open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
S-350 Vityaz

*Hệ thống tên lửa 50R6 Vityaz* () hay còn gọi là **S-350E** là một hệ thống Tên lửa đất đối không của Nga được GSKB Almaz-Antey phát triển. Hệ thống này sẽ thay thế S-300PS và S-300PT-1A. Hệ thống này được thiết kế theo nguyên bản của dự án KM-SAM liên kết giữa Hàn Quốc và Nga, sử dụng tên lửa 9M96 như của hệ thống phòng không S-400.

## Hình ảnh

File:MAKS2013firstpix02.jpg|50P6E transporter erector launcher
File:50P6E - MAKS2013firstpix03.jpg|50K6E command post
File:MAKS2013firstpix04.jpg|50N6E multifunctional radar


## Xem thêm
*Tổ hợp tên lửa S-300
*S-300VM
*Tổ hợp tên lửa S-400
*Tổ hợp tên lửa S-500
*KM-SAM

## Liên kết ngoài

* S-350E Vityaz 50R6 surface-to-air defense missile system(Army recognition) 
* Vityaz to replace S-300 air defense systems in 2014 - designer, RIA Novosti, August 15
* The first tests of the latest air defense system 50R6 “Vityaz” will be carried out in autumn, Russian Aviation, ngày 11 tháng 2 năm 2013
*  S-350E Vityaz at 2013 MAKS Airshow (Technical Specifications)
* Air Defence - the Opposite Side of Air Power "Vityaz"  by Dr. Igor Sutyagin, RUSI.org
*''ANALYSIS | S-350E "Hero" / C-350E "Vityaz" Anti-Aircraft Missile System''
Asako

**Asako** (viết: 麻子, 朝 子, 浅 子, 亜 少子, あ さこ hoặc あ さこ trong hiragana) là tên dành cho nữ của Nhật Bản. Những người đáng chú ý có tên bao gồm:

* , nữ diễn viên lồng tiếng Nhật 
* Asako Hirabayashi, nhà soạn nhạc và nhà soạn nhạc người Mỹ gốc Nhật 
*   nữ doanh nhân, chủ ngân hàng và người sáng lập trường đại học người Nhật 
* , cầu thủ bóng đá nữ Nhật Bản 
* , diễn viên hài Nhật Bản 
* , nhà báo Nhật Bản 
*  Nữ diễn viên lồng tiếng Nhật 
* , nhiếp ảnh gia người Nhật 
* , nữ diễn viên lồng tiếng Nhật 
* , vận động viên bóng chuyền Nhật Bản 
* , quản lý và cầu thủ bóng đá nữ Nhật Bản 
* , ca sĩ và nhà soạn nhạc người Nhật 
* , người nước rút Nhật Bản 
* , nhà văn Nhật Bản

## Nhân vật hư cấu

* , một nhân vật trong bộ truyện tranh *My Little Monster* 
* , một nhân vật trong bộ truyện tranh *[[Ushio to Tora|Ushio và Tora]]*

## Tham khảo
Veena Ramgoolam

**Veena Ramgoolam** (nhũ **danh Brizmohun**) là vợ của Navin Ramgoolam, lãnh đạo Đảng Lao động và cựu Thủ tướng của Mauritius. Bà giữ chức vụ Người phối ngẫu của Thủ tướng Chính phủ Mauritius trong khi chồng bà giữ chức Thủ tướng hai lần, lần đầu tiên từ năm 1995 đến năm 2000 và một lần nữa từ năm 2005 đến 2014.

## Đầu đời
Veena học ngành khoa học xã hội tại Đại học London. Cô kết hôn với Navin Ramgoolam vào ngày 8 tháng 7 năm 1979.

## Xem thêm

* Người phối ngẫu của Thủ tướng Mauritius

## Tham khảo
Ellen Oléria

**Ellen Gomes de Oléria**, được gọi là **Ellen Oléria** (sinh ngày 12 tháng 11 năm 1982) là một ca sĩ, nhạc sĩ, nhạc sĩ, và nữ diễn viên người Brazil.

## Cuộc đời và sự nghiệp

Ellen sinh ra ở Brasília, Liên bang Distrito và lớn lên ở *Chaparral*, một vùng của Taguatinga. Ban đầu quan tâm nhiều hơn đến nhạc cụ, cô bắt đầu hát trong dàn hợp xướng nhà thờ, do ảnh hưởng của cha mẹ mình. Cô bắt đầu sự nghiệp âm nhạc của mình ở tuổi 16. Là một nữ diễn viên, cô tốt nghiệp Nghệ thuật biểu diễn tại Đại học Brasília, năm 2007.

Ellen đã hòa trộn bossa nova, funk, hip hop, Música phổ biến brasileira, samba, soul và thơ trong các bài viết và bài hát của riêng mình. Cô mở đầu và tham gia các chương trình của Lenine, Paulinho Moska, Chico César, Ney Matogrosso, Margareth Menezes, Milton Nascimento và Sandra de Sá (người mà cô đã chia sẻ sân khấu trong lễ kỷ niệm 50 năm Brasília).

Cô đã tham gia vào DVD kỷ niệm 25 sự nghiệp của GOG, "Cartão Postal Bomba!" Và album "Aviso às Gerações" trong bài hát " *Carta à Mãe África* ". Cô cũng tham gia vào CD " *Tomo Um do Oráculo Universal das Constantes Inconstâncias Pessoais do Pessoal* " từ *Radio Casual*.

Vào ngày 12 tháng 8 năm 2013, cô kết hôn với Poliana Martins, ở Brasília.

### Pret.utu
Từ năm 2005 Ellen Oléria thường trình bày với ban nhạc **Pret.utu**, với các thành viên sau: Pedro Martins (guitarist và guitar cổ điển), Paula Zimbres (guitar bass), Célio Maciel (tay trống), Pedro Martins (guitarist), Felipe Viegas (keyboardist) Léo Barbosa (bộ gõ).

### Banda Soatá
Ellen Oléria cũng tham gia vào **Banda Soatá**, một liên kết của rock e carimbo thay thế được thành lập năm 2007, với các thành viên từ Quận Liên bang và Pará từ ban nhạc **Epadu**. Ngoài Ellen, họ còn có Jonas Santos (nhà soạn nhạc e guitarist), Riti Santiago (tay trống), Dido Mariano (bassist) e Lieber Coleues (nhạc cụ gõ).

## Tham khảo
Lindsey Collen

**Lindsey Collen** (sinh 1948 tại Mqanduli, Umtata, Transkei, Nam Phi) là một tiểu thuyết gia, và nhà hoạt động người Mauritius. Cô đã giành giải thưởng Nhà văn Khối thịnh vượng chung năm 1994 và 2005, Cuốn sách hay nhất, Châu Phi.

Tác phẩm của cô đã xuất hiện trên tờ *New Internationalist*. Cô là thành viên của Lalit de klas.

Cô kết hôn với Ram Seegobin. Cô ấy sống ở Mauritius.

## Công trình

* *Có một thủy triều*, Ledikasyon pu Travayer, Port Louis, Mauritius, 1990 
*      
* *Loại bỏ nó*, Granta Books, London, 1997, . 
* *Mutiny*, Bloomsbury, Luân Đôn, 2001, . 
* *Cậu bé*, Bloomsbury, London, 2004, . 
* *Người đàn ông sốt rét và hàng xóm của cô*, Ledikasyon pu Travayer, Port Louis, Mauritius 2010, .

### Sách giáo khoa

* *Komye fwa mo finn bẫy enn pikan ursen*, Ledikasyon pu travayer, 1997, . 
* *Natir imin: Phiên bản tiếng Anh và tiếng Anh của người* Scotland, Ledikasyon pu travayer, 2000, .

### Hợp tuyển

*      
*     

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

; Nhận xét

*  
* "The Rape of Sita của Lindsey Collen", *litbrit*, ngày 18 tháng 12 năm 2007

; Phỏng vấn

* Lindsey Collen: Emancestion là giải thoát khỏi chế độ gia trưởng , *defidia*, Noor Adam Essack, 03/4/2011

; Khác

*      
* Triệu Lindsey Collen trong hội thoại, văn học và chính trị, đại học đoàn tụ 
* "Sự lật đổ của các vai trò giai cấp và giới tính trong tiểu thuyết của Lindsey Collen (1948-), Nhà hoạt động xã hội và nhà văn Mauriti"
Jonah Hill

**Jonah Hill Feldstein** (sinh ngày 20 tháng 12 năm 1983) là một diễn viên, đạo diễn, nhà sản xuất, nhà biên kịch và diễn viên hài người Mỹ. Hill được biết đến với những vai diễn hài trong các bộ phim bao gồm *Superbad* (2007), *Knocked Up* (2007), *Quên Sarah Marshall* (2008), *Get Him to the Greek* (2010), *21 Jump Street* (2012), *This Is the End* (2013) và *22 Jump Street* (2014) cũng như các màn trình diễn của anh trong *Moneyball* (2011) và *The Wolf of Wall Street* (2013), qua đó anh nhận được đề cử giải Oscar cho Nam diễn viên phụ xuất sắc nhất.

Hill xếp thứ 28 trên bảng xếp hạng các diễn viên được trả lương cao nhất thế giới của tạp chí *Forbes* từ tháng 6 năm 2014 đến tháng 6 năm 2015, mang về 16 triệu đô la. Là một nhà biên kịch, ông đã đóng góp cho các câu chuyện của *21 Jump Street*, *22 Jump Street*, *Sausage Party* và *Why Him?*. Năm 2018, Hill đóng vai chính trong bộ phim hài hài đen tối của Netflix *Maniac* và ra mắt đạo diễn với bộ phim *Mid90s*, từ kịch bản của chính anh.

## Đời tư

## Sự nghiệp

## Sự nghiệp diễn xuất

### Điện ảnh

### Truyền hình

## Chú thích

## Liên kết ngoài

* 
*
Caroline Lenferna de Laresle

**Caroline Lenferna de Laresle** (20 tháng 3 năm 1824 - 28 tháng 1 năm 1900) còn được gọi là **Chị/Mẹ Marie-Augustine** là một nữ tu người Maurita, người sáng lập Congrégation des sœurs de charité de Notre-Dame-du-Bon-et-Perpétuel-Secours.

## Đời sống
Caroline Lenferna de Laresle được sinh ra tại Pointe-aux-Piment, Mauritius, vào ngày 20 tháng 3 năm 1824. Vào thời điểm bà ấy lớn lên, có rất ít nhà lãnh đạo cộng đồng bàng giáo La Mã ở Mauritius. Chỉ có năm giáo xứ, với cùng một số linh mục và không có nữ tu nào cả. Một số ít linh mục thường có mối quan hệ kém với nhau, vì như vậy de Laresle không được rửa tội khi sinh. Bà theo học một trường nội trú do một bà Farquarson điều hành ở Port Louis. Tại trường de Laresle yêu cầu được rửa tội, với việc này được thực hiện vào năm 1835; bà ấy đã rước lễ lần đầu vào ngày hôm sau.

Sau đó, được truyền cảm hứng một phần bởi Cha Xavier Musuy, một linh mục người Bỉ; Cha Jacques-Désiré Laval; và Giám mục Bernard Collier Giám mục của Port Louis, de Laresle quyết định cống hiến cuộc đời của mình cho từ thiện và trở thành một nữ tu. Vì cha bà không đủ khả năng để gửi bà đến Pháp để đào tạo, bà đã học như một người mới theo Nữ tu Loreto, người đã đến Mauritius năm 1845. De Laresle nhận lời thề của mình là một nữ tu vào ngày 1 tháng 5 năm 1849, lấy tên là Marie-Augustine.

De Laresle thành lập trật tự của riêng mình của các nữ tu, hội des Soeurs de Charité de Notre-Dame-du-Bon-et-Secours (Dòng Nữ Tu Bác Ái của Notre Dame of Good trình và giúp đỡ) vào ngày 14 tháng 6 năm 1850. Lệnh đã có sáu nữ tu vào năm 1855 và mở rộng đến hơn 60 vào năm 1860. Lệnh bắt đầu ở Port Louis và trong vòng 17 năm đã thành lập 20 tòa, bệnh viện, nhà tế bần, trường học và vườn ươm. De Laresle đã được truyền cảm hứng để mở trại trẻ mồ bài đầu tiên sau khi phát hiện ra một em bé bị bỏ rơi vào ngày Giáng sinh. Hai chị em đã thành lập trường tiểu học đầu tiên của họ tại Camp Yoloff, Faubourg de l'Est vào năm 1853 và vào năm 1855 để giúp đỡ các nạn nhân của dịch tả. Lệnh này cũng điều hành một thuộc địa cùi, và từ năm 1868, hai chị em cũng phục vụ trong Bệnh viện Dân sự (nay là Bệnh viện Dr AG Jeetoo).

Là Mẹ Bề trên, de Laresle chống lại sự kiểm soát trật tự của những người kế vị Collier với tư cách là giám mục của Giáo phận bàng giáo La Mã Port-Louis. De Laresle đã đến thăm Rome để thỉnh nguyện cho lệnh được trao quyền giáo hoàng, đưa nó dưới quyền tài phán của giáo hoàng và loại bỏ nó khỏi sự kiểm soát của giáo phận. Điều này đã được Giáo hoàng Leo XIII cấp, và để bàng nhận điều này, lệnh đã thêm "Vĩnh viễn" vào tên của họ. De Laresle chết trong khi ở Rome vào ngày 28 tháng 1 năm 1900.

## Di sản
De Laresle là tác giả *Je serai Soeur de Charité*. Đơn hàng của bà tiếp tục cho đến ngày nay và hiện có các chi nhánh ở Châu Phi, Châu Âu, Châu Á và Nam Mỹ. Cha Carmello Conti Guglia của Nghĩa vụ Truyền giáo Mary Vô nhiễm đã dành bốn năm để thu thập thư từ của de Laresle và viết một cuốn tiểu sử được xuất bản ở Ý và hiện đang được dịch sang tiếng Pháp. Tài liệu được phát hiện bởi nghiên cứu của ông đang được sử dụng để thúc đẩy sự phong chân phước của de Laresle.

## Tham khảo
Vicky Ntetema

**Vicky Ntetema,** sinh năm 1958, là một nhà báo nổi tiếng người Tanzania với việc khám phá vụ giết người mắc bệnh bạch tạng ở Tanzania. Sau đó, cô trở thành Giám đốc điều hành của Under the Same Sun (UTSS) tại đất nước Tanzania.

## Cuộc đời và sự nghiệp
Ntetema sinh ra ở Tanzania vào năm 1958. Với học bổng của Chính phủ Tanzania, cô đã du học ở Liên Xô và nhận bằng Thạc sĩ Báo chí năm 1985. Năm 1991, Ntetema làm việc cho BBC với tư cách là dịch giả tiếng Swour, sau đó trở thành một nhà báo truyền thông điện tử (người dẫn chương trình phát thanh kiêm vai trò nhà sản xuất) ở London và năm 2006, một nhà báo cao cấp và Trưởng Văn phòng của BBC World Service ở Tanzania. Ntetema được biết đến khi vào năm 2007, cô đã khám phá một vụ giết người mắc bệnh bạch tạng ở Tanzania. Ntetema sau đó quyết định rời BBC để trở thành Giám đốc điều hành của Under the Same Sun tại Tanzania, một tổ chức từ thiện của Canada nhằm thúc đẩy quyền con người của những người mắc bệnh bạch tạng. Một bài đăng cô giữ cho đến khi nghỉ hưu vào tháng 05 năm 2018 về chủ đề này.

## Báo cáo về cuộc đàn áp những người mắc bệnh bạch tạng ở Tanzania
Cuộc điều tra bí mật của Ntetema cho thấy một số người Tanzania đã nhìn thấy những người mắc bệnh bạch tạng là những sinh vật giống như ma và các bác sĩ phù thủy địa phương coi "bộ phận cơ thể của họ là nguyên liệu mạnh mẽ cho bùa phép" mang lại thành công. Các báo cáo của cô chủ yếu thu hút sự chú ý từ quốc tế về tình hình này. Do các mối đe dọa chống lại cô, Ntetema phải chạy trốn, yêu cầu bảo vệ mình và cuối cùng phải rời khỏi đất nước hai lần để bảo vệ chính mạng sống của cô.

Vào năm 2010, Tổ chức Truyền thông Phụ nữ Quốc tế đã trao cho cô Giải thưởng Can đảm trong Báo chí cho các báo cáo của mình và nỗ lực không mệt mỏi. Năm 2016, Ngoại trưởng Hoa Kỳ John Kerry đã trao cho Ntetema giải thưởng Phụ nữ can đảm quốc tế.

## Giải thưởng

* Can đảm trong Giải thưởng Báo chí năm 2010  
* Giải thưởng Phụ nữ Thành đạt Tanzania trong hạng mục "Thông tin và Truyền thông" năm 2013
* Giải thưởng Phụ nữ Can đảm Quốc tế năm 2016 

## Tham khảo
Vinaya Sungkur

**Vinaya Sungkur** là một nữ diễn viên người **Mauritius**, người được đề cử cho Giải thưởng Học viện Điện ảnh Châu Phi cho Nữ diễn viên xuất sắc nhất trong vai phụ trong vai "Savita" trong *Les enfants de Troumaron* vào năm 2014.

## Sự nghiệp
Vào tháng 1 năm 2015, cô đã được báo cáo là một trong những người dẫn chương trình *The Vagina Monologues*. Vào tháng 11 năm 2015, cô đã diễn xuất trong *Sous la Varangue*, đây là một vở kịch hài dựa trên văn học *Mauriti*. Năm 2012, Sungkur đóng vai chính trong *The Children of Traumaron*, bộ phim của đạo diễn Harrikrisna Anenden và Sharvan Anenden, được chiếu tại Liên hoan phim Hamburg 2013. Trong phim, cô vào vai "Savita", một cô gái trẻ cố gắng sống sót ở thành phố Port-Louis. Trong phim, "Sadiq", "Loius", "Savita" và "Clelio" tham gia bán dâm và các công việc khác có nghĩa là để tồn tại, cho đến khi phải trả giá bằng mạng sống của một trong số họ. Sau đó, họ quyết định rời khỏi thành phố. Bộ phim dựa trên một cuốn tiểu thuyết của Ananda Devi. Vai diễn của cô đã mang lại cho cô một đề cử Giải thưởng Điện ảnh Châu Phi cho nữ diễn viên phụ xuất sắc nhất. Tại Liên hoan phim và truyền hình Panafrican năm 2013 của Ouagadougou, bộ phim đã giành giải thưởng "Giải thưởng Oumarou Ganda cho tác phẩm đầu tay hay nhất".

## Cuộc sống cá nhân
Sungkur là cựu sinh viên của Sorbonne Nouvelle.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

*
Dorothée Munyaneza

**Dorothée Munyaneza** (sinh năm 1982) là một ca sĩ, diễn viên, vũ công và biên đạo múa người Anh gốc Rumani. Cô đã tạo ra hai bản trình diễn, *Samedi dịu* và *không mong muốn,* cả hai về tội diệt chủng Rwanda.

## Cuộc sống cá nhân
Munyaneza sinh ra ở Kigali, Rwanda. Cha cô là một mục sư, và mẹ cô là một nhà báo. Munyaneza và gia đình đã rời Kigali trong cuộc diệt chủng Rwandan, khi Munyaneza ở tuổi 12. Mẹ cô làm việc cho một tổ chức phi chính phủ, và do đó có thể đảm bảo cho gia đình một lối đi an toàn đến London. Ở đó, cô học tại Lycée Français Charles de Gaulle. Trong khi học, cô đã gặp Christine Sigwart, người sáng lập Quỹ Jonas, một tổ chức từ thiện nhằm giúp hòa nhập trẻ em nhập cư. Cô bắt đầu quan tâm đến âm nhạc và học âm nhạc tại Quỹ Jonas. Munyaneza học âm nhạc và khoa học xã hội tại Đại học Canterbury Christ Church. Hiện cô cư trú tại Marseille, Pháp, và có một cô con gái.

## Sự nghiệp
Munyaneza đã được truyền cảm hứng để làm việc về chủ đề diệt chủng Rwandan sau khi xem các bộ phim tài liệu về chủ đề này, đặc biệt là một của Thierry Michel về công việc của Denis Mukwege.

Munyaneza làm việc trên đường đua âm thanh cho bộ phim *[[Khách sạn Rwanda|Hotel Rwanda]]*. Cô bắt đầu làm ca sĩ và người kể chuyện cho bộ phim, nhưng sau đó bắt đầu nhảy theo một phong cách tương tự như cách cô đã nhảy khi còn là một đứa trẻ ở Rwanda. Cô đã làm việc với , Robyn Orlin, , Nan Goldin, Mark Tompkins, Ko Murobushi và . Là một ca sĩ, cô đã phát hành album solo đầu tiên vào năm 2010, được sản xuất bởi Martin Russell. Năm 2012, cô hợp tác với nhà soạn nhạc người Anh James Seymour Brett để sản xuất album *Earth Song*. Năm 2013, cô đóng vai chính trong một buổi biểu diễn của Rachid Ouramdane tại Rennes, Pháp. Trong buổi biểu diễn, cô đã hô vang tên của những người Algeria bị giết trong vụ thảm sát ở Paris năm 1961.

Năm 2014, Munyaneza đã sản xuất tác phẩm *Samedi Détente* (thư giãn thứ bảy). Nó tập trung vào cuộc diệt chủng Rwandan, làm thế nào 800.000 người đã chết trong 100 ngày, và kinh nghiệm cá nhân của cô về nạn diệt chủng. Tác phẩm ra mắt tại Nîmes, Pháp.

Năm 2017, cô sản xuất *Unwocate*, tác phẩm thứ hai của cô về nạn diệt chủng Rwandan. Tác phẩm có sự góp mặt của nhà soạn nhạc người Pháp , và tập trung vào các cuộc phỏng vấn giữa Munyaneza và những người sống sót sau nạn diệt chủng, cũng như phụ nữ ở Congo, Chad, Syria và các quốc gia trước đây là một phần của Nam Tư SFR. *Không mong muốn* có một tập trung đặc biệt vào phụ nữ bị hãm hiếp và con cái được thụ thai của họ. Munyaneza đã trình bày Không *mong muốn* tại Lễ hội năm 2017, và cũng tại .

## Tham khảo
Alexia Mupende

**Alexia Uwera Mupende** (17 tháng 11 năm 1984 – 8 tháng 1 năm 2019) là một người mẫu, diễn viên và chuyên gia thể hình người Rwanda, vào thời điểm bà qua đời, là Tổng Giám đốc tại *Waka Fitness*, ở Kigali, thủ đô của Rwanda.

## Hoàn cảnh và giáo dục
Alexia Uwera sinh ra ở Kenya. Cô theo học tại trường ở Uganda, lấy chứng chỉ O-Level từ trường Namasagali ở quận Kamuli. Cô tiếp tục lấy bằng tốt nghiệp trung học của mình từ trường St. Lawrence College, ở khu vực miền trung của Uganda. Sau đó, cô chuyển đến Rwanda, nơi cô tốt nghiệp với bằng Cử nhân Công nghệ thông tin từ Đại học Rwanda.

## Sự nghiệp
Alexia Mupende là một người mẫu quốc tế, người đã đại diện cho đất nước của cô, Rwanda, tại các sự kiện thời trang ở Kampala, Uganda, Geneva, Thụy Sĩ, Dubai, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, Colombo, Sri Lanka và Mumbai, Ấn Độ. Để bổ sung thu nhập cho người mẫu, cô là tổng giám đốc của *Waka Fitness*, một câu lạc bộ thể hình ở thành phố Kigali.

## Qua đời
Vào tối thứ ba, ngày 8 tháng 1 năm 2019, thi thể của Alexia Uwera Mupende đã được tìm thấy trong một trong những phòng ngủ tại nhà của cha cô ở Nyarugunga sector, quận Kicukiro, ngoại ô thành phố Kigali. Cô đã bị đâm nhiều nhát.

Các quan chức an ninh Rumani tuyên bố rằng họ đang tìm kiếm Antoine Niyireba, 23 tuổi, là một công nhân nội địa tại nhà của cha mẹ của người quá cố. Anh ta là nghi phạm chính trong vụ giết người.

## Những ý kiến khác
Vào thời điểm qua đời, cô đã đính hôn để kết hôn vào tháng 2 năm 2019, và những lời mời cho đám cưới đã được phát hành.

## Xem thêm

* Cynthia Munwangari

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* Rwandan model may have been killed by domestic worker, police say, ngày 10 tháng 1 năm 2019.
Anisia Uzeyman

**Anisia Uzeyman** (**Anisziya Uwizeyimana** sinh tháng 2 năm 1975 Gihindamuyaga Mbazi, Rwanda) là một nữ diễn viên  và nhà viết kịch người Rwanda.

## Đóng phim

## Liên kết ngoài

* 

## Tham khảo
Joy Mukanyange

**Joy Mukanyange** là một nhà ngoại giao và nhà hoạt động người Rwanda. Cô đã phục vụ như một đại sứ ở Tanzania và sau đó đến Kenya.

## Đời sống
Joy Mukanyange được một gia đình tránh xung đột nuôi nấng. Sau các cuộc tấn công vào người Tutsi  ở Rwanda, gia đình cô đã chạy trốn vào năm 1959 đến một trại tị nạn ở Uganda. Cô được nuôi dưỡng ở miền nam nước Nhật. Cô đã đến Đại học Makerere ở Uganda tốt nghiệp với chuyên ngành Văn học. Trong những năm 1980, cô sống ở Nairobi, Kenya, nơi cô là Thư ký của Hiệp hội Ny Kẹpa chăm sóc những người tị nạn Rumani ở Kenya.

Sau khi giải phóng Rwanda, cô trở thành Đại sứ của Rwanda tại Tanzania  và cô là quan chức Rwandan, người đã tham dự tuyên án của cựu thủ tướng của mình vào tháng 9 năm 1998. Cô nghĩ nếu công bằng thì Jean Kambanda nhận bản án chung thân và lưu ý rằng Rwanda "không tìm cách trả thù".

Năm 1999, cô trở thành Đại sứ của Rwanda tại Kenya, nơi cô tổ chức cho đến năm 2002. Mukanyange là đại diện thường trực của đất nước cô tại UNEP và UNCHS.

Năm 2014, cô đã báo cáo về những tiến bộ tốt đẹp mà đất nước cô đã đạt được liên quan đến việc cải thiện bình đẳng giới. Đây là vai trò phát ngôn viên của cô cho một tư vấn có trụ sở tại Kigali. Chính phủ Rwanda được tạo thành từ 64% đa số phụ nữ, mặc dù tỷ lệ này về cơ bản được đảo ngược trong nội các. 50% tư pháp là phụ nữ mặc dù chỉ có 30% tại tòa án Gacaca. 98% phụ nữ Rumani được chăm sóc tiền sản và con gái đăng ký vào trường vượt quá con trai và cả hai đều tăng - đến hơn 95%.

## Tham khảo
Shenaz Patel

**Shenaz Patel** (sinh ngày 29 tháng 7 năm 1966) là một nhà văn người Mauritius.

Cô sinh ra ở Mauritius và viết bằng cả tiếng Pháp và tiếng Maurit Creole. Patel là một trong một nhóm các nhà văn người *Mauriti*, người sáng lập tạp chí văn học *Tracés*. Cô đã dịch hai câu chuyện về Tintin sang Creole: *Le Secret de la Licorne* và *Trésor de Rackham le Rouge*.

Vở kịch đầu tiên của cô *La phobie du caméléon* đã được trao giải thưởng Prix Beaumarchais.

Vào năm 2014, Vents d'ailleurs đã xuất bản cuốn tiểu thuyết *Paradis Blues* của cô, được viết bằng tiếng Pháp với Creole xen kẽ qua lời tường thuật.

Năm 2016, cô là người tham gia chương trình Viết cư trú mùa thu của Chương trình Viết quốc tế tại Đại học Iowa, thành phố Iowa, IA.

## Tác phẩm được chọn

### Tiểu thuyết

* *Le Portrait Chamarel* (2002), đã nhận được giải thưởng Prix Radio France du Livre de l'Océan Indien 
* *Nhạy cảm* (2003), đã nhận được giải thưởng Prix du Roman Francophonee 
* *Le Silence des Chagos* (2005), đã nhận được giải thưởng Prix Soroptimist de la Romancière 
* *Paradis Blues* (2014)

### Truyện

* "À l'encre d'un nom" trong *Au tour des Femmes* (1995) 
* "Ille était une fois" trong *Maurice, demain et après* (1996) 
* "Do-do, l'enfant" trong *Histoires d'enfants* (1999) 
* "Marée noire" trong *Nocturnes* (2000) 
* "Zistwar mistran" tại *Nouvelles de l'étrange* (2001), Creole 
* "Nous avons pris des bateaux" và "Anvolé" (Creole) trong *Voyages* (2002) 
* "Désir de mer" và "Lamer inn fermé" (Creole) trong *En mer* (2004) 
* "Incroyable, dites-vous" và "Si ziraf pa kapav anvalé" (Creole) trong *Histoires incroyables* (2007) 
* "Zistwar sosouri" trong *Zistwar zanimo* (2010), Creole 
* "L'envers du ciel" trong *De l'autre côté du ciel* (2011)

### Vở kịch

* *Esper Godo*, bản dịch sang tiếng Maurit Creole của *Waiting for Godot* của *[[Samuel Beckett]]*

## Tham khảo
Rosemary Museminali

**Rosemary Museminali** (sinh năm 1962) là một chính trị gia và nhà ngoại giao người Rwanda, hiện đang làm việc cho Chương trình Liên hợp quốc về HIV / AIDS (UNAIDS), với tư cách là đại diện của Liên minh Châu Phi và Ủy ban Kinh tế Liên Hợp Quốc về Châu Phi. Museminali được biết đến nhiều nhất với vai trò là Bộ trưởng Bộ Ngoại giao và Hợp tác Rwanda từ năm 2005 đến năm 2009. Bà cũng từng là Bộ trưởng Bộ Hợp tác Quốc tế của đất nước và là đại sứ tại Vương quốc Anh.

## Cuộc sống ban đầu
Rosemary Museminali sinh năm 1962 tại Uganda, với cha mẹ tị nạn sinh ra ở Rwanda, đã trốn khỏi đất nước sau Cách mạng Rwanda năm 1959, nơi chứng kiến sự thành lập một nước cộng hòa do đa số người dân tộc Hồi giáo thống trị, và đàn áp thiểu số Tutsi. Museminali lớn lên và hoàn thành giáo dục của mình ở Uganda, lấy bằng công tác xã hội và quản trị tại Đại học Makerere năm 1986. Khi còn ở Uganda, Museminali làm Quản lý hành chính cho Công ty TNHH Dệt may Nyanza.

Vào những năm 1990, một đội quân phiến quân do Paul Kagame lãnh đạo, cũng là một người tị nạn ở Uganda, đã phát động một cuộc nội chiến kéo dài bốn năm mà đỉnh điểm là cuộc diệt chủng Rwandan năm 1994, trong đó khoảng 500.000 đến 1.000.000  Tutsi và người Hutu ôn hòa về chính trị đã bị giết bởi Hutu cực đoan. Chiến tranh đã kết thúc khi lực lượng của Kagame chiếm lấy toàn bộ đất nước, cho phép hàng ngàn người Tutsi lưu vong, bao gồm Museminali, trở về quê hương.

## Sự nghiệp chính trị và ngoại giao
Sau khi đến Rwanda, Museminali bắt đầu làm việc trong Bộ phúc lợi xã hội, hỗ trợ những người tị nạn khác cố gắng trở về nước và cố gắng đoàn tụ các gia đình bị chia cắt bởi nạn diệt chủng. Cô ở lại với Bộ trong năm năm, trước khi chuyển sang làm Tổng thư ký Hội Chữ thập đỏ Rwanda, một vai trò mà cô chỉ giữ trong một thời gian ngắn. Năm 2000, Museminali được bổ nhiệm làm đại sứ cho Rwanda tại Vương quốc Anh, bao gồm các vai trò bổ sung là đại sứ tại Cộng hòa Ireland và các nước Scandinavi. Cô vẫn ở vị trí này, có trụ sở tại London, trong 5 năm.

Khi trở về Rwanda năm 2005, Museminali được Tổng thống Paul Kagame bổ nhiệm vào vai trò bộ trưởng cơ sở tại Bộ Ngoại giao (MINAFFET), chịu trách nhiệm hợp tác quốc tế. Bà đã được thăng chức vào tháng 3 năm 2008 lên vị trí bộ trưởng ngoại giao, phụ trách toàn bộ bộ này. Trong thời gian làm bộ trưởng ngoại giao, bà ưu tiên duy trì hòa bình và an ninh Rwanda, cũng như thúc đẩy xây dựng hòa bình quốc tế. Là một phần của mục đích thứ hai, cô giám sát sự tham gia của Rwanda vào Phái đoàn Liên minh châu Phi của Liên Hợp Quốc tại Darfur. Cô cũng làm việc quốc tế để phát triển nền kinh tế của Rwanda. Vào tháng 12 năm 2009, Tổng thống Kagame đã sa thải Museminali, thay thế bà bằng Bộ trưởng Thông tin Louise Mushikiwabo trong một cuộc cải tổ. Museminali không được cung cấp một vị trí khác trong chính phủ.

Một thời gian sau khi rời chính phủ, Museminali chuyển đến Addis Ababa để làm việc cho Chương trình Liên hợp quốc về HIV/AIDS (UNAIDS), với tư cách là đại diện của cả Liên minh châu Phi và Ủy ban kinh tế Liên hiệp quốc về châu Phi. Cô vẫn giữ vai trò này vào năm 2016.

## Tham khảo

### Trích dẫn công trình

*      
*
Valentine Rugwabiza

**Valentina Sendanyoye Rugwabiza** (sinh ngày 25 tháng 7 năm 1963) là một nữ doanh nhân và chính trị gia người Rumani, từng là Đại diện thường trực của đất nước tại Liên Hợp Quốc kể từ năm 2016.

## Cuộc sống ban đầu và giáo dục
Rugwabiza sinh ngày 25 tháng 7 năm 1963. Cô có bằng cử nhân và thạc sĩ kinh tế tại Đại học Quốc gia Zaire.

## Sự nghiệp
Trong tám năm, Rugwabiza làm việc cho công ty đa quốc gia Thụy Sĩ Hoffmann-La Roche, đầu tiên là người đứng đầu bộ phận phát triển thương mại và tiếp thị cho Trung Phi tại Yaoundé và sau đó là giám đốc khu vực tại Bờ Biển Ngà. Cô trở lại Kigali vào năm 1997 để điều hành công ty riêng của mình, Synergy Group.

Năm 2002, Rugwabiza được bổ nhiệm làm đại sứ của Rwanda tại Thụy Sĩ và Đại diện thường trực tại Văn phòng LHQ tại Geneva, phục vụ trong ba năm.

Từ năm 2005 đến 2013, Rugwabiza là Phó Tổng Giám đốc Tổ chức Thương mại Thế giới, người phụ nữ đầu tiên giữ vị trí này. Cô là thành viên sáng lập của Liên đoàn khu vực tư nhân Rwanda, Tổ chức nữ doanh nhân Rwanda và Caucus của các nhà lãnh đạo phụ nữ Rumani.

Rugwabiza là Giám đốc điều hành của Ban phát triển Rwanda từ 2013-2014. Bà từng là Bộ trưởng Cộng đồng Đông Phi từ 2014 đến 2016. Năm 2015, cô được mệnh danh là một trong "50 người phụ nữ quyền lực ở Châu Phi" của Jeune Afrique.

Rugwabiza được Tổng thống Paul Kagame bổ nhiệm làm Đại diện thường trực của Rwanda tại Liên Hợp Quốc vào tháng 11 năm 2016. Cô vẫn là thành viên của Nội các Rwanda  và là thành viên của Hội đồng Lập pháp Đông Phi với nhiệm kỳ năm năm từ 2012 đến tháng 6 năm 2017.

Vào tháng 2 năm 2022, Liên hợp quốc thông báo rằng Valentine Rugwabiza sẽ thay thế Mankeur Ndiaye người Senegal tại người đứng đầu Minusca, phái bộ gìn giữ hòa bình của Liên hợp quốc tại Cộng hòa Trung Phi.

## Cuộc sống cá nhân
Rugwabiza kết hôn với John Paulin Sendanyoye.

## Xem thêm

* Nội các Rwanda

## Ấn phẩm

*  
*  
*  
* 

## Tham khảo
Donatille Mukabalisa

**Donatille Mukabalisa** (sinh ngày 30 tháng 7 năm 1960 tại Nyamata) là một luật sư và chính trị gia người Rumani, đáng chú ý là Chủ tịch Hạ viện. Bà đã được bầu làm Chủ tịch Quốc hội Rumani năm 2013 sau cuộc bầu cử quốc gia của đất nước.

## Tiểu sử
Donatille Mukabalisa sinh ngày 30 tháng 7 năm 1960 tại Nyamata. Bà dạy luật tại Đại học Độc lập Kigali.

Bà đã làm việc tại Tổ chức Y tế Thế giới khi kết thúc thời gian học và 16 năm tại Chương trình Phát triển Liên Hợp Quốc.

Mukabalisa quyết định tham gia chính trị vào năm 2000, sau cuộc diệt chủng và thời kỳ chuyển tiếp sau khi Paul Kagame trở thành Tổng thống Cộng hòa. Bà nói rằng những năm tháng ở một đất nước nơi "nhân quyền bị tổn hại nghiêm trọng" khiến bà phải đưa ra quyết định bắt đầu cuộc chiến chống lại sự bất công. Bà gia nhập Đảng Tự do Rwanda vào thời điểm đó không phải là đảng cầm quyền vào thời điểm đó nhưng ủng hộ đảng Mặt trận Yêu nước Rwandan của Paul Kagame. Bà được bầu vào quốc hội Rwanda sau cuộc bầu cử tháng 10 năm 2003. Bà vẫn ở vị trí đó từ năm 2003 đến năm 2008, từ năm 2011 đến 2013, bà trở thành thượng nghị sĩ. Sau đó, bà trở lại với tư cách là một thành viên của Quốc hội sau cuộc bầu cử lập pháp năm 2013 và với tư cách là ứng cử viên cho chức vụ Chủ tịch Hạ viện mặc dù có vài ghế do đảng của bà nắm giữ.

## Tham khảo
Keïta Aminata Maiga

**Keïta Aminata Maiga**, cũng là **Aminata Maïga Keïta**, (sinh ra?) Là một người chăm sóc sức khỏe, sức khỏe cộng đồng và người ủng hộ trẻ em ở Malian. Bà đã từng là Đệ nhất phu nhân của Mali kể từ ngày 4 tháng 9 năm 2013, với tư cách là vợ của Tổng thống Ibrahim Boubacar Keïta. Trong nhiệm kỳ là đệ nhất phu nhân, Maiga đã thúc đẩy các cải tiến về chăm sóc sức khỏe, giáo dục, phúc lợi của bà mẹ và trẻ em, môi trường và thể thao. Maiga, một đối thủ của hôn nhân trẻ em, đã phát động một chiến dịch quốc gia vào tháng 10 năm 2015 để kết thúc việc thực hành ở Mali.

## Tiểu sử
Maiga có nguồn gốc từ xã Bourem ở vùng Gao phía bắc Mali. Cha của cô, Attaher Maïga, từng là bộ trưởng chính phủ dưới thời Tổng thống Modibo Keïta trong những năm 1960. Aminata Maiga học tại Đại học Nantes ở Pháp.

Maiga giám sát việc quyên góp hơn 30 triệu đồng CFA trị giá thiết bị vệ sinh cho thành phố Ségou như một phần của chiến dịch làm sạch mang tên l'Opération Ségou soc Propre (*Chiến dịch xã Ségou Clean*). Thiết bị vệ sinh bổ sung cũng được tặng cho thành phố Sikasso phía nam dưới thời đệ nhất phu nhân.

Vào giữa những năm 2010, đại dịch virut Ebola ở Tây Phi ở láng giềng Guinea và Liberia có nguy cơ lớn đối với sức khỏe cộng đồng ở Mali. Đệ nhất phu nhân Aminata Maiga, một chiến dịch nâng cao nhận thức về ebola nhằm vào trẻ em ở trường, được gọi là "Ecole contre Ebola" (*Trường học chống lại Ebola*) để ngăn chặn sự lây lan của căn bệnh này.

Vào ngày 11 tháng 10 năm 2015, Đệ nhất phu nhân Keïta Aminata Maiga đã phát động một chiến dịch quốc gia, được gọi là "Giáo dục cho con gái, một phương tiện để loại bỏ hôn nhân sớm", để chấm dứt thực hành hôn nhân trẻ em ở Mali. Maiga tiết lộ sáng kiến, được Liên minh châu Phi ủng hộ, tại một thông báo ở thị trấn Konobougou.

Trong Hội nghị thượng đỉnh Châu Phi 2017 của Pháp, được tổ chức tại Bamako, Keita Aminata Maiga đã tổ chức một sự kiện dành cho các đệ nhất phu nhân châu Phi nhằm thúc đẩy chăm sóc sức khỏe sinh sản cho những người trẻ tuổi trên khắp châu Phi.

Maiga là chủ tịch của Hiệp hội Agir, được thành lập năm 1994 và trở thành một tổ chức phi chính phủ vào tháng 6 năm 2005. Cô cũng đã phục vụ trong Ủy ban thể thao và Olympic quốc gia của Mali từ năm 2000.

Vào tháng 8 năm 2020, chồng bà đã từ chức trong cuộc đảo chính Mali năm 2020.

## Tham khảo
Kamissa Camara

**Kamissa Camara** (sinh ngày 27 tháng 4 năm 1983) là nhà phân tích chính trị, chính khách người Mali. Bà từng giữ chức vụ làm Bộ trưởng Bộ ngoại giao Mali từ ngày 9 tháng 9 năm 2018 đến 23 tháng 4 năm 2019.

## Cuộc sống ban đầu và giáo dục
Camara được sinh ra ở Grenoble với cha mẹ người Mali đã di cư sang Pháp vào những năm 1970.

Camara có bằng cử nhân ngoại ngữ ứng dụng từ Đại học Paris Diderot và bằng thạc sĩ kinh tế quốc tế và phát triển từ Đại học Pierre Mendès-France. Cô đã thực tập tại Liên Hợp Quốc ở Washington, DC vào năm 2005 và đã dành một năm ở Concord, New Hampshire như một cặp au. Năm 2007, cô đã thực tập tại Ngân hàng Phát triển Châu Phi ở Tunisia, trước khi có được Thẻ xanh và chuyển đến Hoa Kỳ, sống ở đó trong tám năm.

## Sự nghiệp
Từ năm 2007, Camara làm việc tại Tổ chức bầu cử quốc tế về hệ thống bầu cử giám sát Tây Phi  và là một trong những người quan sát cuộc bầu cử tổng thống Mali 2013 ở Timbuktu. Cô chuyển đến Tổ chức Dân chủ Quốc gia vào năm 2012, nơi cô được đề bạt làm phó giám đốc cho Trung và Tây Phi vào năm 2016. Bà cũng từng làm việc một thời gian với ứng cử viên tổng thống Hillary Clinton.

Camara là thành viên của Trung tâm Nghiên cứu Châu Phi tại Đại học Harvard cho đến tháng 12 năm 2017. Bà cũng là Giám đốc khu vực châu Phi hạ Sahara tại NGO PartnersGlobal cho đến tháng 6 năm 2018. Cô đã viết các ý kiến và phân tích chính trị cho các ấn phẩm khác nhau bằng tiếng Anh và tiếng Pháp  và là một nhà bình luận chính trị về các chương trình truyền hình tiếng Anh và tiếng Pháp. Cô là nhà khoa học chính trị người Malian đầu tiên xuất hiện trên CNN.

Camara là người sáng lập và đồng chủ tịch của Diễn đàn Chiến lược Sahel. Năm 2017, cô đã viết một lá thư cho Tổng thống Mali Ibrahim Boubacar Keïta, yêu cầu ông rút lại kế hoạch thay đổi hiến pháp. Vào tháng 7 năm 2018, ông bổ nhiệm cô làm cố vấn ngoại giao của mình. Bà được Keita bổ nhiệm làm Bộ trưởng Ngoại giao vào ngày 9 tháng 9 năm 2018, người phụ nữ đầu tiên và người trẻ nhất giữ chức vụ này, và một trong mười một phụ nữ trong nội các ba mươi hai thành viên. Cô đã nói về các vấn đề an ninh khu vực và bị cáo buộc vi phạm nhân quyền. Kể từ tháng 12 năm 2018, khi cô có bài phát biểu trước Đại hội đồng Liên Hợp Quốc ở Marrakech, coi thường việc rút một số quốc gia khỏi Global Compact for Migration, cô là Bộ trưởng Ngoại giao trẻ nhất thế giới.

Sau cuộc đảo chính Mali năm 2020, cô bị chính quyền quân sự quản thúc tại gia cùng với đứa con mới sinh của mình. Tuy nhiên, cô được sự bảo vệ của Tổng thống Bah Ndaw và Assimi Goïta, những người mong muốn cô ấy tiếp tục làm việc cho chính phủ, vì các mối quan hệ quốc tế của cô ấy có thể hữu ích cho họ. Vì lòng trung thành với Ibrahim Boubacar Keïta và lo ngại an toàn của gia đình, cô đã xin từ chức và trở về Pháp. Kể từ đó, cô cư trú tại Washington, D.C và tiếp tục công việc hợp tác quốc tế của mình.

## Cuộc sống cá nhân
Camara là một công dân của Pháp, Hoa Kỳ và Mali, và thông thạo tiếng Pháp, tiếng Anh và Bambara.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* Trang web chính thức (bằng tiếng Pháp) 
*
Dandara Touré

**Dandara Touré** (sinh ngày 1 tháng 10 năm 1951) là một chính trị gia người Mali. Touré đã làm việc trong giáo dục và quyền của phụ nữ trong nhiều năm. Bà được bổ nhiệm làm Bộ trưởng Xúc tiến Phụ nữ, Trẻ em và Gia đình trong nội các của Cissé Mariam Kaïdama Sidibé vào ngày 16 tháng 2 năm 2012. Cuộc đảo chính Malian 2012 có nghĩa là cô ấy đã bị loại khỏi văn phòng chỉ 34 ngày sau đó. Kể từ đó, Touré đã vận động cải cách dân chủ ở nước này, chống lại những thay đổi trong hiến pháp sẽ làm tăng quyền lực của tổng thống.

## Sự nghiệp
Touré được sinh ra ở Kita vào ngày 1 tháng 10 năm 1951 tại nơi được gọi là Sudan của Pháp. Cô đã được trao bằng cử nhân năm 1973 và bằng thạc sĩ từ Ecole Normale Supérieure của Bamako năm 1977. Touré đã dạy môn sinh học tại các trường công lập ở Malian trước khi học thạc sĩ về sức khỏe cộng đồng thứ hai với chuyên ngành dinh dưỡng từ Đại học Indiana Bloomington. Khi trở về Mali, cô làm việc cho Tổng cục Giáo dục Đại học và trong một dự án chung giữa Bộ Giáo dục và USAID để khuyến khích tuyển sinh nữ trong trường. Năm 1994, Touré trở thành giảng viên khoa học xã hội tại Học viện supérieur de Form et de recherche appliquée và năm 1996 chịu trách nhiệm điều phối 31 tổ chức phi chính phủ cùng làm việc trong chương trình kế hoạch hóa gia đình và phòng chống AIDS. Touré đã tư vấn cho chính phủ về các vấn đề kỹ thuật liên quan đến nghèo đói, suy dinh dưỡng, ngừa thai và cắt âm vật. Bà được chính phủ bổ nhiệm làm Giám đốc vì sự tiến bộ của phụ nữ vào năm 2004. Touré nói tiếng Pháp, tiếng Anh, Bambara và Fulani. Cô đã kết hôn với ba đứa con.

Touré được bổ nhiệm làm Bộ trưởng Xúc tiến Phụ nữ, Trẻ em và Gia đình vào ngày 16 tháng 2 năm 2012 trong nội các của thủ tướng Cissé Mariam Kaïdama Sidibé. Cô phục vụ trong vai trò này chỉ trong 34 ngày, được miễn nhiệm vào ngày 22 tháng 3 do kết quả của cuộc đảo chính Mali 2012. Touré phản đối chính phủ quân sự và trở thành một nhà hoạt động dân chủ. Là chủ tịch của Nền tảng cho phụ nữ trong các đảng đối lập, bà đã lãnh đạo phe đối lập với đề xuất sửa đổi hiến pháp vào tháng 7/8 năm 2017. Bà nói điều này sẽ làm tăng quyền lực của tổng thống, thành lập một thượng viện đắt đỏ của quốc hội và chuyển tiền từ các nguyên nhân của phụ nữ.

## Tham khảo
Sassouma Bereté

**Sassouma Bereté** (hay *Berete*) là người vợ đầu tiên của Quốc vương Mali thế kỷ 13: Naré Maghann Konaté, cha của Sundiata Keita. Tất cả những gì được biết về Sassouma đều đến từ Sử thi Sundiata Keita (Hoàng đế đầu tiên của Đế chế Mali), được truyền lại bởi những người nghiền Mandinka từ thế kỷ 13.

Là đồng vợ của Sogolon Conde, bà được cho là đã rất phẫn nộ với Sogolon và thường làm bẽ mặt bà vì đã sinh ra một đứa con trai dị dạng (Sundiata Keita). Sau cái chết của Naré Maghann, bà sợ rằng Sogolon sẽ chiếm lấy ngai vàng của chính con trai mình, Dankaran Touman, và do đó âm mưu cùng con trai giết Sundiata Keita. Sogolon, vì lo lắng cho sự an toàn của các con, đã rời Niani và sống lưu vong cùng các con. Trong sử thi, Sassouma Bereté được coi là "tham vọng chính trị" và là "người vợ bị coi thường", trái với các quy tắc xã hội của xã hội Mande. Tuy nhiên, bà cũng được xem là một người phụ nữ khá mạnh mẽ, người đã đóng một vai trò quan trọng trong việc kế vị ngai vàng của con trai mình.

## Ghi chú
Mama Koite Doumbia

**Mama Koite Doumbia** là người Malian và là thành viên của Hội đồng Kinh tế, Xã hội và Văn hóa của Liên minh Châu Phi, đại diện cho Tây Phi.

Mama Koite Doumbia có bằng tốt nghiệp cao hơn trong đào tạo trẻ. Cô được bầu làm chủ tịch Mạng lưới Truyền thông và Phát triển Phụ nữ Châu Phi (FEMNET) năm 2003. Trong vai trò này, cô là thành viên của Ủy ban Thường trực của Hội đồng Kinh tế, Xã hội và Văn hóa của Liên minh Châu Phi. Vào tháng 2 năm 2011, cô nhận được Giải thưởng Giới tính FAMEDEV 2011.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* Tư cách thành viên của Chủ tịch Lực lượng đặc nhiệm của Đại hội đồng LHQ cho Hội nghị toàn thể cấp cao của Phiên họp thứ sáu mươi lăm của Đại hội đồng 24 tháng 3 năm 2010, Dịch vụ liên lạc phi chính phủ của Liên hợp quốc, Truy cập ngày 27 tháng 10 năm 2010
Diané Mariam Koné

**Diané Mariam Koné** (sinh ngày 26 tháng 8 năm 1953 tại Ségou) là một chính trị gia người Malian. Bà là Bộ trưởng Chăn nuôi và Thủy sản từ tháng 12 năm 2012 đến tháng 9 năm 2013. Trước đây bà là Giám đốc Trung tâm Huấn luyện Thực hành Chăn nuôi (1991-1994), Điều phối viên của Dự án Hỗ trợ cho Sự tiến bộ của phụ nữ (1997-2001) và Giám đốc Trung tâm tài liệu và thông tin quốc gia về phụ nữ và trẻ em (2004 đến 2010).

Bà là một nhà sinh vật học, và cũng đã nghiên cứu quản lý các dự án phát triển tại Đại học Pittsburgh.

## Tham khảo
Marie Madeleine Togo

**Marie Madeleine Togo** là một chính trị gia người Mali. Cô phục vụ như Bộ trưởng Bộ Y tế và Vệ sinh Công cộng Mali.

## Tham khảo
Siramori Diabaté

**Siramori Diabaté** (khoảng 1933 - 1989) là một người Mali *[[Griot]]te*. Tên đầu tiên của bà đôi khi được đặt tên là **Sira Mori** và **Siramory**, trong khi họ của bà đôi khi được đánh vần là **Jabaté**.

## Tiểu sử
Diabaté được sinh ra tại làng Kela, thuộc vùng Koulikoro. Thị trấn nổi tiếng với những người nghiền sinh ra ở đó, và Diabaté xuất thân từ một gia đình đáng chú ý vì tài năng của nó. Ông nội của bà, Kelabalaba, được cho là thành viên đầu tiên trong đại gia đình của anh là người đọc chính thức của Sử thi Sundiata, trong khi cha bà, Bintu'amma, nổi tiếng là một nhạc sĩ, đặc biệt là vì năng lực của anh đối với *[[Ngoni (nhạc cụ)|ngoni]]*. Bản thân Diabaté là một phần của thế hệ trẻ, học hỏi từ cội nguồn nhưng kết hợp các khía cạnh của cuộc sống đô thị hiện đại vào các buổi biểu diễn. Bà bắt đầu phát triển danh tiếng trong khu vực vào đầu những năm 1940, đặc biệt là bài hát "Sara", về một người phụ nữ trẻ bị giằng xé giữa cuộc hôn nhân sắp đặt mà cha mẹ bà mong muốn và mong muốn kết hôn vì tình yêu. Bà cũng đọc Sử thi Sundiata; những màn trình diễn của bà về bài hát này và các bài hát khác đã dẫn đến sự quan tâm từ các nhà nghiên cứu dân tộc học của Pháp, và các bản thu của họ đã tăng sự nổi tiếng của bà hơn nữa, đến mức bà được biết đến nhiều hơn so với hầu hết các nghệ sĩ nam. Chính phủ Malian xã hội chủ nghĩa đã giới thiệu bà như một hình tượng của niềm tự hào văn hóa, và thường xuyên chơi nhạc của bà trên đài phát thanh nhà nước. Bà tiếp tục được các nhà nhân chủng học và sử học ghé thăm vào những năm 1970. Diabaté có ảnh hưởng rất lớn đến thế hệ nhạc sĩ Malian tiếp theo, như Salif Keita và Rokia Traoré, và bà cũng làm việc với các học giả phương Tây như Barbara Hoffman. bà từng được mô tả là "biết tất cả Mandé".

Người ta thường đồn rằng Diabaté đã sử dụng các phương tiện siêu nhiên để ảnh hưởng đến chất lượng giọng nói của bà. Trong khi hát, đôi khi bà ấy đi cùng mình trên cây đàn guitar. Tương đối ít màn trình diễn của bà sống sót trên đĩa, mặc dù một số ít được ghi lại vào năm 1974 và những người khác vài tháng trước khi bà qua đời. Đây vẫn có sẵn trên đĩa compact. bà đã kết hôn với người chơi balafon Nankoman Kouyaté; một vài đứa con của họ cũng đã trở thành nhạc sĩ, và cháu trai của bà Kassé Mady Diabaté là một ca sĩ. nghiên cứu âm nhạc Jan Jansen, người đã làm việc với Diabaté trên nghiên cứu, tuyên bố rằng ông đã lấy *Jamu* mình, hoặc gán thuộc về họ trong gia đình, Sidiki Kouyate, từ tên của chồng, do sự gần gũi của hiệp hội của họ.

## Tham khảo
Madina Ly-Tall

**Madina Ly-Tall** (sinh ngày 25 tháng 4 năm 1940 tại Bandiagara là một nhà sử học và nhà ngoại giao người Mali.

Ly-Tall sinh ra trong một gia đình chính trị, là hậu duệ của El Hadj Umar Tall, người sáng lập Đế chế Toucouleur và cha cô là thành viên của Đảng Tiến bộ Sudan (PSP). Cô đã được đi học ở Koutiala từ năm 1947 đến 1952 trước khi đăng ký khóa học bốn năm tại Trường Cao đẳng Phụ nữ Trẻ hiện đại ở Bamako. Sau đó, cô học tại Lycée Terrasson de Fougère. Cô gia nhập Đảng Độc lập Châu Phi (PAI) vào năm 1958, trước khi chuyển đến Toulouse, Pháp để học tiếp. Khi còn ở Pháp, cô đã hoạt động với Liên đoàn sinh viên châu Phi đen ở Pháp (FESEF) trước khi trở về Mali năm 1965.

Ly-Tall đã dạy ở nhiều trường khác nhau ở Bamako vào nửa cuối thập niên 1960, bao gồm Lycée Askia Mohamed ở Bamako (1965-1966), Lycée des Jeunes Filles (1966-1967) và École Normale Secondaire de Filles (1967-1968)), và là hiệu trưởng của hai người sau. Cô trở về Pháp vào năm 1969, nơi cô định cư ở Villiers-le-Bel và làm việc cho UNESCO khi nghiên cứu lịch sử châu Phi tại Sorbonne. Từ năm 1972 Ly-Tall là một người phản đối chế độ quân sự ở quê hương của cô và cô bị đày khỏi đất nước vào cuối những năm 1970, chuyển đến Dakar, Sénégal. Ở Dakar, cô đã xuất bản các tác phẩm như *Contribution à l'histoire de l'Empire du Mali (XIIe-XVIe siè Church): Limites, tỉnh principales, các tổ chức Chính trị* năm 1977 và *Un Hồi giáo vũ trang en Afrique de l'ouest au XIXE Siecle* vào năm 1991. Trong thời gian ở Dakar gia đình cô đã trở thành tham gia với Đảng Mali cho Cách mạng và Dân chủ (PMRD) và các nhóm khác nhau trong Mặt trận Dân chủ và Phổ biến Quốc gia (FNDP). Cô trở về Mali trong cuộc cách mạng Mali năm 1991, nơi cô được bổ nhiệm làm phó chủ tịch Hội nghị Quốc gia giống như chế độ dân chủ mới đang được soạn thảo. Cô đã tham gia vào chiến dịch chính trị của Alpha Oumar Konaré vào năm 1992. Ly-Tall đã dành thời gian ở cả quê hương và Pháp.

## Tham khảo
Fatoumata Samassékou

**Fatoumata Samassékou** (sinh ngày 31 tháng 12 năm 1987, Abidjan ) là một vận động viên bơi lội đã thi đấu cho Mali tại Thế vận hội Mùa hè 2012 và 2016. Năm 2012, cô thi đấu ở nội dung 50 m tự do nữ và kết thúc ở vị trí thứ 62 với thời gian 31,88 giây. Năm 2016, cô thi đấu trong cùng một nội dung và giành vị trí thứ 81 với thời gian 33,71 giây.

## Tham khảo
Mariam Mint Ahmed Aicha

**Mariam Mint Ahmed Aicha** là một chính trị gia người Mauritanie. Tên của cô đôi khi được đặt tên là **Mariam Mint Ahmed Aiche** hoặc **Mariam bint Ahmed Aiche**. Từ năm 1992 đến năm 1994, bà là Bộ trưởng Bộ Phụ nữ; từ năm 1994 đến năm 1995, cô là Bộ trưởng Phụ nữ.

## Tham khảo
Mintata Mint Hedeid

**Mintata Mint Hedeid** là một chính trị gia người Mauritanie. Cô là Bộ trưởng Ngoại giao phụ nữ Mauritania từ năm 2000 đến 2003. Cô bị giam giữ trong nỗ lực đảo chính quân sự thất bại vào tháng 7 năm 2003, cùng với các chính trị gia Mauritania khác như người đứng đầu Tòa án Tối cao, Mahfoud Ould Lemrabott.

## Tham khảo
Noura Mint Seymali

**Noura Mint Seymali** là một Griot, ca sĩ, nhạc sĩ, và nhạc cụ người Mauritanie.

## Đầu đời
Noura Mint Seymali được sinh ra ở Mauritania với cha mẹ Dimi Mint Abba và Seymali Ould Ahmed Vall. Cả hai cha mẹ đều là những nhân vật âm nhạc quan trọng ở Mauritania. Cha của cô, Seymali, là một nhà soạn nhạc người Moor, người đã điều chỉnh quốc ca của Mauritania. Mẹ kế của cô, Dimi, là một trong những ca sĩ nổi tiếng nhất của đất nước cô, và được gọi là "diva của sa mạc". Năm 13 tuổi, Noura bắt đầu sáng tác cho mẹ, cũng như lưu diễn với cô như một ca sĩ dự phòng. Thông qua các thành viên âm nhạc trong gia đình, cô đã có thể thành thạo ardin, một cây đàn hạc chín dây dành riêng cho phụ nữ, cũng như bị ướt chân trong thế giới biểu diễn.

Sau cuộc hôn nhân với nghệ sĩ guitar của cô, Jeiche Ould Chighaly, Noura bắt đầu chơi đám cưới với anh. Với sự giúp đỡ của chồng, họ đã thành lập ban nhạc đầu tiên vào năm 2004. Sau khi phát hành hai album, họ quay trở lại phòng thu để tạo ra album đầy đủ đầu tiên của ban nhạc, Tzenni. Album được phát hành vào năm 2014 thông qua Glitterbeat Records. Ban nhạc tiếp tục chơi tại các lễ hội âm nhạc trên khắp thế giới.

Noura được huấn luyện về chơi Ardin, các nhạc cụ truyền thống Mauritania cho nữ griots.

Noura coi bản thân và âm nhạc của mình là phi chính trị.

## Lịch sử ban nhạc
Noura Mint Seymali đã biểu diễn ở nhiều nơi trên thế giới kể từ khi thành lập ban nhạc vào năm 2004. Một số lễ hội nổi tiếng mà họ đã thực hiện tại là GlobalFEST ở Hoa Kỳ, Festival au Désert nằm ở Mali và Lễ hội Hayy ở Ai Cập. Sự kết hợp của Noura Mint Seymali với nhiều thể loại nhạc Moorish khác nhau với nhạc pop đã mang đến cho họ một nền tảng khán giả rộng lớn. Ban nhạc của cô bao gồm Noura Mint Seymali với giọng hát chính và ardin, Jeiche Ould Chighaly trên guitar và tidinit, Ousmane Tour về bass, Matthew Tinari trên trống, Ayniyana Chighaly trong việc hát lại giọng hát và ardin

## Danh sách đĩa hát

* *Tarabe* (2006) 
* *El Howl* (2010) 
* *Azawan* (2012) (EP) 
* *Azawan II* (2013) (EP) 
* *Tzenni* (2014)  
* *Arbina* (2016)

## Tham khảo
Houleye Ba

**Houyele Ba** (sinh ngày 17 tháng 7 năm 1992) là một vận động viên chạy cự ly trung bình ở Mauritanie. Cô đã tham dự Thế vận hội Mùa hè 2016 trong cuộc đua 800 mét nữ; thời gian 2: 43,52 của cô ấy trong thời gian nóng bỏng không đủ điều kiện cho cô ấy vào bán kết.

## Tham khảo
Bounkou Camara

**Bounkou Camara** (sinh 06 tháng 2 năm 1988) là một vận động viên chạy nước rút thi đấu quốc tế cho Mauritanie.

Camara đại diện cho Mauritania tại Thế vận hội Mùa hè 2008 ở Bắc Kinh. Cô thi đấu ở chặng nước rút 100 mét và đứng thứ 9 trong sự nóng bỏng của mình mà không tiến vào vòng hai. Cô chạy quãng đường trong khoảng thời gian 13,69 giây.

## Tham khảo
Boun Khẩu Camara
Khaira Arby

**Khaira Arby**, được biết đến với cái tên **Nightingale of Timbuktu** (21 tháng 9 năm 1959 – 19 tháng 8 năm 2018), là một ca sĩ người Mali.

## Cuộc sống ban đầu
Arby là con gái của một người cha Tuareg và một người mẹ Songhai. Cô bắt đầu hát từ nhỏ cho đám cưới và lễ hội truyền thống, và ở tuổi mười một, bắt đầu hát trong một đoàn nhạc kịch từ thành phố Timbuktu. Trong nhiệm kỳ tổng thống của Moussa Traoré, chính sách văn hóa đã bảo vệ và phát triển văn hóa Malian truyền thống.

Arby rời Timbuktu để tham gia đoàn nghệ thuật Gao, một thị trấn cách đó 400&nbsp;km về phía đông. Cha và chồng cô đã cố gắng khiến cô từ bỏ sự nghiệp nghệ thuật, nhưng cô đã tiếp tục hoạt động âm nhạc trong nhóm Badema National sau một thời gian nghỉ ngơi. Arby ly dị người chồng bất đắc dĩ và tái hôn sau đó.

## Sự nghiệp
Năm 1992, Arby bắt đầu sự nghiệp dưới tên riêng của mình, người phụ nữ Malian đầu tiên làm như vậy. Vào năm 2010, cô đã được công nhận ngoài Mali và âm nhạc của cô đã nhận được sự đón nhận thuận lợi ở Bắc Mỹ. Cô đã lưu diễn ở Hoa Kỳ  và biểu diễn tại Pop Montreal vào năm 2010 và Liên hoan nhạc Jazz quốc tế Montreal vào năm 2011 

Vào năm 2012, các chiến binh thánh chiến, với sự giúp đỡ của cựu lính đánh thuê Tuareg trở về từ Libya, đã xâm chiếm miền bắc Mali và chiếm lấy Sahel. Arby đã sống lưu vong, tạm thời định cư tại Bamako. Ở Timbuktu, các chiến binh thánh chiến đe dọa gia đình cô và phá hủy các nhạc cụ của cô. Ba năm sau, năm 2015, cô trở lại Timbuktu. Cô nói "Tôn giáo của chúng tôi chưa bao giờ cấm âm nhạc. Nhà tiên tri đã được chào đón với những bài hát khi ông đến Mecca. Cắt nhạc giống như giữ cho chúng ta không thở. Nhưng chúng tôi tiếp tục chiến đấu, và nó sẽ đi, inch'Allah. " 

## Công trình
Arby đã viết và hát bằng các ngôn ngữ bản địa của khu vực: Songhai, Tamachek, Bambara và tiếng Ả Rập. Cô có một giọng nói khó chịu. Lời nói của cô đề cập đến những vấn đề nhạy cảm. Trong khi các cuộc nổi loạn của Tuareg nối tiếp nhau vào năm 1990 Mạnh1996, 2006, và 20072002009, cô đã ủng hộ hòa bình. Cô hát về quyền của phụ nữ đối với quyền tự chủ, đào tạo, hạnh phúc và thỏa mãn, và cũng chống lại sự cắt xén bộ phận sinh dục nữ. Về mặt thực tế, cô pha trộn nhạc cụ truyền thống, sử dụng ví dụ n'goni, njarka và trống với nhạc cụ điện.

## Tham khảo