Renault

Ła **Renault** ła ze na caxa automobìłistega franseze fondada el 1º otobre 1898 (ma ofisialmente rezistrada el 25 febraro 1899), fazente parte de'l ***Groupe Renault SA***.

## Storia
Ła łonga storia de ła Renault ła atraversa tre prinsipałe faze, cui sutamente iłustràe.
### ''Société anonyme des usines Renault''
(Sosietà anonema de łe fabriche Renault)
Ła Renault ła produze el só primo modeło – ła Renault Type A – inte'l 1898. Ła *Société Renault Frères* ła ze creada el 25 febraro 1899, co efeto retroativo a'l 1º otobre 1898, da Marcel e Fernand Renault; Louis el ze a l'època un inpiegato.

Durando i ani vinti e trenta, ła concorensa co Citroën ła ze stà partegołarmente fisa.

Durando ła Segonda guera mondiałe, łe fabriche de Louis Renault łe łaorava par ła Zarmania naxista produzendo numarozi automezi. Par 'sta raxon Renault, inputà de aver cołaborà co'l rezime fiło-nazista durando l'ocupasion, el ze stà arestà inte'l 1944 durando ła łibarasion de ła Fransa e el ze morìo in prezon, prima de'l proseso e sensa aver preparà na memoria defensiva. Drioman l'autopsia ła ga evidensià che el só coło el jera stà scavesà, suzerindo che in realtà A se fuse tratà de un omisidio.

### ''Régie nationale des usines Renault''
(Consejo nasionałe de łe fabriche Renault)

El só inpero industriałe el ze stà partanto confiscà da'l goerno franseze e el  ła Renault ła ze deventà donca na industria pùblega (conosùa come ***Régie nationale des usines Renault***) inisialmente co ła diresion de Pierre Lefaucheux.

El primo modeło dopo ła renasita soto ła diresion de'l stato franseze el ze ła Renault 4CV, che'l ze stà prezentà inte el 1946 in tuta presa.

Tra i ani sesanta e setanta ła caza ła rivive na nova zoventù, che ła zlansa inte l'aventura 'mericana co l'acuisto de l'American Motors. Senpre in cuełi ani vien prezentài do dei modełi pì vendùi e łonzevi de ła caza, Renault 4 e Renault 5.

A l'inìsio dei ani otanta ła concorensa co Peugeot ła se fa difisiłe e ła caza ła perde el setro de rezina de łe vendite inte'l marcà interno. El presidente Bernard Hanon el vien sostituìo da Georges Besse, che'l rełansa ła marca e el revende de łe sosietà anese come American Motors inte'l 1987. Daspò el sasinio de Besse, el grupo el segue i só piani co Raymond Lévy. Po' riva Louis Schweitzer inte'l 1992, sostituìo inte'l 2005 da Carlos Ghosn.

Tra l'inisio dei ani otanta e el 1994 Renault e Volvo łe cołabora, prima co un scanbio de mecàneghe, drioman co ła costrusion de algune unidà in comun. In ocazion de ła cuotasion in borsa de Renault, Volvo ła ghe moła ła só parte a'l Stato franseze.

### Renault SA
Inte'l łujo de'l 1996 l'azienda ła zera stà privatizà ciapando ła denominasion de **Renault SA**: el grupo Renault (*holding*) el ze **Renault SA**, mentre l'azienda produtora de automobiłi ła ze **Renault SAS**.

A ła fine dei ani novanta ła Renault ła se ałea co General Motors inte'l setor dei veicołi comersiałi łezieri. Inisialmente (1997) l'acordo el prevede ła vendita, in serti marcà, de'l Renault Trafic anca soto łe marche Opel e Vauxhall, co el nome Arena. A ła fine de'l steso ano vien prezentà el novo Renault Master, anca eło sotoposto a l'idèntega oparasion de senplise remarchiadura par èsar vendùo a a l'ano sucesivo come Opel (e Vauxhall) Movano.
Tałe oparasion comersiałe łe prełude a'l zviłupo conzunto de'l novo modeło de'l Trafic, che'l vede ła łuze a ła fine de'l 2000. Renault ła ze responsàbiłe de ła prozetasion, mentre el veicoło el vien prodoto da General Motors inte ła fàbrega de Vauxhall de Luton. Co redote modìfeghe, el furgon el dà orìzene a ła Opel Vivaro (Vauxhall par el Renjo Unìo), che'l sostituise l'Arena.
L'ano drioman, in sèvito a l'asunsion de'l controło de Nissan da parte de Renault, co na iniesion de capitałi par far usir ła caza japoneza da na crize finansiaria, 'sto acordo el coinvolze anca ła caza nipònega. I do furgoni ojeto de l'ałeansa tra Renault e GM i vien cuindi proposti anca soto ła marca japoneza; Interstar el ze el zemeło de Master e Movano, mentre Trafic e Vivaro i vien afiancà da'l Primastar, che Nissan ła scumisia a prodùzer anca inte ła só fàbrega de Barsełona in Spanja, anca par łe altre marche de l'ałeansa.

Inte'l marso 1999, come acenà sora, nase ofisialmente l'ałeansa Renault-Nissan. Łe do aziende łe ga de łe partesipasion incrozàe inte'l capitałe de paroma, Renault gavendo el 44,4% de'l capitałe de Nissan e 'st'ùltema el 15% de cueło de Renault (2002). A scumisia cuindi un riaseto de'l grupo, co ła creasion de piataforme comune a entranbe łe marche . Carlos Ghosn el asume ła presidensa prima de ła soła Nissan e inte un segondo momento de tuto el grupo.
'Sta ałeansa no ła modifega serte stratezìe za parseguìe da Renault. Tra cueste A ghe ze ła tratadiva in corso co el governo rumeno par cronpar el 51% de'l capitałe de'l costrutor nasionałe Dacia. 'Pena cuatro mezi daspò ła firma de l'ałeansa Renault-Nissan, el costrutor franseze el ratifega el só acordo co ła Romania e el ciapa el controło de Dacia. Seben łe  instałasion industriałe de ła sosietà rumena łe sipia inte un stato aretrà, l'obietivo de Renault l'è cuel de concuistare i marcà dei paezi emerzenti e inte'l 2004 A vien łansada ła Dacia Logan, na nova berlina intieramente zviłupada soto el controło de Renault, ła cui pecułiarità ła ze costituìa da'l costo de partensa de .

## Notasion