Gewog

Một **gewog** ( *geok*, khối), trước đây cũng được đánh vần là **geog**, là một nhóm các ngôi làng ở Bhutan. Người đứng đầu một *gewog* được gọi là một *gup* ( *gepo*). Các gewog tạo thành một đơn vị hành chính địa lý dưới cấp dzongkhag (huyện) (và các dungkhag (phó huyện), nếu có), và trên cấp Thromde hạng B của Dzongkhag và Yenlag Thromde (đô thị). Các đô thị Thromde hạng A của Dzongkhag có cơ quan chính quyền địa phương độc lập của riêng mình.

Bhutan bao gồm 205 gewog, với diện tích trung bình là . Các gewog lần lượt được chia thành các chiwog phục vụ cho bầu cử và các thromde "đô thị" để quản lý hành chính. Nghị viện Bhutan đã thông qua luật vào năm 2002 và 2007 về địa vị, cấu trúc và sự lãnh đạo của chính quyền địa phương, bao gồm cả các gewog. Đạo luật gần đây nhất của nghị viện liên quan đến các gewog là Luật Chính quyền Địa phương Bhutan 2009. Vào tháng 7 năm 2011, chính phủ đã đưa 11 gewog trên khắp Bhutan vào kế hoạch tái tổ chức, bao gồm cả sáp nhập và chia tách, để thảo luận tại các cấp chính quyền địa phương dzongkhag. Những thay đổi này được cân nhắc nhằm tạo thuận lợi cho việc di chuyển đến các thủ phủ của gewog và phân bổ nguồn lực phát triển một cách công bằng.

## Quản lý gewog

Theo Luật Chính quyền Địa phương năm 2009, mỗi gewog được quản lý bởi một Gewog Tshogde (hội đồng gewog), trực thuộc Dzongkhag Tshogdu (hội đồng huyện). Gewog Tshogde bao gồm một *Gup* (trưởng gewog), *Mangmi* (phó), và từ năm đến tám Tshogpa được bầu dân chủ từ các làng hoặc nhóm làng. Tất cả các đại diện đều phục vụ nhiệm kỳ 5 năm, trừ khi cử tri địa phương kiến nghị tổ chức bầu cử (bởi đa số đơn giản dân số đi bầu) để bỏ phiếu bất tín nhiệm đối với chính quyền địa phương (bởi ít nhất hai phần ba dân số đi bầu). Các đại diện phải là công dân từ 25 đến 65 tuổi, cư trú tại đơn vị bầu cử của họ ít nhất một năm, được Ủy ban Bầu cử cấp chứng nhận và đáp ứng các tiêu chuẩn khác theo Luật Bầu cử.

Mặc dù Gewog Tshogde có quyền điều tiết các nguồn lực, quản lý sức khỏe và an toàn công cộng, đồng thời đánh thuế đất đai, chăn thả gia súc, gia súc, giải trí và tiện ích, nhưng chính quyền gewog và tất cả các cấp chính quyền địa phương khác đều bị cấm ban hành luật. Chính quyền gewog có thẩm quyền đối với đường sá, các tòa nhà (bao gồm cả kiến trúc), các khu vui chơi giải trí, tiện ích, nông nghiệp và việc xây dựng các kế hoạch phát triển 5 năm tại địa phương. Gewog Tshogde cũng chuẩn bị, báo cáo và chi tiêu ngân sách của chính gewog dưới sự giám sát và phê duyệt của Bộ trưởng Bộ Tài chính.

## Lịch sử

Bắt đầu từ cuối những năm 1980, Vua của Bhutan, Jigme Singye Wangchuck đã theo đuổi một chương trình phi tập trung hóa dài hạn. Năm 1991, theo nguyên tắc này, Nhà vua đã ban hành Geog Yargay Tshogchung đầu tiên như một khuôn khổ cho quản lý địa phương. Theo Geog Yargay Tshochung đầu tiên, các gewog trở thành đơn vị hành chính chính thức, mỗi đơn vị do một *Gup* hoặc trưởng bản đứng đầu. Những cuộc bầu cử đầu tiên ở Bhutan đã được tổ chức vào thời điểm đó, với một đại diện từ mỗi hộ gia đình tham gia bỏ phiếu để chọn ra *Gup* tại địa phương của họ.

Năm 2002, Nghị viện Bhutan đã ban hành Chathrim (Đạo luật) thứ hai và toàn diện hơn, cũng được gọi là Geog Yargay Tshochung. Theo Geog Yargay Tshochung năm 2002, bộ máy quản lý gewog bao gồm *Gup*, *Mangmi* (phó), *Tshogpa* (đại diện làng hoặc cụm làng), và các chức danh không có quyền biểu quyết là *Chupon* (người đưa tin của làng) và Thư ký Gewog. *Gup* và *Mangmi* phục vụ nhiệm kỳ ba năm trong khi các đại diện bình thường phục vụ một năm. Cơ quan này yêu cầu tỷ lệ tham dự là hai phần ba để đạt đủ túc số và biểu quyết theo đa số đơn giản. Đạo luật năm 2002 đã trao quyền cho các gewog thu thuế nông thôn, duy trì và điều tiết các nguồn tài nguyên thiên nhiên, và quản lý đời sống cộng đồng và văn hóa.

Chathrim năm 2002 đã được thay thế bởi Luật Chính quyền Địa phương năm 2007, đạo luật này đã mở rộng bộ máy hành chính địa phương và giao nhiều quyền lực hơn cho những người quản lý gewog, bao gồm cả việc thực thi driglam namzha. Theo Đạo luật năm 2007, các cấp quản lý địa phương bổ sung đã được tách ra từ các gewog, cụ thể là các Dzongkhag Thromde Tshogde và Gyelyong Thromde Tshogdu. Nhóm đầu tiên là các cơ quan được bầu cử dân chủ dưới sự quản lý trực tiếp của dzongkhag; nhóm thứ hai là các khu vực đô thị tự trị dân chủ, hoặc các thành phố đặc biệt, độc lập với sự quản lý của dzongkhag. Cho đến khi ban hành Luật Chính quyền Địa phương năm 2009, các gewog được chia nhỏ về mặt hành chính thành các chiwog, bao gồm nhiều ngôi làng.

Kể từ Đạo luật năm 2009, Dzongkhag Thromde Tshogde, Gyelyong Thromde Tshogdu và các chiwog đã được thay thế bằng thromde (đô thị) như các đơn vị hành chính cấp ba. Tùy thuộc vào dân số và sự phát triển của từng thromde, nó có thể có bộ máy hành chính độc lập ("Thromde hạng A") hoặc do gewog hoặc dzongkhag trực tiếp quản lý ("Thromde hạng B" và "Dzongkhag Yenlag").

### Các thay đổi về gewog từ năm 2000
Năm 2002, có 199 gewog trong 20 dzongkhag của Bhutan; đến năm 2005, con số này là 205.

Tại Huyện Tsirang, các gewog Chanautey, Gairigaun, Tshokhana và Tsirang Dangra đã bị giải thể; trong khi đó các gewog Barshong, Rangthangling, Tsholingkhar và Tsirangtoe Gewog đã được thành lập. Tương tự, tại Huyện Sarpang, Sarpangtar Gewog đã bị bãi bỏ. Huyện Chukha không còn gewog Bhulajhora Gewog, nhưng nay có gewog Sampheling Gewog. Huyện Samtse không còn các gewog Ghumauney, Mayona và Nainital; nay nó bao gồm các gewog Ugentse và Yoeseltse Gewog. Tại Huyện Thimphu, Bapbi Gewog đã biến mất. Tại Huyện Samdrup Jongkhar, các gewog Bakuli và Hastinapur Gewog đã biến mất, được thay thế bởi các gewog Dewathang, Langchenphu, Pemathang, Phuntshothang, Serthi và Wangphu Gewog. Huyện Trashiyangtse có thêm ba gewog mới: Bumdeling, Khamdang và Ramjar.

Kể từ năm 2005, các gewog và dzongkhag vẫn tiếp tục thay đổi. Vào ngày 26 tháng 4 năm 2007, Lhamozingkha Dungkhag (phó huyện) đã chính thức được chuyển từ Sarpang Dzongkhag sang Dagana Dzongkhag, ảnh hưởng đến thị trấn Lhamozingkha và ba gewog trực thuộc – Lhamoy Zingkha, Deorali và Nichula (Zinchula) – những đơn vị từng tạo nên phần cực tây của Sarpang và nay tạo thành phần cực nam của Dagana.

## Các gewog của Bhutan
Sau đây là danh sách 205 gewog của Bhutan theo dzongkhag theo thứ tự bảng chữ cái:

## Xem thêm
*Dzongkhag
**Dungkhag
*Chiwog
*Luật Chính quyền Địa phương Bhutan 2009
*Danh sách thuật ngữ đơn vị hành chính quốc gia

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*, *danh sách 199 Gewog tồn tại cho đến năm 2002.*
*, *danh sách 205 Gewog theo điều tra dân số năm 2005.*
* *báo cáo về [[Nganglam Gewog]] năm 2010, vắng mặt trong danh sách gewog cũ hơn.*