Kaiser (lớp thiết giáp hạm)

**Lớp thiết giáp hạm ''Kaiser*** là một lớp bao gồm năm [[thiết giáp hạm]] của [[Hải quân Đế quốc Đức]] trong [[Chiến tranh thế giới thứ nhất|Chiến tranh Thế giới thứ nhất]]. Chúng là lớp thiết giáp hạm [[dreadnought]] thứ ba được Đức chế tạo, và là lớp đầu tiên được trang bị [[động cơ turbine]] cùng các [[tháp pháo]] bắn thượng tầng. Những chiếc trong lớp bao gồm: *Kaiser*, *Friedrich der Grosse*, *Kaiserin*, *Prinzregent Luitpold* và *König Albert*. Như thường thấy trên những thiết giáp hạm Đức đương thời, lớp *Kaiser* trang bị pháo chính có cỡ nòng nhỏ hơn so với các đối thủ Anh:  so với  trên [[Orion (lớp thiết giáp hạm)|lớp *Orion*]] Anh Quốc.

Cả năm chiếc trong lớp đã hoạt động tại [[Bắc Hải (định hướng)|Bắc Hải]] trong chiến tranh; chúng cùng phục vụ với nhau như là Đội 4 của Hải đội Chiến trận 3. Bốn chiếc đã có mặt trong [[trận Jutland]], *König Albert* đang ở trong ụ tàu vào lúc đó; trong số bốn chiếc tham gia trận hải chiến, chỉ có *Kaiser* bị hư hại do trúng hai quả đạn pháo hạng nặng. Các con tàu cũng tham gia [[Chiến dịch Albion]] tại [[biển Baltic]]; khi chúng được tái tổ chức thành Hải đội Chiến trận 4 dưới quyền chỉ huy của [[Phó Đô đốc]] [[Wilhelm Souchon]].

Khi chiến tranh kết thúc, cả năm chiếc trong lớp đều bị lưu giữ tại căn cứ Hải quân Anh ở [[Scapa Flow]]. Vào ngày [[21 tháng 6]] năm [[1919]], chúng bị [[Đánh đắm Hạm đội Đức tại Scapa Flow|đánh đắm]] để tránh không bị [[Hải quân Hoàng gia Anh]] chiếm giữ. Sau này các con tàu lần lượt được cho trục vớt và tháo dỡ từ năm [[1929]] đến năm [[1937]].

== Thiết kế ==
Lớp *Kaiser*, giống như lớp *Helgoland* dẫn trước, được đặt hàng trong cùng Bản Tu chính thứ hai của Đạo luật Hải quân, vốn được thông qua vào ngày [[27 tháng 3]] năm [[1908]]. Luật này quy định tuổi đời hoạt động của tàu chiến chủ lực được giảm từ 25 năm xuống còn 20 năm, một biện pháp nhằm cho phép đóng các thiết giáp hạm mới hơn. Điều đó có nghĩa là sáu chiếc thuộc [[Siegfried (lớp hải phòng hạm)|lớp hải phòng hạm *Siegfried*]], hai chiếc [[Odin (lớp hải phòng hạm)|lớp hải phòng hạm *Odin*]] cùng bốn chiếc [[Brandenburg (lớp thiết giáp hạm)|lớp thiết giáp hạm *Brandenburg*]] sẽ được thay thế. Năm chiếc trong lớp *Kaiser* được chế tạo để thay thế cho ba chiếc thuộc lớp *Siegfried* là *Hildebrand*, *Heimdall* và *Hagen* cùng hai chiếc lớp *Odin* là *Odin* và *Ägir*.

=== Các đặc tính chung ===
Những chiếc trong lớp *Kaiser* có [[chiều dài]] ở mực nước là  và [[chiều dài]] chung . Chúng có [[mạn thuyền]] rộng , độ sâu của [[mớn nước]] trước mũi là  và sau đuôi là , cùng một trọng lượng choán nước tối đa 27.000 [[tấn]]. Các con tàu có một [[đáy tàu kép]] chiếm 88% [[chiều dài]] của [[lườn tàu]] và 17 [[ngăn kín nước]]. Thủy thủ đoàn bao gồm 41 sĩ quan và 1.043 thủy thủ. Khi phục vụ trong vai trò [[soái hạm]] của hải đội, con tàu được bổ sung thêm 14 sĩ quan và 80 thủy thủ; và khi là tàu chỉ huy thứ hai, quân số tăng thêm 2 sĩ quan và 23 thủy thủ.

Lớp *Kaiser* là những con tàu đi biển xuất sắc nhưng phản ứng cứng, chỉ giảm tốc độ đôi chút khi biển động. Nó phản xạ tốt với điều khiển từ bánh lái; chúng chuyển hướng nhanh, nhưng chịu một [[mô-men xoắn|lực xoắn]] nặng khi đổi hướng. Khi bẻ lái gắt, con tàu mất đến 66% tốc độ và nghiêng đến 8°. Những chiếc trong lớp *Kaiser* có [[chiều cao khuynh tâm]] ngang .

=== Động lực ===
*Kaiser* là lớp thiết giáp hạm Đức đầu tiên được trang bị [[động cơ turbine]]. Chúng sử dụng turbine do nhiều hãng khác nhau chế tạo, khi Bộ Hải quân cùng các xưởng tàu Đức nỗ lực tìm một giải pháp thay thế cho sự độc quyền về turbine của hãng [[C. A. Parsons and Company|Parsons]] của [[Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland|Anh Quốc]]. Dù sao, cả *Kaiser* lẫn *Kaiserin* mỗi chiếc đều được trang bị ba bộ turbine của Parsons, *Friedrich der Grosse* có ba turbine của hãng AEG-Curtis, trong khi *König Albert* được trang bị turbine Schichau. Các turbine dẫn động chân vịt ba cánh có đường kính , cho phép đạt được tốc độ theo thiết kế là 21 knot. Các con tàu có hai bánh lái. *Prinzregent Luitpold* được trang bị hai bộ turbine Parsons cho các trục bên; nó được dự định trang bị một [[động cơ Diesel|động cơ diesel]] 6 xy-lanh 2 thì do Germania chế tạo công suất 12.000 [[mã lực]] cho trục giữa. Tuy nhiên động cơ diesel đã không thể kịp hoàn thành để trang bị cho *Prinzregent Luitpold*, nên nó di chuyển chỉ bằng hai trục. Khi chạy thử máy, *Prinzregent Luitpold* chậm hơn các tàu chị em khoảng 1,5 knot.

Hơi nước được cung cấp bởi 16 nồi hơi Schulz-Thornycroft, ngoại trừ *Prinzregent Luitpold* chỉ có 14 nồi hơi. Lưới rỗng được trang bị cho các nồi hơi vào giữa những năm [[1916]]-[[1917]]. Các con tàu ba trục mang theo 3.600 tấn [[than đá|than]], cho phép một tầm xa hoạt động 7.900 [[hải lý]] ở tốc độ đi đường trường 12 [[knot]]. *Prinzregent Luitpold* mang theo một trữ lượng than ít hơn, chỉ 3.200 tấn, nhưng được thiết kế để mang thêm 400 tấn dầu đốt cho động cơ diesel. Nếu chỉ với động cơ diesel, *Prinzregent Luitpold* có tầm hoạt động 2.000 hải lý ở tốc độ 12 knot.

Điện năng cho con tàu được cung cấp bởi bốn cặp máy phát turbine và hai máy phát diesel, tạo ra công suất 1.800 kW điện xoay chiều với điện thế 225 V.

=== Vũ khí ===

Những chiếc trong lớp *Kaiser* mang theo mười khẩu pháo [[Hải pháo SK 30,5 cm L/50|SK  L/50]] đặt trên năm [[tháp pháo nòng đôi]], gồm một tháp pháo trước mũi, hai tháp pháo hai bên mạn giữa tàu, và hai tháp pháo phía đuôi bắn thượng tầng. Các khẩu pháo được cung cấp tổng cộng 860 quả đạn pháo, 86 viên cho mỗi khẩu pháo. Các quả đạn pháo này nặng , và được bắn với một [[lưu tốc đầu đạn]] . Các khẩu pháo được đặt trên các bệ Drh LC/1909, vốn tương tự như kiểu LC/1908 cũ hơn được sử dụng trên những chiếc thuộc lớp *Helgoland* dẫn trước. Thoạt tiên kiểu tháp pháo này có khả năng hạ đến −8° và nâng lên đến 13,5°; với góc nâng tối đa, nó cho phép có tầm bắn đến . Các tháp pháo sau này được cải tiến để hạ thấp −5,5° và nâng lên 16°, cho phép nâng tầm bắn tối đa lên .

Dàn pháo hạng hai của các con tàu bao gồm mười bốn khẩu pháo [[Hải pháo 15 cm Schnelladekanone L/45| SK L/45]] đặt trên các [[tháp pháo ụ]]. Mỗi khẩu pháo được cung cấp 160 quả đạn pháo nặng , tổng cộng 2240 quả. Với lưu tốc đầu đạn , các khẩu pháo này có thể bắn mục tiêu ở cách xa , và sau khi được cải biến vào năm [[1915]], tầm bắn được tăng lên . Các con tàu cũng được trang bị tám khẩu SK L/45 ; chúng sau đó được thay thế bởi bốn khẩu pháo phòng không 8,8 cm L/45, hai trong số đó sau cùng bị tháo dỡ. Giống như mọi tàu chiến chủ lực vào thời đó, những chiếc trong lớp *Kaiser* được trang bị năm ống phóng [[ngư lôi]] ngầm , gồm một ống trước mũi và hai ống mỗi bên mạn tàu.

=== Vỏ giáp ===

Giống như mọi tàu chiến Đức đương thời, những chiếc trong lớp *Kaiser* được bảo vệ bằng [[giáp thép Krupp]]. Sàn tàu có lớp thép dày đến  tại các khu vực trọng yếu và giảm còn  tại các vùng ít quan trọng. [[Đai giáp]] dày  tại vùng thành trì trung tâm, giảm xuống còn  phía mũi và  phía đuôi tàu. Phía sau đai giáp, các con tàu có một [[vách ngăn chống ngư lôi]] dày . Tháp chỉ huy phía trước có các mặt hông dày  và nóc dày ; tháp chỉ huy phía sau được bảo vệ kém hơn đáng kể, với các mặt hông dày  và nóc dày . Dàn pháo chính được bảo vệ bởi lớp giáp dày 30 cm ở mặt bên và  trên nóc. Các khẩu pháo 15 cm được bảo vệ bởi lớp giáp  cho bệ và  cho các tấm chắn.

=== Chế tạo ===
Chiếc dẫn đầu của lớp, *Kaiser*, được đặt lườn tại xưởng đóng tàu [[Kaiserliche Werft Kiel]] vào [[tháng mười hai|tháng 12]] năm [[1909]] dưới số hiệu chế tạo 35; nó được hạ thủy vào ngày [[22 tháng 3]] năm [[1911]] và đưa ra hoạt động cùng [[Hạm đội Biển khơi Đức|Hạm đội Biển khơi]] vào ngày [[1 tháng 8]] năm [[1912]]. *Friedrich der Grosse* được tiếp nối vào ngày [[26 tháng 1]] năm [[1910]] tại xưởng tàu của hãng [[AG Vulcan]] tại [[Hamburg]]; nó được hạ thủy vào ngày [[10 tháng 6]] năm [[1911]] và đưa ra hoạt động như là [[soái hạm]] của Hạm đội Biển khơi vào ngày [[15 tháng 10]] năm [[1912]]. *Kaiserin*, chiếc thứ ba trong lớp, được đặt lườn tại xưởng đóng tàu [[Howaldtswerke]] ở [[Kiel]] vào [[tháng mười một|tháng 11]] năm [[1910]]; nó được hạ thủy vào ngày [[11 tháng 11]] năm [[1911]] và đưa ra hoạt động vào ngày [[14 tháng 5]] năm [[1913]].

*König Albert* được đặt lườn tại xưởng đóng tàu [[Schichau-Werke|Schichau]] ở [[Gdańsk|Danzig]] vào ngày [[17 tháng 7]] năm [[1910]] và hạ thủy vào ngày [[27 tháng 4]] năm [[1912]]. Nó được đưa ra hoạt động cùng hạm đội vào ngày [[31 tháng 7]] năm [[1913]]. *Prinzregent Luitpold*, chiếc cuối cùng trong lớp, được đặt lườn vào ngày [[tháng một|tháng 1]] năm [[1911]] tại xưởng đóng tàu [[Germaniawerft]] ở Kiel. Nó được hạ thủy vào ngày [[17 tháng 2]] năm [[1912]] và đưa ra hoạt động vào ngày [[19 tháng 8]] năm [[1913]].

== Lịch sử hoạt động ==

=== Trước chiến tranh ===
Vào những năm [[1913]]-[[1914]], *Kaiser* và *König Albert* tham gia vào một chuyến đi đến [[Nam Mỹ]] và [[Cộng hòa Nam Phi|Nam Phi]] với mục đích phô trương lực lượng của Đức đồng thời thử nghiệm độ tin cậy của các động cơ turbine mới trong các chuyến đi đường trường. Cả hai chiếc đã quay về căn cứ của Đức tại [[Bắc Hải (định hướng)|Bắc Hải]] vào lúc [[Chiến tranh thế giới thứ nhất|Chiến tranh Thế giới thứ nhất]] nổ ra.

=== Bắn phá Scarborough, Hartlepool và Whitby ===

Hoạt động lớn đầu tiên trong chiến tranh mà những chiếc thuộc lớp *Kaiser* tham gia là cuộc [[bắn phá Scarborough, Hartlepool và Whitby]] vào ngày [[15 tháng 12|15]]-[[16 tháng 12]] năm [[1914]]. Nó được tiến hành chủ yếu bởi các tàu chiến-tuần dương thuộc Đội Tuần tiễu 1 dưới quyền [[Franz von Hipper]], được những chiếc trong lớp *Kaiser* phối hợp cùng các lớp *Nassau*, *Helgoland* và *König* di chuyển hỗ trợ từ xa. Đô đốc [[Friedrich von Ingenohl]], Tư lệnh [[Hạm đội Biển khơi Đức]], quyết định chiếm lấy vị trí ở khoảng giữa [[Bắc Hải (châu Âu)|Bắc Hải]], cách  về phía Đông [[Scarborough, North Yorkshire|Scarborough]].

[[Hải quân Hoàng gia Anh]], trước đó đã bắt được các bảng mật mã Đức từ chiếc [[tàu tuần dương]] *Magdeburg* bị mắc cạn, nhận biết một chiến dịch đang được tiến hành, nhưng không biết chắc nơi lực lượng Đức sẽ tấn công. Vì vậy, [[Bộ hải quân Anh]] ra lệnh cho Hải đội Tàu chiến-tuần dương 1 dưới quyền Đô đốc [[David Beatty, Bá tước thứ nhất Beatty|David Beatty]], sáu thiết giáp hạm thuộc Hải đội Chiến trận 2 cùng nhiều tàu tuần dương và tàu khu trục ngăn chặn các tàu chiến-tuần dương Đức. Tuy nhiên, hướng di chuyển lực lượng của Beatty hầu như đâm đầu thẳng vào toàn bộ Hạm đội Biển khơi. Lúc 6 giờ 20 phút, các tàu khu trục hộ tống cho lực lượng của Beatty bắt gặp xuồng phóng lôi Đức *V155*. Việc này đã dẫn đến một cuộc đối đầu lẫn lộn kéo dài hai giờ giữa các tàu khu trục Anh và lực lượng tàu tuần dương và tàu khu trục Đức, hầu hết ở khoảng cách rất gần. Vào lúc này của cuộc chạn trán đầu tiên, các thiết giáp hạm lớp *Kaiser* ở một vị trí cách các thiết giáp hạm dreadnought Anh không đầy , hoàn toàn nằm trong tầm bắn; nhưng trong bóng đêm, các đô đốc của cả Anh lẫn Đức đều không thể nhận biết thành phần của hạm đội đối phương. Đô đốc Ingenohl, không dám bất tuân chỉ thị của Kaiser (Hoàng đế Đức) rằng không được mạo hiểm hạm đội chiến trận khi không có sự chấp thuận rõ ràng, kết luận rằng hạm đội của ông đang phải đối đầu với lực lượng hộ tống của toàn bộ [[Hạm đội Grand Anh Quốc]], và 10 phút sau khi bắt gặp đối phương, ông ra lệnh bẻ lái sang mạn phải theo hướng Đông Nam. Các cuộc tấn công tiếp nối đã làm chậm trễ việc đổi hướng, nhưng đến 6 giờ 42 phút, nó được tiến hành. Trong khoảng 40 phút, hai hạm đội di chuyển theo một hướng song song; và đến 7 giờ 20 phút, Ingenohl ra lệnh bẻ lái hơn nữa sang mạn phải, đưa các con tàu của mình theo một hành trình quay về vùng biển Đức.

=== Bắn phá Yarmouth và Lowestoft ===

Những chiếc trong lớp *Kaiser* đã tham gia một cuộc bắn phá khác xuống bờ biển Anh Quốc, một lần nữa hỗ trợ cho các tàu chiến-tuần dương của Đội Tuần tiễu 1. Các tàu chiến-tuần dương khởi hành từ [[Jade Estuary]] lúc 10 giờ 55 phút ngày [[24 tháng 4]] năm [[1916]], và phần còn lại của Hạm đội Biển khơi lên đường tiếp theo lúc 13 giờ 40 phút. Tàu chiến-tuần dương *Seydlitz* trúng phải một quả [[thủy lôi]] trên đường đi đến mục tiêu, nên bị buộc phải rút lui. Các tàu chiến-tuần dương khác tiến hành bắn phá Lowestoft mà hầu như không gặp sự kháng cự, nhưng trên đường đi đến Yarmouth, chúng đụng độ với các tàu tuần dương Anh thuộc [[Lực lượng Harwich]]. Một cuộc đấu pháo ngắn ngủi diễn ra trước khi Lực lượng Harwich rút lui. Các báo cáo về hoạt động của tàu ngầm Anh tại khu vực đã buộc Đội Tuần tiễu 1 phải rút lui. Vào lúc này, [[Đô đốc]] [[Reinhard Scheer]] nhận được cảnh báo về việc Hạm đội Grand đã khởi hành từ căn cứ của chúng ở [[Scapa Flow]], ông ra lệnh rút lui về vùng biển Đức an toàn hơn.

=== Trận Jutland ===

Bốn trong số năm chiếc trong lớp đã tham gia cuộc xuất quân của hạm đội vốn đã đưa đến [[trận Jutland]] vào ngày [[31 tháng 5]]-[[1 tháng 6]] năm [[1916]]; *König Albert* đang ở trong ụ tàu vào lúc đó. Hoạt động này là một nỗ lực lặp lại các kế hoạch trước đây dự định thu hút một phần Hạm đội Grand để tiêu diệt chúng. *Kaiser*, *Kaiserin*, *Prinzregent Luitpold* cùng với *Friedrich der Grosse*, soái hạm của Đô đốc Scheer, hình thành nên Đội 6 trực thuộc Hải đội Chiến trận 3. Hải đội này là lực lượng đầu tiên trong số ba đơn vị thiết giáp hạm Đức; tuy nhiên, những chiếc thuộc [[König (lớp thiết giáp hạm)|lớp *König*]] thuộc Đội 3 của Hải đội Chiến trận 3 mới là đơn vị đi tiên phong của hạm đội. Ngay phía sau những chiếc lớp *Kaiser* là những chiếc lớp *Helgoland* và *Nassau* thuộc Hải đội Chiến trận 2, và sau cùng là các [[thiết giáp hạm tiền-dreadnought]] [[Deutschland (lớp thiết giáp hạm)|lớp *Deutschland*]] già cỗi thuộc Hải đội Chiến trận 1.

Không lâu trước 16 giờ 00 [[giờ chuẩn Trung Âu|giờ Trung Âu]], các tàu chiến-tuần dương thuộc Đội Tuần tiễu 1 đối đầu với Hải đội Tàu chiến-Tuần dương 1 Anh Quốc dưới quyền chỉ huy của Đô đốc David Beatty. Các lực lượng đối địch bắt đầu một cuộc đấu pháo, vốn đã đưa đến việc phá hủy chiếc [[HMS Indefatigable (1909)|HMS *Indefatigable*]] không lâu sau 17 giờ 00, rồi đến lượt [[HMS Queen Mary|HMS *Queen Mary*]] không đầy nữa giờ sau đó. Vào lúc này, các tàu chiến-tuần dương Đức di chuyển về phía Nam nhằm thu hút các tàu chiến Anh về phía lực lượng chủ lực của Hạm đội Biển khơi. Đến 17 giờ 30, thiết giáp Đức dẫn đầu *König* nhìn thấy cả Đội Tuần tiễu 1 của Đức bên mạn phải lẫn Hải đội Tàu chiến-tuần dương 1 của Anh bên mạn trái. Đến 17 giờ 45 phút, Scheer ra lệnh bẻ lái 2 point (22,5°) sang mạn trái để đưa các con tàu của ông đến gần hơn các tàu chiến-tuần dương Anh. Lệnh khai hỏa được đưa ra không lâu sau đó; tuy nhiên ngoại trừ *Prinzregent Luitpold*, những chiếc khác trong lớp *Kaiser* chưa lọt vào tầm bắn để có thể đối đầu với các tàu chiến-tuần dương Anh. *Prinzregent Luitpold* xoay xở bắn được tám loạt đạn pháo ở khoảng cách  trước khi khoảng cách bị nới rộng, buộc nó phải ngừng bắn. Vào lúc đó, *Kaiser* và *Friedrich der Grosse* cùng với các thiết giáp hạm của Hải đội Chiến trận 2 nằm trong tầm bắn với Hải đội Tuần dương nhẹ 2 của Anh. Tuy nhiên, hỏa lực áp đảo của mười thiết giáp hạm lại ảnh hưởng đến việc trinh sát tác xạ, nên chỉ sau vài loạt đạn pháo hầu hết đã ngừng bắn.

Vào khoảng 19 giờ 00, tàu tuần dương *Wiesbaden*, trước đó đã bị đối phương đánh bất động, bắt đầu chịu đựng hỏa lực từ lực lượng tuần dương nhẹ của Anh; vì vậy Scheer ra lệnh cho các con tàu của ông đổi hướng để hỗ trợ hầu có thể kéo con tàu. Đến 19 giờ 05 phút, các [[tàu tuần dương bọc thép]] Anh *Defence* và *Warrior* bắt đầu nổ súng vào chiếc *Wiesbaden* đã bị đánh hỏng. Tuy nhiên, lúc 19 giờ 15 phút, các tàu chiến-tuần dương của Hipper cùng các thiết giáp hạm của Hải đội 3 xuất hiện, bắt đầu tấn công các con tàu Anh ở khoảng cách không đầy . *Kaiser* cùng ba chiếc lớp *König* tập trung hỏa lực vào hai chiếc tàu tuần dương, cho đến khi một hầm đạn của *Defence* bị đánh trúng, gây một vụ nổ dữ dội vốn đã phá hủy con tàu. Bị hư hại nặng và bốc cháy, *Warrior* cố tìm cách lết về hướng các thiết giáp hạm [[Queen Elizabeth (lớp thiết giáp hạm)|lớp *Queen Elizabeth*]] thuộc Hải đội Chiến trận 5.

Trong khi *Warrior* rút lui về phía Bắc dưới sự che chở của màn khói của chính nó, thiết giáp hạm *Warspite* tiến đến quá gần chiếc tàu chị em với nó *Valiant*, và phải bẻ lái sang mạn phải để tránh va chạm. Vào lúc đó, một quả đạn pháo của *Kaiser* đã đánh trúng đuôi chiếc *Warspite*, làm kẹt bánh lái, tạm thời khiến con tàu chỉ có thể di chuyển theo một vòng tròn rộng. *Friedrich der Grosse*, *König*, hai chiếc lớp *Nassau* và ba chiếc lớp *Helgoland* nả pháo vào *Warspite* trong khoảng 20 phút; nó bị đánh trúng 11 lần trước khi lực lượng Đức mất dấu mục tiêu. Vì bánh lái của nó không thể sửa chữa thích đáng, *Warspite* bị buộc phải rút lui khỏi trận chiến; sự vắng mặt của nó đã khiến phía Đức tin rằng họ đã đánh chìm được nó.

Sau khi quay về vùng cửa sông Jade, các chiếc *Nassau*, *Westfalen* và *Posen* thuộc lớp *Nassau* cùng các chiếc *Helgoland* và *Thüringen* thuộc lớp *Helgoland* chiếm lấy các vị trí canh phòng bên ngoài vũng biển. Hầu như không bị hư hại trong trận chiến, *Kaiser*, *Kaiserin* và *Prinzregent Luitpold* đảm trách các vị trí phòng ngư bên ngoài các lối ra vào Wilhelmshaven. Các tàu chiến chủ lực khác còn trong tình trạng chiến đấu được tiếp đạn và tiếp nhiên liệu.

Trong quá trình trận chiến, *Kaiser* đã bắn 224 quả đạn pháo hạng nặng và 41 đạn pháo hạng hai; *Kaiserin*, 160 và 135; *Prinzregent Luitpold*, 169 và 106; còn *Friedrich der Grosse* là 72 và 151 quả đạn pháo tương ứng. Chiếc duy nhất trong lớp bị bắn trúng trong trận chiến, *Kaiser*, bị đánh trúng hai lần, nhưng chỉ bị hư hại nhẹ với một người bị thương.

=== Chiến dịch Albion ===

Vào đầu [[tháng chín|tháng 9]] năm [[1917]], sau khi Đức chiếm được cảng [[Riga]] của Nga, Hải quân Đức quyết định xóa sổ lực lượng Hải quân Nga vốn còn đang trụ lại [[vịnh Riga]]. Nhằm mục đích này, Bộ Tổng Tư lệnh Hải quân (Admiralstab) vạch ra một chiến dịch tại [[quần đảo Moonsund]], đặc biệt nhắm vào các khẩu đội pháo Nga trên [[bán đảo Sõrve|bán đảo Sworbe]] thuộc [[Saaremaa|Ösel]]. Ngày [[18 tháng 9]], mệnh lệnh được đưa ra cho một chiến dịch phối hợp Lục-Hải quân nhằm chiếm các đảo Ösel và [[Muhu|Moon]]; lực lượng hải quân chủ yếu bao gồm [[soái hạm]] *Moltke* cùng với Hải đội Chiến trận 3 của Hạm đội Biển khơi, gồm có Đội 5 bao gồm bốn chiếc lớp *König*, lúc này được bổ sung chiếc thiết giáp hạm mới *Bayern*, và Đội 6 bao gồm năm chiếc lớp *Kaiser*. Cùng với chín tàu tuần dương hạng nhẹ, ba chi hạm đội tàu phóng ngư lôi cùng nhiều [[tàu rải mìn]] và [[tàu quét mìn]], toàn bộ lực lượng bao gồm khoảng 300 tàu chiến, được sự hỗ trợ của trên 100 máy bay và sáu khí cầu [[khí cầu Zeppelin|zeppelin]]. Lực lượng tấn công gồm khoảng 24.600 sĩ quan và binh sĩ. Đối đầu với lực lượng Đức là các [[thiết giáp hạm tiền-dreadnought]] cũ của Nga *Slava* và *Tsarevitch*, các [[tàu tuần dương bọc thép]] *Bayan*, *Admiral Makarov* và *Diana*, 26 tàu khu trục, nhiều tàu phóng lôi và pháo hạm, cùng một lực lượng đồn trú tại Ösel với khoảng 14.000 người cùng các khẩu đội pháo phòng thủ duyên hải.

Chiến dịch bắt đầu vào ngày [[12 tháng 10]], khi những chiếc trong lớp thiết giáp hạm *Kaiser* đối đầu với các khẩu đội pháo phòng thủ duyên hải tại bán đảo Sworbe. Cùng lúc đó, *Moltke*, *Bayern* và các chiếc lớp *König* cũng bắt đầu bắn phá các khẩu đội Nga trong vịnh Tagga. Sự kháng cự kịch liệt của đối phương tại Kassar Wick, lối ra vào eo biển Moon, làm chậm sự tiến quân của lực lượng Đức. Sang ngày [[14 tháng 10]], *Kaiser* được cho tách ra từ lực lượng bắn phá để đối phó với các tàu khu trục Nga đang ngăn cản các tàu quét mìn Đức. Dưới sự hỗ trợ từ các khẩu pháo 30,5 cm của *Kaiser*, các tàu phóng lôi Đức đột nhập vào eo biển. Trong cuộc đối đầu, tàu khu trục Nga *Grom* bị đánh bất động và cuối cùng bị đánh chìm.

Các khẩu đội pháo bờ biển 30,5 cm của Nga tại Zerel tiếp tục là một trở ngại đáng kể, nên khi *Kaiser* đang đối phó với các tàu khu trục Nga, *Kaiserin*, *König Albert* và *Friedrich der Grosse* đã bắn phá Zerel ở khoảng cách . Hỏa lực bắn trả của Nga tỏ ra khá chính xác, các chiếc dreadnought Đức buộc phải liên tục thay đổi đường đi để né tránh không bị bắn trúng. Cuộc tấn công chỉ kéo dài trong khoảng một giờ, do mối e ngại về thủy lôi và tàu ngầm đối phương. Sáng hôm sau, hai thiết giáp hạm lớp *König* được gi đến eo biển Moon để tiêu diệt các tàu chiến Nga tại đây. *König* đã đánh chìm thiết giáp hạm tiền-dreadnought *Slava*, trong khi *Kronprinz* buộc các tàu chiến còn lại phải rút lui. Đến ngày [[20 tháng 10]], chiến dịch hải quân xem như hoàn tất; các tàu chiến Nga đã bị tiêu diệt hoặc buộc phải rút lui, và phía Đức đạt được những mục tiêu đề ra.

=== Số phận ===

Sau khi đạt được thỏa thuận đình chiến vào [[tháng mười một|tháng 11]] năm [[1918]], phần lớn Hạm đội Biển khơi dưới quyền chỉ huy của Chuẩn Đô đốc [[Ludwig von Reuter]] bị lưu giữ tại căn cứ hải quân của Anh ở [[Scapa Flow]] trong suốt thời gian diễn ra cuộc đàm phán mà cuối cùng đã đưa đến [[Hòa ước Versailles|Hiệp ước Versailles]]. Reuter tin rằng người Anh sẽ chiếm các con tàu Đức vào ngày [[21 tháng 6]], vốn là thời hạn mà Đức phải ký hiệp ước hòa bình. Không biết rằng thời hạn trên đã được lùi lại đến ngày [[23 tháng 6]], Reuter quyết định trong cơ hội sớm nhất sẽ đánh đắm các con tàu của ông. Sáng ngày [[21 tháng 6]], Hạm đội Anh rời Scapa Flow tiến hành các cuộc cơ động huấn luyện, Reuter nhân cơ hội ấy truyền đạt mệnh lệnh [[Đánh đắm Hạm đội Đức tại Scapa Flow|đánh đắm hạm đội]] lúc 10 giờ 00.

*Friedrich der Grosse* là chiếc đầu tiên của hạm đội bị đánh đắm, chìm lúc 12 giờ 16 phút. Nó được trục vớt vào ngày [[29 tháng 4]] năm [[1937]] và được kéo đến [[Rosyth]] để tháo dỡ; chiếc chuông của con tàu được hoàn trả về Đức vào năm [[1965]], và đang được lưu giữ tại Tổng hành dinh Hạm đội ở [[Glücksburg]]. *König Albert* tiếp nối lúc 12 giờ 54 phút, là chiếc thứ hai của hạm đội bị đánh đắm; con tàu được cho nổi lên vào ngày [[31 tháng 7]] năm [[1935]] và được tháo dỡ tại Rosyth trong năm tiếp theo. *Kaiser* chìm lúc 13 giờ 25 phút, và được trục vớt vào ngày [[20 tháng 3]] năm [[1929]]; việc tháo dỡ được tiến hành tại Rosyth vào năm [[1930]]. *Prinzregent Luitpold* chìm năm phút sau đó; nó được trục vớt vào ngày [[9 tháng 7]] năm [[1931]] và tháo dỡ tại Rosyth. *Kaiserin'', chiếc cuối cùng trong lớp bị đánh đắm, chìm lúc 14 giờ 00; nó được cho nổi lên vào ngày 14 tháng 5 năm 1936 và được tháo dỡ cùng năm đó tại Rosyth.

## Tham khảo
### Ghi chú

### Chú thích

### Thư mục
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
## Liên kết ngoài