open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Chiến dịch ném bom Đông Nam Á (1944–1945)

**Lực lượng Đồng Minh đánh phá các căn cứ quân Nhật ở Đông Nam Á trong năm 1944-45** là các cuộc không kích được thực hiện bởi các máy bay xuất phát từ các hàng không mẫu hạm trên Ấn Độ Dương hay từ những căn cứ ở Ấn Độ, Trung Quốc và Úc. Mục tiêu là những tiền đồn của Đế quốc Nhật Bản ở Trung Quốc, Miến Điện, Đông Ấn thuộc Hà Lan (Indonesia), Thái Lan, Malaya và Việt Nam.

## Hải quân Hoàng gia Anh
Năm 1944, Hải quân Đức không còn là mối đe dọa thường trực cho Hải quân Hoàng Gia Anh ở châu Âu. Do đó quân Anh đã có thể chuyển một số lực lượng chính sang vùng Viễn Đông. Đây là bước đi quan trọng của họ nhằm giành lại ảnh hưởng ở chiến trường Thái Bình Dương. Tuy nhiên việc làm đầu tiên và quan trọng là phải phối hợp với quân Mỹ để có được những kinh nghiệm cần thiết để phục vụ cho các bước đi xa hơn tiếp theo. Để hiện thực hóa mục tiêu đề ra, quân Anh đã đánh phá tiêu hao tiềm lực quân Nhật thông qua các cuộc không kích các mỏ dầu và căn cứ Nhật tại Indonesia phối hợp cùng với các tàu của Mỹ như: USS ''Saratoga''.
* *[[Chiến dịch Cockpit|Cockpit]]* - BEF không kích Sabang 19-04-1944.
* *[[Chiến dịch Transom|Transom]]* - BEF không kích Surabaya 17-05-1944.
* BEF Port Blair, Andaman Is. Raid 19-06-1944.
* *[[Chiến dịch Crimson|Crimson]]* - BEF không kích Sabang 25-07-1944 - Sommerville Force.
* *[[Chiến dịch Millet|Millet]]* - Oanh tạc đảo Nicobar.
* *[[Chiến dịch Outflank|Outflank]]* - BEIF không kích Pangkalan Brandan 20-11-1944.
* *[[Chiến dịch Lentil|Lentil]]* - không kích Pankalan Brandon 04-01-1945.
* *[[Chiến dịch Meridian|Meridian]]* - không kích Palembang 25-01-1945.
* *[[Chiến dịch Sunfish|Sunfish]]* - oanh tạc Sabang từ 8 đến 18-04-1945.
* *[[Chiến dịch Bishop|Bishop]]* - BEIF chiến dịch chuẩn bị cho cuộc đổ bộ lên Rangoon.
x Penang 15-05-1945.

## Không lực Lục quân Hoa Kỳ
* *[[Chiến dịch Matterhorn|Matterhorn]]*
**[[Không kích biển Đông|Gratitude]]*

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Table of actions by Royal Navy
* New Zealand naval history
Vincent du Vigneaud

**Vincent du Vigneaud** (18.5.1901 &ndash; 11.12.1978) là một nhà hóa sinh người Mỹ, đã đoạt giải Nobel Hóa học năm 1955 cho công trình cách ly, việc nhận biết cấu trúc và tổng hợp toàn bộ của peptide tuần hoàn oxytocin.

## Tiểu sử
Vigneaud tốt nghiệp trường Schurz High School năm 1918, và bắt đầu học ngành hóa học ở Đại học Illinois tại Urbana-Champaign. Ông bị ảnh hưởng bởi các bài giảng của Carl Shipp Marvel. Sau khi đậu bằng thạc sĩ khoa học năm 1924 ông làm việc cho Công ty hóa chất DuPont, nhưng quay lại bắt đầu sự nghiệp học thuật của mình bằng cách gia nhập nhóm của John R. Murlin ở Đại học Rochester để làm luận án tiến sĩ năm 1925. Năm 1927 ông đậu bằng tiến sĩ với luận án *The Sulfur in Insulin*. Sau nhiều chức vụ hậu tiến sĩ làm với John Jacob Abel ở Trường Y học Đại học Johns Hopkins, với Max Bergmann tại Viện nghiên cứu của Kaiser-Wilhelm-Gesellschaft ở Dresden và các người khác. Ông được bổ nhiệm làm giáo sư ở Đại học Illinois.

Ông tới làm việc ở Trường Y học Đại học George Washington tại Washington, D.C. năm 1932 và Cornell Medical College (trường Y học của Đại học Cornell) ở thành phố New York năm 1938, nơi ông làm việc tới khi nghỉ hưu với hàm giáo sư danh dự năm 1967. Từ năm 1967 ông làm việc ở Đại học Cornell ở Ithaca, New York.

Ông đã gia nhập Alpha Chi Sigma khi ở Đại học Illinois năm 1930.

Ông kết hôn với Zella Zon Ford ngày 12.6.1924. Năm 1974 ông bị đột quỵ, khiến ông phải chấm dứt sự nghiệp đại học của mình. Ông từ trần ngày 11.12.1978, một năm sau khi bà vợ qua đời.

## Sự nghiệp
Sự nghiệp của ông nằm trong các lãnh vực sulfur, protein – và đặc biệt là peptide. Ngay trước khi công trình nổi tiếng về việc làm sáng tỏ cùng tổng hợp oxytocin và vasopressin, ông đã nổi danh về công trình nghiên cứu insulin, biotin, transmethylation và penicillin. Ông cũng bắt đầu nghiên cứu một loạt hoạt động cơ cấu liên quan tới oxytocin và vasopressin, có lẽ là các nghiên cứu đầu tiên về peptide.

## Giải thưởng
* giải Albert Lasker cho nghiên cứu Y học cơ bản năm 1943
* giải Passano năm 1955
* giải Nobel Hóa học năm 1955

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Nobelprize.org, Giải Nobel Hóa học 1955
* http://nobelprize.org/chemistry/laureates/1955/vigneaud-bio.html
Javen

**Javen** hay là nước Javen là hỗn hợp khí sục Cl2 dư vào dung dịch NaOH. Nước Javen là hỗn hợp hai muối NaCl và NaClO. Muối NaClO có **tính oxi hóa rất mạnh**, do vậy nước Javen có tính tẩy màu và sát trùng. Do đó nó thường được dùng để tẩy trắng vải, sợi, giấy và tẩy uế chuồng trại vệ sinh.  Muối NaClO – muối của  axit yếu hipoclorơ, dễ tác dụng với CO2 trong không khí tạo ra axit hipoclorơ có tính oxy hóa mạnh.

:::Cl2 + 2NaOH → NaCl + NaClO + H2O
Nước Javen có tính tẩy màu vì nó có chứa NaClO. Tương tự như HClO, NaClO có tính oxy hóa rất mạnh nên phá vỡ các sắc tố màu sắc của các chất. Vì thế, Nước Javen được dùng làm thuốc tẩy trắng trong công nghiệp cũng như trong gia đình.

## Điều chế
Trong công nghiệp, nước Javen được sản xuất bằng cách điện phân dung dịch muối ăn (nồng độ từ 15 – 20%) trong thùng điện phân không có màng ngăn.

2NaCl + 2H2O → 2NaOH + H2 ↑ + Cl2 ↑

(Anot)    (Catot)

Do không có màng ngăn nên Cl2 thoát ra ở anôt tác dụng với NaOH (cũng vừa được tạo thành ở catôt) trong dung dịch tạo ra nước Javen.

Cl2 + 2NaOH → NaCl + NaClO + H2O

## Giải thích tên  gọi
Nước Javen được sản xuất lần đầu bởi Claude Louis Berthollet trong phòng thí nghiệm tại Javeln, Paris, Pháp bằng cách dẫn khí Clo vào dung dịch Natri cacbonat. Chất lỏng thu được là Eau de Javel (nước Javeln), dung dịch Natri hypoclorit yếu.

## Xem thêm
* Natri hydroxide 
* Natri hypoclorit

## Tham khảo
Huy chương Priestley

**Huy chương Priestley** là phần thưởng danh dự cao quý nhất của Hội Hóa học Hoa Kỳ (*American Chemical Society*, viết tắt là ACS) được trao cho các người có đóng góp nổi bật trong ngành Hóa học.

Được thiết lập từ năm 1922, huy chương này được đặt theo tên Joseph Priestley, người di cư sang Hoa Kỳ năm 1794 và đã khám phá ra oxy.

Ban đầu, huy chương này được trao 3 năm một lần; nhưng từ năm 1944 huy chương được trao hàng năm.

## Các người đoạt huy chương

### Thập niên 1920
* 1923 Ira Remsen
* 1926 Edgar Fahs Smith
* 1929 Francis P. Garvan

### Thập niên 1930
* 1932 Charles L. Parsons
* 1935 William A. Noyes
* 1938 Marston T. Bogert

### Thập niên 1940
* 1941 Thomas Midgley, Jr.
* 1944 James Bryant Conant
* 1945 Ian Heilbron
* 1946 Roger Adams
* 1947 Warren K. Lewis
* 1948 Edward R. Weidlein
* 1949 Arthur B. Lamb

### Thập niên 1950
* 1950 Charles A. Kraus
* 1951 E. J. Crane
* 1952 Samuel C. Lind
* 1953 Sir Robert Robinson 
* 1954 William Albert Noyes, Jr. (con của William A. Noyes)
* 1955 Charles A. Thomas
* 1956 Carl S. Marvel
* 1957 Farrington Daniels
* 1958 Ernest H. Volwiler
* 1959 Hermann Irving Schlesinger

### Thập niên 1960
* 1960 Wallace R. Brode
* 1961 Louis Plack Hammett
* 1962 Joel H. Hildebrand
* 1963 Peter J. W. Debye
* 1964 John C. Bailar, Jr.
* 1965 William J. Sparks
* 1966 William O. Baker
* 1967 Ralph Connor (scientist)
* 1968 William G. Young
* 1969 Kenneth Pitzer

### Thập niên 1970
* 1970 Max Tishler
* 1971 Frederick D. Rossini
* 1972 George B. Kistiakowsky
* 1973 Harold C. Urey
* 1974 Paul J. Flory
* 1975 Henry Eyring
* 1976 George S. Hammond
* 1977 Henry Gilman
* 1978 Melvin Calvin
* 1979 Glenn T. Seaborg

### Thập niên 1980
* 1980 Milton Harris (scientist)
* 1981 Herbert C. Brown
* 1982 Bryce Crawford, Jr.
* 1983 Robert S. Mulliken
* 1984 Linus Pauling
* 1985 Henry Taube
* 1986 Karl August Folkers
* 1987 John D. Roberts
* 1988 Frank H. Westheimer
* 1989 George C. Pimentel

### Thập niên 1990
* 1990 Roald Hoffmann
* 1991 Harry B. Gray
* 1992 Carl Djerassi
* 1993 Robert W. Parry
* 1994 Howard E. Simmons
* 1995 Sir Derek H. R. Barton
* 1996 Ernest L. Eliel
* 1997 Mary L. Good
* 1998 F. Albert Cotton
* 1999 Ronald Breslow

### Thập niên 2000
* 2000 Darleane C. Hoffman
* 2001 Fred Basolo
* 2002 Allen J. Bard
* 2003 Edwin J. Vandenberg
* 2004 Elias J. Corey
* 2005 George A. Olah
* 2006 Paul S. Anderson
* 2007 George M. Whitesides
* 2008 Gabor A. Somorjai
* 2009 M. Frederick Hawthorne

### Thập niên 2010
* 2010 Richard Zare
* 2011 Ahmed H. Zewail
* 2012 Robert S. Langer
* 2013 Peter J. Stang
* 2014 Stephen J. Lippard
*2015 Jacqueline Barton 

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* The Priestley Society
Passau (huyện)

**Passau** là một huyện (*Kreis*) nằm ở đông nam bang Bayern, Đức. Huyện này bao quanh thành phố Passau từ hai phía. Các huyện giáp ranh (từ phía đông theo chiều kim đồng hồ) là: Rottal-Inn, Deggendorf, Freyung-Grafenau. Phía nam giáp Áo.

## Xã và đô thị

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Trang mạng chính thức (tiếng Đức)
Würzburg (huyện)

**Würzburg** là một huyện *Kreis* nằm ở tây nam của bang Bayern, Đức. 
Các huyện giáp ranh (từ phía bắc theo chiều kim đồng hồ) là: Main-Spessart, Schweinfurt, Kitzingen, Neustadt (Aisch)-Bad Windsheim, và huyện Main-Tauber thuộc Baden-Württemberg. Thành phố Würzburg bị huyện này bao quanh nhưng không thuộc huyện.

Năm 1852, các huyện được lập ở vùng này, gồm hai huyện tiền thân của huyện ngày nay là Würzburg và Ochsenfurt. Năm 1972, huyện Würzburg đã được sáp nhập với huyện Ochsenfurt, và nhiều đô thị khác thuộc các huyện Marktheidenfeld, Karlstadt, Kitzingen và Gerolzhofen để lập nên huyện như ngày nay.

## Kết nghĩa
*  - Hội đồng vùng Matte Yehuda, Israel
*  - Vùng Olomouc, Cộng hòa Séc
## Thị xã và đô thị

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Trang mạng chính thức
Regensburg (huyện)

**Regensburg** là một huyện (*Landkreis*) thuộc bang Bayern, Đức. Huyện này giáp các huyện (từ phía bắc theo chiều kim đồng hồ): các huyện Schwandorf, Cham, Straubing-Bogen, Kelheim và Neumarkt. Thành phố Regensburg bị huyện này bao quanh nhưng không thuộc huyện này.
Huyện có địa giới như ngày nay vào năm 1972.
Huyện này nằm hai bên bờ sông Danube. Một sông lớn khác là Regen nhập vào sông Danube ở Regensburg. 
## Xã và đô thị

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Trang mạng chính thức  (tiếng Đức)
Unterallgäu

**Unterallgäu** là một huyện *Kreis* ở tây nam bang Bayern, Đức. Các huyện giá ranh (từ phía bắc theo chiều kim đồng hồ): Neu-Ulm, Günzburg, Augsburg, Ostallgäu, Oberallgäu, và the districts Ravensburg và Biberach trong Baden-Württemberg. Thành phố Memmingen nằm ở phía tây huyện và gần như bị huyện này bao quanh. Huyện lỵ là Mindelheim.

Huyện tọa lạc ở *Allgäu*, chân đồi phía bắc của Alps. Sông Iller tạo thành ranh giới phía tây của huyện.

Huyện được lập ngày 1 tháng 7 năm 1972 thông qua việc hợp nhất các huyện Mindelheim và Memmingen. Huyện này kết nghĩa với huyện Gostyn.

## Thị xã và đô thị

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Trang mạng chính thức (tiếng Đức)
* Orchids in Allgäu
Traunstein (huyện)

**Traunstein** là một huyện *[[Kreis]]* ở đông nam bang Bayern, Đức. Các huyện giáp ranh (từ phía bắc theo chiều kim đồng hồ) là: Mühldorf, Altötting, bang của Áo Upper Austria và Salzburg, huyện Berchtesgadener Land, các bang của Áo Salzburg và Tyrol, và huyện Rosenheim.

Huyện này nằm ở chân đồi phía bắc của Alps. Chiemsee nằm ở phía đông huyện.

Năm 1972, huyện này đã được sáp nhập với các khu vực của huyện cũ Laufen, và thành phố Traunstein.

## Thành phố và làng xã

Thành phố
# Tittmoning
# Traunreut
# Traunstein
# Trostberg
  
¹ quản lý trong mộtVerwaltungsgemeinschaft
Verwaltungsgemeinschaften

Làng, Xã (Gemeinde)
# Bergen
# Marquartstein
# Obing
# Waging am See
# Grassau
# Altenmarkt an der Alz
# Bergen
# Chieming
# Engelsberg
# Fridolfing
# Grabenstätt
# Inzell
# Kienberg
# Kirchanschöring
# Marquartstein
# Nußdorf
# Obing
# Palling
# Petting
# Pittenhart
# Reit im Winkl
# Ruhpolding
# Schleching
# Schnaitsee
# Seeon-Seebruck
# Siegsdorf
# Staudach-Egerndach
# Surberg]]
# Tacherting
# Taching am See
# Übersee]]
# Unterwössen
# Vachendorf
# Wonneberg

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Trang mạng chính thức (tiếng Đức)
Sân bay Düsseldorf-Mönchengladbach

**Sân bay Düsseldorf-Mönchengladbach** (Flughafen Düsseldorf-Mönchengladbach)  là một sân bay có cự ly 4,4&nbsp;km về phía đông bắc của Mönchengladbach gần Düsseldorf.

Sân bay được thiết lập năm 1955. Một hangar đã được xây năm 1957, tháp điều khiển không lưu và nhà ga hành khách được xây năm 1958. Đường băng dài 1200 m như đang được sử dụng hiện nay đã được tiến hành từ năm 1970 và hoàn thành năm 1973.

## Các hãng hàng không và tuyến bay

## Tham khảo

*Development Association Airport Mönchengladbach 
*Statement by the German green party 
*Air Berlin British Aerospace BAe 146-200 Departing from MGL on RWY13
## Liên kết ngoài
*Düsseldorf-Mönchengladbach Airport
*
*
Sân bay Bindlacher Berg

**Sân bay Bindlacher Berg** tên tiếng Đức ***Flughafen *** , cũng có tên là **Sân bay Bayreuth** hay tên tiếng Đức là ***Flughafen Bayreuth***, là một sân bay ở Bayreuth, bang Bayern, Đức.

Luftwaffe đã xây sân bay này năm 1936. Năm 1998 đến 2001, Augsburg Airways có tuyến bay với Frankfurt nhưng hiện nay không có tuyến bay nào.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*City of Bayreuth with some information on the airport  (German)
*
*
*
*
Saint-Alyre-d'Arlanc

**Saint-Alyre-d'Arlanc** là một xã thuộc tỉnh Puy-de-Dôme trong vùng Auvergne-Rhône-Alpes miền trung nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 845 mét trên mực nước biển.

Thị trấn này nằm bên tuyến đường D999 và gần như trung lộ giữa các thành phố Clermont-Ferrand và Saint-Étienne và ở giữa trung tâm của vườn tự nhiên vùng Livradois-Forez.

Thị trấn có rừng thông bao quanh, cách thị xã trung cổ La Chaise-Dieu 9&nbsp;km về phia snam..

## Tham khảo
*INSEE
Xung đột Rafah 2009

Các vụ **đụng độ nhau trên dải Gaza** là một trận đánh giữa cảnh sát Hamas với phe Hồi giáo cực đoan Jund Ansar Allah. Dải Gaza là phần đất do nhóm Hamas kiểm soát. Trận đánh diễn ra ngày 14 tháng 8, khi lực lượng an ninh Hamas tung ra một cuộc tấn công dữ dội vào một ngôi đền Hồi giáo, hạ sát lãnh tụ nhóm Hồi giáo đối thủ, tin theo al-Qaida, cùng các tín đồ vũ trang của ông ta, tại thị trấn phía nam Gaza, Rafah gần biên giới với Ai Cập. Theo giới chức của Hamas, số người chết gồm hơn một chục tay súng thuộc nhóm Jund Ansar Allah, hay Chiến sĩ của Những Tín đồ của Thượng đế, nhiều cảnh sát của Hamas và một bé gái 11 tuổi. Phe Hamas tố cáo Abdel-Latif Moussa, lãnh tụ của nhóm, là phản bội, sau khi truyền bá một bài thuyết giảng nảy lửa ngày 14/8/2009. Moussa tuyên bố rằng Gaza là một miền đất thuộc một tiểu vương Hồi giáo, thách thức sự cai trị của Hamas bằng một hình thức Hồi giáo cấp tiến hơn. Theo phe Hamas, trong lúc hai bên chạm súng, Moussa bị thiệt mạng khi tự cho nổ tung chiếc áo có cài bom mà ông ta đang mặc sẵn khi cuộc giao tranh tiếp diễn sau bình minh 15 tháng 8. Bộ Y tế Palestine ở Gaza nói ít nhất là 24 người Palestine tử vong và 150 người khác bị thương. Abu-Jibril Shimali, lãnh tụ Lữ đoàn Izz ad-Din al-Qassam của Hamas tại nam Gaza Strip, cũng thiệt mạng trong xung đột.

## Liên quan
Do Thái tố cáo al-Qaida, nhóm khủng bố chịu trách nhiệm về vụ tấn công khủng bố 11 tháng 9 ở Hoa Kỳ, đã thâm nhập vào Gaza. Nhưng Ihab Ghussein, một phát ngôn viên của Bộ Nội vụ Hamas đã phủ nhận lời cáo buộc này. Ghussein nói rằng nhóm của Moussa toàn là người Palestine và không có liên hệ gì với bên ngoài. Nhóm này đã thực hiện những cuộc tấn công bằng bom vào các Internet Café và các buổi đám cưới, với âm mưu áp đặt Bộ luật Hồi giáo lên vùng đất Gaza. Vì phần lớn người Palestine là tăng lữ thế tục, đặc biệt là ở vùng Bờ Tây, Hamas không muốn áp đặt Bộ luật Hồi giáo quá khắt khe lên Gaza. Hamas nắm quyền kiểm soát Gaza trong cuộc nội chiến năm 2007, đẩy lực lượng Fatah của Tổng thống Mahmoud Abbas ra ngoài, ông này lúc này lãnh đạo một chính quyền ôn hòa bên vùng Bờ Tây. Kể từ đó phe Hamas mạnh tay tiễu trừ mọi chống đối của Fatah và các phe phái khác ở dải Gaza.

## Tham khảo
Corent

**Corent** là một xã ở tỉnh Puy-de-Dôme trong vùng Auvergne-Rhône-Alpes miền trung nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 500 mét trên mực nước biển.
Thị trấn này có cự ly khoảng 2 dặm Anh về phía bắc Les Martres-de-Veyre bên núi lửa cũ Puy de Corent.

## Tham khảo
*INSEE
Vụ đánh bom tổng hành dinh NATO tại Kabul 2009

Vụ **nổ xe bom tại tổng hành dinh lực lượng Tố chức Minh ước Bắc Đại Tây Dương tại Afghanistan năm 2009** diễn ra ngày 15/8/2009 khi một kẻ đánh bom tự sát được cho là của Taliban kích nổ quả bom trên người lúc 8:30 sáng ngay bên ngoài tổng hành dinh lực lượng NATO và Bộ Giao thông Afghanistan tại thủ đô Kabul, Afghanistan. Kẻ đánh bom giết ít nhất 7 người và gây thương tích 91 người khác.

## Tấn công
Vụ nổ xảy ra 5 ngày trước cuộc bỏ phiếu bầu tổng thống, và là vụ tấn công chính ở thủ đô kề từ tháng 2. Phiến quân cho nổ một xe bom ngay bên ngoài cổng vào tổng hành dinh của lực lượng NATO, nhằm mục đích gây cho dân chúng hoang mang, sợ hãi không dám đi bỏ phiếu vào ngày 20 tháng 8 cho cuộc bầu cử toàn quốc, từ tổng thống cho đến hàng tỉnh.

Địa điểm tấn công chỉ cách cổng chính vào căn cứ từ 27 đến 30 mét. Hành động này muốn nhắn nhủ rằng quân nổi dậy có thế đánh vào bất cứ đâu, ngay cả khu vực được bảo vệ an ninh nghiêm ngặt nhất thủ đô. Quân tấn công chở theo chừng 275 tới 500 ký chất nổ, vượt qua biết bao rào cản, trạm kiểm soát, vòng thép gai, cổng an ninh... để đến gần bộ chỉ huy quân sự Tây phương. Con đường này là một trong ít nơi được bảo vệ chặt chẽ nhất, ở đây kề bên Tòa Đại sứ Hoa Kỳ và Tổng thống Phủ. Cảnh sát xác nhận chiếc xe bom là một xe thùng hiệu Toyota, chứ không phải là một chiếc SUV. như lúc đầu.

Bên trong căn cứ ở một khoảng cách tương đối xa nơi vụ nổ xảy ra là bộ chỉ huy của Tướng Stanley McChrystal, tư lệnh lực lượng quân Mỹ và các nước Tây phương ở Afghanistan.

## Hậu quả
Nhiều quân lính bị thương nhưng không rõ quốc tịch hay thuộc đơn vị nào. Mặc dù binh sĩ thuộc nước Macedonia thường đứng gác tại đây. Vụ nổ này là tệ hại nhất từ tháng 2, khi quân nổi loạn mở nhiều đợt tấn công gần như cùng một lúc vào ba tòa nhà chính phủ. Trong đợt tấn công này có hơn hai chục người chết, gồm một số người qua đường và tám tên khủng bố.

Lần tấn công này, khắp thủ đô Kabul đều có thể nghe thấy tiếng nổ. Tường nhà bị nám đen, cây cối đổ rạp, xe cộ hư hại, cửa kính các tòa nhà cách đó vài trăm thước bị bể, khói bốc lên đen nghịt bầu trời. Dân chúng bỏ chạy tán loạn, một số mang vết thương đang chảy máu. Người qua đường ngừng xe, ngay cả xe gắn máy cũng dừng lại để giúp di tản người bị thương đi bệnh viện.

Một phát ngôn viên của Taliban nhận trách nhiệm về cuộc tấn công, nhưng lúc ban đầu đã nhầm lẫn khi tuyên bố rằng kẻ tấn công đi bằng bộ. Người ta nghi cho mạng lưới Haqqani, một nhóm phiến quân đặt căn cứ ở Pakistan, là kẻ chủ chốt của vụ tấn công, vì tin rằng họ đã tiến hành những vụ tấn công tinh vi gây nhiều thương vong ở bên trong và chung quanh thủ đô Kabul.

## Chú thích
Sambhaji

**Sambhaji Raje Bhosle** (ngày 14 tháng 5 năm 1657 – ngày 11 tháng 3 năm 1689) là con trai trưởng của Shivaji, sáng tổ đế quốc Maratha, được coi như là Chhatrapati (cách xưng hô với vua ở Ấn Độ) hoặc người bảo hộ của đế quốc Maratha.

## Tuổi thơ
Sambhaji sinh trong pháo đài Purandar. Sambhaji nhanh chóng biết vững vàng về chính trị của đế quốc Maratha, và trong thời gian đăng quang của Chhatrapati Shivaji vào năm 1674, ông đã có dịp gây ấn tượng trong lần viếng thăm những quan lại trong triều với sự nhạy bén, thông minh, nhân cách và trên tất cả là sự khiêm nhường của ông. Nhưng rủi ro ập đến chỉ trong vòng hai tuần từ khi Chhatrapati Shivaji đăng quang, bà của Jijabai đã qua đời và từ đó **Sambhaji** đã bỏ học. Sự thật là Shivaji đã quá bận rộn với việc quốc gia đại sự nên đã không có thời gian dạy dỗ Sambhaji.
trong sự áp đặt hôn nhân nhằm lấy quyền lực, Sambhaji đã cưới Jivubai, đổi tên thành Yesubai, con gái của Pillajirao Shirke. Pillajirao là người có nhiều quyền lực gọi là deshmukn(người có nhiều quyền lực ở Ấn Độ) trong triều đình của bang Bijapur trong khu vực "Tal-Konkani" cho phép Shivaji tiến vào vòng đai KanKan.

## Chú thích
Ian Heilbron

**Sir Ian Morris Heilbron** (1886-1959) là một nhà nhà hóa học người Anh. Ông đã được thưởng Huân chương Distinguish Service Order (DSO)của Anh và Huy chương Priestley của Hội Hóa học Hoa Kỳ năm 1945.

Ông cũng được bầu vào Royal Society năm 1931, và được phong tước hầu năm 1946.

## Giáo dục
Ông học ở các trường Glasgow High School, Royal Technical College (Anh) và Đại học Leipzig (Đức).

## Sự nghiệp
* Giảng viên, Royal Technical College, 1909-14
* Phục vụ trong Quân đội Anh, 1914-18 (huân chương DSO)
* Giáo sư khoa Hóa học hữu cơ, Royal Technical College, 1919-20
* Giáo sư Đại học Liverpool, 1920-33 (Heath Harrison Chair of Organic Chemistry)
* Giáo sư Đại học Manchester, 1933-8 (Sir Samuel Hall professor of chemistry, 1935-8)
* Giáo sư Imperial College, 1938-49
* Giám đốc Brewing Industry Research Foundation (Quỹ nghiên cứu Công nghiệp rượu bia) 1949-58

Ông là một người tiên phong trong nghiên cứu Hóa học hữu cơ dùng trong Công nghiệp và trong Liệu pháp chữa bệnh.

## Chú thích

## Tham khảo
* Dictionary of National Biography
* Who was Who
* Profile
LCROSS

**LCROSS** là tên viết tắt của **Vệ tinh viễn thám và quan sát các hố Mặt Trăng** (*Lunar Crater Observation and Sensing Satellite*) là phi thuyền không gian không người lái do NASA vận hành. Nhiệm vụ chính của LCROSS là xác nhận sự hiện diện của nước ở dạng băng hay không trong các hố nông gần các khu vực cực trên Mặt Trăng. Nó đã thành công khi phát hiện nước trong hố Cabeus ở cực nam của Mặt Trăng.

Phi thuyền được phóng lên cùng với Lunar Reconnaissance Orbiter (LRO) vào ngày 18 tháng 6 năm 2009, chung với Lunar Precursor Robotic Program, nhiệm vụ đầu tiên của Hoa Kỳ lên Mặt Trăng sau hơn 10 năm. LCROSS và LRO là những dự án tiên ưu tiên của NASA trong cuộc trở lại Mặt Trăng, và được mong đợi là sẽ tác động đến các quyết định của chính phủ Hoa Kỳ trong việc có tiếp tục hay không nhiệm vụ nghiên cứu để định cư trên Mặt Trăng.

LCROSS được thiết kế để theo dõi Centaur với khối lượng 2.305&nbsp;kg, tiếp cận hố Cabeus gần cực nam của Mặt Trăng. LCROSS bị trục trặc vào ngày 22 tháng 8, làm giảm 1/2 nguyên liệu và để lại rất ít nhiên liệu trên tàu vũ trụ. Việc tiếp cận thành công vào ngày 9 tháng 10 năm 2009 lúc 11:31 UTC.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* Lunar CRater Observation and Sensing Satellite at NASA 
* Lunar CRater Observation and Sensing Satellite at NASA Ames Research Center 
* LCROSS Flight Director's Blog  trên blogs.nasa.gov
* Why NASA Should Bomb the Moon to Find Water: Analysis, ngày 11 tháng 9 năm 2009, ''Popular Mechanics'' 
*
Quần đảo Gilbert

**Quần đảo Gilbert** (; trước đây gọi là **Quần đảo Kingsmill**) là một chuỗi gồm 16 rạn san hô vòng và đảo san hô tại Thái Bình Dương. Đây là phần lãnh thổ chính của Cộng hòa Kiribati ("Kiribati" là tên dịch của "Gilberts") và bao gồm Tarawa, nơi đặt thủ đô của đất nước.

## Địa lý
Các rạn san hô vòng và đảo san hô của quần đảo Gilbert được bố trí theo hướng bắc-nam. Đường Xích đạo phân chia tuyến đảo thành quần đảo Bắc và Nam Gilbert. Tuy vậy, Tổ chức Thủy văn Quốc tế (IHO) coi toàn bộ quần đảo Gilbert nằm tại Nam Thái Bình Dương.

Một phương pháp phân nhóm quần đảo Gilbert là bằng cách dựa trên các khu vực hành chính trước đây, Bắc, Trung và Nam Gilbert (Tarawa từng là một đơn vị riêng biệt).

Một nhóm tại quần đảo Nam Gilbert được gọi là **Nhóm Kingsmill**, tên gọi này vào thế kỷ 19 từng được dùng để gọi toàn bộ quần đảo Gilbert.

Gilbert tạo thành một chuỗi núi đáy biển cùng với chuỗi Ratak của Quần đảo Marshall ở phía bắc.

### Các đảo của Gilbert

## Lịch sử
Trước khi quần đảo Gilberts được những người châu Âu khám phá, các đảo là nơi người Micronesia định cư từ vài thiên niên kỷ (ít nhất là 2.000 năm và có thể là 3.000 người). Sau khi Pedro Fernandes de Queirós khám phá nhóm Makin/Butaritari vào năm 1606, các nhà thám hiểm người Âu đầu tiên đã tìm thấy quần đảo vào năm 1788 là Thuyền trưởng Thomas Gilbert trên tàu *[[Charlotte (tàu)|Charlotte]]* và Tuyền trưởng John Marshall trên tàu *[[Scarborough (tàu)|Scarborough]]*. Hai người Gilbert và Marshall đã vượt qua Abemama, Kuria, Aranuka, Tarawa, Abaiang, Butaritari, và Makin song đã không đổ bộ lên bờ biển.

Năm 1820, quần đảo được đặt tên là *îles Gilbert* (tiếng Pháp) bởi von Krusenstern, một đô đốc người Estonia của Czar theo tên vị thuyền trưởng Anh, Thomas Gilbert, cùng với *îles Marshall* láng giềng.

Hai tàu trong cuộc thám hiểm Thái Bình Dương của Hoa Kỳ,  và , dưới sự chỉ huy của thuyền trưởng Hudson, đã viếng thăm nhiều đảo trong quần đảo Gilbert (về sau gọi là quần đảo Kingsmill hay nhóm Kingsmill trong tiếng Anh). Trong khi quần đảo Gilbert đã được dành cho một khoàng thời gian đáng kể để lập bản đồ và biểu đồ các rạn san hô và nơi thả neo.

Thuyền trưởng Davis  vào ngày 27 tháng 5 năm 1892 đã tuyên bố quần đảo Gilbert là lãnh thổ bảo hộ của Anh. Năm 1915, Quần đảo Gilbert và Ellice trở thành một thuộc địa của Đế quốc Anh.

## Dân cư
Dân bản địa tại quần đảo Gilbert là người Micronesia, tương đồng trong nhiều khía cạnh với những người bản địa tại Marshall, Caroline, và Mariana.

Khi bùng nổ chiến tranh, khoảng 78% dân bản địa là những Kitô hữu. Bộ phận này được chia thành hai nhóm chính: Công Lý hội (43%); và Công giáo Rôma (35%). Phần còn lại phần lớn theo thuyết bất khả tri; họ không theo đức tin Kit ô giáo song lại không giữ lại đức tin truyền thống về các vị thần cổ xưa của mình.

Chế độ ăn uống của người bản địa trong thời gian này chủ yếu là cá, dừa, quả dứa dại, babai (khoai môn đầm lầy), thịt gà và thịt lợn. Nhà ở của người Âu làm việc trên các đảo đơn sơ và được xây với cả chất liệu châu Âu và bản địa và theo kiến trúc nhà gỗ một tầng.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* ''The Battle for Tarawa'', Appendix G
Vasily Vasilyevich Kuznetsov

**Vasili Vasilyevich Kuznetsov** (;  5 tháng 6 năm 1990), là một chính trị gia Nga; quyền Chủ tịch Đoàn chủ tịch Xô viết Tối cao từ năm 1982 đến năm 1983, và lần thứ hai năm 1984, và lần thứ ba năm 1985.

Kuznetsov sinh tại Sofilovka, Tỉnh Kostroma, Đế chế Nga. Ông gia nhập Đảng Cộng sản tháng 5 năm 1927. Ông tạm ngừng nghiên cứu kỹ thuật khi sang Hoa Kỳ để nghiên cứu gia công kim loại từ năm 1931 đến năm 1933.

Kuznetsov đã giã nhiều chức vụ chính phủ và đảng từ năm 1940. Ông là một Chủ tịch Xô viết của các Quốc gia ngày 12 tháng 3 năm 1946–12 tháng 3 năm 1950. Năm 1955 ông trở thành trợ lý thứ nhất của Bộ trưởng bộ ngoại giao. Ngày 7 tháng 10 năm 1977 ông được bầu làm Phó chủ tịch thứ nhất Đoàn chủ tịch Xô viết Tối cao Liên xô, một chức vụ ông giữ tới ngày 18 tháng 6 năm 1986. Khi Leonid Brezhnev mất năm (1982), Yuri Andropov năm (1984) và Konstantin Chernenko năm (1985), Kuznetzov trở thành quyền chủ tịch của Đoàn chủ tịch quyền lãnh đạo nhà nước Liên xô. Ông ba lần giữ chức này trước khi 81 tuổi và khi 84 tuổi, vì thế là người lãnh đạo đương nhiệm già nhất của Liên xô và Nga.

Ông nghỉ hưu năm 1986 và mất tại Moscow ngày 5 tháng 6 năm 1990.

## Tham khảo
Thomas Pollock

**Thomas Pollock** (1 tháng 8 năm 1925 &ndash; 17 tháng 8 năm 1994) là một vận động viên hockey trên băng người Canada. Anh giành được một huy chương vàng ở Thế vận hội Mùa đông 1952.

## Tham khảo
Danh sách núi lửa ở Hy Lạp

Dưới đây là danh sách các núi lửa đã và đang hoạt động ở Hy Lạp.

## Tham khảo

* Siebert L, Simkin T (2002-). Volcanoes of the World: an Illustrated Catalog of Holocene Volcanoes and their Eruptions. Smithsonian Institution, Global Volcanism Program Digital Information Series, GVP-3, (http://www.volcano.si.edu/world/). 
* Schwandner, F.M. (1998). Polyphase Meso-Cenozoic Structural Development on Poros Island (Greece) . *Bulletin of the Geological Society of Greece* **32** + (1): 129-136.
Angiotensin

**Angiotensin**, là một loại protein gây co thắt mạch máu và tăng huyết áp. Nó là một phần của hệ renin-angiotensin, là đối tượng của các loại thuốc hạ huyết áp. Angiotensin cũng kích thích sự giải phóng aldosterone từ tuyến nan thượng thận. Aldosterone tăng cường sự lưu giữa natri trong ống sinh niệu ngoại biên trong thận, làm cho huyết áp tăng.

Angiotensin cũng làm tăng kích thước và độ dày một vài cấu trúc của tim. Nồng độ angiotensin cao sẽ làm cơ tim dày lên, tác động lên thành các mạch máu làm cho các mạch máu dày lên, cứng hơn, và điều này dẫn tới dễ làm lắng đọng cholesterol ở thành mạch máu, gây tắc các mạch máu, đây là cơ chế dẫn tới chứng nhồi máu cơ tim hay tai biến mạch máu não.

Angiotensin có nguồn gốc từ phân tử angiotensinogen, một globulin huyết thanh do gan sản xuất. Nó có vai trò quan trọng trong hệ renin-angiotensin. Angiotensin được tách ra một cách độc lập ở Indianapolis và Argentina vào cuối thập niên 1930 (như 'Angiotonin' và 'Hypertensin') và được miêu tả đặc điểm và tổng hợp bởi các nhóm nghiên cứu trong các phòng thí nghiệm ở Cleveland Clinic và Ciba, Basel, Switzerland.

## Xem thêm
* ACE inhibitor
* Angiotensin receptor
* Angiotensin II receptor antagonist

## Tham khảo

## Đọc thêm

* 
* *Brenner & Rector's The Kidney*, 7th ed., Saunders, 2004.
* *Mosby's Medical Dictionary*, 3rd Ed., CV Mosby Company, 1990.
* *Review of Medical Physiology*, 20th Ed., William F. Ganong, McGraw-Hill, 2001.
* *Clinical Physiology of Acid-Base and Electrolyte Disorders*, 5th ed., Burton David Rose & Theodore W. Post McGraw-Hill, 2001
Hầu chắc chắn

Trong lý thuyết xác suất, một biến cố xảy ra **gần như chắc chắn** nếu nó xảy ra với xác suất bằng 1.

## Định nghĩa

Cho (*Ω*, *F*, *P*) là một không gian xác suất. Chúng ta nói một biến cố *E* trong *F* xảy ra **gần như chắc chắn** nếu *P*(*E*) = 1. 
Tương tự, chúng ta có thể nói *E* xảy ra gần như chắc chắn nếu xác suất *E* không xảy ra bằng 0.

Một cách định nghĩa khác sử dụng lý thuyết độ đo là (bởi vì *P* là một độ đo của không gian mẫu *Ω*) *E* xảy ra gần như chắc chắn nếu *E* = *Ω* gần như mọi nơi.

## Tham khảo

* Rogers, L. C. G.; Williams, David (2000). *Diffusions, Markov Processes, and Martingales*. 1. Cambridge University Press. 
* Williams, David (1991). *Probability with Martingales*. Cambridge University Press.
Jascha Richter

**Jascha Richter** (sinh ngày 24 tháng 6 năm 1963) là một ca sĩ, nhạc sĩ người Đan Mạch. Anh thành lập ban nhạc Michael Learns To Rock và đã gặt hái được nhiều thành công trong sự nghiệp ca hát, phần lớn là ở các vùng châu Á.

## Cuộc đời
Ngày từ đầu Jascha đã được sinh ra tại nước Mĩ, nhưng gia đình anh quyết định trở về quê nhà-Đan Mạch sau khi anh được sinh ra. Khi còn bé,  Jascha đã chơi sáo và đàn viôlôngxen, nhưng anh từ bỏ những nhạc cụ ấy khi anh phát hiện ra đàn piano còn thú vị hơn nhiều. Anh bắt đầu với nhạc cổ điển nhưng đến tuổi thanh niên, anh từ bỏ nó và bắt đầu chơi sáng tác  nhạc Pop. Anh thường xuyên nghe nhạc của các ca sĩ nổi tiếng như Elton John, Supertramp và Bee Gees.

Năm 1987 tại một ngôi trường trung học ở Aarhus, Đan Mạch,  Jascha Richter thành lập một ban nhạc nhỏ tại các quán café gồm các thành viên tay trống, Kåre Wanscher, tay guitar solo guitar, Mikkel Lentz và Jascha là ca sĩ hát chính. Ý tưởng thành lập một nhóm nhạc nghiêm túc thực sự chín muồi sau khi anh chơi một số ca khúc mà anh tự viết.

Jascha đã sáng tác ra rất nhiều bài hát như "Sleeping Child", "That's Why (You Go Away)", "Strange Foreign Beauty", "Wild Women"… Bài hát của anh có giai điệu nhẹ nhàng, rõ rệt, lời bài hát đơn giản, mượt mà, tình cảm, được rất nhiều fan hâm mộ, đặc biệt ở các vùng châu Á yêu thích.

## Danh sách đĩa nhạc

### Album solo
* *Planet Blue* (2002)
* *Where I Belong* (2006)

### Đĩa mở rộng
* *Dannevang* (2021)

### Album tổng hợp
* *Grænseløs Greatest* (1999)

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Jascha Richter trên Instagram
Ma trận Hesse

Trong toán học, **ma trận Hesse** là ma trận vuông của đạo hàm từng phần bậc hai của một hàm số, do đó nó sẽ biểu thị độ cong của một hàm số nhiều biến. Ma trận Hesse được phát triển từ thế kỉ 19 bởi nhà toán học người Đức Ludwig Otto Hese.

Cho một hàm số thực

:f(x_1, x_2, \dots, x_n),\,\!

nếu tất cả đạo hàm từng phần bậc hai của *f* tồn tại, thì ma trận Hesse của *f* là ma trận

:H(f)_{ij}(x) = D_i D_j f(x)\,\!

với *x* = (*x*1, *x*2,..., *x*n) và *D*i là toán tử đạo hàm với thành phần thứ *i*, và ma trận Hesse trở thành
:H(f) = \begin{bmatrix}
\frac{\partial^2 f}{\partial x_1^2} & \frac{\partial^2 f}{\partial x_1\,\partial x_2} & \cdots & \frac{\partial^2 f}{\partial x_1\,\partial x_n} \\ \\
\frac{\partial^2 f}{\partial x_2\,\partial x_1} & \frac{\partial^2 f}{\partial x_2^2} & \cdots & \frac{\partial^2 f}{\partial x_2\,\partial x_n} \\ \\
\vdots & \vdots & \ddots & \vdots \\ \\
\frac{\partial^2 f}{\partial x_n\,\partial x_1} & \frac{\partial^2 f}{\partial x_n\,\partial x_2} & \cdots & \frac{\partial^2 f}{\partial x_n^2}
\end{bmatrix}

Một vài nhà toán học  định nghĩa Hesse là định thức của ma trận ở trên.

Gọi (x0, y0, λ0) là một điểm dừng của hàm số Lagrange, tức là một nghiệm của hệ phương trình (2.6.10). Giả sử rằng các hàm số f(x, y) và g(x, y) có các đạo hàm 2.6. Cực trị của hàm nhiều biến số 116 riêng cấp hai liên tục tại điểm (x0, y0). Điều kiện đủ của bài toán cực trị có điều kiện ràng buộc dựa vào ma trận biên Hessian

## Ghi chú
Ernst Boris Chain

**Sir Ernst Boris Chain** (19.6.1906 &ndash; 12.8.1979) là một nhà hóa sinh người Anh gốc Do Thái và Đức, đã đoạt giải Nobel Sinh lý và Y khoa năm 1945 cho công trình nghiên cứu về penicillin.

## Cuộc đời và Sự nghiệp
Chain sinh tại Berlin, Đức. Cha là một người Nga gốc Do Thái sang Đức học ngành hóa học và mẹ là người Đức ở Berlin. Năm 1930, ông tốt nghiệp bằng hóa học ở Đại học Friedrich Wilhelm. Sau khi đảng Quốc xã lên nắm quyền, Chain hiểu rằng mình là một người gốc Do Thái sẽ không thể sống an toàn ở Đức nên đã di chuyển sang Anh vào năm 1933.

Ông bắt đầu nghiên cứu phospholipid ở Đại học Cambridge dưới sự điều khiển của Sir Frederick Gowland Hopkins. Năm 1935, ông nhận làm giảng viên khoa bệnh lý học ở Đại học Oxford. Trong thời gian này ông làm một loạt nghiên cứu về nhiều đề tài, trong đó có nọc độc của rắn, việc trao đổi chất ở khối u, lysozyme và các kỹ thuật hóa sinh.

Năm 1939, ông theo Howard Florey nghiên cứu các tác nhân tự nhiên chống vi khuẩn, do các vi sinh vật sản xuất. Việc này đã dẫn ông và Florey xem xét lại công trình của Alexander Fleming, người đã đã tình cờ phát hiện ra nấm Penicillium notatum (hay Penicillium chrysogenum) có tác dụng tiêu diệt vi khuẩn vào năm 1928. Chain và Florey đi tới việc khám phá tác dụng chữa bệnh của penecillin và thành phần hóa học của nó. Ông cũng tạo ra lý thuyết về cấu trúc của penicillin, lý thuyết này đã được xác nhận bởi việc xác định cấu trúc trong một tinh thể bằng phương pháp chiếu tia X 3 chiều (*X-ray crystallography*) do Dorothy Hodgkin làm. Vì thế Fleming, Chain, và Florey đã đoạt giải Nobel y học năm 1945.

Vào cuối thế chiến thứ hai, Chain được tin mẹ và chị gái bị tử vong trong chiến tranh. Sau Thế chiến thứ hai, Chain di chuyển sang Roma, Ý làm việc ở Istituto Superiore di Sanità (*Viện Y tế cấp cao*). Năm 1964, ông trở lại Anh làm trưởng Phân ban hóa sinh ở Imperial College London.

Ông là bạn suốt đời của giáo sư Albert Neuberger hội viên Royal Society, hai ông gặp nhau ở Berlin trong thập niên 1930.

Về cuối đời, căn tính Do Thái ngày càng trở nên quan trọng đối với ông. Ông trở thành ủy viên Hội đồng quản trị Viện Khoa học Weizmann (*Weizmann Institute of Science*) ở Rehovot năm 1954, và sau đó là thành viên Ban điều hành của Viện này. Ông dạy dỗ các con nghiêm ngặt trong niềm tin Do Thái, bố trí nhiều lớp ngoại khoá cho chúng. Quan điểm của ông được diễn tả rõ ràng nhất trong câu 'Why I am a Jew' (*Tại sao tôi là người Do Thái*) được đưa ra trong Hội nghị thế giới các nhà trí thức Do Thái năm 1965.

## Gia đình
Năm 1948, ông kết hôn với Anne Beloff, em gái của Max Beloff và Nora Beloff. Họ có hai con trai và một con gái.

Chain được phong tước hầu năm 1969. Sau khi nghỉ hưu, ông chuyển tới cư ngụ ở miền tây Ireland.

## Chú thích và Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Nobelprize.org, Giải Nobel Y học 1945 
* A biography at Nobel Museum site 
* http://www.weizmann.ac.il/ICS/booklet/13/pdf/weintraub.pdf Weintraub, B. (2003). Ernst Boris Chain (1906-1979) and Penicillin; Chemistry in Israel, Bull. Isr. Chem. Soc., Issue 13, Aug. 2003, p 29-32.
*
Quy hoạch số nguyên

**Quy hoạch số nguyên** là một vấn đề của tối ưu hóa toán học, trong đó một vài hoặc toàn bộ các biến được giới hạn thành các số nguyên. Trong nhiều trường hợp, quy hoạch số nguyên được dùng thay cho quy hoạch số nguyên tuyến tính.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*A Tutorial on Integer Programming
Càdlàg

Trong toán học, một hàm số *càdlàg* (tiếng Pháp *continue à droite, limitée à gauche*), **RCLL** ("right continuous with left limits"), hoặc **corlol** (*continuous on (the) right, limit on (the) left*) là một hàm số thực liên tục về bên phải và giới hạn về bên trái ở mọi nơi. Hàm số càdlàg rất quan trọng trong việc nghiên cứu các quá trình ngẫu nhiên có bước nhảy (không giống như chuyển động Brown - một chuyển động liên tục). Tập hợp các hàm số càdlàg trên một tập xác định cho trước là một **không gian Skorokhod**.

## Định nghĩa

Cho (M, d) là một không gian mêtric, và cho E \subseteq \mathbb{R}. một hàm số f: E \to M được gọi là **hàm số càdlàg** nếu, với mọi t \in E,
* giới hạn bên trái f(t-):= \lim_{s \uparrow t} f(s) tồn tại, và
* giới hạn bên phải f(t+):= \lim_{s \downarrow t} f(s) tồn tại và bằng f(t).
Như vậy, f liên tục về bên phải và có giới hạn về bên trái.

## Ví dụ
* Mọi hàm số liên tục đều là hàm số càdlàg.
* Mọi hàm phân bổ tích lũy đều là hàm số càdlàg.

## Tham khảo

* 
*
Quy hoạch toàn phương

**Quy hoạch toàn phương** là một dạng đặc biệt của tối ưu hóa toán học. Đó là vấn đề tối ưu hóa (cực tiểu hóa hoặc cực đại hóa) một hàm số mục tiêu dạng bậc 2 với nhiều biến dưới những hàm số ràng buộc tuyến tính.

Một bài toán quy hoạch toàn phương có thể được viết dưới dạng:

Cho **x** thuộc \mathbb{R}^{n}. Cực tiểu hóa hàm số mục tiêu sau:
:f(x_1,\cdots,x_n)=\sum_{i=1}^{n}\sum_{j=1}^{n}q_{ij}x_i x_j +\sum_{j=1}^{n}c_j x_j 
dưới các ràng buộc:
:g_i(\mathbf{x})=\sum_{j=1}^{n}a_{ij}x_j-b_i\le 0 \qquad i\in 1,\ldots, m

Bài toán ở trên có thể được viết dưới dạng ma trận với ma trận *Q* *n*&times;*n* đối xứng, và **c** là một vector *n*&times;1 bất kì.

Cực tiểu hóa (với **x**)
:f(\mathbf{x}) = \tfrac{1}{2} \mathbf{x}^T Q\mathbf{x} + \mathbf{c}^T \mathbf{x}

dưới các ràng buộc sau:
: A\mathbf{x} \leq \mathbf b 
: E\mathbf{x} = \mathbf d 

với \mathbf{x}^T là vector chuyển vị của \mathbf{x}. Ký hiệu  Ax \leq b  có nghĩa là mỗi thành phần của vector *Ax* nhỏ hơn hoặc bằng thành phần tương ứng của vector \mathbf b.
## Tham khảo
Ma trận đối xứng

Trong đại số tuyến tính, một **ma trận đối xứng** là một ma trận vuông, *A*, bằng chính ma trận chuyển vị của nó.

:A = A^{\top}. \,\!

Mỗi phần tử của một ma trận đối xứng thì đối xứng qua đường chéo. Do vậy, nếu các phần tử được viết dưới dạng *A* = (*a**ij*), thì
:a_{ij} = a_{ji} \,\!
cho mọi *i* và *j*. Ví dụ, ma trận 3×3 dưới đây đối xứng:

:A =
  \begin{bmatrix}
    1 & 7 & 3 \\
    7 & 4 & 5 \\
    3 & 5 & 6
  \end{bmatrix}


Mọi ma trận chéo đều đối xứng, bởi vì mọi phần tử không nằm trên đường chéo đều có giá trị 0.

Một ma trận đối xứng thực biểu diễn một toán tử tự liên hợp trên một không gian tích trong thực. Khái niệm tương tự trong không gian tích trong phức là ma trận Hermite với các phần tử số phức, ma trận Hermite bằng chính chuyển vị liên hợp của nó.

## Tính chất
### Tính chất cơ bản
* Tổng và hiệu của hai ma trận đối xứng là ma trận đối xứng.
* Đối với tích hai ma trận đối xứng, nếu A, B là ma trận đối xứng thì tích AB đối xứng khi và chỉ khi A,B giao hoán (có nghĩa là AB = BA).
* Cho số nguyên dương n, A^n đối xứng khi và chỉ khi A đối xứng.
* Nếu A^{-1} tồn tại, thì nó đối xứng khi và chỉ khi A đối xứng.
### Phân tích thành ma trận đối xứng và ma trận phản đối xứng
Mọi ma trận vuông đều có thể viết thành tổng của ma trận đối xứng và ma trận phản đối xứng.Cách viết này là duy nhất. Phép phân tích này được gọi là phép phân tích Toeplitz. Nếu \mbox{Mat}_n là không gian của các ma trận vuông n \times n, \mbox{Sym}_n là không gian của các ma trận đối xứng n \times n và \mbox{Skew}_n là không gian của các ma trận phản đối xứng n \times n thì \mbox{Mat}_n = \mbox{Sym}_n + \mbox{Skew}_n và \mbox{Sym}_n \cap \mbox{Skew}_n = \{0\}, hay:
:\mbox{Mat}_n = \mbox{Sym}_n \oplus \mbox{Skew}_n, 

với \oplus kí hiệu phép tính tổng trực tiếp. Nếu  \mbox{X} \in \mbox{Mat}_n  thì
:X = \frac{1}{2}\left(X + X^\textsf{T}\right) + \frac{1}{2}\left(X - X^\textsf{T}\right).

Quan sát rằng \frac{1}{2}\left(X + X^\textsf{T}\right) \in \mbox{Sym}_n và \frac{1}{2}\left(X - X^\textsf{T}\right) \in \mathrm{Skew}_n. Điều này đúng với mọi ma trận vuông có các phần tử nhập từ các trường có độ đặc trưng khác 2.

### Ma trận tương đẳng với ma trận đối xứng
### Ma trận chuẩn tắc
### Ma trận đối xứng thực
### Ma trận đối xứng phức

## Xem thêm
* Ma trận
*Ma trận chuyển vị

## Tham khảo
Eo biển Tsugaru

**Eo biển Tsugaru** (tiếng Nhật: 津軽海峡, *Tsugaru kaikyo*, âm Hán Việt: "Tân Khinh hải hiệp") là eo biển ở Nhật Bản, ngăn cách Đảo Honshu và đảo Hokkaidō, Nhật Bản. Đây cũng là nơi Biển Nhật Bản thông ra Thái Bình Dương. Eo biển Tsugaru dài khoảng 130&nbsp;km, với tầm sâu nhất là 450 mét. Đoạn hẹp nhất là 18.7&nbsp;km giữa doi đất Kameda và Shimokita ở đầu phía Đông eo biển.

## Giao thông
Dưới đáy biển phía Tây khoảng 140 m sâu là Đường hầm Seikan. Đây là đường hầm dài nhất thế giới, nối tuyến đường sắt bắc nam giữa Hokkaido và Honshu. Đường thủy thì có các chuyến phà và tàu thủy nối liền cảng Hakodate ở Hokkaido với cảng Aomori, của tỉnh Aomori.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Trang web của hãng phà Seikan
Eo biển Tsushima

**Eo biển Tsushima** tức **eo biển Đối Mã** là eo biển nằm giữa đảo Tsushima và Ikinoshima, và là một phần của eo biển Triều Tiên giữa bán đảo Triều Tiên và đảo Kyushu.

Ở Nhật Bản thì ngược lại, Đối Mã dùng cho toàn thể eo biển Triều Tiên.

## Tham khảo
Cảng Cát Lái

**Cảng Cát Lái hay Cảng Tân Cảng - Cát Lái (TCCL)** nằm trên sông Đồng Nai là một trong những cảng trọng điểm của hệ thống cảng khu vực Thành phố Hồ Chí Minh, thuộc quản lý của Tổng công ty Tân Cảng Sài Gòn, Bộ Quốc phòng. Cảng Cát Lái cách trạm hoa tiêu Vũng Tàu 43 dặm và có độ sâu trước bến là 12.5m. Cảng Cát Lái hiện là cảng container quốc tế lớn và hiện đại nhất Việt Nam tại phường Cát Lái (trước đây là thành phố Thủ Đức), Thành phố Hồ Chí Minh, lọt Top 25 cảng hàng đầu thế giới với thị phần container xuất nhập khẩu chiếm trên 90% khu vực phía Nam và gần 50% thị phần cả nước.

## Lịch sử phát triển
Cảng Cát Lái được xây dựng theo nhiều giai đoạn, bắt đầu từ tháng 6 năm 1996 cho đến 2002, diện tích ban đầu khoảng 170,000 mét vuông, gồm 2 cầu tàu 150m, khả năng đón tàu với trọng tải trên 20,000 DWT. Cùng thời gian đó Cát Lái kết hợp với thành phố xây mở tuyến đường liên tỉnh lộ 25 từ xa lộ Hà Nội đến phà Cát Lái nhằm thu hút khách hàng.

Chuyến tàu đầu tiên cập cảng Cát Lái là Nan Ping San của Trung Quốc vào tháng 3 năm 1998, bốc dỡ hơn 5,000 tấn gạo. Sau khi chuyển sang khai thác container, chuyến tàu đầu tiên là của Hãng tàu RCL, cập cảng Cát Lái vào tháng 10 năm 2002.

Năm 2005, khi cầu Thủ Thiêm hoàn tất xây dựng, Tân Cảng Sài Gòn chuyển toàn bộ các hoạt động đón tàu container từ cảng Tân Cảng sang cảng Cát Lái, từ đó Cát Lái trở thành cảng trọng điểm của khu vực phía Nam.
## Hoạt động
Cảng Cát Lái được vận hành bởi Trung tâm Điều độ - công ty Tân Cảng Sài Gòn. Khu vực trong cảng được chia làm 3 terminal A , B và C cùng một khu vực riêng dành cho container lạnh và một bến riêng chuyên dùng tiếp nhận sà lan và đóng hàng gạo. Bên trong Cảng Cát Lái có 3 depot quản lý container rỗng, khu vực bên ngoài có 4 depot liên kết.

Trước năm 2007, Cát Lái sử dụng phương pháp quản lý bãi và container thủ công. Kể từ 2006 đến nay, Công ty Tân Cảng Sài Gòn đăng ký sử dụng phần mềm quản lý Hệ thống thời gian thực TOPX từ Úc, tự động hóa gần như toàn bộ các khâu lập kế hoạch và quản lý bãi.
## Sản lượng
Năm 2005, sản lượng thông qua tại Cát Lái đạt 1 triệu TEU và tới năm 2019, sản lượng thông qua Cảng Cát Lái tăng lên 5,2 triệu TEU. Cảng Cát Lái hiện chiếm thị phần trên 90% sản lượng container xuất nhập khẩu thông qua các cảng tại khu vực Thành phố Hồ Chí Minh, gần 50% thị phần cả nước và lọt vào Top 25 cảng container có sản lượng thông qua lớn nhất trên thế giới.

## Xem thêm
*Tân Cảng Sài Gòn
*Cụm Cảng Tân Cảng - Cái Mép
*Cảng Hiệp Phước

## Ghi chú
Eo biển Triều Tiên

**Eo biển Triều Tiên** (tiếng Anh: *Korea Strait*) là eo biển nằm giữa bán đảo Triều Tiên và đảo Kyushu. Phần phía Đông đảo Tsushima là eo biển Tsushima. Phần phía Tây là eo biển phía Tây. Eo biển rộng chừng 120&nbsp;km, sâu bình quân từ 90–100 m.

## Lịch sử
Năm 1905, ở đây diễn ra trận hải chiến nổi tiếng- Hải chiến Tsushima giữa hải quân Đế quốc Nga và Đế quốc Nhật với phần thắng về phía Nhật.
Thời kì Chiến tranh Lạnh đây là vùng biển trọng yếu nên thường xuyên xuất hiện tàu chiến của Liên Xô và Hoa Kỳ.

## Địa lý
Đảo Tsushima chia eo biển này thành hai phần là Đông và Tây. Phần Đông nằm về phía Nhật Bản và phía Tây nằm về phía Hàn Quốc.

## Tên gọi
Ở Nhật Bản, eo biển này được gọi là eo biển Tshushima, còn eo biển phía Đông đảo Tsushima được gọi là đường thủy phía Đông eo biển Tsushima.

Ở Hàn Quốc, eo biển này được gọi là eo biển Đại Hàn. Trong khi đó, ở CHDCND Triều Tiên lại gọi là eo biển Triều Tiên.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Trang web Trung tâm nghiên cứu đường hầm nối Nhật-Hàn
Type 5 Ke-Ho

**Ke-Ho Kiểu 5** (五式軽戦車 Go-shiki keisensha?) là kiểu xe tăng hạng nhẹ cuối cùng của Lục quân Đế quốc Nhật Bản trong Chiến tranh thế giới thứ hai. Giống như hầu hết các xe tăng hạng nhẹ của Nhật thời kì này, Ke-Ho Kiểu 5 thực chất cũng chỉ là một phiên bản được nâng cấp của Ha-Go Kiểu 95.

## Lịch sử phát triển
Khi Chiến tranh Thái Bình Dương bắt đầu, các chỉ huy quân đội Nhật Bản bắt đầu nhận ra kiểu xe tăng chủ lực của lục quân Nhật Bản, Ha-Go Kiểu 95 đã trở nên lỗi thời. Tuy tỏ ra vượt trội khi đối đầu với Quân đội Cách mạng Quốc dân được trang bị chủ yếu là vũ khí hạng nhẹ trong cuộc Chiến tranh Trung-Nhật, Kiểu 95 hoàn toàn không đủ sức chống lại các kiểu xe tăng của phe Đồng Minh. Khẩu pháo chống tăng 37mm không đủ sức để xuyên thủng lớp giáp của xe tăng Anh Matilda cũng như M4 Sherman và M3 Stuart của Hoa Kỳ. Chưa kể, các vũ khí bộ binh bình thường cũng có thể xuyên thủng lớp giáp mỏng của nó, khiến cho Ha-Go Kiểu 95 trở nên vô cùng yếu ớt.

Để khắc phục những khuyết điểm trên, các kiểu thiết kế xe tăng hạng nhẹ mới đã ra đời như Ke-Ni Kiểu 98 và Ke-To Kiểu 2 đã đi đúng hướng nhưng vẫn chưa đủ. Vì vậy, việc xem xét một thiết kế hoàn chỉnh đã được tổ chức và nguyên mẫu cho một kiểu tăng hạng nhẹ mới đã được hoàn thành vào năm 1942. Tuy nhiên, vào thời điểm đó, dự án này đã bị trì hoãn do Bộ tổng tham mưu Lục quân Đế quốc Nhật Bản muốn tập trung khả năng sản xuất cho xe tăng hạng trung và máy bay. Việc sản xuất hàng loạt kiểu xe tăng này cuối cùng đã được cho phép vào 1945 nhưng đã quá muộn. Nó trở nên bất khả thi vì thiếu hụt nguyên liệu và các cuộc ném bom của không quân Hoa Kỳ xuống lãnh thổ Nhật Bản. Chỉ có duy nhất 1 chiếc nguyên mẫu được hoàn thành khi Chiến tranh thế giới thứ hai kết thúc.

## Thiết kế
Ke-Ho Kiểu 5 đã sử dụng khung xe và cách bố trí cơ bản của Ha-Go Kiểu 95 nhưng có tăng cường lớp giáp và sử dụng hỏa lực chính lớn hơn là một pháo chống tăng Kiểu 1 47 mm, kèm theo 80 quả đạn pháo. Ngoài ra, xe còn được gắn một trung liên 7,7&nbsp;mm trên tháp pháo. Động cơ làm mát bằng không khí, công suất 150 mã lực, giúp cho xe có thể đạt tốc độ cao nhất là 50&nbsp;km/giờ. Tuy hoàn toàn vượt trội hơn so với Kiểu 95 cũ, Ke-Ho cũng không thể so lại với M4 Sherman của Hoa Kỳ về lớp giáp lẫn hỏa lực.

## Chú thích

## Tham khảo
* 
## Liên kết ngoài
* Xe tăng Thế chiến thứ hai
* Thông tin về Ke-Ho trên onwar.com 
* Tranh vẽ Ke-Ho Kiểu 5