open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
2010 TJ

**** là một thiên thể bên ngoài Sao Hải Vương từ đĩa phân tán trong khu vực ngoài cùng nhất của hệ Mặt Trời, có đường kính khoảng . Nó được các nhà thiên văn học người Mỹ David L. Rabinowitz, Megan Schwamb và Suzanne Tourtellotte tại Đài thiên văn La Silla của ESO ở miền bắc Chile quan sát lần đầu tiên vào ngày 2 tháng 10 năm 2010 

## Quỹ đạo và phân loại
 có lẽ là một hành tinh lùn, dựa trên phân loại của Michael E. Brown. Điển hình cho các thiên thể đĩa phân tán, nó có quỹ đạo hình elip và nghiêng: Thiên thể này quay quanh Mặt Trời ở khoảng cách 39,9-84,9 AU cứ sau 492 năm và 9 tháng một lần (179.965 ngày; bán trục chính là 62,4 &nbsp; AU). Quỹ đạo của nó có độ lệch tâm là 0,36 và độ nghiêng 39° so với đường hoàng đạo. Cung quan sát của thiên thể này bắt đầu bằng lần quan sát đầu tiên tại La Silla vào tháng 10 năm 2010.

## Tính chất vật lý

Màu sắc và phân loại của  vẫn chưa được xác định.

### Chu kỳ tự quay
Tại thời điểm năm 2018, không có đường cong ánh sáng tự quay nào của  được lấy từ các quan sát quang trắc. Chu kỳ tự quay, hình dạng và cực của thiên thể này vẫn chưa được biết.

### Đường kính và suất phản chiếu
Theo *Johnston's Archive* và Michael Brown,  có đường kính tương ứng là 443 và 471&nbsp;km, và bề mặt của nó có suất phản chiếu giả định lần lượt là 0,09 và 0,07.

## Đánh số và đặt tên
Hành tinh vi hình này vẫn chưa được đánh số hay đặt tên.

## Tham khảo
Amblyglyphidodon

***Amblyglyphidodon*** là một chi cá biển thuộc phân họ Pomacentrinae nằm trong họ Cá thia. Tất cả các loài trong chi này đều được tìm thấy trên khắp khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.

## Từ nguyên
Tiền tố *ambly* trong từ định danh của chi bắt nguồn từ *amblús* (ᾰ̓μβλῠ́ς) trong tiếng Hy Lạp cổ đại, mang nghĩa là "cùn, lụt", hàm ý đề cập đến vây hậu môn "có góc tù và bo tròn" của các loài trong chi này; còn *glyphidodon* là một danh pháp đồng nghĩa của chi *[[Abudefduf]]*.

## Các loài
Có 11 loài được công nhận là hợp lệ trong chi này, bao gồm:

## Tham khảo
Slug (đơn vị)

**Slug** là một đơn vị khối lượng có nguồn gốc trong hệ thống đơn vị đo dựa trên trọng lượng, đáng chú ý nhất là trong hệ thống đo lường của Hoàng gia Anh và trong hệ thống đo lường thông thường của Hoa Kỳ. Các hệ thống đo lường xác định khối lượng và lực xuất phát hoặc xác định một lực cơ sở và lấy một đơn vị khối lượng. Một slug được định nghĩa là khối lượng chịu thêm gia tốc 1&nbsp;ft/s2 khi một lực một pound (lbf) được tác dụng lên nó.

Một slug có khối lượng  dựa trên trọng lực tiêu chuẩn, foot quốc tế và pound Anh. Ở bề mặt Trái đất, một vật thể có khối lượng 1 slug tác dụng lực xuống dưới khoảng 32,2&nbsp;lbf hoặc  N.

## Lịch sử
*Slug* là một phần của tập hợp các đơn vị được gọi là hệ FPS hấp dẫn, một trong một số hệ thống đơn vị cơ khí chuyên dụng như vậy được phát triển vào cuối thế kỷ 19 và thế kỷ 20. *Geepound* là một tên khác cho đơn vị này trong văn học ban đầu.

Slug được liệt kê trong Quy định theo Đạo luật Trọng lượng và Đo lường (Tiêu chuẩn Quốc gia), 1960. Quy định này xác định các đơn vị trọng lượng và đo lường, cả thông thường và số liệu, tại Úc.

## Đơn vị tương tự
*Blob* là phiên bản inch của slug (1blob bằng 1&nbsp;lbf⋅s2/in hoặc 12 slug) hoặc tương đương với . Đơn vị này còn được gọi là *slinch* (một từ ghép trong các từ slug và inch). Các thuật ngữ tương tự bao gồm *slugette* và *slug*.

Các đơn vị số liệu tương tự bao gồm *glug* trong hệ thống CGS và *mug*, *par* hoặc *MTE* trong hệ thống MKS.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* "What is a Slug?" on phy-astr.gsu.edu
NGC 3190

**NGC 3190** là một thiên hà xoắn ốc nằm trong chòm sao Leo. Nó được phát hiện bởi William Herschel vào năm 1784. NGC 3190 là thành viên của nhóm thiên hà Hickson 44, ước tính cách khoảng 80 triệu năm ánh sáng, và bao gồm bốn thiên hà trong một nhóm chặt chẽ - NGC 3193 khá phi thường, NGC 3187 là một thiên hà xoắn ốc mờ nhưng nổi bật và NGC 3185 có cấu trúc xoắn ốc có thanh ngang với vòng ngoài.

Năm 2002, hai siêu tân tinh đã được quan sát thấy trong thiên hà. Một nhà thiên văn nghiệp dư người Brazil Paulo Cacella đã phát hiện một siêu tân tinh ở phía đông nam vào tháng 3 năm 2002 (SN 2002bo), và sau đó một đội Ý, khi đang nghiên cứu cái đầu tiên, đã phát hiện siêu tân tinh thứ hai (SN 2002cv) ở phía bên kia hai tháng sau đó.

Vào năm 2012, Apple Inc đã sử dụng hình ảnh nhuốm màu xanh của NGC 3190 làm hình ảnh máy tính để bàn của họ để phát hành OS X Mountain Lion.
Tập tin:Phot-17-06-w1.jpg|Galaxy NGC 3190 xoắn ốc được chụp bằng ESO / VLT vào tháng 3/2003. 
Tập tin:SN2002bo-eso0617a-2003.jpg|SN &nbsp; Cận cảnh 2002bo  (ESO / VLT tháng 3 năm 2003). 
Tập tin:NGC 3190.jpg|Kết hợp hình ảnh Hubble Legacy của Robert Gendler.  
Tập tin:NGC3190-NGC3187-NGC3189GALEX.jpg|Ảnh cực tím GALEX của trường NGC 3190. 


## Xem thêm

* Hickson Compact Group

## Tham khảo
Pomacentrinae

**Pomacentrinae** là một phân họ cá biển thuộc họ Cá thia. Phân họ này có 21 chi và 200 loài.

## Các chi
Các chi sau thuộc phân họ Pomacentrinae:

* *[[Abudefduf]]* Forsskål, 1775
* *[[Amblyglyphidodon]]* Bleeker, 1877
* *[[Amblypomacentrus]]* Bleeker, 1877
* *[[Cheiloprion]]* M.C.W Weber, 1913
* *[[Chrysiptera]]* Swainson, 1839
* *[[Dischistodus]]* Gill, 1863
* *[[Hemiglyphidodon]]* Bleeker, 1877
* *[[Hypsypops]]* Gill, 1861
* *[[Mecaenichthys]]* Whitley, 1929
* *[[Microspathodon]]* Günther, 1862
* *[[Neoglyphidodon]]* Allen, 1991
* *[[Neopomacentrus]]* Allen, 1975
* *[[Nexilosus]]* Heller và Snodgrass, 1903
* *[[Parma (chi cá)|Parma]]* Günther, 1862
* *[[Plectroglyphidodon]]* Fowler & Ball, 1924
* *[[Pomacentrus]]* Lacépède, 1802
* *[[Pomachromis]]* Allen & Randall, 1974
* *[[Pristotis]]* Rüppell, 1838
* *[[Similiparma]]* Hensley, 1986
* *[[Stegastes]]* Jenyns, 1840
* *[[Teixeirichthys]]* J.L.B. Smith, 1953

## Tham khảo
NGC 3191

**NGC 3191** (còn được gọi là **NGC 3192**) là một thiên hà xoắn ốc có rào chắn trong chòm sao Ursa Major. Nó nằm ở khoảng cách khoảng 400 triệu năm ánh sáng từ Trái đất, với kích thước rõ ràng của nó, có nghĩa là NGC 3191 có chiều dài khoảng 115.000 năm ánh sáng. Thiên hà đã bị biến dạng và tương tác với một người bạn đồng hành 1,3 armin ở phía tây. Một cây cầu thủy triều cực kỳ xanh nằm giữa chúng.

Hai siêu tân tinh đã được quan sát thấy trong NGC 3191, SN 1988B và SN 2017egm. SN 1988B được phát hiện bởi P. Wild 10 "phía bắc trung tâm thiên hà. Vào ngày 18 tháng 1 và 21,85 UT, đó là lúc mag khoảng 15,5. Đó là một siêu tân tinh loại Ia. SN 2017egm được xác định là siêu tân tinh loại I. Nó là siêu tân tinh gần nhất thuộc loại này được quan sát và cũng là lần đầu tiên được tìm thấy trong một thiên hà xoắn ốc khổng lồ. Nó được phát hiện bởi vệ tinh Gaia vào ngày 23 tháng 5.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* NGC 3191 trên WikiSky: DSS2, SDSS, GALEX, IRAS, Hydrogen α, X-Ray, Astrophoto, Sky Map, Bài viết và hình ảnh
NGC 3195

**NGC 3195** là một tinh vân hành tinh nằm trong chòm sao Chamaeleon. Nó là phía nam nhất của tất cả các tinh vân hành tinh khá lớn trên bầu trời và vẫn vô hình đối với tất cả các nhà quan sát phía bắc. Được phát hiện bởi Sir John Herschel vào năm 1835, tinh vân hành tinh có cấp sao biểu kiến 11,6  này có hình dạng hơi hình bầu dục, với kích thước 40 × 35 giây giây và có thể nhìn thấy rõ trong khẩu độ kính viễn vọng  ở độ phóng đại thấp.

Quang phổ cho thấy NGC 3195 đang tiếp cận Trái Đất với tốc độ , trong khi độ mờ đục đang mở rộng ở khoảng . Ngôi sao trung tâm được liệt kê là cường độ> 15,3V hoặc 16,1B. Khoảng cách ước tính khoảng 1,7 kpc.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* 
* Trung tâm Thông tin Cơ quan Vũ trụ Châu Âu Hubble: hình ảnh và thông tin về NGC 3195
Động kinh cục bộ

**Động kinh cục bộ** (còn gọi là **co giật một phần**  và **co giật cục bộ**) là những cơn động kinh chỉ ảnh hưởng đến một bán cầu não. Não được chia thành hai bán cầu, mỗi bán cầu gồm bốn thùy - thùy trán, thái dương, thùy đỉnh và thùy chẩm. Một cơn động kinh cục bộ được tạo ra và chỉ ảnh hưởng đến một phần của não - toàn bộ bán cầu hoặc một phần của thùy. Các triệu chứng sẽ thay đổi tùy theo nơi xảy ra cơn động kinh. Trong các triệu chứng thùy trán có thể bao gồm một cảm giác giống như sóng trong đầu; ở thùy thái dương, một cảm giác déjà vu; ở thùy đỉnh, tê hoặc ngứa ran; và ở thùy chẩm, rối loạn thị giác hoặc ảo giác.

## Phân loại
Kể từ năm 2017, các cơn động kinh cục bộ được chia thành hai loại chính, *nhận thức* *khởi phát cục bộ* và *nhận thức suy giảm khởi phát cục bộ*. Những gì trước đây được gọi là một *cơn động kinh toàn thể thứ phát* bây giờ được gọi là một *cơn động kinh cục bộ chuyển thành co cứng hai bên*.

Trong cơn co giật nhận thức khởi phát, một phần nhỏ của một trong các thùy có thể bị ảnh hưởng và người bệnh vẫn tỉnh táo. Điều này thường có thể là tiền thân của một cơn co giật nhận thức suy giảm tập trung lớn hơn. Khi gặp trường hợp này, cơn động kinh cục bộ thường được gọi là  triệu chứng hào quang.

Một cơn co giật nhận thức suy yếu cục bộ ảnh hưởng đến một phần lớn hơn của bán cầu và người bệnh có thể mất ý thức.

Nếu một cơn động kinh khu trú lan rộng từ một bán cầu sang phía bên kia của não, điều này sẽ dẫn đến một *cơn động kinh cục bộ chuyển thành co cứng hai bên*. Người bệnh sẽ bất tỉnh và có thể bị động kinh co giật co cứng. Khi mọi người bị co giật nhiều khu trú, họ thường có một tình trạng gọi là động kinh thùy thái dương. (Một cơn động kinh toàn thể là một cơn liên quan đến cả hai bên não từ lúc khởi phát).

## Tham khảo
Táo Cortland

**Cortland** là một giống táo, được trồng tại Trạm thí nghiệm nông nghiệp bang New York ở Geneva, New York, Hoa Kỳ vào năm 1898. Quả táo được đặt theo tên của quận Cortland, New York gần đó. Đây là một trong mười lăm loại táo phổ biến nhất ở Hoa Kỳ.

## Đặc điểm
Sau khi nhiều thuộc tính của giống táo McIntosh được phát hiện, các nhà lai tạo thực vật bắt đầu lai nó với các giống khác để tăng cường các đặc điểm của nó. Một trong những giống đầu tiên là 'Cortland'. Hương vị của nó ngọt ngào hơn so với McIntosh, và nó có màu đỏ thẫm trên nền màu vàng nhạt rải rác các sọc ngắn, màu đỏ sẫm và các chấm màu xanh xám. Nó được nhân giống đầu tiên bởi nhà văn hóa kinh dị người Mỹ SA Beach.

Táo Cortland có thịt rất trắng và được sử dụng như một quả táo tráng miệng tuyệt vời.

## Đột biến được cấp bằng sáng chế (sport)
Giống Cortland ban đầu, được giới thiệu vào năm 1915 bởi Trạm thí nghiệm nông nghiệp bang New York, đã sản xuất táo có màu đỏ vào khoảng 20-30% và không được cấp bằng sáng chế. Kể từ đó, một số đột biến của nó đã được xác định và cấp bằng sáng chế: 

## Hậu duệ

* Táo Birgit Bonier

## Chú thích
Amblyglyphidodon flavilatus

***Amblyglyphidodon flavilatus*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Amblyglyphidodon]]* trong họ Cá thia. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1980.

## Từ nguyên
Từ định danh của loài được ghép bởi hai từ trong tiếng Latinh: *flavus* ("vàng") và *latus* ("hai bên sườn"), hàm ý đề cập đến màu vàng ở thân sau của chúng.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*A. flavilatus* có phạm vi phân bố giới hạn ở Tây Bắc Ấn Độ Dương. Loài này được ghi nhận ở Biển Đỏ và vịnh Aden. *A. flavilatus* sống gần các rạn san hô viền bờ ở độ sâu khoảng từ 12 đến 20 m.

## Mô tả
*A. flavilatus* có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 10&nbsp;cm. Cơ thể ánh màu bạc, đỉnh đầu và lưng trước có màu xám, vùng ngực màu trắng, thân sau có màu vàng. Mống mắt có vòng màu xanh lam. Vây bụng vươn dài, có thể chạm tới gốc vây hậu môn.

Số gai ở vây lưng: 13; Số tia vây ở vây lưng: 11–13; Số gai ở vây hậu môn: 2; Số tia vây ở vây hậu môn: 11–13.

## Sinh thái học
Cũng như những loài *[[Amblyglyphidodon]]* khác, *A. flavilatus* đực có nhiệm vụ bảo vệ và chăm sóc những quả trứng. Trứng có độ dính và bám chặt vào nền tổ (trên các nhánh san hô).

## Tham khảo
Bóc vỏ (chiến thuật rút lui)

**Bóc vỏ**, từ nguyên Anh ngữ là "Center peel" hay đơn giản là "peel", là một loại chiến thuật rút lui trong quân sự. Quân đội Canada mô tả bằng thuật ngữ "Aussie Peelback", trong Quân đội Úc, chiến thuật này được gọi là "The Tunnel of Love".

## Mô tả
Chiến thuật này rút lui theo trình tự từng hàng lính một trong khi một hàng lính vẫn còn bắn để ngăn chặn quân thù, một hàng lính di chuyển về phía sau, sau đó ổn định vị trí và khai hỏa, hàng trước ngừng bắn và bắt đầu di chuyển về phía sau. Cứ thế cho đến khi toàn đơn vị có thể tìm thời điểm thích hợp, di chuyển nhanh rời khỏi khu vực. Việc thay đổi từng hàng một cách có trình tự như thế được gọi là "Peel one" ("bóc một cái").

Vị trí bắn của hàng lính và việc bắn được đặt ở góc chéo, tạo nên nhầm lẫn tâm lý về số lượng binh sĩ, nhằm tác động tinh thần quân đối phương. Việc bắn chéo cũng giảm thiểu khả năng gây thương vong cho đồng đội.

## Xem thêm

*Rút lui
*Đội hình chiến thuật
*Bóc vỏ (chiến thuật tấn công)

## Tham khảo
Đèo Khau Pi

**Đèo Khau Pi** nằm trên quốc lộ 279 ở vùng giáp ranh xã Lương Thượng và Kim Hỷ huyện Na Rì tỉnh Bắc Kạn, Việt Nam.

Quốc lộ 279 đoạn từ xã Kim Hỷ huyện Na Rì mở mới theo hướng tây, qua các xã Vũ Muộn và Sỹ Bình huyện Bạch Thông, nối tới Đèo Giàng  trên quốc lộ 3. Do những sửa đổi tuyến quốc lộ 279 ở vùng này mà vị trí đèo thay đổi.
* Theo thông tin quản lý đường bộ hiện hành và được báo chí đăng tải, và theo biên tập 2019 của Google Maps, thì đèo ở giáp ranh xã Lương Thượng và Kim Hỷ huyện Na Rì.
* Theo bản đồ tỷ lệ 1:50.000 thì đèo ở vùng giáp ranh xã Kim Hỷ huyện Na Rì và xã Thuần Mang huyện Ngân Sơn. Đỉnh đèo là ranh giới huyện Na Rì và Ngân Sơn. Hai đỉnh đèo cách nhau cỡ 3,5&nbsp;km theo đường thẳng.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
Overwatch (định hướng)

**Overwatch** có thể là:
* Overwatch: một loại chiến thuật quân sự.
* Overwatch: chỉ một loại trò chơi điện tử.
Phố Miodowa (Warszawa)

**Miodowa** (sáng *Phố [[mật ong]]*) là một con phố nằm trong Khu phố cổ của Warszawa. Chính xác hơn, nó liên kết Phố Krakowskie với Quảng trường Krasiński. Nó cũng là tên của một con đường ở quận Kazimierz ở Kraków.

## Lịch sử
Vào thế kỷ 16, phố Miodowa nổi tiếng với các cửa hàng bán bánh gừng; do đó tên của nó cũng bắt nguồn từ đó. Trong thế kỷ 18, họa sĩ người Ý Bernardo Bellotto, được biết đến với cái tên il Canaletto, là họa sĩ cho vị vua cuối cùng của Ba Lan Stanisław August Poniatowski, đã vẽ những chi tiết tỉ mỉ trên đường phố và kiến trúc của Warsaw thế kỷ 18.

Canaletto đã vẽ ra một khung cảnh của đường phố với tất cả sự hối hả và nhộn nhịp của hệ thống giao thông. Các tòa nhà, bên phải cung điện của Nguyên soái Jan Klemens Branicki (được xây dựng năm 1740), và bên trái là các cung điện của các Giám mục Cracow (được xây dựng năm 1622, xây dựng lại giữa năm 1760-1762 bởi Jakub Fontana) và các biệt thự của chủ ngân hàng Warsaw, Piotr Tepper (được xây dựng vào năm 1774 theo thiết kế của Efraim Szreger, bị phá hủy trong cuộc nổi dậy Warsaw và không được xây dựng lại sau chiến tranh). Xa hơn nữa có thể là mái nhà của nhà thờ Capuchin thế kỷ 17, được tạo nên bởi Vua John III Sobieski (được xây dựng từ năm 1683-1694 bởi Tylman van Gameren), nơi có một nhà nguyện có tro cốt chứa trái tim của ông ấy. Đằng sau nhà nguyện, một phần phía trước Cung điện Krasnoy ở phía xa có thể nhìn thấy ở phía bên trái là Cung điện Lelewel, một tác phẩm khác của Efraim Szreger.

## Tham khảo

::**Trong bài viết:**

## Hình ảnh

### Hình ảnh lịch sử

Tập tin:Bellotto Miodowa Street in Warsaw.jpg|*[[Miodowa Street (painting)|Đường Miodowa]] ở Bellotto, 1770*
Tập tin:Zygmunt Vogel - Miodowa z kościołem kapucynów (1795).jpg|*Con đường của Zygmunt Vogel, 1795*
Tập tin:Warsaw Uprising by Chrzanowski - Ruins - 14640.jpg|Cuộc nổi dậy ở Warsaw - Tàn tích nhà phố nằm trên khu vực đường Miodowa và Senatorska nhìn từ đường Podwale theo hướng Quảng trường Nhà hát.


### Các tính năng (có thể nhìn thấy tại bức tranh của Canaletto)

Tập tin:Warsaw Pałac biskupów krakowskich.JPG|*[[Bishops of Cracow Palace|Cung điện Cracow]]*
Tập tin:2 Palac Branickich 02.jpg|*[[Branicki Palace, Warsaw|Cung điện Branicki]]*
Tập tin:Warszawa, ul. Miodowa 13 - kościół Przemienienia Pańskiego (02).jpg|*Nhà thờ Capuchin*


## Liên kết ngoài

* Miodowa trong thế kỷ 19 (xem *Plac Krasni Krasskich*)
Gliese 649

**Gliese 649** là một ngôi sao lùn đỏ trong chòm sao Vũ Tiên, nằm cách Mặt Trời khoảng 34 năm ánh sáng. Ngôi sao đã được tìm thấy để lưu trữ một hành tinh ngoài hệ mặt trời.

## Hành tinh đồng hành
Theo Johnson et al. (2010) một hành tinh có khối lượng  bằng với khối lượng của Sao Thổ đã được phát hiện xung quanh ngôi sao lùn đỏ. Khối lượng của nó bằng 32,8% khối lượng của Sao Mộc và bằng 1,15 đơn vị thiên văn từ ngôi sao của nó trong quỹ đạo lệch tâm (e = 0,3). Giả sử độ sáng 4,5% so với Mặt trời, vùng có thể ở được là 0,21 AU, do đó hành tinh này sẽ lạnh như thể nó nằm ở 5,5 AU từ một ngôi sao giống như Mặt trời. Ngoài ra, tính toán các vị trí periastron và apastron khác nhau lần lượt là 0,8 và 1,49 AU, hành tinh có thể có khả năng thay đổi nhiệt độ theo mùa.

## Đĩa vụn
Sử dụng kết quả từ cuộc khảo sát của kính thiên văn không gian Herschel về 21 ngôi sao loại muộn được thực hiện trong năm 2010, một đĩa vụn đã được phát hiện trong khoảng từ 6 đến 30 AU. Đĩa không được phát hiện tại 22 cuộc tấn công bởi Nhà khảo sát hồng ngoại trường rộng của NASA, do đó, nó có khả năng dưới 100 Kelvin và tương tự như vành đai Kuiper. Đĩa đã được giải quyết bên lề, xuất hiện rất bất đối xứng, và do đó có lẽ phù hợp với việc gần với cạnh hơn, hơn là mặt trên, theo hướng nghiêng của nó.

## Chú thích
Delta Arietis

**Delta Arietis** **(δ Arietis,** viết tắt **Delta Ari,** **δ Ari),** tên chính thức của nó là **Botein** , là một ngôi sao ở phía bắc của chòm sao Bạch Dương, 1,8 độ bắc của mặt phẳng quỹ đạo. Độ lớn thị giác rõ ràng là 4,35, nên có thể nhìn thấy bằng mắt thường. Nó có một sự thay đổi thị sai hàng năm là 19,22 mas; tương ứng với khoảng cách khoảng  từ Mặt trời.

## Danh pháp
*Arietis* (được Latinh hóa thành *Delta Arietis*) là tên gọi của ngôi sao Bayer.

Nó mang tên là *Botein* truyền thống có nguồn gốc từ Al Bīrūnī ' *Al Buṭayn* (tiếng Ả Rập البُطَين), chữ viết tắt của *Al Baṭn*, "the Belly". Đây là tên của một hiệp hội ngôi sao bao gồm những ngôi sao này, Epsilon Arietis, Zeta Arietis, Pi Arietis và Rho <sup>3</sup> Arietis  Theo danh mục sao năm 1971 của NASA, *Al Buṭain* là danh hiệu cho năm sao: Delta Arietis (được liệt kê là *Botein*), Pi Arietis (như *Al Buṭain I*), Rho3 Arietis (*Al Buṭain II*), Epsilon Arietis (*Al Buṭain III*) và Zeta Arietis (*Al Buṭain IV*). Vào năm 2016, Liên minh Thiên văn Quốc tế đã tổ chức một Nhóm làm việc về Tên Sao (WGSN)  để lập danh mục và chuẩn hóa tên riêng cho các ngôi sao. WGSN đã phê duyệt tên *Botein* cho ngôi sao này vào ngày 12 tháng 9 năm 2016 và hiện tại nó đã được đưa vào Danh sách Tên Sao được IAU phê duyệt.

Trong danh mục các ngôi sao trong *Lịch sử của Al Achsasi Al Mouakket*, ngôi sao này được chỉ định là *Nir al Botain*, được dịch sang tiếng Latinh là *Lucida Ventris*, có nghĩa là "bụng sáng nhất".

Trong tiếng Trung, 天陰  (Tiān Yīn, Thiên Âm), nghĩa là *[[Hairy Head (Chinese constellation)|Yin Force]]*, đề cập đến một mảng sao gồm Delta Arietis, 63 Arietis, Zeta Arietis, Tau Arietis và 65 Arietis. Do đó, tên tiếng Trung của Delta Arietis là 天陰四  (Thiên Âm tứ, sao thứ tư của Thiên Âm) trong Sao Mão.

## Tính chất
Delta Arietis là một ngôi sao khổng lồ tiến hóa với cấp phân loại sao K2 &nbsp; III. Nó thuộc về một quần thể được gọi là sao khổng lồ đỏ, có nghĩa là nó đang tạo ra năng lượng thông qua sự hợp nhất của helium ở lõi của nó. Với khối lượng gần gấp đôi Mặt trời, lớp vỏ ngoài đã mở rộng cho đến khi nó gấp khoảng mười  lần bán kính của Mặt trời. Nó tỏa sáng với độ sáng gấp 45  lần của Mặt trời ở nhiệt độ hiệu quả là 4,810 &nbsp; K, mang lại cho nó ánh sáng rực rỡ màu cam của một ngôi sao loại K.  Đó là một ngôi sao biến đổi đáng ngờ có phạm vi từ 4,33 đến 4,37.

## Chú thích

## Liên kết ngoài
* HR 951
* The Constellations and Named Stars
* Image Delta Arietis
Overwatch (quân sự)

**Overwatch** là loại chiến thuật hỗ trợ trong quân sự, với nhiệm vụ một đơn vị được bố trí hoặc một đoàn xe quân sự di chuyển, sử dụng hỏa lực để hỗ trợ cho các đơn vị quân sự khác di chuyển về phía quân thù. Một đơn vị "overwatch" được bố trí tại một địa điểm có địa hình có thể quan sát bao trùm một khu vực, đặc biệt là khu vực có thể nhìn thấy kẻ thù, và dùng hỏa lực để áp đảo, bắn về phía quân thù, bao trùm cả khu vực để yểm trợ cho các đơn vị đồng đội đang tiến lên. Thuật ngữ này xuất phát từ Mỹ vào những năm 1950.

## Xem thêm

*Thiết xa vận
*Pháo kích
*Không kích
*Bốc vỏ (quân sự)

## Tham khảo
Bệnh thận

**Bệnh thận** là tổn thương hoặc bệnh của thận. Viêm thận (nephritis) là một bệnh thận có viêm và có một số phân loại theo vị trí của chỗ viêm. Viêm có thể được chẩn đoán bằng xét nghiệm máu. Bệnh thận không viêm (nephrosis) là bệnh thận mà không có viêm nhiễm. Viêm thận và bệnh thận không viêm có thể làm phát sinh chứng thận hư và chứng thận hư không viêm tương ứng. Bệnh thận thường gây mất chức năng thận ở một mức độ nào đó và có thể dẫn đến suy thận, mất hoàn toàn chức năng thận. Suy thận được gọi là giai đoạn cuối của bệnh thận, trong đó lọc máu hoặc ghép thận là lựa chọn điều trị duy nhất.

Bệnh thận mãn tính gây mất dần chức năng thận theo thời gian. Bệnh thận cấp tính hiện được gọi là chấn thương thận cấp tính và được đánh dấu bằng việc giảm đột ngột chức năng thận trong bảy ngày. Khoảng một trong tám người Mỹ (tính đến năm 2007) bị bệnh thận mãn tính.

## Nguyên nhân

Nguyên nhân gây ra bệnh thận bao gồm lắng đọng các kháng thể Immunoglobulin A trong cầu thận, sử dụng thuốc giảm đau, thiếu xanthine oxyase, độc tính của các tác nhân hóa trị và tiếp xúc lâu dài với chì hoặc muối của nó. Các tình trạng mãn tính có thể tạo ra bệnh thận bao gồm lupus ban đỏ hệ thống, tiểu đường và huyết áp cao (tăng huyết áp), dẫn đến bệnh thận tiểu đường và bệnh thận tăng huyết áp, tương ứng.

### Thuốc giảm đau
Một nguyên nhân của bệnh thận là việc sử dụng lâu dài các loại thuốc giảm đau. Các loại thuốc giảm đau có thể gây ra các vấn đề về thận bao gồm aspirin, acetaminophen và thuốc chống viêm không steroid (NSAID). Dạng bệnh thận này là "viêm thận thuốc giảm đau mạn tính", một sự thay đổi viêm mạn tính được đặc trưng bởi sự mất và teo ống và xơ hóa mô kẽ và viêm (BRS Pathology, tái bản lần 2).

Cụ thể, sử dụng lâu dài thuốc giảm đau phenacetin có liên quan đến hoại tử nhú thận (viêm nhú hoại tử).

### Bệnh tiểu đường
Bệnh thận tiểu đường là một bệnh thận tiến triển gây ra bởi bệnh lý mạch máu của các mao mạch trong cầu thận. Nó được đặc trưng bởi hội chứng thận hư và sẹo lan tỏa của cầu thận. Nó đặc biệt liên quan đến bệnh tiểu đường được quản lý kém và là lý do chính để lọc máu ở nhiều nước phát triển. Nó được phân loại là một biến chứng mạch máu nhỏ của bệnh tiểu đường.
## Tham khảo
V774104

**V774104** là tên gọi nội bộ để chỉ một thiên thể bên ngoài Sao Hải Vương (TNO) với bán kính gần bằng một nửa Sao Diêm Vương hoặc có phần nhỏ hơn. Khi phát hiện được công bố vào tháng năm 2015, dựa trên một cung quan sát ngắn 2 tuần, nó được cho là có khoảng cách 103 AU tính từ Mặt Trời, hay 15,4 tỉ km (9,6 tỷ dặm). Điều này sẽ khiến nó trở thành thiên thể tự nhiên được quan sát xa nhất trong hệ Mặt Trời.

## Định danh MPC
Thông cáo báo chí năm 2015 cho thấy V774104 có thể đã bị nhầm lẫn với V302126 (tên gọi nội bộ của sednoid 541132 Leleākūhonua, tên tạm thời ) vì V302126 là thiên thể hình cung ngắn xuất hiện cách Mặt Trời khoảng 100 AU vào thời gian đó. V774104 là định danh nội bộ cho . Thiên thể này không đại diện cho  (dù hình ảnh khám phá có vẻ giống hệt nhau), nhưng do lỗi trong thông báo bằng cách trộn các thiên thể có định danh tương tự, thay vào đó, nó được công bố chính xác là tương ứng với .

## Khám phá

V774104 được Scott S. Sheppard, Chad Trujillo và David J. Tholen phát hiện bằng Kính viễn vọng Subaru, một kính viễn vọng phản xạ lớn ở đỉnh Mauna Kea với một gương chính đường kính . Nó được phát hiện theo ở phía tây trung tâm chòm sao Song Ngư. Khám phá này được công bố tại cuộc họp tháng 11 năm 2015 của Phòng Khoa học Hành tinh của Hiệp hội Thiên văn học Hoa Kỳ. Leleākūhonua,  và  cũng được nhóm này phát hiện vào ngày 13 tháng 10 năm 2015.

## Tham khảo
Quảng trường Nhà hát (Warszawa)

**Quảng trường Nhà hát** () là một quảng trường lớn ởnằmm quận Śródmieście của Warszawa, Ba Lan. Nó kéo dài từ tòa nhà Nhà hát lớn đến Phố Senatorska.

Nguồn gốc của quảng trường bắt đầu từ đầu thế kỷ 19, khi một quảng trường nhỏ được thành lập vào năm 1818. Từ năm 1825 đến 1832, tòa nhà Nhà hát Lớn được xây dựng. Khi chính quyền thành phố được chuyển đến Cung điện Jabłonowski, quảng trường trở thành một trung tâm của các hoạt động sinh hoạt thành phố. Nhiều cuộc biểu tình yêu nước khác nhau đã diễn ra ở đó, kể cả vào thời điểm khởi nghĩa tháng 1 và Cách mạng năm 1905. Cả hai cuộc biểu tình đều bị chính quyền Nga nghiền nát.

Vào tháng 9 năm 1939, tuyến phòng thủ dân sự của thành phố được đặt trong tòa thị chính. Trong Khởi nghĩa Warszawa năm 1944, quảng trường đã chứng kiến cuộc giao tranh dữ dội giữa những lính Đức Quốc xã và phe đảng Armia Krajowa. Hầu hết các tòa nhà xung quanh đã bị thiệt hại nặng nề hoặc bị phá hủy hoàn toàn. Sau chiến tranh, một số tòa nhà đã được cải tạo, mặc dù tòa thị chính trước chiến tranh thì không. Trong những năm 1990, nó đã được xây dựng lại theo kế hoạch kiến trúc ban đầu.

## Các địa danh
Địa danh trên quảng trường bao gồm:

* Nhà hát lớn (được xây dựng lại năm 1951, 65) 
* Cung điện Jabłonowski (được xây dựng lại năm 1995 | 
* Cung điện Blank (được đặt theo tên của Piotr Blank, chủ ngân hàng thuộc vị vua cuối cùng của Cộng hòa Litva Ba Lan, Stanisław August Poniatowski) 
* Nhà thờ Thánh Albert và Andrew (*Kościół w.* *Brata Alberta I św.* *Apzeja Apa* - một nhà thờ cho các cộng đồng sáng tạo Warsaw), được xây dựng lại vào năm 1999) 
* Nhà Petyskusa (*Kamienica Petyskusa*), được xây dựng lại vào năm 1950 
* Kinh tuyến Warszawa (một điểm đánh dấu đường kinh tuyến, được thiết lập vào năm 1880 - kể từ khi được thay thế bởi Giờ chuẩn Greenwich)

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
Quảng trường Krasiński

**Quảng trường Krasiński** () là một quảng trường nằm ở quận trung tâm Warsaw, Ba Lan. Quảng trường nằm liền kề với Phố cổ Warsaw và có các tòa nhà có ý nghĩa lịch sử và ý nghĩa quốc gia lớn.

## Lịch sử
Quảng trường được hình thành vào cuối thế kỷ 18 từ sân trước của Cung điện Krasiński. Trong thời kỳ Quốc hội Ba Lan, nó là nơi buôn bán len. Kết quả là, hai giếng sắt đã được xây dựng vào năm 1823. Năm 1838, Cung điện Badeni được xây dựng trên quảng trường. Từ cuối thế kỷ 19 đến năm 1939, quảng trường, cùng với phố Miodowa, đóng vai trò là khu tư pháp. Trong thời kỳ giữa chiến tranh, Cung điện Badeni có một Tòa án phúc thẩm, trong khi Cung điện Krasnoyi là noi của Tòa án tối cao. Trong Thế chiến II, quảng trường đóng vai trò là vùng đệm giữa Warsaw Ghetto và phần khác của thành phố. Do đó, hầu hết các tòa nhà trong khu vực của quảng trường đã bị phá hủy.

Các địa danh trên quảng trường bao gồm Cung điện Krasiński ), Đài tưởng niệm khởi nghĩa Warsaw, tòa nhà Tối cao hiện đại và Nhà thờ dã chiến của Quân đội Ba Lan. Vườn Krasiński nằm gần đó. Cung điện Badeni từng nằm trên quảng trường trước Thế chiến II đã bị Đức quốc xã phá hủy hoàn toàn vào năm 1944.

## Tham khảo
Phản pháo

**Phản pháo** là một loại chiến thuật chiến đấu của lực lượng pháo binh trong chiến tranh. Hoạt động của chiến thuật này nhằm phản công các cuộc tấn công của bệ phóng tên lửa, đại bác, các loại pháo và thậm chí là súng cối. Việc giáng trả được thực hiện ngay tức thì sau cuộc tấn công của đối phương, nhanh chóng định vị vị trí mà hỏa lực đối phương vừa bắn tới. Các phương tiện kỹ thuật cao như radar được sử dụng để phân tích nơi mà hỏa lực được bắn tới, dữ liệu về vị trí, như tọa độ được chuyển đến các đơn vị pháo binh đồng đội, để mau chóng pháo kích ngược lại vào các vị trí đó trong khi lực lượng địch vẫn còn đang pháo kích hoặc trước khi đối phương di chuyển rời khỏi vị trí mà họ vừa bắn.

Hoạt động này xuất hiện và cải tiến cách thức chiến đấu liên tục trong Thế chiến I.

## Xem thêm

*Pháo kích
*Phản công

## Chú thích

## Tham khảo
*General Sir Martin Farndale, History of the Royal Regiment of Artillery - Western Front 1914-18
## Đọc thêm
*Maj Gen AGL McNaughton, The Development of Artillery in the Great War, Canadian Defence Quarterly Vol 6 No 2, Tháng 1 năm 1929
Kính viễn vọng Subaru

là kính viễn vọng  hàng đầu của Đài thiên văn Quốc gia Nhật Bản, đặt tại Đài thiên văn Mauna Kea trên đảo Hawaii. Nó được đặt tên theo cụm sao mở được gọi bằng tiếng Anh là Pleiades. Nó có gương chính nguyên khối lớn nhất thế giới từ khi đưa vào hoạt động cho đến năm 2005.

## Tổng quan
Kính viễn vọng Subaru là kính viễn vọng phản xạ Ritchey-Chretien. Các thiết bị có thể được gắn tại tiêu điểm Cassegrain bên dưới gương chính; tại một trong hai tiêu điểm của Nasmyth trong các vỏ bọc ở hai bên của giá treo kính thiên văn, mà ánh sáng có thể được hướng vào bằng một gương thứ ba; hoặc tại tiêu điểm chính thay cho gương thứ cấp, một sự sắp xếp hiếm thấy trên các kính thiên văn lớn, để cung cấp một trường nhìn rộng phù hợp với các khảo sát trường rộng.

Năm 1984, Đại học Tokyo đã thành lập một nhóm làm việc về kỹ thuật để phát triển và nghiên cứu khái niệm về một kính thiên văn . Năm 1985, ủy ban thiên văn của hội đồng khoa học Nhật Bản đã ưu tiên hàng đầu cho việc phát triển "Kính thiên văn lớn quốc gia Nhật Bản" (JNLT), và năm 1986, Đại học Tokyo đã ký một thỏa thuận với Đại học Hawaii để chế tạo kính viễn vọng ở Hawaii. Năm 1988, Đài quan sát thiên văn quốc gia Nhật Bản được thành lập thông qua việc tổ chức lại Đài quan sát thiên văn Tokyo của trường đại học, để giám sát JNLT và các dự án thiên văn quốc gia lớn khác.

Việc xây dựng kính viễn vọng Subaru bắt đầu vào tháng 4 năm 1991, và cuối năm đó, một cuộc thi công khai đã đặt cho kính viễn vọng này tên chính thức là "Kính viễn vọng Subaru". Xây dựng được hoàn thành vào năm 1998, và những hình ảnh khoa học đầu tiên được chụp vào tháng 1 năm 1999. Vào tháng 9 năm 1999, Công chúa Sayako của Nhật Bản đã đặc biệt khai trương kính viễn vọng này.

Một số công nghệ tiên tiến đã được đưa vào thiết kế kính viễn vọng. Ví dụ, 261 bộ truyền động điều khiển bằng máy tính nhấn vào gương chính từ bên dưới, điều chỉnh sự biến dạng của gương chính gây ra bởi những thay đổi trong hướng kính viễn vọng. Tòa nhà bao vây kính viễn vọng cũng được định hình để cải thiện chất lượng hình ảnh thiên văn bằng cách giảm thiểu các hiệu ứng gây ra bởi nhiễu loạn khí quyển.

Subaru là một trong số ít các kính viễn vọng tiên tiến nhất từng được sử dụng bằng mắt thường. Để cống hiến, một thị kính đã được chế tạo để Công chúa Sayako có thể nhìn trực tiếp vào nó. Nó được các nhân viên thưởng thức trong vài đêm cho đến khi nó được thay thế bằng các dụng cụ làm việc nhạy cảm hơn nhiều.

## Tham khảo
Whipple (tàu vũ trụ)

***Whipple*** là một đài quan sát không gian được đề xuất trong Chương trình khám phá của NASA. Đài quan sát sẽ cố gắng tìm kiếm các vật thể trong vành đai Kuiper và đám mây Oort được lý thuyết hóa bằng cách tiến hành quan sát huyền bí mù. Mặc dù đám mây Oort đã được đưa ra giả thuyết vào những năm 1950, nhưng nó vẫn chưa được quan sát trực tiếp. Nhiệm vụ sẽ cố gắng phát hiện các vật thể trên đám mây Oort bằng cách quét trong những khoảnh khắc ngắn trong đó các vật thể sẽ chặn ánh sáng của các ngôi sao nền.

Năm 2011, sáu con tàu vào chung kết đã được chọn cho Chương trình Khám phá 2016 và *Whipple* không nằm trong số đó, nhưng nó đã được trao tiền tài trợ để tiếp tục nỗ lực phát triển công nghệ.

## Mô tả
*Whip* sẽ quay quanh quỹ đạo quầng quanh Trái đất Mặt trời L2 và có một quang kế sẽ cố gắng phát hiện các vật thể của đám mây Oort và vành đai Kuiper (KBO) bằng cách ghi lại quá trình di chuyển của các ngôi sao xa xôi. Nó sẽ được thiết kế để phát hiện các đối tượng cách xa tới  AU.  Một số mục tiêu nhiệm vụ bao gồm phát hiện trực tiếp đám mây Oort lần đầu tiên và xác định giới hạn ngoài của vành đai Kuiper.  *Whip* sẽ được thiết kế để phát hiện các vật thể nhỏ tới một km (nửa dặm) ở khoảng cách . Kính viễn vọng nó sẽ cần một phạm vi quan sát tương đối rộng và ghi nhịp nhanh để nắm bắt sự quá cảnh mà có thể kéo dài chỉ vài giây.

Năm 2011, *Whipple* là một trong ba đề xuất giành giải thưởng phát triển công nghệ trong lựa chọn Chương trình Khám phá. Thiết kế được đề xuất là một kính thiên văn Cassegrain catadioptric với khẩu độ 77&nbsp;cm (30,3 inch). Nó sẽ có trường quan sát rộng với máy dò CMOS đọc nhanh để đạt được thời gian và độ nhạy trắc quang mong muốn.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* Trang web ''Whipple'' 
* Whipple: Khám phá hệ mặt trời ngoài sao Hải Vương bằng cách sử dụng khảo sát các ngôi sao sáng
PLATO (tàu vũ trụ)

**PLAnetary Transits and Oscillations of stars** (**PLATO**) là một kính viễn vọng không gian đang được Cơ quan Vũ trụ châu Âu phát triển để phóng vào năm 2026. Mục tiêu của nhiệm vụ là tìm kiếm các hành tinh quá cảnh trên một triệu ngôi sao, và khám phá và mô tả các hành tinh ngoài hệ mặt trời đá xung quanh các ngôi sao lùn vàng (như mặt trời của chúng ta), các ngôi sao siêu phàm và sao lùn đỏ. Trọng tâm của nhiệm vụ là các hành tinh giống như trái đất trong vùng có thể ở được xung quanh các ngôi sao giống như mặt trời nơi nước có thể tồn tại ở trạng thái lỏng. Đây là sứ mệnh hạng trung thứ ba trong chương trình Tầm nhìn Vũ trụ của ESA và được đặt theo tên của nhà triết học Hy Lạp có ảnh hưởng Plato, nhân vật sáng lập của triết học, khoa học và toán học phương Tây. Mục tiêu thứ yếu của nhiệm vụ là nghiên cứu các dao động của sao hoặc hoạt động địa chấn ở các ngôi sao để đo khối lượng sao và tiến hóa và cho phép mô tả chính xác ngôi sao chủ hành tinh, bao gồm cả tuổi của nó.

## Lịch sử
PLATO lần đầu tiên được đề xuất vào năm 2007 cho Cơ quan Vũ trụ châu Âu (ESA) bởi một nhóm các nhà khoa học để đáp lại lời kêu gọi của chương trình Tầm nhìn Vũ trụ 2015-2025 của ESA. Giai đoạn đánh giá được hoàn thành trong năm 2009 và vào tháng 5 năm 2010, nó đã bước vào Giai đoạn Định nghĩa. Sau một lần yêu cầu đấu thầu các nhiệm vụ vào tháng 7 năm 2010, ESA đã chọn vào tháng 2 năm 2011 bốn ứng cử viên cho một nhiệm vụ hạng trung (nhiệm vụ M3) cho một cơ hội ra mắt vào năm 2024. PLATO đã được công bố vào ngày 19 tháng 2 năm 2014 với tư cách là sứ mệnh khoa học của lớp M3 được chọn để thực hiện như là một phần của Chương trình Tầm nhìn Vũ trụ. Các khái niệm cạnh tranh khác đã được nghiên cứu bao gồm bốn nhiệm vụ ứng cử viên EChO, LOFT, MarcoPolo-R và STE-QUEST.

Vào tháng 1 năm 2015 ESA đã chọn Thales Alenia Space, Airbus DS và OHB System AG để thực hiện ba nghiên cứu pha B1 song song để xác định các khía cạnh hệ thống và hệ thống con của PLATO, đã hoàn thành vào năm 2016. Vào ngày 20 tháng 6 năm 2017, ESA đã áp dụng PLATO  trong Chương trình Khoa học, điều đó có nghĩa là nhiệm vụ có thể chuyển từ kế hoạch chi tiết sang xây dựng. Trong những tháng tới, ngành công nghiệp sẽ được yêu cầu thực hiện đấu thầu để cung cấp nền tảng cho tàu vũ trụ này.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

*  
* Kho ảnh chính thức 
* Bài báo khoa học của  
* PLATO có thể làm gì cho thiên văn học ngoại hành tinh?
Iohexol

**Iohexol**, được bán dưới tên thương mại **Omnipaque** và các thương hiệu khác, là một chất tương phản được sử dụng trong tia X. Điều này bao gồm khi hình dung các động mạch, tĩnh mạch, tâm thất của não, hệ thống tiết niệu và khớp, cũng như trong chụp cắt lớp vi tính (CT scan). Nó được đưa vào cơ thể bằng uống qua miệng, tiêm tĩnh mạch hoặc vào khoang cơ thể.

Các tác dụng phụ bao gồm nôn mửa, đỏ da, nhức đầu, ngứa, các vấn đề về thận và huyết áp thấp. Ít phản ứng dị ứng hoặc co giật có thể xảy ra. Dị ứng với Pididone-iod hoặc động vật có vỏ không ảnh hưởng đến nguy cơ tác dụng phụ hơn các dị ứng khác. Sử dụng trong phần sau của thai kỳ có thể gây suy giáp ở em bé. Iohexol là một chất phóng xạ không ion iod. Chất này thuộc nhóm thẩm thấu thấp.

Iohexol được chấp thuận cho sử dụng y tế vào năm 1985. Nó nằm trong Danh sách các loại thuốc thiết yếu của Tổ chức Y tế Thế giới, loại thuốc hiệu quả và an toàn nhất cần có trong hệ thống y tế. Chi phí bán buôn ở các nước đang phát triển là khoảng US $ 10,99 cho mỗi lọ 50 ml. Ở Hoa Kỳ, một liều thuốc trị giá 50-100 đô la Mỹ.

## Hóa tính
Độ thẩm thấu của iohexol dao động trong khoảng 322 mOsm / kg, khoảng 1,1 lần so với huyết tương trong máu tới 844 mOsm / kg, gần gấp ba lần so với máu. Mặc dù có sự khác biệt này, iohexol vẫn được coi là một chất tương phản có độ thẩm thấu thấp; tính thẩm thấu của các tác nhân cũ, như diatrizoate, có thể cao hơn gấp đôi.

## Tham khảo
Amblyglyphidodon flavopurpureus

***Amblyglyphidodon flavopurpureus*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Amblyglyphidodon]]* trong họ Cá thia. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 2012.

## Từ nguyên
Tính từ định danh của loài được ghép bởi hai từ trong tiếng Latinh: *flavus* ("vàng") và *purpureus* ("tím"), hàm ý đề cập đến hai tông màu nổi bật của loài cá này.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*A. flavopurpureus* hiện chỉ được biết đến tại vịnh Cenderawasih (Tây Papua, Indonesia). Loài này sinh sống tập trung gần những rạn san hô viền bờ, được quan sát nhiều nhất ở khu vực có nhiều san hô thuộc chi *[[Gorgonia]]* và san hô đen, độ sâu khoảng từ 10 đến 30 m.

## Mô tả
*A. flavopurpureus* có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 9,4&nbsp;cm. Cá trưởng thành chủ yếu là màu tím (hơi xám), lốm đốm các vệt màu xanh lam sáng trên má và ngực. Trán có màu nâu phớt vàng. Cuống đuôi và một phần thân sau (giáp vây lưng sau) có màu vàng da cam. Vây lưng và vây hậu môn màu lam xám. Vây đuôi có viền vàng cam ở rìa trên và dưới. Vây bụng hơi vàng. Cá con ánh màu bạc, hơi tím ở trán. Vây lưng và vây hậu môn màu xám nhạt, trong suốt trở ra sau; dải vàng ở rìa vây.

Số gai ở vây lưng: 11–13; Số tia vây ở vây lưng: 12–13; Số gai ở vây hậu môn: 2; Số tia vây ở vây hậu môn: 14; Số tia vây ở vây ngực: 16; Số vảy đường bên: 13–17; Số lược mang: 25–27.

## Sinh thái học
*A. flavopurpureus* là một loài chị em với *[[Amblyglyphidodon aureus]]*. Như loài chị em của nó, trứng của *A. flavopurpureus* có độ dính và bám chặt trên các nhánh san hô chết, được chăm sóc và bảo vệ bởi cá bố và cá mẹ.

## Tham khảo
Phục kích

**Phục kích** là một chiến thuật quân sự che giấu lực lượng và tấn công bất ngờ quân đối phương. Các đơn vị phục kích chọn lựa địa điểm để đón đánh quân thù, bố trí lực lượng, che giấu các vị trí và sẵn sàng tấn công khi quân thù di chuyển đến. Đây là chiến thuật gây bất ngờ, về tấn công đây là chiến thuật bị động tại một địa điểm nhưng chủ động trong việc lựa chọn địa điểm cũng như chủ động trong tình huống chiến đấu.

Mức độ nguy hiểm của phục kích đối với phục kích đơn vị hay phục kích cá nhân, như việc giết một vị tướng địch chẳng hạn, là hình thức bắn tỉa. Một hay nhiều xạ thủ bắn tỉa được bố trí chờ sẵn, có khả năng giết rất nhiều quân địch tại một vị trí che giấu, mà quân đối phương không thể kịp trở tay hay có thể thực hiện phản công.

## Tình huống phục kích
**Chặn đánh*: Thu thập thông tin về thói quen và hướng di chuyển thường xuyên của lực lượng tuần tra, hậu cần,... của quân địch. Chặn đánh họ trên tuyến đường giao thông mà lực lượng địch di chuyển. Đây là tình huống chiến đấu và lối đánh yêu thích của các lực lượng quân sự tác chiến loại hình chiến tranh du kích.
**Phối hợp trong chiến đấu*: Phục kích phối hợp với các hoạt động nghi binh và giả vờ rút lui để dẫn dắt quân địch vào địa điểm có hỏa lực chờ sẵn để khai hỏa.

## Danh sách các trận đánh phục kích
*Trận chiến Trebia, năm 218 TCN.
*Trận rừng Teutoburg, năm 9 CN.
*Trận Banu Thalabah lần thứ nhất, năm 627.
*Trận Monongahela, năm 1755.
*Cuộc rút lui khỏi Kabul năm 1842.
*Trận Bắc Lệ, năm 1884.
*...

## Xem thêm

*Bắn tỉa
*Đánh du kích

## Tham khảo

### Xem thêm
* Chiến thuật chiến đấu của Việt Cộng và Quân đội Nhân dân Việt Nam (bằng tiếng Anh)
*
Irbesartan

**Irbesartan**, được bán dưới tên thương mại **Avapro** và các nhãn khác, là một loại thuốc dùng để điều trị huyết áp cao, suy tim và bệnh thận tiểu đường. Đó là một điều trị ban đầu hợp lý cho huyết áp cao. Nó được uống bằng miệng. Các phiên bản có sẵn dưới dạng thuốc kết hợp irbesartan/hydrochlorothiazide.

Các tác dụng phụ thường gặp bao gồm chóng mặt, tiêu chảy, cảm thấy mệt mỏi, đau cơ và ợ nóng. Tác dụng phụ nghiêm trọng có thể bao gồm các vấn đề về thận, huyết áp thấp và phù mạch. Sử dụng trong thai kỳ có thể gây hại cho em bé và sử dụng khi không cho con bú. Nó là một chất đối kháng thụ thể angiotensin II và hoạt động bằng cách ngăn chặn tác dụng của angiotensin II.

Irbesartan được cấp bằng sáng chế vào năm 1990 và được chấp thuận cho sử dụng y tế vào năm 1997. Nó có sẵn như là một loại thuốc gốc. Một tháng cung cấp tại Vương quốc Anh chi phí NHS ít hơn 2 vào năm 2019. Tại Hoa Kỳ, chi phí bán buôn của số thuốc này là khoảng 6 USD. Năm 2016, đây là loại thuốc được kê đơn nhiều thứ 171 tại Hoa Kỳ, với hơn 3,6 triệu đơn thuốc.

## Sử dụng trong y tế
Như với tất cả các thuốc đối kháng thụ thể angiotensin II, irbesartan được sử dụng để điều trị tăng huyết áp. Nó cũng có thể trì hoãn sự tiến triển của bệnh thận đái tháo đường và cũng được chỉ định để giảm tiến triển bệnh thận ở bệnh nhân tiểu đường loại 2, tăng huyết áp và microalbumin niệu (> 30&nbsp;mg/24h) hoặc protein niệu (> 900&nbsp;mg/24h).

### Kết hợp với thuốc lợi tiểu
Irbesartan cũng có sẵn trong một công thức kết hợp với thuốc lợi tiểu thiazide liều thấp, hydrochlorothiazide, để đạt được tác dụng phụ gia là hạ huyết áp. Các chế phẩm kết hợp irbesartan/hydrochlorothiazide được bán trên thị trường dưới tên thương mại tương tự như các chế phẩm irbesartan. 
## Tham khảo
Bệnh thận đái tháo đường

**Bệnh thận đái tháo đường** (**DN**) hay **bệnh thận tiểu đường**, là việc mất chức năng thận mãn tính xảy ra ở những người bị tiểu đường. Mất protein trong nước tiểu do tổn thương cầu thận có thể trở nên lớn và gây ra albumin huyết thanh thấp dẫn đến sưng toàn thân (phù) và dẫn đến hội chứng thận hư. Tương tự, mức lọc cầu thận ước tính (eGFR) có thể giảm dần từ mức bình thường trên 90 ml / phút / 1,73m 2 xuống dưới 15, tại thời điểm đó, bệnh nhân được cho là mắc bệnh thận giai đoạn cuối (ESKD). Nó thường chậm tiến triển qua nhiều năm.

Bất thường sinh lý bệnh ở bệnh thận tiểu đường bắt đầu với mức đường huyết được kiểm soát kém trong thời gian dài. Tiếp theo là nhiều thay đổi trong các đơn vị lọc của thận, nephron. (Bình thường có khoảng 750.000-1,5 triệu nephron trong mỗi quả thận trưởng thành). Ban đầu, có sự co thắt của các tiểu động mạch và sự giãn nở của các tiểu động mạch hướng tâm, dẫn đến tăng huyết áp mao mạch cầu thận và tăng huyết áp; điều này dần dần thay đổi để giảm âm theo thời gian. Đồng thời, có những thay đổi trong chính cầu thận: bao gồm sự dày lên của màng đáy, mở rộng màng khe của các tế bào nang, tăng số lượng tế bào trung mô và tăng ma trận trung mô. Ma trận này xâm lấn các mao mạch cầu thận và tạo ra các cặn gọi là nốt Kimmelstiel-Wilson. Các tế bào trung mô và ma trận có thể dần dần mở rộng và tiêu thụ toàn bộ cầu thận, tắt quá trình lọc.

Tình trạng của bệnh thận tiểu đường có thể được theo dõi bằng cách đo hai giá trị: lượng protein trong nước tiểu - protein niệu; và xét nghiệm máu gọi là creatinine huyết thanh. Lượng protein niệu phản ánh mức độ thiệt hại đối với bất kỳ cầu thận nào vẫn còn hoạt động. Giá trị của creatinine huyết thanh có thể được sử dụng để tính toán mức lọc cầu thận ước tính (eGFR), phản ánh tỷ lệ phần trăm của cầu thận không còn lọc máu.     Điều trị bằng thuốc ức chế men chuyển angiotensin (ACEI) hoặc thuốc ức chế thụ thể angiotensin (ARB), làm giãn động mạch ra khỏi cầu thận, do đó làm giảm huyết áp trong mao mạch cầu thận, có thể làm chậm (nhưng không dừng) bệnh tật. Ba nhóm thuốc trị tiểu đường - thuốc chủ vận GLP-1, thuốc ức chế DPP-4 và thuốc ức chế SGLT2 - cũng được cho là làm chậm quá trình tiến triển của bệnh thận tiểu đường.

Bệnh thận đái tháo đường là nguyên nhân phổ biến nhất của ESKD và là một biến chứng nghiêm trọng ảnh hưởng đến khoảng một phần tư số người trưởng thành mắc bệnh tiểu đường ở Hoa Kỳ. Những người bị ảnh hưởng với bệnh thận giai đoạn cuối thường phải chạy thận nhân tạo và cuối cùng là ghép thận để thay thế chức năng thận thất bại. Bệnh thận tiểu đường có liên quan đến việc tăng nguy cơ tử vong nói chung, đặc biệt là với nguyên nhân bệnh tim mạch.

## Tham khảo
Chức năng thận

**Chức năng thận**, trong thận học, là một dấu hiệu của tình trạng thận và vai trò của nó trong sinh lý thận. **Tốc độ lọc cầu thận** (**GFR**) mô tả tốc độ dòng chảy của chất lỏng được lọc qua thận. **Tốc độ thanh thải creatinine** (**C<sub>Cr</sub>** hoặc **CrCl**) là thể tích huyết tương được loại bỏ creatinine trên mỗi đơn vị thời gian và là một biện pháp hữu ích để xấp xỉ GFR. Độ thanh thải creatinine vượt quá GFR do bài tiết creatinine, có thể bị chặn bởi cimetidine. Theo cách khác, việc đánh giá quá cao bằng các phương pháp creatinine huyết thanh cũ dẫn đến việc đánh giá thấp độ thanh thải creatinin, điều này mang lại ước tính ít sai lệch về GFR. Cả GFR và C Cr có thể được tính toán chính xác bằng các phép đo so sánh các chất trong máu và nước tiểu, hoặc ước tính bằng các công thức chỉ bằng kết quả xét nghiệm máu (**eGFR** và **eC<sub>Cr</sub>**).

Kết quả của các xét nghiệm này được sử dụng để đánh giá chức năng bài tiết của thận. Phân giai đoạn của bệnh thận mãn tính dựa trên các loại GFR cũng như albumin niệu và nguyên nhân của bệnh thận.

Liều dùng của các thuốc được bài tiết chủ yếu qua nước tiểu có thể cần phải được điều chỉnh lại dựa trên độ thanh thải GFR hoặc creatinine.

## Chỉ số gián tiếp
Hầu hết các bác sĩ sử dụng nồng độ chất thải trong huyết tương như creatinine và urê (U), cũng như các chất điện giải khác nhau (E) để xác định chức năng thận. Những biện pháp này thường đủ để xác định xem bệnh nhân có bị bệnh thận hay không.

Tuy nhiên, nitơ urê máu (BUN) và creatinine trong huyết tương sẽ không vượt quá phạm vi bình thường cho đến khi mất 60% tổng chức năng thận. Do đó, một tỷ lệ cầu thận lọc chính xác hơn hoặc xấp xỉ của nó sử dụng độ thanh thải creatinin được đo bất cứ khi nào bệnh thận bị nghi ngờ hoặc chọn liều mức cẩn thận của thuốc gây độc thận là bắt buộc.

Nồng độ protein trong nước tiểu tăng cao là dấu hiệu của một số bệnh thận. Dấu hiệu nhạy cảm nhất của protein niệu là tăng albumin trong nước tiểu. Sự hiện diện dai dẳng của hơn 30 mg albumin mỗi gram creatinine trong nước tiểu là chẩn đoán bệnh thận mãn tính (microalbumin niệu là mức 30 mg/L đến 299 mg/L nước tiểu hoặc 30 đến 299 mg/24 h; nồng độ albumin trong nước tiểu không được phát hiện bằng các phương pháp nhúng nước tiểu thông thường).

## Tham khảo
Sinh lý thận

**Sinh lý thận** là việc nghiên cứu về sinh lý của thận. Điều này bao gồm tất cả các chức năng của thận, bao gồm duy trì cân bằng axit-base; điều hòa cân bằng chất lỏng; điều hòa natri, kali và các chất điện giải khác; giải phóng độc tố; hấp thụ glucose, amino acid và các phân tử nhỏ khác; điều hòa huyết áp; sản xuất các loại hormone khác nhau, chẳng hạn như erythropoietin; và kích hoạt vitamin D.

Phần lớn sinh lý thận được nghiên cứu ở cấp độ của nephron, đơn vị chức năng nhỏ nhất của thận. Mỗi ống sinh niệu bắt đầu với một lọc thành phần lọc máu vào thận. Dịch lọc này sau đó chảy dọc theo chiều dài của nephron, đó là cấu trúc hình ống được lót bởi một lớp tế bào chuyên biệt và được bao quanh bởi các mao mạch. Các chức năng chính của các tế bào lót này là tái hấp thu nước và các phân tử nhỏ từ dịch lọc vào máu và bài tiết chất thải từ máu vào nước tiểu.

Chức năng thích hợp của thận đòi hỏi nó phải nhận và lọc máu đầy đủ. Điều này được thực hiện ở cấp độ vi mô bởi hàng trăm ngàn đơn vị lọc được gọi là tiểu thể thận, mỗi đơn vị bao gồm một cầu thận và viên nang Bowman. Một đánh giá toàn cầu về chức năng thận thường được xác định bằng cách ước tính tốc độ lọc, được gọi là mức lọc cầu thận (GFR).

## Chức năng của thận
Các chức năng của thận có thể được chia thành ba nhóm: bài tiết hormone, tân tạo glucose và cân bằng nội bào ngoại bào của pH và các thành phần máu. Nephron là đơn vị chức năng của thận.

### Tiết hormone

* Tiết *[[erythropoietin]]*, điều hòa sản xuất hồng cầu trong tủy xương. 
* Tiết ra *[[renin]]*, một phần quan trọng của hệ thống aldosterone anginensinin của renin. 
* Tiết ra dạng hoạt động của vitamin D (calcitriol) và prostaglandin.   
### Tân tạo glucose
Thận ở người có khả năng sản xuất glucose từ lactate, glycerol và glutamine. Thận chịu trách nhiệm cho khoảng một nửa tổng số gluconeogenesis ở người nhịn ăn. Sự điều hòa sản xuất glucose ở thận đạt được nhờ tác dụng của insulin, catecholamine và các kích thích tố khác. Tân tạo glucose ở thận diễn ra ở vỏ thận. Tủy thận không có khả năng sản xuất glucose do không có các enzyme cần thiết. 
## Tham khảo

## Liên kết ngoài