Dãy núi Luangprabang

[nhỏ|260x260px|Bản đồ [cao nguyên Thái Lan]]
[nhỏ|260x260px|''[Bretschneidera sinensis* ( *Chompoo Phu Kha*), loài cây bị đe dọa [[mất môi trường sống]] mà ở Thái Lan chỉ tìm thấy trong phạm vi này]]

*'Dãy núi Luang Prabang*' (, ), được đặt theo tên của [[Luang Prabang]], là một dãy núi nằm giữa Tây Bắc [[Lào]] và [[Miền Bắc Thái Lan|Bắc Thái Lan]]. Phần lớn phạm vi nằm ở [[Xayabury|tỉnh Sainyabuli]] (Lào), cũng như các tỉnh [[Nan (tỉnh)|Nan]] và [[Uttaradit (tỉnh)|Uttaradit]] (Thái Lan), với một số đoạn nhỏ ở các tỉnh [[Phitsanulok (tỉnh)|Phitsanulok]] và [[Loei (tỉnh)|Loei]]. Một số sông như sông [[Sông Nan|Nan]], sông Pua và [[sông Wa]], có nguồn trên dãy núi này. [[Thác Phú Fa|Thác Phu Fa]], thác nước lớn nhất và cao nhất ở tỉnh Nan, cũng nằm trong những ngọn núi này. Phạm vi này là một phần của [[Ecoregion|vùng sinh thái]] rừng mưa trên núi Luang Prabang.

Về mặt địa chất, thành phần của nó tương tự như thành phần của dãy [[Dãy Khun Tan|Khun Tan]] song song và [[dãy Phi Pan Nam]], cả hai đều nằm xa hơn về phía tây.

== Địa lý ==
Dãy núi Luang Prabang nằm ở cực đông của [[Cao nguyên thái lan|cao nguyên Thái Lan]]. Phạm vi chạy gần như theo hướng Bắc/Nam giữa sông Mekong và [[sông Nan]]. Điểm cực bắc bắt đầu từ khu vực [[quận Hongsa]], một đoạn dài ở Lào gần Luang Prabang, nơi [[Mê Kông|sông Mekong]] chảy từ tây sang đông; điểm cực nam là khoảng 260&nbsp;xa hơn km về phía nam, cực tây ở tỉnh Loei ở Thái Lan, nơi bắt đầu của [[dãy núi Phetchabun]]. Điểm cao nhất của dãy là [[Phù Soi Đạo|Phu Soi Dao]] cao 2.120 m. Các đỉnh cao khác của dãy Luang Prabang là [[Phou Khe|Phu Khe]] cao 2.079 m, [[Doi Phu Kha]] cao 1.980 m, [[Doi Phu Wae]] cao 1.837 m  và [[Doi Phi Pan Nam]] cao 1.745 m; Phu Khe là một trong những đỉnh núi cực kỳ nổi bật của Đông Nam Á. Nhiều đỉnh quan trọng nằm ở biên giới.

Thảm thực vật là rừng đồi núi xanh quanh năm trên độ cao lớn nhất của dãy và phần lớn là [[Cây rụng lá|rừng khô rụng lá]] dưới 1.000 m, với rất nhiều [[Tếch|cây tếch]] đã dẫn đến [[Phá rừng|nạn phá rừng]] nghiêm trọng. Giống như ở hầu hết các phạm vi trong khu vực, một phần lớn độ che phủ của rừng nguyên sinh đã biến mất do chuyển đổi các hoạt động [[Du canh du cư|canh tác nông nghiệp]] và [[Khai thác gỗ bất hợp pháp|khai thác gỗ trái phép]]. Khu vực này được cho là trung tâm có sự tham gia của quân đội vào hoạt động buôn bán gỗ.

Dãy núi Luang Prabang thực tế không có đường dành cho xe cộ ở phía tỉnh Sainyabuli, nơi chỉ có một tuyến đường bắc-nam kéo dài từ [[Xayabury (huyện)|Sainyabuli]], thủ phủ của tỉnh, đến biên giới Thái Lan đối diện với tỉnh Loei của Thái Lan.

== Lịch sử ==
Năm 1904, khu vực của dãy núi Lào được nhượng lại từ [[Thái Lan|Xiêm]] cho thuộc địa [[Liên bang Đông Dương|Đông Dương của Pháp.]] Sau [[Chiến tranh Pháp–Thái|Chiến tranh Pháp-Thái]] năm 1941, nó lại được sát nhập vào Thái Lan với tên gọi [[Tỉnh Lan Chang|Lan Chang]] (Triệu Voi), nhưng trở lại trạng thái trước chiến tranh vào năm 1946 sau Hiệp định Washington năm 1946.

Một số cộng đồng  [[Bộ lạc Hill (Thái Lan)|bộ lạc Hill]] sống trong dãy, như [[Người Khơ Mú|Khmu]] và [[H'Mông|Hmong]], có các làng bộ lạc nằm ở cả hai phía của dãy núi. Kể từ khi sông Mekong cô lập Sainyabuli khỏi các tỉnh khác của Lào với các làng Hmong, trận chiến trong [[Nội chiến Lào|Chiến tranh yên tĩnh]] ảnh hưởng nặng nề đến các cộng đồng Hmong khác ở Lào nhưng phần lớn không ảnh hưởng đến người Hmong ở dãy Luang Prabang. Hầu hết các ngôi làng của người Hmong ở tỉnh Sainyabuli không xảy ra bất kỳ cuộc giao tranh nào. Tuy nhiên, sau đó họ cũng bị người [[Quân đội nhân dân Việt Nam|Việt Nam]] và [[Pathet Lào|lính Pathet Lào]] đàn áp, những kẻ xem họ là phản bội, vì vậy nhiều người đã chạy trốn qua biên giới. Có những [[trại tị nạn]] ở phía Thái Lan của dãy.

Phần phía nam của dãy đã xảy ra một số cuộc đối đầu từ tháng 12 năm 1987 đến tháng 2 năm 1988 khi các lực lượng Thái Lan và Lào giao tranh xuyên biên giới. Được gọi là [[Chiến tranh biên giới Lào – Thái Lan|Chiến tranh Biên giới Thái-Lào]], cuộc xung đột ngắn này gây ra bởi một cuộc tranh chấp liên quan đến bản đồ do giới khảo sát Pháp thực hiện vào năm 1907 để đánh dấu biên giới giữa Xiêm và [[Liên bang Đông Dương|Đông Dương thuộc Pháp]]. Ủy ban Biên giới chung Thái-Lào (JBC) được thành lập vào năm 1996 để làm rõ ranh giới dài 1.810&nbsp;km và giải quyết quyền sở hữu các ngôi làng đang tranh chấp. Công tác phân giới cắm mốc vẫn đang diễn ra.

[[Yeti]] được cho là đã được phát hiện ở khu vực Mae Charim hẻo lánh trên dãy núi.

== Du lịch ==
Hiện nay ở phía Thái Lan của dãy Luang Prabang, một số cộng đồng người Hmong thường xuyên được các nhóm du lịch có tổ chức đến thăm. Sông Wa là một con sông nổi tiếng để [[đi bè]] nước trắng trong khoảng thời gian từ tháng Bảy đến tháng Mười Hai.

== Khu vực được bảo vệ ==
Có nhiều khu [[Khu vực bảo tồn|bảo tồn]] rộng lớn ở phía Thái Lan của dãy Luang Prabang. Bên Lào chỉ có một.

=== Ở Lào ===
[[Khu bảo tồn đa dạng sinh học quốc gia tại Lào|Khu bảo tồn đa dạng sinh học quốc gia]] [[Khu bảo tồn đa dạng sinh học quốc gia Nam Phouy|Nam Phouy]], một khu bảo tồn rộng lớn ở Lào, nơi sinh sống của nhiều con voi hoang dã, nằm trong khu rừng gần biên giới Thái Lan. Tuy nhiên, hồ chứa dự kiến của [[đập]] Lower Nam Phoun, một phần nằm trong NBCA Nam Phouy và một khu vực rộng lớn của khu bảo tồn sẽ bị ngập trong tương lai.

=== Ở Thái Lan ===
[[Vườn quốc gia Khun Nan]], [[Vườn quốc gia Đồi Phú Kha|Vườn quốc gia Doi Phu Kha]], Vườn quốc gia Sinan, Vườn quốc gia [[Vườn quốc gia Mae Charim|Mae Charim]], Vườn quốc gia Na Haeo, Vườn quốc gia Klong Tron, Vườn quốc gia Phu Suan Sai và [[Vườn quốc gia Phú Sỏi Đảo|Phu Sỏi Vườn quốc gia Dao]] nằm ở phía Thái Lan của dãy Luang Prabang. Khu bảo tồn động vật hoang dã Phu Miang-Phu Thong là một khu bảo tồn khác ở phía Thái Lan.

==Tham khảo==


== Liên kết ngoài ==

* 
* [https://books.google.com/books?id=p42GnZ5nLHYC&printsec=frontcover&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Google Books, *The Physical Geography of Southeast Asia'']
* Map of Laos (physical)
* Forest cover in Laos
* Lao People’s Democratic Republic - National Report on Protected Areas and Development 
* Existing and Planned Lao Hydropower Projects – ngày 1 tháng 7 năm 2009