open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Trục Saxon

**Trục Saxon** () là một đặc điểm của trung tâm thành phố lịch sử của Warsaw. Đó là một đường chạy từ Vistula qua Dinh Tổng thống, Krakowskie Przingmieście, Quảng trường Saxon, Cung điện Saxon, Vườn Saxon, Cung điện Lubomirski đến Plac Żelaznej Bramy.

Ý tưởng này lần đầu tiên được đề xuất bởi August II của Ba Lan, người dự định xây dựng một cung điện Hoàng gia rộng lớn được bao quanh bởi một khu vườn kiểu Pháp. Kế hoạch này dựa trên thiết kế baroque của Cung điện Versailles một cách lỏng lẻo và là để bao quát một phần lớn của thành phố Warsaw ngày nay. Khái niệm chính, đặt tên cho khu vực hiện đại của thành phố, đã giả định việc xây dựng Cung điện Saxon, với những khu vườn kéo dài sang hai bên dọc theo một trục duy nhất chạy chính xác đến giữa.

Từ năm 1713 đến 1726, nhà vua đã mua 28 lô đất trong khu vực và mời Matthäus Daniel Pöppelmann và Johann Christoph Naumann để thiết kế quy hoạch đô thị. Tuy nhiên, những khó khăn tài chính khiến kế hoạch không bao giờ thành hiện thực. Vườn Saxon và Cung điện Saxon đã được xây dựng, nhưng việc phá hủy theo kế hoạch của Cung điện Lubomirski tại Cung điện Żelaznej Bramy đã bị hủy bỏ sau cái chết của August vào năm 1733.

Trong Thế chiến II và Cuộc nổi dậy Warsaw năm 1944, tất cả các tòa nhà dọc theo trục đã bị người Đức phá hủy. Sau chiến tranh, Cung điện Saxon không được xây dựng lại. Tuy nhiên, khu vườn đã được tân trang lại và Cung điện Lubomirski bị phá hủy trước đó đã được xây dựng lại, nhưng đã được xoay để phù hợp với sơ đồ thế kỷ 18. Trong thời gian gần đây, Thư viện Đại học Warsaw tại Vistula bên dưới lối đi qua sông đã được thêm vào danh sách các tòa nhà với lối vào chính dọc theo trục, và một tấm thẻ vàng lớn được đặt ở vỉa hè phía trước nó đánh dấu đường chạy qua thành phố trung tâm.

## Tham khảo
2014 FZ71

**** là một thiên thể ngoài Hải Vương tinh. Nó cũng thuộc nhóm thiên thể đĩa phân tán. Với củng điểm của nó là gần 56 AU nó thuộc về một nhóm nhỏ và khó hiểu của các vật thể xa với độ lệch tâm vừa phải. Đây không phải là một ứng cử viên hành tinh lùn vì nó chỉ có đường kính khoảng 150&nbsp;km.

Nó được khám phá vào ngày 24 tháng 3 năm 2014 bởi Scott Sheppard.
## Tham khảo
Czyste

**Czyste** là một trong những khu phố thuộc quận Wola của Warsaw, Ba Lan. Nó được giới hạn bởi Wolska và Towarowa đường phố từ phía bắc và phía đông và bởi các tuyến đường sắt ở phía tây và phía nam.

Ban đầu Czyste là một ngôi làng nằm ngay bên ngoài Ramparts Lubomirski, đó là tuyến phòng thủ bên ngoài thành phố Warsaw, giữa Cổng Jerozolimskie và Cổng Wola. Năm 1827, nó có 16 ngôi nhà với 223 cư dân và là một gmina. Trong trận chiến Warsaw năm 1831, ngôi làng là tâm điểm bảo vệ thành phố của Ba Lan. Vào cuối thế kỷ 19, sự mở rộng nhanh chóng của thành phố Warsaw đã dẫn đến ngôi làng Czyste gần như hợp nhất với các làng Wielka Wola, Koło và Ochota gần đó. Bốn ngôi làng kết hợp lại có 512 ngôi nhà và 8000 cư dân.

Vùng ngoại ô mới được gọi bằng nhiều tên khác nhau của các làng cũ. Nó hoạt động chủ yếu là công nghiệp, với nhiều nhà sản xuất và nhà máy ở đó, ngoài hơn 90 cối xay gió cung cấp cho các tiệm bánh của Warsaw. Năm 1916, Czyste không còn tồn tại như một thực thể hành chính riêng biệt và đã gắn với Warsaw cùng với Wola và Ochota. Hiện tại, tên được sử dụng bởi Hệ thống thông tin thành phố cho một khu phố nhỏ trong quận Wola, trong khi các khu đất còn lại của làng cũ được gắn với các khu vực khác dưới những các tên khác nhau.

## Tham khảo
Lubomirski Ramparts

**Lubomirski Ramparts** () là một công trình đất dài 12 km bao quanh thành phố Warsaw vào cuối thế kỷ 18 và 19. Một hàng công trình đất với một con hào khô ngăn cách thành phố Warsaw với vùng nông thôn. Được dựng lên bởi Stanisław Lubomirski, Đại nguyên soái của Crown, vào năm 1770, nó được dùng như một biện pháp vệ sinh để ngăn chặn bệnh dịch hạch đang hoành hành tàn phá Trung Âu thời đó. Khách du lịch chỉ được phép vào thành phố thông qua một số vi phạm trong thành lũy có tên là *rogatki*. Thuật ngữ này sau đó đã đi vào ngôn ngữ Ba Lan để biểu thị bất kỳ loại nhà thu phí nào.

Bệnh dịch thực sự đã may mắn bỏ qua Warsaw và thành lũy trở thành ranh giới của thành phố Warsaw trong thế kỷ tiếp theo. Thành này cũng được sử dụng cho mục đích thuế, vì tất cả hàng hóa vào thành phố đều bị đánh thuế. Năm 1794, thành lũy được tăng cường một phần để bao gồm quân đội giữ và đóng một số vai trò trong việc bảo vệ Warsaw chống lại một cuộc bao vây chung của Nga và Phổ vào thành phố vào mùa hè năm đó. Khoảng năm 1825, tổng thống Warsaw đã ra lệnh cho các thành lũy được san lấp và thay thế bằng các đường phố. Vị trí trước đây của họ vẫn xác định giới hạn thành phố mặc dù. Đội hình của Lubomirski Ramparts trước đây cũng xác định tuyến bên trong phòng thủ của thành phố trong Trận chiến Warsaw năm 1831. Chỉ đến năm 1916, các khu vực bên ngoài Ramparts Lubomirski được sáp nhập vào thành phố.

Thành lũy trước đây được tưởng niệm bởi một số đường phố với tên Okopy của Ba Lan, bao gồm Phố Okopowa, nơi có một Nghĩa trang Do Thái lớn.

## Tham khảo
(690420) 2014 FC72

**(690420) ** là một thiên thể đĩa phân tán và TNO nằm ở rìa ngoài Hệ Mặt Trời. Với củng điểm của nó xa từ Hải Vương Tinh nó thuộc về một nhóm nhỏ và khó hiểu vật thể xa với độ lệch tâm vừa phải. Ứng cử viên hành tinh lùn có đường kính khoảng 500&nbsp;km.
Abudefduf margariteus

***Abudefduf margariteus*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Abudefduf]]* trong họ Cá thia. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1830.

## Từ nguyên
Từ định danh *margariteus* trong tiếng Latinh có nghĩa là "có màu ngọc trai", hàm ý đề cập đến màu bạc ánh kim của vảy cá ở hai bên thân và bụng của chúng.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*A. margariteus* được biết đến tại hai đảo quốc ở Tây Ấn Độ Dương là Mauritius và Réunion, sau được ghi nhận thêm tại đảo Rodrigues gần đó. *A. margariteus* sống gần các rạn san hô ven bờ, nơi có sóng vừa, ở độ sâu khoảng từ 2 đến ít nhất là 8 m.

## Mô tả
*A. margariteus* có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 16&nbsp;cm. Như hầu hết các thành viên trong chi *Abudefduf*, *A. margariteus* cũng có các dải sọc sẫm màu ở hai bên thân.

Số gai ở vây lưng: 13; Số tia vây ở vây lưng: 13; Số gai ở vây hậu môn: 2; Số tia vây ở vây hậu môn: 13–14.

## Sinh thái học
Thức ăn của *A. margariteus* có lẽ là các loài giáp xác nhỏ và tảo. Cá đực có tập tính bảo vệ và chăm sóc trứng.

## Tham khảo
Quảng trường ngân hàng, Warszawa

***Plac Bankowy*** () ở Warsaw là một trong những quảng trường chính của thành phố. Nằm ở trung tâm thành phố, nằm liền kề với Vườn Saxon và Warsaw Arsenal, đây cũng là một trung tâm giao thông công cộng chính, với các điểm dừng xe buýt, xe điện và ga tàu điện ngầm Warsaw.

## Lịch sử
Được tạo ra vào thế kỷ 19, dưới Vương quốc Lập hiến Ba Lan, quảng trường được thiết kế để trở thành một khu vực trang nhã của thủ đô đất nước. Các tòa nhà đáng chú ý bao gồm Cung điện của Bộ Doanh thu và Kho bạc (một tòa nhà được xây dựng lại bởi Antonio Corazzi), Ngân hàng Ba Lan và Sở giao dịch chứng khoán Warsaw (cũng bởi Corazzi). Quảng trường ban đầu có hình tam giác.

Từ năm 1875 đến 1878, Hội đường lớn được xây dựng ở phía đông của quảng trường, đối diện với cung điện. Vào thời điểm xây dựng, nó là giáo đường lớn nhất ở Warsaw và là một trong những giáo đường lớn nhất thế giới. Sau cuộc nổi dậy Warsaw Ghetto diễn ra vào năm 1943, quân chiếm đóng Đức Quốc xã đã phá hủy tòa nhà, phá hủy luôn giáo đường.

Trong cuộc nổi dậy Warsaw năm 1944, các tòa nhà còn lại của quảng trường đều đã bị phá hủy. Sau chiến tranh, các nhà quy hoạch thành phố chỉ xây dựng lại phần phía tây lịch sử của nó, thay đổi nó thành một hình chữ nhật. Giáo đường không được xây dựng lại và hiện nằm ở cùng địa điểm là tòa nhà văn phòng Błękitny Wieżowiec.

Dưới thời cộng sản Cộng hòa Nhân dân Ba Lan, quảng trường được đổi tên thành *Plac Dzierżyńskiego* (Quảng trường của Dzierżyński) theo tên của Feliks Dzierżyński, một chính trị gia cộng sản gốc Ba Lan và người sáng lập cảnh sát chính trị Nga Cheka của Bolshevik. Năm 1951, một tượng đài về Dzierżyński (của Zbigniew Dunajewski) đã được dựng lên ở phần phía nam của quảng trường. Bốn thập kỷ sau, vào năm 1989, việc lật đổ bức tượng đã giúp đánh dấu sự sụp đổ của chủ nghĩa cộng sản ở Ba Lan.

## Ngày nay
Các địa điểm ngày nay của Bank Square bao gồm *Błękitny Wieżowiec* (*Tòa* nhà chọc trời xanh), và vị trí cũ của Bộ Tài chính hiện là tòa thị chính của Warsaw, trụ sở của Chủ tịch Warsaw và văn phòng tỉnh của tỉnh Mazovia.

Vào năm 2001, một tượng đài của Juliusz Słowacki, bởi Edward Wittig (thực sự được thiết kế vào năm 1932), đã được dựng lên tại chỗ mà trước đây là bức tượng của Feliks Dzierżyński.

Phía trước của Błękitny Wieżowiec là bức tượng của Stefan Starzyński, Tổng thống Warsaw trước Thế chiến II, của Andrzej Renes.

## Tham khảo
Franciszkańska

**Franciszkańska** (Phố Franciscan) là một con đường ở trung tâm Warsaw, nối liền Thị trấn Mới với phố Nalewki. Vào thế kỷ 19, nơi đây là nơi mà người Do Thái sinh sống chủ yếu, những người đã chuyển đổi đường phố thành một khu chợ ngoài trời rộng lớn. Tên của nó được bắt nguồn từ Nhà thờ Saint Francis thuộc sở hữu của Franciscans.

Đường phố đã bị phá hủy trong Thế chiến II, cùng với hầu hết các Thị trấn mới và Phố cổ. Người Franciscans đã có thể xây dựng lại nhà thờ của họ, cũng như tu viện liền kề. Nhà thờ cuối cùng đã xây dựng cong với việc hoàn thành bàn thờ chính vào giữa những năm 1970. Đường phố được xây dựng lại vào năm 1949, với hầu hết các tòa nhà, được xây dựng vào thời điểm đó là một kiểu nhà ở xã hội chủ nghĩa "kiểu mẫu", chiếm đóng vào năm 1950. (Có một ngoại lệ: một tòa nhà chung cư sống sót sau chiến tranh và, mặc dù đổ nát, vẫn bị chiếm đóng cho đến cuối những năm 1970, khi nó bị phá hủy và một tòa nhà mới được đặt vào vị trí của nó.) Các tòa nhà mới đã bị chiếm đóng bởi các công nhân của PWPW, cơ quan in tiền lo ngại một vài khối bị mất, nơi tiền được in trước chiến tranh cũng như sau đó. Trớ trêu thay, vì PWPW được xây dựng để bao gồm các boongke của chính phủ trong trường hợp chiến tranh, nên theo nghĩa đen là không thể phá bỏ sau chiến tranh.

Ngày nay, Franciszkańska là một khu dân cư ở một khu vực rất đáng mơ ước của thị trấn.

## Tham khảo
Mì kéo

**Mì kéo** hay **mì kéo sợi** (tiếng Trung Quốc: 拉麵/ bính âm: Lamian (lạp miến)) là một loại mì sợi Trung Quốc. Mì kéo được tạo ra bằng cách xoắn, kéo dài và gấp bột thành sợi, sử dụng trọng lượng của bột, theo truyền thống thì chúng được làm bằng tay và sử dụng ở dạng mì tươi. Chiều dài và độ dày của các sợi mì phụ thuộc vào số lần bột được gấp lại. Phương pháp làm mì độc đáo này có nguồn gốc từ Trung Quốc. Những thư tịch cổ từ năm 1504, có mô tả sớm nhất về phương pháp tạo ra mì kéo sợi này.
## Tổng quan
Quá trình làm bằng tay bao gồm lấy và nhào một cục bột và liên tục kéo dài nó để tạo ra nhiều sợi mì mỏng và dài. Có một số kiểu xoắn bột nhưng tất cả đều sử dụng cùng một khái niệm: một miếng bột được nhồi đi nhồi lại và tự gấp lại để sắp xếp bột và làm nóng bột để kéo dài. Sau đó, nó được lăn ra đến độ dày hoàn toàn khả thi và cắt thành các phần. Phần cuối của bột bắt đầu không bao giờ được sử dụng vì kết cấu glutens không được xếp thẳng hàng như phần giữa.

Bột này sau đó được kéo đến khoảng một sải tay. Người kéo sau đó tạo một vòng lặp với bột, nối hai đầu thành một khối bột và chèn các ngón tay của mình vào vòng lặp để giữ cho sợi không bị dính vào chính nó. Làm điều này, lực kéo đã tăng gấp đôi chiều dài của bột trong khi phân đoạn độ dày của nó. Quá trình này được lặp lại nhiều lần cho đến khi đạt được độ dày và số lượng mong muốn. Một số người kéo nhúng các sợi vào bột giữa các giai đoạn kéo dài để giữ chúng tách biệt. Khi bột được sử dụng, thường có một cú tát mì cuối cùng vào bảng chuẩn bị để loại bỏ bột thừa, cũng đôi khi được rấy lên bụi bột để chống dính.

## Tham khảo

* Serventi, Silvano; Sabban, Francoise (2000). Pasta: The story of a universal food. Translated by Shugaar, Antony. New York: Columbia University Press. p.&nbsp;337. ISBN 978-0-231-12442-3.
*  Gladney, Dru C. (1996). Muslim Chinese: Ethnic Nationalism in the People's Republic (2 ed.). pp.&nbsp;171–173. ISBN 0-674-59497-5.
Cancer

***Cancer*** là là một chi cua biển thuộc họ Cancridae. Chi cua này bao gồm tám loài còn tồn tại và ba loài đã tuyệt chủng, bao gồm những loài cua quen thuộc của vùng duyên hải, như cua thịt ở châu Âu (Cancer pagurus), cua Jonah (Cancer borealis) và cua đá đỏ (Cancer productus). Nó được cho là đã phát triển từ các chi liên quan ở Thái Bình Dương trong thế Miocene.

Hóa thạch sớm nhất có thể được gán cho chi cua này là của C. fujinaensis từ Miocene ở Nhật Bản. Do đó, chi này được cho là đã phát triển ở phía bắc Thái Bình Dương, có lẽ trong thời kỳ Miocen, và đã lan rộng ra đại dương đó và vào Đại Tây Dương trong thế Pliocene hoặc Pleistocene, đã vượt qua đường xích đạo và Eo biển Panama.

Các loài trong chi cua này được hợp nhất bởi sự hiện diện của một cột sống hai bên (ở rìa của thân, về phía sau), các gai phía trước với các khe nứt sâu (trên cạnh thân, về phía trước) và một phần mở rộng ngắn của yếm về phía trước giữa hai mắt. Càng của chúng thường ngắn, có hạt hoặc nhẵn, thay vì có gai, Phần mai cua thường có hình bầu dục, dài khoảng 58%-66% tổng khối cơ thể, và đôi mắt cách nhau 22%-29% chiều rộng của phần thân.
## Các loài
Hiện hi cua này ghi nhận gồm 8 loài sau:

Các loài sau được ghi nhận là những hóa thạch:
**[[Cancer fissus]]* Rathbun, 1908 – Pliocene, California
**[[Cancer fujinaensis]]* Sakumoto, Karasawa & Takayasu, 1992 – Miocene, Japan
**[[Cancer parvidens]]* Collins & Fraaye, 1991 – Miocene, Netherlands

## Chú thích

## Tham khảo

* P. K. L. Ng, D. Guinot & P. J. F. Davie (2008). "Systema Brachyurorum: Part I. An annotated checklist of extant Brachyuran crabs of the world" (PDF). Raffles Bulletin of Zoology. 17: 1–286. Archived from the original (PDF) on 2011-06-06.
* Carrie E. Schweitzer & Rodney M. Feldmann (2000). "Re-evaluation of the Cancridae Latreille, 1802 (Decapoda: Brachyura) including three new genera and three new species". Contributions to Zoology. 69 (4): 223–250. Also available as PDF.
* Frederick R. Schram & Peter K. L. Ng (2012). "What is Cancer?". Journal of Crustacean Biology. 32 (4): 665–672. doi:10.1163/193724012X640650.
* GEOFF A. BOXSHALL Crustacean classification: on-going controversies and unresolved problems Zootaxa Online Edition
* J. Dale Nations (1975). "The genus Cancer (Crustacea: Bachyura): systematics, biogeography, and fossil record" (PDF). Natural History Museum of Los Angeles County Science Bulletin. 23: 1–104.
Mephentermine

**Mephentermine** là một chất kích thích tim. Nó trước đây được sử dụng trong thuốc hít thông mũi Wyamine và trước đó là một chất kích thích trong tâm thần học.

Nó đã được sử dụng như là một chất điều trị bệnh huyết áp thấp.

**Phân loại ATC:** C01CA11 - mephentermine; Thuộc nhóm chất kích thích tim adrenergic và dopaminergic không bao gồm glycoside. Dùng trong điều trị suy tim.

## Cơ chế hoạt động
Mephentermine dường như hoạt động bằng cách kích thích gián tiếp các thụ thể β-adrenergic gây ra sự giải phóng norepinephrine từ các kho lưu trữ của nó. Nó có tác dụng tăng co bóp dương tính trên cơ tim. Thời gian dẫn truyền AV và thời gian chịu tác dụng của nút AV được rút ngắn với sự gia tăng tốc độ dẫn truyền tâm thất. Mephentermine làm giãn các động mạch và tiểu động mạch trong cơ xương và giường mạch máu mạc treo, dẫn đến sự gia tăng của máu trở lại tĩnh mạch.

Thời gian tác dụng khởi phát của mephentermine là 5 đến 15 phút với liều tiêm cơ bắp, và ngay lập tức với liều tiêm tĩnh mạch.

Thời gian gây tác dụng của mephentermine là 4 giờ với liều tiêm bắp và 30 phút với liều tiêm tĩnh mạch.

## Chỉ định và liều lượng
Để duy trì huyết áp ở trạng thái huyết áp thấp, liều cho người lớn là 30&nbsp;mg mephentermine như một liều duy nhất, lặp đi lặp lại khi cần thiết hoặc tiếp theo là truyền tĩnh mạch 0,1% mephentermine trong 5% dextrose, với tốc độ và thời gian dùng tùy theo đáp ứng của bệnh nhân.

## Tham khảo
Sân bay Đào Viên MRT

}}

**Sân bay quốc tế Đào Viên Đài Loan MRT** (*mass rapid transit*, Hệ thống giao thông đại chúng tốc độ cao) hoặc **Sân bay MRT** (mã **A**) là một tuyến của Tàu điện ngầm Đào Viên.

## Ga

Một số trạm đã được chọn để cài đặt nghệ thuật công cộng.

* Dịch vụ:
** T - Tàu thông hành
** H - Tàu tốc hành

## Tham khảo
Đại lộ Jerusalem

**Đại lộ Jerusalem** () là một trong những con đường chính của thành phố Warsaw ở Ba Lan. Nó chạy qua trung tâm thành phố dọc theo trục Đông-Tây, nối liền các quận phía tây của Wola với cây cầu trên Vistula sông và các quận của Praga ở phía bên kia của con sông.

## Lịch sử
Tên của đường phố xuất phát từ một ngôi làng nhỏ được xây dựng vào năm 1774 bởi hoàng tử và nguyên soái August Sułkowski dành cho những người định cư Do Thái ở Mazovia. Tên của ngôi làng là Nowa Jerozolima (*Jerusalem mới*) và con đường đến Warsaw được đặt tên là *Aleja Jerozolimska* (số ít, trái ngược với tên Ba Lan hiện đại, là số nhiều). Mặc dù ngôi làng đã bị bỏ hoang ngay sau khi thành lập, và hầu hết người Do Thái cuối cùng đã di chuyển đến thành phố, nhưng cái tên bị "kẹt" lại và đã được sử dụng kể từ đó.

Chính tại đó, nhà ga đường sắt đầu tiên ở Warsaw đã được xây dựng. Vào cuối thế kỷ 19, phần cực đông của nó đã trở thành một trong những khu vực tiêu biểu nhất và là khu vực đắt đỏ nhất của thành phố đang phát triển. Đầu thế kỷ 20, và đặc biệt là sau khi Ba Lan giành lại độc lập vào năm 1918, đường phố được mở rộng về phía tây, và quận Wola cuối cùng đã được đưa vào thành phố.

Hầu hết các ngôi nhà dọc theo đại lộ, bao gồm các hình ảnh vô giá về nghệ thuật tân thời và kiến trúc hiện đại, đã bị phá hủy sau hậu quả của cuộc nổi dậy Warsaw.

Sau Thế chiến II, chính quyền cộng sản đã phá hủy các tòa nhà còn lại, và phía bắc của đường phố bị chi phối bởi Cung điện Văn hóa và Khoa học khổng lồ và nhà ga đường sắt Warszawa Centralna. Các khối duy nhất còn sót lại của kiến trúc trước chiến tranh nằm ở phía nam của đường phố, bao gồm Cung điện Khách sạn Polonia lịch sử và tòa nhà chung cư Hoserów tại 51 Jerusalem, nơi tổ chức nhà hát lập thể cổ điển Warsaw Fotoplastikon trong sân của nó. Ở giữa đường, tại ngã ba với đường Krucza và Bracka, cửa hàng bách hóa chính sau chiến tranh của Warsaw, CDT 'Smyk' sẽ được tìm thấy.

## Hình ảnh

Tập tin:IeruSMolnja.jpg|Xem trên đường Smolna từ Rondo de Gaulle'a và Nowy wiat Street 
Tập tin:Warta Tower Warsaw 01.jpg|Tháp Warta 
Tập tin:Polonia Palace Hotel fasada.jpg|Khách sạn Polonia Palace 
Tập tin:Al jerozol 61 63.JPG|61 & 63 Đại lộ Jerusalem 
Tập tin:Wars88DSC 1214.jpg|Cầu Poniatowski 
Tập tin:POL Warsaw CH Reduta (01).JPG|Trung tâm thương mại CH Reduta 


## Tham khảo
Quảng trường Artur Zawisza, Warszawa

**Quảng trường Artur Zawisza** (, thường được viết tắt là "plac Zawiszy") là một quảng trường công cộng ở quận Ochota của Warsaw. Nó được đặt theo tên của Artur Zawisza, một nhà cách mạng Ba Lan vào thế kỷ 19, người đã bị người Nga xử tử tại chỗ vào năm 1833.

Hiện tại một vòng xoay lớn tại ngã tư đại lộ Jerusalem, Raszyńska, Grójecka và Towarowa, trong nhiều thế kỷ, vị trí của nó đã bị chiếm giữ bởi cái gọi là **Jerusalem Toll-house** hoặc **Jerusalem Gate** (). Nhà thu phí Jerusalem được tạo ra vào năm 1770, như một nhà thu phí trên con đường dẫn từ Warsaw xuống thị trấn về phía jurydyka của Nowa Jerozolima ("Jerusalem mới") và Đường Kraków (Đường Grójecka hiện đại). Vị trí đã được chọn cho một cánh cổng trong Ramparts của Lubomirski mới được dựng lên. Từ năm 1816 đến 1818, hai tòa nhà Cổ điển của nhà thu phí đã được xây dựng bởi Jakub Kubicki. Năm 1823, một quảng trường đã được xây dựng nên tạo ra xung quanh các nhà thu phí mới. Khu vực này, vào thế kỷ 19 vẫn còn cách xa trung tâm thành phố, là nơi giao chiến đặc biệt nặng nề trong trận chiến Warsaw năm 1831.

Khi các công sự xung quanh Warsaw bị dỡ bỏ, vào những năm 1870, khu vực này bắt đầu được xây dựng và định cư, ban đầu với những ngôi nhà ngoại ô bằng gỗ quanh quảng trường, nhưng ngay cả trước Thế chiến I, khu vực này đã bị cơ sở hạ tầng của thành phố xâm lấn. Năm 1909, một tuyến xe điện đã được xây dưng để nối với quảng trường.

Trong Thế chiến II, vào năm 1942, các nhà thu phí từ thế kỷ 19 đã bị người Đức dỡ bỏ, trong khi các tòa nhà xung quanh quảng trường đã bị phá hủy sau hậu quả của cuộc nổi dậy Warsaw. Chúng không được xây dựng lại sau chiến tranh, và quảng trường được bao quanh bởi các tòa nhà văn phòng và trung tâm mua sắm trong thời gian mới chỉ gần đây.

Trong số các tòa nhà đáng chú ý nằm tại Quảng trường Zawisza có  Plaza Thiên niên kỷ và ga tàu điện ngầm Warszawa Ochota.

## Tham khảo
Công viên Ujazdów

**Công viên Ujazdów** () là một trong những công viên đẹp nhất của Warsaw, Ba Lan. Công viên giáp với đại lộ *Aleje Ujazdowskie* (Đại lộ Ujazdów), với nhiều đại sứ quán và tòa nhà Sejm.

## Lịch sử
Từ cuối thời Trung Cổ khu vực này đã bị chiếm đóng bởi làng Ujazdów, nằm cách vài dặm về phía nam của khu phố cổ của Warsaw. Vào năm 1619-1625, một cung điện và khu vườn đã được xây dựng tại đây bởi Giovanni Battista Trevano dành cho Vua Zygmunt III Waza.

Vào năm 1782, vua Stanisław August Poniatowski đã mua ngôi làng và di dời nó khoảng một km về phía tây (gần nơi hiện là cơ sở chính của Đại học Bách khoa Warsaw), trong khi khu vực làng cũ (dọc theo trục của " Con đường Hoàng gia ") đã biến thành *Cực Marsowe* (Cánh đồng Sao Hỏa), một quảng trường rộng lớn cho các cuộc diễu hành quân sự, được mô phỏng và đặt tên theo *[[Champ-de-Mars|Champ de Mars]]* của Paris. Ngôi làng cũng đã được đổi tên thành *Nowa Wieś* ("Ngôi làng mới") và đặt tên cho *ulica Nowowiejska* ngày nay (Phố làng mới).

Sau khi Nga tiếp quản Warsaw sau Chiến tranh Napoléon, khu vực này đã mất đi tính chất quân sự và trở thành nơi tổ chức các hội chợ hàng năm. Nó cũng phục vụ như là một nơi giải trí, với những vòng xoay ngựa gỗ và những khán đài ngoài trời được đặt ở đó mỗi mùa hè. Năm 1893, dưới thời Thị trưởng Sokrates Starynkiewicz, kiến trúc sư vườn nổi tiếng Franciszek Szanior được giao nhiệm vụ biến Cánh đồng Sao Hỏa trước đây thành một công viên công cộng theo " phong cách cảnh quan " nổi tiếng, sau đó là sự pha trộn giữa khu vườn lãng mạn và làn đường kiểu Baroque. Đại lộ cây dẻ ở phía tây của khu vực đã được đưa vào công viên mới thành lập.

Vào thời điểm thành lập, công viên là một trong những công trình hiện đại nhất ở châu Âu. Nó có một cái ao lớn, đài phun nước và một cây cầu bê tông cốt thép trên phần phía nam của ao, được xây dựng bởi kỹ sư nổi tiếng William Lindley. Cây cầu là công trình thứ hai được xây dựng bằng vật liệu đó trên thế giới, sau cây cầu ở Viggen, Thụy Sĩ (1894). Công viên cũng có đèn khí đốt, sân chơi cho trẻ em và cân công cộng (vẫn được sử dụng cho đến năm 2009). Các tác phẩm điêu khắc của công viên được chạm khắc bởi các nghệ sĩ Edward Wittig, Pius Weloński và Théodore-Charles Gruyère. Sau Thế chiến II, một tượng đài về Ignacy Jan Paderewski, bởi Michał Kamieński, đã được thêm vào.

Công viên Ujazdów là nơi yêu thích của người Varsovian: sân chơi của nó rất phổ biến với trẻ em và nhiều cặp vợ chồng mới cưới cũng thường xuyên sử dụng công viên này làm bối cảnh cho những bức ảnh cưới của họ. Năm 2002 công viên đã được tân trang lại hoàn toàn.

## Xem thêm

* Lâu đài Ujazdów 
* Công viên Łazienki 
* Cực Mokotowskie 
* Vườn cảnh tiếng Anh 
* Công viên phong cảnh tiếng Anh

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

*  Hình ảnh trước chiến tranh của công viên
Danh sách sông ở Ba Lan

Dưới đây là danh sách các con sông, ít nhất là một phần, nếu không chủ yếu nằm ở Ba Lan.

## Sông theo [[chiều dài]]
***Để biết danh sách các con sông theo thứ tự bảng chữ cái, vui lòng sử dụng các nút sắp xếp bảng.*** 

## Hệ thống sông

Baltic Sea

*Oder (Odra)
**Warta
***Noteć
****Drawa
***Obra
***Prosna
**Nysa Łużycka
**Bóbr
**Nysa Kłodzka
**Świniec
***Niemica
***Wołcza
***Stuchowska Struga
*Rega
*Parsęta
*Wieprza
*Słupia
*Łeba
*Reda
*Pasłęka

Baltic Sea
*Vistula (Wisła)
**Wda
**Brda
**Drwęca
**Bzura
**Narew
***Wkra
***Bug
***Biebrza
**Pilica
**Wieprz
**San
***Wisłok
**Wisłoka
**Nida
**Dunajec
***Poprad

## Tham khảo
Sông Pregolya

**Pregolya** hoặc **Pregola** (; ; ; ) là một con sông ở vùng ngoại ô Kaliningrad của Nga.

## Tổng quan
Nó bắt đầu như một ngã ba sông م u và Angrapa và chảy ra biển Baltic qua đầm Vistula. Độ dài của nó dưới tên Pregolya là 123 &nbsp; km, 292 &nbsp; km bao gồm Angrapa. Lưu vực có diện tích 15,500&nbsp;km². Lưu lượng trung bình là 90 m³ / s.

Vấn đề Bảy cây cầu của Königsberg của Euler dựa trên những cây cầu của dòng sông ở Königsberg, nay là Kaliningrad.

Một tên cổ có thể của Ptolemy của sông Pregolya là Chronos, mặc dù các lý thuyết khác xác định Chronos là một con sông lớn hơn nhiều, Nemunas.

## Các thành phố và thị trấn

* Chernyakhovsk 
* Znamensk 
* Gvardeysk 
* Kaliningrad

## Phụ lưu

* Pissa 
* Lava/ Łyna 
* Angrapa 
* Instruch

## Xem thêm

* Danh sách các con sông của Nga

## Tham khảo
Czarna Hańcza

**Czarna Hańcza**, **Chornaya Hancha** (, Tiếng ) là con sông lớn nhất của Vùng Suwałki ở phía đông bắc Ba Lan và vùng Sapockin ở phía tây bắc Belarus. Nó được biết đến với việc có những tảng đá lớn postglacial. Bắt nguồn từ gần hồ Hańcza (hồ sâu nhất Ba Lan với độ sâu tối đa 108,5 m) và chảy qua hồ Hańcza và hồ Wigry (vị trí của Công viên quốc gia Wigry của Ba Lan), nó là một nhánh của sông Neman bên kia biên giới Belarus và Litva. Nó chảy qua thành phố Suwałki.

## Xem thêm

* Kênh Augustów 
* Biała Hańcza 
* 

## Ghi chú và tài liệu tham khảo
Khu bảo tồn thiên nhiên Niebieskie Źródła

**Khu bảo tồn thiên nhiên Niebieskie Źródła** (lit. *Blue Springs*) là một khu bảo tồn thiên nhiên ở Ba Lan  tại thành phố Tomaszów Mazowiecki. Nó nổi tiếng với hai hồ bơi được nuôi dưỡng bởi một con suối ngầm dường như "lung linh" hoặc "gợn sóng" ở đáy do tác động của nước. Khu bảo tồn được tên của nó từ màu sắc khác thường của nước. Nước suối hấp thụ sóng đỏ, do đó ánh sáng, phản xạ từ đáy, có màu xanh lam.

Khu bảo tồn nằm cạnh sông Pilica và ngay bên cạnh bảo tàng ngoài trời của sông Pilica. Khu bảo tồn là nơi sinh sống của 75 loài chim khác nhau.

## Hình ảnh

Tập tin:Blue Sources Nature Reserve in Tomaszow Mazowiecki - 08.jpg|
Tập tin:Blue Sources Nature Reserve in Tomaszow Mazowiecki - 38.jpg|
Tập tin:Blue Sources Nature Reserve in Tomaszow Mazowiecki - 36.jpg|
Tập tin:Blue Sources Nature Reserve in Tomaszow Mazowiecki - 29.jpg|
Tập tin:Blue Sources Nature Reserve in Tomaszow Mazowiecki - 11.jpg|


## Tham khảo
Công viên quốc gia Wolin

**Công viên quốc gia Wolin** () là một trong 23 Công viên Quốc gia ở Ba Lan, nằm trên đảo Wolin ở phía tây bắc của đất nước, ở Tây Pomeranian Voivodeship. Nó được thành lập vào ngày 3 tháng 3 năm 1960 và có diện tích . Công viên có trụ sở tại thị trấn Misdroy.

Công viên có hệ động thực vật đa dạng. Các điểm tham quan của nó bao gồm các vách đá biển Gosań và Kawcza Góra, và một khu bảo tồn khôn ngoan (bò rừng châu Âu).

## Động vật

* Hệ động vật của Wolin rất khác biệt và được đại diện phong phú bởi các loài quý hiếm. Đường bay chính của các loài chim dọc theo bờ biển Baltic băng qua đảo.
* Các trạm của bọ cánh cứng lớn nhất Ba Lan - bọ cánh cứng (Lucanus servus), là ví dụ của thế giới côn trùng phong phú.
* Vùng nước của vịnh Pomeranian là sinh cảnh của nhiều loài.


Tập tin:Woliński Park narodowy - klif.jpg|Vách đá biển 
Tập tin:Wolinski Park Narod Miedzyzdroje beax.jpg|Lối vào công viên tại bãi biển Misdroy 
Tập tin:Pagorki Lubinsko-Wapnickie.jpg|Đồi Lubin-Wapnica 


## Liên kết ngoài

*  
* Ban công viên quốc gia Ba Lan
Międzywodzie

**Międzywodzie**  () là một ngôi làng thuộc khu hành chính của Gmina Dziwnów, thuộc quận Kamień, West Pomeranian Voivodeship, ở phía tây bắc Ba Lan. Nó nằm khoảng  về phía tây của Dziwnów,  phía tây bắc Kamie Kam Pomorski và  phía bắc thủ đô khu vực Szczecin.

Đối với lịch sử của khu vực, xem Lịch sử của Pomerania.

Làng có dân số 681 (2014).

## Hình ảnh

Tập tin:Miedzywodzierybacka.jpg|Đường Rybacka 
Tập tin:Miedzywodzie church 2009.jpg|Nhà thờ Công giáo 
Tập tin:102 voivodeship road poland.jpg|Một phần của đường Voivodeship số. 102. Giao cắt với đường Westerplatte. 

## Tham khảo
Sông Angrapa

The **Angrapa** ( , , , Tiếng ) là một con sông ở phía đông bắc Ba Lan và tỉnh Kaliningrad của Nga. Bắt nguồn từ hồ Mamry, nó gia nhập Instruch dài 101&nbsp;km tại một điểm gần Chernyakhovsk - được đánh giá khác nhau là nằm 140, 169, hoặc 172&nbsp;km  từ nguồn của nó - để tạo thành Pregolya. Các nhánh lớn nhất của nó là Gołdapa dài 89&nbsp;km, tham gia ngay trước biên giới và Pissa (98&nbsp;km).

Tên Angrapa có nguồn gốc từ các từ tiếng Phổ *cổ anguris* (lươn) và *apis* (sông). Các thị trấn Węgorzewo (German *Angerburg*), Ozyorsk (*Darkehmen*) và Chernyakhovsk (*Insterburg*) cũng như làng Mayakovskoye (*Nemmersdorf*), nằm trên Angrapa.

## Tham khảo
Pobierowo

**Pobierowo**  ()  là một ngôi làng ở quận hành chính của Gmina Rewal, trong Gryfice County, Zachodniopomorskie, ở tây bắc Ba Lan. Nó nằm khoảng   phía tây nam của Rewal,  phía tây bắc Gryfice và  phía bắc thủ đô khu vực Szczecin.

Đối với lịch sử của khu vực, xem Lịch sử của Pomerania.

Ngôi làng có dân số 1084.

## Tham khảo
Rewal

**Rewal**  ()  là một ngôi làng ở hạt Gryfice, West Pomeranian Voivodeship, ở phía tây bắc Ba Lan. Đó là chỗ ngồi của gmina (khu hành chính) được gọi là Gmina Rewal. Nó nằm khoảng  phía tây bắc Gryfice và  phía bắc thủ đô khu vực Szczecin.

Ngôi làng có dân số 893. 
Tập tin:amber.png|
Tập tin:boat_on_the_rewal_beach.png|
Tập tin:cliff_in_rewal.png|
Tập tin:down_to_the_rewal_beach.png|
Tập tin:rewal_beach_sommertime.png|
Tập tin:rewal_fisher_boat.png|
Tập tin:rewal_woods.png|
Tập tin:view_from_the_rewal_beach.png|
Tập tin:viewing_platform_rewal.png|


## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* Rewal - Bộ sưu tập bưu thiếp cũ  (Ba Lan) 
* Tour du lịch ảo về phần thưởng
Niechorze

**Niechorze**  ()  là một ngôi làng ở quận hành chính của Gmina Rewal, trong Gryfice County, Zachodniopomorskie, ở tây bắc Ba Lan. Nó nằm giữa biển Baltic ở phía bắc và hồ Liwia Łuża ở phía nam. Nó nằm khoảng    phía đông của Rewal, p hía bắc Gryfice và  về phía đông bắc của thủ đô khu vực Szczecin. 

Làng có dân số 904.

## Lịch sử
Lúc đầu Horst (Niechorze) là một thị trấn đánh cá nhỏ. Năm 1866, một ngọn hải đăng lớn đã được xây dựng, vẫn còn tồn tại. Sự phát triển của khu định cư bắt đầu vào năm 1870. Năm 1889 đã có 700 người sống ở Horst. Vào ngày 1 tháng 7 năm 1896, một tuyến đường sắt khổ hẹp đã được mở kết nối Niechorze với Greifenberg. Vào ngày 1 tháng 5 năm 1913, đường dây được mở rộng đến Fischerkaten và Treptow. Những kết nối này đã giúp mở rộng làng. Một số túp lều của ngư dân thế kỷ 18 và 19 vẫn còn tồn tại, mặc dù những nơi này đang bị phá hủy để tạo không gian cho khách sạn.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* Niechorze - Bộ sưu tập bưu thiếp cũ  (Ba Lan)
Mrzeżyno

**Mrzeżyno**  (tiếng Đức: *Deep*, hoặc *Treptower Deep*, sau năm 1930 thường là *Regamünde*) là một ngôi làng có cảng biển đánh cá ở Hạt Gryfice. Đây cũng là một khu nghỉ dưỡng sức khỏe với rất nhiều lương hưu, khu cắm trại và spa. Nó nằm gần cửa sông Rega. Ngôi làng có một bãi biển nổi tiếng. Hàng năm vào tháng Bảy và tháng Tám, Mrzeżyno được nhiều khách du lịch Ba Lan và Đức ghé thăm. Bờ sông bên phải phát triển hơn bên trái, nơi chỉ có một khu định cư. Dân số là 1.727  (2009). Ngôi làng nằm trong khu vực đặc biệt bảo tồn thiên nhiên theo chương trình Natura 2000 của Liên minh Châu Âu. Nó nằm khoảng    phía bắc Trzebiatów,  phía bắc Gryfice và  về phía đông bắc của thủ đô khu vực Szczecin.

Vào những năm 1920, Lyonel Feininger thường đến Treptower Deep để vẽ và cư trú.

Là người đầu tiên sau chiến tranh cưới của Ba Lan đến Biển được thực hiện trong Mrzeżyno vào ngày 17 Tháng 3 năm 1945, như *Regamünde* trở thành một phần của Ba Lan, theo Hội nghị Potsdam mà nhượng hầu hết các Đức tỉnh Pomerania đến Cộng hòa Nhân dân Ba Lan.
Tập tin:Mrzezyno port.jpg|Hoàng hôn trên cửa sông Rega 
Tập tin:Mrzezyno Church SSE 2011-03.jpg|Nhà thờ thánh Peter và thánh Paul 


## Xem thêm

* Trzebiatów

## Tham khảo
Rogowo, Hạt Gryfice

**Rogowo**  là một ngôi làng thuộc khu hành chính của Gmina Trzebiatów, thuộc hạt Gryfice, West Pomeranian Voivodeship, ở phía tây bắc Ba Lan. Nó nằm khoảng  phía bắc Trzebiatów,  phía bắc Gryfice và  về phía đông bắc của thủ đô khu vực Szczecin.

Trước năm 1945, khu vực này là một phần của Đức. Đối với lịch sử của khu vực, xem Lịch sử của Pomerania.

Ngôi làng có dân số là 356 người.

## Tham khảo
Olszyna, West Pomeranian Voivodeship

**Olszyna**  ()  là một khu định cư ở khu hành chính của Gmina Ustronie Morskie, thuộc hạt Kołobrzeg, West Pomeranian Voivodeship, ở phía tây bắc Ba Lan. Nó nằm khoảng  về phía tây nam của Ustronie Morskie,  về phía đông của Kołobrzeg và  về phía đông bắc của thủ đô khu vực Szczecin.

Trước năm 1945, khu vực này là một phần của Đức. Đối với lịch sử của khu vực, xem Lịch sử của Pomerania.

## Tham khảo
Sarbinowo, Hạt Koszalin

**Sarbinowo**  (tiếng Đức: *Sorenbohm)* là một ngôi làng ở quận hành chính của Gmina Mielno, trong Koszaliński, Zachodniopomorskie, ở tây bắc Ba Lan. Nó nằm khoảng  phía tây bắc Koszalin và  về phía đông bắc của thủ đô khu vực Szczecin.

Trước năm 1637, khu vực này là một phần của Duchy of Pomerania. Đối với lịch sử của khu vực, xem Lịch sử của Pomerania.

Làng có dân số 558 người. 

## Tham khảo
Mielno

**Mielno**  (tiếng Đức: *Groß Möllen*)  là một thị trấn ven biển thuộc hạt Koszalin, Tây Pomeranian Voivodeship, ở phía tây bắc Ba Lan. Đó là chỗ ngồi của gmina (khu hành chính) được gọi là Gmina Mielno. Nó nằm khoảng  phía tây bắc Koszalin và  về phía đông bắc của thủ đô khu vực Szczecin. Thị trấn có dân số là 3.200.

Mielno là một địa điểm du lịch nổi tiếng với những bãi biển đầy cát trên bờ biển Baltic. Nó nằm trên một nhổ giữa biển và hồ Jamno lớn. Nó tiếp giáp với khu nghỉ mát lân cận Unieście.

Gąski là một trong ba địa điểm được công ty điện lực PGE của Ba Lan lựa chọn vào tháng 11 năm 2011 để tổ chức một nhà máy điện hạt nhân có công suất 3 gigawatt. Vào tháng 2 năm 2012, cư dân đã bỏ phiếu áp đảo so với kế hoạch. Khoảng 94 phần trăm trong số 2.389 người tham gia cuộc trưng cầu dân ý phản đối nhà máy và chỉ có 5 phần trăm ủng hộ nó.

## Những người đáng chú ý

* Reni Jusis (sinh năm 1974 tại Konin, lớn lên ở Mielno) là một nữ ca sĩ, nhạc sĩ và nhà sản xuất nhạc pop người Ba Lan.

## Tham khảo
Gąski, huyện Koszaliński

**Gąski**  (tiếng Đức: *Funkenhagen)*  là một ngôi làng ở quận hành chính của Gmina Mielno, trong Koszaliński, Zachodniopomorskie, ở tây bắc Ba Lan. Nó nằm khoảng  phía tây Koszalin và  về phía đông bắc của thủ đô khu vực Szczecin.

Ngôi làng có dân số 400 người.

Gąski là một trong những điểm đến du lịch nổi tiếng nhất trên bờ biển Ba Lan vì những bãi biển đẹp và thiên nhiên, hướng đến sự phát triển bền vững.

## Lịch sử
Trước năm 1945, ngôi làng là một phần của Đức và được gọi là Funkenhagen. Sau Thế chiến II, khu vực này được đặt dưới sự quản lý của Ba Lan bởi Hiệp định Potsdam dưới những thay đổi về lãnh thổ mà Liên Xô yêu cầu. Hầu hết người Đức chạy trốn hoặc bị trục xuất và thay thế bằng người Ba Lan bị trục xuất khỏi khu vực Ba Lan do Liên Xô sáp nhập.

## Cuộc biểu tình chống lại việc xây dựng một [[nhà máy điện hạt nhân]]

Trong các hoạt động mạnh mẽ và huy động dân sự vào tháng 2 năm 2012, cuộc trưng cầu dân ý đã diễn ra trong đó 94% công dân của Mielno đã bỏ phiếu chống lại vị trí của nhà máy điện hạt nhân ở làng Gąski. Sự phản kháng của công dân đã được hỗ trợ bởi các thành viên của hai nhóm chính trị quốc hội lớn nhất (nếu không ủng hộ năng lượng hạt nhân): Nền tảng dân sự (Nghị sĩ Koszalin Marek Hok) và Luật pháp và Tư pháp (Nghị sĩ Koszalin Czesław Hoc), cũng như không phải nghị viện Đảng Xanh  và các ủy viên hội đồng của thành phố Kołobrzeg gần đó. Hiệp hội "Sinh thái Kołobrzeg" cũng ủng hộ các cuộc biểu tình vào năm 2012.

Bất chấp các cuộc biểu tình và kết quả trưng cầu dân ý, chính phủ Ba Lan vẫn khăng khăng về vị trí của NPP tại Gąski  mặc dù toàn bộ chương trình hạt nhân của Ba Lan đã bị trì hoãn 7 năm (tính đến năm 2015)  - NPP đầu tiên hiện được lên kế hoạch không sớm hơn năm 2027 (kế hoạch ban đầu là Năm 2020 và chính phủ liên quan đến việc xây dựng các mục tiêu của gói năng lượng khí hậu năm 2020 của EU). Vào tháng 6 năm 2016, công ty năng lượng nhà nước PGE EJ1 thông báo rằng họ đã rút khỏi dự án NPP ở Gąski.

Tổ chức Green Institute hỗ trợ Gąski và Mielno phát triển năng lực năng lượng tái tạo của riêng mình (công tố viên, hợp tác xã hoặc cộng đồng) cùng tổ chức chiến dịch "Dân chủ năng lượng" cùng với chính quyền Mielno.

## Xem thêm

* Ngọn hải đăng Gąski

## Tham khảo
Barzowice

**Barzowice**  () là một ngôi làng thuộc khu hành chính của Gmina Darłowo, thuộc quận Sławno, West Pomeranian Voivodeship, ở phía tây bắc Ba Lan. Nó nằm khoảng    về phía đông bắc của Darłowo,      phía tây bắc Sławno và  về phía đông bắc của thủ đô khu vực Szczecin.

Đối với lịch sử của khu vực, xem Lịch sử của Pomerania.

## Cư dân đáng chú ý

* Carl Meinhof (1857 Từ1944), nhà ngôn ngữ học

## Tham khảo
Boryszewo

**Boryszewo**  (tiếng Đức *Büssow*) là một ngôi làng thuộc khu hành chính của Gmina Darłowo, thuộc hạt Sławno, West Pomeranian Voivodeship, ở phía tây bắc Ba Lan. Nó nằm khoảng    phía nam Darłowo,  phía tây Sławno và về  phía đông bắc của thủ đô khu vực Szczecin.

Làng có dân số 184 người.

## Xem thêm
Lịch sử của Pomerania

## Tham khảo
Gas Mark

**Gas Mark** là thang đo nhiệt độ được sử dụng cho lò gas và bếp ở Vương quốc Anh, Ireland và một số quốc gia Khối thịnh vượng chung Anh.

## Lịch sử
Bản thảo năm 2003 của *[[Từ điển tiếng Anh Oxford]]* liệt kê cách sử dụng khái niệm được biết đến sớm nhất như trong cuốn sách *Modern Cookery* của L. Chatterton xuất bản năm 1943: "Afternoon tea scones... Time: 20 minutes. Temperature: Gas, Regulo Mark 7". "Regulo" là một loại dụng cụ điều tiết khí được sử dụng bởi nhà sản xuất bếp; tuy nhiên, thang đo hiện đã trở nên phổ biến và từ *Regulo* hiếm khi được sử dụng.

Thuật ngữ "gas mark" là một chủ đề chung của BBC/OED *Balderdash và Piffle* vào tháng 5 năm 2005. Bằng chứng được in sớm nhất về việc sử dụng "gas mark" (không có thuật ngữ nào khác giữa hai từ) xuất hiện cho đến nay từ năm 1958. Tuy nhiên, các nhà sản xuất bếp đốt chạy bằng khí "New World" vào giữa những năm 1930 đã cho ra những cuốn sách công thức để sử dụng với bếp của họ, và "Regulo" là bộ điều tiết khí. Cuốn sách không có tài liệu tham khảo về nhiệt độ. Tất cả các món ăn được nấu được ghi chú là "Regulo Mark X".

## Quy đổi ra Fahrenheit và Celsius
1 gas mark là 275 °Fahrenheit (135 °C). Mỗi lần nhiệt độ lò tăng 25&nbsp;°F (13,9&nbsp;°C) gas mark tăng thêm 1. Dưới 1 Gas Mark, thang đo giảm một nửa ở mỗi bước, mỗi lần giảm 25&nbsp;°F.

Để chuyển đổi dấu khí sang độ Celsius (C), nhân số hiệu khí (G) cho 14, sau đó cộng 121:

\left ( G \times 14 \right ) + 121 = C

Đối với chuyển đổi ngược lại:

G =  \frac { \left ( C - 121 \right ) }{14}

(Không tính với G nhỏ hơn 1.)

Tuy nhiên, thông thường làm tròn kết quả của phép tính này thành một số độ Celsius. 

## Thang đo nhiệt độ nấu khác
Lò nướng và công thức nấu ăn của Pháp thường sử dụng thang đo một cách kì lạ dựa trên thang đo Fahrenheit, bản thân nó chưa bao giờ được sử dụng ở Pháp: "Thermostat" (viết tắt là "Th"), trong đó 1 Thermostat bằng 100&nbsp;°F cho lò nướng thông thường, tăng thêm 50&nbsp;°F cho mỗi số nguyên dọc theo thang đo.

Ở Đức, "Stufe" (từ tiếng Đức có nghĩa là "bước") được sử dụng cho nhiệt độ khí trong nấu nướng. Lò gas thường được đánh dấu trong các bước từ 1 đến 8, tương ứng với: 

Lò khác có thể được đánh dấu trên thang điểm từ 1-7, với Stufe là khoảng 125&nbsp;°C trong lò nướng thông thường, 1 Stufe khoảng 150&nbsp;°C, tăng 25&nbsp;°C cho mỗi bước tiếp theo, lên đến 7 Stufe là ở 300&nbsp;°C.

## Tham khảo
Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên và Thủy cung ở Kraków

**Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên và Thủy cung ở Kraków** (trước đây là Bảo tàng Viện Khoa học Tự nhiên về Hệ thống và Tiến hóa Động vật PAS) là một thủy cung và bảo tàng công cộng có vị trí tại St. Sebastian 9th ở Kraków, Ba Lan. Có một con tê giác len thời tiền sử được chế tạo thủ công, được bảo quản hoàn hảo, mẫu vật duy nhất được bảo quản hoàn toàn của loài động vật này đã tuyệt chủng hơn 12 nghìn năm trước.

## Lịch sử
Nguồn gốc của bảo tàng là vào năm 1865 khi Kazimierz Wodzicki tập hợp một bộ sưu tập các loài chim đưa cho Hội khoa học Kraków. Ban đầu được đặt trong tòa nhà của chi nhánh Cracow của Viện Hàn lâm Khoa học, ul. Sławkowska. Năm 1888, ông sắp xếp một buổi triển lãm đầu tiên ra mắt công chúng. Năm 1929, bảo tàng đã được làm giàu bằng một mẫu tê giác len độc đáo được tìm thấy ở làng Starunia, gần Stanisławow. Bảo tàng chuyển đến cơ sở hiện tại vào năm 1993.

Trong bảo tàng, có bốn triển lãm thường trực: "Động vật thân mềm", "Trò chuyện với một hòn đá", "Hổ phách trong khoa học và kolekcjonerstwie"., "Động vật Pleistocene Ba Lan." Cũng có một số triển lãm tạm thời. Một trong những triển lãm tạm thời lớn, bảo tàng được tổ chức vào năm 2004, đã được diễn ra. Ở đây có một khu vực gọi là Thủy cung di động lưu hành ở Ba Lan, nơi rất được lòng du khách.

Vào tháng 8 năm 2009, Bảo tàng Khoa học Tự nhiên ISEZ ban đầu bị đóng cửa đối với khách tham quan cho đến khi có thông báo mới và sau đó chuyển thành cái gọi là tạm thời -  bảo tàng sống. Hiện tại, tòa nhà có Thủy cung và Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên ở Kraków, mang tính giáo dục, tương tác.

Các bộ sưu tập tự nhiên về động vật học và địa chất của bảo tàng cũng được lưu trữ trong một nhà kho và quản lý bảo tàng, song song với việc Thành phố đang tìm kiếm một trụ sở mới cho bảo tàng (có lẽ nó sẽ là một trong những pháo đài của Cracow). Hiện tại, Bảo tàng Khoa học Tự nhiên ISEZ dựa trên kho lưu trữ bộ sưu tập của họ tổ chức triển lãm tạm thời theo yêu cầu từ các thực thể bên ngoài (ví dụ: Bảo tàng địa chất AGH).

## Triển lãm
Cốt lõi của triển lãm bảo tàng là exotarium và một bể cá. Cơ cấu tổ chức bao gồm bể cá nước ngọt và bể cá nước mặn. Nó cũng có triển lãm tê giác, hóa thạch, khoáng sản.

## Tham khảo
Wiekowice

**Wiekowice**  (trước đây là *Wieck* của Đức; đừng nhầm lẫn với ngôi làng hiện được gọi là Wieck) là một ngôi làng thuộc quận hành chính của Gmina Darłowo, thuộc hạt Sławno, Tây Pomeranian Voivodeship, phía tây bắc Ba Lan. Nó nằm khoảng  phía nam Darłowo,      phía tây Sławno và  về phía đông bắc của thủ đô khu vực Szczecin.

Trước năm 1945, khu vực này là một phần của Đức. Đối với lịch sử của khu vực, xem Lịch sử của Pomerania.

Ngôi làng có dân số 460 người.

## Tham khảo
Vườn thú Łódź

**Sở thú Łódź** (tiếng Ba Lan: *Miejski Ogród Zoologiczny w Łodzi*) là một vườn bách thú ở thành phố Łódź, Łódź Voivodeship ở Ba Lan. Được thành lập vào năm 1938, vườn thú có diện tích 16,64 hecta tại huyện Polesie và là nhà của 2.245 động vật đại diện cho 667 loài. Là sở thú duy nhất ở Ba Lan, nơi đây có những con sư tử châu Á đang bị đe dọa nguy cấp.

Vườn thú là thành viên được chứng nhận của Hiệp hội Sở thú và Thủy cung Châu Âu, Hiệp hội Sở thú và Thủy cung Thế giới và cũng là một phần của Hệ thống Thông tin Loài Quốc tế.

## Lịch sử
Vườn thú được mở cửa vào năm 1938 tại quận Polesie và có tổng diện tích là 8,9 ha. Năm 1939, vườn thú chỉ sở hữu 50 cá thể động vật như hươu, nai, hươu nai, vịt và cừu. Vườn thú nổi lên tương đối vắng vẻ sau Chiến tranh thế giới thứ hai vào năm 1945, nhiều động vật từ các vườn động vật khác, đáng chú ý nhất là từ vườn thú Wrocław, đã được chuyển đến Łódź. Năm 1950, diện tích vườn thú được mở rộng và bao phủ 16,64 ha. Vào những năm 1950, khu vườn động vật phát triển nhanh hơn khi nhiều tòa nhà và công trình được xây dựng bao gồm cả chuồng khỉ đầu chó. Năm 1968, gian hàng của Mèo lớn được khai trương và năm 1988, để kỷ niệm 50 năm sở thú, một gian hàng dành cho hươu cao cổ đã được xây dựng.

Từ năm 1991, vườn thú là một phần của Hệ thống Thông tin Loài Quốc tế. Vào năm 2001, một chuồng cho linh dương đã được xây dựng cũng như những con chim sẻ mới cho cú và chim săn mồi. Vào năm 2011, một khu vực đặc biệt trưng bày bộ sưu tập các loài bướm của sở thú đã được khai trương. Vào năm 2014, một gian hàng chứa các động vật có vú nhỏ như cầu mực, cầy mangut đuôi chuông và nhím mào Ấn Độ đã được xây dựng. Năm 2015, việc xây dựng tòa nhà Orientarium bắt đầu. Đây là khoản đầu tư lớn nhất trong lịch sử vườn thú và dự kiến sẽ được khai trương vào năm 2019. Toàn bộ khu phức hợp sẽ đặc trưng với hệ động vật của Đông Nam Á và sẽ nuôi những động vật như đười ươi, surilis, báo đốm và cá mập.

Chương trình nhân giống của vườn thú đã tạo ra một số thành công, bao gồm sự ra đời của những loài như đà điểu đầu mào phương nam vào năm 2014 và 2016, khỉ sóc nhỏ vào năm 2014  và linh miêu vào năm 2015.

## Thư viện ảnh

Tập tin:ZOO in Łódź (15).JPG|Voi Ấn Độ
Tập tin:Panthera leo persica M.jpg|Sư tử châu á
Tập tin:Żyrafa Rothschilda (Giraffa camelopardalis rothschildi), łódzkie zoo.jpg|Hươu cao cổ của Rothschild
Tập tin:ZOO in Łódź (4).JPG|Scimitar oryx
Tập tin:Saguinus-oedipus.jpg|Khỉ sóc nhỏ bông
Tập tin:ZOO in Łódź (1).JPG|Ngựa vằn của Chapman
Tập tin:ZOO in Łódź (16).JPG|Bò rừng châu Âu
Tập tin:Ducula-bicolor.jpg|Chim bồ câu hoàng gia
Tập tin:ZOO in Łódź (19).JPG|Hạc xanh
Tập tin:Gyps-fulvus.jpg|kền kền Griffon
Tập tin:Sowa śnieżna (Bubo scandiacus), łódzkie zoo.jpg|Cú tuyết
Tập tin:Legwan fidżijski (Brachylophus fasciatus) Zoo Łódź.JPG|Phi tiêu băng
Tập tin:Glonojad w Łódzkim ZOO.jpg|Cá trê bọc thép
Tập tin:Piranie w Łódzkim ZOO.jpg|Piranha


## Xem thêm

* Sở thú Warsaw 
* Sở thú Wrocław 
* Sở thú Poznań 
* Sở thú Kraków

## Tham khảo
Đài thiên văn Silesian

**Cung thiên văn Silesian** cũng được gọi là **Đài thiên văn Silesian và Đài quan sát thiên văn** (  ) là cung thiên văn lớn nhất và lâu đời nhất ở Ba Lan. Nó được thành lập vào ngày 4 tháng 12 năm 1955 để tưởng nhớ nhà thiên văn học vĩ đại Nicolaus Copernicus. Nó nằm trong Công viên Trung tâm Silesian, trên ranh giới giữa các quận Katowice và Chorzów của Liên minh Thủ đô Thượng Silesian.

## Cơ sở vật chất
Mái vòm 23 mét của đài thiên văn có thể chứa khoảng bốn trăm khán giả quan sát các hình chiếu của bầu trời từ cả máy chiếu thiên văn kỹ thuật số và tương tự. Nó tổ chức các chương trình công cộng thường xuyên về các chủ đề thiên văn cũng như một loạt các sự kiện khác. Năm 2011, nó đã tổ chức Olympic quốc tế lần thứ năm về Thiên văn học và Vật lý thiên văn.

Đài quan sát thiên văn chị em của đài thiên văn được trang bị kính viễn vọng khúc xạ đường kính 300&nbsp;mm (khúc xạ lớn nhất được sử dụng ở Ba Lan) và một số thiết bị nhỏ hơn. Vào những ngày không mây, du khách có thể xem hình ảnh trực tiếp của Mặt trời và sau khi hoàng hôn, một loạt các thiên thể ở độ phóng đại lên tới 750 lần.

Đài quan sát tiến hành nghiên cứu về sao chổi và các hành tinh nhỏ. Cung thiên văn có một thư viện thiên văn gồm khoảng 10.000 tài liệu và trong sân là một đồng hồ mặt trời ấn tượng. Các hành lang thường tổ chức các triển lãm liên quan đến thiên văn học.

Các trạm khí tượng và địa chấn của cung thiên văn tiến hành quan sát thường xuyên và tổ chức các lớp học giáo dục.

## Xem thêm

* Biały Słoń trên Pip Ivan

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

*   Trang web Cung thiên văn Silesian 
*   Trang web hình ảnh toàn cảnh của Silesian Planetarium
Thang đo Wedgwood

**Thang đo Wedgwood** (**°W**) là thang đo nhiệt độ lỗi thời, được sử dụng để đo nhiệt độ nhiệt độ bay hơi của thủy ngân là . Thang đo và kỹ thuật đo lường liên quan được đề xuất bởi thợ gốm người Anh Josiah Wedgwood trong thế kỷ 18. Phép đo được dựa trên sự co lại của đất sét khi được nung nóng trên nhiệt độ cao, và độ co lại được đánh giá bằng cách so sánh các xi lanh đất sét nóng và không nung. Thang đo bắt đầu từ  tương đương 0° Wedgwood và có 240° Wedgwood tương đương . Cả nguồn gốc và bước sau đó đều được tìm thấy không chính xác.

## Lịch sử
Điểm sôi của thủy ngân giới hạn nhiệt kế thủy ngân trong thủy tinh ở nhiệt độ dưới 356&nbsp;°C, quá thấp đối với nhiều ứng dụng công nghiệp như gốm, làm thủy tinh và luyện kim. Để giải quyết vấn đề này, vào thế kỷ 18, thợ gốm người Anh Josiah Wedgwood đã đề xuất một phương pháp để đo nhiệt độ trong lò nung của ông. Phương pháp và thang đo nhiệt độ của ông sau đó đã được áp dụng rộng rãi trong các ứng dụng khoa học và kỹ thuật. Chúng đã bị quên lãng sau khi phát minh ra các loại pyrometer chính xác, ví dụ như pyrometer của John Frederic Daniell vào năm 1830.

## Thang đo
Mốc (0°) trên thang đo Wedgwood được đặt ở nhiệt độ khởi phát của nhiệt đỏ, . Thang đo có 240° Wedgwood tương đương  và mở rộng lên tới . Wedgwood đã cố gắng so sánh thang đo của mình với các thang đo khác bằng cách đo sự giãn nở của bạc như một hàm của nhiệt độ. Ông cũng xác định điểm nóng chảy của ba kim loại, cụ thể là đồng (27 °W hoặc ), bạc (28 °W hoặc ) và vàng (32 °W hoặc ). Tất cả các giá trị này ít nhất là .

## Ghi chú và tham khảo