Clem Haskins

**Clem Smith Haskins** (1943-yil 11-avgustda tugʻilgan) - amerikalik sobiq kollej va professional basketbolchi va kollej basketbol murabbiyi. 1963-yilning kuzida u va boshqa yulduz oʻyinchi Duayt Smit Gʻarbiy Kentukki Universiteti (WKU) basketbol dasturini birlashtirgan birinchi qora tanli sportchilar boʻlishdi. Bu Gʻarbiy Kentukkini janubdagi kollej basketbolini birlashtirish uchun birinchi oʻringa qoʻydi.

Haskins 13 yil (1986–1999) Minnesota universiteti erkaklar basketbol jamoasida bosh murabbiy boʻlib ishlagan, biroq Minnesota universitetidagi basketbol mojarosida ishtirok etgani uchun iste’foga chiqishga majbur boʻlgan. Janjaldagi xatti-harakatlari tufayli unga yetti yillik shov-shuvli jazo berildi, bu esa murabbiylik faoliyatini samarali yakunladi, chunki u o'shandan beri murabbiylik qilmagan.

## Yoshligi
Haskins Kentukki shtatining Kempbellsvill shahrida tugʻilib oʻsgan. U Charlz Kolumb va Lyusi Edna Haskinsning oʻn bir farzandining beshinchisi boʻlib, ular aktsiyadorlar edi. Birinchi va ikkinchi kurs mavsumlarida u qora rangdagi Durham oʻrta maktabida oʻqidi (oʻsha yillarda davlat maktablari koʻpincha janubda ajratilgan, amaliyot noqonuniy deb e'lon qilinganidan keyin yillar oʻtgan). 1961-yilda Haskins Teylor okrugidagi oʻrta maktabda oʻqidi, bu ilgari ajratilgan tizimda buni qilgan birinchi afro-amerikalik. Uning ukasi Merion Kentukki universitetida 1977-yili bitirgan taniqli basketbolchi edi.

## Kollej jamoasidagi faoliyati
Haskins va jamoadoshi Duayt Smitni Gʻarbiy Kentukki Xilltoppers murabbiyi Edgar Diddl jiddiy tarzda ishga oldi va 1963-yilda jamoaga qoʻshildi.  Ular Gʻarbiy Kentukki uchun oʻynagan birinchi afro-amerikalik sportchilar boʻlishdi. Ular mashhur WKU bosh murabbiyi Jon Oldham rahbarligida ikki yil ketma-ket Ogayo vodiysi konferensiyasida gʻolib boʻlishdi, u Diddlning ikkinchi yilida muvaffaqiyat qozondi. Haskins 1966-yilda Ogayo vodiysi konferensiyasida yilning eng yaxshi oʻyinchisi boʻlgan. 1966-yilgi NCAA erkaklar divizioni I basketbol turnirida Hilltoppers Michiganni magʻlub etish va Yaqin Sharq mintaqaviy finalida Kentukki Wildcats universiteti bilan uchrashishdan 2 ochko uzoqda edi. Toʻpni sakrash paytida Smitga qarshi chaqirilgan bahsli qoidabuzarlik Kezzi Rassellni Michigan uchun erkin toʻp uzatish chizigʻiga qoʻydi, u yerda u savatni bogʻlab, gʻalaba qozondi. 1967-yilda Haskins 6-fevral kuni Myurrey shtatiga qarshi o'yinda bilagini sindirdi. Uning jamoasi yana Ogayo vodiysi konferensiyasida g'alaba qozondi. 1967-yilgi NCAA erkaklar divizioni I basketbol turnirida 3-o'rinni egallagan Hilltoppers Yaqin Sharq chorak finalida qo'shimcha vaqtda milliy ikkinchi o'rinni egallagan Daytonga yutqazdi.

## NBA faoliyati
Muvaffaqiyatli kollej karerasidan soʻng, Haskins 1967-yilgi NBA loyihasining birinchi bosqichida Chikago Bullz tomonidan va Amerika Basketbol Assotsiatsiyasi loyihasida Kentukki polkovniklari tomonidan tanlangan. Haskins NBAda uchta jamoa (Bulls, Feniks Suns va Vashington Bullets) bilan toʻqqiz yil oʻynadi. U 1976-yilda tizzasidan olgan jarohatlari tufayli nafaqaga chiqdi va 8743 martaba ochkosini toʻpladi.
## NBA martaba statistikasi

### NBA

#### Muntazam mavsum

|-
| style="text-align:left;"|
| style="text-align:left;"|Charlotte
| **82** || 36 || 23.7 ||.450 ||.143 ||.835 || 3.2 || 3.7 || 1.3 ||.5 || 11.0
|-
| style="text-align:left;"|
| style="text-align:left;"|Charlotte
| 79 || 79 || 36.8 ||.467 ||.240 ||.745 || 5.1 || 4.2 || 1.9 ||.6 || 20.5
|-
| style="text-align:left;"|
| style="text-align:left;"|Charlotte
| 69 || 67 || 35.2 ||.449 ||.274 ||.772 || 4.9 || 3.9 || 1.4 ||.5 || 16.9
|-
| style="text-align:left;"|
| style="text-align:left;"|Seattle
| 79 || 77 || 30.8 ||.443 ||.317 ||.782 || 3.4 || 3.5 || 1.9 ||.4 || 14.1
|-
| style="text-align:left;"|
| style="text-align:left;"|Seattle
| 73 || 58 || 29.1 ||.457 || **.368** ||.742 || 4.0 || 2.6 || 1.6 ||.4 || 13.7
|-
| style="text-align:left;"|
| style="text-align:left;"|Charlotte
| 36 || 36 || 35.1 || **.481** ||.315 ||.761 || 5.3 || **6.3** || 1.2 ||.6 || 12.9
|-
| style="text-align:left;"|
| style="text-align:left;"|New Jersey
| 11 || 10 || 38.0 ||.441 ||.360 ||.831 || 3.9 || 3.2 || 2.0 ||.2 || 17.5
|-
| style="text-align:left;"|
| style="text-align:left;"|New Jersey
| **82** || **81** || **39.0** ||.443 ||.336 ||.797 || **6.1** || 4.0 || 1.9 ||.6 || **21.8**
|-
| style="text-align:left;"|
| style="text-align:left;"|New Jersey
| 81 || **81** || 33.7 ||.429 ||.257 ||.688 || 4.8 || 2.5 || 1.9 || **.8** || 13.4
|-
| style="text-align:left;"|
| style="text-align:left;"|New Jersey
| 50 || 47 || 32.1 ||.398 ||.118 ||.683 || 4.9 || 2.5 || style="background:#cfecec;"|**2.7*** ||.5 || 11.8
|-
| style="text-align:left;"|
| style="text-align:left;"|New Jersey
| 76 || 75 || 31.0 ||.414 ||.256 ||.710 || 3.7 || 2.8 || 1.8 ||.5 || 13.1
|-
| style="text-align:left;"|
| style="text-align:left;"|New Jersey
| 31 || 26 || 28.8 ||.331 ||.286 ||.722 || 4.2 || 2.8 || 1.5 ||.2 || 9.1
|-
| style="text-align:left;"|
| style="text-align:left;"|Miami
| 65 || 49 || 21.7 ||.384 ||.136 ||.677 ||| 2.8 || 1.5 ||.7 ||.1 || 5.7
|-
| style="text-align:left;"|
| style="text-align:left;"|Minnesota
| **82** || 34 || 25.2 ||.422 ||.322 ||.764 || 3.0 || 1.9 || 1.0 ||.2 || 8.7
|-
| style="text-align:left;"|
| style="text-align:left;"|Chicago
| 56 || 35 || 25.2 ||.392 ||.237 ||.735 || 3.4 || 1.6 || 1.2 ||.3 || 9.6
|-
| style="text-align:left;"|
| style="text-align:left;"|Milwaukee
| 14 || 0 || 20.3 ||.400 ||.333 || **.900** || 2.6 || 1.9 || 1.0 ||.3 || 6.1
|- class="sortbottom"
| style="text-align:center;" colspan="2"|Career
| 966 || 791 || 30.5 ||.434 ||.300 ||.754 || 4.1 || 3.0 || 1.6 ||.4 || 13.4

#### Pley-off

|-
| style="text-align:left;"|1993
| style="text-align:left;"|Charlotte
| **9** || **9** || **39.2** ||.401 ||.167 ||.714 || **5.1** || **2.9** || **2.3** || **.7** || **17.3**
|-
| style="text-align:left;"|1994
| style="text-align:left;"|Seattle
| 5 || 5 || 30.6 ||.433 ||.222 ||.619 || 4.8 || 2.0 || 1.2 ||.2 || 13.4
|-
| style="text-align:left;"|1995
| style="text-align:left;"|Seattle
| 4 || 0 || 18.0 ||.360 ||.250 ||.625 || 1.0 || 2.5 || 1.0 ||.3 || 6.3
|-
| style="text-align:left;"|1998
| style="text-align:left;"|New Jersey
| 3 || 3 || 33.3 || **.450** ||  || **.875** || 4.3 || 1.0 || 1.3 ||.3 || 14.3
|-
| style="text-align:left;"|2003
| style="text-align:left;"|Minnesota
| 6 || 0 || 19.7 ||.370 || **.500** ||.643 || 2.2 || 1.2 ||.7 ||.2 || 5.2
|- class="sortbottom"
| style="text-align:center;" colspan="2"|Career
| 27 || 17 || 29.5 ||.408 ||.259 ||.686 || 3.7 || 2.1 || 1.4 ||.4 || 11.9

### Kollej

|-
| style="text-align:left;"|1986—1987
| style="text-align:left;"|Illinois
| 31 || 0 || 11.1 ||.482 ||.000 ||.642 || 1.4 ||.9 || 1.3 ||.3 || 3.7
|-
| style="text-align:left;"|1987—1988
| style="text-align:left;"|Illinois
| **33** || 23 || 28.7 ||.471 ||.304 ||.753 || 2.2 || **4.2** || 2.0 ||.1 || 10.4
|-
| style="text-align:left;"|1988—1989
| style="text-align:left;"|Illinois
| 24 || 18 || 28.4 || **.542** || **.458** || **.793** || 2.9 || 3.8 || 2.1 ||.3 || 15.4
|-
| style="text-align:left;"|1989—1990
| style="text-align:left;"|Illinois
| 29 || **29** || **34.5** ||.500 ||.348 ||.777 || **4.9** || 3.3 || **2.2** || **.6** || **20.0**
|- class="sortbottom"
| style="text-align:center;" colspan="2"|Career
| 117 || 70 || 25.4 ||.501 ||.374 ||.755 || 2.8 || 3.0 || 1.9 ||.3 || 12.0

## Murabbiylik faoliyati
NBAdagi faoliyatidan soʻng Haskins Gʻarbiy Kentukki Universitetiga qaytib keldi, avvaliga 1977-yilda yordamchi murabbiy, keyin esa 1980-yilda bosh murabbiy Bosh murabbiy sifatida u Gʻarbiy Kentukkini ikkita NCAA va bitta NIT koʻrinishiga olib keldi.

1986-yilda Haskins Minnesota universiteti tomonidan maktabning erkaklar basketbol dasturini qayta qurish uchun yollangan. U Gophersni maktab rekordi bo'yicha 31 g'alabaga va 1997-yilda Final To'rtligiga olib keldi va o'sha yili Kler Bee yilning eng yaxshi murabbiyi mukofotini qo'lga kiritdi. Shuningdek, u 1993 va 1998-yillarda Minnesota shtatini NIT unvonlariga olib keldi. U 1996-yilgi yozgi Olimpiada o'yinlarida oltin medalni qo'lga kiritish uchun Amerika Qo'shma Shtatlari erkaklar basketbol jamoasiga murabbiylik qilish uchun Lenni Uilkens jamoasiga qo'shildi.

Haskins Minnesotadagi uy oʻyinlarida toʻrt oyoqli bar kursida oʻtirgani bilan mashhur edi. Uilyams Arena koʻtarilgan polga ega boʻlib, uning tizzalari qattiq edi va odatda jamoa poldan oʻtiradi.

## Murabbiylikdan keyin
Haskins oʻzining shou martabasi tugagach, murabbiylikka qaytmadi. U, shuningdek, G'arbiy Kentukki basketbol uy o'yinlari uchun rangli sharhlovchi sifatida ishlagan.

## Mukofotlari

* Butun amerikalik o'rta maktab, 1963-yil
* Ogayo vodiysi konferensiyasida yilning eng yaxshi basketbolchisi, 1966, 1967
* Butun Amerikaning birinchi jamoasi, 1967-yil
* Ogayo vodiysidagi Yilning eng yaxshi murabbiyi, 1982-yil
* Associated Press yilning eng yaxshi murabbiyi, 1997-yil

## Bosh murabbiylik rekordi

## Yana qarang

* Milliy Basketbol Assotsiatsiyasi o'yinda eng ko'p assistentlik qilgan basketbolchilar ro'yxati
* Murabbiy tomonidan NCAA I divizionining erkaklar o'rtasidagi final to'rtligidagi o'yinlar ro'yxati

:

## Manbalar

## Havolalar

* NBA statistikasi @ basketball-reference.com