open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Tojikiston elektr stansiyalari roʻyxati

MDH davlatlari energetika kengashi maʼlumotlariga koʻra, 2014-yil yakunida Tojikiston elektr stansiyalari quvvati 5 457 MVt ni tashkil qiladi. Shundan 418 MVti issiqlik elektr stansiyalarida, 5 039 MVti gidroelektr stansiyalarida generatsiya qilinadi. 2022-yilda Tojikiston elektr stansiyalari 21,4 mlrd kVt*soat elektr energiyasi ishlab chiqardi.

Tojikiston energotizimi bir-biridan alohida ishlaydigan ikki qismdan – gʻarbiy va sharqiy (Pomir) energotizimdan iborat.

Quyida Tojikiston elektr stansiyalari roʻyxati keltirilgan. Roʻyxat elektr stansiya turiga koʻra saralangan. Elektr stansiyalarining oʻrnatilgan quvvati va mulkchilik tarkibi ishlab chiqaruvchi kompaniyalarning rasmiy yillik hisobotlariga muvofiq taqdim etiladi.

Roʻyxatda elektr stantsiyalarining joriy nomi mavjud, agar kerak boʻlsa, tarixiy (SSSR davridagi) nomlar ham koʻrsatilgan.

## Gidroelektr stansiyalari
GESlar mamlakatda generatsiya qilinadigan elektr energiyaning asosini tashkil qiladi. Vaxsh traktidagi amaldagi stansiyalarning yalpi quvvati 4 745 MVt ni tashkil qiladi. Trakt yettita faoliyat yuritayogan GESdan, qurilish bosqichidagi Rogʻun GES (3600 MVt), loyihalash bosqichidagi Shoʻrob GESdan (862,5 MVt) iborat. Trakt toʻliq quvvatda ishlasa 9 207,5 MVt quvvatga ega boʻladi.

## Issiqlik elektr stansiyalari

Tojikistonda 3 ta issiqlik elektr stansiyasi (Issiqlik elektr markazi) ishlayapti.

## Yana qarang
* Barqi Tojik;
* Tojikiston energetikasi.

## Manbalar

## Havolalar
* 
* 
*
Shayx Burhoniddin masjidi

**Shayx Burhonuddin katta masjidi** () Indoneziyaning Gʻarbiy Sumatra shahridagi eng qadimiy masjidlardan biri hamda madaniy meros obyekti hisoblanadi. Masjid Gʻarbiy Sumatraning Padang Pariaman viloyatidagi Ulakan Tapakis tumanidagi Nagari Ulakanda hududida joylashgan.

## Tarixi
Masjid 1670-yilda Burhoniddin Ulaqon tomonidan qurilgan va bu Indoneziyadagi eng qadimiy masjidlardan biri hisoblanadi. Masjid qurilganda binoning oʻlchami  boʻlgan va butkul yogʻochdan yasalgan. Masjid birinchi marta 1760-yilda qurilish sharoitlari notoʻgʻri yoʻlga qoʻyilganligi uchun taʼmirlangan. Masjid 2009-yilgi Sumatra zilzilasida vayron boʻlgan. Keyin u qayta tiklangan va 2011-yilda qurib bitkazilgan.

## Arxitekturasi
Masjid umumiy  lik yer uchastkasida joylashgan. Bino kvadrat shaklda boʻlib, maydoni  boʻlib, unda  oʻlchamdagi terassa bor va 3000 ga yaqin ziyoratchilarni oʻzida sigʻdira oladi. Bu masjidning ikki tomonida ikkita minorasi mavjud. Masjid ibodat joyi sifatida yaratilganidan tashqari, sunami sodir boʻlgan taqdirda aholini evakuatsiya qilish hududi sifatida ham tayyorlangan.

## Manbalar
Sirojiddin Rahmatullayev (futbolchi, 1993)

**'

**Sirojiddin Rahmatullayev''' (; 22-yanvar 1993-yil, Qashqadaryo, Oʻzbekiston) – Oʻzbekistonlik futbolchi, tayanch yarim himoyachi pozitsiyasida oʻynaydi. Malayziya Superligasida ishtirok etuvchi „Kelantan United F. C.“ jamoasida oʻynaydi.

## Futbolchilik faoliyati
Sirojiddin futbolchilik faoliyatini Muborakning „Mash’al“ klubida 2012-yilda boshlagan. 2013-yildan asosiy jamoa tarkibida muntazam maydongga tusha boshlagan. 2016-yilgi mavsum, yozgi transfer oynasi vaqtida Malayziyaning „ATM“ jamoasi tarkibiga oʻtgan. Ikki mavsum davomida Malayziya Superligasi va Premyer-ligasida oʻynagan. 2018-yilgi mavsumda Qashqadaryo viloyatining boshqa jamoasi, Gʻuzorning „Shoʻrtan“ klubi safida oʻynagan. 2020-yilgi mavsumda yana Muborak jamoasiga qaytdi yarim mavsum davomida „Mash’al“ klubida oʻynagan. 2020-yil yoz oyida Bangladeshning „Saif Sporting Club“ klubi safiga oʻtgan va dastlabki mavsumidayoq Bangladesh Federatsiya Kubogi finaligacha yetib bordi va ikkinchi oʻrinni oldi. 2021-yilgi mavsum yozgi transfer oynasida „Mash’al“ klubiga qaytdi va 2023-yilgacha Muborak jamoasida oʻynagan. 2023-yil yozgi transfer oynasida Malayziyaning „Saif Sporting Club“ jamoasi bilan shartnoma imzolagan.

## Yutuqlar

* Oʻzbekiston Pro Ligasi gʻolibi: 2013
* Oʻzbekiston PFL kubogi sohibi: 2014
* Bangladesh Federatsiya Kubogi ikkinchi oʻrin: 2020

## Manbalar

## Havolalar

* Sirojiddin Rahmatullayev  OʻzPFL saytida futbolchi profili
* Sirojiddin Rahmatullayev Transfermarkt saytida futbolchi profili
* Sirojiddin Rahmatullayev Soccerway saytida futbolchi profili
* Sirojiddin Rahmatullayev Footballfacts saytida futbolchi profili
FIFA Qitʼalararo Kubogi

**Kelajakdagi yillik FIFA klub musobaqasi** – bu sportning global boshqaruv organi boʻlgan *Xalqaro futbol federatsiyasi* (FIFA) tomonidan oʻtkaziladigan har yili rejalashtirilgan xalqaro erkaklar futbol musobaqasi. Birinchi turniri 2025-yilda boʻlib oʻtishi rejalashtirilgan. Musobaqada FIFAning oltita konfederatsiyasining klub chempionlari ishtirok etadi va Yevropa jamoasi final bilan xayrlashadigan pley-off turniri sifatida oʻtkaziladi.

## Tavsifi
2022-yil 16-dekabrda FIFA Kengashi 2025-yildan boshlab klublar oʻrtasidagi jahon chempionatini yettitadan oʻttiz ikki jamoagacha kengaytirishni maʼqulladi. Shunday qilib, 2023-yilgi turnir avvalgi formatdagi oxirgi oʻyin boʻladi. Biroq, konfederatsiyalar FIFAga „raqobatbardoshlikni ragʻbatlantirish“ uchun oʻzlarining top klub musobaqalari chempionlari har yili bir-birlari bilan oʻynashlari zarurligini bildirishdi. Shu sababli, 2023-yil 14-mart kuni FIFA kengashi 2024-yildan boshlanadigan yillik klublar musobaqasining strategik konsepsiyasini tasdiqladi. Unda FIFAning oltita konfederaciyasining eng yaxshi klublar musobaqalari, yaʼni Osiyo Chempionlar Ligasi, CAF Chempionlar Ligasi, KONKAKAF Chempionlar Kubogi, Libertadores kubogi, OFC Chempionlar Ligasi va UEFA Chempionlar Ligasi chempionlari ishtirok etadi. Musobaqada UEFAdan tashqari barcha konfederatsiyalar klublari oʻrtasida bir qator qitʼalararo pley-off oʻyinlari boʻlib oʻtadi. Pley-off va UEFA Chempionlar ligasi gʻoliblari oʻrtasidagi final bosqichi neytral maydonda boʻlib oʻtadi va gʻolib klub musobaqa chempioni boʻladi.

## Manbalar
Konneksin

**Konneksinlar** (**Cx**) – yoki oraliq birikma oqsillari umurtqali hayvonlarning boʻshliq birikmalarini hosil qilish uchun yigʻiladigan transmembrana oqsillaridir. Oqsillarning mutlaqo boshqa oilasi, inneksinlar umurtqasiz hayvonlarda boʻshliqlarni hosil qiladi. Har bir boʻshliq birikmasi ikkita yarimkanaldan yoki konneksonlardan iborat va ular konneksinlarning gomo- yoki geterogeksamerik massivlaridan iborat boʻlib, bitta plazma membranasidagi konnekson bir-biriga qarama-qarshi joylashgan hujayra membranasidagi konnekson bilan uchma-uch joylashadi. Yarimkanal oltita konneksin boʻlinmasidan iborat boʻlib, ularning har biri toʻrtta transmembrana segmentidan iborat. Boʻshliqlar koʻplab fiziologik jarayonlar uchun muhim, masalan, yurak mushaklarining muvofiqlashtirilgan depolarizatsiyasi, embrionning toʻgʻri rivojlanishi va mikrovaskulaturada oʻtkaziladigan javoblar. Konneksinlar sitoskeleton va hujayra migratsiya kanaliga bogʻliq boʻlmagan funksiyalarga ham ega. Shu sabablarga koʻra, konneksinni kodlovchi genlardagi mutatsiyalar funksional va rivojlanish anomaliyalariga olib kelishi mumkin.

## Nomenklatura
Konneksinlar odatda molekulyar ogʻirliklariga koʻra nomlanadi, masalan, Cx26 – bu ogʻirligi 26 kDa boʻlgan konneksin oqsilidir. Raqobatdosh nomenklatura bu boʻshliq oqsil tizimi hisoblanib, bunda konneksinlar α (GJA) va β (GJB) shakllari boʻyicha saralanib, qoʻshimcha konneksinlar C, D va E guruhlariga guruhlanadi, soʻngra identifikatsiya raqami qoʻyiladi, masalan, GJA1 Cx43 ga mos keladi. Elsinoredagi Gap Junction konferentsiyasida (2007) ovoz berishdan soʻng, jamoa konneksinlarni kodlaydigan genlar uchun GJ nomenklaturasi tizimidan foydalanishga rozi boʻldi, lekin ortologik oqsillarni raqamlash uchun inson oqsilning ogʻirligidan foydalangan holda kodlangan oqsillar uchun konneksin nomenklaturasini saqlab qolishni xohladi.

## Tuzilishi

Konneksinlar tarkibida toʻrtta yuqori tartibli transmembran segmentlari(TMS) C va N sitoplazmatik uchlari, sitoplazmatik halqa (SH) va ikkita hujayradan tashqari halqa (TH-1) va (TH-2) mavjud. Konneksinlar yarim kanallar yoki konneksonlarni hosil qilish uchun oltitadan iborat guruhlarga yigʻiladi va keyin ikkita yarimkanallar birikib boʻshliq birikmasini hosil qiladi.

Inson tomonidan hosil qilingan 3,5 Å oʻlchamdagi Cx26 (shuningdek, GJB2 nomi bilan ham tanilgan) boʻshliq birlashma kanalining kristall tuzilishi mavjud. Zichlik xaritasi oltita protomerning: membranadan iborat ikkita yarim kanalni va har bir yarim kanalni tashkil etuvchi toʻrtta transmembrana segmentlari (TMS) ni joylashishini koʻrsatdi. Yarimkanallarda musbat zaryadlangan sitoplazmatik kirish, voronka, manfiy zaryadlangan transmembrana yoʻli va hujayradan tashqari boʻshliq mavjud. Kanal devorini qoplaydigan oltita amino-terminal spiraldan hosil boʻlgan voronka qismda teshik torayadi, bu esa kanalning kirish qismidagi molekulyar oʻlchamdagi cheklanishni aniqlaydi.

## Manbalar
Qandim gazni qayta ishlash majmuasi

**Qandim gazni qayta ishlash majmuasi** (*QGQIM*, *Qandim GQIM*, *Qandim gazni qayta ishlash kompleksi*) – Oʻzbekistonda birinchi marta jalb etilgan investitsiya loyihasi asosida qurilgan yirik korxona. Markaziy Osiyodagi yirik ishlab chiqarish majmualaridan biri va mintaqada gaz sanoatining eng yirik obyektlaridan biridir.

## Tarixi
Qandim gazni qayta ishlash majmuasi Oʻzbekiston Respublikasining birinchi prezidenti Islom Karimov (1991–2016) tomonidan qabul qilingan 2015–2019-yillarga tegishli dasturi doirasida boshlangan yirik investitsion loyihaga asosan, Oʻzbekistonning „Oʻzbekneftgaz“ kompaniyasi bilan Rossiyaning „LUKOIL“ kompaniyasi hamkorligida hamda Janubiy Koreyaning „Hyudai Engineering“ va Singapurning „Enter Engineering“ kompaniyalari ishtirokidagi qurilishi 2016-yil 19-aprelda boshlangan. Roppa-rosa 2 yildan soʻng, 2018-yilning 19-aprel kuni majmuaning rasmiy tantanali ochilish marosimi Oʻzbekiston Respublikasi prezidenti Shavkat Mirziyoyev, Rossiya Federatsiyasi Energetika vaziri Aleksandr Novak va „LUKOIL“ kompaniyasi prezidenti Vagit Alekperov ishtirokida oʻtkazilgan. Majmuaning umumiy qiymati 3,5 milliard dollarga baholangan.

## Yana qarang
* Qandim

## Manbalar
Snowman

„**Snowman**“ – avstraliyalik qoʻshiqchi Sianing qoʻshigʻi boʻlib, 2017-yil 9-noyabrda uning sakkizinchi musiqiy albomining ikkinchi singli sifatida chiqarilgan. Qoʻshiq uchun olingan videoklip esa 2020-yil 30-oktabrda chiqqan boʻlsa, videoklipning ikkinchi qismi 2022-yil 22-dekabrda taqdim etilgan.

„Snowman“ tanqidchilarning ijobiy sharhlariga sazovor boʻlgan. Ularning baʼzilari uni „*Everyday Is Christmas*“ albomidagi eng yaxshi singl deb atashgan. Qoʻshiq 2020-yil noyabr oyida TikTokda juda mashhur boʻlib ketgan.

## Tarkibi

„Snowman“ qoʻshigʻi Sia hamda u bilan tez-tez hamkorlik qilib turadigan Greg Kurstin tomonidan yozilgan. Trek 2 daqiqa 45 soniya davom etadi.

## Premyerasi
„Snowman“ 2017-yil 7-noyabrda Sianing ijtimoiy tarmoqlardagi akkauntlarida premyera qilingan. 2017-yil 9-noyabrda esa „*Everyday Is Christmas*“ albomining ikkinchi singli sifatida raqamli yuklab olish va translatsiya qilish uchun chiqarilgan. Sia „*The Ellen DeGeneres*“ shousida va „*The Voicening*“ serialini oʻn beshinchi mavsumining finalida „Snowman“ qoʻshigʻini ijro etgan.

## Qabul
*Slant Magazine* jurnali qoʻshiqni „oʻtkinchi romantika“ deb taʼriflagan. *Slate* nashri esa uni „*Everyday Is Christmas*“ albomidagi eng yaxshi qoʻshiq degan. *NME* nashri esa qoʻshiqning TikTok remiks versiyasini ajoyib chiqqanini eʼtirof etgan.

Singl, shuningdek, *The Athletic*, *Esquire*, *Cosmopolitan* nashrlari tomonidan eʼlon qilingan barcha davrlarning eng yaxshi Rojdestvo qoʻshiqlari roʻyxatiga kiritilgan.

## Klipi
2020-yil 30-oktabrda rejissyor Lior Molcho tomonidan suratga olingan „Snowman“ videoklipining premyerasi YouTube platformasida boʻlib oʻtgan. 2022-yil 22-dekabrda esa Molcho rejissyorligidagi videoning ikkinchi qismi taqdim etilgan.

## Xodimlar
* Sia – qoʻshiq muallifi, vokal
* Greg Kurstin – qoʻshiq muallifi, prodyuser, bas, baraban, klaviatura, pianino, muhandis
* Aleks Pasko – muhandis
* Julian Burg – muhandis
* Sherban Ghenea – mikser
* Jon Xans – aralashtirish muhandisi
* Kris Geringer – muhandis

## Chartlar

### Haftalik chartlar

### Yillik chartlar

## Chiqarilish tarixi

## Manbalar
Running Up That Hill

„**Running Up That Hill“** yoki **"Running Up That Hill (A Deal with God)**" – britaniyalik qoʻshiqchi va qoʻshiq yozuvchisi Kate Bush qoʻshigʻidir. U 1985-yil 5-avgustda Bushning *Hounds of Love* albomining asosiy singli sifatida Buyuk Britaniyada chiqarilgan. Qoʻshiq matnlarida erkak va ayol bir-birlari bilan oʻrin almashish uchun „Xudo bilan shartnoma tuzadigan“ vaziyat tasavvur qilinadi.

Singl 1985-yilda tanqidiy va tijorat muvaffaqiyatiga erishdi. U Buyuk Britaniyaning Singles Chartida uchinchi oʻrinni egalladi. Bushning 1978-yilgi „Wuthering Heights“ singlidan keyin eng yuqori natija qayd etgan qoʻshigʻi boʻldi. Qoʻshiq yana ikkita muvaffaqiyat davrini boshdan kechirdi: 2012-yilda u yozgi Olimpiada oʻyinlarining yopilish marosimida ijro etilgandan soʻng, 2012-yilda Buyuk Britaniyaning Singles Chartda oltinchi oʻrinni egalladi va 2022-yilda sakkizta mamlakatda birinchi oʻrinni egalladi. Netflixning *[[Stranger Things|"Stranger things"]]* serialining toʻrtinchi mavsumidan keyin yanada mashhur boʻlib ketdi. Qoʻshiq Bushning AQShdagi eng yaxshi hit taronasi boʻlib, 1985-yilda ''Billboard'' Hot 100 chartida 30-oʻrinni egallagan boʻlsa, 2022-yilda uchinchi oʻringa chiqqan.

Singl uchun olingan videoklipda Bush raqqosa Misha Hervieu bilan tarjimon raqsini ijro etgan. Bush qoʻshiqni birinchi marta 1987-yilda Pink Floyd gitarachisi Devid Gilmur hamrohligida Secret Policemanʼs Third Ballda jonli ijroda kulagan. Shundan keyin, 2014-yildagi „Before the Dawn“ kontsertlariga qadar uni boshqa ijro etmagan.

## Trek roʻyxati va formatlari
Kate Bush tomonidan yozilgan va ishlab chiqarilgan barcha treklar:

## Xodimlar

* Kate Bush – bosh va orqa vokal
* Alan Merfi – elektr gitara
* Del Palmer – bas gitara
* Styuart Elliott – baraban
* Padi Bush – balalayka

## Kover versiyalari
"Running Up That Hill" koʻplab qoʻshiqchilar tomonidan kuylangan. Koverlari jadvalga kiritilgan qoʻshiqchilarga quyidagilar kiradi:

* 1994-yil sentabr oyida *RPM’ning* Kanada raqslari chartida birinchi oʻrinni egallagan Elastik Band.
* 2003-yilda Gollandiya chartida 7-oʻrinni egallagan In Temptation. U Avstriya, Belgiya, Germaniya va Shveysariya chartlarida ham yuqori oʻrinlarni oldi.
* 2003-yilda Buyuk Britaniyaning Singles Chartida 44-oʻrinni egallagan Placebo.
* 2020-yil yanvar oyida *Billboard* Rock Airplay chartida va Alternative Songs chartida birinchi oʻrinni egallagan Meg Myers.
* 2022-yilda UK Singles Chartda 100-oʻrinni egallagan Kim Petras.

Kate Bush baʼzida singlning koverlarini omma oldida maqtadi. 2012-yilda u Bryus qoʻshiqni ijro etganidan soʻng *The Voice UK* tanlovida qatnashgan Bo Bryusni juda ajoyib kuylaganligi bilan tabrikladi. 2023-yil 3-noyabrda qoʻshiq Bushning Rok-n-Roll shon-shuhrat zaliga kirish marosimida St. Vincent tomonidan ijro etildi.

## Manbalar
Ravshan Doʻrmonov

**Ravshan Chorshanbiyevich Doʻrmonov** (1971-yil 4-mart, Termiz – 24-oktyabr 2018-yil, Termiz) – Sovet va oʻzbek sobiq futbolchisi, hujumchi pozitsiyasida oʻynagan.

## Futbolchilik faoliyati
Ravshan akalari singari faoliyatini Termizning „Surxon“ klubida 1989-yilda boshlagan. Termiz jamoasida bir mavsum oʻynagach 1990-yilgi mavsumda Samarqandning „Dinamo“ klubida oʻynagan. 1991-yilgi mavsumda Fargʻonaning „Neftchi“ jamoasidan taklif olgan va yarim mavsum davomida Fargʻona klubi tarkibida 1991-yilgi SSSR Birinchi ligasida ishtirok etgan. 1991-yilning yoz oyida „Surxon“ jamoasiga qaytib SSSR Ikkinchi ligasi oʻynagan. 1992-yilda yana „Neftchi“ jamoasiga qaytdi va yozgi transfer oynasida Margʻilonning „Atlaschi“ jamoasiga tarkibiga oʻtgan. 1993-yilgi mavsumda Termizga, „Surxon“ klubiga qaytdi va uch mavsum davomida eng yaxshi toʻpurariga aylandi. 1996-yilgi mavsumda Toshkentning „MHSK“ klubi bilan shartnoma imzolagan va bir yarim mavsum davomida Toshkent klubi tarkibida oʻynagan. 1997-yil mavsumning ikkinchi qismida Termizga qaytdi va 2000-yilgacha „Surxon“ klubi tarkibida oʻynagan. 2000-yilgi mavsumda „Buxoro“ jamoasida oʻynagan. 2001—2002-yilgi mavsumda „Surxon“ jamoasida oʻynagan. 2003-yilgi mavsumda Jizzaxning „Soʻgʻdiyona“ klubida oʻynagan. 2004-yilgi mavsumda Gʻuzorning „Shoʻrtan“ klubida oʻynagan. 2005-yilgi mavsumda „Xorazm“ jamoasida oʻynagan. 2006-yilgi mavsumda Termizga qaytgan va shu yilning oʻzida „Surxon“ klubida faoliyatini yakunlagan.

## Murabbiylik faoliyati
Ravshan murabbiylik faoliyatini oʻzining asosiy faoliyati oʻtgan jamoasi, Surxon klubida boshlagan. 2010—2011-yillarda „Surxon“ klubida bosh murabbiylik qilgan. Shundan soʻng Termiz klubida bir necha yil boshqa lavozimlarda ham faoliyat yuritgan. Ravshan 2018-yil 24-oktyabrda Termizda vafot etgan. vafotidan soʻng bir necha bor faxriylar va Ravshan doʻstlari oʻrtasida Ravshan Doʻrmonov xotira turniri oʻtkazildi.

## Yutuqlar

* Oʻzbekiston Superligasi uchinchi oʻrin: 1996
* Oʻzbekiston Pro ligasi gʻolibi: 2003
* Oʻzbekiston Pro ligasi ikkinchi oʻrin: 1993, 2004

## Shaxsiy hayot
Ravshan Doʻrmonovning Ikki akasi '''Abdusamad''' va '''Rustam Doʻrmonov''' ham futbolchi boʻlib uch aka uka bir vaqtda „Neftchi“ (Fargʻona) klubida oʻynagan.

## Manbalar

## Havolalar

* Ravshan Doʻrmonov Footballfacts saytida futbolchi profili
* Ravshan Doʻrmonov  Transfermarkt saytida futbolchi profili
Someone You Loved

**„Someone You Loved“** – shotlandiyalik qoʻshiqchi Lewis Capaldining qoʻshigʻi. Ushbu qoʻshiq 2018-yil 8-noyabrda Vertigo Records va Universal Music orqali chiqarildi. Qoʻshiq Capaldi, Samuel Romans va uning prodyuserlari Tomas Barns, Piter Kelleher va Benjamin Kohn tomonidan yozilgan.

„Someone You Loved“ tijoriy muvaffaqiyatga erishdi va Buyuk Britaniyaning Singles chartida 2-oʻrinni egalladi. Qoʻshiq Capaldining birinchi raqamli qoʻshigʻi boʻldi. „Someone You Loved“ Buyuk Britaniyada 2019-yilning eng koʻp sotilgan singli boʻldi. Amerika Qoʻshma Shtatlarida „Someone You Loved“ 24-haftada ''Billboard'' Hot 100 roʻyxatida birinchi oʻrinni egallab, eng yaxshi hit boʻldi. Qoʻshiq Avstraliya, Braziliya, Kanada, Fransiya, Germaniya, Polsha va Qoʻshma Shtatlarda Olmos yoki undan yuqori sertifikatlarga ega boʻldi. 62-Grammy mukofoti marosimida „Yil qoʻshigʻi“ nominatsiyasiga nomzod boʻldi. Shuningdek, u 2020 Brit Awardsda „Yil qoʻshigʻi“ mukofotiga sazovor boʻldi. 2023-yil holatiga koʻra, „Someone You Loved“ Spotifyda eng koʻp tinglangan qoʻshiqlar orasida uchinchi oʻrinni egalladi.

## Trek roʻyxati
* **Raqamli yuklab olish**

# „Someone You Loved“ – 3:02

* **Raqamli yuklab olish**

# „Someone You Loved“ (Future Humans remiksi) – 3:09

* **Raqamli yuklab olish**

# „Someone You Loved“ (Madism Radio Miksi) – 2:37

* **CD**

# „Someone You Loved“ – 3:02
# „Someone You Loved“ (Madism Radio Miksi) – 2:37
# „Someone You Loved“ (instrumental) – 3:02
# „Voice Note From Lewis“

## Xodimlar
* TMS – ishlab chiqarish
* Fil Kuk – torlar
* Lewis Capaldi – vokal, pianino
* Robert Voseign – oʻzlashtirish
* Rayan Valter – sanʼat asari dizayni
* Ali Gavillet – fotografiya

## Chartlar

### Haftalik chartlar

### Yillik chartlar

### Dekadalik chartlar

## Chiqarilish tarixi

## Manbalar

## Havolalar
* 
*
Bavan Tua masjidi

**Bavan Tuo masjidi**, shuningdek, **Babussalam masjidi** sifatida ham tanilgan, Indoneziyadagi eng qadimgi masjidlardan biri, Nagari Bavan, Ampek Nagari tumani, Agam Regency, Gʻarbiy Sumatra hududida joylashgan. Birinchi marta 1800-yilda tashkil etilgan masjid Lambah Bavan qirolligi hududidagi Rajo Kaciakka tegishli yodgorlik boʻlgan. U Minangkabaudagi chekka hudud boʻlib, Gollandiyaning Sharqiy Hindiston kompaniyasi tomonidan nazoratga olingan. Masjid binosi 40 x 40 kvadrat metrlik hududda qurilgan boʻlib, bir gektarlk vaqf (vaqf) yer maydoniga ega.

## Tarixi
Ushbu masjid qurilishi 1800-yilda Rajo Kajik tomonidan boshlangan. Dastlab masjid joylashgan maydon loyqa tuproqli hudud edi, lekin keyinchalik qulash xavfi ortib borayotganligi sababli 1942-yilda u asl joyidan uncha uzoq boʻlmagan hududda qayta qurildi.

## Yana qarang

* Indoneziyada islom
* Indoneziyadagi masjidlar roʻyxati

## Manbalar

## Adabiyotlar

* 
*
Sulton Iskandar masjidi

**Sulton Iskandar masjidi** () – Malayziyaning Johor sultonligi, Joxor-baru tumani, Bandar Datoʻ Onn shahrida joylashgan masjid. Masjidga Johorning 24-chi sultoni Almarhum Sulton Iskandar ibni Almarhum Sulton Ismoilning nomi berilgan.

## Tarixi
Masjid Johor Land Berhad korporatsiyasi tomonidan qurilgan boʻlib, hozirda uning boshqaruvi Vaqaf An-Nur Berhad korporatsiyasiga tegishli. Har ikki korporatsiya ham Johor Corporation (JCorp) shoʻba korxonalari hisoblanadi. Sulton Iskandar masjidi dastlab **Bandar Datoʻ Onn masjidi** sifatida tanilgan. Qurilish ishlari 2012-yilda boshlangan va 2015-yilda yakunlangan. Masjid 2016-yilning 8-aprelida Johorning Tunku Mahkotasi Tunku Ismoil Idris ibni Sulton Ibrohim tomonidan uning marhum bobosi Sulton Iskandarning tavallud kuni munosabati bilan rasman ochilgan.

## Arxitektura
Sulton Iskandar masjidi Usmonli meʼmorchiligi uslubida bunyod etilgan.

## Manbalar


## Havolalar

*
Tunku Laksamana Abduljalil masjidi

**Tunku Laksamana Abduljalil masjidi** () – Malayziyaning Johor sultonligi, Joxor-baru shahridagi masjid. Bino Malayziya Qirollik politsiyasi Johor kontingenti politsiya shtab-kvartirasida joylashgan. Ushbu zamonaviy futuristik inshoot 2015-yilning 28-avgustida Johor sultoni Ibrohim Ismoil tomonidan rasman ochib berilgan va uning marhum toʻrtinchi oʻgʻli Johor shahridagi maxsus politsiya inspektori boʻlib faoliyat yuritgan Tunku Laksamana Abduljalil Sulton Ibrohim sharafiga nomlangan. Tunku Abduljalil masjid ochilganidan toʻrt oy oʻtib, 2015-yilning 5-dekabrida saraton kasalligi tufayli 25 yoshida vafot etgan.

## Tarixi
Masjidning qurilish ishlari 2012-yilda boshlangan va 2015-yilda yakuniga yetkazilgan.

## Arxitekturasi
Tunku Laksamana Abduljalil masjidi zamonaviy futuristik masjid hisoblanadi.

## Manbalar
Tuo Koto Nan Ampek masjidi

**Tuo Koto Nan Ampek masjidi** (), shuningdek, **Gadang Balai Nan Duo masjidi** nomi bilan ham ataladi, Indoneziyadagi eng qadimgi masjidlardan biri. Masjid Koto Nan Ampek Nagari shahrida joylashgan, hozirda maʼmuriy jihatdan Gʻarbiy Payakumbuh tumani, Payakumbuh shahri, Gʻarbiy Sumatera shahri Balay Nan Duo qishlogʻi hududiga kiritilgan. Minangkabau arxitekturasi asnosida 1840-yilda qurilgan deb taxmin qilinadi, u dastlab ruxdan yasalgan tom bilan qoplangunga qadar fiber tolali tom bilan yopilgan. Hozirgi vaqtda bu bir qavatli masjid musulmonlarning ibodat faoliyati uchun ishlatilishidan tashqari, yaqin atrofdagi aholi tomonidan diniy taʼlim vositasi sifatida ham foydalaniladi.

## Tarixi
Masjidning aynan qachon qurila boshlanganligi maʼlum emas. Muallif Abduboqir Zayn *Indoneziyadagi tarixiy masjidlar* nomli kitobida yozilishicha, masjid 1840-yilda qurilgan va Koto Nan Ampek Nagari nomi bilan atalgan. Qurilishga Minangkabaudagi qabilalardan uchta turli rahbarlar: Kampai qabilasidan Datuk Kuniang, Piliang qabilasidan Datuk Pangkai Sinaro va Malayu qabilasidan Datuk Siri Dirajo rahbarlik qilgan.

U eng qadimiy masjidlardan biri boʻlsa-da, birinchi marta qurilganidan buyon yogʻochdan yasalgan ustunlari, pol va devorlarning asosiy qismi almashtirilmagan. Masjid koʻp taʼmirlanmagan, shuning uchun uning haqiqiy asl holati hanuzgacha saqlanib qolingan. Eroziyaga uchrashi tufayli dastlab fiber toladan yasalgan tom keyinchalik ruxdan yasalgani bilan almashtirilgan.

## Yana qarang

* Indoneziyadagi masjidlar roʻyxati

## Manbalar

## Adabiyotlar
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*
Muhammad masjidi (Indoneziya)

**Muhammad masjidi** ( ; ) – Indoneziyaning Gʻarbiy Sumatra shtatidagi Padang shahrida joylashgan tarixiy masjid. U 1843-yilda qurilgan va Hindistonning Gujarat shahridan kelgan muxojirlar va savdogarlar tomonidan barpo etilgan. Masjid Janubiy Padang tumanidagi Batipuh Pasa koʻchasida joylashgan.

## Yana qarang

* Indoneziyada islom
* Indoneziyadagi masjidlar roʻyxati

## Manbalar
Balay Gadang Mungo masjidi

**Balai Gadang Mungo masjidi** () Indoneziyadagi eski masjid boʻlib, Jorong Balai Gadang Bavah, Nagari Mungo, Luhak tumani, Lima Puluh Kota Regency, Gʻarbiy Sumatra hududida joylashgan. Masjid 1914-yilda qurilgan, u Indoneziyadagi eng qadimiy masjidlardan biri va Nagari Mungodagi eng qadimgi masjid hisoblanadi.

## Tarixi
Masjid qurilishi 1914-yilda boshlangan boʻlib, u Nagari Mungodagi taniqli ulamolardan biri (Hoji Badu Gʻani) tashabbusi bilan qurilgan. Dastlab binoning faqat pol va devori palma va bambukdan qilingan, shuning uchun u 1918-yilda Nagari Mungoda davom etgan uzoq qurgʻoqchilik mavsumida yonib ketgan. Taxminan bir yil oʻtgach, Hoji Badu Gʻanining ikki jiyani Hoji Sulton va Hoji Syarbayni masjidni qayta qurish taklifini berishadi. Koʻpgina partiyalar, jumladan Tuanku Nan Balimo kabi anʼanaviy yetakchilar koʻmagida masjidni rekonstruksiya qilish ishlari 1920-yilda yakunlandi.

2012-yilda masjid 25-28-iyun kunlari boʻlib oʻtgan Luxak shahridagi Limapuluh Kota tumanining 35-yilligiga bagʻishlangan tadbirda alohida belgilangan oʻn bir joydan biri sifatida etirof etilgan.

## Yana qarang

* Indoneziyada islom
* Indoneziyadagi masjidlar roʻyxati

## Manbalar

## Adabiyotlar
* 
*
Bayturrahim masjidi

**Bayturrahim masjidi** () – Indoneziyaning Achex, Banda Achex, Ulee Lheue viloyati Meuraksa tumanida joylashgan masjid. 17-asrda Achex sultonining merosi sifatida Indoneziyadagi tarixiy masjidlardan biri hisoblanadi. Ilgari masjid Jami Ulee Lheu masjidi deb atalgan. 1873-yilda gollandlar tomonidan Bayturrahmon masjidi yoqib yuborilganda, barcha namozxonlar Ulee Lheueda juma namozini oʻqidilar. Oʻshandan beri masjid nomi Bayturrahim masjidi boʻlib qolgan.

Tashkil etilganidan buyon masjid bir necha bor restavratsiya qilingan. Dastlab bino butunlay yogʻochdan yasalgan, oddiy shaklda boʻlgan va hozirgi masjid joylashgan joyga yaqin hududda qurilgan edi. U yogʻochdan qilinganligi sababli, bino ob-havo sababli jiddiy ziyon koʻra boshladi. 1922-yilda masjid Gollandiyaning Sharqiy Hindiston hukumati tomonidan Yevropa meʼmorchiligi uslubida ob-havoga chidamli qurilish materiallar qayta tiklandi. Biroq, bu qurilishda temir yoki suyak arkalari ishlatilmagan, bino faqat gʻisht va sement bilan qurilgan.

1983-yilda Banda Achexda dahshatli zilzila sodir boʻldi va bu voqea oqibatida masjid gumbazi buzilib ketdi. Shundan soʻng odamlar masjidni qayta qurdilar, lekin gumbazni oʻrnatmadilar, shuning uchun masjidning yuqori qismini oddiy tom bilan almashtirdilar. Oʻn yil oʻtgach, masjidni katta hajmda taʼmirlash boshlandi, uning old qismi binoning yagona asl qismi boʻlib qoldi. Qolgan qismlarning 60 foizi yangilangan.

2004-yil 26-dekabrdagi zilzila va undan keyin sodir boʻlgan sunami masjid atrofidagi barcha binolarni tekislab, Bayturrahim masjidini bu hududda saqlanib qolgan yagona inshootga aylantirdi. Masjidning gʻishtdan qurilgan qismining ahvoli bor-yoʻgʻi yigirma foizga yaqin zarar koʻrgan va Achex xalqi bu masjidni Allohning buyukligi ramzi sifatida yuksak qadrlay boshladi.

## Yana qarang

* Indoneziyada islom
* Indoneziyadagi masjidlar roʻyxati

## Manbalar
Amru Al-As masjidi

**Amru Al-As masjidi** () – Kuala-Lumpurning Bandar Baru Sentul shahrida joylashgan mashhur masjid.

## Tarixi
Masjidning qurilish ishlari 1995-yilning 3-mayida boshlanib, 1997-yilning 18-avgustida yakunlangan. Bino rasman 1998-yilda ochib berilgan.

## Manbalar
Akbar at-Taqvo masjidi

**Akbar at-Taqvo masjidi** Indoneziyaning Bengkulu viloyati, Bengkulu shahrida joylashgan masjid boʻlib, shaharning asosiy masjidi boʻlib xizmat qiladi. Masjidning poydevori 1988-yilda qoʻyilgan va qurilish ishlari 1989-yilda yakunlangan. Masjid koʻrinishi mustamlaka davridagi saroy binosiga oʻxshab ketadi.

## Yana qarang
* Indoneziyada islom
* Indoneziyadagi masjidlar roʻyxati

## Adabiyotlar
*
Al-Buxoriy fondi masjidi

**Al-Buxoriy fondi masjidi** () – Malayziyaning Kuala-Lumpur shahridagi masjid. Bino Viktoriya instituti yonida qurilgan boʻlib, Jalan Hang Tuah oʻt oʻchirish stansiyasi va SP9  MR4 Hang Tuah LRT stansiyasi qarshisida joylashgan.

## Transport
Masjidga Hang Tuah stansiyasining janubi-gʻarbiy qismidan piyoda borish mumkin.

## Yana qarang
* Al-Buxoriy masjidining Google Maps StreetView, Kuala Lumpur.

## Manbalar
Al Akram masjidi

**Al Akram masjidi** () – MalayziyaningKuala Lumpur shahri Kampung Datuk Keramat zonasida joylashgan masjid.

## Yana qarang

* Al-Akram Datuk Karamat masjidining Google Maps Street View

## Manbalar
Ixsoniya masjidi

**Ixsoniya masjidi** yoki **Batu masjidi (Tosh masjid)** nomi bilan tanilgan Indoneziyaning Jambi viloyati, Jambi shahridagi eng qadimgi masjiddir. Masjid Jambi shahri markazining qarama-qarshi tomonida joylashgan boʻlib, u Batangʻari daryosiga tutash maydonda, xususan, Teluk tumani, Olak Kemang hududida bunyod etilgan.

## Tarixi
Masjid qurilishiga 1880-yilda indoneziyalik Sayid Idrus bin Hasan al-Jufriy tomonidan asos solingan. Sayyid Idrus oʻn toʻqqizinchi asrning oxirgi oʻn yilligida *shahzoda Viro Kusumo* unvoni bilan hududning sultoni lavozimida faoliyat olib borgan. Masjid Sayyid Idrus tomonidan Jambi shahri boʻylab odamlarning ibodat joyiga boʻlgan ehtiyojini qondirish maqsadida barpo etilgan.

## Xususiyatlari
Masjid binosi turli islom xattotlik namunalarining bezaklari bilan toʻldirilgan. Asl minbar mehrobning oʻng tomonida oʻrnatilgan. Bu masjidning hayratlanarli xususiyati masjidni oʻrab turgan juft oynalar sonidadir. Faqat mehrob devori derazasiz tarzda qurilgan.

## Qayta taʼmirlanishi
Jambidagi musulmon jamiyatining miqdori oʻzgargan sari, masjid, ayniqsa, juma namozida davom etayotgan jamoatni oʻzida sigʻdira olmay qoladi. Shu tariqa jamoat arboblari maslahatlashib, masjidni yangilash taklifini berishadi. Masjidni qayta tiklash vaqf (sadaqa) hisobidan amalga oshirilishiga kelishilgan. Gollandiya mustamlaka hukmronligi nazorati ostida boʻlgan jamiyat rahbarlaridan ruxsat soʻrashlari kerak edi. Sulton masjidining tarixiy qiymatidan xabardor boʻlgan mustamlakachi gollandlar 1937-yilda masjidni qayta qurish ishlarini amalga oshirishni oʻz zimmalariga oladilar. Mablagʻlar mustamlaka davlati hisobidan olinadi va rivojlanish butunlay Gollandiya nazorati ostiga olinadi. Jamiyatning foydalanilmayotgan jamgʻarmasi bilan masjid atrofiga panjara yasaladi.

## Manbalar
Baytul Muxlisin Islom Markazi masjidi

**Baytul Muxlisin Islom Markazi masjidi** – Indoneziyaning Lampung, Liva shahrida joylashgan masjid. Masjid 2009-yilda qurila boshlangan va 2010-yilda qurib bitkazilgan. U Bintang Emas (Oltin Yulduz) masjidi sifatida tanilgan, chunki gumbaz tepasidagi yulduz tilla rangga boʻyalgan. Binolarning aksariyatida arabcha bezaklardan foydalanilgan. Qurilish materiallari orasida Lampung va andezit marmar toshlari ustunlik qiladi, ular masjid asosiy zalining kengroq koʻrinishiga yordam beradi.

## Yana qarang

* Indoneziyada islom
* Indoneziyadagi masjidlar roʻyxati

## Adabiyotlar

*
Suzuvchi Al-Amina masjidi

**Al-Amina suzuvchi masjid** (*Masjid Terapung Al-Aminah*) – Sari Ringgung plyaji qirgʻogʻidan 300 metr uzoqlikda joylashgan masjid, Indoneziyaning Lampung shahri Padang Cermin tumanida joylashgan. Masjid suzib ketmasdan dengiz ustida turadi. U dastlab dengizda boʻlgan baliqchilar ibodat qilishi uchun moʻljallab qurilgan. Dastlabki qurilishi 2012-yilda boʻlib oʻtgan, 2014-yilda qayta taʼmirlangan va 2015-yilda vitse-gubernator Baxtiar Basriy ishtirokida Lampung shahrida sayyohlik markazi sifatida ochilgan.

## Manbalar
Futbol boʻyicha 2023-yilgi Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi

Oʻzbekiston Ikkinchi liga klublari oʻrtasida futbol boʻyicha 32-Oʻzbekiston chempionati. 2023-yil 3—13-dekabr kunlarida 4 ta guruhda (12 ta klub ishtirokida) olimpiya tizimida oʻtkazildi.

## Ishtirokchi jamoalar

## Guruh bosqichi

### A guruhi

### B guruhi

### C guruhi

## Pley-off bosqichi

## Yana qarang

* Futbol boʻyicha 2023-yilgi Oʻzbekiston Superligasi
* Futbol boʻyicha 2023-yilgi Oʻzbekiston Pro ligasi
* Futbol boʻyicha 2023-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi

## Manbalar

## Havolalar
*
Shayx Abdulhamid Abulung jome masjidi

**Shayx Abdulhamid Abulung jome masjidi**, shuningdek, **Datu Abulung masjidi** sifatida ham tanilgan, Indoneziyaning Janubiy Kalimantan viloyatidagi eski masjid boʻlib, u Martapuraning Gʻarbiy Martapura tumani, Sungai Batang qishlogʻida joylashgan. Masjid Banjar podshosi, 1761—1801-yillarda bu hududni boshqargan Sulton Tahmidulloh II tomonidan bid’atda nohaq ayblangan olim Datu Abulungni qatl etishga buyruq bergani uchun qasos olish maqsadida qurilgan. Masjid Martapuradagi madaniy meros obyektlaridan biridir. 

## Manbalar
Turkmaniston aeroportlari roʻyxati

Bu **[[Turkmaniston]]dagi [[aeroport]]larning** joylashuviga koʻra saralangan **roʻyxati**.

## Aeroportlari

Oʻtmishda SSSR harbiy-havo kuchlarining Mari-2 aviabazasi ham boʻlgan.

## Yana qarang
* Aeroportlar roʻyxati ICAO kodlari boʻyicha: U#UT – Tojikiston, Turkmaniston, Oʻzbekiston

## Manbalar

* https://theaviationgeekclub.com/the-unknown-story-of-the-soviet-mig-29-aggressor-unit-tasked-to-simulate-usaf-f-15-fighters/ – more on 1521st Aviation Base
* http://www.weathergraphics.com/tim/russia/Bekdash.htm – Bekdash civilian airfield
* http://www.weathergraphics.com/tim/russia/Cheleken.htm – small civilian airfield
* http://www.weathergraphics.com/tim/russia/Mary-2.htm – Mary-2 military airfield
* Tim Vasquez, Russian Airfield Index (covers all former Soviet Union)
* 
* 
*  (Kerki International Airport)
Sulton Suriansya masjidi

**Sulton Suriansya masjidi** Janubiy Kalimantandagi eng qadimgi masjiddir.  davrida 1526-yilda, Islomni qabul qilgan birinchi Banjar qiroli tomonidan bunyod etilgan. Masjid Banjarmasin shahridagi Kuin Utara qishlogʻida joylashgan.

Masjid temir-yogʻochdan yasalgan va tomi uch qavatli boʻlgan baland binodir. Mehrobning asosiy binodan ajratib turuvchi alohida tomi bor. Masjidning meʼmoriy uslubi, xususan, qatlamli tomi Yava va Balidagi hindu – buddist sivilizatsiyalari arxitekturasidan aralashmasi boʻlgan Demak Buyuk masjidi qurilish uslubidan olingan.

Masjid ikki marta, birinchisi 1978-yil va yana keyinchalik 1999-yilda taʼmirlangan. U 2008-yil 23-mayda madaniy meros obyekti roʻyxatiga kiritilgan.

## Yana qarang

* Indoneziyadagi masjidlar roʻyxati
* Indoneziya arxitekturasi

## Manbalar
Tanner Buchanan

**Tanner Emmanuel Buchanan** (1998 yil 8 dekabrda tugʻilgan) – amerikalik aktyor. „Designated Survivor“ filmidagi Leo Kirkman va „Cobra Kai“ filmidagi Robbi Kin rollari bilan tanilgan.

## Biografiya
1998-yil 8-dekabrda Ogayo shtatining Lima shahrida Stiv va Marlona Buchanan oilasida tugʻilgan. Xristian oilasida oʻsgan va Ogayo shtatidagi Glandorf boshlangʻich maktabida oʻqigan. 2007 yilda aktyorlik faoliyatini davom ettirish uchun oilasi bilan Los-Anjelesga koʻchib oʻtdi.

## Filmografiyasi
### Film
* 2011: *[[Untitled Jeff and Jackie Filgo Project]]* … Jimmy
* 2013: *[[Jake Squared]]* … Sammy
* 2015: *[[The Heyday of the Insensitive Bastards]]* … Bobby Bell
* 2017: *[[Anything (film)|Anything]]* … Jack Sachman
* 2019: *[[Max Winslow and the House of Secrets]]* … Connor Lawson
* 2019: *[[Sinister Seduction]]* … Dylan Warren
* 2020: *[[Chance (2020 film)|Chance]]* … Colton
* 2021: *[[He's All That]]* … Cameron Kweller
* 2022: *[[The Hyperions]]* … Apollo

### Televizion
* 2010: *[[Modern Family]]* … Kid #2
* 2012: *[[The Real St. Nick]]* … Cynical Kid
* 2013: *[[Grey's Anatomy]]* … Lucas
* 2013: *[[Major Crimes (TV series)|Major Crimes]]* … Michelle Brand
* 2013: *[[Ghost Ghirls]]* … Hero
* 2013–2014: *[[The Goldbergs (2013 TV series)|The Goldbergs]]* … Evan Turner
* 2014: *[[Growing Up Fisher]]* … Slade
* 2014: *[[Mixology]]* … Young Dom
* 2015: *[[Girl Meets World]]* … Charlie Gardner
* 2015–2019: *[[Game Shakers]]* … Mason Kendall
* 2016: *[[The Fosters (American TV series)|The Fosters]]* … Jack Downey
* 2016–2018: *[[Designated Survivor]]* … Leo Kirkman
* 2017: *[[Fuller House]]* … Chad Brad Bradley
* 2018: *[[The Goldbergs: 1990-Something]]* … Mike Stamm
* 2018–2025: *[[Cobra Kai]]* … Robby Keene
* 2020: *[[Deputy (TV series)|Deputy]]* … Brendan

## Manbalar

## Havolalar

* tanner-buchanan.com
*
Toshoʻgʻuz xalqaro aeroporti

**Toshoʻgʻuz xalqaro aeroporti** ()  – Turkmanistonning Toshoʻgʻuz viloyatidagi yirik aeroport, Toshoʻgʻuz shahridan 15 km janubi-gʻarbda joylashgan. Aeroport, asosan, mahalliy yoʻnalishlardagi parvozlarga xizmat koʻrsatadi. Barcha turdagi samolyotlar va istalgan oʻlchamdagi vertolyotlar, xususan, Boeing 747 va Il-96 kabi yirik samolyotlarni ham qabul qila oladi.

## Tarixi
Birinchi parvoz – Kogon-Toshhovuz-Xiva yoʻnalishida 1924-yil sentyabrda amalga oshirilgan, keyinchalik bu muntazam yoʻnalishga aylanadi.

1940-yildan beri Chorjoʻy-Toʻrtkoʻl-Toshhovuz yoʻnalishidagi parvozlarga ruxsat berilgan. Sovet davrida Moskva, Leninobod, Toshkent, Ashxobod, Ufa, Mineralnye vodi va SSSRning boshqa aeroportlariga muntazam aviaqatnovlar amalga oshirilgan.

1973-yil 10-oktyabrda yoqilgʻi tizimining notoʻgʻri ishlashi tufatyli Li-2 samolyoti aeroport yaqinida qulab tushgan. 5 kishi halok boʻlgan. Ushbu voqeadan keyin SSSR fuqaro aviatsiyasida Li-2 samolyotlariga texnik xizmat koʻrsatish toʻxtatildi.

Yangi terminal binosi 1984-yilda ochilgan.

Zamonaviy qurilmalar oʻrnatilgan rekonstruksiyadan chiqqan terminal binosi 2009-yilda foydalanishga topshirildi. Aeroport terminali soatiga 300 yoʻlovchiga xizmat koʻrsatish imkonini beradi.

2013-yilda 50 metr balandlikdagi havo harakatini boshqarish minorasi qurilishi boshlandi, ular bilan birga 200 million dollarlik asosiy va tutashuvchi taksi yoʻllari va samolyotlar uchun perron faoliyati boshlandi. Loyiha doirasida uzunligi 3800 metr boʻlgan sunʼiy uchish-qoʻnish yoʻlagi, 5 ta taksi yoʻlakchasi va samolyotlarni toʻxtash joyi uchun perron yaratildi. 4 ta darvozali, soatiga 500 yoʻlovchiga moʻljallangan yoʻlovchi terminali binosi, VIP terminal va boshqa bino va inshootlar qurilishi rejalashtirilgan.

2015-yilda Ukrainaning Altcom kompaniyasi uchish-qoʻnish yoʻlagini rekonstruksiya qildi, uning oʻlchamlari 3800 × 60 metrga oshirildi (2 × 7,5 metr yelkalari bor). Aerodrom zamonaviy aeronavtika va avtomatlashtirilgan meteorologik texnik vositalar bilan jihozlangan.

## Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar

### Yoʻlovchi tashish

### Yuk tashish

## Yer usti transporti
Daşoguzawtoulag () kompaniyasi Toshoʻgʻuz aeroportiga oʻz xizmatlarini taklif qiladi. Taksi toʻxtash joyi hamda avtobus bekati uchib kelish zali tashqarisida joylashgan.

## Manbalar

## Havolalar
* Official web-site
* New runway
Faqat isming

„**Faqat isming**“ — „Bolalar“ oʻzbek pop-rok guruhi ijro etgan qoʻshiq. 2001-yil eʼlon qilingan „10-albom“ nomli studiyaviy albomiga yettinchi trek oʻlaroq kiritilgan. Qoʻshiq guruh solisti Tohir Sodiqov tomonidan yozilgan. Ushbu qoʻshiq 2000-yilda „Tohir va Zuhra“ kinosi uchun saundtrek sifatida Tohir Sodiqov tomonidan kuylangan.

2020-yil guruh aʼzosi Husan Sodiqov oʻzining rasmiy YouTube kanalida „Faqat isming“ qoʻshigʻini guruhning 2001-yilga qadar eʼlon qilingan yetti qoʻshigʻidan iborat „10-albom“ nomli albomiga yettinchi trek oʻlaroq kiritgan.

## Manbalar

## Havolalar
*
Monarch: Legacy of Monsters

***Monarch: Legacy of Monsters*** – Chris Black tomonidan yaratilgan va Toho Co., Ltd tomonidan Godzilla asosidagi Apple TV+ striming xizmati uchun Black and Matt Fraction tomonidan ishlab chiqilgan Amerika maxluq teleseriali. Safehouse Pictures, Toho Co., Ltd., Milkfed Criminal Masterminds, Chris Black Broadcasting System va Legendary Television tomonidan ishlab chiqarilgan bu MonsterVerse franshizasining oltinchi qismi va ikkinchi teleserialidir. Serial Monarx tashkiloti aʼzolarining Godzilla va *[[Godzilla (film, 2014)|Godzilla]]* (2014) voqealaridan keyin yarim asr davomida „Titanlar“ nomi bilan tanilgan boshqa yirtqich hayvonlar bilan toʻqnash kelishlari haqida hikoya qiladi. Qora koʻrsatuvchi sifatida xizmat qiladi.

Serialda Anna Savay, Kiersey Clemons, Ren Vatabe, Mari Yamamoto, Anders Xolm, Jo Tippett va Elisa Lasovski, Li Shouning umumiy rolida Uaytt Rassel va Kurt Rassell bilan birga bosh rollarni ijro etadi. *Monarx: Maxluqlar merosi* premyerasi Apple TV+ da 2023-yil 17-noyabrda boʻlib oʻtdi. Ikkinchi mavsum esa 2024—2025-yillarda ishlab chiqarilishi moʻljallangan.

## Manbalar
Sabilal Muhtadin masjidi

**Sabilal Muhtadin masjidi** Indoneziyaning Janubiy Kalimantan viloyati Banjarmasin shahrida joylashgan eng katta masjiddir. Ushbu Sulton masjidi uchun tanlangan nom Banjar qirolligida yoki hozirgi Janubiy Kalimantan viloyatida islomni rivojlantirishga hissa qoʻshgan marhum buyuk olim, shayx Muhammad al-Banjari Arsyad (1710–1812) uchun hurmat va minnatdorchilik ramzidir.
## Tarixi
1974-yil 10-noyabrda Janubiy Kalimantan gubernatori Soebardjo Sabilal Muhtadin masjidning birinchi ustunini oʻrnatib bergan.

## Manbalar
Palu suzuvchi masjidi

**Suzuvchi Palu masjidi**, shuningdek, **Arqam Babu Rahman masjidi** nomi bilan ham tanilgan – Indoneziyaning Markaziy Sulavesi viloyati Palu shahrida joylashgan masjid. Masjid Palu koʻrfazida suzib yurishi bilan mashhur boʻlgan, u Paluning ramzidir.

Masjid 2018-yilda Sulavesidagi zilzila va sunamidan zarar koʻrgan va qisman suv ostida qolgan.

## Tarixi
Suzuvchi Palu masjidi 2011-yilda 121 kvadrat metr maydonda qurilgan va Talise plyajidagi Palu koʻrfaziga qaraganligi bilan mashhur. Masjid sayyohlik maskani va Palu shahrining timsoli edi. Masjid 17-asrda Gʻarbiy Sumatralik musulmon olimi Datuk Karamaga bagʻishlab qurilgan boʻlib, u Palu mintaqasida islom dinining tarqalishiga katta hissa qoʻshgan.

### 2018-yil Sulavesidagi sunami
2018-yilda Sulavesidagi zilzila paytida masjid bir necha sunamiga uchragan va koʻrfazda suzib yurgan masjidni tutib turuvchi ustunlar qulab tushgan. Shunday qilib, masjid qisman okeanga botib qolgan. Biroq, bino butunligicha saqlangan. Xabar qilinishicha, toʻlqin orqa eshikdan kirib, old eshikdan oʻtib ketgan va namozgohni suv bosgan. Deraza oynalari ham singan. Azon karnaylariga ziyon yetmagani sababli hamon hech qanday nuqsonsiz ishlamoqda.

Sunamidan keyin Palu aholisi, ayniqsa islom tasavvufiga ishonadigan musulmonlar masjidning saqlanib qolganligini uning ilohiy kuchga egaligi bilan bogʻlashadi. Suzuvchi masjid va Alxayrat anʼanaviy islom tashkiloti masjidlari sunamidan keyin saqlanib qolgan kamsonli masjidlardan bir hisoblanadi.

2021-yil aprel holatiga koʻra, masjid hamon qisman suv ostida qolgan.

## Yana qarang

* Bayturrahim masjidi sunamidan omon qolgan yana bir masjid

## Manbalar
Eski Palopo masjidi

**Eski Palopo masjidi** () – Indoneziyaning Janubiy Sulavesi shahridagi tarixiy masjid. 1604-yilda qurilgan masjid arxipelagdagi eng qadimiy masjidlardan biri hisoblanadi. Masjid oʻzining betakror meʼmoriy uslubi bilan ajralib turadi.

## Tavsifi
Palopo eski masjidi Palopo shahrida taxminan 1604-yilda Gʻarbiy Sumatralik olim, Daruk Pattimang nomi bilan mashhur boʻlgan Datuk Sulaymon tomonidan qurilgan. Masjid Islomni qabul qilgan Luvu Qirolligi davrida, Datu Payung Luvu XVI Pati Pasaung Toampanangi yoki Sulton Abdulla Matinro hukmronligi yillarida qurib bitkazilgan.

Meʼmoriy jihatdan u asosan tosh va boʻrdan yasalgan. Asosiy ustuni *cinna gori* deb nomlanuvchi mahalliy yogʻochdan tayyorlangan. Masjid, shuningdek, Islomning besh ustunini ifodalovchi besh ustun bilan taʼminlangan. Garchi minbar termitlar tomonidan yeyilgani va moʻrt boʻlib qolgani uchun qayta taʼmirlangan boʻlsa-da bino oʻzining asl holatini saqlab qolgan. Masjidning devorlarining qalinligi 94 sm ga yetadi va ichki makonning toza havosini saqlaydi.

## Manbalar
Kelayan Muhammadiya masjidi

**Kelayan Muhammadiya masjidi** () – Indoneziyaning Janubiy Kalimantan viloyati Gʻarbiy Kelayan okrugi Banjarmasin shahri Kelayan B koʻchasida joylashgan masjid. U 1938-yilda qurilgan. Masjid Kelayan daryosining chekkasida joylashgan. Old tomoni Kelayan B koʻchasiga, orqa tomoni esa daryoga qaragan. Muhammadiya masjidi boshqaruvi aʼzolaridan biri X.Syamsuriyning aytishicha, masjidning orqa tomonidagi binoning bir qismi bir paytlar daryoga oqib tushgan. Shunday qilib, masjid binosining maʼlum qismi Kelayan daryosi yuzasida joylashgan. Bunday sharoit ziyoratchilarga foyda keltiradi, chunki kundalik namoz oʻqish uchun boradigan ziyoratchilar u yerga borish uchun jukung va kelotok kabi daryo transportidan foydalanishlari mumkin. Suv mashinalari masjidning daryoga tutash yerida toʻxtab turishadi.

## Manbalar
Riyadusshalihin katta masjidi

**Riyadusshalihin katta masjidi** – Indoneziyaning Janubiy Kalimantan viloyati Hulu Sungai Tengah Regency, Barabai shahridagi masjid. Masjid 1962-yilda qurilgan va u Barabaidagi eng muhim diniy va sayyohlik obyektlaridan biri hisoblanadi.

Masjid qurilishi indoneziyalik harbiy general Amirmachmudning tashabbusi bilan amalga oshirilgan. Barabaiga tashrifi chogʻida u bir million rupiyaga yer sotib olib, masjid qurishni niyat qilgan. Keyinchalik u Masjid qurilish qoʻmitasiga taklif qilingan. General Amirmachmudning masjid qurish niyati koʻplab tashkilotlardan ijobiy javob oladi, shu sababli mahalliy va tashqi hamkorlar, shuningdek, markaziy hukumat, Din ishlari vazirligi va viloyat hokimligi tomonidan qurilishni tugallash uchun maxsus mablagʻ ajratiladi.

Vaqt oʻtishi bilan masjid qurilishida oʻzgarishlar va takomillashuvlar sodir etiladi: mustahkamroq konstruksiya dizayni, oʻziga xos yashil rangga ega tashqi koʻrinishi va gumbaz tomi buzilishini oldini olish uchun almashtirildi. Har bir burchakda turli xil oʻsimliklar ekilgan, chiroqlar oʻrnatilgan. Masjidning old tomonida va masjidning old hovlisida ham bir qator oʻzgarishlar amalga oshirilgan.

## Manbalar
Ummu al-valad

Musulmon olamida **ummu al-valad** () unvoni xo‘jayinidan farzand dunyoga keltirgan qul-kanizakka berilgan. Bu ayollar mulk sifatida qabul qilinib, egalari sotishi mumkin edi. Bu amaliyotni islom paygʻambari Muhammad maʼqullagan. Biroq, Muhammad vafotidan keyin, Umar xalifalik davrida *ummu valadlarni* sotish yoki hadya qilishni taqiqlovchi siyosat yuritgan Egalari vafot etgandan keyin ularga ozodlik berilardi. Shunga qaramay, keyinroq xalifa boʻlgan Muhammadning amakivachchasi Ali Umarning hukmiga qarshi chiqib, bu hukm Muhammad taʼlimotidan chetga chiqqan va yangi kiritilgan tushuncha boʻlib, majburiy emasligini taʼkidlagan.

Alining nuqtai nazari vaqtinchalik nikohni qabul qilish bilan birga shialik bilan birlashtirildi. Boshqa tomondan, barcha taniqli sunniy fiqh maktablari Umarning *ummu valad* sotilmasligi va xoʻjayinining oʻlimidan keyin ozod boʻlishi kerakligi haqidagi nuqtai nazarini qabul qiladi. Ummu valadning xoʻjayinidan tugʻilgan bolalar erkin va qonuniy hisoblanadilar. Ularga koʻpincha xoʻjayinning ozod xotinlaridan tugʻilgan boshqa bolalar kabi munosabatda boʻlishgan. 740-yilda Zayd ibn Alining xalifalik uchun muvaffaqiyatsiz urinishi qul onadan boʻlgan rahbarlar foydasiga burilish nuqtasi boʻlib, bu jarayon 744-yilda Yazid III qul onadan tugʻilgan birinchi Umaviy xalifasi boʻlishi bilan oʻzining eng yuqori choʻqqisiga chiqdi. Keyinchalik soʻnggi uchta Umaviy xalifa va Abbosiy xalifalarning aksariyati choʻri ayollardan tugʻilgan. 

Xalifalarning onalari haqidagi ritorika hokimiyatga koʻtarilish jarayonida ularning xalifaligini ulugʻlash yoki tanqid qilishga xizmat qilgan. Ritorik taktikalardan biri qul onalarni obroʻli oiladan chiqqan chet el malikalari sifatida tasvirlab, ularning mavqeini oshirish edi. Misol sifatida oʻz nasl-nasabi oliyjanob ekanini taʼkidlagan Yazid IIIni keltirish mumkin. Ushbu xalifa onasi moʻtabar Sosoniylar sulolasidan boʻlgan fors malikasi ekanligini faxr bilan taʼkidlagan. Oʻzining ikki tomonlama ajdodi bilan maqtanib, oʻz shajarasini Sezar va Xoqon bilan bogʻlagan. Xalifalarning dushmanlari, aksincha, qarama-qarshi ritorik yondashuvni qoʻllab, ularning ajdodiga shubha qilishgan va qul ayollardan farzand koʻrishda foydalanish muhim ijtimoiy-siyosiy tartibsizliklarga olib kelishini nazarda tutishgan. Jumladan, Marvon IIga qarshi bo‘lganlar u haqiqatan ham Umaviylar shahzodasi Muhammad ibn Marvonning o‘g‘li emasligini da’vo qilib, cho‘ri onasi dushman lagerida qo‘lga olinganida allaqachon homilador bo‘lganini taxmin qilishgan.

Agar turmush qurmagan qul farzand koʻrsa va qul egasi ota-onalikni tan olmasa, qul zino aybloviga duchor boʻlar edi.

Islom fiqhi murakkab edi. Agar erkak egasi qul ayolga iqtisodiy taʼminot bermagan yoki egasi yoʻqolib qolgan taqdirda mahalliy qozi ularni ozod qilishga qaror qilmasa, qul ayolning ahvoli qaltis boʻlishi mumkin edi.

## Yana qarang
* Xotun
* Volida Sulton

## Manbalar

## Adabiyotlar
*