open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Serbiya ayollar superligasi

**Serbiya ayollar Superligasi** (/Super Liga Žene) — Serbiyaning ayollar futbolining yuqori darajadagi ligasi. 2006-yilda tashkil etilgan. Bugungi kunga qadar eng koʻp chempionlikka ega boʻlgan ŽFK Spartak Subotica hisoblanadi. Jamoa beshta chempionlik unvoniga ega 

2013—2014-yilga qadar oliy liga Prva Ženska Liga (Birinchi liga) deb nomlangan. Oʻsha mavsumda Superliga liga tizimi asosida yaratilgan. Ikkinchi darajali liga endi prva liga hisoblanadi.

## Joriy format
2012—2013-yilga qadar liga ikki davrali tizimda oʻynagan. Gʻolib Serbiya chempioni boʻlgan.

2013—2014-yildan boshlab, ligada atigi sakkizta jamoa ikki turda bir-biri bilan oʻynaydi. Shundan soʻng, eng yaxshi toʻrtta jamoa Chempionatning pley-off bosqichida va quyi toʻrtta oʻrinni egallagan jamoalar pley-offda (pley-out) oʻynaydi. Boshqa pley-off guruhidagi jamoalarga qarshi oʻyinlar turnir jadvalidan yoʻq qilinadi, Har bir pley-offda jamoalar bir mavsumda jami 20 ta oʻyinda yana ikki marta toʻqnash kelishadi, shundan 12 tasi yakuniy jadval uchun hisobga olinadi. Chempionatning pley-off bosqichida gʻolib chiqqan jamoa Serbiya chempioni boʻlib, UEFA Ayollar Chempionlar Ligasi yoʻllanmasini qoʻlga kiritadi. Pley-outda eng quyi oʻrinni egallagan jamoa ikkinchi ligaga tushadi. Ochkolar boʻyicha durang boʻlsa, teng jamoalar oʻzaro natijalari hisobga olinadi.

## 2020—2021-yilgi jamoalari

* Crvena Zvezda
* Kanjiza
* Kolubara
* Mashinac PZP
* Pozarevac
* Radnički
* Shiori Zemun
* Spartak Subotica
* Voyvodina
* Zemun

## Serbiya chempionlari

### Klublarning muvaffaqiyati

## Sobiq YU respublikalari chempionlari
Ayollar milliy futbol ligasi 1974—1975-yilgi mavsumda boshlangan. 1991-yilda Yugoslaviya boʻlinib ketganidan soʻng, liga 2002—2003-yillarda Serbiya va Chernogoriya deb oʻzgartirilgan, 2006-yilda ikkiga boʻlinmaguncha, qolgan FR Yugoslaviya shtatida alohida edi. Keyingi liga Serbiya hisoblanadi.
**Yugoslaviya**
* 1974—1975 Železničar Subotica
* 1975—1976 ŽNK Zagreb
* 1976—1977 ŽNK Zagreb
* 1977—1978 ŽNK Zagreb
* 1978—1979 Sloga Zemun
* 1979—1980 Sloga Zemun
* 1980—1981 Sloboda '78 Zagreb
* 1981—1982 Maksimir Zagreb
* 1982—1983 ŽFK Željezničar Sarajevo
* 1983—1984 Mašinac Niš
* 1984—1985 Mašinac Niš
* 1985—1986 Mašinac Niš
* 1986—1987 Mašinac Niš
* 1987—1988 Mašinac Niš
* 1988—1989 Mašinac Niš
* 1989—1990 Mašinac Niš
* 1990—1991 Maksimir Zagreb**FR Yugoslavia**
* 1991—1992 Mašinac Classic Niš
* 1992—1993 Mašinac Classic Niš
* 1993—1994 Sloga Zemun
* 1994—1995 Mašinac Classic Niš
* 1995—1996 Mašinac Classic Niš
* 1996—1997 Mašinac Classic Niš
* 1997—1998 Mašinac Classic Niš
* 1998—1999 Mašinac Classic Niš
* 1999—2000 Mašinac Classic Niš
* 2000—2001 Mašinac Classic Niš
* 2001—2002 Mašinac Classic Niš**Serbia-Montenegro**
* 2002—2003 Mašinac Classic Niš
* 2003—2004 Mašinac Niš
* 2004—2005 Mašinac Niš
* 2005—2006 Mašinac Niš

## Klublar boʻyicha yutuqlar

## Manbalar

## Havolalar

* Rasmiy sayt
* UEFA.com saytida liga
* Liga women.soccerway.com saytida
Damallsvenskan

**Damallsvenskan**, Shvetsiyadagi *shved ayollar* va homiylik sabab **OBOS Damallsvenskan** nomi bilan ham tanilgan Shvetsiyadagi ayollar futbolining eng yuqori divizioni. Liga ayollarning Allsvenskan deb ham ataladi. Faqatgina Allsvenskan atamasi erkaklar ligasiga nisbatan ishlatiladi.

Divizion 14 ta jamoadan iborat ligadan iborat. 2013-yildan boshlab, Damallsvenskan Elitettan bilan koʻtarilish va quyi ligaga tushish tizimida ishlay boshladi. Eng past oʻrinni egallagan ikkita jamoa Elitettanga tushadi va Elitettanda eng yuqori oʻrin egallagan ikkita jamoa yuqori ligagaa koʻtariladi. 2022-yilgi mavsumdan boshlab liga 12 tadan 14 tagacha kengaytirildi.

Birinchi Shvetsiya ayollar milliy chempionati 1973-yilda oʻtkazilgan. Tashkil etilganidan beri Damallsvenskan Marta, Daniela, Nadine Angerer, Liza De Vanna, Hope Solo, Christen Press va Xanna Ljungberg kabi yulduz yetishtirdi. Liga, shuningdek, 1988-yilda tashkil etilganidan buyon professionalga aylangan birinchi ayollar ichki ligasidir.

Damallsvenskandagi eng yaxshi uchta jamoa UEFA Ayollar Chempionlar Ligasiga yoʻl oladi.

## Tashkilot

### 2022-yilgi klub va stadionlar

Eslatma:1 Damallsvenskanda Shvetsiya futbol assotsiatsiyasi veb-saytidagi har bir klub maʼlumot sahifasiga koʻra

### OAVda yoritilishi
2022-yilgi Damallsvenskan oʻyinlari Shvetsiyaning Viaplay sport telekanalida namoyish etiladi. Xalqaro tomoshabinlar Fanseatga obuna boʻlishlari mumkin.

## Oldingi gʻoliblar
Shvetsiya chempionlari (1973-1987) va Damallsvenskan (1988-yildan hozirgi kungacha) gʻoliblari roʻyxati:

1988-yildan 1992-yilgacha pley-off bosqichi oʻtkazildi. Muntazam mavsumdan soʻng eng yaxshi toʻrtta jamoa yarim final va finalda oʻynadi.

Malmö FF, LdB FC Malmö va FC Rosengård bir xil klub.

## Oʻyinchilar qaydlari

### Eng yaxshi toʻpurarlar
Quyida mavsum boʻyicha eng yaxshi toʻpurarlar roʻyxati keltirilgan (*skyttedrottningar*). Lena Videkull bu sovrinni besh marta qoʻlga kiritgan boʻlsa, Hanna Ljungberg 39 gol bilan bir mavsumda eng koʻp gol urish boʻyicha rekordchi hisoblanadi.

## Yana qarang
* Svenska Cupen (ayollar)
* Butun dunyo ayollar futboli
* Diamantbollen
* Shvetsiyadagi sport tadbirlari roʻyxati

## Manbalar
Jacquees

**Rodriquez Jacquees Broadnax** (1994-yil 15-aprelda tugʻilgan), Jacquees taxallusi bilan tanilgan — Jorjiya shtatining Dekatur shahridan kelgan amerikalik qoʻshiqchi va qoʻshiq muallifi. 2015-yilda u Cash Money Records bilan shartnomasi imzoladi. Uning 2018-yildagi „B.E.D.“ singli Billboard Hot 100 chartida 69-o‘rinni egalladi. Uning „*4275*“ debyut albomi 2018-yil 15-iyunda chiqdi.

## Karyera

2007-yilda Jacquees oʻzining birinchi menejeri Corey Battle bilan uchrashdi. U „Block Entertainment“ kompaniyasining bosh direktori va asoschisi bo‘lgan Rassell Spenser bilan tanishishdan oldin u turli isteʼdod shoularida ishtirok etgan. Jacquees prodyuserlikning bir qismi sifatida turli ovoz yozish studiyalarida ishlagan. „Block Entertainment“ kompaniyasining diqqat markazida rep va R&B edi. Jacquees keyinchalik „Block Entertainment“ning ovoz yozish studiyasida ishlay boshladi va atlantalik reper T.I. ishtirokidagi „Krazy“ treki bilan omma eʼtiboriga tushdi va mashxurlikka erishdi.

2014-yil 25-martda Jacquees mustaqil ravishda oʻzining ikkinchi albomini chiqardi, u AQSh Billboard Top R&B albomlarida 15-oʻrinni egalladi. Oʻn bitta trekdan iborat albomda Chris Brown, Rich Homie Quan, Lloyd va Trinidad Jamesning hamkorligi mavjud. 2014-yil 1-oktyabrda Jacquees Cash Money Records bilan ovoz yozish shartnomasini imzolaganini eʼlon qildi. 2016-yil may oyida u *Lost at Sea* nomli albomda Birdman bilan hamkorlik qildi. U Billboard Hot 100 roʻyxatida 69-oʻrinni egalladi.

2019-yil noyabr oyida u oʻzining ikkinchi studiyaviy albomi „King of R&B“ni chiqardi. Albom Billboard 200 roʻyxatida 20-oʻrinda debyut qildi. Jacquees 2020-yil boshida albomni ommaga chiqarish maqsadida „King of R&B Tour“ga chiqdi.

## Diskografiya

### Studio Albomlar

## Awards and nominations

## Manbalar
Najla Bouden

**Najla Bouden(Najla Bouden Romdhane)** nomi bilan tanilgan, Tunislik geolog va universitet professori. U Tunis Bosh vaziri lavozimini egallagan. U 2021-yil 11-oktyabrda lavozimga kirishdi va u Tunis va arab dunyosidagi birinchi ayol bosh vazirga aylandi. U avval 2011-yilda taʼlim vazirligida ishlagan.

## Yoshligi
Bouden 1958-yil 29-iyunda Kayruan shahrida tugʻilgan.U 1983-yilda ESTP Parijni tamomlagan muhandis, shuningdek, 1987-yilda Mines ParisTechda zilzila muhandisligi boʻyicha dissertatsiyasini himoya qilganidan keyin geologiya fanlari doktori unvoniga ega.

## Professional  faoliyati
U keyinchalik mutaxassisligi boʻyicha muhandis va Tunis El Manar universiteti qoshidagi Tunis Milliy muhandislik maktabida oliy maʼlumot professori boʻlib, geofanlar boʻyicha ixtisoslashgan. Uning ishi seysmik xavf -xatarlarga qaratilgan, bu esa uni Tunis Neft Faoliyati kompaniyasining koʻplab rahbarlarini tayyorlashga olib keldi.U Tunis Oliy taʼlim va ilmiy tadqiqotlar vazirligida ham yuqori lavozimlarda ishlagan. 2011 yilda u vazirlik bosh direktori etib tayinlangan, keyin 2015 yilda vazirlar mahkamasida Slim Choura lavozimida ishlagan.2016-yil sentyabr oyida u Jahon banki tomonidan moliyalashtirilgan 70 million dollarlik “PromEssE” dasturining mamlakatdagi asosiy ijtimoiy muammo boʻlgan Tunis bitiruvchilari oʻrtasida keng tarqalgan ishsizlikni yumshatish maqsadida universitet taʼlimini isloh qilish va “modernizatsiyalash” uchun masʼul edi.

## Siyosiy faoliyatdagi martabasi
2021-yil 29-sentyabrda Tunisdagi siyosiy inqiroz davrida Prezident Kays Said mamlakatning yangi hukumatini tuzish uchun Najla Boudenni tayinlaganini eʼlon qildi. Keyin u 2021-yil 25-iyulda ishdan boʻshatilgan Xichem Mechichi oʻrnini egalladi.Ushbu lavozimni egallagan birinchi ayol, Tunis hukumati rahbari etib tayinlanishi uni mamlakatda, Magʻribda, shuningdek, arab dunyosida kashshof qildi. Prezident Said bu yangilikni "Tunis va Tunis ayollari uchun sharaf" deb taʼrifladi.2021-yil 11-oktyabrda u Karfagen prezidentlik saroyida hukumat aʼzolari bilan qasamyod qildi.

## Shaxsiy hayoti
Uning otasi Mohamed Bouden Sadiki kollejida professor, keyin Alaoui litseyining direktori edi. Uning to‘rt aka-uka va opa-singillari hammasi olimlardir. Bouden oftalmolog Kamel Romdhanega uylangan. Er-xotinning ikki farzandi bor.

## Unvonlari

* Tunis Milliy xizmatlari uchun ordeni xodimi (2016)

## Manbalar
World, Hold On (Children of the Sky)

„**World, Hold On (Children of the Sky)**“ () — fransuz musiqa prodyuseri va DJi Bob Sinclar yozgan qoʻshiq. Tarona vokalini ingliz xonandasi Steve Edwards kuylagan. Qoʻshiq 2006-yilning 17-aprelida Sinclarning „Western Dream“ nomli studiyaviy albomining ikkinchi singli oʻlaroq chiqarilgan.

Qoʻshiq eʼlon qilinishi ortidan Vengriya va Ruminiya xit-paradlarida birinchi pogʻonagacha koʻtarilgan, Buyuk Britaniya singllar xit-paradida esa toʻqqizinchi pogʻonani egallagan. Shuningdek, qoʻshiq 10 Yevropa mamlakatida yuqori oʻntalikka kirgan. Jumladan, Sinclarning vatani Fransiyada tarona ikkinchi pogʻonagacha koʻtarilgan. AQShda esa 2006-yilning iyulida qoʻshiq „Billboard“ jurnalining Dance Club Songs xit-paradida birinchi pogʻonagacha koʻtarilgan.

„World, Hold On (Children of the Sky)“ qoʻshigʻining bir necha remiksi mavjud. Qoʻshiqning E-Smoove hozirlagan remiksi 2007-yilda „Eng yaxshi remiks yozuv (klassik emas)“ () nominatsiyasida „Grammy“ mukofotiga nomzod qilib koʻrsatilgan.

## Klipi
Qoʻshiq klipida oʻsmir bola (David Beaudoin) uygʻonib, yangiliklarda Yer sayyorasiga meteorit tahdid solayotganidan xabar topadi. Buni koʻrgan oʻsmir fazo kemasini yasab, iti bilan Quyosh tizimi boʻylab uchadi. Fazoda Yerga qarab harakatlanayotgan meteoritni topadi va basketbol koptoklari yordamida uni yoʻq qilib, Yerni saqlab qoladi.

Yerga qaytganida uni qahramon oʻlaroq kutib olishadi. Onasi kelib peshonasidan oʻpganidan keyin, uygʻonib, buning barchasi tush boʻlganini anglab yetadi. Klipda Sinclar pechenyelar bilan „World, Hold On (Children of the Sky)“ qoʻshigʻini ijro etayotgan mitti siymo oʻlaroq tasvirlangan, ammo klip qahramoni xonandaga yoki oʻz xonasida raqsga tushayotgan oʻyinchoqlarga eʼtibor bermaydi.

## Manbalar

## Havolalar
*
Rustam Xolmurodov

**Rustam Ibragimovich Xolmurodov** (1949-yil 16-avgust, Samarqand viloyati, Oʻzbekiston SSR) — oʻzbek olimi va davlat arbobi, professor, texnika fanlari doktori, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlis Senatining aʼzosi.

## Tarjimayi holi
Rustam Xolmurodov 1949-yil 16-avgust Samarqandda tavallud topgan. 1967−1972-yillarda Samarqand davlat arxitektura qurilish institutida oʻqigan. Institutni sanoat-fuqarolik qurilishi, muhandis-quruvchi mutaxassisligi boʻyicha tugatgan. 1973−1977-yillarda Kiyev avtomobil yoʻllar instituti ilmiy izlanuvchisi, aspiranti, 1977−1978-yillarda Samarqand davlat arxitektura qurilish instituti temirbeton va tosh qurilmalari kafedrasi assistenti, katta oʻqituvchisi, 1978−1986-yillarda Samarqand davlat arxitektura qurilish instituti metal, yogʻoch plastmassa qurilmalari kafedrasi mudiri, 1986−1988-yillarda Samarqand davlat arxitektura qurilish instituti qurilish fakulteti dekani, 1988−1989-yillarda Samarqand davlat arxitektura qurilish instituti ilmiy ishlar boʻyicha prorektori, 1989−1997-yillarda Samarqand davlat arxitektura qurilish instituti rektori, 1997−1999-yillarda Oʻzbekiston Respublikasi Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirining birinchi oʻrinbosari, 1999−2003-yillarda Samarqand davlat universiteti rektori, 2003−2004-yillarda Samarqand viloyati hokimi, 2004-yilda Samarqand davlat universiteti rektori lavozimida ishlagan. 2016-yildan Samarqand davlat universiteti rektori. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senati Fan, taʼlim va sogʻliqni saqlash masalalari qoʻmitasi aʼzosi. 1999−2004-yillarda Ishtixon tumanidan 2-chaqiriq Oliy Majlis deputati boʻlgan. 8-Turon saylov okrugidan saylangan Xalq deputatlari Samarqand viloyati kengashi deputati (2019-yil). 2022-yilda ikki yil muddatga Rustam Xolmurodov Osiyo universitetlari assosiatsiyasi prezidenti etib saylangan.

## Ilmiy faoliyati
Rustam Xolmurodov *Metall qurilmalar* oʻquv qoʻllanmasi (1994),  (1994),  (1995),  (2002), *„Zamonaviy axborot texnologiyalari asosida oʻqitish“, „Ellastiklik nazariyasi“*,  monografiyalari (2003) muallifi. 1994-yilda Moskvadagi Xalqlar doʻstligi universitetida  mavzusida doktorlik dissertatsiyasini himoya qilgan. Rustam Xolmurodov tashabbusi bilan Samarqand davlat universitetida 10 dan ortiq yangi taʼlim yoʻnalishlari ochilib, fakultetlar soni 9 tadan 15 taga yetkazilgan.

## Mukofotlari
2017-yil 26-avgustda „El-yurt hurmati“ ordeni, 2022-yil 29-avgustda „Oʻzbekiston Respublikasi fan arbobi“ faxriy unvoni bilan taqdirlangan. Anqara shahridagi Boyazid Yildirim universiteti faxriy professori (2021-yil), Moskva davlat universitetining faxriy professori (2023-yil 25-yanvar).

## Manbalar
Hello and Welcome

**"Salom va xush kelibsiz**" —  2006-yilda Enigma loyihasi tomonidan yozilgan qo'shiq.

Vokal qismini Endryu Donalds ijro etgan, uning ovozi hali ham to'rtinchi va beshinchi albomlarda eshitilishi mumkin. 

Bundan tashqari, muxlislarni "**Salom va xush kelibsiz**" ning "jumboqli" bo'lmagan uslubi qiziqtirdi. Natijada albomga qoʻshiqning mutlaqo yangi versiyasi kiritildi. Dastlab, singlning chiqarilishi oktabrga rejalashtirilgan edi, ammo keyinchalik sana 25-noyabrga, nemis promouterlik jangchisi Feliks Shturmning WBA jahon chempioni unvoni uchun jangidan bir kun oldin o'zgartirildi. Ammo jarohat tufayli jang va shunga mos ravishda singlning chiqarilishi 2006-yil martiga qoldirildi. Disk 10-mart kuni Germaniya do'konlari peshtaxtalarida paydo bo'ldi.

7-noyabr kuni Virgin Germany " *Salom va xush kelibsiz* " qo'shig'i uchun klipni ommaga taqdim etdi. Ko'rish LAUNCHcast'ning Germaniya bo'limi orqali mavjud edi. Videoda Shturm mashgʻulotlarda va avvalgi janglarda aks etgan. Biroq, ikki kundan keyin Virgin Germany singlning chiqarilishi kechiktirilganini va video barcha veb-saytlardan olib tashlanganini e'lon qildi.

Chiqarilgan kuni Enigma-ning rasmiy veb-sayti yangilandi, video Windows Media Player yoki Real Player orqali translatsiya qilish uchun mavjud bo'ldi.

## Qo'shiqlar ro'yxati

* *Salom va xush kelibsiz [radio tahriri]* (3:39)
* *Salom va xush kelibsiz [momaqaldiroq aralashmasi]* (6:09)
* *Salom va xush kelibsiz [bo'ron aralashmasidan keyin]* (6:28)
* Videoklip: *Salom va xush kelibsiz* (3:20)

## Manbalar
Joʻra Noraliyev

**Noraliyev Joʻra Noraliyevich** — Oʻzbekiston davlat arbobi, Surxondaryo viloyati hokimi (1993-yil 15-aprel — 2000-yil 24-mart).

## Tarjimai holi
1993-yilgacha Surxondaryo viloyati Jarqo‘rg‘on tumani hokimi bo‘lgan. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Islom Karimovning 15-apreldagi farmoni bilan u Surxondaryo viloyatiga hokim etib tayinlangan.

## Manbalar
Kulrang chiziqli ilon

**Kulrang chiziqli iloni** (*Lampropeltis alterna*) — Kolubridalar *oilasiga mansub* zaharsiz ilon. 2 ta kichik turi bor.

Umumiy uzunligi 80-90 sm ga yetadi, maksimal uzunligi 150 sm. Boshi uchburchak shaklida. Tana kuchli va massivdir. Boshning rangi qora yoki kulrang. Tananing naqshlari juda oʻzgaruvchan boʻlib, kulrang va toʻq sariq rangli maydonlarning kombinatsiyasi hisoblanadi. Toʻq kulrang fonda keng, egar shaklidagi toʻq sariq dogʻlar mavjud. Boshqalar asosiy rang bilan aralashtiriladi, bu bir xil rangdagi joylar chegaralarida koʻproq seziladi: toʻq sariq chiziqlar qora chegara bilan, kulranglar esa oq rang bilan chegaralangan. „Qorongʻu“ va „yorugʻlik“ oʻzgarishlari bu ilonning kichik turlarini tavsiflovchi asosiy kulrang ohangning intensivligini bildiradi.

Oʻrmonli, toshli va toshloq yerlarni yaxshi koʻradi. Kechasi faol. Kaltakesaklar, sichqonlar, amfibiyalar bilan oziqlanadi.

Bu tuxum qoʻyuvchi ilon. Urgʻochisi 3-13 ta tuxum qoʻyadi.

U Texasning janubida, Nyu-Meksikoda (AQSh), Chihuahua provinsiyasida (Meksika) yashaydi.

## Kichik turlari

* *Lampropeltis alterna alterna*
* *Lampropeltis alterna blairi*

## Manbalar


## Adabiyot

* Hibbits, T.D.; Salmon, GT & Bryson Jr., RW 2003 yil. Texasdagi Gray-banded Kingsnake (Lampropeltis alterna) uchun yangi tarqatish yozuvlari. Herpetologik tekshiruv 34(4): 393
* Zoologiyadan Slovnik-dovidnik. — K., 2002 yil.
Ryder Hesjedal

**Ryder Hesjedal** (; tugʻ. 1980-yil 9-dekabr, Viktoriya, Kanada) — kanadalik professional velosipedchi va sobiq togʻ velosipedchisi. 2012-Jiro d’Italiya gʻolibi.

## Martaba
Etnik norvegiyalik Hesjedal oʻzining birinchi shartnomasini 2004-yilda Amerikaning mashhur US Postal jamoasi bilan imzolagan. Bungacha u ikki yil davomida yana bir nomdor jamoa — Rabobank yoshlar jamoasida oʻynagan. 2005-yilda u "Jiro d’Italiya "da Paolo Savoldelli yordamchilaridan biri sifatida debyutini oʻtkazgan, ammo musobaqani yakunlay olmadi va 13-bosqichda isteʼfoga chiqdi. Shumimgdek, 2005-yili u Jahon chempionati musobaqalarida qatnashdi.

Kanadalik sportchi 2006-yilni Phonak jamoasida oʻtkazdi, u yerda u uchun eng yaxshi natijalar Vuelta Catalunyaning umumiy reytingida toʻrtinchi va Criterium do Dauphine musobaqasida 17-oʻrinni egalladi. Hesjedal Vueltada ishtirok etdi, ammo uni yakunlay olmadi. Phonak jamoasi tarqalgandan soʻng, u Health Net-Maxxis jamoasiga qoshildi va u bilan vaqt sinovida Kanada chempionatida gʻolib chiqdi.

2008-yilda Hesjedal Garmin jamoasiga oʻtdi. Kanadalik „Jiro“ (60-oʻrin), „Tur de Frans“ (44-oʻrin) va Pekin Olimpiadasida ikkita musobaqada qatnashdi.

2009-yil Hesjedalga super bosqichdagi birinchi gʻalabasini keltirdi — u Ispaniya Vueltasining 12-bosqichida gʻalaba qozondi va bir yildan soʻng u oʻzini Tour de Fransning yakuniy tasnifida 6-oʻrinni egallagan iqtidorli poygachi deb eʼlon qildi.

Ryder 2012-yilni unchalik yaxshi boshlagani yoʻq — Kataluniya Vueltasida atigi 76-oʻrin va Basklar mamlakati boʻylab sayohatda 17-oʻrin egalladi. Biroq, u Giro uchun Garmin-Barracuda yettinchi bosqichdan soʻng u 3 kun davomida pushti maykani saqlab qolgan holda umumjamoa hisobida peshqadamga aylandi, shuningdek, muvaffaqiyatli togʻli hujumi tufayli 14-bosqichdan keyin peshqadam boʻldi, ammo oxirgi bosqichda u 2-oʻrinni egalladi, Xoakim Rodrigesga 31 soniyaga yutqazdi. Oxirgi bosqichda, individual vaqt sinovida, Hesjedal bu boʻshliqni qaytarib oldi va Grand Tourda gʻolib chiqqan birinchi kanadalik boʻldi.

## Grand Tour statistikasi

## Manbalar
Ta’lim konstepstiyalari

**Ta’lim konstepstiyalari** (lotin tilidan «conceptio» –tizim) – ta’lim-tarbiya mazmuni, istiqbolini yorituvchi yaxlit qarashlar tizimi; uzluksiz ta’lim tizimining turli bosqichlarida ta’lim muassasalari faoliyati yoʻnalishi, maqsad va vazifalarini belgilashning alohida usuli.
Michele Scarponi

**Michele Scarponi** (; 1979-yil 25-sentyabr; Jesi, Italiya — 2017-yil 22- aprel; Filottrano, Italiya) — Astana Pro Team uchun kurashgan italiyalik professional velosipedchi.

## Biografiya
Michel Scarponi 1979-yil 25-sentyabr Jesi (Italiya) shahrida tavallud topgan.

## Martaba
2010-yilgacha u asosan Italiyaning qitʼa miqyosidagi jamoalarida oʻynagan, faoliyatining ushbu segmentidagi eng yaxshi natijalari Jiro d’Italiya bosqichlaridagi gʻalabalar va Tirreno-Adriatiko 2009 dagi gʻalabadir.

2011-yilda Michel ProTour jamoasi Lampre-ISD bilan shartnoma imzoladi. Bir necha oy oʻtgach, u 2011- yilgi Jiro d’Italiya umumiy tasnifida 2-oʻrinni egalladi va keyinchalik Alberto Kontador diskvalifikatsiyasi tufayli poyga gʻolibi deb eʼlon qilindi. 2012-yilgi "Jiro d’Italiya "da Skarponi oʻz unvonini himoya qilishga urindi, ammo yakunda 4-oʻrinni egalladi. Tur de Frans oldidan 2012-yil poyga favoritlaridan biri hisoblanar edi, ammo toʻplangan umumiy charchoq tufayli u umumiy tasnifda atigi 24-oʻrinni egalladi.

2017-yil 17-aprelda Michel Alp togʻlari boʻylab sayohatning birinchi bosqichida gʻolib chiqdi, poyganing umumiy reytingida 4-oʻrinni egalladi. 21-aprel kuni boʻlib oʻtgan soʻnggi bosqichdan soʻng u jamoa sardori boʻlishi kerak boʻlgan "Jiro d’Italiya "ga tayyorgarlik koʻrish uchun Filottranoga shahriga qaytdi.

Ertasi kuni ertalab, 2017-yil 22-aprelda u baxtsiz hodisada fojiali ravishda vafot etdi; velosipedda mashg‘ulotlarga jo‘nab ketganda, mikroavtobus Michelni urib ketgan. Uning xotini va ikki farzandi qoldi.

## Ishlash statistikasi

### Katta sayohatlar

* **Tour de France**
** Ishtirok etish: **4**
*** 2004 : 32
*** 2012 : 24
*** 2014 : 49
*** 2015 : 41
* **Giro d’Italia**
** Ishtirok etish: **11**
*** 2002: 18
*** 2003 : 16
*** 2005: 47
*** 2006: **chiqish**
*** 2009 : 32; **Gʻalaba** 6 va 18 bosqichlari
*** 2010: **4**; 19-bosqich **gʻalabasi**
*** 2011:**** **Umumiy tasnif gʻolibi**; Ballar tasnifi gʻolibi.
*** 2012: **4**
*** 2013 : **4**
*** 2014 : 16-bosqichda **nafaqaga chiqdi**
*** 2016 : 16

### Mnogodnevki

## Manbalar
Toshmirzo Qodirov

**Qodirov Toshmirzo O‘roqovich** — Oʻzbekiston Respublikasi davlat arbobi , Surxondaryo viloyati hokimi (2002-yil 21-fevral – 2004-yil 1-iyun).

## Tarjimai holi
2000-yilgacha Oʻzbekiston Milliy xavfsizlik xizmati respublika apparatida ishlagan, 2000-yilda Surxondaryo viloyati Sariosiyo tumani hokimi, 2002-yil 21-fevraldan Surxondaryo viloyati hokimi lavozimlarida ishlab kelgan.

## Manbalar
Pedagogik paradigma

**Pedagogik paradigma** (yunoncha «paradeigma» - misol, namuna) – pedagogika fani rivojining ma’lum bosqichida ta’limiy va tarbiyaviy muammolarni hal etish namunasi (modeli, standarti) sifatida ilmiy pedagogik hamjamiyat tomonidan e’tirof etilgan nazariy hamda metodologik koʻrsatmalar toʻplami; ta’limning konsteptual modeli. Paradigmaning bir necha turlari mavjud.
Eʼtiqod

**Eʼtiqod** — dunyoqarash negizida aks etuvchi ijtimoiy-falsafiy, huquqiy, maʼnaviy-axloqiy, estetik iqtisodiy va ekologik bilimlarning takomillashgan koʻrinishi; muayyan gʻoyaga boʻlgan ishonch.

## Manbalar

## Havolalar
Norvegiya ayollar ligasi

**Norvegiya ayollar ligasi** (shuningdek, **Toppserien** nomi bilan ham mashhur) Norvegiyadagi ayollar futbol assotsiatsiyasining eng yuqori darajasi. Norvegiya ayollar ligasi 1984-yilda tashkil etilgan.

## Tarixi
Dastlab ayollar ligasi futboli 1977-yilda okrug miqyosida joriy etilgan. Bu kichich okrug ligalari 1979-yilda mintaqaviy (Janubiy) ligaga saralash vazifasini bajargan. Mintaqaviy ligalar 1984-yil Norvegiya ayollar ligasi tashkil etilgunga qadar faoliyat koʻrsatgan. Oʻshanda ligalar uchta mintaqaga boʻlingan: Sharqiy-Norvegiya guruhi (*Østlandet*), Gʻarbiy-Norvegiya guruhi (*Vestlandet*) va Markaziy Norvegiya guruhi (*Trøndelag*). Ammo Shimoliy Norvegiya mintaqasidan (*Nord-Norge*) hech qanday jamoa oʻynamadi. Uch guruh g‘oliblari pley-off bosqichida o‘zaro to‘qnash kelishdi. 1983-yilda Oʻrta Norvegiya va Sharqiy Norvegiya guruhi gʻoliblari oʻrtasida chempionat pley-offi oʻtkazilgan (Trondheims-Orn jamoasi Setskog jamoasini 2:1 hisobida magʻlub etgan), ammo bu chempionat norasmiy hisoblangan.

Norvegiya ayollar ligasi 1984-yildan 1995-yilgacha **1. divisjon** (norvegchadan tarjimada *1-divizion*), 1996-yildan 1999-yilgacha **Eliteserien** (norvegchadan tarjimada *Elita Ligasi*) va 2000-yildan hozirga qadar **Toppserien** (norvegchadan tarjimada *Top Liga*) nomlari bilan tanilgan. Ayollar oʻrtasidagi Norvegiya kubogi 1978-yildan beri oʻtkazib kelinadi.

## Formati
Norvegiya ayollar ligasi hozirda 12 ta jamoadan iborat boʻlib, ular oʻzaro 2 marta (uyda va safarda) jami 22 ta oʻyin oʻtkazishadi. Mavsum apreldan oktyabrgacha davom etadi. Jamoalar reytingi quyidagi ososda shakllantiriladi:

* Ballar soni (har bir gʻalaba uchun 3 ochko, durang uchun 1 ochko).
* Gollar farqi
* Urilgan gollar
* Teng ochkodagi jamoalar boʻlsa jamoalar oʻrtasidagi oʻzaro natijalar.

## 2022-yilgi mavsum jamoalari

### Norvegiya ayollar ligasi chempionlari roʻyxati

## Chempionlar roʻyxati
Quyida 1984-yildan beri Norvegiya ayollar ligasida oltin, kumush va bronza medallarini qoʻlga kiritgan jamoalar roʻyxati keltirilgan.

### Chempion jamoalar reytingi
1984-yildan beri Norvegiya futbolida yuqori diviziyasida quyidagi klublar gʻolib chiqdi.

*2021-yilgi mavsum holatiga koʻra:*

## Yana qarang

* Norvegiyadagi futbol klublari ro'yxati
* Eliteserien (erkaklar oliy divizioni)

## Manbalar

## Havolalar

* Toppserien.no saytida liga
* nrk.no saytidagi liga
Iroq shaharlari

Ushbu maqolada **[[Iroq|Iroqning]] eng yirik shaharlarining roʻyxati keltirilgan**.

## Roʻyxat

## Qadimgi shaharlari
 
* Babylon (ܒܒܝܠ) (بابل)
* Ctesiphon (Al-Mada'in, المدائن)
* Eridu (إريدو)
* Hatra (حضر)
* Kish (كيش)
* Lagash (لجش)
* Nineveh (ܢܝܢܘܐ) (نينوى)
* Nippur (نيبور)
* Nuzi (Nuzu)
* Samarra
* Shenna (Sinn Barimma)
* Sumer (سومر)
* Tell Ubaid (تل عبيد)
* Ur (أور)
* Uruk (أوروك)

## Manbalar
Shimoliy Irlandiya ayollar Premier-ligasi

**Shimoliy Irlandiya ayollar Premier-ligasi** Shimoliy Irlandiyaning eng yuqori darajadagi ayollar futbol ligasidir.

Shimoliy Irlandiya ayollar Premier-ligasi 2003-yilgacha Shimoliy Irlandiya Futbol Assotsiatsiyasi tomonidan boshqariladigan **1-Diviziya ligas**i (eng: *Division League 1)* deb nomlangan. Ushbu liga 2016-yilda Shimoliy Irlandiya ayollar Premier-ligasi deb nomlandi va shu vaqtdan beri NI Futbol Ligasi tomonidan boshqariladi.

Shimoliy Irlandiya ayollar Premier-ligasida sakkizta jamoa UEFA Ayollar Chempionlar Ligasi yoʻllanmasini beruvchi chempionlikni qoʻlga kiritish uchun ikki davrali tizimda oʻynaydi. Shimoliy Irlandiya ayollar Premier-ligasidagi sakkizinchi oʻrinni olgan Ayollar 1-chempionati (quyi liga)ga tushib ketadi, yettinchi oʻrinni olgan jamoasi ayollar 1-chempionatining ikkinchi oʻrinni olgan jamoasiga qarshi ikki bosqichli pley-off oʻyinini oʻtkazadi.

## Tarixi
Ayollar futbolida birinchi Shimoliy Irlandiya Ayollar Premier-liga mavsumi 1977-yilda oʻtkazilgan. Shimoliy Irlandiya Ayollar Futbol Assotsiatsiyasi (NIWFA) tomonidan tashkil etilgan liga dastlab **NIWFA** **1-Diviziya ligasi (**NIWFA Division League 1) deb nomlangan.

2004-yilda 1-Diviziya ligasi oʻrniga Shimoliy Irlandiya Ayollar Premier chempionati tashkil etildi.

2016-yilda, 40 yillik mahalliy ayollar futbolini boshqarish va rivojlantirishdan soʻng, chempionat Shimoliy Irlandiya ayollar Premier-ligasi deb nomlandi va hozir Shimoliy Irlandiya Futbol Ligasi tomonidan boshqariladi. Shimoliy Irlandiya ayollar Premier-ligasining asosiy homiysi Danske banki hisoblanadi.

## 2022-yilgi mavsum jamoalari

## Chempion jamoalar roʻyxati

## Manbalar

## Havolalar

* Rasmiy sayt
* Liga leaguewebsite.co.uk — Turnir, natijalar, oʻyinlar
* women.soccerway.com; natijalar, turnir jadvali va turnir jadvali
* 2013-15 Veb-sayt 

__INDEKS__
__NEWSECTIONLINK__
Abdulhakim Eshmurodov

**Eshmurodov Abdulhakim Xushboqovich** — Oʻzbekiston davlat arbobi, Surxondaryo viloyati hokimi (2004-yil 1-iyun — 2008-yil 25-mart).

## Tarjimai holi
2004-yilgacha Surxondaryo viloyati Denov tumani hokimi lavozimida ishlagan. 2004-yil 1-iyunda O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 93-moddasi 12-bandi va 102-moddasiga muvofiq Surxondaryo viloyati hokimi etib tayinlangan.

## Manbalar
Portugaliya ayollar milliy chempionati

|most_successful_club=S.U. 1º de Dezembro](12 marta)|website=fpf.pt
|current=2025-2026-yilgi mavsum Campeonato Nacional}}

**Portugaliya ayollar milliy chempionati** (portugalcha: **Campeonato Nacional Feminino**, homiylik sabablarga koʻra **Liga BPI** nomi bilan ham tanilgan) Portugaliyadagi ayollar futbol assotsiatsiyasining yuqori toifali ligasi. Portugaliya ayollar milliy chempionati Portugaliya futbol federatsiyasi tomonidan boshqariladi va 1993-yilda tashkil etilgan. Portugaliya ayollar milliy chempionatining dastlabki mavsumida oʻnta jamoa qatnashdi.

Portugaliya ayollar milliy chempionatining amaldagi chempioni „Benfica“ boʻlib, jamoa 2022-yilda ketma-ket ikkinchi chempionlikni qoʻlga kiritdi. Eng muvaffaqiyatli jamoa esa SU 1º de Dezembrojamoasi boʻlib, jamoa Portugaliya ayollar milliy chempionatida 12 marta chempion boʻlgan.

## Tarixi
Portugaliyadagi birinchi ayollar futboli milliy chempionatlaridan biri **Taça Nacional** nomi ostida 1985-yilda boshlangan. Unga ishtirok etish istagida boʻlgan barcha klublar kiritilgan. „Boavista“ jamoasi ushbu musobaqada yaqqol ustunlik qilgan va sakkiz marta gʻalaba qozongan. Musobaqa 1993-1994-yilgi mavsum uchun Campeonato Nacional (Portugaliya ayollar milliy chempionati) deb oʻzgartirildi. 1998-99 yilgi mavsumda musobaqaga koʻproq oʻyinlar qoʻshildi, chunki chempionat bosqichiga chiqmagan klublar yana ular oʻrtasida oʻynashadi. 2001 yilda UYEFA ayollar kubogi tashkil etildi, unda oldingi mavsumda ushbu musobaqa g‘oliblari o‘ynash huquqiga ega edi. Portugaliya kubogi 2003-04 yilgi mavsumda barcha klublar ishtirok etgan holda boshlandi.

2005-yilda Campeonato Nacional II Divisao (quyi liga) tashkil etildi.

## Musobaqa formati

### Musobaqa
2016-2017-yil holatiga koʻra, Portugaliya ayollar milliy chempionatida 12 ta klub bor. Mavsum davomida (sentyabrdan maygacha) har bir klub qolganlari bilan ikki marta (ikkita davrali tizim), bir marta oʻz stadionida va bir marta raqib stadionida, jami 22 oʻyin oʻynaydi. Jamoalar gʻalaba uchun uch ochko va durang uchun bir ochko oladi. Magʻlubiyat uchun ochko berilmaydi. Jamoalar reytingi jami ochkolar, soʻngra toʻplar farqi boʻyicha tartiblanadi. Agar hali ham jamoalar ochkolari teng boʻlsa, neytral maydondagi pley-off oʻyini chempionni aniqlab beradi. Eng past oʻrinni egallagan ikkita jamoa Campeonato Nacional II Divisao (Portugaliya 2-chempionati (quyi liga))ga tushib ketadi va Campeonato Nacional de Promosaoning eng yaxshi ikki jamoasi Portugaliya ayollar milliy chempionatiga koʻtariladi.

### Yevropa musobaqalariga saralash
Portugaliya ayollar milliy chempionati gʻolibi UEFA ayollar oʻrtasidagi Chempionlar ligasi saralash bosqichiga yoʻl oladi.

## Klublar
2021-2022-yilgi mavsum jamoalari:

## Chempion jamoalar roʻyxati
Quyidagi jamoalar Portugaliya ayollar milliy chempionatida gʻolib chiqqan:

### Tasa Nacional

### Campeonato Nacional (Portugaliya ayollar milliy chempionati)

## Chempion jamoalar reytingi

## Manbalar

## Havolalar

* Ayollar ligasi fpf.pt
* UEFAdagi Portugaliya ligasi
Turkiya Basketbol chempionati

**Turkiya Basketbol chempionati** () Turkiya Basketbol Federatsiyasi tomonidan 1946-yildan 1967-yilgacha oʻtkazilgan yuqori darajadagi basketbol chempionati musobaqalaridan biri edi. 1966-1967-yilgi mavsumda bu musobaqa oʻrniga Turkiya Basketbol Superligasi (BSL) tashkil etildi.

## Chempionat ishtirokchilari

* 1946: Beykoz
* 1947: Galatasaray
* 1948: Galatasaray
* 1949: Galatasaray
* 1950: Galatasaray
* 1951: Harp Okulu
* 1952: Harp Okulu
* 1953: Galatasaray
* 1954: Modaspor
* 1955: Galatasaray & Modaspor 
* 1956: Galatasaray
* 1957: Fenerbahçe
* 1958: Modaspor
* 1959: Fenerbahçe
* 1960: Galatasaray
* 1961: Darüşşafaka
* 1962: Darüşşafaka
* 1963: Galatasaray
* 1964: Galatasaray
* 1965: Fenerbahçe
* 1966: Galatasaray
* 1967: Altınordu

 

## Klub tomonidan chiqish

## 1955-yil ikkita ichki chempion
1955-yil 25-aprelda chempionatning soʻnggi oʻyini Spor Sergi Sarayi nomli zalda Fenerbahche va Galatasaroy jamoalari orasida boʻlib oʻtdi. „Galatasaroy“ va „Modaspor“ jamoalari soʻnggi oʻyingacha chempionlikni qoʻldan boy bermay kelgan va har ikkala jamoa bir xil ochko jamgʻargandi. Shu bois soʻnggi oʻyin Galatasaroy uchun ham, Modaspor uchun ham juda ahamiyatli edi, chunki chempion umumiy ochkolar farqiga koʻra aniqlanardi. Galatasaroyga qarshi oʻyinda Fenerbahche rasmiylari, Fenerbahchening 13 ochkoga ortda qolgani uchun oʻyin tugashiga 44 soniya qolganda, oʻyin natijasi jamoaga hech qanday foyda bermasligi sababli, jamoani oʻyindan diskvalifikatsiya qildi. Shu tariqa oʻyin yakuniga yetmay qoldi. Shunga qaramay, Sport federatsiyasi Fenerbahche rasmiylarining bunday xatti-harakatlari notoʻgʻri ekanligini va oʻsha yili musobaqada ikkita ichki chempion — Galatasaray va Modaspor gʻolib boʻlganligini eʼlon qildi. Kubok ikki qismga boʻlingan va ikkala klub ham ularni oʻz muzeylarida saqlashlari mumkin edi.

**Yakuniy reyting**

Pos. =Pozitsiya, Pld = Oʻynalgan oʻyinlar, W = Gʻalaba qozongan oʻyinlar, D = Duranglar, L = Yoʻqotilgan oʻyinlar, PF = ochkolar, PA = Qarshi ochkolar, PD = Ballar farqi

## Yevropa va jahon musobaqalarida turk basketbol klublari

## Yana qarang

* Basketbol Super Ligi
* Basketbol bo'yicha Turkiya kubogi
* Basketbol bo'yicha Turkiya Prezident kubogi
* Turkiya basketbol chempionlari ro'yxati

## Manbalar
Krepitatsiya

**Krepitasiya** (lot. crepitatio, lot. crepitare — gʻijirlamoq, xirillamoq) - ushlab ko'rganda, tinglaganda eshitilishi mumkin bo'lgan xirillagan tovush. Suyak sinishi, teri osti simfizemasi, qo'shilishning ichki qatlamining yallig'lanishida kuzatiladi. Tibbiy diagnostikada muhim bo'lgan xarakterli shitirlash ovozi.

Klinik tibbiyotda krepitus:

* O'pka tinglashda (auskultatsiya) alveolyar - hozirgi tushunchalarga bo'yicha, alveolalar "yopishish" paytida paydo bo'ladigan tovush. Ko'p "klik"lar to'plami shaklida ilhomning balandligida eshitiladi. Shitirlashdan farqli o'laroq, faqat nafas olish oxirida - ingalyatsiyaning boshida sodir bo'ladi. Bu tovush quloqqa yaqin barmoqlar bilan sochni ishqalashda paydo bo'ladigan tovushga o'xshaydi.
* Suyak - palpatsiya bo'yicha suyak singan yerda harakatlanganda "siqilish" hissi.
* Teri osti to'qimalariga (teri osti emfizemasi) gaz tushganda paydo bo'ladi. Bu to'qimalarda gaz pufakchalarining portlashi tufayli yuzaga keladigan xarakterli siqilishdir.

Dori texnologiyasida, xususan, yumshoq dozalash shakllari, malhamlarda "krepitatsiya tovushlari" tushunchasi mavjud. Ular malham asoslari ohakdagi pestle bilan intensiv aralashtirilganda, tarkibiy qismlar teng ravishda aralashtirilganda paydo bo'ladi. Bu tovushlar malham bazasining tayyorligini baholash uchun ishlatiladi.

Stomatologiya atamalarining ruscha - qozoqcha izohli lug'ati 

## Sabablari
Ovoz tanadagi ikkita g'adir-budir yuza tekkan paytda paydo bo'lishi mumkin, masalan, osteoartroz yoki revmatoid artritda bo'g'imlar atrofidagi kekirdak eroziyalanganda yana bo'g'imlardagi yuzalar bir-biriga qarshi tekkanda yoki singan suyaklarning ikki singan yuzi bir-biriga ishqalanganda bo'lishi mumkin. Krepitatsiya suyak sinishining umumiy belgisidir.

Krepitus bo'g'imga ozgina kuch qo'llash orqali osongina yaratilishi va kuzatilishi mumkin, shuning uchun uni "yorib yuborish" mumkin. Bu sinovial suyuqlikda azot pufakchalari paydo bo'lishidan kelib chiqadi. Tanadagi deyarli har bir bo'g'im shu tarzda "yorilishi" mumkin, ammo eng kam kuch talab qiladigan bo'g'inlarga hallux, bo'g'imlar va bo'yin bo'g'imlari kiradi.

Yumshoq to'qimalarda gaz odatda mavjud bo'lmagan hududga kiritilganda krepitus paydo bo'lishi mumkin.

Bu atama, shuningdek, interstitsial o'pka kasalligi kabi o'pka kasalliklari tomonidan ishlab chiqarilgan tovushlarni tavsiflashda ham qo'llanilishi mumkin; bular "rales" deb ham ataladi. Krepitus ko'pincha odam qulog'i tomonidan eshitiladigan darajada baland, ammo nafas olish kasalliklari tufayli kelib chiqqan holatlarni aniqlash uchun stetoskop kerak bo'lishi mumkin.

Noto'g'ri jarrohlik amaliyoti davrida jarrohlikdan keyingi asoratlar Clostridium perfringens shtammlari tomonidan anaerob infektsiyani o'z ichiga oladi, bu esa to'qimalarda gazli gangrenani keltirib chiqarishi va krepitusning paydo bo'lishiga olib keladi.

Teri osti krepiti (yoki jarrohlik amfizemasi) - teri osti emfizemasi yoki teri osti to'qimalarida havo ushlanib qolishi natijasida paydo bo'ladigan xirillagan tovush.

## Manbalar
Ahaetulla mycterizans

***Ahaetulla mycterizans*** (lat. ) — Suvilonlar *(Colubridae)* oilasiga mansub ilonlar turi.

Umumiy uzunligi 1,5 m ga yetadi. Boshi choʻzinchoq, tanasi nozik va ingichka, dumi uzun. Orqa tomoni yorqin yashil, qorin och sariq yoki oq rangda. Tananing old tomonida yashil rang bilan ajratilgan qora va oq koʻndalang chiziqlarning yorqin naqshlari mavjud. Koʻzlarning qobigʻi toʻq sariq rangga ega.

Tropik oʻrmonlarda yashaydi. Kundalik, daraxtzorlarda turmush tarzini olib boradi. Asosan qurbaqalar va sudralib yuruvchilar bilan oziqlanadi. Zahri odamlar uchun xavfli emas.

Urgʻochisi 10 tagacha bola tugʻadi.

Tur Tailand, Laos, Malayziya va Java va Sumatra (Indoneziya) orollarida tarqalgan.

## Adabiyot

* Hien, P. Grossmann, W. & Schäfer, C. 2001. Beitrag zur Kenntnis der landbewohnenden Reptilienfauna von Pulau Tioman, Gʻarbiy Malayziya. Sauriya 23(4): 11-28
Tojimurod Mamaraimov

**Mamaraimov Tojimurod Normurodovich** (1957-yil) — Oʻzbekiston Respublikasi davlat arbobi , Surxondaryo viloyati hokimi (2015-yil 8-yanvar — 2016-yil 16-dekabr).

## Tarjimai holi
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Islom Karimovning farmoyishi bilan va Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 93-moddasi 15-bandi va 102-moddasiga hamda xalq deputatlari Surxondaryo viloyat Kengashining qaroriga muvofiq Surxondaryo viloyati hokimi lavozimiga tayinlangan.

## Manbalar
Sayfulla Saidaliyev

**Sayfulla Dovirovich Saydaliev** – oʻzbek davlat arbobi, 1992-yil 8-fevraldan 1993-yil 9-dekabrgacha Toshkent viloyati hokimi.

## Tarjimai holi
1934-yilda tugʻilgan. KPSS aʼzosi.

1976-yilda Oʻzbekiston Kompartiyasi Yangiyoʻl tuman qoʻmitasi ikkinchi kotibi.

1981—1986-yillarda Oʻzbekiston Kompartiyasi Orjonikidze tuman qoʻmitasi birinchi kotibi.

1989—1990-yillarda Toshkent viloyat ijroiya qoʻmitasi raisi.

1990—1991-yillarda Oʻzbekiston Kompartiyasi Toshkent viloyat qoʻmitasi kotibi.

1992-yil 8-fevralda xalq deputatlari Toshkent viloyat Kengashining navbatdan tashqari sessiyasida kengash raisi Saydaliyev Toshkent viloyati hokimi etib saylandi. Shu kuni Oʻzbekiston Prezidenti Islom Karimov tegishli qarorni imzoladi.

1993-yil 9-dekabrda nafaqaga chiqqanligi munosabati bilan Toshkent viloyati hokimi lavozimidan ozod etilgan.

## Manbalar
Rossiya ayollar futboli chempionati

**Rossiya ayollar futboli chempionati** (, **Top ayollar diviziyasi** va **Ayollar Futbol Ligasi** nomi bilan ham tanilgan) Rossiyadagi eng yuqori professional ayollar futbol ligasi. Rossiya ayollar futboli chempionati 1992-yilda tashkil etilgan. Sovet Ittifoqi parchalanishidan oldingi ayollar ligasi 1990 va 1991-yillarda ikki mavsum oʻynagan.

## Formati
2010-yilgi Rossiya ayollar futboli chempionati mavsumida yettita jamoa oʻzaro toʻrt marta oʻyin (ikki marta mehmonda va ikkita oʻyinni uyda) oʻtkazishdi. Avvalgi yillardagi Rossiya ayollar futboli chempionati mavsumida jamoalar ikki marta oʻzaro oʻynagan xolos. Rossiya UEFA koeffitsienti boʻyicha Yevropaning eng yaxshi 8 ligasida joylashganligi sababli, Rossiya ayollar futboli chempionatining eng yaxshi ikki jamoasi UEFA ayollar oʻrtasidagi chempionlar ligasiga yoʻllanma oladi. Shuningdek, Rossiya ayollar futboli chempionatida oxirgi oʻrinni olgan jamoa ayollar oʻrtasidagi 1-liga (quyi liga)ga tushib ketadi. 2011-2012-yilgi Rossiya ayollar futboli chempionati mavsumida sakkizta jamoa ishtirok etdi va jami 28 ta oʻyinda oʻynash uchun oʻzaro toʻrt martadan oʻynashdi. 

2012-2013-yilgi Rossiya ayollar futboli chempionati mavsumida oʻzaro ikki davralik uchrashuvlardan keyin chempionlik (eng yaxshi oʻrinni olgan 4 ta jamoa) va quyi ligaga chiqish (eng quyi oʻrinni egallagan 4 ta jamoa) pely-off oʻyinlari oʻtkazildi. Chempionat pley-off oʻyinlari gʻolibi Rossiya ayollar futboli chempionati chempion hisoblandi. 

2013-yilda Rossiya ayollar futboli chempionati bahor-kuz formatiga qaytdi. Oʻshanda chempionat pley-off oʻyinlari oʻynalmagan. Aksincha, doimiy mavsumda eng yuqori ochko toʻplagan jamoa avtomatik Rossiya ayollar futboli chempionati gʻolibi deb topildi. Aynan shu tizim hozirga qadar Rossiya ayollar futboli chempionatida saqlanib qolmoqda.

## 2022-yilgi mavsumdagi jamoalar

## Chempionlar va eng yaxshi toʻpurarlar roʻyxati
Rossiya ayollar futboli chempionatida chempion va eng yaxshi toʻpurarlar roʻyxati:

### Chempion jamoalar reytingi

## Yana qarang

* Rossiyada ayollar futboli

## Manbalar

## Havolalar

* 
* League at UEFA
* women.soccerway.com
* womenfootball.ru
Shuko Aoyama

yaponiyalik tennischi.

Aoyama Vaseda universitetini tamomlagandan soʻng professional tennis bilan shugʻullana boshlagan. U 2015-yil 9-fevralda yakkalik o‘yinlari bo‘yicha 182-o‘ringa, 2022-yilning 28-fevralida esa juftliklar bo‘yicha jahon reytingida 4-o‘ringa chiqdi. U asosan juftlik bahslarida o‘ynagan va WTA turnirida 17 ta juftlik unvonini qo‘lga kiritgan, Wimbledon chempionatida eng muvaffaqiyatli o‘yinlarini o‘tkazgan. Shuningdek, u ITF Ayollar chempionatida toʻrtta yakkalik va 30 juftlik chempionligini qoʻlga kiritgan.

## Shaxsiy hayoti
Aoyama 9 yoshida tennis oʻynashni boshlagan. Uning sevimli maydon turi maysali kort. U Yaponiyadagi Vaseda universitetida tahsil olgan.

## Professional faoliyati
Aoyama 2007-yilda Gifudagi juftliklar musobaqasida ITF Ayollar musobaqasida debyut qilgan. 2009-yil mart oyida u 10 ming dollarlik Kofu juftlik musobaqasida birinchi ITF chempionligini qoʻlga kiritdi. 2010-yil iyun oyida u Tokiodagi 10 ming dollarlik tadbirda birinchi yakkalik ITF unvonini qoʻlga kiritdi. 2010-yil oktabr oyida Japan Open turnirida u WTA Tourning asosiy musobaqasida debyut qildi. U yakkalik bahslarida saralashdan o‘ta olmadi va juftlik bahslarida ko‘proq muvaffaqiyat qozondi. 2010-yil noyabr oyining oxirida u 75 ming dollarlik juftlik musobaqasida gʻolib chiqdi. 2011-yil iyun oyida u Birmingem klassikasida saralash bosqichida WTA yakkalik bahslarida debyut qildi..2012-yil sentyabr oyida boʻlib oʻtgan Vashington ochiq chempionatida u juftlik bahslarida birinchi WTA chempionligini qoʻlga kiritdi. 2012-yil sentyabr oyida u 100 ming dollarlik Ningbo Challenger musobaqasida gʻolib chiqdi. 2012-yilgi mavsumda u 50 ming dollarlik ikkita musobaqada, Lexington Challenger va Bronx Open musobaqalarida gʻolib chiqdi.

## Muhim finallar

### WTA elita kubogi

### WTA 1000 turnirlari

## Manbalar
Bahodir Poʻlatov

**Bahodir Baxtiyarovich Po<span lang="uz" style="font-style:italic;">ʻ</span>latov** — oʻzbek davlat arbobi, Surxondaryo viloyati hokimi (2018-yil 12-iyul – 2019-yil 3-aprel).

## Tarjimai holi
Farg'ona viloyati prokurori lavozimida ishlagan. 2016-yil mart oyidan Farg‘ona viloyati hokimining ma’muriy masalalar, huquqni muhofaza qiluvchi organlar, o‘zini o‘zi boshqarish organlari faoliyatini muvofiqlashtirish va yoshlar siyosati bo‘yicha birinchi o‘rinbosari lavozimida ishlab kelgan. 2017-yil 23-yanvarda O‘zbekiston Bosh prokurorining buyrug‘i bilan Qashqadaryo viloyati prokurori etib tayinlangan. 2016-yil 16-yanvarda Toshkent viloyati prokurori etib tayinlangan.

O‘zbekiston Prezidenti Shavkat Mirziyoyev 2018-yil 12-iyul kuni Bahodir Po‘latovni Surxondaryo viloyatiga hokim etib tayinlagan. 2019-yil 2-aprelda u viloyat hokimi lavozimidan ozod etilgan.

## Manbalar
I liga (ayollar futboli)

**Liga I** — Ruminiyadagi ayollar futbolining eng yuqori darajadagi ligasi. Chempion boʻlgan jamoa UEFA ayollar chempionlar ligasiga yoʻllanma oladi.

Kommunizm qulagandan soʻng uyushgan ayollar futboli yoʻlga qoʻyildi va tashkil etilgan klublar 2 ligaga taqsimlandi — 12 jamoadan iborat *Divizia A* va 30 ta jamoadan iborat *Divizia B*, *Liberta Kubogi deb nomlangan turnirdan keyin 3 seriyaga* guruhlangan. 2006-yilda liga erkaklar ligasi bilan bir qatorda *Liga I* deb qayta nomlandi, chunki *Divizia A* nomi allaqachon savdo belgisi ekanligi aniqlangandi.

Oliy liga 2013—2014-yilgi mavsum oʻrtasida liga tizimi qayta tuzilgan va 2016—2017-yilgi mavsumgacha 4 mavsum davomida *Superliga* deb oʻzgartirildi. Ushbu mavsumlar oraligʻida *I Liga* nomi ikkinchi darajali ligaga berildi.

## Format
Liga 1990-yilda tashkil etilganida 12 ta jamoa bilan boshlangan. Oʻshandan beri liga turli formatdagi oʻzgarishlarga duch keldi. Ayrim yillarda chempionni aniqlash uchun pley-off oʻtkazilardi. 2011—2012-yilgi mavsumda liga Sharqiy va Gʻarbiy divizionlarga boʻlingan. Jamoalar oʻzaro ikki marta oʻyin oʻtkazishdi, eng yaxshi ikki jamoa chempionlik bosqichiga yoʻl oldi. 2012—2013-yilda jamoalar uchta divizionga boʻlingan, shundan soʻng eng yaxshi ikki jamoa chempionlik bosqichiga yoʻl olishgan. Oʻsha tur uchun oddiy mavsumdagi ochkolar nolga qaytarildi. 2013—2014- va 2015—2016-yillargacha sakkizta jamoa o‘zaro ikki marta o‘ynadi — eng yaxshi to‘rtta jamoa chempionat pley-offida, quyi to‘rtta jamoa esa quyi ligaga chiqish uchun pley-offda o‘ynadi. Chiqib ketish pley-offida so‘nggi ikki o‘rin quyi ligaga tushib ketdi. 2016—2017-yilgi mavsumda liga pley-off oʻtkazilmagan holda 10 ta jamoaga kengaytirildi. 2018—2019-yilgi mavsumda pley-off qayta joriy etildi, ammo 2019—2020-yilgi mavsumdan boshlab liga 12 ta jamoaga kengaytirilib, pley-offdan butunlay voz kechdi.

2019—2020-yilgi mavsumdagi koronavirus pandemiyasi tufayli 2019—2020-yilgi mavsumning yarmi boʻlmadi. Hech qanday jamoa tushib ketmasligi kerak edi va ligani 2020—2021-yilgi mavsumda vaqtincha 14 ta jamoaga kengaytirish rejalashtirilgan edi. Biroq, dastlabki dastur eʼlon qilinganidan soʻng, ikki jamoa tibbiy protokolga rioya qila olmagani sababli, 2020-yil 26-avgustda yangi qura tashlash marosimi oʻtkazildi. Ushbu yangi qura bilan bir qatorda, oʻyin tizimini oʻzgartirish toʻgʻrisida qaror qabul qilindi: qolgan 12 jamoa oddiy mavsumda bitta turda oʻynaydi, shundan soʻng birinchi oltita jamoani hal qilish uchun ikki davradan iborat pley-offga kirishadi. Chempion boʻlsa, qolgan jamoalar (oltita) quyi ligaga tushib qolgan jamoalarni aniqlash uchun ikki bosqichli oʻyinga kirishadi.

## Gʻoliblar
Quyida Ruminiya ayollar futboli oliy ligasining barcha g‘oliblari ro‘yxati keltirilgan. Milliy chempionga Ruminiya Ligasi kubogi topshiriladi va eng yaxshi uchta jamoaga Ruminiya Futbol Federatsiyasining oltin, kumush va bronza medallari topshiriladi.

## Chempionlar qaydlari

## Manbalar

## Havolalar
* Rasmiy sayt