open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Phân họ Trôm leo

**Phân họ Trôm leo** (danh pháp khoa học: ***Byttnerioideae***) là một phân họ trong họ Cẩm quỳ (Malvaceae) theo nghĩa rộng (*sensu lato*), theo như đề xuất của APG. Tất cả các loài cây đặt tại đây từng có thời được tổ hợp với các chi có quan hệ họ hàng nhiều hay ít khác trong họ Trôm (Sterculiaceae) cận ngành.

Trong giới hạn của định nghĩa hiện tại, nhóm này chứa khoảng 26 chi và 650 loài, trong đó các chi đa dạng loài nhất là trôm leo (*Byttneria*) với khoảng 135 loài, *[[Hermannia]]* với khoảng 100 loài, *[[Ayenia]]* với khoảng 70 loài, *[[Melochia]]* với khoảng 55 loài, ca cao (*Theobroma*) với khoảng 20 loài. Chúng mọc tại vùng nhiệt đới Cựu thế giới, đặc biệt đa dạng tại Nam Mỹ.

## Các chi
Các chi trong phân họ Byttnerioideae là:

# Tông **Byttnerrieae**
#* *[[Abroma]]* - tai mèo, bất thực
#* *[[Ayenia]]*
#* *[[Byttneria]]* - trôm leo, bích mỡ
#* *[[Tra đỏ|Kleinhovia]]* - tra đỏ
#* *[[Leptonychia]]*
#* *[[Megatritheca]]*
#* *[[Rayleya]]*
#* *[[Scaphopetalum]]*
# Tông **Hermannieae**
#* *[[Dicarpidium]]* - 1 loài (*[[Dicarpidium monoicum]]*) ở Australia.
#* *[[Hermannia]]*
#* *[[Melochia]]* - trứng cua, tiên rừng
#* *[[Waltheria]]* - hoàng tiền, hoàn tiên, xà bà
# Tông **Lasiopetaleae**
#* *[[Commersonia]]* - hu, thung gai, găng gai
#* *[[Guichenotia]]*
#* *[[Hannafordia]]*
#* *[[Keraudrenia]]*
#* *[[Lasiopetalum]]*
#* *[[Lysiosepalum]]*
#* *[[Maxwellia]]* - 1 loài (*[[Maxwellia lepidota]]*) ở New Caledonia.
#* *[[Rulingia]]*
#* *[[Seringia]]*
#* *[[Thomasia]]*
# Tông **Theobromeae**
#* *[[Glossostemon]]*
#* *[[Guazuma]]* - thục địa
#* *[[Herrania]]*
#* *[[Theobroma]]* - ca cao

## Ghi chú

## Liên kết ngoài
Stemonoporus gracilis

***Stemonoporus gracilis*** là một loài thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Đây là loài đặc hữu của Sri Lanka.

## Chú thích

## Tham khảo
* Ashton, P. 1998. ''Stemonoporus gracilis''. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.
Stelechantha

***Stelechantha*** là một chi thực vật thuộc họ Rubiaceae. Chi này có các loài sau (tuy nhiên danh sách này có thể chưa đủ):
* *[[Stelechantha arcuata]]*, S.E.Dawson

## Tham khảo
Sphaerocarpos drewei

***Sphaerocarpos drewei*** là một loài rêu tản thuộc họ Sphaerocarpaceae. Đây là loài đặc hữu của Hoa Kỳ. Môi trường sống tự nhiên của chúng là vùng đồng cỏ ôn đới. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

## Chú thích

 
## Tham khảo
Spathandra

***Spathandra*** là một chi thực vật thuộc họ Melastomataceae.

Bao gồm các loài:
* *[[Spathandra barteri]]*, Hook.f.

## Tham khảo
Spachea

***Spachea*** là một chi thuộc họ Malpighiaceae, một họ gồm 75 chi thực vật có hoa trong bộ Malpighiales. *Spachea* gồm 6 loài cây bụi và cây thân gỗ mọc trong các khu rừng ẩm. Loài *S. martiana* có ở Cuba, 2 loài ở phía nam Trung Mỹ trong đó một loài gần Colombia, và 3 loài ở phía bắc Nam Mỹ (trong đó có Trinidad). *[[Spachea correae]]*, bản địa của Costa Rica và Panama, được liệt vào danh sách loài bị đe doạ của Sách đỏ IUCN.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
*Malpighiaceae Malpighiaceae - description, taxonomy, phylogeny, và nomenclature
*Spachea
Soyauxia

***Soyauxia*** là một chi thực vật có hoa thuộc họ Peridiscaceae. Chúng là những cây cỡ nhỏ hoặc cây bụi mọc đứng trong các khu rừng ẩm của khu vực nhiệt đới Tây Phi. Tám tên loài đã được công bố thuộc *Soyauxia*. Các loài bổ sung cũng đã được khám phá, tuy nhiên tên thực vật và mô tả của chúng sẽ chưa được công bố cho đến hết năm 2009 hoặc 2010. Loài điển hình của chi là *[[Soyauxia gabonensis]]*.

*Soyauxia* từ lâu được coi là một trường hợp dị thường và được nhiều tác giả phân loại, thường là được xếp vào họ Passifloraceae hoặc họ thực vật lỗi thời Flacourtiaceae. Nghiên cứu phát sinh loài phân tử đầu tiên về *Soyauxia* đã xếp nó vào Peridiscaceae. Vị trí của nó trong họ được xác định vào năm 2009.

## Loài
*Soyauxia* có các loài sau (tuy nhiên danh sách này có thể chưa đủ hoặc chứa từ đồng nghĩa.):
* *[[Soyauxia floribunda]]*, Hutchinson
* *[[Soyauxia gabonensis]]*, Oliver (đồng nghĩa *Soyauxia bipindensis*, Gilg ex Baker f.)
* *[[Soyauxia glabrescens]]*, Engler
* *[[Soyauxia grandifolia]]*, Gilg & Stapf
* *[[Soyauxia ledermanii]]*, Sleumer
* *[[Soyauxia talbotii]]*, Baker f.
* *[[Soyauxia velutina]]*, Hutchinson & Dalziel

## Chú thích

 
## Tham khảo
* ''Soyauxia'' At: IPNI
* Soyauxia  At:Index Nominum Genericorum  At:
* References  At:
* NMNH Department of Botany
Hoa thu Bristol

**Hoa thu Bristol** (***Sorbus bristoliensis***) là một loài cây hoa thu thuộc họ Rosaceae. Đây là loài đặc hữu của Vương quốc Anh, chỉ mọc hoang ở Avon Gorge và ở vùng Leigh Woods của Bristol

## Chú thích

 
## Chú thích

## Tham khảo
* 
* Wigginton, M.J. 1998. ''Sorbus bristoliensis''. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.
Sorbus arranensis

***Sorbus arranensis***, đôi khi gọi là *Scottish* hoặc *Arran Whitebeam* trong tiếng Anh, là một loài hoa thu Arran thuộc họ Rosaceae. Đây là loài đặc hữu của hòn đảo Arran thuộc Scotland.

## Hình ảnh

Tập tin:Sorbus arranensis foliage.JPG


## Chú thích

## Tham khảo
* 
*
Hoa thu Anh

***Sorbus anglica***, tức **[[thanh lương trà|hoa thu]] Anh**, là một loài cây thuộc họ Rosaceae. Nó có rất ít ở Ireland và Vương quốc Anh, với toàn bộ cá thể ước tính khoảng 600 cây. individuals.
## Ghi chú

## Chú thích

## Tham khảo
* Wigginton, M.J. 1998. ''Sorbus anglica''. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.
Sorbus badensis

***Sorbus badensis*** là một loài thực vật thuộc họ Rosaceae. Đây là loài đặc hữu của Đức.

## Hình ảnh

Tập tin:Sorbus badensis 030814.JPG
Tập tin:Sorbus badensis 140513.JPG
Tập tin:Sorbus badensis 170911a.JPG
Tập tin:Sorbus badensis 170911c.JPG


## Chú thích

## Chú thích

## Tham khảo
* 
* Schmidt, P.A. 1998. ''Sorbus badensis''. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.

*
Bần Hải Nam

***Sonneratia hainanensis*** (tiếng Anh thường gọi là **Hainan Sonneratia**) là một loài thực vật thuộc họ họ Bằng lăng. Đây là loài đặc hữu của Trung Quốc.

## Chú thích
Solenanthus reverchonii

***Solenanthus reverchonii*** là một loài thực vật thuộc họ Boraginaceae. Đây là loài đặc hữu của Tây Ban Nha. Môi trường sống tự nhiên của chúng là vùng cây bụi ôn đới. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

## Chú thích

## Tham khảo

* Gutiérrez, L., Blanca, G., Luque Moreno, P. & Benavente, A. 2006. ''Solenanthus reverchonii''. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.
Solanum sibundoyense

***Solanum sibundoyense*** là một loài thực vật thuộc họ Solanaceae. Đây là loài đặc hữu của Colombia, chủ yếu có ở Sibundoy và vùng phụ cận, và thường mọc trong các khu rừng phủ mây, tại độ cao 1400-2300 mét. Trong tiếng Tây Ban Nha nó thường được gọi là *tomate salvaje* hoặc *tomate silvestre*, đôi khi còn được định danh là *Cyphomandra sibundoyensis*. Đây là loài cây nhỏ, cao 4–8 m. Rễ trơn hoặc lưa thưa lông măng, lông măng dài dưới 0,5&nbsp;mm.

## Sử dụng
Quả ăn được và có vị hấp dẫn. Đây là cây ra quả thuộc loại lớn nhất trong các cây thuộc tổ (*sectio*) Pachyphylla. Thịt quả ngọt, mọng nước, có vị ngon và lớp thịt quanh hạt có màu hơi tím bắt mắt. Mặc dù là ứng viên tốt để làm trái cây phổ biến, loài này khó trồng được ở đâu khác ngoài khu vực khí hậu đặc biệt phía nam Colombia nơi nó là loài bản địa.

Xưa kia, quả còn được thổ dân thung lũng Sibundoy phía nam Colombia dùng để làm thuốc nhuộm màu đen, lam, hoặc vàng. Một số tài liệu còn cho rằng quả được dùng như thuốc trị giun. Trong đó, Schultes và Raffauf (1990) cho biết thổ dân Camsá ở thung lũng Sibundoy dùng nước sắc từ lá cây để làm thuộc trị giun.

## Chú thích

## Chú thích

## Tham khảo
* 
* World Conservation Monitoring Centre 1998. ''Solanum sibundoyense''. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.
* Natural History Museum http://www.nhm.ac.uk/research-curation/research/projects/solanaceaesource/taxonomy/description-detail.jsp?spnumber=5312
Solanum melissarum

***Solanum melissarum*** là một loài cà là loài đặc hữu của Brasil.

## Chú thích

 
## Tham khảo
Solanum loxense

***"Solanum loxense"*** là một thực vật có hoa loài thuộc họ cà (Solanaceae). Có lẽ nó cùng với các loài trước đây xếp vào *Solanum* nhưng đã xếp lại sang chi *[[Lycianthes]]*, tuy vậy định danh chính xác vẫn còn chưa rõ.

Đây là loài đặc hữu của Ecuador. Tình trạng bảo tồn của chúng vẫn chưa nắm rõ.

## Ghi chú

## Tham khảo
* 
*  [2008]: ''"Solanum loxense"''. Truy cập 2008-SEP-29.
Solanum chimborazense

***Solanum chimborazense*** là một loài thực vật thuộc chi Cà, họ Solanaceae. Đây là loài đặc hữu của Ecuador.

## Miêu tả
*Solanum baretiae* là một loài thuộc chi Cà, khá giống *[[Solanum baretiae]]* nhưng có ít hoa hơn, nhỏ hơn và khác về sự phủ lông. Tuy nhiên, một số mẫu vật của *Solanum baretiae* cho đến năm 2012 đã được xác định là thuộc về *Solanum chimborazense*.

## Tham khảo


## Thư mục

*
Solanum chilliasense

***Solanum chilliasense*** là một loài cà là loài đặc hữu của Ecuador.

## Chú thích

 
## Tham khảo
Socotrella dolichocnema

***Socotrella dolichocnema*** là một loài thực vật thuộc chi đơn loài *Socotrella*, Asclepiadaceae.

## Chú thích

## Tham khảo

*Bruyns, P. V. and A. G. Miller. (2002). *Socotrella*, a new genus of stapeliad (Apocynaceae-Asclepiadoideae) from the island of Socotra. *Novon* 12:3 330-333.
Smithorchis

***Smithorchis*** là một chi thực vật thuộc họ Orchidaceae. Chi này có các loài sau (tuy nhiên danh sách này có thể chưa đủ):
* *[[Smithorchis calceoliformis]]*, (W.W.Sm.) T.Tang & F.T.Wang

## Chú thích

## Tham khảo
*
Siphonodon

***Siphonodon*** là một chi thực vật thuộc họ Celastraceae.

Bao gồm các loài:
* *[[Siphonodon celastrineus]]*, Griff.

## Tham khảo
Balaustion grandibracteatum

***Balaustion grandibracteatum*** là một loài thực vật có hoa thuộc họ Myrtaceae. Loài này được Pritz. mô tả khoa học đầu tiên năm 1905.

Đây là loài đặc hữu của vùng nội địa Tây Úc. Chúng có dạng một loại cây bụi có lá chủ yếu hình thuôn hẹp hoặc hình elip và hoa màu trắng với khoảng từ 14 đến 27 nhị hoa.

## Chú thích

## Liên kết ngoài
*
*
*
Baeckea

***Baeckea*** là một chi thực vật có hoa trong họ sim Myrtaceae. Hầu hết các loài thuộc chi này, trừ một loài, là loài đặc hữu của Úc. Chúng là những cây bụi hoặc cây gỗ nhỏ có lá mọc đối nhau, hoa màu trắng đến hồng đậm với năm lá đài và năm cánh hoa, có từ 5 đến 15 nhị hoa ngắn hơn cánh hoa.

## Các loài

**[[Baeckea brevifolia]]* (Rudge) DC. (N.S.W.)
**[[Baeckea diosmifolia]]* Rudge – fringed baeckea (Qld., N.S.W.)
**[[Baeckea elderiana]]* Pritz. (W.A.)
**[[Baeckea frutescens]]* L. (S.E. Asia, New Guinea, Qld., N.S.W.)
**[[Baeckea gunniana]]* S.Schauer ex Walp. – alpine baeckea (N.S.W., Vic., Tas.)
**[[Baeckea imbricata]]* (Gaertn.) Druce – heath myrtle (Qld., N.S.W.)
**[[Baeckea kandos]]* A.R.Bean (N.S.W.)
**[[Baeckea latifolia]]* (Benth.) A.R.Bean (N.S.W., Vic.)
**[[Baeckea leptocaulis]]* Hook.f. (Tas.)
**[[Baeckea leptophylla]]* (Turcz.) Domin (W.A.)
**[[Baeckea linifolia]]* Rudge – swamp baeckea, weeping baeckea, flax-leaf heath myrtle (Qld., N.S.W., Vic.)
**[[Baeckea muricata]]* C.A.Gardner (W.A.)
**[[Baeckea omissa]]* A.R.Bean (Qld., N.S.W.)
**[[Baeckea pentagonantha]]* F.Muell. (W.A.)
**[[Baeckea robusta]]* F.Muell. (W.A.)
**[[Baeckea staminosa]]* Pritz. (W.A.)
**[[Baeckea subcuneata]]* F.Muell. (W.A.)
**[[Baeckea trapeza]]* A.R.Bean (Qld.)
**[[Baeckea utilis]]* F.Muell. ex Miq. – mountain baeckea (N.S.W., A.C.T., Vic.)
## Chú thích

## Tham khảo
Siphocampylus uncipes

***Siphocampylus uncipes*** là một loài thực vật thuộc họ Campanulaceae. Đây là loài đặc hữu của Ecuador. Môi trường sống tự nhiên của chúng là vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

## Chú thích

## Chú thích

## Tham khảo
* 
* Moreno, P. & Pitman, N. 2003. ''Siphocampylus uncipes''. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.
Balaustion baiocalyx

***Balaustion baiocalyx*** là loài thực vật có hoa thuộc họ Myrtaceae. Đây là loài đặc hữu của phía tây nam Tây Úc. Chúng là một dạng cây bụi, có lá hình trứng với phần đầu hẹp hơn về phía gốc và thường có hoa màu trắng với khoảng từ 22 đến 24 nhị hoa.

## Chú thích
Bông mộc

**Bông mộc** (danh pháp khoa học: ***Sinoradlkofera minor***) là một loài thực vật thuộc họ Sapindaceae. Đây là loài đặc hữu của Việt Nam.

## Chú thích

## Tham khảo

*
Sinojackia xylocarpa

***Sinojackia xylocarpa*** là một loài thực vật có hoa thuộc họ Styracaceae. Đây là loài đặc hữu của phía đông Trung Quốc ở tỉnh Giang Tô, có ở độ cao 500–800 m. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Đây là một cây bụi rụng lá hoặc cây cỡ nhỏ cao tới 7 m, thân có đường kính tới 10&nbsp;cm. Lá mọc cách, đơn, mép lá có răng cưa và một cuống lá cỡ 5&nbsp;mm; dài khoảng 3–9&nbsp;cm và rộng 2–5&nbsp;cm, có dạng trứng ngược hoặc elip, tuy nhiên các lá đối diện cụm hoa thì nhỏ hơn, dài khoảng 2–5&nbsp;cm và rộng 1–2&nbsp;cm. Cụm hoa dài 3–5&nbsp;cm, mang ba tới năm hoa có năm cánh.

## Hình ảnh

Tập tin:Sinojackia xylocarpa fleurs3.jpg
Tập tin:Sinojackia xylocarpa feuilles fruit 2.JPG
Tập tin:Sinojackia xylocarpa feuilles fruits.JPG
Tập tin:Sinojackia xylocarpa fleurs2.jpg


## Chú thích

 
## Tham khảo

## Liên kết ngoài
Hoa phúc hoa

**Hoa phúc hoa** (danh pháp khoc học: ***Sinadoxa corydalifolia***) là loài thực vật duy nhất trong chi Hoa phúc hoa ***Sinadoxa***, thuộc họ Adoxaceae. Đây là loài đặc hữu của vùng núi Hoành Đoạn của Trung Quốc.

## Chú thích

 
## Tham khảo
* Wu Zhengyi, Sun Hang, Zhou Zhekun, Peng Hua, & Li Dezhu. (2007) "Origin and differentiation of endemism in the flora of China" *Frontiers of Biology in China* **2** (2): 125-143.
Sideroxylon stevensonii

***Sideroxylon stevensonii*** là một loài thực vật thuộc họ Sapotaceae. Loài này có ở Belize và Guatemala.

Đây là một cây gỗ lớn của lưu vực sông Mopan của Belize. Nó được dùng chủ yếu để lấy gỗ. Nhựa từ cây này được dùng thay thế sinh-gum trong vùng. Quả khó nhai, được động vật ăn nhưng với con người thì không hấp dẫn lắm do nhựa quả làm dính môi với nhau và lưỡi dính vào vòm miệng trên. Nó được nhiều cơ quan quốc tế coi là loài nguy cấp.

## Chú thích

## Tham khảo
* 
* World Conservation Monitoring Centre 1998. ''Sideroxylon stevensonii''. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.
Sideroxylon socorrense

***Sideroxylon socorrense*** là một loài thực vật thuộc họ Sapotaceae. Đây là loài đặc hữu của México, chỉ có ở đảo Socorro thuộc quần đảo Revillagigedo.

Trên đảo, loài cây cỡ nhỏ này mọc được ở môi trường sống ít nhất ẩm ướt theo mùa. Việc này hạn chế nó chỉ có ở vành đai thực vật trong khoảng 650 đến 900 m trên mực nước biển, ở phần phía bắc đảo nơi điều kiện ẩm ướt hơn. Chúng được Sách đỏ IUCN xếp vào tình trạng dễ thương tổn do ảnh hưởng bởi những đàn cừu di thực vào đảo và loài châu chấu *[[Schistocerca piceifrons]]*, một loài không phải bản địa mỗi năm tụ tập thành đàn hai lần trên đảo trong khoảng thời gian gần đây.

Quả của cây này là một trong những món khoái khẩu của loài gần tuyệt chủng chim nhại Socorro (*Mimus graysoni*) và chim bồ câu Socorro (*Zenaida graysoni*) hiện chỉ còn sống trong tình trạng bị bắt giữ. Tương tự như các loài khác thuộc chi *[[Sideroxylon]]*, các loài chim này là nguồn chủ yếu giúp chúng phát tán và sinh sôi.

## Ghi chú

## Tham khảo
* 
*  (2007b): Socorro Dove - BirdLife Species Factsheet . Truy cập 2007-NOV-24.
*  (1956): The Birds of the Revilla Gigedo Islands, Mexico. *[[Condor (tạp chí)|Condor]]* **58**(2): 107-120. PDF fulltext  DjVu fulltext 
*  (2007): Plant accounts: Socorro . Truy cập 2007-NOV-13.
*
Sideroxylon mirmulano

***Sideroxylon mirmulano*** là một loài thực vật thuộc họ Sapotaceae. Loài này có ở Cabo Verde, quần đảo Madeira (Bồ Đào Nha), và quần đảo Canary (Tây Ban Nha). Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

## Chú thích

## Tham khảo
* Bañares, A. *et al.* 1998. ''Sideroxylon mirmulano''. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.

## Liên kết ngoài
Họ Quyết lá thông

**Họ Quyết lá thông** (danh pháp khoa học: **Psilotaceae**) là một họ thực vật tương tự như dương xỉ (họ duy nhất thuộc bộ **Psilotales**), chỉ bao gồm 2 chi, *[[Psilotum]]* (quyết lá thông, lõa tùng) và *[[Tmesipteris]]* (quyết mai khê). Hai chi này rất khác biệt và trong quá khứ chi *Tmesipteris* đã từng được đặt trong họ riêng của nó là Tmesipteridaceae, nhưng phần lớn các phân loại vẫn tiếp tục coi nó thuộc về họ Psilotaceae. Các mối quan hệ của họ Psilotaceae vẫn chưa rõ ràng, một phần là do các loài cây này không có rễ hay lá thật sự, nhưng các nghiên cứu hệ thống hóa gần đây ở mức độ phân tử gợi ý chúng có quan hệ họ hàng gần với họ Ophioglossaceae.

Chi thứ nhất, *[[Psilotum]]*, chỉ bao gồm các loài thực vật nhỏ dạng cây bụi sống tại khu vực nhiệt đới khô, nói chung gọi là quyết lá thông hay lõa tùng. Chi kia, *[[Tmesipteris]]*, là thực vật bì sinh sống tại Australia, New Zealand, New Caledonia. Từng có tranh luận kéo dài về các mối quan hệ của họ Psilotaceae, với một số ý kiến cho rằng chúng là một dạng dương xỉ (Pteridophyta), và các ý kiến khác cho rằng chúng là các hậu duệ của các thực vật có mạch đầu tiên (Psilophyta trong kỷ Devon). Chứng cứ gần đây từ DNA chứng minh rằng chúng có mối quan hệ gần gũi hơn với các dạng dương xỉ, cụ thể là chúng có quan hệ họ hàng gần nhất với bộ Ophioglossales.

Tất cả các loài trong họ Psilotaceae đều chia sẻ một vài đặc trưng chung. Chúng là các thực vật có mạch và không có lá, thay vì thế chỉ có các chồi nhỏ, gọi là các *mấu nhú*. Các mấu nhú không được coi là lá thật sự do chỉ có một bó mạch ngay phía dưới chúng nhưng không ở bên trong chúng, như ở lá thật sự. Bộ Psilotales cũng không có rễ thật sự. Chúng neo vào môi trường sống bằng các rễ giả. Sự hấp thụ các chất dinh dưỡng được các loài nấm cộng sinh gọi là nấm rễ (mycorrhiza) hỗ trợ.

Ba túi bào tử hợp lại thành một *nang tụ hợp* (*synangium*), được coi là một chuỗi các cành suy thoái mạnh. Có một lớp tế bào dày trong túi phấn (tapetum), là các mô dinh dưỡng để nuôi các bào tử đang phát triển, giống như ở các thực vật *bào tử thật sự* điển hình. Thể giao tử trông giống như một đoạn thân nhỏ mọc ngầm dưới đất, nhưng sinh ra các túi đực và túi chứa noãn.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* Giới thiệu về bộ Psilotales
Bộ Cỏ tháp bút

**Bộ Cỏ tháp bút** hay **Bộ Mộc tặc** (danh pháp khoa học: **Equisetales**) là một bộ thực vật.

## Phân loại
Trong phân loại phát sinh chủng loài phân tử của Smith *et al.* (2006) thì bộ Equisetales, như định nghĩa hiện tại của nó, được coi là thành viên duy nhất của lớp Mộc tặc (Equisetopsida) trong ngành Dương xỉ (Pteridophyta).

Trình tự tuyến tính của Christenhusz *et al.* (2011), với ý định thiết lập sự tương thích với phân loại của Chase và Reveal (2009), trong đó người ta đặt toàn bộ thực vật có phôi (thực vật trên đất liền) trong lớp Equisetopsida nghĩa rộng (*[[sensu lato]]*), đã coi nó như là thành viên duy nhất của phân lớp Equisetidae, tương đương với lớp Equisetopsida của Smith.

Vị trí của bộ Equisetales trong phân lớp Equisetidae sau này được tuân theo trong các phân loại của Christenhusz & Chase (2014) và của PPG I (2016).

Bộ này chỉ chứa 1 chi còn loài sinh tồn là mộc tặc (*Equisetum*) xếp trong họ Equisetaceae. Các hóa thạch nằm trong bộ này thuộc về các loài tuyệt chủng trong họ Equisetaceae cũng như 3 họ tuyệt chủng là Archaeocalamitaceae, Calamitaceae và Phyllothecaceae.

## Hình ảnh

Tập tin:Equisetum sylvaticum 240405.jpg
Tập tin:Annularia.JPG
Tập tin:Equisetum telmateia, Bucey-lès-Gy, France 1.jpg


## Tham khảo
* 
*
Bệnh viện Việt Pháp

**Bệnh viện Việt Pháp** có thể là tên của:
*Bệnh viện Việt Pháp (Hà Nội)
*Bệnh viện Pháp Việt, Thành phố Hồ Chí Minh
Shorea xanthophylla

***Shorea xanthophylla*** (ngôn ngữ bản địa gọi là *seraya kuning barun* hoặc *lun barun*) là một loài thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Tên gọi *xanthophylla* xuất phát từ tiếng Hy Lạp, *xanthos* = vàng, *phullon* = lá, tức là chỉ màu vàng nhạt của những chiếc lá khô.

Gỗ của cây này được bán dưới tên thương mại "*meranti* vàng".

Đây là cây gỗ tán rộng thuộc rừng mưa, cao tới 40 m. Đây là loài đặc hữu của [Borneo] có ở Brunei, Kalimantan, và Đông Malaysia.

## Chú thích

## Tham khảo
* Ashton, P. 1998. ''Shorea xanthophylla''. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.
Chai (thực vật)

**Chai** hoặc **chai Thorel** (danh pháp khoa học: ***Shorea thorelii***) là một loài thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Loài này có ở Campuchia, Lào, Thái Lan, và Việt Nam.

## Chú thích

## Tham khảo
* Ashton, P. 1998. ''Shorea thorelii''. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.
Shorea waltoni

***Shorea waltoni*** là một loài thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Đây là một cây gỗ lớn, cao nổi bật, có thể tới 60 m. Tên gọi bản địa *seraya kelabu* xuất phát từ mặt dưới màu xám của lá. Đây là loài đặc hữu của vùng ven biển phía đông của Borneo (Sabah và E Kalimantan).

## Chú thích

## Tham khảo
* Ashton, P. 1998. ''Shorea waltoni''. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.
Shorea superba

***Shorea superba*** là một loài của thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Tên gọi của loài này xuất phát từ Latin (*superbus* = hoành tráng) để chỉ dáng vẻ to đẹp của cây. Đây là một cây gỗ khổng lồ, cao tới 75 m, mẫu cao nhất ghi được là 84,4 m tại Vườn quốc gia Tawau Hills, ở Sabah. Loài này có ở rừng dầu hỗn hợp trên đất sét có cấu trúc ổn định ở vùng khí hậu ẩm. Đây là loài đặc hữu của Borneo, nơi chúng hiện đang bị đe vìmất môi trường sống. Nó được thấy ở ít nhất bốn khu vực bảo vệ (Khu bảo tồn rừng Sepilok, Khu bảo tồn Thung lũng Danum, các vườn quốc gia Lambir Hills và Gunung Mulu).

## Chú thích

## Tham khảo
Shorea sumatrana

***Shorea sumatrana*** (**chai Sumatra**) là một loài thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Loài này có ở Sumatra và Thái Lan. Ở Indonesia, người ta gọi nó là *Kayu Meranti*.

## Chú thích

## Tham khảo
* Ashton, P. 1998. ''Shorea sumatrana''. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.
Shorea stenoptera

***Shorea stenoptera*** (tiếng Anh thường gọi là **Light Red Meranti**) là một loài thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Đây là loài đặc hữu của Malaysia và Indonesia. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

## Chú thích

## Tham khảo
* Ashton, P. 1998. ''Shorea stenoptera''. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.
Shorea smithiana

***Shorea smithiana*** (tiếng Anh thường gọi là *Light Red Meranti*) là một loài cây gỗ khổng lồ của rừng mưa thuộc họ Dipterocarpaceae. Loài này có ở hòn đảo Borneo (Indonesia và Malaysia). Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống. Mẫu cao nhất ghi được là 82,3 m tại Vườn quốc gia Tawau Hills, ở Sabah trên hòn đảo Borneo.

## Chú thích

## Tham khảo
*
Cẩm liên

**Cẩm liên** (danh pháp khoa học: ***Shorea siamensis***; tiếng Anh thường gọi là *Dark Red Meranti*, *Light Red Meranti*, hoặc *Red Lauan*) là một loài thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Loài này có ở Indonesia, Malaysia, Myanma, và Thái Lan.

## Chú thích

## Tham khảo
* 
*
Shorea richetia

***Shorea richetia*** là một loài thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Đây là cây có tán rộng, cao tới 40 m, và đặc hữu của Borneo. Nó được ghi nhận tại Vườn quốc gia Kubah ở Sarawak, Malaysia.

## Chú thích

## Tham khảo
* Ashton, P. 1998. ''Shorea richetia''. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.
Cà chắc

**Cà chắc** hay **cà chỉ** (danh pháp khoa học: ***Shorea obtusa***), tiếng Anh thương mại gọi là "Taengwood ‘Balau’", là một loài cây gỗ thuộc họ Dipterocarpaceae.

## Phân bố
Loài này có ở Campuchia, Lào, Myanma, Thái Lan, và Việt Nam.

Chúng mọc ở các khu vực tương đối khô, thường cùng môi trường sống với các loài *[[chi Dầu|dầu đỏ]]*, cũng như *[[sồi|sồi gân phẳng]]*, *Q. kingiana*, và thông, ở độ cao đến 1.300 m.

## Miêu tả
*Shorea obtusa* là một cây nhiệt đới rụng lá, là loài gỗ cứng có tầm quan trọng thương mại đặc biệt. Mùa hoa từ tháng 1 đến tháng 7. Ở các vùng xavan chúng mọc khá còi cọc.

## Tên gọi
Cây này trong tiếng Thái gọi là เต็ง (teng), hoặc แงะ (ngae) ở miền Bắc và จิก (chik) ở Isaan. Tiếng Khmer gọi là ประจั๊ต (pra-chat) hoặc ประเจิ๊ก (pra-choek) ở Surin và Buri Ram. Các ngôn ngữ khác gọi là *thitya*, *phchok* và *chaf*. Tiếng Việt gọi là **cà chắc** hay **cà chỉ**, cũng gần giống với các ngôn ngữ này, nhất là tiếng Khơ-me.

## Chú thích

 
## Tham khảo
*
Shorea montigena

***Shorea montigena*** là một loài thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Đây là loài đặc hữu của Indonesia.

## Hình ảnh

Tập tin:Americana 1920 Tropical Forest Products - Tanguile.jpg
Tập tin:Meranti.jpg
Tập tin:Shorea robusta Seeds.JPG
Tập tin:Tengkawang 070312 0055 utk.jpg


## Chú thích

## Tham khảo
* Ashton, P. 1998. ''Shorea montigena''. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.

## Liên kết ngoài
Shorea micans

***Shorea micans*** là một loài thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Tên gọi của loài xuất phát từ Latin (*micans* = sáng bóng) để chỉ lá cây sáng bóng của nó. Đây là một cây lớn có độ cao trung bình tới cao, có ở các rừng dầu trên vùng đất bao phủ lớp đá siêu kiềm. *S. micans* là loài đặc hữu của Sabah, và cực kỳ nguy cấp do mất môi trường sống. Loài này có ở ít nhất hai khu vực bảo tồn (Khu bảo tồn rừng Tawai và Bidu Bidu).
 
## Tham khảo
Shorea johorensis

***Shorea johorensis*** (ngôn ngữ bản địa thường gọi là *seraya majau* hoặc *meranti majau*) là một loài của thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Đây là một cây gỗ lớn cao trung bình 65 m. Mẫu cao nhất ghi được là 82,4 m tại Vườn quốc gia Tawau Hills, ở Sabah trên hòn đảo Borneo. Loài này có ở Indonesia (Borneo và Sumatra) và Malaysia.

## Chú thích

## Tham khảo
* Ashton, P. 1998. ''Shorea johorensis''. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.

## Liên kết ngoài
Sến nghệ

**Sến nghệ** (danh pháp khoa học: ***Shorea henryana***; tiếng Anh thường gọi là *White Meranti*) là một loài thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Loài này có ở Campuchia, Lào, Malaysia, Myanmar, Thái Lan, và Việt Nam.

## Chú thích

## Tham khảo

*
Chò núi

**Chò núi** hay **chò trai, trò đồng, trò mít** (danh pháp khoa học: ***Shorea guiso***) là một loài thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Loài này có ở Indonesia, Malaysia, Philippines, Thái Lan, và Việt Nam.

## Chú thích

## Tham khảo
* Ashton, P. 1998. ''Shorea guiso'' . 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.
Shorea gibbosa

***Shorea gibbosa*** (tiếng Anh thường gọi là *Yellow Meranti*) là một loài cây gỗ lớn của rừng mưa thuộc họ Dipterocarpaceae. Đây là loài bản địa của Sumatra, Borneo, Mã Lai bán đảo và Singapore. Mẫu cao nhất ghi được là 81,1 mét tại Vườn quốc gia Tawau Hills, ở Sabah trên hòn đảo Borneo.

## Chú thích

## Tham khảo
*

## Chú thích

## Tham khảo
*
Shorea flemmichii

***Shorea flemmichii*** là một loài thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Loài này có ở Brunei và Malaysia. *S. flemmichii* hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống do dân số phát triển.

## Chú thích

## Tham khảo
* Ashton, P. 1998. ''Shorea flemmichii''. 2006 IUCN Red List of Threatened Species. Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.
Chai lá cong

**Chai lá cong** hay **chai lá lệch** (danh pháp khoa học: ***Shorea falcata***) là một loài thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Đây là loài đặc hữu của Việt Nam.

## Chú thích

## Tham khảo
*
Shorea faguetiana

***Shorea faguetiana*** (tiếng Anh thường gọi là *Yellow Meranti*) là một loài thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Loài này có ở Indonesia, Malaysia, và Thái Lan. Mẫu cao nhất ghi được là 88,3 m thuộc về loài *Shorea faguetiana* tại Vườn quốc gia Tawau Hills, ở Sabah trên hòn đảo Borneo.

## Chú thích

## Tham khảo
* Ashton, P. 1998. ''Shorea faguetiana''. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.

## Tham khảo
Shorea dealbata

***Shorea dealbata*** là một loài thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Tên gọi của loài xuất phát từ Latin (*dealbatus* = tẩy trắng) để chỉ mặt dưới màu nhạt của lá cây. Đây là một cây có tán lớn, cao tới 30 m, có ở các khu rừng kerangas trên vùng đất cát trắng hoặc cao nguyên sa thạch.

Loài này có ở Sumatra, Peninsular Malaysia và Borneo ở đó nó hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống. Loài này có ở ít nhất một khu bảo tồn là Vườn quốc gia Bako ở Borneo. Gỗ được bán dưới tên thương mại *White Meranti*.

## Tham khảo
Shorea curtisii

***Shorea curtisii*** (tiếng Anh thường gọi là *Seraya*, *Dark Red Meranti*) là một loài cây gỗ thuộc họ Dipterocarpaceae. Loài này có ở Indonesia, Malaysia, Singapore, và Thái Lan. 
Đây là một cây gỗ lớn với thân xám hoặc nâu đỏ và vỏ ngoài nhiều vết nứt lớn; chóp cây màu lam xám. Mỗi 5-10 năm cây mới ra quả một lần, sau những thời kì khô hạn kéo dài.

## Tham khảo
* Ashton, P. 1998. ''Shorea curtisii''. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.
Shorea cordata

***Shorea cordata*** là một loài thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Tên gọi của loài *cordata* xuất phát từ Latin (*cordatus* = hình tim) để chỉ hình dạng lá cây. *S. cordata* là một cây lớn, cao tới 50 m, có ở các khu rừng dầu trên các khu vực giàu đất sét bao phủ bên trên lớp đá hoả sinh. Đây là loài đặc hữu của Borneo, có ở Sarawak và NW Kalimantan. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

## Tham khảo
Shorea bracteolata

***Shorea bracteolata*** là một loài thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Tên gọi của loài *bracteolata* xuất phát từ Latin (*bracteolatus* = có lá bắc con) để chỉ sự hiện diện thường trực của lá bắc trên cụm hoa. *S. bracteolata* là một cây gỗ lớn, cao khoảng 50 m, có ở các khu rừng dầu hỗn hợp trên nền đất sét đã cạn sạch nước và đất pha cát. Loài này có ở Sumatra, Malaysia bán đảo, Singapore và Borneo. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống. Gỗ của chúng là một loại gỗ cứng hạng nhẹ được biết đến với tên thương mại là *[[phân loại gỗ họ Dầu|White Meranti]]*.

## Tham khảo

## Liên kết ngoài
Shorea argentifolia

***Shorea argentifolia*** (tiếng Anh thường gọi là **Dark Red Meranti**) là một loài cây gỗ lớn của rừng mưa thuộc họ Dipterocarpaceae. Loài này có ở hòn đảo Borneo. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống. Mẫu cao nhất ghi được là 84,9 m tại Vườn quốc gia Tawau Hills, ở Sabah.

## Chú thích

## Tham khảo
*
Sewardiella tuberifera

***Sewardiella*** là một chi rêu tản thuộc họ Petalophyllaceae. Chi có một loài ***Sewardiella tuberifera***, là loài đặc hữu của Ấn Độ. Môi trường sống tự nhiên của chúng là vùng nhiều đá. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

## Chú thích

## Tham khảo
* 
* Bryophyte Specialist Group 2000. ''Sewardiella tuberifera''. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.
Sam biển

***Sesuvium*** là một chi thực vật có hoa thuộc họ Phiên hạnh (Aizoaceae).

## Các loài
Plants of the World Online công nhận 14 loài.
* *[[Sesuvium ayresii]]* Marais, 1978: Bản địa Mauritius, Rodrigues.
* *[[Sesuvium congense]]* Welw. ex Oliv., 1871: Miền tây Angola.
* *[[Sesuvium crithmoides]]* Welw., 1859: Miền tây Angola, Cộng hòa Congo, Cộng hòa Dân chủ Congo. Du nhập vào bang Georgia (Hoa Kỳ).
* *[[Sesuvium edmonstonei]]* Hook.f., 1847: Bản địa Galápagos. Du nhập vào Colombia, Ecuador, Venezuela.
* *[[Sesuvium humifusum]]* (Turpin) Bohley & G.Kadereit, 2017: Bản địa khu vực Caribe. Du nhập vào đông bắc Argentina và các bang Arizona, California, Florida, Louisiana, Mississippi, Nevada của Hoa Kỳ.
* *[[Sesuvium hydaspicum]]* (Edgew.) Gonç., 1965: Bản địa khu vực khô hạn thuộc châu Phi, bán đảo Ả Rập, Pakistan và Ấn Độ.
* *[[Sesuvium maritimum]]* (Walter) Britton, Sterns & Poggenb., 1888: Bản địa miền trung và đông Hoa Kỳ, Bahamas, Belize, Cuba, Mexico, quần đảo Caiman, Leewards, Puerto Rico.
* *[[Sesuvium mezianum]]* (K.Müll.) Bohley & G.Kadereit, 2017: Paraguay.
* *[[Sesuvium parviflorum]]* DC., 1828: Đông bắc Argentina, Peru, Uruguay
* *[[Sesuvium portulacastrum]]* (L.) L., 1759: Vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới.
* *[[Sesuvium revolutifolium]]* Ortega, 1797: Bản địa miền trung và tây Hoa Kỳ, Mexico. Du nhập vào quần đảo Canary, Cabo Verde, các quốc gia vùng Vịnh, Hawaii, Iran, Lebanon, Syria, Saudi Arabia, Việt Nam.
* *[[Sesuvium rubriflorum]]* (Urb.) Bohley & G.Kadereit, 2017: Tây trung Cuba.
* *[[Sesuvium sesuvioides]]* (Fenzl) Verdc., 1957: Tây nam Angola, Namibia, tây tỉnh Cape (Nam Phi).
* *[[Sesuvium trianthemoides]]* Correll, 1966: Nam trung bang Texas. Có thể đã tuyệt chủng.

## Hình ảnh

Tập tin:Starr 030626-0023 Sesuvium portulacastrum.jpg
Tập tin:Sesuvium p.jpg
Tập tin:Sesuvium portulacastrum L 3.jpg


## Chú thích

 
## Tham khảo
* 
*
Sessea

***Sessea*** là một chi thực vật thuộc họ Solanaceae. Chi này có các loài sau (tuy nhiên danh sách này có thể chưa đủ):
* *[[Sessea sodiroi]]*, Bitter

## Tham khảo
Sessea sodiroi

***Sessea sodiroi*** là một loài thực vật thuộc họ Solanaceae. Đây là loài đặc hữu của Ecuador.

## Chú thích

## Tham khảo
* Montúfar, R. & Pitman, N. 2004. ''Sessea sodiroi''. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.
Shorea acuminatissima

***Shorea acuminatissima*** (tiếng Anh thường gọi là **Yellow Meranti**) là một loài thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Loài này có ở Indonesia và Malaysia. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

## Chú thích

## Tham khảo
* Ashton, P. 1998. ''Shorea acuminatissima''. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.

## Liên kết ngoài
Senecio arborescens

***Senecio arborescens*** có thể là một loài thuộc chi *[[Senecio]]*, họ Asteraceae, tuy vậy các thông tin hiện này về nó tương đối mâu thuẫn và lỗi thời.

Theo *[[World Conservation Union]]*, *S. arborescens* là một loài bản địa của một khu vực rộng lớn từ México đến tận Colombia. John Claudius Loudon tuyên bố rằng "*S. arborescens* là một danh pháp đồng nghĩa của *[[Baccharis halimifolia]]* và là loài bản địa của Hoa Kỳ từ "Maryland tới Florida, dọc theo bờ biển nước này" trong danh lục năm 1842 về cây gỗ và cây bụi của ông và Raymond Taylor đồng ý với điều này trong danh lục năm 1952 mang tên *Plants of Colonial Days* (Thực vật thời kì thực dân), đồng thời cũng cho rằng loài này là bản địa của New Jersey và được John Bartram di thực tới Collinson ở Anh quốc từ Cape tháng 5 năm 1683. Một nhóm các nhà thực vật học dưới sự hướng dẫn của Hieronymum Lentzium có thể đã xếp loài này vào chi *[[Cacalia]]* khi họ vẽ ra một hình minh hoạ đẹp của một loài thực vật khác hẳn trong danh lục thực vật năm 1737-1745 của mình.

## Hình ảnh

Tập tin:Senecio arborescens illustration.png
Tập tin:Senecio-arborescens.jpg


## Chú thích

 
## Tham khảo
*

*
Sau sau lá lê

**Sau sau lá lê** hay **cây thau** (danh pháp hai phần: ***Liquidambar chingii***) là một loài thực vật thuộc họ Tô hạp. Đây là loài đặc hữu của miền Nam Trung Quốc (Quảng Đông, Giang Tây, Hồ Nam) và một số vùng miền Bắc Việt Nam (Lạng Sơn, Sơn La).

Cây gỗ nhỏ, nửa thường xanh hoặc thường xanh. Cao 8-12m, cành non thường có lỗ bì. Lá đơn mọc cách (so le), lá thường có 3 hình thái: nguyên mép, xẻ 2 thùy hoặc xẻ 3 thùy. Lá nguyên mép thường có phiến lá hình bầu dục, đầu lá nhọn, đuôi lá hình nêm rộng, chiều dài là khoảng 8–13&nbsp;cm, chiều rộng lá khoảng 4–6&nbsp;cm. Mép lá có thể có răng cưa nhỏ chứa tuyến. Gân lá thường là dạng 3 gân gốc ở gân chính,ỗoi gân chính sẽ có 4-6 cặp gân phụ dạng lông chim. Hoa tự hình đầu mọc ở đầu cành. Cây có hoa đơn tính cùng gốc.

Phân bổ sinh thái của loài thường là vùng địa hình ít phức tạp, núi đất thấp có độ dày tầng đất sâu, đất ẩm, độ cao tuyệt đối từ 200-1200m so với mực nước biển. Sau sau lá lê tham gia tổ hợp loài trong các rừng mưa nhiệt đới và rừng thường xanh miền núi nhiệt đới.

Cây ít có công dụng trong lâm sản khai thác gỗ, chúng chủ yếu đóng vai trò quan trọng trong sinh thái đa dạng sinh học, lâm sản ngoài gỗ khai thác dược liệu. Tuy nhiên hiện mất môi trường sống môi trường sống của loài đang bị đe dọa do hiện tượng phá rừng làm nương của đồng bào vùng cao và cả biện pháp *làm giàu rừng* của các công ty trồng rừng khai thác gỗ.

## Nguồn
* World Conservation Monitoring Centre 1998. ''Semiliquidambar cathayensis''. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.

## Chú thích

## Tham khảo
*
Semiliquidambar

***Semiliquidambar*** (**bán phong hạ** theo tiếng Trung) là một chi thực vật, gần đây nhất được xếp vào họ Altingiaceae, dù trước đó thường coi là thuộc họ Hamamelidaceae.

Các phân tích dựa trên một số dấu hiệu phân tử cho thấy *[[Altingia]]* lồng ghép trong *[[Liquidambar]]*, và *Semiliquidambar* có nguồn gốc lai ghép giữa *[[Liquidambar formosana]]* – *[[Liquidambar acalycina]]* và *[[Altingia obovata]]* hoặc *[[Altingia chinensis]]*.

Dựa theo các nghiên cứu này, năm 2013 Stefanie M. Ickert-Bond và Jun Wen sáp nhập 2 chi *[[Altingia]]* và *Semiliquidambar* vào chi *[[Liquidambar]]* (theo nguyên tắc ưu tiên tên gọi được thiết lập trước), với tổng cộng 15 loài được công nhận trong chi *[[Liquidambar]]*.

## Các loài
Theo truyền thống người ta công nhận 3 loài trong chi *Semiliquidambar*:
* *[[Thau (thực vật)|Semiliquidambar cathayensis]]*
* *[[Semiliquidambar caudata]]*
* *[[Semiliquidambar chingii]]*

Tuy nhiên, khi gộp trong *[[Liquidambar]]* nghĩa rộng thì người ta coi *Semiliquidambar cathayensis* và *Semiliquidambar chingii* chỉ là các từ đồng nghĩa của một loài duy nhất với danh pháp *[[Liquidambar chingii]]* loài còn lại là *[[Liquidambar caudata]]*.

## Chú thích

 
## Tham khảo
*Flora of China
Yên Phong, Yên Mô

**Yên Phong** là một xã cũ nằm ở phía đông huyện Yên Mô tỉnh Ninh Bình, Việt Nam.

Ngày 16 tháng 6 năm 2025, theo Nghị quyết số 1674/NQ-UBTVQH15, sáp nhập tỉnh Nam Định vào tỉnh Ninh Bình, giải thể huyện Yên Mô. Sáp toàn bộ dân số và diện tích tự nhiên của các xã Yên Phong và Hồng Quang, Yên Khánh, thị trấn Lâm thành xã mới có tên gọi là xã Ý Yên.

## Địa lý
Xã Yên Phong nằm ở phía đông huyện Yên Mô, cách trung tâm thành phố Hoa Lư 19&nbsp;km, có vị trí địa lý:
*Phía đông giáp huyện Yên Khánh
*Phía tây và phía bắc giáp thị trấn Yên Thịnh
*Phía nam giáp xã Yên Từ.

Xã Yên Phong có diện tích 8,01&nbsp;km², dân số năm 2019 là 8.775 người, mật độ dân số đạt 1.096 người/km².

Đây cũng là một xã nằm bên bờ sông Vạc. Xã này có quốc lộ 12B (tỉnh lộ 480 cũ) nối từ Quốc lộ 1 tại Mai Sơn qua Thị trấn Yên Thịnh đến Quốc lộ 10 tại Lai Thành.

## Kinh tế
Yên Phong nằm bên sông Vạc, xã này là giao điểm của 2 tuyến đường giao thông liên huyện. Tuyến thứ nhất nối Quốc lộ 1 qua thị trấn Yên Thịnh xuống thị trấn Phát Diệm. Tuyến thứ hai nối thị trấn Yên Ninh tới các xã phía nam Yên Mô như Yên Mạc, Yên Lâm.

Chợ Lồng - Xã Yên Phong - Xã Yên Phong là một trong 7 chợ ở Yên Mô trong danh sách các chợ loại 1, 2, 3 ở Ninh Bình.

### Cảng Cầu Rào
Theo Quyết định Số: 2179/ QĐ-UBND của tỉnh Ninh Bình ngày 17 tháng 9 năm 2007 V/v phê duyệt Quy hoạch giao thông đường thủy nội địa tỉnh Ninh Bình đến năm 2015 và định hướng phát triển đến năm 2020 thì Cảng Cầu Rào có diện tích 2 ha nằm bên hữu sông Vạc, thuộc thôn Thọ Bình, xã Yên Phong, huyện Yên Mô.
Chức năng của cảng:
*Xếp dỡ hàng hoá vật liệu xây dựng.
*Hàng hoá phục vụ đời sống dân sinh.
Dự kiến xây dựng các hạng mục công trình:
*Công trình bến cảng, kho bãi.
*Trang thiết bị xếp dỡ.
*Nâng cấp đường bộ từ ĐT480 vào cảng khoảng 200m.
*Văn phòng cảng...

## Văn hóa
Xã Yên Phong có nghệ nhân Hà Thị Cầu được coi là người hát xẩm cuối cùng của thế kỷ.
;Đề cử hát xẩm là di sản thế giới: Ngày 26/11/2011, Nhà hát Chèo Ninh Bình đã tổ chức lễ khai trương công trình khôi phục, bảo tồn và phát triển nghệ thuật hát xẩm  nhằm sưu tầm, biên soạn, truyền dạy và phổ biến các bài hát xẩm theo các làn điệu cổ truyền, dàn dựng chương trình hát xẩm, bảo tồn, phát triển nghệ thuật hát xẩm. Các nghệ sĩ đã sưu tầm các làn điệu, các bài hát xẩm cổ truyền, biên soạn chương trình và trực tiếp truyền dạy nghệ thuật hát xẩm cho các diễn viên, nhạc công Nhà hát Chèo Ninh Bình và các diễn viên quần chúng ở xã Yên Phong (Yên Mô) - quê hương của nghệ nhân Hà Thị Cầu. Theo kế hoạch, đến tháng 12-2011 Dự án sẽ được báo cáo phần khung với lãnh đạo tỉnh Ninh Bình. Đồng thời, thông qua các hoạt động của Dự án cũng chính là bước đệm để trình UNESCO công nhận hát xẩm là Di sản văn hóa phi vật thể của Thế giới.

## Chú thích

*Danh mục địa danh các đơn vị hành chính thể hiện trên bản đồ - Địa danh hành chính thể hiện trên bản đồ tỉnh Ninh Bình.
*Yên Phong xây dựng nông thôn mới

## Tham khảo
Yên Mỹ, Yên Mô

**Yên Mỹ** là một xã nằm ở trung tâm huyện Yên Mô, tỉnh Ninh Bình, Việt Nam.

## Địa lý
Xã Yên Mỹ nằm ở trung tâm huyện Yên Mô, cách trung tâm thành phố Ninh Bình 20&nbsp;km, có vị trí địa lý:
*Phía đông giáp xã Yên Từ
*Phía nam giáp xã Yên Mạc
*Phía tây giáp xã Yên Thành
*Phía bắc giáp xã Yên Hưng.

Xã Yên Mỹ có diện tích 4,76&nbsp;km², dân số năm 2019 là 4.654 người, mật độ dân số đạt 978 người/km².

Xã này có quốc lộ 12B (tỉnh lộ 480 cũ) nối từ Quốc lộ 1 tại Mai Sơn qua thị trấn Yên Thịnh đến Quốc lộ 10 tại Lai Thành.

## Văn hóa
Yên Mỹ là quê hương của Bí thư Xứ ủy Nam Kỳ Tạ Uyên. Đây cũng là xã được công nhận Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân  ở Ninh Bình. Trong lịch sử đấu tranh cách mạng dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Đông Dương, đất Lũ Phong (xã Quỳnh Lưu, Nho Quan) và đất Côi Trì (xã Yên Mỹ, Yên Mô) là hai nơi lập thành hai chi bộ cộng sảng đầu tiên của Ninh Bình.

Đại Nam nhất thống chí có nói đến "Trường Yên thất hào", bảy người Ninh Bình nổi danh đời Lê. Đó là Hiển trung đại phu Hoàng Trọng Cung người huyện Yên Khánh, Tham nghị Nguyễn Tử Dự người Giá Hộ (Hoa Lư), Thừa chính Nguyễn Đoan Tước người Phúc Am (thành phố Ninh Bình), Thị độc Ninh Thấu người Côi Trì (Yên Mỹ, Yên Mô), Hiến phó sứ Nguyễn Đình Chí, người Bồ Xuyên (Yên Thành, Yên Mô), Thiêm sự Trịnh Xuân người Yên Liêu (Khánh Thịnh, Yên Mô) và Tham chính Phạm Kiêm Huyền người Thiên Trì (Yên Mạc, Yên Mô).

Xã Yên Mỹ nằm bên tuyến kênh Nhà Lê, là tuyến đường thủy đầu tiên trong lịch sử Việt Nam từ kinh đô Hoa Lư đến Đèo Ngang và được xem là tuyến đường Hồ Chí Minh trên sông vì những đóng góp cho các cuộc chiến tranh của người Việt.

## Chú thích

*Danh mục địa danh các đơn vị hành chính thể hiện trên bản đồ - Địa danh hành chính thể hiện trên bản đồ tỉnh Ninh Bình

## Tham khảo
Yên Thái, Yên Mô

**Yên Thái** là một xã miền núi nằm ở phía nam huyện Yên Mô tỉnh Ninh Bình, Việt Nam.

## Địa lý
Xã Yên Thái nằm ở phía nam huyện Yên Mô, cách trung tâm thành phố Ninh Bình 28&nbsp;km, có vị trí địa lý:
*Phía đông giáp xã Yên Lâm
*Phía nam giáp tỉnh Thanh Hóa
*Phía tây giáp xã Yên Đồng
*Phía bắc giáp xã Yên Thành và xã Yên Mạc.

Xã Yên Thái có diện tích 10,24&nbsp;km², dân số năm 2019 là 5.513 người, mật độ dân số đạt 538 người/km².

## Văn hóa
Yên Thái cũng có đền Vua Lê Đại Hành, tương truyền nơi đây xưa có thành Thiên Phúc do Lê Hoàn xây dựng và khi Ngô Nhật Khánh đưa Chiêm Thành tấn công thành này đã bị bão dìm chết ở cửa biển Thần Phù, gần khu vực này. Đây cũng là xã được công nhận Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân  ở Ninh Bình.

Yên Thái là quê hương của anh hùng Dương Văn Thanh, Thượng tá, cử nhân khoa học quân sự, nguyên Phó Trung đoàn trưởng không quân 910. Anh là liệt sĩ, phi công duy nhất được Chủ tịch nước truy tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân trong thời kỳ đổi mới. Dương Văn Thanh, sinh năm 1958 ở xã Yên Thái, Yên Mô, Ninh Bình. Năm 1976, ông trúng tuyển phi công và được đào tạo ở Trường sĩ quan không quân khi anh mới 18 tuổi, trở thành học viên giỏi năm năm liền, tốt nghiệp xuất sắc trong kỳ thi cuối năm 1981 và được nhà trường tuyển dụng để đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ và trở thành giảng viên.

Xã Yên Thái nằm bên tuyến kênh Nhà Lê, là tuyến đường thủy đầu tiên trong lịch sử Việt Nam từ kinh đô Hoa Lư đến Đèo Ngang và được xem là tuyến đường Hồ Chí Minh trên sông vì những đóng góp cho các cuộc chiến tranh của người Việt.

## Chú thích

*Danh mục địa danh các đơn vị hành chính thể hiện trên bản đồ - Địa danh hành chính thể hiện trên bản đồ tỉnh Ninh Bình

## Tham khảo
Phước Đại

**Phước Thắng** là một xã thuộc huyện Bác Ái, tỉnh Ninh Thuận, Việt Nam.

## Địa lý
Xã Phước Đại nằm ở trung tâm huyện Bác Ái và là nơi đặt trung tâm hành chính huyện, có vị trí địa lý:
*Phía đông giáp xã Phước Thành
*Phía tây giáp các xã Phước Thắng và Phước Tiến
*Phía nam giáp xã Phước Chính
*Phía bắc giáp tỉnh Khánh Hòa.

Xã có diện tích 113,31&nbsp;km², dân số năm 2019 là 4.574 người, mật độ dân số đạt 40 người/km².

Trên địa bàn xã có quốc lộ 27B đi qua.

## Hành chính
Xã Phước Đại được chia thành 5 thôn: Châu Đắc, Ma Hoa, Tà Lú 1, Tà Lú 2, Tà Lú 3.

## Lịch sử
Trước đây, Phước Đại là một xã thuộc huyện Ninh Sơn.

Ngày 29 tháng 8 năm 1994, Chính phủ ban hành Nghị định số 104/CP. Theo đó, chia xã Phước Đại thành hai xã Phước Đại và Phước Chính.

Ngày 6 tháng 11 năm 2000, huyện Ninh Sơn được chia thành hai huyện Ninh Sơn và Bác Ái, xã Phước Đại chuyển sang trực thuộc huyện Bác Ái.

Ngày 21 tháng 9 năm 2007, Chính phủ ban hành Nghị định 147/2007/NĐ-CP. Theo đó:
*Điều chỉnh 5.580,27 ha diện tích tự nhiên của xã Phước Thắng vừa giải thể về xã Phước Đại quản lý
*Điều chỉnh 13,1 ha diện tích tự nhiên của xã Phước Đại về xã Phước Thành quản lý.

Sau khi điều chỉnh địa giới hành chính, xã Phước Đại có 11.341,26 ha diện tích tự nhiên và 2.925 người.

## Chú thích

## Liên kết ngoài
Khánh Hải (thị trấn)

**Khánh Hải** là thị trấn huyện lỵ của huyện Ninh Hải, tỉnh Ninh Thuận, Việt Nam.

## Địa lý
Thị trấn Khánh Hải nằm ở trung tâm huyện Ninh Hải, có vị trí địa lý:
*Phía đông và phía bắc giáp xã Tri Hải qua Đầm Nại
*Phía tây giáp xã Hộ Hải và thành phố Phan Rang – Tháp Chàm
*Phía nam giáp Biển Đông (vịnh Phan Rang).

Thị trấn có diện tích 11,18&nbsp;km², dân số năm 2019 là 16.425 người, mật độ dân số đạt 1.469 người/km².

## Lịch sử
Dưới thời Việt Nam Cộng hòa, Khánh Hải là một xã thuộc quận Thanh Hải, tỉnh Ninh Thuận và là nơi đặt quận lỵ quận Thanh Hải. Xã Khánh Hải khi đó có 6 thôn: Bình Sơn, Dư Khánh, Đài Sơn, Nhơn Sơn, Ninh Chử, Văn Sơn.

Sau năm 1975, xã Khánh Hải thuộc huyện Ninh Hải, tỉnh Thuận Hải. Đồng thời, chính quyền tách thôn Đài Sơn để sáp nhập với thôn Thanh Phong (thuộc xã Phan Rang) thành phường Thanh Sơn thuộc thị xã Phan Rang và tách 3 thôn: Bình Sơn, Nhơn Sơn, Văn Sơn để thành lập xã Văn Hải.

Ngày 1 tháng 9 năm 1981, Hội đồng Bộ trưởng ban hành Quyết định số 45-HĐBT. Theo đó, chuyển xã Khánh Hải về thị xã Phan Rang – Tháp Chàm mới thành lập.

Tuy nhiên, đến tháng 7 năm 1991, xã Khánh Hải lại được chuyển về huyện Ninh Hải.

Ngày 28 tháng 5 năm 1994, Chính phủ ban hành Nghị định 42-CP. Theo đó, chuyển xã Khánh Hải thành thị trấn Khánh Hải, thị trấn huyện lỵ của huyện Ninh Hải.

## Hành chính
Thị trấn Khánh Hải được chia thành 4 thôn: Dư Khánh I, Dư Khánh II, Ninh Chử và Cà Đú.

## Du lịch
*Bãi biển Ninh Chử

## Hình ảnh

Tập tin:Chợ Khánh Hải.jpg|Chợ thị trấn Khánh Hải
File:Bến tàu Đầm Nại thuộc thị trấn Khánh Hải.jpg|Bến tàu trên Đầm Nại
File:Núi đá Chồng, Ninh Thuận.jpg|Núi đá Chồng
File:Đình làng Dư Khánh, Ninh Hải, Ninh Thuận.jpg|Đình làng Dư Khánh
File:Trường Đại học Nông Lâm, phân hiệu Ninh Thuận.jpg|Đại học Nông Lâm, phân hiệu Ninh Thuận, trước đây là Cao Đẳng Sư phạm Ninh Thuận


## Chú thích

## Liên kết ngoài
## Xem thêm
*Danh sách thị trấn tại Việt Nam
Lợi Hải

**Lợi Hải** là một xã huyện lỵ thuộc huyện Thuận Bắc, tỉnh Ninh Thuận, Việt Nam.

## Địa lý
Xã Lợi Hải nằm ở trung tâm huyện Thuận Bắc và là nơi đặt trung tâm hành chính huyện, có vị trí địa lý:
*Phía đông giáp xã Bắc Sơn
*Phía tây giáp xã Phước Kháng
*Phía nam giáp các xã Bắc Phong và Bắc Sơn
*Phía bắc giáp xã Công Hải.

Xã có diện tích 68,35&nbsp;km², dân số năm 2019 là 13.574 người, mật độ dân số đạt 199 người/km².

Trên địa bàn xã có Quốc lộ 1 , Cao tốc Cam Lâm - Vĩnh Hảo và đường sắt Bắc - Nam đi qua.

## Lịch sử
Xã Lợi Hải được thành lập vào ngày 13 tháng 3 năm 1979 trên cơ sở đổi tên từ xã Phước Lợi. Khi mới thành lập, xã thuộc huyện Ninh Hải.

Ngày 7 tháng 7 năm 2005, huyện Ninh Hải được chia thành hai huyện Ninh Hải và Thuận Bắc, xã Lợi Hải trực thuộc huyện Thuận Bắc như hiện nay.

## Chú thích

## Liên kết ngoài