open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Sergio Cappello

**Sergio Cappello** (Padoa, 21 de novenbre 1929) el xe sta on ałenadore de bałon italiano.

## Carriera
El ga ałenà el Padoa inte ła stajon 1974-1975. El ga debutà 18/5/1975 inte ła partia Mantova-Padova (0-1). El se ga sentà par ła prima olta inte łe careghe dei biancoscudai inte ła partia Padoa-Lecco (2-3) del 22/6/1975.
Gastone Rossi

**Gastone Rossi** (Padova, 25 de agosto 1895 -Mestre, 1° de novenbre 1937) el xe sta un medico e dirizente sportivo, presidente de el Calcio Padova inte el 1912.

## Biografia
Dotore, el se łaurea in medesina int'el 1930, esersitando ła profesione a Mestre. Int'el 1912 el diventa presidente de el Calcio Padova. El ga el merito di far da traghetador ocupandose prinsipalmente de non far morir ła neonada scuadra. Nonostante łe aversità, spesalmente de tipo econòmego, Rossi co caparbietà el se asume tuti i oneri e łe responsabilidà, mantegnendo in pie ła strutura biancoscudada. Int'el so periodo di prezidensa el Padova el disputa sete amicghevołi, vinsedoghene cuatro, perdendoghene do e parezandoghene una.

## Fonti
* *Biancoscudo, cent'anni di Calcio Padova*, a cura di Massimo Candotti e Carlo Della Mea (contributi di Paolo Donà, Gabriele Fusar Poli, Andrea Pistore, Marco Lorenzi e Massimo Zilio), EditVallardi 2021.
Giuseppe Valenzini

**Giuseppe Valenzini** (Trieste, 16 de marso 1881 - Padova, 27 de genaro 1955) el xe sta un medico e dirizente sportivo, prezidente de el Calcio Padova inte el 1913.

## Biografia
Razonier, el guida el Calcio Padova soło che par un ano. El buta łe bazi par el pasajpo de el Padova a i campionai nasionałi. El trasforma 'na scuadra de prinsipianti int'una compazene competitiva, vanti a łiveło rejonal e daspò nasional. A el sciopar de ła guera el parte par el fronte łasciando el incàrgo de prezidente a Eugenio Vianello.

## Fonti
* *Biancoscudo, cent'anni di Calcio Padova*, a cura di Massimo Candotti e Carlo Della Mea (contributi di Paolo Donà, Gabriele Fusar Poli, Andrea Pistore, Marco Lorenzi e Massimo Zilio), EditVallardi 2021.
Simone Tognon

## Carìèra
### Xùgador
In te' stajion 1994-1995 esordìse in Serie A co ła małia de ła Juventus, xùgàndo i undiçi minùtì de ła partìa casałìnga còntro el Cagliari (3-1 par i bìancònèri, ingreso al 78') del 4 zugno 1995 laureàndòsi cussì Canpione d'Itałia. Inòltre jera in panchìna in te' do partìe de andàda e ritòrno in te' finałe de Coppa UEFA còntro el Parma.

In te' stajion 1995-1996 vèste ła małia de ła SPAL méntre in te' stajion sucèsiva miłita prima in te' Prato e poi in te' Rimini. In te' canpionà de Serie B 1997-1998 xùga na partìa par el Padova.

### Dirixente
Ritiratosi inte el 2004-2005 comincia la sua carriera da dirigente inte el Este. Ha svolto questo incarico anche nell'Abano Calcio, squadra di Abano Terme. Attualmente svolge il ruolo di Direttore Generale nella squadra dell'Este, in Serie D.

## Palmarès
#### Conpetixìoni naxionałi
* 
:Juventus: 1994-1995

## Note


## Collegamenti esterni
* Profiło so Legaseriea.it
* Profiło so Calciodieccellenza.eu
* Profiło so Myjuve.it
* Profiło so 100anni.padovacalcio.it
* Profiło so Calciatori.com
Gianni Gennari

## Cariera
El ga xugà par el Miranexe, el Torino, l'Asti, el Casale, el Padova, el Akragas e el Nisa. El xe sta el ałenadore de l'Acireale.

## lingambi foresti
* Emozionecalcio.it
Michele Rogliani

## Cariera
Zogador prometente co un formidàbiłe intuito de el gol (el jera considerà el erede de Paolo Rossi), el crese inte ła formasione Allievi de el Padova indove el se fa nodar a son de gol. El pasa daspò a ła formasion Primavera de el Lanerossi Vicenza par 400 miłioni de Lire insieme co i zogadori Andrea Manzo, Dario Sanguin e Carlo Perrone. Co ła maja de ła Primavera el se distingue concuistando el titoło de capocanonier co 17 redi, refando cusì a debutare in prima scuadra el 16 de marzo 1980 in Pistoiese-Lanerossi Vicenza (3-2). El zoga anca tre partie co ła maja de el Padova debutando il 18 de fevraro 1979 in Spezia-Padova (1-1) e vestendo par ultema la maja biancoscudada inte ła partia Padova-Piacenza (4-1) del 1º aprile 1979.

## Ła morte
Cascà inte el vortez de ła droga, e compromesa ła so cariera da zogador de bałon, el ga desidesto de desintosegarse e de entrar inte 'na comunidà. Jutà da el pare el se łigava a le łeto par rezister a łe tentasion de ła droga. El mor a Venezia el 27 de fevraro 1985 asfissià da el fumo de un insendio che el se gà desviłupà inte ła so camara da łeto. Fatal par eło 'na zigareta mal spenta, vanti de indormesarse che ła ga provocà el rogo.

## Note


## Collegamenti esterni
* Museovicenzacalcio1902.net
* Articolo dal sito archiviostorico.gazzetta.it
Val Zoldana

La **Val Zoldana**, dita anca **Val de Zolt**, o anche **Valzoldana**, la xe na area zeografega de la Provincia de Belun, solcada dal corso del torente Maè, afluente drito del Piave. La xe traversada par tuta la so longhezza da la Strada Statal 251.

Fa parte de la val i comuni de Val de Zolt e Zopé de Cador che, nonostante l'apelativo, el xe completamente inserio inte el zoldan sia zeografegamente sia par quel che rivarda i servizi. Al comun de Longaron partien el trato inizial dito *Canal del Maè*.

## Zeografia fisega
### El primo tratto: el ''Canal del Maè''
La valada la gavaria scuminzio da le bande de la confluenza del Maè inte el Piave, in corispondenza de Pirago de Longaron. La prima metà la xe caraterisada da un paesazo piassè salvadego e, par la profondità dei oridi scavai dal torente e la ripidità dei pendii, la xe sempre stada poco adata a l'insidiamento uman: sorze sol che do chiei vilazi (Igne e Sofranco, sempre in comun de Longaron) e poche *casere* isolae; par questo sto trato no'l xe considerà uncora la vera e propia val e el xe dito *Canal del Maè*.

### La Val de Zolt

## Centri Abitai

Dopo del lago de Pontesei el primo paese che se cata el xe *[[For]]*, svoltando a drita se razonze *Somariva* e in sevito i centri de *Fornesighe* e *Bragarezza* e pì vanti i abitai de *[[Zopé de Cador]]* e le so frazion de *Bortolot* e *Vila*; oltrapassando For centro se riva inte la località de *Soto le Rive*, e su la so drita *Astragal* e a la zanca *Pralongo*. Dopo de un trato disabità si razonze el paese de *Dont* chiapando la val su la zanca si razonze i abitai de *Cordele*, *Gavaz* e *Chiesa*. Passando el centro de *Dont* e de *Vila* si razonze le borgae de Zolt: *Fusine*, *Brusadaz*, *Coi*, *Costa*, *Iral*, *Mareson*, *Molin*, *Pecol*, *Pianaz* e *Soramaè*.
## Varda anca
* La Zuita

## Collegamenti esterni
* Sito del consorzio Val Zoldana 
* Guida turistica della Val Zoldana di Wikivoyage 
* Altro sito sulla Val Zoldana
* Importante sito sulla Val di Zoldo
* Notizie storiche e informazioni sulla Val Zoldana
Julian Assange

__HIDDENCAT__

200px|thumb|right|Julian Assange
**Julian Paul Assange** (Townsville, 3 lujo 1971) xe on zornàłista, programador e ativista austrałian, famozo prinsipalmènte par ła so cołaborasion al sito WikiLeaks.

## Biografìa
Assange el nase a Townsville, inte ła sità de Queensland, inte 1971.
El se spoza a dizdot'ani e el deventa pare; drioman el se separa da ła mujer.

Verso ła fin de i ani otanta el deventa menbro de on grupo de *hackers* conosùo cofà "International Subversives" (*Soversìvi internasionałi*). El utiłiza el pseudonemo de "Mendax" (da na fraze de *Orasio*: "magnifegamente buziara").. Inte el 1991 el subise n'irusion inte ła so caza de Melbourne da parte de ła polisia federałe austrałiana.. El saria infati riusio ad aseder via modem a vari computer apartegnenti a na univarsidà austrałiana e a entràre inte' sistema enformadego del Dipartimènto de ła defeza meregana.. Inte el 1992 ghe vien revolzesti 24 cai de acuza de hacking. Assange el ze condanà, ma drioamn el ze rełasà par bona condota, dopo aver pagà na multa de 2.100 dołari austrałiani.

Inte el 1995 programa Strobe, software open-source dedicà al port scanning. Inte el 1997 el cołabora a ła redasion del łibro *Underground: Tales of Hacking, Madness and Obsession on the Electronic Frontier*.

Dal 2003 al 2006, el studia fizega e matemadega a l'Univarsidà de Melbourne, ma no'l otien na łaurea. El studia anca fiłozofia e neurosiense.

## Note


## Voxi corełate
* WikiLeaks
Cafè

[thumb|Na [cicara de cafè]]
[thumb|Cafè parecià co la [cógoma]]

El **cafè** el xe na bevanda otegnua da ła maxenasion de łe semense de łe piante del xenere Coffea. El vien preparà in vari modi, un arnexe che se uxa de frecuente el xe ła cógoma, ciamada a olte anca moka dal norme comercial orixinal. Machine pi moderne łe vien senpre pi uxa e inventade in modełi funsionałi avansadi.
Boris Podrecca

thumb|100px|Boris Podrecca

**Boris Podrecca** (30 xenaro 1940) el xe on architeto e designer urban de orixine sloveno-tałiana; el vive a Vienna, Austria. Podrecca el xe considerà da alcuni criteghi on pioniere del postmodernismo.

## Biografia
Nado a Belgrado, deso capitałe de ła Serbia, da pare sloveno e mare de l'Erzegovina. So pare el xera on sloveno de ła Venesia Julia, scapà da l'Italia a ła Iugos-ciavia par colpa de łe persecusioni del rexime fasista. Par exempio el so cognome orixinałe, Podreka, el xera stà tałianixà in Podrecca int'łi ani '30. Pasà ła Seconda Guera Mondiałe, ła so fameja ła se gà spostà a Trieste, indove Boris frequentò na scoła de łéngua slovena.

Int'łi ani '60, el xe ndà a Vienna par studiare architetura inte el Połitecnego vienexe, indove el se gà łaureà inte el in 1968 soto el Professor Roland Rainer. Dal 1979 al 1981 el gà laorà al Połitecnego de Monaco de Baviera, indi come lettore a Lausanne, Parixi, Venexia, Philadelphia, Londra, Harvard-Cambridge, Boston e Vienna. Dal 1988 al 2006 el xe stà Professor al Połitecnego de Stuttgart e Diretor de l'Istituto di Design Architetonego e Teoria del Spasio. El xe anca on membro foresto de l'Academia Serba di Siense e Arti.

Boris Podrecca el xe diventà famoxo co na exibision sora el laoro de l'architeto Carlo Scarpa int'ła Ciesa de ła Carità int'ła Bienałe de Venexia del 1984 e pì tardi a l'exibision Villes d'Eaux a Parixi.

## Laori prinsipałi
thumb|Piasa Tartini, Piran, Slovenia
thumb|Piasa XXIV Maggio, Cormons

* Piasa Tartini, Piran, Slovenia, 1987-89 
* Piasa XXIV Majio, Cormons (Krmin), 1989-1990
* Scoła Dirmhirngasse, Vienna, 1991–1994
* Muxeo de Arti Moderne, Ca' Pexaro, Venexia, 1992-2002
* Sviłupo a uxo misto del Greif-Areal, Bolsan, 1992-2000
* Apartamenti Judeca Nova, Xueca, Venexia, 1995-2003
* Caxe popołari "In der Wiesen", Vienna, 1996-2000
* Millennium Tower, Handelskai, Vienna, 1997-1999
* Piasa de ła ferovia, Krems an der Donau, Austria, 1997
* Hotel e Sentro Conferense, Mons, Łubiana, 2000-2004
* Piasa sitadina, Mota de Łivensa, Italy, 2001-2002
* Piasa urbana Praterstern, Vienna, 2002-2008
* VBio Center 1, Vienna, 2003-2005
* Skidome und Multi-Functional Center, Garching bei München, Germany, 2005
* Punta Skala Resort, Zara, Croasia, 2005-
* Stasion San Pasquałe, Napoli, Italia, 2006-
* Šumi Center, Łubiana, Slovenia, 2006 -
* Muxeo de Siensa e Tecnołoxia, Belgrado, Serbia, 2007- 
* Sentro sivego-culturałe, Ajdovščina, Slovenia, 2010 -
* Ponte Grain, Łubiana, 2010
* Projeto PP1 (gratasieło e cottages de sità), Padoa, 2010 -

## Premiasioni
* 1986: Ordre des Arts et des Lettres, Paris
* 1990: Kulturpreis für Architektur, Vienna
* 1992: Jose Plečnik Award, Ljubljana 
* 1996: Honorary Member of the Federation of German Architects
* 2000: Honorary degree of the University of Maribor, Slovenia
* 2003: Liberty Award by the President of the Republic of Slovenia

## Linganbi foresti

* Boeckl, Matthias: *Boris Podrecca. Public Spaces*, Chronicle Books, 2003, ISBN 3-211-00513-7
* Boris Podrecca short bio Biografia on-line
Zafo

**Zafo** (in lengua ebraega יָפוֹ, *Yafo*, ebraego tiberiense *Yāp̄ô*; lengua araba يَافَا; de frecuente trasliterada anca cofà *Jaffa*, *Japho*, *Joppa*), la xe na antiga cità situada in Israel.

Località maritima situada pochi chilometri a sud de Tel Aviv, atualmente la fa parte de la municipalità de Tel Aviv-Yafo inte el distreto de Tel Aviv, l'antigo *tell* de Zafo el xe indesso situà inte un parco inte la banda sud-ocidental de Tel Aviv. Antigamente la cità de Zafo la jera tuta su terazzamenti.

Zafo la xe el porto storego del Paese sul Mar Mediteraneo, cità inte l*'Testamento Antigo* cofà porto de rivada del cedro del Liban doparà par la costruzion del tempio de Salomon.

Durante ła Età de Mezo el costituiva el principal porto de ła Palestina, doparà dai mercadori europei. I venexiani i gaveva creà inte la Età de Mezo tardiva on servixio de galie de ligna infra Venexia e Zafo par el trasporto dei pelegrini europei che desiderava recarse in pelegrinaxo in Terasanta.

Al dì de uncuò, la so importanza cofà scalo maritimo no la xe pì la stessa, ma raquanto prezzae in tola le xe le famose naranze e i pompelmi de Zafo.

## Personazi ligai a Zafo
* Gesù
* Tabita (o Dorcas) xe ona santa, inseria inte el całendario luteran, de cui se ga tracia negli Ati degli apostoli;
* Simon el Conzador (In te'l cui casa, secòndo el Nuovo Testamento, Pietro ebe ła vixion che ło esortò a difòndere ła Parola);
* Giona (profeta minor che se ga inbarca da Giaffa par rajiungère Tarsis. Durante na tenpesta vien geta in mare poichè identifica cofà causa. Vien poi inghiotio da on "gran pese" e vomita suła spiagia graxie a ona preghìera);
* Perseo e el mido del mostro marin.

## Voxi corełate
* Tel Aviv
Prezepio

miniatura|A Sacra Fameja (Maria, Giuxepe, Gexù)
El **prexepio** el xe na raprexentasion de ła nasita de Gesù.

## Descrsion
De solito in el prexepio ghe xe na grota o una capana; dentro dea grota, ghe xe Maria (a mare de Gexù), Giusepe (el marìo de Maria), un musso, e un bue da drìo. Davanti de tuto se mete a manxatoia, dove a note, o el dì de Nadal, se mete Gexù Bambin.

Fora dea grota i ghe xe i pastori, coe piegore, o e cavare, che secondo a tradision i xe i primi a vedar a nassita de Gexù.

El sie de Xenaio, se mete anca i tre Re Maxi, Gaspare, Melchiore, e Baldasare, che i ga in man oro, incenso e mira.

Sora dea grota, de solito, se mete qualche anxelo, uno de questi el xe l'arcanxelo Gabriel.

## Modalità
De solito el prexepio se fato de statuine, de piera, de legno, o de plastega; ma ghe xe anca el prexepio vivente, dove i ghe xe atori, che i insena a nassita de Gexù.
Serie B

Ła **Serie B**, sponsorixà da ła "bwin", xe el secondo liveło profesionistego del *canpionà tałian de bałon*.

El torneo xe organixà da ła Lega Nasional Profesionisti Serie B, conprende 22 squadre e ła xe sta istituia a livel nasional inte ła stajon 1929/1930. El record de parteçipasion el xe del Bresa (53).

Raprexenta el canpionà de liveło pì baso cui gabia mai ciapà parte çinque squadre: el Torin, ła Juventus, ła Lasio, ła Roma, el Milan. Ła Sanpdoria ga invese eredità el titoło sportivo del Liguria, che ga conosuo ła retroçesion in serie C inte el 1931.

Ła serie de parteçipasion consegùtive pì longa ła xe del Vicensa, che inte ła stajion 2011-12 el ga disputa el so undiseximo canpionà de B consegutivo. Xe **133** łe squadre che ga ciapà parte ai 79 canpionai de Serie B che xe stai disputai a partir dal 1929-30 fin a ła stajion 2010-11. A diferensa de ła Serie A, no tuti i canpionai de Serie B i xe stai disputai a xiron ugnoło.

Par determinare chi che riva prima se fa na clasifica co sti criteri:

Punti (3 par ła vitoria, 1 par el parejo, 0 par ła sconfita)

Diferensa reti

Gol fati

I stesi criteri ma solo fora caxa

Se do o pi scuadre so pari, se fa na clasifica avulsa. Se xe oncora pari, se pol far no sparejo.

Ła prima de ła Serie B ła vince la Copa Ałi de ła Vitoria e ła va in Serie A, come ła seconda. Da ła  tersa a ła otava xogano un playoff - soło se tra ła tersa e ła otava no ghe xe pi de quatordexe punti (se xe cussì xoga soło cuee che ga manco de quatordexe punti da ła tersa) e tra ła tersa e ła quarta no ghe xe pi de diexe punti (se xe cussì ła tersa va in Serie A sensa i playoff).
Łe ultime tre łe retrocede in Lega Pro, co queła che perde el playout tra ła quartultima e ła quintultima.

## Varda anca
* Serie B 2012-2013
Dòłaro statunitense

El **dòłaro statunitense** (el sìnboło: **$**, el còdaze ISO 4217 –  **USD**; in ingleze: *United States dollar*) ła ze ła vałuta ufisałe dei Stati Unii de l'Amèrica. El ze anca doparà cofà vałuta de reserva de fora de ła nasion.

El dòłaro el ze dividesto in 100 sentèzemi. Orìzenariamente ła zera oncor-pì sudividesto in , doparai finmente a cuando ła seconda guera mondiałe no ła ghea rendesto l'ałumìnio masa costozo par vegner doparà cofà metało da cònio (e l'inflasion senpre pì granda i li ghea fati devegner de vałore insignifegante par ła vita econòmega statunitense). Le denomenasion conpagne o inferiore a un dòłaro łe ze emeteste in moneda, invese cuełe conpagne o al de sora de un dòłaro łe ze emeteste in banconote, se sotolìnea de consevensa che ghe ze sia ła moneda e sia ła banconota da un dòłaro, anca se ła seconda ła ze pì comun). Le banconote moderne łe vien stanpae da ła Federal Reserve partindo dal 1929. Le banconote co denomenasion superiora ai  no łe vien pì stanpae dal 1946.

El dòłaro el zera sta decidesto cofà moneda unitària inte i Stati Unii in magnera unitària inte el 6 de lujo del 1785. Ła ze stada ła prima volta che na nasion ła ghea tolto in dòpara un sistema dezemałe par ła vałuta.
## Voze corełae
* Vałuta
* Euro
* Scheo (moneda)

## Notasion

## Altri projeti

## Linganbi foresti

*    Dołaro statunitènse - le banconote
Microsoft Windows

thumb|Microsoft Windows 1985|282x282px
**Microsoft Windows**, comunèmente abrevìa in **Windows**, xe na famijia de ambienti operativi e sistemi operativi comerçiałi de ła Microsoft Corporation dedicai ai personal computer, a łe workstation e ai server. In particòłare Microsoft Windows nase cofà anbiènte operativo par i sistemi operativi *MS-DOS* e *PC DOS* (dedicai ai personal computer), e diventà sistema operativo co Windows NT (dedicà a łe workstation e ai server) e Windows 95 (dedicà ai personal computer). Dispònìbiłi in comerçio atualmènte inveçe ci son soło sistemi operativi: Windows 7 par i personal computer e łe workstation, Windows Server 2008 R2 e Windows Home Server par i server, e Windows Phone par i smartphone, i Pocket PC e i Portable Media Center.

Atualmènte Microsoft Corporation co Microsoft Windows detien saldàmènte ła majior pàrte del mercà dei sistemi operativi: i ultimi riłevàmenti rełativi ai primi mesi del 2010 par Microsoft Windows riportano na quota de mercà dei sistemi operativi pari al 91,58%. La ùltema version stàbiłe, ła xe ła version 
thumb|right|282x282px|Evoluzione dei sistemi Windows

## Storego de le version

### Storego del suporto
**Lexenda:**

### Storego de le varie linee

## Notaxion


## Vardè anca
* Linux
Sviłupator

On **sviłupator software** xe on *programadore* che se ciapa cura de ono o pì aspeti del çiclo de vita del software, che xe on qualcòssa de pì anpio de ła programatura. Questa figura pò contribuìr a ła vision d'insième del projeto a on liveło aplicàtivo pitosto che a liveło de conponènti o operaxioni individuałi de programaxion (el codexe sorzente).

## Uxo del tèrmine
Altri nomi che i vien de frecuente uxai inte el steso contèsto raviçinà son anałista software e ingegnèr del software.

Col pasar dèl tenpo, łe diferenxe tra projetaxion de sistema, çiclo del software (o sviłupo del software) e programaxion son pì evidènti. Già inte el mercà del laoro ci son diferensiaxioni tra i programadori e i sviłupatori, esendo cołui che in pratega inplemènta el software non xe ło steso che projeta ła strutura de na clase o ła jerarchia.

Pò anca esere riferio a na caxa de produxion o simiłe.
Oscar Wilde

thumb|Foto de Oscar Wilde|280px
**Oscar Fingal O'Flaherty Wills Wilde** (Dublin, ai 16 de otobre del 1854 – Parise, ai 30 de novembre del 1900) el xe stà un scritor, poeta e dramaturgo irlandese.
El xe da sempre considerà una de le vose principai e pì rapresentative de la società britanega de la so epoca. Carateristega de l'autor el xe un stil sferzante e iriverente, compagnai al stesso tempo da na scritura sempiese, spontanea e ricercada.
El xe conossuo anca par i so aforismi.
Tante so opare le xe uncora uncuò dei classeghi riconossui cofà na piera miliare de la leteradura mondial.
Le prinzipali le xe:
* Intra le prose:
** El Ritrato de Dorian Gray (The Picture of Dorian Gray)
** El Fantasma de canterville (The Canterville Ghost)
** De Profundis (De Profundis)

* Intra le opare teatrale,
** La dogaressa de Padoa (The Duchess of Padua)
** Trazedia fiorentina (Florentine Tragedy)
** L'Importanza de essar Ernesto (The importance of being Earnest)
** Un Mario Ideal (An Ideal Husband)
Dama

Ła **dama** ła xe un xugo da toła par do persone che se xuga su na spece de scachiera. Ogni xugador ga dodaxe pedine (ciamae *xirełe*): uno łe ga bianche e che altro łe ga more.
Stephansort

thumb|Stephansort, 1901.
**Stephansort** xe stà fondada inte el mese de agosto del 1888 , xe stada una de łe principali stasion commerçiałi de ła Compagnia de ła Nova Guinea Todésca. Ła xe stà costruida inte el protetòrato todésco del Kaiser Wilhelms-Land in Nova Guinea preçisamente neła Baia del Astrolabio. Inframèxo el 1891-1892 Stephansort xe stà ła sede del Commissario Imperiałe e pì tardi ła residensa del diretòr generałe de ła Socetà. Inte el 1899 ła cołonia todésca xe deventà parte de ła Nova Guinea Todésca inte el stesso anno, infati, ła Compagnia de ła Nova Guinea Todésca je ga dà el controllo de ła colonia al governo de Berlin. Fin ała fin de ła colonia, co ła Prima guera mondiałe, Stephansort xe restà una de łe prinçipałi stasion commerciałi del paese. Ancò, sto posto no esiste più.

## Fonti
* *Deutsches Kolonial-Lexikon (1920), Band III, S. 405 f.* (http://www.ub.bildarchiv-dkg.uni-frankfurt.de/Bildprojekt/Lexikon/php/suche_db.php?suchname=Stephansort )
* *Meyers Konversationslexikon, 1897*

## Varda anca
Nova Guinea Todésca

Ła **Nova Guinea Todésca** xe stà on protètorato de ła Xermania dal 1884 al 1914, che ciapava el teritòrio de ła parte nord-orientałe de ła Nova Guinea in Oçeania e qualchedun dełi arçipełaghi darente.

El teritòrio prinçipałe de sta cołonia jera ła rejon nord-orientałe de ła Nova Guinea ciamà Kaiser-Wilhelmsland, invense łe isołe a est de sta rejon xe sta batìxà Arcipełago de Bismarck (*Bismarck-Archipel* in todesco) e sto qua jera composto da ła *Nova Pomerania* (*Neu-Pommern*) che desso xe ciamà Nova Britània e dal *Novo Mecklemburgo* (*Neu-Mecklenburg*) che desso xe ła Nova Irlanda.

Co ła unica ecceçion de łe Samoa todésche, tutte łe isołe sotto el controło coloniałe todésco inte el Pacifico xe finìde soto ła aministraçion de ła Nova Guinea Todésca.

Ła nassita de sta nova cołonia xe stà el risultato in gran parte de ła capaçità commerciale de Adolf von Hansemann, diretòr de ła *Disconto-Gesellschaft*, ona de łe piesè importanti banche todésche de l'epoca e fondador de ła Compagnia de ła Nova Guinea Todésca (*Deutsche Neuguinea-Kompagnie*) che xe stà creà inte el 26 majo 1884 co el scopo de fondar na nova cołonia comerciałe neła rejone de ła Nova Guinea no oncora occupà da łe altre potençe cołoniałi. Co l'juto offiçiałe de Bismarck, łe navi todésche ga esplorarà ła xona costiera interessà e impiantà ła bandiera todésca neła nova cołonia. In avril del 1885, ła Xermania el Regno Unìo ga firmà on tratàto par dividarse e so rispetìve aree de influença inte el teritòrio de ła Nova Guinea.
300px|thumb|left|Cartina dove xe evidensià el teritòrio de ła cołonia.
Nonostante el pien supòrto del governo todésco, ła Compagnia de ła Nova Guinea Todésca ga incontrà bastansa dificoltà inte el aministraçion del teritòrio che ghe jera stà dà, al ponto da essar obligà dopo soło che do anni a darghe in man el mandato de governo a Berlin. In otobre del 1889 el governo todésco ga firmà co ła compagnia on acòrdo dove ghe vegneva dà non soło l'aministraçion teritòriałe ma anca tutti i dirìti commerciałi sui vari monopołi drìo el pagamento de 4&nbsp;000&nbsp;000 de marchi.

El 1º avril del 1899 el governo todésco ga ciapà offiçialmente el controło del teritòrio el 30 lujo del stesso anno, dopo on tratato co ła Spagna, se xontava novi teritòri. Inte el s-ciopo de ła Prima guera mondiałe, na spedission anglo-todèsca prevista par ridefinir i confin, xe stà bandonà visto che łe do nasion interesà se trovava in guera, poco dopo łe forçe australiane ga ocupà el "Kaiser-Wilhelmsland", intanto el resto dei teritòri cołoniałi de ła Nova Guinea Todèsca e de ła Micronèxia vegneva ciapà dal Giapòn.

Inte el 1919, dopo el tratato de Versailles, ła Xermania ga perso tuti i so teritòri cołoniałi, compresa ła Nova Guinea Todésca, che xe deventà on mandato de ła Socetà de łe Naçion soto l'Australia col nome de Teritòrio de ła Nova Guinea.

## Bibliografia
* William Otto Henderson, *Studies in German colonial history*, Frank Cass & Co. Ltd., Londra, 1962.

## Varda anca
* Stephansort
Area metropołitana de Padoa

Ł**'area metropułitana de Padoa** ła xe l'aglomerà urbano de ła sità de Padoa, inte el Veneto.

Ła xe stà costituia come *Conferensa metropułitana de Padoa* (dełiberasion n. 37 del 25 marso 2003). No ła xe stà finora riconosua da ła Repiovega tałiana come n'area metropułitana de quełe che łe xe drio costituire par sostituire łe provinsie.

Ła połe esare considerà na parte importante de ła Patreve, o *area metropułitana veneta*, intorno Venexia.

## Area metropułitana

Ł'area metropułitana de Padoa ła xe composta da ła sità de Padoa e da 15 comuni de ła Provinsa de Padoa, e da 1 comun de ła Provinsa de Venexia, par on totałe de 394&nbsp;011 abitanti al sensimento del 2001, sora na superfisie de 375,94&nbsp;km², come mostrà int'ła tabeła qua de soto (tuti łi dati łi xe riferii al sensimento del 2001):

## Note


*
Unserdeutsch

**Unserdeutsch** ("El nostro todèsco"), ciamà anca **Creolo Todèsco de Rabaul**, xe na Łéngua Creola basà sul todèsco parlà in gran parte inte'ła Papua Nova Guinea. Sta łéngua se ga formà par via dei putèi nativi che xe cressù inte'i orfanotrofi controłà dai misionari Todèschi. Ancò xe restà manco de on çentenaro de nativi che parla sta łéngua, 15 de sti qua vive in Nova Britània.

Ła majorança de łe persone che parla l'unserdutsch xe biłéngue; de sołito i parla anca Todèsco, Inglexe, Tok Pixin o Kuanua. Ła majorança xe ansiani o quaxi, anca se i xovani de ła comunità capisse ła łéngua.

Se pensa che l'unserdeutsch ga infloençà el Tok Pisin, che xe na łéngua creola ciapà dal Inglexe. Insième co el Todèsco Moro Namibian in Namibia el Belgranodeutsch de Buenos Aires in Argentina, xe ona de łe tre uniche łéngue creole todèsche.

## Exenpio

Ła "Bahá'í", breve preghièra oblìgatoria in Unserdeutsch:

:"I bezeugen, O mein Gott, Du has geschaffen mi, fi erkennen du und fi beten zu du. I bezeugen in diese Moment mein Schwäche und dein Mach, mein Armut und dein Reichtum. Is ni ein anders Gott, nur Du, de Helfer in Gefahr, de Selbstbestehender."

Traduçion in Todèsco:

:"Ich bezeuge, o mein Gott, dass du mich geschaffen hast, dass ich dich erkenne und zu dir bete. Ich bezeuge in diesem Moment meine Schwäche und deine Macht, meine Armut und deinen Reichtum. Es gibt keinen anderen Gott, nur dich, den Helfer in der Gefahr, den, der von selbst besteht."

Traduçion in Vèneto:

:"Rendo testimoneança, O me Signor, che ti te me ga creà par conosarte e adorarte. Dichiaro, in sto minuto, ła me debołessa e ła to potença, ła me miseria e ła to richéssa. No ghe xe altro Dio a l'infora de ti, l'juto inte el pericoło, ła auto-sussistença."

## Łetùre de aprofondimento

* Peter Mühlhäusler: *Tracing the roots of pidgin German.* In: *Language and Communication* , 4/(1)/1984, S. 27–57. ISSN 0271-5309 
* Craig A. Volker: *Rabaul Creole German Syntax.* In: Working Papers in Linguistics, University of Hawaii 21/1989, S.153-189
* Craig A. Volker: *The rise and decline of Rabaul Creole German, Language and Linguistics in Melanesia.* In: John Lynch (ed.): *Oceanic studies : proceedings of the first international conference on oceanic linguistics* Australian Nat. Univ., Canberra 1996, ISBN 0-85883-440-5

## Cołegamenti Foresti
* Ethnologue report for Unserdeutsch
* Unserdeutsch homepage of the German Society for Endangered Languages
Àfrica Todesca del Sud-Òvest

L**'Africa Todesca del Sud-ovest** (in todesco *Deutsch-Südwestafrika*) ła ze stà na cołònia todesca dal 1884 al 1915, cuando ła ze stà ciapà sal Sudafrica, che in cueła epoca jera parte de l'Inpero Britanego, ła ze restà soto ła aministrasion sudafricana fin al 1990, cuando ła ze deventà indipendente come Namibia.

## Primi insediamenti
El primo contato coi eoropei ghe ze stà inte el 1486 cuando Diogo Cão, probabilmente conpagnà da Martin Behaim, el ze desbarcà su ła costa de ła Namibia de ancò. Malgrado sti contati, par cualche secoło no ghe ze stà insediamenti de cołoni eoropei de na serta consistensa. Inte el 1805, ła socetà misionaria de Londra, ga fondà na picenina misìon a Blydeverwacht, parò i sforsi de sto grupo no ga avesto on bon proseguimento, cosita inte el 1840, tute łe atività de sta organizasion ze stà trasferide a ła Socetà Misionaria Renana. Calchidun dei primi raprezentanti de sta organizasione ze stà **Franz Heinrich Kleinschmidt** che ze rivàinte el mese de otobre 1842 e Carl Hahn Hugo, che ze rivà inte el disembre del 1842. Sti misionari ga tacà a fondare ceze in tuto el teritorio de ła Namibia de ancò. I misionari todeschi, ga avesto na influensa signifegativa su łe costumanse e dopo anca su ła pułìtega. Durante el periodo de atività de łe mision, i comersanti e i contadini ga butà su tanti avamposti.

## Storia Inisiałe
El 16 Novembre del 1882 on mercante de Brema, zermània, Adolf Lüderitz, ga domandà ła protesion par un insediamento che se pensava de far su in Africa del Sud-Ovest, da Chancellor Bismarck. Dopo che el gaveva ciapà ła concesion, un so dipendente Heinrich Vogelsang, ga cronpà ła tera da un cao nativo del posto el ga tacà ła costrusion de na sità inte ła zona de Angra Pecuena che ze stà ribatizà Lüderitz. El 24 de Avril 1884, tuta l'area ze finìa soto ła proteòion de ła zermània par prevegnére na invasion da parte del Regno Unìo. Al inìsio del 1884, ła nave de ła Kaiserliche Marine ła *[[SMS Nautilus|Nautilus]]* ze ndà sul posto par controłare a sitoasion. Data ła risposta favorévołe dal governo todesco, e vista anca nisuna protesta da parte del Regno Unìo, altre do navi da guera todesche, ła *[[SMS Leipzig|Leipzig]]* e ła *[[SMS Elisabeth|Elisabeth]]* ze ndà sul posto. Ła bandièra todesca ze stà finemente inpiantà in Africa del Sud-Ovest el 7 Agosto del 1884. Łe rivendegasion de ła zermània ze stà confermà inte el Congreso de Berlin. In Otobre, el Comìsario pena nominà par l'Africa Osidentałe, Gustav Nachtigal, ze rivà co ła nave *[[SMS Möwe|Möwe]].*

In Apriłe del 1885, ła *Deutsche Kolonialgesellschaft für Südwest-Afrika* (Socetà cołòniałe par l'Africa del Sud-Ovest) che ze stà inpiantà col suporto dei banchièri todeschi (Gerson von Bleichröder, Adolph von Hansemann), industriałi (Count Guido Henckel von Donnersmarck) e pułìteghi (come el sindaco de Francoforte sul Men Johannes von Micuel). Ła nova socetà ga cronpà łe atività de Lüderitz che le jera drìo ndare in fałimento.

## Refarense
Fumeto

thumb|right|225px|On pùtèo che sfoglià un fumèto ''Marvel Comics''
El **fumeto** ze un lenguajo costituìo da pì codizi, tra i cuałi se distingùnò prinçipàlmènte quełi d'imazine (ilustrazion: cołore, pròspètiva, montàgio...) e de tenporałità (armonìa, ritmo, narazion...).

Will Eisner definise el fumeto cofà "*arte sequenziałe*".

Poìché el fumeto ze in làrga parte utiłizà a fini naratìvi, eso ze spèso definio "leteratùra disegnàta"; in realtà, el fumeto pò esare utiłizà anca a scòpi non naratìvi: par esenpio, par na riseta de cuxina, o par realizar el librèto de istruzioni de un aparècìo. On esenpio concrèto de uso non naratìvo dèl fumeto ze el vołum *Capir el Fumeto - L'arte invisibiłe*, sagio sentifego sol fumeto realizà interàmente a fumeti da Scott McCloud.

Interesànte ze ła definizion che dà ło steso McCloud: *«Imazìni e altre figùre justapòste i' na dełiberàta sequenza, coło scopo de comunicar informazioni e/o prodùre na reazion estetegà inte el letor»*.
En ogni caso, apàrtièn a pieno titoło ala categòria de łe pì modèrne arti visuałi, i n'era che - priviłezando l'imazine sora tuto - ze en grado de acòstar ła visionarietà pop de Andy Warhol ala grasia e ala poesia del'art déco e del'art nouveau, par apròdar al (rełativamènte) reçente fenòmeno del vintage.

En poche parołe, el fumeto, nato par i adùlti, divegnuò poi *teritòrio* par l'infanzia, ze quindi tornà a esare patrìmonio de na fascia non esclusivàmente xòvaniłe. Nonostànte l'espàndèrsi de altri mexi de comunicaxion de masa, acònpagna ancor ancùo - fin a *detarne* in tanti casi rìtmi, tenpi e mòdi (o quantomèn limitàndosi a rejistràrne el divegnir) - el vivère (e el convìvare) cotidian.

## El tèrmine inte le varie lengue
El termine "fumeto" se riferise ałe "nuvołete", simiłi a sbufi de fumo, utiłixae par riportar el diałogo tra i personaji (deti in inglese *balloon*). Par divèrso tenpo, sopratùto in Itàlia, furono utiłixaè de łe didascałie in calçe a sascuna vigneta, spèso costituie da do otònari in rima basada; soło sucesìvàmente venèro utiłixai i veri e propri "fumeti" (anca se ci son utiłixi preçedènti).

Nei Stati Unii de Amèrica e nei paesi ànglofoni i fumeti son indicai cofà *comics*, in Giapòn vegnòno ciàmai *manga* ("imaxini in movimènto" o "senxa sènso"), in Francia sono ciàmai *bande dessinée* ("strise disegnàe"). Curiosàmente, nei paesi de lengua spagnola del Sud America, cofà ad esenpio l'Argentina, vien usà maxòrmènte el termine *historieta*, mentre en Spagna el termine pì difondesto xe *tebeo* (derivà dal nome del pì fàmoso xornałe de fumeti publicà neła penisoła ibèrica, el TBO).

## Notaxion


## Varda anca
* Asterix
* Dragon Ball
* La Pimpa

## Altri projeti
Windows 2000

**Windows 2000**, (2000-2010) (nome prèłiminar *Windows NT 5.0*, numaro versìon 5.0.2195), xe on sistema operativo co interfaçia grafèga a 32 bit, rilasà el 17 febraro 2000 da Microsoft cofà sucesòr de Windows NT 4.0.
A pari del so predeçesor, Windows 2000 xe pensà par esare uxà in anbito profèsiònałe e cofà server, graxie ałe elèvae prestaxioni, stabiłità e sicurèxa. Ł'edixion Professional xe destinà a CAD, grafèga, calcoło matematego e come workstation personałe in anbito axiendałe. Son inoltre stae comerçałixae łe edixioni Server, Advanced Server e Datacenter Server.
Sucèsivàmènte son stae rilasae do versioni a 64 bit par i novi proçesòri Intel Itanium e Itanium 2 in te' 2001 (Advanced Server Limited Edition e Datacenter Server Limited Edition).

## Caratèristìche prinçipałi
Windows 2000 xe çertamènte on gran paso avanti rispeto ała version preçedènte. Xe dotà de n'interfaçia utènte rinovada e de on gran numaro de inovaxioni tecnołoxighe, intrà łe cuałi łe pì significatìve son:
* ***Active Directory*** - evołuxion del sistèma a domini de Windows NT, permète ła xestion e l'aministraxion de reti axiendałi anca de granda dimènsioni in maniera çentrałixà
* ***Xestion dei file system*** - son stai intròdoti na nova version de *NTFS*, el *Distributed File System* (che parmete de costruir na vixion conplèsiva e jerarchega de n'insieme de file server so na rete) e l'EFS (*Encrypting File System*) che parmete de çifrar i file a liveło de file system (ma de cui ła NSA potrèbe catar łe ciavi, secòndo sto stùdio )
* ***Plug and play*** - Windows 2000 xe'l primo sistema operativo so kernel NT che supòrta ło stàndar Plug and play che parmete ła configùraxion automatega del'hardware
* ***Supporto energetico'''' - graxie ałe funxioni APM de xestion e rispàrmio enerxetico, parmete l'uxo axevołe soi sistemi portàtiłi
* ***Universal Serial Bus*** - supòrta łe perifèrighe USB e l'Hot swap
* ***Multimedialità*** - supòrta DirectX, i novi driver WDM (Windows Driver Model) e łe perifèrighe moltimediałi
* ***Background Intelligent Transfer System**' (BITS) - parmete de scaricar da ła rete in modo intełixente rixòrse utiłixae par ajornar el sistema operativo.

## El tramònto de Windows 2000
Dal 30 zugno 2005 el supòrto par Windows 2000 xe pasà da ła fase prinçipałe a cheła estèsa: ciò signifegà che Microsoft rilasa par Windows 2000 soło i ajornàmenti de sicurexa critiçi, mentre el supòrto par toti i novi prodòti Microsoft, tra cui łe nove versioni de programi cofà Internet Explorer o Windows Media Player, Ceza par sto sistema operativo. El 13 lujo 2010, Microsoft gà definitivàmènte sarà ogni supòrto par sto sistema operativo, invitando toti i utènti de Windows 2000 a migrar a ona version de Windows pì reçente, cofà Windows XP SP3, Windows Vista o Windows 7.

## Notaxion


## Varda anca
* Windows 98
* Windows Me
* Windows XP
* Windows Server 2003
* Microsoft Windows
Windows Me

**Windows Millennium Edition**, o **Windows Me** (IPA: [miː], [ɛm iː]) (2000-2006) (ciamà in codixe *Millennium*, numaro de version 4.90.3000), xe on sistema operativo co interfaçia grafèga, ibrido tra 16-bit e 32-bit, rilasà el 14 setenbre 2000 da Microsoft.

Xe l'oltìmo sistema operativo de ła fameja Windows 4.x. Pòrta co se alcone inovaxioni in te' moltimediałità, infati se in Windows 98 el punto focałe xe sta l'integraxion col Web, in Windows Me tuto se xòga sułe funxioni moltimediałi che pòl ofrir el computer, e in particołar mòdo sol divèrtimento e l'interatividà. Windows Me ofre cussì alconi novi programi par l'intratènimento.

Subio dopo che Windows Me xe sta rilasà al publico, Microsoft lançiò na canpagnà promoxionałe par promovérlo in te' Stati Unii de Amèrica ciamaà *Meet Me Tour* (on xùgo de parołe avèndo in sto franxente *Meet Me* do significai: *catame* opùr *cata Me*, indòve co Me se indigàva el sistema operativo). Esso coinvolxeva ła Microsoft, i *Original Equipment Manufacturer, OEM* e altre socetà interesae in te' vendità de Windows Me, ina atraxion intèrativa moltimèdiałe prèsente in 25 sità dei Stati Uniì.

## Panòramèga
Windows Me xe stà l'erède de Windows 98 e, cofà eso, jera pensà speçificàmènte par i utènti domèstiçi. Includèva Internet Explorer 5.5, Windows Media Player 7 e el novo progràma Windows Movie Maker, che fornìva funxionałità de base de montajio vidèo e jera projetà par esare façiłe da dòparar anca dai utènti domestiçi. Microsoft ajiornò anca l'interfàçia grafèga e ła shell Windows Explorer (na sòrta de terminàłe), st'ultìma co alcone carateristighè viste prima in Windows 2000, sistema operativo rilasà sete mesi prima par el mercà profesìonałe. Windows Me pol esare ajiornà a Internet Explorer 6 SP1, ma no a Internet Explorer 6 SP2 (o SV1). Né podèva esare ajiornà a Internet Explorer 7 o a Windows Media Player 10 Series. El framework .NET supòrtà jera cheło fin ała 2.0, tutavìa łe versioni 2.0 SP1, 3.x e sucesive no jerano instałàbiłi. Microsoft Office XP fu l'ultìma version de ła *suite* par ufiçio de ła Microsoft a esare conpatibiłe co Windows 9x.

Windows Me jera ła continuaxion del modeło de sistema operativo noto cofà Windows 9x, tutavìa ła carateristigà de funxìonàmento in modałità reałe del'MS-DOS xera limità, par consentir na açełeraxion de ła fase de avio. Sta' fu na nova carateristiga tra łe pì publicixae, parché łe aplicaxioni che neçesitàvano de ła modałità reałe MS-DOS, par exenpio alconi veci softuer de utiłità par el disco, no podevàno esare eseguie in Windows ME.

In confrònto ałe altre vèrsioni de Windows, el Millenium ebe na brève vida, de poco pì de n'ano. Infati fu subio rinpìaxà da Windows XP, basà so tecnołoxìa NT, lansà el 25 otobre 2001 adonchè sto sitema fu anca mòlto critigà. El supòrto xe terminà in te' 2006.

## Requisiì de sistèma
**Requisiì de sistèma minìmi:**
Proçesor: Pentium a 150&nbsp;MHz
Spasio libaro sol disco rixìdo: 320MB
Memoria RAM: 32 MB

**Requisiì de sistèma racomandai:**
Proçesor: Pentium II a 300&nbsp;MHz
Spasio libaro sol disco rixìdo: 2GB
Memoria RAM: 96 MB

## Notaxion


## Varda anca
* Windows 95
* Windows 98
* Windows 2000
* Microsoft Windows
Windows 95

**Microsoft Windows 95** (1995-2001) nòme in codìxe *Microsoft Chicago*), comunèménte conosùo cofà **Windows 95**, xe on sistema operativo pròpriètario de ła Microsoft Corporation apartènente a ła famèja Microsoft Windows e dedicà ai PC IBM e IBM conpàtibiłi.

Rilasà el 24 agosto 1995 par proçesòri Intel 80386 e sopèrìori, Windows 95 xe el prìmo sistèma operativo ibrido 16 bit/32 bit a interfàçia grafèga de ła famèja Windows 4.x.

El lansò sol mercà de Windows 95 xe sta aconpagnà da na granda canpàgna publiçitària che in tełevixion gàveva come aconpàgnamènto musicałe ła canxon dei Rolling Stones *Start Me Up*, canxon che aludèva a ła novisima funxionałità del softuér: el mènù "Start".

Windows 95 se difondeste on fià rapìdàmènte tra i utiłixadòri de personal computer, parmetèndo a ła Microsoft de afermàrse definìtivàmente sol mercà dei sistèmi operativi e de asumèrne na posixion dominànte anca in te' ani avènir. Ciò che pèrmise a sto sistèma de difòndèrsi tra utènti domestìçi xe sta l'inovatìva grafèga, che senplìficàva notèvolmènte l'utiłixo del computer rispèto a łe preçedènti version e ai altri sistèmi operativi concòrenti, ma soratuto el prexo mòlto pì abordàbiłe rispèto a OS pì còstoxi cofà quełi de ła Apple.

## Stromènti novi e aplicaxìoni ajiornae
Graxie a Windows 95 mòlti acesòri e aplìcaxioni inclùse in te' sistèma operativo son stae xòntae o mijorae:
#### Aplicaxìoni e acesòri
thumb|right|250px|Desktop de Windows 95
* ***Microsoft WordPad*** - sucesòr dè'l preçedente progràma Windows Write, par crear tèsti conplèsi. WordPad se presènta arichio de nove funxioni e bòtoni da fràcare!
* ***Microsoft Paint*** - gà subio on restyling grafègo de łe icòne dei bòtoni, rìsultàndo pì gradèvołe e pì façiłe in te' utiłixo.
* ***Imaging for Windows*** - progràma che supòrta ła creaxion, ł'anotaxion, ła visuałixaxion e ła stanpà de imaxìni bitmap e TIFF.
* ***Windows Media Player*** - sucesor de Media Player, se presènte pì articołà e co carateristìghe mijorae.
* ***Xughì*** - venèro fornìi do novi xùghì: Hover!, contègnuo in te' CD de Windows 95 e 3D Pinball Space Cadet, introdòto co Plus! 95.
## Edixioni




## Service Pack 1
El 14 febraro 1996 Microsoft rilasa el Service Pack 1 par Windows 95, che corexe alconi erori e introdùçe alcone mijorìe. Eco l'elènco dei novi conponènti che xòntava:
* Protòcoło Microsoft DLC a 32 bit par Windows 95
* Ajiornàmènto de Microsoft Exchange
* Microsoft Internet Explorer 2
* Servixi de Microsoft par NetWare Directory Services
* Driver infràrosi de Windows 95 version 1.0
* Windows 95 SLIP e de supòrto de script par aceso remodò
* Microsoft Word Viewer

## Note


## Varda anca
* Windows 98
* Windows 2000
* Windows Me
* Microsoft Windows
Everest

El **Monte Everest** el xe na montagna del Himalaya, al confin intrà ła Cina e el Nepal.

El xe ła montagna pì alta del mondo, ła so altesa ła xe de 8.484 metri sol liveło del mare.

## Oronimo
Everest el xe un nome conià da łi britanegjhi inte el XIX secoło, in onor del goernador xeneral de ła India, *George Everest*.
El vien ciamà in tibetan ཇོ་མོ་གླང་མ, in pinyin *Qomolangma*, ("mare del universo"). In cinexe 珠穆朗瑪峰, pinyin *Zhūmùlǎngmǎ Fēng*.
El nome nepalexe el xe *Sagaramāthā* (सगरमाथा, in sanscrito "dio del cieło"), ideà dal 'storego nepalexe *Baburam Acharya* e adotà ufiçalmente dal goerno del Nepal al inìsio dei ani sesanta.

## Note
Stefano Marchetti

## Carriera
Terminà ła càrièra da xùgàdor, da dieçe ani xe el diretor xenèrałe del Asoçiaxion Sportiva Citadeła. Considerà ono de i pì preparài diretòri xenèrałi in çircołaxion in te' ultìmi ani gà vałorìxà e rilansà mòlti xùgàdori tra cui Antimo Iunco, Matteo Ardemagni, Riccardo Meggiorini.

## Note


## Collegamenti esterni
* Calciodieccellenza.eu
Tiberio

__HIDDENCAT__

200px|thumb|right|El busto de Tiberio
Disendènte de ła gens Claudia, a ła nasìta gavevà el nòme de **Tiberio Claudio Nerone** (*Tibèrio Claudìo Neròn*). Xe sta adòtà da Augusto in te' 4, e el so nòme mutò in **Tiberio Giulio Cesare** (*Tibèrio Julio Xesar*); a ła morte del pare adòtivo, el 19 agosto 14, otène el nòme de **Tiberio Giulio Cesare Augusto** (*Tibèrio Julio Xesar Aùgustò*) e podé suçederji ufiçiàlmènte in te' ruoło de *princeps*, sebène xà dal'ano 12 fùse stà asocià in te' govèrno del'inpèro roman.

En xòvèntù Tiberio se distìnse par el so tałènto miłitar conduçèndo briłàntemènte nomeròse canpàgne longo i confìni setentrìonałi del'Inpèro e in Ilirìco. Dopo on perìodo de vołòntarìo bando sol'isoła de Rodi, rìentrò a Roma in te' 4 e condùse altre spedixioni in Ilirìco e in Xermania, indòve poxe rimèdio a łe conseguènxe de ła batàłia de ła forèsta de Teutoburgo. Asèso al tròno, operò alcone inportànti rifòrme in anbìdo ecònomego e połitigo, e poxe fin a ła połitega de espansion miłitar, limìtandoxe a mantener sigurì i confìni grasie anca al'opèra del nivòde Gaio Julio Xesar Claudìan Xermànego. Dopo ła mòrte de st'ultemo, Tibèrio favorì sènpre pì l'asesa del prefèto del predòrio Lucio Elio Seiano (*Luso Elìo Seian*), ałontanàndoxe da Roma par ritiràrse in tel'isoła de Capri. Co el prefèto mostrò de vołèrse inpadrònir del podère asołuto, Tibèrio ło fexe destituir e uçiderè, ma evitò ugualmènte de rientrar inte capìtałe.

Tibèrio xe sta duramènte criticà dai storiçi antìghi, cuałi Publio Cornelio Tacito e Gaio Svetonio Tranquillo, ma ła so figùra xe stà rivałudadà da ła storìogràfia modèrna cofà queła de on połitègo àbiłe e atènto.

## Altri projeti

## Linganbi foresti
Sky

**Sky 'Tałia** xe na piatàfòrma tełevixiva comèrçiałe destinà al mercà tełevixivo 'tałian fornia a pagàmènto da **Sky Itàlia Srl**. Xe natà el 31 lujo 2003 e a xe, tra chełe destinae al mercà tełevixivo 'tałian, ła piatàfòrma tełevixiva comèrçiałe pì difondesta e ricà de contegnui.

Sky vien difùsa ai utènti via satełitè da ła flòta de satèłiti Hot Bird posixionada a 13° est (i satèłiti de nòrma utiłixai par i servixi tełevixivi destinai al'Itałia) e via càvo co łe piatàfòrme tełevixive comèrçiałi IPTV: *TV di Fastweb*, *IPTV di Telecom Italia* e *Infostrada TV*. El 20 lujo 2010, l'Uniòn Eoropea gà dàtò el via łibèra a on posìbiłe sbàrco de Sky anca sol dixitàłe terèstre a pato che tràsmèta in ciàro par on pèriòdo de 5 anni e che i vegna asegnà ona soła frèquenxa.

## Schèma de l'ofèrta de Sky
I prinçipałi canałi che ofrè Sky, son *Sky TG 24*, *Sky Meteo 24* (sti do canałi, i se ocupà de news e meteo in dirèta), *Sky Spor' 24* (canałe che trasmète tuto spor' in direta co news spor'ive da tuti i spor', in particołar de bałon) e *Sky Çinèma* (che'l se ocupa de tuti i canałi de çinèma in HD e anca in 3 dimensìoni).

## Notaxion


## Varda anca
* Tełevixion
* Mediaset
* Rai
Tełecomando

[200px|thumb|El tełecomando de on [Tełevixion|tełevisòr]]
El **tełecomàndo** xe in dispòsitivo eletronegò che consènte de inviar (ma no de riçevère) segnałi a on àltro dispoitivò situà a distanxà. El tełecomàndo xe in xenère on ojeto de picininè dimènsiòni ałimentà a batèria, fato par poèr esare tegnùo axevolmènte in te' na màn, o comùnque trasportà façilmènte da on logo a on altro senxa neçesità de spostar el dispoitivò tełecomandà.

On cò, łe funxioni dei tełecomàndi son moltèpliçi e svàrian in tei canpi pì divèrsi: l'uxo domestègo pì comun xe legà a ła jestiòn de łe funxioni dei tełevisòri o de apàrati hi-fi ma anca al'avertùra/ciùsura de pòrte e cançełi, nonché al comàndo de inpiaìànti de iluminaxion. On canpo inte el cuało el tełecomàndo xe usuàlmènte inpiegà xe el modèłismo e altre svariae aplicàxìoni son posìbiłi in numeròse atividà.

El xe comodo asè parché par exenpio se pol vardar ła televixion tranquilamente sentà, sensa bixogno de alzarse ogni tanto par canbiar canałe; opure quando te rivi caxa in machina, se te ghe el porton eletrico basta che te machi el boton e łù el se verxe da soło, sensa che te desmonti. El funsiona mandando un segnal eletromagnetico che vien ricevùo dal dixpositivo da comandar. A seconda dei caxi, el segnal el pol esar de vari tipi: se ła distansa ła xe curta (pochi metri) e nò ghe xe ostacołi in mexo, come inte el caxo de ła tełevixion, se dopara łe onde infrarose, in altri caxi se dopara łe onde radio.

## Varda anca
* Tełevixion
Cuzina veneta

Ła **cuxina veneta** ła xe ła cuxina tipega del Veneto. Ła deriva da siecołi de tradisioni e de contaminasion culturałi co łe cuxine del Nord Italia, del'Austria o anca de i paexi s-ciavi pì vixini a nialtri, come oviamente de scambi co ła vixinisima cuxina furlana.
Ła połenta ła xe el piato comun a tuto el Veneto, dal mare a ła pianura a i monti, e ła połe esare xała o, inte el padoan e venexian, anca bianca. Dopo ghe xe na gran varietà de piati e de condimenti che'ndaremo a ełencare de seguito.

## Varda anca
* Baìcołi
* Vov
IPod

thumb|right|350px|Ła łinèa iPod fin al 2010 a cònfrònto
Ł**iPod** xe on letòr de musica dixitałe basà so n'hard disk e mèmoria flash presentà sol mercà da Apple el 21 otobre 2001.

## Modełi

## Varda anca
* Apple
* Steve Jobs
* iPhone
* iPad