open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Đường cầu

Trong kinh tế học, **đường cầu** (tiếng Anh: *demand curve*) là đường đồ thị biểu diễn sự thay đổi của lượng cầu (lượng hàng hóa mà khách hàng sẵn lòng và có thể mua) tương ứng với từng mức giá. Đường cầu được vẽ dựa trên biểu cầu (demand schedule) - bảng biểu thể hiện số lượng cầu ở từng mức giá. Đường cầu thị trường là tổng hợp các đường cầu cá nhân (được vẽ dựa trên biểu cầu thị trường - tổng hợp các biểu cầu cá nhân).

Đường cầu được sử dụng để dự đoán hành vi trong thị trường cạnh tranh hoàn hảo (thị trường mà ở đó không ai có khả năng đến giá thị trường) và thường được kết hợp với đường cung để xác định mức giá cân bằng (equilibrium price - hay còn gọi là giá thị trường), sản lượng cân bằng (equilibrium quantity - sản lượng mà ở đó lượng cung bằng lượng cầu, không xuất hiện sự dư thừa - surplus hay thiếu hụt - shortage) hay nói một cách khác chính là điểm cân bằng (giao điểm của đường cung với đường cầu). Ở thị trường độc quyền thì đường cầu đối với công ty độc quyền chính là đường cầu thị trường.

## Đặc tính

Theo như quy ước, đường cầu được thể hiện trên mặt phẳng có trục hoành là Q (quantity - lượng cầu) và trục tung là P (price - giá cả) theo hàm cầu có dạng: Q=aP + b (với a  1 thì đường cầu co giãn mạnh. Khi PED = ∞ thì ta nói đường cầu co giãn hoàn toàn. Đường cầu co giãn ít thể hiện mức độ phản ứng của người tiêu dùng đối với một sự thay đổi về giá là chậm chạp, lượng cầu hầu như không đổi khi giá cả tăng hoặc giảm. Đường cầu co giãn nhiều thể hiện mức độ phản ứng của người tiêu dùng với một sự thay đổi về giá là nhanh, họ sẵn sàng bỏ dùng ngay sản phẩm nếu giá tăng quá cao. PED có thể khác biệt nhau tùy thuộc đó là thiết yếu phẩm hay xa xỉ phẩm, trong ngắn hạn hay dài hạn hoặc định nghĩa thị trường về loại sản phẩm đó.

## Thuế và trợ cấp

Thuế đánh lên sản phẩm không trực tiếp làm thay đổi đường cầu nếu như trục giá có bao gồm cả thuế trong giá hàng hóa và điều này cũng tương tự với tiền trợ cấp.

Nếu như trục giá chưa bao gồm thuế thì đường cầu sẽ dịch chuyển sang phải khi có tiền trợ cấp và dịch chuyển sang trái nếu xuất hiện thuế.

## Xem thêm

* Cầu
* Quy luật cầu
* Cầu và cung
* Tác động của thuế và trợ cấp lên cầu

## Chú thích và tham khảo
Edu

**Edu** có thể là:
* .edu, tên miền Internet cấp cao (viết tắt của **EDU**cation nghĩa là giáo dục)
* Tên viết tắt của Liên minh dân chủ Ethiopia trong tiếng Anh (*Ethiopian Democratic Union*)
* Tên viết tắt của Liên minh dân chủ châu Âu trong tiếng Anh (*European Democrat Union*)
* Mã FAA của sân bay University  tại Davis, California

Tên hiệu của một số nghệ sĩ:
* Edu (Eduardo Alberto) Requejo Perez, Painterman, nghệ sĩ và nhà phát minh, sinh năm 1964 tại Frankfurt/Main (Đức) *http://www.eduedu.ws24.cc/

Tên hiệu của một số cầu thủ bóng đá, như:
* Jonas Eduardo Américo, cầu thủ Brasil, sinh năm 1949
* Eduardo César Gaspar, cầu thủ Brasil, sinh năm 1978
* Luís Eduardo Schmidt, cầu thủ Brasil, sinh năm 1979
* Eduardo Gonçalves de Oliveira, cầu thủ Brasil, sinh năm 1981
* Eduardo Luis Abonizio Souza, tên hiệu Edu Dracena, cầu thủ Brasil, sinh năm 1981 tại Dracena
Chi Thương truật

**Chi Thương truật** (danh pháp khoa học: ***Atractylodes***) là một chi của khoảng 10-12 loài trong họ Cúc (Asteraceae).

## Các loài
**[[Atractylodes carlinoides]]* (đồng nghĩa: *Atractylis carlinoides*): Ngạc tây thương truật
**[[Atractylodes chinensis]]* (đồng nghĩa: *Acarna chinensis*): Thương truật
***Atractylodes chinensis* thứ *liaotungensis* (đồng nghĩa: *Atractylis chinensis* thứ *liaotungensis*)
***Atractylodes chinensis* thứ *quinqueloba* (đồng nghĩa: *Atractylis chinensis* thứ *quinqueloba*)
***Atractylodes chinensis* f. *simplicifolia* (đồng nghĩa: *Atractylis ovata* thứ *simplicifolia*)
**[[Atractylodes comosa]]* (đồng nghĩa: *Atractylis comosa*)
**[[Atractylodes cuneata]]* (đồng nghĩa: *Atractylis cuneata*)
**[[Atractylodes erosodentata]]*
**[[Atractylodes japonica]]* (đồng nghĩa: *Atractylodes lyrata* thứ *ternata*): Thương truật Nhật Bản, quan thương truật
***Atractylodes japonica* thứ *coriacea*
**[[Atractylodes koreana]]* (đồng nghĩa: *Atractylis koreana*): Thương truật Triều Tiên
**[[Bạch truật|Atractylodes macrocephala]]*: Bạch truật, đông truật, hạ truật, vân truật, thái bạch truật, oa truật, kê nhãn truật.
**[[Atractylodes ovata]]* (đồng nghĩa: *Atractylodes lancea*, *Atractylodes lyrata*, *Atractylis ovata*): Thương truật
***Atractylodes lancea* phân loài *luotianensis*
***Atractylodes ovata* f. *amurensis* (đồng nghĩa: *Atractylodes amurensis*)
**[[Atractylodes rubra]]*

Các loài thương truật và bạch truật được sử dụng trong y học cổ truyền Trung Hoa.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* HerbalRemedies.com Atractylodes
Chi Chồn mactet

**Chi Chồn mactet** là một chi có danh pháp khoa học ***Martes*** thuộc phân họ Chồn (*Mustelinae*) của họ Chồn (*Mustelidae*). Chồn mactet là các loài động vật ăn thịt có họ hàng gần với các loài chồn sói, chồn vizon và chồn. Nhiều loài trong chi này là các động vật cư trú trên cây, chủ yếu săn bắt các loài sóc. Thức ăn của chúng cũng có cả các loài chim và trứng của chúng.

Nghiên cứu DNA gần đây chỉ ra rằng chi *Martes* trên thực tế là đa ngành, đặt *Martes pennanti* và *Martes americana* ra ngoài chi này và liên kết chúng với Tayra (*Eira barbara*) và chồn sói (*Gulo gulo*) để tạo thành một nhánh đơn tố mới của Tân thế giới.

Tên gọi của chồn mactet trong tiếng Croatia là kuna và từ này đã được dùng để làm tên gọi cho tiền tệ của Croatia.

## Phân loại
*Chồn thông châu Mỹ: *Martes americana*
*Chồn họng vàng: *Martes flavigula*
*Chồn sồi hay chồn đá: *Martes foina*
*Chồn ngực vàng Nilgiri: *Martes gwatkinsii*
*Chồn thông châu Âu: *Martes martes*
*Chồn vàng Nhật Bản *Martes melampus*
*Chồn cá *Martes pennanti*
*Chồn zibelin *Martes zibellina*

## Hình ảnh

Tập tin:Wiki-ezokuroten1.jpg
Tập tin:American Marten.jpg
Tập tin:Baummarder 01.jpg


## Tham khảo
Sao xung

**Sao xung** (hay **pulsar**) là các sao neutron xoay rất nhanh, nó biểu hiện như một nguồn sóng radio, được phát ra đều đặn ở các chu kì ngắn. Cường độ bức xạ thay đổi theo một chu kì đều, điều này chỉ ra chuyển động xoay của ngôi sao. Sao Neutron xoay nhanh đến mức lực li tâm làm biến dạng bức xạ của sao thành hình nón đôi, với đỉnh chung ở tâm sao. Bức xạ hình nón này xoay tròn và chỉ quét qua một phần không gian vũ trụ, bởi thế không phải sao xung nào cũng thấy được, kể cả khi nó ở rất gần Trái Đất.

## Lịch sử nghiên cứu
Sao xung lần đầu tiên được Jocelyn Bell Burnell và Antony Hewish của Đại học Cambridge phát hiện năm 1967 qua bức xạ sóng vô tuyến, về sau còn có các sao xung tia X và tia gamma được khám phá. Nhờ thành công này Antony Hewish được tặng giải Nobel vào năm 1974. Họ thu được những sóng radio đặc biệt, bao gồm những dao động đồng dạng có chu kỳ đều từ vài phần nghìn đến vài giây. Giả thiết đầu tiên họ đặt ra là những sóng này đến từ những nền văn minh ngoài Trái Đất. Ngày nay giới khoa học thiên về công nhận giả thiết giải thích sự đều đặn của sóng radio là do được phát ra từ một ngôi sao nhiễm từ rất bé và quay rất nhanh. Để một ngôi sao có thể quay nhanh đến như thế mà không bị lực ly tâm làm tan rã, nó phải rất đặc mà đó là tính chất đặc trưng của sao neutron.

Sự phát sóng vô tuyến cực mạnh làm suy yếu năng lượng của sao xung làm cho tốc độ quay của nó chậm lại. Trong số này có sao xung Con Cua trong tinh vân Con Cua, tốc độ quay giảm một phần mười triệu mỗi năm. Trong các hệ sao đôi, sao xung hút dần vật chất từ sao đồng hành để duy trì năng lượng này.

## Các loại sao xung

Cho đến nay có ba loại sao xung được biết, phân loại theo nguồn gốc năng lượng phát ra sóng vô tuyến:

* Sao xung có năng lượng biến đổi, năng lượng mất mát này làm phát sinh ra sóng vô tuyến.
* Sao xung tích tụ năng lượng (gồm phần lớn nhưng không phải tất cả các sao xung phát ra tia X), khi năng lượng của trường hấp dẫn tăng lên đồng thời với vật chất tạo nên nguồn năng lượng (sản sinh ra tia X mà trên Trái Đất có thể nhận được).
* Sao từ, ở những nơi từ trường bị suy yếu, phát sinh ra sóng vô tuyến.

Mặc dù cả ba loại sao trên là sao neutron, nhưng chúng có trạng thái và các tính chất vật lý tương đối khác nhau. Tuy nhiên chúng cũng có mối liên hệ với nhau. Chẳng hạn, các sao xung phát ra tia X là các sao xung có năng lượng thay đổi đã về già và mất gần hết năng lượng, và chỉ nhận biết được khi cặp sao đồng hành mở rộng ra và chuyển vật chất về phía sao xung. Quá trình này tiếp tục phát triển sẽ chuyển đủ mômen động lượng đến sao xung để "tái chế" nó thành sao xung có năng lượng biến đổi một phần nghìn giây.

## Danh sách các sao xung đã quan sát được

## Ứng dụng
Nghiên cứu các pulsar có nhiều ứng dụng trong vật lý và thiên văn học. Một ví dụ nổi bật là việc chứng minh sự tồn tại của bức xạ hấp dẫn được dự đoán bởi thuyết tương đối tổng quát.

## Xem thêm
* Chuẩn tinh
* Sao neutron
* Sao vô tuyến
* Sao phát tia X (tiếng Anh: *X-ray pulsar*)
* Sao từ
* Sao một phần nghìn giây (tiếng Anh: *millisecond pulsar*)

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* Phát hiện pulsar quay cực nhanh
* Cuộc sống bí ẩn của sao trời-Pulsar trong Tinh vân Con Cua
Trung tâm Hội chợ Triển lãm Sarawak

**Trung tâm Hội nghị Triển lãm Sarawak** là công trình đang xây tại Kuching, Sarawak, Đông Malaysia.
Chính phủ bang đang chọn công ty quản lý tạm thời trung tâm này. Phòng Hội nghị Sarawak sẽ đóng vai trò hàng đầu trong việc tiếp thị trung tâm này.
=Xây dựng=
Việc xây dựng chuẩn bị bắt đầu với kinh phí 200 triệu ringgit. Trung tâm được xây trên diện tích 6 hectarenhìn ra sông ở thủ phủ bang Kuching. Trung tâm này sẽ tạo thành một bộ phận của khu phát triển bến tàu và trung tâm mua sắm mới trong đó có **Tháp Kuching** cao 39 tầng - cao nhất ở Sarawak. Tháp này có tổng mức đầu tư 300 triệu ringgit được xây làm văn phòng và khách sạn 315 phòng sang trọng. Xung quanh trung tâm được bố trí rừng mưa nhiệt đới bao quanh tạo cảnh quan. Việc xây dựng bắt đầu tháng 6 năm 2006 và hoàn tất cuối năm 2008.

## Tham khảo
Chi Chồn

**Chi Chồn** là một chi có danh pháp khoa học ***Mustela*** của họ Chồn (*Mustelidae*) với khoảng 16 loài. Các loài chồn trong chi này có kích thước dao động trong khoảng 15 – 35&nbsp;cm (6 – 14 inch), và thông thường có lớp lông bên ngoài màu nâu nhạt, bụng trắng và chóp đuôi có lông đen. Ở nhiều loài, các quần thể sống trên các độ cao lớn thay lông thành màu trắng với chóp đuôi đen vào mùa đông. Chúng có thân hình mảnh dẻ, cho phép chúng dễ dàng theo đuổi con mồi trong hang. Đuôi của chúng nói chung dài gần bằng phần còn lại của cơ thể. Là các loài động vật ăn thịt có kích thước nhỏ nên các loài chồn này nói chung khá thông minh và mưu mẹo.

Các loài chồn ăn thịt các loài thú nhỏ, trước đây người ta coi chúng là có hại do một vài loài còn dám bắt cả gia cầm từ các trang trại, hay thỏ (*Leporidae*) từ các hang nuôi cho mục đích thương mại. Một vài loài chồn được biết đến ăn lúa và chồn sương, được thông báo là có hành vi thực hiện những điệu nhảy hung hăng kỳ quái, sau khi đã đánh nhau với các con vật khác hoặc cướp được mồi từ chúng. Trong văn hóa dân gian châu Âu, điệu nhảy này được gắn liền với chồn ecmin.

Một loại chồn ecmin (chồn ecmin Sutton) ít được biết đến tại đông bắc nước Anh có bộ lông gồm các sọc đen trắng đặc biệt với con đực đầu đàn có bộ râu như râu dê, là các động vật khá nhút nhát, nhưng có thể trở nên hung dữ khi bị dồn cùng đường. Các động vật kỳ lạ này trong họ Chồn chỉ có thể tìm thấy tại khu vực Togstone trong một cộng đồng nhỏ khoảng 4 – 5 gia đình. Các con cái chiếm đa số với các con đực rất dễ phục tùng trong mùa sinh sản.

## Các loài
* Phân chi *Lutreola*
** Chồn nâu châu Âu, *[[Mustela lutreola]]*
** Triết núi Indonesia, *[[Mustela lutreolina]]*
** Triết Mã Lai, *[[Mustela nudipes]]*
** Triết Siberia, *[[Mustela sibirica]]*
** Triết chỉ lưng, *[[Mustela strigidorsa]]*
* Phân chi *Mustela*
** Triết núi, *[[Mustela altaica]]*
** Chồn ecmin, *[[Mustela erminea]]*
** Triết đuôi dài, *[[Mustela frenata]]*
** Triết bụng vàng, *[[Mustela kathiah]]*
** Triết bụng trắng, *[[Mustela nivalis]]*
* Phân chi *Putorius*
** Chồn hôi thảo nguyên, *[[Mustela eversmannii]]*
** Chồn sương chân đen, *[[Mustela nigripes]]*
** Chồn hôi châu Âu, *[[Mustela putorius]]* (bao gồm cả chồn sương đã thuần hóa)

## Tham khảo

* Nowak Ronald M. và Walker Ernest P., *Walker's carnivores of the world*, Ấn bản Đại học Johns Hopkins, 2005.
Di sản kiến trúc

**Di sản kiến trúc** là một loại di sản văn hóa. Các công trình kiến trúc được coi là di sản kiến trúc khi nó mang những giá trị tiêu biểu đặc trưng về các khía cạnh lịch sử, văn hóa, nghệ thuật đối với dân cư địa phương, quốc gia, hoặc cộng đồng quốc tế. Việc đánh giá giá trị di sản kiến trúc, xếp hạng di sản kiến trúc, hay đề xuất giải pháp bảo tồn và khai thác giái trị di sản kiến trúc thường rất hay gây ra mâu thuẫn xã hội giống như đối với nhiều loại di sản văn hóa khác. Nguyên nhân chính là do các tổ chức cá nhân thường có mới quan tâm khác nhau và cách hiểu khác nhau về giá trị tiêu biểu đặc trưng của di sản kiến trúc cũng như các giải pháp hợp lý để duy trì các giá trị này. Ngoài ra, do các di sản kiến trúc thường không còn nguyên vẹn nhưng lại liên quan đến nhiều sự kiện lịch sử văn hóa chính trị khác nhau, những phát kiến mới về khảo cổ hay các thông tin liên quan đến di sản kiến trúc có khả năng làm thay đổi quan niệm về giá trị của toàn bộ di sản.

(cần mở rộng hơn)

## Tham khảo
Paul Dirac

**Paul Adrien Maurice Dirac** (8 tháng 8 năm 1902 - 20 tháng 10 năm 1984) là một nhà vật lý lý thuyết người Anh. Ông từng giữ chức Giáo sư Lucas về Toán học tại Đại học Cambridge. Trong 10 năm cuối đời ông làm việc tại Đại học Florida. Một trong những khám phá quan trọng của ông là phương trình Dirac. Phương trình này miêu tả dáng điệu của các fermion, từ đó dẫn đến tiên đoán về sự tồn tại của phản vật chất. Ông cùng Erwin Schrödinger đã được nhận giải Nobel vật lý năm 1933.

## Thời niên thiếu
Paul Dirac lớn lên trong một gia đình không được hòa thuận. Cha mẹ của ông bất đồng ý kiến ngay trên bàn ăn, và cậu bé Dirac đã từng tin rằng "nam giới và phụ nữ nói bằng hai thứ tiếng riêng biệt."

Cha của Dirac thúc ép ông học rất nhiều và thường xuyên xem bài học của Dirac để sửa chữa từng lỗi chính tả và ngữ pháp.

## Tính cách
Paul Dirac được biết đến như một nhà khoa học rất lập dị. Ông rất ít nói và chỉ cất lời khi thấy thực sự cần thiết. Về sau này, khi Dirac đã cao tuổi, một số người liên lạc với ông qua điện thoại để hỏi về những kết quả nghiên cứu thành công mà ông đã thực hiện, họ chỉ nhận được câu trả lời ngắn gọn "Xin lỗi, tôi nghĩ rằng mỗi người phải tự làm việc nghiên cứu của chính mình." trước khi Dirac cúp máy.

Khi còn trẻ Dirac có sở thích trèo cây và nhiều khi ông làm điều kì dị này ngay khi mặc trang phục Tây Âu. Khi là giáo sư trường đại học, đôi khi Dirac xuất hiện trong mắt người xung quanh như một ông già mang rìu để chặt các bụi cây hoang trong khuôn viên trường.

## Xem thêm
* Phương trình Dirac

## Tham khảo

* *The Strangest Man: the Life of Paul Dirac* viết bởi Graham Farmelo, Faber and Faber, London 2009.
Sân bay Miri

**Sân bay Miri** (IATA: **MYY**, ICAO: **WBGR**) (tiếng Mã Lai: Lapangan Terbang Miri) phục vụ thành phố Miri, Sarawak ở Đông Malaysia. Đây là một trong những sân bay nội địa bận rộn nhất Malaysia. Sân bay này là trung tâm hoạt động của hãng FlyAsianXpress (FAX) đảm nhận chính các tuyến nội địa từ hãng Malaysia Airlines. Vị trí của Miri ở giữa Borneo của Malaysia khiến sân bay này thích họp cho dịch vụ hàng không nông thôn. Năm 2005, sân bay này phục vụ 1,59 triệu khách.http://www.malaysiaairports.com.my/index.php?ch=17&pg=55&ac=189 

## Các hãng hàng không và các điểm đến

*AirAsia (Johor Bahru, Kota Kinabalu, Kuala Lumpur, Kuching)
*Malaysia Airlines (Kota Kinabalu, Kuala Lumpur, Kuching)
*MASwings (Ba'kelalan, Bario, Bintulu, Kota Kinabalu, Labuan, Lawas, Limbang, Long Akah, Long Banga, Long Lellang, Long Seridan, Marudi, Mukah, Mulu, Sibu)

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

*Website chính thức 
*List of destinations from Miri
*
*A-Z World Airports
John Obi Mikel

**John Michael Nchekwube Obinna**, thường được biết đến với tên gọi **John Obi Mikel** (sinh ngày 22 tháng 4 năm 1987), là một cựu cầu thủ bóng đá chuyên nghiệp người Nigeria từng thi đấu ở vị trí tiền vệ phòng ngự.

## Tiểu sử
Cha của Obi Mikel là Michael Nchekube Obinna John, một cựu công chức. Mikel được chơi bóng đá chuyên nghiệp cho Plateau Uited ở tuổi 15 và năm 2003, anh đóng vai chính tại Giải vô địch Thanh niên Thế giới FIFA tổ chức ở Phần Lan. Nigeria đã vào đến bán kết và chỉ chịu thua Argentina 1-2 trong trận chung kết. Tuy nhiên, tên tuổi của Obi Mikel đã được nhiều người biết đến từ đó.

## Thành tích
Quả bóng bạc Giải vô địch bóng đá U-20 thế giới 2005, sau Lionel Messi

## Vụ chuyển nhượng sang Chelsea
Vào 29 tháng 4 năm 2005, vài ngày sau Mikel đến tuổi 18, Manchester United đã tuyên bố có anh sau khi đạt được thỏa thuận với Lyn Olso. Tuy nhiên, cuối cùng, John Obi Mikel lại trở thành cầu thủ của Chelsea sau những vụ tranh cãi và kiện tụng của cả hai câu lạc bộ, cuối cùng FIFA đã phán quyết Obi Mikel được phép chọn lựa câu lạc bộ cho mình và cuối cùng Mikel đã lựa chọn việc thi đấu cho Chelsea.

## Sự nghiệp tại Chelsea
John Obi Mikel chính thức khoác áo Chelsea vào mùa bóng 2006/2007 với số áo 12.

Mùa giải 2008/2009, khi Michael Essien chấn thương, anh được HLV cho đá chính thức ở vị trí tiền vệ phòng ngự của Essien.

## Thống kê sự nghiệp
### Câu lạc bộ

### Đội tuyển quốc gia

### Bàn thắng cho đội tuyển quốc gia

## Danh hiệu
**Chelsea**
*Premier League: 2009–10, 2014–15
*FA Cup: 2006–07, 2008–09, 2009–10, 2011–12
*Football League Cup: 2006–07, 2014–15
*FA Community Shield: 2009
*UEFA Champions League: 2011–12
*UEFA Europa League: 2012–13

**Nigeria**
*Africa Cup of Nations: 2013; hạng ba: 2006, 2010, 2019

**Nigeria Olympic**
*Summer Olympics huy chương đồng: 2016

## Chú thích

## Liên kết ngoài
* Chelsea biếu MU 12 triệu bảng vụ chuyển nhượng Obi Mikel 
* 11 tài năng triển vọng nhất của VCK U20 thế giới 2005
Fermion

Trong vật lý hạt, **fermion** (tiếng Việt đọc là Phéc-mi-ôn hay Phéc-mi-ông) là các hạt có spin bán nguyên. Các hạt này đặt theo tên của Enrico Fermi. Trong Mô hình chuẩn, có hai kiểu fermion cơ bản: quark và lepton. Vì các số fermion thường được bảo toàn xấp xỉ nên đôi khi chúng còn được gọi là các cấu tạo của vật chất. Nói nôm na, fermion là các hạt vật chất và boson là các hạt truyền lực.

Vì có spin nửa nguyên, khi một fermion quay 360°, hàm sóng của fermion sẽ đổi dấu. Đó được gọi là dáng điệu hàm sóng phản đối xứng của fermion. Điều này dẫn đến các fermion tuân theo thống kê Fermi-Dirac, hệ quả của nó là nguyên lý loại trừ Pauli - không có hai fermion nào có thể cùng chiếm một trạng thái cơ lượng tử vào cùng một thời điểm.

## Các hạt Fermion
### Quark
* up quark
* down quark
* strange quark
* charm quark
* bottom quark
* top quark

### Lepton
* electron
* muon
* tauon
* neutrino (electron, muon, tauon)

## Xem thêm
* Boson

## Tham khảo
Danh sách kiến trúc sư cảnh quan

**Kiến trúc sư cảnh quan** là người kiến trúc sư được đào tạo về chuyên ngành kiến trúc cảnh quan.

Những kiến trúc sư cảnh quan được biết đến trên thế giới là:

## [[Châu Âu]]
### [[Thế kỷ 18]]
* Charles Bridgeman
* Capability Brown
* Charles Hamilton
* Henry Hoare
* William Kent
* George London
* André Le Nôtre
* Humphry Repton
* John Vanbrugh
* Henry Wise
### [[Thế kỷ 19]]
* JC Adolphe Alphand
* Édouard André
* Joachim Carvallo
* Baron Haussmann
* Gertrude Jekyll
* Joseph Forsyth Johnson
* George Loddiges
* John Claudius Loudon
* William Andrews Nesfield
* Joseph Paxton
* Prince Hermann von Pückler-Muskau

### [[Thế kỷ 20]]
* Erik Gunnar Asplund
* Eduard Bru
* Gerard Ciołek
* Brian Clouston
* Sylvia Crowe
* Ernst Cramer
* Nan Fairbrother
* Ian Hamilton Finlay
* Adriaan Geuze
* William Gillespie
* John St. Bodfan Gruffydd
* Robert Holden
* Preben Jakobsen
* Geoffrey Jellicoe
* Charles Jencks
* Peter Latz
* Thomas Mawson
* Russell Page
* Harold Ainsworth Peto
* Vita Sackville-West
* Nicola White

## [[Bắc Mỹ]]
### Thế kỷ 18
* Pierre Charles L'Enfant
* Thomas Jefferson

### Thế kỷ 19
* Daniel Burnham
* Andrew Jackson Downing
* Charles Eliot
* Beatrix Farrand
* Jens Jensen
* Frederick Law Olmsted
* Frederick Law Olmsted, Jr.
* John Charles Olmsted
* Ossian Cole Simonds
* Fletcher Steele
* Calvert Vaux

### Thế kỷ 20
* Dennis Carmichael
* Marjorie Sewell Cautley
* Thomas Dolliver Church
* Gilmore David Clarke
* Roger Courtney
* James Frederick Dawson
* Garrett Eckbo
* M. Paul Friedberg
* Kathryn Gustafson
* Richard Haag
* Lawrence Halprin
* George Hargreaves
* Terrence Harkness
* J.B. Jackson
* Dan Kiley
* Nancy Lancaster
* Ian McHarg
* Robert Murase
* Laurie Olin
* Daniel P. Rieden 
* James C. Rose
* Hideo Sasaki
* Martha Schwartz
* Edward Durrell Stone, Jr.
* Michael Van Valkenburgh
* Thomas Chalmers Vint
* Peter Walker
* Alan Burke
* Marc Putman

## Nam và Trung Mỹ
### Thế kỷ 19
* Carlos Thays
### Thế kỷ 20

## [[Úc]]
### Thế kỷ 19 và đầu thế kỷ 20
* Sue Barnsley
* Edward La Trobe Bateman
* Jocelyn Brown
* Catherin Bull
* Daniel Bunce
* Craig Burton
* Walter Richmond Butler
* Elsie Cornish
* Percy Everett
* Emily Gibson
* Walter Burley Griffin
* William Guilfoyle
* Clement Hodgkinson
* Harry Howard
* Hugh Linaker
* Charles Bogue Luffman
* Bruce MacKenzie AM
* Joseph Maiden
* Olive Mellor
* Charles Moore
* Bruce Rickard
* Peter Spooner
* George Schomburgk
* Richard Schomburgk
* William Sangster
* Paul Sorensen
* Ellis Stones
* Edna Walling

### Đương đại
Xem thêm danh sách tại trang Website của Viện kiến trúc cảnh quan Úc 

## Tham khảo
Korolyov

**Korolyov**, **Korolev** (Королёв) hay **Korolyova** (Королёва) là một họ của người gốc Slav, trong đó người Nga. Nó có thể để chỉ tới:

* Aleksander Ivanovich Korolev, một nhà chính trị người Moldova, bộ trưởng nội vụ Transnistria
* Boris Korolyov, nhà điêu khắc Xô viết
* Evgeny Evgenyevich Korolev, vận động viên môn tennis người Nga
* Fyodor Korolyov, nhà sư phạm Xô viết
* Igor Borisovich Korolev, vận động viên khúc côn cầu trên băng người Nga
* Ivan Korolyov (1921-1981), phi công và anh hùng Liên Xô
* Matvei Korolyov (1909-1994), phi công và anh hùng Liên Xô
* Nikolai Fyodorovich Korolyov, vận động viên và huấn luyện viên môn đấm bốc
* Nikolai Stepanovich Korolyov (1921-1943), sĩ quan Hồng quân Liên Xô và anh hùng Liên Xô
* Oleg Petrovich Korolev, thống đốc tỉnh Lipetsk, Nga
* Sergey Pavlovich Korolyov, nhà thiết kế tên lửa, tổng công trình sư, anh hùng lao động Liên Xô
** Korolyov (thành phố), một thành phố tại tỉnh Moskva, Nga, đặt theo tên của Sergey Pavlovich Korolyov
** Korolev (miệng núi lửa), miệng núi lửa trên Mặt Trăng, đặt theo tên của Sergey Pavlovich Korolyov
* Vasili Korolyov (1918-1989), phi công và anh hùng Liên Xô
* Yaroslav Korolev, vận động viên môn bóng rổ Nga.
Kinh tế học trọng cung

**Kinh tế học trọng cung** là một trường phái kinh tế học vĩ mô đề cao mặt cung cấp của các hoạt động kinh tế.

## Khái quát
Phái này nhấn mạnh việc nâng cao năng suất lao động và nâng cao năng lực cung cấp của nền kinh tế nhằm mục đích nâng cao tốc độ tăng trưởng tiềm năng (nhờ vậy nâng cao được tốc độ tăng trưởng kinh tế mà không gây ra áp lực lạm phát).

Các biện pháp, chính sách để đạt được các mục tiêu nói trên gồm:
* Giảm thuế dựa theo lý luận đường cong Laffer để cho doanh nghiệp và hộ gia đình hăng hái đầu tư;
* Xóa bỏ các chướng ngại đối với đầu tư tư nhân, cụ thể là tự do hóa kinh tế, giải điều tiết;
* Chuyển nguồn vốn đầu tư từ khu vực nhà nước sang khu vực tư nhân bằng cách thực hiện chính phủ nhỏ (cải cách các chương trình an sinh xã hội, tư nhân hóa các tài sản công cộng, giảm trợ cấp, khuyến khích khu vực tư nhân tham gia cung cấp hàng hóa công cộng, v.v...).

## Áp dụng
Kinh tế học trọng cung tuy mới hình thành từ thập niên 1970, nhưng ngay lập tức đã được trọng dụng ở Mỹ trong thời kỳ cầm quyền của Regan, Bush Cha, Bush Con, ở Anh dưới thời Thatcher, ở New Zealand trong thời kỳ 1984-1993, ở Nhật Bản dưới thời Koizumi. Những cuộc cải cách kinh tế ở nhiều nền kinh tế đang chuyển đổi và đang phát triển từ thập niên 1990 cũng ít nhiều chịu ảnh hưởng của kinh tế học trọng cung.

## Các đại biểu
* Alan Reynolds
* Arthur Laffer
* Bruce Bartlett
* Glenn Hubbard
* Jeremy Siegel
* Lawrence Kudlow
* Robert Mundell (đoạt giải Nobel vì những đóng góp vào lý luận tiền tệ)
* John Rutledge
* Jude Wanniski

## Tham khảo

* Bartlett, Bruce, "Supply-Side Economics: "Voodoo Economics" or Lasting Contribution? "
* Mallaby, Sebastian (2006), "The Return Of Voodoo Economics."
* The rise of supply-side economics.
Tư lệnh

**Tư lệnh** là chức danh chỉ huy đơn vị quân đội cấp chiến dịch và tương đương trong lực lượng vũ trang tại nhiều nước. 
## Quân đội nhân dân Việt Nam

Trong Quân đội nhân dân Việt Nam, chức danh Tư lệnh được quy định tại sắc lệnh 14-SL ngày 12 tháng 3 năm 1949 của Chủ tịch nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa (có hiệu lực từ ngày 22 tháng 12 năm 1948). Tư lệnh là chức danh của người chỉ huy quân chủng, binh chủng, quân khu, quân đoàn và tương đương. Trước năm 1985, chức danh Tư lệnh còn được dùng ở cấp sư đoàn.

## Xem thêm
* Bộ tư lệnh
* Tổng tư lệnh

## Tham khảo
AGM-65 Maverick

**AGM-65 Maverick** là một loại tên lửa không đối đất chiến thuật (AGM) được thiết kế để chống lại các mục tiêu chiến thuật như thiết giáp, các cơ sở phòng không, tàu, các phương tiện vận chuyển trên mặt đất, và các nơi tích trữ dầu.

Loại tên lửa AGM-65F được sử dụng bởi Hải quân Hoa Kỳ, có hệ thống dẫn hướng hồng ngoại để theo dõi, quan sát các tàu và các loại đầu đạn xuyên cỡ lớn của đối phương. AGM-65 có hai loại đầu đạn; một loại có ngòi tiếp xúc ở đầu, loại khác có đầu đạn với khối lượng lớn, sử dụng ngòi giữ chậm có thể xuyên vào mục tiêu do động năng của nó trước khi nổ. Loại đầu đạn có khối lượng lớn hiệu quả hơn trong việc chống lại các mục tiêu lớn, xây dựng kiên cố, vững chắc. Hệ thống đẩy sử dụng cho tên lửa AGM-65 là động cơ rocket nhiên liệu rắn-lỏng bố trí ở phía sau của đầu đạn.

## Tính năng
* Chức năng chính: Tên lửa không đối đất, tấn công và phá hủy các xe thiết giáp, các vị trí phòng thủ, các tàu, phương tiện vận chuyển trên mặt đất, các kho tích trữ dầu.
* Nhà cung cấp: Hughes Aircraft Corporation; Raytheon Corporation.
* Hệ thống đẩy: Động cơ rốc két loại Thiokol TX-481
* Chiều dài: 2,55 m 
* Khối lượng: từ 208&nbsp;kg (462&nbsp;lb) đến 302&nbsp;kg (670&nbsp;lb) tùy theo kiểu và khối lượng đầu đạn
* Đường kính: 305&nbsp;mm (12&nbsp;in)
* Sải cánh: 710&nbsp;mm (2&nbsp;ft 4 in)
* Tầm hoạt động (phóng ở độ cao lớn nhất): 27&nbsp;km 
* Tầm hoạt động (phóng ở độ cao nhỏ):13&nbsp;km 
* Hệ thống dẫn hướng: Quang điện tử trong các kiểu A, B, H, J và K; ảnh hồng ngoại trong các mẫu D, F và G; laze trong các kiểu E.
* Đầu đạn: sử dụng lượng nổ lõm, khối lượng 57&nbsp;kg (125&nbsp;lb) dùng các ngòi tiếp xúc trong các mẫu loại A, B, D, H; sử dụng đầu đạn xuyên nổ mạnh, khối lượng 135&nbsp;kg (300&nbsp;lb) dùng ngòi giữ chậm trong các loại E, F, G, J, K 
* Trị giá: đến 160.000 USD
* Hoạt động lần đầu: Tháng 8 năm 1972

## Hoạt động
Dùng trên các máy bay quân sự như: 
* A-4 Skyhawk
* A-6 Intruder
* A-7 Corsair II
* A-10 Thunderbolt II
* AH-1W
* AV-8 Harrier II
* F-4 Phantom II
* Northrop F-5
* F-15 Eagle
* F-16 Fighting Falcon
* F/A-18 Hornet
* General Dynamics F-111
* P-3 Orion
* SH-2G

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* Raytheon (Hughes) AGM-65 Maverick - Designation Systems
Vũ Lập

**Vũ Lập** (1924-1987) là một Thượng tướng Quân đội nhân dân Việt Nam, nguyên là Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc (Việt Nam).

## Tiểu sử tóm tắt
Ông tên thật là **Nông Văn Phách**; dân tộc Tày; quê xã Vĩnh Quang, huyện Hòa An, tỉnh Cao Bằng (nay là xã Vĩnh Quang, thành phố Cao Bằng, tỉnh Cao Bằng).
*Ông tham gia cách mạng năm 1941.
*Tháng 12 năm 1944, ông là chiến sĩ Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân.
*Năm 1945, ông gia nhập Đảng Cộng sản Đông Dương.
*Tháng 8 năm 1945, ông là Ủy viên Quân sự tỉnh Thái Nguyên.
*Từ năm 1946 đến năm 1954, ông làm Trung đoàn phó rồi Trung đoàn trưởng, Tham mưu trưởng Đại đoàn 316.
*Từ năm 1955 đến năm 1964, ông làm Khu phó Khu Tây Bắc, Phó Tư lệnh kiêm Tham mưu trưởng rồi Tư lệnh Quân khu Tây Bắc.
*Tháng 4 năm 1970, ông làm Tư lệnh Quân tình nguyện Việt Nam ở Lào.
*Từ năm 1970 đến năm 1974, ông làm Tư lệnh các mặt trận: 316 và 31 (Thượng Lào).
*Từ tháng 6 năm 1974 đến năm 1976, ông làm Tư lệnh Quân khu Tây Bắc.
*Năm 1976, ông làm Trưởng ban Ban Dân tộc Trung ương và Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Chính phủ.
*Từ năm 1979 đến năm 1981, ông làm Tư lệnh kiêm Chính ủy Quân khu 2. 
* Từ năm 1978 đến năm 1987, ông là Tư lệnh Quân khu 2.

Ông là Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam từ khóa IV đến khóa VI, đại biểu Quốc hội Việt Nam từ khóa VI đến khóa VIII.

## Lịch sử thụ phong quân hàm

## Vinh danh
Do những công lao đóng góp và thành tích cống hiến cho sự nghiệp cách mạng, ông đã được nhà nước Việt Nam tặng thưởng: 
*Huân chương Hồ Chí Minh
*2Huân chương Quân công hạng nhất
*Huân chương Chiến thắng hạng nhất
*Huân chương Kháng chiến hạng nhất
*3 Huân chương Chiến sĩ vẻ vang (hạng nhất, nhì, ba) và nhiều huân chương, huy chương, kỷ niệm chương, huy hiệu khác.
*Tên và tiểu sử của Thượng tướng Vũ Lập đã được đưa vào *[[Từ điển Bách khoa Quân sự Việt Nam]]* (xuất bản năm 1996, tái bản năm 2004).
*^ Tên của ông [ Vũ Lập ] được HĐND Thành phố Đà Nẵng gắn biển cho một đường phố dài 400m tại quận Liên Chiểu  (năm 2013).
*HĐND tỉnh Khánh Hoà gắn biển tên ông cho một đường phố ở Phường Phước Hải, Thành phố Nha Trang (năm 2020).

## Chú thích
Leica

**Leica** là loại máy ảnh cao cấp, sản xuất tại Solms, Wetzlar, Lahn-Dill, Hessen, Đức.

## Lịch sử

Cha đẻ của Leica là Oskar Barnack, một người chuyên chế tạo kính hiển vi.

Mẫu Leica đầu tiên được hoàn thiện vào năm 1914 mang tên Ur-Leica, từ một ý tưởng thiên tài của Oscar Barnack khi ông đang tìm tòi hướng đột phát mới về công nghệ để thu gọn các loại máy ảnh nặng nề thời bấy giờ.

Mặc dù nhanh chóng đạt được những thành công ngoài sức tưởng tượng với mẫu Ur-Leica, tuy nhiên mãi đến những năm 1924 và 1925, những chiếc máy ảnh Leica mới lần lượt được đưa vào sản xuất đại trà và giới thiệu chính thức với công chúng do những chậm trễ gây ra bởi Thế chiến thứ I.

Các dòng từ M1-M6 là máy cơ hoàn toàn (loại RF-rangefinder) nay đã ngừng sản xuất. Leica cũng có những dòng máy số như M7-8.2 và các nhóm khác.

Kể từ năm 1954, máy ảnh dòng M của Leica ra đời với tiêu chí chất lượng hình ảnh hàng đầu đã trở thành máy ảnh không thể thiếu cho các phóng viên cũng như nghệ sĩ nhiếp ảnh. Với sự ra mắt của M8 năm 2006, phiên bản này đánh dấu bước chuyển sang thời kỳ kỹ thuật số của dòng M. Và đến năm 2009, với sự ra đời của M9, Leica đặt một mốc mới trong thời đại ảnh số với máy ảnh rangefinder đầu tiên trên thế giới có cảm biến full-frame 24 x 36&nbsp;mm và là máy ảnh full-frame có kích cỡ nhỏ nhất từng xuất hiện. Có thể ví sự ra mắt của M9 cũng tạo tiếng vang không kém gì phiên bản M3 lừng danh một thời ở thời điểm ra mắt 1954.

Trong chiến tranh Việt Nam quân do thám Hoa Kỳ dùng Leica vì nó im lặng. Lúc chụp máy không kêu to, thành ra địch quân rất khó phát hiện. Trong đám cưới của Công nương Diana, Hoàng gia Anh chỉ cho dùng máy Leica M6.

## Một số bức ảnh chụp bằng máy ảnh Leica


Hình: LEI0060 186 Leica I Sn.5193 1927 Originalzustand Front-2 FS-15.jpg|Leica I, 1927
Hình: Dubai gold market.jpg|Chợ kim hoàn ở Dubai chụp bằng Leica M8
Hình: Corrigin Road.jpg|Corrigin Road chụp bằng Leica MP
Hình: Helsinki icebreakers.jpg|Tàu phá băng Helsinki chụp bằng Leica V-Lux 1


## Chú thích

## Liên kết ngoài
*Trang chủ của Leica Camera
Áo lụa Hà Đông

**Áo lụa Hà Đông** có thể là:

*Bài thơ *[[Áo lụa Hà Đông (bài thơ)|Áo lụa Hà Đông]]* của nhà thơ Nguyên Sa
*Ca khúc *[[Áo lụa Hà Đông (bài hát)|Áo lụa Hà Đông]]* của nhạc sĩ Ngô Thụy Miên phổ từ bài thơ của Nguyên Sa
*Bộ phim *[[Áo lụa Hà Đông (phim)|Áo lụa Hà Đông]]* của hãng phim Phước Sang
Bạch Hổ võ phái

**Bạch Hổ Lâm** (**Bạch Hổ Sơn Quân**) là môn phái võ cổ truyền Việt Nam tương truyền do tướng nhà Nguyễn là Nguyễn Hữu Cảnh sáng lập.

## Nguồn gốc
Nguồn gốc võ phái từ Sơn Đông, Trung Quốc, đến đầu thế kỷ XVIII, môn phái Bạch Hổ Lâm mới du nhập vào nước Việt.

Phái Bạch Hổ Lâm lan dần vào miền Trung bởi đệ tử chân truyền đời thứ 8 của môn phái là võ sư Đặng Văn Vàng. Năm 1965, võ đường đầu tiên của ông được thành lập với tên gọi là võ đường Sinh Tồn được Liên đoàn Quyền thuật Quân khu 1 thuộc Tổng cục Quyền thuật Việt Nam công nhận.

## Kỹ thuật
Nhìn chung, võ phái Bạch Hổ, về quyền cước chiến đấu, chú trọng đến kỹ thuật cận chiến, mọi đòn tấn công đều nhắm vào chỗ hiểm trên thân thể đối phương. Đặc biệt, trong kỹ thuật thủ pháp, môn phái này sử dụng khá nhiều đòn tay mô phỏng bàn tay hổ và được gọi là hổ trảo. Còn về binh khí, võ phái này còn lưu giữ được một số khí cụ chiến đấu cổ hoàn toàn mang bản sắc Việt Nam, như: lăn khiên, roi mây, cây sam, thiết xoa...

### Quyền thuật
Gồm có những bài như: Ngọc trản, Thần đồng, Phượng hoàng, Ngũ Môn, La Hán, v.v. và ngoài ra còn nhiều bài khác.

### Côn thuật
Bao gồm bốn bài thảo (Ngũ môn thảo côn pháp, Trực thủ thảo côn pháp, Ô du thảo côn pháp, Trường côn đấu thế pháp).

### Kiếm thuật
Bao gồm hai bài thảo (Trường kiếm thảo pháp, Song kiếm thảo pháp).

### Đao thuật
Bao gồm hai bài thảo (Siêu đao thảo pháp, song đao thảo pháp).

### Đằng bài pháp
Tức cách đánh khiên
### Đằng tiên pháp
Tức cách đánh roi mây dài trên 2m.

### Phủ việt pháp
Tức cách đánh song phủ (búa rìu)..

### Sam pháp
Tức cách đánh trường côn đầu gắn ba dao nhọn...

## Tham khảo
AA-12

**AA-12** có thể là:
*Loại tên lửa không đối không tầm trung Vympel R-77 của Nga.
*Súng shotgun Auto Assault-12 của Hoa Kỳ.
Điện Biên Phủ (định hướng)

**[[Điện Biên Phủ]]** là một địa danh tại Tây Bắc Bộ Việt Nam. Hiện tại, địa danh này cũng có thể được dùng để chỉ đến:

* Phường Điện Biên Phủ, tỉnh Điện Biên
* Sân bay Điện Biên Phủ, phường Điện Biên Phủ, tỉnh Điện Biên
* Trận Điện Biên Phủ năm 1954
* Khu di tích chiến trường Điện Biên Phủ
* Tượng đài chiến thắng Điện Biên Phủ
* Trận Điện Biên Phủ trên không năm 1972 tại miền Bắc Việt Nam
* Bộ phim *[[Điện Biên Phủ (phim 1992)|Điện Biên Phủ]]* do Pháp sản xuất năm 1992.
* Đường Điện Biên Phủ, Thành phố Hồ Chí Minh

; Địa danh cũ
* Phủ Điện Biên, một phủ thuộc tỉnh Hưng Hóa dưới thời nhà Nguyễn; nay tương ứng với tỉnh Điện Biên và một phần các tỉnh Lai Châu, Sơn La
* Thành phố Điện Biên Phủ, tỉnh Điện Biên.

## Xem thêm
* Điện Biên (định hướng)
Nhà hát lớn Thượng Hải

**Nhà hát lớn Thượng Hải** nằm ở giao lộ của Đại lộ Trung tâm và Huangpi Nam Lộ ở phía Bắc của Quảng trường Nhân dân ở Quận Hoàng Phố, Thượng Hải, Trung Quốc.

Nhà hát đã được một kiến trúc sư người Pháp Jean-Marie Charpentier thiết kế và có diện tích sàn 11.528 m². Thiết kế nội thất bởi Studios Architecture.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Shanghai Grand Theatre 
*The project on Charpentier's website
Tháp Tân Thế Giới Hồng Kông

**Tháp Tân Thế giới Hồng Kông** (chữ Hán: 香港新世界大厦, phiên âm tiếng Việt: *Hương Cảng Tân Thế giới Đại Hạ*) là một tháp cao 61 tầng hoàn thành năm 2002, tọa lạc trong Công viên Huaihai, ở quận Phố Đông của Thượng Hải. Tòa nhà cao 278 m và được xây bởi Bregman and Hamann Architects.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Emporis profile of Hong Kong New World Tower
* CityWeekend.com.cn 
* 上海市卢湾区淮海街道欢迎您!  (in Chinese)
Tháp truyền hình Minh Châu Phương Đông

**Tháp truyền hình Minh Châu Phương Đông** (Giản thể: 东方明珠塔, Phồn thể:  東方明珠塔, Bính âm: *Dōngfāng Míngzhūtǎ,* tên đầy đủ: 东方明珠广播电视塔) là một tháp truyền hình ở Thượng Hải, Trung Quốc. Tòa tháp tọa lạc bên bờ sông Hoàng Phố thuộc Lục Gia Chủy, quận Phố Đông, đối diện với Bến Thượng Hải. Công trình này được khởi công xây dựng vào năm 1991 và hoàn thành vào năm 1995. Với độ cao , đây trở thành công trình cao nhất Trung Quốc suốt 14 năm liên tục từ năm 1994 đến năm 2007, trước khi bị soán ngôi bởi Trung tâm Tài chính Thế giới Thượng Hải.

Tòa tháp tổng cộng có 11 khối cầu lớn nhỏ khác nhau. Trong đó 2 khối cầu lớn và dễ thấy nhất nằm dọc theo chiều dài của tháp, khối cầu dưới có đường kính , khối cầu trên có đường kính . Chúng được liên kết với nhau bởi 3 cột trụ, mỗi cột có đường kính . Khối cầu nằm tại vị trí cao nhất có đường kính là .

## Sử dụng
Tòa tháp có tất cả 15 đài quan sát. Đài quan sát cao nhất có tên là Space Module nằm ở độ cao . Các đài quan sát thấp hơn là Sightseeing Floor và Space City lần lượt ở độ cao  và .

Trên đỉnh tháp lắp ăng ten mục đích phát sóng các chương trình TV và radio có độ cao lên tới , khiến toàn bộ chiều cao của tháp được nâng lên tới 468&nbsp;m (1.535&nbsp;ft).

Công trình này cũng được sử dụng với nhiều mục đích khác nhau. Ở độ cao  của tòa tháp có một nhà hàng xoay. Tháp cũng có các khu vực triển lãm và một trung tâm mua sắm nhỏ. Giữa hai quả cầu lớn còn có một khách sạn 20 phòng mang tên Space Hotel.

## Sự cố
Vào ngày 13 tháng 4 năm 2010, ăng ten trên đỉnh tháp bốc cháy vào khoảng 2 giờ sáng theo giờ địa phương. Ngọn lửa sau đó được lực lượng cứu hỏa dập tắt. Không có trường hợp thương nào được ghi nhận sau sự cố này. Thời điểm trước khi xảy ra sự cố hỏa hoạn, tại đây đã có giông, bão.

## Hình ảnh

Tập tin:Shanghai Skyline from a tour boat (Pudong).jpg|Tháp Minh Châu Phương Đông về đêm.
Tập tin:20090427 5361 Shanghai Oriental Pearl Tower.jpg|Góc nhìn từ chân tháp.
Tập tin:Oriental pearl tower.jpg|Tòa tháp đón cảnh hoàng hôn.


Tập tin:1996 -254-24 Shanghai view from The Bund (5069086576).jpg|Tòa tháp nhìn từ Bến Thượng Hải năm 1996
Tập tin:Oriental Pearl Tower - Glass Floor View.JPG|Hình dáng tòa tháp khi nhìn từ trên xuống
Tập tin:Shanghai China 9Mar2018 SkySat.jpg|Thượng Hải nhìn từ trên cao.


## Xem thêm

* Các công trình cao nhất thế giới

## Chú thích
Vẽ (định hướng)

**Mẫu khóa hình** có thể chỉ đến một trong các khái niệm sau:
*Vẽ: hành động dùng bút/màu để tạo hình
*Làng Vẽ hay Kẻ Vẽ, một làng cổ ở Hà Nội.
Định luật Pascal

**Nguyên lý Pascal** hay **định luật Pascal** là độ tăng áp suất lên một chất lỏng chứa trong bình kín được truyền nguyên vẹn cho mọi điểm của chất lỏng và thành bình do nhà bác học người Pháp Blaise Pascal phát hiện khi lợi dụng tính chất khó nén của nước và nguyên lý bình thông nhau.

## Công thức của định luật

*ρ*=*ρ*a + *ρ*gh 
Trong đó: 
*ρ*a là áp suất từ bên ngoài nén lên mặt chất lỏng.
*ρ* là khối lượng riêng của chất lỏng 
g là gia tốc trọng trường, thường được lấy giá trị xấp xỉ 9.807&nbsp;m/s2 
h là khoảng cách tính từ bề mặt chất lỏng đến điểm cần xét

## Ứng dụng
Nguyên lý Pascal được áp dụng trong việc chế tạo các máy nén thủy lực, máy nâng, phanh (thắng) thủy lực.

Giả sử ta có một máy nén thủy lực có cấu tạo gồm 2 xi lanh có tiết diện S và s. 2 xilanh này chứa đầy chất lỏng và thường là dầu, bịt kín bằng 2 pít-tông.

Khi ta tác dụng một lực f lên pít-tông nhỏ s, lực này gây áp suất p=\frac{f}{s} và áp suất này truyền nguyên vẹn tới pít-tông lớn có tiết diện S và gây lực nâng F lên pít-tông theo công thức:

F=p.S=\frac{f.S}{s}\Rightarrow \frac{F}{f}=\frac{S}{s}

Điều này có nghĩa là S lớn hơn s bao nhiêu lần thì F lớn hơn f bấy nhiêu lần, do đó ta nâng được các vật có trọng lượng rất lớn bằng một lực vừa đủ.

Ngoài ra nếu tính thêm độ cao sau mỗi lần nén với H là độ cao lên được sau 1 lần nén tạo ra các F ở tiết diện S và h là độ cao sau khi nhấn pít-tông xuống một độ cao h để gây ra lực f tại tiết diện s thì ta có:

\frac{F}{f}=\frac{S}{s}=\frac{h}{H}

## Xem thêm
*Chất lưu Newton
Vương Phủ Tỉnh

Phố **Vương Phủ Tỉnh** (tiếng Hoa giản thể 王府井; bính âm: Wángfǔjǐng Dàjiē) ở Bắc Kinh là một trong những phố mua sắm nổi tiếng nhất của Bắc Kinh. Phần lớn đại lộ này hạn chế xe cộ lưu thông và lúc nàp cũng đầy người đi bộ, là một trong những đại lộ hiện đại và hấp dẫn nhất Trung Quốc. Kể từ thời ky giữa của nhà Minh, đã có các hoạt động thương mại. Vào thời nhà Thanh, 8 khu nhà quý tộc và công chúa đã được xây ở đây sau khi một giếng nước ngọt đầy nước được phát hiện ở đây, do đó tên phố là "Vương Phủ" (nơi ở của bậc vương) và "Tỉnh" nghĩa là "giếng". Năm 1903, chợ Đông An được lập. Trước 1949, đường phố này được gọi là **Phố Morrison**, theo tên nhà báo Úc George Ernest Morrison. Vương Phủ Tỉnh đã trở thành một trong 4 khu vực trung tâm của Bắc Kinh, ngoài Dashilar, Xidan, và Liulichang.

Nó bắt đầu từ Vương Phủ Tỉnh Nam Khẩu, nơi có Plaza phương Đông và Khách sạn Bắc Kinh. Sau đó nó hướng theo phía Bắc, đi qua Nhà sách Tân Hoa Vương Phủ Tỉnh. Cửa hàng bách hóa Bắc Kinh cũng như Nhà sách Ngoại văn Bắc Kinh trước khi kết thúc tại Sun Dong An Plaza.

Trước cuối thập niên 1990, các loại xe ô tô điện, xe bus và các phương tiện khác chạy qua đường phố này khiến nó tắc nghẽn. Năm 1999 và 2000 thì đại lộ này đã cấm xe (trừ xe đẩy tay và xe dịch vụ ngân hàng). Vương Phủ Tỉnh là nơi có 280 thương hiệu cũ của Bắc Kinh. Vương Phủ Tỉnh được hệ thống Tàu điện ngầm Bắc Kinh phục vụ, đến Thiên An Môn qua một lần dừng về phía Tây theo tuyến số 1 có một nhà ga ở phía Nam của phố, có cùng tên.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Wangfujing  50 ảnh chất lượng cao về Vương Phủ Tỉnh
* http://www.beijing.gov.cn/bjgm/ctwh/t2358.htm  Old brands of Beijing (in Chinese)
Sukhoi Su-1

**[[Sukhoi]] Su-1** hoặc **I-330** (tiếng Nga: Сухой Су-1) là một mẫu thử nghiệm máy bay tiêm kích bay cao của Liên Xô được chế tạo khi chiến tranh thế giới II bắt đầu. **Su-3 (I-360)** là một phiên bản cải tiến của thiết kế ban đầu.

## Phát triển
Vào năm 1939, Sukhoi nhận nhiệm vụ thiết kế thử nghiệm một mẫu máy bay tiêm kích có thể bay trên độ cao lớn. Kết quả là Su-1, đây là mẫu máy bay một tầng cánh quy ước với khung gỗ và cánh được làm bằng hợp kim nhôm. Buồng lái không được điều áp. Đặc điểm nổi bật của máy bay là một cặp tăng nạp cho chế hòa khí TK-2 được điều khiển bởi khí thoát ra từ động cơ Klimov M-105P. Nguyên mẫu được hoàn thành vào tháng 5-1940. Chuyến bay thử đầu tiên được diễn ra vào ngày 15 tháng 6-1940 với sự điều khiển của A.P. Chernyavsky, nó còn trải qua các cuộc thử nghiệm giới hạn bay đến tháng 4-1941, đạt đến vận tốc 641&nbsp;km/h (345 knots, 400&nbsp;mph) trên độ cao 10000&nbsp;m (32.810&nbsp;ft). Tuy nhiên, thiết bị tăng nạp cho chế hòa khí tỏ ra không đáng tin cậy và người ta quyết định thay thế bằng Yakovlev Yak-1.

## Suhoi Su-3
Mẫu thứ hai của Su-1 được chế tạo được gọi tên là Su-3, nó được thay đổi một số điểm ở cánh, diện tích cánh giảm xuống còn 17 m² (183&nbsp;ft²). Nó được hoàn thành vào năm 1941 nhưng không bay. Dự án được hủy bỏ vì những vấn đề với hệ thống tăng áp chế hòa khí TK-2.

## Quốc gia sử dụng
;
*Không quân Xô viết

## Thông số kỹ thuật (Su-1)

### Đặc điểm riêng
***Phi đoàn**: 1
***Chiều dài**: 8.42 m (27&nbsp;ft 8 in)
***[[Sải cánh]]**: 11.50 m (37&nbsp;ft 9 in)
***Chiều cao**: 2.71 m (8&nbsp;ft 11 in)
***Diện tích cánh**: 19 m² (205&nbsp;ft²)
***Trọng lượng rỗng**: 2495&nbsp;kg (5.500&nbsp;lb)
***Trọng lượng cất cánh**: 2875&nbsp;kg (6.340&nbsp;lb)
***[[Trọng lượng cất cánh tối đa]]**: n/a
***Động cơ**: 1× Klimov M-105P, 820&nbsp;kW (1.100&nbsp;hp)
### Hiệu suất bay
***[[Vận tốc V|Vận tốc cực đại]]**: 640&nbsp;km/h (345 knots, 400&nbsp;mph) trên 10000&nbsp;m (32.810&nbsp;ft)
***[[Tầm bay]]**: 720&nbsp;km (390&nbsp;nm, 445&nbsp;mi)
***[[Trần bay]]**: 12500 m (ft)
***[[Vận tốc lên cao]]**: 10.33 phút lên 10000&nbsp;m (32.810&nbsp;ft)
***[[Lực nâng của cánh]]**: n/a
***[[Tỷ lệ lực đẩy-trọng lượng|Lực đẩy/trọng lượng]]**: n/a
### Vũ khí
*1x pháo ShVAK 20&nbsp;mm (0.79&nbsp;in)
*2x súng máy ShKAS 7.62&nbsp;mm (0.30&nbsp;in)

## Tham khảo

## Nội dung liên quan
### Máy bay có tính năng tương tự
*Mikoyan-Gurevich MiG-1

### Danh sách máy bay tiếp theo
Sukhoi Su-1 - Sukhoi Su-2 - Sukhoi Su-3 - Sukhoi Su-4 - Sukhoi Su-5 - Sukhoi Su-6 - Sukhoi Su-7 (I)
Wat Phnom

**Wat Phnom** là một ngôi chùa lịch sử và là một trong những chùa quan trọng nhất ở Phnôm Pênh. Đây là ngôi chùa linh thiêng thu hút khách hành hương từ mọi miền đất nước và là điểm tham quan không thể bỏ qua của du khách khi du lịch đến đất nước này.

## Lịch sử
Chùa được xây năm 1373. Nằm ở độ cao 27 mét so với xung quanh, nó là điểm cao nhất trong thành phố này và cũng là công trình tôn giáo cao nhất. Chùa được một quả phụ giàu có là *Daun Penh* xây trên một ngọn đồi nhân tạo, sau khi một trận lụt lớn đã cuốn trôi các bức tượng Phật tới đây. Truyền thuyết kể lại rằng sự ra đời của Wat Phnom gắn chặt với sự khởi đầu của Phnôm Pênh. Người ta kể rằng năm 1372 bà Penh (Yea Penh) vớt được một cây gỗ trôi dạt trên sông. Bên trong cây gỗ là 4 bức tượng Phật. Bà đã cho đắp một ngọn đồi (*phnom* có nghĩa là đồi) và một ngôi chùa nhỏ (*wat*) ở khu vực mà ngày nay gọi là Wat Phnom. Sau này, khu vực xung quanh được gọi theo ngọn đồi (Phnom) và người tạo ra nó (Penh), vì thế mà có *Phnom Penh*. Ngôi chùa hiện đang tồn tại được xây dựng lại lần cuối vào năm 1926. Đã có nhiều hạng mục thêm vào trong các thế kỷ qua. Tháp chứa hài cốt lớn nhất chứa tro của vua Ponhea Yat (1421?-1462), người đã di chuyển kinh đô của đế chế Khmer từ Angkor về Phom Penh. Khu vực chùa này là trung tâm lễ hội của thành phố trong Năm mới Campuchia và *Pchum Benh*.

## Miêu tả
Chùa có tất cả 2 hướng để tham quan, du khách tham quan ngôi chùa sẽ đi 1 đường và xuống 1 đường. Đường lên chùa không cao, phía con đường đi có bức tượng của rắn thần Naga và 2 con linh sư - những con vật quen thuộc trong tín ngưỡng của người Campuchia và là những linh vật được thấy hầu hết trong đền quần thể đền Angkor. Phần ngôi chùa phía trên đồi tôn thờ giống như hầu hết các ngôi chùa ở Campuchia, phía sau, Bà Pênh được thờ phía sau chùa rất linh thiêng mà du khách thường đến cúng bái, phía cạnh tượng bà Pênh là tượng ông thần Tài, một vị thần theo tín ngưỡng của người Hoa được phối thờ. Phần tháp màu trắng được xây dựng lại phía sau tượng bà Pênh được sơn màu trắng dùng để chứa hài cốt của vua Ponhea Yat, hình ảnh đặc biệt mà từ xa có thể thấy ngôi tháp.

Phần đi xuống con đường là quảng trường nhỏ có bức tượng của vua Ponhea Yat. Phía dưới là một đồng hồ cỏ mà người Hoa đã dành tặng cho chùa. Hiện nay đồng hồ cỏ này vẫn hoạt động tốt.

## Điều cấm kị

Điều quy định khi tham quan chùa là không mặc quần áo ngắn tay, khi cúng bái bà Pênh tuyệt đối không cầu tình duyên. Xung quanh chùa có rất nhiều khỉ, chúng được nuôi thả tự do và tuyệt đối khi gặp chúng không được chọc phá.

## Tham khảo

* www.art-and-archaeology.com
* www.wcities.com 
## Xem thêm

* Angkor Wat
* Phnôm Pênh
* Chùa Bạc
* Chùa Ounalom
* Chùa Botum
Điều chỉnh Marshall

**Điều chỉnh Marshall** là sự điều chỉnh lượng giao dịch để lượng cung và lượng cầu cân bằng nhau.

## Điều chỉnh Marshall
Khi một mặt hàng ở trạng thái dư cầu thì giá của người mua sẽ cao hơn giá của người bán; người sản xuất sẽ tăng lượng cung. Ngược lại, khi mặt hàng ở trạng thái dư cung, thì giá của người mua sẽ thấp hơn giá của người bán; người sản xuất sẽ giảm lượng cung. Sự điều chỉnh như thế mặc dù được 
Antoine Augustin Cournot đề cập đến đầu tiên, song chính Alfred Marshall mới là người hoàn chỉnh thành lý luận và làm cho phổ biến. Vì thế, nó được gọi là điều chỉnh Marshall.

## Điều kiện ổn định Marshall
Theo lý thuyết của Marshall thì điều kiện để đảm bảo sẽ có một trạng thái cân bằng là mức chênh lệch giá giữa giá của người bán và giá của người mua phải vận động ngược với hướng thay đổi của lượng cung. Đó là lúc đường cầu dốc xuống đồng thời đường cung dốc lên. Hoặc đó là khi đường cung và đường cầu cùng dốc lên, nhưng đường cung có độ dốc lớn hơn (độ co dãn theo giá của cung nhỏ hơn). Nếu cả hai đường cùng dốc lên mà đường cung lại có độ dốc nhỏ hơn, thì sẽ không thể đạt được cân bằng.

## Những phê phán đối với lý thuyết của Marshall

## Xem thêm
*Điều chỉnh Walras
*Điều chỉnh kiểu mạng nhện
*Phân tích cân bằng bộ phận
*Alfred Marshall

## Tham khảo
Điều chỉnh Walras

**Điều chỉnh Walras** là điều chỉnh giá cả để đảm bảo cân bằng thị trường. Trái với Alfred Marshall, Leon Walras cho rằng thị trường đạt trạng thái cân bằng không phải bởi sự điều chỉnh lượng cung cấp, mà bởi sự điều chỉnh giá cả. Khi một mức giá được nêu ra cao hơn mức giá cân bằng cần có khiến cho lượng cung sẵn sàng nhiều hơn lượng cầu sẵn sàng, thì giá cả sẽ giảm xuống mức cân bằng để thị trường không còn dư cung. Còn khi mức giá nêu ra thấp hơn mức giá cân bằng, thì lượng cầu sẵn sàng cao hơn lượng cung sẵn sàng (thị trường dư cầu), thì giá cả sẽ tăng lên.

Điều kiện để điều chỉnh Walras cho được một trạng thái cân bằng gọi là điều kiện ổn định Walras, theo đó lượng dư cầu phải vận động ngược với hướng thay đổi của giá cả. Muốn thế, đường cung phải dốc lên và đường cầu phải dốc xuống, hoặc cả hai đường cùng dốc xuống, nhưng đường cung có độ dốc lớn hơn.

## Xem thêm
*Điều chỉnh Marshall
*Điều chỉnh kiểu mạng nhện
*Phân tích cân bằng bộ phận

## Tham khảo
Đầu tư (kinh doanh)

**Đầu tư** là việc nhà đầu tư bỏ vốn bằng các loại tài sản hữu hình hoặc vô hình để hình thành tài sản tiến hành các hoạt động đầu tư theo quy định của Luật đầu tư và các quy định khác của pháp luật có liên quan. **Đầu tư** là một hình thức kinh doanh.

## Tham khảo