Kasparov dunyoga qarshi

**Kasparov dunyoga qarshi** 1999-yilda internet orqali oʻynalgan shaxmat oʻyini edi. Bu tajriba oʻyini boʻlib, unda minglab jahon jamoasi qora donalarning har bir harakatini koʻpchilik ovoz bilan hal qildi, Garri Kasparov esa oq donalarni oʻzi boshqardi. Oʻyinda 75 dan ortiq davlatdan 50 000 dan ortiq kishi ishtirok etdi.

Uchrashuv mezboni va promouteri First USA bank homiyligida MSN Gaming Zone boʻldi. Toʻrt oy davomida 62 ta harakatdan soʻng Kasparov gʻalaba qozondi. Oʻyin chuqur taktik va strategik gʻoyalar aralashmasini yaratdi; Kasparov umrida hech bir boshqa oʻyinga bunchalik kuch sarflamaganini yozgan. Keyinchalik u shunday dedi: „Bu shaxmat tarixidagi eng buyuk o‘yin. Gʻoyalarning koʻpligi, murakkabligi va shaxmatga qoʻshgan hissasi uni eng muhim oʻyinga aylantiradi“.

## Ushbu oʻyin maqsadi
Kasparov amaldagi jahon chempioni boʻlgan va oq donalarning ustunligi bilan oʻynagan va koʻpchilik Internetda ovoz berishning oldingi misollari oʻrtacha raqobatni keltirib chiqargan. Misol uchun, 1996-yilda Anatoliy Karpov butun dunyoga qarshi qora donalarni olib, ishonchli gʻalaba qozongan edi.

Jahon jamoasi bir qancha afzalliklarga ega boʻlib, ulardan baʼzilari internet oʻyinlari uchun innovatsion edi. Birinchidan, toʻrt nafar yosh shaxmat yulduzi MSN tomonidan Jahon terma jamoasi uchun harakatlarni taklif qilish uchun tanlab olindi. Ular FIDE reytingining pasayish tartibida: Etyen Bakrot, Florin Felekan, Irina Krush va Elizabet Pehts edi . Sharh berish uchun ishga olingan Daniel King koʻpincha beshinchi advokat sifatida ishlagan. Ikkinchidan, harakatlar kuniga bir harakat tezligiga sekinlashdi; yaʼni Kasparovning har bir harakatini koʻrib chiqish uchun 24 soat, Jahon jamoasida esa javob berish uchun 24 soat vaqt bor edi. Uchinchidan, MSN jamoaning harakatlarini muhokama qilish uchun eʼlonlar taxtasini taqdim etdi. Ushbu afzalliklar birgalikda chinakam maslahatlashishga imkon beradi va oʻyin darajasini oshiradi deb umid qilingan edi.

Jahon jamoasi, shuningdek, Gordon Svobe tomonidan asos solingan va sardori boʻlgan „Kompyuter shaxmat jamoasi“ deb nomlanuvchi tashkilotdan ham foyda koʻrdi. Ushbu jamoa har bir mumkin boʻlgan chiziqni tahlil qilish va dunyoga tavsiyalar berish uchun taqsimlangan hisoblashdan foydalangan.

Kasparov 21 iyun kuni oʻzining birinchi harakatini 1.e4 ni oʻynadi va Jahon jamoasi 41 % koʻpchilik ovoz bilan uni oʻz maydonida Sitsiliya mudofaasi bilan kutib olish uchun ovoz berdi.

## Oʻyin

## Oqibati
Kasparov shunday dedi: „Men buni tahlil qilish uchun boshqa oʻyinlarga qaraganda koʻproq vaqt sarfladim“. O‘yindan so‘ng Kasparov ko‘plab so‘rovlardan so‘ng ochiq qolgan MSN forumida o‘yin davomida World Team strategiyasi doskasini o‘qiyotganini eʼlon qilib, ko‘pchilikni hayratda qoldirdi. Bu suhbat suhbat xonasining keyingi suhbatida sodir boʻldi: „Mezbon Chris_MSNBC deydi: Siz BBSda bizning sharhlarimizni tez-tez oʻqib turdingizmi? Boshlovchi Garry_Kasparov shunday deydi: Albatta men bundan oʻzimning foydam uchun foydalandim va MSNdagi muhokamani kuzatib bordim. Oʻyin haqida COM“. U, shuningdek, jamoani eng yuqori darajadagi o‘yin uchun baholadi: „Menimcha, dunyo durang qayd etishga loyiq. . .“ . Kasparov oʻz qarorini unga ustunlik kerakligini aytib oqladi. Keyinchalik World Team oʻyinlarida parollar bilan xavfsizroq forumlar yaratildi yoki raqib hech boʻlmaganda WT forumini oʻqimaslikka vaʼda berdi.

2000 yilda Kasparov grossmeyster Daniel King bilan hamkorlikda yozilgan *"Dunyoga qarshi Kasparov: Eng katta onlayn chaqiruv hikoyasi"* kitobini nashr etdi. 202 sahifalik kitob bitta shaxmat oʻyiniga bagʻishlangan eng uzun tahlillar boʻyicha rekord oʻrnatdi. 

## Yana qarang

* Shaxmat dvigatellari — shaxmat oʻynash va pozitsiyalarni tahlil qilish uchun dasturiy taʼminot
* Sirtqi shaxmat
* Shaxmat oʻyinlari roʻyxati

## Manbalar


## Qoʻshimcha oʻqish

* Kasparov Dunyoga qarshi: Buyuk Internet Match : Reganning maqolalar va tahlillar toʻplami. Irina Krushning ikkita asarini oʻz ichiga oladi.
* MSN Gaming Zone Archives sizga tahlil va ovoz berish natijalari bilan oʻyin harakatini harakat bilan takrorlash imkonini beradi
* Barnet shaxmat klubi istiqboli  oʻsha paytdagi oʻyinning tegishli jamoaviy aloqalariga ega
* Kasparov, Garri ; King, Daniel (2000), *Kasparov Against the World: The Story of the Greatest Online Challenge*, KasparovChess Online,
* Marko, P. va Xavort, G.McC. (1999). Kasparov — Jahon oʻyini. ICCA jurnali, jild. 22, № 4, bet.&nbsp;236-238
* Nalimov, EV, Wirth, C. va Haworth, G.McC. (1999). KQQKQQ va Kasparov — Jahon oʻyini. ICCA jurnali, jild. 22, № 4, bet.&nbsp;195-212
* Kasparov va Jahon shaxmat sahifasi . Oʻyin davomida oldindan ovoz berish sayti deb atalgan ushbu saytda endi oʻyin haqidagi tahlil va statistika mavjud.
* Stockfish tomonidan Lichessda tahlil qilingan oʻyinning vizualizatsiyasi, FEN va PGN

## Havolalar

* Kasparov va dunyoning qolgan qismi, 1999 yil Chessgames.com saytida oʻyin
* Dunyo Anatoliy Karpovga qarshi (1996)