Apostol saroyi

**Apostol saroyi** (; ) papa (katolik cherkovi rahbari) ning rasmiy qarorgohi, Vatikan shahrida joylashgan. **Papa saroyi**, **Vatikan** **saroyi** nomlari bilan ham tanilgan.

Binoda Papa xonadonlari, katolik cherkovi va Muqaddas taxtning turli idoralari, xususiy va jamoat ibodatxonalari, Vatikan muzeylari va Vatikan kutubxonasi, jumladan, Sistina ibodatxonasi, Rafael xonalari va Borgia kvartirasi mavjud. Zamonaviy sayyohlar saroyning bu soʻnggi va boshqa qismlarini koʻrishi mumkin, ammo Sala Regia va Cappella Paolina kabi boshqa qismlar uzoq vaqtdan beri sayyohlar uchun yopiq edi. Scala Regia bir chetidan koʻrish va Sala Regiaga kirish uchun ishlatilishi mumkin.

## Tarixi
V asrda Rim papasi Simmax eski Avliyo Pyotr sobori yaqinida Lateran saroyiga muqobil qarorgoh sifatida xizmat qilgan papa saroyini qurdi.

Vatikan saroyi parvarish qilinmaganligi sababli vayronaga aylangan va Lateran saroyi 1307—1361-yillarda ikkita halokatli yongʻinni boshdan kechirgan, bu esa tuzatib boʻlmaydigan zararga olib kelgan. 1447-yilda Rim papasi Nikolay V Yevgeniy III ning qadimiy mustahkamlangan saroyini vayron qilib, yangi bino - hozirgi Apostol saroyini qurdi.

XV asrda saroy prefekt hokimiyatiga oʻtkazildi. Apostol prefektining bu pozitsiyasi XV asrdan 1800-yillargacha, Papa davlati iqtisodiy qiyinchilikga duch kelguncha davom etdi.

## Tuzilishi

Apostol saroyi papalik xonadonining prefekturasi tomonidan boshqariladi. *Saroy*, aniqrogʻi, Sixtus V hovlisi atrofida joylashgan taniqli tashqi tuzilmadagi mustaqil binolar qatoridir. U Avliyo Pyotr Bazilikasining saroyiga ulangan.

### Sistine ibodatxonasi

Saroy ibodatxonalarining eng mashhuri Sixtus IV sharafiga nomlangan Sistina ibodatxonasidir. U Uygʻonish davri rassomlari, jumladan Mikelanjelo, Sandro Botticelli, Pietro Perugino, Pinturikkio, Domeniko Ghirlandaio va boshqalar tomonidan bezatilgan.

### Rafael xonalari

Bu xonalar toʻplami Rafael qoʻl ostida ishlaydigan katta rassomlar jamoasi tomonidan oʻzining fresklari bilan mashhur. Ular dastlab Papa Yuliy II uchun kvartiralar toʻplami sifatida moʻljallangan edi. U 1508—1509-yillarda Urbinolik oʻsha paytda nisbatan yosh rassom boʻlgan Rafaelga va uning studiyasiga xonalarning mavjud ichki qismini butunlay qayta bezashni topshirdi.

### Borgia kvartiralari
Borgia Apartments — bu Papa Aleksandr VI tomonidan shaxsiy foydalanish uchun moslashtirilgan saroydagi xonalar toʻplami. U italiyalik rassom Pinturicchioga kvartiralarni freskalar bilan bezatishni topshirdi.

1492—1494-yillar oraligʻida chizilgan rasmlar va freskalar murakkab ikonografik dasturga asoslanib, oʻrta asr ensiklopediyalari mavzularidan foydalangan holda, esxatologik maʼnoda ishlangan.

Saroy xonalari Vatikan kutubxonasi va Vatikan muzeylarining bir qismi hisoblanadi. Xonalarning baʼzilari hozirda 1973-yilda Papa Pol VI tomonidan ochilgan Vatikan zamonaviy diniy sanʼat toʻplami uchun ishlatiladi.

## Galereya

Fayl:Apostolic Palace.jpg|Apostol saroyi
Fayl:Palais apostolique et aile de Constantin.JPG|Aziz Pyotr maydonidan Apostol saroyi
Fayl:Roma Vatican Scala Regia c1835.jpg|Gian Lorenzo Bernini tomonidan Scala Regia
Fayl:Apostolic Palace (Lanciani).jpg|Apostol saroyining rejasi (1893—1901)


## Manbalar

## Adabiyotlar
* 
* 
*