Henriette của Pháp

**Anne Henriette của Pháp** (; 14 tháng 8 năm 1727 – 10 tháng 2 năm 1752) là Vương nữ Pháp và là *[[Fils de France|fille de France]]* (con gái nước Pháp). Henriette là người con thứ hai của Louis XV của Pháp và Maria của Ba Lan, và là em gái sinh đôi của Louise Élisabeth của Pháp.

## Đầu đời
[trái|nhỏ|215x215px|Louise Élisabeth và Henriette (phải), bởi [Pierre Gobert, 1737]]
Anne Henriette và chị gái song sinh Louise Élisabeth chào đời tại Cung điện Versailles vào ngày 14 tháng 8 năm 1727, là con gái của Louis XV của Pháp và Maria Leszczyńska. Mặc dù sự ra đời của cặp song sinh được coi là thất vọng về mặt chính trị, khi luật Salic không cho phép hai chị em có quyền thừa kế, tuy nhiên Vua Louis XV đã rất vui mừng. Nhà vua bình luận rằng sau khi nghe nói bản thân không thể có con, giờ đây ông đã trở thành cha của hai đứa trẻ. Henriette được coi là con gái yêu thích nhất của Nhà vua và Vương hậu, và được biết đến với tính cách ngọt ngào và dịu dàng.

Cùng với người chị sinh đôi, Henriette được rửa tội tại Versailles vào năm 1727. Vương nữ được đặt tên theo cụ cố là Henrietta của Anh, với Louis Henri, Công tước xứ Bourbon và Louise Anne de Bourbon là cha mẹ đỡ đầu. Là con gái hợp pháp của Nhà vua, Henriette được phong là *[[Fils de France|fille de France]]*, và là em gái của Élisabeth nên Henriette được gọi là *Madame Seconde*. Khi trưởng thành, vương nữ được gọi là *Madame Henriette*, hoặc là *Madame*, khi là con gái lớn nhất của Nhà vua tại Versailles sau khi Élisabeth kết hôn.

Những người con lớn nhất của Louis XV, Élisabeth và Henriette, Marie-Louise, Adélaïde và em trai của họ là Trữ quân nước Pháp được nuôi dưỡng tại Versailles dưới sự giám sát của *Phó mẫu của người con nước Pháp* là Marie Isabelle de Rohan, Công tước phu nhân xứ Tallard, trong khi các vương nữ Victoire, Sophie, Thérèse và Louise được gửi đến nuôi dưỡng tại Tu viện Fontevraud vào tháng 6 năm 1738. Năm 1739, Élisabeth rời nước Pháp để kết hôn với Infante Felipe, con trai út của Vua Felipe V của Tây Ban Nha. Henriette được cho là rất buồn lòng khi phải xa người chị song sinh của mình.

## Cuộc sống trưởng thành
[nhỏ|240x240px|Madame Henriette trong vai ngọn lửa, tranh vẽ bởi [Jean-Marc Nattier, 1751]]
Các vương tử và vương nữ được phép tham gia vào đời sống cung đình cũng như tự tổ chức các lễ hội ngay từ khi còn nhỏ, và những đứa trẻ được nuôi dưỡng tại triều đình sẽ tham gia đời sống cung đình từ năm mười hai tuổi. Từ năm 1744 trở đi, Henriette và Adélaïde đã đi cùng cha đến Nhà hát Opera Paris, và từ năm 1746, họ đi săn cùng cha năm ngày một tuần. Năm 1744, Henriette và Adélaïde được chuyển từ nhà trẻ hoàng gia, và Nhà vua lập nên gia thất riêng cho hai vương nữ, gia thất của *Mesdames aînées* ('Các Mesdames cả') và bổ nhiệm hai nữ quan (*dame pour accompaniner Mesdames*). Vào hai năm sau, Henriette và Adélaïde được trao *dame d'honneur* cho riêng mình.

Henriette được coi là xinh đẹp hơn người chị song sinh Élisabeth. Vương nữ được mô tả là dịu dàng và u sầu, kín đáo nhưng vô cùng trung thành và có năng khiếu về âm nhạc. Henriette là người con được Nhà vua yêu thích nhất, và vương nữ được cho là không có kẻ thù nào tại triều đình. Công tước xứ Luynes nhiều lần bình luận trong hồi ký rằng mẹ của Henriette, Vương hậu Maria Leszczyńska cũng rất gần gũi với vương nữ, và thường xuyên an ủi con gái mỗi khi bị ốm và khi người chị Élisabeth phải lên đường trở lại Parma vào năm 1749.

Mặc dù sở hữu vẻ đẹp, nhưng Henriette chưa từng được đàm phán hôn nhân một cách nghiêm túc. Vào năm 1740, trong một cuộc đi săn, Louis François, Thân vương xứ Conti đã đề xuất một cuộc hôn nhân giữa ông và Henriette với Vua Louis XV. Thân vương xứ Conti cho rằng bản thân có thể khiến Henriette hạnh phúc, và cuộc hôn nhân có nghĩa là vương nữ sẽ không phải rời xa cha mình và nước Pháp. Tuy nhiên, Nhà vua đã không phản ứng tích cực với lời đề nghị.

Henriette được cho là đã yêu Louis Philippe, người thừa kế của vương tộc Orléans, và muốn kết hôn với ông. Nhà vua ban đầu chấp thuận, nhưng đã đổi ý vì không muốn Nhà Orléans ở vị trí quá gần với ngai vàng. Kế hoạch bị dừng lại vào năm 1743 khi Louis Philippe kết hôn với Louise Henriette de Bourbon.

Người chị song sinh của Henriette, Élisabeth, được mô tả là người đầy tham vọng, không hài lòng khi là vợ của một vương tử không có quyền thừa kế. Élisabeth vẫn giữ liên lạc với triều đình Pháp, và đến năm 1740, bà đã thiết lập được mạng lưới liên lạc để hỗ trợ tham vọng của mình. Mặc dù được coi là thờ ơ với chính trị, Henriette được cho là đã hết lòng cống hiến cho tham vọng chính trị của người chị, tương tự như Vương nữ Adélaïde và em dâu của Henriette là María Teresa Rafaela của Tây Ban Nha.

Henriette, cũng như những người chị em, bị tổn thương sâu sắc bởi những mối quan hệ ngoài luồng của Nhà vua. Sự bất mãn với việc ngoại tình của Vua Louis XV hướng đến những người tình của ông, đáng chú ý nhất là Madame de Mailly, người tình của Nhà vua trong thời thơ ấu, và sau đó là Madame de Pompadour khi họ trưởng thành, người từ năm 1745 trở đi là *maîtresse-en-titre* (tình nhân hoàng gia) có ảnh hưởng. Cùng với em trai là Thái tử Louis và em gái là Madame Adélaïde, Henriette đã gọi người tình quyền lực này là *Maman Putain* ("Mẹ Điếm"). Khi Louise Élisabeth trở về từ Parma để thăm Versailles trong một năm vào năm 1748, Henriette và Madame de Pompadour đã trở thành bạn thân, dẫn đến sự xa cách tạm thời giữa hai chị em.

Vào năm 1747, Thái tử Louis buộc phải kết hôn với Maria Josepha của Ba Lan, không lâu sau khi người vợ đầu là María Teresa Rafaela qua đời. Louis ban đầu tỏ ra thù địch với người vợ mới, và càng hơn nữa khi con gái duy nhất của ông với María Teresa Rafaela qua đời. Nhưng cuối cùng, Maria Josepha đã chiếm được tình cảm của Louis nhờ sự giúp đỡ của Henriette.

## Qua đời
Vào ngày 10 tháng 2 năm 1752, Vương nữ Henriette qua đời vì bệnh đậu mùa ở tuổi 24, ba ngày sau chuyến xe trượt tuyết cùng Nhà vua. Công tước xứ Luynes nhận xét rằng Vương hậu Maria Leszczyńska đã chăm sóc vương nữ trong suốt thời gian bị bệnh. Vương thất được mô tả là ở trong "trạng thái sững sờ vì căn bệnh đến quá nhanh", trong khi Vương hậu Maria Leszczyńska thì không thể nguôi ngoai.

Vua Louis XV trở nên tuyệt vọng trước cái chết của Henriette, và ra lệnh tổ chức tang lễ cho vương nữ với những nghi thức trang trọng nhất. Để tăng thêm sự thương tiếc của dân chúng, thi hài của Henriette được đặt tại Cung điện Tuileries thay vì Versailles trước khi tang lễ diễn ra. Vương nữ được mặc một trong những bộ váy đẹp nhất và được trang điểm sao cho trông như còn sống. Tuy nhiên, phản ứng của dân chúng trước lễ tang lại trái ngược với ý muốn của Nhà vua, khi người dân "uống rượu, cười đùa và chơi đùa", dấu hiệu cho thấy danh tiếng của chế độ quân chủ đang suy giảm, khi công chúng cho rằng cái chết của vương nữ là sự trừng phạt của thần thánh dành cho nhà vua.

Trái tim của Henriette được chôn cất tại Tu viện Val-de-Grâce, trong khi hài cốt của Vương nữ được chôn cất tại Vương cung thánh đường Thánh Denis cùng chị gái Élisabeth. Tuy nhiên, giống như các ngôi mộ hoàng gia khác tại Saint-Denis, mộ của Henriette đã bị phá hủy trong cuộc Cách mạng Pháp.

Madame Campan sau đó đã viết: "*Madame Henriette, em gái song sinh của Công tước phu nhân xứ Parma, thật đáng tiếc thương, bởi bà có ảnh hưởng đáng kể đến tâm trí của Nhà vua, và người ta nhận xét rằng nếu vương nữ còn sống, bà sẽ tận tâm tìm kiếm những thú vui cho Nhà vua trong vòng tay gia đình, sẽ theo chân Nhà vua trong những chuyến đi ngắn ngày, và sẽ đảm nhận những buổi "tiệc nhỏ" mà Nhà vua rất thích tổ chức tại phòng riêng của ngài.*"

## Tổ tiên

## Tham khảo

## Đọc thêm

* Zieliński, Ryszard (1978). *Polka na francuskim tronie.* Czytelnik.