open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
IPhone 13

**iPhone 13** và **iPhone 13 Mini** là bộ đôi điện thoại thông minh thuộc dòng iPhone được Apple ra mắt vào ngày 14 tháng 9 năm 2021, cùng với bộ đôi iPhone 13 Pro và iPhone 13 Pro Max. Đây là phiên bản kế nhiệm chiếc iPhone 12 với nhiều sự nâng cấp. iPhone 13 được trang bị Apple A15 Bionic tốc độ xử lý nhanh hơn. Giá bán khởi điểm của iPhone 13 Mini và iPhone 13 lần lượt là 699 USD và 799 USD.

## Đổi mới
### Thiết kế
Cụm camera của iPhone được đặt chéo, thay vì đặt dọc như trên thế hệ trước. Phần khoét màn hình chứa camera trước cũng được thu gọn hơn phiên bản tiền nhiệm.

## Dòng sản phẩm

## Xem thêm
* iPhone
* iPhone 12 / 12 Mini
* iPhone 13 Pro / 13 Pro Max
* iOS 15

## Tham khảo
Nandus

***Nandus*** là danh pháp khoa học của một chi cá nước ngọt trong họ Nandidae, bản địa Nam Á và Đông Nam Á. Được Achille Valenciennes mô tả năm 1831 với loài duy nhất là *[[Nandus marmoratus]]*, dẫn chiếu tới *[[Coius nandus]]* được Francis Buchanan-Hamilton công bố năm 1822, nhưng do tác giả tránh tên lặp thừa (tautonym) nên đã đổi thành *N. marmoratus*. Tuy nhiên tên lặp thừa là được phép trong động vật học nên *N. marmoratus* là tên dư thừa không cần thiết và danh pháp chính thức của loài này hiện nay là *[[Nandus nandus]]*.

## Các loài
Hiện tại 7 loài sau đây được công nhận.
* *[[Nandus andrewi]]* Ng & Jaafar, 2008: Đông bắc lưu vực sông Ichamati, phụ lưu cấp 2 của sông Hằng tại Ấn Độ.
* *[[Nandus meni]]* Hossain & Sarker, 2013: Bangladesh (khu vực Đại Noakhali).
* *[[Nandus mercatus]]* Ng, 2008: Sông Musi tại miền nam Sumatra, Indonesia.
* *[[Nandus nandus]]* (Hamilton, 1822) : Sặc vện sông Hằng, phân bố rộng từ Pakistan tới Ấn Độ, Bangladesh, Nepal. Sự hiện diện tại Myanmar là không chắc chắn. Loài điển hình của chi.
* *[[Nandus nebulosus]]* (Gray, 1835): Sặc vện Borneo, phân bố từ tây nam Campuchia, Thái Lan tới Indonesia.
* *[[Nandus oxyrhynchus]]* Ng, Vidthayanon & Ng, 1996: Sặc vện. Trong lưu vực các sông như Chao Phraya, Mê Kông, và Mae Klong, trước năm 1996 được coi là đồng nhất với *N. nandus*.
* *[[Nandus prolixus]]* Chakrabarty, Oldfield & Ng, 2006: Lưu vực sông Sepilok tại đông bắc Borneo, Malaysia

Loài thứ 8 được công bố tháng 8 năm 2020 nhưng hiện tại vẫn đang chờ xem xét phê duyệt là *[[Nandus banshlaii]]* tìm thấy ở sông Banshlai, Tây Bengal, Ấn Độ.

## Tham khảo
* 
*
Bawku

**Bawku** là một thị trấn thuộc vùng Thượng Đông, Ghana, nằm gần biên giới với Burkina Faso. Theo thống kê năm 2012, dân số thị trấn là 69.527 người.

## Kinh tế
Bawku bao gồm các chi nhánh của Ngân hàng Thương mại Ghana (GCB) và Ngân hàng Phát triển Nông nghiệp Ghana (ADB).

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

*
Thế nhiệt động

Một **thế nhiệt động** là một đại lượng vô hướng được sử dụng để đại diện cho trạng thái nhiệt động lực học của một hệ thống. Khái niệm thế nhiệt động lực học được giới thiệu bởi Pierre Duhem năm 1886. Một thế năng nhiệt động lực chính có một giải thích vật lí là nội năng U. Nó là năng lượng của cấu hình của một hệ thống nhất định của các lực thế (đó là lý do tại sao nó được gọi là "thế") và chỉ có ý nghĩa đối với một tập hợp các tham chiếu (hoặc dữ liệu) được xác định. Biểu thức cho tất cả các thế nhiệt động khác có thể suy ra thông qua biến đổi Legendre từ biểu thức cho U. Dưới đây là 4 thế nhiệt động quan trọng nhất.

## Các thế nhiệt động
Bốn thế nhiệt động chính là:

Với T là nhiệt độ, S là entropy, p là áp suất, V là thể tích.

## Biến số độc lập
Với một hệ nhiệt động đơn giản phuơng trình cơ bản của nhiệt động lực học có dạng:

\mathrm{d}U=T\mathrm dS+p\mathrm dV

Phuơng trình trên chứa năm thông số trạng thái độc lập. Nhưng muốn xác định trạng thái của hệ ta chỉ cần hai thông số. Vậy nếu chọn 2 trong số 5 thông số trên làm biến số chính thì phương trình cơ bản chỉ còn 3 thông số chưa biết. Tùy vào cách chọn ta sẽ có 4 thế nhiệt động riêng biệt, khi này 2 biến số được chọn sẽ được gọi là **biến số độc lập**. Nói cách khác nếu 2 biến số độc lập của một thế nhiệt động được giữ không đổi thì giá trị của thế nhiệt động đó không đổi.

## Nội năng

Chọn các biến số độc lập là S và V. Viết lại biểu thức thứ nhất của nguyên lý nhiệt động học đối với quá trình thuận nghịch.

\mathrm dU=\delta Q-\delta A=T \mathrm dS-p\mathrm dV

Ta thấy nếu entropy và thể tích của một hệ không đổi thì nội năng của hệ không đổi, vậy nội năng của một hệ là một thế nhiệt động với hai biến số độc lập là S và V.

## Entanpy

Phương trình định nghĩa của Entanpy là:

H=U+pV

Lấy vi phân hai vế ta có:

\begin{align}
\mathrm{d}H&=\mathrm{d}U+\mathrm{d}(pV)\\
&=T\mathrm{d}S-p\mathrm{d}V+p\mathrm{d}V+V\mathrm{d}p\\
\Leftrightarrow \mathrm{d}H&=T\mathrm{d}S+V\mathrm{d}p
\end{align}

Vậy hai biến số độc lập của entanpy là áp suất và entropy
Zebilla

**Zebilla** là một thị trấn thuộc vùng Thượng Đông, Ghana. Theo thống kê năm 2010, dân số thị trấn là 8.628 người.

## Giao thông
Zebilla được nối liền với các đô thị lân cận Bolgatanga và Bawku bằng đường bộ.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

*
Phật giáo Tân thừa

**Phật giáo Tân Thừa** hay **Navayana** (Devanagari: नवयान, IAST: *Navayāna*) có nghĩa là "phương tiện mới" và đề cập đến sự giải thích lại Phật giáo của Bhimrao R. Ambedkar;  nó còn được gọi là **Tân Phật giáo**,  và **Bhimayāna** (theo tên đầu tiên của Ambedkar).  Ambedkar sinh ra trong một gia đình Dalit (không thể chạm tới) trong thời kỳ thuộc địa của Ấn Độ, du học ở nước ngoài, trở thành nhà lãnh đạo Mahar Dalit, và tuyên bố vào năm 1935 ý định chuyển đổi từ Ấn Độ giáo sang Phật giáo. Sau đó, Ambedkar nghiên cứu các văn bản của Phật giáo, tìm thấy một số niềm tin và học thuyết cốt lõi của nó như *Tứ diệu đế* và "vô ngã" là thiếu sót và bi quan, sau đó giải thích lại những điều này thành cái mà ông gọi là Phật giáo "phương tiện mới", hay *Navayana*.  Ambedkar tổ chức một cuộc họp báo vào ngày 13 tháng 10 năm 1956, tuyên bố bác bỏ Phật giáo Nguyên thủy và Đại thừa, cũng như Ấn Độ giáo.  Sau đó, ông rời Ấn Độ giáo và nhận nuôi Navayana, khoảng sáu tuần trước khi qua đời.  Các tín đồ của nó coi Phật giáo Navayana không phải là một giáo phái với những tư tưởng hoàn toàn khác biệt, mà là một phong trào mới được thành lập dựa trên các nguyên tắc của Phật giáo.

Trong phong trào Phật giáo Dalit của Ấn Độ, Navayana được coi là một nhánh mới của Phật giáo, khác với các nhánh truyền thống được công nhận là Nguyên thủy, Đại thừa và Kim cương thừa  - được coi là nền tảng trong các truyền thống Phật giáo.  Nó giải thích lại một cách triệt để Phật giáo là gì,  sửa lại lời dạy ban đầu của Đức Phật là về đấu tranh giai cấp và bình đẳng xã hội. Ambedkar gọi phiên bản Phật giáo của mình là *Navayana* hay "Tân Phật giáo".  Cuốn sách của ông, *[[Đức Phật và Giáo pháp của Ngài]]* là cuốn sách thánh của những người theo Navayana. Những người theo Phật giáo Navayana thường được gọi là "Phật tử" (*Baud'dha*) cũng như *Phật tử Ambedkarite*, *[[Tân Phật tử]]*, và hiếm khi là *Phật tử Navayana*. Trong khi thuật ngữ *Navayana* được sử dụng phổ biến nhất để chỉ phong trào Ambedkar được thành lập ở Ấn Độ, nó cũng (hiếm hơn) được sử dụng theo một nghĩa khác, để chỉ các hình thức Phật giáo được phương Tây hóa.

## Tham khảo
So What (hòa tấu của Miles Davis)

"**So What**" là bản hòa tấu trích từ album *[[Kind of Blue]]* (1959) của nghệ sĩ kèn trumpet người Mỹ Miles Davis. Đây là một trong những giai điệu nổi tiếng nhất của thể loại modal jazz, được viết trên âm giai Dōrieus, bao gồm 16 phách Dorieus tiêu chuẩn (8 phách E♭ và 8 phách D). Ngoài ra, bản hòa tấu còn áp dụng cấu trúc AABA của các ca khúc nhạc pop Mỹ đương thời.

Gil Evans, Bill Evans (không được ghi tên) và Paul Chambers là những người sáng tác và chơi đoạn piano và bass mở đầu của "So What". Trong các chương trình truyền hình sau này của nhóm Miles Davis Quintet, phần mở đầu được chơi bằng dàn nhạc do Gil Evans dàn dựng. Dàn nhạc chỉ chơi đúng giai điệu mở đầu, còn lại là phần nhạc jazz thể hiện bởi ban nhạc của Davis. Tiếng đàn double bass tạo nên âm thanh đặc trưng của ấn bản này, sau được đưa vào trong album trực tiếp *[[Miles Davis at Carnegie Hall]]*.

Ngoài tốc độ tiêu chuẩn của bản thu trong *Kind of Blue*, "So What" còn có một bản thu khác nhanh hơn khá nhiều trong album *'Four' & More* (1966).

Hòa âm đầu tiên mà Bill Evans chơi trong đoạn chuyển của "So What" là một tổ hợp hoàn hảo của một quãng-4 và 3 nốt trưởng, sau này được nhà nghiên cứu âm nhạc Mark Levine định nghĩa là "hợp âm So What". Cấu trúc hòa âm này còn được John Coltrane áp dụng sau đó cho bản hòa tấu nổi tiếng "Impressions" (1963).

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*"So What" tại jazzstandards.com
Vinh Sơn Nguyễn Thế Điểm

**Vinh Sơn Nguyễn Thế Điểm** (1761-1838), là một linh mục, được Giáo hội Công giáo Rôma tôn phong Hiển Thánh vào năm 1988.

Ông sinh năm 1761 tại làng An Do Nam, xã Triệu Thượng, huyện Triệu Phong (nay thuộc phường An Đôn, thị xã Quảng Trị), tỉnh Quảng Trị, thuộc Tổng Giáo phận Huế, trong gia đình có ba con. Khi được nhận vào chủng viện, ông học tiếng Latinh và giúp việc cho thừa sai Jacques Longer Gia, học triết học tại Chủng viện Kẻ Vĩnh và thụ phong linh mục thuộc giáo phận Tây Đàng Ngoài.

Trong 30 năm, ông phục vụ tại các họ đạo Cồn Nâm (Cồn Nam (?) Đông Đưng), Lũ Đăng, Đan Sa và nhiều họ nhánh thuộc địa hạt Bố Chính.

Năm 1838, vua Minh Mạng ra sắc chỉ cấm đạo. Quan quân tầm nã vùng Bố Chính truy lùng thừa sai Candalh Kim, bắt được linh mục Vũ Đăng Khoa, trước là phó xứ của linh mục Điểm, cùng với hai thày giảng Đức và Khang tại làng Lệ Sơn.

Ngày 27 tháng 7 năm 1838, khi nghe tin linh mục Khoa bị bắt, ông định đến trú ở làng An Bì nhưng họ từ chối. Khi còn ở ngoài đồng gần làng Đan Sa, tỉnh Quảng Bình thì ông bị bắt. Ngày 31 tháng 7 năm 1838, thừa sai Borie Cao và thầy giảng Nguyễn Khắc Tự cũng bị bắt. Cả ba bị điệu về Đồng Hới.

Tại công đường, vì già yếu, ông đã khai ra vài gia đình đã từng cho ông trú ẩn. Đến sau, ông hối hận và thưa lại với quan: *"Vì tôi già cả, bởi nghe quan lớn nạt nộ ngăm đe, tôi khiếp, nên tôi làm cho nhiều tín hữu bị liên can. Nay xin quan thương tình, miễn chấp, mà tha cho họ được về, còn tôi tôi xin nhận tất cả trách nhiệm"*.*.

Có lần quan hỏi ông: *"Này đạo trưởng Điểm, Hoàng Thượng đã ra lệnh cấm đạo rất nghiêm khắc. Vậy nếu ông bước qua Thánh Giá thì tôi sẽ cho ông về tự do. Ông già rồi, tôi cũng không muốn hành hạ và giết ông"*. Ông đáp: *"Thưa quan lớn, tôi thà chết một trăm lần, chứ bước qua Thánh Giá thì trăm ngàn lần cũng cương quyết là không"''.

Ông bị siết cổ chết tại pháp trường Đồng Hới (Quảng Bình) ngày 24 tháng 11 năm 1838, được chôn cất tại Đồng Hới, sau cải táng về họ đạo Hướng Phương.

## Chú thích

## Tham khảo
Afronandus sheljuzhkoi

***Afronandus sheljuzhkoi*** là danh pháp khoa học của một loài cá thuộc họ Cá sặc vện (Nandidae). Tuy nhiên, có tác giả đặt *Afronandus* trong họ Polycentridae của loạt Ovalentaria.

Loài này nguyên được Herman Meinken mô tả năm 1954 dưới danh pháp *Nandopsis sheljuzhkoi* cho chi mới *Nandopsis* (nghĩa là giống như *[[Nandus]]*). Tuy nhiên, tên chi *Nandopsis* của Meinken năm 1954 là không hợp lệ, do nó đã được Theodore Gill sử dụng từ năm 1862 để chỉ một chi cá trong họ Cichlidae, vì thế năm 1955 Meinken đổi tên chi thành *Afronandus* và tương ứng cho loài thành *Afronandus sheljuzhkoi*.

Tên gọi trong tiếng Anh của nó là *fourspine leaffish* (nghĩa đen là cá lá bốn gai hay cá sặc bốn gai), để nói tới 4 tia gai tại vây hậu môn của loài này.
 
## Từ nguyên
*Afronandus* là từ ghép từ *afro-* nghĩa là châu Phi và *nandus* - tên khoa học của chi điển hình của họ Nandidae, để nói rằng chi này là đại diện tại châu Phi của họ Nandidae.

Tính từ định danh *sheljuzhkoi* là để vinh danh nhà côn trùng học người Đức gốc Ukraina Leo Sheljuzhko (1890-1969), một trong những người chơi cá cảnh và nhân giống cá cảnh nhiệt đới đầu tiên tại Đế quốc Nga, người đã thu thập mẫu điển hình và gửi cho Meinken năm 1952.

## Mẫu định danh
Mẫu định danh chi và loài lưu giữ tại Bảo tàng Anh, London.

## Phân bố
Loài này được tìm thấy tại các vùng Banco, Agnéby (nay là các khu Adzopé, Agboville, Akoupé và Yakassé-Attobrou) và La Mé, các lưu vực duyên hải nhỏ ở miền nam Bờ Biển Ngà (Côte d'Ivoire); cũng được ghi nhận tại Boubo (Côte d'Ivoire) và từ tây nam Ghana.

## Đặc điểm
Chiều dài tối đa 4,2&nbsp;cm. Vây lưng: tia gai 15-16; tia mềm: 9-10; Vây hậu môn: tia gai 4; tia mềm: 6-7. Miệng to và có thể thò ra thụt vào; xương tiền hàm vươn dài đến mức của vùng chẩm; xương trước nắp mang có răng cưa; không đường bên; 5 hàng vảy trên má; vây đuôi tròn. Màu sắc có độ thay đổi cao, trong số các yếu tố ảnh hưởng thì nó cũng phụ thuộc vào trạng thái cảm xúc của cá; thông thường, nó có màu nền là nâu sẫm; mống mắt đỏ; các nắp mang với đốm lớn màu đen có ranh giới phía sau là một dải màu đỏ tươi nhưng khi bị căng thẳng, màu sắc nhanh chóng chuyển sang màu cẩm thạch với các sọc ngang màu nâu sẫm và nâu sáng xen kẽ; ở các cá thể non thì hai bên thân có một loạt các sọc chéo sáng màu.

## Tham khảo
* 
*
Gioan Đạt

**Gioan Đoàn Viết Đạt** (1765-1798), quen gọi là **Gioan Đạt** là một linh mục, được Giáo hội Công giáo Rôma tôn phong Hiển Thánh vào năm 1988.

Ông sinh năm 1765 tại Khê Cầu, xứ Trung Lương (xứ Đồng Chuối), xã Trung Lương, huyện Bình Lục, tỉnh Hà Nam, thuộc Tổng Giáo phận Hà Nội, mồ côi cha từ bé. Năm 18 tuổi, ông vào ở nhà xứ Đồng Chuối với linh mục Loan. Khoảng tháng 2 năm 1798, ông được thụ phong linh mục, được phân đi giúp xứ Hảo Nho.

Linh mục thừa sai Le Roy Lan - Cha Chính Địa phận Tây Đàng Ngoài - nhận xét: *“Linh mục Đạt có đức nghèo khó, vâng lời và chăm xem sách, siêng năng làm việc mục vụ. Dù người năng ốm đau cũng chẳng kêu ca hay chẳng phàn nàn cái gì bao giờ, cho nên Đức cha và các linh mục khác quý mến người lắm. Khi giảng, cha có lòng sốt sắng và làm cho kẻ có tội động lòng muốn ăn năn trở lại”*.

Tháng 7 năm 1798, Nhà Tây Sơn ra sắc chỉ cấm đạo nghiêm hơn các lần trước. Các quan sai quân lính đi tầm nã các linh mục, giáo dân và cho phá hết các nhà thờ. Giáo dân Thần Phù (nay là Hảo Nho) đưa ông lên núi ẩn náu.

Một lần ban đêm ông xuống nhà ông trùm làng Mai Lễ để làm lễ mồ (lễ cho người qua đời) thì có mấy lính xông vào nhà. Lúc ấy, ông đang ẩn ở nhà trong, giáo dân giục ông chạy thoát, nhưng ông không chịu. Ông nói: *“Cha có lánh được thì cũng hại cho cả làng"* nên tự nộp mình.

Lính giải ông cùng với một thầy phó tế Tâm và ba người trong ban mục vụ là trùm Mãi, nhiêu Danh và ông Việt. Có cô Phong ở Dòng Mến Thánh Giá và mấy người khác tìm cách giải thoát, nhưng ông không chịu. Quân lính đánh đập và điệu ông vào Thanh Hóa.

Khi ra công đường, quan giục ông bước qua thập giá nói: *“Con chiên bổn đạo mến Cụ lắm, cùng tiếc hết lòng hết sức, có bước qua thập giá thì sẽ cho về với bổn đạo”*. Ông đáp: *“Nếu tôi có bước qua thập giá thì gớm lắm, bổn đạo không nhận tôi là Cụ, cùng chẳng tiếc nữa”*. Thấy ông cứng cỏi, quan lại truyền cầm gông và kéo lôi bước qua ảnh thánh nhưng ông quỳ lạy ảnh thánh, lính không thể kéo đi được. Ông cũng xin quan cư xử nhẹ nhàng với giáo hữu bị giam cầm.

Ngày 28 tháng 10 năm 1798, ông bị thi hành án tại pháp trường Chợ Rạ (Thanh Hóa). Giáo dân đem xác xuống thuyền chở về bến Phúc Nhạc, an táng trong nhà thờ làng ấy. Về sau, bốc về nhà tư để che dấu*.*
## Chú thích

## Tham khảo
Hydromagnesi isocyanide

**Hydromagnesi isocyanide**, công thức hoá học là HMgNC, công thức cấu tạo là H- Mg\equiv N+ - C-, là một trong những phân tử được phát hiện là có trong môi trường liên sao. Năm 2013, Cabezas et al. đã báo cáo việc phát hiện ra hydomagnesi isocyanide cả trong phòng thí nghiệm và trên sao giàu carbon IRC+10216 (CW Leonis). Các quan sát được thực hiện với kính thiên văn IRAM 30m trên Pico Veleta ở Tây Ban Nha. Việc phát hiện vẫn chưa được xác nhận hoặc bổ sung với các quan sát đối với các nguồn khác hoặc với sự thay thế đồng vị. HMgNC được tạo ra trong phòng thí nghiệm bằng cách đốt cháy thanh Mg bằng tia laze trong ethyl cyanide rất loãng.

## Xen thêm
* Hydro cyanide
* Cyanogen
* Magnesi hydride

## Tham khảo
José Fernandez Hiền

**José Fernandez** (1775-1838), tên Việt Nam là **Hiền**, là một linh mục thuộc Dòng Đa Minh, được Giáo hội Công giáo Rôma tôn phong Hiển Thánh vào năm 1988.

Ông sinh ngày 3 tháng 12 năm 1775 tại Giáo phận Avila, vương quốc Tây Ban Nha. Ông khấn lần đầu dòng Đa Minh ở tuổi 27 tại Tu viện Thánh Phaolô và tiếp tục học thần học tại học viện của dòng. Sau khi thụ phong linh mục, ông gia nhập Tỉnh hạt Rất Thánh Mân Côi ở Philippin nên đáp tàu đến Manila.

Ngày 18 tháng 2 năm 1806, một chiếc thuyền Anh quốc đưa ông cập bến Cửa Hàn, Đà Nẵng, thời Gia Long. Ông học tiếng bản xứ và nhận tên Việt là Hiền. Ông nhận bài sai phục vụ giáo xứ Kiên Lao, đảm nhiệm Giám đốc Đại chủng viện và Bề Trên Tiểu chủng viện Ninh Cường.

Cuối năm 1837, ông bị bắt. Quan khuyên ông bỏ đạo, đạp lên Thánh Giá, ông đáp: *"Tôi đến đây không phải để phục vụ vua chúa trần gian này mà chỉ để rao giảng Đạo Đức Chúa Trời thôi"*.

Trưa ngày 24 tháng 7 năm 1838, ông bị trảm quyết.''
## Chú thích

## Tham khảo
Dream Glow

"**Dream Glow**" là một bài hát của Jin, Jimin và Jungkook từ nhóm nhạc nam Hàn Quốc BTS và ca sĩ người Anh Charli XCX trong album nhạc phim *[[BTS World: Original Soundtrack]]*, được phát hành vào ngày 7 tháng 6 năm 2019. Nó được sản xuất bởi Stargate và là đĩa đơn đầu tiên cho nhạc phim của trò chơi ''BTS World '', được phát hành vào ngày 26 tháng 6.

## Bối cảnh
"Dream Glow" là phiên bản làm lại của bài hát Charli XCX chưa phát hành có tên "Glow". "Glow" được viết vào năm 2016 trong các buổi viết lời cho album phòng thu thứ ba chưa phát hành của XCX. XCX ban đầu dự định đưa bài hát vào album, nhưng cuối cùng quyết định không làm như cô nói rằng "nó không bao giờ hoàn toàn phù hợp với thế giới của tôi ở dạng ban đầu".

Vào năm 2017, Charli XCX gặp BTS tại Seoul, Hàn Quốc, khi cô đang ở trong nước biểu diễn cho một lễ hội. Trong cuộc họp của họ, họ đã quyết định hợp tác trong một bài hát cùng nhau. XCX sau đó sẽ gửi cho họ phiên bản "Glow" của cô như một bài hát tiềm năng để sử dụng và cuối cùng nó đã được chọn làm bài hát cho sự hợp tác của họ. Nhóm đã "dự trữ nó trong một khoảng thời gian" để chỉnh sửa bài hát và cũng chuyển thể nó cho phù hợp với ngôn ngữ Hàn Quốc.

Phiên bản bài hát của Charli XCX bị rò rỉ vào năm 2018, XCX nói rằng bài hát ban đầu nói về "yêu một người trong câu lạc bộ [bởi vì] họ có "hào quang" đó về họ".

Bài hát là "phần 1" của nhạc phim cho trò chơi di động *[[BTS World]]* của Netmarble.

## Đón nhận
Sheldon Pearce của *[[Pitchfork (trang web)|Pitchfork]]* đã đưa ra đánh giá tích cực cho bài hát, nói rằng Jin, Jimin và Jungkook "không bỏ lỡ một nhịp nào, với Charli lấp đầy những khoảng trống để duy trì tính đồng bộ được sắp xếp cẩn thận của họ". Pearce cũng nói rằng cả 4 người "hát mơ hồ nhưng chắc chắn, bằng tiếng Anh và tiếng Hàn, về tiềm năng chưa thành hiện thực của những giấc mơ", gọi đó là "đôi mắt đầy sao nhưng không huyền ảo", "gần như bi quan" và "nguyên sơ EDM-lite".

## Danh sách bài hát

## Bảng xếp hạng

## Lịch sử phát hành

## Tham khảo
A Brand New Day (bài hát của BTS và Zara Larsson)

"**A Brand New Day**" là một bài hát của J-Hope và V từ nhóm nhạc nam Hàn Quốc BTS và nữ ca sĩ người Thụy Điển Zara Larsson, là đĩa đơn thứ hai trong *[[BTS World: Original Soundtrack]]*, được phát hành vào ngày 14 tháng 6 năm 2019. Nó được sản xuất bởi Mura Masa.

## Bối cảnh
"A Brand New Day" đã được mô tả là một "bài hát hip hop điện tử", với phần nhạc cụ có daegeum, một cây sáo trúc Hàn Quốc và nhà sản xuất Mura Masa cung cấp một phần beat đi kèm.

## Danh sách bài hát

## Bảng xếp hạng

## Lịch sử phát hành

## Tham khảo
All Night (bài hát của BTS và Juice Wrld)

"**All Night**" là một bài hát của RM và Suga từ nhóm nhạc nam Hàn Quốc BTS và nam rapper người Mỹ Juice Wrld, là đĩa đơn thứ ba trong album nhạc phim *[[BTS World: Original Soundtrack]]*, được phát hành vào ngày 21 tháng 6 năm 2019. và được sản xuất bởi RM.

## Bối cảnh
Bài hát được mô tả là một "bài hát hip hop nhịp độ vừa phải với cảm giác thư giãn của thập niên 90". Nó cũng có các nhịp điệu được sản xuất bởi Powers Pleasant.

## Danh sách bài hát

## Bảng xếp hạng

## Lịch sử phát hành

## Tham khảo
Carbon oxysulfide

**Carbon oxysulfide**, hay **carbonyl sulfide**, là hợp chất vô cơ có công thức phân tử là OCS, hoặc COS. Nó là một chất khí không màu, dễ cháy, có mùi khó chịu. Nó là một phân tử mạch thẳng bao gồm một nhóm carbonyl liên kết với một nguyên tử lưu huỳnh bằng liên kết đôi. Carbon oxysulfide có thể được coi là chất trung gian giữa carbon dioxide và carbon disulfide, cả hai đều có cùng hoá trị với nó. Carbon oxysulfide phân hủy trong điều kiện có độ ẩm và base thành carbon dioxide và hydro sulfide. Hợp chất này được sử dùng làm chất xúc tác trong sự hình thành các peptit từ các acid amin. Phát hiện này là một phần mở rộng của thí nghiệm Miller-Urey và người ta cho rằng carbon oxysulfide đóng một vai trò quan trọng trong nguồn gốc của sự sống.

## Xem thêm
* Carbon dioxide
* Carbon monoxide

## Tham khảo
Heartbeat (bài hát của BTS)

"**Heartbeat**" là một bài hát của nhóm nhạc nam Hàn Quốc BTS, là đĩa đơn thứ tư và bài hát chủ đề trong album nhạc phim *[[BTS World: Original Soundtrack]]*, được phát hành vào ngày 28 tháng 6 năm 2019. Một video âm nhạc đã được phát hành cùng với bài hát.

## Bối cảnh
Bài hát được miêu tả là có "giai điệu pop-rock" kết hợp với "giọng hát dulcet" cũng như lời bài hát về số phận, hay còn được gọi là "bức thư tình" gửi đến người hâm mộ của nhóm. Bài hát đã được tiết lộ trong trò chơi trước khi phát hành nhạc phim, nhưng người chơi trước tiên phải đạt được nhiệm vụ 14 của chương đầu tiên để nghe nó.

## Video âm nhạc
Video âm nhạc được phát hành vào ngày 28 tháng 6, có "hình ảnh giả tưởng-gặp gỡ-thực tế cho thấy tất cả 7 thành viên trên hành trình của riêng họ".

## Bảng xếp hạng

## Tham khảo
Bongo, Ghana

**Bongo** là một thị trấn thuộc vùng Thượng Đông, Ghana. Theo thống kê năm 2010, dân số thị trấn là 5.169 người.

## Giao thông
Bongo có một trạm xe buýt trên tuyến đường lớn dẫn đến thủ phủ vùng Bolgatanga.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

*
Francisco Gil de Federich Tế

**Francisco Gil de Federich** (1702-1745), tên Việt Nam là **Tế**, là một linh mục thuộc Dòng Đa Minh, được Giáo hội Công giáo Rôma tôn phong Hiển Thánh vào năm 1988.

Ông sinh ngày 14 tháng 12 năm 1702 tại Tortosa, Tây Ban Nha. Tuyên khấn dòng Đa Minh tại tu viện Barcelona và thụ phong linh mục ngày 29 tháng 3 năm 1727. Ông đến Manila, Philippin vào năm 1733, gia nhập Tỉnh dòng Rất Thánh Mân Côi - tỉnh dòng đặc trách truyền giáo các dân tộc Viễn Đông.

Ông được giám tỉnh Diego Saeng chọn làm thư ký tỉnh dòng trong hai năm 1733-1735. Ông đến Đàng Ngoài mùa thu năm 1735, rao giảng ở các xứ đạo Trực Ninh (Nam Định), Vũ Tiên (Thái Bình), Kẻ Mèn Bắc Trạch và Lục Thủy.

Ngày 3 tháng 6 năm 1737,ông bị bắt trong nhà thờ Lục Thủy do có người tố cáo. Giáo hữu quyên góp tiền thương lượng nhưng không thành. Quan trấn hạ lệnh bắt cả ông Tế và người tố cáo, nhưng người này chạy thoát lên Thăng Long, tố cáo ở phủ Chúa Trịnh rằng quan trấn Sơn Nam ăn hối lộ, dung túng làng đạo Lục Thủy chứa chấp Tây Dương đạo trưởng. Quan trấn phải áp giải Federich - Tế về Thăng Long.

Trong phiên tòa, các quan án ép ông đạp ảnh thánh nhưng ông quỳ xuống cung kính hôn Thánh Giá. Ngày 10 tháng 7 năm 1738, các quan kết án trảm quyết ông về tội truyền bá “tà đạo”.

Sau đó, nhiều biến cố chính trị xảy ra, bản án tử hình bị quên lãng. Các quan cho phép ông đi thăm viếng giáo hữu ngoài phố chợ và vùng kinh đô. Giám mục Giáo phận Tây Đàng Ngoài, muốn đề cử ông làm Chính xứ Kẻ Chợ (Hà Nội), nhưng ông từ chối.

Bảy năm sau, ngày 22 tháng 1 năm 1745, ông lãnh án xử trảm tại Thăng Long dưới thời Chúa Trịnh Doanh. Thi hài được rước về Nhà chung Lục Thủy.
## Chú thích

## Tham khảo
Bia Lê Lợi

**Bia Lê Lợi** là Bảo vật quốc gia khắc bài minh văn của vua Lê Lợi, khắc năm 1431 trên vách đá của bờ bắc sông Đà dưới chân *dãy núi Pú Huổi Chỏ*, xác định chủ quyền nước Việt đối với vùng lãnh thổ Tây Bắc. Bia hiện ở trong vùng đất xã Lê Lợi và xã Pú Đao huyện Nậm Nhùn tỉnh Lai Châu, Việt Nam.

Bia Lê Lợi được công nhận là Di tích lịch sử cấp quốc gia năm 1981. Năm 2012 do nằm trong vùng ngập lòng hồ thủy điện Sơn La, bia Lê Lợi được di dời lên đền thờ vua Lê Lợi cách vị trí cũ 500 mét để lưu giữ. Cuối năm 2016, bia Lê Lợi chính thức được công nhận là Bảo vật quốc gia.

Đầu năm 2017, địa điểm lưu niệm vua Lê Lợi được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch xếp hạng Di tích lịch sử cấp quốc gia. Địa điểm lưu niệm này trở thành nơi người Việt đến tham quan, tìm hiểu giá trị lịch sử, văn hóa của di tích và công lao giữ nước của các bậc tiền bối.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
Polycentropsis abbreviata

***Polycentropsis abbreviata*** là danh pháp khoa học của một loài cá thuộc họ Cá sặc vện (Nandidae). Tuy nhiên, có tác giả đặt *Polycentropsis* trong họ Polycentridae của loạt Ovalentaria.

Tên gọi trong tiếng Anh của nó là *African leaffish* (nghĩa đen là cá lá châu Phi hay cá sặc châu Phi),.
 
## Từ nguyên
*Polycentropsis* gồm *polycentron* và *opsis*; trong đó *polycentron* là "nhiều gai", nó bao gồm tiếng Hy Lạp cổ *πολύς* (polús) nghĩa là "nhiều" và *κέντρον* nghĩa là "gai, đinh, vòi" còn *ὄψις* (ópsis) nghĩa là "bề ngoài"; ở đây để nói tới sự tương tự bề ngoài của chi này như chi *[[Polycentrus]]* ở Nam Mỹ, với vây hậu môn nhiều tia gai.

Tính từ định danh *abbreviata* (giống đực: *abbreviatus*, giống trung: *abbreviatum*) là tiếng Latinh nghĩa là cắt ngắn, ngắn, viết tắt; có lẽ để nói tới phần thân ngắn nhưng sâu của loài này, với chiều sâu gấp đôi chiều dài tổng cộng.

## Phân bố
Loài này được tìm thấy ở Tây Phi và Trung Phi; từ sườn đông sông Ouémé ở Benin đến sông Cross ở Nigeria, bao gồm cả vùng hạ lưu và châu thổ sông Niger. Cũng được tìm thấy ở các vùng ven biển của sông Meme, Wouri, Sanaga và Lokoundje ở Cameroon và trong lưu vực các sông Komo và Ogowe ở Gabon. Loài cá sống đáy trong khu vực rừng mưa.

## Đặc điểm
Chiều dài tối đa 6,7&nbsp;cm. Vây lưng: tia gai 15 - 17, tia mềm: 9-11; vây hậu môn: tia gai 9-12, tia mềm: 8 - 9; đốt sống: 23. Chẩn đoán: 6-7 hàng vảy trên má; đường bên không đầy đủ; cuống đuôi rất ngắn; vây đuôi cắt cụt. Thông thường thiếu đường bên có lỗ, nhưng nếu có thì chỉ có 4-6 vảy của chuỗi cong về phía lưng có lỗ; 16 tia vây đuôi chính với 1 tia lồi ra trên mỗi thùy; tia vây chậu thứ nhất với các nhánh trước và sau thò ra ngoài màng vây một chút; cuống đuôi ngắn rõ nét; 10 đốt sống bụng và 13 đốt sống đuôi; 3 xương trước lưng (xương trên trục thần kinh) ở phía trước xương mang cánh lưng thứ nhất. Màu sắc: nâu xỉn; đầu và hai bên thân có các đốm nâu sẫm/đen không đều, đôi khi tạo thành vân cẩm thạch. Dải sẫm màu từ gốc trước của vây lưng qua mắt đến chóp mõm; dải sẫm màu thứ hai từ rìa phần đuôi bụng của mắt qua má đến mặt bụng của thân đến phía trước gốc vây bụng; các phần xa của vây lưng mềm và vây hậu môn mềm, vây đuôi và vây ngực trong suốt; vây bụng, phần gai và gốc của vây lưng mềm và vây hậu môn mềm màu nâu. Các vây dường như không có tia khi nhìn từ một số góc nhất định

## Sinh sản
Loài này có cơ quan hô hấp phụ và do đó có thể chịu được mức oxy thấp. Nó có miệng rất to và là loài săn mồi theo kiểu nằm chờ. Cá đực thể hiện sự chăm sóc con non. Trong điều kiện nuôi nhốt, 100-200 trứng (đường kính 1,3-1,4&nbsp;mm) được ưa thích gắn vào mặt dưới của những chiếc lá trôi nổi. Sau khi cá cái đẻ trứng, cá đực xây một tổ bọt phía dưới lá bao bọc các quả trứng trong bọt khí. Bọt được tạo ra bằng cách hít không khí vào miệng và giải phóng bọt qua nắp mang. Trứng nở sau 120 giờ (ở 27&nbsp;°C). Cá bột ấu trùng dính vào vị trí làm tổ bằng cơ quan bám dính đa bào trên đỉnh đầu của chúng. Chúng được cá bố bảo vệ cho đến khi chúng rời tổ vào khoảng 24 giờ sau khi nở. Túi noãn hoàng được tái hấp thụ và cá bột bắt đầu bơi lội tự do vào ngày thứ hai sau khi nở.

## Tham khảo
* 
*
Đa Minh Nguyễn Văn Hạnh

**Đa Minh Nguyễn Văn Hạnh** (1772-1838) là một linh mục, được Giáo hội Công giáo Rôma tôn phong Hiển Thánh vào năm 1988.

Ông sinh năm 1772 tại làng Năng A, tỉnh Nghệ An. Sau khi thụ phong linh mục, ông gia nhập và khấn trọn đời dòng Đa Minh ngày 22 tháng 8 năm 1826 khi đã 54 tuổi.

Khi cuộc bắt đạo diễn ra, ông đang làm mục vụ âm thầm tại làng Quần Anh Hạ. Khi tình hình căng thẳng, ông muốn chuyển sang làng Trung Thành. Hai người làng Quần Anh hứa đưa ông đến nơi an toàn nhưng chính họ lại bắt nộp cho quan. Ngày 7 tháng 5 năm 1838, ông bị bắt giải về Nam Định.

Khi quan khuyên ông bước qua Thập giá, ông nói: “*Thập tự đối với chúng tôi tượng trưng cho ơn cứu độ, nên không ai được chà đạp, vì đó là một trọng tội”*. Lần khác, họ yêu cầu ông đạp ảnh Đức Mẹ, ông kính cẩn cầm lấy ảnh mà hôn. Quan soạn án gửi về kinh xin vua Minh Mạng châu phê.

Ngày 28 tháng 6 năm 1838, bản án trảm quyết đạo trưởng Hạnh được nhà vua châu phê. Sáng ngày 1 tháng 8 năm 1838, ông bị xử trảm tại pháp trường Bảy Mẫu (Nam Định). Thi hài được chôn tại chỗ, về sau, được cải táng về giáo xứ Lục Thủy, Giáo phận Trung (Bùi Chu ngày nay).
## Chú thích

## Tham khảo
Gioan Đoàn Trinh Hoan

**Gioan Đoàn Trinh Hoan** (1798-1861) là một linh mục, được Giáo hội Công giáo Rôma tôn phong Hiển Thánh vào năm 1988.

Ông sinh năm 1798 tại ngôi làng thuộc họ Kim Long, Phú Xuân (nay thuộc phường Kim Long, thành phố Huế, tỉnh Thừa Thiên – Huế, thuộc Tổng Giáo phận Huế). Ông được người cậu là linh mục Kiệt nhận làm học trò, nuôi nấng, dạy dỗ, truyền thụ tiếng Latinh rồi được gửi theo học Chủng viện Penang. Sau khi mãn khóa, ông về nước giúp việc Giám mục Taberd Từ trong việc phiên dịch sách báo đạo và được Giám mục Etienne Cuenot Thể truyền chức linh mục năm 1836 tại Sài Gòn.

Đầu năm 1861, nhân dịp lễ Hiển Linh, ông đến xứ Sáo Bùn (Quảng Bình) thăm viếng, khích lệ các giáo hữu, giải tội và giúp họ mừng lễ. Tối ngày 3 tháng 1, quan quân nghe tin báo đến bao vây và truy bắt, ông chạy ra sông nhưng vừa đến bờ sông thì gặp một toán lính. Ông bị giải về Đồng Hới khi đã 63 tuổi.

Rạng sáng ngày 26 tháng 5 năm 1861, dưới thời vua Tự Đức, ông bị áp giải ra pháp trường với án lệnh: *"Tội phạm tên Hoan, nghề nghiệp đạo trưởng, truyền bá tà đạo trong dân, bị xử chém đầu"*.
## Chú thích

## Tham khảo
Kishi Nobuo

là môt chính trị gia người Nhật Bản, nguyên Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản, đồng thời là nghị sĩ Hạ viện (một trong hai viện của Quốc hội Nhật Bản). Ông là em trai của cố Thủ tướng Nhật Bản Abe Shinzō (nhưng được cho làm con nuôi từ lúc lọt lòng) và là cháu ngoại của cựu Thủ tướng Kishi Nobusuke.

## Thời trẻ
Kishi Nobuo (tên thật là **Abe Nobuo**) là con trai thứ ba của ông Abe Shintarō và bà Abe Yoko. Nobuo sinh ở Tokyo. Ngay sau khi ra đời, ông được cậu ruột là Kishi Nobukazu nhận nuôi, Nobukazu là chủ tịch Seibu Oil và không thể có con. Nobuo không biết cha mẹ đẻ của mình cũng như các anh ruột của mình (Hironobu và Shinzō) cho đến khi ông chuẩn bị vào đại học.

Trong 10 năm đầu đời, Nobuo đã sống với ông ngoại là Nobusuke ở Tokyo. Ông tốt nghiệp khoa Kinh tế của Đại học Keio năm 1981 rồi làm việc ở Tập đoàn Sumitomo cho đến năm 2002. Ông từng có thời gian công tác ở Hoa Kỳ, Việt Nam và Úc.

## Sự nghiệp chính trị
Với sự hậu thuẫn của anh trai Abe Shinzō, Nobuo được bầu vào Thượng viện năm 2004, đại diện cho tỉnh Yamaguchi. Ông được biết đến như một chuyên gia về các vấn đề an ninh. Ông từng đảm nhiệm chức vụ Thư ký Quốc hội phụ trách Quốc phòng (Nội các Fukuda và Asō), Phó Chủ tịch Ủy ban Các vấn đề Nội các của Đảng Dân chủ Tự do (LDP) tại Hạ viện, Phó Chủ tịch Trụ sở Chiến dịch và Tổ chức Đảng của LDP, Chủ tịch Ủy ban Đặc biệt về Okinawa và Các vấn đề phía Bắc.

Kishi được Thủ tướng Suga Yoshihide bổ nhiệm làm Bộ trưởng Quốc phòng trong nội các Suga vào tháng 9 năm 2020. Nhà bình luận Michael Bosack mô tả đây là "một lựa chọn kỳ lạ báo hiệu ảnh hưởng phe phái và có thể là một lợi ích cá nhân," và cho rằng phe do Hosoda Hiroyuki rõ ràng đang cố gắng xây dựng thông tin giới thiệu của Kishi. Sau khi nhận được tin tức về việc bổ nhiệm Kishi, một phát ngôn viên của Bộ Ngoại giao Trung Quốc bày tỏ hy vọng rằng Nhật Bản sẽ kiềm chế phát triển quan hệ chính thức với Đài Loan.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*  tiếng Nhật.

|-
Lôrensô Nguyễn Văn Hưởng

**Lôrensô Nguyễn Văn Hưởng** (1802-1856) là một linh mục, được Giáo hội Công giáo Rôma tôn phong Hiển Thánh vào năm 1988.

Ông sinh năm 1802 tại xứ Kẻ Sải (nay là Giáo xứ Tụy Hiền, xã An Tiến, huyện Mỹ Đức, thành phố Hà Nội, thuộc Tổng Giáo phận Hà Nội). Mồ côi, ông phải đi chăn trâu cho chú. Năm 12 tuổi, ông vào ở nhà xứ, học chữ Nho, sau đó học tại Chủng viện Vĩnh Trị.

Mãn trường, ông đi giúp xứ Bạch Bát, Ninh Bình. Giám mục Retord Liêu gọi ông về hoàn tất các môn thần học và lãnh nhận chức linh mục, giúp các giáo hữu ở Giang Sơn, Lạc Thổ, Yên Lộc, Bạch Bát.

Năm 1855, ông bị bắt khi đang trên thuyền đi ban bí tích. Quan tỉnh hứa: *"Nếu ông đạp lên Thánh giá, ta cho đến trụ trì ở chùa Non Nước"*. Ông đáp: *"Tôi không biết gì về Thần Phật, làm sao ở chùa được?"*. Sau nhiều lần dụ dỗ, tra khảo, đánh đòn nhưng không thành, các quan gửi án về triều đình. Rạng sáng ngày 27 tháng 4 năm 1856, bản án xử trảm được thi hành tại pháp trường Ninh Bình. Thi hài an táng tại làng Vĩnh Trị (Nam Định).

## Chú thích

## Tham khảo
Giuse Ngô Duy Hiển

**Giuse Ngô Duy Hiển** (1769-1840) là một linh mục, được Giáo hội Công giáo Rôma tôn phong Hiển Thánh vào năm 1988.

Ông sinh năm 1769 tại làng Quần Phương Hạ, tỉnh Nam Định (nay thuộc giáo xứ Quần Phương, thị trấn Yên Định, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định, Giáo phận Bùi Chu), giúp việc cho Giám mục Delgado Y. Ông tuyên khấn theo dòng Thánh Đa Minh ngày 12 tháng 10 năm 1812 và được gửi đi học nhiều năm tại tỉnh dòng ở Manila.

Trở về Việt Nam, ông coi sóc giáo dân Hưng Nghĩa, Trung Thành và xứ đạo Cao Mộc. Vua Minh Mạng ra sắc chỉ cấm đạo, ông về giúp Giám mục Henares Minh. Đêm 20 tháng 12 năm 1839, ông đi xức dầu và giải tội cho ông Đội Nhật đang hấp hối. Một người ngoại giáo phát giác và tố cáo nên tổng đốc Trịnh Quang Khanh cho quân vào bắt.

Quan truyền bước qua thập giá, ông thưa: *“Tôi thờ lạy Chúa, một Thiên Chúa, có lẽ nào tôi bước qua ảnh Ngài”*. Quan tức giận, truyền đánh roi, đóng gông. Đầu tháng 5 năm 1840, triều đình châu phê bản án, ông chịu xử trảm ngày 9 tháng 5 năm 1840 tại pháp trường Nam Định.
## Chú thích

## Tham khảo
Forever (bài hát của Aespa)

"**Forever**" (tiếng Hàn: 약속; RR: Yaksok; Dịch: Lời hứa) là một bài hát được thu âm bởi nhóm nhạc nữ Hàn Quốc Aespa, được SM Entertainment phát hành dưới dạng đĩa đơn kỹ thuật số vào ngày 5 tháng 2 năm 2021. Đây là bản làm lại (remake) từ bài hát cùng tên của Yoo Young-jin nằm trong album *Winter Vacation in SMTOWN* vào năm 2000. Bài hát là một bản ballad có nhịp độ trung bình với âm thanh guitar acoustic và ca từ ấm áp nói về lời hứa mãi mãi với một người thân yêu. Một video âm nhạc đi kèm cho bài hát đã được xuất bản đồng thời với việc phát hành đĩa đơn.

## Bối cảnh và phát hành
Vào ngày 29 tháng 1 năm 2021, SM Entertainment thông báo rằng Aespa sẽ phát hành bài hát "Forever", bản làm lại (remake) từ bài hát cùng tên của Yoo Young-jin nằm trong album mùa đông *Winter Vacation in SMTOWN* vào năm 2000. Hình ảnh teaser đầu tiên của Karina và Ningning cho ca khúc được đăng tải trên các trang mạng xã hội vào ngày 1 tháng 2. Ngày hôm sau, hình ảnh teaser của hai thành viên còn lại Winter và Giselle cũng được đăng tải. Ngày 4 tháng 2, teaser của video âm nhạc được phát hành. Bài hát và video âm nhạc của ca khúc được phát hành vào ngày 5 tháng 2.

## Sáng tác
"Forever" do Yoo Young-jin sáng tác và sản xuất với một bản phối hoàn toàn mới. Về mặt âm nhạc, bài hát được mô tả là một bản ballad R&B với âm thanh guitar acoustic ấm áp sưởi ấm mùa đông. Cùng với đó, ca khúc được sáng tác theo âm vực D-flat, với nhịp độ 184 nhịp/phút. "Forever" đồng thời là bài hát dài nhất của Aespa với thời lượng 4 phút 58 giây. Lời bài hát kể về mối tình lãng mạn và lời hứa vĩnh cửu dành cho người thân yêu. NME mô tả ca khúc là "sự khác biệt về cả hình ảnh và âm thanh" so với bài hát trước đó của nhóm là "Black Mamba".

## Đánh giá chuyên môn

"Forever" nhận được đánh giá chung tích cực từ các nhà phê bình âm nhạc. Trong một bài đánh giá ba sao về bài hát, Ruby C của NME đã nói rằng 4 thành viên đã thêm "nét nữ tính hơn" vào phần trình diễn của họ. "Bản làm lại đã cố gắng thực hiện giống như bản gốc, thậm chí còn đáng tin cậy hơn một chút nhờ sự quyến rũ và ngọt ngào của các cô gái", cô nói thêm. Trong khi đó, Kim Ye-eun của Hypebae mô tả "Forever" là một "ca khúc theo chủ đề tình yêu, mới mẻ" thể hiện "khía cạnh hoàn toàn khác của nhóm nhạc K-pop lai ảo". Irene Chou của The Brown Daily Herald gọi đây là "cảm giác nhẹ nhàng của bản ballad cuối mùa đông" cũng như không quên ca ngợi giọng hát ấn tượng và vũ đạo bắt mắt của nhóm.

## Tham khảo
Phêrô Hoàng Khanh

**Phêrô Hoàng Khanh** là một linh mục, được Giáo hội Công giáo Rôma tôn phong Hiển Thánh vào năm 1988.

Ông sinh năm 1780 tại Hoa Duệ, tỉnh Nghệ An (nay là xã Cẩm Duệ, huyện Cẩm Xuyên, tỉnh Hà Tĩnh, thuộc Giáo phận Hà Tĩnh), sau gia đình rời về sống ở làng Lương Khế, phủ Anh Sơn, huyện Thanh Chương, tỉnh Nghệ An.

Năm 22 tuổi, ông vào phụ giúp linh mục Đạc ở nhà xứ, được thụ phong linh mục khoảng năm 1820, phục vụ các xứ đạo Trại Lê, Thuận Nghĩa, Thọ Kỳ, Ngàn Sâu ( nay là giáo xứ Làng Truông), chăm lo việc cổ vũ ơn gọi.

Ngày 29 tháng 1 năm 1842, trên đường từ Nhà Chung Xã Đoài về Ngàn Sâu, thuyền của ông bị khám xét. Ông nhận là đạo trưởng nên bị bắt. Quan khuyên ông khai mình là thầy lang, nhưng ông từ chối.

Án lệnh xử trảm được thi hành ngày 12 tháng 7 năm 1842 tại pháp trường Cồn Cỏ, Hà Tĩnh. Thi thể được đưa về họ đạo Kẻ Gốm và được an táng nơi nền nhà thờ cũ.

## Chú thích

## Tham khảo
Phêrô Vũ Đăng Khoa

**Phêrô Vũ Đăng Khoa** là một linh mục, được Giáo hội Công giáo Rôma tôn phong Hiển Thánh vào năm 1988.

Ông sinh năm 1790 tại làng Thuận Nghĩa, phủ Diễn Châu, nay thuộc xã Quỳnh Lâm, huyện Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An, thuộc Giáo phận Vinh, là con trai thứ ba trong gia đình. Theo học tại Chủng viện Vĩnh Trị (Nam Định), sau chuyển về học Nhà tràng Hướng Phương.

Năm 1820, ông được thụ phong linh mục tại Vĩnh Trị. Ông giúp giáo dân các giáo xứ ở Ninh Bình, Nghệ An và Hà Tĩnh. Năm 1829, Giám mục Harvard Du bổ nhiệm ông làm chính xứ Kinh Nhuận, cũng là Cồn Dừa.

Vua Minh Mạng cấm đạo, do có người tố cáo nên ông bị chặn bắt tại Lễ Sơn ngày 2 tháng 7 năm 1838 cùng hai chú Khang và Đức. Ông bị giải về Đồng Hới. Quan tỉnh tra tấn nhiều lần nhưng ông không khai báo.

Ông bị xử giảo ngày 24 tháng 11 năm 1838 tại pháp trường ngoài thành Đồng Hới. Thi hài được đưa về nhà thầy giảng Nguyên ở làng Mỹ Hương, Lệ Thủy rồi đưa về an táng tại Nhà chung Kẻ Gốm. Về sau, được đưa về Thuận Nghĩa.
## Chú thích

## Tham khảo
Pescia

**Pescia** () là một thành phố nằm ở tỉnh Pistoia, vùng Toscana, Ý. Nó nằm bên bờ sông Pescia, giữa hai thành phố Lucca và Firenze.
## Lịch sử
Các cuộc khai quật khảo cổ cho thấy rằng người Lombard đã xây dựng khu định cư đầu tiên ở đây trên các bờ sông. Tên của thành phố trên thực tế xuất phát từ từ tiếng Lombard của từ "pehhia" có nghĩa là "sông".

Lucca đã chiếm đóng và phá hủy Pescia trong thế kỷ 13, nhưng thị trấn đã nhanh chóng được xây dựng lại. Trong suốt thời Trung Cổ, Firenze và Lucca đã tranh giành thành phố, vì nó nằm ở biên giới giữa hai nước cộng hòa. Năm 1339, sau gần 10 năm chiến tranh, Firenze đã chiếm đóng nó thành công.

Nền kinh tế của thị trấn được hình thành từ nghề trồng dâu nuôi tằm. Bị Cái Chết Đen gây ra tổn thất nặng nề, Pescia đã vượt qua sự suy thoái về con người và kinh tế chỉ cuối thế kỷ sau đó (thế kỷ 15).

Vào cuối thế kỷ 17, Đại công tước của Toscana tuyên bố Pescia là "Thành phố của Đại công quốc Toscana". Vào thế kỷ 19, việc sản xuất lụa quan trọng đến mức Pescia được gọi là "tiểu Manchester của Toscana". Nền kinh tế của thị trấn sa sút sau cuộc xung đột thương mại giữa Pháp và Ý năm 1888. Sau khi Napoléon rời khỏi đã gây thiệt hại lớn cho nền kinh tế của thành phố, bởi vì ông đã thay thế tơ tằm bằng củ cải đường.

Từ năm 1925, những người Pescia đã tìm thấy một nguồn kinh tế thay thế với việc trồng trọt và buôn bán hoa cùng ô liu (từ cuối thế kỷ 19). Các cuộc ném bom trong Thế chiến thứ hai đã gây ra nhiều thiệt hại cho Pescia.
## Kinh tế
Các hoạt động kinh tế trong và xung quanh thành phố bao gồm trồng hoa (chủ yếu là hoa cẩm chướng) và sản xuất giấy. Làng Sorana là nơi nổi tiếng với loại đậu Sorana.
## Địa điểm tham quan
Thành phố có một số công trình kiến trúc đáng chú ý gồm nhà thờ chính tòa Pescia (thế kỷ 13), nhà thờ San Francesco (thế kỷ 13), dinh thự Palazzo del Vicario nay là tòa thị chính thành phố (thế kỷ 13), Palazzo Palagio (thế kỷ 12-13), Thư viện thành phố hay chợ hoa cũ.
## Thành phố kết nghĩa
* Nerja, Tây Ban Nha
* Oullins, Pháp
## Tham khảo

## Liên kết ngoài

*Trang web chính thức
Phaolô Phạm Khắc Khoan

**Phaolô Phạm Khắc Khoan** là một linh mục, được Giáo hội Công giáo Rôma tôn phong Hiển Thánh vào năm 1988.

Ông sinh năm 1771 tại làng Diên Mậu, thuộc xứ Hảo Nho, nay thuộc xứ Hiếu Thuận, xã Khánh Mậu, huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình, thuộc Giáo phận Phát Diệm. Khi còn là thầy giảng, ông được giao cai quản Nhà chung Kẻ Vĩnh (Vĩnh Trị, Nam Định). Sau khi chịu chức linh mục, ông làm chính xứ Phúc Nhạc. Ông cũng thường thăm viếng các họ Đông Biên, Tôn Đạo và dòng Mến Thánh Giá.

Ngày 23 tháng 8 năm 1837, khi đi xức dầu bệnh nhân ở Trại Bò, về qua Đông Biên, trú đêm trong nhà ông phó tổng Dụ. Sáng hôm sau, lý trưởng làng ấy vây bắt ông cùng thầy Thanh và thầy Hiếu, hai thầy giảng. Ông bị giải lên tỉnh và bị giam gần hai năm do đã quá 60 tuổi nên không bị xử tử ngay.

Khi quan trách rằng: *“Sao ông không nghĩ lại mà biết mình đã lầm, hãy bỏ đạo đi, hãy vâng lời vua, đừng có nghe những thằng Tây nữa làm gì"*. Ông đáp: *“Sống chết tôi không bỏ đạo”*.

Biết không có cách nào làm cho ông bỏ đạo được nên quan khép án trảm quyết và tâu về kinh. Đến ngày 22 tháng 1 năm 1839, có chỉ vua Minh Mạng ra truyền, nếu bước qua thập giá thì sẽ được tha nhưng ông không đồng ý.

Ngày 28 tháng 4 năm 1840, quan cho xử trảm ông cùng với hai thầy kẻ giảng Hiếu và Thanh. Đến đêm giáo hữu đem xác ông về làng Yên Mối, sau chuyển về Phúc Nhạc.

## Chú thích

## Tham khảo
Ga Hoành Sơn

**Hoành Sơn** () là ga trên Sân bay Đào Viên MRT tại Đại Viên, Đào Viên, Đài Loan. Nó mở cửa dịch vụ vào ngày 2 tháng 3 năm 2017.

## Tổng quan
Nhà ga trên cao có 2 ke ga và 2 đường ray. Chỉ có tàu chở hành khách dừng tại ga này. Nhà ga dài  và rộng . Nó mở cửa thử nghiệm vào ngày 2 tháng 2 năm 2017.

Nó là ga chuyển đổi trong dự án cùng với Tuyến xanh lá của Tàu điện ngầm Đào Viên.

## Dịch vụ tương lai

## Xem thêm
* Tàu điện ngầm Đào Viên

## Tham khảo
Propionaldehyde

**Propionaldehyde** hoặc **propanal** là hợp chất hữu cơ có công thức là CH3CH2CHO. Nó là một aldehyde có ba nguyên tử carbon. Nó là một chất lỏng không màu, dễ cháy, có mùi trái cây nhẹ. Nó được sản xuất công nghiệp trên quy mô lớn.

## Sản xuất

### Công nghiệp
Propionaldehyde sản xuất công nghiệp bằng cách hydroformyl hóa ethylen:

: CO + H2 + C2H4 → CH3CH2CHO

Bằng cách sản xuất này, vài trăm nghìn tấn propionaldehyde được sản xuất hàng năm.

### Trong phòng thí nghiệm
Propionaldehyde cũng có thể được điều chế bằng cách oxy hóa 1-propanol với hỗn hợp acid sulfuric và kali dichromat ở nhiệt độ cao (khoảng 60&nbsp;°C), tạo ra propionaldehyde. Cần làm ngưng tụ propionaldehyde ngay lập tức, nếu không thì propionaldehyde sẽ bị oxy hóa thành acid propionic.

## Sử dụng
Nó chủ yếu được sử dụng làm tiền chất của trimethylolethan (CH3C(CH2OH)3) thông qua phản ứng trùng ngưng với formaldehyde. Đây là một chất trung gian quan trọng trong việc sản xuất nhựa alkyd. Nó được sử dụng trong quá trình tổng hợp một số hợp chất thơm phổ biến (cyclamen aldehyde, helional, lilial). Các ứng dụng khác bao gồm khử rượu propanol và oxy hóa propanol thành acid propionic.

### Sử dụng phòng thí nghiệm
Propionaldehyde là thuốc thử quan trọng, là chất trung gian quan trọng trong việc điều chế các hợp chất khác. Với ''tert-''butylamine, nó tạo ra CH3CH2CH=N-*t*-Bu, được sử dụng trong tổng hợp hữu cơ.

## Sự xuất hiện ngoài Trái đất
Propionaldehyde cùng với acrolein đã được phát hiện trong đám mây phân tử Sagittarius B2 gần trung tâm Dải Ngân hà, cách Trái đất khoảng 26.000 năm ánh sáng. Có 16 sáu hợp chất hữu cơ được tìm thấy, ví dụ như: acetamit, aceton, methyl isocyanat và propionaldehyde.

## An toàn
Với LD<sub>50</sub> là 1690&nbsp;mg/kg (uống), propionaldehyde có độc tính thấp.

## Xem thêm
* Formaldehyde
* Acetaldehyde

## Tham khảo
Phaolô Lê Văn Lộc

**Phaolô Lê Văn Lộc** là một linh mục tử vì đạo, được Giáo hội Công giáo Rôma tôn phong Hiển Thánh vào năm 1988.

Ông sinh năm 1830 tại xã An Nhơn, phủ Tân Bình (sau này là Sài Gòn, nay là phường Gò Vấp, Thành phố Hồ Chí Minh, thuộc Tổng giáo phận Thành phố Hồ Chí Minh), được cha sở họ đạo Chợ Quán nhận nuôi dưỡng và gửi theo học Chủng viện Cái Nhum (nay thuộc Vĩnh Long). Năm 1843, Giám mục Dominique Lefèbvre Ngãi gửi ông sang học tại Chủng viện Penang - Mã Lai. Trở về năm 1850, ông dạy giáo lý và phụ trách phụng vụ tại họ Chợ Quán. Ông được thụ phong linh mục ngày 7 tháng 2 năm 1857 ở Lái Thiêu, sau đó được bổ nhiệm làm giám đốc Tiểu chủng viện Thủ Đức. Vì tình hình bất an, chủng viện phải dời về Thị Nghè. Hai năm sau, Chủng viện Thị Nghè phải tạm thời giải tán, ông trốn tránh quanh vùng Sài Gòn và Gia Định và bị bắt ngày 13 tháng 12 năm 1857. Ông bị hành quyết ngày 13 tháng 2 năm 1859 tại pháp trường Trường Thi, nay là góc đường Hai Bà Trưng – Nguyễn Thị Minh Khai, phường Sài Gòn, thành phố Hồ Chí Minh. Thi hài được mai táng tại họ đạo Chợ Quán. Hiện nay, xương được tôn kính tại Nhà thờ Đức Bà Sài Gòn.

## Chú thích

## Tham khảo
Sông Musi

**Sông Musi** có thể là:
* Sông Musi tại tỉnh Nam Sumatra, Indonesia.
* Sông Musi tại bang Telangana, Ấn Độ
* Cách viết/gọi khác của sông Moosy (tiếng Telugu: మూసీ నది) tại huyện Prakasam, bang Andhra Pradesh, Ấn Độ.
Phêrô Nguyễn Văn Lựu

**Phêrô Nguyễn Văn Lựu** là một linh mục tử vì đạo, được Giáo hội Công giáo Rôma tôn phong Hiển Thánh vào năm 1988.

Ông sinh năm 1812 tại Gò Vấp, tỉnh Gia Định (nay thuộc phường Hạnh Thông, Thành phố Hồ Chí Minh, thuộc Tổng Giáo phận TP. Hồ Chí Minh), theo học tại Chủng viện Penang (Malaysia). Về nước, ông được ủy thác coi sóc các họ đạo Mặc Bắc, Sa Đéc và Mỹ Tho và cũng từng uống rượu để hòa đồng với người dân. Năm 1853, khi đang coi sóc họ đạo Mặc Bắc, ông được chuyển sang họ đạo Ba Giồng, gần Mỹ Tho. Năm 1860, ông thường cải trang vào tù thăm viếng các giáo hữu thuộc vùng Xoài Mút và Ba Giồng đang bị bắt. Khi bị phát hiện, ông nhận mình là đạo trưởng. Ông bị xử trảm ngày 7 tháng 4 năm 1861, tại pháp trường ngoài thành Mỹ Tho. Thi hài cùng gông cùm và một chiếc bình đất vấy máu được giáo dân đem về an táng tại giáo xứ Ba Giồng. Giáo phận Mỹ Tho nhận ông làm Thánh Bổn mạng của Giáo phận.
## Chú thích

## Tham khảo
Đa Minh Đinh Đức Mậu

**Đa Minh Đinh Đức Mậu** (1794 – 5 tháng 11 năm 1858) là một linh mục tử vì đạo, được Giáo hội Công giáo Rôma tôn phong Hiển Thánh vào năm 1988.

Ông sinh năm 1794 tại làng Phú Nhai, huyện Giao Thủy, phủ Xuân Trường, trấn Sơn Nam (nay là thôn Phú Nhai, xã Xuân Hưng, tỉnh Ninh Bình) thuộc giáo xứ Phú Nhai, Giáo phận Bùi Chu.. Năm 1829, sau khi được thụ phong linh mục, ông cùng với 10 anh em đồng môn xin gia nhập và tuyên khấn dòng Đa Minh. Ông phục vụ các xứ đạo Trung Linh, Phú Nhai và Kiên Lao. Ngày 27 tháng 8 năm 1858, ông bị bắt cùng với một số tín hữu tại làng Kẻ Diền, Thái Bình, sau đó, bị giải về Hưng Yên. Ngày 5 tháng 11 năm 1858, ông bị xử trảm tại Hưng Yên, được mai táng tại nhà thờ giáo xứ Mai Linh, Nam Định.
## Chú thích

## Tham khảo
Tôma Khuông

**Tôma Khuông** tên đầy đủ là **Tôma Ngô Túc Khuông** là một linh mục, được Giáo hội Công giáo Rôma tôn phong Hiển Thánh vào năm 1988.

Ông sinh năm 1780 tại làng Nam Hòa, xứ Tiên Chu, xã Hồng Nam, huyện Tiên Lữ, nay là xã Hồng Nam, thành phố Hưng Yên, tỉnh Hưng Yên, thuộc Giáo phận Thái Bình, có cha là quan tuần phủ. Sau khi thụ phong linh mục, ông nhập dòng Đa Minh. Trong thời kỳ bách đạo, ông vẫn âm thầm các việc đạo nhờ khôn khéo giao tiếp với quan lại. Năm 1859, một số ít giáo hữu xứ Cao Xá tổ chức võ trang để tự vệ, chống lại việc binh lính triều đình tấn công các làng đạo, ông không ủng hộ việc này nên lánh sang Hải Phòng, thuộc Giáo phận Đông Đàng Ngoài, khi đến đầu cầu làng Trần Xá thì bị bắt do từ chối bước qua Thánh Giá. Ông bị xử trảm ngày 30 tháng 1 năm 1860 ngoài thành Hưng Yên.
## Chú thích

## Tham khảo