URI

Trong công nghệ máy tính, một **định dạng tài nguyên thống nhất** (**URI**, viết tắt từ *Uniform Resource Identifier*) là một chuỗi ký tự được sử dụng để xác định, nhận dạng một tên hoặc một tài nguyên. Việc xác định như vậy cho phép tương tác với các thể hiện tài nguyên trên mạng (thường là World Wide Web) sử dụng các giao thức cụ thể. Lược đồ chỉ định một cú pháp chuẩn và các giao thức liên quan để xác định mỗi URI.

URI xác định việc nhận dạng cho tài nguyên trên mạng qua tên bằng URN, hay là qua địa chỉ bằng URL, hay là cả hai.

## Cấu trúc
Theo tiêu chuẩn hiện hành RFC 3986 một URI được cấu tạo từ 5 phần: `scheme` (sự xếp đặt), `authority` (nhà cung cấp), `path` (đường dẫn), `query` (truy vấn) và `fragment` (phân mảnh), trong đó chỉ có `scheme` và `path` là bắt buộc phải có trong mỗi URI: Cú pháp chung chung là:


```
URI = scheme ":" hier-part [ "?" query ] [ "#" fragment ]
```

(URI = đề án ":" phần ở đây [ "?" truy vấn ] [ "#" phân mảnh ]))

Theo đó `hier-part` là cho một `authority` tùy chọn và `path`. Nếu có `authority`, nó bắt đầu với hai dấu gạch chéo, và đường dẫn phải bắt đầu với một dấu gạch chéo. Tiêu chuẩn làm rõ các thành phần này với hai ví dụ:


```
foo://example.com:8042/over/there?name=ferret#nose
  \_/   \______________/\_________/ \_________/ \__/
   |           |            |            |        |
scheme     authority       path        query   fragment
   |   _____________________|__
  / \ /                        \
  urn:example:animal:ferret:nose
```


## Mối quan hệ giữa URL và URN

**URI** có thể được phân loại như là nhận dạng (URL), như tên gọi (URN), hoặc là cả hai. Một Định danh tài nguyên thống nhất (Uniform Resource Name - URN) có chức năng giống như tên của một người, trong khi một định vị tài nguyên thống nhất (Uniform Resource Locator - URL) tương tự như địa chỉ đường phố của người đó. Nói cách khác: URI xác định việc nhận dạng cho đối tượng qua tên bằng URN, hay là qua địa chỉ bằng URL.

Hệ thống mã số ISBN sử dụng để nhận dạng sách cung cấp 1 ví dụ rất cụ thể về URN. Chỉ số ISBN **0486275574 ()** cho biết đây là một ấn bản truyện kịch Romeo và Juliet của Shakespeare. Để tìm cuốn sách này, phải cần địa chỉ cuốn sách đó chính là địa chỉ URL. Đường dẫn địa chỉ URL của cuốn sách trên hệ thống Unix sẽ có địa chỉ như là: `file:///home/username/RomeoAndJuliet.pdf`, đây là đường dẫn tập tin được lưu trên ổ cứng máy tính. Vì vậy URN và URL luôn có mục đích hỗ trợ và bổ sung cho nhau.
## Xem thêm

* URL
* HTTP
* Internet
* Giao thức

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* RFC 3986 / STD 66 (2005) – the  generic URI syntax specification
* RFC 2396 (1998) and RFC 2732 (1999) – obsolete, but widely implemented, version of the generic URI syntax
* RFC 1808 (1995) – obsolete companion to  covering relative URL processing
* RFC 1738 (1994) – mostly obsolete definition of URL schemes and generic URI syntax
* RFC 1630 (1994) – the first generic URI syntax specification; first acknowledgement of URLs in an Internet standard
* URI Schemes – IANA-maintained registry of URI Schemes
* URI Working Group  – coordination center for development of URI standards
* Architecture of the World Wide Web, Volume One, §2: Identification – by W3C
* Example of discussion about names and addresses
* The URI is the Thing – by Paul Downey (2008)
* W3C URI Clarification
* What's a URI and why does it matter? (2008) – from W3C
* The Self-Describing Web (2008) – from W3C