open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Bob Tuma

**Bob Tuma** (, maʼnosi: „Thomas darvozasi“) Suriya poytaxti Damashqning Eski shahrida joylashgan mahalladir. Bu Damashqning yetti darvozasidan biri boʻlib, nasroniylikning geografik belgisi hisoblanadi.

## Etimologiyasi
Darvoza Vizantiyaliklar tomonidan Iso Masihning oʻn ikki havoriylaridan biri boʻlgan Thomasni sharaflash uchun shu nom bilan nomlangan.

## Tarixi

### Qadimgi
Rimliklar birinchi boʻlib Damashqning yettita darvozasini qurganlar, bu darvoza taxminan 2000 yil oldin Veneraga bagʻishlab qurilgan.

### Oʻrta davrlar
Ayyubiylar sulolasi darvozani 13-asrda qayta tiklagan.

### Ilk zamonaviy davr
Damashq ishi 1840-yilda Bob Tuma yaqinida, italiyalik rohib va uning xizmatkori gʻoyib boʻlganida sodir boʻlgan. Xristianlar yahudiylarni bu ishda ayblab, ular matzo pishirish uchun rohib va xizmatchisining qonini olishganini aytishgan. Fransuz zodagoni Alphonse de Lamartine 1832-yilda Bob Tumaga tashrif buyurgan.

Bu mahalla 1860-yilda Livan togʻidagi druzlar va nasroniylar oʻrtasidagi yirik mojaro paytida nasroniylarni oʻldirish joyi boʻlgan.

## Turizm
U Damashqdagi mashhur geografik hudud diqqatga sazovor joy hisoblanadi. Uning hududida „Bab Touma Hotel“ deb nomlangan mehmonxona mavjud.

## Geografiyasi
Qadimgi Damashq hududidagi Bob Sharqi va Umayyad masjidi yaqinida joylashgan.

## Taniqli odamlar

* Havoriy Pavel, Iso Masihdan keyingi nasroniylikdagi eng muhim shaxslardan biri.
* Afgʻoniston va Hindiston boʻylab sayohat qilgan havoriy Thomas. Xristianlikni birinchi boʻlib Janubiy Osiyoga olib kelgan.
* Damashqlik Hananiya, Iso Masihning shogirdi.
* Bruklinlik Raphael, Shimoliy Amerikadagi birinchi Sharqiy pravoslav yepiskopi.
* Michel Aflaq, suriyalik faylasuf.

## Galereya

Fayl:Bab_Touma_Gate_Damascus.jpg|alt=Side view of Thomas' gate.|Thomas darvozasining yon tomondan koʻrinishi.
Fayl:De_poort_Bab_Tuma_in_de_stadsmuur,_Bestanddeelnr_255-5862.jpg|alt=Thomas' gate in 1950, before the authorities tore down the shops, visible in the photo, to make way for a newly paved road.|1950-yilda Thomas darvozasi, rasmiylar yangi asfaltlangan yoʻl ochish uchun fotosuratga tushgan doʻkonlarni buzib tashlashidan oldingi holati.

## Manbalar
Bob al-Sagʻir

**Bob al-Sagʻir** () Damashqning Eski shaharidagi yetti darvozadan biri va Suriyaning zamonaviy Damashq shahridagi koʻchasi shu nom bilan ataladi. Uning bir tomonida *qubur* (, qabrlar) va boshqa tomonida Umaviy masjidining janubi-gʻarbidagi Dimashq mahallasida joylashgan.

## Qabriston
*Maqbarat al-Bāb as-Sagʻir* () – qadimiy qabriston. U darvozaga tutash boʻlib, musulmonlar uchun muhim diniy ahamiyatga ega boʻlgan joydir.
## Manbalar

## Havolalar

* TripAdvisor: Foto: „Ahl-e-Bayt qabristoni, uni Bob-as-Sagʻir deb ham atashadi“
* Suriyadagi mojaro: Damashqdagi qoʻshaloq portlashda 40 iroqlik halok boʻldi
Anatoliy Babenko

**Anatoliy Nikolayevich Babenko** (; 1951-yil 7-avgust, Makeyevka, Stalin viloyati – 2014-yil 31-avgust) – sovet futbolchisi, darvozabon pozitsiyasida oʻynagan. Ukraina va Qozogʻiston klublarida murabbiylik qilgan.

## Biografiya

### Futbolchilik faoliyati
Anatoliy dastlab oʻzining tugʻilgan joyi Makeyevkada, soʻngra qisqa muddat Donetskning Shaxtyor jamoasida oʻynagan. 1969-yilni Avangard Makeyevka jamoasi tarkibida oʻtkazgan. 1970—1971-yillarda Sovet ittifoqi armiyasida xizmat qilgan davrida Kiyevning SKA jamoasi tarkibida oʻynagan. 1971-yilda Pavel Bogodelov bilan birgalikda Vinnitsaning „Lokomotiv“ klubiga oʻtgan. Anatoliy1974-yilda SSSR ikkinchi ligasining boshqa bi jamoasi, „Vulkan“ Petropavlovsk-Kamchatskiyklubida oʻynagan. U

Babenko 1975-yil Toshkentning „Paxtakor“ klubida boshlagan, mart oyida SSSR kubogi doirasida „Metalist“ jamoasiga (4:1) qarshi, chempionatda esa uchta oʻyinda ishtirok etgan. 1975-yil ikki davra boshlanishidan avval birinchi liganing boshqa bir jamoasi, „Zvezda Perm“ ga klubiga oʻtdi. Dastlabki mavsumida maydonga tushmagan boʻlsada, jamoadagi debyitini 1976-yilda oʻtkazgan. 1977-yil Moskvaning Torpedo klubi tarkibiga oʻtgan. Moskva jamoasida ikki mavsum davomida asosiy tarkibda birorta ham oʻyin oʻtkazmagan. Bu davrda koʻrichak tufayli jarroxlik amaliyotini oʻtkazga. Keyinchalik Kemerovoning „Kuzbass“ jamoasi tarkibida birinchi ligada (1979—1981), ikkinchi ligada „Niva Vinnitsa“ (1982—1985), „Meliorator Chimkent“ (1986) klublarida oʻynagan.

### Murabbiylik faoliyati
1987—1988-yillarda „Niva“ jamoasining murabbiyi va rahbari. 2004-yilda – Qaragʻandining „Shaxtyor“ klubi bosh murabbiyi.

Anatoliy 2014-yil 31-avgustda vafot etgan.

## Manbalar

## Havolalar
* Anatoliy Babenko Footballfactsru saytida

* Anatoliy Babenko
* Anatoliy Babenko

* Anatoliy Babenko Ukr-footbal.org.ua saytida ishlash statistikasi
Valeriy Lobanovskiy

**Valeriy Vasilevich Lobanovskiy** (, ; 1939-yil 6-yanvar – 2000-yil 12-may) – Sovet Ittifoqi futbolchisi va futbol murabbiyi. Valeriy SSSR sport ustasi, SSSRda xizmat koʻrsatgan murabbiy va UEFAning buyuk xizmatlari uchun ordeni (2002) va FIFA tomonidan berilgan eng yuqori mukofot – FIFAning Futboldagi buyuk xizmatlari uchun ordeni laureati boʻlgan. 2002-yilda Lobanovskiy Ukraina futboliga qoʻshgan hissasi uchun oʻz xalqining eng oliy mukofoti boʻlgan Ukraina Qahramoni (vafotidan keyin) mukofotiga sazovor boʻlgan. 2008-yilda Ukrainadagi „Inter“ telekanalining olib borgan soʻrovnama natijasiga koʻra Lobanovskiy 100 ta eng buyuk ukrainaliklar roʻyxatida 6-oʻrinni egallagan. Soʻrovnoma vaqtida 2,5 millionga yaqin odam ovoz bergan.

## Faoliyat statistikasi

### Murabbiy sifatida

### Boshqaruv statistikasi

## Yutuqlar

### Futbolchi sifatida
**Dinamo Kiyev**

* SSSR Oliy Ligasi (1): 1961
* SSSR Kubogi (1): 1964

### Murabbiy
**Dnipro Dnipropetrovsk**

* SSSR Birinchi Ligasi (1): 1971

**Dinamo Kiyev**

* SSSR Oliy Ligasi (8): 1974, 1975, 1977, 1980, 1981, 1985, 1986, 1990
* SSSR Kubogi (6): 1974, 1978, 1982, 1985, 1987, 1990
* SSSR Superkubogi (3): 1980, 1985, 1986
* Sovet jamiyati „Dinamo“ turniri (1): 1987
* Ukraina milliy ligasi (5): 1997, 1998, 1999, 2000, 2001
* Ukraina kubogi (3): 1998, 1999, 2000
* UEFA Kubok Egalari Kubogi (2): 1975, 1986
* UEFA Superkubogi (1): 1975; Ikkinchi oʻrin: 1986
* Yevropa kubogi/UEFA Chempionlar ligasi: Yarim finalchi 1977, 1987, 1999; Chorak finalchi 1976, 1982, 1983, 1998
* Mustaqil Davlatlar Hamdoʻstligi kubogi (3): 1997, 1998, 2002

**Sovet ittifoqi**

* UEFA Yevropa chempionati: Ikkinchi oʻrin 1988
* Yozgi Olimpiya oʻyinlarining bronza medali: 1976

**Ukraina SSR**

* Sovet ittifoqi xalqlar spartakiadasida bronza medali: 1979

**Birlashgan Arab Amirliklari**

* AFC Osiyo kubogi: 4-oʻrin 1992

**Kuvayt**

* Osiyo oʻyinlari bronza medali: 1994
* Arab koʻrfazi kubogi (1): 1996

### Individual

* Ukrainada mavsumning eng yaxshi murabbiyi (5 marta): 1996–97, 1997–98, 1998–99, 1999–00, 2001–02 (vafotidan keyin)
* Barcha davrlarning eng buyuk murabbiyi – 5 ta murabbiydan biri France Football, World Soccer va ESPN tomonidan top 10 oʻrinni egallagan.
** 6-oʻrin (France Football): 2019
** 6-oʻrin (World Soccer): 2013
** 8-oʻrin (ESPN): 2013
* Ukrainada yilning eng yaxshi futbolchisi: 1962, 1963, 1964
* IFFHS dunyoning eng yaxshi klub murabbiyi:
** 4-oʻrin (1997)
** 6-oʻrin (1998)
** 9-oʻrin (1999)

### Davlat mukofotlari va boshqa yutuqlar

*  Ukraina Qahramoni, Davlat buyrugʻi: 2002
*  Buyuk xizmatlari uchun ordeni (Ukraina), II darajali: 1998
*  Buyuk xizmatlari uchun ordeni (Ukraina), III darajali: 1998
*  „Shon-sharaf belgisi“ ordeni (Ukraina): 1971
*  Mehnat Qizil Bayroq ordeni: 1987
*  „Kiyevning 1500 yilligi munosabati bilan“ medali: 1982
* FIFAning buyuk xizmatlari uchun ordeni: 2002
* UEFA buyuk xizmatlari uchun ordeni: 2002

## Manbalar

## Havolalar

* *[http://www.chicagotribune.com/sports/sns-rt-uk-soccer-euro-ukraine-lobanovskybre85l0j7-20120622,0,1249535.story Lobanovskiy merosi Ukrainada yashaydi]*
* Sovet Ittifoqi uchun barcha statistika rusteam.ru saytida
Al-Fakihiy

**Abu Abdulloh Muhammad ibn Ishoq ibn al-Abbos al-Fakihiy** (, hijriy 215—220 — hijriy 272—279) — 9-asrda Makkaning taniqli tarixchisi va muhaddis olimi. Muhammad Ibn Ismoil al-Buxoriy, Muslim ibn al-Hajjoj, Abu Hotim ar-Roziy va Abu Zura Jurjoniy kabi nufuzli muhaddislardan hadislar rivoyat qilgan.
## Manbalar
Gunilla Ahren

**Gunilla Ahren** (1944-yil 9-fevralda tugʻilgan) – nafaqadagi shved togʻ changʻisi bilan shugʻullangan paralimpiya sportchisi. U 1984-yilda Avstriyaning Insbruk shahrida boʻlib oʻtgan qishki Paralimpiya oʻyinlarida va 1988-yilgi Qishki Paralimpiya oʻyinlarida togʻ changʻisi yoʻnalishi boʻyicha oʻz mamlakati shaʼnini himoya qilgan va oltita medalni qoʻlga kiritgan. Jumladan, toʻrtta oltin, bitta kumush va bitta bronza medallari.

## Faoliyati
Gunilla Ahren 1984-yilgi Qishki Paralimpiya oʻyinlarida LW6/8 toifasida ishtirok etgan. U toʻrtta oltin medalni qoʻlga kiritgan: slalomda (1:16,04 vaqt koʻrsatkichi bilan), gigant slalomda (1:28,68 vaqt koʻrsatkichi bilan), pastga tushishda (1:09,20 vaqt koʻrsatkichi bilan) va Alp togʻlarida super kombinatsiyalangan bahslarda gʻolib boʻlgan.

Gunilla Aren 1988-yilgi Qishki Paralimpiya oʻyinlarida ham qatnashgan. U slalom poygasida kumush medalni qoʻlga kiritgan (Martina Altenberger1:15,63 vaqt koʻrsatkichi bilan oltin va Eszbieta Dadok 1:37,46 vaqt koʻrsatkichi bilan bronza) va pastga tushishda bronza medalini 1:17,64 vaqt koʻrsatkichi bilan qoʻlga kiritgan (Martina Altenberger 1:13,87 va Nensi Gustafson 1:14,51). Bundan tashqari, u gigant slalom bahslarida ham ishtirok etgan.

Gunilla Ahren 1990-yilgi Jahon Paralimpiya chempionatida ham qatnashgan.

## Yana qarang

* Togʻ changʻisi boʻyicha Paralimpiya oʻyinlari sovrindorlari roʻyxati
## Manbalar
Elisabeth Osterwalder

**Elisabeth Osterwalder** – shveysariyalik togʻ changʻisi bilan shugʻullanuvchi paralimpiya sportchisi. U 1984-yilgi Qishki Paralimpiya oʻyinlarida Shveysariya shaʼnini himoya qilgan. Elisabeth jami yettita medalni qoʻlga kiritgan.

## Faoliyati
Elisabeth Osterwalder 1976-yilda Örnsköldsvik shahrida boʻlib oʻtgan Qishki Paralimpiya oʻyinlarida gigant slalom IV A yoʻnalishi boʻyicha qatnashib, 3:02:07 vaqt natijasi bilan oltin medalni qoʻlga kiritgan.

Elisabeth Osterwalder 1980-yilda Geylo shahrida boʻlib oʻtgan Qishki Paralimpiya oʻyinlarida ishtirok etgan. U gigant slalom 2B yoʻnalishida 3:39:11 va slalom 2B yoʻnalishida 2:07:16 vaqt natijalari bilan oltin medallarni qoʻlga kiritgan.

Elisabeth Osterwalder 1984-yilda Insbrukda boʻlib oʻtgan Qishki Paralimpiya oʻyinlarida ham ishtirok etgan. LW4 superkombinatsiyalangan poygada kumush medalni qoʻlga kiritgan (7’08" 33) va ayollar oʻrtasidagi LW4 da toʻrtinchi oʻrinni egallagan.

Shuningdek, Elisabeth Osterwalder 1980-yilda Arnxemda boʻlib oʻtgan yozgi Paralimpiya oʻyinlarida yengil atletika boʻyicha Paralimpiya musobaqalarida qatnashgan, yadro uloqtirish boʻyicha C1 (6,01 m) yoʻnalishida oltin medal, C1 nayza uloqtirishda kumush medal (natija 14,94 m) va C1 disk uloqtirish bahslarida bronza (natija 14,02 m) medallarga sazovor boʻlgan.
## Manbalar
Maria Sund

**Maria Sund** shved togʻ changʻisi bilan shugʻullanuvchi paralimpiya sportchisi. U 1992-yilgi Qishki Paralimpiya oʻyinlarida Shvetsiya shaʼnini himoya qilgan va kumush medalni qoʻlga kiritgan.

## Faoliyati
1992-yilgi Qishki Paralimpiya oʻyinlarida Maria Sund ayollar Slalomi LW5/7,6/8 boʻyicha kumush medalni qoʻlga kiritgan. U Ayollar pastga tushish LW5/7,6/8 musobaqalarida beshinchi, Ayollar Gigant Slalom LW5/7,6/8 yoʻnalishida yettinchi va Ayollar Super-G LW5/7,6/8 bahslarida ham oʻntalik ichida boʻlgan.
## Manbalar
Nadine Laurent

**Nadine Laurent** – fransuz togʻ changʻisi bilan shugʻullanuvchi paralimpiya sportchisi. 1992-yil Albertvilda oʻtkazilgan Qishki Paralimpiya oʻyinlarida kumush va bronza medalini qoʻlga kiritgan.

## Faoliyati
1992-yilda Fransiyaning Tignes/Albertvil shahrida boʻlib oʻtgan Qishki Paralimpiya oʻyinlarida qatnashgan Nadine Laurent ikkita medalni qoʻlga kiritgan: slalom boʻyicha 1:25,90 lik vaqt koʻrsatkichi kumush medal (1:24,49 vaqt natijasi bilan avstriyalik sportchi Helga Knapp oltin va 2: 23,51 vaqt natijasi bilan avstriyalik sportchi Cathy Gentile-Patti bronza) va gigant slalomda 2:31,80 lik vaqt koʻrsatkichi bilan bronza (2: 22,85 lik vaqt koʻrsatkichi bilan amerikalik sportchilar Sarah Billmeier oltin va 2:23,51 lik vaqt koʻrsatkichi bilan Cathy Gentile-Patti kumush) medaliga sazovor boʻlgan.

Nadine Laurent pastga tushishda oltinchi va LW2 toifasining super-G bahslarida beshinchi oʻrinni egallagan.

1994-yilda Norvegiyaning Lillehammer shahrida boʻlib oʻtgan Qishki Paralimpiya oʻyinlarida Nadine Laurent gigant slalomda LW2 bahslarida 4-oʻrinni, LW2 pastga tushishda 6-oʻrinni, super-G LW2da 7-oʻrinni egallab, medallar shodasisiz qolgan.
## Manbalar
Magda Amo Rius

**Magda Amo Rius** (1973-yil 23-iyulda Barselonada tugʻilgan) – yengil atletikachi va Ispaniyalik togʻ changʻi sporti bilan shugʻullanuvchi paralimpiya sportchisi. Uning koʻzlari koʻrmaydi. Magda Amo Rius B2 tipidagi changʻichi. U 1992-yilgi Qishki Paralimpiya oʻyinlarida qatnashib, gigant slalom poygasida bronza medalini qoʻlga kiritgan. Magda Amo Rius 1994-yilgi Qishki Paralimpiya oʻyinlarida ishtirok etgan va pastga tushish poygasida kumush medalni qoʻlga kiritgan. U 1996-yil yozgi Paralimpiya oʻyinlarida ham qatnashgan. Magda Amo Rius uzunlikka sakrash bahslarida eng uzoq masofaga sakragan. U 1998-yilgi Qishki Paralimpiya oʻyinlarida togʻ changʻisi yoʻnalishida ishtirok etgan va Gigant, Super Gigant, Slalom va pastga tushish poygalarida oltin medalni qoʻlga kiritgan.
## Manbalar
Elisabeth Dos-Kellner

**Elisabeth Dos-Kellner** (1966-yil 16-yanvarda tugʻilgan) – avstriyalik togʻ changʻisi bilan shugʻullanuvchi paralimpiyachi. U Avstriya sharafini 1988-yilgi Qishki Paralimpiada oʻyinlarida va 1994-yilgi Paralimpiada oʻyinlarida para-changʻi sporti yoʻnalishida himoya qilgan. U toʻrtta medalni qoʻlga kiritgan. Shulardan: uchtasi oltin va bittasi kumush medalidir.

## Faoliyati
Elisabeth Dos-Kellner 1988-yilda Insbrukda boʻlib oʻtgan Qishki Paralimpiada oʻyinlarida B2 toifasida ishtirok etgan. Kellner ikkita oltin medalni qoʻlga kiritgan, jumladan: gigant slalomda (1:58,27 vaqt bilan) va pastga tushish (poyga 0:53,24) bahslarida.

Elisabeth Dos-Kellner 1994-yili Norvegiyaning Lillehammer shahrida boʻlib oʻtgan Qishki Paralimpiada oʻyinlarida qatnashgan. U gigant slalomning B1-2 poygasida oltin (2:50,31 natijaga erishilgan) va alp togʻlari superkombinatsiyasida B1-2 boʻyicha 1:18,89 koʻrsatkich bilan kumush medalini (Gabriele Huemer 1:18,89 natijasi bilan oltin medalni, Joan Duffy 1:27.74 koʻrsatkich bilan bronza medalini) qoʻlga kiritgan.

## Manbalar
Ali ibn Ziyad

**Ali ibn Ziyad at-Tarabulsiy al-Absiy** (vaf. 799-yil) (hijriy 183-yil ) (), islom ilmida ko'proq **Ali ibn Ziyad** yoki **Imom at-Tarabulsiy** nomi bilan tanilgan, milodiy tripolilik faqih. Ibn Ziyod Molikiy fiqh muhim ilk olimi va Imom Molikning hamrohi. Ali ibn Ziyod Imom Molikning Muvattosini Ifriqiyaga olib kelishga mas'ul edi. Milodiy 799-yilda vafot etgan.

## Manbalar
Louis XV

Louis XV (1710-yil 15-fevral – 1774-yil 10-may) – fransuz qiroli, 1715-yildan to vafotigacha hukmronlik qilgan. U Lui XIV ning nevarasi, u besh yoshida muvaffaqiyat qozongan. Uni „Sevimli“ (fransuzcha: le Bien-Aimé) deb atashgan. Uning kuchli rahbarlikni taʼminlay olmagani va juda zarur islohotlar Fransiya inqilobiga sabab boʻldi.

## Hayoti va hukmronligi

Lui 1710-yil 15-fevralda Versalda fransuz Lyudovik XIII va uning onasi Savoyalik Mari Adelaidening oʻgʻli. Filipp II Orlean gersogi, Fransiya regenti, Lui 1723-yilda qonuniy yoshga yetgunga qadar regent sifatida boshqargan. 1725-yilda Polsha qiroli Stanislav I ning qizi Mariya Leshchinskaga uylangan. Keyingi yili uning sobiq ustozi Andre Herkul de Fleri bosh vazir boʻldi. Fleury 17 yildan soʻng vafotigacha Frantsiyaga barqaror maʼmuriyat berdi. Shundan soʻng Lui oʻzi nominal nazorat ostida edi, lekin u hukumatga faqat birdan-bir qiziqish bilan qaradi va hech qachon uyda yoki chet elda izchil siyosatga amal qilmadi. Unga tez-tez bekalari taʼsir koʻrsatdi, ularning eng kuchlisi markiz de Pompadur edi.

## Harbiy faoliyati va oʻlimi
Fransiya Lui hukmronligi davrida uchta urushda qatnashgan. Birinchi Polsha vorislik urushi (1733-35) natijasida Fransiya Lotaringiya provinsiyasini qoʻlga kiritdi. Ikkinchisi, Angliya bilan mustamlakachilik kurashining boshlanishini belgilagan Avstriya vorisligi urushi (1740-48) qarorsiz edi. Oxirgi Yetti yillik urushda (1756-63) korruptsiya va notoʻgʻri boshqaruv tufayli mayib boʻlgan Fransiya xorijdagi mulklarining katta qismini inglizlarga boy berdi. Bu davrdagi Fransiya tashqi siyosati Luining „maxfiy diplomatiyasi“ tufayli tartibsiz holga keltirildi, chunki uning boshqa mamlakatlardagi agentlari baʼzan oʻz vazirlarining maqsadlariga zid boʻlgan maqsadlarni koʻzlaganlar. Vaziyat 1760-yillarda, yangi vazir, Dyuk de Choiseul hukumatga bir oz tartib oʻrnatgan va Yetti yillik urush etkazilgan zararni qoplashga uringanida biroz yaxshilandi. Hukmronligining soʻnggi yillarida Lui oʻz kansleri Rene de Maupeu bilan hamkorlik qilib, mamlakatdagi adolatsiz va samarasiz soliq tizimini isloh qildi. 1771-yilda islohotga qarshi chiqqan parlamentlar yoki suveren sudlar qayta tashkil etildi va qirol farmonlariga toʻsqinlik qilish huquqidan mahrum qilindi. Keyin ilgari ozod qilingan zodagonlar va ruhoniylarni soliqqa tortish choralari koʻrildi, ammo 1774-yil 10-mayda Versalda qirol oʻlimidan soʻng bu choralar bekor qilindi. Lui XV magʻlubiyatga uchragan va mashhur boʻlmagan qirol sifatida chechakdan vafot etdi. Uning oʻrniga uning nabirasi Lyudovik XVI oʻtirdi, keyinchalik u fransuz inqilobi davrida giliotinada oʻldirilgan.
## Manbalar
Ajoyib xayolparast

„**Ajoyib xayolparast**“ () – 1977-yil suratga olingan oʻzbek sovet filmi. Film yozuvchi Odil Yoqubovning „Baxt qushi“ hikoyasi asosida suratga olingan.

## Syujeti
Qishloq xoʻjaligida shifokor boʻlib ishlovchi Hasan ismli shaxs film bosh qahramoni. Rafiqasi Tamilani qattiq yaxshi koʻradigan Hasan uning baxtli qilish uchun tinimsiz harakat qiladi. Kunlardan bir kun bemorlardan biri Hasanga quyondan zoʻr daromad kelishini aytib qoladi. Hasan boʻlsa tabiatan xayolparastroq boʻlganligi bois juda katta foyda haqida tunu-kun oʻylay boshlaydi. Oqibatda ham rafiqasiga, ham yaqinlari va qishloq ahliga tobora begona kishiga aylana boradi. 

Filmda oʻzbek ayolining mashaqqatli hayot tasvirini oʻzida aks etgani eʼtirof etilgan. Shuningdek, bosh qahramon rolini ijro etgan Baxtiyor Ixtiyorov faoliyati mobaynidagi eng yaxshi rol boʻlganligini oʻz intervyusi orqali aytib oʻtgan.

## Rollarda

* Baxtiyor Ixtiyorov — Hasan;
* Aida Yunusova —  Tamilla;
* Murod Rajabov — Vahob;
* Nigora Ernazarova — Sanobar;
* Bekzod Hamroev — Karim;
* Husan Musaboyev — kinomexanik Yoqub duduq

## Manbalar
Shchetsin tramvaylari

**Shchetsin tramvaylari** – Polshaning Shchetsin shahridagi tramvay tizimi. 1879-yil 23-iyul kuni foydalanishga topshirilgan. 1897-yildan boshlab tizim elektr tramvay yoʻliga aylantirildi.

## Tarixi

### Ot aravali tramvay (1879—1896-yillar)
* 1879-yil 25-mart – „Stettiner Strassen-Eisenbahn Gesellschaft“ tresti tashkil etildi.
* 1879-yil 23-iyul – Westend tramvay parkidan Elysium pivo zavodiga otli tramvay harakatini ochildi.
* 1879-yil 16-oktyabr – ikkinchi ot aravada harakatlanadigan yoʻnalish ochildi.
* 1886-yil 23-oktyabr – yana ikkita tramvay yo'nalishi ochildi.

### Elektr tramvay (1879—1952-yillar)
* 1897-yil – ot aravli tramvaylar harakati bekor qilindi.
* 1904-yil – shahar markazida tramvay yo'llarini qurish.
* 1905-yil – tramvay liniyalari raqamlar bilan belgilangan.
* 1927-yil – aeroportga tramvay liniyasini qurish.
* 1945 yil, 24-aprel – urushdagi zarar tufayli tramvay harakati to'xtatildi.
* 1945 yil, 12-avgust – Polshaning Shetsin shahrida birinchi tramvay liniyasining ochilishi.
* 1951-yil – tramvay harakatini toʻliq tiklash.

### Polsha Xalq Respublikasi davridagi tramvay (1952—1989-yillar)
* 1955-yil – Shchetsinga yangi N/ND tramvay vagonlari keltirildi.
* 1965-yil – Klonovits koʻchasida tramvay uchun taʼmirlash ustaxonalari qurildi.
* 1971-yil – Shchetsinga yangi 102Na tramvay vagonlari keltirildi.
* 1973-yil – Polsha armiyasi, Yagellonlari, Stalingrad himoyachilari koʻchalari boʻylab oʻtgan tramvay liniyalari demontaj qilindi.
* 1975-yil – Shchetsinga yangi 105N tramvay vagonlari keltirildi.
* 1981-yil – Shchetsinga yangi 105Na tramvay vagonlari keltirildi.

### Polsha Respublikasi davridagi tramvay (1989—)

* 1996-yil – Dyusseldorfdan foydalanilgan GT6 tramvaylarini sotib olish.
* 2000-yil – Shchetsinga yangi 105N2k/2000 tramvay vagonlari keltirildi.
* 2006 yil – Berlindan ishlatilgan Tatra KT4DtM tramvaylari sotib olindi.
* 2009 yil – Berlindan ishlatilgan Tatra T6A2D tramvaylari sotib olindi.
* 2011 yil – Texnologiya va transport muzeyi ochildi.
* 2010-yil – Iyul oyida Shchetsin 6 ta yangi Pesa 120NaS Swing rusumli vagonlarini xarid qildi.
* 2012-yil – Oktyabr oyida Shchetsin 22 ta yangi Pesa 120NaS2 Swing rusumli vagonlarini xarid qildi.
* 2015-yil – tez tramvay liniyasi ishga tushirildi.
* 2019-yil – tramvay yo'llarini modernizatsiya qilish boshlanishi.
* 2021-yil 18-dekabr – Arkonska koʻchasidan Zavadski massiva qadar yangi tramvay liniyasi ochildi.

## Liniyalari

## Harakatdagi sostav

## Manbalar

## Tashqi havolalar
Soʻnggi mogikan

„**Soʻnggi mogikan yoxud 1757-yil hikoyati**“ () – James Fenimore Cooper qalamiga mansub tarixiy ishqiy roman. 1826-yil bosilib chiqqan. „Koʻn paypoq haqidagi epopeya“ () romanlar seriyasidagi ikkinchi va eng keng tanilgan asar. 1840-yilda chop etilgan „Izquvar“ romani „Soʻnggi mogikan“ romanining davomidir. 1841-yilda chop etilgan „Chingachguk – ulkan ilon“ romanidan esa „Soʻnggi Mogikan“ romanidagidan oldin sodir boʻlgan hodisalar oʻrin olgan. „Soʻnggi mogikan“ romanidagi hodisalar 1757-yilda, Fransiya va Buyuk Britaniya Shimoliy Amerika hududlari uchun kurashgan Yetti yillik urushning Shimoliy Amerika teatri davom etayotgan bir paytda sodir boʻladi. Ushbu urushda fransuzlar ham, inglizlar ham Amerikaning tub xalqlari orasida ittifoqchi izlagan. Fransuzlar ayniqsa hindilarning yordamiga tayangan, chunki Shimoliy-Sharqiy chegara hududlarida inglizlar soni fransuzlar sonidan nisbatan koʻp boʻlgan. Xususan, romandagi voqealar William Henry qalʼasi qamal qilingan davrda sodir boʻladi.

Romandagi hodisalar asosan hozirgi Lake George shahri hududida sodir boʻladi. Xususan, unda podpolkovnik Munroning ikki qizi — Alice (oʻzbekcha tarjimada „Alisa“) va Corani () William Henry qalʼasidagi xavfsiz manzilga eltib qoʻyish uchun qilingan safar haqida hikoya qilinadi. Ayollarni qoʻriqlayotgan karvon orasida Natty Bumppo (), mayor Duncan Heyward (), ashula oʻqituvchisi David Gamut () va hindilar Chingachgook () va Unkas bor. Ota-oʻgʻil Chingachgook va Unkas obrazlari roman nomi uchun asos boʻlgan. Bu ikki qahramon baʼzan endi shakllanayotgan Amerika jamiyatining mikrokosmi sifatida koʻriladi, ayniqsa ularning irqiy kelib chiqishi nutqayi nazaridan.

„Soʻnggi mogikan“ nashr etilganidan beri eng keng tanilgan ingliz tilidagi romanlardan biri boʻlib keladi. Roman, shuningdek, Amerika adabiyoti boʻyicha koʻplab kurslarda oʻqish uchun tayinlanadigan asarlarning biridir. Roman asosida bir necha teatr va televideniye asarlari hamda multfilmlar ishlangan. Roman bir necha tilga, jumladan, oʻzbek tiliga tarjima qilingan. Erkin Mirobidov ruscha tarjimadan oʻzbekchaga oʻgirgan tarjima 1973-yil chop etilgan.

## Manbalar
Alfa kanal

**Alfa kanal** () — qisman yoki toʻliq shaffoflik effektini yaratish uchun tasvirni fon bilan birlashtirish jarayoni. Mazkur tushuncha 1970-yillar oxirlarida amerikalik informatiklar — Alvy Ray Smith va Ed Catmull tomonidan kiritilgan.

Turli grafik formatlar alfa-kanalni qo‘llash imkoniyatida farq qiladi: GIF formati oddiy binar shaffoflikni taʼminlaydi, yaʼni har bir piksel yoki butunlay shaffof, yoki butunlay shaffof emas bo‘ladi. PNG formati esa qisman shaffoflikni 254 yoki 65 534 darajada belgilash imkonini beradi.

Shuningdek, tarmoq protokollarida (masalan, TCP/IP) kirish va chiqish paketlarini filtrlash OSI modelining amaliy pog‘onalarida amalga oshiriladi. Turli vositachi-dasturlar tarmoq orqali uzatilayotgan axborotni shlyuz orqali qayta yo‘naltiradi va tegishli xizmatlarni generatsiyalaydi.

## Manbalar

## Adabiyotlar

*
Benjaminas Zelkevičius

**Benjaminas Zelkevičius** (; 1944-yil 6-fevralda tugʻilgan) – litvalik futbol murabbiyi va sobiq futbolchi, FM Ateitis jamoasida texnik direktor. Benjaminas Litva terma jamoasini turli yillar davomida (1990—1991, 1995—1997 va 2001—2002) uch marta boshqargan. Zelkevičius hujumchi sifatida oʻynagan, 331 ta oʻyin oʻtkazib va 50 ta gol muallifi boʻlgan.

Benjaminas shuningdek, „Jalgiris Vilnyus“ va Rossiyaning „Baltika Kaliningrad“ klublarini boshqargan. Futbolchilik faoliyati davomida u SSSR Oliy ligasida Donetskning „Shaxtyor“ klubida va Sovet Birinchi ligasida „Jalgiris Vilnyus“da oʻynagan.

## Murabbiylikdan keyingi faoliyat
2009-yil sentabridan 2010-yilgacha Zelkevichyus FM Ateitis yoshlar akademiyasida murabbiylik qilgan. 2019-yil 12-avgustda u Ateitisning texnik direktori boʻlgan.

2015-yildan beri Zelkevichyus Litva futbol murabbiylari kengashi raisi hisoblanadi.

## Yutuqlar

* Boltiq kubogi
** 1991-yil

* Latviya chempioni
** 1995-yil

## Manbalar

## Havolalar

* Benjaminas Zelkevičius

* Benjaminas Zelkevičius

* Benjaminas Zelkevičius

* Benjaminas Zelkevičius
Konstantin Beskov

**Konstantin Ivanovich Beskov** (; 1920-yil 18-noyabr – 2006-yil 6-may) – sovet / rus futbolchisi va futbol murabbiyi.

Beskov Moskvada tugʻilgan. U Moskvaning „Dinamo“ jamoasida hujumchi sifatida oʻynagan va 126 ta gol urgan va futbolchilik faoliyatini yakunlaganidan soʻng „Dinamo“ va „Spartak“ jamoalarini boshqargan va muvaffaqiyatli murabbiyga aylangan. Konstantin SSSR terma jamoasini Yevro 64 va 1982-yilgi jahon chempionati final bosqichlarida murabbiylik qilgan.

Jismoniy tarbiya instituti Oliy murabbiylar maktabini (GTSOLIFK, 1952) tugatgan. Davlat jismoniy tarbiya va jismoniy tarbiya markazi aspiranturasida tahsil olgan (1952—1954).

## Xotira

2009-yil 28-dekabrda Rossiya Markaziy banki Konstantin Beskovga bagʻishlangan „Rossiyaning taniqli sportchilari“ seriyasidan nominal qiymati 2 rubl boʻlgan esdalik kumush tanganing muomalaga chiqarilishini eʼlon qilgan. Tangalar 3000 dona nashrda chiqarilgan va 925 probali kumushdan tayyorlangan, sof metallning ogʻirligi 15,5 gramm (yarim untsiya). Chiqarilgan sanaga qaramay, tangalarda 2010-yil sanasi muhrlangan. Beskovdan tashqari, xuddi shunday xususiyatlarga ega Eduard Streltsov va Lev Yashinga bagʻishlangan tangalar ham chiqarilgan.

2010-yil 18-noyabrda Beskov 1950-yildan 2006-yilgacha (Moskva, Sadovaya-Triumfalnaya koʻchasi, 4-10) yashagan uyga yodgorlik taxtasi oʻrnatilgan.

Beskov nomi Moskva futbol federatsiyasi qoshidagi bolalar va oʻsmirlar murabbiylarini tayyorlash markaziga berilgan.

## Sport mukofotlari

### Oʻyinchi sifatida
**Dinamo Moskva**

* Sovet Oliy Ligasi (2): 1945, 1949
* Sovet Kubogi (1): 1953-yil

### Murabbiy sifatida
**Spartak Moskva**

* Sovet Oliy Ligasi (2): 1979, 1987
* SSSR Federatsiyasi kubogi (1): 1987-yil
* Sovet Birinchi Ligasi (1): 1977-yil
* Yevropa chempionlar kubogi : 1981-yil chorak finalchi
* UEFA kubogi : 1984-yil chorak finalchi

**Dinamo Moskva**

* Sovet Kubogi sohibi (2): 1967, 1970
* Rossiya kubogi sohibi (1): 1995-yil
* Yevropa kubogi gʻoliblari kubogi : 2-oʻrin sohibi 1972-yil

**Sovet Ittifoqi**

* UEFA Yevropa  chempionati: 2-oʻrin sohibi 1964-yil
* Yozgi Olimpiya oʻyinlarining bronza medali: 1980-yil

**Moskva XI**

* SSSR xalqlari Spartakiadasi (1): 1979-yil

## Faxriy unvonlar va mukofotlar

* 2-darajali va 3-darajali „Vatanga xizmatlari uchun“ ordenlari
* Lenin ordeni
* 2-darajali Vatan urushi ordeni
* Xalqlar doʻstligi ordeni
* Ikki marta „Shon-sharaf belgisi“ ordeni (jumladan, 1957-yil)
* „Vladimir Ilich Lenin tavalludining 100 yilligi munosabati bilan“ yubiley medali
* „1941-1945 yillardagi Ulugʻ Vatan urushidagi jasoratli mehnati uchun“ medali
* „1941—1945-yillardagi Ulug‘ Vatan urushidagi G‘alabaning 20 yilligi“ yubiley medali
* „1941—1945-yillardagi Ulug‘ Vatan urushidagi G‘alabaning 30 yilligi“ yubiley medali
* „Moskvaning 850 yilligi munosabati bilan“ medali

## Manbalar

## Havolalar

* Konstantin Beskov dies
Ozarbayjon xalq artisti

**Ozarbayjon Respublikasi xalq artisti** – Ozarbayjon Respublikasida sanʼat, teatr, kino va musiqa sohalarida katta ijodiy muvaffaqiyatlarga erishgan sanʼatkorlarga beriladigan faxriy unvon. Undan oldin Ozarbayjon SSR xalq artisti (1931–1991) boʻlgan.

„Ozarbayjon xalq artisti“ faxriy unvoni Ozarbayjon Respublikasi Prezidentining 1998-yil 22-maydagi Farmoni bilan boshqa unvonlar qatori taʼsis etilgan. Ozarbayjon Prezidenti faxriy unvonni uning tashabbusi bilan, shuningdek, Milliy Majlis va Vazirlar Mahkamasining taklifiga binoan beriladi.

## Belgi va litsenziya
„Ozarbayjon Respublikasi xalq artisti“ faxriy unvoni bilan taqdirlangan shaxslar Ozarbayjon Respublikasining faxriy unvoni toʻgʻrisidagi guvohnoma va koʻkrak nishoni bilan taqdirlanadilar. Nishon koʻkrakning oʻng tomonida taqilgan boʻlishi kerak.

## Sohiblari
*Qarang: [[:Turkum:Ozarbayjon xalq artistlari]]* .

## Manbalar
Boris Kopeykin

**Boris Arkadyevich Kopeykin** (; 1946-yil 27-martda Chelyabinskda tugʻilgan) – nafaqadagi sovet futbolchisi va hozirgi rossiyalik murabbiy.

## Terma jamoadagi faoliyat
Kopeykin 1970-yil 28-oktyabrda Bolgariyaga qarshi oʻrtoqlik uchrashuvida SSSR terma jamoasi safida debyut qilgan. U UEFA Yevro 1972 saralashida oʻynagan, ammo yakuniy turnir tarkibiga kiritilmagan.

## Yutuqlar

* Sovet Oliy Ligasi gʻolibi: 1970-yil.
* Yil yakunlari boʻyicha eng yaxshi 33 oʻyinchi: uch marta.

## Manbalar

## Havolalar
*  Profile
Yoqubning narvoni

**Yoqubning narvoni** (, *Sulam Yaakov*) – Yoqubning tushidagi narvon boʻlib, bu narvon Yer bilan Osmonni bogʻlaydi.

## Tavrotda

Yoqub uygʻonib, boshi tagiga qoʻygan toshni olib, uni yodgorlik qilib tikladi, uni Xudoga bagʻishlash uchun ustiga moy quydi va bu joyni Xudoning uyi deb eʼlon qildi.

## Manbalar
Amir Xayrbak xonaqohi

**Amir Xayrbak dafn majmuasi**, **Al-Amir Xayr Bak masjidi-madrasasi** yoki **Xayrbak masjidi** () – Bab al-Vazir koʻchasidagi diniy majmua. U Misrning Islomiy Qohira qismida joylashgan (Darb al-Ahmar tumani). Majmua dastlab 1502-yilda Misrning Usmoniy hokimi Xayr Bak tomonidan qurilgan maqbaradangina iborat boʻlgan. Keyinchalik unga madrasa va masjid ham qoʻshilgan. Koʻp oʻtmay uning yaqinida Amir Alin Oq saroyi (1293-yilda qurilgan) qurilgan. Atrofda janubi-sharqda Qohira qal’asi, janubi-gʻarbda Amir Alin oq saroyi, shimoli-sharqda Oqsunqur masjidi joylashgan. Bu oʻrta asrlarda qurilgan cherkes (Burji) uslubidagi Mamluk meʼmorchiligining yorqin naʼmunasidir.

## Arxitekturasi

Tashqi tomonida gul naqshli gumbazli peshtoq, muqarnas bilan qoplangan arkli kirish eshigi, majmuaning shimoliy chekkasiga olib boruvchi yoʻlak va 1884-yildagi zilziladan choʻqqisini yoʻqotgan, ammo 2003-yilda qayta tiklangan minora joylashgan.

Ichkari qismi toʻrtburchak shaklda boʻlib, toʻrtta ayvon bilan oʻralgan. Ayvonlarning devorlari madrasa polidan 1,5 metr balandlikdagi marmar mantiya bilan oʻralgan boʻlib, tepasida Fath surasi oyatlari yozilgan. Mehrob janubiy devorning oʻrtasida joylashgan boʻlib, u ikki kichikroq halqa bilan oʻralgan. Bu uchta toʻsin janubiy ayvonning butun maydonini egallagan.

## Yana qarang

* Masjidlar roʻyxati
* Afrikadagi masjidlar roʻyxati
* Misrdagi masjidlar roʻyxati
## Manbalar

## Havolalar

* Islomiy asarlar davlat sayti
Abdulloh ibn Ali Zayn al-Abidin maqbarasi

**Abdulloh ibn Ali Zayn al-Abidin maqbarasi** () Husayn ibn Alining nabirasi Abdulloh ibn Ali Zayn al-Abidinga atab qurilgan maqbaradir. Misrning Iskandariya shahridagi Fuad koʻchasining yon tomonida joylashgan. U Yoqub ibn Abdurahmon ibn Muhammad maqbarasi qarshisida barpo etilgan.

## Tarixi
Husayn ibn Ali vafotidan keyin Umaviylar xalifaligi ostida Iroqdagi odamlar oʻrtasidagi nizo va tartibsizliklarning oldini olish uchun Abdulloh ibn Ali Zayn al-Abidin xolasi Zaynab binti Husayn ibn Ali bilan Iskandariyaga yoʻl olgan. U zotga hamrohlari tobein Yoqub ibn Abdurahmon hamrohlik qilgan. Ziyoratgoh hozir turgan joy avvallari Abdulloh ibn Ali mahalliy aholiga islom dinini oʻrgatadigan hudud boʻlgan. Keyinchalik ziyoratgoh vayronaga aylanganidan soʻng yopilgan. 2017-yilda qayta tiklanganidan keyin qayta ochilgan.

## Arxitekturasi
Ziyoratgoh Mamluk meʼmorchiligini eslatuvchi uslubda qurilgan. Ziyoratgoh gumbazida Qur’oni Karimning „Oyatul-Kursiy“ surasidan oyatlar oʻyib yozilgan. Ziyoratgohda Abdulloh ibn Ali ham, uning rafiqasi ham dafn etilgan.

## Galereya

Fayl:Mausoleum_of_Abdullah_ibn_Ali_Zayn_al-Abidin_in_Alexandria,_Egypt_02.jpg|alt=Information on the entrance of the Mausoleum|Maqbaraga kirish qismidagi maqbara haqida yozilganlavha
Fayl:Mausoleum_of_Abdullah_ibn_Ali_Zayn_al-Abidin_in_Alexandria,_Egypt_03.jpg|alt=Information on the entrance of the Mausoleum|Maqbaraga kirish qismidagi maqbara haqida yozilgan lavha

## Manbalar
Ahmet Hamdi Akseki

**Ahmet Hamdi Akseki** (1886 – 1951-yil 9-yanvar) – Turkiyada Din ishlari boshqarmasi sobiq prezidenti. Islom olimi. Ahmet Hamdi Akseki masjidi uning nomi bilan atalgan.

## Biografiyasi
Akseki 1886 yilda Antaliya viloyatida tugʻilgan. Turli madrasalarda ham oʻqib, ham dars bergan. Mehmet Rifat Börekchi uni 1939-yilda Din ishlari boʻyicha boshqarma oʻrinbosari etib tayinlagan. Mehmet Sherefettin Yaltkaya vafotigacha vazirlik lavozimini egallangunga qadar bu lavozimda qolgan.
## Manbalar
Dannenfeldt maqbarasi

**Dannenfeldt maqbarasi** Germaniyaning Usedom hududidagi Monchow shahrida joylashgan 15-asrga oid gotika uslubida qurilgan qishloq cherkovi yaqidagi tarixiy bino va diqqatga sazovor joydir.

Monchow cherkovi yonida joylashgan kichik qabristonda Dannenfeldt oilasi aʼzolarining qabrlari bor. Karl Dannenfeldt cherkov hovlisida maqbara qurish uchun Svinemündelik Pistorius ismli ustani yollagan. 1891-yilda qurib bitkazilgan maqbara Dannenfeldtsga 25 000 oltin markaga tushgan. Maqbara devorlari shlakdan yasalgan uchta xonadan iborat. Tashqi devorlari qizil gʻishtdan qurilgan va umumiy dizayn barokko uslubida qilingan. Cherublarning tashqi qismini bezatilgan va ustiga „Dannenfeldt“ yozuvi yozilgan. 

Maqbaraga „ajoyib“, „klassik“ singari taʼriflar beriladi. Bino nafis boʻlsa-da, dizayndagi isrofgarchilik va unga bogʻliq xarajat tufayli qurilgan cherkov va qishloqqa nisbatan „dabdabali“ va „ulugʻvor“ koʻrinishda qurilgan deyiladi.

Maqbara Usedom oroliga tashrif buyuruvchilar uchun diqqatga sazovor joylardan biri hisoblanadi. Ammo maqbaraga kirish uchun keng jamoatchilikka ruxsat berilmagan. Hozirda maqbara Dannenfeldt oilasi yoki qarindoshlari tomonidan ham moliyalashtirilmay qoʻyilgan.
## Manbalar
Ali Al-Biladiy

**Shayx Ali bin Hasan bin Ali bin Sulaymon Al-Biladiy** (arabcha: *علي البلادي*) (taxminan 1857–1922) (hijriy 1274 – 1340) – bahraynlik islom olimi, tarixchi, yozuvchi va shoir. Oʻzining „*Anvarul Badrayn*“ („*Ikki oyning nurlari*“) kitobi bilan mashhur.

## Yoshligi va taʼlimi
Al-Biladiy milodiy 1857-yilda (hijriy 1274-yil) eski Al-Bilad qishlogʻida (hozirgi Bahraynning shimolidagi Bilad Al Qadim) tugʻilgan. Keyinchalik oilasi bilan Qatifga koʻchib oʻtgan.

Muhammad Husayn Kozimiy, Muhammad Toha Najaf, Murtazo Mahdi al-Kashmiriy an-Najafi, Mahmud Zahab an-Najafi, Hasan bin Matar al-Jazoir kabi taniqli insonlar bilan birga Najafda madrasada oʻqigan.

## Ishlari
Al-Biladiyning islom fiqhi, aqidasi va tarixiga oid turli asarlari bor. Barchasi arab tilida yozilgan va hech qachon ingliz yoki boshqa tillarga tarjima qilinmagan. Asarlariga quyidagilar kiradi:

* *Anvar Al Badrayn Fi Tarajom Ulamoʻ Al Qatif Val Ahsaʼ Val Bahrayn*. (Ikki oyning nurlari: Qotif, Ahsa va Bahrayn ulamolarining tarjimai hollari). 
* *Al-Haqqul Vaheh fi Ahval al-Abd as-Solih*. (Ochiq haq: Solih qulning tarjimai holi), bu kitobda din arbobi Ahmad Al-Taanning maxsus tarjimai holi mavjud.
* *Zavoher az-Zavojir Fi Maʼrifat Al Kaboʻer* .
* *Jannaton Tajri Min Tahtiha Al Anhor* .
## Manbalar
Tarabay ash-Sharifiy maqbarasi

**Tarabay ash-Sharifiy maqbarasi** Qohiradagi mamluklar tomonidan qurilgan soʻnggi dafn majmuasi boʻlib, unda amir Tarabay ash-Sharifiy qabri, shuningdek, 1503–1504-yillarda qurilgan sabil va kuttob (boshlangʻich maktab) mavjud. U tarixiy Qohiraning Darb al-Ahmar tumani chekkasidagi Bab al-Vazir qabristonida joylashgan. Qoʻshni darvoza ushbu tumandan qabristonga kirish imkonini beradi. Bu soʻnggi Mamluk meʼmorchiligining eng yaxshi namunalaridan biri hisoblanadi.

Amir Tarabay Sulton al-Gʻuriy (1501–1516) davrida Misrda maluklar boshligʻi boʻlib xizmat qilgan Qaytbay tomonidan sotib olingan maluklarlarning quli boʻlgan.

Xuddi shu davrda qurilgan rabot va Azdumur maqbarasi ham shu majmuaga tutash tarzda barpo etilgan. Azdumur ham Qaytbay tomonidan sotib olingan yana bir mamluk boʻlgan, lekin u bilan Tarabay oʻrtasida qanday rishtalar mavjudligi nomaʼlum.

Maqbara 2006 va 2009-yillar orasida Qohiraning Darb al-Ahmar hududida tabiatni muhofaza qilish boʻyicha boshqa tashabbuslarni amalga oshirgan Ogʻa Xon Madaniyat Trust tomonidan qayta tiklangan.
## Manbalar
Ahmad ad-Dardir

**Ahmad ibn Ahmad ibn abi-Hamid al-Adaviy al-Molikiy al-Azhariy al-Xalvatiy ad-Dardir** (1715 – 1786) **Imom ad-Dardir** yoki **Dardir** nomi bilan mashhur boʻlgan misrlik fiqhshunos.

„*Sharh as-sagʻir*“ va „*Sharh al-kabir*“i Molikiy mazhabidagi eng muhim fatvo kitoblaridandir. Uning „*[[Al-Kharida al-Bahiyya|Al-Xorida al-bahiyya]]*“ („Nurli marvarid“) asari Ash’ariy aqidaga oid keng tarqalgan asardir.
## Manbalar
Ahmad Ahmadiy

**Ahmad Ahmadiy** (; 1933-yil 6-sentyabr, Malayer – 2018-yil 8-iyun, Tehron) – eronlik olim, islom faylasufi va siyosatchisi. Eron Islom madaniy inqilobi kengashi va 1980—1987-yillarda Madaniy inqilobiy oliy kengash aʼzosi boʻlgan.
## Manbalar
Anatoliy Bishovets

**Anatoliy Fyodorovich Bishovets** (, ; 1946-yil 23-aprelda tugʻilgan) – asli ukrainalik boʻlgan sovet va rossiyalik futbol murabbiyi, sobiq sovet terma jamoasi hujumchisi. U butun professional faoliyatini Kiyevning „Dinamo“ klubida oʻtkazgan. 1988-yilgi yozgi Olimpiya oʻyinlarida Sovet terma jamoasi bilan murabbiy sifatida Olimpiya oltin medalini qoʻlga kiritgan. Anatoliy SSSR, Rossiya va Janubiy Koreya terma jamoalarini ham boshqargan. 1996-yilgi Atlanta Olimpiadasida Janubiy Koreya U-23 terma jamoasiga ham murabbiylik qilgan. Bishovets eng muvaffaqiyatli zamonaviy rus murabbiylaridan biri.

## Futbolchilik faoliyati
Bishovets dastlab „Dinamo Kiev“ yoshlar jamoasida, keyinchalik esa 1963—1973-yillarda asosiy jamoa tarkibida oʻynagan. Bishovets Kiyevliklar tarkibida toʻrt marta (1966, 1967, 1968, 1971) Sovet Ittifoqi chempionligini va ikki marta (1964, 1966) Sovet Kubogini qoʻlga kiritgan. Bishovets 1970-yilgi Jahon chempionatida Sovet Ittifoqi tarkibida oʻynab, toʻrtta gol muallifi boʻlgan.

## Murabbiylik faoliyati
Futbolchilik faoliyatini 1973-yilda yakunlagan Bishovets Kiyevning „Dinamo“ futbol maktabida ish boshlagan. 1988-yilda Sovet terma jamoasi bilan Olimpiada oltin medalini qoʻlga kiritgan. Shuningdek, u turli klublar va uchta terma jamoani (SSSR, Rossiya va Janubiy Koreya) boshqargan.

Bishovets shuningdek, Mahachqalʼaning „Anji“ klubida maslahatchi (2003), „Ximki“ jamoasida vitse-prezident (2003-2004) va „Hearts“ klubida (2004-2005) sport direktori boʻlgan. U 1994-yilda Janubiy Koreya terma jamoasining birinchi xorijlik murabbiyiga aylangan.

2005-yil Tom jamoasini tark etganidan soʻng, bir yil ishsiz boʻlganidan soʻng, Bishovets Rossiya Premyer-ligasining „Lokomotiv“ klubiga murabbiy boʻlgan. 2007-yilda „Lokomotiv“ Bishovets bilan Rossiya kubogini qoʻlga kiritgan, bu Byshovetsga matbuotda ham, muxlislarda ham ijobiy imidj keltirgan. Ammo Byshovets qoʻl ostida klub Chempionlar ligasi ambitsiyalariga qaramay, „Lokomotiv“ Rossiya Premyer-ligasida muvaffaqiyat qozona olmagan. 2007-yilgi mavsum tugaganidan keyingi kuni u ishdan boʻshatilgan.

2009-yil oktyabr oyida u FK Kuban Krasnodar tomonidan maslahatchi sifatida ishga qabul qilingan. U bir oydan koʻproq vaqt oʻtgach, 2009-yil 17-noyabrda Kubanni tark etgan va keyinchalik klub tarqatib yuborilgan.

## Manbalar

## Havolalar

* 
* zenit-history.ru saytidagi profil
*
Abu al-Hasan ash-Shadiliy maqbarasi

**Abu al-Hasan ash-Shadiliy maqbarasi**, shuningdek, *Qutbul Akbar Imom Shadiliy dargohi* () nomi bilan ham tanilgan – islomiy masjid va maqbara. Maqbara shadiylik soʻfiylik tariqatining asoschisi Abu al-Hasan ash-Shadiliyga (1258-yilda vafot etgan) atab qurilgan. U Misrning Qizil dengiz gubernatorligidagi Humaythara hududida joylashgan.

## Tarixi

Diniy majmua Humaitharada qurilgan. Abu al-Hasan ash-Shadiliy vafotidan keyin qabr shu yerdaligi sababli bu hudud Shayx Shazli deb atalgan. Maqbara 13-asr oxiridan keyin qabrni ziyorat qiluvchi koʻp sonli ziyoratchilarni oʻziga sigʻdira olishi uchun kengaytirilgan. 21-asrda Vaqf vazirligi masjid tashkil etib, unga maqbara eshigi yaqinidan kirish yoʻli ochgan. Masjid binosiga sanitariya inshootlari ham biriktirilgan. Shuningdek, Qur’on yod oluvchilar uchun madrasa, masjid shayxi va madrasa mudarrislari uchun vaqtinchalik turar joy ham tashkil etilgan.

### Humaythara qudugʻi
Diniy majmua tashqarisida quduq bor, mahalliy urf-odatlarga koʻra, Ash-Shadiliy oʻlimidan bir kun oldin oʻziga shu quduqdan olib suv quygan. Bu quduq suvi isteʼmol qilish uchun yaroqli boʻlib, atrofdagi qishloqlar uchun ham toza suv manbai hisoblanadi.

## Yana qarang

* Misrdagi masjidlar roʻyxati
## Manbalar
Shahid Ahmed

**[[Mavlono]] Shahid Ahmed** — pokistonlik islomshunos va siyosatchi. Ikki marta (ilk bor 1988-yil 30-noyabrdan 1990-yil 6-avgustgacha, ikkinchi marotaba 1993-yil 15-oktyabrdan 1996-yil 5-noyabrgacha) Pokiston Milliy Assambleyasi aʼzosi boʻlgan.
## Manbalar
1960-yilgi Yozgi Paralimpiada oʻyinlari

**1960-yilgi Yozgi Paralimpiada** oʻyinlari sifatida retroaktiv ravishda belgilangan **9-Xalqaro Stok Mandevil oʻyinlari** 1948 va 1952-yillardagi Stok Mandevil oʻyinlaridan keyingi birinchi xalqaro Paralimpiada oʻyinlari boʻlgan. Ular Xalqaro Stoke Mandevil oʻyinlar federatsiyasi homiyligi ostida tashkil etilgan. „Paralimpiada oʻyinlari“ atamasi Xalqaro Olimpiya Qoʻmitasi (XOQ) tomonidan birinchi marta 1984-yilda tasdiqlangan. Xalqaro Paralimpiya Qoʻmitasi (IPC) esa 1989-yilda tuzilgan.

Oʻyinlar 1960-yil 18-25-sentyabr kunlari Italiyaning Rim shahrida, 1960-yilgi yozgi Olimpiada oʻyinlari bilan birga boʻlib oʻtgan. Ushbu Paralimpiada oʻyinlariga kiritilgan yagona nogironlik holati orqa miya jarohati boʻlgan. Unda 23 davlatdan 400 nafar sportchi ishtirok etgan

## Tashkilotchilar
Stoke Mandevil oʻyinlari asoschisi Doktor Lyudwig Guttmann, Rimdagi Spinal Markazi rahbari Antonio Maglio bilan birgalikda Buyuk Britaniyadan tashqarida oʻtkaziladigan birinchi Stoke Mandevil oʻyinlari boʻlgan tadbirni tashkil etishgan.

## Sport turlari

* Kamondan otish
* Yengil atletika
* Dartchery
* Snuker
* Suzish
* Stol tennisi
* Nogironlar aravachasida basketbol
* Nogironlar aravachasida qilicbozlik

## Medallar jadvali
Oltin medallar soni boʻyicha eng yaxshi koʻrsatkichni egallagan 10 ta MPQ quyida keltirilgan. Mezbon mamlakat Italiyaga alohida eʼtibor qaratilgan.

 

## Ishtirokchi davlatlar
Qavslar ichidagi raqam har bir MPQ dan qatnashgan ishtirokchilar sonini bildiradi. Kanada, Kipr, Daniya, Misr, Gretsiya, Hindiston, Livan, Pokiston, Portugaliya, Turkiya va Urugvay bu musobaqalarga faqatgina rasmiy shaxslarni yuborgan.

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Manbalar

## Havolalar
* Xalqaro Paralimpiya Qoʻmitasi (IPC) veb-saytidagi maʼlumotlar oldingi paralimpiada oʻyinlari (1960–1984), masalan, estafeta va jamoa aʼzolari haqidagi barcha maʼlumotlarni taqdim etmaydigan manbalarga asoslangan. http://www.paralympic.org/Sport/Results/reports.html?type=multi&sport=28&gender=all (2011-yil 17-aprelda)
*  ParalympicSport.tv’ning YouTubedagi rasmiy sahifasi
*  Avstraliya Paralimpiya qoʻmitasining YouTubeʼdagi rasmiy sayti
Volodymyr Yemets

**Volodimir Oleksandrovich Yemets** (; 1937-yil 3-aprel – 1987-yil 9-noyabr) – ukrainalik futbolchi va murabbiy.

## Biografiya
1937-yil 3-aprelda Ukraina SSR, Dnepropetrovsk viloyati, Nikopol shahrida tugʻilgan.

Volodimir 1956-yilda Dnepropetrovskning „Metallurg“ jamoasi tarkibida futbol oʻynashni boshlagan va u bilan 4 ta oʻyin oʻtkazgan. 1956-yilda u oʻzining tugʻilgan joyi Nikopolga, mahalliy Trubnik jamoasiga qaytib kelgan. Jamoa safida 8 yil davomida 33 ta oʻyinda maydonga tushib, 4 ta gol urgan. 1964-yilda futbolchilik faoliyatini yakunlagan.

1965-yilda u murabbiylikka oʻtib, Trubnik murabbiylaridan biriga aylangan. 1966-yilda jamoa bosh murabbiyi boʻlgan. 1971-yilda Trubnik oʻz nomini Kolosga oʻzgartirgan. 1981-yilgacha Yemets jamoani boshqargan Gennadiy Jizdik bilan tandemda bosh murabbiy boʻlib qolgan.

1981-yilda Gennadiy Jizdik bilan birga Dneprga (sobiq Metallurg) jamoasiga oʻtgan. Oʻsha paytda Dnepropetrovsk jamoasi Oliy ligaga endigina qaytgan va ligadagi oʻrtacha darjadagi jamoa va yuqori oʻrinlarni qoʻlga kiritmagan edi. Biroq, havas qilsa arziydigan taktik tuygʻu va jamoani birlashtirish qobiliyati Yemets va Jizdikga Dneprni chuqur inqirozdan olib chiqishga, keyin esa jamoani SSSR chempionatining oltin va qoʻsh bronza medallariga olib chiqishga imkon bergan.

1987-yilda mavsum boshida boshlangan muvaffaqiyatsiz natijalar tufayli „Dnepr“ klubini tark etgan. Dneprdan keyin (Jizdiksiz) Yemets Kishinyovdagi Nistru jamoasida ishlagan.

U 1987-yil 9 noyabrda Kishinyovda 1987-yilgi mavsumning soʻnggi oʻyinidan soʻng darhol yurak xurujidan vafot etgan. U Dneprdagi Sursko-Litovsk qabristoniga dafn etilgan.

## Yutuqlar

### Jamoa

; Dnepr

* SSSR chempioni: 1983-yil
* SSSR chempionatining bronza medali sovrindori (2): 1984, 1985
* SSSR futbol federatsiyasi kubogi gʻolibi: 1986-yil

### Shaxsiy

* Ukraina SSRda xizmat koʻrsatgan murabbiy;
* Moldaviya SSRda xizmat koʻrsatgan murabbiy;
* Ukraina SSR Oliy Kengashi Prezidiumining diplomi;
* Ukraina SSR Oliy Kengashi Prezidiumining Faxriy yorligʻi;
* „SSSR jismoniy tarbiya aʼlochisi“ koʻkrak nishoni;
* „Sport jasorati“ faxriy koʻkrak nishoni – Lenin komsomolining eng yuqori mukofoti;
* Ukrainada xizmat koʻrsatgan jismoniy tarbiya xodim

## Xotira

* Dnepr, Nikopol va Chernigov koʻchalaridan biriga Vladimir Yemets nomi berilgan.
* Vladimir Aleksandrovich xotirasiga bagʻishlangan oʻyin har yili Dneprda boʻlib oʻtadi.

## Manbalar

## Havolalar
* 

* Volodymyr Yemets ffgd saytida
* Volodymyr Yemets Metallurg.at saytida
* Volodymyr Yemets Birinchi qatordan. Vladimir Yemets – „Dnepr“ning afsonaviy davrining afsonaviy murabbiyi.