open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Hợp Phố

**Hợp Phố** (chữ Hán: 合浦), trước đây gọi là Liêm Châu, là một huyện thuộc địa cấp thị Bắc Hải, Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây, Trung Quốc. Huyện này có diện tích 2.380&nbsp;km², dân số năm 2003 đạt 930.914 người, huyện lị là trấn Liêm Châu (廉洲)

## Lịch sử

Khoảng 5.000 năm trước, trong thời kỳ đồ đá mới tại khu vực Hợp Phố ngày nay đã có những hoạt động của con người. Tại di chỉ khảo cổ Tây Sa Pha người ta đã khai quật được các loại rìu đá, dao đá, những công cụ nguyên thủy của con người. Trước khi nhà Tần thống nhất Trung Quốc, Hợp Phố là vùng đất của Bách Việt. Năm thứ 33 thời Tần Thủy Hoàng (214 TCN), quân đội Tần thống nhất Lĩnh Nam, lập ra Nam Hải, Quế Lâm, và Tượng Quận. Hợp Phố thuộc về Tượng Quận. Năm Nguyên Đỉnh thứ 6 thời Hán Vũ Đế (111 TCN), quân đội Tây Hán xâm chiếm Nam Việt, lấy vùng giáp giới Nam Hải, Tượng Quận lập ra quận Hợp Phố, với thủ phủ quận đặt tại Từ Văn (nay là huyện Từ Văn địa cấp thị Trạm Giang tỉnh Quảng Đông), đồng thời thiết lập huyện Hợp Phố.
 
Năm Hoàng Vũ thứ 7 (228) thời Tam Quốc, Đông Ngô đổi quận Hợp Phố thành quận Châu Quan, nhưng chẳng bao lâu sau lại đổi về tên cũ. Năm Trinh Quan thứ 8 (634) thời Đường Hợp Phố được gọi là Liêm Châu. Năm Chí Nguyên thứ 17 (1280), nhà Nguyên đổi thành tổng quản phủ Liêm Châu. Từ năm Hồng Vũ thứ nhất (1368) thời Minh cho tới thời Thanh người ta lập phủ Liêm Châu, trực thuộc tỉnh Quảng Đông. Thời kỳ Trung Hoa dân quốc (1911-1949), huyện Hợp Phố trước sau thuộc về đạo Khâm Liêm, tỉnh Quảng Đông, là khu nam của công sở Tuy Tĩnh cùng công sở chuyên viên khu hành chính đốc sát số 8.

Thời kỳ Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa:
* Tháng 12 năm 1949, huyện Hợp Phố thuộc quyền quản lý của chính quyền mới, trực thuộc tỉnh Quảng Đông.
* Ngày 10 tháng 5 năm 1951 các hương, trấn thuộc huyện Hợp Phố là 2 trấn Bắc Hải Đông, Bắc Hải Tây cùng 2 hương Cao Đức, Vi Châu tách ra để thành lập huyện cấp thị Bắc Hải trực thuộc tỉnh Quảng Đông.
* Năm 1952, Hợp Phố được bàn giao cho tỉnh Quảng Tây.
* Năm 1955 lại bàn giao cho tỉnh Quảng Đông, tới năm 1965 lại trở về Quảng Tây, thuộc về chuyên khu Khâm Châu. Tháng 7 năm 1987 huyện Hợp Phố trực thuộc Bắc Hải. Tháng 3 năm 1988, Quốc vụ viện CHND Trung Hoa phê chuẩn trở thành huyện mở vùng duyên hải.
* Ngày 17 tháng 12 năm 1994, từ huyện Hợp Phố tách ra các trấn như Phúc Thành về quận Ngân Hải; hai trấn Nam Khang, Doanh Bàn về quận Thiết Sơn Cảng.

## Phân chia hành chính
Huyện Hợp Phố hiện tại chia ra thành:
* 14 trấn: Liêm Châu, Đảng Giang, Sa Cương, Tây Trường, Ô Gia, Tinh Đảo Hồ, Thạch Loan, Thạch Khang, Thường Lạc, Áp Khẩu, Công Quán, Bạch Sa, Sơn Khẩu, Sa Điền.
* 1 hương: Khúc Chương.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Lịch sử Hợp Phố  trên website chính thức của huyện Hợp Phố.
Đại hội Thể thao Đông Nam Á 2001

**Đại hội Thể thao Đông Nam Á 2001** (), tên gọi chính thức là **Đại hội Thể thao Đông Nam Á lần thứ 21**, là sự kiện thể thao đa môn của khu vực Đông Nam Á được tổ chức tại Kuala Lumpur, Malaysia. Đây là lần thứ năm Malaysia đăng cai SEA Games, sau các kỳ năm 1965, 1971, 1977 và 1989, tất cả đều diễn ra tại Kuala Lumpur.

Đại hội được tổ chức từ ngày 8 đến 17 tháng 9 năm 2001 (mặc dù một số môn thi đấu đã bắt đầu từ ngày 1 tháng 9). Đây cũng là kỳ SEA Games đầu tiên diễn ra trong thiên niên kỷ mới. Khoảng 4.165 vận động viên đã tham gia tranh tài tại Kuala Lumpur với 391 nội dung thuộc 32 môn thể thao. Buổi lễ khai mạc được cử hành tại Sân vận động Quốc gia Bukit Jalil, do Quốc vương Malaysia Salahuddin chủ trì.

Bảng tổng sắp huy chương chung cuộc được dẫn đầu bởi nước chủ nhà Malaysia, theo sau là Thái Lan và Indonesia. Trong suốt kỳ đại hội, nhiều kỷ lục quốc gia và kỷ lục đại hội đã bị phá vỡ. SEA Games 2001 được đánh giá là thành công với chất lượng chuyên môn ngày càng nâng cao giữa các quốc gia Đông Nam Á.

## Quốc gia tham dự

* 
* 
* 
* 
*  **(Chủ nhà)**
* 
* 
* 
* 
* 

## Bảng tổng sắp huy chương
Tổng cộng có 1.280 huy chương được trao cho các vận động viên, bao gồm 392 huy chương vàng, 390 huy chương bạc và 498 huy chương đồng. Thành tích của nước chủ nhà Malaysia là tốt nhất từ trước đến nay trong lịch sử Đại hội Thể thao Đông Nam Á, giúp họ giành vị trí nhất toàn đoàn.

## Các môn thể thao

* Thể thao dưới nước
** 
** 
** 
** 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Trang web không chính thức 
*Bảng tổng sắp huy chương
Hoa hậu Thế giới 2008

**Hoa hậu Thế giới 2008** là cuộc thi Hoa hậu Thế giới lần thứ 58 được tổ chức vào ngày 13 tháng 12 năm 2008 tại Trung tâm Hội nghị Sandton ở Johannesburg, Nam Phi. 109 thí sinh từ khắp nơi trên thế giới đã cùng tham gia tranh tài giành chiếc vương miện và Hoa hậu Thế giới 2007 từ Trung Quốc, Trương Tử Lâm đã trao vương miện cho Hoa hậu Thế giới 2008 là Ksenia Sukhinova từ Nga.

Ban đầu, cuộc thi Hoa hậu Thế giới 2008 dự định được tổ chức tại Kiev, Ukraine vào ngày 4 tháng 10 năm 2008. Thế nhưng chiến sự bất ngờ nổ ra tại hai nước láng giềng của Ukraina là Nga và Georgia đã khiến cho ban tổ chức cuộc thi quyết định rời bỏ địa điểm này. Nam Phi, "đất nước cầu vồng" đã được lựa chọn thay thế cho Ukraine.

## Kết quả cuộc thi
### Các danh hiệu cao nhất

### Các nữ hoàng sắc đẹp khu vực

## Các phần thi phụ
### Hoa hậu Bãi biển
Phần thi **Hoa hậu Bãi biển** diễn ra ngày 29 tháng 11 tại khách sạn Beverly Hills tại Durban, Nam Phi. 25 thí sinh được ban giám khảo công bố từ ngày 27 tháng 11 sẽ cùng nhau thi tài giành danh hiệu Hoa hậu Bãi biển và có được chiếc vé vào vòng bán kết.

### Hoa hậu Siêu mẫu
Phần thi Hoa hậu Siêu mẫu diễn ra ngày 3 tháng 12 tại Walter Sisulu Square of Dedication in Soweto, Nam Phi. 32 thí sinh vào bán kết sẽ tham gia sự kiện này.

### Hoa hậu Thể thao
Phần thi Hoa hậu Thể thao diễn ra vào ngày 5 tháng 12 tại Muldersdrift, Nam Phi.

### Hoa hậu Tài năng
Phần thi Hoa hậu Tài năng diễn ra ngày 7 tháng 12 tại Sandton Convention Centerỉơ Johannesburg, Nam Phi.

### Hoa hậu Nhân ái
Được diễn ra vào đêm chung kết ngày 13 tháng 12.

## Giải thưởng đặc biệt

### Nhà thiết kế trang phục đẹp nhất

### Hoa hậu do khán giả bình chọn

**Ghi chú**: Theo luật ban đầu, người chiến thắng giải thưởng này sẽ có một vị trí trong Bán kết. Nhưng trước chung kết vài giờ, giải thưởng đã bị hủy bỏ do hệ thống bình chọn bị lỗi kỹ thuật. Sau khi lễ đăng quang kết thúc, ban tổ chức Hoa hậu Thế giới đã thông báo thí sinh đoạt giải thưởng này trên trang chủ chính thức của cuộc thi.

## Các giám khảo
Giám khảo gồm có tám người và họ là:
***Julia Morley** - Chủ tịch kiêm giám đốc điều hành tổ chức Hoa hậu Thế giới
***[[Wilnelia Merced]]** - Hoa hậu Thế giới 1975 và hiện là giám đốc của quỹ từ thiện của riêng mình ở Puerto Rico
***Aminurta Kang** - đạo diễn nhà hát, Trung Quốc và Bắc Mỹ
***Krish Naidoo** - Đại sứ quốc tế của Hoa hậu Thế giới
***Pearl Luthuli** - Điều hành thương mại và dịch vụ đài truyền hình quốc gia Nam Phi SABC
***Lindiwe Mahlangu** - Giám đốc điều hành công ty du lịch Joburg
***Precious Moloi-Motsepe** - Chủ tịch hiệp hội thời trang quốc tế châu Phi
***Graham Cooke** - Chủ tịch World Travel

## Thí sinh tham dự
Có tất cả 109 thí sinh tham gia cuộc thi.

## Chú thích
William Calley

**William Laws Calley, Jr.** (8 tháng 6 năm 1943 – 28 tháng 4 năm 2024) là một cựu sĩ quan Lục quân Mỹ, người bị buộc tội có kế hoạch tàn sát và giết hại 504 người dân thường Việt Nam trong cuộc thảm sát Mỹ Lai vào ngày 16 tháng 3 năm 1968, khi chỉ huy một nhóm quân nhân Mỹ (đại đội Charlie thuộc lữ đoàn bộ binh 11) nhận nhiệm vụ chiếm đóng làng Sơn Mỹ và tìm du kích Quân Giải phóng.

## Thông tin cá nhân
Calley tốt nghiệp từ trường trung học ở Miami, sau đó học tại trường đại học Palm Beach Community khoảng một năm từ 1963 đến 1964, nhưng bị rời khỏi trường do kết quả học yếu, gồm 2 điểm C, một điểm D và bốn điểm F. Sau đó Calley làm nhiều nghề như bán hàng, rửa bát, bảo hiểm, người bán vé. Calley gia nhập quân đội vào 26 tháng 7 năm 1966, đúng vào thời điểm căng thẳng của chiến tranh Việt Nam.

Calley phải trải quan một đợt huấn luyện cơ bản ở Fort Benning, Georgia. Calley nộp đơn và được chấp nhận vào Trường tuyển sĩ quan (OCS) năm 1967, sau đó tốt nghiệp từ OCS lớp No. 51 khóa 1967, và được bổ nhiệm quân hàm trung uý.

Calley được bổ nhiệm vào đại đội Charliey, tiểu đoàn số 1, trung đoàn bộ binh 20, lữ đoàn bộ binh 11, và bắt đầu huấn luyện tại doanh trại Schofield ở Hawaii trước khi lữ đoàn được triển khai đến miền Nam Việt Nam. Ở Việt Nam, lữ đoàn này trở thành một bộ phận của Sư đoàn Mỹ. Ở cương vị một chỉ huy chiến đấu, Calley gần như không được để ý nhiều lắm. Bản báo cáo về vụ Thảm sát Mỹ Lai lần đầu trước công chúng khi đó chỉ mô tả về Calley là một sự "bình thường". Sau đó, một cuộc điều tra được tiến hành, nhiều sự việc bị che đậy trong cuộc thảm sát được phanh phui. Một vài thành viên trong trung đội nói với các điều tra viên rằng anh ta thiếu những kiến thức chung và thậm chí không thể đọc được bản đồ hay la bàn một cách chính xác.

## Phiên tòa và kết quả

Calley bị buộc tội vào 5 tháng 9 năm 1969, với tội danh được ghi rõ, có kế hoạch tàn sát và giết hại 109 người dân thường Việt Nam ở làng Mỹ Lai. Cũng trong văn kiện về vụ việc này, 500 người trong làng, hầu hết là phụ nữ, trẻ em, vị thành niên và người già, bị tập trung lại và bị bắn chết bởi các binh lính của đại đội Charlie. Calley bị tuyên án chung thân, nhưng thực chất chỉ phải ngồi tù ba năm sau khi được tổng thống Mỹ Nixon ân xá.

## Tham khảo

## Xem thêm
* Captain Ernest Medina - Sĩ quan chỉ huy của Đại đội Charlie 
* Major General Samuel Koster - Sĩ quan chỉ huy của Sư đoàn Anh Cả Đỏ (hay còn gọi là sư đoàn Americal)
* Hugh Thompson, Jr., Lawrence Colburn, và Glenn Andreotta - Tổ trực thăng OH-53 đã cứu sống một vài nạn nhân của vụ thảm sát
* Seymour Hersh - Nhà báo điều tra đã vặt trần sự thật khỏi sự che giấu của quân đội về vụ thảm sát
* C. Company featuring Terry Nelson - one-hit wonder Người viết bài hát về Calley năm 1971.

## Liên kết ngoài
* Found: The monster of the My Lai massacre Daily Mail
* TRIAL: William Calley's trial 
* ''Famous American Trials: The My Lai Courts-Martial 1970''
* Beidler, Philip D., "Calley's Ghost" , *Virginia Quarterly Review*, Winter 2003.
Ngân Hải

** Ngân Hải** (银海区) là một quận của thành phố Bắc Hải, Quảng Tây, Trung Quốc. Quận này có 5 trấn và 39 làng.
* Diện tích: 423 km²
* Dân số: 130.000
* Huyện lỵ: Dân Châu Đại Đạo (明珠大道)

## Các đơn vị hành chính
Năm trấn
* Cao Đức (高德)
* Tây Đường (西塘)
* Hàm Điền (咸田)
* Kiều Cảng (侨港)
* Phúc Thành (福成)

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Website chính thức  (tiếng Trung)
** Bản đồ
Hải Thành, Bắc Hải

**Hải Thành** (; tiếng Tráng: **Haijcwngz**) là quận trung tâm hành chính của thành phố Bắc Hải, Quảng Tây, Trung Quốc. Quận này có 51 phường và 20 làng.
* Diện tích: 140 km²
* Dân số: 240.000
* Quận lỵ: Vịnh Bắc Bộ Đại Đạo (北部湾大道)

## Các đơn vị hành chính
* Đông Nhai Nhai Đạo (东街街道) 
* Trung Nhai Nhai Đạo (中街街道) 
* Tây Nhai Nhai Đạo (西街街道) 
* Hải Giác Nhai Đạo (海角街道) 
* Địa Giác Nhai Đạo (地角街道) 
* Trấn Vi Châu (涠洲镇) 
* Trấn Tĩnh Hải (靖海镇)

## Xem thêm
*Danh sách các đơn vị hành chính Quảng Tây
## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Website chính thức  (bằng tiếng Trung giản thể)
Thiết Sơn Cảng

**Thiết Sơn Cảng khu** (铁山港区), là một quận của thành phố Bắc Hải, Quảng Tây, Trung Quốc. Quận này có 3 trấn và tổng cộng 39 làng.
* Diện tích: 394 km²
* Dân số: 160.000
* Quận lỵ: Trấn Nam Khang

## Các đơn vị hành chính
3 trấn:
* Nam Khang (南康)
* Doanh Bàn (营盘)
* Hưng Cảng (兴港)

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Website chính thức  (tiếng Trung)
** Bản đồ
Hà Trì

**Hà Trì** (tiếng Tráng: Hozciz, chữ Hán giản thể: 河池) là một địa cấp thị thuộc khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Hà Trì có dân số năm 2004 là 3.830.000 người và diện tích là 35.500&nbsp;km². Tên gọi trước đây là Kim Thành Giang. Năm 2004, địa khu Hà Trì đổi thành địa cấp thị Hà Trì.

## Địa lý
Phía đông Hà Trì tiếp giáp với Liễu Châu, phía nam giáp với Nam Ninh, phía đông nam giáp với Lai Tân, phía tây nam giáp với Bách Sắc, phía bắc giáp với tỉnh Quý Châu.

Hà Trì nằm ở phía tây bắc khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây, trên phần phía nam của cao nguyên Vân Quý. Phần phía tây bắc của Hà Trì là cao hơn cả và thoải dần xuống về phía đông nam. Hà Trì là một địa cấp thị miền núi với các dãy núi nằm ở phía bắc như Cửu Vạn Đại Sơn, ở phía tây bắc là Phượng Hoàng Sơn, ở phía đông là Phong Lĩnh, ở phía tây là Đô Dương Sơn và ở phía tây nam là dãy núi Thanh Long. Đỉnh núi cao nhát chưa có tên gọi với độ cao tuyệt đối là 1.693 m. Con sông lớn chảy qua địa cấp thị này là sông Hồng Thủy.

Khí hậu của khu vực Hà Trì là cận nhiệt đới gió mùa ẩm ướt. Thời lượng chiếu sáng hàng năm là từ 1.450 tới 1.600 giờ. Lượng giáng thủy trung bình năm đạt 1.200-1.600&nbsp;mm, nhưng có thể đạt tới 2.500&nbsp;mm.

## Phân chia hành chính
* 2 khu nội thành (Quận):
** Kim Thành Giang (金城江)
** Nghi Châu (宜州)
* 4 huyện:
** Nam Đan (南丹)
** Thiên Nga (天峨)
** Đông Lan (东兰)
** Phượng Sơn (凤山)
* 5 huyện tự trị:
** Huyện tự trị dân tộc Mao Nam Hoàn Giang (环江毛南族自治县)
** Huyện tự trị dân tộc Dao Đô An (都安瑶族自治县)
** Huyện tự trị dân tộc Mục Lão La Thành (罗城仫佬族自治县)
** Huyện tự trị dân tộc Dao Ba Mã (巴马瑶族自治县)
** Huyện tự trị dân tộc Dao Đại Hóa (大化瑶族自治县)

## Dân cư
Năm 2004 dân số Hà Trì là 3.830.000 người với các dân tộc chính là người Choang, người Hán, người Dao, người Mục Lão, người Mao Nam, người Miêu, người Đồng và người Thủy. Đây cũng là khu vực có nhiều nhất dân cư thuộc các dân tộc thiểu số tại Quảng Tây.

## Tham khảo
Hin Namno

**Khu bảo tồn đa dạng sinh học quốc gia Hin Namno** là một Khu bảo tồn thiên nhiên tại tỉnh Khăm Muộn, Lào. Về phía đông của nó là Vườn quốc gia Phong Nha-Kẻ Bàng thuộc tỉnh Quảng Trị, Việt Nam. Cả hai khu bảo tồn này được kết hợp (theo quyết định của UNESCO phê duyệt điều chỉnh ranh giới của Di sản thiên nhiên thế giới Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng mở rộng thêm cả Vườn quốc gia Hin Nam Nô, tạo thành một trong những vùng carxtơ lớn nhất thế giới.

## Mô tả
Đây là môi trường sống của cây thường xanh, rừng hỗn giao và rừng rụng lá. Do nằm giữa dãy Trường Sơn, Hin Namno có nhiều hang động và vách đá vôi, trong đó có một hang động dài 5&nbsp;km dọc theo sông Xe Bangfai.

Đây là nơi có nhiều loài động vật quý hiếm, trong đó có Chà vá chân đỏ và Voọc đen má trắng, mang Vũ Quang, Dơi quạ, dơi đốm hoa, dơi io, hồng hoàng, khướu đá mun.
## Xem thêm
* Danh sách các khu bảo tồn động vật tại Lào

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*A Wildlife and Habitat Survey of Hin Namno NBCA and Adjacent Areas
Charles Ponzi

**Charles Ponzi** (3 tháng 3 năm 1882&ndash;18 tháng 1 năm 1949) là một người nhập cư Italia đến Hoa Kỳ và đã trở thành một trong những người lừa đảo siêu nhất trong lịch sử Hoa Kỳ. Ông là "ông tổ" của các trùm lừa đảo tín dụng đa cấp, trong vòng 2 năm (1919-1920), Ponzi đã huy động được 15 triệu USD một con số khổng lồ vào thời điểm đó từ hàng vạn khách hàng đã bị mất tiền thông qua "kế hoạch Ponzi". Dù nhiều người chưa bao giờ nghe tên Ponzi, thuật ngữ "Ponzi Scheme" là một sự mô tả được nhiều người biết về một hệ thống các kế hoạch "kiếm tiến nhanh" có tính chất lừa đảo được thực hiện thông qua mạng Internet và những nơi khác cho đến ngày nay.

Bí danh của ông bao gồm **Charles Ponei**, **Charles P. Bianchi**, **Carl** và **Carlo**. 
## Thời trẻ
Nhiều thông tin về cuộc đời của Charles Ponzi hơi khó xác định do ông có xu hướng bịa và thêm thắt màu mè vào sự thật về bản thân mình. Ông được sinh ra với tên là Carlo Ponzi ở Lugo, Italia năm 1882 (không phải Parma như một số nguồn tài liệu, dù ông đã sống ở đó thời niên thiếu). Ông đã làm một công nhân bưu điện nhưng đã sớm bỏ ngang và được nhận vào học ở Đại học Roma La Sapienza. Bạn bè ông xem trường đại học này là một "kỳ nghỉ mát bốn năm", và ông đã nhập bọn với họ lang thang các quán bar, cà phê và opera. Sau đó, vì hết tiền, Ponzi đã bỏ học và lên tàu *S.S. Vancouver* đi Boston, Massachusetts, Mỹ.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Giấc mơ Mỹ và kế hoạch Ponzi
* Ông tổ của các trùm lừa đảo tín dụng đa cấp
* Kinh doanh tiền qua mạng: Một món lãi hời?
* Trùm lừa đảo tín dụng đa cấp
Tu viện Thành Parma

***Tu viện thành Parma*** (1839; Tiếng Pháp: *La Chartreuse de Parme*) là một trong hai kiệt tác của Stendhal, cùng với kiệt tác kia là *[[Đỏ và đen]]*.

Tiểu thuyết này được coi là một trong những tiểu thuyết đầu của trường phái hiện thực, một thể loại hoàn toàn trái với chủ nghĩa lãng mạn đang thịnh hành thời đó. Nó được xem như một tác phẩm có ảnh hưởng đến nhiều nhà văn khác; Honoré de Balzac coi nó như một tiểu thuyết quan trọng nhất thời đó, André Gide cho rằng đó là tiểu thuyết tiếng pháp lớn nhất từ trước.  Tolstoy bị ảnh hưởng mạnh bởi lối viết và cách xử lý sống động như thật về trận đánh nổi tiếng Waterloo trong *Tu viện thành Pacmơ* ở các tác phẩm viết về chiến tranh của ông.

*Tu viện thành Parma* nói về câu truyện của một quý tộc trẻ người Italia  Fabrizio del Dongo và những bất hạnh của anh trong thời Napoleon. Các sự kiện được xây dựng tập trung ở thành Parma và một lâu đài ở hồ Como, cả hai đều ở Ý, một số địa điểm khác dọc châu Âu cũng được đề cập đến, bao gồm Trận Waterloo, nơi mà Fabrizio chiến đấu cho Napoleon.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*  
* La Certosa di Parma (Mauro Bolognini, 1981) http://www.imdb.com/title/tt0082140/releaseinfo
Mìn M15

**Mìn M15** là một loại mìn chống tăng cỡ lớn của Hoa Kỳ. Nó lớn hơn loại mìn Mìn M6, loại đã bị loại ra khỏi trang bị của quân đội. Mìn này đã được sử dụng trong Chiến tranh Triều Tiên.

## Mô tả
Mìn có vỏ thép hình tròn cỡ lớn, có một đĩa nén ở phía trên của vỏ. Ở giữa đĩa nén có một vị trí để nắp ngòi nổ, ngòi này có thể đặt ở trạng thái "ARMED" (mở bảo hiểm) hoặc "SAFE" (an toàn). Đĩa nén đè lên trên một lò xo lá, lò xo này đè lên trên ngòi nổ M603. Khi có lực đủ lớn đè lên đĩa nén, đĩa này sẽ nén xuống lò xo và đè lên ngòi M603, ngòi M603 sẽ hoạt động và kích nổ mìn. Ngòi cũng có hai ngòi nổ phụ, một ngoi nổ phụ ở cạnh mìn và một ngòi nổ phụ đặt ở đáy mìn.

## Đặc điểm kĩ thuật
* Khối lượng: 14.3&nbsp;kg
* Thuốc nổ: 10.3&nbsp;kg thuốc nổ Comp B
* Đường kính: 333&nbsp;mm
* Cao: 150&nbsp;mm
* Lực đè gây nổ: 120 đến 340&nbsp;kg

## Đọc thêm
* Mìn
* Mìn chống tăng
## Tham khảo

* *Jane's Mines and Mine Clearance 2005-2006*
Minh Trị (định hướng)

**Minh Trị** có thể chỉ đến:

*Minh Trị Thiên hoàng của Nhật Bản
*Cải cách Minh Trị
*Thời kỳ Minh Trị
*Hiến pháp Minh Trị

## Xem thêm
*Meiji (định hướng)
Eo biển Quỳnh Châu

**Eo biển Quỳnh Châu** (), cũng gọi là **eo biển Hải Nam**, là một eo biển nằm giữa bán đảo Lôi Châu ở Quảng Đông và đảo Hải Nam. Eo biển này nối vịnh Bắc Bộ về phía Tây với Biển Đông về phía đông.

Eo biển này rộng khoảng 30&nbsp;km và có trung tâm tại tọa độ .

## Xem thêm
* Huyện Quỳnh Sơn, trước đây gọi là *Quỳnh Châu*

## Tham khảo

*
Quỳnh Sơn, Hải Khẩu

**Quỳnh Sơn** (瓊山, Wade-Giles: Ch'iungshan, bính âm bưu chính: Kiungshan; trước đây là **Quỳnh Châu** (bính âm bưu chính: Kiungchow)) là một trong bốn khu cấp huyện của Hải Khẩu, tỉnh lỵ tỉnh Hải Nam của Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa.

Phương ngữ Quỳnh Sơn của **tiếng [[Tiếng Ông Bối|Ông Bối]]** (hoặc Lâm Cao (臨高話, Lâm Cao thoại)) được nói ở Quỳnh Sơn.

Hải Thụy, một quan Nhà Minh mà công viên Hải Thụy được đặt tên là người Quỳnh Sơn. Chen Yuyi, Chủ tịch ủy ban nhân dân tỉnh Hải Nam sinh ra tại Quỳnh Sơn năm 1936.

## Xem thêm
* Eo biển Quỳnh Châu

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* Thông tin về Quỳnh Sơn
Võ Đạo Việt Nam

**Võ Đạo Việt Nam** là một môn phái võ thuật Việt Nam do võ sư Chu Tấn Cường sáng lập vào cuối thập niên 1980 ở Đức. Chu Tấn Cường lúc nhỏ học Nam Hồng Sơn từ trưởng môn đời thứ hai của môn phái này là Nguyễn Tỵ. Sau này, khi theo học bậc đại học tại Halle, Đức, Chu Tấn Cường đã xây dựng môn phái riêng phù hợp với người phương Tây. Môn võ ban đầu có tên "*Vo Vi Nam*". Sau chuyến đi về Việt Nam năm 1993 với 25 học trò, ông Cường đã đổi tên môn võ thành Võ Đạo Việt Nam vì nhiều lý do khác nhau. Môn sinh Võ Đạo Việt Nam chủ yếu rèn luyện chiến đấu tay không, côn và kiếm. Người rèn luyện trải qua bảy cấp độ từ thấp đến cao. Cấp thứ bảy, cao nhất, trở thành võ sư. Phù hiệu của môn phái này có hình âm-dương và hình cây tre cùng dòng chữ VODAOVN được bao quanh bởi một vòng bát giác. Ở Đức, môn phái này có hơn 20 võ đường khắp đất nước. Hiện môn phái này đã được luyện tập ở rất nhiều nước trên thế giới ngoài nước Đức.
## Chú thích

## Liên kết ngoài
* Website chính thức của Tiên Long Quyền Đạo
* Website chính thức của Võ Đạo Việt Nam
Ghép kênh phân chia thời gian

**Ghép kênh theo thời gian** hay **Ghép kênh phân chia thời gian**, viết tắt theo tiếng Anh là **TDM** (Time Division Multiplexing), là phương thức truyền và nhận nhiều tín hiệu độc lập qua một đường tín hiệu chung, bằng các chuyển mạch đồng bộ ở mỗi đầu của đường truyền để mỗi tín hiệu chiếm một phần thời gian và thứ tự xác định trong mỗi chu kỳ truyền tín hiệu.

Truyền ghép kênh được sử dụng khi tốc độ bit của môi trường truyền vượt quá tốc độ của tín hiệu được truyền. Hình thức ghép tín hiệu này được phát triển trong viễn thông cho các hệ thống điện báo vào cuối thế kỷ 19, và được ứng dụng phổ biến nhất của nó trong điện thoại kỹ thuật số vào nửa sau của thế kỷ 20.

Thời gian sử dụng đường truyền được chia sẻ cho người sử dụng. Tức là thời gian sử dụng đường truyền thì được chia làm nhiều khung.mỗi khung được chia thành nhiều khe thời gian(Ts time slot) mỗi người sử dụng một khe thời gian dành riêng cho mình để phục vụ cho việc truyền tin.

-các khóa ki và ki'(các khóa dùng ghép nguồn nhánh vào hệ thống truyền dẫn ở phần phát và phần thu)
cùng đóng ở khe thời gian dành riêng cho chúng và cùng mở ở các khe thời gian còn lại.điều này cho phép chia sẻ đường truyền về mặt thời gian cho các nguồn nhánh phát và nhận tương ứng.
-chu kỳ làm việc của một khung chính la độ dài khung của 1 tín hiệu hay còn gọi là ` khung.khi các nguồn nhánh phat thì giữa phần phát và phần thu phải đồng bộ.nếu mất đồng bộ thì chúng được quyết định là thu sai.
-trong một khung có một khe dành riêng cho tổ hợp đồng bộ khung.và chúng được tạo ra nhờ bộ tạo tổ hợp đồng bộ khung tại phần phất /việc thu liên tiếp đúng thì được cho là nhiều khả năng thu đúng nhất,.và thu sai liên tiếp thì được cho là thu sai.và phần thu sẽ gửi tín hiệu báo mất đồng bộ khung.đề nghị phần phát dừng phat.sau đó thì tiến hành đồng bộ khung lại.việc phát hiện thu đúng sai như vậy nhờ bộ giám sát đồng bộ khung.
như vậy hoạt động giữa MUX và DEMUX thì có:

*đồng hồ phần phát và phần thu phải hoàn toàn đồng bộ với nhau một cách liên tục và tự động với nhau nhờ một thiết bị chính là reg clk.
*đồng bộ khung thì dựa trên việc thu đúng liên tiếp các đồng bộ. Nếu như một lần đã báo thì sẽ có rất nhiều lần báo nếu sai nhiều hay có hiện tượng đồng bộ khung giả.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
Việt Nam tại Đại hội Thể thao Đông Nam Á 2003

**Việt Nam** là quốc gia tổ chức Đại hội Thể thao Đông Nam Á 2003 từ ngày 5 đến ngày 13 tháng 12 năm 2003.

## Bảng

### Đồng

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Kết quả của đoàn thể thao Việt Nam tại Đại hội Thể thao Đông Nam Á 2003
Tây Sơn thất hổ tướng

**Tây Sơn thất hổ tướng** (chữ hán :西山七虎將) là danh hiệu của 7 tướng lĩnh, thủ lĩnh quân sự của nhà Tây Sơn ở thời kì đầu, gồm có Võ Văn Dũng, Võ Đình Tú, Trần Quang Diệu, Nguyễn Văn Tuyết, Lê Văn Hưng, Lý Văn Bưu và Nguyễn Văn Lộc.

## Danh sách Tây Sơn thất hổ tướng

1. Võ Văn Dũng hay còn gọi là Vũ Văn Dũng. Ông lần lượt giữ các chức: Đô đốc, Đại Đô đốc, Tư khấu, Đại Tư khấu, Đại Tư đồ. Tước phong của Vũ Văn Dũng: Hám Hổ Hầu, Chiêu Viễn Hầu, Vũ Quốc công.

2. Võ Đình Tú hay còn gọi là Vũ Đình Tú. Ông lần lượt giữ các chức: Đổng lý, Đại Đổng lý, Binh bộ Thượng thư (triều Thái Đức), Binh bộ Tham tri (triều Cảnh Thịnh), An phủ sứ Phú Yên

3. Trần Quang Diệu hay còn có bản ghi là Nguyễn Quang Diệu. Ông lần lượt giữ các chức: Đô đốc, Đại Đô đốc, Đại Tổng quản, Trấn thủ Nghệ An, Thiếu phó. Tước phong của Trần Quang Diệu: Siêu Vũ hầu, ông còn được phong tước Quận công và Quốc công nhưng không rõ danh hiệu do chưa tìm được nguồn tư liệu.

4. Nguyễn Văn Tuyết hay còn gọi là Đinh Công Tuyết. Ông lần lượt giữ các chức: Đô đốc, Đại Đô đốc, Tư lệ, Đại Tư lệ, Trấn thủ Hải Dương, An Quảng. Tước phong của Nguyễn Văn Tuyết: Tuyết Quang hầu, ông còn được phong tước Quận công và Quốc công nhưng không rõ danh hiệu do chưa tìm được nguồn tư liệu.

5. Lê Văn Hưng. Ông lần lượt giữ các chức: Đề đốc, Đô đốc, Đại Đô đốc, Thái úy, Trấn thủ Diên Khánh, Bình Thuận (triều Thái Đức), Binh bộ Thượng thư, Thái úy (triều Cảnh Thịnh).

6. Lý Văn Bưu: hay còn gọi là Lý Văn Mưu (Miêu). Ông lần lượt giữ các chức: Đô đốc, Đại Đô đốc.

7. Nguyễn Văn Lộc. Ông lần lượt giữ các chức: Đô đốc, Đại Đô đốc, Trấn thủ Quảng Nam, Quảng Ngãi.

## Kết cục 7 vị hổ tướng
* Võ Đình Tú tử trận.
* Nguyễn Văn Lộc, Lý Văn Bưu từ quan ở ẩn.
* Trần Quang Diệu, Vũ Văn Dũng và Nguyễn Văn Tuyết tận lực giúp Tây Sơn đến lúc chết (riêng trường hợp Vũ Văn Dũng và Nguyễn Văn Tuyết còn tồn nghi).
* Lê Văn Hưng bị Cảnh Thịnh giết (còn tồn nghi). Theo *[[Đại Nam thực lục]]* thì trong các tướng bị bắt, xử tử lúc làm lễ Hiến Phù có Thống tướng Lê Văn Hưng.

## Tham khảo

## Thư mục
* Bài chiếu trong lễ Hiến Phù, *[[Đại Nam thực lục]]*, tập 1, trang 545-546
* *[[Đại Nam thực lục]]*, tập 1, trang 487.
* *[[Đại Nam thực lục]]*, tập 1, trang 529.

## Xem thêm
* Tây Sơn ngũ phụng thư
* Tây Sơn lục kỳ sĩ
Tây Sơn ngũ phụng thư

**Tây Sơn ngũ phụng thư** (chữ Hán: 西山五鳳雌) là danh hiệu của năm phụ nữ nổi bật của nhà Tây Sơn, gồm có:
* Bùi Thị Xuân (1752 - 1802), là vợ Thiếu phó Trần Quang Diệu.
* Bùi Thị Nhạn (? - 1802), là một trong số vợ của tướng Nguyễn Huệ (về sau là vua Quang Trung).
* Trần Thị Lan (? - 1802), là vợ của Đô đốc Nguyễn Văn Tuyết. 
* Huỳnh Thị Cúc (? - 1802), không có chồng. Bà là nữ tướng dưới quyền của Bùi Thị Xuân. 
* Nguyễn Thị Dung (? - 1802), là vợ của tướng Trương Đăng Đồ.
## Tham khảo
Tây Sơn lục kỳ sĩ

**Tây Sơn lục kỳ sĩ** (chữ Hán: 西山六奇士) là danh hiệu người đời phong tặng cho sáu hào kiệt, văn nhân theo nhà Tây Sơn ở thời kỳ đầu, gồm có:
* Võ Xuân Hoài
* Nguyễn Thung
* Trương Mỹ Ngọc
* La Xuân Kiều
* Triệu Đình Tiệp
* Cao Tắc Tựu.

## Xem thêm
*Tây Sơn thất hổ tướng
*Tây Sơn ngũ phụng thư
Đảng Lao động Bắc Triều Tiên

**Đảng Lao động Bắc Triều Tiên** () (1946–1949) là một đảng cộng sản ở Bắc Triều Tiên, một tiền thân của Đảng Lao động Triều Tiên hiện nay. Đảng này đã được thành lập tại một đại hội từ ngày 28 tháng 8 đến ngày 30 tháng 8 năm 1946 thông qua một cuộc sáp nhập Văn phòng Bắc Triều Tiên của Đảng Cộng sản Triều Tiên và Đảng Tân Nhân dân. Kim Tu-bong, lãnh đạo của Đảng Tân nhân dân, đã được bầu làm chủ tịch đảng. Phó chủ tịch đảng là là Chu Nyong-ha và Kim Il-sung. Vào thời điểm thành lập, người ta cho rằng đảng này có khoảng 366.000 đảng viên được tổ chức thành khoảng 12.000 chi bộ.

## Cuộc sáp nhập
Việc sáp nhập hai tổ chức trên của Triều Tiên có thể xem là tương tự như các cuộc sáp nhập khác diễn ra ở Đông Âu những năm sau Thế chiến II, như sự thành lập Đảng Thống nhất Xã hội chủ nghĩa Đức và Đảng Lao động Hungary. Việc sáp nhập hai đảng của Triều Tiên không phải là không phức tạp. Giữa hai tổ chức này có sự khác biệt về nền tảng xã hội của cán bộ và tư tưởng. Đảng Tân Nhân dân có số lượng trí thức đáng kể còn Đảng Cộng sản chủ yếu dựa vào tầng lớp công nhân và nông dân. Ngoài ra, những người cộng sản Bắc Triều Tiên đã có những bất đồng nội bộ, có nhiều phe phái hiện diện trong đảng mới thống nhất. Tại thời điểm thành lập đảng mới, các thảo luận đã nổi lên về vai trò của chủ nghĩa Marx Lenin làm nền tảng tư tưởng của đảng này.
## Tham khảo
Colleen McCullough

**Colleen McCullough-Robinson** (1 tháng 6 năm 1937 – 29 tháng 1 năm 2015) là nhà văn nữ người Úc nổi tiếng thế giới. Bà được biết đến nhiều nhất với tiểu thuyết *[[Tiếng chim hót trong bụi mận gai]]*.

## Tiểu sử
Bà sinh ra tại Wellington, thuộc rìa tây của New South Wales. Cha mẹ bà là James và Laurie McCullough 

Là một nhà khoa học về thần kinh, bà đã làm việc ở nhiều bệnh viện Anh quốc và Úc trước khi trải qua 10 năm nghiên cứu và giảng dạy tại Khoa Thần kinh học tại Đại học Yale ở New Haven, Connecticut, Hoa Kỳ. Cuối thập niên 1970, bà định cư ở đảo Norfolk với chồng.

Sự nghiệp sáng tác của bà bắt đầu với tiểu thuyết *Tim*, tiếp theo là *[[Tiếng chim hót trong bụi mận gai]]* (1977), *An Indecent Obsession*, *A Creed for the Third Millennium*, *The Ladies of Missalonghi*, *Morgan's Run*, và *Masters of Rome*. Bà đã được Đại học Macquarie cấp học vị tiến sĩ văn học năm 1993.

Ngoài sáng tác, sưu tầm tác phẩm điêu khắc, pha lê, đồ dùng làm bếp và giày là niềm yêu thích của bà. Nhà của Colleen từng có tới hơn 500 đôi giày Italia. Không chỉ nổi nhờ "Tiếng chim hót trong bụi mận gai", các tác phẩm "Người đến từ thành Rome", "Cuộc chạy trốn của Morgan" của bà cũng rất gần gũi với công chúng yêu sách.

## Tác phẩm
### Masters of Rome
# *The First Man in Rome* (Người đến từ thành Rome, 1990)
# *The Grass Crown* (1991)
# *Fortune's Favorites* (1993)
# *Caesar's Women* (1996)
# *Caesar: Let the Dice Fly* (1997)
# *The October Horse* (2002)
# *Antony and Cleopatra* (2007)

### Tiểu thuyết
* *Tim* (1974)
* *[[Tiếng chim hót trong bụi mận gai]] (1977)
* *An Indecent Obsession* (1981)
* *A Creed for the Third Millennium* (1985)
* *The Ladies of Missalonghi* (1987)
* *The Song of Troy* (1998)
* *The Courage and the Will: The Life of Roden Cutler VC* (1999)
* *Morgan's Run* (Cuộc chạy trốn của Morgan, 2000)
* *The Touch* (2003)
* *Angel Puss* (2004)
* *On, Off'' (2006)

## Tham khảo
Hưng Long

**Hưng Long** là một xã thuộc Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam. Đây là một trong 168 phường, xã và đặc khu mới ở Thành phố Hồ Chí Minh sau đợt sắp xếp vào năm 2025.

## Địa lý
Xã Hưng Long nằm ở phía Tây Nam của Thành phố Hồ Chí Minh, cách phường Sài Gòn khoảng 20&nbsp;km về phía Tây Nam, thuộc khu vực Bình Chánh trước đây, có vị trí địa lý:

* Phía Bắc giáp với xã Bình Hưng
* Phía Đông giáp với xã Tân Hưng với ranh giới là Rạch Bà Lào
* Phía Nam giáp với các xã Cần Giuộc, Mỹ Lộc và Phước Lý thuộc tỉnh Tây Ninh
* Phía Tây giáp với xã Bình Chánh
* Phía Bắc giáp với phường Bình Đông và xã Bình Hưng

Theo Công văn số 2896/BNV-CQĐP ngày 27 tháng 5 năm 2025 của Bộ Nội vụ, xã Hưng Long sau sắp xếp có diện tích 35,54&nbsp;km², dân số tính tới ngày 31/12/2024 là 71.504 người, mật độ dân số đạt  người/km² (số liệu thống kê tính đến ngày 31/12/2024 theo quy định tại Điều 6 Nghị quyết số 76/2025/UBTVQH15 ngày 14 tháng 4 năm 2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội).

## Lịch sử
Dưới thời Pháp thuộc, Hưng Long là một làng thuộc tổng Phước Điền Thượng, quận Cần Giuộc, tỉnh Chợ Lớn. Đến thời Việt Nam Cộng hòa, tỉnh Chợ Lớn giải thể, quận Cần Giuộc thuộc tỉnh Long An; riêng ba xã Hưng Long, Qui Đức và Tân Quý Tây được sáp nhập vào quận Bình Chánh mới thành lập thuộc tỉnh Gia Định. Từ năm 1976, xã Hưng Long thuộc huyện Bình Chánh, Thành phố Hồ Chí Minh.

Ngày 16 tháng 6 năm 2025, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 1685/NQ-UBTVQH15 về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã của Thành phố Hồ Chí Minh năm 2025 (có hiệu lực từ ngày 16 tháng 6 năm 2025). Theo đó, sắp xếp toàn bộ diện tích tự nhiên, quy mô dân số của các xã Đa Phước, Qui Đức và Hưng Long thuộc huyện Bình Chánh trước đây thành xã mới có tên gọi là **xã Hưng Long** (Khoản 118 Điều 1).

## Di tích
Di tích lịch sử Rạch Già tại ấp 6 xã Hưng Long đã được Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh xếp hạng di tích lịch sử cấp thành phố theo Quyết định số 4344/QĐ-UBND ngày 13/10/2008.

## Chú thích

## Tham khảo
Tân Nhựt

**Tân Nhựt** là một xã thuộc Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam.

## Địa lý
Xã Bình Chánh nằm ở phía Tây của Thành phố Hồ Chí Minh, cách phường Sài Gòn khoảng 20&nbsp;km về phía Tây, thuộc khu vực Bình Chánh trước đây, có vị trí địa lý:
*Phía Đông giáp với các phường An Lạc, Phú Định và Bình Đông
*Phía Nam giáp với xã Bình Chánh
*Phía Tây Nam giáp với các xã Mỹ Yên và Lương Hòa thuộc tỉnh Tây Ninh
*Phía Tây Bắc giáp với xã Bình Lợi

Theo Công văn số 2896/BNV-CQĐP ngày 27 tháng 5 năm 2025 của Bộ Nội vụ, xã Tân Nhựt sau sắp xếp có diện tích 43,67&nbsp;km², dân số tính tới ngày 31/12/2024 là 115.513 người, mật độ dân số đạt  người/km² (số liệu thống kê tính đến ngày 31/12/2024 theo quy định tại Điều 6 Nghị quyết số 76/2025/UBTVQH15 ngày 14 tháng 4 năm 2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội).

## Lịch sử
Dưới thời Pháp thuộc, Bình Chánh là một làng thuộc tổng Long Hưng Trung, quận Trung Quận, tỉnh Chợ Lớn. Đến thời Việt Nam Cộng hòa, tỉnh Chợ Lớn giải thể, phần lớn địa bàn quận Trung Quận cũ được sáp nhập vào tỉnh Gia Định, lập thành quận Bình Chánh. Tên quận được đặt theo tên xã Bình Chánh là nơi đặt quận lỵ.

Trước đây, Tân Túc là một xã thuộc huyện Bình Chánh. Tuy nhiên, huyện lỵ huyện Bình Chánh lúc bấy giờ đặt tại thị trấn An Lạc. Ngày 5 tháng 11 năm 2003, Chính phủ ban hành Nghị định 130/2003/NĐ-CP. Theo đó, tách một phần diện tích và dân số của huyện Bình Chánh để thành lập quận Bình Tân, bao gồm thị trấn An Lạc; đồng thời thành lập thị trấn Tân Túc, thị trấn huyện lỵ mới của huyện Bình Chánh trên cơ sở toàn bộ 856,41 ha diện tích tự nhiên và 10.939 người của xã Tân Túc.

Ngày 16 tháng 6 năm 2025, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 1685/NQ-UBTVQH15 về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã của Thành phố Hồ Chí Minh năm 2025. Theo đó, sắp xếp toàn bộ diện tích tự nhiên, quy mô dân số của của thị trấn Tân Túc, xã Tân Nhựt, một phần của xã Tân Kiên (huyện Bình Chánh), một phần của phường Tân Tạo A (quận Bình Tân) và một phần của Phường 16 (Quận 8) thành xã mới có tên gọi là **xã Tân Nhựt**.

## Chú thích

## Xem thêm
Hiệp ước Saint-Germain-en-Laye (định hướng)

**Hiệp ước Saint-Germain** hay **Hòa ước Saint-Germain** có thể chỉ đến một trong cá hòa ước sau đây:

* Hòa ước Saint-Germain-en-Laye (1570) chấm dứt giai đoạn một của Chiến tranh tôn giáo Pháp
* Hiệp ước Saint-Germain-en-Laye (1632) được ký ngày 29 tháng 3 năm 1632, khi Anh trả Québec lại cho Pháp sau chiếm vào năm 1629
* Hiệp ước Saint-Germain-en-Laye (1679) tạo ra hòa bình giữa Pháp và Brandenburg vào cuối thời kỳ của chiến cuộc thứ ba trong Chiến tranh Anh-Hà Lan
* Hiệp ước Saint-Germain-en-Laye (1919) giữa Đồng Minh trong Chiến tranh thế giới thứ nhất và nước Áo mới
Germane

**Gecman** là một hợp chất hóa học có công thức GeH<sub>4</sub>. Nó là hydride đơn giản nhất của germani và là một trong những hợp chất hữu ích nhất của germani. Giống như các hợp chất tương tự (silan và mêtan, gecman có cấu trúc tứ diện. Nó cháy trong không khí để sinh ra GeO<sub>2</sub> và nước.

## Tổng hợp
Có nhiều phương pháp tổng hợp gecman trong công nghiệp. Các phương pháp này có thể phân loại thành:
: (a) Phương pháp khử hóa học,
: (b) Phương pháp khử điện hóa,
: (c) Phương pháp dựa trên cơ sở plasma.

Phương pháp khử hóa học là sự cho tiếp xúc của các hợp chất chứa germani như germani nguyên tố, tetrachloride germani, dioxide germani, gecmanua với các tác nhân khử như borohydride natri, borohydride kali, borohydride lithi, hydride nhôm lithi, hydride nhôm natri, hydride lithi, hydride natri, hydride magiê. Phản ứng có thể thực hiện trong dung dịch lỏng hay trong dung môi hữu cơ.

Ở quy mô phòng thí nghiệm, gecman có thể điều chế bằng phản ứng của các hợp chất Ge(IV) với các tác nhân hydride. Phản ứng tổng hợp điển hình là của Na2GeO3 với borohydride natri.

:Na2GeO3 + NaBH4 + H2O → GeH4 + 2 NaOH + NaBO2

Phương pháp khử điện hóa là cho một hiệu điện thế giữa catôt bằng germani kim loại trong dung dịch chất điện phân và anôt bằng các kim loại như molypđen hay cadmi. Trong phương pháp này, các khí gecman và hiđrô sinh ra tại catôt trong khi anôt có phản ứng tạo ra các oxide của molypđen hay cadmi.

Phương pháp tổng hợp bằng plasma là sự tấn công germani kim loại bằng các nguyên tử hiđrô (H) được sinh ra bằng cách dùng nguồn plasma cao tần để tạo ra gecman và digecman.

## Phổ biến
Gecman đã được phát hiện có trong khí quyển Sao Mộc.

## Sử dụng trong công nghiệp bán dẫn
Khí này bị phận hủy ở khoảng 600K sinh ra germani và hiđrô. Do tính không bền nhiệt của nó nên gecman được sử dụng trong công nghiệp bán dẫn để phát triển kết tinh phép trầm tích của germani theo các phương pháp MOVPE hay trầm tích chùm phân tử. Các tiền chất germani hữu cơ (như isobutylgermane, trichloride ankylgermani, trichloride dimetylaminogermani) đã được thử nghiệm như là các chất lỏng thay thế ít độc hại hơn thay cho germane để trầm tích các màng chứa germani theo phương pháp MOVPE.

## An toàn
Gecman là chất khí dễ cháy và khả năng tự cháy là khá cao, đồng thời độc hại với con người.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

*Airliquide 
*MSDS dạng pdf tại MIT
Kính hiển vi quét đầu dò

**Kính hiển vi quét đầu dò** (tiếng Anh: ***Scanning probe microscopy***, thường viết tắt là ***SPM***) là tên gọi chung của nhóm kính hiển vi mà việc tạo ảnh bề mặt của mẫu vật được thực hiện bằng cách quét một mũi dò nhỏ trên bề mặt của mẫu vật. Nhóm kính hiển vi này ra đời vào năm 1981 với phát minh của Gerd Binnig và Heinrich Rohrer (IBM Zürich) về kính hiển vi quét chui hầm (cả hai đã giành giải Nobel Vật lý năm 1986 cho phát minh này).

## Các loại SPM
Hiện nay, người ta đang sử dụng và phát triển nhiều loại kính hiển vi quét đầu dò, có thể phân ra thành một số loại như sau:
* AFM, atomic force microscopy - kính hiển vi lực nguyên tử
* BEEM, ballistic electron emission microscopy - kính hiển vi phát xạ điện tử xung kích
* EFM, electrostatic force microscope - kính hiển vi lực tĩnh điện
* ESTM electrochemical scanning tunneling microscope - Kính hiển vi quét chui hầm điện hóa
* FMM, force modulation microscopy - Kính hiển vi biến điệu lực
* KPFM, kelvin probe force microscopy - Kính hiển vi sử dụng lực đầu dò Kelvin
* MFM, magnetic force microscopy - Kính hiển vi lực từ
* MRFM, magnetic resonance force microscopy - Kính hiển vi cộng hưởng lực từ
* NSOM, near-field scanning optical microscopy (hay SNOM, scanning near-field optical microscopy) - Kính hiển vi quang học quét trường gần
* PSTM, photon scanning tunneling microscopy - Kính hiển vi quét chui hầm quang tử
* PTMS, photothermal microspectroscopy/microscopy - Kính hiển vi phát xạ nhiệt
* SECM, scanning electrochemical microscopy - Kính hiển vi quét điện hóa
* SCM, scanning capacitance microscopy - Kính hiển vi quét điện dung
* SGM, scanning gate microscopy - Kính hiển vi quét cổng
* SICM, scanning ion-conductance microscopy - Kính hiển vi quét iôn dẫn
* SPSM spin polarized scanning tunneling microscopy - Kính hiển vi điện tử phân cực spin quét chui hầm
* SThM, scanning thermal microscopy - Kính hiển vi quét nhiệt
* STM, scanning tunneling microscopy - Kính hiển vi quét chui hầm
* SVM, scanning voltage microscopy - Kính hiển vi quét điện thế
* SHPM, scanning Hall probe microscopy - Kính hiển vi quét đầu dò Hall
## Ưu điểm của SPM
* Độ phân giải của kính không bị giới hạn do hiện tượng nhiễu xạ, mà chỉ bị giới hạn bởi kích thước của tương tác giữa đầu dò và mẫu, có thể nhỏ tới cấp picomet (10−12 m).
* Tương tác giữa mũi dò và mẫu được sử dụng làm một công cụ thao tác trên bề mặt, nhằm tạo ra các chi tiết nhỏ trong công nghệ nano (đây là kỹ thuật nanolithography - điêu khắc nano).
## Nhược điểm của SPM
* Quá trình ghi ảnh thường rất chậm do quá trình quét đòi hỏi thời gian lớn.
* Kích thước ảnh không lớn
* Chỉ cho ảnh vi cấu trúc bề mặt. 
## Xem thêm
* Kính hiển vi
* Kính hiển vi điện tử
* Kính hiển vi lực nguyên tử
* Kính hiển vi lực từ
* Kính hiển vi quét chui hầm

## Tham khảo
Đại học Howard

**Viện Đại học Howard** hay **Đại học Howard** (tiếng Việt: *Howard University*) là một viện đại học ở thủ đô Washington, D.C. của Hoa Kỳ. Là một trường đại học da đen trước đây, Howard đã được thành lập năm 1867 theo lệnh của Quốc hội và được đặt tên theo Oliver O. Howard. Đây là nơi đào tạo ra nhiều tiến sĩ người Mỹ gốc Phi nhất ở Mỹ.

## Thông tin chung
Howard được thành lập năm 1867, và nguồn vốn ban đầu từ các nguồn từ thiện và quyên góp tư nhân và học phí. Một quỹ dành riêng của quốc hội hàng năm cung cấp ngân quỹ cho viện đại học này thuộc quản lý của Bộ Nội vụ. Ngày nay, viện đại học này là thành viên của Quỹ Học bổng Thurgood Marshall và được cung cấp quỹ một phần từ Chính phủ Mỹ, cấp khoảng 235 triệu USD mỗi năm. Viện đại học được đặt tên theo tướng Oliver O. Howard là ủy viên hội đồng của Freedmen's Bureau và là viện trưởng thứ ba của viện đại học. Viện đại học này dành cho cả nam sinh và nữ sinh. Howard có trường luật, y khoa, nha khoa và thần học. Trong năm 2003, viện đại học có khoảng 11.000 sinh viên, bao gồm 7000 sinh viên bậc đại học. Viện đại học có hoạt động bóng bầu dục thường niên.

## Chú thích
Hội đồng An ninh Quốc gia Hoa Kỳ

**Hội đồng An ninh Quốc gia** của Nhà Trắng (tiếng Anh: *National Security Council*) ở Hoa Kỳ là một ủy ban tham mưu cao cấp cố vấn an ninh đứng đầu văn phòng được các đời Tổng thống tham vấn để xem xét các vấn đề lớn và phức tạp trong nước, thế giới liên quan đến an ninh quốc gia và chính sách ngoại giao Hoa Kỳ, mở rộng thêm các chính sách xây dựng hình ảnh của Hoa Kỳ với thế giới; các cố vấn an ninh quốc gia cao cấp và các quan chức Nội các, đồng thời là một phần của Văn phòng hành pháp. Kể từ khi ra đời vào thời tổng thống Harry S. Truman, chức năng của hội đồng này là cố vấn và trợ giúp Tổng thống về các chính sách ngoại giao và an ninh quốc gia. Hội đồng cũng là cơ quan chính giúp Tổng thống phối hợp những chính sách này trong các cơ quan khác của chính phủ.

## Lịch sử
Hội đồng An ninh Quốc gia Hoa Kỳ đã được thành lập năm 1947 theo Luật An ninh Quốc gia.

Quá trình quyết định bên trong tổ chức này đã trở thành ngày càng ít chính thức nhưng sự ảnh hưởng của Hội đồng này ngày càng mạnh hơn. Lịch sử của Hội đồng này qua các đời tổng thống được trình bày chi tiết tại các bài sau:

## Cơ cấu

## Tham khảo
RoboCup

**RoboCup**, tên đầy đủ là **Robot Soccer World Cup** (*Giải bóng đá robot toàn thế giới*), là giải thi đấu bóng đá quốc tế dành cho robot, tổ chức lần đầu vào năm 1997 ở Nhật Bản với 38 đội tham dự đến từ 11 nước. Mục tiêu của giải là nhằm phát triển các robot có thể chơi bóng đá một cách tự chủ, đồng thời đẩy mạnh việc nghiên cứu và đào tạo trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo. Ngoài ra còn có nhiều hình thức thi đấu khác như "Tìm kiếm và cứu hộ", "Robot khiêu vũ".

Mục tiêu chính của cuộc thi là:
:*Cho tới khoảng năm 2050 sẽ phát triển một đội bóng người máy có khả năng chiến thắng đội vô địch bóng đá thế giới.*

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Trang chủ Robocup
*Robocup 2011 - tổ chức tại Istabul, Thổ Nhĩ Kỳ
Song công

Trong lĩnh vực truyền thông, từ **song công** (chữ Hán: 雙工, tiếng Anh: *duplex*) dùng để miêu tả một kênh truyền thông có thể chuyển tín hiệu theo cả hai hướng, ngược lại với các kênh đơn công chỉ có thể chuyển tín hiệu theo một hướng.

Các hệ thống song công được sử dụng trong hầu như tất cả các mạng truyền thông, cho phép liên lạc hai chiều một cách đồng thời giữa hai thiết bị được kết nối, hoặc để cung cấp một đường giao tiếp theo chiều ngược lại (reverse path) cho việc theo dõi và điều chỉnh từ xa với các thiết bị đã được lắp đặt ngoài trời. Có 2 loại giao tiếp song công: full-duplex (viết tắt: FDX, tạm dịch: song công toàn phần) và half-duplex (bán sông công).

## Bán song công

Nếu tại mỗi thời điểm tín hiệu chỉ có thể chạy theo một hướng, kênh truyền thông được gọi là **bán song công** (*half-duplex*).

Ví dụ về hệ thống bán song công là loại điện đài với 1 nút bấm để nói. Do tín hiệu radio truyền theo hướng này hay hướng kia đều dùng cùng một tần số nên tại mỗi thời điểm chỉ có thể có một người nghe được người kia. Nên người dùng phải dùng từ ngữ đặc biệt đánh dấu cuối câu nói cuối cùng trước khi nhả nút chuyển sang phiên người kia nói, để người ở đầu kia biết rằng đã đến lượt mình nói.

## Song công toàn phần

Nếu tín hiệu có thể đồng thời chạy theo hai hướng, kênh truyền thông được gọi là **song công toàn phần** (*full-duplex*).

Mạng điện thoại hữu tuyến hay điện thoại di động là một hệ thống song công toàn phần, do nó cho phép cả hai người tham gia một cuộc điện thoại nghe và nói cùng lúc.

Điện đài hai chiều có thể được thiết kế thành các hệ thống song công toàn phần, trong đó gửi và nhận tại hai tần số khác nhau.

Song công thì sử dụng 2 tần số khác nhau giữa 2 máy nếu không tín hiệu khi phát và thu sẽ nhiễu lẫn nhau

## Xem thêm
* Duplex mismatch
* Multiplexing
* Communications channel
* Simplex communication
* Radio resource management

## Tham khảo
Tích lũy tư bản

**Tích lũy tư bản**, trong kinh tế chính trị Mác - Lênin là việc biến một bộ phận giá trị thặng dư trở lại thành tư bản, còn trong các lý luận kinh tế học khác, nó đơn giản là sự hình thành tư bản (tăng lượng vốn dưới hình thức tư bản cố định và lưu kho của chính phủ và tư nhân). Bài này đề cập đến tích lũy tư bản theo lý luận của kinh tế chính trị Mác - Lênin

Đặc trưng của tái sản xuất tư bản chủ nghĩa là tái sản xuất mở rộng. Muốn vậy, cần phát triển một bộ phận giá trị thặng dư thành tư bản phụ thêm. Việc biến giá trị thặng dư trở lại tư bản gọi là tích lũy tư bản. Như vậy, thực chất của tích luỹ tư bản là tư bản hóa giá trị thặng dư.

Nghiên cứu tích luỹ và tái sản xuất mở rộng tư bản chủ nghĩa có thể rút ra các kết luận:
*Nguồn gốc duy nhất của tư bản tích luỹ là giá trị thặng dư và tư bản tích luỹ chiếm tỷ lệ ngày càng lớn trong toàn bộ tư bản;
*Quá trình tích lũy đã làm cho quyền sở hữu trong nền kinh tế hàng hóa biến thành quyền chiếm đoạt tư bản chủ nghĩa, nhưng sự biến đổi đó không vi phạm quy luật giá trị.
*Động lực thúc đẩy tích luỹ tư bản là quy luật giá trị thặng dư và cạnh tranh.

## Tham khảo
MAC (định hướng)

**MAC** có thể là:
* MAC (giao thức mạng) (Media Access Control)
*Viết tắt của Message Authentication Code
* Viết tắt của tổ chức Ủy ban Hành động Hồi giáo (Muslim Actions Commitee)
Douglas B-23 Dragon

Chiếc **Douglas B-23 Dragon** là một Máy bay ném bom tầm trung hai động cơ do Douglas Aircraft Company phát triển như là kiểu tiếp nối và hoàn thiện hơn chiếc B-18 Bolo.

## Thiết kế và phát triển
Thiết kế của chiếc B-23 hầu như tương tự với kiểu máy bay dân dụng Douglas DC-3. Nó là máy bay ném bom hoạt động đầu tiên của Không lực Mỹ được trang bị tháp súng đuôi bằng kính. Nó bay chuyến bay đầu tiên vào ngày 27 tháng 7 năm 1939.

Cánh đuôi đứng cao của chiếc B-23 được Ford cải tiến để áp dụng cho kiểu máy bay B-24 Liberator và giúp gia tăng tính năng bay, nhưng chưa bao giờ được đưa vào sản xuất. Cải tiến này sau đó được áp dụng cho chiếc PB4Y Privateer của Hải quân, vốn là một phiên bản tiếp tục phát triển từ chiếc Liberator.

## Lịch sử hoạt động
Trong khi có tốc độ bay nhanh hơn đáng kể cũng như trang bị vũ khí tốt hơn chiếc B-18, chiếc B-23 lại tỏ ra yếu kém hơn so với những chiếc máy bay ném bom mới hơn như B-25 Mitchell và B-26 Marauder. Vì lý do này, 38 chiếc B-23 đã chế tạo chưa bao giờ được sử dụng trong chiến đấu. Chúng đảm trách vai trò huấn luyện, trinh sát, vận tải (dưới tên gọi **UC-67**), và thử nghiệm. Một chiếc UC-67 được Bảo tàng Quốc gia Không quân Hoa Kỳ cải tạo ngược trở lại cấu hình B-23 để trưng bày.

## Các nước sử dụng
;
* Không lực Lục quân Hoa Kỳ

## Đặc điểm kỹ thuật (B-23 Dragon)
Nguồn: Joe Baugher's Encyclopedia of American aircraft
### Đặc tính chung
* Đội bay: 06 người
* Chiều dài: 17,8 m (58&nbsp;ft 6 in)
* Sải cánh: 28,0 m (92&nbsp;ft 0 in)
* Chiều cao: 5,6 m (18&nbsp;ft 6 in)
* Diện tích bề mặt cánh: 92,3 m² (993&nbsp;ft²)
* Lực nâng của cánh: 130&nbsp;kg/m² (26,7&nbsp;lb/ft²)
* Trọng lượng không tải: 8.677&nbsp;kg (19.089&nbsp;lb)
* Trọng lượng có tải: 12.000&nbsp;kg (26.500&nbsp;lb)
* Trọng lượng cất cánh tối đa: 14.700&nbsp;kg (32.400&nbsp;lb)
* Động cơ: 2 x động cơ Wright R-2600-3 bố trí hình tròn, công suất 1.600 mã lực (1.194&nbsp;kW) mỗi động cơ

### Đặc tính bay
* Tốc độ lớn nhất: 454&nbsp;km/h (245 knot, 282&nbsp;mph)
* Tầm bay tối đa: 2.300&nbsp;km (1.200&nbsp;nm, 1.400&nbsp;mi) với 1.800&nbsp;kg (4.000&nbsp;lb) bom
* Trần bay: 9.630&nbsp;m (31.600&nbsp;ft)
* Tốc độ lên cao: 7,6&nbsp;m/s (1.493&nbsp;ft/min)
* Tỉ lệ công suất/khối lượng: 0,20&nbsp;kW/kg (0,17&nbsp;hp/lb)

### Vũ khí
* 3 x súng máy Browning M1919 7,62&nbsp;mm (0,30 in)
* 1 x súng máy Browning M2 12,7&nbsp;mm (0,50 in) trên tháp súng đuôi
* 1.800&nbsp;kg (4.000&nbsp;lb) bom

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
* ''B-23'' entry at the ''National Museum of the USAF'' website

## Nội dung liên quan

### Máy bay liên quan
* Douglas DC-3
* Douglas B-18 Bolo
### Máy bay tương tự
* Douglas XB-22
* Martin B-26 Marauder
* North American B-25 Mitchell
### Trình tự thiết kế
* Y1B-20 - XB-21 - XB-22 - **B-23** - B-24 - B-25 - B-26
### Danh sách liên quan
* Danh sách máy bay chiến đấu
* Danh sách máy bay quân sự Hoa Kỳ
* Danh sách máy bay trong Chiến tranh Thế giới II
* Danh sách máy bay ném bom