Chi Khổ sâm

**Chi Khổ sâm** (danh pháp khoa học: ***Sophora***) là một chi của khoảng 45 loài cây thân gỗ nhỏ và cây bụi trong phân họ Đậu (*Faboideae*) của họ Đậu (*Fabaceae*). Các loài trong chi này có nguồn gốc từ vùng đông nam châu Âu tới miền nam châu Á, Australasia, các đảo trên Thái Bình Dương và miền tây Nam Mỹ.

Chi này trước đây có định nghĩa rộng, bao gồm nhiều loài mà hiện nay được xếp trong các chi khác, đáng chú ý là *[[chi Hòe|Styphnolobium]]* (hòe), với khác biệt rõ nét nhất là thiếu vi khuẩn cố định đạm (vi khuẩn nốt rễ) trên rễ, và *[[chi Đậu Mescal|Calia]]* (đậu Mescal).

Tại New Zealand các loài trong chi *Sophora* được biết đến dưới tên gọi kowhai.

Toromiro (*Sophora toromiro*) trước đây là cây phổ biến trong các khu rừng của đảo Phục Sinh. Tuy nhiên, chúng đã bị đốn hạ trong quá trình tàn phá rừng trên đảo vào thế kỷ 18, và sau đó bị tuyệt chủng trong tự nhiên. Loài cây này được tái trồng trên đảo trong một dự án khoa học do Vườn thực vật Hoàng gia Kew và Vườn thực vật Göteborg chủ trì, trong đó các cây duy nhất còn lại của loài này với nguồn gốc rõ ràng đã được trồng trong thập niên 1960 từ các hạt do Thor Heyerdahl thu thập.

*Sophora macrocarpa* là loài cây gỗ nhỏ có nguồn gốc từ Chile, được gọi tại đây là *mayo* hay *mayú*.
## Một số loài
* *[[Sophora albescens]]* (Rehder) C.Y.Ma:
* *[[Sophora alopecuroides]]* L.: Khổ đậu
* *[[Sophora cassioides]]* (Phil.) Sparre :hay *[[Sophora macnabiana]]* Skottsb. : Pelu (Chile)
* *[[Sophora chathamica]]* Cockayne: Kowhai bờ biển (New Zealand)
* *[[Sophora chrysophylla]]* (Salisb.) Seem.: Mamane (Hawaii)
* *[[Sophora davidii]]* Kom.ex Pavol.:
* *[[Sophora fernandeziana]]* (Phil.)Skottsb. : (quần đảo Juan Fernández)
* *[[Sophora flavescens]]* Aiton: Khổ sâm
* *[[Sophora fulvida]]* (Allan)Heenan & de Lange: Waitakere Kowhai (New Zealand)
* *[[Sophora glauca]]* DC.: Hòe lông tro
* *[[Sophora godleyi]]* Heenan & de Lange: Godley Kowhai, Papa Kowhai (New Zealand)
* *[[Sophora howinsula]]* (Oliv.) P. S. Green: Lord Howe, Australia
* *[[Sophora inhambanensis]]* Klotzsch:
* *[[Sophora koreensis]]* Nakai: Triều Tiên
* *[[Sophora lehmannii]]* (Bunge) Kuntze :
* *[[Sophora longicarinata]]* G.Simpson & J.S.Thomson: Kowhai (New Zealand)
* *[[Sophora macrocarpa]]* Sm. : (Chile)
* *[[Sophora mairei]]* Pamp.: Hòe Vân Nam
* *[[Sophora masafuerana]]* Skottsb.: (quần đảo Juan Fernández)
* *[[Sophora microphylla]]* Aiton: Kowhai lá nhỏ (New Zealand)
* *[[Sophora mollis]]* (Royle) Graham cũ Baker:
* *[[Sophora molloyi]]* Heenan & de Lange: Kowhai eo biển Cook (New Zealand)
* *[[Sophora moorcroftiana]]* Benth.:
* *[[Sophora nuttalliana]]* B. L. Turner:
* *[[Sophora pachycarpa]]* Schrenk cũ C. A. Mey.: Iran
* *[[Sophora prostrata]]* Buchanan: Kowhai lùn, Kowhai bò (New Zealand)
* *[[Sophora subprostrata]]* Chun & T.C.Chen: Hòe cành mềm (Quảng Tây)
* *[[Sophora tetraptera]]* J.F.Muell.: Kowhai lá lớn, Taupo Kowhai (New Zealand)
* *[[Sophora tomentosa]]* L.: Necklace Pod, Mamane (bờ biển vùng nhiệt đới)
* *[[Hòe Bắc Bộ|Sophora tonkinensis]]* Gagnep.:
* *[[Sophora toromiro]]* Skottsb.: Toromiro (đảo Phục Sinh)
* *[[Sophora velutina]]* Lindl.:
* *[[Sophora violacea]]* Thwaites:

## Chú thích

## Tham khảo

* Germplasm Resources Information Network: ''Sophora'' 
* Hình ảnh của ''Sophora macrocarpa'' từ ''Chilebosque''
* Heenan P.B, de Lange P.J, Wilton A.D. (2001) "Sophora (Fabaceae) tại New Zealand: phân loại, phân bổ và địa sinh học." *New Zealand Journal of Botany*. 39: 17-53 trực tuyến 
* Yakovlev G. P. 1967. Zametki po sistematike i geographii roda *Sophora* L. i blizkikh rodov. Systematical and geographical studies of genus *Sophora* L. and allied genera. *Trudy Leningradsk. Khim.-Farm. Inst.* 21: 42-62.