Henry Grey, Công tước thứ 1 xứ Suffolk

**Henry Grey, Công tước thứ nhất xứ Suffolk, Hầu tước thứ 3 xứ Dorset** KG (17 tháng 1 năm 151723 tháng 2 năm 1554), là một cận thần và quý tộc người Anh vào thời Tudor. Ông là cha của Jane Grey, người được biết đến với biệt danh "Nữ hoàng Chín Ngày".

## Lai lịch
Ông sinh ngày 17 tháng 1 năm 1517 tại Westminster, Luân Đôn, là con trai và người thừa kế của Thomas Grey, Hầu tước thứ 2 xứ Dorset (1477–1530) và vợ là Margaret Wotton, Nữ Hầu tước xứ Dorset (1485–1541), con gái của Robert Wotton (khoảng 1463–1524) ở Boughton Malherbe, Kent. Qua cha mình, ông là chắt của Elizabeth Woodville, vợ của Vua Edward IV, từ cuộc hôn nhân đầu tiên với Hiệp sĩ John Grey của Groby.

## Hôn nhân và con cái
Trước năm 1530, Grey đã đính hôn với Catherine FitzAlan, con gái của William FitzAlan, Bá tước thứ 11 xứ Arundel, nhưng sau đó ông đã từ chối kết hôn với bà.

Năm 1533, với sự cho phép của Vua Henry VIII, ông kết hôn với người em họ đời thứ hai của mình, Frances Brandon (1517–1559), con gái của Mary Tudor, em gái của Vua Henry, và Charles Brandon, Công tước thứ nhất xứ Suffolk. Họ có ba người con gái, tất cả đều là em họ đời thứ hai của ông, cũng như các con gái khác:
*Jane Grey (1537–1554)
*Katherine Grey (1540–1568)
* Mary Grey (1545–1578)

Ngoài 3 chị em được kể trên, thì trước đó gia đình Grey cũng có 2 người con nhưng qua đời không lâu sau sinh gồm một người con trai tên Henry Grey, Lãnh chúa Harington và một người con gái không tên. Năm sinh và mất của họ không được ghi chép lại.

## Sự nghiệp
### Dưới thời Henry VIII
Henry Grey trở thành Hầu tước Dorset thứ 3 vào năm 1530 sau cái chết của cha mình. Trước khi Henry VIII qua đời năm 1547, Grey đã trở thành một nhân vật quen thuộc trong giới quý tộc. Là một Hiệp sĩ của Huân chương Bath , ông là người mang kiếm cho nhà vua tại lễ đăng quang của Anne Boleyn năm 1533, khi Anna xứ Kleve đến năm 1540, và trong trận chiếm Boulogne-sur-Mer năm 1545. Hai lần ông đội Mũ Bảo trợ trong quốc hội. Ông đã giúp lãnh đạo quân đội ở Pháp năm 1545. Năm 1547, ông được phong tước Hiệp sĩ của Huân chương Garter .

### Dưới thời Edward VI
Sau cái chết của Henry VIII vào năm 1547, Grey mất đi sự tín nhiệm của người đứng đầu chính phủ của Vua Edward VI , Edward Seymour, Công tước thứ nhất xứ Somerset và Bảo Quốc công Vương quốc Anh. Trở về nhà ở Bradgate, Leicestershire, Grey tập trung vào việc đưa gia đình mình lên tầm cao hơn. Vì vậy, cùng với em trai của Bảo Quốc công là Thomas, Nam tước Seymour xứ Sudeley, Grey đã âm mưu gả con gái cả của mình là Jane cho nhà vua. Âm mưu này thất bại, dẫn đến việc Seymour bị hành quyết, nhưng Grey vẫn bình an vô sự.

Năm 1549, John Dudley, Công tước thứ nhất xứ Northumberland và Bá tước xứ Warwick, đã lật đổ chế độ của Bảo Quốc công và củng cố quyền lực bằng cách bổ nhiệm những người bạn trung thành vào Hội đồng Cơ mật. Grey gia nhập Hội đồng với tư cách là một thành viên của nhóm này. Vào tháng 7 năm 1551, người em trai cùng cha khác mẹ của vợ ông, Charles Brandon, Công tước thứ 3 xứ Suffolk, qua đời mà không có con trai nối dõi, và tước hiệu Công tước Suffolk bị tuyệt tự. Henry Grey được phong tước Công tước xứ Suffolk vào ngày 4 hoặc 11 tháng 10 năm 1551 tại Cung điện Hampton Court, trong cùng buổi lễ phong tước Công tước xứ Northumberland cho John Dudley.

## Đức tin Kháng Cách
Henry Grey nổi tiếng nhất với lòng nhiệt thành đối với đức tin Kháng Cách . Nhà cải cách người Thụy Sĩ Heinrich Bullinger đã dành tặng một cuốn sách cho ông vào năm 1551 và thường xuyên thư từ với gia đình ông. Trong Quốc hội và Hội đồng Cơ mật, Grey đã thúc đẩy các cuộc cải cách Tin Lành hơn nữa. Ông được ghi nhận là người đã biến Leicestershire trở thành một trong những hạt theo đạo Tin Lành kiên định nhất ở nước Anh thời kỳ đầu hiện đại.

## Con gái trở thành Nữ hoàng và cái chết
Ốm nặng và lo sợ sắp rời khỏi trần thế, Vua Edward VI của Anh đã chấp thuận yêu cầu của Northumberland về cuộc hôn nhân giữa con gái của Suffolk, Jane Grey, với con trai của Northumberland, Guildford Dudley, vào ngày 25 tháng 5 năm 1553. Sau đó, Edward đã sửa đổi di chúc để chỉ định Jane làm người kế vị. Edward qua đời vào ngày 6 tháng 7 năm 1553, và ba ngày sau đó, Suffolk, Northumberland và các thành viên khác của Hội đồng Cơ mật cùng tuyên bố Jane là Nữ hoàng.

Bản tuyên bố được coi là một thất bại; không phải do một cuộc tập hợp lực lượng quy mô lớn trong nước ủng hộ con gái cả của Henry VIII, Nữ hoàng tương lai Mary I, như người ta thường nghĩ, mà là do Hội đồng Cơ mật dao động, chuyển lòng trung thành sang Mary trong thời gian Northumberland vắng mặt trong chiến dịch chống lại bà. Quyết định này do Henry Fitzalan, Bá tước thứ 12 xứ Arundel, anh rể của Suffolk, và William Herbert, Bá tước thứ nhất xứ Pembroke dẫn đầu. Trước đó, Arundel đã bị Northumberland giam giữ vì đứng về phía Bảo Quốc công Edward Seymour; nhưng không rõ tại sao Pembroke lại nổi dậy, đặc biệt là vì con trai và người thừa kế của ông, Henry Herbert, đã kết hôn với con gái khác của Henry Grey, Katherine Grey, cùng ngày với đám cưới của Jane.  Đất nước khi đó bị chia rẽ về lòng trung thành đối với hai ứng cử viên tranh giành ngôi vị Nữ hoàng.

Nhờ mối quan hệ giữa vợ ông và Nữ hoàng Mary mới lên ngôi, Grey cùng con gái và con rể của ông tạm thời thoát khỏi án tử hình. Tuy nhiên, Mary đã ra lệnh chặt đầu Henry Grey vào ngày 23 tháng 2 năm 1554, khoảng từ chín đến mười giờ sáng trên Đồi Tháp vì đồng lõa trong âm mưu của Thomas Wyatt con (xảy ra từ tháng 1 - tháng 2 năm 1554) để lật đổ bà sau khi bà tuyên bố ý định kết hôn với Vua Felipe II của Tây Ban Nha. Mười một ngày trước đó, vào ngày 12 tháng Hai, con gái ông là Jane và con rể ông, Guildford, đã bị hành quyết.

## Trong văn hóa đại chúng
Những diễn viên đóng Henry Grey trong các tác phẩm điện ảnh và truyền hình gồm có:
* Miles Malleson trong Tudor Rose (1936)
* Patrick Stewart trong Lady Jane (1986)
* Leo Bill trong Becoming Elizabeth (2022)

## Tham khảo