Oʻpka sili

**Oʻpka tuberkulyozi**' (eskirgan isteʼmol, „chiqindiga“) Mycobacterium tuberculosis infeksiyasi natijasida yuzaga keladigan keng tarqalgan yuqumli kasallikning mahalliy koʻrinishidir . Oʻpkaning shikastlanishi patogenezning xususiyatlariga, organizmning immunobiologik holatiga, infeksiya yoʻllariga va boshqa omillarga qarab turli shakllarda namoyon boʻladi.

## Birlamchi va ikkilamchi oʻpka tuberkulyozi
O'pka tuberkulyozi birlamchi va ikkilamchi boʻlishi mumkin. Birlamchi oʻpka tuberkulyozi dastlabki infeksiyadan keyin (odatda erta yoshda) rivojlanadi. Bu davrda giperergik reaktsiyalar, paraspesifik oʻzgarishlarning paydo boʻlishi, limfa tugunlari, plevra tez-tez zararlanishi bilan jarayonning limfogen va gematogen yoʻl bilan tarqalishi va turli organlarda sil oʻzgarishlarining paydo boʻlishiga moyillik mavjud. Aksariyat hollarda inson tanasi birlamchi sil kasalligini maxsus davolashsiz mustaqil ravishda yengadi. Ammo bundan keyin kasallikning izlari qoladi – yashovchan Mycobacterium tuberculosis qoladi.

Ikkilamchi sil kasalligi odatda birlamchi oʻchoqlarning kuchayishi natijasida rivojlanadi. Ammo baʼzida bu birlamchi sil kasalligidan tuzalgandan keyin ikkilamchi infeksiyaning natijasi boʻlishi mumkin, chunki sil kasalligida immunitet barqaror emas. Ikkilamchi sil kasalligi limfo va bronxogen tarqalishi bilan tavsiflanadi.

## Oʻpka tuberkulyozining belgilari
* Jiddiy zaiflik, charchoq, surunkali charchoq.

* Uyqusizlik, dahshatli tushlar.

* Ishtahaning pasayishi va vazn yo'qotishi.

* Kechasi terlash (bu shunchalik kuchli boʻlishi mumkinki, bemor choyshabni oʻzgartirishi kerak).
* Tana haroratining ko'tarilishi, asosan subfebril darajaga, yaʼni 37,5 ° S dan yuqori emas. Harorat doimiy boʻlib qoladi va titroq bilan birga keladi.

* Yoʻtal. Dastlab, bemorlar quruq yoʻtal bilan bezovtalanadi, ammo kasallik oʻsib borishi bilan balgʻam paydo boʻladi.

* Gemoptiz. Silning keyingi bosqichlari uchun xarakterli.

* Koʻkrak ogʻrigʻi. Yoʻtalayotganda paydo boʻladigan ogʻriq, plevraning patologik jarayonda ishtirok etishini koʻrsatadi.

* Qattiq nafas qisilishi.

## Davolashning maqsadi
Sil bakteriyalariga qarshi kurashadigan dorilar yordamida infeksiyani davolashdir. Oʻpkaning faol sil kasalligi koʻplab dori vositalarining kombinatsiyasi bilan davolanadi (odatda 4 ta dori). Odam dori-darmonlarni laboratoriya tekshiruvlari qaysi dorilarning eng yaxshi taʼsirini koʻrsatmaguncha qabul qiladi.

6 oy yoki undan koʻproq vaqt davomida kunning turli vaqtlarida turli xil tabletkalarni olishingiz kerak boʻlishi mumkin. Tabletkalarni shifokoringiz buyurgan tarzda qabul qilishingiz juda muhimdir.

Agar odamlar silga qarshi dori-darmonlarni oʻzlariga koʻra qabul qilmasalar, infeksiyani davolash ancha qiyinlashadi. Sil bakteriyasi davolanishga chidamli boʻlishi mumkin. Bu dorilar endi ishlamasligini anglatadi.

Agar biror kishi barcha dori-darmonlarni koʻrsatmalarga muvofiq qabul qilmasa, hamshira yoki sogʻliqni saqlash xodimi tayinlangan dori-darmonlarni qabul qilishini kuzatishi kerak. Ushbu yondashuv bevosita kuzatilgan terapiya deb ataladi. Bunday holda, dori-darmonlarni haftasiga 2 yoki 3 marta berish mumkin.

Yuqumli kasallikni boshqalarga yuqtirmaslik uchun 2-4 hafta davomida uyda qolishingiz yoki kasalxonaga yotqizishingiz kerak boʻlishi mumkin.

Sizning shifokoringiz qonun boʻyicha sizning sil kasalligingiz haqida mahalliy sogʻliqni saqlash boʻlimiga xabar berishi shart. Sizning sogʻliqni saqlash guruhi sizga eng yaxshi yordam koʻrsatishingizni taʼminlaydi.

## Manbalar