open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Rishton volosti

**Rishton** (Roshidon) volosti — 1876—1926-yillarda Turkiston general-gubernatorligining Fargʻona viloyati Qoʻqon uyezdi tarkibidagi maʼmuriy-hududiy birlik.

Maʼmuriy markazi — Roshidon yaʼni Rishton boʻlib, sobiq qadimiy shahar boʻlgan va oʻsha davrda soʻnggi feodal davrdagi savdo-hunarmandchilik, dehqonchilik va bogʻdorchilik shaharchasi hisoblangan.

## Tarixi
1876-yilda Qoʻqon xonligi Rossiya imperiyasi tarkibiga qoʻshilgach, Fargʻona viloyati 1873-yilda Konstantin Kaufman tomonidan ishlab chiqilgan „Nizom“ asosida boshqarila boshlanadi. 1880-yil boshida Fargʻona viloyatining uyezdlari kengaytiriladi va beshta yangi uyezdga — Qoʻqon, Margʻilon, Namangan, Andijon va Oʻsh uyezdlariga aylantiriladi. Yangi mustamlaka davlatlarni boshqarish uchun Rossiya imperiyasi alohida qonunlar (nizomlar) ishlab chiqadi. Bu hujjatlarga ko‘ra, Rishton volosti Qo‘qon okrugi tarkibiga kiritiladi. 1886-yilda Turkiston general gubernatorligi tomonidan mustamlakachi xalqlarni boshqarish uchun yangi „Nizom“ ishlab chiqiladi.

1923-yillarda Sovet hokimiyati oʻrnatilinib, 1926-yildagi rayonlashtirish jarayonida Rishton volosti oʻrnida Oʻzbekiston SSR Markaziy Ijroiya Qoʻmitasining 1926-yil 29-sentyabrdagi 5-sonli farmoni bilan Rishton tumani tashkil etiladi. Fargʻona viloyatida joylashgan va 50 yil davomida faoliyat olib borgan Rishton volosti keyinchalik oʻz faoliyatini toʻxtatadi.

## Geografiyasi
Rishton volosti Fargʻona viloyatining janubi-gʻarbida, Soʻx daryosining oʻng qirgʻogʻida, Olay tizmalarining etaklarida joylashgan edi. Volost karvon yoʻllari kesishmasida, togʻ oldi tekisliklari va togʻli hududlar tutashgan joyda qulay joylashuvga ega boʻlgan, yaʼni bu hududdagi oʻtroq va koʻchmanchi aholining joylashish chegarasi ham aynan shu yerdan oʻtgan.

Volost hududi 25 250 gektar boʻlib, shundan 9 633 gektar maydoni sugʻoriladigan yer hisoblangan. Volost gʻarbda Qoʻqon okrugining Yaypan, shimolda Qoʻqon uyezdining Zohidon, sharqda Margʻilon tumanining Oltiariq va janubda Qoʻqon okrugining Soʻx volosti bilan chegaradosh boʻlgan.

Volostning asosiy gidrotexnik inshootlari kichik sugʻorish kanallari koʻrinishida boʻlib, Rishtonariq, Toʻdaariq, Doʻtirariq, Zarariq suvlari, asosan, Soʻx daryosidan oqib kelgan.

## Maʼmuriy boʻlinishi
1882—1912-yillarda Qoʻqon okrugi 4 qismga (Boshqird, Beshariq, Konibodom, Prigorodniy) boʻlingan, ular tarkibidan 23 ta volostlar oʻrin olgan. Okrugning maʼmuriy boʻlinishidan soʻng, uning tarkibiga Rishton volostidan (Bachqir tumani) tashqari Soʻx, Beshariq, Yaypan, Isfara, Konibodom, Aravon, Ganjiravon, Qaynar, Kenaga, Qudash, Chirchiq-Jidiy, Janjol, Qipchoq, Qoraqalpoqsux, Yangiqoʻrgʻon, Oʻltarma, Nayman, Buvayda, Nagutqipchoq, Laylak, Mahram volostlari ham kirgan.

## Manbalar
Emma Babayeva

**Emma Arkadiyevna Babayeva** (1920-yil 22-aprel, Andijon — 2014-yil 20-avgust, Kiyev) — sovet va ukrain muzey xodimi, sanʼatshunos. Ukrainada xizmat koʻrsatgan madaniyat xodimi (1998).

## Biografiyasi
1932-yil N. K. Krupskoy nomidagi Kommunistik siyosiy-maʼrifiy institutning muzeyshunoslik fakulteti bitiruvchisi. Leningraddagi Rossiya muzeyida, Tretyakov galereyasida amaliyot oʻtagan.

1942-1943-yillarda qamal qilingan Leningraddagi evakuatsiya kasalxonasida ishlagan.

1943-1948-yillarda — Toshkentda komsomolda, 1950-1952-yillarda — Kiyevda partiya ishlarida.

Ukrainadagi eng qadimgi muzey xodimlaridan biri. 50 yildan ortiq vaqt davomida uning hayoti Kiyev milliy rus sanʼati muzeyi bilan chambarchas bogʻliq edi. Oʻz vaqtida u fond bosh saqlovchisi va ilmiy ishlar boʻyicha direktor oʻrinbosari lavozimlarida ishlagan, koʻplab katalog va maqolalar muallifi.

1953-1969-yillarda — fondlarning bosh saqlovchisi, 1969-1991-yillarda — direktorning ilmiy ishlar boʻyicha oʻrinbosari, 1991-2001-yillarda — boʻlim boshligʻi, 2001-yildan — Kiyev milliy rus sanʼati muzeyi fondlarining etakchi saqlovchisi.

Tasviriy sanʼatga oid koʻplab nashrlar, xususan, „Sayyorlar manzarasi“ (1972), „Bizning kolleksionerlarimiz“ (2000), koʻplab katalog va maqolalarning muallifi va hammuallifi hisoblanadi.

Kiyevdagi Rossiya muzeyi kollektsiyasini toʻldirish, tadqiq qilish, oʻrganish va ommalashtirishga katta hissa qoʻshdi.

## Mukofotlar

* „Jasorat uchun“ ordeni (2003)

## Manbalar


## Havolalar

* Babaeva Emma Arkadievna
Maks Lurie

**Maks Izrailovich Lurie** (1957-yil 13-fevralda tugʻilgan, Fargʻona viloyati, Oʻzbekiston) — Oʻzbekistonda tugʻilgan isroillik jurnalist, muharrir.

## Biografiya
Maks Luri 1957-yilda Qoʻqon shahrida tugʻilgan.

Otasi — Isroil Bentsionovich Lurie, (1923—2003), taniqli jurnalist, frontchi, Odessa shahrida tugʻilgan.

Onasi — Klara Maksovna Luri (Belkina), iqtisodchi, Minsk shahrida tugʻilgan (1926—2018).

1979-yilda Toshkent Davlat universitetining jurnalistika fakultetini imtiyozli diplom bilan tamomlagan.

1979—1989-yillarda. „Farg‘ona haqiqati“ gazetasining xodimi bo‘lgan. SSSR Jurnalistlar uyushmasi mukofoti laureati.

1989-yilda Farg‘ona voqealarini yoritishda ko‘rsatgan jasorati va professionalligi uchun IIV Ichki qo‘shinlarining I va II darajali ordenlari bilan taqdirlangan, „Jasorat uchun“ medali bilan ham taqdirlangan. Bu voqealar ortidan u Pyotr Studenikin bilan hamkorlikda „Yonish va qayg‘u hidi: Farg‘ona, tashvishli iyun 1989“ (M.: Kniga, 1990) kitobini nashr etdi.

1990-yilda Isroilga qaytarildi. Kfar Saba shahrida yashaydi. Uylangan, toʻrt farzandning otasi.

1990-yildan 1992-yilgacha „Hadashot“ gazetasining rus tilidagi nashri bosh muharriri edi.

1992-yilda „Vremya“ gazetasining mas’ul kotibi boʻldi.

1993-yilda u Eduard Kuznetsov boshchiligidagi „Vesti“ gazetasi xodimlariga qabul qilindi. U kundalik sonning muharriri, „Avto“, „Vesti ha-Sharon“ jurnallari, „Erkaklar oʻyinlari“ jurnallarining birinchi muharriri, „Oyna“ ilovasida mualliflik ruknini boshqargan. Oxirgi ish lavozimi bosh muharrir edi.

2000-yilda Eduard Kuznetsov va uning jamoasi bilan birgalikda u „Vesti“ni tark etib, MIG-news nashrida ishlay boshladi.

2003—2004-yillarda „Novosti Nedeli“ gazetasining bosh muharriri boʻlgan, u erdan RTVi telekanaliga oʻtgan.

2005-yildan beri Anton Nosikning taklifiga binoan u Cursorinfo.co.il saytiga koʻchib oʻtdi va keyinchalik u boshqargan.

2016-yilda u Vesti gazetasiga qaytib keldi va u yerda Vesty.co.il  onlayn-nashrini yaratish va ishga tushirishda ishtirok etdi, hozirda u yerda ishlaydi. Bugungi kunda Ukraina voqealari haqida bir necha maqolalari bilan ham mashhur.

## Manbalar

## Havolalar

* Maks Lurining LiveJournal-dagi blogi

* Maks Lurining Facebookdagi blogi
Injeksiya hodisasi

Injeksiya, elektr toki oʻtganda n — yarimoʻtkazgichga p — yarimo‘tkazgichdan nomuvozanat zaryad tashuvchilar kirib kelib noasosiy zaryad tashuvchilar konsentratsiyasini oshiradi.

Injeksiya natijasida noasosiy zaryad tashuvchilarning nomuvozanat konsentratsiyasi eksponensial qonunga muvofiq kamayadi. Nomuvozanat zaryad tashuvchilarning yashash vaqti davomida konsentratsiya e=2,7 marta kamayadi.

Potensial to‘siqning kam ayishi natijasida asosiy zaryad tashuvchilaming p-n oʻtish orqali oʻtishi ortadi, diffuziya toki qiymati kattalashadi. p — va n — sohalarda nomuvozanat noasosiy zaryad tashuvchilar (p — sohada  elektronlar, n — sohada esa  kovaklar) hosil boʻladi. Yarimoʻtkazgich hajmiga noasosiy zaryad tashuvchilarni „purkash“ (kiritish) hodisasi ***injeksiya*** deb ataladi.**Inyeksion kalıplama** (AQSh imlosi: **injection molding**) — qolipga yoki qolipga eritilgan materialni quyish orqali qismlarni ishlab chiqarish uchun ishlab chiqarish jarayoni. Inyeksion kalıplama, asosan, metallar (bular uchun bu jarayon quyma deb ataladi), koʻzoynaklar, elastomerlar, shakarlamalar va koʻpincha termoplastik va termoset polimerlar kabi koʻplab materiallar bilan amalga oshirilishi mumkin. Qism uchun material isitiladigan barrelga oziqlanadi, aralashtiriladi (spiral vint yordamida) va qolip boʻshligʻiga AOK qilinadi, u yerda soviydi va boʻshliqning konfiguratsiyasiga qattiqlashadi. Mahsulot odatda sanoat dizayneri yoki muhandis tomonidan ishlab chiqilgandan soʻng, qoliplar qolip ishlab chiqaruvchi (yoki asbobsozlik) tomonidan metalldan, odatda poʻlatdan yoki alyuminiydan tayyorlanadi va kerakli qismning xususiyatlarini shakllantirish uchun nozik ishlov beriladi . Inyeksion kalıplama eng kichik qismlardan tortib avtomobillarning butun kuzov panellarigacha boʻlgan turli qismlarni ishlab chiqarish uchun keng qoʻllanadi. Baʼzi bir past haroratli termoplastiklarni quyish jarayonida erimaydigan fotopolimerlardan foydalangan holda 3D bosib chiqarish texnologiyasidagi yutuqlar baʼzi oddiy qarshi qoliplari uchun ishlatilishi mumkin.

Inyeksion kalıplama uch qismdan iborat boʻlgan maxsus moʻljallangan mashinadan foydalanadi: qarshi birligi, qolip va qisqich. Inyeksion qolipga solinadigan qismlar kalıplama jarayonini osonlashtirish uchun juda ehtiyotkorlik bilan ishlab chiqilishi kerak; qism uchun ishlatiladigan material, qismning kerakli shakli va xususiyatlari, qolipning materiali va qoliplash mashinasining xususiyatlarini hisobga olish kerak. Inyeksion kalıplamaning koʻp qirrali boʻlishi dizaynning keng koʻlamli imkoniyatlari va imkoniyatlari bilan yordam beradi.

## Manbalar
Grant Bagrazyan

**Grant Samsonovich Bagrazyan** () (1914-yil 8-iyul, Andijon — 1995-yil 2-dekabr, Yerevan) — sovet va arman dramaturgi, jurnalist, yozuvchi va ssenariynavis.

## Biografiyasi
1914-yil 8-iyulda Andijonda tug‘ilgan. Tugʻilganidan bir necha yil oʻtgach, u Moskvaga koʻchib oʻtdi va avval Moskva metrosida, keyin Moskva zavodlarida ishladi. 1922-yilda ular Shimoliy Kavkaz-Jeleznovodskga koʻchib oʻtdilar. 1931-yilda yetti yillik rejani tugatib, Moskvaga joʻnadi va „Krasniy Put“ zavodiga tokarlik shogirdi sifatida oʻqishga kirdi. Komsomolning chaqirigʻi bilan u metroning faol quruvchisi — maʼdanlarning choʻktiruvchisi boʻldi, bir vaqtning oʻzida Metrostroyning mehnat fakultetida oʻqidi. Metroning birinchi bosqichi qurilishi tugagach, u samolyot zavodida ishlagan.

U Uzoq Sharqda Sovet Armiyasi safida xizmat qilgan, Finlandiya frontidan oʻtgan, Ladoga koʻlining shimoliy qirgʻogʻida shiddatli janglardan oʻtgan.

1940-yilda Yerevanga qaytib, „Kommunist“ respublika gazetasi tahririyatida ishladi. Ulugʻ Vatan urushi uning jurnalistik faoliyatini toʻxtatdi. Novorossiysk, Krasnodar yaqinidagi janglarda, Ukraina va Polshani ozod qilishda qatnashgan.

Ikki marta yaralangan va qobiqdan zarba olgan.

1947-1948-yillarda „Komsomolets“ gazetasi tahririyatida, 1966-1971-yillarda „Armaniston sanoati“, 1971-1972-yillarda „Literary Armeniya“ jurnallarida ishlagan.

1941-yilda Ikkinchi jahon urushi boshlanishi munosabati bilan armiya safiga safarbar qilingan va butun urushni boshidan kechirgan. 1944-yilda demobilizatsiyadan soʻng Armaniston SSRga koʻchib oʻtdi va YDUning filologiya fakultetiga oʻqishga kirdi va uni 1948-yilda tugatdi. U radioda ham hamkorlik qilgan, bir nechta kitob va pyesalar yozgan. 1981-yildan Armaniston SSR Kinematograflar uyushmasi aʼzosi.

1995-yil 2-dekabrda Yerevanda vafot etdi.

## Filmografiya

### Ssenariy muallifi

* 1961-yil — Yoʻl

## Manbalar
Yuriy Galkin

**Yuriy Vadimovich Galkin** (1958-yil 6-mart, Andijon) — rossiyalik marafonchi va ultramarafonchi, kunlik yugurish boʻyicha Rossiya chempioni (2016, 2017), Rossiya sport ustasi. 60—64 yoshlilar oʻrtasida kunlik yugurish boʻyicha jahon rekordchisi.

## Tarjimayi holi
Yuriy Galkin 1958-yil 6-mart kuni Andijon shahrida tavallud topgan. 1979-yilda Toshkentdagi Oʻzbekiston davlat jismoniy tarbiya institutini bitirgan. Moskva viloyati, Lyubertsi shahrida istiqomat qiladi. Moskva sport qoʻmitasiga qarashli 61-sonli bolalar va oʻsmirlar sport maktabida suzish boʻyicha murabbiy boʻlib ishlaydi. 

### Sportchilik faoliyati
1977-yilda SSSR sport ustasi unvonini olish boʻyicha koʻpkurash normalarini (suzish, oʻq otish, 1500 m masofaga yugurish, eshkak eshish, yelkanli qayiqlar poygasi) toʻliq bajargan va SSSR sport ustasi unvonini olgan. 2014-yilda yugurish musobaqasida qatnashgandan soʻng, uzoq masofali yugurish musobaqalarida, jumladan, 3000 metrdan tortib, kunlik yugurishda doimiy ishtirok etib keladi. Galkin musobaqalarda „Parsek“ yugurish klubi nomidan qatnashadi. Shuningdek, Galkinning murabbiysi rossiyalik marafonchi va ultramarafonchi Vsevolod Igorevich Xudyakov hisoblanadi.

#### Jahon rekordi
2016-yil 18—19-avgust kunlari kunlik yugurish boʻyicha boʻlib oʻtgan Rossiya kubogi musobaqasida Galkin 60—64 yoshlilar oʻrtasida kunlik yugurish boʻyicha 243 km 549 m masofani bosib oʻtib, jahon rekordini oʻrnatgan. Oldingi rekord 1990-yilda oʻrnatilgan boʻlib, 240 km 790 m masofani tashkil etgan.

Shuningdek, Galkin 58 yoshida yugurish boʻyicha Rossiya sport ustasi unvonini olishda belgilangan normalarni bajargan birinchi sportchi ham hisoblanadi.

## Manbalar
Nikolay Levitskiy

**Levitskiy Nikolay Arsenyevich** (1887-yil – 1942-yil 21-aprel) – sovet harbiy tarixchisi, Qizil Armiya Bosh shtab akademiyasining professori, general-mayor (1940).

## Tarjimai holi
1918-yilda Qizil Armiya va Bolsheviklarning Butunittifoq Kommunistik partiyasi safiga qoʻshilgan, Petrograd harbiy muhandislik texnikumini tugatgan.

### Fuqarolar urushi
1918-yil mart oyidan fuqarolar urushida qatnasha boshlagan. 1918-yil avgustda – Povorino-Balashovskiy harbiy qismining boshligʻi, 1918-yil 21-oktyabrdan – zahira oʻqchi polkining muhandislik batalyoni texnik kampaniyasining komandiri, 1918-yil 2-dekabrda Harbiy akademiyaga oʻqishga yuborilgan. 1919-yil 13-apreldan – Sharqiy frontning shtab-kvartirasi ixtiyorida, 1919-yil 2-maydan 11-maygacha – Derul kuchlari guruhi qoʻmondoni, 1919-yil 30-iyundan 16-sentyabrgacha – armiya 1-otliq diviziyasi shtab boshligʻi, 1919-yil 6-oktyabrdan 26-oktyabrgacha – 4-armiya dala shtabining boshligʻi, 1919-yil 26-oktyabrdan 1920-yil 26-maygacha Harbiy akademiyaning yuqori kursida oʻqigan. 1920-yil 26-mayda – Janubi-gʻarbiy frontga yuborilgan va Melitopol kuchlari guruhining shtab boshligʻi etib tayinlangan, 1920-yil 10-iyundan 1-iyulgacha – zarba qoʻshinlari shtab-kvartirasining tezkor boʻlimi boshligʻi, 1920-yil 1-iyuldan – xuddi shu guruhning boshligʻi va 13-armiya inqilobiy harbiy kengashi aʼzosi, 1920-yil 28-iyuldan – 46-piyoda diviziyasi qoʻmondoni, 1920-yil 17-avgustdan – 1-piyoda diviziyasi shtab boshligʻi.

### Urushdan keyin
1920-yil 11-noyabrda Harbiy akademiyaga qoʻshimcha taʼlim olish uchun yuborilgan, 10-dekabrda akademiyaning qoʻshimcha kursiga oʻqishga kirgan, 1921-yil 14-oktyabrda akademiyaning toʻliq kursini „yaxshi“ baho bilan tugatgan. 1921-yil 12-oktyabrda Qizil Armiya shtab-kvartirasi direksiyasi ixtiyoriga yuborilgan, 1921-yil 5-oktyabrdan 18-noyabrgacha – 27-piyoda qoʻshinlar diviziyasi qoʻmondoni, 1921-yil 20-noyabrdan – 4-piyoda qoʻshinlar diviziyasi qoʻmondoni. 1923-yil martdan – 29-Vyatka oʻqchi diviziyasi qoʻmondoni, 1925-yil noyabrdan – Qizil Armiya zaxirasida, 1931-yil martdan – 168-Proletar oʻqchi polkining komandiri. Ikkinchi Jahon urushi davrida – oʻqituvchilik sohasida ishlagan.

1942-yilda Fargʻonada kasallikdan vafot etgan.

## Unvonlari

* brigada komandiri – 1935-yil 12-may
* general-mayor – 1940-yil 6-aprel

## Mukofotlari

* Qizil Bayroq ordeni – 1923-yil

## Kompozitsiyalari

* Voyna 1812 goda. – M., 1938-yil.
* Leypsigskaya operatsiya 1813 goda – M., 1934-yil.
* Polkovodskoye iskustvo Napoleona – Voenoizdat, 1938-yil. – 280 b.
* 1904—1905-yillardagi rus-yapon urushi – 1935-yil (kitob 4 marta qayta nashr etilgan (jumladan, 1936-yilda 2-nashr, 1938-yilda 3-nashr (qayta toʻldirilgan)), oxirgi nashr – M .: Eksmo nashriyoti, Izografus; Sankt-Peterburg: Terra Fantastica, 2003-yil)

## Manbalar


## Havolalar

* Berdnikov fotoalbomidagi biografiyasi
* http://www.dopros.ru/peaceful/149.html 
* https://web.archive.org/web/20140724061839/http://www.rkka.ru/cavalry/Gv/kav_gv_kom.html
Nuklonlarning spin tuzilishi

**Nuklon spin strukturasi** nuklonning ( proton va neytron ) ichki burchak momentumining ( spin ) partonik tuzilishini ifodalaydi. Kerakli savol - kattaligi 1/2ħ bo'lgan nuklonning spini uning tarkibiy qismlari ( kvarklar va glyuonlar ) tomonidan qanday amalda ko'rsatiladi. Avvalo, 1980-yillarga qadar kvarklar barcha nuklon spinini olib yurishi kutilgan edi, ammo keyingi tajribalar bu taxminga noto'gri keldi. 1980-yilning so'ngida Yevropa muon hamkorligi (EMC) tajribalar oʻtkazdi, bunda kvarklar tarafidan yuboriladigan spin nuklonlarning umumiy spinini hisobga olish uchun yetarli emasligini koʻrsatdi. Ushbu topilma o'sha davrdagi zarrachalar fiziklarini hayratda soldi va kerakli  spin qayerda joylashganligi muammosi ba'zan proton spin inqirozi deyildi.

Ushbu manbalar bo'yicha eksperimental tadqiqotlar Spin Muon Collaboration (SMC) va CERN da COMPASS tajribasi, SLACda E142, E143, E154 va E155 tajribalari, DESY da HERMES, JLab va RHIC tajribalari va boshqalar tomonidan bajarildi. Xamma kerakli eksperimentlar informatsiyalarning global tahlili EMCning ilk kashfiyotini tasdiqladi va kvark spini nuklonning umumiy spiniga taxminan 30% hissasi borligini ko'rsatdi. Zamonaviy zarralar fizikasinI asosiy manbasi glyuon spini yoki glyuon va kvark orbital burchak impulsi orqali olib boriladigan yetishmagan burchak momentumini qidirishdir. Bu fakt yig'indisi xossasi bilan ifodalanadi,

: \frac{1}{2} =\frac{1}{2} \Sigma_q + \Sigma_g + L_q + L_g.

Gluon spin komponentlari  \Sigma_g ko'plab tajribalar bilan hisoblanadi. Kvark ilan glyuon burchak momentlari boshqa laboratoriyalar qatori CERN ( COMPASS ) va Jefferson laboratoriyasida o'tkazilgan chuqur virtual kompton tarqalishi (DVCS) tajribalari orqali umumlashtirilgan parton taqsimotini (GPD) o'lchash orqali o'rganiladi.
Viktor Butkov

**Viktor Yakovlevich Butkov** — Sovet harbiy qoʻmondoni, polkovnik, Stalin mukofoti laureati hisoblanadi.

## Biografiyasi
1916-yil 20-yanvarda Andijonda tugʻilgan.

1937-yildan Ishchilar va dehqonlar Qizil Armiyasida xizmat qiladi. KPSS (b) / KPSS aʼzosi.

Ishchilar va dehqonlar Qizil Armiyasida bir qator muhandislik va qoʻmondonlik lavozimlarida ishlagan boʻlib keladi. Bir necha kundan keyin o‘sha yangi kelganlar guruhi bilan meni LI-2 harbiy yuk samolyotida Semipalatinskga, u yerdan esa yuk samolyotida Qozog‘iston dashtiga, qurilayotgan 52605-harbiy qism joylashgan joyga jo‘natdilar.

U Ulugʻ Vatan urushida qatnashgan: Stalingrad, Janubiy, Janubi-Gʻarbiy frontlarda otliq qoʻshinlar diviziyasining aloqa boʻlimi boshligʻining yordamchisi, Markaziy va Belorussiya frontlaridagi otliqlar korpusi shtab boshligʻining yordamchisi.

Ulugʻ Vatan urushidan keyin polkovnik unvoni bilan Sovet Armiyasi safida xizmat qilishni davom ettirdi, 1948-yil S. M. Budyonny nomidagi Qizil Bayroq ordeni Harbiy aloqa akademiyasini tamomlagan. Muhandislik faoliyati bilan shugʻullangan: 1949-yil fevral oyidan Semipalatinsk poligonining boʻlim boshligʻi, boʻlim boshligʻi, katta boʻlim ofitseri, boʻlim boshligʻining oʻrinbosari, 1966-yilda maxsus nazorat xizmati boshligʻining oʻrinbosari — boshligʻi etib tayinlandi. 1958-yildan SSSR Mudofaa vazirligining 6-boʻlimi apparatida maxsus nazorat xizmati boʻlimi boshligʻi, 1972-yildan Butunittifoq optik va fizik o‘lchovlar ilmiy-tadqiqot instituti maxsus nazorat xizmati boshlig‘i, laboratoriya mudiri, sektor mudiri.

2-sonli poligonda RDS-6, RDS-4 va RDS-5 mahsulotlarini tayyorlash va sinovdan oʻtkazish uchun jamoa tarkibida 1953-yil uchun 3-darajali Stalin mukofoti bilan taqdirlangan.

1999-yilda vafot etgan. U Golovinskiy qabristoniga (Moskva) dafn qilindi.

## Mukofotlar

* Qizil Bayroq ordeni (21.02.1945, 07.11.1945)
* 1-darajali Vatan urushi ordeni (20.07.1944)
* II darajali Vatan urushi ordeni (31.10.1943, 06.11.1985)
* Mehnat Qizil Bayroq ordeni (1954)
* Qizil Yulduz ordeni (20.04.1953)

## Manbalar
Qoʻqon shahri bozoridagi yong‘in

12-iyun kuni Fargʻona viloyati, Qoʻqon shahri, Baynalminal koʻchasida joylashgan „Buyuk ipak yoʻli“ savdo hududi majmuasida yongʻin chiqdi. Yong‘in soat 19:17 da boshlangan. 10 ta yong‘in-qutqaruv ekipaji soat 19:25 da voqea joyiga yetib borgan. 

Qo‘qondagi bozorda kelib chiqqan yong‘in soat 23:30  to‘liq o‘chirildi. 

## Manbalar
Tavakkal Topvoldiyev

**Tavakkal Temirovich Topvoldiyev**(1934-yil 10-sentyabr, Shahrixon tumani – 2016-yil 26-dekabr, Andijon) – sovet va oʻzbek davlat hamda siyosat arbobi. 1965—1985-yillar mobaynida Boʻz, Ulugʻnor, Jalaquduq tumanlarida birinchi rahbar lavozimida faoliyat koʻrsatgan. Oʻzbekiston Qahramoni.

## Biografiyasi
Tavakkal Topvoldiyev 1934-yil 10-sentyabrda Andijon viloyatining Shahrixon tumanida ishchi oilasida tugʻildi. 1957-yili Toshkent irrigatsiya va qishloq xoʻjaligini mexanizatsiyalash muhandislari institutini muhandis-gidrotexnik mutaxassisligi boʻyicha tamomlagan.

U oʻz mehnat faoliyatini 1957-yilda Andijon viloyati sugʻorish boshqarmasida muxandis-meliorator vazifasidan boshlagan. 1957-1965-yillarda Andijon viloyati igratsiya tarmoqlari tizimida turli lavozimlarda samarali mehnat qilgan. 1965-yilda Boʻz (hozirgi Boʻston tumani) tumani tashkil etilgandan soʻng, Tavakkal Topvoldiyev tuman partiya koʻmitasining II kotibi, 1971-yilning noyabr oyidan 1974-yilga qadar I kotibi vazifasida ishlagan. 1974-yilda Komsomolobod rayoni (hozirgi Ulugʻnor tumani) tashkil etilgandan soʻng 1979-yilga qadar shu tumanda yetakchi rahbar sifatida faoliyat koʻrsatgan. 1979—1985-yillarda Jalaquduq tumanining ijtimoiy-iqtisodiy, madaniy-maʼrifiy yuksalishiga munosib hissa qoʻshdi. Tumanning adir hududlaridagi yer maydonlari oʻzlashtirilib, „Gulbaxor“ nomli suv nasos stansiyasi 1982-yili qurildi va sugʻorish ishlari amalga oshirdi. 1985—1996-yillarda Andijon viloyatida turli mas’ul vazifalarda ishladi. Jumladan, 1990—1996-yillarda Andijon viloyati jamoa xoʻjaliklararo kengashi raisining oʻrinbosari boʻldi. 1996-yildan 2016-yilga qadar esa Oʻzbekiston faxriylarni ijtimoiy qoʻllab-quvvatlash „Nuroniy“ jamgʻarmasi viloyat boʻlimi Kengashining raisi lavozimida faoliyat yuritdi.

2012—2014-yillarda uning tashabbusi bilan 7 ta tumanda jami 16 gektarlik „Nuroniylar bogʻi“, 2 ta „Otalar choyxonasi“ tashkil etilgan, 12 ta ziyoratgohda obodonlashtirish va koʻkalamzorlashtirish ishlari amalga oshirildi, 39 ming tup mevali va manzarali daraxt koʻchatlari ekilgan.

Tavakkal Topvoldiyev qariyb oltmish yillik mehnat faoliyati davrida viloyat hududlari, tarmoq va sohalarini rivojlantirish hamda keng koʻlamli obodonlashtirish ishlariga munosib hissa qoʻshgan. Vatanimiz mustaqilligining dastlabki yillaridan boshlab viloyatda mamlakat ahamiyatiga ega boʻlgan yirik istiqbolli loyihalarni amalga oshirishda faol ishtirok etgan.

Koʻp yillik mehnatlari va fidokorona xizmatlari uchun „Doʻstlik“, „El-yurt hurmati“ ordenlari hamda 2015-yida „Oʻzbekiston Qahramoni“ unvoni bilan taqdirlangan.

Tavakkal Topvoldiyev 2016-yilning 26-dekabr kuni vafot etgan.

## Manbalar

## Havolalar
* Topvoldiev
Tığujıqo Qızbeç

Hoji **Tigujiqo Qizbech Şeretliqo** (cherkes: SherelIikʼo Tigʼujʼikʼo Kʼizbech) — cherkes askari va sarkardasi. U Rossiyaning Kavkazga bostirib kirishi paytida ruslarga qarshi kurashgan cherkeslarning eng nufuzli rahbarlaridan biri edi. Unga ruslardan taraf almashish va Rossiya uchun jang qilish takliflari ko‘p bo‘ldi, lekin barchasini rad etib, jihod qilishda davom etdi. Qizbechga „Cherkes sher“ laqabini berishgan.

## Manbalar
Taipan (guruh)

«**Taipan**» — 2009 yilda tashkil etilgan va musiqachilar Roman Sergeev va Ilgiz Xusnetdinov dan iborat rus musiqiy guruhi.

Guruh 2020 yilda barcha musiqiy platformalarda, Agunda Tsirixova bilan birgalikda "Луна не знает пути" singli tufayli mashhurlikka erishdi.).

## Hikoya

### 2009—2019: Yaratilish tarixi
Roman Sergeev talaba bo'lganida, KVNda o'ynagan, tadbirlarda vokalchi sifatida ishtirok etgan.

Roman elektron kompozitsiyalarni yaratishda davom etdi, "DJ Romira", sahna nomini oldi. Bir muncha vaqt Roman Sankt-Peterburglik musiqa san'atkori "DJ MEXX"  bilan hamkorlik qildi.

Musiqiy guruh 2009 yilda tashkil etilgan, shundan so'ng "Sparta-Project" tug'ilgan. Loyihada 2 ishtirokchi ishtirok etdi: Roman Sergeev va Yuriy Bogoutdinov. Ishtirokchilarning har biri yakkaxon karera bilan shug'ullangan, lekin ijodiy kelishmovchilik tufayli jamoa tarqalib ketdi.

### Loyiha: Agunda
2019 yilda 16 yoshli Agunda guruh haqida o'z fikrini bildirish uchun Roman bilan bog'landi, lekin shu bilan birga o'zining bir nechta ishlanmalarini baholashni taklif qildi.

## Mukofotlar

* Multi-platina musiqa diski - "Oy hech qanday yo'l bilmaydi".
* Platinum musiqa diski - "Sen yolg'izsan".
* Platinum musiqa diski - "Climb".
* Platina musiqa diski - "Kema".
* Platina musiqa diski - "Mitillovchi chiroqlar".
* Oltin musiqa diski - Beatmaker.
* Rossiya va MDHda eng ko'p sotilgan oltin musiqa diski.
* Rossiya va MDHda ko'p sonli savdo holati uchun oltin musiqa diski.
* Vkontakte- dan yilning fiti.
* Vkontakte dan yil qo'shig'i.

## Yillik jadvallar

## Qiziq faktlar

* Rassomlarning shaxsiy hayoti muxlislarni ularning musiqiy ijodidan kam hayajonlantiradi.

## Manbalar
Timur Nazmutdinov

**Timersha Garafutdinovich Nazmutdinov** – 1941—1945-yillar Ikkinchi Jahon urushi qatnashchisi. 154-oʻqchi diviziyasining 437-oʻqchi polkining qurolli ekipaj komandiri, „Shon-sharaf“ ordenining toʻliq kavaleri.

## Tarjimai holi
1924-yil 27-dekabrda TASSRning Sviyajskiy kantoni Kushman volosti Shusherma qishlogʻida (hozirgi ) tatarlar oilasida tugʻilgan. 1932-yilda ota-onasi bilan Oʻzbekiston SSR Fargʻona viloyatiga koʻchib keladi. 7-sinfni tamomlagan va keyin Fargʻona geologiya-qidiruv partiyasida burgʻulovchi boʻlib ishlagan.

1942-yil avgust oyida Qizil Armiya safiga chaqirilgan. Zaxiradagi polkda qurol mutaxassisligidan taʼlim olgan. Oʻsha yilning noyabr oyidan Gʻarbiy front, 1-Boltiq va 3-Belorussiya frontlarida jang qilgan. 1943-yildan KPSS (b)/KPSS aʼzosi. Rjev yaqinidagi janglarda qatnashgan, Smolensk viloyati va Belorussiyani ozod qilishda qatnashgan, 1944-yilning yozida qurolli ekipaj komandiri boʻlgan.

1944-yil 13-iyulda Dundari qishlogʻi uchun boʻlgan jangda 45 millimetrli qurol komandiri serjant Nazmutdinov pulemyot ekipajini va dushmanning koʻplab piyoda otryadini yakson qilgan, oʻqchilarning oldinga siljishini va qoʻlga olinishini taʼminlagan.

1944-yil 21-iyuldagi buyrugʻi bilan serjant Nazmutdinov Timersha Garafutdinovich 3-darajali „Shon-sharaf“ ordeni bilan taqdirlangan.

1944-yil 1-noyabrda Beta aholi punkti uchun jangda serjant Nazmutdinov ekipaji dushmanning 2 ta pulemyot ekipajini oʻq otish orqali yoʻq qilgan. Qarshi hujumni qaytarishda yaralangan, ammo oʻq otishni davom ettirgan.

1945-yil 16-yanvardagi buyrugʻi bilan serjant Nazmutdinov Timersha Garafutdinovich 2-darajali „Shon-sharaf“ ordeni bilan taqdirlangan.

1945-yil 1-fevralda Zandlyak qishlogʻi yaqinida serjant Nazmutdinov tankni yengib, dushmanning qarshi hujumini buzib oʻtgan. 9-fevral kuni Kobbelbude qishlogʻi uchun jangda oʻqchi batalyonining rivojlanishiga hissa qoʻshib, dushmanning 2 ta pulemyot ekipajini toʻgʻridan-toʻgʻri oʻqqa tutgan.

SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1945-yil 19-apreldagi farmoni bilan serjant Nazmutdinov Timersha Garafutdinovich bosqinchilar bilan boʻlgan janglarda qoʻmondonlik topshirigʻini sidqi dildan bajargani uchun 1-darajali „Shon-sharaf“ ordeni bilan taqdirlangan. Shu bilan serjant „Shon-sharaf“ ordeni toʻliq kavaleriga aylangan.

Berlindagi urushni akkumulyator ustasi sifatida tugatgan. 1946-yilda demobilizatsiya qilingan.

Oʻzbekistonga qaytgan. Oʻzbekiston , Andijon viloyatining Marhamat tumani Polvontosh qishlogʻida neft sanoati quduqlarini taʼmirlash boʻlimida ishlagan. 1977-yil 26-oktyabrda vafot etgan.

2-darajali Vatan urushi, „Shon-sharaf“ ordeni toʻliq kavaleri va medallar bilan taqdirlangan.

## Manbalar
Remzi Burnash

**Remzi Kerimovich Burnash** (; 1920-yil 17-iyun, UkrainaSimferopol uyezdi Tav-Dayir qishlog'i — 1982-yil 10-may, Namangan viloyati, Haqqulobod) — sovet qrimtatar shoiri va oʻqituvchisi. SSSR Yozuvchilar uyushmasi aʼzosi. Ikkinchi jahon urushi qatnashchisi.

## Biografiyasi
Rezmi Burnash 1920-yil 17-iyunda Simferopol uyezdi Tav-Dayir qishlogʻida tavallud topgan. 

Dastlab Simferopoldagi 13-sonli qrim-tatar namunali maktabida tahsil olgan. Keyinchalik, 1938-yilda Yalta pedagogika texnikumini tugatgan, shundan so‘ng maktab o‘qituvchisi bo‘lib faoliyat yurita boshlagan. 1930-yillardan boshlab uning adabiy asarlari turli matbuotlarda nashr etila boshlangan.

Remzi Burnash 1939-yilda Simferopol tumani harbiy komissarligidan Qizil Armiya safiga chaqirtirilgan. Leningrad jangi qoʻshinlari tarkibida Ikkinchi jahon urushida ishtirok etgan, jang davomida uch marta yaralangan. Urush davomida Remzi Burnash 367-alohida armiya muhandislik batalyonida va 175-Luj muhandis-sapyorlar batalyonida kimyoviy boʻlim boshligʻi boʻlib xizmat qilgan. Janglarda koʻrsatgan jasorati va qahramoligi uchun leytenant unvonini bilan taqdirlangan. Shuningdek, „Leningrad mudofaasi uchun“ medali va Qizil Yulduz ordeni bilan ham taqdirlangan.

Urush tugagach, qrimtatarlarning deportatsiya qilinishi natijasida Oʻzbekiston SSR Namangan viloyatining Haqqulobod qishlogʻiga kelgan va Namangandagi maktablardan birida oʻqituvchi boʻlib faoliyat olib borgan. 1956-yilda Saratov universitetini muvaffaqiyatli tamomlagan.

Remzi Burnash „Doğmuşlar“ („Qarindoshlar“, 1964), „Mavı sailler“ („Moviy qirg‘oqlar“, 1966), „Oktâbr yolunen“ („Aziz oktyabr“, 1968) kabi bir qancha sheʼrlari turli to‘plamlarda nashr etilgan. Remzi Burnash, shuningdek, „Yürek sırları“ („Yurak qo‘shiqlari“, 1970), „Edep çoqrağı“ („Eʼzoz bulog‘i“, 1975), „Mayıs sabası“ („May tongi“, 1981) „Saylama eserler“ („Tanlangan asarlar“, 1994) kabi koʻplab sheʼriy to‘plamlari muallifi hisoblanadi.

Remzi Kerimovich Burnash 1982-yilning 10-may sanasida Namangan viloyati Haqqulobod qishlogʻida vafot etgan.

## Mukofotlari

* „Leningrad mudofaasi uchun“ medali (1943-yil 11-iyun);
* Qizil Yulduz ordeni (1944-yil 24-iyun).

## Adabiyotlar

* Ablyalimov M. Oja ve shair // Yildiz. 1980 yil. 3-son
* Shemy-zade E. Remzi Burnashnyn yany manzumeler el’yazmasi akkunda bazi bir kaydlar // Edebiy vetenkidy makaaleler, 2000
* Fazyl R., Nagaev S. Kyrymtatar edebiyatyn tarixi: qiska bir nazar. 2001 yil

## Manbalar

## Havolalar

* gasprinskylibrary.ru
* Shoir, maarifchi, „Sakavlanma, hey, kadai“ shiirning muellifi — Ramzi Burnash
* Namly shair, oja ve dzhenkchi (Remzi Burnashnyn dogganyna 100 yil oldy)
Kuchlar maydoni

Fizikada **kuch maydoni** — bu fazodagi vektor maydoni boʻlib, uning a har bir a nuqtasida sinov zarrachasi kattaligi va yoʻnalishi boʻyicha aniqlangan kuch (kuch vektori) bilan taʼsir qiladi.

Texnik jihatdan ular (boshqa turdagi maydonlar uchun boʻlgani kabi):

* **statsionar kuch maydonlari**, ularning kattaligi va yoʻnalishi faqat fazodagi nuqtaga bogʻliq boʻlishi mumkin (x, y, z koordinatalari) va
* **statsionar boʻlmagan kuch maydonlari**, shuningdek, vaqt t ga bogʻliq.
* **yagona kuch maydoni**, buning uchun sinov zarrachasiga taʼsir qiluvchi kuch kosmosdagi barcha nuqtalarda bir xil va
* bu xususiyatga ega boʻlmagan **bir hil boʻlmagan kuch maydoni** .

Oʻrganish uchun eng oddiy statsionar yagona kuch maydonidir, lekin u ham eng kam umumiy holatni ifodalaydi.

## Potentsial maydonlar
Agar unda harakatlanayotgan sinov zarrachaga taʼsir etuvchi maydon kuchlarining ishi zarrachaning traektoriyasiga bogʻliq boʻlmasa va faqat uning boshlangʻich va oxirgi pozitsiyalari bilan aniqlansa, bunday maydon potensial deyiladi. Buning uchun biz zarrachaning potentsial energiyasi tushunchasini kiritishimiz mumkin — zarralar koordinatalarining maʼlum bir funktsiyasi, uning 1 va 2 nuqtalardagi qiymatlari orasidagi farq harakat paytida maydon tomonidan bajarilgan ish bilan teng boʻladi. zarracha 1 nuqtadan 2 nuqtagacha.

Potensial maydondagi kuch uning gradienti sifatida potentsial energiya bilan ifodalanadi:

: \vec F = - \mathrm{grad}\ U.

Potentsial kuch maydonlariga misollar:

* Nyutonning tortishish maydoni . Moddiy nuqta maydoni uchun bu toʻgʻri:
*: \vec g(\vec r) = - G\frac{M}{r^3}\vec r
*: U(\vec r) = - G\frac{mM}{r}
*: Qayerda \vec g — maydon kuchi (erkin tushishning tezlashishi), U — potentsial energiya, M — moddiy nuqtaning massasi, \vec r moddiy nuqtadan kuzatuv nuqtasiga chizilgan radius vektori, *r* — bu radius vektorining uzunligi, *m* — tekshirilayotgan zarrachaning massasi, *G* — maʼlum bir doimiy (gravitatsion doimiy deb ataladi), uning son qiymati oʻlchov birliklarining tanlangan tizimiga bogʻliq.
* elektrostatik maydon .
* Elastik deformatsiyalar maydoni.

## Adabiyot
E. P. Razbitnaya, V. S. Zaxarov „Nazariy fizika kursi“, kitob 1. — Vladimir, 1998 yil.
Vektor bozon

**Vektor bozoni** spini bir birlikka teng bozondir . \hbar (Plank doimiysi ga boʻlinadi 2\pi). Zarrachalar fizikasida asosiy zarralar hisoblangan vektor bozonlari hammasi oʻlchovli bozonlardir . Eng mashhur vektor bozoni foton yoki yorugʻlik kvantidir, yaʼni oʻlchov bozonidir. a a

Bundan tashqari, vektor bozonlari ham mavjud, ular kompozit zarrachalar, masalan, vektor mezonlari, ular bir birlikning umumiy spiniga ega boʻlgan kvark va antikvarkdan iborat.s d

*"Vektor bozon"* nomi kvant maydon nazariyasidan kelib chiqqan. Har qanday oʻq boʻylab bunday zarrachaning spin komponentlari har doim *uchta* qiymatdan birini oladi: +\hbar, 0 yoki -\hbar (bu hech boʻlmaganda massiv vektor bozonlari uchun toʻgʻri; ushbu maqola doirasidan tashqarida boʻlgan sabablarga koʻra, foton kabi massasiz zarralar uchun vaziyat biroz boshqacha). Shuning uchun spin holatlari fazosi uch oʻlchovli fazodagi matematik vektor komponentlari soni bilan bir xil, uch erkinlik darajasiga ega. Bu holatlarning kvant superpozitsiyalari aylanish jarayonida aylanuvchi vektorning fazoviy komponentlari kabi oʻzgarishi mumkin. Agar vektor bozoniga maydon kvanti sifatida qaralsa, u holda maydon vektor maydoniga aylanadi.

## Adabiyot

* Bogolyubov N. N., Shirkov D. V. Vvedenie v teoriyu kvantovannix poley. — M.: Nauka, 1984. — 600 s. (nedostupnaya ssilka)
* Ventsel G. Vvedenie v kvantovuyu teoriyu volnovix poley. — M.: GITTL, 1947. — 292 s.
* Isikson K., Zyuber J.-B. Kvantovaya teoriya polya. — M.: Mir, 1984. — T. 1. — 448 s.
* Rayder L. Kvantovaya teoriya polya. — M.: Mir, 1987. — 512 s.
* d d d d
Yuriy Rijko

**Yuriy Aleksandrovich Rijko** (; 1989-yil 10-oktyabr, Minsk) – belaruslik futbolchi, himoyachi. Xalqaro toifadagi sport ustasi (2011).

## Faoliyati

### Klublardagi faoliyati
Yuriy Aleksandrovich Rijko 8 yoshidan boshlab futbol bilan shugʻullana boshlagan. Minsk 5-bolalar va o‘smirlar sport maktabi klubida mashgʻulotlarini boshlagan. Birinchi murabbiyi – Yuriy Veniaminovich Rassolko.

Rijko futboldagi ilk professional faoliyatini 2006-yilda „FC BATE Borisov“ klubi safida boshlagan (2006—2009-yillarda „FC BATE Borisov“ klubida jami 69 ta oʻyin oʻtkazgan, 7 ta gol urgan). 2008-yilgi mavsumda Rijko Belarus chempionatida oʻzining debyut oʻyinini oʻtkazadi. 2009-yilda „Smorgon“ klubida ijara asosida oʻyin olib borgan boʻlsa, 2010-yil 12-yanvarda oʻyinlarini davom ettirish uchun „Torpedo“ klubiga oʻtadi. Uch mavsumdan soʻng klub va futbolchi oʻrtasida shartnoma boʻyicha kelishmovchiliklar yuzaga keladi.

2013-yil mart oyida Rijko „Slutsk“ klubiga oʻtadi. 2013-yilning 30-iyulida esa „Slutsk“ jamoasi bilan shartnomani bekor qilib, 1-avgust kuni Oʻzbekistonning „Buxoro“ klubi bilan shartnoma imzolaydi. 2014-yilning 10-fevralida esa Namanganning „Navbahor“ futbol klubi safiga qoʻshiladi va bir muddat ushbu klub safida faoliyatini davom ettiradi.

2015-yil avgust oyida futbolchi „Isloch“ klubida oʻyinlarini davom ettira boshlaydi va ushbu jamoa bilan birgalikda Oliy liga oʻyinlariga yoʻl oladi. 2016-yilgi mavsumda Rijko asosiy tarkibda markaziy himoyachi vazifasida oʻyin olib boradi. „Isloch“ bilan birga 2017-yilgi mavsumga tayyorgarlik koʻrishni boshlaydi, ammo chempionat boshlangunga qadar arizasi koʻrib chiqilmay, jamoa safini tark etishga majbur boʻladi.

2017-yil iyul oyida Rijko „Naftan“ terma jamoasi tarkibiga qoʻshiladi. Yangi klub safida 31-iyul kuni „Slutsk“ga qarshi kechgan oʻyinda (1:0) burchak toʻpidan raqib darvozasiga gol urishga muvaffaq boʻladi va shu orqali oʻzining „Slutsk“dagi oʻrnini mustahkamlaydi, jamoada markaziy himoyachi, himoyachi va yarim himoyachi sifatida oʻyin olib boradi. Oktyabr oyida esa kelishilgan oʻyinlar boʻyicha shartnoma natijalariga koʻra Rijko 11,5 ming rubl miqdorida jarimaga tortiladi.

2018-yil yanvar oyida „Smolevichi“ klubi tarkibiga qoʻshiladi. Jamoa tarkibida bir necha marotaba oʻrtoqlik oʻyinlarida ishtirok etadi, biroq fevral oyida kelishilgan oʻyinlar tufayli ABFF tartib-intizom qoʻmitasi tomonidan jamoadan butunlay diskvalifikatsiya qilinadi, shundan soʻng Rijko „Smolevichi“ jamoasini tark etadi.

ABFF qaroridan soʻng futbolchi Moldova va Armaniston chempionatlaridan ish topishga harakat qilib koʻradi.

### Terma jamoadagi oʻyinlari

Yuriy Rijko Daniyada oʻtkazilgan 2011-yilgi yoshlar oʻrtasidagi Yevropa chempionatining bronza medali sovrindori. Shuningdek, Belarus olimpiya terma jamoasi safida oʻrtoqlik oʻyinlarida ham ishtirok etgan.

## Yutuqlari

;  „BATE“

* Belarus chempioni: 2008-yil

;  Yoshler terma jamoasi

* Yoshlar oʻrtasidagi Yevropa chempionatining bronza medali sovrindori: 2011-yil

;  „Isloch“

* Birinchi liga chempioni: 2015-yil

## Manbalar

## Havolalar
* 
* FC BATE veb-saytidagi profil va statistika
Mixail Denisov

**Mixail Vladimirovich Denisov** (; 1985-yil 3-oktyabr, SSSR) – ukrainalik futbolchi, himoyachi.

## Biografiyasi
Mixail Denisov 198-yilda Ukrainada tavallud topgan.

### Futbolchilik faoliyati
Mixail Denisov 1999-yildan 2002-yilga qadar Mariupol Azovstal jamoasi tarkibida Ukraina yoshlar futbol ligasida oʻyin olib borgan.

2006-yilda Denisov Ukraina ikkinchi ligasida oʻynagan Mariupolning „Ilyichivets-2“ jamoasiga tarkibiga kiradi. Futbolga kirib kelishidan oldin zavodda ishlaganligi bois jamoada Marten laqabini oladi. 2005—2006-yilgi mavsum oʻyinlarida „Ilyichevets-2“ jamoasi turnirning kumush medali sovrindori boʻladi va faqatgina „Dnepr“ jamoasiga oʻyinni boy beradi. Denisov ikkinchi ligada jami 20 ta oʻyin, Ukraina yoshlar chempionatida esa 2 ta oʻyin oʻtkazadi.

Keyinchalik Denisov Vengriyaning „Fehervar“ jamoasi tarkibiga oʻtadi, u yerda yana bir ukrainalik futbolchi – Roman Drabeniuk bilan jamoa tarkibida toʻp sura boshlaydi. Vengriya chempionatida Denisov jami hisobda 3 ta oʻyin oʻtkazadi. Shundan soʻng, Ozarbayjonning Yevlax shahridagi „Karvan“ guruhida oʻz oʻyinlarini olib boradi.

2009-yilda Denisov „Ros“ jamoasiga oʻtadi va jamoa tarkibida jami 7 ta oʻyin oʻtkazadi. Ikkinchi liga bahslarida 1 ta gol urishga muvaffaq boʻladi. Keyinchalik, oʻsha yilning yozida „Energetik“ jamoasiga koʻchib oʻtadi. Ushbu jamoa safida Ukraina birinchi ligasida jami 5 ta oʻyin oʻtkazadi.

2010-yilning yanvar oyida Qozogʻistonning „Aqjayik“ klubi futbolchini jamoa tarkibiga chaqirishga harakat qilgan, ammo klub bilan shartnoma imzolanmagan. Natijada Denisov Kirovogradning „Zvezda“ jamoasiga koʻchib oʻtadi. Denisov jamoada olti oy mobaynida oʻyinlarda ishtirok etadi va umumiy hisobda 11 ta oʻyin oʻtkazadi.

2010-yilning yozida Denisov Oʻzbekistonning Namangandan viloyati "Navbahor" futbol jamoasi tarkibiga qoʻshiladi, jamoada Denisovdan tashqari ham bir nechta ukrainalik futbolchilar bor edi. Oʻzbekiston chempionatida Denisov umumiy 12 ta oʻyin oʻtkazib, 1 marotaba raqib darvozasini ishgʻol qiladi.

Denisov 2011-yilning yozida Kramatorskning ikkinchi ligadagi „Avangard“ klubiga oʻtadi. 2013-yil avgust oyida esa „Torpedo“ (Nikolayev) havaskorlar klubi safida oʻz oʻyinlarini davom ettiradi.

## Yutuqlari

* Ukraina Ikkinchi ligasining kumush medali sohibi: 2005—2006-yil.

## Manbalar
Guwançmuhammet Öwekow

**Guwançmuhammet Öwekow** () – turkman futbolchisi, hujumchi, Turkmaniston sport ustasi. Hozir murabbiylik faoliyati bilan shugʻullanadi. Turkmaniston terma jamoasida oʻynagan.

## Faoliyati

Ashxobodning „Niso“ jamoasida oʻynagan. 2000-yilgi Hamdoʻstlik kubogida Ukraina klublari eʼtiborini tortgan. Ukraina chempionatida Kiyevning „Arsenal“, „Borisfen“, „Vorskla“, „Zorya“ va „Xarkov“ jamoalarida oʻynagan. Oʻzbekistonning „Navbahor“ va „Xorazm“ klublarida ham toʻp surgan.

2008-yilda Taldiqoʻrgʻonning „Jetisu“ jamoasiga oʻtgan va jamoa bilan birgalikda Qozogʻiston chempionatida 18 ta oʻyin oʻtkazib, 4 ta gol kiritib, oltinchi oʻrinni egallagan. 2009-yil boshida Oʻzbekistonning „Navbahor“ jamoasiga qaytgan va 2005/06 yilgi mavsumda oʻynagan.

2011-yilda Öwekow Bolqonobodning „Bolqon“ klubi bilan shartnoma imzolab, vataniga qaytib kelgan. „Bolqon“ Turkmaniston Superkubogini qoʻlga kiritgan, Öwekow 84-daqiqada gol urgan. Shuningdek, Öwekow klub bilan birgalikda Turkmaniston chempionatida gʻolib chiqqan. 2011-yilgi AFC Prezidenti kubogida Bolqon terma jamoasi final bosqichiga chiqqan va u yerda keskin qarama-qarshilikda Taiwan Power Company turniridan chiqib ketishgan. 2013-yilda „Altin Asyr“ da oʻynagan. Futbolchi faoliyatidagi soʻnggi klubi „Ahal“ boʻlib, faoliyatini yakunlaganidan soʻng Öwekow murabbiylar shtabiga qoʻshilgan.

## Terma jamoadagi faoliyati

Turkmaniston terma jamoasi Afgʻoniston terma jamoasiga qarshi oʻz tarixidagi eng yirik gʻalabani qoʻlga kiritgan oʻyinda ishtirok etib, oʻn bir goldan ikkitasini kiritgan. Besh yil oʻtib, Öwekow xuddi shu raqib bilan yana bir rekord qayd etgan, 2008-yilgi OFK Chaqiruv kubogi doirasida Afgʻoniston terma jamoasiga qarshi pokerga erishgan.

## Murabbiylikning boshlanishi

2014-yildan buyon „Ahal“ jamoasining oʻyindagi murabbiyi, oktyabr oyida esa bosh murabbiy etib tayinlangan. 2014-yil Turkmaniston chempionatida jamoa bilan birgalikda kumush medallarni qoʻlga kiritgan. 2015-yil sentyabr oyida oʻz qarori bilan bu lavozimni tark etgan.

## Yutuqlari

; „Niso“

* Turkmaniston chempioni: 2001-yil

; „Bolqon“

* Turkmaniston chempionati chempioni: 2011-yil
* Turkmaniston Superkubogi sohibi: 2011-yil

## Klublardagi faoliyati

## Manbalar


## Havolalar

* 
* fussballdatendagi sahifasi
* FIFA saytidagi sahifasi
Konstantin Galchenko

**Konstantin Vladimirovich Galchenko** (1974-yil 23-iyun, SSSR Temirtau) — sovet va qozogʻiston futbolchisi, himoyachi va yarim himoyachi.

## Biografiyasi
Konstantin Vladimirovich Galchenko Temirtau futboli tarbiyalanuvchisi hisoblanadi. 16 yoshida Galchenko mahalliy „Bulat“ jamoasi tarkibida SSSR ikkinchi quyi ligasi chempionatida oʻz debut oʻyinlarini boshlagan. Keyingi yili Qozog'iston chempionatida klub safida umumiy hisobda 27 ta oʻyin oʻtkazib, 3 ta gol urishga muvaffaq boʻladi. 1993-yilda Galchenko Leonid Konstantinovich Ostroushko boshchiligidagi Qozogʻiston olimpiya terma jamoasining sobiq tayanch klubi boʻlgan Olmaotaning „Dinamo“ klubi tarkibiga oʻtadi. 1994-yilda Serik Jeylitboyev bilan birgalikda uchinchi Rossiya ligasida oʻyinlarini „Sibir“ jamoasi tarkibida oʻtkazadi. Keyingi mavsumning birinchi ligasida futbolchi Ostroushko qoʻl ostida Sankt-Peterburgning „Saturn-1991“ jamoasida oʻyin olib boradi.

1996-yilda Galchenko Rossiya Premer-ligasining „Chernomorets Novorossiysk“ jamoasiga taklif qilinadi, ushbu jamoa tarkibida oʻquv-mashgʻulot yigʻinlarini olib boradi, ammo pasportidagi ayrim muammolar tufayli klubning asosiy tarkibiga kira olmaydi. Futbolchi uchinchi ligadan Ostroushko boshchiligidagi boshqa bir klubi — Orexovo-Zuyevoning „Orexovo“ klubiga oʻtadi. Klubga transfer hujjatlarini kutish paytida Galchenko mahalliy KFK „Ximik“ jamoasida oʻyinlarini olib boradi. Kelasi yilning oxirigacha Galchenkoga ushbu klub tarkibida oʻz oʻyinlarini davom ettirish uchun turar-joy, propiska va Rossiya fuqaroligi vaʼda qilingan boʻlsa-da, Galchenko Ostroushko jamoasidan keyin Namanganning „Navbahor“ jamoasiga joʻnab ketadi.

Namanganning „Navbahor“ klubidan keyin Galchenko Qozogʻistonga qaytib, oliy ligadagi „Tobol“ klubida (2001—2002) oʻyin oʻtkazadi, 2002-yildagi oʻyinlar mobaynida 2 qizil va 7 sariq kartochka oladi. Keyinchalik Galchenko Taldi-Qoʻrgʻonning „Jetisu“ jamoasida (2003-2004) va birinchi ligada Temirtauning „Bulat-MSK“ (2004), Rudniyning „Ayat“ (2005), Jitikarning „Asbest“ jamoalarida toʻp turadi (2005-2006).

1996-yilda Atlantada boʻlib oʻtgan Olimpiya oʻyinlari uchun oʻtkaziladigan kvalifikatsion turnirda oʻz oʻyinlarini oʻtkazgan.

2006—2013-yillarda Qoʻstanay viloyati hokimligi jismoniy tarbiya va sport boshqarmasiga qarashli „Bolalar va oʻsmirlar futbol maktabi“ shahar davlat muassasasida murabbiy boʻlib faoliyat olib borgan.

2013—2017-yillarda Kostanayning „Tobol“ sport klubi direktori boʻlgan.

## Yutuqlari

* O‘zbekiston chempionatining bronza medali sovrindori (2 karra);
* Qozogʻiston chempionatining bronza medali sovrindori;
* O‘zbekiston kubogi g‘olibi;
* O‘zbekiston Superkubogi sohibi.

## Manbalar

## Havolalar

* Oʻtgan davrlar xronikasi. Qozoq futbolchilari Yevropada porlashi mumkin: Galchenko -da Arxivnaya kopiya
Yuriy Selix

**Yuriy Nikolayevich Selix** (1979-yil 18-aprel, Lugansk, Metallist) – ukrainalik futbolchi, hujumchi.

## Sport karyerasi
Yuriy Selix dastlabki taʼlimini Lugansk maktab-internatida olgan. Oʻqishning soʻnggi yilida Selix toʻrt nafar bitiruvchi bilan Severodonetskning Alushta shahridagi „Ximik“ klubiga taklif qilingan, ammo futbolchi va klub oʻrtasida shartnoma imzolanmagan.

Selixning birinchi jamoasi „Zarya“ klubi boʻlgan. Futbolchi bu jamoadagi debyut oʻyinini 17 yoshida Jitomirning „Polesya“ klubiga qarshi safar oʻyinida zaxirada oʻtkazgan. Oʻsha oʻyinda Selixning jamoasi raqib darvozasiga gol urishga muvaffaq boʻladi, shunga qaramay, klub raqibga qarshi kechgan bahsda 1:2 hisobida imkoniyatni qoʻldan boy beradi. Oʻsha paytda „Zarya“ klubini murabbiy Anatoliy Kuksov boshqargan boʻlib, keyin uning oʻrnini murabbiy Aleksandr Shakun egallagan. Lugansk murabbiylari yangi yosh mahalliy futbolchilarga ishonch bildirishadi va ularni oʻyinlarga jalb qilishadi, shuning uchun ham Yuriy Selix klub tarkibida juda koʻp oʻyinlarda ishtirok etadi va koʻplab muvaffaqiyatlarga erishadi. „Zarya“ klubida oʻzini yetarlichi koʻrsata olgan Selix 1999-yilda Kiyevning "Dinamo" jamoasiga taklif qilinadi.

Selix Kiyevga koʻchib oʻtganidan soʻng, „Dinamo-2“ jamoasi safida oʻyin olib boradi. 1999-yil 30-oktyabrda asosiy jamoa tarkibida „Dnepr“ jamoasiga qarshi kechgan oʻyinning 17-daqiqasida maydonga tushiriladi (4:0). Keyinchalik, 2000-yildan 2005-yilgacha futbolchi Ukraina chempionatining birinchi, ikkinchi va uchinchi ligalarida turli jamoalar safida oʻyinga tushadi.

2005-yilda FK „Xarkov“ Selix bilan shartnoma imzolaydi. Bu jamoada Selix umumiy hisobda 30 ta oʻyin oʻtkazadi. Keyinchalik Yuriy Selix FK „Xarkov“dan soʻng „Zakarpatye“ jamoasiga oʻtkaziladi .

2007-yilda Aleksandr Kosevich bilan yaxshi tanish boʻlgan sobiq jamoadoshi Yuriyning Luganskning „Zarya“ klubiga qaytishiga sababchi boʻladi. „Zarya“ klubi tarkibida Yuriy Ukraina oliy ligasidagi oʻyinlari sonini 117 taga yetkazadi.

Keyinchalik futbolchi „Vitebsk“ , „Aleksandriya“, Namanganning "Navbahor", „Zakarpatye“, Andijonning "Andijon", „Nikolayev“, „Bukovina“, Sverdlovskning „Miner“ jamoalari safida ham toʻp suradi.

2013-yil oktyabr oyida Donbass chempionatida „Zarya“ klubi favoritlardan biriga aylanadi. Keyinchalik, Ukraina sharqida sodir boʻlgan mojarolar paytida Selix Ukraina tomonidan nazorat qilinmaydigan hududda qoladi va shu sababli futbolchi davlat tomonidan rasman tan olinmaydigan chempionatlarda oʻynashga majbur boʻladi.

2015-yilga kelib futbolchi LNR terma jamoasi (Lugansk Xalq Respublikasining milliy futbol jamoasi) da oʻyinlarini davom ettiradi.

## Manbalar

## Havolalar
*
*