Fausto Leali

**Fausto Leali**, (Nuvolento, 29 de òtobre, 1944), el ze un cantante itałian contradistinguesto da na vocałità caratarìstega che ghe ga frutà l'apeładivo de nero bianco

Tra i so pì grandi sucesi se distingue *[[A chi]]* (1967), *[[Deborah (brano muzegałe)|Deborah]]* (1968), *[[Angeli negri]]* (1968), *[[Un'ora fa]]* (1969), *[[Io camminerò]]* (1976), *[[Io amo/Notte d'amore|Io amo]]* (1987), *[[Mi manchi/Col tempo|Mi manchi]]* (1988) e *[[Ti lascerò]]* (1989).

## Biografia
### I scominsi
Fausto Leali nase a Nuvolento, in provinsia de Bresa, el 29 de otobre 1944. El so primo maìstro de chitarra ze Tullio Romano, conponente de i Los Marcellos Ferial.

A 14 nni avien el só primo ingajo cofà profesionista inte l'orchestra de Max Corradini. A 16 ani el entra inte l'orchestra de'l fizarmoneghìsta jazz Wolmer Beltrami.

Inte'l 1961 el inside el só primo 45 ziri, co'l pseudònemo Fausto Denis. Inte l'isteso ano el scrive e inside ła canson *Amarti così*. Drìoman, A nasarà el sodałisio co'l grupo "I Novelty". El inside diversi dischi, tra i cuałi łe do cover dei Beatles *[[Please Please Me (brano muzegałe)|Please Please Me]]* e *Lei ti ama* (*[[She Loves You]]*). Inte'l 1965 co i Novelty el partesipa, cofà grupo spała, a łe 3 date de l'ùnego concerto italian dei Beatles.

El taca cuindi dedicase a ła mùzega nera, in partegołar a'l soul, che ben si adata a łe caratarìsteghe de ła só voze.

### El suceso
Inte'l 1967 riva el so primo vero suceso co *[[A chi/Se qualcuno cercasse di te|A chi]]*, varsion itałiana de ła canson statunitense *[[Hurt (Roy Hamilton)|Hurt]]* che ła vien publegà  par ła prima volta da Roy Hamilton inte'l novenbre del 1954, che ła ga fazesta deventar na hit da 8º posto de ła Billboard R&B e, drìoman, ła ze stà riłansà inte'l 1960 senpre inte i USA da ła cantante Timi Yuro.

El testo in itałian par Leali el vien scrivesto da Piero Braggi, el chitarista dei Novelty (el so grupo de conpanjamento), ma poiché A zera stà deposità n'altro testo firmà da Mogol, st'altro ło ga firmà e Braggi ga dovesto renonsiar ai diriti de autor derivati; anni dopo verrà reincisa anche da Francesco De Gregori). Il brano si aggiudica la prima posizione della classifica italiana, posizione che manterrà per quattro settimane, ed entra inte ła Top Ten (9º posto) in Austria, concuistando cusì 4 dischi d'oro par aver vendesto oltra 4.000.000 de copie inte'l mondo. Co sta canson, Leali se clasifega primo a ła Mostra intarnasionałe de mùzega łeziera de Venesia del 1967.

Inte l'isteso ano el partesipa par ła prima volta a Un disco per l'estate co *Senza di te*, che drìoman ła venjarà insidesta anca da Ornella Vanoni.

L'ano sucesivo el spoza ła cantante Milena Cantù, za "toza del Clan Celentano" (co ła cuała el se ga fidansà dopo aver łasà Mirella Gervasio), da ła cuała el gavarà do fiòłe, Deborah e Samantha.

Réduze dal gran suceso de *A chi* el partesipa al Festival de Sanremo 1968 intarpretando *[[Deborah (brano muzegałe)|Deborah]]*, canson conponesta da Vito Pallavicini, Paolo e Giorgio Conte, Pino Massara, usìndone 4º clasifegà. El 45 ziri, distribuìi in sèvito a ła manifestasion, el vendarà 600&nbsp;000 copie. Ła canson ła vien anca replicà da un artista de fama intarnasionałe, Wilson Pickett. Sto doto el senjarà l'inisio de na fonda amcisia tra Leali e Pickett, che farà anche da conpàre a ła so primozenita Deborah, ciamà propio cofà ła protagonista de ła canson omònema.

Poco dopo el inside *[[Angeli negri]]* (cover de *Angelitos Negros*, brano de Pedro Infante del 1948 traesto dal film omònemo, de'l cuało i versi i ze del poeta e połìtego venesueałan Andrés Eloy Blanco, dezà intarpretà dal cantante iberocuban Antonio Machin e riprendesto drìoamn da Marino Barreto Jr inte'l 1959), che ripete el suceso de *A chi*, razonendi ła pozision nùmaro 4 in hit parade. *Angeli negri* ła ze anca ła trasa de vertura de l'àlbun *[[Il negro bianco]]*, che conprende anca *Senza di te*, *Deborah* e *Senza luce*, varsion itałiana del sìngoło de Procol Harum *[[A Whiter Shade of Pale]]*, za cantà co suceso dai Dik Dik pochi mezi prima. Senpre inte'l 1968, el ze infrà i interpreti de Canzonissima co *Angeli negri* e *Chiudo gli occhi e conto a sei*.

Inte'l 1969 el torna a Sanremo co'l brano *'[[Un'ora fa]]*, abinà  a Tony Del Monaco. El riese a riconfermarse cuarto a ła manifestasion e el se vadanja ła sesta pozision inte ła clasifega itałiana dei sìngołi. Inte i mezi sucesvi el ze in gara a Un disco per l'estate co *Tu non meritavi una canzone*.

Inte'l 1970 el ze ancora a Sanremo, indove el propone ła canson *Hippy*, scrivesta a cuatro man co Luciano Beretta. Leali el sarà autor anca dei sucesivi brani che portarà al festival łigure: *L'uomo e il cane*, inte'l 1972, e *La bandiera di sole*, inte'l 1973.

Inte'l 1971 el partesipa al Festivalbar co'l brano *America*. El sìngoło conprende anca na canson scrivesta da l'isteso Fausto intitołada *Si chiama Maria*, co ła cuała el garegia a Un disco per l'estate 1971, e che drìoman Giorgio Moroder el insidarà co'l tìtoło *I'm free now*. El 7 de setenbre 1971 el partesipa al "Palermo pop festival", dividendo el palco co artisti de rełevansa de ła sena rock mondiałe cofà Bill Wyman's Tucky Buzzard e Black Sabbath.

Inte'l 1974 el ze da novo a Un disco per l'estate co *Solo lei*, canson insidesta anca da Mina.

Da ła cołaborasion co Mogol (scominsiada co l'adatamento in itałian de *A chi* inte'l 1967), autor dei testi, el nase inte'l 1975 el projeto de l'àlbun *[[Amore dolce, amore amaro, amore mio]]*, venjesto fora par l'eticheta CBS. In sto ano el ga fazesto parte de ła Nasionałe itałiana cantanti, capitanada da Mogol.

Inte'l 1976 el torna in clasifega co'l sìngoło *Io camminerò*, scrivesto da Umberto Tozzi e Giancarlo Bigazzi, che deventa ła trasa de vertura de l'omònemo àlbun. Ła canson ła venjarà publegà anca in spanjoło co'l tìtoło, *Yo caminaré*.

Inte'l 1977 el aranza e interpreta, in maniera parsonałe, un clàsego de ła canson napułetana, *[[Vierno/'O vascio|Vierno]]*, che propone a'l Festivalbar e insarise inte'l 33 ziri *[[Leapoli]]*, venjesto fora par l'eticheta CGD.

Inte'l 1980 A ghe vien proponesta da novo na canson napułitana, *[[Malafemmena]]*, scrivesta da Totò. Fausto aceta e ne ghe inside na varsion che ła sarà ła sigla de na serie tełeviziva dedicada a ła memoria del prensìpe de ła ridada.

Inte'l 1986 Fausto torna in auge grasie a l'invito de Mina di dotar co èła inte'l *[[Via di qua/Cosa manca|Via di qua]]*, che'l se azudegarà l'òtavo posto in hit parade e ła devenjarà ła sigla tełeviziva del programa *[[Trent'anni della nostra storia]]*, in onda el sabo sera so Rai 1.

### El ritorno a Sanremo inte'l 1987 e ła vitoria inte'l 1989
Inte'l 1987 Fausto torna al Festival de Sanremo cantando el brano *[[Io amo/Notte d'amore|Io amo]]*, scrivesto e produzesto da Toto Cutugno, co ła cołaborasion de Franco Fasano e de l'isteso Leali. El brano el se clasifega al 4º posto inte ła serada finałe e'l vende oltra 400.000 copie concuistando 2 dischi de platino e el segondo scałìn del podio inte ła clasifega dei sìngołi itałiani. De spico anca el brano insidesto so'l łado lato B del sìngoło, *Notte d'amore*, reałizà in do co Loredana Bertè e scrivesto a cuatro man co Toto Cutugno. Łe do canson ze łe ùneghe inedite de ła rancura de suceso *[[Io amo e gli altri successi]]*, venjesta fora par ła CBS, che include alcuni dei mazori sucesi del cantante bresan (in varsion orizenałe) come *A chi*, *Deborah*, *Angeli negri*, *Un'ora fa* e *Io camminerò*. Inte l'isteso ano el intona co Cutugno el brano *Napoli*, contenjesto inte'l long-playing de sto ùltemo, *[[Mediterraneo (Toto Cutugno)|Mediterraneo]]*.

L'ano drio el ze da novo so'l palco de l'Ariston co *[[Mi manchi/Col tempo|Mi manchi]]*, firmada da Franco Fasano e da Fabrizio Berlincioni, che daspò calche ano ła venjarà anca reintarpretada da Andrea Bocelli. *Mi manchi* el se piasa sesta inte ła clasifega itałiana e ła vien insarìa inte l'àlbun de inediti *[[Non c'è neanche il coro]]*. Inte'l medemo ano A nase el só terso fiol, Francesco Faustino, avùo da ła só segonda conpanja italo-canadeze Claudia.

Fausto Leali partesipa a'l Festival de Sanremo 1989, vinsendo co'l brano *[[Ti lascerò]]* cantà in copia co Anna Oxa, che'l se cołoca terso inte łe clasifeghe itałiane e el vien incluzo inte'l LP *[[Leali (àlbun)|Leali]]*. In azonta, i do i proponarà insieme a l'Eurovision Song Contest ła canson *Avrei voluto*.

El resałe so'l palco de ła sità dei fiori tre ani pì tardi co *Perché*, conposta da Aleandro Baldi e Giancarlo Bigazzi, mentre inte'l 1994 el prezenta a'l Festival italiano, organizà da Mediaset, *Niente di te*, rezultando terso, e el reporta ła só varsion de *Malafemmena* a Viva Napoli, venjindone fora vitoriozo.

Senpre inte'l 1994 el rezistra par ła Dischi Ricordi l'àlbun *[[Anima nuda]]*, publegà anca in łengua spanjoła co'l titoło "*Alma desnuda*", scrito par intiero da l'artista. Inte'l 1996 el firma el contrato co ła RTI Music e el inside un disco de sołe cover, da'l titoło *Non solo blues*, reałità par intiero a New York co na band R&B de grando prestizo, sertifegà disco d'oro.

Inte'l 1997 el partesipa a ła kermesse sanremeze co *Non ami che te* e el pùblega el segondo àlbun de  cover *Non solo blues 2*, rezistrà inte i Stati Unìi, conpletando el projeto muzegałe intraprendesto l'ano presedente.

Inte'l 1999 A vien fora el so primo àlbun da'l vivo *LealiLive*. A'l inisio de'l 2002 el torna a Sanremo co'l brano *[[Ora che ho bisogno di te]]*, cantà in copia co Luisa Corna, e el riva cuarto.

Inte'l 2003 el reprezenta a'l Festival co'l brano *Eri tu*, che grasie a'l suceso discografego el ghe parmetarà a Leali de otenjer el Disco de Platino par aver vendùo oltra 130 000 copie in 15 zorni.

## Notasion