Oʻzbekiston futbol assotsiatsiyasi

**Oʻzbekiston futbol assotsiatsiyasi**, 1991—2018-yillarda **Oʻzbekiston futbol federatsiyasi**, 1946—1991-yillarda **Oʻzbekiston Sovet Sotsialistik Respublikasi futbol federatsiyasi**, qisqartmasi **OʻFA** — Oʻzbekistonning futbol klublari va musobaqalarini idora etuvchi tashkilot. U mamlakat futbol terma jamoalarini tashkil etish va boshqarish, Oʻzbekistonda futbolni qoʻllab-quvvatlash, rivojlantirish va ommalashtirish bilan shugʻullanadi.

Oʻzbekiston futbol assotsiatsiyasining Toshkent shahri, Qoraqalpogʻiston Respublikasi va har bir viloyatda 14 ta boʻlimi mavjud. Boʻlimlarga ushbu hudud rahbari (hokim) ayni vaqtda raislik qiladi.

## Tarixi
Oʻzbekiston futbol assotsiatsiyasi 1946-yilda SSSR futbol federatsiyasining boʻlimi, Oʻzbekiston SSR futbol federatsiyasi sifatida tashkil etilgan. Oʻzbekiston mustaqillikka erishgach, 1992-yilda Oʻzbekiston futbol federatsiyasiga aylantirildi. 1994-yilda FIFA va OFKga qabul qilindi. UEFAga aʼzo boʻlish imkoniyatiga ega boʻldi, ammo bu taklif nomaʼlum sabablarga koʻra rad etildi.

Oʻzbekiston Futbol Federatsiyasi FIFA va OFKga 1994-yilda qabul qilingan boʻlsa-da, Oʻzbekiston milliy terma jamoasiga 1992-yildan beri FIFA shafeligida oʻtkazilayotgan xalqaro oʻrtoqlik oʻyinlariga ruxsat berilgan. 1997—2013-yillarda Oʻzbekiston Futbol Federatsiyasi OFKning quyi federatsiyalaridan biri — oʻsha paytda Markaziy va Janubiy Osiyo (hozirgi) mamlakatlari futbol federatsiyasini birlashtirgan Markaziy va Janubiy Osiyo futbol federatsiyasi tarkibiga kirgan. Bu subfederatsiya Janubiy Osiyo futbol federatsiyasi deb ataladi va faqat Janubiy Osiyo davlatlarini birlashtiradi. 2014-yilning iyun oyidan Oʻzbekiston futbol assotsiatsiyasi OFKning yangi subfederatsiyasi — Afgʻoniston, Eron, Qirgʻiziston, Tojikiston, Turkmaniston va Oʻzbekiston futbol federatsiyalarini birlashtirgan Markaziy Osiyo futbol federatsiyasi tarkibiga kirdi.

2008-yilgacha Oʻzbekiston futbol federatsiyasi Oʻzbekistondagi barcha futbol, ​​jumladan, milliy terma jamoalar va Oʻzbekiston chempionatlarini nazorat qilib kelgan. Ammo 2008-yilda Oʻzbekistonda yana bir futbol tashkiloti — Oʻzbekiston Professional futbol ligasi (OʻzPFL) tashkil etilib, Oʻzbekiston ichki chempionatlarini nazorat qila boshladi. Oʻzbekiston futbol federatsiyasi faqat Oʻzbekiston terma jamoalari va ayollar oʻrtasidagi musobaqalar ustidan nazoratni oʻzida saqlab qoldi.

2024-yil 25-dekabr kuni Oʻzbekistonda futzalni rivojlantirishga masʼul yana bir nodavlat-notijorat tashkiloti — Oʻzbekiston futzal federatsiyasi alohida tashkilot sifatida ajratildi.

## Vazifalari
Oʻzbekiston milliy futbol terma jamoasi, Olimpiya terma jamoasi, yoshlar terma jamoalari (U-23 va U-20), oʻsmirlar terma jamoasi (U-17), amputantlar oʻrtasidagi terma jamoasi, ayollar terma jamoasi, yoshlar va oʻsmir ayollar milliy terma jamoasi faoliyatini muvofiqlashtiradi, musobaqalar oʻtkazilishini nazorat qiladi.

## Prezidentlar
Oʻzbekiston futbol assotsiatsiyasi rahbari prezident hisoblanadi. Boshqa sport federatsiyalaridagidek, 1992-yildan buyon futbol federatsiyasida ham Oʻzbekiston siyosiy elitasida muhim oʻrin egallagan shaxslar prezidentlikka saylanib keladi. 1992—1995-yillarda Oʻzbekiston bosh vaziri lavozimida ishlagan Abdulhoshim Mutalov bir vaqtda futbol federatsiyasi rahbari boʻlgan.

Keyingi 10 yil davomida 1991-yildan buyon ichki ishlar vaziri lavozimida ishlagan general-polkovnik Zokir Almatov rahbar boʻlgan. 2005-yilda salomatligi yomonlashgani sabab bu lavozimni tark etgan. 

Uning oʻrniga senator Mirabror Usmonov saylandi. 2017-yilda Usmonov ham salomatligi yomonlashgani sabab bu lavozimni tark etgan. 

2017—2018-yillarda Oʻzbekiston Milliy paralimpiya qoʻmitasi raisi boʻlgan Umid Ahmadjonov bir vaqtda futbol federatsiyasiga ham prezident boʻldi. 

2018-yilning 25-yanvar kuni boʻlib oʻtgan federatsiyaning navbatdan tashqari hisobot-saylov konferensiyasida Oʻzbekiston futbol federasiyasini (OʻFF) Oʻzbekiston futbol assosiasiyasiga (OʻFA) aylantirish toʻgʻrisida qaror qabul qilindi. Oʻzbekiston temir yoʻllari davlat kompaniyasi raisi, bosh vazirning birinchi oʻrinbosari, boks federatsiyasi prezidenti, Oʻzbekiston qahramoni va senator Ochilboy Ramatov bir vaqtda Oʻzbekiston futbol assotsiatsiyasiga ham prezident etib saylandi. 

2019-yil 15-iyul kuni Oʻzbekiston Respublikasi Davlat xavfsizlik xizmati raisi, general-leytenant Abdusalom Azizov futbol assotsiatsiyasi prezidenti lavozimiga saylangan. 

2025-yil 13-fevral kuni Oʻzbekiston Respublikasi Davlat xavfsizlik xizmati raisi, general-polkovnik Bahodir Qurbonov nomzodi futbol assotsiatsiyasi raisligiga ilgari surildi. 2025-yil 22-fevral kuni Qurbonov rais lavozimiga tasdiqlandi.

Assotsiatsiyaning amaldagi va ijrochi rahbari birinchi vitse-prezident boʻlib, bu lavozimida 2019-yil iyun oyidan buyon Ravshan Ermatov ishlab kelmoqda.

### Ijroiya qoʻmitasining joriy tarkibi
* Bahodir Qurbonov — DXX raisi, OʻFA prezidenti.
* Ravshan Ermatov — OʻFA birinchi vitse-prezidenti.
* Odil Ahmedov — OʻFA vitse-prezidenti.
* Avazjon Karimov — sport vazirining maslahatchisi.
* Oybek Kasimov — Milliy Olimpiya qoʻmitasi vitse-prezidenti.
* Avaz Azizxoʻjayev — OʻFA prezidenti maslahatchisi.
* Edita Mirabidova — OʻFA hakamlar qoʻmitasi raisining oʻrinbosari.
* Kozimjon Komilov — Konstitutsiyaviy sud sudyasi.
* Bekzod Mamatkulov — Oʻzbekiston futzal federatsiyasi prezidenti.
* Diyor Imomxoʻjayev — Oʻzbekiston Professional futbol ligasi bosh direktori.
* Jahongir Usmonov — OFK Futzal qoʻmitasi aʼzosi.

## Tashkiliy tuzilishi
Rayosat

Ishlar boshqarmasi

Moliya va xoʻjalik boshqarmasi

Tashkiliy-nazorat va kadrlar boshqarmasi

Hududiy futbol assotsiatsiyalari

Hakamlar va nazoratchilar qoʻmitasi

Futbolchi oʻtishi va maqomi qoʻmitasi

Tibbiyot qoʻmitasi

Bolalar va oʻsmirlar futbolini rivojlantirish qoʻmitasi

Yoshlar futbolini rivojlantirish qoʻmitasi

## Yutuqlari
2013-yilning 7-yanvar kuni Shveysariyaning Syurix shahrida Oʻzbekiston Futbol Federatsiyasiga FIFAning „Fair play“ mukofoti topshirildi. Oʻzbekiston futbol federatsiyasining ushbu nominatsiyada gʻalaba qozonishiga OFK vakillari oʻrtasida Fair play ochkolari boʻyicha birinchi oʻrinni egallagan Oʻzbekiston terma jamoasi futbolchilarining minimal sondagi sariq va qizil kartochkalari sabab boʻldi.

## Homiylar
2018-yildan Olmoniyaning Jako shirkati bilan hamkorlik qilib kelgan. 2025-yilda ushbu hamkorlik yakunlangan va 7SABER brendi bilan hamkorlikni yo'lga qo'ydi.

2024-yil 12-mart kuni Uzcard shirkati Oʻzbekiston futbol assotsiatsiyasining rasmiy hamkori boʻldi.

Navoiy kon-metallurgiya kombinati, shuningdek Coca-Cola va UCell shirkatlari, Euroasia Insurance sugʻurta tashkiloti OʻFA rasmiy homiylari hisoblanadi.
## Manbalar

## Havolalar

* Rasmiy sayti
* Oʻzbekiston futbol federatsiyasi AFC.com da (oʻzbek tilida)
* FIFA.com saytida Oʻzbekiston profili
* Rasmiy veb-sayt (oʻzbek va rus tillarida) 
* 
* 
*