Moksifloksatsin

**Moksifloksatsin** – bakterial infektsiyani davolashda ishlatiladigan, IV avlod ftorxinolonlariga kiruvchi mikroblarga qarshi preparat. Bu antibiotik bilan pnevmoniya, konyunktivit, endokardit, sil va sinusit va boshqa kasalliklar davolanadi. U og'iz orqali, tomir ichiga inyeksiya sifatida yoki ko'z tomchilari sifatida ishlatiladi.

Umumiy nojo'ya ta'sirlariga diareya, bosh aylanishi va bosh og'rig'i kiradi. Jiddiy nojo'ya ta'sirlari paylarning o'z-o'zidan yorilishi, nervlarning shikastlanishi va miyasteniyaning kuchayishini o'z ichiga olishi mumkin. Homiladorlik yoki laktatsiya davrida foydalanish havfsizligi aniq emas. Moksifloksatsin ftorxinolonlar oilasiga kiradi. Antibiotik odatda DNKni ko'paytirish qobiliyatini blokirovka qilish orqali bakteriyalarning o'limiga olib keladi.

2012-yildan boshlab moksifloksatsin hayotiy zarur va eng muhim dori preparatlari ro'yxatiga kiritilgan.

## Tibbiyotda qo'llanilishi

### Ko'rsatmalar
Yuqori va pastki nafas yo'llarining infeksiyalari: o'tkir sinusit, surunkali bronxitning kuchayishi, shifoxonadan tashqari pnevmoniya ; teri va yumshoq to'qimalarning infeksiyalari.

Moksifloksatsin bir qator infeksiyalarni davolash uchun ishlatiladi, jumladan: nafas olish yo'llari infeksiyalari, sellyulit, sibir yarasi, qorin bo'shlig'i infeksiyalari, endokardit, meningit va sil.

AQShda moksifloksatsin o'tkir bakterial sinusit, surunkali bronxitning o'tkir bakterial kuchayishi, shifoxonadan tashqari pnevmoniya, teri va teri tuzilmalarining murakkab va asoratlanmagan infektsiyalari, shuningdek, qorin bo'shlig'idagi murakkab infektsiyalarni davolash uchun litsenziyalangan. Yevropa Ittifoqida u surunkali bakterial bronxitning kuchayishini, og'ir bo'lmagan shifoxonadan tashqari pnevmoniyani va o'tkir bakterial sinusitni davolash uchun litsenziyalangan. Jigar zaharlanishi va teri reaksiyalarining kamdan-kam uchraydigan, ammo og'ir holatlari haqidagi habarlarni o'rganishga asoslanib, Yevropa dorilar agentligi 2008-yilda moksifloksatsinning og'iz orqali yuboriladigan (lekin tomir ichiga yuborilmagan) shaklini boshqa antibakterial vositalardan foydalanish mumkin bo'lmagan yoki muvaffaqiyatsiz natija bergan holatlarda qo'llash bilan cheklanishni tasviya qildi. AQShda marketing ruxsatnomasida bu cheklovlar mavjud emas, garchi yorliqda teri reaksiyalari haqida muhim ogohlantirishlar mavjud bo'lsa ham.

FDA tomonidan dastlabki tasdiq (1999-yil dekabr) quyidagi xususiyatlarni qamrab oladi:

* Surunkali bronxitning o'tkir kuchayishi
* O'tkir bakterial sinusit
* Shifoxonadan tashqari pnevmoniya

FDA tomonidan tasdiqlangan qo'shimcha ko'rsatkichlar:

* 2001-yil aprel: Teri va teri tuzilmalarining asoratlanmagan infeksiyalari.
* 2004-yil may: Ko'p dori-darmonlarga chidamli Streptococcus pneumoniae sabab bo'lgan shifoxonadan tashqari pnevmoniya.
* 2005-yil iyun: Teri va teri tuzilmalarining murakkab infeksiyalari.
* 2005-yil noyabr: Murakkab intraabdominal infeksiyalar.

Yevropa Tibbiyot Agentligi pnevmoniya, o'tkir bakterial sinusit va O'SOKning kuchayishi uchun uni faqat boshqa antibiotiklar mos kelmaganda qo'llash kerakligini tavsiya qildi.

Pediatrik populyatsiyada moksifloksatsinni og'iz orqali va tomir ichiga yuborish ruxsat etilmagan. Ushbu sinfda topilgan ko'plab antibiotiklar, shu jumladan moksifloksatsin, tayanch-harakat tizimiga doimiy zarar yetkazish havfi tufayli FDA tomonidan bolalarda foydalanish uchun litsenziyalanmagan.

Moksifloksatsin sezgir bakteriyalar keltirib chiqaradigan konyunktiva infeksiyalarini davolash uchun tasdiqlangan.

### Sezgir bakteriyalar
Bakteriyalarga qarshi keng spektrda samarali, jumladan:

* Staphylococcus aureus
* Epidermal staphylococcus aureus
* Pnevmokokk
* Gemofil influenzae
* Klebsiella spp.
* Moraxella catarrhalis
* Enterobacter spp.
* Mycobacterium spp.
* Kuydirgi tayoqchasi
* Mycoplasma genitalium.

## Nojo'ya ta'sirlari
Ko'pincha - 1-10%, kamdan-kam hollarda - 0,1-1%, juda kamdan-kam hollarda - 0,01-0,1%.

**Ovqat hazm qilish tizimidan:** ko'pincha - qorin og'rig'i, dispepsiya (shu jumladan: meteorizm, ko'ngil aynishi, qusish, ich qotishi, diareya), "jigar" transaminazalarfaolligining oshishi ; kamdan-kam hollarda - og'iz qurishi, og'iz bo'shlig'i shilliq qavati kandidozi, anoreksiya, stomatit, glossit, gamma-glutamintransferazaning ortishi; juda kam - gastrit, tilning rangi o'zgarishi, disfagiya, vaqtinchalik sariqlik.

**Asab tizimidan:** tez-tez - bosh aylanishi, bosh og'rig'i ; kamdan-kam hollarda - asteniya, uyqusizlik yoki uyquchanlik, asabiylashish, tashvish, tremor, paresteziya ; juda kam uchraydi - gallyutsinatsiyalar, depersonalizatsiya, mushaklarning tonusining oshishi, harakatlarni muvofiqlashtirishning buzilishi, qo'zg'alish, amneziya, afaziya, hissiy labillik, uyqu buzilishi, nutqning buzilishi, kognitiv jarayonlarning buzilishi, gipesteziya, talvasalar, hushning xiralashishi, depressiya.

**Sezgi organlari tomonidan:** tez-tez - ta'm bilishning o'zgarishi; juda kam - ko'rishning buzilishi, ambliyopiya, ta'm sezuvchanligini yo'qotish, parosmiya.

**Yurak-qon tomir tizimi tomonidan:** kamdan-kam hollarda - taxikardiya, qon bosimi ortishi, yurak o'ynashi, ko'krakda og'rig', QT oralig'ining uzayishi; juda kamdan-kam hollarda - qon bosimi pasayishi, vazodilatatsiya.

**Nafas olish tizimidan:** kamdan-kam hollarda - nafas qisilishi ; juda kam - bronxial astma.

**Tayanch-harakat tizimidan:** kamdan-kam hollarda - artralgiya, miyalgiya ; juda kam - bel og'rig'i, oyoq og'rig'i, artrit, tendinopatiya.

**Siydik-tanosil tizimidan:** kamdan-kam hollarda - vaginal kandidoz, vaginit ; juda kamdan-kam hollarda - qorinning pastki qismida og'riq, yuzning shishishi, periferik shish, buyrak funksiyasi buzilishi.

**Allergik reaksiyalar:** kamdan-kam hollarda - toshma, qichishish; juda kamdan-kam hollarda - torvoq, anafilaktik shok. Mahalliy reaksiyalar: ko'pincha - shish, yallig'lanish, in'ektsiya joyida og'riq; kamdan-kam hollarda - flebit.

**Laboratoriya ko'rsatkichlari:** kamdan-kam hollarda - leykopeniya, protrombin vaqtining ko'payishi, eozinofiliya, trombotsitoz, amilaza faolligining oshishi; juda kamdan-kam hollarda - tromboplastin kontsentratsiyasining pasayishi, protrombin vaqtining pasayishi, trombotsitopeniya, anemiya, giperglikemiya, giperlipidemiya, giperurikemiya, LDG faolligining oshishi.

**Preparatni qabul qilish bilan bog'lanish isbotlanmagan:** gematokritning ko'payishi yoki kamayishi, leykotsitoz, eritrotsitoz yoki eritropeniya, glyukoza, Hb, karbamid kontsentratsiyasining pasayishi, ishqoriy fosfataza faolligining oshishi.

**Boshqalar:** kamdan-kam hollarda - kandidoz, umumiy diskomfort, ko'p terlash.

### Dozani oshirib yuborish
**Davolash:** faollashtirilgan ko'mirni tayinlash - tabletkalarning haddan tashqari dozasida (vena ichiga yuborish uchun eritmaning dozasini oshirib yuborishdan keyin faollashtirilgan ko'mir preparatning tizimli ta'sirini faqat 20% ga kamaytiradi); simptomatik terapiya.

## Qo'llash mumkin bo'lmagan holatlar
Yuqori sezuvchanlik, 3 yoshgacha bolalar, epilepsiya, og'ir diareya, homiladorlik, laktatsiya.

### Ehtiyotkorlik bilan
Konvulsiv sindrom (anamnezda), jigar yetishmovchiligi (Chayld-Pyu shkalasi bo'yicha C guruhi), QT oralig'ining uzayishi ; bradikardiya, miokard ishemiyasi, yurak o'tkazuvchanligini sekinlashtiradigan dorilarni bir vaqtda qo'llash (shu jumladan Ia, II, III sinf antiaritmiklar, trisiklik antidepressantlar, neyroleptiklar); gemodializdagi bemorlar (foydalanish tajribasi yetarli emas); diareya, psevdomembranoz kolit ; GKSni bir vaqtning o'zida qabul qilish.

## O'zaro ta'siri
Antatsidlar, mineral moddalar, polivitaminlar preparatning absorbsiyasini buzadi (ko'p valentli kationlar bilan xelat komplekslari hosil bo'lishi tufayli) va moksifloksatsinning plazma kontsentratsiyasini kamaytiradi (bir vaqtning o'zida moksifloksatsinni qabul qilishdan 4 soat oldin yoki 2 soatdan keyin yuborish mumkin). Boshqalar bilan bir vaqtda foydalanish xinolonlar QT oralig'ini uzaytirish havfini oshiradi. Ranitidin moksifloksatsinning so'rilishini kamaytiradi. Probenetsid, varfarin, og'iz kontratseptivlari, teofilin, glibenklamid, morfin, itrakonazol bilan o'zaro ta'sir qilmaydi. Digoksinning farmakokinetik parametrlariga ozgina ta'sir qiladi. Kortikosteroidlar tendovaginit yoki pay yorilishi rivojlanish havfini oshiradi. Infuzion eritma quyidagi dori eritmalari bilan mos keladi: 0,9% va 1 molyarli natriy xlorid eritmasi, inyektsiya uchun suv, dekstroza eritmasi (5, 10 va 40%), 20% ksilit eritmasi, Ringer eritmasi, Ringer laktati, 10% aminofuzin eritmasi, Yonosteril eritmasi. 10 va 20% natriy xlorid eritmalari, 4,2 va 8,4% natriy gidrokarbonat eritmalari bilan mos kelmaydi.

## Farmakologik ta'siri
Moksifloksatsin ftorxinolonlar guruhiga mansub mikroblarga qarshi vosita bo'lib, bakteritsid ta'sir ko'rsatadi. Gram-musbat va gramm-manfiy mikroorganizmlarning keng spektriga, anaerob, kislotaga chidamli va atipik bakteriyalarga qarshi faollik ko'rsatadi: Mycoplasma spp., Chlamydia spp., Legionella spp. Beta-laktam antibiotiklari va makrolidlarga chidamli bakterial shtammlarga qarshi samarali. Ko'pgina mikroorganizm shtammlariga qarshi faol: gram-musbat - Staphylococcus aureus (shu jumladan metitsillinga sezgir bo'lmagan shtammlar), Streptococcus pneumoniae (shu jumladan penitsillin va makrolidlarga chidamli shtammlar), Streptococcus pyogenes (A guruhi); Gram-manfiy- Haemophilus influenzae (jumladan, beta-laktamaza ishlab chiqaruvchi va beta-laktamaza ishlab chiqarmaydigan shtammlar), Haemophilus parainfluenzae, Klebsiella pneumoniae, Moraxella catarrhalis (shu jumladan, beta-laktamaza ishlab chiqaruvchi va E., Enterobacter cloacae ; atipik - Chlamydia pneumoniae, Mycoplasma pneumoniae. *In vitro tadqiqotlariga* ko'ra, quyida sanab o'tilgan mikroorganizmlar moksifloksatsinga sezgir bo'lishiga qaramay, uning infeksiyalarni davolashda havfsizligi va samaradorligi aniqlanmagan. Gram-musbat mikroorganizmlar: Streptococcus Mller, Streptococcus Mit, Streptokoccus Mite, Stapokoccus Homemigia, Staphyloccus paprofiti, stafilokoccus Saprofiticus, Staphyloccoccus Saprofiticus, Staphyloccoccus Saprofitcteriyalar. Gram-manfiy mikroorganizmlar: Bordetella pertussis, Klebsiella oxytoca , Enterobacter aerogenes, Enterobacter agglomerans, Enterobacter intermedius, Enterobacter sakazakii, Proteus mirabilis, Proteus vulgaris, Proteus vulgaris, Morganella morganideniaidenart Anaerob mikroorganizmlar: Bacteroides distasonis, Bacteroides eggerthii, Bacteroides fragilis, Bacteroides ovatus, Bacteroides thetaiotaomicron, Bacteroides uniformis, Fusobacterium spp., Porphyromonas spp., Porphyromonas anaerobius, Porphyromonas asaccharolyticus, Porphyromonas magnus, Prevotella spp., Propionibacterium spp., Clostridium perfringens, Clostridium ramosum. Atipik mikroorganizmlar: Legionella pneumophila, Coxiella burnetii. Topoizomeraza II va IV DNKning topologik xususiyatlarini nazorat qiluvchi va DNKning replikatsiyasi, ta'mirlanishi va transkripsiyasida ishtirok etadigan fermentlarni bloklaydi. Moksifloksatsinning ta'siri uning qon va to'qimalarda kontsentratsiyasiga bog'liq. Minimal bakteritsid konsentratsiyalari, minimal ingibitsiyalovchi konsantrasiyalari deyarli bir xil. Penitsillinlar, sefalosporinlar, aminoglikozidlar, makrolidlar va tetratsiklinlar bilan o'zaro qarshilik yo'q. Chidamlilik rivojlanishining umumiy darajasi past. *In vitro tadqiqotlar* shuni ko'rsatdiki, moksifloksatsinga rezistentlik bir qator ketma-ket mutatsiyalar natijasida sekin rivojlanadi. Ftorxinolonlar guruhidagi dorilar o'rtasida o'zaro kesishuvchi rezistentlik kuzatiladi. Biroq, ba'zi gram-musbat va anaerob mikroorganizmlar boshqalarga chidamli ftorxinolonlar moksifloksatsinga sezgir. Fotosensitizatsiya qiluvchi ta'sirga ega emas.

### Farmakokinetikasi
Og'iz orqali qabul qilinganda, u deyarli to'liq so'riladi (ovqatlanishdan qat'iy nazar). Biomavjudligi - 90%. CCs - terapiya boshlanganidan 3 kun o'tgach. 400 mg moksifloksatsinni bir marta qabul qilgandan keyin TCmax 0,5-4 soat, Cmax 3,1 mg / l ni tashkil qiladi. Plazma oqsillari bilan bog'lanishi (asosan albuminlar bilan) - 40%. Organizmda tez tarqaladi. O'pkada, alveolyar makrofaglarda, bronxlar va sinuslarning shilliq qavatlarida yuqori konsentratsiyaga erishadi. Jigarda mikrosomal sitoxrom P450 sistemasi tomonidan biotransformatsiyaga uchramaydi. T1/2 - 12 soat. Buyraklar tomonidan o'zgarmagan holda va faol bo'lmagan metabolitlar shaklida chiqariladi; O'zgarmagan preparatning 45% qismi siydik va najas bilan chiqariladi. Farmakokinetik parametrlari jins va yoshga bog'liq emas (farmakokinetikasi bolalarda o'rganilmagan), buyrak funksiyasi buzilgan taqdirda (kreatinin klirensi (CC) 30 ml / min / 1,73 m 2 dan ortiq) va jigarda o'zgarmaydi.

## Dozalash rejimi
Ichishga yoki tomir ichiga infuziya ko'rinishida (sekin, 60 daqiqadan ko'proq) - kuniga 1 marta 400 mg. Tabletka ovqatdan qatiy nazar, chaynamasdan, butunlay yutiladi. Surunkali bronxitning kuchayishi uchun davolash kursi - 5 kun, shifoxonadan tashqari kelib chiqqan pnevmoniyada - 10 kun, o'tkir sinusit, teri va yumshoq to'qimalarning infeksiyalarida - 7 kun. Jigar (Chayld-Pyu shkalasi bo'yicha A, B guruhlari) va/yoki buyraklar (shu jumladan CC 30 ml / min / 1,73 m² dan kam) yetishmovchiligi bo'lgan keksa bemorlarda dozalash rejimini o'zgartirish talab qilinmaydi.

## Maxsus ko'rsatmalar
Ftorxinolonlar bilan davolash paytida, ayniqsa keksa bemorlarda va parallel ravishda kortikosteroidlarni qabul qiladigan bemorlarda paylar yorilishi va yallig'lanishi mumkin. Og'riq yoki paylar yallig'lanishining birinchi belgisida bemorlar davolanishni to'xtatishi va zararlangan a'zoni harakatsizlantirishi kerak. Moksifloksatsin kontsentratsiyasining ortishi va QT oralig'ining oshishi o'rtasida to'g'ridan-to'g'ri bog'liqlik mavjud (qorincha aritmiyasi, shu jumladan torsades de pointes rivojlanish xavfi). Natijada tavsiya etilgan dozani (400 mg) va infuziya tezligini (kamida 60 minut) oshirmaslik kerak. Davolash paytida kuchli diareya rivojlansa, preparatni qo'llashni to'xtatish kerak.

## Eslatmalar

## Havolalar