Chi Lan kim tuyến

**Chi Lan kim tuyến** (*Anoectochilus*) là một chi thực vật có hoa thuộc họ Lan (*Orchidaceae*) và phân họ cùng tên (*Orchidoideae*). Cái tên "Lan kim tuyến" hay "Lan kim hoàn bắt nguồn từ những đường gân rất đẹp trên phiến lá của các loài lan này.

## Từ nguyên học
Tên tiếng La tinh bắt nguồn từ các từ Hy Lạp *aniktos* (mở) và *cheilos* (môi).

## Đặc điểm
Các loài Lan kim tuyến phân bổ trên một khu vực khá rộng, từ vùng Himalaya đến Đông Nam Á, miền Nam Trung Hoa, Úc, Papua New Guinea và một số hải đảo thuộc quần đảo Thái Bình Dương. Phần lớn chúng là các thực vật sinh sống trên nền đất có kích thước nhỏ, tuy nhiên một vài loài sinh sống trên các bờ đá, với bộ lá màu xanh lục hoặc mang các màu sắc khác (tùy theo loài), có bề mặt mịn như nhung và mang một mạng lưới gân lá phức tạp. Cụm hoa ở ngọn trung tâm mang một vài hoa mọc chúc xuống đất và bao phủ bởi lông với một cánh môi rất lớn và nổi bật. Tràng hoa cùng với đài hoa ở mặt lưng tạo thành một cấu trúc giống như chiếc mũ trùm đầu. Mỗi hoa có hai nhụy và hai nhị.

## Danh sách loài
* *[[Anoectochilus albolineatus]]* C.S.P.Parish & Rchb.f. (1874): Lan kim tuyến vạch trắng (Miến Điện, Thái Lan, Việt Nam)
* *[[Anoectochilus albomarginatus]]* Loudon (1855)
* *[[Anoectochilus annamenis]]* (2007) (Việt Nam)
* *[[Anoectochilus baotingensis]]* (K.Y.Lang) Ormerod (2003) (Hải Nam, Trung Quốc)
* *[[Anoectochilus brevilabris]]* Lindl.(1840): Lan kim tuyến môi nhỏ
* *[[Anoectochilus brevistylus]]* (Hook.f.) Ridl. (1907)
* *[[Anoectochilus burmannicus]]* Rolfe (1922)
* *[[Anoectochilus calcareus]]* Aver. (1996 publ. 1997). 
* *[[Anoectochilus candidus]]* (T.P.Lin & C.C.Hsu) K.Y.Lang (1999). 
* *[[Anoectochilus chapaensis]]* Gagnep.(1931). 
* *[[Anoectochilus clarkei]]* (Hook.f.) Seidenf. & Smitinand (1959). 
* *[[Anoectochilus crispus]]* Lindl. (1857). 
* *[[Anoectochilus daoensis]]* Gagnep. (1951). 
* *[[Anoectochilus dewildeorum]]* Ormerod (2005) (Sumatra)
* *[[Anoectochilus elatus]]* Lindl. (1857). 
* *[[Anoectochilus elwesii]]* (C.B.Clarke ex Hook.f.) King & Pantl. (1898). 
* *[[Anoectochilus emeiensis]]* K.Y.Lang (1982)
* *[[Anoectochilus falconis]]* Ormerod (2005) (Malaysia)
* *[[Anoectochilus flavescens]]* Blume (1825). 
* *[[Anoectochilus formosanus]]* Hayata (1914). () Lan kim tuyến Đài Loan
* *[[Anoectochilus geniculatus]]* Ridl. (1896) (Thái Lan, Mã Lai, Sumatra)
* *[[Anoectochilus grandiflorus]]* Lindl. (1857). 
* *[[Anoectochilus imitans]]* Schltr. (1906). 
* *[[Anoectochilus inabai]]* Hayata (1914). 
* *[[Anoectochilus insignis]]* Schltr. (1911). 
* *[[Anoectochilus integrilabris]]* Carr (1935). 
* *[[Anoectochilus kinabaluensis]]* (Rolfe) J.J.Wood & Ormerod (1994). 
* *[[Anoectochilus klabatensis]]* (Schltr.) S.Thomas (2002). 
* *[[Anoectochilus koshunensis]]* Hayata (1914). 
* *[[Anoectochilus lanceolatus]]* Lindl. (1840). 
* *[[Anoectochilus longicalcaratus]]* J.J.Sm. (1922). 
* *[[Anoectochilus lylei]]* Rolfe ex Downie (1925). 
* *[[Anoectochilus narasimhanii]]* Sumathi & al. (2003). 
* *[[Anoectochilus nicobaricus]]* N.P.Balakr. & P.Chakra (1978 publ. 1979). 
* *[[Anoectochilus papuanus]]* (Schltr.) W.Kittr. (1984 publ. 1985). 
* *[[Anoectochilus pectinatus]]* (Hook.f.) Ridl. (1907). 
* *[[Anoectochilus petelotii]]* (Gagnep.) Seidenf. (1975). 
* *[[Anoectochilus pingbianensis]]* K.Y.Lang (1996). 
* *[[Anoectochilus reinwardtii]]* Blume (1858). 
* *[[Anoectochilus repens]]* (Downie) Seidenf. & Smitinand (1959). 
* *[[Anoectochilus rhombilabius']]' Ormerod (2002). 
* *Anoectochilus sandvicensis* Lindl. (1840). 
* *Anoectochilus setaceus* Blume (1825): Lan kim tuyến hay Lan kim tuyến lông cứng (*'loài điển hình*')
* *Anoectochilus sikkimensis* King & Pantl. (1896): Lan kim tuyến Sikkim
* *Anoectochilus subregularis* (Rchb.f.) Ormerod (1996). 
* *Anoectochilus sumatranus* (J.J.Sm.) [[James Comber|J.B.Comber]] (2001). 
* *Anoectochilus tetrapterus* Hook.f. (1890). 
* *Anoectochilus tridentatus* [[Gunnar Seidenfaden|Seidenf.]] (1992). 
* *Anoectochilus xingrenensis* Z.H.Tsi & X.H.Jin (2002). 
* *Anoectochilus yatesiae* F.M.Bailey (1907). 
* *Anoectochilus zhejiangensis'' Z.Wei & Y.B.Chang (1989). Lan kim tuyến Chiết Giang

## Chú thích

## Tham khảo
* (online: http://www.press.ntu.edu.tw/ejournal/files/taiwan%5C200503%5Ctai.2005.50.1.1.pdf).

## Liên kết ngoài

*Anoectochilus
*Use of Anoectochilus formosanus - Patent 7033617 
*Photo and some information about Anoectochilus formosanus