Germaniya tibbiyot tarixi muzeyi

## Tarixi
Muzeyni tashkil etishni dastlab muzeyni boshqargan shifokor va tibbiyot tarixchisi Xaynts Goerke taklif qilgan. Muzey 1973-yildan beri Ingolshtadtdagi eski anatomiyada joylashgan. Bu barokko uslubidagi qal’aga oʻxshash bino 1723-1736 yillar oraligʻida Gabriel de Gabrieli tomonidan sobiq Bavariya Davlat Universitetining tibbiyot fakulteti tomonidan qurilgan va 1800-yilgacha Universitet Instituti sifatida ishlatilgan. Universitet Landshutga koʻchirilgandan soʻng, dorivor bogʻni oʻz ichiga olgan bino xizmat koʻrsatdi. xoʻjalik sifatida hozirgi foydalanishga topshirilgunga qadar. Ayniqsa Barokko shiftini freska bilan bezatilgan sobiq anatomiya zali diqqatga sazovordir.

Zamonaviy kengaytma binosi 2016-yilda meʼmor Volker Staabning rejalariga koʻra qurib bitkazildi. U muzeyga toʻsiqsiz kirish uchun ishlatiladi va foyedan tashqari, maxsus koʻrgazma maydoni, seminar xonasi, depo va ofislarni ham oʻz ichiga oladi.

Keng qamrovli taʼmirlash va restavratsiya ishlaridan soʻng muzeyning bosh binosi 2020-yil oktabr oyida yangi loyihalashtirilgan doimiy koʻrgazma bilan qayta ochildi.

## Muzey direktorlari

* Xaynts Goerke
* Joern Henning Wolf
* Krista Xabrich (1983-2008) 
* Marion Mariya Ruisinger (2008- yildan beri)

## doimiy koʻrgazma

Doimiy koʻrgazma ikki qismga boʻlingan: Eski anatomiyaning yuqori qavatida 18-asrda tibbiyotning tadqiqi va oʻqitilishi koʻrsatilgan. Koʻrgazma sobiq Universitetning tarixiy xonalariga ishora qiladi. Koʻrgazmalar va ommaviy axborot vositalari diagnostika va davolash muolajalarini, shuningdek, oʻsha davrdagi tibbiyotning imkoniyatlari va chegaralarini koʻrsatadi.

Toʻplamdan tanlangan eksponatlar birinchi qavatda namoyish etiladi, ular turli nuqtai nazardan koʻrib chiqiladi — turli xil tibbiy obyektlar va protseduralarni koʻrsatish uchun moʻljallangan. Bir xona Meri Shellining ertagida Ingolshtadtda oʻqigan va oʻzining insoniy maxluqini yaratgan fantastik qahramon Viktor Frankenshteynga bagʻishlangan.

Ingolshtadt nemis tibbiyot tarixi muzeyi 2021-yilda ko‘rgazmani qayta ishlab chiqqanligi uchun Bavariya muzeyi mukofotiga sazovor bo‘ldi.

2008- yil sentyabr oyida dorivor oʻsimliklar bogʻining oxirida joylashgan binoda ochilgan tibbiy texnologiyalar boʻlimi muzeyning „Lazerlar va zarba toʻlqinlari bilan davolash“ shiori ostidagi keng qamrovli tibbiy texnologiya kolleksiyasining boʻlimini taqdim etadi.

## Maxsus toʻplamlar
Maxsus toʻplamlar grafika (taxminan 2500 shifokorlar portreti), Tilo fon Haugvitsning toʻplami (oftalmologiya), Harald Feldmanning (quloq, burun va tomoq tibbiyoti), klinik kimyo va akusherlik boʻyicha obyektlarni oʻz ichiga oladi. Roʻyxatdan oʻtgandan soʻng, savdoga tashrif buyuruvchilar grafik toʻplam, kutubxona va obyektlar toʻplamidan foydalanish imkoniyatiga ega.

## Botanika bogʻi
Universitetning sobiq botanika bogʻi hududida barokko uslubidagi muassasada 200 ga yaqin dorivor oʻsimliklar yetishtiriladi, ular asosiy tarkibiy qismlarga koʻra tartibga solinadi. Bogʻning orqa qismi koʻr- koʻrona bogʻ sifatida yaratilgan va koʻtarilgan yotoq bilan jihozlangan

**

## Nashrlar
Muzey hozirgacha (2018- yil boshida) 44 jilddan iborat kataloglarni nashr etadi.  Taxminan 1975- yildan 1999- yilgacha muzey „Nemis tibbiyot tarixi muzeyi yilligi“ ni nashr etdi.

## Adabiyot

* Krista Xabrich, Zigfrid Xofman: Ingolshtadt *nemis tibbiyot tarixi muzeyi.* 2. nashr. Westermann Verlag, Braunschweig 1995, DNB 946438625 .
* Kristof Xan, Sigmar Xohl (tahrirlar.): *Buyuk muzey qoʻllanmasi.* *Germaniyada sanʼat, madaniyat, tabiat va texnologiya boʻyicha toʻplamlar.* Bassermann Verlag, Gütersloh/Myunxen 2000, ISBN 978-3-8094-5013-9, 251-bet.
* Bavariyadagi nodavlat muzeylar davlat idorasi (tahrir.): *Bavariyadagi muzeylar — Bavariya muzeyi landshafti boʻyicha qoʻllanma.* Toʻliq qayta koʻrib chiqilgan 6-nashr. Deutscher Kunstverlag, Berlin/Myunxen 2017, ISBN 978-3-422-07382-1, 207-bet.
* Klemens Mörmann (tahrir.): *Rangli nemis muzeyi qoʻllanmasi.* *Germaniya Federativ Respublikasi va Gʻarbiy Berlindagi muzeylar va kolleksiyalar.* Buchergilde Gutenberg, Frankfurt am Main/Olten/Vena 1983, DNB 870131540, 494-495-betlar.
* Ekart Roloff va Karin Xenke-Vendt: *Ingolshtadt, Germaniya tibbiyot tarixi muzeyi.* *Qadimgi anatomiyadan lazer va zarba toʻlqinlarigacha.* In: *Shifokor yoki farmatsevtga tashrif buyuring.* *Germaniyaning tibbiyot va farmatsevtika muzeylari boʻylab sayohat.* 2-jild, Janubiy Germaniya. Shtutgart, Verlag S. Hirzel 2015, ISBN 978-3-7776-2511-9, 107-110-bet.
* Marion Mariya Ruisinger: *Muzey portretlari.* *Fuga sanʼati".* *Ingolshtadt nemis tibbiyot tarixi muzeyi uchun kengaytma.* In: *bugungi kunda muzey.* *Faktlar, tendentsiyalar va yordam.* 52-son. Myunxen 2017, ISSN 0944-8497, 6-11-betlar (PDF ).

## Havolalar

* Germaniya tibbiyot tarixi muzeyining rasmiy sayti 
* ''Germaniya tibbiyot tarixi muzeyi'' . In: Museums-in-Bayern.de
* ''Germaniya tibbiyot tarixi muzeyi'' . Ingolshtadt. Bayern-online.de
* Germaniya Literatur von und über Deutsches Medizinhistorisches Museum

## Manbalar