Northwest Staging Route

[nhỏ|Đài tưởng niệm chương trình Lend-Lease Memorial tại [Fairbanks, Alaska|Fairbanks, Alaska kỷ niệm việc Mỹ viện trợ máy bay cho Liên Xô theo Northwest Staging Route.]]
**Northwest Staging Route** hay Tuyến đường vận chuyển tiếp tế Tây Bắc, bao gồm một mạng lưới các đường băng, sân bay, trạm phát sóng được xây dựng tại Alberta, British Columbia, Yukon và Alaska trong World War II. Nó được kéo dài tới Liên Bang Xô Viết với cái tên **[[ALSIB]]** (tuyến vận tải đường không **AL**aska-**SIB**erian).

## Khởi nguyên
Tuyến đường vận tải được bắt đầu xây dựng từ năm 1942 do nhiều nguyên nhân. Ban đầu, nhóm huấn luyện số 517 Không quân vận tải Lục quân Hoa Kỳ (sau chuyển thành Bộ chỉ huy Không quân vận tải) đặt tại sân bay Gore Field (Great Falls Municipal Airport) được lệnh tổ chức một tuyến đường vận tải đường không để viện trợ cho Liên Xô theo tuyến đường bay qua Bắc Canada, Alaska và eo biển Bering để tới Siberia, từ đó tới Mặt trận phía Đông. Ủy ban quốc phòng liên chính phủ Mỹ-Canada đã quyết định xây dựng một chuỗi các sân bay bằng chi phí của Canada giữa thành phố Edmonton và biên giới Alaska-Yukon. Cuối năm 1941, chính phủ Canada đã hoàn thành các bãi đáp máy bay thô sơ.

Sau khi chiến tranh nổ ra, các tuyến liên lạc bằng đường biển giữa Mỹ và Alaska bị đe dọa nghiêm trọng và cần phải có các tuyến đường khác. Chuỗi các sân bay được thành lập qua vùng Đài nguyên và rừng rậm ở Tây Bắc Canada đã trở thành một nơi có thể đặt tuyến đường bay xuyên qua và gần như bất khả xâm phạm trước các cuộc tấn công. Nhờ tuyến đường này, Hoa Kỳ sẽ có lợi khi đây sẽ trở thành đường vận chuyển nhu yếu phẩm đến các tiền đồn tại Alaska. Đổi lại, quân đội Mỹ bắt đầu xây dựng Đường cao tốc Alaska.

Tuy nhiên việc hỗ trợ Lend-Lease Liên Xô không thể chờ đợi đường cao tốc Alaska được hoàn thành. Trong khi tuyến đường viện trợ qua vùng Caribbean đến Brazil, Nigeria, Egypt và Iran không thể thực hiện được, cũng như việc máy bay không thể bay qua Greenland và Iceland. Do đó cần phải có một tuyến đường vận tải bằng đường hàng không, và sân bay cần được xây dựng.

Phần lớn mọi người không biết tới về đường bay lớn từ Hoa Kỳ đến Alaska qua Canada. Các sân bay đã được xây dựng hoặc nâng cấp cứ mỗi  kể từ Edmonton, Alberta đến Fairbanks, Alaska Đường cao tốc Alaska, về cơ bản, đã nối các sân bay với nhau. Edmonton trở thành nơi đặt đại bản doan của Không đoàn vận tải Alaska.

Máy bay từ Edmonton, Alberta sẽ được đưa đến sân bay Ladd Field, gần Fairbanks, Alaska tại đây các máy bay do Mỹ viện trợ sẽ được bàn giao cho phi công người Liên Xô. Marks Army Airfield, gần Nome, Alaska có vị trí gần Nga hơn 500 dặm nhưng đã bị loại do Mỹ lo ngại nó sẽ trở thành mục tiêu cho máy bay Nhật. Một tuyến đường bắt nguồn từ Căn cứ không quân Great Falls, Montana, nơi các máy bay viện trợ được chuyển từ nhà máy sản xuất tại Nam California.

Một tuyến đường khác được thành lập bắt đầu từ Minneapolis, Minnesota, tại đây, sân bay Wold-Chamberlain sẽ sử dụng như là một trạm trung chuyển giữa máy bay sản xuất tại Trung tây nước Mỹ và Đông Bắc nước Mỹ. Tuyến Minneapolis-Edmonton, được sử dụng làm tuyến đường vận chuyển cho đến năm 1943, các hoạt động từ tuyến này được chuyển sang Great Falls.

## Loại máy bay chiến đấu được viện trợ
nhỏ|Bell P-63A-10-BE Kingcobra số hiệu 42-70610 mang phù hiện ngôi sao đỏ của Không quân Liên Xô năm 1944 tại sân bay Ladd, Fairbanks Alaska trước khi bay về Nga.
Có ba loại máy bay chiến đấu chính được Hoa Kỳ viện trợ cho Liên Xô theo chương trình Lend-Lease. Máy bay chiến đấu được viện trợ là loại Bell P-39 Airacobras, sau đó là phiên bản nâng cấp Bell P-63 Kingcobra, là những loại máy bay ưa thích của Không quân Liên Xô, với rất nhiều chiến công. Phần lớn máy bay P-39 được vận chuyển đến Liên Xô là phiên bản Q. Các máy bay ném bom được viện trợ bao gồm máy bay ném bom hạng nhẹ Douglas A-20 Havoc và hạng trung North American B-25 Mitchell. Các máy bay vận tải như Douglas C-47 Skytrain, cũng được viện trợ với số lượng lớn.

Máy bay chiến đấu do hãng Bell sản xuất và máy bay ném bom B-25 Mitchells được chuyển đến Ladd qua tuyến đường bay qua Minneapolis; máy bay C-47 và A-20 thì được chuyển giao qua tuyến Great Falls. Một số loại máy bay khác như máy bay huấn luyện North American AT-6 Texan , North American Curtiss P-40 Warhawk, ba chiếc Republic P-47 Thunderbolts và một chiếc Curtiss C-46 Commando cũng được chuyển giao cho Nga. Máy bay có kèm hướng dẫn vận hành và bảo trì bằng tiếng Nga, cũng như được sơn quốc huy của Không quân Liên Xô.

Người Nga thiết lập trung tâm chỉ huy tại sân bay Ladd Field và Nome, tại đây các phi công Liên Xô được huấn luyện để có thể vận hành máy bay và bay chúng về Krasnoyarsk tại Siberia và nhiều sân bay khác tại miền Tây nước Nga. Nhóm phi hành đoàn Liên Xô đầu tiên đến sân bay Nome ngày 14/8/1942. Từ đây họ tiếp tục bay đến sân bay Ladd Field. Cùng với phi công là cả thợ máy và nhân viên dân sự từ Ủy ban mua sắm quốc phòng. Phần lớn các thành viên phi hành đoàn tập trung tại sân bay Ladd, nhóm thứ hai tại sân bay Marks Field. Những máy bay đầu tiên được cung cấp cho Liên Xô là lô gồm mười hai chiếc A-20 Havocs, bay đến sân bay Ladd ngày 3 tháng 9 năm 1942. Những phi công Nga sau năm ngày huấn luyện trên máy bay đã cất cánh từ Nome và bắt đầu hành trình dài đến tiền tuyến Mặt trận phía Đông.

Ban đầu USAAF đảm nhiệm vai trò huấn luyện vận hành và sửa chữa máy bay viện trợ trong chương trình Lend-Lease. Sau đó, sau khi có kinh nghiệm vận hành và sửa chữa, người Nga đảm nhận công việc này. Nga cũng kiểm tra tỉ mỉ từng máy bay và loại bỏ những máy bay dù là có vấn đề nào nhỏ nhất. USAAF sau đó sẽ có vai trò sửa chữa những máy bay bị lỗi.

## Ngoài lề
Tuyến đường vận tải ALSIB và Northwest Staging Route đồng thời cũng là tuyến đường ngoại giao giữa Washington, D.C. và Moscow. Các nhà ngoại giao, chính khách cấp cao và nhiều quan chức chính phủ đã sử dụng tuyến đường bay này trong chiến tranh. Tổng thống Roosevelt đã định tổ chức cuộc gặp thượng đỉnh với Stalin tại Fairbanks vào năm 1944, nhưng địa điểm gặp gỡ đã được chuyển đến Yalta, Liên Xô. Đây cũng là tuyến đường mà Nga sử dụng để di chuyển các nhân viên tình váo và các thông tin tình báo được thu thập từ Hoa Kỳ.

Các phi công Liên Xô tham gia nhiệm vụ chuyển máy bay viện trợ về nước là những phi công giàu kinh nghiệm, với việc nhận nhiệm vụ vận chuyển máy bay được họ coi là quãng thời gian nghỉ ngơi sau quãng thời gian chiến đấu.

## Kết thúc
Sau khi chiến tranh tại Thái Bình Dương kết thúc, mối quan hệ giữa Hoa Kỳ và Liên Xô dần kết thúc, và hai nước chuẩn bị bước và chiến tranh Lạnh, người Nga rởi khỏi Fairbanks sau khi Nhật Bản tuyên bố đầu hàng vào tháng Chín năm 1945.

Trong số 7.983 máy bay bay về Nga chỉ có 133 chiếc bị mất do thời tiết và lỗi của phi công. Mười ba phi công Liên Xô hi sinh đã được chôn cất tại nghĩa trang Fort Richardson.

## Các sân bay

; Các sân bay chính được in đậm

## Xem thêm

* North Atlantic air ferry route in World War II
* South Atlantic air ferry route in World War II
* South Pacific air ferry route in World War II
* West Coast Wing (Air Transport Command route to Alaska)
* Crimson Route

## Tham khảo

; Notes

; Bibliography

* Carter, John D. "The Air Transport Command, The Army Air Forces in World War II, vol. 7" in Craven, Wesley Frank and James Lea Cate, eds. *Services Around the World*. Washington, D.C.: Office of Air Force History, 1983.
* Chloe, John Hale. *Top Cover for America: The Air Force in Alaska, 1920-1983.* Missoula, Montana: Pictorial Histories Publishing Company, 1984. .
* Cohen, Stan B. *The Forgotten War: A Pictorial History of World War II in Alaska and Northwestern Canada, Volume 1.* Missoula, Montana: Pictorial Histories Publishing Co., Inc., 1981. .
* Cohen, Stan B. *The Forgotten War: A Pictorial History of World War II in Alaska and Northwestern Canada, Volume 2.* Missoula, Montana: Pictorial Histories Publishing Co., Inc., 1989. .
* Cohen, Stan B. *The Forgotten War: A Pictorial History of World War II in Alaska and Northwestern Canada, Volume 3.* Missoula, Montana: Pictorial Histories Publishing Co., Inc., 1992. .
* Conn, Stetson and Byron Fairchild. "The United States and Canada: Elements of Wartime Collaboration, The Western Hemisphere - The Framework of Hemisphere Defense, Chapter XV."  *United States Army in World War II.* Washington, D.C.: United States Army Center of Military History, 1989.
* Hays, Otis Jr. *The Alaska-Siberia Connection: The World War II Air Route* (Williams-Ford Texas A&M University Military History Series). College Station, Texas: Tamu Press, 1996. .
* Mueller, Robert. *Air Force Bases Volume I, Active Air Force Bases Within the United States of America on 17 September 1982.* Washington, D.C.: Office of Air Force History, 1989.
* Smith, Blake. *Warplanes to Alaska.* Surrey, British Columbia: Hancock House Pub Ltd., 1998. .
* Smith, Blake. *Wings Over the Wilderness: They Flew the Trail of '42.* Surrey, British Columbia: Hancock House Pub Ltd., 2008. .

## Liên kết ngoài

* Yukon Archives page
* Allies and Lend-Lease Museum'', Moscow''