Cà phê vối

:*Xem những nghĩa khác của cà phê tại trang [[Cà phê (định hướng)]]*

**Cà phê vối** (danh pháp hai phần: ***Coffea canephora*** hoặc *Coffea robusta*) là cây quan trọng thứ hai trong các loài cà phê. Khoảng 39% các sản phẩm cà phê được sản xuất từ loại cà phê này. Nước xuất khẩu cà phê vối lớn nhất thế giới là Việt Nam. Các nước xuất khẩu quan trọng khác gồm Brasil, Indonesia, Ấn Độ, Malaysia, Uganda, Côte d'Ivoire. Ở Brasil cà phê vối được gọi với tên là *Conilon*.

## Đặc điểm
Cây cà phê vối có dạng cây gỗ hoặc cây bụi, chiều cao của cây trưởng thành có thể lên tới 10 m. Quả cà phê có hình tròn, hạt nhỏ hơn hạt cà phê chè (tức cà phê arabica). Hàm lượng caffein trong hạt cà phê vối khoảng 2-4%, trong khi ở cà phê chè chỉ khoảng 1-2%. Giống như cà phê chè, cây cà phê vối 3-4 tuổi có thể bắt đầu thu hoạch. Cây cho hạt trong khoảng từ 20 đến 30 năm. Cà phê vối ưa sống ở vùng nhiệt đới, độ cao thích hợp để trồng cây là dưới 1000 m. Nhiệt độ ưa thích của cây khoảng 24-29°C, lượng mưa khoảng trên 1.000&nbsp;mm. Cây cà phê vối cần nhiều ánh sáng mặt trời hơn so với cây cà phê chè.

## Nguồn gốc, phân bố bản địa
Có nguồn gốc từ các khu rừng cao nguyên ở Ethiopia, *C. canephora* mọc hoang dã tại Tây và Trung châu Phi, từ Liberia tới Tanzania và về phía nam tới Angola. Nó không được công nhận như một loài của chi *[[Coffea]]* cho tới tận năm 1897, hơn 100 năm sau loài *[[Coffea arabica]]*. Nó cũng được tự nhiên hóa tại Borneo, Polynesia thuộc Pháp, Costa Rica, Nicaragua, Jamaica và Tiểu Antilles.

## Trồng và xuất khẩu tại Việt Nam
Cà phê vối chứa hàm lượng caffein cao hơn và có hương vị không tinh khiết bằng cà phê chè, do vậy mà được đánh giá thấp hơn. Giá một bao cà phê vối thường chỉ bằng một nửa so với cà phê chè. Niên vụ 2012- 2013 Việt Nam xuất khẩu khoảng 1,426 triệu tấn (~ 23,77 triệu bao, loại 60&nbsp;kg/bao) cà phê loại này, chiếm gần một nửa lượng cà phê vối xuất khẩu của toàn thế giới (trên 60 triệu bao). Hiện nay gần 90% diện tích cà phê ở Việt Nam được trồng cà phê vối, 10% trồng cà phê chè, khoảng 1% còn lại được trồng cà phê mít (*Coffea excelsa*).

## Một vài hình ảnh về cà phê vối

Hình:Robusta.jpg|Vườn cà phê vối khi trái sắp chín
Hình:vuoncaphe.jpg|Rẫy cà phê vối ở Cư Kuin, cây cao hơn là các cây muồng đen được trồng chung vào trong để hạn chế sương muối khi mùa ra hoa về
Hình:Coffee beans robusta.jpg|Hạt cà phê vối được thu hoạch, đem phơi trước khi nhập kho hay đem xay lấy cà phê nhân
Hình:The coffee trees has cultivated new in central highland.jpg|Trên diện tích lớn cà phê mới trồng phải có cây chắn gió, chủ yếu muồng hoa vàng trồng xen vào. Vùng Tây Nguyên gió lớn thổi vào mùa đông nên cần những cây chắn gió
Hình:caphevo.jpg|Nhân cà phê đã bóc vỏ, xay vụn. Vỏ có thể được tái chế đem bón lại cho cây cà phê
Hình:The season flower's coffee robusta.jpg|Mùa hoa cà phê nở trắng cả một chân trời, ngát hương thơm. Hình chụp tại Cư Kuin, Tây Nguyên.
Hình:Coffeebeans.jpg|Cà phê vối sau khi rang lên
Hình:This is a Branch coffee under ground.jpg|Cành cà phê sau mùa thu hoạch được cắt xén bớt
Hình:To water the coffee tree in dry season.jpg|Tưới tiêu bằng béc vào mùa khô ở Tây Nguyên.
Hình:A Faucet water the coffee tree in dry season.jpg|Vòi tưới theo phương thức tưới dí.


## Xem thêm
* Cà phê
* Cây cà phê
* Hạt cà phê
* Cà phê chè
* Cà phê mít
* Các nước xuất khẩu cà phê

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* 
* 
* 
* 
* Coffea canephora Pierre ex A.Froehner (tên chấp nhận)  Catalogue of Life: 29th July 2014
* ''International Coffee Organization'' - Tổ chức cà phê thế giới
*