Angelina Mango

Ła ga razonzesto el suceso inte'l 2023 grasie a ła partesipasion a ła vintidoézema edision de'l talent show *[[Amici di Maria De Filippi|Amici de Maria De Filippi]]*, inte el cuało la ga vinsesto ła categoria canto e el premio de ła critica. Inte'l 2024 la ga vinto el 74° Festival de Sanremo co el brano ''La noia''.

## Biografia

### I scominsi e el debuto discogràfego
Só fioła de'l cantaudor Pino Mango e de Laura Valente, ex cantante dei Matia Bazar, ła ze cresesta a Lagonegro, inte ła provinsa de Potensa, co el fradeło pì gran Filippo, nasùo inte'l 1995; tuti i ga ła pasion par ła mùzega, seguindo łe ùrme de i zenitori. Durando l'infansia ła ze stà influensà muzegalmente da Aretha Franklin, Nirvana e I Rolling Stones e a l'età de sincue ani ła ga scrito ła só prima canson, ''Mi sono innamorata di me''. Parałełamente a cuesto, ła ga prategà ła dansa par dieze ani, ła só pasion de major intarese che po' la ga abandonà par dedicarse escluzivamente a ła mùzega. A dódeze ani ła ze entrà come cantante inte ła banda cover de só fradelo Filippo, baterista. Ła formasion, insialmente denominada "Black Lake" (tradusion aprosimada de Lagonegro in ingleze) e daspò identifegada co el só nome "Angelina Mango", ła se ga ezibìo in diversi łocałi de Lagonigro e zone confinanti. La ga fato łe só prime esperiense in un studio de rezistrasion co'l só pare, partesipando a i cori inte'l disco *La terra degli aquiloni* e dotando co łu in una reintarpretasion de Get Back de I Beatles, da l'àlbun *L'amore è invisibile*, ùltema produsion discogràfega de Mango. Inte'l setenbre 2014 ła se ga iscrito a'l łiceo sientifego, sospendendo i studi daspò ła morte de'l pare.

Inte'l 2016 ła se ga trasferìo a Milan co ła mare e el fradeło, dove ła ga continuà i só studi frecuentando el łiceo artistego e iscrivendose a facoltà de Lettere moderne, che ła lasarà dopo un mese. Inte'l fratenpo, ła ga trovà un inpiego come baby sitter e ła ga scominsià a cantar in un grupo, co el fradeło senpre inte'l roło de baterista. El 13 de novenbre 2020 ła ga publegà el só primo singoło ''Va tutto bene'', che'l antisipa el debuto EP de *Monolocale*. Inte'l corso de'l 2021 ła ga verto i conserti de'l *Parola Tour* de Giovanni Caccamo e Michele Placido, ezibindose inte'l novenbre 2021 durando ła Milano Music Week. Inte'l steso parìodo ła ga partesipà a łe sełesion de Sanremo Giovani co ła canson *La tua buona colazione*, no venjendo sełesionà fra i finałisti.

### La Partesipasion ad ''Amici''

Daspò aver firmà un contrato co ła Sony Music e scominsià a scriver e produr nove canson insieme a'l produtor Enrico Brun, inte'l 2022 ła ga partesipà a'l Concerto del primo maggio e a'l concorso muzegałe Musica da bere, dove che ła vinsesto el premio Live. Inte l'isteso ano ła ga scominsià a publegar serti singołi, tra cui *Formica*, *Walkman* (produzesto da Tiziano Ferro)  e *Rituali* (co Nashley). Inte'l setenbre de'l 2022 ła ga partesipà cofà ospite a'l programa in onda su Rai 3 Via dei Matti n°0.

Inte'l novenbre de'l steso ano ła ze stà amesa come concorente a ła vintidoézema edision de'l talent show muzegałe in onda su Canałe 5 *[[Amici di Maria De Filippi|Amici de Maria De Filippi]]*, inte'l cuało ła ze sta clasifegà a'l segondo posto e ła ga trionfà inte ła categoria canto. Grasie a calche gara vinsesta inte'l corso de'l programa, la ga verto el conserto de Elisa a l'Auditorium Parco della Musica de Roma el 28 de desenbre e ła se ga ezibìo a'l conserto in onda su Canale 5 Capodanno in musica. Durando ła partesipasion a *Amici*, ła ga publegà i singołi Voglia de viver e Mani vuote.

El 12 de majo 2023 A ze stà publegà el singoło Ci pensiamo domani, che'l antisipa l'EP Voglia de viver, publegà el 19 de majo de'l 2023. L'EP el ze debutà a ła segonda pozision de'l Classifica FIMI Album e el ga otenjesto el disco d'oro, mentre el singoło el ze deventà un tormentone de ła stajon estiva de'l 2023, pozisionandose tra łe prime dieze pozision de'l Top Singoli e venjendo sertifegà co cuarto disco de platino. Par el singoło Ci pensiamo domani ła ga vinsesto el premio Lunezia a'l vałor muzegal- łetarario. Inte i mezi de zunjo e łujo 2023 ła ga partesipà a serti  festival organizài da łe pì grande emitenti radio e tełevizion nasionałe, tra cui *Battiti Live* e *Tim Summer Hits*.

El 1° de otobre 2023 ła ga prezentà in anteprima el so novo singolo Che t'o digo a fa, durando ła ventitreézema edizion de *Amici de Maria De Filippi*. El singoło el ze stà descargà el 6 de otobre, el ze rivà a ła tersa pozision de ła clasifega de i singołi e el dopio disco de platino.

El 12 otobre 2023 ła ga ciapà via da Napołi el Voglia de viver Tour, che el ga rezistrà el tuto ezaurìo inte i prensipałi club de ła penizoła, durando el cuało ze stà prezentà el singoło *Fiera indiana*, inedito prezente inte ła cołona sonora de'l segondo epizodio de ła serie tełeviziva Noi siamo leggenda, andada in onda el 29 de novenbre su Rai 2 e publegà el 1° de desenbre sucesivo.

### La vitoria a'l Festival de Sanremo

Inte'l febraro de'l 2024 ła ga partesipà a ła gara de ła 74a edizion de'l Festival de Sanremo; durando ła cuarta sera de ła kermesse, dedegà a łe cover, ła ga prezentà na so intarpretasion de *La rondina*, canto de'l pare, insieme a'l cuarteto d'archi de ła Orchestra de Roma, rivando a'l segondo posto in clasifega. L'11 de febraro de'l médemo ano ła ga otenjùo ła vitoria finałe de'l Festival co ła cansion La noia, riportando n'artista de zènare femenin su'l pi alto gradin de'l podio sanremeze dopo de dieze ani, da i tenpi de Arisa inte ła 64a edision de'l 2014. Senpre grasie a La noia, ła ga otenjùo anca el Premio Lucio Dalla asenjà da ła Sala Stampa e el Premio Giancarlo Bigazzi, asenjà da l'orchestra, par ła mejo conpozision muzegałe.

Inte'l majo de'l steso ano, daspò aver trionfà a'l Festival de Sanremo, ła ze deventada de derito raprezentante de l'Italia inte ła 68a edision de l'Eurovision Song Contest, zvolzesto a Malmö, in Zvesia, dove ła se ga ezibio co na varsion redota de'l brano La noia e a'l tèrmine de ła gara ła ze stà clasifegà a'l sètemo posto. El 18 de majo de'l steso ano ła ga prezentà in anteprima el singoło *Melodrama*, durando el corso de ła finałe de ła vintitreèzema edision  de *Amici de Maria De Filippi*, in usida el 24 de majo drioman.

El 31 de majo A ze stà publegà el so primo àlbun *Poké melodrama*, che el ze stà in prima pozision de  alClassifica lbum FIMI.

## Discografia

### Albun in studio

* 2024 - *Poké melodrama*

## Turneo

* 2023 - Vołe viver Tour*El vol viver el Tour*

## Programi tełevizivi

* *Amici de Maria De Filippi* (Canałe 5, 2022-2023) - concorrente, vincitrice della categoria canto- concorrente, vincitore de ła categoria *canto*
* *Festival de Sanremo* (Rai 1, 2024) - concorrente, vincitrice de la sezione campioni- concorrente, vincitrice de ła sezione *campioni*
* Eurovision Song Contest (2024) - concorrente

## Reconosimenti

* *[[Amici di Maria De Filippi|Amici de Maria De Filippi]]*
** 2023 - Prima classificà "Categoria canto"
** 2023 - Premio de ła critica giornalistica
** 2023 - Premio de łe radio
* Festival de Sanremo
** 2024 - Mejo canto par La noia*El fastidio*
** 2024 - Premio Lucio Dalla par La noia*El fastidio*
** 2024 - Premio Giancarlo Bigazzi par ła mejo compositoria musicale par La noia*El fastidio*
* Premi Musicali
** 2023 - Premio Album d'oro par Volia de viver*El vol viver*
** 2023 - Premio Singolo Multiplato par Pensemo a doman*Domani se ne pensemo*
* Musica da bere
** 2022 - Premio Live
* Premio Lunezia
** 2023 - Premio al valore musico-literario par Pensemo a doman*Domani se ne pensemo*

## Nota de ła notifica

## Notasion