open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Carlos Kaiser

**Carlos Henrique Raposo** (sinh ngày 2 tháng 4 năm 1963 tại Rio de Janeiro), còn được biết đến rộng rãi với tên gọi **Carlos Kaiser** là một cựu cầu thủ bóng đá Brasil. Ông từng đầu quân cho nhiều đội bóng lớn tại Brasil và cũng từng tham gia vào các đội bóng lớn ngoại quốc như ở Pháp và Argentina và từng là bạn thân của danh thủ Romário. Tuy nhiên, trong sự nghiệp cầu thủ kéo dài gần 20 năm của mình, ông chỉ tham gia 30 trận đấu nhưng không có bàn thắng hoặc là theo một thông tin khác, chưa từng thi đấu chính thức trận nào cho các đội bóng của mình.

## Sự nghiệp
### Bóng đá
Carlos Henrique Raposo sinh vào ngày 2 tháng 4 năm 1963 trong một gia đình lao động nghèo ở ngoại ô thành phố Rio de Janeiro, Brasil. Cha của ông là công nhân còn mẹ ông là đầu bếp. Lớn lên ở khu ổ chuột Porto Alegre, tại đây, Carlos đã tiếp xúc với trái bóng tròn. Cũng giống như những đứa trẻ cùng cảnh ngộ khác, ông đã chơi bóng bằng chân đất trên những con phố bụi bặm. Năm 1973, cha ông đã cho ông tham gia vào lò đào tạo trẻ của câu lạc bộ Botafogo. Mồ côi cha năm 13 tuổi, đến năm 16 tuổi, ông đi sang México và được đội bóng Puebla ký hợp đồng chuyên nghiệp đầu tiên. Tuy nhiên, ông không hề tham gia một trận đấu nào khi luôn bịa đặt ra lý do chấn thương để trì hoãn ra sân. Sau đó, ông chuyển sang Hoa Kỳ và ký hợp đồng với một câu lạc bộ ở Texas là El Paso trong ba tháng, nhưng cũng không hề tham gia thi đấu. Sau khi quay trở về Brazil, ông ký hợp đồng với câu lạc bộ Bangu tại thành phố Rio de Janeiro. Trong thời gian này ông đã từng gây hiềm khích với khán giả đội nhà trong một trận đấu mà họ bị dẫn trước 2 bàn khi thời gian mới chỉ có 8 phút.

Sau đó, ông chuyển sang Pháp và được câu lạc bộ Gazélec Ajaccio ký hợp đồng, ông ở lại đây trong 8 năm nhưng cũng không hề thi đấu cho họ một trận nào. Ông tiếp tục lừa dối người khác nhưng cũng có câu lạc bộ mặc dù đã biết nhưng vẫn bỏ qua. Alexandre Torres, đồng đội cũ của ông ở Flamengo từng nhận xét rằng:

Khoảng đầu thập niên 1990, Kaiser trở lại Botafogo. Ông tiếp tục lừa dối đồng đội bằng cách dùng điện thoại di động giả để đàm thoại với các huấn luyện viên nổi tiếng ở châu Âu. Đầu năm 2011, trên đài truyền hình Globo, Kaiser tự nhận mình là thành viên của câu lạc bộ Independiente (Argentina), từng đăng quang Copa Libertadores 1984 và phóng đại về sự tỏa sáng của mình ở giải đấu này.

### Sau khi giải nghệ
Sau khi từ giã sự nghiệp bóng đá, Kaiser làm huấn luyên viên thể dục thể hình ở Rio de Janeiro. Ông cũng đã từng xin lỗi vì các trò lừa đảo của mình trong quá khứ.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* globoesporte.globo.com *A história de Carlos Henrique Kaiser, o Forrest Gump do futebol brasileiro*
* globoesporte.globo.com *Briga com torcedor, bolas na galera, celular falso... as aventuras de Kaiser*
* conversasdabola.com  *Kaiser - o jogador faz-de-conta - o Forrest Gump do futebol brasileiro*
* musiconline.xpg.com.br *Jô Soares entrevista Carlos Henrique Raposo 10/06/2011*
* tvcultura.cmais.com.br/  *Carlos Kaiser: o Robin Hood dos campos*
* salproducoes.com.br
Lục Chung

**Lục Chung** () là nhân vật huyền thoại, được cho là sống vào khoảng đời đế Cốc, đế Chí và đế Nghiêu trong lịch sử Trung Quốc. Theo Sử Ký Tư Mã Thiên - Sở thế gia thì Lục Chung là chút của đế Chuyên Húc, là chắt của Xứng (稱), là cháu nội của Quyển Chương (老童) và là con trai của Ngô Hồi (吳回). Cha của Lục Chung cùng với bác của ông là Trọng Lê lần lượt thay nhau giữ chức hỏa chính thời đế Cốc Cao Tân thị với danh hiệu Chúc Dung (祝融), sử sách không ghi rõ về những hành trạng đặc biệt và những công tích gì của ông nhưng lại đề cập rằng ông sinh hạ được 6 người con trai.

## Hậu duệ
# Côn Ngô có công giúp vua Hạ Vũ trị thủy được phong hầu, con cháu nối đời truyền quốc trên 400 năm rồi bị vua Thành Thang nhà Thương tiêu diệt.
# Tham Hồ - tên thật là Huệ Liên - cũng lập công với nhà Hạ được phong đất quốc hiệu là Hoàng, nước Hoàng tồn tại trên dưới 1500 năm đến đầu thời Xuân Thu bị nước Tấn diệt mất. Hậu duệ đời thứ 53 của Huệ Liên là Hoàng Hy được Chu Hiếu Vương phong nước Tây Hoàng, nước này duy trì được trên 300 năm thì mất bởi nước Sở.
# Bành Tổ - tên thật là Điền Khanh - tương truyền sống 800 năm, cũng được nhà Hạ phong hầu nhưng sau hơn 1000 năm tồn tại thì bị nhà Chu diệt mất.
# Hội Nhân (会人) - chưa tìm thấy tài liệu nào nhắc đến nhân vật này.
# Tào An (曹安) không có thành tích gì đặc biệt chỉ là dân thường, hậu duệ là Tào Hiệp được Chu Vũ Vương tìm thấy phong làm vua nước Trâu. Nước này thời Xuân Thu gọi là Chu đến thời Chiến Quốc mới đổi lại là Trâu, sau hơn 700 năm tồn tại cuối cùng bị nước Sở diệt mất.
# Quý Liên (季連) lập ra họ Viện, hậu duệ làm dân thường lưu lạc trong nhân gian nay đây mai đó không có chỗ ở nhất định. Đến đời Dục Hùng đổi sang họ Mị - còn gọi là họ Hùng - từng làm thủ lĩnh của các bộ lạc ở phía nam Triều Ca đời vua Trụ nhà Ân, Dục Hùng từng là thầy dạy học của Chu Văn Vương. Đời Chu Thành Vương chắt của Dục Hùng là Hùng Dịch mới chính thức được phong ở đất Sở, vì nước này có nhiều cây Kinh nên đôi khi cũng gọi là nước Kinh. Nước Kinh Sở tồn tại khoảng 800 năm thì bị nước Tần tiêu diệt, sau khi Tần Thủy Hoàng chết nước Sở được tái lập bởi chắt của Sở Hoài Vương là Sở Nghĩa Đế Hùng Tâm nhưng được ít lâu thì bị Tây Sở Bá Vương giết chết.

## Tham khảo

* Sử Ký Tư Mã Thiên - Sở thế gia
* Tư trị thông giám - phần ngoại kỷ
* Kinh Sở tuế thời ký
* Gia Phả họ Hoàng ở Trung Quốc
* Trung Quốc thông sử
Sĩ Cái

**Sĩ Cái** (chữ Hán: 士匄), hay **Phạm Cái** (范匄), hay **Sĩ Mang**, là vị tông chủ thứ ba của Phạm thị, một trong lục khanh nước Tấn thời Xuân Thu trong lịch sử Trung Quốc.

Ông là con trai của Sĩ Tiếp, vị tông chủ thứ hai của họ Phạm. Năm 574 TCN, Sĩ Tiếp mất, Sĩ Mang lên kế tập, được phong làm Trung quân tá.

## Quan hệ với chư hầu
Năm 570 TCN, Tấn Điệu công sai Sĩ Mang đi sứ nước Tề, Sĩ Mang khuyên Tề Linh công nên giao hảo với nước Tấn. Tề Linh công nghe theo, gửi con là thế tử Quang sang hội minh với Tấn ở đất Kê Trạch.

Năm 560 TCN, Trung quân Nguyên soái nước Tấn là Tuân Oanh mất, đáng lẽ Sĩ Mang, đang làm Trung quân tá được nối chức, nhưng Sĩ Mang nhường cho Tuân Yển làm Trung quân nguyên soái.

Năm 559 TCN, Tấn Điệu công hội 13 nước chư hầu là Tề, Tống, Lỗ, Vệ, Trịnh, Tào, Cử, Chu, Đằng, Tiết, Kỉ, Tiểu Chu (小邾) đánh nước Tần, Sĩ Mang làm Trung quân tá, cũng tham gia vào trận chiến. Con ông là Sĩ Ưởng cùng Loan Châm]] mang quân tấn công vào đại doanh của quân Tần, tuy nhiên sau đó Loan Châm tử trận. Loan Yểm (anh Loan Châm) lúc đó làm Hạ quân tướng, đã lấy con gái Sĩ Mang là Phạm Kì, giận Sĩ Ưởng, bắt Sĩ Mang giết Sĩ Ưởng, Sĩ Ưởng trốn ở nước Tần, tuy nhiên sau được về nước. Từ đó Sĩ Ưởng oán họ Loan.

Năm 554 TCN, Tuân Yển mất, Tấn Bình công phong cho Sĩ Mang làm Trung quân Nguyên soái, chính khanh nước Tấn.

## Diệt họ Loan
Năm 552 TCN, Loan Yểm mất, con là Loan Doanh (tức cháu ngoại của Sĩ Mang) lên kế tập, Sĩ Ưởng gièm pha với Tấn Bình công rằng Loan Doanh có ý làm phản, Loan Doanh sợ tội bèn chạy sang nước Tề, nương nhờ Tề Trang công.

Năm 550 TCN, Tề Trang công giúp quân cho Loan Doanh lẻn về thành Khúc Ốc; vua Tề mang quân theo sau, tiến tới núi Thái Hàng, vào Mãnh Môn.

Loan Doanh tập hợp lực lượng ở thành Khúc Ốc. Nhiều người trong thành Khúc Ốc ủng hộ Loan Doanh. Loan Doanh ngầm sai người về Giáng đô nhờ Ngụy Thư giúp làm nội ứng.

Tháng 4 năm 550 TCN, Loan Doanh mang quân đánh úp Giáng đô. Giáng đô không kịp phòng bị nên thất thủ. Tấn Bình công sợ hãi toan tự sát. Sĩ Mang ngăn lại, đưa vua Tấn chạy sang Cố cung. Sĩ Ưởng dò biết Ngụy Thư định giúp cho Loan Doanh, tìm cách ngăn trở khiến Ngụy Thư bị giữ chân trong triều, không thể ra mặt điều quân giúp họ Loan.

Dưới trướng Loan Doanh có vũ sĩ Đốc Nhung rất khỏe, quân Tấn không ai địch nổi. Đầy tớ của Sĩ Mang là Phi Báo đang bị tù tội, xin được xóa án để ra đánh Đốc Nhung. Sĩ Mang nhận lời. Phi Báo ra đánh với Đốc Nhung một lúc rồi vờ thua chạy, nhằm bức tường nhảy qua núp chờ. Đốc Nhung hăng hái nhảy qua tường tìm Phi Báo, bị Phi Báo đâm từ phía sau chết tại trận.

Nhân lúc quân Loan Doanh nhụt chí, Sĩ Mang điều quân ra đánh. Loan Doanh bại trận, bỏ chạy về Khúc Ốc cố thủ. Cha con Sĩ Mang và Ngụy Thư mang quân đánh Khúc Ốc.

Được hơn 1 tháng, quân Tấn hạ được thành Khúc Ốc, diệt tộc họ Loan.

## Qua đời
Năm 548 TCN, Sĩ Mang qua đời, không rõ năm đó ông bao nhiêu tuổi, con ông là Sĩ Ưởng lên kế tập.

## Xem thêm
*Sĩ Tiếp
*Sĩ Ưởng
*Loan Doanh

## Tham khảo
*Sử ký Tư Mã Thiên, thiên:
***Tấn thế gia*
***Tề Thái công thế gia*
*Khổng Tử (2002), *Xuân Thu tam truyện, tập 4*, Nhà xuất bản TP Hồ Chí Minh
## Chú thích
Chùa Thiên Bửu (hạ)

**Chùa Thiên Bửu** (hạ) còn gọi là tổ đình Sắc tứ Thiên Bửu hay chùa Tổ, chùa Kỳ là một ngôi chùa cổ, tọa lạc tại thôn Bình Thành, xã Ninh Bình, thị xã Ninh Hòa, tỉnh Khánh Hòa, bên hữu ngạn sông Dinh như 2 câu thơ:

:*Thanh thủy đoạn phiền não*
:*Cô thôn hiện già lam*
Tạm dịch
:*Nước trong dứt phiền não*
:*Thôn vắng hiện già lam*
:Phạm Đài (Ông Cửu Ba)
Chùa Thiên Bửu (hạ) thuộc vào hàng những ngôi chùa cổ nhất ở Ninh Hòa.

## Lịch sử
Năm 1653, Chúa Hiền Nguyễn Phúc Tần chiếm vùng đất của Chiêm Thành từ Đèo Cả đến sông Phan Rang, đặt dinh Thái Khang tức Khánh Hòa ngày nay, gồm 2 phủ Thái Khang (Ninh Hòa), Diên Ninh (Diên Khánh) và đưa dân vào định cư. Để đáp ứng nguyện vọng tâm linh của lưu dân thiền sư Tế Hiển, pháp hiệu Bửu Dương, là truyền thừa Lâm Tế Tông đời thứ 36, chi phái Thiền Liễu Quán, rời chùa Thiên Mụ (Huế) vào đất này (Khánh Hòa) khai sơn lập chùa Thiên Bửu (thượng) tại hữu ngạn sông Lốt và chùa Thiên Bửu (hạ) tại hữu ngạn sông Dinh vào khoảng những năm trước 1763.

Năm Minh Mạng thứ 16 (1835), ngài Liễu Bửu Huệ Thân trụ trì đời thứ tư của chùa được mời ra kinh đô dự "Thủy lục Đạo tràng" siêu độ trận vong quan binh vào tiết Trung nguyên, tháng Bảy và trúng tuyển kỳ khảo hạch của Bộ Lễ được sắc tứ giới đao và độ điệp. Hiện nay giới đao độ điệp còn lưu giữ tại chùa.

## Kiến trúc
Gian giữa Ngôi Chánh Điện đặt pho tượng Phật Thích Ca ngồi cao lớn sơn son thếp vàng, cùng nhiều tượng Phật khác như Phật A Di Đà, Phật Di Lặc v.v... Gian bên trái thờ Đức Quán Thế Âm Bồ Tát, gian bên phải thờ Ông, tức Quan Công. Nhà Tây thờ Vị Sơ Tổ Thiền Tông Bồ Đề Đạt Ma, cùng long vị của Tổ Tế Hiển-Bửu Dương và các vị Trụ trì tiền bối.

Chùa được trùng tu vào những năm 1950 – 1962 và năm 2001 – 2002. Chùa Thiên Bửu (hạ) được đánh giá là chùa đẹp nhất Ninh Hòa hiện nay. Đây cũng là tổ đình của hầu hết các chùa ở Ninh Hòa
## Chú thích

## Tham khảo
*Bài viết chùa Thiên Bửu trên trang Quảng Đức 
*Thích Ngộ Tánh
Tuân Yển

**Tuân Yển** (chữ Hán: 荀偃, bính âm: Xún Yǎn), hay **Trung Hàng Yển** (中行偃), tên tự là **Bá Du** (伯游), tức **Trung Hàng Hiến tử** (中行献子) là vị tông chủ thứ ba của họ Trung Hàng, một trong lục khanh nước Tấn thời Xuân Thu trong lịch sử Trung Quốc.

Tuân Yển là con của Tuân Canh, vị tông chủ thứ hai của họ Trung Hàng. Năm 576 TCN, Tuân Canh mất, Tuân Yển lên kế tập, làm Đại phu nước Tấn, được phong làm Thượng quân tá.

## Giết Tấn Lệ công
Năm 575 TCN, Tấn giao chiến với Sở tại Yển Lăng, Tuân Yển lập được công lớn, giúp Tấn đánh bại Sở, cùng lúc Trung quân tá Sĩ Tiếp mất, Tấn Lệ công phong cho Tuân Yển lên thay làm Trung quân tá, tức Thứ khanh nước Tấn.

Tấn Lệ công muốn bỏ các đại phu mà cho các họ ngoại thích vào làm quan. Anh vợ của Lệ công là Tư Đồng có hiềm khích với Khước Chí (郤至); Loan Thư cũng giận Khước Chí không cùng ý kiến với mình khi giao tranh với quân Sở, nên xảy ra thù oán trong triều đình nên cùng nhau gièm pha Khước Chí với Tấn Lệ công.

Tháng 12 năm 574 TCN, Tấn Lệ công sai Tư Đồng mang 800 quân đánh úp ba nhà họ Khước, bắt giết hết cả họ. Nhân đó Tư Đồng muốn trừ khử cả Tuân Yển và Loan Thư, bèn bắt hai người đến triều đình, khuyên Tấn Lệ công giết luôn. Tấn Lệ công thấy giết người quá nhiều không nỡ ra tay., tạ lỗi với Loan Thư và Tuân Yển và thả hai người về.

Loan Thư và Tuân Yển sợ sẽ bị giết, bèn bàn nhau ra tay trước. Tháng chạp nhuận năm 573 TCN, Loan Thư và Tuân Yển nhân lúc Tấn Lệ công ra ngoài chơi bèn mang quân đánh úp, bắt sống Tấn Lệ công giam lại, sau 6 ngày thì giết chết và lập công tử Chu lên ngôi, tức Tấn Điệu công, Điệu công giáng Tuân Yển xuống làm Thượng quân tá.

## Chính khanh nước Tấn
Năm 560 TCN, chính khanh nước Tấn là Tuân Oanh qua đời, đáng lẽ thứ khanh là Sĩ Mang nối chức, nhưng Sĩ Mang nhường cho Tuân Yển làm Trung quân Nguyên soái.

Năm 559 TCN, Tấn Điệu công sai Tuân Yển dẫn quân đánh nước Tần, đến năm 557 TCN, Tuân Yển hội quân các chư hầu Tống, Lỗ, Vệ ở đất Trạm, cùng đem quân đánh nước Sở, đánh bại quân Sở.

Năm 556 TCN, Tề Linh công lấn chiếm biên giới phía bắc nước Lỗ. Tấn Bình công sai Tuân Yển tập hợp quân các nước Tống, Lỗ, Vệ, Cử, Chu, Trịnh, Đằng, Tiết, Hình, Kỷ, Tiểu Chu (小邾) cùng đánh Tề. Tuân Yển sai cắm nhiều cờ trong rừng làm nghi binh khiến quân Tề tưởng rằng quân các nước rất đông đảo.

Tề Linh công thấy thanh thế liên quân 12 nước rất lớn, bỏ chạy về cố thủ ở kinh thành Lâm Tri. Quân Tấn cùng các nước chư hầu đuổi theo vây thành Lâm Tri, đốt phá nhà cửa ở ngoại thành rồi rút đi.

Năm 554 TCN, Tuân Yển bị bệnh nặng. Biết không qua khỏi, ông cho con là Tuân Ngô lên thế tập. Ngày 20 tháng 2 năm đó, Tuân Yển qua đời. Do không rõ Tuân Yển sinh năm nào nên không biết lúc mất, ông được bao nhiêu tuổi. Sĩ Mang lên thay làm Trung quân Nguyên soái.

## Xem thêm
*Sĩ Mang
*Loan Thư
*Tuân Canh
*Tuân Ngô

## Tham khảo
*Sử ký Tư Mã Thiên, thiên:
***Tấn thế gia*
*Khổng Tử (2002), *Xuân Thu tam truyện*, tập 4, Nhà xuất bản TP Hồ Chí Minh
## Chú thích
Britford

**Britford** là làng và giáo xứ dân sự bên bờ Sông Avon khoảng  về hướng đông nam của Salisbury ở Wiltshire, Anh. Ngôi làng này ngay bên Đường A338.
## Tham khảo
Port Victoria P.V.1

**Port Victoria P.V.1** là một mẫu thử thủy phi cơ tiêm kích của Anh trong Chiến tranh thế giới I, được chế tạo tại Trạm Máy bay Thử nghiệm Hàng hải Cảng Victoria của Cục Không quân Hải quân Hoàng gia.

## Tính năng kỹ chiến thuật (P.V.1)

## Xem thêm

## Tham khảo

*Bruce, J.M. "The Sopwith Tabloid,Schneider and Baby: Historic Military Aircraft No.17 Part IV". *[[Flight International|Flight]]*, ngày 29 tháng 11 năm 1957. pp.&nbsp;845–848.
Port Victoria Marine Experimental Aircraft Depot

Cục Không quân Hải quân Hoàng gia Anh (RNAS) thành lập Trạm sửa chữa máy bay hàng không Hải quân Hoàng gia tại đảo Grain trên sông Medway Estuary, Kent đầu năm 1915. Đây cũng là căn cứ thủy phi cơ của RNAS tại đảo Grain, Trạm được đặt tên là Cảng Victoria. Sau đó trở thành **Trạm máy bay thử nghiệm hàng hải**, gồm 3 bộ phận:
*Trạm chế tạo thử nghiệm
*Trạm thử nghiệm thủy phi cơ
*Bộ phận vũ khí thử nghiệm

Nó được đổi tên thành *Viện khoa học thử nghiệm vũ khí và hàng hải* vào ngày 16 tháng 3 năm 1920. Nó đổi tên lần nữa vào ngày 1 tháng 3 năm 1924 thành Viện khoa học thử nghiệm máy bay hàng hải và chuyển tới Felixstowe.

## Các kiểu máy bay của Port Victoria

*P.V.1
*P.V.2
*P.V.3 – Không sản xuất, chỉ dừng ở bản thiết kế
*P.V.4
*P.V.5
*P.V.5A
*P.V.7
*P.V.8
*P.V.9
*Grain Griffin

## Tham khảo

*Bruce, J.M. "The Sopwith Tabloid,Schneider and Baby: Historic Military Aircraft No.17 Part IV". *[[Flight International|Flight]]*, ngày 29 tháng 11 năm 1957. pp.&nbsp;845–848.
Port Victoria P.V.7

**Port Victoria P.V.7 Grain Kitten** là một mẫu thử máy bay tiêm kích của Anh trong Chiến tranh thế giới I, được thiết kế chế tạo tại Trạm Máy bay Thử nghiệm Hàng hải Cảng Victoria trên đảo Grain.

## Tính năng kỹ chiến thuật

## Xem thêm

## Tham khảo

*Bruce, J.M. *War Planes of the First World War: Volume One Fighters*. London:Macdonald, 1965.
*Collyer, David. "Babies Kittens and Griffons". *[[Air Enthusiast]]*, Number 43, 1991. Stamford, UK:Key Publishing. ISSN 0143 5450. pp.&nbsp;50–55.
*Mason, Francis K. *The British Fighter since 1912*. Annapolis, Maryland:Naval Institute Press, 1992. ISBN 1-55750-082-7.
Tinh Vệ

**Tinh Vệ** () là tên một giống chim trong thần thoại *[[Sơn Hải kinh]]* với đặc điểm: nhỏ, mỏ trắng và chân đỏ; có hình dáng giống con quạ thường sinh sống ở các vùng duyên hải Viễn Đông. Giống chim này chuyên đi gắp những hòn sỏi nhỏ rồi bay ra biển thả xuống.

## Truyền thuyết
Thần thoại Trung Hoa có nhắc đến Tinh Vệ là tên con gái của Viêm Đế, tên là **Nữ Oa** (女娃), một mỹ nữ tuyệt sắc. Theo *Sơn Hải kinh* thì một lần Tinh Vệ ra Đông Hải chơi, bỗng dưng chẳng may thuyền bị sóng đánh đắm mà chết đuối. Linh hồn nàng oán hận biển cả nên hóa thành một con chim xinh đẹp, ngày ngày nàng bay đến núi Tây ngậm đá mang thả xuống hòng lấp biển để trả thù. Từ đấy nhân gian gọi luôn giống chim này là Tinh Vệ, nghĩa bóng là loài chim này chuyên ngậm đá để lấp biển (精衛填海; *Tinh Vệ điền hải*), chỉ việc oán thù sâu xa.

Trong văn học cổ điển ngày xưa của Việt Nam và Trung Quốc vẫn dùng tích "Vá trời lấp biển" (補天填海; *Bổ thiên điền hải*) để ám chỉ những việc không thể làm được, vá trời là tích bà Nữ Oa còn lấp biển là chuyện chim Tinh Vệ này.

## Trong văn hóa
### Văn học

### Phim ảnh
Năm 2005, Xưởng phim điện ảnh Quảng Tây (Trung Quốc) sản xuất bộ phim *Tinh Vệ điền hải* (精卫填海; *Chuyện nàng Tinh Vệ lấp biển*) lấy cảm hứng từ các điển tích trong *Sơn Hải kinh*.

## Xem thêm
* Nữ Oa
* Viêm Đế
* Hậu Nghệ
* Hằng Nga

## Tham khảo
* Sơn Hải kinh
* *"Từ điển Truyện Kiều"* của Đào Duy Anh - điển tích chim Tinh Vệ

## Chú thích
Port Victoria P.V.9

**Port Victoria P.V.9** là một mẫu thử thủy phi cơ tiêm kích hai tầng cánh của Anh trong Chiến tranh thế giới I.

## Tính năng kỹ chiến thuật

## Xem thêm

## Ghi chú

## Tham khảo

*Bruce, J.M. *British Aeroplanes 1914–18*. London:Putnam, 1957.
*Collyer, David. "Babies Kittens and Griffons". *[[Air Enthusiast]]*, Number 43, 1991. Stamford, UK:Key Publishing. ISSN 0143 5450. pp.&nbsp;50–55.
*Mason, Francis K. *The British Fighter since 1912*. Annapolis, Maryland:Naval Institute Press, 1992. ISBN 1-55750-082-7.

## Liên kết ngoài
*Port Victoria PV.9 (in Russian)
Potez XI

**Potez XI** là mẫu máy bay tiêm kích đầu tiên do công ty Potez của Pháp chế tạo.

## Tính năng kỹ chiến thuật

## Tham khảo
Mumford & Sons

**Mumford & Sons** là một ban nhạc Anh theo thể loại rock dân gian (folk rock). Các thành viên trong ban nhạc gồm Marcus Mumford (hát chính, ghita, trống, mandolin), Ben Lovett (hát, nhạc cụ có phím, phong cầm, trống), Winston Marshall (hát, banjo, ghita, ghita resonator) và Ted Dwane (hát, bass có dây, trống, ghita).

## Thành viên ban nhạc

### Thành viên chính
* Marcus Mumford – hát chính, guitar điện, guitar thùng, trống
* Ben Lovett – hát chính, keyboard, dương cầm, bộ tổng hợp
* Winston Marshall – hát chính, guitar điện, banjo,
* Ted Dwane – hát chính, guitar bass, acoustic bass

### Nhạc sĩ trực tiếp
* Chris Maas - trống
* Tom Hobden - vĩ cầm (cùng Noah and the Whale)
* Nick Etwell – trumpet, flugelhorn (cùng The Filthy Six)
* Dave Williamson – trombone

### Recording musicians
***Wilder Mind***
* James Ford - drums, percussion, keyboards
* Tom Hobden - violin 
* Thomas Bartlett aka Doveman - keyboards
* Dave Nelson - trombone
* Aaron Dessner - keyboards
* Benjamin Lanz - trombone

### Cựu nhạc sĩ thu âm
***Sigh No More***
* Nick Etwell - trumpet - flugelhorn
* Pete Beachill - trombone
* Neil Catchpole - vĩ cầm, viola
* Christopher Allan - cello

***Babel***
* Chris Allan – cello
* Nell Catchpole – vĩ cầm, viola
* Nick Etwell – trumpet, flugelhorn
* Ross Holmes – vĩ cầm
* Dave Williamson – trombone

### Cựu nhạc sĩ trực tiếp
* Ross Holmes – fiddle (cùng Chessboxer)
* Richard Freeman - trumpet
* Ephraim Owens - trumpet
* Will Calderbank – cello (cùng Sons of Noel and Adrian)
* Chris Allan - cello
* Michael Siddell – vĩ cầm (cùng The Leisure Society)
* Ivan Bunyard - trống
* Harry Cargill - guitar mộc, mandolin

## Danh sách đề cử và giải thưởng

### Giải Grammy
Mumford & Sons đã thắng 2 giải Grammy sau 14 lần đề cử.

|-
| rowspan="5" style="text-align:center;"|2011
|-
| rowspan="2" style="text-align;left;"|Mumford & Sons
|-
| Nghệ sĩ mới xuất sắc nhất
|
|-
| rowspan="2" style="text-align:cennter;"|"Little Lion Man"
|-
| Bài hát Rock hay nhất
|
|-
| rowspan="6" style="text-align:center;"|2012
|-
| rowspan="5" style="text-align:left;"|"The Cave"
|-
| Thu âm của năm
|
|-
| Bài hát của năm
|
|-
| Trình diễn Rock xuất sắc nhất
|
|-
| Bài hát Rock hay nhất
|

## Danh sách đĩa nhạc

* *[[Sigh No More (album của Mumford & Sons)|Sigh No More]]* (2009)
* *[[Babel (album)|Babel]]* (2012)

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*
Fukuoka, Toyama

từng là một thị trấn nằm ở Quận Nishitonami, Toyama, Nhật Bản.

Ngày 1 Tháng 11, 2005, Fukuoka được sáp nhập vào thành phố Takaoka.

Năm 2003, thị trấn có dân số ước tính 13.623 và mật độ 231,84 người trên mỗi km². Tổng diện tích là 58,76&nbsp;km².

Fukuoka, Toyama là quê hương của Tập đoàn Kameo, những người thiết kế nên "Gối Boyfriend's Arm".

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Takaoka official website 
*MSNC News Story featuring Arm Pillow
Nhật ký chú bé nhút nhát: Luật của Rodrick

***Nhật ký chú bé nhút nhát: "Luật" của Rodrick*** (tên tiếng Anh: *Diary of a Wimpy Kid: Rodrick Rules*) là một tập sách trong bộ sách 15 tập *[[Nhật ký chú bé nhút nhát (bộ sách)|Nhật ký chú bé nhút nhát]]*. Nội dung cuốn sách nói về những xúc cảm của nhân vật chính, cậu bé Greg Heffley với anh trai là Rodrick. Tập tiếp theo của cuốn sách là *[[Nhật ký chú bé nhút nhát: Giọt nước tràn ly|Giọt nước tràn ly]]* (tiếng Anh: *The Last Straw*). Một bộ phim cùng tên đã được sản xuất.

## Các nhân vật
*Greg Heffley, nhân vật chính trong truyện
*Patty Farrell, kẻ thù không đội trời chung
*Rodrick Heffley, anh của Greg
*Rowley Jefferson, bạn thân nhất của Greg
*Susan Heffley, mẹ của Greg
*Frank Heffley, bố của Greg
*Manny Heffley, người em phiền nhiễu của Greg
*Holly Hills, cô bé mà Greg thích
*Chirag Gupta, một người bạn của Greg
*Fregley Arine, đứa trẻ quái gở
*Ông Pop, ông của Greg và Rodrick
*Bà Norton
*Bill Walter
*Thầy Malone, giáo viên thể dục
*Ông Huff
*Ông Jefferson
*Cụ Gammie Heffley
*Scotty Douglas
*Bill
*Bryce Anderson
*Ông Jonathon Hills, bố của Holly
*Ông Salz

## Tiếp nhận
Cuốn sách đã được đưa vào Danh sách Bán chạy nhất của *[[The New York Times]]* (*New York Times* Bestseller).

## Xem thêm
* Bộ phim cùng tên

## Tham khảo
Utricularia recta

***Utricularia recta*** là một loài thực vật ăn thịt thuộc chi *[[Utricularia]]*. Nó có nguồn gốc từ Bhutan, Trung Quốc, Ấn Độ, và Nepal. Một số tác giả - như The Plant List coi loài nà như là phân loài *[[Utricularia scandens|U. scandens]]* subsp. *firmula*.

*U. recta* phát triển như là thực vật trên cạn trong các đầm lầy và bãi lầy ở cao độ từ khoảng  tới . Nó nguyên thủy được Daniel Oliver mô tả năm 1859 như là một thứ của *U. wallichiana* Wight,1850. Năm 1968 nó được Krishnaier Subramanyam và Banerjee chuyển thành một thứ của *[[Utricularia scandens|U. scandens]]*. Năm 1986 Peter Taylor nâng cấp nó thành loài độc lập.

## Tham khảo
Hữu Sằn

**Hữu Sằn** hoặc **Hữu Sân** (chữ Hán: 有莘) là tên một quốc gia bộ lạc tồn tại vào khoảng từ nhà Hạ và nhà Thương trong lịch sử Trung Quốc. 
## Những dấu ấn trong lịch sử
Theo Sử ký thì Y Doãn là tay đầu bếp giỏi chuyên nấu ăn trong cung vua nước Hữu Sằn, vua Thành Thang nước Thương nghe tiếng Y Doãn là người hiền đức lại có tư tài kinh bang tế thế nên rất muốn có được người này. Thang bèn nghĩ ra cách đích thân đem đồ sính lễ đến Hữu Sằn để dạm hỏi công chúa của nước này, vua Hữu Sằn rất mừng rỡ vì có được con rể là vua nước Thương hùng mạnh liền đồng ý ngay. Vua Thang bèn thỉnh cầu xin cho tay đầu bếp giỏi là Y Doãn đi theo, lúc bấy giờ con gái lấy chồng được phép mang theo một thứ gì đó có giá trị để làm của hồi môn.

Sau khi được Y Doãn vua Thang nghe theo chính sách của ông chỉnh đốn đội ngũ thu phục nhân tâm, chẳng bao lâu lôi kéo được hơn 40 nước tập trung tiến đánh đuổi vua Hạ Kiệt ra Nam Sào dựng nên Triều đại nhà Thương.

Đến cuối đời nhà Thương, Tây bá hầu Cơ Xương cũng từng lấy vợ người nước Hữu Sằn, chẳng rõ nước ấy sau thời nhà Thương thế nào thì sử sách không thấy nhắc đến nữa.

## xem thêm
* Thành Thang
* Y Doãn

## tham khảo

* sách Mỹ nhân kế do Trương Tú Phong, Lôi Khánh và Trương Học Thành chủ biên được nhà xuất bản văn hóa quốc tế ấn hành tại Bắc Kinh năm 1995
Johann Reinhold Forster

**Johann Reinhold Forster** (22 tháng 11 năm 1729 &ndash; 9 tháng 12 năm 1798) là một mục sư người Đức và là nhà tự nhiên học gốc Scotland, ông đã có nhiều đóng góp cho ngành điểu học thời kỳ đầu của châu Âu và Bắc Mỹ. Ông nổi tiếng nhất với vai trò là nhà tự nhiên học trên chuyến hành trình Thái Bình Dương thứ hai của James Cook cùng với con trai ông Georg Forster. Những chuyến tham hiểm này giúp ông thăng tiến và những phát hiện của ông trở thành hòn đá tảng của chủ nghĩa chuyên nghiệp thực dân và giúp đặt nền móng cho sự phát triển tương lai của nhân chủng học và dân tộc học. Chúng cũng đầu thời tạo tiền đề cho những quan ngại chung về ảnh hưởng mà sự thay thế của môi trường vật lý cho sự mở rộng kinh tế của châu Âu sẽ tạo ra đối với xã hội ngoại lai.

Tên của ông được đặt cho tên khoáng vật Forsterit.
## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Scans of ''Specimen Historiae Naturalis Volgensis'' at the Göttinger Digitalisierungszentrum
*Biography at the Australian Dictionary of Biography
*SUB Göttingen  Forster, J. R. 1771.*Novæ species insectorum.* Centuria I. Londini. (Davies, White).
*Gaedike, R.; Groll, E. K. & Taeger, A. 2012: Bibliography of the entomological literature from the beginning until 1863: online database – version 1.0 – Senckenberg Deutsches Entomologisches Institut.  
*Indische Zoologie 1781
Elliott Coues

**Elliott Coues** (9 tháng 9, 1842 – 25 tháng 12, 1899) là một bác sĩ quân y, nhà sử học, điểu học và tác gia.

## Tiểu sử
Coues sinh ở Portsmouth, New Hampshire. Ông tốt nghiệp Đại học Columbia, (nay là đại học George Washington) Washington, D.C., năm 1861, và tại khoa y của trường này năm 1863. Ông làm tập sự nghề y tại Washington năm 1862-1863, và năm 1864 được chỉ định làm trợ lý giải phẫu trong quân đội thường xuyên. Năm 1872, ông xuất bản quyển *Key to North American Birds*, bản này được sửa và viết lại năm 1884 và 1901, đã thúc đẩy việc nghiên cứu điểu học một cách có hệ thống ở Hoa Kỳ. Ông là thành viên sáng lập Hội các nhà điểu học Mỹ năm 1883.

## Ấn phẩm đã xuất bản
Trong số những ấn phẩm quan trọng nhất của ông, trong đó có nhiều ấn phẩm đồng tác giả, gồm:
* *A Field Ornithology* (1874);
* *Birds of the North-west* (1874);
* *Monographs on North American Rodentia*, với J. A. Allen (1877);
* *Birds of the [[Colorado]] Valley* (1878);
* *A Bibliography of Ornithology* (1878–1880, incomplete);
* *[[New England]] Bird Life* (1881);
* *A Dictionary and Check List of North American Birds* (1882);
* *Biogen, A Speculation on the Origin and Motive of Life* (1884);
* *The Daemon of [[Charles Darwin|Darwin]]* (1884);
* *Can Matter Think?* (1886); and *Neuro-Myology* (1887).
Ông cũng đóng góp nhiều bài viết về Century Dictionary, viết cho nhiều bách khoa toàn thư khác nhau, và biên tập *Journals of [[Lewis and Clark]]* (1893), *The Travels of [[Zebulon Pike|Zebulon M. Pike]]* (1895), *New Light on the Early History of the Greater Northwest: The Manuscript Journals of [[Alexander Henry the younger|Alexander Henry]], Fur Trader of the Northwest Company and of [[David Thompson (explorer)|David Thompson]], Official Geographer and Explorer of the Same Company, 1799-1814* (1897) và *Forty Years A Fur Trader on the Upper Missouri: The Personal Narrative of Charles Larpenteur 1833-1872* (1898)

## Tham khảo

;Attribution
*

## Liên kết ngoài

*
*Auk 1884  Letter "Trinomials are necessary"
*
*National Academy of Sciences Biographical Memoir
Prajadhipok (máy bay)

***Prajadhipok*** () là một mẫu máy bay tiêm kích, đây là mẫu máy bay thứ hai do Xiêm La (Thái Lan) tự thiết kế chế tạo.

## Tham khảo

*Forsgren, Jan. "Aircraft Production in Thailand: Part 2". *aeroflight*. ngày 20 tháng 11 năm 2004. Truy cập ngày 22 tháng 2 năm 2011.
Praga BH-44

**Praga BH-44** (Không quân Tiệp Khắc định danh: **E-44**) là một mẫu thử Máy bay tiêm kích hai tầng cánh của Tiệp Khắc trong thập niên 1930.

## Tính năng kỹ chiến thuật

## Xem thêm

## Ghi chú

## Tham khảo

*Green, William and Gordon Swanborough. *The Complete Book of Fighters*. New York: Smithmark, 1994. ISBN 0-8317-3939-8.
Praga E-45

**Praga E-45** là một mẫu máy bay tiêm kích hai tầng cánh, được chế tạo ở Tiệp Khắc vào giữa thập niên 1930.

## Tính năng kỹ chiến thuật

## Chú thích

## Nguồn tham khảo

*
PWS-1

**PWS-1** là một mẫu máy bay tiêm kích và trinh sát của Ba Lan, do hãng PWS chế tạo năm 1927.

## Tính năng kỹ chiến thuật (PWS-1bis)

## Xem thêm

## Tham khảo

*Andrzej Glass: "Polskie konstrukcje lotnicze 1893-1939" (*Polish aviation constructions 1893-1939*), WKiŁ, Warsaw 1977 (Polish language, no ISBN)

## Liên kết ngoài
*Photos and drawings at Ugolok Neba
PZL P.1

**PZL P.1** là một mẫu máy bay tiêm kích của Ba Lan, được Zygmunt Puławski thiết kế, chế tạo bởi PZL.

## Quốc gia sử dụng
;
*Không quân Ba Lan

## Tính năng kỹ chiến thuật (P.1/II)

## Tham khảo
### Ghi chú

### Tài liệu

* Cynk, Jerzy B. *History of the Polish Air Force 1918-1968*. Reading, Berkshire, UK: Osprey Publishing Ltd., 1972. ISBN 0-85045-039-X.
* Cynk, Jerzy B. *Polish Aircraft, 1893-1939*. London: Putnam & Company Ltd., 1971. ISBN 0-370-00085-4.
* Eberspacher, Warren A. and Jan P. Koniarek. *PZL Fighters Part One - P.1 through P.8. (International Squadron Monograph 2)*. St. Paul, MN: Phalanx Publishing Co., Ltd., 1995. ISBN 1-883809-12-6.
* Glass, Andrzej. *Polskie konstrukcje lotnicze 1893-1939* (in Polish: "Polish Aviation Constructions 1893-1939"). Warszawa, Poland: WKiŁ, 1977. No ISBN (main source).

## Liên kết ngoài
*Photos and drawings at Ugolok Neba

## Xem thêm
Sĩ Mang

**Sĩ Mang** có thể đề cập đến:
* Phạm Tuyên tử, vị tông chủ thứ ba của Phạm thị- lục khanh nước Tấn thời Xuân Thu trong lịch sử Trung Quốc.
* Sĩ Văn bá, đại khanh của nước Tấn thời Xuân Thu; làm phụ tá cho Triệu Vũ.
PZL P.8

**P.Z.L. P.8** là một mẫu máy bay tiêm kích của Ba Lan, do Zygmunt Puławski thiết kế, chế tạo bởi P.Z.L. (*Państwowe Zakłady Lotnicze* – Viện khoa học hàng không quốc gia) from 1930. từ năm 1930.

## Biến thể
;P.8/I
;P.8/II
;P.9
;P.10

## Tính năng kỹ chiến thuật (PZL P.8/II)

## Xem thêm

## Tham khảo
Reggiane Re.2004

**Reggiane Re.2004** là một mẫu máy bay tiêm kích-bom của Ý, do hãng Reggiane chế tạo, Roberto Longhi thiết kế.

## Tính năng kỹ chiến thuật

## Tham khảo

*
Renard Epervier

**Renard Epervier** là một mẫu thử máy bay tiêm kích cánh đơn của Bỉ, do anh em nhà Renard chế tạo.

## Tính năng kỹ chiến thuật (Type 2bis)

## Tài liệu
* William Green and Gordon Swanborough. *The Complete Book of Fighters*. Colour Library Direct, Godalming, UK: 1994. ISBN 1-85833-777-1.

## Tham khảo
Hạ Long (phường)

**Hạ Long** là phường trung tâm hành chính thuộc tỉnh Quảng Ninh, Việt Nam. Tên phường này là kế thừa tên gọi của thành phố Hạ Long trước kia.

## Địa lý
Phường Hạ Long có vị trí địa lý:

* Phía bắc giáp phường Hà Lầm.
* Phía nam giáp Vịnh Bắc Bộ.
* Phía đông giáp phường Hà Tu.
* Phía tây giáp phường Hồng Gai.

## Lịch sử
Địa phận phường Hạ Long trước đây thuộc thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh.

Ngày 16 tháng 6 năm 2025, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 1679/NQ-UBTVQH15 về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Quảng Ninh năm 2025 (nghị quyết có hiệu lực từ ngày 1 tháng 7 năm 2025). Theo đó, sắp xếp toàn bộ diện tích tự nhiên, quy mô dân số của phường Hồng Hà và phường Hồng Hải thành phường mới có tên gọi là **phường Hạ Long**..

## Chú thích

## Tham khảo
Độ dốc

Trong toán học, **độ dốc**, **hệ số góc**  (tiếng Anh: *Slope*) hay còn gọi là **gradient** là một đường thẳng biểu diễn độ dốc hay grat. Giá trị của độ dốc càng cao thì độ nghiêng của đường thẳng càng cao. Độ dốc thường được mô tả là tỉ lệ của sự gia tăng giữa hai điểm trên trục *y* của đường thẳng chia cho sự gia tăng giữa hai điểm trên trục *x* của đường thẳng đó. Trong toán học, độ dốc *m* (hoặc *i*) của một đường thẳng chính là 
:i=m=\frac{y_2-y_1}{x_2-x_1}.

Khái niệm độ dốc được áp dụng trực tiếp trong grat hay gradient trong hình học và kĩ thuật xây dựng dân dụng.

## Khái niệm
Độ dốc của một đường thẳng trên một mặt phẳng chứa hai trục *x* và *y* được biểu diễn bằng chữ cái *m*, và được định nghĩa là sự thay đổi tọa độ y chia cho sự thay đổi tọa độ x, giữa hai điểm khác biệt trên đường thẳng. Độ dốc được biểu diễn bằng phương trình dưới đây:

:m = \frac{\Delta y}{\Delta x} = \frac{\text{rise}}{\text{run}}.
(Chữ cái Hy Lạp *delta* "Δ" được sử dụng trong toán học để chỉ "sự khác biệt" hay "sự thay đổi")

Với hai điểm (*x*1,*y*1) và (*x*2,*y*2), sự thay đổi của *x* sẽ là , sự thay đổi của *y* sẽ là . Thay các giá trị trên vào phương trình trên ta sẽ được:
:m = \frac{y_2 - y_1}{x_2 - x_1}.

Công thức này không thể áp dụng được nếu đường thẳng đứng, song song với trục y, khi đó độ dốc có thể được coi là vô hạn, vì vậy độ dốc của một được thẳng đứng được xem là không thể xác định được.

### Ví dụ
*Giả sử một đường thẳng chạy qua hai điểm *P*&nbsp;=&nbsp;(1,&nbsp;2) và *Q*&nbsp;=&nbsp;(13,&nbsp;8). Chúng ta có thể tìm độ dốc bằng cách chia sự thay đổi của tọa độ y cho sự thay đổi ở tọa độ x:
:m = \frac{\Delta y}{\Delta x} = \frac{y_2 - y_1}{x_2 - x_1} = \frac{8 - 2}{13 - 1} = \frac{6}{12} = \frac{1}{2}.

*Một ví dụ khác, giả sử một đường thẳng chạy qua các điểm (4,&nbsp;15) và (3,&nbsp;21). Độ dốc của đường thẳng sẽ là
:m = \frac{ 21 - 15}{3 - 4} = \frac{6}{-1} = -6.

## Hình học

## Đại số

## Liên kết

## Tham khảo
Hàn Khởi

**Hàn Khởi** (, ?-514 TCN), tức **Hàn Tuyên tử** (韓宣子), là vị tông chủ thứ sáu của họ Hàn, một trong lục khanh nước Tấn thời Xuân Thu trong lịch sử Trung Quốc, và là tổ tiên của các vị vua nước Hàn, một trong Thất hùng thời Chiến Quốc sau này.

## Sự nghiệp
Hàn Khởi là con thứ của Hàn Quyết, vị tông chủ thứ hai của họ Hàn. Sau khi cha mất, huynh trưởng của Hàn Khởi là Hàn Vô Kị có bệnh nên không thể kế tập, do đó Hàn Khởi được phong làm đại phu.

Năm 560 TCN, Tấn Điệu công phong cho Hàn Khởi làm thượng quân tá.

Năm 547 TCN, công tử nước Ngô là Ngô Quý Trát đến nước Tấn, giao du với Hàn Khởi cùng Triệu Vũ và Ngụy Thư. Quý Trát dự đoán chính sự nước Tấn sẽ về tay 3 họ này.

Năm 541 TCN, Trung quân Nguyên soái Triệu Vũ qua đời, Tấn Bình công phong cho Hàn Khởi lên thay làm Trung quân Nguyên soái, chính khanh nước Tấn.

Năm 514 TCN, Hàn Khởi qua đời, con ông là Hàn Tu lên kế tập, tức Hàn Trinh tử.

## Xem thêm
*Hàn Quyết
*Triệu Vũ
*Hàn Tu
## Tham khảo
*Sử ký Tư Mã Thiên, các thiên
***Hàn thế gia*
***Ngô Thái Bá thế gia*
## Chú thích
Hàn Tu

**Hàn Tu** (), tức **Hàn Trinh tử** (韓貞子), **Hàn Điệu tử** (韓悼子) hay **Hàn Bình tử** (韓平子), là vị tông chủ thứ 7 của họ Hàn, một trong lục khanh nước Tấn thời Xuân Thu trong lịch sử Trung Quốc, và là tổ tiên của các vị vua nước Hàn, một trong Thất hùng thời Chiến Quốc sau này.

Ông là con của Hàn Khởi, vị tông chủ thứ sáu của họ Hàn. Năm 514 TCN, Hàn Khởi qua đời, Hàn Tu lên kế tập.

Theo Sử ký, sau khi lên nắm quyền lãnh đạo họ Hàn, Hàn Tu cho dời tông ấp về Bình Dương.

Mùa hè năm 540 TCN, Tấn Bình công sai Hàn Tu sang Tề đón con gái nước Tề là Thiếu Khương về phong làm phu nhân.

Năm 514 TCN, Hàn Khởi qua đời, Hàn Tu lên kế tập. Cùng năm, lục khanh nhân cơ hội Tấn Khoảnh công không bằng lòng với mấy người cùng họ công thất là Kỳ Doanh và Dương Tự Ngã, bèn dùng pháp luật buộc tội và giết chết hai người, diệt hẳn hai họ công thất.

Hàn Tu và lục khanh chia đất của họ Kỳ làm 7 huyện, đất họ Dương thành 3 huyện, chia nhau và cho con cháu mình vào triều làm quan, từ đó các họ khanh tướng trở nên cường thịnh.

Sau không rõ Hàn Tu mất năm nào. Sau khi ông mất, con ông là Hàn Bất Tín lên kế tập.

## Xem thêm
*Hàn Khởi
*Hàn Bất Tín
## Tham khảo
*Sử ký Tư Mã Thiên, thiên
***Hàn thế gia*
***Tấn thế gia*
*Khổng Tử (2002), *Xuân Thu tam truyện*, tập 5, Nhà xuất bản TP Hồ Chí Minh
## Chú thích
Tuân Lịch

**Tuân Lịch** (chữ Hán: 荀跞, bính âm: Xún Lì), tức **Trí Văn tử** (智文子) là vị tông chủ thứ tư của họ Trí, một trong lục khanh nước Tấn thời Xuân Thu trong lịch sử Trung Quốc. Ông từng đảm nhận chức vị Chính khanh nước Tấn từ năm 501 TCN đến 493 TCN.

Tuân Lịch là con của Tuân Doanh, vị tông chủ thứ ba của họ Trí.

## Sự nghiệp
Năm 533 TCN, cha của Tuân Lịch là Tuân Doanh mất, do Tuân Lịch lúc đó còn nhỏ nên Tấn Bình công bãi bỏ chức khanh của họ Trí. Tuân Lịch được thúc phụ của ông là Tuân Ngô (Trung Hàng Ngô) dung dưỡng. Sau khi Tuân Lịch trưởng thành, Tuân Ngô tiến cử ông lên làm Hạ quân tá.

Năm 516 TCN, nhà Chu xảy ra loạn Tử Triều Tuân Lịch cùng Triệu Ưởng hội chư hầu đem quân cứu Chu Kính vương, đánh bại Tử Triều, Tử Triều chạy sang nước Sở.

Năm 501 TCN, Trung quân tướng nước Tấn là Sĩ Ưởng qua đời, Tuân Lịch được lên nối chức Trung quân tướng (tức Chính khanh nước Tấn]]).

Năm 497 TCN, Triệu Ưởng giết người em họ là Triệu Ngọ. Triệu Ngọ là cháu gọi Tuân Dần (Trung Hàng Dần) bằng cậu; nhà Tuân Dần lại thông gia với Phạm (Sĩ) Cát Xạ. Vì vậy Tuân Dần và Sĩ Cát Xạ ủng hộ Triệu Ngữ, bèn cùng nhau đánh Triệu Ưởng. Triệu Ưởng chạy về cố thủ ở đất Tấn Dương.

Theo luật nước Tấn, người làm loạn đầu tiên phải bị tử hình, do đó họ Phạm và họ Trung Hàng được Tấn Định công ủng hộ, mang quân vây Tấn Dương. Tuy nhiên Tuân Lịch cùng các đại phu là Ngụy Xỉ và Hàn Bất Tín đem quân giúp Triệu. Tấn Định công lại ngả theo phe bốn họ. Tuân Dần và Sĩ Cát Xạ thua trận phải bỏ chạy về thành Triều Ca. Nhờ Hàn Bất Tín và Ngụy Xỉ xin hộ, Định công bằng lòng tha tội Triệu Ưởng.

Năm 493 TCN, bốn họ Ngụy, Hàn, Trí, Triệu hạ được thành Triều Ca, tiêu diệt họ Phạm và Trung Hàng. Tuân Lịch tiến cử Sĩ Cao thay cho Phạm thị, sủng thần Lương Anh thay thế Trung Hàng thị, nhưng bị Triệu Ưởng cự tuyệt. Từ đó nước Tấn chỉ còn bốn họ đại phu, sử gọi là Tứ khanh.

Cùng năm đó, Tuân Lịch qua đời, con ông là Tuân Thân lên thế tập.

## Xem thêm
*Triệu Ưởng
*Tuân Ngô
*Tuân Thân
## Tham khảo
*Sử ký Tư Mã Thiên, thiên
***Tấn thế gia*
*Khổng Tử (2002), *Xuân Thu tam truyện*, tập 5, Nhà xuất bản TP Hồ Chí Minh
## Chú thích
Cuộc vây hãm Lille (1940)

**Cuộc vây hãm Lille** là một hoạt động quân sự trong Trận chiến nước Pháp – một phần của Mặt trận phía Tây thời Thế chiến thứ hai. Cuộc bao vây đã diễn ra từ ngày 28 cho đến ngày 31 tháng 5 năm 1940 tại các vùng phụ cận của thành phố Lille ở vùng Flanders thuộc Pháp trong Trận chiến nước Pháp. Đây là một hoạt động trì hoãn của 4 vạn binh lính còn lại của Tập đoàn quân số 1 một thời hùng mạnh của quân đội Pháp chống lại 7 sư đoàn của quân đội Đức Quốc xã, trong số đó có 3 sư đoàn thiết giáp, vốn đang cố gắng xé lẻ và tiêu diệt quân đội Đồng Minh tại Dunkerque.

Cuộc kháng cự dữ dội của quân Pháp dưới quyền chỉ huy của Thiếu tướng (*Général de division*) Jean-Baptiste Molinié tại Lille đã tạo điều kiện cho một số đội hình của Đồng minh tháo chạy đến Dunkerque. Chí ít có 10 vạn quân Đồng Minh đã được cứu vãn, và Thủ tướng Anh Winston Churchill đã nhìn nhận cuộc phòng ngự của các lực lượng Pháp ở Lille như là một *"đóng góp tuyệt vời"*. Trong trận chiến, quân Pháp đã phát động một số phản công và thậm chí bắt được cả Thiếu tướng (*Generalmajor*) Fritz Kühne, người chỉ huy Sư đoàn Bộ binh số 253 (*253. Infanterie-Division*) của Đức Quốc xã. Đến ngày 31 tháng 5 năm 1940, do không còn cách nào khác, đội quân Pháp của Molinié bị buộc phải đầu hàng quân đội Đức.

Sau khi Lille thất thủ làm theo truyền thống của một thời đại khác, người Đức đã cho phép đội quân phòng thủ của Pháp diễu binh trên đường phố và trao huy chương cho họ như một hình thức tôn vinh cuộckháng cự ác liệt của quân Pháp ở Lille.

## Chú thích
Republic XF-91 Thunderceptor

**Republic XF-91 Thunderceptor** là một mẫu thử máy bay tiêm kích đánh chặn động cơ hỗn hợp, do hãng Republic Aviation phát triển. Máy bay sử dụng một động cơ phản lực và 4 động cơ rocket cỡ nhỏ.

## Tính năng kỹ chiến thuật (XF-91 Thunderceptor)

## Xem thêm

## Tham khảo
;Ghi chú

;Tài liệu

* Jenkins, Dennis R. and Tony R. Landis. *Experimental & Prototype U.S. Air Force Jet Fighters.* North Branch, Minnesota, USA: Specialty Press, 2008. ISBN 978-1-58007-111-6.
* Pace, Steve. *Republic XF-91 Thunderceptor Rocket Fighter* (Air Force Legends N.210). Simi Valley, California, USA: Steve Ginter Books, 2000. ISBN 0-942612-91-4.
* Pace, Steve. *X-Fighters: USAF Experimental and Prototype Fighters, XP-59 to YF-23*. St. Paul, Minnesota, USA: Motorbooks International, 1991. ISBN 0-87938-540-5.
* Winchester, Jim. *The World's Worst Aircraft: From Pioneering Failures to Multimillion Dollar Disasters*. London: Amber Books Ltd., 2005. ISBN 1-904687-34-2.
* Yeager, Chuck and Leo Janos. *Yeager: An Autobiography*. New York: Bantam Books, 1986. ISBN 0-553-25674-2.
* Yenne, Bill. *The World's Worst Aircraft*. New York: Dorset Press, 1993. ISBN 0-88029-490-6.

## Liên kết ngoài

*XF-91 in U.S Centennial of Flight Commission 
*XF-91 in sci.military
*The two XF-91s at Edwards AFB in 1953 after modifications
*XF-91b at www.aerophiles.com
*XF-91 at www.aerophiles.com
*Several pictures of the XF-91 ''46-680''
*Interceptor, 1949 - pictures from *Flight* 1949
Royal Aircraft Factory B.E.12

**Royal Aircraft Factory B.E.12** là một mẫu máy bay một chỗ của Anh trong Chiến tranh thế giới I, do Royal Aircraft Factory thiết kế.

## Biến thể
* **B.E.12**
* **B.E.12a**
* **B.E.12b**

## Quốc gia sử dụng
; 
* Quân đoàn Không quân Hoàng gia
; 
* Quân đoàn Không quân Australia

## Tính năng kỹ chiến thuật (B.E.12)

## Xem thêm

## Tham khảo

*
*
*

## Liên kết ngoài
*British Aircraft Directory
Trận Waren-Nossentin

**Trận Waren-Nossentin** vào ngày 1 tháng 11 năm 1866 trong cuộc Chiến tranh Liên minh thứ tư, là một cuộc chặn hậu của những người lính của Vương quốc Phổ dưới quyền chỉ huy của các tướng August Wilhelm von Pletz và Ludwig Yorck von Wartenburg chống lại các lực lượng của Đệ nhất Đế chế Pháp dưới quyền chỉ huy của Thống chế Jean-Baptiste Bernadotte. Mặc dù phải rút khỏi vị trí của mình, quân đội Phổ đã thành công trong việc ngăn ngừa quân đội Pháp gây thiệt hại nghiêm trọng hoặc tiêu diệt bất kỳ một đơn vị nào của Phổ trong trận chiến này. Waren nằm về cực bắc của hồ Müritz, cách Rostock khoảng  về hướng đông nam. Nossentin là một ngôi làng nhỏ trên Fleesen See (Hồ Fleesen), cách Waren khoảng  về hướng tây.

Sau đại thắng của người Pháp trong trận Jena-Auerstedt vào ngày 14 tháng 10 năm 1806, Hoàng đế Pháp Napoléon Bonaparte đã phát động một cuộc tổng truy kích quân Phổ bại trận. Vào cuối tháng 10, quân Pháp đã cô lập và bắt sống một số lượng lớn binh lính Phổ gần Prenzlau về Stettin. Quân đoàn dưới quyền tướng Gebhard Leberecht von Blücher đã trốn thoát bằng việc quay lại phía tây. Gần Waren, Blücher liên kết với một quân đoàn khác của Phổ và lực lượng liên hợp này triệt thoái vè hướng tây.

Khi đội hậu binh của Phổ rút khỏi Waren, đội kỵ binh đầu tiên của Pháp đã tấn công đối phương. Hành động này khởi đầu một trận đánh cả ngày giữa các lực lượng dưới quyền Pletz và Yorck với quân đội Pháp. Mặc dù Bernadotte đã tấn công mãnh liệt, người Phổ rời khỏi trận địa an toàn sau một vài cuộc đụng độ. Trái ngược với sự yếu kém của họ trong thời gian này, quân đội Phổ đã thể hiện bản lĩnh của mình trong cuộc giao chiến.

## Chú thích

## Tham khảo
* Petre, F. Loraine. *Napoleon's Conquest of Prussia 1806*. London: Lionel Leventhal Ltd., 1993 (1907). ISBN 1-85367-145-2
* Rothenberg, Gunther E. *The Art of Warfare in the Age of Napoleon*. Bloomington, Ind.: Indiana University Press, 1980. ISBN 0-253-31076-8
* Smith, Digby. *The Napoleonic Wars Data Book.* London: Greenhill, 1993. ISBN 1-85367-276-9
Chi Lăng, thành phố Lạng Sơn

**Chi Lăng** là phường cũ trung tâm hành chính của thành phố Lạng Sơn, tỉnh Lạng Sơn, Việt Nam.

## Địa lý
Phường Chi Lăng nằm ở trung tâm thành phố Lạng Sơn, có vị trí địa lý:

* Phía đông giáp xã Quảng Lạc
* Phía tây giáp phường Đông Kinh
* Phía nam giáp xã Quảng Lạc và xã Mai Pha
* Phía bắc giáp phường Vĩnh Trại, phường Tam Thanh và xã Hoàng Đồng

## Diện tích, dân số
Phường Chi Lăng có diện tích 4,12&nbsp;km², dân số năm 1999 là 12.387 người, mật độ dân số đạt 3.007 người/km².

Theo thống kê năm 2019, phường Chi Lăng có diện tích 4,12&nbsp;km², dân số là 15.269 người, mật độ dân số đạt 3.706 người/km².

## Lịch sử
Ngày 1 tháng 7 năm 2025 Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 1672/NQ-UBTVQH15 về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Lạng Sơn năm 2025. Theo đó,Sắp xếp toàn bộ diện tích tự nhiên, quy mô dân số của phường Chi Lăng và xã Quảng Lạc thành phường mới có tên gọi là phường Lương Văn Tri
## Chú thích

## Tham khảo
Royal Aircraft Factory N.E.1

**Royal Aircraft Factory N.E.1** là một mẫu thử máy bay tiêm kích đêm của Anh trong Chiến tranh thế giới I.

## Quốc gia sử dụng
;
*Quân đoàn Không quân Hoàng gia

## Tính năng kỹ chiến thuật

## Xem thêm

## Ghi chú
* The Vickers-Crayford, although called the "rocket gun," was a lightweight single shot 40-mm gun that fired shells. It was officially known as the 1.59-inch Breech-Loading Vickers Q.F. Gun, Mk II.

## Tham khảo

*Bruce, J.M. *British Aeroplanes 1914-18*. London:Putnam, 1957.
*Bruce, J.M. *War Planes of the First World War: Volume Two Fighters*. London:Macdonald, 1968. ISBN 0-356-01473-8.
*Lewis, Peter. *The British Fighter since 1912*. London:Putnam, 1979. ISBN 0-370-10049-2.
*Mason, Francis K. *The British Fighter since 1912*. Annapolis, Maryland, USA:Naval Institute Press, 1992. ISBN 1-55750-082-7.
*Williams, Anthony G. and Gustin, Emmanuel. *Flying Guns: World War I and its Aftermath 1914-32*. Ramsbury, UK:Airlife, 2003. ISBN 1-84037-396-2.
Royal Aircraft Factory S.E.2

**Royal Aircraft Factory S.E.2** (Scout Experimental) là một mẫu máy bay trinh sát một chỗ của Anh.

## Quốc gia sử dụng
;
*Quân đoàn Không quân Hoàng gia

## Tính năng kỹ chiến thuật (S.E.2)

## Xem thêm

## Tham khảo
;Ghi chú

;Tài liệu

*Bruce, J.M. *British Aeroplanes 1914-18*. London: Putnam, 1957.
*Bruce, J.M. *The Aeroplanes of the Royal Flying Corps (Military Wing)*. London: Putnam, 1982. ISBN 0-370-30084-X.
*Hare, Paul R. *The Royal Aircraft Factory*. London:Putnam, 1990. ISBN 0-85177-843-7.
*Jackson, A.J. *De Havilland Aircraft since 1909*. London: Putnam, Third edition, 1987. ISBN 0-85177-802-X.
*Mason, Francis K. *The British Fighter since 1912*. Annapolis, USA: Naval Institute Press, 1992. ISBN 1-55750-082-7.
Royal Aircraft Factory S.E.4

**Royal Aircraft Factory S.E.4** là một mẫu máy bay trinh sát hai tầng cánh do Royal Aircraft Factory thiết kế chế tạo vào đầu Chiến tranh thế giới I.

## Quốc gia sử dụng
;
*Quân đoàn Không quân Hoàng gia

## Tính năng kỹ chiến thuật (160 hp Gnome)

## Xem thêm

## Tham khảo

*Bruce, J.M. *British Aeroplanes 1914-18*. London:Putnam, 1957.
*Bruce, J.M. *War Planes of the First World War: Volume Two Fighters*. London:Macdonald, 1968, ISBN 0-356-01473-8.
*Bruce, J.M. *The Aeroplanes of the Royal Flying Corps (Military Wing)*. London:Putnam, 1982. ISBN 0-370-30084-X.
*Hare, Paul R. *The Royal Aircraft Factory*. London:Putnam, 1990. ISBN 0-85177-843-7.
*Lewis, Peter. *The British Fighter since 1912*. London:Putnam, Fourth edition, 1979. ISBN 0-370-10049-2.
*Mason, Francis K. *The British Fighter since 1912*. Annapolis, USA:Naval Institute Press, 1992. ISBN 1-55750-082-7.
Royal Aircraft Factory F.E.8

**Royal Aircraft Factory F.E.8** là một mẫu máy bay tiêm kích của Anh trong Chiến tranh thế giới I, do Royal Aircraft Factory thiết kế.

## Quốc gia sử dụng
;
*Quân đoàn Không quân Hoàng gia

## Tính năng kỹ chiến thuật (F.E.8 (động cơ Le Rhône))

## Xem thêm

## Tham khảo
;Ghi chú

;Tài liệu

* Bruce, J.M. *The Aeroplanes of the Royal Flying Corps (Military Wing)*. London: Putnam, 1982. ISBN 0-370-30084-X.
* Bruce, J.M. *British Aeroplanes 1914–18*. London: Putnam, 1957.
* Bruce, J.M. *Warplanes of the First World War: Volume 2 Fighters*. London: Macdonald, 1968. ISBN 0-356-01473-8.
* Cheesman, E.F. (ed.) *Fighter Aircraft of the 1914-1918 War* Letchworth, UK: Harleyford, 1960.
* Guttman, Jon. *Pusher Aces of World War 1* (Aircraft of the Aces #88). London: Osprey Publishing Co, 2009. ISBN 978-1-84603-417-6.
* Hare, Paul R. *The Royal Aircraft Factory*. London:Putnam, 1990. ISBN 08517784737 .
* Taylor, John W.R. "F.E.8". *Combat Aircraft of the World from 1909 to the Present*. New York: G.P. Putnam's Sons, 1969. ISBN 0-425-03633-2.

## Liên kết ngoài
* Vintage photos of Cole Palen's RAF F.E.8 reproduction 
* Owl's Head Transportation Museum's 1916 Royal Aircraft Factory F.E.8 (reproduction)