Lebkuchen

***Lebkuchen*** (), ***Honigkuchen*** (, 'bánh mật ong') hoặc ***Pfefferkuchen*** (, 'bánh tiêu') là những loại bánh ngọt của Đức được làm ngọt bằng mật ong, bánh quy đúc khuôn hoặc bánh quy thanh đã trở thành một phần của truyền thống Giáng sinh của Đức. Chúng tương tự như bánh gừng.

## Từ nguyên
Từ nguyên của tiền tố *Leb*- trong thuật ngữ *Lebkuchen* vẫn chưa chắc chắn. Các giả thuyết về nguồn gốc bao gồm: từ tiếng Latinh *libum* (bánh mì dẹt), từ vựng tiếng Đức *Laib* (ổ bánh mì), và từ vựng tiếng Đức *lebbe* (rất ngọt). Một khả năng khác có thể là nó bắt nguồn từ thuật ngữ cũ *Leb-Honig*, loại mật ong kết tinh khá đặc lấy từ tổ ong, không thể dùng cho nhiều mục đích ngoài làm bánh. Từ nguyên dân gian thường liên kết tên này với *Leben* (cuộc sống), *Leib* (cơ thể) hoặc *Leibspeise* (món ăn yêu thích). *Kuchen* có nghĩa là 'bánh'.

## Lịch sử

Vào một thời điểm nào đó trong lịch sử, những người thợ làm bánh nhận thấy rằng bột nhào được làm ngọt bằng mật ong sẽ trải qua quá trình lên men tự nhiên khi được bảo quản ở nơi mát mẻ trong vài tuần, tạo ra các bọt khí giúp cải thiện chất lượng bánh mì. Bánh *Lebkuchen* được bắt đầu làm vào tháng 11 và nướng vào tháng 12 sau khi trải qua thời kỳ lên men này.

Bánh *Lebkuchen* được phát minh bởi các tu sĩ ở Franconia, Đức, vào thế kỷ 13. Những người thợ làm bánh *Lebkuchen* đã được ghi nhận sớm nhất vào năm 1296 ở Ulm và năm 1395 ở Nürnberg (*Nuremberg*). Nuremberg là nơi xuất khẩu nổi tiếng nhất hiện nay của sản phẩm được gọi là *Nürnberger Lebkuchen* (bánh Lebkuchen Nuremberg).

Lịch sử địa phương ở Nuremberg kể rằng hoàng đế Friedrich III đã tổ chức một Reichstag ở đó vào năm 1487 và ông đã mời trẻ em trong thành phố đến một sự kiện đặc biệt, nơi ông tặng bánh Lebkuchen có in chân dung của mình cho gần bốn nghìn trẻ em. Trong lịch sử, và do sự khác biệt về nguyên liệu, *Lebkuchen* còn được gọi là "bánh mật ong" (*Honigkuchen*) hoặc "bánh tiêu" (*Pfefferkuchen*). Theo truyền thống, bánh quy thường khá lớn và có thể có đường kính 11,5 cm (4,5 in) nếu hình tròn, và lớn hơn nếu hình chữ nhật. Không giống như các thành phố khác, nơi phụ nữ có thể tự do nướng và bán bánh quy ngày lễ, ở Nuremberg chỉ các thành viên của hội thợ làm bánh mới được phép nướng bánh quy.

Từ năm 1808, một loại bánh Lebkuchen Nürnberg được làm không dùng bột mì được gọi là *Elisenlebkuchen*. Không rõ liệu Elise là con gái của một thợ làm bánh gừng hay vợ của một phiên hầu tước. Tên của bà gắn liền với một số loại bánh Lebkuchen do các thành viên của phường hội sản xuất. Từ năm 1996, bánh *Lebkuchen Nürnberg* là một chỉ định xuất xứ được bảo hộ, có nghĩa là nó phải được sản xuất trong phạm vi thành phố.

## Mô tả
Đặc trưng của tất cả các *Lebkuchen* là chúng chứa rất nhiều chất ngọt (mật ong: truyền thống), nhưng được thêm vào rất ít hoặc không có nước, sữa và chất béo. Do kết cấu khô và có đường, nó có thể giữ được trong một thời gian dài. Một biểu hiện đặc trưng khác là chúng được cho nhiều gia vị nên có vị đặc biệt và ngọt ngào. Gia vị *Lebkuchen* điển hình là tiểu hồi cần, thì là, gừng, bạch đậu khấu, rau mùi, bông nhục đậu khấu, nhục đậu khấu, đinh hương, ớt và quế. Gia vị Lebkuchen trộn sẵn cũng được bán trên thị trường.

Ở Đức, các loại bánh *Lebkuchen* được phân biệt dựa trên loại hạt được sử dụng và tỷ lệ của chúng. Muối Hartshorn và kali cacbonat thường được dùng để làm nở bột. Bột bánh Lebkuchen thường được đặt trên một lớp đế mỏng gọi là *Oblate*. Đây là ý tưởng của các tu sĩ, họ sử dụng các nguyên liệu của bánh thánh không men để ngăn bột dính vào đế. Thông thường, bánh được tráng men hoặc phủ một lớp sô cô la đen đậm hoặc một lớp đường mỏng, nhưng một số bánh thì không được phủ gì cả.

Bánh *Lebkuchen* thường mềm, nhưng một loại *Lebkuchen* cứng hơn được dùng để làm *Lebkuchenherzen* ("trái tim *Lebkuchen*"), thường được trang trí bằng kem phủ, có bán tại nhiều hội chợ vùng miền và hội chợ Giáng sinh của Đức.

Một hình thức khác là "ngôi nhà phù thủy" (*Hexenhäusl* hoặc *Hexenhäuschen*), trở nên phổ biến nhờ những câu chuyện cổ tích về Hansel và Gretel.

Tương đương gần nhất của bánh gừng Đức với bánh gừng hình người là *Honigkuchenpferd* (" bánh ngựa mật ong").

Loại *Lebkuchen Nuremberg* còn được gọi là *Elisenlebkuchen* và phải chứa không ít hơn 25% các loại hạt và ít hơn 10% bột mì. Các tiệm bánh *Lebkuchen* thủ công tốt nhất ở Nuremberg tự hào có hàm lượng hạt gần 40%. Bánh *Lebkuchen* đôi khi được đóng gói trong hộp thiếc, rương và hộp trang trí công phu, đã trở thành những món đồ sưu tầm mang tính hoài cổ.

Một số loại bánh vùng miền của Thụy Sĩ cũng tồn tại và đã được tuyên bố là một phần của Di sản Ẩm thực Thụy Sĩ, chẳng hạn như trường hợp của bánh Berner Honiglebkuchen.

## Hình ảnh

Pulsnitzer pfefferkuchen.jpg|Pulsnitzer Spitzkuchen
Dutch style gingerbread loaf, cut open.jpg|Bánh ăn sáng Hà Lan
Nürnberger Lebkuchen.jpg|Nürnberger Lebkuchen
Lebkuchenherzen.jpg|Lebkuchenherzen (hình trái tim)
Gingerbreadhouse.jpg|Lebkuchenhaus 


## Đọc thêm

* Aachener Printen
* Basler Läckerli
* Berner Haselnusslebkuchen
* Springerle
* Speculaas
* Danh sách thực phẩm phủ sô cô la
* Danh sách các món tráng miệng của Đức
* Licitar
* Pfeffernüsse
* Pryanik

## Chú thích

## Liên kết ngoài

* Lebkuchen  on the *German Food Guide*
* Germans fall out of love with Lebkuchen at *[[The Guardian]]*
* 593 Lebkuchen recipes on Chefkoch.de as of 4 March 2013 
*