open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Vogue (định hướng)

**Vogue** có thể là:

* Tạp chí thời trang *[[Vogue (tạp chí)|Vogue]]*
* Bài hát *[[Vogue (bài hát của Madonna)|Vogue]]* của Madonna
* Bài hát *[[Vogue (bài hát của KMFDM)|Vogue]]* của ban nhạc KMFDM
* Bài hát *[[Vogue (bài hát của Ayumi Hamasaki)|Vogue]]* của Hamasaki Ayumi
* Kiểu khiêu vũ Vogue (khiêu vũ)
* Vogue Records, một nhà sản xuất nhạc Mỹ
* Disques Vogue, một nhà sản xuất nhạc Pháp
* The Vogue, một ban nhạc rock

## Xem thêm
* Melchior de Vogüé (1848-1910), nhà văn Pháp
* En Vogue, một ban nhạc R&B
Frozen

**Frozen** có thể nói về:

* kết quả của quá trình đông đặc

## Phim

* ''Frozen'' (phim 1997), một bộ phim của Wang Xiaoshuai
* ''Frozen'' (phim 2005), một bộ phim của Juliet McKoen
* ''Frozen'' (phim 2007), một bộ phim của Shivajee Chandrabhushan
* ''Frozen'' (phim Mỹ 2010), một bộ phim của Adam Green
* ''Frozen'' (phim Hong Kong 2010), một bộ phim của Derek Kwok
* ''Frozen'' (phim 2013), một bộ phim của Walt Disney dựa trên truyện cổ tích Bà chúa Tuyết của nhà văn Hans Christian Andersen
**Frozen Fever, nhượng quyền truyền thông của Disney dựa trên bộ phim
**[[Nữ hoàng băng giá 2|Frozen 2 (phim 2019) ]]*, phần 2 của ''Frozen'' (phim 2013)

## Kịch

* ''Frozen'' (kịch), một vở kịch sân khấu năm 2004 của Bryony Lavery

## Truyền hình

* "Frozen" (''Stargate SG-1''), một tập phim thuộc mùa thứ sáu của loạt phim *Stargate SG-1* 
* "Frozen" (''House''), một tập phim thuộc mùa thứ tư của loạt phim *House*

## Âm nhạc
### Album
* ''Frozen'' (album), album của Sentenced, phát hành năm 1998
* ''Frozen'' (nhạc phim), album nhạc phim của bộ phim hoạt hình cùng tên của Disney năm 2013

### Bài hát

* "Frozen" (bài hát của Madonna), từ album *Ray of Light* năm 1998
* "Frozen" (bài hát của Delain), từ album *Lucidity* năm 2006
* "Frozen" (bài hát của Within Temptation), từ album *The Heart of Everything* năm 2007
* "Frozen" (bài hát của Tami Chynn), phát hành năm 2008
* "Frozen", bài hát trong album năm 1993 của Dissection *[[The Somberlain]]*
* "Frozen", bài hát trong album năm 1995 của Skid Row' *[[Subhuman Race]]*
* "Frozen", bài hát trong album năm 2003 của Celldweller *[[Celldweller (album)|Celldweller]]*
* "Frozen", bài hát trong album *[[Forever Is the World]]* của Theatre of Tragedy''

## Xem thêm
* Freezing (định hướng)
* Freeze (định hướng)
* Nữ hoàng băng giá (định hướng)
Long não (cây)

**Long não** hay còn gọi là **dã hương** (danh pháp hai phần: ***Cinnamomum camphora***) là một loại cây thân gỗ, lớn và thường xanh, có thể cao tới 20–30 m. Các lá nhẵn và bóng, bề mặt như sáp và có mùi long não khi bị vò nát trong tay. Về mùa xuân nó sinh ra các lá màu xanh lục nhạt với nhiều hoa nhỏ màu trắng. Nó sinh ra các quả màu đen, thuộc loại quả mọng, mọc thành cụm với đường kính khoảng 1&nbsp;cm.

Cây long não có thân cây chắc khỏe với vỏ cây hơi thô và có các đốm nhạt màu, bị nứt nẻ theo chiều dọc.

Long não có nguồn gốc ở khu vực Đông Á, bao gồm Đài Loan, miền nam Nhật Bản, đông nam Trung Quốc và Đông Dương, tại đây người ta trồng nó để sản xuất dầu long não. Nó cũng được trồng tại khu vực ven bờ biển Đen của khu vực Kavkaz.

## Xâm hại tại Australia

Những cây long não đầu tiên được đưa vào Úc năm 1822 như là một loại cây cảnh để trồng trong vườn và công viên. Tuy nhiên, nó đã nhanh chóng trở thành một loại cây xâm hại tại khu vực Queensland và miền bắc New South Wales, tại đây khí hậu cận nhiệt đới ẩm ướt rất thích hợp với nó.

Long não đã xâm chiếm các đồng cỏ, cũng như cạnh tranh với các loài bạch đàn, mà chúng lại là nguồn thức ăn duy nhất của gấu túi – hiện đang ở tình trạng nguy cấp tại nhiều khu vực ở miền đông Úc.

## Ứng dụng

Gỗ long não trên thực tế không bị côn trùng phá hại, vì thế người ta dùng nó để sản xuất các vật dụng nhỏ trong gia đình (tráp, hộp, chuỗi vòng hạt, quạt v.v).

Trước đây, nhiều cây bị đốn hạ để sản xuất long não tự nhiên phục vụ cho việc sử dụng trong y tế, nhưng hiện nay mọi loại long não sử dụng trong thực tế có nguồn gốc tổng hợp. Từ mùn cưa và phoi bào người ta cũng có thể sản xuất ra tinh dầu long não.

Vỏ Long não ngâm rượu dùng ngậm, súc miệng (không nuốt) để phòng, trị bệnh viêm răng, lợi. Đây là bài thuốc dân gian ở Việt Nam.

## Tinh dầu
Người ta chưng cất bằng hơi nước các loại gỗ nghiền nhỏ, rễ, cành non của cây long não để thu được tinh dầu, mà từ đó trong quá trình ngưng tụ và làm lạnh có thể thu tới 90% long não. Bằng việc chưng cất phân đoạn tinh dầu thô người ta thu được các thành phần khác nhau, được sử dụng trong kỹ thuật ("tinh dầu long não đỏ", chứa safrol), y tế (long não y tế), ướp thơm ("tinh dầu long não trắng").

Lưu ý rằng tinh dầu long não dùng trong y tế khác rất nhiều với tinh dầu long não tự nhiên.

## Văn hóa
Tại Việt Nam có một cây dã hương cổ thụ tuổi khoảng một nghìn năm được vua Lê Cảnh Hưng sắc phong làm "Quốc chúa đô mộc dã đại vương". Cây nay thuộc xã Tiên Lục, huyện Lạng Giang, tỉnh Bắc Giang, đã được nhà chức trách lập biện pháp bảo vệ.

## Chú thích

## Liên kết ngoài

* Dữ liệu về long não  - Do Cục các nguồn lực tự nhiên và mỏ Queensland cung cấp
* Chiến dịch chống phổ biến cây long não tại Úc 
* Long não -Cụ thể về các tính chất của long não, các chỉ tiêu kỹ thuật đối với long não tổng hợp để làm dược phẩm, các ứng dụng trong ướp thơm trong trang web của Aromaworld.com
Long não (định hướng)

**Long não** có thể là:
* Tên gọi của một loài cây có nguồn gốc Đông Á, danh pháp khoa học *Cinnamomum camphora*. Xem bài Long não (cây)
* Một hợp chất hữu cơ với công thức C10H16O, thu từ loài cây trên hay một vài loài khác cũng như tổng hợp nhân tạo. Xem bài Long não.
Tiêu bản

**Tiêu bản** (từ gốc Hán Việt: , nghĩa là "ngọn gốc") là mẫu vật còn bảo tồn nguyên dạng dùng để nghiên cứu. Trong tiếng Việt, thuật ngữ này có thể được dùng trong các ngành: 
*tiêu bản (sinh vật)
*tiêu bản (y học)
*tiêu bản (khoáng sản).
Leopold Mozart

**Leopold Mozart** (1719-1787) là cha của nhạc sĩ thiên tài Wolfgang Amadeus Mozart. Ông là một nhà sư phạm âm nhạc giỏi, là người thầy đầu tiên và là người có ảnh hưởng rất lớn đến Mozart. Năm 1747, ông lấy con gái của một quan chức cao cấp nước Áo. Ông là cây viôlon thứ hai của triều đình tại Salzburg. Cuộc sống của ông đôi lúc rất vất vả, có khi cả gia đình phải xa nhau (Wolfgang Amadues Mozart và mẹ ra nước ngoài để tránh nạn, ông và con gái ở lại quê nhà sống 1 đời sống vất vả vì kinh tế eo hẹp). Ông qua đời vào ngày 28 tháng 5 năm 1787 do bệnh nặng.

## Tham khảo

*Braunbehrens, Volkmar (1990) *Mozart in Vienna*. New York: Grove Weidenfeld.
**[[Grove Dictionary of Music and Musicians]]*, "(Johann Georg) Leopold Mozart", which is part of the major article "Mozart". The section about Leopold is written by Cliff Eisen. Oxford University Press.
*Halliwell, Ruth (1998) *The Mozart Family: Four Lives in a Social Context*, Oxford University Press.
*Solomon, Maynard (1995) *Mozart: A Life*. Harper Collins.

## Liên kết ngoài

* Leopold Mozart - Chủ đề
* Leopold Mozart , a biographical sketch at the site of the Mozart Project
* A French Edition of Leopold Mozart's Violinschule 
* 
* Digitalized exemplar of the French edition at Biblioteca Nacional de España
Nguyễn Thái Tổ

**Nguyễn Thái Tổ** (*[[chữ Hán]]*:阮太祖) có thể là những nhân vật lịch sử sau:
## Danh sách
*Nguyễn Thái Tổ Nguyễn Hoàng, người sáng lập ra chính quyền chúa Nguyễn ở Đàng Trong, được vua Gia Long truy tôn là Thái Tổ Gia Dụ Hoàng đế.
*Nguyễn Thái Tổ Nguyễn Huệ, vị vua thứ 2 của nhà Nguyễn Tây Sơn, được vua Cảnh Thịnh Nguyễn Quang Toản truy tôn.

## Xem thêm
*Thái Tổ
*Hán Thái Tổ
*Ngụy Thái Tổ
*Chu Thái Tổ
*Đường Thái Tổ
*Tấn Thái Tổ
*Tống Thái Tổ
*Tề Thái Tổ
*Triệu Thái Tổ
*Lương Thái Tổ
*Yên Thái Tổ
*Tần Thái Tổ
*Kim Thái Tổ
*Lý Thái Tổ
*Hạ Thái Tổ
*Thục Thái Tổ
*Trần Thái Tổ
*Đại Thái Tổ
*Ngô Thái Tổ
Thái Tông

**Thái Tông** (chữ Hán: 太宗) là miếu hiệu của một số vua chúa thường là người lên ngôi thứ hai của mỗi triều đại trong lịch sử Việt Nam, Trung Quốc, và Triều Tiên. Các vị vua mang miếu hiệu này có thể đơn thuần chỉ là một vị vua hiền nắm quyền lực trong tay cho đến một vị hoàng đế vĩ đại anh minh sáng suốt đưa triều đại đó tới cực thịnh.

## Việt Nam
### Vua
*Lý Thái Tông (1028-1054)
*Trần Thái Tông (1225-1258)
*Lê Thái Tông (1433-1442)
*Mạc Thái Tông (1530-1540)
### Truy tôn
*Nguyễn Thái Tông

## Trung Quốc
### Vua
*Thương Thái Tông
*Hán Thái Tông (180 TCN-57 TCN)
*Đông Ngô Thái Tông (258-264)
*Tiền Lương Thái Tông
*Thành Thái Tông
*Tây Yên Thái Tông (384-386) có miếu hiệu khác là Cao Tông
*Hậu Triệu Thái Tông (được Hậu Triệu Thái Tổ truy tôn)
*Đông Tấn Thái Tông (371-372)
*Tiền Tần Thái Tông (386-394)
*Bắc Ngụy Thái Tông
*Lưu Tống Thái Tông
*Nam Lương Thái Tông
*Đường Thái Tông (626–649)
*Mông Thái Tông
*Đại Lý Thái Tông
*Mân Thái Tông (có miếu hiệu khác là Huệ Tông)
*Tống Thái Tông (976–997)
*Tây Hạ Thái Tông (được Tây Hạ Cảnh Tông truy tôn)
*Minh Thái Tông (1402-1424)
*Chu Thái Tông (được Ngô Thế Phiên truy tôn)
*Thanh Thái Tông (1626-1643)

### [[Khả hãn]]
*Nguyên Thái Tông (1229-1241)
*Nguyên Thái Tông (1433-1453)

## Triều Tiên
*Tân La Thái Tông
*Triều Tiên Thái Tông
## Biệt hiệu
*Tiểu Thái Tông là biệt hiệu của Đường Tuyên Tông

## Xem thêm

* Thuần Tông
* Thần Tông
* Thánh Tông
* Nhân Tông
* Thuận Tông
* Anh Tông
* Liệt Tổ
* Nghị Tổ
* Liệt Tông
* Thái Tổ
* Huệ Tông
* Ninh Tông
* Triết Tông
* Minh Tông
* Đức Tông
* Cao Tổ
* Thủy Tổ
* Độ Tổ
* Chiêu Tông
* Thuận Tông
* Cao Tông
* Thế Tông
* Thế Tổ
Nhân Tông

**Nhân Tông** (chữ Hán: 仁宗) là miếu hiệu của một số vua chúa trong lịch sử Việt Nam, Trung Quốc, và Triều Tiên. Ngoài ra Nhân Tông cũng là tên tự của Ai thái tử Tiêu Đại Khí đời nhà Lương thời Nam Bắc triều.

## Việt Nam
*Lý Nhân Tông (1072-1127)
*Trần Nhân Tông (giữ ngôi 1279-1293, thái thượng hoàng 1293-1308)
*Lê Nhân Tông (1442-1459)

## Trung Quốc
*Thục Hán Nhân Tông (223-263)
*Tống Nhân Tông (1022-1063)
*Tây Hạ Nhân Tông (1139-1193)
*Liêu Nhân Tông (1150-1164)
*Nguyên Nhân Tông (1311-1320)
*Minh Nhân Tông (1424-1425)
*Thanh Nhân Tông (1796-1820)

## Triều Tiên
*Bột Hải Nhân Tông (793-794)
*Cao Ly Nhân Tông (1109-1146)
*Triều Tiên Nhân Tông (1515–1545)

## Xem thêm

* Thái Tông
* Thần Tông
* Thánh Tông
* Thuận Tông
* Anh Tông
* Liệt Tổ
* Nghị Tổ
* Mục Tông
* Trang Tông
* Liệt Tông
* Thái Tổ
* Huệ Tông
* Ninh Tông
* Triết Tông
* Minh Tông
* Đức Tông
* Cao Tổ
* Thủy Tổ
* Độ Tổ
* Chiêu Tông
* Thuần Tông
* Cao Tông
* Duệ Tông
* Dụ Tông
* Chính Tông
* Huyền Tông
* Thế Tông
* Thế Tổ
Thánh Tông

**Thánh Tông** (chữ Hán: 聖宗) là miếu hiệu của một số vua chúa trong lịch sử Việt Nam, Trung Quốc và Triều Tiên. Thánh Tông thường là những vị vua có năng lực, cai trị trong thời thịnh trị của triều đại.

## Triều Tiên
*Bột Hải Thánh Tông (818-830)

## Trung Quốc
*Liêu Thánh Tông (983-1031)
*Nguyên Thánh Tông Sát Hợp Đài (truy tôn)

## Việt Nam
*Lý Thánh Tông (1054-1072)
*Trần Thánh Tông (1258-1278)
*Lê Thánh Tông (1460-1497)

## Xem thêm
*Thái Tổ
*Thánh Tổ
*Thái Tông
*Nhân Tông
*Thần Tông
*Minh Tông
Danh sách đảo theo điểm cao nhất

Đây là danh sách các đảo của thế giới xếp theo chiều cao của đỉnh cao nhất tại đảo đó, chỉ tính các đảo có đỉnh cao hơn 2000 m. Các châu lục được đưa vào danh sách này để tiện so sánh.

## Các khối lục địa

*Ghi chú:* Australia, diện tích 7.600.000&nbsp;km², được xem là 1 lục địa hơn là 1 đảo. Nếu xem là 1 đảo thì Australia phải xếp thứ 58.

## Đảo có đỉnh cao hơn 2.000 m

## Các đảo đáng kể khác
Nhiều đảo sau đây được chọn đưa vào danh sách các đảo cao nhất thuộc về các đảo quốc.

## Nguồn
* www.peaklist.org - majority of information about mountain heights comes from here.

## Xem thêm
* Danh sách các đảo (theo quốc gia)
* Danh sách các đảo theo tên gọi
* Danh sách các đảo theo dân số
*Danh sách các đảo theo diện tích

## Tham khảo
Safrol

**Safrol** hay **safrole** là một chất lỏng dạng dầu không màu hay có màu vàng nhạt. Thông thường nó được chiết ra từ vỏ rễ hay quả các loại de vàng, re hương trong dạng tinh dầu xá xị, hoặc được tổng hợp từ các hợp chất methylenedioxy liên quan khác. Nó là thành phần cơ bản của tinh dầu long não đỏ, và được tìm thấy với một lượng nhỏ trong nhiều loại cây. Nó có hương vị đặc trưng.

Safrol đã từng dược sử dụng rộng rãi như là một loại phụ gia thực phẩm trong root beer, trà xá xị và nhiều mặt hàng thông thường khác. Tuy nhiên, FDA Hoa Kỳ đã cấm sử dụng safrol sau khi một số nghiên cứu của IARC cho thấy nó là một chất thuộc nhóm có thể gây ung thư 2B. Ngày nay, safrol cũng bị Hiệp hội Chất thơm quốc tế (IFRA) cấm sử dụng trong xà phòng và nước hoa.

Nó cũng là tiền chất để tổng hợp chất hiệp trợ cho thuốc trừ sâu là piperonyl butôxít. Gần đây hơn thì safrol cũng được sử dụng như là tiền chất chính để sản xuất lậu các chất ma túy như MDMA (Ecstasy) và MDEA (Eve). Quy trình tổng hợp tiêu chuẩn để sản xuất MDMA từ safrol là thông qua quá trình đồng phân hóa với sự có mặt của base mạnh để tạo ra isosafrol. Chất này sau đó được oxy hóa thành 3,4-mêtylenedioxy phênyl-2-propanon. Cuối cùng thì nó tham gia phản ứng amin hóa-khử hoặc là với mêtylamin để tạo ra MDMA hoặc là với êtylamin để tạo ra MDEA.

Gần như không thể có được một lượng lớn safrol và/hoặc tinh dầu xá xị mà không có sự cho phép của các cơ quan nhà nước có thẩm quyền, do safrol hiện tại bị nhiều quốc gia liệt kê như là các hóa chất nhóm I (các loại hóa chất dùng để sản xuất các hóa chất chịu sự kiểm soát hay các hóa chất bị cấm). Ngoài ra, safrol còn được liệt kê như là một loại tiền chất trong bảng I của Công ước Liên hợp quốc về phòng chống vận chuyển trái phép các thuốc gây nghiện và các chất hướng thần.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Ngăn chặn ma túy từ công tác quản lý tiền chất nhập khẩu  tại Website của Tổng cục Hải quan Việt Nam.
* Safrol hay tinh dầu xá xị 
* Các thuốc gây nghiện và các chất hướng thần tại EU: các khía cạnh nội bộ 
* IARC: Safrol, isosafrol và dihydrosafrol
Piazza dei Miracoli

***Piazza dei Miracoli*** (; , có nghĩa là *Quảng trường Mầu nhiệm*) tên chính thức được gọi là **Piazza del Duomo** () là một khu vực có tường bao rộng 8,87 hecta nằm ở Pisa, Toscana, Ý. Đây là một trung tâm quan trọng của nghệ thuật thời Trung Cổ ở châu Âu và là một trong những khu phức hợp kiến trúc bảo quản tốt nhất trên thế giới. Nó được Giáo hội Công giáo coi là một nơi linh thiêng, quảng trường bị chi phối bởi bốn công trình tôn giáo lớn là Nhà rửa tội, Tháp nghiêng, Nhà thờ chính tòa và Nghĩa trang kỷ niệm Pisa. Một phần quảng trường được lát đá và một phần là bãi cỏ, Piazza dei Miracoli cũng là nơi có *Ospedale Nuovo di Santo Spirito* (*Bệnh viện mới của Chúa Thánh thần*), nhà bảo tàng Sinopias () và Bảo tàng Nhà thờ ()

Piazza dei Miracoli là tên được đặt ra bởi nhà văn nổi tiếng Gabriele d'Annunzio, trong cuốn tiểu thuyết của ông *Forse che sì forse che no* (1910) đã mô tả quảng trường "*Prato dei Miracoli*" hoặc "Đồng cỏ màu nhiệm". Quảng trường đôi khi được gọi là *Campo dei Miracoli* (Cánh đồng Màu nhiệm). Năm 1987, toàn bộ khu phức hợp quảng trường này đã được UNESCO công nhận là Di sản thế giới

## Tài liệu tham khảo

## Liên kết ngoài

*Official website
*Photo gallery
*Field of Miracles 
*Interactive High resolution 360° Panoramic Photo of Piazza dei Miracoli Virtual Tour by Hans von Weissenfluh
*Piazza dei Miracoli digital media archive (creative commons-licensed photos, laser scans, panoramas), data from a University of Ferrara/CyArk research partnership.
Tài nguyên thiên nhiên

**Tài nguyên thiên nhiên** là những vật chất có sẵn trong tự nhiên mà con người có thể khai thác, chế biến, sử dụng, phục vụ cuộc sống của con người (rừng cây, các động vật, thực vật quý hiếm, các khoáng sản, các nguồn nước, dầu, khí). Tài nguyên môi trường, hay còn gọi là tài nguyên thiên nhiên là một bộ phận thiết yếu của môi trường, có quan hệ chặt chẽ với môi trường. Tài nguyên thiên nhiên không bao gồm: các sản phẩm tái chế, các sản phẩm thuộc phân khúc rác thải, lương thực đã chế biến, các sản phẩm công-nông nghiệp như cá, tôm, nhựa, giấy, gạo, các sản phẩm từ ngành công nghiệp nói chung và ngành thời trang nói riêng.

Các loại tài nguyên thiên nhiên gồm: Tài nguyên tái tạo là tài nguyên có thể tự duy trì hoặc tự bổ sung một cách liên tục khi được quản lý một cách hợp lý. Tuy nhiên, nếu sử dụng không hợp lý, tài nguyên tái tạo có thể bị suy thoái không thể tái tạo được. Ví dụ: tài nguyên nước có thể bị ô nhiễm, tài nguyên đất có thể bị mặn hoá, bạc màu, xói mòn,... Tài nguyên không tái tạo là loại tài nguyên tồn tại hữu hạn, sẽ mất đi hoặc biến đổi sau quá trình sử dụng. Ví dụ như tài nguyên khoáng sản như dầu mỏ, than đá của một mỏ có thể bị cạn kiệt sau khi khai thác. Tài nguyên năng lượng vĩnh cửu là những nguồn năng lượng sạch, khi sử dụng không gây ô nhiễm môi trường và mất đi như năng lượng mặt trời, năng lượng gió, năng lượng sóng biển, năng lượng nhiệt hạch, ...

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
Vốn xã hội

**Tài nguyên xã hội** (social capital) hay còn được gọi là *tài nguyên con người*, là một dạng tài nguyên tái tạo đặc biệt, thể hiện bởi sức lao động chân tay và trí óc, khả năng tổ chức và chế độ xã hội, tập quán, tín ngưỡng của các cộng đồng người.

Tài nguyên xã hội có được là do mối quan hệ xã hội. Ví dụ cô giáo chủ nhiệm bán bảo hiểm cho phụ huynh tốt hơn người thường. Mối quan hệ cô giáo có được với phụ huynh của học trò cô là tài nguyên xã hội.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* The Social Capital Foundation
Pyrethrin

**Pyrethrin** là một cặp hóa chất hữu cơ tự nhiên có khả năng diệt sâu bọ có hiệu lực. Pyrethrin I và pyrethrin II về mặt cấu trúc là các este liên quan với nhau với nhân là cyclopropan. Chúng chỉ khác nhau bởi trạng thái oxy hóa của một nguyên tử cacbon. Chúng là các chất lỏng nhớt rất dễ bị oxy hóa để trở thành không hoạt hóa. Danh pháp IUPAC của pyrethrin I: (Z)-(S)-2-metyl-4-oxo-3-(penta-2,4-dienyl) cyclopent-2-enyl (1R,3R)-2,2-dimethyl-3-(2-metylprop-1-enyl) cyclopropanecarboxylat và pyrethrin II là (Z)-(S)-2-metyl-4-oxo-3-(penta-2,4-dienyl) cyclopent-2-enyl (1R,3R)-2,2-dimetyl-3-(2-methylprop-1-enyl) cyclopropanecarboxylat.

Các pyrethrin được tìm thấy trong hạt của một số loại cây thường xanh như cúc Dalmatia (*Chrysanthemum cinerariaefolium*) và cúc Ba Tư (*Chrysanthemum coccineum*) cũng như một số loài khác thuộc chi này như *C. balsamita* và *C. marshalli*, được trồng ở quy mô thương mại để sản xuất thuốc trừ sâu. Các pyrethrin là các chất có độc tố thần kinh và chúng tán công hệ thần kinh của các loài sâu bọ. Khi ở lượng không đủ gây tử vong cho sâu bọ thì chúng vẫn có tác dụng xua đuổi côn trùng. Chúng cũng có hại đối với cá, nhưng là ít độc hại hơn đối với động vật có vú và chim so với nhiều loại thuốc trừ sâu tổng hợp khác. Liều LD50 ở chuột là trên 2.000&nbsp;mg/kg thể trọng. Chúng là các chất không bền vững và dễ bị phân hủy sinh học, cũng như dễ dàng bị phân hủy dưới tác động của ánh sáng hay oxy. Chúng được coi là thuộc số các thuốc trừ sâu an toàn nhất để sử dụng với các loại cây trồng cung cấp lương thực. Đối với người, pyrethrin có tác động kích thích mắt, da và hệ hô hấp. Nói chung, chúng có hại đối với các sinh vật thủy sinh.

Cấu trúc hóa học của các pyrethrin là cơ sở cho một loạt các thuốc trừ sâu tổng hợp thuộc nhóm pyrethroid như permethrin và cypermethrin.

## Tham khảo

* *Merck Index*, Ấn bản lần thứ 11, **7978**.
* "McGraw-Hill Hóa học Ryerson 12 trang 99 Michael Townsend"

## Liên kết ngoài
*Các pyrethrin và pyrethroid trên EXTOXNET
Mang Cống Sơn

**Mang Cống Sơn** hay **kỉ Cống Sơn** là một loài mới được các nhà khoa học Trung Quốc nhận dạng như là một loài mang trong thời gian gần đây. Loài mang này sống tại khu vực núi Cống Sơn tại miền tây bắc tỉnh Vân Nam, đông nam Tây Tạng và miền bắc Myanmar (bang Kachin). Tuy nhiên, các nghiên cứu di truyền mới nhất chỉ ra rằng nó có quan hệ họ hàng rất gần với mang đầu lông, có thể là gần tới mức để có thể coi là một loài, mặc dù chúng khác biệt về màu sắc lông.
## Tham khảo
Độ ẩm tuyệt đối

**Độ ẩm tuyệt đối** là nồng độ hơi nước tồn tại trong một thể tích hỗn hợp dạng khí nhất định. Các đơn vị phổ biến nhất dùng để tính độ ẩm tuyệt đối là gam trên mét khối (g/m³), tất nhiên điều này không có nghĩa là ta không được thay thế chúng bằng các đơn vị đo khối lượng hoặc đo thể tích khác. Pounds trên foot khối là đơn vị dùng phổ biến ở Mỹ, và thậm chí đôi khi người ta còn sử dụng lẫn các đơn vị của hệ đo lường Anh và metric với nhau.

## Định nghĩa

Nếu tất cả nước trong một mét khối không khí được cô đọng lại trong một vật chứa, ta có thể đem cân vật chứa đó để xác định độ ẩm tuyệt đối. Độ ẩm tuyệt đối được định nghĩa bằng tỷ số giữa khối lượng hơi nước (thường được tính bằng gam) trên thể tích của một hỗn hợp không khí nào đó (thường được tính bằng m³) chứa nó:

 AH = {m_{(H_2O)} \over V_{(mixture)}} 

trong đó:

: AH_{\,_\,}  là độ ẩm tuyệt đối của thể tích không khí được xét;
: {m_{(H_2O)}}  là khối lượng hơi nước chứa trong hỗn hợp khí; và
: {V_{(mixture)}}  là thể tích hỗn hợp khí có chứa lượng hơi nước đó.

Chú ý rằng, độ ẩm tuyệt đối thay đổi khi áp suất không khí thay đổi. Điều này rất bất tiện cho các tính toán hóa học kỹ thuật (ví dụ cho máy sấy quần áo, do nhiệt độ của nó có thể thay đổi đáng kể). Vì nguyên nhân này, độ ẩm tuyệt đối thường được định nghĩa trong hóa học kỹ thuật như là khối lượng hơi nước trên mỗi đơn vị khối lượng của không khí khô (còn được biết đến với tên gọi khác là tỷ số trộn khối). Điều này giúp việc tính toán cân bằng nhiệt độ là khối lượng rõ ràng hơn. Vì vậy, đại lượng bằng khối lượng nước trên mỗi đơn vị thể tích như trong phương trình trên được đặt tên là **độ ẩm thể tích**. Biết được nguy cơ dễ gây nhầm lẫn, chuẩn British Standard BS 1339 (sửa đổi năm 2002) đề xuất tránh sử dụng thuật ngữ "độ ẩm tuyệt đối". Cần phải kiểm tra đơn vị cẩn trọng. Đa phần các bảng đo độ ẩm thường dùng đơn vị g/kg hay kg/kg, nhưng chúng đều có thể được thay thế bằng các đơn vị đo khối lượng khác.
## Xem thêm
* Độ ẩm
* Độ ẩm tương đối

## Tham khảo
Thần giao cách cảm

**Thần giao cách cảm** (nguồn gốc từ tiếng Hy Lạp τηλε - *tele* - "khoảng cách xa", và πάθεια - *patheia* - "cảm giác") Theo tâm linh giải thích là việc truyền thông tin giữa các tâm thức bằng các phương thức khác với các giác quan tri giác đã biết. 

Được xem là một hình thức tri giác ngoài giác quan (*extra-sensory perception*) hay nhận thức dị thường (*anomalous cognition*), thần giao cách cảm thường được liên hệ với các hiện tượng dị thường (*paranormal phenomena*) khác, chẳng hạn như tiên tri, khả năng thấu thị (*clairvoyance*), và psychokinesis (khả năng di chuyển đồ vật hoặc gây tác động từ xa). Các hiện tượng thần giao cách cảm thiếu bằng chứng tin cậy và chủ yếu dựa vào giai thoại, chuyện kể nên không được khoa học chấp nhận.

## Chú thích

## Liên kết ngoài
* 
*
Danh sách thành phố tại Ý

Dưới đây là danh sách các đô thị comune Ý có dân số trên 50.000 người. Số liệu dựa vào điều tra năm 1981, 1991 và 2001 của Istat, cộng số liệu chính thức của *bilancio demografico*.

Nguồn: Istituto Nazionale di Statistica (ISTAT)
## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*
Lỗ đen siêu khối lượng

**Lỗ đen siêu khối lượng**, **lỗ đen siêu trọng** hoặc **lỗ đen siêu nặng** là loại lỗ đen lớn nhất, có khối lượng từ hàng trăm nghìn đến hàng tỷ lần khối lượng Mặt Trời (105 đến 1,8 × 1010 ). Phần lớn các thiên hà, kể cả Ngân Hà, có chứa trong vùng nhân của mình một lỗ đen siêu khối lượng. So với các lỗ đen nhỏ, các lỗ đen siêu khối lượng có khối lượng riêng nhỏ hơn. Bán kính lỗ đen tỉ lệ thuận với khối lượng của nó. Lỗ đen là thiên thể dạng cầu được giới hạn bởi chân trời sự kiện, thể tích của nó tỷ lệ thuận với bán kính lũy thừa ba. Vì thế, khi khối lượng tăng, khối lượng riêng của lỗ đen giảm.

Lực thủy triều của lỗ đen siêu khối lượng ở vùng cận chân trời sự kiện nhỏ hơn nhiều so với các lỗ đen nhỏ hơn. Người quan sát trên chân trời sự kiện sẽ đứng xa điểm kỳ dị hơn so với lỗ đen nhẹ, vì thế lực triều sẽ nhỏ hơn. Lỗ đen siêu khối lượng có ảnh hưởng đến các vật thể quanh mình do khối lượng lớn của mình.

Một trong những lỗ đen siêu khối lượng gần Trái Đất nhất là ở trung tâm Ngân Hà, lỗ đen Nhân Mã A*.

Lỗ đen lớn nhất từng được phát hiện là Phoenix A.

## Xem thêm

* Danh sách lỗ đen lớn nhất
* Nhân Mã A*

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* 
* 
* Black Holes: Gravity's Relentless Pull  Award-winning interactive multimedia Web site about the physics and astronomy of black holes from the Space Telescope Science Institute
* Images of supermassive black holes
* NASA images of supermassive black holes
* The dark heart of the Milky Way  lưu trữ
* ESO video clip of stars orbiting a galactic black hole
* Star Orbiting Massive Milky Way Centre Approaches to within 17 Light-Hours ESO, ngày 21 tháng 10 năm 2002
* Images, Animations, and New Results from the UCLA Galactic Center Group
* Washington Post article on Supermassive black holes
* Video (2:46) – Simulation of stars orbiting Milky Way's central massive black hole
* Video (2:13) – Simulation reveals supermassive black holes (NASA, ngày 2 tháng 10 năm 2018)
Parma

**Parma** () là một thành phố của Ý nằm trong khu vực Emilia-Romagna, nổi tiếng với những kiến trúc, âm nhạc và nghệ thuật. Đây là thành phố đông dân thứ hai ở Emilia-Romagna sau Bologna.Thành phố này là nơi đặt trụ sở của Đại học Parma, một trong những trường đại học cổ của Ý. Nơi đây được chia làm 2 phần bởi một con suối có cùng tên.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* The European Food Safety Authority Website
* The best of Parma
* Parma's view from satellite (Google Earth)
* 360° photos of City of Parma
Tỉnh của Nhật Bản

là cấp hành chính địa phương thứ nhất trong hai cấp hành chính địa phương chính thức hiện nay ở Nhật Bản. Cấp hành chính này có tổng cộng **47** đô đạo phủ huyện, trong đó có **1 đô** (Tokyo), **1 đạo** (Hokkaido), **2 phủ** (Kyoto và Osaka), **43 huyện**. Tuy nhiên, giữa các *đô*, *đạo*, *phủ* và *huyện* hiện nay không có phân biệt gì về mặt quyền hạn hành chính, do vậy trong tiếng Việt thì cấp hành chính này được gọi chung là "tỉnh" (nhưng đôi khi Tokyo lại bị truyền thông Việt Nam coi nhầm là "thành phố trực thuộc trung ương" giống như Hà Nội hay Bắc Kinh). Người đứng đầu mỗi đô đạo phủ huyện là , do dân bầu trực tiếp từng nhiệm kỳ 4 năm. Các tỉnh được chia thành các hạt, bao gồm các ,  và ; riêng ở Tokyo còn có 23 .

Hệ thống hành chính hiện tại được triều đình Minh Trị thiết lập từ tháng 7 năm 1871 sau khi bãi bỏ hệ thống phiên (廃藩置県 *haihan-chiken*, phế phiên trí huyện). Dù ban đầu có hơn 300 đơn vị đạo, phủ, huyện, con số này được giảm xuống còn 72 đơn vị cuối năm 1871 rồi lại giảm còn 47 đơn vị năm 1888. Luật tự trị địa phương năm 1947 của Chính phủ Nhật Bản đã chuyển thêm một số quyền lực cho cấp đô, đạo, phủ, huyện.

## Danh sách các tỉnh của Nhật Bản
### Theo ISO Nhật Bản

Các tỉnh của Nhật Bản cũng thường được nhóm thành 8 . Những vùng này không được nêu rõ một cách chính thức, chúng không có các quan chức được bầu cử và cũng không có các cơ quan hợp nhất, nhưng việc phân tỉnh dựa trên vùng địa lý thì vẫn diễn ra theo truyền thống. Cách phân nhóm này được phản ánh trong mã ISO của Nhật Bản. Từ Bắc tới Nam (đánh theo thứ tự ISO 3166-2:JP), các tỉnh của Nhật Bản và vùng mà chúng thường được phân loại gồm:

### Theo tên


Ghi chú: ¹ tính đến năm 2000 — ² km² — ³ người/km²


## Các tỉnh cũ
### Thập niên 1870
Xem thêm tại.
### Thập niên 1880

### Lãnh thổ bị mất sau [[Chiến tranh thế giới thứ hai]]
Bảng dưới đây không bao gồm tất cả lãnh thổ do Đế quốc Nhật Bản chiếm đóng, chẳng hạn như Mãn Châu.

## Xem thêm
* Bản mẫu:Phân cấp hành chính Nhật Bản
* Địa lý Nhật Bản

## Liên kết ngoài

* National Governors' Association website
* Map of Japan showing prefectures 
* Japanese essay on types of prefectures
* CityMayors.com profile of prefectures

## Tham khảo
Cao su styren-butadien

**Cao su styren-butađien** là vật liệu cơ bản cho phần lớn các loại cao su tổng hợp. Nó được viết tắt là ***SBR***, có nguồn gốc từ cụm từ tiếng Anh *Styrene Butadiene Rubber*. Nó là chất đồng trùng hợp từ butađien và styren,có công thức là -(-CH2-CH=CH-CH2-CH(C6H5)-CH2-)-n. Nó được nhà hóa học người Đức Walter Bock tổng hợp thành công lần đầu tiên vào năm 1929 bằng polyme hóa nhũ tương hai vật liệu này. Nó cũng là loại cao su tổng hợp đầu tiên có khả năng sử dụng ở quy mô kinh tế-thương mại. Ngày nay, SBR là loại cao su tổng hợp thông dụng và được dùng trong sản xuất săm, lốp và các đồ dùng bằng cao su khác. SBR thông thường chứa 23,5% styren và 76,5% butađien. Với hàm lượng styren cao hơn thì cao su này trở thành một chất dẻo nóng, tuy nhiên vẫn giữ được tính đàn hồi. Trong sản xuất công nghiệp, nhũ tương để polyme hóa được giữ ở nhiệt độ 5&nbsp;°C, vì thế nó được gọi là polyme hóa lạnh. Việc polyme hóa nóng với nhiệt độ khoảng 50&nbsp;°C tạo ra các mạch nhánh, điều này làm giảm độ mềm dẻo của cao su. Sau khi polyme hóa thì SBR vẫn ở dạng lỏng được lưu hóa và trở thành chất rắn.

Cao su SBR có độ ổn định tốt trong các môi trường axít hữu cơ và vô cơ cũng như base hay nước và rượu. Tuy nhiên độ ổn định của nó lại kém đối với các dung môi như các hợp chất béo, hợp chất thơm và các hydrocarbon clo hóa, cụ thể là trong dầu khoáng, mỡ hay xăng. Đối với các tác động của thời tiết, nó chịu đựng tốt hơn so với cao su tự nhiên, nhưng kém hơn cao su cloropren (CR) và cao su etyl propylen đien monome (EPDM). Khoảng nhiệt độ mà các ứng dụng có dùng SBR chịu đựng được là khoảng - 40&nbsp;°C tới +70&nbsp;°C.
## Xem thêm
*Cao su
*Cao su cloropren
*EPDM

## Tham khảo
Chốt hãm

**Chốt hãm** (còn gọi là **chốt đuôi cá**) là chi tiết bằng kim loại với hai nhánh răng và có thể bị bẻ cong đi khi lắp chốt để cố định các chi tiết khác, tương tự như ghim dập hay đinh rivê. Thông thường nó được làm từ sợi dây kim loại với tiết diện ngang hình bán nguyệt, một chiếc chốt định vị mới (hình A) sẽ có các bề mặt phía trong là mặt phẳng, vì thế nó trông gióng như một hình trụ tròn bị xẻ giữa (hình D). Khi được lắp đặt, hai đầu của chốt được uốn cong ra xa nhau và như thế nó bị khóa lại tại chỗ (hình B). Để thuận tiện cho việc uốn cong các thanh răng lúc ban đầu thì một trong hai thanh răng được làm dài hơn so với thanh răng còn lại.

Chốt hãm thường được dùng để tăng độ an toàn cho các loại khóa hãm khác, chẳng hạn chốt chữ U hay với đai ốc hãm bu lông khi bu lông có khoan lỗ để định vị ốc, không cho nó bị trôi ra do bị trờn ren.

Chốt hãm nói chung được làm từ kim loại không cứng lắm để giúp cho dễ tháo lắp chúng, nhưng điều này cũng làm cho nó không nên dùng ở những nơi mà chi tiết phải chịu lực biến dạng lớn, và nói chung là luôn luôn nên thay thế chúng chứ không nên dùng lại, vì sự mỏi kim loại có thể làm cho chúng trở thành vô dụng.

Chốt hãm kiểu lò xo cũng được sản xuất, nhưng chúng không được thiết kế để uốn cong vĩnh cửu. Trong kiểu thiết kế này, chỉ có đoạn thanh răng của chốt mà chui qua trục được giữ nguyên, còn đoạn thanh răng kia được uốn cong để bọc lấy mé ngoài của trục (hình C). Kiểu chốt hãm này thường được làm từ các sợi kim loại tròn với sự gia cố nhiệt để làm cho nó cứng hơn so với kiểu chốt hãm thông thường.

## Tham khảo
Viện Công nghệ Thông tin (Việt Nam)

**Viện Công nghệ Thông tin Việt Nam** là một Viện chuyên ngành trực thuộc Viện Khoa học và Công nghệ Việt Nam. Viện có một Phân Viện tại Thành phố Hồ Chí Minh.

## Quá trình thành lập
Thành lập theo Nghị định số 246/CP ngày 27/12/1976 của Chính phủ với tên ban đầu là Viện Khoa học Tính toán và Điều khiển. Năm 1989 đổi tên là Viện Tin học.

Năm 1993 cùng với Trung tâm nghiên cứu hệ thống và quản lý, Trung tâm toán ứng dụng và tin học (Thành phố Hồ Chí Minh) hợp nhất thành Viện Công nghệ Thông tin (CNTT).

Giấy chứng nhận đăng ký hoạt động KHCN số 207, ngày 10/12/1993 của Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường.

## Chức năng & nhiệm vụ

Nghiên cứu các vấn đề cơ bản của tin học, cơ sở toán học và kỹ thuật của công nghệ thông tin (CNTT), ứng dụng CNTT trong các hệ thống kinh tế - xã hội và trong tự động hoá sản xuất.

Thiết kế, chế tạo các sản phẩm của CNTT, đặc biệt là các sản phẩm phần mềm.

Triển khai ứng dụng CNTT trong sản xuất đời sống, chuyển giao công nghệ trong lĩnh vực CNTT, tư vấn kỹ thuật cho việc thực hiện một số dự án nhà nước về ứng dụng CNTT trong quản lý, phát triển kinh tế và sản xuất.

Đào tạo cán bộ nghiên cứu khoa học - công nghệ về CNTT.

Tổ chức hợp tác quốc tế trong lĩnh vực CNTT.

## Lãnh đạo Viện
Viện trưởng 
* PGS. TS. Nguyễn Trường Thắng
Phó Viện trưởng
* PGS. TS. Nguyễn Đức Dũng
* TS. Nguyễn Thị Thu Anh
* PGS. TS. Nguyễn Long Giang

## Các cựu lãnh đạo Viện
* Viện trưởng đầu tiên: Phan Đình Diệu
* Bạch Hưng Khang
* Lê Hải Khôi - Phó Giáo sư
* Vũ Đức Thi
* Thái Quang Vinh

## Địa chỉ liên hệ
Địa chỉ: 18 Hoàng Quốc Việt, Hà Nội

## Chú thích

## Danh hiệu Tôn vinh
* Huân chương Độc lập hạng Ba;
* Huân chương Lao động hạng Nhất.
## Liên kết ngoài
* Trang chính của Viện Công nghệ Thông tin Việt Nam
Cáp xoắn đôi

**Cáp xoắn đôi** gồm nhiều cặp dây đồng xoắn lại với nhau nhằm chống phát xạ nhiễu điện từ. Do giá thành thấp nên cáp xoắn được dùng rộng rãi. Có hai loại cáp xoắn đôi được sử dụng rộng rãi trong LAN là: loại có vỏ bọc chống nhiễu và loại không có vỏ bọc chống nhiễu

## Cáp xoắn đôi có vỏ bọc chống nhiễu STP (Shielded Twisted- Pair)
Gồm nhiều cặp xoắn được phủ bên ngoài một lớp vỏ làm bằng dây đồng bện. Lớp vỏ này có tác dụng chống EMI từ ngoài và chống phát xạ nhiễu bên trong. Lớp vỏ bọc chống nhiễu này được nối đất để thoát nhiễu. Cáp xoắn đôi có bọc ít bị tác động bởi nhiễu điện và có tốc độ truyền qua khoảng cách xa cao hơn cáp xoắn đôi trần.

* Chi phí: đắt tiền hơn Thinnet và UTP nhưng lại rẻ tiền hơn Thicknet và cáp quang.
* Tốc độ: tốc độ lý thuyết 500Mbps, thực tế khoảng 155Mbps, với đường chạy 100m. Tốc độ phổ biến 16Mbps (Token Ring).
* Độ suy dần: tín hiệu yếu dần nếu cáp càng dài, thông thường ngắn hơn 100m.
* Đầu nối: STP sử dụng đầu nối DIN (DB –9).

## Cáp xoắn đôi không có vỏ bọc chống nhiễu UTP (Unshielded Twisted-Pair)
Gồm nhiều cặp xoắn như cáp STP nhưng không có lớp vỏ đồng chống nhiễu. Cáp xoắn đôi trần sử dụng chuẩn 10BaseT hoặc 100BaseT. Do giá thành rẻ nên đã nhanh chóng trở thành loại cáp mạng cục bộ được ưu chuộng nhất. Độ dài tối đa của một đoạn cáp là 100 mét. Không có vỏ bọc chống nhiễu nên dễ bị nhiễu khi đặt gần các thiết bị và cáp khác do đó thông thường dùng để đi dây trong nhà. Đầu nối dùng đầu RJ-45.

- Cáp UTP có 6 loại:
* Loại 1: truyền âm thanh, tốc độ <4Mbps
* Loại 2: cáp này gồm 4 dây xoắn đôi, tốc độ 4Mbps
* Loại 3: truyền dữ liệu, tốc độ đường truyền lên tới 16 Mb/s. Nó là chuẩn hầu hết dùng cho mạng điên thoại hiện nay 
* Loại 4: truyền dữ liệu, 4 cặp xoắn đôi, thích hợp cho đường truyền 20 Mb/s
* Loại 5: truyền dữ liệu, 4 cặp xoắn đôi, tốc độ 100Mbps
* Loại 6: truyền dữ liệu lên đến 300 Mb/s

FTP là loại cáp lai tạo giữa cáp UTP và STP, nó hỗ trợ chiều dài tối đa 100m.

## Tham khảo
Vạn Kiếp

**Vạn Kiếp** là căn cứ thủy quân và cảng lớn thời Lý - Trần. Địa danh lịch sử này nằm gần những chỗ giao nhau cả sông Cầu, sông Thương, sông Đuống, sông Kinh Thầy với sông Thái Bình, nay là vùng Vạn Yên, thành phố Chí Linh, tỉnh Hải Dương, Việt Nam. Đầu năm 1285, đây là địa bàn tập trung binh lực của quân Đại Việt dưới sự chỉ huy của Quốc công Tiết chế Hưng Đạo đại vương Trần Quốc Tuấn sau cuộc rút lui chiến lược khỏi Thăng Long trước thế mạnh ban đầu của quân Nguyên xâm lược. Hồi thế kỉ 16 là hành dinh của Trần Cảo.

## Trận Vạn Kiếp
Từ ngày 11 tháng 2 năm 1285 đến ngày 14 tháng 2 năm 1285 tại Vạn Kiếp, 20 vạn quân Trần với hơn 1000 chiến thuyền đã chống trả quyết liệt cuộc tiến công của 30 vạn quân Nguyên do Thoát Hoan chỉ huy. Để bảo toàn lực lượng, quân Trần rút khỏi Vạn Kiếp. Tháng 5 năm 1285, quân dân nhà Trần bắt đầu phản công. Cuối tháng 5, sau thảm bại tại Tây Kết và Hàm Tử (Khoái Châu, Hưng Yên ngày nay), quân Nguyên tìm cách rút quân về nước. Đầu tháng 6, trên đường rút chạy qua sông Như Nguyệt bị cánh quân của Hoài Văn Hầu Trần Quốc Toản chặn đánh. Cánh quân của Thoát Hoan và Lý Hằng chạy theo đường Vạn Kiếp bị quân phục kích nhà Trần bố trí từ trước xông ra phản công. Quân Nguyên chết đuối rất nhiều. Lý Hằng tử trận. Thoát Hoan được một viên tùy tướng "giấu trong ống đồng" chạy thoát về Tàu theo hướng Lạng Sơn. Cùng với các trận chiến khác, trận Vạn Kiếp đã góp phần quan trọng quét sạch 50 vạn quân xâm lược ra khỏi bờ cõi Đại Việt.

Vạn Kiếp nay thuộc vùng Vạn Yên, xã Hưng Đạo, thành phố Chí Linh, tỉnh Hải Dương có các di tích lịch sử như bến Bình Than, Thành cổ Phao Sơn, chùa Côn Sơn, đền Kiếp Bạc thờ Hưng Đạo đại vương Trần Quốc Tuấn.

## Tham khảo
Nagasaki (thành phố)

,  là thủ phủ và là thành phố lớn nhất của tỉnh Nagasaki của Nhật Bản. Thành phố này tọa lạc tại bờ Tây Nam của đảo Kyūshū - đảo cực nam trong 4 hòn đảo chính của Nhật Bản. Đây là trung tâm của những ảnh hưởng từ châu Âu trong thời kỳ cận thế Nhật Bản, từ những tiếp xúc ban đầu, trải qua thời kỳ bế quan tỏa cảng đến giai đoạn mở cửa và hiện đại hóa Nhật Bản thời Minh Trị Duy Tân. Đây là căn cứ Hải quân đế quốc Nhật Bản vào thời kỳ Chiến tranh Thanh – Nhật và Chiến tranh Nga – Nhật, là thành phố thứ hai bị Hoa Kỳ ném bom nguyên tử trong vụ ném bom nguyên tử xuống Hiroshima và Nagasaki trong Chiến tranh thế giới thứ hai. Nagasaki tọa lạc tại đầu của một vịnh biển dài tạo thành một cảng tự nhiên tốt nhất trên đảo Kyūshū. Khu vực dân cư và thương mại chính của thành phố nằm trên một khu vực đồng bằng nhỏ đoạn gần cuối vịnh. Đồng bằng này thực chất là hai thung lũng do hai dòng sông cách nhau bởi một dãy núi tạo nên.

Năm 2006, dân số của thành phố là 455.156 người và diện tích là 406,35 km².

## Các điểm tham quan tại thành phố
*Đền Khổng Tử
*Bảo tàng Lịch sử Dejima
*Chùa Kofuku-ji
*Cầu Megane
*Bảo tàng Lịch sử và Văn hóa Nagasaki
*Công viên hòa bình Nagasaki
*Bảo tàng Khoa học Nagasaki
*Vườn Bách thảo Subtropical Nagasaki
*Bảo tàng tưởng niệm Siebold
*Bảo tàng Nghệ thuật Nagasaki
*Nhà thờ chính tòa Urakami
*Chùa Miyo-Ken

## Hình ảnh

Oura_Tenshudo_Temple,_Nagasaki_2014.jpg|大浦天主堂
200321 Urakami Cathedral Nagasaki Japan01bs.jpg|浦上天主堂
Nagasaki-Glover-Garden-5415.jpg|グラバー園
Higashiyamate 12bankan westside.jpg|東山手十二番館
Latin Divinity School Nagasaki Japan03s3.jpg|旧羅典神学校
Former British Consulate in Nagasaki Japan01s3.jpg|旧長崎英国領事館
Sofukuji 1st Homon.jpg|崇福寺
Mt.Inasa_2010.jpg|稲佐山
Nagasaki Meganebashi M5257.jpg|眼鏡橋
Fountain at Nagasaki Peace Park.jpg|平和公園
Nagasakigenbaku.jpg|長崎原爆資料館
Nagasaki Sanno Shrine 1.jpg|山王神社


## Liên kết trong
*https://vi.wikipedia.org/wiki/Nagasaki/ 
## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Website chính thức của Nagasaki  tiếng Anh
*Bảo tàng bom nguyên tử Nagasaki 
*Footage of the bombing of Nagasaki
*Nuclear Files.org  Comprehensive information on the history, and political and social implications of the US atomic bombings of Hiroshima and Nagasaki
*Các thành phố kết nghĩa của Nagasaki 
*Vũ khí và chiến tranh nguyên tử 
*Tại sao Hiroshima và Nagasaki
*Tham khảo Kyushu và tỉnh Nagasaki
*
Sekong (tỉnh)

**Sekong** (cũng viết là *Xekong*, , ) là một tỉnh của Lào, tọa lạc tại đông nam của Lào, giáp với các thành phố Huế, Đà Nẵng và tỉnh Quảng Ngãi của Việt Nam ở phía Đông, tỉnh Champasak ở phía tây, tỉnh Attapeu ở phía nam và tỉnh Salavan ở phía bắc. Phần lớn tỉnh nằm trên bình nguyên Baloven. Sông lớn nhất ở tỉnh là sông Sekong và một chi lưu của nó là sông Senamnoi (còn viết là Senamnoy).

Sekong được thành lập năm 1983, khi tỉnh này được tách ra khỏi tỉnh Saravane và nhận thêm huyện Tha Teng từ Champasack.

Đây là tỉnh có dân số ít nhất Lào và cũng có mật độ dân số thấp nhất. Đây còn là tỉnh nghèo nhất Lào.

## Hành chính
Tỉnh này có 4 huyện:

# Dak Cheung (15-03)
# Kaleum (15-02)
# Lam Mam (15-01)
# Tha Teng (15-04)

## Tham khảo
Thủy điện Theun Hinboun

**Nhà máy thủy điện Theun Hinboun** là một nhà máy thủy điện nổi tiếng tại tỉnh Borikhamxay, CHDCND Lào, thuộc nhóm các công trình đầu tiên.

Đập tạo hồ nước được hoàn thành vào năm 1998, cao 25 mét, gần Ban Keng Bit ở thượng nguồn Nam Theun (hay Nam Kading), là một nhánh của sông Mê Kông. Nhà máy chuyển hướng nước bằng đường hầm theo hướng gần như bắc-nam, qua (núi) Phou Hai 682 m, sang Nam Hinboun từ đó đổ vào sông Mekong.

Nhà máy thủy điện đặt ở Ban Nahin , cung cấp 220 MW, trong đó 210 MW được xuất khẩu sang Thái Lan. Công ty điều hành là Công ty Điện lực Theun Hinboun.
## Theun Hinboun mở rộng
Theun Hinboun mở rộng là bậc trên của thủy điện Theun Hinboun. Theun Hinboun mở rộng có công trình đập và nhà máy đặt trên dòng *Nam Gnouang* (hay *Nam Nhoang*) tại *[[Bản |ban]] Vangxouay* muang Khamkeuth .

Nam Nhoang là phụ lưu của Nam Theun. Hồ mở rộng làm tăng đáng kể lượng nước trữ cho phát điện.

Theun Hinboun mở rộng đưa lại công suất 60 MW tại đập Nam Nhoang, và tăng thêm 220 MW cho nhà máy chính Theun Hinboun. Tông công suất mà dự án mở rộng mang lại là 280 MW.

## Những chỉ trích

Dự án này được một số người nước ngoài, trong đó có tổ chức Sông ngòi Quốc tế, xem là gây hại cho cuộc sống của cư dân hạ nguồn hơn là mang lại lợi ích cho họ.

Tuy nhiên ở Lào thì kinh tế chưa phát triển, thủy điện Theun Hinboun gần như là điểm sáng đầu tiên. Do mật độ dân cư cực thấp (trung bình 22 người/km²), dọc Nam Kading chủ yếu là vùng núi không có dân, lưu vực chuyển hướng chỉ chiếm 30% lưu vực Nam Theun, diện tích hồ hẹp, nên nhà máy Theun Hinboun không gây tác động nào đáng kể. Ngoài ra một số cánh đồng lúa vốn chỉ làm một vụ dựa theo nước mưa, nay có điện năng để bơm nước để cấy trồng 2 vụ.

Điều chỉ trích phần nào đúng cho dự án mở rộng là Nam Theun 2, có lượng cư dân bị ảnh hưởng lớn hơn.

## Tham khảo

## Xem thêm
* Địa lý Lào
* Phou Hai in GeoNames

## Liên kết ngoài
Pakxe

**Pakxe** (hoặc phiên âm qua tiếng Pháp thành *Paksé*, tiếng Việt: **Pắc Xế**) là một thành phố, tỉnh lỵ của tỉnh Champasack ở hạ Lào đồng thời là huyện lỵ huyện (*[[muang]], mường*) của huyện Pakxe.

Pakxe có dân số 87.000, tọa lạc tại hợp lưu của hai con sông sông Xedone và sông Mê Kông. Đây là tỉnh lỵ của tỉnh Champasack và là cửa ngõ vào Cao nguyên Bolovens. Trước đây, trung tâm huyện này là kinh đô của Vương quốc Champasak, bị hủy bỏ năm 1946 khi Vương quốc Lào được thành lập. Kể từ khi có cầu Hữu nghị Nhật-Lào bắc qua sông Mê Kông (do Nhật Bản viện trợ) nối liền hai phần của Champasack hai bên bờ và với tỉnh Ubon Ratchathani của Thái Lan, Pakxe đã trở thành một trung tâm thương mại của Lào.

## Khí hậu

## Hành chính
*Pakxe
*Houaysae
*Houayhe

## Chú thích
Joy to the World

"**Joy to the World**" (tiếng Việt: **Phước cho nhân loại** hay **Tiếng muôn Thiên Thần**) là một trong những ca khúc giáng sinh nổi tiếng và được yêu thích nhất. Nội dung của bài hát là thông điệp chuyển tải niềm vui và tình yêu thế chỗ cho tội lỗi và buồn đau. Bài thánh ca này nổi bật vì được phổ biến rộng khắp trong các giáo hội Cơ Đốc, và vì uy tín của những người sáng tác.

Lời của ca khúc được viết bởi mục sư người Anh Isaac Watts, dựa trên những ý tưởng từ Kinh Thánh. Phần âm nhạc được soạn lại bởi Lowell Mason từ một giai điệu đã có trước đó mà nhiều người tin là của Handel. Tuy nhiên, Handel không sáng tác toàn bộ giai điệu này.

## Những bản ghi âm nổi tiếng

Một trong những bản ghi âm thánh ca "Joy to the World" nổi tiếng nhất là bản hòa tấu của nhạc trưởng Percy Faith, ghi âm lần đầu vào năm 1954 cho "Music of Christmas" LP (Columbia CL 588), lần thứ hai vào năm 1959 (Columbia 8176).

Nhóm nhạc châu Âu rất được yêu thích Boney M. hát lại "Joy to the World" trong năm 1984, năm 1986 ca khúc này được tung ra thị trường quốc tế trong album *The 20 Greatest Christmas Songs* (Hai mươi Ca khúc Giáng sinh hay nhất)

John Rutter soạn ca khúc này theo phong cách Handel và ghi âm hai lần với ca đoàn Cambridge Singers, lần đầu cho album Christmas Star (1983), lần sau cho album *Christmas with the Cambridge Singers* (1989). Ngoài ra, các ca đoàn của Đại Giáo đường St. Paul và King's College, Cambridge cũng ghi âm phiên bản này của Rutter.

Năm 1997, Michael Bolton thể hiện "Joy to the World" theo dòng nhạc pop tại buổi hòa nhạc Giáng sinh hằng năm của Plácido Domingo tại Viên, Áo.

Hai cô con gái của nhà soạn nhạc người Bồ Đào Nha Jorge Ferreira, Alison và Elizabeth Marie trình bày ca khúc này trong album Giáng sinh *Canta Natal* (1994). 
 
Hợp tác với Walter Afanasieff, ca sĩ người Mỹ Mariah Carey trình bày lại bài thánh ca "Joy to the World" cho album thứ năm của cô, *Merry Christmas*. Phần soạn lại có thêm vào một ca khúc của nhóm nhạc Three Dog Night. Trong phiên bản của Carey, một ca khúc của Axton được dùng làm đoạn nối kết.
 
"Joy to the World" được phát hành như là đĩa đơn thứ ba từ album *Merry Christmas* tháng 12 năm 1994 và lần sau vào năm 1995.

## Ca từ




## Xem thêm
*Đêm Yên lặng
*Thánh ca Cơ Đốc
*Âm nhạc Cơ Đốc
## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Joy to The World - Michael Bolton - YouTube
*Take 6 Live - Joy To The World/Christmas Medley - YouTube 
*Joy to The World - Boney M 
*Joy to The World - Jewel  - YouTube
Ethyl acetat

**Axetat etyl** hay **Ethyl acetate** là một hợp chất hữu cơ với công thức CH3COOC2H5, viết tắt là C4H8O2. Đây là một chất lỏng không màu có mùi dễ chịu và đặc trưng, tương tự như các loại sơn móng tay hay nước tẩy sơn móng tay. Là một loại ester thu được từ ethanol và acetic acid, nó thường được viết tắt là EtOAc, và được sản xuất ở quy mô khá lớn để làm dung môi.

## Tính chất
Axetat etyl là một dung môi phân cực nhẹ, dễ bay hơi, tương đối không độc hại và không hút ẩm. Nó là chất nhận cũng như cho liên kết hiđrô yếu. Axetat etyl có thể hòa tan tới 3% nước và nó có độ hòa tan trong nước là ~8% ở nhiệt độ phòng. Khi nhiệt độ tăng cao thì độ hòa tan trong nước của nó được tăng lên. Nó có thể trộn lẫn với một số dung môi khác như êtanol, benzen, axeton hay dietyl ete. Nó không ổn định trong dung dịch có chứa axit hay base mạnh.

## Sử dụng và phổ biến
Axetat etyl được dùng rộng rãi làm dung môi cho các phản ứng hóa học cũng như để thực hiện công việc chiết các hóa chất khác. Tương tự, nó cũng được dùng trong sơn móng tay và thuốc tẩy sơn móng tay hay dùng để khử cafein của các hạt cà phê hay lá cần sa.

Axetat etyl cũng có mặt trong một số loại kẹo, hoa quả hay nước hoa do nó bay hơi rất nhanh và để lại mùi nước hoa trên da. Nó cũng tạo ra hương vị tương tự như của các loại quả đào, mâm xôi hay dứa. Đây là một đặc trưng của phần lớn các este.

### Trong rượu vang
Axetat etyl cũng có mặt trong thuốc lá. Nó được coi là một chất gây ô nhiễm khi ở nồng độ cao, khi các loại rượu vang để lâu trong không khí. Ở nồng độ cao trong rượu vang, nó được coi là chất tạo ra mùi vị lạ, là vị chua bất thường do bị thủy phân dần dần để trở thành axít axetic (xem dưới đây).

### Sử dụng khác
Axetat etyl là một chất độc có hiệu lực để sử dụng trong thu thập và nghiên cứu côn trùng. Trong các lọ chứa axetat etyl, hơi của nó sẽ giết chết côn trùng rất nhanh mà không làm hỏng hình dạng của chúng. Do không hút ẩm nên axetat etyl cũng giữ cho côn trùng đủ mềm để có thể thực hiện các công việc ép xác tiếp theo.

## Tổng hợp và thủy phân
Axetat etyl được tổng hợp thông qua phản ứng este hóa từ axít axetic và êtanol, thông thường với sự hiện diện của xúc tác là axít như axít sulfuric.
:CH3CH2OH + CH3COOH → CH3COOCH2CH3 + H<sub>2</sub>O

Do phản ứng là thuận nghịch và tạo ra cân bằng động nên hiệu suất là khá thấp nếu như không loại bỏ nước được tạo ra từ phản ứng.

Quá trình thủy phân axetat etyl là quá trình ngược lại với phản ứng trên:

:

Ở đây, H+ là môi trường axit chỉ đóng vai trò như là chất xúc tác và nồng độ của nó không thay đổi trong suốt phản ứng. Ngoài ra, nước luôn có số dư thừa vì thế thực tế nồng độ của nó cũng gần như không thay đổi. Tốc độ phản ứng có thể được coi như là chỉ của axetat etyl.

:Tốc độ phản ứng = k[Axetat etyl]

Mặc dù phản ứng này cũng là thuận nghịch, nhưng người ta có thể đạt được điều đó bằng cách dùng dư thừa axetat etyl để chuyển dịch phản ứng sang bên phải.
## Xem thêm
* Dung môi

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* NPI - Dữ liệu về Etyl axetat 
* Axetat etyl: Phân tử của tháng
* Mục đích sử dụng axít sulfuric đậm đặc trong xúc tác cho phản ứng este hóa
Topcon

**Topcon Corporation** là tập đoàn sản xuất những thiết bị cho y học, định vị, xây dựng,...

**Topcon Positioning** là một bộ phận của tập đoàn này.

Về các lĩnh vực trong định vị (máy GPS, GIS, Total Station, Theodolite, Autolevel, mmGPS, Automated machines,...) đây là tập đoàn đứng đầu tại Nhật Bản (xếp sau nó là Sokkia và Nikon).

## Hoạt động
Tại châu Á, Topcon cũng giữ vị trí số 1 của mình nhờ sự đột phá mạnh vẽ về công nghệ. Giúp cho người dùng giảm đáng kể thời gian làm việc, đồng thời nâng cao độ chính xác, độ tin cậy trong công việc lên nhiều lần (nhờ những máy đo Laser xa 2000m, máy toàn đạc chạy trên nền Windows CE.NET, máy GPS đo động thời gian thực với độ chính xác cao).

Hãng Topcon vừa cho ra đời một Model máy GPS mới có khả năng thu cùng lúc 3 nhóm vệ tinh (GPS của Mỹ, GLONASS của Nga, và Galileo của Châu Âu sẽ đưa lên vào năm 2008).

Ở những quốc gia lớn như Mỹ, Australia, Trung Quốc,... người làm xây dựng cũng như khảo sát, lập bản đồ đều biết đến Topcon. Những công ty xây dựng đặc biệt thích dùng sản phẩm của Hãng Topcon bởi những tính năng hiện đại, dễ sử dụng, hiệu suất cao.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Topcon ở Nhật Bản  *(tiếng Anh)*
*Topcon ở Hoa Kỳ