Kemerovo

**Kemerovo** () om lidn da lidnümbrik Venäman Sibirin suves. Se om Kemerovon agjan administrativine keskuz da kaikiš suremb lidn ristitišton mödhe (Novokuzneck om kahtenz'), mugažo om Kemerovon ümbrikon (edel vn 2019 elokud — rajonan) administrativižeks keskuseks (ei mülü sihe).

## Istorii
Ezmäižen kerdan *Kemerovo*-külä mainitase kirjutadud purtkiš vl 1721. Nügüdläižen eländpunktan aluz om pandud lidnaks vn 1918 9. päiväl semendkud *Ščeglov*-nimenke, sid' *Ščeglovsk* läz vspäi 1924, ühtištadihe Ščeglovo- i Kemerovo-žiloid. Udesnimitihe lidnad *Kemerovo:ks* vn 1932 27. päiväl keväz'kud. Vll 1925−1943 lidn oli rajonan keskuseks, vn 1943 26. vilukuspäi — uden agjan keskuz.

Kivihilen samine, kivivoinhimižen produkcijan pästand da sömtegimišt harakterizuidas lidnad.

## Geografijan andmused

Lidn sijadase agjan pohjoižes, seižub Tom'-jogen da sen Iskitimk-ližajogen molembil randoil, 140 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Om ümbärtud Kemerovon ümbrikon territorijal kaikiš polišpäi.

Matkad Moskvhasai om 2997 km päivlaskmha orhal vai 3601 km avtotedme. Lähembaižed järedad lidnad oma Novokuzneck (218 km suvhe avtotedme), Novosibirsk (260 km päivlaskmha avtotedme) i Tomsk (218 km lodeheze avtotedme). Ezilidnad oma Berözovskii kahtes kilometras pohjoižpäivnouzmha i Topki kümnes kilometras päivlaskmha orhal Kemerovon röunaspäi.

Klimat om terav kontinentaline. Voden keskmäine lämuz om +1,3 C°, kezakun-elokun +16,2..+19,0 C°, tal'vkun-uhokun −14,5..−17,0 C°. Ekstremumad oma −48,4 C° (tal'vku, viluku) i +38,0 C° (heinku). Kezaaigan minimum om −5,7 C° (kezaku), tal'vaigan maksimum om +6,8 C° (uhoku). Ei voi panda halad heinkus vaiše (minimum +0,5 C°). Paneb sadegid 505 mm vodes, enamba kezakus-elokus (62..72 mm), vähemba vilukus-sulakus (19..28 mm kus).

## Tobmuz

Kemerovo jagase videks administrativižeks rajonaks. Se om lidnümbrikon üks'jäižeks eländpunktaks.

Lidnümbrikon tobmuden pämez' om sen Administracijan pämez'. Edeline lidnan pämez' om Il'ja Seredük (heinku 2016 — sügüz'ku 2022). Lidnan Rahvahandeputatoiden nevondkundan ezimez' om Jurii Andreev vn 2021 redukuspäi. Edeline nevondkundan ezimez' om Nikolai Senčurov (uhoku 2016 — reduku 2021).

## Eläjad
Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 532 981 ristitud. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 558 973 eläjad vl 2018, agjan videndez.

Rahvahad (enamba 0,5 % vl 2010): venälaižed — 94,6 %, totarlaižed — 1,3 %, ukrainalaižed — 0,7 %, armenijalaižed — 0,6 %, saksalaižed — 0,5 %, toižed rahvahad — 2,3 %.

## Transport
Kemerovo om olmas avtotesol'meks. Kaks' avtotesildad da üks' raudtesild ühtenzoittas Tomin randoid. Avtobusad, trolleibusad, tramvaid da taksid oma kundaližeks transportaks lidnas.

Rahvahidenkeskeine civiline *Kemerovo*-lendimport Aleksei Leonovan nimed (*KEJ / КРВ*, 512 tuh. passažiroid vl 2019) sijadase läz lidnad koumes kilometras sen suvipäivnouzmaižes rounaspäi. Sišpäi tehtas reisid Tailandha, Vjetnamha, Kirgizstanha, mugažo Moskvha, Novosibirskha, Sočihe i Simferopolihe.

## Tetabad ristitud
;Sündnuded
* Elena Mališeva (sünd. 1961) — Venäman TV-vedai, arvostadud lekar'.
;Elänuded
* Aleksei Leonov (sünd. 1934) — venälaine mez', Nevondkundaližen Ühtištusen kosmonavt nomer 11, läksi kosmosan avarudehe ezmäižeks mail'mas.
* Andrei Panin (1962−2013) — oli Venäman akt'or.

## Galerei

Kemerovo City Council.jpg|Lidnan Rahvahanezitajiden Nevondkundan i Administracijan sauvuz vl 2007
Кемерово, Знаменский кафедральный собор, 2.jpg|Jumalanmaman «Znam»-jumalaižen kafedraline päjumalanpert', vn 2017 nägu
Кемеровский коксохимический завод.jpg|Kemerovon koksanhimine tegim vl 2020
Пр.Кузнецкий, Кемеровская ГРЭС, 20.11.2011 - panoramio.jpg|Kemerovon GRES vl 2011
KuzSTU.jpg|Kemerovon valdkundaline tehnine universitet (2008)
Главный корпус КемГИК.jpg|Kemerovon valdkundaline kul'turan institut (2016)
Центральный сквер Театральной площади.jpg|Kemerovon agjan dramteatr A. Lunačarskijan nimed (2018)
Kemerovo Shopping Mall 1.jpg|«Promenad»-torguimižbobuštuzkompleks i «Kristall»-adivpert' vl 2007
МАК Леонова.png|*Kemerovo*-lendimportan uz' terminal vl 2021
Паровоз в Кемерове.jpg|*Kemerovo*-päraudtestancijan sauvuz i L-klassan puruvedim-muštnik vl 2007


## Homaičendad


## Irdkosketused
* Lidnan Rahvahandeputatoiden nevondkundan sait (''kemgorsovet.ru''). 
* Lidnan Administracijan sait (''kemerovo.ru'').