Wissam Ben Yedder

**Wissam Ben Yedder** (1990-yil 12-avgustda tugʻilgan) — professional fransuz futbolchisi, oʻzi sardorlik qiladigan Liga 1- ning “Monako” klubida va Fransiya terma jamoasida hujumchi sifatida oʻynaydi.

Faoliyatini UJA Alfortville havaskorlarida boshlagan, u 2010-yilda Toulousega qo'shilgan. U Tuluzada 174-o'yinda jami 71 gol urib, 21-asrdagi liganing eng yaxshi to'purari sifatida André-Pierre Gignacni ortda qoldirdi. U 2016-yilda 10 million yevro evaziga "Sevilla"ga o‘tgan va uch mavsumda 138 o‘yinda 70 ta gol urgan. 2019-yilda "Monako"ga 40 million yevroga transfer amalga oshirildi va u o'zining birinchi mavsumida Liga 1 to'purari bo'ldi.

Xalqaro miqyosda Ben Yedder Fransiyani 21 yoshgacha bo'lgan jamoasida va bundan tashqari futzalda ham himoya qilgan. U 2018-yilning mart oyida Fransiya terma jamoasi safida to‘liq debyut qilgan.

## Jamoalardagi faoliyati

### Toulouse
Ben Yedder Île-de-Francening Sarcelles shahrida tug'ilgan, kelib chiqishi tunislik.  Uning bolalikdagi do'stlari orasida Riyod Mahrez ham boo'gan.  Ben Yedder o'z faoliyatini mahalliy UJA Alfortvilda to'rtinchi darajali Championnat de France Amateur'da boshlagan, 2010-yilda esa Liga 1ning Toulouse ko'chib o'tishidan avval.

2010-yil 16-oktabrda u o‘z maydonida Parijga qarshi o‘yinda (0:2) o‘z professional debyutini o‘tkazdi va oxirgi 29-daqiqada Yannis Taferni almashtirdi. U o'zining dastlabki ikki mavsumida 13 ta zaxira o'yinida maydonga tushdi va 2012-yil 21-aprelda Tuluza uchun birinchi golini urdi: Paulo Machado o'rniga maydonga tushganidan 10 daqiqa o'tib, Evian 2:1 hisobida yutqazib, hisobni tenglashtirdi. 

Keyingi uchta Liga 1 mavsumida Ben Yedder mos ravishda 15, 16 va 14 ta gol kiritdi.  2012-yil 10-avgustda mavsumning birinchi o'yinida u Pantxi Sirieix uchun tanaffusda maydonga tushdi va amaldagi chempion va mahalliy raqib Montpellier bilan 1:1 hisobida durang o'ynadi.  2013-yil 26-may kuni mavsumning so'nggi o'yinida “Monpelye” ustidan qozonilgan g‘alabada ikkala golni ham u kiritdi. 

2013-yil 30-noyabrda Ben Yedder o‘z uyida “ Sochaux ”ga qarshi o‘yinda (5:1) xet-trik qayd etdi.  U 2014-yil 17-may kuni yana bir trebl qayd etdi, o'sha o'yinda Tuluza mavsumni Valenciennes ustidan 3:1 hisobida g‘alaba qozonib yakunlagandi. 

Ben Yedder 2014-yilning 20-sentabr kuni “Caen”ga qarshi o‘yinda (3:3) penaltini aniq amalga oshirdi. Shu tariqa u “Tuluza” safida Liga 1dagi gollari sonini 35 taga yetkazdi va 21-asrda ligadagi eng ko‘p to‘purar bo‘lgan Andre-Pyer Gignakni ortda qoldirdi.  U 2015-yil 19-dekabrda “ Lille ”ga qarshi o‘z uyida 1:1 hisobida durang o‘ynagan musobaqada 50 ta golli marraga erishdi.  Keyingi 9-yanvar kuni u yana bir xet-trikka erishdi va raqiblari “ Reims ”ni 3:1 hisobida mag'lub etishdi. 

### Sevilla
2016-yilning 30-iyulida Ben Yedder Ispaniyaning " Sevilla" klubi bilan 9 million yevro evaziga besh yillik shartnoma imzoladi.  9-avgust kuni UEFA Superkubogida "Real Madrid" ga mag'lub bo'lgan o'yinda maydonga chiqmay zaxira o'rindig'ida bo'lganidan besh kun o'tib debyutini o'tkazdi va birinchi o'yinda "Barselona" ga 0:2 hisobida mag'lub bo'lgan so'nggi 29 daqiqada hamkasbi Luchano Viettoni o'rniga almashtirdi. 20-avgust kuni u La Ligadagi birinchi o'yinida maydonga tushdi va "Ramón Sánchez Pizjuán Stadium" Espanyol " ustidan 6:4 hisobida g'alaba qozondi. 

Ben Yedder 2016-yil dekabr oyida "Sevilya"ning Ispaniya Kubogining 14:2 hisobida " Formentera " ustidan qozonilgan g'alabasi uchun beshta gol urdi, shu jumladan ikkinchi o'yinda 9:1 hisobi qayd etilganda xet-trik qayd etdi.  Bu natija uni o'sha mavsumda "Barselona" hujumchisi Lionel Messi bilan birga turnirning eng yaxshi to'purariga aylantirdi.  2017-yilning 7-yanvarida u “ Real Sociedad ”ga qarshi o‘yinda 4:0 hisobida g‘alaba qozongan. 

"Sevilya"ning 2017-18 yilgi UEFA Chempionlar Ligasidagi mavsumida Ben Yedder 26-sentyabr kuni guruh bosqichida Sloveniyaning " Maribor " jamoasi ustidan qozonilgan g'alabada uchta golni ham kiritdi va o'sha musobaqadagi ilk xet-trikiga erishdi.  21-noyabr kuni “Liverpool” bilan durang o‘ynagan “Sevilya” ikki bor gol urganidan so‘ng, 2005-yilgi UEFA Chempionlar Ligasi finalida “Liverpul”ga xuddi shunday tarzda yutqazgan “Milan ”ni Twitter orqali hazil qildi.  2018-yilning 13-martida, 2017-18-yilgi UEFA Chempionlar Ligasi 1/8 finalining javob o‘yinida “Manchester United ”ga qarshi “ Old Trafford ”da, Ben Yedder 72-daqiqada zaxiradan maydonga tushdi va 4 daqiqa ichida ikkita gol urdi va yordam berdi. Oxiri 2:1 hisobida g'alaba qozondi va "Sevilya" 1958-yildan beri birinchi marta va Chempionlar Ligasi davrida birinchi marta UEFA Chempionlar Ligasining chorak finaliga yo'l oldi.

2018-yil sentabr oyida Ben Yedder uch kun ichida beshta gol urdi, ikkitasi Yevropa Ligasi doirasida “ Standard Liège ”ga qarshi o‘yinda 5:1 hisobida g‘alaba qozondi va La Ligada “ Levante ”ga qarshi safarda 6:2 hisobida g‘alaba qozondi. 

### Monaco
2019-yil 14-avgustda Ben Yedder " Monaco " bilan 5 yillik shartnoma imzoladi, shundan so'ng uning tovon puli 40 million yevro bo'lib, bu "Sevilya" uchun rekord bo'ldi . U uch kundan so'ng debyutini o'tkazdi, u o'z debyutanti Henry Onyekuru bilan birga maydonga tushdi va Radamel Falkaoni o'rniga " Metz "ini 3:0 hisobida mag'lubiyatga uchratgan o'yinda zaxiradan tushdi.  25-avgust kuni u " Stade Louis II "dagi birinchi o'yinida " Nimes " bilan 2:2 hisobida durang o'ynab, klub uchun birinchi golini kiritdi. 

2019-yil dekabr oyida Ben Yedder to'rtta o'yinda to'rtta gol va ikkita golli uzatma bilan UNFP oyning eng yaxshi futbolchisi sovrinini qo'lga kiritdi, shu jumladan 21-dekabrda " Lille " ustidan 5:1 hisobida g'alaba qozondi.  Uning yangi mavsumdagi birinchi mavsumi koronavirus pandemiyasi tufayli 2020-yil mart oyi boshida qoldiriladi, lekin u PSJ hujumchisi Kilian Mbappe bilan birga 26 o‘yindan 18 ta gol urib, eng yaxshi to‘purar sifatida mavsumni yakunlandi, bu Liga 1da uning uchun yangi rekordi haliyam. 

2020–21 -yilda Ben Yedder chorak final va yarim finalda Lion va Rumilly-Vallières ustidan g‘alaba qozonib, Monakoga Fransiya Kubogida ikkinchi o‘rinni egallashga yordam berdi. 2021-yil 2-may kuni o‘zining Liga 1dagi 100-golini o‘z maydonida 2:3 hisobida mag‘lubiyatga uchratganda urgan.  U mavsumni Mbappening 27 golidan keyin ikkinchi eng yaxshi to'purar sifatida yakunladi va "Lion" a'zosi Memfis Depay bilan birga 20 ta golga egalik qildi. 

Ben Yedder 2021-22 mavsumda 25 ta gol urdi, Mbappe esa 28 ta gol urdi . Bunga so'nggi o'yinda xet-trik, Brest ustidan 4:2 hisobida qaytgan g'alaba kirardi.  U Fransiya kubogi yarim finaliga chiqishda to‘rtta o‘yinda beshta gol urdi, biroq penaltilar seriyasida “ Nantes ”ga qarshi o‘yinda birinchi o'yinni o‘tkazib yubordi.  U 2022-yil yanvar oyida uchta gol va bitta golli uzatma uchun 56% ovoz bilan oyning eng yaxshi futbolchisi bo'ldi. Mbappe va Rennes futbolchisi Martin Terrier Yil jamoasi uchun tanlangan uchta hujumchi edi.

## Xalqaro karyera
Ben Yedder Fransiya terma jamoasida ikkita futzal o'yinida maydonga tushib, bir gol urgan va 9 marta 21 yoshgacha bo'lganlar terma jamoasida o'yin o'tkazgan. 

Ben Yedderning ota-onasi Tunisdan bo'lganligi va shuning uchun u FIFA qoidalariga ko'ra xalqaro futbolda ushbu mamlakat vakili bo'lish huquqiga ega bo'lganligi sababli, Tunis Futbol Federatsiyasi uni o'z jamoasi vakili qilish uchun besh marta urinib ko'rdi. 2017-yil oktabr oyida u 2018-yilgi FIFA Jahon chempionatidan oldin uni tarkibga kiritish taklifini rad etganidan so‘ng, ular mag‘lubiyatni tan olishdi. 

2018-yil mart oyida “Sevilya”da yaxshi o‘ynaganidan so‘ng, Fransiya terma jamoasi bosh murabbiyi Didier Deschamps Ben Yedderni Kolumbiya va Rossiyaga qarshi ikkita o‘rtoqlik o‘yini uchun tarkibga kiritdi.  U 23-mart kuni " Stad de Frans "da kolumbiyaliklarga 3:2 hisobida mag'lub bo'lgan o'yinda debyut qildi va so'nggi 17 daqiqada Olivier Giroud o'rniga maydonga tushdi.  17-may kuni u Fransiya terma jamoasining Jahon chempionatiga 23 nafar futbolchidan iborat tarkibiga kiritildi. 

2019-yil 11-iyun kuni Ben Yedder Fransiyaning kattalar jamoasida ilk bor maydonga tushdi va UEFA Euro-2020 saralashi doirasidagi Andorra ustidan 4:0 hisobida g‘alaba qozongan o'yinda o‘zining birinchi xalqaro golini kiritdi.  2021-yilning may oyida u kechiktirilgan finalga tanlandi. 

## Statistikasi

### Klub
2022-yil 13-Noyabrga qadar


### Terma jamoada
2022-yil 6-Iyunga qadar

**Fransiya**

## Yutuqlar

* UEFA Millatlar ligasi : 2020–21 

**Individual**

* UNFP Ligue 1 yilning eng yaxshi jamoasi : 2021–22 
* UNFP Ligue 1 oyning eng yaxshi futbolchisi : 2019-yil dekabr,  yanvar, 2022 -yil 
* Liga 1ning eng yaxshi to'purari : 2019–20 

## Manbalar