open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Sân bay Naha

là một sân bay cấp hai ở thành phố Naha. Nhà ga hàng đầu phục vụ cho vận chuyển hành khách và hàng hóa từ tỉnh Okinawa, Nhật Bản. Sân bay này phục vụ các chuyến bay quốc tế đến Đài Loan, Hàn Quốc, Trung Quốc và Philippines. Đây là sân bay lớn thứ năm của Nhật Bản với 30 điểm đến, 150 chuyến bay mỗi ngày. Từ sân bay này đến thành phố Naha bằng xe bus và xe điện trên cao.
## Các hãng hàng không và điểm đến
### Nhà ga chính

* All Nippon Airways (Tokyo-Haneda, Tokyo-Narita, Fukuoka, Hiroshima, Ishigaki, Kagoshima, Kumamoto, Miyako, Miyazaki, Nagasaki, Nagoya-Centrair, Oita, Osaka-Itami, Osaka-Kansai, Sendai)
* Japan Airlines (Fukuoka, Nagoya-Centrair, Osaka-Itami, Osaka-Kansai, Sapporo-Chitose, Tokyo-Narita, Tokyo-Haneda)
** Japan Transocean Air (Fukuoka, Fukushima, Ishigaki, Kochi, Komatsu, Kumejima, Matsuyama, Miyako, Okayama, Osaka-Kansai, Tokyo-Haneda, Toyama)
* Ryūkyū Air Commuter (Aguni, Amamioshima, Kerama, Kitadaito, Kumejima, Minamidaito, Yonaguni, Yoron)
* Skymark Airlines (Tokyo-Haneda, occasionally)

### Ga quốc tế
* Asiana Airlines (Seoul-Incheon)
* China Airlines (Đài Bắc-Taiwan Taoyuan)
* China Eastern Airlines (Thượng Hải-Pudong)
* Philippine Airlines (Manila)

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* website sân bay (tiếng Nhật)
Sân bay Noto

, cũng chính thức được gọi là   là một sân bay nội địa ở thành phố Wajima trên bán đảo Noto của Ishikawa Prefecture, Nhật Bản.

Sân bay này được thiết kế là một sanbay hạng ba.

## Các hãng hàng không và các điểm đếns
* All Nippon Airways (Tokyo-Haneda)

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Noto Airport 
*
Số nhân (kinh tế học)

**Số nhân** trong kinh tế học là mức độ thay đổi trong tổng cầu khi có một thành phần của tổng cầu thay đổi một đơn vị.

## Ký hiệu
*Y: tổng cầu (thu nhập)
*C: tiêu dùng cá nhân
*I: đầu tư tư nhân
*G: chi tiêu chính phủ
*T: thu thuế của chính phủ
*X: xuất khẩu
*M: nhập khẩu
*T°: mức thu thuế cơ bản
*t: khuynh hướng thuế biên
*α: khuynh hướng tiêu dùng biên
*γ: khuynh hướng tiêu dùng hàng nhập khẩu biên
*β và δ: các mức tiêu dùng cơ bản và nhập khẩu cơ bản

T°, t, α, β, δ, γ đều lớn hơn 0.

Trong đó:
*C = α (Y-T) + β
*M = γ (Y-T) + δ
*T = T° + tY

## Công thức tính tổng cầu
* Y = α (Y - T° - tY) + β + I + G + X - γ (Y - T° - tY) + δ...   **(1)**

 (1 - α + αt + γ - γt) Y = (γ - α)T° + β + I + G + X + δ...   **(2)**

 Y = [(γ - α)T° + β + I + G + X + δ] / (1 - α + αt + γ - γt)...   **(3)**

## Số nhân tài chính (Số nhân chi tiêu)
Khi chi tiêu chính phủ G thay đổi một đơn vị, mức thay đổi của tổng cầu Y là:
*ΔY / ΔG = 1 / (1 - α + αt + γ - γt)...  **(4)**

Vế phải của đẳng thức (4) gọi là **số nhân tài chính**.

Số nhân tài chính là một khái niệm quan trọng trong kinh tế học Keynes- trường phái kinh tế học vĩ mô nhấn mạnh tầm quan trọng của chính sách tài chính.

## Số nhân thuế
Khi số thu thuế cơ bản T° thay đổi một đơn vị, mức thay đổi của tổng cầu Y là:
* ΔY / ΔT° = (γ - α) / (1 - α + αt + γ - γt)...   **(5)**

Vế phải của đẳng thức (5) là **số nhân thuế**.

## Số nhân đầu tư
**Số nhân đầu tư** bằng 1 / (1 - α + αt + γ - γt).

## Số nhân và hiệu ứng hất ra
Vừa có số nhân tài chính lại vừa có số nhân đầu tư. Điều này dẫn đến hiện tượng đặc biệt, gọi là hiệu ứng hất ra. Cơ chế của hiệu ứng này như sau:

Tăng chi tiêu dẫn tới thâm hụt ngân sách, thì chính phủ ắt phải phát hành công trái bù đắp thâm hụt ngân sách. Để có thể huy động được người mua công trái, chính phủ sẽ đưa ra mức lãi suất công trái cao. Lãi suất thị trường vì thế tăng lên đồng thời chứng khoán công ty (cổ phiếu và trái phiếu công ty) trở nên kém hấp dẫn và giảm giá. Cả hai tác động này dẫn tới việc khu vực tư nhân sẽ giảm đầu tư. Như vậy, tăng chi tiêu chính phủ qua số nhân tài chính làm tăng tổng cầu, nhưng lại làm giảm đầu tư tư nhân và qua số nhân đầu tư lại làm giảm tổng cầu.

## Xem thêm
*Chính sách tài chính
*Số nhân tiền tệ

## Tham khảo
Nhà thờ Hòn Gai

**Nhà thờ Hòn Gai** tọa lạc trên Núi Đạo, phố Nhà thờ, phường Hồng Gai, tỉnh Quảng Ninh. Nhà thờ đầu tiên được xây dựng năm 1933, nhìn sang núi Bài Thơ nhưng đã bị trúng bom của máy bay Mỹ, hủy hoại vào năm 1967. Mãi đến năm 1998, giáo xứ Hòn Gai mới có điều kiện xây ngôi nhà thờ mới.

Nhà thờ xây theo kiến trúc Roman, dài 42m, rộng 11m, tháp chuông cao 33m.

## Hình ảnh

Mặt tiền và hông nhà thờ Hòn Gai.jpg|Mặt tiền và hông nhà thờ Hòn Gai
Sau lưng nhà thờ Hòn Gai.jpg|Sau lưng nhà thờ Hòn Gai
Tượng Giesu.jpg|Tượng Giêsu
Tượng Đức Mẹ Maria.jpg|Tượng Đức Mẹ Maria


## Tham khảo
Vườn quốc gia Egmont

**Vườn quốc gia Egmont** tọa lạc tại phía nam của New Plymouth, gần bờ biển Tây của Đảo Bắc của New Zealand. Vườn quốc gia này được thành lập năm 1900, phần lớn là núi lửa ngủ yên của Núi Taranaki.

Taranaki là tên Māori đặt cho ngọn núi trong nhiều thế kỷ. Thuyền trưởng Cookk gọi nó là Núi Egmont nhưng ngày nay tên chính thức của nó là núi Taranaki hay núi Egmont.

## Liên kết ngoài
* NASA Earth Observatory page on Egmont National Park (1) 
* NASA Earth Observatory page on Egmont National Park (2) 
* Department of Conservation information on Egmont National Park
Chi tiêu chính phủ

**Đầu tư công** là các khoản chi tiêu, đầu tư hoặc thanh toán định kỳ của chính phủ để cung ứng hàng hóa công cộng, chẳng hạn như khi chính phủ bỏ tiền vào phát triển đường sá, trường học, quân sự, v.v...

Đầu tư công là một thành phần quan trọng của tổng cầu. Kinh tế học Keynes cho rằng đầu tư công cộng có tác dụng thúc đẩy tổng cầu thông qua số nhân tài chính. Dựa vào đó, họ đề cao vai trò của chính sách tài chính.

## Xem thêm
*Chính sách tài chính
*Số nhân tài chính
## Tham khảo
Rethel, Ardennes

**Rethel** là một xã trong tỉnh Ardennes, thuộc vùng Grand Est của nước Pháp, có dân số là 8.052 người (thời điểm 1999).

## Nhân vật nổi tiếng
* Jacques Boucher de Crèvecœur de Perthes (1788-1868) nhà địa chất học
* Louis Christophe François Hachette (1800-1864), nhà xuất bản
* Maurice Maillot, diễn viên
* Charles Constant Noblet

## Tham khảo
Saint-Dizier

**Saint-Dizier** là một xã trong tỉnh Haute-Marne, thuộc vùng Grand Est của nước Pháp, có dân số là 30.900 người (thời điểm 1999).

## Thông tin nhân khẩu

## Nhân vật nổi tiếng
* André Pirro
* Hector Guimard, kiến trúc sư
* Régis Laconi tay đua mô tô

## Tham khảo
Đô thị loại đặc biệt

**Đô thị loại đặc biệt** là cấp phân loại đô thị tại một số quốc gia trên thế giới:
*Việt Nam: Đô thị loại đặc biệt (Việt Nam)
*Nhật Bản: Thành phố đặc biệt (Nhật Bản)
Người giàu cũng khóc

**Người giàu cũng khóc** (tiếng Tây Ban Nha: *Los ricos también lloran*) là một bộ phim truyền hình thuộc thể loại telenovela của México. Phim được sản xuất tại México vào năm 1979 do Verónica Castro thủ vai chính. Bài hát chủ đề của phim là "*Aprendí a Llorar*" ("Tôi đã biết khóc", do Lolita de la Colina sáng tác) cũng do cô thể hiện. Telenovela là loạt phim được sản xuất từ Chilean Valentín Pimstein và José Alberto Castro, nó được định hướng nghệ thuật từ Rafael Banquells. Kịch bản do Inés Rodena viết. Phim đặc biệt ảnh hưởng đến xã hội Việt Nam thập niên 1990 và tên của phim cũng là câu nói hình tượng chỉ về hoàn cảnh, éo le, bi kịch của từng gia đình kể cả "*người giàu cũng khóc*", hàm ý tương tự như "*mỗi cây mỗi hoa, mỗi nhà mỗi cảnh*" hay "*không có nỗi khổ nào giống nỗi khổ nào*" (trong chương I của Anna Karenina).

## Nội dung
Mariana Villareal trở nên vô gia cư sau khi cha cô ấy chết còn người mẹ đỡ đầu thì lấy lại nhà xưởng của họ. Cô ấy rời khỏi Mexico City, có một thầy tu nói cho Don Alberto Salvatierra (một nhà triệu phú) biết về cô gái này và ông tỏ ra quan tâm đến cô. 
Don Alberto Salvatierra rất tự hào vì mình đã cưu mang cô gái nhưng con trai mình là Luis Alberto (một người lăng nhăng) lại muốn quyến rũ cô. Người cha ra lệnh anh ta phải tránh xa cô ấy. Sự lôi cuốn của Mariana là lý do làm anh ta thay đổi và tình yêu đã đến với cô ấy.
## Ở Việt Nam
Trong những năm 90, bộ phim này cùng với một series phim truyền hình khác của Mexico là *[[Đơn giản, tôi là Maria|Đơn giản tôi là Maria]]* đã có những ảnh hưởng sâu rộng đối với khán giả truyền hình Việt Nam. Việc bộ phim được công chúng đón nhận nồng nhiệt chỉ một phần nhỏ do nội dung hấp dẫn của nó. Ảnh hưởng chính đến từ việc đó gần như là series phim duy nhất chiếu trong thời kỳ này, khi mà toàn quốc lúc đó chỉ có duy nhất một đài truyền hình (VTV1) với thời lượng phát sóng hết sức hạn chế. Số buổi có phim cũng được phân chia rạch ròi và riêng tối ngày thứ 7 là chương trình sân khấu hoặc kịch nói bắt buộc. Do không có sự lựa chọn khác nên "Người giàu cũng khóc" được đa số khán giả truyền hình, kể cả trẻ con, theo dõi. Nội dung phim được bàn tán rộng rãi và được nhắc đến thường xuyên trong cuộc sống hàng ngày của người dân Việt Nam. Tuy vậy phần 2 của series phim nhận được phản hồi thiếu tích cực hơn nhiều so với phần đầu khi khán giả cho rằng nó "nhảm nhí" hơn nhiều.

## Xem thêm

*
* on the Univision site.
*Profile  on the Ngan serials site.
*Profile on *Alma Latina*.
Đô thị loại I

**Đô thị loại I** hay **thành phố cấp I** là cấp phân loại đô thị tại một số quốc gia trên thế giới:
*Việt Nam:
**Thời thuộc Pháp: thành phố cấp I là thành phố lớn, được thành lập theo Sắc lệnh của Tổng thống Pháp.
**Hiện nay: Đô thị loại I (Việt Nam)
*Philippines: thành phố cấp I là thành phố có thu nhập quốc dân hàng năm từ 300 triệu peso trở lên, xem Thành phố của Philippines.
Entrena

**Entrena** là một thị trấn trong tỉnh Logroño, thuộc vùng hành chính La Rioja của nước Tây Ban Nha, có dân số là 1.289 người (thời điểm 2006).

## Tham khảo
Tầng Đan Mạch

**Tầng Đan Mạch** (còn gọi là **tầng Mons** (tiếng Anh: Danian hay Montian) là tầng đầu tiên của thế Paleocen, tạo thành **phân thế Tiền Paleocen**. Sự bắt đầu của tầng này được xác định bằng Sự kiện tuyệt chủng kỷ Creta-phân đại đệ Tam diễn ra khoảng 66,0 ± 0,3 triệu năm trước (Ma) khi tầng Maastricht kết thúc. Tầng này kết thúc vào khoảng 61,6 ± 0,2 Ma khi tầng Seland bắt đầu.

Mặc dù các loài khủng long không biết bay đã biến mất, nhưng động vật có vú và các động vật sống trên đất liền khác vẫn còn nhỏ bé, không có loài nào to lớn hơn con mèo lớn ngày nay. Nhưng phần lớn các bộ của động vật có vú đã xuất hiện. Hàng loạt các nhánh trực hệ của các loài chim hiện đại đã sống sót, cụ thể là trong khu vực xung quanh Australia. Các đại dương vẫn duy trì tương tự như trong giai đoạn cuối của kỷ Creta, chỉ có điều có ít sự sống hơn như không còn các loài bò sát sống trong lòng đại dương cũng như các loài động vật ít được biết đến khác.
## Tên gọi
Tên gọi của tầng này lấy theo tên gọi của Đan Mạch do các hóa thạch tại khu vực Fakse Kalkbrud của nước này lần đầu tiên được phát hiện và nghiên cứu.
## Tham khảo
*GeoWhen Database – tầng Đan Mạch
## Lưu ý
Rocket (vũ khí)

**Rốc két** (; ) hay **đạn phản lực** là loại đạn được phóng tới mục tiêu nhờ lực đẩy của động cơ phản lực. Rốc két có thể được phóng từ các thiết bị phóng (giá, ống, bệ, giàn phóng...) đặt trên mặt đất, xe, khí cụ bay hoặc tàu chiến. Trong Chiến tranh Việt Nam, Quân đội nhân dân Việt Nam đã sử dụng các loại đạn phản lực như: A12, H12, ĐKB... đặt trên bệ đất hoặc trên giá tự tạo. Ngoài nghĩa "đạn phản lực", rốc két còn được dùng để chỉ tên lửa. Ví dụ: "rốc két Katyusha".

## Xem thêm
*Tên lửa

## Chú thích
Concerto Lương Sơn Bá-Chúc Anh Đài

Bản **concerto viết cho violon Lương Sơn Bá – Chúc Anh Đài** (Trung văn: 梁祝小提琴协奏曲; *Lương – Chúc tiểu đề cầm hiệp tấu khúc*) là một trong số các tác phẩm concerto kinh điển của âm nhạc Trung Quốc viết cho violon.
## Lịch sử
Đây là tác phẩm chuyển thể từ truyền thuyết Lương Sơn Bá – Chúc Anh Đài. Tuy được viết theo phong cách giao hưởng và theo âm hệ phương Tây, tác phẩm này sử dụng vi-ô-lông để thể hiện các kỹ thuật và giai điệu cổ truyền Trung Quốc. Điều này khiến cho tác phẩm trở nên phổ biến hơn so với các tác phẩm âm nhạc cổ điển khác như Concerto Hoàng Hà.

Bản concerto này được hai sinh viên của Học viện Âm nhạc Thượng Hải là Hà Chiêm Hào và Trần Cương soạn vào năm 1958. Bản nhạc chỉ trở nên nổi tiếng kể từ cuối thập niên 1970, khi Trung Quốc nới lỏng dần những trói buộc từ cuộc Đại cách mạng văn hóa vô sản. Sau khi được bỏ kiểm duyệt, tác phẩm trở thành hiện thân của Trung Quốc trong giai đoạn chuyển đổi. Ngày nay tác phẩm trở nên khá phổ biến và được sử dụng trong một số buổi lễ của Thế vận hội 2008. Tác phẩm cũng thường xuyên được sử dụng trong các cuộc thi trượt băng nghệ thuật và biểu diễn tại các thính phòng khắp thế giới.

Bản nhạc này cũng được đưa vào không gian khi Trung Quốc phóng vệ tinh Hằng Nga 1.

## Kết cấu
Concerto này chỉ có một chương duy nhất chia thành nhiều phần, tổng cộng dài 30 phút. Kết cấu như sau:

*Phần thể hiện
**Trích dẫn và chủ đề
**Cùng học
**Đưa tiễn nhau 18 dặm, không nỡ chia tay
*Phần triển khai
**Kháng hôn
**Hẹn gặp lại nhau
**Lương Sơn Bá lâm chung, Chúc Anh Đài khóc trước mộ Sơn Bá, mộ Sơn Bá nứt ra, Chúc Anh Đài nhảy vào mộ
*Phần tái hiện
**Hóa bướm

## Trình diễn
*Du Lệ Nã, Dàn nhạc giao hưởng thính phòng Anh quốc
*Takako Nishizaki, Dàn nhạc giao hưởng Đài phát thanh Cộng hòa Séc
*Thịnh Trung Quốc, Dàn nhạc trung ương Trung Quốc
*Lữ Tư Thanh, Dàn nhạc giao hưởng Thượng Hải
*Khổng Triều Huy, Dàn nhạc giao hưởng trung ương Trung Quốc

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Chương trình biểu diễn của Dàn nhạc giao hưởng Thượng Hải, violon Lữ Tư Thanh: phần 1, phần 2, phần 3, phần 4, phần 5.
Cô Tô (định hướng)

**Cô Tô** có thể là một trong số các địa danh sau đây:

## Việt Nam
* Đặc khu Cô Tô, tỉnh Quảng Ninh
* Xã Cô Tô, tỉnh An Giang
* Núi Cô Tô: một ngọn núi trong Thất Sơn thuộc xã Cô Tô, tỉnh An Giang.

; Địa danh cũ
* Huyện đảo Cô Tô, tỉnh Quảng Ninh; nay là đặc khu Cô Tô, tỉnh Quảng Ninh
* Thị trấn Cô Tô (huyện Cô Tô, tỉnh Quảng Ninh); nay là một phần đặc khu Cô Tô, tỉnh Quảng Ninh
* Thị trấn Cô Tô (huyện Tri Tôn, tỉnh An Giang); nay là một phần của xã Cô Tô, tỉnh An Giang.

## Trung Quốc
* Một trong các tên gọi của địa cấp thị Tô Châu, tỉnh Giang Tô
* Khu Cô Tô, địa cấp thị Tô Châu, tỉnh Giang Tô
Thành Himeji

là một tòa thành cổ của Nhật Bản ở thành phố Himeji, tỉnh Hyōgo.

Đây là một trong những kiến trúc cổ nhất còn sót lại ở Nhật Bản, là kiến trúc tiêu biểu cho các thành quách thời cận đại của Nhật Bản. Himeji đã được UNESCO công nhận là di sản thế giới (văn hóa) vào năm 1993 và di tích lịch sử đặc biệt của Nhật Bản. Nhiều bộ phận khác nhau của thành Himeji đã được công nhận là quốc bảo hoặc di sản văn hóa quan trọng của quốc gia. Thành Himeji cùng với thành Matsumoto và thành Kumamoto được gọi là *"Tam Đại Quốc Bảo Thành"* (三大国宝城, *San dai kokuhō-jō*) của Nhật Bản. Trong ba thành, thì Himeji nổi tiếng nhất.

Thành Himeji được xây dựng vào năm 1346 bởi Akamatsu Sadanori, một samurai. Thành Himeji thường được gọi là *Thành hạc trắng*.

## Kiến trúc
Thành Himeji là tòa thành lớn nhất ở Nhật Bản, nằm ở trung tâm của Himeji, Hyōgo trên đỉnh một ngọn đồi có tên Himeyama, cao 45,6&nbsp;m (150&nbsp;ft) so với mực nước biển. Quần thể lâu đài bao gồm một mạng lưới gồm 83 tòa nhà như nhà kho, cổng, hành lang và tháp pháo (yagura). Trong số 83 tòa nhà này, 74 tòa nhà được chỉ định là Tài sản văn hóa quan trọng: 11 hành lang, 16 tháp pháo, 15 cổng và 32 bức tường đất. Những bức tường cao nhất trong quần thể lâu đài có chiều cao 26&nbsp;m (85&nbsp;ft). Tham gia vào khu phức hợp lâu đài là Vườn Koko-en (古 Kōkoen), một khu vườn Nhật Bản được tạo ra vào năm 1992 để kỷ niệm 100 năm của thành phố Himeji.

Từ đông sang tây, quần thể Thành Himeji có chiều dài từ 950 đến 1.600 m (3.120 đến 5.250&nbsp;ft) và từ bắc xuống nam, nó có chiều dài 900 đến 1.700 m (3.000 đến 5.600&nbsp;ft). Quần thể lâu đài có chu vi 4.200 m (2,6&nbsp;mi). Nó có diện tích 233 ha (2.330.000 m2 hoặc 576 mẫu Anh).

Tầng đầu tiên của tòa nhà chính có diện tích . Tầng thứ hai có diện tích khoảng . Tầng thứ ba có diện tích  và tầng thứ tư có diện tích . Tầng cuối cùng có diện tích chỉ 115 m2 (1.240 sq ft)..

## Truyền thuyết
Thành Himeji gắn với truyền thuyết về Okiku bị buộc tội oan việc làm mất bát đĩa là báu vật gia đình quý giá, sau đó bị giết và ném xuống giếng. Hồn ma Okiku vẫn luẩn quẩn cái giếng vào ban đêm, đêm đến là có giọng nói tuyệt vọng vọng lên từ miệng giếng.

## Hình ảnh

Hình:Himeji Castle The Keep Towers.jpg| Tháp canh, nhìn từ phía Tây
Hình:Himejijou_castle_grounds.jpg| Toàn cảnh nhìn từ vọng lâu 
Hình:Himeji castle 0012.jpg|Thành Himeji vào cuối xuân


Hình:Himeji Castle.jpg|Thành Himeji lúc hoàng hôn
Hình:Castle Himeji sakura01.jpg|Thành Himeji mùa hoa anh đào, nhìn từ hướng Đông Nam
Hình:Himeji Castle seen from east.jpg|Thành Himeji trong ánh đèn đêm, nhìn từ hướng Đông


## Xem thêm
*Du lịch Nhật Bản

## Chú thích

## Tham khảo
*Benesch, Oleg. "Castles and the Militarisation of Urban Society in Imperial Japan," ''Transactions of the Royal Historical Society'', Vol. 28 (Dec. 2018), pp. 107-134.
*
*
*
*

## Liên kết ngoài

* 
* Japan's Samurai Castles
* Asian Historical Architecture – Himeji Castle
* Japanese Castle Explorer – Himeji Castle
* UNESCO World Heritage Centre – Himeji Castle
* Japan Atlas: Himeji Castle

;Video
* The White Fortress: Himeji-jo (UNESCO video at YouTube)
* 
* Discover the Himeji Castle in Japan
Tiều Cái

**Tiều Cái** (Chữ Hán:晁盖) hay **Triều Cái** là một nhân vật hư cấu trong Thủy hử.

## Tiểu sử
Trong tác phẩm, Tiều Cái gốc gác là người thôn Đông Khê, giữ chức Bảo chính. Sau khi cùng với nhiều hảo hán khác cướp sinh thần cương (lễ vật chúc thọ thái sư Thái Kinh), Tiều Cái bỏ trốn lên Lương Sơn Bạc. Khi Lâm Xung giết chết Vương Luân - chủ trại Lương Sơn đầu tiên, Tiều Cái được các hảo hán tôn làm chủ trại.

## Cái chết
Tiều Cái bị tướng của Tăng Đầu thị là Sử Văn Cung bắn trúng tên độc  trong trận chiến ở chợ Tăng Đầu (tướng của Tăng Đầu thị là Úc Bảo Tứ - sau này cũng gia nhập Lương Sơn Bạc - đã cướp số ngựa mà Dương Lâm, Thạch Tú, Đoàn Cảnh Trụ mua cho Lương Sơn Bạc, do đó Tiều Cái nổi giận dẫn quân đánh Tăng Đầu thị).

## Nhận định
Tiều Cái không được tính vào trong số 108 anh hùng Lương Sơn Bạc, vì ông đã chết trước khi các anh hùng Lương Sơn Bạc tập hợp đủ, nhưng ông được coi là vị thần hộ mệnh của các anh hùng Lương Sơn. Trước khi chết, ông đã cố bẻ tên thề ước: "*Ai bắt được [[Sử Văn Cung]] thì sẽ được ngồi chiếc ghế trại chủ.*". Sau này Lư Tuấn Nghĩa bắt được Sử Văn Cung và được Tống Giang (tức Tống Công Minh) nhường chức chủ trại, nhưng Lư Tuấn Nghĩa nhất định không nhận và để chức này cho Tống Giang.

Ngoài ra, xét theo giấc mơ trong truyện Thủy hử thì Tiều Cái là do ngôi sao đứng đầu Bắc Đẩu đầu thai, đứng trước 6 sao Thiên Cương khác là Ngô Dụng, Công Tôn Thắng, Lưu Đường và 3 anh em họ Nguyễn.

## Tham khảo
Khổng Minh (định hướng)

**Khổng Minh** có thể là:

* Tên tự của Thục Hán Thừa tướng, Vũ Hầu Gia-cát Lượng.
* Tên nhân vật Mao Đẩu tinh Khổng Minh trong Thủy Hử truyện.
ANTLR

Trong nhận diện ngôn ngữ dựa theo máy tính, **ANTLR** (viết tắt cho *ANother Tool for Language Recognition*) là tên của một bộ phân tích cú pháp dựa trên phân tích LL(k). Phiên bản trước đó của ANTLR là bộ phân tích cú pháp **PCCTS** (viết tắt của *Purdue Compiler Construction Tool Set*), được phát triển lần đầu vào năm 1989, và hiện vẫn đang được phát triển. Người phát triển nó là giáo sư Terence Parr của Đại học San Francisco.

Các luật của ANTLR được trình bày khá cẩn thận tuân theo chuẩn EBNF, thay cho các cú pháp mô tả thông thường được sử dụng trong các bộ phân tích cú pháp khác.

Hiện nay, ANTLR đã hỗ trợ việc tạo mã cho các ngôn ngữ sau: C++, Java, Python, C#. ANTLR 3 hiện tuân theo các quy định về bản quyền của Giấy phép BSD.

Có một vài plugin được phát triển trong Eclipse để hỗ trợ cho cú pháp của ANTLR. Ngoài ra có bộ ANTLR Studio, một sản phẩm đăng ký bản quyền, cũng như plugin ANTLR cho Eclipse hỗ trợ bởi SourceForge.

## Xem thêm
*JavaCC
*SableCC

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*ANTLR
*ANTLRWorks .
*ANTLR Studio
*Ngôn ngữ lập trình Mantra .
*Các tài liệu đầy đủ về ANTLR  (ở Đại học Birmingham)
Saint-Remy-en-Bouzemont-Saint-Genest-et-Isson

**Saint-Remy-en-Bouzemont-Saint-Genest-et-Isson** là một xã trong tỉnh Marne, thuộc vùng Grand Est của nước Pháp, có dân số là 592 người (thời điểm 1999). Xã có tên dài nhất trong tất cả các xã của Pháp.

## Thông tin nhân khẩu

## Tham khảo
Sedan, Ardennes

**Sedan** là một xã trong tỉnh Ardennes, thuộc vùng Grand Est của nước Pháp, có dân số là 20.548 người (thời điểm 1999). Xã nằm gần biên giới với Bỉ và Đại Công quốc Luxembourg.

## Thông tin nhân khẩu

## Những người con của thành phố
* Charles Baudin, đô đốc
* Frédéric-Maurice de La Tour d'Auvergne, duc de Bouillon, tướng quân đội
* Yves Congar, hồng y giáo chủ
* Erard de la Marck, giám mục hầu tước của Lüttich và tổng giám mục của Valencia
* Robert III. của der Mark, thống chế của Pháp
* Yannick Noah, vận động viên quần vợt
* Robert IV. của der Mark, công tước của Bouillon
* Henri de La Tour d'Auvergne, vicomte de Turenne, thống chế của Pháp

### Thành phố kết nghĩa
*  Eisenach, Đức

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* 
* Sedan city council website  (bằng tiếng Pháp)
* The German breakthrough in 1940 
* Webpage about the fortifications of Sedan 
* Article on the Battle of Sedan at 'Battlefields Europe'
Urville, Aube

**Urville** là một xã trong tỉnh Aube, thuộc vùng Grand Est của nước Pháp, có dân số là 148 người (thời điểm 1999).

## Thông tin nhân khẩu

## Xem thêm
* Xã của tỉnh Aube

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Urville sur le site de l'Institut géographique national
* Urville sur le site de l'Insee 
* Urville sur le site du Quid
* Localisation d'Urville sur une carte de France et communes limitrophes
* Plan d'Urville sur Mapquest
Vertus

**Vertus** là một xã trong tỉnh Marne, thuộc vùng Grand Est của nước Pháp, có dân số là 2.512 người (thời điểm 1999).

## Thông tin nhân khẩu

## Các thành phố kết nghĩa
*  Bammental, Đức (từ 18 tháng 6 năm 1966)

## Nhân vật nổi tiếng
* Eustache Deschamps, nhà thơ

## Tham khảo
Vitry-le-François

**Vitry-le-François** là một xã trong tỉnh Marne, thuộc vùng Grand Est của nước Pháp, có dân số là 16.737 người (thời điểm 1999).

## Thông tin nhân khẩu

## Thành phố kết nghĩa
*  Tauberbischofsheim, Đức

## Những người con của thành phố
* Abraham de Moivre, nhà toán học

## Tham khảo
Vivier-au-Court

**Vivier-au-Court** là một xã trong tỉnh Ardennes, thuộc vùng Grand Est của nước Pháp, có dân số là 3298 người (thời điểm 1999). Xã nằm 10&nbsp;km về phía đông của Charleville-Mézières và 10&nbsp;km về phía tây của Sedan.

## Thông tin nhân khẩu

## Xem thêm
* Xã của tỉnh Ardennes

## Tham khảo
Trình sinh bộ phân tích cú pháp

**Trình sinh bộ phân tích cú pháp** (tiếng Anh: *Parser Generator*) là một chương trình lấy dữ liệu nhập là một bộ văn phạm và cho ra kết quả là một bộ phân tích cú pháp cho ngôn ngữ được mô tả bởi văn phạm đó. Mỗi một chương trình được viết bằng bất kì ngôn ngữ lập trình nào thì đều được mô tả bởi một kiểu văn phạm cụ thể, được gọi là văn phạm phi ngữ cảnh. Trình phát sinh bộ phân tích được hiểu là công cụ để phân tích cú pháp của văn phạm ấy.

Trình phát sinh bộ phân tích này là cơ sở để phát triển thêm một bước nữa: người ta có thể xây dựng nên các trình biên dịch được điều khiển bằng bảng cho cả hai ngôn ngữ nhập và xuất. Đó chính là trình biên dịch của trình biên dịch (*compiler-compiler*) là chương trình có đầu vào là hai bộ văn phạm (kèm theo một đặc tả về các mối quan hệ giữa chúng) và sinh ra kết quả là một trình biên dịch mà nó sẽ dịch các chuỗi *từ ngôn ngữ thuộc văn phạm này thành ngôn ngữ thuộc văn phạm kia*.

## Tham khảo
Dịch vụ

**Dịch vụ** là một hành động hoặc hoạt động mà người tiêu dùng, doanh nghiệp hoặc chính phủ sẵn sàng trả tiền. Các ví dụ bao gồm công việc của thợ cắt tóc, bác sĩ, luật sư, thợ cơ khí, ngân hàng, công ty bảo hiểm, nghệ sĩ, tiếp thị nội dung v.v. Dịch vụ công là những dịch vụ mà toàn xã hội (nhà nước dân tộc, liên minh tài chính hoặc khu vực) chi trả. Bằng cách sử dụng các nguồn lực, kỹ năng, sự khéo léo và kinh nghiệm, nhà cung cấp dịch vụ mang lại lợi ích cho người tiêu dùng dịch vụ. Dịch vụ có thể được định nghĩa là những hành động hoặc hoạt động vô hình mà nhà cung cấp dịch vụ cung cấp giá trị cho khách hàng.

## Danh sách các quốc gia theo sản lượng dịch vụ
Dưới đây là danh sách các quốc gia theo sản lượng dịch vụ tính theo tỷ giá thị trường theo giá trị danh nghĩa từ năm 2018.

## Xem thêm
* Hàng hóa
* Khu vực chế tạo

## Tham khảo
Hẹn hò với định mệnh

**Hẹn hò với Định mệnh** là bài diễn văn nổi tiếng của Jawaharlal Nehru, Thủ tướng đầu tiên của Ấn Độ độc lập. Nehru đọc bài diễn từ này trước Quốc hội Lập hiến Ấn Độ, ngay trước ngày lễ Độc lập, khoảng gần nửa đêm ngày 14 tháng 8 năm 1947. Bài diễn văn tập chú vào những khía cạnh có thể làm thay đổi dòng lịch sử nước Ấn. Ngày nay, "Hẹn hò với Định mệnh" được xem là đỉnh cao của thuật hùng biện vì bài diễn văn đã nắm bắt được thần khí của thời khắc vẻ vang, đỉnh cao của cuộc đấu tranh kéo dài hàng trăm năm chống lại sự cai trị của Đế chế Anh tại Ấn Độ.
## Trích dẫn

## Xem thêm
*Tôi có một giấc mơ
*Diễn văn Gettysburg
*Jawaharlal Nehru
*Ấn Độ
## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* The Hindu - 1947, first-hand 
*Video of Nehru's "Tryst with Destiny" address
Cù lao Xanh

**Cù lao Xanh** còn gọi là đảo Vân Phi là một hòn đảo nằm về phía đông nam phường Quy Nhơn, tỉnh Gia Lai, Việt Nam. Về hành chính, toàn bộ hòn đảo này là xã Nhơn Châu, tỉnh Gia Lai.

Trong thư tịch nước ngoài, Cù lao Xanh được gọi là Pullo-cambir, Cambir, seu Cambir.

Cù lao này có diện tích: 365 ha, dân số: 2300 người và gồm các thôn: Thôn Tây (trung tâm), Thôn Trung, Thôn Đông. Đảo cách Quy Nhơn 17&nbsp;km, cách xã Xuân Cảnh 6&nbsp;km. Cù lao Xanh nguyên là đất của tỉnh Phú Yên (Cũ) được sáp nhập về Quy Nhơn sau năm 1975.

Trên cù lao xanh có một tháp hải đăng. Cù lao đang được nước ngoài tài trợ thực hiện dự án năng lượng gió phục vụ dân cư và sản xuất. Gần đây, cù lao Xanh được biết đến là một điểm tham quan, du lịch lặn hấp dẫn.

Cù Lao Xanh cách phường Quy Nhơn 24&nbsp;km, cách xã Xuân Cảnh 9&nbsp;km.

## Tham khảo
Đền thánh Phương Chính

**Nhà thờ Phương Chính** là nhà thờ lớn của giáo xứ Phương Chính, tọa lạc tại xã Hải Xuân, tỉnh Ninh Bình. Nhà thờ được xây dựng mới năm 1998, mang phong cách Roccoco Đông Dương.

Giáo xứ Phương Chính trước lấy tên là **giáo xứ Hạ Trại**, thành lập năm 1910. Năm 1936, Đức Giám mục Hồ Ngọc Cẩn đổi tên thành giáo xứ Phương Chính. Năm 1945, nhà thờ *Đức mẹ Hồn xác lên trời* được xây từ năm 1900 bị biển xâm thực, phải chuyển lên phía bắc của làng.

Năm 1995, giáo xứ xây nhà thờ mới dài 63m, rộng 18m, tháp chuông cao 20m. Vì xây nhà thờ trên đất bồi nên các giáo dân đã phải vét lớp bùn sâu đến 3m, đóng 15.000 cột tre ổn định trước khi đổ bê tông làm nền xây nhà thờ. Công trình hoàn tất năm 1998.

## Tham khảo
Altkirch

**Altkirch** là một xã trong tỉnh Haut-Rhin, thuộc vùng Grand Est của nước Pháp, có dân số là 5386 người (thời điểm 1999).

## Thông tin nhân khẩu

## Nhân vật
* Ludwig Bergsträsser (1883 – 1960), chính trị gia
* Hildegard Bleyler (1899 – 1984), nữ chính trị gia

## Tham khảo
Sân bay Kushiro

là một sân bay ở Kushiro, Hokkaidō, Nhật Bản. Sân bay này có 1 đường băng bề mặt nhựa đường, dài 2500 m.

## Các hãng hàng không và các tuyến điểm
Hiện có các hãng hàng không sau đang hoạt động tại sân bay này:

*All Nippon Airways (Osaka-Itami, Sapporo-Okadama, Tokyo-Haneda)
*Hokkaido Air System (Asahikawa, Hakodate, Sapporo-Chitose, Sapporo-Okadama)
*Japan Airlines (Nagoya-Chubu, Osaka-Kansai, Tokyo-Haneda)
*Korean Air (Sân bay quốc tế Incheon) (thuê bao mùa Hè)

## Tham khảo

*List of destinations from Kushiro
*Sân bay Kushiro Airport Website (in Japanese)
Andlau

**Andlau** là một xã trong tỉnh Bas-Rhin, thuộc vùng Grand Est của nước Pháp, có dân số là 1654 người (thời điểm 1999).

## Thông tin nhân khẩu

## Địa điểm tham quan
* Nhà thờ Saint-Pierre-et-Saint-Paul (thế kỷ 11/12)

## Tham khảo
Attenschwiller

**Attenschwiller / Attenschweiler** là một xã trong tỉnh Haut-Rhin, thuộc vùng Grand Est của nước Pháp, có dân số là 836 người (thời điểm 1999). Xã nằm về phía tây của cảng hàng không Basel Mulhouse Freiburg.

## Thông tin nhân khẩu

## Tham khảo
Auenheim, Bas-Rhin

**Auenheim** là một xã trong tỉnh Bas-Rhin, thuộc vùng Grand Est của nước Pháp, có dân số là 731 người (thời điểm 1999). Trong Auenheim vẫn còn nhiều di tích của tuyến phòng thủ Maginot.

## Thông tin nhân khẩu

## Nhân vật nổi tiếng
* Henri Loux, họa sĩ

## Tham khảo
Vườn quốc gia Olympic

**Vườn quốc gia Olympic** (tiếng Anh: **Olympic National Park**) là một vườn quốc gia tọa lạc tại tiểu bang Washington, ở vùng cực tây-bắc của khu vực được gọi là bán đảo Olympic, Hoa Kỳ. Vườn quốc gia này có thể được chia ra 3 vùng cơ bản: Bờ biển Thái Bình Dương, các núi Olympic, và rừng mưa ôn đới. Tổng thống Hoa Kỳ Theodore Roosevelt là người đầu tiên lập Đài tưởng niệm quốc gia Olympic năm 1909 và sau đó, Quốc hội đã quyết định thông qua tư cách vườn quốc gia cho khu vực này. Vườn quốc gia Olympic đã trở thành khu dự trữ sinh quyển thế giới và được công nhận là di sản thế giới năm 1981. Năm 1988, phần lớn bán đảo Olympic được thành lập thành Khu bảo tồn thiên nhiên Olympic.
## Lịch sử tự nhiên
Phần ven biển của vườn quốc gia là một khu vực gồ ghề cùng những bãi cát và một dải rừng liền kề. Vườn quốc gia dài tới 60 dặm (97&nbsp;km) nhưng chỉ rộng vài dặm, với các cộng đồng bản địa tại các cửa của hai con sông. Đó là người Hoh tại sông Hoh và tại thị trấn La Push ở cửa sông Quileute là người Quileute.

Bãi biển trải dài không bị gián đoạn với các vùng hoang dã khác nhau, mỗi vùng dài từ 10 đến 20 dặm (16 đến 32&nbsp;km). Trong khi một số bãi biển là khu vực bãi cát, thì tại các vùng hoang dã khác được bao phủ bởi đá lớn. Rừng phát triển quá mức rậm rạp, thủy triều và thời tiết mưa mù sương khiến việc đi bộ tại đây tương đối khó khăn. Các dải ven biển dễ dàng tiếp cận hơn so với khu vực bên trong vườn quốc gia, do địa hình khó khăn, rất ít du khách dám mạo hiểm vượt ra xa khoảng cách của một ngày đi bộ đường dài.

Khu vực phổ biến nhất của du khách khi tới đây là dải ven biển dài 9 dặm (14&nbsp;km) có tên là Ozette Loop. Dịch vụ tại đây có một chương trình đăng ký và đặt phòng. Từ hồ Ozette, đi bộ đường dài khoảng 3 dặm (4,8&nbsp;km) theo đường mòn là một con đường nguyên thủy ven biển qua những rừng tuyết tùng và vùng đầm lầy. Đến khu vực ven biển có những con đường mòn cho du khách khi thủy triều lên cao dài 3&nbsp;km. Đoạn đường thứ ba dài 3 dặm để tạo thành vòng lặp của con đường đi bộ.
## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* 
* 
* 
* Olympic National Park   Documentary produced by Full Focus
Dorlisheim

**Dorlisheim** là một thị trấn trong tỉnh Bas Rhin, thuộc vùng Grand Est của nước Pháp, có dân số là 2167 người (thời điểm 1999). Thị trấn nằm gần biên giới Pháp-Đức.

## Thông tin nhân khẩu

## Nhân vật nổi tiếng
* Ettore Bugatti (1881-1947), người sáng lập hãng ô tô Bugatti
* Jean Bugatti (1909-1939), con trai của Ettore Bugatti

## Tham khảo
Eguisheim

**Eguisheim** là một xã trong tỉnh Haut-Rhin, thuộc vùng Grand Est của nước Pháp, có dân số là 1572 người (thời điểm 2006). Xã nằm về phía tây nam của Colmar.

## Thông tin nhân khẩu

## Điểm tham quan
* Lâu đài trong thị trấn
* Khu phố cổ

## Tham khảo
Phân (định hướng)

Trong tiếng Việt, **phân** có thể bao gồm nhiều nghĩa:
*Phân: sản phẩm của sự bài tiết thông qua hậu môn của người hay động vật.
*Phân bón
*Phân (vàng): là một trong những đơn vị đo khối lượng đặc biệt dành cho kim loại quý như vàng, bạc, bạch kim. Một phân bằng 1/10 chỉ.
*Một đơn vị đo lường: một phần trăm của thước
Lưới B40

**Lưới B40** (hay còn gọi là **lưới mắt cáo**) là một loại lưới được đan đơn giản bằng những sợi thép thành nhiều mắt hình vuông như mắt cáo. Lưới B40 hiện có nhiều loại, kích thước lỗ và tiết diện sợi dây thép khác nhau, tùy theo nhu cầu sử dụng. Đặc trưng của loại lưới này là dễ tạo hình, có thể cuộn tròn để bảo quản.

## Lịch sử
Cuối Chiến tranh thế giới thứ hai, người ta bắt đầu dùng lưới để chặn đạn chống tăng như panzerfaust của Đức. Lưới phủ quanh xe tăng. Súng B40 rất giống panzerfaust-44, tốc độ tối đa của đạn B40 chỉ 84&nbsp;m/s, đạn mắc vào lưới mà không nổ.

Sau đó, tên gọi "lưới B40" phổ biến từ trong Chiến tranh Việt Nam, do việc Quân lực Việt Nam Cộng hòa sử dụng nó để phòng chống lại B40. Các xe M113 và xe tăng thường chở theo một bó lưới để lập hàng rào khi dừng lại, công sự cũng có hàng rào lưới này. Sự phổ biến của loại lưới trong quân sự diễn ra chỉ khoảng vài năm, đến đầu thập niên 1970 thì lưới hiếm dần vì lúc này, súng B41 đã phổ biến, đạn của B41 có thể xuyên qua lưới.

## Tham khảo
Concerto Hoàng Hà

**Hoàng Hà hiệp tấu khúc** là bản concerto dành cho piano được Ân Thừa Tông (殷承宗) và Trữ Vọng Hoa (储望华) cải biên vào những năm 1968-1969 từ bản "Hoàng Hà đại hợp xướng" do Tuyển (?) Tinh Hải (冼星海) sáng tác năm 1939 tại chiến khu Diên An trong thời kỳ kháng chiến chống Nhật của người Trung Quốc.
## Nội dung
Bản concerto bao gồm 4 chương:
*1 - Dạo đầu：Hoàng Hà thuyền phu khúc (黃河船夫曲) (bài ca người chèo thuyền trên sông Hoàng Hà)
*2 - Hoàng Hà tụng (黃河頌) (ca ngợi Hoàng Hà)
*3 - Hoàng Hà phẫn (黃河憤) (Hoàng Hà nổi giận)
*4 - Bảo vệ Hoàng Hà (保衛黃河) (bảo vệ Hoàng Hà)

Bản concerto cho piano này và bản Lương Sơn Bá - Chúc Anh Đài, là hai bản nhạc được thế giới biết đến như các tác phẩm âm nhạc Trung Quốc sử dụng âm hệ phương Tây nhưng chất liệu sáng tác lại từ dân gian Trung Quốc.

## Tham khảo
Chi Atisô

**Chi Atisô** (danh pháp khoa học: ***Cynara***) là một chi của khoảng 10-15 loài cây lâu năm trong họ Cúc (Asteraceae), có nguồn gốc từ khu vực Địa Trung Hải, tây bắc châu Phi và quần đảo Canaria.

Các loài trong chi *Cynara* bị ấu trùng của một số loài côn trùng thuộc bộ Cánh vẩy (Lepidoptera) như *[[Phlogophora meticulosa]]* và *[[Gymnoscelis rufifasciata]]* phá hại.
## Các loài
* *[[Cynara alba]]*
* *[[Cynara algarbiensis]]*
* *[[Cynara auranitica]]*
* *[[Cynara baetica]]*
* *[[Cynara cardunculus]]*: Rau ca đông, atisô dại
** *[[Cynara scolymus]]* hay *[[Cynara cardunculus scolymus]]*: Atisô
* *[[Cynara cornigera]]*?
* *[[Cynara cyrenaica]]*
* *[[Cynara humilis]]*
* *[[Cynara hystrix]]*
* *[[Cynara kurdica]]*
* *[[Cynara pygmaea]]*
* *[[Cynara senneni]]*
* *[[Cynara sibthorpiana]]*
* *[[Cynara syriaca]]*

Trong số các loài này có:
* *C. cardunculus*: Rau ca đông hay atisô dại, ở một vài nơi dùng làm rau. Nó là nguồn cung cấp chất làm đông phổ biến, được sử dụng làm nguồn thay thế cho rennet (men dịch vị lấy ở dạ dày bò) trong sản xuất phó mát, với ưu thế là phó mát sử dụng chất làm đông thực vật là hoàn toàn thích hợp cho những người ăn kiêng; nhiều loại phó mát ở Nam Âu theo truyền thống được làm theo cách này. Loài rau atisô có thể là một giống cây trồng cổ từ loài này.
* *C. humilis*: Cây kế dại ở Nam Âu và Bắc Phi, được người Berber dùng làm rau ăn. Giống như *C. cardunculus*, nó cũng có thể dùng trong sản xuất phó mát.
* *C. scolymus* hay *Cynara cardunculus scolymus* là loài atisô ăn được. Nó khác với *C. cardunculus* ở chỗ các thùy lá và các lá bắc bên trong của tổng bao ít gai hơn.
## Chú thích

## Tham khảo

* Mabberley D.J. 1987. *The Plant Book. A portable dictionary of the higher plants*. Ấn bản Đại học Cambridge, Cambridge. 706 trang, ISBN 0-521-34060-8.
* Robbins W.W., M. K. Bellue và W. S. Ball. 1970. *Weeds of California*. Bang California, Cục nông nghiệp. 547 trang.
Mỹ Khê (định hướng)

**Mỹ Khê** có thể là:

* Khu Mỹ Khê thuộc địa cấp thị Y Xuân, tỉnh Hắc Long Giang, Trung Quốc
* Bãi biển Mỹ Khê, một bãi biển nổi tiếng ở thành phố Đà Nẵng, Việt Nam
* Bãi biển Mỹ Khê (Quảng Ngãi) ở thành phố Quảng Ngãi, tỉnh Quảng Ngãi, Việt Nam
Lương tâm

**Lương tâm** là năng lực mang tính tự giác của con người tự giám sát bản thân, tự đề ra cho mình nghĩa vụ đạo đức phải hoàn thành, tự đánh giá hành vi của mình. Nói rộng ra, lương tâm là ý thức chủ quan của cá nhân về nghĩa vụ và trách nhiệm của mình đối với xã hội, được coi như là nghĩa vụ và trách nhiệm đối với bản thân.

Lương tâm theo Khổng Tử là đạo đức. Khổng Tử nói: "Lập đạo của trời nói âm và dương, lập đạo của đất nói nhu và cương, lập đạo của người nói nhân và nghĩa." Tất cả các tính khác của con người đều do nhân và nghĩa mà nên, cũng như vạn vật, vạn việc trên trời dưới đất do âm dương, nhu cương tạo tạo thành vậy, con người bất nhân là ác, bất nghĩa là bạc, chính vì lẽ đó con người muốn được coi là "nhân" thì phải có nhân, nghĩa phải có lương tâm.

Lương tâm là kết quả của quá trình sống chứ không phải bẩm sinh.
Lương tâm luôn đi với con người trong suốt quá trình hành động.

## Tham khảo

 
## Liên kết ngoài
Ví (định hướng)

Trong tiếng Việt, ví có thể là:
* Ví đựng tiền
* Ví đựng xu
* Động từ: so sánh
Sắn (định hướng)

**Sắn** trong tiếng Việt có thể là:
* Sắn: Các loài trong chi *[[Manihot]]*, họ Euphorbiaceae. Tại Việt Nam chủ yếu là *[[Sắn|Manihot esculenta]]*. Loài này được người miền Nam Việt Nam hiểu là **củ khoai mì**.
* Củ đậu: Các loài trong chi *[[Pachyrhizus]]*, họ Fabaceae. Tại Việt Nam chủ yếu là *[[Pachyrhizus erosus]]* và nó được người miền Nam Việt Nam hiểu là **củ sắn**.
Chi Bán hạ bắc

**Chi Bán hạ** (danh pháp khoa học: ***Pinellia***) là một chi của khoảng 12 loài thực vật trong họ Ráy (*Araceae*), phân bổ tại khu vực Đông Á, bao gồm Trung Quốc, Nhật Bản và Hàn Quốc.
## Các loài
**[[Pinellia browniana]]*: Trung Quốc
**[[Pinellia cordata]]*: Tích thủy châu, Trung Quốc
**[[Pinellia integrifolia]]*: Thạch tri chu (cây nhện đá), Trung Quốc
**[[Pinellia koreana]]*: Hàn Quốc
**[[Pinellia pedatisecta]]*: Hổ chưởng (cây chân hổ), Trung Quốc
**[[Pinellia peltata]]*: Bán hạ lá hình mộc, Trung Quốc
**[[Pinellia polyphylla]]*: Trung Quốc
**[[Pinellia ternata]]*: (đồng nghĩa: *[[Arum ternatum]]*): Bán hạ, Bán hạ bắc
**[[Pinellia tripartita]]*: Nhật Bản
**[[Pinellia tuberifera]]*: Nhật Bản (đồng nghĩa: *[[Pinellia angustata]]*, *[[Pinellia fornicata]]*)
**[[Pinellia wawrae]]*: Trung Quốc
**[[Pinellia yaoluopingensis]]*: Trung Quốc
## Khác
*Pinellia cochinchinensis* là từ đồng nghĩa gốc của *Arisaema cochinchinense*.
## Y học
Các rễ được chế biến của chúng, được gọi là bán hạ, là một trong những vị thuốc cơ bản của y học cổ truyền Trung Hoa để thông đờm rãi, hạ nhãn áp, chống hoặc gây nôn và giảm ho. Vị thuốc từ bán hạ có tính khô và ấm và chỉ nên sử dụng ở những người không khô và nóng (thiếu âm). Nó được sử dụng với liều lượng nhỏ (3-6 gam) trong các đơn thuốc để làm se phổi, chống nôn, trong điều trị bệnh bướu cổ hay tràng nhạc. Do rễ tươi có độc, nên người ta cần ngâm nó trong nước để loại bỏ các oxalat và các chất gây kích thích khác, hoặc là chế biến nó với gừng. Rễ chưa chế biến chỉ được dùng ngoài da trong y học Trung Hoa.

Thành phần: Oxalat calci, pinellin, axít oleic, axít palmitic, axít stearic, l-ephedrin hypoclorua, trigonellin, β-sistosterol, β-sistosterol glycozit, cholin, daucosterol, guanosin, citrullin, axít aspartic, argenin, 3,4-dihydroxybenzaldehyde; coniin; protoanemonin

Tại một số nước châu Âu và Bắc Mỹ, khi được liệt kê như là một thành phần trong phần bổ trợ để giảm cân thì "Pinellia" phải được ghi rõ là có chứa các ancaloit gốc ephedrin (C10H15NO), điều này có thể là sự vi phạm các nguyên tắc ghi nhãn mác. Pinellia không được ưa chuộng tại các khu vực này như là sản phẩm chứa ephedrine để giảm cân do các vấn đề về độc tính của nó. 
## Hình ảnh

Tập tin:Pinellia cordata2.jpg
Tập tin:Puanh ghrah hrua.jpg
Tập tin:Pinellia ternata 4.JPG


## Chú thích

## Tham khảo
Ngô Dụng

**Ngô Dụng** (吴用) tự **Học Cứu** (学究) hay còn gọi là **Trí Đa Tinh** (智多星) là một trong 36 Thiên Cang Tinh của 108 anh hùng Lương Sơn Bạc trong tiểu thuyết Thủy hử.

Ngô Dụng xuất thân là thầy dạy học có quen biết khá thân với Tiều Cái. Một hôm ông nằm mộng thấy bảy vì sao lớn, đoán có điềm lành nên tới tìm Tiều Cái đến nơi thì lại gặp Lưu Đường, sau này còn rủ thêm được Nguyễn Thị Tam Hùng, Bạch Thắng và Công Tôn Thắng cùng tổ chức cướp lễ vật mừng thọ thái sư rồi trốn lên Lương Sơn Bạc.

Sau này khi xếp thứ bậc thì ông ngồi ghế thứ 3 trong 108 anh hùng Lương Sơn Bạc. Ngô Dụng được cho là túc trí đa mưu, có phong thái bắt chước Thừa tướng Gia Cát Lượng cho nên được tôn tụng là Gia Lượng Tiên Sinh. Ông được Tiều Cái và Tống Giang (tức Tống Công Minh) trọng dụng.

Trong cuộc Nam chinh đánh Phương Lạp, Ngô Dụng bày mưu hiến kế, lập được nhiều công trạng, được trao chức Thừa tuyên sứ quận Vũ Thắng. Khi nghe tin Tống Giang và Lý Quỳ đã chết, ông đem xác hai người an táng tại đầm Lục Nhi ngoài thành Sở Châu, nơi có ao đầm ngòi rạch mênh mông, tùng bách rậm rạp xanh tươi, địa thế rồng cuộn hổ ngồi, núi non nhấp nhô uốn lượn, sườn núi đá xếp như bậc thềm, một nơi trông rất giống Lương Sơn Bạc. Rồi ông cùng Hoa Vinh treo cổ tự vẫn tại đây. Cái chết của Ngô Dụng đầy bi phẫn.

## Tham khảo
Haguenau

**Haguenau** là một xã trong tỉnh Bas-Rhin, thuộc vùng Grand Est của nước Pháp, có dân số là 32.242 người (thời điểm 1999). Xã nằm tròn 25&nbsp;km về phía bắc của Strasbourg và khoảng 75&nbsp;km về phía đông nam của thành phố Đức Saarbrücken. Haguenau thành phố lớn thứ nhì trong tỉnh Bas-Rhin sau Strasbourg.

## Thông tin nhân khẩu

## Các thành phố kết nghĩa
*  Landau in der Pfalz, Đức

## Nhân vật nổi tiếng
* Sébastien Loeb, tay đua rallye


Hagenau-274-Hotel de Koenigsbruck.-2019-gje.jpg
Hagenau-Grange dimiaire St Georges-04-2019-gje.jpg
Hagenau-Hopfenhalle-06-2019-gje.jpg
Hagenau-Hotel du Commandant de la Place-02-2019-gje.jpg
Hagenau-Hotel du Commandant de la Place-06-Detail-2019-gje.jpg
Hagenau-Ecole St Nicolas-06-2019-gje.jpg
Hagenau-St Georg-24-nordwest-2019-gje.jpg
Hagenau-St Georg-29a-zum Chor-2021-gje.jpg
Hagenau-St Nikolaus-12-west-2019-gje.jpg
Hagenau-Marienthal-Notre-Dame-24-sued-2019-gje.jpg
Hagenau-Marienthal-Notre-Dame-Kreuzweg-04-Jesus begegnet seiner betruebten Mutter-2019-gje.jpg
Hagenau-Synagoge-14-2019-gje.jpg


## Tham khảo
Hatten, Bas-Rhin

**Hatten** là một xã trong tỉnh Bas-Rhin, thuộc vùng Grand Est của nước Pháp, có dân số là 1789 người (thời điểm 1999). Hatten là một phần của Tuyến phòng thủ Maginot và đã bị tàn phá gần như toàn bộ trong một trận đánh vào tháng 1 năm 1945.

## Thông tin nhân khẩu

## Tham khảo
Hégenheim

**Hégenheim** là một xã trong tỉnh Haut-Rhin, thuộc vùng Grand Est của nước Pháp, có dân số là 2576 người (thời điểm 1999). Xã nằm về phía nam của Cảng hàng không Basel Mulhouse Freiburg.

## Thông tin nhân khẩu

## Tham khảo
Hœnheim

**Hœnheim** là một xã trong tỉnh Bas-Rhin, thuộc vùng Grand Est của nước Pháp, có dân số là 10.726 người (thời điểm 1999). Xã nằm về phía bắc của Strasbourg.

## Thông tin nhân khẩu

## Điểm tham quan
* Nhà thờ bên cạnh tòa thị chính (được xây dựng trong thế kỷ thứ 17).

## Tham khảo
Hằng số Boltzmann

**Hằng số Boltzmann**, ký hiệu kB hay k, phát hiện bởi Max Planck, lấy tên theo Ludwig Boltzmann, là 1 đại lượng chuyển đổi cơ bản giữa nhiệt độ và năng lượng. 
:kB = 1,38(24).10-23 J/K = 8,617(15).10-5 eV/K
Liên hệ giữa hằng số Boltzmann kB với hằng số khí R và hằng số Avogadro NA: k_B=\frac{R}{N_A}

## Ứng dụng
* Trong phương trình khí lý tưởng
pV=\nu RT=\frac{N}{N_A}RT=Nk_BT
:  \Rightarrow p=Tnk_B 
: Với
:: p: áp suất,
:: V: thể tích,
:: N: số nguyên tử hay phân tử,
:: T: nhiệt độ tuyệt đối,
:: n: mật độ hạt,
:: \nu: số mol

* Tính hiệu điện thế nhiệt UT trong Vật lý bán dẫn
: U_T = \frac{k_B T}{q}

:Với 
::T: nhiệt độ tuyệt đối, 
::q: (e) điện tích nguyên tử

: Ở nhiệt độ phòng 27&nbsp;°C (T = 300 K), UT ≈ 26 mV.

## Tham khảo
Hằng số khí

**Hằng số khí** hay **hằng số khí lý tưởng**, ký hiệu *R*, là tích số giữa hằng số Avogadro *N**A* và hằng số Boltzmann *k**B*: 
:*R* = *N**A**k**B* 
và có giá trị *R* = 8,314462 Jmol−1K−1

Hằng số này xuất hiện trong phương trình khí lý tưởng:
:*p*×*V* = *n*×*R*×*T*
với 
* *p* là áp suất khối chất khí
* *V* là thể tích khối khí
* *n* là số mol khí được chứa trong thể tích *V*
* *T* là nhiệt độ của khối khí

## Tham khảo
Trà Cú (định hướng)

**Trà Cú** có thể là một trong các địa danh sau:
* Xã Trà Cú, tỉnh Vĩnh Long
* Núi Trà Cú (Tà Cú) cao 649 m và nơi có tượng Phật dài 49m, lớn nhất Đông Nam Á thuộc xã Hàm Thuận Nam, tỉnh Lâm Đồng.

; Địa danh cũ
* Huyện Trà Cú, tỉnh Trà Vinh
* Thị trấn Trà Cú, huyện Trà Cú, tỉnh Trà Vinh; nay là một phần xã Trà Cú, tỉnh Vĩnh Long.
Á kim

**Á kim** gồm những nguyên tố hóa học B, Si, Ge, As, Sb, Te, Po; chúng nằm giữa kim loại và phi kim trong bảng tuần hoàn các nguyên tố hóa học . Phụ thuộc vào điều kiện môi trường chúng có thể có các tính chất của kim loại như dẫn điện hay phi kim cách điện. Si và Ge là 2 chất bán dẫn quan trọng và phổ biến. Một số tính chất vật lý của á kim giống phi kim hơn, nhưng trong một số trường hợp nhất định, một vài trong số chúng có thể dẫn điện. Những chất bán dẫn này cực kỳ quan trọng trong các ngành điện tử để sản xuất các thiết bị điện tử phục vụ cho đời sống của con người.

## Tham khảo
Cúc vu

Cây **cúc vu** (danh pháp hai phần: ***Helianthus tuberosus*** L.), là một loài thực vật có hoa, có nguồn gốc Bắc Mỹ và được trồng trong khu vực ôn đới để lấy phần thân củ mà người Việt quen gọi là củ dùng làm rau ăn củ.

Tên gọi trong tiếng Anh của nó là *Jerusalem artichoke* (atisô Jerusalem) nhưng nó không liên quan gì tới Jerusalem và cũng có rất ít quan hệ họ hàng với atisô (*Cynara scolymus*). Tên gọi Jerusalem có lẽ là do từ nguyên dân gian; do khi lần đầu tiên người châu Âu biết đến cúc vu thì họ gọi nó là *Girasole*, một từ trong tiếng Italia để chỉ hướng dương. Theo thời gian tên gọi Girasole đã chuyển thành Jerusalem. Phần tên gọi atisô của cúc vu có lẽ là do hương vị của phần thân củ ăn được của nó, hương vị của nó là sự kết hợp của củ cải và atisô. Trong tiếng Pháp, Đức, Ý, Romania, Nga và Tây Ban Nha, cây này được gọi là *topinambur*. Cúc vu trên thực tế là loài thuộc chi Hướng dương, và có quan hệ họ hàng gần với cây hướng dương *Helianthus annuus*.

Các thân củ lắm mấu và không đồng đều, trông tương tự như củ gừng, với kết cấu chắc, giòn khi còn tươi. Không giống như phần lớn các loại thân củ, nhưng là thông thường đối với các thành viên trong họ Cúc (bao gồm cả atisô), các thân củ lưu giữ hyđratcacbon inulin (không nhầm với insulin) thay vì tinh bột. Vì lý do này, các thân củ của cúc vu là nguồn quan trọng để sản xuất fructoza trong công nghiệp. Các hyđratcacbon làm cho các thân củ có xu hướng bị vụn nát và hòa tan khi nấu nướng, làm gia tăng khả năng gây chướng bụng đầy hơi. Củ để lâu bị nhăn nheo, mềm và có thể có vị đắng.
## Lịch sử
Cây cúc vu được thổ dân châu Mỹ trồng từ rất lâu trước khi người châu Âu tới. Nhà thám hiểm người Pháp là Samuel de Champlain đã tìm thấy cúc vu được trồng tại Cape Cod vào năm 1605.
## Trồng
Cúc vu khá dễ trồng với cách dễ nhất là để nó tự phát triển. Tuy nhiên, chất lượng củ bị suy giảm nếu như không nhổ cây non lên để trồng lại chúng vào các mảnh đất giàu chất dinh dưỡng. Nó là loài cây có sức sống khỏe nên chỉ cần một miếng củ nhỏ còn sót lại trong đất cũng đủ để phát triển thành cây mới, điều này làm cho nó trở thành một loại cỏ dại khó loại trừ tại các khu vực không mong muốn có nó.

Atisô Jerusalem nở hoa giữa tháng 8 và tháng 11. Tuy nhiên, là một loại cây ngắn ngày, nó chỉ nở hoa khi độ dài của ngày giảm xuống dưới một mức nhất định. Do đó, hoa không nở ở miền bắc nước Pháp cho đến tháng 10, tuy nhiên, ở Trung Âu sớm nhất là vào tháng 8.

Sự phát triển chính của củ xảy ra từ tháng 7 đến tháng 10, được thu hoạch từ tháng 11 đến tháng 3 / tháng 4 trước khi củ nảy mầm trở lại. Sau khi lá rụng (rụng), thân cây ngắn lại để dễ thu hoạch.

Cây có thể được trồng để làm thức ăn cho người, sản xuất rượu, sản xuất đường fructose và thức ăn cho thú chăn nuôi.

Hình:Sunroot flowers.jpg|Hoa cúc vu
Hình:Gewaschene-Topinambur-Knollen.jpg|Củ cúc vu
Topinambur Helianthus tuberosus 2.jpg
Topinambur Helianthus tuberosus 1.jpg


## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* Thông tin dinh dưỡng của củ cúc vu
* Hướng dẫn trồng cây cúc vu
Hoa hướng dương

**Hoa hướng dương** có thể đề cập đến:

*Hoa của cây hướng dương (tên khoa học: *Helianthus annuus*)
*''Hoa hướng dương'' (loạt tranh của Van Gogh)
*Hoa hướng dương (toán học)
Đại học Phương Đông

**Đại học Phương Đông** có thể chỉ:

* Trường Đại học Lao động Cộng sản Phương Đông của Quốc tế Cộng sản III, một trường chuyên sâu về khoa học chính trị và chủ nghĩa Mác-Lênin, trụ sở tại Liên Xô.
* Trường Đại học Phương Đông (Việt Nam),thành lập năm 1994 theo quyết định số 350/TTg của Thủ tướng Chính phủ, ngày 8 tháng 7 năm 1994 và các quyết định khác của Bộ Giáo dục và Đào tạo, Ủy ban Nhân dân Thành phố Hà Nội.
Hà thủ ô

**Hà thủ ô** trong tiếng Việt có thể là:
*Hà thủ ô đỏ: danh pháp khoa học: *Polygonum multiflorum* (đồng nghĩa: *Fallopia multiflora*), thuộc họ Rau răm (*Polygonaceae*), bộ Cẩm chướng (*Caryophyllales*).
*Hà thủ ô trắng hay hà thủ ô nam: danh pháp khoa học: *Streptocaulon juventas* thuộc họ La bố ma, bộ Long đởm.