OTR-21 Tochka

**OTR-21 ''Tochka*** (; , "Dấu chấm hết") là một tổ hợp [[Tên lửa đường đạn chiến thuật|tên lửa đạn đạo chiến thuật]] tầm ngắn của [[Liên Xô]]. Mã định danh [[GRAU]] là *'9K79**; [[tên ký hiệu của NATO|tên định danh NATO]] là **SS-21 Scarab*'. Tên lửa được vận chuyển và phóng đi trên xe mang phóng tự hành 9P129, tổ hợp này sử dụng hệ thống dẫn đường [[quán tính]].

OTR-21 được triển khai tới [[Cộng hòa Dân chủ Đức|Đông Đức]] vào năm [[1981]], để thay thế cho các tổ hợp [[Tên lửa đường đạn chiến thuật|tên lửa đạn đạo chiến thuật]] [[9K52 Luna-M]].

==Mô tả==
OTR-21 là một tổ hợp phóng tên lửa cơ động, được thiết kế để triển khai cùng với các đơn vị chiến đấu khác trên chiến trường. Trong khi [[9K52 Luna-M]] (FROG-7) có độ chính xác thấp, thì OTR-21 có độ chính xác cao hơn rất nhiều. Tên lửa có thể tấn công các mục tiêu chiến thuật của đối phương, chẳng hạn như các cơ sở [[hậu cần]], [[Cầu (định hướng)|cầu]], [[cảng]], [[nhà kho]], bãi tập kết, [[sân bay]]... Đầu đạn phân mảnh có thể được thay thế bằng [[Vũ khí hạt nhân|đầu đạn hạt nhân]], [[Vũ khí hóa học|hóa học]] hoặc [[Vũ khí sinh học|sinh học]]. [[Động cơ tên lửa|Động cơ nhiên liệu rắn]] giúp tên lửa dễ dàng bảo dưỡng và triển khai.

Các đơn vị OTR-21 thường được tổ chức thành các lữ đoàn. Mỗi lữ đoàn có 18 xe phóng; mỗi xe phóng mang 2 tới 3 tên lửa. Xe phóng có thể lội nước, vận tốc tối đa trên đường đạt  và  ở dưới nước. Xe có hệ thống bảo vệ [[Vũ khí hủy diệt hàng loạt|NBC (sinh - hóa - hạt nhân)]]. Tổ hợp được phát triển từ năm [[1968]], có 3 biến thể được chế tạo.

===Scarab A===
*Scarab A* được đưa vào trang bị cho [[Lục quân Liên Xô]] vào năm [[1975]]. Tên lửa có thể mang một trong ba kiểu đầu đạn:

* Đầu đạn liều nổ mạnh thông thường nặng .
* Đầu đạn phá mảnh (gây thương vong trong bán kính hơn .
* [[Vũ khí hạt nhân|Đầu đạn hạt nhân]] chiến thuật.

Tầm bắn tối thiểu là , cực đại đạt ; sai số trúng đích (CEP) là khoảng .

===Scarab B===
Tổ hợp cải tiến *Scarab B* (Tochka-U) được trang bị năm [[1989]]. Động cơ cải tiến tăng tầm bắn lên . Sai số CEP giảm đáng kể, xuống còn .

===Scarab C===
Biến thể thứ ba Scarab C được phát triển vào [[thập niên 1990]]. Tầm bắn tăng lên , và CEP giảm. Scarab C có trọng lượng .

===Biến thể khác===
[[Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên]] tự phát triển một biến thể có tên gọi [[KN-02|KN-02 Toksa]] (Rắn lục). Toksa có tầm bắn 120–140&nbsp;km, nó là tên lửa đạn đạo chính xác nhất trong kho tên lửa của [[Quân đội Nhân dân Triều Tiên]] cho đến nay. KN-02 sử dụng xe tải MAZ-630308-224 thay thế cho xe 9P129.

==Lịch sử hoạt động==

* Năm [[1994]], chính quyền [[Yemen]] đã sử dụng tên lửa Tochka nhằm vào các lực lượng miền Nam trong cuộc [[Nội chiến Yemen 1994]].
* Năm [[1999]], [[Nga]] đã sử dụng tên lửa Tochka trong [[Chiến tranh Chechnya lần thứ hai]].
* Ít nhất 15 tên lửa Tochka đã được triển khai bởi [[Nga]] từ ngày [[8 tháng 8|8]] đến [[11 tháng 8]] năm [[2008]] trong [[Chiến tranh Nam Ossetia 2008]].
* [[CNN]] đã báo cáo rằng ít nhất 1 tên lửa đã được sử dụng gần [[Donetsk]] trong [[Chiến tranh Donbas]]s bởi [[Quân đội Ukraina|Quân đội Ukraine]] và lực lượng [[Ly khai|li khai]] miền Đông được [[Nga]] hậu thuẫn. Barbara Starr của CNN đã đưa tin về việc sử dụng [[tên lửa đạn đạo]] ở miền Đông [[Ukraina|Ukraine]] vào ngày [[29 tháng 7]] năm [[2021]]. "Tình báo [[Hoa Kỳ|Mỹ]] đã nhìn thấy thông qua hệ thống vệ tinh của mình Lực lượng Ukraine phóng tên lửa đạn đạo đất đối đất tầm ngắn từ các vị trí của Chính phủ Ukraine vào các khu do phe li khai chiếm đóng". Cô ấy nói "Điều này đã sảy ra trong 48 giờ qua. Đây là một yếu tố để thay đổi cuộc chơi".

=== [[Nội chiến Syria]] ([[2011]] - nay) ===

* Đầu năm [[2014]], [[Các lực lượng vũ trang Syria|Quân đội Syria]] đã bắn ít nhất một tên lửa Tochka vào các nhóm phiến quân trong [[Cuộc vây hãm Wadi al-Deif]] (gần [[Maarrat al-Nu'man]], [[Idlib (tỉnh)|Idlib]]).
* Ngày [[26 tháng 4]] năm [[2016]], [[Các lực lượng vũ trang Syria|Quân đội Syria]] đã bắn một tên lửa Tochka vào trung tâm phòng ngự của phiến quân ở tây [[Aleppo]].
* Ngày [[14 tháng 6]] năm [[2016]], một tên lửa Tochka đã được bắn vào Quân đoàn Al-Rahman và Jaysh Al-Fustat ở tây Ghouta, giết chết một số [[Người lính|binh sĩ]].
* Ngày [[20 tháng 3]] năm [[2018]], [[Các lực lượng vũ trang Syria|Quân đội Syria]] đã bắn tên lửa Tochka về phía [[Hatay]] của [[Thổ Nhĩ Kỳ]], tên lửa đã rơi ở [[biên giới]] huyện [[Yayladağı]] mà không gây ra thiệt hại nào.
* Ngày [[23 tháng 7]] năm [[2018]], một tên lửa Tochka đã được bắn gần biên giới [[Israel|Isarel]], được dự đoán rằng sẽ rơi xuống gần [[Biển hồ Galilee]]. Isarel đã phóng một [[Tên lửa đất đối không|tên lửa phòng không]] [[David's Sling]], sau khoảng thời gian thì họ nhận ra rằng tên lửa sẽ rơi ở bên trong lãnh thổ [[Syria]], do đó mà một tên lửa đánh chặn đã phát nổ trên bầu trời trong khi quả còn lại rơi bên trong lãnh thổ Syria.
* Ngày [[5 tháng 3]] năm [[2021]], [[Các lực lượng vũ trang Syria|Quân đội Syria]] đã được báo cáo là đã phóng tên lửa [[KN-02|KN-02 Toksa]], một phiên bản sao chép của [[Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên|Triều Tiên]] vào một cơ sở dầu quan trọng ở [[Idlib]], đang dưới quyền kiểm soát của các phiến quân nổi dậy được [[Thổ Nhĩ Kỳ]] hậu thuẫn. Vụ nổ của tên lửa gần nhà máy đã làm bùng lên ngọn lửa và đã làm thương vong 11 người 

=== [[Nội chiến Yemen (2014–nay)|Nội chiến Yemen (2014 - nay)]] ===

* Ngày [[4 tháng 9]] năm [[2015]], lực lượng [[Houthis|Houthi]] đã bắn một tên lửa Tochka vào căn cứ Safir ở Marib, giết chết hơn 100 người.
* Ngày [[14 tháng 12]] năm [[2015]], lực lượng [[Houthis|Houthi]] đã bắn một tên lửa Tochka vào căn cứ ở [[Bab-el-Mandeb]] giết chết hơn 150 người.
* Vào ngày [[16 tháng 1|16]] và [[31 tháng 1]] năm [[2016]], lực lượng [[Houthis|Houthi]] đã bắn tên lửa Tochka vào Marib và Lahj làm thương vong hơn 200 người.

=== [[Chiến tranh Nagorno-Karabakh 2020|Chiến tranh Nagorno - Karabakh 2020]] ===

* [[Azerbaijan]] nói rằng đã bắn tên lửa Tochka-U vào lãnh thổ [[Armenia]] trong [[Chiến tranh Nagorno-Karabakh 2020]]. Armenia đã phủ nhận thông tin này.

=== [[Nga xâm lược Ukraina 2022|Cuộc tấn công của Nga vào Ukraine 2022]] ===

* Ngày [[24 tháng 2]] năm [[2022]], [[Quân đội Ukraina|lực lượng Ukraine]] đã thực hiện một cuộc tấn công bằng tên lửa vào sân bay Millerovo ở [[Rostov (tỉnh)|Rostov Oblast]], sử dụng hai tên lửa Tochka-U nhằm đáp trả cho [[Nga xâm lược Ukraina 2022|cuộc tấn công của Nga vào Ukraina]] và nhằm ngăn chặn các cuộc không kích của [[Không quân Nga]] nhắm vào [[Ukraina|Ukraine]]. Cuộc tấn công đã làm 1 chiếc [[Sukhoi Su-30#Các phiên bản Su-30|Su-30SM]] bị phá hủy.
* Ngày [[24 tháng 2]] năm [[2022]], phía [[Ukraina|Ukraine]] cáo buộc [[Nga]] đã phóng một tên lửa Tochka đánh trúng gần một bệnh viện ở [[Vuhledar]], [[Donetsk (tỉnh)|Donetsk]], giết chết 4 dân thường và làm bị thương 10 người. Phía Nga phủ nhận và tuyên bố [[Lực lượng Vũ trang Liên bang Nga|Quân đội Nga]] đã ngừng sử dụng loại tên lửa này từ mấy năm trước, quả tên lửa là do Ukraine tự phóng ra rồi đổ lỗi cho Nga. [[Ân xá Quốc tế|Tổ chức Ân xá Quốc tế]] đã xác nhận rằng bệnh viện này không phải là một mục tiêu quân sự.
* Ngày [[14 tháng 3]] năm [[2022]], [[Nga]] và nước [[Cộng hòa Nhân dân Donetsk|Cộng hòa Nhân dân Donetsk tự xưng]] đã cáo buộc [[Ukraina|Ukraine]] thực hiện một vụ phóng tên lửa ở [[Donetsk]] làm chết 23 dân thường. Các khu nhà ở đây đã được Ukraine giả định là doanh trại của các lực lượng [[Ly khai|li khai]].
* Ngày [[19 tháng 3]] năm [[2022]], [[Nga]] nói rằng đã bắn hạ một tên lửa Tochka của [[Ukraina|Ukraine]] gần [[Berdyansk]].
* Ngày [[24 tháng 2]] năm [[2022]], [[tàu đổ bộ]] *Saratov* thuộc lớp Alligator ([[tiếng Nga]]: Аллигатор) của [[Hạm đội Biển Đen]] [[Nga]] đang neo đậu tại cảng [[Berdyansk]] đã bốc cháy và bị chìm. Dường như con tàu đã bị trúng tên lửa Tochka-U được phía [[Ukraina|Ukraine]] phóng ra.
* Ngày [[28 tháng 4]] năm [[2022]], một [[Nhà ga|nhà ga xe lửa]] ở [[Kramatorsk]] thuộc quyền kiểm soát của [[Ukraina|Ukraine]] đã bị tấn công bởi hai tên lửa Tochka-U. Vụ tấn công đã giết chết ít nhất 52 dân thường và làm bị thương ít nhất 87 người. Phía Ukraine và [[Nga]] cùng đổ lỗi cho nhau trong vụ tấn công này.

==Quốc gia sử dụng==

=== Quốc gia hiện vẫn đang sử dụng ===
;: 3 xe phóng với 24 tên lửa của tổ hợp Tochka-U
;: 12 xe phóng Tochka-U
;: 36 
;: 18 xe phóng với 21 tên lửa (Scarab-A)
;:12
;: Sử dụng phiên bản [[KN-02|KN-02 Toksa]]
;: Tính tới năm [[2019]], [[Nga]] đang có 24 xe phóng. Hệ thống tên lửa của Nga đã được nâng cấp kể từ năm [[2004]]  và đã được lên kế hoạch thay thế bởi tên lửa [[9K720 Iskander]]. Lữ đoàn tên lửa 448, lữ đoàn tên lửa cuối cùng của Nga còn vận hành tên lửa Tochka đã được tái trang bị với tên lửa 9K720 Iskander, chính thức chấm dứt thời kì vận hành của loại tên lửa này trong [[Lực lượng Vũ trang Liên bang Nga|Quân đội Nga]]. Tuy nhiên, một vài hệ thống vẫn được sử dụng ở bãi thử tên lửa Kapustin Yar. Các báo cáo mới của Nga và các thước phim trên mạng xã hội cho thấy Nga vẫn trưng bày tên lửa Tochka ở các sự kiện năm [[2021]], bao gồm cả cuộc duyệt binh [[Ngày Chiến thắng (9 tháng 5)|Ngày Chiến thắng]]. Trong [[Nga xâm lược Ukraina 2022|Cuộc tấn công của Nga vào Ukraine 2022]], đã có giả thuyết rằng các xe phóng Tochka-U đã được đưa trở lại hoạt động, nhưng điều này đã bị bác bỏ bởi Nga. [[Ân xá Quốc tế|Tổ chức Ân xá Quốc tế]] và một số chuyên gia quân sự báo cáo về việc Nga đã sử dụng tên lửa Tochka trong cuộc tấn công vào [[Kramatorsk]]. Hơn nữa, một vài video đã cho thấy các tên lửa Tochka được vận chuyển trên xe tải từ [[Belarus]] đến [[Ukraina|Ukraine]] được sơn kí tự "V" vào ngày [[5 tháng 3|5]] và [[30 tháng 3]]. Thêm vào đó, Viện nghiên cứu chiến tranh cũng nói rằng Tập đoàn quân Cận vệ hỗn hợp số 8 hoạt động ở khu vực [[Donbas]] được trang bị tên lửa Tochka-U.
;: Theo [[Bộ Quốc phòng Nga]], tính tới [[Tháng tư|tháng 4]] năm [[2022]], [[Ukraina|Ukraine]] hiện đang vận hành 38-90 xe phóng và vài trăm tên lửa Tochka. [[Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế]] nói rằng Ukraine đang sỡ hửu 500 tên lửa loại này vào năm 2022. Mặt khác, theo [[Globalsecurity]], Ukraine đang sở hữu 90 xe phóng Tochka-U vào năm 2022, bằng với số lượng năm [[1995]].
;: Vận hành không rõ số lượng phiên bản [[KN-02|KN-02 Toksa]] của [[Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên|Triều Tiên]]. Vào [[Tháng hai|tháng 2]] năm [[2017]], theo báo cáo của Fox, [[Hoa Kỳ|Mỹ]] đã chính thức xác nhận rằng [[Nga]] đã chuyển 50 tên lửa Tochka-U đến [[Syria]]. Phát ngôn viên [[Điện Kremli]]n [[Dmitriy Sergeyevich Peskov|Dimitry S. Peskov]] nói rằng [[Nga]] không hề có những thông tin này, và Bộ quốc phòng Nga đã phủ nhận điều này.
;: Không rõ số lượng.

===Quốc gia từng sử dụng===
;:Chuyển giao cho [[Séc|Cộng hòa Séc]] và [[Slovakia]].
;:Tiếp nhận từ [[Tiệp Khắc|Tiêp Khắc]], đã loại biên.
;: 4 hệ thống, đã loại biên năm [[2005]] vì thiếu phụ tùng.
;:Tiếp nhận một số lượng nhỏ từ [[Tiệp Khắc]], đã loại biên toàn bộ.
;:Chuyển giao cho nước cộng hòa thừa kế.
;:Chuyển giao cho [[Đức|CHLB Đức]] sau khi [[Cộng hòa Dân chủ Đức|Đông Đức]] sáp nhập vào [[Tây Đức]] năm [[1991]].

== Xem thêm == 
* [[OTR-23 Oka]]
* [[Hwasong-11B]]
* [[Hwasong-11D]]

==Tham khảo==


==Liên kết ngoài==

*[http://warfare.ru/rus/?lang=rus&linkid=1704&catid=265 SS-21 Scarab article on Warfare.ru] 
*[http://www.youtube.com/watch?v=VeRzHyFX68M Tochka-U Video]
* [http://www.fas.org/man/dod-101/sys/missile/row/ss-21.htm SS-21 Scarab (9K79 Tochka)] 
* [http://www.kapyar.ru/index.php?pg=250 OTR *Tochka''] 
* MissileThreat.com SS-21 
* Jane's Defence news on North Korean SS-21 test, April 2006