Lâu đài Blois

**Lâu đài Hoàng gia Blois** (, , ) là một lâu đài nằm ở trung tâm thành phố Blois, Loir-et-Cher, thuộc Thung lũng Loire, Pháp. Ngoài việc là nơi cư trú của Bá tước Blois và một số vị vua Pháp, Joan xứ Arc còn đến đó vào năm 1429 để được Tổng giám mục Reims ban phước trước khi cùng quân đội khởi hành để đánh đuổi Anh, những kẻ đã chinh phục Orléans năm trước đó.

Quận Blois kiểm soát lâu đài cho đến năm 1397, sau đó là Công quốc Orléans, và Vương quốc Pháp từ năm 1498 đến năm 1544. Lâu đài bao gồm một số tòa nhà, được xây dựng bắt đầu vào thế kỷ 13 và kết thúc vào thế kỷ 17. Bốn phong cách kiến trúc khác nhau được thể hiện bên trong tòa nhà hình chữ nhật, bao gồm: một số tàn tích của pháo đài thời trung cổ thế kỷ 13, cánh Louis XII kiểu Gothic, cánh Francis I kiểu Phục hưng và cánh Gaston xứ Orléans kiểu Cổ điển.

Bảo tàng Mỹ thuật Blois (Musée des Beaux-Arts de Blois), nằm trong khu Louis XII, trưng bày các bộ sưu tập hội họa, điêu khắc và nghệ thuật trang trí (bao gồm nhiều tấm thảm) có niên đại từ thế kỷ 16 đến thế kỷ 19. Bảo tàng xây dựng năm 1850.

## Lịch sử

### Bá tước Blois
Năm 854, lâu đài Blois, gọi là *Blisum castrum*, đã bị thủ lĩnh Viking Hastein tấn công. Vào thế kỷ 10 và 11, các Bá tước Blois, những người cũng sở hữu Chartres và tỉnh Champagne, đã cùng nhau xây dựng lại pháo đài. Bá tước Theobald I đã xây dựng một cái gọi là "tháp lớn" và đến cuối thế kỷ 12, những đóng góp của các Bá tước đã hoàn thành bằng việc xây dựng Nhà thờ Collegiate St-Sauveur.

"Phòng Đại hội đồng các Đẳng cấp" (** trong tiếng Pháp), xây dựng vào đầu thế kỷ 13, là một trong những phòng lãnh chúa lâu đời nhất được bảo tồn ở Pháp, và cũng là phòng Gothic dân sự lớn nhất còn sót lại ở Pháp. Căn phòng này đã được các Bá tước xứ Blois sử dụng làm tòa án công lý và một lần nữa vào năm 1576 và 1588 trong các phiên họp của Đại hội đồng các cấp.

### Chuyển sang Nhà Orléans
Lâu đài thời trung cổ này được trao cho Louis I, Công tước xứ Orléans, anh trai của Charles VI vào năm 1397. Sau khi Louis bị ám sát, góa phụ của ông, Valentina Visconti, đã nghỉ hưu tại Lâu đài Blois. Sau đó, lâu đài được thừa kế bởi con trai của họ, Charles d'Orléans, nhà thơ, người đã bị bắt trong Agincourt và bị giam cầm tại Anh. Sau 25 năm làm con tin ở Anh, Charles d'Orleans trở về Blois yêu dấu và góp phần xây dựng lại lâu đài thành một nơi ở tiện nghi hơn. Lâu đài trở thành nơi ở yêu thích của hoàng gia và là thủ đô chính trị của vương quốc dưới thời con trai của Charles, khi Bá tước Louis II trở thành Vua Louis XII của Pháp vào năm 1498.

### Vua Louis XII

Vào đầu thế kỷ 16, Vua Louis XII khởi công tái thiết lối vào khối nhà chính và tạo ra một khu vườn Ý với những bậc thang parterre, ngày nay là Quảng trường Victor Hugo.

Cánh này xây bằng gạch đỏ và đá xám, tạo thành lối vào chính của một lâu đài thực thụ, và có một bức tượng nhà vua đặt phía trên lối vào. Mặc dù phong cách chủ yếu là Gothic, như hình dạng của các đường gờ, các mái vòm hình thùy và các đỉnh nhọn chứng minh, vẫn có những yếu tố của kiến trúc Phục Hưng hiện diện, chẳng hạn như một chiếc đèn chùm nhỏ.

### Vua Francis I
Khi Francis I lên ngôi vua vào năm 1515, vợ ông là Claude của Pháp và Bretagne đã cho ông tân trang lại Blois với ý định chuyển từ Château d'Amboise đến Blois. Francis đã khởi xướng việc xây dựng một cánh mới và tạo ra một trong những thư viện quan trọng nhất thời kỳ đó trong lâu đài. Sau cái chết của vợ ông vào năm 1524, ông dành rất ít thời gian ở Blois và thư viện đồ sộ chuyển đến Cung điện Fontainebleau hoàng gia. Chính thư viện này đã hình thành nên thư viện hoàng gia và là xương sống của .


File:Blois1900.jpg|Phía sau cánh Francis I, hướng ra trung tâm Blois vào những năm 1890
File:ChateaudeBloisFacadedesLoges.jpg|Phía sau cánh vào năm 2007
File:Blois Château de Blois Innenhof Francois-I-Flügel 3.jpg|Điểm nổi bật nhất của lâu đài là cầu thang xoắn ốc ở cánh Francis I


Vì Vua Louis XII rất tâm huyết với Chiến tranh Ý, cuộc chiến đã du nhập phong trào Phục hưng vào Blois, nên kiến trúc và trang trí của cánh này mang đậm dấu ấn Ý. Ở giữa là cầu thang xoắn ốc đồ sộ, bao phủ bởi những bức phù điêu tinh xảo, nhìn ra sân trung tâm của lâu đài. Những cầu thang đồ sộ này từng là lối đi cho cầu thang của Lâu đài Chambord xây dựng vài năm sau đó. Phía sau cánh này là "Mặt tiền Nhà nghỉ" ( trong tiếng Pháp), đặc trưng bởi một loạt các hốc tường rời rạc.

### Vua Henry III
Bị đuổi khỏi Paris trong Chiến tranh Tôn giáo Pháp, Vua Henry III đã lánh nạn tại Blois, và triệu tập các cuộc họp Đại hội đồng các đẳng cấp tại đó vào các năm 1576 và 1588. Vào ngày 23 tháng 12 năm 1588, kẻ thù không đội trời chung của Nhà vua từ Ngày Chiến lũy, Henry I, Công tước xứ Guise, đã bị đội cận vệ của Nhà vua ám sát. Ngày hôm sau, Nhà vua cũng ra lệnh ám sát em trai của Công tước là Louis II, Hồng y xứ Guise, ngay trong lâu đài.
[phải|nhỏ|"''Phòng chứa bí mật''", được cho là nơi cất giấu chất độc bí mật của [Catherine de' Medici]]

### Vua Henry IV
Sau đó, lâu đài được Vua Henry IV, vị vua Bourbon đầu tiên, chiếm giữ. Khi Henry qua đời vào năm 1610, lâu đài trở thành nơi lưu đày của góa phụ ông, Marie de' Medici, khi bà bị trục xuất khỏi triều đình của con trai mình là Vua Louis XIII.

### Công tước Gaston xứ Orléans
Năm 1626, Vua Louis XIII đã trao bá quốc và Lâu đài Blois cho em trai và người thừa kế của mình là Gaston, Công tước xứ Orléans làm quà cưới. Năm 1634, Gaston bắt tay vào xây dựng một cánh hoàn toàn mới cho lâu đài. Nhiệm vụ xây dựng lâu đài mới này được giao cho François Mansart. Phía sau sân là nơi Mansart bắt đầu dự án xây dựng đầy tham vọng này với một ngôi nhà ở chính. Ngôi nhà này đáng lẽ phải là công trình đầu tiên trong một dự án tái thiết quy mô lớn. Dự án đã bị dừng lại vào năm 1638 khi cháu trai của Gaston, vị vua tương lai của Louis XIV, chào đời. Với sự ra đời của Louis XIV, Gaston không còn là người thừa kế và không còn đủ điều kiện để nhận tài trợ.

Cánh này tạo nên bức tường phía sau của sân, đối diện trực tiếp với cánh Louis XII. Phần trung tâm được cấu thành từ ba lớp nằm ngang, nơi có thể thấy sự chồng chéo của các kiểu kiến trúc Doric, Ionic và Corinth.

Vào thời Cách mạng Pháp, lâu đài đồ sộ này đã bị bỏ hoang hơn 130 năm. Nội thất bên trong, nhiều bức tượng, biểu tượng hoàng gia và huy hiệu của cung điện đã bị dỡ bỏ. Trong tình trạng gần như hư hỏng hoàn toàn, Lâu đài Blois đã được lên kế hoạch phá hủy nhưng đã hoãn lại để làm doanh trại quân đội.

### Bảo tồn như một di tích
Năm 1840, sáng kiến của Prosper Mérimée đã đưa lâu đài vào danh sách di tích lịch sử. Điều này cho phép sử dụng ngân sách nhà nước cho việc bảo tồn. Lâu đài đã được trùng tu dưới sự chỉ đạo của kiến trúc sư Félix Duban.

Lâu đài do thị trấn Blois bảo trì và sở hữu, và đã mở cửa cho công chúng như một bảo tàng và điểm tham quan du lịch. Du khách có thể chiêm ngưỡng những tủ đựng thuốc độc được cho là của Catherine de' Medici. Nhiều khả năng căn phòng này, "Phòng Bí mật", có một mục đích tầm thường hơn nhiều: trưng bày những đồ vật quý giá cho khách.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* Château de Blois -Trang web chính thức 
* Château de Blois - Trang web chính thức của Pháp (bằng tiếng Anh)
* Bộ sưu tập hơn 100 hình ảnh có độ phân giải cao về Lâu đài Blois chụp năm 2009 https://www.flickr.com/photos/stephenbove/sets/72157619615264508/
* Toàn cảnh 360° độ phân giải cao của Château de Blois | Art Atlas