Teodor Kulakov

**Teodor Sergeyevich Kulakov** (1900-yil 18-mart, Kursk viloyati, Rojdestvo qishlogʻi – 1943-yil 16-noyabr, Kerch, Qrim Avtonom Sovet Sotsialistik Respublikasi) – sovet harbiy qoʻmondoni. Ulugʻ Vatan urushi qatnashchisi va Sovet Ittifoqi Qahramoni (16.05.1944, vafotidan keyin). General-mayor (17.11.1943).

## Hayoti
Teodor Kulakov 1900-yil 18-martda Rojdestvo qishlogʻida (hozirgi Grayvoronskiy tumani, Belgorod viloyati) tugʻilgan. Dunay Zemstvo maktabining 4-sinfini tamomlab, Grayvorondagi bosmaxonada, 1917-yildan Xarkovda matbuotchi boʻlib ishlagan.

Fuqarolar urushi janglarida faol qatnashgan. 1918-yil mart oyida Qizil Armiya safiga otryad bilan qoʻshilib, Xarkovdagi 1-temir yoʻl bataloniga kirgan. 1919-yil martdan 41-piyoda diviziyasining 369-piyoda polkining vzvod komandirining yordamchisi boʻlgan. Fuqarolar urushi paytida ikki marta yaralangan. Bir marta snaryaddan zarba olgan va qattiq tifdan aziyat chekgan.

Polkovnik T. S. Kulakov 1942-yil avgust oyidan beri Shimoliy Kavkaz frontining 56-armiyasining 339-piyoda diviziyasiga qoʻmondonlik qiladi. Keyinchalik Armaviro-Maykop va Tuapse mudofaa operatsiyalarida, Shimoliy Kavkaz va Krasnodar hujum operatsiyalarida qatnashgan. Boʻlinma Novorossiysk-Taman hujumi paytida Taman yarim orolida bir qator nemis guruhlarini magʻlub etib, juda yaxshi harakat qilgan. Jangovar koʻrsatkichlari uchun diviziyaga „Tamanskaya“ faxriy nomi berilgan.

U 1943-yil 16-noyabrda diviziyaning oldingi qismlarida Kerch chekkasida boʻlgan jangda halok boʻlgan. Krasnodardagi qabristonda dafn etilgan.

T. S. Kulakov vafotidan bir kun oʻtib, SSSR Xalq Komissarlari Kengashining 1943-yil 17-noyabrdagi qarori bilan unga navbatdagi „general-mayor“ harbiy unvoni beriladi.

SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1944-yil 16-maydagi farmoni bilan „Germaniya bosqinchilariga qarshi kurash frontida qoʻmondonlikning jangovar topshiriqlarini namunali bajargani, koʻrsatgan jasorati va qahramonligi uchun“ general-mayor Teodor Sergeevich Kulakov vafotidan keyin Sovet Ittifoqi Qahramoni unvoni bilan taqdirlangan.

## Mukofotlari

* Sovet Ittifoqi Qahramoni (16.05.1944, vafotidan keyin)
* Lenin ordeni (16.05.1944, vafotidan keyin)
* Qizil Bayroq ordeni (16.03.1943)
* Kutuzov ordeni, 2-darajali (25.10.1943)
* Ishchi-Dehqon Qizil Armiyasining XX yilligi yubiley medali (22.02.1938).

## Xotirasi

* Qapqani qishlogʻidagi koʻchaga Kulakov nomi berilgan.
* Grayvoron shahrida qahramon xotirasiga byust oʻrnatilgan.
* Qrim Respublikasining Kerch shahri chekkasida qahramon vafot etgan joyda yodgorlik oʻrnatilgan.

## Manbalar

## Adabiyotlar

* Geroi Sovetskogo Soyuza: Kratkiy biograficheskiy slovar / Pred. red. kollegii I. N. Shkadov. – M.: Voenizdat, 1987. – T. 1 /Abaev – Lyubichev/. – 911 s. – 100 000 ekz. – ISBN ots., Reg. № v RKP 87-95382.
* Kollektiv avtorov. Velikaya Otechestvennaya: Komdivi. Voenniy biograficheskiy slovar. Komandiri strelkovix, gornostrelkovix diviziy, krimskix, polyarnix, petrozavodskix diviziy, diviziy rebolskogo napravleniya, istrebitelnix diviziy. (Ibyanskiy – Pechenenko). – M.: Kuchkovo pole, 2015. – T. 4. – S. 501-503. – 330 ekz. – .
* Geroi-belgorodsi. – 2-e izd. – Voronej, 1972. – S.129-130.
* Ratnaya doblest belgorodsev. – Belgorod, 1995.
* *Pechenkin A. A.* O poteryax sovetskix generalov i admiralov v godi Velikoy Otechestvennoy voyni. // Voenno-istoricheskiy jurnal. – 2005. – № 3. – S.34.

## Havolalar

* Teodor Sergeevich Kulakov  (rus.). Sayt „Geroi strani“.
* Pamyatnik na meste gibeli T. S. Kulakova.
* T. S. Kulakov na sayte „Bessmertniy polk“.
* O T. S. Kulakove v Xarkovskom biograficheskom slovare.