open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Slaven Stjepanović

**Slaven Stjepanović** (kirillcha:Slaven Stjepanović; 1987-yil 2-noyabrda tugʻilgan) — chernogoriyalik professional futbolchi, Bosniya va Gersegovina federatsiyasining OFK Gradina klubida hujumkor yarim himoyachi yoki vinger sifatida oʻynaydi.

## Klub faoliyati
Varesh shahrida tugʻilgan Styepanovich oʻz shakllanishini vatani Bosniya va Gertsegovinadagi Brčko raqiblari Jedinstvo va Lokomotivada oʻtkazdi. U Chernogoriyaning „Zeta“ jamoasida 2005-06-yilgi Serbiya va Chernogoriya Superligasida debyutini davom ettirdi, bu musobaqaning yakuniy mavsumi boʻladi. Chernogoriya Birinchi ligasining 2006-07-yilgi dastlabki uchrashuvida Styepanovich 12 gol bilan jamoaning ikkinchi eng koʻp toʻpurari boʻldi va Zetaga chempionlikni qoʻlga kiritdi. U 2007-08-yilgi UEFA Chempionlar Ligasi saralashida Shotlandiya chempioni "Reynjers" ga qarshi oʻynagan umidli oʻyinlaridan soʻng koʻplab klublarning eʼtiborini tortdi.

2007-yilning 31-avgustida, yozgi transfer oynasining soʻnggi kunida Styepanovich jamoadoshi Marko Chetkovich bilan birga „Partizan“ tomonidan sotib olindi va toʻrt yillik shartnoma imzoladi. U klubdagi rasmiy debyutida, Stevan Yovetichning ikkinchi boʻlimida oʻrinbosar sifatida maydonga tushib, 22-sentyabr kuni Mladost Luchani bilan mehmonda 4:1 hisobida gʻalaba qozondi. Biroq, atigi toʻrt kundan soʻng, Styepanovich Serbiya kubogi doirasidagi Radga qarshi oʻyinda jarohat oldi, oʻz uyida 4:1 hisobida muvaffaqiyat qozondi. Keyinchalik deyarli ikki oyga safdan chiqdi. U tuzalganidan keyin juda kam oʻynadi, chunki „Partizan“ oʻn oydan ortiq vaqtdan keyin birinchi dublni qoʻlga kiritdi.

Styepanovich 2019-yilning yanvar oyida Bosniya va Gersegovina Premer-ligasining „FK Zvijezda 09“ klubi bilan shartnoma imzolagan edi. U klubdagi debyutini 2019-yilning 2-martida NK SHiroki Briyegga qarshi uy ligasida 1:1 hisobida oʻtkazdi. Styepanovich Zvijezda uchun birinchi golini 2019-yilning 30-martida, yana bitta uy ligasida SHiroki Briyegga qarshi oʻyinda (1:1) kiritdi. Klub uni 2020-yilning aprel oyida qoʻyib yubordi.

2020-yil 27-iyunda u RS FK Rudar Prijedor klubining Birinchi ligasiga oʻtdi. 2021-yilning yozida u sobiq jamoasi „FK Zvijezda 09“ jamoasiga qaytdi.

## Milliy terma jamoa
Styepanovich Chernogoriya U21 terma jamoasi safida toʻrt marta maydonga tushgan.

## Karyera statistikasi

## Yutuqlar
**Zeta**

* Chernogoriya Birinchi ligasi : 2006-07

**Partizan**

* Serbiya Superligasi : 2007-08
* Serbiya kubogi : 2007-08

**Dacia Kishinyov**

* Moldova Superkubogi : 2011

**Lokomotiv Toshkent**

* Oʻzbekiston Superligasi chempioni: 2016
* Oʻzbekiston kubogi sohibi: 2016

## Manbalar

## Havolalar

*
Nikolay Pogrebnyak

**Nikolay Viktorovich Pogrebnyak** (1992-yil 27-iyun, Moskva) — rossiyalik futbolchi, markaziy himoyachi.

## Faoliyati
Moskvadagi 76-sonli „Timiryazevets“ yoshlar sport maktabi tarbiyalanuvchisi. Maktabning kattalar jamoasida u 2010-yilda Moskva havaskorlar chempionatida kattalar darajasida debyut qilgan.

2011-yilda u „Tom“ jamoasi bilan shartnoma imzoladi. Birinchi mavsumda u Premyer-liganing yoshlar jamoalari chempionatida 18 ta oʻyin oʻtkazdi va bitta gol urdi, keyin esa havaskorlar musobaqalarida Tom jamoasida oʻynadi. 2013-yil boshida u „Irtish Omsk“ klubiga ijaraga berildi va u yerda bir yarim mavsum oʻtkazdi va ikkinchi divizionda 28 ta oʻyin oʻtkazdi. 2014/15-yilgi mavsumda u yana Tomning ikkinchi jamoasida, bu safar ikkinchi divizionda oʻynadi.

Tom jklubini tark etgandan soʻng, u Moskvaning „Torpedo“ va „Dinamo Stavropol“ jamoalarida ikkinchi divizionda oʻynadi.

2018-yilning iyul oyida u Toshkentning „Lokomotiv“ klubiga oʻtdi. U Oʻzbekiston chempionatidagi debyut uchrashuvini 2018-yilning 11-avgust kuni "Neftchi" ga qarshi oʻtkazdi.

## Shaxsiy hayoti
Katta akasi, futbol boʻyicha Rossiya milliy terma jamoasining sobiq hujumchisi Pavel Pogrebnyakdir. Egizak akasi Kirill ham futbolchi.

2017-yil noyabr oyida turmush qurgan, rafiqasi Tatyana.

## Eslatmalar

## Havolalar

* Profil na sayte FootballFacts.ru
* 
* Nikolay Pogrebnyak: Butsi mne privez starshiy brat (nedostupnaya ssilka)
Mustafo Mahamat-Bindi

**Mustafo Mahamat-Bindi** (; 1987-yil 24-iyul) — liviyalik va fransuz futbolchisi, hujumchi.

## Futbolchilik faoliyati
U Fransiya chempionatining quyi divizionidagi turli fransuz klublarida oʻynagan. Xususan, u „Langon-Kastets“, „Mon-de-Marsan“ va „Tartas“ klublarida oʻynagan. Bir muddat u Chad klublarida oʻynadi. 2012-yilning birinchi yarmida Oʻzbekiston chempionati vakili Toshkentning „Lokomotiv“ jamoasida oʻynab, asosiy tarkibda oʻz oʻrniga ega boʻla olmadi va klubni tark etdi.

## Havolalar
* Footballdatabase.eu
* Soccerway.com
Alan Kusov

**Alan Taymurazovich Kusov** (; 1981-yil 11-avgustda tugʻilgan) – rossiyalik sobiq futbolchi.

## Faoliyati
Alan Rossiya Premyer-ligasidagi debyutini „FC Alaniya Vladikavkaz“ klubi safida 2000-yilning 18-iyunida FC Uralan Elistaga qarshi oʻyinda oʻtkazgan. U Rossiya Premyer-ligasida 5 mavsum davomida oʻynadi va Chempionlar Ligasi saralashida CSKA Moskva klubi tarkibida maydonga tushgan.

U 2006 va 2007-yilgi mavsumlarni nomaʼlum jarohati tufayli oʻtkazib yuborgan. 2008-yilning yozida u Ozarbayjonning „Standard Baku“ klubiga transfer qilingan.

2009-yilning yozida u „Anji“ jamoasiga oʻtgan va 20-avgust kuni jamoaning roʻyxatiga kiritilgan. 2010-yil mart oyida Moskvaning „Torpedo“ klubi rasmiy veb-sayti Kusov bilan bir yillik shartnoma imzolanganini maʼlum qilgan. 2011-yilda u Shimoliy Osetiyaga qaytib kelib, „Alaniya-D“ jamoasi bilan shartnoma imzolagan. 24-iyun kuni shartnoma tomonlarning oʻzaro kelishuviga binoan bekor qilingan.

2019-yil 2-sentyabrda u 5 yillik tanaffusdan soʻng Vladikavkazning „Spartak“ klubi futbolchisi sifatida roʻyxatga olingan.

2020-yil fevral oyida u sport karerasini yakunlaganini eʼlon qildi. Vladikavkazning „Alaniya“sida ishlay boshladi.

### Terma jamoadagi faoliyati
Kusov Rossiya terma jamoasi safida 2003-yilning 13-fevralida Ruminiyaga qarshi oʻrtoqlik uchrashuvida debyut qilgan. Bu uning yagona terma jamoadagi oʻyini edi.

## Shaxsiy hayoti
Uning ukasi Artur Kusov ham professional darajada oʻynagan.

## Yutuqlar

* Rossiya Premer-ligasi gʻolibi: 2003.

## Manbalar

## Havolalar
* Alan Kusov  
*
Sergey Litovchenko

**Sergey Litovchenko** (, 1979-yil 30-yanvarda tugʻilgan) — ukrainalik sobiq professional futbolchi va „Olimpik Donetsk“ klubining hozirgi bosh murabbiyi. Baʼzilar uning familiyasini **Litovchenko** deb tasvirlaydilar.

## Futbolchilik faoliyati
1996/97-yilgi mavsumda u „Gidroliznik“ jamoasida oʻynagan. 1998-yildan 2001-yilgacha Latviyada „LU/Daugava“ (Riga) jamoasida oʻynagan. Keyinchalik u „Kolos“ (Stepovoye), „Cherkassy“, „Nafkom-Akademiya“ klublarida qatnashdi.

2004-yilda Belarusning „Torpedo-SKA“ (Minsk) jamoasida oʻynagan. 2005-yildan 2006-yilgacha u Simferopolning „Tavriya“ jamoasida oʻynagan, 2005-yil 1-mart kuni „Borisfen“ jamoasiga qarshi oʻyinda (2:1) jamoada debyut qilgan. 2006-yildan 2010-yilgacha u Kiyevning „Arsenal“ jamoasida oʻynagan.

2015-yil 23-dekabrda u Kievning „Arsenal“ klubi bosh murabbiyi sifatida tanishtirildi. 2018-yilning yozida u „Arsenal“ jamoasini tark etdi.

2018-yilning avgustida u Mogilevdan Belarus Premer-ligasidagi „Dnepr“ klubiga bosh murabbiy etib tayinlandi.

2020-yilda Armaniston futbol federatsiyasi tomonidan kelishilgan oʻyinlarni tashkil etishda ishtirok etgani uchun  futbol bilan bogʻliq har qanday faoliyatdan umrbod diskvalifikatsiya qilingan edi, ammo 2021-yil iyul oyi oxirida u Lozannadagi sport arbitraji sudi tomonidan oqlangan edi.

2021-yil 24-iyuldan — „Olimpik“ klubi (Donetsk) bosh murabbiyi. Shartnoma bir yilga moʻljallangan.

## Yutuqlar

* Ukraina Birinchi ligasi gʻolibi (1): 2017/18

## Shaxsiy hayoti
Xotinining ismi Irina. 2002-yilda tugʻilgan oʻgʻli Kiyevning „Arsenal“ yoshlar sport maktabida futbol oʻynaydi.

## Manbalar

## Havolalar

* Serhiy Litovchenko at FootballFacts.ru (in Russian)
* Serhiy Litovchenko at UAF and archived FFU page (in Ukrainian)
Activistning qamalishi

**Activist ishi**, shuningdek, **Activistning qamalishi** — Ijtimoiy tarmoqlarda oziq-ovqat mahsulotlari sifatini nazorat qilish boʻyicha videomateriallar tayyorlovchi bloger, **ACTIVIST** nomi ostida tanilgan Hojiakbar Nosirovning hibsga olinish hodisasi.

## Qisqa maʼlumot
**ACTIVIST** (asli ismi *Hojiakbar Nosirov*; 1997-yilda Toshkent shahrida tugʻilgan) — YouTubedagi oʻzbek auditoriyasi orasida mashhurllika erishgan oziq-ovqat mahsulotlari blogeri.

## Qamalishi
2023-yilning 8-aprel sanasida ijtimoiy tarmoqlarda mashhurlikka erishgan bloger — ACTIVISTning qamalganligi haqida maʼlumotlar tarqala boshladi. Qamoqqa olinishing sababi oʻlaroq 2023-yilning 5-aprel sanasida oʻz auditoriyasi orasida baʼzi turdagi yogurt mahsulotlari tarkibida karmin moddasi borligi, uning islom dinida harom (taqiqlangan) ekanligi hamda uni isteʼmol qilmaslik kerakligi haqida chiqargan videosi sabab boʻlgan.

Shayxontohur tumani jinoiy ishlar boʻyicha sudi tomonidan blogerga nisbatan 15 sutka maʼmuriy qamoq jazosi (MJKning **184-3-** (milliy, irqiy, etnik yoki diniy adovatni targʻib qiluvchi materiallarni tayyorlash, saqlash yoki tarqatish) va **194-moddalariga** (ichki ishlar organlari xodimining qonuniy talablarini bajarmaslik) asosan) tayinlangan. Uning yogurtlar haqida eʼlon qilgan videosi diniy-ekstrimistik video deya baholangan. Uning hibsga olinishi Oʻzbekistonda soʻz erkinligi bilan bogʻliq vaziyat yuzasidan keskin muhokamalarga sabab boʻldi.

## Munosabatlar
### Oʻzbekiston musulmonlari idorasi fatvo markazi
Fatvo markazi rasmiylari karmin moddasi isteʼmoli boʻyicha boshqa davlatlar ulamolarining bergan fatvolarini iqtibos sifatida keltirib oʻtib, shunday munosabat bildirishdi:

## Ozodlikka chiqishi
Bloger 2023-yilning 23-aprel kuni soat 16:00 da ozodlikka chiqqanligi haqida turli manbalarda maʼlumotlar kelgan, biroq, oʻzi ozodlikka chiqqani haqida 10-may kuni rasmiy ijtimoiy tarmoqlaridagi hisoblarida video joylagan.

## Manbalar

## Havolalar

* „ACTIVIST“ NEGA QAMALDI? — ACTIVISTning qamalishi toʻgʻrisida Qalampir.uz nashri tayyorlagan tahliliy maqola va videorolik
Rodrigezia venusta

***Rodriguezia venusta*** orxideyadoshlar oilasiga mansub Guyana, Surinam, Venesuela, Ekvador va Braziliyada oʻsuvchi oʻsimlik turi.

## Tavsif
*Rodriguezia venusta* - epifitik orxideya turi. Uning oʻlchami kichik, balandligi 20 santimetrdan oshmaydi.

Uning ildizlari havoda osilib turadi, shuning uchun bu orxideya toshli substratlarni afzal koʻradi.

## Manbalar
Prezident maktabi (Fargʻona)

{
    "type": "FeatureCollection",
  "features": [
    {
      "type": "Feature",
      "properties": {
        "marker-color": "#000000",
        "marker-size": "medium",
        "marker-symbol": "school"
      },
      "geometry": {
        "type": "Point",
        "coordinates": [
         71.79048526687666,
          40.37829527885944
        ]
      }
    }
  ]
}
**Fargʻona shahridagi Prezident maktabi** — 2021-yil 6-noyabr kuni Fargʻona shahrida ochilgan zamonaviy taʼlim muassasasi. Maktabda darslar STEAM yoʻnalishiga oid oʻquv qoʻllanma va darsliklar orqali olib boriladi.
Maktabga Kanada, AQSH, Filippin, Yangi Zelandiya, Zimbabve va Yamayka kabi xorijiy davlatlardan mutaxassislar jalb qilingan. Ular bilan birga 22 nafar mahalliy oʻqituvchilar faoliyat yuritadi. Prezident maktablari uchun kirish imtihonlari Cambridge universitetining Cambridge Assessment International Education imtihon kengashi tomonidan oʻtkaziladi.

## Ochilish tarixi
Fargʻona shahridagi ushbu oʻquv muassasasi rasman 2021-yil 6-noyabrda ochilgan. Oʻquv kompleksi qurilishi uchun 80 milliard soʻm sarflangan. Kompleks tarkibida 168 oʻrinli oʻquv binosi, shuncha oʻrinli yotoqxona, oshxona, sport zali, bosseyn va 15 oʻrinli oʻqituvchilar yotoqxonasi mavjud. 2021-yilda 10 mingga yaqin talabgorlar ushbu maktabda oʻqish istagini bildirgan va ulardan 144tasi imtihon asosida oʻqishga qabul qilingan. Maktab bitiruvchilari shahodatnoma, attestat, shuning bilan birga xalqaro darajadagi dastur diplomiga ega boʻlishi mumkin.

## Qulayliklar
* Maktab oʻquvchilari *bepul taʼlim, 5 mahal ovqat, bepul maktab formasi* va *bepul yotoqxona* bilan taʼminlanadi.
* Har bir oʻquvchi davlat tomonidan maktab davrida foydalanish uchun *shaxsiy komputer* bilan taʼminlanadi.
* Darslardan soʻng *kamondan otish* va *chavandozlik*, *suzish*, *futbol* kabi sport turlaridan va *drama* hamda *musiqiy asboblar oʻrganish* uchun mashgʻulotlar tashkil qilinadi.

## Hamkorlik
Fargʻona shahridagi Prezident maktabi va Oʻzbekiston Respublikasi Milliy gvardiyasining Fargʻona viloyat boshqarmasi oʻrtasida hamkorlik memorandumi imzolangan.

## Taniqli shaxslari
* **[[Dilafruz Sobirova]]** — AQSHning nufuzli Garvard universitetiga *Integrative Biology* yo‘nalishi bo‘yicha 392 000 AQSH dollari miqdoridagi 100 foizlik grant asosida o‘qishga qabul qilingan. 

## Manbalar

## Havolalar
* Fargʻona Prezident maktabining rasmiy telegram kanali
* Fargʻona Prezident maktabining rasmiy YouTube kanali
* Fargʻona shahridagi Prezident maktabi
* Ixtisoslashtirilgan taʼlim muassasalari agentligining rasmiy veb-sayti
* Ixtisoslashtirilgan taʼlim muassasalari agentligining rasmiy Facebook sahifasi
* Ixtisoslashtirilgan taʼlim muassasalari agentligining rasmiy Instagram sahifasi
* Ixtisoslashtirilgan taʼlim muassasalari agentligining rasmiy kanali
Gnohere Krizo

**Gnohere Krizo** (1997-yil 20-iyunda tugʻilgan) — Kot-dʼIvuarlik professional futbolchi, Kalkutta futbol ligasi Bxavanipore klubida hujumchi sifatida oʻynaydi.

## Klub karerasi
Krizo oʻz faoliyatini Belarusda „Slutsk“ klubida boshlagan. Moldovadagi omadsiz faoliyatidan soʻng 2017-yilning yanvarida Oʻzbekiston Oliy Ligasi chempioni Toshkentning „Lokomotiv“ klubiga oʻtdi. U klub safida mavsumda atigi 2 ta oʻyin oʻtkazdi va 2018-yilning yanvarida klubni tark etdi.

### Real Kashmir
2018-19-yilgi mavsumda Krizo Hindistonning I-liga klubi „Real Kashmir“ga qoʻshildi. U asosiy tarkibga kirdi va birinchi mavsumida 16 oʻyinda 4 ta gol urdi. Klub uni 2020-yilgacha keyingi mavsumga ham olib ketdi va u Durand kubogi kabi turnirlarda ham oʻynadi va mavsumoldi oʻrtoqlik oʻyinida Jamshedpur FK bilan oʻynadi. 

### Cherchill Brothers
Krizo 2021-21-yilgi mavsumda Cherchill Brothers klubiga qoʻshildi va birinchi golini 2022-yil 1-aprelda I-ligada NEROCA ustidan 4:2 hisobida gʻalaba qozongan oʻyinda kiritdi. Uning ikkinchi goli 3-may kuni RoundGlass Punjabga qarshi oʻyinda jamoasining 2:1 hisobidagi gʻalabasi bilan yakunlandi. Krizo zaxiradan maydonga tushdi va 85-daqiqada yaqin masofadan gol urdi.

## Faoliyat statistikasi

### Klub

**Izohlar**

## Yutuqlar
**Bhavanipore**

* Naihati Oltin Kubogi: 2022
* CFL Premer-divizioni A ikkinchi oʻyinchisi: 2022

## Manbalar

## Havolalar

* 
* Gnohere Krizo Slutsk saytida
Lazer turlari

Quyida lazerlarning eng keng tarqalgan turlari, ularning ish toʻlqin uzunliklari va qoʻllaanishi bilan tavsifangan javdal mavjud.

## Lazerlarning turlari va turlar

### [[Gaz lazer]]lari

### Boʻyoq lazerlari

### Metall bug 'lazerlari

### [[Qattiq tanali lazer]]lar

### Yarimoʻtkazgichli lazerlar

### Lazerlarning boshqa turlari
Shokolad gullashi

**Shokoladning gullashi** shokolad yuzasida paydo boʻladigan ikki xil oq rangli qoplama. Ikki xil boʻladi shokoladdagi yogʻ kristallarining oʻzgarishi natijasida paydo boʻlgan yogʻ gullanishi va shakarga namlik taʼsir qilishi natijasida hosil boʻlgan kristallar tufayli shokolad gullashi. Yog 'va shakarning gullashi shokoladning koʻrinishini buzadi, lekin uning saqlash muddatiga taʼsir qilmaydi. „Gullagan“ shokoladni isteʼmol qilish xavfsiz (chunki shakar tarkibiga koʻra tez buzilmaydigan oziq-ovqat hisoblanadi), lekin tashqi koʻrinishi va sirt tuzilishi yoqimsiz boʻlishi mumkin. Shokolad gullashini shokoladni eritib, aralashtirib, keyin qolipga quyib, sovutib, shakar yoki yogʻni eritma ichiga qaytarish orqali tuzatilishi mumkin.

## Yogʻ gullash
Yogʻli gullash — kakao moyining tarkibiy qismlarga ajralishi. Odatda gullash saqlash sharoiti sababli paydo boʻladi. Kakao moyidagi quyi erish nuqtasi triglitseridlari boshqa tarkibiy qismlarga qaraganda koʻproq harakatchan va shokolad mahsuloti yuzasiga oʻtadi.

Kakao moyi polimorfik shakllarga boʻlinishi mumkin. Gullangan shokoladlarda kakao moyining eng barqaror VI polimorflari mavjud. Gullash kakao moyining kamroq barqaror shakldan (IV yoki V shakl) eng barqaror shaklga (VI shakl) nazoratsiz polimorf oʻzgarishi orqali sodir boʻladi. Oʻzgaruvchan harorat transformatsiya va shu bilan gullash tezligini oshiradi.

## Shakar gullashi
Shakar gullashni yogʻ gulidan ajratib boʻlmaydi. Yangi shakar gullagan namunalarda koʻpincha sirt farqini his qilish oson; shakar gullashi quruq his qiladi va teginilganda erimaydi, yogʻ gullashda shokolad sirti silliq va eruvchan boʻladi. Koʻpincha suvning kichik bir tomchisini sirtga tegizish orqali farqni koʻrish mumkin. Yogʻ gullashida tomchi munchoq hosil qiladi, yoyilib ketmaydi. Shakar gullashda, tomchi tezda tekislanadi va tarqaladi, chunki suv mikroskopik shakar zarralarini sirtda eritadi. Shu bilan bir qatorda, sirtni yumshoq isitish (masalan, sochlarini fen bilan) yog 'gullarining kristallarini eritib, gullash koʻrinishini yoʻqotadi va shakarni oʻzgarishsiz qoldiradi.

Shakarning gullashi namlik tufayli yuzaga keladi. Shokolad qoplamasidagi namlik shakarning erishiga olib keladi. Namlik bugʻlanganda, shakar changli qatlamni qoldirib, kattaroq kristallar hosil qiladi. Bunga quyidagilar sabab boʻladi:

* Shokoladlarni nam sharoitda saqlash
* Shokoladni nam salqin havoli muhiyda ishlab chiqarishda „shudring“ toʻplanishi yoki shokoladlarni shu xonaning shudring nuqtasidan past haroratda qadoqlash xonasiga kirishiga ruxsat berish
* Gigroskopik ingredientlardan foydalanish (past navli yoki jigarrang shakar)
* Shokolad bilan qoplangan qandolat mahsulotlarini yuqori haroratli saqlash sharoitlari, bu yerda markazlar yuqori nisbiy namlikka ega va chiqarilgan suv bugʻlari oʻramlarda saqlanadi.

### Shakarli gullashini kamaytirish usuli
Shokolad mahsulotlarini saqlash uchun tegishli haroratni saqlash orqali shakarli gullashini kamaytirish mumkin. Kondensatsiyani oldini olish uchun oziq-ovqatni saqlash kerak boʻlgan haroratni aniqlash uchun psikrometrik jadvaldan foydalanish lozim.

## Manbalar
Ballflower

**Ballflower** (, bukv. — „shar-svetok“)- meʼmoriy bezak boʻlib, uchta gulbargli gul kosasidagi toʻp shaklida boʻladi. Bu bezak turi XIII asrning ikkinchi yarmida Angliyada qoʻllanila boshlandi va XIV asrning asosiy bezak naqshlaridan biriga aylanadi.

Ularni XII-XIV asrlardagi koʻplab cherkovlarda koʻrish mumkin, masalan, Gloster sobori, Bloxham  (Oksfordshir),  Avliyo Maykl cherkovi (Linkolnshir, taxminan 1300), Tewkesbury Abbey (Gloucestershire, taxminan 1330).

## Galereya

## Manbalar

### Adabiyotlar

* 
*
41-maktab (Namangan)

Namangan viloyati Chust tumanidagi 41-umumiy oʻrta ta’lim maktabi.
## Ochilish tarixi
2007-yil 3-mayda asos solingan.
## Manbalar
Fozilmon ota ziyoratgohi

**Fozilmon ota ziyoratgohi** — Oʻzbekiston Respublikasi Andijon viloyatining Qirgʻiz Respublikasi bilan chegaradosh boʻlgan janubiy-sharqiy hududida — Xonobod shahrining Fozil ota mahallasida joylashgan qadimiy yodgorlik.

## Joylashuvi[https://www.google.com/maps/place/40%C2%B048'51.7%22N+72%C2%B059'42.0%22E/@40.814361,72.994988,955m/data=!3m2!1e3!4b1!4m4!3m3!8m2!3d40.814361!4d72.994988?entry=ttu&g_ep=EgoyMDI0MTAwNy4xIKXMDSoASAFQAw%3D%3D]
Andijon shahri markazidan 72 km uzoqlikda joylashgan. Oʻzbekiston Respublikasi va Qirgʻiz Respublikasi chegara hududiga yaqin joyda joylashgan.

## Tarixi
Fozilmon ota ziyoratgohi XIII asrda yashab oʻtgan diniy ulamo Sayyid Fozilmon Dehlaviy nomi bilan bogʻliq boʻlib, olamdan oʻtgach shu joyga dafn qilingan. XVI asr oxirida ushbu maqbara kuchli sel natijasida loyqa suv ostida qolgan. 1805-yilda ulamo, o‘zbek mumtoz adabiyotining vakili shoir Xoʻjamnazar Xolmuhammad oʻgʻli Huvaydoning oʻgʻli Xolmuhammad Eshon ibn Huvaydo tomonidan qabr oʻrni aniqlanib, maqbara qayta tiklangan.

## Meʼmorchiligi
Fozilmon ota ziyoratgohi qurilishida Oʻrta Osiyo milliy meʼmorchiligi anʼanalari asosida qurilgan. 1996-yilda maqbara huddi shu uslubda taʼmirlanib, gumbazli koʻrinishda qayta tiklangan.

## Geografiyasi
Maqbara hududida 2 asrga teng 56 tup chinor daraxtlari qad rostlagan. Manbalarda Fozilmon ota ziyoratgohi yaqinidan oqib oʻtuvchi buloqning suvi „tirik suv“ deb hisoblanadi va undan bir qancha asrlar davomida odamlar shifo topib kelishi haqida maʼlumotlar uchraydi. Ushbu buloqning nomi — Fozilmon ota bulogʻi nomi bilan mashhur. Uning paydo boʻlganiga 600 yildan oshgan deyiladi.

### Turistik salohiyati
Fozilmon ota ziyoratgohiga Belorus Respublikasi, Qirgʻiziston, Qozogʻiston, Rossiya, Ukraina, Italiya, Xitoy, BAA, Germaniya, Janubiy Koreya kabi davlatlardan chet ellik sayyohlar tashrif buyirishadi. Mahalliy hamda islom diniga eʼtiqod qiluvchi sayyohlarga qur’on tilovat etish uchun shart-sharoitlar yaratilgan.

## Adabiyotlar
* 

## Manbalar
Mansur Beygi

**Mansur Beygi** (; **Manşūr Beygī** sifatida romanizatsiya qilingan) — Eronning Xuziston ustoni Behbaxon okrugidagi Dodangʻa qishloq okrugiga qarashli qishloq. 2006-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, aholisi 161 nafar (31 oila)dan iborat.

## Manbalar
Arva binti Kariz

**Arva bintu Kariz** () — Usmon ibn Affonning onasi.

## Nasli
Arva bint Kariz bin Rabi’a bin Habib bin Abd Shams bin Abdumanof ibn Qusay bin Qusay bin Qusay ibn Kilab bin Murra bin Murra ibn Ka'b bin Luay bin Gʻolib bin Fahr bin Molik bin Al-Nadr bin Kinana Fihr ibn Molik Xuzayma bin Mudraka bin Ilyos bin Mudar bin Nizor bin Maʼad ibn Adnan, Al-Abshmiyya, Kenoniy Quraysh. Ibn Manda va Abu Naim uni Arva binti Kariz ibn Abd Shams deb kelgan.

Onasi Ummu Hakim al-Bayda bint Abdulmuttalib ibn Hoshim ibn Abdumanof ibn Qusay ibn Qusay ibn Kilab ibn Kilob ibn Murra ibn Kaʼb ibn Murra ibn Kaʼb ibn Gʻolib ibn Fahr bin Molik ibn Nadr ibn Kinana Fihr ibn Molik Xuzayma bin Mudraka bin Ilyos bin Mudar bin. Nizor ibn Maʼd ibn Adnan, Hoshimiy, Quraysh, Kinoniy, Muhammad paygʻambarning xolasi boʻladi.

## Hayoti
U Affon ibn Abu al-Os ibn Umayyaga turmushga chiqdi. Keyinchalik Usmon va Amna ismli farzandlar koʻrdi.

## Rivoyatlari
Yahyo ibn Mahmud Ijozani roviylari bilan Abu Bakr ibn Abu Osimga rivoyat qilganida, u aytdi: Abdul ibn Shabib bizga aytdi, Ibrohim ibn Yahyo ibn Honi aytdi, otam aytdi, Xozim ibn Husayn aytdi, Abdulloh ibn Abu Bakr, Az-Zuhriy, Ubayd Alloh ibn Abdulloh, Ibn Abbos rivoyatlarida: Ummu Usmon, Ummu Talha, Ummu Ammor ibn Yosir, Ummu Abdurrahmon ibn Avf, Ummu Abu Bakr as-Siddiq, Zubayr, Saʼd va onasi hayotlarida Islomni qabul qilganlar.

## Bay’ati
Arva binti Kariz roziyallohu anhu qizi Ummu Kulsum binti Uqbadan keyin islom dinini qabul qilib, Madinaga hijrat qilib Muhammad qilgandan biri hisoblanadi.

## Vafoti
U oʻgʻli Usmon ibn Affon roziyallohu anhuning vafot etguniga qadar Madinada edi.

Muhammad ibn Umar rivoyat qiladi: „Dovud ibn Bakr ibn Abu al-Furot al-Ashjoʻiy bizga aytdi: Men Usmon oilasining mavlosi Abdulloh ibn Kaʼb haqida eshitdim. U: „Usmon ibn Affonning onasini vafot etgan kuni guvohi boʻldik, soʻng Al-Baqiyda dafn qildik“, dedilar, u qaytib keldi va odamlar masjidda namoz oʻqidilar, u vaqt Usmon masjidda yolgʻiz edi, men uning yonida namoz oʻqidim“.

Onasining oʻlimidan soʻng, u onasining qabri boshidan 3 kun uzoqlasha olmadi. Kimdir Usmonni qidirsa onasining qabri yoqasidan topar edi.

## Manbalar
Ivan Kucherenko

**Ivan Kucherenko** (1987-yil 1-iyunda tugʻilgan) — ukrainalik futbolchi.

## Oʻyin karyerasi

### Ukraina va Markaziy Osiyo
Kucherenko oʻz faoliyatini 2004-yilda Ukraina Premyer-ligasida „Krivbas Krivoy Rog“ da boshlagan. Krivbas-Krivoy Rogdagi faoliyati davomida u Ukraina Ikkinchi ligasida Krivbas-2 Krivoy Rogda oʻynagan. 2008-yilda Qozogʻiston Premer-ligasida „Astana“ da, keyingi mavsumda esa Toshkentning „Lokomotiv“ jamoasida Oʻzbekiston Superligasida oʻynadi. Chet eldagi ikki mavsumdan soʻng u Ukraina ikkinchi ligasiga qaytdi va „Xirnik Krivoy Rog“ da oʻynadi, 2011-yilda esa Oʻzbekiston Superligasiga qaytib, "Olmaliq" FK bilan shartnoma imzoladi. 2013-yilda Qozogʻistonga yana „Astana-1964“ jamoasida qaytdi.

2011-yil oxirida u Poltava klubiga turnir jadvalida birinchi oʻrinni egallab, Ukraina Birinchi ligasiga chiqishda yordam berdi.m. Keyin 2013-14-yillarda u Ukraina birinchi ligasida „Tytan Armyansk“ klubi bilan, keyinroq Ukraina futbol havaskorlar ligasida „Inhulets-2 Petrove“ va „Drujba Novomykolayivka“ klublarida oʻynadi.

### Kanada
2017-yilda u FC Ukraine United bilan Kanada futbol ligasida oʻynash uchun uchinchi marta chet elga sayohat qildi. Oʻzining debyut mavsumida u Ukraina FC jamoasiga mavsumni mukammal oʻtkazishda yordam berdi va Ikkinchi divizion chempionligini qoʻlga kiritdi. Torontodagi ikkinchi kursida u Birinchi divizion chempionligini qoʻlga kiritishda yordam berdi. 2019-yilda u Scarborough SC ga qarshi CSL chempionati finalida maydonga tushdi, ammo magʻlub boʻldi. U 2021-yilda „Ukraina Yunayted“ bilan Ontario futbol ligasida oʻynagan.

## Yutuqlar
**Ukraina Yunayted**

* CSL Ikkinchi divizion chempionati : 2017
* Kanada futbol ligasi birinchi divizioni: 2018
* Kanada futbol ligasi ikkinchi divizioni: 2017

## Manbalar
Arslonmurat Amanov

**Arslanmyrat Amanmyradowich Amanow** (1990-yil 28-martda tugʻilgan) — turkmanistonlik professional futbolchi, "Ahal" safida qanot himoyachisi va Turkmaniston milliy futbol jamoasi sardori. U 2019-yilgi Osiyo Kubogida mamlakat sharafini himoya qilgan.

## Shaxsiy hayoti
 
Arslonmirat Amanov Mari viloyatining Bayramali shahrida tugʻilgan. U Ashxoboddagi sport maktabi akademiyasida futbol bilan shugʻullana boshlagan.

## Karyerasi
U oʻzining professional faoliyatini 2007-yilda „Ashxobod“ klubida boshlagan va u yerda dastlabki ikki mavsumini oʻtkazgan. 2010-yildan 2012-yilgacha u FC HTTUda oʻynagan. Shuningdek, 2012-yil davomida u Qozogʻistonning „Oqjetpes“ klubida 11 ta oʻyin oʻtkazib, bitta gol urgan.

2013-yil davomida u FK HTTU jamoasiga qaytdi.

2014-yil mart oyida Amanov Qozogʻiston Premyer-ligasi vakili "Irtish Pavlodar" bilan shartnoma imzoladi. „Irtish“ bilan bir mavsumdan soʻng Amanov 2014-yilning dekabrida klubni tark etdi. U ushbu klub tarkibida 24 ta oʻyin oʻtkazib, 1 ta gol urgan.

2015—2016-yillarda Oʻzbekiston Oliy ligasining "Olmaliq" klubida toʻp surgan, 54 ta oʻyin oʻtkazib, 8 ta gol urishga muvaffaq boʻlgan.

2017-yilda „Oltin Asir“ klubida oʻynagan. 2018-yilda u Oʻzbekistonning boshqa bir klubi Buxoro FK bilan shartnoma imzoladi.

2019-yil 31-yanvar kuni u Oʻzbekiston chempioni, ayni davrdagi liganing eng kuchli jamoasi Toshkentning „Lokomotiv“ klubi bilan shartnoma imzolagani maʼlum boʻldi.

2020-yilning qishida Amanov AGMK FK bilan bir yillik shartnoma imzoladi, u 2015 va 2016-yillarda oʻynagan edi.

2021-yilning yanvar oyida u "Soʻgʻdiyona Jizzax" klubi bilan shartnoma imzoladi. Iyul oyida uning „Soʻgʻdiyona“ bilan shartnomasi oʻzaro kelishuvga koʻra bekor qilingandi. U vatani Turkmanistonga qaytib, „Ahal“ klubiga oʻtdi.

## Xalqaro martaba
2009-yildan buyon Turkmaniston terma jamoasida oʻynab kelmoqda. U 2010-yil OFK Chaqiruv kubogi yarim finalida Tojikistonga qarshi oʻyinda gol urgan.

Hozirgacha u oʻz jamoasida 53 ta oʻyin oʻtkazib, 10 ta gol urgan, yaʼni turkmanistonlik futbolchilar orasida eng koʻp xalqaro maydonga tushish boʻyicha rekordchi hisoblanadi. Jamoa vitse-sardorlaridan biri.

2018-yilning dekabr oyida u Osiyo Kubogi-2019 uchun arizaga kiritildi. 9-yanvar kuni guruh bosqichining birinchi oʻyinida Yaponiyaga qarshi oʻyinning 27-daqiqasidayoq hisobni ochdi. Turkmaniston terma jamoasi oʻyinda 2:3 hisobida magʻlub boʻldi.

## Faoliyat statistikasi

### Xalqaro

*2019-yil 14-noyabrda oʻtkazilgan oʻyindagi aniq statistika.*

### Terma jamoa statistikasi

: *Gollar va natijalar birinchi boʻlib Turkmanistonning gollar sonini sanab oʻtadi.*

## Yutuqlar
**Ashxobod**

* OKari Liga : 2007, 2008

**HTTU**

* Yokari ligasi : 2013
* Turkmaniston kubogi : 2011

**Lokomotiv Toshkent**

* Oʻzbekiston Superkubogi sohibi: 2019

**Turkmaniston**

* OFK Chaqiruv kubogi sohibi: 2010, 2012

## Manbalar

## Havolalar

* 
*
Jon Trubi

**Jon Trubi** (1952-yilda tugʻilgan) - amerikalik ssenariynavis, rejissyor, ssenariynavis oʻqituvchisi va yozuvchi. U soʻnggi oʻttiz yil ichida 1000 dan ortiq film ssenariylari boʻyicha maslahatchi boʻlib ishlagan, shuningdek, Blockbuster (aslida "Storyline Pro") ssenariy yozish dasturi bilan ham tanilgan. U *“Hikoya anatomiyasi: usta hikoyachi boʻlish yoʻlidagi 22 qadam”* kitobining muallifi, kitob ssenariy yozish mahorati haqida.

1980-yillarda: Truby oʻzining birinchi kreditlarini oldi, *[[21 Jump Street (teleserial)|21 Jump Streetning]]* uchta epizodini yozgan. Shuningdek, hikoya muharriri sifatida xizmat qildi. Keyinchalik u 2011-yilda Disneynature hujjatli filmi *Afrika mushuklari* uchun hammualliflik huquqini oldi. Filmdan tushgan mablagʻning bir qismi Afrika yovvoyi tabiat fondiga va ularning Keniyadagi Amboseli yovvoyi tabiat yoʻlagini saqlab qolishga qaratilgan saʼy-harakatlariga xayriya qiladi.

Ushbu mavzu boʻyicha koʻplab mualliflar va oʻqituvchilardan farqli oʻlaroq, Trubi Sid Fildning uch pardali "Paradigma" sini tanqid qilgan. Trubi uni hikoya qilishning mexanik vositasi sifatida koʻradi. Koʻpchilik ssenariy oʻqituvchilari qahramonlarning ichki oʻzgarishiga urgʻu beradi, lekin ularning harakatlarining boshqalarda bor axloqiy taʼsirini emas. Buning oʻrniga, Truby oʻzining 22 bosqichli konturini yaratdi. Bu Trubyning 2007-yil oktyabr oyida Faber va Faber tomonidan nashr etilgan *"Hikoya anatomiyasi: usta hikoyachi boʻlish uchun 22 qadam" nomli* birinchi kitobiga asos boʻlgandi.

* *Hikoya anatomiyasi: usta hikoyachi boʻlish uchun 22 qadam*, Faber va Faber, 2007
* *Janrlar anatomiyasi: hikoya shakllari dunyoning ishlash usulini qanday tushuntiradi*, Pikador, 2022

* 
*
Andrey Kojokari

**Andrey Kojokari** (1987-yil 21-yanvarda tugʻilgan) — moldovalik futbolchi, hozirda Moldova milliy divizioni vakili „Dinamo-Auto Tiraspol“ klubida oʻynaydi. Moldova terma jamoasida ham oʻynaydi.

## Faoliyat statistikasi

### Xalqaro maqsadlar

## Yutuqlar ==; Zimbru Kishinyov

* Moldova kubogi : 2006-07; Liepayas metallurglari

* Latviya Oliy ligasi : 2009; Dacia Kishinyov

* Moldova milliy divizioni : 2010-11; Lokomotiv Toshkent

* Oʻzbekiston kubogi : 2014; Milsami Orxey

* Moldova milliy divizioni: 2014-15
* Moldova kubogi: 2017-18

## Manbalar


## Havolalar
* 
* 
* Profile on Sports.md
Xorazm (maʼnolari)

* Xorazm — Oʻrta Osiyoning qadimiy hududi boʻlib, markazi Amudaryoning quyi oqimida joylashgan.

; Futbol klublari

* „Xorazm“ (Urganch, Oʻzbekiston).
* Xorazm — Oʻzbekistondagi ayollar futbol klubi.
* 1976—1986-yillardagi „Xanki“ nomli FK (Yangiariq / Xonqa, Oʻzbekiston SSR).
* „Narimanovets“ FK nomi (Oʻzbekiston SSR, Narimanov nomidagi kolxoz) 1978-yil.

; Stadion

* „Xorazm“ — Urganch shahridagi stadion.
Aram Voskanyan

**Aram Voskanyan** (, 1975-yil 26-avgustda tugʻilgan) — armaniyalik nafaqadagi futbol hujumchisi. U Armanistonning „Ararat Yerevan“ klubini boshqarmoqda.

## Faoliyati
Ashtarak klubida ikki mavsum oʻynab, 2010-yilning mart oyida Toshkentning „Lokomotiv“ jamoasi bilan shartnoma imzoladi va buning uchun birinchi oʻyinda dubl qayd etdi. Oʻzbekiston kubogi doirasidagi navbatdagi oʻyinda „Lokomotiv“ „Dinamo-Gʻallakor“ klubi bilan toʻqnash keldi. Oʻyinning yakuniy hisobi 7:0, temiryoʻlchilar foydasiga. Voskanyan oʻz hisobidan 3 ta gol urdi. Yozgi transfer oynasida u Yevropa Ligasi arafasida tarkibni kuchaytirishi kerak boʻlgan Mika klubiga qaytadi. 2011-yilgi chempionatning oʻrtalarida, klubdagi murabbiy oʻzgarishlari vaqtida u futbolchilik faoliyatini yakunladi va klub murabbiylar shtabiga qoʻshildi.

Aram, shuningdek, Armaniston terma jamoasi aʼzosi boʻlgan va 2004-yil 17-noyabrda Ruminiyaga qarshi oʻtkazilgan 2006-yilgi Jahon chempionati saralash oʻyinidagi debyutidan beri 10 ta xalqaro oʻyinda ishtirok etgan.

### Murabbiylik faoliyati
2015-yil 8-dekabrda Armanistonning 19 yoshgacha boʻlgan milliy futbol terma jamoasiga bosh murabbiy etib tayinlandi.

2022-yil 13-yanvarda Alashkert Voskanyanni yangi bosh murabbiy sifatida eʼlon qildi.

2022-yilning 1-iyunida Ararat Yerevan Voskanyanni yangi bosh murabbiy etib tayinladi.

## Maʼlumotnomalar

## Havolalar

*
* Profile at ffa.am
* Aram Voskanyan Footballdatabase saytida
Cho Suk-jae

**Cho Suk-jae** (Korean; 1993-yil 24-martda tugʻilgan) — janubiy koreyalik futbolchi, hujumchi sifatida oʻynaydi.

## Faoliyati
Cho 2015-yilda „Jeonbuk Hyundai Motors“ klubi bilan shartnoma imzolaganidan soʻng koʻp oʻtmay, „Chungju Hummel“ jamoasiga ijara asosida qoʻshildi. U birinchi golini 19-aprel kuni Anyangga qarshi oʻyinda kiritdi. 2016-yilgi mavsumda u „Jeonnam Dragons“ jamoasiga ijaraga berildi. Mavsumdan soʻng u 2017-yilgi mavsumda „Anyang“ klubiga ijaraga berildi.

2018-yilning 1-fevralida Cho Toshkentning „Lokomotiv“ klubi bilan shartnoma imzoladi.

## Manbalar


## Havolalar
*
Boʻtaboy Dadaboyev

**Boʻtaboy Dadaboyev** (1888-yilda tugʻilgan — 1938-yil 5-oktyabrda vafot etgan) — Turkiston ASSR adliya xalq komissari, respublika prokurori, keyinchalik Tojikiston Kompartiyasi tashkiliy byurosi aʼzosi, Tojikiston Inqilobiy Qoʻmitasi raisining oʻrinbosari, SSSR Markaziy Ijroiya Qoʻmitasi aʼzosi. Uning tarjimai holi haqidagi maʼlumotlar 1932-yil 4-aprel sanasidagi hibsga olish boʻyicha 12 sahifadan iborat shaxsiy varaqasida oʻz aksini topgan.

## Yoshligi va taʼlimi
Dastlab, islomiy maktabida, keyinchalik rus-tuzem maktabida tahsil olgan. Otasi vafotidan soʻng 13 yoshni qarshilagan B. Dadaboyev oliasidagi 4 ogʻa-inilarning toʻngʻichi sifatida roʻzgʻor tashvishlarini oʻz boʻyniga oladi.

## Faoliyati
Dadaboyev 1908-yil Namanganning Chodakiga borib, volost boshqaruvchisi devonxonasiga ishga kiradi. U 1914-yil yanvar oyidan to Fevral inqilobigacha Chust shahri xoʻjalik boshqarmasida avvaliga jurnalist sifatida, keyinroq daha pristavi B.Yaxin (Marg‘ilonga, boshqa ishga oʻtkazilgani sababli) taklifi bilan Skobelev shahriga borib, pristav qoshidagi xatlar boʻlimida ishlay boshlaydi. Bolsheviklar hokimiyat tepasiga kelgandan soʻng, B.Dadaboyev Farg‘ona viloyati Yer ishlari qoʻmitasiga aʼzo etib saylanadi. 

Shuningdek, Turkiston Avtonom Sovet Sotsialistik Respublikasi adliya vazirligi xalq komissari boʻlib ishlagan. Respublika prokurori, keyinchalik Tojikiston Kompartiyasi tashkiliy byurosi aʼzosi. Bundan tashqari, Tojikiston Inqilobiy Qoʻmitasi raisining oʻrinbosari, SSSR Markaziy Ijroiya Qoʻmitasi aʼzosi sifatida faoliyat olib borgan. Dadaboyev 1957-yilning 1-avgust kuni reablitatsiya qilingan.

## Vafoti
1937-yilning 31-avgustida u Ashxobod shahrida qoʻlga olindi. Qiynoqlar 15 kun davom etadi. SSSR Oliy sudi harbiy kollegiyasi sayyor sessiyasining 1938-yil 5-oktyabrdagi yigʻilishida Boʻtaboy Dadaboyev otishga hukm qilinadi va sud majlisidan bir kun avval 4-oktyabr kuni shoshilinch ravishda otib tashlangan.

## Adabiyotlar
* 
* 
## Manbalar

## Havolalar
Sulgi Lutfullin

**Sulgi Lutfullin** (1923-yil 5-yanvar, Jarkent yoki Oʻzgan — 1990-yil 16-dekabr yoki 1991-yil, Andijon shahri) — Sovet Ittifoqi qahramoni (1945), 2-jahon urushi ishtirokchisi, kichik leytenant.
## Tarjimayi holi
Sulgi Lutfullin 1923-yil 5-yanvarda Almati viloyati Jarkent shahri (baʼzi manbalarda Oʻsh viloyati Oʻzgan shahri) ishchi oilasida tavallud topgan. Millati oʻzbek (ayrim manbalarda uygʻur). Oʻrta maktabni tugatgandan keyin Oʻzgan shahrida yashay boshlagan va xalq sudida sud ijrochisi boʻlib ishlagan. 1942-yil mart oyida Andijon harbiy komissariat tomonidan harbiy xizmatga safarbar etilgan. Shu yilning aprel oyidan 2-jahon urushida ishtirok eta boshlaydi. 1944-yil avgust oyidan katta serjant Lutfullin 1-Ukraina fronti 13-armiyasining 493-tankka qarshi qiruvchi artilleriya polki komandiri. Polshani ozod etishda jasorat koʻrsatgan. 1944-yil 18-avgustda Sandomir platsdarmidagi jangda Lutfullin polki nemislarning 12 ta tanki va piyoda qoʻshinlari qurshovida qoladi, ammo polk nemislarga qarshi jang olib borib, ularning 8 ta qarshi hujumini qaytaradi hamda 5 ta tankni yoʻq qilishgan. 1945-yil 29-yanvar polk Tarksdor aholi punkti (hozirgi Tarchalice qishlogʻi) yonidan oqib oʻtuvchi Oder daryosidan kechib oʻtib, daryoning g‘arbiy sohilidagi platsdarmni egallash hamda saqlash uchun bo‘lgan jangda faol ishtirok etishadi. 1945-yil 30-yanvardagi jangda Lutfullin boshchiligidagi polk 7 ta tank va 1 ta bronetransportyorni yoʻq qilishadi.

SSSR Oliy Soveti Prezidiumining 1945-yil 10-apreldagi farmoni bilan katta serjant Lutfullinga Sovet Ittifoq Qahramoni unvoni berilib, „Oltin yulduz“ medali va Lenin ordeni bilan taqdirlanadi. 1945-yilda Lurfullin kichik leytenantlar kursini tamomlaydi. 1946-yilda zaxiraga olinib, harbiy xizmatdan ozod qilinadi. Shundan keyin Lutfullin Andijon shahrida yashay boshlaydi. 1964-yilda savdo institutini tugatib, savdo sohasida, shuningdek, Toʻqimachilik savdo () bazasida ombor mudiri boʻlib ishlagan.

Lutfullin 1990-yil 16-dekabr kuni Andijon shahrida vafot etgan (ayrim manbalarda vafot etgan sanasi 1991-yil deb berilgan).

## Mukofotlari
* „Oltin yulduz“ medali (1945-yil 10-aprel);
* Lenin ordeni (1945-yil 10-aprel);
* 1-darajali Vatan urushi ordeni (1944-yil 9-aprel, 1985-yil 11-mart);
* „Jasurlik uchun“ medali;
* „Oʻzbekiston SSRda xizmat koʻrsatgan savdo xodimi“ faxriy unvoni (1973-yil 2-fevral).
## Xotira
Andijon shahridagi Xotira maydonida Lutfullinga atab yodgorlik oʻrnatilgan.
## Manbalar
Fraungofer diffraktsiyasi

Optikada **Fraungofer diffraktsiya** tenglamasi tekis to'lqinlar difraksion ob'ektga tushganda to'lqinlarning diffraktsiyasini modellash uchun ishlatiladi va diffraktsiya naqshlari ob'ektdan etarlicha uzoq masofada ( **Fraungofer shartini** qondiradigan masofa) (uzoqda) ko'riladi. -maydon mintaqasi), shuningdek, tasvir linzalarining fokus tekisligida ko'rilganda. Bundan farqli o'laroq, diffraktsiya ob'ekti yaqinida va ( yaqin maydon mintaqasida) yaratilgan difraksion naqsh Fresnel diffraktsiya tenglamasi bilan berilgan.

Tenglama Jozef fon Fraungofer  sharafiga nomlangan, garchi u aslida nazariyani ishlab chiqishda ishtirok etmagan.

### Panjara orqali diffraktsiya [ tahrirlash ]
Lazer nurlarining panjara orqali diffraktsiyasi
Panjara "Born va Wolf" kitobida "tushgan to'lqinga amplituda yoki fazaning yoki ikkalasining davriy o'zgarishini ta'minlaydigan har qanday tartibga solish" deb ta'riflangan.

*Elementlari S* bilan ajratilgan panjara normal tushayotgan yorug'lik dastasini nurlar to'plamiga *th <sub>n</sub>* burchak ostida diffradi :

Fraungofer diffraktsiya tenglamasi Kirxgof diffraktsiya formulasining soddalashtirilgan versiyasi bo'lib , yorug'lik manbai ham, ko'rish tekisligi ham (difraksiyalanuvchi to'lqin kuzatiladigan kuzatish tekisligi) diffraktsiya teshigidan cheksiz uzoqda bo'lganda yorug'lik diffraktsiyasini modellashtirish uchun ishlatilishi mumkin. .  Difraksion diafragmadan etarlicha uzoqda joylashgan yorug'lik manbai bilan diafragmaga tushayotgan yorug'lik samarali ravishda tekis to'lqin hisoblanadi.Shunday qilib, diafragmaning har bir nuqtasida yorug'lik fazasi bir xil bo'ladi. Teshikdan etarlicha uzoqroq kuzatuv tekisligida, diafragmaning har bir nuqtasidan keladigan to'lqinning fazasi teshikdagi nuqta holatiga qarab chiziqli ravishda o'zgarib turadi, bu esa diafragma tekisligidagi kuzatish nuqtasida to'lqinlar yig'indisini hisoblash imkonini beradi. ko'p hollarda kuzatish nisbatan sodda. Hatto kuzatuv nuqtasidagi teshikdan keladigan ikkilamchi to'lqinlarning amplitudalari bu holda oddiy diffraktsiya to'lqinini hisoblash uchun bir xil yoki doimiy deb hisoblanishi mumkin. *Bunday geometrik talabdagi diffraktsiya Fraungofer difraksiyasi* deb ataladi va Fraungofer diffraktsiyasi o'rinli bo'lgan shart *Fraungofer sharti* deb ataladi , o'ng qutida ko'rsatilgan. Difraksiyalangan to'lqin ko'pincha *uzoq maydon* deb ataladi , agar u Fraungofer shartini hech bo'lmaganda qisman qondirsa, diafragma va kuzatish tekisligi orasidagi masofa

### Ikki tirqish orqali diffraktsiya [ tahrir ]
Natriy yorug'lik yoritgichi bilan ikki qirrali chekkalar
Ikki tirqishli tajribada ikkita tirqish bitta yorug'lik nuri bilan yoritiladi. Agar tirqishlarning kengligi etarlicha kichik bo'lsa (yorug'likning to'lqin uzunligidan kamroq), yoriqlar yorug'likni silindrsimon to'lqinlarga tarqatadi. Ushbu ikkita silindrsimon to'lqin jabhasi bir-biriga qo'shiladi va birlashtirilgan to'lqin jabhalarining istalgan nuqtasida amplituda va shuning uchun intensivlik ikkala to'lqin jabhasining kattaligiga ham, fazasiga ham bog'liq.  Bu chekkalar ko'pincha Young's fringes deb nomlanadi .
Abbe Refraktrometri

**Abbe refraktometri** - Ernst Abbe tomonidan ixtiro qilingan, suyuqliklar va qattiq jismlarning sindirish koʻsatkichini oʻchash uchun moʻljalangan izual optik asbob

## Taʼrifi va ishlash prinsipi

Refraktometr kollimatsiya qiluvch tizim va ikkita toʻrtburchaklar prizmalardan iborat boʻlib, ularning gipotenuza yuzlari oʻrtasida kichik boʻshliq (taxminan 0,1 mm) mavjud. Tekshirilayotgan suyuqliq boʻshliqqa joylashtiriladi. Ikkala prizmalar ham yuqori sindirish koʻrsatkichiga ega boʻlishi kerak (n=1.7 sariq natriy liniyasi uchun \lambda_D=589,3\,nm). Refraktometrning refraktometrning eng oddiy dizaynida yorugʻlik mat yuzasiga ega boʻlgan yuqori prizma orqali kiradi. Undan keyin yorugʻlik tarqaladi va oʻrganilayotgan suyuqlikdan keng burchak ostida oʻtadi. Bu oraliqda pastki prizma yuzasi boʻylab sirpanadigan nur boʻladi, bu esa sinishining cheklovchi burchagiga toʻgʻri keladi. Kattaroq sinishi burchaklari boʻlgan nurlar boʻlmaydi. Shuning uchun, pastki prizmadan chiqadigan yorugʻlik, agar uning manbai monohromatik boʻlsa, oʻtkir burchakka ega boʻladi.

Kollimasiya tizimi cheksizlikka oʻrnatilgan kuzatuv trubkasi iborat boʻlishi mumkin. Prizmalardan chiqatigan yorugʻlik oqimi unga yoʻnaltiriladi. Va bu yerda sinishi koʻsatkichlari bilan kuzatilganPshkala. rizmalarni aylantirib, chiqish nurlari yorugʻlik chegarasi va masshtabni bir vaqtning oʻzida koʻrish uchun yoʻnaltiriladi, shundan soʻng suyuqlikning noma’lum sinishi koʻrsatkichi yorugʻlik va soyaning oʻtkir chegarasining shkaladagi holati bilan aniqlanadi.

Yorugʻlik manbalari odatda monoxromatik boʻlmaganligi uchun okulyar oldiga ikkita Amichi prizmalar koʻrishidagi kompensator oʻrnatiladi.

Abbe refraktometrining ishlash printsipi yorugʻlik nurlari chegaradan oʻtganda turli xil sinishi koʻrsatkichlariga ega boʻlgan muhitlar orasidagi interfeysda sodir boʻladigan hodisalarga, toʻgʻrirogʻi, toʻliq ichki aks etish fenomeniga asoslanadi. 

Yorugʻlikning sinishi qonuni qoʻllari: 

n_1 \sin\alpha= n_2 \sin\beta

*α* - tushuvchi nur; *β* - yorugʻlik nur.

## Havolalar
Ссылки

* 
*
Avliyo Augustine qaroqchilari va xazinalari muzeyi

**Avliyo Augustine qaroqchilari va xazinalari muzeyi** qaroqchilarning qadimiy yodgorliklariga bagʻishlangan muzeydir.

Ilgari **Pirate Soul muzeyi** sifatida tanilgan ushbu muzey AQShning Florida shtatidagi Key West orolida joylashgan edi. 2010-yil fevral oyida muzey Florida shtatidagi Sent-Avgustinga koʻchirilayotgani eʼlon qilingan. U 2010-yil 8-dekabrda Sankt-Agustin qaroqchilari va xazinalari muzeyi sifatida qayta ochildi.

Muzeyda 48 ta eksponat joylari va 800 dan ortiq eksponatlar mavjud. Bu muzey qaroqchilarning qadimiy yodgorliklari saqlanadigan muzeylar orasida eng katta va eng haqiqiy toʻplami deb eʼlon qilindi. Uning eksponatlari orasida Blackbeardning asl qoʻpol avtobusi, oʻzining harbiy kemasidan olingan oltin boʻlaklari *Qirolicha Anne qasosi*, dunyoda qolgan uchta haqiqiy Jolly Roger bayroqlaridan biri va Thomas Tew'ning xazina sandigʻi, dunyoda yagona hisoblangan qaroqchilarning sandigʻi mavjud.

Qoʻshimcha qilib aytganda, bu muzeyda mehmonlar elektron tarzda oʻchirishga qodir boʻlgan 1700-yillardagi haqiqiy zambarak toʻplar, shuningdek, Disney Imagineer tomonidan tayyorlangan 3D audio shousi, faqatgina Sent-Avgustin qaroqchilari va xazinalari muzeyida mavjud. Dam olish kunlarida kun davomida „Pirate Tour Guides“ tomonidan taklif qilinadigan gastrol safarlari ham mavjud.

Muzeyni tadbirkor Pat Croce boshlagan.

## Manbalar
Isak Ikromov

**Isak Ikromov** (1906-yilda tugʻilgan — 1938-yil 5-oktyabrda vafot etgan) — 1930-yildan Andijon okrug komsomol komiteti Shahrixon komsomoli sekretari. Maʼlum davrlar oraligʻida Andijon va Toshkent komsomol komitetining sekretari, Xorazm okrugi tashkiliy byurosi aʼzosi, O‘zbekiston LKSM Markaziy Komitet tashkiliy boʻlim mudiri va sekretar oʻrinbosari.

## Hayoti
Isak Ikromov 1906-yilda Namangan shahri (Namangan viloyati, Oʻzbekiston SSR)da ishchi oilasida tugʻilgan. Millati — oʻzbek. Oʻzbekiston SSRdagi siyosiy faol shaxslardan biri. Bir qancha hukumat lavozimlarida faoliyat yuritgan. 1938-yilning 5-oktyabr sanasida otib tashlangan. Uning shaxsiy varaqasida oʻzbek va rus tillarini yaxshi bilgani, soʻqqaboshligi, yashash joyi — Toshkent shahri, Uchitelskaya koʻchasi, 3- uy, 1- kvartira, deb koʻrsatilgan.

## Faoliyati
Isak Ikromov Fargʻona viloyati Qo‘qon shahridagi quloq xoʻjaliklaridan birida batrak sifatida faoliyatini boshlagan. 1922-yili depoda shogird, 1923-yili Namangan shahriga kelib yogʻ zavodida qora ishchi boʻlib ishlaydi, soʻngra 1924-yil 30-son paxta zavodida shogird boʻlib, keyin esa aynan shu zavodda yogʻ quyuvchi boʻlib ish yuritgan. Uning zavoddagi faoliyati 1930-yilgacha davom etgan.

1930-yilda Andijon okrug komsomol komiteti tomonidan sobiq Stalin (hozirgi Shahrixon) rayoniga komsomol sekretari sifatida ishga qabul qilinadi. Okruglar tugatilgach, Andijon shahar komsomol komitetining sekretari lavozimida faoliyatini davom ettiradi. Markaziy Komitet qaroriga asosan Xorazm okrugi tashkiliy byurosiga aʼzosi sifatida mehnat faoliyatini davom ettiradi. Oʻtkazilgan komsomol konfresiyasida Xorazm okrug komsomol komitetining sekretari etib saylangan. 1933-yilda Oʻzbekiston LKSM Markaziy Komiteti qarori ortidan Markaziy Komitet tashkiliy boʻlim mudiri, keyinchalik esa sekretar oʻrinbosariboʻlib ishlagan. 1934-yilning noyabr oyida LKSM Markaziy Komiteti byurosi qarori bilan Toshkent shahri komsomol komitetining sekretari qilib tayinlangan. 1937-yilning iyulida esa Toshkent shahri Stalin rayoni komsomol komitetining sekretari lavozimida mehnat qilgan.

## Adabiyotlar
* 

## Manbalar
Ahmadjon Ibrahimov

**Ahmadjon Ibrahimov** (1902-yilda tugʻilgan — 1938-yil 5-oktyabrda vafot etgan) — Andijon shahri partiya kommiteti aʼzosi, Oziq-ovqat kommitetining Bogʻdod tumanidagi vakili, Qudash qishlog‘ida viloyat moliya bo‘limining moliyav agenti, Qoʻqon shahrida teriga ishlov beruvchilar uyushmasining raisi. Andijon shahrida okrug kasaba soyuzi raisi, Norin rayoni MTS direktori.

## Hayoti va taʼlimi
Ahmadjon Ibrahimov 1902-yilda tugʻilgan Qoʻqon shahrida tavallud topgan. SSSR Oliy harbiy sudi sayyor majlisinig 1938-yil 5-oktyabr sanasidagi yig‘ilishida otishga mahkum qilingan.

U Qo‘qon shahri (Fargʻona viloyati)dagi 1-bosqichli islom maktabida tahsil olgan. 1926-yil sentyabr—1927-yil noyabr oylarida Toshkentda VSSPS O‘rta Osiyo byurosida kursant sifatida taʼlim olgan.

## Faoliyati
Ahmadjon Ibrahimov 1928-yilning mart oyida Andijon shahar komsomol komiteti tomonidan partiya safiga qabul qilingan. 1921-yil oktyabr—1922-yilning fevral oylari oraligʻida Qo‘qon uyezdiga qarashli Yaypan qishlogʻi kasaba uyushmasida kotib sifatida faoliyat olib borgan. 1922-yil fevral—1923-yil iyun oylarida viloyat oziq-ovqat komitetining Bog‘dod tumanidagi vakili sifatida ishlagan.

1923-yil iyul—1924-yil yanvar orasida Qudash qishlog‘ida viloyat moliya bo‘limining agenti lavozimida mehnat qilgan. 1924-yilning fevral—dekabr oylari oraligʻida Qo‘qon shahri teriga ishlov beruvchilar uyushmasining raisi boʻlgan hamda 1924-yil dekabridan 1926-yil sentyabr oyigacha esa viloyat boʻyicha shu lavozimda faoliyat yuritgan.

1927-yil noyabr—1929-yil yanvar — Andijon shahrida okrug kasaba soyuzi raisi;
1930-yil sentyabr—1931-yil iyul — „O‘zbek savdo“ning Andijon shahridagi vakili;
1931-yil iyul—1933-yil mart — Yangiqo‘rg‘on tumani ijroiya komiteti raisining o‘rinbosari;
1933-yil mart—1934-yil fevral — Chust tumani ijroqo‘mitasi raisining o‘rinbosari. 1934-yil fevral—1936-yil maygacha huddi shu tumanda MTS direktori;
1936-yil iyun—1937-yil 18-may — Norin tumani MTS direktori kabi lavozimlarda ishlab kelgan.

## Adabiyotlar
* 
## Manbalar

## Havolalar