14-mart

**14-mart** — Grigoriy taqvimida yilning 73- (kabisa yilida 74-) kuni. Yil yakuniga 292 kun qoladi.

## Bayramlar
*Yana qarang: [[:Turkum:14-mart bayramlari]]
* Xalqaro toʻgʻonlarga qarshi harakat kuni.
* [[Konstitutsiya]] kuni ([[Andorra]]).
* Norasmiy bayram: „[[Pi]] Kuni“.


== Voqealar ==
*Yana qarang: :Turkum:14-mart voqealari*
* [[1489]] — [[Venetsiya]] [[qirol]]icha Yekaterina Kornarodan [[Qibris]]ni sotib oldi.
* [[1942]] — Harbiy vaqt sharoitida [[AQSH]] prezidenti [[Franklin Ruzvelt]] shinalar saqlanishi uchun avtomobillarning harakatlanish tezligini soatiga 40 mil, etib cheklash taklifi bilan gubernatorlarga muraojaat qildi.
* [[1993]] — [[Andorra]] mustaqil davlat deb e’lon qilindi.
* [[1990]] — [[SSJI]] Xalq Deputatlarining navbatdan tashqari III Qurultoyi [[Mixail Gorbachev]]ni prezident etib sayladi.
* [[2004]] — AQSHda ilk bora robot-avtomobillar poygasi oʻtkazildi. Hech qaysi robot marraga yetib kela olmadi.
* [[2004]] — [[Vladimir Putin]] [[Rossiya|Rossiya Federatsiyasi]] prezidentligining ikkinchi muddatiga saylandi.

== Tavalludlar ==
*Yana qarang: :Turkum:14-martda tugʻilganlar*
* [[1681]] — [[Georg Filipp Teleman]] (*Georg Philipp Telemann*), [[Germaniya|olmon]] [[bastakor]]i.
* [[1794]] — [[Yuzef Zaxariash Bem]] (*Józef Zachariasz Bem*), [[Polsha|polyak]] qoʻmonmdoni.
* [[1804]] — [[Iohann Shtraus]] (*Johann Strauß*), [[avstriya]]lik bastakor.
* [[1823]] — [[Teodor de Banvil]] (*Theodore Faullain de Banville*), [[Fransiya|farang]] [[yozuvchi]]si.
* [[1833]] — [[Lusi Teylor]], amerikalik birinchi ayol-[[stomatolog]].
* [[1835]] — [[Jovanni Virjinio Skiaparelli]] (*Giovanni Virginio Schiaparelli*), [[Italiya|italyan]] [[astronom]]i.
* [[1847]] — [[Antoniu di Kastru Alvis]], [[braziliya]]lik yozuvchi.
* [[1854]] — [[Paul Erlix]] (*Paul Ehrlich*), olmon [[bakteriologiya|bakteriologi]], [[Nobel mukofoti]] sovrindori ([[1908]]).
* [[1865]] — [[Filoteo Alberini]], italyan kinoprodyuseri.
* [[1879]] — [[Albert Eynshteyn]], olmon [[fizik|fizigi]], [[nisbiylik nazariyasi]] muallifi, [[Nobel mukofoti]] sovrindori ([[1921]]).
* [[1886]] — [[Vladimir Favorskiy]], rus [[musavvir]]i.
* [[1891]] — [[Amvrosiy Buchma]], [[Ukraina|ukrain]] [[aktyor]]i.
* [[1912]] — [[Iosif Rappoport]], [[SSJI|shoʻro]] [[genetika|genetigi]].
* [[1913]] — [[Vitold Rudzinski]] (*Witold Rudziński*), polyak bastakori.
* [[1913]] — [[Georgiy Gulia]], [[Abxaziya|abxaz]] yozuvchisi.
* [[1925]] — [[Jon Ueyn]] (*John Barrington Wain*), [[Angliya|ingliz]] yozuvchisi.
* [[1928]] — [[Frenk Borman]] (*Frank Frederick Borman*), amerikalik [[fazogir]].
* [[1930]] — [[Kvinsi Jons]] (*Quincy Jones*), amerikalik bastakor.
* [[1937]] — [[Vladimir Savelyev]], ukrain rejissyori.
* [[1938]] — [[Glauber Rosha]] (*Glauber Rocha*), braziliyalik rejissyor.
* [[1939]] — [[Bertran Bliye]], farang kinorejissyori.
* [[1986]] — [[Jeymi Bell]] (*Jamie Bell*), ingliz aktyori.pozilov shoboz 1994 03 14 tugilgan kuni

== Vafot etganlar ==
*Yana qarang: :Turkum:14-martda vafot etganlar*
* [[1801]] — [[Ignasi Krasitski]] (*Ignacy Krasicki*), polyak [[soir]]i.
* [[1803]] — [[Fridrix Gotlib Klopshtok]] (*Friedrich Gottlieb Klopstock*), olmon shoiri.
* [[1883]] — [[Karl Marks]] (*Karl Marx*) ([[1818]]da tugʻilgan), olmon [[faylasuf]]i va [[iqtisodiyot|iqtisodchisi]], [[kommunizm]] nazariyasi asoschisi.
* [[1927]] — [[Yanis Chakste]] (*Jānis Čakste''), Latviya birinchi prezidenti.
* 1972 — Aleksandr Laktionov, rus musavviri.
* 2018 — Stephen Hawking, britaniyalik astranom.

## Havolalar

* days.peoples.ru