Better World Books

**Better World Books** (shuningdek, Qumpus, Inc. nomi bilan ham tanilgan) 2002-yilda Indiana shtatidagi Notre-Dame universiteti talabalari tomonidan asos solingan, ishlatilgan va yangi kitoblarning Amerikadagi onlayn kitob sotuvchi tarmogʻi.

Better World Books tomonidan foydalanilgan kitoblar inventarizatsiyasi, asosan, 1800 dan ortiq kollej va universitetlarda muntazam kitoblar olib borish va 3000 dan ortiq kutubxona tizimlarining xayriyalari, shuningdek, burchaklar va kollejlar kampuslariga oʻrnatilgan xayriya qutilaridan iborat. Kompaniya Indiana shtatining Mishawaka shahrida, Nevadaning Reno shahrida; Pensilvaniya shtatining York shahrida va Shotlandiyaning Dunfermline shahrida tarqatish omborlariga ega,

## Tarixi
2001-yilda Notre-Dame universitetini tamomlagandan koʻp oʻtmay, Better World Books asoschilari Christopher Fuchs, Xavier Helgesen va Jeff Kurtzman oʻzlarining ishlatgan kollej darsliklarini onlayn tarzda sota boshlashdi. Keyin bu uch hamkor onlayn kitob sotish tajribasidan foydalangan holda biznes-reja tuzdilar. 2002yilda Fuchs va Helgesen Indiana shtatining South-Bend shahridagi Robinson jamoat taʼlim markaziga foyda keltirgan holda kitob diski sotuvini yoʻlga qoʻydilar. Bu vaqt davomida ular 2000 ta kitob yigʻib sotishdi, bu esa 10 000 dollar jamgʻarishdi. Sayohatdan tushgan mablagʻning yarmi mahalla markazidagi savodxonlik tashabbuslarini qoʻllab-quvvatlashga sarflandi.

2003-yilda uch kishi oʻz biznes rejalarini Notre-Dam universitetining Mendoza biznes kolleji qoshidagi Gigot tadbirkorlik tadqiqotlari markazi homiylik qilgan Notre-Dam ijtimoiy aventyur biznes-rejalari tanloviga kiritdilar. Ular tanlovda gʻolib boʻlishdi, bosh sovrin 7000 dollar va tadbirkor David Murphyning murabbiyligidan iborat edi. Murphy 2004-yildan 2011-yilgacha Better World Books prezidenti va bosh direktori boʻlib ishlagan va Notre-Damening tadbirkorlik magistri dasturini (ESTEEM) boshqargan.

Better World Books 2004-yilda AQSh Kichik biznes maʼmuriyati tomonidan qoʻllab-quvvatlangan kredit liniyasini sotib oldi. 2008-yil aprel oyida Better World Books kitoblar tarmogʻi Good Capital, MChJ va 18 ta xususiy investor orqali qoʻshimcha 4,5 million dollarlik avantyura kapitalini qoʻlga kiritdi.

2008-yilda kompaniya Shotlandiyaning Dunfermline shahrida oʻz faoliyatini yoʻlga qoʻydi va 2010-yilda Buyuk Britaniyaga xizmat koʻrsatuvchi veb-saytini ishga tushirdi. 2016-yilda kompaniya Nevada shtatining Reno shahrida yangi tarqatish markazini ochdi va 150 ta yangi ish oʻrni yaratdi.

Notijorat B Lab „Better World Books“ ni „B korporatsiyasi“ sifatida sertifikatladi, yaʼni u ijtimoiy farovonlikni taʼminlash uchun maʼlum standartlarga javob beradi, chunki u kitoblarni yoki oʻz daromadining bir qismini butun dunyo boʻylab savodxonlik dasturlariga hadya qiladi. 2013-yil holatiga koʻra, kompaniya ushbu dastur doirasida taxminan 14 million dollar xayriya qilgan.

2019-yil mart oyida Better World Books Indiana shtatining Goshen shahridagi soʻnggi chakana savdo hududi yopilishini eʼlon qildi. Tashkilot elektron tijorat faoliyatini yaxshilash va koʻproq odamlarni qamrab olishi uchun mazkur qarorni qabul qilgan edi.

Kompaniya yigʻilgan mablagʻlar, qayta ishlatilgan yoki qayta ishlangan kitoblar va sovgʻa qilingan kitoblar haqidagi maʼlumotlarni oʻzining „Impact (Taʼsir)“ nomli sahifasida keng ommaga namoyish etdi. 2019-yil holatiga koʻra, Better World Books yiliga 30 millionga yaqin ishlatilgan kitoblarga ishlov bergan, ulardan 10 million tasi sotilgan va 10 million tasi hamkorlik tashkilotlariga Berilgan.

2019-yil 6-noyabrda Better World Books koʻp yillik hamkori Internet Arxivi bilan aloqa bogʻladi, missiyaga muvofiq tuzilgan, notijorat tashkiloti Better World Libraries tomonidan sotib olindi. Rejaga koʻra, yana koʻplab kitoblarni raqamlashtirish va ularni internetga joylashtirishkerak edi. 2019-yil iyulidan 2020-yilning martigacha Better World Books Internet arxiviga 700 000 dan ortiq kitoblarni (ayrim ISBN koʻrsatkichlari boʻyicha) taqdim qildi. 2020-yilda 1,4 milliondan ortiq, 2021-yilning birinchi yarmida esa bir millionga yaqin kitob sovgʻa qilindi.

## Hamkorlar
Better World Books *BetterWorldBooks.com* saytida sotilgan har bir kitob uchun Afrikalik bolalarni pziq-ovqat bilan taʼminlash, ular uchun kitoblar berish yoki kichikroq xayriya oluvchilarga bitta kitobni sovgʻa qiladi. Better World Books savodxonlik boʻyicha notijorat tashkilotlariga qoʻshimcha yordam beradi, jumladan:

* Afrika uchun kitoblar — afrikalik bolalarga kitoblarni yigʻadi, joʻnatadi va tarqatadi.
* Oila savodxonligi milliy markazi — kam taʼminlangan bolalar va oilalarga taʼlim imkoniyatlari va savodxonlik dasturlarini taqdim etadi.
* Oʻqish xonasi — kutubxonalar va maktablar quradi va dunyoning qashshoq hududlarida, shu jumladan Janubi-Sharqiy Osiyoda stipendiyalar taqdim etadi. Bolalar uchun bir nechta tillarda kitoblarni nashr etadi.
* Worldfund — Lotin Amerikasida ingliz tilini yaxshilash uchun resurslarni taqdim etadi.
* Qamoqxona kitobi loyihasi — Quincy, Massachusets shtatida joylashgan notijorat tashkilot boʻlib, mahbuslarni kitoblar va huquqiy manbalar bilan taʼminlaydi.
* Robinson jamoat markazi — Indiana shtatining South-Bend shahrida taʼlim imkoniyatlari va repetitorlik xizmatlarini taqdim etadigan Notre-Dame universitetiga qarashli jamoat markazi.
* National Literacy Trust — Londonda (Angliya) joylashgan mustaqil xayriya tashkiloti, savodxonlikni targʻib qiladi.
* READ International — Buyuk Britaniyaning oʻrta maktablarida endi kerak boʻlmagan kitoblarni Tanzaniyaga koʻchirish orqali Sharqiy Afrikada taʼlim olish imkoniyatini yaxshilashga qaratilgan xayriya tashkiloti.
* Voyaga yetganlar savodxonligi milliy agentligi (NALA) — mustaqil Irlandiya xayriya tashkiloti boʻlib, savodxonlik va hisoblashda qiyinchiliklarga duch kelgan odamlar jamiyatda toʻliq ishtirok etishlari va ularning ehtiyojlariga javob beradigan taʼlim imkoniyatlaridan foydalanishlari mumkinligiga ishonch hosil qilish majburiyatini oladi.
* Internet arxivi — Internet arxivi va Better World Books 2019-yil noyabr oyida kitoblarni saqlash maqsadida raqamlashtirish boʻyicha yangi hamkorlikni eʼlon qildi.

## Yana qarang

* musiqa Magpie
* Kitoblar dunyosi
* AbeBooks
* Alibris
* Momox
* Onlayn kitob sotuvchilar ro'yxati

## Manbalar