open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Urani hexachloride

**Urani hexachloride **là một hợp chất hóa học vô cơ của urani trong trạng thái oxy hóa +6. Hợp chất hóa học Urani hexachloride (UCl6) là một halide kim loại gồm Urani và Clo. Nó là một tinh thể rắn màu xanh đậm phát sáng với áp suất hơi từ 1-3mmHg ở 373,15K UCl6 ổn định trong chân không, không khí khô, nitơ và heli ở nhiệt độ phòng. Nó hòa tan trong carbon tetrachloride (CCl4).

## Cấu trúc và liên kết
Urani hexachloride có một hình học bát diện với một nhóm điểm của Oh. Lưới của nó (kích thước: 10.95 ± 0.02Å x 6.03 ± 0.01Å) có hình lục giác với ba phân tử trên mỗi tế bào; độ dài U-Cl lý thuyết trung bình là 2.472Å dài (Chụp nhiễu xạ tia X thử nghiệm độ dài U-Cl là 2.42Å)  và khoảng cách giữa hai nguyên tử clo kề là 3.65Å.

## Tính chất hóa học
Urani hexachloride là một hợp chất hút ẩm cao và phân hủy dễ dàng khi tiếp xúc với các điều kiện khí quyển bình thường. Do đó nó phải được xử lý trong một bộ máy chân không hoặc trong một hộp khô.

### Phân hủy nhiệt
UCl6 ổn định đến nhiệt độ từ 120oC đến 150oC. Sự phân hủy của UCl6 kết quả trong quá trình chuyển pha rắn từ một dạng tinh thể của UCl6 sang một dạng ổn định khác. Tuy nhiên sự phân hủy của UCl6 khí tạo ra (UCl5). Năng lượng kích hoạt cho phản ứng này là khoảng 40kcal mỗi mol.

2UCl6 (g) → 2UCl5 (s) + Cl2 (g)

### Phản ứng với hydro fluoride
Khi UCl6 phản ứng với chất lỏng khan, Hydro Fluoride (HF) ở nhiệt độ phòng tạo ra UF5.

2UCl6+ 10HF → 2UF5 + 10HCl + Cl2

## Tổng hợp
Urani hexachloride có thể được tổng hợp từ phản ứng của urani trioxit (UO3) với một hỗn hợp của chất lỏng CCl4 và clo nóng (Cl2). Tuy nhiên năng suất có thể tăng lên nếu phản ứng được tiến hành với sự tham gia của UCl5. UO3 được chuyển thành UCl5, do đó phản ứng với Cl2 dư thừa để hình thành UCl6. Nó đòi hỏi một lượng nhiệt đáng kể cho phản ứng xảy ra; nhiệt độ từ 65oC đến 170oC tùy thuộc vào lượng chất phản ứng (nhiệt độ lý tưởng: 100oC - 125oC) Phản ứng được thực hiện trong một bình khí kín khép kín có thể chịu được áp lực tăng lên.

Phương trình 1:  2UO3 + 5Cl2   → 2UCl5 + 3O2

Phương trình 2: 2UCl5 + Cl2 → 2UCl6

Phương trình tổng quát: 2UO3 + 6Cl2 → 2UCl6 + 3O2

Kim loại hexahalide này cũng có thể được tổng hợp bằng cách thổi khí Cl2 qua UCl4 tinh chế ở 350oC.

Phương trình 1: 2UCl4 + Cl2 → 2UCl5

Phương trình 2: 2UCl5 + Cl2 → 2UCl6

Phương trình tổng quát: UCl4 + Cl2 → UCl6

## Tham khảo
Chu trình oxy

**Chu trình oxy** là chu trình sinh địa hóa của oxy bên trong bốn nguồn dự trữ chính của nó: khí quyển (không khí), tổng tất cả vật chất sinh học trong sinh quyển (tổng toàn cầu của mọi hệ sinh thái), thủy quyển (tổng khối lượng của nước có trên, dưới toàn bộ bề mặt của Trái Đất), và thạch quyển/vỏ Trái Đất. Nhân tố phát động chính của chu trình oxy là quá trình quang hợp, thứ chịu trách nhiêm cho khí quyển của Trái Đất hiện đại và sự sống trên Trái Đất.

## Nguồn dự trữ

Cho tới nay nguồn dữ trữ khí oxy lớn nhất trên Trái Đất nằm trong các khoáng vật silicat và oxide của lớp vỏ và lớp phủ (99,5% cân nặng). Khí quyển, thủy quyển và sinh quyển của Trái Đất kết hợp lại chỉ nặng ít hơn 0,05% tổng khối lượng Trái Đất. Oxy là một trong những nguyên tố dồi dào nhất trên Trái Đất và hiện hữu một lượng lớn trong mỗi nguồn dự trữ chính:

Khí quyển có 21% thể tích là oxy chủ yếu dưới dạng phân tử oxy tự do (O2) với các phân tử chứa oxy khác như ozon (O3), carbon dioxide (CO2), hơi nước (H2O), và lưu huỳnh và nitơ oxide (SO2, NO, N2O, vân vân...)

Sinh quyển có 22% thể tích 22% chủ yếu dưới dạng thành phần nguyên tử hữu cơ (CxHxNxOx) và phân tử nước

Thủy quyển có 33% thể tích là oxy chủ yếu dưới dạng thành phần nguyên tử nước với các nguyên tử hòa tan bao gồm oxy tự do và acid carbonic (HxCO3)

Thạch quyển có 94% thể tích là oxy chủ yếu dưới dạng khoáng vật silicat (SiO2) và các khoáng vật oxide khác

## Tham khảo

* Cloud, P. and Gibor, A. 1970, The oxygen cycle, Scientific American, September, S. 110-123
* Fasullo, J., Substitute Lectures for ATOC 3600: Principles of Climate, Lectures on the global oxygen cycle
* http://paos.colorado.edu/~fasullo/pjw_class/oxygencycle.html
* Morris, R.M., OXYSPHERE - A Beginners' Guide to the Biogeochemical Cycling of Atmospheric Oxygen, http://seis.natsci.csulb.edu/rmorris/oxy/Oxy.htm
Urani carbide

**Urani carbide **là một vật liệu gốm chịu nhiệt. Nó đi kèm trong một số các phép đo stoichiometries (UCx), như urani methanide (UC, CAS số ngày 16 tháng 9 năm 2070), urani sesquicarbide (U2C3, CAS số 12076-6).
Giống như urani dioxide và một số hợp chất urani khác, urani carbide có thể được sử dụng để làm nhiên liệu hạt nhân cho lò phản ứng hạt nhân, nó thường ở dạng viên hoặc viên nén. Nhiên liệu urani carbide được sử dụng trong các thiết kế cuối của tên lửa điện hạt nhân. Các viên carbide urani được sử dụng làm hạt nhiên liệu cho phiên bản lò phản ứng lớp vỏ sò của Mỹ; phiên bản tiếng Đức sử dụng urani dioxide thay thế. Là nhiên liệu hạt nhân, carbide urani có thể được sử dụng riêng hoặc pha trộn với carbide plutoni (PuC và Pu2C3). Hỗn hợp này còn được gọi là urani-plutonii carbide (PuC U).

Urani carbide cũng là một mục tiêu về vật liệu phổ biến cho các máy gia tốc hạt. Việc tổng hợp amonia từ nitơ và hydro đôi khi được thực hiện với sự hiện diện của urani carbide. Nó đóng vai trò là một chất xúc tác.

## Xem thêm
* Uranium boride
* Thorium carbide

## Tham khảo
Phosphor triiodide

**Phosphor triiodide** là một hợp chất hóa học vô cơ có thành phần chính gồm hai nguyên tố là phot pho và iod, với công thức hóa học được quy định là PI3. Hợp chất này tồn tại dưới dạng thức chất rắn màu đỏ ổn định phản ứng dữ dội với nước. Thường thì hợp chất này bị quan niệm là không ổn định, và sai lầm này là phổ biến, cho rằng PI3 là quá mất ổn định để có thể lưu trữ, mặc dù trên thực tế, nó là một hợp chất thương mại. Nó được sử dụng rộng rãi trong hóa học hữu cơ để chuyển hóa alcohol thành ankyl iodide. Ngoài ra, hợp chất này cũng là một chất khử mạnh. Lưu ý rằng phosphor cũng tạo thành một hợp chất iodide thấp hơn, P2I4, và bị tồn tại của PI5 bị nghi ngờ ở nhiệt độ phòng.

## Sử dụng
Phosphor triiodide thường được sử dụng trong phòng thí nghiệm để chuyển đổi alcohol bậc nhất hoặc thứ cấp thành ankyl iodide. Rượu thường được sử dụng làm dung môi, phía trên là chất phản ứng. Thông thường PI3 được tạo ra tại chỗ bằng phản ứng của phosphor đỏ với iod khi có mặt rượu; ví dụ, việc chuyển đổi metanol để điều chế cấp cho iodometan:

:PI3 + 3  → 3  + 

Các ankyl iodide là các hợp chất hữu ích cho các phản ứng thay thế nucleophin, và để điều chế thuốc thử Grignard.

## Tham khảo
Urani(IV) oxide

**Urani(IV) Oxide** (công thức hóa học: **UO<sub>2</sub>**), còn được gọi là *uranơ Oxide*, là một Oxide urani, tồn tại dưới dạng một loại bột kết tinh màu đen, phóng xạ và tinh thể tự nhiên xảy ra trong khoáng uranin. Nó được sử dụng trong các thanh nhiên liệu hạt nhân trong lò phản ứng hạt nhân. Một hỗn hợp urani và plutoni(IV) Oxide được sử dụng làm nhiên liệu MOX. Trước năm 1960, nó được sử dụng làm màu vàng và đen trong thủy tinh.

## Sản xuất
Urani(IV) Oxide được tạo ra bằng cách khử urani(VI) Oxide bằng hydro ở 
:UO3 + H2 → UO2 + H2O
Phản ứng này đóng một vai trò quan trọng trong việc tạo ra nhiên liệu hạt nhân thông qua tái chế hạt nhân và làm giàu urani.

## Cấu trúc
Chất rắn có cùng cấu trúc như florit (calci fluoride), ở đó mỗi U được bao quanh bởi tám O xung quanh gần nhất trong một sự sắp xếp khối. Ngoài ra, các dioxide của xeri, plutoni và neptuni cũng có cùng cấu trúc. Không có các nguyên tố dioxide khác có cấu trúc florit. Khi nóng chảy, sự điều phối U–O trung bình được đo lường giảm từ 8 thành chất rắn kết tinh (UO8 lập phương), xuống còn 6,7 ± 0,5 (ở 3270 K) trong lớp tan chảy. Các mô hình phù hợp với những phép đo này cho thấy chất tan chủ yếu gồm các đơn vị đa diện UO6 và UO7, trong đó khoảng ⅔ kết nối giữa polyhedra là cùng góc và ⅓ là cùng cạnh.

## Ứng dụng
UO2 được sử dụng chủ yếu như nhiên liệu hạt nhân, đặc biệt là UO2 hoặc là một hỗn hợp của UO2 và PuO2 (plutoni(IV) Oxide) được gọi là hỗn hợp Oxide (nhiên liệu MOX), dưới dạng thanh nhiên liệu trong lò phản ứng hạt nhân.

Lưu ý rằng độ dẫn nhiệt của urani(IV) Oxide rất thấp khi so sánh với urani, urani(IV) nitride, urani carbide và vật liệu phủ zirconi. Độ dẫn nhiệt thấp này có thể dẫn đến sự quá nóng cục bộ ở các điểm trung tâm của các thanh nhiên liệu. Đối với các nhiên liệu này mật độ năng lượng nhiệt là như nhau và đường kính của tất cả các viên là giống nhau.

## Độc tính
Urani(IV) Oxide được biết đến là bị hấp thụ bởi sự tích tụ thực bào trong phổi.

## Xem thêm
*Urani Oxide
*Cleveit
*Ducret

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Semiconducting properties of uranium oxides 
*Free Dictionary Listing for Uranium Dioxide
*The Uranium dioxide  International Bio-Analytical Industries, Inc.
Phosphor trichloride

**Phosphor trichloride** là một hợp chất hóa học vô cơ có thành phần gồm hai nguyên tố là phosphor và clo, với công thức hóa học được quy định là PCl3. Hợp chất này có hình dạng kim tự tháp hình tam giác. Đây cũng là hợp chất quan trọng nhất trong ba phosphor chloride. PCl3 là một hóa chất công nghiệp quan trọng, được sử dụng để sản xuất hợp chất hữu cơ phosphor cho nhiều ứng dụng.

## Điều chế
Sản lượng phosphor trichloride trên thế giới đạt mốc vượt quá 1/3 triệu tấn. Phosphor trichloride được điều chế phục vụ ngành công nghiệp bằng cách tạo phản ứng giữa clo với dung dịch phosphor trắng trong phosphor trichloride, đi kèm với việc loại bỏ PCl3 liên tục khi nó được hình thành (để tránh tạo thành hợp chất PCl5 không mong muốn):

:P4 + 6 Cl2 → 4 PCl3

Sản xuất công nghiệp hợp chất phosphor trichloride được kiểm soát theo Công ước vũ khí hóa học, trong đó nó được liệt kê trong danh biểu thứ 3. Trong phòng thí nghiệm có thể thuận tiện hơn để sử dụng phosphor đỏ ít độc hơn. Hợp chất này không có giá cao đến muức nó không được tổng hợp để sử dụng trong phòng thí nghiệm.

## Tham khảo
Santa's Coming for Us

"**Santa's Coming for Us**" là một bài hát được viết bởi Sia và Greg Kurstin và được phát hành vào ngày 30 tháng 10 năm 2017, là đĩa đơn đầu tiên trích từ album phòng thu thứ tám của Sia và cũng là album về chủ đề Giáng sinh đầu tiên của cô, *[[Everyday Is Christmas (album)|Everyday Is Christmas]]*.

## Video âm nhạc
Video âm nhạc của "Santa's Coming for Us" được phát hành vào ngày 22 tháng 11 năm 2017 với sự góp mặt của Kristen Bell, đang tổ chức một bữa tiệc Giáng sinh. Khách mời bao gồm Dax Shepard trong vai người chồng, JB Smoove trong vai Ông già Noel, Susan Lucci và Henry Winkler trong vai ông bà, và Sophia Lillis, Caleb McLaughlin, và Wyatt Oleff trong vai những người con.

## Danh sách bài hát
# "Santa's Coming for Us" – 3:26

## Xếp hạng

## Xem thêm
* Danh sách đĩa đơn quán quân Adult Contemporary năm 2017 ở Hoa Kỳ

## Tham khảo
Bão Hato (2017)

**Bão Hato** bên Philippines là **Bão Isang** là một cơn bão nhiệt đới Nam Trung Quốc vào tháng 8, 2017. Bão số 13, bão cuồng phong thứ 4 trong Mùa bão Tây Bắc Thái Bình Dương 2017.

## Lịch sử khí tượng

Bão Hato hình thành từ một ấp thấp nhiệt đới ở đảo Luzon vào ngày 19 tháng 08. Bão nhiệt đới này tiếp tục mạnh lên thành một cơn bão nhiệt đới vào ngày hôm sau. Vào ngày 21 tháng 8, Hato nổi lên qua phần phía bắc của Biển Đông và đạt đến cường độ bão. Sự gia tăng nhanh chóng xảy ra vào ngày 23 tháng 8, bão Hato trở thành cơn bão tương đương loại 3 trước khi đổ bộ vào Jinwan, Chu Hải. Bão tiếp tục suy yếu trên mặt đất và tan rã vào ngày 24 tháng 8.
* Nó dần dần gia tăng và đạt đến mức tình trạng bão nhiệt đới dữ dội vào chiều ngày 22 tháng 8 sau khi đi vào vùng Đông Bắc của Biển Đông. Vào ngày 23 tháng 8, 07:00 (Giờ Hồng Kông - HKT), Hato cách Hồng Kông khoảng 100&nbsp;km về phía Đông Nam, đưa mưa đến lục địa của Trung Quốc cũng như Hải Nam về phía Tây. Vào lúc 11 giờ (Giờ Hồng Kông - HKT), tâm bão đã trực tiếp đổ bộ Hồng Kông sau đó cơn bão đi thẳng vào lục địa Trung Quốc theo hướng Tây-Tây Bắc. Đài quan sát Hồng Kông đã ban hành tín hiệu bão số 10 (mức cao nhất) vào lúc 09:10 (Giờ Hồng Kông - HKT), lần đầu tiên kể từ năm 2012. Tính đến ngày 25 tháng 8, tổng cộng 17 người đã thiệt mạng trong khi tổng số thiệt hại lên đến 12,5 tỷ Nhân Dân tệ (tương đương với khoảng 1,87 tỷ USD).

## Cấp bão
**Cấp bão (Việt Nam):** Cấp 14 – Bão cuồng phong

**Cấp bão (Nhật Bản):** 80kts – Bão cuồng phong, áp suất 960 hPa (mbar)

**Cấp bão (Hoa Kỳ - Mỹ):** 100kts – Bão cuồng phong cấp 3

**Cấp bão (Hồng Kông - Trung Quốc):** 185&nbsp;km/h (51&nbsp;m/s) – Siêu bão cuồng phong

**Cấp bão (Philippines):** 140&nbsp;km/h - Bão cuồng phong

## Xem thêm
*Bão Goni (2020)
*Bão Molave (2020)
*Bão Pabuk (2019)

## Tham khảo
Phosphor sesquisulfide

**Phosphor sesquisulfide** là hợp chất vô cơ có thành phần chính gồm hai nguyên tố là phosphor và lưu huỳnh, với công thức hóa học được quy định là P4S3. Hợp chất được phát triển bởi Henri Sevene và Emile David Cahen vào năm 1898 như là một phần của sáng chế của họ về các loại diêm không gây nguy hiểm cho sức khoẻ với thành phần có chứa phosphor trắng. Hợp chất này tồn tại dưới dạng thức là một chất rắn màu vàng, cũng là một trong hai loại phosphor sulfide được sản xuất thương mại. Nó là một thành phần của các loại "diêm có thể đánh lửa bất kỳ nơi nào".

Tùy theo độ tinh khiết, các mẫu hợp chất phopho sesquisulfide có thể có màu vàng-lục hoặc xám. Hợp chất này được G. Lemoine phát hiện và sản xuất một cách an toàn với số lượng thương mại vào năm 1898 bởi Albright và Wilson. Nó hòa tan trong một trọng lượng bằng nhau hợp chất cacbon disulfide (công thức là CS2). Không giống như một số hợp chất phosphor sulfide khác, P4S3 chậm thủy phân và có một điểm nóng chảy xác định.

## Các ứng dụng
P4S3 và kali clorat, cùng với các vật liệu khác, là thành phần ban đầu của "diêm có thể đánh lửa bất kỳ nơi nào".

## Tham khảo
Chuột ob/ob

**Chuột béo phì** hay **chuột ob/ob** là một con chuột đột biến dẫn đến chứng ăn quá mức do đột biến gen chịu trách nhiệm sản xuất leptin và trở nên tình trạng bị béo phì một cách trầm trọng. Đây là một sinh vật mô hình dùng trong nghiên cứu các tiền sử của bệnh đái tháo đường típ II. 
## Nghiên cứu
Việc xác định gen đột biến trong ob đã dẫn tới việc phát hiện ra hooc-môn heptit, điều này rất quan trọng trong việc kiểm soát sự thèm ăn của con người. Những con chuột đầu tiên của dòng chuột ob/ob phát sinh ngẫu nhiên trong một khu thuộc địa tại Phòng thí nghiệm Jackson vào năm 1949. Những con chuột đột biến có tính hình mẫu không thể phân biệt được với những con chuột non không bị ảnh hưởng của chúng khi sinh, nhưng chúng sẽ tăng cân nhanh chóng trong suốt cuộc đời của chúng, gấp ba lần trọng lượng chuột không bị ảnh hưởng.

Chuột phát phì ob/ob phát triển mạnh lượng đường trong máu, mặc dù có sự mở rộng của các hạch tuyến tụy và tăng lượng insulin. Gen bị ảnh hưởng bởi đột biến ob được xác định bằng cách nhân bản vị trí. Gen tạo ra một hoóc môn, được gọi là leptin, được tạo ra chủ yếu trong mô mỡ. Một vai trò của leptin là để điều chỉnh sự thèm ăn bằng cách báo hiệu cho não rằng động vật đã có đủ để ăn và gây ức cảm để đừng cơ thèm ănl lại. Vì chuột ob/ob chuột không thể sản xuất leptin, lượng thức ăn của nó không kiểm soát được bởi cơ chế này do đó chúng ăn mà không thể kiểm soát và dẫn đến việc phát phì, tăng cân, nghiên cứu này có ích cho cơ chế kiểm soát béo phì ở người.
## Tham khảo

* Ingalls AM, Dickie MM, Snell GD (December 1950). "Obese, a new mutation in the house mouse". J. Hered. 41 (12): 317–8. PMID 14824537.
* Lindström P (2007). "The physiology of obese-hyperglycemic mice [ob/ob mice]". ScientificWorldJournal. 7: 666–85. doi:10.1100/tsw.2007.117. PMID 17619751.
* Zhang Y, Proenca R, Maffei M, Barone M, Leopold L, Friedman JM (December 1994). "Positional cloning of the mouse obese gene and its human homologue". Nature. 372 (6505): 425–32. doi:10.1038/372425a0. PMID 7984236.
* Friedman JM, Halaas JL (October 1998). "Leptin and the regulation of body weight in mammals". Nature. 395 (6704): 763–70. doi:10.1038/27376. PMID 9796811.
* Ingalls AM, Dickie MM, Snell GD (December 1950). "Obese, a new mutation in the house mouse." ''J. Hered''. '''41''' (12): 317-8.
Suy thoái rừng

**Suy thoái rừng** là một quá trình trong đó sự phì nhiêu, dồi dào của một khu vực rừng bị làm giảm bớt một cách vĩnh viễn bởi một số nhân tố hoặc bởi sự kết hợp của nhiều nhân tố. "Hiện tượng này không liên quan tới việc suy giảm diện tích rừng mà là giảm chất lượng trong tình trạng của nó." Rừng vẫn ở đó, nhưng với ít cây hơn, hoặc ít loại cây, thực vật hoặc động vật hơn, hoặc một số chúng bị ảnh hưởng bởi bệnh dịch. Suy thoái rừng khiến rừng ít có giá trị hơn và có khả năng dẫn tới phá rừng. Suy thoái rừng là một kiểu của một vấn đề chung hơn là suy thoái đất.

## Giải thích thuật ngữ
Mất rừng thì tồi tệ hơn nhiều so với suy thoái rừng, nhưng lại rõ ràng và nhìn thấy được. Ngược lại, suy thoái rừng có thể bắt đầu và tiếp diễn mà không có một hậu quả nào rõ ràng. Rất khó để đo đếm và bản thân chính thuật ngữ đó cũng gây tranh cãi. Trong một bài viết được nộp lên Hội nghị Lâm nghiệp thế giới lần thứ 12 vào năm 2003, Jean-Paul Lanly công bố: "Tình hình liên quan tới suy thoái rừng thì thậm chí ít thỏa đáng hơn cụ thể là do sự không chính xác và nhiều cách diễn giải, thường là chủ quan, của thuật ngữ này". Vào năm 2009 Lund xác định có hơn 50 định nghĩa của suy thoái rừng.

## Xem thêm
* Trồng mới rừng
* Phá rừng
* Tái trồng rừng

## Tham khảo
Beatbox

**Beatbox** là một bộ môn nghệ thuật sử dụng miệng, môi, lưỡi và giọng nói của một người để mô phỏng âm thanh của bộ gõ, mà cụ thể là mô phỏng âm thanh của trống điện tử (*drum machine*). Ngoài ra, beatbox cũng bao gồm việc mô phỏng âm thanh từ của máy quay đĩa hoặc những nhạc cụ khác. Ngày nay, beatbox là một phần của văn hóa hip-hop và thường được coi là "trụ cột thứ 5" của dòng nhạc hip-hop. Tuy nhiên, bộ môn nghệ thuật này không hề bị giới hạn riêng trong lĩnh vực này.

## Tham khảo
Chuột Harvard

**Chuột Harvard** hay còn gọi là **chuột Onco** (OncoMouse) là một loại chuột thí nghiệm của giống chuột nhắt (Mus musculus) đã được biến đổi gen bằng cách sử dụng các biến đổi được thiết kế bởi Philip Leder và Timothy A Stewart của Đại học Harvard để mang một gen cụ thể gọi là oncogene kích hoạt (v-Ha-ras dưới sự kiểm soát của các virus promoter khối u vú của chuột). Các oncogen kích hoạt làm tăng đáng kể sự nhạy cảm của chuột đối với ung thư và do đó làm cho con chuột thích hợp cho hoạt động nghiên cứu ung thư. 
## Quyền sở hữu
Các quyền đối với sáng chế thuộc sở hữu của DuPont cho đến gần đây. USPTO phát hiện ra rằng bằng sáng chế đã hết hạn vào năm 2005, có nghĩa là Oncomouse hiện được miễn phí cho các bên khác sử dụng (mặc dù tên không phải là "OncoMouse" là một nhãn hiệu đã đăng ký). Các đơn đăng ký sáng chế trên OncoMouse đã được đệ trình hồi giữa những năm 1980 ở nhiều quốc gia như Hoa Kỳ, Canada, Châu Âu thông qua Cơ quan Sáng chế Châu Âu (EPO) và Nhật Bản.

Tại Canada, Toà án Tối cao năm 2002 đã bác bỏ bằng sáng chế tại Đại học Harvard và Canada (Ủy viên Bằng sáng chế), làm đảo lộn phán quyết của Toà án Liên bang về Khiếu nại mà phán quyết cho bằng độc quyền sáng chế. Tuy nhiên, vào ngày 7 tháng 10 năm 2003, bằng sáng chế của Canada 1 3341 442 CA 1341442 đã được cấp cho Đại học Harvard. Tòa án tối cao đã bác bỏ toàn bộ đơn đăng ký sáng chế trên cơ sở những tuyên bố này, nhưng luật bằng sáng chế Canada đã cho phép những tuyên bố được sửa đổi cho phép theo các quy tắc trước ngày Hiệp định chung về Thuế quan và Thương mại và bằng sáng chế vẫn có hiệu lực đến năm 2020.

Tại Hoa Kỳ là quốc gia gốc mà giống chuột này được cho đã lai tạo ra thì vào năm 1988, Văn phòng Sáng chế và Nhãn hiệu Hoa Kỳ (USPTO) đã cấp bằng sáng chế Hoa Kỳ số 4.736.866 (nộp ngày 22 tháng 4 năm 1984, phát hành ngày 12 tháng 4 năm 1988, hết hạn ngày 12 tháng 4 năm 2005) cho Đại học Harvard và dõng dạc tuyên bố rằng một động vật có vú không chuyển gen có chứa tế bào mầm và các tế bào soma bao gồm một chuỗi oncogen được kích hoạt tái tổ hợp được đưa vào động vật có vú nói trên.

Việc tuyên bố đã loại trừ rõ ràng con người, rõ ràng phản ánh các mối quan tâm về đạo đức và luật pháp về các bằng sáng chế về con người, và về việc sửa đổi bộ gen của con người. Đáng chú ý, không có tòa án Hoa Kỳ nào được gọi để quyết định tính hiệu lực của bằng sáng chế này. Hai bằng sáng chế riêng biệt đã được ban hành cho Trường Harvard bao gồm các phương pháp để cung cấp văn hóa tế bào từ một động vật không biến đổi gen ở người và các phương pháp thử nghiệm sử dụng gen chuyển gien chuột biểu lộ dương tính.
## Tham khảo

* 
* European Patent Register entry for European patent no. 0169672, under "Inventor(s)". Consulted on ngày 22 tháng 2 năm 2008.
* Crouch, Dennis (ngày 18 tháng 9 năm 2012). "Harvard's US OncoMouse Patents are All Expired (For the Time Being)". Patently-O. Truy cập ngày 21 tháng 4 năm 2013. For now, however, it appears that the mice are finally free although their title (OncoMouse) is still a registered trademark owned by DuPont
Chuột PEPCK-C

**Chuột PEPCK-C**-mus là những con chuột nhắt (mus musculus) đã được biến đổi di truyền do sự biến đổi của chúng có nồng độ enzym PEPCK-C lên đến 100 lần so với các con chuột bình thường. Chúng được tạo ra bởi một nhóm các nhà khoa học người Mỹ do ông Richard Hanson, giáo sư hóa sinh tại Đại học Case Western Reserve ở Cleveland, Ohio, tạo ra để hiểu rõ hơn về enzyme PEPCK-C chủ yếu ở gan và thận.

Giáo sư Hanson lưu ý rằng những con chuột của PEPCK-Cmus, được mệnh danh là "những con chuột mạnh mẽ", tương tự như Lance Armstrong khi thi đi đua xe đạp lên dãy núi Pyrenees, chúng sử dụng chủ yếu axit béo để sản sinh ra năng lượng và sản sinh ra rất ít axit lactic. chúng có thể hoạt động trong khoảng từ 4 đến 5 giờ, chúng hoạt động gấp 10 lần so với chuột bình thường trong chuồng chuột nhà, chúng còn sống lâu hơn đến 3 tuổi và hoạt động tích cực trong gần 3 năm. Tuy nhiên, chúng ăn nhiều gấp hai lần con chuột được kiểm soát, nhưng chúng cân nặng một nửa, và rất hung hăng. Tại sao lại như vậy, đến nay không thực sự chắc chắn.
## Tham khảo

* Hakimi, P.; Yang, J.; Casadesus, G.; Massillon, D.; Tolentino-Silva, F.; Nye, C. K.; Cabrera, M. E.; Hagen, D. R.; Utter, C. B.; Baghdy, Y.; Johnson, D. H.; Wilson, D. L.; Kirwan, J. P.; Kalhan, S. C.; Hanson, R. W. (ngày 23 tháng 8 năm 2007). "Overexpression of the Cytosolic Form of Phosphoenolpyruvate Carboxykinase (GTP) in Skeletal Muscle Repatterns Energy Metabolism in the Mouse". Journal of Biological Chemistry. 282 (45): 32844–32855. doi:10.1074/jbc.M706127200. PMID 17716967.
* Hanson, R. W. & Hakimi, P. (2008). "Born to run; the story of the PEPCK-Cmus mouse". Biochimie. 90 (6): 383–42. doi:10.1016/j.biochi.2008.03.009. PMC 2491496 Freely accessible. PMID 18394430.
* Connor, Steve (2007-11-02). "The mouse that shook the world". The Independent.
* Highfield, Roger (2007-11-02). "Genetically engineered 'mighty mouse' is the rodent Lance Armstrong". Telegraph.
Chuột OVX

**Chuột OVX** (viết tắt của *Ovariectomized rat* tức là một *con chuột bị rút trứng*) là một con chuột cái có buồng trứng được cắt bỏ và được dùng là sinh vật mô hình cho những nghiên cứu về các bệnh tật. Hiện nay không có mô hình động vật đơn lẻ nào đại diện cho các giai đoạn của chứng loãng xương ở người mặc dù có một số động vật tương đối gần và có thể được sử dụng cho mục đích so sánh. Cả hai động vật nhỏ và động vật lớn được sử dụng tùy thuộc vào những khía cạnh của điều kiện loãng xương đang được nghiên cứu. Những động vật này bao gồm chuột, thỏ và cừu.
## Lợi thế
Trong số các sinh vật mô hình này, mô hình chuột rút trứng vẫn là lựa chọn phổ biến nhất vì nó đã được chứng minh là đại diện cho các đặc điểm lâm sàng quan trọng nhất của sự thiếu xương do suy giảm estrogen (hoặc sau mãn kinh) ở người lớn, đặc biệt là trong giai đoạn đầu chứng loãng xương. Những yếu tố này bao gồm: tăng tỷ lệ xương quay với sự hồi phục vượt quá hình thành; giai đoạn đầu của sự mất xương nhanh chóng theo sau bởi một giai đoạn chậm hơn; mất nhiều xương thắt lưng hơn xương vỏ; giảm hấp thu calci đường ruột; một số bảo vệ chống lại mất xương do béo phì; và phản ứng khớp xương tương tự với liệu pháp estrogen, tamoxifen, bisphosphonates, hormon cận giáp, calcitonin và tập thể dục.

Nó cũng cung cấp những lợi thế nhất định so với các động vật mô hình như là động vật thí nghiệm khác như thỏ và cừu vì chúng có những lợi thế nhất định mà hai loài thỏ và cừu không có. Chúng bao gồm khả năng sử dụng chụp cắt lớp vi tính ngoại vi ngoại vi (pQmicro-CT) trong vivo micro-CT để thực hiện các phân tích trong cơ thể, hiệu quả, chi phí rẻ, và dễ dàng xử lý và có sẵn nhà ở. Do những cân nhắc này, mô hình chuột rút trứng OVX được sử dụng rộng rãi cho các nghiên cứu liên quan đến dự phòng và điều trị loãng xương nói chung cũng như các nghiên cứu liên quan đến chữa bệnh gãy xương loãng xương.
## Tham khảo

* Thompson DD, Simmons HA, Pirie CM, Ke HZ (October 1995). "FDA Guidelines and animal models for osteoporosis". Bone. 17 (4 Suppl): 125S–133S. doi:10.1016/8756-3282(95)00285-L. PMID 8579908.
* An YH; Freidman RJ. (1998). Animal Models in Orthopaedic Research. Boca Raton: CRC Press. p.&nbsp;284.
* Namkung-Matthai H, Appleyard R, Jansen J, Hao Lin J, Maastricht S, Swain M, Mason RS, Murrell GA, Diwan AD, Diamond T (January 2001). "Osteoporosis influences the early period of fracture healing in a rat osteoporotic model". Bone. 28 (1): 80–6. doi:10.1016/S8756-3282(00)00414-2. PMID 11165946.
* Kalu DN (December 1991). "The ovariectomized rat model of postmenopausal bone loss". Bone Miner. 15 (3): 175–91. doi:10.1016/0169-6009(91)90124-I. PMID 1773131.
* Van Linden JC; Waarsing JH; Weinans H. (2006). "The use of micro-CT to study bone architecture dynamics noninvasively". Drug Discovery Today: Technologies. 3 (2): 213–219. doi:10.1016/j.ddtec.2006.06.006.
## Liên kết ngoài
* The Healing of Osteoporotic Bone Defects 
* Osteoporosis Australia
Chuột Tg-rasH2

**Chuột Tg-rasH2** là một con chuột chuyển gen tiên tiến đã được phát triển tại Viện Nghiên cứu Thử nghiệm Động vật Trung ương (CIEA), mang ba bản sao nguyên mẫu của con người c-Ha-ras oncogenes với promoter nội sinh và tăng cường ở dạng song song. 
## Nghiên cứu
Nghiên cứu đánh giá toàn diện về hệ thống thử nghiệm sinh học của chuột Tg-rasH2 đã được thực hiện và sự hữu ích của hệ thống đã được xác nhận cho các nghiên cứu đánh giá toàn diện về hệ thống kiểm tra sinh học chuột Tg-rasH2 đã được thực hiện bởi Viện Nghiên cứu Sinh học Quốc tế (ILSI) và Viện Y tế và Khoa học Môi trường ILSI (HESI) nghiên cứu gây ung thư của 23 công ty dược phẩm quốc tế.

Trong các nghiên cứu, người ta đã xác nhận rằng những con chuột Tg-rasH2 nhạy cảm với các chất gây ung thư của con người và độc tính di truyền không gây ra genotrophin và không phản ứng với các chất không gây ung thư. Do đó, chuột Tg-rasH2 đã được chấp nhận là một hệ thống nghiên cứu gây ung thư ngắn hạn cho phép giảm thời gian nghiên cứu kéo dài hai năm xuống còn 26 tuần.

Vào năm 1989, chuột Tg-rasH2 được phát triển lần đầu tiên ở CIEA. Đến năm 1992: CIEA bắt đầu phát triển hệ thống thử nghiệm sinh học gây ung thư sử dụng chuột Tg-rasH2. Trong năm 1996: Chính sách thay thế nghiên cứu 2 năm trên chuột với nghiên cứu ngắn hạn đã quyết định tại ICH4. Trong giai đoạn từ năm 1996 đến 2000: Sự hữu dụng của các con chuột rasH2 được xác nhận bởi nghiên cứu quốc tế của ILSI/HESI. vào năm 2001: Sản xuất và kinh doanh chuột Tg-rasH2 được thực hiện đại trà.

## Chú thích
Suy thoái đất

**Suy thoái đất** là một quá trình mà trong đó giá trị của môi sinh bị ảnh hưởng bởi sự kết hợp của các quá trình do con người tác động lên đất.  Suy thoái đất được xem là bất cứ sự thay đổi hoặc xáo trộn nào gây nên với đất mà thấy là độc hại hoặc không mong muốn. Tai biến tự nhiên không được coi là một nguyên nhân; tuy nhiên các hành vi của con người có thể ảnh hưởng một cách gián tiếp đến các hiện tượng như lũ lụt hay cháy rừng.

Đây được coi là một chủ đề quan trọng của thế kỷ 21 do những hệ quả mà suy thoái đất gây ra cho năng suất nông nghiệp, môi trường, và ảnh hưởng của nó lên an ninh lương thực. Ước tính rằng lên tới 40% lượng đất nông nghiệp của thế giới bị suy thoái nghiêm trọng.

## Tác động

Sự cắt thực vật quá mức diễn ra khi con người đốn hạ rừng rậm, rừng thưa và cây bụi—để lấy gỗ, nhiên liệu gỗ và các sản phẩm khác—ở tốc độ vượt quá tỉ lệ tái mọc tự nhiên. Điều này thường xuyên diễn ra ở các môi trường bán khô cằn, nơi nạn thiếu nhiên liệu gỗ xảy ra nặng nề.

## Tham khảo

## Đọc thêm
* *This article incorporates text in the public domain produced by the [http://soils.usda.gov/ USDA Natural Resources Conservation Service]
*
*D.L. Johnson and L.A. Lewis *Land Degradation:Creation and Destruction'', 2nd edition, Rowman and Littlefield, Lanham, Boulder, New York, Toronto, Oxford, 2007.

## Liên kết ngoài
* The Economics of Land Degradation Initiative - Homepage
Lưu Võ (Hoài Dương vương)

**Lưu Võ** (chữ Hán: 刘武) tức **Hoài Dương vương** (魯恭王), là tông thất, vua chư hầu nhà Hán trong lịch sử Trung Quốc.

## Cuộc đời

**Lưu Võ** là con trai của Hán Huệ Đế, sanh mẫu không rõ.

Huệ Đế băng hà, Lã Hậu lập Lưu Cung trở thành hoàng đế. Năm 184 TCN Lưu Cung đắc tội Lã Hậu, bị Lã Hậu phế rồi giết chết. Hằng San vương Lưu Hoằng đăng cơ, tức **Hậu Thiếu Đế**.  Lưu Võ được phong thành **Hồ Quan hầu**, năm thứ năm (183 TCN) đổi thành Hoài Dương vương.

Năm thứ tám (180 TCN), Lã Hậu băng hà, Trần Bình, Châu Bột, Lưu Chương, Quán Anh, Liệt Hầu đã cùng với các đại thần và Tề vương Lưu Tương ra sức thanh toán gia tộc họ Lã. Nói là các con của Huệ Đế đều có lai lịch không rõ ràng, chẳng biết có đúng là con ruột hay không.  Sau khi diệt tận gia tộc họ Lã, Hạ Hầu Anh tự mình đánh xe ngựa tới chỗ Lưu Hoằng, rồi tống khứ hắn vào Thiếu phủ mà giam cầm. Các anh em ruột của Lưu Hoằng là Lưu Thái, Lưu Võ và Lưu Triều đều bị các đại thần giết chết diệt khẩu.
## Gia quyến

* Cha: Hán Huệ Đế
* Mẹ: không rõ 
* Anh em ruột:
** Lưu Hoằng
** Lưu Thái
** Lưu Triều

## Tham khảo

*《Hán thư》Quyển 13, bảng dị tánh của các chư hầu vương.
Rừng thứ sinh

Một khu **rừng thứ sinh** là một khu rừng rậm hoặc rừng thưa mọc lại sau khi đã khai thác gỗ, cho tới khi một khoảng thời gian đủ dài trôi qua khiến cho những sự xáo trộn không còn hiện hữu nữa. Nó khác với rừng nguyên sinh, là loại rừng trong một khoảng thời gian gần đây không trải qua tình trạng bị phá hủy như vậy, và rừng tam sinh, rừng bắt nguồn từ việc thu hoạch ở rừng thứ sinh. Rừng thứ sinh mọc lại sau khi khai thác gỗ khác với rừng mọc lại sau khi bị xáo trộn tự nhiên như cháy rừng, phá hoại của côn trùng, hoặc bị đánh bật bởi vì cây chết vẫn còn cung cấp dinh dưỡng, cấu trúc và giữ nước sau khi bị xáo trộn tự nhiên.

## Rừng mưa
Trong trường hợp rừng mưa nhiệt đới, nơi mức độ dinh dưỡng trong đất thì thấp do đặc trưng, chất lượng đất có thể bị giảm sút đáng kể sau khi rừng nguyên sinh bị phá hủy. Tại Panama, việc phát triển những khu rừng mới từ đất trồng trọt bỏ hoang đã vượt quá những mất mát của rừng nguyên sinh vào năm 1990. Tuy nhiên, do chất lượng đất bị giảm sút, và nhiều nhân tố khác, sự hiện hữu của các sinh vật sống trong rừng nguyên sinh đã thất bại trong việc trở lại các khu rừng thứ sinh này.

## Đọc thêm
* CIFOR Secondary Forest
* FAO Forestry
* World Resource Institute 

## Liên kết ngoài
* M. van Breugel, 2007, Dynamics of secondary forests. PhD Thesis Wageningen University. 
* Uzay. U Sezen, 2007, Parentage analysis of a regenerating palm tree in a tropical second-growth forest. Ecological Society of America, Ecology 88: 3065-3075.

## Tham khảo
Lưu Võ

**Lưu Võ** trong Tiếng Việt có thể là:

# Lưu Võ (劉武), vua nước Hoài Dương thời Tây Hán. Sau đó bị các đại thần giết chết diệt khẩu.
# Lưu Võ hay **Lưu Vũ** (劉武), vua nước Lương thời Tây Hán, hiệu Lương Hiếu vương.
# Lưu Võ hay **Lưu Vũ** (劉武), vua nước Thành Dương thời Tây Hán, hiệu Thành Dương Huệ vương.
# Lưu Võ (劉禹), vua nước Ngụy Kỳ thời Tây Hán.
# Tây Hán Khư Thủy Khang hầu Lưu Võ
# Lưu Ô Lộ Cô, tên Hán là Lưu Hổ, thời Đường kỵ húy nên đổi thành Lưu Võ (劉武), Hung Nô Thiết Phất bộ thủ lĩnh, sau truy thụy hiệu Hạ Cảnh Đế.
Antigua và Barbuda tại Thế vận hội

**[[Antigua và Barbuda]]** tham dự Thế vận hội lần đầu năm 1976, và đã liên tục gửi vận động viên (VĐV) tới các Thế vận hội Mùa hè được tổ chức kể từ đó, trừ lần tẩy chay Thế vận hội Mùa hè 1980. Quốc gia này chưa có huy chương Olympic và cũng chưa từng tham gia Thế vận hội Mùa đông.

Hiệp hội Olympic Antigua và Barbuda được thành lập năm 1966, sau sự tan rã của Liên bang Tây Ấn năm 1962, và được chính thức công nhận năm 1976.

## Bảng huy chương

### Huy chương tại các kỳ Thế vận hội Mùa hè

## Các VĐV cầm cờ cho đoàn tại các kỳ Thế vận hội

## Xem thêm
*Antigua và Barbuda tại Thế vận hội Người khuyết tật
*Antigua và Barbuda tại Đại hội Thể thao Khối Thịnh vượng chung

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* 
*
Rainbow (bài hát của Sia)

"**Rainbow**"** **là một bài hát của nữ ca sĩ kiêm sáng tác nhạc người Úc Sia, được phát hành vào ngày 15 tháng 9 năm 2017, là đĩa đơn đầu tiên từ album nhạc phim của bộ phim hoạt hình chiếu rạp ''My Little Pony: The Movie''. Trong bộ phim, bài hát được trình bày bởi cô ngựa kì lân - một ca sĩ nhạc pop có tên là Songbird Serenade (được lồng tiếng bởi Sia).

## Video âm nhạc
Video âm nhạc của "Rainbow" được phát hành vào ngày 19 tháng 9 năm 2017. Video được đạo diễn bởi Daniel Askill, có sự góp mặt của Maddie Ziegler và có Ryan Heffington làm biên đạo múa. Video đan xen giữa cảnh biểu diễn của Songbird Serenade trước một đám đông chen chúc nhau và cảnh Ziegler nhảy múa một mình trên một sân khấu được bao phủ bởi một màn sương khói bằng nước, đeo một bộ tóc giả giống như phần bờm của Songbird Serenade, và chiến đấu, chinh phục được thành công các hiện tượng thiên nhiên.

## Danh sách bài hát
# "Rainbow" – 3:17

## Đánh giá từ các nhà phê bình
Brian Rolli từ *[[Billboard]]* đã nhận xét bài hát là "tràn đầy vui vẻ và hy vọng", nói rằng "Ngôi sao nhạc pop người Úc đã thoát ra khỏi những màn trình diễn kỹ năng sáng tạo đầy ngoạn mục và sự nhanh nhẹn như những bài hit trong quá khứ như "Chandelier", với sự ủng hộ của một phần hook rất dè dặt và một giai điệu dễ gây thôi miên, trong khi vẫn trình bày bài hát rất mạnh mẽ và truyền đầy cảm hứng như mọi khi. Cô vẫn duy trì tâm hồn công bằng, vô tư và lạc quan mà nhờ nó, các bài hát của cô được nâng cao một bậc, rồi hát, 'I can see a rainbow in your tears as the sun comes out.' ('Tôi thấy một ánh cầu vồng phản chiếu trong dòng lệ của bạn hệt như khi mặt trời lặn xuống.')" Hilary Hughes từ MTV nói rằng, "Rainbow" có tất cả các dấu hiệu để nhận biết được một đĩa đơn xuất sắc của Sia: Thông điệp trao quyền, nhịp điệu đầy quyền lực, và một giai điệu rất lôi cuốn, dễ lây lan ra khắp nơi." Gabriella Ginsberg từ Hollywood Life nói rằng bài hát rất "hoành tráng một cách đơn giản".

## Tham khảo
Hoài Dương vương

**Hoài Dương vương** (chữ Hán: **淮阳王**, bính âm: **Huái Yáng Wáng**) là tước vị số một trong việc phong tước của thời cổ đại ở Trung Quốc.

## Nhà Hán

* Sắc phong lần thứ 1:
** Hoài Dương vương Lưu Hữu, tại vị năm 196 TCN - 194 TCN.
* Sắc phong lần thứ 2:
** Hoài Dương Hoài vương Lưu Cường, tại vị năm 187 TCN - 183 TCN.
** Hoài Dương vương Lưu Võ, tại vị năm 183 TCN - 181 TCN.
* Sắc phong lần thứ 3:
** Hoài Dương vương Lưu Võ, tại vị năm 176 TCN - 169TCN.
* Sắc phong lần thứ 4:
** Hoài Dương vương Lưu Dư, tại vị năm 155 TCN - 154 TCN.
* Sắc phong lần thứ 5:
** Hoài Dương Hiến vương Lưu Khâm, tại vị năm 63 TCN - 27 TCN.
** Hoài Dương Văn vương Lưu Huyền, tại vị năm 27 TCN - 1 TCN.
**Hoài Dương vương Lưu Diễn, tại vị năm 1 CN - 18 CN.
* Sắc phong lần thứ 6:
**Hoài Dương Khuynh vương Lưu Bỉnh, tại vị năm 72 - 88.
*Sắc phong lần thứ 7:
** Hoài Dương Thương vương Lưu Trắc, tại vị năm 90 -103.
** Hoài Dương Tĩnh vương Lưu Hầu Chương, tại vị năm 103 - 128.
** Hoài Dương Khuynh vương Lưu Nghi, tại vị năm 128 - 145.
** Hoài Dương Tiết vương Lưu Báo, tại vị năm 145 - 153.
** Hoài Dương vương Lưu Cảo, tại vị năm 153 - 185.

Thế hệ sau không rõ, do năm 206 quốc gia bị tiêu diệt.

## Coi thêm
* Hoài Dương quốc

## Tham khảo
* Hậu Hán thư
Groote Eylandt

**Groote Eylandt** là đảo lớn nhất trong vịnh Carpentaria và là đảo lớn thứ bốn thuộc Úc. Đây là quê hương và hiện là đất của người Warnindhilyagwa.

Groote Eylandt nằm về phía đông của Arnhem Land, cách đất liền , và cách Darwin . Hòn đảo rộng chừng  từ đông sang tây và  từ bắc xuống nam, với tổng diện tích là . Địa hình đảo tương đối thấp và bằng phẳng, với độ cao trung bình so với mặt nước biển là . Đỉnh của Central Hill (Đồi Giữa hay Đồi Trung tâm)
đạt đến  và là điểm cao nhất trên đảo. Tên của đảo được nhà thám hiểm Abel Tasman đặt năm 1644 và là một cụm từ tiếng Hà Lan với cách viết cũ mang nghĩa "Đảo Lớn" (cách viết hiện nay là *Groot Eiland*).

## Hành chính
Cùng với đảo Bickerton và vài đảo nhỏ xung quanh, Groote Eylandt là một phần của Anindilyakwa Ward trong vùng Đông Arnhem. Các điểm dân cư của Anindilyakwa là Angurugu, Alyangula, Umbakumba, Yadagba, Uburamudja và Sandy Hill (Groote Eylandt) và Milyakburra (đảo Bickerton).

## Lịch sử

Trước khi người châu Âu đến, Groote Eylandt đã là nơi sinh sống của thổ dân từ hàng ngàn năm. Những thổ dân này thường xuyên tiếp xúc với người Makassar, với bằng chứng còn đến ngày nay là địa danh mang tên Makassar trên đảo Groote Eylandt, như Umbakumba.

Những người phương Tây đầu tiên trông thấy Groote Eylandt là thủy thủ đoàn tàu ''Arnhem'' dưới sự chỉ huy của Willem van Coolsteerdt năm 1623. Hòn đảo có tên hiện tại vào năm 1644, khi Tasman đặt chân đến đây.

## Nhân vật nổi bật
* Donald Thomson (1901–1970), nhà nhân loại học và sinh học Úc.
*David Warren (1925–2010), người phát minh bộ lưu dữ liệu chuyến bay.
* Nick Kenny (1982–), cựu cầu thủ rugby league của Brisbane Broncos đến định cư trên Groote Eylandt.
* Norman Tindale (1900–1993), nhà nhân loại học, khảo cổ học, côn trùng học và dân tộc học.

## Xem thên
*Sân bay Groote Eylandt

## Chú thích

## Liên kết ngoài
*Angurugu Community Government Council site
*GEMCO – The Groote Eylandt mining company
*Alyangula Area School
*GEMCO publication with map
Dominica tại Thế vận hội

**[[Dominica]]** tham dự Thế vận hội lần đầu tiên năm 1996, và từ đó đến nay liên tục gửi vận động viên (VĐV) tới các kỳ Thế vận hội Mùa hè. Quốc gia này lần đầu tham gia Thế vận hội Mùa đông năm 2014.

Kỳ năm 2012, Dominica có hai đại diện là Luan Gabriel tranh tài nội dung 200 mét và Erison Hurtault nội dung 400 mét.

Ủy ban Olympic quốc gia của Dominica được thành lập năm 1993 và được công nhận năm 1998, 20 năm sau khi nước này độc lập năm 1978.

## Bảng huy chương

### Huy chương tại các kỳ Thế vận hội Mùa hè

### Huy chương tại các kỳ Thế vận hội Mùa đông

## Xem thêm
* Danh sách vận động viên cầm cờ cho đoàn Dominica tại các kỳ Thế vận hội
* Dominica tại Đại hội Thể thao Khối Thịnh vượng chung
* Các quốc gia vùng nhiệt đới tại Thế vận hội Mùa đông

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* 
*
Irimi

Trong võ thuật Nhật Bản,  là hành động dẫn nhập (tiến vào) thẳng vào một kỹ thuật, trái ngược với cách dẫn nhập gián tiếp hơn vào kỹ thuật là *[[tenkan]]*. Trong đào tạo cơ bản, *irimi* thường trông giống như một bước tiến về phía trước, tiến thẳng hoặc ở một góc chéo, nhưng thường kết thúc với cơ thể đối mặt với kẻ tấn công, chứ không theo hướng của bước chân. Để dẫn nhập với *irimi*, người phòng thủ cần phải di chuyển ngay khi đòn tấn công bắt đầu hoặc thậm chí bản thân người phòng thủ tự bắt đầu nó.

## Aikido
Irimi (, có nghĩa là "dẫn nhập" hoặc "đưa vào cơ thể".) là trụ cột thứ hai của aikido (kỹ thuật aikido được xây dựng trên sáu trụ cột chính). *Irimi* liên quan đến việc dẫn nhập sâu tới xung quanh hoặc đằng sau một đòn tấn công nhằm làm dịu hoặc vô hiệu hóa đòn tấn công. Khái niệm về irimi dạy một người cách hoà vào hoặc dẫn nhập vào một đòn tấn công của đối phương để hợp làm một với chuyển động của đối phương và để cho đối phương không có không gian để tấn công. Chuyển động này được sử dụng trong thời điểm tấn công của đối phương. Để hoàn thành chuyển động này, một người di chuyển ra khỏi hướng tấn công của đối phương để tấn công *[[shikaku]]*, hoặc "điểm mù" của đối phương. Khi thực hiện đúng, người ta có thể tấn công lại một đối thủ với sức mạnh to lớn, kết hợp đà tấn công và chuyển động về phía trước của một người.

Nguyên lý dẫn nhập vào là nền tảng cơ bản cho hầu hết các chuyển động của aikido, vì các tư thế và chuyển động trong aikido có bao gồm một vài tư thế gián tiếp, được tiếp nhận từ Sōjutsu (đấu thương).

Trong aikido, có rất nhiều ví dụ về kỹ thuật biểu thị khái niệm về âm dương. *Irimi* và *[[tenkan]]* là một ví dụ. Tenkan là chuyển động xoay (âm) và irimi là chuyển động dẫn nhập (dương).

*Irimi* là một trong hai chuyển động mà các môn sinh aikido thể hiện trong vai trò nage. Việc thực hành *irimi* sẽ giúp môn sinh aikido phát triển hara, thăng bằng, và tiếp xúc với mặt đất.

Trong Yoshinkan aikido, các kỹ thuật *irimi* được biểu thị bằng số một (và *tenkan* là số hai). Trong Aikikai hiện đại, các kỹ thuật *irimi* được đề cập là *omote* (và *tenkan* là *ura*).

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Trích từ cuốn sách "Aikido"  của Ueshiba Kisshomaru
Danh sách giải thưởng và đề cử của Wanna One

Dưới đây là danh sách giải thưởng và đề cử được trao cho Wanna One, nhóm nhạc nam Hàn Quốc được thành lập vào ngày 16 tháng 6 năm 2017 bởi công ty CJ E&M thông qua chương trình truyền hình thực tế sống còn *[[Produce 101 Mùa 2]]* của kênh truyền hình Mnet và được quản lý bởi công ty Swing Entertainment (trước đó thuộc quyền quản lý của công ty YMC Entertainment). Wanna One đã nhận tổng cộng 101 giải thưởng, trong đó có 49 chiến thắng trên các chương trình âm nhạc.

## Hàn Quốc
### [[Asia Artist Awards]]

### [[Golden Disc Awards]]

### [[Melon Music Awards]]

### [[Mnet Asian Music Awards]]

### [[Seoul Music Awards]]

### [[Soribada Best K-Music Awards]]

### [[Gaon Chart Music Awards]]

### MBC Plus x Genie Music Awards

### Korea Popular Music Awards

### [[MelOn Music Awards|Melon]] Popularity Award

## Quốc tế
### [[MTV Europe Music Awards]]

## Giải thưởng khác

## Chương trình âm nhạc
### [[The Show (chương trình truyền hình Hàn Quốc)|The Show]]

|-
| rowspan="2"|2017
| 22 tháng 8 
| rowspan="2"|Energetic
|-
| 29 tháng 8
|-
| rowspan="4"|2018
| 3 tháng 4
| Boomerang
|-
| 12 tháng 6
| Light
|-
| 27 tháng 11
| rowspan=2|Spring Breeze
|-
| 4 tháng 12
|}

### [[Show Champion]]

|-
| rowspan="4"|2017
| 16 tháng 8 
| rowspan="3"|Energetic
|-
| 23 tháng 8 
|-
| 30 tháng 8 
|-
| 22 tháng 11 
| Beautiful
|-
| rowspan="7"|2018
| 21 tháng 3 
| I Promise You
|-
| 28 tháng 3
| rowspan="2"|Boomerang
|-
| 4 tháng 4
|-
| 13 tháng 6
| rowspan="2"|Light
|-
| 20 tháng 6
|-
| 28 tháng 11
| rowspan=2|Spring Breeze
|-
| 5 tháng 12
|}

### [[M Countdown]]

|-
| rowspan="4"|2017
| 17 tháng 8 
| rowspan="3"|Energetic
|-
| 24 tháng 8
|-
| 31 tháng 8
|-
| 23 tháng 11 
| Beautiful
|-
| rowspan="4"|2018
| 29 tháng 3 
| rowspan="2"|Boomerang
|-
| 5 tháng 4
|-
| 14 tháng 6
| Light
|-
| 29 tháng 11
| Spring Breeze
|}

### [[Music Bank (chương trình truyền hình)|Music Bank]]

|-
| rowspan="4"|2017
| 18 tháng 8
| rowspan="2"|Energetic
|-
| 25 tháng 8
|-
| 24 tháng 11 
| rowspan="2"|Beautiful
|-
| 1 tháng 12 
|-
| rowspan="6"|2018
| 30 tháng 3
| rowspan="3"|Boomerang
|-
| 6 tháng 4 
|-
| 13 tháng 4
|-
| 15 tháng 6
| rowspan="2"|Light
|-
| 22 tháng 6
|-
| 30 tháng 11
| Spring Breeze
|}

### [[Show! Music Core]]

|-
| rowspan="7"|2017
| 19 tháng 8
| rowspan="3"|Energetic
|-
| 26 tháng 8 
|-
| 2 tháng 9
|-
| 25 tháng 11 
| rowspan="4"|Beautiful
|-
| 2 tháng 12
|-
| 9 tháng 12 
|-
| 16 tháng 12 
|-
| rowspan="5"|2018
| 17 tháng 3
| I Promise You
|-
| 31 tháng 3
| rowspan="2"|Boomerang
|-
| 7 tháng 4
|-
| 16 tháng 6
| Light
|-
| 1 tháng 12
| Spring Breeze
|}

### [[Inkigayo]]

|-
| rowspan="2"|2017
| 20 tháng 8 
| rowspan="2"|Energetic
|-
| 27 tháng 8 
|}

## Tham khảo

## Liên kết
Chu trình ozon-oxy

**Chu trình ozon-oxy** là quá trình trong đó ozon được tiếp tục tái sinh vào tầng bình lưu của Trái Đất, chuyển đổi bức xạ tử ngoại (UV) thành nhiệt. Vào năm 1930 Sydney Chapman giải quyết được phần hóa học liên quan. Quá trình này thường được gọi là **Chu trình Chapman** bởi các nhà khoa học khí quyển.

Hầu hết sự sản sinh ozon xảy ra ở thượng tầng bình lưu nhiệt đới và tầng trung lưu. Tổng khối lượng của ozon được sản xuất trong một ngày trên toàn cầu là vào khoảng 400 triệu tấn. Khối lượng ozon toàn cầu không đổi một cách tương đối ở khoảng 3 tỷ tấn, nghĩa là Mặt Trời sản xuất khoảng 12% tầng ozon mỗi ngày.

## Hóa học
#**Sự tạo thành**: một phân tử oxy bị tách (quang ly) bởi tia UV tần số cao thành hai nguyên tử oxy (xem hình vẽ):
#::O2 + &#8462;ν → 2 O•
#: Mỗi nguyên tử oxy sau đó nhanh chóng kết hợp lại với một phân tử oxy để tạo thành một phân tử ozon:
#::O• + O2 → O3

Hầu hết OH và NO thì có một cách tự nhiên trong tầng bình lưu, nhưng hoạt động của con người, đặc biệt là việc thải ra chlorofluorocarbons (CFCs) và halon, đã làm tăng một cách đáng kể sự tập trung Cl và Br, dẫn tới sự suy giảm ozon. Mỗi nguyên tử Cl hay Br có thể xúc tác hàng ngàn phản ứng phân hủy trước khi nó bị lấy ra khỏi tầng bình lưu.

## Liên kết ngoài
* Stratospheric Ozone: An Electronic Textbook 
* The Sun and the Earth's Climate

## Tham khảo
Free Me (bài hát của Sia)

"**Free Me**" là một bài hát của nữ ca sĩ Sia, được phát hành vào ngày 9 tháng 6 năm 2017. Tiền thu được từ bài hát được dùng để ủng hộ các nỗ lực và dự án trong việc loại trừ HIV/AIDS.

## Video âm nhạc
Video âm nhạc của "Free Me" được đạo diễn bởi Blake Martin và được phát hành vào ngày 9 tháng 6 năm 2017. Zoe Saldana vào vai một người mẹ đầy trông mong đang đi kiểm tra sức khỏe chỉ để phát hiện rằng cô dương tính với HIV. Trong một lời thuyết minh do Julianne Moore cung cấp, chúng ta có thể thấy rằng Saldana đã có thể truyền bệnh cho đứa con chưa chào đời của cô nếu cô không đi điều trị.

## Xếp hạng

## Tham khảo
Sinh địa hóa học

**Sinh địa hóa học** là ngành khoa học nghiên cứu các quá trình và phản ứng hóa học, vật lý, địa chất và sinh học chi phối thành phần của môi trường tự nhiên (gồm sinh quyển, băng quyển, thủy quyển, thổ quyển, khí quyển và thạch quyển). Cụ thể, sinh địa hóa học nghiên cứu các chu trình của các nguyên tố hóa học, ví dụ như cacbon và Nitơ, và những phản ứng của chúng với và kết hợp thành sinh vật sống được vận chuyển thôn qua các hệ thống sinh học trên quy mô Trái Đất trong không gian qua thời gian. Lĩnh vực này tập trung vào các chu trình hóa học được phát động hoặc bị ảnh hưởng bởi các hoạt động sinh học. Đặc biệt nhấn mạnh vào việc nghiên cứu các chu trình cacbon, nito, lưu huỳnh, và phosphor. Sinh địa hóa học là ngành khoa học hệ thống liên quan chặt chẽ tới sinh thái học hệ thống.

## Phát triển ban đầu
Nhà hồ học và địa hóa học người Mỹ G. Evelyn Hutchinson được coi là người phác thảo phạm vi và nguyên lý của lĩnh vực mới này. Gần đây hơn, các nguyên tố cơ bản của ngành sinh địa hóa học được phát biểu lại và làm phổ biến bởi nhà văn và nhà khoa học người Anh, James Lovelock, dưới cái tên *[[Giả thuyết Gaia]]*. Lovelock nhấn mạnh khái niệm rằng các quy trình sự sống điều hòa Trái Đất thông qua cơ chế phản hồi để giữ nó có thể ở được.

## Xuất bản phẩm và sách tiêu biểu

* Vladimir I. Vernadsky, 2007, Essays on Geochemistry & the Biosphere, tr. Olga Barash, Santa Fe, NM, Synergetic Press,  (originally published in Russian in 1924)
* Schlesinger, W. H. 1997. Biogeochemistry: An Analysis of Global Change, 2nd edition. Academic Press, San Diego, Calif. .
* Schlesinger, W.H., 2005. Biogeochemistry. Vol. 8 in: Treatise on Geochemistry. Elsevier Science. 
* Vladimir N. Bashkin, 2002, Modern Biogeochemistry. Kluwer, .
* Samuel S. Butcher et al. (Eds.), 1992, Global Biogeochemical Cycles. Academic, .
* Susan M. Libes, 1992, Introduction to Marine Biogeochemistry. Wiley, .
* Dmitrii Malyuga, 1995, Biogeochemical Methods of Prospecting. Springer, .
* *Global Biogeochemical Cycles*http://www.agu.org/journals/gb/. A journal published by the American Geophysical Union.
*
* Woolman, T. A., & John, C. Y., 2013, An Analysis of the Use of Predictive Modeling with Business Intelligence Systems for Exploration of Precious Metals Using Biogeochemical Data. International Journal of Business Intelligence Research (IJBIR), 4(2), 39-53.v https://www.igi-global.com/article/content/78275.
* *Biogeochemistry* https://www.springer.com/west/home/geosciences?SGWID=4-10006-70-35757517-0. A journal published by Springer.

## Liên kết ngoài
* Treatise on Geochemistry Volume 8. Biogeochemistry
* International Geosphere-Biosphere Programme