open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Igor Belov

**Igor Pavlovich Belov** ( 1954-yil 21-oktyabr) – sovet, belarus va rus sobiq futbolchisi, himoyachi ampulasida oʻynagan.

## Faoliyati

### Klub bilan
Igor SSSR Ikkinchi ligasining 2-zonasida Grodnoning „Ximik“ jamoasida oʻynagan. 1976-yilda u Minskning „Dinamo“ jamoasiga koʻchib oʻtdi. U SSSR Oliy va Birinchi ligalarida Dinamo safida toʻp tepgan. 1982-yilda u SSSR chempioni boʻldi. 1984-yilda Mogilevdan „Dnepr“ jamosi safiga qoʻshildi. 1988-1989- yillarda „Navbahor“ jamosida oʻynagan. 1992-yilda Vladivostok „Promne“ jamosi bilan birgalikda u elita divizioniga koʻtarildi. U oʻz faoliyatini 1993-yilda yakunlagan.

SSSR oliy ligasida 71 oʻyin oʻtkazgan. Rossiya oliy ligasida 8 ta oʻyin oʻtkazgan.

### Murrabiylik faoliyati
1994-1995-yillarda Vladivostokning „Ramen“ jamoasini boshqargan. Hozirda u Belarus futbol federatsiyasi va Belarus sport tashkilotlarida oʻyin delegati sifatida ishlaydi.

## Yutuqlari

* SSSR chempioni: 1982-yil
* SSSR chempionatining bronza medali sovrindori: 1983-yil
* SSSR Birinchi ligasining bronza medali sovrindori: 1978-yil
* Rossiya birinchi divizioni gʻolibi: 1992-yil

## Havolalar

* Igor Belov) Transfermarkt saytida
Dmitriy Gulenkov

**Dmitriy Gulenkov** (; 1968-yil 22-may Moskva, SSSR) — sobiq sovet va rossiyalik futbolchi (darvozabon).

## Jamoadagi faoliyati
Dmitriy Gulenkov Moskva jamoalarida futbol o‘ynay boshlagan. Birinchi murabbiyi — Oleksiy Vsevolodovich Blinkov. 1984-yilda u SC FSM va SC ESHVSM nomlari ostida oʻynagan FSHM (Moskva) jamoasining futbolchisiga aylandi. 1988-yilda u Moskvaning „Zorkiy“ (Krasnogorsk) jamoasiga koʻchib otdi, shundan soʻng u Torpedo (Moskva) ga taklif qilindi. Ammo u Torpedo safida maydonga tushmadi va Krasnogorsk jamoasiga qaytdi. 1990-yilda u „Volga“ (Tver), keyingi yili esa Paxtakor va Navbahor jamoalari sharafini himoya qildi. 1992-yil boshida, Anatoliy Zayaevning taklifiga binoan, u Simferopol „Tavriya“ ga koʻchib oʻtdi. 1992-yil 30- martda u Oliy ligada „Evis“ (Mikolayv) ga qarshi oʻyinda debyut qildi. 1993-yil yozida u Qrim jamoasini tark etdi va „Okean“ (Naxodka)ga jamoasiga oʻtdi. 1995-yilda Navbahor ga qaytdi. Keyingi yil Xitoyning „Tyantszin Samsung“ jamoasiga qoʻshildi. 1997-yilda u Rossiyaga qaytib, „Tom“ jamoasi bilan shartnoma imzoladi. U futbolchilik faoliyatini „Spartak-Chukotka“ (Moskva) jamosida yakunladi va u yerda futbolchi va murabbiy vazifasida isglashni boshladi .

## Murabbiylik faoliyati
2004-yildan „Metalurga“ (Krasnoyarsk) jamoasi ustozi, 2005-yilda Sergey Lavrentyev taklifiga binoan Moskva „Torpedo“si bolalar maktabida 1991-yilda tugʻilgan darvozabonlar bilan ishlay boshladi.

2009-yilda u FSM direktori N.Kuzmin bilan ziddiyat tufayli „Torpedo“ FSMni tark etib, ikkinchi liganing „Nika“ jamoasida darvozabonlar murabbiyi lavozimini egalladi. Dmitriy Valentinovichning eng yaxshi shogirdlari Sergey Chepchugov (15.07.1985), Andrey Lunyov (13.11.1991) va Oleksiy Hamidovlar (02.12.1991) ular Moskva Torpedosi jamoasi sharafini himoya qilganlar. Shuningdek, „Dinamo“ FK (Moskva) yoshlar jamoasidan Roman Dmitriev (1993-yil 26-sentyabr) va Yevgeniy Puzin ham Dmitriy Gulenkov shogirdi boʻlgan.

## Yutuqlari

; „Tavriya“ (Simferopol)

*  **[[Premer-liga (Ukraina)]]**
**  Chempion (1): 1992-yil

; „Navbahor“ (Namangan)

*  Futbol boʻyicha Oʻzbekiston chempionati — Superliga
**  Bronza medali (1): 1995-yil

*  **[[Oʻzbekiston Kubogi]]**
**  Chempion (1): 1995-yil

## Manbalar

## Havolalar

* Gulenkov Dmitro Valentinovich na saytі transfermarkt.com (angl.)
* Gulenkov Dmitro Valentinovich na saytі PlaymakerStats.com (angl.)
* Statistika vistupіv gravsya na saytі allplayers.in.ua
* Profіl futbolіsta na saytі FootballFacts.ru (ros.)
* Profіl gravsya na saytі worldfootball.net
* Profіl gravsya [Arxіvovano 14 travnya 2017 u Wayback Machine.] na saytі sportbox.ru
* Profіl gravsya na saytі bombardir.ru
Konstantin Pavlyuchenko

**Konstantin Pavlyuchenko** (;  1971-yil 1-yanvar) — sobiq sovet futbolchisi (yarim himoyachi). Hozirgi vaqtda murabbiy

## Jamoadagi faoliyati
Qozog‘iston Respublika sport maktab-internati tarbiyalanuvchisi (Olmaota). U 1989-yildan havaskor jamoalarida oʻynay boshlagan. Birinchi jamoadagi „Kimyogar“ jamosi (Jambul).

1990-yil avgust oyida u Qayrat (Olmaota) jamoasiga oʻtdi. 1992-yil 5-aprelda „Niva“ (Ternopol) tarkibida „Naftovik“ga (Oxtirka) qarshi uchrashuvda (0:0) Oliy ligada debyut qildi. U 1992-yil 16-aprelda Ukraina Premer-ligasi 9-turida „Odessa“ jamoasiga qarshi kechgan gʻalabali oʻyinning 31-daqiqasida „Ternopol“ jamoasidagi debyut golini kiritdi. Usha oʻyinda Konstantin asosiy tarkibda maydonga tushdi va uchrashuv oxirigacha maydonda harakat qildi. „Niva“ jamosida safida u 13 ta oʻyin oʻtkazib, 2 ta gol urgan. 1992-yilning yozida u Dneprga koʻchib oʻtdi. 1994-yil boshida u Rossiyaga joʻnab ketdi va u yerda Lada va Tekstilnyk jamoalarining sharafini himoya qildi. 1997-yil boshida u Ukrainaga qaytib keldi va u yerda Krivoy Rogning „Krivbas“ jamosining futbolchisiga aylandi. 1998-yilda Oʻzbekistoning Navbahor (Namangan) jamoasiga qoʻshildi va bir mavsudan keyin Ukrainaga qaytib ketdi. Keyin u „Metallurg“ (Novomoskovsk), „Mikolaiv“, „Olimpiya FK AES“, „Elektrometalurg“ va „Zorya“ jamoalarida oʻynadi. 2004-yilning yozida u „Elektrometalurga-NZF“ jamoasida professional futbolchi sifatidagi faoliyatini yakunladi.

2007-yildan 2008-yilgacha u Ukrainaning havaskorlar chempionati jamoalari tarkibida oʻynagan: „Horizon“, „Ilana-Ratibor“ va „Mir“ (Gornostaivka).

## Terma jamoadagi faoliyati
Qozog‘iston milliy terma jamoasining safidagi yagona o‘yini 1992-yil 14-oktabrda Toshkentdagi Paxtakor stadionida O‘zbekiston terma jamoasiga qarshi o‘tkazgan (1:1).

## Murabbiylik faoliyati
Dnepro-75 oʻrta maktabida (Dnepropetrovsk), keyin Dnepropetrovsk akademiyasida murabbiy boʻlib ishlagan. Dnepr U-15 terma jamoasini murabbiyisi hisoblanadi.

## Yutuqlari

; „Dnepr“ (Dnepropetrovsk)

*  **[[Premer-liga (Ukraina)]]**
**  Kumush medal (1): 1992/93

; „Lada“ (Togliatti)

*  **[[Futbol bo'yicha milliy liga chempionati|Rossiya futbol boʻyicha milliy liga chempionati]]**
**  Kumush medal (1): 1995-yil

## Manbalar

## Havolalar

* Pavlyuchenko Kostyantin Volodimirovich na saytі PlaymakerStats.com (angl.)
* Statistika vistupіv gravsya na saytі allplayers.in.ua
* Profіl futbolіsta na saytі FootballFacts.ru (ros.)
* Profіl gravsya na saytі „Іstorіya ta statistika ukraїnskogo futbolu“
Kauchuk vasvasasi

**Kauchuk vasvasasi** - 19-asrning ikkinchi yarmi va 20-asrning boshlarida Braziliyada kauchukning ommaviy ishlab chiqarilishi, kauchuk  olish va sotish bilan bog'liq. Braziliyada kauchuk ishlab chiqarishdagi bum qit'ada Yevropa mustamlakachilarining kengayishining tezlashishiga, immigratsiyaning o'sishiga, boylikning oshishiga, madaniy va ijtimoiy o'zgarishlarga va tub aholi o'rtasidagi tartibsizlikka sabab bo'ldi. U Manaus, Portu Velo, Belen kabi shaharlarning o'sishiga, Madeyra-Mamore temiryo'li qurilishiga hissa qo'shgan. Kauchuk vasvasasi asosan 1879-yildan 1912-yilgacha bo'lgan.

## Lotin Amerikasi
Birinchi kauchuk "vasvasasi" 1879-1912- yillar oralig'ida Amazonka havzasining Lotin Amerikasi mamlakatlarini qamrab oldi. Dunyodagi eng mashhuri Braziliyadagi kauchuk vasvasasi bo'lib, u mamlakat hayotida ajoyib davrni belgiladi. Ko'lami va ahamiyati jihatidan Perudagi kauchuk vasvasasi ham muhim edi. Kamroq darajada Boliviya, Kolumbiya va Ekvador kabi mamlakatlarning periferik hududlari ham ta'sir ko'rsatdi.

Kauchuk yana bir Lotin Amerikasi monokulturasiga aylandi. Kauchuk xomashyo eksporti ushbu mamlakatlarga valyuta oqimiga olib keldi, ammo daromadning 90% gacha braziliyaliklar o'zlarining ishlab chiqarishlarini kuchaytirishga emas, balki import qilinadigan tovarlarni (ayniqsa, hashamatli tovarlar) iste'mol qilishga sarfladilar. Kauchukdan tushgan mablag'lar Manausdagi Amazonas teatri, shuningdek, Ikitos ( Peru ) shahridagi Temir uyni qurish uchun ishlatilgan. Ishning noto'g'ri tashkil etilishi, og'ir mehnat sharoitlari, kauchuk daraxtlariga ta'sir ko'rsatadigan yangi viruslarning paydo bo'lishi, shuningdek, ekvatorial koloniyalarida kauchuk olishga intilgan Buyuk Britaniyaning raqobatining kuchayishi ishlab chiqarishning pasayishiga olib keldi. Bum boshlanganidek birdaniga tugadi. Kauchuk sabab boylikka erishgan ko'plab  plantatorlar bankrot bo'lishdi va mazkur sohadagi ishchilar taqdir taqozosi ostida qoldilar. Shunga qaramay, rezina vasvasasi mintaqaning zamonaviy rivojlanishiga turtki bo'ldi: keyin yangi shaharlar barpo etildi, temir yo'llar qurildi va infratuzilmaning boshlanishi.

## Osiyo va Afrika
1879-yilda ingliz Genri Vikxem Londonga 40 000 ga yaqin geveya urug'ini olib chiqdi. 1914-yilga kelib, bu daraxtning keng plantatsiyalari Britaniya Malayziyasida, keyinroq Osiyo va Afrikaning boshqa ekvatorial mamlakatlarida o'rnatildi. Plantatsiyalarning yuqori zichligi tufayli kauchuk ishlab chiqarish Janubiy Amerikaga qaraganda ancha foydali edi. Bundan tashqari, yangi mamlakatlarda Amazonkada geveya sonini tabiiy ravishda tartibga soluvchi maxsus qo'ziqorinlar yo'q edi.

## Lotin Amerika vasvasasi ikkinchi bosqichi
1942-1945- yillarda fashistlar Germaniyasining ittifoqchisi bo'lgan Yaponiya Janubi-Sharqiy Osiyodagi Yevropa koloniyalarining ko'p qismini egallab oldi. Urush yillarida AQSh va Buyuk Britaniya sanoati kauchukga juda muhtoj edi. Shu sababli, past sifatli Braziliya xomashyosiga ham talab paydo bo'ldi. Bu yillarda kauchuk sotishdan tushgan daromad evaziga braziliyaliklar Beleno Grand mehmonxonasini qurdilar.

## Havolalar
Trapelus

***Trapelus*** - yaqin Sharq agamid kaltakesaklarining bir turi bo'lib, unda 13 tur mavjud.
Fayl:Kaltakesak (lat. Trapelus).jpg|alt=
Fayl:Kaltakesak (lat. Trapelus) (1).jpg|alt=
Fayl:Trapelus lizard.jpg|alt=


## Turlar
Alifbo tartibida keltirilgan turlar:  

* *Trapelus agilis*  - yorqin zamin agamasi
* *Trapelus agnetae* 
* *Trapelus boehmei* 
* *Trapelus flavimaculatus*  - sariq dog'li agama
* *Trapelus megalonyx*  - Afg'oniston zamin agamasi
* *Trapelus mutabilis*  - Misr agamasi, cho'l agamasi
* *Trapelus persicus*  - Olivier agamasi, Baluch zamin agamasi
* *Trapelus rubrigularis*  - qizil tomoqli agama
* *Trapelus ruderatus*  - Olivier agamasi, Baluch zamin agamasi
* *Trapelus sanguinolentus*  - dasht agamasi
* *Trapelus savignii*  - Savigny agamasi
* *Trapelus Shmitsi*  - Shmits agamasi
* *Trapelus tournevillei*  - Erg agama, Sahara agama

## Manbalar
Yuriy Kalyakin

**Yuriy Vladimirovich Kalyakin** (1963-yil 25-yanvarda tavallud topgan, Novotroitsk) — sobiq sovet va rus futbolchisi, sport funksioneri.

## Hayoti va faoliyati
Novotroitskda tugʻilgan, u yerda murabbiy Oleg Ivanovich Alemastsev rahbarligida futbol oʻynashni boshlagan. SSSR chempionatining ikkinchi ligasida u 1981—1982-yillarda Orenburgning „Gazovik“ jamoasi tarkibida debyut qildi. U Donguz sport jamoasida bir mavsum shugʻullanib, soʻngra Aktyubinets Aktyubinsk va „Metallurg“ Magnitogorsk jamoalariga oʻtgan.

Ikkinchi ligada Andijonning „Andijon“ (1986), „Start Ulyanovsk“ (1987), Magnitogorskning „Metallurg“ (1988—1989), ikkinchi quyi ligada „Gazovik“ (1990) jamoalarida ham toʻp surgan. 1990-yilda u Novotroitskga qaytdi, 1991—1994-yillarda Novotroitskning „Metallurg“ jamoasi tarkibida milliy chempionatlarda 116 ta oʻyin oʻtkazdi, 18 ta gol urdi. U 1993—1994-yilgi Rossiya kubogi oʻyinlarida ishtirok etgan, unda „Metallurg“ 1/8 finalga chiqqan.

1995-yilda u Bolqonga koʻchib oʻtdi va u yerda mavsum davomida Sloveniya Birinchi ligasining 23 oʻyinida maydonga tushdi. Yakunda jamoasi 2-oʻrinni egalladi va jamoa safida Yuriy Vladimirovich Kalyakin 7 ta gol urdi. (veb-saytda Sloveniya Birinchi ligasining 1994—1995 va 1995—1996-yilgi mavsumlarida gol mualliflari roʻyxatida Kalyakin koʻrinmaydi).

1996-yilda u tashkiliy ishlarga oʻtdi va oʻsha vaqtga kelib oʻz nomini Nostaga oʻzgartirgan Novotroitsk jamoasining rahbari boʻldi. Keyingi yillarda u FC Nosta sport direktori, prezidenti, bosh direktori boʻlgan. 2007—2008 va 2008—2009-yilgi mavsumlarda u „Yujniy Ural“ „Orsk“ xokkey jamoasining bosh direktori boʻlgan. 2009—2011-yillarda „Gazovik Orenburg“ futbol jamosi direktori boʻlgan. 2013-yil dekabr oyidan Novotroitsk „Nosta“ futbol jamoasi bosh direktori bo‘ldi.

## Manbalar

## Havolalar

* 
*
Stepan Nakonechniy

**Stepan Fedorovich Nakonechniy** (, 1942-yil 2-aprel Laskov, Xrubeshuvskiy poviat, Lyublin vodiysida tavallud topgan — 2017-yil 3-iyul Rojishche, Volin viloyati, Ukrainadavafot etgan) — sobiq sovet futbolchisi (hujumchi). U xususan Volin (Lutsk), Spartak (Brest), Rostselmash (Rostov) jamoalarida oʻynagan. U Rojishchenskiy bolalar va oʻsmirlar sport maktabining direktori boʻlgan (Volin viloyati).

## Biografiya
Xolm viloyatining Xrubeshuv tumani, Laskov qishlogʻida Fyodor va Varvara Nakonechniy dehqon oilasida tugʻilgan. 1944-yilda qishloqning ukrain aholisi Ukraina SSRga koʻchirildi.

Rojishchensk oʻrta maktabini tugatgan (1959), Kiev jismoniy tarbiya institutida (1959-1961), Lvov jismoniy tarbiya institutida (1961—1964) oʻqigan. Stepanning qobiliyatlarini uning jismoniy tarbiya oʻqituvchisi V. A. sezgan. 1959-yilda u Kievning „Lokomotiv“ jamoasida oʻynay boshladi. Keyingi yili bu jamoa poytaxt kubogini qoʻlga kiritdi va Stepan Ukraina terma jamoasiga taklif qilindi. Kiev jamoasi tarkibida Ukraina chempioni boʻldi. 1960-yilning kuzida u Moskvada bo‘lgan turnirda yoshlar jamoasida oʻynadi.

1961-yilda u SSSR chempionatining „B“ ligasidagi „Volin“ jamoasiga (Lutsk) ga oʻtdi. 16 oʻyinda 19 yoshli hujumchi 7 ta gol urib, jamoaning eng yaxshi toʻpurariga aylandi. U Volin tarixidagi rasmiy oʻyinlardagi birinchi xet-trikni amalga oshirdi (1961-yilda „Kolxoznik Rovno“ga qarshi uy oʻyinida (4:1). Keyingi yili „Cherkasy kolxoznik“ bilan bo‘lgan oʻyinda u oyogʻidan jarohat oladi. Sogʻaygach, u Brestning „Spartak“ jamoasiga oʻtdi.

1965-yilda institutni tamomlagandan soʻng Vostok va Andijon jamoalari tarkibida oʻynadi, Qozogʻiston va Oʻrta Osiyoning 33 nafar eng yaxshi futbolchilari roʻyxatiga kirdi. 1967-yilda u Rostovning „Rostselmash“ jamoasida oʻynadi, jamosining eng yaxshi olti oʻyinchisi sifatida tan olinadi. U jarohat tufayli futbolchilik faoliyatini yakunlab, 1968-yilda Rojishchenskiy bolalar va oʻsmirlar sport maktabida futbol murabbiyi boʻlib ishlay boshladi.

1970-yilda Stepan Nakonechniy shogirdlari „Charm toʻp“ respublika final turnirida ikkinchi oʻrinni egalladi. Ikki yil oʻtgach, Volin jamoasi Ukraina yoshlar kubogi finalida beshinchi oʻrinni egalladi. 1971—1978-yillar davomida viloyat jamoasi 6 marta viloyat birinchiligida ikkinchi o‘rinni egalladi. 1973-yilda uning jamaosi Ukraina SSR Oltin kubogida uchinchi oʻrinni egalladi. 1977-yilda Rozhishche shahridan Fermmash „Sportivnoy gazeti“ kubogida uchinchi oʻrinni egalladi. 1996-yildan Sankt-Peterburgdagi bolalar va oʻsmirlar sport maktabi direktori bo‘ldi.

## Shaxsiy hayoti
Stepan Nakonechniy Ukraina xalq taʼlimi aʼlochisi hisoblanad. Xotini — Raisa Petrovna, musiqa oʻqituvchisi. Ular bir o‘g‘il, bir qizni voyaga yetkazishdi. Stepan Nakonechniy 2017-yil 3-iyulda Rojishche shahrida 76 yoshida vafot etdi.

## Manbalar

## Havolalar

* Profil na sayte FootballFacts.ru
* Statistika igroka na ''footbook.ru''
Caracol Televisión

**Caracol Televisión** — Grupo Valorem-ga tegishli Kolumbiya televizion tarmogʻi. U 1969-yilda prodyuserlik kompaniyasi sifatida tashkil etilgan va 1998-yilda rasman telekanal sifatida ishga tushirilgan.
## Manbalar

## Havolalar
*
Yusuf Sogʻarjiy

**Yusuf Sogʻarjiy** (arabcha: يوسف سوجارجي — Yusuf Sogʻarjiy — Toʻliq ismi: Yusuf ibn Solih ibn Muhammad ibn Ubaydulloh Sog‘arjiy) — muhaddis, roviy va xatib.

## Hayoti
Yusuf Sogʻarjiy aksar hadislarni Abulhasan Ali ibn Ahmad Sankabosiydan rivoyat qilgan. Yusuf Sogʻarjiydan esa o‘g‘li va Abu Hafs Umar Nasafiy kabi ko‘plab allomalar hadis rivoyat qilgan. Yozma manbalarda Yusuf Sogʻarjiy Samarqandda vafot etgan va „*Imomu-l-faro*ʻ“ maqbarasida dafn etilganligi qayd etilgan.

## Manbalar
Fargʻona avtomobil oynalari zavodi

Fargʻona „Avtooyna“ avtomobil oynalari zavodi Markaziy Osiyoda eng yirik avtomobil oynalari korxonasi boʻlib, UzAutoMotors, Sam Avto, Samarqanda Man korxonasi va Toshkent qishloq xoʻjaligi mashinalari korxonalariga turli xil modeldagi oynalarni ishlab chiqrish va yetkazib berish bilan shugʻillandi. Korxona „Avtooyna“ nomi ostida faoliyat yuritib, Fargʻona shahrida joylashgan.

## Tarix
Korxona Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi 1998-yil 8-oktyabrdagi qaroriga asosan tashkil etilgan. Oʻzbekistonda ishlab chiqariladigan mahalliy avtomobillar uchun avtomobil oynalari ishlab chiqarish va yetkazib berish bilan shugʻullanadi. Asosiy ishlab chiqarish materiali Quvasoy shahrida joylashgan „Kvars“ zavodi tomonidan yetkazib beriladi. „OʻzAvtoSanoat“ kompaniyasi tufayli „Kvars“ zavodida avtomobil oynasi ishlab chiqarish uchun zarur bo‘lgan tekis oynalar ishlab chiqarish yoʻlga qoʻyiilgan. Korxona dastlab tashkil etilgan vaqti, 2000-yillarda Matiz, Damas, Nexia avtomibillari uchun oynalar yetkazib berish bilan shugʻillangan. Korxona ishlab chiqarayotgan maxsulotlar sifatli boʻlishi uchun dastlab Shveysariya va Italiya texnoligayalari olib keligan. Keyinchalik ishlab chiqarish surati oʻsishi va yangi turdagi avtomibillar ishlab chiqarilishi boshlanganidan soʻng, Finlandiya va Ispaniya texnologiyalari korxona ishlab chiqarish sifatini boyitdi. 2006-yildan korxona „Lasetti“ avtomobili uchun oynalar yetkazib berishni boshladi. 2010-yillardan soʻng Chevrolet Spark, Chevrolet Aveo va Chevrolet Cobalt avtobillari uchun, 2020-yildan soʻng „Chevrolet Tracker“ va „Chevrolet Onix“ avtomobillari uchun oynalar etkazib berishni boshladi. Bugungi kunda korxonada UzAutoMotorsning 6 xil turdagi avtomibillari, Sam Avto avtobuslariga va bir qator yuk mashinalarga oyna yetkazib berish bilan shugʻillanmoqda. Qoraytirilgan oynalar boʻyicha mamlakatdagi talabni ortishidan 2021-yildan korxonada bu boradagi texnologiyalar oʻzlashtirildi.

## Oyna sifati
Korxonada oyna sifati boʻyicha maxsus boʻlim boʻlib, unda oynaning turli xil haroratga bardoshliligi, oynaning koʻrish darajasi va oynaning xalokatli zarba vaqtida maydalanish darajasi aniqlanadi. Shuningdek korxonadagi yangi turdagi maxsulotlar ishlab chiqrishdan avval labaratoriya sinovidan oʻtkaziladi.

## Hozirda ishlab chiqarilayotgan modellar

* Chevrolet Aveo
* Chevrolet Cobalt
* Chevrolet Tracker
* Chevrolet Onix
* Damas avtombillari uchun oynlar yetkazib bermoqda

## Manbalar

## Havolalar

* Rasmiy veb sayt
* Uzavtosanoat
Muhammad as-Saraxsiy

**Abubakr  Muhammad ibn Ahmad ibn Abu Sahl as-Saraxsiy** ()— islom dinshunosi, hanafiy mazhabi huquqshunosi. Xalq orasida Shams ul-Aimma ( &#x200E;— rahbarlar quyoshi) nomi bilan mashhur boʻlgan.

## Biografiyasi
Muhammad as-Saraxsiy hozirgi Eron va Turkmaniston chegarasida joylashgan Katta Xurosonning Seraxs shaharchasida tavallud topgan.

Vafot etgan sanasi baʼzi manbalarda hijriy 483-yil (milodiy 1090-yil), ayrim manbalarda esa hijriy 490-yil (milodiy 1096-yil) deb koʻrsatiladi. As-Saraxsiy hanafiylikning buyuk faqihlaridan biri boʻlgan, shuningdek, al-Bazdaviyning ustozi Abdulaziz al-Halvoniydan (vafoti: hijriy 448 (milodiy 1056) tahsil olgan.

Muhammad as-Saraxsiyning yoshlik yillari haqidagi bizgacha yetib kelgan maʼlumotlar juda kam. Ayrim manbalarga koʻra, as-Saraxsiy hukmdorlikka oid bir huquqiy masala bo‘yicha oʻz fikrini ochiq bildirgani uchun qamalgan, yaʼni mamlakat podshohining cho‘ri bilan turmush qurishini noqonuniy deb hisoblab, podshohni tanqid qilgan va shu sababli hayotining taxminan oʻn besh yilini qamoqda oʻtkazgan. As-Saraxsiy qamoqdalik yillarida „Mabsut“ va oʻzining boshqa bir nechta muhim asarlarini yozgan. U juda kuchli xotiraga ega boʻlib, qamoqda yashagan yillarida boshida kechirgan koʻplab voqealarni juda yaxshi eslab qolgan va keyinchalik ularni qogʻozga tushirgan.

As-Saraxsiyning huquq sohasida juda katta maʼlumotga ega shaxs boʻlgan, shuningdek, u oʻz davrining atoqli yozuvchilaridan biri deb hisoblashgan. U hanafiylik mazhabining obroʻli huquqshunoslaridan biri bo‘lib, ushbu mazhab vakillari orasida „shubhangiz bo‘lsa, Saraxsiyga ergashing“ mazmunidagi soʻzlar tarqalgan. Al-Qosoniy, Burhoniddin al-Marg‘inoniy kabi buyuk shaxslar ham o‘zlarining fiqhga oid mashhur „Badoye as-sanoye“ va „Al-Hidoya“ asarlarida, asosan, as-Saraxsiyning „Al-Mabsut“ va „Usul as-Saraxsiy“ asarlarida keltirilgan munozaralar va huquqiy dalillariga tayanganlar.

XIX asr hind musulmon olimi Abdulhay al-Laknaviy as-Saraxsiyni Abu Jaʼfar at-Tahoviy kabi olimlar bilan bir qatorda Abu Hanifa shogirdlari (Abu Yusuf va Muhammad ash-Shayboniy)dan keyingi buyuk huquqshunoslar deb hisoblagan.

## Muhim ishlari
As-Saraxsiyning eng muhim asarlari:

* „Usul al-fiqh“, Qohira (hijriy 1372, milodiy 1953);
* „Kitob al-Mabsut“, Bayrut (hijriy 1406, 1986)
* „Sharh as-Siyar al-Kabir“.

## Manbalar
Yuriy Mikolayenko

**Yuriy Petrovich Mikolayenko** (1965-yil 28-sentyabr, Zubari (hozirgi Kojanka qishlogʻining bir qismi), Kiyev viloyati, Fastovskiy tumani) – sovet-ukrain futbolchisi, hujumchi. Sport ustasi.

## Futbolchilik faoliyati

Kiyevning „Dinamo“ futbol maktabida, avval Yevgeniy Kotelnikov, keyin esa Yevgeniy Snitko jamoalarida oʻynay boshlagan. 1982-yilda „Dinamo“ning zaxira jamoasiga taklif qilingan va bu klubda ikki yil davomida oʻynagan. Yuriyning keyingi jamoalari Irpinning „Dinamo“ va Ternopilning „Niva“ klublari boʻlgan.

1990-yilda bir muddat 1-liganing „Tiligul“ klubida oʻynagan boʻlsa, 1991-yilda yana „Dinamo“ (Irpin) jamoasiga qaytgan.

1992-yilda Ukraina oliy ligasi – Xarkovning „Metallist“ jamoasiga oʻtgan. Klubdagi birinchi oʻyin: 1992-yil 18-maydagi „Metallist“ – „Dnepr“ (Dnepropetrovsk) oʻyini boʻlgab, hisob 1:0 koʻrinishida yakunlagan. Xarkov klubi tarkibida Ukraina kubogi finaliga chiqqan (1992), qoʻshimcha vaqtda Odessaning „Chernomorets“ jamoasiga yutqazib qoʻygan.

„Metalist“ da Yuriy muvaffaqiyatga erisha olmagan va bir yil oʻtgach, Yefim Shkolnikov boshchiligidagi Vinnitsaning „Niva“ klubida oʻzini sinab koʻrish taklifini qabul qilgan. 1992—1993-yilgi mavsumda birinchi liga turniri gʻolibi, shuningdek, jamoaning chempionatdagi eng yaxshi toʻpurariga aylangan. Jamoa bilan katta ligaga chiqqan. 1994-yil 8-aprelda „Veres“ ga qarshi oʻyinda bir daqiqa davomida dubl (73', 74') amalga oshirib, Ukraina chempionatlari tarixida muvaffaqiyat qozongan uchinchi futbolchiga aylangan.

Shunga qaramay, Vinnitsada oʻz oʻrnini topa olmagan va bir necha yillarni Ukraina ligasining – „Sistema-Boreks“, „Krivbass“, „Nikolayev“ kabi turli klublarida ijarada oʻtkazgan.

1996-yilda bir qancha vaqtini O‘zbekistonda boshqa bir qator ukrainalik futbolchilar qatori „Kosonsoy“ klubida oʻtkazgan. 1996—1997-yilgi mavsum boshlanishidan oldin vataniga qaytib ketgan va Aleksandriyaning „Poligraftexnika“ jamoasida oʻynay boshlagan.

1998-yilning yozida „Poligraftexnika“ rahbariyati unga yangi klub – „Metallurg“ (Nikopol) ga oʻtishni maslahat beradi. Mikolayenko „Nikopol“ jamoasining Yangi Kaxovkadagi yigʻiniga borib, tarkibga qoʻshiladi.

Faoliyatini „Zvezda“ (Kirovograd) va „Ros“ (Bila Tserkva) jamoalarida yakunlagan.

## Jamoaviy faoliyati

SSSR yoshlar terma jamoasida oʻynagan.

## Murabbiylik faoliyati
Valeriy Lobanovskiy nomidagi „Dinamo“ bolalar va oʻsmirlar futbol maktabi murabbiylar shtabida ishlagan. 2000-yilda guruh murabbiyi, keyin texnik tayyorgarlik boʻyicha murabbiy sifatida faoliyat yuritgan.

Kiyevning „Dinamo“ faxriylari oʻyinlarida muntazam ishtirok etadi .

## Manbalar

## Havolalar
* metalist-kh-stat.net.ua saytidagi natijalari

* Y. Mikolayenko: Muxlislarning qoʻllab-quvvatlashi xatoga oʻrin qoldirmaydi, „Komanda“, 22.07.1999 y.
Until I Found You

„**Until I Found You**“ () — amerikalik qoʻshiqchi Stephen Sanchezning qoʻshigʻi. 2021-yil 1-sentabrda Sanchezning ikkinchi kengaytirilgan *Easy on My Eyes* pyesasining bosh singli sifatida chiqqan. Qoʻshiq ''Billboard'' Hot 100 roʻyxatida 23-oʻrinni va UK Singles Chartda 16-oʻrinni egallagan.

## Fon
Dastlab 2021-yil 1-sentabrda Republic Records va Mercury Records tomonidan chiqarilgan qoʻshiq TikTokda virus videolar kabi yoyildi. Sanchezning tushuntirishicha, „Gruziya“ manzili oʻsha paytdagi qiz doʻstiga ishora qiladi.

2022-yil 22-aprelda amerikalik qoʻshiqchi Em Beihold bilan birgalikda qoʻshiqning remiksi chiqdi.

### Jonli ijrolar
Sanchez qoʻshiqni 2022-yil may oyida *[[Late Night with Seth Meyers|Late Night with Seth Meyers]]* (), 2022-yil iyunda *[[The Late Show with Stephen Colbert|The Late Show with Stephen Colbert]] (*) va 2023-yil fevral oyida Em Beihold bilan *[[The Late Late Show with James Corden|The Late Late Show with James Cordenda]]* () ijro etgan.

## Manbalar
Burdagoʻy (qishloq)

**Burdagoʻy** — Surxondaryo viloyati Termiz tumani yaqinidagi qishloq. Mashhur tarixchi va geograf Hafiz Abruning (1361–1430) yozishicha XV asrda Amudaryo yaqinida Burdaguy qishlogʻi bo‘lgan. Burdaguy qishlog‘ining kelib chiqishi Aleksandr Makedonskiy (Iskandar Zulqarnayn) davriga borib taqaladi. Ushbu so‘z yunoncha “mehmonxona” ma’nosini ifodalaydi. Harbiy kartograf, general-mayor I.V.Bouverning (XVIII asr oxiri) xaritasida qadimgi Burdaguy shahrining yaqinida Burdalik aholi punkti ko‘rsatilgan. U yer Burdalikbeklar markazi bo‘lgan. Professorning taʼkidlashicha, Hafiz Abru tomonidan tilga olingan Burdalik — qadimgi Burdaguy shahriga toʻgʻri keladi.

## Manbalar
Pistamozor jome masjidi

**Pistamozor jome masjidi** — Andijon shahrining markaziy masjidlardan biri hisoblangan masjid. Jome masjidi Andijon shahrining "Pistamozor" mahalla fuqarolar yig'ini (3-mikro rayon) hududi, Bobur shoh koʻchasida joylashgan masjid. 

Pistamozor jome masjidi Pistamozor ota qabristoniga va 1-son ichki ishlar bo'linmasiga yaqin joyda joylashgan.

Pistamozor jome masjidi yaqinida Pistamozor ota ziyoratgohi joylashgan bo'lib, ziyoratgoh bo‘yicha rasmiy tarixiy ma’lumotlar mavjud emas. Ushbu yodgorlik Andijon shahrining janubiy qismida joylashgan bo‘lib, bu yerga ko‘proq dardmanlar dardiga shifo so‘rab ziyorat qiladilar.
Masjid ikkita minora va kirish qismidagi bitta gumbaz iborat. Masjid qurilishida asosan pishgan g'isht, marmar va yog'och mahsulotlaridan foydalanilgan. 2021-yilda o'tkazilgan ta'mirlash ishlaridan so'ng masjid ichki maydoni tomi yopilgan.

2017-yilning iyun oyi shaharni ko‘rkam ko‘rinishga keltirish, obodonlashtirish ishlarini jadallashtirish maqsadida "Pistamozor" mahalla fuqarolar yig‘ini hududidagi ko‘p qavatli uylar, masjid va qabriston atrofidagi bir qator savdo shoxobchalari, choyxona buzib tashlandi.
Biroq, o‘tgan oylar davomida buzilgan binolar o‘rniga yangilarini qurish ishlari boshlangani yo‘q. «Pistamozor» masjidi atrofidagi yo‘l yog‘ingarchilik kunlari aholiga katta noqulaylik tug‘dirmoqda.

Ramazon oyi munosabati bilan Shayx Abdulaziz Mansur hazratlari Andijon shahridagi “Jiddai Muborak”, O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi maslahatchisi Abdulhamid Tursunov “Mirpustin”, Masjidlar bo‘limi mudiri Muhammadnazar Qayumov “Pistamozor” jome masjidlarida tarovih namozlarini ado etib, namozxonlarni muborak Ramazon oyi bilan samimiy qutlab, ezgu duolar qilishdi.

2018-yilda Andijon viloyatida xizmat safarida bo‘lib turgan muftiy Usmonxon Alimov hazratlari, bugun juma namozini ado etish uchun Andijon shahridagi “Pistamozor” jome masjidiga tashrif buyurdilar. Ushbu ko‘rkam jomeda muborak kun ibodatini ado etish uchun minglab namozxonlar yig‘ildi.
**Hozirgi kunda masjid imom xatibi:** Sulaymonov Xayrullo.
P9V5+8JC, Unnamed Road, Andijon, Узбекистан
Kaltaminor (Toʻrtkoʻl tumani)

**Kaltaminor** — Qoraqalpogʻiston Respublikasiga qarashli qishloq. Toʻrtkoʻl tumani tarkibiga kiradi.
 
## Manbalar
Sig’im qarshilik

Sig’im qarshilik- o’tkazuvchan tok zanjiridagi to’la qarshilikning bir qismi.

**Sig‘im qarshiligi ulangan o‘zgaruvchan tok zanjiri**

          

Elektr zanjiriga sig‘im qarshiligi ulanganda kondensator vaqti vaqtida elektr energiyasi bilan zaryadlanib, keyin so‘nib boradi. Bu jarayon g‘altakdan o‘zgaruvchan elektr toki o‘tganda, vaqti- vaqti bilan magnit energiyasi (magnit maydonining energiyasi) bilan zaryadlanib, keyin so‘nib borishiga o‘xshaydi. Sig‘im ulangan zanjirda o‘zgaruvchan tok quvvati xuddi zanjirdagi induktiv qarshilik bilan manba orasida aylanib yurganidek, kondensator bilan manba orasida aylanib yuradi, shuning uchun uni reaktiv (sig‘imli) quvvat deyiladi.

Sig’im qarshiligi ulangan elektr zanjiri

Elektr zanjiriga ulangan sig‘imli tok kuchlanishning fazasi bilan to‘g‘ri kelmaydi va undan 90° oldinga surilgan. Sig‘imli tokni induktiv tokka o‘xshatib, odatda, reaktiv tok deb aytiladi. Sig‘imli zanjirga ulangan kuchlanishning va undan o‘tayotgan sig‘im tokning miqdorini bilgan holda Om qonuniga asosan uning zanjirdagi qarshiligini quyidagicha aniqlash mumkin:

Xi=U/I , Om

bu yerda: U – zanjir uchlaridagi kuchlanish, V; Ic – sig‘imli tok, A; xc – zanjirning qarshiligi, Om. Bu qarshilikni sig‘imli yoki reaktiv qarshilik deb ataladi. U quyidagicha ifodalanadi:

Xi= 1/ωC

bu yerda: ω – o‘zgaruvchan tokning burchak tezligi; ω = 6,28 f; f – o‘zgaruvchan tokning tebranishi, Hz; C – kondensatorning sig‘imi, F.
Igor Pestretsov

**Igor Dmitrievich Pestretsov** (; 1963-yil 9-yanvarda tugʻilgan) — sobiq rossiyalik professional futbolchi.

## Yana qarang
* Rossiyada futbol

## Manbalar

## Havolalar
*
* Transfermarkt.us
Elektr salohiyati

**Elektr salohiyati** — elektr potentsiali tushunchasi elektr maydoni bilan chambarchas bogʻliq. Elektr maydoniga joylashtirilgan kichik zaryad kuchni boshdan kechiradi va bu zaryadni kuchga qarshi shu nuqtaga etkazish uchun mehnat talab etiladi. Har qanday nuqtadagi elektr potentsiali birlik sinov zaryadini cheksiz masofadan asta-sekin shu nuqtaga etkazish uchun zarur boʻlgan energiya sifatida aniqlanadi. Odatda u volt bilan oʻlchanadi va bitta volt-bu bitta Kulon zaryadini cheksizlikdan olib kelish uchun bitta joule ish sarflanishi kerak boʻlgan potentsial. potentsialning ushbu taʼrifi, rasmiy boʻlsa-da, amaliy jihatdan juda kam qoʻllanadi va foydaliroq tushuncha elektr potentsiali farqi va birlik zaryadini belgilangan ikkita nuqta oʻrtasida harakatlantirish uchun zarur boʻlgan energiya. Elektr maydoni *konservativ* boʻlgan maxsus xususiyatga ega, yaʼni sinov zaryadi bosib oʻtgan yoʻl ahamiyatsiz: belgilangan ikkita nuqta orasidagi barcha yoʻllar bir xil energiya sarflaydi va shu bilan potentsial farq uchun noyob qiymat koʻrsatilishi mumkin. volt elektr potentsiali farqini oʻlchash va tavsiflash uchun tanlov birligi sifatida shunchalik aniqlanganki, bu atamakuchlanish katta kundalik foydalanishni koʻradi.

Amaliy maqsadlar uchun potentsiallarni ifodalash va taqqoslash mumkin boʻlgan umumiy mos yozuvlar nuqtasini aniqlash foydalidir. Bu cheksizlikda boʻlishi mumkin boʻlsa-da, hamma joyda bir xil potentsialda deb taxmin qilinadigan Yerning oʻzi juda foydali maʼlumotdir. Ushbu mos yozuvlar nuqtasi tabiiy ravishda yer yoki yer nomini oladi. Yer teng miqdordagi musbat va manfiy zaryadlarning cheksiz manbai deb taxmin qilinadi va shuning uchun elektr zaryadsiz va zaryadsiz boʻladi.

Elektr potentsiali-bu skalar miqdori, yaʼni u faqat kattalikka ega va yoʻnalishga ega emas. Uni balandlikka oʻxshash deb hisoblash mumkin: xuddi boʻshatilgan obyekt tortishish maydonidan kelib chiqadigan balandliklar farqidan tushib ketgani kabi, zaryad ham elektr maydonidan kelib chiqadigan kuchlanish boʻylab tushadi. relyef xaritalarida teng balandlikdagi nuqtalarni belgilaydigan kontur chiziqlari koʻrsatilgandek, elektrostatik zaryadlangan obyekt atrofida teng potentsial nuqtalarini (ekvipotensiallar deb nomlanuvchi) belgilaydigan chiziqlar toʻplami chizilishi mumkin. Ekvipotentsiallar barcha kuch chiziqlarini toʻgʻri burchak ostida kesib oʻtadi. Ular, shuningdek, oʻtkazgich yuzasiga parallel ravishda yotishi kerak, chunki aks holda oʻtkazgich yuzasi boʻylab zaryad tashuvchilarni sirt boʻylab potentsialga tenglashtiradigan kuch boʻladi.

Elektr maydoni rasmiy ravishda birlik zaryadiga taʼsir qiladigan kuch sifatida aniqlandi, ammo potentsial tushunchasi yanada foydali va ekvivalent taʼrifga imkon beradi: elektr maydoni elektr potentsialining mahalliy gradyanidir. Odatda metr uchun volt bilan ifodalanadi, maydonning vektor yoʻnalishi potentsialning eng katta Nishab chizigʻi va ekvipotentsiallar bir-biriga eng yaqin joylashgan joy.
Elektr quvvati

*Asosiy maqola: [[elektr energiyasi]]*

Elektr quvvati-bu elektr energiyasini elektr davri orqali uzatish tezligi. SI quvvat birligi vatt, soniyada bir joule.

Elektr quvvati, mexanik quvvat kabi, ishni bajarish tezligi, vatt bilan o'lchanadi va *p* harfi bilan ifodalanadi.*vatt* atamasi so'zma-so'z "vattdagi elektr quvvati" degan ma'noni anglatadi."Elektr toki tomonidan ishlab chiqarilgan vattdagi elektr quvvati *i* ning zaryadidan iborat *Q* Kulon *elektr potentsiali* (kuchlanish) farqidan o'tgan har t soniyada *v* bu qayerda

*Q*-kulomblardagi elektr zaryadi

*t*-soniyalardagi vaqt

*I-*amperdagi elektr toki

*V*-elektr potentsiali yoki voltdagi kuchlanish

Elektr energiyasi odatda korxonalar va uylarga elektr energetikasi tomonidan etkazib beriladi. Elektr energiyasi odatda kilovatt soat (3,6 MJ) bilan sotiladi, bu kilovattdagi quvvatning soatlab ishlash vaqtiga ko'paytiriladi. Elektr kommunal elektr metr yordamida kuch o'lchash, qaysi bir mijozga yetkazib elektr energiyasi ishlaydigan jami tutish. Yoqilg'i yoqilg'isidan farqli o'laroq, elektr energiyasi past entropiya energiya shakli bo'lib, yuqori samaradorlik bilan harakatga yoki boshqa ko'plab energiya turlariga aylantirilishi mumkin.

### Elektronika
*Asosiy maqola: [[elektronika]]*

Elektronika vakuum naychalari, tranzistorlar, diodlar, sensorlar va integral mikrosxemalar kabi faol elektr komponentlarini o'z ichiga olgan elektr zanjirlari va ular bilan bog'liq passiv o'zaro bog'liqlik texnologiyalari bilan shug'ullanadi. faol komponentlarning chiziqli bo'lmagan harakati va ularning elektron oqimlarini boshqarish qobiliyati raqamli kommutatsiyani amalga oshiradi, va elektronika axborotni qayta ishlash, telekommunikatsiya va signallarni qayta ishlashda keng qoʻllanadi. Elektron platalar, elektron qadoqlash texnologiyasi va aloqa infratuzilmasining boshqa turli shakllari kabi o'zaro bog'liqlik texnologiyalari kontaktlarning zanglashiga olib keladi va aralash komponentlarni muntazam ishlaydigan tizimga aylantiradi.

Bugungi kunda aksariyat elektron qurilmalar elektron boshqaruvini amalga oshirish uchun yarimo'tkazgich komponentlaridan foydalanadilar. Yarimo'tkazgichlarning qanday ishlashini tushuntiradigan asosiy printsiplar qattiq jismlar fizikasida o'rganiladi, amaliy muammolarni hal qilish uchun elektron sxemalarni loyihalash va qurish elektron muhandislikning bir qismidir.
Ishlab chiqarish, saqlash va foydalanish

### Avlod va uzatish
*Asosiy maqola: [[elektr energiyasini ishlab chiqarish]]*

*Shuningdek qarang: [[elektr energiyasini uzatish]] va [[Elektr tarmogʻi|elektr tarmogʻi]]*

Miloddan avvalgi 6-asrda yunon faylasufi Miletlik Fales amber tayoqchalari bilan tajriba oʻtkazdi: bu elektr energiyasini ishlab chiqarish boʻyicha birinchi tadqiqotlar edi. Hozirda triboelektrik effekt deb nomlanuvchi bu usul engil narsalarni koʻtarishi va uchqun hosil qilishi mumkin boʻlsa-da, bu juda samarasiz. oʻn sakkizinchi asrda voltaik qoziq ixtiro qilingunga qadar elektr energiyasining hayotiy manbai mavjud boʻldi. Voltaik qoziq va uning zamonaviy avlodi-elektr batareyasi energiyani kimyoviy usulda saqlaydi va uni elektr energiyasi shaklida talabga binoan taqdim etadi.

Elektr quvvati odatda elektr-mexanik generatorlar tomonidan ishlab chiqariladi. Ularni qazib olinadigan yoqilgʻining yonishidan hosil boʻlgan bug ' yoki yadro reaktsiyalaridan chiqadigan issiqlik, shuningdek toʻgʻridan-toʻgʻri shamol yoki oqayotgan suvning kinetik energiyasidan boshqarish mumkin. 1884 yilda Ser Charlz Parsons tomonidan ixtiro qilingan bug ' turbinasi hali ham bugʻning issiqlik energiyasini elektro-mexanik generatorlar tomonidan ishlatilishi mumkin boʻlgan aylanma harakatga aylantirish uchun ishlatiladi. Bunday generatorlar faradayning 1831 yildagi homopolyar disk generatoriga oʻxshamaydi, ammo ular hali ham uning elektromagnit printsipiga tayanib, oʻzgaruvchan magnit maydonni bogʻlaydigan oʻtkazgich uning uchlari boʻylab potentsial farqni keltirib chiqaradi. quyosh panellari tomonidan ishlab chiqarilgan elektr energiyasi boshqa mexanizmga tayanadi: quyosh nurlanishi fotovoltaik effekt yordamida toʻgʻridan-toʻgʻri elektr energiyasiga aylanadi.

Elektr energiyasiga boʻlgan talab katta tezlik bilan oʻsib bormoqda, chunki millat modernizatsiya qilinadi va uning iqtisodiyoti rivojlanadi. Amerika qoʻshma Shtatlari koʻrsatdi 12% yigirmanchi asrning birinchi uch oʻn yilliklar har bir yil davomida talab ortishi, endi bunday Hindiston yoki Xitoy kabi rivojlanayotgan mamlakatlar tomonidan tajribali qilinmoqda oʻsish darajasi.

Elektr energiyasini ishlab chiqarish bilan bogʻliq ekologik muammolar, xususan, Fotoalbom yoqilgʻining iqlim oʻzgarishiga qoʻshgan hissasi, qayta tiklanadigan manbalardan ishlab chiqarishga eʼtiborni kuchayishiga olib keldi. Energetika sohasida shamol va quyosh tejamkor boʻlib, qazib olinadigan yoqilgʻidan energiya oʻtishini tezlashtirdi
.
## Manbalar

## Havolalar
Sarkolemma

**Sarkolemma** — (yunoncha *sarco* (*sarxdan*); goʻsht va yunoncha *lemma*; gʻilof, **miolemma** deb ham ataladi), skelet mushak tolasi yoki kardiomiotsitni oʻrab turgan hujayra membranasi hisoblanadi. Bu lipid ikki qavatli va bazal membrana bilan aloqa qiladigan polisakkarid moddasining (glikokaliks) yupqa tashqi qatlamidan iborat. Bazal membranada koʻplab yupqa kollagen fibrillalar va laminin kabi maxsus oqsillar mavjud boʻlib, ular mushak tolasi yopishishi mumkin boʻlgan skelet vazifasini bajaradi. Plazma membranasidagi transmembran oqsillari orqali hujayra ichidagi aktin skeleti bazal membrana va hujayraning tashqi qismi bilan bogʻlangan boʻladi. Mushak tolasining har bir uchida sarkolemmaning sirt qatlami pay tolasi bilan birlashadi va pay tolalari oʻz navbatida toʻplamlarga toʻplanib, suyaklarga birikadigan mushak paychalarini hosil qiladi.

Sarkolemma odatda mushak hujayralari, plazma membranasidagi kabi boshqa eukariot hujayralarida bajaradigan oʻziga xos vazifani bajaradi. U hujayradan tashqari va hujayra ichidagi tuzilmalar oʻrtasidagi toʻsiq boʻlib, uning atrofidagi maxsus mushak tolasini ajratib turadi. Membrananing lipid tabiati unga hujayra ichidagi va hujayradan tashqardagi tuzilmalarning suyuqliklarini ajratishga imkon beradi, chunki u faqat akvaporin kanallari orqali suvni tanlab oʻtkazadi. Boshqa hujayralardagi kabi, bu membrana orqali selektiv tashish yoʻli bilan tuzilmalarning kompozitsiyalarini nazorat qilish imkonini beradi. Ion nasoslari kabi membrana oqsillari ATP isteʼmoli bilan ion gradientlarini yaratishi mumkin, ular keyinchalik boshqa moddalarni membrana orqali tashish (birgalikda tashish) yoki harakat potentsiali kabi elektr impulslarini yaratish uchun ishlatilishi mumkin.

Sarkolemmaning oʻziga xos xususiyati shundan iboratki, u mushak hujayralarining sarkoplazmasiga kirib, T-naychalar yoki koʻndalang kanalchalar deb ataladigan tolalar ichida radial va boʻylama membrana kanalchalarini hosil qilish xususiyatiga egadir. Koʻndalang kanalchalarning ikkala tomonida sarkoplazmatik organelaning terminal sisternal kengayishi (mushak boʻlmagan hujayralarda endoplazmatik organella deb ataladi) mavjud. Ikki SR sisternasi bilan oʻralgan koʻndalang tubula triada deb nomlanadi va bu tuzilmalar orasidagi aloqa A va I tasmasi tutashgan joyda joylashgan hisoblanadi.

## Manbalar
Elektr va tabiiy dunyo

### Fiziologik taʼsirlar
*Asosiy maqola: [[elektr toki urishi]]*

Inson tanasiga qoʻllaniladigan kuchlanish toʻqimalar orqali elektr tokini keltirib chiqaradi va munosabatlar chiziqli boʻlmasa-da, kuchlanish qanchalik katta boʻlsa, oqim shunchalik katta boʻladi. Idrok etish chegarasi taʼminot chastotasi va oqim yoʻli bilan farq qiladi, lekin tarmoq chastotali elektr energiyasi uchun taxminan 0,1 mA dan 1 mA gacha, ammo mikroamp kabi past oqim maʼlum sharoitlarda elektrovibratsiya effekti sifatida aniqlanishi mumkin agar oqim etarlicha yuqori boʻlsa, bu mushaklarning qisqarishiga, yurak fibrilatsiyasiga va toʻqimalarning kuyishiga olib keladi. Bir rahbar elektrlashtirilgan har qanday aniq belgisi yoʻqligi elektr alohida xavf qiladi. Elektr toki urishidan kelib chiqadigan ogʻriq kuchli boʻlishi mumkin, baʼzida elektr energiyasini qiynoq usuli sifatida ishlatish mumkin elektr toki urishi natijasida oʻlim—elektr toki urishi—hali ham AQShning baʼzi Shtatlarida sud ijrosi uchun ishlatiladi, garchi uni ishlatish 20-asrning oxiriga kelib juda kam uchraydi.

### Tabiatdagi elektr hodisalari
*Asosiy maqola: [[elektr hodisalari]]*

Elektr inson ixtirosi emas va tabiatda bir nechta shakllarda kuzatilishi mumkin, xususan chaqmoq. Makroskopik darajada tanish boʻlgan teginish, ishqalanish yoki kimyoviy bogʻlanish kabi koʻplab oʻzaro taʼsirlar atom miqyosidagi elektr maydonlarining oʻzaro taʼsiriga bogʻliq. Yerning magnit maydoni Sayyora yadrosidagi aylanma oqimlarning tabiiy Dinamosiga bogʻliq. kvarts yoki hatto shakar kabi baʼzi kristallar bosilganda yuzlarida potentsial farq hosil qiladi. ushbu hodisa sifatida tanilgan piezoelektrik, yunon *tilidan* piezein (bitik), bosish maʼnosini anglatadi va 1880-yilda Per va Jak Kyuri tomonidan kashf etilgan. Taʼsir oʻzaro taʼsir qiladi: piezoelektrik material elektr maydoniga taʼsir qilganda, u hajmini biroz oʻzgartiradi.

Baʼzi organizmlar, masalan akulalar, oʻzgarishlarni aniqlash va ularga javob berishga qodir elektr maydonlari, deb nomlanuvchi qobiliyat elektroreseptsiya, boshqalar esa, deyiladi elektrogenik, yirtqich yoki mudofaa quroli sifatida xizmat qilish uchun oʻzlari kuchlanish hosil qilishga qodir; bu turli xil buyurtmalarda elektr baliqlari tartibi Gymnotiformes, qaysi eng yaxshi maʼlum misol elektr ilon, aniqlash yoki tahrirlangan mushak hujayralari hosil yuqori keskinliklar orqali oʻz oʻljasini stun deb nomlangan elektrokitler. barcha hayvonlar oʻzlarining hujayra membranalari boʻylab harakat potentsiali deb ataladigan kuchlanish impulslari bilan maʼlumot uzatadilar, ularning funktsiyalariga asab tizimining neyronlar va mushaklar orasidagi aloqasi kiradi. elektr toki urishi bu tizimni ragʻbatlantiradi va mushaklarning qisqarishiga olib keladi. harakat potentsiali, shuningdek, ayrim zavodlardagi faoliyatni muvofiqlashtirish uchun javobgardir.
Makro oqim

**Makro oqim** - bu o'tkazgichda (lasan) oqadigan elektr toki.

Tashqi magnit maydon ushbu mikro oqimlarga yo'naltiruvchi, tartibga soluvchi ta'sir ko'rsatadi. Masalan, agar biron bir jism yaqinida oqim (**makro** oqim) boʻlgan o'tkazgich joylashtirilsa, u holda uning magnit maydoni ta'sirida barcha **atomlardagi** mikro oqimlar ma'lum bir tarzda harakatlanib, tanada qo'shimcha magnit maydon hosil qiladi. Magnit induksiya vektori barcha makro va mikro oqimlar tomonidan hosil boʻlgan magnit maydonni tavsiflaydi. Shuning uchun, bir xil makrotokda turli muhitdagi vektor turli xil qiymatlarga ega bo'ladi. Makro oqimning magnit maydoni magnit maydon kuchi vektori bilan tavsiflanadi .

Muhitda makro oqimlarning magnit maydoni muhitning mikro oqimlari maydoni bilan kuchayadi. Bir hil izotrop muhit uchun magnit indüksiyon vektori:, bu yerda - magnit doimiy, - muhitning magnit o'tkazuvchanligi, makro oqimlarning magnit maydoni muhitning mikro oqimlari maydoni tufayli necha marta kuchayganligini ko'rsatadigan o'lchovsiz miqdor. Elektrostatik va magnit maydonlarning vektor xususiyatlarining o'xshashligi.

Magnit induksiya vektori B elektrostatik maydon kuch vektorining analogidir E. ushbu miqdorlar ushbu maydonlarning kuch harakatlarini aniqlaydi va muhitning xususiyatlariga bog'liq.

D elektr siljish vektorining analogi Nmagnitik maydonning kuchlanish vektoridir. Magnit maydon uchun, elektr maydoni kabi, superpozitsiya printsipi amal qiladi: bir nechta oqimlar yoki harakatlanuvchi zaryadlar natijasida hosil boʻlgan maydonning magnit induksiyasi har bir oqim yoki harakatlanuvchi zaryad tomonidan hosil boʻlgan maydonlarning magnit induksiyalarining vektor yig'indisiga teng.
Iqboljon Xoldorov

**Iqboljon Baxodirjon oʻgʻli Xoldorov** (; 1997-yil, Andijon, Oʻzbekiston) – oʻzbek bokschisi.

## Faoliyati

### Osiyo chempionati 2017
Iqboljon 2017-yilda Toshkentda oʻtkazilgan Osiyo chempionatida muvaffaqiyatli qatnashdi. U yarim finalda Oʻzbekistonning boksdagi raqobatchisi Qozogʻistonlik Bekdavlat Ibrohimov qarshi ringga chiqdi. Jang ancha murosasiz ruhda boʻlib ochkolar boʻyicha Xoldorxonov gʻalaba qozondi. Finalda esa Mogʻulistonlik bokschi Battarsux Chinzorig qarshi rinnga chiqdi. Jang davomida katta ustinlikka erishgan xolda yakunda Iqboljon raqiini magʻlub etdi va Osiyo chempioniga aylandi. Bu Iqboljonning xalqaro darjadagi ilk katta yutugʻi edi.

### Jahon chempionati 2017
Shu tariqa 2017-yili Gamburgda boʻlib oʻtadigan jahon chempionatiga yoʻllanma oldi. U yerda, ilk jangida kolumbiyalik bokschi Jon Gutierrezni ochkolar hisobidan 5:0 hisobida magʻlub etdi. Chorak finalda Xoldorov asosiy favorit hisoblangan nemis-arman bokschisi Artem Xarutyunyan bilan uchrashdi. Ammo oʻzbekistonlik bokschi bu jangda barchani hayratda qoldirdi va hakamlarning bahosiga koʻra 3:2 hisobida gʻalaba qozondi. Xoldorov bu jangda raqibiga nisbatan odatdagidan faolroq va koʻproq zarba berdi. Iqboljon jang davomida kuchli zarbasi bilan Harutyunyanni bir marta yerga yiqitgan xolda nokdaun xolatiga tushirdi. Yarim finalda Xoldorov amerikalik boks ustasi Freydis Roxasga qarshi jang qildi va ochkolar boʻyicha yaqqol gʻalaba qozondi. Finalda esa Kubalik mahoratli bokschi Endi Kruz Gomesga magʻlub boʻldi va kumush medal egasiga aylandi.

### Osiyo oʻyinlari 2018
Iqboljonning muvaffaqiyatli yurishlari navbatdagi yilda ham davom etdi. 2018-yil Indoneziyada oʻtkazilgan Osiyo oʻyinlari turnirida ham finalgacha yetib borishga erishdi. U bu yoʻlda bir qator kuchli raqiblarni magʻlub etdi. Finalda esa moʻgʻulistonlik Batarsuk Chinzorigga qarshi ringga koʻtarilib, raqibini magʻlub etdi va Osiyo oʻyinlari chempioniga aylandi.

### Professional boks
U professional boksdagi ilk debyutini 2021-yil 3-aprelda „Humo“ sport arenasida oʻtkazgan. Ringda tanzaniyalik bokschi Kulva Bushiriga qarshi jang olib bordi. Debyut muvaffaqiyatli boʻlib, 2-raundayoq raqaibini nokautga uchratdi. Bugungi kunda professional boksda 5 ta jang oʻtkazib (3 ta nokaut) barchasida gʻalaba qozongan.

## Yutuqlari

* Osiyo chempioni 2017: Chempion
* Osiyo oʻyinlari chempioni: 2018: Chempion
* Jahon chemionati 2017: Ikkinchi oʻrin

## Manbalar

## Havolalar
* Iqboljon Xoldorov, BoxRec
* 29* *Osiyo chempionati Oʻzbekiston sport majmuasi, Toshkent, Oʻzbekiston, 2017 yil 30 aprel – 7 may
* 19* *Jahon chempionati Alsterdorfer sport zali, Gamburg, Germaniya, 2017 yil 25 avgust – 2 sentyabr
* Nomzod Arutyunyan chiqdi
* Iqboljon XoldorovInstagram
* Iqboljon xoldorovFacebook
Fujer (vino stakan)

**Fujer (Vino stakan** :

* vino stakanlari - mineral yoki mevali suv uchun shisha idishlar.
* Fougères Fransiyaning Bretan yerida joylashgan shahardir (Ille-et-Vilaine departamenti).
* Fougères Fransiyaning Bretan mintaqasida joylashgan tumanlardandir. Tuman bo'limi - Ille-et-Vilaine. Subprefektura - Fugeres.
* Fujer - o'rta asr fransuz qal'asi.
Mustaqil zaryadsizlanish

Gazdagi o'z-o'zidan zaryadsizlanish-bu faqat tashqi ionlashtiruvchi omil mavjud bo'lganda yuzaga keladigan zaryadsizlanish. Bunday omilning rolini rentgen yoki ultrabinafsha nurlanish, isitish va boshqalar o'ynashi mumkin.

Agar tashqi elektr maydoni bo'lmasa, unda erkin zaryadlar neytral gaz zarralari bilan birga xaotik termal harakatni amalga oshiradi. Ammo elektr maydoni qo'llanilganda zaryadlangan zarrachalarning tartibli harakati boshlanadi-*gazdagi elektr toki*  .Bu rasmda biz ionlashtiruvchi ta'sirida gaz oralig'ida paydo bo'ladigan zaryadlangan zarrachalarning uchta navini ko'ramiz: musbat ionlar, manfiy ionlar va elektronlar. *Gazdagi elektr toki zaryadlangan zarrachalarning qarama — qarshi harakati natijasida hosil bo'ladi: musbat ionlar — salbiy elektrodga (katod), elektronlar va salbiy ionlar-musbat elektrodga (anodga)*.

Elektronlar musbat anodga tushib, kontaktlarning zanglashiga olib, oqim manbasining "ortiqcha" tomoniga yo'naltiriladi. Salbiy ionlar anodga qo'shimcha elektron beradi va neytral zarrachalarga aylanib, gazga qaytadi; anodga berilgan elektron ham manbaning "plyusiga" shoshiladi. Katodga kelgan musbat ionlar u erdan elektronlarni oladi; katodda paydo bo'lgan elektron tanqisligi ularni manbaning "minusidan" etkazib berish bilan darhol qoplanadi. Ushbu jarayonlar natijasida tashqi zanjirdagi elektronlarning tartibli harakati paydo bo'ladi. Bu galvanometr tomonidan qayd etilgan elektr toki.

Rasmda tasvirlangan jarayon. rasmdagi, *gazda o'z*-o'zidan zaryadsizlanish deb ataladi. Nima uchun mustaqil emas? Shuning uchun uni saqlab qolish uchun ionizatorning doimiy harakati zarur. Biz ionizatorni olib tashlaymiz-va oqim to'xtaydi, chunki gaz oralig'ida erkin zaryadlarning paydo bo'lishini ta'minlaydigan mexanizm yo'qoladi. Anod va katod orasidagi bo'shliq yana izolyatorga aylanadi.