open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Đàn áp Tân giáo dưới thời Louis XIV

**Đàn áp Tân giáo dưới thời Louis XIV** là 1 chuỗi các sự kiện trấn áp mạnh tay của vua Pháp Louis XIV nhằm buộc người Huguenot tức những người theo Tân giáo (Tin Lành) phải bỏ đạo và trở lại Công giáo Rôma. Việc đàn áp đã dẫn tới kết quả là khoảng 500.000 người Huguenot phải rời bỏ vương quốc Pháp sang các nước Thụy Sĩ, Hà Lan, Đức, Phổ, Anh...

## Mâu thuẫn tôn giáo tại Pháp

Vấn đề tôn giáo từng làm nước Pháp điêu đứng một thời gian dài, đưa nước Pháp đến bờ tan rã. Tuy nhiên sau Đạo dụ Ân xá Alais, người Huguenot với khoảng 1,5 triệu người trên tổng dân số 19 triệu đã sống yên bình. Đối với chế độ quân chủ chuyên chế của Louis XIV, người Huguenot có đóng góp tích cực trong nhiều ngành kinh tế, đặc biệt trong những nghề thủ công chuyên môn.

## Bãi bỏ chỉ dụ Nantes

Năm 1864, những thắng lợi liên tiếp trên mặt trận quân sự-đối ngoại đánh dấu thời điểm cực thịnh của Louis XIV. Là 1 vị vua ngoan đạo đồng thời ý thức rõ vị thế của mình, ông không chấp nhận quyền lực của mình bị thách thức bởi bất kỳ lực lượng nào. Ông muốn tất cả thần dân nước Pháp đều phải thần phục tuyệt đối, kể cả tôn giáo. Ý tưởng của Louis XIV là **một [[tín ngưỡng]], một [[luật lệ]], một [[nhà vua]]**. Ủng hộ nhà vua có giới giáo sĩ Công giáo và không ít tín đồ trung thành. Tể tướng của nhà vua, Hồng y Mazarin (nắm giữ quyền bính khi nhà vua còn niên thiếu cho đến khi ông – Mazarin - qua đời năm 1661) tái lập những cuộc bách hại người Kháng Cách, sử dụng quân đội để khủng bố họ đến nỗi nhiều người không còn chịu đựng nỗi và buộc phải lưu vong.

Louis XIV nghĩ rằng tên tuổi ông sẽ vang lừng nếu như ông đưa được dân Huguenot quay lại Công giáo. Lúc đầu ông tuân thủ chỉ dụ Nantes và Đạo dụ Ân xa Alais nhưng theo cách của ông tức cấm không cho người huguenot làm những gì mà chỉ dụ Nantes không ghi rõ mà điều này thì vô số. Người Huguenot bị sách nhiễu, gây khó dễ lúc hành đạo mà trong cuộc sống hàng ngày cũng không yên thân. Họ dần bị gạt ra khỏi chính quyền, bị quấy nhiễu, theo dõi...

## Cuộc tháo chạy của người Huguenot
## Hậu quả đối với nước Pháp

Theo các báo cáo của Vauban thì hậu quả của việc người Huguenot tháo chạy đối với nước Pháp là rất thê thảm:
#Từ 8-10 vạn người đủ mọi ngành nghề rời khỏi Vương quốc mang theo hơn 30.000.000 livres đang sinh lợi nhất.
#Những ngành nghề chuyên môn đặc biệt mà nước ngoài trước đây chưa biết và thu hút vào Pháp một khoản tiền rất đáng kể từ khắp mọi miền châu Âu thì nay lại đang là nguồn lợi cho nước ngoài.
#Phần đáng kể thương mại bị phá sản.
#Hạm đội của những nước thù địch có thêm 8-9.000 thủy thủ lành nghề nhất vương quốc.
#Quân đội của họ tuyển thêm được 5-600 sĩ quan và từ 100-120.000 quân lính thiện chiến hơn của họ rất nhiều và họ (các nước thù địch với Pháp) rất sẵn lòng sử dụng để chống lại chúng ta (Pháp) khi có dịp. 

Ngoài ra, khắp châu Âu cũng có nhiều sự phả đối Louis XIV vì cho đây là sự bội ước. 

## Tham khảo
*Lê Vinh Quốc - Các nhân vật Lịch sử cận đại, tập III: Pháp Nhà xuất bản GD 2001

## Xem thêm
* Người Huguenot
* Chiến tranh tôn giáo Pháp
* Thảm sát Ngày lễ Thánh Barthélemy

## Tham khảo
Cành cạch xám

**Cành cạch xám** (danh pháp hai phần: ***Hemixos flavala***) là một loài chim thuộc họ Chào mào (*Pycnonotidae*).

Nó được tìm thấy tại Bangladesh, Bhutan, Campuchia, Trung Quốc, Ấn Độ, Indonesia, Lào, Malaysia, Myanma, Nepal, Singapore, Thái Lan và Việt Nam. Môi trường sinh sống tự nhiên của nó là các khu rừng ẩm ướt vùng đất thấp và núi cao cận nhiệt đới và nhiệt đới.

Đôi khi được đưa vào chi Hypsipetes mở rộng với danh pháp *Hypsipetes flavalus*. Tạo thành siêu loài với H. cinereus và H. castanonotus, và thường được coi là cùng loài, nhưng các khác biệt về hình thái và giọng hót của các đơn vị phân loại hợp thành cho thấy chúng tốt nhất nên được coi là các loài khác về mặt địa lý (allospecies); sự xem xét đầy đủ là cần thiết để xác định mối quan hệ giữa các dạng. Chủng remotus cô lập là sự phân nhánh đủ khác biệt để có thể nâng cấp lên thành loài độc lập. Hiện tại người ta công nhận 5 phân loài.

* *H. f. flavala* Blyth, 1845 - Đông Himalaya từ miền bắc Ấn Độ (từ Uttar Pradesh về phía đông, bao gồm cả các vùng đồi phía nam Assam) kéo dài về phía đông tới đông nam Tây Tạng, tây bắc Myanma và miền nam Trung Quốc (tây Vân Nam), đông bắc Bangladesh (Sylhet).
* *H. f. bourdellei* Delacour, 1926 - miền nam Trung Quốc (nam Vân Nam), đông Myanma, đông bắc Thái Lan và bắc & trung Lào.
* *H. f. remotus* Deignan, 1957 - nam Lào, nam Việt Nam (Trung Bộ) và đông nam Campuchia.
* *H. f. hildebrandi* Hume, 1874 - nam Myanma và tây Thái Lan.
* *H. f. davisoni* Hume, 1877 - nam Myanmar (Bắc Tenasserim) và tây nam Thái Lan.

## Hình ảnh

Tập tin:HemixusCinereusKeulemans.jpg
Tập tin:Hemixos flavala, ashy bulbul.jpg
Tập tin:Ashy Bulbul (Hemixos flavala) 457639765.jpg


## Chú thích

## Tham khảo
* 
*
Bạc má rừng

**Bạc má rừng** hay **bạc má mày vàng** (danh pháp hai phần: ***Sylviparus modestus***) là một loài chim trong họ Paridae. Nó được đặt trong chi đơn loài ***Sylviparus***.

Loài chim này được tìm thấy tại Bhutan, Trung Quốc, Ấn Độ, Lào, Myanma, Nepal, Thái Lan và Việt Nam. Môi trường sinh sống tự nhiên của nó là các khu rừng ẩm ướt vùng đất thấp và miền núi nhiệt đới và cận nhiệt đới tới độ cao trong khoảng 500-3.000 m.

## Phân loại
Loài bạc má này trước đây từng được đặt trong chi *[[Parus]]*, nhưng dường như không có mối quan hệ gần với bất kỳ thành viên nào trong họ này; có thể có quan hệ gần gũi nhất với chim mào vàng (*Melanochlora sultanea*). Hành vi và bộ lông gợi ý về mối quan hệ gần (có thể) với họ Tước mào vàng (*Regulidae*), nhưng giọng hót, hành vi sinh sản, thức ăn và hình thái của mỏ và màu chân lại là điển hình cho họ Bạc má.

## Các phân loài
Theo Internet Bird Collection thì loài này chứa 3 phân loài như sau:
* *S. m. klossi* Delacour & Jabouille, 1930: Tây Nguyên Việt Nam (Đà Lạt)
* *S. m. modestus* E. Burton, 1836: Toàn vùng phân bố
* *S. m. simlaensis* Stuart Baker, 1917: tây bắc Himalaya, từ đông Kashmir tới bắc Ấn Độ tại Kumaon.

## Chú thích

## Tham khảo

* Del Hoyo J.; Elliot, A. & Christie D. (chủ biên). (2007). Handbook of the Birds of the World. Quyển 12: Picathartes to Tits and Chickadees. Lynx Edicions. ISBN 978-84-96553-42-2
* Hình ảnh tại Animal Diversity Web.
Cành cạch Madagascar

**Cành cạch Madagascar** hay **cành cạch đen Madagascar** (danh pháp hai phần: ***Hypsipetes madagascariensis***) là một loài chim trong họ Chào mào (*Pycnonotidae*). Chúng được tìm thấy tại Comoros, Madagascar, Mayotte và Seychelles.

Đôi khi được coi là tạo thành siêu loài với tất cả mọi thành viên khác của chi này, và trong quá khứ tất cả đã từn được coi là cùng loài. Phân tích phân tử gần đây chỉ ra rằng loài hiện tại và *H. olivaceus* (cành cạch Mauritius) là các đơn vị phân loại có quan hệ chị em; và các quần thể tại Madagascar và Comoros (chủng định danh) tạo thành một nhóm đơn ngành, có quan hệ chị em với chủng *rostratus*. Hiện tại người ta công nhận hai phân loài:
* *H. m. madagascariensis* (Statius Muller, 1776) - quần đảo Comoros (cả bốn đảo chính và một vài đảo nhỏ), quần đảo Glorieuse (Grande Glorieuse I) và Madagascar.
* *H. m. rostratus* (Ridgway, 1893) - Aldabra.

## Hình ảnh

Tập tin:Hypsipetes madagascariensis egg 1863.jpg
Tập tin:Malagasy bulbul (Hypsipetes madagascariensis) Anjajavy.jpg


## Chú thích

## Tham khảo

* 
*
Đinh Hoàng Max

**Đinh Hoàng Max** (tên khai sinh là **Maxwell Eyerakpo**; sinh ngày 14 tháng 12 năm 1986) là một cầu thủ bóng đá người Nigeria nhập quốc tịch Việt Nam chơi ở vị trí tiền vệ.

Trong sự nghiệp, Đinh Hoàng Max từng khoác áo nhiều câu lạc bộ Việt Nam như Hà Nội T&T, Ninh Bình, Hải Phòng, Đồng Tháp, Xuân Thành Sài Gòn, Hùng Vương An Giang, Than Quảng Ninh, XSKT Cần Thơ và Becamex Bình Dương và Topenland Bình Định.

## Sự nghiệp câu lạc bộ
### Vissai Ninh Bình
Đinh Hoàng Max (Maxwell) đã từng chơi cho Đồng Tháp mùa 2005-2007, T&T Hà Nội 2008, trước khi được chuyển về Câu lạc bộ bóng đá Xi măng The Vissai Ninh Bình mùa hè năm 2008.

Anh chơi xuất sắc trong màu áo V. Ninh Bình và là một trong những mảnh ghép quan trong giúp Ninh Bình thăng hạng. Mùa giải 2010 anh được Ninh Bình cho sang đội hình Hải Phòng thi đấu và lại trở về Ninh Bình vào mùa giải 2011.

### Becamex Bình Dương
Đinh Hoàng Max đến với Câu lạc bộ bóng đá Becamex Bình Dương như một sự bổ sung bất đắc dĩ, vì Bình Dương đang trong giai đoạn trẻ hóa lực lượng. Trước đó, anh từng ra bắc vào nam chơi cho các câu lạc An Giang F.C, Than Quảng Ninh F.C., XSKT Cần Thơ F.C.

## Sự nghiệp quốc tế
Với sự giúp đỡ của Chủ tịch Hoàng Mạnh Trường, đầu năm 2009 anh chính thức được làm công dân Việt Nam với cái tên Đinh Hoàng Max. Nửa năm sau ngày được vinh dự mang tên họ của vua Đinh Bộ Lĩnh, từ mảnh đất của đất cố đô Hoa Lư, Đinh Hoàng Max đã được khoác lên mình màu áo đội tuyển quốc gia. Anh có trận ra mắt đội tuyển quốc gia Việt Nam trong trận giao hữu với câu lạc bộ Olympiakos của Hy Lạp ngày 14/5/2009. Sau đó là trận giao hữu với Kuwait ngày 31/5/2009.

## Chú thích

## Liên kết ngoài
*Lý lịch
*Hoàng La, Hoàng Max tập làm người Việt
*Hai chàng "Tây" họ Đinh Hoàng và lời gọi Calisto
Cành cạch núi

**Cành cạch núi** (danh pháp hai phần: ***Ixos mcclellandii***) là một loài chim trong họ Chào mào (*Pycnonotidae*). Nó thường hay được đặt trong chi *[[Hypsipetes]]*, nhưng dường như có quan hệ họ hàng gần với loài điển hình của chi *[[Ixos]]* là cành cạch Sunda hay cành cạch cánh xanh (*I. virescens*).

Nó được tìm thấy tại Bangladesh, Bhutan, Campuchia, Trung Quốc, Hồng Kông, Ấn Độ, Lào, Malaysia, Myanma, Nepal, Thái Lan và Việt Nam. Môi trường sống tự nhiên của nó là các khu rừng ẩm ướt vùng đất thấp nhiệt đới hay cận nhiệt đới. Sách đỏ IUCN coi nó là loài ít quan tâm.

Tên loài đôi khi bị viết thành *macclellandii*. Sự giới hạn các chủng là phức tạp, đòi hỏi phải có sự xem xét lại kỹ lưỡng. Một vài chủng có thể là các loài tách biệt, như *canescens* về mặt địa lý là cô lập và không phù hợp với kiểu hình chung của biến động màu sắc bộ lông; các chủng còn lại thì lại dường như quá ít khác biệt hay biến đổi để đảm bảo cho sự công nhận về mặt phân loại. Cũng cần xem xét chi tiết về các biến đổi của giọng hót theo địa lý. Chủng *vargus* (được miêu tả từ Nepal) dường như không thể phân biệt với chủng định danh và được coi là đồng nghĩa của nó; chủng *binghami* (các bang Shan miền nam, Myanma) được coi chỉ là một kiểu hình màu sắc của chủng *tickelli* và cũng được coi là đồng nghĩa của nó. Hiện tại người ta tạm thời công nhận 9 phân loài như sau:

* *I. m. mcclellandii* (Horsfield, 1840) - Nepal, bắc Ấn Độ (đông Himalaya từ Uttaranchal về phía đông tới đông bắc Arunachal, và các vùng đồi từ nam Assam về phía nam tới Mizoram) và tây bắc Myanma; cũng thông báo là có tại đông nam Tây Tạng.
* *I. m. ventralis* Stresemann, 1940 - tây và tây nam Myanma (kể cả Arakan); các thông báo cũ cho thấy có tại Bangladesh (vùng đồi Chittagong).
* *I. m. tickelli* (Blyth, 1855) - đông Myanma và bắc Thái Lan.
* *I. m. similis* (Rothschild, 1921) - nam Trung Quốc (tây và nam Vân Nam) và đông bắc Myanma về phía nam tới bắc Đông Dương.
* *I. m. holtii* (Swinhoe, 1861) - đông nam Trung Quốc (Quảng Tây, Giang Tây, Quảng Đông, Phúc Kiến) và bắc Việt Nam.
* *I. m. loquax* Deignan, 1940 - tây bắc & đông bắc Thái Lan và nam Lào.
* *I. m. griseiventer* (Robinson & Kloss, 1919) - nam Việt Nam (nam Trung Bộ).
* *I. m. canescens* Riley, 1933 - đông nam Thái Lan và tây nam Campuchia.
* *I. m. peracensis* (Hartert & Butler, 1898) - nam Thái Lan và bắc bán đảo Mã Lai.

## Hình ảnh

Tập tin:Mountain Bulbul Thailand.jpg


## Chú thích

## Tham khảo
* 
*
Christian Kramp

**Christian Kramp** (8 tháng 7 năm 1760 – 13 tháng 5 năm 1826) là một nhà toán học người Pháp làm việc chủ yếu với các số giai thừa.

Cha của Christian Kramp là thầy của ông ở trường ngữ pháp Strasbourg. Kramp tốt nghiệp ngành y học. Tuy nhiên, ông ta lại quan tâm đến những lĩnh vực ngoài ngành y. Ngoài một số tác phẩm về y học, ông ta đã xuất bản một tác phẩm về tinh thể học vào 1793. Vào 1795 nước Pháp sáp nhập khu vực Rhineland nơi mà Kramp đang làm việc và sau đó ông ta trở thành một giảng viên ở Köln (thành phố này từng là của Pháp từ 1794 tới 1815), dạy toán, hóa và vật lý.

Kramp được bổ nhiệm là giáo sư toán ở Strasbourg, ngôi làng nơi ông sinh ra vào 1809. Ông ta được bầu vào hàn lâm viện Pháp trong lĩnh vực hình học vào năm 1817. Cũng như Bessel, Legendre và Gauss đã từng làm, Kramp làm việc về hàm giai thừa với các số không phải là số nguyên. Công việc của ông ta về các số giai thừa thì độc lập với của James Stirling và Vandermonde. Ông ta là người đầu tiên dùng ký hiệu n!

## Tham khảo
Sport aerobic tại Đại hội Thể thao Trong nhà châu Á 2007

**[[Sport Aerobic]]** là môn thi đấu chính thức tại Đại hội Thể thao Trong nhà châu Á 2007 được tổ chức tại Ma Cao, CHND Trung Hoa từ ngày 26 đến ngày 28 tháng 10 năm 2007.

## Tổng kết huy chương
### Bảng xếp hạng

### 

## Đơn nam

**Vòng loại** - 27 tháng 10

**Chung kết** - 28 tháng 10

## Đơn nữ

**Vòng loại** - 26 tháng 10

**Chung kết** - 28 tháng 10

## Đôi nam - nữ

**Vòng loại** - 26 tháng 10

**Chung kết** - 28 tháng 10

## Đồng đội ba người

**Vòng loại** - 27 tháng 10

**Chung kết** - 28 tháng 10

## Chú thích

## Liên kết ngoài
* Trang web chính thức của Asian Indoor Games 2007
Bóng đá trong nhà tại Đại hội Thể thao Trong nhà châu Á 2007

**[[Bóng đá trong nhà]]** là môn thi đấu chính thức của Đại hội Thể thao Trong nhà châu Á 2007 diễn ra tại Ma Cao, Trung Quốc từ ngày 26 tháng 10 đến ngày 3 tháng 11 năm 2007.

## Tổng kết
### Bảng thành tích

### Đội chiến thắng

## Nam
### Vòng loại
#### Bảng A

#### Bảng B

#### Bảng C

#### Bảng D

* Trận Kuwait bị huỷ kết quả

### Loại trực tiếp

#### Tứ kết

----

----

----

#### Bán kết

----

#### Tranh huy chương đồng

#### Tranh huy chương vàng

## Nữ
### Vòng loại
#### Bảng A

#### Bảng B

### Placing round

### Loại trực tiếp

#### Bán kết

----

#### Tranh huy chương đồng

#### Tranh huy chương vàng

## Chú thích

## Liên kết ngoài
* RSSSF
Vệ quốc

**Vệ quốc** có thể hiểu là:
*Nước Vệ, một nước tồn tại từ thời Tây Chu đến thời nhà Tần trong lịch sử Trung Quốc
*Bảo vệ quốc gia, xem Vệ binh quốc gia.
Vệ

**Vệ** trong tiếng Việt có thể là:
*Tên gọi một con sông tại Quảng Ngãi: sông Vệ
*Một họ người Trung Quốc: Vệ (họ)
*Một nước thời Xuân Thu tại Trung Quốc: Vệ (nước)
1800

## Sự kiện

* 1 tháng 1 – Đông Ấn Hà Lan được hình thành từ các trạm thương mại quốc hữu hóa của Công ty Đông Ấn Hà Lan.
* 11 tháng 2 – Tia hồng ngoại được phát hiện bởi nhà thiên văn học William Herschel.
* 24 tháng 4 – Thư viện Quốc hội Hoa Kỳ được thành lập tại Washington, D.C.
* 2 tháng 6 – Tiêm vắc-xin bệnh đậu mùa đầu tiên được thực hiện ở Bắc Mỹ, tại Newfoundland
* 17 tháng 11 – Cuộc họp Quốc hội đầu tiên được diễn ra tại điện Capitol Hoa Kỳ.
* 25 tháng 12 – Hiệp định đình chiến Steyr được ký kết giữa lực lượng Pháp và Đế quốc La Mã Thần thánh.

## Sinh
* 21 tháng 7 - Nguyễn Tri Phương, tướng lĩnh Việt Nam (m. 1873) 
* 31 tháng 10 - Bá tước William Parsons của Rosse (m. 1867)
*11 tháng 7 - Evgeny Abramovich Baratynsky, nhà thơ người Nga (m. 1844) 
*10 tháng 9 - George Bentham, nhà thực vật học người Anh (m. 1884) 
*10 tháng 4 - Jean-Baptiste Dumas, nhà hoá học người Pháp (m. 1884) 
*7 tháng 1 - Millard Fillmore, Tổng thống Hoa Kỳ thứ 13 (m. 1874)
*3 tháng 12 - France Prešeren, nhà thơ lãng mạn thế kỷ 19 (m. 1849) 
*Không rõ - Giuseppe Molteni, nhà thơ và họa sĩ người Ý (m. 1867) 
*7 tháng 3 - John Edward Gray, nhà động vật học người Anh (m. 1875) 
*18 tháng 5 - Heinrich Göppert, nhà thực vật học và cổ sinh vật học Người Đức (m. 1884) 
*2 tháng 1 - Brian Houghton Hodgson, nhà tự nhiên học (m. 1894)
*Không rõ - John Hogg, nhà tự nhiên người Anh (m. 1869) 
*31 tháng 7 - Ignacia Sáenz y Ulloa, (m. 1873)
*9 tháng 12 - Lương Thị Nguyện, thứ phi của vua Minh Mạng (m. 1871) 
*9 tháng 6 - Piotr Michałow, hoạ sĩ người Ba Lan (m. 1855) 
*24 tháng 4 - Helmuth Karl Bernhard von Moltke, Nguyên soái Vương quốc Phổ và Đế quốc Đức (m. 1891) 
*21 tháng 2 - Thiên hoàng Ninkō (m. 1846) 
*Không rõ - Phan Huy Vịnh, nhà thơ thời nhà Nguyễn (m. 1870) 
*Không rõ - Vũ Tông Phan, danh sĩ, nhà giáo đời nhà Nguyễn (m. 1851) 
*11 tháng 11 - William Calcraft, người treo cổ người Anh (m. 1879) 
## Mất
* 14 tháng 3 - Dĩnh Quý phi, phi tần của Thanh Cao Tông (s. 1731) 
* Không rõ - Hoàng tử Michał Kazimierz Ogiński (s. 1730) 
* Không rõ - Niccolò Piccinni, nhà soạn nhạc, nhà sư phạm Người Ý (s. 1728)
* 18 tháng 5 - Aleksandr Vasilyevich Suvorov, vị Đại Nguyên soái thứ tư và cuối cùng của Đế quốc Nga (s. 1729) 
* Không rõ - Vũ Huy Tấn (s. 1749) 
* 28 tháng 6 - Triều Tiên Chính Tổ, Quốc vương thứ 22 của nhà Triều Tiên (s. 1752) 
* 22 tháng 12 - Thuần Dĩnh, quý tộc, Thiết mạo tử vương của Nhà Thanh (s. 1761) 
## Xem thêm

## Chú thích
1808

**1808** (số La Mã: **MDCCCVIII**) là một năm nhuận bắt đầu vào thứ Sáu trong lịch Gregory.

## Sự kiện
*Beethoven hoàn thành bản giao hưởng số 5 và số 6.

## Sinh

## Mất

## Xem thêm

## Tham khảo
1809

**1809** (số La Mã: **MDCCCIX**) là một năm thường bắt đầu vào Chủ Nhật trong lịch Gregory.

## Sự kiện

## Sinh
Abraham Lincoln:tổng thống thứ 16 của Hoa Kỳ
## Mất

## Xem thêm

## Tham khảo
1811

**1811** (số La Mã: **MDCCCXI**) là một năm thường bắt đầu vào thứ Ba trong lịch Gregory.

## Sự kiện

## Sinh
* 31 tháng 3 – Robert Bunsen, nhà hoá học người Đức (m. 1899)
* 10 tháng 9 – Nguyễn Phúc Quang, tước phong An Khánh vương, hoàng tử con vua Gia Long (m. 1845).
* Không rõ – Tăng Quốc Phiên, tướng nhà Thanh.

## Mất

## Xem thêm

## Tham khảo
1812

**1812** (số La Mã: **MDCCCXII**) là một năm nhuận bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Gregory.

## Sự kiện
* Chiến dịch nước Nga 1812 - quân đội Pháp tấn công Nga
* Chiến tranh năm 1812 - giữa Hoa Kỳ và Anh Quốc
## Sinh
* Tả Tông Đường

## Mất
* Juana Galán
*Phạm Thị Tuyết, phong hiệu Nhị giai Gia phi, phi tần của vua Minh Mạng

## Xem thêm

## Tham khảo
1814

**1814** (số La Mã: **MDCCCXIV**) là một năm thường bắt đầu vào thứ Bảy trong lịch Gregory.

## Sự kiện

## Sinh
1 tháng 1 - Hồng Tú Toàn, thủ lĩnh nổi dậy người Trung Quốc, tức 10 tháng 12 năm Quý Dậu .(m. 1864)
## Mất

## Xem thêm

## Tham khảo
1815

**1815** (số La Mã: **MDCCCXV**) là một năm thường bắt đầu vào Chủ Nhật trong lịch Gregory.

## Sự kiện
*18 tháng 6 – Trận Waterloo

## Sinh
* 22 tháng 4 – Otto Knappe von Knappstädt (m. 1906)
*31 tháng 12 – George Gordon Meade (m. 1872)
*Không rõ – Nguyễn Phúc Uyển Diễm, phong hiệu Lộc Thành Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng nhà Nguyễn (m. 1836).

## Mất
*24 tháng 2 – Robert Fulton (s. 1765)
*22 tháng 3 – Võ Thị Viên, phong hiệu Nhất giai Lương phi, phi tần của vua Thiệu Trị nhà Nguyễn (m. 1880).

## Xem thêm

## Tham khảo
1816

**1816** (số La Mã: **MDCCCXVI**) là một năm nhuận bắt đầu vào thứ Hai trong lịch Gregory.

Năm 1816 được biết đến với tên gọi "Năm không có mùa hè" ở bắc bán cầu bởi sự ảnh hưởng từ vụ phun trào núi lửa Tambora, gây ra mùa hè có sương giá và tuyết nhiều nơi ở châu Âu và bắc Mỹ.

## Sự kiện

## Sinh
* 4 tháng 10 – Ơgien Pôchiê nhà thơ Paris, người sáng tác bài Quốc tế ca.
* Không rõ – Nguyễn Thị Huyên, phong hiệu Tam giai Đức tần, phi tần của vua Thiệu Trị (m. 1892).

## Mất

## Xem thêm

## Tham khảo
1810

**1810** (số La Mã: **MDCCCX**) là một năm thường bắt đầu vào thứ Hai trong lịch Gregory.

## Sự kiện
Ngày 25 tháng 5 năm 1810 các công dân của Buenos Aires, Argentina hạ bệ Tổng đốc Baltasar Hidalgo de Cisneros và nắm quyền kiểm soát của chính phủ cho mình.

Cộng hòa Argentina là quốc gia thuộc Nam Mỹ, nằm giữa dãy Andes về phía tây và Đại Tây Dương về phía đông và nam. Argentina có ranh giới với Paraguay và Bolivia về phía bắc, Brasil và Uruguay về phía đông bắc, và Chile về phía tây và nam. Quốc gia này cũng tuyên bố chủ quyền với một số lãnh thổ hải ngoại Anh, đó là quần đảo Falkland (Islas Malvinas) và quần đảo Nam Georgia và Nam Sandwich. Dưới tên Châu Nam Cực Argentina, Argentina cũng tuyên bố chủ quyền khoảng 1.000.000&nbsp;km² của châu Nam Cực, trùng với một số lãnh thổ mà Chile và Anh cũng đòi chủ quyền. Tính theo diện tích, quốc gia này lớn thứ hai Nam Mỹ (sau Brasil) và là quốc gia lớn thứ 8 trên thế giới.

## Sinh
* 1 tháng 3 – Frédéric Chopin
* 5 tháng 8 – Nguyễn Phúc Miên Định, tước phong Thọ Xuân vương, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1886).
* 2 tháng 10 – Nguyễn Phúc Cự, tước phong Thường Tín Quận vương, hoàng tử con vua Gia Long (m. 1849).
* 30 tháng 12 – Nguyễn Phúc Miên Nghi, tước phong Ninh Thuận Quận vương, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1874)

## Mất
* 10 tháng 10 – Lê Ngọc Bình, công chúa con vua Lê Hiển Tông, chánh cung của vua Cảnh Thịnh, sau là thứ phi của vua Gia Long (s. 1785).

## Xem thêm

## Tham khảo
1817

**1817** (số La Mã: **MDCCCXVII**) là một năm thường bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Gregory.

## Sự kiện
Năm 1817, nam tước người Đức là Baron Karl von Drais đã phát minh ra chiếc xe mang tên ông gọi là Draisienne (xe của Drais) được xem là tổ tiên của xe đạp. Drais đã giới thiệu mô hình xe này cho công chúng tại Mannheim vào mùa hè 1817.

## Sinh

*4 tháng 1 – Nguyễn Phúc Miên Áo, tước phong Phú Bình Quận vương, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1865)
*16 tháng 2 – Nguyễn Phúc Miên Thần, tước phong Nghi Hòa Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1878)
*28 tháng 2 – Nguyễn Phúc Miên Phú, tước phong Phù Mỹ Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1885)
*26 tháng 7 – Nguyễn Phúc Lương Đức, phong hiệu An Thường Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1891)
*11 tháng 10 – Marie Amelie xứ Baden, Đại Công nữ Baden, Công tước phu nhân xứ Hamilton.
*Không rõ – Nguyễn Phúc Quang Tĩnh, phong hiệu Hương La Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1844)

## Mất

## Xem thêm

## Tham khảo
1818

**1818** (số La Mã: **MDCCCXVIII**) là một năm thường bắt đầu vào thứ Năm trong lịch Gregory.

## Sự kiện

## Sinh
*5 tháng 7 – Nguyễn Phúc Hòa Thục, phong hiệu Vĩnh An Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1893)
*21 tháng 11 – Lewis Henry Morgan, nhà lý luận xã hội học người Mỹ (m. 1881)
*Không rõ: Nguyễn Phúc Trinh Đức, phong hiệu An Trang Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1863)
*Không rõ: Phùng Tử Tài, tướng nhà Thanh

## Mất

## Xem thêm

## Tham khảo
1820

**1820** (số La Mã: **MDCCCXX**) là một năm nhuận bắt đầu vào thứ Bảy trong lịch Gregory.

## Sự kiện
* Nguyễn Phúc Đảm lên ngôi hoàng đế, lấy hiệu là Minh Mạng (m. 1840).
* Vua Gia Khánh nhà Thanh băng hà, hoàng tử Miên Ninh nối ngôi lấy hiệu là Đạo Quang.

## Sinh
* 3 tháng 2 – Nguyễn Phúc Miên Trinh, tước phong Tuy Lý vương, hoàng tử con vua Minh Mạng nhà Nguyễn (m. 1897).
* 30 tháng 5 – Nguyễn Phúc Miên Bảo, tước phong Tương An Quận vương, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1854).
* 11 tháng 7 – Nguyễn Phúc Miên Trữ, tước phong Tuân Quốc công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1890).
* 20 tháng 8 – Nguyễn Phúc Đoan Thuận, phong hiệu Định Mỹ Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1854).
* 28 tháng 11 – Friedrich Engels, nhà triết học Đức, người đồng sáng lập nên chủ nghĩa cộng sản lãnh tụ của giai cấp vô sản thế giới.
* A Cổ Bách, thủ lĩnh Kashgar (m. 1877).

## Mất
* Đại thi hào Nguyễn Du (s. 1766).
* 3 tháng 2 – Vua Gia Long, hoàng đế đầu tiên của nhà Nguyễn (s. 1762).

## Xem thêm

## Tham khảo
1821

**1821** (số La Mã: **MDCCCXXI**) là một năm thường bắt đầu vào thứ Hai trong lịch Gregory.

## Sự kiện
* Năm 1821, các quốc gia Trung Mỹ (Nicaragua, Costa Rica, Panama, Honduras, El Salvador và Guatemala) tuyên bố độc lập vào ngày 15 tháng 9 năm 1821.
* Ở Nam Mỹ, Peru cũng tuyên bố độc lập vào ngày 28 tháng 7 năm 1821.

## Sinh
* 24 tháng 5 – Nguyễn Phúc Đoan Trinh, phong hiệu Phú Mỹ Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1899)
* Không rõ – Nguyễn Phúc Vĩnh Gia, phong hiệu Phương Duy Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1850)
* Không rõ – Mã Tân Di, đại thần cuối thời nhà Thanh (m. 1870)

## Mất
-Napoleon Bonaparte

-Sophie Trébuchet

## Xem thêm

## Tham khảo
1819

**1819** (số La Mã: **MDCCCXIX**) là một năm thường bắt đầu vào thứ Sáu trong lịch Gregory.

## Sự kiện

## Sinh
*5 tháng 3 – Nguyễn Phúc Miên Thủ, tước phong Hàm Thuận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1859)
*21 tháng 4 – Nguyễn Phúc Nhu Thuận, phong hiệu Phong Hòa Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1840)
*24 tháng 5 – Victoria của Anh của Anh (m. 1901)
*10 tháng 7 – Pieter Bleeker, nhà ngư học kiêm nhà bò sát học người Hà Lan (m. 1878).
*11 tháng 12 – Nguyễn Phúc Miên Thẩm, tước phong Tùng Thiện vương, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1870)
*16 tháng 12 – Nguyễn Phúc Nhu Thục, phong hiệu An Cát Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1886)

## Mất

## Xem thêm

## Tham khảo
1822

**1822** (số La Mã: **MDCCCXXII**) là một năm thường bắt đầu vào thứ Ba trong lịch Gregory.

## Sự kiện

## Sinh

* 2 tháng 1 – Nguyễn Phúc Đoan Thận, phong hiệu Tân Hòa Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1866).
*21 tháng 2 – Nguyễn Phúc Miên Vũ, tước phong Lạc Hóa Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1849).
*17 tháng 3 – Nguyễn Phúc Miên Tống, tước phong Hà Thanh Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1858).
*27 tháng 4 – Ulysses S. Grant, Tổng thống thứ 18 của Mỹ (m. 1885)
*21 tháng 10 – Nguyễn Phúc Miên Tể, tước phong Nghĩa Quốc công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1844).
*27 tháng 12 – Louis Pasteur (m. 1895).
* Không rõ – Nguyễn Phúc Nhàn Thận, phong hiệu Quỳnh Lâm Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1849).
* 1 tháng 7 – Nguyễn Đình Chiểu, nhà thơ (m. 1888)

## Mất

* Không rõ – Nguyễn Văn Nhơn, một trong Ngũ hổ tướng triều Nguyễn (s. 1753).

## Xem thêm

## Tham khảo
1824

## Sự kiện
*10 tháng 2 - Simón Bolívar được tuyên bố là nhà độc tài của Peru.
*Không rõ – Ludwig van Beethoven hoàn thành bản giao hưởng số 9.

## Sinh
* 17 tháng 1 – Nguyễn Phúc Miên Cung, tước phong Sơn Định Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1849).
* 4 tháng 3 – Nguyễn Phúc Vĩnh Thụy, phong hiệu Phú Phong Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1863).
* 12 tháng 3 - Gustav Kirchhoff, nhà vật lý người Đức (m. 1887)
* 1 tháng 4 – Emil von Albedyll, tướng lĩnh Phổ (m. 1897).
* 16 tháng 5 – Nguyễn Phúc Miên Phong, tước phong Tân Bình Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1860).
* 21 tháng 6 – Nguyễn Phúc Vĩnh Trinh, phong hiệu Quy Đức Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1892).
* 25 tháng 6 – Nguyễn Phúc Thục Thận, phong hiệu Cảm Đức Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1907)
* 23 tháng 8 – Nguyễn Phúc Miên Liêu, tước phong Quỳ Châu Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1881).
* Không rõ – Nguyễn Phúc Tĩnh Hảo, phong hiệu Diên Phúc Công chúa, công chúa con vua Thiệu Trị (m. 1847).

## Mất
* 17 tháng 7 – Nguyễn Phúc Ngọc Tông, thụy An Tĩnh, công chúa con vua Minh Mạng (s. 1812).
* 26 tháng 10 – Nguyễn Phúc Chẩn, tước phong Thiệu Hóa Quận vương, hoàng tử con vua Gia Long (s. 1803).
* Không rõ – Nguyễn Đức Xuyên, võ quan nhà Nguyễn (s. 1759).

## Xem thêm

## Tham khảo
1826

**1826** (số La Mã: **MDCCCXXVI**) là một năm thường bắt đầu vào Chủ Nhật trong lịch Gregory.

## Sự kiện

## Sinh

* 27 tháng 2 – Nguyễn Phúc Miên Lương, tước phong Sơn Tĩnh Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1863).
* 22 tháng 5 – Nguyễn Phúc Miên Gia, tước phong Quảng Biên Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1875).
* 8 tháng 7 – Nguyễn Phúc Miên Khoan, tước phong Lạc Biên Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1863).
* 12 tháng 9 – Nguyễn Phúc Trinh Thận, phong hiệu Lại Đức Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1904).
*Không rõ – Nguyễn Phúc Huy Nhu, phong hiệu An Mỹ Công chúa, công chúa con vua Thiệu Trị (m. 1885).

## Mất
* 4 tháng 7 – John Adams, tổng thống thứ 2 của Mỹ (s. 1735).
* 4 tháng 7 – Thomas Jefferson, tổng thống thứ 3 của Mỹ (s. 1743).
*19 tháng 11 – Nguyễn Thị Trường, phong hiệu Thất giai Quý nhân, thứ phi của vua Minh Mạng (s. 1796).

## Xem thêm

## Tham khảo
1825

**1825** (số La Mã: **MDCCCXXV**) là một năm thường bắt đầu vào thứ Bảy trong lịch Gregory.

## Sự kiện

## Sinh

*19 tháng 4 – Nguyễn Phúc Hồng Bảo, tước phong An Phong Quận vương, hoàng tử con vua Thiệu Trị (m. 1854).
*17 tháng 8 – Nguyễn Phúc Miên Mật, tước phong Quảng Ninh Quận vương, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1847).
* 1 tháng 10 – Nguyễn Phúc Thục Tĩnh, phong hiệu Xuân An Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1856).
* 1 tháng 10 – Nguyễn Phúc Trang Tĩnh, phong hiệu Hòa Mỹ Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1847).
* 22 tháng 11 – Nguyễn Phúc Trang Nhàn, phong hiệu Triêm Đức Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1892)
* 25 tháng 11 – Nguyễn Phúc Gia Thụy, phong hiệu Bình Xuân Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1860).

## Mất
* 6 tháng 10 – Bernard Germain de Lacépède, nhà tự nhiên học người Pháp (s. 1756).
*Không rõ – Hồng Hy Quan, người đã phát triển môn võ Hổ hình quyền (s. 1745).
*Không rõ - Trịnh Hoài Đức, quan nhà Nguyễn, nhà văn, nhà thơ, sử gia người Việt gốc Phúc Kiến(sinh 1765)

## Xem thêm

## Tham khảo
1828

**1828** (số La Mã – **MDCCCXXVIII**) là một năm nhuận bắt đầu vào thứ Ba trong lịch Gregory.

## Sự kiện

## Sinh
* 17 tháng 1 – Eduard Reményi, nghệ sĩ violin và nhà soạn nhạc Hungary (m. 1898).
* 23 tháng 1 – Alfred von Kaphengst, sĩ quan quân đội Phổ (m. 1887).
* 24 tháng 1 – Ferdinand Cohn, nhà s. học Đức (m. 1898).
* 5 tháng 2 – Nguyễn Phúc Tường Tĩnh, phong hiệu Xuân Vinh Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1875)..
* 8 tháng 2 – Jules Verne, nhà văn Pháp (m. 1905).
* 18 tháng 3 – William Randal Cremer, Nghị sĩ Hạ nghị viện Vương quốc Anh (m. 1908).
* 20 tháng 3 – Henrik Ibsen, nhà văn Na Uy (m. 1906).
* 6 tháng 4 – Willoughby Smith, kỹ sư điện Anh (m. 1891).
* 27 tháng 4 – Leopold Auerbach, nhà giải phẫu học, nhà bệnh học thần kinh Đức (m. 1897).
* 8 tháng 5 – Henri Dunant, nhà kinh doanh và nhà hoạt động xã hội Thụy Sĩ (m. 1910).
* 12 tháng 5 – Dante Gabriel Rossetti, họa sĩ Anh gốc Ý (m. 1882).
* 15 tháng 6 – Nguyễn Phúc Nhàn Thục, phong hiệu Gia Lạc Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1864).
* 20 tháng 6 – Trang Ý Hoàng thái hậu, Thái hậu nhà Nguyễn, chánh cung của vua Tự Đức, mẹ nuôi của vua Dục Đức (m. 1903).
* 31 tháng 8 – Nguyễn Phúc Miên Quân, tước phong Hòa Quốc công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1863).
* 9 tháng 9 – Walter von Loë, sĩ quan quân đội Phổ (m. 1908).
* 9 tháng 9 – Lev Nikolayevich Tolstoy, nhà văn Nga (m. 1910).
* 15 tháng 9 – Aleksandr Mikhailovich Butlerov, nhà hóa học Nga (m. 1886).
* 28 tháng 9 – Bernhard von Gélieu, tướng lĩnh quân đội Phổ (m. 1907).
* 30 tháng 9 – Lahiri Mahasaya, Yogi Ấn Độ (m. 1895).
* 5 tháng 10 – Nguyễn Phúc Miên Kháp, tước phong Tuy An Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1893).
* 17 tháng 10 – Soejima Taneomi, nhà ngoại giao Nhật Bản (m. 1905).
* 27 tháng 10 – Nguyễn Phúc Miên Tằng, tước phong Hải Quốc công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1896).
* 31 tháng 10 – Joseph Swan, nhà vật lý và nhà hóa học Anh (m. 1914).
* 14 tháng 11 – James B. McPherson, sĩ quan Quân đội Hoa Kỳ (m. 1864).
* 18 tháng 11 – John Langdon Down, bác sĩ Anh (m. 1896).
* Không rõ – Bào Siêu, tướng nhà Thanh (m. 1886).
* Không rõ – Đặng Xuân Bảng, quan nhà Nguyễn (m. 1910).
* Không rõ – Phan Đỉnh Tân, tướng nhà Thanh (m. 1888).
* Không rõ – Nguyễn Đình Tựu, quan nhà Nguyễn (m. 1888).

## Mất
* 16 tháng 4 – Francisco de Goya, họa sĩ Tây Ban Nha (s. 1746).
* 28 tháng 9 – Shaka, vua của Vương quốc Zulu (s. 1787).
* 19 tháng 11 – Franz Schubert, nhà soạn nhạc Áo (s. 1797).
* 22 tháng 12 – William Hyde Wollaston, nhà vật lý, nhà hóa học Anh
* Không rõ – Bùi Dương Lịch, văn thần Việt Nam (s. 1757).
* Không rõ – Vũ Trinh, danh sĩ Việt Nam (s. 1759).

## Xem thêm

## Tham khảo
1829

**1829** (số La Mã: **MDCCCXXIX**) là một năm thường bắt đầu vào thứ Năm trong lịch Gregory.

## Sự kiện

## Sinh
* 5 tháng 1 – Nguyễn Phúc Miên Thể, tước phong Tây Ninh Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1864)
* 9 tháng 4 – Nguyễn Phúc Thụy Thận, phong hiệu Bình Thạnh Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1907)
* 18 tháng 4 – Nguyễn Phúc Miên Dần, tước phong Trấn Tĩnh Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1885)
*9 tháng 5 – Charles Walter De Vis, nhà động vật học người Úc gốc Anh (m. 1915)
* 16 tháng 10 – Nguyễn Phúc Miên Cư, tước phong Quảng Trạch Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1854)
* Không rõ – Hoàng Diệu, quan nhà Nguyễn (m. 1882)

## Mất
* 6 tháng 4 – Niels Henrik Abel, nhà toán học người Na Uy (s. 1802)
* 26 tháng 5 – Nguyễn Phúc Quân, tước phong Quảng Uy công, hoàng tử con vua Gia Long (s. 1809)

## Xem thêm

## Tham khảo
1831

**1831** (số La Mã: **MDCCCXXXI**) là một năm thường bắt đầu vào thứ Bảy trong lịch Gregory.

## Sự kiện
* Trấn Bắc Ninh đổi thành tỉnh Bắc Ninh.

## Sinh

* 8 tháng 4 – Nguyễn Phúc Miên Sủng, tước phong Tuy Biên Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1865).
* 9 tháng 6 – Nguyễn Phúc Miên Ngô, tước phong Quế Sơn Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1873).
* 13 tháng 6 - James Clerk Maxwell, nhà toán học, vật lý người Scotland (m. 1879)
* 8 tháng 7 – Nguyễn Phúc Gia Tĩnh, phong hiệu Kim Hương Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1860).
*22 tháng 9 – Tự Đức, hoàng đế thứ ba của nhà Nguyễn (m. 1883).
* 28 tháng 9 – Nguyễn Phúc Miên Kiền, tước phong Phong Quốc công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1854).

## Mất

* 4 tháng 7 – James Monroe, tổng thống thứ năm của Hoa Kỳ.

## Xem thêm

## Tham khảo
1827

## Sự kiện

## Sinh
* 26 tháng 2 – Nguyễn Phúc Miên Túc, tước phong Ba Xuyên Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1854).
* 21 tháng 5 – Nguyễn Phúc Miên Quan, tước phong Kiến Tường công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1847).
* 12 tháng 6 – Nguyễn Phúc Miên Tuấn, tước phong Hòa Thạnh vương, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1907).
* 14 tháng 6 – Nguyễn Phúc Trinh Nhàn, phong hiệu Nghĩa Điền Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1902).
* 14 tháng 6 – Nguyễn Phúc Tường Hòa, phong hiệu Nghĩa Hà Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1847).

## Mất
* 5 tháng 1 - Hoàng tử Frederick, Công tước xứ York và Albany, người thừa kế ngai vàng Anh (s. 1763)
* 19 tháng 1 - Ludwig von Brauchitsch, tướng quân Phổ (s. 1757)
* 13 tháng 2 - Caleb Brewster, điệp viên trong Chiến tranh Cách mạng Mỹ (s. 1747)
* 19 tháng 2 - Armand Augustin Louis de Caulaincourt, tướng quân, nhà ngoại giao người Pháp (s. 1773)
* 23 tháng 2 - Felipe Enrique Neri, nhà lập pháp Texas, người thực dân hóa (s. 1759)
* 17 tháng 2 - Johann Heinrich Pestalozzi, nhà sư phạm Thụy Sĩ (s. 1746)
* 28 tháng 2 - [Thomas Holloway](https://en.m.wikipedia.org/wiki/Thomas_Holloway_(painter)), họa sĩ vẽ chân dung, thợ khắc người Anh (s. 1748)
* 26 tháng 3 – Ludwig Van Beethoven, nhà soạn nhạc thiên tài người đức (s. 1770)
* Không rõ – Nguyễn Phúc Ngọc Ngoạn, phong hiệu Đức Hòa Công chúa, công chúa con vua Gia Long (s. 1794).
* Không rõ – Nguyễn Phúc Ngọc Khuê, phong hiệu Mỹ Khê Công chúa, công chúa con vua Gia Long (s. 1807).

## Xem thêm

## Tham khảo
1833

**1833** (số La Mã: **MDCCCXXXIII**) là một năm thường bắt đầu vào thứ Ba trong lịch Gregory.

## Sự kiện
### Tháng 1
### Tháng 2
### Tháng 3
### Tháng 4
### Tháng 5
### Tháng 6
### Tháng 7
### Tháng 8
### Tháng 9
### Tháng 10
### Tháng 11
### Tháng 12

## Sinh
* 13 tháng 1 – Alfred von Keßler, tướng Phổ (m. 1907).
*12 tháng 2 – Nguyễn Phúc Miên Uyển, tước phong Quảng Hóa Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1893).
*15 tháng 3 – Nguyễn Phúc Miên Ôn, tước phong Nam Sách Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1895).
*20 tháng 4 – Nguyễn Phúc Hồng Phó, tước phong Thái Thạnh Quận vương, hoàng tử con vua Thiệu Trị (m. 1890).
*29 tháng 4 – Nguyễn Phúc Miên Ngụ, thụy Hiếu Ý, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1847).
*5 tháng 6 – Nguyễn Phúc Miên Tả, tước phong Trấn Quốc công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1889).
*19 tháng 7 – Nguyễn Phúc Miên Triện, tước phong Hoằng Hóa Quận vương, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1905).
*29 tháng 7 – Nguyễn Phúc Tĩnh An, phong hiệu Nghĩa Đường Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1857).
*5 tháng 8 – Nguyễn Phúc Thục Tư, phong hiệu Xuân Hòa Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1879).
*11 tháng 9 – Nguyễn Phúc Hồng Y, tước phong Thụy Thái vương, hoàng tử con vua Thiệu Trị, cha của vua Dục Đức (m. 1877).
*21 tháng 10 – Alfred Benhard Nobel, ông hoàng thuốc nổ người sáng lập ra giải Nobel (m. 1896).
*22 tháng 11 – Nguyễn Phúc Nhu Nghi, phong hiệu Xuân Lai Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. ?).
*Không rõ – Nguyễn Phúc Thanh Đề, phong hiệu Thuận Chính Công chúa, công chúa con vua Thiệu Trị (m. 1869).

## Mất
*15 tháng 5 – Edmund Kean, diễn viên người Anh (s. 1787)

## Xem thêm

## Tham khảo
1834

**1834** (số La Mã: **MDCCCXXXIV**) là một năm thường bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Gregory.

## Sự kiện
### Tháng 1
### Tháng 2
### Tháng 3
### Tháng 4
### Tháng 5
### Tháng 6
### Tháng 7
*24 tháng 7 – Chiến tranh Tự do kết thúc

### Tháng 8
### Tháng 9
### Tháng 10
### Tháng 11
### Tháng 12

## Sinh

* 27 tháng 6 – Nguyễn Phúc Phương Trinh, phong hiệu Phú Hậu Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1886).
* 27 tháng 6 – Nguyễn Phúc Hòa Thận, phong hiệu Định Thành Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1860).
*4 tháng 8 – John Venn, nhà toán học người Anh (m. 1923).
*25 tháng 10 – Nguyễn Phúc Hồng Tố, tước phong Hoằng Trị vương, hoàng tử con vua Thiệu Trị (m. 1922).
*18 tháng 11 – Carl Benjamin Klunzinger, bác sĩ, nhà động vật học người Đức (m. 1914).

## Mất

## Xem thêm

## Tham khảo
1835

**1835** (số La Mã: **MDCCCXXXV**) là một năm thường bắt đầu vào thứ Năm trong lịch Gregory.

## Sự kiện

## Sinh
**Tháng 2**
*12 tháng 2 – Nguyễn Phúc Hồng Phi, tước phong Vĩnh Quốc công, hoàng tử con vua Thiệu Trị (m. 1863).
***Tháng 4**
*26 tháng 4 – Nguyễn Phúc Miên Bảo, tước phong Tân An Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1854).
***Tháng 5**
* 6 tháng 5 – Nguyễn Phúc Miên Khách, tước phong Bảo An Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1858).
* **Tháng 8**
* 28 tháng 8 – Nguyễn Phúc Hòa Nhàn, phong hiệu Mỹ Duệ Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1912).
* **Tháng 9**
* 21 tháng 9 – Nguyễn Phúc Miên Thích, tước phong Hậu Lộc Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1882).
* **Tháng 10**
*2 tháng 10 – Nguyễn Phúc Hồng Hưu, tước phong Gia Hưng vương, hoàng tử con vua Thiệu Trị (m. 1885).
* 27 tháng 10 – Nguyễn Phúc Hòa Tường, phong hiệu Hương Khê Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. ?).
* **Tháng 11**
* 29 tháng 11 - Từ Hy Thái hậu , nhiếp chính Đại Thanh.
* **Tháng 12**
* 18 tháng 12 – Nguyễn Phúc Nhàn Tuệ, phong hiệu Mỹ Thuận Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1863).

## Mất

* 12 tháng 7 – Nguyễn Phúc Miên Hoành, tước phong Vĩnh Tường Quận vương, hoàng tử con vua Minh Mạng (s. 1811).

## Xem thêm

## Tham khảo
1836

**1836** (số La Mã: **MDCCCXXXVI**) là một năm nhuận bắt đầu vào thứ Sáu trong lịch Gregory.

## Sự kiện

## Sinh

*13 tháng 2 – Nguyễn Phúc Miên Điều, tước phong Kiến Hòa Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1891).
*20 tháng 5 – Nguyễn Phúc Miên Hoang, tước phong Kiến Phong Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1888).
* 31 tháng 7 – Nguyễn Phúc Nhu Hòa, phong hiệu Đa Lộc Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1929).
*20 tháng 9 – Nguyễn Phúc Miên Chí, tước phong Vĩnh Lộc Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1888).
*4 tháng 12 – Nguyễn Phúc Hòa Trinh, phong hiệu Lâm Thạnh Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1869).
*Không rõ – Nguyễn Phúc An Nhàn, phong hiệu Xuân Vân Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1854).
*Không rõ – Nguyễn Phúc Lệ Nhàn, phong hiệu Quy Chính Công chúa, công chúa con vua Thiệu Trị (m. 1882).

## Mất

* 28 tháng 6 – James Madison, tổng thống thứ tư của Hoa Kỳ (s. 1751).
*29 tháng 8 – Nguyễn Phúc Uyển Diễm, phong hiệu Lộc Thành Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (s. 1815).

## Xem thêm

## Tham khảo
1838

**1838** (số La Mã: **MDCCCXXXVIII**) là một năm thường bắt đầu vào thứ Hai trong lịch Gregory.

## Sự kiện

* Vua Minh Mạng cho đổi quốc hiệu thành Đại Nam.

## Sinh

* 13 tháng 1 – Nguyễn Phúc Lương Nhàn, phong hiệu Thông Lãng Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1872)
* 5 tháng 4 – Nguyễn Phúc Miên Ký, tước phong Cẩm Xuyên Quận vương, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1881).
* 5 tháng 6 – Nguyễn Phúc Miên Bàng, tước phong An Xuyên vương, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1902).
*30 tháng 6 – Nguyễn Phúc Hồng Bàng, hoàng tử con vua Thiệu Trị (m. 1853).
* Không rõ – Nguyễn Phúc Đoan Cẩn, phong hiệu Mậu Lâm Công chúa, công chúa con vua Thiệu Trị (m. 1913).
* Không rõ – Nguyễn Phúc Đôn Trinh, phong hiệu Phú Lệ Công chúa, công chúa con vua Thiệu Trị (m. 1890).

## Mất

* Không rõ – Đinh Thị Hạnh, phong hiệu Tam giai Quý tần, phi tần của vua Thiệu Trị (s. 1807).

## Xem thêm

## Tham khảo
1839

**1839** (số La Mã: **MDCCCXXXIX**) là một năm thường bắt đầu vào thứ Ba trong lịch Gregory.

## Sự kiện
4 tháng 9 - Chiến tranh nha phiến lần thứ nhất bắt đầu.

## Sinh

* 5 tháng 8 – Nguyễn Phúc Hồng Nghĩ, tước phong Hương Sơn Quận công, hoàng tử con vua Thiệu Trị (m. 1864).
* 10 tháng 11 – Nguyễn Phúc Trinh Tĩnh, phong hiệu Bái Trạch Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1909).
* 11 tháng 12 – Nguyễn Phúc Miên Sách, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1856).
* Không rõ – Nguyễn Phúc Thanh Cát, phong hiệu Quảng Thi Công chúa, công chúa con vua Thiệu Trị (m. 1879).

## Mất

* 23 tháng 11 – Hồ Thị Tùy, phong hiệu Ngũ giai An tần, phi tần của vua Minh Mạng (s. 1795).

## Xem thêm

## Tham khảo
1840

**1840** (số La Mã: **MDCCCXL**) là một năm nhuận bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Gregory.

## Sự kiện

### Tháng 6
* 28 tháng 6 – Chiến tranh Nha phiến lần thứ 1 bùng nổ

### Tháng 7
* 2 tháng 7 – Quân Anh xâm phạm Hạ Môn Phúc Kiến
* 5 tháng 7 – Quân Anh xâm chiến Định Hải

## Sinh
* 24 tháng 1 – Ernst Abbe-nhà vật lý, nhà thiên văn, doanh nhân Đức (mất 1905)
* 3 tháng 2 – Augustus Frederick Lindley-sĩ quan Hải quân Hoàng gia Anh (mất 1873)
* 10 tháng 2 – Per Teodor Cleve-nhà hóa học, nhà địa chất học Thụy Điển (mất 1905)
*14 tháng 3 – Nguyễn Phúc Hồng Tiệp, tước phong Mỹ Lộc Quận công, hoàng tử con vua Thiệu Trị (m. 1863).
* 16 tháng 3 – Shibusawa Eiichi-nhà công nghiệp Nhật Bản (mất 1931)
* 2 tháng 4 – Émile Zola-nhà văn Pháp (mất 1902)
* 7 tháng 5 – Pyotr Ilyich Tchaikovsky-nhà soạn nhạc Nga (mất 1893)
* 13 tháng 5 – Alphonse Daudet-nhà văn Pháp (mất 1897)
* 2 tháng 6 – Thomas Hardy-nhà văn, nhà thơ Anh (mất 1928)
* 24 tháng 6 – Émile Duclaux-nhà vi sinh vật học, nhà hóa học Pháp (mất 1904)
* 28 tháng 7 – Edward Drinker Cope-nhà cổ sinh vật học, nhà giải phẫu học đối sánh Mỹ (mất 1897)
* 14 tháng 8 – Richard von Krafft-Ebing-bác sĩ tâm thần Áo (mất 1902)
* 21 tháng 9 – Murad V, sultan của Đế quốc Ottoman (mất 1904)
*15 tháng 10 – Nguyễn Phúc Trinh Nhu, phong hiệu Mỹ Trạch Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1902).
* 16 tháng 10 – Kuroda Kiyotaka-chính trị gia Nhật Bản (mất 1900)
* 12 tháng 11 – Auguste Rodin-họa sĩ, nhà điêu khắc Pháp (mất 1917)
* 14 tháng 11 – Claude Monet-họa sĩ Pháp (mất 1926)
*15 tháng 11 – Aleksey Nikolayevich Apukhtin-nhà văn, nhà thơ Nga (mất 1893)
*17 tháng 12 – Nozu Michitsura-nguyên soái lục quân Nhật Bản (mất 1908)
*Không rõ – Nguyễn Phúc Thận Huy, phong hiệu An Phục Công chúa, công chúa con vua Thiệu Trị (m. 1857).
*Không rõ – Nguyễn Phúc Ý Phương, phong hiệu Đồng Phú Công chúa, công chúa con vua Thiệu Trị (m. 1915).

## Mất
*13 tháng 2 – Hiếu Toàn Thành hoàng hậu-hoàng hậu nhà Thanh
* 2 tháng 3 – Heinrich Wilhelm Matthäus Olbers-bác sĩ, nhà thiên văn Đức (sinh 1758)
* 25 tháng 4 – Siméon-Denis Poisson-nhà toán học, nhà vật lý Pháp (sinh 1781)
* 7 tháng 5 – Caspar David Friedrich-họa sĩ Đức (sinh 1774)
* 7 tháng 6 – Friedrich Wilhelm III-vua Vương quốc Phổ (sinh 1770)
* 27 tháng 5 – Niccolò Paganini-nghệ sĩ violin, viola, guitar, nhà soạn nhạc Ý (sinh 1782)
*18 tháng 10 – Nguyễn Phúc Nhu Thuận, phong hiệu Phong Hòa Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (s. 1819).
* 5 tháng 11 – Kharak Singh-vua Ấn Độ (sinh 1801)
*11 tháng 12 – Thiên hoàng Kōkaku (sinh 1771)
* Không rõ – Ngô Thì Du, nhà văn, quan nhà Nguyễn (sinh 1772)
*Không rõ – Phan Huy Chú, nhà thơ, nhà thư tịch, nhà bác học, quan nhà Nguyễn (sinh 1782)

## Xem thêm

## Tham khảo
1845

**1845** (số La Mã: **MDCCCXLV**) là một năm thường bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Gregory.

## Sự kiện
*20 tháng 11 – Hải quân Pháp và hải quân Anh đánh tan hạm đội của Liên minh Argentina, trên sông Paraná trong trận Vuelta de Obligado. Phong tỏa Buenos Aires. 
*2 tháng 12 – Kết thúc chiến tranh Việt–Xiêm, hòa ước quốc tế được ký: Campuchia chịu bảo hộ của Việt Nam lẫn Thái Lan, Nam Kỳ chính thức thuộc Việt Nam.
*2 tháng 12 – Vận mệnh hiển nhiên: Trong một bài diễn thuyết trước lưỡng viện quốc hội, Tổng thống Hoa Kỳ James Knox Polk đề xuất rằng Hoa Kỳ nên tích cực khoách trương về phía Tây.
*29 tháng 12 – Theo thuyết vận mệnh hiển nhiên, Hoa Kỳ sáp nhập Cộng hòa Texas, Texas trở thành tiểu bang thứ 28 của Liên bang.

## Sinh
* 3 tháng 3 – Georg Cantor, nhà toán học người Đức (m. 1918).
* 27 tháng 3 – Wilhelm Röntgen, nhà vật lý người Đức (m. 1923).
* 16 tháng 6 – Nguyễn Phúc Hồng Diêu, tước phong Phú Lương công, hoàng tử con vua Thiệu Trị (m. 1875).
* 13 tháng 12 – Nguyễn Phúc Hồng Cai, tước phong Kiên Thái vương, hoàng tử con vua Thiệu Trị, là cha của các vua Kiến Phúc, Đồng Khánh, Hàm Nghi (m. 1876).

## Mất
* 29 tháng 6 – Nguyễn Phúc Quang, tước phong An Khánh vương, hoàng tử con vua Gia Long (s. 1811).

## Xem thêm

## Tham khảo
1846

**1846** (số La Mã: **MDCCCXLVI**) là một năm thường bắt đầu vào thứ Năm trong lịch Gregory.

## Sự kiện

## Sinh

* Không rõ – Nguyễn Phúc Phúc Huy, phong hiệu Thuận Mỹ Công chúa, công chúa con vua Thiệu Trị (m. 1870)

## Mất

*6 tháng 11 – Trần Thị Đang, cung phi của vua Gia Long, mẹ của vua Minh Mạng, tôn hiệu Nhân Tuyên Thái hậu, thụy hiệu Thuận Thiên Cao Hoàng hậu (s. 1769).
* Không rõ – Nguyễn Phúc Ngọc Cửu, phong hiệu An Lễ Công chúa, công chúa con vua Gia Long (s. 1802).
*Không rõ – Nguyễn Phúc Ngọc Nguyệt, phong hiệu Nghĩa Hòa Công chúa, công chúa con vua Gia Long (s. 1803).

## Xem thêm

## Tham khảo
1847

**1847** (số La Mã: **MDCCCXLVII**) là một năm thường bắt đầu vào thứ Sáu trong lịch Gregory.

## Sự kiện

* 5 tháng 10 – Sau khi vua Thiệu Trị băng hà, hoàng tử Hồng Nhậm lên ngôi lấy niên hiệu là Tự Đức, trở thành hoàng đế thứ tư của nhà Nguyễn.

## Sinh

*11 tháng 2 – Thomas Alva Edison, nhà phát minh người Mỹ (m. 1931)
*3 tháng 3 – Alexander Graham Bell, nhà phát minh sinh ra ở Scotland (m. 1922).
*1 tháng 11 – Vua Hiệp Hòa, hoàng đế thứ sáu của nhà Nguyễn (m. 1883).
*Không rõ – Nguyễn Phúc Gia Phúc, phong hiệu Phục Lễ Công chúa, công chúa con vua Thiệu Trị (m. 1888).

## Mất
*7 tháng 3 – Lê Thị Lộc, phong hiệu Thất giai Quý nhân, thứ phi của vua Minh Mạng (s. 1809).
*19 tháng 3 – Nguyễn Phúc Trang Tĩnh, phong hiệu Hòa Mỹ Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (s. 1825).
*20 tháng 3 – Nguyễn Phúc Miên Ngụ, hoàng tử con vua Minh Mạng (s. 1833).
*21 tháng 5 – Nguyễn Phúc Miên Quan, tước phong Kiến Tường công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1827).
*23 tháng 5 – Nguyễn Phúc Miên Mật, tước phong Quảng Ninh Quận vương, hoàng tử con vua Minh Mạng (s. 1825).
*28 tháng 6 – Nguyễn Phúc Tường Hòa, phong hiệu Nghĩa Hà Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (s. 1827).
*4 tháng 10 – Vua Thiệu Trị, hoàng đế thứ ba của nhà Nguyễn (s. 1807).
*19 tháng 11 – Nguyễn Phúc Gia Trang, công chúa con vua Minh Mạng (s. 1831).
*Không rõ – Nguyễn Phúc Ngọc Châu, phong hiệu Bình Thái Công chúa, công chúa con vua Gia Long (s. 1782).
*Không rõ – Nguyễn Phúc Tĩnh Hảo, phong hiệu Diên Phúc Công chúa, công chúa con vua Thiệu Trị (s. 1824).

## Xem thêm

## Tham khảo
1848

**1848** (số La Mã: **MDCCCXLVIII**) là một năm nhuận bắt đầu vào thứ Bảy trong lịch Gregory.
## Sự kiện

## Sinh
*18 tháng 7 – W. G. Grace, vận động viên cricket Anh (m.1915)
## Mất

## Xem thêm

## Tham khảo
1849

**1849** (số La Mã: **MDCCCXLIX**) là một năm thường bắt đầu vào thứ Hai trong lịch Gregory.
## Sự kiện

## Sinh

## Mất

* 11 tháng 8 – Nguyễn Phúc Cự, tước phong Thường Tín Quận vương, hoàng tử con vua Gia Long (s. 1810).
* 2 tháng 10 – Nguyễn Phúc Miên Cung, tước phong Sơn Định Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (s. 1824).
* 3 tháng 10 – Nguyễn Phúc Nhàn Thận, phong hiệu Quỳnh Lâm Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (s. 1822).
* 14 tháng 11 – Nguyễn Phúc Đài, tước phong Kiến An vương, hoàng tử con vua Gia Long (s. 1795).
* 17 tháng 11 – Nguyễn Phúc Miên Vũ, tước phong Lạc Hóa Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (s. 1822).
* Không rõ – Nguyễn Phúc Ngọc Quỳnh, phong hiệu Bình Hưng Công chúa, công chúa con vua Gia Long (s. 1788).

## Xem thêm

## Tham khảo
1850

**1850** (số La Mã: **MDCCCL**) là một năm thường bắt đầu vào thứ Ba trong lịch Gregory.
## Sự kiện

## Sinh

## Mất
*11 tháng 1 – Nguyễn Phúc Vĩnh Gia, phong hiệu Phương Duy Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (s. 1821).
*17 tháng 8 – José de San Martín (s. 1778).
*Không rõ – Nguyễn Phúc Ngọc Anh, phong hiệu Bảo Lộc Công chúa, công chúa con vua Gia Long (s. 1790).
*Không rõ – Lâm Tắc Từ, tướng nhà Thanh, vị quan đã ra lệnh đốt thuốc phiện của người Anh (s. 1785).

## Xem thêm

## Tham khảo