Abasia de Westminster

La **cołejada de San Piero in Westminster** (in inglezo: *Collegiate Church of Saint Peter in Westminster*) a l**abasia de Westminster** (in ingleze: *Westminster Abbey*), par sinèdoghe co l'isteso nome de st'ùltema, el ze el pì inportante liogo de culto za catòłego e dopo anglegan de Londra dopo ła catedrałe de San Poło, sede de łe incoronasion dei sovrani d'Inghiltera e de sepoltura de personaji anglegani inportanti. Eła, par colpa de ła so funsion, no ła ze sojeta a l'autorità diocezana e el ze na ceza propietària de ła monarchia britànega (*Royal peculiar*).

Ła ze pozisionada a Westminster, Londra, a òvest del pałaso de Westminster, sede del parlamento. Ła ze stada ciamada cusita par destìnguarla da cheła de *St. Mary of the Graces* situada a est (Eastminster), sede de un monastero cistersense.

*Westminster Abbey* el ze un sito patrimònio de l'umanità UNESCO.

A poca distansa ghe ze ła catedrałe catòłega de Westminster, de costrusion tanto pì arente, co ła cuała l'abasia no ła va confondesta.

## Istòrego
L'Abasia de Westminster ła ze stada costruia intrà el 1045 e el 1050 da Edoardo el Confesore che el ghene ga ciapà ła costrusion par mantegnere fede a un voto che el gaveva fato co el zera oncora in bando in Normandia: Se ła so fameja ła gavese gavesto de novo el trono d'Inghiltera, eło el garia fato un pełegrinajo a Roma.


File:Bayeux Edward Funeral.jpg|L'abasia inte l'Araso de Bayeux (XI secolo)
File:Westminster Abbey by Canaletto, 1749.jpg|*L'Abasia de Westminster co ła procesion de l'Órdene del Bagno* de Canałeto (1749)
File:Matthew Dubourg after James StephanoffCoronationGeorgeIVpubl1822.jpg|*L'incoronasion de Zorzi IV* de Matthew Dubourg (1822)


## Descrision
### Esterior

La faciada prinsipale de ła cołejada de San Pietro in Westminster ła ze orientada verso ovest e ła ze stada costruia inte el XV secolo. Precedesta da un sagrà sarà da na cancełada in fero batuo, ła ze strinzesta intrà łe do tore canpanàrie, costruie intrà el 1722 e el 1745 da l'architeto inglezo Nicholas Hawksmoor in stiłe gòtego, che i òspita el conserto de canpane in Re majore, fondesto inte el 1971; ła canpana pì granda ła peza 1544 kg. Al sentro de ła faciada ghe ze el portałe stronbà, fiancà da łe stàtue de ła *Verità*, de ła *Justìsia*, de ła *Mizerecòrdia* e de ła *Paze*. Sora de ste cuà, drento de na gałaria ghe ze łe stàtue de dieze màrtiri cristiani del XX secolo: da sanca, Massimiliano Maria Kolbe, Manca Masemola, Janani Luwum, Ełizabeta d'Assia-Darmstadt, Martin Luther King, Óscar Romero, Dietrich Bonhoeffer, Esther John, Lucian Tapiedi, Wang Zhimeng. Al sentro de ła faciada se verze na granda połìfora ozìvała, sarada da na vetrada połìcroma.

La faciada del braso sanco del transeto, invese, ła ze "a salienti", ispirada ai modełi fransezi. Inte ła parte inferiora, se ghe verze i trè grandi portałi stronbai (cheło de sanca el ze murà), ognuno dei cuali el ze sormontà da na ghinberga; sora i portali ghe ze de łe trìfore e, pì alto, na loja che ła se verze co bìfore. In corispondensa de ła navada sentrałe del transeto, se ghe cata el grando rozon a ser-cio; ła faciada del transeto ła finise, alto, co un tìnpano a triàngoło co dei pariboni in stiłe gòtego; de fianco ghe ze i archi ranpanti de sostegno, i cuałi i ghe ze anca a sostegno de łe tre navae.

### Interior

L'interno de ła cołejada de San Pietro ła ze a croze latina e ła ze a trè navae, co na longhesa de 156 metri e na larghesa totałe de 34 metri; ła volta de ła navada sentrałe, derivante al 1506, el riva i 32 metri.

Dal portałe osidentale se ingresa a ła ceza: suito se ghe cata ła *Capeła de [[San Zorzi]]*, in èpoche pasae batistero e uncó dedegada ai cadesti de ła prima guera mondiale. So ła sanca ghe ze cheło che l'è considerà el pì antigo ritraesto de un sovran inglezo: Ricardo II e el deriva dal XIV secolo. Inte ła navada de drita se ghe cata suito na làpide ponesta so ła pavimentasion in onor del fondatore del scautismo Robert Baden-Powell, moresto inte el 1941, e de so mojere Olave. De sevente ghe ze ła *Abbot's Pew* e na serie de busti e rezalti figuranti vari personaji inglezi.

Drio de ła navada sentrałe, pena drento de ła ceza, se ghe vede ła *tonba del Mìłite Ignoto* e, poco pì vanti, na làpide ła ne recorda Winston Churchill. Pì vanti łe ze locae łe tonbe de racuanti architeti del XIX secolo e de l'esplorator David Livingstone, seguie da altre tonbe de artisti e miłitari che i se ga destinguesto inte łe canpagne coloniali indiane.

Inte ła navada de sanca rezalta el monumento a William Pitt el Zóvane. Tuto el transeto, da drita e da sanca de l'altare major, el ze ocupà da łe sepolture de personaji stòreghi, intrà i cuałi racuanti santi.

Inte el *[[Poets' Corner]]* łe ze vedìbiłi łe tonbe o łe comemorasion de racuanti literai e poeti inglezi o britàneghi cofà Shakespeare, Browning, Chaucer, Dickens e Kipling. Intrà de łe vetrae e łe làpide comemorative de poeti e scritori sepełesti in altri posti, ghe ze cheła de l'irlandezo Oscar Wilde.

L'altare major, òpara de Sir Gilbert Scott, el ze sorastà da un mozàego in vero che el rafigura l*Ùltema sena*. De drio de l'altare majore se ghe cata łe Royal Chapels, de łe cuałe ła prinsipałe ła ze cheła dedegada a Enrico VII, a trè navae co na corona de capełe. Inte el totałe ła capeła ła cołesiona un sentinaro de tonbe, cuazi tute de sovrani d'Inghiltera. La stàtua de Edoardo III, vedìbiłe inte el mùxeo, ła è invese ła pì antiga stàtua eoropea in legno del sovran.

Inte ła ceza abasial ła ze conservada ła *carega de rè Eduardo* (King Edward's chair o St. Edward's chair), el trono sora del cuało se ghe senta i sovrani inte ła so incoronasion, che ła se ga de tradision in sto posto fin dal Nadałe del 1066, dì de l'incoronasion de Gulielmo el Concuistador.

Inte l'abasia se ghe cata in pì anca do scołe, ła Westminster School, fondada dai Benedetini inte el 1179, e ła scoła del coro, ła Westminster Abbey Choir School andove i stùdia da interni i tozati del Choir of Westminster Abbey.

## Notasion


## Altri projeti

## Linganbi foresti