Drang nach Osten

***Drang nach Osten*** ( ; nghĩa đen là **'Hướng về phía Đông**', hoặc 'đẩy về phía đông', 'mong muốn hướng về phía đông') là tên gọi cho ý định của những người theo chủ nghĩa dân tộc Đức thế kỷ 19 nhằm mở rộng lãnh thổ Đức vào các vùng lãnh thổ Slav ở Trung và Đông Âu. Trong một số diễn ngôn lịch sử, *Drang nach Osten* kết hợp việc người Đức định cư trong lịch sử ở Trung và Đông Âu, các cuộc viễn chinh quân sự thời trung cổ (thế kỷ 12 đến 13) như của Hiệp sĩ Teuton (các cuộc Thập tự chinh phương Bắc), và các chính sách Đức hóa và chiến tranh của các quốc gia Đức hiện đại như những quốc gia đã thực hiện khái niệm *[[Lebensraum]]* của chủ nghĩa Quốc xã.

Trong các tác phẩm tiếng Ba Lan, thuật ngữ *Drang nach Osten* có thể đề cập đến các chương trình Đức hóa Ba Lan, trong khi ở Đức thế kỷ 19, khẩu hiệu này được sử dụng với nhiều ý nghĩa khác nhau, như một sự tán thành rộng rãi hơn của chủ nghĩa dân tộc đối với việc người Đức định cư ở phía đông thời trung cổ và ý tưởng về "sự ưu việt của văn hóa Đức". Trong những năm sau Thế chiến I, ý tưởng về *Drang nach Westen* ('Hướng về phía tây'), một cuộc tiến về phía tây được cho là của Ba Lan—một sự tương đồng với *Drang nach Osten*—đã được lưu truyền trong giới tác giả người Đức như một phản ứng trước việc mất các vùng lãnh thổ phía đông và Hành lang Ba Lan.

Khái niệm *Drang nach Osten* đã trở thành một yếu tố cốt lõi của hệ tư tưởng Đức Quốc xã. Trong *[[Mein Kampf]]* (1925–1926), Adolf Hitler tuyên bố ý tưởng này là một yếu tố thiết yếu trong kế hoạch tái tổ chức châu Âu của ông. Ông tuyên bố: "Chỉ có hướng đông, và luôn luôn là hướng đông, mà dòng máu của chủng tộc chúng ta phải mở rộng. Đó là hướng mà chính tự nhiên đã định sẵn cho sự bành trướng của người Đức."

## Nguồn gốc của thuật ngữ
Lần đầu tiên thuật ngữ *Drang nach Osten* được sử dụng là bởi nhà báo người Ba Lan Julian Klaczko vào năm 1849, tuy nhiên, vẫn còn tranh cãi liệu ông có phải là người phát minh ra thuật ngữ này hay không vì ông đã sử dụng nó dưới dạng trích dẫn. Bởi vì thuật ngữ này hầu như chỉ được sử dụng ở dạng tiếng Đức trong tiếng Anh, tiếng Ba Lan, tiếng Nga, tiếng Séc và các ngôn ngữ khác, nên người ta kết luận rằng thuật ngữ này có nguồn gốc từ tiếng Đức.

## Bối cảnh
*Bài viết chính: [[Lịch sử định cư của người Đức ở Trung và Đông Âu]], [[Ostsiedlung]] và [[Phổ (quốc gia)|Phổ]]*

Trong suốt thế kỷ 19 và đầu thế kỷ 20, Drang nach Osten được liên kết với *[[Ostsiedlung]]* thời trung cổ của người Đức, thời kỳ di cư của người Đức gốc sang Đông Âu, nơi sinh sống của người Slav, người Baltic và người Phần Lan-Ugric. Phong trào này đã gây ra những thay đổi về luật pháp, văn hóa, ngôn ngữ, tôn giáo và kinh tế, có ảnh hưởng sâu sắc đến lịch sử Đông Âu giữa Biển Baltic và dãy Carpathians.

Sự gia tăng dân số lớn trong thời kỳ Trung Cổ đã khiến ngày càng nhiều người dân thường như nông dân, thợ thủ công và nghệ nhân bị mất nhà cửa, cùng với giới quý tộc không được thừa kế đất đai, thúc đẩy sự di cư của những người định cư từ các vùng lãnh thổ của Đế chế La Mã Thần thánh, chẳng hạn như Rhineland, Flanders và Saxony đến phía Đông dân cư thưa thớt. Những phong trào này được các vị vua và công tước người Slav và Giáo hội ủng hộ.

Nhà nước Phổ trong tương lai, được đặt tên theo người Phổ cổ bị chinh phục, phần lớn bắt nguồn từ những phong trào này. Khi thời Trung Cổ sắp kết thúc, Hiệp sĩ Teuton, những người được Konrad của Masovia mời đến miền bắc Ba Lan, đã đồng hóa và cưỡng bức cải đạo phần lớn vùng ven biển Baltic phía nam.

Sau khi Ba Lan bị chia cắt bởi Vương quốc Phổ, Áo và Đế quốc Nga vào cuối thế kỷ 18, Phổ đã giành được phần lớn miền tây Ba Lan. Người Phổ, và sau đó là người Đức, đã thực hiện chính sách Đức hóa ở các vùng lãnh thổ Ba Lan. Nga và Thụy Điển cuối cùng đã chinh phục các vùng đất do Hiệp sĩ Teuton chiếm được ở Estonia và Livonia.

## ''Drang nach Osten'' trong diễn ngôn của Đức
Thuật ngữ này trở thành trọng tâm của chương trình phong trào dân tộc chủ nghĩa Đức năm 1891, với sự thành lập của Alldeutscher Verband, với những lời lẽ: "*Der alte Drang nach dem Osten soll wiederbelebt werden*" ('Phải khôi phục lại *Drang nach Osten* cũ'). Đức Quốc xã đã sử dụng khẩu hiệu này khi gọi người Séc là "thành trì Slav chống lại *Drang nach Osten*" trong cuộc khủng hoảng Sudeten năm 1938.

Mặc dù có chính sách *Drang nach Osten*, sự di cư dân số cũng diễn ra theo hướng ngược lại, khi người dân từ các vùng nông thôn, kém phát triển ở phía Đông bị thu hút bởi các khu công nghiệp thịnh vượng của Tây Đức. Hiện tượng này được biết đến với thuật ngữ tiếng Đức *[[Ostflucht]]*, nghĩa đen là 'cuộc chạy trốn khỏi phương Đông'.

Với sự phát triển của chủ nghĩa dân tộc lãng mạn trong thế kỷ 19, các tri thức Ba Lan và Nga bắt đầu gọi *Ostsiedlung* của Đức là *Drang nach Osten*. Đế quốc Đức và Áo-Hungary đã cố gắng mở rộng quyền lực về phía đông; Đức bằng cách giành ảnh hưởng trong Đế chế Ottoman đang suy yếu (Vấn đề phương Đông) và Áo-Hungary thông qua việc giành được lãnh thổ ở Balkan (như Bosnia và Herzegovina).

### Drang nach Westen
Những người theo chủ nghĩa dân tộc Đức kêu gọi một *Drang nach Osten* mới để chống lại điều mà họ coi là *Drang nach Westen* của Ba Lan ('Hướng về phía Tây').

Tờ báo *[[Wprost]]* của Ba Lan đã sử dụng cả *Drang nach Osten* và *Drang nach Westen* vào tháng 8 năm 2002 để đặt tiêu đề cho các bài báo về việc công ty RWE của Đức tiếp quản STOEN của Ba Lan và việc người Ba Lan di cư sang miền đông nước Đức.

*Drang nach Westen* cũng là tiêu đề mỉa mai của một chương trong cuốn sách *Struggle for Empire* của Eric Joseph Goldberg, được sử dụng để chỉ ra tham vọng hướng về phía đông "bị thiếu" của Louis người Đức, người thay vào đó đã mở rộng vương quốc của mình về phía Tây

## Khái niệm Lebensraum của Đức Quốc xã
*Bài viết chính: [[Lebensraum]], [[Generalplan Ost]], [[Đức hóa]] và [[Đức Quốc xã trục xuất người Ba Lan|Trục xuất người Ba Lan bởi Đức Quốc xã]]*

Adolf Hitler, nhà độc tài của Đức Quốc xã từ năm 1933–1945, đã chủ trương *Drang nach Osten* để giành lãnh thổ cho người Đức định cư bằng cách chiếm đoạt đất đai của các quốc gia Trung và Đông Âu (*[[Lebensraum]]*). Thuật ngữ này, vào thời điểm đó, đã đủ phổ biến để xuất hiện trên các tờ báo nước ngoài mà không cần giải thích. Tuyên truyền của Đức Quốc xã miêu tả Đông Âu là lãnh thổ lịch sử của người Đức, thúc đẩy huyền thoại rằng những vùng này đã bị các bộ lạc Hunnic và Avar cướp đoạt từ các chủng tộc Aryan. Hitler coi người Slav là những sinh vật hạ đẳng nguyên thủy và vì lý do này đã căm ghét liên minh của đế chế Đức với Áo-Hungary trong Thế chiến I. Trong các tác phẩm của mình như *[[Mein Kampf]]* và *[[Hitlers Zweites Buch (1928)|Zweites Buch]]*, Hitler coi người Slav thiếu khả năng thành lập một quốc gia.

Chủ nghĩa bài Slav cũng là một học thuyết cốt lõi trong hệ tư tưởng của Đức Quốc xã, coi người Slav là những kẻ hạ đẳng về chủng tộc. Thông qua *Generalplan Ost* ("Kế hoạch tổng thể cho phương Đông"), Đức Quốc xã tìm cách thống trị hoàn toàn các dân tộc German ở Đông Âu bằng cách tiến hành diệt chủng cư dân Slav và trục xuất cưỡng bức phần dân số còn lại ra khỏi dãy Ural. Sau khi Đức Quốc xã khởi xướng Chiến dịch Barbarossa, tuyên truyền của các nước phe Trục mô tả chiến dịch quân sự này là một "cuộc thập tự chinh châu Âu chống lại chủ nghĩa Bolshevik" đối với các cường quốc nước ngoài. Trong khi đó, tuyên truyền trong nước của Đức Quốc xã miêu tả cuộc chiến là một cuộc đấu tranh chủng tộc của người Aryan chống lại "người Do Thái và người Slav hạ đẳng" để tiêu diệt "chủ nghĩa Do Thái-Bolshevik". Văn phòng An ninh Đế chế, dưới thời Heinrich Himmler, đã đóng vai trò tích cực trong việc phân phát các tờ rơi tuyên truyền phân biệt chủng tộc về các chủ đề này trên khắp các vùng lãnh thổ do Đức chiếm đóng.

Năm 1938, Adolf Hitler được giao một báo cáo về 175 chiến dịch phía đông của Đức được tiến hành trong giai đoạn 789–1157, trong đó một phần ba thành công, một phần tư thành công một phần và phần còn lại là thất bại. Hai mươi trong số các chiến dịch phía đông này đã kết thúc bằng thảm họa quân sự đối với Đức. Các chiến dịch phía đông của Đức Quốc xã trong Thế chiến II ban đầu đã thành công với việc chinh phục Ba Lan, các nước Baltic, Belarus, Ukraina và phần lớn Nga thuộc châu Âu bởi *[[Wehrmacht]]*; *[[Generalplan Ost]]* được lực lượng Đức Quốc xã thực hiện để loại bỏ người Slav bản địa khỏi những vùng đất này và thay thế họ bằng người Đức. *[[Wehrbauer]]*, hay những người nông dân-binh lính, sẽ định cư trong một tuyến phòng thủ để ngăn chặn nền văn minh phát triển bên ngoài và đe dọa nước Đức.

Điều này đã bị cản trở rất nhiều bởi sự thiếu hụt người Đức muốn định cư ở phía đông, chứ chưa nói đến việc hành động như những Hiệp sĩ Teutonic ở đó. Các khu định cư được thành lập trong chiến tranh không nhận được người định cư từ *[[Các khu vực bị Đức Quốc xã sáp nhập.|Altreich]]*, mà chủ yếu là người Đức Đông Âu tái định cư từ "vùng ảnh hưởng" của Liên Xô theo Hiệp ước Molotov–Ribbentrop, và những người Ba Lan được Đức Quốc xã coi là có thể Đức hóa. Tuy nhiên, Liên Xô bắt đầu đảo ngược các cuộc chinh phạt của Đức vào năm 1943. Đức Quốc xã bị Đồng minh đánh bại vào năm 1945.

## Trục xuất người Đức khỏi phía Đông sau Thế chiến II
*Bài viết chính: [[Các lãnh thổ phía đông cũ của Đức]] và [[Sự chạy trốn và trục xuất người Đức (1944–1950)]]*

Hầu hết các kết quả về nhân khẩu học và văn hóa của *[[Ostsiedlung]]* đã chấm dứt sau Thế chiến II. Việc trục xuất người Đức sau Thế chiến II ở phía đông đường Oder-Neisse trong giai đoạn 1945–1948 dựa trên các quyết định của Hội nghị Potsdam sau này được những người hưởng lợi biện minh là sự đảo ngược của *Drang nach Osten*. "Đông Đức lịch sử"—về mặt lịch sử là vùng đất của người Baltic được gọi là người Phổ Cổ, những người đã bị người Đức *Drang Nach Osten* xâm chiếm và đồng hóa—đã bị chia cắt giữa Ba Lan, Nga và Litva (một quốc gia Baltic) và được tái định cư bởi những người định cư thuộc các dân tộc tương ứng. Người Phổ Cổ đã bị Hiệp sĩ Teuton chinh phục vào thế kỷ 13 và dần dần bị đồng hóa trong những thế kỷ tiếp theo; ngôn ngữ Phổ Cổ đã tuyệt chủng vào thế kỷ 17 hoặc đầu thế kỷ 18. Henry Cord Meyer, trong cuốn sách "*Drang nach Osten*: Vận mệnh của một khẩu hiệu-khái niệm trong quan hệ Đức-Slavic, 1849–1990" của mình, khẳng định rằng khẩu hiệu *Drang nach Osten* có nguồn gốc từ thế giới Slav và nó cũng được sử dụng rộng rãi hơn ở Đức.

## Đọc thêm

* *[[Lebensraum]]*
* *[[Ostsiedlung]]*
* *[[Ostforschung]]*
* *[[Generalplan Ost]]*
* Ober Ost
* Trục xuất người Ba Lan bởi Đức
* *[[Kulturkampf]]*
* Đức hóa
* *[[Wehrbauer]]*
* Vận mệnh hiển nhiên
* Phương Tây hóa
* Hội nghị Berlin (31/3/1917)
* Trại hủy diệt
* Tâm lý bài Slav

## Tham khảo