open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Cứu kéo

**Cứu kéo** là toàn bộ các biện pháp tổ chức và kỹ thuật nhằm đưa vũ khí, trang bị kỹ thuật hỏng hoặc gặp sự cố (kẹt, sa lầy, sa hố, chìm, rệ, đổ...) ra khỏi vị trí nguy hiểm hay trên đường hành quân ra nơi có khả năng cơ động tiếp (đối với trang bị không bị hỏng) về nơi tập trung (thu hồi), sửa chữa theo quy định; một nội dung của bảo đảm kỹ thuật.

Đối tượng cần cứu kéo gồm: các phương tiện kĩ thuật trang bị cho Quân đội khi gặp nạn, không tự vượt qua được. Có phương tiện cứu kéo chuyên dụng (cẩu, xe dắt) hoặc xe cùng loại kết hợp với lực lượng tại chỗ và phương tiện thông thường (xe, súc vật...). 

Căn cứ vào các đối tượng cứu kéo, độ sa lầy, điều kiện thực tế... để đưa ra các phương pháp cứu kéo khác nhau. Từng chuyên ngành kĩ thuật có các phương pháp cứu kéo cụ thể. Vd: Cứu kéo xe tăng, xe xích tiến hành các phương pháp: tự cứu kéo, sử dụng đầu kéo chuyên dùng, dùng tời của đầu kéo và hệ thống ròng rọc. Áp dụng các phương pháp khác nhau phụ thuộc vào lực kéo cần thiết để cứu kéo, lực kéo của động cơ đầu kéo, khối lượng và độ phức tạp của công tác chuẩn bị cứu kéo, độ sa lầy...

Nội dung chính tổ chức cứu kéo vũ khí, trang bị kỹ thuật: xác định vị trí, tình trạng kỹ thuật của trang bị cần cứu kéo; dự kiến khối lượng công việc, thứ tự hoạt động cứu kéo; chọn đường cứu kéo và vị trí triển khai các phương tiện cứu kéo; chuẩn bị phương tiện cứu kéo, trang bị kỹ thuật cần cứu kéo và thực hành cứu kéo.

Trong chiến đấu phải thực hiện cứu kéo trước những trang bị, phương tiện kĩ thuật trong tầm uy hiếp hỏa lực của địch vào nơi ẩn nấp gần nhất, đường cứu kéo của cấp trên hoặc khu vực sửa chữa của đơn vị và những trang bị quan trọng, không tốn nhiều công sức sửa chữa...

Căn cứ vào nhu cầu cứu kéo vũ khí, trang bị kỹ thuật trong chiến đấu (chiến dịch), cơ quan kỹ thuật trên cơ sở thực lực của bản thân và lực lượng cứu kéo được cấp trên tăng cường, phối thuộc tổ chức ra các lực lượng cứu kéo chuyên trách. Thông thường lực lượng cứu kéo được kết hợp với lực lượng sửa chữa thành phân đội cứu kéo - sửa chữa và bố trí tại các trọng điểm trên đường cơ động, trên hướng chủ yếu của chiến dịch.

Để nâng cao hiệu quả cứu kéo trong chiến tranh hiện đại, cần tập trung cải tiến các phương tiện cứu kéo (đầu kéo) theo hướng đa năng (cẩu, nâng, dắt), gọn nhẹ, cơ động, tàng hình; huấn luyện thành thạo kĩ năng sử dụng phương tiện cứu kéo trong điều kiện tác chiến ác liệt cho lực lượng chuyên trách.

## Xem thêm

* Cứu hộ

## Chú thích
Cứu hộ

**Cứu hộ**  có thể đề cập đến:
*Cứu hộ động vật
*Cứu hộ giao thông

## Xem thêm
*
*Cứu kéo
*Cứu độ
Hội đồng Đại diện Nhân dân Khu vực Malang

**Hội đồng Đại diện Nhân dân Khu vực Malang** là cơ quan lập pháp nhất viện của thành phố Malang, Đông Java, Indonesia. Nó có 45 đại biểu, được bầu 5 năm một lần, cùng lúc với cuộc bầu cử lập pháp quốc gia.

## Lịch sử
Malang được chính phủ Đông Ấn Hà Lan công nhận cương vị cao khi là một đô thị tự quản vào năm 1914, với hội đồng thành phố thành lập vào ngày 6 tháng 10 năm 1914. Năm 1922, hội đồng thành phố chuyển đến địa điểm hiện đại ở . Trong thời kỳ Hà Lan, hội đồng bao gồm 11 đại biểu, trong đó 8 người Hà Lan, 2 người Indonesia bản địa, ghế cuối cùng được phân bổ cho các nhóm không phải người bản địa như người Ả Rập hoặc người Hoa.

Dưới thời Indonesia độc lập, hội đồng thành phố tái lập vào năm 1950, với tư cách là cơ quan lập pháp lâm thời. Hội đồng bầu cử đầu tiên phục vụ khoảng từ năm 1951 và năm 1956.

Năm 2018, 41 trong số 45 đại biểu cơ quan lập pháp đã bị bắt giữ với cáo buộc hối lộ, trong một vụ án liên quan đến thị trưởng Mochammad Anton. Các đại biểu bị bắt với cáo buộc đã nhận các khoản thanh toán từ 12,5 đến 50 triệu Rupiah (842 đến 3.368 USD) để phê duyệt ngân sách thành phố đề xuất vào năm 2015. 40 người thay thế nhậm chức trong khoảng một tuần sau vụ bắt giữ để duy trì các chức năng của chính quyền thành phố. 40 trong số các nghi phạm bị phán quyết với các cáo buộc và nhận loạt bản án từ 4 đến 5 năm.

## Kết cấu
Trong giai đoạn 2019–2024, PDI-P là đảng lớn nhất trong cơ quan lập pháp với 12 ghế. Lãnh đạo gồm có một chủ tọa và ba phó chủ tọa.

Các đại biểu được bổ nhiệm vào một trong bốn ủy ban – Ủy ban A về chính phủ, Ủy ban B về Kinh tế và Tài chính, Ủy ban C về Phát triển và Ủy ban D về Phúc lợi Công cộng.

## Bầu cử
Trong cuộc bầu cử năm 2019, thành phố được chia thành năm khu vực bầu cử hệ thống đầu phiếu để bầu ra các thành viên cơ quan lập pháp. Các khu vực bầu cử có đường ranh giới chung với 5 khu của thành phố.

## Chú thích
Simon Terodde

**Simon Terodde** (sinh ngày 2 tháng 3 năm 1988) là một cầu thủ bóng đá chuyên nghiệp người Đức thi đấu ở vị trí tiền đạo cho câu lạc bộ Schalke 04 tại Bundesliga.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* Profile  trên FC Schalke 04 website
*
Núi đá vôi Krym

**Núi đá vôi Krym** hoặc **núi đá vôi Crimean** (; ; ; ) là một núi đá vôi và khu bảo tồn tự nhiên (zakaznik) tại bán đảo Krym, khu vực được quốc tế công nhận là một phần của Ukraina nhưng hiện đang bị Nga chiếm đóng từ năm 2014. Đây là một phần của dãy núi Qarabiy yayla, tạo nên phần trung tâm của dãy. Khu vực này đã được Alexander Kruber mô tả lần đầu tiên vào năm 1915. Đến năm 1989, núi đá vôi Krym đã được công nhận là khu bảo tồn thiên nhiên khu vực bởi Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Ukraina.

## Mô tả
Aleksandr Aleksandrovich Kruber được cho là đã lần đầu tiên mô tả vùng núi đá vôi vào năm 1915. Núi đá vôi Krym đã được công nhận là khu bảo tồn tự nhiên vào năm 1989 bao gồm trung tâm Qarabiy yayla, núi đá vôi Krym với hơn 4 nghìn hố sụt và 209 hang động, trong đó có nơi sâu nhất bán đảo Krym. Ngoài ra, đỉnh núi đá vôi cũng sở hữu rừng sồi và rừng thông, cũng như các đồng cỏ chứa nhiều loài *[[Cerastium biebersteinii]]*. Đồng thời, khu vực này có hơn 1000 hang đá vôi tự nhiên và có thể tìm thấy các khoáng chất như canxit, thạch cao, goethit, aragonit, illit, thạch anh, kaolinit và pyrolusit trong các hang động.

Phần chính của dãy núi Krym được tạo thành từ các địa chất đá vôi thời kỳ Jura có độ sâu từ 50&nbsp;m (160&nbsp;ft) đến 1.300&nbsp;m (4.300&nbsp;ft). Sườn núi cao 600&nbsp;m (2.000&nbsp;ft) phía trên bờ biển phía nam Krym. Có hàng nghìn hố sụt karst cùng một số khe nứt karst dài 100&nbsp;m (330&nbsp;ft) và sâu 50&nbsp;m (160&nbsp;ft).

## Tình trạng
Núi đá vôi Krym đã được Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Ukraina công nhận là khu bảo tồn tự nhiên cấp khu vực vào ngày 13 tháng 2 năm 1989 cùng với một số khu vực khác trên khắp Ukraina. Sự công nhận này vẫn được giữ nguyên sau tuyên ngôn độc lập Ukraina. Kể từ khi Nga sáp nhập Krym, núi đá vôi Krym đã được công nhận là Khu bảo tồn tự nhiên quốc gia có ý nghĩa khu vực (), tương đương với danh hiệu khu bảo tồn tự nhiên khu vực của Ukraina.

## Xem thêm
* Dãy núi Krym

## Tham khảo
Doge (Tổng trấn)

**Doge** ( , tiếng Ý: [ˈdɔːdʒe]; số nhiều dogi hoặc doges) là một lãnh chúa tuyển cử và là người đứng đầu nhà nước ở một số thành bang trên Bán đảo Ý, đặc biệt là Cộng hòa Venezia và Cộng hòa Genova, trong thời kỳ Trung cổ và Phục hưng. Các quốc gia như vậy được gọi là "Cộng hòa Vương quyền".

## Từ nguyên
Từ Doge có nguồn gốc từ tiếng Veneto, và xuất hiện trong tiếng Anh thông qua tiếng Pháp. Doge, cùng với từ duke trong tiếng Anh có liên quan và duce trong tiếng Ý, duca (nam tính) và duchessa (nữ tính) đều bắt nguồn từ dux trong tiếng Latinh, có nghĩa là "lãnh đạo tinh thần" hoặc "chỉ huy quân sự". Tuy nhiên, từ duce và Duca không thể thay thế cho nhau. Hơn nữa, Duca (công tước) là một tước hiệu quý tộc và cha truyền con nối. Vợ của một tổng trấn được phong là Dogaressa và văn phòng của tổng trấn được gọi là dogeship.

## Đọc thêm
* Tổng trấn Venezia

## Tham khảo
Giả thuyết Elliott–Halberstam

Trong lý thuyết số, **giả thuyết Elliott–Halberstam** là giả thuyết về sự phân phối của các số nguyên tố trong cấp số cộng. Nó có nhiều ứng dụng trong lý thuyết sàng. Nó được đặt tên theo nhà toán học Peter D. T. A. Elliott và Heini Halberstam, và được phát biểu bởi họ vào năm 1968.

Để phát biểu giả thuyết cần một số ký hiệu sau:  Gọi \pi(x) là hàm đếm số nguyên tố nhỏ hơn hoặc bằng x.  Nếu q là số nguyên dương và a nguyên tố cùng nhau với q, thì ta gọi \pi(x;q,a) là số các số nguyên tố nhỏ hơn hoặc bằng x và bằng với a khi modulo q. Định lý Dirichlet trên các số nguyên tố trong cấp số cộng nói với chúng ta rằng

: \pi(x;q,a) \approx  \frac{\pi(x)}{\varphi(q)}

trong đó \varphi là hàm phi Euler.  Nếu ta định nghĩa hàm sai số

: E(x;q) = \max_{\text{gcd}(a,q) = 1} \left|\pi(x;q,a) - \frac{\pi(x)}{\varphi(q)}\right|

trong đó giá trị max được lấy trên tất cả giá trị a nguyên tố cùng nhau với q, thì giả thuyết Elliott–Halberstam khẳng định rằng với mọi \theta  và A > 0, tồn tại hằng số C > 0 sao cho

: \sum_{1 \leq q \leq x^\theta} E(x;q) \leq \frac{C x}{\log^A x}

với mọi x > 2.

Giả thuyết mới chỉ chứng minh đúng cho mọi \theta  và được chứng minh bởi Enrico Bombieri và A. I. Vinogradov (xem định lý Bombieri–Vinogradov, đôi khi được gọi ngắn đi là "định lý Bombieri"); kết quả này khá hữu dụng bởi nó là dạng trung bình của phỏng đoán Riemann tổng quát. Hiện người ta cũng biết giả thuyết sai tại điểm \theta = 1.

Giả thuyết Elliott–Halberstam có một số hệ quả sau:  Một trong những hệ quả lớn nhất là kết quả của Dan Goldston, János Pintz, và Cem Yıldırım, chứng minh rằng (nếu giả sử giả thuyết này đúng) sẽ có vô số cặp số nguyên tố sai khác nhau tối đa 16. Trong tháng 11 năm 2013, James Maynard đã chứng minh rằng khi giả định giả thuyết Elliott–Halberstam, ta có thể chứng minh sự tồn tại của vô số cặp số nguyên tố sai khác nhau tối đa 12. Trong tháng 8 năm 2014, nhóm dự án Polymath chứng minh dưới giả thuyết Elliott–Halberstam tổng quát, ta có thể chứng minh có vô số cặp số nguyên tố sai khác nhau tối đa 6. Nếu không giả định bất cứ dạng nào của giả thuyết, cận nhỏ nhất thu được là 246.

## Xem thêm
*Định lý Barban–Davenport–Halberstam
*Số nguyên tố sexy
*Định lý Siegel–Walfisz

## Chú thích
Cúp bóng đá U-20 nữ châu Á 2022

**Cúp bóng đá U-20 nữ châu Á năm 2022** là lần thứ 11 của Cúp bóng đá U-20 nữ châu Á (bao gồm cả các kỳ trước của Giải vô địch bóng đá U-19 nữ châu Á). Tổ chức 2 năm 1 lần do Liên đoàn bóng đá châu Á (AFC) tổ chức cho các đội tuyển U-20 nữ thuộc liên đoàn, trước khi bị hủy bỏ do đại dịch COVID-19.

Bắt đầu từ phiên bản 2022, AFC đã đồng ý với đề xuất chuyển giải đấu từ U19 sang U20. Ngoài ra, giải đấu cũng được đổi tên từ "Giải vô địch bóng đá nữ U-19 châu Á" thành "Cúp bóng đá U-20 nữ châu Á". Giải dự kiến được tổ chức tại Uzbekistan từ ngày 4 đến ngày 17 tháng 4 năm 2022. Có tổng cộng tám đội tham gia giải đấu.

AFC thông báo hủy giải đấu vào ngày 5 tháng 7 năm 2021, nhường quyền đăng cai Cúp bóng đá U-20 nữ châu Á 2024 cho Uzbekistan.

## Vòng loại

Bốn đội đủ điều kiện trực tiếp cho giải đấu cuối cùng: đội chủ nhà và ba đội đứng đầu năm 2019. Bốn đội khác được xác định bởi vòng loại.

### Các đội đủ điều kiện

## Các đội tuyển đủ điều kiện tham dự U-20 FIFA World Cup nữ 2022
Ba đội sau đây từ AFC đủ điều kiện tham dự Giải vô địch bóng đá nữ U-20 thế giới 2022.

Cả ba đội đều đủ điều kiện tham dự Giải vô địch bóng đá nữ U-20 thế giới 2022. Vào ngày 16 tháng 3 năm 2022, AFC thông báo rằng Úc sẽ thay thế Triều Tiên làm đại diện của AFC tại Giải vô địch bóng đá nữ U-20 thế giới.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*, the-AFC.com
Công nhân cổ cồn xanh Nhật Bản

**Công nhân cổ cồn xanh** (Nikutai-rōdō-sha 肉体労働者; Hán-Việt: *Nhục thể lao động giả*; dịch nghĩa: "người lao động chân tay") **ở Nhật Bản** có phạm vi bao trùm nhiều dạng công việc chân tay hay lao động phổ thông khác nhau, từ công nhân nhà máy, xí nghiệp cho đến ngành thi công xây dựng và thậm chí là lao động trong nông nghiệp. Tầng lớp công nhân cổ cồn xanh chiếm tỉ phần rất lớn trong lực lượng lao động tại Nhật Bản, với 30,1% số người đi làm thuê trong độ tuổi từ 15 trở lên tham gia làm "thợ thủ công, công nhân khai thác mỏ, sản xuất chế tạo và công nhân xây dựng" theo số liệu điều tra dân số năm 1995. Tầng lớp này bao gồm lao động chính quy (tại các cơ quan, xí nghiệp), phi chính thức (tại các cơ sở sản xuất kinh doanh cá thể, doanh nghiệp hộ gia đình) và lao động thời vụ (bán thời gian), cũng như một số lượng lớn lao động người nước ngoài, tất cả đều khác nhau từ lịch trình làm việc cho đến các khoản phụ cấp, trợ cấp.

## Xem thêm

* Giai cấp công nhân Liên Xô
* Môi trường làm việc của Nhật Bản
* Công nhân cổ cồn xanh
* Thị trường lao động Nhật Bản

## Tham khảo

## Đọc thêm
*
Chữ Maya

**Chữ Maya,** còn được gọi là **Văn tự Maya** (*Maya glyphs*), là hệ thống chữ viết bản địa của nền văn minh Maya ở Trung Mỹ và là hệ thống chữ viết duy nhất của vùng Trung Mỹ đã được giải mã đáng kể. Những bản khắc sớm nhất được tìm thấy có thể xác định là của người Maya có từ thế kỷ thứ 3 trước Công nguyên ở San Bartolo ở Guatemala. Chữ viết của người Maya được sử dụng liên tục trên khắp Trung Mỹ cho đến khi người Tây Ban Nha chinh phục người Maya vào thế kỷ 16 và 17.

Người Maya đã sử dụng các biểu đồ được bổ sung bằng một tập hợp các ký tự âm tiết, có chức năng hơi giống với chữ Nhật Bản hiện đại. Chữ viết Maya được các nhà thám hiểm châu Âu đầu thế kỷ 18 và 19 gọi là "chữ tượng hình" những người tham quan nhận thấy hình dáng tổng thể của nó gợi nhớ đến chữ tượng hình Ai Cập (chữ nêm), mặc dù hai hệ thống này không liên quan đến nhau. Mặc dù các ngôn ngữ Maya hiện đại hầu như được viết hoàn toàn bằng bảng chữ cái Latinh chứ không phải chữ Maya (do sự cai trị của thực dân châu Âu) nhưng hiện nay đã có những phát triển gần đây khuyến khích sự hồi sinh của hệ thống chữ tượng hình Maya.

## Bảng âm tiết

## Chú thích

## Thư mục

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*
* 
*
* 
* 
* 
*
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*
Thương vong trong Chiến tranh Thế giới Thứ Hai

Chiến tranh thế giới thứ hai là một cuộc xung đột quân sự đã gây ra những tổn thất nghiêm trọng nhất trong lịch sử của nhân loại. Theo ước tính, từ 70 đến 85 triệu người đã chết hoặc mất tích, tương đương với khoảng 3% dân số toàn cầu vào năm 1940. Số người chết trực tiếp trong cuộc chiến *(bao gồm quân đội và dân thường)* ước tính khoảng từ 50 đến 56 triệu người, và thêm 19-28 triệu người chết vì bệnh tật và nạn đói liên quan đến cuộc chiến. Tổng số dân thường đã mất tích từ 50 đến 55 triệu người.Số người chết trong quân đội do mọi nguyên nhân lên tới từ 21 đến 25 triệu người, trong đó bao gồm cả người chết trong điều kiện giam giữ của khoảng 5 triệu tù nhân chiến tranh. Hơn một nửa tổng số thương vong được tính bởi những người chết ở Trung Hoa Dân Quốc và Liên Xô.

Nhờ những nỗ lực nghiên cứu gần đây, chúng ta có thể cập nhật thêm thông tin về thương vong trong Thế chiến thứ hai. Các nghiên cứu tại Nga kể từ khi Liên Xô tan rã đã đưa ra những ước tính mới về số lượng người chết trong Thế chiến II của quốc gia này. Theo số liệu chính thức từ chính phủ Nga., Liên Xô đã mất 26,6 triệu người, trong đó có 8-9 triệu người chết do nạn đói và bệnh tật. Các nhà nghiên cứu tại Viện Tưởng niệm Quốc gia Ba Lan (IPN) đã thực hiện một nghiên cứu vào tháng 8 năm 2009, ước tính số người Ba Lan thiệt mạng trong Thế chiến II từ 5,6 đến 5,8 triệu người.

Nghiên cứu của nhà sử học Rüdiger Overmans thuộc Văn phòng Nghiên cứu Lịch sử Quân sự Đức vào năm 2000 đã cho thấy rằng, Wehrmacht (quân đội Đức) đã mất tích và chết là 5,3 triệu người, bao gồm 900.000 người nhập ngũ từ bên ngoài biên giới của Đức, Áo và Đông-Trung Âu năm 1937. Theo các nghiên cứu, Hồng quân Liên Xô đã gây ra phần lớn thương vong của Wehrmacht trong Thế chiến II. Mặt trận Xô-Đức là cuộc xung đột vũ trang lớn nhất trong lịch sử loài người. Trong gần 4 năm, mặt trận Xô-Đức đã thu hút phần lớn lực lượng của Đức Quốc xã. Khoảng từ 190 đến 270 sư đoàn, tức là hơn 3/4 tổng số quân của khối phát xít, đã đồng thời tham chiến ở mặt trận này. Ở mặt trận này, quân đội của Đức và đồng minh đã bị tiêu diệt 607 sư đoàn cùng với hơn 75% vũ khí và trang thiết bị quân sự. Tổng số chết hoặc bị bắt của quân đội Đức trong Thế chiến II là 13,4 triệu quân thì có 10 triệu là ở mặt trận Xô-Đức.

Trung Quốc công bố số người chết trong chiến tranh là khoảng 20 triệu người, trong khi chính phủ Nhật Bản ước tính thương vong của mình do chiến tranh là 3,1 triệu người.

## Thiệt hại về người theo quốc gia

### Tổng số người hy sinh theo quốc gia

## Tham khảo
Kiến vương ba sừng

***Chalcosoma chiron*** (thường được gọi là **bọ cánh cứng Kavkaz**, **bọ cánh cứng ba sừng**) là một loài bọ cánh cứng trong họ Scarabaeidae. Loài này có thể được tìm thấy từ phía nam Malaysia đến Indonesia (Sumatra, Java), Đông Dương và Thái Lan ở khu vực phía Đông (tỉnh Chanthaburi, Sa Kaeo). Trước đây loài này được gọi là *Chalcosoma caucasus*, một tên gọi là một từ đồng nghĩa cơ sở và không có giá trị rộng rãi (*caucasus* là tên tiếng Anh để chỉ vùng Kavkaz).

## Mô tả
Con đực loài này có thể đạt chiều dài 90–130 mm (3,5–5,1 in), trong khi con cái dài 50–60 mm (2,0–2,4 in). Kiến vương ba sừng là loài lớn nhất trong chi *Chalcosoma* và là một trong những loài bọ cánh cứng lớn nhất châu Á. Loài này có một dị hình giới tính nổi bật. Con đực có những chiếc sừng cong, khổng lồ chuyên biệt trên đầu và ngực để chúng có thể sử dụng để chiến đấu với những con đực khác nhằm giành quyền giao phối với con cái. Con cái nhỏ hơn đáng kể. Cánh của con cái có kết cấu mượt mà, vì chúng được bao phủ bởi những sợi lông nhỏ. Khi con đực tham gia vào các cuộc đánh nhau để dành con cái, tinh thần chiến đấu của chúng mạnh mẽ như loài bọ *[[Dynastes hercules]]* của Nam Mỹ. Do có thể đánh bắt quanh năm nên việc mua những con bọ này khá dễ dàng và giá khá thấp. Kiến vương ba sừng khác với kiếng vương Atlas (*[[Chalcosoma atlas|C. atlas]]*) ở chỗ chúng có một chiếc răng nhỏ ở sừng dưới.

Ấu trùng của chúng trải qua ba lần lột xác và thường sống dưới lòng đất trong 12–15 tháng; những con đực lớn hơn có quá trình trưởng thành lâu hơn những con cái do chúng cần đủ dinh dưỡng để phát triển sừng. Nhộng của chúng sống từ 1–2 tháng, trong khi con trưởng thành sống từ 3–5 tháng. Con cái sống lâu hơn con đực.

## Phân loài

* *C. c. belangeri* - Thái Lan, Langkawi, Việt Nam
* *C. c. chiron* - Java
* *C. c. kirbyi* - Tây Malaysia
* *C. c. janssensi* - Sumatra

## Tham khảo
Tidningar Utgifne Af et Sällskap i Åbo

***Tidningar Utgifne Af et Sällskap i Åbo*** là một tờ báo được xuất bản lần đầu tiên ở Phần Lan vào năm 1771, đây là tờ báo đầu tiên được xuất bản ở Phần Lan. Phần Lan nằm dưới sự cai trị của Thụy Điển vào thời điểm đó và tờ báo được xuất bản bằng tiếng Thụy Điển. Tờ báo này được lưu hành cho đến tận năm 1785 thì đình bản.

## Tham khảo
Chính phủ Lâm thời Việt Nam Tự do

**Chính phủ Lâm thời Việt Nam Tự do** (**GFCL**) là một tổ chức chính trị chống cộng ở hải ngoại do Nguyễn Hoàng Dân thành lập vào ngày 30 tháng 4 năm 1995 và bị giải thể vào năm 2013. Tổ chức này tuyên bố đây là chính phủ lưu vong không được công nhận của Việt Nam Cộng hòa có trụ sở tại các thành phố Garden Grove, California và Missouri City, Texas của Mỹ.

## Tổ chức
### Mục tiêu chính trị
Chính phủ Lâm thời Việt Nam Tự do đã công bố danh sách các mục tiêu chính trị của tổ chức bao gồm:

# Mục tiêu đã nêu của Chính phủ Quốc gia Việt Nam Lâm thời là thực hiện bầu cử tự do và dân chủ ở Việt Nam. Chính phủ tìm cách tạo ra bầu không khí áp lực bất bạo động lên chế độ Cộng sản nhằm cho phép quá trình bầu cử mà người dân có thể chọn có hay không giữ lại chủ nghĩa cộng sản làm hệ thống cai trị ưa thích.
# Chính phủ Quốc gia Việt Nam Lâm thời trước đó đã ca ngợi rằng việc đạt được một chính sách dầu mỏ công bằng và bình đẳng vì lợi ích của người dân Việt Nam và các doanh nghiệp khác trên thế giới có thể đạt được mà không cần bạo lực và không bị khuất phục trước các hoạt động tham nhũng của chính quyền cộng sản.
# Những ý tưởng về thị trường tự do mà chúng tôi muốn kết hợp vào văn hóa của Việt Nam để giúp ích cho tất cả các quy trình.  
# Cơ hội công bằng để sử dụng tài nguyên dầu khí hàng hải quốc gia và các tuyến đường thủy tự do của Việt Nam.
# Ngăn chặn các cuộc đụng độ có thể xảy ra với các nước láng giềng của Việt Nam do các biện pháp kiểm soát và hạn chế bất hợp pháp. 
# Những tội ác tày trời của cộng sản phải bị đưa ra trước công lý và buộc phải trả giá về hậu quả tội ác của mình, hòng để cho thế giới biết và nêu gương cho những chế độ bạo ngược phản nhân văn.
# Cấm mọi hình thức khiêu khích và Tái lập Việt Nam Cộng hòa trên toàn quốc.


### Kinh tế
Chính phủ Lâm thời Việt Nam Tự do có ngân sách xấp xỉ 1 triệu đô la Mỹ một năm, do người Việt chống cộng ở nước ngoài trên khắp thế giới quyên tặng.

## Căn cứ tại Campuchia
KC-702 là một căn cứ quân sự do Chính phủ Lâm thời Việt Nam Tự do điều hành, có lẽ nằm ở Campuchia, gần biên giới Việt Nam. Người ta tin rằng khu căn cứ này từng được sử dụng để giúp lên kế hoạch đánh bom Đại sứ quán Việt Nam tại Lào nhưng không thành công. Chẳng ai biết được về tình trạng hiện tại của căn cứ này. Tuy vậy, vào năm 1999, một số thành viên của nhóm đã bị bắt ở Campuchia cùng với vũ khí, bị trục xuất về Việt Nam và đưa ra xét xử trước tòa án trong nước.

## Xem thêm
* Đại Việt Quốc dân Đảng
* Đệ Tam Việt Nam Cộng hòa 
* Tổ chức Quỹ người Thượng
* Liên đoàn Khmers Kampuchea-Krom
* Đảng Nhân dân Hành động Việt Nam
* Liên minh Quân chủ Lập hiến Đa nguyên Việt Nam

## Tham khảo

## Đọc thêm
*

## Liên kết ngoài
*Việt Nam xét xử nhóm đối lập *BBC NEWS*
*Tòa án Việt Nam bỏ tù công dân Mỹ *BBC NEWS*
*Việt Nam: 37 người bị bỏ tù vì tội khủng bố *BBC NEWS*
*Hướng dẫn về Tài liệu tổ chức và công khai của Chính phủ Lâm thời Việt Nam Tự do. Bộ Sưu tập và Kho Lưu trữ Đặc biệt, Thư viện UC Irvine, Irvine, California.
Câu lạc bộ Du thuyền Vịnh Bắc Bộ

**Câu lạc bộ Du thuyền Vịnh Bắc Bộ** () là biệt danh vui nhộn của Hạm đội 7 Hoa Kỳ trong chiến tranh Việt Nam. Trong suốt chiến tranh tại Việt Nam, Hạm đội 7 đã tham gia vào các hoạt động chiến đấu chống lại quân địch thông qua các đợt không kích từ tàu sân bay, yểm trợ hỏa lực hải quân, hoạt động đổ bộ, tuần tra, trinh sát và đặt mìn.

## Hoạt động hải quân

Hải quân Mỹ từng triển khai không liên tục ngoài khơi bờ biển Việt Nam kể từ tháng 3 năm 1950 với tư cách là các chuyến hành trình "" nhằm tiếp viện cho Việt Nam Cộng hòa. Tháng 5 năm 1964, ba nhóm đặc nhiệm tàu sân bay chiếm được vị trí tại Yankee Station ở vịnh Bắc Bộ. Các chuyến bay do thám đều do các tàu sân bay này thực hiện dù chẳng khởi động nhiệm vụ chiến đấu nào cả. Liên Xô đã hỗ trợ Việt Nam Dân chủ Cộng hòa xây dựng các hệ thống phòng không tinh vi hơn. Hải quân bèn tìm cách triển khai các "sứ mệnh DeSoto" theo kiểu chiến tranh điện tử hòng xác định các cơ sở này và điều động tàu , dẫn đến sự kiện Vịnh Bắc Bộ.

Số lượng tàu tăng lên đáng kể, với "câu lạc bộ du thuyền" bao gồm tàu khu trục và tàu tuần dương dọc theo bờ biển ngang tầm bắn. Sau khi đình chiến năm 1973, Hạm đội này đã tiến hành các hoạt động rà phá bom mìn trên tuyến đường thủy ven biển miền Bắc Việt Nam. Hai năm sau, đội tàu thuyền và máy bay của Hạm đội đã giúp sơ tán hàng nghìn công dân Mỹ và người tị nạn rời khỏi miền Nam Việt Nam và Campuchia khi các quốc gia này rơi vào tay phe cộng sản. Hạm đội này khởi hành năm 1975.

## Biệt danh và biểu trưng
Tên gọi “Câu lạc bộ Du thuyền Vịnh Bắc Bộ” được sử dụng từ năm 1961 khi Hạm đội 7 đến vùng biển ngoài khơi Việt Nam. Giống như truyền thống hải quân về lễ vượt ranh giới và giấy chứng nhận sở hữu ván thuyền, câu lạc bộ này đóng vai trò kỷ niệm sự tham gia của các thủy thủ trong chiến dịch. Tiêu chuẩn để trở thành thành viên được hiểu rộng rãi cho bất kỳ quân nhân nào được chỉ định vào Hạm đội 7, từ các tàu trực chiến, đến các phi vụ xuất kích của máy bay từ các tàu sân bay, đến các đơn vị ven sông và Thủy quân lục chiến trên bờ. Mặc dù không chính thức, thuật ngữ này đã trở nên đủ phổ biến để được tìm thấy trong lịch sử chỉ huy được giải mật năm 1966 của USS ''Enterprise'', một trong những con tàu của Hạm đội 7. Tên gọi và biểu trưng đã quá quen thuộc với những tay cựu chiến binh của Hạm đội 7 khi tham gia chiến tranh Việt Nam.

## Trích dẫn

## Tham khảo
*

## Liên kết ngoài
* Trang web chính thức Hạm đội 7 Hoa Kỳ 
* Rene J Francillon, ''Tonkin Gulf Yacht Club US Carrier Operations Off Vietnam''
Cung Thiếu nhi Mangyongdae

**Cung Thiếu nhi Mangyongdae** (hay **Cung Thiếu niên Học sinh Mangyongdae**) ở Bình Nhưỡng là cơ sở công cộng do Đoàn Thanh niên Bắc Triều Tiên quản lý, đây là nơi mà đội viên thiếu niên tiền phong có thể tham gia các hoạt động ngoại khóa, chẳng hạn như học nhạc, ngoại ngữ, kỹ năng máy tính và thể thao. Công trình này được thành lập vào ngày 2 tháng 5 năm 1989 và tọa lạc ở  phía bắc Mangyongdae-guyok. Đây là cung điện lớn nhất ở Bắc Triều Tiên dành cho các hoạt động sau giờ học của trẻ em. Trước Cung Thiếu nhi có một nhóm tác phẩm điêu khắc lớn và hai đài phun nước khổng lồ, cao 90 và 100 mét.

Cung Thiếu nhi Mangyongdae có 120 phòng, một hồ bơi, một phòng tập thể dục và một nhà hát 2.000 chỗ ngồi. Không nên nhầm lẫn với Cung Thiếu nhi Bình Nhưỡng (평양학생소년궁전) nằm ở phía bắc Quảng trường Kim Nhật Thành và được thành lập vào năm 1963.

## Tham khảo

## Đọc thêm
*

## Liên kết ngoài

*Steps for Cultural Diplomacy by Kim Laskowski at Juilliard.edu
*
*''Mangyongdae Schoolchildren's Palace'' picture album  at Naenara
Gas South Arena

**Gas South Arena** (ban đầu được gọi là **Gwinnett Civic Center Arena**, sau này được gọi là **The Arena tại Trung tâm Gwinnett** và **Infinite Energy Arena**) là một nhà thi đấu nằm ở Duluth, Georgia. Nhà thi đấu cách Atlanta khoảng  về phía đông bắc. Nhà thi đấu là một phần của "Gas South District", nơi cũng bao gồm một trung tâm hội nghị với một hội trường tổ chức sự kiện và một trung tâm biểu diễn nghệ thuật.

Đây là sân nhà của Atlanta Gladiators thuộc ECHL và Georgia Swarm, một câu lạc bộ bóng vợt trong nhà chuyên nghiệp thuộc National Lacrosse League.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*
Biểu tình Gruzia 2023

**Biểu tình Gruzia 2023-2024** (tiếng Gruzia: საქართველოს საპროტესტო გამოსვლები) là một loạt các cuộc biểu tình diễn ra trên khắp Gruzia từ tháng 3, 2023. Nhằm phản đối sự ủng hộ của quốc hội đối với một dự luật đặc vụ nước ngoài. Dự luật đã gây tranh cãi vì nó sẽ phân loại các tổ chức phi chính phủ và truyền thông nhận hơn 20% tài trợ từ nước ngoài vào nhóm quản lý theo diện đặc vụ nước ngoài. Đây là khái niệm để chỉ các cá nhân hoặc tổ chức tích cực thúc đẩy lợi ích của một quốc gia nước ngoài trong khi đang ở nước sở tại. Chủ tịch đảng Giấc mơ Gruzia Irakli Kobakhidze nói dự luật chỉ nhằm đảm bảo minh bạch nguồn tài trợ của các tổ chức phi chính phủ. Trong khi đó, phe đối lập cáo buộc Đảng Giấc mơ Gruzia cầm quyền chịu ảnh hưởng từ Nga, xây dựng luật mới nhằm kiểm soát ảnh hưởng của phương Tây. Cảnh sát được cho là đã sử dụng vòi rồng và hơi cay để giải tán các cuộc biểu tình, đặc biệt là ở thủ đô Tbilisi.

## Bối cảnh
Vào tháng 1 năm 2021, Gruzia và Ukraina đang chuẩn bị nộp đơn xin gia nhập EU vào năm 2024 để gia nhập Liên minh châu Âu vào những năm 2030. Tuy nhiên, do Nga xâm lược Ukraina vào năm 2022, Ukraina, Gruzia và Moldova đã cùng nộp đơn xin gia nhập Liên minh châu Âu vào tháng 2 và tháng 3 năm 2022. Vào ngày 23 tháng 6 năm 2022, Hội đồng châu Âu đã trao cho Ukraina và Moldova tư cách là ứng cử viên gia nhập Liên minh châu Âu. Riêng Gruzia, hội đồng châu Âu đã trì hoãn việc trao tư cách ứng cử viên cho đến khi một số điều kiện nhất định được đáp ứng.

Ngày 9 tháng 6 năm 2022, Nghị viện châu Âu đã ban hành một nghị quyết dài sáu trang cáo buộc chính phủ Gruzia đàn áp tự do báo chí ở nước này, nghị quyết trên cũng đề nghị Liên minh châu Âu trừng phạt người sáng lập Đảng Giấc mơ Gruzia cầm quyền Bidzina Ivanishvili vì vai trò của ông ta trong việc làm suy thoái tiến trình chính trị ở Gruzia.

## Diễn biến

## Kết quả

## Phản ứng trong nước và quốc tế
### Chính phủ Gruzia
*Tổng thống Gruzia Salome Zourabichvili ủng hộ những người biểu tình, khẳng định con đường hội nhập vào châu Âu phải được bảo vệ, đồng thời phủ quyết và bãi bỏ dự luật.
*Bộ Nội vụ Gruzia: Yêu cầu người biểu tình giải tán, cảnh báo rằng cuộc biểu tình đã vượt ra ngoài khuôn khổ của một cuộc biểu tình ôn hòa và biến thành bạo lực, cảnh sát cũng buộc phải sử dụng vũ lực tương xứng để giữ gìn an ninh trật tự.

### Abkhazia

* Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Abkhazia, Inal Ardzinba tuyên bố rằng Hoa Kỳ đang cố gắng thực hiện âm mưu đảo chính ở Gruzia nhằm gây bất ổn cho khu vực và phát động mặt trận thứ hai của Chiến tranh Nga-Ukraina ở Ngoại Kavkaz.

## Xem thêm

## Tham khảo
Thương Nguyễn Cúc Foshee

**Thương Nguyễn Cúc Foshee** là công dân người Mỹ gốc Việt bị chính phủ Việt Nam giam giữ mà không có tố cáo chính thức sau khi bà bị bắt vào tháng 9 năm 2005 với lời buộc tội âm mưu phát đi các thông điệp chống cộng dưới sự chỉ đạo của một tổ chức chống cộng mang tên Chính phủ Lâm thời Việt Nam Tự do (GFVN). 

Bà từng ly dị với đại diện của Chính phủ Lâm thời Việt Nam Tự do tên Edgar Foshee. Con gái của họ là luật sư Elizabeth McCausland đã tích cực vận động cho sự tự do của mẹ mình về mặt chính trị thông qua giới quan chức chính phủ Mỹ. Bà Foshee sau cùng bị công an bắt giam và buộc tội tiến hành các hoạt động khủng bố rồi đưa ra tòa xét xử vào ngày 10 tháng 11 năm 2006. Bà cùng với sáu bị cáo khác bị tòa án Việt Nam kết án 15 tháng tù giam.

Foshee đã ở tù 14 tháng trước phiên tòa. Nhưng bà ấy đã được thả sớm bốn tuần, có thể là do sau khi bà viết thư cho chính quyền đòi đoàn tụ bên gia đình để được chăm sóc y tế. Một quan chức tòa án nói với hãng tin AP rằng bà bị chứng cao huyết áp và các vấn đề về tim mạch. Em trai của Foshee nói với các phóng viên rằng chính ông đã đưa chị mình đến sân bay Thành phố Hồ Chí Minh ngay khi bà ấy được trả tự do để đáp chuyến bay trở về Mỹ ngay lập tức.

## Tham khảo
The Vietnamese Gulag

***The Vietnamese Gulag*** là cuốn tự truyện của nhà hoạt động dân chủ Đoàn Văn Toại kể về việc ông bị chính quyền Cộng sản Việt Nam bắt giữ và cầm tù, những sự kiện khiến ông thay đổi niềm tin chính trị từ người cộng sản thờ ơ sang người ủng hộ dân chủ.

Viết trên tờ *[[The New York Times]]*, Robert Shaplan cho rằng cuốn sách này "gợi nhớ một cách hay nhất về hai tác phẩm *[[The Enormous Room|Căn phòng to lớn]]* của E. E. Cummings và *[[Darkness at Noon|Bóng tối buổi trưa]] của [[Arthur Koestler]]*".  Shaplan cũng lưu ý rằng "giá trị của cuốn sách này bắt nguồn từ việc [tác giả] là một trong những người Việt Nam đầu tiên viết một cách hiệu quả về trải nghiệm của mình, và mô tả điều mà ông gọi là 'phương pháp phản bội' những hy vọng và lý tưởng cách mạng của tác giả".  John P Roche đã có bài viết đánh giá sách cho tờ *[[Los Angeles Times]]*, gọi câu chuyện này "gợi lên mối thương tâm" và "được viết nổi bật ở chỗ thiếu sự thương hại cho bản thân mình".

*The Vietnamese Gulag* ban đầu được Đoàn Văn Toại viết bằng tiếng Pháp (*Le Goulag Vietnamien*) và xuất bản vào năm 1979. Tiếp theo là bản dịch tiếng Đức ra mắt năm 1980. Sau khi nguyên bản tiếng Pháp phát hành được một thời gian đầu, ông định nhờ ai đó dịch giúp sang tiếng Anh nhưng chưa kịp thực hiện do quá bận rộn với công việc. Về sau khi đặt chân sang nước Mỹ, ông mới được David Chanoff giúp đỡ phát hành bản tiếng Anh và trở thành đồng tác giả của ấn bản này. Bản tiếng Anh do Sylvie Romanowski và Françoise Simon-Miller dịch được xuất bản vào năm 1986 và thường nhận được sự tán thành của giới phê bình.

## Xem thêm
**[[Quần đảo Gulag]]*
*Trại cải tạo Tân Cương

## Tham khảo
Times of Vietnam

***Times of Vietnam*** là tờ báo tiếng Anh không còn tồn tại ở Việt Nam Cộng hòa dưới thời Tổng thống Ngô Đình Diệm.  

Từng được coi là cơ quan ngôn luận chính thức của chế độ Diệm, tờ *Times of Vietnam* đã bị đình bản sau cuộc đảo chính năm 1963 và vụ ám sát Tổng thống Diệm ngay sau đó vào ngày 2 tháng 11 năm 1963. Lần xuất bản cuối cùng là ấn bản buổi sáng ngày 1 tháng 11, vì các văn phòng của tờ báo này đã bị những phần tử bạo loạn chống Diệm đốt cháy trong suốt cuộc đảo chính được bắt đầu vào chiều hôm đó.

Tờ báo này do Gene và Ann Gregory xuất bản. Họ là hai người Mỹ thân cận nhất cả về mặt cá nhân lẫn thông qua các mối quan hệ kinh doanh với bà Nhu.

## Tham khảo
Alexander Schwolow

**Alexander Schwolow** (sinh ngày 2 tháng 6 năm 1992) là một cầu thủ bóng đá chuyên nghiệp người Đức thi đấu ở vị trí thủ môn cho câu lạc bộ Union Berlin tại Giải bóng đá vô địch quốc gia Đức.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

*
Dominick Drexler

**Dominick Drexler** (sinh ngày 26 tháng 5 năm 1990) là một cầu thủ bóng đá người Đức thi đấu ở vị trí tiền vệ cho câu lạc bộ Schalke 04 tại Bundesliga.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* Profile trên FC Schalke 04 website
* 
*
Pokéfuta

hoặc **Nắp Poké** là nắp cống ở Nhật Bản được trang trí bằng hình vẽ các nhân vật ''Pokémon''. Khởi đầu lắp đặt vào năm 2018, hơn 200 nắp được The Pokémon Company lắp đặt tại các thành phố trên cả nước. Chúng đóng vai trò là các điểm tham quan địa phương, thu hút du khách đến các địa điểm ít được biết đến ở Nhật Bản.

## Bối cảnh
Tại Nhật Bản, nắp cống thường được trang trí bằng các thiết kế nghệ thuật, theo CBS News đưa tin vào năm 2019 có hơn 6.000 thiết kế trải dài trên khắp Nhật Bản. Hoạt động này bắt nguồn từ thập niên 1980 như một chiến dịch quan hệ công chúng nhằm tái sinh hệ thống cống rãnh. Nhiều thị trấn và thành phố trên khắp Nhật Bản có thiết kế riêng biệt thể hiện bản sắc địa phương và hoạt động này thu hút sự quan tâm của công chúng cho các cuộc triển lãm nắp cống hàng năm.

The Pokémon Company, hợp tác với các chính quyền địa phương Nhật Bản trong dự án "Pokémon Local Acts", bắt đầu thiết kế và đặt hàng các nắp cống sau đó lắp đặt tại các thị trấn của Nhật Bản, một phần để thu hút du khách đến các địa điểm ít phổ biến và giúp tái sinh các thành phố bị tàn phá bởi thảm họa thiên nhiên. Miệng cống đầu tiên được lắp đặt có hình Pokémon Eevee, lắp đặt tại thành phố Ibusuki thuộc tỉnh Kagoshima vào ngày 20 tháng 12 năm 2018. Các nắp cống chế tạo tại tỉnh Saga và được tô màu thủ công.

## Phân bố
Tính đến tháng 11 năm 2021, có hơn 200 Pokéfuta được lắp đặt trên 22 tỉnh của Nhật Bản, trong đó tỉnh Miyagi là nơi nhiều nhất với 35 nắp cống được lắp đặt. Tỉnh có một Pokéfuta cho mỗi trong số 35 đơn vị hành chính. Con số này so với khoảng 100 điểm được lắp đặt vào tháng 8 năm 2020. Hokkaidō có 34 nắp, tỉnh Miyazaki có 26 điểm, trong khi thủ đô Tokyo có 12 điểm. Một địa điểm đáng chú ý là ở ngôi làng xa xôi Ogasawara ở Tokyo, nằm cách Tokyo hơn 1.000 km và có bốn nắp cống Pokéfuta. Vùng Tōhoku, nơi bị thiệt hại nặng nề bởi trận động đất và sóng thần Tōhoku năm 2011, là nơi tập trung cao nhất – một phần ba các nắp đặt ở đó tính đến tháng 3 năm 2021.

Mỗi cái nắp cống có một thiết kế độc nhất, có một hoặc nhiều hình vẽ Pokémon. Trong một số trường hợp, việc lựa chọn Pokémon đặc trưng có liên quan đến địa điểm – ví dụ: Eievui được chọn cho Ibusuki theo lối chơi chữ ( đồng vần với ), và ở một số tỉnh, một Pokémon phù hợp luôn được giới thiệu – chẳng hạn như ở Hokkaidō, Tottori và Fukushima, nơi tất cả các nắp cống đều có hình Pokémon Vulpix, Sandshrew/Sandslash và Chansey tương ứng, được chọn với vai trò "đại sứ Pokémon" của tỉnh. Nhiều thiết kế trên nắp cũng giới thiệu điểm nhấn du lịch địa phương tại chính địa điểm đó. Các nắp được sử dụng làm "Pokéstop" trong trò chơi di động *[[Pokémon Go]]*. Hàng hóa chính thức với thiết kế đặc trưng trên nắp cống cũng được phát hành.

## Chú thích

## Liên kết ngoài
* Map of Pokéfuta locations
Hữu Phương (định hướng)

**Hữu Phương** có thể là bút danh của:

* Nguyễn Hữu Chí (1931-1988): nhà văn, chuẩn tướng Hải quân của Quân lực Việt Nam Cộng hòa.
* Nguyễn Hữu Thê (?-2023:) nhà văn Việt Nam, tác giả truyện ngắn ''Ba người trên sân ga''.
Số đếm tiếng Nhật

Số đếm trong tiếng Nhật sử dụng các Hán tự (Kanji) để ghi chép. Khi viết, chúng giống như các chữ số của Trung Quốc, tuy nhiên hiện nay chữ số Ả Rập cũng được sử dụng rộng rãi. Giống như các chữ Kanji khác, các chữ số Kanji cũng có 2 cách đọc theo âm Hán-Nhật (on'yomi) và Thuần Nhật (kun'yomi).

## Bộ số cơ bản
Chữ số Ả Rập thường được dùng trong kiểu viết ngang yokogaki (横書き - *hoành thư*) còn chữ số viết bằng Kanji thường được dùng trong kiểu viết dọc tategaki (縦書き - *tung thư*).

## Phân hàng của số
Khác với tiếng Việt phân hàng nghìn, trăm, chục và đơn vị, tiếng Nhật phân hàng vạn, nghìn, trăm, chục và đơn vị (tương tự tiếng Trung). Ví dụ số 12,345,678 trong tiếng Việt đọc là "mười hai triệu, ba trăm bốn mươi năm nghìn, sáu trăm bảy mươi tám" thì trong tiếng Nhật được đọc thành "một nghìn hai trăm ba mươi tư vạn, năm nghìn sáu trăm bảy mươi tám" (一千二百三十四五千六百七十八).

### Bội số của 10

### Phân số của 10

## Chữ số '''''daiji''''' (大字)

Cũng giống như các chữ số Trung Quốc, trong tiếng Nhật tồn tại một bộ chữ Hán riêng cho các chữ số gọi là daiji (大字) được sử dụng trong các tài liệu pháp lý và tài chính để ngăn ngừa việc dễ dàng sửa chữa bằng cách thêm nét. Ngày nay, các số 1, 2, 3 và 10 chỉ được viết ở dạng chính thức trong các văn bản pháp luật (các số từ 4 đến 9 cũng như 100, 1000 và 10000 được viết giống hệt với các số thông thường). Trong một số trường hợp, chữ số 1 được viết rõ ràng ví dụ 壱百壱拾 (110), thay với cách viết ngắn gọn 百十 thông thường. 

## Một số bất quy tắc

### Bất qua tắc phát âm của số hàng hyaku, sen, chō và kei
Phát âm một vài số có sự biến đổi so với phát âm số độc lập.

### Đếm ngày
Cách đếm ngày trong tiếng Nhật không tuân theo cách ghép số thông thường mà dùng lẫn lộn cách đọc âm Hán-Nhật và Thuần Nhật với nhiều trường hợp ngoại lệ.

### Đếm với từ chỉ đơn vị
Trong nhiều trường hợp, số đếm đi với từ chỉ đơn vị có sự thay đổi về phát âm so với phát âm độc lập. Ví dụ đếm số tầng, thông thường được ghép bằng số đếm + tầng (階 - かい), tuy nhiên tầng 1 (いっかい), tầng 8 (はっかい), tầng 10 (じっかい), số đếm bị thay đổi bằng một âm ngắt (っ); tầng 3 (さんがい) và 13 (じゅうさんがい) tầng (階) bị biến đổi thành âm đục  (かい thành がい)

## Tham khảo
Marvin Pieringer

**Marvin Pieringer** (sinh ngày 4 tháng 10 năm 1999) là một cầu thủ bóng đá người Đức thi đấu ở vị trí tiền đạo cho câu lạc bộ SC Paderborn tại 2. Bundesliga theo dạng cho mượn từ Schalke 04.

## Danh hiệu
**Schalke 04**
*2. Bundesliga: 2021–22

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* 
*
Cho vay lãi nặng

**Cho vay nặng lãi** hay **cho vay lãi nặng** hay còn gọi là **cho vay lãi suất cắt cổ** (trong tiếng Anh gọi là *Usury*) là hành vi cho vay tiền phi đạo đức hoặc trái với lương tâm nhằm làm giàu cho người cho vay một cách không công bằng thông qua việc tính *lãi suất cắt cổ* tạo ra cảnh "*lãi mẹ đẻ lãi con*" (lãi kép), nợ nần chồng chất. Cho vay nặng lãi có thể được sử dụng theo nghĩa đạo đức chỉ việc lên án việc lợi dụng sự bất hạnh của người khác, hoặc theo nghĩa pháp lý, khi lãi suất được tính vượt quá mức tối đa được luật pháp cho phép. Một khoản vay có thể bị coi là cho vay nặng lãi vì lãi suất quá cao hoặc lạm dụng hoặc các yếu tố khác được luật pháp của một tiểu bang quy định. Một người cho vay nặng lãi trong tiếng Anh thông dụng hiện đại có thể được gọi là kẻ *cho vay cắt cổ* (*Loan shark*).

Trong nhiều bối cảnh xã hội lịch sử bao gồm các xã hội Cơ Đốc giáo, Do Thái giáo và Hồi giáo cổ đại thì hành vi cho vay nặng lãi có nghĩa là thu lãi dưới bất kỳ hình thức nào và bị coi là sai trái hoặc bị coi là bất hợp pháp.
Cho vay nặng lãi (theo nghĩa ban đầu của việc thu về bất kỳ lợi ích nào) đã bị các nhà lãnh đạo tôn giáo và triết gia trong thế giới cổ đại lên án mà trong số đó có ông Moses, các triết gia Plato, Aristotles, Cato Già, Cicero, Seneca Trẻ, linh mục Aquinas, Đức Phật và nhà tiên tri Muhammad. Ở Việt Nam hiện nay, từng trường hợp cụ thể, hành vi cho vay nặng lãi sẽ bị xử phạt hành chính theo điểm d khoản 3 Điều 11 Nghị định 167/2013/NĐ-CP của Chính phủ Việt Nam hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Điều 201 Bộ luật Hình sự năm 2015 quy định về tội cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự.

Trong thời kỳ Kinh điển ở Ấn Độ (thế kỷ thứ 7 đến thế kỷ thứ 2 trước Công nguyên) đã có luật cấm các đẳng cấp cao nhất thực hiện cho vay nặng lãi. Những lời lên án nghiêm khắc cũng được tìm thấy trong các văn tự tôn giáo từ Phật giáo, Do Thái giáo (là cụm từ *ribbit* trong tiếng Do Thái), Cơ Đốc giáo và Hồi giáo (cụm từ *riba* trong tiếng Ả Rập).. Đôi khi, nhiều thành bang từ Hy Lạp cổ đại đến La Mã cổ đại đã cấm cho vay với bất kỳ lãi suất nào. Mặc dù Đế chế La Mã cuối cùng đã cho phép các khoản vay với lãi suất được hạn chế một cách cẩn trọng, Giáo hội Công giáo ở Châu Âu thời Trung cổ, cũng như các Nhà thờ Kháng cách, coi việc tính lãi suất ở bất kỳ mức nào là tội lỗi (cũng như tính phí sử dụng tiền, chẳng hạn như tại một điểm giao dịch tiền tệ). Các lệnh cấm tôn giáo đối với cho vay nặng lãi được xác định dựa trên niềm tin rằng việc tính lãi cho khoản vay là một tội lỗi. Cho vay nặng lãi cũng là một hình thức của tư bản cho vay.

## Chú thích
Tai nạn tàu điện ngầm Seoul 2014

**Vụ tai nạn tàu điện ngầm Seoul năm 2014**, hay **vụ tai nạn từ phía sau ga Sangwangsimni** (Tiếng Hàn: 서울 지하철 2호선 상왕십리역 추돌 사고; Hanja: ), xảy ra vào khoảng 15 giờ 32 phút chiều ngày 2 tháng 5 năm 2014 KST, khi hai toa tàu điện ngầm va chạm ở Seoul, Hàn Quốc.

Các công tố viên quận sau đó xác định có 388 người bị thương (24 người bị thương nặng), trong khi truyền thông đưa tin ban đầu là 238 người bị thương. Hai đoàn tàu liên quan đến vụ tai nạn đã bị ngừng hoạt động.

## Sự cố
Vào lúc 03:30 chiều KST (06:30 GMT) ngày 2 tháng 5 năm 2014, một đoàn tàu điện ngầm ở Seoul đã đâm vào một đoàn tàu khác trên Tuyến 2 tại Ga Sangwangsimni.

9 tháng sau, các công tố viên quận sau đó xác định có 388 người bị thương (24 người bị thương nặng), trong khi phương tiện truyền thông đưa tin ban đầu là 238 người bị thương. Khoảng 150 người trong số họ bị bầm tím và những vết thương nhẹ khác đã được gửi đến các bệnh viện gần đó và thậm chí cả Bệnh viện Đại học Hanyang. Điều này đã được xác nhận bởi sĩ quan cứu hỏa Kim Kyung-su, người cho biết chỉ có hai người bị gãy xương và bầm tím nghiêm trọng.

Theo các nhân chứng, một đoàn tàu đã bị một đoàn tàu khác đâm từ phía sau khi đang rời ga Sangwangsimni ở phía đông Seoul. Một nhân chứng khác cho biết nhiều hành khách đã cố mở cửa và trốn vào đường ray sau khi phớt lờ thông báo trên tàu yêu cầu họ ở trong xe. Quyết định phớt lờ hướng dẫn của nhiều hành khách có thể là do không tin tưởng vào chính quyền sau vụ lật phà Sewol và vụ cháy tàu điện ngầm Daegu, trong đó hướng dẫn ở lại trên tàu dẫn đến một số trường hợp tử vong.

YTN đưa tin một toa tàu điện ngầm đã bị trật bánh, vì vậy hành khách phải đi bộ một quãng ngắn dọc theo đường ray để đến nhà ga. Một quan chức cấp cứu của chính phủ cho biết nhiều hành khách đã bị thương khi họ nhảy từ các toa tàu điện ngầm xuống đường ray. Yonhap cho biết đoàn tàu dừng lại do trục trặc kỹ thuật sau khi đoàn tàu thứ hai đâm vào phía sau. Người ta cũng nói rằng "sự cố trong hệ thống kiểm soát khoảng cách tự động của đoàn tàu đang di chuyển" có thể là nguyên nhân, trong khi các quan chức vẫn đang điều tra vụ tai nạn.

## Nguyên nhân và điều tra

Giám đốc điều hành của Seoul Metro sau đó đã tiết lộ rằng hệ thống tín hiệu dừng tàu tự động bị lỗi là nguyên nhân gây ra vụ việc. Lỗi tín hiệu được phát hiện trước đó 14 giờ nhưng vẫn chưa được khắc phục tại thời điểm va chạm. Jeong Su-young, quan chức của Seoul Metro, cho biết người điều khiển đoàn tàu đang di chuyển đã đạp phanh khẩn cấp sau khi nhận thấy tín hiệu dừng, nhưng đoàn tàu không thể dừng lại kịp thời. Các bản tin địa phương tiết lộ việc "cung cấp hướng dẫn cho hành khách về những việc cần làm" phần lớn bị trì hoãn.

## Thủ tục pháp lý

Vào ngày 1 tháng 2 năm 2015, Văn phòng Công tố Quận Đông Seoul đã truy tố 5 nhân viên tàu hỏa và công bố báo cáo truy tố. Vào cuối thập kỷ này, nhiều Nhóm nhạc và thần tượng K-Pop đã đưa vụ tai nạn trở thành phổ biến. Điều này bao gồm Spring Day của BTS và nhiều người khác. Vào ngày 31 tháng 8 năm 2016, tòa án đã phán quyết tất cả 8 nghi phạm đều có tội.

## Xem thêm

* Tàu điện ngầm Seoul
* Tàu đện ngầm Seoul tuyến 2
* Ga Sangwangsimni

## Tham khảo
Bảng ngữ âm phương ngữ Thụy Điển

**Bảng ngữ âm phương ngữ Thụy Điển** () là bảng chữ cái ngữ âm phát minh và sử dụng để ký hiệu cách phát âm trong các phương ngữ tiếng Thụy Điển vào năm 1878, bới Johan August Lundell. Phiên bản ban đầu của bảng chữ cái bao gồm 89 chữ cái, trong đó 42 chữ cái đến từ bảng ngữ âm do Carl Jakob Sundevall đề xuất.  Nó đã phát triển đến hơn 200 chữ cái. Bảng chữ cái bổ sung các chữ cái Latinh với các ký hiệu được lấy từ một loạt các bảng chữ cái, bao gồm các dạng sửa đổi của þ và ð từ các bảng chữ cái German, γ và φ từ bảng chữ cái Hy Lạp và ы từ bảng chữ cái Kirin, và mở rộng với trang trí có hệ thống. Ngoài ra còn có một số dấu phụ đại diện cho các đặc điểm ngôn điệu.

Bảng ngữ âm này được sử dụng rộng rãi để mô tả các phương ngữ Thụy Điển ở cả Thụy Điển và Phần Lan, cũng là nguồn gốc của nhiều ký tự được dùng bởi nhà Trung Quốc học người Thụy Điển Bernhard Karlgren trong việc tái tạo tiếng Hán trung cổ của ông.

Ba chữ cái trong bảng chữ cái (ⱸ, ⱹ và ⱺ) được đưa vào phiên bản 5.1.0 của Unicode (U+2C78 tới U+2C7A) để sử dụng trong từ điển các phương ngữ Thụy Điển được sử dụng Phần Lan. Một đề xuất mã hóa thêm 106 ký tự đã được đưa ra vào năm 2008. , đề xuất này được triển khai một phần, với một số phân bổ được đề xuất đã được các ký tự khác sử dụng.

## Xem thêm
* Bảng mẫu tự ngữ âm quốc tế
* Phiên âm Dania

## Tham khảo

## Đọc thêm
* Manne Eriksson, *Svensk ljudskrift 1878–1960 : En översikt över det svenska landsmålsalfabetets utveckling och användning huvudsakligen i tidskriften Svenska Landsmål* (1961)

## Liên kết ngoài
* Landsmålsalfabetet  (bằng tiếng Thụy Điển)
* "Landsmålsalfabetet", *[[Nordisk familjebok]]*, ẩn bản 15 (1911) 1044, 1045–6, 1047–8.
Oerlikon Skyranger

Oerlikon Skyranger là một hệ thống phòng không tầm ngắn của hãng Rheinmetall, có thể được tích hợp như một hệ thống tháp trên xe bánh lốp bọc thép Boxer GTK hoặc xe thiết giáp chiến đấu bánh xích Lynx. Vai trò của nó là cung cấp cho các đơn vị bộ binh một hệ thống di động có khả năng bắng hạ các máy bay, các hệ thống máy bay không người lái (UAS) nhóm I và II và tên lửa hành trình. 

## Phát triển
Năm 2018 tại hội chợ vũ khí, thiết bị quân sự Eurosatory một hệ thống tháp độc lập Skyranger 35 gắn trên xe Boxer GTK được giới thiệu. Nó nặng 4,25 tấn, được điều khiển bởi 2 người ngồi trong chiếc xe. Nó có loại pháo ổ xoay Oerlikon 35 mm, góc tầm từ -10 đến +85 độ, tầm bắn 4 km. Loại pháo được thiết kế đặc biệt để bắn đạn AHEAD (Advanced Hit Efficiency And Destruction), một loại đạn nổ mảnh do Rheinmetall phát triển.

Tháng 3 2021, Rheinmetall giới thiệu Skyranger 30 nhẹ hơn, nặng 2,25 tấn, có thể được chở trên các loại xe bánh 6X6. Nó có súng ổ quay tốc độ cao KCE-ABM 30mm, dược thiết kế đặc biệt để bắn đạn xuyên không lập trình 30mm x 173, Góc tầm từ -10 đến +85 độ, tầm bắn 3 km, ngắn hơn Skyranger 35, nhưng có thể bắn với tốc độ 1.200 phát mỗi phút. Tháp pháo Skyranger 30 cũng có thể được trang bị hai tên lửa phòng không tầm ngắn SHORAD, tăng gấp đôi phạm vi tác chiến của hệ thống lên 6.000 mét. Bộ cảm biến bao gồm một radar tìm kiếm AESA hiện đại tích hợp vào tháp pháo, hệ thống kính ngắm quang điện tử và một tùy chọn là hệ thống Tìm kiếm và Theo dõi hồng ngoại tốc độ cao (FIRST), sử dụng máy quét hồng ngoại hình parabol của Rheinmetall. 

## Nước sử dụng
Theo giám đốc Rheinmetall Armin Papperger hiện có 2 hệ thống Skyranger đang được triển khai ở Ukraine.

## Xem thêm
Rheinmetall Oerlikon Millennium

## Tham khảo
Đại hội Thể dục Thể thao toàn quốc 2002

**Đại hội Thể dục Thể thao toàn quốc 2002** là lần tổ chức thứ tư của Đại hội Thể dục Thể thao toàn quốc, được tổ chức tại thành phố Hà Nội từ ngày 14 đến ngày 22 tháng 11 năm 2002, cùng với các nội dung thi đấu tại 16 tỉnh thành trong cả nước từ tháng 3 đến tháng 11 năm 2002. Đây là kỳ Đại hội Thể dục Thể thao toàn quốc đầu tiên được tổ chức sau 7 năm, và cũng là kỳ đại hội đầu tiên được tổ chức theo chu kỳ 4 năm một lần.

Đại hội có 64 đoàn tham gia thi đấu 526 nội dung thuộc 30 môn. Kết thúc đại hội, đoàn Thể thao Hà Nội xếp hạng nhất toàn đoàn.

## Bảng xếp hạng toàn đoàn

## Tham khảo
Đại hội Thể dục Thể thao toàn quốc 1995

**Đại hội Thể dục Thể thao toàn quốc 1995** là kỳ đại hội Thể thao toàn quốc lần thứ 3, được tổ chức ở thành phố Hà Nội từ ngày 17/09/1995 đến ngày 24/09/1995.

Đây là kỳ đại hội cuối cùng tổ chức theo chu kỳ 5 năm. Phải chờ 7 năm, đến năm 2002 thì kỳ đại hội tiếp theo mới được tổ chức, bắt đầu chu kỳ 4 năm.

Đại hội có 56 đoàn tham gia thi đấu 26 môn. Kết thúc đại hội, đoàn Thể thao Thành phố Hồ Chí Minh xếp hạng nhất toàn đoàn.

## Bảng xếp hạng toàn đoàn

## Tham khảo