Al-Volid ibn Tolol as-Saud

**Al Valid bin Talal Al Saud** () – Saudiya Arabistonlik milliarder tadbirkor, investor, xayriyachi va qirol oilasi vakili. 2008-yilda dunyodagi eng nufuzli yuz kishining yillik roʻyxati boʻlgan *[[Time 100]]* roʻyxatiga kiritilgan. Al-Valid Saudiya Arabistonining birinchi qiroli Abdulaziz va Livanning birinchi bosh vaziri Riad Al-Solhning nabirasi.

Al-Valid moliyaviy xizmatlar, texnologiyalar va koʻchmas mulk sektorlari, turizm va mehmonxonalar, ommaviy axborot vositalari, koʻngilochar savdo, chakana savdo, qishloq xoʻjaligi, neft-kimyo, aviatsiya va boshqa sohalardagi kompaniyalarga sarmoya kiritgan „Kingdom Holding“ kompaniyasining asoschisi, bosh ijrochi direktori va 95 foiz ulushining egasi. 2013-yilda kompaniyaning bozor kapitallashuvi 18 milliard dollardan oshdi. U Parijdagi Four Seasons Hotel Jorj V va Nyu-Yorkdagi Plaza mehmonxonasining bir qismiga egalik qiladi. „Time“ jurnali uni „arabistonlik Uorren Baffet“ deb atagan. 2017-yil noyabr oyida Forbes Al-Validni 39,8 milliard dollar boyligi bilan dunyoning eng boy odamlari roʻyxatida 7-oʻringa kiritdi.

2017-yil 4-noyabr kuni Saudiya Arabistonida Al-Valid va boshqa taniqli saudiyaliklar (jumladan, milliarderlar Valid bin Ibrohim Al-Ibrohim va Solih Abdulloh Kamil) hibsga olindi, bu ishlar Saudiya hukumati tomonidan korrupsiyaga qarshi kurash sifatida tavsiflangan. Al-Validga qarshi ayblovlar orasida pul yuvish, poraxoʻrlik va tovlamachilik bor. Hibsga olinganlarning baʼzilari oʻshandan beri Riyoddagi Ritz-Karltonda boʻlgan. Al-Valid 2018-yilning 27-yanvarida, qariyb uch oylik hibsdan soʻng, moliyaviy kelishuvdan soʻng hibsdan ozod qilindi. 2018-yil mart oyida jahon milliarderlari roʻyxatidan oʻchirildi. „Gulf Business“ jurnali tomonidan 2013-yildan 2021-yilgacha „eng kuchli 100 nafar arab“ roʻyxatiga kiritilgan.

## Bolaligi va taʼlim
Al-Valid bin Talal 1955-yil 7-martda Jiddada shahzoda Talal bin Abdulaziz va Mona al-Solh oilasida tugʻilgan. Uning otasi 1960-yillar boshida siyosiy islohotlar tarafdori boʻlgani uchun quvgʻinga uchragan. Bundan oldin Saudiya Arabistoni moliya vaziri boʻlgan. Talalning otasi qirol Abdulaziz edi. Uning buvisi 1921-yilda 12 yoshda, Abdulaziz esa 45 yoshda edi. Uning onasi tomonidan bobosi va buvisi Livanning birinchi bosh vaziri Riad Al Solh va Suriya Bosh vaziri Saadallah al-Jobirining singlisi Fayza Al-Jobiriy edi.

Al Validning ota-onasi u yetti yoshida ajralishdi va u Livanda onasi bilan yashar edi. Bayrutdagi Pinewood kollejida oʻqigan. Bolaligida Ar-Riyoddagi Qirol Abdulaziz harbiy akademiyasiga borgan. 1974-yilda Livanga qaytib, Choueifat maktabida, keyin esa Manor maktabida oʻqidi. Al-Valid 1979-yilda Kaliforniyadagi Menlo kollejida biznes boshqaruvi boʻyicha bakalavr darajasini oldi. 1985-yilda Sirakuza universitetining Maksvell fuqarolik va jamoatchilik bilan aloqalar maktabida ijtimoiy fanlar boʻyicha magistr darajasini oldi.

Al Valid oʻz biznes faoliyatini 1979-yilda Menlo kollejini tamomlagandan soʻng boshlagan. 1974-1985-yillardagi neft boʻhroni oʻrtasida boʻlgan Saudiya Arabistoniga qaytib keldi. Ar-Riyoddagi kichik, toʻrt xonali kabinadan va otasi tomonidan taqdim etilgan 30 000 dollar boshlangʻich biznes boshlagan Al Valid 1980-yilda „Kingdom Establishment“ni tuzdi. Bu pul bir necha oy ichida tugagach, qisman „Citibank“ga tegishli Saudi American Bankdan 300 000 dollar kredit oldi. Al Valid qonuniy ravishda talab qilinadigan vositachi sifatida shartnomalarni osonlashtirish uchun komissiya olish oʻrniga, loyihadagi ulushni talab qildi. Uning birinchi muvaffaqiyati 1982-yilda Janubiy Koreyaning qurilish kompaniyasi bilan hamkorlikda boʻlgan va oʻsha paytdan boshlab uning komissiyalari uning koʻchmas mulk bitimlarini moliyalashtirishga sarflangan. Oʻzining soʻzlariga koʻra, bu qurilishdan olgan barcha daromadlarini koʻchmas mulkka va fond bozoriga kiritgan".

## Manbalar