open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Isabel Lucas

**Isabel Lucas** (sinh ngày 29 tháng 01 năm 1985) là một nữ diễn viên kiêm người mẫu người Úc và được biết đến với vai diễn Tasha Andrews trên truyền hình Úc mang tên Home and Away (2003-2006). Lucas chuyển đến Los Angeles vào đầu năm 2008 và kể từ đó cô có điều kiện tham gia các dự án phim và truyền hình Transformers: Revenge of the Fallen (Bại binh phục hận), Daybreakers.... Sau The Pacific, The Waiting City và Daybreakers, Isabel Lucas đang tham gia 4 bộ phim điện ảnh khác trong đó năm 2011, cô vào vai nữ thần Athena trong *Immortals*.

## Cuộc đời & Sự nghiệp

Isabel Lucas sinh tại Sydney, Úc, vào ngày 29 tháng 1 năm 1985, [1] [5] và là con gái của Andrew, một nông dân sinh học và phi công đã nghỉ hưu, và Beatrice, một giáo viên có nhu cầu đặc biệt. [6] [7] Cha cô là người Úc và mẹ cô là người Thụy Sĩ. Em gái cô, Nini, lớn hơn hai tuổi và làm luật sư môi trường. [7] Lucas có thể nói tiếng Pháp và tiếng Thụy Sĩ-Đức ngoài tiếng Anh. [1] Khi còn nhỏ, Lucas sống ở Cairns, Queensland. Cô cũng sống ở Thụy Sĩ và Kakadu, thuộc Lãnh thổ phía Bắc của Úc. Lucas theo học Đại học St. Monica ở Cairns. [8]
Lucas được sinh ra ở Melbourne. Thời còn trẻ, Lucas sống ở Cairns, Queensland. Cô cũng từng sống ở Thụy Sĩ và Kakadu. Cô có mẹ là giáo viên người Thụy Sĩ và cha là phi công người Úc. Cô có thể nói tiếng Đức và Pháp. Isabel là người mẫu, đồng thời từng là bạn gái của Chris Hemsworth, Adrien Grenier (phim truyền hình Entourage) và Jared Leto (bồ cũ của Lindsay Lohan). Trước khi đóng Transformers 2, cô tham gia bộ phim truyền hình The Pacific do Steven Spielberg và Tom Hanks sản xuất.

Trong cuộc cạnh tranh, Isabel trở thành đối thủ đáng gờm của Megan Fox trên con đường phát triển sự nghiệp ở Hollywood, khi cô được đạo diễn Michael Bay mời tham gia Transformers 2: Revenge of the Fallen (Bại binh phục hận). Nhân vật của cô trong phim thuộc phe robot xấu Decepticon.

Isabel Lucas không chỉ hấp dẫn bởi những đường cong nóng bỏng mà cô còn thu hút vì khuôn mặt vừa trẻ thơ vừa hoang dã. Cô không thường trang điểm khi ra đường, không thích đeo trang sức, và là một người tôn vinh vẻ đẹp tự nhiên. Cô ưa chuộng đồ làm từ cotton hơn vải sợi nhân tạo, rất thích đồ thêu và mê những chiếc nón. Phong cách của Isabel Lucas luôn gợi lên một hình ảnh nữ tính nhưng không kiêu kỳ, rất tự nhiên và tươi tắn.

## Chú thích
Tasikmalaya

**Tasikmalaya** (tiếng Indonesia:) là một thành phố Indonesia. Thành phố này thuộc tỉnh Tây Java, trên đảo Java. Thành phố có dân số 633.704 người (theo điều tra dân số năm 2010). Tasikmalaya nằm ở đông nam Tây Java, Indonesia, giữa Bandung và Purwokerto về phía nam của hai tuyến đường chính trên Java. Nó cũng thủ phủ của một huyện cùng tên.

Thành phố này nằm trong khu vực Preanger miền núi của Java ở độ cao 351 mét (1151 feet).

Dân số của thành phố (không bao gồm Regency xung quanh nó) là 633.704 điều tra dân số 2010. Thành phố này là đôi khi được gọi là "Thành phố của ngàn Pesantren," do có nhiều trường Hồi giáo của nó.

## Tham khảo
Malang

**Malang** (tiếng Indonesia: Kota Malang) là một thành phố Indonesia. Thành phố này thuộc tỉnh Đông Java, là thành phố lớn thứ nhì tỉnh. Thành phố nằm trên đảo Java. Thành phố có dân số 819.708 người (theo điều tra dân số năm 2010). Trong thời kỳ thực dân Hà Lan, đó là một điểm đến phổ biến cho người dân châu Âu. Thành phố này nổi tiếng cho không khí mát mẻ của nó và các vùng nước xung quanh Tumpang, Batu, Singosari, và Turen. Những người ở khu vực Đông Java đôi khi gọi nó là "Paris của Đông Java." Malang đã được tha thứ nhiều về tác động của cuộc khủng hoảng tài chính châu Á, và kể từ thời điểm đó nó đã được đánh dấu bởi sự tăng trưởng kinh tế và dân số ổn định.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* 
* 
*
Business Air

**Business Air** là hãng hàng không của trụ sở tại Sân bay quốc tế Survarnabhumi tại Bangkok. Hiện hãng phục vụ 3 điểm đến chủ yếu tại Hàn Quốc và có một điểm đến trước kia tại Nhật Bản

## Lịch sử
Business Air được thành lập vào năm 2008 như một hãng hàng không thuê trong nước. Trong tháng 11, hãng đã được cung cấp giấy phép hoạt động từ cơ quan phụ trách hàng không tại Thái Lan

## Các điểm đến
*Thái Lan
**Bangkok-Sân bay quốc tế Suvarnabhumi (trạm trung chuyển chính)
**Phuket-Sân bay Phuket
*Hàn Quốc
**Seoul-Sân bay quốc tế Incheon
**Busan-Sân bay quốc tế Gimhae
**Daegu-Sân bay quốc tế Daegu
*Nhật Bản
**Tokyo-Sân bay quốc tế Narita

## Đội bay



## Tham khảo
Khối lượng rút gọn

**Khối lượng rút gọn** là một đại lượng vật lý đặc trưng cho khối lượng quán tính hiệu dụng trong bài toán hai vật thuộc cơ học cổ điển Newton hoặc trong lý thuyết va chạm và tán xạ. Nó là một đại lượng thứ nguyên với đơn vị của khối lượng kg. Sử dụng khối lượng rút gọn có thể đưa bài toán hai vật về bài toán một vật giúp đơn giản hóa việc tìm lời giải.

## Bài toán hai vật
Gọi m_1 \!\  và m_2 \!\  là khối lượng của hai vật đang xét. Chuyển bài toán hai vật về bài toán một vật bằng cách sử dụng khối lượng tương đương có giá trị m_r = \mu = \frac {1}{1/m_1+1/m_2} = \frac {m_1 m_2} {m_1 + m_2},
và lực đặt lên 'vật tương đương' này là lực tương tác giữa hai vật bân đầu. Khối lượng rút gọn luôn nhỏ hơn hoặc bằng khối lượng của mỗi vật ban đầu.

Sử dụng định luật Newton thứ hai, lực tác dụng của vật 2 lên vật 1 là
:*<math>F_{12} = m_1a_1. \!\ </math>*
Lực tác dụng lên vật 2 từ phía vật 1 là
:F_{21} = m_2a_2. \!\ 
Theo định luật ba Newton, lực tác dụng giữa hai vật có cùng phương, ngược chiều, cùng độ lớn, tức là:
:F_{12} = -F_{21}. \!\ 
Từ đó suy ra:
:m_1a_1 = -m_2a_2 \!\ 
và
:a_2 = - \frac {m_1} {m_2} a_1. \!\ 
Gia tốc tương đối của hai vật được tính theo công thức:
:a = a_1 - a_2 = (1 + m_1/m_2)a_1 = \frac {m_1 + m_2} {m_1m_2} m_1a_1 = F_{12}/m_{r}

Chúng ta thấy rằng vật 1 chuyển động đối với vật 2 giống như một vật có khối lượng tương đương với khối lượng rút gọn.

Sử dụng phương pháp Lagrangian để mô tả hệ hai vật, hàm Lagrangian như sau
:L = {1 \over 2} m_1 \mathbf{\dot{r}}_1^2 + {1 \over 2} m_2 \mathbf{\dot{r}}_2^2 - V(\vert \mathbf{r}_1 - \mathbf{r}_2 \vert) \!\,
trong đó m_i, \mathbf{r}_i  tương ứng là khối lượng và vectơ tọa độ của hạt thứ i. Thế năng *<math>V</math>* chỉ phụ thuộc vào khoảng cách giữa hai vật. Gọi  \mathbf{r} \equiv \mathbf{r}_1 - \mathbf{r}_2  và khối tâm của hệ được xác định theo hệ thức  m_1 \mathbf{r}_1 + m_2 \mathbf{r}_2 = 0  thì trong hệ khối tâm ta có:
: \mathbf{r}_1 = \frac{m_2 \mathbf{r}}{m_1 + m_2}, \mathbf{r}_2 = \frac{-m_1 \mathbf{r}}{m_1 + m_2}.

Thay hàm Lagrangian ở trên bằng hàm Lagrangian mới trong hệ quy chiếu khối tâm
: L = {1 \over 2}m_\text{r} \mathbf{\dot{r}}^2 - V(r), 
với m_r là khối lượng rút gọn của hệ hai vật. Như vậy, ta đã chuyển từ bài toán hai vật về bài toán một vật để đơn giản hóa lời giải.

Khối lượng rút gọn thường được ký hiệu bằng \mu.

Khối lượng rút gọn có thể mở rộng cho hệ nhiều vật, sử dụng hệ thức đại số cho đại lượng tương đương sau
:\frac {1} {x_{eq}} = 1/x_1 + 1/x_2 +... + 1/x_n. \!\ 

## Ứng dụng khác
Khối lượng rút gọn được sử dụng rộng rãi trong các bài toán liên quan đến hệ hai vật (hoặc nhiều hơn). Ngoài ra, nó còn là một giải pháp hữu hiệu trong lý thuyết va chạm để giải quyết các vấn đề liên quan. Chẳng hạn, nếu hệ số phản xạ sau va chạm là e, sự biến đổi năng lượng có thể biểu diễn theo công thức sau:
:\Delta K = \frac{1}{2}\mu v^2_{rel}(e^2-1),
trong đó v_{rel} \!\  là vận tốc tương đối của các vật trước va chạm.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
Thài Phìn Tủng

**Thài Phìn Tủng** là một xã thuộc huyện Đồng Văn, tỉnh Hà Giang, Việt Nam.

## Địa lý
Xã Thài Phìn Tủng có vị trí địa lý:
*Phía đông giáp thị trấn Đồng Văn và xã Tả Phìn
*Phía tây giáp xã Lũng Táo và xã Sà Phìn 
*Phía nam giáp các xã Sính Lủng, Sà Phìn, Tả Phìn
*Phía bắc giáp xã Má Lé.

Xã Thài Phìn Tủng có diện tích 15,93&nbsp;km², dân số năm 2019 là 5.266 người, mật độ dân số đạt 331 người/km².

## Hành chính
Xã Thài Phìn Tủng được chia thành 10 thôn: Giàng Sì Tủng, Ha Bua Đa, Khía Lía, Mua Súa, Nhù Xa, Sình Lủng Chứ, Tả Chứ Lủng, Tả Nhèo Lủng, Tả Tủng Chứa, Thài Phìn Tủng.

## Lịch sử
Ngày 5 tháng 7 năm 1961, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định số 91-CP về việc thành lập xã Thài Thìn Tủng trên cơ sở một phần diện tích và dân số của xã Sà Phìn.

Ngày 31 tháng 3 năm 2009, Chính phủ ban hành Nghị định 11/2009/NĐ-CP về việc điều chỉnh 617,87 ha diện tích tự nhiên và 1.092 nhân khẩu của xã Đồng Văn về xã Thài Phìn Tủng quản lý.

Sau khi điều chỉnh, xã Thài Phìn Tủng có tổng diện tích tự nhiên là 2.132.22 ha và tổng dân số là 4.026 nhân khẩu.

## Chú thích

## Tham khảo
Yên Phú (thị trấn)

**Yên Phú** là thị trấn huyện lỵ của huyện Bắc Mê, tỉnh Hà Giang, Việt Nam.

## Địa lý
Thị trấn Yên Phú có vị trí địa lý:
*Phía đông giáp xã Yên Phong và xã Phú Nam
*Phía tây giáp xã Lạc Nông và xã Giáp Trung
*Phía nam giáp xã Yên Cường
*Phía bắc giáp tỉnh Cao Bằng.

Thị trấn Yên Phú có diện tích 70,06&nbsp;km², dân số năm 2019 là 7.793 người, mật độ dân số đạt 111 người/km².

## Hành chính
Thị trấn Yên Phú có 17 thôn, tổ dân phố được chia 12 thôn: Bản Lạn, Bản Sáp, Bó Củng, Giáp Yên, Nà Đon, Nà Nèn, Nà Phia, Khâu Đuổn, Lùng Éo, Pắc Mìa, Pắc Sáp, Yên Cư và 5 tổ dân phố: 1, 2, 3, 4, 5.

## Lịch sử
Ngày 18 tháng 11 năm 1983, Hội đồng Bộ trưởng ban hành Quyết định số 136-HĐBT về việc thành lập huyện Bắc Mê trên cơ sở tách xã Yên Phú của huyện Vị Xuyên.

Ngày 31 tháng 3 năm 2009, Chính phủ ban hànhNghị định số 11/NĐ-CP về việc thành lập thị trấn Yên Phú trên cơ sở nguyên trạng 6.723,31 ha diện tích tự nhiên và 6.082 nhân khẩu của xã Yên Phú.

## Chú thích

## Xem thêm
*Danh sách thị trấn tại Việt Nam
Yên Phú (định hướng)

**Yên Phú** có thể là một trong số các địa danh Việt Nam sau đây:

* Xã Yên Phú, tỉnh Phú Thọ.
* Xã Yên Phú, tỉnh Thanh Hóa.
* Xã Yên Phú, tỉnh Tuyên Quang.
; Địa danh cũ
* Thị trấn Yên Phú, huyện Bắc Mê, tỉnh Hà Giang.
* Xã Yên Phú, huyện Lạc Sơn, tỉnh Hòa Bình.
* Xã Yên Phú, huyện Yên Mỹ, tỉnh Hưng Yên.
* Xã Yên Phú, huyện Ý Yên, tỉnh Nam Định.
* Xã Yên Phú, huyện Yên Định, tỉnh Thanh Hóa.
* Xã Yên Phú, huyện Hàm Yên, tỉnh Tuyên Quang.
* Xã Yên Phú, huyện Văn Yên, tỉnh Yên Bái.
* Xã cũ Yên Phú thuộc huyện Yên Mô, tỉnh Ninh Bình; nay là một phần thị trấn Yên Thịnh.
Cốc Pài

**Cốc Pài** là thị trấn huyện lỵ của huyện Xín Mần, tỉnh Hà Giang, Việt Nam.

## Địa lý
Thị trấn Cốc Pài có vị trí địa lý:
*Phía bắc giáp xã Pà Vầy Sủ và xã Chí Cà
*Phía đông giáp xã Thèn Phàng và xã Tả Nhìu
*Phía nam giáp xã Bản Ngò và xã Nàn Ma
*Phía tây giáp xã Pà Vầy Sủ.

Thị trấn Cốc Pài có diện tích 16,46&nbsp;km², dân số năm 2019 là 5.605 người, mật độ dân số đạt 341 người/km².

Thị trấn Cốc Pài khá đặc biệt vì nằm bên một sườn núi, khu dân cư uốn lượn từ triền núi này xuống triền núi thấp hơn, do đó các con đường khá quanh co, bên trong khu vực thị trấn có 1 khúc cua tay áo khá nguy hiểm.

## Hành chính
Thị trấn Cốc Pài có 11 tổ dân phố, thôn được chia thành 4 tổ dân phố: 1, 2, 3, 4 và 7 thôn: Cốc Cọc, Cốc Pài, Na Pan, Súng Sảng, Trúng Trải, Vũ Khí, Suôi Thầu.

## Lịch sử
Ngày 31 tháng 3 năm 2009, Chính phủ ban hành Nghị định 11/2009/NĐ-CP về việc thành lập thành thị trấn Cốc Pài trên cơ sở nguyên trạng 1.647,38 ha diện tích tự nhiên và 3.969 nhân khẩu của xã Cốc Pài cũ.

## Chú thích

## Xem thêm
*Danh sách thị trấn tại Việt Nam
Ngọc Hà, thành phố Hà Giang

**Ngọc Hà** là một phường thuộc thành phố Hà Giang, tỉnh Hà Giang, Việt Nam.

## Địa lý
Phường Ngọc Hà có vị trí địa lý:
*Phía đông và nam giáp xã Ngọc Đường
*Phía tây giáp phường Trần Phú và phường Minh Khai
*Phía bắc giáp phường Quang Trung và xã Ngọc Đường.

Phường Ngọc Hà có diện tích 3,69&nbsp;km², dân số năm 2019 là 5.137 người, mật độ dân số đạt 1.392 người/km².

Phường Ngọc Hà có Quốc lộ 34 chạy qua, sông Miện chảy qua phần phía bắc của phường.

## Hành chính
Phường Ngọc Hà được chia thành 9 tổ dân phố.

## Lịch sử
Ngày 9 tháng 8 năm 2005, Chính phủ ban hành Nghị định 104/2005/NĐ-CP về việc thành lập phường Ngọc Hà trên cơ sở:
*Điều chỉnh 120,90 ha diện tích tự nhiên và 2.399 người của xã Ngọc Đường
*Điều chỉnh 117,20 ha diện tích tự nhiên và 628 người của phường Trần Phú.

Phường Ngọc Hà có 238,10 ha diện tích tự nhiên và 3.027 nhân khẩu.

Ngày 27 tháng 9 năm 2010, Chính phủ ban hành Nghị quyết 35/NQ-CP về việc thành lập thành phố Hà Giang thuộc tỉnh Hà Giang. Phường Ngọc Hà trực thuộc thành phố Hà Giang.

## Chú thích

## Tham khảo
Sân bay Yemelyanovo

**Sân bay quốc tế Yemelyanovo** (tiếng Nga: Аэропорт Емельяново) (IATA: KJA, ICAO: UNKL) là một sân bay lớn ở Krasnoyarsk Krai, Nga nằm 27&nbsp;km về phía tây bắc của Krasnoyarsk mở cửa cho các hoạt động vào năm 1980. Hiện nay, sân bay phục vụ hơn 40 hãng hàng không Nga và nước ngoài vận chuyển hành khách và chở hàng. Sân bay có thể tiếp nhận các loại máy bay lớn như Boeing 747 và Antonov 124, công suất có thể phục vụ 12 lượt chuyến mỗi giờ với số lượng thực tế trên 1 triệu hành khách mỗi năm.

Hiện nay, sân bay cung cấp đầy đủ các dịch vụ phục vụ hành khách trong cả ba nhà ga, bao gồm cả dịch vụ VIP, phòng kinh doanh, phòng em bé / cha mẹ, máy rút tiền ATM, cửa hàng, quán cà phê, quán bar, nhà thuốc và bưu điện.
## Hãng hàng không và tuyến bay

### Bay thường lệ

### Bay thuê chuyến

### Vận tải hàng hóa

## Tham khảo
Ngọc Hà (định hướng)

**Ngọc Hà** có thể là:

## Địa danh
* Phường Ngọc Hà, thành phố Hà Nội
* Làng Ngọc Hà trên địa bàn phường Ngọc Hà.
* Phố Ngọc Hà nằm trên địa phận các phường Ngọc Hà và Ba Đình.

; Địa danh cũ
* Phường Ngọc Hà (quận Ba Đình, thành phố Hà Nội); nay là một phần phường Ngọc Hà mới
* Phường Ngọc Hà, thành phố Hà Giang, tỉnh Hà Giang

## Xem thêm
* Ca sĩ, diễn viên, người mẫu Hồ Ngọc Hà
Quang Trung, thành phố Hà Giang

**Quang Trung** là một phường thuộc thành phố Hà Giang, tỉnh Hà Giang, Việt Nam.

## Địa lý
Phường Quang Trung có vị trí địa lý:
*Phía bắc giáp huyện Vị Xuyên
*Phía đông giáp xã Ngọc Đường
*Phía nam giáp các phường Ngọc Hà, Trần Phú, Nguyễn Trãi
*Phía tây giáp huyện Vị Xuyên và xã Phương Độ.

Phường Quang Trung có diện tích 11,40&nbsp;km², dân số năm 2019 là 6.345 người, mật độ dân số đạt 557 người/km².

## Lịch sử

Ngày 9 tháng 8 năm 2005, Chính phủ ban hành Nghị định 104/2005/NĐ-CP về việc điều chỉnh 23 ha diện tích tự nhiên và 90 nhân khẩu của xã Ngọc Đường về phường Quang Trung quản lý.

Sau khi điều chỉnh địa giới hành chính, phường Quang Trung có 1.132 ha diện tích tự nhiên và 3.623 nhân khẩu.

Ngày 23 tháng 6 năm 2006, Chính phủ ban hành Nghị định 64/2006/NĐ-CP về việc điều chỉnh 103,4 ha diện tích tự nhiên và 77 nhân khẩu của phường Quang Trung thuộc thị xã Hà Giang về xã Phong Quang thuộc huyện Vị Xuyên quản lý.

Sau khi điều chỉnh địa giới hành chính, phường Quang Trung có 1.005,6 ha diện tích tự nhiên và 3.605 nhân khẩu.

Ngày 27 tháng 9 năm 2010, Chính phủ ban hành Nghị quyết 35/NQ-CP về việc thành lập thành phố Hà Giang thuộc tỉnh Hà Giang. Phường Quang Trung trực thuộc thành phố Hà Giang.

## Chú thích

## Tham khảo
Thôi nôi

**Thôi nôi** hoặc **đầy năm** là một phong tục tập quán lâu đời của người Việt, "thôi nôi" tức là khi em bé đủ 12 tháng sẽ không nằm nôi nữa và lễ này cũng nhằm cảm ơn các Bà Mụ đã nặn ra đứa bé. Phong tục cúng bái, làm lễ thay đổi tùy theo tập quán của mỗi vùng.

Đây là một phong tục tốt đẹp của người Việt không những để cảm ơn các bà mụ mà còn tạ ơn trời phật đã che trở cho đứa bé và đồng thời cũng cầu xin sự an lành, bình yên cho đứa bé. Thôi nôi cũng tương đương với dịp sinh nhật lần đầu tiên trong cuộc đời của đứa bé.

## Cách tính ngày cúng thôi nôi
Thông thường, lễ cúng thôi nôi của bé trai sẽ diễn ra sớm hơn ngày sinh của bé 1 ngày (lùi 1 ngày), còn của bé gái sẽ diễn ra sớm hơn ngày sinh của bé 2 ngày (lùi 2 ngày). Được các gia đình tổ chức lễ thôi nôi vào giờ Ngọ (tức 12 giờ trưa).

## Nghi thức chọn nghề
Sau khi lễ cúng mụ xong là thực hiện nghi thức "chọn nghề cho tương lai" của trẻ. Cha mẹ sẽ bày những vật dụng phù hợp trên bộ ván, trong mâm hoặc trên bàn các vật dụng như: gương, lược, viết, tập sách, nắm xôi, tiền, kéo, đất…và sau đó, đặt đứa trẻ ngồi trước các vật dụng để trẻ tự chọn lựa. Dĩ nhiên là đứa trẻ sẽ bò đến và nhặt lấy những thứ mà nó thích. Trong dân gian tin tưởng là vật nào được trẻ chọn trước (cầm trước) đó chính là sự chọn lựa nghề nghiệp tương lai của trẻ. Sau khi trẻ lựa chọn cho mình nghề nghiệp trong tương lai thì ông bà, dòng họ nội ngoại và khách mời người đến chúc phúc, tặng quà và hôn trẻ với tình yêu thương chân tình.

## Xem thêm
*Cúng Mụ
*Đầy tháng

## Tham khảo
Túi sữa

**Túi đựng sữa** hay **gói sữa** là các loại túi nhựa được sản xuất để sử dụng vào mục đích đựng sữa. Sữa thông thường được lưu trữ trong một cái túi với một trong các góc cắt để cho phép cho đổ sữa ra ngoài. Một túi sữa điển hình có chứa khoảng 1 ⅓ lít sữa.

## Tổng quan
Túi sữa phổ biến ở một số nước và vùng lãnh thổ trên thế giới như Châu Phi, New Zealand và Uruguay, nó cũng phổ biến ở Bulgaria và các nước vùng Balkan trong khối Liên Xô cũ, nhưng sự phổ biến của họ giảm sút trong những năm tiếp theo. Lý do sụt giảm trong khu vực này là do sự thịnh hành của các chai nhựa. Đối với người dân du mục thì túi sữa cũng là hình thức thông dụng, nó được làm bằng da súc vật, bên trong có chứa sữa, đầu vòi cố định.

Túi sữa cũng có một số hạn chế, đôi khi thủng hoặc vỡ vì nó yếu hơn so với bình sữa, và mỏng hơn. Khi đổ sữa ra khỏi túi thì miệng túi cũng có thể không theo ý muốn làm cho sữa tràn ra ngoài hay chảy vào tay. Thực ra rò rỉ có thể khắc phục được được bằng cách khoét một lỗ ở phía bên kia của túi và ép trên túi trong khi đổ, hoặc bằng cách sử dụng một bình có nắp đậy để giữ cho túi sữa tại chỗ.

## Tham khảo

* Blades, Hollye (2008-06-09). "Pinta goes green as supermarkets offer shoppers the chance to buy milk in a bag". The Times (London).
* Neate, Rupert (2008-06-09). "Milk in bags hits Sainsbury's shelves". The Daily Telegraph (London).
* Wallop, Harry (2010-02-24). "Milk in a bag at Sainsbury's". The Daily Telegraph (London).

## Xem thêm
* Bình sữa
* Sữa tươi
Trias sớm

**Trias sớm** là thế đầu tiên trong 3 thế của kỷ Trias trong thang thời gian địa chất. Thời gian diễn ra thế này kéo dài từ 251 ± 0.4 Ma đến 245 ± 1.5 Ma (triệu năm trước). Tầng đá hình thành trong thế này được gọi là thống **Hạ Trias** trong thang phân vị địa tầng. Thế Trias sớm là thế cổ nhất trong Đại Trung Sinh và được chia thành các kỳ Induan và Olenek.

Trias sớm còn một tên gọi khác là kỳ **Scythia**, ngày nay tên gọi này không còn được xem là tên gọi chính thức nhưng nó vẫn được ghi trong một số tài liệu cũ. Tại châu Âu, Hạ Trias thể hiện rõ nhất ở tầng Buntsandstein, một đợn vị thạch địa tầng của trầm tích đỏ lục địa.

## Sinh vật

Sự kiện tuyệt chủng kỷ Permi-Trias đánh dấu sự khởi đầu của kỷ Trias. Cuộc đại tuyệt chủng đã kết thúc kỉ Permi và Đại Cổ sinh được gây ra do điều kiện sống vô cùng khắc nghiệt đối với nhiều loài sinh vật. Rất nhiều loại san hô, mực, động vật thân mềm, động vật da gai và các loài động vật không xương sống khác đã biến mất hoàn toàn. Các loài động vật biển không xương sống có mai phổ biến trong Trias sớm thường là các loài thân mềm hai mảnh vỏ, Lớp chân bụng, Cúc đá, nhím biển, và một số loài thuộc lớp Cephalopoda. Trên đất liền, phổ biến là các loài ăn cỏ nhỏ thuộc chi synapsida,*[[Lystrosaurus]]*. 
## Sự kiện tuyệt chủng Smithian-Spathian

Cho đến hiện nay sự tồn tại của một sự kiện tuyệt chủng vào khoảng 3 triệu năm sau khi kết thúc kỷ Permi vẫn chưa công nhận, có thể là do chỉ có một số loài bị tuyệt chủng.

## Xem thêm
* Niên đại địa chất

## Tham khảo

*GeoWhen Database - Early Triassic
*Palaeos 
*scotese
Sông Cầu (phường)

**Sông Cầu** là một phường thuộc tỉnh Đắk Lắk, Việt Nam.

## Địa lý
Phường Sông Cầu có vị trí địa lý:

* Phía bắc giáp xã Xuân Cảnh.
* Phía nam giáp phường Xuân Đài.
* Phía tây giáp xã Xuân Thọ.
* Phía đông giáp Biển Đông.

## Hành chính

## Lịch sử
Địa bàn phường Sông Cầu trước kia thuộc thị xã Sông Cầu, tỉnh Phú Yên cũ.

Ngày 27 tháng 8 năm 2009, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 42/NQ-CP về việc:
* Thành lập thành thị xã Sông Cầu thuộc tỉnh Phú Yên trên cơ sở toàn bộ huyện Sông Cầu.
* Thành lập phường Xuân Phú thuộc thị xã Sông Cầu trên cơ sở điều chỉnh 1.116,61 ha diện tích tự nhiên và 8.324 người của thị trấn Sông Cầu.

Ngày 12 tháng 6 năm 2025, Quốc hội ban hành Nghị quyết số 202/2025/QH15 về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh (nghị quyết có hiệu lực từ ngày 12 tháng 6 năm 2025). Theo đó, sáp nhập tỉnh Phú Yên vào tỉnh Đắk Lắk. Phường Sông Cầu thuộc tỉnh Đắk Lắk.

Ngày 16 tháng 6 năm 2025:

* Quốc hội ban hành Nghị quyết số 203/2025/QH15 về việc Sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Theo đó, kết thúc hoạt động của đơn vị hành chính cấp huyện trong cả nước từ ngày 1 tháng 7 năm 2025.
* Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 1660/NQ-UBTVQH15 về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Đắk Lắk năm 2025 (nghị quyết có hiệu lực từ ngày 16 tháng 6 năm 2025). Theo đó, sắp xếp toàn bộ diện tích tự nhiên, quy mô dân số của phường Xuân Yên, phường Xuân Phú, xã Xuân Phương và xã Xuân Thịnh thành phường mới có tên gọi là **phường Sông Cầu**.

## Chú thích

## Tham khảo
Xuân Thọ

**Xuân Thọ** là một xã thuộc tỉnh Đắk Lắk, Việt Nam.

## Địa lý

## Hành chính

## Lịch sử
Ngày 30 tháng 9 năm 1981, Hội đồng Bộ trưởng ban hành Quyết định số 100-HĐBT về việc thành lập xã Xuân Thọ thuộc huyện Đồng Xuân trên cơ sở một phần diện tích và dân số của xã Xuân Thọ.

Ngày 27 tháng 6 năm 1985, Hội đồng Bộ trưởng ban hành Quyết định số 189-HĐBT về việc thành lập huyện Sông Cầu thuộc tỉnh Phú Khánh trên cơ sở một phần của huyện Đồng Xuân. Xã Xuân Thọ 1 trực thuộc huyện Sông Cầu.

Ngày 27 tháng 8 năm 2009, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 42/NQ-CP về việc:
* Thành lập thành thị xã Sông Cầu thuộc tỉnh Phú Yên trên cơ sở toàn bộ huyện Sông Cầu. 
* Thành lập phường Xuân Đài trên cơ sở điều chỉnh 418,57 ha diện tích tự nhiên và 3.145 người của xã Xuân Thọ 1.
* Thành lập phường Xuân Thành trên cơ sở điều chỉnh 365,57 ha diện tích tự nhiên và 3.074 người của xã Xuân Thọ 1.
* Xã Xuân Thọ 1 trực thuộc thị xã Sông Cầu.

## Chú thích

## Tham khảo
Khâu Vai

**Khâu Vai** là một xã thuộc tỉnh Tuyên Quang, Việt Nam.

## Địa lý
Xã Khâu Vai có vị trí địa lý:
*Phía đông giáp tỉnh Cao Bằng
*Phía tây giáp xã Niêm Sơn và xã Tát Ngà
*Phía nam giáp xã Niêm Tòng
*Phía bắc giáp xã Cán Chu Phìn và xã Lũng Pù.

Xã Khâu Vai có diện tích 41,69&nbsp;km², dân số năm 2019 là 7.363 người, mật độ dân số đạt 177 người/km².

Sông Nho Quế tạo thành ranh giới tự nhiên phía đông của xã. Khâu Vai có tỉnh lộ 217 chạy qua phần phía đông.

## Lịch sử
### Tên gọi
Tên xã vốn được đặt theo tên *bản Khau Vai*, nơi có *[[chợ Khau Vai]]* nổi tiếng. "*Khau Vai*" theo tiếng Tày, Nùng có nghĩa là "*đèo gai*". Tuy nhiên vì các lý do không rõ, các văn liệu tiếng phổ thông viết thành "*Khâu Vai*".

### Lịch sử
Trước đây, Khâu Vai là một xã thuộc huyện Đồng Văn.

Ngày 5 tháng 7 năm 1961, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định số 91-CP về việc thành lập xã Khâu Vai thuộc huyện Đồng Văn trên cơ sở một phần diện tích và dân số của xã Niêm Sơn.

Ngày 15 tháng 12 năm 1962, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định số 211-CP về việc thành lập huyện Mèo Vạc trên cơ sở tách xã Khâu Vai thuộc huyện Đồng Văn.

Ngày 9 tháng 8 năm 2005, Chính phủ ban hành Nghị định số 104/2005/NĐ-CP về việc thành lập xã Niêm Tòng trên cơ sở 1.137,50 ha diện tích tự nhiên và 1.380 nhân khẩu của xã Khâu Vai.

Sau khi điều chỉnh địa giới hành chính thành lập xã Niêm Tòng, xã Khâu Vai còn lại 3.017,50 ha diện tích tự nhiên và 4.588 nhân khẩu.

## Chú thích

## Tham khảo
Niêm Sơn

**Niêm Sơn** là một xã thuộc tỉnh Tuyên Quang, Việt Nam.

## Địa lý
Xã Niêm Sơn có vị trí địa lý:
*Phía đông giáp xã Khâu Vai và xã Niêm Tòng
*Phía tây giáp huyện Yên Minh
*Phía nam giáp tỉnh Cao Bằng
*Phía bắc giáp xã Nậm Ban và xã Tát Ngà.

Xã Niêm Sơn có diện tích 52,07&nbsp;km², dân số năm 2019 là 5.058 người, mật độ dân số đạt 97 người/km².

## Lịch sử
Trước đây, Niêm Sơn là một xã thuộc huyện Đồng Văn.

Ngày 5 tháng 7 năm 1961, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định số 91-CP về việc chia xã Niêm Sơn thuộc huyện Đồng Văn thành ba xã Khâu Vai, Niêm Sơn, Tát Ngà.

Ngày 15 tháng 12 năm 1962, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định số 211-CP về việc thành lập huyện Yên Minh trên cơ sở tách xã Niêm Sơn thuộc huyện Đồng Văn.

Ngày 21 tháng 10 năm 1982, Hội đồng Bộ trưởng ban hành Quyết định 179/HĐBT về việc tách xã Niêm Sơn của huyện Yên Minh để sáp nhập vào huyện Mèo Vạc.

Ngày 9 tháng 8 năm 2005, Chính phủ ban hành Nghị định số 104/2005/NĐ-CP về việc thành lập xã Niêm Tòng trên cơ sở 2.013,75 ha diện tích tự nhiên và 2.276 nhân khẩu của xã Niêm Sơn.

Sau khi điều chỉnh địa giới hành chính thành lập xã Niêm Tòng, xã Niêm Sơn còn lại 5.371,25 ha diện tích tự nhiên và 3.716 nhân khẩu.

## Chú thích

## Tham khảo
Katharina Rutschky

**Katharina Rutschky** (25.1.1941 &ndash; 14.1.2010) là nhà sư phạm, nhà văn, nhà báo Đức. Bà đã đặt ra thuật ngữ "Schwarze Pädagogik" (*khoa sư phạm đen*) trong quyển sách cùng tên năm 1977 của bà. Thuật ngữ này sau đó được Alice Miller dịch thành "poisonous pedagogy" (*khoa sư phạm độc hại*). Cho tới khi qua đời, Rutschky sống ở Berlin với chồng là Michael Rutschky.

## Tiểu sử
Rutschky sinh ngày 25.1.1941 tại Berlin. Cha bà là một thợ sửa ống nước, còn mẹ bà làm việc nội trợ. Gia đình bà chịu ảnh hưởng chủ nghĩa dân chủ xã hội. Tuy nhiên, đến năm 2009 Rutschky mới gia nhập đảng "Sozialdemokratische Partei Deutschlands" (*đảng Dân chủ Xã hội Đức*). Bà bắt đầu đi học ở Kniebis thuộc Freudenstadt. Năm 1951 khi lên 10 tuổi bà cùng gia đình di chuyển tới cư ngụ ở thành phố Kassel. Năm 15 tuổi bà gia nhập "Sozialistische Jugend Deutschlands – Die Falken" (*Tổ chức thanh thiếu niên Xã hội Đức*). Năm 1960 bà tốt nghiệp bậc trung học. Sau đó bà học khoa sử học ở Đại học Göttingen và xã hội học cùng khoa sư phạm ở Đại học Tự do Berlin. Các giáo viên chính của bà là Eberhard Lammert, Klaus Mollenhauer, Blankertz Herwig, Dieter Claessens và nhà phân tâm học Gerhard Maetze.

Bà trở nên nổi tiếng vào năm 1977 khi biên tập một quyển sách về nguồn lịch sử tự nhiên dùng để giảng dạy trong thế kỷ 18 và 19, mang tên "Schwarze Pädagogik" (*khoa sư phạm đen*).

## Đời tư
Năm 1971 Rutschky kết hôn với nhà báo Michael Rutschky, họ không có con. Từ năm 1984, bà sống với chồng trong khu  Kreuzberg của Berlin cho tới khi qua đời.

## Giải thưởng
Ngày 30.5.1999, bà được trao Giải Heinrich Mann của Viện Hàn lâm Nghệ thuật Berlin.

## Xuất bản phẩm
### Biên tập
* *Schwarze Pädagogik*, originally published in 1977.

### Chuyên khảo
* *Deutsche Kinder-Chronik: Wunsch- und Schreckensbilder aus vier Jahrhunderten*, originally published in 1983.
* *Deutsche Schul-Chronik: Lernen und Erziehen in vier Jahrhunderten*, originally published in 1991.
* *Erregte Aufklärung: Kindesmissbrauch: Fakten & Fiktionen*, originally published in 1992.
* *Handbuch sexueller Missbrauch*, originally published in 1994.
* *Emma and her Sisters*, originally published in 1999.
* *Der Stadthund: von Menschen an der Leine*, originally published in 2001.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*  single-generation.de: Commented list of works 
*  Katharina Rutschky at ''Perlentaucher''
*  Ulla Hanselmann and Ariane Heimbach: Interview with Katharina Rutschky about her book ''Emma and her sisters'' . Deutsches Allgemeines Sonntagsblatt. ngày 4 tháng 8 năm 2000.
*  Nachruf in der Berliner Zeitung vom 15. Januar 2010
*  Nachruf in der Frankfurter Rundschau vom 16. Januar 2010
*  Kurt Scheel: Zum 60. Geburtstag von Katharina Rutschky
*  Gespräch in "Chrismon" 
*  „Jaja, sie hat ihre Verdienste – aber welche?"  Katharina Rutschky reviewing a book by Alice Schwarzer in Berliner Zeitung. ngày 16 tháng 6 năm 2007.vom 16. Juni 2007
*
Pachygrapsus marmoratus

***Pachygrapsus marmoratus***, thường gọi **nha biển**, là một loài cua, đôi khi được gọi là cua đá cẩm thạch hoặc cua cẩm thạch, sống ở Biển Đen, Địa Trung Hải và các khu vực của Đại Tây Dương, các hốc đá bãi sau Vũng Tàu Việt Nam.

## Đặc điểm
Chúng có màu tím nâu tối, với màu cẩm thạch màu vàng, và với một cơ thể dài đến 36&nbsp;mm (1,4 in). Nó là một ăn tạp, ăn tảo và các động vật khác nhau bao gồm cả trai và con sao sao.
P. marmoratus có mai hình vuông, dài 22–36&nbsp;mm (0,87-1,4), màu tím nâu tối với màu cẩm thạch màu vàng. Nó có thể được phân biệt với các loài có liên quan của Pachygrapsus ở vùng biển Địa Trung Hải (*[[Pachygrapsus maurus]]* và *[[Pachygrapsus transversus]]*) bởi sự hiện diện của ba răng cưa trên mỗi bên của mai. Nó có khả năng di chuyển động nhanh chóng, và nó sử dụng khả năng này để phi tiêu vào các đường nứt, làm cho nó khó khăn để bắt.

Loài cua này phổ biến ở miền Nam châu Âu, từ Biển Đen đến bờ biển Maroc, và dọc theo bờ biển Đại Tây Dương của Bồ Đào Nha, Tây Ban Nha và Pháp, và được quan sát thấy vào đầu năm 1996 về phía bắc tận Southampton đến eo biển Anh. Việc mở rộng phạm vi có thể do ấm lên toàn cầu của các khu vực nước mặt.

Tại Việt Nam, chúng ẩn nấp trong các hốc, khe đá bãi sau Vũng Tàu.

## Hình ảnh

Crab (Pachygrapsus marmoratus).jpg|on the Adriatic Sea coastline, Croatia
Marbled crab (Pachygrapsus marmoratus) Butrint.jpg| at Butrint in Albania
Pachygrapsus marmoratus 2009 G4.jpg|in the Black Sea
Crabs (Pachygrapsus marmoratus).webm|left|Video of algae grazing


## Chú thích

## Tham khảo
* 
*
Phương Độ

**Phương Độ** là một xã thuộc thành phố Hà Giang, tỉnh Hà Giang, Việt Nam.

## Địa lý
Xã Phương Độ nằm ở phía tây bắc cách trung tâm thành phố khoảng 5&nbsp;km theo trục đường Quốc lộ 2, có vị trí địa lý:
*Phía đông giáp phường Quang Trung và phường Nguyễn Trãi
*Phía tây và bắc giáp huyện Vị Xuyên
*Phía nam giáp huyện Vị Xuyên và xã Phương Thiện.

Xã Phương Độ có diện tích 44,98&nbsp;km², dân số năm 2019 là 4.391 người, mật độ dân số đạt 98 người/km².

Sông Lô tạo thành một đoạn ranh giới đông bắc của Phương Độ. Quốc lộ 2, đoạn từ trung tâm thành phố Hà Giang đến Cửa khẩu Thanh Thủy đi qua phần phía đông của xã.

## Hành chính
Xã Phương Độ có 10 thôn, tổ dân phố được chia thành 9 thôn: Nà Thác, Khuổi My, Lùng Vài, Tân Tiến, Tân Thành, Hạ Thành, Tha, Chang, Lúp và tổ dân phố 9.

## Lịch sử
Trước đây, Phương Độ là một xã thuộc huyện Vị Xuyên.

Ngày 23 tháng 6 năm 2006, Chính phủ ban hành Nghị định 64/2006/NĐ-CP về việc điều chỉnh toàn bộ 4.303 ha diện tích tự nhiên và 3.515 nhân khẩu của xã Phương Độ thuộc huyện Vị Xuyên về thị xã Hà Giang quản lý.

Ngày 27 tháng 9 năm 2010, Chính phủ ban hành Nghị quyết 35/NQ-CP về việc thành lập thành phố Hà Giang thuộc tỉnh Hà Giang. Xã Phương Độ trực thuộc thành phố Hà Giang.

## Chú thích

## Tham khảo
Sân bay Southampton

**Sân bay Southampton**  là sân bay thứ 20 lớn nhất ở Anh, nằm 3,5 NM (6,5&nbsp;km; 4,0 dặm) về phía bắc đông bắc của Southampton, ở Borough Eastleigh trong Hampshire, Anh.

Sân bay này thuộc sở hữu và điều hành bởi BAA, cũng sở hữu và điều hành năm sân bay khác của Anh, và là thuộc sở hữu của ADI Limited, một tập đoàn quốc tế, bao gồm *Caisse de dépôt et placement du Québec* và GIC Special Investments, đó là dẫn đầu là Ferrovial Group Tây Ban Nha.

Sân bay đã phục vụ 1.733.690 lượt hành khách trong năm 2010, giảm 3,1% so với năm 2009. Sân bay Southampton có một Giấy phép CAA Aerodrome công đã sử dụng (Số p690) cho phép các chuyến bay vận chuyển hành khách công cộng hoặc hướng dẫn bay.

## Hãng hàng không và tuyến bay

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Southampton Airport website Official BAA Airport website
*Local Rail Information
Niêm Tòng

**Niêm Tòng** là một xã thuộc huyện Mèo Vạc, tỉnh Hà Giang, Việt Nam.

## Địa lý
Xã Niêm Tòng có vị trí địa lý:
*Phía đông, nam giáp tỉnh Cao Bằng
*Phía tây giáp xã Niêm Sơn
*Phía bắc giáp xã Niêm Sơn và xã Khâu Vai.

Xã Niêm Tòng có diện tích 29,66&nbsp;km², dân số năm 2019 là 5.531 người, mật độ dân số đạt 187 người/km².

### Địa hình
Xã Niêm Tòng thuộc địa hình đồi núi có độ dốc cao, bên cạnh khu dân cư là vùng trồng hoa mầu, nương rẫy và núi đá, giao thông có đường liên xã từ trung tâm huyện đến uỷ ban nhân dân xã và đi xã Giàng Chu Phìn, Khâu Vai,... Hệ thống đường bê tông đi từ uỷ ban xã đến các thôn xóm.

### Khí hậu
Xã Niêm Tòng nằm trong vành đai chí tuyến Bắc, mang khí hậu á nhiệt đới–cận ôn đới. Khí hậu trong năm phân thành hai mùa tương đối rõ rệt. Mùa khô (mùa đông) thường kéo dài từ tháng 10 năm trước đến tháng 4 năm sau. Khí hậu mùa này hết sức khắc nghiệt, khô, hanh, có nhiều ngày rét đậm, rét hại và sương muối. Mùa mưa kéo dài từ tháng 4 đến tháng 10 trong năm. Lượng mưa trung bình hàng năm đạt 1.600–1.700&nbsp;mm nhưng phân bố không đều trong các tháng, các tiểu vùng.

### Thủy lợi
Xã Niêm Tòng có Sông Nho Quế tạo thành ranh giới tự nhiên, bên kia sông tỉnh Cao Bằng, hệ thống kênh mương dùng tưới tiêu, phục vụ sản xuất và sinh hoạt của nhân dân chưa nhiều, dẫn đến năng suất cây trồng cho sản lượng không cao, thu nhập bình quân đầu người rất khiêm tốn.

## Lịch sử
Ngày 9 tháng 8 năm 2005, Chính phủ ban hành Nghị định số 104/2005/NĐ-CP về việc thành lập xã Niêm Tòng trên cơ sở:
*Điều chỉnh 2.013,75 ha diện tích tự nhiên và 2.276 nhân khẩu của xã Niêm Sơn
*Điều chỉnh 1.137,50 ha diện tích tự nhiên và 1.380 nhân khẩu của xã Khâu Vai.

Xã Niêm Tòng có 3.151,25 ha diện tích tự nhiên và 3.656 nhân khẩu.

## Giao thông
Xã Niêm Tòng có tuyến Quốc lộ 4C đi qua địa bàn, nối với thị trấn huyện lị và sang tỉnh Cao Bằng, hệ thống đường liên xã từ trung tâm huyện đến uỷ ban các xã nền đường trải nhựa nên việc đi lại của nhân dân thuận lợi giữa các vùng. Giao thông nội bộ trong xã, giữa các tổ chủ yếu là đường bê tông, việc đi lại có nhiều thuận tiện.

## Chú thích

## Tham khảo
Kim Linh

**Kim Linh** là một xã thuộc huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang, Việt Nam.

## Địa lý
Xã Kim Linh có vị trí địa lý:
*Phía đông giáp huyện Bắc Mê
*Phía tây giáp xã Linh Hồ và xã Phú Linh
*Phía nam giáp xã Linh Hồ
*Phía bắc giáp huyện Bắc Mê và xã Kim Thạch.

Xã Kim Linh có diện tích 39,58&nbsp;km², dân số năm 2019 là 2.899 người, mật độ dân số đạt 73 người/km².

## Lịch sử
Trước đây, Kim Linh là một xã thuộc thị xã Hà Giang (nay là thành phố Hà Giang). Ngày 20 tháng 8 năm 1999, Chính phủ ban hành Nghị định 74/1999/NĐ-CP về việc thành lập xã Kim Linh trên cơ sở 3.590 ha diện tích tự nhiên và 2.064 nhân khẩu của xã Kim Thạch. Ngày 23 tháng 6 năm 2006, Chính phủ ban hành Nghị định 64/2006/NĐ-CP về việc điều chỉnh toàn bộ 3.590 ha diện tích tự nhiên và 2.529 nhân khẩu của xã Kim Linh thuộc thị xã Hà Giang (nay là thành phố Hà Giang) về huyện Vị Xuyên quản lý.

## Chú thích

## Tham khảo
Quãng đường tự do

**Quãng đường tự do** (trung bình) là một đại lượng vật lý có đơn vị độ dài m, đặc trưng cho quãng đường trung bình mà một hạt (phân tử, nguyên tử, chất điểm,...) chuyển động mà không xảy ra bất kì va chạm nào với các hạt khác. Nó thường được ký hiệu là \lambda \!\ 

## Mô hình chất khí

Xét mô hình chất khí được tạo thành từ các phân tử là các quả cầu nhỏ cứng tuyệt đối đường kính d, mật độ n và vận tốc chuyển động là \mathbf \xi_1. Các phân tử khí này gọi là phân tử trường.

Một phân tử mẫu trong khối khí đang xét chuyển động với vận tốc \mathbf \xi. Vận tốc tương đối của nó với khối khí là \vec g = \vec \xi - \vec \xi_1. Trong một đơn vị thời gian phân tử mẫu này sẽ va chạm với tất các cả phân tử trường khác có tâm nằm trong hình trụ với diện tích đáy là \sigma = \pi d^2 \!\  và chiều cao bằng độ lớn của vận tốc tương đối g \!\ .

Tổng số lần va chạm là:
:\nu = \sigma g n (1). \!\ 

Giá trị này được gọi là tần số va chạm. Thời gian trung bình giữa hai lần va chạm liên tiếp sẽ bằng nghịch đạo tần số va chạm, vì thế ta có:
:\tau = \frac {1} {\nu}

Sau khoảng thời gian này, phân tử thử mẫu đi được đoạn đường tương ứng là \xi/\nu \!\ . Quãng đường này được gọi là quãng đường tự do của phân tử.

Từ  (1) \!\  ta có:
::\lambda = \frac {\xi} {\sigma g n} (2).

Không mất tính tổng quát, có thể giả sử chất khí đứng yên, khi đó \mathbf \xi_1 = 0 và g = \xi \!\ . Từ (2) \!\  ta có:
::\lambda = \frac {\xi} {\sigma \xi n} = \frac {1} {\pi d^2 n}

## Đánh giá độ dài tự do cho không khí ở điều kiện thường
Đường kính phân tử thường cỡ 1 Å Ångström, tức là *10* −8 cm. Ở điều kiện tiêu chuẩn, n \sim 10^{-19} \!\  cm^-3, \xi \sim 5.10^4 \!\  cms^-1. Từ đó ta có các giá trị xấp xỉ sau:
::\lambda \sim 10^{-5} \!\  cm
::\tau \sim 10^{-9} \!\  s

## Xem thêm

## Tham khảo
Cà ri xanh

**Cà ri xanh** (;  - chính xác là cà ri ngọt xanh) là một loại cà ri thuộc nền ẩm thực Thái Lan. Tên của món ăn được lấy theo màu của nó. Ngoài ra còn có cà ri vàng và cà ri đỏ. Cà ri xanh cay hơn cà ri phanang/padang. Tuy nhiên, cà ri xanh có vị ngọt mà cà ri đỏ không có.

Nguyên liệu chính của món này là nước cốt dừa, tương cà ri xanh, cà tím, cà dại hoa trắng (Solanum torvum), đường, nước mắm, lá chanh kaffir và húng Thái. Độ sệt của món ăn thay đổi tùy vào lượng nước cốt dừa cho vào. Tương cà ri xanh được giã bằng cối cùng với ớt xanh, hành tím, tỏi, riềng, vỏ trái chanh kaffir, hột ngò và hạt thì là Ai Cập rang, tiêu trắng, riêu tôm và muối. Hỗn hợp sau đó được chiên sơ với một ít nước cốt dừa, rồi đến nước cốt dừa, thịt hoặc cá, rau và thêm vào đường thốt nốt. Cuối cùng, lá chanh kaffir, ớt *phrik chi fa* (loại ớt lớn vị nhẹ) và húng Thái được thêm vào để tạo hương thơm. Nếu món này được làm với cá hoặc hải sản, gừng krachai sẽ được thêm vào. Món cà ri xanh này đã được các công ty sản xuất thành sản phẩm thương mại.

Cà ri Thái xanh có thể được nấu với mọi loại thịt. Tuy nhiên, các loại thịt phổ biến thì có thịt bò, thịt heo, gà, và cá viên. Cà ri xanh thường được ăn kèm với gạo hoặc với bún sợi tròn *khanom chin* (tiếng Thái: ขนมจีน).

## Xem thêm
* Ẩm thực Thái Lan
* Cà ri đỏ
* Cà ri vàng
* Cà ri Massaman
* Cà ri Penang

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
Cà ri vàng

**Cà ri vàng** (แกงกะหรี่- kaeng kari) là một loại cà ri của ẩm thực Thái Lan. Cần lưu ý phân biệt với một loại cà ri cũng màu vàng của Ấn Độ, nhưng có vị khác.

Bên ngoài nước Thái, cà ri vàng được gọi bằng tên *kaeng kari*. Loại cà ri này sệt hơn cà ri Thái thông thường, vì có nước dảo dừa, và có thêm nước cốt dừa. Loại cà ri này thường có độ cay thấp nên rất phổ biến bên ngoài Thái Lan. Các gia vị chính của món này là thì là Ai Cập, ngò rí, nghệ, cỏ ca ri, tỏi, muối, lá nguyệt quế, sả, ớt cayenne (cùng họ với ớt chuông), gừng, nhục đậu khấu và quế. Thỉnh thoảng, đường thốt nốt hoặc các loại đường khác cũng được thêm vào một lượng tùy theo độ ngọt của nước cốt dừa.

Ngoài ra, còn có loại cà ri vàng 'kaeng lueang' có màu nhạt hơn (là màu của sốt đậu phộng) nhưng cay và hăng hơn.

Cà ri vàng nấu với vịt, gà, tôm, cá và rau. Món này được ăn với cơm hoặc bún sợi tròn *khanom chin*.

## Xem thêm
* Ẩm thực Thái Lan
* Cà ri xanh
* Cà ri đỏ
* Cà ri Massaman
* Cà ri Penang

## Tham khảo
Cà ri đỏ

**Cà ri đỏ** (; , nghĩa đen là "canh cay") là một món ăn được ưa thích của ẩm thực Thái Lan gồm có bột cà ri đỏ và nước cốt dừa. Phương pháp nấu chính là giã trong cối và giữ ẩm hỗn hợp này trong suốt quá trình chế biến. Các gia vị chính gồm tỏi, hành tím, ớt đỏ khô, riềng, riêu tôm, muối, vỏ trái chanh kaffir, rễ ngò rí, hột ngò, hạt thì là Ai Cập, tiêu đen và sả. Ngoài ra thường có nước mắm, đừong, cà Thái, măng, húng Thái (*bai horapha*), và thịt như gà, bò, heo, tôm, ếch, rắn và vịt. Đậu hũ và các loại thịt chay, rau như bí đỏ cũng là một nguyên liệu thay thế cho người ăn chay. Món ăn này thường là món canh có độ sánh đựng trong chén và ăn kèm với cơm. Món cà ri đỏ chuẩn phải có riêu tôm (nguyên liệu này không thích hợp cho người ăn chay).

Hỗn hợp cà ri đỏ còn được dùng để tạo vị cho các món khác như bánh vị cá *[[Thot man pla]]* và xúc xích nướng Chiang Mai tên là *sai ua*.

## Nguyên liệu chính
* Thịt gà, thịt bò, thịt heo, thịt vịt, tôm hoặc đậu hũ (cắt miếng vừa ăn)
* nước cốt dừa
* lá trấp (hay còn gọi là lá chanh kaffir)
* bột cà ri
* nước mắm

## Xem thêm
* Ẩm thực Thái Lan
* Cà ri xanh
* Cà ri vàng
* Cà ri Massaman
* Cà ri Penang

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
Tiếng Anh
*Fried Red Curry Pork 
*Green and Red Curry paste recipes 
*Article About Red Curry and other Thai curries
Calamus tenuis

***Calamus tenuis*** là loài thực vật có hoa thuộc họ Arecaceae. Loài này được Roxb. mô tả khoa học đầu tiên năm 1832. Chúng xuất hiện ở vùng Assam (Ấn Độ), Bangladesh, Bhutan, Campuchia, Lào, Burma, Thái Lan, Việt Nam, Java và Sumatra (Indonesia).

Môi trường sống tự nhiên của loài này là rừng vùng đất thấp ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới và rừng trên núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới.
Loài này bị đe dọa do mất môi trường sống.

## Hình ảnh

Bush of Calamus tenuis.jpg|Bush of *Calamus tenuis*
Bush of Calamus tenuis 2.jpg|*Calamus tenuis* in Bangladesh
Bush of Calamus tenuis 3.jpg|Leaves of *Calamus tenuis*
Bush of Calamus tenuis 5.jpg|Close view of *Calamus tenuis* plant
Bush of Calamus tenuis 6.jpg|*Calamus tenuis* plant
Bet guti.JPG|Fruits of *Calamus tenuis*
Calamus rotang 05.JPG
Handicrafted Box using Calamus rotang.jpg
Rattan chair.jpg
Calamus adspersus GS273.png


## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*
*
Cú lợn lưng xám

**Cú lợn lưng xám** hay **Cú lợn trắng** (danh pháp hai phần: ***Tyto alba***) là loài phân bố rộng nhất của họ Cú lợn cũng như là một trong những loài phân bố rộng nhất của lớp Chim. *T. alba* phân bố khắp nơi trên thế giới, ngoại trừ vùng cực và sa mạc, ở châu Á về phía bắc vành đai Alpide, phần lớn Indonesia, và các đảo Thái Bình Dương. Tại Việt Nam, loài này thường ở các đô thị, chúng làm tổ trên nóc nhà bỏ hoang hoặc trên tường cao trong nhà.

Con trưởng thành có kích thước cánh 275–323&nbsp;mm, đuôi 119–127&nbsp;mm, giò 68–77&nbsp;mm, mỏ quắp dài 30–32&nbsp;mm, mặt hình trái tim, mắt tinh ranh. Loài cú này có lông nâu hung quanh mắt, nhất là phía trước. Vòng cổ trắng mịn, mút các lông mà hung điểm nâu nhỏ ở giữa, nửa vòng dưới màu hung nâu thẫm. Mặt lưng và bao cánh lấm tấm nâu xám nhạt và trắng, giữa mút lông có điểm trắng viền nâu thẫm, mép lông hung vàng.

Thức ăn ưa thích của loài cú này là chuột.

## Chú thích

## Tham khảo

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Liên kết ngoài
* BrainMaps: Barn owl brain images
* Barn owl videos, photos and sounds—Internet Bird Collection
* Barn owl —USGS Patuxent Bird Identification InfoCenter
* Barn owl species account—Cornell Lab of Ornithology
* Ageing and sexing barn owls—Blasco-Zumeta, Javier; Heinze, Gerd-Michael
* Barn owl feathers 
* Barn Owl sounds
Danh sách sân bay tại Triều Tiên

Đây là một danh sách các sân bay tại **[[Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên]]**. Bắc Triều Tiên có thể có đến 78 sân bay có thể sử dụng được, mặc dù vậy các bí mật quốc gia đã khiến cho việc xác định số lượng cũng như tình trạng của chúng không thật sự chắc chắn.

Hãng hàng không quốc doanh, Air Koryo, đã gia nhập Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế (IATA) vào cuối thập niên 1990, và Bắc Triều Tiên đã tuyên bố một chương trình nhằm nâng cấp một số sân bay đạt tới tiêu chuẩn quốc tế. Tuy nhiên, ngoại trừ Sân bay quốc tế Sunan ở Bình Nhưỡng và một vài sân bay khác hoạt động một cách không đều đặn với các chuyến bay của Air Koryo, hàng không thương mại tại Bắc Triều Tiên trên thực tế không tồn tại và hầu hết sân bay được lập nên là để phục vụ cho mục đích quân sự.

## Sân bay đường băng cứng
*Sân bay quốc tế Sunan  là sân bay chính phục vụ Bình Nhưỡng và là cửa ngõ quốc tế chủ yếu của đất nước.
*Sân bay Changjin Up
*Sân bay Hyon Ni
*Sân bay Kaechon
*Sân bay Kang Da Ri
*Sân bay Kangdong
*Sân bay Kuum-Ni
*Sân bay Kyongsong-Chuul
*Sân bay Mirim
*Sân bay Onchon
*Sân bay Panghyon
*Sân bay Samjiyŏn
*Sân bay Sonchon
*Sân bay Sungam Ni
*Sân bay Taechon
*Sân bay T'aet'an-pihaengjang
*Sân bay Uiju

## Căn cứ không quân
*Sân bay Hwangju Trung đoàn máy bay chiến đấu với 44 MiG-19
*Sân bay Hwangsuwon Trung đoàn máy bay chiến đấu với 44 MiG-21
*Sân bay Iwon Trung đoàn máy bay chiến đấu với 38 MiG-21
*Sân bay Koksan Trung đoàn máy bay chiến đấu với 24 MiG-21
*Sân bay Kwail Trung đoàn máy bay chiến đấu với 44 MiG-21
*Sân bay Kwaksan Trung đoàn máy bay chiến đấu với 24 Il-28
*Sân bay Chongjin Trung đoàn máy bay chiến đấu với 44 MiG-19
*Sân bay Pukchang Trung đoàn máy bay chiến đấu với 36 SU-25 và 24 MiG-29
*Sân bay Sondok Trung đoàn máy bay chiến đấu với 24 Il-28
*Sân bay Sunchon Trung đoàn máy bay chiến đấu với 46 MiG-23
*Sân bay Toksan Trung đoàn máy bay chiến đấu với 24 Il-28
*Sân bay Wonsan Trung đoàn máy bay chiến đấu với 72 MiG-19

## Sân bay có đường băng chưa được cứng hóa
*Sân bay Chik-Tong
*Sân bay Ch'o do
*Sân bay Haeju
*Sân bay Hoeyang Đông Nam
*Sân bay Hyesan
*Sân bay Ichon
*Sân bay Ichon Đông Bắc
*Sân bay Ihyon
*Sân bay Kuktong
*Sân bay Kumgang
*Sân bay Maengsan
*Sân bay Manpo
*Sân bay Ongjin
*Sân bay Paegam
*Sân bay Pyongsul Li
*Sân bay Sinuiju
*Sân bay Sohung Nam
*Sân bay Taebuko Ri
*Sân bay Taechon Tây Bắc
*Sân bay Tanchon Nam
*Sân bay Toha Ri Bắc
*Sân bay Unchon Up
## Khác
Sân bay trực thăng Bình Nhưỡng với mã ICAO là ZKKK, được liệt kê với tọa độ   Nhiều tuyến xa lộ cũng có thể tận dụng để làm đường băng cho các máy bay.

## Xem thêm
*Giao thông Bắc Triều Tiên

## Tham khảo

*Wikimapia - Bắc Triều Tiên
*Bắc Triều Tiên nhìn từ vệ tinh 
*Mã địa điểm của Liên Hợp Quốc cho Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên - bao gồm mã sân bay IATA.
Images and Words

**Images and Words** là album phòng thu thứ hai của Dream Theater, ban nhạc progressive metal của Mỹ, phát hành năm 1992. Album được ghi âm vào cuối năm 1991 tại BearTracks Studios tại Suffern, New York. Album lần đầu tiên có sự góp mặt của James LaBrie ở vị trí vocal. Cho tới nay, đây vẫn là album thành công nhất về mặt thị trường, và ca khúc "Pull me under" cũng là ca khúc duy nhất của ban nhạc lọt vào top 10. Mới đây, ca khúc này cũng giành được thêm thành công khi xuất hiện trong video game Guitar Hero World Tour. Album được toàn thể ủng hộ và nhiều nhà phê bình và fans nhắc đến album này như 1 bước ngoặt của thể loại progressive metal. Dù không có ca khúc nào cùng tên với tên album, cụm từ Images and Words xuất hiện trong ca khúc "Wait for Sleep".

## Lịch sử

Sau khi Charlie Dominici rời khỏi ban nhạc, ban nhạc đã thử giọng gần 200 người trên khắo đất nước trước khi James LaBrie gửi cho ban nhạc một bản thử giọng. LaBrie trước đây là thành viên ban nhạc Winter Rose, 1 ban nhạc glam metal của Canada, nhưng anh đã nhìn thấy tiềm năng của DT, và quyết định thử giọng. Sau 1 buổi thu âm ngắn, ban nhạc quyết định chọn James làm ca sĩ chính, và cho tới thời điểm này, anh vẫn là ca sĩ chính của ban nhạc.

Với LaBrie trong đội hình, ban nhạc đã ký hợp đồng 7 album với hãng Atco Records, và bắt đầu thu album mới ngay sau đó. Đĩa đơn đầu tay, "Pull Me Under", đã giành được thành công đáng kể trên thị trường với việc lên sóng trên MTV và radio, đưa họ vào top 10 trên radio. Khi album được phát hành, doanh số bán ra rất ổn định, với sự giúp sức của các tuor diễn trên khắp thế giới.

Trong tour lưu diễn châu Âu mang tên "Chaos in Motion" kỷ niệm 15 năm phát hành album, album đã được DT chơi toàn bộ trong một vài dịp.

## Đón nhận

Images and Words nhà phê bình âm nhạc Piero Scaruffi xếp album này ở vị trí thứ 8, ngay sau album Demanufacture của Fear Factory và trước album Roots của Sepultura, trong bảng phân loại album metal hay nhất mọi thời đại của ông. Ca khúc "Under a Glass Moon" nhận vị trí thứ 98 trong danh sách những đoạn solo guitar hay nhất của tạp chí Guitar World. Tháng 10 năm 2001, Images and Words xếp hạng 7 trong top 10 album guitar của năm 1992 của tạp chí Guitar World. Nhà phê bình Murat Batmaz của Sea of Tranquility khen ngợi album vì những ảnh hưởng mạnh mẽ của nó tới thể loại progressive metal và gọi album này là 1 viên gạch nền móng.

## Ghi chú
16002 Bertin

**16002 Bertin** (1999 AM24) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 15 tháng 1 năm 1999 bởi Khảo sát tiểu hành tinh OCA-DLR ở Caussols.
## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*JPL Small-Body Database Browser ngày 16002 Bertin
16012 Jamierubin

**16012 Jamierubin** (1999 CG19) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 10 tháng 2 năm 1999 bởi nhóm nghiên cứu tiểu hành tinh gần Trái Đất phòng thí nghiệm Lincoln ở Socorro.
## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*JPL Small-Body Database Browser ngày 16012 Jamierubin