Artur Grinvald

**Artur Aleksandrovich fon Grinvald** (1847-yil 12-mart, Estlandiya guberniyasi, Rossiya imperiyasi – 1922-yil 20-iyul, Tallin, Estoniya) – general-adyutant, otliq general, Sachs-Weimar Buyuk Gersogining 30-Ingriya Dragun polkiga qoʻmondonlik qilgan.

## Biografiyasi

Mashhur eston jamoat va siyosiy arbobi Aleksandr Yegorovich fon Grinvald (1805—1886) va baronessa Paulina (1817—1852) oilasida tugʻilgan. 1860—1864-yillarda Reveldagi Dom ritsarlik maktabida tahsil olgan. 1865—1866-yillarda Dorpat (Tartu) universitetida 3 semestr davomida oʻqigan.

1866-yil 25-mayda Janobi Oliylarining leyb-gvardiyasi kirasar polkida kornet sifatida xizmatga kirgan. Ushbu polkda A. A. fon Grinvald 1870-yil 8-oktyabrgacha xizmat qilgan, kapitan unvoniga koʻtarilib, Yettisuv kazak armiyasiga oʻtkazilgan. 1871-yilda sotnyaga qoʻmondonlik qilgan holda, Yettisuv kazaklarining atamani, general-leytenant G. A. Kolpakovskiyning Gʻulja yurishida qatnashgan. Alimta, Chinga Hoji, Saydundagi janglarda va Gʻulja qal’asini egallashdagi xizmatlari uchun harbiy serjant unvoniga sazovor boʻlgan va 3-darajali qilich va kamon bilan birgalikagi Avliyo Stanislav va Avliyo Anna ordenlari bilan taqdirlangan.

1873-yilda Grinvald yangi tuzilgan 5-sotnya qoʻmondoni etib tayinlangan va bu lavozimda general K. P. Kaufman boshchiligidagi Turkiston otryadi tarkibida Xiva yurishida qatnashgan. Adam Karmichan qudugʻi atrofidagi janglarda; Oltiquduq, Uch Uchak, Shayx Ariqda, Xiva shahrini bosib olishda; Bazarkatda turkmanlarning yovmut qabilasi bilan boʻlgan toʻqnashuvlarda; Chandir, Ana Muratbey va Konchukda boʻlib oʻtgan janglarda ajralib turgan. Ushbu kampaniyadagi harbiy xizmatlari uchun podpolkovnik unvoniga sazovor boʻlgan va Avliyo Stanislav ordeni bilan taqdirlangan. Unvoni koʻtarilgach – qisqa vaqt davomida yuzlab askarlarni harbiy jangovarlikka tayyorlashga rahbarlikka tayinlangan. 1874-yil 2-apreldan 24-maygacha Yettisuv kazak armiyasining 2-otliq qoʻshinlar polkining qoʻmondoni, 1874-yil 1-oktyabrdan esa xuddi shu armiyaning 1-polki qoʻmondoni (1874-yil 1-oktyabr – 1879-yil 29-may). 1878-yil martdan oktyabrgacha Narim chegara otryadiga boshliq etib tayinlangan. 1879-yil may oyida polkovnik unvoni bilan Yettisuv kazak armiyasining otliq polki qoʻmondoni lavozimidan otliq armiya tarkibiga kiritilish va 4-Pskov dragun polkiga joʻnatish bilan haydalgan.

1884-yil 23-martdan 1892-yil 3-fevralgacha Grinvald Sachs-Weimar Buyuk Gersogining 30-Ingriya dragun polkiga qoʻmondonlik qilgan. Keyinchalik general-mayor unvoniga koʻtarilib, otliq qoʻshinlar polkning qoʻmondoni etib tayinlangan.

1896-yil 11-avgustda Grinvald otliq formasini saqlab qolgan holda 1-gvardiya otliq diviziyasi 1-brigadasi komandiri etib tayinlangan. 1897-yilda ot ustasi va sud otxonasi boshqaruvchisi lavozimiga oʻtkazilgan. Oxirgi lavozimidan tashqari, 1901-yil 25-fevraldan Davlat otchilik bosh boshqarmasi kengashining aʼzosi boʻlgan.

1917-yildagi inqilobiy qoʻzgʻolonlardan soʻng Artur Aleksandrovich ilgari egallab turgan barcha lavozimlaridan chetlashtirigani va Rossiyani tark etgan. Estoniyada yashagan. 1922-yil 13-iyulda Tallin shahrida Seevaldi kasalxonasi sanatoriyasida vafot etgan. 1922-yil 20-iyulda  (, ) oilaviy qabristonga dafn etilgan.

### Harbiy unvonlari

* Xizmatga kirgan (1866)
* Kornet (1867)
* Yasovul (1870)
* Harbiy brigadir (1871)
* Podpolkovnik (1874)
* Polkovnik (1879)
* General-mayor (1892)
* Suita general-mayori (1896)
* General-leytenant (1899)
* General-adyutant (1904)
* Otliq qoʻshinlar generali (1912)

### Mukofotlari
Mahalliy:

* Qilich va kamon bilan birgalaikdagi 3-darajali Avliyo Stanislav ordeni (1871);
* qilich va kamon bilan birgalaikdagi 3-darajali Avliyo Anna ordeni (1871);
* Imperator toji va qilichlari bilan 2-darajali Avliyo Stanislav ordeni (1874);
* 4-darajali Avliyo Vladimir ordeni (1886);
* 2-darajali Avliyo Anna ordeni (1891);
* 3-darajali Avliyo Vladimir ordeni (1894);
* 1-darajali Avliyo Stanislav ordeni (1896);
* 1-darajali Avliyo Anna ordeni (1899);
* Avliyo Vladimir ordeni, 2-darajali (1903);
* Oq burgut ordeni (1906);
* Avliyo Aleksandr Nevskiy ordeni (1911);

Xorijiy:

* Oq lochin Saks-Veymar ordeni (1879)
* Oldenburg gersog Peter-Fridrix-Lyudvigning 1-darajali xizmatlari uchun ordeni . (1893)
* Forscha 1-darajali Arslon va Quyosh ordeni . (1895)
* Avstriyaning 1-darajali Frans Jozef ordeni(1895)
* Belgiyaning 1-darajali Leopold ordeni (1895)
* Fransiya faxriy legioni ordeni qoʻmondonlik xochi (1896)
* 1-darajali Prussiya toj ordeni (1899)
* Buxoroi Sharif ordeni (1899)
* Ruminiya 1-darajali toj ordeni (1869)

## Manbalar

## Havolalar

* „Rossiya imperator armiyasi“ veb-sayti