open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Năng suất bền vững

**Năng suất bền vững** của nguồn vốn tự nhiên là năng suất sinh thái có thể được khai thác mà không làm giảm cơ sở vốn, tức là thặng dư cần thiết để duy trì các dịch vụ hệ sinh thái ở cùng mức hoặc tăng theo thời gian. Năng suất này thường thay đổi theo thời gian với nhu cầu của hệ sinh thái để tự duy trì, ví dụ, một khu rừng gần đây bị tàn rụi hay ngập lụt hoặc hỏa hoạn sẽ đòi hỏi nhiều hơn năng suất sinh thái của chính nó để duy trì và tái lập một khu rừng trưởng thành. Trong khi làm như vậy, năng suất bền vững có thể ít hơn nhiều.

Trong thuật ngữ lâm nghiệp, đây là hoạt động thu hoạch lớn nhất có thể xảy ra mà không làm giảm năng suất của nguồn dự trữ. 

Khái niệm này rất quan trọng trong quản lý nghề cá, trong đó năng suất bền vững được định nghĩa là số lượng cá có thể khai thác mà không làm giảm lượng cá và năng suất bền vững tối đa được định nghĩa là lượng cá có thể được khai thác trong các điều kiện môi trường nhất định. Trong nghề cá, nguồn vốn tự nhiên cơ sở hoặc quần thể nguyên thủy phải giảm khi khai thác. Đồng thời năng suất tăng. Do đó, năng suất bền vững sẽ nằm trong phạm vi mà nguồn vốn tự nhiên cùng với sản xuất của nó có thể cung cấp năng suất thỏa đáng. Có thể rất khó để định lượng năng suất bền vững, bởi vì mọi điều kiện sinh thái động và các yếu tố khác không liên quan đến thu hoạch đều gây ra những thay đổi và biến động ở cả nguồn vốn tự nhiên và năng suất của nó.

Trong trường hợp nước ngầm có sản lượng khai thác nước an toàn trên một đơn vị thời gian, mà vượt quá nó thì tầng nước này có nguy cơ bị thấu dụng hoặc thậm chí cạn kiệt.

## Xem thêm
* Năng suất bền vững trong nghề cá
* Năng suất duy trì

## Ghi chú
Hào cỏ

**Hào cỏ** (còn gọi là **rãnh cỏ)** bao gồm một dải cỏ bản địa của vành đai xanh có chiều rộng nằm trong khoảng . Nó thường được thiết lập ở đường thung lũng, đường liên tục sâu nhất dọc theo thung lũng hoặc dòng chảy, của một thung lũng khô được canh tác để kiểm soát xói mòn. Một hào cỏ được nghiên cứu trong suốt 8 năm ở Bavaria cho kết quả hào cỏ có thể dẫn đến một số loại tác động tích cực, ví dụ như đối với đa dạng sinh học.

## Sự khác biệt
Nên tránh nhầm lẫn giữa "hào cỏ" và "dải lọc thực vật". Dải lọc thực vật thường hẹp hơn (chỉ rộng vài mét) và được thiết lập dọc theo các con sông cũng như dọc hoặc trong các cánh đồng được canh tác. Tuy nhiên, dải đệm có thể là một từ đồng nghĩa, ngoài các nhóm thực vật có trong vùng ven sông, chỉ có thêm cây bụi và cây gỗ.

## Dòng chảy mặt và giảm thiểu xói mòn

Dòng chảy phát sinh trên đất trồng trọt trong những trận mưa lớn kéo dài tập trung ở các vùng đất trũng nơi nó có thể dẫn đến xói mòn dạng suối hoặc rãnh nước nhỏ.

Các suối và rãnh nước (mương) làm tăng độ tập trung và tốc độ di chuyển của dòng chảy và khiến hạ lưu có thể bị thiệt hại nặng nề hơn. Những tác động này có thể tạo ra một trận lũ bùn.

Liên quan đến vấn đề kể trên, hào cỏ sẽ làm tăng độ kết dính và độ nhám của đất. Nó cũng giúp ngăn chặn hình thành suối và rãnh nước. Ngoài ra, hào cỏ cũng có thể làm chậm dòng chảy và cho phép nó tái thẩm thấu trong những cơn mưa mùa đông kéo dài. Ngược lại, khả năng thẩm thấu nước của nó thường không đủ để tái thẩm thấu dòng chảy mặt do những cơn mưa lớn trong mùa xuân và mùa hè. Kết hợp với các biện pháp khác như đắp các đập đất ngang hào cỏ làm lớp đệm tạm thời có thể làm tăng hiệu quả tái thẩm thấu dòng chảy.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*   Cơ quan quản lý nước sông Melsterbeek, ở Bỉ (cơ quan có vai trò tiên phong trong thực hiện các biện pháp chống xói mòn ở miền trung Bỉ)
Vòng loại bóng đá nam Thế vận hội Mùa hè 2020 khu vực châu Đại Dương

**Giải đấu vòng loại bóng đá nam Thế vận hội Mùa hè khu vực châu Đại Dương 2019**(còn được gọi là **Giải vô địch bóng đá U-23 châu Đại Dương 2019**) sẽ là lần thứ tám của Giải đấu vòng loại Olympic nam khu vực châu Đại Dương, Giải vô địch bóng đá được tổ chức bởi Liên đoàn bóng đá Châu Đại Dương (OFC) dành cho các đội tuyển quốc gia dưới 23 tuổi của Châu Đại Dương.

Vào tháng 11 năm 2018, OFC đã thông báo rằng Fiji sẽ tổ chức giải. Giải đấu sẽ được tổ chức từ ngày 21 tháng 9 đến ngày 5 tháng 10 năm 2019.

Đội chiến thắng sẽ đủ điều kiện làm đại diện của OFC tại Bóng đá tại Thế vận hội Mùa hè 2020 tại Nhật Bản.

Fiji là những nhà đương kim vô địch.

## Các đội tham dự
Eight of the 11 FIFA-affiliated national teams from OFC entered the tournament.

;Không tham dự
*
*
*
Lưu ý:  New Caledonia và Tahiti không phải là thành viên của Ủy ban Olympic Quốc tế và do đó không đủ điều kiện để tham gia Giải bóng đá Olympic.

## Địa điểm
Các trận đấu sẽ được diễn ra tại Suva và Lautoka.
* Sân vận động Quốc gia ANZ, Suva
* Công viên Churchill, Lautoka

## Đội hình

Cầu thủ sinh vào hoặc sau ngày 1 tháng 1 năm 1997 mới có đủ điều kiện để tham gia giải đấu.

## Bốc thăm
Lễ bốc thăm của giải đấu được tổ chức vào ngày 6 tháng 5 năm 2019 tại Học viện OFC ở Auckland, New Zealand. Tám đội được chia thành hai bảng, mỗi bảng bốn đội. Hai đội xếp hạng cao nhất, New Zealand và Fiji, lần lượt được chỉ định vào các vị trí nhóm A1 và B1, và hai đội xếp hạng tiếp theo là Quần đảo Vanuatu và Solomon đã được bốc thăm vào vị trí 2 của Bảng A hoặc Bảng B, trong khi các đội còn lại bôc thăm vào vị trí 3 hoặc 4 của Bảng A hoặc Bảng B.

## Vòng bảng
Hai đội đầu bảng giành quyền vào bán kết.

Tất cả thời gian là giờ địa phương, FJT (UTC+12).

### Bảng A

----

----

### Bảng B

----

----

## Vòng đấu loại trực tiếp
### Sơ đồ

### Bán kết

----

### Tranh hạng ba

### Chung kết
Vô địch vòng loại và giành quyền tham dự Olympic Mùa hè 2020.

## Đội đủ điều kiện tham dự Thế vận hội mùa hè
Đội bóng của OFC đủ điều kiện tham gia Giải bóng đá nam Thế vận hội mùa hè 2020.

}-->TBD ||  ||
|}
:1 **Bold** indicates champions for that year. *Italic* indicates hosts for that year.

## Vua phá lưới
;4 bàn
* Ben Waine

;2 bàn

* Patrick Joseph
* Adrian Mara
* Augustine Waita
* Azariah Soromon

;1 bàn

* Savenaca Baledrokadroka
* Bruce Hughes
* Logan Rogerson
* Myer Bevan
* Gregory Togubai
* Michael Tumua Leo
* Darold Kakasi
* Patrick Taroga
* Hemaloto Polovili
* Ronaldo Wilkins

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*OFC Men's Olympic Qualifier 2019
**News > OFC Men's Olympic Qualifier 2019 , oceaniafootball.com
Thiếu alpha-1 antitrypsin

**Thiếu alpha-1 antitrypsin** (**A1AD** hoặc **AATD**) là một rối loạn di truyền có thể dẫn đến bệnh phổi hoặc bệnh gan. Thời gian khởi phát các vấn đề về phổi thường là từ 20 đến 50 tuổi.  Điều này có thể dẫn đến khó thở, thở khò khè hoặc tăng nguy cơ nhiễm trùng phổi. Các biến chứng có thể bao gồm COPD, xơ gan, vàng da sơ sinh hoặc viêm lớp mỡ da (panniculitis).

A1AD là do đột biến gen SERPINA1 dẫn đến không đủ alpha-1 antitrypsin (A1AT). Các yếu tố nguy cơ của bệnh phổi bao gồm hút thuốc lá và bụi môi trường.  Cơ chế cơ bản liên quan đến elastase bạch cầu trung tính không bị chặn và tích tụ A1AT bất thường ở gan.  Đó là đồng trội tự phát, có nghĩa là một alen khiếm khuyết có xu hướng dẫn đến bệnh nhẹ hơn hai alen khiếm khuyết.  Chẩn đoán được nghi ngờ dựa trên các triệu chứng và được xác nhận bằng xét nghiệm máu hoặc xét nghiệm di truyền.

Điều trị bệnh phổi có thể bao gồm thuốc giãn phế quản, steroid dạng hít và khi nhiễm trùng xảy ra kháng sinh. Truyền tĩnh mạch protein A1AT hoặc trong ghép phổi bệnh nặng cũng có thể được khuyến cáo.  Ở những người bị bệnh gan nặng ghép gan có thể là một lựa chọn. Tránh hút thuốc được khuyến khích.  Tiêm vắc-xin cúm, phế cầu và viêm gan cũng được khuyến cáo.  Tuổi thọ của những người hút thuốc là 50 tuổi trong khi những người không hút thuốc thì gần như bình thường.

Tình trạng này ảnh hưởng đến khoảng 1 trong 2.500 người gốc châu Âu. Thiếu nghiêm trọng xảy ra trong khoảng 1 trên 5.000. Ở người châu Á thì không phổ biến.  Khoảng 3% những người bị COPD được cho là có tình trạng này.  Thiếu hụt alpha-1 antitrypsin được mô tả lần đầu tiên vào những năm 1960.

## Tham khảo
Họ Cá nâu

**Họ Cá nâu** (danh pháp khoa học: **Scatophagidae**) là một họ cá nhỏ, theo truyền thống xếp trong bộ Perciformes, nhưng gần đây được phân loại lại như là một họ ở vị trí không chắc chắn (*incertae sedis*) trong loạt Eupercaria.

Trong ấn bản lần 5 của *Fishes of the World* năm 2016, họ này cùng họ Siganidae được xếp trong liên họ Siganoidea của bộ Perciformes.

Các loài cá trong họ này là cá nhỏ bản địa Ấn Độ Dương và tây Thái Bình Dương từng phổ biến trong thương mại cá cảnh trong khoảng 30 năm gần đây. Mặc dù cá nâu non có thể sống trong môi trường nước ngọt nhưng phần lớn cá trưởng thành ưa thích môi trường nước lợ. Tuy nhiên, cá nâu châu Phi (*[[Scatophagus tetracanthus]]*) có thể sinh sống trong môi trường nước ngọt trong tự nhiên. Loài lớn nhất có thể dài tới  và một số cá thể được biết là sống tới 20 năm trong điều kiện nuôi nhốt miễn là các điều kiện về môi trường nước phù hợp được cung cấp. Chúng là cá ăn xác chết, ăn tảo và phân, vì thế mà có tên khoa học của chúng, từ tiếng Hy Lạp **' nghĩa là "phân" và **' nghĩa là "ăn".

## Chi và loài
Bốn loài trong hai chi như sau:
* *[[Scatophagus]]* Cuvier, 1831
** *[[Scatophagus argus]]* &ndash; cá nâu, cá nâu xanh, cá nâu hồng
** *[[Scatophagus tetracanthus]]* (Lacépède, 1802) &ndash; cá nâu châu Phi.
* *[[Selenotoca]]* Myers, 1936
** *[[Selenotoca multifasciata]]* (Richardson, 1846) &ndash; cá nâu bạc.
** *[[Selenotoca papuensis]]* Fraser-Brunner, 1938 &ndash; cá nâu mặt trăng.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* 
* 
* 
*
Hành lang Đông Cửu Long

**Hành lang Đông Cửu Long** () là đường cao tốc ở Cửu Long, Hồng Kông. Con đường là một phần của Tuyến đường số 5. Đó là một làn đường hai làn chạy từ lối ra của Đường hầm Khải Đức Toại gần đường Tống Hoàng Đài đến ngã ba với đường Mã Đầu Vy ở Hồng Khám, nơi cả hai con đường đều được nối tiếp bởi đường Thế Hàm.

## Mô tả
Kể từ khi hoàn thành vào năm 1981, Hành lang Đông Cửu Long, cùng với đường hầm Khải Đức Toại, đóng vai trò quan trọng trong việc chuyển hướng giao thông đường bộ ở Cửu Long bằng cách cung cấp lưu lượng giao thông giữa Hồng Khám và Quan Đường bằng cách qua đường tắt, do đó tránh gây tắc nghẽn giao thông ở Thổ Qua Loan, Vượng Giác, Cửu Long Thành và Ngưu Chì Loan nơi giao thông bị ùn ứ. Đặc biệt, Hành lang Đông Cửu Long mang đến cho người lái một cầu vượt thay thế giữa Hồng Khám và Cửu Long Thành. Theo nghĩa này, Hành lang Đông Cửu Long phục vụ như một sự thay thế lý tưởng cho người lái xe vì nó chỉ có hai lối thoát và không có đèn giao thông.

Về mặt địa lý, Hành lang Đông Cửu Long chạy trên đỉnh đường Cửu Long Thành và đường Mã Đầu Vy. Ngay trước lối vào đường hầm Khải Đức Toại là lối ra nhánh duy nhất của Hành lang Đông Cửu Long, đi đến đường Cửu Long Thành theo hướng bắc từ hướng bắc, đường Tân Sơn đi về hướng đông từ hướng nam và lối vào nhánh duy nhất đến hướng nam được cho ăn từ đường Tân Sơn về hướng tây. Nó xuống và tham gia vào đường Thế Hàm Bắc gần ngã tư Bột Quang Nhai.

Từ "Đông" được sử dụng để định hướng từ Hành lang Tây Cửu Long, nằm xa hơn về phía tây gần Lệ Chi Giác.

## Ảnh hưởng đến môi trường xung quanh
Vì nhiều tòa nhà đã được xây dựng xung quanh đường Cửu Long Thành và đường Mã Đầu Vy trước khi Hành lang Đông Cửu Long được xây dựng, cư dân trong quận, đặc biệt là những người sống ở các tầng thấp của các tòa nhà ở hai bên cầu vượt, bị ảnh hưởng bởi tiếng ồn phát ra từ động cơ xe trong giờ cao điểm. Nhiều cư dân đã chuyển đi từ những tòa nhà đó và các tòa nhà bị biến thành mục đích thương mại hoặc sử dụng khác.

## Tham khảo
Dấu gạch ngang

**Dấu gạch ngang** (–) là một dấu câu có hình dạng tương tự dấu gạch nối và dấu trừ nhưng khác với các ký hiệu này về chiều dài và trong một số phông chữ, chiều cao trên đường cơ sở.

## Kí hiệu và công dụng
Dấu gạch ngang được dùng trong đầu mục liệt kê, cụm liên danh, liên số, đánh dấu phần chú thích, đánh dấu lời nói trực tiếp của nhân vật. Giữa nó và các từ, tiếng khác phải có dấu cách (khoảng trắng) ở hai bên.

Lưu ý dấu gạch ngang rất dễ nhầm lẫn với dấu gạch nối, kí hiệu (-). Dấu gạch nối không phải là dấu câu, ngắn hơn dấu gạch ngang, không có dấu cách giữa nó với các tiếng khác trong từ phiên âm có nhiều tiếng và dữ liệu ngày giờ. Một số ví dụ dùng dấu gạch nối như: Lê-nin, Ê-đi-xơn, Ma-ri Quy-ri, 31-01-2020.

Cách phân biệt nhận biết nhưng rất ít được để ý là giữa dấu gạch nối và chữ cái sẽ không có dấu cách (khoảng trắng), còn giữa dấu gạch ngang và chữ cái thì có dấu cách. Ví dụ: *văn-thể-mỹ* (dấu gạch nối), *văn hóa – giáo dục* (dấu gạch ngang)

## Một số ví dụ
Các công dụng của dấu gạch ngang:
* Dùng để liệt kê (dấu gạch ngang được đặt ở đầu dòng)
*:Ví dụ: Danh sách học sinh lớp 1A:
*:– Nguyễn Văn A
*:– Trần Thị B
*:– Phan Ngọc C
* Đánh dấu lời nói trực tiếp của nhân vật
*:Ví dụ:
*:Bà hỏi: 
*:– Cháu tên gì?
*:– Thưa bà, cháu tên A ạ! – A trả lời.

* Đánh dấu bộ phận chú thích, giải thích trong câu (dấu gạch ngang được đặt ở giữa câu)
*:Ví dụ: Sầm Sơn – một thành phố biển tuyệt đẹp của tỉnh Thanh Hóa.

* Nối các từ nằm trong một liên danh
*:Ví dụ: Chuyến xe Hà Nội – Hải Phòng sắp khởi hành.

* Đặt giữa hai con số ghép lại để chỉ một liên số hoặc một khoảng số
*:Ví dụ:
*:: Hồ Chí Minh (1890–1969)
*:: Trong giai đoạn 1945–1975, gia đình tôi bị chia cắt.

* Để chỉ sự ngang hàng trong quan hệ
*:Ví dụ: Mối quan hệ láng giềng hữu nghị Việt – Lào,...

Một số tên địa danh ở Việt Nam sử dụng dấu gạch ngang: Bà Rịa – Vũng Tàu, Phan Rang – Tháp Chàm, Quảng Nam – Đà Nẵng, Gia Lai – Kon Tum.

## Xem thêm
* Dấu gạch nối

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Dấu gạch ngang và dấu gạch nối – Báo Đà Nẵng Online
*Dấu gạch ngang - Sách giáo khoa lớp 7 tập 2
Cá nóc tro

**Cá nóc tro**, còn gọi là **cá nóc đầu thỏ mắt to**, tên khoa học là ***Lagocephalus lunaris***, là một loài cá biển thuộc chi *[[Lagocephalus]]* trong họ Cá nóc. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1801.

## Từ nguyên
Tính từ định danh *lunaris* trong tiếng Latinh có nghĩa là "như trăng lưỡi liềm", hàm ý đề cập đến vây đuôi của loài cá này lõm sâu vào trong tạo thành hình lưỡi liềm.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
Cá nóc tro được phân bố rộng khắp khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, ngược lên phía bắc đến vịnh Ba Tư và vùng biển phía nam Nhật Bản và Hàn Quốc, xa về phía đông đến Biển Đông, giới hạn phía nam đến Úc và Nam Phi.

Cá nóc tro sống trên nền đáy bùn hoặc cát, cũng có thể được bắt gặp ở khu vực cửa sông và rừng ngập mặn, được tìm thấy ở độ sâu khoảng từ 5 đến ít nhất là 150 m.

## Mô tả
Chiều dài cơ thể lớn nhất được ghi nhận ở cá nóc tro là 45&nbsp;cm. Thân có nhiều gai nhỏ.

Số tia vây ở vây lưng: 11–13; Số tia vây ở vây hậu môn: 10–12; Số tia vây ở vây ngực: 16–18.

## Sinh thái học
Thức ăn chủ yếu của cá nóc tro là các loài thủy sinh không xương sống như giun nhiều tơ và tôm.

## Thương mại
Ở Việt Nam, mặc dù được đánh giá là có độc tính rất mạnh, nhưng cá nóc tro là một loài có năng suất khai thác cao và chiếm tỉ lệ lớn trong sản lượng khai thác.

Còn ở Thái Lan, cá nóc vàng được đánh giá là loài không có độc, và được chế biến dưới dạng cá viên.

Ở khu vực vịnh Ba Tư, cá nóc tro không được quan tâm trong ngành thủy sản, nhưng có thể được nuôi cá cảnh.

## Tham khảo
Cá nóc vàng

**Cá nóc vàng**, tên khoa học là ***Lagocephalus spadiceus***, là một loài cá biển thuộc chi *[[Lagocephalus]]* trong họ Cá nóc. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1845.

## Từ nguyên
Tính từ định danh *spadiceus* trong tiếng Latinh có nghĩa là "nâu nhạt", hàm ý đề cập đến màu sắc của phần lưng và thân trên của loài cá này.

## Phân loại học
*Lagocephalus wheeleri* (thường gọi là *cá nóc xanh* trong tiếng Việt) đã được xem là đồng nghĩa với cá nóc vàng *L. spadiceus*.

Cá nóc vàng có hai dạng biến dị kiểu hình, được gọi là kiểu *wheeleri* và kiểu *spadiceus*. Vùng gai nhỏ ở lưng trong kiểu *wheeleri* có dạng elip, nhưng ở kiểu *spadiceus* thì lại có hình thoi lan rộng một phần ra sau (có thể liên tục hoặc đứt đoạn).

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
Từ Biển Đỏ và vịnh Ba Tư, cá nóc vàng được phân bố rộng khắp khu vực Ấn Độ Dương và Tây Thái Bình Dương, từ bờ biển Đông Phi trải dài về phía đông đến Biển Đông, ngược lên phía bắc đến Nhật Bản và Hàn Quốc, xa về phía nam đến Úc.

Thông qua kênh đào Suez, cá nóc vàng đã mở rộng phạm vi đến Địa Trung Hải và hình thành một quần thể ổn định ở vùng biển này. Cá nóc vàng đã được ghi nhận tại ngoài khơi Thổ Nhĩ Kỳ, Israel, đảo Síp, và từ biển Aegea chúng đã tiến vào biển Marmara.

*L. spadiceus* được tìm thấy chủ yếu ở ngoài khơi, nhưng cũng có thể được bắt gặp ở các khu vực cửa sông, độ sâu có thể lên đến 200 m.

## Mô tả
Chiều dài cơ thể lớn nhất được ghi nhận ở cá nóc vàng là 43 cm. Thân trên có màu vàng lục sẫm, thân dưới màu trắng.

Số tia vây ở vây lưng: 11–14; Số tia vây ở vây hậu môn: 10–12; Số tia vây ở vây ngực: 14–17.

## Sinh thái học
Thức ăn của cá nóc vàng khá đa dạng, bao gồm các loài động vật thân mềm, giáp xác và cá nhỏ hơn.

## Thương mại
Cá nóc vàng được đánh bắt để làm thực phẩm chủ yếu ở khu vực Đông Á và Đông Nam Á.

Ở Việt Nam, cá nóc vàng lại được xem là loài có độc tính mạnh. Cá nóc vàng cùng cá nóc bạc và cá nóc răng mỏ chim là những loài mà tỉnh Kiên Giang (Việt Nam) được phép xuất khẩu sang thị trường Hàn Quốc. Còn ở Thái Lan, cá nóc vàng được đánh giá là loài không có độc, và được chế biến dưới dạng cá viên.

Ở Nhật Bản, cá nóc vàng có giá trị thương mại cao, đến 99,7% sản lượng loài này là được nhập khẩu từ Trung Quốc dưới dạng đông lạnh. Theo khảo sát thì người Nhật thích mùi vị của cá nóc vàng nội địa hơn cá nhập khẩu.

Trái lại, cá nóc vàng được coi là loài gây phiền toái đối với ngư dân Địa Trung Hải.

## Tham khảo
Copernicus (hố Mặt Trăng)

**Copernicus** là một hố Mặt Trăng (hố va chạm) nằm ở vùng đông Oceanus Procellarum. Được đặt tên theo sau nhà thiên văn học Mikołaj Kopernik. Hố được hình thành trong giai đoạn kỷ Copernicus.

## Hố vệ tinh
Theo quy ước, những tính chất này được xác định trên bản đồ bằng cách đặt từng chữ cái là tâm của các hố vệ tinh gần Copernicus nhất.

Copernicus H, một hố"dark-halo"(hố vòng đen), là mục tiêu quan sát của Lunar Orbiter 5 vào năm 1967.  Hố vòng đen được cho rằng nó từng là núi lửa hơn là hình thành do bị va chạm. Hình của Orbiter cho thấy một tảng ejecta của hố giống như những hố khác, chỉ ra cội nguồn của va chạm.  Vòng được hình thành từ sự phun trào (bazan của biển Mặt Trăng) ở trong lòng đất.

File:Copernicus H crater 5148 med.jpg|Hố Copernicus H với vòng đen
File:Copernicus H crater rim blocks 5148 h2.jpg|Rìa phía bắc của Copernicus H


## Tham khảo

*
*
*
*

### Đọc thêm

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Liên kết ngoài

* Copernicus at The Moon Wiki 
* Tám hình độ phân giải cao của Copernicus bởi Lunar Orbiter 5: V-150, V-151, V-152, V-153, V-154, V-155, V-156, V-157
* Dark Wisps in Copernicus - Lunar Reconnaissance Orbiter
* Video chất lượng cao bởi Seán Doran khi bay qua Copernicus, dựa trên dữ liệu của LRO (xem album để biết thêm chi tiết)

### Các bài liên quan
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  - repeat of the ngày 13 tháng 2 năm 2004 LPOD
* 
* 
*  - the bright ray-craterlet immediately west of Copernicus.
* 
* 
*
Tọa độ trên Mặt Trăng

**Tọa độ trên Mặt Trăng** được dùng để chỉ vị trí trên bề mặt Mặt Trăng của Trái Đất. Bất kỳ vị trí nào trên bề mặt Mặt Trăng được thể hiện bằng hai thông số, giống như vĩ độ và kinh độ của Trái Đất. Kinh độ cho biết vị trí phía đông và phía tây của Mặt Trăng theo kinh tuyến gốc, là một đường thẳng xuyên qua cực bắc Mặt Trăng và cực nam Mặt Trăng.  (xem thêm kinh tuyến gốc của Trái Đất.)  Đây được xem là tầm nhìn thấy Mặt Trăng từ Trái Đất. Vĩ độ cho biết vị trí phía bắc và phía nam theo xích đạo của Mặt Trăng. Hai tọa độ được đo bằng độ.

Các nhà thiên văn học xác định các địa điểm trọng yếu trên hệ tọa độ Mặt Trăng bằng cách xác định hố vệ tinh 'Mösting&nbsp;A'. Tọa độ của hố này được xác định bằng:

:

Hệ tọa độ của Mặt Trăng được xác định chính xác hơn bằng thí nghiệm đo khoảng cách đến Mặt Trăng bằng tia laser.

Vật gì đi qua 90°Đ hoặc 90°T sẽ không được nhìn thấy từ Trái Đất, ngoại trừ sự hiệu chỉnh của Mặt Trăng, sẽ làm 59% độ nhìn thấy Mặt Trăng.

## Kinh độ hoàn hảo trên Mặt Trăng
**Kinh độ hoàn hảo trên Mặt Trăng** là kinh độ vào lúc sáng của đường rạng đông, được đo bằng độ và về phía tây của kinh tuyến gốc. Đường rạng đông vào lúc sáng sẽ hình thành một nửa vòng tròn qua Mặt Trăng khi Mặt Trời mới bắt đầu mọc. Khi Mặt Trăng tiếp tục đi theo quỹ đạo của nó, đường này sẽ thay đổi trong kinh độ. Giá trị của kinh độ hoàn hảo tăng từ 0° đến 359° theo hướng di chuyển của đường rạng đông.

Bình minh diễn ra tại kinh tuyến gốc khi pha Mặt Trăng tiến tới *Bán nguyệt đầu tháng*, sau một phần tư của ngày âm lịch. Tại vị trí này kinh độ hoàn hảo lúc bình mình được xác định là 0°. Do đó, khi đến thời điểm Trăng tròn, kinh độ hoàn hảo tăng đến 90°; vào Bán nguyệt cuối tháng là 180°; vào lúc Mặt Trăng mới, kinh độ hoàn hảo đạt 270°.  Chú ý rằng vào thời điểm Mặt Trăng mới, Mặt Trăng sẽ không thể nhìn thấy từ Trái Đất ngoại trừ vào thời điểm nhật thực.

Góc tới nhỏ của tia tới khiến bóng chiếu dày, do đó khu vực gần đường rạng đông là tầm nhìn ưa thích của các nhiếp ảnh gia chụp ảnh qua kính thiên văn. Các nhà quan sát sẽ phải biết vị trí của đường rạng đông để chụp được cảnh này. Kinh độ hoàn hảo sẽ có ích cho mục đích này.

Kinh độ hoàn hảo vào lúc đường rạng tối sẽ bằng kinh độ hoàn hảo cộng với 180°.

## Kinh độ

Kinh độ trên Mặt Trăng xác định vị trí đông và tây theo kinh tuyến gốc. Khi không có hướng nào được xác định, phía đông là dương và phía tây là âm.

Nói đại khái, kinh tuyến gốc của Mặt Trăng nằm ở gần trung tâm đĩa Mặt Trăng được nhìn thấy từ Trái Đất. Theo dữ kiện chính xác hơn, nhiều hệ tọa độ đã xác định toàn bộ Mặt Trăng, nhưng sự khác nhau không nhiều. Hiệp hội Thiên văn Quốc tế yêu cầu hệ tọa độ "mean Earth/polar axis" (hệ tọa độ cực), khi mà kinh tuyến gốc là hướng gốc (từ trung tâm của Mặt Trăng) của trung tâm Trái Đất.

## Tham khảo

*"A Unified Lunar Control Network &mdash; The Near Side", Merton E. Davies, Tim R. Colvin, & Donald L. Mayer, RAND Corporation, Santa Monica, 1987.
Tuyến Nội Loan

**Tuyến Nội Loan** () là một tuyến đường sắt nhánh ở Đài Loan do Cục quản lý Đường sắt Đài Loan vận hành. Nó nằm ở huyện Tân Trúc.

## Ga

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* Railway Reconstruction Bureau project page  for the Liujia branch (in Chinese)
Darayisung Gödeng Khan

**Daraisung Guden Khan** (tiếng Mông Cổ: Дарайсүн гүдэн хаан, 1520 - 1557) là một Khả hãn của triều đại Bắc Nguyên tại Mông Cổ. Ông là con trai cả của Bodi Alagh Khan.

Trong thời gian cai trị của mình, Altan Khan trở nên mạnh mẽ và coi thường sức mạnh của Đại hãn và Daraisung Khan không thể giành được chiến thắng trong các cuộc xung đột giữa họ. Altan Khan buộc Daraisung Guden Khan phải chạy trốn về phía đông. Bốn năm sau, vào năm 1551, Daraisung đã thỏa hiệp với Altan thừa nhận sự lãnh đạo của Altan để đổi lấy việc trao danh hiệu "Gegeen Khan" cho ông. Do đó, Daraisung Guden Khan đã buộc phải di dời triều đình của mình đến phía đông gần Mãn Châu, và sức mạnh của Đại hãn bắt đầu suy giảm. Mặc dù hầu hết các quý tộc Mông Cổ vẫn công nhận Đại hãn là người lãnh đạo đất nước, nhưng đó chỉ là trên danh nghĩa và hai quý tộc Bột Nhi Chỉ Cân tự xưng là khả hãn của các vùng đất của chính họ.

Với sự suy tàn của một nước Mông Cổ thống nhất, chắt của ông, Ligdan Khan, hãn Bột Nhi Chỉ Cân cuối cùng của Mông Cổ, cuối cùng được biết đến với cái tên Ligdan của người Chahar, và cuối cùng bị triều đại nhà Thanh khuất phục.

## Xem thêm

* Bodi Alagh Khan
* Altan Khan

## Tham khảo
Triều Tiên Thuần Tông (định hướng)

**Triều Tiên Thuần Tông** (*[[chữ Hán]]*:朝鮮純宗) có thể là những vị quân chủ sau:
## Danh sách
*Triều Tiên Thuần Tông Lý Công (1800-1834) sau đổi miếu hiệu là Thuần Tổ
*Đại Hàn Thuần Tông Lý Thác (1907-1910) hoàng đế cuối cùng của Đại Hàn Đế quốc, cũng là quân chủ cuối cùng của Lý Thị Triều Tiên.
## Xem thêm
*Thuần Tông
*Lê Hiển Tổ
*Lê Trung Tông
*Minh Cung Tông
*Minh Nguyên Tông
*Minh Thần Tông
Lidiya Ruslanova

**Lidia Andreyevna Ruslanova** (đôi khi viết là *Lidiya* hay *Lydia*, ; 27 tháng 10 năm 1900 ở tỉnh Saratov – 21 tháng 9 năm 1973 ở Moskva) là một trong những người biểu diễn hay nhất và được yêu thích nhất trong các bài hát dân gian Nga..

## Thời trẻ

Cô sinh ra tại làng Chernavka gần Saratov, trong một gia đình nông dân, và được rửa tội như **Agafia Leykina** () Khi cô lên năm, cả cha mẹ cô đều qua đời; cha cô tử trận trong chiến tranh Nga-Nhật và mẹ cô thì cũng ra đi không lâu sau đó. Kết quả là, cô đã dành phần lớn thời thơ ấu của mình trong một trại trẻ mồ côi. 
Cô bắt đầu hát khi tham gia dàn hợp xướng thiếu nhi giáo xứ địa phương và sớm trở thành nghệ sĩ độc tấu.
## Tham khảo
Stethojulis albovittata

***Stethojulis albovittata*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Stethojulis]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1788.

## Từ nguyên
Từ định danh của loài trong tiếng Latinh có nghĩa là "có dải sọc trắng" (*albus*: "màu trắng" + *vittata*: "có dải sọc"), hàm ý đề cập đến các đường sọc màu xanh lam nổi bật trên cơ thể cá đực, khi ngâm mẫu vật trong rượu sẽ chuyển sang màu trắng.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*S. albovittata* có phạm vi phân bố rộng khắp Ấn Độ Dương. Loài này được ghi nhận từ Biển Đỏ và vùng bờ biển Oman–Yemen trải dài về phía nam dọc theo bờ biển Đông Phi đến Nam Phi, bao gồm Madagascar và hầu hết các đảo quốc trong Ấn Độ Dương; từ quần đảo Mergui trải dài đến phía bắc đảo Sumatra, xa hơn ở phía đông là đến các đảo phía tây của quần đảo Sunda Nhỏ (Indonesia).

Loài này sống xung quanh các bãi đá ngầm và rạn san hô trong các đầm phá và vùng biển ngoài khơi, cũng được tìm thấy trong các thảm cỏ biển ở độ sâu đến 21 m.

## Mô tả
*S. albovittata* có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 14&nbsp;cm. Chúng là một loài dị hình giới tính và lưỡng tính tiền nữ.

Cá đực trưởng thành có màu xanh lục (xanh thẫm ở thân trên và nhạt màu ở bụng) 3 đường sọc sáng màu xanh lam: sọc trên cùng từ đỉnh mõm chạy dọc theo gốc vây lưng; sọc giữa từ khóe miệng kéo dài đến giữa vây đuôi; sọc dưới cùng từ cằm băng lên trên gốc vây ngực và băng thẳng xuống nửa dưới cuống đuôi. Sau mắt có một sọc ngắn (chỉ kéo dài đến phần thân trước). Vùng má có màu vàng; gốc vây ngực có đốm vàng bao quanh.

Cá cái và cá đực đang phát triển màu nâu xám hoặc nâu phớt xanh lục, trắng hơn ở bụng. Nửa thân trên lốm đốm các chấm trắng, thường xuất hiện hai dải sọc trắng mờ. Có một dải sọc màu đỏ mờ chia tách hai phần thân trên và dưới. Cuống đuôi có 2 đốm đen nhỏ viền trắng ngay giữa. Một đốm màu cam ở trên gốc vây ngực.

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 11; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 11; Số tia vây ở vây ngực: 14–15; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5; Số lược mang: 25–30.

## Hành vi và tập tính
Thức ăn của *S. albovittata* là các loài thủy sinh không xương sống, chủ yếu là các loài động vật giáp xác và động vật thân mềm. Loài này có thể sống đơn độc hoặc hợp thành những nhóm nhỏ với một cá thể đực thống lĩnh bầy cá cái trong hậu cung của nó.

## Tham khảo
Tümen Zasagt Khan

**Tümen Zasagt Khan** (tiếng Mông Cổ: Түмэн засагт хаан, *Tümen zasagt xaan*, 1539-1592) là một Khả hãn của triều đại Bắc Nguyên tại Mông Cổ. Chính trong thời kỳ cai trị của mình, người Mông Cổ đã chinh phục người Daur và người Evenk. Không giống như cha mình, ông đã thành công trong việc hợp nhất toàn bộ người Mông Cổ, bao gồm cả người Oirat, với một chút ít đổ máu.

## Trị vì
Tümen là người đầu tiên trong ba người con trai của Darayisung Gödeng Khan. Bằng cách được công nhận là Khả hãn, Altan Khan cho thấy quyền lực của mình. Tuy nhiên, nhờ phối hợp hành động cùng Altan Khan, Tümen đã chiến thắng Uriyangkhai và người Daur Mông Cổ. Họ hàng của ông, Abtai Khan và Khutughtai Sechen Khung Taiji, đã mang một phần lớn của Liên minh Oirat trở lại vào nếp sống Mông Cổ. Ngoài cuộc xâm lược thành công vào lãnh thổ Trung Quốc của nhà Minh, Tümen còn chinh phục Koko Nur và bổ nhiệm con trai mình cai trị ở đó.

Tümen và các hoàng tử Mông Cổ khác quyết định chấp nhận Phật giáo Tây Tạng. Năm 1576, Tümen được Ilduni Sanggiduktshi Garma Lama đổi đạo thành Phật giáo. Ông tập hợp sáu bộ lạc, và thiết lập luật pháp. Ông đã thực hiện cải cách luật pháp nhà nước và miễn cho các quý tộc Mông Cổ khỏi một số loại thuế. Ông đã biên soạn một bộ luật mới được cho là dựa trên Yekhe Zasag của Thành Cát Tư Hãn. Từ đó, ông được gọi là Jasagtu, người đã làm hòa với bộ lạc cánh hữu và trao cho các nhà lãnh đạo danh hiệu chính thức của họ. Ông đã buộc ba bộ lạc Nữ Chân như Jurjis ở Mãn Châu và các dân tộc Tungus ở Yekhe, phải thần phục để cống nạp cho triều đình của mình.

Zasaghtu Khan mất năm 1592, sau 34 năm tại vị.

## Xem thêm
*Danh sách các Đại hãn nhà Bắc Nguyên
* Daraisung Guden Khan

## Tham khảo
Stethojulis interrupta

***Stethojulis interrupta*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Stethojulis]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1851.

## Từ nguyên
Từ định danh của loài trong tiếng Latinh có nghĩa là "bị gián đoạn", hàm ý đề cập đến thân trên và dưới của cá đực được chia tách bởi một đường sọc màu xanh lam sáng chỉ kéo dài ở thân sau.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*S. interrupta* có phạm vi phân bố rộng khắp Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Loài này được ghi nhận từ Biển Đỏ và vùng bờ biển Oman–Yemen trải dài về phía nam dọc theo bờ biển Đông Phi đến Nam Phi, bao gồm Madagascar và một vài các đảo quốc trong Ấn Độ Dương (Mauritius và Sri Lanka), phía nam Ấn Độ và Tây Úc; từ biển Andaman, *S. interrupta* xuất hiện ở hầu hết các vùng biển Đông Nam Á (trừ phần lớn Biển Đông) và Papua New Guinea; phía đông giới hạn đến quần đảo Solomon; về phía nam tới bờ biển Đông Úc (bao gồm rạn san hô Elizabeth và rạn san hô Middleton ngoài khơi).

Loài chị em gần với *S. interrupta*, *[[Stethojulis terina]]*, có phạm vi phân bố từ vùng bờ Biển Đông thuộc Việt Nam ngược lên phía bắc đến Trung Quốc và Nhật Bản.

Loài này sống gần các rạn san hô ở vùng biển gần bờ và ngoài khơi có độ sâu đến 45 m.

## Mô tả
*S. interrupta* có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 13&nbsp;cm. Chúng là một loài dị hình giới tính và lưỡng tính tiền nữ.

Cá con có màu trắng ở thân dưới, thân trên màu nâu vàng hoặc màu vàng lục với một dải sọc đen chạy dọc chiều dài cơ thể**. Cá cái có nhiều kiểu màu (màu hồng; lục xám; hoặc nâu lục) nhưng thường có mõm màu vàng và lốm đốm các chấm đen; không có một đường sọc đen viền trắng trên gốc vây ngực rõ rệt như *S. terina*.

Cá đực của *S. interrupta* và *S. terina* có màu ô liu xám hoặc xanh lục và đều có 5 đường sọc màu xanh lam sáng: hai sọc trên đầu băng qua rìa trên và dưới của mắt; một đường sọc dọc theo gốc vây lưng; một đường sọc ở giữa thân sau (chỉ dài khoảng một nửa chiều dài cơ thể, là sọc giúp phân biệt với các loài *[[Stethojulis]]* có cùng kiểu sọc); một sọc rất ngắn dưới gốc vây ngực (ngắn hơn *[[Stethojulis strigiventer]]*). Cá đực của *S. interrupta* không có vệt đen mờ ở mỗi bên cuống đuôi như *S. terina*. Một đốm màu cam sáng trên gốc vây ngực.

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 11; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 11; Số tia vây ở vây ngực: 12–13; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5; Số vảy đường bên: 25; Số lược mang: 19–23.

## Hành vi và tập tính
Thức ăn của *S. interrupta* chủ yếu là các loài thủy sinh không xương sống nhỏ như động vật giáp xác và động vật thân mềm. Loài này thường bơi theo từng nhóm nhỏ, và được ghi nhận là sinh sản theo nhóm.

Loài này được đánh bắt trong ngành thương mại cá cảnh.

## Tham khảo
Stethojulis maculata

***Stethojulis maculata*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Stethojulis]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1931.

## Từ nguyên
Từ định danh của loài trong tiếng Latinh có nghĩa là "có đốm", hàm ý đề cập đến 4 vệt đốm đen ở hai bên thân dưới đường bên của cá đực.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*S. maculata* có phạm vi phân bố ở Tây Thái Bình Dương. Trước đây *S. maculata* được xem là một loài đặc hữu ở vùng biển phía nam Nhật Bản, bao gồm quần đảo Izu, quần đảo Ryukyu và quần đảo Ogasawara. Năm 1983, nhiều cá thể *S. maculata* đã được thu thập tại Fiji, và vào đầu thập niên 2000, sự xuất hiện của *S. maculata* đã được ghi nhận tại nhiều vùng biển thuộc Philippines.

Loài này sống gần các rạn đá ngầm ở độ sâu đến 12 m.

## Mô tả
*S. maculata* có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 16&nbsp;cm. Chúng là một loài dị hình giới tính và lưỡng tính tiền nữ. Cá cái có màu nâu, sẫm màu ở thân trên; thân dưới có các đốm đen nằm trên mỗi vảy, tạo thành các hàng. Bên dưới mắt có đường sọc màu vàng nổi bật. Có một đốm đen ở vây lưng sau. Một sọc đen ở giữa thân, dọc theo chiều dài cơ thể, kéo dài từ sau mắt và kết thúc bởi một đốm đen ngay giữa cuống đuôi. Cá đực có 4 vệt sọc đứng màu đen ở mỗi bên thân, kéo dài từ dưới vây ngực đến trên ba tia vây hậu môn đầu tiên. Một đốm màu vàng tươi ở trên mang.

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 11–13; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 11; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5; Số tia vây ở vây ngực: 13; Số lược mang: 19.

## Hành vi và tập tính
Vào ban đêm, *S. maculata* vùi mình vào bên dưới nền cát để nghỉ ngơi nhằm tránh những mối nguy hiểm từ các loài săn mồi. Thức ăn của *S. maculata* có lẽ là các loài động vật giáp xác và động vật thân mềm như nhiều loài *Stethojulis* khác.

## Tham khảo
Stethojulis marquesensis

***Stethojulis marquesensis*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Stethojulis]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 2000.

## Từ nguyên
Từ định danh của loài được đặt theo tên của nơi đầu tiên phát hiện ra chúng, quần đảo Marquises.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*S. marquesensis* có phạm vi phân bố ở Nam Thái Bình Dương. Đây là một loài đặc hữu của quần đảo Marquises. Loài này sống trên nền đáy cát và đá sỏi ở vùng nước nông có độ sâu đến 11 m.

## Mô tả
*S. marquesensis* có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 8,5&nbsp;cm.

Cá cái: Nửa trên của đầu và thân trên có màu nâu, lốm đốm các chấm trắng; nửa dưới của thân màu trắng. Có một đường sọc trắng mờ từ mõm băng qua mắt và kết thúc ở bên dưới vây lưng sau. Một dải sọc nâu bắt đầu từ dưới gốc vây ngực kéo dài dọc theo thân dưới và kết thúc ở nửa dưới của cuống đuôi. Trên cuống đuôi có một đốm nâu sẫm, kích thước cỡ con ngươi.

Cá đực: Phần thân từ trên gốc vây ngực đến toàn bộ cuống đuôi có màu ô liu sẫm, chuyển dẫn thành màu sậm đen ở phía sau. Bên dưới gốc vây ngực băng ngang bụng là một dải sọc rộng màu đen. Phần thân dưới còn lại màu trắng. Nửa trên của đầu phớt màu vàng, nửa dưới màu xanh lục hơi vàng với một vùng lớn màu xanh lam sẫm trên mang. Đầu có các vệt sọc lam; cằm có một vết đốm xanh.

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 11; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 11; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5.

## Hành vi và tập tính
Thức ăn của *S. marquesensis* chủ yếu là các loài thủy sinh không xương sống.

## Tham khảo
Stethojulis strigiventer

***Stethojulis strigiventer*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Stethojulis]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1833.

## Từ nguyên
Từ định danh của loài trong tiếng Latinh có nghĩa là "bụng có các sọc" (*striga*: "vệt sọc" + *venter*: "bụng"), hàm ý đề cập đến các dải sọc trắng dưới bụng của cá cái.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*S. strigiventer* có phạm vi phân bố rộng khắp Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Loài này được ghi nhận dọc theo bờ biển Đông Phi, từ Nam Somalia trải dài đến Nam Phi, bao gồm Madagascar và các đảo quốc trong Ấn Độ Dương, cũng như bờ biển Nam Ấn Độ và Tây Úc; từ biển Andaman, phạm vi của chúng mở rộng gần như khắp các vùng biển Đông Nam Á (trừ phần lớn Biển Đông); phía đông trải dài đến các quần đảo, đảo quốc thuộc châu Đại Dương (ngoại trừ quần đảo Hawaii); ngược lên phía bắc đến Nhật Bản; phía nam dọc theo bờ đông của Úc.

Loài này sống gần các rạn san hô và thảm cỏ biển trên nền đáy cát lẫn đá vụn trong các đầm phá nông và vùng biển gần bờ ở độ sâu đến 20 m. Sự suy thoái môi trường sống ở khu vực Đông Nam Á cũng ảnh hưởng đến loài này.

## Mô tả
*S. strigiventer* có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 15&nbsp;cm. Chúng là một loài dị hình giới tính và lưỡng tính tiền nữ.

Cá cái có màu ô liu (trắng hơn ở thân dưới) với các đường sọc trắng ở nửa thân dưới và một đường sọc dưới mắt. Cá con có thêm các đốm lớn trên vây lưng sau và gốc vây đuôi giống như *[[Stethojulis bandanensis]]*, nhưng *S. bandanensis* không có sọc ở thân dưới. Cá đực có 4 dải sọc màu xanh lam sáng như *[[Stethojulis trilineata]]*, một loài có cùng phạm vi phân bố, nhưng sọc dưới cùng của *S. strigiventer* chỉ kéo dài đến nửa thân. Cá đực và cái đều có một đốm đen rất nhỏ trên cuống đuôi; cá đực còn có thêm một đốm đen viền xanh trên mang.

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 11; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 11; Số tia vây ở vây ngực: 14–15; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5.

## Hành vi và tập tính
Thức ăn của *S. strigiventer* chủ yếu là các loài thủy sinh không xương sống như giáp xác. Loài này thường bơi theo từng nhóm nhỏ trên một diện tích khá rộng. Loài này được đánh bắt trong ngành thương mại cá cảnh.

## Tham khảo
Stethojulis trilineata

***Stethojulis trilineata*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Stethojulis]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1801.

## Từ nguyên
Từ định danh của loài trong tiếng Latinh có nghĩa là "có ba dải sọc" (*tri*: "số ba" + *lineata*: "dải sọc"), hàm ý đề cập đến ba dải sọc không đứt đoạn màu xanh lam sáng ở cá đực.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*S. trilineata* có phạm vi phân bố tập trung ở Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Loài này được ghi nhận tại Maldives và từ biển Andaman trải rộng trên hầu hết vùng biển các nước Đông Nam Á; phạm vi phía bắc giới hạn đến quần đảo Tokara (Nhật Bản); phía đông trải dài đến một vài quần đảo, đảo quốc thuộc châu Đại Dương: Papua New Guinea, quần đảo Solomon, Liên bang Micronesia, Palau, Fiji, Tonga, Vanuatu, Wallis và Futuna, Nouvelle-Calédonie; phía nam dọc theo bờ đông của Úc trải dài đến đảo Montague.

Loài này sống gần các rạn san hô ở độ sâu đến 20 m.

## Mô tả
*S. trilineata* có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 15&nbsp;cm. Chúng là một loài dị hình giới tính và lưỡng tính tiền nữ.

Cá cái có màu hơi xanh lục đến xám nâu và có nhiều chấm trắng ở thân trên và một đốm đen ở gốc vây đuôi. Khác với cá cái *[[Stethojulis bandanensis]]*, *S. trilineata* có các sọc ngang sáng màu và không có vệt màu vàng ở mõm. Cá đực có 4 dải sọc màu xanh lam sáng: ngoại trừ sọc trên mõm băng xuống dưới mắt chỉ kéo dài đến qua gốc vây ngực, cả 3 dải còn lại kéo dài đến cuối thân, là đặc điểm giúp phân biệt loài này với các loài *[[Stethojulis]]* đực có cùng phạm vi.

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 11; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 11; Số tia vây ở vây ngực: 14–15; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5.

## Sinh thái học
Thức ăn của *S. trilineata* là các loài thủy sinh không xương sống nhỏ, chủ yếu là các động vật giáp xác. Loài này thường bơi thành từng nhóm nhỏ, và cũng có thể sống đơn độc hoặc theo cặp.

Loài này được đánh bắt trong ngành thương mại cá cảnh.

## Tham khảo
Lý thuyết ruy băng (ADN)

nhỏ|Dải Hopf (/hɑpf/) là một mô hình cho cấu trúc tô pô của DNA.
Trong sinh học, **lý thuyết ruy băng** là một phần của lý thuyết toán học để ứng dụng ở lĩnh vực nghiên cứu cấu trúc phân tử DNA. Lý thuyết khoa học này áp dụng tổng hợp các kiến thức của tô pô học, vật lý học và sinh học phân tử về DNA.

Đây là thuật ngữ dịch từ tiếng Anh **ribbon theory** (IPA: /ˈrɪbən ˈθɪəri/) dùng để chỉ các nghiên cứu về thuộc tính toán học của phân tử DNA khi xem phân tử DNA như một mảnh dài như chiếc ruy băng (ribbon), như một dải (đeo huy chương) hoặc một băng vải. Bởi vậy, còn có thể dịch là **lý thuyết dải băng**, hoặc là lý thuyết băng DNA. Trong dải DNA, phân tử DNA có thể có xoắn hoặc thắt nút.

## Tổng quan
Trước đây, người ta đã biết rằng phân tử DNA trong tự nhiên có thể tồn tại ở nhiều dạng khác nhau: xoắn thuận và xoắn nghịch, cấu trúc dạng A, hay B hoặc Z,... Tuy nhiên, tương đối gần đây, các nhà khoa học đã phát hiện các kiểu cấu trúc phức tạp khác từ các dạng trên: phân tử DNA có thể vặn xoắn một hay nhiều lần, một đoạn xoắn kép có thể thắt lại thành nút,... khi nó tồn tại trong tế bào, thực hiện chức năng nào đó. Những kiểu cấu trúc này - về mặt hình học - giống như một dải vật chất, nên có thể vận dụng lý thuyết chuỗi trong toán học để nghiên cứu. Từ đó ra đời các lý thuyết toán học về cấu trúc hình học của DNA như như lý thuyết dải băng (ruy-băng) DNA, lý thuyết nút thắt DNA.

## Khái niệm

* Trong lý thuyết ruy băng có những khái niệm cơ bản sau.

-     Chỉ số liên kết **Link** là số nguyên vòng xoắn của ruy băng quanh trục của nó.

-     Chỉ số vặn **Twist** chỉ độ vặn của ruy băng quanh trục của nó.

-     Chỉ số cuộn **Writhe** là thước đo độ không phẳng của đường cong trục của ruy băng nghiên cứu.

* Các công trình nghiên cứu của Grigore Călugăreanu, James H. White và F. Brock Fuller đã dẫn đến định lý Călugăreanu–White–Fuller, mô tả liên quan giữa ba chỉ số này là: Link&nbsp;=&nbsp;Writhe&nbsp;+&nbsp;Twist.
* **Nút thắt** (knot). Khái niệm này dùng để mô tả DNA vòng ở trạng thái siêu xoắn, cuộn và thắt lại tồn tại trong tự nhiên (hình 2).

## Xem thêm

* DNA siêu xoắn (DNA supercoil).
* Lý thuyết nút thắt (Knot theory).
*Dải Mobius (Möbius band).

## Chú thích
* 
* 
* 
* 
* 

## Nguồn trích dẫn
Stethojulis balteata

***Stethojulis balteata*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Stethojulis]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1824.

## Từ nguyên
Từ định danh của loài trong tiếng Latinh có nghĩa là "có đeo dây nịt", hàm ý đề cập đến dải sọc màu cam ở cá đực.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*S. balteata* có phạm vi phân bố ở Bắc Thái Bình Dương. Đây là một loài đặc hữu của quần đảo Hawaii và đảo Johnston. Chúng sống gần các bãi đá ngầm và rạn san hô trong các đầm phá và vùng biển ngoài khơi ở độ sâu trong khoảng từ 2 đến 15 m.

## Mô tả
*S. balteata* có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 15&nbsp;cm. Cá con có màu xanh lục hoặc nâu với một dải sọc trắng ở thân trên, từ mõm kéo dài đến gốc đuôi trên; có mỗi đốm ở sau vây lưng và vây hậu môn. Một đốm màu vàng cam ở gốc vây ngực luôn xuất hiện ở tất cả các giai đoạn. Cá cái có màu nâu xám với nhiều chấm li ti ở thân trên; cuống đuôi có 2 đốm đen nhỏ viền trắng. Cá đực trưởng thành có màu sắc sặc sỡ hơn: màu xanh lục (lưng có màu xanh sẫm hơn) với một dải màu cam ở thân dưới được viền bởi hai dải hẹp màu xanh lam sáng; trên đầu có nhiều đường sọc lam khác, sọc trên cùng kéo dài dọc theo gốc vây lưng; vây lưng màu cam.

Do là một loài dị hình giới tính và lưỡng tính tiền nữ, cá cái của loài này từng được mô tả như một loài riêng biệt với danh pháp là *S. axillaris*.

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 11; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 11; Số tia vây ở vây ngực: 14–15; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5.

## Sinh thái học
Thức ăn của *S. balteata* là các loài thủy sinh không xương sống (chủ yếu trên động vật thân mềm hai mảnh vỏ, giun nhiều tơ, giun biển Sipuncula, động vật chân bụng, các loài giáp xác nhỏ và trùng lỗ).

Loài này được đánh bắt trong ngành thương mại cá cảnh, nhưng chúng được cho là loài khó sống trong điều kiện nuôi nhốt.

## Tham khảo
Stethojulis notialis

***Stethojulis notialis*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Stethojulis]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 2000.

## Từ nguyên
Từ định danh của loài trong tiếng Latinh có nghĩa là "phương nam", hàm ý đề cập đến sự xuất hiện của chúng ở Tây Nam Thái Bình Dương.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*S. notialis* có phạm vi phân bố ở Tây Nam Thái Bình Dương. Loài này đã được ghi nhận tại Nouvelle-Calédonie, đảo Norfolk (Úc), Vanuatu, Fiji, Wallis và Futuna và Tonga.

Loài này sống gần các rạn san hô ở vùng nước nông có độ sâu đến 6 m.

## Mô tả
*S. notialis* có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 7,4&nbsp;cm.

## Tham khảo
Trà oản

Một ***trà oản*** hoặc ***chawan*** (茶碗; nghĩa là "bát trà"), là vật dụng có dạng hình cầu bổ đôi dùng để pha và uống trà. Nhiều loại trà oản được sử dụng trong các nghi lễ trà Đông Á. Sự lựa chọn sử dụng của họ phụ thuộc vào nhiều sự cân nhắc.

## Lịch sử

*Chawan* có nguồn gốc từ Trung Quốc. *Chawan* đầu tiên ở Nhật Bản được nhập khẩu từ Trung Quốc trong khoảng từ thế kỷ 13 đến thế kỷ 16.

Kiến dao *Chawan*, một bát trà Trung Quốc được gọi là *[[Tenmoku]] chawan* ở Nhật Bản, là bát trà được ưa thích cho trà đạo Nhật Bản cho đến thế kỷ 16. Ở Nhật Bản, trà cũng chủ yếu được uống từ loại bát trà Trung Quốc này cho đến khoảng thế kỷ 15. Thuật ngữ *tenmoku của* Nhật Bản có nguồn gốc từ tên của núi Thiên Mục, nơi các linh mục Nhật Bản mua những bát trà này từ các đền thờ Trung Quốc để mang về Nhật Bản, theo truyền thống.

Một cư dân Phúc Kiến thế kỷ 11 đã viết về các loại trà kiến dao: 
:

Đến cuối thời Kamakura (*1185–1333*), khi phong tục uống trà lan rộng khắp Nhật Bản và *Tenmoku chawan* trở thành mong muốn của tất cả các cấp bậc trong xã hội, người Nhật bắt đầu tạo ra các bản sao của riêng họ ở Seto (ngày nay là ở tỉnh Aichi Tỉnh). Mặc dù *Tenmoku chawan* có nguồn gốc từ tiếng Trung Quốc nguyên bản có nhiều màu sắc, hình dạng và kiểu dáng khác nhau, nhưng người Nhật đặc biệt thích những chiếc bát có hình dạng thon, vì vậy hầu hết *Tenmoku chawan* do Seto sản xuất *đều* có hình dạng này.

Với sự nổi lên của trà đạo *wabi* vào cuối thời Muromachi (1336 Ví1573), *Ido chawan*, một loạt bát Hàn Quốc chủ yếu được sử dụng cho gạo ở Hàn Quốc, cũng trở nên được đánh giá cao ở Nhật Bản. Bát Hàn Quốc là món khoái khẩu của bậc thầy trà Sen no Rikyū vì sự đơn giản thô sơ của chúng.

Theo thời gian và với sự phát triển của trà đạo Nhật Bản như một hình thức khác biệt, gốm sứ địa phương trở nên có giá cao và phát triển hơn. Khoảng thời Edo, *chawan* thường được sản xuất tại Nhật Bản. Các tác phẩm được đánh giá cao nhất cho một buổi trà đạo *chawan* là raku ware, Hagi ware và Karatsu ware. Một câu nói trong các trường phái trà đạo cho các loại *chawan* ưa thích liên quan: "Raku thứ nhất, Hagi thứ hai, Karatsu thứ ba."

Một loại *chawan* khác trở nên hơi phổ biến trong thời Edo từ nước ngoài là đồ *An Nam* từ Việt Nam (Annam), ban đầu được sử dụng ở đó như bát cơm. Đồ nung An Nam ware có màu xanh và trắng, với một chân cao.

## Sử dụng
Một miếng vải gọi là chakin được sử dụng để làm sạch bát.

## Các loại

*Chawan* Nhật Bản có nhiều hình dạng và chủng loại khác nhau, nhiều trong số đó có tên cụ thể:

*  
*  
*  
*  
*  
*   
*  
*  
*  
*  
*  
*  - trước đây được nhập khẩu từ các cảng Hàn Quốc Komogai /  (bây giờ là một phần của Jinhae) 
*  
*  
*  
*   
*  
*  
*  
*  
*  
* 

## Xem thêm

* Danh sách đồ dùng trà đạo Nhật Bản 
* Yunomi, tách trà được sử dụng ở Nhật Bản để sử dụng hàng ngày

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* JNT, Joy of the Noble Teacup: Triển lãm quốc tế Chawan 
* Trang chính thức của một triển lãm chawan du lịch quốc tế 
* Cẩm nang gốm sứ Trung Quốc từ Bảo tàng Nghệ thuật Metropolitan
Bin Bunluerit

**Bin Bunluerit** hay **Bin Binluerit** (; nghệ danh: **Top**); sinh ngày 27 tháng 5 năm 1962 tại huyện Mueang Sa Kaeo, tỉnh Sa Kaeo (Amphoe Sa Kaeo, tỉnh Prachinburi vào thời điểm 1962) là một diễn viên và đạo diễn người Thái Lan. Trong sự nghiệp, anh đạt nhiều thành tựu đáng chú ý, bao gồm các bộ phim lịch sử Thái Lan như Bang Rajan, Panya Raothy, một loạt các bộ phim hài, và bộ phim Hollywood năm 2004, Alexander.

## Tiểu sử
Bin Banleurit có nghệ danh là "Top", sinh ngày 27 tháng 5 năm 1962 tại huyện Amphoe Sa Kaeo, tỉnh Prachinburi (nay thuộc tỉnh Sa Kaeo). Anh bắt đầu gia nhập ngành điện ảnh với việc đóng các vai hỗ trợ. Trước khi nhận vai chính trong "Cảnh sát sắt" của Kom Anakdet cùng với Marsha Vadhanapanich, Banleurit và Vadhanapanich đã bắt đầu nổi tiếng từ bộ phim truyền hình "Chấn thương" trên Kênh 7 năm 1988, Bin cũng tham gia phim *[[Vụ việc tại đồn cảnh sát]]* năm 1990 với vai "Kwan Kwan" đóng cùng Chutima Naiana.

Trong xã hội Bin được biết đến là một ngôi sao có nhiều đóng góp, làm việc như một tình nguyện viên cho Quỹ Ruam Piety trong hơn 20 năm mà không cần thù lao.

Trong tháng 8 và tháng 9 năm 2019, Bin quyên góp cho các nạn nhân lũ lụt ở Ubon Ratchathani. Anh lập quỹ để giúp đỡ các nạn nhân với số tiền quyên góp lên đến 400 triệu baht.

## Các bộ phim đã từng tham gia
### Phim truyền hình
* Kha Ma Kab Pra - 1984                      
* Sieng Khaen Dok Khoon - 1993
* Chorakhea Phee Sing - 1993   
* Thab Thim Tone - 1985
* Pheng Sud Thai - 1985
* Ai Noo Phoo Thorn - 1985
* Khon Dee Thee Ban Dan - 1985
* Mon Rak Luk Thung - 1995
* Bang Rachan - 2000
* Kra Sue - 2002
* Phor Ta Ta Ting Nong - 2003
* Chang Puen Kaeo- 2003
* Tas Rak Asoon - 2014
* Nai Thong Dee Fan Khaw - 2017
### Diễn phim
* Punya Renoo - 2011
## Tham khảo