open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Pifeylar

**Piteas** yoki Piteas  ( , c. Miloddan avvalgi 380- yil.yaxshi. Miloddan avvalgi 310- yil e. ) - G'arbiy O'rta yer dengizi koloniyasi Massaliyadan (zamonaviy Marsel ) kelgan qadimgi yunon savdogar, navigator, geograf hisoblanadi..

Miloddan avvalgi 325-yillarda Pifeylar. Shimoliy Yevropa qirg‘oqlari bo‘ylab sayohat qilgan. Pifeyning "Okean bo'ylab" kitobi uning sayohati tavsifi bilan bugungi kungacha saqlanib qolmagan, ammo Strabon, Pliniy Elder, Polibiy va boshqa qadimgi mualliflar ko'pincha uning ma'lumotlarini rad etish uchun unga murojaat qilishadi. Qadimgi tarixchilar uni yolg'onchi va hayolparast deb atashgan.

Pifey Britaniya atrofida, shuningdek, kehribar qazib olingan Boltiq dengizi qirg'oqlari bo'ylab suzib yurgan. U Britaniyani uchburchak orol deb ta'riflab, uning tomonlari o'lchamlarini hisoblab chiqdi (ularni oshirib ko'rsatdi, lekin nisbatlar to'g'ri edi). U qutb kunini, qutb qutbini va abadiy muzni tasvirlagan birinchi yunon olimi edi. Arktika doirasidan tashqarida joylashgan Tulela oroli atrofidagi tortishuvlar (Pytheas tavsifiga ko'ra, u yerda qutb kuni butun bir oy davom etadi) ko'p asrlar davomida to'xtamadi.

## Xotira

* 1935- yilda Xalqaro Astronomiya Ittifoqi Oyning ko'rinadigan tomonidagi kraterga Pitey nomini berdi.
* Pytheas - Ferdinand Lallemandning "Pytheas" romanining bosh qahramoni. Qadimgi navigatorning bort kundaligi "(1956).

## Eslatmalar


## Adabiyot

; Rus tilida

* Pytheas // Реальный словарь классических древностей / авт.-сост. Ф. Любкер ; Под редакцией членов Общества классической филологии и педагогики Ф. Гельбке, Л. Георгиевского, Ф. Зелинского, В. Канского, М. Куторги и П. Никитина. — СПб., 1885. — С. 1136—1137.
* Обнорский, Н. Пифей // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1898. — Т. XXIIIA (46): Петропавловский — Поватажное. — С. 770.
*  (обл.)
*  (обл.)
* 

; chet tillarida
1965-yilgi Indianapolis 500

1965-yil 31-may, dushanba kuni Indiana shtatining Speedway shahridagi Indianapolis Motor Speedwayda 49-xalqaro Indianapolis 500 poygasi boʻlib oʻtdi.

Besh yillik urinishlardan soʻng ilk bor britaniyalik Jim Clark Ford tomonidan ishlab chiqarilgan Lotus 38 avtomobili (birinchi orqa dvigatelli Indy avtomashinasi) bilan gʻalaba qozondi. Poygadagi 33 ta mashinaning oltitasi old dvigatelga ega edi. Bu poygada orqa dvigatel koʻpchilik avtomobillarda bor edi.

Shotlandiyalik Clark poygani birinchi qatordan boshladi va 190 ta davrani boshqardi. Bu natija 1953-yilda Bill Vukovich (195) tomonidan qayd etilgan natijaga juda yaqin edi. Shuningdek, Clark 1965-yilgi Jahon chempionatida gʻalaba qozondi (Indianapolis endi uning bir qismi emas edi). U oʻsha yili Indy 500 va Formula 1 boʻyicha jahon chempionatlarida gʻolib chiqqan tarixdagi yagona haydovchidir. Clark Indyda qatnashish evaziga Monako poygasini oʻtkazib yubordi .

ABC Sports Wide World of Sportsda birinchi marta poygani yoritib berdi. Charlie Brokman Rodger Ward bilan birga poygani efirga uzatdi.

## Qoidalar oʻzgarishlari
1964-yildagi fojiali poygadan soʻng qoidalar oʻzgardi. 1965-yilgi poyga uchun benzin taqiqlanmagan. Buning oʻrniga, USAC rasmiylari jamoalarni raqobatbardosh boʻlish uchun metanoldan foydalanish samarali deb hisobladi. Bundan tashqari, 1250 funt boʻlgan yangi minimal avtomobil ogʻirligi ham oʻrnatildi.

1965-yil uchun barcha avtomobillar kamida ikkita pit-stop qilishlari kerak edi. Pit-stop odatda toʻliq toʻxtash va yonilgʻi quyish mexanizmini ulash deb taʼriflangan. Shinalarni oʻzgartirish maxsus talab qilinmagan va baʼzi avtomobillar kun boʻyi shinalarni almashtirgan. Bortdagi yonilgʻi bakining sigʻimi 75 gallongacha kamaytirildi. Shuningdek, ular ichida rezina pufakchalar boʻlishi va har bir mashinaning chap tomonida haydovchining orqasida boʻlishi talab qilingan.

Anʼanaviy nasos benzini metanolga qaraganda yaxshiroq yonilgʻi sarfini qayd etdi va yonilgʻi quyish kerak boʻlgunga qadar uzoqroq masofani bosib oʻtishi mumkin edi. Metanol bilan ishlaydigan dvigatellar yonilgʻi sarfi yomonroq edi, lekin uzoq vaqtga yetar edi. Avtomobillar kamida ikkita yonilgʻi toʻxtashini amalga oshirishlari kerak boʻlgan.

Aksariyat jamoalar metanolga oʻtgan boʻlsada, Agajan jamoasi metanol/benzin aralashmasidan foydalanishga qaror qildi.

## Saralash
Yana bir muhim oʻzgarish saralash sinovlari uchun amalga oshirildi. 1965-yilgacha hech qanday qur’a qoʻllanilmagan va saralash tartibi birinchi kelgan ishtirokchiga qarab belgilangan. Endi qur’a tashlanadigan boʻldi.

## Poyga taqvimi

## Natijalar

## Saralashdan oʻtmagan poygachilar

* Bob Christie (#21)
* Ray Furnal ***' (#96)
* [[Paul Goldsmith]] (#36)
* [[Bobby Grim]] (#86)
* [[Norm Hall]] (#8)
* [[Bob Harkey]] (#10, #95)
* [[Skip Hudson]] ***' (#96)
* Bob Hurt ***' (#34)
* [[Mel Kenyon]] ***' (#27)
* Jud Larson (#15)
* Ralph Ligouri ***' (#99)
* [[Art Malone]] (#67)
* [[Bob Mathouser]] (#77, #87)
* [[Mike McGreevey]] ***' (#65)
* Ebb Rose (#79)
* Paul Russo (#21)
* Gig Stephens ***'
* [[Greg Weld]] ***' (#19)
* Bob Wente (#67)
* Carl Williams **** (#33)
* Dempsey Wilson (#44)

## Manbalar
Tomislav Tomić

**Tomislav Tomić** (; 1990-yil 16-noyabrda tugʻilgan) — bosniyalik professional futbolchi, Sloveniya PrvaLigasi Selje klubi yarim himoyachisi.

Tomić professional faoliyatini Široki Brijegda boshlagan, 2011-yilda GOŠK Gabelaga ijaraga berilgan. Bir yil oʻtgach, Jezničarga qoʻshildi. 2015-yilda Xanthiga oʻtdi. Keyingi yili Tomić Zrinjski Mostar bilan shartnoma imzoladi. 2017-yilda Olimpija Ljubljanaga oʻtdi. 2020-yilda Admira Wackerga oʻtdi, bir yildan soʻng Olimpijaga qaytdi.

2018-yilda Bosniya va Gersegovina terma jamoasi safida debyut qilgan.

## Klublardagi faoliyati

### Ilk faoliyati
Tomić NK Široki Brijegning yoshlar akademiyasida oʻynagan. 2008-yil 23-noyabrda 18 yoshida HŠK Posušjega qarshi professional debyutini o‘tkazdi.

2011-yilning yozida Tomić GOŠK Gabela jamoasiga mavsumiy ijaraga yuborildi. 2012-yilning 7-aprelida birinchi professional golini urdi. 2012-yil iyun oyida Željezničar bilan shartnoma imzoladi. 2015-yil iyun oyida Tomić Gretsiyaning Xanthi jamoasiga oʻtdi. 2016-yil yanvar oyida Zrinjski Mostarga oʻtdi.

### Olimpija Ljubljana
2017-yil 12-iyun kuni Tomić Sloveniyaning Olimpija jamoasiga qo‘shildi. 29-iyun kuni VPSga qarshi UEFA Yevropa ligasi saralash oʻyinida klub safida debyut qildi. Ikki hafta oʻtgach, Seljega qarshi uchrashuvda ligadagi debyutini oʻtkazdi. Tomić 2018-yilning 27-mayida klub bilan birinchi kubokni qo‘lga kiritdi.

2018-yil 16-oktabrda Tomić shartnomasini 2020-yilning iyunigacha uzaytirdi.

Ilk golini Ljubljananing „Olimpija“ klubida 2018-yilning 27-oktyabrida Maribor darvozasiga kiritgan. 2019-yil 28-sentabr kuni Tomić jamoadagi 100-o‘yinini o‘tkazdi.

2020-yil avgust oyida Tomić mavsum oxirida Ljubljananing „Olimpija“ klubini tark etishi, shartnomani uzaytirmaslik qarori eʼlon qilingan edi.

### Admira Wacker
2020-yil avgust oyida Tomić Avstriyaning Admira Wacker jamoasi bilan uch yillik shartnoma imzoladi.

## Xalqaro faoliyati
2018-yil 28-yanvarda Tomić AQShga qarshi oʻyinda debyut qilgna.

## Faoliyat statistikasi

### Klub

### Xalqaro

## Yutuqlari
**Željezničar**

* Bosniya Premyer-ligasi: 2012—2013

**Zrinjski Mostar**

* Bosniya Premyer-ligasi: 2015—2016, 2016—2017

**Olimpija Ljubljana**

* Sloveniya PrvaLiga: 2017—2018
* Sloveniya kubogi: 2017—2018, 2018—2019

## Manbalar
Simeon Jackson

**Simeon Jackson** (; 1987-yil 28-martda Yamaykaning Kingston shahrida tugʻilgan) — yamaykalik futbolchi, „Chelmsford City“ klubi hujumchisi. Kanada milliy terma jamoasida oʻynagan.

## Xalqaro faoliyati

Jekson bolaligida mamlakatda yashab, Kanada jamoasida oʻynash huquqini qoʻlga kiritdi. Shu bilan bir qatorda, 2006-yilning may oyida u Kanadaning 21 yoshgacha boʻlgan terma jamoasi uchun Braziliya U-21 terma jamoasiga qarshi oʻrtoqlik uchrashuvida debyut qildi. 2007-yilda Jekson jamoa tarkibida yoshlar oʻrtasidagi jahon chempionatiga yoʻl oldi va u yerda 3 ta oʻyinda ishtirok etdi.

2008-yil 14-noyabrda Simon Kanadaning asosiy jamoasidagi birinchi oʻyinini Yamayka terma jamoasiga qarshi bahsda oʻtkazdi. Shuningdek, 2009-yil 30-mayda Kipr terma jamoasiga qarshi oʻyinda u terma jamoadagi debyut golini kiritdi. 2009-yilda Jekson CONCACAF oltin kubogida ishtirok etdi. Turnirda u Salvador, Yamayka, Kosta-Rika va Gonduras terma jamoalariga qarshi oʻyinlarda qatnashgan.

2009-yil 18-dekabrda Saymon Kanadada yilning eng yaxshi futbolchisi deb topildi. Shu bilan bir qatorda, 2011-yilning yozida Jekson ikkinchi marta CONCACAF oltin kubogida ishtirok etdi. Turnirda u AQSh, Panama va Gvadelupa jamoalariga qarshi oʻyinlarda ishtirok etdi.

Oʻsha yilning 7-oktabrida JCh-2014 saralash bosqichida Sent-Lyusiyaga qarshi oʻyinda Saymon xet-trik qayd etdi.

2013-yilda Jekson uchinchi marta CONCACAF oltin kubogida qatnashdi. Turnirda u Martinikaga qarshi oʻyinda ishtirok etdi.

2015-yilda Saymon terma jamoaning CONCACAF oltin kubogi uchun daʼvogarlik qilgan edi. Turnirda u zaxiradan maydonga tushmadi.

## Statistika

## Manbalar
Summerset (Janubiy Dakota)

**Summerset** () — AQShning Janubiy Dakota shtatida joylashgan shahardir. 2020-yilgi aholini roʻyxatga olishda aholisi 2 972 kishini tashkil qilgan.

Oʻzining birinchi yilida Summerset bir nechta qiyinchiliklarga duch keldi. Shahar chegaralarining joylashuvi haqida chalkashlik bor edi. Korporatsiya saylovini bekor qilish toʻgʻrisida sudga daʼvo qoʻzgʻatilgan; bundan tashqari, fuqarolar koʻp sabablarga koʻra, jumladan, yuqori soliqlar tufayli shaharni tarqatib yuborishni soʻrashgan.

2006-yil 14-sentabrda Meade okrugida sudga tortildi. 2006-yil 15-sentyabrdagi sud jarayonida hakamlar hay’ati Summerset tarafdori boʻlib, ovoz berish paytida haqiqatan ham qoʻshilish uchun 1000 dan ortiq aholi borligi toʻgʻrisida qaror qabul qildi.

## Geografiyasi
Amerika Qoʻshma Shtatlari aholini roʻyxatga olish byurosiga koʻra, shaharning umumiy maydoni  tashkil qiladi.

= Demografiyasi =
2010-yilgi aholini roʻyxatga olish holatiga koʻra, shaharda 1 814 kishi, 655 ta xonadon va 508 ta oila istiqomat qilgan. Shaharning irqiy tarkibi 93,0% oq tanli, 1,0% afro-amerikalik, 2,5% tubjoy amerikaliklar, 0,4% osiyoliklar, 0,2% Tinch okeani orollari, 0,8% boshqa irqlardan va 2,1% ikki yoki undan ortiq irqlardan iborat edi. Har qanday irqga mansub ispan yoki lotin millatiga mansub aholining 2,4 foizini tashkil qilgan.

Shaharda 655 ta xonadon mavjud boʻlib, ulardan 46,1 foizi 18 yoshgacha boʻlgan bolalari bor, 65,8 foizi er-xotinlar birga yashagan, 7,8 foizida eri boʻlmagan ayollar, 4 foizi xotini boʻlmagan erkaklar va 22,4% oilasizlar edi. Barcha uy xoʻjaliklarining 15,9 foizi jismoniy shaxslardan iborat boʻlib, 2,4 foizida esa 65 yosh va undan katta boʻlgan yolgʻiz yashaydiganlar bor.

Shahar aholisi oʻrtacha yoshi 31,6 yoshni tashkil etadi. Aholining 31,1 foizi 18 yoshgacha boʻlganlar; 5,9% 18 yoshdan 24 yoshgacha boʻlganlar; 37,7% 25 dan 44 gacha; 18,8% 45 dan 64 gacha; va 6,4% 65 yosh va undan kattadir. Shaharning gender tarkibi 50,5% erkaklar va 49,5% ayollarni tashkil qilgan.

## Manbalar
Théo Maledon

**Théo Louis Maledon** (2001-yil 12-iyunda tug'ilgan; talaffuzi [t e o m a l ɛ d ɔ̃]) — Milliy Basketbol Assotsiatsiyasining (NBA) *Sharlotta Hornets jamoasining* fransuz professional basketbolchisi, NBA G ligasining Greensboro Swarm jamoasi bilan ikki tomonlama shartnoma asosida himoyachi pozitsiyasida o'ynagan.

Ruan shahrida tug'ilgan Maledon 16 yoshida ASVEL yoshlar safiga qo'shilishdan oldin fransuz INSEP sport institutida yoshlar basketboli musobaqalarida o'ynagan. Bir yil o'tib, kattalar darajasida u tarixdagi eng yosh LNB All-Star unvoniga sazovor bo'lgan va LNB Pro A eng yaxshi yosh o'yinchi mukofotini qo'lga kiritgan. U ASVEL ga Pro A va Fransiya kubogini yutishda yordam bergan, shu bilan birga Fransiya kubogi finalining eng qimmat o'yinchisi (MVP) deb topilgan.

Yoshlar xalqaro miqyosida Maledon Fransiya terma jamoasi bilan 2016-yilgi FIBA U16 Yevropa chempionatida oltin medal va 2018-yilgi FIBA U-17 Jahon chempionatida kumush medalni qo‘lga kiritgan. U kattalar terma jamoasida ham o'ynagan.

## Professional faoliyati

### Oklahoma City Thunder (2020—2022-yil)
Maledon 2020-yilgi NBA loyihasida Filadelfiya 76ers tomonidan 34-raqam bilan o'ynagan. 2020-yil 8-dekabrda Maledonning draft huquqi Oklaxoma City Thunderga almashtirilgan va ertasi kuni u shartnoma imzolangan.

2022-yil 30-sentabrda Maledon Derrik Favors, Tay Jerom, Moris Xarkless va kelajakdagi ikkinchi davra tanlovi bilan birga Devid Nvaba, Sterling Braun, Trey Byork va Markiz Krislar evaziga Xyuston Roketsga almashtirilgan. 11-oktabrda u ishdan bo'shatilgan.

### Charlotte Hornets (2022-yildan hozirgi kungacha)
2022-yil 15-oktyabrda Maledon Sharlotta Hornets bilan shartnoma imzolagan.

## Terma jamoadagi faoliyati
Maledon Fransiya terma jamoasi safida Polshaning Radom shahrida bo‘lib o‘tgan 2016-yilgi FIBA 16 yoshgacha bo‘lganlar o‘rtasidagi Yevropa chempionatida debyut qilgan. Yetti o'yin davomida u har bir o'yinda o'rtacha 8,4 ochko, to'rtta ribaund va 2,4 golli uzatmani amalga oshirgan. Maledon 2017-yilda Chernogoriyaning Podgoritsa shahrida bo'lib o'tgan FIBA 16 yoshgacha bo'lgan basketbolchilar o'rtasidagi Yevropa chempionatida Fransiya terma jamoasi safida o'ynagan. U yettita bellashuvda o‘rtacha 14,6 ochko, 5,1 ribaund va 3,1 golga assistentlik qilgan va Chernogoriyaga qarshi finalda 20 ochko jamg‘arib, Fransiyaga oltin medalni qo‘lga kiritgan. Maledon Argentinada bo'lib o'tgan 2018-yilgi FIBA U-17 basketbol bo'yicha jahon chempionatida Fransiya terma jamoasi sardori etib tayinlangan. Yetti o'yin davomida u har bir o'yinda o'rtacha 11,1 ochko, 6,1 ribaund va 4,1 assist qayd etgan, ushbu bahsarda Fransiya ikkinchi o'rinni egallagan.

## Shaxsiy hayoti
Maledonning ota-onasi ham basketbol o'ynashgan: onasi Silvi Fransiya o'smirlar terma jamoasida va otasi Klod NM1da faoliyat olib borishgan. Uning amakisi Dominik Guéret LNB Pro B klubi ALM Évreux murabbiyining yordamchisi bo'lgan va uning singlisi Lena Qo'shma Shtatlarda kollej basketboli musobaqalarida o'ynagan va uning ukasi Matys Fransiyaning Montvill shahridagi jamoa sharafini himoya qiladi.

## Manbalar
Komrat respublikasi

**Komrat respublikasi **— 1906-yilda gagauz dehqonlarining Rossiya imperiyasiga qarshi kurashi natijasida qurilgan va juda qisqa muddat mavjud boʻlgan davlat.

## Tarixi
XX asr boshlarida gagauzlar asosan Rossiya imperiyasining Bessarabiya gubernatorligida yashagan. Bu vaqtda Rossiya imperiyasi oʻz yerlarida yashovchi gagauz xalqiga nisbatan ruslashtirish siyosatini olib borishar edi. Andrey Galaţan va Atmaca Pavlioğlu boshchiligidagi gagauz dehqonlari Rossiya imperiyasi tomonidan amalga oshirilayotgan bu siyosatga qarshi, shuningdek, oʻz milliy madaniyatini va oʻzligini himoya qilish maqsadida 1906-yil 6-yanvar kuni Komratda Rossiya imperiyasiga qarshi qoʻzgʻalon koʻtarishgan. Gagauz dehqonlari „Dehqonlar qoʻmitasi“ deb atalgan maxsus qoʻmita tuzadilar. Bu qo‘mita 1906-yil 10-yanvar kuni Komrat viloyatini respublika deb eʼlon qilish borasida qaror qabul qilgan. Shunday qilib, Komrat respublikasi rasman tashkil topadi. Dehqonlar qoʻmitasi dehqonlarning qarz xujjatlarini yoqib yuborish va soliq toʻlamaslik kabi qarorlar qabul qilgan.

Gagauzlar tomonidan asos solingan bu davlat boshqa xorijiy mamlakatlardan yordam ololmaydi. 1906-yil 12-yanvar kuni Rossiya imperiyasi askarlari qoʻzgʻolonni bostirish maqsadida Komratga keladi. Rossiya imperiyasi askarlari bu hududni hech qanday qarshiliksiz bosib oladi. Ushbu harbiy harakatlar natijasida Komrat respublikasi butunlay tugatilgan.

## Manbalar
Edin Višća

**Edin Višća** (; 1990-yil 17-fevralda tugʻilgan) — bosniyalik professional futbolchi, Superliganing Trabzonspor klubida yarim himoyachi sifatida oʻynaydi.

## Klublardagi faoliyati

### Ilk faoliyati
Višća FK Budućnost Banovićiga 2005-yilda qoʻshilgan. 2007-yil 10-sentyabrda 17 yoshida Ozren Semizovacga qarshi professional debyut qilgan.

### Željezničar
2009-yilning sentabrida Višća Željezničar bilan uch yillik shartnoma imzoladi. Jamoadagi rasmiy debyutini 2010-yilning 27-fevralida NK Čelik Zenicaga qarshi oʻtkazdi. 3-aprel kuni Travnikga Željezničar safidagi birinchi golini urdi.

### İstanbul Başakşehir
2011-yilning avgustida Višća nomaʼlum toʻlov evaziga Turkiyaning İstanbul Başakşehir jamoasiga oʻtdi. Jamoadagi debyutini 11-sentyabr kuni Galatasarayga qarshi oʻtkazdi. 2012-yilning 3-yanvarida jamoadagi ilk golini xuddi shu raqib darvozasiga kiritdi.

2014-yilning 20-aprelida Gaziantepga qarshi o‘yinda 100-uchrashuvini o‘tkazdi.

2016-yilning avgustida shartnomasini 2020-yil iyunigacha uzaytirdi.

### Trabzonspor
2022-yilning yanvarida Višća ikki yarim mavsumlik shartnoma asosida Trabzonsporga oʻtdi. 15-yanvar kuni Sivassporga qarshi oʻyinda rasman debyut qildi. 23-yanvar kuni „Trabzonspor“ safidagi ilk golini „Galatasaray“ga urdi va bu gol jamoasining gʻalabasini taʼminladi.

## Xalqaro faoliyati
Višća Bosniya va Gertsegovinanining U19 va U21 terma jamoalarini himoya qilgan.

2010-yilning noyabrida Polshaga qarshi oʻrtoqlik oʻyini uchun birinchi marta chaqiruv oldi va oʻsha oʻyinda, 10-dekabrda debyut qildi.

2014-yil iyun oyida Višća Bosniya va Gersegovina terma jamoasining 2014-yilgi futbol boʻyicha Jahon chempionatiga, mamlakatning birinchi yirik musobaqasi tarkibiga kiritildi. Turnirdagi debyutini 15-iyun kuni Argentinaga qarshi guruhdagi dastlabki oʻyinda oʻtkazdi.

2015-yilning 12-iyunida Yevro-2016 saralashida Isroilga qarshi o‘yinda Višća dublga erishdi.

Faoliyatidagi ilk xet-trikini 2018-yilning 1-iyunida Janubiy Koreyaga qarshi o‘yinda qayd etgan.

Višća 2021-yil 21-mayda terma jamoadagi faoliyatini yakunladi.

## Faoliyat statistikasi

### Klub



### Xalqaro

## Yutuqlari
**Željezničar**

* Bosniya Premyer-ligasi: 2009—2010
* Bosniya kubogi: 2010—2011;

**İstanbul Başakşehir**

* Superliga: 2019—2020;
* 1. Liga: 2013—2014.

**Trabzonspor**

* Superliga: 2021—2022;
* Turkiya Superkubogi: 2022.

**Individual**

* Superligada mavsumning eng yaxshi futbolchisi: 2018—2019;
* Super Lig Top assistentlar: 2017—2018, 2018—2019, 2019—2020.

## Manbalar
Gamelan

Gamelan — anʼanaviy musiqa asbob.https://www.britannica.com/art/gamelan Shuningdek, Indoneziyadagi anʼanaviy cholgʻu musiqasi. Yava orolida paydo boʻlib, keyinchalik u Bali, Madura, Sumatra va Malay arxipelagining boshqa orollariga tarqaldi.
Bu cholğu asbobi zarbli musiqa asboblariga asoslangan: gambang ksilofon, metallofonlar jinsi, saron, slentem, bonang gonglar, gendang barabanlari, turli osilgan gonglar va boshqalar. Bundan tashqari, asosiy musiqiy mavzuni aynan zarbli cholgʻular, birinchi navbatda, gambang va gender ijro etadi. Gamelanga shuningdek, uzilgan torlar — kechapi va chelempung, egilgan rebab, boʻylama suling nay, turli xil shovqinli asboblar kiradi. Asboblarning umumiy soni 10 tadan 25 tagacha boʻladi.
Indoneziya musiqasining klassik shkalalarida 5 bosqichli slendro va 7 bosqichli pelodan foydalaniladi shunungdek, unda mikroxromatika qoʻllanadi. Shu bilan birga, butun orkestr tizimi plastinka asboblari tizimi bilan belgilanadi. Tanlangan mavzuni ijro etishda orkestr patetning melodik formulalaridan birini boshqaradi.
Bir qarashda Yevropaliklar uchun yovvoyi va xaotik boʻlib tuyulishi mumkin boʻlgan gamelan tovushi dinamika va ekspresivlikning katta moslashuvchanligi bilan ajralib turadi, bu tembr ranglarining mohirona kombinatsiyasi bilan osonlashadi. Improvizatsiya katta rol oʻynaydi. Qismlar asosan quloq orqali oʻrganiladi. Har bir musiqachi mavzuni ijro etayotganda keksa odamning xarakterini ochib berishga, uning ekspresiv imkoniyatlarini iloji boricha toʻliq namoyish etishga intiladi. Gamelan repertuarining asosini klassik mavzular va xalq kuylarini improvizatsiya qilish tashkil etadi.
## Manbalar
* Pogadaev, V. The Malay World (Bruney, Indoneziya, Malayziya, Singapur). Lingvistik va mintaqaviy lugʻat. M .: „Sharq kitobi“, 2012, p. 198
Ross Aleks. Keyingi — shovqin. 20-asr tinglash. M.: Korpus, 2012, p. 420
* Brittenning „Venetsiyadagi oʻlim“ operasining rus premyerasi | Belcanto.ru. 2020-yil 26-martda olindi. Asl nusxadan 2020-yil 6-avgustda arxivlangan.
* Indoneziyalik musiqachi Kaliningrad talabalariga Gamelan — Vesti-Kaliningrad oʻynashni oʻrgatdi. 2022-yil 3-fevralda olindi. Asl nusxadan 2022-yil 3-fevralda arxivlangan.
* Wayang kulit rus tilida „Komodo ajdahosi afsonasi“. 2022-yil 3-fevralda olindi. Asl nusxadan 2022-yil 3-fevralda arxivlangan.
## Manbalar
* https://ich.unesco.org/en/RL/gamelan-01607
* https://www.britannica.com/art/gamelan
## Havolalar
Indoneziya orkestri
Alirizo Afshar

**Alirizo Afshar (1930-yilda tugʻilgan) —** Eronlik askar , Eron-Iroq urushida Islom inqilobi qoʻriqchilari korpusi qoʻmondonlaridan biri . U Amerika elchixonasida garov holatini yaratgan imom yoʻnalishi boʻyicha musulmon talabalardan biri edi .
Sturgis (Janubiy Dakota)

**Sturgis** () — AQShning Janubiy Dakota shtatida joylashgan shahardir. Aholisi 2020-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra 7 020 kishini tashkil qilgan.

## Geografiyasi
Amerika Qoʻshma Shtatlari aholini roʻyxatga olish byurosiga koʻra, shaharning umumiy maydoni  tashkil qiladi.

## Demografiyasi
2010-yildagi aholini roʻyxatga olish holatiga koʻra, shaharda 6 627 kishi, 2 916 xonadon va 1 687 oila istiqomat qilgan. Shaharning irqiy tarkibi 93,9% oq tanlilar, 0,2% afro-amerikaliklar, 2,3% tubjoy amerikaliklar, 0,4% osiyoliklar, 0,6% boshqa irqlar va 2,6% ikki yoki undan ortiq irqlardan iborat edi. Har qanday irqga mansub ispan yoki lotinlar aholining 2,6% ni tashkil etadi.

Shaharda 2 916 ta uy xoʻjaligi boʻlib, ulardan 28,8 foizi 18 yoshgacha boʻlgan bolalari bor, 41.3 foizi er-xotinlar birga yashagan, 12.2 foizida eri boʻlmagan ayollar, 4.4 foizida xotini boʻlmagan erkaklar va 42,1% oilasizlar edi. Barcha uy xoʻjaliklarining 37% jismoniy shaxslardan tashkil topgan va 17,2% 65 yosh va undan katta boʻlgan yolgʻiz yashaydiganlar bor.

Shahar aholisi oʻrtacha yoshi 41,2 yoshni tashkil etadi. Aholining 23,9 foizi 18 yoshgacha boʻlganlar; 7,8% 18 yoshdan 24 yoshgacha boʻlganlar; 22,3% 25 dan 44 gacha; 27,1% 45 dan 64 gacha; va 18,8% 65 yosh va undan kattadir. Shaharning gender tarkibi 48,1% erkaklar va 51,9% ayollarni tashkil qilgan.

2000-yilga kelib, shahardagi uy xoʻjaliklarining oʻrtacha daromadi 30 253 dollarni, oilaning oʻrtacha daromadi esa 38 698 dollarni tashkil etdi. Erkaklar oʻrtacha daromadi 25 856 dollarni, ayollarniki esa 18 582 dollarni tashkil qilgan. Shaharning jon boshiga toʻgʻri keladigan daromadi 16 763 dollarni tashkil etdi. Oilalarning qariyb 11 foizi va aholining 12,0 foizi qashshoqlik chegarasidan past boʻlgan, shu jumladan, 12,7 foiz 18 yoshgacha boʻlganlar va 6,8 foiz 65 yoshdan oshganlar qashshoq hisoblanadi.

## Manbalar
Chernogoriya fan va sanʻat akademiyasi

**Chernogoriya fan va sanʼat akademiyasi** — Chernogoriya milliy oliy ilmiy va taʼlim muassasasi. Zamonaviy nomi (qisqartirilgan **CHANI** (CANU). Akademiyasi mamlakat poytaxtida Podgoritsa joylashgan.

## Baza
Akademiya 1976-yilda tashkil etilgan.

1960-yillarning oxirida Chernogoriya Respublikasi ilmiy-tadqiqot faoliyatini muvofiqlashtirish kengashi va Respublikaning taʼlim, madaniyat va fan boʻyicha kotibiyati respublika fan va sanʼat arboblari hamda ijtimoiy-siyosiy tashkilotlarining milliy jamiyat yaratish tashabbusini qoʻllab-quvvatladi.

Chernogoriya Sotsialistik Respublikasi Assambleyasi Ijroiya Kengashi tomonidan keng jamoatchilik muhokamasidan soʻng, 1971-yil 12-oktyabrda parlament Chernogoriya fan va sanʼat jamiyatini tashkil etish toʻgʻrisida qaror qabul qildi.

Jamiyat ilmiy fikrni har tomonlama rivojlantirish, sanʼatni rivojlantirish va ragʻbatlantirish, ilmiy-tadqiqot ishlarini olib borish hamda mustaqil ravishda sanʼatning barcha sohalaridagi taniqli olimlar va arboblarni birlashtirgan mustaqil ilmiy tashkilot boʻlishni oʻz oldiga maqsad qilib qoʻygan edi.

Chernogoriya fan va sanʼat jamiyati Chernogoriya Respublikasi parlamentining 1973-yil 10-iyundagi qarori bilan tashkil etilgan.

1975-yil boshida Chernogoriya fan va sanʼat jamiyati SFRY (Yugoslaviya sotsialistik Respublikasi) Fanlar va sanʼat akademiyasi Kengashining toʻliq aʼzosi boʻldi. Uch yillik muvaffaqiyatli faoliyatdan soʻng, assotsiatsiya Chernogoriya fanlar va sanʼat akademiyasiga aylandi.

Boshqa akademiyalar bilan tuzilgan shartnomaga muvofiq, 1976-yil mart oyida Chernogoriya Fanlar va Sanʼat Akademiyasi tashkil etilganligi eʼlon qilindi. 1976-yil aprel oyida Chernogoriya Fanlar va Sanʼat Akademiyasi toʻgʻrisidagi qonun qabul qilingandan soʻng, Jamiyat Chernogoriya Fanlar va Sanʼat Akademiyasiga (CANI) aylantirildi. Qonunga koʻra, CANI Chernogoriya Respublikasidagi fan va sanʼat sohasidagi eng yuqori muassasa hisoblanadi.

Akademiya Assambleyasi 2004-yil 17-dekabr va 2005-yil 27-mayda boʻlib oʻtgan sessiyalarida Akademiyaning yangi Ustavini qabul qildi.

Ayni paytda Akademiyada Chernogoriyadan 46 nafar va chet ellik 37 nafar aʼzo bor.

Uyushma va CANI prezidentlari akademiklar edi:

* Branko Pavicevich (1973-1981),
* Branislav Shoshkich (1981-1985),
* Mirceta Jurovich (1985-1989)
* Vukotik Dragutin (1989-2002)
* Momir Jurovich (2002 yildan).

Chernogoriya fanlar va sanʼat akademiyasi toʻrtta boʻlimga ega:

* tabiiy fanlar,
* ijtimoiy fanlar,
* gumanitar fanlar,
* sanʼat,

Pyotr II Petrovich Negosh nomidagi Til va adabiyot instituti, bir qancha qoʻmitalar va boshqa ishchi organlar mavjud.

## Havolalar

* Chernogoriya fanlar va sanʼat akademiyasining sayti )
Charlie Bilodeau

**Charlie Bilodeau** (talaffuzi: *Charli Bilodo;* 1993-yil 6-avgustda tugʻilgan) — Kanada vakili sifatida muz ustida raqs musobaqalarida qatnashgan sobiq muz raqqosi.

Sobiq sherigi Julianne Séguin bilan birga 2016 Skate America turnirining chempioni, 2015-yilgi Oʻsmirlar oʻrtasida boʻlib oʻtgan Jahon chempionatining kumush medali sovrindori, 2014-yilgi Oʻsmirlar oʻrtasidagi Gran-pri finali chempioni va uch karra Kanada milliy chempionatining medal sovrindori. Juftlik Kanada vakili sifatida 2018-yilgi Qishki Olimpiada ishtirok etib, o‘yinlarida 9-o‘rinni egallagan.

Charlie yana bir sobiq sherigi Lyubov Ilyushechkina bilan birga 2019 Chinese Cup turnirida, 2019 CSFinlandia Trophy turnirida hamda 2020-yilda Kanada milliy chempionatida ishtirok etib bronza medali sohibi boʻlgan.

## Shaxsiy hayoti
Charlie Bilodeau 1993-yil 6-avgustda Kanadaning Kvebek shtatidagi Rimouski shahrida tugʻilgan.

## Faoliyati
Bilodeau 1996-yilda konkida uchishni oʻrgana boshlagan. U 2012-yil noyabr oyida Segin bilan juftlik hosil qilgan.

### 2013—2014-yilgi mavsum
Séguin / Bilodeau juftligi xalqaro miqyosdagi musobaqada 2013-yilning kuzida debyut qilgan. 2013—2014-yilgi Xalqaro konkida uchish ittifoqi (ISU) tominidan oʻtkazilgan Oʻsmirlar oʻrtasidagi Gran-pri seriyasida qatnashib, Chexiyada boʻlib oʻtgan musobaqada to‘rtinchi, Belarusiyada da esa beshinchi o‘rinni egallagan. Juftlik 2014-yilgi Kanada chempionatida oʻsmirlar toifasida qatnashib, kumush medalni qoʻlga kiritgan va 2014-yilgi Oʻsmirlar oʻrtasidagi Jahon chempionatida Kanada vakili sifatida ishtirok etgan.

### 2014—2015-yilgi mavsum
2014-yilgi Oʻsmirlar oʻrtasidagi Gran-pri seriyasi davomida Seguin / Bilodeau juftligi Chexiya Respublikasining Ostrava shahrida boʻlib oʻtgan musobaqada rossiyalik Lina Fyodorova / Maksim Miroshkin juftligini ortda qoldirgan holda, oltin medalni qoʻlga kiritgan. Germaniyaning Drezden shahrida boʻlib oʻtgan Gran-prida ham yana bir oltin medalni qo‘lga kiritgan juftlikka Gran-pri finalida ishtirok etish uchun yo‘llanma berilgan. 2014-yil dekabr oyida Barselonada boʻlib oʻtgan soʻnggi Gran-pri musobasida juftlik Fedorova / Miroshkin juftligidan 9,79 ball farq bilan oltin medalni qoʻlga kiritgan.

## Dasturlari

### Segin bilan

## Natijalari
*GP: Gran-pri ; CS: Challenger seriyasi ; JGP: Oʻsmirlar oʻrtasidagi Gran-pri*

### Segin bilan

## Manbalar
Husayin Toib

**Husayn Toib (1942-yilda** Tehronda tugʻilgan ) — eronlik din arbobi , Husayn Salamiyning maslahatchisi, Islom inqilobi qoʻriqchilari korpusi bosh qoʻmondoni va Islom inqilobi qoʻriqchilari korpusi razvedka tashkilotining sobiq rahbari .  Mehdi Toib Ammar lagerining qoʻmondoni , uning akasi.

## Manbalar

Eron tarixi. 2016  Toshkent
Al-Musanno ibn Horisa

**Al-Musanno ibn Horisa ash-Shayboniy** — (; &nbsp;570-yil, Iroq — 635-yil, Iroq) — Rashidun xalifaligi armiyasida musulmon arab sarkardasi edi.
## Hayoti

Al-Musanno Hiro shahridagi musulmon arablarning qoʻmondoni boʻlib, ular Sosoniylar Mesopotamiyasi tekisliklarida harbiy nazorat oʻtkazgan.

Al-Musanno 618-yil Makka shahriga kelib Muhammad s.a.v bilan uchrashadi lekin u paytda islom dinini qabul qilmaydi. Keyin u islom dinini qabul qildi va hijriy 9-yildda vakil boʻlib, paygʻambar sahobalaridan boʻladi.
Abu Bakr halifa boʻlgan davrda Musanno Iroqda fors qoʻshinlariga qarshi harbiy yurishda qoʻmondonlik qiladi. Urushda Musanno koʻrsatgan jasorat sababli gʻolib boʻladi.

Umar halifa boʻlgach Musannodan qoʻmondonlikni olib, Abu Ubayd as-Saqafiyni qoʻmondon etib tayinlaydi. Furot daryosi qirgʻogʻida boʻlib oʻtgan „**Koʻprik jangi**“ deb nomlanuvchi jangda Abu Ubayd halok boʻladi va arab musulmonlari magʻlubiyatga uchraydi. Musanno yaralangan boʻlsa-da, Madinaga va arab choʻllariga qochib ketgan 3000 askar bilan birga tirik qoladi. 634-yilda al-Musanno Buvayb jangida oʻz qoʻshini bilan forslarni magʻlub etadi.

U 636-yilda Qodisiya jangida qoʻmondonlar qatorida boʻlgan. Oʻsha yili Iroqdagi Fors hududi musulmon arab qoʻshinlari tomonidan bosib olinib, Xolid ibn Valid chiqib ketgandan soʻng Musanno Iroqning musulmon arablar tomonidan bosib olingan hududlariga rahbarlik qiladi.

Al-Musanno oʻz qabilasi, Banu Bakr va boshqa kuchli arab qabilalari, jumladan Tag'lib va Tamim kabi hududlarni nazorat qilish uchun kurashgan. Shundan soʻng u Qodisiya jangida yaralanib vafot etdi.

## Meros
Uning gʻalabalari tufayli u zamonaviy Iroqda mashhur tarixiy shaxsga aylandi. Uning nomidan **Musanno klubi** deb nomlangan pan-arab millatchi siyosiy harakati unvon sifatida foydalangan. Mamlakat janubidagi Musanno viloyati uning sharafiga nomlangan. Shuningdek, 1981-yildan 2003-yilgacha amalda boʻlgan Iroq milliy madhiyasida ham tilga olingan.

## Ismi va nasli
Al-Musanno ibn Horisa ibn Salama ibn Damdam ibn Saʼd ibn Murra ibn Dahl ibn Shaybon ibn Saʼlaba ibn Akaba ibn Saab bin Ali bin Bakr bin Voil bin Qosit bin Afsa bin Domi bin Jadila bin Asad bin Rabia bin Nizor bin Maʼd bin Adnan, ash-Shayboniy al-Bakriy.
## Manbalar

## Adabiyotlar
*
Aegina

## Aegina
Afinaning janubida, Saronik koʻrfazida joylashgan orol . Bu Yunonistonning birinchi dengiz kuchlaridan biri boʻlib, butun Oʻrta yer dengizi mintaqasida qabul qilingan Gretsiyada eng qadimgi tangalarni zarb qilish bilan mashhur edi . Klassik yozuvchi Ovidning soʻzlariga koʻra (miloddan avvalgi 43-milodiy 17), orol dastlab Oenone nomi bilan tanilgan . Afsona tushuntirganidek, xudo Zevs katta alanga shaklida nimfa Eginani olib ketdi va uni orolda saqladi. Vaqt oʻtib, u oʻgʻil tugʻdi, Aeacus orolni onasining sharafiga oʻzgartirdi.
ExxonMobil binosi

**ExxonMobil binosi** (sobiq **Humble Building**) 1963-yilda Xyustonda qurilgan. Oʻsha paytda u Missisipi daryosining gʻarbidagi 185 metrlik eng baland bino edi. U 1965- yilgacha Dallasda Elm Place qurilganiga qadar Missisipi gʻarbidagi eng baland bino boʻlib qolgan.

2011-yildan boshlab ExxonMobil binoning egasi hisoblangan. Binoning eng oʻziga xos xususiyatlaridan biri bu 7 fut () kenglikdagi soyalardir.

Hozirgi vaqtda 1982-yilda qurib bitkazilgan JPMorgan Chase Tower Xyustondagi eng baland bino boʻlib, 305 metrga teng.

Bino ikki blokdan iborat, sharqiy 1500 Luiziana Streetdagi ikkita bino oʻrtasida joylashgan.

Xalqaro uslubdagi tuzilmaning meʼmori Welton Becket and Associates edi.

Xyuston Astrosning 2004-yilgi NLCS musobaqasi (pleyoff) paytida binoning tepasi yuzlab mayda koʻk chiroqlar bilan qoplangan, binoning janub tomoniga esa oq chiroqlardan yasalgan ulkan Astros yulduzi (logotipi) osilgan edi.

2011-yilda kompaniya ExxonMobil binosidagi barcha xodimlar bahorda yangi ExxonMobil ofisiga koʻchib oʻtishlarini eʼlon qilgan. ExxonMobil xodimlari ketganidan keyin bino bilan nima qilishni rejalashtirayotganini maʼlum qilmagan.

2013-yil yanvar oyida Shorenstein Properties mulkni oshkor qilinmagan summaga sotib olganini eʼlon qilgan. ExxonMobil darhol butun binoni 2015-yilda ijaraga olgan. Shorenstein Properties kompaniyasi ExxonMobilning ketishidan keyin sezilarli yaxshilanishlarni amalga oshirish rejalarini eʼlon qilgan.

2015-yilda Xyuston meri Annise Parker shahar sudi va Xyuston politsiya boshqarmasi operatsiyalarini ExxonMobil binosiga koʻchirishni taklif qilgan. HPD rahbari Charles McClelland 1995-yilda Oklaxoma-Siti portlashiga iqtibos keltirgan holda, koʻplab huquq-tartibot idoralari va jamoat xavfsizligi idoralarining bir binoda toʻplanishi xavf tugʻdirishi mumkinligini aytgan. 2015-yil sentyabr oyida Parker maʼmuriyati xarajatlar bilan bogʻliq xavotirlar tufayli reja oldinga siljimasligini eʼlon qilgan.

## Ijarachilar
Yuqori ikki qavat ilgari 1963-yilda ExxonMobil binosiga koʻchib oʻtgan Petroleum Club of Houston xodimlari uchun oshxona sifatida ishlatilgan. Klubga Bell koʻchasidagi liftlar orqali kirish mumkin edi. ExxonMobil binosining sotilishi va rejalashtirilgan taʼmiri tufayli klub yangi joy topishga majbur boʻlgan. 2015-yil yanvar oyi oxirida Total Plazaga koʻchib oʻtishi rejalashtirilgan edi.

## Manbalar
Chjan Tianyi

**Chjan Tianyi** (xitoycha: 张天翼, pinyin Zhāng Tiānyì, 1906 yil 26 sentyabr - 1985 yil 28 aprel) xitoylik qisqa hikoyalar yozuvchisi. U Xitoy Xalq vakillari Butunxitoy Kengashi aʼzosi edi.

## Tarjimai hol

Chjan 1906 yilda Nankin shahrida tug'ilgan. Ikkinchi Xitoy-Yaponiya urushidan oldin u o'qituvchi, jurnalist va kichik amaldor bo'lib ishlagan. Uning sermahsul adabiy faoliyati 1920-yillarda boshlangan. 1930-yillarning boshlarida Chjan chap qanot yozuvchilar ligasiga ham, Maoning Xitoy Kommunistik partiyasiga ham qoʻshildi. Urush yillarida va Xitoy Xalq Respublikasi tashkil topganidan keyin u yozishni davom ettirdi va turli rasmiy lavozimlarda ishladi, jumladan, “Jenmin Wenxue” (“Xalq adabiyoti”) adabiy jurnali muharriri.

Uning “Katta Lin va Kichik Lin”, “Oltin o‘rdaklar shohligi”, “Sehrli qovoq siri” romanlari bor.

## Ishlar

Xitoy Gomindan rejimining dushmanligi Chjan yozganlarning ko'p qismini er osti jurnallarida seriyalash kerakligini anglatardi.

Bu Chjan Tianyi asarlarining birinchi toʻliq nashrlari:

**Hikoyalar va qisqaroq asarlar**

     *"Uch yarim kunlik orzu" (1929)*
     *"Janob Jing Ye" (1930)*
     *"Qasos" (1930-1931*)
     *"Cho'chqa ichaklarining qayg'ulari" (1931)*
     *"Kompozitsiyada kuch yo'qligi to'g'risida: uning sabablari va uni davolash" (1932)*
     *"Yozuv haqida ertak" (1933)*
     *Maslahatlar (1933)*
     *"Defisli hikoya" (1934)*
     *"Tabassum" (1934)*
     *"G'alati uchrashuv" (1934)*
     *"Qo'riq" (1936)*
     *"Janob Xua Vey" (1938)*
     *"San'at va kurash" (1939)*
     *"Lu Veninning hikoyasi" (1952)*

**Romanlar va hikoyalar**

     *Do'zax kundaligi (1931)*
     *Katta Lin va Kichik Lin (1932)*
     *Tishli g‘ildirak (1932)*
     *Bir yil (1933)*
     *Yo'llarni o'zgartirish (1934)*
     *Pidgin jangchisi (1936)*
     *Shaharda (1937)*
     *Do'stlar-Pionerlar (1956)*
     *Sehrli qovoq siri (1958)*

## Manbalar
Qadimgi Xitoy sana’ti

## Qadimgi Xitoy sanaʼti
Qadimgi Xitoy keng va doimiy oʻzgarib turadigan geosiyosiy landshaftni qamrab olgan va u uch ming yil davomida yaratilgan sanʼat, ajablanarli emas, xuddi shunday xilma-xildir. Shunga qaramay, mahalliy texnikaning doimiy rivojlanishiga, materiallar va didning oʻzgarishiga va begona gʻoyalarning taʼsiriga qaramay, Xitoy sanʼatiga xos boʻlgan baʼzi fazilatlar mavjud.qayerda, qachon va qanday maqsadda ishlab chiqarilganligidan qatʼi nazar, umumiy maʼnoda tavsiflash va tanib olish imkonini beradi. Bu muhim fazilatlarga tabiatga muhabbat, sanʼatning axloqiy va tarbiyaviy qobiliyatiga ishonish, soddalikka qoyil qolish, bajarilgan moʻyqalamlarni qadrlash, mavzuga turli nuqtai nazardan qarashga qiziqish, koʻp qoʻllaniladigan motivlar va rasmlarga sodiqlik kiradi. lotus barglaridan tortib ajdarlargacha boʻlgan dizaynlar. Xitoy sanʼati Sharqiy Osiyodagi qoʻshnilarining sanʼatiga katta taʼsir koʻrsatadi va uning yutuqlari, xususan, kulolchilik, rangtasvir va nefrit ishlarida jahon miqyosida qadrlanishi bugungi kungacha davom etmoqda.
## Sanʼatning maqsadi
Xitoy va boshqa koʻplab qadimiy madaniyatlar oʻrtasidagi muhim farq shundaki, xitoylik rassomlarning katta qismi professionallar emas, balki janob havaskorlar (va bir nechta xonimlar) ham olimlar edi. Konfutsiyning shogirdlari va uning aqlli tamoyillari, ular koʻpincha sheʼrlar nashr etgan adabiyot odamlari edi. Ular va ularning tomoshabinlari uchun sanʼat ular qadrlagan hayotga falsafiy yondashuvni aks ettirish va taqdim etish vositasi edi. Shu sababli, ular yaratgan sanʼat koʻpincha minimal va sunʼiyliksiz, ehtimol baʼzan hatto gʻarb nazarida biroz qattiqqoʻl. Sanʼat, Xitoyning koʻp tarixi davomida, rassomning yaxshi xarakterini ifodalash uchun moʻljallangan boʻlib, uning amaliy badiiy mahoratini namoyish qilish emas. Bunday konfutsiy tamoyillari odoblilik yoki lisanʼatni yaratgan va isteʼmol qilganlarning koʻpchiligi tomonidan qidirilgan.
Pokistondagi iqlim

**[[Pokiston]]ning iqlimi** quruq kontinental tropik, shimoli-gʻarbiy qismida — subtropik, mamlakat shimolidagi togʻlarda — aniq balandlik zonaliligi bilan koʻproq nam. Tekislikda qish issiq (+12…+16&nbsp;°C, qirgʻoqda +20&nbsp;°C gacha), baland togʻlarda qattiq (−20&nbsp;°C gacha). Yoz issiq (choʻllarda — +35&nbsp;°C, qirgʻoqda — +29&nbsp;°C, togʻlar va Eron togʻli platolarida — +20 … +25&nbsp;°C), baland togʻlarda — ayozli. (5000 m dan balandlikda — 0&nbsp;°C dan past). Yiliga yogʻin miqdori Tar choʻlida 50&nbsp;mm dan Sindda 100–200&nbsp;mm gacha, Eron togʻlari vodiylari va platolarida 250–400&nbsp;mm, togʻ etaklarida 350–500&nbsp;mm, togʻlarda 1000–1500&nbsp;mm gacha. mamlakat shimolida. Yogʻingarchilikning koʻp qismi janubi-gʻarbiy musson davrida (iyul — sentyabrda), Eron togʻlarida — qish-bahorda tushadi.

2015-yilning iyun oyida Pokistonning janubiy viloyatlarida jazirama to‘lqin paydo bo‘ldi. Ayrim shaharlarda havo harorati +49&nbsp;°C ga yetdi, bir necha kun ichida 1200 dan ortiq odam suvsizlanish va issiqlik urishidan vafot etdi.
Xitoyda xattotlik

## Xitoyda xattotlik
Xattotlik sanʼati — va qadimgi xitoyliklar uchun bu, albatta, sanʼat edi — choʻtka va siyoh yordamida yuqori nazorat va mahoratni namoyish etishga qaratilgan. Xattotlik Xan sulolasi davrida (miloddan avvalgi 206 — miloddan avvalgi 220 yillar) Xitoyning asosiy sanʼat turlaridan biri sifatida oʻzini namoyon qildi va ikki ming yil oʻtgach, barcha oʻqimishli odamlar bu sohada malakali boʻlishlari kutilgan. Baʼzi ayollar yoki hech boʻlmaganda saroydagi baʼzi arboblar mohir xattot sifatida tanildilar, xususan, Vey xonim (milodiy 272-349), buyuk ustoz Van Xizjiga (303-361 milodiy) dars berganlar.
Estetik jihatdan jozibali yaxlitlikni yaratish uchun oddiy yozishdan koʻra, sanʼat choʻtkasi urishining turli qalinliklaridan, ularning nozik burchaklaridan va ularning bir-biri bilan suyuqlik aloqasidan foydalangan — barchasi sahifadagi xayoliy boʻshliqlarda aniq joylashtirilgan. Tezda bilimdonlik rivojlandi va xattotlik marosimlar, musiqa, oʻq otish, aravada yurish va raqamlar bilan bir qatorda oltita klassik va qadimiy sanʼatlardan biriga aylandi.
Ermin Zec

**Ermin Zec** (; 1988-yil 18-fevralda tugʻilgan) — bosniyalik professional futbolchi, hujumchi hamda yarim himoyachi sifatida oʻynaydi.

## Klublardagi faoliyati

2007-yilda Zets HNK Šibenik bilan shartnoma imzoladi va klubda tezda asosiy jamoada oʻzini namoyon qildi. Jurnalistlar tomonidan 2009-yilda yilning eng yaxshi yosh bosniyalik futbolchisi deb topilgan. Xorvatiya ligasining barcha sardorlari ishtirok etgan ovoz berishda Zets 2009-yilda liganing eng yaxshi futbolchisi deb eʼtirof etildi.

2010-yilning iyun oyida Turkiyaning Gençlerbirliği klubi bilan toʻrt yillik shartnoma imzoladi.

Turkiyada toʻrt yil oʻtgach, 2014-yil sentyabr oyida Zets Xorvatiyaga qaytib, Rijeka bilan shartnoma imzoladi.

2015-yil boshida Zets Balıkesirspor bilan uch yarim yillik shartnoma imzoladi.

2015-yilning 27-iyulida Ozarbayjon Premyer-ligasida „Gabala“ bilan 1+1 yillik shartnoma imzoladi. 21-may kuni „Gabala“ Zets klubni tark etishini eʼlon qildi.

2016-yil 26-avgustda Zets Turkiya Superliga klubi Karabükspor bilan shartnoma imzoladi. 2017-yilning avgust oyida Karabüksporni tark etdi.

2017-yil 25-avgustda TFF Birinchi Ligasida Gazişhehir Gaziantep bilan shartnoma imzoladi. 2018-yil 10-avgustda Zetsning Gazişehir Gaziantepni tark etgani eʼlon qilindi.

2019-yilning 21-yanvarida Bosniya Premyer-ligasining Željezničar klubi bilan shartnoma imzoladi. Klubdagi birinchi golini 2019-yil 3-mart kuni Mladost Doboj Kakanjga qarshi oʻyinda (2:1) kiritdi. Zets 2019-yilning 18-iyunida Željezničar bilan shartnomasini yana uch yilga, 2022-yilning iyunigacha uzaytirdi.

## Xalqaro faoliyati
Zets terma jamoadagi debyutini 2008-yilning 19-noyabrida Sloveniyaga qarshi oʻrtoqlik uchrashuvida oʻtkazdi.

2010-yil 29-may kuni terma jamoadagi ilk golini Shvetsiyaga qarshi o‘yinda (4:2) kiritdi. Zets jami 10ta o‘yin o‘tkazib, 1ta gol urgan. Soʻnggi terma jamoadagi oʻyini 2015-yil sentyabr oyida Andorraga qarshi Yevropa chempionati saralashida boʻldi.

## Shaxsiy hayoti
Zetsning ukasi Asim ham professional futbolchi boʻlib, Željezničarda oʻynagan.

## Faoliyat statistikasi

### Klub

### Xalqaro

### Xalqaro gollari

## Yutuqlari
**Rijeka**

* Xorvatiya Superkubogi: 2014-yil

### Individual
**Mukofotlar**

* 1. HNL Mavsumning eng yaxshi futbolchisi: 2008—2009

## Manbalar
Xitoyda rassomchilik

## Xitoyda rassomchilik
Xitoy rassomlari turli xil materiallarga turli formatlarda rasm chizgan. Eng mashhur formatlar devorlarda (miloddan avvalgi 1100-yildan), tobutlar va qutilarda (miloddan avvalgi 800-yildan), ekranlarda (milodiy 100-yildan), qoʻlda qarash yoki osib qoʻyish uchun moʻljallangan ipak oʻramlar edi. devorlar (gorizontal uchun milodiy 100-yildan va vertikal uchun milodiy 600-yildan), qoʻzgʻalmas fanatlar (milodiy 1100-yildan), kitob muqovalari (milodiy 1100-yildan) va yigʻma ventilyatorlar (milodiy 1450-yildan). Xitoy rasmining ikkita eng mashhur mavzusi portretlar va landshaftlar edi. Xitoy sanʼatidagi portretlar urushayotgan davlatlar davrida (miloddan avvalgi 5-3-asrlar) boshlangan va anʼanaviy tarzda katta vazminlik bilan tasvirlangan, chunki odatda mavzu buyuk olim, rohib yoki saroy amaldori boʻlgan va shuning uchun taʼrifga koʻra, yaxshi axloqiy xususiyatga ega boʻlishi kerak. bu rassom tomonidan hurmat bilan tasvirlanishi kerak. Shu sababli, yuzlar koʻpincha tuygʻu yoki xarakterning nozik ifodasi bilan befarq koʻrinadi. Koʻpincha mavzuning xarakteri rasmdagi boshqa odamlarga boʻlgan munosabati va munosabatlarida ancha aniqroq ifodalanadi; Bu, ayniqsa, imperatorlar va buddistlarning portretlariga tegishli.
Rajesh Khanna

**Rajesh Khanna** (talaffuzi [rɑːˈdʒeːʃ kʰənˈnə] (1942—2012) hindistonlik aktyor, kino prodyuseri va siyosatchi. " Hind kinosining birinchi super yulduzi „ nomini olgan. U 1969 −1971-yillar oraligʻida ketma-ket rekord darajadagi 15 ta muvaffaqiyatli filmda rol oʻynagan. U 1970 va 1980-yillar davomida hind kinosida eng koʻp maosh oluvchi aktyor boʻlgan. Uning mukofotlari orasida toʻrtta BFJA mukofoti va beshta Filmfare mukofoti bor. U vafotidan keyin 2013-yilda Hindistonning uchinchi eng yuqori — Padma Bhushan mukofoti bilan taqdirlangan.

## Hayoti
Rajesh Khanna 1942-yil 29-dekabrda hozirgi Panjob shtatidagi Amritsar shahrida panjoblik hindu xatri oilasida tugʻilgan. Uni ota-onasining qarindoshlari Chunnilal Khanna va Leelawati Khanna asrab olgan va tarbiyalagan. Uning otasi Gʻarbiy Panjobdan Amritsardagi Gali Tivarianga koʻchib kelgan. Uning biologik ota-onasi Lala Xiranand Khanna va Chandrani Khanna edi. Lala Burewala shahridagi oʻrta maktabining direktori boʻlib ishlagan (hozirgi Vehari tumani, Panjob, Pokiston)

## Aktyorlik faoliyati
Rajesh Khanna boshqa FTII talabalari Subhash Ghai va Dheeraj Kumar bilan birgalikda 1965-yilda United Prodyuserlar va Filmfare tomonidan tashkil etilgan Butun Hindiston isteʼdodlari tanlovida 10 000 dan ortiq ishtirokchilardan sakkiz finalchidan biri edi. Tanlovda Farida Jalol bilan birga Rajesh Xanna gʻolib chiqdi.

U 1966-yilda rejissyor Chetan Anand tomonidan suratga olingan *“Aaxri Xat"* filmida, keyin esa Ravindra Deyv tomonidan suratga olingan *Raaz* filmida rol oynagan. GP Sippy va Nosir Hussain tanlovda gʻolib chiqqanidan keyin birinchi boʻlib Rajesh Xanna bilan shartnoma imzoladilar.

1971-yilda u *"Haathi Mere Saathi"* filmida rol oʻynadi, bu oʻsha yilning eng yuqori daromad keltirgan filmiga aylandi. Khanna Salim Xon va Javed Axtarga *Haathi Mere Saathida* ishlashni taklif qilib, ssenariy muallifi boʻlish uchun birinchi imkoniyat bergan. Javed Axtar qabul qildi va intervyuda shunday dedi: „Bir kuni u Salimsaabga borib, janob Devar unga Aashirvad bungalovi uchun toʻlovni yakunlashi mumkin boʻlgan katta miqdordagi pulni berganligini aytdi. Ammo film ssenariysi qoniqarli emas edi. U bizga ssenariyni tuzatib olsak, pul ham, kredit ham olishimizga ishonch hosil qilishini aytdi“.

Rajesh Mumtoz bilan birga sakkizta filmda rol oʻynagan. Rajesh Madrasdagi mehmonxonaga kirganda, yarim tunda uni koʻrish uchun 600 nafar qizdan iborat navbat bor edi.

## Kasallik va oʻlim

2012-yilning iyun oyida Rajesh Khannaning sogʻligʻi anchadan beri yomonlashgani haqida xabar berilgan edi. 23-iyun kuni u sogʻligʻidagi asoratlar tufayli Mumbaydagi Lilavati kasalxonasiga yotqizilgan. U 8-iyul kuni kasalxonadan chiqarilgan va ahvoli yaxshi ekani xabar qilingandi.

2012-yil 18-iyulda Mumbaydagi Aashirvad bungalovida vafot etdi. Uning oʻlimidan soʻng uning hamkasbi Mumtoz oʻtgan yil davomida saraton kasalligi bilan ogʻriganini va kimyoterapiya kurslaridan oʻtganini aytdi. Uning dafn marosimi 19-iyul kuni soat 11:00 da boʻlib oʻtdi. Uning dafn marosimida 9 lakh (900000) kishi ishtirok etdi.

## Filmografiyasi

### Prodyuserlik

### Hammuallif

### Ijrochi qoʻshiqchi

## Manbalar
Randep Huda

**Randep Huda** (,  [rəɳd̪iːp ɦʊɖːa]; 1976-yil 20-avgust) — hind aktyori va chavandoz, asosan hind kinosidagi faoliyati bilan tanilgan. Huda oʻzining hind kinosidagi debyutini *[[Musson to'y|Muson toʻyi]]* (Monsoon Wedding) filmida qilgan. Huda *[[Bir vaqtlar Mumbaayda|"Bir paytlar Mumbaayda]]* „ (Once Upon a Time in Mumbaai 2010) gangster filmi bilan oʻz faoliyatida burilish nuqtasi boʻlgan va *[[Saheb, Biwi Aur Gangster|Saheb“, „Biwi Aur Gangster]]* (2011), *[[Rang Rasiya|Rang]]* *[[Rang Rasiya|Rasiya]]* (2014), *[[Magistral (hind filmi, 2014)|Highway]]* (2014) va *[[Sarbjit (film)|Sarbjit]]* (2016) hamda *[[Jannat 2]]* (2012), *[[Jism 2]]* (2012), *[[Kokteyl (film 2012)|Kokteyl]]* (2012), *[[Kick (film 2014)|Kick]]* (2014) va *[[Baaghi 2]]* (2018) muvaffaqiyatli filmlarida suratga tushgan. 2020-yilda u oʻzining ingliz kinosidagi debyutini *[[Extraction]]* trilleri bilan amalga oshirdi.

Jai Xaryana Kino faoliyatiga qoʻshimcha ravishda, Huda koʻplab sahna spektakllarida va dramaturg sifatida oʻzining debyutini Li Blessingning *“Oʻrmonda sayr"* filmiga moslashgan. Huda, shuningdek, polo, sakrash va eshkak eshish musobaqalarida muntazam qatnashadigan professional ot sportchisi. Huda Nyu-Dehlida Hindiston ot sporti federatsiyasi tomonidan tashkil etilgan ochiq sport musobaqasida kumush medalni qoʻlga kiritgan.

## Shaxsiy hayoti

Huda 2004-yildan 2006-yilgacha sobiq Koinot goʻzali va aktrisa Sushmita Sen bilan munosabatda boʻlgan. Keyinchalik u ularning munosabatlarini tugatish uning karerasini oʻzgartirganini aytdi; „Ajralish men bilan sodir boʻlgan eng yaxshi voqea edi va men bunga hayotimda juda koʻp vaqt ajratganimni angladim. Bu oʻzim uchun biror narsa qilish uchun kuchimni boʻshatdi.“. Hudaning Candy ismli daydi iti bor.

## Filmografiyasi

### Filmlari

### Teleseriallari

## Maqtovlari

## Manbalar

## Havolalar

*