Fable

***Fable*** là một trò chơi điện tử nhập vai hành động đầu trong dòng trò chơi Fable. Nó được phát triển bởi Lionhead Studios ban đầu cho hệ Xbox sau đó Big Blue Box (một vệ tinh của Lionhead) phát hành trò chơi cho hệ điều hành Mac OS X và Windows. Trò chơi phát hành trên hệ Xbox vào ngày 14 tháng 9 năm 2004. Phiên bản cho hệ điều hành Windows cùng Xbox có tên **Fable: The Lost Chapters** phát hành vào tháng 9 năm 2005, Feral Interactive đã phát hành trò chơi cho hệ điều hành Mac ngày 31 tháng 3 năm 2008. Phiên bản làm lại của trò chơi là **Fable Anniversary** đã được thực hiện và phát hành ngày 04 tháng 2 năm 2014 cho hệ Xbox 360 và ngày 12 tháng 9 năm 2014 cho Windows.

Trò chơi được phát triển dưới tên Project Ego, *Fable* được phát triển bởi một đội ngũ trên 150 người. Âm nhạc được soạn bởi Russell Shaw với bài hát mở đầu được soạn bởi người từng được đề cử giải Oscar là Danny Elfman. Việc phát hành trò chơi được trông đợi rất nhiều vì Peter Molyneux người nổi tiếng với trò chơi Black & White khai sinh ra dòng trò chơi nhập vai thần thánh cũng tham gia vào việc phát triển và quảng bá trò chơi. *Fable* đã nhận được nhiều phê bình tốt về chất lượng của trò chơi mặc dù có một số hứa hẹn ban đầu không xuất hiện trong trò chơi. *Fable* nằm trong nhóm trò chơi bán chạy nhất tháng 9 năm 2004, tính đến năm 2007 trò chơi đã bán được hai triệu bản. Trò chơi có hai phiên bản nối tiếp là Fable II năm 2008 và Fable III năm 2010, phiên bản  cũng đã được phát hành năm 2012 còn Fable Legends đang được phát triển.

## Tổng quan cốt truyện

### Bối cảnh
*Fable* diễn ra ở Albion, một vùng đất chắp vá từ các thành bang với những dải đồng bằng và khu rừng vô pháp luật nằm xen kẽ. Toàn bộ vùng đất này từng được cai trị bởi một dòng máu hoàng gia cổ đại, được phong tước hiệu Archon, và được gọi là "Cựu Vương quốc". Triều đại của Archon đầu tiên rất hòa bình và thịnh vượng, nhưng nguồn sức mạnh của ông là một thanh kiếm cổ đại và quyền năng (Thanh kiếm của Aeons / Sword of Aeons), thứ đã dần dần làm tha hóa ông và cuối cùng là toàn bộ vương quốc của ông. Vào thời điểm các sự kiện trong trò chơi diễn ra, thế giới đã dần suy tàn so với những ngày của Cựu Vương quốc. Một trong những tổ chức nổi bật nhất của Albion là Heroes' Guild. Hội là một trung tâm học tập và huấn luyện cho các Anh hùng, những lính đánh thuê nổi tiếng hoạt động ở khắp mọi nơi trên Albion. Các Anh hùng được thuê làm kẻ trộm, binh lính, lính canh, người cứu hộ và người bảo vệ. Hội không đưa ra bất kỳ phán xét đạo đức nào về hành động của các Anh hùng thuộc tổ chức mình.

### Cốt truyện
Vào ngày sinh nhật của chị gái, ngôi làng Oakvale của một cậu bé bị bọn cướp tấn công, chúng giết chết cha cậu và bắt cóc mẹ cùng chị gái cậu. Một Anh hùng lớn tuổi tên Maze đã cứu cậu bé và chiêu mộ cậu để huấn luyện trở thành Anh hùng tại một học viện có tên là Hội Anh hùng. Nhiều năm trôi qua; sau khi cậu trui rèn các kỹ năng của mình, Maze nói cho vị Anh hùng (nhân vật được người chơi nhập vai) này biết về một nữ tiên tri mù sống trong một trại cướp gần Oakvale, và khuyên anh nên xâm nhập vào khu trại này. Trước sự ngạc nhiên của Anh hùng, nữ tiên tri mù đó thực chất là Theresa, người chị gái của anh đã được Twinblade - một cựu Anh hùng và là Vua Cướp hiện tại - nhận nuôi. Sau cuộc đụng độ với Twinblade, Anh hùng được trao quyền lựa chọn giết hoặc tha mạng cho tên tướng cướp này.

Về sau trong cuộc đời của Anh hùng, sau khi anh đã nhận được nhiều sự công nhận hơn từ người dân Albion, anh được mời đến chiến đấu tại Đấu trường (Arena), nơi anh gặp một Anh hùng huyền thoại tên là Jack of Blades, người điều hành các trận chiến tại đây. Như một thử thách cuối cùng, Jack buộc Anh hùng phải đối đầu với đối thủ của mình, cũng từng là người bạn thời thơ ấu/bạn cùng phòng tại Hội — Whisper. Khi anh hùng đánh bại cô, anh có thể chọn giết hoặc tha mạng cho cô.

Nhân vật chính biết được rằng chính Jack of Blades đã tiêu diệt Oakvale trong suốt thời thơ ấu của anh, với sự giúp đỡ của Theresa, Anh phát hiện ra mẹ mình vẫn còn sống trong Nhà tù Bargate. Anh bị bắt trong nỗ lực giải cứu và phải trải qua một năm hoặc hơn trong tù trước khi trốn thoát thành công. Maze bị bại lộ là một kẻ phản bội và làm việc cho Jack, hắn đã một lần nữa bắt cóc Theresa. Sau khi đánh bại Maze, Nhân vật bước vào cuộc đối đầu cuối cùng với Jack, nơi mẹ anh bị giết. Jack tiết lộ rằng Thanh kiếm của Aeons chỉ có thể được sử dụng nếu nó nhận được máu của Archon. Thanh kiếm của Aeons được cho là một thanh kiếm hủy diệt vô cùng mạnh mẽ. Sau cái chết của mẹ, Anh hùng và Theresa là hai hậu duệ duy nhất còn lại của Archon, và nếu Jack tiêu diệt được cả hai, thanh kiếm sẽ càng trở nên mạnh mẽ hơn. Sau khi đánh bại Jack, Anh hùng phải lựa chọn giữ lại Thanh kiếm của Aeons bằng cách giết chết chị gái mình, hoặc vứt bỏ nó mãi mãi vào một cánh cổng được tạo ra từ cái chết của Jack of Blades.

Tùy thuộc vào xu hướng đạo đức của Anh hùng và lựa chọn của người chơi là sử dụng hay phá hủy thanh kiếm, sẽ có tổng cộng bốn kết thúc khác nhau. Sau khi danh đề kết thúc chạy xong, người chơi có thể tiếp tục trò chơi của mình.

Trong phiên bản đặc biệt *The Lost Chapters*, câu chuyện vẫn tiếp tục. Sau sự thất bại của Jack, Anh hùng phải tìm đường đến Vùng hoang vu phía Bắc để giúp đỡ một anh hùng huyền thoại tên là Scythe trong việc ngăn chặn một thế lực tà ác vô danh khủng khiếp quay trở lại. Nếu anh hùng đã vứt bỏ Thanh kiếm của Aeons, anh sẽ có cơ hội nhận được thanh kiếm "Avo's Tear", một thanh kiếm có thiết kế tương tự và sức mạnh ngang bằng nhưng mang xu hướng ánh sáng thay vì bóng tối. Avo được cho là một vị thần đại diện cho phe ánh sáng. Sau một loạt các nhiệm vụ xoay quanh thế lực tà ác mới này, người ta biết được rằng Jack of Blades đã quay trở lại. Sau đó, anh phải đánh bại Jack of Blades lần thứ hai, khi Jack đã sống lại từ cõi chết dưới hình dạng một con rồng. Sau cái chết của Jack, anh hùng sử dụng chiếc mặt nạ của Jack để phong ấn linh hồn hắn, và Scythe nói với anh rằng trận chiến vẫn chưa kết thúc và anh phải phá hủy chiếc mặt nạ đó. Cuối cùng, người chơi có quyền lựa chọn là đeo chiếc mặt nạ lên — đồng nghĩa với việc bị Jack chiếm đoạt thể xác trong quá trình này — hoặc phá hủy nó, cùng với Jack, mãi mãi.

## Phát triển
*Fable* là trò chơi đầu tiên được phát triển bởi Big Blue Box một vệ tinh của Lionhead Studios của Peter Molyneux. Dene và Simon Carter hai người sáng lập của Big Blue Box, nói rằng dự án đầu tiên của họ đáng lẽ phải đáp ứng một số tiêu chí để được chấp nhận bởi các nhà phát hành, nhưng họ không quan tâm đến sản xuất một tiêu đề chung chung như vậy. Để có chi phí cho việc hoạt động studio non trẻ, Molyneux đã đề nghị studio trở thành "vệ tinh" của Lionhead, để từ đó có được công nghệ và sự giúp đỡ của Lionhead giúp Big Blue Box tập trung vào việc phát triển trò chơi. Carters muốn tạo ra các trò chơi nhập vai mà không giống với bất kỳ trò chơi nào trước đây. Sau khi gặp một số khó khăn trong việc tìm kiếm nhà phát hành, Box Big Blue đã được Microsoft liên lạc với việc ngỏ ý muốn cung cấp hợp đồng phát hành cho trò chơi của họ.

*Fable* được phát triển dưới tên *Project Ego*. Trò chơi mất khoảng bốn năm để hình thành, với một nhóm khoảng 70 nhà phát triển làm việc liên tục với nó. Những ý tưởng chính để phát triển và tạo dựng *Fable* là nhân vật anh hùng sẽ phản ánh trực quan kinh nghiệm của mình và thế giới sẽ phản ứng một cách thích hợp với các hành động của người chơi. *Fable* được lưu ý rằng có sự hài hước và bầu không khí hơi vô lý giống truyện cổ tích hơn trong trò chơi khác xa so với những gì đã được nhìn thấy trên các trò chơi nhập vai hiện đại khi đó.

Âm nhạc của *Fable* được soạn bởi Russell Shaw người từng hợp tác soạn âm nhạc cho các trò chơi trước của Molyneux như Magic Carpet và Black & White. Công việc hòa tấu được giao cho Danny Elfman. Elfman đã lưu ý trong một cuộc phỏng vấn là âm nhạc trong các bộ phim đôi khi không thích hợp khi sử dụng trong các trò chơi, một phần là do nhiều nhà phát triển trò chơi muốn âm thanh được tạo ra từ cả một dàn hòa tấu mô tả một loạt các sự kiện, chứ không phải từng người riêng biệt. Elfman nhấn mạnh rằng các nhà phát triển trò chơi thường sử dụng các dàn hòa tấu, mà Shaw thấy rằng sẽ gây khó khăn hơn so với các dự án trước mà ông từng tham gia.

## Đón nhận

*Fable* nhận được nhiều đánh giá tốt. Phiên bản Xbox của trò chơi nhận được điểm trung bình là 85% tại Metacritic và Game Rankings. Trò chơi cũng đã giành được hơn 50 danh hiệu và trở thành trò chơi bán chạy nhất trên Xbox tại thời điểm phát hành khi đó. Hệ thống chiến đấu của trò chơi được khen là hoạt động tốt. Các thành viên của 1UP.com đã đánh giá cao những cách mà một trận đánh có thể được thực hiện cũng như các mini-game trong trò chơi.

Marc Saltzman của USAToday.com nói "Trò chơi có thể thỏa mãn người chơi với chiều sâu đáng kinh ngạc với cách chơi, kết thúc mở, cốt truyện hay và thậm chí trở nên hay hơn khi đã đi thám hiểm được nửa cốt truyện". *Fable* được khen ngợi với khả năng làm mọi thứ trong trò chơi và thế giới trong đó sẽ phản ứng lại đúng với những gì người chơi đã thực hiện. Mặc dù vậy nó vẫn có một số khuyết điểm như thiết kế nhân vật nhạt nhẽo lặp đi lặp lại.

Độ dài của nhiệm vụ chính cũng bị nói là quá ngắn nhưng lại được khen là có một mảng lớn các nhiệm vụ phụ thú vị. Một trong những lời phàn nàn là một số hứa hẹn về thiết lập mà Peter Molyneux nói đến khi trò chơi còn trong giai đoạn phát triển không xuất hiện. Một trong số đó là khả năng nhân vật anh hùng có thể có con khi lập gia đình nhưng thiết lập này không có trong bản đầu mà chỉ có từ bản Fable II.

Bản *Fable: The Lost Chapters* trên hệ Xbox và máy tính cá nhân cũng nhận được đánh giá tốt. Nhưng điểm trung bình tại Metacritic và Game Rankings hơi thấp hơn một tý. Greg Kasavin tại Gamespot đã nói là trò chơi được bổ sung thêm các nội dung mới để tránh nó trở nên cũ kỹ và nham chán. 1UP.com đã đánh giá là nội dung mới không làm thay đổi bản *Fable*, nhưng nó có thêm nhiều nhiệm vụ hơn và giải quyến các than phiền trong bản gốc như việc cốt truyện quá ngắn. GamePro và IGN thì đánh giá bản *The Lost Chapters* trên máy tính tốt hơn phiên bản gốc của nó trên Xbox.

*Fable* có doanh thu khá tốt 375.000 bản được bán trong tuần đầu tiên phát hành tại thị trường Bắc Mỹ và 600.000 bản được tiêu thụ trong tháng. Vào cuối năm 2006 trò chơi đã bán được 2 triệu bản. Năm 2005, Microsoft Game Studios tuyên bố *Fable* có thể chơi được trên hệ máy Xbox 360. Trò chơi có hai phiên bản nối tiếp là Fable II năm 2008 và Fable III năm 2010, phiên bản  cũng đã được phát hành.

## Liên kết ngoài
* Official Lionhead ''Fable'' site
* ''Fable: The Lost Chapters'' Official Website
* Microsoft's ''Fable: The Lost Chapters'' Web site
* Website for the Mac version of ''Fable''