Bão Melissa (2025)

**Bão Melissa** là một xoáy thuận nhiệt đới cực kỳ mạnh đã đổ bộ và gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng tại Jamaica. Ngoài Bão Allen, Melissa là cơn bão duy nhất ở khu vực Đại Tây Dương đạt sức gió duy trì trong 1 phút mạnh nhất là . Cùng với bão Dorian và bão Labor Day năm 1935, Melissa là cơn bão có cường độ đổ bộ mạnh nhất ở Đại Tây Dương. Xét về áp suất tâm bão thấp nhất, bão đồng hạng với bão Labor Day năm 1935 là cơn bão Đại Tây Dương mạnh thứ ba từng được ghi nhận, và mạnh thứ hai khi đổ bộ. Bão cũng tạo ra sức gió giật mạnh nhất từng được ghi nhận bằng dữ liệu máy do thám rơi, là  ở độ cao 657 ft (200 m), vượt qua kỷ lục do bão Megi thiết lập năm 2010. Các nhà khoa học khí hậu phân tích bão Melissa đã kết luận rằng biến đổi khí hậu do con người gây ra, vốn làm tăng nhiệt độ đại dương, đã làm tăng cường sức gió và lượng mưa tàn phá của bão.

Là cơn bão được đặt tên thứ mười ba và cuối cùng, bão cuồng phong (hurricane) thứ năm, bão lớn (major hurricane) thứ tư, và bão cấp 5 thứ ba của Mùa bão Đại Tây Dương 2025, Melissa hình thành từ một sóng nhiệt đới được Trung tâm Bão Quốc gia Hoa Kỳ (NHC) bắt đầu theo dõi khả năng phát triển vào ngày 16 tháng 10. Sóng này bắt nguồn từ Tây Phi, di chuyển từ trung tâm Đại Tây Dương đến Quần đảo Windward, và sau đó di chuyển nhanh về phía tây vào Biển Caribe, nơi nó chậm lại và phát triển thành Bão nhiệt đới Melissa vào ngày 21 tháng 10. Các dòng dẫn đường yếu và đứt gió ở mức vừa phải khiến Melissa di chuyển ngoằn ngoèo và thiếu tổ chức trong vài ngày tiếp theo, khi nó từ từ tiến về phía tây bắc. Trong những ngày sau đó, cấu trúc của Melissa có tổ chức hơn, và từ ngày 25 đến 27 tháng 10, bão trải qua quá trình mạnh lên nhanh chóng thành một cơn bão cấp 5 trước khi đổ bộ gần New Hope, Jamaica, ngay dưới cường độ đỉnh, vào ngày 28 tháng 10. Melissa tiến ra khỏi bờ biển phía bắc của Jamaica vào cuối ngày hôm đó, suy yếu và đổ bộ gần Chivirico, Cuba, vào ngày hôm sau. Melissa suy yếu thành bão cấp 1 sau khi đổ bộ, tiếp cận Bermuda ở cường độ bão cấp 2, sau đó lại suy yếu trước khi trở thành một áp thấp ngoại nhiệt đới có sức gió cuồng phong vào ngày 31 tháng 10 ở phía đông bắc Bermuda, rồi tan vào ngày hôm sau.

Melissa là cơn bão mạnh nhất từng được ghi nhận tấn công Jamaica, vượt qua bão Gilbert vào năm 1988; nhiều công trình kiến trúc đã bị phá hủy hoàn toàn. Tại Hispaniola, mặc dù bản thân bão Melissa ở rất xa về phía tây nam, nhưng các dải mưa vòng ngoài của nó đã gây ra mưa lớn trên hòn đảo, dẫn đến lũ quét, sạt lở đất nghiêm trọng và thiệt hại về tính mạng. Jamaica chứng kiến thiệt hại nghiêm trọng từ Melissa, với một số địa điểm gần điểm đổ bộ gần như bị phá hủy hoàn toàn, đặc biệt là xung quanh các giáo xứ Westmoreland và Saint Elizabeth. Thiệt hại đáng kể về nông nghiệp và cơ sở hạ tầng đã xảy ra ở những khu vực này do nước biển dâng do bão, lũ lụt và gió giật mạnh từ thành mắt bão của Melissa đi qua. Nhiều thị trấn ở phía tây Jamaica cũng bị ngập lụt nghiêm trọng, làm cản trở nỗ lực phục hồi. Viễn thông cũng bị ảnh hưởng nặng nề, đặc biệt là ở khu vực phía tây Jamaica. Tổng cộng, 95 ca tử vong được cho là do Melissa gây ra, bao gồm 45 người ở Jamaica, 43 người ở Haiti, 4 người ở Cộng hòa Dominica, và 1 người ở Cuba. Ước tính thiệt hại tài chính tại Jamaica lên tới gần 8,8 tỷ USD.

## Lịch sử khí tượng

Vào ngày 16 tháng 10, Trung tâm Bão Quốc gia Hoa Kỳ (NHC) bắt đầu theo dõi một sóng nhiệt đới di chuyển về phía tây để xem xét khả năng phát triển thành xoáy thuận nhiệt đới. Đến ngày 19 tháng 10, sóng này đã đi qua Quần đảo Windward và tiến vào Biển Caribe. Nhiễu động này di chuyển nhanh về phía tây, sau đó chậm lại đáng kể, tạo cơ hội cho sự phát triển của một tâm xoáy rõ ràng và đối lưu sâu có tổ chức vào đầu ngày 21 tháng 10, đánh dấu sự sinh xoáy thuận nhiệt đới để trở thành Bão nhiệt đới Melissa. Do các dòng dẫn đường yếu giữa các lưỡi áp cao ở phía tây bắc và đông nam, Melissa di chuyển chậm và thất thường từ hướng tây sang tây bắc qua trung tâm Caribe, và không thể mạnh lên rõ rệt do đứt gió hướng tây từ một rãnh áp thấp diện rộng ở tầng cao di chuyển qua Vịnh Mexico; hoàn lưu của bão liên tục tái hình thành về phía đông trong giai đoạn này. Một rãnh áp thấp sau đó đã đi qua Melissa, khiến cho đứt gió suy giảm dần. Điều này cho phép lõi của Melissa xác lập trục thẳng đứng. Sau đó, khi bão từ từ trôi dạt về phía bắc vào ngày 25 tháng 10, phân kỳ có sự gia tăng rõ ràng ở nửa phía đông của bão. Vào thời điểm này, chuyển động về phía bắc dừng lại khi Melissa ngày càng bị ảnh hưởng bởi lưỡi áp cao ở phía tây bắc.

Do các điều kiện môi trường rất thuận lợi, bao gồm nhiệt độ mặt biển là 30–31°C, hàm lượng nhiệt đại dương rất cao, đứt gió giảm xuống mức yếu hơn, và độ ẩm tương đối ở tầng giữa rất cao, Melissa bắt đầu giai đoạn mạnh lên nhanh chóng vào cuối ngày 25 tháng 10. Sức gió duy trì tối đa của bão gần như tăng gấp đôi từ 110 km/h lên 215 km/h trong vòng 24 giờ. Trong khi di chuyển chủ yếu về phía tây, Melissa đạt đến cấp 5 trên thang bão Saffir-Simpson vào đầu ngày 27 tháng 10. Melissa chưa bao giờ trải qua chu trình thay thế thành mắt bão, mà theo nhận định của một số nhà khí tượng học là điều khá bất thường đối với một cơn bão có cường độ mạnh; điều này cũng đã cho phép nó duy trì cường độ cao trong thời gian dài. Sau khi chuyển hướng bắc - đông bắc, vào sáng hôm sau, cơn bão sau đó đạt sức gió duy trì tối đa , và áp suất tại tâm bão thấp nhất là 892 mbar (hPa) (). Tương tác với đất liền khiến bão suy yếu nhẹ, và lúc 17:25 UTC, cơn bão đổ bộ gần New Hope ở Giáo xứ Westmoreland ngay dưới cường độ đỉnh, với sức gió duy trì  và áp suất 897 mbar (hPa) (). Cơn bão suy yếu trong đất liền khi đi qua các vùng núi, và tiến ra khỏi bờ biển phía bắc của Jamaica vào Biển Caribe ở cường độ cấp 3, hướng về phía Cuba.

Cơn bão tiếp tục suy yếu khi hướng tới Cuba và đổ bộ vào miền đông Cuba lúc 07:10 UTC ngày 29 tháng 10, cách Chivirico khoảng 30 km về phía đông, với sức gió duy trì 185 km/h và áp suất 954 mbar (hPa) (). Sâu trong đất liền, địa hình gồ ghề của Cuba dẫn đến sự suy yếu thêm của bão, và sức gió duy trì của cơn bão giảm xuống mức cấp 1 vào thời điểm tám giờ sau đó, khi Melissa di chuyển ra biển và tiến vào Đại Tây Dương. Cơn bão tăng tốc về phía đông bắc, duy trì cường độ đó trước khi đổ bộ vào Long Island lúc 22:15 UTC ngày 29 tháng 10, tiếp theo là một đợt đổ bộ khác tại Đảo San Salvador, Bahamas với áp suất thấp hơn một chút lúc 02:00 UTC ngày 30 tháng 10. Cuối ngày hôm đó, cơn bão mạnh trở lại cường độ cấp 2, đạt sức gió duy trì 165 km/h, khi hướng về Bermuda vào sáng ngày 30 tháng 10. Đứt gió tăng và nhiệt độ bề mặt biển giảm khiến Melissa trải qua quá trình chuyển đổi ngoại nhiệt đới vào đầu ngày 31 tháng 10, và lại suy yếu xuống cường độ cấp 1 khi đi qua gần Bermuda. Melissa hoàn tất quá trình chuyển đổi thành một xoáy thuận ngoại nhiệt đới có sức gió cuồng phong vào ngày hôm đó, và tan hoàn toàn vào ngày 1 tháng 11 khi mở ra thành một rãnh áp thấp và hợp nhất vào một rãnh áp thấp lớn hơn.

### Những kỷ lục và điểm nổi bật
* Trên toàn cầu, là xoáy thuận nhiệt đới mạnh nhất năm 2025.
* Trên toàn cầu, có sức gió giật mạnh nhất từng được đo bằng máy do thám rơi, đo ở độ cao 657 ft (200 m); kỷ lục trước đó là 399 km/h bởi bão Megi năm 2010.
* Đồng hạng với bão Labor Day năm 1935 là cơn bão Đại Tây Dương mạnh thứ ba được ghi nhận xét theo áp suất khí quyển thấp nhất (sau bão Wilma và Gilbert), và đồng hạng với Bão Allen (1980) là cơn bão Đại Tây Dương mạnh nhất về tốc độ gió duy trì trong một phút.
* Cơn bão Đại Tây Dương mạnh thứ hai tại thời điểm đổ bộ, xét theo áp suất khí quyển thấp nhất, sau bão Labor Day năm 1935, và đồng hạng với bão Labor Day năm 1935 cùng bão Dorian là cơn bão đổ bộ mạnh nhất ở Đại Tây Dương về sức gió duy trì tối đa; đồng thời là xoáy thuận nhiệt đới mạnh nhất đổ bộ vào Jamaica từng được ghi nhận.

### Tác động của biến đổi khí hậu
Melissa đã trải qua quá trình mạnh lên với tốc độ cực nhanh, khi nó di chuyển chậm qua các vùng nước ấm hơn  so với mức trung bình, một điều kiện biển mà hai nghiên cứu nhanh ước tính có khả năng xảy ra cao gấp 500–900 lần do biến đổi khí hậu gây ra bởi con người. Ngoài ra, các nghiên cứu này cũng ước tính rằng biến đổi khí hậu đã làm sức gió tối đa của cơn bão mạnh thêm khoảng 16 km/h, từ đó làm tăng khả năng gây thiệt hại lên tới 50%. Đồng thời, do ảnh hưởng của biến đổi khí hậu, lượng mưa ước tính cao hơn đến 10%.

## Công tác phòng tránh bão
### Đại Antilles

Vào ngày 21 tháng 10, một lệnh theo dõi bão cuồng phong () đã được ban hành cho các khu vực phía nam của Haiti, trong khi một lệnh theo dõi bão nhiệt đới () được ban hành cho Jamaica. Lệnh theo dõi của Jamaica đã được nâng cấp lên lệnh theo dõi bão cuồng phong và cảnh báo bão nhiệt đới () vào ngày 23 tháng 10. Ngày hôm sau, lệnh theo dõi ở Jamaica tiếp tục được nâng cấp lên cảnh báo bão cuồng phong (). Một cảnh báo bão nhiệt đới cũng được bổ sung cho các khu vực phía nam của Haiti vào cùng ngày 23 tháng 10. Tàu *[[Margaritaville at Sea Islander]]* đã thay đổi hành trình từ các điểm dừng ở Grand Cayman và Jamaica sang Belize và Honduras. Tàu *[[Disney Treasure]]* được định tuyến lại từ Tortola và Saint Thomas đến Cozumel và tàu *[[Disney Wish]]* đã thay đổi lịch trình tại Castaway Cay để phù hợp với sự thay đổi lộ trình của tàu *Treasure*. Tàu *[[Celebrity Beyond]]* và *[[Icon of the Seas]]* đã thay đổi hoàn toàn lịch trình, chuyển sang tuyến đường tập trung vào khu vực phía tây Caribe. Tàu *[[Carnival Celebration]]* và *[[Carnival Vista]]* đã hủy bỏ các điểm dừng ở Cộng hòa Dominica. Tàu *[[Carnival Dream]]* và *[[Carnival Liberty]]* đã hủy các điểm dừng tại Montego Bay và tàu *Liberty* cũng hủy một điểm dừng ở Quần đảo Cayman. Các hãng hàng không đã hủy 167 chuyến bay tại các sân bay thuộc vùng Đại Antilles và các khu vực lân cận khác như Bahamas, Barbados, Haiti, Jamaica, và Quần đảo Virgin thuộc Mỹ.

Cơ quan Thời tiết Quốc gia Hoa Kỳ tại Puerto Rico đã ban hành một cảnh báo ngập lụt () cho một số khu tự quản do khả năng có mưa lớn từ các dải mây rìa ngoài của bão Melissa vào ngày 22 tháng 10.

Tại Cộng hòa Dominica, bốn nơi trú ẩn đã được mở tại San Juan de la Maguana, San Cristóbal; Distrito Nacional và 61 người đã tìm đến đây để tránh bão. Mười hai tỉnh được đặt trong tình trạng báo động đỏ. Khoảng 90 người đã sơ tán khỏi đảo Saona.

Chính phủ Quần đảo Cayman đã cung cấp bao cát cho người dân. Cayman Airways đã miễn phí đổi chuyến bay trong thời gian bão Melissa tiến sát. Tất cả các hoạt động lặn biển du lịch đã ngừng trên các đảo Little Cayman và Cayman Brac vào ngày 24 tháng 10.

Tại Cuba, cảnh báo bão cuồng phong được ban hành cho các tỉnh Granma, Santiago de Cuba, Guantánamo, Holguín, và Las Tunas, trong khi một cảnh báo bão nhiệt đới được ban hành cho Camagüey. Bí thư thứ nhất Đảng Cộng sản Cuba Miguel Díaz-Canel báo cáo rằng 735.000 người đã được sơ tán ở các khu vực phía đông của đất nước. Ngoài ra, Hải quân Hoa Kỳ bắt đầu sơ tán vài trăm người, bao gồm tất cả các công dân Hoa Kỳ không thực hiện nhiệm vụ thiết yếu, từ Căn cứ Hải quân vịnh Guantánamo đến Florida.

#### Jamaica

Bộ Giao thông Vận tải Jamaica đã điều động 30 xe buýt cho tình huống khẩn cấp tại Portmore, Spanish Town, Rockfort, và Montego Bay. Ủy ban Nước Quốc gia đã huy động các đội ngũ và thiết bị. Đại học Tây Ấn đã chỉ đạo sơ tán sinh viên của trường tại cơ sở Mona, và các buổi lễ tốt nghiệp tại cơ sở này đã bị hoãn lại. Kênh thoát nước Sandy Gully ở Saint Andrew đã được nạo vét bùn khi cơn bão đến gần. Ủy ban Nước Quốc gia đã cấp nguồn nước uống sạch cho hơn 548.000 người để chuẩn bị cho bão Melissa. Vào ngày 24 tháng 10, các tổ chức công cộng bao gồm Phòng trưng bày Quốc gia Jamaica và Bảo tàng Bob Marley đã đóng cửa. Vào ngày 25 tháng 10, tất cả các sân bay đã bị đóng cửa. Các nơi trú ẩn được mở ở nhiều địa điểm khác nhau, và tính đến ngày 27 tháng 10, 1.700 người đã sơ tán. Một số nơi trú ẩn đã đóng cửa ngay khi người dân đang di chuyển tới, buộc họ phải chờ đợi ở bên ngoài. Chính phủ cũng cảnh báo rằng thông tin sai lệch đang khiến nhiều người ngần ngại sử dụng các nơi trú ẩn. Trường Trung học Black River đã bị nhầm lẫn là một nơi trú ẩn khiến một số người tìm đến đó. Ngoài ra, các dịch vụ và hoạt động vận tải liên quan đến Công ty Vận tải Đô thị Jamaica đã bị đình chỉ.

### Nơi khác
Vào ngày 17 tháng 10, một cảnh báo thời tiết xấu mức độ vàng đã được ban hành cho Trinidad và Tobago khi tiền thân của Melissa tiến đến gần. Vào ngày 18 tháng 10, một cảnh báo vàng cũng được ban hành ở Martinique. Cùng ngày, một cảnh báo lũ quét () đã được ban hành tại Barbados.

Tại Curaçao, Thủ tướng Gilmar Pisas đã ra lệnh đóng cửa trường học trên đảo để tạo điều kiện linh hoạt tối đa cho hoạt động của các dịch vụ khẩn cấp.

Colombia đã ban hành cảnh báo vàng dọc theo bờ biển Đại Tây Dương do tình trạng biển động mạnh.

Cảnh báo bão cuồng phong đã được ban hành cho khu vực miền trung và tây nam Bahamas trong khi cảnh báo bão nhiệt đới được ban hành cho Quần đảo Turks và Caicos. Lệnh sơ tán được ban hành tại Acklins, đảo Crooked, Inagua, Long Cay, Mayaguana, và đảo Ragged. Gần 1.500 cư dân đã sơ tán trước khi bão Melissa đổ bộ. Cư dân ở khu vực phía nam của Long Island đã được chuyên chở bằng xe buýt đến một trung tâm cộng đồng. Bộ Quốc phòng Anh đã cử 8 nhân viên và tàu HMS ''Trent'' đến Quần đảo Turks và Caicos để hỗ trợ công tác chuẩn bị và cứu trợ. Một số thành viên của Nghị viện Quần đảo Turks và Caicos và Thống đốc Quần đảo Turks và Caicos đã tham gia phân phát thực phẩm cùng bao cát cho người dân. Các máy phát điện đã được tiếp nhiên liệu và chạy thử nghiệm trước cơn bão và hai trạm bơm cũng đã được kích hoạt. Các tàu du lịch *Carnival Celebration*, *[[Carnival Sunrise]]*, và *[[MS Freedom of the Seas|Freedom of the Seas]]* đều hủy các điểm dừng chân tại Quần đảo Turks và Caicos.

Một cảnh báo bão cuồng phong đã được ban hành đối với Bermuda. Tuyến đường đắp cao The Causeway, hệ thống xe buýt, và Sân bay Quốc tế L.F. Wade đã đóng cửa vào tối ngày 30 tháng 10 và mở cửa trở lại vào ngày 31 tháng 10. Một số tuyến phà đã bị đình chỉ hoạt động vào ngày 30 tháng 10 và tất cả các tuyến phà đều bị đình chỉ vào ngày 31 tháng 10. Học viện Cedarbridge Academy đã mở cửa làm nơi trú ẩn vào ngày 30 tháng 10. Các cơ quan hành chính nhà nước đã đóng cửa vào ngày 30 tháng 10.

## Tác động

Sau cơn bão, các đợt bùng phát bệnh do muỗi làm trung gian truyền bệnh đã xảy ra, với các báo cáo ghi nhận 700 ca mắc chikungunya mỗi ngày và hơn 50.000 người phải nhập viện do căn bệnh này.

### Hispaniola
Tại Haiti, 43 người thiệt mạng và 13 người mất tích; số ca tử vong bao gồm ba người do sạt lở đất gần Port-au-Prince, một người khác do cây đổ ở Marigot, và 25 người sau khi sông La Digue vỡ bờ ở Petit-Goâve, trong khi 15 người khác bị thương do tường sập ở tỉnh Artibonite. Petit-Goâve chìm trong bùn đất và mảnh vỡ. Sông La Digue cũng cuốn trôi nhiều ô tô và nhà cửa. Hơn 645.000 người bị ảnh hưởng. Sáu cơ sở y tế và ít nhất 450 ngôi nhà bị hư hại trên toàn quốc. Tính đến ngày 1 tháng 11, 15.800 người đã được đưa vào các khu trú ẩn. Đến ngày 12 tháng 12, 160 trường học vẫn tiếp tục đóng cửa tại quốc gia này.

### Jamaica

Bão Melissa vừa là cơn bão mạnh nhất lịch sử đổ bộ vào Jamaica, vừa là cơn bão gây tổn thất kinh tế nặng nhất trong lịch sử quốc gia này. Sức gió của Melissa đã gây ra thiệt hại diện rộng và đặc biệt nghiêm trọng ở các khu vực ven biển tâm bão đi qua, và ở những vùng núi phía tây nước này. Tính đến ngày 27 tháng 10, trước khi bão Melissa đổ bộ vào Jamaica, ba người ở các giáo xứ Saint Elizabeth, Saint Catherine, và Hanover đã tử vong do các nguyên nhân gián tiếp và 13 người khác bị thương trong khi chuẩn bị đối phó với bão. Lũ lụt được báo cáo ở Old Harbour, trong khi nhiều cộng đồng ở giáo xứ Saint Elizabeth đã mất điện vào lúc 06:00 giờ địa phương. Đến 15:00 UTC, khoảng 200.000 khách hàng, tương đương 35% số hộ gia đình và doanh nghiệp của Jamaica, rơi vào tình trạng mất điện. Khoảng 52.000 khách hàng của Jamaica Public Service mất điện khi Melissa tiến gần đến hòn đảo. Con số này tăng lên 530.000 người sau khi Melissa đổ bộ hòn đảo. Các giáo xứ Saint Elizabeth, Westmoreland, Saint James, Trelawny, và Hanover, những nơi hứng chịu tác động tồi tệ nhất của Melissa, đã mất hoàn toàn liên lạc.

Bão Melissa đổ bộ vào New Hope, Westmoreland, khi đang là một cơn bão cấp 5 trên thang Saffir-Simpson. Tất cả các tòa nhà công cộng ở Seaford Town, nơi sinh sống của một nhóm thiểu số người Đức và có một bảo tàng do Chính phủ Đức tài trợ, đều bị phá hủy. Một số tòa nhà công cộng ở Falmouth bị phá hủy bao gồm tòa án, trạm xá, cũng như tòa nhà của sở đường bộ và công trình. Thiệt hại diện rộng được ghi nhận ở Saint Elizabeth, khi giáo xứ này được mô tả là "chìm dưới nước". Các cộng đồng trong giáo xứ được báo cáo là đã bị xóa sổ, với toàn bộ các tòa nhà đổ sập. Lũ lụt nghiêm trọng được báo cáo ở một số địa điểm bao gồm Mandeville, nơi những ngôi nhà ngập đến tận mái. Một nhà báo của BBC mô tả thị trấn đã bị cơn bão "san phẳng". Lũ lụt nghiêm trọng cũng được báo cáo ở Alligator Pond. Hiệu trưởng của Trường Trung học Kỹ thuật St. Elizabeth cho biết trường đã bị thiệt hại nặng nề bao gồm tốc mái. Trường Cao đẳng Cộng đồng Brown's Town ở Giáo xứ Saint Ann và Trường Trung học Westwood cũng báo cáo thiệt hại, trong đó trường Westwood chịu tổn thất sơ bộ là 298 triệu J$ (1,84 triệu US$). Bệnh viện của Black River bị thiệt hại cấu trúc đáng kể, với phần mái bị thổi bay. Ước tính có gần 90% số ngôi nhà của thị trấn bị tốc mái. Đồn cảnh sát của thị trấn cũng bị thiệt hại đáng kể, với một số cửa sổ và cổng bị hỏng. Trạm cứu hỏa bị ngập dưới 4,9 m nước. Waterloo House, một ngôi nhà từ thời thuộc địa và là địa danh lịch sử, đã bị Melissa phá hủy. Tại Cobie Ridge lân cận, một hố sụt đã mở ra trong nhà của một người phụ nữ lớn tuổi. Phần lớn Montego Bay cũng bị ngập lụt, bao gồm cả cảng của thành phố, khu công nghiệp và nhà ga của Sân bay Quốc tế Sangster, với phần lớn trần nhà bị sập. Khu liên hợp thể thao Montego Bay trở nên không thể sử dụng được. Tình trạng sập nhà, hư hỏng mái và cây đổ cũng được báo cáo ở Falmouth, nơi được mô tả là "gần như bị phá hủy hoàn toàn". Tại Kingston, một khung biển quảng cáo bị lật một phần và một lưu vực trũng bị ngập lụt, trong khi sạt lở đất làm tắc nghẽn một con đường ở Gordon Town. Khoảng 150.000 công trình kiến trúc đã bị hư hại do bão Melissa. Cơn bão đã xé toạc mái của khoảng 120.000 công trình. Khoảng 24.000 tòa nhà bị tổn thất toàn bộ. Khoảng 40–50% các khách sạn bị hư hại do Melissa. Công ty Sandals phải mất đến tháng 12 mới có thể mở cửa lại năm khách sạn của họ và đến tháng 5 năm 2026 mới mở cửa lại ba khách sạn khác. Trong số 1.010 trường công lập ở Jamaica, 721 trường bị hư hại và 160 trường vẫn tiếp tục đóng cửa sáu tuần sau cơn bão.Melissa đã làm hư hại ít nhất 41.390 ha đất nông nghiệp, ảnh hưởng đến hơn 70.000 nông dân và dẫn đến mất mát hơn 1,25 triệu vật nuôi. Tổng thiệt hại nông nghiệp ước tính ở mức 29,5 tỷ J$ (184 triệu US$). Khoảng 32.400 ha ruộng rau bị hư hại và khoảng 2.450 ha trang trại chuối xanh và chuối ăn quả bị tàn phá. Hơn một trăm trang trại chuối đã nộp đơn xin hỗ trợ quỹ thiên tai. Hơn một nửa diện tích rừng của hòn đảo bị thiệt hại. Tình trạng ngập lụt do Melissa kéo dài sau cơn bão, với mực nước dâng cao trở lại hai tuần sau đó ở giáo xứ Manchester, khiến sở y tế địa phương phải ban hành các khuyến cáo tránh tiếp xúc trực tiếp.

Ít nhất 45 người thiệt mạng, 13 người mất tích và 96 người khác bị thương trên toàn bộ Jamaica. Tại Saint Elizabeth, thi thể của ít nhất tám nạn nhân thiệt mạng do bão đã được xác nhận. Hai ca tử vong cũng được ghi nhận ở giáo xứ Saint James, bao gồm một trẻ sơ sinh thiệt mạng do cây đổ. Chín thi thể đã được tìm thấy ở giáo xứ Westmoreland. Một phụ nữ mang thai đã qua đời ở Petersfield khi ngôi nhà của cô sụp đổ trong cơn bão. Một thi thể không xác định danh tính trôi dạt vào bờ sông Black River. Hàng ngàn gia đình bị đẩy vào cảnh vô gia cư. Liên Hợp Quốc báo cáo rằng thiệt hại do cơn bão gây ra (6 tỷ US$) chiếm 30% GDP của đất nước, và con số này dự kiến sẽ còn tăng lên. Quy mô thực sự của thiệt hại và số người tử vong trên toàn Jamaica vẫn chưa rõ ràng cho đến đầu tháng 11, do việc tiếp cận và liên lạc với các khu vực vùng sâu vùng xa bị cản trở bởi thiệt hại cơ sở hạ tầng. Bộ trưởng Bộ Du lịch tuyên bố quốc gia này đã mất 62 triệu USD trong lĩnh vực du lịch vào tuần đầu tiên sau cơn bão. Tháng 12 năm 2025 chứng kiến sự sụt giảm đáng kể về lưu lượng hàng không so với tháng 12 năm 2024 (mặc dù cao hơn tháng 11 năm 2025), đặc biệt là tại Sân bay Quốc tế Sangster, nơi chứng kiến sự sụt giảm hơn 48% so với năm trước. Sau khi cơn bão đi qua, một đợt bùng phát bệnh xoắn khuẩn vàng da đã xảy ra do hậu quả của Melissa, với 71 ca nghi ngờ mắc bệnh và bảy ca tử vong được xác nhận là do đợt bùng phát này gây ra tính đến thời điểm hiện tại. Khoảng 40% hệ thống y tế quốc gia bị hư hại do Melissa. Tính đến ngày 10 tháng 12, số ca tử vong trực tiếp ở Jamaica do cơn bão vẫn là 45, với 32 ca tử vong khác đang được điều tra. Tính đến ngày 1 tháng 1 năm 2026, nhiều khu vực vẫn không có điện, thiếu nước sạch và đường đi không thể tiếp cận; Ủy ban Nước Quốc gia Jamaica thông báo trong một tuyên bố rằng sẽ xóa các hóa đơn tiền nước chưa thanh toán từ những khách hàng không nhận được nước kể từ sau cơn bão.

Phát biểu vào giữa tháng 11 tại Hội nghị Liên Hợp Quốc về Biến đổi Khí hậu 2025, Bộ trưởng tăng trưởng kinh tế của Jamaica, Matthew Samuda, nói với các đại biểu: "Bão Melissa đã thay đổi cuộc sống của mọi người dân Jamaica trong chưa đầy 24 giờ." Ông cũng xác định cơn bão là bằng chứng cho "giai đoạn mới của biến đổi khí hậu" và kêu gọi cộng đồng toàn cầu thực hiện các cam kết của mình nhằm giảm thiểu những tác động tồi tệ nhất của biến đổi khí hậu.

### Cuba
Đầu mùa bão, Cuba đã trải qua lũ lụt, gây thiệt hại lớn, từ bão Imelda. Melissa cũng tác động đến những khu vực tương tự vẫn đang trong quá trình phục hồi từ bão Oscar và những thiệt hại liên quan đến cơ sở hạ tầng điện năng của chúng. Trước khi Melissa đổ bộ vào Cuba, cơn bão đã gây ra lũ lụt và sạt lở đất ở tỉnh Santiago de Cuba phía đông nam nước này. Melissa đổ bộ vào phía đông Chivirico thuộc Santiago de Cuba vào khoảng 07:10 UTC ngày 29 tháng 10, với sức gió duy trì 185 km/h. Bí thư Thứ nhất Miguel Díaz-Canel báo cáo về những "thiệt hại đáng kể" từ cơn bão ở Cuba, với tình trạng ngập lụt diện rộng và nhiều đường phố bị chôn vùi trong mảnh vỡ trên khắp Santiago de Cuba. Khoảng 992.000 ngôi nhà bị hư hại hoặc phá hủy ở các tỉnh Guantánamo, Holguín và Santiago de Cuba; những khu vực này bị mất điện và sóng điện thoại. Khắp cả nước, 642 cơ sở y tế bị hư hỏng. Một nhà máy lọc dầu bị hư hại ở Santiago de Cuba. Cơ sở hạ tầng của nhà máy, vốn cần thiết cho việc sửa chữa, và một tháp lọc dầu, là những khu vực bị hư hại nặng nề nhất của nhà máy. Các đội ngũ từ Havana và Sancti Spíritus đã được điều động để hỗ trợ công việc tái thiết nhà máy. Sân bay Antonio Maceo bị thiệt hại bởi Melissa và không mở cửa trở lại cho các chuyến bay nội địa cho đến ngày 15 tháng 11. Tại El Cobre, ở Santiago de Cuba, có một trường hợp tử vong được ghi nhận. Mười bảy người bị thương và ba triệu người khác bị ảnh hưởng trên cả nước, với 735.000 người phải vào các nơi trú ẩn. Sông Cauto tràn bờ, với một số khu vực hứng chịu lượng mưa khoảng 510 mm. Nhiều con đập báo cáo lượng mưa hơn 500 mm. Lũ lụt được ghi nhận ở Veguitas sau khi lượng nước dư thừa được xả ra từ một con đập gần đó.

Tại Căn cứ Hải quân Vịnh Guantanamo của Hoa Kỳ, cây cối ngã đổ khiến 16 ngôi nhà bị coi là không thể ở được, và tháp kiểm soát không lưu tại dải đường băng của căn cứ bị ngập một phần.

Hai tuần sau khi bão đổ bộ, 60% hạ tầng điện năng ở tỉnh Santiago de Cuba bị mất điện. Khoảng 158.000 héc-ta hoa màu bị hư hại hoặc phá hủy bởi cơn bão. Ngoài ra, 53.000 người vẫn phải di dời. Do tình trạng nước đọng, thiếu thuốc men, và sự suy giảm chung về chất lượng cuộc sống của người dân Cuba, các đợt bùng phát dịch bệnh, như sốt xuất huyết Dengue và chikungunya, đã xảy ra sau bão Melissa. Thêm vào đó, có báo cáo cho biết tính đến ngày 26 tháng 11, gần một tháng sau khi cơn bão đi qua, hàng ngàn người ở Cuba vẫn không có nước hoặc nơi trú ẩn thích hợp, cùng với việc tiếp tục thiếu điện sinh hoạt.

### Quần đảo Lucayan
Trong khi đi qua Bahamas, Melissa đã gây ra những cơn gió giật lên tới 137 km/h trên Đảo Crooked, cùng với sức gió duy trì 122 km/h. Đảo Cat hứng chịu những cơn gió mạnh cấp cuồng phong, gây mất điện. Nguồn điện đã được khôi phục vào ngày 31 tháng 10. Cây cối bị bật gốc, cột điện bị đứt, và mái nhà bị hư hại trên khắp quần đảo. Sân bay Deadman's Cay bị ngập lụt. Trên đảo Long Cay, một số con đường không thể đi qua được do có các mảnh vỡ. Do các cột điện bị đổ, Đảo San Salvador bị mất điện và có sóng điện thoại kém. Bahamas Power and Light (BPL) đã báo cáo 18 cột điện bị đổ trên đảo. Năm nhân viên từ BPL đã được cử đến San Salvador. Rum Cay báo cáo tình trạng ngập lụt và sóng điện thoại kém. Tâm bão Melissa đi qua khu vực phía nam của Long Island. Trạm phát điện trên đảo Long Island bị hư hại nghiêm trọng. Một số thiệt hại về cấu trúc đối với vài tòa nhà cũng được báo cáo trên đảo. Ngập lụt nghiêm trọng được báo cáo ở một số khu vực tại Long Island. 

Quần đảo Turks và Caicos chỉ bị ảnh hưởng bởi biển động mạnh, gió lớn và dông sét.

### Nơi khác

Gió giật lên tới 74 km/h đã được ghi nhận vào ngày 19 tháng 10 tại Sân bay Quốc tế Grantley Adams của Barbados trong những trận mưa to kèm tố lốc. Các cơn gió giật mạnh nhất khác bao gồm 52 km/h tại Saint Lucia và 61 km/h tại Martinique.

Tại Puerto Rico, các dải mưa rìa ngoài của Melissa đã gây ra mưa lớn ở Guánica vào ngày 24 tháng 10, ảnh hưởng đến gần 400 hộ gia đình và gây hư hại cho các tòa nhà và cơ sở hạ tầng.

Melissa đã gây ra tình trạng biển động mạnh dọc theo bờ biển Colombia, với những con sóng cao tới 3,5 m.

Tại Bermuda, Sân bay Quốc tế L.F. Wade ghi nhận gió giật đến 98 km/h trong thời gian Melissa đi qua phía bắc - tây bắc của hòn đảo. Một máy đo gió đặt trên cao tại Bảo tàng Quốc gia Bermuda cũng ghi nhận gió giật mạnh nhất ở mức 158 km/h. Công ty Bermuda Electric Light Company báo cáo rằng khoảng 19.000 khách hàng, khoảng một nửa dân số trên đảo, bị mất điện do hậu quả của Melissa, và năm trạm biến áp đã phải ngừng hoạt động. Trên toàn hòn đảo, tác động của cơn bão chỉ giới hạn ở các mảnh vỡ rải rác, dây diện bị đứt và cháy cột điện.

## Cứu trợ và khắc phục hậu quả
### Jamaica

Lực lượng Hoa Kỳ và Không quân Jamaica đã phối hợp để vận chuyển hàng tiếp tế đến các cộng đồng bị cô lập ở Jamaica. Cơ quan Quản lý Nhà ở Quốc gia Jamaica đã mua 5.000 nhà container để phân phối và bán cho người dân. Thủ tướng lưu ý rằng quá trình vận chuyển sẽ mất khá nhiều thời gian. Một lệnh ân hạn thế chấp kéo dài sáu tháng cũng được ban hành cho 20.000 bất động sản. Chính phủ Jamaica đã phân bổ 10 triệu J$ cho việc tái thiết nhà ở. Các quan chức ưu tiên khôi phục nguồn điện cho thành phố Montego Bay nhằm vực dậy ngành du lịch tại các khách sạn không bị hư hại. Thuế tiêu thụ đối với một số loại hàng hóa đã bị đình chỉ cho đến ngày 15 tháng 1 năm 2026.

Đội bóng Miami Heat và các đối tác khu vực đã quyên góp khoảng 1 triệu US$ dưới dạng hàng tiếp tế và các vật dụng cần thiết như một phần của nỗ lực phục hồi ở Jamaica sau bão Melissa. Nhiều tổ chức cứu trợ ở Nam Florida cũng đã huy động để cung cấp hỗ trợ cho các quốc đảo bị ảnh hưởng. Tương tự, công ty Walt Disney tuyên bố sẽ đóng góp 1 triệu US$ để giúp đỡ các nỗ lực cứu trợ, và American Airlines đã huy động được hơn 1,2 triệu US$ cho Hội Chữ thập đỏ Mỹ để giúp đỡ các cộng đồng bị ảnh hưởng bởi cơn bão. Đội bóng Philadelphia Union, phối hợp cùng thủ môn Andre Blake, đã thông báo về một chiến dịch cứu trợ để giúp đỡ những người bị ảnh hưởng bởi cơn bão ở Jamaica. Ngoài ra, nhà đồng sáng lập Home Depot và là chủ sở hữu đội Atlanta Falcons, Arthur Blank, thông báo ông sẽ quyên góp 1,5 triệu US$ cho World Central Kitchen để giúp cung cấp thực phẩm và nước uống cho những người bị ảnh hưởng, cùng với 1 triệu US$ khác cho Team Rubicon để hỗ trợ các hoạt động phản ứng thực địa. Tổ chức Secours Populaire Français đã cử một phái đoàn đến Jamaica. Intcomex cam kết hỗ trợ cho Cave District, Westmoreland trong sáu tháng.

Ngân hàng Thế giới (World Bank) đã kích hoạt một gói hỗ trợ cùng với chính phủ Jamaica và Ngân hàng Phát triển Liên Mỹ (Inter-American Development Bank) để tiến hành phân tích thiệt hại sau bão. Ngân hàng Thế giới cũng công bố khoản thanh toán trị giá 150 triệu US$ từ trái phiếu thảm họa được kích hoạt bởi bão Melissa. Vào ngày 23 tháng 12, Chương trình Lương thực Thế giới bắt đầu một chương trình phân phát thực phẩm cho 123.000 người dân Jamaica ở phía tây đất nước. Chính phủ Quần đảo Cayman đã gửi 200.000 US$ hàng tiếp tế và cam kết viện trợ 1,2 triệu US$ cho Jamaica. Hãng hàng không BermudAir đã tổ chức một cầu hàng không cứu trợ cho Jamaica. 40.000 pound hàng hóa đã được Hiệp hội người Jamaica tại Bermuda quyên góp cho Jamaica. Chính phủ Trinidad và Tobago đã gửi tám container hàng tiếp tế đến Jamaica và cam kết sẽ gửi thêm viện trợ trong những ngày tiếp theo. Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ đã cử một đội phản ứng hỗ trợ thảm họa để cung cấp hỗ trợ tìm kiếm và phục hồi. Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ sau đó thông báo họ sẽ gửi 12 triệu US$ cho Jamaica. IsraAid đã cử một đội phản ứng khẩn cấp đến Jamaica sau khi cơn bão đi qua và mang theo các chuyên gia sức khỏe tâm thần để cung cấp hỗ trợ về sức khỏe tâm thần và tâm lý xã hội. Chính phủ Quần đảo Cayman đã quyên góp 1 triệu US$ cho Jamaica, với mỗi phần ba số tiền được dành cho phiếu hỗ trợ cộng đồng, giáo dục, và nông nghiệp. Các dịch vụ của Starlink đã được cung cấp miễn phí cho người dân Jamaica với mục tiêu hỗ trợ các nỗ lực phục hồi.

Vào ngày 1 tháng 12, CAF – Ngân hàng Phát triển Mỹ Latinh và Caribe, Quỹ Tiền tệ Quốc tế, Ngân hàng Thế giới, Ngân hàng Phát triển Caribe và Ngân hàng Phát triển Liên Mỹ đã cùng công bố một gói hỗ trợ lên tới 6,7 tỷ US$ trong ba năm để giúp Jamaica phục hồi sau tổng thiệt hại ước tính là 8,8 tỷ US$. Hai buổi hòa nhạc, Jamaica Strong và Nice Up Jamaica, đã được tổ chức để ủng hộ Jamaica vào tháng 12, với sự góp mặt của nhiều ca sĩ vùng Caribe như Johnny Osbourne. 

Vào ngày 10 tháng 11, một chiếc Beechcraft King Air thực hiện nhiệm vụ cứu trợ bão ở Jamaica đã rơi tại Coral Springs, Florida, ngay sau khi cất cánh từ Sân bay Fort Lauderdale Executive. Hai người trên máy bay, gồm một nhà truyền giáo Cơ đốc giáo và con gái trưởng thành của ông, đã thiệt mạng trong vụ tai nạn. Bên trong các lô hàng cứu trợ, bốn khẩu súng đã bị Cơ quan Hải quan Jamaica phát hiện, vụ việc hiện đang được điều tra.

### Nơi khác
Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ sau đó thông báo sẽ gửi 24 triệu US$ để giúp các quốc gia bị ảnh hưởng bởi Melissa (bao gồm cả Jamaica), với 8,5 triệu US$ cho Haiti, 500.000 US$ cho Bahamas, và 3 triệu US$ cho Cuba với sự phối hợp của Giáo hội Công giáo. Ngoài ra, Liên Hợp Quốc đã kêu gọi 74 triệu US$ vào ngày 5 tháng 11 để giúp hỗ trợ những người bị ảnh hưởng bởi Melissa ở Cuba. Ba chuyến bay nhân đạo mang theo hàng tiếp tế từ Chương trình Lương thực Thế giới, Quỹ Dân số Liên Hợp Quốc, và Caritas Internationalis đã được tổ chức để vận chuyển hàng hóa đến các tỉnh miền đông Cuba. Tổ chức Y tế Liên Mỹ đã chuyển giao  vật tư y tế đến Cuba. Trung Quốc đã gửi hàng tiếp tế đến Cuba cùng với 5.000 tấm năng lượng mặt trời. Các dịch vụ của Starlink đã được cung cấp miễn phí cho người dân Bahamas với mục tiêu hỗ trợ các nỗ lực phục hồi. Nhật Bản đã quyên góp 1 triệu US$ cho Haiti sau bão Melissa.

Do các hòn đảo khác bị tàn phá bởi bão Melissa, Cộng hòa Dominica đã chứng kiến sự bùng nổ về du lịch vào cuối năm 2025. Cộng hòa Dominica đã phê duyệt hàng trăm chuyến bay để đối phó với sự gia tăng đột biến này.

## Xem thêm
* Mùa bão Đại Tây Dương 2025

## Chú thích

## Liên kết ngoài