Giải Tự do Báo chí Quốc tế CPJ

**Giải Tự do Báo chí Quốc tế CPJ** (tiếng Anh: *CPJ International Press Freedom Awards*) là một giải thưởng được Ủy ban bảo vệ các nhà báo (CPJ), một tổ chức phi chính phủ độc lập tại thành phố New York, thành lập năm 1991 nhằm vinh danh các nhà báo hoặc nhà xuất bản trên khắp thế giới đã thể hiện sự can đảm trong việc bảo vệ quyền tự do báo chí trước các cuộc tấn công, đe dọa hoặc giam giữ. Ngoài công nhận các cá nhân, tổ chức còn tìm cách hướng sự chú ý của các phương tiện truyền thông địa phương và quốc tế tới các quốc gia có tình trạng vi phạm quyền tự do báo chí đặc biệt nghiêm trọng.

Vào tháng 11 hàng năm, bốn đến bảy cá nhân hoặc nhà xuất bản được vinh danh tại một buổi tiệc ở Thành phố New York và được trao giải thưởng. Buổi lễ cũng vinh danh người đạt Giải thưởng tưởng niệm Burton Benjamin vì "công việc suốt đời để thúc đẩy tự do báo chí". Những người dẫn chương trình trước đây bao gồm phóng viên tội phạm và cựu con tin Terry A. Anderson, người dẫn chương trình *Amanpour* Christiane Amanpour, và người dẫn chương trình *NBC Nightly News* Brian Williams và Tom Brokaw. Năm 1998, buổi lễ đã bị gián đoạn trong thời gian ngắn bởi những người biểu tình giơ biểu ngữ kêu gọi hủy bỏ án tử hình đối với cựu thành viên Đảng Black Panther Mumia Abu-Jamal ở Pennsylvania.

## Lịch sử
Giải thưởng được trao lần đầu tiên vào năm 1991 cho nhiếp ảnh gia người Mỹ Bill Foley và vợ ông, nhà báo Cary Vaughan; phóng viên người Cameroon Pius Njawé; các nhà bất đồng chính kiến người Trung Quốc  và ; người dẫn chương trình truyền hình Nga Tatyana Mitkova; và phóng viên người Guatemala Byron Barrera. Tính đến năm 2025, CPJ đã trao giải cho 35 nhóm nhà báo. Giải thưởng đã được trao cho ba tổ chức tin tức trong đó nhiều nhân viên của họ đã gặp nguy hiểm: tờ báo Tajikistan *[[Navidi Vakhsh]]*, nơi một số phóng viên đã bị sát hại trong cuộc nội chiến Tajikistan năm 1992–1997; tờ báo Guatemala *[[Siglo Veintiuno]]*, một tờ báo từng bị cảnh sát và quân đội đột kích vì đưa tin không bị kiểm duyệt về tham nhũng của chính phủ và vi phạm nhân quyền; và tờ báo Thổ Nhĩ Kỳ *[[Özgür Gündem]]* (1996), từng phải đối mặt với một chiến dịch cấm xuất bản, ám sát và bắt giữ vì những bài báo đưa tin về cuộc xung đột giữa Lực lượng Vũ trang Thổ Nhĩ Kỳ và Đảng Công nhân Kurdistan.

Đôi khi những người đoạt giải đang bị giam giữ sẽ nhận giải thưởng tại một buổi lễ sau đó, chẳng hạn như  từ Trung Quốc, người được trao giải năm 2001 nhưng đã tham dự buổi lễ vào năm 2009, và Eynulla Fatullayev từ Azerbaijan, được trao giải năm 2009 nhưng phải đến năm 2011 mới tham dự buổi lễ. Phóng viên người Sri Lanka J. S. Tissainayagam cũng nhận được giải thưởng khi ở trong tù, nhưng đã được thả tự do kịp thời để tham dự buổi lễ năm 2010; tại đây ông mở đầu bài phát biểu của mình bằng một câu nói đùa: "Thưa quý vị, xin lỗi vì đã đến muộn."

Giải thưởng đã được truy tặng trong ba trường hợp là David Kaplan, nhà sản xuất của ABC News bị tay bắn tỉa sát hại tại Sarajevo năm 1992, Paul Klebnikov, nhà báo của *[[Forbes]]* tiếng Nga bị một nhóm hung thủ không rõ danh tính bắn chết vào năm 2004 và Atwar Bahjat, nhà báo người Iraq cho đài Al Arabiya bị bắt cóc và sát hại vào tháng 2 năm 2006. Một số người đoạt giải khác cũng từng bị đe dọa hoặc tấn công trong năm ngay trước khi được trao giải, chẳng hạn như nhà báo người Guatemala Byron Barrera (1991), người có vợ bị sát hại trong một vụ tấn công nhằm vào xe của hai người, và Željko Kopanja (2000), bị cụt chân trong một vụ đánh bom bằng ô tô. Một số người đoạt giải khác đã bị sát hại sau khi nhận giải, chẳng hạn như phóng viên điều tra tội phạm người Ireland Veronica Guerin (1995), được trao giải một năm trước khi bị sát hại và nhà làm phim người Palestine Mazen Dana (1991), được nhận giải hai năm trước khi bị lính Hoa Kỳ bắn chết tại Iraq. Nhà báo người Eritrea Fesshaye Yohannes (2002) qua đời khi ở trong tù do những báo cáo mâu thuẫn và sự bí mật về việc giam giữ ông; nguyên nhân và năm mất của ông vẫn chưa được làm rõ.

## Danh sách
Danh sách này bao gồm những người nhận giải thưởng được ghi nhận trên trang web chính thức của CPJ. Tên được in nghiêng là tên các ấn phẩm đoạt giải.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

*