Baxrullo Narzullayev

**Baxrullo Narzullayev Narzullaevich** (1927—1982) – polimer fizika sohasidagi sovet olimi, fizika-matematika fanlari doktori, Tojikiston davlat universiteti qattiq jismlar fizikasi kafedrasi professori.

## Hayoti
Baxrullo Narzullayev 1927-yil 2-mayda Samarqandda tugʻilgan.

Samarqand davlat universitetini, Leningrad fizika-texnika instituti aspiranturasini tamomlagan. 1954-yil SSSR Fanlar akademiyasida A. F. Ioffe, akademik S. N. Jurkova rahbarligida polimerlar mustahkamligining vaqtga bogʻliqligi mavzusida nomzodlik dissertatsiyasini himoya qilgan. Paxta tolasining yetilish darajasini nazorat qilish usuli borasida ilmiy izlanishlar qilgan.

1954-yildan Tojikiston davlat universitetida ishlagan. Baxrullo Narzullayev universitetdagi faoliyati davomida polimerlarni tashqi omillar taʼsirida yoʻq qilish jarayonining kinetik qonuniyatlarini oʻrgangan. U eksperimental fizika, yadro fizikasi, qattiq jismlar fizikasi kafedralari tashkilotchilaridan biri edi. 1958-yildan Tojikiston davlat universiteti fizika-matematika fakulteti dekani boʻlgan.

1955-yildan Tojikiston Davlat universiteti qattiq jismlar fizikasi kafedrasining birinchi mudiri boʻlgan. Shu bilan birga, u 1967-yilda asos solingan polimer mustahkamligi fizikasi laboratoriyasini boshqargan. Narzulloyev fizikaga oid 200 dan ortiq ilmiy ishlar muallifi. U asosan qattiq jismlarning, ayniqsa polimerlarning mustahkamligi va parchalanish fizikasi boʻyicha ilmiy izlanishlar olib bordi va uning rahbarligida tabiiy polimer tolalarining (ipak, paxta, jun) tuzilishi mexanikasini tadqiq qilish asosida, ularning ishlash xususiyatlarini yaxshilash yoʻllari (kuch, atrof-muhit taʼsiriga chidamlilik) taqdim etildi. Baxrullo Narzullayev ilmiy rahbarligida 57 ta ilmiy ishlar chop etilgan.

Baxrullo Narzullayev 1982-yil 17-iyunda Dushanbeda insult sabab vafot etgan.

Fizika-matematika fanlari doktori, professor. Tojikiston SSRda xizmat koʻrsatgan fan arbobi.

Nashrlar:

* Vremennaya zavisimost prochnosti tverdix tel / S. N. Jurkov, B. N. Narzullaev // JTF. – 1953. – T.23, vip.10. – S. 1677—1689.
* Izuchenie dolgovechnosti udaroprochnogo polistirola v zavisimosti ot vozdeystviya vneshnix faktorov } B. N. Narzullaev, S,N.Karimov, M. K. Kurbanaliev i dr. Mexanika polimerov,1972, № 6, c. II2I-II23.
* Issledovanie temperaturno-vremennoy zavisimostiprochnosti nitratsellyulozi pri temperaturax" blizkix k temperature razlojeniya / G. M. Bartenev" B. N. Narzullaev" V. A. Mirzoeva, S. Yu. Mirzoev. Visokomolekulyar. soedineniya, ser. A, 1972, t.14" Sh 9, s.2022-2027.
* Temperaturno-vremennaya zavisimost prochnosti sellyuloznix materialov v oblasti visokix temperatur / B. N. Narzul-laev, X. M. Abdullaev, V. A. Mirzoeva, S. Yu. Mirzoev. V kn.: Fiziko-mexanicheskie svoystva i struktura tverdix tel. Dushanbe, 1979, vip.4, s.24-35.
* Vliyanie 2-merkaptobenztiazola na svetostoykost diatsetatsellyulozi [Tekst] : nauchnoe izdanie / B. N. Narzullaev [i dr.] // 5 Vses. konf. po ximii i fiz. sellyulozi, Tashkent, okt., 1982. Tez. dokl. Ch. 2. – Tashkent, 1982

## Manbalar

## Adabiyotlar
* Narzullaev Baxrullo Narzullaevich. Fiz. R. 1927. K 50 l. – IAN TadjSSR. Otd-nie fiz.-mat. i geol.-xim. nauk, 1977, No 4, s. 100—101, portr.
* Baxrullo Narzullaevich Narzullaev. (K 50-letiyu so dnya rojdeniya). – „Mex. polimerov“, 1977, No 2.
* Materiali Mejdunarodnoy konferensii „Sovremennie problemi fiziki kondensirovannix sred“, posvyaщyonnoy 90-letiyu zaslujennogo deyatelya nauki i texniki Respubliki Tadjikistan, doktora fiziko-matematicheskix nauk, professora Narzullaeva Baxrullo Narzullaevicha. Dushanbe – 2017