Huy hiệu học xã hội chủ nghĩa

**[[Huy hiệu học]] [[xã hội chủ nghĩa]]**, còn được gọi là **Huy hiệu học [[cộng sản]]**, bao gồm các biểu tượng trong một phong cách thường được thông qua bởi nhà nước cộng sản chấp nhận và có biểu tượng cộng sản. Nhiều chính phủ cộng sản cố tình tách khỏi các hình thức truyền thống của châu Âu để tránh xa các chế độ quân chủ mà họ thường thay thế, với những chiếc huy hiệu thực sự được coi là biểu tượng của các vị vua thời phong kiến.

Liên Xô là nhà nước đầu tiên sử dụng huy hiệu học xã hội chủ nghĩa, bắt đầu từ sự sáng tạo của mình vào năm 1922, phong cách này trở nên phổ biến hơn sau khi Thế chiến II kết thúc với nhiều quốc gia cộng sản khác đã được thành lập. Ngay cả một số quốc gia phi xã hội chủ nghĩa (hoặc cộng sản) đã áp dụng phong cách này, vì nhiều lý do khác nhau hay được những người cộng sản đã giúp họ giành được độc lập. Sau khi Liên Xô sụp đổ và các quốc gia cộng sản khác ở Đông Âu năm 1989 và 1991, phong cách huy hiệu này thường bị bỏ rơi vì các huy hiệu cũ, với nhiều (nhưng không phải tất cả) các chính phủ mới phục hồi các huy hiệu truyền thống trước đó

## Nguồn gốc và lịch sử

Liên Xô được thành lập ra sau cách mạng năm 1917, cần thiết để đại diện cho bản thân phù hợp với các quốc gia có chủ quyền khác, chẳng hạn như biểu tượng, cờ và con dấu, nhưng các nhà lãnh đạo Liên Xô không muốn tiếp tục thực hiện những huy cũ mà họ đã thấy như gắn liền với hệ thống xã hội cách mạng tìm cách thay thế. Để đáp ứng nhu cầu và mong muốn, quốc huy được thông qua sẽ thiếu các yếu tố huy hiệu truyền thống của khiên, mũ, đỉnh và lớp bao quanh, và thay vào đó được trình bày rõ ràng hơn. Phong cách này được tiếp nối sau đó bởi các quốc gia xã hội chủ nghĩa và cộng sản khác, họ cũng muốn tập trung sự chú ý vào công nhân của quốc gia và tách khỏi chế độ phong kiến và tất cả các hiệp hội của nó.

Ở một số nước cộng sản, huy hiệu xã hội chủ nghĩa không bao giờ được thông qua đầy đủ. Quốc huy của Ba Lan chỉ được thay đổi một chút dưới thời cộng sản, vẫn giữ nguyên hình thức huy hiệu truyền thống. Ở Hungary, "Rákosi badge", một biểu tượng dưới dạng huy hiệu học xã hội chủ nghĩa đã được thông qua sau Chiến tranh thế giới thứ hai, nhưng sau cuộc nổi dậy năm 1956, một biểu tượng mới đã được tạo ra kết hợp biểu tượng cộng sản với một tấm khiên huy hiệu trong màu sắc của quốc kỳ Hungary. Tiệp Khắc trở thành một quốc gia cộng sản vào năm 1948 nhưng vẫn giữ lại quốc huy ban đầu cho đến năm 1961, khi chúng được thay thế bằng một huy hiệu phi truyền thống mô tả con sư tử không có vương miện và với một ngôi sao đỏ trên đầu. Một số quốc gia thuộc Nam Tư cũng sử dụng khiên huy hiệu kết hợp với hình ảnh xã hội chủ nghĩa trong biểu tượng của họ, cũng như hai nước cộng hòa trong Liên Xô: Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Liên bang Nga và Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Ukraina.

## Đặc điểm
Huy hiệu học xã hội chủ nghĩa thường sử dụng các biểu tượng sau:
*Búa liềm: đại diện tương ứng là công nhân và nông dân. Hiếm khi, một cái búa có thể được sử dụng riêng, để đại diện cho toàn bộ tầng lớp lao động.
*Ngôi sao đỏ năm cánh: tượng trưng cho năm ngón tay của bàn tay công nhân và năm lục địa trên trái đất. Ngôi sao thường viền màu vàng hoặc ngôi sao năm cánh màu vàng, thường trên nền đỏ
*Vòng hoa hạt thóc hoặc cây trồng thuần hóa khác: bao quanh biểu tượng và đại diện cho nông nghiệp và
*Dải ruy băng: đan xen trong màu quốc gia hoặc màu đỏ, đôi khi được sử dụng để tuyên truyền khẩu hiệu
*Bánh răng đơn hoặc nhiều: đại diện cho công nghiệp
*Mặt trời mọc: đại diện cho cách mạng
*Trái đất
*Phong cảnh
*Sách: đại diện cho tầng lớp trí thức.
*Các phụ kiện công nghiệp hiện đại như bánh răng và cột hay tháp điện

## Hiện tại
Với sự giải thể của Khối Đông Âu ở Châu Âu, hầu hết các huy hiệu học xã hội chủ nghĩa của các quốc gia này đã được thay thế bằng các biểu tượng tiền cộng sản cũ hoặc bằng huy hiệu hoàn toàn mới.

Huy hiệu học xã hội chủ nghĩa vẫn được nhìn thấy trong biểu tượng của một số quốc gia, như Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Bắc Triều Tiên có một quốc huy theo phong cách xã hội chủ nghĩa thuần túy, cũng như Việt Nam.

Trong những năm đầu sau Liên Xô tan rã, Liên bang Nga (nước kế thừa Liên Xô) đã sử dụng phiên bản sửa đổi của quốc huy Nga Xô viết với dòng chữ được thay đổi từ *CHXHCNXVLB Nga (РСФСР)* thành *Liên bang Nga (Российская Федерация / Rossiyskaya Federaciya)* cho đến khi quốc huy mới được thông qua vào năm 1993. Quốc huy Belarus đã được thông qua vào năm 1995 sau một cuộc trưng cầu dân ý gây tranh cãi. Nó gợi nhớ đến Belarus thời Xô viết và thay thế huy hiệu năm 1991–1995 theo phong cách huy hiệu truyền thống. Tajikistan và Uzbekistan giữ lại các thành phần của các nước cộng hòa tương ứng của họ vì lý do tương tự.

Quốc huy Bắc Macedonia gợi nhớ đến Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Macedonia (từng là một nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa cấu thành của Cộng hòa liên bang xã hội chủ nghĩa Nam Tư).

Ở Châu Phi, các biểu tượng của Angola và Mozambique, cũng như Guinea-Bissau, sử dụng huy hiệu xã hội chủ nghĩa.

Cộng hòa Serbia đã sử dụng huy hiệu của Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Serbia cho đến khi các biểu tượng được Quốc hội khuyến nghị vào ngày 17 tháng 8 năm 2004. Việc sử dụng được đề xuất đã được đưa ra vào ngày 11 tháng 5 năm 2009, do đó chính thức thay thế cho huy hiệu xã hội chủ nghĩa của vũ khí.

Nhà nước Transnistria không được công nhận có biểu tượng nhà nước dựa trên thiết kế thời Liên Xô, mặc dù không phải là nhà nước xã hội chủ nghĩa.

## Phòng trưng bày
Dưới đây là phòng trưng bày các biểu tượng quốc gia lịch sử và hiện tại. Những năm được đưa ra là cho các biểu tượng, không phải cho các quốc gia.

Đây không phải là một bộ sưu tập đầy đủ, vì nó ở đây để minh họa cho bài viết, không phải để hiển thị mọi ví dụ. Chỉ biểu tượng lâu dài của các quốc gia độc lập được hiển thị. Bộ sưu tập cũng loại trừ các biểu tượng là sự pha trộn giữa huy hiệu truyền thống và biểu tượng xã hội chủ nghĩa, như huy hiệu hiện tại của São Tomé và Príncipe và của Đông Timor, Quốc huy Tiệp Khắc (1960-1990), hay dấu ấn truyền thống của Miến Điện năm 1974–2008 huy hiệu của các nước xã hội chủ nghĩa, giống như của Guyana và Cuba.

### Biểu tượng hiện tại
#### Nhà nước Mác-Lênin và Cộng sản

Tập tin:Emblem of Vietnam.svg|Quốc huy Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam (1976–nay)
Tập tin:National Emblem of the People's Republic of China (2).svg|Quốc huy Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa (1950–nay)
Tập tin:Emblem of Laos (1991-2025).svg|Quốc huy Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào (1992–nay)


#### Các quốc gia không theo chủ nghĩa Mác-Lênin

Tập tin:Emblem of Angola.svg|Quốc huy Angola (1990–nay)
Tập tin:Official coat of arms of the Republic of Belarus (v).svg|Quốc huy Belarus (1995–nay)
Tập tin:Emblem of Guinea-Bissau.svg|Quốc huy Guinea-Bissau (1973–nay)
Tập tin:Coat of arms of the Republic of Macedonia.svg|Quốc huy Bắc Macedonia (2009–nay)
Tập tin:Emblem of Mozambique.svg|Quốc huy Mozambique (1990–nay)
Tập tin:Emblem of Nepal.svg|Quốc huy Nepal (2008–nay)
Tập tin:Emblem of Kazakhstan latin.svg|Quốc huy Kazakhstan (2018–nay)
Tập tin:Emblem of Tajikistan.svg|Quốc huy Tajikistan (1993–nay)
Tập tin:Emblem of Uzbekistan.svg|Quốc huy Uzbekistan (1992–nay)
Tập tin:Emblem of North Korea.svg|Quốc huy Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên (1993–nay)

; Quốc gia không được công nhận

Tập tin:Coat of arms of Transnistria.svg|Quốc huy Transnistria (1991–nay)


### Biểu tượng lịch sử


Tập tin:Emblem of Afghanistan (1978-1980).svg|Quốc huy Cộng hòa Dân chủ Afghanistan (1978–1980)
Tập tin:Emblem of Afghanistan (1980-1987).svg|Quốc huy Cộng hòa Dân chủ Afghanistan (1980–1987)
Tập tin:Coat of arms of the People's Republic of Albania.svg|Quốc Huy Cộng Hoà Nhân Dân Albania  (1946-1976) và Quốc huy Cộng hòa Nhân Dân Xã hội chủ nghĩa Albania (1976–1991)
Tập tin:Emblem of the Byelorussian Soviet Socialist Republic (1981–1991).svg|Quốc huy Cộng hoà Xã hội chủ nghĩa Xô viết Byelorussia (1981–1991)
Tập tin:Emblem of the People's Republic of Benin.svg|Quốc huy Cộng hòa Nhân dân Benin (1975–1990)
Tập tin:Coat of arms of Burkina Faso 1984-1991.svg|Quốc huy Burkina Faso (1984–1987)
Tập tin:Coat of arms of Bulgaria (1971-1990).svg|Quốc huy Cộng hòa Nhân dân Bulgaria (1971–1990)
Tập tin:Coat of Arms of Cape Verde (1975).svg|Quốc huy Cape Verde (1975–1992)
Tập tin:Coat of Arms of the People's Republic of Congo.svg|Quốc huy Cộng hòa Nhân dân Congo (1970–1992)
Tập tin:Emblem of the Derg.svg|Quốc huy Ethiopia Derg (1975–1987)
Tập tin:PDR Ethiopia emblem.svg|Quốc huy Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Ethiopia (1987–1991)
Tập tin:Coat of Arms of East Germany (1950–1953).svg|Quốc huy Cộng hòa Dân chủ Đức (1950–1953)
Tập tin:Coat of arms of East Germany (1953–1955).svg|Quốc huy Cộng hòa Dân chủ Đức (1953–1955)
Tập tin:State arms of the German Democratic Republic.svg|Quốc huy Cộng hòa Dân chủ Đức (1955–1990)
Tập tin:Iraq state emblem CoA 1959-1965 Qassem.svg|Quốc huy Cộng hòa Iraqi (1959–1965)
Tập tin:Coat of arms of Hungary (1949-1956).svg|Quốc huy Cộng hòa Nhân dân Hungary (1949–1956)
Tập tin:Coat of arms of Hungary (1957-1990).svg|Quốc huy Cộng hòa Nhân dân Hungary (1957–1989) và Cộng hòa Hungary (1989–1990)
Tập tin:Emblem of Democratic Kampuchea 1975–1979.svg|Quốc huy Campuchia Dân chủ (1975–1979)
Tập tin:Emblem of the People's Republic of Kampuchea (1981-1989).svg|Quốc huy Cộng hòa Nhân dân Campuchia (1979–1989)
Tập tin:Emblem of the State of Cambodia (1989–1992).svg|Quốc huy Nhà nước Campuchia (1989–1992)
Tập tin:Emblem of the Kirghiz SSR.svg|Quốc huy Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Kirghizia (1948–1991) and Cộng hòa Kyrgyzstan (1991–1994)
Tập tin:Emblem of North Korea (1948-1993).svg|Quốc huy Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên (1948–1993)
Tập tin:Emblem of Laos 1975-1991.svg|Quốc huy Lào (1975–1991)
Tập tin:Emblem of the Democratic Republic of Madagascar.svg|Quốc huy Cộng hòa Dân chủ Madagascar (1975–1992)
Tập tin:Coat of arms of the People's republic of Mongolia.svg|Quốc huy Cộng hòa Nhân dân Mông Cổ (1960–1991)
Tập tin:Coat of arms of the Socialist Republic of Romania.svg|Quốc huy Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa România (1965–1989)
Tập tin:Emblem of the Russian Federation (1992-1993).svg|Quốc huy Liên bang Nga (1992–1993)
Tập tin:Coat of Arms of the Socialist Republic of Serbia.svg|Quốc huy Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Serbia (1947–1990) và Quốc huy Cộng hòa Serbia (1990-2004)
Tập tin:Emblem of the Ukrainian Soviet Socialist Republic (1949–1991), Emblem of Ukraine (1991–1992).svg|Quốc huy Ukraina (1991–1992), trước đó là Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Ukraina (1949–1991)
Tập tin:GRB JUGOSLAVIJE.svg|Quốc huy Cộng hòa Liên bang Xã hội chủ nghĩa Nam Tư (1963–1992)
Tập tin:Emblem of North Vietnam.svg|Quốc huy Việt Nam Dân chủ Cộng hòa (1955-1976)


## Tham khảo

* Arvidsson, Stefan (2017). *Style and Mythology of Socialism: Socialist Idealism, 1871–1914*. Routledge
* Gorman, John (1985). *Images of Labour: Selected Memorabilia from the National Museum of Labour History*. London: Scorpion Publications.
* Gorman, John (1986). *Banner bright: An Illustrated History of Trade Union Banners*. Buckhurst Hill, Essex: Scorpion Publications.

## Liên kết ngoài
* Blog: Heart in a Hearless World