Họ Cá tráp

**Họ Cá tráp** (danh pháp khoa học: **Sparidae**) là một họ cá vây tia theo truyền thống xếp trong bộ Perciformes, nhưng gần đây được phân loại lại là thuộc bộ Spariformes.

Hầu hết cá trong họ này có thân sâu, dẹp bên với miệng nhỏ nằm xa mắt, một vây lưng duy nhất vừa có tia gai vừa có tia mềm, vây hậu môn ngắn, vây ngực dài và nhọn, các vảy khá lớn và gắn chặt. Chúng sống trong vùng nước nông ôn đới - nhiệt đới và kiếm ăn tầng đáy.

Một số loài, như *[[Polysteganus undulosus]]*, đang bị đánh bắt quá mức.

## Đặc điểm
Môi trường sống: Chủ yếu là môi trường biển; rất ít loài là cá nước ngọt hay nước lợ. Thông thường phổ biến nhất là dọc theo vùng nước nông ven bờ (kể cả vùng cửa sông), tới các vùng nước sâu hơn như là cá sống chìm ở các thềm và dốc lục địa.

Phân bố: Vùng nhiệt đới và ôn đới thuộc Đại Tây Dương, Ấn Độ Dương và Thái Bình Dương.

Dinh dưỡng: Phần lớn là cá ăn thịt, ăn các loài động vật không xương sống có vỏ cứng và sống ở đáy.

Đặc trưng: Vây lưng thường có 10-13 tia gai và 10-15 tia mềm. Vây hậu môn có 3 tia gai và 8-14 tia mềm. Hàm trên ẩn trong màng bọc khi miệng khép lại. Tia màng mang 6. Đốt sống 24 (10 + 14). Chiều dài tùy theo loài, từ nhỏ  như ở *[[Dentex spariformis]]* tới lớn  như ở *[[Lithognathus lithognathus]]* và *[[Petrus rupestris]]*.

Có những loài lưỡng tính trong họ Sparidae. Lưỡng tính cái trước (sinh ra là cá cái nhưng sau đó chuyển thành cá đực) và lưỡng tính đực trước (sinh ra là cá đực nhưng sau đó chuyển thành cá cái) xuất hiện rời rạc trong khắp dòng dõi cá này. Còn lưỡng tính đồng thời (đồng thời có cả tuyến sinh dục đực lẫn tuyến sinh dục cái) và lưỡng tính hai hướng (có các cơ quan sinh dục đực và cái nhưng tùy theo giai đoạn trong cuộc đời mà đóng vai trò là cá đực hay cá cái) thì ít gặp hơn nhiều do Sparidae chủ yếu được tìm thấy trong các vùng nước nông. Các loài cá thể hiện tính trạng lưỡng tính thường "thiếu kết nối cứng di truyền", vì thế các yếu tố sinh thái có vai trò trong xác định giới tính.

Hầu hết có răng nghiền kiểu răng hàm.

Sử dụng: Cá thực phẩm và cá câu thể thao hàng đầu. Một ít loài có dính líu tới ngộ độc cá ciguatera.

## Các chi

Họ Sparidae gồm 159 loài trong 38 chi:
* *[[Acanthopagrus]]* Peters, 1855
* *[[Amamiichthys]]* Tanaka & Iwatsuki, 2015
* *[[Archosargus]]* Gill, 1865
* *[[Argyrops]]* Swainson, 1839
* *[[Argyrozona]]* Smith, 1938 
* *[[Boops]]* Cuvier, 1814
* *[[Boopsoidea]]* Castelnau, 1861 
* *[[Calamus (chi cá)|Calamus]]* Swainson, 1839
* *[[Centracanthus]]* Rafinesque, 1810
* *[[Cheimerius]]* Smith, 1938
* *[[Chrysoblephus]]* Swainson, 1839
* *[[Crenidens]]* Valenciennes, 1830
* *[[Cymatoceps]]* Smith, 1938
* *[[Dentex]]* Cuvier, 1814
* *[[Diplodus]]* Rafinesque, 1810
* *[[Evynnis]]* Jordan & Thompson, 1912
* *[[Gymnocrotaphus]]* Günther, 1859
* *[[Lagodon]]* Holbrook, 1855
* *[[Lithognathus]]* Swainson, 1839
* *[[Oblada]]* Cuvier, 1829
* *[[Pachymetopon]]* Günther, 1859
* *[[Pagellus]]* Valenciennes, 1830
* *[[Pagrus]]* Cuvier, 1816
* *[[Parargyrops]]* Tanaka, 1916
* *[[Petrus rupestris|Petrus]]* Smith, 1938 
* *[[Polyamblyodon]]* Norman, 1935
* *[[Polysteganus]]* Klunzinger, 1870
* *[[Porcostoma]]* Smith, 1938
* *[[Pterogymnus]]* Smith, 1938
* *[[Rhabdosargus]]* Fowler, 1933
* *[[Sarpa salpa|Sarpa]]* Bonaparte, 1831
* *[[Sparidentex]]* Munro, 1948
* *[[Sparodon]]* Smith, 1938
* *[[Sparus]]* Linnaeus, 1758
* *[[Spicara]]* Rafinesque, 1810
* *[[Spondyliosoma]]* Cantor, 1849
* *[[Stenotomus]]* Gill, 1865
* *[[Virididentex]]* Poll, 1971

## Hóa thạch

ImageSize = width:1000px height:auto barincrement:15px
PlotArea = left:10px bottom:50px top:10px right:10px

Period = from:-65.5 till:10
TimeAxis = orientation:horizontal
ScaleMajor = unit:year increment:5 start:-65.5
ScaleMinor = unit:year increment:1 start:-65.5
TimeAxis = orientation:hor
AlignBars = justify

Colors =
 #legends
 id:CAR	 value:claret
 id:ANK 	 value:rgb(0.4,0.3,0.196)
 id:HER	 value:teal
 id:HAD	 value:green
 id:OMN	 value:blue
 id:black value:black
 id:white value:white
 id:cenozoic value:rgb(0.54,0.54,0.258)
 id:paleogene value:rgb(0.99,0.6,0.32)
 id:paleocene value:rgb(0.99,0.65,0.37)
 id:eocene value:rgb(0.99,0.71,0.42)
 id:oligocene value:rgb(0.99,0.75,0.48)
 id:neogene value:rgb(0.999999,0.9,0.1)
 id:miocene value:rgb(0.999999,0.999999,0)
 id:pliocene value:rgb(0.97,0.98,0.68)
 id:quaternary value:rgb(0.98,0.98,0.5)
 id:pleistocene value:rgb(0.999999,0.95,0.68)
 id:holocene value:rgb(0.999,0.95,0.88)

BarData=
 bar:eratop
 bar:space
 bar:periodtop
 bar:space
 bar:NAM1
 bar:NAM2
 bar:NAM3
 bar:NAM4
 bar:NAM5
 bar:NAM6
 bar:NAM7
 bar:NAM8
 bar:NAM9
 bar:NAM10
 bar:NAM11

 bar:space
 bar:period
 bar:space
 bar:era

PlotData=
 align:center textcolor:black fontsize:M mark:(line,black) width:25
 shift:(7,-4)

 bar:periodtop
 from: -65.5 till: -55.8 color:paleocene text:Paleocene
 from: -55.8 till: -33.9 color:eocene text:Eocene
 from: -33.9 till: -23.03 color:oligocene text:Oligocene
 from: -23.03 till: -5.332 color:miocene text:Miocene
 from: -5.332 till: -2.588 color:pliocene text:Plio.
 from: -2.588 till: -0.0117 color:pleistocene text:Pleist.
 from: -0.0117 till: 0 color:holocene text:H.

 bar:eratop
 from: -65.5 till: -23.03 color:paleogene text:Paleogene
 from: -23.03 till: -2.588 color:neogene text:Neogene
 from: -2.588 till: 0 color:quaternary text:Q.

PlotData=
 align:left fontsize:M mark:(line,white) width:5 anchor:till align:left

 color:eocene bar:NAM1 from:	-55.8	till:	0	text:	Sparus
 color:eocene bar:NAM2 from:	-55.8	till:	0	text:	Sargus
 color:eocene bar:NAM3 from:	-55.8	till:	0	text:	Pagrus
 color:eocene bar:NAM4 from:	-55.8	till:	0	text:	Dentex
 color:eocene bar:NAM5 from:	-48.6	till:	0	text:	Pagellus
 color:eocene bar:NAM6 from:	-48.6	till:	0	text:	Oblada
 color:eocene bar:NAM7 from:	-37.2	till:	0	text:	Diplodus
 color:oligocene bar:NAM8 from:	-33.9	till:	0	text:	Calamus
 color:miocene bar:NAM9 from:	-23.03	till:	0	text:	Lithognathus
 color:miocene bar:NAM10 from:	-15.97	till:	0	text:	Boops
 color:miocene bar:NAM11 from:	-11.608	till:	0	text:	Crenidens

PlotData=
 align:center textcolor:black fontsize:M mark:(line,black) width:25

 bar:period
 from: -65.5 till: -55.8 color:paleocene text:Paleocene
 from: -55.8 till: -33.9 color:eocene text:Eocene
 from: -33.9 till: -23.03 color:oligocene text:Oligocene
 from: -23.03 till: -5.332 color:miocene text:Miocene
 from: -5.332 till: -2.588 color:pliocene text:Plio.
 from: -2.588 till: -0.0117 color:pleistocene text:Pleist.
 from: -0.0117 till: 0 color:holocene text:H.

 bar:era
 from: -65.5 till: -23.03 color:paleogene text:Paleogene
 from: -23.03 till: -2.588 color:neogene text:Neogene
 from: -2.588 till: 0 color:quaternary text:Q.


## Chú thích

## Tham khảo
* 
*