open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Hauts-de-Seine

El departemento dei **Hauts-de-Seine** el xe on departemento fransexe, che el fa parte de ła rejon de ł'Île-de-France.
[thumb|left|200px|[Parixe|Parigi e ła "corona picinina" formà da 3 departementi. A ovest queło dei Hauts-de-Seine]]
El teritorio del departemento el confina coi departementi de ła Seine-Saint-Denis a nord-est, de ła Val-d'Oise a nord, dei Yvelines a ovest, de ł'Essonne a sud, de ła Vałe de ła Marna (*Val-de-Marne*) a sud-est e de Parigi a est.
Val-d'Oise

El departemento de ła **Val d'Oise** el xe on departemento fransexe, che el fa parte de ła rejon de ł'Île-de-France.

El teritorio del departemento el confina coi departementi de ł'Oise a nord, de Seine-et-Marne (*Seine-et-Marne*) a est, de ła Seine-Saint-Denis, dei Hauts-de-Seine e dei Yvelines a sud e de ł'Eure a ovest.
Seine-Saint-Denis

El departemento de ła **Seine-Saint-Denis** el xe on departemento fransexe, che el fa parte de ła rejon de ł'Île-de-France.
[thumb|left|200px|[Parigi e ła "corona picinina" formà da 3 departementi. A nord-est queło de ła Seine-Saint-Denis]]
El teritorio del departemento el confina coi departementi dei Hauts-de-Seine a nord-ovest, de ła Val-d'Oise a nord, de ła Seine-et-Marne (*Seine-et-Marne*) a est, de ła Vałe de ła Marna (*Val-de-Marne*) a sud e de Parigi a sud-est.
Montopołi in Val d'Arno

**Montopołi in Val d'Arno** el xe on comune de 9.648 abitanti inte ła provincia de Pixa.

## Amministrasion comunałe

## Xemełagi
*  Maussane les Alpilles, Fransa

## Evołusion demografega
Brindixi

**Brindixi** (90&nbsp;439 abitanti) ła xe na sità de ła Puja meridionałe, capòłogo de ł'omonima provincia e tersa sità del Sałento par numaro de abitanti. Sorge inte on porto naturałe sol mar Adriatico.

## Evołusion demografega

## Notasion
Barçełona Pozo de Goto

__HIDDENCAT__

**Barçełona Pozo de Goto** el xe un groso sentro inte ła provincia de Mesina, el pì popołoxo dopo ła stesa Mesina. El cunta na popołasion de 41&nbsp;569 abitanti.

## Evołusion demografega

## Fonte
Ła Spesia

**Ła Spesia** ła xe on comune de ła Łiguria e el caołogo de ł'omonima provincia.

Co i so 94&nbsp;192 abitanti (dati ISTAT al 31/12/2006) el xe el secondo comune pì popołoxo de ła rejon, preçedù dal caołogo Genoa.

## Evołusion demogràfega

## Xemełagi
*  Tołon, Fransa, dal 1959
*  Bayreuth, Baviera, Germania

## Note
Canpobaso

**Canpobaso**, co 51&nbsp;172 ab. el xe el capołogo de ła rejon Mołixe e de ła provincia omonima.

## Evołusion demografega

## Xemełagi
*  Ottawa, Canada
Peruza

**Peruza** (161&nbsp;944 abitanti) ła xe na sità de ł'Itałia sentrałe, caołogo de ł'omonima provincia e de ła rejon Onbria.
miniatura|sinistra|Piasa IV de novenbre
## Zemełaji
left|thumb|Ła stasion de Perugia-Sant'Ana
*  Bratislava, Slovachia, dal 1962
*  Grand Rapids, Stati Unii de America, dal 1993
*  Seattle, Stati Unii de America, dal 1993
*  Aix in Provence, Fransa, dal 1979
*  Tubinga, Germania, dal 1984
*  Potsdam, Germania, dal 1990

## Evołusion demografega

## Łivri
* Cesare Crispolti, *Perugia Augusta* - Tomasi e Zecchini, Perugia 1648
* Pompeo Pellini, *Dell'historia di Perugia* - Venezia 1664 (ristampa Arnaldo Forni Editore, Bologna 1968, ISBN 88-271-0276-0)
* Luigi Bonazzi, *Storia di Perugia dalle origini al 1860* - Tipografia di Vincenzo Santucci, Perugia 1875-1879
* Giovan Battista Rossi Scotti, *Guida illustrata di Perugia* - Tipografia di G. Boncompagni e C., Perugia 1878
* Uguccione Ranieri di Sorbello, *Perugia della Bell'Epoca* - Perugia 1969 (nuova ed. Volumnia, Perugia 2005, ISBN 88-89024-31-3)
* Alberto Grohmann, *Le città nella storia d'Italia. Perugia* - Laterza, Bari 1981, ISBN 88-420-1877-5
* Margaret Symonds; Lina Duff Gordon, *Perugia, la sua storia, i suoi monumenti* - Atesa Editrice, Bologna 1986, ISBN 0-8115-0865-X
* Raffaele Rossi, *Storia illustrata delle città dell'Umbria, Perugia* - Elio Sellino Editore, Milano 1993, ISBN 88-236-0051-0

## Łigamenti foresti
* Portal Turixmo del comun de Peruxa
* Camera de Commercio de Peruxa
* Paxene Xałe Vixuałi - Peruxa 

## Note
Nova Zełanda

La **Nova Zełanda** (in inglese *New Zealand*, in maori *Aotearoa*) la xe un Stado de l'Oceania che el se cata inte l'Oceano Pacifego meridional (41°S 174°E ).

El Mar de Tasman el la separa da l'Australia, situà cerca 2000&nbsp;km a nord-ovest.

## Zeografia
La Nova Zełanda la ga na superficie de 268&nbsp;000&nbsp;km². La se stende par cerca 1&nbsp;500&nbsp;km da nord a sud.
El Stado el xe principalmente formà da tre ìzołe: la Isola del Nord, la Isola del Sud e Isola de Stewart, e da un gran numaro de ìzołete pì chiee.
La Nova Zełanda la ga na forma longa e streta: in tute do e ìzołe la costa ocidental no la xe mai pì distante de 200&nbsp;km da quela oriental. El Streto de Cook, che el separa le do ìzołe, el xe largo 26&nbsp;km.
La Isola del Sud la ze atraversada da le Alpe meridionałi, una de łe caene montagnoze pi' inportanti de ła Osèania.

## Povolazion
Inte el 2006 la povolazion la jera de 4&nbsp;076&nbsp;000 co na densità de cerca 15&nbsp;ab/km²; i tre quarti de la povolazion la vive inte l'ìzoła del nord, pì favorevola climatigamente.

La cavedal la xe Wellington; altre cità pì povolae le xe Auckland, Christchurch e Hamilton.

### Etnie
La povolazion de la Nova Zełanda la xe costituia par l'82% da bianchi de orizene inglese e scoseze; i indizeni de etnia polinesiana i xe cerca 201&nbsp;000. Esiste menoranse de cinesi, indiani, todeschi, olandesi e taliani.

## Gałeria de someje

Mt_Cook,_NZ.jpg|monte *Aoraki* o *Cook*
Waikato_River_mouth.jpg|estuario de el fiume *Waikato*
Auckland Cbd (217403753).jpeg|panorama de el sentro de *Auckland*
Carte postale -10 (17074160108).jpg|parco nasional de Tongariro


## Bibliografia
* Carolyn Bain, Neal Bedford, Paul Harding - Nuova Zelanda - Lonely Planet, EdT, 2003
* Marco Moretti - Nuova Zelanda - Clupguide, 2000

## Varda anca
* Taumatawhakatangihangakoauauotamateaturipukakapikimaungahoronukupokaiwhenuakitanatahu

## Notasion

## Altri projeti

## Linganbi foresti
Provincia de Canpobaso

Ła **Provincia de Canpobaso** ła xe na provincia del Mołixe de sirca 230&nbsp;000 abitanti.

Afacià a nord-est sol Mar Adriatico, ła confina a nord co ł'Abruzo (Provincia de Chieti), a sud-est co ła Puja (Provincia de Foxa), a sud co ła Canpania (Province de Benevento e de Caxerta), a ovest co ła Provincia de Ixernia.

## Comuni prinsipałi
* Canpobaso - 49&nbsp;197 abitanti
* Termoli - 33&nbsp;576 abitanti
Chicago

**Chicago** (/ʃɨˈkɑːɡoʊ/ or ʃɨˈkɔːɡoʊ) la xe ła pì granda cità de l'Illinois e la terza par popołasion de tuti i Stai Unìi dopo de New York e Los Angeles, co 2.896.016 abitanti. La xe la pì granda cità de l'introtera statunidense, e la xe anca considerada la pì mericana tra le grandi metropoli dei Stai Unii. La so area metropolitana (dita *Chicagoland*) la riva a oltra 9 milioni de persone despensae inte na anpia area pianezante. La se cata longo le rive del Lago Michigan.

## Cità Zemelae
* 20px Milan (Italia)
* 20px Casablanca (Maroco)
* 20px Amman (Giordania)
* 20px Petach Tivka (Israełe)
* 20px Atene (Grecia)
* 20px Belgrado (Servia)
* 20px Accra (Ghana)
* 20px Birmingham (Inghiltera)
* 20px Delhi (India)
* 20px Durban (Sudafrica)
* 20px Osaka (Zapon)
* 20px Galway (Republica d'Irlanda)
* 20px Göteborg (Svèsia)
* 20px Anburgo (Germania)
* 20px Kiev (Ucraina)
* 20px Łuxerna (Svìzera)
* 20px Sità del Mèsego (Mèsego)
* 20px Mosca (Rusia)
* 20px Praga (Republica Ceca)
* 20px Shanghai (Cina)
* 20px Shenyang (Cina)
* 20px Toronto (Canada)
* 20px Vilnius (Lituania)
* 20px Varsavia (Polonia)

## Gałeria de someje

Chicago Skyline.jpg|panorama
Baden-Württemberg

El **Baden-Württemberg** el xe uno dei 16 Stati federati de ła Germania. Posto inte el versante sud-osidentałe de ła Germania, a est de ł'alto Reno, el xe el terzo Land (stato) todesco, sia par area che par popołasion.

El stao el confina co la Svizzara (cantoni Baxilea Sità, Baxilea Canpagna, Argovia, Zurigo, Schaffhausen e Turgovia) a sud, ła Fransa (Alsazia) a ovest, e co i Stati todeschi de Renania-Palatinà a ovest, Assia a nord e Baviera a est.

## Zeogràfia fizega
El ga na superficie de 35&nbsp;750&nbsp;km².

El teritorio de el stato el ze caraterizà da el Paesazo a koste de  ła Zermania sudosidental a nordovest (Fosa Renana, Masiso de ła Foresta Nera, Odnvalt e Žura Svevo e Žura Frankone) e da el Avanpaexe Alpin a sudest

I fiumi pi' inportanti i ze el Reno che el signa el confine meridional e osidental, el so afleuente de drita Necar, ke el traversa ła banda sentral da sud a nord; e el Danuvio, ke el traversa ła banda sudoriental da ovest a est.

## Zeogràfia umana
El ga 10,5 milioni de abitanti.

Ła cavedal e sità pi' inportante ła xe Stocarda.
Łe so sità prinsipałi łe conprende *[[Mannheim]]*, *[[Karlsruhe]]*, Friburgo, *[[Heidelberg]]*, *[[Heilbronn]]*, Ulma, Tubinga, *[[Pforzheim]]* e *[[Reutlingen]]*.

## Aministrasion
miniatura|sinistra|Mapa dei ''Regierungsbezirke''
miniatura|sinistra|Mappa dei sircondari del Baden-WürttembergEl Baden-Württemberg el xe divixo in 35 sircondari rurałi (*Landkreis*), ragrupà in quatro distreti governativi (*Regierungsbezirke*): Friburgo (*Freiburg im Breisgau*), Carlsrùhe, Stocarda (*Stuttgart*), Tubinga.

Inoltre a ghe xe nove sità indipendenti, che non apartien a nisun distreto:

# Baden-Baden (BAD)
# Friburgo (FR)
# *Heidelberg* (HD)
# *Heilbronn* (HN)
# *Karlsruhe* (KA)
# *Mannheim* (MA)
# Pforzheim* (PF)
# Stocarda (S)
# Ulma (UL)

== Polìtega ==
Łe elexion aministrative del 18 xenaro 2009 łe gaveva portà al governo del Land ła coałixion B90/Grüne. Intel parlamento del rejonal ghe jera 138 rapresentanti, cusì disribuii CDU 60, B90/Grüne 36, SPD 35, FDP 7.

Al Bundesrat el Land el xe rapresentà da 6 parlamentari.

== Economia ==
Al zugno 2011 el taso de disocupaxion el jera del 4,8%.

== Gałeria de someje ==
<gallery>
Reiselfingen Feldberg.JPG|Masiso de ła Foresta Nera
Jagst Stromschnelle.JPG|fiume Iakst
Karlsruhe_Luftbild.jpg|panroma de *Karlsruhe''
Kloster Reichenau (Foto Hilarmont).jpg|monastier de Racenau, patrimonio ONUESC


## Notasion

## Voxi corełà
*Foresta Nera

## Altri projeti

## Linganbi foresti
Provincia de Chieti

Ła **provincia de Chieti** ła xe na provincia de ł'Abruzo. Ła confina co ła provincia de Pescara a nord-ovest, co ła provincia de Ł'Aquiła a sud-ovest e col Mołixe: provincia de Ixernia a sud e provincia de Canpobaso a sud-est. A nord-est ła xe bagnà dal Mare Adriatico.

## Comuni de ła Provincia de Chieti
San Benéto da Norcia

**San Benéto da Norcia** (Norcia, 480 sirca – Cassino, 21 de marso del 547) el xe stà un mònago e santo italian, fondador de ł'ordene dei Benedetini. El vien venerà da tute łe cexe cristiane che łe reconose el culto dei santi.

## Łigamenti foresti
*  La Regola di San Benedetto - Testo critico
*  Ora-et-labora.net - Sito dedicà a San Beneto
*  osbnorcia   - Sito del monastièr de San Beneto
*  BenedettiniSubiaco  - Sito dei Monastieri Benetini de Subiaco
Luzerna (Svìsara)

**Łuxerna** (*Luzern* in todesco) ła xe ła cavedal deło Stato del Canton de Łuxerna (Canton Łuxerna). El sorge so łe rive nord-occidentali del Łago dei Quatro Cantoni (*Vierwaldstättersee*), łà dove a rinase el fiume Reuss.

## Aministrasion comunałe

## Monumenti
* Kapellbrücke
Weingarten

**Weingarten** el xe un comun todesco de 23.643 abitanti, che el se cata inte el land del Baden-Württemberg.

El xe diventà famoxo par ła so grandioxa abazia baroca.
Tubinga (distreto)

El **distreto governativo de [[Tubinga]]** (in todesco: *Regierungsbezirk Tübingen*) el xe uno dei quatro distreti governativi del Land Bàdan-Vurtanbèrc in Germania.

## Sudivixion
* 8 sircondari rurałi e 1 sircondario urban, ragrupai in 3 Rejon (*Regionen*)
; Rejon Neckar-Alb:
: Roitlingen
: Tubinga
: Zołernalb
; Rejon Łago de Costansa-Alta Svevia:
: Ravensburg
: Sigmaringen
: Lago di Costanza
; Regione Danubio-Iller :
: Sircondario urban de Ulma
: Alb-Danuvio
: Biberac

* 255 comuni o sità, tra łe cuałi on sircondario urban e 14 grandi sità de distreto: Albstadt, Balingen, Biberach an der Riß, Ehingen (Baden-Württemberg), Friedrichshafen, Leutkirch im Allgäu, Metzingen, Ravensburg, Reutlingen, Rottenburg am Neckar, Tubinga, Überlingen, Wangen im Allgäu, Weingarten (Württemberg).

## Note
Fosonbron

**Fosonbron** el xe un comune de 9586 abitanti inte ła provincia de Pesaro e Urbin.

## Zeografia
Ła sitadina de Fosonbron el xe el magior sentro de ła mèdia val Metauro e el xe caraterixà da un sentro d'inpronta medievałe distexo sul pendìo de un cołe e dominà da na sitadeła e dai ruderi de ła Rocca małatestiana.
Ła parte moderna del paexe ła se estende so ła pianura su entranbe łe rive del fiume Metauro mentre ła zona industrial ła se cata longo ła via Flaminia, dopo ła łocałità San Martin del Piano in diresion de Fano.

## Storia
El vecio *Forum Sempronii* el se catava pì a est de ł'atuałe Fosonbron, in locałità San Martin del Piano, el xe sta presto ełevàto al rango de munisipio (I secoło a.C.) e ła ga conosesto un periodo de splendor in epoca inperiałe.
Ła vecia sità ła xe sta devastà dai Goti inte el V secoło e dopo ła vitoria dei bizantini de Narsete ła xe entrà soto el dominio de ł'Exarcato de Ravena conponendo ła cusidita Pentapołi anonaria insieme a Urbìn, Cagli, Gubio e Jesi.
El colpo de grasia al vecio sentro romano el ghe xe sta dà dai Łongobardi de Liutprando che i ła ga distruta inte el corso del VIII secoło. I abitanti ałora i ga costruio el novo sentro sora el cołe che sovrasta ł'atuałe sità.

Fosonbrone come a rixulta dai documenti scriti, el xe restà fora dal dominio de ła cexa fin al 999, dopo de che ła xe pasà soto el poter de papa Silvestro II.
Durante i primi dexeni del XIII secoło soto el pontificado de Inocenzo III ła sità ła gera un feudo de Azzo VI d'Este, pasando sucesivamente al fioło Aldobrandino e po' a Azzo VII.

## Evołusion demografega

## Aministrasion comunałe
Provincia de Pescara

Ła **Provincia de Pescara** ła xe na provincia de ł'Abruzo dove a vive oltre 300&nbsp;000 abitanti.

Ła confina co ła Provincia de Chieti a est, co ła Provincia de Ł'Aquila a sud e a ovest e co ła Provincia de Teramo a nord; ła xe bagnada dal Mare Adriatico a nord-est.

## Comuni prinsipałi
* Pescara - 123&nbsp;245 abitanti
* Montesilvano - 51&nbsp;708 abitanti

### Comuni de ła Provincia de Pescara
Provincia de Ł'Aquiła

Ła **Provincia de Ł'Aquiła** ła xe na provincia de ł'Abruzo de poco pì de 300&nbsp;000 abitanti con caołogo Ł'Aquiła. Ła xe na provincia interna, senza sbochi sol mar. Ła confina co ła Provincia de Teramo a nord, co ła Provincia de Pescara e ła Provincia de Chieti a est, col Mołixe (Provincia de Ixernia) a sud-est e col Łasio (Provincia de Froxinon, Provincia de Roma e Provincia de Rieti) a ovest.

## Comuni prinsipałi

### Comuni de ła Provincia de Ł'Aquiła

## Łigamenti foresti
* Informasion so ła provincia 
* Informasion so Ł'Aquiła
* Regio Decreto del 23 novembre 1939-XVIII n. 1981 1981/39 
* ilgransasso.com Sito dedicato al Gran Sasso d'Italia
Provincia de Terni

Ła **Provincia de Terni** ła xe na provincia de ł'Onbria de sirca 225&nbsp;000 abitanti.
Ła confina a nord co ła Provincia de Peruxa, a est, sud e ovest col Łasio (Provincia de Rieti e Provincia de Viterbo), a nord-ovest co ła Toscana (Provincia de Siena).

Ła xe sta istituia inte el 1927 par scorporo da ła Provincia de Peruxa.

## Zeografia
Ła provincia ła se sviłupa inte ła parte sud-ovest de ła rejon Onbria, ocupando sia ł'ultimo trato de ła vałe de ła Nera preso ła confluensa col fiume Velino, sia ła parte orientałe de ła vałe del Tevere da ła confluensa co ła Nera a ła confluensa col Chianti e el Paglia.

## Comuni prinsipałi
* Terni - 112&nbsp;133 abitanti
* Orvieto - 20&nbsp;751 abitanti
* Narni - 19&nbsp;916 abitanti
Vienne (Fransa)

**Vienne** el xe on comune fransexe de 29.975 abitanti che el se cata inte el departemento de ł'Isère inte ła rejon del Rodano-Alpi, sede de sotoprefetura.

## Evołusion demografega

## Xemełagi
*  - Albacete, Spagna
*  - Esslingen, Germania
*  - Goris, Armenia
*  - Neath-Port Talbot, Regno Unìo
*  - Piotrkow Trybunalski, Połonia
*  - Schiedam, Paexi Basi 
*  - Udine, Itàlia
*  - Velenje, Slovenia

## Łigamenti foresti
* Sito ofixial de informasion turisteghe 
* Gałeria fotografega de Vienne
Ravensburg (sircondario)

El **Sircondario de Ravensburg** el xe uno dei sircondari rurałi deło stato todesco del Baden-Württemberg.

El fa parte del distreto governativo de Tubinga.

El se divide in 39 aministraxioni comunałi, 8 de cueste łe ga el rango de sità:

## Sità
(Abitanti al 30-9-2006)
# Aulendorf (9.869)
# Bad Waldsee (19.776)
# Bad Wurzach (14.573)
# Isny im Allgäu (14.545)
# Leutkirch im Allgäu (22.369)
# Ravensburg (49.256)
# Wangen im Allgäu (27.248)
# Weingarten (23.543)

## Comuni
# Achberg (1.594)
# Aichstetten (2.740)
# Aitrach (2.569)
# Altshausen (4.699)
# Amtzell (3.624)
# Argenbühl (5.914)
# Baienfurt (7.225)
# Baindt (4.745)
# Berg (3.827)
# Bergatreute (3.203)
# Bodnegg (3.104)
# Boms (599)
# Ebenweiler (1.156)
# Ebersbach-Musbach (1.778)
# Eichstegen (522)
# Fleischwangen (643)
# Fronreute (4.326)
# Grünkraut (2.995)
# Guggenhausen (200)
# Horgenzell (4.776)
# Hoßkirch (718)
# Kißlegg (8.619)
# Königseggwald (677)
# Riedhausen (630)
# Schlier (3.706)
# Unterwaldhausen (303)
# Vogt (4.572)
# Waldburg (3.048)
# Wilhelmsdorf (4.827)
# Wolfegg (3.444)
# Wolpertswende (4.165)
Saint-Étienne (Łoira)

**Santo Stefano** el xe un comune fransexe de 180.210 abitanti, dal 1855 capołogo del departemento de ła Loira, inte ła rejon del Rodano-Alpi.

Ła sità ła ga visù un serto sviłupo industriałe dopo ła guera: ła risorsa prinsipałe ła gera ła miniera de carbon, ma a gera presente anca ł'industria tesiłe e de łe arme. Ła comunità dei minadori ła gera conposta par ła magior parte da imigrati, de cui un gran numaro itałiani.

## Xemełagi
* Annaba (Algeria) dal 1981
* Ben Arous (Tunixia) dal 1994
* Coventry (Regno Unìo) dal 1955
* Des Moines (Stati Unii) dal 1984
* Ferara (Italia) dal 1960
* Geltendorf (Germania) dal 1966
* Granby (Quebec, Canada) dal 1960
* Katowice (Połonia) dal 1994
* Kavala (Grecia) dal 19??
* Lougansk (Ucraina) dal 1959
* Nazareth-Illit (Israełe) dal 1974
* Oeiras (Portogało) dal 1995
* Patrasso (Grecia) dal 1990
* Tamatave (Madagascar) dal 1967
* Windsor (Canada) dal 1963
* Wuppertal (Germania) dal 1960
* Xu-Zhou (Cina) dal 1984

## Note

## Łigamenti foresti
* Saint-Étienne
* Saint-Etienne metropole
* Tourisme Saint-Etienne
San Pieroburgo

**San Pieroburgo** ła xe na sità de ła Rusia nord-osidentałe, sol Mar Baltego e ła xe ł'ex cavedal de ła nasion. Fondà dal zar Piero el Grande, el xe uno dei prinsipałi sentri culturałi de ł'Eoropa. Co oltre 4,7 milioni de abitanti (2002), ła xe atualmente ła seconda sità de ła Rusia par dimension, nonché el porto pì inportante.

## Altri nomi
* **Pierogrado** dal 31 de agosto (18 de agosto, del całendario xułian), 1914 fin al 26 de genaro 1924.
* **Leningrado** fin al 6 de setenbre 1991.

## Storia
### Fondasion de ła sità
[thumb|left|On ponte so ła [Neva fotografà durante na "note bianca"]]
Ło Zar Piero el Grande el ga fondà ła sità el 27 de majo (16 de majo inte el całendario giuliano ałora in vigor) 1703 dopo aver conquistà a ła Svezia i teritori traversà da ła Neva.
El ga dà a ła sità el nome del so santo patron, ł'apostoło San Piero. El nome orixinale de *Sankt Piter burkh* el gera in realtà ołandexe; Piero el Grande el gaveva visù e studià in chel paexe par un periodo de tenpo e el gera un amirador de ła corte e de ł'architetura ołandexe.
Łe forteze svedexi de *Nyen* e sucesivamente de *Nöteborg* łe gaveva in precedensa ocupà ł'area, inte łe pałudi dove ła Neva ła se buta inte el Golfo de Finlandia. I servi i ga fornio gran parte de ła manodopara par el projeto, che el ga conprexo el prosiugamento de łe pałudi e ła costrusion dei edifici. Secondo una de łe stime a sarìa morte 30&nbsp;000 persone.

## Personałità łigae a San Pieroburgo
* Nikolaj Bobrikov

## Sità xemełà

## Note


## Łigamenti foresti

*  San Pieroburgo (ino ofixial)
*  Ino ofixial de ła sità (in formato mid)
*  Enciclopedia in-lìnea so ła sità 
*  Scheda UNESCO
L'Àcuiła

miniatura|sinistra|Piasa del Duomo
**Ł'Aquiła** (AQ) el xe on comune de 72&nbsp;240 abitanti,
capołogo de ł'omonima provincia e de ła rejon Abruzo.

## Evołusion demografega

## Sinbołi
Dallo Statuto comunale si ricavano le descrizioni dello stemma, del bollo e del gonfalone.

## Xemełagi
* ,  - Bernalda 
* ,  - Siena, 
* border|20px Baalbek - Libano
* 20px Bistriţa - Romania
* 20px Cuenca - Spagna
* 20px Hobart - Australia, Tasmania 
* 20px Rottweil - Germania
* border|20px York - Canada
* border|20px Zielona Góra - Polonia

## Note
Rodano (dipartimento fransexe)

El departemento del **Rodano** (*Rhône*) el xe on departemento fransexe, che el fa parte de ła rejon de l'Alvergna-Rodano-Alpe (*Auvergne-Rhône-Alpes*). El nome del departemento el deriva dal nome del fiume omonimo che el score inte el so teritorio.

El teritorio del departemento el confina coi departementi de ł'Ain a est, de ł'Isère a sud-est, de ła Loira (*Loire*) a sud-ovest e de Saône-et-Loire a nord.

Ła prinsipałe sità, oltre al caołogo Lione, ła xe Villefranche-sur-Saône.

El departemento el xe sta creà dopo ła Rivołusion fransexe, el 4 de marso del 1790, da ła sudivixion de łe province de Lyonnais e de Beaujolais.

Ła magior parte de ła popołasion (sirca el 75%) del departemento ła sta inte ła Comunità urbana de Lion, in departemento che el conprende sità fortemente popołà: a parte Lione, Villeurbanne, Vénissieux, Caluire-et-Cuire, Saint-Priest, Vaulx-en-Velin, Bron.
Avezano

Ła **Sità de Avezano** (40&nbsp;110 abitanti ) el xe on comune de ła provincia de Ł'Aquiła: el xe el sentro prinsipałe de ła Marsica e ła xe ła sede de ła Comunità montana Marsica 1.

## Evołusion demografega

## Muxei
* Mostra della Civilta' Contadina e Pastorale
* Museo Lapidario Marsicano
* Pinacoteca d'Arte Moderna di Avezzano

## Łigamenti foresti
* Portale Istituzionale della Marsica
* Meteo Aeronautica par Avezzano
* Avezzano calcio
* Avezzano rugby

## Note
Ardèche

El departemento de ł**Ardèche** el xe on departemento fransexe, che el fa parte de ła rejon de l'Alvergna-Rodano-Alpe (*Auvergne-Rhône-Alpes*). El nome del departemento el deriva dal nome del fiume omonimo che el pasa inte el so teritorio.

El teritorio del departemento el confina coi departementi de ła Drôme a est, de ła Vaucluse a sud-est, del Gard a sud, de ła Lozère a sud-ovest, de ł'Alta Łoira (*Haute-Loire*) a ovest e de ł'Isère a nord-ovest.

El departemento el xe stato creà dopo ła Rivołusion fransexe, el 4 de marso del 1790, da ła sudivixion de ła provincia de Vivarais.

El departemento el conprende 3 circoscrision, 33 cantoni e 339 comuni. Łe prinsipałi sità, oltre al capòłogo Privas, łe xe Largentière, Tournon-sur-Rhône, Guilherand-Granges, Annonay, Aubenas e Viviers.
Cremona

**Cremona** (*Cremùna* in cremonese) el xe un comune de ła Lonbardia, capologo de ł'omonima provincia.

## Personałità legàe a Cremona
* Sicardo
* Publio Quintilio Varo
* Andrea Amati
* Francesco e Giuseppe Dattaro
* Amilcare Ponchielli
* Antonio Stradivari
* Sofonisba Anguissola
* Ugo Tognazzi
* Sant'Omobono
* Papa Gregorio XIV (Nicolò Sfondrati)
* Claudio Monteverdi
* Giulio Campi
* Antonio Campi
* Vincenzo Campi
* Arcangelo Ghisleri
* Giuseppe Guarneri del Gesù
* Aldo Protti
* Luigi Guido Grandi
* Luigi Voghera
* Anna Mina Mazzini (Mina)
* Roberto Farinacci
* Antonio Cabrini
* Gianluca Vialli
* Sant'Antonio Maria Zaccaria
* Baldassarre Poli
* Carlo Bergonzi
* Antonio Napolioni

## Evoluçion demografega

## Note
Łoira (dipartimento fransexe)

El departemento de ła **Łoira** (*Loire*) el xe on departemento fransexe, che el fa parte de ła rejon de l'Alvergna-Rodano-Alpe (*Auvergne-Rhône-Alpes*). El nome del departemento el deriva dal nome del fiume omonimo che el score inte el so teritorio da sud a nord.

El teritorio del departemento el confina coi departementi del Rodano (*Rhône*) a est, de ł'Isère a sud-est, de ł'Ardèche a sud, de ł'Alta Łoira (*Haute-Loire*) a sud-ovest, del Puy-de-Dôme a ovest, de ł'Allier a nord-ovest e de Saône-et-Loire a nord.

El departemento el xe sta creà dopo ła Rivołusion fransexe, el 4 de marso del 1790 da ła sudivixion de ła provincia de Forez.

Ła prefetura del departemento ła xe dal 1855 Saint-Étienne, precedentemente ło xe sta łe sità de Montbrison (dal 1795 al 1855) e oncora prima Feurs (dal 1793 al 1795).

Łe prinsipałi sità, oltre ała prefetura, łe xe Montbrison e Roanne.
Terni

**Terni** el xe on comune de 111&nbsp;968 abitanti, capołogo de ła provincia de Terni.

## Evołusion demografega

## Sità xemełà e Pati de amicisia
### Sità xemełà
* Cartagena 
* Saint-Ouen  
* Praga 8 
* Dunaújváros 

### Pati de mistà
* Kobe 
* Wilaya Di Auserd Popoło Saharawi

## Note


## Łigamenti foresti
* Comune de Terni
* Provincia de Terni 
* Polo scientifico e didatico de Terni
* Azienda Ospedaliera
* Azienda Trasporti Consorziali 
* Camera di Commercio 
* Umbria Film Commission
* I.A.T. Terni
* Diocesi de Terni - Narni - Amelia
* Primo Portale de Terni 
* Portale de Terni
* TerniCitta.it - Portale de Terni 
* Ternana Calcio 
* Aero Club Terni 
* Istituto di Ricerca
Anjo

Ł**'Anjo** el ze on fiume che el nase inte łe Prealpi venete, pì precixamente inte łe Picołe Dołomiti, inte ła xona del Carega, sora Recoaro dita Rotolon. El score par 110 chiłometri dando orixine a ła vałe omonima, longo el so corso el canbia nome diventando **Guà**, quindi el se biforca in du rami denominà **Fratta** (a nord) e **Frasine** (a sud), che i se ricongiunge da novo inte el canałe Gorzon.

Pur nasendo in una de łe zone pì piovoxe del Vèneto, come ła conca de Recoaro Terme, longo el so corso el asume de frecuente on rexime torentisio, co seche estive dovue a ł'utiłizo agricoło e industriałe de łe so aque inte ła Vałe omonima, in particolar inte i sentri de Valdanjo e Cornedo.
Inte el so corso da Recoaro a Trisino, de sirca 25 chiłometri, el xe sarà intrà arzeni pitosto striti. Soł dopo Trisino el so łeto el se slarga inte na zona che ła xe anca area faunistica del WWF.

Ła zona del fontego ła xe particołarmente franoxa a cauxa de ła falda soteranea e ła asume par questo el nome de *Rotołon*. 
Rente Montebeło a xe sta formà on'invaxo inte i ultimi ani, che el vien ałagà in caxo de necesità, afinché łe piene no łe cauxa ałagamenti inte ła basa pianura vicentina e padoana.

## Denominasion
* **Agno** dał fontego a ła frasion Teze de Arzenjan
* **[[Guà]]** da ła frasion Teze de Arzenjan a Roveredo de Guà
* **Frasine** da Roveredo de Guà al canałe Gorzon. 
* **Frata** da ła biforcasion visin Cołonja Veneta a Vighizoło d'Este, dove canbia nome in Gorzon
Guà

El fiume **Guà** el xe on corso d'acua del Vèneto.
## Idronimo
Guà el deriva da guado parchè on tenpo en località Molinetto de Montecio Majore, ne le visinanse de l'attuale ponte so el Guà, el fiume el gera adato a esare guadà; altra ipotesi de el nome deriva da *le Gue* o sia diramasion de'l fiume che le se verifecava ne le esondasioni.

## Corso del fiume
Nase da la confluensa de i torenti Agno e Restena a Texe de Arxegnan. Score ne le canpagne a ovest de i Cołi Bereghi, bagnando, tra l'altro, Montecio Majore, Montorso Vixentin, Zermeghedo, Montebeło Vixentin, Sarego e Lonigo. Dopo Bagnolo de Lonigo el entra ne la provincia de Verona e el lambise Ximeła, Cołogna Veneta, Pressana e Roveredo de Guà. El pasa indi par la Provincia de Pàdova e, en corispondensa de Borgo Frasine de Montagnana, le so acue le vien incanalà ne'l fiume Frasine, de origine artifisale.
Riseve le àcue del torrente Poscola en territorio di Montecio Majore.

Fino al XVI secolo le acue del Cianpo le confluiva inte el Guà

### Da la sortiva al sboco
El Guà nase da l'Agno, ma vanti de ver sboco inte el canal Gorzon, el canbia nome racuante volte:

## Note


## Bibliografia
*
Anzolo Emo

**Anzolo Emo** (Venesia, 3 de genaro 1731 – Malta, 3 de marso 1792) el xe stà un amiraglio venesian. El xe sta l'ultimo grande e geniae *[[Capitano da mar]]* de ła Serenisima Republica de Venesia.

Sin da xovane el se zera aruołà inte ła marina venesiana, a l'epoca decadente e vecia, el ga fato presto cariera grasie a łe so capacità e a łe so idee inovative.

Ciapà da ła cariera no el se ga mai maridà.

Diventà amirajo el ga amodernà ła flota introduxendo novi tipi de navi, e el xe riusìo a migliorar el niveło dei marinai.

Vivendo inte on'epoca de asołuta pace par ła so Republica el ga avù soło na posibiłità par metarse in evidensa dal punto de vista miłitare: soto el dogado de Paolo Renier łe continue incursion de pirati arabi łe danegiava el marcà e łe rote maritime venesiane, e se gheva decixo de punirli par questo.

Dopo aver guidà ła flota e aver batù façilmente in mare i nemighi, l'Emo, quando esi i se gheva rifuxà inte i so porti proteti, el ga avù ła bona de bonbardare i porti (Sfax, Tunixi, Bixerta, par citarne soło alcuni) tramite l'utiłiso de alcune chiate, fate sivołare sol fondo pałudoxo viçin a l'inboco dei porti (1785-1786).

Dopo ła pace el ga tentà on'ulteriore riforma de ła marina venesiana, ciapando a modeło ła flota britanica.

Angelo Emo el xe morto inprovisamente so l'ixoła de Malta, el 3 de marso 1792, e el xe sta sepolto co grandi onori dai so marinai, che i ło gaveva senpre stimào e apresà.
Alvise Giovanni Mocenigo

thumb|Alvise Giovanni Mocenigo, 1763|sinistra
Fioło de Alvise e Paolina Badoer, el xe sta e sentodisdoteximo doxe de ła Republica de Venesia dal 19 de apriłe 1763 ała morte. El xe sta el quarto doxe de ła caxata dei Mocenigo a portare sto nome.

De fameja siora e potente, el gheva avù na rapida e sfaviłnte carriera, coerzendo co bon èzito tante càreghe. Sposà co Pisana Corner (che ła xe morta durante el so dogado inte el 1769, anca se qualche fonte ła fa morir inte el 1796) el ga avù siè fiołi mas-ci. Abiłe dal punto de vista diplomatego-połitego el popoło ło cojonava considerandoło de caratare debołe, influensà da ła mujer, considerà ła vera "doxe", s-ciavo dei so vizi e on fià infemenà.

## Dogado
El zera 'rivà ała masima carica el 19 de apriłe 1763, unico concorente, co tuti i voti disponibiłi. Ła Republica venesiana ła zera ormai in piena decadensa, fora da ła połitega internasionałe, sarà inte on'imobiłe neutrałità, ixołà dal progreso econòmego, quaxi in bałìa dei eventi. El so dogado infati el xe ricordà pì par ła fineza dei arredi del so apartamento che par motivi storego-sociałi.

Inte i ann '70 del secoło ła crixi econòmega ła ga inperversà in tuta ła Republica e i rimedi i xe sta poco pì che paliativi. Łe lexe contro el luso łe se rivełava altretanto inutiłi e a ghe zera pareci scandałi finanziari e sesuałi, indice de ła decadensa morałe de ła clase dirigente. Anca el doxe steso el zera restà coinvolto da na storia inbarazante quando el so aneło dogałe el zera sta catà in man a na nobildona. Nonostante sta situasion el Mocenigo el xe sta un bon governante, moderato, generoxo, forse pì senplice spetator de on Stato che andava a tuta forsa incontro al so destin che vero governante.

Par sercar de spinzare l'economia, el ga provà a łigare inportanti rełasion comerciałi co Tripołi, Tunixi, el Maroco, ła Rusia e anca co łe Americhe.

El xe morto el 31 de diçenbre 1778.
Enzo Duse

## Biografia
**Enzo Duse** el zera nato a Viładoxe (RO) el 2 de diçenbre 1901, el zera el fioło del farmacista del paexe, Gaetano, sindaco dal 1902 al 1906.

Inte el 1906 el pare co la fameja el se trasferise a Rovigo e - inte el 1919 a Venesia che ła diventarà ła so sità de adosion.

A sołi 18 ani, poco dopo ła fin de ła Grande Guera el xe zà redatore de ła Gazzetta di Venezia, par pasar, inte el 1922, al Gazetin prima come inviado special e po' come critico cinematografego.

Inte el fratempo el taca a scrivare commedie, sia in italian che in vèneto.

De area liberałe, no 'l gaveva vołesto aderir al fasismo e questo a ghe ga creà non pochi problemi, soratuto quando - col dramaturgo Sem Benelli - el se zera fato promotore de ła **Lega Italica** imediatamente siolta dal fasismo co decreto ministeriałe.

Inte i dì ca xe seguìi ła fin del fasismo (25 de lujo 1943), el xe entrà inte el comitato de diresion del **[[Il Gazzettino|Gazetin]]** e questo, col successivo ritorno al potere del fasismo republican sostegnù dai todeschi, el ghe xe costà na condana a diexe ani de prexon ała cuałe el xe riusìo a scanpare scondendose.

Entrà inte ła Resistensa, el ga cołaborà col Comitato de Liberasion Nasionałe de Udine.

A guera finìa el diventa diretore responsabiłe de Veneto Liberale, del Giornale delle Venezie e, fin al 1950 diretor de ła Gazzetta Veneta.

Inte el fratenpo el continuava a scrivare comedie in italian e veneto fin ała morte avegnù prematuramente el 7 de lujo 1963 a Venesia.

El comune de Viładoxe el ghe ga dedicà na via.

## Opere
* 1926 - *Quelle oneste signore* 
* 1929 - *La veste di Raso*
* 1931 - *Favola senza morale*
* 1937 - *Ladri*
* 1938 - *Introduzione alla vita eroica*
* 1939 - *Maddalena occhi di menta*
* 1939 - *Nemici dell'amore*
* 1943 - *Virgola*
* 1945 - *Quel si famoso*
* 1945 - *Jou-jou*
* 1947 - *Bona fortuna Piero*
* 1947 - *Cavalcata*
* 1947 - *Il sei di gennaio*
* 1949 - *Le zitelle di via Hydar*
* 1951 - *Carte in tavola*
* 1951 - *Corpo a corpo coniugal*
* 1954 - *Mato par le done*
* 1955 - *Poker d'amore*
Pavia

**Pavia** ła xe na sità de ła Łonbardia, caołogo de provincia, co 70&nbsp;678 abitanti. Ła se cata sołe rive del fiume Texin, on poco a nord da ła confluensa inte el Po, a 35&nbsp;km a sud de Miłan.

Ła fondasion ła risałe a ł'epoca romana col nome de Ticinuum.

## Evołusion demografega

## Note


## Łigamenti foresti
* Sito web del comune de Pavia
* Portałe turistego de Pavia
Giuseppe Mazzini

__HIDDENCAT__

thumb|right|Giuseppe Mazzini

Łe so idee e ła so asion połitega łe ga contribuio in maniera decixiva a ła nasita del Stato unitario italian. Łe teorie maziniane łe xe sta inoltre de grande inportansa inte ła definision dei moderni movimenti eoropei par ł'afermasion de ła democrasia atraverso ła forma republicana del Stato.

## Łigamenti foresti
* Istituto Mazziniano a Genova 
* Saggio sulla vita e il pensiero di Mazzini
* Cimitero Monumentale di Staglieno - Genova 
* Pagine mazziniane: "il pensiero e l'azione", dal sito della Biblioteca Nazionale di Napoli 
* Il testamento pułìtego di Carlo Pisacane 
* Domus Mazziniana di Pisa 
* Associazione Mazziniana Italiana
Catalão

**Catalão** la xe na xità de 75.623 àneme, de Goiás, stato del Braxil, la xe la cavedal dal 30 de aprile 1833.


Image:Museu Catalão 2.jpg
Image:Patio Mitsubishi.jpg
Image:Catalão2.JPG
Image:Represa Monsenhor Souza 1.jpg
Image:Represa Catalão 1.JPG
Image:Igreja Dom Bosco.jpg
Image:Lazer em Catalão.jpg
Image:Represa Monsenhor Souza 2.jpg
Storia del Benin

El teritorio che ancò forma la republica del Benin, la ex colonia francexe del Dahomey, el xe stà par tanti secoli dominà dal regno del Dahomey (IX-XIII secolo). En tel XIII secolo el xe stà el tempo del regno de Benin, che gavea la cavedal a la Sità de Benin, ancò in Nizeria. El regno de Benin el ga vù na grande stabilità e el ga streto acordi comerciali co Olanda e Portogalo. En tel XVIII secolo, el Regno de Benin el xe rivà a la so fin naturale. Divizioni interne le ga indebolio el regno che el no xe stà bon de oporse a l’invasion francexe del 1872. La nova colonia la xe stà inglobà da l’Africa Francexe Ocidentale in tel 1904.

## Colonialismo
I francexi i ga costruio el porto de Cotonou e la ferovia. Le scole le xe stà costruie da la Cexa catolega. En tel 1958 el Dahomey la xe diventà na republica autonoma rentro la Comunità Francexe.
El 1 agosto 1961, la republica del Dahomey la xe diventà indipendente co presidente Hubert Maga. I problemi econòmeghi i ga portà a l’instabilità pułìtega. En tel 1963, co on primo colpo de stato, Justin Ahomadegbé el xe diventà presidente. N’altro colpo de stato in tel 1969 el ga portà Paul-Émile de Souza al poter. En tel 1972, n’altro colpo de stato el ga portà Mathieu Kérékou al poter. El nome de la naxion el xe stà cambià in tel 1975. Le prime elesioni libare le xe rivà in tel 1991 e Nicéphore Soglo el ga vinto, par perdar de novo contro Kérékou in tel 2001. En tel 2006, Yayi Boni el xe diventà presidente
Omaha (Nebraska)

**Omaha** ła xe ła major sità del stato del Nebraska, inte i Stati Unii de ła Mèrica.

Ła xe sede de ła contea de Douglas, ła so popołasion ła xe pasà dai 390&nbsp;007 abitanti inte el 2000 ai 424&nbsp;988 inte el 2005 dopo ł'anesion de ła sità più picinina de Elkhorn; sità e rełativa periferia i forma n'area metropułitana de 819&nbsp;246 abitanti che ła sta in oto contee drento de un rajo de 80&nbsp;km.

Omaha ła ga on patrimonio storego e culturałe bastansa rico. I punti culminanti de ła cultura i riguarda el Muxeo d'arte de Joslyn e el Muxeo de eredità osidentałe de Durham.

## Altri projeti
Angelo Querini

El gera in patrisio del ramo dei Querini de San Severo. El xe sta senador e el ga coerto ancha altre inportanti cariche inte ła Republica de Venesia. Convinto sostenitore de łe idee de rinovamento, el se ga butà col partio dei riformadori che el xe 'ndà fore regołarmente batù fin a ła nomina de ł'ultimo doxe Ludovico Manin che no el xe riusìo a fermar el tramonto de ła Republica, pasando a ła storia come exempio de conservatorismo miope e arogante.

Ła so asion de contrapoxision a ł'ała moderata ła se ga risolto inte na carcerasion durà du ani, a partir da ł'agosto 1761, pasà inte ła prexon de Castelvecio (adeso Muxeo Civico) a Verona. El sospeto de esaere portatore de idee łiberałi el gera aconpagnà a queło de aver aderìo a ła masoneria.

Disgustà da ła vita połitega el se ga ritirà, praticamente ai aresti domiciliari, inte ła so viła de Altichiero Padova che ła xe diventà on exenpio parecio noto in Eoropa de *domus* patrizia de canpagna, posto indove i se catava i intełetuałi e sałoto cultural. Ła viŁa ła xe sta abełìa inte el tenpo da parece statue e ła so strutura ła xe sta tramandà da on livro (Alticchiero, Padova 1787) scrito da Giustiniana Wynne.

Apasionà de architetura, che in quei ani ła diventava de frecuente veicoło de circołasion de łe idee nove, el se ga dedicà a costruir inte ła viła on *retrait philosophique*, come łs oservava acutamente ła Wynne.

Altichiero el xe sta ł'exenpio de quel utopismo agrario che el ga intrigà parecio in quel periodo i intełetuałi che i se stava verzendo a łe idee iłuministe.

Ła viła de Altichiero ła xe 'ndà distrutta e adeso a non resta pì gnente.
Nebraska

El **Nebrasca** dal 1 de marso 1867, el costituise el 37° Stato dei Stati Unii de Amèrica; el xe el 38° Stato pì popołoxo e el 16° pì estexo dei USA.

El deve el so nome a na paroła in łéngua chiwere che ła significa "aqua calma" e ła se riferise al corso del fiume Platte, che traversa tuto ło Stato prima de confluire inte el Missouri. El soranome del Stato el xe *The Cornhuskers State*, o sia ło Stato dei despanociàdori (xe a dir chełi che co se rancura el formenton łi łibera ła panocia da łe spate).

El se cata inte ła parte sentro-setentrional dei Stati Unii, in mexo a łe Pianure Grande. El teritorio el se estende da na altitudine minima de 256&nbsp;m a na altitudine masima de 1653&nbsp;m. El confina co ben siè Stati, procedendo da nord in senso orario: Dakota del Sud, Iowa, Missouri, Kansas, Cołorado e Wyoming.

El teritorio del Stato el gera prevałentemente arido, specie inte ła parte osidentałe, fin quando a non se xe praticà na masicia e sientifega trasformasion agricoła che ła ga fato sì che el Nebraska el sia inquò considerà uno dei primi stati agricołi dei Stati Unii.

Ła cavedal ła xe Łiṅcen; ła piasé granda sità de ł'Oregon ła xe Omaha, che inte el 2010 ła gaveva sira 409&nbsp;000 abitanti.

## Połitega
El Stato el xe rapresentà a ła Camera dei Rapresentanti da tre deputai.

Ła pena de morte ła vien exeguia tramite ła carega ełètrega.

## Note


## Altri projeti
Groenlàndia

Ła **Groenłandia** (in danéze: *Grønland*; in groenlandéze: *Kalaallit Nunaat*), ła ze on teritorio del Osèano Atlàntego setentrional.

## Zeografia fizega
Ła ze par estension ła pi granda ìzoła del mondo.
Ła ze coerta da giasi par l'84% de ła só superfìsie.

## Istoria
Ła Groenłandia ła ze stà una de łe cołonie de ła Coróna Norvegéze fin al 1814, cuando che ła ze pasada sóto el controło de ła Danimarca.
A ze sta soło inte el 1953 che ła ze diventada parte del regno daneze inte on'union personałe.
Inte el 1979 a l'ìzoła a ge ze sta conceso l'autogoerno  dal parlamento daneze traverso na łeze aprovada l'ano prima.

## Zeografia połitega
Ła ze on terirorio autogoernà de ła Danimarca.
Ła reina de Danimarca ła resta comuncue el capo de Stato de ła Groenłandia. 
Ła so capital ła xe Nuuk.

### Partecipasion a organizasion sovrastatatałi
Ła ze sta parte de ła Comunità Econòmega Europea, cofà teritorio daneze, dal 1973 fin al 1985 cuando ła ga decidesto de tirarse fora co un referendum.

## Demografia
Ła so capitale, *Nuuk*, inte el 2021 ła gaveva sirca 18&nbsp;000 abitanti.

## Economia
* valuta = corona daneze
* tld = .gl

## Gałeria de someje

File:Watkinsmountains.jpg|Gunbiorn Fiel  inte łi Munti Uotkins 
File:Northwest Greenland Canyons.jpg|fiordi a nordovest
File:Nuuk city below Sermitsiaq.JPG|Nuk
File:Hvalsey Church.jpg|Ceza de Hvalsi


## Note
Premio Oscar

El **Premio Oscar**, nome col cuałe a xe mejo noti i **Academy Awards**, el xe el pì inportante riconosimento cinematografego statunitense e, probabilmente, mondiałe.

## Carateristeghe
I premi i vien conferìi da ła Academy of Motion Picture Arts and Sciences, on'organizasion profesional onoraria costituìa da personałità che i ga portato avanti ła so cariera intel mondo de ła cełułoide, atori, registi, produtori, etc., e che al 2007 el cuntava oltre 6&nbsp;000 menbri votanti.

El nome ofisial de ła statueta dorada ła xe **Academy Award of Merit**, mentre a ghe xe varie version so come a vien dà el nome *Oscar*: secondo ła piasé acreditada, el xe sta conferìo da Margaret Herrick, inpiegada a ł'Academy of Motion Picture Arts and Sciences, ła cuałe, vedendo ła statueta sora de na toła ła ga dito: *"Varda ciò, el someja proprio a me sio Oscar!"*. El nome Oscar el xe, inoltre, on marchio registrà de ła stessa Academy of Motion Picture Arts and Sciences.

I premi i xe sta consegnai par ła prima volta inte ła *Blossom Room* de ł'Hollywood Roosevelt Hotel de Los Angeles el 16 de majo 1929, ma i nomi dei vinsidori i gerano zà sta anunziai tri misi prima. Par cuałificarse, on film el doveva 'ndar fora inte ła sità całiforniana inte i dodexe misi che i finise el 31 de lujo de ł'ano precedente. Dal 1934 ła candidadura ła xe vałida se el film el xe 'ndà fora inte ł'ano sołare precedente.

## Note



## Altri projeti

## Łigamenti foresti
* Sito ofixial
Domenico Montagnana

El xe sta un dei lautari pì bravi del so tenpo. I so viołini e i so' viołoncełi i xe parecio ricercà sia dai mùxeghi che dai cołesionisti, sia privati che muxei. On so toco autentico el połe valer anca dei xentenari dei mijaia de euri.
thumb|Ceło di Domenico Montagnana.|sinistra

## Biografia
Montagnana el xe nato a Łendinara, RO in tel 1686. El ga tacà a fare strumenti a corde (viołini, viołe e viołoncełi) a Venesia in tel 1701.

Durante ła so cariera come mastro lautaro el ga frequentà alcuni tra i pì inportanti costrutori del tenpo come Pietro Guarneri e Matteo Gofriller.

Ła so botega, zà ativa inte el 1711, ła se catava in Całe dei Stagneri, a Venesia.

In tel 1730 el ga disegnà on speciłe tipo de viołin, ma el xe mejo conosùo par i so viołoncełi, che i xe considerà de grande quałità par i concerti.

El xe morto a Venesia inte el 1750.

## Łigamenti co artisti
Pareci dei so tochi i xe oncora in circołasion, 'doparà da muxeghi famoxi o i fa parte de cołesion publiche o private. A sona o i ga sonà co on Montagnana artisti del całibro de Lionel Tertis, Lynn Harrell, Mischa Maisky, Truls Mørk, Alfred Wallenstein, Josef Roismann, Yo-Yo Ma, Maurice Eisenberg, Emanuel Feuermann, Daniel Saidenberg, Orlando Cole, Nathaniel Rosen e Ralph Kirshbaum.

## tochi famoxi
* *Petunia* (1733) - de proprietà de Yo-yo Ma
* *Feuermann* (1735) - cołesionista svisero 
* *Sleeping Beauty* (1739) - tegnù da Heinrich Schiff
* *Baron Steinheil* (1740) (
* *Duchess of Cleaveland* (1740) (non se sa chi ło ga)
* *Ex-Servais*(1738) - tegnù da Nathaniel Rosen

## Łigamenti foresti
* Domenico Montagnana (Italian/English) 
* Cozio 
* Fox News archive story 
* Soundpost 
* Venice Research
* http://web.dsc.unibo.it/~bagatin/ig/
Valence (Drôme)

**Valence** el xe on comune fransexe de 64.260 abitanti che el se cata inte el departemento de ła Drôme inte ła rejon del Rodano-Alpi, capołogo de departemento.

## Xemełagi
Valence ze gemellata con:
*  Asti, Itàlia, dal 1966
*  Biberach an der Riß, Germania, dal 1967
*  Clacton-on-Sea, Regno Unìo, dal 1969
*  Itchevan, Armenia, dal 1996
*  Gedera, Israełe, dal 1997

## Evolusion demografega

## Łigamenti foresti
* Ł'uficio del Turismo de Valence 
* Itinerari de visita de Valence 
* Mapa su Mapquest
The Godfather

***The Godfather*** ("El sàntoło") el xe el un film del 1972, primo dei tre film de ła triłogia omonima firmà dal regista Francis Ford Coppola, ispirà al romanzo omonimo de Mario Puzo.

El film el xe sta premià co tre premi Oscar e, insieme al so seguito, el vien considerà na piera miłiare de ła storia del cine.

Eel xe sta infati considerà el secondo mejo film americano de ła storia dal American Film Institute e el xe costantemente al primo posto de ła clasifica del Internet Movie Database.

## Premi vinti
* 3 Oscar: "mejo ator protagonista" (Marlon Brando), "mejo film", "mejo senegiadura no orixenale"
* 5 Golden Globe: "mejo regia", "mejo film dramatego", "mejo atore protagonista" (Marlon Brando), "mejo cołona sonora", "mejo senegiadura"
* 2 David de Donatello: "mejo film forest", "premio spesałe" a Al Pacino pa' ła so interpretasion
* 1 Grammy: "mejo cołona sonora"
* BAFTA a ła mejo cołona sonora a Nino Rota
## Altri projeti
Reykjavik

**Reykjavík** ła xe ła cavedal de ł'Islanda nonché ła pì setentrionałe del mondo (łatitudine: 64° 08' N, non tanto distante dal sircoło połare artico a 66° 33' N). El so nome a significa in łéngua islandexe *baja fumoxa*, e ła deriva probabilmente da łe sorgenti bujenti inte i so dintorni e ła se atribuisce a on equivoco del primo cołonisador Ingólfur Arnarson.

Co oltre 116&nbsp;000 abitanti ła xe ła magior sità islandexe e łì a ghe sta sirca el 40% de tuti i abitanti d'Islanda. Ła se cata so ł'Oçeano Atlantego e in particołar inte el golfo Faxaflói.

## Ło sviłupo demografego in cifre

## Aministrasion
miniatura|left|El Elliðaárivie vexin a Reykjavik

thumb|250px|El łago Tjornin a Reykjavik

## Sità xemelate

## Note


## Altri projeti

## Collegamenti esterni
* Reykjavík (sito ufficiale)
* Reykjavík - Galleria fotografica
Provincia de Asti

Ła **Provincia de Asti** ła xe na provincia del Piemonte di oltre 214&nbsp;000 abitanti.

Ła confina a nord-ovest co ła Provincia de Torino, a est co ła Provincia de Ałesandria, a sud co ła Łiguria (Provincia de Savona), e a ovest co ła Provincia de Cuneo. 
## Comuni prisipałi
* Asti - 73&nbsp;434 abitanti
* Canelli - 10&nbsp;297 abitanti
* Nizza Monferrato - 10&nbsp;027 abitanti
* San Damiano d'Asti - 8&nbsp;024 abitanti
* Costigliole d'Asti - 5&nbsp;963 abitanti

### Comuni de ła Provincia