open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Bất đẳng thức cộng Chebyshev

Trong toán học, **Bất đẳng thức cộng Chebyshev**, được đặt theo tên nhà toán học Pafnuty Lvovich Chebyshev, được phát biểu rằng: Nếu cho

:a_1 \geq a_2 \geq \cdots \geq a_n

và

:b_1 \geq b_2 \geq \cdots \geq b_n,

thì

:{1\over n} \sum_{k=1}^n a_kb_k \geq \left({1\over n}\sum_{k=1}^n a_k\right)\left({1\over n}\sum_{k=1}^n b_k\right).

Tương tự, nếu

:a_1 \geq a_2 \geq \cdots \geq a_n

và

:b_1 \leq b_2 \leq \cdots \leq b_n,

thì

:{1\over n} \sum_{k=1}^n a_kb_k \leq \left({1\over n}\sum_{k=1}^n a_k\right)\left({1\over n}\sum_{k=1}^n b_k\right).

## Chứng minh

Cách 1: Dùng bất đẳng thức hoán vị.

Giả sử ta có hai chuỗi số được cho như sau

:a_1 \geq a_2 \geq \cdots \geq a_n \, 

và

:b_1 \geq b_2 \geq \cdots \geq b_n. \, 

Vậy thì, theo bất đẳng thức hoán vị, ta có

:a_1 b_1 + \cdots + a_n b_n \, 

là giá trị lớn nhất có thể sắp xếp được từ hai chuỗi số trên.

:a_1 b_1 + \cdots + a_n b_n = a_1 b_1 + a_2 b_2 + \cdots + a_n b_n \, 

:a_1 b_1 + \cdots + a_n b_n \geq a_1 b_2 + a_2 b_3 + \cdots + a_n b_1 \, 

:a_1 b_1 + \cdots + a_n b_n \geq a_1 b_3 + a_2 b_4 + \cdots + a_n b_2 \, 

:: \vdots \, 

:a_1 b_1 + \cdots + a_n b_n \geq a_1 b_n + a_2 b_1 + \cdots + a_n b_{n-1} \, 

Cộng vế theo vế, ta có:

:n (a_1 b_1 + \cdots + a_n b_n) \geq (a_1 + \cdots + a_n) (b_1 + h

chia cả hai vế cho n^2, ta nhận được:

:\frac {(a_1 b_1 + \cdots + a_n b_n)} {n} \geq \frac {(a_1 + \cdots + a_n)}{n} \cdot \frac {(b_1 + \cdots + b_n)}{n}.

(điều phải chứng minh)

Cách 2: Phép biến đổi tương đương:

Bất đẳng thức cần chứng minh tương đương:

n(a_1 b_1 +a_2b_2+ \cdots + a_n b_n)\geq (a_1 +a_2+ \cdots + a_n)(b_1+b_2 + \cdots + b_n)

\Leftrightarrow \sum_{i,j}^{n}(a_i-a_j)(b_i-b_j)\geq 0 (luôn đúng do a_1 \geq a_2 \geq \cdots \geq a_n \, và b_1 \geq b_2 \geq \cdots \geq b_n ).

Vậy ta có điều phải chứng minh.

## Tham khảo

*Chebyshev's sum inequality - Wikipedia tiếng Anh
Führer

***Führer*** () là danh từ tiếng Đức nghĩa là "Lãnh tụ", "người dẫn dắt", hay "nguyên thủ". Với tư cách là một vị trí chính trị, danh hiệu này chủ yếu nhằm nói đến Nhà Độc tài Đức Quốc xã Adolf Hitler, người duy nhất giữ vị trí *Führer*. Hitler tự nhìn nhận mình là nguồn quyền năng duy nhất ở Đức, tương tự như các vị Hoàng đế La Mã hay các nhà lãnh đạo trung cổ của Đức.

Từ Führer theo nghĩa "hướng dẫn" vẫn còn phổ biến ở Đức, và nó được sử dụng trong nhiều từ hợp chất. Tuy nhiên, vì liên kết chặt chẽ với Hitler, từ biệt lập có thể có một số sự kỳ thị và tiêu cực khi sử dụng với ý nghĩa như Lãnh tụ, đặc biệt trong bối cảnh chính trị. Từ *Führer* có các chữ viết bằng tiếng Scandinavia, được đánh vần bằng tiếng Đan Mạch và tiếng Na Uy và förare bằng tiếng Thụy Điển, có cùng ý nghĩa và sử dụng như từ tiếng Đức, nhưng không nhất thiết có ý nghĩa chính trị.

Trong tiếng Việt, người Việt Nam thường quen dịch Führer là "Quốc trưởng", tuy đúng về mặt ý nghĩa, vì năm 1934, sau khi Tổng thống Đế chế Đức Paul von Hindenburg qua đời thì Nhân dân Đức đã đồng ý để Hitler nắm quyền lực tối cao tại nước Đức thông qua Trưng cầu Dân ý, và trước khi Hindenburg mất Hitler cũng đã sáp nhập hai chức vụ Tổng thống và Thủ tướng làm một do Hitler nắm giữ, tuy nhiên thực tế chữ Führer trong tiếng Đức nên dịch đúng nghĩa là Lãnh tụ, thêm nữa là ngay từ trước khi Hitler lên làm Thủ tướng Đế chế Đức năm 1933 thì Đảng Quốc xã đã gọi ông là Führer - với ý nghĩa "Lãnh tụ" chứ không phải "Quốc trưởng".

## Lịch sử

### Ein Volk, Ein Reich, Ein Führer
**Ein Volk, Ein Reich, Ein Führer** (Tiếng Đức) nghĩa là "*Một Dân tộc, Một Đế chế, Một Lãnh tụ*" là khẩu hiệu thường được dùng và cũng là khẩu hiệu chính thức của nước Đức trong thời gian nắm quyền của chế độ Quốc xã và bành trướng lãnh thổ sang các nước khác ở Châu Âu trong thời kỳ Chiến tranh thế giới thứ hai. Đây cũng là một trong những khẩu hiệu chính trị mang tính chất nền tảng và cốt lõi mà thành phần lãnh đạo chế độ mong muốn tuyên truyền sâu rộng đến mọi người dân, vực dậy trong họ lòng yêu nước, chủ nghĩa dân tộc cực đoan, và trên hết là phải trung thành tuyệt đối với Lãnh tụ Adolf Hitler.

Nhà sử học với nhiều năm nghiên cứu về lịch sử nước Đức, Joseph Bendersky nói về khẩu hiệu này như sau: "Nó đã để lại một dấu ấn không thể xóa nhòa trong tâm trí của hầu hết người Đức đã sống qua những năm tháng cầm quyền của Đức Quốc xã. Nó thường xuyên xuất hiện trên vô số áp phích và trong các ấn phẩm, nó đã được nghe liên tục trong chương trình phát thanh và các bài phát biểu". Khẩu hiệu nhấn mạnh sự kiểm soát quyền lực tuyệt đối của Đảng Quốc xã Đức trên thực tế mọi lĩnh vực của xã hội và nền văn hóa Đức - với các nhà thờ, là một ngoại lệ đáng chú ý nhất. Câu khẩu hiệu này của Hitler cũng luôn được tôn kính tuyệt đối, nhưng ông chỉ đặt nó ở phạm vi quan tâm nhỏ hẹp - chủ yếu là liên quan đến ngoại giao trong quân đội - và cũng để cho cấp dưới của ông giải thích ý của mình để phù hợp với lợi ích riêng của họ.

## Chú thích

## Liên kết ngoài
*
Chủ nghĩa thực dụng

**Chủ nghĩa thực dụng** (gốc từ tiếng Hy Lạp cổ *πραγμα*, sinh cách là *πραγματος* — «việc làm, hành động»; tiếng Anh: *pragmatism*), còn gọi là là **chủ nghĩa hành động**, là một thuật ngữ thông tục để chỉ lối hành xử dựa trên tình hình thực tế được biết đến, do đó hành động thiết thực được đặt trên lý lẽ có tính lý thuyết. Trong chủ nghĩa thực dụng, chân lý của một lý thuyết được đánh giá bởi thành công thực tế của nó, cho nên hành động thực dụng không gắn liền với nguyên tắc bất biến.

Trong triết học, đó là một trường phái được Charles Sanders Peirce và William James lập ra từ cuối thế kỷ 19 và được John Dewey, George Herbert Mead và George Santayana, tiếp tục triển khai trong thế kỷ 20. Những ý tưởng của Dewey và Mead cũng tạo cơ sở cho trường phái Xã hội học Chicago. Trường phái này đã có tầm ảnh hưởng sâu rộng vào đời sống - xã hội Mỹ và trở thành học thuyết triết học đặc trưng của Mỹ thời kỳ này. Theo chủ nghĩa thực dụng, những hậu quả thiết thực và ảnh hưởng của một hành động sống hay một sự kiện tự nhiên xác định tầm quan trọng của một tư tưởng. Theo đó kiến thức của con người đối với con người thực dụng có thể sai lầm (fallibilism). Do đó chân lý của một tuyên bố hoặc ý kiến (lòng tin) được xác định do kết quả mong đợi hoặc có thể có của một hành động. Việc thực hành của con người được hiểu như một nền tảng cũng như triết học lý thuyết (đặc biệt trong nhận thức luận và bản thể học), vì nó được giả định rằng, cả kiến thức lý thuyết xuất phát từ việc xử lý thực tế các sự việc và vẫn còn phụ thuộc vào điều này. Trong tư tưởng căn bản triết học tồn tại giữa các vị trí của từng cá nhân thực dụng những khác biệt đáng kể, những điểm tương đồng là cùng dùng những phương pháp thực dụng hơn là những lý thuyết thống nhất. Triết gia William James cho là, muốn biết một ý tưởng đúng hay sai thì phải dựa trên kết quả thực nghiệm chứ không phải chỉ dựa trên luận lý viễn vông.

Cùng với chủ nghĩa thực chứng (*positivism*), chủ nghĩa cấu trúc (*structuralism*), chủ nghĩa duy khoa học (*scientism*)...trong khuynh hướng khoa học hay duy lý hiện đại, chủ nghĩa thực dụng chủ trương con đường thứ 3 trong triết học, vượt qua cả chủ nghĩa duy vật lẫn chủ nghĩa duy tâm, bác bỏ cả những vấn đề cơ bản của triết học vốn được đặt ra suốt nhiều thế kỷ qua, gắn các vấn đề của triết học với các vấn đề cụ thể của khoa học, nhất là khoa học thực nghiệm.

## Chú thích

## Tham khảo
# Bộ giáo dục và đào tạo: "Giáo trình Triết học Mác-Lênin",Nhà xuất bản chính trị quốc gia,Hà Nội,2004,tr.513-520.
# E.E.Nexmeyanov, "Triết học hỏi & đáp" (Viện triết học dịch).
Vũ Yên

Thiếu tướng **Vũ Yên** (1919-1979) là một tướng lĩnh của Quân đội nhân dân Việt Nam, nguyên là Hiệu trưởng Trường Sĩ quan Lục quân.
Ông tên thật là **Nguyễn Văn Tịch**; quê phường Phúc Xá, quận Ba Đình, thành phố Hà Nội.
Ông tham gia cách mạng năm 1944, nhập ngũ năm 1945, được phong quân hàm Thiếu tướng năm 1974, gia nhập Đảng Cộng sản Đông Dương năm 1946.

## Tóm tắt quá trình hoạt động
*Tháng 8 năm 1945, ông là tự vệ chiến đấu thành Hà Nội.
*Tháng 9 năm 1945, ông làm Trung đội trưởng.
*Tháng 1 năm 1946, ông chỉ huy quân sự ở Phân khu Đông Thành (Hà Nội).
*Từ năm 1949 đến năm 1954, ông làm Trung đoàn phó, Trung đoàn trưởng rồi Đại đoàn phó Đại đoàn 308.
*Từ tháng 3 năm 1964 đến năm 1967, ông làm Hiệu trưởng Trường Sĩ quan Lục quân 2, Phó Giám đốc Học viện Quân chính, Sư đoàn trưởng Sư đoàn 308.
*Tháng 1 năm 1969, ông làm Phó Tư lệnh rồi Tư lệnh Quân khu Hữu ngạn.
*Tháng 12 năm 1977 đến năm 1979, ông làm Hiệu trưởng Trường Sĩ quan Lục quân 1

Ông được Nhà nước Việt Nam tặng thưởng: Huân chương Độc lập hạng nhất, Huân chương Quân công hạng nhất và nhiều huân, huy chương khác

## Tham khảo
Isan

**Isan**, cũng viết là **Isaan**, **Isarn**, **Issan** hay **Esarn**; (Isan/, phiên âm: I-xan) là vùng đông bắc Thái Lan, nằm trên cao nguyên Khorat, có sông Mê Kông phía đông và phía bắc. Phía nam giáp với Campuchia. Về phía tây, ngăn cách Isan với miền Trung Thái Lan là dãy núi Phetchabun.

Nông nghiệp là hoạt động kinh tế chính của khu vực này, nhưng do điều kiện kinh tế xã hội và khí hậu khô cằn, khắc nghiệt hơn các vùng khác của Thái Lan, vùng Đông Bắc cũng là vùng nghèo nhất Thái Lan.

Ngôn ngữ chính của vùng này là tiếng Lào (được gọi chính thức là tiếng Isan vì lý do chính trị) nhưng tiếng Thái cũng được mọi người sử dụng. Ở gần biên giới Campuchia thì dân chúng nói tiếng Khmer. Phần lớn dân Isan có liên hệ với người Lào.

Văn hóa Isan có nhạc dân gian *[[mó lam]]* (tiếng Thái: **หมอลำ**), Muay Thai, đá gà và ẩm thực Isan, trong đó có xôi (tiếng Thái: **ข้าวเหนียว**, phiên âm: khao niu) và gỏi đu đủ. Người dân vùng này hầu như ăn xôi hàng ngày với các món ăn khác.

Đây là vùng có khá nhiều cư dân gốc Việt sinh sống.

ở Isan có 20 tỉnh.

# Amnat Charoen
# Buriram
# Chaiyaphum
# Kalasin
# Khon Kaen
# Loei
# Maha Sarakham
# Mukdahan
# Nakhon Phanom
# Nakhon Ratchasima
# Nongbua Lamphu
# Nong Khai
# Roi Et
# Sakon Nakhon
# Sisaket
# Surin
# Ubon Ratchathani
# Udon Thani
# Yasothon
# Bueng Kan

## Tham khảo
Thị xã (Thái Lan)

**Thị xã của Thái Lan** (***thesaban mueang***) là các đơn vị hành chính ở đô thị, ngang cấp với huyện và thành phố, song có nhiều chức năng hành chính hơn huyện và ít hơn thành phố. Nhiều thị xã đồng thời là tỉnh lỵ của một tỉnh.

Hiện tại, Thái Lan có 118 thị xã. Sau đây là danh sách thị xã xếp theo vần ABC, và tỉnh mà nó trực thuộc.

## Nguồn
*http://www.dopa.go.th  - Department of Provincial Administration, Ministry of Interior, Royal Thai Government

## Tham khảo
Sri Jayawardenepura Kotte

**Sri Jayawardenepura Kotte** (, ) còn gọi là **Kotte**, là thủ đô hành chính của Sri Lanka. Thành phố này nằm phía đông kề với thủ đô thương mại Colombo, nên còn được gọi là Thủ đô mới. Quốc hội Sri Lanka đã được dời về đây từ khi khánh thành tòa nhà quốc hội mới ngày 29 tháng 4 năm 1982. Sri Jayewardenapura-Kotte có 115.826 dân vào năm 2001, diện tích 17 km², mật độ dân số 3.300 người/km².

## Tham khảo
Tòa nhà Tuntex Sky (Cao Hùng)

**Tháp Tuntex Sky** (), còn được gọi là **T & C Tower** hay **85 SKYTOWER** (tiếng Anh: *The Tuntex & Chien-Tai Tower*), là một nhà chọc trời cao 85 tầng ở quận Linh Nhã, thành phố Cao Hùng, Đài Loan. Chiều cao kết cấu là 347 m, 378 m nếu tính cả cột ăng ten trên đỉnh. Tháp Tuntex Sky được xây từ năm 1994 đến 1996, mở cửa vào năm 1997, là nhà chọc trời cao nhất Đài Loan từ khi mở cửa năm 1997 đến năm 2004, khi nhà chọc trời Taipei 101 được xây xong. Trước đó, nhà cao nhất Đài Loan là Tháp Shin-Kong Life.

## Xem thêm
*Danh sách tòa nhà cao nhất Đài Loan
*Danh sách công trình cao nhất thế giới

## Tham khảo

## Liên kết

* Tuntex Sky Tower trênn CTBUH Skyscraper Center
*Emporis
*
*
Sân bay Adolfo Suárez Madrid–Barajas

**Sân bay quốc tế Madrid Barajas** , tọa lạc tại đông bắc trung tâm Madrid (), là cửa ngõ hàng không quan trọng nhất của Tây Ban Nha. Sân bay được mở của năm 1928 và là một trong những trung tâm hàng không quan trọng nhất châu Âu. Sân bay này là cửa ngõ của bán đảo Iberia ra châu Âu và thế giới, đặc biệt là châu Mỹ. Năm 2010, sân bay này phục vụ 49,8 triệu lượt khách, là sân bay lớn nhất và bận rộn nhất quốc gia này còn năm 2009 sân bay Madrid là sân bay bận rộn thứ 11 thế giới và sân bay bận rộn thứ 4 châu Âu. Sân bay tọa lạc trong phạm vi ranh giới của thành phố Madrid, cự ly  so với trung tâm tài chính Madrid và  về phía đông bắc Puerta del Sol, trung tâm lịch sử Madrid. Sân bay lấy tên theo Barajas.

## Hãng hàng không và tuyến bay

### Hành khách

### Hàng hóa

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
Colombo (định hướng)

**Colombo** có thể là:

* Colombo, thủ đô của Sri Lanka
* Quận Colombo, một quận của Sri Lanka, bao gồm cả thành phố Colombo.
* Colombo, Paraná, Brasil
* Họ trong tiếng Ý của:
**Cristoforo Colombo, nhà thám hiểm, người châu Âu được nhiều người công nhận là đã tìm ra Châu Mỹ
**Giuseppe Colombo "Bepi", nhà toán học người Ý
Valencia

**Valencia** (tiếng Tây Ban Nha: *Valencia* [βa'lenθja]; tiếng Valencia: *València* [vaˈlensia]) là thủ phủ của Cộng đồng tự trị Valencia. Đây là thành phố lớn thứ 3 Tây Ban Nha và là một vùng công nghiệp của Costa del Azahar ở Tây Ban Nha. Dân số nội thị Valencia là 796.549 năm 2005, của khu vực đô thị là 1.012.000 năm 2000, dân số vùng đô thị là 1.623.724 người năm 2005. Valencia có khi hậu Địa Trung Hải với mùa hè khô ấm và mùa đông ôn hòa.

## Khí hậu




## Một vài bức ảnh
## Hình ảnh

File:ComunidadValenciana Valencia3 tango7174.jpg|Plaça de la Reina
File:ComunidadValenciana Valencia5 tango7174.jpg|Plaça de la Mare de Déu
Image:Miguelete.jpg|Tháp chuông nhà thờ: El Micalet
File:ComunidadValenciana Valencia Catedral1 tango7174.jpg|Nhà thờ Valéncia
Image:Valencia, loggia della seta, interno, sala delle contrattazioni, 01,0.jpg|Llotja de la Seda
Image:ValenciaM2Aguas3 22-2-03.JPG|Marqués de Dos Aigües Palace
Image:Valencia ES L Hemisferic BIG.jpg|L'Hemisfèric, a 3-D Cinema
Image:Ciutat de les Arts i les Ciències - L'Umbracle.jpg|Walkway
Image:Ciutat de les Arts i les Ciències - El Museu.jpg|Museum
Image:Ciudad de las ciencias noche.JPG|Thành phố Nghệ thuật và Khoa học
Image:Falla egipcia plorant.jpg|A falla
Image:Paella_hirviendo.jpg|Món paella nấu trên đường phố
Image:Horchata con fartons.jpg|Orxata với các farton


## Tham khảo
Chi Sa mộc

**Chi Sa mộc** hay **chi Sa mu** (danh pháp khoa học: ***Cunninghamia***) là một chi của 1 hoặc 2 loài cây thân gỗ, thường xanh, thuộc họ Hoàng đàn (*Cupressaceae*). Chúng có nguồn gốc ở khu vực Trung Quốc, Đài Loan và miền bắc Việt Nam, các cây lớn có thể cao tới 50–55 m. Tên gọi khoa học của chi này được đặt theo tên của Dr. James Cunningham, một bác sĩ người Anh đã đưa các loài này vào gieo trồng năm 1702.

Hình dáng chung của các loài cây này là hình nón với các cành ngang mọc thành tầng, thông thường hơi rủ xuống ở phía đầu cành.

Hai loài này khá giống nhau, và các chứng cứ di truyền học gần đây gợi ý mạnh mẽ cho việc hợp nhất hai loài này thành một. Do *C. lanceolata* là tên khoa học được công bố đầu tiên nên tên gọi này có ưu thế khi hai loài được hợp nhất. Trong quá khứ, chi này thông thường được xếp trong họ họ Bụt mọc (*Taxodiaceae*), nhưng họ này hiện nay chỉ được coi là một phần của họ Cupressaceae. Một số ít các nhà thực vật học còn coi nó thuộc về họ riêng của chính nó là Cunninghamiaceae, nhưng điều này ít được công nhận.

Các loài trong chi Cunninghamia có các lá kim với ngạnh mềm, dai như da, cứng, màu xanh lục tới xanh lục-lam, mọc vòng xung quanh thân theo hình cung đi lên; các lá này dài 2–7&nbsp;cm và rộng 3–5&nbsp;mm (tại phần gốc lá), và mang hai dải khí khổng màu trắng hay trắng ánh lục ở phía dưới và đôi khi là ở phía trên mặt lá. Tán lá có thể trở thành màu nâu đồng khi thời tiết quá lạnh.

Các nón nhỏ và không dễ thấy khi thụ phấn vào cuối mùa đông, các nón đực mọc thành cụm khoảng 10-30 nón, còn các nón cái mọc đơn lẻ hoặc 2-3 nón cùng nhau.

Các nón hạt chín sau 7-8 tháng, dài khoảng 2,5-4,5&nbsp;cm, hình trứng hoặc hình cầu, với các vảy mọc xoắn; mỗi vảy chứa 3-5 hạt. Chúng thường phát triển nhanh (với chồi sinh dưỡng mọc trên đỉnh của nón) trên các cây do người trồng; nhưng lại hiếm ở cây mọc hoang, và có thể là giống cây trồng được chọn lọc để dễ dàng nhân giống bằng phương pháp sinh dưỡng trong trồng rừng.

Khi cây càng lớn thì thân của nó có xu hướng tạo ra các chồi rễ mút xung quanh gốc, cụ thể là sau khi bị các vết thương ở thân hay rễ, và các chồi rễ mút này sau đó có thể phát triển để tạo thành cây nhiều thân. Vỏ của các thân cây lớn có màu nâu dễ dàng bị lột ra để lộ phần vỏ bên trong màu nâu đỏ.

Gỗ sa mộc là loại gỗ được đánh giá cao tại Trung Quốc, do nó là loại gỗ mềm có hương thơm và khá bền, tương tự như của hồng sam Bắc Mỹ (*Sequoia sempervirens*) và bách Nhật Bản (*Cryptomeria japonica*). Cụ thể, nó được dùng sản xuất các loại quan tài cũng như trong xây dựng đền miếu, tại những nơi mà hương thơm được đánh giá cao. Nó cũng được trồng làm cây cảnh trong các công viên và các khu vườn lớn, tại đây thông thường nó cao khoảng 15–30 m.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Arboretum de Villardebelle: Ảnh các nón
*Arboretum de Villardebelle: Ảnh cây
*Cơ sở dữ liệu thực vật hạt trần-''Cunninghamia''
*Thực vật Trung Hoa-''Cunninghamia''
Thanh toán quốc tế

**Thanh toán quốc tế** là một trong số các nghiệp vụ của ngân hàng trong việc thanh toán giá trị của các lô hàng giữa bên mua và bên bán hàng thuộc lĩnh vực ngoại thương, tuy nhiên cũng có trường hợp đặc biệt không cần thông qua ngân hàng là thanh toán quốc tế qua tiền mã hóa (ví dụ: Bitcoin, Ethereum). Các phương thức thanh toán quốc tế phổ biến nhất hiện nay là:
# Chuyển tiền bằng: Điện chuyển tiền (TT: *Telegraphic Transfer Remittance*) hoặc bằng Thư chuyển tiền (MTR: *Mail Transfer Remittance*).
# Trả tiền lấy chứng từ (C.A.D: *Cash Against Document*).
# Nhờ thu (*Collection*).
# Tín dụng thư (L/C: *Letter of Credit*).

## Chuyển tiền

Người mua sẽ chuyển tiền của mình thông qua một ngân hàng trong nước cho người bán một phần hoặc toàn bộ giá trị lô hàng (tuỳ theo hợp đồng ngoại thương).

Theo phương thức này người chuyển tiền (Remitter) ra lệnh cho ngân hàng của mình (Remitting bank) chuyển cho ngân hàng mà người bán (bên thụ hưởng) có tài khoản (Beneficiary bank). Sau khi nhận được tiền thì người bán sẽ tiến hành giao hàng.

## Trả tiền lấy chứng từ

Người mua sẽ ký với ngân hàng C.A.D một bản ghi nhớ gồm 2 phần:
# Mở một tài khoản tín chấp (Trust account) mang tên người mua cho người bán hưởng lợi.
# Yêu cầu về bộ chứng từ thanh toán mà người bán phải xuất trình cho ngân hàng C.A.D

Sau đó người mua chuyển tiền vào tài khoản tín chấp. Ngân hàng C.A.D thông báo cho người bán về việc tài khoản tín chấp đã được mở. Sau khi nhận được thông báo từ ngân hàng, người bán tiến hành giao hàng và thành lập bộ chứng từ thanh toán. Nếu bộ chứng từ hợp lệ thì ngân hàng C.A.D sẽ thực hiện thanh toán cho người bán. Ngân hàng C.A.D sẽ chuyển bộ chứng từ cho người mua để nhận hàng.

## Nhờ thu

Người bán sau khi giao hàng sẽ uỷ quyền cho ngân hàng, nhờ ngân hàng thu hộ số tiền hàng của người mua ở nước ngoài. Phân loại nhờ thu:
# Nhờ thu chấp nhận chứng từ (D/A: *Document against Acceptance*)
# Nhờ thu kèm chứng từ (D/P: *Document against Payment*)
# Nhờ thu kèm điều khoản/điều kiện đặc biệt khác (Documents against other terms and conditions)
Ngoài ra còn có thể phân loại Nhờ thu trơn (người bán chỉ gửi kèm giấy tờ tài chính như hối phiếu) và Nhờ thu kèm chứng từ (người bán gửi thêm các giấy tờ thương mại như hóa đơn, vận đơn đường biển, phiếu đóng gói, v.v.)

Quy trình cụ thể như sau:

Sau khi gửi hàng, người bán sẽ gửi bộ chứng từ hàng hoá kèm theo Hối phiếu (Bill of Exchange hay còn gọi là Draft) và chỉ dẫn nhờ thu (Collection Instruction) cho ngân hàng mà mình nhờ thu (Remitting bank). Ngân hàng này có thể dùng đại lý của mình hoặc thông qua một ngân hàng khác mà ngân hàng này có tài khoản ở nước người mua (Collecting bank) để thực hiện việc thu hộ tiền hàng. Collecting bank sẽ gởi bộ chứng từ và hối phiếu cho người mua. Nếu là nhờ thu chấp nhận chứng từ thì người mua hàng sẽ ký chấp nhận lên hối phiếu và gửi lại cho ngân hàng nhờ thu. Nếu là nhờ thu kèm chứng từ: Người mua sẽ gửi lại cho ngân hàng lệnh chi. Đối với nhờ thu kèm các điều khoản đặc biệt, collecting bank sẽ chỉ giao chứng từ trên cơ sở thỏa mãn các điều kiện trên chỉ dẫn nhờ thu.

## Tín dụng thư

## Tham khảo
Kampong Cham (thành phố)

**Kampong Cham** là tỉnh lỵ tỉnh Kampong Cham của Campuchia. Đây là thành phố lớn thứ ba của Campuchia với dân số 63.771 người (2006) và nằm bên sông Mê Kông. Thành phố nằm trên Quốc lộ 7 và cách thủ đô Phnôm Pênh 124&nbsp;km về phía đông bắc, mất khoảng 2-2,5 giờ đi xe hơi hoặc ca-nô. Tọa độ của thành phố là 12.00° vĩ bắc, 105.46° kinh đông.

Năm 2001, Cầu Kizuna đã được hoàn thành và trở thành cây cầu đầu tiên bắc qua sông Mekong tại Campuchia. Cầu được xây với vốn việc trợ 56 triệu đô la Mỹ của chính phủ Nhật Bản. Với chiều dài 1500 mét, cầu đã giữ danh hiệu cầu dài nhất Campuchia cho đến khi cầu Thái Lan-Campuchia dài 1.900 mét được xây tại Koh Kong năm 2002.

## Vị trí
Theo chiều kim đồng hồ từ phía bắc, Kampong Cham giáp với huyện Kampong Siem, huyện Tbong Khmum nằm ở ranh giới phía đông. Phía nam của Kampong Cham là huyện Koh Sotin. Kampong Siem nằm ở ranh giới phía tây.

## Hành chính

## Nhân khẩu

Huyện được chia thành 4 sangkat và 31 làng (*[[phum]]*).

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Kampong Cham at Royal Government of Cambodia website 
*Kampong Cham at Ministry of Commerce website 

## Xem thêm
* Người Chăm
* Tiếng Chăm

## Tham khảo
Kampot

**Kampot** là một tỉnh phía nam Campuchia, vùng đất này còn được gọi là *Cần Bột* trong lịch sử Việt Nam thời kỳ nhà Nguyễn.

Phía bắc giáp các tỉnh Kampong Speu và Koh Kong, phía nam giáp tỉnh An Giang của Việt Nam, phía đông giáp tỉnh Takéo, phía tây giáp hai tỉnh Sihanoukville, Kep và vịnh Thái Lan.

## Hành chính
Tỉnh có 1 thị xã và 8 huyện là:
* 0701 Angkor Chey
* 0702 Banteay Meas
* 0703 Chhuk
* 0704 Chum Kiri
* 0705 Dang Tong
* 0706 Kampong Trach
* 0707 Tuek Chhou
* 0708 Krong Kampot

## Ảnh

Tập tin:Quảng trường trung tâm Kampot.jpg| Tượng đài quả sầu riêng ở quảng trường trung tâm thị xã Kampot. 
Tập tin:Sông ở thị xã Kampot.jpg|Sông ở thị xã. 
Tập tin:Một đường phố ở Kampot.jpg|Một đường phố ở thị xã Kampot, thuộc tỉnh Kampot. 
Tập tin:Phố chợ Kampot.jpg|Một khu phố ở chợ thị xã Kampot.
Tập tin:Cầu ở Kampot.jpg|Cầu bắc qua sông ở thị xã Kampot.
Tập tin:Lan Thiên 1.jpg|Phong cảnh trên núi đỉnh núi Bokor (Tà Lơn). Nơi này, người Việt gọi là Lan Thiên.
Tập tin:Trên đỉnh núi Bokor.jpg|Một nhóm người Việt đi hành hương trên đỉnh núi Bokor.
Tập tin:Chùa Năm Thuyền.jpg|Chùa Wat Sampov Pram (người Việt gọi là Năm Thuyền) ở lưng chừng núi Tà Lơn do vua Monivong xây dựng năm 1924. 


## Tham khảo

*Bản đồ hành chính tỉnh Kampot.

## Liên kết ngoài
* kampot.sihanoukville
Mondulkiri

**Mondulkiri** (tiếng Khmer: ខេត្តមណ្ឌលគិរី) là một tỉnh phía đông của Campuchia, phía tây giáp tỉnh Kratié, phía bắc giáp tỉnh Ratanakiri, phía đông bắc giáp tỉnh Stung Treng, phía đông và nam giáp tỉnh Đắk Lắk, Lâm Đồng và Đồng Nai của Việt Nam. Thủ phủ là thị trấn Senmonorom. Đơn vị hành chính dưới tỉnh chia làm 4 huyện, 1 thành phố trực thuộc tỉnh, 21 xã và 98 ấp. Đây là tỉnh rộng nhất nhưng dân số lại nhỏ nhất Campuchia.

Tên gọi của tỉnh có nghĩa là "ngọn núi Mạn-đồ-la" trong tiếng Khmer. Biểu tượng của tỉnh là bò xám, cũng là quốc thú của Campuchia. Thời nhà Nguyễn, Việt Nam gọi Mondul Kiri này là Ngọc Bài.

## Địa lý
Tỉnh này chủ yếu là đồi núi, có ba thác nước lớn là: Thác Bou Sra, Sen Monorom và thác Romnea. Dân cư thưa thớt nhất (32.407 người trên diện tích 14.288 km²) nước. Các cộng đồng dân tộc ít người bản địa có tổng số 53.444 người, tương đương 57,20% tổng dân số của tỉnh, gồm tám dân tộc, gồm: Pnong, Kroleng, Kreang, Steang, Tampoun, Jarai, Thmoun và Koy.

Tại khu vực Okvau của tỉnh này có mỏ vàng với trữ lượng dự đoán là 8,1 triệu tấn quặng.

Theo báo cáo của tổ chức phi chính phủ quốc tế Global Witness, tỉnh này đang đối mặt tình trạng phá hoại rừng nguyên sinh gây ra bởi các vụ chặt cây đốn gỗ phi pháp.

## Lịch sử
Vương triều Angkor, hoặc gọi là Đế quốc Khmer, tồn tại từ thế kỉ IX đến thế kỉ XV, quốc thế hưng thịnh, văn hoá rực rỡ, bản đồ bao gồm toàn bộ Campuchia ngày nay cùng với một phần lãnh thổ của ba nước Thái, Lào, Việt. Năm 1430, vương triều Ayutthaya xâm lược Campuchia, bao vây thành Angkor bảy tháng, cuối cùng đánh phá Angkor. Do Angkor nằm quá gần biên giới Xiêm La, nên Campuchia từ bỏ Angkor, dời đô về Phnôm Pênh.

Năm 1960, quốc vương Campuchia Norodom Sihanouk ra lệnh thành lập Mondulkiri từ tỉnh Kratié. Senmonorom được chọn làm làm thủ phủ vào năm 1962. Trong Chiến tranh Việt Nam vào cuối những năm 1960, Mondulkiri là nơi đặt ba căn cứ cách mạng của Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam, khiến cho lực lượng Hoa Kì đột kích và ném bom với số lượng lớn. Năm 1970, tỉnh này nằm dưới sự thống trị của Khmer Đỏ. Sau đó, phần lớn dân chúng bị cưỡng bức di dời đến huyện Kaoh Nheaek nhằm cung cấp lao động cho việc trồng lúa. Trường học, bệnh viện và toàn bộ làng mạc bị phá huỷ. Có tới một nửa số người trong tỉnh đã chết trong quá trình cưỡng bức di cư vào những năm 1970.

Người Bunong dường như đã cư trú ở tỉnh này khoảng 2000 năm, nhưng có rất ít tài liệu đề cập, trước khi thực dân Pháp đô hộ Campuchia vào năm 1864. Giống như những người khác trong tỉnh, người Bunong bị yêu cầu rời đi vào từ năm 1970, và chỉ có thể trở về quê hương truyền thống sau năm 1980.

## Phân chia đơn vị hành chính
Đơn vị hành chính dưới tỉnh chia làm 4 huyện, 1 thành phố trực thuộc tỉnh, 21 xã và 98 ấp.

Trừ thành phố Senmonorom và huyện Kaev Seima, các huyện còn lại của Monduk Kiri đều giáp với Việt Nam ở phía đông.

## Tham khảo
Schiller (định hướng)

**Schiller** là họ của các nhân vật sau đây:

* Carl Schiller (1807–1874), nhà sử học, nhà nghiên cứu về lịch sử nghệ thuật
* Charlotte von Schiller (1766–1826), vợ của Friedrich Schiller
* Emil Schiller (1865–1945), nhà truyền giáo người Đức tại Nhật Bản
* Ernst Friedrich Wilhelm Schiller (1796–1841), con trai của Friedrich Schiller
* Ferdinand Canning Scott Schiller (1864–1937), nhà triết học người Anh
* Franz Bernhard Schiller (1815–1857), điêu khắc gia người Đức
* Friedrich Schiller, sau này là Friedrich von Schiller (1759–1805), nhà thơ người Đức
* Greta Schiller (sinh 1954), nữ đạo diễn người Mỹ
* Hans von Schiller (1891-1976), nhà tiên phong người Đức trong lãnh vực hàng không
* Johann Caspar Schiller (1723–1796), cha của Friedrich Schiller
* Josef Schiller (Schiller-Seff) (1846–1897), nhà văn người Đức
* Julius Schiller (mất năm 1627), nhà thiên văn học người Đức
* Leon Schiller (1887–1954), đạo diễn sân khấu người Ba Lan
* Karl Schiller (1911–1994), chính trị gia và nhà kinh tế quốc dân người Đức
* Margrit Schiller (sinh năm 1948), thành viên của Phái Hồng quân
* Melitta Schiller (1903–1945), thật ra là Melitta Schenk Gräfin von Stauffenberg, nữ phi công người Đức
* Peter Schiller (sinh năm 1957), vận động viên khúc côn cầu trên băng người Đức

**Schiller** cũng là tên của:
* Schiller (Phim)
* Schiller (Nhạc), dự án âm nhạc của Christopher von Deylen
* Schiller (rượu vang Đức), tên một loại rượu vang trong Württemberg (Đức)
* Schiller (rượu vang Thụy Sĩ), tên một loại rượu vang Thụy Sĩ
Koh Kong

**Koh Kong** (**Khétt Kaôh Kŏng**, **Khết Kaôh Kŏng** trước 1996) là một tỉnh của Campuchia. Tên của tỉnh có nghĩa là "Tỉnh đảo Kŏng". Tỉnh lị là Krŏng Kaôh Kŏng. Đảo Kong hay Koh Kong nằm cách tỉnh lỵ khoảng 20&nbsp;km về phía tây nam.

Koh Kong là một tỉnh miền núi và duyên hải, phía tây và nam trông ra vịnh Thái Lan, phía bắc và đông là dãy núi   Phnom Kravanh. Phần lớn diện tích của tỉnh là rừng núi.

Koh Kong giáp với tỉnh khác của Campuchia gồm Preah Sihanouk và tỉnh Kampong Speu ở phía Đông, Pursat ở phía Bắc. Tỉnh còn có biên giới ngắn với tỉnh Trat của Thái Lan.

Tỉnh này có 7 huyện (*srŏk*):
* 0901 Botum Sakor
* 0902 Kiri Sakor
* 0903 Kaôh Kŏng
* 0904 Khemarak Phoumin
* 0905 Mondol Seima
* 0906 Srae Ambel
* 0907 Thma Bang

Vùng đất này còn được gọi là *Khải Biên* trong lịch sử Việt Nam thời kỳ nhà Nguyễn.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
http://kohkong.sihanoukville-cambodia.com/ 
http://www.netkhmer.com/
Piacenza

**Piacenza** (**Placentia** trong tiếng Latin hay **Piasëinsa** trong phương ngữ của Emiliano-Romagnolo) là một thành phố ở vùng Emilia-Romagna của miền bắc Italia. Đây là tỉnh lỵ tỉnh Piacenza.

## Khí hậu
Vùng này có khi hậu cận nhiệt đới ẩm và không có mùa khô, luôn luôn ẩm ướt. Mùa hè nóng và oi. Phân loại khí hậu Köppen của vùng này là khí hậu cận nhiệt đới ẩm.

## Tham khảo
Stung Treng (tỉnh)

**Stung Treng** là một tỉnh ở cao nguyên đông bắc của Campuchia, tên gọi trước đây là **Xieng Teng**, là một bộ phận của Đế quốc Khmer, sau đó là vương quốc Lan Xang và Champasak của Lào. Tỉnh này được chuyển về cho Campuchia vào năm 1904 trong thời Liên bang Đông Dương.
## Hành chính
Tỉnh này có 5 huyện (srok) và 1 thị xã (krong):
* 1901 Sesan
* 1902 Siem Bouk
* 1903 Siem Pang
* 1904 Stung Treng (thị xã)
* 1905 Thala Barivat
* 1906 Borei O'Svay Sen Chey

## Tham khảo
Sân bay quốc tế Bảo An Thâm Quyến

**Sân bay quốc tế Bảo An Thâm Quyến** (tiếng Anh:Shenzhen Bao'an International Airport) hay là **Huangtian Airport**  tọa lạc tại làng in Huangtian, Quận Bảo An, Thâm Quyến, Quảng Đông, Trung Quốc, cách quận trung tâm 32&nbsp;km. Sân bay này mở cửa ngày 12/10/1991 với diện tích 10,8 km2. Năm 2009, 24.486.406 lượt khách thông qua, xếp thứ 5 trong các sân bay Trung Quốc. Dự báo đến năm 2012, đây là sân bay lớn thứ ba của Miền Nam Trung Quốc, sau Sân bay quốc tế Hong Kong và Sân bay quốc tế Bạch Vân Quảng Châu

## Các hãng hàng không và điểm đến
Sân bay gồm 3 nhà ga chính:
***Terminal A** - Chuyến bay nội địa
***Terminal B** - Chuyến bay nội địa
***Terminal D** - Chuyến bay quốc tế và Hongkong、Macau、Trung Quốc.

### Hành khách nội địa

### Hành khách quốc tế

### Hàng hóa

## Liên kết ngoài
*Official website
*Shenzhen city government website  (in Simplified Chinese)
*PRD A5 Forum
*Name change of the airport  (in Simplified Chinese)
*

## Xem thêm
Kodomo manga

**Kodomo manga**, tên đầy đủ là  và thuật ngữ nói về anime cùng thể loại  là thể loại truyện tranh manga và hoạt hình anime Nhật Bản dành cho trẻ em dưới 10 tuổi, hay nói cách khác là dành cho người đọc nhỏ tuổi hơn lứa tuổi của *[[shōnen|shonen]]* và *[[shōjo|shojo]]*. Vì vậy, truyện tranh kodomo thường mang tính giáo dục rất cao, và mỗi chương thường độc lập với nhau và có độ dài không lớn, phù hợp với thị hiếu của trẻ em.

## Một số truyện tranh Kodomo tiêu biểu
* *[[Doraemon]]* - về một chú mèo máy đến từ tương lai cùng với những bảo bối thần kỳ với nhiệm vụ giúp đỡ một cậu học trò hậu đậu.
* *[[Soreike! Anpanman]]* - về một siêu anh hùng có cái đầu làm bằng bánh anpan và những người bạn làm từ thức ăn của anh ta.
* *[[Cuốn từ điển kì bí]]* - cũng như Doraemon, truyện kể về cậu bé Kiteretsu là nhà phát minh và robot Korosuke.
* *[[Animal Yokochō]]* - về một cô bé khám phá ra một cánh cổng đến một thế giới khác và 3 sinh vật giống như loài thú ở thế giới đó thường xuyên đến thăm cô.
* *[[Doubutsu no Mori Hohinda Mura da Yori]]* - Truyện này dựa trên xêri Animal Crossing.
* *[[Kocchi Muite! Miiko]]* - Kể về cuộc sống thường ngày của cô bé Yamada Miiko

## Xem thêm
* Shōnen manga: Manga dành cho các chàng trai trẻ
* Shōjo manga: Manga dành cho các cô gái trẻ
* Seinen: Manga dành cho nam giới trưởng thành
* Josei: Manga dành cho phụ nữ trưởng thành
*

## Tham khảo
Vườn quốc gia Komodo

**Vườn quốc gia Komodo** là một vườn quốc gia của Indonesia nằm ở quần đảo Sunda nhỏ cạnh biên giới giữa Đông Nusa Tenggara và Tây Nusa Tenggara. Vườn quốc gia bao gồm ba đảo lớn Komodo, Padar và Rinca và 26 đảo nhỏ, với tổng diện tích 1.733&nbsp;km² (603&nbsp;km² là đất liền). Vườn được thành lập năm 1980 để bảo tồn rồng Komodo, loài thằn lằn lớn nhất. Sau đó, các sinh vật khác (gồm cả động vật biển) cũng được đưa vào tầm bảo vệ. Năm 1991, UNESCO công nhận vườn quốc gia Komodo là di sản thế giới.

Vườn quốc gia Komodo là một trong Bảy Kì quan Thiên nhiên Mới của Thế giới. Quần đảo Komodo là một phần của Tam giác San hô và là một trong những nơi giàu về đa dạng sinh học biển nhất thế giới.

## Địa lý và khí hậu

Vườn quốc gia bao gồm miền ven biển mạn tây Flores, với ba đảo lớn Komodo, Padar và Rinca, cùng 26 đảo nhỏ hơn. Các hòn đảo đều có nguồn gốc núi lửa. Địa hình khá gồ ghề, nhiều đồi, với độ cao có thể đạt 735 m. Khí hậu ở đây thuộc loại khô nhất Indonesia với lượng mưa hàng năm từ 800 đến 1000&nbsp;mm. Nhiệt độ trung bình mùa khô (tháng 5-10) là chừng 40&nbsp;°C.

## Tham khảo

## Xem thêm
* Bán đảo Valdés
* Quần đảo Galápagos
* Rạn san hô Great Barrier

## Liên kết ngoài
Vigan

**Vigan** (; ; phát âm địa phương: ), tên chính thức **thành phố Vigan**, là một thành phố của Philippines và là thủ phủ của tỉnh Ilocos Sur. Theo thống kê 2015, thành phố có 53.879 dân.

Tọa lạc ở bờ biển miền tây đảo Luzon, hướng về Biển Đông, là "Khu phố lịch sử Vigan", một di sản thế giới và là một trong số ít những đô thị Philippines còn lại mà kiến trúc xưa vẫn được lưu giữ, với những con đường lót đá cuội và những tòa nhà pha trộn giữa thiết kế bản địa và kiến trúc Tây Ban Nha thời thuộc địa. Cựu tổng thống Philippines Elpidio Quirino được sinh ra ở Vigan.

Tháng 5, 2015, Vigan xuất hiện trong danh sách New7Wonders Cities cùng với Beirut, Doha, Durban, La Habana, Kuala Lumpur và La Paz.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
Danh sách vườn quốc gia Indonesia

Đây là danh sách các **[[vườn quốc gia]] của [[Indonesia]]**. Trong số 50 vườn quốc gia, 6 là di sản thế giới, 6 là một phần của Mạng lưới các khu dự trữ sinh quyển và 3 là vùng đất ngập nước có tầm quan trọng quốc tế theo công ước Ramsar. Tổng cộng có 9 khu vườn quốc gia có diện tích bảo vệ chủ yếu là biển.

Nhóm đầu tiên trong số 5 vườn quốc gia Indonesia được thành lập đầu tiên là vào năm 1980. Con số này tăng liên tục đạt 41 trong năm 2003. Trong một đợt mở rộng lớn trong năm 2004, 9 vườn quốc gia mới được thành lập, nâng tổng số lên thành 50.

Dưới đây là danh sách các vườn quốc gia tại Indonesia được xếp theo vị trí tại các đảo và nhóm đảo chính.
## Java

## Kalimantan

## [[Quần đảo Sunda Nhỏ]]

## Maluku và Papua

## Sulawesi

## Sumatra

## Xem thêm
*Khu vực bảo vệ của Indonesia

## Chú thích

## Tham khảo

* Official geographic vị trí của Indonesian National Parks 
* Official list of Indonesian National Parks 
* Official list of Indonesian National Parks 
* Details of some Indonesian National Parks
* Lestari Hutan Indonesia (LHI) , NGO dedicated for nature conservation and community development
* UNEP-WCMC: World Database on Protected Areas. List of National Parks in Indonesia
Vườn quốc gia Shiretoko

là vườn quốc gia bao phủ hầu hết bán đảo Shiretoko ở mũi đông bắc của đảo Hokkaido, Nhật Bản. Shiretoko xuất phát từ "sir etok" trong tiếng Ainu có nghĩa là "nơi Trái Đất nhô ra".
## Mô tả
Được thành lập vào ngày 1 tháng 6 năm 1964, đây là một trong số những nơi xa xôi nhất Nhật Bản, phần lớn bán đảo chỉ có thể di chuyển bằng thuyền hoặc đi bộ. Shiretoko được biết đến là nơi có quần thể gấu nâu lớn nhất Nhật Bản và là nơi có thể nhìn ra đảo Kunashir, là một nơi tranh chấp chủ quyền giữa Nhật Bản và Nga. Vườn quốc gia có thác nước nóng tự nhiên Kamuiwakka. Tên của nó trong tiếng Ainu có nghĩa là "nước của các vị thần".

Các khu rừng trong vườn quốc gia là rừng nguyên sinh ôn đới và rừng hỗn hợp núi cao. Đây là nơi có nhiều loài thực vật như Linh sam Sakhalin (*Abies sachalinensis*), Bạch dương Erman (*Betula ermanii*), Sồi Mông Cổ (*Quercus mongolica*). Qua khỏi giới hạn của những khu rừng là những cây Thông lùn Siberi (*Pinus pumila*). Ngoài quần thể gấu nâu, vườn quốc gia còn là nhà của nhiều loài động vật quý hiếm như Cáo đỏ Ezo (*Vulpes vulpes schrencki*), Đại bàng biển Steller (*Haliaeetus pelagicus*), Đại bàng đuôi trắng (*Haliaeetus albicilla*), Hải cẩu.

Năm 2005, UNESCO đã công nhận vườn quốc gia này là Di sản thế giới. Đã có những ý kiến về phát triển một tài sản chung này với Quần đảo Kuril của Nga để hình thành Di sản thế giới Công viên hòa bình xuyên quốc gia. Trong ranh giới vườn quốc gia là khu định cư lịch sử của người Ainu. Trung tâm du khách nằm tại thị trấn Shari

## Hình ảnh

File:IWAOBETSU RIV.JPG|Sông Ivaobetsu 
File:Kamuiwakka Falls01s3.jpg|Thác Kamuivakka
File:Waterfall of Kamuiwakka 01.JPG|Thác Kamuivakka
File:Mt Shiretoko.JPG|Núi Shiretoko
File:SHIRETOKO cape.JPG|Mũi Shiretoko


## Xem thêm
*Du lịch Nhật Bản

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* http://www.biodic.go.jp/english/jpark/np/siretoko_e.html 
* Trang web của Vườn quốc gia Shiretoko
Tổ chức ACMECS

**Tổ chức ACMECS**, tên đầy đủ là **Tổ chức Chiến lược hợp tác kinh tế [[Sông Ayeyarwaddy|Ayeyarwady]] - [[sông Chao Phraya|Chao Phraya]] - [[Mê Kông]]**, được thành lập tháng 11 năm 2003 theo sáng kiến của Thủ tướng Thái Lan Thaksin Shinawatra nhằm mục đích tăng cường các hoạt động hợp tác kinh tế giữa các nước ở khu vực Đông Nam Á lục địa.

## Các thành viên
Bốn thành viên sáng lập nên ACMECS là Myanmar, Thái Lan, Lào và Campuchia. Việt Nam chính thức tham gia ACMECS từ ngày 10 tháng 5 năm 2004.

## Hội nghị Cấp cao ACMECS
Hội nghị Cấp cao ACMECS là hội nghị quan trọng nhất của ACMECS và được tổ chức hai năm một lần. Lần thứ nhất được tổ chức tại Bagan (Myanmar) năm 2003 đồng thời là hội nghị thành lập ACMECS. Hội nghị lần thứ hai tổ chức tại Bangkok năm 2005. Hội nghị lần thứ ba tổ chức tại Hà Nội vào tháng 11 năm 2008. Theo dự kiến, hội nghị lần thứ tư sẽ diễn ra tại Campuchia vào năm 2010.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Thủ tướng Phan Văn Khải dự hội nghị ACMECS
Quy đầu

**Quy đầu** (chữ Hán: 龜頭, tức là "đầu rùa") là đầu nhạy cảm và cương cứng được của dương vật. Qui đầu được bao bọc toàn phần hay bán phần bởi bao quy đầu. Quy đầu phơi bày hoàn toàn khi da quy đầu tuột khỏi nó khi giao hợp hay thủ dâm do dương vật cương cứng và vươn thẳng nở rộng, hay do cắt bao quy đầu.

## Từ nguyên
Do quy đầu có lớp da có thể bao phủ hoặc tuột xuống để lộ quy đầu giống đầu con rùa cũng có thể rút ra vào nên gọi là quy đầu (đầu rùa).

## Chi tiết giải phẫu

Qui đầu là một phần của đầu thể xốp (corpus spongiosum) được nở rộng và có hình nón cụt. Mặt dưới của quy đầu cũng nằm dựa vào phần đỉnh tròn của 2 thể hang (corpora cavernosa penis). Ở đỉnh của qui đầu là một lỗ rãnh dài gọi là lỗ tiểu hay lỗ niệu đạo (tinh dịch cũng được phóng ra ngoài lỗ này). Vòng nở ngoài của phần đáy của qui đầu gọi là vành quy đầu (corona glandis), lớp vành ngoài này phủ lấy một đường rãnh tròn gọi là rãnh quy đầu (the coronal sulcus), dưới rãnh này là cổ dương vật.

Nam giới độ tuổi 20-30 tuổi thường xuất hiện ở vùng rãnh quy đầu những hạt nhỏ li ti đồng dạng, xếp thành 2 hoặc 3 hàng chạy xung quanh rãnh quy đầu, không gây ra triệu chứng gì. Chúng được gọi là chuỗi hạt ngọc dương vật ("Hirsuties coronae glandis" hay là "Pearly penile papules"). Chúng hoàn toàn vô hại

Da qui đầu có chức năng bảo vệ và duy trì độ ẩm của lớp niêm mạc của da quy đầu. Với những đàn ông đã cắt bao quy đầu, quy đầu thường xuyên lộ ra ngoài và khô. Szabo và Short cho thấy dương vật đã cắt bao quy đầu sẽ không có lớp keratin dày hơn.

Một số nghiên cứu đã cho thấy rằng quy đầu cũng không kém phần nhạy cảm ở nam giới đã cắt bao quy đầu và không cắt, trong khi những người khác đã nói rằng nó là nhạy cảm hơn ở nam giới không cắt bao quy đầu.

## Xem thêm
* Bao quy đầu
* Cắt bao quy đầu

## Tham khảo
Vườn quốc gia Taman Negara

**Taman Negara** là một vườn quốc gia được thành lập vào năm 1938/1939 trên khu vực dãy Titiwangsa với cái tên ban đầu là **Vườn quốc gia Vua George V**. Sau khi độc lập, nó được đổi tên thành Taman Negara có nghĩa là "vườn quốc gia" trong tiếng Mã Lai. Tổng diện tích của vườn quốc gia này là 4.343&nbsp;km&sup2. Vườn quốc gia này nổi tiếng khi nơi đây có một trong những khu rừng mưa nhiệt đới lâu đời nhất thế giới, ước tính lên đến 130 triệu năm tuổi. Khu rừng mưa lâu đời nhất thế giới thuộc về rừng mưa nhiệt đới Daintree ở Queensland, Úc khi ước tính nó đạt 135 - 180 triệu năm tuổi.

Vườn quốc gia Taman Negara nằm trên ba tiểu bang Pahang, Kelantan và Terengganu và được quản lý theo mỗi đạo luật riêng của từng bang. Phần diện tích lớn nhất của vườn nằm tại bang Pahang (2.477&nbsp;km²), tiếp theo là Kelantan (1.043&nbsp;km²) và Terengganu (853&nbsp;km²)

Vườn quốc gia phát triển với mục đích trở thanh một địa điểm du lịch sinh thái nổi tiếng ở Malaysia. Tại đây có một số điểm tham quan địa chất và đa dạng sinh học. Gunung Tahan (núi Tahan) là điểm cao nhất Malaysia bán đảo (phần bán đảo Bán đảo Mã Lai của Malaysia). Đỉnh núi là địa điểm leo núi phổ biến, có thể bắt đầu khởi hành từ làng Kuala Tahan hoặc thị trấn Merapoh.

Vườn quốc gia là nhà của một số loài động vật có vú quý hiếm và có nguy cơ tuyệt chủng bao gồm Hổ Mã Lai, khỉ đuôi dài, Bò tót Mã Lai, voi Ấn Độ; các loài chim như Trĩ sao, gà rừng lông đỏ và số ít loài Gà tiền Mã Lai. Sông Tahan được vệ để bảo tồn loài cá *[[Mahseer]]* (tiếng Mã Lai là *kelah ikan*, tên gọi chung cho các loài cá của chi *[[Tor (chi)|Tor]]* và *[[Neolissochilus]]*)

Những địa điểm hấp dẫn khác được tìm thấy gần Kuala Tahan (trụ sở của vườn quốc gia ở Pahang) bao gồm một lối đi trên các tán cây, Gua Telinga (hệ thống hang động), Lata Berkoh (thác). Du khách có thể tận hưởng cảnh quan hoang sơ của những khu rừng mưa nhiệt đới, ngắm các loài chim hay phượt rừng hay ngắm nhìn quang cảnh trên sông Tahan.

Tất cả du khách đến công viên phải có giấy phép của Bộ Động vật hoang dã và Vườn quốc gia Malaysia.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* Tourism Malaysia - Taman Negara 
* Department of Wildlife and National Parks
* Jerantut KTM Railway Station
Núi Kinabalu

**Núi Kinabalu** (tiếng Malay: *Gunung Kinabalu*) là một núi nổi bật ở Đông Nam Á và là điểm cao nhất của Malaysia.

Núi này tọa lạc tại Vườn quốc gia Kinabalu (một di sản thế giới) ở bang Sabah phía đông Malaysia trên đảo Borneo.

Năm 1997, Một cuộc điều tra lại sử dụng công nghệ vệ tinh đã xác định chiều cao chính xác của đỉnh núi (tên gọi là Đỉnh Low) với độ cao 4095 m so với mặt biển, thấp hơn 6 m so với độ cao mọi người nghĩ trước đó là 4101 m. Núi này cao nhất Đông Nam Á (nếu không tính các đỉnh thuộc dãy Himalaya ở Myanmar và các đỉnh trên đảo New Guinea), và do đó là núi cao nhất Malaysia và đảo Borneo - đảo có 3 quốc gia là Malaysia, Indonesia và Brunei. Khu vực xung quanh núi và bản thân núi này có hệ thực vật phong phú và là một trong những địa điểm sinh thái quan trọng bậc nhất thế giới.

## Chú thích
Jongmyo

**Tông miếu Triều Tiên** (Hangul: 종묘; Han-ja: 宗廟, Hán Việt: *Tông Miếu*) là một đền thờ Khổng giáo dành cho việc tưởng niệm các vị quốc vương và vương hậu của Nhà Triều Tiên (1392–1897). Đây là đền thờ Nho giáo lâu đời nhất còn được bảo tồn và các nghi lễ truyền thống vẫn tiếp tục từ thế kỷ 14. Những đền thờ như vậy đã tồn tại từ thời Tam Quốc (57-668) nhưng ngày nay đã không còn tồn tại. Đền thờ đã được UNESCO công nhận là Di sản thế giới từ năm 1995.

Đền thờ này tiếp giáp với Xương Đức cung và Xương Khánh cung ở phía nam. Chúng từng được nối với nhau từ triều đại nhà Triều Tiên nhưng sau đó bị ngăn cách bởi một con đường được xây dựng bởi thực dân Nhật Bản. Ngày nay, có một kế hoạch xây dựng để phục hồi cấu trúc ban đầu của ngôi đền.

Đền thờ chính được xây dựng từ tháng 10 năm 1394 khi vị vua đầu tiên của nhà Triều Tiên là Thái Tổ Thần Vũ dời đô đến Seoul. Nó đã bị phá hủy bởi hỏa hoạn trong các cuộc xâm lược của Nhật Bản, sau đó được xây dựng lại vào năm 1608.

## Lịch sử
Khi được xây dựng vào năm 1394, đây là một trong những tòa nhà dài nhất châu Á, nếu không muốn nói là dài nhất thế giới. Sảnh chính của nó được gọi là *Chính điện* có 7 phòng. Mỗi phòng được dành cho một vị vua và hoàng hậu. Khu phức hợp sau đó được mở rộng dưới triều đại của Thế Tông (1418–1450), người đã cho xây dựng hội trường *Vĩnh Ninh điện* (Hội trường của sự sung túc vĩnh cửu). Do nhu cầu để chứa những bia khắc tưởng niệm cho các vị vua sau này mà khu phức hợp tiếp tục được mở rộng cho đến khi có tổng cộng 19 gian phòng. Tuy nhiên, trong Nhâm Thìn Oa loạn, những kẻ xâm lược Nhật Bản đã đốt cháy ngôi đền ban đầu và một khu phức hợp mới được xây dựng vào năm 1601 và tồn tại cho đến ngày nay. Các bia khắc được bảo toàn khi được giấu trong nhà của một thường dân. Có tổng cộng 19 bia tưởng niệm của các vị vua và 30 bia tưởng niệm của các vị hoàng hậu đặt trong 19 phòng. Mỗi phòng đều đơn giản trong cả thiết kế lẫn đồ trang trí. Ngoài bia tưởng niệm còn có một bảng liệt kê những thành tựu của mỗi vị vua. *Chính điện* hiện là Quốc bảo Hàn Quốc số 227 và là tòa nhà truyền thống dài nhất Hàn Quốc.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

*Official website 
*UNESCO Jongmyo shrine
*UNESCO Masterpiece of the Oral and Intangible Heritage of Humanity Jongmyo Daeje ceremony 
*Jongmyo Jeryeak: Official Seoul City Tourism
* Jongmyo Shrine: Official Site of Korea Tourism Org  
*Life in Korea: Jongmyo
*Asian Historical Architecture: Jongmyo
*The Seoul Guide: Jongmyo Shrine
Tép moi

**Ruốc**, **tép biển**, **tép moi**, **moi**, hay **khuyếc**, là động vật giáp xác mười chân sống ở vùng nước lợ hay nước mặn ven biển thuộc chi *[[Acetes]]*, họ Moi biển (Sergestidae).

Ruốc dạng như tôm nhỏ, chỉ lớn khoảng 10–40&nbsp;mm tùy thuộc vào ruốc cái hay đực. Hai loài chính đánh được ở Đông Nam Á là *[[Acetes indicus|A. indicus]]* và *[[Acetes japonicus|A. japonicus]]*.

Màu trứng của ruốc khác nhau tùy theo loài, phân bố vị trí địa lý. Trứng của loài *[[Acetes japonicus]]* có màu xanh lá phân bố ở biển Ariake - Nhật Bản (Soejima, 1926), không màu ở Okayama - Nhật Bản (Yasuda *et al.*, 1953). Trong khi đó, trứng của loài *[[Acetes chinensis]]* lại có màu cam ở Hàn Quốc (Yoshida, 1949), màu xanh lá cây - đà ở thân tế bào và không màu trong suốt ở vịnh Liaotung - Trung Quốc (Liu & Yang, 1981), không màu trong suốt ở Pohai (Wu, 1991). Pilai (1973) cũng chú thích rằng trứng của loài *[[Acetes indicus]]* có màu đất vàng.

Nó phát triển lớn hơn hai lần kích thước ban đầu hoặc nhiều hơn. Trứng nở vào đầu năm, ấu trùng lớn, trưởng thành và đẻ trứng trong cùng một năm.

Khu vực phân bố của các loài ruốc trải dài từ bờ tây Ấn Độ sang Thái Lan, Indonesia, Biển Đông và ngược lên Đài Loan, Nhật Bản

Do kích thước của ruốc quá nhỏ nên chúng thường chỉ được dùng để làm mắm (mắm ruốc, mắm tôm hoặc mắm chua); hay phơi khô rồi xay vụn thành bột ruốc.

## Phân loại
Chi này chứa 14 loài đã biết, được liệt kê tại đây với tên gọi thông thường bằng tiếng Anh của FAO:
**[[Acetes americanus]]* Ortmann, 1893 
**[[Acetes binghami]]* Burkenroad, 1934
**[[Acetes chinensis]]* Hansen, 1919 
**[[Acetes erythraeus]]* Nobili, 1905 
**[[Acetes indicus]]* H. Milne-Edwards, 1830 
**[[Acetes intermedius]]* Omori, 1975 
**[[Acetes japonicus]]* Kishinouye, 1905 
**[[Acetes johni]]* Nataraj, 1947
**[[Acetes marinus]]* Omori, 1975
**[[Acetes natalensis]]* Barnard, 1950
**[[Acetes paraguayensis]]* Hansen, 1919
**[[Acetes serrulatus]]* (Krøyer, 1859) 
**[[Acetes sibogae]]* Hansen, 1919 
**[[Acetes vulgaris]]* Hansen, 1919

## Hình ảnh

Acetes japonicus 01 bottle from Japan.JPG|Lọ mắm chế biến từ loài *Acetes japonicus*.
Drying shrimp paste.jpg|Mắm ruốc phơi nắng tại Ma Wan, Hồng Kông.


## Chú thích

## Tham khảo
*
* Davidson, Alan. *Seafood of South-East Asia*. Berkeley, CA: Ten Speed Press, 2003. trang 132.
ADB

**ADB** có thể là:
*Android Debug Bridge
*Ngân hàng Phát triển châu Á
*Ngân hàng Phát triển Châu Phi (AfDB)
*Sân bay quốc tế Adnan Menderes (IATA: ADB)
*Air-Dried Basis: Trong phân tích mẫu than, ABD có nghĩ là phân tích trên cơ sở ngoài hàm lượng ẩm sẵn có ra, không tính đến các hàm lượng ẩm khác, còn DB (dry-basis) thì loại bỏ hết các loại ẩm, bao gồm ẩm bề mặt, ẩm sẵn có và các ẩm khác.
Ruốc (định hướng)

**Ruốc** có thể là:
*Món ăn ruốc (chà bông) làm từ thịt hay cá, tôm
*Loài động vật ruốc thuộc chi Acetes, họ Sergestidae, bộ Decapoda.
*Món ăn mắm ruốc, được làm từ con ruốc