Anap

**Anap** () om Venäman lidn-kurort da meriport Krasnodaran randan päivlaskmas, sodahoštusen lidn. Se om randan kahesanz' lidn eläjiden lugun mödhe, Anapan lidnümbrikon administrativine keskuz, mülüb sihe.

## Istorii
14. voz'sadal oli tetab kuti Genujan Tazovaldkundan *Mapa*-kolonii. Ottomanan imperii pani nügüdläižen eländpunktan alust — sauvoi lidnust vll 1781−1782. Kozakad anastiba sidä severz'-se kerdoid sodoiden aigan. Anap kändi Venäman imperijan palaks vl 1829. Om lidnan statusanke vspäi 1846.

Toižen mail'man sodan aigan kurort oli pandud mantazole, udessundutihe 1950-nzil vozil. Raudte tuli lidnha *Anap*-raudtestancijaks vl 1979.

Anap šingotase lebuturizmal (severz'-se millionoid ristituid vodes, merikül'bendrandan kümenikad kilometrid, sanatorijad, tematižed küläd da puištod), sömtegimištol (leibtegim, kaks' vintegint, lihakombinat, maidtegim, oludentegim), sauvondal da torguindal, sauvondmaterialiden i plastmassan pästandal. Lidn om ümbärtud vinmarjan kazvatandan rajonal.

## Geografijan andmused

Lidn-lebutaho sijadase ümbrikon suven päivlaskmas, Mustmeren pohjoižpäivnouzmaizel randal, 11 m ü.m.t. keskmäižel korktusel, Kavkazan ezimägištonno.

Matkad Krasnodarhasai om 130 km päivnouzmha orhal vai 165 km avtotedme. Lähembaižed lidnad oma Novorossiisk nell'kümnes kilometras päivnouzmha orhal vai 52 km avtotedme i Temrük 43 km pohjoižhe orhal, 55 km avtotedme vai raudtedme.

Klimat om Keskmeren kuivahk, tal'vel voib toda pakaižid pohjoižespäi. Voden keskmäine lämuz om +13,6 C°, elokun +25,4 C°, vilukun +3,3 C°. Ekstremumad oma −23,9 C° (viluku) i +38,2 C° (heinku, eloku). Paneb sadegid 560 mm vodes, enamba kaiked kül'mkus-vilukus (52..68 mm kus). Meriveden keskmäine lämuz +20..+24 C° kezakus-sügüz'kus, tal'vaigan +7..+9 C°.

## Tobmuz
Kaik 51 eländpunktad mülüb lidnümbrikho Anapan ližaks, ühtištadas niid kahesaks küläümbrikoks. Lidnümbrikon pind — 981,86 km², om korktusid 439 metrhasai ü.m.t..

Edeline lidnümbrikon pämez' om Jurii Poläkov (reduku 2017 — heinku 2020).

## Eläjad
Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 58 990 ristitud, lidnümbrikon — 70 280 ristitud (Anapata), vn 2021 lidnan — 81 863 ristitud. Vl 2018 kaik 75 865 ristitud elihe lidnas i 185 888 ristitud kaikes lidnümbrikos. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 88 879 eläjad vl 2020, lidnümbrikon — 208 581 eläjad vl 2024. Vl 2025 kaik 207 879 ristitud oma lidnümbrikon kaikenaigaižikš eläjikš.

Rahvahad (lidnan eläjad, enamba 1 % vl 2010): venälaižed — 86,0 %, armenijalaižed — 6,6 %, ukrainalaižed — 2,2 %, toižed rahvahad — 4,4 %, rahvahuden ozutandata — 0,8 %.

Ortodoksižen hristanuskondan nell'toštkümne pühäpertid oma saudud lidnas: seičeme jumalanpertid i seičeme časounäd.

## Openduz
Lapsiden opendusen aluzkundad oma severz'-se päivkodid, keskškolad.

Lidnan professionaližen opendusen aluzkundad oma Anapan holitišiden sferan kolledž, maižandusen i privatine industrialine tehnikumad, toižiden lidnoiden kolledžiden viž filialad, Venäman FSB:n mererandan kaičendvägiden institut i üläopendusen aluzkundoiden filialad (Krasnodar, Soči, Moskv).

## Galerei

Anapa. Administration 2015.JPG|Lidnümbrikon tobmuden sauvuz (2015)
Anapa. Svyato-Onufrievsky hram.jpg|Ph. Onufrii Suren jumalanpert', vn 2007 nägu
Seraphim Church (new) Anapa.jpg|Ph. Serafim Sarovalaižen jumalanpert' sauvomižen lopus, vn 2010 nägu
Эра ФОТО.jpg|Innovacine «ERA»-sodatehnopolis vl 2018
ТРЦ "Красная Площадь" г. Анапа.jpg|*Krasnaja Ploščad' *-torguimižbobuštuzkeskuz vl 2011 («Rusked torg»)
Пристань в Анапе.jpg|Merivaldmad lidnas vl 2013
Анапа.Вокзал.JPG|*Anap*-päraudtestancijan sauvuz vl 2008


## Sebruzlidnad
*  Gomel', Vaugedvenäma (vspäi 2010)

## Homaičendad


## Irdkosketused
* Lidnan-kurortan tobmuden sait (''anapa-official.ru'').