open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Chi Cắt lùn

**Chi Cắt lùn** (danh pháp khoa học: ***Polihierax***) là một chi chim trong họ Họ Cắt, là dạng cắt nhỏ săn bắt sâu bọ, bò sát, các loài chim và động vật có vú nhỏ.

## Các loài
Cho đến năm 2015 chi này được coi là chứa 2 loài như liệt kê dưới đây.
* *[[Polihierax insignis]]*: Cắt nhỏ họng trắng hay cắt nhỏ hông trắng. Dài 23–28&nbsp;cm, nặng 85-110 g, sải cánh 45–50&nbsp;cm, phân bố ở Đông Nam Á, bao gồm Campuchia, Lào, Myanmar, Thái Lan và Việt Nam.
* *[[Polihierax semitorquatus]]*: Cắt lùn châu Phi. Dài 18–21&nbsp;cm, cân nặng 45-70 g, sải cánh 35–40&nbsp;cm, phân bố ở châu Phi, từ Nam Sudan tới Somalia kéo dài về phía nam tới Uganda và Tanzania.

Fuchs *et al.* (2015) phát hiện ra rằng hai loài *Polihierax* không có quan hệ họ hàng gần, với cắt lùn châu Phi có quan hệ họ hàng gần với *Microhierax* còn cắt nhỏ họng trắng có quan hệ họ hàng gần với các loài *Falco* hơn. Như thế, cắt nhỏ họng trắng được đặt trong chi đơn loài *Neohierax* (Swann, 1922), với danh pháp tương ứng được đổi thành *[[Neohierax insignis]]*.

## Chú thích

 
## Tham khảo
* 
*
Chi Cắt sẻ

**Chi Cắt sẻ** (danh pháp khoa học: ***Microhierax***) là một chi chim trong họ Falconidae. Bao gồm 5 loài cắt nhỏ có kích thước cỡ chim sẻ, với chiều dài 14–20&nbsp;cm, cân nặng 28-75 gram, sải cánh 27–57&nbsp;cm. Săn bắt chủ yếu sâu bọ và động vật có xương sống nhỏ. Phân bố ở Đông nam Á.

## Các loài
* *[[Microhierax caerulescens]]* (Linnaeus, 1758): Cắt nhỏ bụng hung, cắt sẻ khoang cổ
* *[[Microhierax erythrogenys]]* (Vigors, 1831): Cắt sẻ Philippine
* *[[Microhierax fringillarius]]* (Drapiez, 1824): Cắt sẻ đùi đen
* *[[Microhierax latifrons]]* Sharpe, 1879: Cắt sẻ trán trắng
* *[[Microhierax melanoleucos]]* (Blyth, 1843): Cắt nhỏ bụng trắng, cắt sẻ khoang

## Chú thích

 
## Tham khảo
* 
* 
* 
* 
*
Nestor

**Nestor** là một chi chim trong họ Strigopidae.
Cùng với kakapo và các loài vẹt đã tuyệt chủng trong chi *[[Nelepsittacus]]*, chúng tạo thành siêu họ vẹt Strigopoidea. Chi Nestor chứa hai loài vẹt còn sót lại từ New Zealand và hai loài tuyệt chủng từ đảo Norfolk và đảo Chatham, New Zealand. Tất cả các loài là những con chim lớn có đuôi vuông ngắn. Một đặc điểm xác định của chi là lưỡi, có đỉnh giống như rìa lông. Sự giống nhau bề ngoài của lưỡi này với lưỡi của lorikeets đã khiến một số nhà phân loại xem xét hai nhóm có liên quan chặt chẽ với nhau, nhưng bằng chứng DNA cho thấy chúng không phải.

## Phân loại
Tất cả bốn loài trong chi *Nestor* được cho là xuất phát từ một từ 'proto-kākā', cư ngụ trong các khu rừng của New Zealand 5 triệu năm trước. Họ hàng gần nhất của chi là kakapo (*Strigops habroptila*). Cùng nhau chúng tạo nên Strigopoidea, mà bao gồm một nhóm cổ đã wbao gồm một nhóm cổ đại tách ra khỏi tất cả Psittaciformes trước khi chúng tách ra.
## Các loài
Có hai loài còn tồn tại và ít nhất một loài đã tuyệt chủng được ghi chép lại trong chi *Nestor*. Người ta biết rất ít về loài thứ tư, Chatham kaka, có thể có cùng loài với một loài kaka khác.
* Kea, *Nestor notabilis*
* *[[Nestor meridionalis]]*
** *Nestor meridionalis septentrionalis*
** *Nestor meridionalis meridionalis*
* *[[Nestor productus]]* (tuyệt chủng)
* *Nestor* sp. (tuyệt chủng)

## Chú thích

 
## Tham khảo
Calyptorhynchus

**Calyptorhynchus** là một chi chim trong họ Cacatuidae, được mô tả bởi nhà tự nhiên học người Pháp Anselme Gaëtan Desmarest năm 1826. Chúng đa phần có màu đen, các loài chủ yếu khác nhau bởi kích thước, những phần lông màu đỏ, vàng, hay xám ở đuôi. Đây là chi duy nhất trong họ **Calyptorhynchinae**. Những nghiên cứu dự trên đoạn gen 12S mtADN gợi ý rằng *[[Callocephalon fimbriatum]]* cũng như *[[Nymphicus hollandicus]]* có lẽ là những họ hàng gần nhất của *Calyptorhynchus* (Brown & Toft, 1999). Tuy nhiên, những nghiên cứu sau đó, cho thấy *Callocephalon fimbriatum* gần nhất với *[[Eolophus roseicapilla]]*, còn *[[Nymphicus hollandicus]]* tự tạo ra một phân họ riêng trong Cacatuidae. Hai phân chi (*Calyptorhynchus* và *Zanda*) được công nhận:

* Phân chi *Calyptorhynchus*
***[[Calyptorhynchus banksii|Calyptorhynchus (Calyptorhynchus) banksii]]*
*** *Calyptorhynchus (Calyptorhynchus) banksii banksii*
*** *Calyptorhynchus (Calyptorhynchus) banksii graptogyne*
*** *Calyptorhynchus (Calyptorhynchus) banksii macrorhynchus*
*** *Calyptorhynchus (Calyptorhynchus) banksii naso*
*** *Calyptorhynchus (Calyptorhynchus) banksii samueli*
***[[Calyptorhynchus lathami|Calyptorhynchus (Calyptorhynchus) lathami]]*
*** *Calyptorhynchus (Calyptorhynchus) lathami lathami*
*** *Calyptorhynchus (Calyptorhynchus) lathami erebus*
*** *Calyptorhynchus (Calyptorhynchus) lathami halmaturinus*
* Phân chi *Zanda* 
***[[Calyptorhynchus funereus|Calyptorhynchus (Zanda) funereus]]*
*** *Calyptorhynchus (Zanda) funereus funereus*
*** *Calyptorhynchus (Zanda) funereus whiteae* (not widely accepted)
*** *Calyptorhynchus (Zanda) funereus xanthanotus*
***[[Calyptorhynchus latirostris|Calyptorhynchus (Zanda) latirostris]]*
***[[Calyptorhynchus baudinii|Calyptorhynchus (Zanda) baudinii]]*

## Chú thích

 
## Tham khảo
Cacatua

**Cacatua** là một chi chim trong họ Cacatuidae.

## Các loài

## Hình ảnh

Tập tin:Cacatua galerita -perching on branch -crest-8a-2c.jpg
Tập tin:Cacatua alba -Bali Bird Park -crest-8.jpg
Tập tin:Cacatua galerita -Sydney -upper body -crest-8.jpg
Tập tin:GSC2.jpg
Tập tin:Citron-crested Cockatoo.jpg
Tập tin:Long-billed Corella edit1.jpg
Tập tin:Umbrella Cockatoo (Cacatua alba) -on branch.jpg
Cacatoes sp MHNT.ZOO.2010.11.148.20.jpg |Museum specimen 


## Chú thích

 
## Tham khảo
Eos (chi chim)

**Eos** là một chi chim trong họ Psittacidae.

## Các loài

## Hình ảnh

Tập tin:Eos bornea -Buffalo Zoo-8c-3c.jpg
Tập tin:Eos unicolor.jpg
Tập tin:Eos histrio talautensis 1.jpg
Tập tin:Violet Necked Lory.jpg
Tập tin:Red Lory (Eos bornea) Jurong Bird Park2-3c.jpg
Tập tin:Blue-streaked Lory (Eos reticulata).jpg
Tập tin:BlackWingedLorikeet.jpg


## Chú thích

 
## Tham khảo
Lorius

**Lorius** là một chi chim trong họ Psittacidae.

## Các loài
Chi này gồm các loài và phân loài:

*Lorius* Vigors 1825
**[[Lorius garrulus]]* (Linnaeus 1758) 
***Lorius garrulus flavopalliatus* Salvadori 1877
***Lorius garrulus garrulus* (Linnaeus 1758)
***Lorius garrulus morotaianus* (Bemmel 1940)
**[[Lorius domicella]]* (Linnaeus 1758)
**[[Lorius lory]]* (Linnaeus 1758) 
***Lorius lory cyanauchen* (Muller, S 1841)
***Lorius lory erythrothorax* Salvadori 1877
***Lorius lory jobiensis* (Meyer, AB 1874)
***Lorius lory lory* (Linnaeus 1758)
***Lorius lory salvadorii* Meyer, AB 1891
***Lorius lory somu* (Diamond 1967)
***Lorius lory viridicrissalis* Beaufort 1909
**[[Lorius hypoinochrous]]* Gray, GR 1859 
***Lorius hypoinochrous devittatus* Hartert 1898
***Lorius hypoinochrous hypoinochrous* Gray, GR 1859
***Lorius hypoinochrous rosselianus* Rothschild & Hartert 1918
**[[Lorius albidinucha]]* (Rothschild & Hartert 1924) 
**[[Lorius chlorocercus]]* Gould 1856

## Chú thích

 
## Tham khảo
Vini

***Vini*** là một chi chim trong họ Psittacidae.

## Các loài
* *[[Vini australis]]* (Gmelin, JF, 1788)
* *[[Vini kuhlii]]* (Vigors, 1824)
* *[[Vini stepheni]]* (North, 1908)
* *[[Vini peruviana]]* (Statius Müller, 1776)
* *[[Vini ultramarina]]* (Kuhl, 1820)
* †*[[Vini sinotoi]]* (tuyệt chủng)
* †*[[Vini vidivici]]* (tuyệt chủng)
## Chú thích

 
## Liên kết
Glossopsitta

**Glossopsitta** là một chi chim trong họ Psittacidae.

## Các loài

## Hình ảnh

Tập tin:Glossopsitta porphyrocephala.jpg
Tập tin:Purple-crowned Lorikeet (Glossopsitta porphyrocephala) -pair by nesting box-1cp.jpg
Tập tin:Musk Lorikeet edit.jpg
Tập tin:Little Lorikeet kobble.JPG
Tập tin:Glossopsitta concinna -water trough -Australia-6-3c.jpg
Tập tin:Musk Lorikeet 2.jpg


## Chú thích

 
## Tham khảo
Chalcopsitta

**Chalcopsitta** là một chi chim trong họ Psittacidae.

## Các loài

## Hình ảnh

Tập tin:Brown Lory (Chalcopsitta duivenbodei)-7.jpg
Tập tin:Chalcopsitta sintillata -Busch Gardens, Tampa Bay, Florida-8a (1).jpg
Tập tin:Chalcopsitta atra -Palmitos Park-8a.jpg
Tập tin:Chalcopsitta sintillata - Yellow-streaked Lory at Fuengirola Zoo.jpg
Tập tin:Chalcopsitta cardinalis.jpg
Tập tin:Loriflammeche.jpg


## Chú thích

 
## Tham khảo
Neopsittacus

**Neopsittacus** là một chi chim trong họ Psittaculidae.

## Các loài
Chi *Neopsittacus* có 2 loài và nhiều phân loài:

*Neopsittacus* Salvadori 1875

**[[Neopsittacus musschenbroekii]]* (Schlegel 1871) 
** *Neopsittacus musschenbroekii major* Neumann 1924
** *Neopsittacus musschenbroekii musschenbroekii* (Schlegel 1871)
**[[Neopsittacus pullicauda]]* Hartert 1896 
** *Neopsittacus pullicauda alpinus* Ogilvie-Grant 1914
** *Neopsittacus pullicauda pullicauda* Hartert 1896
** *Neopsittacus pullicauda socialis* Mayr 1931

## Chú thích

 
## Tham khảo
Psittaculirostris

**Psittaculirostris** là một chi chim trong họ Psittacidae.

## Các loài

## Chú thích

 
## Tham khảo
Cyanoramphus

**Cyanoramphus** là một chi chim trong họ Psittacidae.

## Các loài

* †*[[Cyanoramphus zealandicus]]* (Latham, 1790)
* †*[[Cyanoramphus ulietanus]]* (Gmelin, JF, 1788)
* *[[Cyanoramphus saisseti]]* Verreaux, J & Des Murs, 1860
* *[[Cyanoramphus cookii]]* (Gray, GR, 1859)
* †*[[Cyanoramphus subflavescens]]* Salvadori, 1891
* *[[Cyanoramphus unicolor]]* (Lear, 1831)
* *[[Cyanoramphus auriceps]]* (Kuhl, 1820)
* *[[Cyanoramphus forbesi]]* Rothschild, 1893
* *[[Cyanoramphus malherbi]]* Souancé, 1857
* *[[Cyanoramphus novaezelandiae]]* (Sparrman, 1787)
* *[[Cyanoramphus hochstetteri]]* (Reischek, 1889)
* †*[[Cyanoramphus erythrotis]]* (Wagler, 1832)

## Hình ảnh

Tập tin:Cyanoramphus novaezelandiae -Queens Park Aviary.jpg
Tập tin:Cyanoramphus unicolor, Pengo.jpg
Tập tin:Yellow headed parakeet.jpg
Tập tin:Cyanoramphus novaezelandiae -yellow mutant 4c.jpg


## Chú thích

 
## Tham khảo
Platycercus

**Platycercus** là một chi chim trong họ Psittacidae.

## Các loài

Có sáu loài và nhiều phân loài:

*Platycercus*, Vigors 1825

* *[[Platycercus caledonicus]]*, (Gmelin 1788)
** *Platycercus caledonicus brownii*, (Kuhl 1820)
** *Platycercus caledonicus caledonicus*, (Gmelin 1788)
* *[[Platycercus elegans]]*, (Gmelin 1788)
** *Platycercus elegans elegans*, (Gmelin 1788)
** *Platycercus elegans flaveolus*, Gould 1837
** *Platycercus elegans fleurieuensis*, Ashby 1917
** *Platycercus elegans melanopterus*, North 1906
** *Platycercus elegans nigrescens*, Ramsay, EP 1888
** *Platycercus elegans subadelaidae*, Mathews 1912
* *[[Platycercus venustus]]*, (Kuhl 1820)
** *Platycercus venustus hilli*, Mathews 1910
** *Platycercus venustus venustus*, (Kuhl 1820)
* *[[Platycercus adscitus]]*, (Latham 1790)
** *Platycercus adscitus adscitus*, (Latham 1790)
** *Platycercus adscitus palliceps*, Lear 1832
* *[[Platycercus eximius]]*, (Shaw 1792)
** *Platycercus eximius diemenensis*, North 1911
** *Platycercus eximius elecica*, Schodde & Short 1989
** *Platycercus eximius eximius*, (Shaw 1792)
* *[[Platycercus icterotis]]*, (Temminck & Kuhl 1820)
** *Platycercus icterotis icterotis*, (Temminck & Kuhl 1820)
** *Platycercus icterotis xanthogenys*, Salvadori 1891

## Chú thích

 
## Tham khảo
Neophema

**Neophema** là một chi chim trong họ Psittacidae.

## Các loài
Các loài:
* *[[Neophema chrysostoma]]*
* *[[Neophema elegans]]*
* *[[Neophema petrophila]]*
* *[[Neophema chrysogaster]]*
* *[[Neophema pulchella]]*
* *[[Neophema splendida]]*
* *[[Neophema bourkii]]*) - Đôi khi, *Neopsephotus bourkii* cũng được đưa vào chi này.

## Chú thích

 
## Tham khảo
Aprosmictus

**Aprosmictus** là một chi chim trong họ Psittacidae.

## Các loài

## Hình ảnh

Tập tin:Aprosmictus erythropterus -Kangaroo Island-6.jpg
Tập tin:Aprosmictus erythropterus2 Oct 2007.jpg


## Chú thích

 
## Tham khảo

## Liên kết ngoài
Psittacula

***Psittacula*** là một chi chim trong họ Psittacidae.

## Các loài
* *[[Psittacula alexandri]]* 
* Psittacula bensoni
* *[[Psittacula calthropae]]* 
* *[[Psittacula caniceps]]* 
* *[[Psittacula columboides]]* 
* *[[Psittacula cyanocephala]]*
* *[[Psittacula derbiana]]* 
* *[[Psittacula eques]]* 
* *[[Psittacula eupatria]]* 
* *[[Psittacula exsul]]* † 
* *[[Psittacula finschii]]* 
* *[[Psittacula himalayana]]*
* *[[Psittacula krameri]]* 
* *[[Psittacula longicauda]]*
* *[[Psittacula roseata]]* 
* *[[Psittacula wardi]]* †

## Tham khảo

 
## Liên kết ngoài

*Psittacula World
*Stamps featuring Parrots including ''Psittacula''
*Images and German Descriptions
Agapornis

**Agapornis** là một chi chim trong họ Psittacidae.
Tên chi có nghĩa là chim tình yêu. Chi này có 9 loài.
## Các loài

## Hình ảnh

Tập tin:Agapornis pullarius.jpg
Tập tin:Stavenn Agapornis swindernianus 00.jpg
Tập tin:Agapornis phylogeny.svg
Tập tin:Lovebirds.family.jpeg
Tập tin:Mapa habitat africacste.PNG
Tập tin:Agapornis personatus -Serengeti, Tanzania-8.jpg


## Chú thích

## Tham khảo
Alisterus

**Alisterus** là một chi chim trong họ Psittacidae.

## Các loài

## Hình ảnh

Tập tin:Australian King-Parrot.jpg
Tập tin:Alisterus scapularis -Narooma -Australia -male -side-8d.jpg
Tập tin:Alisterus scapularis -Yango Creek -pair-8-4c.jpg
Tập tin:Alisterus amboinensis -Brevard Zoo-8a-3c.jpg
Tập tin:Alisterus chloropterus -Jurong Bird Park -male-8a.jpg
Tập tin:King Parrot Feeding.ogg


## Chú thích

 
## Tham khảo
Anodorhynchus

**Anodorhynchus** là một chi chim trong họ Psittacidae.

## Các loài

## Hình ảnh

Tập tin:Hyacinth Macaws at the Tennessee Aquarium.jpg
Tập tin:Hyazinthara01.jpg
Tập tin:ARA-Hyacinthe.jpg
Tập tin:Hyacinth Macaw - Nashville Zoo.jpg
Tập tin:Hyazinthara.jpg
Tập tin:Anodorhynchus glaucus.jpg


## Chú thích

 
## Tham khảo
Forpus

**Forpus** là một chi chim trong họ Psittacidae.

## Các loài

## Hình ảnh

Tập tin:Forpus xanthopterygius -tree hole -Brazil-8.jpg
Tập tin:Forpus coelestis.jpg
Tập tin:Forpus xanthopterygius -Brazil-6-4c.jpg
Tập tin:Forpus xanthopterygius.jpg
Tập tin:Forpus xanthopterygius (edited).jpg
Tập tin:Forpus coelestis -Wilhelma Zoo-8a-4cp.jpg


## Chú thích

 
## Tham khảo
Pionites

**Pionites** là một chi chim trong họ Psittacidae.

## Các loài
**[[Pionites leucogaster]]*
**[[Pionites melanocephalus]]*
**[[Pionites xanthomerius]]*
**[[Pionites xanthurus]]*

## Chú thích

 
## Tham khảo
Hapalopsittaca

**Hapalopsittaca** là một chi chim trong họ Psittacidae.

## Các loài
Chi này gồm các loài:
* *[[Hapalopsittaca amazonina]]*
* *[[Hapalopsittaca pyrrhops]]*
* *[[Hapalopsittaca fuertesi]]*
* *[[Hapalopsittaca melanotis]]*

## Chú thích

 
## Tham khảo
Amazona

**Amazona** là một chi chim trong họ Psittacidae.

## Các loài
* *[[Amazona aestiva]]* 
* *[[Amazona agilis]]* 
* *[[Amazona albifrons]]* 
* *[[Amazona amazonica]]* 
* *[[Amazona arausiaca]]* 
* *[[Amazona auropalliata]]* 
* *[[Amazona autumnalis]]* 
* *[[Amazona barbadensis]]* 
* *[[Amazona brasiliensis]]* 
* *[[Amazona collaria]]* 
* *[[Amazona diadema]]*
* *[[Amazona dufresniana]]* 
* *[[Amazona farinosa]]* 
* *[[Amazona festiva]]* 
* *[[Amazona finschi]]* 
* *[[Amazona guildingii]]*
* *[[Amazona imperialis]]* 
* *[[Amazona kawalli]]* 
* *[[Amazona leucocephala]]* 
* *[[Amazona mercenarius]]* 
* *[[Amazona ochrocephala]]*
* *[[Amazona oratrix]]* 
* *[[Amazona pretrei]]* 
* *[[Amazona rhodocorytha]]* 
* *[[Amazona tresmariae]]* 
* *[[Amazona tucumana]]* 
* *[[Amazona ventralis]]* 
* *[[Amazona versicolor]]* 
* *[[Amazona vinacea]]* 
* *[[Amazona viridigenalis]]* 
* *[[Amazona vittata]]* 
* *[[Amazona xantholora]]*

Các loài đã tuyệt chủng:

* †*[[Amazona violacea]]* 
* †*[[Amazona martinica]]*

## Hình ảnh

Image:Buberel green parrot.jpg|*[[Amazona oratrix]]*
Image:Stavenn Amazona leucocephala 00.jpg|*[[Amazona leucocephala]]*
File:Amazona autumnalis -side -Belize Zoo-8-3c.jpg|*[[Amazona autumnalis]]*
Image:Stavenn Amazona guildingii 01.jpg|*[[Amazona guildingii]]*
Image:Charlie White-fronted Amazon Parrot Redvers.jpg|*[[Amazona albifrons]]*
Image:Red Crowned Amazon.jpg|*[[Amazona viridigenalis]]*
Image:Lilac-crowned Amazon.jpg|*[[Amazona finschi]]*
Image:Amazona vittata.jpg|*[[Amazona vittata]]*
Image:Extinctbirds1907 P18 Amazona martinicana0317.png|*[[Amazona martinica]]*
Image:Extinctbirds1907 P17 Amazona violaceus0315.png|*[[Amazona violacea]]*


## Chú thích

 
## Tham khảo

* Caparroz, R. and J.F. Pacheco, 2006: A homonymy in Psittacidae a new name for Salvatoria Miranda-Ribeiro. Ararajuba: Rev. Brasileira de Ornitologia. V. 14, n 2, pp.&nbsp;91–93.
* Forshaw J.M. (2006) *Parrots of the World. An identification guide*. Princeton University Press, Princeton, Oxford, 172 p.
* Mario D. & Conzo G. (2004) *Le grand livre des perroquets*. de Vecchi, Paris, 287 p.
* Seitre R. (2008) Au cœur de la planète des amazones vertes et jaunes. *Revue Oiseaux Exotiques*, 334: 34-45.
* 
* The Amazona Society  
* Amazone  sur les site AnimauxExotiques.com
Smithornis

***Smithornis*** là một chi chim trong họ Eurylaimidae, nhưng có thể sẽ được chuyển qua họ Mỏ rộng lục (Calyptomenidae), nếu như họ này được công nhận.

## Các loài
* *[[Smithornis capensis]]*: Mỏ rộng châu Phi
* *[[Smithornis rufolateralis]]*: Mỏ rộng hông hung
* *[[Smithornis sharpei]]*: Mỏ rộng đầu xám

## Chú thích

 
## Tham khảo
Eurylaimus

**Eurylaimus** là một chi chim trong họ Eurylaimidae.

## Các loài
Có 2 loài được ghi nhận trong chi:

; Các loài trước đây:
* *[[Eurylaimus samarensis]]*: syn. *[[Sarcophanops samarensis]]*
* *Eurylaimus steerii*: syn. *[[Sarcophanops steerii]]*
* *Platyrhynchos cyanoleucus*: syn. *[[Myiagra cyanoleuca]]
* *Platyrhynchos ruficollis*: syn. *Myiagra ruficollis
* *Platyrhynchos vanikorensis*: syn. ''Myiagra vanikorensis

## Hình ảnh

Tập tin:Eurylaimus javanicus.jpg
Tập tin:Eurylaimus javanicus wild.jpg


## Chú thích

 
## Tham khảo
Philepitta

***Philepitta*** là một chi chim trong họ Philepittidae, đặc hữu của Madagascar.

## Các loài
* Đuôi cụt nhung (*Philepitta castanea*)
* Đuôi cụt Schlegel (*Philepitta schlegeli*)

## Chú thích

 
## Tham khảo
Calyptomena

***Calyptomena*** là một chi chim trong họ Eurylaimidae, nhưng có thể sẽ được chuyển qua họ Calyptomenidae, một khi họ này được công nhận.

## Các loài
* *[[Calyptomena hosii]]*: Mỏ rộng Hose
* *[[Calyptomena viridis]]*: Mỏ rộng xồm hay mỏ rộng lục
* *[[Calyptomena whiteheadi]]*: Mỏ rộng Whitehead

## Hình ảnh

Tập tin:Green Broadbill.JPG
Tập tin:Calyptomena viridis-20090308.jpg
Tập tin:CalyptomenaWhiteheadiKeulemans.jpg


## Chú thích

 
## Tham khảo
Frederickena

**Frederickena** là một chi chim trong họ Thamnophilidae.

Đây là một trong những loài chim lớn nhất trong họ bản địa ở rừng nhiệt đới Guianas và Amazon ở Nam Mỹ. Chúng không thường xuyên được nhìn thấy và thường được tìm thấy ở mật độ rất thấp.
Chi này có ba loài.

## Các loài

## Chú thích

 
## Tham khảo
Epinecrophylla

**Epinecrophylla** là một chi chim trong họ Thamnophilidae.

## Các loài

## Chú thích

 
## Tham khảo
Myrmotherula

**Myrmotherula** là một chi chim trong họ Thamnophilidae.

## Các loài

* *[[Myrmotherula ambigua]]*
* *[[Myrmotherula assimilis]]*
* *[[Myrmotherula axillaris]]*
* *[[Myrmotherula behni]]*
* *[[Myrmotherula brachyura]]*
* *[[Myrmotherula cherriei]]*
* *[[Myrmotherula erythrura]]*
* *[[Myrmotherula fluminensis]]*
* *[[Myrmotherula fulviventris]]*
* *[[Myrmotherula grisea]]*
* *[[Myrmotherula gularis]]*
* *[[Myrmotherula guttata]]*
* *[[Myrmotherula gutturalis]]*
* *[[Myrmotherula haematonota]]*
* *[[Myrmotherula hauxwelli]]*
* *[[Myrmotherula ignota]]*
* *[[Myrmotherula iheringi]]*
* *[[Myrmotherula klagesi]]*
* *[[Myrmotherula leucophthalma]]*
* *[[Myrmotherula longicauda]]*
* *[[Myrmotherula longipennis]]*
* *[[Myrmotherula menetriesii]]*
* *[[Myrmotherula minor]]*
* *[[Myrmotherula multostriata]]*
* *[[Myrmotherula ornata]]*
* *[[Myrmotherula pacifica]]*
* *[[Myrmotherula schisticolor]]*
* *[[Myrmotherula sclateri]]*
* *[[Myrmotherula spodionota]]*
* *[[Myrmotherula sunensis]]*
* *[[Myrmotherula surinamensis]]*
* *[[Myrmotherula unicolor]]*
* *[[Myrmotherula urosticta]]*

## Chú thích

 
## Tham khảo
Herpsilochmus

**Herpsilochmus** là một chi chim trong họ Thamnophilidae.

## Các loài
Chi này bao gồm 17 loài:
* Herpsilochmus parkeri
* Herpsilochmus motacilloides
* Herpsilochmus praedictus
* Herpsilochmus stotzi
* Herpsilochmus atricapillus
* Herpsilochmus sellowi
* Herpsilochmus pileatus
* Herpsilochmus sticturus
* Herpsilochmus dugandi
* Herpsilochmus stictocephalus
* Herpsilochmus gentryi
* Herpsilochmus dorsimaculatus
* Herpsilochmus roraimae
* Herpsilochmus pectoralis
* Herpsilochmus longirostris
* Herpsilochmus axillaris
* Herpsilochmus rufimarginatus

## Chú thích

 
## Tham khảo
Formicivora

**Formicivora** là một chi chim trong họ Thamnophilidae.

## Các loài

## Hình ảnh

Tập tin:Black-hooded Antwren. RJ 01.jpg
Tập tin:Formicivora rufa.jpg


## Chú thích

 
## Tham khảo
Drymophila (Thamnophilidae)

**Drymophila** là một chi chim trong họ Thamnophilidae.

## Các loài
* *[[Drymophila caudata]]* (Sclater, 1855) 
* *[[Drymophila devillei]]* (Ménégaux & Hellmayr, 1906) 
* *[[Drymophila ferruginea]]* (Temminck, 1822)
* *[[Drymophila genei]]* (Filippi, 1847) 
* *[[Drymophila hellmayri]]* Todd, 1915
* *[[Drymophila klagesi]]* Hellmayr & Seilern, 1912
* *[[Drymophila malura]]* (Temminck, 1825) 
* *[[Drymophila ochropyga]]* (Hellmayr), 1906 
* *[[Drymophila rubricollis]]* (Bertoni, W, 1901)
* *[[Drymophila squamata]]* (Lichtenstein, 1823) 
* *[[Drymophila striaticeps]]* Chapman, 1912
## Chú thích

 
## Tham khảo
Hypocnemis

**Hypocnemis** là một chi chim trong họ Thamnophilidae.

## Các loài
**[[Hypocnemis cantator]]*.
**[[Hypocnemis flavescens]]*.
**[[Hypocnemis hypoxantha]]*.
**[[Hypocnemis ochrogyna]]*.
**[[Hypocnemis peruviana]]*.
**[[Hypocnemis rondoni]]*.
**[[Hypocnemis striata]]*.
**[[Hypocnemis subflava]]*.

## Chú thích

## Tham khảo
Hà Huyền Chi

**Hà Huyền Chi** (sinh ngày 21 tháng 12 năm 1935) là một nam nhà thơ, nhà văn, đạo diễn, diễn viên nổi tiếng trước 1975 thời Việt Nam Cộng hòa.

## Tiểu sử
**Hà Huyền Chi** tên thật là **Đặng Trí Hoàn**, sinh ngày 21 tháng 12 năm 1935 tại Hà Nội.

Năm 1954, ông di cư vào Nam một mình.

Năm 1957, nhập ngũ khóa 14 Trường Võ bị Quốc gia Đà Lạt. Sau đó ra trường được cử làm thiếu úy Trung đội trưởng thuộc Tiểu đoàn 5 Nhảy dù. Năm 1973 rã ngũ với chức vụ thiếu tá trưởng phòng ấn họa Cục Tâm lý chiến. 

Năm 1975 sang Mỹ và hiện cư ngụ tại tiểu bang Washington cùng gia đình.

## Sự nghiệp
### Thơ văn
Hà Huyền Chi tập làm thơ hồi còn rất trẻ, tác phẩm đầu tay của ông là *Saut Đêm* xuất bản vào năm 1963. Bắt đầu nổi tiếng với bài đầu tiên được đăng trên báo *Chiến sĩ Cộng hòa*: "Không Gian Vương Dấu Giầy". Bài "Lệ đá" của nhạc sĩ Trần Trịnh được ông viết lời, "Goá Phụ Ngây Thơ" của nhạc sĩ Trần Thiện Thanh phổ thơ ông cũng khá nổi tiếng. Các bút danh khác của ông là **Mậu Binh**, **Hồ An**, **Mã Tử**, **Hạc Bút Ông**.
Tính từ năm 1963 đến nay ông đã có 17 tập thơ được xuất bản:

**Thơ**
**Saut Đêm* (1963) 
**Khu Vườn Chim Sẻ* (1970)
**Những Nụ Gai Mòn* (1970)
**Rừng Ái Ân* (1970)
**Vũng Tối Đầy* (1970)
**Còn Gì Cho Anh* (1971)
**Bước Đam Mê* (1971)
**Mưa Đêm Trong Chiến Hào* (1971)
**Thằng Thái Bình* (1974)
**Trên Cánh Đồng Mây* (1975)
**Cho Mặt Trời* (1975)
**Tên Nô Lệ Mới* (1979)
**Như Đá Ngàn Năm* (1981)
**Cõi Buồn Trên Ta* (1984)
**Đời Bỗng Dưng Thừa* (1987)
**Hành Trình 30 Năm Thơ Hà Huyền Chi* (1988)
**Thơ Đen* (1991)
**Thơ Kẽm Gai* (1994)
**Tháng Một Buồn* (1994)
**Thơ Trong Da Ngựa* (1995)
**Một Túi Bình Sinh Một Túi Thơ* (1996)
**Đồng Thiếp* (1996)
**Bão Đầy* (1998)
**Bên Trời Mài Kiếm* (thơ song ngữ Anh-Việt) (1999)
**Sóng Ngầm* (2003)
**Truyện dài**

## Điện ảnh
Đóng 8 phim và đạo diễn 2 phim.
## Giải thưởng
*Giải Phóng sự Tiền phong (1967) 
*Giải Văn Học Nghệ thuật bộ môn thơ (1971)
*Giải Tượng Vàng (1972)
*Giải Văn học Nghệ thuật toàn quốc bộ môn điện ảnh (1974)

## Chú thích
Cá lành canh

**Cá lành canh** (danh pháp hai phần: ***Parachela oxygastroides***) là một loài cá nhỏ thuộc chi Parachela, họ Cá chép. Đây là một loài cá đặc trưng và được tìm thấy ở cả vùng nước ngọt và nước mặn thuộc Đông Nam Á: bao gồm Đông Dương, Thái Lan tới Borneo và Java.

## Mô tả
Cá lành canh có đầu nhỏ màu trắng nhạt, dẹp hai bên, mõm nhọn, hướng lên phía trên. Thân của chúng dài, dẹp, đường lưng lõm xuống ở phần mũi, lườn bụng bén, cong lồi. Đỉnh đầu và lưng có màu xanh đen, nhạt dần xuống phía bụng. Vây lưng có nhiều sắc tố đen trong khi vây đuôi có màu vàng và đen ở viền. Loài cá này có vẩy mỏng màu ánh bạc và có một sọc đen đậm chạy dọc theo trục giữa của thân, kéo dài từ phía trên nắp mang đến giữa gốc vây đuôi.

Cá lành canh có chiều dài khoảng 20&nbsp;mm, nặng 20 g, sinh trưởng và lớn chậm, đạt độ tuổi sinh sản sau khoảng 1 năm. Chúng sinh sản vào khoảng tháng 4 - 5. Trứng được đẻ ở vùng trung lưu các sông, sau đó trôi ra cửa sông thì nở.

Thức ăn của cá lành canh là các sinh vật phù du và động vật cỡ nhỏ. Cá lành canh thịt trắng thơm ngon, được sử dụng trong các món ăn ở Đông Nam Á như canh cá lành canh, chả cá lành canh.

## Chú thích

## Tham khảo
* 
* Helfman, G., B. Collette y D. Facey: *The diversity of fishes*. Blackwell Science, Malden, Massachusetts, Estados Unidos, 1997.
* Moyle, P. y J. Cech.: *Fishes: An Introduction to Ichthyology*, 4a. edición, Upper Saddle River, Nueva Jersey, Estados Unidos: Prentice-Hall. Any 2000.
* Nelson, J.: *Fishes of the World*, 3a. edición. Nueva York, Estados Unidos: John Wiley and Sons. Any 1994.
* Wheeler, A.: *The World Encyclopedia of Fishes*, 2a. edición, Londres: Macdonald. Any 1985.

## Liên kết ngoài
* Cùng 'săm soi' công thức chả cá lành canh ngon lạ, VnExpress
Armstrong Whitworth Ara

**Armstrong Whitworth Ara** là một loại máy bay tiêm kích hai tầng không thành công của Anh trong Chiến tranh thế giới I, do hãng Armstrong Whitworth chế tạo.

## Tính năng chiến thuật

## Xem thêm

## Ghi chú

## Tham khảo
* 
* 
*
Armstrong Whitworth F.K.6

**Armstrong Whitworth F.K.5** và **F.K.6** là loại máy bay tiêm kích hộ tống ba tầng cánh thử nghiệm, do hãng Armstrong Whitworth chế tạo trong Chiến tranh thế giới I.

## Tính năng kỹ chiến thuật (F.K.6)

## Xem thêm

## Ghi chú

## Tham khảo

*Bruce, J.M. *British Aeroplanes 1914-18*. London:Putnam, 1957.
*Bruce, J.M. *War Planes of the First World War: Volume One Fighters*. London:Macdonald, 1965.
*Green, William and Swanborough, Gordon. *The Complete Book of Fighters*. New York:Smithmark, 1994. ISBN 0-8317-3939-8.
*Lewis, Peter. *The British Fighter since 1912*. London:Putnam, Fourth edition, 1979. ISBN 0-370-10049-2.
*Mason, Francis K. *The British Fighter since 1912*. Annapolis, Maryland, USA:Naval Institute Press, 1992. ISBN 1-55750-082-7
*Tapper, Oliver. *Armstrong Whitworth Aircraft since 1914*. London:Putnam, 1988. ISBN 0-85177-826-7.

## Liên kết ngoài
*Koolhoven Aeroplanes Foundation
Armstrong Whitworth F.K.10

**Armstrong Whitworth F.K.10** là một loại máy bay tiêm kích của Anh, do hãng Armstrong Whitworth chế tạo trong Chiến tranh thế giới I.

## Biến thể

;F.K.9
;F.K.10

## Quốc gia sử dụng
;
*Quân đoàn Không quân Hoàng gia
*Cục Không quân Hải quân Hoàng gia

## Tính năng kỹ chiến thuật (F.K.10 (130 hp Clerget))

## Xem thêm

## Tham khảo

*
*
*

## Liên kết ngoài
Virtual air museum
Armstrong Whitworth Starling

**[[Armstrong Whitworth Aircraft|Armstrong Whitworth]] A.W.14 Starling** là một loại máy bay tiêm kích hai tầng cánh của Anh, do hãng Armstrong Whitworth chế tạo cho Không quân Hoàng gia trong thập niên 1920.

## Biến thể
;Starling I
;Starling II

## Quốc gia sử dụng
;

## Tính năng kỹ chiến thuật (Starling I)

## Xem thêm

## Tham khảo

* 
* 
* 
* 
* 

## Liên kết ngoài
* EdCoatsCollection Starling II history
Tô Thùy Yên

**Tô Thùy Yên** (1938 - 2019) là một nhà thơ nổi tiếng người Việt Nam. Ông là tác giả bài thơ "Chiều trên phá Tam Giang" mà một phần của đã được Trần Thiện Thanh phổ nhạc. Ông cũng là tác giả bài "Trường Sa hành" sáng tác vào Tháng Ba, 1974 không lâu sau khi Trung Quốc chiếm quần đảo Hoàng Sa để vinh danh những chiến sĩ bảo vệ đất nước ngoài biển khơi.

## Tiểu sử
Tô Thùy Yên tên thật là **Đinh Thành Tiên**, sinh ngày 20 tháng 10 năm 1938 tại Gò Vấp. Cha là chuyên viên phòng thí nghiệm Viện Pasteur Sài Gòn, sau về công tác ở Bệnh viện Chợ Rẫy.

Thuở nhỏ học trung học Trường Petrus Trương Vĩnh Ký, có ghi danh theo học ở Trường Đại học Văn khoa Sài Gòn, ban văn chương Pháp, một thời gian rồi bỏ dở.

Ông bắt đầu có thơ đăng trên báo *Đời Mới* (thập niên 1950) trước khi xuất hiện và nổi tiếng trên tạp chí *Sáng Tạo*. Tô Thùy Yên, Mai Thảo, Thanh Tâm Tuyền, cùng với các họa sĩ Duy Thanh, Ngọc Dũng là những người nòng cốt của nhóm **Sáng tạo**, một nhóm sáng tác đã từng được biết đến với phong trào khai sinh "Thơ Tự Do" trên văn đàn Miền Nam vào thập niên 1960. Ông là người miền Nam duy nhất trong nhóm **Sáng tạo**.

Cuối năm 1963 ông nhập ngũ, phục vụ ngành chiến tranh chính trị. Chức vụ cuối cùng là thiếu tá, trưởng phòng Tâm lý chiến.

Tô Thùy Yên lập gia đình với vợ chánh là bà Huỳnh Diệu Bích, nhưng có thời gian ông chung sống và có con với nhà văn nữ Nguyễn Thị Thụy Vũ.

Sau Sự kiện 30 tháng 4 năm 1975, ông bị nhà cầm quyền cầm tù ba lần, tổng cộng gần 13 năm. Cuối năm 1993 cùng gia đình sang Hoa Kỳ định cư theo dạng tù nhân chính trị ở Saint Paul, Minnesota rồi sau chuyển về sống ở Houston, tiểu bang Texas.

Ông mất ngày 21 tháng 5 năm 2019 tại Texas.

## Tác phẩm
**Thơ tuyển* (xuất bản ở Đức năm 1994; Minnesota, Hoa Kỳ, 1995)
**Thắp Tạ* (An Tiêm, Houston, Hoa Kỳ, 2004).
### Dịch
* Gã nhân tình, bút danh Đình Kinh Hiệt, NXB Trẻ, 1989

## Chú thích

## Liên kết ngoài
*Một số sáng tác của Tô Thùy Yên: ''Thơ tuyển'' (tập thơ, 1995), ''Thắp tạ'' (tập thơ, 2004)
*Thi sĩ, kẻ nhuốm bệnh thời khí trước tiên và khỏi bệnh sau cùng, Phan Nhiên Hạo phỏng vấn Tô Thùy Yên, Talawas, 2005.
Arsenal VB 10

**Arsenal VB 10** là một loại máy bay tiêm kích của Pháp, phát triển trong và ngay sau Chiến tranh thế giới II.

## Tính năng kỹ chiến thuật

## Xem thêm
*Kawasaki Ki-64

## Tham khảo

* 
* 

## Liên kết ngoài
*http://www.hydroretro.net/etudegh/arsenal_de_l_aeronautique.pdf
Tô Kiều Ngân

**Tô Kiều Ngân** (1926 – 20 tháng 10 năm 2012) là một nhà báo, nhà thơ, nhà văn, nghệ sĩ thổi sáo người Việt Nam.

## Tiểu sử
Tô Kiều Ngân tên thật là **Lê Mộng Ngân**, sinh năm 1926 tại Huế. Từ nhỏ ông đã sớm tỏ ra có chất nghệ sĩ, thường trốn học, đi chơi đó đây với cây sáo trúc không mấy khi rời tay.

Năm 1946, ông tham gia kháng chiến chống Pháp, phục vụ ban kịch của Vệ quốc đoàn khu IV từ Huế ra Thanh Hóa. Được một thời gian, ông tình nguyện xin chiến đấu tại mặt trận đèo Hải Vân rồi bị Pháp bắt năm 1948, ba tháng sau được thả. Từ đó, Tô Kiều Ngân bắt đầu hoạt động văn nghệ. Tác phẩm đầu tiên của ông là kịch thơ *Ngã ba đường* do ban kịch Sông Ô trình diễn trên sân khấu Huế.

Năm 1950, ông gia nhập Quân đội Quốc gia Việt Nam. Năm 1953 thì đưa gia đình vào miền Nam. Tại đây ông lần lượt viết cho các báo *Đời Mới*, *Người Sống Mới* ở Sài Gòn, đồng thời cũng cộng tác với một vài tờ báo xuất bản tại Hà Nội như *Hồ Gươm*, *Giác Ngộ*...

Năm 1955, ông cùng Đinh Hùng, Thanh Nam, Hồ Điệp, Hoàng Oanh... thành lập ban thi văn Tao Đàn trên Đài Phát thanh Sài Gòn. Sau đó ông lại cùng Thanh Nam chủ trương tuần báo *Thẩm mỹ*, rồi cộng tác với *Sáng Tạo*, *Văn Nghệ Tiền Phong*, *Tiểu Thuyết Tuần San*, *Văn Nghệ Chiến Sĩ*... Khi viết nhạc, ông dùng bút hiệu **Y Châu**. Đặc biệt, ông cùng Trương Hoàng Xuân đã sáng tác bài "Cờ ta bay trên Quảng Trị thân yêu" nổi tiếng trong chiến dịch tái chiếm Quảng Trị năm 1972.

Sau sự kiện 30 tháng 4 năm 1975, nhà thơ Tô Kiều Ngân bị tù cải tạo tại Sơn La một thời gian dài.

Những năm cuối đời ông vẫn viết truyện ngắn, viết sách biên khảo, cộng tác với một số tạp chí trong nước.

Ông mất ngày 20 tháng 10 năm 2012 tại nhà riêng ở quận Bình Thạnh.

## Sự nghiệp
;Thơ

*Chuyện thần tiên
*Giọng Huế
*Nhớ Huế
*Ngàn năm mây trắng (tập thơ)
*Tình ca
*Trường ca người lính Việt Nam (tập thơ)
*Về kỷ niệm
*Vì sao

Ông có khá nhiều ca khúc được phổ thơ, nói về sự kiện Tết Mậu Thân. Một số bài phổ thơ của ông khá nổi tiếng, điển hình như bài *Những con đường trắng* của Trầm Tử Thiêng, *Em sắp về chưa, Vào mộng cùng em* (Châu Kỳ), *Tiếng chuông Linh Mụ* (Hoàng Nguyên),...

;Văn
*Mặc khách Sài Gòn (hồi ký)
*Người đi qua lô cốt (tập truyện)
;Sách biên khảo
*Tự học thổi sáo & ngâm thơ
*Chuyện Huế ít ai biết
;Ca khúc
*Cờ ta bay trên Quảng Trị thân yêu (với Trương Hoàng Xuân)
*Vào mộng cùng em (với Châu Kỳ)
*Em sắp về chưa (với Châu Kỳ)
*Con đường trắng (với Trầm Tử Thiêng)
*Khúc ca duyên lành (với Y Vân, 1958)
*Ngày về chiến thắng (với Lê Mộng Bảo, 1957)
*Nước chảy qua cầu (1971, với Phạm Minh Cảnh)
*Tiếng sáo Tao Đàn (1962, hòa tấu và hướng dẫn thổi sáo)
*Tình xuân (Y Châu)
*Đồi xưa mây bay (với Vũ Đức Nghiêm)
*Khúc hát lên đường (Tô Lang)

## Chú thích
Quan nữ tử

**Quan nữ tử** (chữ Hán: 官女子), cũng gọi **Cung nữ tử** (宮女子), là danh từ dùng để gọi các cung nữ, hay phi tần bị biếm truất của Hoàng đế hoặc thiếp thất thuộc hàng thấp nhất của các Hoàng tử, Vương công nhà Thanh.

Khái niệm *"Quan nữ tử"*  cũng mang nghĩa cung tần chưa được định phong danh phận, bắt đầu xuất hiện từ thời Ung Chính.

## Khái quát
Trong các loại hồ sơ Nội đình thời kỳ triều Thanh, *"Quan nữ tử"* hay *"Cung nữ tử"* đều được dùng để gọi các cung nữ làm việc trong Nội cung, những người xuất thân từ Thượng tam kỳ Bao y trực thuộc Nội vụ phủ. Điều này xác minh qua 《Thực nhục để trướng》 (食肉底賬) ghi lại phân bố cung nữ thời Ung Chính.

Từ thời Ung Chính, triều Thanh mới bắt đầu xuất hiện danh vị này dùng để gọi các cung nữ được Hoàng đế sủng hạnh nhưng chưa phong làm tần phi, hoặc được dùng để gọi phi tần bị giáng cấp xuống dưới cả bậc Đáp ứng (như Mân Quý phi của Hàm Phong Đế). Cá biệt Ung Chính Đế có ba vị Quan nữ tử được sủng hạnh nhưng không được sắc phong, là Vân Huệ (雲惠), Lan Anh (蘭英) cùng Cát Quan (吉官). Ghi chép về phân bố Cung nữ tử cho thấy tuy cả ba người này đều có các Cung nữ tử khác được phái đến hầu hạ nhưng không được xem là phi tần. Mãi khi Càn Long Đế lên ngôi, phong Lan Anh làm *Lan Đáp ứng* (蘭答應), Cát Quan làm *Cát Thường tại* (吉常在).

Ngoài ra, cách gọi *"Quan nữ tử"* cùng *"Cung nữ tử"* cũng được dùng để chỉ các Thị nữ và Thị thiếp của các Hoàng tử khi chưa phong phủ, hoặc các cung nữ theo Hoàng tử ra phong phủ (ví dụ Tề phi Lý thị của Ung Chính Đế). Thời điểm Càn Long Đế trước khi đăng cơ đã sủng hạnh và làm vài Quan nữ tử có thai, trong đó có Triết Mẫn Hoàng quý phi và Thuần Huệ Hoàng quý phi, ngoài ra có thể là Thục Gia Hoàng quý phi, Uyển Quý phi và Nghi tần.

Thị thiếp của Hoàng tử, dưới hàng Trắc Phúc tấn thì phân biệt có 3 cách gọi, Quan nữ tử cùng [*Cách cách*; 格格] và [*Sử nữ*; 使女]. Cách gọi có khác nhau, song Cách cách và Sử nữ đều như Quan nữ tử chỉ là Thị thiếp danh phận thấp, không được xem là vợ lẽ chính thức, nếu may mắn họ chỉ được đãi ngộ tốt hơn bình thường là có nha đầu thị nữ hầu hạ. Ví dụ điển hình có Như Cách cách (如格格) của Hoàng ngũ tử Vĩnh Kỳ, qua đời liền theo ý chỉ của Càn Long Đế an táng theo lễ Thị tỳ như bình thường, bất chấp có người xin làm lễ theo danh phận Trắc Phúc tấn.

Tuy địa vị Quan nữ tử không cao trong hoàng thất, song đến một loại hoạn quan như Tổng quản Thái giám, cũng phải hành lễ.

## Xem thêm
* Hậu cung nhà Thanh
* Phúc tấn
* Cách cách
* Cung nữ

## Tham khảo
Arsenal VG 90

**Arsenal VG 90** là một mẫu thử máy bay tiêm kích hoạt động trên tàu sân bay, chế tạo ở Pháp năm 1949.

## Tính năng kỹ chiến thuật

## Tham khảo

* 

## Xem thêm
Austin-Ball A.F.B.1

**Austin-Ball A.F.B.1** (**A**ustin **F**ighting **B**iplane) là một loại máy bay tiêm kích của Anh trong Chiến tranh thế giới I, do hãng Austin Motor Company chế tạo dựa trên thiết kế của Albert Ball.

## Tính năng kỹ chiến thuật (A.F.B.1)

## Tham khảo

## Tài liệu
* 
* 
* 
* 
* Pengelly, Colin. (2010) *Albert Ball V.C.: The Fighter Pilot Hero of World War I*. Pen & Sword Books Limited, pp.&nbsp;132, 159, 207, 209-213, 215-216, 219. ISBN 1844159043, 9781844159048.

## Liên kết ngoài
* Aircraft types built by Austins 

## Xem thêm
Nogent-le-Rotrou (quận)

**Quận Nogent-le-Rotrou** là một quận của Pháp nằm trong tỉnh Eure-et-Loir thuộc vùng Centre-Val de Loire. Nó có 4 tổng và 52 xã.

## Đơn vị hành chính
### Tổng
Các tổng của quận Nogent-le-Rotrou là:
# Authon-du-Perche
# La Loupe
# Nogent-le-Rotrou
# Thiron-Gardais

### Xã
Các xã của quận Nogent-le-Rotrou, và mã INSEE là:

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Nogent-le-Rotrou on French National Institute of Statistics and Economic Studies site (INSEE, in French)
Austin Osprey

**Austin A.F.T.3 Osprey** là một mẫu thử máy bay tiêm kích ba tầng cánh của Anh trong Chiến tranh thế giới I.

## Tính năng kỹ chiến thuật

## Xem thêm

## Ghi chú

## Tham khảo

*Bruce, J.M. *British Aeroplanes 1914-18*. London:Putnam, 1957.
*Bruce, J.M. *War Planes of the First World War:Volume One: Fighters*. London:Macdonald, 1965.
*Mason, Francis K. *The British Fighter since 1912*. Annapolis, USA:Naval Institute Press, 1992. ISBN 1-55750-082-7.

## Liên kết ngoài
*Austin Memories: Aircraft Production
Austin Greyhound

**Austin Greyhound** là một loại máy bay tiêm kích hai tầng cánh của Anh trong Chiến tranh thế giới I, do hãng Austin chế tạo.

## Tính năng kỹ chiến thuật

## Xem thêm

## Tham khảo

*
*
*

## Liên kết ngoài
* Austin & Longbridge Aircraft Production
Avia BH-4

**Avia BH-4** là một mẫu thử máy bay tiêm kích chế tạo ở Tiệp Khắc năm 1922.

## Tính năng kỹ chiến thuật

## Xem thêm

## Tham khảo

* 
* 
* Němeček, V. (1968). *Československá letadla*. Praha: Naše Vojsko.
* airwar.ru
Avia B-34

**Avia B-34** là một loại máy bay tiêm kích hai tầng cánh chế tạo ở Tiệp Khắc đầu thập niên 1930.

## Biến thể
**B-34.1** 
**B-34.2** 
**B-34.3 tới B-34.14**

## Quốc gia sử dụng
;:
* Không quân Tiệp Khắc
;:
**[[Không quân Đức|Luftwaffe]]*
; Slovakia:
* *[[Slovenské vzdušné zbrane]]* (Không quân Slovak)

## Tính năng kỹ chiến thuật (B-34/1)

## Xem thêm
*Avia B-534

## Tham khảo

P. Schumirast, J. Andal. *Avia B-34, B-534 a Bk-534* (HT Model Special).

Jiri Vrany. *Avia B-534* (MBI).

## Liên kết ngoài
* http://www.aviastar.org/air/czech/avia_b-34.php
Avia S-199

**Avia S-199** là một loại máy bay tiêm kích chế tạo sau Chiến tranh thế giới II ở Tiệp Khắc.

## Biến thể

;Avia S-99
;Avia CS-99
;Avia S-199
;Avia CS-199
;Avia D-199

## Quốc gia sử dụng

;
*Không quân Tiệp Khắc
*Cảnh vệ Quốc gia Tiệp Khắc
;
*Không quân Israel

## Tính năng kỹ chiến thuật (S-199)

## Xem thêm

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*The Avia S-99 and the Avia S-199
*101 Squadron's Avia S-199s
*valka.cz forum with more pictures and further information
*
Trận Halle (1813)

**Trận Halle** là một trận đánh trong chiến dịch mùa xuân của cuộc Chiến tranh Giải phóng Đức, đã diễn ra vào ngày 2 tháng 5 năm 1813, tại Halle trên sông Saale của nước Đức. Trong trận chiến này, một quân đoàn cơ động của quân đội Phổ gồm 4.500 người dưới quyền chỉ huy của viên tướng Friedrich Wilhelm von Bülow đã giành được chiến thắng trước lực lượng trú phòng của quân đội Đế chế Pháp ở Halle, thu được 432 tù binh cùng với 3 khẩu pháo về tay mình.

Trong khi quân đội Pháp dưới quyền Hoàng đế Napoléon I đang nghênh chiến với quân đồng minh Phổ - Nga trên chiến trường Lützen vào ngày 2 tháng 5 năm 1813, tướng von Bülow của Phổ nhận thấy quân Pháp phòng vệ yếu ớt tại Halle. Trước tình hình đó, ông huy động lực lượng của mình tiến công Halle, và giao tranh trên đường phố đã diễn ra khốc liệt trong ngày hôm đó. Cuối cùng, 4 tiểu đoàn Pháp đã bị đánh bật khỏi Halle về Merseburg. Theo một tài liệu ghi nhận, quân Pháp chịu thiệt hại xấp xỉ là 700 người, trong khi quân Phổ mất 8 sĩ quan và 225 binh lính trong trận chiến này.

Tuy nhiên, sau thắng lợi của ông tại Halle Bülow đã nghe được tin đồn về thất bại của quân đội Liên minh thứ sáu do tướng P. K. Wittgenstein tại trận Lützen. Ông đã cử rất nhiều lực lượng tuần tiễu đi thăm dò tình hình của đạo quân dưới quyền Wittgenstein, và cuối cùng, vào ngày 4 tháng 5, lính thám sát của ông đã trở về từ tổng hành dinh của vị tướng Nga và cho ông biết hung tin: Wittgenstein đã bị đánh bại và đang rút quân tới Dresden. Cảm thấy cần phải phòng ngự kinh thành Berlin, vị tướng Phổ cũng ra lệnh triệt binh. Quân Liên minh đã triệt thoái trong trật tự tốt.

## Chú thích

## Đọc thêm
* * 
* 
*
Trận Halle

**Trận Halle** là tên gọi của hai trận đánh trong Chiến tranh Napoléon:
* Trận Halle (1806) trong cuộc Chiến tranh Liên minh thứ tư, quân đội Đế chế Pháp đánh bại quân đội Phổ
* Trận Halle (1813) trong cuộc Chiến tranh Liên minh thứ sáu, quân đội Phổ đánh thắng Pháp
Các đội tuyển bóng đá quốc gia Việt Nam năm 2013

Lịch và kết quả thi đấu của một số đội tuyển bóng đá quốc gia Việt Nam các cấp trong năm 2013.

## Nam
### Đội tuyển quốc gia
#### Lịch và kết quả thi đấu

#### Cầu thủ được sử dụng từng trận

### Đội U-23 & Olympic

### Đội tuyển U-21

### Đội tuyển U-19

### Đội tuyển U-16

### Đội tuyển Futsal

## Nữ
### Đội tuyển quốc gia

### Đội tuyển futsal

## Chú thích

## Liên kết ngoài
Langon (quận)

**Quận Langon** là một quận của Pháp nằm trong tỉnh Gironde thuộc vùng Aquitaine. Quận có 13 tổng và 169 xã.

## Các đơn vị hành chính
### Tổng
Các tổng của quận Langon là:
# Auros
# Bazas
# Captieux
# Grignols
# Langon
# Monségur
# Pellegrue
# La Réole
# Saint-Macaire
# Saint-Symphorien
# Sauveterre-de-Guyenne
# Targon
# Villandraut

### Các xã
Các xã của quận Langon và mã INSEE là:

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*  Langon on French National Institute of Statistics and Economic Studies site (INSEE)
Le Blanc (quận)

**Quận Le Blanc** là một quận của Pháp nằm trong tỉnh Indre thuộc vùng Centre-Val de Loire. Nó có 6 tổng và 56 xã.

## Đơn vị hành chính
### Tổng
Các tổng của quận Le Blanc are:
# Bélâbre
# Le Blanc
# Mézières-en-Brenne
# Saint-Benoît-du-Sault
# Saint-Gaultier
# Tournon-Saint-Martin

### Xã
Các xã của quận Le Blanc và mã INSEE là:

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Le Blanc on French National Institute of Statistics and Economic Studies site (INSEE, in French)
Grenoble (quận)

**Quận Grenoble** là một quận của Pháp nằm trong tỉnh Isère thuộc vùng Rhône-Alpes.  Nó có 39 tổng và 297 xã.

## Các đơn vị hành chính
### Các tổng
Các tổng của quận Grenoble là:
# Allevard
# Le Bourg-d'Oisans
# Clelles
# Corps
# Domène
# Échirolles-Est
# Échirolles-Ouest
# Eybens
# Fontaine-Sassenage
# Fontaine-Seyssinet
# Goncelin
# Grenoble 1st Canton
# Grenoble 2nd Canton
# Grenoble 3rd Canton
# Grenoble 4th Canton
# Grenoble 5th Canton
# Grenoble 6th Canton
# Mens
# Meylan
# Monestier-de-Clermont
# La Mure
# Pont-en-Royans
# Rives
# Roybon
# Saint-Égrève
# Saint-Étienne-de-Saint-Geoirs
# Saint-Ismier
# Saint-Laurent-du-Pont
# Saint-Marcellin
# Saint-Martin-d'Hères-Nord
# Saint-Martin-d'Hères-Sud
# Le Touvet
# Tullins
# Valbonnais
# Vif
# Villard-de-Lans
# Vinay
# Vizille
# Voiron

### Các xã
Các xã của quận Grenoble và mã INSEE là:

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*  Grenoble on French National Institute of Statistics and Economic Studies site (INSEE)
Trận đánh

**Trận đánh** là một phần khái niệm trong hệ thống phân cấp của hoạt động quân sự trong chiến tranh giữa hai hoặc nhiều quân đội, hoặc các chiến binh. Một cuộc chiến tranh bao gồm nhiều trận đánh. Các trận đánh thường được định nghĩa theo chu kỳ, khu vực và lực lượng vũ trang.

## Xem thêm

*Chiến thuật quân sự
*Chiến lược quân sự
*Chiến tranh
*Danh sách trận đánh

## Chú thích

## Tham khảo
;Nguồn

*
* (Osnabrück: Biblio Verlag, 1979), 77.
*
*
*
*
*
Dole (quận)

**Quận Dole** là một quận của Pháp nằm trong tỉnh Jura thuộc vùng Franche-Comté. Nó có 10 tổng và 125 xã.

## Các đơn vị hành chính
### Các tổng
Các tổng của quận Dole là:
# Chaussin
# Chemin
# Dampierre
# Dole-Nord-Est
# Dole-Sud-Ouest
# Gendrey
# Montbarrey
# Montmirey-le-Château
# Rochefort-sur-Nenon
# Villers-Farlay
### Các xã
Các xã của quận Dole và mã INSEE là:

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Dole on French National Institute of Statistics and Economic Studies site (INSEE, in French)
Saint-Étienne (quận)

**Quận Saint-Étienne** là một quận của Pháp nằm trong tỉnh Loire thuộc vùng Rhône-Alpes. Nó có 19 tổng và 74 xã.

## Các đơn vị hành chính
### Các tổng
Các tổng của quận Saint-Étienne là:
# Bourg-Argental
# Firminy
# La Grand-Croix
# Le Chambon-Feugerolles
# Pélussin
# Rive-de-Gier
# Saint-Chamond-Nord
# Saint-Chamond-Sud
# Tổng Saint-Étienne-Nord-Est 1
# Tổng Saint-Étienne-Nord-Est 2
# Tổng Saint-Étienne-Nord-Ouest 1
# Tổng Saint-Étienne-Nord-Ouest 2
# Tổng Saint-Étienne-Sud-Est 1
# Tổng Saint-Étienne-Sud-Est 2
# Tổng Saint-Étienne-Sud-Est 3
# Tổng Saint-Étienne-Sud-Ouest 1
# Tổng Saint-Étienne-Sud-Ouest 2
# Saint-Genest-Malifaux
# Saint-Héand

### Các xã
Các xã của quận Saint-Étienne và mã INSEE là:

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*  Saint-Étienne on French National Institute of Statistics and Economic Studies site (INSEE)
Lư Khê

**Lư Khê** (1916 – 1950), tên thật là **Trương Văn Em** (còn được gọi là **Đệ**), tên chữ là **Tuấn Cảnh**, bút hiệu là **Bá Âm**, **Lư Khê**; là nhà thơ, nhà báo Việt Nam thời tiền chiến.

## Tiểu sử
Ông sinh ngày 20 tháng 1 năm 1916 (nhưng trong giấy khai sinh ghi là ngày 5 tháng 2 năm 1916, vì làm giấy trễ) tại làng Rạch Vược, xã Thuận Yên, tỉnh Hà Tiên (nay thuộc phường Hà Tiên, tỉnh An Giang) trong một gia đình lao động nghèo. Thân sinh là ông Trương Văn Huynh (ngư dân) và bà Trần Thị Chín.

Thuở nhỏ, Trương Văn Em học tiểu học ở Hà Tiên, học trung học ở Cần Thơ (Collège de Cần Thơ), đậu bằng Thành chung năm 1928 rồi lên Sài Gòn lập nghiệp.

Ở Sài Gòn, ông dạy học tại trường Huỳnh Khương Ninh, Đồng Nai...và cộng tác với các báo: *Thế giới tân văn, Nữ lưu tuần báo, Văn nghệ, Tự do, Nay, Đông Tây, Gió mùa*...

Năm 1935, ông cùng với Đông Hồ, Mộng Tuyết, Trúc Hà (cả bốn người đều được mệnh danh là "Hà Tiên tứ tuyệt"), xuất bản tờ báo *Sống* ở Hà Tiên, nhưng phát hành ở Sài Gòn. Theo Nguyễn Q. Thắng, thì đây là một tờ báo *"sớm nhất ở miền Tây [[Nam Kỳ]], và cũng là tờ báo tiến bộ nhất so với các báo khác thời đó"*.

Trong môi trường văn học, ông yêu nữ sĩ Nguyễn Thị Manh Manh, và rồi họ cưới nhau vào ngày 11 tháng 11 năm 1937.

Sau năm 1945, ông làm Chủ bút báo *Tân Việt*. Từ năm 1947-1950, ông làm Giám đốc kiêm Chủ nhiệm nhật báo *Sự thật và Ánh sáng*. Lúc này, ông là người theo "chủ trương thống nhất và độc lập dân tộc, đồng thời đấu tranh chống thực dân Pháp".

Ngày 3 tháng 7 năm 1950, ông bị những kẻ lạ mặt (dư luận cho là nhóm báo phân ly của chính phủ Trần Văn Hữu) sát hại tại nhà riêng, cùng một ngày với nhà báo Nam Quốc Cang. Khi ấy, Lư Khê mới 34 tuổi.

## Tác phẩm
* *Douleur secrète* (tập truyện ngắn, Nhà xuất bản Luk, 1939), 
* *Phút thoát trần* (tập truyện ngắn và tùy bút, Nhà xuất bản Luk 1942) 
* *Nhạc đêm* (tập thơ)
* *La littérature Chinoise et ses ressources artistiques* (tiểu luận)
* *Khảo về văn chương nước Nhật*
* *L' amour dans la poésie annamite* (tiểu luận)
* *Jour perdu* (tiểu thuyết)
* *Au fil de l'heure* (thơ)

Và rất nhiều bài phóng sự, lý sự, khảo luận thơ đăng trong các báo đã dẫn ở trên.

## Xem thêm
* Nguyễn Thị Manh Manh
## Chú thích

## Sách tham khảo
* Trương Minh Đạt, "Những kỷ niệm sống với anh Lư Khê và chị Manh Manh", in trong *Nghiên cứu Hà Tiên*. Tạp chí Xưa & Nay và nhà xuất bản Trẻ cùng hợp tác ấn hành năm 2008.
* Nguyễn Q. Thắng, "Manh Manh nữ sĩ-Lư Khê, hai chiến sĩ tiền phong của thơ mới"; in trong *Hương gió phương Nam*. Nhà xuất bản Văn học, 2011.