Vera Pashennaya

**Vera Nikolayevna Pashennaya** (7 (19) sentyabr 1887-yil, Moskva - 1962-yil 28-oktyabr, Moskva) - rus va sovet aktrisasi, o'qituvchi. SSSR xalq artisti (1937). Lenin mukofoti (1961) va Stalin mukofoti 1-darajali (1943) laureati. Ikkita Lenin ordeni bilan taqdirlangan (1937, 1949).

## Tarjimai holi
Vera Pashennaya Moskvada yer egasi oilasidan chiqqan taniqli aktyor Nikolay Petrovich Roshchin-Insarov (haqiqiy ismi Pashenniy) oilasida dunyoga kelgan. Onasi Yevgeniya Nikolayevna Pashennaya yoshligida havaskor teatrlarda rol ijro etgan, ammo keyin oilasi uchun sahnani tark etgan. Ko'p o'tmay, ota-onalar ajralishdi va onasi Vera otasi o'rniga Nikolay Petrovich Konchalovskiyga turmushga chiqdi.

1904-1907-yillarda Aleksandr Lenskiy bilan Moskva imperatorlik teatr maktabining drama sinflarida tahsil oldi.
1907-yildan beri  Mali teatri sahnasida chiqish qildi. U spektakllarning birida Mariya Yermolovaning o'rniga tez orada teatrning yetakchi aktrisasiga aylandi.

1914-yilda  keyinchalik M.S. Shchepkin nomidagi Oliy teatr maktabi deb ataladigan maktabning dramatik darslarida dars bera boshlagan.

1921-yilda Korsh teatrida (RSFSR 3-komediya teatri), 1923-yildan 1924-yilgacha - Pyotr Struiskiyning Zamoskvoretskiy teatrida, 1924-yilda - Moskva badiiy teatri qoshidagi musiqa studiyasida rol ijro etgan. 1922-1923-yillarda Konstantin Stanislavskiyning taklifiga binoan  Moskva badiiy teatrining xorijiy gastrollarida qatnashdi.

Pashennaya jami teatr sahnasida yuzdan ortiq rollarni ijro etgan.

1936-yilda Igarkaga gastrol safari bilan borib, u yerda xalq teatriga asos solgan.

1933-yildan Shchepkinskiy maktabida bir nechta kurslarni boshqargan va 1941-yilda professor unvoniga sazovor bo'lgan. 1945-yildan maktab aktyorlik kafedrasi mudiri lavozimida faoliyat olib borgan.

1954-yildan KPSS a'zosi etib tayinlangan

Vera Pashennaya 1962-yil 28-oktyabrda Moskvada vafot etgan. U Novodevichy qabristoniga dafn etilgan.

### Oilasi

* Otasi - Nikolay Petrovich Roshchin-Insarov (haqiqiy ismi Pashenniy, 1861-1899), dramatik rassom.
* Onasi - Yevgeniya Nikolayevna Pashennaya.
* O'gay otasi - Nikolay Petrovich Konchalovskiy.
* Opasi - Yekaterina Nikolayevna Roshchina-Insarova (1883-1970), dramatik aktrisa. 1919-yilda Yevropaga kelgan.
* Birinchi turmush o'rtog'i - Vitold Alfonsovich Polonskiy (1879-1919), aktyor.
** Qizi - Irina.
*** Nabirasi - Vladimir Sergeyevich Sverchkov (1933-1973), Mali teatrining aktyori va rejissyori.
* Ikkinchi turmush o'rtog'i - Vladimir Fedorovich Gribunin (1873-1933), aktyor.

## Ijodi

### Teatrdagi rollar
1907-yil - Vera - „Deltsi“ I. I. Kolishko

1908-yil - Anushka - „Bez vini vinovati“ A. N. Ostrovskiy

1909-yil -Lipa - „Belaya vorona“ E. N. Chirikov

1910-yil - Mariya Styuart - „Mariya Styuart“ F. Shiller

1911-yil -Katerina - „Groza“ A. N. Ostrovskiy

1912-yil - Rozalinda „Kam vam eto ponravitsya“ U. Shekspir

### Filmografiyasi

*
* 1920-yil - „Xromoy barin“ - *Katenka Mordvinskaya*
* 
* 1952-yil - „Volk i ovtsi“ (film-spektakl) - *Murzavetskaya*
* 1952-yil - „Ma vsyakogo mudretsa dovolno prostoti“ (film-spektakl) - *Manefa*
* 1953-yil - „Vassa Jeleznova“ (film-spektakl) - *Vassa Borisovna Jeleznova*
* 1956-yil -  „Dorota pravdi“ - *Remizova*
* 1957-yil -  „Yekaterina Voroninai“ - *Yekaterinaning buvisi*
* 1958-yil - „Idiot“ - *General Yepanchina*
* 1959-yil - „Povest o molodyojnax“ - *Olga Nikolayevna, bolalar uyi direktori*
* 

## Unvon va mukofotlari

* Respublikada xizmat ko‘rsatgan artist (1925)
* SSSR xalq artisti (1937)
* Stalin mukofoti, birinchi darajali (1943) - teatr va dramatik san'at sohasidagi ko'p yillik ulkan yutuqlari uchun
* Lenin mukofoti (1961)  M. Gorkiyning "Vassa Jeleznova" spektaklidagi bosh rol va X. Vuolijokining "Kamennoye gnezdo" spektaklidagi *Niskauvori bekasi* roli uchun (1957)
* Ikkita Lenin ordeni (1937, 1949)
* Mehnat Qizil Bayroq ordeni (1957)
* "1941-1945 yillardagi Ulug' Vatan urushidagi jasoratli mehnati uchun" medali'
* "Moskvaning 800 yilligi xotirasiga" medallari bilan mukofotlangan.

## Manbalar