Newcastle United F.C.

**Newcastle United futbol klubi** () – Nyukasl-upon Tayn shahrida joylashgan ingliz professional futbol klubi boʻlib, Angliya futbolining eng yuqori ligasi – Premyer-ligada oʻynaydi. Klub 1892-yilda Nyukasl Ist End va Nyukasl Vest End birlashishi natijasida tashkil etilgan. Jamoa uy uchrashuvlarini Nyukasl markazidagi Sent Jeyms Parkda oʻtkazadi. Hillsborough fojiasi ortidan yozilgan Taylor dokladida barcha Preymer-liga klublari toʻliq oʻrinli stadionlarga ega boʻlishi haqidagi talabidan soʻng, 1990-yillarning oʻrtalaridagi qayta taʼmirdan soʻng maydon sigʻimi 52 305 ega oshdi.

Klub 2022-yil may oyi holatiga koʻra 90 mavsumni oliy ligada oʻtkazgan va 1893-yilda Futbol Ligasiga qoʻshilganidan buyon hech qachon Angliya futbolining ikkinchi darajasidan pastga tushmagan, musobaqa tarixining uch yildan tashqari barchasida Premer-liga aʼzosi boʻlgan. „Nyukasl“ toʻrtta Liga chempionligi, oltita Angliya kubogi va FA Charity Shield, shuningdek, 1968-69-yillardagi shaharlararo yarmarkalar kubogi va 2006-yilgi UEFA Intertoto kubogini qoʻlga kiritdi, bu ingliz klubi tomonidan qoʻlga kiritilgan sovrinlar soni boʻyicha toʻqqizinchi oʻrinni egalladi . Klubning eng muvaffaqiyatli davri 1904-1910-yillar oraligʻida boʻlib, ular Angliya kubogi va uchta Liga chempionligini qoʻlga kiritdilar. Ularning soʻnggi yirik ichki kubogi 1955-yilda boʻlgan (garchi ularning oxirgi yirik kubogi 1969-yilda boʻlgan boʻlsa ham) va yaqinda klub 1990-yillarda toʻrt marta Liga yoki Angliya Kubogi gʻolibi boʻlgan. „Nyukasl“ 2009-yilda va 2016-yilda yana quyi ligaga tushib ketgan. Klub 2010 va 2017-yillarda chempionat gʻolibi sifatida Premyer-ligaga qaytib, har safar soʻrashda birinchi marta koʻtarilishda gʻalaba qozondi.

Nyukasl yaqinida joylashgan Sanderlend bilan uzoq muddatli raqobatga ega, ular bilan 1898-yildan beri Tyne-Wear derbisida qatnashadilar. Klubning anʼanaviy liboslari qora va oq chiziqli koʻylaklar, qora shortilar va qora paypoqlardir. Ularning tepasida shahar gerbining elementlari mavjud boʻlib, unda ikkita kulrang hipokamp mavjud. Har bir uy oʻyini oldidan jamoa „Mahalliy qahramon“ uchun maydonga tushadi va oʻyin davomida „Blaydon Races“ ham kuylanadi. 2005-yilgi " „Nyukasl Yunayted“ni namoyish etdi va koʻpchilik bu filmni klubning oʻyinchilar va muxlislar orasida mashhurligini oshirgani uchun baholaydi.

Klub 2007-yildan 2021-yilgacha Mike Ashleyga tegishli boʻlib, u uzoq muddatli rais Jon Xollning oʻrnini egallagan. Klub 2015-yilda 169,3 million evro ishlab chiqaradigan yillik daromad boʻyicha dunyodagi eng koʻp daromad keltiruvchi klublar orasida 17- oʻrinda turadi. Nyukaslning eng yuqori oʻrni 1999-yilda boʻlgan, oʻshanda ular dunyodagi eng koʻp daromad keltiruvchi beshinchi futbol klubi boʻlgan, Angliyada esa Manchester Yunayteddan keyin ikkinchi oʻrinda edi. 2021-yil 7-oktabrda klub suveren fond boshchiligidagi konsorsium tomonidan 300 million funt sterlingga sotib olindi .

Taynisaydda oʻynalgan futbol boʻyicha birinchi rekord 1877-yil 3-martda Elsvik regbi klubida boshlangan. Oʻsha yilning oxirida Nyukaslning birinchi futbol klubi Tayn Assotsiatsiyasi tuzildi. „Nyukasl Yunayted“ futbol klubining kelib chiqishi 1881-yil noyabr oyida Bykerning Stenli Kriket klubi tomonidan futbol klubining tashkil etilishi bilan bogʻliq. Ushbu jamoa 1882-yil oktyabr oyida Stenlidagi kriket klubi bilan chalkashmaslik uchun Nyukasl East End FC deb oʻzgartirildi . Bykerning Rosewood FC qisqa vaqtdan keyin Nyukasl East End bilan birlashdi. 1886-yilda Nyukasl East End Baykerdan Xitonga koʻchib oʻtdi. 1882-yil avgust oyida West End Kriket klubidan Nyukasl Vest End FC tashkil topdi va 1886-yil may oyida klub Sent-Jeyms Parkiga koʻchib oʻtdi. Ikki klub Shimoliy Ligada raqibga aylanishdi. 1889-yilda Nyukasl East End professional jamoaga aylandi, keyingi mart oyida esa cheklangan kompaniyaga aylandi. Nyukasl Vest End esa jiddiy moliyaviy muammoga duch keldi va uni sotib olish niyatida East Endga yaqinlashdi. Oxir-oqibat Nyukasl Vest End tarqatib yuborildi va uning bir qator oʻyinchilari va orqa xonasi xodimlari Nyukasl Ist Endga qoʻshildi va ikki klubni birlashtirdi, Nyukasl East End 1892-yil may oyida Sent Jeyms Parkidagi ijarani oʻz zimmasiga oldi

Muxlislar qoʻllab-quvvatlashi uchun shaharda faqat bitta katta klub bor edi, klubning rivojlanishi ancha tezlashdi. 1892-93-yilgi mavsum boshida Futbol Ligasining Birinchi divizioniga kirish rad etilganiga qaramay, ular yangi Ikkinchi Divizionda oʻynashga taklif qilindi. Biroq, Ikkinchi divizionda katta nomlar oʻynamaganligi sababli, ular taklifni rad etishdi va „darvozalar sayohat uchun qilingan ogʻir xarajatlarni qondira olmaydi“ deb Shimoliy Ligada qolishdi. Kattaroq olomonni jalb qilishni boshlash uchun Nyukasl East End birlashishni eʼtirof etish uchun yangi nom olishga qaror qildi. Tavsiya etilgan nomlar orasida Nyukasl FK, Nyukasl Reynjers, Nyukasl Siti bor edi, ammo Nyukasl Yunayted 1892-yil 9-dekabrda ikki jamoaning birlashishini anglatuvchi qaror qabul qilindi. Nomni oʻzgartirish 22-dekabrda futbol assotsiatsiyasi tomonidan qabul qilingan, ammo klub qonuniy ravishda 1895-yil 6-sentyabrgacha Nyukasl Yunayted Futbol Klubi Co. Ltd sifatida tuzilgan edi 1893-1894-yilgi mavsum boshida „Nyukasl Yunayted“ yana birinchi divizionga kirishdan bosh tortdi va shu sababli „Liverpul“ va „Vulvich Arsenal“ bilan birga Ikkinchi divizionga qoʻshildi. Ular diviziondagi ilk raqobatbardosh oʻyinini sentyabr oyida „Vulvich Arsenal“ga qarshi oʻtkazdilar va 2:2 hisobida durang qayd etildi.

Turniketlar soni hali ham past edi va gʻazablangan klub „Nyukasl jamoatchiligi professional futbolga kelsak, ularga eʼtibor qaratishga loyiq emas“ degan bayonotni eʼlon qildi. Biroq, 1895-96-yillarga kelib, 14 000 muxlis Buri oʻyininiga tashrif buyurdi, bu raqamlar oshdi. Oʻsha mavsumda Frank Vatt klub kotibi boʻldi va u 1898-99-yilgi mavsumda Birinchi divizionga koʻtarilishda muhim rol oʻynadi. Biroq ular oʻz uylarida „Vulverxempton“ ga 4:2 hisobida magʻlub boʻlishdi va birinchi mavsumni 13-oʻrinda yakunladilar.

### 1903-1937: Birinchi shon-sharaf yillari va urush yillari

1903-04-yillarda klub istiqbolli futbolchilar tarkibini shakllantirdi va deyarli oʻn yil davomida ingliz futbolida hukmronlik qildi, bu jamoa oʻzining „badiiy oʻyinlari, jamoaviy ish va tezkor, qisqa toʻp uzatishlari“ bilan tanilgan. Nafaqaga chiqqanidan koʻp vaqt oʻtgach, jamoaning oʻsha paytdagi himoyachisi Piter MakVilyam shunday dedi: "1900-yillardagi „Nyukasl“ jamoasi har qanday zamonaviy jamoaga ikkita golli start beradi va ularni magʻlub qiladi va bundan tashqari, ularni yugurishda magʻlub etadi." Nyukasl Yunayted 1900-yillarda uch marta Ligada gʻolib chiqdi; 1904-05, 1906-07 va 1908-09. 1904-05-yilda ular 1905-yilgi Angliya kubogi finalida „Aston Villa“ga yutqazib, deyarli dublga erishdilar. Ular keyingi yili 1906-yilda Angliya kubogi finalida Everton tomonidan yana magʻlub boʻlishdi. Ular 1908-yilda yana finalga chiqdi va u yerda Vulverxempton Uonderersga yutqazdi. Ular nihoyat 1910-yilda Barnslini finalda magʻlub etib, Angliya kubogini qoʻlga kiritdilar. Keyingi yili ular yana Finalda Bredford Sitiga magʻlub boʻlishdi.

Jamoa 1924-yilda oʻsha paytdagi yangi „Uembli“ stadionida boʻlib oʻtgan ikkinchi finalda Angliya kubogi finaliga qaytdi. Ular „Aston Villa“ni magʻlub etib, klubning ikkinchi Angliya kubogini qoʻlga kiritishdi. Uch yildan soʻng, ular 1926-27-yillarda birinchi divizion chempionligini toʻrtinchi marta qoʻlga kiritdilar, klub tarixidagi eng sermahsul gol mualliflaridan biri boʻlgan Xyu Gallacher jamoa sardori boʻldi. Bu davrdagi boshqa asosiy oʻyinchilar Nil Xarris, Sten Seymur va Frenk Hudspeth edi. 1930-yilda „Nyukasl Yunayted“ quyi ligaga tushib qolishga yaqin keldi va mavsum oxirida Gallaxer klubni tark etib, „Chelsi“ga oʻtdi va shu bilan birga Endi Kanningem klubning birinchi jamoasi boshqaruvchisiga aylandi. 1931-32-yillarda klub uchinchi marta Angliya kubogini qoʻlga kiritdi. Biroq, bir necha yil oʻtib, 1933-34-yilgi mavsum oxirida, jamoa 35 mavsumda yuqori oʻrinlarni egallab, Ikkinchi divizionga tushib ketdi. Kanningem menejer lavozimini tark etdi va Tom Mather bu lavozimni egalladi.

Klubga Ikkinchi divizionga moslashish qiyin boʻldi va 1937-38-yilgi mavsumda oʻrtacha gol ura olmay qolganda deyarli quyi ligaga tushib ketdi. Biroq, 1939-yilda Ikkinchi Jahon urushi boshlanganda, Nyukasl qayta toʻplanish imkoniyatiga ega boʻldi va urush davrida ular Jeki Milbern, Tommi Uoker va Bobbi Kouellni olib kelishdi. Ular nihoyat 1947-48-yilgi mavsum oxirida Birinchi divizionga koʻtarilishdi. 1950-yillarda „Nyukasl“ besh yil ichida uch marta Angliya kubogini qoʻlga kiritdi, 1951-yilda " Blekpul ", 1952-yilda „Arsenal“ va 1955-yilda „Manchester Siti“ni magʻlub etdi. Biroq, Angliya kubogidagi soʻnggi gʻalabadan soʻng, klub yana tanazzulga yuz tutdi va 1960-61-yilgi mavsum oxirida Charli Mitten boshqaruvida yana Ikkinchi divizionga tushib ketdi. Mitten Ikkinchi divizionda bir mavsumdan soʻng ketdi va uning oʻrniga sobiq futbolchi Jo Xarvi keldi. „Nyukasl“ 1964-65-yilgi mavsum oxirida Ikkinchi divizion chempionligini qoʻlga kiritgach, Birinchi divizionga qaytdi. Xarvi qoʻl ostida klub 1967-68-yilgi mavsumda yaxshi oʻynaganidan soʻng birinchi marta Yevropa musobaqalarida ishtirok etish huquqini qoʻlga kiritdi va keyingi yili 1969-yilgi shaharlararo yarmarkalar kubogi finalida Vengriyaning " Uypesht " klubini ikki oʻyin natijasiga koʻra 6:2 hisobida magʻlub etib, finalda gʻalaba qozondi.

Xarvi 1971-yilning yozida hujumchi Malcolm Mcdonald klub rekordi – 180 000 funt sterlingga (2021-yilda 2 265 000 funt sterlingga teng) sotib oldi. U 1974-yilda Angliya kubogi finalida „Liverpul“ dan magʻlub boʻlganida „Yunayted“ning „Uembli“ga hujumini boshqargan ajoyib gol muallifi edi. Klub 1974 va 1975-yillarda Texako kubogida ham ketma-ket gʻalaba qozongan. Xarvi 1975-yilda klubni tark etdi, uning oʻrniga Gordon Li olib keldi. Li jamoani 1976-yilgi Futbol Ligasi kubogi finaliga „Manchester Siti“ ga qarshi olib chiqdi, ammo kubokni Taynsaydga qaytara olmadi. Biroq, u mavsum oxirida Makdonaldni „Arsenal“ga sotdi, bu qarorda Makdonald keyinchalik „Nyukaslni Gordon Li qoʻlga kiritgunga qadar yaxshi koʻraman“ dedi. Li 1977-yilda Evertonga joʻnab ketdi va uning oʻrniga Richard Dinnis keldi.

„Yunayted“ 1977-78-yilgi mavsum oxirida yana ikkinchi divizionga tushib ketdi. Dinnis oʻrniga Bill MakGarri, keyin esa Artur Koks taklif etildi. Koks 1983-1984-yilgi mavsum oxirida „Nyukasl“ni Birinchi divizionga qaytardi, Piter Berdsli, Kris Uodl va Angliya terma jamoasining sobiq sardori Kevin Kigan kabi futbolchilar jamoaning tayanch nuqtasi edi. Biroq, mablagʻ yetishmasligi tufayli Koks Derbi Kauntiga joʻnadi va Kigan nafaqaga chiqdi. Jek Charlton va keyin Villi Makfol kabi menejerlar bilan Nyukasl Uedl, Berdsli va Pol Gaskoyn kabi asosiy oʻyinchilar sotilgunicha, 1989-yilda jamoa yana bir bor quyi ligaga tushib ketgunga qadar yuqori ligada qoldi. Makfol boshqaruv lavozimini tark etdi va uning oʻrniga Jim Smit keldi. Smit 1991-92-yilgi mavsum boshida ketdi va boshqaruv kengashi uning oʻrniga Osvaldo Ardilesni tayinladi.

Jon Xoll 1992-yilda klub raisi boʻldi va Ardiles oʻrniga Kiganni taklif qildi, u jamoani uchinchi divizionga tushib ketishdan saqlab qolishga muvaffaq boʻldi. Kiganga oʻyinchilar sotib olish uchun koʻproq pul berildi, Rob Li, Pol Bracewell va Barri Venisonni sotib oldi. Klub 1992-93-yilgi mavsum oxirida Birinchi divizion gʻolibligini qoʻlga kiritdi va oʻsha paytdagi yangi Premer-ligaga koʻtarildi. 

Birinchi yil, yaʼni 1993-94-yilgi mavsum oxirida ular yuqori ligada uchinchi oʻrinni egalladilar, bu esa 1927-yildan beri eng yuqori ligani yakunladi Kiganning hujumkor falsafasi jamoani Sky Sports tomonidan „The Entertainers“ deb nomlanishiga olib keldi.

Kigan „Nyukasl“ni 1995-96 va 1996-97-yillarda ketma-ket ikki marta ligada ikkinchi oʻringa koʻtardi va oldingi mavsumda chempionlikni qoʻlga kiritishga juda yaqin keldi, bu „Enfild“da „Liverpul“ga qarshi 4-3 oʻyinini oʻz ichiga olgan – koʻpincha eng ajoyib oʻyin hisoblangan. Premer liga tarixida Kigan bilan Premer liganing aniq tasviri bilan yakunlangan reklama yigʻindisi ustidan qulab tushdi. Jamoaning muvaffaqiyati qisman Devid Jinola, Les Ferdinand va Alan Shirer kabi oʻyinchilarning hujumkor isteʼdodi bilan bogʻliq boʻlib, ular 1996-yilning 30-iyulida oʻsha paytdagi jahon rekordi 15 million funt sterling evaziga imzolangan edi.

Kigan 1997-yil yanvar oyida „Nyukasl“ni tark etdi va uning oʻrniga Kenni Dalglish keldi, ammo klub 1997-98-yillarda Angliya Premer-ligasida muvaffaqiyatsiz qatnashib 13-oʻrinni egallab, 1997-98-yilgi UEFA Chempionlari guruh bosqichidan oʻta olmadi, asosan omadsiz mavsumni boshdan kechirdi. Liga "Barselona"ni va guruh gʻolibi "Dinamo Kiev "ni Sent-Jeyms Parkida magʻlub etganiga, shuningdek, Ukrainada Valeriy Lobanovskiy jamoasi bilan 2:0 magʻgulibatdan 2:2 hisobida durang oʻynagan va 1998-yil Angliya kubogi finalida magʻlubiyatga uchraganiga qaramay. Keyingi mavsum boshida Dalglishning oʻrniga Ruud Gullit keldi. Klub yana 13-oʻrinni egalladi va 1999-yilda Angliya kubogi finalida magʻlub boʻldi. Gullit jamoa va rais Freddi Shepherd bilan kelishmovchilikka uchradi va 1999-2000-yilgi mavsumda klubni toʻrtta oʻyinda tark etdi va jadvalning pastki oʻrnini Bobbi Robson egalladi.

2001-02-yilgi mavsumda muammo yuzaga keldi va „Nyukasl“ toʻrtinchi oʻrinni egallab, UEFA Chempionlar ligasiga yoʻllanma oldi. Keyingi mavsumda Robson jamoani yana bir chempionlik daʼvosiga olib chiqdi va Ligada uchinchi oʻrinni egalladi va Chempionlar Ligasining ikkinchi guruh bosqichida qatnashgan birinchi uch oʻyinni yutqazib, birinchi guruh bosqichidan oʻtgan birinchi jamoa boʻldi. „Nyukasl“ 2003-04-yilgi mavsum oxirida ligada beshinchi oʻrinni egalladi va saralash bosqichida Chempionlar ligasini tark etdi, ammo shunga qaramay, Robson 2004-yilning avgustida klub bilan bir qator kelishmovchiliklar tufayli ishdan boʻshatildi.

Grem Souness 2004-05-yilgi mavsum boshida jamoani boshqarishga taklif qilindi. Rulni boshqargan vaqtida u Maykl Ouenni 16,8 million funt sterlingga sotib olib, klubning transfer rekordini yangiladi. Souness shuningdek, „Nyukasl“ni 2004-05-yilgi UEFA kubogining chorak finaliga olib chiqdi, Alan Shirer turnirning oltin butsasini ham qoʻlga kiritdi. Biroq, u 2006 yilning fevralida klubning 2005-06 yilgi mavsumini yomon boshlaganidan soʻng ishdan boʻshatildi. Glenn Roeder mavsum oxirida toʻliq vaqtli menejer etib tayinlanmaguncha, dastlab vaqtinchalik asosda ishladi. Shirer 2005-06-yilgi mavsum oxirida 206 gol bilan klubning barcha vaqtlardagi gol muallifi sifatida nafaqaga chiqdi.

2005-06-yilgi mavsumni ettinchi oʻrinda yakunlaganiga qaramay, Roederning taqdiri 2006-07-yilgi mavsumda oʻzgarib ketdi, kattalar jamoasi jiddiy jarohat oldi va u 2007-yil 6-mayda oʻzaro kelishuvga koʻra klubni tark etdi 2006-07-yilgi mavsumdan keyin va Premer-liga davrida „Nyukasl Yunayted“ toʻplangan ochkolar boʻyicha Premer-liganing beshinchi eng muvaffaqiyatli klubi edi.

Sem Ellardays 2007-yilning 15-mayida Roderning oʻrniga menejer etib tayinlandi

### 2007-2021: Mayk Eshli davri
7-iyun kuni Freddi Shepherdning klubdagi soʻnggi ulushlari Mayk Eshliga sotildi va 25-iyulda Shepherd rais sifatida Kris Mortga almashtirildi. Keyin Eshli klubni sotib olish tugagandan soʻng, London fond birjasidan chiqarib tashlashini eʼlon qildi. Klub rasman 8 dan boshlab birjadagi savdoni toʻxtatdi2007-yil 18-iyul kuni soat 5 da ulush.

Ellardays 2007-08-yilgi mavsumni yomon boshlaganidan soʻng 2008-yilning yanvarida oʻzaro kelishuvga koʻra klubni tark etdi va Kevin Kigan yana „Nyukasl“ bosh murabbiyi etib tayinlandi. Mort iyun oyida raislik lavozimini tark etdi va uning oʻrniga Eshlining uzoq muddatli hamkori Derek Llambias keldi. „Nyukasl“ 2007-08-yilgi mavsumni 12-oʻrinda yakunladi, biroq mavsum tugashi arafasida Kigan jamoaga etarlicha moliyaviy yordam bermayotganini aytib, kengashni omma oldida tanqid qildi.

2008-yil sentabrida Kigan menejerlik lavozimini tark etdi va shunday dedi: „Mening fikrimcha, menejer boshqarish huquqiga ega boʻlishi kerak va klublar hech qanday menejerga oʻzi xohlamagan oʻyinchini yuklamasligi kerak“. Uimbldonning sobiq menejeri Jo Kinner uning oʻrniga tayinlangan edi, ammo 2009-yilning fevral oyida yurak operatsiyasi tufayli Alan Shirer uning yoʻqligida vaqtinchalik menejer etib tayinlandi. Shirer qoʻl ostida klub 2008-09-yilgi mavsum oxirida Futbol Ligasi chempionatiga tushib ketdi, bu klub 1993-yilda unga qoʻshilganidan beri birinchi marta Premer-ligani tark etdi

Ular quyi ligaga tushib ketganidan soʻng, klub 2009-yil iyun oyida sotuvga qoʻyildi, soʻralgan narxi 100 million funt sterling. Kris Xyuton 2009-yil 27-oktabrda toʻliq ish kunini qabul qilishdan oldin boshqaruvchi lavozimiga vasiylik asosida tayinlandi Oʻsha kuni Eshli klub endi sotilmasligini eʼlon qildi.

Xyuton „Nyukasl“ni 2009-10-yilgi Futbol Ligasi chempionatida gʻalaba qozondi, 2010-yil 5-aprelda beshta oʻyin qolganda avtomatik ravishda koʻtarildi va 19-aprelda chempionlikni qoʻlga kiritdi; „Nyukasl“ bor-yoʻgʻi bir mavsumdan soʻng yana Premer-ligaga koʻtarildi.

Xyuton qoʻl ostida „Nyukasl“ 2010-11-yilgi mavsumni kuchli boshladi, ammo u 2010-yilning 6-dekabrida ishdan boʻshatildi. Klub rahbariyatining taʼkidlashicha, „klubni oldinga olib borish uchun koʻproq boshqaruv tajribasiga ega boʻlgan shaxs kerak edi“. Uch kundan keyin Alan Pardyu besh yarim yillik shartnoma bilan menejer etib tayinlandi. Baʼzi notinchliklarga qaramay, „Nyukasl“ mavsum oxirida 12-oʻrinni egallashga muvaffaq boʻldi, eng muhimlaridan biri "Arsenal" ga qarshi oʻz uyida 4:4 hisobida durang oʻynadi, buning natijasida „Nyukasl“ toʻrtta gol oʻtkazib, bir ochkoga ega boʻldi.

2011-12-yilgi mavsumning boshlanishi juda muvaffaqiyatli boʻldi, chunki ular ketma-ket 11 ta magʻlubiyatsiz oʻyin oʻtkazib, mavsumdagi eng kuchli ochilishlaridan birini qoʻlga kiritishdi. Nihoyat, Nyukasl 2012-13-yilgi mavsumda Yevropa Ligasida qatnashish huquqini beruvchi beshinchi oʻrinni egallab, Bobbi Robson davridan beri ligadagi eng yuqori oʻrinni qoʻlga kiritdi. Pardyu Premer-ligada mavsumning eng yaxshi menejeri va LMA yilning eng yaxshi menejeri sovrinlarini qoʻlga kiritgani uchun keyingi sharaflar kelishi kerak edi. 

Keyingi mavsumda „Nyukasl“ yozda bir nechta xaridlarni amalga oshirdi va mavsum davomida jarohat oldi. Natijada, mavsumning birinchi yarmida 13 ta oʻyinda 10 ta magʻlubiyat qayd etildi, buning natijasida klub tushib ketish zonasi yaqinida paydo ketdi. Yevropa ligasi kampaniyasi asosan yakuniy finalchi Benfika bilan boʻlishdan oldin chorak finalda jamoa bilan muvaffaqiyatli oʻtdi. Mahalliy „Nyukasl“ kurash olib bordi va mavsumning soʻnggi oʻyinida allaqachon quyi divizyonga tushib ketgan „ Queens park Rangers“ ustidan 2:1 hisobida gʻalaba qozonganidan soʻng oʻrnida qoldi.

2014-15-yilgi mavsumda „Nyukasl“ oʻzining dastlabki ettita oʻyinida gʻalaba qozona olmadi, bu esa muxlislarni Pardyuni murabbiylik lavozimidan boʻshatish kampaniyasini boshlashga undadi va formadagi oʻzgarishlar ularning jadvalda beshinchi oʻringa koʻtarilishlarini koʻrsatdi. Pardyu dekabr oyida Crystal Palace ketdi. 2015-yilning 26-yanvarida uning yordamchisi Jon Karver mavsumning qolgan qismiga rahbarlik qildi, ammo oxirgi kunga kelib moyak saratonini magʻlub etgan Yonas Gutierrez bilan „Vest Xem“ga qarshi oʻz uyida 2:0 hisobida gʻalaba qozonib, quyi ligaga tushib qolishga yaqin qoldi. mavsum boshida jamoaning ikkinchi golini urdi.

2015-yil 9-iyunda Karver ishdan boʻshatildi va ertasi kuni uning oʻrniga Stiv Maklaren tayinlandi. 2016-yilning 11-martida Maklaren toʻqqiz oylik murabbiylikdan soʻng ishdan boʻshatildi, „Nyukasl“ Premer-ligada 19-oʻrinni egallab turibdi va klub klubdagi faoliyati davomida Premer-liganing 28 oʻyinidan atigi oltitasida gʻalaba qozongan. Oʻsha kuni uning oʻrniga ispaniyalik Rafael Benites tayinlandi, u uch yillik shartnoma imzoladi, ammo Eshli qoʻl ostida klubning ikkinchi marta quyi ligaga tushib ketishiga toʻsqinlik qila olmadi.

„Nyukasl“ birinchi urinishdayoq Premer-ligaga qaytdi va 2017-yil 7-may kuni Barnsli ustidan 3:0 hisobida gʻalaba qozonib, chempionlik unvonini qoʻlga kiritdi. 2017-yilning 16-oktyabrida Mayk Eshli Nyukasl Yunaytedni ikkinchi marta sotuvga qoʻydi. Jamoa mavsumni oʻtgan yilgi chempion "Chelsi" ustidan 3:0 hisobidagi gʻalaba bilan yakunladi va ligada oʻninchi oʻrinni egalladi va bu toʻrt yil ichida eng yuqori natijaga erishdi. Keyingi mavsum yanvar oyida quyi ligaga tushib ketish zonasida boʻlishiga qaramay, 13-oʻrinni egalladi. Shunday qilib, Eshli jamoaga sarmoya kiritmagani va boshqa biznes korxonalariga eʼtibor qaratgani uchun koʻproq nazorat ostida boʻldi. Benites 2019-yilning 30-iyunida yangi shartnomani rad etgani uchun oʻz lavozimini tark etdi.

2019-yilning 17-iyulida „Sanderlend“ning sobiq bosh murabbiyi Stiv Bryus uch yillik shartnoma asosida bosh murabbiy etib tayinlandi. Bryus oʻzining dastlabki ikki mavsumida 13- va 12-oʻrinlarni egallagan, ularning ikkalasi ham COVID-19 pandemiyasi taʼsir koʻrsatgan.

2021-yil 7-oktabrda, 14 yillik xoʻjayinlikdan soʻng Eshli klubni yangi konsorsiumga 305 million funt sterlingga sotdi va bu ularni dunyodagi eng boy futbol klubiga aylantirdi. Konsorsium Saudiya Arabistonining Davlat investitsiya fondi, RB Sports &amp;amp; Media va PCP Capital Partners kompaniyalaridan iborat edi. 2021-yil 20-oktabrda Bryus 8 million funt sterling miqdoridagi toʻlovni olgach, oʻzaro rozilik asosida oʻz lavozimini tark etdi. Eddi Xou Bryusning oʻrniga bir necha hafta oʻtib, 2021-yil 8-noyabrda tayinlandi Xou soʻnggi 18 oʻyinda 12 ta gʻalabadan soʻng klubni 11-oʻringa olib chiqdi va Premer-liga tarixidagi dastlabki 14 oʻyinda gʻalaba qozona olmaganiga qaramasdan quyi ligaga tushib ketmagan birinchi jamoa boʻldi.

2022-yil 30-may kuni klub Den Ashvortni yangi sport direktori etib tayinlash uchun Brighton &amp;amp; Hove Albion bilan kelishuvga erishganini eʼlon qildi, tanishtiruv 2022-yil 6-iyun kuni tasdiqlandi. 2022-yil 15-iyulda klub MLSning " Atlanta Yunayted " klubidan Darren Ealesni klubning yangi bosh ijrochi direktori sifatida „klub rahbariyatining asosiy aʼzosi“ sifatida olib keldi.

Yillar davomida klubningning mehmon forma ranglari bir necha bor oʻzgardi. Ular 1914-yildan 1961-yilgacha oq koʻylak va qora shortilarda, keyin esa 1966-yilgacha oq shortilarda oʻynashgan. Keyin ular 1967-68-yilgi mavsumda sariq koʻylak va koʻk shortilarda oʻynashdi, ammo 1969-yildan 1974-yilgacha toʻliq qizil rangli uchinchi libosda oʻynashdi. 1974-yilda ular 1983-yilgacha turli xil rangli shortilar bilan oʻynagan sariq koʻylakga qaytishdi. Ular 1983-yildan 1988-yilgacha kul rangda oʻynashgan, 1993-yilgacha yana sariq libosga qaytishgan. 1995-yildan beri mehmon libosi tez-tez oʻzgarib turdi va bir mavsumdan koʻproq vaqt davomida oʻzgarmadi. Sobiq egasi Mayk Eshli orqali klub u asos solgan Sports Direct savdo tarmogʻi bilan ham aloqada boʻlgan.

2012-yilning 4-yanvarida Northern Rokni endigina sotib olgan Virgin Money Nyukasl Yunaytedga homiylik qilish uchun ikki yillik shartnoma imzoladi. 2010-yil yanvar oyida Puma Nyukasl uchun nusxa koʻchirish tovarlarining rasmiy yetkazib beruvchisi va litsenzianti boʻldi. Shartnoma Puma 2010-11 va 2011-12-yilgi mavsumlar uchun jamoa toʻplamini, replika toʻplamini va mashgʻulot jihozlarini yetkazib berishini anglatardi.

Hozirgi klub gerbi birinchi marta 1988-89-yilgi mavsumda ishlatilgan. Tepaga Nyukasl apon Tayn shahri gerbining elementlari kiritilgan-Tynesidening dengiz bilan mustahkam aloqalarini ifodalovchi ikkita dengiz oti, qal’a shahar qoʻriqxonasini ifodalaydi. Shahar gerbi birinchi marta 1969-yilda jamoaning futbolkalariga kashta qilingan va 1976-yilgacha standart sifatida kiyilgan. Pastki varaqda lotin tilida shahar shiori yozilgan; *fortiter protectit triumphans*, bu ingliz tiliga „jasur himoya bilan gʻalaba qozonish“ deb tarjima qilinadi. 1976-yildan 1983-yilgacha klub shahar gerbi oʻrniga taqish uchun ishlab chiqilgan maxsus nishonga ega edi. Dizayn doira shaklida boʻlib, unda klub nomi toʻliq aks ettirilgan boʻlib, unda Tayn daryosi oldida turgan soʻngʻiz, fonda Nyukaslning tarixiy qoʻriqxonasi joylashgan edi. 1983-yilda yanada soddalashtirilgan dizayn, klub nomining bosh harflarini oʻz ichiga olgan, NUFC, gorizontal ravishda yotqizilgan „C“ ichidagi oldingi tepada kichik soʻngʻiz ishlatilgan, bu logotip nisbatan qisqa umr koʻrgan va 1988-yildan keyin toʻxtatilgan.

2013-yilning 16-mayida Nyukasl 2013-14-yilgi mavsum uchun mehmon futbolkasini chiqardi, unda birinchi marta Wonga.com logotipi aks etgan, bu esa koʻplab Nyukasl tarafdorlarining tanqidiga sabab boʻlgan. Koʻylak ochiq koʻk bantli koʻk rangda edi. Koʻylak Nyukasl tarafdorlari tomonidan turli xil sharhlarga ega boʻlib, ular koʻylakni „ajoyib“ va „begʻubor“ deb taʼrifladilar, Nyukaslning kundalik *Evening Chronicle nashrida* keltirilgandek. 2013-yil iyul oyida „Nyukasl“ hujumchisi va amaliyotchi musulmon Papiss Sisse Wonga.com saytiga tayanib, har qanday rasmiy libos yoki mashgʻulot libosini kiyishdan bosh tortdi, natijada jamoaning 2013-yilgi mavsumoldi Portugaliya gastrol safariga bormadi. Bu masala keyinroq hal qilindi. Vonga 2018-yilda boshqaruvda qulab tushdi

2017-yilning 15-mayida 2017-18-yilgi mavsum uchun uy libosi taqdim etildi, unda yangi homiylar Fun88 logotipi aks etgan. Futbolkada shahar gerbi asosida klubning 125-futbol mavsumi munosabati bilan oltin va kumush esdalik nishoni borligi koʻrsatildi. Shuningdek, toʻplamda 1992-93-yilgi mavsumdan beri birinchi marta qizil raqamlar boʻlishi eʼlon qilindi. Toʻplamning oldingi homiylari: Nyukasl pivo zavodlari(1980-86), Greenall’s pivolari(1986-90), McEwanʼs Lager va Nyukasl Braun Ale(1990-2000), NTL(2000-03), Northern Rock (2003-12), Virgin Money(2012-13) va Wonga.com(2013-17).

„Nyukasl Yunayted“ning hozirgi liboslari ishlab chiqaruvchilari 2021-yilda boshlangan kelishuvga koʻra Kastordir . Oldingi ishlab chiqaruvchilar orasida Bukta(1974-75, 1976-80), Umbro(1975-76, 1980-93), Asics (1993-95), Adidas(1995-2010) va Puma (2010-21) bor. Boshqa joriy jamoa homiylari orasida Fun88, Bet365, Carling, eToro, BoyleSports, AstroPay, TOMKET, Pulman, Perfect Image va Energy Impact Limited mavjud.

„Nyukasl Yunayted“ning hozirgi homiysi noon.com sayti boʻlib, shartnoma 2022 yilda boshlangan Oldingi homiylar orasida MRF Tyres(2017-18), StormGain(2019-20), ICM.com(2020-21) va Kayak(2021-22) bor. 

## Stadion

Nyukasl Yunayted tarixi davomida ularning uyi Shimoliy-Sharqiy Angliyadagi eng qadimgi va eng katta futbol stadioni boʻlgan Sent Jeyms Park, shuningdek, Buyuk Britaniyadagi oltinchi eng katta futbol stadioni boʻlgan. U yuqori darajadagi 10 ta xalqaro futbol oʻyiniga mezbonlik qilgan, birinchisi 1901-yilda va eng oxirgisi 2005-yilda U 2012 yilgi yozgi Olimpiya oʻyinlari va 2015-yilgi regbi boʻyicha Jahon kubogi oʻtkaziladigan joy sifatida ishlatilgan.

Futbol 1880-yilda Sent-Jeyms Parkida oʻynalgan, 1886-yilda Nyukasl Vest End FC uyiga aylangunga qadar, maydonni Nyukasl Reynjers egallagan. Uning ijarasi 1892-yilda „Nyukasl East End“ tomonidan sotib olindi, ular nomi „Nyukasl Yunayted“ga oʻzgartirilishidan oldin. 20-asrning boshida, stadion sigʻimi 30.000 deb berilgan, 1900 va 1905 yillar oraligʻida qayta ishlab chiqilgunga qadar sigʻimi 60 000 ga koʻtarilgan va u bir muddat Angliyadagi eng katta stadionga aylantirilgan. 20-asrning koʻp qismida stadionni rivojlantirish boʻyicha turli rejalarga qaramay, juda kam oʻzgargan. Eski Gʻarbiy stend 1987-yilda Milbern stendiga almashtirildi, 1993-yilda Leazes End oʻrniga ser Jon Xoll stendi va zaminning qolgan qismi taʼmirlandi va 37 000 sigʻimga moʻljallangan barcha oʻrindiqli stadionga aylantirildi. 1998 va 2000 yillar oraligʻida Milbern va Ser Jon Xoll stendlariga qoʻsh qavatlar qoʻshildi, bu joyni hozirgi sigʻimi 52,354 ga yetkazdi. Sent-Jeyms parkining orqasida, Leazes bogʻida 90 000 oʻrinli yangi stadion qurish rejalashtirilgan edi, Nyukasl Falcons Sent-Jeyms bogʻini egallab oldi, ammo noroziliklar tufayli rejalar bekor qilindi. Sent-Jeyms Parki hozirda 52,354 kishini oʻz ichiga oladi, ammo klubning sobiq egasi Mayk Eshli Gallovgeytning tomini olib tashlash va yana 6,000 oʻrin qoʻshish, umumiy sigʻimni 58,420 ga yetkazish haqida oʻylab koʻrishini aytgan edi, ammo jamoa Premer ligada kuchli oltikka kirishi kerak edi.

2009-yil oktyabr oyida Eshli daromadni oshirish maqsadida er nomini ijaraga olishni rejalashtirayotganini eʼlon qildi va noyabr oyida stadion vaqtincha sportsdirect.com @ Sent Jeyms Park stadioni deb oʻzgartirildi. Bu nom faqat 2009-10-yilgi mavsum oxirigacha ishlatilishi kerak edi, lekin 2011-yilning noyabrigacha davom etdi 2011-yil 10-noyabrda klub rasmiy ravishda stadion nomini Sports Direct Arenaga oʻzgartirdi, ammo bu stadionning homiylik imkoniyatlarini namoyish qilish uchun vaqtinchalik nom edi. Eshliga tegishli kompaniya kelishuv uchun hech narsa toʻlamagan. 2012-yil 9-oktyabrda Wonga.com maoshli kredit kompaniyasi Nyukasl Yunaytedning asosiy tijorat homiysi boʻldi va stadionga nom berish huquqini sotib oldi, ammo Sent-Jeyms Park nomini tikladi.

1982-yildan beri stadionga Tyne and Wear metrosidagi Sent-Jeyms metro bekati xizmat koʻrsatadi. Vokzal oq va qora rangda, klub futbolchilarining arxiv fotosuratlari bilan ishlangan.

Klubning hozirgi mashgʻulot maydoni Benton shahrining shimolida joylashgan Darsli Parkda joylashgan. Muassasa 2003-yil iyul oyida ochilgan va undan Nyukasl Falcons regbi jamoasi ham foydalanadi.

## Egalik
Nyukasl Yunayted 1895-yil 6-sentyabrda aksiyalar bilan cheklangan xususiy kompaniya sifatida tashkil etilgan. Klub 20-asrning koʻp qismida MakKig, Vestvud va Seymurlar oilasi mulki hukmronlik qilgan, 1997-yil aprelgacha, klubning 72,9 % ni 3 million funtga sotib olgan Jon Xollgacha shu tarzda savdo qilgan. 1991-yilda klubni birjada ochiq aksiyadorlik jamiyati sifatida chiqardi, aktsiyalarning yarmidan kamrogʻi Xoll oilasiga sotilgan va aksariyat ulushlar uning biznes sherigi Freddi Shepherdga oʻtgan. Oʻsha yilning oxirida Xoll raislik lavozimini tark etdi va uning oʻrniga Choʻpon tayinlandi, Xoll oilasi boshqaruv kengashida Jonning oʻgʻli Duglas vakili edi. 1998-yil dekabr oyida klubning 6,3 % ulushini 10 million funt sterlingga sotib olgandan keyin, NTL media guruhi klubni toʻliq egallashni koʻrib chiqdi. 1999-yil aprel oyida tashkil etilgan Raqobat komissiyasi futbol klublarining media kompaniyalarga tegishli ekanligidan xavotir bildirganidan keyin bu bekor qilindi.

2007-yilda biznesmen Mayk Eshli Duglas va Jon Xollning umumiy ulushlarini, qolganlarini sotib olish maqsadida St Jeyms Holdings xolding kompaniyasi orqali klubdagi 41 % ulushini sotib oldi. Ushbu aktsiyani sotib olgach, u Kris Mortni rais etib tayinladi, shu bilan birga 2007-yil 29-iyungacha klubning 93,19 % ga egalik qilib, koʻproq aktsiyalarga ega boʻldi Bu koʻrsatkich 2007-yil 11-iyulda 95 % ga yetdi va qolgan aktsiyadorlarni oʻz aktsiyalarini sotishga majbur qildi.

Klubni sotib olishni tugatgandan soʻng, Eshli uch marta klubni sotishni rejalashtirganini eʼlon qildi. Birinchisi, 2008-yil 14-sentabrda Kevin Kiganning isteʼfosi boʻyicha muxlislarning noroziliklaridan soʻng, Eshli: „Men sizni tingladim. Siz meni tashqariga chiqarmoqchisiz. Men hozir shunday qilmoqchiman“ Biroq xaridor topa olmagach, 2008-yil 28-dekabrda klubni bozordan olib tashladi. 2009-yil 31-may kuni Eshli yana klubni sotishga urinayotgani xabar qilingandi. 2009-yil 8-iyunda Eshli klub 100 million funt sterlingga sotilayotganini tasdiqladi. 2009-yil avgust oyining oxiriga kelib, klub bozordan qaytdi. 2017-yil 16-oktabrda Nyukasl Yunayted Eshli yana bir bor klubni sotuvga qoʻyganini eʼlon qildi va u kelishuv 2017-yil Rojdestvoga qadar tuzilishi mumkinligiga umid qilayotganini bildirdi

### Saudiya Arabistoni boshchiligidagi hokimiyatni egallash
2020-yil aprelida Davlat investitsiya fondi, PCP Capital Partners va RB Sports &amp;amp; Mediadan iborat konsorsium Nyukasl Yunaytedni sotib olish boʻyicha taklifni yakunlayotgani haqida keng tarqalgan edi. Taklif etilayotgan sotuv Saudiya Arabistonidagi inson huquqlariga oid yozuvlarni futbol bilan yuvish, shuningdek, mintaqada davom etayotgan sport koʻrsatuvlarini qaroqchilik deb hisoblash kabi xavotirlar va tanqidlarga sabab boʻldi.

2020-yil may oyida ikki konservativ deputat hukumatni kelishuv tomonlarini sinchiklab koʻrib chiqishga chaqirdi, Karl Makkartni sotuvni blokirovka qilishga chaqirdi va Gils Uotling Raqamli, madaniyat, media va sport departamentini ogʻzaki dalillar yigʻilishini oʻtkazishga chaqirdi. Saudiya Arabistonidagi sport qaroqchiligi haqida. 2020-yil may oyida *[[The Guardian]]* nashri Premer-liga Jahon Savdo Tashkilotidan hisobot olganini, unda Saudiya Arabistoni fuqarolari beoutQ – mintaqadagi beIN Sports tarmoqlarini olib boradigan qaroqchi teleradiokompaniyasini qoʻllab-quvvatlaganliklari haqidagi dalillarni oʻz ichiga olgani haqida xabar berdi. Qatar diplomatik inqirozi. 2020-yil iyunda *The Guardian* Raqamli, madaniyat, media va sport departamenti oldida paydo boʻlgan Richard Masters „Nyukasl Yunayted“ni egallashi mumkinligi haqida ishora qilgandi. Biroq, deputatlar Saudiya Arabistoni konsorsiumiga qaroqchilik va inson huquqlari boʻyicha mamlakatdagi rekordni hisobga olib, mas’uliyatni oʻz zimmasiga olishiga ruxsat berish „xoʻrlik“ boʻlishidan ogohlantirdi.

2020-yil iyulida *The Guardian* Saudiya Arabistonining beIN Sports translyatsiyasini mamlakatda faoliyatini taqiqlash qarori Nyukasl Yunaytedni egallashni yanada murakkablashtirgani haqida xabar berdi. 2020-yil 30-iyulda Saudiya Arabistoni Nyukasl shartnomasidan chiqishini eʼlon qilib, "Nyukasl jamoasi va uning futbol klubining ahamiyatini chuqur qadrlagan holda, biz „Nyukasl Yunayted“ futbol klubini sotib olishdan voz kechish toʻgʻrisida qaror qabul qildik", dedi. . Guruh, shuningdek, „uzoq davom etgan jarayon“ ularning chiqib ketishlarida asosiy omil boʻlganini taʼkidladi. „Nyukasl“ klubi muxlislarining keng koʻlamli tanqidiga uchragan, „Nyukasl“ deputati Chi Onvura Premer-ligani klub muxlislariga „nafrat“ bilan munosabatda boʻlganlikda ayblagan va keyinchalik „Masters“ga tushuntirish uchun xat yozgan.

Konsorsiumning chiqib ketishiga qaramay, egalik qilish boʻyicha bahslar davom etdi. 2020-yil 9-sentyabrda Nyukasl Yunayted Premer liga konsorsium tomonidan sotib olishni rasman rad etgani va Masters va Premer-liga boshqaruvini „olish bilan bogʻliq holda toʻgʻri harakat qilmaslik“da ayblagani haqida bayonot chiqardi. klub har qanday tegishli qonuniy choralarni koʻrib chiqadi. Premer-liga ertasi kuni eʼlon qilingan bayonotda buni qatʼiyan rad etdi va „Nyukasl“ning bayonotidan „hayratlanish“ va „hafsalani“ bildirdi.

2021-yil 7-oktyabrda Davlat investitsiya fondi, PCP Capital Partners va RB Sports & Media Nyukasl Yunaytedni sotib olishni rasman yakunlaganliklarini tasdiqladilar.

2022-yil mayida *[[The Guardian]]* tomonidan olib borilgan tergovda Britaniya hukumati Boris Jonson Saudiya Arabistonining Nyukasl Yunaytedni egallab olishiga aloqadorligini daʼvo qildi. 2021-yil aprelida Saudiya Arabistoni valiahd shahzodasi Muhammad bin Salmon Jonsonni SMS orqali ogohlantirib, Premer liganing notoʻgʻri qarori Buyuk Britaniya va Saudiya Arabistoni diplomatik munosabatlariga taʼsir qilishi haqida ogohlantirgani maʼlum boʻldi. Ogohlantirishdan soʻng, Jonson ishni koʻrib chiqish uchun, Fors koʻrfazi boʻyicha oʻzining maxsus vakili Edvard Listerni tayinladi. Keyinchalik Jonsonning keng koʻlamli saʼy-harakatlariga Investitsiyalar vaziri lord Gerri Grimston ham jalb qilingani, u Premer-liga raisi Gari Xoffman va MBS ofisi bilan yaxshi aloqada boʻlgan Saudiya Arabistoni vakillari bilan muzokaralar olib borgan. Biroq, Buyuk Britaniya hukumati va Jonson Saudiya Arabistonini egallashga aloqasi yoʻqligini aytdi. Premer ligani maʼqullaganidan soʻng, Xoffman Angliyaning 20 futbol klubiga hukumat tomonidan katta bosim borligi haqida xabar berdi. Biroq, u qarorga bu taʼsir koʻrsatmaganini aytdi. Alohida hisobotda aytilishicha, AQSh Jamol Qoshiqchining oʻldirilishi Saudiya shahzodasi Muhammad tomonidan buyurilgan degan xulosaga kelganiga qaramay, u Premer-liganing egalari va direktorlari sinovini oʻtkazib yuborishga muvaffaq boʻlgan.

## Ijtimoiy javobgarlik
Nyukasl Yunayted 2008-yilning yozida Nyukasl Yunayted jamgʻarmasini tashkil etdi, u Shimoliy-Sharqiy mintaqadagi kam taʼminlangan bolalar, yoshlar va oilalar oʻrtasida oʻrganishni ragʻbatlantirish va sogʻlom turmush tarzini targʻib qilishga, shuningdek, tenglik va xilma-xillikni targʻib qilishga intiladi. Jamgʻarma menejeri Keyt Bredli „Uchinchi Sector“ xayriya yangiliklari veb-saytiga shunday dedi: „Bolalar oʻyinchilarga oʻzlarining qahramonlari sifatida qarashadi va ular aytgan hamma narsa darhol qabul qilinadi. Agar Nyukasl himoyachisi Stiven Teylor ularga nonushta uchun Mars barini yemaslikni aytsa, ular tinglashadi.“ 2010-yilda xayriya tashkiloti 5000 dan ortiq bolalarga sogʻlom turmush tarzini oʻrgatdi.

Jamgʻarmaning majburiyatlari West Bromwich Albion jamgʻarmasi bilan oʻxshash edi, Aston Villaning Acorns bolalar hospisi va Tottenxem Hotspurning Buyuk Britaniyaning SOS Childrenʼs Villages bilan oʻziga xos munosabatlari, eng yuqori darajadagi futboldagi mas’uliyatga sodiqlikning baʼzi bir namunasidir va ular ishlayotgan jamoalardagi oʻzgarishlar va ularni qoʻllab-quvvatlash va chipta sotish orqali boyitish. Ushbu va boshqa klublarning ishi professional sportning oʻz jamoalari va tarafdorlari bilan oʻzaro munosabatini oʻzgartirmoqda.

2012-yil dekabr oyida klub dunyodagi birinchi karbonli musbat futbol klubiga aylanganini eʼlon qildi.

## Qoʻllab-quvvatlovchilar va raqobatchilar

„Nyukasl Yunayted“ mustaqil tarafdorlari assotsiatsiyasi klubning rasmiy tarafdorlari guruhidir . Uning raisi, mahalliy pab menejeri Frenk Gilmor orqali guruh matbuotda 2002-yildan beri Nyukasl Yunayteddagi voqealar haqida iqtibos keltiriladi. „Nyukasl Yunayted“ tarafdorlari butun shimoliy-sharqdan va undan tashqarida, dunyoning baʼzi mamlakatlaridagi tarafdorlar klublari bilan toʻplangan. Klubning laqabi The Magpies, klub tarafdorlari esa *Geordies* yoki *Toon Army* nomi bilan ham tanilgan. *Toon* nomi shaharning Geordie talaffuzidan kelib chiqqan. 2004-yilda Cooperative Financial Services tomonidan oʻtkazilgan soʻrovda, „Nyukasl Yunayted“ Premer-liganing har bir safar oʻyiniga borishni istagan Nyukasl muxlislari qilgan xarajatlari va bosib oʻtgan masofasi boʻyicha liga jadvalida birinchi oʻrinni egallagani aniqlandi. Muxlisning Nyukasldan har safar oʻyiniga borishi uchun bosib oʻtgan umumiy masofa butun dunyo boʻylab sayohatga teng ekanligi aniqlandi. 2009-10-yilgi mavsumda klub Angliya futbolining ikkinchi toifasi, Futbol Ligasi chempionatida oʻynaganida, Sent-Jeyms Parkiga oʻrtacha tashrif 43,388 nafarni tashkil etdi, bu oʻsha mavsumdagi ingliz klubi uchun toʻrtinchi eng yuqori koʻrsatkich edi. Premer-liganing 2011-12-yilgi mavsumi yakuniga koʻra, „Nyukasl Yunayted“ mavsumdagi oʻrtacha tomoshabinlar soni boʻyicha uchinchi oʻrinni egalladi – 49,935. Bu koʻrsatkichni faqat, kattaroq stadionga ega boʻlgan "Arsenal" va "Manchester Yunayted " ortda qoldirgan.

Klub tarafdorlari 1996-yilda tashkil etilgan NUFC.com bilan birga *True Faith* va *The Mag* kabi bir qancha fanzinlarni nashr etadilar. Ular 2008-yil sentyabr oyida „Nyukasl Yunayted“ni qoʻllab-quvvatlovchi keng jamoatni vakillik qilishni maqsad qilgan „Nyukasl Yunayted tarafdorlari Trust“ni tashkil etishdi. Oddiy ingliz futbol qoʻshiqlaridan tashqari, Nyukasl tarafdorlari anʼanaviy Tyneside qoʻshigʻi „ Blaydon Races“ ni kuylashadi. Har bir uy oʻyinidan oldin jamoa Nyukaslda tugʻilgan va Dire Straits asoschisi Mark Knopfler tomonidan yozilgan „Mahalliy qahramon“ uchun maydonga tushadi. Anʼanaga koʻra, Nyukaslning asosiy raqiblari „Sanderlend“ boʻlib, unga qarshi Tayn-Uir derbisi va „Midlsbro“ FK bilan birga Tayn-Tis derbisida qatnashadilar.

1998-yilda The Police asoschisi va Nyukasl muxlisi Sting Nyukaslni qoʻllab-quvvatlash uchun „Qora va oq armiya (Gʻururni uyga qaytarish)“ deb nomlangan qoʻshiq yozdi. 2015-yilda baʼzi Nyukasl muxlislari Mayk Eshli tomonidan klub boshqaruviga norozilik sifatida oʻyinlarni boykot qilishdi va ularni Sting va Jimmi Nail kabi mashhur klub muxlislari qoʻllab-quvvatladilar.

## Rekordlar va statistika

2019-20-yilgi mavsumda „Nyukasl Yunayted“ 88 mavsumni yuqori ligada oʻtkazdi. Ular Premer-liga jadvalida sakkizinchi oʻrinni egallab turishibdi va 11 ta gʻalaba bilan ingliz klubi tomonidan qoʻlga kiritilgan yirik mukofotlar soni boʻyicha toʻqqizinchi oʻrinda. Eng koʻp oʻyin oʻtkazish boʻyicha rekordchi Jimmi Lourens boʻlib, u 1904-1921-yillar oraligʻida 496 marta asosiy tarkibda maydonga tushgan. Klubning eng yaxshi toʻpurari Alan Shirer boʻlib, u 1996-yildan 2006-yilgacha barcha musobaqalarda 206 ta gol urgan. Endi Koul bir mavsumda eng koʻp gol urish boʻyicha rekordchi: 1993-94-yilgi mavsumda Premer-ligada 41 gol. Shey Given Irlandiya terma jamoasi safida 134 ta oʻyin oʻtkazgan klub uchun eng koʻp oʻyin oʻtkazgan futbolchi hisoblanadi.

Klubning ligadagi eng yirik gʻalabasi 1946-yilda Ikkinchi divizionda Nyuport Kaunti ustidan 13:0 hisobida gʻalaba qozonilgan. Ularning ligadagi eng yirik magʻlubiyati 1895 yilda Ikkinchi divizionda Burton Uonderersga qarshi 9:0 hisobidagi magʻlubiyatdir. Klubning ingliz futbolining yuqori ligasida ketma-ket eng uzun mavsumi 1898-99-yildan 1933-34-yilgacha 32 tani tashkil etgan.

1930-yil 3-sentyabrda "Chelsi" ga qarshi Birinchi divizion oʻyinida „Nyukasl“ning uydagi rekordi 68 386 nafarni tashkil qildi 2012-yil 6-may kuni "Manchester Siti" ga qarshi oʻyinda klubning Premer-ligadagi eng koʻp tashrif buyuruvchisi 52 389 nafarni tashkil qiladi. „Nyukasl“ oʻyinda 2:0 hisobida magʻlub boʻldi. „Nyukasl“ futbolchisi uchun eng yuqori transfer narx £35 mln tashkil qiladi 2011-yilning yanvarida Endi Kerroll uchun Liverpuldan, klub futbolchi uchun eng koʻp sarflagani 21 mln funt sterling edi, bu transfer 2019-yil yanvarida Atlanta Yunayteddan Migel Almiron uchun. 2019-yil iyul oyida TSG 1899 Xoffenxaymdan Joelinton transferi bilan bu koʻrsatkichdan oshib ketdi, bu mintaqada £40 millionni tashkil qiladi.

## Oʻyinchilar

### Birinchi jamoa tarkibi

### Zaxiralar va Akademiya

### Mashhur futbolchilar

### Yil futbolchisi
{|
|-
|valign="top"|

|width="1"|&nbsp;
|valign="top"|

|width="1"|&nbsp;
|valign="top"|

|width="1"|&nbsp;
|valign="top"|
{| class="wikitable"
|-
! Mavsum
! Gʻolib
|-
|2014–15||Daryl Janmaat
|-
|2015–16||Rob Elliot
|-
|2016–17||Ciaran Clark
|-
|2017–18||Jamaal Lascelles
|-
|2018–19||Salomón Rondón
|-
|2019–20||Martin Dúbravka
|-
|2020–21||Callum Wilson
|-
|2021–22||Joelinton
|-
|2022–23||Kieran Trippier
|-
|2023–24||Anthony Gordon
|-

## Klub rasmiylari

### Hozirgi orqa xona xodimlari

#### Birinchi jamoa

### Mahalliy
Birinchi divizion/Premer-liga (1-bosqich)

* **Chempionlar:** 1904-05, 1906-07, 1908-09, 1926-27
* *Ikkinchi oʻrin:* 1995-96, 1996-97

Ikkinchi divizion/chempionat (2-bosqich)

* Chempionlar: 1964-65, 1992-93, 2009-10, 2016-17

Angliya kubogi

* **Gʻoliblar:** 1909-10, 1923-24, 1931-32, 1950-51, 1951-52, 1954-55
* *Ikkinchi oʻrin:* 1904-05, 1905-06, 1907-08, 1910-11, 1973-74, 1997-98, 1998-99

Futbol Liga kubogi

* *Ikkinchi oʻrin:* 1975-76

FA xayriya qalqoni

* **Gʻoliblar:** 1909 yil
* *Ikkinchi oʻrin:* 1932, 1951, 1952, 1955, 1996

### Xalqaro
Shaharlararo yarmarkalar kubogi

* **Gʻoliblar:** 1968-69

UEFA Intertoto kubogi

* **Gʻoliblar:** 2006 (toʻgʻridan-toʻgʻri gʻolib)

### Boshqa sovrinlar
Texaco kubogi

* **Gʻoliblar:** 1973-74, 1974-75

Angliya-Italiya kubogi

* **Gʻoliblar:** 1973 yil

## Manbalar