open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Fibrobeton

**FIBROBETON** — mustahkam siment beton turi. (Elyaf betoni xam deb ataladi)

Asosan monolit qurilishlari uchun ishlatiladi, betonga tola qoʻshish orqali olinadi. Elyaf — barcha tekisliklarda betonni bir xilda mustahkamlovchi, betonning sinfini, mustahkamligini, zarba qarshiligini oshiradigan va siqilish yoriqlari shakllanishini kamaytiradigan mikro armatura hisoblanadi.

Chelik tola — uchlari egilgan (langar) poʻlat simdan tayyorlangan mahsulot boʻlib, ular betonga mahkam yopishadi va hosil boʻlgan kuchlanishlarni oʻzlashtiradi.
Garfield

**Garfield** — Jim Davis tomonidan yaratilgan amerikalik kulgili chiziq. Taxminan 2,580 ta gazeta va jurnallarda sindikatlangan va dunyodagi eng keng *sinditsiyalashtirilgan kulgili strip* bo'lish uchun Guinness rekordlar kitobi o'tdi.

## Manbalar

## Havolalar
*
Hazoragi

**Hazoragi** () — fors tilida soʻzlashadigan hazoralar dialekti.

## Yana qarang
* Hazoralar
* Fors tili

## Manbalar
Pat Fraley

**Patrick Howard** "**Pat**" **Fraley** (talaffuzi: 1949-yili Seattleda tugʻilgan) amerikalik aktyor, komik va musiqachidir.
Dinmuhammad Qoʻnayev

**Dinmuhammad (Dimash) Ahmedovich Qoʻnayev** (; 12-yanvar 1912, Verniy – 22-avgust 1993, Olmota) – Qozoq SSR davlat arbobi, akademik (1952). SSSR Oliy soveti deputati.

## Hayoti
Uning rasmiy Hayotiga koʻra, D. A. Kunaevning ota-bobolari chorvachilik bilan shugʻullanishgan. Uning otasi, Ahmed Jumabayevich (1886 – 1976), Qishloq xoʻjaligi va savdo tashkilotlarida ishlagan, onasi Zaure Bairovna (Chimbulatova), 1888-yil qishloqda kambagʻal bir dehqon oilasida tugʻilgan. Ammo, Kunaevning kelib chiqishi savol ostida.
Maktabni bitirgach, Qozogʻiston davlat rejalashtirish qoʻmitasida statistikachi sifatida mehnat bilan birga, kechqurun institutida oʻquv kurslarida tahsil olgan. Moskva davlat universitetini kon muhandisi sohasi boʻyicha bitirgan. Ikkinchi jahon urushi boshlangan paytda u kon boshqarmalarida turli rahbarlik lavozmlarida ishlagan.

1942-1952 – Qozoq SSR xalq kommissarlari Kengashi Raisi oʻrinbosari.

1952-1955 – Qozoq SSR va Oʻzbek SSR Fanlar Akademiyasi Prezidenti.

1955-1960 – Qozoq SSR Vazirlar Kengashi Raisi.

1960-1962 – Qozoq SSR Kommunistik partiyasi birinchi kotibi.

1962-1964 – Qozoq SSR Vazirlar Kengashi Raisi.

1964-1986 – Qozoq SSR Kommunistik partiyasi birinchi kotibi.

Birinchi kotibi sifatida mustahkam siyosiy nufuzga ega boʻlgan va Leonid Brejnevning eng ishonchli odamlaridan edi.

1987-yilda D. A. Qoʻnayev KPSS Markaziy Qoʻmitasi va Politbyuro aʼzoligidan olib tashlandi.

1993-yilda yurak xurujidan vafot etgan.
## Xotirasi
Olmotadagi parklardan biriga haykali oʻrnatilgan.

Qozogʻistonning bir nechta shaharlari – Ostona, Olmaota,Taraz, Taldiqorgan, Tekeli shaharlaridagi koʻchalarga uning nomi berildi.

Katta Olmaota kanaliga uning nomi berildi.

Toshkentning Mirobod tumanidagi markaziy koʻchalardan biri uning nomida edi, hozirda bu koʻcha Mirobod koʻchasi deb qayta nomlandi.

Olmaotada D. A. Qoʻnayev nomidagi konchilik instituti bor.

## Manbalar
Baqitjan Sagʻintayev

**Sagintayev Baqitjan Abdirovich** (tugʻilgan sanasi 13-oktyabr 1963, Usharal, Talas tumani, Jambul viloyati, SSSR) – Qozogʻiston sobiq Bosh vaziri.

## Biografiyasi
1963-yil 13-oktyabrda Usharal qishlogʻida tugʻilgan.

Qozogʻiston davlat universitetini tamomlagan. Iqtisod fanlari nomzodi.

Milliy Olmaota Instituti, iqtisodiyot, siyosiy iqtisod kafedrasi oʻqituvchisi sifatida oʻz faoliyatini boshlagan.

1988-1992 – Qozoq davlat universitetida ishlagan.

1992-yildan biznes bilan shugʻullanadi.

1998-yilda Jambul viloyati hokimi oʻrinbosari (akim) etib tayinlandi.

1999-2002 Qozogʻiston kichik biznes va xususiy tadbirkorlikni qoʻllab-quvvatlash kengashining raisi.

2002-yildan Qozogʻiston Respublikasi raqobatni rivojlantirish agentligi boshligʻining birinchi oʻrinbosari.

2004-2007-yillarda – Agentlik raisi.

2007-2008 – Qozogʻiston Respublikasi Bosh Vazirining oʻrinbosari boʻlib ishlagan.

30-sentyabr 2008 – 20-yanvar 2012 – Pavlodar viloyati akimi (hokimi).

20-yanvar 24-sentyabr 2012 – Iqtisodiy rivojlantirish vaziri.

2012-2013 – Nur Otan partiyasi raisining oʻrinbosari.

16-yanvar 2013-yildan 2016-yilgacha Qozogʻiston hududlarni rivojlantirish vaziri.

8-sentyabr 2016-yildan 21-fevral 2019-yilgacha – Qozogʻiston Respublikasi Bosh vaziri.

## Manbalar
Davlat bayrogʻi maydoni

**Davlat Bayrogʻi Maydoni** -  Boku shahrining Bayil hududida joylashgan memorial obida-istirohat parki. Maydonning ochilishi 2010-yil 1- sentyabrda oʻtkazilgan.

## Tarixi
Bokuda Davlat Bayrogʻi Maydonining barpo etilishi toʻgʻrisidagi hujjat 2003-yil 5-oktyabrda imzolandi. Ayni vaqtda Davlat Bayrogʻi kunining taʼsis etilishi toʻgʻrisidagi hujjat ham imzolangan. Har yil 9-noyabr Ozarbayjonda Davlat Bayrogʻi kuni sifatida nishonlanadi.

Davlat Bayrogʻi Maydonining tamali 2007-yil 30-dekabrda Bokuning Bayil mavzesida — Harbiy Flot Qoʻmondonligi bazasi yaqinida prezident Ilhom Aliyev ishtirokida qoʻyildi.

2009-yil oktyabr oyida Ozarbayjon Respublikasi Prezidenti Ilhom Aliyev „Boku shahrida joylashgan Davlat Bayrogʻi Maydonida qurilish va obodonlashtirish ishlarining samaradorligini oshirish uchun qoʻshimcha chora-tadbirlar“ toʻgʻrisida hujjat imzoladi. Maydonda qurilish va obodonlashtirish ishlarining samaradorligini oshirish uchun Ozarbayjon Respublikasining 2009-yil uchun davlat byudjetida nazarda tutilgan Prezidentning Zahira Fondidan Boku shahri Ijro hokimiyatiga 10 mln manat qoʻshimcha mablagʻ ajratildi.

Maydon uchun tanlangan joy davlat bayrogʻini poytaxtning turli yerlaridan koʻrish imkonini yaratadi.

AQShning „Trident Support“ shirkati tomonidan tayyorlangan loyiha ijrosini Ozarbayjonning „Azenko“ shirkati amalga oshirdi. Umumiy hududi 60 gektar, yuqori qismi maydoni 21 ming kvadrat metr boʻlgan maydonda barcha infrastrukturalar yaratilgan. Maxsus loyiha asosida rejalashtirilgan qurilish ishlarini xorijiy va mahalliy mutaxassislar amalga oshirdilar.

20000 m² hududga ega boʻlgan maydonga oʻrnatilgan ustunning balandligi 162 metr, poydevorining diametri 3,2, ustki qismi esa  1.09 metrdir. Dastgohining umumiy ogʻirligi 220 tonnadir. Bayroqning eni 35 metr, uzunligi 70 metr, umumiy hajmi 2450 kvadratmetr, ogʻirligi esa tahminan 350&nbsp;kg ga teng. Ginnes rekordlari tashkiloti 2010-yil 29-mayda Ozarbayjon davlat bayrogʻi ustuni dunyodagi eng yirik bayroq ustuni deb tan oldi.

Maydonda qurilgan Ozarbayjon Respublikasi gerbi, davlat madhiyasi matni va Ozarbayjon xaritasi oltin suviga solingan bronzadan tayyorlangan. Maydonda Davlat Bayrogʻi Muzeyi ham ochilgan.

## Pochta markasi ustida

2011-yil 9-noyabrda Boku shahrida Ozarbayjon Respublikasi Aloqa va Axborot Texnologiyalari Vazirligi „Azermarka“ shirkati tomonidan Ozarbayjon Respublikasi Davlat Bayrogʻi kuniga bagʻishlangan pochta markasi taqdim qilindi. Narxi 30 qapik, tiraji esa 100000 adad boʻlgan ushbu marka Ozarbayjonning minginchi pochta markasi boʻldi. Markada Davlat Bayrogʻi Maydonining tasviri bor.

## Yana qarang

* Ozarbayjon Respublikasi Davlat bayrogʻi 
* Davlat bayrogʻi kuni 

## Adabiyotlar
* Dövlət Bayrağı Meydanı. Bakı, 2010, b. 75. 
* Əhmədov Səbuhi, Məmmədov Vüqar. Azərbaycan Respublikasının Dövlət Bayrağı. Bakı, 2010, b. 156. 

## Manbalar
Husayn Sodiqi

**Husayn Sodiqiy** (Persian: حسین صادقی) - Afg'onistonning Kungfu va Wushu sport turlari bo'yicha chempioni va Gollivud kinosidagi birinchi Afg'onistonlik aktrisa.

## Hayot
Husayn Sodiqiy 1981 yilda Hazora oilasida Afg'onistonda tug'ilgan.

## Manbalar
* eurekastreet.com.au

## Havolalar
*
Abdul Kholiq Hazora

**Abdul Kholiq Hazora** (Persian: عبدالخالق هزاره) Afg'oniston shohi Muhammad Nader Shoh (shohlik: 1933-1933) suiqasdining agenti edi.

## Havolalar
* afghanland.com/Abdul Khaliq Hazara
Paul Krugman

**Paul Krugman** (; toʻliq ismi **Paul Robin Krugman**; 1953-yil 28-fevral, AQSH) — ameriakalik iqtisodchi, iqtisod boʻyicha Nobel mukofoti sovrindori. Yale universitetida tahsil olgan. PhDsini Massachusetts texnologiya institutidan olgan.

## Manbalar

## Havolalar

*
Z-Bek

„**Z-Bek**“ (**Z-BEK** shaklida yoziladi) — Oʻzbekistonda tuzilgan ilk heavy metal musiqiy guruh. Guruhga taniqli gitarachi Jamshid Toirov asos solgan. Boshida guruhning nomi shunchaki „Bek“ („BEK“) boʻlgan. 2007-yil „Z-Bek“ oʻlaroq oʻzgartirilgan.

Ayni damda „Z-Bek“ guruhining toʻrt aʼzosi bor: Otabek Ubaydullayev (vokal), Jamshid Toirov (gitara), Sardor Toirov (bas gitara) va Yulian Fusman (barabanlar). Javohir Zokirov ham guruh bilan tez-tez hamkorlik qilib turadi.

Guruh shu kungacha ikki studiyaviy albom va bir necha singl chiqargan. „Radius 21“ guruhi bilan hamkorlikda bir necha qoʻshiq, jumladan, „Dubay“, „Pul jaraq“, „Toʻylar muborak 2“ hamda „Zarb“ ashulalarini ijro etgan.

Guruh AQShda ijro etgan, bir necha sovrin olgan. 2011-yil Oʻzbekiston rock musiqasi shon-shuhrat zaliga kiritilgan.

## Diskografiyasi

## Kliplari

## Manbalar

## Havolalar
* Guruh Spirit of Metal saytida
Prapimporn Karnchanda

**Prapimporn Karnchanda** (tay: *ประพิมพ์พร กาญจันดา*) tay kaskadyori va kino aktrisasi. U 2004-yili Ram Thanadpojanamar'ning *[[Night Falcon]]* filmida debutlik qildi. Shundan keyin u bir necha filmda ijro etdi va *[[Blood Monkey]]* (2007) hamda „The Lady“ (2011) filmlarida oʻynagan rollari bilan kino olamida shuhrat qozondi. Hozirgi vaqtda u "Jaika Stunt Team" tashkilotida kaskadyor bo'lib ishlaydi.
U 2011-yili Eng Yaxshi Kaskadyor mukofotini oldi. 2012-yilda Akaradach Boonpengga turmushga chiqdi. Bir oʻgʻli bor.

## Havolalar
* Jaika Stunts:  - a workshop which "showcases the talents of our lead actress Coach" (Prapimporn Karnjanda)
* Ajoyib: Prapimporn Karnchanda

## Manbalar
Michael Richards

**Michael Anthony Richards** (, 1949-yili Culver City'da tugʻilgan) amerikalik aktyor, komik va musiqachidir.
Uzakbay Karamanov

**Uzoqboy Qaramanovich Qaramanov** (20-avgust 1937-yil, Qiziloʻrda viloyati – 25-sentyabr 2017-yil, Olmota, Qozogʻiston) – Qozogʻiston davlat arbobi, ilk bosh vazir.
## Biografiyasi
1959-yilda Samaradagi qurilish institutini tugatgan;

1961 – SSSR arxitektura va qurilish akademiyasi qoshidagi Oliy muhandislik kursi tinglovchisi.

1960 – „Qiziloʻrdastroy“ qurilish boshqarmasi katta muhandisi.

1961 – 27-sonli qurilish boshqarmasi katta quruvchisi.

1962 – Kommunistik partiya aʼzosi.

1964 – Almatypromstroy qurilish materiallari va qurilmalar boʻlimi direktori;

1966 – Qozoq SSR nazorat va qurilish maʼmuriyati boshligʻi;

1967 – Almatypromstroy № 22-qurilish boshqarmasi boshligʻi

1975 – Qozogʻiston Sovet sotsialistik Respublikasi Ogʻir sanoat vazirligi korxonalari qurilishi bosh boshqarmasi boshligʻi;

1980 – Qozoq SSR yengil sanoati vaziri oʻrinbosari;

1982 – Qozoq SSR Qurilish Kengashi aʼzosi;

1984 – Qozoq SSR ogʻir sanoat va qurilish vazirining birinchi oʻrinbosari;

1987 – Qozoq SSR davlat qurilish qoʻmitasi raisi;

1989 – Qozoq SSR Vazirlar Kengashi Raisining oʻrinbosari;

1990 – Qozoq SSR Bosh vaziri.

1990-1991 – KPSS aʼzosi.

1991 – Qozog'istonRespublikasi prezidentining davlat maslahatchisi;

1993 – Orolni qutqarish Xalqaro Jamgʻarmasi Prezidenti;

1996-yilda Majilis (Parlament)ning atrof-muhit va tabiiy resurslardan foydalanish boʻyicha Qoʻmitasi raisi.

Qozogʻiston Quruvchilar Uyushmasi asoschisi.

2017-yil 25-sentabrda Olmaota shahrida vafot etgan. Qozogʻiston prezidenti Nursulton Nazarboyev Karamanovning vafoti munosabati bilan hamdardlik bildirdi. Kensay qabristoniga dafn etilgan.

## Mukofotlari

* 1967 – Qozogʻiston SSR Oliy Prezidiumining Faxriy yorligʻi
* 1978 – Qozogʻiston SSR Oliy Prezidiumining Faxriy yorligʻi
* 1985 – "Mehnat faxriysi" medali
* 1987 – Qozogʻiston SSR Oliy Prezidiumining Faxriy yorligʻi
* 1991 – Mehnat Qizil Bayroq ordeni
* 1996 – Xalqaro muhandislik akademiyasi akademigi
* 1997 – Qozogʻiston muhandislik akademiyasi akademigi
* 2000 – Qoʻrqit ota nomidagi Qiziloʻrda universiteti faxriy professori
* 2000 – Qozogʻiston Respublikasi Prezidentining 2000-yil 24-oktabrdagi farmoni bilan 2-darajali „Baris“ ordeni bilan taqdirlangan.
* 2001 – Olmaota shahri faxriy fuqarosi
* 2006 – Kazalinskiy tumani faxriy fuqarosi
* 2007 – Qiziloʻrda viloyati va Orol tumani faxriy fuqarosi
* 2011 – „Qozogʻiston Respublikasi mustaqilligiga 20 yil“ medali
* 2013 – Parasat ordeni
* 2015 – „Qozogʻiston Respublikasi Konstitutsiyasiga 20 yil“ medali

* „Oltin globus“ atrof-muhit boʻyicha Yevropa mukofoti laureati
* „Muhandislik shon-sharafi“ oltin medali (Xalqaro muhandislik akademiyasi, 2016-yil)

## Manbalar
Jumabek Tashenov

**Jumabek Axmetovich Tashenov** (; , Tanagul – 1986-yil 18-noyabr, Chimkent, Qozogʻiston SSR, SSSR) – Sovet qozoq davlat va partiya arbobi. Qozogʻiston Kommunistik partiyasi Markaziy Qoʻmitasi aʼzosi. Qozogʻiston SSR Oliy Kengashi Prezidiumi Raisi (1955-1960) Qozogʻiston SSR Vazirlar Soveti Raisi (1960-1961). Iqtisod fanlari nomzodi (1962).

## Biografiyasi
Tanagul qishlogʻida (hozirgi Qozogʻistonning Akmola viloyati Bobotoy stansiyasi) tugʻilgan. Oʻrta Juzning Argʻin qabilasining Oltoy-Qarpik urugʻidan. 1933-yilda Oqmoʻla temir yoʻl qurilish texnikumiga (qurilish muhandisligi ixtisosligi) oʻqishga kirdi, biroq xalq xoʻjaligida malakali kadrlarning keskin tanqisligi tufayli oʻqishni (2 kurs) tark etishga majbur boʻldi. Sogʻayib, 1955-yilda texnikum va Oliy partiya maktabini (Moskva) tugatdi. Tashenev oliy davlat lavozimini – Respublika rahbari, Qozogʻiston SSR parlamentiga kirshdan oldin maxsus maʼlumotga ega boʻlgan. Keyinchalik nomzodlik dissertatsiyasini himoya qildi (1962) va doktorlik dissertatsiyasini himoya qildi.

1934-yildan 1938-yilgacha Krasnoarmeyskiy tuman Kengashi Ijroiya qoʻmitasining mas’ul kotibi, Nura mintaqaviy rejalashtirish stansiyasining raisi, Vishnevskiy tuman Kengashi Ijroiya qoʻmitasining mas’ul kotibi, Qaragʻanda viloyat kengashi Ijroiya qoʻmitasi raisining yordamchisi lavozimlarida ishlagan.

1940 yildan VKP(b) aʼzosi.

1938-yildan 1944-yilgacha – Shimoliy Qozogʻiston viloyat savdo boshqarmasi umumiy ovqatlanish boʻlimi boshligʻi, tuman Kengashi Ijroiya qoʻmitasi kotibi, Sovetskiy, Poldinskiy tumanlarida yer boʻlimi boshligʻi, Shimoliy Qozogʻiston viloyat yer boshqarmasi boshligʻining oʻrinbosari.

1944-1947-yillarda – Qozogʻiston KP (b) Shimoliy Qozogʻiston viloyat qoʻmitasi kotibining oʻrinbosari va chorvachilik boʻlimi mudiri.

1947-yildan 1948-yil dekabrigacha Shimoliy Qozogʻiston viloyat kengashi ijroiya qoʻmitasi raisining birinchi oʻrinbosari boʻlib ishlagan.

1948-yil dekabr oyida Shimoliy Qozogʻiston viloyat kengashi ijroiya qoʻmitasi raisi lavozimiga tayinlandi. 1949-yil 1-martdan 1961-yil 27-sentabrgacha Qozogʻiston Kompartiyasi MK aʼzosi.

1952-yil yanvarda Qozogʻiston Kompartiyasi Aqtoʻbe viloyat qoʻmitasining birinchi kotibi etib saylandi.

1955-yil 19-apreldan 1960-yil 20-yanvargacha – Qozogʻiston SSR Oliy Kengashi Prezidiumi, milliy parlament raisi.

1956-yil 25-fevraldan 1961-yil 17-oktyabrgacha – KPSS Markaziy qoʻmitasi aʼzoligiga nomzod.

1960-yil 20-yanvardan 1961-yil 6-yanvargacha – Qozogʻiston SSR Vazirlar Kengashining raisi.

Jumabek Tashenov 1960-yil oxirida Shimoliy Qozogʻistonning 5 viloyatini birlashtirish, mintaqani Qozogʻiston SSR tarkibidan ajratish taklifi bilan boʻz yerlarni oʻzlashtirish loyihasiga faol qarshi chiqdi. Nikita Xrushchyovning gʻoyalariga ochiqchasiga qarshi chiqdi.

1961-yildan 1975-yilda nafaqaga chiqqunga qadar – Janubiy Qozogʻiston – Chimkent viloyat kengashi ijroiya qoʻmitasi raisining oʻrinbosari.

1986-yil 18-noyabrda Chimkent shahrida vafot etgan.

## Manbalar
Hybrid Theory

***Hybrid Theory*** — Linkin Park guruhining birinchi studiyaviy albomi hisoblanadi. U 2000-yil 24-oktyabr kuni ommaga chiqqan va sekin asta dunyo boʻyicha mashhur boʻlgan. Albom ketma ket mukofotlar olgan. Albomning birinchi singli One Step Closer 2001-yilning rok ashulasi deb tan olingan. Crawling nomli qoʻshigʻi esa 2001-yilda oʻtkazilgan Grammy Awardsda 1-oʻringa sazovor boʻldi. Yana bir mashhur singllardan biri In The End 2002-yilning eng zoʻr klipi deb tan olingan
Vyacheslav Golishev

**Golishev Vyacheslav Arkadyevich** (; 30-mart, 1951-yil, Toshkent, OʻzSSR) — oʻzbek iqtisodchisi va davlat arbobi. Oʻzbekiston Respublikasi prezidentining iqtisodiy-ijtimoiy siyosat boʻyicha davlat maslahatchisi (1995-2003 va 2006-2017-yillarda).

## Biografiyasi
Millati — rus. Maʼlumoti — oliy, Toshkent xalq xoʻjaligi institutini tugatgan. Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan iqtisodchi.

1994-1995 — Oʻzbekiston Respublikasi davlat statistika qoʻmitasi raisining birinchi oʻrinbosari.

1995-2003 — Oʻzbekiston Respublikasi prezidentining iqtisodiy-ijtimoiy siyosat boʻyicha davlat maslahatchisi.

2003-2005 — Oʻzbekiston Respublikasi prezidentining iqtisodiy-ijtimoiy siyosat boʻyicha davlat maslahatchisi oʻrinbosari hamda iqtisodiy tadqiqotlar markazi direktori.

26-iyul 2005-yil — 11-aprel 2006-yil — Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosari — iqtisodiyot vaziri.

2006-yildan 2017-yilgacha — Oʻzbekiston Respublikasi prezidentining iqtisodiy-ijtimoiy siyosat boʻyicha davlat maslahatchisi

## Oilasi
Rafiqasi — Golisheva Irina Xristosovna — Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligining Soliq va bojxona siyosati Bosh boshqarmasi boshligʻi lavozimida uzoq yillar ishlab kelgan. 2017-yil 26-dekabrda ishdan boʻshatilgan.

## Manbalar
David Spade

**David Wayne Spade** (talaffuzi: 1964-yili Birminghamda tugʻilgan) amerikalik aktyor, komik va musiqachidir.
Sergey Tereshchenko

**Sergey Aleksandrovich Tereshchenko** (30-mart 1951-yil – 10-fevral 2023-yil) – Qozogʻiston davlat arbobi.

## Biografiyasi
Primorye hududida tugʻilgan.

1973-yil Qozoq qishloq xoʻjaligi milliy agrar universitetini muhandislik darajasi bilan tugatgan.

Olmota oliy partiya maktabini tugatgan. Iqtisod fanlari nomzodi (1993).

1989-1990-yillarda Qozoq SSR Vazirlar Kengashi raisi oʻrinbosari.

1990-1991 – Qozoq SSR Oliy Soveti Raisi.

1991-1991 – Qozoq SSR Bosh vaziri.

## Mukofotlari
Qozogʻiston Mehnat Qahramoni unvoni (2011-yil 5-dekabr).

Tinchlik va maʼnaviy totuvlik uchun Prezident mukofoti.

1-darajali „Doʻstlik“ ordeni (1999).

2-darajali „Baris“ ordeni (2005).

Doʻstlik ordeni (2004-yil 12-dekabr, Rossiya).

„Algʻis“ ordeni (2012).

Janubiy Qozogʻiston viloyati faxriy fuqarosi.

Olmaota shahri faxriy fuqarosi (2014).

Qozogʻiston Respublikasining Al-Farobiy nomidagi fan va texnika sohasidagi Davlat mukofoti (2019-yil 10-dekabr).

## Manbalar
Nizomiy maqbarasi

**Nizomiy maqbarasi** — buyuk Ozarbayjon shoiri Nizomiy Ganjaviy tavallud topgan Ganja shahri yaqinida joylashgan. Maqbara 20 m balandlikda, silindr shaklida marmar  bino va atrofidagi park bilan birga taʼmirlangan. Maqbara yaqinida shoirning boqiy asarlarini tarannum etuvchi bronzadan yasalgan obida joylashgan.

## Maqbara tarixi
Nizomiy qabri ustida qadimdan oq ohak toshdan maqbara qurilgan edi. Ilk maqbara qurilishi XIII-XIV asrlarga tegishli deb taxmin qilinadi.

Maqbara Oltin Arslon tomonidan Nizomiyga sovgʻa qilingan Hamdon — hozirgi Ahmadli qishlogʻi hududida va bu hududga mahalliy aholi hozir ham „Shayx tekisligi“, „Shix tekisligi“ deyishadi. „Shix tekisligi“da olib borilgan arxeologik qazilmalar shuni tasdiqlaydiki, bu hudud vaqtida Ganja shahrining faxriy xiyoboni boʻlgan. Bu yerda Shayx Nizomiyning maqbarasi atrofida Ganja shahrining boshqa mashhur shaxslarning ham maqbaralari boʻlgan. XIX asr boshlarida Rossiya imperiyasining Kavkazda olib borgan mustamlakachilik siyosati natijasida Ganja xonligi tanazzulga uchragach, 1826-yilda „Shix tekisligi“da yuz bergan mashhur Yelizavetpol jangi vaqti maqbara jiddiy shikastlanadi va taʼmirlangani sababli xaroba holatiga kelib qolgan. XIX asr 40-yillarida butunlay vayron boʻlish xavfi ostida qolgan maqbaraning jiddiy taʼmirlash lozimligini koʻrgan Qorabogʻ xonligi tarixchisi Mirzabey Adigoʻzal XIX asr oʻrtalarida maqbarani taʼmirlatib, uning qulab tushgan gumbazi oʻrniga yangi gumbaz qurdiradi. Keyinchalik general Yodgorzoda tomonidan qayta qurilgan. XX asr boshlarida esa Adigoʻzal naslidan boʻlgan va Ganja politsiya boshligʻi sifatida faoliyat koʻrsatgan Ajdarbey Adigoʻzalov-Goraniy gumbazni taʼmirlatadi. Bundan keyin maqbara butunlay qarovsiz qolgani sababli vayron boʻladi. 1875-yilda Eron valiahdi Farhod Mirzo Qachar buyuk shoir ziyoratiga kelishi va maqbara holatini oʻzining „Yoʻl yoʻriqnomasi“ kitobida ham shunday tasvirlardi: „Biz yetti chaqirim yoʻl bosganimizdan soʻng uncha katta boʻlmagan gumbaz koʻrdik. Gumbazning yarmi vayron boʻlgan edi. Bu shayx Nizomiyning mozori edi. Bu yerdan Ganjaga yetti chaqirim qolgandi. Men shosha-shosha qabr tomonga ketdim. Faqat uning yaqinidagi post qoʻriqchilari gumbaz ustiga shunchalik koʻp oʻt yigʻgan edilarki, ichkariga kirishning imkoni boʻlmadi.“ 1879-yilda Makka ziyoratiga borgan Sayyid Azim Shirvoniy Nizomiy maqbarasini ziyorat qiladi va uning achinarli holatidan taʼsirlanib, mashhur ruboiysini oʻqiydi:

1947-yilda shoirning mozori ustida tavalludining 750 yilligiga bagʻishlab obida barpo etildi. Maqbara 1990-1991-yillarda qaytadan qurildi. Nizomiy Ganjaviy maqbarasi kompleksiga qoʻriqxona maqomi berildi.

## Yana qarang
* Nizomiy Ganjaviy 
* Ganja 

## Xorijiy oʻtishlar
* Azerbaydzhanskogo Kul’turnogo Tsentra imeni Geydara Aliyeva v Uzbekistane.
* Fotoreportaj

## Manbalar


* 
* 
*
Nurlan Balgimbayev

**Nurlan Utepovich Balgimbayev** () – Qozogʻiston davlat arbobi.

## Biografiyasi
Qozoq milliy texnika universitetini tamomlagan. Ingliz tilini biladi.

1973-yildan 1986-yilgacha neft sanoati korxonalarida muhandis, bosh muhandis.

1986-1992-yillarda SSSR neft va gaz sanoati vazirligining boʻlim boshligʻi oʻrinbosari, boshligʻi boʻlib ishlagan.

1992—1993-yillarda Massachusets texnologiya institutida oʻqigan.

1994-yilgacha – „Chevron Corporation“ kompaniyasida amaliyot.

1994-yildan 1997-yilgacha – Qozoq Respublikasi neft va gaz sanoati vaziri.

1997-yilda „KazMunayGaz“ kompaniyasi Prezidenti etib saylandi.

1997-yildan 1999-yilgacha Qozogʻiston Bosh vaziri.

## Manbalar
Susanne Blakeslee

**Susanne Ann Blakeslee** (talaffuzi: Syuzan En Bleyksli) (1956-yili Los Angelesda tugʻilgan) amerikalik aktyor, komik va musiqachidir.
Akejan Kajegeldin

**Akejan Magjanovich Kajegeldin** (; rod. 27-mart 1952) – Qozogʻiston sobiq Bosh vaziri, muxolifatchi.
## Biografiyasi
1974-yilda – Semipalatinsk pedagogika institutini tugatgan va Sovet armiyasida xizmatini boshlagan.

1974—1978 – Semipalatinsk viloyatidagi KGB harbiy qismida oʻqituvchi.

1985-yilda Olmaota milliy iqtisodiyot Instituti tarix oʻqituvchisi.

1979—1984-yillarda – Kalinin tumani partiya qoʻmitasi rahbari, Semipalatinsk shahar boshqarma boshligʻi.

1985—1987-yillarda Kirov tumani ijroiya qoʻmitasi raisi.

1987—1989 – SSSR KGB boshqaruv xodimlari tayyorlash Oliy maktabi tinglovchisi.

1989-1992 – Semipalatinsk qurilish boshqarmasi direktori.

1990 – „Toman“ OAJ Bosh direktori.

1990—1992 – „Oil“ OAJ bosh direktori.

1991—1992 – Semipalatinsk viloyati ijroiya qoʻmitasi raisi.

1992-1993 – Qozogʻiston Prezidenti huzuridagi tadbirkorlar kengashi raisi.

1993—1995 – Qozogʻistona Prezidenti huzuridagi tadbirkorlar ittifoqi raisi.

1993-1994-yillarda – Qozogʻiston Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari.

1994-yildan 1997-yilgacha – Qozogʻiston Bosh vaziri.

1997-1998 – QR Prezidentining maslahatchisi.

1998-yilda prezidentlik saylovlarida nomzodi eʼlon qildi.

1998-yildan – Qozogʻiston Respublika xalq partiyasi raisi, 2001-yilgacha mazkur demokratik partiya siyosiy Kengashi aʼzosi.

1999-yilda bir qator jinoyatlarda aybdor deb topilib, unga xalqaro qidiruv eʼlon qilindi.

2001-yil 13-iyulda sobiq bosh vazir Akejan Kajegeldinga qarshi jinoiy ish nihoyasiga yetdi. Hokimiyat va mansab vakolatlarini suiisteʼmol qilish, tovlamachilik va millionlab dollar miqdoridagi pora olish, davlatga yuzlab milliard tenge zarar yetkazganlikda, qurol va oʻq-dorilarni noqonuniy sotib olish, saqlash va oʻtkazish, soliq toʻlashdan boʻyin tovlaganlikda ayblandi.

2001-yil 6-sentyabrda Qozogʻiston Respublikasi Oliy sudi hukmiga koʻra, AQShda yashayotgan Kajegeldinga jazoni umumiy rejimdagi axloq tuzatish-mehnat koloniyasida oʻtash va mol-mulki musodara qilingan holda 10 yil muddatga ozodlikdan mahrum qilish jazosi tayinlangan.

Interpol Bosh kotibi Ronald Noblening 2002-yil 11-iyundagi qarori bilan unga nisbatan qoʻyilgan ayblovlar bilan bogʻliq barcha maʼlumotlar Interpol axborot tizimidan oʻchirildi. Oʻsha kuni Strasburgda, Yevropa Parlamenti sessiyasida Akejan Magjanovich Kajegeldin „Ozodlik pasporti“ bilan taqdirlandi. Unga Yevropa Parlamentining 15 deputati, turli mamlakatlar va siyosiy partiyalar vakillari imzo chekdi.

## Manbalar
Tom Wopat

**Thomas Steven** "**Tom**" **Wopat** (talaffuzi: 1951-yili Lodida tugʻilgan) amerikalik aktyor, komik va musiqachidir.
Bayken Ashimov

**Bayken Ashimovich Ashimov** (10-avgust 1917-yil – 5-fevral 2010-yil) – Qozoq SSR davlat arbobi, Ministrlar soveti raisi (1970—1984).
## Hayoti
Akmola viloyati Kokchetav tumani Shabanbay qishlogʻida dehqon oilasiga tugʻilgan.

1932—1935-yillarda maktabda oʻqish bilan Petropavlovsk temiryoʻl zavod-fabrikasida ishladi.

1935—1938-yillarda – Leninskiy qishloq xoʻjaligi kooperativida agronom-zootexnik.

1938-yildan 1942-yilgacha Lenin tumani Komsomol qoʻmitasi taʼlim kotibi boʻlib ishlagan.

1942—1945-yillarda Ikkinchi jahon urushida ishtirok etdi. Ikki marta yarador boʻldi. Kapitan unvoni bilan urushdan qaytib keldi. Urush paytida 2 marta SSSR marshali Iosif Stalindan faxriy yorliq oldi.

1945—1948-yillarda Koʻkchatov viloyati ijroiya qoʻmitasi kotibi, 1950-yilgacha – ikkinchi kotibi boʻlib ishladi.

1950-yildan 1955-yilgacha – Kokchetav viloyat qishloq xoʻjaligi boshqarmasi boʻlim rahbari.

1955—1957-yillarda Leningrad Zoologiya Institutida oʻqigan.

1957-1961-yillarda Kokchetav viloyat qishloq xoʻjaligi boshqarmasi boshligʻi boʻlib ishlagan.

1961—1962 va 1964-1968-yillarda Karagandi viloyati ijroiya qoʻmitasi raisi.

1968-1970-yillarda Toldi-Kurgan viloyat ijroiya qoʻmitasi birinchi kotibi.

1970-yildan 1984-yilgacha Qozoq SSR Vazirlar Kengashi Raisi sifatida ishlagan.

1984—1986-yillarda Qozoq SSR Oliy Soveti Raisi.

## Manbalar

## Havolalar
* Biograficheskie svedeniya
Daniyal Axmetov

**Danial Kenjetaevich Axmetov** () – Qozogʻiston davlat arbobi. Bosh vazir (2003—2007-yillar), mudofaa vaziri (2007—2009-yillar), YeIH iqtisodiyot vaziri (2011—2014 yy), Sharqiy Qozogʻiston viloyati akimi (2014-y.dan).

## Biografiyasi
1976—1981-yillarda – muhandis sifatida oʻz faoliyatini boshladi.

1981—1983 – Pavlodarpromstroy zavodining qurilish ishlari boʻyicha bosh muhandis oʻrinbosari.

1983—1987-yillari – Ekibastuz shahri Ijroiya qoʻmitasi xalq deputatlari raisi.

1991—1992-yillar – „Ekibaztuzenergojilpromstroy“ boshqaruvchisi.

1992—1993-yillarda Ekibastuz shahri maʼmuriyati boshligʻi.

1993—1997-yillarda – Pavlodar oblasti maʼmuriyati boshligʻi.

1997—1999-yillarda – Shimoliy Qozogʻiston viloyati akimi.

1999—2000-yillarda – Qozogʻiston bosh vazirining birinchi oʻrinbosari – sanoat, energetika, qishloq xoʻjaligi, transport va aloqa, migratsiya va aholi siyosati majmuasi rahbari.

2001-yilda Pavlodar viloyati akimi.

2003—2007 – Qozogʻiston bosh vaziri.

2007—2009 – Qozoq Respublikasi mudofaa vaziri.

2009—2011 – Qozoq bosh vazirining oʻrinbosari.

2011—2014 – Yevroosiyo iqtisodiy hamjamiyati iqtisodiyot vaziri.

2014-yil 11-noyabrdan 2023-yil 16-iyungacha Sharqiy Qozogʻiston viloyati akimi (hokimi).

## Manbalar
Anvar Qoʻchqorov

**Anvar Marasulovich Qoʻchqorov** (1916-yil 16-dekabr — 1996-yil 22-dekabr) — oʻzbekistonlik davlat arbobi, diplomat.

## Biografiyasi
1916-yil 16-dekabrda Toshkent tumanining Beshariq qishlogʻida kambagʻal dehqon oilasida tugʻilgan.

1937-yilda Pedagogik institutni tamomlagan.

1937-1941 yillarda institutning komsomol qoʻmitasi kotibi, bosh kotibi.

1941-1942 — Oʻzbekiston Kommunistik partiyasi Toshkent shahar qoʻmitasi boshqarma rahbari.

1942-1944 — KPSS Oliy partiya maktabida diplomatik kurslarda oʻqishni davom ettirgan.

1944-1945 — KPSS Markaziy qoʻmitasi komissariat aʼzosi.

1945 — SSSRning Afgʻonistondagi elchixonasida attashe, 3-kotib.

1947 — Oʻzbekiston SSR tashqi ishlar vazirligi konsullik boʻlimi rahbari.

1947 — Oʻzbekiston Kommunistik partiyasi Buxoro viloyat qoʻmitasi targʻibot va tashviqot boʻlimi boshligʻi.

1950 — Oʻzbekiston Kommunistik partiyasi markaziy qoʻmitasi targʻibot va tashviqot boʻlimi boshligʻi.

1951—1953 — Oʻzbekiston SSR tashqi ishlar vaziri.

1953 — Oʻzbekiston SSR madaniyat vaziri.

1957—1961 — Oʻzbekiston Kommunistik partiyasi Buxoro viloyat Qoʻmitasi kotibi edi.

1961-yili SSSR Oliy soveti tomonidan eng yuqori diplomatik unvon — Favqulodda va Muxtor elchi unvoni bilan taqdirlandi va Sovet Ittifoqining Togodagi favqulodda va muxtor elchisi etib tayinlandi.

1963-yili SSSR Oliy Soveti Prezidiumi tomonidan SSSRning Dagomeyadagi Favqulodda va Muxtor elchisi etib tayinlandi.

1966-1970 — Oʻzbekiston SSR taʼlim vaziri.

1970-1973 — Oʻzbekiston SSR madaniyat vaziri.

1973-1980 — Oʻzbekiston SSR tashqi ishlar vazirining maslahatchisi.

## Mukofotlari
* Oktabr Inqilobi ordeni (1971).
* Mehnat Qizil Bayroq ordeni (1950).
* „Hurmat belgisi“ ordeni (1957).
* 1941-1945-yillardagi Ulugʻ Vatan urushi ortidagi mehnat uchun medali
* Vladimir Ilich Lenin tavalludining 100-yilligi munosabati bilan taʼsis etilgan medal. (8-aprel 1970).
* Oʻzbekiston SSR Oliy Soveti Prezidiumi faxriy diplomi. (9 yanvar, 1959).

## Manbalar
Martin Short

**Martin Hayter Short** (talaffuzi: 1950-yili Hamiltonda tugʻilgan) amerikalik aktyor, komik va musiqachidir.
Viktor Radus-Zenkovich

**Viktor Alekseevich Radus-Zenkovich** () – Qirgʻiz (Qozoq) ASSR XKS raisi (1920—1921).

## Biografiyasi
1898-yilda RSDRP ga qabul qilingan. 1898-yilda qamalgan, 1899-yilda ozod qilingan. 1902-yilda yana qamalgan. 1902—1903-yillarda Shveytsariyada qochqinda boʻlgan. 1903-yilda qaytib kelib, yana qamalgan, keyin ozod qilingan. 1904-yilda yana qamalgan, keyingi yilda ozod qilingan.

1906—1907 – Sovet armiyasida xizmat.

1908-yilda qamoqqa olingan va 6 yilga katorgaga surgun qilingan.

1917—1918 – Saratovdagi ijroiya idoralarida turli ishlarda ishlagan.

1919-yilda – KP(b) Saratov komiteti targʻibot boʻlimi mudiri, ijroiya komiteti raisi.

1919—1920 – Saratov ijroiya komiteti inqilobiy qoʻmita raisi.

1920-yilda – Saratov guberniyasi ijroiya soveti raisi, Volgaboʻyi harbiy inqilobiy sovet raisi.

1920—1921 – Qirgʻiz (Qozoq) ASSR inqilobiy komiteti raisi, Xalq komissar soveti raisi.

1922-yilda – Rossiya prokurorining yordamchisi.

1923—1930 – markaziy nazorat komissiyasi aʼzosi.

1930—1956 – turli rahbarlik lavozimlarida.

## Manbalar
Ibrohim Tojiyev

**Ibrohim Tojiyevich Tojiyev** (20-yanvar 1904, Janubiy Qozogʻiston viloyati – 28-sentyabr 1960, Moskva) – Qozoq SSR XKS raisi v. b. (1938).

## Biografiyasi
1918—1919 – Toshkentdagi bolalar uyida tarbiyalangan.

1923-yil oktyabrda Toshkent shahridagi qozoq milliy institutini tamomlagan.

1923—1926 – Petrograd-Leningrad Politexnika Instituti tinglovchiisi. Texnika fanlari nomzodi (1948).

1930—1931 – Ittifoq qozon va turbina instituti oʻquv boʻlimi boshligʻi.

1931-yili – Moskvadagi „Orgenergo“ muhandisi, guruh rahbari oʻrinbosari.

1931—1932 – Toshkentdagi „Orgenergo“ bosh muhandisi.

1932—1933 – „Sredazenergo“ tresti rahbari.

1933—1936 – Olmota ES qurilishi boshqarmasi boshligʻi.

1936—1937 – „Almatienergo“ tresti rahbari.

1937—1938 – Qozoq SSR kommunal xizmatlar xalq kommissari.

1937—1940 – Qozoq SSR Xalq Komissarlari Soveti Raisi oʻrinbosari.

1938-yilda — Qozoq SSR xalq kommissarlari kengashi raisi vazifasini bajaruvchi

1940—1942 – Karaganda GRES-1 qurilishi boshqarmasi boshligʻi.

1942-yilda – Qaragʻanda metallurgiya zavodi qurilish boshqarmasi boshligʻi.

1942—1943 – SSSR Glavpromenergomontaj boshqaruv raisi.

1943—1951 – Qozoq SSR Gosplan raisi.

1951—1953 – SSSR elektr stansiyalar vaziri oʻrinbosari.

1953—1954 – Qozoq SSR Vazirlar Kengashi raisining oʻrinbosari.

1954—1959 – Qozogʻiston Kommunistik partiyasi markaziy qoʻmitasi sanoat boʻyicha kotibi.

1959-yilda isteʼfoga chiqqan.

## Manbalar
Oqil Oqilov

**Oqil Oqilov** (; yoki **Акил Акилов**; 2-fevral 1944, Xoʻjand, Tojik SSJ, SSRI) — Tojikiston Bosh vaziri 20-dekabr 1999-yildan 23-noyabr 2013-yilgacha.

## Hayoti
* 1967-yilda Moskva muhandislik-qurilish institutini tugatgan. 
* 1980-yilda — KPSS MQ Umumiy fanlar akademiyasini tugatgan.
* 1993-1994 – Tojikiston qurilish vaziri.
* 1994-1996 – Bosh vazir o’rinbosari. 
* 1996-1999 – Leninobod viloyati raisi.
* 1999-2013 – Bosh vazir.

## Manbalar
Yahyo Azimov

**Yahyo Nuriddinovich Azimov** (; 4-dekabr 1947, Xoʻjand) – 1996—1999-yillarda – Tojikiston bosh vaziri. Iqtisod fanlari nomzodi. Tojikiston Respublikasi Muhandislik Akademiyasi aʼzosi. „Nuri Xoʻjand“ milliy fanlar akademiyasi aʼzosi.

## Biografiyasi
* 1971-yilda Toshkent toʻqimachilik va yengil sanoat institutini tamomlagan, mutaxassisligi boʻyicha tikuvchilik muhandis-texnologi.
* Ura-Tyube zavodida ishlagan.
** 16.08.1971 – toʻquv sexi masteri.
** 03.01.1972 – trikotaj ishlab chiqarish katta texnologi.
** 12.08.1972 – zavod bosh muhandisi oʻrinbosari.
** 01.02.1974 – zavod bosh muhandisi.
* Qayroqqumdagi Lenin nomidagi gilam fabrikasida ishlagan.
** 20.02.1975 – Texnik boʻlimi katta muhandisi.
** 25.10.1976 – gilam ishlab chiqarish 2-chi navbati boshligʻi
** 01.07.1978 – gilam zavodi direktori.
** 17.07.1979 – toʻqimachilik fabrikasi direktori v. b..
** 01.03.1980 – toʻqimachilik fabrikasi Direktori.
** 10.09.1982 – toʻqimachilik konserni bosh muhandis oʻrinbosari
** 20.08.1983 – bosh muhandisi v. b.
** 07.12.1983 korxona bosh muhandisi.
** 05.05.1986 – Bosh Direktor v. b.
** 27.11.1986 – Bosh Direktori.
** 01.01.1992 – konsern „Kolinho“ korxonasiga aylandi.
** 01.11.1992 „Kolinho“ prezidenti etib saylangan.
* 08.02.1996 – 20.12.1999 – Tojikiston Bosh Vaziri.
* 11.03.2000 – 15.01.2001 – Tojikiston iqtisodiyot vaziri.
* 16.02.2004 – MDH gilam sindikati Prezidenti.

## Manbalar
Jamshed Karimov

**Jamshid Karimov** () – Tojikiston bosh vaziri (1994-1996).
## Biografiyasi
1962-yilda Moskva yengil sanoat institutini va 1968-yilda SSSR Fanlar Akademiyasi Markaziy iqtisodiy-matematik Institutini aspiranturasini tugatgan.

1962-1981 – tojikiston davlat Universiteti Iqtisodiyot kafedrasi assistenti, Tojikiston Fanlar Akademiyasi Iqtisodiyot Instituti Iqtisodiyot kafedrasi assistenti, direktor oʻrinbosari, direktor, Tojikiston davlat rejalashtirish qoʻmitasi iqtisodiy-matematik instituti direktori boʻlib ishlagan.

1989-1991 yillarda Dushanbe shahar partiya qoʻmitasi birinchi kotibi.

1991-1992 yillarda – Bosh vazir birinchi oʻrinbosari.

1992-1994 – Bosh vazir vazifasini bajaruvchi.

1994-yilda – Prezidentning ijtimoiy-iqtisodiy siyosat boʻyicha Davlat maslahatchisi.

1994-yildan 1996-yilgacha bosh vazir.

1996-1997 – Tojikiston Prezidentining xalqaro masalalar boʻyicha maslahatchisi.

1997-yilda Tojikistonning Xitoydagi elchisi etib tayinlandi.

## Manbalar
Abdujalil Samadov

**Abdujalil Ahadovich Samadov** () – 1993-yil 18-dekabrdan 1994-yil 2-dekabrgacha Tojikistonning toʻrtinchi bosh vaziri boʻlgan.

## Biografiyasi
1969-yil Rossiya iqtisod akademiyasini tugatgan.

1969-yildan 1982-yilgacha Tojikiston SSR Fanlar Akademiyasi Iqtisodiyot Instituti ilmiy xodimidan Davlat rejalashtirish qoʻmitasi iqtisodiy tadqiqotlar instituti boʻlim boshligʻigacha ishladi.

1982—1990 yy. davlat rejalashtirish qoʻmitasi boʻlim rahbari.

1990—1991 yy. Tojikiston SSR Davlat rejalashtirish qoʻmitasi raisining oʻrinbosari, raisi.

1991—1992 yy. Tojikiston Vazirlar Mahkamasi Raisining oʻrinbosari.

1992—1993 – Tojikiston Respublikasi Vazirlar Kengashi raisi oʻrinbosari.

1993-yilda – Tojikiston Bosh vaziri vazifasini bajaruvchi.

1993—1994 – Tojikiston Bosh vaziri.

Prezident Emomali Rahmon tomonidan 1995-yildan boshlab Xoʻjandliklarga qarshi kurash boshlanganidan beri muxolifat guruhlari tuzgan. Bu guruhga Abdumalik Abdullajonov va Jamshed Karimov qoʻshilgan.

Rossiyada immigratsiyada yashagan.

## Manbalar
Abdumalik Abdullajonov

**Abdumalik Abdulloyevich Abdullajonov** (, 1-yanvar 1949-yil) – Tojikiston bosh vaziri (21-sentyabr 1992 – 18-dekabr 1993).

## Biografiyasi
1949-yil 1-yanvarda Xoʻjandda tugʻilgan. Uning bobosi – Abdurahmon ibn Muhammad Sulton al Maʼsumiy – Saudiya Arabistoni Qiroli Abdulaziz ibn Abdurahmon as-Saudning maslahatchisi edi.

1971-yilda Odessa texnologiya institutini muhandis-texnolog mutaxassisligi boʻyicha tamomlagan.

1971-yilda – Qayroqqum un fabrikasi direktori oʻrinbosari, direktori.

1980-yilda Tojikiston SSR non mahsulotlari vaziri oʻrinbosari, 1986-yilda vazirining birinchi oʻrinbosari, 1987-yilda – vaziri.

1992-yil 21-sentyabrda Tojikiston bosh vaziri vazifasini bajaruvchi etib tayinlandi.

1992-yil 20-noyabrda Tojikiston bosh vaziri etib tayinlandi.

1993-yilda Emomali Rahmon bilan kelishmovchiliklar tufayli isteʼfo berdi.

1993—1994-yillarda Tojikistonning Rossiyadagi elchisi.

1994—1996-yillarda oʻzi tashkil etgan muxolif siyosiy blok rahbari.

1998-yilda Prezident Rahmonga qarshi muvaffaqiyatsiz isyon tashkilotchisi hisoblanadi.

2013-yilda Ukrainaning Borispol xalqaro aeroportida qoʻlga olingan. Shu yil aprelda ozod qilingan.

Amerika Qoʻshma Shtatlarida yashaydi.

## Manbalar
Akbar Mirzoyev

**Akbar Mirzoyev** (, 1939) – Tojikiston Bosh vaziri (1992).

## Biografiyasi
Akbar Mirzoyev 1939-yil Nurekda tugʻilgan.

1960-yil Tojikiston qishloq xoʻjaligi institutini tamomlagan.

1960-1963-yillarda Sovet armiyasida xizmat qilgan.

1963-yildan 1974-yilgacha melioratsiya va suv resurslari tizimida ishlagan.

1987-yili Koʻlob viloyati ijroiya qoʻmitasi raisi boʻlgan.

1988—1990-yillari Tojikiston Xatlon viloyati ijroiya qoʻmitasi raisi.

1991-yilgi prezidentlik saylovida Rahmon Nabiyevni qoʻllagan, soʻng Nabiyev hukumatining raisi boʻlgan.

1992-yil 29-avgustda – Tojikiston Respublikasining Germaniyadagi Muvaqqat ishlar vakili etib tayinlandi. 1994-2001-yillarda – Tojikiston Respublikasining Germaniyadagi Favqulodda va Muxtor elchisi boʻlgan.

2007-yilda Tojikiston xayriya jamoat fondi vasiylik kengashi raisi etib tayinlandi.

## Manbalar
Izzatullo Hayoyev

**Izzatullo Hayoyev** (, 22-iyun 1936, Koʻlob tumani – 25-aprel 2015, Dushanbe, Tojikiston) – Tojik SSR Ministrlar Soveti raisi (1986-1990), Tojikiston Bosh vaziri (1991—1992).

## Biografiyasi
1961-yili Tojikiston davlat universitetini tamomlagan.

1970-yilda KPSS Markaziy qoʻmitasi huzuridagi Oliy partiya maktabini tugatgan.

1970-yilda Qalay-Humb tuman kommunistik partiyasi birinchi kotibi.

1973-yil Badaxshon viloyati Ijroiya qoʻmitasi birinchi kotibi.

1978-yili Respublika goʻsht va sut sanoati vaziri.

1983-yilda Kulob viloyati Kommunistik partiyasi qoʻmitasining birinchi kotibi etib saylandi.

1986-yilda Tojikiston SSR hukumati raisi.

30-noyabr 1990-yildan 31-avgust 1991-yilgacha Tojikiston vitse-prezidenti.

1991-1992-yillarda Bosh vazir.

1994-yildan 1996-yilgacha Prezident devoni mudiri. Tojikiston fuqarolar urushi natijasida isteʼfo bergan.

KPSS MK aʼzoligiga nomzod (1986—1990), KPSS MK aʼzosi (1990—1991), XI chaqiriq SSSR Oliy Kengashi deputati, Vose milliy-hududiy 359-saylov okrugi boʻyicha Tojikiston SSR xalq deputati.

## Manbalar
Qahhor Mahkamov

**Qahhor Mahkamovich Mahkamov** (; 16-aprel 1932 – 8-iyun 2016, Tojikiston) – Tojik davlat va siyosat arbobi.

## Biografiyasi
1932-yil 16-aprelda Xoʻjandda dehqon oilasida tugʻildi.

1953-yil Leningrad togʻ-kon institutini tugatgan.

Shoʻrobdagi „Tojikkoʻmir“ trestida shamollatish tizimi boshligʻi, bosh muhandis yordamchisi, uchastka boshligʻi, bosh muhandis, shaxta boshligʻi sifatida ishladi.

1957-yil Kommunistik partiya aʼzosi boʻldi. Shu yil Shurab togʻ-kon majmuasi boshligʻi.

1961-yil – Leninobod ijroiya qoʻmitasi raisi.

1963-yil - Tojikiston SSR davlat rejalashtirish qoʻmitasi raisi.

1965-yil – Tojikiston SSR Ministrlar Soveti Raisining oʻrinbosari.

1982-yildan – Ministrlar Soveti Raisi.

1985-yilda Kommunistik partiyaning birinchi kotibi etib saylandi.

Dushanbedagi tartibsizliklar natijasida Izzatullo Hayoyev bilan birga 1990-yil 14-fevral kuni isteʼfo berdi. Shu yil 30-noyabr kuni Tojik SSR Prezidenti etib saylandi.

1991-yil 31-avgustda Tojikiston SSR Oliy Kengashi favqulodda majlisida deputatlar Maxkamovga ishonchsizlik bildirdi. 7-sentyabrda isteʼfoga ketdi.

Qahhor Maxkamov professor Ibrohim Usmonovning „Gʻuftugui tamaddunho“ („Sivilizatsiyalar muloqoti“) jamoat fondi yigʻilishida soʻzga chiqib, uning hayoti, xususan, davlat rahbari lavozimidan ketganidan keyingi hayoti haqida gapirdi. Isteʼfoga chiqqanidan soʻng u avtomatik tarzda Oliy Kengashning bir umrlik aʼzoligiga aylanganiga qaramay, amalda uning majlislariga borishni toʻxtatdi va har qanday siyosiy faoliyatdan butunlay voz kechdi. Isteʼfoga chiqqanidan keyin unga 1000 sovet rubli miqdorida pensiya tayinlandi. Uning soʻzlariga koʻra, 1993-1994-yillarga kelib nafaqasini yoʻqotgan. Bu vaqtda kichik maosh evaziga tadbirkorlardan birining yordamchisi va maslahatchisi boʻlib ishlagan.

2016-yil 8-iyun kuni kechqurun Dushanbe shahrida 84 yoshida oʻsimta tufayli ogʻir xastalikdan soʻng vafot etdi. Dafn marosimi 9-iyun kuni tushdan keyin boʻlib oʻtdi va janoza markaziy Dushanbedagi Xoʻja Yoqub nomidagi Juma masjidida oʻtkazildi. Janozani Tojikiston oliy muftiysi va Tojikiston Ulamolar kengashi raisi Saidmukarram Abdulqodirzoda shaxsan olib bordi. Dafn marosimida bir necha ming kishi ishtirok etdi, ular orasida Emomali Rahmon, Bosh vazir Kohir Rasulzoda, parlament palatalari raislari va aʼzolari, qoʻshni davlatlardan kelgan mehmonlar bor edi. Qayd etilishicha, na amaldagi prezident, na bosh vazir dafn marosimida nutq soʻzlagan. Prezident Emomali Rahmon sobiq prezidentning oilasiga hamdardlik bildirdi, ular ham sobiq prezidentning uyiga tashrif buyurib, yaqinlari bilan uchrashdi.

## Manbalar
Abdurashid Bahromov

**Abdurashid qori Bahromov** — Oʻzbekiston musulmonlari idorasi muftiyi (1997-2006). Qori.

## Biografiyasi
* 1953-yil 8-yanvar kuni Andijon shahrida tugʻilgan. Dastlabki diniy saboqni otasi Abdulmoʻmin qori Mulla Bahrom oʻgʻlidan olgan. 12 yoshida murattab qori boʻlgan.
* 1959-1969 yillarda Andijon shahridagi 29-oʻrta maktabni bitirgan.
* 1971-1973 yillarda harbiy xizmatda. 
* 1975-yil Mir Arab madrasasiga oʻqishga kiradi. 
* 1979-yilda Toshkent islom institutini bitirgan.
* 1981-yildan Toshkent shahridagi Tilla Shayx masjidida imom-xatib boʻlib ishlaydi.
* 1997-yil may oyidan 2006-yil avgustgacha Oʻzbekiston musulmonlari idorasi raisi, muftiy.

## Yana qarang
* Shamsiddinxon Boboxonov
* Muhammad Sodiq Muhammad Yusuf
* Abdulaziz Mansur
* Alouddin Mansur
* Usmonxon Alimov

## Manbalar
Rahmon Nabiyev

**Rahmon Nabiyevich Nabiyev** (; 5-oktyabr 1930 – 11-aprel 1993) – Tojikistonning birinchi prezidenti (1991-1992-yil).

## Biografiyasi
Sugʻd viloyati Gafurov tumani Shayxburxon qishlogʻida tugʻilgan.

1946-yilda fermer xoʻjaligi ishchisi.

1954-yilda Toshkent irrigatsiya va qishloq xoʻjaligi mexanizatsiyasi institutini tugatgan.

1954-1955 – Xoʻjand mashina-traktor stansiyasi (MTS) bosh muhandisi.

1956-1960 – Xoʻjand taʼmirlash-texnik stantsiyasida bosh muhandis, soʻngra 1959-yilda direktor, Tojikiston SSR qishloq xoʻjaligi vazirligi huzuridagi „Tajikselxozximiya“ uyushmasi raisi.

1961-yildan – Tojikiston Kommunistik partiyasi boshqarma boshligʻi.

1971—1973 —Tojikiston SSR qishloq xoʻjaligi vaziri.

1973—1982 – TSSR Ministrlar Soveti Raisi.

1982—1985 – Tojikiston Kommunistik partiyasi 1-kotibi. 1985-yilda spirtli ichimliklarni meʼyoridan ortiq isteʼmol qilgani uchun lavozimidan ozod etildi.

1986-1991 – Tojikiston Respublikasi tabiatni muhofaza qilish jamiyati Markaziy Kengashi Prezidium raisi.

1976-1986 – KPSS Markaziy taftish komissiyasi aʼzosi.

1990-yil Respublika Oliy Soveti Deputati etib saylandi va 1991-yil sentyabr oyida Oliy Sovet Raisi boʻldi.

1991-yil 24-noyabrda Tojikiston prezidentlik saylovida Rahmon Nabiyev 56,92% ovoz bilan gʻolib boʻldi. 21-dekabrda Rahmon Nabiyev MDHni tuzish haqidagi Olmota deklaratsiyasiga imzo qoʻydi.

1992-yil 2-mart kuni Tojikiston BMTga aʼzo boʻldi. 15-may kuni Toshkentda Kollektiv Xavfsizlik Shartnomasi Tashkiloti bitimini imzoladi.

1992-yilda mamlakatda boshlangan fuqarolik urushi natijasida muxolif kuchlar Nabiyevga bosim oʻtkazishgan. 11-may kuni muxolifat bosimi ostida, Nabiyev bilan koalitsion hukumat tuzish uchun kelishib olindi. 7-sentyabr kuni Nabiyev isteʼfoga chiqdi.

1993-yil 11-aprelda Xoʻjanddagi uyida yurak xuruji natijasida vafot etgan.

## Manbalar
Abdulahad Qahhorov

**Abdulahad Qahhorovich Qahhorov** – sovet partiya va davlat arbobi. Tojik SSR Ministrlar Soveti raisi (1961—1973).

## Biografiyasi
1954 – Leninobod pedagogika institutini tamomlagan.

1930-1931 yy. – Qoʻqon mehnat boʻlimi inspektori.

1931-1933 yy. – Ittifoqining Konibodom quruvchilar qoʻmitasi raisi,

1933-1934 yy. – Kasaba uyushmalari Konibodom tumani Kengashi raisi.

1934-1935 yy. – Konibodom konserva zavodi kasaba uyushmasi raisi.

1935-1936 yy. – Tojikiston yoshlar qoʻmitasi Panjakent tumani kotibi.

1936-1937 yy. – Panjakent tumani „Tajikles“ boshqarmasi boshligʻi,

1937-1939 yy. – Panjakent tumani ijroiya qoʻmitasi raisining oʻrinbosari.

1939-1942 yy. – Targʻibot va tashviqot ishlari boʻlimi mudiri.

1942-1943 yy. – Leninobod viloyat partiya qoʻmitasi targʻibot va tashviqot boʻlimi boshligʻi oʻrinbosari.

1943-1944 yy. – Tojikiston Kommunistik partiyasi Leninobod qoʻmitasining birinchi kotibi.

1944-1947 yy. – Tojikiston Kommunistik partiyasi Leninobod viloyati qoʻmitasi birinchi Kotibi.

1947-1950 yy. – Leninobod viloyati qoʻmitasi uchinchi kotibi.

1950-1954 yy. – Tojikiston Kommunistik partiyasi Leninobod viloyat qoʻmitasi ikkinchi kotibi.

1954-1955 yy. – Leninobod viloyat ijroiya qoʻmitasi raisi.

1955 – KPSS Markaziy Qoʻmitasi instruktori.

1956-1961 yy. – Tojikiston SSR Vazirlar Kengashi Raisi oʻrinbosari, ayni paytda Tojikiston SSR davlat rejalashtirish qoʻmitasi raisi.

1961-1973 yy. – Ministrlar Soveti raisi va tashqi ishlar vaziri.

## Manbalar
Oybek Abdushukurov

**Oybek Abdushukurov Abdurashidovich** - oʻzbek prodyuseri.

## Hayoti
Oybek Abdushukurov 1985 yil 14 yanvarda Toshkent shahrida tugʻilgan. Otasi — Irmuxamedov Abdurashid, onasi: Asatova Naima. Oybek Toshkent shahri Yunusobod tumanidagi 9-sonli oʻrta maktabni, Oʻzbekiston Milliy universiteti qoshidagi akademik litseyni tamomlagan.

2003-2007 yillarda Oʻzbekiston Milliy universitetining Jurnalistika fakultetida oʻqigan.

## Mehnat faoliyati:
2005 −2007 yillar — "Kamolot" yoshlar ijtimoiy harakati „Bunyodkor“ yoshlar teleklubi muharriri. 

2007-2008 yillar — "Paxtakor" futbol klubi Xalqaro aloqalar boʻlimi mutaxassisi.

2008-2010 yillar — "Bunyodkor" futbol klubi Tashkiliy boʻlimi boshligʻi.

2010-2012 yillar — „Kristal media“ MChJ direktori.

2012-2013 yillar — „Catalea group“ bosh prodyuseri.

2014-2017yillar — „HD Cinema“ bosh prodyuseri.

2017 yil apreldan Kinematografiyani rivojlantirish markazi direktori.

## Prodyuserligidagi filmlar:
1.     **"Endi dadam boʻydoq"** (2012) — MTV tanlovida „Yilning eng yaxshi filmi.

2.     **“Uchrashuv"** (2013).

3.     **"Geolog silnee smerti"** (2014)  - Yilning eng yaxshi filmi.

4.     **"Bereg mira"** (2015)  — qisqa metrajli film — Oʻzbekistonda tashkil etiladigan „PROlogue“ qisqa metrajli filmlar festivalida gʻolib boʻlgan (2016).

5.    **"Ona"** (2017) qisqa metrajli film — Film muvaffaqiyatga erishgan. „Ona“ bir necha xalqaro festivallarda, jumladan, 2017 yil 17-28 may kunlari Short Film Corner Festival de Cannes, 10-18 iyun kunlari Cyprus International Film Festival , 22-28 iyul kunlari XIII Eurasia international film festival  (Astana), 17-21 avgust unlari 9- International Inter University Short Film Festival-IIUSFF (Dakka), 24-30 sentyabr kunlari BALINALE — Bali xalqaro kinofestivalida ishtirok etgan.

6.    **[https://www.youtube.com/watch?v=3HeIg_Zdwrg Welcome to Bukhara]** imidjli promo-rolik — mazkur rolik Oʻzbekistonning turistik salohiyatini targʻib qilish, qadimiy shaharlarga turislarni jalb etish va oʻzbekistonliklarning mehmondoʻstligini, samimiy va ochiq chehrasini koʻrsatishga qaratilgan.

## Ilovalar