open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ukrainka

**Ukrainka** ( ukra. Ukraínka ) — Ukrainaning Kiev viloyatidagi shahar. Obuxovskiy tumaniga kiritilgan.

Dnepr va Stugna daryolarida joylashgan. Kiev shahridan 38 kilometr uzoqlikda joylashgan.

## Tarixi
Shahar haqida birinchi eslatma XV asr boshlariga to'g'ri keladi.

Tripolye issiqlik elektr stansiyasi qurilishi bilan bir qatorda Ukrainka ham o'sib, energetiklar shahriga aylandi. 1979 yil 20 noyabrda Ukrainka qishlog'i viloyat ahamiyatiga ega bo'lgan shaharlar guruhiga kirdi.

1991 yilda Ukrainkada Kiev Patriarxiyasining "Kutilmagan quvonch" Xudo onasining ikonasi cherkovining qurilishi boshlandi va 2000 yilda Moskva Patriarxati cherkovi ishlay boshladi.

2002 yilda shahar jamoatchiligi yangi ming yillikning birinchi rahbarini sayladi. U Pavel Genrixovich Kozyrevga aylandi. Xuddi shu yili Ukrainkada mahalliy gazetaning birinchi soni nashr etildi.

Bugungi kunda Ukrainka Dneprdagi sayyohlik shahri.

1989 yil yanvar oyida aholi soni 16327 kishini tashkil etdi.

2009 yil 1 iyun holatiga ko'ra, Ukrainka shahrida 15 050 kishi istiqomat qiladi, aslida esa 17 000 dan ortiq kishi yashaydi.

## Geografiya
Ukrainka Kiyevdan janubda Dnepr bo'ylab 40&nbsp;km va Kiev-Donetsk avtomagistralidan 5&nbsp;km uzoqlikda joylashgan. Shahar Kiev viloyatining markaziy qismida, Dnepr daryosining o'ng qirg'og'ida, poytaxtning janubi-sharqida joylashgan. Shahar relyefi asosan tekis, lekin asosan jarliklar va jarliklar bilan ajratilgan, bu Ukrainaning janubiy chekkalari uchun xosdir. Trypillya qishlog'i o'rtasidagi chegarada va shaharning chekkasida Devich tog'i ko'tariladi, shaharning eng baland nuqtasi, mutlaq balandligi 260 m.Janubiy va sharqda shahar Kozinka va Stugna bilan o'ralgan. daryolar, Dneprga quyiladi. Stugna daryosi Trypilska issiqlik elektr stansiyasi qurilishi doirasida yaratilgan yangi sun'iy kanal bo'ylab oqadi. Shaharni Ukraina shahar kengashi boshqaradi, bu Plyuty qishlog'i ma'muriy jihatdan bo'ysunadigan mahalliy hokimiyat organi. Qo'shni aholi punktlari - Obuxov shahri, Kozin qishlog'i va Tripolye qishlog'i. Shahar kengashining maydoni 4884 gektar, shundan Ukrainka shahrining maydoni 907 gektar va Plyuty qishlog'ining maydoni 396 gektarni tashkil qiladi. Dam olish maskanining shahar tashqarisidagi hududi 56 gektarni tashkil etadi (Kozinka, Stugna daryolari bo'yida va Kanevskiy suv ombori qirg'og'ida 15 ta dam olish maskani (dam olish markazlari, yoshlar va bolalar lagerlari, yaxta klublari) mavjud). umumiy sig'imi 2 ming o'rin). Bosh reja doirasidagi 73 gektar maydonni jamoaviy dachalar egallaydi, shundan 35 gektar Kanevskiy suv ombori bo'yida, 38 gektar Stugna daryosi bo'yida joylashgan.
Bizen

– Yaponiyaning Okayama prefekturasida joylashgan shahardir.

## Geografiyasi
Bizen Okayama prefekturasining janubi-sharqida joylashgan. U janubda Seto dengiziga qaragan. Katakami koʻrfazi shahar markaziga qadar choʻzilgan. Mamlakatning janubi-sharqiy qismidagi Hinase hududi orollar bilan qoplangan. Umuman olganda, tekisliklar va tepaliklar kam, shaharning taxminan 80% oʻrmonlardan iborat.

### Qoʻshni munitsipalitetlar
Okayama prefekturasi

* Okayama
* Setouchi
* Akaiwa
* Mimasaka
* Wake

Hyōgo prefekturasi

* Ako
* Kamigōri
* Sayo

### Iqlimi
Bizen nam subtropik iqlimga ega (Köppen iqlim tasnifi *Cfa)*. Bizenda oʻrtacha yillik harorat 15,9&nbsp;°C. Yillik oʻrtacha yogʻingarchilik 1460&nbsp;mm, sentyabr esa eng nam oy hisoblanadi. Iyulda eng yuqori harorat 27,1 atrofida&nbsp;°C, eng pasti esa yanvarda, 5,5 atrofida&nbsp;°C boʻladi.

## Demografiyasi
Yaponiya aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Bizen aholisi soʻnggi 60 yil ichida kamayib bormoqda.

## Tarixi
Bizen hududi qadimiy Bizen viloyatining bir qismidir va Kamakura davridan beri Bizen idishlari bilan mashhur boʻlgan. Meiji restavratsiyasidan soʻng, 1889-yil 1-aprelda zamonaviy munitsipalitetlar tizimini yaratish bilan Okayama shtatining Wake tumanida Imbe qishlogʻi tashkil etildi.

## Hukumati
Bizen toʻgʻridan-toʻgʻri saylanadigan mer va 16 aʼzodan iborat bir palatali shahar kengashiga ega boʻlgan mer-kengash boshqaruv shakliga ega. Bizen, Wake shahri bilan birgalikda Okayama prefekturasi assambleyasiga ikki aʼzosini qoʻshadi.

## Taʼlim
Bizenda shahar hukumati tomonidan boshqariladigan oʻnta davlat boshlangʻich maktabi va Okayama prefekturasi taʼlim kengashi tomonidan boshqariladigan bitta davlat oʻrta maktabi mavjud. Prefekturada nogironlar uchun bitta maxsus taʼlim maktabi ham bor.

## Manbalar
Evgeniy Bobrov

**Evgeniy Alekseevich Bobrov** (1962-yil 5-dekabrda tugʻilgan) – Rossiya dengiz floti zobiti, suv osti kemasi- gidronavti, 1-darajali kapitan. Chuqur dengizdagi harbiy texnika sinovchisi. Rossiya Federatsiyasi Qahramoni (2013). „Jasorat“ ordeni, „Jasorat uchun“ medali sohibi. Rossiya Geografiya Jamiyatining Suv osti tadqiqotlari markazining ekspeditsiya tadqiqot boʻlimi boshligʻi.

## Hayoti va faoliyati
1962-yil 5-dekabrda Qirgʻiziston SSR, Frunze shahrida (hozirgi Qirgʻizistonning Bishkek shahri) tugʻilgan.

1985-yilda Leningrad shahridagi (1991-yildan – Sankt-Peterburg) Lenin komsomoli nomidagi Oliy dengiz suv osti maktabini (VVMUPP), suv osti kemalarining mina va torpedo qurollari mutaxassisligini boʻyicha tamomlagan.

VMMUPPni tugatgach, u Tinch okean flotining strategik raketa suv osti kemalarida, keyin esa Shimoliy flotning maxsus maqsadli suv osti kemalarida xizmat qilgan. 

Rossiya Federatsiyasi Mudofaa vazirligining Dengiz chuqurligini tadqiq qilish bosh boshqarmasining boʻlinmasida xizmat qilgan. 2003-yilda Sankt-Peterburgdagi Sovet Ittifoqi floti admirali N. G. Kuznetsov nomidagi dengiz akademiyasini tamomlagan. Rossiya Federatsiyasi Prezidentining 2013-yil 6- dekabrdagi („yopiq“) farmoni bilan maxsus topshiriqni bajarishda koʻrsatgan jasorati va qahramonligi uchun 1-darajali kapitan Evgeniy Alekseevich Bobrov Rossiya Federatsiyasi Qahramoni unvoni va Oltin yulduz medali bilan taqdirlandi. 2017-yildan 1-darajali kapitan E. A. Bobrov istefoga chiqadi. 

Evgeniy Bobrov Rossiya Geografiya Jamiyatining Suv osti tadqiqotlari markazining ekspeditsiya tadqiqot boʻlimi boshligʻi boʻlib ishlagan, keyin esa oʻsha Markaz ijrochi direktorining maslahatchisi boʻlgan. Sankt-Peterburgda yashaydi.

## Mukofotlari
„Jasorat“ ordeni,

„Jasorat uchun“ medallari

Rossiya Federatsiyasi Qahramoni

Oltin yulduz medali

## Manbalar
ABD

**Abd** (Arab tilida: عبد) – keng maʼnoda „qul“ tushunchasi; shuningdek, majoziy maʼnoda aksariyat musulmonlar ismining tarkibiy qismi (mas., Abdurahmon, Abdurahim va b.). Allohning quli, bandasi maʼnosini bildiradi. Qur’onda Alloh bilan inson oʻrtasidaga munosabat xoja bilan qul oʻrtasidagi munosabatga oʻxshatilgan. Bunga binoan Alloh insonlarga qanchalik gʻamxoʻr boʻlsa, xojalar ham qullariga shunday gʻamxoʻr boʻlmoqliklari lozim. Oʻz ixtiyori bilan qulni ozod qilish solih amallardan sanalib, u yetim yoki kambagʻalni ocharchilik paytida yedirib-ichirganida olgan savobidek savobga erishadi. Xoja ichgan qasamini buzsa yoxud ataylab emas, bexosdan biror-bir musulmonni oʻldirsa, oʻziga xos xun toʻlash shakli sifatida qul ozod qilinadi.

## Mashhur joylar
Abd – Erondagi Suroq okrugiga qarashli qishloq.

Abd (arabcha) – antroponimlar ichida koʻpincha soʻz („qul/xizmatkor“ yoki „sajda qilish“) maʼnolarida ishlatiladi.

Abd Jask – Eronning Hormozgan viloyatidagi qishloq.

## Qisqartmalar va kodlar
ABD AB de Villiers – (1984-yilda tugʻilgan), sobiq xalqaro kriketchi.

ABD – Assisted tormozlash moslamasi, toqqa chiqishda mexanik biriktiruvchi qurilma.

ABD – *Av Bayt Din*, antik davrda Sinedrion bosh sudyasi

abd, – Manide tili uchun ISO 639-3 kodi, Filippin.

Abd Anza-Borego choʻli – Kaliforniyaning Kolorado choʻlining bir qismi.

Aberdinshir (tarixiy) – Shotlandiyaning roʻyxatga olish okrugi.

## Transport
ABD – Erondagi Abadan xalqaro aeroporti uchun IATA kodi.

ABD – Aberdin temir yoʻl stantsiyasi uchun milliy temir yoʻl kodi.

## Tibbiyotda
ABD – Oʻtkir xulq-atvor buzilishi, kimyoviy cheklashni talab qiladigan xatti-harakatlar uchun tashxis.

## Boshqa foydalanish
ABD (TV stantsiyasi) – Darvin, Shimoliy Territory, Avstraliya.

ABD Insurance &amp;amp; Financial – Kaliforniya, AQSH.

ABD – Dissertatsiyadan tashqari hammasi yuqori darajadagi bosqich.

ABD Anchor – Injil lugʻati.

## Manbalar
Guilerm Biro

**Guilerm Biro** quyidagilarga murojaat qilishi mumkin:

* Guilerm Biro (futbolchi, 2000-yilda tugʻilgan), braziliyalik yarim himoyachi
* Guilerm Biro (futbolchi, 2004-yilda tugʻilgan), braziliyalik futbol himoyachisi
Daisen

– Yaponiyaning Tottori prefekturasining Saihaku tumanida joylashgan shaharchadir.

## Geografiyasi
Daisen Sayhaiku tumanining gʻarbiy qismida joylashgan. Shaharning shimolida Yapon dengizi boʻylab keng qirgʻoq bor va uning ichki hududi Chugoku mintaqasiga qadar choʻzilgan. Amida daryosi shimoldan Yapon dengizi tomon oqadi. Shaharning katta qismi Daisen-Oki milliy bog'i chegaralarida joylashgan.

### Iqlimi
Chizu nam iqlimga ega (Köppen *Cfa*). Chizuda oʻrtacha yillik harorat  . Yillik oʻrtacha yogʻin miqdori  eng yomgʻirli oy sentyabr. Avgustda eng yuqori harorat  atrofida va eng pasti yanvarda, taxminan .

## Demografiyasi
Yaponiya aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Daisen aholisi quyidagicha edi. 1950-yillardan boshlab aholi soni asta-sekin kamayib bormoqda

## Hukumati
Daisen toʻgʻridan-toʻgʻri saylanadigan mer va 16 aʼzodan iborat bir palatali shahar kengashiga ega boʻlgan mer-kengash shakliga ega. Kotoura, Sayhaiku tumanining boshqa munitsipalitetlari bilan birgalikda Tottori prefekturasi assambleyasiga ikki aʼzosini qoʻshadi. Milliy siyosat nuqtai nazaridan, shahar Yaponiya Diet quyi palatasining Tottori 2-okrugiga kiradi.

## Iqtisodiyoti
Daisen iqtisodiyoti qishloq xoʻjaligi va mavsumiy turizmga asoslangan.

## Taʼlim
Daisenda shahar hukumati tomonidan boshqariladigan toʻrtta davlat boshlangʻich maktabi va uchta davlat oʻrta maktabi mavjud. Shaharda oʻrta maktab yoʻq.

## Manbalar
Vlodov, Yuriy Aleksandrovich

**Yuriy Aleksandrovich Vlodov** ( 6-dekabr 1932, Novosibirsk, RSFSR — 2009 yil 29 sentyabr, Moskva ) — rus shoiri , Moskva metrosi shoiri.

Vlodov hayoti davomida deyarli hech qachon    muallif sifatida ismi nashr qilmagan (uning ismi SSSRda taqiqlangan ), u tez-tez "adabiyot mijozlar uchun " deb nomlangan "buyurtma" yozgan va she'rlarini boshqa shoirlar nomi bilan nashr etib turgan. Vlodov keng rus o'quvchilari orasida " *Qish o'tdi, yoz keldi"* kabi keskin siyosiy epigrammalar muallifi sifatida tanilgan.*Buning uchun, partiyaga rahmat!*
Vinsent (Don Maklin qo'shig'i)

"Vinsent" bu Don Maklinning qo'shig'i bo'lib, Vinsent van Gogni sharaflash sifatida yozilgan. U ko'pincha o'zining kirish naqoratidan so'ng noto'g'ri ravishda nomlanadi, "Yulduzli, yulduzli tun", Van Gogning 1889-yildagi  "Yulduzli tun" rasmiga iqtibosdir.

Maklin qo'shiq matnini 1971-yilda, Van Gog hayoti haqidagi kitobni o'qigach yozgan. U Maklinning 1971-yildagi "American Pie" albomida ommaga taqdim etildi; keyingi yili qo'shiq Buyuk Britaniya musiqa xit-paradida ikki hafta davomida birinchi o'rinni egalladi  va Amerika Qo'shma Shtatlarida 12-o'rinni, shuningdek "Easy Listening" xit-paradida ham 2-o'rinni egalladi. Billboard uni 1972 yil uchun 94-raqamli qo'shiq sifatida baholadi..

Qo'shiqda asosan gitara ishlatilgan, lekin akkardion, 2020va torli musiqa asboblari ham ishlatilgan

2020-yil Iyul oyida, qo'lda yozilgan asl qo'shiq matni 1.5 million dollarga sotildi.

## Kelib chiqish tarixi
Maklin qo'shiqning kelib chiqishi haqida quyidagilarni aytgan:

"1970-yil kuzida menda maktab tizimida qo'shiq kuylash, sinflarda gitara chalish kabi ishim bor edi. bir kuni ertalab men ayvonda Van Gogning tarjimai holini o'qib o'tirgan edim va birdan men u ahmoq emasligiga bahslashadigan qo'shiq yozishim zarurligini angladim. U kasal edi va uning akasi Teoda ham kasallik bor edi. Mening fikrimcha, bu uni "aqldan ozgan" bog'dagi xilma-xillikdan farqlaydi - chunki u ayol tomonidanrad etilgandi [odatda o'ylanganidek]. Shuning uchun, men Yulduzli tun rasmi bilan o'tirdim va qog'oz xaltaga qo'shiq matnini yozdim."

## Tanqidchidlar tomonidan kutib olinishi
"The Telegraf"ning yozishicha: "Notalar shkalasining qayg'u va shodlik aralashmasi bilan, “Vinsent”ning tinchlantiruvchi ohangi osoyishtalikda yodga olinadigan yuksak tuyg‘ulardan biridir". "Record World" qo'shiqni "san'at darajasidagi" deb atadi va "Vinsent Van Gog hikoyasi ohang va she'r bilan aytiladi" dedi. "Cash Box" uni "qo'shiq so'zlari va ma'nosini ajratib olishni yaxshi ko'radigan odamlar uchun yana bir qo'shiq" deb atadi. AllMusic o'tmish bilan bog'liq holda qo'shiqni ta'rifladi "Maklinning Van Gogga bo'lgan ulug'lash madhi... Van Gogning o'z joniga qasd qilishiga telba dunyodagi oqilona fikr sifatida hamdardlik bildiradi". Sayt shuningdek, Maklin 2001 yilgi "Starry, Starry Night" jonli ijro albomida "Vinsent" ning "asosan dardli ijrosini" qo'yganini aytdi.

Qo'shiq repper va aktyor Tupak Shakurning o'ziga xos sevimli qo'shig'i edi va u mashinadan otishma natijasidagi o'q jarohatidan vafot etishidan oldin yotqizilgan kasalxonada, Janubiy Nevadaning Universiteti Tibbiyot markazida, unga  ijro etib berilgan.

Ingliz musiqachisi Jeyk Bagg ushbu qo'shiqni "Simpsonlar" epizodida eshitishni o'zining musiqiy lahzasi deb hisobladi. 

## Tashqi havolalar

*
Tuhfat ul-xoniy

**Tuhfat ul-xoniy** – tarixiy asar. Muallifi Muhammad Vafo Karminagiy (1685–1769). Mazkur asar Buxoro xonligida hukmronlik ashtarxoniylar davriga bagʻishlangan. Asar Buxoro xonligining 1722–1782-yillar orasidagi tarixni oʻz ichiga oladi. Asar muallifi faqatgina 1722–1768-yillar voqealarini yozishga ulgurgan. Asar davomini yaʼni 1768–1782-yillar voqealarini nasaflik Olimbek ibn Niyozqulibek yozib tugallagan.
Mazkur asar muallifi Muhammad Vafo Karminagiy tarixnavis olim boʻlib, „Tuhfat ul-xoniy“ asarini Buxoro amiri Muhammad Rahimxon topshirigʻiga asosan yozadi. Asar baʼzi tarixchilar tomonidan „Tarixi Rahimxoniy“ (Muhammad Rahimxon tarixi) deb ham nomlanadi. Muhammad Vafo Karminagiy „Shuhrat“ taxallusi bilan ham sheʼrlar yozib qoldirgan. Tarixchi Muhammad Amin Buxoriy yozishicha Muhammad Vafo Karminagiy ashtarxoniy Ubaydullaxon saroyida kutubxonachi sifatida faoliyat yuritgan. U „Qozi Vafo“ nomi bilan ham mashhur boʻlib, Buxoro amiri Muhammad Rahimbiy davrida qozilik lavozimida faoliyat olib borgan.
Asarda Buxoro xonligining XVIII asrning 20-yillaridan boshlab markaziy hokimiyat zaiflashuvi, mangʻit hukmdorlarining tinimsiz urushlari, xalq turmushining ogʻirlashib borishi va uning sabablari haqida maʼlumotlar keltirilgan. Bundan tashqari asarda ashtarxoniylar va mangʻitlar davrida davlat boshqaruvi, tuzilishi, oʻzbek qavmlari va ularning tutgan oʻrni, 1722–1782-yillarda Buxoro xonligining Afgʻoniston, Eron, Qoshgʻar, Qoʻqon va Qozoq xonliklari bilan olib borgan tashqi aloqalariga oid maʼlumotlar mavjud.
Sharqshunos olim Aleksandr Semyonov tomonidan asar rus tiliga tarjima qilingan boʻlsada, nashr qilinmay qolgan va uning taqdiri maʼlum emas. Asar Tojikistonning Xoʻjand shahrida krill imlosida tabdil qilinib, nashr etilgan.

## Manbalar

## Adabiyotlar
* 
*
Eugene Allen Noble

**Eugene Allen Noble** (5-mart 1865-yil — 28-iyun 1948-yil) — amerikalik akademik, ruhoniy. U uchta oliy taʼlim muassasasilarda rahbar lavozimlarida faoliyat olib borgan. Centenary universitetida 1902-yildan 1908-yilgacha, Goucher kollejida 1908-yildan 1901-yilgacha va Dickinson kollejida 1911-yildan 1914-yilgacha. Shuningdek, Noble Juilliard maktabida rahbar boʻlib ishlagan.

## Yoshligi va taʼlimi
Noble 1865-yil 5-martda Nyu-yorkshahrining Bruklin tumanida ruhoniy oilasida tugʻilgan. Otasi William Richard Noble ruhoniy va onasi Margaret J. Hays.  U dastlab Nyu-York shahridagi Trinity maktabida, keyin Wesleyan universitetida bakalavrni falsafa yoʻnalishi boʻyicha oʻqib, 1891-yilda tamomlagan. Kollejni tugatgandan soʻng, Noble Illinois shtatining Evanston shahrida joylashgan Garret-Evangelist diniy muassasasida tahsil oladi. Noble 1892-yilda birinchi xotini boʻlgan Lillian White Osbornga uylanadi. Shuningdek, u Phi Beta Kappa va Alpha Delta Phi kabi nufuzli jamiyatlarning aʼzosi boʻlgan.

## Faoliyati
### Ruhoniy
Oʻqishni tugatgandan keyin, Noble ruhoniy etib tayinlanadi va Nyu-Yorkning sharqiy qismidagi cherkovda faoliyatini davom ettiradi. Noble ikkita cherkovda xizmat qilgan, biri 1891-yildan 1895-yilgacha Connecticutda va ikkinchisi 1895-yildan 1897-yilgacha Bruklinda. Keyinchalik bir muddat Nyu-Yorkdagi Bruklin kasalxonasida bosh shifokor yordamchisi boʻlgan.
### Akademiya
1902-yilda Noble New Jersey shtatidagi Hackettstown shahrida joylashgan, oʻsha paytda *Centenary Collegiate Institute* nomi bilan mashhur boʻlgan Centenary universiteti rahbari etib tayinlangan.  Noble olti yil davomida u yerda faoliyatini davom ettirgan.

1908-yilda Noble ilgari ayollar uchun ixtisoslashtirilgan kollej keyinchalik Goucher kolleji sifatida oʻzgargan muassasada ishlagan.

## Manbalar
Mixail Shmelev

**Mixail Petrovich Shmelev** (1900-yil tavallud topgan —1976-yil 22-noyabr vafot etgan) – Qirgʻiziston SSR, Kantskiy tumani, SSSR Oziq-ovqat sanoati vazirligining Frunze lavlagi sovxozining katta mexanigi. Sotsialistik Mehnat Qahramoni (1948).

## Hayoti va faoliyati
1900-yil 22-noyabrda Turkiston viloyati, Semirechensk viloyati Pishpek shahrida (hozirgi Qirgʻiziston poytaxti Bishkek) tugʻilgan. Millati rus.

1917-yildan chilangar ustaxonasida shogird boʻlib ishlagan. Kollektivlashtirish yillarida „Iskra“ qishloq xoʻjaligi artelini tashkil etishda qatnashib, ikki yil davomida uning raisi boʻlib ishladi. 

1929-yilda Qirgʻiziston SSRning Frunze viloyatining Kantskiy tumanida (hozirgi Qirgʻizistonning Chuy viloyatining Issiq-Ota viloyati) joylashgan Frunze nomidagi yangi tashkil etilgan lavlagichilik sovxoziga koʻchib oʻtadi. Mixail Petrovich dala brigadasi brigadiri, keyin lavlagi fermasida katta mexanik boʻlib ishlagan, katta avtotransport va qishloq xoʻjaligi texnikasi uchun mas’ul boʻlgan.

1947-yilda sovxoz lavlagi yetishtiruvchilari mehnatlari natijasida 24 gektar maydonning har gektaridan 817 sentnerdan qand lavlagidan hosil oldilar.

SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1948-yil 8-maydagi Farmoni 1947-yilda qand lavlagidan yuqori hosil olishda ko'rsatgan xizmatlari uchun Mixail Petrovich Shmelev Sotsialistik Mehnat Qahramoni unvoni, Lenin ordeni va "Oʻroq va Bolg'a“ oltin medali bilan taqdirlangan. Xuddi shu farmon bilan „Frunze“ sovxozining direktori M. I. Timkovskiy boshchiligidagi yana besh nafar ishchisi, shu jumladan katta agronom D. P. Zubkov yuqori unvon bilan taqdirlandi . Keyingi yillarda Frunze sovxozining lavlagi yetishtiruvchilari ildiz ekinlaridan yuqori hosil olishda davom etdilar va bir necha bor Butunittifoq qishloq xoʻjaligi koʻrgazmasi (VSKhV), keyinroq SSSR xalq xoʻjaligi yutuqlari koʻrgazmasi ishtirokchilariga aylanishdi. 

Mixail Shmelev 1968-yildan – kasaba uyushma ahamiyatidagi shaxsiy nafaqaxoʻr hisoblanadi. 1976-yilda vafot etgan.

## Mukofotlari
Lenin ordeni (05.08.1948),

Butunittifoq qishloq xoʻjaligi koʻrgazmasi va SSSR xalq xoʻjaligi yutuqlari koʻrgazmasi medallari bilan taqdirlangan.

## Manbalar
Savkovskaya (Xarovsk tumani, Vologda)

**Savkovskaya** – Vologda viloyati Xarovskiy tumanidagi qishloq.

Razinskiy qishloq aholi punkti tarkibiga kiradi (2006 yil 1 yanvardan 2009 yil 8 aprelgacha Shevnitskiy qishloq aholi punkti tarkibiga kirgan), maʼmuriy-hududiy boʻlinish nuqtai nazaridan Shevnitskiyda. qishloq kengashi.

Xarovsk viloyat markaziga avtomobil yoʻli bilan masofa 39 km, Gori munitsipaliteti markaziga toʻgʻri chiziq boʻylab 15 km. Eng yaqin aholi punktlari – Nikulinskoye, Ratnovskaya, Podosharixa, Ugolskaya.

2002-yil aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, aholi soni 29 kishi (12 erkak, 17 ayol). Butun aholi ruslar.
Maykl Ende

**Michael Andreas Helmut Ende** (1929-yil 12-noyabr – 1995-yil 28-avgust oraligʻida yashab oʻrtgan) – nemis fantastika va bolalar fantastika yozuvchisi. U oʻzining epik fantastik asarlari bilan mashhur (1980-yillardagi film va 1995-yilda animatsion televizion ishlari bilan); boshqa taniqli asarlar orasida Momo va Jim Button va Luqo Dvigatel haydovchisi bor. Uning asarlari 40 dan ortiq tilga tarjima qilingan va 35 milliondan ortiq nusxada sotilgan.

## Yozish uslubi va mavzulari
Ende shunday deb taʼkidladi: „Men oʻzimdagi va barchamizdagi bu bola uchun hikoyalarimni aytib beraman“ vab[mening kitoblarim] 80 yoshdan 8 yoshgacha boʻlgan har qanday bola uchun". U koʻpincha bolalar yozuvchisi sifatida qabul qilinganidan hafsalasi pir boʻlgan, chunki uning maqsadi barcha yoshdagi odamlarga madaniy muammolar va maʼnaviy donolik haqida gapirishdir. Ayniqsa, Germaniyada Ende baʼzi tanqidchilar tomonidan qochishda ayblangan. U 1985-yilda quyidagilarni yozgan:

Adabiy xonaga har qanday eshikdan kirish mumkin: qamoqxona eshigi, jinnixona eshigi yoki fohishaxona eshigi. Faqat bitta eshik bor, u orqali kirolmaydi, bu bolalar bogʻchasi eshigi. Tanqidchilar sizni hech qachon kechirmaydi. Buyuk Rudyard Kipling bunga duchor boʻlgan. Men oʻzimcha, bolalik bilan bogʻliq boʻlgan bu oʻziga xos nafrat nima bilan bogʻliq ekan, deb oʻylayman.

Ende yozuvini haqiqat va fantaziyaning surreal aralashmasi sifatida tasvirlash mumkin. Oʻquvchi koʻpincha hikoyada interaktiv rol oʻynashga taklif qilinadi va uning kitoblaridagi olamlar koʻpincha bizning haqiqatimizni aks ettiradi, fantaziyadan foydalanib, tobora rivojlanib borayotgan zamonaviy jamiyat muammolarini yoritib beradi. Uning asarlari Rudolf Shtayner va uning antroposofiyasidan taʼsirlangan holda yozilgan. Ende, shuningdek, iqtisodiy islohotlar tarafdori sifatida tanilgan va Momo yozishda pulning eskirishi yoki demurraj tushunchasini yodda tutganini daʼvo qilgan. Uning asarlarining mavzusi zamonaviy dunyoda fantaziya va sehrni yoʻqotish edi.
Fudai

– Yaponiyaning Iwate prefekturasida joylashgan qishloq.

## Geografiyasi
Qishloqning janubiy qismi, yaʼni  deb nomlangan hudud Rikuchu Kaigan milliy bogʻining bir qismini oʻz ichiga olgan. U hozir Sanriku Fukko milliy bogʻining bir qismidir.

### Iqlimi
Fudai sovuq nam iqlimga ega (Köppen iqlim tasnifi *Cfa*). U odatda salqin yoz va sovuq qish bilan tavsiflanadi. Fudaida oʻrtacha yillik harorat 10,1&nbsp;°C. Yillik oʻrtacha yogʻin miqdori 1201&nbsp;mm, eng yomgʻirli oy sentyabr, eng qurgʻoqchi oy esa fevral. Avgustda eng yuqori harorat 22,6 atrofida&nbsp;°C, eng pasti esa yanvarda, −1,1 atrofida&nbsp;°C boʻladi.

## Demografiyasi
Yaponiya aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Fudai aholisi soʻnggi 60 yil ichida kamaydi.

## Hukumati
Fudai toʻgʻridan-toʻgʻri saylanadigan mer va 14 aʼzodan iborat bir palatali qishloq kengashiga ega boʻlgan mer-kengash boshqaruv shakliga ega. Fudai Miyako shahri, Iwaizumi shahri va Yamada qishloqlari bilan birgalikda Iwate prefekturasi qonun chiqaruvchi organiga uchta aʼzosini qoʻshadi. Milliy siyosat nuqtai nazaridan, qishloq Yaponiya Diet quyi palatasining Iwate 2-okrugiga kiradi.

## Iqtisodiyoti
Mahalliy iqtisodiyot baliq ovlash va qishloq xoʻjaligiga asoslangan.

## Taʼlim
Fudai qishloq hukumati tomonidan boshqariladigan bitta davlat boshlangʻich maktabi va bitta davlat oʻrta maktabiga ega. Qishloqda oʻrta maktab yoʻq.

## Manbalar
Luis Fernando

**Luis Fernando** yoki **Luiz Fernando** – berilgan ism. Shu ismga ega taniqli odamlar:

* Luiz Fernando Gimaraes (1949-yilda tugʻilgan), braziliyalik aktyor
* Luis Fernando Gaucho (1955-yilda tugʻilgan), braziliyalik futbolchi
* Luiz Fernando Karvalyo (1960-yilda tugʻilgan), braziliyalik rejissyor, prodyuser, yozuvchi va film muharriri
* Luis Fernando Sepulveda (1974-yilda tugʻilgan), chililik trek va yoʻl velosipedchisi
* Luiz Fernando Uva (1977-yilda tugʻilgan), braziliyalik poyga mashinasi haydovchisi
* Luis Fernando Kamacho (1979-yilda tugʻilgan), boliviyalik tadbirkor va siyosatchi
* Luís Fernando (futbolchi, 1983-yilda tugʻilgan), Luis Fernando Rodrigues dos Santos, braziliyalik futbol hujumchisi
* Luiz Fernando (futbolchi, 1988-yil fevralda tugʻilgan), Luiz Fernando Pongelupe Machado, braziliyalik futbol darvozaboni
* Luiz Fernando (futbolchi, 1988-yil iyulda tugʻilgan), Luiz Fernando Korrea Sales, braziliyalik hujumkor yarim himoyachi
* Luiz Fernando (futbolchi, 1995-yilda tugʻilgan), Luiz Fernando Ferreyra Maksiminiano, braziliyalik himoyachi yarim himoyachi
* Luiz Fernando (futbolchi, 1996-yilda tugʻilgan), Luiz Fernando Moraes dos Santos, braziliyalik hujumkor yarim himoyachi
* Luiz Fernando (futbolchi, 1997-yilda tugʻilgan), Luiz Fernando Nasimento, braziliyalik yarim himoyachi
* Luiz Fernando (futbolchi, 1999-yilda tugʻilgan), Luiz Fernando Ferreyra de Souza, braziliyalik futbolchi

## Yana

* Luis
* Fernando
* All pages with titles beginning with bilan boshlangan sarlavhali barcha sahifalar
* All pages with titles beginning with bilan boshlangan barcha sahifalar
Kari Michaelsen

**Kari Michaelsen** (1961-yil 3-noyabrda dunyoga kelgan **Kari Markussen**) – amerikalik aktrisa, televizion shaxs va ruhlantiruvchi notiq. Aktrisa sifatida u *"Gimme a Break" sitcomidagi Keti Kaniskiy roli bilan tanilgan*(1981–1987).

## Tarjimai holi
Manhattanda tugʻilgan Michaelsen ota-onasiga ergashib shou-biznesga kirib borgan. Otasi Arne Markussen qoʻshiqchi onasi esa Roberta Stevenson raqqosa boʻlgan. Karii Michaelsen *[[Sezam koʻchasi|Sesame Street]]* uchun saundtrekda kuylagan. 11 yoshida Brodveydan tashqari spektakllarda chiqish qilgan. 1975-yilda oilasi Beverly-Hillsga koʻchgan va Mayklsen (who changed her name from Markussen) tez orada *Diff’rent Strokes* va *Eight Is Enough* kabi shoularda mehmon boʻlgan. Michaelsenning otasi Norvegiya merosi hisoblanadi.

1979-yilda Beverly Hills oʻrta maktabini tamomlab, Los Anjelesdagi Kaliforniya universitetida tahsil olgan. 2001-yilda televideniedagi ishidan nafaqaga chiqgan. Kari 1990-yildan beri notiqlik bilan shugʻullanib, oʻquv seminarlarini oʻtkazgan. **Kari Michaelsen** 2002-yil iyul oyida Mercedes-Benz kompaniyasi rahbari Devid Waldock bilan oila qurgan. Er-xotinning Nickolas ismli oʻgʻli bor. Michaelsen va Devid Waldock 2009-yilda ajrashgan.

Michaelsen 1983-yilda pop-yulduz Andi Gibb bilan uchrashgan. Michaelsen isteʼfodagi aktrisa Kristy McNichol bilan uzoq vaqtdan beri doʻst boʻlishgan.

## Filmografiya

### Film

### Serial

## Mukofotlar va nominatsiyalar

## Manbalar

## Havolalar

*
Tundra boʻrisi

**Tundra boʻrisi** (***Canis lupus albus***) – Boʻrilarning Canis lupus kenja tur populyatsiyaslaridan biri boʻlib Yevrosiyoning Finlandiyadan Kamchatka yarimoroligacha choʻzilgan tundra oʻrmonlari va tundra qismida yashaydi. U turaxon boʻrisi nomi bilan ham ataladi. U birinchi marotaba Robert Kerr tomonidan tasvirlangan boʻlib, uni Yenisey daryosi atrofida yashoʻvchi va qimmatbaho moʻynaga ega deb atagan.

= Tashqi koʻrinishi =
U katta kenja tur hisoblanadi. Erkaklari urgʻochilaridan katta boʻlib, tanasining uzunligi erkaklarida 118–137 sm, urgʻochilarida esa 112-136 smni tashkil etadi. Koʻpincha yevrosiyo boʻrisidan katta deb aytilsada, bu notoʻgʻri. Oʻrtacha vazni erkaklarida 40-49 kgni tashkil etsa, urgʻochilarida 36.6-41 kgni tashkil etadi. Tayrmyr va Kanin yarimorollarida 1951-1961-yillarda ovlanga 500 ta boʻridan eng ogʻiri 51 kgni tashkil etgan. Koʻp tundra boʻrilarining yungi kulrang boʻlib qora, jigarrang va kumushrangning qorishmasini eslatadi. Yungi uzun, qalin, yumshoq va och kulrang rangda boʻladi. Yungining oxiri kulrang-qoʻrgʻoshin rang, boshi esa qizgʻish kulrang boʻladi.Ularning koʻpchili yuqoori balandliklarda yashagani sababli nisbatan kech bolalaydi, martning oxirlaridan aprelgacha. Odatda urgʻochi tundra boʻrisi 2dan 6tagacha bola koʻradi. Tundra boʻrisining oʻrtacha hayoti 16 yilni tashkil etadi.

= Yashash joylari =
Tundra boʻrisi koʻpincha daryo boʻylari, oʻrmonlar va changalzorlarda yashaydi. U xonaki bugʻular, yovvoyi quyonlar, arktika tulkilari va boshqa hayvonlar bilan oziqlanadi. 1950-yillarda Nenets avtonom okrugida ovlangan 74ta boʻrining oshqozoni tekshirilganda ularning 93.1%i bugʻu qoldiqlari boʻlgan. Yoz oylarida qushlar va kemiruvchilarni koʻp ovlaydi xususan yangi tugʻilgan bugʻu bolalarini. Katta yoshli tundra boʻrisi bitta oziqlanishda 9 kggacha yeyishi mumkin.

## Manbalar
Fuji

– Yaponiyaning Shizuoka prefekturasida joylashgan shahardir.

## Geografiyasi
Fuji daryosi qirgʻogʻida joylashgan Fudzi shahrining koʻp qismi Fudzi togʻining yaxshi manzaralariga ega. Shahar janubdan Tinch okeanidagi Suruga koʻrfazi bilan chegaradosh.

### Demografiyasi
Yaponiya aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Fuji aholisi soʻnggi 50 yil ichida tez oʻsgan.

### Iqlimi
Shahar issiq va nam yoz va nisbatan yumshoq qish bilan tavsiflangan iqlimga ega (Köppen iqlim tasnifi *Cfa*). Fujida oʻrtacha yillik harorat  . Oʻrtacha yillik yogʻingarchilik , eng yomgʻirli oy sentyabr. Avgustda eng yuqori harorat  atrofida va eng pasti yanvarda, taxminan  boʻladi.

## Hukumati
Fuji toʻgʻridan-toʻgʻri saylanadigan mer va 32 aʼzodan iborat bir palatali shahar qonun chiqaruvchi organi boʻlgan mer-kengash boshqaruv shakliga ega. Shahar Shizuoka prefekturasi assambleyasiga besh aʼzosini qoʻshadi. Milliy siyosat nuqtai nazaridan, shahar Yaponiya Dietining quyi palatasida Shizuoka 3-okrugi va 4-okrug oʻrtasida boʻlingan.

## Iqtisodiyoti
Fuji Shizuoka prefekturasining yirik sanoat markazlaridan biri boʻlib, shaharda Meiji davridan beri Nippon Paper Industries (sobiq Daishowa Paper Industries) va Oji Paper Company kabi koʻplab qogʻoz fabrikalari joylashgan. Boshqa tarmoqlarga oziq-ovqat mahsulotlarini qayta ishlash, metall va transport uskunalari kiradi. Avtomobil qismlari ishlab chiqaruvchi Jatco shtab-kvartirasi Fujida joylashgan. Viloyat qishloq xoʻjaligi asosan yashil choy yetishtirish va bogʻdorchilikka yoʻnaltirilgan.

## Taʼlim
Fujida shahar hukumati tomonidan boshqariladigan 27 ta davlat boshlangʻich maktabi va 16 ta davlat oʻrta maktabi mavjud. Shaharda Shizuoka prefekturasi taʼlim kengashi tomonidan boshqariladigan toʻrtta davlat oʻrta maktabi va shahar hukumati tomonidan boshqariladigan bitta davlat oʻrta maktabi bor.

## Manbalar
Jabor G‘ofurov

**Jabor Gʻofurov** (1924 – 1996-yil 27-dekabr) – Ulugʻ Vatan urushi qatnashchisi. Tojikiston SSR Aloqa vazirligining Togʻli Badaxshon muxtor viloyatining Xorugʻ operativ-texnika aloqa markazi montajchisi. Sotsialistik Mehnat Qahramoni (18.01.1958).

## Hayoti va faoliyati
1924-yilda (boshqa maʼlumotlarga koʻra, 1925-yilda) Tojikiston Avtonom Sovet Sotsialistik Respublikasi (Oʻzbekiston SSR) Garm viloyati (hozirgi Tojikiston Togʻli Badaxshon Muxtor viloyati Darvaz viloyati) Rubat qishlogʻida tugʻilgan. Millati tojik.

1942-yil may oyida Qizil Armiya safiga chaqirildi. Ulugʻ Vatan urushi qatnashchisi. 55-gvardiya miltiq (alohida Primorskiy armiyasi) diviziyasining 164-gvardiya miltiq polki tarkibida Shimoliy Kavkazni ozod qilish jangida ishtirok etadi va „Jasorat uchun“ medali bilan taqdirlandi. Belorussiyani ozod qilish uchun janglarda koʻrsatgan jasorati uchun u „Qizil Yulduz“ ordeni bilan taqdirlangan. Jabor Gʻofurov Polsha va Germaniyada boʻlgan janglarda qatnashadi.

Demobilizatsiyadan soʻng u Tojikiston SSRga, oʻzi tugʻilib oʻsgan Garm viloyatining Qal’ai-Xumb tumaniga qaytdi (1955-yildan respublikaga boʻysunuvchi viloyat, 1965-yildan Togʻli Badaxshon avtonom viloyati tarkibiga kiradi). 1947-yildan Garm operativ-texnikaviy aloqa markazida (ETUS) montajchi boʻlib ishlagan. 1955—1960-yillarda Dushanbe ETUSda montajchi boʻlgan.

SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1971-yil 4-maydagi farmoni bilan aloqa, televideniye va radio eshittirishni rivojlantirishning besh yillik rejasi topshiriqlarini bajarishda erishgan ulkan muvaffaqiyatlari uchun Gʻofurov Jabor Sotsialistik Mehnat Qahramoni unvoni, Lenin ordeni hamda Oʻroq va Bolgʻa oltin medaliga sazovor boʻldi.

## Mukofotlari
Lenin ordeni (04.05.1971),

Qizil Yulduz (10.12.1944), medallar, shu jumladan

„Jasorat uchun“ (29.01.1944),

„Varshavani ozod qilgani uchun“ medallari

Tojikiston SSR Oliy Kengashi Prezidiumining Faxriy yorligʻi bilan taqdirlangan.

## Manbalar
Gamagōri

– Yaponiyaning Aichi prefekturasida joylashgan shahardir.

## Geografiyasi
Gamagōri Tinch okeanidagi Mikawa koʻrfazi sohili boʻyida va Aichi prefekturasining janubi-sharqida joylashgan.

### Iqlimi
Shahar issiq va nam yoz va nisbatan yumshoq qish bilan tavsiflangan iqlimga ega (Köppen iqlim tasnifi *Cfa*). Gamagōrida oʻrtacha yillik harorat . Yillik oʻrtacha yogʻin miqdori  eng yomgʻirli oy sentyabr. Avgustda eng yuqori harorat  atrofida va eng pasti yanvarda, taxminan  boʻladi.

### Demografiyasi
Yaponiya aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Gamagōri aholisi soʻnggi 30 yil ichida nisbatan barqaror boʻlgan.

## Tarix

### Qadimgi tarix
Hozirgi Gamagōridagi joy nomlari haqidagi yozuvlar Nara davridan topilgan.

### Zamonaviy davr
U Edo davrida hududning katta qismi toʻgʻridan-toʻgʻri Tokugava tomonidan *hatamoto* maʼmurlari orqali boshqariladigan *[[Tokugava|Tenryo]]* hududi boʻlgan.

## Hukumati

Gamagōri toʻgʻridan-toʻgʻri saylanadigan mer va 20 aʼzodan iborat bir palatali shahar qonun chiqaruvchi organi boʻlgan mer-kengash shakliga ega. Shahar Aichi prefekturasi assambleyasiga bir aʼzosini qoʻshadi. Milliy siyosat nuqtai nazaridan, shahar Yaponiya Diet quyi palatasining 14-Aichi tumani tarkibiga kiradi.

## Iqtisodiyoti
Gamagōri mintaqaviy savdo markazi va baliq ovlash porti boʻlib, iqtisodiyoti ishlab chiqarish va qishloq xoʻjaligidan iborat. Gamagōri issiqxona apelsinlarini ishlab chiqarish bilan ham mashhur.

## Manbalar
Felipe Flores

**Felipe Ignacio Flores Chandia** (; 9-yanvar 1987-yil, Santyago, Chili) – chililik professional futbolchi, Deportes Antofagasta klubi va Chili milliy terma jamoasi hujumchisi.

## Klub karyerasi
Flores Kolo-Kolo klubi tarbiyalanuvchisi hisoblanadi. 2004-yilda u Chili Primerasida asosiy jamoa safida debyut qiladi. 2006-yilda Felipe klub Kolo-Kologa ikki marta chempion boʻlishiga yordam beradi. Oʻyin tajribasiga ega boʻlish uchun u OʻXiggins, Kobreloa va Union Espanola klublarida ijara asosida oʻynaydi. 2008-yilda Flores Chilini tark etadi va mavsumni Meksika uchinchi divizionida Petroleros de Salamanka uchun oʻynadi. 2009-yil boshida Felipe La Piedadga koʻchib oʻtadi. 18-yanvar kuni Irapuato jamoasiga qarshi boʻlgan bahsda u zaxiradan maydonga tushib Liga Asensodagi debyutini oʻtkazadi. Oʻsha oʻyinda Flores dubl qayd etib, „La Piedad“ safidagi ilk gollarini kiritadi. 2010-yil boshida u „Deportes Antofagasta“ klubiga qarshi oʻyin uchun qisqa muddatga vataniga qaytadi.

Oʻsha yilning yozida Felipe Dorados de Sinaloaga koʻchib oʻtadi. 18-iyul kuni Irapuatoga qarshi oʻyinda u yangi jamoasida debyut qiladi. 25-iyul kuni „Atlante deblers“ga qarshi oʻyinda Flores „dubl“ni amalga oshiradi va Dorados de Sinaloa uchun oʻzining birinchi golini uradi.

2011-yilning yozida Felipe „Santyago Morning“ klubiga kelib qoʻshiladi. 10-sentyabr kuni Santyago Uonderersga qarshi oʻyinda u yangi jamoasi safida debyut qiladi. 2-oktyabr kuni „Nyublense“ga qarshi oʻyinda Flores „Santyago Morning“ uchun birinchi golini uradi . 2012-yil boshida u ikkinchi marta Kobreloaga koʻchib oʻtdi va yozda u vatani Kolo-Kologa qaytdi. 2014-yilda Felipe klub bilan uchinchi marta chempionlikni qoʻlga kiritdi. 2015-yil 19-fevralda u Libertadores kubogi doirasida braziliyalik Atletiko Mineyroga qarshi oʻyinda gol urdi.

2015-yilning yozida Flores Meksikaga qaytib, Tixuana klubiga kelib qoʻshiladi. 26-iyul kuni Pachukaga qarshi oʻyinda u Meksika Primerasida debyut qildi. Oʻsha uchrashuvda Felipe „Tixuana“ darvozasiga birinchi golini kiritib, penaltini aniq amalga oshirdi. 2017-yil boshida Flores Verakrusga koʻchib oʻtdi. 7-yanvar kuni „Keretaro“ga qarshi oʻyinda u yangi klubi safida debyut qildi. 15-fevral kuni Chili kubogi doirasida Toluka bilan oʻyinda Felipe Verakrus safida oʻzining birinchi golini urdi. 2018-yilda u Deportes Antofagastaga qaytadi.

## Xalqaro karyerasi
2012-yil 22-mart kuni Flores Chili terma jamoasi safida Peruga qarshi oʻrtoqlik uchrashuvida debyut qiladi .12-aprel kuni Peru terma jamoasiga qarshi oʻyinda u terma jamoadagi ilk golini urdi.

### Chili terma jamoasi uchun gollar

## Yutuqlari
**Jamoa**

**"<nowiki/>[[Colo-Colo|Kolo-Kolo]]<nowiki/>"**

*  Chili futbol chempionati – Apertura 2006
*  Chili futbol chempionati – Klausura 2006
*  Chili futbol chempionati – Clausura 2014  

## Manbalar
Fernando Silva

**Fernando Silva** quyidagilar boʻlishi mumkin:

* Fernando Silva (badminton) (1972-yilda tugʻilgan), portugaliyalik badmintonchi
* Fernando Silva (shaxmatchi) (1950-yilda tugʻilgan), 1975–77, 81 va 87-yillarda shaxmat boʻyicha Portugaliya chempioni
* Fernando Silva (futbolchi, 1977-yilda tugʻilgan), Andorralik futbol hujumchisi
* Fernando Silva (futbolchi, 1980-yilda tugʻilgan), portugaliyalik markaziy himoyachi
* Fernando Silva (futbolchi, 1991-yilda tugʻilgan), braziliyalik vinger
* Fernando Silva (masofaga yuguruvchi) (1980-yilda tugʻilgan), portugaliyalik masofaga yuguruvchi
* Fernando Silva (sprinter) (1952-yilda tugʻilgan), portugaliyalik sprinter sportchisi
* Fernando Silva (suzuvchi) (1986-yilda tugʻilgan), braziliyalik suzuvchi
* Fernando Da Silva (1920-2012), braziliyalik rassom / illyustrator
* Fernando da Silva Kabrita (1923–2014), portugaliyalik futbolchi va murabbiy
* Fernándo de Silva (fl. 1600), 1625-1626 yillarda Filippinning ispan gubernatori
* Fernando de Silva, 12-Alba gertsogi (1714–1776), Ueskar gertsogi, ispan siyosatchisi va generali
* Fernando Paysao da Silva (1988-yilda tugʻilgan), braziliyalik yarim himoyachi
* Fernando Silva Santisteban (1929-2006), Perulik tarixchi, antropolog va professor

## Yana

* Silva, portugal tilidagi familiya
Zarangari (futbol klubi)

**Zarangari** – Buxoro viloyati Gʻijduvon tumani futbol klubi. Futbol boʻyicha 2019-yilgi Oʻzbekiston Pro-B ligasi va Oʻzbekiston Kubogida qatnashgan.
## Manbalar
Geisei

– Yaponiyaning Kochi prefekturasining Aki tumanida joylashgan qishloq.

## Geografiyasi
Geisei Sikoku orolining janubi-sharqidagi Kochi prefekturasida joylashgan. Janubi Tinch okeaniga, shimoli esa togʻlarga tutashib ketgan.

## Iqlimi
Geisei nam subtropik iqlimga ega (Köppen iqlim tasnifi *Cfa*). Yogʻingarchilik koʻp, ammo yozning namligi va qishi quruqroq oʻrtasida sezilarli farq bor.

## Demografiyasi
Yaponiya aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Geisei aholisi 1960-yillardan beri doimiy ravishda kamaydi.

## Tarixi
Barcha Kochi prefekturasida bo'lgani kabi, Geisei hududi ham qadimgi Tosa provinsiyasining bir qismi edi. Aki tumani nomi Nara davri yozuvlarida uchraydi. Edo davrida, hudud Kochi qal'asidagi o'rnidan Yamauchi urug'i tomonidan boshqariladigan Tosa domenining bir qismi edi.

## Hukumati
Geisei toʻgʻridan-toʻgʻri saylanadigan mer va besh aʼzodan iborat bir palatali qishloq kengashiga ega boʻlgan mer-kengash shakliga ega. Geisei, Aki tumanining boshqa munitsipalitetlari bilan birgalikda Kochi prefekturasi assambleyasiga bitta aʼzosini qoʻshadi. Milliy siyosat nuqtai nazaridan, qishloq Yaponiya Diet quyi palatasining Kochi 1-okrugiga kiradi. Geyseining birinchi meri Masao Okamura 1946-yildan Nishibun meri boʻlib ishlagan.

## Iqtisodiyoti
Mahalliy iqtisodiyot bogʻdorchilik va issiqxona xoʻjaligiga asoslangan boʻlib, baliq ovlash va oʻrmon xoʻjaligi kichikroq rol oʻynaydi.

## Taʼlim
Geiseida qishloq hukumati tomonidan boshqariladigan bitta davlat boshlangʻich maktabi va bitta davlat oʻrta maktabi mavjud. Qishloqda oʻrta maktab yoʻq.

## Manbalar
Passive smoking

## '''[[Passive smoking]]'''

Passive smoking bu - bir chekmaydigan insonning, o’zgalar chekayotgan sigarit tutunidan nafas olishidir.

### '''Passive smoking zararliligi haqida isbot'''

Yaqinda o’tkazilgan tadqiqotlarga ko’ra, chekmaydigan insonlar, chekadigan insonlarning *[[tamaki]] tutunidan nafas olishi zararli* ekanligi aniqlandi. Hattoki qisqa vaqt Ichida, masalan **30 daqiqada** ham vaqtincha chekmaydiganlarning yuragini zararlay olishadi. Bir necha vaqtlardan beri, *mutaxasislar ogohlantirishadiki*, boshqa odamlarning sigaret tutunlaridan nafas olishi sog’liq uchun xavfli ekanligi haqida aytib kelishadi. Ammo o’rtacha odamlar hali bulardan bexabarga o’xshaydi.

Ko’plab davlatlardagi insonlar chekishning zararlari haqida yaxshigina ma’lumotga egalar, ammo ular ma’lumot bo’yicha harakat qilishni va chekishni to’xtatishni tanlaydilarmi, yoki yo’qmi, bu ularning o’ziga havola. Ular bilishadiki chekish- nafas olish, o’pka saratoni kabi jiddiy kasalliklarga chalinishga sabab bo’ladi. Biroq ularning boshqa odamlarning, sigaritidan chiqaradigan tutuni ularning sog’lig’iga xavfliligi haqida bilimlari yetarlicha emas ko’rinadi.

Ko’pchilik chekmaydigan odamlar o’zlarining sog’liqlariga bo’lgan xavfdan ularoq, *chekish- ularga noqulaylik to’g’diruvchi, va jamiyat uchun zararli odat sifatida qarashadi*. Demak hali ham ularning ma’lum bir qismi tushunib yetishmadiki, chekuvchilar bilan birga bo’lish, aslida ularni kasal qilishi mumkinligini. Shunga qaramay bir , necha yillardan beri, „passive chekish“ ( *o’zgalar chekayotgan sigarit tutunidan nafas olish*)  ***kamroq darajada tamaki chekish olib keladigan nafas yo’llari kasalliklari bilan bir xil kasalliklarni keltirib chiqarishi mumkinligi ma’lumdir***. Astmadan aziyat chekuvchilarning ko’pchiligi, qachonki *ular qalin sigarit tutuni bilan qoplangan atmosferada bo’lishsa*, ularning *ahvoli judayam yomonlashishi* haqida aytishadi.

### Passive chekish tufayli chalinish mumkin bo'lgan kasalliklar

* Saraton
* O'pka saratoni
* Ko'krak saratoni
* Bachadon bo'yni saratoni
* Quviq saratoni
* Qon aylanish tizimi
* O'pka muammolari

## Manbalar

## Havolalar

* Passive chekish haqida vedio
* Bu haqida yanada to'liq ma'lumotlar
Mehrangiz Kar

**Mehrangiz Kar** (  ; 1944-yil 10-oktabrda tugʻilgan   Ahvaz, Eron) inson huquqlari boʻyicha huquqshunos, Eronda va butun islom olamida ayollar va inson huquqlarini himoya qilish tarafdori boʻlgan xalqaro miqyosda tan olingan yozuvchi, notiq va faol targʻibotchi. Uning asarlaridagi umumiy mavzu Eron qonunlarida nson huquqlari va inson qadr-qimmatining asosiy tamoyillari oʻrtasidagi ziddiyatli vaziyatlardir. U, shuningdek, *"Qizil chiziqni kesib oʻtish* " kitobining muallifi va Erondagi ayollar huquqlari harakati faoli. 1944-yilda Eron janubidagi Ahvaz shahrida tugʻilgan, Tehron universiteti qoshidagi huquq va siyosatshunoslik kollejida tahsil olgan. Oʻqishni tamomlagach, u Sazman-e Taʼmin-e Ejtemaii institutida faoliyat olib bordi va ijtimoiy va siyosiy mavzularda 100 dan ortiq maqolalar chop etdi.

U 1979-yilgi Eron inqilobidan keyin gender munosabatlarini islomlashtirishga qarshi chiqqan birinchi advokat ayollardan biri hisoblanadi. Kar Eronda ham, xorijda ham siyosiy, huquqiy va konstitutsiyaviy islohotlar, fuqarolik jamiyati va demokratiyani targʻib qilish, ayollar va bolalar huquqlariga oid qonuniy toʻsiqlarni bartaraf etish boʻyicha koʻp maʼruzalar oʻqigan.

## Hayoti
U 2000-yil 29-aprelda Eronning yetakchi yozuvchilari va ziyolilari bilan birga Eronda siyosiy va ijtimoiy islohotlarga bagʻishlangan Berlin ilmiy anjumanida ishtirok etgani uchun hibsga olindi. U advokatlik huquqisiz yopiq sudlangan va „milliy xavfsizlikka zid harakatlar“ va „islomiy kiyinish qoidalarini buzish“ kabi ayblovlar bilan toʻrt yilga ozodlikdan mahrum etilgan.

U AQSHga davolanish maqsadida ketganidan soʻng uning turmush oʻrtogʻi boshqaruvning ochiq tanqidchisi boʻlgan Siamak Pourzand gʻoyib boʻladi va Mehrangiz Tehronning qattiq bosimiga duch keldi. U rasmiy idoralar va huquqni himoya qiluvchi tashkilotlar orqali turmush oʻrtogʻi haqida maʼlumot olishga urindi, shuningdek, oʻzi va qizlari Leyla va Azodaning xorijiy radio va televideniyega qilgan murojaatlari natija bermadi. Janob Pourzand gʻoyib boʻlganidan bir necha hafta oʻtib, josuslik va milliy xavfsizlikka zarar yetkazishda ayblanib, Islom Respublikasi qamoqxonalarida topilgan. Tehron matbuot sudi uni 2002-yil 3-mayda sakkiz yillik qamoq jazosiga hukm qildi.

Mehrangiz Kar Vudro Vilson nomidagi Xalqaro Olimlar Markazida olima va Demokratiya uchun Milliy Jamgʻarmaning Demokratik tadqiqotlar boʻyicha xalqaro forumining Reygan-Fascell Demokratiya boʻyicha aʼzosi boʻlgan.

Kar Garvard universitetida Radkliff stipendianti boʻlgan va 2005/06-oʻquv yilida Garvardning Jon Kennedi nomidagi Hukumat maktabidagi Inson huquqlari siyosati markazida ishlagan.

Hozirda u Braun universitetidagi Pembrok ayollarni oʻqitish va tadqiqot markazida ishlaydi. U, shuningdek , Tavaana: Eron fuqarolik jamiyati uchun elektron taʼlim institutida Eronda ayollar huquqlari boʻyicha kurslar oʻqituvchisi hisoblanadi.

## Manbalar
Botagay

**Boʻtagʻay maqbarasi** (shuningdek Bytigʻay, Tatagay va boshqalar; ) Qozogʻistonning Oqmoʻla viloyati Qoʻrgʻaljin tumanidagi XI-XII-asrlarga oid meʼmoriy yodgorlik. Nura daryosining chap qirgʻogʻida, Qoʻrgʻaljin koʻliga qoʻshilish joyidan 30 km uzoqlikda, Qoʻrgʻaljin qishlogʻidan 1 km shimoli-sharqda joylashgan.

## Ism
Boʻtagʻay maqbarasi nomining Batoʻgʻay, Boʻtaqay, Boʻtaqay, Tataqay, Tataqay, Totoʻgʻay kabi turli talqinlari bor. Mahalliy aholi Bytigay deb talaffuz qiladi (). Boʻtagʻay haqida 1974-yilning yozida Qoʻrgʻaljin qishlogʻida yashovchi Ermek Nurpeisov (1937-1995) soʻzlaridan yozib olingan rivoyat bor. Afsonaga koʻra, qadimda bu yerda mohir quruvchi, dev Bytigay yashagan. U kambagʻal boʻlgan va faqat oʻz hunari bilan yashab oʻtdi. Bytigay shunday kuchga ega ediki, qoʻltigʻiga ikki doʻng tutib Nura daryosidan sakrab oʻta olardi. Bir xon tirikligida oʻzi uchun maqbara qurishga qaror qilib, Bytigay bu ishga taklif qiladi. Bytigay darhol qurilishga kirishadi va tez orada nafis bezatilgan maqbarani yaratadi. Mazor shunchalik katta ediki, uning soyasi binodan 1 km uzoqlikda oqib oʻtadigan daryoga yetib borardi. Xon esa ustani mahorati uchun sevib qoldi.

Maqbara qurilgandan soʻng, Bytigay daryo boʻylab koʻprik qurdirdi, u hozirgi Bytigay oʻtish joyi deb ataladi (). Koʻprik qurilishi paytida baxtsiz hodisa yuz berdi, toʻsinlardan biri qulab tushdi va usta halok boʻldi. Xon qaygʻuga botib, xotiri abadiy saqlanib qolishi uchun ustani oʻzi uchun qurdirgan maqbaraga dafn etishga qaror qildi.

## Yodgorlikning tavsifi
Gumbazning tuzilishi 10,67×8,53 m, balandligi 10,67 m (Aleksey Shaxmatov soʻzlariga koʻra) yoki 9,24 m (Ch. Valixonov soʻzlariga koʻra) toʻrtburchakli inshoot. Material: kuygan gʻisht. 1 m balandlikdagi sakkiz burchakli baraban ustida diametri 7 m, balandligi 3,5 m boʻlgan gumbaz oʻrnatilgan. Maqbaraning asosiy fasadi va ichki devorlari kubik naqshlar bilan bezatilgan. Maqbara atrofi gʻisht bilan qoplangan.

## Tadqiqot va saqlash
Bu haqda birinchi marta 1762-yilda Pyotr Richkov tilga olib, nekropol xarobalarini shahar qoldiqlari, vayron boʻla boshlagan maqbarani esa shahar masjidi deb adashgan:

19-asrdan boshlab u Qozogʻistonning choʻl hududlarini oʻrgangan turli tadqiqotchilar, shu jumladan 1815-yilda Georgiy Gens ekspeditsiyasi tomonidan bir necha bor tekshirilgan. 1816-yilda Ivan Shangin ekspeditsiyasi tomonidan maqbaraning birinchi qisqacha tavsifi. 1831-yilda Aleksey Shaxmatov tomonidan oʻrganilgan. Ch. Valixonov, S. B. Bronevskiy, N. I. Krasovskiy, Aleksey Levshin (1832), Iosif Kastanyer (1910) asarlarida ham qayd etilgan.

1949-yilda maqbarani Qozogʻiston SSR Fanlar akademiyasining Markaziy Qozogʻiston arxeologik ekspeditsiyasi Alkey Margʻulon boshchiligida oʻrganib chiqdi, u Tatigay (Totoʻgʻay, Botagay) shahrini yirik tepaliklardan birining oʻrnida mahalliylashtirdi. Nura daryosining chap qirgʻogʻi, uni Kataloniya xaritasida(1375) Nura daryosining quyi oqimida koʻrsatilgan Axsiket shahri bilan aniqlagan.

## Manbalar