open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Božena Němcová

**Božena Němcová** () (4 tháng 2 năm 1820, Viên – 21 tháng 1 năm 1862, Praha) - tên khai sinh **Barbora Novotná**, sau này là **Barbora Panklová** - là một nữ nhà văn nổi tiếng Cộng hòa Séc và cũng là một thành viên nổi bật của phong trào Phục hưng Dân tộc Séc. Bà được coi là người đặt nền móng cho Văn học Séc hiện đại.

## Tiểu sử và sự nghiệp
Božena sinh ngày 4 tháng 2 năm 1820 tại Viên, kinh đô của Áo với tên khai sinh là *Barbora Pankel*. Bà là con gái của Johann Pankel, một người dân gốc Hạ Áo và Teresie Novotná, một hầu gái có nguồn gốc người Čechy (*Bohemia*). Thời niên thiếu của Božena trải qua ở ngôi làng Ratibořice với bà ngoại Magdalena Novotná - một người có ảnh hưởng lớn trong đời sống của nữ văn sĩ tương lai. Trên thực tế, hình ảnh về bà ngoại Magdalena chính là cảm hứng cho nhân vật chính trong tiểu thuyết nổi tiếng nhất của Němcová về sau.

### Tác phẩm
## Xem thêm

* Božena Němcová on-line - stránky projektu Městské knihovny v Praze 
* Muzeum Boženy Němcové v České Skalici
* Společnost Boženy Němcové 
* Ukázka rukopisu Boženy Němcové
* Rozhlasové adaptace vybraných děl k bezplatnému stáhnutí ve formátu mp3 na webových stránkách Českého rozhlasu 3-Vltava
* O řeči Boženy Němcové v „Babičce"
* K stylu Národních báchorek a pověstí Boženy Němcové
* Základní typ epické věty u B. Němcové a M. Pujmanové
Thẻ bảo mật

**Thẻ bảo mật** có thể là một thiết bị mà một người sử dụng có thẩm quyền của các dịch vụ máy tính được cung cấp đế dễ dàng xác thực. Thuật ngữ cũng có thể đề cập đến thẻ bảo mật dưới dạng phần mềm. Nó thường là một phần của hệ thống điều khiển truy cập sử dụng phương pháp Xác thực dùng hai nhân tố.

Thẻ bảo mật được sử dụng để chứng minh danh tính của một người bằng điện tử (như trường hợp của một khách hàng cố gắng truy cập tài khoản ngân hàng của họ). Thẻ này được sử dụng bổ sung hoặc thay thế một mật khẩu để chứng minh khách hàng đó chính là người đã khai báo. Thẻ này có vai trò như một chìa khóa điện tử để truy cập vào một thông tin gì đó.

Phần cứng thẻ thường đủ nhỏ để bỏ túi hoặc ví tiền và thường được thiết kế để gắn vào móc chìa khóa của người dùng. Một số có thể lưu trữ các khóa mật mã, chẳng hạn như một chữ ký kỹ thuật số, hoặc dữ liệu sinh trắc học, chẳng hạn như là một chi tiết vân tay. Một số loại thẻ có đặc điểm thiết kế bao bì chống giả mạo, trong khi những loại thẻ khác có thể bao gồm bàn phím nhỏ để cho phép nhập cảnh của một số PIN hoặc một nút đơn giản để bắt đầu một routine tạo ra với một số khả năng hiển thị để hiển thị một số phím được tạo ra. Thiết kế đặc biệt bao gồm một kết nối USB, RFID chức năng hoặc giao diện Bluetooth không dây cho phép chuyển giao một số trình tự tạo ra chìa khóa cho một hệ thống khách hàng.

## Tham khảo
* Máy in thẻ

## Liên kết ngoài
Mả ngụy

**Mả ngụy** hay **Mả biền tru** là một mồ chôn tập thể những người tham gia hoặc liên quan cuộc nổi dậy Lê Văn Khôi (1833-1835) ở thành Phiên An (còn gọi là thành Gia Định, thành Sài Gòn).

Cuộc khởi nghĩa ban đầu thành công, quân nổi dậy đã chiếm được thành Phiên An và các tỉnh Nam Kỳ. Song đến ngày 16 tháng 7 năm Ất Mùi (tức 8 tháng 9 năm 1835), khi quân triều đình chia làm 8 mũi, tấn công ồ ạt vào thành, quân nổi dậy chống cự không nổi, bị thua trận. Quân nổi dậy và dân chúng (gồm già trẻ, trai gái) ở trong và bên ngoài thành vài dặm, cả thảy 1.831 người đều bị giết chết và chôn chung một chỗ, và gọi là **Mả ngụy** hay **Mả biền tru**.

Sách *[[Đại Nam thực lục|Đại Nam chính biên liệt truyện]]* (mục Lê Văn Khôi), chép: 
:*...Bè đảng a dua, không cứ già trẻ trai gái, ở trong và ở vài dặm ngoài thành (đều) chém ngay, rồi đào một hố to vất thây lấp đất, chồng đá làm gò dựng bia khắc đây là "nơi bọn nghịch tặc bị giết, để tỏ quốc pháp".

Vị trí ngôi mộ chung đó, theo nhà nghiên cứu [[Nguyễn Đình Đầu]], nằm ở gần Mô Súng, tức khoảng gần Ngã Sáu ([[Công trường Dân Chủ]]), [[Đường Cách Mạng Tháng Tám, Thành phố Hồ Chí Minh|đường Cách mạng Tháng Tám]] và đầu đường 3 tháng 2, thuộc [[Thành phố Hồ Chí Minh]] ngày nay (xem bản đồ).
 
Khác biệt một chút so với vị trí trên, có hai ý kiến sau:
*Một là của Lê Văn Phát trong quyển *Khảo về Tả quân Lê Văn Duyệt'' (xuất bản năm 1924 tại Sài Gòn). Tác giả cho biết: Mả ngụy ở gần trường đua ngựa cũ, thuộc làng Chí Hòa, tại góc đường Thuận Kiều (trước 1975 đổi tên là Lê Văn Duyệt, và nay là Cách mạng Tháng Tám) và Général Lizé (trước 1975 đổi tên là Phan Thanh Giản, và nay là đường Điện Biên Phủ).
*Hai là của Đặng Văn Ký, tự Minh Tải. Theo ông thì Mả ngụy ở khoảng bệnh viện Bình Dân (thuộc Quận 3). Từ đường Lê Văn Duyệt (nay là Cách mạng Tháng Tám) vào Chợ Lớn (thuộc Quận 5), mả nằm phía tay mặt đường Điện Biên Phủ ngày nay, tức phía đối diện với bệnh viện.
## Xem thêm
* Đồng Tập Trận
## Chú thích
Gävle

**Gävle**  là một thành phố Thụy Điển. Thành phố thuộc hạt Gävleborg. Thành phố là thủ phủ đô thị Gävle và hạt Gävleborg. Đây là thành phố lớn thứ 13 của Thụy Điển. Đây là thành phố cổ nhất ở Norrland, trở thành thành phố năm 1446.

Dân số được ước tính vào năm 2005 là khoảng 92.205 người.

Gävle đa dạng trong sản xuất, từ giấy đến da và sứ, cùng với một cảng đóng tàu quan trọng. Lâu đài Gävle Fortress được  xây dựng vào cuối thế kỷ 16 đã trải qua công đoạn tu bổ, và một tòa án được xây dựng vào thế kỷ 18. Furuvik, một điểm nghỉ mát nổi tiếng, tọa lạc gần đó, trong khi về phía đông nam của thành phố, tại Järvsta, là nơi chôn cất của người Viking.

## Tham khảo
Nguyệt thực tháng 6, 2011

Một **[[nguyệt thực]] toàn phần** xảy ra từ chiều đến đêm 15 tháng 6 năm 2011 (giờ UTC). Đây là lần đầu tiên trong hai lần nguyệt thực toàn phần trong năm 2011, lần thứ hai diễn ra vào ngày 10 tháng 12. Lần nguyệt thực này kéo dài 100 phút 52 giây nhưng không phải là lần nguyệt thực dài nhất thế kỷ XXI.

Nguyệt thực trong đó Mặt Trăng đi qua trung tâm của bóng Trái Đất khá hiếm. Lần nguyệt thực gần nhất Mặt Trăng đi qua gần tâm bóng Trái Đất nhất xảy ra vào ngày 16 tháng 7 năm 2000. Lần nguyệt thực toàn phần trung tâm tiếp theo sẽ xảy ra vào ngày 27 tháng 7 năm 2018.

## Quan sát
Nguyệt thực này có thể được quan sát từ toàn bộ châu Phi và Trung Á, có thể được nhìn thấy khi Mặt Trăng mọc tại Nam Mỹ, tây Phi và châu Âu, có thể nhìn thấy khi Mặt Trăng lặn ở đông châu Á. Tại tây Á, Australia và Philippines, nguyệt thực chỉ được quan sát trước khi Mặt Trời mọc.

## Hình ảnh

File:Gerlos - Eclissi totale di Luna 2 (by-sa).jpg|Ý
File:Lunar eclipse June 2011 Partial.jpg|Dar es Salaam, Tanzania
File:Lunar Eclipse 2011-06-15 as seen from the Czech Republic 01.jpg|Cộng hòa Séc
File:June_2011_lunar_eclipse_Hungary.jpg|Hungary
File:Lunar eclipse of 2011 June 15 (Montalbán de Córdoba, Spain).png|Montalbán de Córdoba, Tây Ban Nha
File:Lunar Eclipse - June 2011 (Perth, Western Australia).jpg|Perth, Tây Úc
File:Lunar eclipse, seen from Austria, June 15, 2011.JPG|Áo
File:Lunar Eclipse June, 15 2011 from Abu Dhabi, UAE, Moon turned red.jpg|Abu Dhabi, UAE
File:2011.06.15 Lunar Eclipse.jpg|Budapest, Hungary
File:Lunar eclipse June 2011 Total.jpg|Tanzania
File:Lunar-eclipse-15-06-2011-different-stages-view-from-mangalore.jpg|Mangalore, Ấn Độ
File:Macau June 2011 lunar eclipse.jpg|Macau, Trung Quốc
File:ZatmeniPrubehSobotin.jpg|Sobotin, Cộng hòa Séc


## Xem thêm
* Nguyệt thực tháng 12 năm 2010
* Nguyệt thực tháng 12 năm 2011

## Chú thích
* Bao-Lin Liu, *Canon of Lunar Eclipses 1500 B.C.-A.D. 3000*, 1992

## Liên kết ngoài
* Live-webcast of the lunar eclipse on June 15th, 2011 , University of Applied Sciences Offenburg/Germany
* Live Lunar eclipse webcast: 2011-06-15 
* Hermit eclipse: 2011-06-15
* NASA: Lunar Eclipses: Past and Future
** Index to Five Millennium Catalog of Lunar Eclipses, -1999 to +3000 (2000 BCE to 3000 CE)
*** Eclipses: 2001 to 2100
Minh Dụ lăng

**Dụ Lăng** (裕陵) là nơi an táng Minh Anh Tông – Hoàng đế thứ sáu của nhà Minh trong lịch sử Trung Quốc.

## Vị trí
Tư lăng nằm ở chân núi phía nam núi Thạch Môn, phía tây núi Thiên Thọ thuộc phía tây nam khu lăng mộ, thuộc huyện Xương Bình, Bắc Kinh (Trung Quốc).

## Xây cất
Dụ Lăng được xây dựng vào ngày 29 tháng 2 năm 1464, sau ngày Anh Tông qua đời hơn 1 tháng. Thái giám Hoàng Phúc, Ngô Dực cùng Phủ Ninh bá Chu Vĩnh, Thượng thư Bộ Công Bạch Khuê, Thị lang Khoái Tường, Lục Tường làm Đốc công. Có khoảng hơn 8 vạn quân, dân và thợ mộc tham gia xây lăng.

Những người tham gia công trình như Khoái Tường, Lục Tường đều là người giỏi về xây dựng và nghề mộc. Khoái Tường được mệnh danh là "Khoái Lỗ Ban", còn Lục Tường luôn nổi tiếng vì những ý tưởng độc đáo.

Do có những người giỏi tham gia công trình, Dụ lăng được xây rất nhanh, chỉ gần 2 tháng. Ngày 8 tháng 5 năm 1464, thi hài Minh Anh Tông được đưa vào lăng. Ngày 12 tháng 6, toàn bộ công trình lăng. Tính tổng thời gian từ khi bắt đầu tới khi hoàn tất là gần 4 tháng.

Theo mô tả của Minh Hiến Tông thực lục thì Dụ lăng có thành trì Bảo sơn Kim Tỉnh 1 toà, một bức bình phong trước cổng; Minh lâu, Hoa môn lâu mỗi loại một tòa, mỗi tòa 3 gian, Hương điện 1 tòa 3 gian, bia đá rồng mây ngũ sắc thiếp vàng sơn đỏ một tấm, đài tế lễ một đài… đường thần lộ dài 538 trượng 7 thước, cung cấm cạnh tiền đường 5 gian, 3 gian xuyên đường, 5 gian hậu đường, nhà chái bên phải bên trái 12 gian, các nhà nghỉ và nhà bếp xung quanh 86 gian, một lầu trên cổng, 1 gian nhà sát cổng; cửa tường lớn nhỏ 25 cái, 8 gian nhà nhỏ, 1 giếng, 9 gian nhà nghỉ, 32 cọc buộc ngựa, mương lạch xung quanh sông dài 388 trượng 2 thước, 2684 gốc thông trồng xung quanh lăng.

## Qua thời gian
Dụ lăng được tu bổ vào năm 1785 - 1787 thời Thanh Cao Tông, kiến trúc tương đối giống Hiến Lăng.

Thời Trung Hoa Dân Quốc, điện Lăng Ân bị phá dỡ, cửa Lăng Ân bị thiêu cháy năm 1917. Hiện nay Lăng Ân đã trở thành di chỉ, còn những kiến trúc khác của Dụ lăng vẫn được bảo tồn khá tốt.

## Xem thêm
* Minh Anh Tông

## Tham khảo
* Hồ Hán Sinh (2002), *Bí mật lăng tẩm triều Minh*, Nhà xuất bản Văn hóa thông tin
* Vương Thiên Hữu chủ biên (2004), *Mười sáu hoàng đế triều Minh*, Nhà xuất bản Văn hóa thông tin
* Cát Kiếm Hùng chủ biên (2006), *Bước thịnh suy của các triều đại phong kiến Trung Quốc, tập 3*, Nhà xuất bản Văn hóa thông tin

## Chú thích
Cục Thống kê Thụy Điển

**Cục Thống kê Thụy Điển** (tiếng Thụy Điển: *Statistiska centralbyrån*, viết bắt **SCB**) là cơ quan của Chính phủ Thụy Điển chịu trách nhiệm đưa ra số liệu thống kê chính thức về Thụy Điển. Số liệu thống kê quốc gia ở Thụy Điển thu thập từ năm 1686 trở lại, khi giáo xứ của Giáo hội Thụy Điển bắt đầu nhận nhiệm vụ thu thập và lưu giữ số liệu về dân số. Tiền nhiệm của SCB là Văn phòng Thống kê (*Tabellverket*) thành lập năm 1749, tên hiện tại được thông qua năm 1858.

Vào năm 2005, Cục Thống kê Thụy Điển đã có khoảng 1.400 nhân viên. Các văn phòng của cơ quan được đặt tại Stockholm và Örebro. Cục Thống kê Thụy Điển phát hành Tạp chí Thống kê chính thức.

## Chú thích

 
## Tham khảo
*
Borås

**Borås**, một thị trấn thuộc Västra Götaland län (hạt) ở phía tây nam Thụy Điển, nằm bên sông Viskan về phía đông của Gothenburg, được thành lập vào năm 1622 dưới triều đại của vua Gustav II Adolf.
Borås nằm giữa nơi giao cắt hai tuyến đường ray, một trong hai tuyến đó là giữa Gothenburg và Kalmar. Thành phố thuộc thủ phủ của đô thị Borås và Västra. Thành phố có diện tích km2, dân số là 63.400 người. Đây là thành phố lớn thứ 14 của Thụy Điển. Borås nằm giữa nơi giao cắt hai tuyến đường ray, một trong hai tuyến đó là giữa Gothenburg và Kalmar.

Borås là trung tâm dệt may hàng đầu tại Thụy Điển, với nhiều nhà máy chuyên sản xuất bông và len, nhà máy nhuộm, cũng như xưởng dệt kim và trường cao đẳng dành cho ngành công nghiệp dệt.

Ngoài ra, Borås còn là trung tâm quan trọng trong lĩnh vực thời trang và may mặc, với các công ty chuyên sản xuất quần áo sẵn và những doanh nghiệp đặt hàng qua thư. Phía tây của thị trấn là một bảo tàng ngoại trời, nơi có nhiều công trình kiến trúc độc đáo như Nhà thờ Kinnarumma bằng gỗ và các ngôi nhà nông dân cổ kính.

## Tham khảo
Nguyệt thực tháng 12, 2011

Một **[[nguyệt thực]] toàn phần** xảy ra vào ngày 10 tháng 12 năm 2011. Đây là lần thứ hai trong hai lần nguyệt thực toàn phần trong năm 2011, lần thứ nhất diễn ra vào ngày 15 tháng 6.

Hiển Thị
Nguyệt thực được quan sát từ toàn bộ châu Á và Australia, nhìn thấy khi mới mọc ở đông Âu, nhìn thấy khi sắp lặn ở tây bắc Nam Mỹ.

## Xem thêm
*Nguyệt thực tháng 12 năm 2010
*Nguyệt thực tháng 6 năm 2011

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Hermit eclipse: 2011-12-10
Airai

**Airai**, nằm trên bờ biển phía nam của đảo Babeldaob, là bang đông dân thứ hai của Palau. Bang có sân bay chính của đất nước, Sân bay quốc tế Airai, bang được kết nối với Đảo Koror qua cầu Koror-Babeldaob. Bang có diện tích là 44&nbsp;km² (17&nbsp;mi²), và tổng dân số năm 2004 là 2700. Airai cũng là tên của một thị trấn lớn nhất trong tiểu bang, với dân số 920 người trong năm năm 2004.

## Tham khảo
Aimeliik

**Aimeliik** là một đơn vị hành chính của các quốc Palau. Đây là một trong 16 bang của Cộng hòa Palau. Bang này có diện tích 52&nbsp;km² và dân số 270 người (điều tra dân số năm 2005). thủ phủ bang là làng Mongami. Bang khá gần sân bay quốc tế. Ở làng Medorm có trạm phát sóng ngắn ở Palau, chúng trước đây do Hoa Kỳ quản lý nhưng hiện do một tổ chức tôn giáo sở hữu và dùng để phát các chương hình hướng về Đông Nam Á.

## Tham khảo
Södertälje

**Södertälje** là một thành phố Thụy Điển. Thành phố là thủ phủ của đô thị Södertälje hạt Stockholm. Thành phố có diện tích km2, dân số là 60.300 người. Đây là thành phố lớn thứ 15 của Thụy Điển.
Sodertalje được chú ý với làn sóng người tị nạn lớn của Iraq. Sodertalje đã nhận nhiều người tị nạn Iraq hơn là Hoa Kỳ và Canada cộng lại. Sodertalje có những nhóm lớn nhất dân Assyria / Syriacs, nhiều hơn bất cư thành phố nào ở châu Âu, với hơn 22.000 Assyria sống Syriacs / năm Sodertalje (chiếm 35% dân số), và khoảng 80.000 người Assyria / Syriacs sinh sống tại hạt Stockholmy. Họ là những Kitô hữu đã đến thập niên 60 và 70. Họ ban đầu đến từ Thổ Nhĩ Kỳ, Syria và Liban. Thành phố này cách 30&nbsp;km (18 dặm) về phía nam của Stockholm là các nơi có nhà máy sản xuất xe tải Scania AB.
Các kênh truyền hình quốc tếSuroyo và Suryoyo Sat có trụ sở tại Sodertalje. 
## Tham khảo
Angaur

hay **Ngeaur** là một hòn đảo trong đảo quốc Palau. Hòn đảo, hình thành nên nhà nước của nó, có diện tích 8&nbsp;km² (3&nbsp;mi²). Với dân số 130 vào năm 2012. Bang có làng Ngeremasch ở phía tây. Ngôi làng thứ hai, Rois, ngay lập tức ở phía đông Ngeremasch.

Lần đầu tiên nhìn thấy Angaur, Babeldaob, Koror và Peleliu được ghi lại bởi người phương Tây là do đoàn thám hiểm Tây Ban Nha Ruy López de Villalobos vào cuối tháng 1 năm 1543. Họ đã sau đó được xếp hạng là *Los Arrecifes* (The Reefs in Spanish). Vào tháng 11 và tháng 12 năm 1710, ba hòn đảo này một lần nữa được thăm và khám phá bởi đoàn thám hiểm truyền giáo Tây Ban Nha do Thị trưởng Sargento và Francisco Padilla trên tàu của patache *Santísima Trinidad*. Hai năm sau, chúng được khám phá chi tiết bởi đoàn thám hiểm của sĩ quan hải quân Tây Ban Nha Bernardo de Egoy.

Từ năm 1909 đến năm 1954, diễn ra trên Angaur, ban đầu là bởi người Đức, sau đó là người Nhật và cuối cùng là người Mỹ. Angaur là nơi diễn ra trận chiến lớn Thế chiến II. Battle of Angaur là một phần của chiến dịch tấn công lớn hơn được gọi là Forager Forager diễn ra từ tháng 6 đến tháng 11 năm 1944. Nhiều di tích chiến đấu của Mỹ và Nhật Bản vẫn còn rải rác khắp đảo. Tiểu đoàn pháo binh phòng không số 7 dưới quyền trung tá Henry R. Paige từng là lực lượng đồn trú cho phần còn lại của Chiến tranh. Angaur là nơi duy nhất ở Micronesia có khỉ hoang; chúng là hậu duệ của macaques đã trốn thoát trong thời kỳ chiếm đóng của Đức. Do đó, nó còn được gọi là Đảo Khỉ.

Đảo Angaur nằm ở phía tây nam của Peleliu, và đây là một địa điểm lướt sóng nổi tiếng. Angaur có thể truy cập bằng thuyền và máy bay nhỏ, và Belau Air có dịch vụ cho Angaur Airstrip. Từ năm 1945 đến 1978, Lực lượng Bảo vệ Bờ biển Hoa Kỳ vận hành trạm phát Loran, LORSTA Palau, như một phần của hệ thống dẫn đường LORAN trên toàn thế giới. Phía đông của đảo chủ yếu là cát với những mỏm đá, trong khi phía tây của đảo có một đầm nhỏ với một cảng cá và giao thông nhỏ.

## Chú thích
Kayangel

**Kayangel** (*Ngcheangel*) là bang cực bắc của quốc đảo Palau, cách Koror  về phía bắc. Diện tích đất liền của bang là . Dân số của bang là 138 người (2000). Bang gồm 3 hòn đảo là

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*PUB. 126, SAILING DIRECTIONS (ENROUTE), PACIFIC ISLANDS.
*Satellite Images 
*Atoll Research Bulletin 14: Description of Kayangel Atoll
*Atoll Research Bulletin 21 (mostly about Ngaruangel Reef)
Tour de Japan

**Tour de Japan** là giải đua xe đạp hàng năm được tổ chức tại Nhật Bản. Lần đầu tiên được khai mạc vào năm 2004, cuộc đua kéo dài khắp sáu thành phố và diễn ra trong hơn một tháng, từ ngày 12/03 đến ngày 16/04. Cuộc thi thu hút rất nhiều tay đua và đội tuyển trên khắp thế giới, chỉ sau giải Tour de France của pháp. Cuộc đua được chia thành 6 chặng. Điểm số cho mỗi chặng đua sẽ quyết định người thắng cuộc của cả cuộc thi.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Website chính thức của giải.
Koror

**Koror** là bang chính của quốc đảo Cộng hòa Palau.  Bang bao gồm một số hòn đảo, trong đó nổi bật là **đảo Koror** (cũng được gọi là **Đảo Oreor**).

Bang Koror (dân số 14.000 ) chiếm 70% dân số cả nước,là bang đông dân nhất của Palau.  Thủ đô cũ và thị trấn lớn nhất nước là **Koror** cũng nằm tại bang này.  Thị trấn có dân số là 11.200 và có tọa độ . http://earth-info.nga.mil/gns/html/cntry_files.html   Ngày 7 tháng 10 năm 2006, Ngerulmud thay thế Koror để trở thành thủ đô của Palau.

Đảo Koror có cầu vượt biển nối với hai đảo:

* **[[Đảo Ngerekebesang]]**, có thị trấn lớn thứ hai Palau là **Meyuns**, dân số 1.200.
* **[[Đảo Malakal]]**, có cảng Koror

Đảo Koror cũng có Cầu Koror-Babeldaob kết nối với bang Airai trên đảo Babeldaob, nơi có Sân bay quốc tế Palau.

Bang Koror có 11 làng nhỏ là

*Ngermid
*Ngerkeseuaol
*Ngerchemai
*Iyebukel
*Idid
*Meketii
*Dngeronger
*Ikelau
*Medalaii
*Ngerbeched
*Ngerkebesang

Koror từng là thủ phủ của  Lãnh thổ ủy trị Nam Thái Bình Dương do Đế quốc Nhật Bản quản lý trong giai đoan 1919-1947

## Chú thích

## Liên kết ngoài
Ngaraard

**Ngaraard** là bang thứ tám của Cộng hòa Palau, và ban đầu được đặt tên là Kerradel. Ngaraard nằm trên mũi phía bắc của đảo Babeldaob và đối diện với bang Ngarchelong. Có năm làng nhỏ tại Ngaraard, bao gồm Choll, Elab, Ngebuked, Ngkeklau và thủ phủ, Ulimang, nằm trên bờ phía đông của bang. Trước đây, thủ phủ của Ngaraard là làng Ngebuked, nơi mà các nhà lãnh đạo truyền thống của bang, Maderangebuked, sống và cai trị.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Map of the main island chain of Palau
Ngarchelong

**Ngarchelong** là một bang của quốc đảo Palau. Ngarchelong nằm ở phía bắc của đảo Babeldaob. Chỉ có bang Kayangel nằm xa hơn về phía bắc. Ngarchelong là một di tích lịch sử quan trọng. Bang có dân số là 500 người và là bang đông dân thứ năm cả nước, diện tích của bang là 10&nbsp;km². Thủ phủ của bang là làng Mengellang nằm ở phía nam

## Tham khảo
Ngardmau

**Ngardmau** là một bang của quốc đảo Palau, bang nằm ở phía tây của đảo Babeldaob và ở giữa các bang Ngaraard và Ngeremlengui. Tổng diện tích của bang là . Theo thống kê gần đây nhất, bang có 221 người. Có 46 hộ gia đình sinh sống trong 3 làng nhỏlà: Ngetbong, Ngerutoi and Urdmau.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Official Ngardmau Website 
*Seacology Ngardmau State Project
Hatohobei

**Tobi Island**, hay *Hatohobei* (tiếng Tobi), là bang cực nam của quốc đảo Palau, gồm có **Đảo Tobi** và một hòn đảo hoang. Tổng diện tích của bang là 0.88&nbsp;km². Dân số của bang là 80 năm 1962, 51 năm 1995, và 23 năm 2000, nhưng đã tăng lên 44 vào năm 2005,là bang có dân số ít nhất của Palau. Tiếng Tobi, Tiếng Anh và Tiếng Sonsorol là các ngôn ngữ chính thức của bang.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Links to pictures and maps of Tobi and Palau .
*Aerial view of the island of Tobi.
* KiteLines FALL 1977 (Vol. 1 No. 3) Articles on Kite Fishing on Tobi .
*[Helen Reef](http://www.globalcoral.org/Hotsarihie%20(Helen%20Reef)%20Project%20Report.htm) 

*Seacology Helen Reef Project  Seacology
Ngatpang

**Ngatpang** là một bang của quốc đảo Palau. Bang có diện tích khoảng 47&nbsp;km² và nằm ở phía tây hòn đảo lớn nhất nước là Babeldaob. Thủ phủ của bang là Oikuul với dân số 464 người, là điểm đông dân cư lớn thứ 6 cả nước.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Ngatpang state government homepage
Ngaremlengui

**Ngeremlengui** là một trong 16 bang của quốc đảo Palau. Dân số của bang là 317 (năm 2005), bang nằm ở phía tây của bang Melekeok, nơi là thủ đô mới của Palau. Thủ phủ của bang là làng Imeong. Ngeremlengui nằm ở phía tây của đảo Babeldaob, là lớn nhất đảo ở Palau. Ngarelemgui là bang có diện tích lớn nhất nước với 65&nbsp;km².

Thể laọi:Bang Palau

## Tham khảo
Gyromitra esculenta

***Gyromitra esculenta*** , hay còn được gọi là **Nấm não** vì bề mặt xoắn của nó giống não người và có thể gây chết người khi ăn sống vì nấm này có chứa chất gyromitrin, khi vào cơ thể người sẽ chuyển hóa thành monomethylhydrazine (MMH). Độc tố nói trên ảnh hưởng chủ yếu đến gan, đôi khi tác động đến hệ thần kinh và thận. Người bị trúng độc có triệu chứng thường gặp như tiêu chảy, nôn mửa, chóng mặt, đau đầu. Trong trường hợp xấu nhất, người trúng độc sẽ hôn mê sâu và chết sau 1 tuần. Loài nấm này phân bố khắp châu Âu và Bắc Mỹ. Nó mọc trên đất cát dưới cây tùng bách vào mùa xuân và đầu mùa hè, tai nấm có hình thù như não màu nâu đậm có thể cao 10&nbsp;cm và rộng 15&nbsp;cm. Loại nấm này là thực phẩm phổ biến ở Scandinavia, Đông Âu, và Ngũ Đại Hồ của Bắc Mỹ. Nó bị cấm bán cho công chúng ở Tây Ban Nha. Nấm tươi có thể được bán ở Phần Lan nhưng phải kèm theo khuyến cáo và chỉ dẫn sử dụng.Còn nếu nấu chín và chế biến đúng cách thì có hương vị rất ngon

Có thể dùng nước đun sôi để làm giảm độc tính của nấm.

## Chú thích

## Tham khảo
Ngchesar

**Ngchesar** là một trong 16 bang của đảo quốc Thái Bình Dương Palau. Bang có khoảng 300 cư dân, thủ phú của bang là làng Ngersuul. Đây là bang lớn thứ sáu về diện tích với khoảng 40&nbsp;km², nằm ở phía đông của đảo Babeldoab. Tại đây tập trung rất nhiều Thực vật ngập mặn.

## Tham khảo
Ngiwal

**Ngiwal** là một trong 16 bang của quốc đảo Palau. Bang có 282 người (thống kê năm 2005) và diện tích là 26&nbsp;km². Thủ phủ của bang là Ngerkeai. Cư dân của bang chủ yếu là ngư dân hay làm việc cho nhà nước.

## Giáo dục
Trường Trung học Palau ở thành phố Koror là trường trung học công lập duy nhất của đất nước, vì vậy hầu hết trẻ em từ bang Ngiwal đều đến đây. Học bổng của bang chỉ có hai suất.

## Tham khảo
Sonsorol

**Sonsorol** là một trong 16 bang của quốc đảo Palau. Trung tâm hành chính là Dongosaru trên đảo Sonsorol. Cư dân của bang nói tiếng Sonsorol, và tiếng Palau.

## Hành chính
Bang được chia thành bốn khu tự quản, tương ứng với bốn hòn đảo riêng lẻ. Các khu tự quản được liệt kê như sau (từ bắc đến nam):
}
|-
| align="right" |2
|Sonsorol
|Dongosaru
| align="right" |1,31
| align="right" |40
|
|-
| align="right" |3
|Pulo Anna
|
| align="right" |0,42
| align="right" |0
|
|-
| align="right" |4
|Merir
|
| align="right" |0,91
| align="right" |0
|
|- style="background: #DDDDDD;"
|
|Bang Sonsorol
|Dongosaru
| align="right" |3,12
| align="right" |40
|&nbsp;
|}

## Nhân khẩu
Dân số của bang là 40 người còn độ tuổi trung bình là 30, theo cuộc điều tra năm 2015. Các ngôn ngữ chính thức của bang là tiếng Palau, tiếng Anh và tiếng Sonsorol. Nurap là danh hiệu của thủ lĩnh truyền thống tại Sonsorol.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Sonsorol Island
*Municipalities with Chiefs mentioned 
*Satellite views 
*Sailing Directions
*Atoll Research Bulletin 267
Tiếng Palau

**Tiếng Palau** () là một Mã Lai-Đa Đảo (Malay-Polynesia) bản xứ Cộng hoà Palau, nơi nó là một trong hai ngôn ngữ chính thức, cùng với tiếng Anh. Đây là ngôn ngữ chính trong giao tiếp hàng ngày ở đất nước này. Tiếng Palau không có quan hệ gần với các ngôn ngữ Mã Lai-Đa Đảo và vẫn chưa xác định được vị trí chính xác của nó trong ngữ hệ Nam Đảo.

## Phân loại
Đây là một thành viên của ngữ hệ Nam Đảo, và là một trong hai ngôn ngữ ở Micronesia không thuộc về ngữ chi châu Đại Dương (ngôn ngữ kia là tiếng Chamorro).

Roger Blench (2015) ghi nhận rằng, dựa trên từ vựng chỉ sinh vật biển, tiếng Palau có tiếp xúc vào thời xưa với các ngôn ngữ châu Đại Dương (hoặc trực tiếp hoặc gián tiếp qua tiếng Yap). Số từ vựng này gồm từ chỉ cá chình rắn, cá ngừ vây xanh (*[[Thunnus albacares]]*), cá bơn chấm xanh (*[[Bothus mancus]]*), cá nóc gai, cá buồm, cá nhồng (*[[Sphyraena barracuda]]*), cá thia biển (*[[Abudefduf]]* sp.), *[[Holocentrus]]* spp., *[[Naso (Acanthuridae)|Naso]]* spp., cá khế, cua cạn *[[Discoplax rotunda|Cardisoma rotundus]]*, và cá bàng chài. Điều này có nghĩa là người nói ngôn ngữ châu Đại Dương đã ảnh hưởng lên truyền thống ngư nghiệp Palau, và họ cũng đánh bắt buôn bán trong vùng ven Palau chí ít trong một thời gian. Blench (2015) cho rằng tiếng Palau cũng chịu ảnh hưởng của các ngôn ngữ Trung Philippine và các ngôn ngữ Sama.

## Âm vị học
Hệ thống âm vị tiếng Palau gồm 10 phụ âm, 6 nguyên âm.

Dù số lượng âm vị tiếng Palau tương đối ít, nhiều âm vị tiếng Palau lại có từ hai tha âm trở lên xuất hiện do kết quả nhiều quá trình ngữ âm. Tổng số lượng phụ âm được liệt kê trong bản dưới.

### Nguyên âm đôi
Tiếng Palau có nhiều nguyên âm đôi. Danh sách nguyên âm đôi và ví dụ trong tiếng Palau được liệt kê bên dưới, lấy theo .

## Chú thích

## Tài liệu
 

* .
* .
* .
* .
* .
* .
* .
* .
* .
* .
* .
* .
* .
* .
* .
* .
* .
* .
* .
* .

## Liên kết ngoài

*
Tiếng Sonsorol

**Tiếng Sonsorol** là một ngôn ngữ Micronesia được sử dụng tại Palau, những người sử dụng ngôn ngữ này cư trú tại bang Sonsorol, nhưng ngày nay hầu hết cư dân bang này đã di cư ra cả nước. Ngôn ngữ này có quan hệ gần gũi với tiếng Tobi

## Phân phối
* Sonsorol: 60 người
** Merir: 5 người
** Pulo Anna: 25 người
** Sonsorol: 29 người
* Phần còn lại của đất nước: 540 người

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*  Language page at Sonsorol.com
Peleliu

**Peleliu** (hay **Beliliou**) là một hòn đảo của Palau. Peleliu cùng với 2 hòn đảo nhỏ ở phía đông bắc tạo thành một trong 16 bang của quốc đảo Palau. Bang nằm ở phía tây bắc của Angaur và tây nam của Koror.

Peleliu có diện tích là 13&nbsp;km² (5&nbsp;mi²), năm 2004 dân số bang là khoảng 700 người và đây là bang đông dân thứ ba cả nước. Hầu hết cư dân của bang sống ở làng Kloulklubed.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

*Map of Peleliu
*Peleliu National Historical Park Study Preliminary Draft
*Bloody Peleliu 
*Brotherhood of Heroes: The Marines at Peleliu, 1944 by Bill Sloan
*Photos of WW2-era relics and equipment on Peleliu
Babeldaob

**Babeldaob** (cũng được viết là **Babelthuap**) là hòn đảo lớn nhất của quốc đảo Thái Bình Dương Palau. Diện tích của đảo là 31&nbsp;km² (128&nbsp;mi²), chiếm 70% của cả nước, đảo có 6000 người, chiếm 30% dân số Palau. Đây là một trong số các đảo có dân số đáng kể kém phát triển nhất Châu Đại Dương

## Địa lý
Babeldaob nằm ở đông bắc của bang Koror và bao gồm thủ đô mới của đất nước là Ngerulmud. Không giống như những đảo khác ở Palau, Babeldaob có địa hình đồi núi. Điểm cao nhất Palau là 242&nbsp;mét tại Núi Ngerchelchuus. Bờ biển phía đông Babeldaob có nhiều bãi biển.

Babeldaob có 10/16 bang của Palau:
* Aimeliik
* Airai
* Melekeok
* Ngaraard
* Ngarchelong
* Ngardmau
* Ngatpang
* Ngchesar
* Ngeremlengui
* Ngiwal

## Chú thích
Polyspot

**PolySpot** là một công ty sản xuất phần mềm chuyên về tìm kiếm thông tin cho doanh nghiệp.
Được thành lập từ năm 2010, công ty có trụ sở tại Paris, Pháp.
Sản phẩm « Tìm kiếm thông tin cho doanh nghiệp » của Polyspot (*Polyspot Entreprise Search*) cho một cái nhìn toàn cảnh về thông tin trong doanh nghiệp từ nhiều nguồn thông tin khác nhau trong và ngoài doanh nghiệp. Sản phẩm PolySpot Entreprise Search giúp người dùng truy cập dễ dàng các tài liệu, đồng thời tổng kết thông tin và chia sẻ tri thức trong doanh nghiệp.

Các chức năng chính của sản phẩm PolySpot Entreprise Search là:
* Tìm kiếm nội dung tài liệu, văn bản, tệp tin
* Tìm kiếm chia sẻ cộng đồng: cho phép người dùng tự đánh giá, lưu, ghi chú lại kết quả tìm kiếm và chia sẻ chúng với người khác
* Tìm kiếm nâng cao cho phép người sử dụng mô tả tối đa về nội dung muốn tìm kiếm
* Kết quả tìm kiếm theo nhóm
* Gợi ý từ khóa tìm kiếm
* Tự động tóm tắt kết quả tìm kiếm
* Cho phép tự điều chỉnh các tham số để tìm được kết quả tốt nhất cho từng hoàn cảnh
* Quản lý dễ dàng, mềm dẻo.

Các ứng dụng có thể sử dụng hoặc tích hợp *PolySpot Entreprise Search*:
* Mạng nội bộ doanh nghiệp (Intranet)
* Các ứng dụng trong doanh nghiệp như: CRM (quản lý quan hệ khách hàng), quản lý doanh nghiệp, hỗ trợ khách hàng, nghiên cứu thị trường…
* Các ứng dụng cụ thể theo từng ngành nghề: giao tiếp, quản lý nhân sự, bán hàng…
* Các website, hệ thống thông tin nội bộ của doanh nghiệp (chia sẻ tệp tin, quản lý nội dung…)

Năm 2013, PolySpot được mua lại bởi công ty **CustomerMatrix** của Mỹ. Lĩnh vực hoạt động mới của công ty là hỗ trợ bán hàng dựa trên nền tảng công nghệ tổng hợp & tìm kiếm thông tin.
## Trang tham khảo
* Trang chủ của PolySpot
* Trang chủ của CustomerMatrix 
* Máy truy tìm dữ liệu

## Tham khảo
"I quit" match

**"I quit" match** là các trận đấu thuộc dạng khốc liệt nhất trong các chương trình của Công ty Đô vật thế giới (WWE). Thể thức này thường được đánh trong các pay-per-view và thường là các trận tranh đai lớn hay các trận thách đấu mang tính giải quyết hận thù cá nhân lên tới mức đỉnh điểm. "I quit" dịch theo tiếng Việt có nghĩa là "Tôi bỏ cuộc" hoặc "Tôi muốn dừng lại (chịu thua)". Thường các trận tranh đai có thể thức này do quản lý của WWE đưa ra nếu sự mâu thuẫn của 2 bên tranh đai quá cao để giải quyết hận thù. "I quit" match thường đi kèm với sự tự do về luật lệ và có thể là 1 chọi 1 hoặc đánh chấp (*handicap*). Đô vật tham gia phải chuẩn bị một tâm lý tốt nhất vì trong lịch sử các trận như thế có rất nhiều trường hợp sau khi đánh xong mình mẩy đã máu me, bất tỉnh hay gãy xương. Tham gia trận đấu này phải có một "ý chí kiên cường" và khả năng chịu đòn tốt. Cách nhanh nhất để có thể giải quyết nhanh gọn là dùng những đòn khóa thật hiểm để buộc đối thủ chịu thua mà ít gây thương tích.

## Trận đấu

### Extreme Championship Wrestling

### Lucha Underground

### Ring of Honor

### Total Nonstop Action Wrestling/Impact Wrestling

### World Championship Wrestling

### World Wrestling Federation/Entertainment

## Tham khảo
Tour de Japon

**Tour de Japon** có thể là:
* Tour de Japon: giải đua xe đạp hàng năm được tổ chức tại Nhật Bản.
* Tour de Japon: Music from Final Fantasy: buổi diễn âm nhạc vòng quanh Nhật Bản từ 12 tháng 3 đến 16 tháng 4 năm 2004 dựa trên những bản nhạc từ loạt trò chơi điện tử Final Fantasy.
Giải Hans Christian Andersen

**Giải Hans Christian Andersen**, hoặc **Huy chương Hans Christian Andersen** (tiếng Đan Mạch: *H.C. Andersen-medaljen*) hoặc **giải IBBY** là một giải thưởng quốc tế dành cho văn học thiếu nhi và tuổi trẻ.

Giải này được tổ chức Ban quốc tế về sách cho các người trẻ (*International Board on Books for Young People*, viết tắt là IBBY) lập ra từ năm 1956 và được trao hàng năm cho một tác giả. Từ năm 1966 cũng trao thêm một giải cho họa sĩ vẽ minh họa cho sách thiếu nhi.

Giải này được coi là giải thưởng cao nhất dành cho văn học thiếu nhi và thường được gọi là «Giải Nobel nhỏ».

Theo thông lệ, lễ trao giải được tổ chức tại Đan Mạch, do nữ hoàng Margrethe II của Đan Mạch đích thân trao, tuy nhiên trong những năm vừa qua giải cũng được trai tại "Hội chợ sách thiếu nhi" ở Bologna.

## Các người đoạt giải

### Giải Hans Christian Andersen cho tác giả
* 1956: Eleanor Farjeon (Anh) 
* 1958: Astrid Lindgren (Thụy Điển) 
* 1960: Erich Kästner (Đức) 
* 1962: Meindert DeJong (Hoa Kỳ) 
* 1964: René Guillot (Pháp) 
* 1966: Tove Jansson (Phần Lan) 
* 1968 James Krüss (Đức) và José Maria Sanchez-Silva (Tây Ban Nha) 
* 1970 Gianni Rodari (Ý) 
* 1972 Scott O'Dell (Hoa Kỳ) 
* 1974 Maria Gripe (Thụy Điển) 
* 1976 Cecil Bødker (Đan Mạch) 
* 1978 Paula Fox (Hoa Kỳ) 
* 1980 Bohumil Říha (Tiệp Khắc) 
* 1982 Lygia Bojunga Nunes (Brasil) 
* 1984 Christine Nöstlinger (Áo) 
* 1986 Patricia Wrightson (Áo) 
* 1988 Annie M.G. Schmidt (Hà Lan) 
* 1990 Tormod Haugen (Na Uy) 
* 1992 Virginia Hamilton (Hoa Kỳ) 
* 1994 Michio Mado (Nhật Bản) 
* 1996 Uri Orlev (Israel) 
* 1998 Katherine Paterson (Hoa Kỳ) 
* 2000 Ana Maria Machado (Brasil) 
* 2002 Aidan Chambers (Anh) 
* 2004 Martin Waddell (Ireland)
* 2006 Margaret Mahy (New Zealand)
* 2008 Jürg Schubiger (Thụy Sĩ) 
* 2010 David Almond (Anh)
* 2012 María Teresa Andruetto (Argentina)
* 2014 Nahoko Uehashi (Nhật Bản)
### Giải Hans Christian Andersen cho nghệ thuật minh họa
* 1966: Alois Carigiet (Thụy Sĩ) 
* 1968: Jiří Trnka (Tiệp Khắc) 
* 1970: Maurice Sendak (Hoa Kỳ) 
* 1972: Ib Spang Olsen (Đan Mạch) 
* 1974: Farshid Mesghali (Iran) 
* 1976: Tatjana Mawrina (Liên Xô) 
* 1978: Svend Otto S. (Đan Mạch) 
* 1980: Suekichi Akaba (Nhật Bản) 
* 1982: Zbigniew Rychlicki (Ba Lan) 
* 1984: Mitsumasa Anno (Nhật Bản) 
* 1986: Robert Ingpen (Úc) 
* 1988: Dusan Kállay (Tiệp Khắc) 
* 1990: Lisbeth Zwerger (Áo) 
* 1992: Kveta Pacovská (Tsjekkia) 
* 1994: Jörg Müller (Thụy Sĩ) 
* 1996: Klaus Ensikat (Đ1ưc) 
* 1998: Tomi Ungerer (Pháp) 
* 2000: Anthony Browne (Anh) 
* 2002: Quentin Blake (Anh) 
* 2004: Max Velthuijs (Hà Lan)
* 2006: Wolf Erlbruch (Đức)
* 2008: Roberto Innocenti (Ý) 
* 2010: Jutta Bauer (Đức)
* 2012: Petr Sís (Cộng hòa Séc)
* 2014: Roger Mello (Brazil)

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Om prisen på IBBYs hjemmesider
* jbby.org ''Japanske prisvinnere og kandidater'' 
* Biografier over prisvinnerne 1956-2002
Giải văn học Hans Christian Andersen

:*Đừng lẫn lộn với [Giải Hans Christian Andersen]*
'Giải văn học Hans Christian Andersen' là một giải thưởng văn học của Đan Mạch, được lập ra năm 2010. Giải do *Ủy ban giải thưởng văn học H. C. Andersen* (H.C. Andersen Litteraturpriskomité), một tổ chức tư nhân lập ra với sự cộng tác của chính quyền thành phố Odense, nhà xuất bản Gyldendal cùng các nhà bảo trợ tư nhân.

Giải được trao tặng cho một tác giả còn sống, mà tác phẩm có phong cách giống như (tác phẩm) của Hans Christian Andersen.

Giải thưởng gồm một bức tượng *"chú vịt con không xấu xí"* bằng đồng do nhà điêu khắc Stine Ring Hansen thực hiện và một khoản tiền thưởng là 500.000 krone Đan Mạch (khoảng trên 95.000 dollar Mỹ). được trao tại thành phố Odense, quê hương của H.C. Andersen.

## Các người đoạt giải
* 2010 – J.K. Rowling
* 2012 – Isabel Allende
* 2014 - Salman Rushdie
* 2016: - Haruki Murakami
* 2018: - A. S. Byatt
* 2020: - Karl Ove Knausgård

## Tham khảo & Chú thích

## Liên kết ngoài
* odense.dk
Tiếng Tobi

**Tiếng Tobi** (tiếng Tobi: *ramarih Hatohobei*, có nghĩa là "ngôn ngữ của người Tobi") là một ngôn ngữ của đảo Tobi, một hòn đảo Tây Nam của Palau và đảo chính của bang Hatohobei.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Ethnologue report
* Tobian language at ''Friends of Tobi Island''
Giải tưởng niệm Astrid Lindgren

**Giải tưởng niệm Astrid Lindgren** (tiếng Thụy Điển: *Litteraturpriset till Astrid Lindgrens minne*) là một giải thưởng văn học thiếu nhi quốc tế, do chính phủ Thụy Điển lập ra năm 2002 để vinh danh Astrid Lindgren, nhà văn viết sách thiếu nhi người Thụy Điển. Giải được trao hàng năm với khoản tiền thưởng tổng cộng lên tới 5 triệu krona Thụy Điển.

Giải này được trao cho các nhà văn, họa sĩ vẽ minh họa, người kể chuyện và/hoặc người quảng bá việc đọc sách thiếu nhi, phản ánh được tinh thần của Astrid Lindgren. Mục tiêu của giải là để gia tăng sự quan tâm tới văn học của thiếu nhi và những người trẻ, cùng thúc đẩy quyền tiếp cận văn hóa của các thiếu nhi và người trẻ trên một cấp độ toàn cầu.

Vốn quỹ của giải do chính phủ Thụy Điển cấp và do Hội đồng văn hóa Thụy Điển quản lý.

## Các người đoạt giải

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

*  
*Hội đồng văn hóa Thụy Điển (tiếng Thụy Điển)
Kerria

***Kerria*** có thể là:
* Lệ đường (*Kerria japonica*), loài thực vật duy nhất trong chi ***Kerria*** của họ Rosaceae. Tên gọi khác: đường lệ, hoàng độ mai, cây chùm vàng, sơn xuy.
* Danh pháp khoa học của chi Cánh kiến, một chi côn trùng có vảy thuộc họ Kerriidae, với loài đáng chú ý là cánh kiến đỏ (*Kerria lacca*).
Lệ đường

**Lệ đường** hay **đường lệ**, **hoàng độ mai**, **cây chùm vàng**, **sơn xuy** (danh pháp hai phần: ***Kerria japonica***), loài duy nhất trong chi ***Kerria*** của họ Rosaceae, là một loại cây bụi có lá sớm rụng, bản địa của khu vực miền đông châu Á, tại Trung Quốc, Nhật Bản và Triều Tiên. Tên gọi khoa học của nó được đặt theo tên của William Kerr, nhà làm vườn người Scotland đã giới thiệu giống cây trồng 'Pleniflora'.

Loài cây này mọc cao tới 1–3 m, với thân cây uốn hình cung mềm yếu, thường bò trên các loài cây khác mọc gần hay bò trên đá. Lá của nó là lá đơn, mọc so le, dài 4–7&nbsp;cm, với mép lá có khía răng cưa rõ nét. Hoa màu vàng tươi, với 5 cánh hoa, Quả là dạng quả bế khô chứa 1 hạt, dài 5&nbsp;mm.

## Trồng và sử dụng
Lệ đường là một loại cây cảnh phổ biến trong vườn, người ta thường trồng giống có hoa kép gọi là 'Pleniflora'. Trong tiếng Anh, ngoài tên gọi Kerria thì người ta còn gọi nó là Japanese Yellow Rose (hồng vàng Nhật Bản).

## Hình ảnh

Tập tin:Kerria japonica - flower.jpg|Lệ đường, giống 'Pleniflora'


## Ghi chú

* 
* 
*
Peraphyllum ramosissimum

***Peraphyllum*** là chi thực vật đơn loài ***Peraphyllum ramosissimum*** trong họ Hoa hồng.

*Peraphyllum ramosissimum* thường phát triển ở California, Oregon, Idaho, Utah, Colorado, và New Mexico.

## Chú thích

## Tham khảo

*Jepson Manual Treatment: ''Peraphyllum ramosissimum''
*USDA PLANTS entry for ''Peraphyllum ramosissimum'' (wild crab apple)
*''Peraphyllum ramosissimum'' — U.C. Photo gallery
Chamaemeles

***Chamaemeles*** là một chi thực vật trong họ Rosaceae. Chi này chỉ gồm 2 loài.

## Các loài
* *[[Chamaemeles coriacea]]*
* *[[Chamaemeles mexicana]]* 
## Chú thích

## Tham khảo
*
Quốc lộ 7 (định hướng)

**Quốc lộ 7** có thể là:
* Quốc lộ 7A ở Việt Nam
* Quốc lộ 7B ở Việt Nam
* Quốc lộ 7 ở Lào
* Quốc lộ 7 ở Hàn Quốc
Quốc lộ 46

**Quốc lộ 46** (còn được gọi là **Quốc lộ 46A**) là tuyến đường bộ quốc gia nằm trong địa phận của tỉnh Nghệ An.

## Lộ trình
Điểm đầu tuyến là cảng Cửa Lò thuộc thành phố Vinh, điểm cuối tuyến là cửa khẩu Thanh Thủy thuộc huyện Thanh Chương; toàn tuyến dài 82&nbsp;km.

Từ cảng Cửa Lò, quốc lộ 46A chạy theo hướng Đông Bắc-Tây Nam qua huyện Nghi Lộc tới thành phố Vinh. Từ Vinh, quốc lộ 46A gần như chạy theo hướng Đông-Tây qua các huyện Nghi Lộc, Hưng Nguyên, Nam Đàn và Thanh Chương. Ở Vinh và thị trấn Nam Đàn, quốc lộ 46A đi xuyên qua nội thị. Hiện đang có kế hoạch xây tuyến tránh ở ngoài nội thị.

Quốc lộ 46A giao cắt với một số tỉnh lộ, Quốc lộ 1, quốc lộ 15, đường Hồ Chí Minh. Quốc lộ 46A vượt sông Lam bằng cầu Rộ trong địa phận huyện Thanh Chương.

## Chú thích

## Tham khảo
Quốc lộ 46B

**Quốc lộ 46B** là tuyến giao thông đường bộ cấp quốc gia thuộc địa phận huyện Đô Lương, tỉnh Nghệ An, Việt Nam.

Quốc lộ 46 có điểm đầu tuyến là nơi giao cắt với Quốc lộ 46A gần cầu Rộ (vượt sông Lam). Điểm cuối tuyến là nơi giao cắt với Quốc lộ 15 tại thị trấn Đô Lương. Toàn tuyến dài 25&nbsp;km.

Tuyến này được gọi là 46B kể từ khi một tuyến mới vượt qua sông Lam bằng cầu Rộ nối vào đường Hồ Chí Minh được xây dựng vào đầu những năm 2000.

## Tham khảo

* Quyết định số 60/2009/QĐ-UBND ngày 30 tháng 6 năm 2009 của Ủy ban nhân dân tỉnh Nghệ An về việc phê duyệt Quy hoạch tổng thể phát triển Giao thông Vận tải tỉnh Nghệ An đến năm 2020.
Danh sách công trình kiến trúc Đà Lạt

**[[Đà Lạt|Thành phố Đà Lạt]]** được ví như một bảo tàng kiến trúc châu Âu thế kỷ 20 với nhiều công trình kiến trúc độc đáo và giá trị. Những công trình kiến trúc nổi tiếng ở nơi đây phần nhiều được xây dựng dưới thời thuộc địa trong giai đoạn kiến thiết thành phố. Các công trình thời kỳ này chịu ảnh hưởng của những trường phái kiến trúc chính thống ở châu Âu như kiến trúc Roman, kiến trúc Gothic, kiến trúc tân cổ điển Pháp,... Sau năm 1954, kiến trúc Đà Lạt có thêm sự góp mặt của những công trình do các kiến trúc sư Việt Nam thiết kế, mang dáng dấp hiện đại với những đường nét thanh mảnh hơn. Trải qua thời gian, phong cách kiến trúc ở các công trình cũng có nhiều biến đổi, từ phong cách kiến trúc thuộc địa tiền kỳ đơn giản đến phong cách tân cổ điển, phong cách kiến trúc hiện đại,... Một vài công trình ở Đà Lạt còn có sự kết hợp giữa kiến trúc phương Tây với kiến trúc của cư dân bản địa. Bên cạnh đó, còn có thể thấy ở đây rất nhiều những ngôi chùa, thiền viện mang đậm nét Á Đông, góp phần làm đa dạng kiến trúc của thành phố.

## Danh sách





## Tham khảo
### Chú thích

### Thư mục
* 
* 
* 
* 
* 

## Xem thêm
* Đà Lạt
* Lịch sử Đà Lạt
* Kiến trúc Đà Lạt
## Liên kết ngoài

* Trang chính thức của tỉnh Lâm Đồng 
* Trang chính thức  của thành phố Đà Lạt và tỉnh Lâm Đồng
Cầu máng Segovia

**Cầu máng ở Segovia** là cây cầu dẫn nước dài nhất được xây dựng từ thời La Mã cổ đại và theo phong cách Kiến trúc La Mã cổ đại còn lưu giữ ở Tây Ban Nha (Tây Âu) tại thành phố Segovia. Cầu có chiều dài 728m và chiều cao 28m.
Đây là công trình đã được UNESCO công nhận là di sản kiến trúc thế giới năm 1985.

Cầu được xây dựng từ thời kỳ hoàng kim của đế chế La Mã và trong nhiều thế kỷ dẫn nước từ sông Río Frío và vùng núi Sierra de Fuenfría cách đó 17&nbsp;km vào thành phố.

Cầu có lẽ do Hoàng đế Domitianus (trị vì từ năm 81-96) cho phép xây dựng và hoàn thành năm 98 vào đời hoàng đế La Mã Traianus. Trong thời kỳ Hồi giáo Moor (1072), máng nước đã bị hư hại một phần; và được sửa chữa trong những năm cuối thế kỷ 15 thời Quân chủ Công giáo bằng cách chèn cẩn thận 36 vòm Gothic. Các cầu máng còn hoạt động cho đến năm 1974.

## Hình ảnh

File:Vista-aerea-del-acueducto-de-Segovia.jpg
A Black and White Photo of the Aqueduct of Segovia in Spain.jpeg
Aqueduct city walls Segovia.jpg|Cầu và thành bao quanh thành phố
Segovia Acueducto 08 JMM.JPG
Acueducto de Segovia (detalle de zonas restauradas).jpg
Acueducto Segovia noche.JPG
Acueducto de Segovia 01.jpg
Acueducto de Segovia Espana.jpg


## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Old Town of Segovia and its Aqueduct
Kiến trúc Byzantine

**Kiến trúc Byzantine** (hay *Byzantium*) là một phong cách kiến trúc xuất phát từ Constantinopolis, thủ đô của Đế quốc Đông La Mã (hay còn gọi là Đế quốc Byzantine; 330-1453), tiêu biểu bởi các mái vòm hình tròn và các mái vòm có khoảng vượt lớn.

## Hoàn cảnh xã hội
Thời Trung cổ là thời kỳ xuất hiện và hưng thịnh của chế độ phong kiến, với sự thống trị của các chúa đất châu Âu.
Sự phân hóa của đế quốc La Mã thành hai phần Đông - Tây do có các hoàn cảnh kinh tế - xã hội khác biệt là nguyên nhân chính khiến chế độ phong kiến Đông và Tây có những tiến trình khác nhau. Ở phương tây, sau khi đế quốc Tây La Mã tan rã thì chỉ còn lại một thế lực duy nhất có tầm ảnh hưởng trên toàn lãnh thổ là Giáo hoàng. Ở phương Đông, nhờ sự ủng hộ của chính quyền phong kiến và của Thiên chúa giáo, các nền văn hóa cổ truyền vùng Ả Rập, văn hóa Đông La Mã không hề bị suy sụp trước hoàn cảnh mới, mà còn có điều kiện phát triển mạnh mẽ hơn trước. Tại Byzantine thuộc Đông La Mã, những thành tựu của kỹ thuật xây dựng thời kỳ trước được tiếp tục hoàn thiện như các mái vòm đường kính lớn, các vòm cuốn gạch, các cấu tạo được thực hiện một cách mạch lạc, cân bằng, đầy tính logic.
Đế quốc Byzantine bao gồm các nước thuộc phía đông Địa Trung Hải được thành lập do hậu quả của sự tan rã và chia đôi đế quốc La Mã. Byzantine lấy thủ đô là Constantinopolis (theo tên của Hoàng đế La Mã Constantinus I) - một thành phố ở phía Nam biển Đen. Đế chế kéo dài trong hơn một thiên niên kỷ, ảnh hưởng đáng kể đến kiến trúc thời Trung cổ và Phục hưng ở châu Âu và, sau thời kỳ người Thổ Nhĩ Kỳ Osman chiếm Constantinopolis vào năm 1453, đã dẫn trực tiếp đến kiến trúc của đế chế Osman.

## Vị trí địa lý
Góp mặt vào nền văn hóa Byzantine có các nước Hy Lạp, Ai Cập, Syria, Tiểu Á. Nằm ở vị trí giáp ranh giữa Đông và Tây, nền văn hóa Byzantine in đậm dấu ấn truyền thống của cả hai vùng này. Trong kiến trúc Byzantine, người ta dễ dàng nhận thấy cả các yếu tố phương Đông lẫn các yếu tố Hy Lạp - La Mã cổ đại.

## Kiến trúc
Kiến trúc Byzantine sớm được xây dựng như một sự tiếp nối của kiến trúc La Mã cổ đại. Chuyến dịch về phong cách, tiến bộ công nghệ, và thay đổi chính trị và lãnh thổ có nghĩa là một phong cách khác biệt dần dần xuất hiện và thấm nhuần ảnh hưởng nhất định từ vùng Cận Đông và kế hoạch sử dụng cách bố trí Hy Lạp trong kiến trúc nhà thờ. Các tòa được tăng độ phức tạp hình học, gạch và thạch cao đã được sử dụng ngoài việc đá trong trang trí của các cấu trúc quan trọng công cộng, các trật tự cổ điển đã được sử dụng tự do hơn, ghép thay thế trang trí chạm khắc, mái vòm phức tạp dựa trên cầu tàu lớn, và cửa sổ ánh sáng lọc qua tấm mỏng thạch cao tuyết hoa nhẹ nhàng để chiếu sáng nội thất.

## Công trình tiêu biểu
* Thánh đường Palatina
* Hagia Sophia
* Vương cung thánh đường Thánh Máccô

## Tham khảo
Tông Lệ đường

**Tông Lệ đường** (danh pháp khoa học: ***Kerrieae***) là một tông trong họ Rosaceae. Định nghĩa của tông này là nó là một nhánh phải chứa chi *Kerria* (loài điển hình là *[[Lệ đường|Kerria japonica]]* (L.) DC.), nhưng không phải Amygdaleae, Osmaronieae, Neillieae, Sorbarieae, Spiraeeae hay Pyrodae.

## Các chi
* *[[Coleogyne]]* Torr.
* *[[Lệ đường|Kerria]]* DC.
* *[[Neviusia]]* A. Gray
* *[[Rhodotypos]]* Siebold & Zucc.

## Các đặc trưng
Các đặc trưng phân biệt phi phân tử: Lá mọc đối ở *Coleogyne* và *Rhodotypos*. Bầu nhụy đơn độc ở *Coleogyne*. Quả là quả hạch con (nuculanium), riêng ở *Neviusia* là quả bế (achenetum). Số nhiễm sắc thể cơ sở x = 9 (8 ở *Coleogyne*).

## Ghi chú
Neviusia

***Neviusia*** là một chi thực vật trong họ Rosaceae.

## Các loài
**[[Neviusia alabamensis]]*
**[[Neviusia cliftonii]]*
*†*[[Neviusia dunthornei]]*
## Chú thích

## Tham khảo

*
*
* 
*''Neviusia alabamensis''
Hẻm núi Linh dương

**Hẻm núi Antelope** hay **hẻm núi Linh Dương** (tiếng Anh: *Antelope Canyon*) là một hẻm núi được nhiều người tham quan và chụp ảnh nhất ở Tây Nam Hoa Kỳ. Nó nằm ở vùng đất Navajo gần Page, Arizona. Antelope Canyon gồm hai hẻm nhận ánh sáng riêng biệt, là *Thượng Antelope Canyon* hay *The Crack*; và *Hạ Antelope Canyon* hay *The Corkscrew.*

Trong tiếng Navajo, tên gọi cho Thượng Antelope Canyon là , nghĩa là "nơi mà nước chảy qua đá", cho Hạ Antelope Canyon là  (được cơ quan quản lý các vườn quốc gia và giải trí Navajo quảng cáo là *"Hasdestwazi"*), hay "vòm đá xoắn ốc."  Cả hai nằm trong LeChee Chapter của Navajo Nation.

## Du lịch và chụp ảnh

Antelope Canyon là một điểm thu hút các nhà nhiếp ảnh và khách tham quan, và là nguồn thu từ du lịch của Navajo Nation. Nơi này mở cửa từ năm 1997, khi người Navajo lập nó thành công viên Navajo Tribal. Việc chụp ảnh trong các hẻm núi này khó khăn do dải phơi sáng rộng (thường 10 EV hoặc hơn) gây ra bởi sự phản xạ ánh sáng trên các vách của hẻm núi.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* Antelope Canyon Navajo Tribal Park  at Navajo Parks and Recreation Dept.
* Imprints of Light - Antelope Canyon and Horseshoe Bend Trip Report
* Slot Canyons of the American Southwest - Antelope Canyon
Chi Tú tuyến mai

**Chi Tú tuyến mai** (danh pháp khoa học: ***Neillia***) là một chi thực vật hạt kín thuộc họ Rosaceae.

## Các loài
Các loài dưới đây lấy theo The Plant List.
* *[[Neillia affinis]]* - tú tuyến mai Xuyên Khang
* *[[Neillia breviracemosa]]* - tú tuyến mai hoa ngắn
* *[[Neillia densiflora]]* - tú tuyến mai hoa kín
* *[[Neillia fugongensis]]* - tú tuyến mai Phúc Cống
* *[[Neillia gracilis]]* - tú tuyến mai lùn
* *[[Neillia grandiflora]]* - tú tuyến mai hoa lớn
* *[[Neillia incisa]]*
* *[[Neillia jinggangshanensis]]* - tú tuyến mai núi Tỉnh Khương
* *[[Neillia ribesioides]]* - tú tuyến mai lá lông
* *[[Neillia rubiflora]]* - tú tuyến mai hoa phấn
* *[[Neillia serratisepala]]* - tú tuyến mai Vân Nam
* *[[Neillia sinensis]]* - tú tuyến mai Trung Hoa
* *[[Neillia sparsiflora]]* - tú tuyến mai hoa thưa
* *[[Neillia thibetica]]* - tú tuyến mai Tây Khương
* *[[Neillia thyrsiflora]]* - loài này có tại Việt Nam.
* *[[Neillia uekii]]* - tú tuyến mai đông bắc

## Hình ảnh

Tập tin:Neillia affinis kz1.jpg
Tập tin:Neillia thibetica01.jpg
Tập tin:Neillia ribesioides a1.jpg


## Ghi chú

*