open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Uch rahbar maqbarasi

**Uch rahbar maqbarasi** ( **মাজার**) Bangladeshning Dakka shahridagi Shohbogʻ shaharchasida joylashgan boʻlib, Bengaliyalik Pokiston Harakatining uchta taniqli yetakchilari: A. K. Fazlul Huq, Husayn Shohid Suhravardi va Xavaja Nazimuddin qabrlari shu maqbara ichida joylashtirilgan. Uch kishi ham Britaniya Hindistonida Bengaliya bosh vaziri boʻlib ishlagan va davlat mustaqillikka erishgandan soʻng ulardan ikkitasi Pokiston Bosh vaziri sifatida ham faoliyat olib borgan.

## Tarixi
Uch rahbarning maqbarasi Dakka universiteti yaqinidagi Doel maydoni qarshisida Shohbogʻdagi Suhravardi Udyan hududida joylashgan. U 1963-yilda tashkil etilgan va meʼmor Masud Ahmad va S. A. Zahiriddin tomonidan bunyod etilgan. Ushbu maqbarada dafn etilgan uchta siyosiy rahbar turli sanalarda vafot etgan, ammo barchasi bir hududda dafn etilgan. Chunki ularning uchtasi ham Sharqiy Pokiston rivojlanishiga katta hissa qoʻshgan va siyosiy faoliyat bilan shugʻullangan. Koʻplab muvaffaqiyatlarga erishgan boʻlsalar-da, bir-birlari bilan kuchli raqobatda boʻlishgan. Biroq, ularning raqobatiga qaramay, siyosiy liderlarnng har uchchalasi maqbaraning bir tomi ostida dafn etilgan. 2015-yilda „Tezkor harakat“ bataloni maqbaradan 18 ta alkagol ichimlik idishlarini topgan. Voqeadan soʻng Tezkor harakat batalyoni ushbu holat yuzasidan tekshiruv boshlagan. 2022-yilda maqbara ichida ikki tomon oʻrtasidagi mushtlashuvni toʻxtatishga urinayotganda ikki kishi, jumladan bir politsiyachi jarohatlangan. 2024-yilgi hisobotga koʻra, maqbaraga yetarlicha eʼtibor qaratilmaganligi uchun uning holati yomonlashgan va bu joy jinoyatchilar boshpanasiga aylangan.

## Arxitekturasi
Yodgorlikning arxitektura uslubi islom meʼmorchiligi yoylariga taqlidan ishlangan. Uch rahbar maqbarasi uchta siyosiy rahbarning uchta qabri ustiga oʻrnatilgan giperbolik paraboloid tuzilmadan iborat. Maqbaraga ikki tomondan kirish mumkin. Bu yerda joylashgan uchta qabrning aslini koʻrish uchun yer osti yoʻlagidan borish kerak boʻlsa-da, yodgorlik ostida uchta qabrning nusxalari koʻrgazma sifatida oʻrnatilgan.

## Galereya

File:3 leader monument.JPG|Janubi-gʻarbdan koʻrinishi
File:1.তিন নেতার মাজার.jpg|Maqbaraning yuqoridan koʻrinishi
File:Mausoleum of Three Leaders.jpg|Osmondan koʻrinishi
File:Tomb Of Three Leader 2.A.M.R.jpg|Janubdan koʻrinishi
File:Tomb Of Three Leader 4.A.M.R.jpg|Shimoldan koʻrinishi
File:Tomb Of Three Leader 5.A.M.R.jpg|Uchta qabr
File:Mausoleum of three leaders beneath great sky2.jpg|Tush vaqtidagi koʻrinishi

## Manbalar

## Havolalar

* Rasmiy veb-sayt
Farhod Mirahmatov

**Farhod Mirahmatov** () – oʻzbekistonlik futbolchi. Oʻzbekiston Pro ligasining „Kattaqoʻrgʻon“ klubi chap qanot himoyachisi.

## Manbalar
Ibrohim Noʻmonov

**Ibrohim Noʻmonov** () – oʻzbekistonlik futbolchi. Oʻzbekiston Pro ligasining „Metallurg“ klubi yarim himoyachisi.

## Yutuqlar
### Klub
;Buxoro
* Oʻzbekiston Kubogida ikkinchi oʻrin: 2025

## Manbalar
Xolmatov

**Xolmatov** – turkiy tillarda uchraydigan familiya, *Xolmat* ismidan kelib chiqqan. Mashhur *Xolmatovlar*:

## Ommaviy axborot vositalariga maʼlum insonlar
Akmal Xolmatov (1976-yilda tugʻilgan) – tojik va oʻzbek futbolchisi.

Diyor Xolmatov (2002-yilda tugʻilgan) – oʻzbek futbolchisi.

Gʻanijon Xolmatov (Mugʻanniy) (1949—2014) – oʻzbek shoiri, aktyori va rejissyori.

Dadoboy Xolmatov (1892—1965) – sovet tojiki iqtisodiy va davlat arbobi.

Dadojon Xolmatov (1907—1981) – sovet tojiki iqtisodiy va davlat arbobi.

Otabek Xolmatov (1998-yilda tugʻilgan) – oʻzbek bokschisi.

Rustam Xolmatov (1961-yilda tugʻilgan) – oʻzbek davlat arbobi.
Yahyo ibn Surur

**Yahyo ibn Surur ibn Musaʼid** (; taxminan 1838-yilda vafot etgan) Zayd urugʻidan boʻlib, 1813-yildan 1827-yilga qadar Makka amiri va sharifi.

Muhammad Ali posho hijriy 1228-yil (milodiy 1813-yil noyabr) Zulqaʼda oyining oxirlarida amakisi sharif Gʻolib ibn Musaʼidning oʻrniga Yahyo ibn Sururni amir etib tayinlagan. Hijriy 1229-yil Rabiulavval oyida (milodiy 1814-yil fevral-mart) uning Makka amiri etib tayinlanganligi toʻgʻrisidagi sulton *farmoni* va *xilʼa* (sharaf libosi) Istanbuldan yuborilgan.

Yahyo ibn Surur Muhammad Ali tomonidan hijriy 1242-yil (milodiy 1827-yil may-iyun) Zulqaʼda oyida taxtdan agʻdarilgan. Shundan keyin u oilasi bilan birgalikda Qohirada qoʻnim topgan. Hijriy 1254-yilda (milodiy 1838 yoki 1839) vafot etgan.

## Manbalar

## Adabiyotlar
* 
*
Baxtiyar Maniyazov

**Baxtiyar Kamilovich Maniyazov** (1972-yil, 29-may, Oʻsh viloyati, Qirgʻiziston SSR) — oʻzbek siyosatchisi, IV chaqiriq Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi deputati. Oʻzbekiston “Milliy tiklanish” demokratik partiyasi aʼzosi.

## Biografiyasi

Baxtiyar Maniyozov 1972-yil 29-mayda Qirgʻiziston Respublikasining Oʻsh viloyatida tugʻilgan. 1999-yilda Toshkent elektrotexnika aloqa instituti hamda 2012-yilda Oʻzbekiston Prezidenti huzuridagi Davlat va jamiyat qurilishi akademiyasini tamomlagan.

2019-yilning 22-dekabr kuni oʻtkazilgan Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi deputatligiga saylovda 15-Xoʻjaobod saylov okrugidan IV deputat etib saylangan.  Qonunchilik palatasining Innovatsion rivojlanish, axborot siyosati va axborot texnologiyalari qoʻmitasi aʼzosi.
## Manbalar
Doʻrmon (maʼnolari)

## Toponimlar
* Doʻrmoncha – Fargʻona viloyati Bagʻdod tumanidagi shaharcha
* Doʻrmon (Qoʻshtepa tumani) – Fargʻona viloyati Qoʻshtepa tumanidagi shaharcha
* Doʻrmon (Qibray tumani) – Toshkent viloyati Qibray tumanidagi shaharcha
* Do‘rman mahallasi – Xorazm viloyati Xonqa tumanidagi mahalla
* Doʻrmon (Shofirkon tumani) – Buxoro viloyati Shofirkon tumanidagi qishloq
* Doʻrmon (Kasbi tumani) – Qashqadaryo viloyati Kasbi tumanidagi qishloq
* Do‘rmon (Amudaryo tumani) – Qoraqalpogʻiston Respublikasi Amudaryo tumanidagi qishloq
* Do‘rman (Amudaryo tumani) – Qoraqalpogʻiston Respublikasi Amudaryo tumanidagi ovul
* Doʻrmon yoʻli koʻchasi (Toshkent) – Toshkent shahar Mirzo Ulugʻbek tumanidagi koʻcha

## Boshqalar
* Doʻrmon – oʻzbek qavmlaridan biri
* Doʻrmon masjidi – Navoiy viloyati Karmana shaharchasidagi masjid
* Doʻrmon jome masjidi – Toshkent viloyati Qibray tumanidagi masjid
Surur ibn Musaʼid

**Surur ibn Musaʼid ibn Said** (, taxminan 1754-yilda tugʻilgan1788-yilda vafot etgan) Zayd urugʻidan boʻlib, 1773–1788-yillarda Makka amiri va sharifi boʻlgan.

1773-yil 6-fevralda sharif Surur ibn Musaʼid Makkaga bostirib kirib, amakisi sharif Ahmad ibn Saidga qarshi chiqqan holda oʻzini amir deb eʼlon qilgan.

Hijriy 1202-yil Rabiussoni oyining 18-kunida (milodiy 1788-yil 27-yanvar) vafot etgan va Jannat al-Mu’alla qabristonining Xadicha binti Xuvaylid maqbarasiga dafn etilgan.

## Nikohi va farzandlari
1768-yilda Surur ibn Musaʼid Marokash sultoni Sidi Muhammad III ning qizi va uning rafiqasi Lalla Fotima bint Sulaymon al-Alaviyning farzandi malika Lalla Lubobaga uylangan.

Surur ibn Musaʼidning taniqli farzandlari:

* Abdulloh
* Yahyo
* Said
* Hasan
* Ahmad
* Muhammad

## Manbalar

## Adabiyotlar
* 
* 
* 
*
Dzyudo 2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida – erkaklar 90 kg

2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida dzyudo boʻyicha erkaklar oʻrtasida 90 kg vazn toifasida musobaqa 2024-yil 31-iyul kuni Fransiyaning Parij shahridagi Grand Palais Éphémère sahnada boʻlib oʻtadi.

## Natijalar

### A guruhi

### B guruhi

### C guruhi

### D guruhi

### Takroriy bahs

### Final

## Manbalar
Tohir Ahmadaliyev

**Toxir Muxtorovich Axmadaliev** (oʻzbekcha: Toxir Muxtorovich Axmadaliev; 1965-yil 3-noyabrda tugʻilgan, Andijon viloyati, Oʻzbekiston SSR) – oʻzbek siyosatchisi, IV chaqiriq Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi deputati. Oʻzbekiston Liberal-demokratik partiyasi aʼzosi.

## Biografiya

Tohir Axmadaliyev 1965-yil 3-noyabrda Andijon viloyatida tugʻilgan. 1988-yilda Toshkent xalq xoʻjaligi instituti va 1994-yilda Sankt-Peterburg davlat iqtisodiyot va moliya universitetini tamomlagan, oliy maʼlumot olgan. Kasbi iqtisodchi va matematik.

2019-yil 22-dekabrda Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasiga Andijon viloyatidagi 20-sonli Chinobod saylov okrugidan deputati etib saylangan. U Qonunchilik Palatasining demokratik institutlar, nodavlat notijorat tashkilotlari va fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari masalalari boʻyicha qoʻmitasi aʼzosi hisoblanadi.
## Manbalar
Shukr ibn Abu al-Futuh

**Toj al-Maʼali Abu Abdulloh Shukr ibn Abu al-Futuh al-Hasan ibn Jaʼfar al-Hasaniy** () (1061-yilda vafot etgan), shuningdek, *Muhammad* nomi bilan ham tanilgan, Makkaning toʻrtinchi va oxirgi Musaviy amiri boʻlgan. Hijriy 400-yilda (milodiy 1010) otasi Abu al-Futuhning vafotidan keyin Makka taxtini meros qilib olgan. Hukmronligi davrida madinalik Banu Husayn qabilasiga qarshi urush olib borib, har ikki muqaddas shaharni ham oʻz qoʻliga olgan. Hijriy 403-yilda (milodiy 1012) Sulaymoniylardan boʻlgan Abu Toyib Dovud ibn Abdulrahmon tomnidan taxtdan agʻdarilgan.

Shukr ibn Abu al-Futuhning bir nafar qizi boʻlib, Abu Hoshim Muhammad ibn Jaʼfarga turmushga chiqqan. Shukrning oʻgʻillari boʻlmaganligi bois qullaridan biri uning oʻrniga amir etib tayinlangan, ammo tez orada amirlik Sulaymonlar sulolasi shariflari tomonidan bosib olingan. Hijriy 455-yil oxirida (milodiy 1063) Ali as-Sulayhiy Makkani egallab, Abu Hoshim Muhammadni amir etib tayinlagan. Shukr ibn Abu al-Futuh hijriy 453-yil Ramazon oyida (milodiy 1061-yil sentabr-oktyabr) vafot etgan.

## Manbalar
Husayn Komil

**Husayn Komil** ( *Ḥusayn Kāmil*; 21-noyabr 1853 – 9-oktyabr 1917) — Misr shohi (1914-1917).

## Manbalar
Manila koʻrfazida neftning toʻkilishi

**2024-yilgi Manila koʻrfazida neftning toʻkilishi** – 2024-yil 25-iyulda Manila koʻrfazida Filippin bayrogʻi ostida harakatlanayotgan MT *Terra Nova* sanoat yonilgʻi tankerining agʻdarilishi va choʻkishi natijasida davom etayotgan neftning toʻkilishi. Tankerda qariyb 1,5 million litr (taxminan 400 000 gallon) sanoat moyi boʻlgan, u choʻkib ketganidan keyin kemadan neft chiqa boshlagan.

## Tavsifi
Filippinda 2024-yil iyul oyi oxirida Gaemi toʻfoni sabab kuchli yogʻingarchilik va shamollar kuzatilgan. LSEG Eikon maʼlumotlariga koʻra, kema 1415 dedveyt koʻrsatkichida yuk tashish imkoniga ega boʻlgan. Neft tankeri Filippinning markaziy qismidagi Iloilo shahridan qatnashga moʻljallangan boʻlib, bortida oʻn yetti nafar ekipaj aʼzosi boʻlgan.

## Choʻkishi
2024-yil 25-iyul kuni ertalab kema agʻdarilib, Batan provinsiyasidagi Limay qirgʻoqlaridan taxminan yetti kilometr (4,3 milya) uzoqlikda, 34 metr chuqurlikka choʻkib ketgan. Ekipaj aʼzolaridan 16 nafari qutqarib olingan, biri halok boʻlgan. Halok boʻlgan ekipaj aʼzosining murdasi Limay qirgʻogʻi yaqinidan topilgan.

## Taʼsiri
2024-yil 25-iyulda Filippin qirgʻoq qoʻriqlash xizmatidan olingan xabarlarga koʻra, „koʻp miqdordagi“ neft toʻkilishi „bir necha“ kilometrga qadar yoyilgan va Manila qirgʻoqlarida harakatlanish xavfli boʻlib qolgan. Kontr-admiral sohil qoʻriqchisi Armando Baliloning taʼkidlashicha, neftning toʻkilishi Manila koʻrfazining dengiz muhitiga zarar yetkazish bilan bir qatorda, mahalliy baliqchilarning turmush tarziga ham jiddiy taʼsir koʻrsatishi mumkin. Uning taʼkidlashicha, agar butun 1,494 million litr neft koʻrfazga tarqalsa, neftning toʻkilishi Filippin milliy tarixidagi eng katta hajmlisi boʻlishi mumkin.

26-iyul holatiga koʻra, rasmiylar aniqlangan neftning toʻkilishi sanoat yonilgʻi yukidan emas, balki kema dvigatelidan tushganligini tasdiqlagan. Bundan tashqari, sanoat yonilgʻi yukidan neftning oqib chiqish holatlari aniqlanmagan. Filippin qirgʻoq qoʻriqlash xizmatining baholashi shuni koʻrsatdiki, suv yuzasidagi neft pardasining maydoni ikki kilometrga yetgan.

Transport kotibi Jaime Bautistaning maʼlum qilishicha, tanker choʻkish vaqtida taxminan 1494 metrik tonna sanoat yoqilgʻisini olib ketayotgan boʻlgan. Kuchli toʻlqinlar tufayli neftning toʻkilish va tarqalish holati tezlashgan. Sohil qoʻriqlash xizmati 97 metr uzunlikdagi qirgʻoq qoʻriqlash kemasini keyingi toʻkilishning oldini olish uchun joʻnatgan.
## Manbalar
Denov (maʼnolari)

* Denov tumani — Surxondaryo viloyatidagi tuman 
* Denov — Surxondaryo viloyatidagi shahar
* Denov (Kasbi tumani) — Qashqadaryo viloyati Kasbi tumanidagi shaharcha
* Denov (Kitob tumani) — Qashqadaryo viloyati Kitob tumanidagi qishloq
Islom Sharipov

**Islom Sharipov** () – oʻzbekistonlik futbolchi. Oʻzbekiston Pro ligasining „Qoʻqon 1912“ klubi yarim himoyachisi.
## Manbalar
Mob Psycho 100

Mob Psycho 100 (yapon. モブサイコ100) – yapon mangasi, ONE taxallusi ostidagi rassom tomonidan yaratilgan. 2012-yil 18-apreldan 2017-yil 22-dekabrgacha Ura Sunday’da nashr qilingan. Anime 16 jilddan tashkil topgan.

Bones studiyasi Mob Psycho 100 anime moslashuvini chiqardi  . Birinchi mavsum 2016-yilning iyulidan sentabriga qadar chiqarilgan, ikkinchi mavsum 2019-yilning yanvaridan apreliga qadar chiqarildi. 2021-yil 20-oktabrda uchinchi mavsum eʼlon qilindi.

2016 yil iyul holatiga koʻra manga 1,2 million nusxadan ortiq sotilgan.

## Oʻyin jarayoni
Asosiy qahramon – oʻrta maktab oʻquvchisi Shigeo Kageyama kuchli ekzorsist boʻlib, u oʻzining kamtarinligi tufayli „Mob“ laqabini olgan. Mob oʻz qobiliyatlarini xavfli deb biladi va oʻzini boshqarishni yoʻqotmaslik uchun his-tuygʻularini bosib yuradi. U oddiy insondek yashashga harakat qiladi, ammo baʼzida u oʻz his-tuygʻularini boshqara olmaydi va natijada ekzorsistlik qobiliyatlarini boshqara olmay qoladi. Arataka Reigen, Mobning murabbiysi, oʻzini XXI asrning Eng buyuk ekstrasensi ataydi. Serial Mobning sarguzashtlari haqida

## Manbalar
Gulbahor (maʼnolari)

## Pokiston
* Gulbahor (mahalla) – Karachi yaqinidagi mahalla

## Qirgʻiziston
* Gulbahor (Aravon) – Oʻsh viloyati Aravon tumanidagi qishloq
## Oʻzbekiston
* Gulbahor (Arnasoy tumani) – Jizzax viloyati Arnasoy tumanidagi shaharcha (2009 y.)
* Gulbahor (Xovos tumani) – Sirdaryo viloyati Xovos tumanidagi shaharcha (2009 y.)
* Gulbahor – Toshkent viloyati Yangiyoʻl tumanidagi shaharcha (1943 y.)
Jamoliddin Hikmatov

**Jamoliddin Hikmatov** () – oʻzbekistonlik futbolchi. Oʻzbekiston Pro ligasining „Doʻstlik“ klubi darvozaboni.
## Manbalar
Oʻzsuvta’minot

**„Oʻzsuvtaʼminot“ AJ** (, ) “– respublika boʻylab suv taʼminoti va kanalizatsiya tizimini yanada yaxshilash va ichimlik suvidan oqilona foydalanish, suv taʼminoti va kanalizatsiya obyektlarini qurish, rekonstruksiya qilish, avariyalarni oʻz vaqtida bartaraf etish xizmatlarni amalga oshiradigan korxona.

2024-yil 24-yanvar holatiga koʻra, „Oʻzsuvtaʼminot“ aksiyadorlik jamiyatining ustav fondi 2,3 trillion soʻmni tashkil etadi.

O'zbekiston Respublikasi Davlat aktivlarini boshqarish agentligi „Oʻzsuvtaʼminot“ AJ ning 100 foizlik aksiyalar paketiga egalik qiladi.
## Tarixi
2019-yil 26-noyabrda „Oʻzsuvtaʼminot“ aksiyadorlik jamiyati O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining „Aholining ichimlik suvi bilan taʼminlanganlik darajasini oshirish va uning sifatini yaxshilash uchun Oʻzbekiston Respublikasining suv resurslarini boshqarishni takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida“gi PF-5883-son qarori va Oʻzbekiston Respublikasi Davlat aktivlarini boshqarish agentliginining 2020-yil 9-martdagi 108-sonli buyrugʻiga asosan aksiyadorlik jamiyati tashkil etilgan.

## Rahbariyat

## Manbalar

## Havolalar
* Rasmiy Facebook sahifasi
* Rasmiy Telegram sahifasi
* Rasmiy Instagram sahifasi
* Rasmiy YouTube kanali
Chorshanba (maʼnolari)

* Chorshanba — seshanba va payshanba orasidagi hafta kuni
* Chorshanba (shaharcha) — Qashqadaryo viloyati Shahrisabz tumanidagi shaharcha
* Chorshanbe (Shahritoʻs tumani) — Tojikiston Respublikasi Xatlon viloyatidagi daha
Birlashgan Millatlar Tashkilotining Aholishunoslik jamgʻarmasi (UNFPA)

Birlashgan Millatlar Tashkilotining Aholishunoslik jamgʻarmasi – (UNFPA) reproduktiv salomatlikni targʻib qilish, gender tengligi va ayollar huquqlarini kengaytirish, gender asosidagi zoʻravonlikning oldini olish, shuningdek, Oʻzbekistondagi demografik jarayonlardan xabardorlikni oshirish kabi sohalarda faoliyat olib boradi.

1969-yilda BMT Taraqqiyot jamgʻarmasi tomonidan boshqariladigan Aholishunoslik faoliyati sohasidagi jamgʻarma tashkil etilgan. Jamgʻarma 1971-yildan buyon BMT Bosh Assambleyasi tomonidan boshqarilib kelinmoqda. 1987-yilda bu jamgʻarma hozirgi – BMT Aholishunoslik jamgʻarmasi (UNFPA) nomini oldi.

BMT Aholishunoslik jamgʻarmasining asosiy maqsadi har bir inson – erkak, ayol, bolaning sogʻlom hayot kechirish va teng imkoniyatlarga ega boʻlish huquqlarini himoya qilish kabilar hisoblanadi. BMT Aholishunoslik jamgʻarmasi (UNFPA) jahon mamlakatlariga kambagʻallikni qisqartirish boʻyicha siyosatni oʻtkazish va dasturlarni amalga oshirish, yoshlar, xotin-qizlarni himoya qilish va boshqa yoʻnalishlarda aholiga doir maʼlumotlardan foydalanishda yaqindan yordam koʻrsatadi.

Jamgʻarma aholi turmushini yaxshilash, barqaror rivojlanishni taʼminlash bilan bogʻliq maqsadlarga erishishda xalqaro hamjamiyatga yaqindan koʻmaklashib kelmoqda. Aholi tarkibining oʻzgarishi, sonining oshishi yoki kamayishi, tugʻilish va oʻlim miqdori, odamlarning koʻchishi kabi hodisalar inson hayoti, mamlakatning ijtimoiy, iqtisodiy rivojlanishiga katta taʼsir koʻrsatadi. Bundan tashqari, UNFPA tomoni aniqlanadigan ayollar sogʻligʻi, reproduktiv salomatligi, huquqlarining himoyalanishi kabi koʻrsatkichlar ham aholi holatiga taʼsir etadi.

UNFPA Oʻzbekistondagi vakolatxonasini 1993-yilda ochgan. Jamgʻarma mamlakatimizda 2016–2020 yillarga moʻljallangan dasturini amalga oshirgan. Ushbu dasturda reproduktiv salomatlik, inson huquqlarini himoyalash, aholishunoslikka doir maʼlumotlardan rivojlanish sohasidagi loyihalarda foydalanish borasida tegishli davlat idoralarining salohiyatini oshirish kabi masalalar koʻrib chiqilgan.

Har yili 11 iyul – Jahon aholishunoslik kuni „1 milliard oʻsmir“, „Tenglik kuch bagʻishlaydi“, „Siz oilani rejalashtirib, kelajakni rejalaysiz“, „Har bir shaxs muhim“, „Reproduktiv salomatlik xizmatlaridan hamma teng foydalana olsin“, „Yoshlarga investitsiya kiritib“, „Favqulodda vaziyatda nochor aholi“, „Oilani shakllantirish inson huquqi“ kabi bir qator shiorlar ostida nishonlanadi. 2020-yilda bu sana koronavirus pandemiyasi sharoitida ayollarning reproduktiv salomatligi va kurrai zaminimizda gender tenglikni taʼminlashga bagʻishlandi. Oʻzbekiston tarixida birinchi marta milliy parlamentda ayollar soni BMT tomonidan belgilangan tavsiyalarga mos darajaga yetdi. Oliy Majlis Qonunchilik palatasiga saylangan 150 nafar deputatning 48 nafari yoki 32 foizini xotin-qizlar tashkil etgan edi.
## Manbalar
Choshtepa (maʼnolari)

## Toponimlar
* Choshtepa – Qashqadaryo viloyati Shahrisabz tumanidagi shaharcha
* Choshtepa koʻchasi (Toshkent) – Toshkent shahar Sergeli tumanidagi koʻcha

## Arxeologiya yodgorliklari
* Choshtepa-1 (Navoiy viloyati, Xatirchi tumani) – Navoiy viloyati Xatirchi tumanidagi arxeologiya yodgorligi
* Choshtepa (Qashqadaryo viloyati, Kasbi tumani) – Qashqadaryo viloyati Kasbi tumanidagi arxeologiya yodgorligi
* Choshtepa-1 (Qashqadaryo viloyati, Kitob tumani) – Qashqadaryo viloyati Kitob tumanidagi arxeologiya yodgorligi
* Choshtepa-2 (Qashqadaryo viloyati, Kitob tumani) – Qashqadaryo viloyati Kitob tumanidagi arxeologiya yodgorligi
* Choshtepa (Qashqadaryo viloyati, Chiroqchi tumani) – Qashqadaryo viloyati Chiroqchi tumanidagi arxeologiya yodgorligi
* Choshtepa (Samarqand viloyati, Kattaqoʻrgʻon shahri) – Samarqand viloyati Kattaqoʻrgʻon shahridagi arxeologiya yodgorligi
* Choshtepa (Samarqand viloyati, Paxtachi tumani) – Samarqand viloyati Paxtachi tumanidagi arxeologiya yodgorligi
* Choshtepa (Samarqand viloyati, Payariq tumani) – Samarqand viloyati Payariq tumanidagi arxeologiya yodgorligi
* Choshtepa-2 (Samarqand viloyati, Payariq tumani) – Samarqand viloyati Payariq tumanidagi arxeologiya yodgorligi
* Choshtepa (Samarqand viloyati, Samarqand tumani, Arabxona) – Samarqand viloyati Samarqand tumanidagi arxeologiya yodgorligi
* Choshtepa (Samarqand viloyati, Samarqand tumani, Past Oxaliq) – Samarqand viloyati Samarqand tumanidagi arxeologiya yodgorligi
* Choshtepa (Samarqand viloyati, Urgut tumani) – Samarqand viloyati Urgut tumanidagi arxeologiya yodgorligi
* Choshtepa (Surxondaryo viloyati, Denov tumani) – Surxondaryo viloyati Denov tumanidagi arxeologiya yodgorligi
* Choshtepa (Toshkent shahri, Yunusobod tumani) – Toshkent shahri Yunusobod tumanidagi arxeologiya yodgorligi
* Shoshtepa – Toshkent shahri hududida qad koʻtargan eng qadimiy qishloq va ilk qoʻrgon

## Boshqalar
* Choshtepa jome masjidi – Toshkent shahar Sergeli tumanidagi masjid
* Choshtepa (metro bekati) – Toshkent metropoliteni Chilonzor yoʻli bekatlaridan biri
Yangiqishloq (maʼnolari)

## Qirgʻiziston
* Yangi-Qishloq (Novken tumani) – Jalolobod viloyati Novken tumanidagi qishloq
* Yangi-Qishloq (Qorasuv tumani) – Oʻsh viloyati Qorasuv tumanidagi qishloq

## Tojikiston
* Yangiqishloq (Asht tumani) – Asht tumani Iftixor QFYdagi qishloq

## Oʻzbekiston
* Yangiqishloq (Uchkoʻprik tumani) – Fargʻona viloyati Uchkoʻprik tumanidagi shaharcha
* Yangiqishloq (Kasbi tumani) – Qashqadaryo viloyati Kasbi tumanidagi shaharcha
* Yangiqishloq (Shahrisabz tumani) – Qashqadaryo viloyati Shahrisabz tumanidagi shaharcha
* Yangiqishloq (Chiroqchi tumani) – Qashqadaryo viloyati Chiroqchi tumanidagi mahalla
* Yangiqishloq QFY – Andijon viloyati Izboskan tumanidagi qishloq fuqarolar yigʻini
Qumqishloq (maʼnolari)

* Qumqishloq – Qashqadaryo viloyati Shahrisabz tumanidagi shaharcha
* Qumqishloq (Beshariq tumani) – Fargʻona viloyati Beshariq tumanidagi shaharcha
Oʻrtaqoʻrgʻon (maʼnolari)

* Oʻrtaqoʻrgʻon – Qashqadaryo viloyati Shahrisabz tumanidagi shaharcha
* Oʻrtaqoʻrgʻon (Furqat tumani) – Fargʻona viloyati Furqat tumanidagi qishloq
* Oʻrtaqoʻrgʻon jome masjidi – Toshkent viloyati Boʻka tumanidagi masjid
Qanigut gʻori

**Qanigut gʻori** (mahalliy nomi – ) – Turkiston tizmasining Shimoliy yon bagʻirlaridagi geologik qoʻriqlanadigan hudud (tabiat yodgorligi) boʻlib, Qirgʻiziston Respublikasining Botken viloyati, Botken tumanida joylashgan . Gʻor 18 ta katta gʻor, chuqur boʻshliqlar, tor oʻtish yoʻllari va tunnellardan tashkil topgan. Uzunligi 6000 metr va chuqurligi 100 metrni tashkil qiladi
VI-asrdan XI-asrgacha gʻor qoʻrgʻoshin va temir koni sifatida xizmat qilgan. Oʻsha davrda bu yerda kumush va boshqa metallar va minerallar ham qazib olingan. Gʻorning birinchi konchilar arablar boʻlgan va keyinchalik qazish ishlarini xitoyliklar davom etishgan.

## Tarixi
Qanigut gʻori haqidagi ilk yozma maʼlumotlar miloddan oldingi II asrning boshlarida bu yerga kelgan xitoy sayyohi Chjyan Syan bitiklarida uchraydi.

## Manbalar
Beshbuloq (maʼnolari)

## Tojikiston
* Beshbuloq (Vaxsh tumani) – Vaxsh tumani Kirov shahridagi daha

## Oʻzbekiston
* Beshbuloq – Qashqadaryo viloyati Dehqonobod tumanidagi shaharcha
* Beshbuloq (Guliston tumani) – Sirdaryo viloyati Guliston tumanidagi shaharcha

## Boshqalar
* Beshbuloq ko‘li – Surxondaryo viloyatidagi koʻl
Ryan Chew

**Ryan Chew** (1996-yil 12-avgustda tugʻilgan) – amerikalik badmintonchi. Akasi Phillip Chew bilan 2021-yilgi PanAmerika chempionatining juftlik bahslarida gʻolib chiqqan. Bobosi Don Chew asos solgan Orange okrugi badminton klubida shugʻullanadi. 2020-yilgi Tokio yozgi oʻyinlarida ishtirok etgan.
## Yutuqlari

### PanAmerika oʻyinlari
*Erkaklar oʻrtasidagi juftlik bahslar*

### Pan Am chempionati
*Erkaklar oʻrtasidagi juftlik bahslar*

### BWF International Challenge/Series
*Erkaklar oʻrtasidagi juftlik bahslar*

## Manbalar
Jarariq (maʼnolari)

* Jarariq — Qashqadaryo viloyati Gʻuzor tumanidagi shaharcha
* Jarariq dahasi — Toshkent shahar Shayxontohur tumanidagi daha
Yangikent (maʼnolari)

* Yangikent — Qashqadaryo viloyati Gʻuzor tumanidagi shaharcha
* Yangikent (Ishtixon tumani) — Samarqand viloyati Ishtixon tumanidagi shaharcha
* Yengi Kand (Divandarreh) — Eronning Divandarreh shahristonidagi qishloq

* Jankent — Orol dengizining shimoli-sharqiy qirgʻogʻidagi qadimiy shahar harobasi
Je veux

„**Je veux**“ (; ) – fransuz qoʻshiqchisi Zazning „Zaz“ (2010) nomli debyut studiyaviy albomidagi qoʻshigʻi. Qoʻshiq uning debyut singli ham hisoblanadi.

## Yaratilishi
Qoʻshiq matni Kerredine Soltani va Tryss tomonidan yozilgan. Ovoz yozish ishlari Kerredine Soltani va Alban Sautour tomonidan olib borilgan.

## Treklist
**Raqamli singl** (2010)
# „Je veux“ (3:37)

**CD singl** (2011)
# „Je veux“ (3:38)
# „Je veux“ (Live & Unplugged) (3:47)

## Chartlar

## Manbalar
Xadra

**Xadra mahallasi** (Xadra mavzesi, 17) – Toshkent shahar Shayxontohur tumanidagi mahalla. Tumanning Gulbozor, Jangoh, Shayxontohur, Oʻrda, Oʻqchi, Olmazor mahallalari hamda Olmazor tumanining Yangi Sebzor mahallasi bilan chegaradosh. 1993-yil 11-oktyabrda tashkil topgan.

Mahalla hududida Toshkent planetariysi, Toshkent sirki, Oʻzkimyosanoat AJ, Oʻzbek milliy akademik drama teatri, Toshkent kimyo-texnologiya instituti, Oʻzbekiston axborot va ommaviy kommunikatsiyalar agentligi, Oʻzbekiston Аlоqа tаriхi muzеyi, Yosh tomoshabinlar teatri, Soliq qo‘mitasi, Xalq banki Shayxontohur BHM, maktablar, bogʻchalar, ovqatlanish shaxobchalari joylashgan.

Xadra mahallasi maydoni 71,8 gektarni tashkil qiladi.

## Etimologiyasi
Xadra – Shayxontohur dahasidagi mahallalardan biri, endilikda eski shaharning markaziy maydoni.
Tarixchi Yahyo Gʻulomov va folklorshunos Hodi Zarifovning fikricha, *haddi roh* „yoʻlning chekkasi, chegarasi“, yaʼni shaharning chekkasi degan maʼnoni bildiradi. Tilshunos F. A. Abdullayev esa xadra „notekis, past-baland, adirlik (yer) demakdir“ deydi (adrang – adra —xadra).

## Manbalar
Vinson Chiu

**Vinson Chiu** (1998-yil 8-avgustda tugʻilgan) – amerikalik badmintonchi. 2022-yilgi Pan Am chempionatida sherigi Joshua Yuan bilan erkaklar oʻrtasidagi juftlik bahslarida kumush medalni qoʻlga kiritgan. Chiu, shuningdek, 2016-yilgi Pan Am oʻsmirlar chempionatida oʻgʻil bolalar va aralash juftlik bahslarida kumush va bronza medallarini qoʻlga kiritgan. Chiu hozirda Jennie Gai bilan aralsh juftlik bahslarida oʻynamoqda. Ular 2021-yilda Mexican International Challenge musobaqasida birgalikda oʻzlarinig ilk chempionliklarini qoʻlga kiritishdgan. Duet 2023-yilgi Panamerika oʻyinlarida aralash juftlik bahslarida kumush medalni qoʻlga kiritgan.

Chiu, shuningdek, bir vaqtlar indoneziyalik afsonaviy Tony Gunawan bilan hamkorlik qilgan va ular 2017-yilda AQSh xalqaro musobaqasida gʻolib chiqishgan.
## Yutuqlari

### PanAmerika oʻyinlari
*Aralash juftlik bahslar*

### Pan Am Championships
*Erkaklar oʻrtasidagi juftlik bahslar*

*Aralash juftlik bahslar*

### Pan Am Junior Championships
*Oʻgʻil bolalar oʻrtasidagi juftlik bahslar*

*Aralash juftlik bahslar*

### BWF International Challenge/Series (8 bora g'''ʻolib''', 9 bora finalchi)
*Erkaklar oʻrtasidagi juftlik bahslar*

*Aralash juftlik bahslar*

:  BWF International Challenge turniri
:  BWF International Series turniri
:  BWF Future Series turniri

## Manbalar
Shomansur Saʼdullayev

**Sa’dullayev Shomansur Shoxsaidovich** (24.05.1951, Toshkent shahar, Oʻzbekiston) – Oʻzbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasining Oʻsimlik moddalari kimyosi instituti direktori, akademik, professor hamda Toshkent shahar Oliy Majlis senati aʼzosi.

## Tarjimai holi
Shamansur Sagdullayev 1951-yilning 24-may sanasida Toshkent shahrida xizmatchi oilasida tugʻilgan tavallud topgan. 1968-yili Toshkent politexnika institutining kimyo-texnologiya fakultetiga oʻqishga kirgan. 1973-yilda oʻqishni „Asosiy organik va neftkimyoviy sintez texnologiyasi“ mutaxassisligi boʻyicha tamomlagan va „muhandis-texnolog“ ixtisosligiga ega boʻlgan. 1974-yili Oʻzbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasining Sobir Yunusov nomidagi Oʻsimlik moddalari kimyosi institutida tajriba laboratoriyasida birinchi boʻlib laborant soʻngra esa kichik ilmiy xodim lavozimida faoliyat yuritgan. 1996-yil mart oyidan boshlab Oʻsimlik moddalari kimyosi institut direktorining ishlab chiqarish va innovatsiya masalalari boʻyicha oʻrinbosari, 2006-yil noyabr oyidan esa shu institut direktori lavozimida faoliyat yurita boshlagan. Texnika fanlari doktori hamda professor Shomansur Sa’dullayev ish faoliyati davomida 400 dan ortiq ilmiy ish yozgan hamda bu yozilgan ilmiy ishlarning 100 dan ziyodi nufuzli xalqaro jurnallarda chop etilgan.

Amaliyotga tatbiq qilingan 20 dan ortiq dorilar muallifi oʻlaroq Oʻzbekistonda ilk „Yaxshi ishlab chiqarish amaliyoti (GMP)“ sertifikatiga ega boʻlgan tabiiy va sintetik preparatlar substansiyalarini ishlab chiqarish korxonasini ishga tushirgan.

## Mukofotlari
2006-yili „Shuhrat“ medali sohibi, 2007-yil Oʻzbekiston Respublikasi davlat mukofotining fan va texnologiya sohasida laureati boʻlgan 2011-yil „Fidokorona xizmatlari uchun“ ordeni hamda 2021-yili. „Oʻzbekiston Respublikasi fan arbobi“ faxriy unvonini qoʻlga kiritgan.

## Manbalar
Aşık posho maqbarasi

**Aşık posho maqbarasi** () 14-asr turkiy soʻfiy shoiri Aşık poshoning (1332-yilda vafot etgan) dafn etilgan joyi. Mazkur yodgorlik majmuasi Turkiyaning Kirsehir shahrida joylashgan.

## Manbalar
Saʼd ibn Zayd

**Saʼd ibn Zayd ibn Zay ibn Muhsin** () 1666-yildan 1702-yilgacha, 1692-yildan 1694-yilgacha, 1694-yildan 1702-yilgacha va 1704-yilda qisqa muddat Makka amiri va sharifi boʻlgan.

## Tavalludi
Saʼd ibn Zayd hijriy 1052-yilda (1642–1643) tugʻilgan. Zayd ibn Muhsinning oʻgʻli.

## Hukmronligi
Sharif Zayd 35 yil davomida Makkaga hukmronlik qilganidan soʻng hijriy 1077-yil Muharram oyi 3-kuni (milodiy 1666-yil 6-iyul) seshanba kuni Makkada vafot etdi. Uning Saʼd, Hasan, Muhammad Yahyo va Ahmad ismli toʻrt nafar oʻgʻli bor edi. Zayd vafot etgan vaqtda faqatgina Saʼd va Hasan Makkada boʻlishgan, Muhammad Yahyo Madinada, Ahmad esa Najdda boʻlgan.

Zaydning vafotidan keyin Makka amiri sifatida uning oʻrniga kim tayinlanishi borasida ashraflar oʻrtasida ixtilof paydo boʻldi. Koʻpchilik Hamud ibn Abdullohning tarafida boʻlib, uning daʼvosi otasi sharif Abdulloh ibn Hasan boʻlgan. Abdulloh dastlab Yamandan Zaydni oʻgʻli Muhammad ibn Abdulloh bilan birga hukmdor etib tayinlash uchun chaqirgan. Makka amirligiga tayinlanishi uchun Saʼdni faqatgina kichik bir ashraflar guruhi qoʻllab-quvvatladi. Ular orasida Muborak ibn Muhammad al-Horis, Roji ibn Qaytbay, Abdulmuttalib ibn Muhammad, Mudar ibn al-Murtado, Husayn ibn Yahyo, Foris ibn Barakot va Muhammad ibn Ahmad ibn Alilar bor edi. Ikkala tomon ham Jidda sanjagi va Makka shayxi al-harami sifatida Usmoniylar hukumatining oʻlkadagi vakili boʻlgan Imod ogʻaga murojaat qildilar. Imod ogʻa Saʼd foydasiga qaror qabul qildi va unga *xila* (sharaf libosi) yubordi.

## Manbalar

## Adabiyotlar
* 
* 
* 
*
Anqara sinagogasi

**Anqara sinagogasi** () Turkiyaning poytaxti Anqaradagi eng katta sinagogadir. U Ulusda, Turkiya poytaxtining nurab borayotgan eski kvartalida qurilgan. Anqara sinagogasining qurilishi 19-asrga borib taqaladi va 1906-yilda italiyalik arxitektor tomonidan qaytadan qurilgan. Tarixiy bino yil davomida yopiq holatda saqlanadi, chunki u ibodat qilish uchun kerakli miqdordagi jamoatni yigʻa olmaydi.

## Yana qarang

* 
* Turkiyadagi sinagogalar roʻyxati
## Manbalar
Qosim ibn Hoshim

**Qosim ibn Hoshim ibn Fulayta al-Hasaniy al-Alaviy** () (1162-yilda vafot etgan) – 1155–1161-yillarda, keyinchalik qisqa muddat 1162-yilda Makka amiri. Havoshimlar nomi bilan mashhur sharifiylar sulolasiga mansub boʻlgan. Undan oldin otasi Hoshim ibn Fulayta Makka amiri boʻlgan. Qosim ibn Hoshimdan keyin esa uning oʻrnini amakisi Iso ibn Fulayta egallagan.

## Manbalar
Karakuş Tumulus

**Karakuş Tumulus** (shuningdek, Qoraqush) – Adiyamanning Kahta tumanidagi zamonaviy Chuqurtash qishlogʻi yaqinida, miloddan avvalgi 30-20-yillarda Kommageniyalik Mitridat II tomonidan qurilgan.

*Karakush* „qora qush“ degan maʼnoni anglatadi. Yodgorlik bu nomni olishining asosiy sababi yuqori qismida burgut boʻlgan ustunning mavjudligidir.

U Turkiyaning Kahta shahridan  uzoqlikda joylashgan. Tumulus har biri taxminan  boʻlgan uchta Dor ustunlaridan iborat baland ustun toʻplamlari bilan oʻralgan. Ustunlar tepasida stelalar, relyeflar, shuningdek, buqa, sher va burgut haykallari joylashtirilgan. Yozuvlarga koʻra bu yerda uch ayolning qirollik qabri borligini bilish mumkin.

Yodgorlikning shimoli-sharqidagi markaziy ustunning tashqi tomonida yunoncha yozuvlar yozilgan.

Milodiy 72-yilda Rim imperatori Vespasian tomonidan Kommageniya qirolligi qoʻshib olinganidan bir muncha vaqt oʻtgach, majmuaning omborxonasi talon-taroj qilingan.

Hududdagi asosiy qazishmalar Myunster universitetidan Friedrich Karl Dörner tomonidan amalga oshirilgan. Ustun 2023-yilda Turkiya-Suriya zilzilasida qulab tushgan.
## Manbalar

## Adabiyotlar

* TA Sinclair, *Sharqiy Turkiya: Arxitektura va arxeologik tadqiqot* **4** : 59

* 

## Havolalar

* Qorakus tumülüs ustunlari – Chukurtash koʻyi (Adiyaman viloyati, Sharqiy Turkiya)
Annie Xu

**Annie Xu** (1999-yil 22-oktyabrda tugʻilgan) – amerikalik badmintonchi, xalqaro elita musobaqalarida qatnashadi. Ikki karra Pan Am Junior chempioni; Panamerika oʻyinlari kumush medali sovrindori. Egizak singlisi Kerry Xu bilan birga Yozgi Universiada va Pan Am chempionati bronza medallari sovrindorlari.
## Yutuqlari

### PanAmerika oʻyinlari
*Ayollar oʻrtasidagi juftlik bahslar*

### Pan Am chempionati
*Ayollar oʻrtasidagi juftlik bahslar*

### Yozgi Universiada
*Ayollar oʻrtasidagi juftlik bahslar*

### Pan Am Junior Championships
*Qizlar oʻrtasidagi yakkalik bahslar*

*Qizlar oʻrtasidagi juftlik bahslar*

*Aralash juftlik bahslar*

### BWF International (4 sovrin, 5 final)
*Ayollar oʻrtasidagi juftlik bahslar*

:  BWF International Challenge turniri
:  BWF International Series turniri
:  BWF Future Series turniri

## Manbalar
Li Yongbo

**Li Yongbo** (; pinyin: Lǐ Yǒngbō; 1962-yil 18-sentyabrda tugʻilgan) – isteʼfodagi xitoylik badmintonchi va Xitoy milliy badminton jamoasining sobiq bosh murabbiyi.
## Faoliyati
Oʻyinchi sifatida tezkorligi, reflekslari va kuchi bilan ajralib turadigan erkaklar oʻrtasidagi juftlik bahslari boʻyicha mutaxassis boʻlgan. 1980-yillarning oʻrtalaridan 1990-yillarning boshigacha doimiy sherigi Tian Bingyi bilan koʻplab xalqaro unvonlarga sazovor boʻlgan. Ular mashhur koreys juftligi Pak Ju Bong va Kim Mun Suning zamondoshlari hamda raqiblari boʻlib, sakkiz mavsum davomida badmintonning eng yirik juftlik musobaqalaridagi sovrinlarga oʻzaro ega chiqishgan. Dunyo boʻylab boshqa koʻplab turnirlar qatorida Li va Tian 1987 va 1989-yillarda (oʻsha paytda ikki yilda bir marta) jahon chempionatlarida, 1987, 1988 va 1991-yillarda oʻtkazilgan nufuzli Butun Angliya chempionatida va 1985, 1989 va 1991-yillarda Daniya Open chempionatida qatnashgan. Shuningdek, ular 1986, 1988 va 1990-yillarda ketma-ket jahon chempionligini qoʻlga kiritgan Xitoyning Thomas Cup (Erkaklar oʻrtasidagi xalqaro turnir) jamoalarida ham oʻynagan. Sheriklikda 1992-yilda Barselonada boʻlib oʻtgan Yozgi Olimpiya oʻyinlarida erkaklar oʻrtasidagi juftlik bahslarida bronza medalini qoʻlga kiritishgan.

2012-yilda Londonda boʻlib oʻtgan Yozgi Olimpiada oʻyinlarida Xitoyning badminton boʻyicha ayollar oʻrtasidagi juftlik bahslarda jamoa murabbiyi sifatida oʻyinchilari musobaqada gʻalaba qozongan Janubiy Koreya terma jamoasiga qarshi oʻyinda maʼlumot tarqatgani uchun diskvalifikatsiya qilingan. Li janjaldagi rolini tan olgan. Insayderlarning aytishicha, Li milliy va olimpiya musobaqalarida strategik ustunlikka erishish uchun qoʻrqitish taktikasini qoʻllagan. Magʻlub boʻlgan taqdirda, jamoasi boshqa Xitoy jamoasi bilan oʻyinga tushishidan choʻchigan.

Rio Olimpiadasida Xitoyning badminton boʻyicha terma jamoasi ikkita oltin medalni qoʻlga kiritgan. Shundan soʻng Li 2017-yilda faoliyatini yakunlagan.
## Yutuqlari
### Olimpiada oʻyinlari
*Erkaklar oʻrtasidagi juftlik bahslar*

### Jahon chempionati
*Erkaklar oʻrtasidagi juftlik bahslar*

### Jahon kubogi
*Erkaklar oʻrtasidagi juftlik bahslar*

### Asian Games
*Erkaklar oʻrtasidagi juftlik bahslar*

### IBF World Grand Prix (27 sovrin, 8 final)
Badminton boʻyicha Jahon Gran-prisi Xalqaro badminton federatsiyasi (IBF) tomonidan 1983-yildan 2006-yilgacha oʻtkazilgan.

*Erkaklar oʻrtasidagi juftlik bahslar*

## Manbalar

## Havolalar
* 
* 
*
Qosim ibn Abu Hoshim

**Abu Muhammad Qosim ibn Abu Hoshim Muhammad al-Hasaniy al-Alaviy** () (1123 yoki 1124-yilda vafot etgan) Havoshimiylarning sharifiylar sulolasidan boʻlgan Makkaning ikkinchi amiri. Hijriy 487-yilda (milodiy 1094) otasi Abu Hoshim Muhammad ibn Jaʼfarning vafotidan soʻng oʻrinbosar boʻlgan. Abu Muhammad 1123 yoki 1124-yilda vafot etgan.

Uning oʻrniga oʻgʻli Fulayta ibn Qosim oʻtirgan.

## Manbalar
Unchi masjidi

**Unchi masjidi** (Panjobi, ) — Pokistonning Devorli Lahor shahriga olib boradigan Bhati darvozasi yaqinida, Hakiman bozori boʻylab joylashgan masjid. Boburiylar davrida qurilgan. Masjid imperator Akbar hukmronligi davridan qolgan boʻlishi mumkin.

## Fon
Masjidning nomi „Baland Masjid“ degan maʼnoni anglatadi va bu masjidning baland platformada qurilgani bilan bogʻliq. Vazir Xon masjidi va Badshahi masjidi kabi buyuk Boburiy masjidlaridan farqli oʻlaroq, masjid qurilgan yilni bildiruvchi hech qanday yozuv mavjud emas.

## Tarixi
Masjid koʻpincha Akbar hukmronligi davriga toʻgʻri kelgan deb aytiladi, biroq maʼlumotlarga koʻra, masjid keyinchalik, Avrangzeb hukmronligi davrida qurilgan boʻlishi ham mumkin.

## Arxitekturasi
Masjidda kichik tahorat havzasi mavjud. Masjidning gʻarbiy devori boʻylab joylashgan ikkita  Qur’on oyatlari, uchinchisida esa Akbar Jaloliddin Muhammad nomi yozilgan.

## Yana qarang

* Lahor
* Lahor masjidlari
* Islom arxitekturasi
* Boburiy arxitekturasi

## Manbalar
Pan Am o‘smirlar o‘rtasidagi badminton chempionati

**Pan Am oʻsmirlar oʻrtasidagi badminton chempionati** – 2021-yil iyul oyida Badminton Pan Am (BPA) konfederatsiyasi tomonidan Amerika qitʼasidagi eng yaxshi badmintonchi oʻsmirlarini taqdirlash uchun 29-marta tashkil etilgan turnir.

Turnir bir vaqtning oʻzida 19 yoshgacha boʻlgan oʻsmirlar oʻrtasidagi aralash jamoaviy musobaqada va turli yosh guruhlari uchun oʻsmirlar shaxsiy musobaqasida oʻtkaziladi. Badminton Pan Am aʼzo davlatlari tadbirni tashkil etish uchun nomzod sifatida oldindan ariza topshirishlari mumkin. Pan Am Junior Team Badminton chempionati har yili Charles Nowles xotira kubogiga saralsh uchun oʻtkaziladi.
## Pan Am o‘smirlar o‘rtasidagi badminton chempionati — Individual bahsda oltin medal sohiblari

## Pan Am o‘smirlar o‘rtasidagi badminton chempionati — Aralash jamoaviy bahslar gʻoliblari

## Manbalar
Kerayit (maʼnolari)

* Kerayit — turkiy-moʻgʻul xalqlari tarkibidagi qadimiy qabilalardan biri
* Kerayit (Kasbi tumani) — Qashqadaryo viloyati Kasbi tumanidagi qishloq
Jizza (maʼnolari)

* Jizza — oʻz yogʻida qovurilgan toʻgʻramcha dumba
* Jizza (Kasbi tumani) — Qashqadaryo viloyati Kasbi tumanidagi qishloq
* Jizzatepa — Qashqadaryo viloyati Kasbi tumanidagi arxeologiya yodgorligi
Stol tennisi 2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida – erkaklar oʻrtasida yakkalik

**Stol tennisi** **boʻyicha erkaklar oʻrtasidagi yakkalik** **bahslari** Parijda boʻlib oʻtadigan 2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarining stol tennisi dasturiga kiritilgan. Musobaqalar 2024-yilning 27-iyulidan 4-avgustiga qadar Parij Expo Porte de Versailles koʻrgazma va konferensiyalar markazida boʻlib oʻtdi.

## Saralash

### Jadval

## Qura tashlash
Qura tashlash marosimi 2024-yil 24-iyulda boʻlib oʻtgan.

### Saralangan sportchilar
Musobaqada 64 nafardan ortiq sportchi ishtirok etganligi sababli, 1 dan 32-oʻringacha boʻlgan sportchilar toʻgʻridan-toʻgʻri 1/64 bosqich bahslarining eng yuqori pogʻonalariga joylashtirildilar. 33-dan 48-gacha boʻlgan tennischilar oʻrtasida 1/64 bosqich oʻyinlarining qolgan pozitsiyalari uchun qur’a tashlandi.

1.  Wang Chuqin 
2.  Fan Zhendong 
3.  Félix Lebrun 
4.  Hugo Calderano 
5.  Lin Yun-ju 
6.  Tomokazu Harimoto 
7.  Dang Qiu 
8.  Jang Woo-jin 
9.  Dimitrij Ovtcharov 
10.  Shunsuke Togami 
11.  Alexis Lebrun
12.  Marcos Freitas
13.  Darko Jorgić
14.  Quadri Aruna
15.  Cho Dae-seong
16.  Omar Assar
17.  Jonathan Groth 
18.  Anton Kallberg 
19.  Truls Moregard 
20.  Kao Cheng-jui
21.  Álvaro Robles
22.  Edward Ly
23.  Nicholas Lum
24.  Sharath Kamal Achanta
25.  Liam Pitchford
26.  Finn Luu
27.  Ovidiu Ionescu
28.  Kirill Gerassimenko
29.  Mohamed El-Beiali
30.  Wong Chun Ting
31.  Noshad Alamiyan
32.  Tomislav Pucar
33.  Andy Pereira
34.  Nicolás Burgos
35.  Anders Lind
36.  Daniel Habesohn
37.  Tiago Apolónia
38.  Andrej Gaćina
39.  Wang Yang
40.  Eduard Ionescu
41.  Milosz Redzimski
42.  Brian Afanador
43.  Alberto Miño
44.  Allegro Martin
45.  Santiago Lorenzo
46.  Marcos Madrid
47.  Izaac Quek
48.  Vitor Ishiy

49 dan 64 gacha boʻlgan oʻyinchilar saralash bosqichining eng yuqori pogʻonalariga joylashtirildi. Agar dastlabki bosqichda ularga raqib boʻlmagan taqdirda 64-raundga yoʻl olishadi.

49.  Harmeet Desai
50.  Daniel González
51.  Ibrahima Diaw
52.  Luka Mladenovic
53.  Cedric Nuytinck
54.  Olajide Omotayo
55.  Eugene Wang
56.  Panagiotis Gionis
57.  Mehdi Bouloussa
58.  Saheed Idowu
59.  Kanak Jha|
60.  Deni Kožul
61.  Fabio Rakotoarimanana
62.  Yaroslav Zhmudenko
63.  Nima Alamian
64.  Vicky Wu

65 dan 67-gacha boʻlgan oʻyinchilar dastlabki bosqichning eng quyi oʻrinlariga joylashdilar:

65.  Vladislav Ursu66.  Zaid Abo Yaman

67.  Santoo Shrestha

## Jadval
### Finals

### Yuqori yarmi
#### 1-qismi

#### 2-qismi

### Pastki yarmi
#### 3-qismi

#### 4-qismi

## Dastlabki bosqichlar

## Manbalar

## Havolalar
* Jadval
Kasbi (maʼnolari)

* Kasbi tumani — Qashqadaryo viloyatidagi tuman
* Kasbi (shaharcha) — Qashqadaryo viloyati Kasbi tumanidagi shaharcha
* Kasbi namozgohi — Qashqadaryo viloyatidagi me'moriy yodgorlik
* Kasbitepa — qadimgi Nasaf viloyatiga mansub shahar harobasi
Esaboy (maʼnolari)

* Esaboy — Qashqadaryo viloyati Koson tumanidagi shaharcha
* Esaboy (Kasbi tumani)— Qashqadaryo viloyati Kasbi tumanidagi qishloq
* Esaboy (Koson tumani) — Qashqadaryo viloyati Koson tumanidagi qishloq
2024-yilgi Pan Am badminton chempionati

**XXVII Pan Am badminton chempionati** 2024-yil Amerika qitʼasida oʻtkazilgan badminton boʻyicha qitʼa chempionati. 2024-yilning 10—13-aprel kunlari Gvatemalada boʻlib oʻtgan.

## Turnir
2024-yilgi Pan Am badminton chempionati 27-bor oʻtkazilgan. Ushbu turnir Badminton Pan America ruxsati bilan Gvatemala badminton federatsiyasi tomonidan tashkil etilgan.
### Oʻtkazilgan joy
Ushbu turnir Gvatemala shahridagi Teodoro Palacios Flores gimnaziyasida boʻlib oʻtgan.
### Taqsimlov
Quyida Pan Amerika badminton chempionati uchun BWF ballar tizimiga asoslangan turnirning har bir bosqichi uchun ochko taqsimoti bilan jadvallar keltirilgan, bu Super 300 musobaqasiga teng.

## Medallar jamgʻarmasi
### Sovrindorlar

### Medallar jadvali

## Erkaklar oʻrtasidagi yakkalik bahslar
### Set

# Brian Yang *(yarim final)*
#** [[Kevin Cordón]] (chempion)**
# Ygor Coelho *(yarim final)*
# Uriel Canjura *(final)*
# Jonathan Matias *(uchinchi raund)*
# Luis Ramón Garrido *(chorak final)*
# Howard Shu *(chorak final)*
# Victor Lai *(chorak final)*

### Final

### Top oʻyinchilar
#### 1-boʻlim

#### 2-boʻlim

### Past natija koʻrsatgan oʻyinchilar
#### 3-boʻlim

#### 4-boʻlim

## Ayollar oʻrtasidagi yakkalik bahslar
### Set

#** [[Beiwen Zhang]] (chempion)**
# Michelle Li *(final)*
# Juliana Vieira *(chorak final)*
# Wenyu Zhang *(chorak final)*
# Lauren Lam *(yarimfinal)*
# Inés Castillo *(uchinchi raund)*
# Rachel Chan *(yarimfinal)*
# Talia Ng *(musobaqani tark etgan)*

### Final

### Top oʻyinchilar

#### 1-boʻlim

#### 2-boʻlim

### Past natija koʻrsatgan oʻyinchilar

#### 3-boʻlim

#### 4-boʻlim

## Erkaklar oʻrtasidagi juftlik bahslar
### Set

# Adam Dong / Nyl Yakura *(final)*
# Kevin Lee / Ty Alexander Lindeman *(ikkinchi raund)*
# Vinson Chiu / Joshua Yuan *(yarimfinal)*
# Job Castillo / Luis Montoya *(yarimfinal)*

### Final

### Top oʻyinchilar

#### 1-boʻlim

#### 2-boʻlim

### Past natija koʻrsatgan oʻyinchilar

#### 3-boʻlim

#### 4-boʻlim

## Ayollar oʻrtasidagi juftlik bahslar
### Set

# Catherine Choi / Josephine Wu *(yarimfinal)*
# Annie Xu / Kerry Xu *(final)*
#** [[Francesca Corbett]] / [[Allison Lee (badminton)|Allison Lee]] (champions)**
# Jaqueline Lima / Sâmia Lima *(yarimfinal)*

### Final

### Top oʻyinchilar

#### 1-boʻlim

#### 2-boʻlim

### Past natija koʻrsatgan oʻyinchilar

#### 3-boʻlim

#### 4-boʻlim

## Aralash juftlik bahslar
### Set

# Ty Alexander Lindeman / Josephine Wu *(yarimfinal)*
# Vinson Chiu / Jennie Gai *(final)*
#** [[Presley Smith]] / [[Allison Lee (badminton)|Allison Lee]] (chempions)**
# Fabrício Farias / Jaqueline Lima *(yarimfinal)*

### Final

## Manbalar

## Havolalar
*Tournament link: individual results
Qamashi (maʼnolari)

* Qamashi tumani — Qashqadaryo viloyatidagi tuman
* Qamashi — Qashqadaryo viloyati Qamashi tumanidagi shahar
* Qamashi suv ombori — Qashqadaryo viloyatida barpo etilgan gidrotexnika inshooti 
* Qamashi (qishloq) — Qashqadaryo viloyati Kasbi tumanidagi qishloq
* Qamashi qal’asi — Qashqadaryo viloyati Kasbi tumanidagi arxeologiya yodgorligi
Rubinshteyn-Taybi sindromi

**Rubinshteyn-Taybi sindromi (RTS)** kamdan-kam uchraydigan genetik holat boʻlib, boʻyi past, oʻrtacha va ogʻir oʻrganish qiyinchiliklari, oʻziga xos yuz xususiyatlari, keng bosh bilan tavsiflanadi. Kasallikning boshqa xususiyatlari taʼsirlangan shaxslar orasida farq qiladi. Bu xususiyatlar 16-xromosomada joylashgan CREBBP geni va 22-xromosomada joylashgan EP300 genidagi mutatsiya yoki deletsiya natijasida yuzaga keladi.

Bunday holatda boʻlgan odamlarda saratonsiz va saraton oʻsmalari, leykemiya va limfoma rivojlanish xavfi ortadi. Bu holat baʼzan autosomal dominant shakl sifatida uchraydi va nasldan-naslga meros boʻlib oʻtadi. Bu kasallik 125 000-300 000 ta tugʻilgan boladan 1 tasida uchraydi.
## Tarix
Rubinshteyn-Taybi sindromi birinchi marta 1957 yilda fransuz ortopediya tibbiyot jurnalida grek shifokorlari: Mixail, Matsukas va Teodoru tomonidan norasmiy ravishda qayd etilgan. Tibbiyot jurnali yetti yoshli bolaning bosh barmogʻi tubdan qiyshaygan, uzun burun, mushak gipotoniyasi, shuningdek, jismoniy va aqliy rivojlanmaganligi haqida xabar berdi. Oʻsha paytda yunon shifokorlari tomonidan tilga olingan amaliy tadqiqot anomaliya deb hisoblangan, chunki bunday oʻziga xos jismoniy va ruhiy xususiyatlarga ega boʻlgan bolalarning boshqa holatlari qayd etilmagan. Sindromni kashf qilish uchun akkreditatsiyadan oʻtgan va shuning uchun uning nomi bilan atalgan shifokorlar kashf etilgan paytda bu jurnal haqida bilishmagan. Biroq, eʼtirof etilishicha, 1957 yilda fransuz ortopediya tibbiyoti jurnalida eʼlon qilingan holat RTSning birinchi xabar qilingan holati boʻlishi mumkin.
## Genetika
Rubinshteyn-Taybi sindromi koʻp hollarda CREBBP genidagi mutatsiyalar bilan tavsiflanadi. CREBBP geni boshqa koʻplab genlarning faoliyatini nazorat qilishga yordam beradigan oqsil hosil qiladi. CREB-bogʻlovchi oqsil deb ataladigan protein hujayra oʻsishi va boʻlinishini tartibga solishda muhim rol oʻynaydi va homila normal rivojlanishi uchun zarurdir. Agar CREBBP genining bir nusxasi oʻchirilsa yoki mutatsiyaga uchrasa, hujayralar CREB bogʻlovchi oqsilning normal miqdorining faqat yarmini hosil qiladi. Ushbu protein miqdorining kamayishi tugʻilishdan oldin va keyin normal rivojlanishni buzadi, bu Rubinshteyn-Taybi sindromining belgilari va alomatlariga olib keladi.
## Davolash
RTSni tiklaydigan yoki davolaydigan davolash mavjud emas. Biroq, bemorlarda simptomlarni boshqarish va kamaytirish usullari mavjud. Alomatlarning keng doirasi mavjudligi sababli, RTS bilan ogʻrigan bemorlar har bir oʻziga xos simptomga eʼtibor qaratadigan mutaxassislarga yuboriladi. Kognitiv rivojlanishdan aziyat chekadigan odamlar odatda maxsus taʼlim dasturlari va nutq terapiyasining bir qismidir. Yurak, tish, eshitish va buyrak anomaliyalari uchun muntazam tekshiruv va monitoring zarur. Kasallangan shaxslar va ularning oilalari uchun genetik maslahat ham tavsiya etiladi.
## Havolalar
* Rubinshteyn-Taybi sindromining kelib chiqish sabablari
* Rubinshteyn-Taybi sindromining dastlabki belgilari va davolash
## Manbalar
Chimqoʻrgʻon (maʼnolari)

* Chimqoʻrgʻon — Qashqadaryo viloyati Kasbi tumanidagi qishloq
* Chimqoʻrgʻon tepa — Qashqadaryo viloyati Yakkabog' tumanidagi arxeologiya yodgorligi
* Chimqoʻrgʻon suv ombori — Qashqadaryoning oʻrta oqimida qurilgan gidrotexnika inshooti
* Chimqoʻrgʻon makoni — chorvachilik va dehqonchilik bilan shugʻullangan qabilalar qarorgohi
Toshqoʻrgʻon (maʼnolari)

**Toshqoʻrgʻon**:

## Toponimlar
* Toshqoʻrgʻon – Afgʻonistonning shimoliy qismidagi shahar
* Tosh-Qoʻrgʻon (Qadamjoy tumani) – Qirgʻiziston Respublikasi Botken viloyati Qadamjoy tumanidagi qishloq
* Toshqoʻrgʻon (Kasbi tumani) – Oʻzbekistonning Qashqadaryo viloyati Kasbi tumanidagi qishloq

## Arxeologiya yodgorliklari
* Toshqoʻrgʻon-1 – Namangan viloyati Yangiqoʻrgʻon tumanidagi arxeologiya yodgorligi
* Toshqoʻrgʻontepa – Fargʻona viloyati Fargʻona tumanidagi arxeologiya yodgorligi