Họ Cá mòi đường

**Họ Cá mòi đường** (*Albulidae*) là một họ cá thường được câu thể thao ở Florida, Bahamas và một số khu vực ở Nam Thái Bình Dương. Đây là một họ nhỏ, với 11 loài trong 3 chi. Hiện họ Cá mòi đường nằm trong bộ riêng: **Albuliformes**. Hai họ Halosauridae và Notacanthidae trước đây từng được đặt trong bộ này, nhưng nay, theo FishBase, đã chuyển sang bộ Notacanthiformes. Con cá mòi đường lớn nhất từng bắt được ở Tây Bán Cầu nặng 7,34&nbsp;kg ngoài khơi Islamorada, Florida, vào ngày 19 tháng 3 năm 2007.

## Mô tả
Họ hàng gần nhất còn sinh tồn của họ Cá mòi đường là cá cháo biển và cá cháo lớn trong bộ Elopiformes. Khác với cá cháo lớn, mỏ cá mòi đường nằm dưới mỏm. Cá mòi đường có thể thở không khí nhờ vào bong bóng chuyên biệt hoá và sống ở cả vùng nước lợ. Ấu trùng cá mòi đường là leptocephalus.

Cơ thể các loài *Abula* màu bạc với mặt lưng ánh xanh. Ở nửa trên cơ thể có sọc tối màu. Mỏm dài, hơi chúc xuống. Vây lưng và vây đuôi màu đen. Chiều dài ở cá trưởng thành là 40–100&nbsp;cm, tuỳ vào loài. Cân nặng trung bình là 1–2&nbsp;kg với mẫu vật kỷ lục nặng 7,34&nbsp;kg.

Các loài cá mòi đường trong chi *Abula* là cá nước lợ-nước mặn thường sống ở vùng cửa sông, bơi ra biển để sinh đẻ. Chúng kiếm ăn ở nơi nước nông đáy cát hay bùn, tiêu thụ sinh vật đáy chẳng hạn như giun, thân mềm, tôm, cua. Nó dùng cái mỏm hình nón kéo mồi khỏi đáy, đôi lúc người ta thấy đuôi chúng trồi lên trên mặt nước.

Hai chi *Nemoossis* và *Pterothrissus* tương tự *Albula*, nhưng sống ở vùng nước sâu hơn.

## Phân loại
* **Bộ Albuliformes** Greenwood et al. 1966 sensu Forey et al. 1996 [Albuloidea Hay; Albuloidei; Albulina Günther 1868]
** Chi †*[[Albulelops]]* Averjanov, Nesov & Udovichenko 1993
** Chi †*[[Albulidarum]]* [Otolith]
** Chi †*[[Albuloideorum]]* [Otolith]
** Chi †*[[Brannerion]]* Jordan 1920
** Chi †*[[Cyclotomodon]]* Cope 1876
** Chi †*[[Phosphonatator]]* Cavin  et al. 2000
** **Họ** †**[[Phyllodontidae]]** Sauvage 1875 corrig. Jordan 1923 [Phyllodidae Sauvage 1875; Euphyllodontinae Dartevelle & Casier 1943/1949; Pseudophyllodontidae Dartevelle & Casier 1943/1949]
*** Chi †*[[Ardiodus]]* White 1931
*** **Phân họ** †**Paralbulinae** Estes 1969
**** Chi †*[[Baugeichthys]]* Filleul 2000
**** Chi †*[[Casierius]]* Estes 1969
**** Chi †*[[Paralbula]]* Blake 1940
**** Chi †*[[Pseudoegertonia]]* Dartevelle & Casier 1949 [*[[Eodiaphyodus]]* Arambourg 1952]
*** **Phân họ** †**Phyllodontinae** Dartevelle & Casier 1949
**** Chi †*[[Egertonia]]* Cocchi 1866
**** Chi †*[[Phyllodus]]* Agassiz 1839
** **Họ [[Albulidae]]** Bleeker 1849 
*****Phân họ Pterothrissinae** Gill 1893 
**** Chi †*[[Chicolepis]]* Cockerell 1919 
**** Chi †*[[Hajulia]]* Woodward 1942 
**** Chi †*[[Istieus]]* Agassiz 1844  [*[[Histieus]]* Agassiz 1846 ]
**** Chi †*[[Pterothrissidarum]]* Nolf & Dockery 1990 [Otolith]
**** Chi †*[[Thrissipteroides]]*
**** Chi *[[Nemoossis]]* Hidaka, Tsukamoto & Iwatsuki 2016 
**** Chi *[[Pterothrissus]]* Hilgendorf 1877  [*[[Bathythrissa]]* Günther 1877 ]
*** **Phân họ Albulinae** Bleeker 1849 [Dixoninidi Fowler 1958; Butirinidi Rafinesque 1810]
**** Chi †*[[Archaealbula]]* Winkler 1878
**** Chi †*[[Eoalbula]]* Frizzell 1965
**** Chi †*[[Coriops]]* Estes 1969
**** Chi †*[[Cycloides]]* Winkler 1878
**** Chi †*[[Eucoelogaster]]* White & Moy-Thomas 1940 [*[[Coelogaster]]* Agassiz 1835 nomen nudum; *Coelogaster* Eastman 1905 non Schrank 1780 non Schoenherr 1837 non Schultze 1896; *[[Ptericephalina]]* Lioy 1866 ]
**** Chi †*[[Kleinpellia]]* David 1946 
**** Chi †*[[Palealbula]]* <small>Frizzell</small> 1965
**** Chi †*[[Prealbula]]* <small>Frizzell</small> 1965
**** Chi †*[[Protalbula]]* Frizzell 1965
**** Chi †*[[Pteralbula]]* Stinton 1973 
**** Chi †*[[Lebonichthys]]* Forey 1973 
**** Chi †*[[Deltaichthys]]* Fielitz & Bardack 1992
**** Chi *[[Albula]]* Gronow 1763 ex Scopoli 1777 non Osbeck 1765 non Bloch & Schneider 1801 non Catesby 1771 [*[[Atopichthys]]* Garman 1899; *[[Butyrinus]]* Commerson ex Lacépède 1803; *[[Dixonina]]* Fowler 1911; *Albula* (*Dixonina*) (Fowler 1911); *[[Esunculus]]* Kaup 1856; *[[Glossodonta]]* Cuvier 1815; *[[Glossodus]]* Agassiz 1828 ex Spix & Agassiz 1829 non Costa 1853 non McCoy 1848; *[[Metalbula]]* <small>Frizzell</small> 1965; *[[Pisodus]]* Owen 1841; *[[Vulpis]]* Catesby 1771; *[[Conorynchus]]* Nozemann 1758 ex Gill 1861 non Bleeker 1863 non Motschousky 1860]

## Tham khảo