Henry FitzRoy, Công tước thứ 1 xứ Richmond và Somerset

**Henry FitzRoy, Công tước thứ 1 xứ Richmond và Somerset** (khoảng 15 tháng 6 năm 1519 - 23 tháng 7 năm 1536) là người con trai ngoài giá thú được công nhận của Vua Henry VIII của Anh với người tình nhân Elizabeth Blount. Ông là em cùng cha khác mẹ với Mary I, cũng như là anh cùng khác mẹ của cả Elizabeth I và Edward VI. Thông qua mẹ, ông là anh cùng cha khác mẹ của Elizabeth Tailboys, Nữ Nam tước thứ 4 xứ Tailboys của Kyme, George Tailboys, Nam tước thứ 2 xứ Tailboys của Kyme và Robert Tailboys, Nam tước thứ 3 xứ Tailboys của Kyme. Họ của ông có nghĩa là "con trai của nhà vua" trong tiếng Norman.

## Tuổi thơ
Henry FitzRoy sinh vào tháng 6 năm 1519. Mẹ ông là Elizabeth Blount, thị nữ của Catalina của Aragón, và cha ông là Henry VIII. FitzRoy được thụ thai khi Nữ hoàng Catalina sắp sinh con lần cuối với một người con khác của Henry, một đứa con gái chết non sinh vào tháng 11 năm 1518. Để tránh tai tiếng, Blount được đưa ra khỏi triều đình của Henry đến Tu viện dòng Augustinô của Thánh Laurence ở Blackmore gần Ingatestone, ở Essex.

Ngày sinh của FitzRoy thường được cho là ngày 15 tháng 6 năm 1519, nhưng ngày chính xác không được biết. Việc sinh ra của ông có thể sớm hơn dự đoán. Hồng y Thomas Wolsey đã rời khỏi London từ ngày 9 đến ngày 18 tháng 6 khi ông xuất hiện trở lại tại triều đình ở Windsor. Ngày hôm sau, ông được mong đợi có mặt tại Hampton Court, nhưng ông đã không xuất hiện trở lại tại một cuộc họp hội đồng ở Westminster cho đến ngày 29 tháng 6. Chính sách kín đáo đã có hiệu quả, vì sự xuất hiện của cậu bé không gây ra sự xáo trộn lớn nào, và các công văn ngoại giao không ghi lại gì về con trai ngoài giá thú của Henry VIII.

## Lễ rửa tội
Lễ rửa tội của Henry FitzRoy sơ sinh không được ghi lại mặc dù Hồng y Wolsey là cha đỡ đầu của ông và được biết là đã có mặt tại sự kiện này. Điều này cho thấy ngày rửa tội có thể diễn ra trước ngày 29 tháng 6 khi ông xuất hiện trở lại tại triều đình. Danh tính của cha đỡ đầu còn lại không được biết. Mặc dù Thomas Howard, Công tước thứ 3 xứ Norfolk rất quan tâm đến Henry FitzRoy khi ông lớn lên, nhưng vào năm 1519, ông vẫn là người thừa kế tước vị Công tước xứ Norfolk và được gọi là Bá tước xứ Surrey. Nếu Henry chọn Nhà Howard, ông có thể đã chọn Thomas Howard lớn tuổi hơn, người lúc đó là Công tước thứ 2 xứ Norfolk. Một gợi ý khác cho người cha đỡ đầu thứ hai có thể là chính Henry VIII, mặc dù việc cha mẹ làm cha đỡ đầu cho con mình không phải là thông lệ bình thường: Vua Henry đã đảm nhận vai trò cha đỡ đầu trong lễ rửa tội của cháu trai mình, Henry Brandon (cũng là con trai của người bạn thân nhất của Henry, Charles Brandon) vào tháng 3 năm 1516, và con gái ông, Công chúa Mary, đã làm mẹ đỡ đầu cho người anh cùng cha khác mẹ của mình, Hoàng tử Edward vào năm 1537.

## Sự công nhận từ nhà vua
Cậu bé sơ sinh được đặt họ FitzRoy để đảm bảo mọi người đều biết cậu là con trai của nhà vua. Henry VIII công khai thừa nhận cậu bé, có lẽ vì ông cảm thấy việc thiếu người thừa kế nam là một sự sỉ nhục đối với bản lĩnh đàn ông của mình. Có lúc ông đã tự hào giới thiệu con trai mới sinh của mình với triều đình.

## Quá trình nuôi dạy của FitzRoy
Quá trình nuôi dạy cậu bé cho đến khi cậu vào Cung điện Bridewell vào tháng 6 năm 1525 (sáu năm sau khi cậu sinh ra) vẫn còn nhiều điều bí ẩn. Mặc dù cậu bé là con ngoài giá thú , điều này không có nghĩa là Henry trẻ tuổi sống xa cha và không có liên hệ gì với ông. Ngược lại, nhà viết tiểu sử của cậu, Beverly Murphy, cho rằng một bức thư từ một nữ hộ lý hoàng gia ngụ ý rằng FitzRoy cũng là một phần của nhà trẻ hoàng gia và ông thường xuyên có mặt tại triều đình sau năm 1530.

Vào thế kỷ 16, các gia đình hoàng gia và quý tộc luôn trong tình trạng di chuyển và chuyển đổi liên tục, vì vậy rất khó có khả năng FitzRoy lớn lên trong một gia đình cố định. Có lẽ ông đã được chuyển từ gia đình này sang gia đình khác quanh London giống như các anh chị em hoàng gia của mình: Mary, Elizabeth và Edward. Năm 1519, người con hợp pháp duy nhất còn sống của nhà vua là Công chúa Mary ba tuổi. Năm đó, gia đình của bà được tổ chức lại, cho thấy Henry đã có một số sắp xếp cho con trai duy nhất của mình. Margaret Pole, Nữ bá tước xứ Salisbury đã thay thế Phu nhân Margaret Bryan làm Quản gia của Mary. Đồng thời, ít nhất hai người chăm sóc Mary dường như đã rời bỏ công việc phục vụ bà.

Không phải là không thể xảy ra việc gia đình của Công chúa Mary đã được tổ chức lại một thời gian trước khi những người hầu cũ của bà tìm được việc làm với Henry FitzRoy.

Ngoài ra, thư từ của gia sư đầu tiên được biết đến của đứa trẻ cho thấy rõ rằng FitzRoy cũng đã nhận được một số nền giáo dục cơ bản trước khi được phong tước quý tộc vào năm 1525. John Palsgrave đã lớn tiếng phàn nàn rằng Henry đã được dạy đọc kinh cầu nguyện bằng giọng Latinh "man rợ" và bác bỏ người đã dạy ông ta là "không phải một giáo sĩ". Mặc dù ông được biết đến nhiều hơn từ năm 1525 trở đi, nhưng có một số bằng chứng cho thấy ông đã nhận được sự ưu ái của hoàng gia ngay cả trước khi được phong tước; điều này đến từ một danh sách còn sót lại về "Đồ dùng trong tủ quần áo được chỉ định cho lãnh chúa Henry". "Lãnh chúa Henry" được đề cập không được xác định nhưng xét rằng đối tượng này không được coi là cần một tước hiệu và danh sách này còn tồn tại cùng với các tài liệu khác liên quan đến gia đình được thành lập cho Henry FitzRoy sau khi ông được phong tước, có vẻ hợp lý khi cho rằng đó là Henry FitzRoy. Cách gọi thân mật "Lãnh chúa Henry" cũng rất thú vị và cho thấy rằng, ít nhất là trong số các quan chức thân cận với nhà vua, sự tồn tại của ông khó có thể là một bí mật. Ngoài ra, ông cũng có thể được nuôi dưỡng ở phía bắc cùng với mẹ và chồng bà là Gilbert Tailboys, Nam tước Tailboys thứ nhất của Kyme, và các con của họ.

## Vương quốc Ireland
Vào ngày 22 tháng 6 năm 1529, Richmond được bổ nhiệm làm Lãnh chúa Ireland, và có kế hoạch đưa ông lên ngôi vua của quốc gia này, mặc dù các cố vấn của nhà vua lo ngại rằng việc thành lập một Vương quốc Ireland riêng biệt mà người cai trị không phải là người Anh sẽ tạo ra một mối đe dọa khác tương tự như Vương quốc Scotland. Sau khi Richmond qua đời, Đạo luật Vương miện Ireland năm 1542 đã thiết lập một liên minh cá nhân giữa vương miện Anh và Ireland, quy định rằng bất cứ ai là Vua của Anh cũng sẽ là Vua của Ireland. Vua Henry VIII của Anh được tuyên bố là người nắm giữ đầu tiên của liên minh này.

## Sống ở Pháp
Vào tháng 10 năm 1532, Henry VIII đến Calais để gặp François I của Pháp và đưa Richmond đi cùng. Là một phần của cuộc đàm phán, Richmond gia nhập triều đình Pháp và sống với Thái tử François III, Công tước của Bretagne và em trai của ông, vị vua tương lai Henri II của Pháp, cho đến tháng 8 năm 1533, khi ông được triệu hồi về Anh.

## Kết hôn

Khi Henry VIII bắt đầu quá trình hủy bỏ hôn nhân với Catalina của Aragón, người ta đề nghị Richmond kết hôn với người chị gái cùng cha khác mẹ của mình là Mary I của Anh để củng cố quyền thừa kế ngai vàng của Richmond. Lo lắng ngăn chặn việc hủy bỏ hôn nhân và khả năng Henry đoạn tuyệt với Giáo hội Công giáo La Mã, Giáo hoàng thậm chí đã sẵn sàng ban phép đặc biệt cho cuộc hôn nhân của họ.

Vào ngày 28 tháng 11 năm 1533, khi mới 14 tuổi, Công tước đã kết hôn với Phu nhân Mary Howard, con gái duy nhất của Thomas Howard, Công tước thứ 3 xứ Norfolk. Ông có mối quan hệ rất tốt với anh rể của mình, nhà thơ Henry Howard, Bá tước xứ Surrey. Cuộc hôn nhân của họ chưa bao giờ được hoàn thiện (tức là chưa động phòng).

## Người có tiềm năng kế vị ngai vàng Anh
Vào thời điểm Richmond qua đời, Đạo luật Kế vị thứ hai đang được Quốc hội Anh xem xét, theo đó tước quyền thừa kế của con gái Henry, Nữ hoàng Elizabeth I, và cho phép nhà vua chỉ định người kế vị, dù hợp pháp hay không. Không có bằng chứng nào cho thấy Henry có ý định tuyên bố Richmond là người thừa kế của mình, nhưng đạo luật này cho phép ông làm như vậy nếu muốn. Đại sứ Hoàng gia Eustace Chapuys đã viết thư cho Hoàng đế Karl V vào ngày 8 tháng 7 năm 1536 rằng Henry VIII đã ban hành một đạo luật cho phép ông đề cử người kế vị, nhưng cho rằng Công tước Richmond sẽ không thể lên ngôi theo đạo luật đó, vì ông bị bệnh lao và hiện đã được chẩn đoán là không thể chữa khỏi.

## Cái chết
Sự nghiệp đầy hứa hẹn của FitzRoy đã kết thúc đột ngột vào tháng 7 năm 1536. Theo nhà biên niên sử Charles Wriothesley, ông trở nên ốm yếu một thời gian trước khi qua đời, mặc dù nhà viết tiểu sử Beverley A. Murphy trích dẫn các lần xuất hiện và hoạt động công khai được ghi chép của ông vào tháng 4 và tháng 5 năm đó, mà không có bình luận nào đáng chú ý về sức khỏe của ông. Ông được báo cáo là bị bệnh lao phổi (nhưng có thể là một bệnh phổi nghiêm trọng khác) vào đầu tháng 7 và qua đời tại Cung điện St. James vào ngày 23 tháng 7 năm 1536.

Cha vợ của FitzRoy ra lệnh bọc thi thể bằng chì rồi đưa đi chôn cất bí mật trên một chiếc xe ngựa kín. Tuy nhiên, những người hầu của ông lại đặt thi thể vào một chiếc xe ngựa chất đầy rơm. Chỉ có hai người hầu đi theo từ xa để đưa tang. Ban đầu, FitzRoy được chôn cất tại Tu viện Thetford, nơi chôn cất và lăng mộ của các thành viên gia tộc Howard.

Vào tháng 2 năm 1540, khi Tu viện Thetford sắp bị đóng cửa, Howard đã thỉnh cầu nhà vua không đóng cửa Nhà thờ Tu viện với lý do cả người vợ đầu tiên của ông, Anne xứ York, bà cô của FitzRoy, cũng như chính FitzRoy đều được chôn cất ở đó. Yêu cầu này không có hiệu lực; tuy nhiên, cùng lúc đó, nhà vua đã ra lệnh tạm thời đình chỉ việc giải thể các tu viện hiện tại , để mọi người có thời gian chôn cất lại hài cốt của người thân của họ. Howard đã di dời mộ con rể của mình đến Nhà thờ Tổng lãnh thiên thần Michael, Framlingham.

Cha ông sống lâu hơn ông hơn một thập kỷ, và người kế vị là con trai hợp pháp của ông, Edward VI, sinh ra không lâu sau khi FitzRoy qua đời. Người ta nói rằng Henry FitzRoy có thể đã lên ngôi vua nếu Henry VIII qua đời mà không có con trai hợp pháp:

Khi bà qua đời vào tháng 12 năm 1557, vợ ông, Mary Howard, được chôn cất cùng với FitzRoy.

## Tham khảo