open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Trường ngoại ngữ Accord

**Accord** là một viện đào tạo tiếng Pháp chuyên nghiệp và cao cấp thành lập từ năm 1988. Hàng năm, viện chào đón hơn 50,000 sinh viên đến từ trên 50 quốc gia trên thế giới. Trung tâm đã vinh dự được danh hiệu "Viện đào tạo tiếng Pháp chuyên nghiệp và chất lượng" do Bộ giáo dục Pháp trao tặng. Trụ sở của trường ngày nay nằm ở số 14 đại lộ Poissonnièr, quận 9 thành phố Paris.

## Lịch sử hình thành

Học viện tọa lạc trong khuôn viên 1 tòa nhà kiểu Pháp trên đại lộ Grands gần bức tường cổ của thành phố. Trước đây, con phố này được gọi là "Đại lộ của tội lỗi" vì ở đây có rất nhiều trộm cắp, quán café và nhà hàng rẻ tiền. Tuy nhiên, con phố này đã được cải thiện rất nhiều từ thế kỉ 19 nhờ công của Baron Haussmann. Ông là người đã hiện đại hóa Paris và xây dựng 1 hệ thống kiến trúc được rất nhiều đô thị nổi tiếng sau này học tập.

## Phương pháp sư phạm

Mục tiêu chính của trường là giới thiệu tới học viên những tình huống thường phát sinh trong các ngữ cảnh khác nhau trong đời sống xã hội. Những tình huống như thế sẽ giúp học viên nâng cao phương thức sử dụng kĩ năng giao tiếp học viên đã biết sẵn trong ngôn ngữ mẹ đẻ để phát triển khả năng tiếng Pháp. Đặc biệt, ngữ pháp được giảng dạy thông qua các trò chơi ngôn ngữ, trò chơi nhập vai, các bài tập tương tác và nhiều hoạt động đa dạng khác.

## Quản lý nhân sự

Giám đốc điều hành: François Pfeiffer	

## Chú thích

## Liên kết ngoài
* Website chính thức (EN)
* Website chính thức, đơn vị cấp dưới (EN)
* Giáo viên giảng dạy (EN) 
* FLE Quality Label (EN) 
* Souffle Association (EN)
Yamada Nagamasa

là một nhà phiêu lưu mạo hiểm của Nhật Bản đã chu du nhiều nơi ở vùng Đông Á và đã để lại những dấu ấn của mình tại đất nước Xiêm (nay là Thái Lan) vào đầu thế kỉ 17 và trở thành thống đốc của một địa điểm tại tỉnh Thammarat ở miền nam Thái Lan.

Yamada Nagamasa được sinh ra ở Numazu vào năm 1590. Ông đã tham gia vào các hoạt động thương mại của Nhật Bản với Đông Nam Á và định cư tại vương quốc Ayutthaya (ngày nay là Thái Lan) từ năm 1612. Nói chung trong thời gian ông sống ở Xiêm, ông cũng ra sức tăng cường giao thương với Nhật Bản đồng thời cũng can thiệp vào nội bộ của Thái Lan thông qua những cuộc tranh giành, chiến tranh. Kết quả là năm 1630, ông đã chết trong một trận đánh. Ông bị thương nhưng sau đó chết vì nhiễm trùng.

Hình ảnh của Yamada được tái hiện thông qua bộ phim đầy bạo lực Yamada - võ sĩ đạo Thái (năm 2011). Trong bộ phim này, ông là một Nhẫn giả trong đội quân đánh thuê của Nhật Bản phục vụ cho quân Miến Điện, do ông không hoàn thành nhiệm vụ nên đã bị giết người diệt khầu, rất may là có mấy võ sĩ Xiêm đã cứu và đem về chữa trị cho ông. Sau một thời gian sống ở vùng quê này, cảm nhận sự thân thiện ở đây, ông đã coi đây như quê hương thứ hai của mình và chiến đấu cho vùng đất này.

## Tham khảo
Haohmaru

**Haohmaru** (tiếng Nhật: Haohmaru 覇王丸; Haōmaru?: *Haoh* - bá vương, *maru* - hoàn, có nghĩa là *vòng tròn bá vương*) là một nhân vật hư cấu trong trò chơi điện tử Samurai Shodown (Thi hồn) của Nhật Bản, và được xây dựng dựa trên mẫu hình của một kiếm khách đệ nhất Nhật Bản thời chiến quốc là Miyamoto Musashi (Vũ Tàng Cung Bổn).

## Cốt truyện
Trong trò chơi này, cốt truyện về Haohmaru là một đứa bé mồ côi, được Cafeine Nicotine đem về nuôi và nhận làm nhị để tử (đại đệ tử là Genjuro: Ảo Thập Lang), sau này ban cho danh đao *Fugudoku* (chữ Nhật: 河豚毒/Đồn hà độc [Blowfish poison]) và một bình rượu Sake có yểm bùa chú để trừ tà (cái bình rượu này anh luôn đeo trên vai), Miyamoto Musashi cũng có mái tóc bờm chờm và luôn làm bạn với rượu giống Haohmaru. Tên tuổi Miyamoto Musashi gắn liền với địa danh đảo Ganryu (Nghiêm Lưu), trong trò chơi này thì đảo Ganryu cũng là địa điểm thi đấu của Haohmaru. Tuy nhiên, Musashi thuộc phái Song Kiếm, trong khi Haohmaru thì chỉ dùng một thanh kiếm duy nhất.

## Kỹ thuật
Tuyệt chiêu mạnh nhất của Haohmaru là chiêu kiếm chém và anh có một "tinh thần võ sĩ đạo". Nicotine từng dặn anh về chiêu thức tột đỉnh của kiếm đạo, đó là dồn đối thủ về một góc, tập trung tinh thần tung ra một chiêu quyết định, chỉ một chiêu nhưng có thể đánh bại đối thủ. Sau khi thọ giáo Jubei, lại được Kuroro giúp đỡ, Haohmaru đã ngộ ra được chiêu này và coi như đã đạt đến cảnh giới siêu phàm trong kiếm đạo. Một chiêu tập hợp đầy đủ các yếu tố sức mạnh, kỹ thuật và tinh thần ở mức cao nhất.
## Tham khảo

* SNK Playmore. Perfil oficial de Haohmaru no site do SS Anniversary (em inglês).
* SNK Playmore. Coluna "Fated? Rivals" (em inglês).
* SNK Playmore. História oficial da série Samurai Shodown.
* SNK Playmore. Ending de Haohmaru em Samurai Shodown III. VGMuseum.com.
* SNK Playmore. Ending de Haohmaru em Samurai Shodown. VGMuseum.com.
* SNK Playmore. Ending de Haohmaru em Samurai Shodown II. VGMuseum.com.
* SNK Playmore. Seção P&R do jogo Neo Geo Battle Coliseum (em japonês).
* "Gamset Game Hero Collection 1997"; issue 208 (em Japonês). [S.l.]: Gamest, 1997. 240 p.
* Crawford, Michael. Michael's Review for the Week. Captain Toy. Página visitada em 31 de dezembro de 2007.
* Forbidden Planet. Capcom Vs SNK: Series 2 Action Figures: Haohmaru. Forbidden Planet. Página visitada em 31 de dezembro de 2007.
* SNK Playmore. Perfis oficiais dos personagens de NGBC. SNK Playmore.
* Famitsu. Matéria "ネオジオキャラが大暴れ!　『ネオジオ テニス コロシアム』" sobre Neo Geo Tennis Coliseum (em japonês). Página oficial do Famitsu.
* SNK Playmore. Informações sobre o jogo NeoGeo Tennis Coliseum (em japonês).
* SNK Playmore. Site oficial de Days of Memories ~ Edo Lovers Edition (em japonês).
* Matéria Date SNK Playmore heroines in this simulation game for the DS da Game Watch (em japonês). Game Watch.
Hiệu ứng Facebook (sách)

***Hiệu ứng Facebook*** (tiếng Anh: *The Facebook Effect*) là quyển sách được viết bởi David Kirkpatrick và được xuất bản bởi nhà xuất bản Simon and Schuster. Nó miêu tả về lịch sử và sự liên quan đến xã hội của Facebook.

Cuốn sách này được ứng cử cho giải thưởng Cuốn sách Thời đại tài chính và doanh nghiệp Goldman Sachs của năm (tiếng Anh: Financial Times and Goldman Sachs Business Book of the Year Award).

Cuốn sách đã, đang và sẽ được xuất bản ở các thị trường như: Úc, Brasil, Trung Quốc, Croatia, Pháp, Đức, Hà Lan, Hungary, Israel, Ý, Nhật Bản, Hàn Quốc, Litva, Ba Lan, Bồ Đào Nha, Nga, Scandinavia, Slovakia, Tây Ban Nha, Đài Loan, Thái Lan, Thổ Nhĩ Kỳ, Liên hiệp Anh, Ukraina và Việt Nam.

## Tại Việt Nam
Cuốn sách *Hiệu ứng Facebook* tại Việt Nam được xuất bản vào năm 2011 bởi nhà xuất bản Thế Giới. Bản quyền tiếng Việt thuộc về Alpha Books. Các dịch giả bao gồm Tùng Linh, Nguyễn Linh Giang và Hoàng Ngọc Bích.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Harkin, James, Review: The Facebook Effect by David Kirkpatrick, *The Observer*, 18/7/2010.
* Arrington, Michael, Review: Kirkpatrick’s The Facebook Effect Is A Wonderfully Biased History Of Facebook, *Techcrunch*, 24/6/2010.
* The Facebook Effect, *Google Books*.
Liêu Thiêm Đinh

**Liêu Thiêm Đinh** (chữ Hán: 廖添丁, 1883-1909) là một kẻ trộm huyền thoại người Đài Loan trong thời kỳ Nhật Bản chiếm đóng Đài Loan (tương đương với thời kỳ nhà Thanh ở Trung Quốc). Xoay quanh ông có nhiều chủ đề tranh cãi trong đó được ca ngợi là một kẻ ăn trộm kỳ tài, nghĩa hiệp, luôn cướp của người giàu, chia cho người nghèo, và luôn nhắm vào quân xâm lược Nhật Bản giống như Robin Hood của châu Âu thời Trung cổ.

## Cuộc đời
Khi Liêu Thiêm Đinh mới 2 tuổi, cha của ông bị đánh chết trong một cuộc tranh chấp. Sau khi cha ông chết, mẹ của ông chạy vạy khắp nơi để khiếu kiện vụ việc nhằm giải oan cho chồng. Sau nhiều năm chạy vạy tham gia vào khiếu nại, mẹ của ông bị mắc một khoản nợ lớn không thể trả được, bà buộc phải tái giá với người chồng mới và Liêu Thiêm Đinh phải theo mẹ. Ông đã bị bắt làm việc như một đầy tớ trong gia đình mới này.

Sau khi lớn lên, ông rời quê hương của ông để đến Đài Loan tìm công ăn việc làm, cải thiện đời sống cơ cực. Khi đến Đài Bắc (台北), Liêu Thiêm Đinh nhận được một công việc trong một cửa hàng tạp hóa, sau đó ông bị cho rằng đã lấy cắp một số món đồ trong tiệm, từ đó tạo ra tiếng xấu và không ai thuê mướn ông nữa. Với sự tẩy chay của người dân trong thị xã, ông đã phải lang thang xung quanh để mưu sinh.

Sau đó, qua trải nghiệm cuộc sống, ông dần hiểu rằng người Nhật Bản đang áp bức đồng bào của ông (trong thời kỳ này, Đài Loan nằm dưới sự cai trị của thống đốc của Nhật Bản), Ông bắt đầu tạo ra rất nhiều rắc rối cho Thống đốc Nhật Bản trong việc đảm bạo trật tự, trị an, thậm chí lẻn vào những nhà giàu Nhật Bản để ăn cắp tiền và các tài sản có giá trị để phân phát cho dân nghèo Đài Loan. Ngày 18 tháng 11 năm 1909 Liêu Thiêm Đinh tụ tập cùng đồng đảng của mình tại một địa điểm bỏ hoang nhưng bị quân Nhật phát hiện và đuổi theo. Ông định chạy thoát nhưng vì quá mệt nên đã bị bắt. Ông khước từ đầu hàng và bị giết tại chỗ, lúc đó ông chỉ mới 26 tuổi. Sau cái chết của ông, nhiều người đã thờ ông để thể hiện lòng biết ơn sau đó được tôn vinh là những người kháng Nhật.

## Trong văn hóa

Hình ảnh của ông được chuyển thể thành nhiều bộ phim và truyện tranh như bộ phim Vua trộm Liêu Thiêm Đinh (Hiệp vương Liêu Thiêm Đinh), Song sinh đại hiệp của Hồng Kông hay bộ truyện Vua trộm Liêu Thiêm Đinh (trong bộ truyện này đối thủ chính của Liêu Thiêm Đinh là Hậu Đằng Tân Bình - một sĩ quan giỏi võ của quân đội Hoàng gia Nhật Bản).

## Tham khảo
* Yang, Meng-Yu (1998). Cloud Nine:Lin Hwai-Min and Cloud Gate Dance Theatre. Taipei: Tian xia yuan jian chu ban gu fen you xian gong si. trang 139–142.
## Chú thích
Người Basque

Người xứ **Basques** (tiếng Basque: *euskaldunak*, tiếng Tây Ban Nha: *vascos*, tiếng Pháp: *Basques*) là một nhóm dân tộc, sinh sống chủ yếu ở khu vực thường được gọi là xứ Basque (tiếng Basque: *Euskal Herria*), một khu vực nằm khoảng cuối phía tây của dãy núi Pyrenees trên bờ biển Vịnh Biscay và nằm giữa các phần của Trung - Bắc Tây Ban Nha và Tây - Nam nước Pháp.
## Chú thích

## Liên kết

*Basque Autonomous Government.
Steve Massiah

**Steve J Massiah** (sinh ngày 21 tháng 6 năm 1979) là 1 vận động viên cricket người Guyana sinh ở Mỹ. Anh là 1 right-handed batsman và off spin bowler, anh chơi cho đội tuyển quốc gia Mỹ từ năm 2000 và hiện là đội trưởng của đội tuyển quốc gia. Anh chơi One Day Internationals (ODIs) cho đội mình ở giải 2004 ICC Champions Trophy.

## Tiểu sử

Sinh tại Georgetown năm 1979, Steve Massiah chơi cho đội U-19 Guyana 12 trận trong khoảng thời gian từ 1996 đến 1998 trước khi chơi cho đội tuyển Mỹ ở giải Minor Counties trong tour đấu của đội Anh năm 2000. Anh chơi trận List A đầu tiên cùng năm ở giải Red Stripe Bowl đối đầu với Jamaica, Canada, Barbados và Trinidad & Tobago.

Anh không chơi cho đội tuyển quốc gia mãi tới năm 2004 khi anh chơi giải ICC 6 Nations Challenge ở Các tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất. Anh chơi trận first-class đầu tiên ở giải ICC Intercontinental Cup với đội Canada và Bermuda. Anh chơi tất cả hai trận ở giải Americas Championship tại Bermuda. Anh thi đấu 2 trận ODI ởi giải ICC Champions Trophy đối đầu với New Zealand và Australia.

Anh thi đấu giải 2005 ICC Trophy ở Ireland. Sau những trận đấu khởi động với Northern Cricket Union President's XI và Namibia anh chơi 6 trận ở giải này. He ghi được 108 not out với đội Uganda, thành tích cao nhất của anh ở List A. Anh lần đầu tiên làm đội trưởng ở giải ICC Americas Championship tournament ở Ontario.

Anh là người thi đấu nhiều nhất ở giải Division Five của World Cricket League tại Jersey năm 2008 khi làm đội trưởng.

## Tham khảo
Vương quốc León

**Vương quốc León** là một vương quốc độc lập nằm ở phía tây bắc của bán đảo Iberia. Vương quốc này được thành lập năm 910 khi quốc vương của xứ Asturias là Alfonso III chia vương quốc cho ba con trai: Fruela II (Asturias), García I (León), Ordoño II (Galicia). Con trai cả của ông, García đã chủ động chuyển kinh đô của họ từ Oviedo tới thành phố León. Bồ Đào Nha tách ra để trở thành Vương quốc Bồ Đào Nha độc lập năm 1139, về phía đông, phần nội địa của León bị sáp nhập vào Vương quốc Castilla năm 1230.

Từ 1296-1301, Vương quốc León lại giành được độc lập và sau khi tái hợp với Castilla thì León vẫn là một vương quốc cho đến năm 1833, sau này trở thành một phần của đất nước Tây Ban Nha thống nhất. Đến ngày 30 tháng 11 năm 1833, Vương quốc León được xem là một trong những vùng của Tây Ban Nha và được chia thành các tỉnh León, Zamora và Salamanca. Năm 1978, León đã được bao gồm sáu tỉnh từ Castilla cũ trong Cộng đồng tự trị Castile và León.

## Các quốc vương xứ León

# García I: 910 - 914 (con thứ của vua Alfonso III)
# Ordoño II: 914 - 924 (em trai của García I)
# Fruela II: 924 - 925 (anh trai của García I và Ordoño II)
# Alfonso Froilaz: 925 - 926 (con trai của Fruela II)
# Alfonso IV: 926 - 931 (con trai của Fruela II, em trai của Froilaz)
# Ramiro II: 931 - 951 (con trai của Ordoño II)
# Ordoño III: 951 - 956 (con trai của Ramiro II)
# Sancho I: 956 - 958 (con trai của Ramiro II, em trai của anh họ Ordoño III)
# Ordoño IV: 958 - 960 (con trai của Alfonso IV)
# Sancho I: 960 - 966
# Ramiro III: 966 - 985 (con trai của Sancho I) 
# Bermudo II: 985 - 999 (không rõ cha đẻ, có lẽ là Ordoño III)
# Alfonso V: 999 - 1028 (con của Bermudo II)
# Bermudo III: 1028 - 1037 (con của Alfonso V)
# Fernando I: 1037 - 1065 (con rể của Bermudo III)
# Alfonso VI: 1065 - 1072 (con trai thứ của Fernando I)
# Sancho II: 1072 (con cả của Fernando I)
# Alfonso VI: 1072 - 1109
# Nữ hoàng Magpie I: 1109 - 1126 (con gái của Alfonso VI, tên khác là Urraca)
# Alfonso VII: 1126 - 1157 (con trai của Magpie I)
# Fernando II: 1157 - 1188 (con trai của Alfonso VII)
# Alfonso IX: 1188 - 1230 (con của Fernando II)
# Fernando III: 1230 - 1252 (con của Alfonso IX. Fernando III hợp nhất León với Castille thành một nước)
# Alfonso X: 1252 - 1284 (con cả của Fernando III)
# Sancho IV: 1284 - 1295
# Fernando IV: 1295 - 1301 (cuối cùng)

## Chú thích

## Liên kết ngoài
*"History of the Kingdom of León" 
*R.A. Fletcher, ''The Episcopate in the Kingdom of León in the Twelfth Century'': Chapter 1 gives the cultural context of earlier and 12th century León.
*"A brief explanation about the modern Leonese Country regionalism"
Gowkaran Roopnarine

**Gowkaran Roopnarine** (sinh ngày 24 tháng 2 năm 1982) là 1 vận động viên cricket người Guyana sinh tại Mỹ. Anh là 1 left-handed batsman và wicket-keeper, anh chơi cho đội tuyển Mỹ từ năm 2005, với 4 trận List A matches.

## Tiểu sử

Sinh ở Guyana năm 1982, Gowkaran Roopnarine chơi trận đầu tiên cho đội tuyển Mỹ ở giải 2005 ICC Trophy. Sau trận đấu làm nóng với đội Namibia, anh chơi 4 trận ở giải này, ghi được 98 ở vị trí thứ 9 trong trận play-off với đội Oman, his highest List A score.

Anh chơi giải ICC Americas Championship ở Ontario, và trận gần nhất cho đội tuyển quốc gia ở giải Division Five của World Cricket League tại Jersey.

## Tham khảo
Buddhika Mendis

**Yange Oshanka Buddhika Mendis** (sinh ngày 22 tháng 6 năm 1979) là 1 vận động viên cricket người Sri Lanka. A là 1 left-handed batsman, off spin bowler và cũng là wicket-keeper, anh chơi cho đội tuyển quốc gia Singapore từ năm 2002 thi đấu first-class và List A cricket cho Bloomfield Cricket and Athletic Club ở quê nhà Sri Lanka.

## Biography
Anh sinh ở Sri Lanka năm 1979, Buddhika Mendis bắt đầu sự nghiệp với đội Bloomfield Cricket and Athletic Club, anh chơi trận first-class đầu tiên đối đầu với Nondescripts Cricket Club vào tháng năm 1999. Anh chơi tất cả sáu trận first-class, sau đó là 4 trận List A.

Sau đó anh chuyển tới Singapore và thi đấu cho đội tuyển quốc gia từ năm 2002 tại giải Stan Nagaiah Trophy và one-day series đối đầu với Malaysia. He thi đấu series này mỗi năm cho tới 2007.

He chơi giải ACC Trophy ở Kuala Lumpur năm 2004, và cũng chơi ACC Fast Track Countries Tournament đối đầu với Nepal và Hong Kong. Sau đó anh chơi ACC Fast Track Nations Tournament với Malaysia và Hong Kong.

Năm 2006, anh thi đấu ACC Trophy ở Kuala Lumpur, và 1 trận ACC Premier League với Nepal. He chơi giải Saudara Cup với Malaysia lần đầu tiên vào năm 2007, và cũng chơi ACC Twenty20 Cup ở Kuwait cùng năm. He là người thi đấu nhiều nhất cho Singapore ở giải Division Five của World Cricket League tại Jersey năm 2008.

## Tham khảo
Giai đoạn Di cư

**Thời kỳ Di cư**, cũng được gọi là **sự xâm lăng của người man rợ** (tiếng Đức: **Völkerwanderung** 'sự di cư của các dân tộc'), là một giai đoạn di cư của con người ở châu Âu xảy ra từ năm 376 cho đến năm 800. Thời kỳ này đánh dấu sự chuyển tiếp từ Hậu kỳ cổ đại đến Tiền kỳ Trung cổ. Quá trình di cư được thúc đẩy bởi những thay đổi sâu sắc cả ở bên trong Đế chế La Mã lẫn khu vực "biên giới của người man rợ". Di dân bao gồm người Hung, Goth, Vandal, Avar, Slav, Bulgar, Alan, Suebi, Frisia, và Frank.

Sự di cư của các dân tộc, tiếp tục phát triển vượt ra ngoài Thời kỳ Di cư, đánh dấu bằng các cuộc chinh phục của người Ả Rập Hồi giáo và sự nổi lên của Đế chế Ottoman, hay bởi sự xâm lăng của người Viking, Magyar, Moor, Turk, và Mông Cổ, những sự kiện này cũng đã có ảnh hưởng đáng kể, đặc biệt là tại Bắc Phi, bán đảo Iberia, Tiểu Á, Trung và Đông Âu.

## Xem thêm
* Lịch sử châu Âu
* Tiền kỳ Trung cổ
* Hậu kỳ cổ đại

## Tham khảo
Tiếng Ilokano

**Tiếng Ilokano** hay **Tiếng Ilocano** (Tiếng Ilokano: *Ti Pagsasao nga Iloco*; hay *Ilocano*, *Iluko*, *Iloco*, *Iloco*, *Ylocano*, và *Yloco*) là một ngôn ngữ đứng thứ ba về số người nói như tiếng mẹ đẻ và đứng thứ 4 về tổng số người sử dụng tại Philippines.

Ngôn ngữ này thuộc ngữ chi Malay-Polynesia của ngữ hệ Nam Đảo tương tự như tiếng Indonesia, tiếng Mã Lai, tiếng Fiji, tiếng Maori, tiếng Hawaii, tiếng Malagasy.

Theo quan niệm phổ biến hiện nay thì người Ilocano là hậu duệ của những người nói *[[ngữ hệ Nam Đảo|tiếng Nam Đảo]]* từ Miền nam Trung Quốc đã di cư đến qua nơi mà nay là Đài Loan. Tuy nhiên các bằng chứng mới, đặc biệt là bằng chứng sinh học phân tử, không ủng hộ giả thuyết này.

## Phân bổ
Người Ilocano vốn cư trú trên một vùng đất hẹp và cằn cỗi ở đỉnh phía bắc của đảo Luzon, giữa dãy núi Cordillera (bản thân tên gọi này đã có nghĩa là dãy núi) ở phía đông và Biển Đông ở phía tây. Từ các tỉnh Ilocos Norte, Ilocos Sur, La Union và Abra, những người này sau đó đã di cư dần về phía đông và phía nam. Người nhập cư Ilocano đã đến những vùng đất màu mỡ hơn ở các tỉnh Cagayan, Apayao và các vùng đồng bằng ở tỉnh Pangasinan vào thế kỷ XVIII và 19 và nay chiếm đa số ở một số nơi tại các tỉnh đó. Trong thế kỷ XX, nhiều người Ilocano đã di cư đến Metro Manila và xa hơn là tận Mindanao, như các tỉnh Cotabato, Nam Cotabato, Maguindanao, Sarangani và Bán đảo Zamboanga song lớn nhất là ở tỉnh Sultan Kudarat. Họ là nhóm dân tộc Philippines đầu tiên nhập cư đến Bắc Mỹ và hiện hình thành một cộng đồng khá lớn tại Hawaii, California, bang Washington và Alaska. Tiếng Ilokano là ngôn ngữ bản địa của hầu hết những người nhập cư Philippines đầu tiên tại Hoa Kỳ song tiếng Tagalog lại được người Mỹ gốc Philippines sử dụng nhiều hơn bởi đây là ngôn ngữ chính thức tại Philippines.

Ngoài là ngôn ngữ mẹ đẻ của người Ilocano, tiếng Ilokano còn là ngôn ngữ thứ hai của hơn 2 triệu người khác như người Pangasinan, người Ibanag, người Ivantan và một số dân tộc khác ở miền bắc Philippines.

## Chữ viết
Hiện nay, tiếng Ilokano sử dụng hai hệ thống chữ viết: hệ thống "Tây Ban Nha" và hệ thống "Tagalog". Hệ thống chữ viết kiểu Tây Ban Nha được đánh vần theo cách đánh vần gốc của tiếng Tây Ban Nha và chỉ còn được người cao tuổi sử dụng. Hệ thống chữ viết kiểu Tagalog tỏ ra chính xác về phát âm hơn. Mỗi từ đều thể hiện một âm tiết và hệ thống này phản ánh tốt hơn cách phát âm của từ.
## Địa vị
Với Hệ thống Giáo dục Song ngữ năm 1987, tiếng Ilocano cùng với 7 ngôn ngữ khác có trên 1 triệu người sử dụng tại Philippines được phép sử dụng để dạy học cho đến hết lớp 2. Ngôn ngữ này được Hội đồng Ngôn ngữ Philippines công nhận là một trong các ngôn ngữ chính ở đất nước này. Tiếng Ilokano cũng là ngôn ngữ chính thức phụ tại những vùng sử dụng ngôn ngữ này. Hiện nay, có một số cuộc vận động ở cả Thượng và Hạ viện để thúc đẩy việc sử dụng ngôn ngữ mẹ đẻ trong giảng dạy phổ thông cho đến lớp 6.

## Chú thích

## Liên kết ngoài
*Từ điển mở tiếng Ilokano và tiếng Anh
*Mục từ trên Ethnologue
*Cơ sở từ vựng căn bản ngữ hệ Nam Đảo
Tiếng Hiligaynon

**Tiếng Hiligaynon**, cũng được gọi là **Tiếng Ilonggo** là ngôn ngữ của cư dân vùng Tây Visayas của Philippines.

*Tiếng Hiligaynon* là thành viên của nhóm ngôn ngữ Philippine trong ngữ tộc Malay-Polynesia thuộc Ngữ hệ Nam Đảo. Tiếng Hiligaynon đứng thứ 4 về số người sử dụng như tiếng mẹ đẻ và đứng thứ 3 về tổng số người sử dụng ở đất nước này.

Ngôn ngữ này được gọi là "Ilonggo" ở hai tỉnh xuất xứ của mình là Iloilo và Negros Occidental. Mặc dù có nhiều tranh cãi, nhưng rõ ràng cách dùng này sẽ khiến mọi người liên tưởng đây chỉ là ngôn ngữ bản địa ở tỉnh Iloilo. Chính thức ngôn ngữ này được gọi là Hiligaynon.

## Phân bổ
Những người sử dụng ngôn ngữ này tập trung tại tỉnh Iloilo và tỉnh Negros Occidental, như cũng xuất hiện tại các tỉnh khác trên đảo Panay như Capiz hay Antique, Aklan và Guimaras. Ngoài ra, ngôn ngữ này cũng được sử dụng ở nhiều nơi ở Mindanao như thành phố Koronadal, tỉnh Nam Cotabato, Sultan Kudarat và nhiều phần của tỉnh Cotabato. Ngôn ngữ này còn là ngôn ngữ thứ hai của những người nói tiếng Karay-a ở tỉnh Antique, người nói tiếng Aklanon và tiếng Malaynon ở tỉnh Aklan, người nói tiếng Cebuano ở tỉnh Siquijor và người nói tiếng Capiznon ở tỉnh Capiz.

Tiếng Hiligaynon là ngôn ngữ bản địa của khoảng 7 triệu người trong và ngoài Philippines và có khoảng 4 triệu người khác có khả năng sử dụng ở mức độ thành thạo.

## Tham khảo

* English-Tagalog Ilongo Dictionary (2007) by Tomas Alvarez Abuyen, National Book Store. ISBN 971-08-6865-9.

## Liên kết ngoài

* Hiligaynon to English Dictionary 
* English to Hiligaynon Dictionary 
* Ethnologue report for Hiligaynon
* Bansa.org Hiligaynon Dictionary 
* Omniglot on Hiligaynon Writing
* Kaufmann's 1934 Hiligaynon dictionary on-line
* Ilonggo Community & Discussion Board 
* Some information about learning Ilonggo 
* Online E-book of '''''Ang panilit sa pagcasal ñga si D.ª Angela Dionicia: sa mercader ñga contragusto''''' in Hiligaynon, published in Mandurriao, Iloilo (perhaps, in the early 20th century)
* Diccionario de la lengua Bisaya Hiligueina y Haraya de la Isla de Panay (by Alonso de Méntrida, published in 1841)
* Language and Desire in Hiligaynon (by Corazón D. Villareal. 2006)
* Baybayin - The Ancient Script of the Philippines
* Missionary Linguistics
* The evolution of the native Hiligaynon alphabet
* The evolution of the native Hiligaynon alphabet: Genocide
* The importance of the Hiligaynon 32-letter alphabet
Tiếng Pangasinan

**Tiếng Pangasinan** là một trong 12 ngôn ngữ chính tại Philippines. Tiếng Pangasinan thuộc nhóm Mã Lai-Đa Đảo của Ngữ hệ Nam Đảo giống như tiếng Tagalog hay tiếng Ilokano ở Philippines, tiếng Indonesia, tiếng Mã Lai hay tiếng Malagasy ở Madagascar. Ngôn ngữ này rất gần gũi với tiếng Ibaloi ở tỉnh Benguet láng giềng phía bắc.

## Phân bổ
Ngôn ngữ này được 1,5 triệu người Pangasinan sử dụng chỉ riêng ở tỉnh Pangasinan. Ngoài ra, tiếng Pangasinan còn được các cộng đồng người Pangasinan trên khắp Philippines và những người nhập cư Pangasinan tại Hoa Kỳ sử dụng. Tiếng Pangasinan là ngôn ngữ chính ở tỉnh Pangasinan, trên bờ biển phía tây khu vưc trun tâm của đảo Luzon và cũng có địa vị là ngôn ngữ chính thức cấp địa phương ở tỉnh này. Tuy nhiên vì dân số tỉnh Pangasinan là 2.343.086 người (2000) nên ngôn ngữ này chưa chiếm ưu thế tuyệt đối ngay trên xuất xứ của mình.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* Ethnologue Report for Pangasinan
* Austronesian Basic Vocabulary Database
* Sunday Punch
* Sun Star Pangasinan
* Pangasinan Star 
* Pangasinan: Preservation and Revitalization of the Pangasinan Language and Literature 
* Globalization killing Pangasinan language 
* Pangasinan language is alive and kicking (Philippine Daily Inquirer, ngày 8 tháng 6 năm 2007) 
* Dying languages 
* Pangasinan-Spanish Dictionary, by Lorenzo Fernandez Cosgata, published in 1865.
Tiếng Dzongkha

**Tiếng Dzongkha** (; Wylie: *rdzong-kha*, )) là một ngôn ngữ ngôn ngữ Hán-Tạng được nói bởi hơn nửa triệu người và là ngôn ngữ chính thức của Vương quốc Bhutan. Từ "dzongkha" có nghĩa là thứ tiếng (*kha*) được nói tại *dzong* - tức những tu viện xây dựng theo kiến trúc dzong trên khắp Bhutan cho đến khi đất được này được thống nhất bởi Ngawang Namgyal, Zhabdrung Rinpoche đầu tiên, vào thế kỷ 17.

## Phân loại
Tiếng Dzongkha là một ngôn ngữ Nam Tạng. Nó có quan hệ gần với tiếng Sikkim (), ngôn ngữ quốc gia của vương quốc cổ Sikkim, và với những ngôn ngữ khác của Bhutan như tiếng Chocangaca, tiếng Brokpa, tiếng Brokkat và tiếng Lakha.

Tiếng Dzongkha có mối quan hệ xa hơn nhiều đối với tiếng Tạng. Dù người nói tiếng Dzongkha và tiếng Tạng đa phần không thể hiểu được nhau, dạng viết của cả hai đều được ảnh hưởng nặng bởi tiếng Tạng cổ điển, loại ngôn ngữ đã được tăng lữ dùng trong hàng thế kỷ, mà ở Bhutan được gọi là *Chöke*. Chöke cũng là ngôn ngữ giáo dục tại Bhutan cho tới đầu thập kỷ 1960 khi nó bị thay thế bởi tiếng Dzongkha.

## Sử dụng
Tiếng Dzongkha là tiếng bản ngữ của tám huyện miền tây Bhutan (Wangdue Phodrang, Punakha, Thimphu, Gasa, Paro, Ha, Dagana và Chukha). Cũng có vài người nói gần Kalimpong, từng là một phần của Bhutan nhưng giờ là của Tây Bengal.

Tiếng Dzongkha được chọn làm ngôn ngữ quốc gia của Bhutan năm 1971. Việc học tiếng Dzongkha là điều bắt buộc tại tất cả trường học Bhutan, và nó là *[[lingua franca]]* tại các quận phía đông và nam.
## Ngữ âm
Tiếng Dzongkha là một ngôn ngữ thanh điệu với hai thanh: cao và thấp.

### Phụ âm

Tất cả phụ âm đều có thể bắt đầu âm tiết. Ở đầu của âm tiết thanh thấp, phụ âm đều hữu thanh. Các phụ âm bật hơi, , và  không có mặt ở âm tiết thanh thấp. Âm  có thể là âm rung  hay âm rung xát , và được vô thanh hóa ở cụm phụ âm đầu ở âm tiết thanh cao.

 là âm răng. Âm tắc xát và xát vòm có thể là âm chân răng-vòm hay là vòm thường.

Chỉ có một vài phụ âm có thể làm phụ âm cuối, thường gặp nhất là .  cuối âm tiết (và nhất là cuối từ) thường bị lượt đi với kết quả là nguyên âm đứng trước nó được mũi hóa và dài hóa. Âm  cuối từ cũng thường bị bỏ đi, trừ trường hợp phát biểu trang trọng. Trong lối nói nói trang trọng hay văn chương, hai âm  và  cũng có thể làm phụ âm cuối; và dù hiếm,  cũng là phụ âm cuối.

### Nguyên âm

* Khí có thanh thấp, nguyên âm thường được phát âm hà hơi (breathy).
* Ở âm tiết đóng,  biến thường giữa  và , cách thứ hai phổ biến hơn.
*  biến thiên giữa  và .
*  biến thiên giữa  và , cách thứ hai phổ biến trong âm tiết đóng.
*  biến thiên giữa  và .
*  là , nhưng có xu hướng trở thành , nhất là ở âm tiết đóng. 
*  nằm giữa  và .
*  có khi trở thành , nhất là ở âm tiết đóng.
* Khi được mũi hóa hay theo sau bởi , nguyên âm luôn dài.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* Dzongkha Development Commission Thimphu, Bhutan
* Ethnologue entry on Dzongkha
* Dzongkha-English Dictionary - རྫོང་ཁ་ཨིང་ལིཤ་ཤན་སྦྱར་ཚིག་མཛོད།
* Dzongkha podcast 
* Dzongkha Romanization for Geographical Names
Tiếng Kannada

**Tiếng Kannada** (ಕನ್ನಡ Kannaḍa) là một trong các ngôn ngữ chính của Ấn Độ, thuộc ngữ hệ Dravida chủ yếu được sử dụng ở bang Karnataka. Người sử dụng tiếng Kannada là khoảng 50 triệu người, khiến đây là ngôn ngữ lớn thứ 27 trên thế giới. Đây cũng là một ngôn ngữ chính tại Ấn Độ và là ngôn ngữ chính thức của bang Karnataka.

## Đặc điểm
Tiếng Kannada sử dụng chữ Kannada, vốn được phát triển từ chữ Kadamba. Tiếng Kannada đã được khắc lên đá từ thiên niên kỷ đầu tiên của Công Nguyên, và văn phạm tiếng Kannada cổ trở nên hưng thịnh trong thế kỷ thứ VI và thế kỷ thứ IX. Thuở đó văn phạm tiếng Kannada là thứ tiếng danh giá nhất của cả Ấn Độ. Chính phủ Ấn Độ hiện nay công nhận tiếng Kannada là ngôn ngữ cổ. Tiếng Kannada chịu ảnh hưởng từ tiếng Phạn. Vào thời tiếng Kannada Trung đại (thế kỷ XIV đến XVIII), tiếng Phạn đã ảnh hưởng nhiều đến cách từ vựng, ngữ pháp và phong cách văn chương Ấn Độ cũng như các nước trong vùng ảnh hưởng của Phật giáo.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* Kannada Question-Answer Website 
* Kannada Learning Center 
* Kannaḍa-English dictionary
Tiếng Malayalam

**Tiếng Malayalam** ( ) là một ngôn ngữ dùng tại Ấn Độ, chủ yếu ở tiểu bang Kerala. Đây là một trong 22 Ngôn ngữ với địa vị chính thức tại Ấn Độ và được công nhận năm 2013 là một ngôn ngữ cổ điển. Tiếng Malayalam phát triển đến "hình hài" hiện nay một phần nhờ công của nhà thơ Thunchaththu Ezhuthachan thế kỷ XVI. Đây là ngôn ngữ chính thức ở Kerala và ở các lãnh thổ liên bang Lakshadweep và Puducherry. Malayalam thuộc ngữ hệ Dravida, có khoảng 38 triệu người dùng. Tiếng Malayalam cũng hiện diện ở hai tiểu bang lân cận: Tamil Nadu và Karnataka; dân các huyện Nilgiris, Kanyakumari và Coimbatore (Tamil Nadu), cũng như Dakshina Kannada (Karnataka) cũng dùng tiếng Malayalam.

Ngữ học phân tích cho thấy rằng tiếng Malayalam phát triển từ cổ ngữ Tamil. Tiếng Malayalam tiếp nhận nhiều yếu tố của tiếng Phạn trong suốt quá trình phát triển. Trước khi tiếng Malayalam thành hình, tiếng Tamil cổ đã được dùng như một ngôn ngữ văn chương ở khu vực Tamilakam, gồm cả bang Kerala ngày nay, với một tác phẩm ví dụ nổi tiếng là *[[Silappatikaram]]*. *Silappatikaram* được sáng tác bởi hoàng tử Chera Ilango Adigal từ Chunkaparra, và được xem là một tác phẩm kinh điển trong văn học Sangam. Tiếng Malayalam hiện đại vẫn lưu giữ nhiều từ ngữ trong khối từ vựng tiếng Tamil cổ trong văn học Sangam.

Hệ chữ cổ nhất dùng để viết tiếng Malayalam là chữ Vatteluttu, rồi sau đó là Kolezhuttu. Cùng với việc tiếng Malayalam vay mượn từ vựng cũng nhưng phép ngữ pháp từ tiếng Phạn, chữ Grantha được chấp nhận làm chữ viết và được gọi là *Arya Eluttu*. Arya Eluttu phát triển thành chữ Malayalam hiện đại. Nhiều văn bản tôn giáo thời trung đại được viết bằng một dạng kết hợp giữa tiếng Phạn và tiếng Malayalam cổ, gọi là Manipravalam.

## Tham khảo

## Xem thêm
* Danh sách ngôn ngữ
* Danh sách các nước theo ngôn ngữ nói
* 

## Liên kết ngoài

* Malayalam Keyboard and text editor
* Ethnologue report for Malayalam 
* Unicode Code Chart for Malayalam (PDF Format)
* Malayalam typing,Free malayalam keyboard download
Xuân Tân (xã)

**Xuân Tân** là một xã thuộc huyện Xuân Trường, tỉnh Nam Định.

## Vị trí địa lý
Xã Xuân Tân nằm ở phía Đông Bắc Huyện Xuân Trường, là vùng đất được phù sa sông Hồng bồi đắp và có hình dạng giống con thoi, chạy dọc theo sông Hồng (dài 7.500m, chỗ rộng nhất 2000m). Tổng diẹn tích tự nhiên của xã là 10.16 km2. Phía Đông giáp sông Hồng và tỉnh Thái Bình. Phía Đông Nam giáp huyện Giao Thủy. Phía Tây Nam giáp xã Xuân Đài và Xuân Phú. Phía Bắc và Tây Bắc giáp xã Xuân Thành. Trải qua hơn 5 thế kỷ chống chọi với thiên nhiên khắc nghiệt, từ vùng đất sình lầy đã trở thành những cánh đồng phì nhiêu màu mỡ, dân cư đông đúc. Xuân Tan có hai con sông bao bọc, đó là Sông Hồng và sông Láng, rất giàu phù sa và thuận lợi cho giao thông đường thủy, cùng hệ thống giao thông đường bộ, nối liền với các tuyến tỉnh lộ, Quốc lộ, tạo cho Xuân Tân một vị thế địa lý quan trọng trong phát triển kinh tế, văn hóa - xã hội....

## Di tích
Xã có khu di tích lịch sử chùa Liêu Đông, chùa An Đạo. Những ngôi chùa này góp phần làm phong phú thêm đời sống tâm linh của người dân Xuân Tân.
Một vài năm gần đây, đời sống tinh thần của người dân ngày được cải thiện. Vào những dịp tuần tiết, chùa luôn tấp nập người ra vào. Lễ mừng phật đản, lễ Vu Lan báo hiếu... đều được chăm lo đầy đủ.

## Kinh tế
Đại bộ phận người dân làm nông nghiệp.
Một phần nhỏ diện tích bãi bồi sông Hồng được dùng để trồng dâu, trồng đay và trồng hoa màu.
Nghề phụ: trước đây nghề trồng dâu nuôi tằm rất phát triển nhưng tới năm 2005, diện tích trồng dâu đã được xã giao cho một số hộ dân để phát triển theo mô hình trang trại. Nghề trồng dâu nuôi tằm tàn lui từ đó.
Đặc sản:
 + Gạo hom - lúa được trồng ở bãi bồi ngoài sông hồng, lớn lên theo con nước phù sa đỏ nặng, không cần chăm bón gì thêm. Vì thế, gạo hom có độ thơm ngon rất đặc trưng.
 + Rươi: " Tháng chín đôi mươi- tháng mười mùng năm", câu thành ngữ đúc kết kinh nghiệm của người dân trong việc thu hoạch rươi vào 2 ngày trên. Rươi- một đặc sản mà sông Hồng đã ban tặng cho người dân Xuân Tân.
Hiện nay có thêm một số ngành nghề khác như: làm gạch tuylen, đóng tàu(tuy nhiên đang bị xuống dốc)
## Tham khảo
Tiếng Nepal

**Tiếng Nepal** (नेपाली) là ngôn ngữ của người Nepal và là ngôn ngữ chính thức trên thực tế của Nepal.

Tiếng Nepal là một thành viên của ngữ chi Ấ́n-Arya thuộc ngữ tộc Ấ́n-Iran của ngữ hệ Ấn-Âu. Đây là ngôn ngữ chính ở Nepal, và cũng được sử dụng ở đất nước Bhutan, một phần của Ấn Độ và Myanmar. Tại Ấn Độ, ngôn ngữ này được công nhận là một trong 23 ngôn ngữ chính thức cấp địa phương: Tiếng Nepal có vị thế chính thức ở bang Sikkim và huyện Darjeeling của bang Tây Bengal. Tiếng Nepal phát triển trong tình trạng ở gần với các ngôn ngữ thuộc nhóm Tạng-Miến, nhất là với tiếng Newar. Tiếng Nepal có quan hệ gần gũi với các ngôn ngữ Hindi và thỉnh thoảng có thể hiểu lẫn nhau ở một số từ, ngôn ngữ này có nhiều từ có gốc là tiếng Phạn và rất ít từ mượn từ tiếng Ba Tư và tiếng Anh so với tiếng Hindi-Urdu. Tiếng Nepal thường được viết bằng chữ Devanagari giống như tiếng Hindi và tiếng Phạn.

## Phân bổ
Khoảng 1/3 dân số Nepal sử dụng ngôn ngữ này như tiếng mẹ đẻ. Tiếng Nepal nay được chính phủ Nepal sử dụng và là ngôn ngữ hàng ngày của dân cư trong cả nước. Tuy thế việc không chấp nhận sử dụng tiếng Nepal trong tòa án và chính quyền ở Nepal là một sự thách thức. Phiến quân theo chủ nghĩa Mao Trạch Đông coi việc công nhận các ngôn ngữ khác ở Nepal là một trong các mục tiêu theo đuổi của họ.

Khoảng 242.000 người (chiếm 35%) dân số đất nước Bhutan nói tiếng Nepal nếu tất cả những người tị nạn Bhutan được tính (các con số không chính thức cho rằng dân tộc Nepal ở Bhutan lên tới 30 hay 40%, chủ yếu ở miền nam)

Ở Ấn Độ, ước tính có 500.000 người nói tiếng Nepal trong tổng số 560.000 dân ở bang Sikkim. Ở các huyện Darjeeling và Jalpaiguri ở bang Tây Bengal có khoảng 1.400.000 người nói tiếng Nepal. Ở vùng đông bắc Ấn Độ (gồm 7 bang Assam, Meghalaya, Nagaland, Manipur, Tripura, Mizoram và Arunachal Pradesh) cũng có vài triệu người nói tiếng Nepal. Một cộng đồng nói tiếng Nepal đáng kể có mặt ở nhiều thành phố của Ấn Độ như Kolkata, Delhi, Bangalore, Visakhapatnam, Chennai, Mumbai và Hyderabad.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* Type In Nepali Unicode
* Romanized Nepali Unicode Keyboard  developed by OOPSLite Technologies
* Nepali Unicode Romanized
* Nepali Unicode Traditional
* A set of free tools for typing, web search and email in Unicode Nepali
* A set of free materials for learning Nepali
* How to write Nepali 
* Download Nepali Word Processor: Madhyam developed by Balendu Sharma Dadhich
* Download Nepali Fonts
* Nepali alphabets, pronunciation and script
* Lipikaar Online Nepali Editor
Laurent Gbagbo

**Laurent Koudou Gbagbo** (sinh 31 tháng 5 năm 1945) đã là Tổng thống thứ tư của Côte d'Ivoire từ năm 2000 cho đến ngày 11 tháng 4 năm 2011 đến khi bị bắt bởi lực lượng quân đội Pháp. Là một giáo viên lịch sử, Gbagbo trở thành một trong những đối thủ chính của Tổng thống Félix Houphouët-Boigny, và bị cầm tù và sống lưu vong trong các thời kỳ khác nhau.

Gbagbo thành lập Mặt trận Nhân dân Bờ Biển Ngà vào năm 1982 và thất bại trong cuộc tranh cử Tổng thống cùng với đối thủ Houphouët-Boigny ở đầu của nền chính trị đa đảng vào năm 1990. Robert Guéï, người đứng đầu một chính quyền quân sự, cấm các chính trị gia hàng đầu khác từ hoạt động chống lại Gbagbo trong cuộc bầu cử tổng thống tháng 10 năm 2000 và Gbagbo tuyên bố chiến thắng sau cuộc bầu cử, trong khi người ủng hộ ông đã xuống đường, lật đổ Guéï. Gbagbo đã được đưa lên làm Tổng thống.

Sau cuộc bầu cử tổng thống 2010, Gbagbo cho rằng việc kiểm phiếu có gian lận, và từ chối đứng bàn giao quyền lực cho vị tân tổng thống đắc cử. Ông kêu gọi hủy bỏ kết quả từ 9 trong các vùng của đất nước. Alassane Ouattara được tuyên bố là người đắc cử và đã được công nhận là người chiến thắng bởi các quan sát viên bầu cử, cộng đồng quốc tế, Liên minh châu Phi (UA), và Cộng đồng Kinh tế Tây Phi. Tháng 4 năm 2011, ông Laurent Gbagbo đã bị bắt sau cả tháng dài bế tắc chính trị với Alassane Ouattara.

## Tham khảo
Berkel en Rodenrijs

**Berkel en Rodenrijs** là một đô thị (khu tự quản) cũ của tỉnh Zuid-Holland, Hà Lan. Đô thị này có diện tích 18,91 km2, dân số là 22.626 người (thời điểm 1/1/2008). Ngày 1 tháng 1 năm 2007, thị trấn được sáp nhập với các thị trấn lân cận Bergschenhoek và Bleiswijk để lập đô thị mới Lansingerland.

## Tham khảo
's-Gravendeel

**'s-Gravendeel** là một đô thị (khu tự quản) cũ ở phía tây Hà Lan, thuộc tỉnh Zuid-Holland, Hà Lan. Đô thị cũ có diện tích 20,69&nbsp;km ² (7,99 mile ²) trong đó có 1,77&nbsp;km ² (0,68 mile ²) là diện tích mặt nước. Đô thị này đã có dân số là 9.023 vào tháng 1 năm 2007.

Đô thị 's-Gravendeel được sáp nhập với Binnenmaas ngày 1 tháng 1 năm 2007.

's-Gravendeel nằm ở phía đông của cù lao Hoeksche Waard trên sông Dordtsche Kil. Nó được kết nối với Dordrecht bằng đường hầm Kil. Ngôi làng được thành lập năm 1593 khi Nieuw-Bonaventura được hút khô nước.

## Tham khảo
Jacobswoude

**Jacobswoude** là một đô thị (khu tự quản) cũ ở phía tây Hà Lan, ở tỉnh Zuid-Holland, Hà Lan. Đô thị này nay thuộc Kaag en Braassem. Trước khi sáp nhập với Alkemade, đô thị này có diện tích 41,37 &nbsp;km² (trong đó có 4,88 &nbsp;km² là diện tích mặt nước) gồm các cộng đồng Bilderdam, Hoogmade, Leimuiden, Rijnsaterwoude, và Woubrugge, dân số là 10.692 người (thời điểm 1 tháng 1 năm 2004).

## Tham khảo
Alor Setar

**Alor Setar** - hay còn gọi là **Alor Star** trong giai đoạn 2004-2008 - là thủ phủ bang Kedah của Malaysia, đồng thời là trung tâm hành chính huyện Kota Setar. Thành phố là nơi sinh ra của Ng Kuan Jie, là một trung tâm phân phối cho sản xuất và sản phẩm nông nghiệp (như gạo) và là nơi đóng đô của hoàng gia của bang Kedah kể từ khi thành lập thành phố này. Thành phố có dân số đô thị khoảng hơn 300.000 người. Đây là một trong những thành phố lâu đời nhất của khu vực.

Alor Setar nằm 93&nbsp;km về phía bắc Butterworth (Penang) và cách biên giới với Thái Lan 45&nbsp;km về phía nam. Thành phố là một trung tâm giao thông ở khu vực phía bắc bán đảo Mã Lai.

Hai Thủ tướng là Tunku Abdul Rahman (thủ tướng đầu tiên của Malaysia) và Mahathir Mohamad (thủ tướng thứ tư của Malaysia) đều sinh ra ở Alor Setar. Nơi đây được thăng lên thành phố vào ngày 21 tháng 12 năm 2003.

## Khí hậu

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* 
* Towns and Cities in Malaysia
Sam hạt đỏ lá dài

**Sam hạt đỏ lá dài** hay còn gọi **sam đỏ lá dài**, **thanh tùng**, **thông đỏ lá dài**, **thông đỏ**, **thông đỏ nam**, **thông đỏ Hymalaia** (danh pháp hai phần: ***Taxus wallichiana***), là loài thực vật phân bổ từ đông Afghanistan đến phía tây tỉnh Vân Nam thuộc tây nam Trung Quốc, kéo dài xuống phía nam tới Việt Nam, ở độ cao 100–3.500 m.

## Các loài
Một số loài thông ở đông nam Trung Quốc, Đài Loan, Việt Nam và Philippines cũng được một số tác giả xếp vào loài *Taxus wallichiana*, cụ thể là *T. wallichiana* var. *chinensis* (Pilger) Florin tuy nhiên chúng thường được xếp thành loài riêng *[[Taxus chinensis]]*.

Tại Việt Nam, sam hạt đỏ lá dài (*Taxus wallichiana* hay *Taxus baccata* subsp. *wallichiana*) được xếp vào Danh mục các loài thực vật, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm.

## Chú thích

## Tham khảo
*
Amentotaxus formosana

***Amentotaxus formosana*** là một loài conifer trong họ Taxaceae. Chúng chỉ được tìm thấy ở Đài Loan.

Loài này bị đe dọa bởi mất môi trường sống.
## Chú thích

## Tham khảo
* 
* Conifer Specialist Group 2000. Amentotaxus formosana. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Tải xuống ngày 10 tháng 7 năm 2007.
Bách tán Đài Loan kín

**Bách tán Đài Loan kín** (danh pháp khoa học: ***Taiwania cryptomerioides***) là loài cây thuộc họ Hoàng đàn. Đây là loài bản địa của Đông Á, sống tại vùng núi miền Trung Đài Loan, một số vùng ở tây nam Trung Quốc, vùng biên giới giáp Trung Quốc của Myanma và miền bắc Việt Nam. 

Đây là một trong các loài cây lớn nhất của châu Á, có thể cao đến 80 m và đường kính thân gỗ đến 4 m. 
## Chú thích

## Tham khảo

*  Listed as Vulnerable (VU A1d v2.3)
Sidney Lumet

**Sidney Lumet** ( ; 25 tháng 6 năm 1924 9 tháng 4 năm 2011) là một đạo diễn, nhà sản xuất phim và nhà biên kịch Mỹ với 50 bộ phim để tên của mình. Ông được đề cử giải Oscar Đạo diễn xuất sắc cho *[[12 Angry Men (phim 1957)|12 Angry Men]]* (1957), *[[Dog Day Afternoon]]* (1975), *[[Network (film)|Network]]* (1976) and *[[The Verdict]]* (1982). Ông đã không đoạt một Giải Oscar cá nhân, mặc dù ông đã nhận được một giải thưởng danh dự Học viện và 14 bộ phim của ông đã được đề cử cho các giải Oscar khác nhau, như Network, được đề cử cho 10 giải, giành được 4 giải.

Bách khoa toàn thư Hollywood cho rằng Lumet là một trong những đạo diễn có nhiều phim nhất của kỷ nguyên hiện đại, mỗi năm sản xuất bình quân một bộ phim kể từ khi ra mắt nghề đạo diễn của mình vào năm 1957.

## Tham khảo
Charl Schwartzel

**Charl Adriaan Schwartzel**(; sinh ngày 31 tháng 8 năm 1984) là một tay golf chuyên nghiệp Nam Phi đang chơi trong PGA Tour và PGA European Tour và Sunshine Tour. Anh có cho riêng mình một chức vô địch Masters Tournament vào năm 2011.

Schwartzel sinh ra tại Johannesburg, Nam Phi.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

*
Hoàng liên gai

**Hoàng liên gai** hay **hoàng mù** (danh pháp hai phần: ***Berberis julianae***) là loài cây bụi thuộc họ Hoàng mộc. Đây là loài bản địa của vùng Hoa Trung, hiện được trồng ở nhiều nơi để làm cảnh.

Tại Việt Nam, hoàng liên gai được xếp vào Danh mục các loài thực vật, động vật nghiêm cấm khai thác, sử dụng vì mục đích thương mại.

## Hình ảnh

Tập tin:Berberis julianae.jpg
Tập tin:Berberis julianae HRM.jpg
Tập tin:Berberis julianae D.jpg
Tập tin:Berberis julianae 'Nana' - Arnold Arboretum - DSC06946.JPG


## Chú thích

## Liên kết ngoài
Hoàng mù

**Hoàng mù** có thể là:

## Thực vật
* Hoàng liên gai, tên khoa học ***Berberis julianae***
* Hoàng liên ba gai, tên khoa học ***Berberis wallichiana***
Vịnh Piran

**Vịnh Piran** (,  hay , ) nằm ở cực bắc Biển Adriatic, và là một phần của Vịnh Trieste. Vịnh được đặt theo tên thị trấn Piran, và bờ biển tiếp giáp với vịnh thuộc về hai quốc gia Croatia và Slovenia. Vịnh được giới hạn bởi một đường thẳng kẻ từ Mũi Savudrija (*Savudrijski rt*) ở phía nam đến Mũi Madona (*Rt Madona*) ở phía bắc và có diện tích khoảng . Kể từ thập niên 1990, cái tên Vịnh Savudrija (*Savudrijska vala*) cũng được sử dụng ở Croatia.

Tại bờ biển phía đông của vịnh trên lãnh thổ Slovenia là các thị trấn Piran, Portorož và Lucija. Trên bởi biển phía nam thuộc Croatia là các khu du lịch Crveni vrh và Kanegra, được xây dựng trong thập niên 1980. Con sông chính đổ vào vịnh là Dragonja, và nơi cửa sông là chỗ biên giới giữa hai nước Slovenia và Croatia. Dọc theo cửa sông Dragonja là các lòng chảo muối Sečovlje, chiếm diện tích .

Khu vực vịnh là nơi diễn ra tranh chấp trên biển và đất liền giữa Slovenia và Croatia.

## Xem thêm
* Tranh chấp biên giới Croatia–Slovenia

## Tham khảo
Hoàng liên bắc

**Hoàng liên bắc** hay **hoàng liên Trung Quốc** (danh pháp hai phần: ***Coptis chinensis***) là loài thực vật thuộc chi Hoàng liên, loài bản địa của Trung Quốc.

## Các giống cây
**Coptis chinensis* Franch. var. *chinensis*
**(syn. *Coptis teeta* Wallich var. *chinensis* Finet & Gagnepain)

## Dược liệu
Củ hoàng liên Trung Quốc là một vị thuốc trong đông y, có chứa isoquinolin alkaloid berberine, palmatin, hydrastin, và coptisin.

Tại Việt Nam, hoàng liên Trung Quốc được xếp vào Danh mục các loài thực vật, động vật nghiêm cấm khai thác, sử dụng vì mục đích thương mại.

## Chú thích

## Liên kết ngoài
*Complementary and Alternative Healing University (Chinese Herbology)
*List of Chemicals in ''Coptis chinensis'' (Dr. Duke's Databases)
Hoàng liên chân gà

**Hoàng liên chân gà** (danh pháp hai phần: ***Coptis quinquesecta***) là cây thuộc chi Hoàng liên, loài bản địa của Vân Nam, Trung Quốc và miền bắc Việt Nam.

Tại Việt Nam, hoàng liên chân gà được xếp vào Danh mục các loài thực vật, động vật nghiêm cấm khai thác, sử dụng vì mục đích thương mại.

## Chú thích

## Tham khảo
*
Voọc đen má trắng

**Voọc đen má trắng** (danh pháp hai phần: ***Trachypithecus francoisi***) là loài vật đặc trưng của nhóm voọc, thuộc bộ Linh trưởng Tuy nhiên đây cũng là loài voọc ít được nghiên cứu nhất.

Loài voọc này sống ở tây nam Trung Quốc và đông bắc Việt Nam. Trước năm 1990, voọc đen má trắng có mặt tại 23 nước với tổng số lượng là 2.000-2.500 cá thể.  Ước đoán hiện nay chỉ còn dưới 500 con ở Việt Nam và 1.400-1.650 ở Trung Quốc. Ngoài ra có khoảng 60 con ở các vườn thú Bắc Mỹ.

## Hình ảnh

Tập tin:Trachypithecus francoisi 3398.jpg
Tập tin:Trachypithecus francoisi los angeles zoo.jpg
Tập tin:Francois Langur 01.jpg
Tập tin:Francois Langur Monkey (Presbytis francoisi) (2854166105).jpg


## Tham khảo

## Tham khảo
*
Prime Cup Aberto de São Paulo 2011

**[[Prime Cup Aberto de São Paulo]] 2011** là 1 giải tennis chơi trên mặt sân cứng. Đây là lần thứ 11 giải này được tổ chức và nằm trong hệ thống ATP Challenger Tour 2011. Giải đấu được tổ chức ở São Paulo, Brasil trong khoảng thời gian từ 3 đến 9 tháng 1 năm 2011.

## Các tay vợt nội dung đơn nam
### Hạt giống

* Xếp hạng tính tới ngày 27 tháng 12 năm 2010.

### Các tay vợt khác
Các tay vợt nhận được wildcards để thi đấu vòng đấu chính:
*  Daniel Dutra da Silva
*  Christian Lindell
*  Tiago Lopes
*  Fernando Romboli

Các tay vợt vượt qua vòng loại:
*  Rafael Camilo
*  Henrique Cunha
*  Gastão Elias
*  André Ghem

## Vô địch
### Đơn nam

 **[[Ricardo Mello]]** def.  Rafael Camilo, 6–2, 6–1

### Đôi nam

 **[[Franco Ferreiro]]** /  **[[André Sá]]** def.  Santiago González /  Horacio Zeballos, 7–5, 7–6(12)

## Liên kết khác
*Official Website 
*ITF Search 
*ATP official site

## Tham khảo
Prime Cup Aberto de São Paulo 2011 - Đơn

Hạt giống số 1 Ricardo Mello đã bảo vệ thành công chức vô địch năm ngoái sau khi đánh bại Rafael Camilo 6–2, 6–1 trong trận chung kết. Đây là lần thứ 4  và là lần thứ 3 liên tiếp Mello vô địch ở São Paulo.

## Hạt giống

# **[[Ricardo Mello]] (Vô địch)**
# Horacio Zeballos *(Vòng 2)
# [[João Souza]] *(Tứ kết)
# Máximo González *(Vòng 1)

<ol start="5">
<li>  [[Thiago Alves (tennis)|Thiago Alves]] *(Vòng 1)
  Rogério Dutra da Silva *(Vòng 2)
<li>  [[Federico del Bonis]] *(Bán kết)
  Paul Capdeville ''(Vòng 1)


## Bốc thăm

### Chung kết

### Nhánh trên

### Nhánh dưới

## Liên kết khác
* Main Draw
* Qualifying Draw

## Tham khảo
Prime Cup Aberto de São Paulo 2011 - Đôi

Brian Dabul và Sebastián Prieto là đương kim vô địch nhưng không tham dự giải năm nay.
Franco Ferreiro và André Sá dành chức vô địch của họ đầu tiên trong năm nay (5 danh hiệu ở mùa giải 2010). Họ đã đánh bại Santiago González và Horacio Zeballos 7–5, 7–6(12) trong trận chung kết.

## Hạt giống

#  Santiago González /  Horacio Zeballos *(Chung kết)
#  *'Franco Ferreiro** /  **André Sá (Vô địch)*'

<ol start="3">
<li>  [[James Cerretani]] /  [[Adil Shamasdin]] *(Bán kết)
  Rogério Dutra da Silva /  João Souza ''(Tứ kết)


## Bốc thăm

### Bốc thăm

## Liên kết khác
* Main Draw

## Tham khảo
Bleiswijk

**Bleiswijk** là một thị xã và khu đô thị cũ ở phía tây Hà Lan, ở tỉnh Zuid-Holland. Đô thị này có dân số 10.222 vào năm 2006, và diện tích 21,96&nbsp;km ² (8,48 mile ²) trong đó có 0,83&nbsp;km ² (0,32 mile ²) là mặt nước. Ngày 1 tháng 1 năm 2007, thị trấn được sáp nhập với các thị trấn lân cận Bergschenhoek và Berkel en Rodenrijs để hình thành khu đô thị mới Lansingerland.

## Tham khảo
Vượn đen tuyền

**Vượn đen tuyền** (danh pháp khoa học: ***Nomascus concolor***) là loài linh trưởng phân bố ở Ấn Độ, bán đảo Mã Lai và Đông Dương. Chúng gồm 4 phân loài.

Tên khoa học trước đây của loài này là *Hylobates concolor*.

## Miêu tả
Chiều dài từ đầu đến cuối thân là 45–64&nbsp;cm và cân nặng 5,7&nbsp;kg. 

## Hình ảnh

Tập tin:Hylobates concolor2.jpg
Tập tin:Distribución nomascus concolor.png
Tập tin:Distribución nomascus.png


## Chú thích

## Liên kết ngoài

*Photo of Crested Gibbon
*Animal Diversity
Intersport Heilbronn Open 2011

**[[Intersport Heilbronn Open]] 2011** là giải quần vợt chơi trên mặt sân cứng. Đây là lần thứ 24 giải này được tổ chức và nằm trong hệ thống ATP Challenger Tour 2011. Giải đấu được tổ chức ở Heilbronn, Đức trong khoảng thời gian từ 24 đên 30 tháng 1 năm 2011.

## Các tay vợt nội dung đơn
### Hạt giống

* Xếp hạng tính tới ngày 17 tháng 1 năm 2011.

### Các tay vợt khác
Các tay vợt nhận được wildcards để thi đấu vòng đấu chính:
*  Daniel Brands
*  Peter Gojowczyk
*  Andrey Golubev
*  Tobias Kamke

Các tay vợt vượt qua vòng loại:
*  Grégoire Burquier
*  Yannick Mertens
*  Michael Ryderstedt
*  Alexandre Sidorenko

Tay vợt nhận được Lucky Loser để thi đấu vòng đấu chính:
*  Dieter Kindlmann

## Vô địch
### Đơn

 **[[Bastian Knittel]]** thắng  Daniel Brands, 7–6(4), 7–6(5)

### Đôi

 **[[Jamie Delgado]]** /  **[[Jonathan Marray]]** thắng  Frank Moser /  David Škoch, 6–1, 6–4

## Liên kết khác
*Official Website
*ITF Search 
*ATP official site

## Tham khảo