open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Apple II

**Apple II** (cách điệu thành **Apple] [**) là một máy tính gia đình 8-bit và là một trong những sản phẩm máy vi tính được sản xuất hàng loạt đầu tiên trên thế giới, được thiết kế chủ yếu bởi Steve Wozniak (Steve Jobs giám sát sự phát triển của vỏ máy bọc nhựa của Apple II và Rod Holt đã phát triển nguồn dùng điện chuyển đổi). Nó được Jobs và Wozniak giới thiệu tại West Coast Computer Faire năm 1977 và là sản phẩm tiêu dùng đầu tiên được Apple Computer, Inc. kinh doanh. Đây là model đầu tiên trong một loạt các máy tính được sản xuất cho đến khi Apple IIe ngừng sản xuất vào tháng 11 năm 1993. Apple II đánh dấu lần đầu tiên Apple ra mắt máy tính cá nhân nhắm vào thị trường tiêu dùng mang nhãn hiệu dành cho các hộ gia đình Mỹ thay vì doanh nhân hay người có sở thích dùng máy tính. 

Tạp chí *[[Byte (tạp chí)|Byte]]* đã gọi Apple II, Commodore PET 2001 và TRS-80 là "Trinity năm 1977". Apple II có tính năng nổi bật là có thể hiển thị đồ họa màu và khả năng này là lý do tại sao logo Apple được thiết kế lại để có phổ màu.

## Lịch sử
Đến năm 1976, Steve Jobs đã thuyết phục nhà thiết kế sản phẩm Jerry Manock (người trước đây làm việc tại máy tính thiết kế Hewlett Packard) tạo ra "vỏ" cho Apple II, một vỏ trơn được lấy cảm hứng từ các thiết bị nhà bếp có thể che giấu các cơ chế bên trong. Những chiếc Apple II đầu tiên được lắp ráp tại Thung lũng Silicon và sau đó là Texas; bảng mạch in được sản xuất tại Ireland và Singapore. Các máy tính đầu tiên được bán vào ngày 10 tháng 6 năm 1977  với bộ vi xử lý MOS Technology 6502 chạy ở 1.023 &nbsp; MHz, hai paddles trò chơi  (không còn được đóng gói kể từ năm 1980 vì chúng vi phạm các quy định của FCC), 4 &nbsp; KB RAM, giao diện băng âm thanh để tải chương trình và lưu trữ dữ liệu và ngôn ngữ lập trình Integer BASIC được tích hợp trong ROM. Bộ điều khiển video hiển thị 24 dòng bằng 40 cột đơn sắc, chỉ viết hoa (bộ ký tự gốc khớp với văn bản ASCII 20h đến 5Fh) trên màn hình, với đầu ra video tổng hợp NTSC phù hợp để hiển thị trên màn hình TV hoặc trên TV thông thường bằng cách cài thêm bộ điều chế RF riêng. Giá bán lẻ ban đầu của máy tính là 1.298 USD (với 4KB RAM) và 2.638 USD (với tối đa 48 KB RAM). Để phản ánh khả năng đồ họa màu của máy tính, logo Apple trên vỏ có các sọc cầu vồng, và các sọc này vẫn là một phần của logo công ty của Apple cho đến đầu năm 1998. Có lẽ Apple II là chất xúc tác đáng kể nhất cho máy tính cá nhân trong nhiều ngành công nghiệp; nó chịu trách nhiệm mở ra các cánh cửa cho phần mềm tiếp thị cho người tiêu dùng.

## Tổng quan
Trong số tháng 5 năm 1977 của tạp chí Byte, Steve Wozniak đã xuất bản một mô tả chi tiết về thiết kế của mình; Bài báo bắt đầu với câu nói, "Đối với tôi, một máy tính cá nhân nên nhỏ, đáng tin cậy, thuận tiện để sử dụng và không tốn kém." 

## Tham khảo
Danh sách vận động viên giành huy chương Thế vận hội Mùa đông 2018

**[[Thế vận hội Mùa đông 2018]]** được tổ chức ở Pyeongchang, Hàn Quốc từ 9 tới 25 tháng 2 năm 2018. Đại hội bao gồm 102 nội dung thi đấu của 15 môn thể thao, và là kỳ Thế vận hội Mùa đông đầu tiên có trên 100 nội dung trao huy chương. Bốn phân môn mới được giới thiệu vào trong chương trình Olympic Pyeongchang bao gồm: trượt ván trên tuyết big air, bi đá trên băng đôi nam nữ, trượt băng tốc độ xuất phát đồng hàng và trượt tuyết đổ đèo đồng đội hỗn hợp.

__NOTOC__

## Trượt tuyết đổ đèo

### Nội dung của nam

### Nội dung của nữ

### Nội dung hỗn hợp

## Hai môn phối hợp

### Nội dung của nam

### Nội dung của nữ

### Nội dung hỗn hợp

## Xe trượt lòng máng

## Trượt tuyết băng đồng

### Nội dung của nam

### Nội dung của nữ

## Bi đá trên băng

## Trượt băng nghệ thuật

## Trượt tuyết tự do

### Nội dung của nam

### Nội dung của nữ

## Khúc côn cầu trên băng

## Trượt băng nằm ngửa

## Hai môn phối hợp Bắc Âu

## Trượt băng tốc độ cự ly ngắn

### Nội dung của nam

### Nội dung của nữ

## Trượt băng nằm sấp

## Trượt tuyết nhảy xa

## Trượt ván trên tuyết

### Nội dung của nam

### Nội dung của nữ

## Trượt băng tốc độ

### Nội dung của nam

### Nội dung của nữ

## Xem thêm
* Bảng tổng sắp huy chương Thế vận hội Mùa đông 2018

## Tham khảo
Berberine

**Berberine** là một muối ammonium bậc bốn muối từ nhóm protoberberine của các alkaloid benzylisoquinoline được tìm thấy trong các loài thực vật như *[[Berberis]]* (ví dụ *[[Berberis vulgaris]]*, *[[Berberis aristata]]*, *[[Mahonia aquifolium]]*, *[[Hydrastis canadensis]]*, *[[Xanthorhiza simplicissima]]*, *[[Phellodendron amurense]]*, *[[Coptis chinensis]]*, *[[Tinospora cordifolia]]*, *[[Argemone mexicana]]* và *[[Eschscholzia californica]]* – Californian poppy). Berberine thường được tìm thấy trong rễ, thân rễ, thân và vỏ cây.

Do màu vàng mạnh mẽ của berberine, các loài * Berberis * đã được sử dụng để nhuộm len, da và gỗ. Len vẫn được nhuộm bằng berberine ngày nay ở miền bắc Ấn Độ. Dưới tia cực tím, berberine cho thấy màu vàng mạnh huỳnh quang, vì vậy nó rất hữu ích trong mô học cho nhuộm heparin trong tế bào mast. Là thuốc nhuộm tự nhiên, berberine có chỉ số màu là 75160.

## Y học dân gian
Berberine được cho là được sử dụng ở Trung Quốc như một loại thuốc dân gian bởi Thần Nông vào khoảng năm 3000 trước Công nguyên. Sử dụng berberine được ghi nhận đầu tiên này được mô tả trong sách y học cổ đại Trung Quốc *[[Thần Nông bản thảo kinh]]*. Muối hydrocloride của berberine, được liệt kê là chất kháng khuẩn đường uống trong *[[Dược điển Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa]]*, là một loại thuốc không kê đơn phổ biến trong điều trị nhiễm trùng đường tiêu hóa. Nó thường được làm thành viên tròn 0,1&nbsp;g mỗi viên và uống 1-3 viên ba lần một ngày. Tên thông dụng là *hoàng liên tố* .

## Tham khảo
Berberin (thuốc)

**Berberin** là loại thuốc điều trị bệnh tiêu chảy, kiết lỵ do vi khuẩn hoặc do ký sinh đường ruột gây ra được dược sĩ Phan Quốc Kinh (1937-2019) và cộng sự nghiên cứu bào chế từ những năm 70 của thế kỷ trước.

## Nghiên cứu bào chế
Những năm 70 của thế kỷ trước, trong khi chiến tranh chống Mỹ đang diễn ra ác liệt thì dịch lỵ cũng hoành hành rất nguy hiểm ở miền Bắc Việt Nam. Ngoài dịch hoạ thiên tai (lũ lớn năm 1971), người dân Việt Nam còn phải gánh chịu hậu quả của dịch lỵ nguy hiểm. Dịch lỵ lan nhanh ở các tỉnh đồng bằng, miền núi, nhiều bệnh nhân bị tiêu chảy liên tục đến kiệt sức rồi tử vong. Các kho đều không còn thuốc, miền Bắc bị bao vây nên cũng không thể nhập được thuốc từ nước ngoài.

Đầu năm 1972, lãnh đạo Bộ Y tế dưới sự chủ trì của Bộ trưởng Vũ Văn Cẩn và Giáo sư Hồ Đắc Di – Hiệu trưởng trường Đại học Y Hà Nội đã tổ chức họp khẩn cấp các nhà y dược học để bàn biện pháp dập tắt dịch. Dược sĩ Phan Quốc Kinh khi ấy mới 35 tuổi thay mặt cho trường ĐH Y Dược Hà Nội đứng lên nhận trách nhiệm sáng chế thuốc dập dịch lỵ.

Nhóm nghiên cứu được thành lập bao gồm giảng viên, sinh viên, cán bộ… đi khắp các làng xã ở miền núi nghiên cứu, sưu tầm những bài thuốc dân gian của các ông lang, bà mế. Mười ngày sau, nhóm nghiên cứu sản xuất thuốc phòng chống dịch lỵ đã có trong tay hàng trăm bài thuốc nam điều trị lỵ thu thập được từ nhiều vùng trong cả nước.Tài liệu đó kết hợp với các tài liệu y khoa cổ truyền và y học hiện đại, nhóm đã chọn ra 20 cây thuốc có khả năng chống vi sinh vật gây bệnh lỵ để thử tác dụng kháng sinh. Sau hai tuần miệt mài nghiên cứu, nhóm đã xác định được một số cây cỏ và hoạt chất có tác dụng hữu hiệu chống lại các vi khuẩn và amip gây ra bệnh lỵ. Sau 3 tháng, với sự nỗ lực của nhóm các nhà khoa học Đại học Dược Hà Nội, Đại học Y Hà Nội, Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương… Dược sĩ Phan Quốc Kinh đã nghiên cứu thành công thuốc dập bệnh lỵ. Cụ thể, hai loại thuốc đó là Berberin (chiết xuất từ hoàng liên gai, hoàng bá) và Codanxit (chiết từ cây hoằng đằng và cỏ sữa lá lớn), có tác dụng chống lại các vi khuẩn gây bệnh và chống lại amip gây dịch lỵ.

Giáo sư Tôn Thất Tùng đã sử dụng cho bệnh nhân ở bệnh viện Việt Đức và trên chính bản thân ông, kết quả đều rất tốt. Ngay lập tức, hai loại thuốc trên đã được sản xuất ở quy mô rộng để đáp ứng nhu cầu cấp thiết lúc bấy giờ và dập tắt dịch lỵ.

## Công dụng

Berberin là loại thuốc có hoạt tính kháng sinh chống viêm. Berberin có nguồn gốc thảo dược. Berberin điều trị nhiễm khuẩn đường ruột và không làm ảnh hưởng tới sự phát triển bình thường của hệ vi khuẩn có ích ở ruột. Một số kháng sinh đường ruột nếu dùng phối hợp với berberin sẽ hạn chế được tác dụng phụ gây ra bởi các thuốc kháng sinh đối với hệ vi sinh vật đường ruột. Thuốc Berberin được chỉ định điều trị với hội chứng lỵ, bệnh lỵ trực khuẩn, tiêu chảy, viêm ruột, viêm ống mật.

Berberin còn được bào chế thành thuốc nhỏ mắt điều trị viêm kết mạc, đau mắt đỏ do kích thích bên ngoài như (gió, nắng, lạnh, bụi, khói...) và điều trị bệnh đau mắt hột. Ngoài ra, thuốc còn giúp ngăn ngừa nhiễm nấm, bội nhiễm nấm và có tác dụng chống lại tác hại của vi khuẩn tả và E.coli ngoại độc tố bền với nhiệt.

## Tham khảo
47 Tucanae

**47 Tucanae** hay **47 Tuc** (hoặc định danh khác là **NGC 104**) là tên của một cụm sao cầu nằm trong chòm sao Đỗ Quyên. Khoảng cách của nó với Trái Đất của chúng ta là khoảng xấp xỉ 13,000 ± 1,100 năm ánh sáng (khoảng 4,0 ± 0.35 parsec. Kích thước biểu kiến của nó là 120 năm ánh sáng. Cấp sao biểu kiến của nó là 4,1, do vậy cụm sao cầu này có thể nhìn thấy bằng mắt thường. Do vị trí của nó là ở phía 18 độ tính từ điểm cực Nam Ngân Hà nên nó không được các nhà thiên văn học châu Âu biên mục khi nó được phát hiện bởi nhà thiên văn học người Pháp Nicolas-Louis de Lacaille tại Nam Phi.

Nó là cụm sao cầu sáng chỉ sau cụm sao Omega Centauri và trong kính viễn vọng, ta thấy nó có đến 10000 ngôi sao, nhiều trong số chúng là nằm trong lõi của nó. Cụm sao này có thể chứa một lỗ đen có một khối lượng trung bình.
## Đặc tính
47 Tucanae được ghi chú là có chứa một cái lõi có mật độ sao rất cô đặc và sáng. Nó là một trong những cụm sao có khối lượng lớn nhất của Ngân Hà, chứa đến cả triệu ngôi sao. Nó xuất hiện trên bầu trời rất mạnh mẽ như mặt trăng. Nó xuất hiện ngay cạnh đám mây Magellan nhỏ.

Khối lượng của nó là khoảng 700000 lần khối lượng mặt trời  với bán kính 60 năm ánh sáng và tuổi xấp xỉ 13,06 tỷ năm.
## Dữ liệu hiện tại
Theo như quan sát, đây là cụm sao nằm trong chòm sao Đỗ Quyên và dưới đây là một số dữ liệu khác:

Xích kinh 

Độ nghiêng 

Cấp sao biểu kiến +4.09

Kích thước biểu kiến 30&prime;.9
## Tham khảo

## Liên kết ngoài

*47 Tucanae at the ESA-Hubble website
*47 Tucanae, Galactic Globular Clusters Database page
*47 Tucanae at the Chandra X-ray Observatory website
* NGC 104
*
*The Toucan's Diamond ESO
*
Olympique de Paris

**Olympique de Paris** là một đội bóng đá Pháp có trụ sở tại Paris, tồn tại từ năm 1895 đến 1926. Được thành lập với tên **Olympique de Pantin**, đội đã chiến thắng Coupe de France vào năm 1918 và chơi trong trận chung kết vào năm 1919 và 1921. Đội hợp nhất với Red Star Saint-Ouen vào năm 1926.

## Lịch sử

### Tên

* 1895-1918 &nbsp; - Olympique de Pantin 
* 1918-1926 &nbsp; - Olympique de Paris

## Danh hiệu

* Coupe de France 
** Vô địch: 1918 
** Á quân: 1919, 1921 
* **Tournoi du Nouvel An** 
** *Vô địch* (1): 1925  
* **Tournoi de Pâques** 
** *Vô địch* (1): 1925  
* **Tournoi de Pentecôte de Paris** 
** *Á quân* (1): 1925 

## Tham khảo
Beta Crateris

**Beta Crateris** (La tinh hóa từ **β Crateris**) là tên của một hệ sao đôi nằm trong chòm sao Cự Tước. Cấp sao biểu kiến của nó là 4,46, nghĩa là, ta có thể nhìn thấy nó bằng mắt thường. Dựa trên giá trị thị sai của nó là 9,59 mas, ngôi sao này cách trái đất của chúng ta khoảng 340 năm ánh sáng.

Hệ sao đôi này có chu kì quỹ đạo là 6 năm và chúng cách nhau 8,3 đơn vị thiên văn. Chu kì này có bán trục chính 9,3 đơn vị thiên văn. Ngôi sao thứ nhất, tạm gọi là A được liệt kê là một ngôi sao khổng lồ loại A với phân loại của nó là A2 III. Tuy nhiên Houk và Smith Moore năm 1988 lại cho nó phân loại là A1 V và nằm trong dãy chính. Trong khi đó Abt và Morrell năm 1995 lại cho nó là một sao gần mức khổng lồ loại A2 IV. Quang phổ của nó cho ta thấy nguyên tố Bari của nó tăng lên, có thể đó là kết quả của một sự kiện dịch chuyển khối lượng trước đó.

Ngôi sao thứ 2, tạm gọi là B, là một sao lùn trắng  lớp DA với nhiệt độ hiệu dụng là 36885 Kelvin (nó đã hạ nhiệt độ của nó xuống khoảng 4 triệu năm nay). Khối lượng của nó thấp bất thường, chỉ bằng 43% khối lượng mặt trời, cho thấy rằng vật chất của ngôi sao này đã dịch chuyển sang ngôi sao A. Bên cạnh đó, nó còn phát ra tia X rất mạnh.

## Tên gọi
Trong tiếng Trung, 翼宿 (Yì sù, Dực tú) nghĩa là "những đôi cánh", chỉ một mảng sao chứa các ngôi sao Alpha Crateris, Gamma Crateris, Zeta Crateris, Lambda Crateris, Nu Hydrae, Eta Crateris, Delta Crateris, Iota Crateris, Kappa Crateris, Epsilon Crateris, HD 95808, HD 93833, Theta Crateris, HD 102574, HD 100219, Beta Crateris, HD 99922, HD 100307, HD 96819, Chi<sup>1</sup> Hydrae, HD 102620 và HD 103462. Do vậy, tên của hệ sao đôi này là 翼宿十六 (Yì Sù shíliù), Nghĩa là "*ngôi sao thứ mười sáu của những đôi cánh*" (tiếng Anh: the Sixteenth Star of Wings).

## Dữ liệu hiện tại
Theo như quan sát, đây là ngôi sao nằm trong chòm sao Cự Tước và dưới đây là một số dữ liệu khác:

Xích kinh 

Độ nghiêng 

Cấp sao biểu kiến 4,46 

Cấp sao tuyệt đối −0,62 + 8,19
 
Vận tốc hướng tâm +5,6 ± 0,5&nbsp;km/s

Loại quang phổ A2&nbsp;III + DA1.4

Giá trị thị sai 11,0358 ± 0,2918 

## Tham khảo
US Tourcoing FC

**Câu lạc bộ bóng đá USTourcoing** là một câu lạc bộ bóng đá Pháp được thành lập vào năm 1902 và có trụ sở tại Tourcoing. Các câu lạc bộ chơi ở Championnat National 3 (trước là giải hạng năm) cho năm mùa từ 2014-2015 sau khi kết thúc vị trí đầu tiên trong Division d'Honneur của khu vực Nord-Pas-de-Calais trong mùa 2013-2014, nhưng đã bị xuống hạng trở lại giải hạng sáu vào năm 2019.

## Lịch sử
Được thành lập vào ngày 12 tháng 5 năm 1898, với tư cách là US Tourcoing, câu lạc bộ chơi bóng đá từ năm 1902 dưới sự lãnh đạo của người giám sát của Lycée Gambetta: Albert Fromentin. Màu sắc là đen và trắng. Vô địch USFSA du Nord năm 1900, 1909, 1910 và 1912, US Tourcoing đã đạt ba lần vào bán kết Championnat de France (1900, 1909 và 1912) và giành chiến thắng vào năm 1910. Trong trận chung kết, họ đã đánh bại Stade Helvétique de Marseille 7-2 vào ngày 1 tháng 5 năm 1910 tại sân vận động Parc des Princes. Câu lạc bộ đang ở đỉnh cao và nhiều cầu thủ cần được đề cập ở đây, đặc biệt là Adrien Filez (cầu thủ cđịa phương duy nhất được chọn vào năm 1904 cho trận đấu đầu tiên của đội tuyển bóng đá quốc gia Pháp), Gabriel Hanot, Victor Denis và Jules Dubly.

Đội bóng vô địch miền Bắc năm 1920 và 1928, *Ustiens* đã vào bán kết Coupe de France năm 1921. Họ đã gặp Olympique de Paris đáng gờm và thua ở phút thứ 114. Luôn có mặt ở Coupe de France (tứ kết năm 1922 và 1926) hoặc tại Championnat (Championnat du Nord năm 1933), câu lạc bộ vẫn cung cấp cầu thủ cho đội tuyển quốc gia (Maurice Depaepe, Victor Farvacques và Jean Sécember) mà câu lạc bộ đã có tình trạng đội bóng chuyên nghiệp vào năm 1933. Được nhận vào Division 2 trong năm thành lập, US Tourcoing đã vật lộn và từ bỏ vị thế chuyên nghiệp vào tháng 6 năm 1938.

Sau Thế chiến II, câu lạc bộ đã tích cực tham gia vào việc thành lập câu lạc bộ CO Roubaix-Tourcoing. UST giành lại độc lập vào năm 1957. Một năm sau, Charles Van Veegaete, đồng sáng lập câu lạc bộ thể thao năm 1898, qua đời. Sân vận động được đổi tên thành Stade Charles Van Veegaete từ Stade Albert Fromentin.

Kể từ đó, câu lạc bộ chơi đơn giản trong các giải đấu nghiệp dư (Phân khu 4). Vào ngày 30 tháng 6 năm 1990, câu lạc bộ sáp nhập với AS-Jean Mace Tourcoing (một trong những câu lạc bộ UFOLEP tốt nhất trong khu vực và chơi ở DH năm 1990), để trở thành Tourcoing FC (TFC), chơi màu vàng, trắng và đen. Các chủ tịch sáng lập là Albert Vandenabaele (của UST) và Roger Vandepeutte (của ASJMT). Câu lạc bộ đã chơi trong CFA2 cho đến năm 2002, sau đó trải qua bốn lần xuống hạng liên tiếp, thi đấu ở giải đấu khu vực năm 2005.

Didier Drogba quốc tế Bờ Biển Ngà đã chơi trong các đội trẻ của TFC, tương tự với Yohan Cabaye cầu thủ đội tuyển quốc gia Pháp, khi họ mười tuổi. Câu lạc bộ được đổi tên thành Union Sports Tourcoing Football Club (USTFC) vào năm 2010. Các màu chính thức đã được thay đổi trở lại màu gốc, đen và trắng. Chủ tịch hiện tại kể từ năm 2009 là Fabien Desmet. Vào năm 2014, câu lạc bộ đã trở lại CFA 2 sau hơn 10 năm ở các giải đấu khu vực.

## Tham khảo
Delta Crateris

**Delta Crateris** (δ Crt, δ Crateris) là tên của một ngôi sao đơn độc nằm trong chòm sao Cự Tước. Với cấp sao biểu kiến của nó là 3,56, nghĩa là nó là ngôi sao sáng nhất trong chòm sao mờ nhạt của nó. Giá trị thị sai đo được từ trái đất của nó là 17,56 mas, điều này nghĩa là khoảng cách của nó với mặt trời của chúng ta là khoảng xấp xỉ 163 ± 4 năm ánh sáng.

Nó là một ngôi sao khổng lồ có ánh sáng cam đã tiến hóa với phân loại quang phổ của nó là K0 III. Nó là một thành viên trong một nhóm sao mà tạo ra năng lượng từ phản ứng hợp thành nhiệt hạch của Heli ở lõi sao. Mặc dù khối lượng của nó chỉ khoảng 1,56 lần khối lượng mặt trời, nhưng bán kính của nó gấp 22,44 ± 0.28 lần bán kính của mặt trời.

Độ kim loại của ngôi sao này (tức là sự có mặt của các nguyên tố ngoài Hydro và Heli tại lõi sao) thì chỉ bằng 33% độ kim loại của mặt trời. Tuổi của nó là khoảng xấp xỉ 2,89 tỉ năm với tốc độ tự quay quanh trục của nó là 0,0&nbsp;km/s (giá trị của nó quá nhỏ, không thể tính toán được dựa trên các dữ liệu thu thập từ các quan sát). Delta Crateris phát sáng gấp 171.4 ± 9.0 lần khi so sánh với mặt trời với nhiệt độ hiệu dụng nơi quang cầu của nó là 4,510 ± 15 Kelvin.
## Dữ liệu hiện tại
Theo như quan sát, đây là một ngôi sao nằm trong chòm sao Cự Tước và dưới đây là một số dữ liệu khác:

Xích kinh 

Độ nghiêng 

Cấp sao biểu kiến 3.56

Cấp sao tuyệt đối −0.321
 
Vận tốc hướng tâm 

Loại quang phổ K0&nbsp;III

Giá trị thị sai 20.0507 ± 0.5308 mas
## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*
Cation amoni bậc bốn

**Các cation amoni [[Hợp chất bậc bốn|bậc bốn]]**, là các ion đa phân tử tích điện dương có cấu trúc , R là một nhóm alkyl hoặc một nhóm aryl. Không giống như ion ammoni () và các cation bậc ba, bậc hai hay bậc một, các cation bậc bốn tích điện vĩnh viễn, không phụ thuộc vào pH trong dung dịch của chúng. **Các muối amoni bậc bốn** hay **các hợp chất amoni bậc bốn** (gọi là **các amin bậc bốn** trong cách nói mỏ dầu) là các muối của các cation amoni bậc bốn.

## Tổng hợp
Các hợp chất amoni bậc bốn được điều chế bởi alkylation của bậc ba amin với halocarbon. Trong các tài liệu cũ, điều này thường được gọi là phản ứng Menshutkin, tuy nhiên các nhà hóa học hiện đại thường gọi nó đơn giản là **Bậc bốn hóa**'. Phản ứng có thể được sử dụng để tạo ra một hợp chất có độ dài chuỗi alkyl không đồng đều; ví dụ: khi tạo chất hoạt động bề mặt cation một trong những nhóm alkyl trên amin thường dài hơn các nhóm khác. Một tổng hợp điển hình là cho benzalkonium chloride từ một alkyldimethylamine chuỗi dài và benzyl chloride:

:CH3(CH2)nN(CH3)2 + ClCH2C6H5 → [CH3(CH2)*n*N(CH3)2CH2C6H5]+Cl−

## Phản ứng
Các cation amoni bậc bốn không hợp lý đối với cả điện di, chất oxy hóa và axit. Chúng cũng ổn định đối với hầu hết nucleophile. Loại thứ hai được biểu thị bằng tính ổn định của các muối hydroxide như tetramethylammonium hydroxide và tetrabutylammonium hydroxide. Vì khả năng phục hồi của chúng, nhiều anion bất thường đã được phân lập thành muối amoni bậc bốn. Các ví dụ bao gồm tetramethylammonium pentafluoroxenate, có chứa ion pentafluoroxenate () phản ứng cao. Permanganate có thể tan trong các dung môi hữu cơ, khi được triển khai như muối  của nó.

Với các base đặc biệt mạnh mẽ, cation bậc bốn hạ bậc. Chúng trải qua quá trình sắp xếp lại Sommelet-Hauser và sắp xếp lại Stevens, cũng như dealkyl hóa trong điều kiện khắc nghiệt. Các cation amoni bậc bốn có chứa các đơn vị N-C-C-C-H cũng có thể trải qua loại bỏ Hofmann và hạ cấp Emde.

## Ứng dụng
Muối amoni bậc bốn được sử dụng như chất khử trùng, chất hoạt động bề mặt, chất làm mềm vải và như chất chống tĩnh điện (ví dụ như trong dầu gội). Trong chất lỏng chất làm mềm vải, muối chloride thường được sử dụng. Trong máy sấy chống bẩn, các muối sulfat thường được sử dụng. Gel diệt tinh trùng cũng chứa muối amoni bậc bốn.

## Tham khảo
Alpha Crateris

**Alpha Crateris** (La tinh hóa từ **α Crateris**, rút gọn lại là Alpha Crt, α Crt), tên chính thức là **Alkes** () là tên của một ngôi sao nằm trong chòm sao Cự Tước,. Nó là một ngôi sao khổng lồ có nhiệt độ thấp và khoảng cách giữa nó với trung tâm của Ngân Hà  là khoảng xấp xỉ 141 năm ánh sáng (43,2 parsec).
## Đặc tính
Nó là một ngôi sao màu cam, khổng lồ có quang phổ loại K1III.  Dựa tr6en các dữ liệu thu thập được, nó có khối lượng gấp 1,81 lần khối lượng mặt trời, tỏa sáng gấp 77 lần khi so với mặt trời và tuổi của nó là khoảng chừng 2 tỉ năm.
## Tên gọi
Trong tiếng Trung, 翼宿 (Yì Sù) nghĩa là "những đôi cánh", ám chỉ chòm sao chứa các ngôi sao Alpha Crateris, Gamma Crateris, Zeta Crateris, Lambda Crateris, Nu Hydrae, Eta Crateris, Delta Crateris, Iota Crateris, Kappa Crateris, Epsilon Crateris, HD 95808, HD 93833, Theta Crateris, HD 102574, HD 100219, Beta Crateris, HD 99922, HD 100307, HD 96819, Chi<sup>1</sup> Hydrae, HD 102620 và HD 103462. Do vậy, 翼宿 (‘’Yì Sù yī’’) là tên của nó ngôi sao này với ý nghĩa là "ngôi sao đầu tiên của những đôi cánh" (tiếng Anh: the First Star of Wings).
Cái tên ‘’Alkes’’ là từ tiếng Ả rập  الكاس  (alkās) hoặc الكأس "cái cốc của ‘’alka’’". Ngôi sao này được định danh là Aoul al Batjna (أول ألبجن awwil albajna) trong danh mục ‘’Calendarium ‘’ của Al Achsasi al Mouakket. Và nó được dịch sang tiếng Latin là ‘’Prima Crateris’’, nghĩa là "cái cốc đầu tiên" .Vào năm 2006, tổ chức thiên văn quốc tế đã thành lập một nhóm để biên mục và tiêu chuẩn hóa tên của những ngôi sao. Nhóm đó là WGSN (Working Group on Star Names). Cái tên ‘’Alkex’’ được đặt bởi tổ chức này vào ngày 12 tháng 9 năm 2016 và hiệnnó được nằm trong danh sách IAU.
## Dữ liệu hiện tại
Theo như quan sát, đây là ngôi sao nằm trong chòm sao Cự Tước và dưới đây là một số dữ liệu khác:

Xích kinh 

Độ nghiêng 

Cấp sao biểu kiến 4.07

Cấp sao tuyệt đối +0.44
 
Vận tốc hướng tâm 47.54 ± 0.16&nbsp;km/s

Loại quang phổ K1&nbsp;III
## Tham khảo
Eta Crateris

**Eta Crateris** là tên của một ngôi sao đơn độc nằm ở phía nam chòm sao Cự Tước, tức là ở vùng rìa phía bên trái của chòm sao này. Eta Crateris trên bầu trời thì nằm ở phíc đông bắc của Zeta Crateris và hướng bắc-tây bắc của 31 Crateris. Bộ ba chòm sao này tạo thành một tam giác gần như là một tam giác vuông một cách hoàn hảo với góc vuông ở ngôi sao này, cạnh huyền có hai đầu mút là Zeta Crateris và 31 Crateris. Ngôi sao này cũng nằm bên phải (tức hướng te6y) của một ngôi sao sáng tên là Gamma Corvi.

Với mặt thường, ta nhìn thấy ngôi sao này mờ nhạt do cấp sao biểu kiến của nó là khoảng 5,17. Với giá trị thị sai của nó là 12,97 mas đo được từ trái đất, nó cách mặt trời của chúng ta khoảng xấp xỉ 280 năm ánh sáng. Ở khoảng cách này, độ sáng của nó bị giảm đi do bụi trong môi trường liên sao.

Eta Crateris được các nhà nghiên cứu phân loại là một ngôi sao loại A nằm trong dãy chính với phân loại là A0 V. Bán kính của nó gấp 2,7 lần khi so với mặt trời, bán kính gấp 48,5 lần và nhiệt độ hiệu dụng nơi quang cầu của nó là khoảng 9687 Kelvin. Tốc độ tự quay của nó được tính toán là 65&nbsp;km/s.
## Dữ liệu hiện tại
Theo như quan sát, đây là ngôi sao nằm trong chòm sao Cự Tước  và dưới đây là một số dữ liệu khác:

Xích kinh 

Độ nghiêng 

Cấp sao biểu kiến 5.17

Cấp sao tuyệt đối +1.00
 
Vận tốc hướng tâm 15.0 ± 4.2&nbsp;km/s

Loại quang phổ A0&nbsp;V

Giá trị thị sai 12.97 ± 0.23 mas
## Tham khảo
Gamma Crateris

**Gamma Crateris** là tên của một hệ sao đôi nằm trong chòm sao Cự Tước và ta có thể nhìn thấy từng ngôi sao của hệ sao này với một kính thiên văn nghiệp dư có kích thước nhỏ. Với cấp sao biểu kiến của nó là 4,06, ta có thể nhìn thấy nó bằng mắt thường. Gía trị thị sai đo được từ trái đất cho ta thấy hệ sao này có khoảng cách với mặt trời là khoảng xấp xỉ 82,3 năm ánh sáng. Dựa trên chuyển độ của hệ sao này trong không gian, nó có thể là thành viên của nhóm Castor Moving.

Ngôi sao thứ nhất, tạm gọi là A, là tên của một ngôi sao loại A nằm trong dãy chính với cấp sao biểu kiến của riêng nó là 4,08 và phân loại của nó là A9 V. Nó có khối lượng gấp 1,81 lần khối lượng mặt trời  và có bán kính gấp 1,3 lần bán kính mặt trời. Nó chỉ khoảng 757 triệu năm tuổi và đang quay quanh trục của nó với vận tốc 144&nbsp;km/s. Nó hiện đang phát sáng với độ sáng gấp 18,8 lần độ sáng của mặt trời và nhiệt độ hiệu dụng nơi quang cầu của nó là 8020 Kelvin. Các ảnh chụp hồng ngoại của nó cho thấy có sự dư hồng ngoại, điều này có thể nó có một đĩa thiên thạch bao quanh ngôi sao này. Đến này, khẳng định trên vẫn còn nằm trong nghi ngờ.

Ngôi sao thứ hai, tạm gọi là B, là một ngôi sao có cấp sao là 9,6 với khối lượng khoảng 75% khối lượng mặt trời. Các nghiên cứu năm 2010, nó nằm cách ngôi sao A 4,98" dọc theo góc vị trí 93.1°Của ngôi sao ấy. Chúng cách nhau 125,6 đơn vị thiên văn. Và ngôi sao này có lẽ là nguồn phát ra tia X của hệ sao này.
## Dữ liệu hiện tại
Theo như quan sát, đây là hệ sao nằm trong chòm sao Cự Tước và dưới đây là một số dữ liệu khác:

Xích kinh 

Độ nghiêng 

Cấp sao biểu kiến 4.06

Cấp sao tuyệt đối +2.05
 
Vận tốc hướng tâm +1.0 ± 4.1&nbsp;km/s

Loại quang phổ A9 V

Giá trị thị sai 38.0906 ± 0.3570 mas
## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*
RC Roubaix

**Racing Club de Roubaix** là một đội bóng đá Pháp thi đấu ở Roubaix, Nord.

## Lịch sử
Đội được thành lập năm 1895 và rất thành công trước khi thành lập giải đấu chuyên nghiệp tại Pháp. Năm 1933, sau khi thua hai lần liên tiếp trong trận chung kết Coupe de France, lần này trước đối thủ thành phố Excelsior AC Roubaix (một đội chuyên nghiệp), đội đã chuyển sang chuyên nghiệp và đến Division 1 năm 1936 và ở lại đó cho đến Thế chiến II. Sau chiến tranh, câu lạc bộ đã sáp nhập với Excelsior AC Roubaix và US Tourcoing thành CO Roubaix-Tourcoing (1945-1963). Năm 1963, CO Roubaix-Tourcoing mất vị thế chuyên nghiệp và RC Roubaix quyết định sáp nhập với một câu lạc bộ khác, Stade Roubaix, để tạo ra Racing Stade Roubaisien. Đội bóng này cuối cùng sẽ hợp nhất với Roubaix Football (tức là Excelsior AC Roubaix cũ) trong Stade Club Olympique de Roubaix, một đội giải thể vào năm 1995 do vấn đề tài chính.

## Tên của câu lạc bộ

* 1895-1944. Racing Club de Roubaix. 
* 1944-1963. CO Roubaix-Tourcoing. 
* 1964-1990. Racing Stade Roubaisien. 
* 1990-1995. Câu lạc bộ Stade Olympique de Roubaix (SCOR).

## Danh hiệu

* Vô địch Pháp USFSA: 1902, 1903, 1904, 1906, 1908. 
* Vô địch DH Nord: 1923, 1925, 1926, 1930. 
* Coupe de France: Á quân 1932, 1933.

## Lịch sử huấn luyện  viên

* Charles Griffiths: 1935 
* Franz Platko:?

## Xem thêm

* CO Roubaix-Tourcoing 
* Excelsior AC Roubaix

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* Lịch sử
Thuốc diệt tinh trùng

**Thuốc diệt tinh trùng** là một chất ngừa thai phá hủy tinh trùng, được đặt vào âm đạo trước khi giao hợp để ngăn chặn mang thai. Là một biện pháp tránh thai, thuốc diệt tinh trùng có thể được sử dụng một mình. Tuy nhiên, tỷ lệ mang thai của các cặp vợ chồng chỉ sử dụng chất diệt tinh trùng cao hơn so với các cặp vợ chồng sử dụng các phương pháp khác. Thông thường, chất diệt tinh trùng được kết hợp với biện pháp tránh thai phương pháp rào cản như màng ngăn âm đạo, bao cao su, nắp cổ tử cung và bọt biển. Các phương pháp kết hợp được cho là dẫn đến tỷ lệ mang thai thấp hơn so với một trong hai phương pháp.

Thuốc diệt tinh trùng không mùi, rõ ràng, không có hương vị, không nhuộm và bôi trơn.

## Loại và hiệu quả
Hoạt chất phổ biến nhất của chất diệt tinh trùng là nonoxynol-9. Chất diệt tinh trùng chứa nonoxynol-9 có sẵn ở nhiều dạng, chẳng hạn như thạch (gel), màng và bọt. Được sử dụng một mình, chất diệt tinh trùng có tỷ lệ thất bại sử dụng hoàn hảo là 6% mỗi năm khi được sử dụng đúng cách và nhất quán và tỷ lệ thất bại 28% mỗi năm trong sử dụng thông thường.
## Tham khảo
FC Lyon

**FC Lyon** là một câu lạc bộ thể thao của Pháp. Đội được thành lập vào ngày 17 tháng 11 năm 1893 và đáng chú ý là bộ phận bóng bầu dục và bóng đá.

## Danh hiệu

### bóng bầu dục

* **Giải vô địch Pháp:** 
** Vô địch: 1910

### Bóng đá

* **[[Cúp bóng đá Pháp|Coupe de France]]:** 
** Á quân: 1917-18

## Liên kết ngoài

*
FC Nancy

**Câu lạc bộ bóng đá de Nancy** là một câu lạc bộ bóng đá Pháp chơi ở thành phố Nancy, Meurthe-et-Moselle. Đội được thành lập vào năm 1901 và giải thể vào năm 1968.

## Danh hiệu

* Coupe de France vào chung kết năm 1953, 1962 
* Division 2 năm 1946 (nhóm Bắc), 1958

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* Lịch sử
Polylepion cruentum

***Polylepion cruentum*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Polylepion]]* trong họ Cá bàng chài. Loài cá này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1977.

## Từ nguyên
Tính từ định danh của loài cá này, *cruentum*, trong tiếng Latinh có nghĩa là "đỏ thẫm như máu", hàm ý đề cập đến hai đốm màu đỏ như máu trên cuống đuôi và gốc vây ngực ở những cá thể trưởng thành.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*P. cruentum* có phạm vi phân bố ở Đông Thái Bình Dương. Loài này được tìm thấy dọc theo bờ biển Trung Mỹ, từ Trung Mexico đến Nicaragua, bao gồm vùng biển xung quanh đảo Cocos ở xa bờ.

*P. cruentum* sống gần các rạn san hô trên nền đáy cát xen lẫn với sỏi và đá dăm ở độ sâu khá lớn, được ghi nhận trong khoảng từ 150 đến 200 m.

## Mô tả
Chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận ở *P. cruentum* là 24&nbsp;cm. Cơ thể thuôn dài, đầu nhọn, mắt to, môi dưới dày. Trán và mõm nhìn xiên gần như thẳng (có bướu nhô lên giữa mắt ở cá con). Nửa đầu và thân trên có màu đỏ hồng; thân dưới màu vàng nhạt; vùng dưới đầu, ngực và bụng màu trắng. Thân trên của cá chưa trưởng thành có những dải sọc gợn sóng màu đỏ, xen kẽ là các sọc màu trắng hồng. Cá trưởng thành có thể xuất hiện một đường sọc mảnh màu vàng hoặc trắng ờ hai bên thân. Đầu có nhiều vệt đốm màu vàng nhưng có hai dải sọc nổi bật: sọc ngang mõm ngay giữa mắt, và một sọc khác cùng màu từ môi trên chạy dọc theo đường dưới mắt lên đến góc trên của nắp mang.

Vây lưng có vệt đen giữa 3 - 4 gai trước; hai sọc hồng ở phần vây mềm; viền vàng ở rìa. Vây hậu môn màu trắng; một dải viền vàng ở rìa. Vây bụng trắng muốt. Vây ngực trong suốt, có đốm màu đỏ tươi (như màu máu) ở gốc vây. Phần trên của gốc vây đuôi có đốm lớn màu đỏ (không thấy rõ ở những cá thể lớn, nhưng có màu đen ở cá con). Vây đuôi cụt, màu vàng, có viền hồng ở rìa trên và rìa dưới, có khi là viền đỏ hoàn toàn.

Số gai ở vây lưng: 11; Số tia vây ở vây lưng: 11; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 12; Số tia vây ở vây ngực: 17 - 19.

## Tham khảo
Polylepion russelli

***Polylepion russelli*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Polylepion]]* trong họ Cá bàng chài. Loài cá này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1975.

## Phân loại
Ban đầu, *P. russelli* được xếp vào chi *[[Bodianus]]*, nhưng sau đó đã được chuyển sang chi *[[Polylepion]]*. Mẫu gốc được thu thập ở ngoài khơi đảo Oahu (quần đảo Hawaii).

## Từ nguyên
Danh pháp của loài cá này được đặt theo tên của Peter E. Russell, người đã thu thập mẫu gốc và gửi nó đến Bảo tàng Bishop ở Hawaii.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*P. russelli* có phạm vi phân bố rải rác ở Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Loài này đã được ghi nhận tại những vị trí sau: quần đảo Ryukyu (Nhật Bản); quần đảo Mariana (bao gồm cả Guam); quần đảo Hawaii và đảo Johnston; Samoa thuộc Mỹ; quần đảo Société. Năm 2013, *P. russelli* được phát hiện ở Réunion, mở rộng phạm vi của loài này đến Ấn Độ Dương.

*P. russelli* sống gần các rạn san hô ở vùng nước khá sâu, được ghi nhận trong khoảng từ 100 đến 353 m.

## Mô tả
Chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận ở *P. russelli* là 25&nbsp;cm. Màu sắc khi còn sống của loài này được cho là giống với *[[Sagittalarva inornata]]* ở Đông Nam Thái Bình Dương: cơ thể màu đỏ hồng với các dải sọc vàng. Chúng khác nhau ở điểm, *P. russelli* có tới 3 dải sọc ngang màu vàng ở hai bên thân, trong khi *S. inornata* chỉ có 2 dải. Cá con (khoảng 10&nbsp;cm) có một đốm đen viền trắng nổi bật ở gốc trên của vây đuôi; ở cá thể trưởng thành, đốm này có màu đỏ và mờ dần theo độ tuổi (tương tự với loài họ hàng gần nhất của nó, *[[Polylepion cruentum]]*).

Số gai ở vây lưng: 11; Số tia vây ở vây lưng: 11; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 12; Số tia vây ở vây ngực: 18.

## Tham khảo
Cymolutes lecluse

***Cymolutes lecluse*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Cymolutes]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1824.

## Từ nguyên
Từ định danh của loài được đặt theo tên của bác sĩ phẫu thuật hải quân Monsieur de Lécluse, người có lẽ đã ở trên con tàu đã thu thập mẫu định danh của loài cá này. Theo Quoy và Gaimard, Lécluse chết vì bệnh sốt vàng.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*C. lecluse* có phạm vi phân bố giới hạn ở Bắc Thái Bình Dương. Đây là một loài đặc hữu của quần đảo Hawaii và có thể được tìm thấy ở khu vực có nền đáy cát trong các đầm phá ở độ sâu đến 119 m.

## Mô tả
*C. lecluse* có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là gần 20&nbsp;cm. Cơ thể dẹt về hai bên thân sau, thân mảnh hơn so với các loài *[[Xyrichtys]]*.

Cơ thể của cá đực và cá cái có màu xanh lục nhạt (trắng hơn ở bụng). Cá đực có một chấm đen rất nhỏ viền xanh lam ở bên thân, nằm ngay vị trí chóp vây ngực khi áp vào thân. Cá cái cũng có một đốm đen viền xanh như vậy nhưng lớn hơn, nằm ở nửa trên của gốc vây đuôi. Cá con có màu hơi nâu với các vạch sọc sẫm màu (nhưng mờ) trên cơ thể.

Số gai ở vây lưng: 8–9; Số tia vây ở vây lưng: 14–15; Số gai ở vây hậu môn: 2; Số tia vây ở vây hậu môn: 10; Số tia vây ở vây đuôi: 10; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở bụng: 5.

## Sinh thái
Như *Xyrichtys*, phần trán dốc giúp *C. lecluse* nhanh chóng đào hang dưới nền cát để trốn tránh những kẻ săn mồi. Thức ăn của *C. lecluse* chủ yếu là những loài cá nhỏ hơn.

Loài này được đánh bắt nhằm mục đích thương mại trong ngành buôn bán cá cảnh.

## Tham khảo
Cymolutes torquatus

***Cymolutes torquatus*** là một loài cá biển thuộc chi *[[Cymolutes]]* trong họ Cá bàng chài. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1840.

## Từ nguyên
Từ định danh của loài trong tiếng Latinh mang ý nghĩa là "được trang trí với vòng cổ", hàm ý đề cập đến vạch sọc xiên màu đen phía trên gốc của vây ngực.

## Phạm vi phân bố và môi trường sống
*C. torquatus* có phạm vi phân bố tập trung rộng rãi ở Tây Thái Bình Dương và thưa thớt ở Ấn Độ Dương (chỉ được biết đến tại vùng biển phía tây nam đảo Madagascar và đảo Rodrigues). Từ đảo Sumatra, loài này được ghi nhận tại nhiều vùng biển thuộc các quốc gia Đông Nam Á, mở rộng phạm vi về phía đông đến một số các quần đảo, đảo quốc thuộc châu Đại Dương, điển hình như quần đảo Solomon, Palau, đảo Guam, quần đảo Marshall, quần đảo Société và quần đảo Marquises; ngược lên phía bắc đến vùng biển phía nam Nhật Bản (bao gồm quần đảo Ogasawara và quần đảo Ryukyu); phía nam giới hạn đến đảo Lord Howe và Sydney (Úc).

*C. torquatus* sống xung quanh các rạn san hô ở những khu vực có nền đáy cát trong các đầm phá và vùng biển ngoài khơi, và cũng được tìm thấy ở gần các cửa sông có độ sâu đến ít nhất là 25 m; cá con thường sống trong các thảm cỏ biển hoặc khu vực có nhiều đá vụn và tảo.

## Mô tả
*C. torquatus* có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 20&nbsp;cm. Vây đuôi hơi bo tròn ở cả cá đực và cá cái. Cơ thể có màu xanh lục nhạt (trắng ở bụng). Thân có khoảng 14 đến 19 vạch sọc màu nâu sẫm, bắt đầu từ sau vây ngực xuất hiện trải dài đến cuống đuôi; những sọc này chuyển thành màu cam ở cá đực. Má và nắp mang có 3 đường sọc màu xanh lam và một đường sọc xiên màu đen nằm trên gốc vây ngực.

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 12; Số gai ở vây hậu môn: 2; Số tia vây ở vây hậu môn: 11–12; Số tia vây ở vây ngực: 12.

## Sinh thái
Phần trán dốc giúp *C. torquatus* nhanh chóng đào hang dưới nền cát để trốn tránh những kẻ săn mồi. Thức ăn của chúng chủ yếu là các loài thủy sinh không xương sống ở đáy biển.

Ở bờ biển phía tây bắc của đảo Normanby (Papua New Guinea), loài này được quan sát là có hành vi sinh sản theo nhóm. Mỗi con đực đầu đàn sẽ thống lĩnh bầy cá cái (khoảng 4 đến 5 con) trong hậu cung của nó, và cá đực sẽ thực hiện hành vi giao phối lần lượt với những con cá cái trong bầy của mình. Trong quá trình giao phối, *C. torquatus* có thể thay đổi màu sắc của cơ thể.

## Tham khảo
Bát đại tính

**Bát đại tính** (八大姓; "tám họ lớn") có thể nói về:

* *[[Thượng cổ bát đại tính]]* (上古八大姓), tám ''"tính"'' (một trong hai loại họ của người Hoa) tồn tại từ thời kỳ thần thoại/truyền thuyết của Trung Quốc cổ đại.
* Mãn tộc Bát đại tính (滿族八大姓), 8 dòng họ quý tộc của tộc người Mãn Châu.
Ràng buộc (toán học)

Trong toán học, **ràng buộc** là một điều kiện của một vấn đề tối ưu hóa mà giải pháp phải đáp ứng. Có một số loại hạn chế &#x2014; chủ yếu là ràng buộc bình đẳng, ràng buộc bất bình đẳng, và ràng buộc số nguyên. Tập hợp các giải pháp ứng viên thỏa mãn tất cả các ràng buộc được gọi là tập hợp khả thi.

## Ví dụ
Sau đây là một vấn đề tối ưu hóa đơn giản:

: \min f(\mathbf x) = x_1^2+x_2^4

tùy thuộc vào

: x_1 \ge 1

và

: x_2 = 1,

trong đó \mathbf x biểu thị vector (x1, x2).

Trong ví dụ này, dòng đầu tiên định nghĩa một hàm cần được tối ưu hóa (được gọi là hàm mục tiêu (objective function) hay hàm mất mát (loss function)). Hai dòng tiếp theo định nghĩa hai ràng buộc, lần lượt là ràng buộc bất đẳng thức và ràng buộc đẳng thức. Những ràng buộc này còn được gọi là ràng buộc cứng, nghĩa là chúng bắt buộc phải được thỏa mãn; chúng định nghĩa một tập xác định các giá trị khả thi là giải pháp cho vấn đề.

Khi không có ràng buộc, hàm f(\mathbf{x}) sẽ đạt giá trị nhỏ nhất khi \mathbf{x} = (0,0). Nhưng đáp số này không thỏa mãn các ràng buộc trên. Đáp số cho vấn đề tối ưu hóa có ràng buộc là \mathbf {x} = (1,1), khi đó f(\mathbf{x}) đạt giá trị nhỏ nhất với \mathbf {x} thỏa mãn cả hai ràng buộc.

## Thuật ngữ

* **Tập khả thi** là tập hợp các nghiệm của một vấn đề tối ưu hóa sao cho tất cả các ràng buộc được thỏa mãn.
* **Điểm tối ưu** là nghiệm tối ưu của một vấn đề tối ưu hóa sao cho tất cả các ràng buộc được thỏa mãn.
* Nếu điểm tối ưu khiến cho dấu "=" trong một ràng buộc bất đẳng thức xảy ra, ràng buộc đó được gọi là **ràng buộc trói buộc** (hiển nhiên, tất cả các ràng buộc đẳng thức đều là ràng buộc trói buộc)
* Nếu điểm tối ưu không khiến cho dấu "=" trong một ràng buộc bất đẳng thức xảy ra, ràng buộc đó được gọi là **ràng buộc không trói buộc.** Trong một số trường hợp, ví dụ như các vấn đề về tối ưu hóa lồi (convex optimization), nếu một ràng buộc là ràng buộc không trói buộc thì cho dù có ràng buộc đó hay không, điểm tối ưu vẫn không thay đổi.
* Nếu có một điểm không thỏa mãn một ràng buộc nào đó, điểm đó được gọi là **điểm bất khả**.

## Xem thêm

* Constraint algebra
* Constraint satisfaction problem
* Karush&ndash;Kuhn&ndash;Tucker conditions
* Lagrange multipliers
* Level set
* Linear programming
* Nonlinear programming
* Restriction

## Tham khảo

## Đọc thêm

* 

## Liên kết ngoài

* Câu hỏi thường gặp về lập trình phi tuyến  
* Thuật ngữ lập trình toán học
Thần Nông bản thảo kinh

***Thần Nông bản thảo kinh*** ) là một sách về thuốc và nông nghiệp Trung Quốc. Các nhà nghiên cứu tin rằng văn bản này là một bản tổng hợp các truyền thống truyền miệng, được viết trong khoảng năm 200 đến 250. Văn bản gốc không còn tồn tại nhưng được cho là gồm ba tập chứa 365 mục về thuốc và mô tả của chúng.
## Nội dung sách
Trong sách, ghi 365 loại dược vật, chia làm ba loại là Thượng, Trung và Hạ phẩm. Giới thiệu 365 loại dược vật, chia làm ba loại là:
*Thượng phẩm, 120 loại.
* Trung phẩm, 120 loại.
* Hạ phẩm, 125 loại.
* Thực vật 252 loại.
* Động vật 67 loại.
* Khoáng vật 46 loại.
## Tham khảo
HD 96819

**HD 96819** là tên của một ngôi sao đơn lẻ nằm trong chòm sao ở vùng xích đạo tên là Trường Xà. Trước đây nó có tên là 10 Crateris, nhưng tên này đã bị loại bỏ do nó không còn nằm trong chòm sao này nữa. Nguyên nhân là vị trí của các ngôi sao trong chòm sao đã được viết lại và xét các dữ liệu, nó phải thuộc chòm Trường Xà thì hợp lí hơn. Với cấp sao biểu kiến của nó là 5,43, ngôi sao này sẽ mờ nhạt, có ánh sáng màu trắng khi quan sát bằng mắt thường. Gía trị thị sai đo được từ trái đất cho ta thấy khoảng cách của nó và mặt trời của chúng ta là khoảng 182 năm ánh sáng. Xác suất nó là thành viên trong mối liên kết TW Hydrae là 98,7%.

Nó là một ngôi sao loại A nằm trong dãy chính với khối lượng khoảng gấp đôi mặt trời. Nó phát ra năng lượng gấp 20,66 lần mặt trời (có thể hiệu là chiếu sáng gấp 20,66 lần mặt trời) và nhiệt độ hiệu dụng nơi quang cầu của nó là 8,954 Kelvin. Bán kính của nó là 1,9 lần bán kính của mặt trời. HD 96819 hiện tại đang tiến hóa thành một sao khổng lồ màu đỏ mà quá trình của nó là 31,5%. Tuổi của nó là 9 triệu năm, khá trẻ và nó có thể là một ngôi sao biến quang.
## Dữ liệu hiện tại
Theo như quan sát, đây là một ngôi sao nằm trong chòm sao Trường Xà và dưới đây là một số dữ liệu khác:

Xích kinh 

Độ nghiêng 

Cấp sao biểu kiến 5.43

Cấp sao tuyệt đối 1.61
 
Vận tốc hướng tâm 16.0 ± 7.4&nbsp;km/s

Loại quang phổ A1V

Giá trị thị sai 17.97 ± 0.53
## Tham khảo
IC 1613

**IC 1613** (hay tên gọi khác là **Caldwell 51**) là tên của một thiên hà lùn nằm trong chòm sao Kình Ngư. Ngoài ra, nó còn là một thiên hà vô định hình. Nó nằm gần một ngôi sao tên là 26 Ceti. Nhà thiên văn học Max Wolf đã phát hiện ra thiên hà này và nó đang hướng đến Trái Đất của chúng ta vối vận tốc là 234&nbsp;km/s.

IC 1613 là thành viên trong nhóm Địa phương  và đó một vai trò quan trọng trong việc xác định chu kì biến quang của các sao biến quang Cepheid liên quan đến khoảng cách ước tính.

Năm 1999, Cole và các đồng nghiệp đã sử dụng kính viễn vọng không gian Hubble  và tìm thấy rằng những ngôi sao chủ yếu của nó có tuổi khoảng 7 giga năm. Sử dụng biểu đồ Hess của nó, họ thấy được lịch sử tiến hóa của nó giống với thiên hà lùn bất thường Pegasus. Loại của cả hai thiên hà này là Ir V trong hệ thống DDO. Cũng năm 1999, Antonello và các đồng sự đã tìm thấy 5 ngôi sao biến quang Cepheid trong IC 1613, điều này đã ủng hộ nhận định trên. Và cũng năm này, King, Modjaz, & Li đã tìm thấy một tân tinh đầu tiên.

Thiên hà này có chứa một ngôi sao WO, được biết đến là DR1. Nó có chứa một ngôi sao có thể là sao biến quang màu xanh và rất nhiều ngôi sao loại OB cũng như nhiều mối liên kết OB.
## Dữ liệu hiện tại
Theo như quan sát, đây là thiên hà nằm trong chòm sao Kình Ngư và dưới đây là một số dữ liệu khác:

Xích kinh 

Độ nghiêng 

Giá trị dịch chuyển đỏ -234 ± 1&nbsp;km/s
 
Cấp sao biểu kiến 9.9

Kích thước biểu kiến 16&prime;.2 &times; 14&prime;.5

Loại thiên hà IB(s)m
## Tham khảo

## Liên kết ngoài
IC 2602

**IC 2602**  (thường được biết đến với tên là **Southern Pleiades** hoặc **cụm Theta Carinae**) là tên của một cụm sao mở nằm trong chòm sao Thuyền Để. Năm 1751, nhà thiên văn học Abbe Lacaille đã phát hiện ra cụm này tại Nam Phi. Nó được nhìn thấy rất dễ dàng với mắt thường do cấp sao biểu kiến của nó là 1,9. Bên cạnh đó, nó là một trong những cụm sao có khoảng cách gần với Trái Đất của chúng ta nhất với khoảng cách 167,7 parsec (tương đương 547 năm ánh sáng).

Tuy cấp sao biểu kiến của nó là 1,9, nhưng nó mờ hơn Taurean Pleiades 70% và nó chứa khoảng 74 ngôi sao. Nó là cụm sao mở sáng thứ ba trên bầu trời theo như Hyades. Như những cụm sao giống nó ở phương bắc, nó mở rộng với kích thước khá lớn, xấp xỉ 50'. Do đó, nó là cụm sao nhìn thấy tốt nhất khi sử dụng một ống nhòm lớn hoặc một kính viễn vọng lớn với thị kính lớn.

Tuổi của nó cũng giống với IC 2391, tức là 50 triệu năm tuổi. Tuy nhiên theo biểu đồ HR thì tuổi có thể chấp nhận được của nó là 13,7 triệu năm. Các ngôi sao của IC 2602 cũng gần như tất cả là một phần của mối liên kết phía dưới tên là Scorpius-Centaurus.

Nó có một vài ngôi sao có thể nhìn thấy được bằng mắt thường như θ Carinae (ngôi sao sáng nhất), p Carinae (ngôi sao sáng thứ ba), HR 4196 (V518 Car), HR 4204, HR 4205, HR 4219, HR 4220, HR 4222, HD 92536, HD 93738 và V364 Carinae

## Tham khảo
* Space.com

## Liên kết ngoài

* The Southern Pleaides @ SEDS IC objects pages
* Image Southern Pleiades(IC 2602)
Iota Crateris

**Ioda Crateris** (**ι Crateris**) là định danh Bayer của một hệ sao đôi nằm trong một chòm sao phương nam tên là Cự Tước. Do cấp sao biểu kiến của nó là 5,48, nên khi ta quan sát bằng mắt thường, ta sẽ thấy nó mờ nhạt trên bầu trời. Nếu ở vùng ngoại ô, nơi có mức ô nhiễm ánh sáng thấp hơn thành thị nhiều lần, ta có thể nhìn thấy nó rõ hơn. Dựa trên giá trị thị sai đo được từ trái đất là 37,41 mas, ngôi sao này có khoảng cách với mặt trời là 87 năm ánh sáng.

Nếu ước tính một cách thô thì chu kì quỹ đạo của hệ sao đôi này là 79000 năm. Ngôi sao thứ nhất, tạm gọi là A, là một ngôi sao nằm trong dãy chính loại F với phân loại quang phổ của nó là F6,5 V. Nó tạo ra năng lượng từ sự hợp thành nhiệt hạch của hydro bên trong vùng lõi của nó. Tuổi của nó trong khoảng 4,45 tỉ năm với khối lượng của nó gấp khoảng 1,19 lần khối lượng mặt trời. Nhiệt độ hiệu dụng phát ra từ nơi quang cầu của nó là 6230 Kelvin.

Ngôi sao thứ hai, tạm gọi là B, là một ngôi sao lùn đỏ với phân loại có thể là M3. Tuy nhiên khối lượng của nó là khoảng 0,57 lần khối lượng mặt trời nên có lẽ M0 là phân loại phù hợp hơn.
## Dữ liệu hiện tại
Theo như quan sát, đây là hệ sao nằm trong chòm sao Cự Tước và dưới đây là một số dữ liệu khác:

Xích kinh 

Độ nghiêng 

Cấp sao biểu kiến 5.48

Cấp sao tuyệt đối +3.33
 
Vận tốc hướng tâm 26.6 ± 0.3&nbsp;km/s

Giá trị thị sai 37.41 ± 0.30 mas
## Tham khảo
Kappa Crateris

**Kappa Crateris** (**κ Crateris**) là định danh Bayer cho một ngôi sao nằm trong chòm sao ở phương nam tên là Cự Tước. Với cấp sao biểu kiến là 5,94, nó rất mờ và hầu như là vô hình nếu nhìn bằng mắt thường. Tuy nhiên, cũng với mắt thường, ta có thể nhìn thấy nó trên bầu trời đen kịt ở vùng ngoại ô. Khoảng cách giữa nó và mặt trời của chúng ta được ước tính dựa trên giá trị thị sai đo được là 299 năm ánh sáng (giá trị thị sai là 14,27 mas).

Nó là một ngôi sao khổng lồ đã tiến hóa loại F với phân loại sao là F5/6 III. Sở dĩ F5/6 nghĩa là nó có được điểm nằm giữa F5 và F6. Tuổi của ngôi sao này được ước tính là 1,74 tỉ năm và đang tự quay quanh trục của nó với tốc độ 39&nbsp;km/s. Kappa Crateris có khối lượng gấp 1,74 lần khối lượng mặt trời, tỏa ra năng lượng hay phát sáng gấp 17 lần khi so sánh với mặt trời. Nhiệt độ hiệu dụng nơi quang cầu của nó là 6545 Kelvin. Bên cạnh đó, độ kim loại (sự chênh lệch giữa nguyên tố hydro và heli so với các nguyên tố khác tại lõi của ngôi sao) là +0.15 ± 0.05 dex.

Ngoài ra, nó có một ngôi sao đồng hành với cấp sao biểu kiến là 13,0 nằm ở góc phân tách 24,6’ dọc theo vị trí góc 343° dựa trên các dữ liệu thu thập được từ năm 2000.
## Dữ liệu hiện tại
Theo như quan sát, đây là ngôi sao nằm trong chòm sao Cự Tước và dưới đây là một số dữ liệu khác:

Xích kinh 

Độ nghiêng 

Cấp sao biểu kiến 5.94

Cấp sao tuyệt đối +3.08
 
Vận tốc hướng tâm 4.8 ± 0.9&nbsp;km/s

Loại quang phổ F5/6&nbsp;III

Giá trị thị sai 14.27 ± 0.41
## Tham khảo
NGC 300

**NGC 300** là một thiên hà xoắn ốc nằm trong chòm sao Ngọc Phu. Nó là một trong những thiên hà gần với nhóm Địa phương nhất và nó còn có thể nằm giữa  nhóm này với một nhóm khác là nhóm Sculptor. NGC 300 là một thiên hà sáng nhất trong năm thiên hà xoắn ốc chính của nhóm Sculptor. Từ điểm nhìn của Trái Đất, nó nghiêng một góc 42° và có những đặc điểm tương đồng với thiên hà Tam Giác. Đường kính của thiên hà này là 94000 năm ánh sáng, hơi nhỏ hơn Ngân Hà của chúng ta.

Vào ngày 23 tháng 5 năm 2010, Monard đã phát hiện ra một siêu tân tinh với cấp sao là 16 tên là SN 2010. Nó nằm ở 15",9 của hướng tây và 16",8 của hướng bắc tính từ tâm thiên hà ở tọa độ 00 55 04.86 -37 41 43.7.

NGC 300 và thiên hà vô định hình NGC 55 được xác định là thiên hà thành viên trong nhóm Sculptor, một nhóm thiên hà gần với chòm sao cùng tên. Tuy nhiên, các phương pháp xác định khoảng cách hiện tại đã chỉ ra rằng nó nằm ở phía trước. Theo như các dữ liệu quan sát được thì có lẽ như NGC 300 và NGC 55 tạo thành một cặp thiên hà tương tác hấp dẫn.

Có một nguồn phát ra tia X từ lõi của NGC 300 được định danh là NGC 300 X-1. Các nhà thiên văn học đã nghiên cứu rằng nó là một kiểu mới của lỗ đen đôi Wolf-Rayer. Nó cũng tương tự như IC 10 X-1. Chúng cũng có chung những đặc điểm là có chu kì quỹ đạo là gần 30 giờ và tia X phát ra với cường độ là gần 1&nbsp;ergs.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

*
*Confirmation image of SN 2010da (2010-05-24) / Wikisky DSS2 zoom-in of same region