open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Đảo Cây

**Đảo Cây** là một đảo san hô thuộc nhóm đảo An Vĩnh của quần đảo Hoàng Sa. Đảo nằm cách đảo Phú Lâm khoảng 9,1 hải lý (16,9&nbsp;km) về phía bắc tây bắc và cách cồn cát Tây 2,9 hải lý (5,4&nbsp;km) về phía đông.

Đảo Cây là đối tượng tranh chấp giữa Việt Nam, Đài Loan và Trung Quốc. Hiện nay, Trung Quốc đang kiểm soát đảo này.

* Tên gọi: *đảo Cây* hoặc *đảo Cù Mộc* (ít dùng); tiếng Anh: *Tree Island*; , Hán-Việt: *Triệu Thuật đảo*
* Đặc điểm: có hình bầu dục nhưng nhọn lại ở một đầu và dải cát trải dài ra từ đó (và đã được Trung Quốc bồi đắp thêm). Hiện đảo dài 915 m rộng khoảng 390 m, diện tích đảo vào khoảng 28 ha. Trên đảo có rất nhiều cây xanh.

## Tham khảo
Đảo Linh Côn

**Đảo Linh Côn** (tiếng Anh: *Lincoln Island*; , Hán-Việt: *Đông đảo*) là một đảo san hô thuộc nhóm đảo An Vĩnh của quần đảo Hoàng Sa. Đảo này nằm cách đảo Phú Lâm ở khu trung tâm nhóm An Vĩnh hơn 23,8 hải lý (44,1&nbsp;km) về phía đông nam. Theo số liệu so sánh của Trung Quốc thì đây là đảo có diện tích đứng thứ hai ở Hoàng Sa, chỉ sau đảo Phú Lâm.

Đảo Linh Côn là đối tượng tranh chấp giữa Việt Nam, Đài Loan và Trung Quốc. Hiện nay, Trung Quốc đang kiểm soát đảo này. Nước này đã cho xây dựng một ngọn đèn biển tại đây.

## Tên gọi

Năm 1775, theo D"Apres de Mannevillette thì tên đảo Linh Côn được đặt theo tên chiếc thuyền "Le Comte de Lincoln", mà đoàn thủy thủ của nó đã phát hiện được một số đảo thuộc nhóm An Vĩnh vào năm 1764.

## Đặc điểm
Đảo có dạng hơi giống hình chữ nhật, lồi ra ở khoảng giữa của mặt đông bắc và được bao quanh bởi một bãi cát hẹp. Hình dạng đảo Linh Côn cùng dải bãi cát ngầm, như con một con tàu thủy đang rẽ sóng để lại phía sau vệt sóng dài là dải bãi ngầm chạy về nam. Đảo dài 2,35&nbsp;km, rộng khoảng 0,745&nbsp;km và cao khoảng 4,5 m. Diện tích của Linh Côn vào khoảng 1,62&nbsp;km².

Trên đảo có nước ngọt. Vành san hô bao quanh đảo kéo dài về phía nam như một con lươn có đầu ở Linh Côn với thân dài tới gần 15 hải lý. Đảo có nhiều cây xanh tươi tốt. Một số động vật ngoại lai như dê, bò được ngư dân đưa đến đảo.

## Tham khảo
Chi Sữa đông

**Chi Sữa đông** hay **chi Doong** (danh pháp khoa học: ***Galium***, từ tiếng Hy Lạp "*gala*" nghĩa là sữa) là một chi lớn chứa khoảng 400 loài cây thân thảo sống một năm hay lâu năm trong họ Thiến thảo (Rubiaceae), chủ yếu trong khu vực ôn đới của cả Bắc lẫn Nam bán cầu. Tại Việt Nam có thể có một vài loài của chi này, nhưng ngay trong cả Cây cỏ Việt Nam năm 1999 của Phạm Hoàng Hộ thì người ta vẫn chưa có định danh chính xác. Tên gọi sữa đông là do trong một số loài có enzym làm đông sữa.

## Sử dụng

Một vài loài trong chi *Galium* đã từng được sử dụng làm thuốc nhuộm màu đỏ trong thời kỳ Anglo-Saxon tại Anh.

## Một số loài

* *[[Galium aetnicum]]*
* *Galium album*
* *[[Galium angulosum]]*
* *Galium aparine*
* *Galium arenarium*
* *[[Galium arkansanum]]*
* *[[Galium asprellum]]*
* *[[Galium australe]]*
* *[[Galium azuayicum]]*
* *[[Galium baldense]]*
* *[[Galium bifolium]]*
* *Galium boreale*
* *[[Galium brevipes]]*
* *[[Galium catalinense]]*
** *Galium catalinense ssp. catalinense*
* *[[Galium ciliare]]*
* *[[Galium circaezans]]*
* *[[Galium concinnum]]*
* *[[Galium constrictum]]*
* *[[Galium corrudaefolium]]*
* *[[Galium debile]]*
* *[[Galium divaricatum]]*
* *[[Galium ecuadoricum]]*
* *[[Galium elongatum]]*
* *[[Galium firmum]]*
* *[[Galium flaccidum]]*
* *[[Galium fleurotii]]*
* *[[Galium fosbergii]]*
* *[[Galium gaudichaudii]]*
* *Galium glaucum*
* *[[Galium humifusum]]*
* *[[Galium hypocarpium]]*
* *[[Galium kamtschaticum]]*
* *[[Galium labradoricum]]*
* *[[Galium lanceolatum]]*
* *[[Galium longifolium]]*
* *[[Galium lucidum]]*
* *[[Galium mexicanum]]*
* *[[Galium multiflorum]]*
* *[[Galium murale]]*
* *[[Galium nigroramosum]]*
* *[[Galium normanii]]*
* *[[Galium obliquum]]*
* *[[Galium obtusum]]*
* *Galium odoratum*
* *[[Galium oelandicum]]*
* *[[Galium olympicum]]*
* *Galium palustre*
* *[[Galium parisiense]]*
* *[[Galium pilosum]]*
* *Galium pumilum*
* *[[Galium rotundifolium]]*
* *[[Galium rubioides]]*
* *[[Galium rubrum]]*
* *Galium saxatile*
* *[[Galium schultesii]]*
* *Galium spurium*
* *Galium sterneri*
* *Galium suecicum*
* *Galium sylvaticum*
* *[[Galium tinctorium]]*
* *[[Galium tricornutum]]*
* *[[Galium trifidum]]*
* *Galium triflorum*
* *[[Galium truniacum]]*
* *Galium uliginosum*
* *[[Galium valdepilosum]]*
* *Galium verum*

## Hình ảnh

Tập tin:Flowers February 2008-4.jpg
Tập tin:(MHNT) Galium verum inflorescence.jpg
Tập tin:Galium odoratum20090717a 20.jpg
Tập tin:Galium corrudifolium (Pont du Gard 13).JPG
Lithi hydride

**Lithi hydride** (công thức hóa học: **[[Lithi|Li]][[Hydro|H]]**) là một hợp chất vô cơ của lithi và hydro. Nó là một chất rắn kết tinh không màu, mặc dù các mẫu sản xuất thương mại có màu xám. Với đặc trưng của một hydride tương tự như muối, nó có điểm nóng chảy cao (689 ℃ hay 1.272 ℉). Tỷ trọng là 780&nbsp;kg/m³, nhiệt dung riêng 29,73 J/mol·K và độ dẫn nhiệt dao động theo thành phần, áp suất (từ 10 tới 5 W/m·K ở 400 K) và giảm theo độ gia tăng của nhiệt độ.

Nó là một chất rắn dễ cháy, có phản ứng mãnh liệt với nước sinh ra hợp chất ăn mòn là lithi hydroxide và hydro.
:LiH + H2O → LiOH + H2↑

## Tổng hợp
Nó được sản xuất bằng phản ứng của lithi kim loại với hydro ở dạng khí:
: 2Li + H2 → 2LiH

## Sử dụng
LiH có một số ứng dụng, như làm chất hút ẩm, cũng như làm tiền chất để sản xuất lithi nhôm hydride, trong các thiết bị sinh hydro, trong vai trò của chất làm mát và bảo vệ cho các lò phản ứng hạt nhân, cũng như trong sản xuất gốm. LiH có tỷ lệ hydro theo trọng lượng cao nhất trong số các hydride, chẳng hạn hàm lượng hydro trong LiH gấp khoảng 3 lần so với NaH (mặc dù về mặt hóa học lượng pháp là như nhau), do lithi nhẹ hơn natri. Điều này làm cho LiH trở thành kho lưu trữ hydro đáng quan tâm trong các ứng dụng vũ trụ.

Hợp chất tương ứng của deuteri là deuterua lithi với công thức LiD, là một nhiên liệu trong phản ứng tổng hợp hạt nhân trong các vũ khí nhiệt hạch. Trong các đầu nổ của thiết kế Teller-Ulam, LiD bị ép và nung bằng nhiệt do sự nổ của quá trình phân rã hạt nhân tới điểm mà phản ứng tổng hợp hạt nhân diễn ra. Lithi deuterua không phải là một chất phóng xạ như triti.

## An toàn
LiH bắt cháy trong không khí, và nó phản ứng gây nổ với nước để tạo ra LiOH và hydro.

## Xem thêm
*Hydride

## Hợp chất liên quan
*Natri hydride

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Các hợp chất của liti: Hiđrua liti
*Hướng dẫn sơ cứu đối với hiđrua liti 
*Hóa điện toán Wiki
Đảo Hữu Nhật

**Đảo Hữu Nhật** (tiếng Anh: *Robert Island*; , Hán-Việt: *Cam Tuyền đảo*) là một đảo san hô thuộc nhóm đảo Lưỡi Liềm của quần đảo Hoàng Sa. Đảo này nằm cách đảo Hoàng Sa khoảng 3,3&nbsp;km về hướng tây nam và cách đá Hải Sâm khoảng 1,2&nbsp;km về hướng bắc.

Đảo Hữu Nhật là đối tượng tranh chấp giữa Việt Nam, Đài Loan và Trung Quốc. Hiện nay, Trung Quốc đang kiểm soát đảo này.

## Tên gọi
Tên đảo được đặt theo tên của chánh đội trưởng của một suất đội thủy quân (hải đội Hoàng Sa) dưới triều Nhà Nguyễn là Phạm Hữu Nhật, người đã dựng bia chủ quyền của Việt Nam trên quần đảo Hoàng Sa.

## Đặc điểm

*Hình thể: dạng quả trứng, dài 750 m rộng 535 m, cao khoảng 8 m, diện tích khoảng 0,32&nbsp;km².
* Môi trường: mặt biển bao xung quanh đảo được phủ kín bởi rất nhiều rong. Viền quanh đảo có những cây nhàu cao từ 2 đến 3 m, tạo thành lớp dày khoảng 30 m; ở giữa đảo là khu lòng chảo không sâu. Trên lớp đất đá, ngoài một ít bụi cây nhỏ thì cỏ tranh mọc khắp nơi. Vích thường lên bờ đẻ trứng trong khoảng hai mùa xuân và hè.

## Xã khu Cam Tuyền
Xã khu Cam Tuyền (甘泉社区; bính âm: Gānquán Shequ, Hán Việt: Cam Tuyền Xã khu) là đơn vị hành chính không chính thức (tương đương cấp thôn ở Việt Nam) được Trung Quốc thành lập trên đảo Hữu Nhật vào ngày 22 tháng 7 năm 2014, quy thuộc vào địa phận Khu quản lý hành chính Quần đảo Vĩnh Lạc, quận Tây Sa, thành phố Tam Sa, tỉnh Hải Nam. Xã khu này có khoảng 12 người cư trú trên đảo.

## Tham khảo

## Hình ảnh
Đảo Duy Mộng

**Đảo Duy Mộng** (tiếng Anh: *Drummond Island*; , Hán-Việt: *Tấn Khanh đảo*) là một đảo san hô thuộc nhóm đảo Lưỡi Liềm của quần đảo Hoàng Sa. Đảo này nằm ở điểm cuối của một vòng cung san hô, ngay phía đông bắc của đảo Quang Hoà, cách đảo Quang Hòa 2,9&nbsp;km.

Đảo Duy Mộng là đối tượng tranh chấp giữa Việt Nam, Đài Loan và Trung Quốc. Hiện nay, Trung Quốc đang kiểm soát đảo này.

## Đặc điểm
Đảo có dạng hình bầu dục, dài 800 m rộng trung bình 300 m, chu vi khoảng 2.300 m, diện tích khoảng 0,21&nbsp;km² và cao khoảng 4 m. Do có một lạch nước nhỏ nên ghe đi theo cửa lạch đó có thể vào được sát bờ. Tàu có thể thả neo cách đảo khoảng 200 m.

Cây mọc trên đất giàu phosphat và một số ít cây nhàu bao phủ phần lớn hòn đảo. Đi sâu thêm vào phía trong, về hướng nam tây nam là một khu đất trống chỉ có cỏ ngắn vài bụi cây. Lớp cát trên đảo có chứa phosphat tìm thấy trên mặt đất ở độ sâu trung bình 20&nbsp;cm. Số lượng phosphat dự trữ ở đảo này khoảng 25.000 m³.

## Lịch sử
Trong những ngày khởi sự xâm chiếm nhóm đảo Lưỡi Liềm đầu tháng 1 năm 1974, Trung Quốc đã tập trung tới 11 tàu chiến ở phía tây của đảo Duy Mộng.

Ngày 26 tháng 4 năm 2012, Cục Hải dương Nhà nước Trung Quốc thông báo chấp thuận kế hoạch xây dựng một bến tàu trên đảo Duy Mộng của chính quyền tỉnh Hải Nam. Bến tàu sẽ chiếm 5.000 mẫu (hơn 300 ha) diện tích mặt nước và được sử dụng để cung cấp vật tư và dịch vụ cho ngành du lịch và nghề cá.

## Xã khu Tấn Khanh
Xã khu Tấn Khanh (晋卿社区; bính âm: Jìnqīng Shequ; Hán Việt: Tấn Khanh Xã khu) là đơn vị hành chính không chính thức (tương đương cấp thôn ở Việt Nam) được Trung Quốc thành lập tháng 8 năm 2009 trên địa phận đảo Duy Mộng và đảo Quang Hòa Tây, quy thuộc vào Khu quản lý hành chính Quần đảo Vĩnh Lạc, quận Tây Sa, thuộc thành phố cấp địa khu Tam Sa, tỉnh Hải Nam. Xã khu này có 30 hộ ngư dân với khoảng 100 người.

## Tham khảo

## Hình ảnh
Đảo Quang Ảnh

**Đảo Quang Ảnh** (tiếng Anh: *Money Island*; , Hán-Việt: *Kim Ngân đảo*) là một đảo san hô thuộc nhóm đảo Lưỡi Liềm của quần đảo Hoàng Sa. Đảo này nằm về phía tây nam của đảo Hữu Nhật và đá Hải Sâm nhưng chệch ra bên ngoài vành san hô cong đặc trưng cho khu trung tâm nhóm Lưỡi Liềm.

Đảo Quang Ảnh là đối tượng tranh chấp giữa Việt Nam, Trung Quốc và Đài Loan. Hiện nay Trung Quốc đang kiểm soát đảo này.

## Tên gọi
Tên đảo được đặt theo tên của vị cai đội Hoàng Sa Phạm Quang Ảnh dưới triều Nhà Nguyễn. Năm 1815, vua Gia Long ra lệnh cho Phạm Quang Ảnh và đội Hoàng Sa ra Hoàng Sa xem xét đo đạc thủy trình. Tên quốc tế Money Island của đảo được đặt khoảng thập kỷ 1830, do viên thuyền trưởng người Anh, Daniel Ross (1780-1849), thuộc Hải quân Công ty Đông Ấn (Anh Quốc) đặt ra nhân chuyến khảo sát quần đảo Hoàng Sa ở bãi Hải Sâm. Daniel Ross lấy tên Money đặt cho đảo để ghi danh William Taylor Money (1769-1834), giám đốc (*superintendent*) nhiệm kỳ (1803-1810) của hãng Hàng hải Bombay thuộc Hải quân Công ty Đông Ấn (Anh Quốc) (tiền thân của Hải quân Hoàng gia Ấn Độ). Tên gọi Trung Hoa của đảo, Kim Ngân đảo (金银岛), được đặt ra vào thập niên 1940, qua việc dịch từ *Money* của tiếng Anh thành *Kim Ngân* (金银) trong tiếng Trung, đều chỉ tiền bạc làm tên đảo.

## Đặc điểm
Đảo hình bầu dục, dài 1.000 m, rộng tối đa 500 m, chu vi khoảng 2.500 m, diện tích khoảng 0,4&nbsp;km² và cao 6 m. Rạn san hô trải rộng về phía đông và lớn gấp nhiều lần diện tích của đảo. Đá ngầm xung quanh đảo rất sắc nhọn khiến tàu lớn không thể đến sát trừ khi dùng thuyền nhỏ để chèo vào.

### Môi trường
Phía ngoài đảo là các cây mọc trên đất giàu phosphat và một loài cây giống cây mít nhưng không có quả. Trong khu vực giữa đảo, ngoài một số cây cao tới 5 m còn có một bãi cỏ dại được bao bọc bởi một vành đai cây gai cao khoảng 1,5 m và dày khoảng 30 m. Có rất nhiều chim biển cư ngụ trên đảo. Đảo không có nước ngọt ngoại trừ nước mưa lại thêm địa hình hiểm trở nên không mấy người lên đảo.

## Tham khảo

## Hình ảnh
Mark Dalton

**Mark Dalton** (tên khai sinh là Jeramy James Sons) là một nam diễn viên khiêu dâm người Mỹ.

## Thông tin cá nhân
* Ngày sinh: 6 tháng 3 năm 1980
* Nơi sinh: Texas, Mỹ
* Tên khai sinh: Jeramy James Sons
* Chiều dài dương vật: 19&nbsp;cm
* Chiều cao: 1,78m
* Cân nặng: 109&nbsp;kg
* Màu mắt: nâu lục nhạt
* Màu tóc: vàng
* Định hướng giới tính: Quan hệ khác giới
* Quốc tịch: Mỹ

## Sự nghiệp
Mark Dalton thời gian đầu làm nghề người mẫu thể hình cho các tạp chí, trong đó có Playgirl. Sau đó, anh bắt đầu chụp hình khỏa thân và tham gia đóng các phim khiêu dâm. Trong các bộ phim của minh, Mark Dalton không đóng cảnh quan hệ tình dục với diễn viên khác mà thường đóng cảnh thủ dâm. Với một khuôn mặt khá đẹp trai và thể hình lực lưỡng, anh đã thu được nhiều thành công trong công việc.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Trang chủ của Mark Dalton
Đảo Quang Hòa

**Đảo Quang Hòa** là một đảo san hô thuộc nhóm đảo Lưỡi Liềm của quần đảo Hoàng Sa. Đảo này nằm cách đảo Duy Mộng khoảng 1,55 hải lý (2,87&nbsp;km) về phía tây nam. Đây là đảo lớn nhất khu trung tâm nhóm Lưỡi Liềm.

Đảo Quang Hòa là đối tượng tranh chấp giữa Việt Nam, Đài Loan và Trung Quốc. Hiện nay, Trung Quốc đang kiểm soát đảo này.

## Địa lý

Thực chất, đảo Quang Hòa gồm một đảo lớn nối với một đảo nhỏ bởi một dải cát. Đảo lớn được gọi là *Quang Hòa Đông* hay *Quang Hòa* (tiếng Anh: *Duncan Island*; , Hán-Việt: *Sâm Hàng đảo*); đảo nhỏ được gọi là *Quang Hòa Tây* (tiếng Anh: *Palm Island*; , Hán-Việt: *Quảng Kim đảo*).

Đảo lớn có chiều dài tối đa 1260 m, chiều rộng tối đa 880 m, chu vi 3.500 m, diện tích khoảng 0,55&nbsp;km²; đảo nhỏ có chiều dài 550 m, chiều rộng 270 m, chu vi 1.600 m, diện tích khoảng 0,12&nbsp;km². Hai đảo Đông và Tây trước đây chỉ cách nhau một lạch nước rộng khoảng 800 m khi thủy triều lên và khoảng 500 m khi thủy triều xuống. Hiện nay hai đảo bồi đắp và nối với nhau bằng một dải cát dài 560 m, diện tích tổng cộng vào khoảng 0,71 km². Đảo được bao quanh bởi bãi cát vàng và rạn san hô viền bờ rất rộng.

## Môi trường
Theo báo cáo khảo sát của kỹ sư Trần Hữu Châu (Việt Nam Cộng hòa) vào năm 1973 thì ở phía tây đảo lớn có rừng cây nhàu và cây mọc trên đất giàu phosphat; nhiều cây cao tới 4 m. Phía đông đảo lớn là những mảnh vụn san hô với đá rồi tới một khu đất chỉ có dây leo bò sát mặt đất. Trên đảo bé chủ yếu là những cây mọc trên đất giàu phosphat và một số ít cây nhàu cao khoảng 3 m. Đến nay, Trung Quốc đã xây đường trên dải cát nối hai đảo Đông-Tây và rất nhiều công trình khác trên đảo Quang Hoà.

## Lịch sử
Trận Hải chiến Hoàng Sa giữa Hải quân Việt Nam Cộng hòa và Hải quân Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc đã diễn ra trong vòng 3 đến 7 hải lý (5,6–13&nbsp;km) quanh đảo này.

## Tham khảo

## Hình ảnh khác
Đảo Bạch Quy

**Đảo Bạch Quy** (tiếng Anh: *Passu Keah, , [[từ Hán-Việt|Hán-Việt]]: Bàn Thạch dự)* là một cồn cát nằm trên vành san hô của một rạn san hô vòng (tức *đá Bạch Quy)* thuộc nhóm đảo Lưỡi Liềm của quần đảo Hoàng Sa. Đảo Bạch Quy cách đá Lồi 8,6 hải lý (15,9&nbsp;km) về phía Nam.

Việt Nam, Đài Loan và Trung Quốc đều tuyên bố chủ quyền đối với quần đảo Hoàng Sa, trong đó có đảo Bạch Quy. Hiện nay, Trung Quốc đang kiểm soát thực thể này.

## Đặc điểm
Đảo Bạch Quy là một cồn cát trắng nhỏ nổi trên góc tây bắc của vành san hô lớn thuộc một rạn san hô vòng, *đá Bạch Quy*, vốn chỉ thật sự nổi hẳn lên khỏi mặt nước khi thủy triều xuống. Rạn vòng chứa đảo Bạch Quy, *đá Bạch Quy*, có chiều dài tính từ tây sang đông khoảng 4,4 hải lý (8,1&nbsp;km), rộng khoảng 2,2 hải lý (4,1&nbsp;km). Diện tích cồn cát này khoảng 4,5 ha. 

## Chú thích
Đỗ Trung Quân

**Đỗ Trung Quân** (sinh 19 tháng 1 năm 1955) là một nhà thơ Việt Nam. Nhiều bài thơ của ông được phổ nhạc và được nhiều người yêu thích như *Quê hương*, *Phượng hồng*... Ông còn được biết đến với nhiều nghề "tay trái" khác như MC cho những chương trình ca nhạc của bạn bè ông hay làm diễn viên cho một số phim truyền hình.

## Cuộc đời và sự nghiệp
Ông sinh tại Sài Gòn. Đỗ Trung Quân vừa là bút danh vừa là tên thật của ông. Theo bài phỏng vấn trên báo *Vietnam News* giữa năm 2005 thì trong khai sinh của ông không có tên cha. Ông được mẹ là bà Đỗ Thị Hảo nuôi lớn đến năm 15 tuổi thì mẹ mất. Ông tiếp tục mưu sinh và sau khi tốt nghiệp Tú tài, ông vào học tại Viện Đại học Vạn Hạnh.

Năm 1979, ông tham gia phong trào Thanh niên xung phong và bắt đầu sáng tác. Một số bài thơ do ông sáng tác trở thành nổi tiếng như *Hương tràm* (1978).

Một số bài thơ phổ nhạc được nhiều người biết đến như:
* *Hương tràm* (1978), Vũ Hoàng phổ nhạc
* *[[Bài học đầu cho con]]* (1986), Giáp Văn Thạch phổ nhạc thành bài "Quê hương" và Anh Bằng phổ thành bài hát "Quê hương bài học đầu cho con"
* Tạ lỗi Trường Sơn (1982)
* *Chút tình đầu* (1984), Vũ Hoàng phổ nhạc thành bài *Phượng hồng* (1988)
* *Khúc mưa*, Phú Quang phổ nhạc
* *Những bông hoa trên tuyến lửa*, Nguyễn Cửu Dũng phổ nhạc

## Tác phẩm
**Thơ**
* Chút tình đầu
* Khúc mưa
* Hương tràm
* Quê hương
* Những bông hoa trên tuyến lửa
* Bài học đầu cho con
*Hoa và đất
*Tạ lỗi Trường Sơn (1982)
*Mẹ
*Ngụ ngôn mỗi ngày
**Tập thơ**
* Cỏ hoa cần gặp (1991)
* Chân mây cuối trời (in chung cùng Hoàng Ngọc Biên, 2003)

**Văn xuôi**
* Tạp bút Đỗ (2005)

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Nhà thơ Đỗ Trung Quân: câu cuối của bài Quê Hương không có trong nguyên bản
*Trang blog Chung Do Kwan của nhà thơ Đỗ Trung Quân
Sevastopol

**Sevastopol** (; ; , phiên âm tiếng Việt: Xê-va-xtô-pôn), còn gọi là *Sebastopol*, là một thành phố cảng nằm về phía tây nam bán đảo Krym ở phía bắc Biển Đen. Theo thống kê năm 2001 Sevastopol có 342.451 cư dân. Thành phố này khi trước là căn cứ Hạm đội Biển Đen của hải quân Liên Xô. Hiện nay đây là căn cứ của Hải quân Nga, là lãnh thổ của Nga sau sự kiện xảy ra vào năm 2014 khi Sevastopol cùng với Cộng hòa Krym ly khai khỏi Ukraina và gia nhập Liên bang Nga. Ukraina xem Sevastopol là một trong hai thành phố trực thuộc trung ương của mình còn Nga xem đây là một thành phố liên bang của mình.

Vì có địa thế rất lợi hại, Sevastopol là một cứ điểm quan trọng của hải quân. Trong Chiến tranh vùng Krym quân Anh và Pháp bao vây Sevastopol gần một năm mới hạ được thành phố này.

Sau khi Liên Xô tan rã, Sevastopol trở thành một cảng thương mại và đóng thuyền, và tiến tục phát triển mặc dầu hải quân chi phối một phần hải cảng. Trong Thế chiến thứ hai, khoa học gia Nga nghiên cứu cá heo trong biển Đen tại Sevastopol tuy lúc đầu với mục đích quân sự, nhưng ngày nay những nghiên cứu này vẫn được duy trì tại Viện Hải dương học Sevastopol.

Ngoài ra, Sevastopol cũng có bãi biển cho khách du lịch từ các nước độc lập láng giềng đến du lịch.
Thành phố này được công nhận danh hiệu Anh hùng Liên Xô, biểu trưng là Huân chương ở lá cờ và huy hiệu của thành phố.

## Lịch sử

### [[Chiến tranh Krym]]

Trong chiến tranh Krym, nơi này trở thành nơi bị bao vây bởi liên quân Anh - Pháp - Ottoman - Sardegna.

Sau khi thành phố này thất thủ, nhiều sử gia cho rằng Nga hoàng Nikolai I đã tự đầu độc mình.

### Tình trạng chính trị
Là cảng của Hạm đội Biển Đen của hải quân Liên Xô, Sevastopol cho tới 1991 là một thành phố khép kín, ngay cả dân cư ở Krym chỉ có giấy phép mới được vào. Khi Liên Xô bị giải thể 1991, nước Nga cũng mất đi chủ quyền của thành phố này. Với hợp đồng vào năm 1997 hạm đội này được chia ra, và hải quân Nga được phép ở lại cho tới năm 2017. Vào năm 2010 hợp đồng này được gia hạn cho tới năm 2042, đổi lại lại Ukraina được mua khí đốt rẻ hơn giá thị trường. Trước năm 2014, các tàu chiến của hạm đội biển Đen Nga neo đâu chung bên cạnh hạm đội của Ukraina. Các tàu chỉ phân biệt được bằng số thuyền: tàu Ukraina bắt đầu bằng chữ U lớn, ngoài ra còn có lá cờ Xanh-Vàng. Ngày 16 tháng 3 năm 2014, người dân Sevastopol đã bỏ phiếu đề nghị được sáp nhập vào Nga, ngày 18/3/2014, Tổng thống Nga đã ký sắc lệnh chính thức sáp nhập Sevastopol vào Liên bang Nga, Sevastopol ngày nay là một thực thể của Liên bang Nga, không chịu bất kỳ một sự quản lý nào từ chính quyền Kiev và các tàu chiến hiện nay trên Sevastopol là của hạm đội biển Đen của Nga.

Năm 1994 ban đầu chỉ có dân chúng ở Krim có thể ra vào tự do, sau này cả dân Ukraina còn lại cũng như du khách ngoại quốc.

## Tham khảo
Syd Barrett

**Roger Keith "Syd" Barrett** (6 tháng 1 năm 1946 – 7 tháng 7 năm 2006) là một ca sĩ, nhạc sĩ, tay chơi guitar và nghệ sĩ người Anh. Ông được ghi nhớ nhất vì thành viên sáng lập ra ban nhạc Pink Floyd. Ông làm một nhạc sĩ nhạc rock trong vòng 7 năm, trước khi ông sống ẩn dật trong hơn 30 năm rồi qua đời vào năm 2006.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

### Liên kết chung
* The Madcap Gets the Last Laugh  - A Remembrance of Roger Keith "Syd" Barrett allmusic.com, July 2006.
* Pink Floyd Fans Discuss The News Of The Death Of Syd Barrett - An anchor at CBS4, KCNC-TV in Denver, discusses Barrett's death at length KCNC-TV, July 2006.
* The Syd Barrett Archives 
* BBC Radio 2 'The Thing About Syd' 
* Profile of Syd Barrett at Find A Grave
*The New Syd Barrett Appreciation Society 

### Trang hâm mộ
* Dolly Rocker - The legend of Roger Keith "Syd" Barrett.
* 1500 Photos of Syd Barrett - Probably the most comprehensive collection of photos showing Barrett from baby to death.
Tri Tôn (định hướng)

**Tri Tôn** có thể là một trong số các địa danh sau đây:
* Xã Tri Tôn, tỉnh An Giang
* Đảo Tri Tôn, quần đảo Hoàng Sa, đặc khu Hoàng Sa, thành phố Đà Nẵng.

; Địa danh cũ
* Huyện Tri Tôn, tỉnh An Giang
* Thị trấn Tri Tôn (huyện Tri Tôn, tỉnh An Giang); nay là một phần xã Tri Tôn, tỉnh An Giang.
Huỳnh anh lá hẹp

**Huỳnh anh lá hẹp** (danh pháp hai phần: ***Allamanda angustifolia***) là một loài thực vật trong họ La bố ma (*Apocynaceae*), có nguồn gốc từ Brasil, thông thường có mặt trong thảm thực vật Cerrado. Loài này được Pohl mô tả khoa học đầu tiên năm 1827. và được Carl Friedrich Philipp von Martius đề cập trong *Flora Brasiliensis*.

## Miêu tả
Cây bụi leo, lá mọc vòng 3-5 lá, hoa mọc thành chùm tụ tán, hoa màu vàng tươi, 5 lá đài xanh rời, tràng dính thành ống hình phễu.

## Công dụng

Làm cảnh, làm thuốc trị ghẻ ngứa, sốt, đau bụng.

## Hình ảnh

Tập tin:Allamanda angustifolia - Pohl.jpg
Tập tin:Allamanda angustifolia Pohl59.png
Tập tin:Allamanda angustifolia.jpg


## Chú thích

## Xem thêm
*Danh sách thảm thực vật Cerrado ở Brasil

## Tham khảo
* 
* 
* 
* Flora Brasiliensis: ''Allamanda angustifolia''
Chuối rẻ quạt

**Chuối rẻ quạt** còn được gọi là cây **chuối quạt** hay **chuối cọ** (danh pháp hai phần: ***Ravenala madagascariensis***) là một loài thực vật thuộc họ Thiên điểu (Strelitziaceae), đặc hữu của Madagascar. Tuy vậy nó không phải là chuối (họ Musaceae) và cũng không phải là cọ (họ Arecaceae), Chuối rẻ quạt là loài duy nhất của chi Ravenala.

## Tên gọi
Tên **chuối rẻ quạt** được gọi theo hình dạng của nó giống cái quạt (loại quạt xòe) khi lá cây chỉ phát triển ra 2 bên trong một mặt phẳng. Khi cây lớn lên, các lá cũ rụng hoặc bị cắt đi, để lại phần gốc trông giống gốc cây cọ nên cũng được gọi là **chuối cọ**. Trong tiếng Anh, tên của cây có nghĩa là "*cây của lữ khách" (*'traveller's tree)**'' vì bẹ lá có thể giữ được nước mưa nên là nguồn nước quý giá cho lữ khách trong rừng (tránh nhầm lẫn với chất lỏng trong thân cây, dân ta hay gọi là ''nhựa'' có màu sẫm và không uống trực tiếp được). Tên khoa học của cây, từ ''Ravenala'' xuất phát từ một từ tiếng **Madagascar**, ''ravinala'' có nghĩa là ''"lá của rừng"''.

==Mô tả ==
Cây có thân hóa gỗ, cao trung bình 7 mét (có thể tới 10 m). Lá hình bầu dục có cuống dài, xếp trật tự 2 bên thân tạo thành khối dẹt trông giống như chiếc quạt giấy màu xanh xòe ra. Khi lá rụng đi để lại vết sẹo và thân cây màu xám nâu. Hoa lớn màu trắng mọc ở kẽ lá, phần trên ngọn. Hoa có hình dạng tương tự như những loài khác cùng họ (hoa nở ra trông giống hình dáng con [[chim thiên đường]] nên đặt tên là [[Họ Thiên điểu|họ **Thiên điểu*']]), mặc dù vậy hoa của chuối rẻ quạt không được đánh giá cao bởi màu sắc đài hoa là màu xanh giống bẹ lá, hơn nữa dù cả chùm hoa khá to nhưng phần cánh hoa nở ra lại tương đối nhỏ, màu trắng ít nổi bật. Ngoài ra hoa có mật ngọt thu hút ong, ruồi, kiến. Thường ra hoa vào mùa thu, tuy nhiên có sự sai khác do thời tiết.

==Trồng trọt ==
Cây đòi hỏi trồng ở vị trí thoáng rộng, có nhiều nắng (lúc nhỏ thì không cần nhiều nắng). Cây hấp thụ tốt phân bón, đặc biệt là lượng phân đạm cao trong thời kì phát triển. Cây phát triển tới chiều cao trung bình 7 mét và yêu cầu lượng nước trung bình.

==Công dụng ==
[[Nước mưa]] đọng ở đáy bẹ lá có thể dùng uống được khi không có nguồn [[nước]]. Ở [[Việt Nam]], cây được trồng làm cảnh.

==Hình ảnh ==
<gallery>
|title=*Chuối rẻ quạt*
|footer=
|width=200
|lines=3
Ravenala madagascariensis 02.jpg|Quạt chuối ở [[Thảo Cầm Viên Sài Gòn]]
Ravenala madagascariensis 1.jpg|Chuối rẻ quạt ở Colombia
Chuối rẻ quạt tại Cần Thơ 2007.jpg|Chuối rẻ quạt tại Cần Thơ
Ravenala_madagascariensis_leaf_structure.jpg| Chi tiết cấu trúc của lá
Ravenala_madagascariensis2.jpg|Hạt giống
Ravenala madagascariensis3.jpg|Thân cây
Reizigersboom wiki.jpg|Các cuống lá già khô màu nâu 
</gallery>

== Tham khảo ==


==Liên kết ngoài ==

*[http://www.floridata.com/ref/R/rave_mad.cfm *Ravenala madagascariensis*]
*[http://hort.ufl.edu/trees/RAVMADA.pdf *Ravenala madagascariensis'']
Dây bông xanh

**Dây bông xanh** còn có các tên: **bông báo**, **cát đằng hoa to**, **đại hoa sơn khiên ngưu**, **đại hoa lão nha chủy** (danh pháp hai phần: ***Thunbergia grandiflora*** Roxb.); là một loài thực vật có hoa thuộc họ Ô rô (*Acanthaceae*). Đây là loài bản địa của Trung Quốc, Ấn Độ, Đông Dương và Myanmar và có phân bố tự nhiên rộng rãi. 
 
## Miêu tả
Cây leo thân quấn. Lá to, chia thùy, có cuống dài, gốc hình tim. Hoa thường mọc thành chùm ở nách. Đài hình chén, mép nguyên hay hơi lượn, có lông. Tràng màu xanh tím, phía dưới dình thành ống tràng hẹp, phía trên loe rộng hình phễu và xẻ 5 thùy, trong đó có một thùy lớn nhất. Nhị 4, đính ở gốc tràng. Bầu nhẵn, xung quanh bầu có đĩa mật. Quả nang nhẵn, hạt ráp.

Cây bông báo mọc hoang hoặc được trồng làm cảnh, có thể ươm trồng bằng những mẩu thân dài 15–30&nbsp;cm.

Người ta thường hái lá, dùng tươi hay phơi hoặc sấy khô làm thuốc.

## Công dụng

Dây bông xanh được trồng dùng để làm kiểng, ngoài ra nó còn là một vị thuốc chữa rắn cắn rất phổ biến trong người dân. Hái một nắm lá bông báo tươi, bỏ cuống, rửa sạch, giã nhỏ, thêm ít nước, vắt lấy nước. Dùng nước này xoa bóp từ trên xuống dưới nơi rắn cắn chừng 5-10 phút. Lấy bã đắp lên vết cắn. Ngày làm 2 lần cho đến khi khỏi. Thường chỉ dùng 4-5 lần là có kết quả.

## Chú thích

## Tham khảo
* 
* 
*
Trung tuyến

Đường trung tuyến của đoạn thẳng là đường thẳng đi qua trung điểm của đoạn thẳng đó.

Trong hình học, **đường trung tuyến** của một tam giác là một đoạn thẳng nối từ đỉnh của tam giác tới trung điểm của cạnh đối diện. Mỗi tam giác đều có ba trung tuyến.

Đối với tam giác cân và tam giác đều, mỗi trung tuyến của tam giác chia đôi các góc ở đỉnh với hai cạnh kề có chiều dài bằng nhau.

Trong hình học không gian, khái niệm tương tự là mặt trung tuyến trong tứ diện.

## Tính chất đường trung tuyến

### Đồng quy tại 1 điểm
3 đường trung tuyến của tam giác đồng quy tại 1 điểm. Điểm đó được gọi là **trọng tâm** của tam giác. Khoảng cách từ trọng tâm của tam giác đến đỉnh bằng 2/3 độ dài đường trung tuyến ứng với đỉnh đó.

### Chia ra diện tích của các tam giác bằng nhau

Mỗi trung tuyến chia diện tích của tam giác thành hai phần bằng nhau. Ba trung tuyến chia tam giác thành sáu tam giác nhỏ với diện tích bằng nhau.

#### Chứng minh

Xem xét tam giác *ABC* (hình bên), cho *D* là trung điểm của \overline{AB}, *E* là trung điểm của \overline{BC}, *F* là trung điểm của \overline{AC}, và *O* là trọng tâm.

Theo định nghĩa, AD=DB, AF=FC, BE=EC \,. Do đó [ADO]=[BDO], [AFO]=[CFO], [BEO]=[CEO], và [ABE]=[ACE] \,, trong đó [ABC] là diện tích của \triangle ABC; điều này đúng bởi trong mỗi trường hợp hai tam giác có chiều dài đáy bằng nhau, và có cùng đường cao từ đáy (mở rộng), và diện tích của tam giác thì bằng một phần hai đáy nhân đường cao.

Chúng ta có:

:[ABO]=[ABE]-[BEO] \,

:[ACO]=[ACE]-[CEO] \,

Do đó, [ABO]=[ACO] \, và [ADO]=[DBO], [ADO]=\frac{1}{2}[ABO]

Do [AFO]=[FCO], [AFO]= \frac{1}{2}ACO=\frac{1}{2}[ABO]=[ADO], do đó, [AFO]=[FCO]=[DBO]=[ADO]\,. Sử dụng cùng phương pháp này, ta có thể chứng minh [AFO]=[FCO]=[DBO]=[ADO]=[BEO]=[CEO] \,.

## Công thức liên quan tới độ dài của đường trung tuyến

Độ dài của trung tuyến có tính được bằng định lý Apollonius như sau:

:m_c = \sqrt {\frac{2 a^2 + 2 b^2 - c^2}{4} }, 

trong đó *a*, *b* và *c* là các cạnh của tam giác với các trung tuyến tương ứng *m**a*, *m**b*, và *m**c* từ trung điểm

Do vậy chúng ta cũng có các mối quan hệ:

:a = \frac{2}{3} \sqrt{-m_a^2 + 2m_b^2 + 2m_c^2} = \sqrt{2(b^2+c^2)-4m_a^2} = \sqrt{\frac{b^2}{2} - c^2 + 2m_b^2} = \sqrt{\frac{c^2}{2} - b^2 + 2m_c^2\bar{},}

:b = \frac{2}{3} \sqrt{-m_b^2 + 2m_a^2 + 2m_c^2} = \sqrt{2(a^2+c^2)-4m_b^2} = \sqrt{\frac{a^2}{2} - c^2 + 2m_a^2} = \sqrt{\frac{c^2}{2} - a^2 + 2m_c^2},

:c = \frac{2}{3} \sqrt{-m_c^2 + 2m_b^2 + 2m_a^2} = \sqrt{2(b^2+a^2)-4m_c^2} = \sqrt{\frac{b^2}{2} - a^2 + 2m_b^2} = \sqrt{\frac{a^2}{2} - b^2 + 2m_a^2}.

## Xem thêm
* Đường cao (tam giác)
*Đường phân giác
*Đường trung trực

## Chú thích

## Liên kết

* Medians and Area Bisectors of a Triangle
* The Medians at cut-the-knot
* Area of Median Triangle at cut-the-knot
* Medians of a triangle With interactive animation
* Constructing a median of a triangle with compass and straightedge animated demonstration
*
Hương nhu tía

**Hương nhu tía** (tên khoa học ***Ocimum tenuiflorum***), còn có tên ** é tía**, **é rừng**, **é đỏ**, là một loài thực vật thuộc họ Hoa môi (*Lamiaceae*).
 
## Mô tả
Cây nhỏ, sống hằng năm hoặc nhiều năm. Thân màu đỏ tía, có lông quặp. Lá có cuống dài, thuôn hình mác hoặc hình trứng, mép có răng cưa, hai mặt đều có lông. Hoa màu tím, mọc thành chùm, xếp thành vòng 6-8 chiếc một chùm, ít phân nhánh. Quả bế. Toàn cây có mùi thơm.

## Công dụng
Trị cảm nắng, sốt nóng ớn lạnh, nhức đầu, đau bụng đi ngoài, tức ngực, nôn mửa,

## Hình ảnh khác

Hình:Huong nhu tia.JPG|Hương như tía tại Cần Thơ
Hình:Hương nhu tía -Ocimum tenuiflorum 2.JPG|Hương nhu tía chụp tại chùa Tây Phương, Việt Nam


## Tham khảo

## Liên kết ngoài
Me (định hướng)

**Me** trong tiếng Việt có thể chỉ:
* Tên các loài thực vật:
** *[[Me|Tamarindus indica]]*, loài duy nhất của chi *Tamarindus*
** Tên chung cho một số loài thuộc chi *[[Chi Diệp hạ châu|Phyllanthus]]*
* Cách gọi khác của một số địa phương tại Việt Nam để chỉ mẹ
* Thị trấn cũ Me thuộc huyện Gia Viễn, tỉnh Ninh Bình. Nay thuộc xã Gia Viễn
* Me (thần thoại)
* ''Me'' (album của Super Junior-M)
* ''Me'' (album đĩa đơn), của Jisoo
* "Me!", bài hát của Taylor Swift

## Xem thêm
* Me đất
* Me nước
* Me keo
* Me tiên
Yên Thịnh (định hướng)

**Yên Thịnh** có thể là một trong số các địa danh sau:
* Xã Yên Thịnh, tỉnh Thái Nguyên

; Địa danh cũ
* Thị trấn Yên Thịnh, huyện Yên Mô, tỉnh Ninh Bình; nay là một phần của xã Yên Mô
* Phường Yên Thịnh, thành phố Yên Bái, tỉnh Yên Bái; nay là một phần phường Văn Phú, tỉnh Lào Cai
* Xã Yên Thịnh, huyện Chợ Đồn, tỉnh Bắc Kạn; nay là một phần xã Yên Thịnh, tỉnh Thái Nguyên
* Xã Yên Thịnh, huyện Hữu Lũng, tỉnh Lạng Sơn; nay là một phần xã Hữu Liên
* Xã Yên Thịnh, huyện Yên Định, tỉnh Thanh Hóa; nay là một phần xã Yên Ninh.
BIC

**BIC** có thể là:
*Cách gọi sản phẩm theo tên một công ty của Pháp, sản xuất bút BIC, là Société Bic
*Tên viết tắt tiếng Anh của *BIDV Insurance Corporation*, tên tiếng Việt là Tổng công ty Cổ phần Bảo hiểm Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam hay tên giao dịch khác là Tổng công ty Bảo hiểm BIDV
*Thành viên nhóm MCND
Kính hiển vi lực từ

**Kính hiển vi lực từ** (tiếng Anh: ***Magnetic Force Microscope***, thường viết tắt là ***MFM***) là một loại kính hiển vi thuộc nhóm kính hiển vi quét đầu dò (SPM), được sử dụng để xây dựng hình ảnh sự phân bố của tính chất từ trên bề mặt vật rắn dựa trên việc ghi nhận lực tương tác (lực từ) giữa mũi dò từ tính với bề mặt của mẫu.
## Nguyên lý hoạt động
Về mặt nguyên lý, MFM hoạt động tương tự như AFM. Mũi dò quét trên bề mặt mẫu được sử dụng là vật liệu từ tính khi quét trên bề mặt mẫu sẽ có sự tương tác với các thành phần từ tính trên bề mặt, qua đó vẽ bản đồ phân bố các thành phần từ tính bề mặt, mà cụ thể ở đây là cấu trúc đômen của vật rắn.

Lực tương tác từ giữa mũi dò và bề mặt vật rắn được xác định bởi:

F_z = - \mu_0 \int M_{z tip} \frac{\partial H_{z sample}}{\partial z} dV

hoặc trong chế độ hoạt động tiếp xúc, người ta có thể ghi lại gradient lực từ được xác định bởi:

F'_z = - \mu_0 \int M_{z tip} \frac{\partial^2 H_{z sample}}{\partial z^2} dV

với M_{z tip}, H_{z sample} lần lượt là thành phần theo trục z của độ từ hóa của mũi dò, và cường độ từ trường tại bề mặt mẫu vật. 

## Ưu điểm và hạn chế
***Ưu điểm của MFM**: MFM là thiết bị dùng để phân tích cấu trúc từ của vật rắn có nhiều ưu điểm. Ưu điểm đầu tiên là có khả năng phân tích cấu trúc từ mà không đòi hỏi sự phá hủy hay xử lý mẫu như kính hiển vi Lorentz, đồng thời độ phân giải không bị giới hạn bởi hiện tượng nhiễu xạ, mà chỉ phụ thuộc vào kích thước và bước quét của mũi dò trên bề mặt mẫu vật.
***Điểm yếu của MFM**: MFM ghi ảnh dựa vào hiện tượng quét nên độ phân giải thời gian thấp, khả năng ghi ảnh chậm. Đồng thời, việc ghi ảnh tức thời trong quá trình từ hóa của MFM kém hơn rất nhiều so với kính hiển vi Lorentz. Việc ghi lại cấu trúc từ của các vật liệu từ mềm khó hơn do trường phân tán trên mũi ảnh hưởng đến đômen từ của mẫu vật. Hơn nữa, kính hiển vi lực từ chỉ cho phép chụp ảnh bề mặt mẫu vật, không như kính hiển vi Lorentz có khả năng ghi ảnh bên trong mẫu vật.

## Tham khảo

## Xem thêm
*Kính hiển vi quét đầu dò
*Kính hiển vi lực nguyên tử
*Kính hiển vi Lorentz
Yên Ninh (định hướng)

**Yên Ninh** có thể là một trong số các địa danh Việt Nam sau đây:
* Xã Yên Ninh, tỉnh Thanh Hóa

; Địa danh cũ
* Thị trấn Yên Ninh, huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình; nay là một phần xã Yên Khánh
* Phường Yên Ninh, thành phố Yên Bái, tỉnh Yên Bái; nay là một phần phường Yên Bái, tỉnh Lào Cai
* Xã Yên Ninh, huyện Ý Yên, tỉnh Nam Định; nay là một phần xã Vũ Dương, tỉnh Ninh Bình
* Xã Yên Ninh, huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên; nay là một phần xã Yên Trạch
* Xã Yên Ninh, huyện Yên Định, tỉnh Thanh Hóa; nay là một phần xã Yên Ninh trực thuộc tỉnh.

## Xem thêm
* An Ninh
Yên Ninh (thị trấn)

**Yên Ninh** là thị trấn huyện lỵ của huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình, Việt Nam.

## Địa lý

Thị trấn Yên Ninh cách trung tâm thành phố Hoa Lư 12&nbsp;km về phía đông nam dọc theo quốc lộ 10 nối tới thị trấn Phát Diệm, có vị trí địa lý:
*Phía đông bắc giáp xã Khánh Hải và xã Khánh Hội
*Phía tây giáp huyện Yên Mô
*Phía tây bắc giáp xã Khánh Vân
*Phía nam và đông nam giáp xã Khánh Nhạc và xã Khánh Hồng.

Thị trấn Yên Ninh có diện tích 8,11&nbsp;km² dân số năm 2019 là 14.236 người, mật độ dân số đạt 1.755 người/km².

Tại khu phố 2 của thị trấn có chợ Huyện.

## Lịch sử
Ngày 2 tháng 11 năm 1996, Chính phủ ban hành Nghị định 69-CP về việc thành lập thị trấn Yên Ninh trên cơ sở 247,41 ha diện tích tự nhiên và 5.419 nhân khẩu của xã Khánh Ninh; 7,27 ha diện tích tự nhiên và 213 nhân khẩu của xã Khánh Vân; 3,63 ha diện tích tự nhiên của xã Khánh Hải; 9,81 ha diện tích tự nhiên và 164 nhân khẩu của xã Khánh Nhạc.

Thị trấn Yên Ninh có diện tích tự nhiên 268,12 ha và 5.796 nhân khẩu.

Sau khi điều chỉnh địa giới hành chính, xã Khánh Ninh còn lại 532,14 ha diện tích tự nhiên và 6.569 nhân khẩu.

Ngày 3 tháng 6 năm 2009, Chính phủ ban hành Nghị quyết 23/NQ-CP về việc sáp nhập toàn bộ diện tích tự nhiên 533,86 ha và dân số 7.435 người của xã Khánh Ninh vào thị trấn Yên Ninh quản lý.

Thị trấn Yên Ninh có 811,58 ha diện tích tự nhiên và 13.782 nhân khẩu.

## Hành chính
Thị trấn Yên Ninh được chia thành 10 khu phố: 1, 2, 3, 4, 5, 6, Đông, Trung Lân, Thị Lân, Vườn Chay.

## Đường phố
Thị trấn Yên Ninh có các tuyến đường: Nguyễn Văn Giản, Hòa Bình, Hồng Tiến, Phạm Cự Lượng, Cầu Rào, Vườn Chay, Quyết Thắng, Trần Quốc Toản, Triệu Việt Vương, Khu Đông, Làng Đa, Nam Giang, Khương Thượng, Mạc Đăng Dung, Khánh Ninh, Lê Thánh Tông, Lê Đại Hành, Vũ Duy Thanh.

## Chú thích

*Danh mục địa danh các đơn vị hành chính thể hiện trên bản đồ - Địa danh hành chính thể hiện trên bản đồ tỉnh Ninh Bình
## Xem thêm
*Danh sách thị trấn tại Việt Nam
An Ninh (định hướng)

**An Ninh** có thể là:

## Tên người
* Nguyễn An Ninh (1900 - 1943), nhà cách mạng Việt Nam
* Võ An Ninh (1907 – 2009), nhiếp ảnh gia Việt Nam

## Địa danh
### [[Việt Nam]]
* Xã An Ninh, thành phố Cần Thơ
* Xã An Ninh, tỉnh Tây Ninh
* Chùa An Ninh tại xã An Phú, thành phố Hải Phòng.

; Địa danh cũ
* Xã An Ninh (huyện Tri Tôn), tỉnh An Giang; nay là một phần của xã An Tức
* Xã An Ninh (huyện Bình Lục, tỉnh Hà Nam); nay là một phần của xã Bình Giang, tỉnh Ninh Bình
* Xã An Ninh (huyện Quảng Ninh, tỉnh Quảng Bình); nay là một phần của xã Trường Ninh, tỉnh Quảng Trị
* Xã An Ninh (huyện Châu Thành, tỉnh Sóc Trăng); nay là một phần xã An Ninh, thành phố Cần Thơ
* Xã An Ninh (huyện Quỳnh Phụ, tỉnh Thái Bình); nay là một phần của xã Phụ Dực, tỉnh Hưng Yên
* Xã An Ninh (huyện Tiền Hải, tỉnh Thái Bình); nay là một phần của xã Tiền Hải, tỉnh Hưng Yên
* Xã An Ninh Đông, An Ninh Tây (huyện Đức Hòa, tỉnh Long An); nay là một phần của xã An Ninh, tỉnh Tây Ninh
* Xã An Ninh Đông, An Ninh Tây (huyện Tuy An, tỉnh Phú Yên); nay là một phần của xã Tuy An Đông, tỉnh Đắk Lắk

### [[Trung Quốc]]
* Thành phố cấp huyện An Ninh, địa cấp thị Côn Minh, tỉnh Vân Nam
* Quận An Ninh, thành phố Lan Châu, tỉnh Cam Túc
* Sông An Ninh, tỉnh Tứ Xuyên

## Xem thêm
* Yên Ninh
Ninh Hải (định hướng)

**Ninh Hải** có thể chỉ:

## Việt Nam
* Xã Ninh Hải, tỉnh Khánh Hòa

; Địa danh cũ
* Bộ Ninh Hải, là một trong 15 bộ của vương quốc Văn Lang thời các vua Hùng Vùng đất này tương đương Nam Khâm Châu, Quảng Tây, Trung Quốc ngày nay
* Tên cũ của cảng Hải Phòng, cửa khẩu và hải cảng tại miền Bắc Việt Nam.
* Huyện Ninh Hải thuộc tỉnh Ninh Thuận
* Phường Ninh Hải (thị xã Ninh Hòa, tỉnh Khánh Hòa); nay là một phần của phường Đông Ninh Hòa
* Phường Ninh Hải (thị xã Nghi Sơn, tỉnh Thanh Hóa); nay là một phần của phường Hải Lĩnh
* Xã Ninh Hải (thành phố Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình); nay là một phần của phường Nam Hoa Lư
* Xã Ninh Hải (huyện Ninh Giang, tỉnh Hải Dương); sau là một phần của xã Bình Xuyên (huyện Ninh Giang); nay là một phần của xã Khúc Thừa Dụ, thành phố Hải Phòng

## Trung Quốc
* Huyện Ninh Hải thuộc thành phố Ninh Ba, tỉnh Chiết Giang.
Bình Minh (định hướng)

**Bình Minh** có thể là:
* Phường Bình Minh, tỉnh Tây Ninh
* Phường Bình Minh, tỉnh Vĩnh Long
* Xã Bình Minh, thành phố Hà Nội
* Xã Bình Minh, tỉnh Đồng Nai
* Xã Bình Minh, tỉnh Nghệ An
* Xã Bình Minh, tỉnh Ninh Bình
* Xã Bình Minh, tỉnh Quảng Ngãi.

; Địa danh cũ
* Thị xã Bình Minh thuộc tỉnh Vĩnh Long
* Phường Bình Minh (thành phố Lào Cai, tỉnh Lào Cai); nay là một phần của phường Cam Đường
* Phường Bình Minh (thị xã Mộc Châu, tỉnh Sơn La); nay là một phần của phường Vân Sơn
* Phường Bình Minh (thị xã Nghi Sơn, tỉnh Thanh Hóa); nay là một phần của phường Tĩnh Gia
* Thị trấn Bình Minh (huyện Kim Sơn, tỉnh Ninh Bình); nay là một phần của xã Bình Minh
* Xã Bình Minh (huyện Thanh Oai, thành phố Hà Nội); nay là một phần của xã Bình Minh mới
* Xã Bình Minh (thành phố Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh); nay là một phần của phường Bình Minh
* Xã Bình Minh (huyện Bù Đăng, tỉnh Bình Phước); nay là một phần của xã Bom Bo, tỉnh Đồng Nai
* Xã Bình Minh (huyện Trảng Bom, tỉnh Đồng Nai); nay là một phần xã Bình Minh mới
* Xã Bình Minh (huyện Bình Giang, tỉnh Hải Dương); nay là một phần của xã Thượng Hồng, thành phố Hải Phòng
* Xã Bình Minh (huyện Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên); nay là một phần của xã Mễ Sở
* Xã Bình Minh (huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định); nay là một phần xã Nam Minh, tỉnh Ninh Bình
* Xã Bình Minh (huyện Thăng Bình, tỉnh Quảng Nam); nay là một phần của xã Thăng An, thành phố Đà Nẵng
* Xã Bình Minh (huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi); nay là một phần của xã Bình Minh mới
* Xã Bình Minh (huyện Kiến Xương, tỉnh Thái Bình); nay là một phần của xã Kiến Xương, tỉnh Hưng Yên
* Xã Bình Minh (huyện Vĩnh Thuận, tỉnh Kiên Giang); nay thuộc xã Vĩnh Bình, tỉnh An Giang.

## Khác
* Bình minh, một hiện tượng tự nhiên lúc sáng sớm, lúc mặt trời mọc
* Bình Minh, người mẫu, diễn viên, người dẫn chương trình 
* Trần Bình Minh, Tổng giám đốc Đài Truyền hình Việt Nam
* Phạm Bình Minh, nhà ngoại giao, chính trị gia, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Việt Nam
* Hãng phim Bình Minh, hãng phim Việt Nam.
Bản án chế độ thực dân Pháp

phải|nhỏ|377x377px|Bìa sách ''Bản án chế độ thực dân Pháp''
***Bản án chế độ thực dân Pháp*** (tiếng Pháp: *Le Procès de la colonisation française*) là một tác phẩm chính luận do Nguyễn Ái Quốc viết bằng tiếng Pháp và được xuất bản lần đầu ở Paris năm 1925 trên một tờ báo của Quốc tế Cộng sản có tên *Imprékor*, tại Việt Nam được xuất bản lần đầu năm 1946.

## Nội dung
Tác phẩm gồm 12 chương và phần phụ lục:
* Chương 1: Thuế máu
* Chương 2: Việc đầu độc người bản xứ
* Chương 3: Các quan thống đốc
* Chương 4: Các quan cai trị
* Chương 5: Những nhà khai hoá
* Chương 6: Tệ tham nhũng trong bộ máy cai trị
* Chương 7: Bóc lột người bản xứ
* Chương 8: Công lí
* Chương 9: Chính sách ngu dân
* Chương 10: Chủ nghĩa giáo hội
* Chương 11: Nỗi khổ nhục của người phụ nữ bản xứ
* Chương 12: Nô lệ thức tỉnh
* Phụ lục: Gửi thanh niên Việt Nam

Nội dung tác phẩm được Nguyễn Ái Quốc phê bình là "tố cáo thực dân Pháp đã bắt dân bản xứ phải đóng "thuế máu" cho chính quốc... để "phơi thây trên chiến trường châu Âu"; "đày đọa" phụ nữ, trẻ em thuộc địa; các thống sứ, quan lại thực dân "độc ác như một bầy thú dữ" v.v.... Tác phẩm được cho là đã "hướng các dân tộc bị áp bức" đi theo con đường Cách mạng Tháng Mười Nga, tiêu diệt "hai cái vòi của con đỉa đế quốc" – một "vòi" bám vào giai cấp vô sản ở chính quốc, một "vòi" bám vào nhân dân thuộc địa. Tác phẩm được cho là đã đề ra cho dân Việt Nam "con đường đấu tranh giải phóng" theo chủ nghĩa Marx-Lenin".

## Các bản in
Tác phẩm được in lần đầu tại Paris (1925); xuất bản bằng tiếng Pháp (1946) ở Hà Nội, bằng tiếng Việt (1960) và tái bản nhiều lần.

## Chú thích

## Liên kết ngoài
Mạch môn

**Mạch môn**, **mạch môn đông**, **mạch đông**, ***tóc tiên***, ***cỏ lan***, ***lan tiên*** (danh pháp hai phần: ***Ophiopogon japonicus***, đồng nghĩa: *Convallaria japonica* Linnaeus f.; *Anemarrhena cavaleriei* H. Léveillé; *C. japonica* var. *minor* Thunberg; *Flueggea japonica* (Linnaeus f.) Richard; *Mondo japonicum* (Linnaeus f.) Farwell; *M. stolonifer* (H. Léveillé & Vaniot) Farwell; *O. argyi* H. Léveillé; *O. chekiangensis* Koiti Kimura & Migo; *O. stolonifer* H. Léveillé & Vaniot; *Slateria japonica* (Linnaeus f.) Desvaux. ); tiếng Nhật: *ryu-no-hige* ("râu rồng") hay *ja-no-hige* ("râu rắn") là một loài thực vật trong *[[Chi Mạch môn]]* (Ophiopogon) có nguồn gốc từ Nhật Bản.

Nó là cây thường xanh, tạo thành dạng như một đám cỏ sống lâu năm cao khoảng 10–40&nbsp;cm. Các lá thẳng, mọc từ gốc, hẹp dài, cuống có bẹ, dài 20–40&nbsp;cm, rộng 1–4&nbsp;mm, mép lá hơi có răng cưa. Rễ chùm. Hoa màu trắng tới tím hoa cà nhạt, mọc thành cành hoa ngắn trên thân cây dài khoảng 5–10&nbsp;cm. Quả là dạng quả mọng màu xanh lam đường kính 5–6&nbsp;mm, chứa 1-2 hạt.

Trong y học cổ truyền Trung Hoa củ của *Ophiopogon japonicus*, gọi là mạch môn đông, là một loại dược thảo có tác dụng tim mạch để bổ sung âm. Theo Chinese Herbal Medicine Materia Medica, loại dược thảo này có vị cam (ngọt), vi khổ (hơi đắng) và hàn (lạnh), có tác dụng với các kinh tâm (tim), phế (phổi), vị (dạ dày) và bổ âm, chữa ho, khô lưỡi, khô miệng và táo bón. Chi Sơn mạch đông (*Liriope*) cũng được dùng để thay thế.

Nó cũng được trồng làm cây cảnh. Một vài giống cây trồng đã được chọn lọc, như 'Albus' (hoa trắng), 'Compactus' và 'Kyoto Dwarf' (dạng lùn, không cao quá 4–5&nbsp;cm), 'Silver Dragon' (đa dạng, với các lá có sọc trắng). Người ta cũng hay bán nó như là loại cây trang trí cho các bể cảnh nước ngọt, nhưng do nó không phải là thực vật thủy sinh thật sự nên nó sẽ chết sau vài tháng. Nó có thể chịu được lạnh tới khoảng -20&nbsp;°C khi ngủ đông về mùa đông trong vườn ở điều kiện trồng trên đất thông thường nhưng khi nuôi ngầm dưới mặt nước thì nó lại cần nhiệt độ tới 18-25&nbsp;°C. Nó có thể phát triển tốt khi đủ nắng hoặc có bóng râm một phần. Việc nhân giống được thực hiện bằng các chồi bên.

Tại Việt Nam, nó mọc hoang và được trồng ở nhiều nơi để lấy củ làm thuốc. Củ có vị ngọt, hơi đắng, làm thuốc ho, long đờm, lợi tiểu. Dùng củ phơi, sấy khô, dưới dạng thuốc sắc, bột, hoàn.

## Chú thích

 


Hình:Ophiopogon japonicus1.jpg
Hình:Monkey grass.jpg
Hình:Ophiopogon japonicus3.jpg
Hình:Monkey grass plugs.jpg
Hình:Mach mon.JPG


## Liên kết ngoài
Mường Lát (huyện)

**Mường Lát** là một huyện miền núi cũ nằm ở phía tây bắc tỉnh Thanh Hóa, Việt Nam.

## Địa lý
Huyện Mường Lát có vị trí địa lý:
* Phía bắc giáp huyện Vân Hồ, tỉnh Sơn La 
* Phía tây và nam giáp Lào
* Phía đông và đông nam giáp huyện Quan Hóa.
Huyện Mường Lát có diện tích 812,41&nbsp;km², dân số năm 2022 là 43.601 người, mật độ dân số đạt 54 người/km².

Trên địa bàn huyện có 6 dân tộc sinh sống chủ yếu là Thái, Mông, Kinh, Mường, Khơ Mú và Dao, trong đó dân tộc Thái và Mông chiếm đa số.

## Lịch sử
Huyện Mường Lát được thành lập vào ngày 18 tháng 11 năm 1996 trên cơ sở tách 6 xã: Trung Lý, Tén Tằn, Tam Chung, Pù Nhi, Quang Chiểu, Mường Chanh thuộc huyện Quan Hóa.

Ngày 20 tháng 8 năm 1999, thành lập xã Mường Lý trên cơ sở 12.009 ha diện tích tự nhiên và 3.874 nhân khẩu của xã Trung Lý.

Ngày 21 tháng 11 năm 2003, thành lập thị trấn Mường Lát (thị trấn huyện lỵ huyện Mường Lát) trên cơ sở 850 ha diện tích tự nhiên và 2.850 nhân khẩu của xã Tam Chung.

Ngày 7 tháng 1 năm 2009, thành lập xã Nhi Sơn trên cơ sở điều chỉnh 3.684,61 ha diện tích tự nhiên và 2.029 nhân khẩu của xã Pù Nhi.

Ngày 1 tháng 12 năm 2019, sáp nhập xã Tén Tằn vào thị trấn Mường Lát. Huyện Mường Lát có 1 thị trấn và 7 xã.

Ngày 16 tháng 6 năm 2025, huyện Mường Lát bị giải thể do bỏ cấp huyện. Theo Nghị quyết số 1686/NQ-UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội:

* Chuyển thị trấn Mường Lát thành xã Mường Lát
* Giữ nguyên 7 xã: Mường Chanh, Quang Chiểu, Tam Chung, Pù Nhi, Nhi Sơn, Mường Lý, Trung Lý.

## Tham khảo

## Xem thêm

* Trang thông tin điện tử huyện Mường Lát. Bản gốc lưu trữ ngày 3 tháng 5 năm 2025 tại Wayback Machine.
Họ Thiên điểu

**Thiên điểu**, **Hoa chim thiên đường** hay **Chuối rẻ quạt** (danh pháp khoa học: ***Strelitziaceae***) là tên của một họ thực vật có hoa một lá mầm. Các loài trong họ này rất giống về bề ngoài và kiểu sinh trưởng như các thành viên của các họ Chuối pháo (Heliconiaceae) và họ Chuối (Musaceae). Các chi của họ Strelitziaceae đã từng được đặt trong họ Musaceae trong một vài hệ thống phân loại, nhưng nói chung được công nhận như là một họ riêng rẽ trong các hệ thống phân loại gần đây, chẳng hạn như trong hệ thống APG II năm 2003. Hệ thống APG II đặt họ Strelitziaceae vào trong bộ Gừng (Zingiberales) của nhánh Thài lài (commelinids). Nhóm thân cây trong cây phát sinh loài của họ Strelitziaceae có niên đại khoảng 78 triệu năm trước (Ma), sự phân kì trong nhóm chỏm cây vào khoảng 59 Ma (Janssen & Bremer 2004).

Họ Strelitziaceae bao gồm 3 chi, tất cả các loài đều có nguồn gốc từ khu vực nhiệt đới và cận nhiệt đới:
* *[[Strelitzia]]* (Chi Hoa chim thiên đường) với 5 loài ở miền nam châu Phi
* *[[Ravenala]]* (Chuối rẻ quạt) với 1 loài ở Madagascar
* *[[Phenakospermum]]* với 1 loài ở miền bắc Nam Mỹ.

Loài được biết đến nhiều nhất có lẽ là hoa chim thiên đường (*[[Strelitzia reginae]]*, được trồng rộng khắp thế giới trong các khu vườn vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới vì có hoa đẹp và nó cũng là một loại hoa có tiếng trong nghề bán hoa. Các loài khác của chi *[[Strelitzia]]* có hoa ít sặc sỡ hơn và được trồng vì có tán lá gây ấn tượng hơn là vì hoa. Loài chuối rẻ quạt (*[[Ravenala madagascariensis]]*) cũng được trồng vì có tán lá lạ mắt.

## Phát sinh chủng loài
Cây phát sinh chủng loài dưới đây lấy theo APG III.

## Chú thích

## Tham khảo

* Strelitziaceae trong Stevens P. F. (2001 trở đi). Website của APG. Phiên bản 7-5-2006.
* Strelitziaceae trong L. Watson và M.J. Dallwitz (1992 trở đi). *[http://delta-intkey.com/angio/ Các họ thực vật có hoa] : Miêu tả, minh họa, nhận dạng, thông tin tra cứu.* Phiên bản: 27-4-2006. http://delta-intkey.com . 
* Phân loại trong NCBI
Ireland (định hướng)

**Ireland** có thể đề cập tới:
*Đảo Ireland, một hòn đảo tại Tây Âu, bao gồm lãnh thổ của Cộng hòa Ireland và Bắc Ireland
**Bắc Ireland, một bộ phận của Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland, chiếm 1/6 lãnh thổ đảo Ireland
**Cộng hòa Ireland, một quốc gia độc lập chiếm 5/6 lãnh thổ đảo Ireland