open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Scheme

**Scheme** là một ngôn ngữ lập trình hỗ trợ nhiều khuôn mẫu lập trình (*multi-paradigm*), nhưng được biết đến nhiều nhất với khả năng hỗ trợ lập trình hàm. Đây là một trong hai biến thể chính của Lisp, do Guy L. Steele và Gerald J. Sussman xây dựng vào những năm 1970.

Hiện nay phiên bản phổ biến của Scheme được phát triển theo chuẩn R5RS. Một phiên bản chính của nó là MzScheme.

## Khác biệt
Scheme được thiết kế với mục đích gọn và rõ ràng hơn Lisp, thể hiện ở một số khác biệt sau:
* Định nghĩa hàm bởi `define` thay vì `defun`
* Các hằng số logic đúng và sai được viết là `#t` và `#f` thay vì `T` và `NIL`
* Một số quy ước: các hàm *predicate* (trả lại giá trị đúng/sai) kết thúc bằng dấu chấm hỏi, chẳng hạn `zero?`, `even?`. Các hàm *stateful* (làm thay đổi giá trị của biến) kết thúc bằng dấu chấm than, chẳng hạn `set!`
* Lược bỏ các hàm rườm rà, chẳng hạn nhóm các hàm `caar, cddr, cadr...`

## Phiên bản hiện thực

Một phiên bản hiện thực khá nổi tiếng là **PLT Scheme**http://docs.plt-scheme.org/ . Bản này dựa trên nền của MzScheme nhưng tích hợp một môi trường phát triển thân thiện (DrScheme). Trong đó có chia sẵn các chủ đề lập trình (*theme*) khác nhau; chẳng hạn chủ đề đầy đủ với lập trình theo chuẩn R5RS, hay chủ đề dành cho sinh viên (chỉ có một số tính năng cơ bản nhất trong Scheme, nhưng dễ học hơn). Đặc biệt trong PLTScheme, các nguyên tố (*atom*) còn bao gồm cả dạng ảnh. Đặc điểm này giúp cho việc lập trình trở nên trực quan và lý thú.

## R5RS

**R5RS**, hay *Revised(5) Report on the Algorithmic Language Scheme*—báo cáo chỉnh sửa (5) về ngôn ngữ lập trình Scheme, là tài liệu do nhiều tác giả viết, được Richard Kesley, William Clinger, và Jonathan Rees tập hợp (20 tháng 2 năm 1998). Tài liệu R5RS trình bày những đặc điểm trong ngôn ngữ lập trình Scheme.

## Giáo dục
Scheme được dùng nhiều trong các trường học tại Hoa Kỳ. Tại MIT, Scheme được giảng dạy như môn học bắt buộc trong ngành điện toán, sử dụng giáo trình là cuốn *Structure and Interpretation of Computer Programs* (SICP) http://mitpress.mit.edu/sicp/ .

## Các phần mềm
Một số phần mềm ứng dụng được viết bằng Scheme, chẳng hạn:
* Bộ phần mềm văn phòng SIAGhttp://siag.nu/ chạy trên Unix và Linux.
* Một phần mềm giao diện với LaTeX là GNU TeXmacshttp://www.texmacs.org/.

## Xem thêm
* Lisp
* Lập trình hàm

## Tham khảo
Nortel

**Nortel**, tên đầy đủ là **Nortel Networks Limited**, tên cũ là **Northern Telecom Limited**, thành lập năm 1895, là một công ty đa quốc gia chuyên sản xuất thiết bị viễn thông, có trụ sở chính tại Toronto, Canada.
* Nortel 
* LG-Nortel 
* (en) Innovative Communications Alliance (Nortel – Microsoft) 

## Tham khảo
Phân họ Tắc kè

***Gekkoninae*** là họ phụ (phân họ) của họ Tắc kè (*[[Họ Tắc kè|Gekkonidae]]*).

## Danh sách các chi
Họ phụ này gồm các chi sau:



*[[Afroedura]]*
*[[Afrogecko]]*
*[[Agamura]]*
*[[Ailuronyx]]*
*[[Alsophylax]]*
*[[Aristelliger]]*
*[[Asaccus]]*
*[[Blaesodactylus]]*
*[[Bogertia]]*
*[[Briba]]*
*[[Bunopus]]*
*[[Calodactylodes]]*
*[[Carinatogecko]]*
*[[Chondrodactylus]]*
*[[Christinus]]*
*[[Cnemaspis]]*
*[[Coleodactylus]]*
*[[Colopus]]*
*[[Cosymbotus]]*

*[[Crossobamon]]*
*[[Cryptactites]]*
*[[Cyrtodactylus]]*
*[[Cyrtopodion]]*
*[[Dixonius]]*
*[[Dravidogecko]]*
*[[Ebenavia]]*
*[[Euleptes]]*
*[[Geckolepis]]*
*[[Geckonia]]*
*[[Gehyra]]*
*[[Chi Tắc kè|Gekko]]*
*[[Goggia]]*
*[[Gonatodes]]*
*[[Gonydactylus]]*
*[[Gymnodactylus]]*
*[[Haemodracon]]*
*[[Hemidactylus]]*
*[[Hemiphyllodactylus]]*

*[[Heteronotia]]*
*[[Homonota]]*
*[[Homopholis]]*
*[[Lepidoblepharis]]*
*[[Lepidodactylus]]*
*[[Luperosaurus]]*
*[[Lygodactylus]]*
*[[Matoatoa]]*
*[[Microscalabotes]]*
*[[Nactus]]*
*[[Narudasia]]*
*[[Pachydactylus]]*
*[[Palmatogecko]]*
*[[Paragehyra]]*
*[[Paroedura]]*
*[[Perochirus]]*
*[[Phelsuma]]*
*[[Phyllodactylus]]*
*[[Phyllopezus]]*

*[[Pristurus]]*
*[[Pseudogekko]]*
*[[Pseudogonatodes]]*
*[[Ptenopus]]*
*[[Ptychozoon]]*
*[[Ptyodactylus]]*
*[[Quedenfeldtia]]*
*[[Rhoptropus]]*
*[[Saurodactylus]]*
*[[Sphaerodactylus]]*
*[[Stenodactylus]]*
*[[Tarentola]]*
*[[Teratolepis]]*
*[[Thecadactylus]]*
*[[Tropiocolotes]]*
*[[Urocotyledon]]*
*[[Uroplatus]]*


## Hình ảnh

Tập tin:Phelsuma laticauda.jpg
Tập tin:Cosym platy 060412 4791 tdp.jpg
Tập tin:G gecko 070101 2323 kng.jpg
Tập tin:Gek monar 110417-14735 tsa.jpg
Tập tin:Gekkoninae Chondrodactylus angulifer.png
Tập tin:Cnemaspis wynaad.jpg

## Chú thích

## Tham khảo

*
Thằn lằn chân ngón giả sọc

**Thằn lằn ngón chân giả sọc** (danh pháp hai phần: ***Cyrtodactylus pseudoquadrivirgatus***), là loài động vật bò sát thuộc họ Tắc kè. Loài này được một nhóm các nhà khoa học gồm 3 người Việt Nam và 2 người Đức là Nguyễn Quảng Trường, Vũ Ngọc Thanh, Ngô Văn Trí, Herbert Rösler và Thomas Ziegler khám phá ở dãy núi Trường Sơn của Việt Nam vào năm 2008.

Cơ thể của chúng có màu nâu với nhiều đốm lớn màu nâu đậm nở rộng, hoặc những vệt đậm không đều trên đầu, những sọc đậm cùng với những vạch không đều trên lưng, nhưng sọc vẫn nhiều hơn ở ngang vai. Tuy nhiên, một số mẫu khác cũng hiện diện những sọc đậm phân biệt hay vạch ngang đậm không đều, cũng có thể là những đốm không đều trên lưng. Đuôi có nhiều vạch nâu đậm và nhạt xen kẽ. Những vạch nhạt có thể rộng hơn hay hẹp hơn so với những vạch đậm kế cận. Kích thước trung bình: chiều dài đầu mình khoảng 48,6&nbsp;mm – 83,3&nbsp;mm, chiều dài đuôi khoảng 55,7&nbsp;mm – 82,5&nbsp;mm.

## Chú thích

## Tham khảo
* Rösler, Nguyen, Vu, Ngo & Ziegler, 2008: *A new Cyrtodactylus (Squamata: Gekkonidae) from Central Vietnam.* Hamadryad, , n. 1, .

## Liên kết ngoài

* 
* 
*
College Road Trip

***College Road Trip*** là bộ phim hài khởi chiếu vào năm 2008 do hãng Walt Disney Pictures sản xuất. Bộ phim có sự tham gia của nhiều diễn viên như Raven-Symoné, Martin Lawrence, Brenda Song, Lucas Grabeel...

## Nội dung
Melanie Porter (Raven Symoné) - 1 cô gái tuổi teen và cha cô - cảnh sát James cùng lái xe đi đến trường đại học mới. Vì quá quan tâm chăm sóc con gái cưng nên ông bố đã gây ra đống vụ lộn xộn trên đường.

## Diễn viên
*Raven-Symoné - Melanie Porter
*Martin Lawrence - James Porter
*Brenda Song - Christina Wong
*Margo Harshman - Katie
*Vincent Pastore - Freddy
*Joseph R. Gannascoli - Mr. Arcarra
*Daniel Raymont[5] - Steve
*Michael Landes - Donny
*Daniel Raymont - Steve
*Brianna Russo - Ally

## Thời gian chiếu

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Trang Disney Channel
*
Thằn lằn Phong Nha-Kẻ Bàng

**Thằn lằn Phong Nha-Kẻ Bàng** (danh pháp hai phần: ***Cyrtodactylus phongnhakebangensis***), là một loài động vật bò sát được tìm thấy và mô tả ở Vườn quốc gia Phong Nha-Kẻ Bàng của Việt Nam. Nó được một nhóm gồm 3 nhà khoa học Đức và 1 nhà khoa học Việt Nam khám phá năm 2002.
## Mô tả
Thằn lằn Phong Nha-Kẻ Bàng được mô tả có kích thước nhỏ, chiều dài chưa kể đuôi khoảng 7,5&nbsp;cm, lưng có 4-5 vệt tối hình dạng bất thường chạy ngang
## Phân bổ
Như tên gọi, loài này được tìm thấy ở Vườn quốc gia Phong Nha-Kẻ Bàng của Việt Nam và có lẽ là loài đặc hữu, chưa có tài liệu nào mô tả nó có mặt ở nơi khác.
## Chú thích

## Tham khảo

* Ziegler T., Rösler H., Herrmann H.-W. & Vu Ngoc Thanh (2002): *Cyrtodactylus phongnhakebangensis sp.n., ein neuer Bogenfingergecko aus dem annamitischen Karstwaldmassiv, Vietnam.* - Herpetofauna, Weinstadt 24(141): 11-25.
* *Atlas de la terrariophile Vol.3: les lézards*. Animalia Éditions, 2003. ISBN 2-ngày 91 tháng 2 năm 7895
*Mô tả chi tiết về mấy loài mới phát hiện trong chi Cyrtodactylus ở vùng Bắc trung Bộ Việt Nam - Hoang Xuan Quang, Nikolai L. Orlov, Natalia B. Ananjeva, Andrew Grieser Johns, Hoang Ngoc Thao và Dau Quang Vinh
*
ISO 3166-2:AE

**ISO 3166-2:AE**
là chuẩn ISO định nghĩa mã địa lý. Nó là tập con của ISO 3166-2 áp dụng cho
Các Tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất.

Nó gồm cả bảy tiểu vương quốc.
## Thư thông tin
* ISO 3166-2:ngày 21 tháng 5 năm 2002
* ISO 3166-2:ngày 20 tháng 8 năm 2002

## Mã

## Xem thêm
* ISO 3166-1, bảng tham chiếu cho mã quốc gia 
* ISO 3166-2, bảng tham chiếu cho tất cả mã khu vực quốc gia

## Tham khảo
ISO 3166-2:AG

**ISO 3166-2:AG** là chuẩn ISO định nghĩa mã địa lý. Nó là tập con của ISO 3166-2 áp dụng cho Antigua và Barbuda. Mỗi mã hai phần bao gồm mã ISO 3166-1 dành cho Antigua và Barbuda (**AG**) và hai ký số.

## Thư thông tin
*ISO 3166-2:2007-04-17 - dành cho Antigua và Barbuda, giới thiệu mã cho khu vực nhỏ hơn.

## Mã
Mã bao gồm sáu giáo khu và một lãnh thổ phụ thuộc (đánh dấu bằng *).

## Xem thêm
*ISO 3166-1, bảng tham chiếu cho mã quốc gia 
*ISO 3166-2, bảng tham chiếu cho tất cả mã khu vực quốc gia
*Parishes of Antigua and Barbuda

## Tham khảo
ISO 3166-2:AL

**ISO 3166-2:AL** là chuẩn ISO định nghĩa mã địa lý. Nó là tập con của ISO 3166-2 áp dụng cho Albania.

Nó gồm 36 *rrethe* (quận).
Các quận được nhóm lại thành *qark* (hạt), và không có mã.
## Thư thông tin
*ISO 3166-2:2002-05-21
*ISO 3166-2:2004-03-08

## Mã

## Xem thêm
*ISO 3166-1, bảng tham chiếu cho mã quốc gia 
*ISO 3166-2, bảng tham chiếu cho tất cả mã khu vực quốc gia
* Quận của Albania và Hạt của Albania

## Tham khảo
ISO 3166-2:AR

**ISO 3166-2:AR**
là chuẩn ISO định nghĩa mã địa lý. Nó là tập con của ISO 3166-2 áp dụng cho
Argentina.
Nó mô tả một quận liên bang (AR-C) và 23 tỉnh. Phần đầu tiên là mã ISO 3166-1 AR của Argentina, phần thứ hai là một ký tự.

Những ký tự có gốc từ hệ thống Biển đăng kiểm Argentina.

## Mã

## Xem thêm
*ISO 3166-1, bảng tham chiếu cho mã quốc gia 
*ISO 3166-2, bảng tham chiếu cho tất cả mã khu vực quốc gia
*Tỉnh của Argentina

## Tham khảo
ISO 3166-2:AT

**ISO 3166-2:AT** là chuẩn ISO định nghĩa mã địa lý. Nó là tập con của ISO&nbsp;3166-2 áp dụng cho các bang của Áo.

## Danh sách mã

## Tham khảo
ISO 3166-2:AU

**ISO 3166-2:AU** là chuẩn ISO định nghĩa mã địa lý. Nó là tập con của ISO 3166-2 áp dụng cho Úc.
Nó mô tả 6 bang và 2 lãnh thổ. Phần đầu là mã ISO 3166-1 **AU** của Úc, phần thứ hai là mã hai ký tự.

## So sánh với mã bưu chính
Úc cũng dùng mã bưu chính 4 ký số, như Sydney NSW 2000.

Chú ý những cái này khác với viết tắt bưu chính chuẩn của Úc. Giờ ISO 3166-2:AU tương ứng với Tiêu chuẩn Úc AS 4212-1994. Những thay đổi này được thông báo trong Thư thông tin I-6 của ISO 3166-2:2004-03-08.

## Mã

## Xem thêm
*ISO 3166-1, bảng tham chiếu cho mã quốc gia
*ISO 3166-2, bảng tham chiếu cho tất cả mã khu vực quốc gia

## Tham khảo
ISO 3166-2:AZ

**ISO 3166-2:AZ** là chuẩn ISO định nghĩa mã địa lý. Nó là tập con của ISO 3166-2 áp dụng cho Azerbaijan.
Nó gồm 1 cộng hòa tự trị, 11 thành phố, và 65 rayon.

## Thư thông tin
* ISO 3166-2:2002-05-21

## Mã
### Cộng hòa tự trị

### Thành phố và rayon

; Notes

## Xem thêm
*ISO 3166-1, bảng tham chiếu cho mã quốc gia 
*ISO 3166-2, bảng tham chiếu cho tất cả mã khu vực quốc gia

## Tham khảo
ISO 3166-2:BB

**ISO 3166-2:BB** là chuẩn ISO định nghĩa mã địa lý. Nó là tập con của ISO 3166-2 áp dụng cho Barbados. Mỗi mã gồm 2 phần là mã ISO 3166-1 của Barbados (**BB**) và mã 2 ký số.

## Thư thông tin
*ISO 3166-2:2007-04-17 - Dành cho Barbados, đánh số và sắp xếp lại các xứ đạo.

## Codes

## Xem thêm
*ISO 3166-1, bảng tham chiếu cho mã quốc gia 
*ISO 3166-2,
*Xứ đạo của Barbados

## Tham khảo
Lý luận văn học

**Lí luận văn học** là bộ môn nghiên cứu văn học ở bình diện lí thuyết khái quát nhằm tìm ra những quy luật chung nhất về văn học. Trong đó bao gồm sự nghiên cứu bản chất của sáng tác văn học, chức năng xã hội-thẩm mỹ của văn học, đồng thời xác định phương pháp lý luận và phân tích văn học.

## Mục đích
Mục đích của lý luận văn học là để bàn luận về các vấn đề, tính đặc trưng của văn học có ảnh hưởng hay tác động như thế nào đến con người, đời sống xã hội...?

Ngoài ra, kiến thức lí luận văn học cũng sẽ giúp chúng ta trả lời cho các câu hỏi văn học một cách ngắn gọn và cụ thể như: văn học bắt nguồn từ đâu? Chức năng của văn học? Văn học vì ai mà tồn tại?...

Các nhà văn, nhà thơ thường sẽ nghiên cứu các hiện tượng văn học để nêu lên tính khái quát bằng những thuật ngữ, luận điểm về các quy luật của văn học. Nhờ sự nghiên cứu ấy mà người đọc cũng như người nghe các tác phẩm văn học có thể lí giải được một cách sâu sắc và rõ ràng nhất bản chất của các hiện tượng văn học như nhà văn, tác phẩm, trào lưu văn học,...

Các kiến thức lí luận văn học đang phát triển từng ngày từng giờ với rất nhiều các khuynh hướng, các luồng tư tưởng, các quan niệm khác nhau, có khi thống nhất nhưng cũng có khi phủ nhận lẫn nhau. Những nghiên cứu về lí luận văn học vẫn đang được thực hiện hàng ngày trong cuộc sống của chúng ta, trao cho ta những góc nhìn mới mẻ, sâu sắc hơn về văn học.https://blogchuyenvan.blogspot.com/2017/10/ki-nang-ua-li-luan-van-hoc-vao-bai-nghi.html

## Đối tượng nghiên cứu
Có thể tập hợp các vấn đề được nghiên cứu bởi lí luận văn học thành các nhóm lý thuyết chính:

### Đặc trưng văn học
Lý giải những đặc điểm chung nhất của văn học, trả lời các câu  hỏi như văn học bắt nguồn từ đâu, đối tượng chủ yếu của văn học là gì, tác phẩm văn học được cấu trúc như thế nào, phương thức phản ánh của văn học là gì...Lí thuyết về tính đặc trưng văn học như một hoạt động sáng tạo tinh thần của con người bao gồm tính hình tượng, tính nghệ thuật, lý tưởng thẩm mỹ, các thuộc tính xã hội của văn học, phong cách sáng tác các nguyên tắc đánh giá sáng tác văn học nói chung,...

### Cấu trúc tác phẩm
Lí thuyết về cấu trúc tác phẩm văn học bao gồm khái niệm về đề tài, chủ đề, nhân vật, tính cách, cảm hứng, cốt truyện, kết cấu, các vấn đề phong cách học, ngôn ngữ, thi pháp, luật thơ v.v.

### Quá trình văn học
Lí thuyết về quá trình văn học bao gồm các khái niệm chính về phong cách, các *loại* và các *thể* văn học, các trào lưu, khuynh hướng văn học và các quá trình văn học nói chung.

## Tham khảo
ISO 3166-2:AF

**ISO 3166-2:AF** là chuẩn ISO định nghĩa mã địa lý. Nó là tập con của ISO 3166-2 áp dụng cho Afghanistan

## Thư thông tin
*ISO 3166-2:2004-03-08 - Dành cho Afghanistan, thư thông tin này thông báo thêm tỉnh Khost và tỉnh Nurestan, được hình thành năm 2001 và 2002.
*ISO 3166-2:2005-09-13 - Dành cho Afghanistan, thư thông tin này thông báo thêm tỉnh Daykundi và tỉnh Panjshir, hình thành năm 2004.

## Các tỉnh (34)
 
# AF-BDS: Badakhshān
# AF-BDG: Bādghīs
# AF-BGL: Baghlān
# AF-BAL: Balkh
# AF-BAM: Bāmīān
# AF-DAY: Dāykondī
# AF-FRA: Farāh
# AF-FYB: Fāryāb
# AF-GHA: Ghaznī
# AF-GHO: Ghowr
# AF-HEL: Helmand
# AF-HER: Herāt
# AF-JOW: Jowzjān
# AF-KAB: Kābul (Kābol)
# AF-KAN: Kandahār
# AF-KAP: Kāpīsā
# AF-KHO: Khowst
# AF-KNR: Konar (Kunar)
# AF-KDZ: Kondoz (Kunduz)
# AF-LAG: Laghmān
# AF-LOW: Lowgar
# AF-NAN: Nangrahār (Nangarhār)
# AF-NIM: Nīmrūz
# AF-NUR: Nūrestān
# AF-ORU: Orūzgān (Urūzgān)
# AF-PIA: Paktīā
# AF-PKA: Paktīkā
# AF-PAN: Panjshīr
# AF-PAR: Parwān
# AF-SAM: Samangān
# AF-SAR: Sar-e Pol
# AF-TAK: Takhār
# AF-WAR: Wardak (Wardag)
# AF-ZAB: Zābol (Zābul)

## Xem thêm
*ISO 3166-1, bảng tham chiếu cho mã quốc gia 
*ISO 3166-2, bảng tham chiếu cho tất cả mã khu vực quốc gia

## Tham khảo
Cạnh tranh không hoàn hảo

**Cạnh tranh không hoàn hảo**, trong kinh tế học, là một dạng cạnh tranh trong các thị trường khi các điều kiện cần thiết cho việc cạnh tranh hoàn hảo không được thỏa mãn.

Các loại cạnh tranh không hoàn hảo gồm:

* Độc quyền:chỉ có một người bán một mặt hàng.
* Độc quyền nhóm bán: Thị trường mà ở đó chỉ có một số lượng nhỏ người bán.
* Cạnh tranh độc quyền: có nhiều người bán nhưng mỗi người đều tìm cách làm cho sản phẩm của mình trở nên khác biệt.
* Độc quyền mua: Thị trường chỉ có một người mua một mặt hàng.
* Độc quyền nhóm mua: Thị trường trong đó chỉ có một số lượng nhỏ người mua.

Trong thị trường cũng có thể xảy ra cạnh tranh không hoàn hảo do những người bán hoặc người mua thiếu các thông tin về giá cả các loại hàng hóa được trao đổi.

## Xem thêm
*Cạnh tranh hoàn hảo
*Chính sách cạnh tranh

## Tham khảo
Ay (định hướng)

**Ay** có thể chỉ đến:
*Ay, một vị pharaon thuộc Vương triều thứ 18 của Ai Cập cổ đại.
*Merneferre Ay, pharaon thuộc Vương triều thứ 13 của Ai Cập cổ đại.
*Vương quốc Ay, một vương quốc cổ của Ấn Độ.
*Nhà hoạt họa Murat Ay.
*Thị trấn Aÿ thuộc tỉnh Marne của Pháp.
Đĩa la-de

**Đĩa Lade** (Laser Disc hoặc viết tắt là: LD) là một loại đĩa quang được phát triển từ khá sớm, chúng có kích thước lớn hơn DVD và đầu tiên thường sử dụng cho việc xem phim tại gia đình.

## Lịch sử phát triển
Công nghệ đĩa lade ngày nay sử dụng trên các đĩa trong suốt được David Paul Gregg phát minh năm 1958 (bằng phát minh năm 1961 và 1969). Năm 1969 hãng Philips đã có các phát triển về việc ghi video lên các đĩa quang trong suốt dựa trên sự phản chiếu của tia lade mà kết quả là năm 1972 chúng lần đầu tiên được công khai trình diễn. Ngày 15/12/1978 lần đầu tiên đĩa lade được bán ra thị trường tại Alantic. 
Những năm sau đó, đĩa lade được sử dụng khá phổ biến: người ta ước tính rằng có khoảng gần 2% số gia đình tại Hoa Kỳ sử dụng đĩa lade vào năm 1998, và ở Nhật Bản thì có khoảng gần 10% số hộ gia đình đã sử dụng vào năm 1999.

Ngày nay đĩa lade không còn được sử dụng do các chuẩn đĩa quang mới có kích thước nhỏ gọn hơn chứa dung lượng lớn đã thay thế các đĩa lade cồng kềnh và gây nhiều bất tiện cho việc sản xuất cũng như lưu trữ này. Các loại đĩa DVD, Blu-ray với kích thước nhỏ hơn, sử dụng các công nghệ mới với mật độ siết chặt cao hơn đã hoàn toàn thay thế đĩa lade trên thị trường.

## Đặc tính kỹ thuật
* Kích thước: Đĩa lade dùng chứa video gia đình có kích thước đường kính vành ngoài 300&nbsp;mm (khá lớn so với kích thước 120&nbsp;mm của đĩa CD/DVD hiện nay).
* Dạng thức dữ liệu: Mặc dù về phương thức đọc và ghi dữ liệu đĩa LD khá giống với các loại đĩa CD, DVD, nhưng chất lượng âm thanh và video chứa trên đĩa LD thường cao hơn bởi chúng chứa âm thanh và video gần với dạng tương tự (analog), có nghĩa là chúng ít bị nén hoặc sử dụng dạng thức lấy mẫu như đa số các đĩa CD/DVD ngày nay (những đĩa LD đầu tiên xuất hiện vào năm 1978 đơn thuần chứa âm thanh dưới tín hiệu dạng tương tự).
* Các định dạng dựa theo tốc độ quay:
** CAV (*Constant Angular Velocity*): Không thay đổi tốc độ góc: Loại này chứa khoảng 54.000 khung hình hoặc 30 phút âm thanh/video cho mỗi mặt đĩa.
** CLV (*Constant Linear Velocity*): Không thay đổi vận tốc dài: Loại này chứa 60 phút âm thanh/video cho một mặt đĩa (hoặc 2 giờ cho một đĩa hai mặt).
** CAA (*Constant Angular Acceleration*): Không thay đổi gia tốc góc. Loại cải tiến của CLV sau khi nhận thấy một số tạp âm khi phát âm thanh trên đĩa theo dạng tốc độ quay CLV. Các đĩa LD về sau này sử dụng nhiều định dạng kiểu CAA với các phiên bản CAA khác (thường ký hiệu CAA và hai con số chỉ số phút thời gian âm thanh phát được: Ví dụ CAA45 có thể phát âm thanh trong 45 phút 5 giây; loại CAA55, CAA65...cũng với số phút tương tự.

## Tham khảo
Phù Yên (huyện)

**Phù Yên** là một huyện cũ miền núi nằm ở phía đông tỉnh Sơn La, Việt Nam.

## Địa lý
Huyện Phù Yên nằm ở phía đông tỉnh Sơn La, có vị trí địa lý:
*Phía đông giáp huyện Tân Sơn, tỉnh Phú Thọ và huyện Đà Bắc, tỉnh Hòa Bình
*Phía tây giáp huyện Bắc Yên
*Phía nam giáp thị xã Mộc Châu và huyện Vân Hồ
*Phía bắc giáp huyện Văn Chấn và huyện Trạm Tấu thuộc tỉnh Yên Bái.

Trung tâm huyện Phù Yên là cánh đồng Mường Tấc, cánh đồng rộng thứ ba của vùng Tây Bắc Bộ, cách thành phố Sơn La khoảng 125&nbsp;km về phía đông và cách Hà Nội khoảng 160&nbsp;km về phía tây.

Huyện có diện tích 1.227&nbsp;km² và dân số là 115.700 người (2019).

## Hành chính
Huyện Phù Yên có 27 đơn vị hành chính cấp xã trực thuộc, bao gồm thị trấn Quang Huy (huyện lỵ) và 24 xã: Bắc Phong, Đá Đỏ, Gia Phù, Huy Hạ, Huy Tân, Huy Thượng, Huy Tường, Kim Bon, Mường Bang, Mường Cơi, Mường Do, Mường Lang, Mường Thải, Nam Phong, Sập Xa, Suối Bau, Suối Tọ, Tân Lang, Tân Phong, Tường Hạ, Tường Phong, Tường Phù, Tường Thượng, Tường Tiến.

## Lịch sử
Huyện Phù Yên vốn là huyện lâu đời nhất của tỉnh Sơn La. Phù Yên thời Nhà Lý đặt tên là châu Phù Hoa đến thời Nguyễn, năm Thiệu Trị thứ nhất năm 1814 đổi tên là châu Phù Yên. Giai đoạn 1955-1962 thuộc khu tự trị Thái - Mèo. Giai đoạn 1962-1975 thuộc tỉnh Nghĩa Lộ.

Sau năm 1975, khu tự trị Tây Bắc bị giải thể, huyện Phù Yên chuyển từ tỉnh Nghĩa Lộ về tỉnh Sơn La quản lý, bao gồm thị trấn Vạn Yên và 25 xã: Bắc Phong, Đá Đỏ, Gia Phù, Huy Bắc, Huy Hạ, Huy Tân, Huy Thượng, Huy Tường, Kim Bon, Mường Bang, Mường Cơi, Mường Do, Mường Lang, Mường Thải, Nam Phong, Quang Huy, Quang Minh, Suối Bau, Suối Tọ, Tân Phong, Tường Hạ, Tường Phong, Tường Phù, Tường Thượng, Tường Tiến.

Ngày 13 tháng 4 năm 1977, thành lập thị trấn Phù Yên (thị trấn huyện lị huyện Phù Yên) và giải thể thị trấn Vạn Yên.

Ngày 25 tháng 7 năm 1978, đổi tên xã Quang Minh thành xã Sập Xa.

Ngày 16 tháng 1 năm 1979, chia xã Mường Lang thành 2 xã: Tân Lang và Mường Lang.

Ngày 14 tháng 11 năm 2024, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 1280/NQ-UBTVQH15 về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã thuộc tỉnh Sơn La giai đoạn 2023–2025 (nghị quyết có hiệu lực từ ngày 1 tháng 2 năm 2025). Theo đó:
*Sáp nhập thị trấn Phù Yên và một phần các xã Quang Huy, Huy Bắc thành thị trấn Quang Huy
*Sáp nhập phần còn lại của xã Huy Bắc vào xã Huy Hạ
*Sáp nhập phần còn lại của xã Quang Huy vào xã Suối Tọ.

Huyện Phù Yên có 1 thị trấn và 24 xã như hiện nay.

## Kinh tế - xã hội
Phù Yên có tất cả 12 dân tộc sinh sống. Người dân tộc Thái, Mường chiếm phần đông dân số ở đây.

Tiềm năng kinh tế: Sẽ có 2 dự án Nhà máy thủy điện tích năng trong tổng số 3 nhà máy tại Việt Nam với công suất mỗi nhà máy trên 1.000 MW sẽ được xây dựng trong thời gian tới. Nhà máy thủy điện Đông Phù Yên (1.500 MW)có dự kiến thi công từ năm 2013- 2018 với số vốn gần 1 tỷ đô la Mỹ đã được Chính phủ phê duyệt đầu tư.

## Giao thông
Tỉnh lộ 113 nay đổi thành QL37 theo hướng tây đi huyện Bắc Yên, quốc lộ 37 theo hướng đông bắc đi huyện Văn Chấn (Yên Bái). Quốc lộ 32B đi sang tỉnh Phú Thọ; Quốc lộ 43 từ Phù Yên đi Vạn Yên, rồi Mộc Châu.

## Chú thích

## Tham khảo
Vùng Kênh đào Panamá

**Vùng kênh đào Panama** (Tiếng Tây Ban Nha: Zona del Canal de Panamá), là vùng lãnh thổ rộng 553 dặm vuông thuộc Cộng hòa Panama, bao gồm con kênh đào và vùng đất 5 dặm sâu hai bên bờ. Khu vực này có chiều dài 64&nbsp;km, rộng 55 m.

## Lịch sử
Khi thành lập nước Panamá ngay từ năm 1903 thì đã có sự thỏa thuận với Hoa Kỳ để nhường "vĩnh viễn" (tiếng Anh: *in perpetuity*) con kênh đào cho Hoa Kỳ kiểm soát; ngược lại tân chính phủ Panamá được sự hậu thuẫn chính trị và kinh tế từ Hoa Kỳ chiếu theo hiệp ước Hay-Bunau-Varilla. Hoa Kỳ từ đó cai trị Khu vực kênh đào như lãnh thổ phụ thuộc. Hậu quả là về mặt địa lý, nước Panamá bị chia đôi thành hai phần, do lãnh thổ kênh đào cắt ngang ở giữa.

Hoa Kỳ thiết lập nền hành chánh cho khu vực kênh đào với hệ thống pháp luật, cảnh sát, và công chức riêng biệt. Dân Panamá có quyền ra vào khu vực kênh đào không bị kiểm soát nhưng việc buôn bán thì Hoa Kỳ can thiệp hạn chế để bảo vệ tiểu thương Panamá không bị con buông Hoa Kỳ chiếm lĩnh. Ngoài ra Hoa Kỳ còn dùng khu vực kênh đào để đồn trú binh lính và các mục đích quân sự.

Tháng Giêng 1964 khi một số sinh viên Panamá xuống đường đòi phải thượng cờ Panamá lên cùng với cờ Mỹ tại một ngôi trường trong vùng kênh đào; sự việc tiến đến xô xát và cờ Panamá bị xé rách. Dân Panamá cho đó điều sỉ nhục, càng xách động, đốt phá. Chính phủ Panamá cắt đứt bang giao với Hoa Kỳ, đòi điều chỉnh hiệp ước năm 1903. Phía Hoa Kỳ nhượng bộ, đồng ý cho treo cờ Panamá cùng với cờ Mỹ trên lãnh thổ kênh đào. Tiếp theo là hai bên xúc tiến điều đình, đi đến đồng thuận giải thể khu vực kênh đào chiếu theo hiệp ước Torrijos-Carter ký năm 1977. Ngày 1 Tháng Mười, 1979, Hoa Kỳ trao trả Khu vực kênh đào cho chính phủ Panamá. Riêng về con kênh thì cả hai Hoa Kỳ và Panamá sẽ cùng quản lý trong thời gian 20 năm, từ năm 1979 đến 1999. Cũng theo hiệp ước Torrijos-Carter thì giao thông trên con kênh được bảo đảm trung lập.

Kể từ năm 1999 Panamá nắm toàn quyền quản lý kênh Panamá.

## Nhân vật
Một số nhân vật tên tuổi Hoa Kỳ đã sinh ra trên lãnh thổ kênh đào như thượng nghị sĩ John McCain, Richard Prince, Kenneth Bancroft Clark và Rod Carew.

## Tham khảo
Candyman (bài hát)

"**Candyman**" là một bài hát của nữ ca sĩ - nhạc sĩ người Mỹ Christina Aguilera. Bài hát được sáng tác bởi Aguilera cùng với Linda Perry và được sản xuất bởi Perry. Đây là đĩa đơn thứ ba của cô được trích từ album phòng thu thứ năm mang tên *[[Back to Basics (album)|Back to Basics]]* (2006), được phát hành vào ngày 20 tháng 2 năm 2007. Bài hát nhận được các đánh giá tích cực từ phía nhà phê bình.

"Candyman" là một bài hát khá thành công của Christina Aguilera. Bài hát lọt vào tốp 10 của các quốc gia Úc, Canada, Hungary, Ý và New Zealand và đặc biệt thành công tại Úc và New Zealand, đứng vị trí quán quân tại cả hai nước. "Candyman" đạt được chứng nhận vàng của Hiệp hội Công nghiệp ghi âm Hoa Kỳ, với 1.000.000 bản kỹ thuật số được tiêu thụ.

## Nhạc lý
"Candyman" là một bản nhạc swing jazz mang phong cách thập niên của năm 1930. Theo Perry và Aguilera cho biết thì "Candyman" dựa trên giai điệu của bài hát "Boogie woogie bugle boy" của Andrews Sisters năm 1941 nhưng đã được phối khí lại và viết lời mới. Các nhà phê bình không ngừng khen ngợi sự khôn ngoan của Aguilera khi làm mới bài hát nhưng tiếc thay lời mới lại khá mang nặng tính tình dục.

## Phát hành
Theo dự tính của Aguilera thì "Candyman" sẽ được chọn là đĩa đơn thứ hai trích từ *Back to Basics* nhưng hãng RCA lại chọn "Hurt" với hy vọng nó sẽ thành công như "Beautiful" năm 2002. Đĩa đơn được phát hành vào ngày 5 tháng 2 năm 2007 ở Mỹ mặc dù Aguilera đã quảng bá bằng cách trình diễn bài hát tại đêm *New Year's Rockin' Eve*. Bài hát lọt vào Billboard Hot 100 lần đầu tiên vào ngày 20 tháng 1 trước khi phát hành dưới dạng đĩa đơn và sau 7 tuần ở trên bảng xếp hạng, "Candyman" đạt vị trí #25. Ở Anh, bài hát đạt vị trí #17 với hơn 100.000 lượt tải. Nhưng bài hát mới thật sự thành công nhất khi đều đạt vị trí #2 ở Úc và New Zealand.

## Video Clip
Video clip của Candyman được thực hiện bởi đạo diễn Matthew Rolston và Aguilera. Video được quay từ ngày 28 tháng 1 tại một sân bay ở Tây Ban Nha và lần đầu tiên phát trên show TRL vào ngày 22 tháng 2 kèm theo phần hình ảnh thực hiện phát trên kênh MTV. Video lọt vào TRL ở vị trí thứ 6 và chỉ sau vài ngày video đã đạt vị trí 14 lần. Video đem về cho Aguilera và Rolston một đề cử cho giải MTV Video Music Awards năm 2007 ở hạng mục **Đạo diễn video xuất sắc nhất**.

Video đưa người xem về thập niên 1940 khi thế giới đang sôi sục không khí của Chiến tranh thế giới thứ hai. Aguilera hóa thân thành ba cô văn công quân đội với ba màu tóc đỏ, vàng, đen nhảy nhót ca hát tưng bừng trước sự cổ vũ nhiệt tình của những anh quân nhân với phong cách của Andrews Sisters. Ở một cảnh khác, Aguilera xuất hiện trong trang phục áo cam và quần jean cá tính tiếp tục nhảy trong một quán bar như phong cách của Rosie the Riveter. Và ở những cảnh cuối cùng, Aguilera xuất hiện trong trang phục thủy thủ màu lam, bộ trang phục mà cô đã mặc khi xuất hiện trên trang bìa tạp chí âm nhạc *[[Rolling Stone]]*. Video khép lại khi Aguilera được các anh quân nhân bế trong khung cảnh vui nhộn đầy hoa giấy bay sau khi cô đã phiêu cực đỉnh một đoạn phần cuối bài hát.

## Xếp hạng và chứng nhận
### Xếp hạng

### Chứng nhận doanh số

## Chú thích
Genrich Saulovich Altshuller

**Genrich Saulovich Altshuller** (1926-1998) là người khai sinh ra phương pháp luận sáng tạo TRIZ (giúp canh tân, sáng chế sản phẩm mới trong khoảng thời gian ngắn nhất).

Ông sinh ra tại Tashkent (Uzbekistan) và năm 14 tuổi đã có vài bằng chứng nhận tác giả sáng chế. Ông tốt nghiệp đại học công nghiệp. Ông giảng dạy ở Đại học Baku trong nhiều năm, là tác giả của hàng chục cuốn sách và khoảng 400 bài luận về TRIZ. Ông là tác giả của hàng trăm phát minh, sáng chế xuất sắc. Ngoài ra Altshuller còn viết khoảng 5 cuốn sách về khoa học viễn tưởng.
 
Những năm thập niên 1980, hàng trăm thành phố ở Liên Xô đã mở trường, trung tâm, câu lạc bộ dạy về tư duy sáng tạo. Cuối những năm 1980, Altshuller chuyển qua nghiên cứu về một lý thuyết có thể xây dựng "con người sáng tạo". Theo ông, có những phương pháp nhất định, giúp con người có thể học rất tự nhiên, không hề gò bó, nhưng có thể mang lại cho họ khả năng nhạy bén và sáng tạo hơn hẳn. Phương pháp luận này được gọi là TRIZ hiện đại, được các nước phát triển như Mỹ, Đức, Nhật... đánh giá rất cao.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Full Biography
*
Dassault Étendard

Hãng chế tạo máy bay của Pháp Dassault sử dụng tên gọi **Étendard** ("Standard", trong ý nghĩa của một lá cờ hay biểu ngữ) cho gia đình những dự án máy bay liên quan bắt đầu vào cuối thập niên 1950. Những phiên bản ít nhất đã chế tạo được nguyên mẫu thử nghiệm:

*Dassault Étendard II, nguyên mẫu cho Không quân Pháp
*Dassault Étendard IV, máy bay tiêm kích tấn công cho Hải quân Pháp
*Dassault Étendard VI, một phiên bản thất bại trong cuộc cạnh tranh về máy bay tiêm kích của NATO
*Dassault-Breguet Super Étendard, một mẫu bắt nguồn từ Étendard IV vẫn đang được sử dụng bởi Hải quân Pháp và Argentina.
Dendy (console)

**Dendy** (tiếng Nga: Денди) là một phần cứng nhân bản của hệ thống giải trí Nintendo (NES) phổ biến ở Nga, Ukraina và các nước cộng hòa của Liên bang Xô viết trước đây. Nó được ra mắt vào khoảng năm 1990 bởi công ty Steepler. Vì không có phiên bản có giấy phép nào của NES được phát hành ở Liên Xô, Dendy đã dễ dàng trở thành một trong các hệ máy video game phổ biến nhất, và tiếng tăm của nó cũng mạnh mẽ tương đương NES/Famicom ở Bắc Mỹ và Nhật Bản.

## Models
Dendy có ba phiên bản được phát hành:
*Dendy Classic
*Dendy Junior
*Dendy Junior II
*Dendy Junior IVP

### Dendy Classic
Tùy theo cuốn sách nhỏ thương mại từ Steepler, Dendy Classic có cả hai hệ màu xuất ra tương thích PAL và SECAM và một tay cầm (tay cầm cộng thêm được bán riêng lẻ).

### Dendy Junior
Dendy Junior có hai tay cầm và hệ màu xuất ra tương thích PAL.

### Dendy Junior II và Junior IVP
Junior IVP được bán với một khẩu súng ánh sáng, mặc dù tất cả các model đều có cổng cắm súng ánh sáng. Sự khác biệt chính giữa Junior và Junior II là kết nối cần điều khiển. Ở Dendy Junior thì cổng ở mặt trước của máy nên cắm và ngắt tay cầm dễ dàng. Gamepad và súng ánh sáng chia sẻ chung cổng. Vì thế, để cắm súng ánh sáng, một cái tay cầm phải rút ra, và Dendy II có hình dáng của Sega Genesis và tay cầm của Genesis.

## Băng game
Gần đây game cho Dendy bị làm giả. Thường là dạng 100-trong-1 và rất nhiều, trong khi đó nhiều trò chơi bị trùng rất nhiều.

## Tham khảo
ISO 3166-2:BJ

ISO 3166-2:BJlà chuẩn ISO định nghĩa mã địa lý. Nó là tập con của ISO 3166-2 áp dụng cho Bénin.

## Thư thông tin
* ISO 3166-2:2002-05-21

## Mã

## Tham khảo
Dassault Étendard II

**Dassault Étendard II** là một nguyên mẫu máy bay tiêm kích thử nghiệm của Pháp, đây là phát triển ban đầu như một kết quả theo sau của dự án Dassault Mystère. Nó được Không quân Pháp đánh giá thử nghiệm nhưng đã bị loại bỏ do sự xuất hiện của loại máy bay hoàn thiện hơn là Dassault Mirage III.

Mẫu thử nghiệm này ban đầu có tên gọi là **Mystère XXII**, nó được phát triển để đáp ứng nhu cầu của Không quân Pháp về một máy bay tiêm kích-ném bom động cơ phản lực và cơ động. Trong cùng thời gian này, một yêu cầu của NATO đã được đưa ra, cũng yêu cầu về một máy bay tiêm kích-tấn công, và Dassault đã phát triển một máy bay rất giống với Étendard II cho cuộc cạnh tranh này (Étendard VI).

Nguyên mẫu duy nhất của Étendard II bay lần đầu tiên vào ngày 23 tháng 7 năm 1956, nhưng động cơ tỏ ra thiếu hiệu quả và những nhà quản lý thấy rằng mẫu máy bay này không hứa hẹn bằng mẫu Mirage và Étendard II nhanh chóng bị hủy bỏ.

Một sự phát triển hơn nữa của khái niệm Étendard là Étendard IV đã thành công và phục vụ trong Hải quân Pháp.

## Thông số kỹ thuật (Dassault Étendard II)

### Đặc điểm riêng
***Phi đoàn**: 1
***Chiều dài**: 12.89 m (41&nbsp;ft 3 in)
***[[Sải cánh]]**: 8.74 m (27&nbsp;ft 11 in)
***Chiều cao**: 3.80 m (12&nbsp;ft 2 in)
***Diện tích cánh**: 24.2 m² (248&nbsp;ft²)
***Trọng lượng rỗng**: 4.210&nbsp;kg (9.280&nbsp;lb)
***Trọng lượng cất cánh**: n/a
***[[Trọng lượng cất cánh tối đa]]**: 5.650&nbsp;kg (12.500&nbsp;lb)
***Động cơ**: 2× động cơ phản lực Turboméca Gabizo, 18.4&nbsp;kN (4.140&nbsp;lbf) mỗi chiếc
### Hiệu suất bay
***[[Vận tốc V|Vận tốc cực đại]]**: 1.054&nbsp;km/h (569 knots, 655&nbsp;mph)
***[[Tầm bay]]**: 1.100&nbsp;km (594&nbsp;nm, 680&nbsp;mi)
***[[Trần bay]]**: 15.000&nbsp;m (48.000&nbsp;ft)
***[[Vận tốc lên cao]]**: n/a
***[[Lực nâng của cánh]]**: 233&nbsp;kg/m² (50&nbsp;lb/ft²)
***[[Tỷ lệ lực đẩy-trọng lượng|Lực đẩy/trọng lượng]]**: 0.33
### Vũ khí
*2× pháo tự động 30&nbsp;mm (1.18&nbsp;in)
*Bom: 1.500&nbsp;kg (3.300&nbsp;lb) bom và rocket

## Nội dung liên quan
### Máy bay có cùng sự phát triển
* Dassault Étendard IV
* Dassault Étendard VI
* Dassault Super Étendard
* Dassault Mystère

### Máy bay có tính năng tương đương
* Dassault Mirage III

### Trình tự thiết kế
* **Mystère:** II - IV - Super - **XXII** - XXIV - XXVI
* **Étendard:** **II** - IV - VI - Super

### Danh sách
* Danh sách máy bay chiến đấu
* Danh sách máy bay quân sự của Pháp

## Tham khảo
Siêu tân tinh 2006gy

**Siêu tân tinh 2006gy** mang ký hiệu **SN2006gy** được đánh giá là vụ nổ siêu tân tinh (supernova) lớn nhất trong lịch sử, phát ra ánh sáng gấp 5 lần các vụ nổ khác mà con người quan sát được. Vụ nổ bắt đầu được các nhà vũ trụ học tại NASA phát hiện vào ngày 18 tháng 11 năm 2006, kéo dài khoảng 70 ngày (so với vài tuần của các vụ nổ khác). Với quy mô như vậy, các nhà thiên văn học dự đoán ngôi sao này có kích thước gấp khoảng 150 lần Mặt trời.

Ngày 7 tháng 5 năm 2007, NASA và các nhà thiên văn bắt đầu thông báo về kết quả mà họ phân tích được trên các phương tiện truyền thông.

## Các thông tin về vụ nổ
Ngôi sao này cách Trái Đất khoảng 240 triệu năm ánh sáng, và được đánh giá là một vụ nổ hiếm hoi trong suốt 400 năm trên dải Ngân Hà

Bằng kết quả phân tích tia X (Quan sát bằng kính viễn vọng X-ray Chandra), các nhà thiên văn cho rằng ngôi sao này không biến thành lỗ đen sau khi nổ như các ngôi sao khác, và nó bỏ qua giai đoạn chết.

Sau vụ nổ, nó bắn ra rất nhiều mảng vỡ và các sóng xung kích cực mạnh

## Hình ảnh

File:SN 2006gy, NASA illustration.jpg|Hình dung của họa sĩ về siêu tân tinh 2006gy
File:Sn2006gy collapse ill.jpg|Quá trình kích hoạt vụ nổ trong SN 2006gy: lõi tạo ra nhiều ánh sáng tia gamma đến mức một phần năng lượng từ bức xạ được chuyển thành hạt và các cặp phản hạt. Sự sụt giảm năng lượng khiến ngôi sao sụp đổ dưới trọng lực khổng lồ của chính nó. Sau sự sụp đổ dữ dội này, các phản ứng nhiệt hạch (không được hiển thị ở đây) xảy ra và ngôi sao phát nổ, giải phóng tro bụi vào không gian
File:Sn2006gy1-3.png|SN 2006gy và lõi thiên hà hình hạt đậu NGC 1260


## Tham khảo
* 

## Liên kết ngoài

* Light curves and spectra  on the Open Supernova Catalog 
* Astronomy Picture of the Day ngày 10 tháng 5 năm 2007
* Giant exploding star outshines previous supernovas (CNN.com)
* Space.com article on SN 2006gy.
* ''Star dies in brightest supernova'', BBC, Tuesday, ngày 8 tháng 5 năm 2007, 03:35 GMT
* The Greatest Show in Space, Time magazine Thursday, May 21st, 2007 Pages 56–57 
* Supernova may offer new view of early universe
* Lick Observatory Laser Guide Star Adaptive Optics
* Image SN 2006gy
Dassault Étendard VI

**Dassault Étendard VI** là một nguyên mẫu máy bay tiêm kích của Pháp được phát triển lúc đầu như một mẫu tham gia của cuộc cạnh tranh nhằm tìm kiếm một máy bay tiêm kích tiêu chuẩn của NATO để hoạt động trong không quân các thành viên của tổ chức này. Dassault đã tận dụng thuận lợi này cùng với sự kiện Không quân Pháp đưa ra yêu cầu một máy bay tiêm kích-ném bom mới, hãng Dassault đã phát triển song song mẫu máy bay mới cho cả hai yêu cầu này nhằm đáp ứng nhu cầu của hai khách hàng tiềm năng này.

Nó có tên gọi ban đầu là **Mystère XXVI**, máy bay được chấp nhận như một ứng cứ viên sẽ được phát triển tới giai đoạn nguyên mẫu cho những thiết kế cạnh tranh thử nghiệm máy bay trước khi mua. Étendard VI đã có những kết quả khả quan khi bay thử nghiệm, nhưng nó đã bị loại bỏ bởi loại máy bay Aeritalia G.91 - người thắng cuộc trong cuộc cạnh tranh.

Một sự phát triển xa hơn của khái niệm Étendard là Étendard IV đã thành công và được biên chế trong hoạt động của Hải quân Pháp.

## Thông số kỹ thuật (Dassault Étendard VI)
### Đặc điểm riêng
***Phi đoàn**: 1
***Chiều dài**: 10.85 m (34&nbsp;ft 9 in)
***[[Sải cánh]]**: 8.30 m (26&nbsp;ft 7 in)
***Chiều cao**: 3.76&nbsp;m (12&nbsp;ft)
***Diện tích cánh**: 23 m² (250&nbsp;ft²)
***Trọng lượng rỗng**: 3.720&nbsp;kg (8.200&nbsp;lb)
***Trọng lượng cất cánh**: n/a
***[[Trọng lượng cất cánh tối đa]]**: 5.860&nbsp;kg (12.900&nbsp;lb)
***Động cơ**: 1× động cơ phản lực Bristol-Siddeley Orpheus, 21.6&nbsp;kN (4.850&nbsp;lbf)
### Hiệu suất bay
***[[Vận tốc V|Vận tốc cực đại]]**: 912&nbsp;km/h (492 knots, 567&nbsp;mph)
***[[Tầm bay]]**: 890&nbsp;km (480 NM, 550&nbsp;mi)
***[[Trần bay]]**: 13.400&nbsp;m (44.000&nbsp;ft)
***[[Vận tốc lên cao]]**: n/a
***[[Lực nâng của cánh]]**: 255&nbsp;kg/m² (51&nbsp;lb/ft²)
***[[Tỷ lệ lực đẩy-trọng lượng|Lực đẩy/trọng lượng]]**: 0.38
### Vũ khí
*Súng: 2× pháo tự động 30&nbsp;mm (1.18&nbsp;in) hoặc 4× súng máy 12.7&nbsp;mm (0.50&nbsp;in)
*1.000&nbsp;kg (2.200&nbsp;lb) bom hoặc rocket

## Nội dung liên quan
### Máy bay có cùng sự phát triển
* Dassault Étendard II
* Dassault Étendard IV
* Dassault Super Étendard

### Máy bay có tính năng tương đương
* Aeritalia G.91
* Breguet Taon
* F-5 Freedom Fighter

### Trình tự thiết kế
* **Étendard:** II - IV - **VI** - Super
* **Mystère:** Super - XXII - XXIV - **XXVI**

### Danh sách
* Danh sách máy bay tiêm kích
* Danh sách máy bay quân sự của Pháp

## Tham khảo
Hàm Yên (huyện)

**Hàm Yên** là một huyện cũ thuộc tỉnh Tuyên Quang, Việt Nam.

## Vị trí địa lý
Huyện Hàm Yên nằm ở phía tây của tỉnh Tuyên Quang, nằm cách thành phố Tuyên Quang khoảng 40&nbsp;km về phía tây, cách trung tâm thủ đô Hà Nội khoảng 174&nbsp;km, có vị trí địa lý:

* Phía đông giáp huyện Chiêm Hóa
* Phía tây giáp huyện Lục Yên và huyện Yên Bình thuộc tỉnh Yên Bái
* Phía nam giáp huyện Yên Sơn
*Phía bắc giáp huyện Bắc Quang, tỉnh Hà Giang.

Huyện Hàm Yên có diện tích 907&nbsp;km², dân số năm 2019 là 120.000 người.

Huyên Hàm Yên gồm có các dân tộc sau: Kinh, Tày, Nùng, dao, H'Mông...

Đây cũng là địa phương có dự án Đường cao tốc Tuyên Quang – Hà Giang đi qua đang được xây dựng.

## Lịch sử
Theo Khâm định Việt sử Thông giám cương mục, dẫn lại từ *Đường thư Địa lý* *chí* thì từ thời Bắc thuộc lần 3 thuộc Đường, nhà Đường đặt Hàm Yên là châu Đô Kim. Tên gọi này vẫn được giữ cho đến thời kì độc lập sau Bắc Thuộc đến tận thời nhà Lý.

Hàm Yên xưa là huyện Sóc Sùng, đời Minh là huyện Văn Yên, sau nhập vào huyện Khoáng. Đời Lê sơ gọi là huyện Sùng Yên sau đổi là Phúc Yên. Năm Minh Mạng thứ 3 (1822) kị húy chữ Phúc, đổi là Hàm Yên. Năm Duy Tân thứ 7 (1913) chia huyện Hàm Yên thành 2 huyện Hàm Yên và Yên Sơn.

Tháng 12 năm 1975, hợp nhất hai tỉnh Tuyên Quang và Hà Giang thành tỉnh Hà Tuyên, Hàm Yên là một huyện của tỉnh Hà Tuyên.

Năm 1991, khi tách trở lại thành Tuyên Quang và Hà Giang, Hàm Yên trở lại là huyện của tỉnh Tuyên Quang.

Sau năm 1954, huyện Hàm Yên bao gồm 17 xã: Bạch Xa, Bằng Cốc, Bình Xa, Đức Ninh, Hành Mai, Hùng Đức, Minh Dân, Minh Hương, Minh Khương, Nhân Mục, Phù Lưu, Thái Hòa, Thái Sơn, Tân Thành, Thành Long, Tự Do và Yên Hương.

Ngày 26 tháng 12 năm 1970, hợp nhất xã Tự Do và xã Hành Mai thành xã Yên Thuận.

Ngày 19 tháng 11 năm 1985, thành lập thị trấn Tân Yên (thị trấn huyện lỵ huyện Hàm Yên) trên cơ sở một phần diện tích và dân số của xã Nhân Mục.

Ngày 15 tháng 7 năm 1999, chia xã Yên Hương thành 2 xã: Yên Lâm và Yên Phú.

Huyện Hàm Yên có 1 thị trấn và 17 xã như hiện nay.

## Hành chính
Huyện Hàm Yên có 18 đơn vị hành chính cấp xã trực thuộc, bao gồm thị trấn Tân Yên (huyện lỵ) và 17 xã: Bạch Xa, Bằng Cốc, Bình Xa, Đức Ninh, Hùng Đức, Minh Dân, Minh Hương, Minh Khương, Nhân Mục, Phù Lưu, Thái Hòa, Thái Sơn, Tân Thành, Thành Long, Yên Lâm, Yên Phú, Yên Thuận.

## Kinh tế
Kinh tế chủ yếu dựa vào nông nghiệp như trồng cam, lúa,... nuôi cá và các loại gia súc như trâu bò, dê,... Cây công nghiệp có chè; cây lâm nghiệp có keo.

## Du lịch
*Thắng cảnh Động Tiên
*Đền Bắc mục tại km 43 nằm bên bờ sông lô thờ tướng Trần Hưng Đạo
*Đền thác cái tại km 61 Quốc lộ A2 là một nơi thu hút được đông đảo người đến lễ bái với truyền thuyết "ái cội"
*Hội chọi trâu Hàm Yên
*Du lịch sinh thái Cao Đường - xã Yên Thuận được ví như Đà lạt của Tuyên Quang
*Hang Bạch Xà với tượng Đức Mẹ - Xã Bạch Xa
*Thác Mạ Héc - Xã Phù Lưu

Ngoài ra còn có các lễ hội tại các xã như: Hội cầu đình của xã Bạch Xa, lễ hội đón xuân của người H'mông tại thôn Cao Đường với nhiều trò chơi dân tộc như đi cà kheo, đánh quay, tung còn,...

## Chú thích
Gò Công Tây

**Gò Công Tây** là một huyện cũ thuộc tỉnh Tiền Giang. Nay là các xã: Vĩnh Bình, Đồng Sơn, Long Bình, Vĩnh Hựu, Phú Thành thuộc tỉnh Đồng Tháp, Việt Nam.

## Địa lý
Huyện Gò Công Tây nằm ở phía đông tỉnh Tiền Giang, có vị trí địa lý:
*Phía đông giáp thành phố Gò Công và huyện Gò Công Đông
*Phía tây giáp huyện Chợ Gạo
*Phía nam giáp huyện Tân Phú Đông
*Phía bắc giáp huyện Châu Thành, tỉnh Long An.

Huyện Gò Công Tây có diện tích 184,48&nbsp;km², dân số năm 2020 là 127.753 người, mật độ dân số đạt 692 người/km².

Huyện lỵ là thị trấn Vĩnh Bình nằm cạnh Quốc lộ 50, cách thành phố Mỹ Tho khoảng 30&nbsp;km về phía đông và cách thành phố Gò Công khoảng 12&nbsp;km về phía tây.

### Địa mạo, địa hình, địa chất
Địa chất, địa bàn được hình thành chủ yếu qua quá trình bồi lắng trầm tích biển và phù sa của sông Cửu Long, trên bề mặt ở độ sâu 50 m có 2 loại trầm tích: Holocene (phù sa mới) và Pleistocene (phù sa cổ).

Địa mạo, huyện Gò Công Tây nằm trong khu vực hạ lưu tam giác châu thổ nhiễm mặn lợ, địa hình bằng phẳng nghiêng từ Tây sang Đông, xen lẫn với nhiều giồng cát lớn hình cánh cung. Cao trình phổ biến từ 0,6 - 1,0 m, bao gồm các vùng sau: 
* Vùng ven sông cửa Tiểu và rạch Tra có cao trình 0,8–1,0 mét. 
* Vùng các giồng cổ hiện bị phủ phù sa có cao trình 0,9–1,1 mét. 
* Vùng còn lại có cao trình 0,5–0,9 mét và có khuynh hướng thấp dần từ Tây sang Đông, cá biệt có một số vùng trũng (có cao trình 0,2- 0,3 mét).

Địa chất công trình, trên nền phù sa mới, tầng đất mặt trong khoảng 1–8m có đặc tính không thích ứng với việc xây dựng công trình lớn (góc ma sát trong 2–3°, lực dính 0,1–0,2&nbsp;kg/cm², hệ số nén lún 0,2–0,3&nbsp;cm²/kg). Các tầng đất từ 3–30m do là giồng cát (tỉ lệ cát 19- 64%) nên có đặc điểm địa chất công trình khá (góc ma sát trong 8–16°, lực dính 0,3–0,9&nbsp;kg/cm², hệ số nén lún 0,02–0,03&nbsp;cm²/kg).

### Khí hậu
Điều kiện khí hậu, thời tiết của huyện Gò Công Tây mang các đặc điểm chung: nền nhiệt cao, biên độ nhiệt ngày đêm nhỏ, khí hậu phân hóa thành 2 mùa 
tương phản (mùa mưa từ tháng V đến tháng XI và mùa khô từ tháng XII đến tháng IV). Các chỉ số chung như sau: 
* Nhiệt độ trung bình 27&nbsp;°C, chênh lệch giữa các tháng khoảng 3–5&nbsp;°C 
* Tổng tích ôn năm cao (khoảng 9.800–10.000&nbsp;°C) 
* Lượng mưa thuộc vào loại thấp so với khu vực đồng bằng sông Cửu Long (
Tập tin:Tt. Vĩnh Bình, Gò Công Tây, Tiền Giang, Vietnam - panoramio (6).jpg|Thị trấn Vĩnh Bình
Tập tin:Tt. Vĩnh Bình, Gò Công Tây, Tiền Giang, Vietnam - panoramio (8).jpg|Một góc thị trấn Vĩnh Bình


## Chú thích

## Tham khảo
Khánh Sơn (huyện)

**Khánh Sơn** là một huyện miền núi cũ nằm ở phía tây nam tỉnh Khánh Hòa, Việt Nam. Cư dân chủ yếu là người Kinh và đồng bào dân tộc Raglai.

## Địa lý
Huyện Khánh Sơn nằm ở phía tây nam của tỉnh Khánh Hòa, có vị trí địa lý:

* Phía đông giáp thành phố Cam Ranh và huyện Cam Lâm
* Phía tây và phía nam giáp huyện Bác Ái, tỉnh Ninh Thuận
* Phía bắc giáp huyện Khánh Vĩnh và huyện Diên Khánh.
*

Huyện có diện tích 338,02&nbsp;km², dân số năm 2015 là 23.388 người. Huyện lỵ là thị trấn Tô Hạp nằm trên tỉnh lộ 9, cách thành phố Cam Ranh 40&nbsp;km về hướng tây.

## Hành chính
Huyện Khánh Sơn có 8 đơn vị hành chính cấp xã trực thuộc, bao gồm thị trấn Tô Hạp (huyện lỵ) và 7 xã: Ba Cụm Bắc, Ba Cụm Nam, Sơn Bình, Sơn Hiệp, Sơn Lâm, Sơn Trung, Thành Sơn.

## Lịch sử
Trước đây, huyện Khánh Sơn và thành phố Cam Ranh ngày nay vốn cùng một đơn vị hành chính và là một phần đất của Khánh Hòa và Ninh Thuận. Trải qua nhiều lần phân định ranh giới cho nên địa giới hành chính cũng có sự thay đổi.

Tháng 3 năm 1951, Ủy ban kháng hành chính Nam Trung bộ ra quyết định tách huyện Ba Ngòi thành 2 đơn vị hành chính: Khu vực đặc biệt Cam Ranh và huyện Khánh Sơn. Năm 1960, tách vùng ở Sông Cạn - Trại Láng trở vào Cà Rôm giao về Ninh Thuận quản lý, đồng thời nhập 2 xã Sơn Bình, Sơn Thượng của huyện Bác Ái vào huyện Khánh Sơn. Năm 1962, tách các xã Sơn Bình, Sơn Thượng, Sơn Lâm, Sơn Thành và Sơn Thái nhập vào huyện Vĩnh Sơn mới thành lập (nay thuộc huyện Khánh Vĩnh).

Tháng 11 năm 1975, nhập 2 xã Sơn Thành và Sơn Lâm vào huyện Khánh Sơn. Quyết định số 49/CP của Hội đồng Chính phủ ngày 10 tháng 3 năm 1977, nhập huyện Khánh Sơn vào huyện Cam Ranh thuộc tỉnh Phú Khánh.

Ngày 27 tháng 6 năm 1985, huyện Khánh Sơn được tái lập gồm 4 xã: Ba Cụm, Sơn Hiệp, Thành Sơn và Trung Hạp của huyện Cam Ranh đến ngày nay.

Ngày 13 tháng 9 cùng năm hội đồng bộ trưởng ban hành quyết định số 230-HĐBT. Theo đó: 
* Chia xã Ba Cụm thành 2 xã: Ba Cụm Bắc và Ba Cụm Nam 
* Chia xã Trung Hạp thành 2 đơn vị hành chính: xã Sơn Trung và thị trấn Tô Hạp (thị trấn huyện lỵ)
* Chia xã Sơn Hiệp thành 2 xã: Sơn Hiệp và Sơn Bình 
* Chia xã Thành Sơn thành 2 xã: Thành Sơn và Sơn Lâm.

Ngày 30 tháng 6 năm 1989, tỉnh Khánh Hòa được tái lập từ tỉnh Phú Khánh, huyện Khánh Sơn thuộc tỉnh Khánh Hòa, bao gồm 1 thị trấn và 7 xã như hiện nay.

## Xem thêm

## Tham khảo
Lộc Bình (huyện)

**Lộc Bình** là một huyện biên giới thuộc tỉnh Lạng Sơn, Việt Nam.

## Địa lý
Huyện Lộc Bình nằm ở phía đông tỉnh Lạng Sơn, có vị trí địa lý:
*Phía đông giáp thành phố Sùng Tả thuộc tỉnh Quảng Tây, Trung Quốc
*Phía tây giáp huyện Chi Lăng và huyện Sơn Động, tỉnh Bắc Giang
*Phía nam giáp huyện Đình Lập và huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang
*Phía bắc giáp huyện Cao Lộc.
 
Huyện Lộc Bình có diện tích 1.000,95&nbsp;km², dân số năm 2019 là 84.740 người. Huyện lỵ là thị trấn Lộc Bình nằm trên Quốc lộ 4, cách thành phố Lạng Sơn 20&nbsp;km về phía đông nam và cách biên giới Việt - Trung 15&nbsp;km về phía đông bắc.

## Hành chính
Huyện Lộc Bình có 21 đơn vị hành chính cấp xã trực thuộc, bao gồm 2 thị trấn: Lộc Bình (huyện lỵ), Na Dương và 18 xã: Ái Quốc, Đồng Bục, Đông Quan, Hữu Khánh, Hữu Lân, Khánh Xuân, Khuất Xá, Lợi Bác, Mẫu Sơn, Minh Hiệp, Nam Quan, Sàn Viên, Tam Gia, Thống Nhất, Tú Đoạn, Tú Mịch, Xuân Dương, Yên Khoái.

## Lịch sử
Tháng 7 năm 1947, Khu ủy 12 quyết định tạm thời chuyển huyện Lộc Bình về tỉnh Hải Ninh quản lý. Tuy nhiên, đến ngày 7 tháng 6 năm 1949, huyện Lộc Bình được sáp nhập trở lại tỉnh Lạng Sơn.

Sau năm 1975, huyện Lộc Bình thuộc tỉnh Cao Lạng, bao gồm thị trấn Lộc Bình và 27 xã: Ái Quốc, Bằng Khánh, Đồng Bục, Đông Quan, Hiệp Hạ, Hữu Khánh, Khuất Xá, Lợi Bác, Lục Thôn, Mẫu Sơn, Minh Phát, Nam Quan, Như Khuê, Nhượng Bạn, Quan Bản, Sàn Viên, Tam Lộng, Tĩnh Bắc, Tĩnh Gia, Tú Đoạn, Tú Mịch, Vân Mộng, Xuân Dương, Xuân Lễ, Xuân Mãn, Xuân Tình, Yên Khoái.

Tuy nhiên, đến ngày 29 tháng 12 năm 1978, huyện Lộc Bình thuộc tỉnh Lạng Sơn vừa được tái lập.

Ngày 10 tháng 6 năm 1981, giải thể xã Tĩnh Gia, tách 8 xóm: Khòn Xè, Khòn Tồng, Khòn Cảm, Khòn Chào, Khòn Cuồng, Pò Nâm, Nà Ơ và Co Lượt của xã Tĩnh Gia để sáp nhập vào xã Tam Lộng thành xã Tam Gia; tách 4 xóm: Bản Chắt, Nà Lầm, Nậm Chang và Khuổi Dài của xã Tĩnh Gia để sáp nhập vào xã Bính Xá, huyện Đình Lập.

Ngày 12 tháng 1 năm 1984, thành lập thị trấn Na Dương trên cơ sở 600 ha của xã Lợi Bác, 200 ha của xã Đông Quan, 150 ha của xã Sàn Viên.

Ngày 11 tháng 9 năm 1989, chuyển xã Hữu Lân thuộc huyện Chi Lăng về huyện Lộc Bình quản lý.

Ngày 1 tháng 1 năm 2020, sáp nhập xã Lục Thôn vào thị trấn Lộc Bình; sáp nhập 3 xã Bằng Khánh, Xuân Lễ và Xuân Mãn thành xã Khánh Xuân; sáp nhập xã Quan Bản vào xã Đông Quan; sáp nhập xã Minh Phát và xã Hiệp Hạ thành xã Minh Hiệp; sáp nhập 4 xã Xuân Tình, Như Khuê, Vân Mộng và Nhượng Bạn thành xã Thống Nhất.

Ngày 1 tháng 12 năm 2024, sáp nhập xã Tĩnh Bắc vào xã Tam Gia.

Huyện Lộc Bình có 2 thị trấn và 18 xã như hiện nay.

## Du lịch
Huyện Lộc Bình có khu du lịch, nghỉ mát Mẫu Sơn, nằm trên đỉnh núi cao nhất đông bắc, từ đây có thể nhìn sang địa phận Trung Quốc. Đặc biệt, về mùa đông, khi thời tiết xuống thấp nơi đây còn có băng giá.

## Đặc sản
Hai đặc sản nổi tiếng nhất của Lộc Bình gắn liền với ngọn núi Mẫu Sơn. Đó là rượu Mẫu Sơn và đào Mẫu Sơn. Rượu Mẫu Sơn được cất bằng men lá và nguồn nước lấy từ đỉnh núi. Khi uống có hương vị thơm nồng. Đào Mẫu Sơn quả to, có vị ngọt đậm.

## Chú thích