Harare

**Harare** (mugažo anglijan kelel, virktas [həˈrɑːreɪ]) om Zimbabven pälidn da kaikiš suremb lidn. Se om valdkundan politine, finansine, kommertine i telekommunikacijoiden keskuz, Hararen agjan administrativine keskuz mugažo.

## Istorii
Eländpunktan aluz om pandud Britanižen Suviafrikanižel kompanijal vl 1890 kuti fort da sodabaz, enzne nimituz oli **Solsberi** () ripmatomuden sandhasai vl 1982. Se kändihe municipalitetaks vl 1897, sai lidnan statusad vl 1935. Oli kolonialižeks pälidnaks vspäi 1953.

Harare šingotase neniden tavaroiden rahvahidenkeskeižel torguindal: tabak, kukuruz, puvill, citrusad, hrom, kalližarvoižed mineralad (kuld, diamantad, platin). Lidnan tegimišt mülütab tekstilin, teraraudan, himikatoiden pästandad.

## Geografijan andmused

Lidn sijadase valdkundan keskuzpalan pohjoižpäivnouzmas, mägiplatol, 1483 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Hararen päpala om lidnümbrik, sen ližaks Hararen küläümbrik om olmas. Lähembaižed Čitungviz- (*Chitungwiza*, 365 tuh. rist. vl 2012) i Epuert- (*Epworth*, 152 tuh. eläjid vl 2012) ezilidnad mülüdas agjaha. Täuttud vll 1949−1952 Čivero-vezivaradim ( 26,32 km²) varatab lidnad jondvedel, sijadase ani päivlaskmha pälidnaspäi.

Klimat om subtropine korktoiden mägiden päivoikaz. Voden keskmäine lämuz om +18,4 C°, vilumb kezakus-heinkus (+13..+14 C°), sügüz'kus-sulakus om +18..+21 C°. Ekstremumad oma +0,1 C° i +36 C°. Paneb sadegid 840 mm vodes, enamba tal'vkus-uhokus (176..190 mm kus), kuiv sezon oleskeleb semendkus-sügüz'kus (21 mm pordos). Kun keskmäine relätivine nepsuz vajehtase 45..50 % elokus-redukus, 67..77 % tal'vkus-sulakus.

## Tobmuz
Lidnan tobmuz om Harare-lidnan nevondkund (), kogoneb 46 ezitajaspäi. Läz 29 nimitadud valičemižümbrikod (*ward*) om lidnas, niiden kesken surembad oma Mbare, Kuvadzan (*Kuwadzana*), Haifild, Glen Norah, Glen Vju, Mufakose, Harare Keskuzline, Harare Suvine, Dzivarasekv (*Dzivarasekwa*), Mabvuku.

Edeližed lidnan pämehed (merad, ) oma Gerbert Gomba (*Herbert Gomba*, sügüz'ku 2018 — eloku 2020), Bernard Manjenjeni (*Bernard Manyenyeni*, tal'vku 2013 — sügüz'ku 2018), Mučadeji Masunda (*Muchadeyi Masunda*, heinku 2008 — tal'vku 2013).

## Eläjad
Vl 2012 lidnan eläjiden lugu oli 1 606 000 ristituid, kaiken Hararen agjan — 2 123 132 ristitud 872 km² pindal. Läz 3,1 mln ristituid elihe lidnaglomeracijas vl 2019 (2,6 mln vl 2006), valdkundan nelländez.

Enamba mi ühesa kümnendest oma šonakel'žed, rahvahanvähembused oma ndebele i kalanga. Läz 25 tuhad evropalaižid elädas Harares ezilidnoidenke.

Zimbabven universitet baziruiše lidnas (, 20,3 tuh. üläopenikoid vl 2021). Sen aluz om pandud vl 1952 kuti Rodezijan i Njasalendan universitetine kolledž, nügüdläine status i nimituz oma vspäi 1980.

## Transport
Maršruttaksid i taksid oma kundaližeks transportaks lidnas. Avtobusad ratas lidnan turistoiden täht päpaloin, ühtenzoittas ezilidnoidenke i toižidenke lidnoidenke. Passažirine raudteühtenzoituz om saudud i oli olmas, no voden 2023 semendkule jäb kävutandata Covid-19-läžundan pandemijan jäl'ghe.

Rahvahidenkeskeine soda- da civiline lendimport enččen Robert Gabriel' Mugabe-prezidentan nimed (vai *Harare*-lendimport paginoiš, *HRE / FVRG*, 1,1 mln passažiroid vl 2016) sijadase 12 km suvipäivnouzmha lidnan keskuzpalaspäi. Tehtas reisid lähižiden valdkundoiden surihe lidnoihe, mugažo Persijan lahten maihe (Doh, Dubai), Addis Abebha i Nairobihe.

## Galerei

Sacred Heart Cathedral, Harare.jpg|Riman katoline Pühän Südäikeran päjumalanpert', vn 2023 nägu
Harare secondst.jpg|Ird Namibijan enččen Sem Nujoma-prezidentan nimed vl 2006 (ende Kahtenz' ird)
Eastgate Centre, Harare, Zimbabwe.jpg|Istgeit-torguindofiskeskuz (*Eastgate Centre*, lapakoiged sauvuz kuvan keskuzpalas vuivodoiden surenke lugumäranke, 2008, vaumitihe vl 1996) om londuseližen vilugoičendan sistemanke
Harare Central Station.jpg|*Harare*-päraudtestancii vl 2006
Harare International Airport.jpg|Rahvahidenkeskeižen lendimportan Robert Mugaben nimed terminal vl 2008


## Homaičendad


## Irdkosketused
* Lidnan oficialine sait (''hararecity.co.zw'').