CSKA (Kiyev futbol klubi)

**CSKA** (*Armiya markaziy sport klubi* ) — Kiyevning Ukrain futbol klubi hisoblanadi. Ushbu futbol klubi 1926-yilda tashkil topgan.

## Tarixi

### 1934-1991-yillarda klub
Jamoa 1934-yilda Ukrainaning sobiq poytaxti Xarkov shahrida „UVO“ (Ukrainskiy voenniy okrug — Ukraina harbiy okrugi) nomi ostida qayta tashkil etilgan. 1934-yil 24-iyunda Ukraina SSR poytaxti Xarkovdan Kiyevga koʻchirilgan. Hamda „UVO“ armiya jamoasi ham poytaxtga koʻchib oʻtkazilgan. 1960-yilgacha jamoa oʻz nomini koʻp marta oʻzgartirgan: „DO“ (Dom ofitserov — Ofitserlar uyi), „ODO“ (Okrujniy dom ofitserov — ofitserlar tuman uyi), „OSK“ (Okrujnoy sportivnoy klub — tuman sport klubi), „SKVO“ (Sportivnoy klub voyennogo okruga — harbiy okrugning sport klubi). 1960-yildan beri jamoaga „SKA“ (Sportiviy klub armii — Armiya sport klubi) deb nom berilgan. 1972-1976-yillar bundan mustasno hisoblanadi. 1976-yil avgust oyida jamoa „SKA“ (Kiyev) eski nomini qaytargan va bundan buyon Kiyev harbiy okrugi vakili boʻlgan. SSSRda „SKA“ „Qurolli Kuchlarning jismoniy va sport assotsiatsiyasi“ tarkibiga kiritilgan (CSKA, CSK havo kuchlari va CSK dengiz floti bilan birga) va SSSR Qurolli Kuchlari sport qoʻmitasiga boʻysungan.

Jamoa 1947-yildan buyon professional musobaqalarda qatnashib kelmoqda. „CSKA“ futbol boʻyicha Ukraina SSRning besh karra chempioni hisoblanadi (1949, 1951, 1967, 1980, 1983) shuningdek, 1976-yilda Ukraina SSR kubogi sohibi. Ittifoq davrining eng yuqori yutugʻi 1952-yilda futbol boʻyicha SSSR kubogining 1/2 finaliga yetib borishi boʻlgan. Ammo bu bosqichda armiya jamoasi Moskvaning „Spartak“ jamoasiga 2:0 hisobida magʻlubiyatga uchragan.

### 1992-2001-yillarda CSKA
1992-yil bahorida „SKA“ oʻyinlarni Ukraina chempionatining birinchi ligasida boshlagan (1992) va keyinchalik ikkinchi ligaga pasaygan. Ushbu mavsum soʻnggida (1992-1993-yillarda) bu jamoa „CSK VSU“ (Ukraina Qurolli Kuchlari Markaziy sport klubi) nomi ostida toʻp surgan va keyinchalik turnirni tark etgan.

1990-yillar boshida klub tarixida yana jamoa ikkita nomda musobaqalarda ishtirok etgan — „Borisfen“ (Borispol) va „Niva“ (Mironovka) nomlari misol boʻla oladi. 1992-1993-yilgi mavsumda „Niva“ uchinchi (oʻtish) ligasida mavsumni boshlagan. 1993-yilda „Niva“ va „Borisfen“ „Niva-Borisfen“ jamoasiga birlashishgan hamda 1994-yilda FC „Boryspil“ deb yangi nom berilgan. Birlashgan jamoa 1992-1993-yilgi mavsumni 4-oʻrinda yakunlashgan.

1993-1994-yilgi mavsumda „Boryspil“ birinchi ligaga yoʻllanmani qoʻlga kiritgan hamda Ikkinchi liganing qayta tashkil etilishi va uning ishtirokchilari sonining oʻzgarishi munosabati bilan Ukraina Qurolli Kuchlari „CSK“ turnir jadvalining oʻrtasidan joy olib, unda oʻynashni davom ettirishgan. „Niva“ (Mironovka) ham ikkinchi ligada alohida jamoa sifatida paydo boʻlgan.

#### CSKA-Borisfen
1994-1995-yilgi mavsum oʻrtalarida „Boryspol“ jamoasi negizida Mudofaa vazirligi va tijorat tuzilmalari ishtirokida „CSKA-Borisfen“ (Borispol) klubi tashkil topga hamda u darhol katta ligaga yoʻllanmani qoʻlga kiritgan. Shu bilan birga, armiya jamoasi 1994-1995-yilgi mavsumda ikkinchi ligaga muvaffaqiyatli oʻtgan. Shu bilan birga qatorda „Niva“ keyingi mavsum oʻrtalarida oʻz nomini „Niva-Kosmos“ga almashtirgan va ikkinchi ligada toʻp surgan.

1995-1996-yilgi mavsum boshida oliy ligada oʻynagan „CSKA-Borisfen“ Kiyevga koʻchib ketgan. Oʻsha mavsumda „CSKA-Borisfen“ tarkibida ikkita legioner mavjud boʻlib, ular zairlik Mfilo Mafumba va perulik Alfonso Yanez Ramires hisoblangan. „CSKA“ va „Niva-Kosmos“ ikkinchi ligada oʻynashgan va keyinchalik „SSKA“ birinchi ligaga koʻtarilgan. „CSKA-Borisfen“ tashkil topganidan keyin, aslida, oʻsha paytda ham „CSKA“ klubning ikkinchi jamoasi boʻlib qolgan.

1996-1997-yilgi mavsumda „CSKA-Borisfen“ klubida ajralish holati roʻy bergan. Armiya oʻzining oliy liga klubiga ega boʻlishni xohlagan hamda jamoaning nomi „CSKA“ deb oʻzgartirilgan. Shuningdek, ikkinchi ligani birinchi boʻlib tark etgan jamoa „CSKA-2“ nomi bilan tanilgan. Klubning „Boryspil“ egalari hech narsasiz qolishgan va jamoa havaskorlar ligasiga tushib ketgan. Xuddi shu mavsumda „Niva-Kosmos“ jamoasi tugatilgan. Undan soʻng, 1997-yilda Borisfen ikkinchi ligaga koʻtarilgan.

### „Arsenal“
2001-yilning dekabr oyida Kiyev shahar maʼmuriyati va Mudofaa vazirligi klubning birinchi jamoasi negizida tuzilgan „Arsenal“ klubining qoʻshma jamoasini tuzishga qaror qilishgan. Ikkinchi jamoaga (CSKA-2) „CSKA“ nomi berilgan.

### Hozirgi davrda
„CSKA“ jamoasi 2007-2008-yilgi mavsumga kelib birinchi ligada oʻynashda davom etgan. Mavsum oxirida klub 19-oʻrinni egallagan va Ikkinchi ligadan oʻrin olgan. 2009-2010-yilgi mavsum ikkinchi liga chempionatining 4-turidan soʻng „CSKA“ klubi turnirni tark etayotgani maʼlum qilingan. Shundan soʻng, „CSKA“ jamoasining oʻtkazgan oʻyinlari natijalari bekor qilingan.

2019-yil may oyida „CSKA“ klubi qayta tashkil etilgan. Jamoaning ustav kapitali shakllantirilgan va to‘ldirilgan. 2019-yil 1-iyun kuni „CSKA“ stadionida bolalar futbol maktabi ochilishi reja qilingan.

### 2021-yil
Jamoa „KSRFF“ (Kiyev-Svyatoshinskiy viloyati futbol federatsiyasi) chempionati va kubogida ishtirok etgan. „KSRFF“ kubogi uchun kurashda jamoa birinchi bosqichda — 1/16 finalda „Niva“ (Buzova) ga magʻlub boʻlgan.

## Oldingi nomlari

* 1934: UVO (Xarkov)
* 1934-1945: UDKA
* 1946: „Ofitserlar uyi“
* 1947: ODO
* 1948-1953: „Ofitserlar uyi“
* 1954-1956: ODO
* 1957: OSC
* 1957-1959: SKVO
* 1960-1971: SKA
* 1972: Chernigov jamoasi
* 1972-1976: SC „Chernigov“
* 1976-1992: SKA
* 1992-1993: VS „Oriyana“
* 1993-1994: CSK VSU
* 1994-1995: CSKA
* 1995-1996: CSKA-Borisfen
* 1996-yildan: CSKA

## Eslatmalar

## Manbalar