ định khác.

## Dược lý

### Dược lực học
Bản thân E1S về cơ bản là không hoạt động về mặt sinh học, với ít hơn 1% ái lực liên kết tương đối của estradiol đối với các thụ thể estrogen (ERs), ERα và ERβ. Hợp chất này hoạt động như một tiền chất của estrone và quan trọng hơn là estradiol, chất sau này là chất chủ vận mạnh của ER. Do đó, E1S là một estrogen.

### Dược động học
E1S bị cắt bởi steroid sulfatase (còn gọi là estrogen sulfatase) thành estrone. Đồng thời, estrogen sulfotransferase biến đổi estrone trở lại thành E1S, dẫn đến sự cân bằng giữa hai steroid trong các mô khác nhau.  E1S được cho là đóng vai trò là một tiền chất tác dụng nhanh chóng của estradiol và cũng là một kho chứa estradiol lâu dài trong cơ thể, giúp kéo dài đáng kể thời gian sử dụng estradiol khi sử dụng làm thuốc.

Khi estradiol được dùng bằng đường uống, nó phải chịu sự chuyển hóa lần đầu tiên (95%) trong ruột và gan. Một liều dùng duy nhất của estradiol được hấp thụ 15% dưới dạng estrone, 25% dưới dạng E1S, 25% dưới dạng estradiol glucuronide và 25% dưới dạng estrone glucuronide.  Sự hình thành liên hợp estrogen glucuronide đặc biệt quan trọng với estradiol đường uống vì tỷ lệ estrogen glucuronide liên hợp trong tuần hoàn cao hơn nhiều so với uống qua đường uống so với estradiol đường tiêm.  Estrone glucuronide có thể được chuyển trở lại thành estradiol, và một nhóm lớn estrogen glucuronide và sulfate liên hợp phục vụ như một kho chứa estradiol kéo dài có hiệu quả kéo dài thời gian bán hủy cuối cùng của estradiol.   Để chứng minh tầm quan trọng của chuyển hóa lần đầu và bể chứa liên hợp estrogen trong dược động học của estradiol,  thời gian bán hủy cuối cùng của estradiol đường uống là 13 đến 20 &nbsp; giờ  trong khi với tiêm tĩnh mạch, thời gian bán hủy cuối cùng của nó chỉ khoảng 1 đến 2 giờ  

## Hóa học
E1S, còn được gọi là estrone 3-sulfate hoặc estra-1,3,5 (10) -trien-17-one 3-sulfate, là một steroid estrane tự nhiên và dẫn xuất của estrone. Nó là một estrogen liên hợp hoặc ester, và đặc biệt là este sulfat C3 của estrone.  Các muối của E1S bao gồm natri estrone sulfat và estropipate (piperazine estrone sulfate).

## Tham khảo

## Đọc thêm

*
Halichoeres bicolor

***Halichoeres bicolor*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Halichoeres]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1801.

## Từ nguyên
Từ định danh *bicolor* trong tiếng Latinh có nghĩa là "có hai màu", hàm ý đề cập đến hai sắc màu trên cơ thể của loài cá này: nửa trên sẫm nâu còn nửa dưới vàng nhạt.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
Ở Ấn Độ Dương, *H. bicolor* được biết đến tại Sri Lanka và biển Andaman (ghi nhận của *H. bicolor* tại đảo Giáng Sinh chưa được xác thực); còn ở Thái Bình Dương, loài này được phân bố chủ yếu trong khu vực Đông Nam Á. Ở Việt Nam, *H. bicolor* được ghi nhận tại vịnh Hạ Long (Quảng Ninh), vịnh Vân Phong (Khánh Hòa) và bờ biển Hà Tiên (Kiên Giang).

*H. bicolor* sống trên nền đáy bùn, cát gần các rạn viền bờ hoặc trong thảm cỏ biển ở độ sâu đến ít nhất là 20 m.

## Mô tả
*H. bicolor* có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 12&nbsp;cm. Sọc đen dọc theo chiều dài thân mảnh khi còn nhỏ, trở nên dày hơn khi trưởng thành với một hàng đốm màu xanh lam óng ở giữa thân. Sọc này ngăn cách hai vùng màu của cơ thể. Đốm đen ở phía trước vây lưng của cá cái và cá con, thường biến mất ở cá đực trưởng thành. Có một dải màu nâu đỏ viền xanh lam ở trên đầu, kéo dài từ mõm đến dưới mắt; và một dải sọc lam mỏng, cong lên ở trên má. Có một đốm màu nâu đen thuôn dài theo chiều dọc nằm phía sau mắt.

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 12; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 12; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5.

## Sinh thái học
Thức ăn của *H. bicolor* có thể là các loài thủy sinh không xương sống. Chúng thường sống theo từng nhóm nhỏ, nhưng cũng có thể sống đơn độc.

## Tham khảo
Halichoeres bathyphilus

***Halichoeres bathyphilus*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Halichoeres]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1932.

## Từ nguyên
Từ định danh *bathyphilus* được ghép bởi hai âm tiết trong tiếng Hy Lạp cổ đại: *bathús* (βαθύς; "sâu thẳm") và *phílos* (φίλος; "yêu thích"), hàm ý đề cập đến việc mẫu định danh của loài cá này được tìm thấy ở vùng nước khá sâu (khoảng 155 m).

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
Từ bang North Carolina (Hoa Kỳ) và Bermuda, *H. bathyphilus* được phân bố trải dài về phía nam đến vịnh México và biển Caribe (ít nhất là đến đảo Margarita của Venezuela). Quần thể trước đây được cho là *H. bathyphilus* ở bờ biển Brasil đã được công nhận là một loài riêng biệt, tức *[[Halichoeres sazimai]]*.

*H. bathyphilus* sống chủ yếu ở vùng nước sâu, độ sâu có thể lên đến ít nhất là 190 m.

## Mô tả
*H. bathyphilus* có chiều dài cơ thể lớn nhất được ghi nhận là 23 cm. Cá cái màu hồng (trắng hơn ở thân dưới) với một đốm đen nhỏ ở giữa thân (ngay dưới gai vây lưng thứ 4). Một sọc vàng dọc theo chiều dài cơ thể, từ mõm băng qua mắt, kết thúc bởi một đốm đen ngay trước vây đuôi. Sọc vàng thứ hai mờ hơn nằm dọc theo bụng. Vây lưng, vây đuôi và vây hậu môn màu vàng nhạt. Cá đực nhìn chung màu xanh lam xám (phớt vàng ở thân dưới). Đốm đen giữa thân lớn hơn so với cá cái. Vây lưng và vây hậu môn có sọc vàng dọc theo gốc. Vây đuôi có các vệt sọc màu vàng và hồng ở giữa vây.

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 11; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 12; Số tia vây ở vây ngực: 14; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5; Số vảy đường bên: 27.

## Tham khảo
Halichoeres biocellatus

***Halichoeres biocellatus*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Halichoeres]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1960.

## Từ nguyên
Từ định danh *biocellatus* được ghép bởi hai âm tiết trong tiếng Latinh: *bi* ("hai") và *ocellatus* ("có đốm lớn"), hàm ý đề cập đến hai đốm xanh đen trên vây lưng của cá con và cá cái.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
Từ vùng biển phía nam Nhật Bản, *H. biocellatus* được phân bố trải dài xuống phía nam, băng qua vùng biển các nước Đông Nam Á đến bang New South Wales (Úc) và rạn san hô Great Barrier, cũng như bãi cạn Rowley và rạn san hô Ningaloo, xa về phía đông đến quần đảo Marshall và quần đảo Samoa.

Tại Việt Nam, *H. biocellatus* được ghi nhận tại đảo Lý Sơn (Quảng Ngãi); các vịnh ở Khánh Hòa và Ninh Thuận; cũng như tại quần đảo Hoàng Sa và quần đảo Trường Sa.

*H. biocellatus* sống trên các rạn viền bờ, nơi có nền đáy cát với nhiều san hô lẫn đá ở độ sâu khoảng 4–50 m.

## Mô tả
*H. biocellatus* có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 12&nbsp;cm. Cá đực có màu nâu lục với các dải sọc cam và xanh lục trên đầu, nhạt dần và biến mất về phía thân. Cá cái có nhiều màu sắc hơn khi có thêm các sọc màu hồng, xanh lam và tím trên cơ thể, và một cặp đốm tròn màu xanh lam thẫm/đen trên vây lưng (tiêu biến khi trưởng thành hoàn toàn). Cá con có màu đỏ với các đường sọc trắng dọc theo chiều dài cơ thể; ngoài cặp đốm trên vây lưng như cá cái thì cá con có thêm một đốm đen nhỏ trên gốc vây đuôi.

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 12; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 12; Số tia vây ở vây ngực: 13; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5; Số vảy đường bên: 27.

## Sinh thái học
Thức ăn của *H. biocellatus* chủ yếu là các loài thủy sinh không xương sống. Chúng thường bơi theo từng nhóm nhỏ. Cá mú con của loài *[[Anyperodon leucogrammicus]]* có thể bắt chước kiểu hình của *H. biocellatus* để có thể dễ dàng tiếp cận con mồi.

## Thương mại
*H. biocellatus* được đánh bắt trong các hoạt động buôn bán cá cảnh.

## Tham khảo
Lưu Phước Lượng

**Lưu Phước Lượng** (bí danh: **Năm Lượng**, sinh năm 1948) là Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, tướng lĩnh Quân đội nhân dân Việt Nam, quân hàm Trung tướng. Ông nguyên là Phó trưởng ban Ban Chỉ đạo Tây Nam Bộ Việt Nam, Phó tư lệnh Quân khu 9, Bộ Quốc phòng.

## Tiểu sử
Lưu Phước Lượng từng theo học ở trường Minh Tâm, Thủ Dầu Một, cạnh sông Sài Gòn.

Cha Lưu Phước Lượng tham gia hoạt động cách mạng kháng chiến chống Mỹ. Năm 1965, tròn 17 tuổi, Lưu Phước Lượng theo cha vào vùng giải phóng Chánh Lưu (Nhà Đỏ) hoạt động cách mạng. Lúc này, cha ông đang là chỉ huy trưởng một đơn vị quân giải phóng.

Năm 1967, Lưu Phước Lượng là chiến sĩ của xưởng sửa chữa và lắp ráp máy thông tin (S3) thuộc Phòng thông tin Miền (Bộ Chỉ huy các Lực lượng vũ trang giải phóng miền nam Việt Nam). Ông cùng với ba chiến hữu của mình đã được tặng danh hiệu "Dũng sĩ diệt Mỹ" vì tiểu đội ông đã tiêu diệt được 30 lính Mỹ thuộc Lữ dù 173 đổ bộ trực thăng sau một đợt B52 rải bom.

Năm 1968, Lưu Phước Lượng tham cuộc tổng tiến công Mậu Thân từ đầu chiến dịch đến cuối đợt 2. Đơn vị ông bị tổn thất nặng, bản thân ông cũng bị thuơng và rút về căn cứ ở Lộc Ninh. Cuối giai đoạn Chiến Tranh Cục Bộ, ông được cử ra miền bắc học tập cho đến khi chiến tranh Việt Nam kết thúc. Ông có một đợt được cử làm đại biểu đi Trung Quốc.

Năm 1979, Lưu Phước Lượng về học tập tại Học viện Chính trị quân sự.

Khi Chiến tranh biên giới Việt–Trung nổ ra, Lưu Phước Lượng đã có mặt ở biên giới.

Từ năm 1977 đến năm 1989, Lưu Phước Lượng làm trợ lý cho Tư lệnh chiến dịch Nguyễn Thới Bưng (sau này là Trung tướng, Phó Tổng tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam trong chiến tranh biên giới tây nam với Campuchia.

Lưu Phước Lượng từng làm công tác về chính trị, công tác Đảng Cộng sản Việt Nam tại Sư đoàn 5, Quân khu 7 và Quân đoàn 4, Quân khu 9, Quân đội nhân dân Việt Nam.

Ông từng giữ các chức vụ: Phó Sư đoàn trưởng về chính trị (Chính ủy) Sư đoàn 5; Phó Tư lệnh về Chính trị (Chính ủy) Quân đoàn 4, Bí thư Đảng ủy - Chính ủy Quân khu 9.

Tháng 12 năm 1995, Bộ Quốc phòng Việt Nam bổ nhiệm Đại tá Lưu Phước Lượng, Phó Chủ nhiệm Chính trị Quân khu 7 làm Phó Tư lệnh về Chính trị Quân đoàn 4.

Năm 2003, Lưu Phước Lượng là Thiếu tướng Quân đội nhân dân Việt Nam, Phó Tư lệnh Chính trị Quân khu 9.

Ngày 3 tháng 11 năm 2006, Thủ tướng Chính phủ Việt Nam Nguyễn Tấn Dũng đã kí Quyết định 1443/QĐ-TTg 
điều động, bổ nhiệm Trung tướng Lưu Phước Lượng, Phó tư lệnh Quân khu 9, Quân đội nhân dân Việt Nam giữ chức Phó trưởng ban Ban Chỉ đạo Tây Nam Bộ Việt Nam.

Ông giữ chức vụ này tới tháng 1 năm 2010.

Năm 2026, được Chủ tịch nước phong tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân thời kỳ kháng chiến chống Mỹ cứu nước.

## Lịch sử thụ phong quân hàm
*Thiếu tướng
*Trung tướng (2004)
## Tác phẩm
*Lưu Phước Lượng, Hồi ký "Dấu ấn cuộc đời"
## Gia đình
Lưu Phước Lượng có vợ là bà Phương Minh.
## Tham khảo
Halichoeres bivittatus

***Halichoeres bivittatus*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Halichoeres]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1791.

## Từ nguyên
Từ định danh *bivittatus* được ghép bởi hai âm tiết trong tiếng Latinh: *bi* ("hai") và *vittatus* ("có dải sọc"), hàm ý đề cập đến hai dải sọc đen ở hai bên thân của loài cá này.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
Từ bang North Carolina (Hoa Kỳ) và Bermuda, *H. bivittatus* được phân bố trải dài về phía nam đến vịnh México và khắp vùng biển Caribe, dọc theo bờ biển Brasil đến bang Rio de Janeiro.

*H. bivittatus* sống gần các rạn san hô ở độ sâu đến ít nhất là 30 m, ít được nhìn thấy hơn trong các thảm cỏ biển.

## Mô tả
*H. bivittatus* có chiều dài cơ thể lớn nhất được ghi nhận là 35 cm. Cá cái và cá con có màu trắng với một sọc ngang màu nâu từ mõm kéo dài đến gốc vây đuôi (có thể đứt đoạn thành một hàng đốm ở phía sau). Sọc thứ hai màu vàng nâu từ cằm dọc theo bụng. Có một cặp đốm đen và vàng ở ngay góc nắp mang. Vây lưng có một đốm tròn màu xanh lam đen ở giữa. Cá đực màu xanh lục, đầu có nhiều vệt sọc hồng tím. Các sọc nâu đen trên thân trở nên mờ dần. Cặp đốm đen và hồng ở góc nắp mang. Vây lưng và vây hậu môn màu hồng có sọc màu xanh lục ở giữa. Vây đuôi màu xanh lục lam với các vệt sọc hồng.

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 11; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 12; Số tia vây ở vây ngực: 13; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5; Số vảy đường bên: 27.

## Sinh thái học
Thức ăn của *H. bivittatus* bao gồm các loài nhuyễn thể, cua, sao biển đuôi rắn, cầu gai, chân bụng, giun nhiều tơ và các loài cá nhỏ hơn.

## Thương mại
*H. bivittatus* được đánh bắt trong các hoạt động buôn bán cá cảnh nhưng lại khá hiếm.

## Tham khảo
Halichoeres brasiliensis

***Halichoeres brasiliensis*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Halichoeres]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1791.

## Từ nguyên
Từ định danh *brasiliensis* được đặt theo tên gọi của đất nước Brasil, nơi mà mẫu định danh của loài cá này được thu thập (–*ensis*: hậu tố chỉ nơi chốn trong tiếng Latinh).

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*H. brasiliensis* trước đây chỉ được xem là một danh pháp đồng nghĩa với *[[Halichoeres radiatus]]*, một loài có phạm vi phân bố rộng khắp Tây Đại Tây Dương, nhưng những khác biệt về kiểu hình đã giúp xác định quần thể này là một loài hợp lệ.

*H. brasiliensis* là một loài đặc hữu của Brasil, được tìm thấy từ bang Maranhão trải đến bang Santa Catarina, bao gồm đảo Trindade ngoài khơi. *H. brasiliensis* sống gần các rạn san hô ở độ sâu đến ít nhất là 60 m; cá con có thể được tìm thấy ở hồ thủy triều.

## Mô tả
*H. brasiliensis* có chiều dài cơ thể lớn nhất được ghi nhận là 40 cm. Cá đực trưởng thành có màu xanh lục với đốm cam dọc theo các hàng vảy. Xung quanh mắt có các vệt sọc màu xanh lam. Vây đuôi có viền màu xanh óng (có thể có màu vàng ở các góc vây) và lốm đốm các vệt sọc xanh. Cá con sẫm màu ô liu hoặc cam ở lưng, trắng hơn ở phần cơ thể còn lại với hai dải sọc vàng cam. Giữa vây lưng có một đốm đen lớn theo sau là hai đốm nhỏ hơn đáng kể (một ở sau vây lưng và một trên cuống đuôi). Các vây gần như trong suốt.

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 11; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 12; Số tia vây ở vây ngực: 12–13; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5; Số lược mang: 19–21.

Ngoài sự chênh lệch về số lược mang giữa hai loài, *H. brasiliensis* không có các vệt đốm trắng dọc lưng và dài vàng ở rìa sau vây đuôi như *H. radiatus*; hai dải sọc vàng cam ở cá con của *H. brasiliensis* mỏng hơn nhiều so với *H. radiatus*.

## Sinh thái học
Thức ăn của *H. brasiliensis* bao gồm các loài thủy sinh không xương sống.

## Tham khảo