23 de majo

El **23 de majo** el ze el 143° dì dal scumìsio de l'ano drio del całendàrio gregorian e el 144° inte i ani bizesti. Ghe manca 222 dì par la fin de l'an.

## Avegnimenti
* 1099 – Inisiada ła costrusion del Domo de Mòdena
* 1297 – Co ła boła pontefisa *"[[Lapis abscissus]]"* łe vien confermae łe presedenti scomùneghe dei cardinałi Giacomo e Pietro Cołonna estendéndoła anca a Jacopon da Todi, ai sincue nevodi del cardinałe Giacomo Colonna e ai so eredi declarai scismàteghi
* 1430 – Joana d'Arco ła vien ciapà dai Borgognoni davanti a Compiègne
* 1498 – Morte de Savonaroła al fogaron
* 1520 – Revolta dei Maya contro i concuistadores
* 1533 – El tribunałe speciałe presiedesto da Thomas Cranmer, neo-Arcivéscovo de Canterbury, el declara nuło el maridauro de Enrego VIII d'Inghiltera co Catarina d'Aragona; sincue dì dopo, el 28 de majo, el declara bon cheło co Ana Bołena, che el 1º de zugno ła vien incoronada rezina, mentre Catarina ła devien prinsipesa védoa (del prìnsipe Arturo Tudor).
* 1541 – Jacques Cartier el dasa Saint-Malo (Fransa) par el so terso viajo
* 1555 – Poło IV el devien Papa
* 1568 – Bataja de Heiligerlee: łe trupe de Luizi de Nassau, fradeło de Gulielmo I de Orange, el sconfize a Heiligerlee, inte ła Signoria de Groninga, na picenina forsa de fedełi al duca de Aremberg che ła zera drio invàdar łe Fiandre.
* 1592 – Zordan Bruno el vien inprezonà a Venèsia
* 1618 – La Seconda defenestrasion de Praga ła fa tacar ła Guera dei trent'Ani
* 1701 – Dopo èsare sta declarà colpévoło de ver copà de William Moore e de pirataria, el capitan William Kidd el vien inpicà a Londra
* 1788 – El South Carolina el devien l'otavo Stato a ratifegare ła Costitusion dei Stati Unii
* 1815 – Guera austro-napołetana: łe trupe austrìaghe łe entra Nàpułi, remetendo sul trono Ferdinando IV de Napoli e Sicìlia.
* 1865 – Parada drio Pennsylvania Avenue a Washington par sełebrare ła fin de ła Guera de secesion amèricana
* 1873 – El parlamento canadeze stabiłise ła costitusion de ła Połisia a Cavało del Nord-Ovest (che ła vegnarà rebatezada Reałe Połisia a Cavało Canadeza (*Royal Canadian Mounted Police*) inte el 1920), se parla de łe tanto conoseste "Zube Rose"
* 1900 – El serzente William Harvey Carney el devien el primo afroamerican a resévar na Medaja d'onor del Congreso (insignia par eroismo inte el ndar de ła bataja de Fort Wagner inte el ndar de ła Guera de secesion americana)
* 1915 – Prima guera mondiałe: el Regno d'Itàlia el declara guera a l'Austria, declarando ła so entrada inte ła *Granda Guera*
* 1934 – Arente del so scondejo a Black Lake (Louisiana), i robadori de banca Bonnie Parker e Clyde Barrow i vien copai inte na inboscada fata dai Texas Rangers
* 1945 – Seconda guera mondiałe: Heinrich Himmler, el cao de ła Gestapo, el se suisida finmente el zera soto custòdia dei Liai
* 1949 – Ła vien istituia ła Repùblega Federałe Todesca
* 1958 – L'Explorer I ła finise de trasmétar
* 1960 – El primo ministro d'Israełe David Ben Gurion el anunsa ła catura del crimenale de guera nazista Adolf Eichmann
* 1985 – Thomas Patrick Cavanagh el vien condanà a l'ergàstoło par ver tentà de véndar i segreti del bonbardiero stealth a l'Union Soviètega
* 1995
**Sun Microsystems ła anunsa ła nàsita del lenguajo de programasion Java.
** Atentà de Oklahoma City: a Oklahoma City i resti de l'Alfred P. Murrah Federal Building i vien fati s-ciopar
* 2003 – Alpinismo: el Sherpa nepalezo de vinti-sìncue ani, Pemba Dorjie Sherpa, el fa ła pì rapida escałasion de senpre de l'Everest, in 12 ore e 45 minuti
* 2008 – El vien firmà, a Brasilia, el tratà costitutivo de l'Union de łe Nasion Sudamericane, Unasud, comunità pułìtega e econòmega integrada par i dòdaze Stati indipendenti del Sud d'Amèrica.
* 2014 – Ełesion eoropee del 2014.

## Nasesti

## Morti

## Feste e recorense

### Nasionałi

### Rełijoze

#### Santi catòłeghi

#### Festa del patrono de łe sità

### Làeghe
## In altri projeti