Vyetnam kalligrafiyasi

**Vyetnam xattotligi** (Vyetnam alifbosi:  , Chữ Hán: chữhàngān) – Vyetnamning xattotlik an'analari bilan bog'liq. U tarixiy chữ Hán ( xitoycha belgilar ), Chữ Nôm (Vyetnam tilidan olingan belgilar) va lotin tiliga asoslangan Vyetnam alifbosi kabi turli xil skriptlardan foydalangan holda yozilgan kalligrafik asarlarni o'z ichiga oladi. Tarixiy jihatdan xattotlar avvaligi ikki xil yozuvdan foydalanganlar. Ammo, lotin tiliga asoslanganVyetnam alifbosi qabul qilinganligi tufayli, zamonaviy Vyetnam xattotligi chữ Hán Nom bilan birga lotin yozuvidan ham foydalanadi.

An'anaviy Vyetnam xattotligiga Xitoy kuchli ta'sir ko'rsatadi. Chữ Xan ko'pincha qadimgi Vyetnamda adabiy til sifatida ishlatilgan va natijada Vyetnam xattotligi ham Xitoy xattotligi standartiga amal qilgan va ko'plab yozuvlarida chữ Handan foydalangan. Masalan, Li sulolasi davrida uning uslubi Xitoyning Tang sulolasiga (618-907) o'xshash edi. Tran sulolasi davrida unga Xitoy Song (960-1279) va Yuan (1271-1368) sulolalari kuchli ta'sir ko'rsatdi.

Shunga qaramay, vaqt o'tishi bilan Vyetnam tarixan Chữ Han va Chữ Nomni yozish uchun o'ziga xos xattotlik uslublarini ishlab chiqdi. Keyingi Lê sulolasida Vyetnam "Nam tự" deb nomlangan o'ziga xos xattotlik uslubini ishlab chiqdi ( lit. "    ,) tomonidan Phạm Đình  ) o'zining  kitobida (  kunlarda yozilgan ). U dastlab byurokratiyada ishlatilgan,lekin keyinchalik barcha yozuv maqsadlarida ishlatila boshlangan. U "Lệnh Thư" deb ham atalgan ( lit. '    ,)  (Vyetnam tarixi va to'plami -  ) dastlabki byurokratik xususiyati tufayli.

Zamonaviy davrda xattotlik tez-tez lotin tiliga asoslangan Vyetnam alifbosida amalga oshirildi, chunki Chữ Nom va Chữ Han asosan ishlatilmay qolgan edi. Chữ quốc ngữ xattotlik yangi she'riyat va erkin she'riyat harakati davrida Vyetnam xalq tilidan foydalanishning ommaviyligi, shuningdek, fransuz adabiyotining ta'siri tufayli mashhurlikka erishdi. Zamonaviy Vyetnam xattotligi zamonaviy lotin kursividan ta'sirlangan, ammo G'arb xattotligida bo'lgani kabi, qalam yoki qamish qalam o'rniga, xattotlik cho'tkasi yordamida yozilgan. Vyetnam xattotligi she'rlar, bayramona bannerlar, tabellar va hokazolarni yozish uchun ishlatilishi mumkin.

## Vyetnam xattotlik san'ati

Fayl:Van Mieu han tu 5412926827 072c42c3a1 t.jpg|Vyetnamlik xattot yozuv o'rtasida. Birinchi so'z "Tính" bo'lib, "mulohaza yuritish" yoki "aniqlash" degan ma'noni anglatadi.
Fayl:Thư pháp chữ Nhẫn- Thư pháp Xuân Thành.jpg|"Nhẫn" so'zi Vyetnam alifbosida yozilgan
Fayl:Belief & Ideal - a.tif|"Việt" so'zi
Fayl:Boat People (Thuyen Nhan).jpg|alt="Boat People" The picture of the people on the boat spell out : "Thuyền nhân", literally meaning 'Boat People'.|" Qayiq odamlari " Qayiqdagi odamlarning surati aniq ifodalangan : "Thuyền nhân", so'zma-so'z "qayiq odamlari" degan ma'noni anglatadi.
Fayl:Thư pháp chữ TÂM- XuanThanh calligrapher.jpg|Tom so'zi qalb, qalb yoki aql ma'nolarini anglatishi mumkin.
Fayl:Van Mieu han tu 5412918909 d5a211c1f0 t.jpg|Chữ Han Nom o'ramida yozilgan
Fayl:Vietchu.jpg|Vyetnamlik xattot chữ Hán ( xitoycha belgilar ) va chữ Nom so'zlarini yozmoqda.
Fayl:Van Mieu han tu 5412916981 273dedbe99.jpg|Vyetnamlik xattot Xanoydagi Adabiyot ibodatxonasida Tết bayramiga tayyorgarlik ko‘rish uchun ("lộc" deb o‘qiladi, "omad" degan ma'noni anglatadi) yozmoqda
Fayl:Personalised calligraphic message from the Temple of Literature, 2017 (A).jpg|Adabiyot ibodatxonasidan Vyetnam xattotligi
Fayl:Vechu.png|Nguyen sulolasidagi vyetnamliklar xattotlik bilan shug'ullanadilar


## Yana qarang

* Xitoy xattotligi
* Vetnamda yozuv tarixi
* Vetnam alifbosi
* Chữ nôm

## Manbalar