Édouard Mendy

**Édouard Osoque Mendy** (1992-yil 1-martda tugʻilgan) – professional futbolchi, Saudiya Pro-ligasining „Al-Ahli“ klubi va Senegal terma jamoasi darvozaboni.

Faoliyatini vatani Fransiyada boshlagan Mendy 2011-yilda uchinchi divizion Cherbourg bilan professional shartnoma imzolashdan oldin Le Havre akademiyasida oʻynagan. Mendy 2014-yilda erkin agent boʻldi, shundan soʻng u „Marseille“ zahiralari bilan imkoniyatni qoʻlga kiritishdan oldin deyarli futbolni tark etdi. Keyingi mavsumlarda u oʻzini Reims va Rennesais jamoalarida muntazam ravishda koʻrsatdi.

2020-yil sentyabrida Mendy Premyer-liganing „Chelsea“ jamoasiga 22 funt mln sterling evaziga shartnoma imzoladi. Birinchi mavsumida u darhol asosiy tarkibga kirib, klubning kattalar jamoasida oʻynagan birinchi afrikalik darvozabonga aylandi va Premyer-ligada oʻn oltita oʻyinda oʻz darvozasi dahlsizligini saqlab qoldi. Mendy shuningdek, UEFA Chempionlar Ligasi mavsumida toʻqqizta gol oʻtkazib, eng koʻp oʻyin oʻtkazish rekordini yangiladi va „Chelsea“ga ikkinchi chempionlikni qoʻlga kiritish uchun finalda yana bir gol oʻtkazmadi. U, shuningdek, UEFA tomonidan yilning eng yaxshi darvozaboni va FIFAning 2021-yilning eng yaxshi darvozaboni unvoniga sazovor boʻldi va futbol tarixida ikkala sovrinni ham qoʻlga kiritgan birinchi afrikalik darvozabon boʻldi.

Guinea-Bissau, Senegal va Fransiya terma jamoalarida oʻynash huquqiga ega boʻlgan Mendy dastlab otasi sharafiga Guinea-Bissauga qoʻshildi, ammo keyinchalik Senegalga sodiqlikni oʻzgartirdi va u yerda 2019-yilgi Afrika Millatlar Kubogi uchun birinchi tanlangan darvozabonga aylandi va Senegalga yordam berdi. Shu musobaqada ikkinchi oʻrinni egalladi. U oʻz termasiga 2021-yilgi Afrika Millatlar Kubogida gʻalaba qozonishda yordam berdi, shu bilan birga turnirning eng yaxshi darvozaboni deb topildi va finalda oʻz darvozasi daxlsizligini saqlab qoldi.

## Yoshligi
Mendy Fransiyaning Montivilliers(Seine-Maritime, Normandy)ida tugʻilgan. U „Real Madrid“ va Fransiya terma jamoasida oʻynaydigan chap qanot himoyachisi Ferland Mendyning amakivachchasi.

## Jamoalardagi faoliyati

### Erta martaba
Mendy 13 yoshida Le Havre AC yoshlar akademiyasiga qoʻshildi. Isteʼdodlar orasida Zacharie Boucherning orqasida qolib ketganidan soʻng, Mendy CS Municipaux Le Havre bilan oʻynash uchun darajani pasaytirdi. U oʻzining professional faoliyatini „AS Cherbourg“da boshlagan, u oʻsha paytda Fransiya futbol ligasi tizimining uchinchi darajasi boʻlgan Milliy chempionatda edi. U 2014-yilning yoziga qadar Cherburgda qoldi, shundan soʻng u bir yil klubsiz qoldi. Mendy keyingi intervyusida: „Menda davom etishim haqida shubhalar bor edi“, dedi. Mendy 22 yoshida ishsizlik uchun roʻyxatdan oʻtgan va futboldan tashqari ish izlay boshlagan. Biroq, 2015-yilda Mendy doʻsti va sobiq jamoadoshi Ted Lavie tomonidan Marseilledagi darvozabon boʻsh oʻrnini egallashni tavsiya qildi. Akademiyaning darvozabonlar murabbiyiDominique Bernatowicz bilan bir telefon qoʻngʻirogʻidan soʻng, Marseille Mendyni toʻrtinchi tanlov darvozaboni sifatida qabul qildi. U 2015-16-yilgi mavsumni Marselning oʻrinbosarlar jamoasida, birinchi navbatda Florian Escalesga zaxira sifatida oʻynadi.

### Reims
Muntazam oʻyin vaqtini qidirib, Mendy 2016-17-yilgi Liga 2 mavsumida Reimsga qoʻshildi. Mavsumning ochilish kunida Mendy debyutini „Reims“ning asosiy darvozaboni Johann Carrasso „Amiens“ga qarshi oʻyinga tugashiga besh daqiqa qolganida maydondan chetlatilishi bilan oʻtkazdi. Mendy keyingi yetti oʻyinda uch marta oʻz darvozasi dahlsizligini saqlab qoldi. Keyingi mavsumda Mendy birinchi marta jamoadagi asosiy darvozabon rolini mustahkamladi va u Reimsga 2017-18 Liga 2 chempionligini qoʻlga kiritishda yordam berdi. Ular keyingi mavsumda Liga 1 ga koʻtarildi. Mendy mavsum davomida 34 ta oʻyinda maydonga tushib, 18 marta darvozasi dahlsizligini saqlab qoldi. 2018-19-yilgi mavsumda Mendy Liga 1ning barcha 38 oʻyinida maydonga tushdi va yangi koʻtarilgan Reims sakkizinchi oʻringa koʻtarildi. Mendy oʻn toʻrtta oʻyinda oʻz darvozasi daxlsizligini saqlab qoldi, bu ligadagi barcha darvozabonlar orasida uchinchi oʻrinda turadi.

### Renneses
Mendy „Rennes“ga 2019-yilning avgustida nomaʼlum toʻlov evaziga kelib qoʻshilgan edi, mish-mishlarga koʻra, 4 million yevro atrofida boʻlib, jamoani tark etayotgan darvozabon Tomáš Koubek oʻrniga oʻtdi. Mendy 3-turda „Strasbourg“ jamoasiga qarshi oʻyinda barmogʻi singanidan keyin debyut qildi. „Rennes“ „Stad de la Meinau“da 2:0 hisobida gʻalaba qozonganida, u penaltini qaytard. Mendy COVID-19 pandemiyasi tufayli qisqartirilgan mavsumda „Rennes“ uchun 24 liga oʻyinida toʻqqizta oʻyinda maydonga tushdi va bu ularga uchinchi oʻrinni egallashga va UEFA Chempionlar Ligasi saralashiga yordam berdi.

### Chelsea

#### 2020-21 mavsum

Angliyaning „Chelsea“ klubi Mendy bilan 2020-yilning sentyabr oyida besh yillik shartnoma imzolagan, uning toʻlovi 22 mln funt sterlingni tashkil qiladi. 29-sentyabr kuni Mendy klub uchun debyutini EFL kubogining 4-raundida „Tottenham“ga qarshi oʻtkazdi, „Chelsea“ 1:1 hisobidagi durangdan soʻng penaltilar seriyasida 5:4 hisobida magʻlub boʻldi. Mendy Premyer-ligadagi debyutini 3-oktyabr kuni oʻtkazdi va „Chelsea“ning „Crystal Palace“ ustidan 4:0 hisobida gʻalaba qozongan oʻyinida oʻz darvozasi daxlsizligini saqlab qoldi va 2012-yilda Carl Ikemedan keyin divizionda oʻynagan ilk afrikalik darvozabonga aylandi. 31-oktyabr kuni „Burnley“ga qarshi oʻyinda u „Chelsea“ning 2004-yilda Petr Čexdan keyin Premyer-ligadagi dastlabki uchta oʻyinida oʻz darvozasi daxlsizligini saqlab qolgan birinchi darvozabonga aylandi. Klubning navbatdagi oʻyinida, Chempionlar Ligasida Mendyning sobiq klubi „Rennes“ga qarshi 3:0 hisobida gʻalaba qozongan „Chelsea“ soʻnggi oʻn yil ichida birinchi marta ketma-ket beshta gol oʻtkazdi.

2021-yilning 8-mayida „Chelsea“ „Manchester City“ ni 0:1 hisobida, umumiy 2:1 hisobida magʻlub etganida, Sergio Agüeroning penaltini panenka uslubida amalga oshirdi. Uch hafta oʻtgach, 29-may kuni Mendy UEFA Chempionlar Ligasi finalida oʻynagan birinchi afrikalik darvozabon va 1985-yilgi Yevropa kubogi finalida maydonga tushgan Bruce Grobbelaadan keyin birinchi darvozabonga aylandi. „Chelsea“ finalda „Manchester City“ni 1:0 hisobida magʻlub etdi. Shuningdek, u Chempionlar ligasi mavsumida toʻqqizta oʻyinda oʻz darvozasi daxlsizligini saqlab qolish rekordini yangiladi, xuddi 2000—2001-yilda Santiago Cañizares va 2015-2016-yilda Keylor Navas kabi.

#### 2021-22 mavsum

Mendy UEFA Superkubogi uchun „Vilarreal“ga qarshi oʻyinni boshladi va qoʻshimcha boʻlimga qadar muhim seyvlarni amalga oshirdi. Uning oʻrniga Kepa Arrizabalaga penaltilar seriyasida maydonga tushdi va bunda „Chelsea“ ikkinchi Superkubok chempionligini qoʻlga kiritdi.

Mendy esa FIFAning eng yaxshi darvozabon mukofotini qoʻlga kiritdi.

2022-yil fevral oyida, Senegal uchun 2021-Afrika Millatlar Kubogida gʻalaba qozonganidan soʻng, Mendy ikki hafta ichida ikkinchi kubokni qoʻlga kiritgani uchun finaldan boshlab, 2021-yilgi Klublar oʻrtasidagi Jahon chempionatida ishtirok etish uchun xalqaro faoliyatga qaytdi.

## Xalqaro martaba
Mendyning onasi Senegallik va otasi Bissau-Gvineyalik. 2016-yilning noyabr oyida u Guinea-Bissau terma jamoasidan Portugaliyaning Belenenses va Estoril klublariga qarshi oʻrtoqlik oʻyinlariga chaqirilgandi. oʻsha paytda uning otasi juda kasal edi va vafot etish arafasida edi, bu Mendyni Bisau-Gvineya terma jamoasida oʻynashini sharaflashga olib keldi. Koʻp oʻtmay, u Gvineya-Bisau tomonidan ular uchun 2017-iylgi Afrika Millatlar Kubogida oʻynash uchun nomzodlar roʻyxatiga kiritildi, ammo u oxir-oqibat chaqiruvni rad etdi va kelajakda Senegalda oʻynashini taʼkidladi.

Mendy 2018-yilning 18-noyabrida Ekvatorial Gvineya ustidan 1:0 hisobida gʻalaba qozongan uchrashuvda Senegal terma jamoasi safida debyut qilgan. Mendy 2019-yilgi Afrika Millatlar Kubogigacha boʻlgan Senegalning birinchi tanlagan darvozaboni boʻldi. U Senegalning guruh bosqichining dastlabki ikkita oʻyinida, Tanzaniya ustidan 2:0 hisobida gʻalaba qozongan va Jazoirdan 1:0 hisobida magʻlubiyatga uchragan. Biroq, u Senegalning Keniyaga qarshi guruh bosqichining soʻnggi oʻyini oldidan mashgʻulotlar paytida jarohat oldi va barmogʻi singan holda tarkibni tark etishga majbur boʻldi va Senegal finalda Jazoirga 1:0 hisobida magʻlub boʻldi.

2022-yil yanvar oyida Mendy Senegal terma jamoasining 2021-yilda Kamerunda boʻlib oʻtadigan Afrika Millatlar Kubogida qatnashadigan tarkibiga kiritildi. Musobaqadagi birinchi oʻyinida, 10-yanvar kuni Zimbabvega qarshi oʻyinda u Senegalni 1:0 hisobida magʻlub etganida darvozasi daxlsizligini saqlab qoldi. Guruh bosqichidan soʻng Mendy oʻz xalqiga finalga chiqishga yordam berdi. 6-fevral kuni „Olembe“ stadionida Misrga qarshi kechgan final bahsida qoʻshimcha boʻlimdan soʻng golsiz durangdan soʻng, Mendy Mohanad Lasheenning nuqtadan tepgan toʻpini qaytardi, yana bir gol esa penaltilar seriyasida darvoza ustuniga tegdi va Senegal terma jamoasi uchun ilk bor turnirda gʻalaba qozondi. Musobaqa davomida koʻrsatgan oʻyinlari, jumladan, toʻrtta oʻyinda gol oʻtkazib yubormagani uchun u turnirning eng yaxshi darvozaboni deb topildi.

## Oʻyin uslubi
Mendy jismonan ustun boʻlgan darvozabon sifatida taʼriflangan, u himoyaviy uchinchi oʻrinda kuchli taʼsir koʻrsatadi. 2019–20-yilgi mavsumda „Rennes“ bilan Mendy 75,3% seyv muvaffaqiyatini qayd etdi, bu Liga 1da eng yuqori koʻrsatkich, har bir oʻyinda oʻrtacha 2,5 seyv. Xuddi shu mavsumda Mendy 40 yarddan oʻzining 51,4% toʻp uzatishlarini bajardi, xuddi Ederson kabi tepish qobiliyati bilan yuqori baholanadi. Mendy havoda dadil darvozabon boʻlib, tez-tez oʻz chizigʻidan chiqib, toʻplarni ilib oladi. Uni ham ovozi juda baland, koʻpincha himoyachilarining joylashishini tartibga soladi. „Chelsea“ga kelgach, sobiq menejer Frank Lampard uning ijobiy munosabati va ish odobini yuqori baholadi.

## Shaxsiy hayot
2021-yilda Édouard Mendy va Ferland Mendy Britaniya va Fransiya matbuotini jinsiy jinoyatlarda ayblangan Benjamin Mendy haqidagi hikoyalarda oʻz tasvirlaridan notoʻgʻri foydalanganlikda tanqid qilishdi. Édouard Mendyning taʼkidlashicha, xatolar oʻsha mamlakatlarda qora tanli erkaklarga qanday munosabatda boʻlishining „juda ramziy“ ekanligini aytdi. Agence France-Presse xato uchun uzr soʻradi.

## Karyera statistikasi

### Klub



### Xalqaro

## Yutuqlar
**Reims**

* Liga 2 : 2017–18

**Chelsea**

* UEFA Chempionlar Ligasi : 2020–21
* UEFA Superkubogi : 2021
* FIFA klublar oʻrtasidagi jahon chempionati : 2021
* Angliya kubogi sohibi: 2020–21, 2021–22
* EFL kubogi sohibi: 2021–22

**Senegal**

* Afrika Millatlar Kubogi : 2021; ikkinchi oʻrin: 2019

**Individual**

* UEFA Chempionlar ligasining mavsumdagi tarkibi: 2020–21
* Gana Football Awards Eng yaxshi Afrika xalqaro mukofoti: 2021
* UEFA Chempionlar ligasining mavsumdagi eng yaxshi darvozaboni : 2020–21
* FIFAning eng yaxshi erkaklar darvozaboni : 2021
* Afrika Millatlar Kubogining eng yaxshi darvozaboni: 2021

## Manbalar

## Havolalar

*