open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Samariddin Sagʻdiyev

**Samariddin Sagʻdiyev (Saʼdiyev)** () – sovet tojik kinoaktyori, televideniye rejissyori, Tojikiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist (1962).

## Hayoti
Samariddin 1918-yil 10-yanvarda Samarqandda tugʻilgan. Ijodiy faoliyatini 13 yoshida Samarqanddagi „Yashil kaftanlar“ teatrida hajvchi sifatida boshlagan. Samarqand teatr texnikumini (1935) va Toshkent musiqa texnikumini (1936) tugatgan. 1935–1936-yillarda Toshkent „Kichik formalar“ teatrida aktyor boʻlgan. 1936-yilda bir guruh tojik aktyorlari bilan birga Tojikiston SSRga yuboriladi. 1936–1940-yillar – Stalinoboddagi Laxuti drama teatri aktyori, 1940-yilda yangi tashkil etilgan Sadriddin Ayniy nomidagi opera va balet teatriga aktyor boʻladi. 1942–1970-yillarda Tojikiston davlat filarmoniyasining solisti boʻlgan.

## Ijodi
Aktyor 1941–1949–1957-yillarda Moskvadagi tojik adabiyoti va sanʼati dekadalari ishtirokchisi boʻlgan. Oʻrta Osiyo estrada artistlari tanlovi gʻolibi (1946), hamda adabiy-dramatik nashri uchun bolalar dasturlari rejissyori sifatida Tojikiston televideniyesining shakllanishida ishtirok etgan. 1956-yildan – „Tojikfilm“ kinostudiyasi aktyori. S.Sagʻdiyev eng mashhur „Tojikfilm“ musiqali komediyasida etikdoʻz rolini ijro etgan. „Men qiz bilan uchrashdim“ (1957) filmidagi qoʻshiqlar, shu jumladan poyabzalchining „Men tozalovchiman“ qoʻshigʻi (bastakor Andrey Babayev) sobiq SSSR respublikalarida xitga aylandi. Film Osiyo va Afrika davlatlarining birinchi kinofestivalida (1958) namoyish etilgan va „Katta vaza“ mukofotiga sazovor boʻlgan.

## Mukofotlari
Samariddin Sagʻdiyev 1946-yilda Markaziy Osiyo estrada artistlari tanlovi laureati diplomi, 1945-yilda „1941–1945 yillardagi Ulugʻ Vatan urushida Germaniya ustidan qozonilgan gʻalaba uchun“ medali, 1946-yilda „1941–1945 yillardagi Ulugʻ Vatan urushidagi jasoratli mehnati uchun“ medali, 1957-yilda „Shon-sharaf belgisi“ ordeni, 1962-yilda Tojikiston SSR xizmat koʻrsatgan artist va 1975-yilda „1941–1945 yillardagi Ulugʻ Vatan urushidagi gʻalabaning 30 yilligi“ yubiley medali bilan taqdirlangan.

## Manbalar
Igor Saruxanov

**Igor Armenovich Saruxanov** (1956-yil 6-aprel, Samarqand) – sovet va rus estrada – rok xonandasi, gitarachi, bastakor va shoir. Rossiyada xizmat koʻrsatgan artist (1997), Rossiya Yozuvchilar uyushmasi aʼzosi, Rossiya Bastakorlar uyushmasi aʼzosi.

## Hayoti

### Oilasi
Saruxanov 1956-yil 6-aprelda Samarqand shahrida tugʻilgan, millati arman. Onasi tomondan Gorisdan, ota ajdodlari tomondan esa Stepanakertdan. Uning katta bobosi badavlat kishi boʻlib, gʻalla, yogʻoch, toshni qayta ishlash bilan shugʻullangan, qoʻl ostida bir qancha zavod va fabrikalar boʻlgan. 1921–22-yillarda Volga boʻyidagi ocharchilik davrida u yerga oʻz zavodlaridan don bilan toʻlgan poyezdlarini joʻnatgan.

Otasi Armen Vaganovich Saruxanov (1930–1991), olim, texnika fanlari nomzodi, texnika universitetida dars bergan. Onasi Rosa Ashotovna Saruxanova (1932–1991), rus tili va adabiyoti oʻqituvchisi.

Qizlari Lyubov (2008), Rozaliya (2015).

### Yoshligi
Saruxanov Samarqandda tugʻilgan, lekin u yerda koʻp yashamagan. 4 yoshida, oila otasining dissertatsiyasini himoya qilish zarurati tufayli Moskvaga koʻchib oʻtdi.

Dolgoprudniy shahridagi 1-sonli musiqa maktabini klassik gitara boʻyicha tamomlagan. Maktab yillarida oʻzining rok guruhi bilan Dolgoprudniydagi kafe va raqs maydonchalarida konsert berishni boshladi va bu chiqishlari uchun pul kompensatsiyasi oldi. Sovet davrida komsomolchi va maktab oʻquvchisi ishlash huquqiga ega emasligi sababli, ular Saruxanovni maktabdan haydab chiqarishni xohlashdi, ammo otasi tufayli u oʻquv muassasasida qoldi.

Ota-onalar oʻgʻlini armiyaga yuborishdan qoʻrqishdi va uni Moskva harbiy okrugining ashula va raqs ansambliga yozdilar. Koʻp oʻtmay, 1979-yilda u „Sinyaya ptitsa“ ansambliga, keyinroq „Svety“ guruhiga taklif qilindi va u yerda 1981-yilgacha ijro etdi. Saruxanov 1981-yilda „Svety“ guruhidagi hamkasblari bilan birgalikda „Circle“ guruhini tashkil etdi va 1984-yilgacha unda ishladi.

### Yakkaxon ijodkorlik
Igor Saruxanovning yakkaxon karyerasi 1985-yilda Moskvada boʻlib oʻtgan Butunjahon yoshlar va talabalar festivali dasturi doirasida boshlangan. 1986-yilda qoʻshiqchining „Yesli nam po puti“ deb nomlangan birinchi yirik diski chiqdi. Saruxanov shu paytdan boshlab faol gastrol safarlarini boshladi. 1984-yilda Sopot (Polsha) shahrida boʻlib oʻtgan Xalqaro festivalda u „Pozadi krutoy povorot“ qoʻshigʻi muallifi sifatida birinchi mukofotga sazovor boʻldi. 1988-yilda „Bratislava liri“ xalqaro festivalida (Chexoslovakiya) ishtirok etdi. 1990-yilda Igor Saruxanovning „Barber“ qoʻshigʻi uchun birinchi professional videoklip suratga olingan (rejissyor Mixail Xleborodov).

## Manbalar
Daniel Radcliffe ekranda va sahnada

Daniel Radkliff - kino, televidinya  va sahnada ko'rinish bergan ingliz aktyori. U 2001-2011-yillarda xuddi shu nomdagi filmlar seriyasida Garri Potter rolini ijro etgani bilan juda mashhur.

## Manbaalar Ro'yxati
Offside (2006-yilgi Eron filmi)

***Offside*** (, ) — 2006-yilda Jafar Panahiy tomonidan suratga olingan Eron filmi. Film jahon chempionati saralash oʻyinini koʻrishga uringan, lekin jinsi tufayli qonun bilan taqiqlangan bir guruh qizlar haqida. Eronda ayollarga nisbatan zoʻravonlik yoki ogʻzaki haqorat qilish xavfi yuqori boʻlishi sababli ayollarning futbol stadionlariga kirishiga ruxsat berilmagan. Film Eronda suratga olingan, lekin u yerda uni namoyish qilish taqiqlangan.

## Yana qarang
* Futbol haqidagi filmlar roʻyxati

## Manbalar

## Havolalar

* Rasmiy sayt
* 
* 
* 
* 
* Ozodiy Stadioni koordinatalarda
Galina Sevruk

**Galina Sylvestrovna Sevruk** (1929-yil 18-may, Samarqand, Oʻzbekiston SSR, SSSR – 2022-yil 13-fevral, Kiyev, Ukraina) – sovet va ukrain rassomi, kulol-monumentalist. Mozaikada ham, grafikada ham ishlagan. Ukrainada xizmat koʻrsatgan rassom (2005).

## Hayoti
Galina Silvestrovna Sevruk 1929-yil 18-mayda Samarqand shahrida meʼmor Silvestr Sevruk va uning rafiqasi Irina oilasida tugʻilgan va ular keyinchalik Ukraina SSRga koʻchib kelgan. 1930-yildan boshlab u ishgʻol ostida boʻlgan Xarkovda yashadi va 1944-yilda uning oilasi Kiyevga koʻchib oʻtdi. T. G. Shevchenko nomidagi Kiyev oʻrta maktabini, 1959-yilda esa Kiyev rassomlik institutining rassomlik fakultetini tamomlagan.

## Ijodi
Sevruk oʻzining badiiy mashgʻulotlarini rassom Xryhoriy Svitlitskiydan rasm chizishdan boshlagan. Keyinchalik u bu yillarni iliqlik bilan esladi va bu tajriba uning „haqiqiy rassom“ boʻlish majburiyatini shakllantirganini taʼkidladi.

1947-yildan 1949-yilgacha Sevruk Kiyevda joylashgan Shevchenko rassomlik maktabida oʻqidi va u yerda Yuriy Kyanchenko bilan birga oʻqidi. 1952-yilda Kiyev davlat rassomlik institutiga oʻqishga kirdi va uni 1959-yilda tugatdi. Keyinchalik Viktor Puzirkov kabi taniqli rassomlarni oʻz ichiga olgan Sanʼat instituti fakultetidan olgan koʻrsatmalari uning shaxsiy badiiy intilishlariga mos kelmasligini kuzatdi.

Sevruk 1960-yillarda Badiiy jamgʻarmada binolarning bezakchisi boʻlib ishlagan. U oʻz sanʼatiga Ukraina sanʼati, tarixi, tili va adabiyoti elementlarini kiritish tuygʻusini rivojlantirdi. Les Tanyuk tomonidan asos solingan Kiyevdagi Ijodkor yoshlar klubiga aʼzo boʻldi va u yerda uning gʻoyalarini qoʻllab-quvvatlovchi hamfikr rassomlarni topdi. 1964-yilda „Lily“ deb nomlangan yana bir mozaikasi koʻrgazmaga qoʻyilgan. Oʻsha yili u kulolchilik bilan shugʻullangan, bu esa oʻzining taniqli asarlarini yaratishga yordam beradi. U Odessadagi Chorne More mehmonxonasi va Xmilnik sanatoriysi kabi muassasalarga oʻrnatish uchun monumental sopol sanʼat asarlarini yaratdi.

Sevruk 1968-yilda qatagʻon qilinganlarni himoya qilish uchun „Norozilik maktubi 139“ ni imzolagani uchun Ukraina Rassomlar uyushmasidan chiqarib yuborildi va keyinchalik Ukraina Rassomlar uyushmasiga qayta tiklandi.

Galina Sevruk 2022-yil 13-fevralda Kiyevda vafot etdi.

## Manbalar
Tamila Tasheva

**Tamila Ravilovna Tasheva** (; ; 1985-yil 1-avgust, Samarqand) – ukrainalik qrim-tatar huquqshunosi, jamoat arbobi, volontyor. „CrimeaSOS“ jamoat tashkilotining hammuassisi. 2023-yil 22-apreldan Qrim Muxtor Respublikasida Ukraina Prezidentining doimiy vakili.

## Hayoti
Tamila Ravilovna Tasheva 1985-yil 1-avgustda Oʻzbekiston SSRning Samarqand shahrida deportatsiya qilingan qrim-tatar oilasida tugʻilgan. 1991-yilda u boshqa qrim-tatarlar singari oilasi bilan Qrimga qaytib keldi va Simferopolga joylashdi. Vernadskiy VI nomidagi Tavrida milliy universitetining Sharq tillari fakultetini tamomlagan..

U zangori inqilobda qatnashgan va Qrimda mitinglar uyushtirgan. Keyinchalik u Qrimdagi Mintaqaviy tashabbuslar jamgʻarmasi nodavlat tashkiloti boʻlimiga rahbarlik qildi.

2006-yilda u xalq deputati Lesya Orobetsning yordamchisi boʻldi. Tamila Viktor Yushchenkoning „Bizning Ukraina“ partiyasida tahlilchi boʻlib ishlagan. 2010-yilda u „Nash Format“ nashriyotida boshqaruv lavozimini egalladi. Keyinchalik u TIK guruhining PR menejeri boʻldi.

2013-yil dekabrida Tasheva „Qadr-qimmat inqilobi“ da va Viktor Yanukovich rejimiga qarshi namoyishlarda qatnashgan. 2014-yil qishida Tasheva boshqa bir qancha faollar bilan birga Facebookda CrimeaSOS sahifasini yaratdi, unda Qrimning Rossiyaga qoʻshib olinishigacha boʻlgan voqealar yoritilgan. Mart oyi boshida faollar mamlakatning tinch hududlarida boshpana izlovchilar uchun ishonch telefonlari orqali yordam berish tizimini tashkil qilgan. Tez orada CrimeaSOS keng koʻngillilar tarmogʻiga aylandi, u Birlashgan kuchlar operatsiyasi zonasi aholisiga yordam koʻrsatishni boshladi. Keyinchalik CrimeaSOS toʻliq huquqli jamoat tashkilotiga aylandi.

Qrim Rossiya tomonidan anneksiya qilinganidan soʻng Tasheva qrim tatarlarining gʻoyib boʻlishi, haqoratlanishi va haqorat qilinishiga oid faktlarni toʻpladi.

2019-yilgi parlament saylovlarida Tasheva Ukraina xalq deputati lavozimiga „Holos“ partiyasidan nomzod sifatida ishtirok etdi.

2019-yil 25-oktyabrda prezident Volodimir Zelenskiy Tashevani Ukraina prezidentining Qrimdagi vakili oʻrinbosari etib tayinladi. 2022-yil 25-aprelda Tasheva Ukraina Prezidentining Qrim Avtonom Respublikasidagi yangi doimiy vakili lavozimiga koʻtarilib, Anton Korinevich oʻrniga tayinlandi.

Rossiyaning Ukrainaga bostirib kirishidan keyin u Qrim yarim orolida qolgan ukrainlar va qrim tatarlarining taqdirini kuzatishda faol boʻldi.

## Mukofotlari
2016-yilda Tasheva „Ukraina mustaqilligiga 25 yil“ medali bilan taqdirlangan. 2019-yil 20-fevralda u fuqarolik jasorati, qadr-qimmatini, demokratiyaning konstitutsiyaviy tamoyillarini, inson huquq va erkinliklarini fidokorona himoya qilgani, samarali jamoat va koʻngillilik faoliyati uchun „Olga ordeni“ bilan taqdirlangan. 2019-yilning 25-oktyabr kuni Tamila Tasheva „Shaxsiyat“ nominatsiyasida Polshaning Serxio Vieyra di Mello mukofoti sovrindori boʻldi.

## Manbalar
GrassMaster

**GrassMaster** — sunʼiy tolalar bilan birlashtirilgan tabiiy oʻtlardan tashkil topgan gibrid oʻt turidagi sport oʻyinlaridagi maydoni yuzasi. Bunday usul 1993-yilda Niderlandiyadagi Desso Sports kompaniyasi tomonidan ishlab chiqilgan va patentlangan. 

## Texnologiya
GrassMaster 20 million polipropilen (PP) tolalarni butun oʻyin maydoniga teng ravishda taqsimlangan tuproqqa vertikal ravishda kiritish (ekish) orqali tabiiy oʻt maydonidagi ildizini mustahkamlaydi.  uzunlikdagi PP tolalari kompyuter tomonidan boshqariladigan mashinalar tomonidan ekib chiqiladi,  chuqur shunday  sirt ustida qoladi. PP tolalari taxminan  boʻlgan mahsus uskuna ichiga kiritiladi. Oʻt ildizlari tolalar bilan oʻralashib, chuqurroq va kengroq tuproq ichida oʻsadi. Sirt ustidagi PP tolalari tekis va barqaror sirtni taʼminlash uchun moʻljallangan. GrassMaster ekishdan oldin yoki ekishdan keyin oʻtlariga oʻrnatilishi mumkin.

## Manbalar

## Havolalar

* GrassMaster veb-sayti
Abdurrahman Roza Haxhiu stadioni

**Abdurrahman Roza Haxhiu stadioni** (yoki: **A. Roza Haxhiu stadioni**) — Albaniyaning Lyushnya shahridagi koʻp maqsadli stadion. Hozirda u asosan futbol oʻyinlari uchun ishlatiladi va KS Lushnja jamoasi uchun uy maydoni hisoblanadi. Stadion 8500 oʻrinli va 12000 ga yaqin odamni sigʻdira oladi.

## Tarixi
Oʻtgan asrning 60-yillarigacha „Traktori Lushnja“ jamoasi oʻynagan futbol maydonchasi shahar markazidagi bugungi „18 oktyabr“ sport zali joylashgan joyda edi. 1960-yillardan boshlab Lyushnya shahrining bugungi stadioni qurilishi boshlandi. U xuddi jamoa nomi kabi Traktor degan nomga ega edi. 1992-yilda Lyushnya munitsipal kengashining qarori bilan stadionga milliy futbolga qoʻshgan hissasi uchun alban afsonasi, futbolchi va murabbiy Abdurahmon Roza Hoji nomi berildi. A. Roza Haxhiu stadionining sigʻimi 8 ming oʻringa yaqin. Stadion tribunasi sariq va yashil — Lushnja jamoasining ranglari bilan boʻyalgan va uning markazida futbol afsonasi Abdurahmon Roza Hojining portreti joylashgan. A. Roza Haxhiu stadioni hududida janob Vergjil 2015-yilda Lushnja futbol muzeyini ochdi. Ushbu muzeyda futbolning butun tarixini aks ettiruvchi koʻplab fotosuratlar joylashtirilgan. Shuningdek, afsonaviy Abdurahmon Roza Hojining haykaltarosh Lushnjar Maks Bushi tomonidan juda mohirona va professional tarzda ishlagan byusti joylashgan.

## Stadion
Abdurrahman Roza Haxhiu stadioni juda eski stadion boʻlib, 8500 dan 12000 gacha tomoshabinga moʻljallangan. Stadion 1961-yilda, kommunizm davrida qurilgan. Bu oʻsha paytdagi Albaniyadagi eng katta stadionlardan biri edi. Bu stadionda 19 yoshgacha boʻlgan Albaniya va Qozogʻiston milliy terma jamoalari oʻrtasidagi bahs kabi xalqaro oʻyinlar boʻlib oʻtgan.

## Manbalar
Vladislav Baturin

**Vladislav Vyacheslavovich Baturin** (1970-yil 18-yanvar, Moskva, SSSR) — rossiyalik futbol sharhlovchisi va teleboshlovchisi, sobiq sovet futbolchisi.

## Faoliyati

### Futbolchilik faoliyati
8 yoshidan boshlab u SSKA safida futbol oʻynay boshlagan. Keyinchalik oʻz faoliyatini Samarqandning Dinamo klubida yakunlagan. U „Dinamo“ sport maktabining bitiruvchisi boʻlgan. Vlad Oleg Dolmatov boshchiligidagi „Dinamo-2“ jamoasida darvozabon sifatida oʻynagan. Bir vaqtlar u Sergey Ovchinnikov bilan darvozada joy uchun kurashgan. Keyin u ikkinchi ligada Vologdaning „Dinamo“ sida oʻynadi. Shundan soʻng „Dinamo“ (Samarqand) jamoasida oʻynagan. Keyin tizzasidagi muammolar tufayli u professional sport bilan shugʻullanishni toʻxtatgan.

### Sharhlovchilik faoliyati
Futbolchilik faoliyatini yakunlagach, u tijorat bilan shugʻullangan. Ammo bir kuni uning rafiqasi Baturinga „Sport-Ekspress“ gazetasini koʻrsatgan, u yerda NTV telekanali sport sharhlovchisi lavozimiga tanlov oʻtkazayotgani haqida maqola chop etilgan edi. Vladislav „Alaniya“ — „Spartak“  oʻyiniga sharhlar yozilgan kassetani tahririyatga yuborgan. Baturinga NTVdan qoʻngʻiroq qilishgan, u Ostankinoga kelgan va Rossiya — Chexiya oʻyinining bir qismini sharhlagan. 1996-yildan 2015-yilgacha u NTV, NTV-Plus Sport va NTV-Plus Futbol telekanallarida ishlagan, asosan Rossiya va Angliya Premyer-liga bahslarini sharhlagan. Vasiliy Utkin va Georgiy Cherdantsev bilan „Futbolniy klub“ dasturining bir nashrini oʻtkazgan. Keyingi yillarda u „Postskriptum“, „Futbolnaya ekspertiza“, „Nash futbol na NTV“ va „90 minut plyus“ dasturlarida ham ishtirok etgan.

2006-yildan 2018-yilgacha „Nash Futbol“ kanalida „Whistle“ dasturi boshlovchisi boʻlgan. Dastur Rossiya chempionatida hakamlik qilish, bahsli masalalarni tahlil qilishga bagʻishlangan. Telekanal rahbariyati oʻzgargandan keyin koʻrsatuv yopilgan. Bundan tashqari, Vladislav plyaj futbolini ham sharhlagan.

2014-yilning iyunidan iyuligacha Braziliyada boʻlib oʻtgan Jahon chempionati vaqtida NTV-Plus telekanalida turnir oʻyinlarini koʻrsatish huquqi yoʻqligi sababli u „Kommersant FM“ radiostansiyasi bilan futbol eksperti sifatida hamkorlik qilgan.

2015-yilning noyabr oyidan buyon Match TV kanalida futbol sharhlovchisi boʻlib ishlab kelmoqda. 2016-yil yanvar oyida bir qator sport sharhlovchilari va telejurnalistlar bilan birga u telekanal shtatlaridan chetlashtirilgan.

Hozirda u Birinchi va Ikkinchi liga oʻyinlarida sharhlovchi sifatida ishlaydi.

### Reportajlari
2001-yilda asosiy NTV telekanalida u Chempionlar ligasi guruh bosqichining „Deportivo“ va  „Arsenal“ oʻrtasidagi oʻyinni sharhlagan, oʻyin Ispaniya klubining 3:0 hisobidagi gʻalabasi bilan yakunlangan.

## Manbalar
Bojan Kaljević

**Boyan Kalevich** (; 1986-yil 15-yanvar, Yugoslaviya) — chernogoriyalik futbolchi, „Valletta“ klubida hujumchi sifatida oʻynaydi.

## Biografiya
Faoliyatining boshida Yugoslaviyaning „Zeta“, „Loznica“, „Yedinstvo“ va Makedoniyaning "Rabotnicki" klublarida oʻynagan.

2008—2012-yillarda tanaffus bilan Oʻzbekistonning „Metallurg“ klubida oʻynagan. 2010-yilning kuzida Oʻzbekistonda „Bunyodkor“ klubi safida toʻp surgan.

2012-yilda vataniga qaytib, „Mladost“ klubida oʻynadi. 2013-2014-yilgi mavsumda Yevropa ligasida 6 ta oʻyin oʻtkazib, 1 ta gol urdi va klubi turnir jadvalidan tushib ketganidan keyin Maltaga yoʻl oldi. Maltaning „Most“ va „Balzan“ klublarida oʻynagan, milliy chempionatda 50 ga yaqin gol urgan.

## Manbalar

## Havolalar
* 
* ogol.com.br
Michał Pawlik

**Michał Pawlik** (, 1995-yil 8-mayda tugʻilgan) — polshalik professional futbolchi, Górnik Łęczna jamoasida yarim himoyachi sifatida oʻynaydi.

## Klubdagi karyerasi
2020-yil 11-avgustda u GKS Belchatowga bir yillik shartnoma asosida qoʻshildi. 2022-yil 26-iyulda Shvetsiyaning Superettan jamoasi Västerås SK jamoasiga oʻtdi.

## Manbalar

## Havolalar
*
Faybish Golub

**Faybish Moiseyevich Golub** (1903-yil 5-may Minsk viloyati Igumen — 1974-yil 23-yanvar, Samarqand) — sovet tibbiyot olimi, jarroh. Tibbiyot fanlari doktori (1941), professor (1945), Oʻzbekiston SSRda xizmat koʻrsatgan fan arbobi, SSSR sogʻliqni saqlash aʼlochisi.

## Biografiyasi
1927-yilda Belorussiya davlat universitetining tibbiyot fakultetini tamomlagan, shundan soʻng Vitebsk viloyatidagi tuman kasalxonasida shifokor boʻlib ishlagan. 1932-yildan Minsk tibbiyot institutining jarrohlik klinikasida dars bergan (assistent, 1938-yildan — dotsent).

1941—1944-yillarda Mordoviya ASSR evakuatsiya kasalxonalarining bosh jarrohi boʻlgan.

1944—1945-yillarda Kislovodsk tibbiyot institutining jarrohlik kafedrasi mudiri. 1945-yilda KPSS(b) safiga kirgan. 1945—1954-yillarda Kishinyov tibbiyot instituti gospital xirurgiyasi kafedrasining asoschisi va birinchi mudiri hamda professori. 1954—1956-yillarda Samarqand tibbiyot institutining umumiy xirurgiya, 1956—1974-yillarda fakultet xirurgiyasi kafedrasiga mudirlik qilgan.

Minsk, Kishinyov, Samarqand shahar kengashlariga deputat etib saylangan.

1974-yil 23-yanvarda vafot etgan, Samarqand markaziy qabristoniga dafn etilgan.

### Oilasi
Otasi — Musa Berkovich Golub (1875—1966), matematika oʻqituvchisi, Belorussiya SSRda xizmat koʻrsatgan oʻqituvchi, Lenin ordeni sohibi; onasi — Xaya Oizerovna Golub;
Xotini — Sofya Moiseyevna Golub-Gorelik (1903—1972), kardiolog;
Qizi — Inna Faybishevna Golub (1930-yilda tugʻilgan), oftalmolog.

## Aka-ukalari
— David Moiseyevich Golub (1901—2001), anatomist, Minsk tibbiyot instituti normal anatomiya kafedrasi mudiri, Belorussiya SSR Fanlar akademiyasi akademigi, SSSR Davlat mukofoti laureati (1974);

— Ilya Moiseyevich Golub, fizika-matematika fanlari nomzodi.
## Opa-singillari
— Faina Moiseyevna Golub, oʻqituvchi;

— Sima Moiseyevna Golub, oʻqituvchi;

— Berta Moiseyevna Golub, agronom.

## Ilmiy faoliyati
Periferik nerv shikastlanishida neyrotrofik buzilishlarning morfologiyasi, patogenezi va davolash, qorin boʻshligʻida jarrohligi, ontogenezda skelet, periferik nervlar va buyrak usti bezlarining kombinatsiyalangan nurlanish shikastlanishining morfologiyasi, patogenezi va terapevtik tuzatish usullari, saraton jarrohligimavzularida izlanishlar olib borgan.

Faybish Golub 1936-yilda nomzodlik, 1941-yilda doktorlik dissertatsiyasini himoya qilgan. U 32 nafar fan nomzodi va 5 nafar fan doktori tayyorlagan, 130 dan ortiq ilmiy ishlar muallifi hisoblanadi.

## Manbalar
Constantin Mandrîcenco

**Constantin Mandricenco** (, 1991-yil 19-fevralda tugʻilgan) — moldovalik futbolchi, Armanistonning Sevan klubida yarim himoyachi sifatida oʻynaydi. U oʻz mamlakatini 21 yoshgacha boʻlgan xalqaro miqyosda himoya qilgan.

U futbolchi Nicolae Mandriçenkoning oʻg'li. Uning akasi Dmitriy Mandriçenko ham futbolchi. 

## Manbalar

## Havolalar

* Konstantin Mandriçenko " Dinamo-Avto"da
*
Suren Mirumiants

**Suren Osipovich Mirumiants** (1925-yil 1-noyabr, Samarqand, Oʻzbekiston SSR — 2018-yil 18-sentyabr, Qozon, Tatariston Respublikasi, Rossiya) — sovet va rus fizigi, fizika-matematika fanlari doktori, professor, Muhandislik fanlari akademiyasining muxbir aʼzosi. Rossiya Federatsiyasida xizmat koʻrsatgan fan arbobi. A. M. Proxorova nomidagi Davlat amaliy optika instituti direktori. U molekulyar spektroskopiya va atmosfera optikasi boʻyicha Qozon ilmiy maktabiga asos solgan.

## Biografiyasi
Suren Mirumiants 1925-yil 1-noyabrda Oʻzbekiston SSR Samarqand shahrida arman oilasida tugʻilgan.

1955-yilda Samarqand davlat universitetini tamomlagan. Oʻsha yili Davlat optik institutida katta texnik lavozimida mehnat faoliyatini boshlagan.

1959-yil iyuldan umrining oxirigacha Qozon shahridagi Davlat amaliy optika institutida (GIPO) ishlagan, 1963—1986-yillarda uni boshqargan. U yerda molekulyar spektroskopiya va atmosfera optikasi boʻyicha Qozon ilmiy maktabiga asos solgan.

Mirumiantsning rahbarligi davrida GIPOda texnologik, ilmiy va sanoat bazasi ishlab chiqilgan. Aviatsiya, quruqlikdagi kuchlar va koinot uchun infraqizil termik tasvirlash qurilmalarini ishlab chiqarish yaxshilangan. Fagot ATGM uchun ishlatilgan kosmosdan tunda razvedka qilish uchun birinchi infraqizil kuzatuv qurilmasi ommaviy ishlab chiqarishga kiritilgan. Mirumiants boshchiligida GIPO 55 ta harbiy komplekslarni yaratishda ishtirok etgan, keyinchalik ular Sovet armiyasi va floti tomonidan qabul qilingan.

## Yutuqlari

* Tatariston Respublikasida xizmat koʻrsatgan fan va texnika arbobi (1995);
* Rossiya Federatsiyasida xizmat koʻrsatgan fan arbobi (2001);
* Oktyabr inqilobi ordeni;
* ikkita Mehnat Qizil Bayroq ordeni;
* „1941—1945 yillardagi Ulug „Vatan urushida Germaniya ustidan qozonilgan gʻalaba uchun“ medali;
* „Sovet armiyasi va dengiz flotiga 30 yil“ medali;
* Tatariston Respublikasi korxonalar va sanoatchilar uyushmasining faxriy aʼzosi.

## Xotirasi
Suren Mirumiants 2018-yil 18-sentyabrda vafot etgan. 2022-yil 15-iyunda Qozon shahrida uning sharafiga yodgorlik lavhasi oʻrnatilgan. Oʻsha koʻchadagi 17/9-uyda olimning oʻzi yashagan. Memorial lavha yaratish tashabbusi Qozondagi Davlat amaliy optika instituti va Tatariston Madaniyat vazirligi tomonidan ilgari surilgan.

## Manbalar
Maxim Iurcu

**Maxim Iurcu** (; 1993-yil 1-fevral) — moldaviyalik futbolchi, „Speranza“ (Nisporeni) klubi hujumchisi.

## Karyerasi
Maksim Tiraspolning „Sherif“ futbol akademiyasining tarbiyalanuvchisi. Uzoq vaqt davomida Tiraspolning „Dinamo-Avto“ klubida oʻynadi. 2014-yil iyun oyida „Sherif“ bilan shartnoma imzoladi. 27-iyun kuni Moldova Superkubogi oʻyinida jamoaning zaxira oʻyinchisi sifatida eʼlon qilindi. Jamoa „Zimbru Kishinyov“ga penaltilar seriyasida magʻlub boʻldi. 2015-yil 24-may kuni „Sherif“ jamoasi Moldova kubogini qoʻlga kiritdi, Maksim 3:2 hisobida yakunlangan final uchrashuvining 52-daqiqasida gol urdi.

## Manbalar

## Havolalar
* FC Sheriff veb-saytidagi profil
* sports.md saytidagi profil
*
Sovet Ittifoqi tarixi (1964—1982)

**Sovet Ittifoqining 1964-yildan 1984-yilgacha tarixi**, shuningdek, **Brejnev davri** deb ataladi, Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqida (SSSR) Leonid Brejnev boshqaruv davrini oʻz ichiga oladi. Bu davr yuqori iqtisodiy oʻsish va gullab-yashnash bilan boshlandi, lekin asta—sekin ijtimoiy, siyosiy va iqtisodiy sohalarda jiddiy muammolar toʻplanib bordi. Shuning uchun ham ushbu davr koʻpincha turgʻunlik davri deb taʼriflanadi. 1970-yillarda har ikki tomon oʻzaro aloqalarda „detante“ pozitsiyada turdi. Ushbu strategiyaning maqsadi Sovet Ittifoqi iqtisodiy va demokratik islohotlarni davom ettirishiga umid qilib, munosabatlarni iliqlashtirish edi. Biroq, bu pozitsiya Mixail Gorbachyov 1985-yilda hokimiyat tepasiga kelguniga qadar saqlanmadi.

Nikita Xrushchyov 1964-yil 14-oktabrda SSSR Kompartiyasi Markaziy qoʻmitasining Birinchi kotibi (shuningdek, Vazirlar kengashining raisi) lavozimidan amalga oshirgan muvaffaqiyatsiz islohotlari hamda partiya va hukumat institutlariga eʼtibor bermaganligi sababli chetlatildi. Xrushchyov oʻrniga Brejnev birinchi kotib, Aleksey Kosigin esa Vazirlar Kengashi raisi lavozimiga tayinlandi. Oldin Anastas Mikoyan, keyin esa Nikolay Podgorniy Oliy kengash Prezidiumining raislari boʻlishdi. Tashkilot kotibi sifatida Andrey Kirilenko bosh mafkurachi Mixail Suslov bilan birgalikda Xrushchev hukmronligi uchun xarakterli avtokratiyadan shaklan farq qiladigan yangilangan jamoaviy rahbarlikni tashkil qilishdi.

Kollektiv rahbariyat birinchi navbatda Sovet Ittifoqini barqarorlashtirish va sovet jamiyatini tinchlantirishga kirishdi va bu vazifani uddalay oldi. Bundan tashqari, ular Xrushchev hukmronligining soʻnggi yillarida sezilarli darajada sekinlashgan iqtisodiy oʻsishni tezlashtirishga harakat qilishdi. 1965-yilda Kosigin Sovet iqtisodiyotini markazlashtirishdan ozod qilish uchun bir nechta islohotlarni boshladi. Iqtisodiy oʻsishni taʼminlashdagi dastlabki muvaffaqiyatdan soʻng partiya ichidagi qattiqqoʻl rahbarlar partiya obroʻsi va kuchini zaiflashtirishdan qoʻrqib, islohotlarni toʻxtatdilar. Islohotlar hech qachon rasman bekor qilinmagan, shunchaki chetga surilgan va har qanday taʼsiri toʻxtatilgan edi. Brejnev davrida boshqa tub iqtisodiy islohotlar amalga oshirilmadi va 1970-yillarning boshidan oʻrtalariga qadar iqtisodiy oʻsish surʼatlari toʻxtab qoldi. Bir qancha tarixchilarning fikriga koʻra, 1982-yilda Brejnev vafoti bilan Sovet Ittifoqining iqtisodiy oʻsishi deyarli toʻxtab qolgan edi.

Xrushchev hokimiyatdan chetlatilganidan keyin olib borilgan barqarorlashtirish siyosati gerontokratiya hukmronligini oʻrnatdi va siyosiy korrupsiya odatiy holatga aylandi. Biroq, Brejnev hech qachon korrupsiyaga qarshi keng koʻlamli kurash boshlamagan. 1960-yillardagi yirik harbiy qudrat tufayli Sovet Ittifoqi Brejnev hukmronligi davrida oʻzini superkuchli davlat sifatida mustahkamlay oldi. Bu davr 1982-yil 10-noyabrda Brejnev vafoti bilan yakunlandi.

## Siyosat

### Rahbariyatning jamoaviyligi
Romāns Mickevičs

**Roman Mickevičs** () — latviyalik futbolchi, chap qanot yarim himoyachisi. Oʻzbekiston Superligasining Andijon klubida oʻynagan. 2020-yildan beri Yurmalaning „Spartaks“ jamoasida oʻynamoqda.

## Manbalar
Levan Mdivnishvili

**Levan Mdivnishvili** — gurjistonlik professional futbolchi. Oʻzbekiston Superligasining Andijon va Xorazm klublarida oʻynagan.
## Manbalar

## Havolalar

* Levan Mdivnishvili Transfermarkt sayti
* Levan Mdivnishvili Soccerway sayti
* Levan Mdivnishvili  OʻzPFL
Hotel Praha

**Hotel Praha** Chexiya Respublikasining Praga shahridagi Dejvice dahasida joylashgan hashamatli mehmonxona edi. 1981-yilda qurilgan mehmonxonadan 1989-yilgacha Chexoslovakiya Kommunistik partiyasi rasmiylari va ularning mehmonlari tomonidan foydalanilgan, shundan soʻng u jamoatchilik uchun ochiq boʻlgan. U 2014-yilda milliarder Petr Kellner tomonidan sotib olinganidan soʻng buzib tashlangan.

## Tarix

Praha mehmonxonasi olti yil davomida, yaʼni 1975-yildan 1981-yilgacha qurilgan. Postmodern va brutal arxitekturaning namunasi boʻlib, ushbu bino meʼmorlar Jaroslav Paroubek, Arnošt Navrátil, Radek Černý va Jan Sedláček tomonidan ishlab chiqilgan. Mehmonxonada 136 ta xona mavjud boʻlib, ularning barchasidan Praga qal'asi manzarasini koʻrish mumkin. Shuningdek, keramik plitkali suzish havzasi, qishki bogʻ, kinoteatr va bouling maydoni ham mavjud. Mehmonxona qabulxonasida oʻziga xos katta dumaloq zinapoya bor edi.

Chexoslovakiyaning kommunistik boshqaruvi davrida mehmonxona Kommunistik partiyaning yuqori martabali amaldorlarini qabul qilgan, shuningdek, ular uchun xorijiy oliy martabali shaxslar, jumladan, Leonid Brejnev, Yosir Arafat va Muammar Qaddafiylarni kutib olish joyi boʻlib xizmat qilgan. 1989-yilda „Temir parda“ qulaganidan keyin u keng jamoatchilik uchun ochildi va besh yulduzli mehmonxonaga aylantirildi.

Mehmonxonada  "Uddalab boʻlmas topshiriq" filmini suratga olish vaqtida aktyor Tom Kruz tunab qolgan. Bundan tashqari, Chexiya terma jamoasi 2007-yilgacha ushbu mehmonxonadan foydalangan. Jamoa oʻyinchilari gʻalabadan keyin u yerda fohishalar bilan ziyofat qilgani aniqlangan va ular bir million chex kronasi miqdorida intizomiy jarimaga tortilgan.

## Buzib tashlanishi

2013-yilda Hotel Praha PPF Group asoschisi va asosiy aktsiyadori boʻlmish milliarder Petr Kellner tomonidan sotib olinadi. Kellner mehmonxona oʻrnidada oʻzi asos solgan xususiy maktab — „Open Gate“ kampusini qurish uchun mehmonxonani buzishga qaror qiladi. Mehmonxonaning avvalgi egalari uni texnik xizmat koʻrsatish uchun yuqori xarajatlar tufayli foyda keltirmaydigan mehmonxona deb hisoblashgan. Buzib tashlash qarori munozaralarga va noroziliklarga sabab boʻladi, chunki Praga aholisi uni saqlab qolishga arziydigan tarixiy va meʼmoriy yodgorlik deb hisoblar edi. Mehmonxonani muhofaza qilinadigan meros ob’ektiga aylantirishga urinishlar muvaffaqiyatsizlik bilan tugaydi.

Praha mehmonxonasini buzish ishlari 2014-yil iyun oyida yakunlanadi. Kellnerning maktabi esa umuman qurilmaydi va keyinchalik Kellnerning oʻzi ham 2021-yilda vertolyot halokatida vafot etadi.

## Manbalar
Aleksandr Staxiv

**Aleksandr Vladimirovich Staxiv** (; 1981-yil 13-yanvar, Gorlovka, Donetsk viloyati, Ukraina SSR, SSSR) — ukrainalik futbolchi.

## Biografiya
Ukrainaning „Vinnitsa“, „Tavriya“, „Podolye“ va „Polesye“ futbol klublarida oʻynagan.

2003-yilda Qozogʻistonga kelgan. 2005-yilda „Aktobe“ tarkibida Qozogʻiston chempioni boʻldi. „Oqjetpes“ (Koʻkshetov), „Atirau“ va „Esil-Bogatyr“ klublarida toʻp surgan. Shu vaqt ichida Qozogʻiston fuqaroligini olgan. 2008-yilning qishida Moldovaning „Iskra-Stal“ jamoasiga, keyin esa Oʻzbekistonning „Mashʼal“ klubiga oʻtdi. 2011-yilda Qozogʻistonga qaytdi.

## Yutuqlar
* Qozogʻiston chempioni: 2005-yil

## Manbalar
Valeriy Fomichev

**Valeriy Fomichev** (; ; 1988-yil 23-martda tug'ilgan) - belaruslik professional futbolchi.

2013-yilning qishida Fomichev Qozog'iston fuqaroligini qabul qildi.

## Yutuqlar

* Belarus kubogi sohibi: 2015–2016

## Manbalar

## Havolalar
* 
*
Mixail Kakaladze

**Mixail Kakaladze** — gurjistonlik professional futbolchi. Oʻzbekiston Superligasining Buxoro klubida oʻynagan.
## Manbalar
Vlad Larinov

**Vlad Yuryevich Larinov** (; 1995-yil 21-noyabr, Qalmogʻiston Respublikasi, Elista, Rossiya) — rossiyalik futbolchi, yarim himoyachi.

Moskvaning „Lokomotiv“ yoshlar sport maktabi tarbiyalanuvchisi. 2015-yilgacha Aksai Donenergo jamoasida oʻynagan. 2015—2016-yillarda „Rostov-Don“ jamoasida oʻynagan, 16 oʻyin oʻtkazgan, bitta gol urgan.

2017—2018-yilgi mavsumni Solaris Moskva klubida oʻynadi, 7 oʻyin oʻtkazdi. 2018-yilning iyul oyida Oʻzbekiston Superligasining Buxoro klubiga oʻtdi.

## Manbalar
Dmitriy Ostrovskiy

**Dmitriy Olegovich Ostrovskiy** (, 1998-yil 15-aprel, Moskva) — rossiyalik futbolchi, yarim himoyachi va Qirgʻizistonning „Alay“ klubi hujumchisi.

## Biografiya
Moskvaning „Master“, „Grad“, „Vulkan“ jamoalarida havaskorlar darajasida oʻynadi. 2017-yilda „Grad“ safida jamoa hujumlari yetakchisi boʻlgan va „Krilya Sovetov“ga (12:0) qarshi oʻyinlardan birida 5 ta gol urgan. Jami 23 ta oʻyinda 17 ta gol urgan.

2018-yilning yozida armanlarning „Ararat“ jamoasiga oʻtdi. U Armaniston chempionatidagi debyut uchrashuvini 2018-yilning 25-avgust kuni Urartuga qarshi oʻtkazib, 43-daqiqada italiyalik Ronald Germanoni almashtirdi. 2018-2019-yilgi mavsumda jami 12 ta oʻyin oʻtkazdi va qishki tanaffusda jamoani tark etdi.

2019-yil boshida u Qirgʻizistonning „Alay“ klubiga koʻchib oʻtdi. Mavsumning birinchi yarmida Qirgʻiziston chempionatida 3 ta gol urdi va shundan soʻng jamoani tark etdi. Natijada „Alay“ kumush medal sohibiga aylandi.

2019-yilning yozida Oʻzbekistonning „Bunyodkor“ jamoasiga oʻtdi va mavsum oxirigacha Oʻzbekiston chempionatining 4ta uchrashuvida ishtirok etib, klubi bilan bronza sovrinlari sohibiga aylandi.

## Manbalar

## Havolalar
* 
*
Rofe ibn Lays

**Rofe ibn Lays ibn Nasr ibn Sayyor** () 809—806-yillarda Abbosiylar xalifaligiga qarshi keng koʻlamli qoʻzgʻolon koʻtargan Xurosoniy arab zodagonlaridan biri.

## Tarixi
Rofe ibn Lays Xurosonning oxirgi umaviy hokimi Nasr ibn Sayyorning nabirasi edi. Uning otasi Lays xalifa al-Mansur tomonidan Fargʻonadagi turk hukmdoriga elchi qilib yuborilgan. Shuningdek, „*[[Amir al-Moʻminin unvoni|amir al-moʻminin]]*“ unvoniga sazovor boʻlgan. Balozuriy Ahmad ibn Yaxyo ibn Jobir ibn Dovudning yozishicha, Rofe ibn Lays Samarqandda garnizon qoʻmondoni boʻlib xizmat qilgan.

796-yilda xalifa Horun ar-Rashid Abbosiylar elitasining taniqli vakili Ali ibn Iso ibn Mahonni Xurosonga hokim etib tayinlaydi. Alining viloyat aholisini shafqatsizlarcha ekspluatatsiyasi va zulmkor moliyaviy choralari mahalliy elitaning qattiq noroziligiga sabab boʻldi. Buning natijasida xorijiylar qoʻzgʻolonlari avj oldi. 805-yil aprel oyida xalifa Horun ar-Rashidga tobora koʻproq shikoyatlar kelib tushdi. Xalifa vaziyatni oʻzi tekshirish uchun Rayga bordi. Biroq, Ali oʻzi bilan qimmatbaho buyumlardan iborat ulkan xazinani olib kelgan. Manbalarga koʻra 30 million oltin dinor olib kelgan. Natijada, xalifa Horun ar-Rashid uni hukmronligini oʻz joyida qoldiridi.

## Vafoti
Ushbu voqealardan soʻng 806-yili Rofe ibn Lays Samarqandda qoʻzgʻolon koʻtaradi. Ushbu qoʻzgʻolon tez orada Xuroson boʻylab tarqalib, ham arablar, ham eronlik mahalliy aholi orasida qoʻllab-quvvatlanadi. Rofe ibn Laysni ham oʻgʻuz va qarluq turklari qoʻllab-quvvatlagan.

Horun ar-Rashid Alinining oʻrniga Harsama ibn Aʼyonni tayinladi va 808-yilda vaziyatni hal qilish uchun sharqqa qarab yurish qildi. Horun ar-Rashid 809-yil mart oyida Tus shahrida vafot etdi. Horun ar-Rashid vafotidan keyin Rofe ibn Lays Horunning oʻgʻli va Xurosonning yangi hokimi al-Maʼmunga taslim boʻlishni tanladi.

## Manbalar

## Adabiyotlar
* 
* 
*
Sergey Tumasyan

**Sergey Aleksandrovich Tumasyan** (; 1990-yil 31-yanvarda tugʻilgan) — asli arman boʻlgan rossiyalik professional futbolchi.

## Karyerasi
Tumasyan 2010-yilning 13-iyulida „Rostov“ jamoasida „Salyut Belgorod“ klubiga qarshi Rossiya kubogi doirasidagi oʻyinda professional debyut qilgan.

Tumasyan 2019-yilgi mavsumda Bekobodning „Metallurg“ klubiga oʻtdi.

## Shaxsiy hayoti
U futbolchilar Aleksandr Tumasyanning akasi, Denis Tumasyanning ukasi va Aleksandr Tumasyanning oʻgʻlidir.

## Manbalar


## Havolalar
* Profile at championat.ru
Ruslan Margiyev

**Ruslan Taymurazovich Margiev** (, 1995-yil 21-mart, Vladikavkaz, Rossiya) — rossiyalik futbolchi, „Rubin Yalta“ yarim himoyachisi.

## Karyerasi
Tolyatti akademiyasining talabasi. Professional futbolda esa Vladikavkazning „Alaniya-D“ jamoasi safida debyut qilgan. Keyinchalik, ikki mavsumni Qrim Premyer-ligasida oʻtkazdi. „Okean“ va „TSK-Tavriya“ jamoalarida oʻynagan.

2019-yilning yozida Oʻzbekiston Superligasining Qizilqum klubiga oʻtdi. 26-iyul kuni "Navbahor"ga qarshi oʻyinda (1:0) debyut qildi.

2021-yil mart oyida yana Qrimga joʻnadi va „Qrimteplitsa“ klubiga qabul qilindi. Bir yil oʻtgach, „Yevpatoriya“ga koʻchib oʻtdi. 2022-yilning avgustidan — Yaltaning Rubin klubi futbolchisi.

## Manbalar
Abu Bakr Kalaviy

**Abu Bakr Kalaviy** (1366-yilda vafot etgan) — samarqandlik hunarmand va oqsoqol. Samarqandda boʻlib oʻtgan sarbadorlar qoʻzgʻolonining rahbarlaridan biri hisoblanadi.

Moʻgʻuliston xoni Ilyosxoʻjaning Movarounnahrga hujumi chogʻida yaʼni 1365—1366-yillarda Samarqandda boʻlib oʻtgan sarbadorrlar qoʻzgʻoloni boshliqlaridan biri hisoblanadi. Abu Bakr Kuluyi (Kalaviy) Naddof jun (paxta) tituvchilar mahallasining oqsoqoli boʻlgan.

Abu Bakr Kalaviy, shuningdek, madrasa talabalaridan Mavlonozoda Samarqandiy va kamonchi Xurdaki Buxoriy shahar aholisini qurollantirib, shaharda barrikadalar qurib moʻgʻullarga qarshi chiqadi. Sarbadorlar Samarqand shahrida moʻgʻullarga qaqshatqich zarba beradilar. Moʻgʻul otliqlari Samarqandga kirishga urinib, ikki mingga yaqin odamini yoʻqotib, orqaga chekinadi. Ilyosxoʻja avval Samarqandni, soʻngra Movarounnahrni tark etadi. Shundan soʻng sarbadorlarning bevosita ishtirokida shahar aholisini talash va zoʻravonlik boshlangan.

Sarbadorlar shahar zodagonlarining mol-mulkini musodara qilganidan soʻng norozi boʻlgan shahar zodagonlari amirlar Husayn ibn Musallab va Amir Temurga shikoyat qilishadi. Amirlar Amir Husayn va Amir Temur sarbadorlar rahnamolari Abu Bakr Kalaviy, Mavlonzoda Samarqandiy va Xurdaki Buxoriylarni Konigilga taklif qilishadi. Sarbadorlar amirlar qarorgohiga yetib kelishadi vau yerda xoinlik bilan asirga olindi. Ularning deyarli barchasi qatl etiladi. Jumladan Abu Bakr Kuluiy (Kalaviy) Naddof va Xurdaki Buxoriylar dorga osiladi. Amir Temur shafoati tufayli mudarris Mavlonzodaning hayoti saqlanib qolinadi. Ushbu voqeadan soʻng Samarqanddagi sarbadorlar harakati bostiriladi.

## Manbalar

## Adabiyotlar

* Timur // Ensiklopedicheskiy slovar Brokgauza i Yefrona : v 86 t. (82 t. i 4 dop.). — SPb., 1890—1907.
* Abdurazzoq Samarqandiy, Matlai saʼdayn va majmai bahrayn. T., 1969; Nizomiddin Shomiy, Zafarnoma, T., 1996.
Vyacheslav Klochkov

**Vyacheslav Yuryevich Klochkov** (; 1967-yil 11 mart) — sovet va rus futbolchisi, yarim himoyachi.

## Karyerasi
Faoliyatining boshida Toshkentning „Start“ (1984-yil, 23 uchrashuv oʻtkazgan, 4 gol urgan) va „Traktor“ (1987—1988, 21 oʻyin) jamoalarida oʻynagan.

1989-yilda SKA-RShVSM klubida 20ta oʻyin oʻtkazib, 2 ta gol urdi, shundan soʻng Chirchiqning „Selmashevets“ jamoasiga koʻchib oʻtdi va 19ta uchrashuvda 6ta gol urdi. 1990-yilda Angrenning "Shaxtyor" jamoasi safiga kelib qoʻshildi va 28ta oʻyin oʻtkazib, 6ta gol urdi.

1990-yildan 1991-yilgacha "Paxtakor" safida toʻp surgan va birinchi liganing kumush medali sohibiga aylangan. 1991-yilda SSSR Oliy ligasida bir mavsum oʻtkazgan. „Paxtakor“ safida jami 22ta oʻyin oʻtkazib (shundan 12 tasi oliy ligada) 2ta gol urgan.

1992-yilda "Navbahor" klubi tarkibida Oʻzbekiston Oliy ligasida oʻynagan. Jamoaning 7ta uchrashuvida qatnashgan va chempionatda 1ta gol urgan. Oʻzbekiston kubogini qoʻlga kiritgan.

1993-yilgi mavsumni Krasnodarning „Kolos“ jamoasida oʻtkazgan, 32ta oʻyinda 1ta gol urgan va uchinchi ligada „Kolos-d“ tarkibida 15ta uchrashuvda maydonga tushgan. 1994-yildan 1995-yilgacha Slavyansk-Kubanning „Niva“ jamoasida oʻynagan. 37 oʻyin oʻtkazib, 7ta gol urgan.

1996 yilda „Kuban-Krasnodar“ jamoasi safiga qoʻshildi, 22 oʻyinda ishtirok etdi va 1 ta gol urdi. Shuningdek, uchinchi ligada Kuban-D jamoasi uchun 3ta uchrashuv oʻtkazdi va 1ta gol urdi. 1997-yilgi mavsumda „Niva“ jamoasi uchun 20ta oʻyin oʻtkazdi.

## Yutuqlar
* Oʻzbekiston kubogi sohibi: 1992-yil
* SSSR Birinchi ligasida 2-oʻrin (*[[SSSR Oliy Ligasi|Oliy ligaga]] chiqish*): 1990-yil

## Manbalar
Andrey Podolyanchik

**Andrey Yuryevich Podolyanchik** (; 6-avgust 1981-yil, Dnepropetrovsk, Ukraina SSR) — rus va ukrainalik futbolchi.

## Biografiya
Nijniy Novgorod futbol klubining tarbiyalanuvchisi. Mahalliy „Elektronika“ jamoasida oʻynagan. Keyinchalik ikkinchi divizionning bir qator boshqa jamoalarida oʻynadi: „Nosta“, „Gazovik“ (Orenburg), „Nefteximik“, „Chelyabinsk“, „Sokol“ (Saratov).

2007-yili Buxoro klubi safida Oʻzbekiston oliy ligasida oʻynagan, 29 oʻyin oʻtkazib, ikkita gol urgan.

2011-yil qishida Ryazanning „Zvezda“ klubiga qoʻshildi.

Ukrainada mintaqaviy darajada ishtirok etgan havaskor jamoalarda oʻynadi.

## Manbalar
Avliyo Nikolay ibodatxonasi (Guliston)

**Avliyo Nikolay ibodatxonasi** (Avliyo Nikolay cherkovi, ; boshqacha nomlanishlari: , ) — Sirdaryo viloyatining Guliston shahrida joylashgan rus pravoslav ibodatxonasi. 1945-yilda qurilgan. Hozirda Guliston shahrining Turkiston koʻchasida joylashgan.
## Tarixi
Ibodatxona 1945-yilda ibodat uyi sifatida qurila boshlangan va oʻsha yilning 9-noyabr kuni qurib bitkazilgan. 1955-yil roʻyxatga olingan va avliyo Nikolay xotirasiga bagʻishlab poklantirilgan. U yer 1945-yildan boshlab ibodat uyi vazifasini oʻtagan va ibodat amallari bajarilgan. 1957-yilda bu ibodat uyi rekonstruksiya qilingan hamda Toshkent va Oʻrta Osiyo yepiskopi Yermogen tomonidan ibodatxona sifatida qayta poklantirilgan.
## Galereya

## Manbalar
Baroat Xojiboyeva

**Baroat Abdurahimovna Xojiboyeva** (1928-yil 27-noyabr, Samarqand – 2016-yil 2-yanvar Xoʻjand shahri) – sovet, tojik filologi, Bobojon Gʻofurov nomidagi Xoʻjand davlat universiteti Rus tilini oʻqitish metodikasi kafedrasi professori.

## Manbalar
Sharifa Davronova

**Sharifa Davronova** (2006-yil 27-sentyabrda tugʻilgan) — Oʻzbekistonlik yengil atletikachi. 2022-yilgi yengil atletika boʻyicha U20 jahon chempionatida 15 yoshida uch hatlab sakrash boʻyicha gʻolib chiqqan.

## Faoliyati
Davronova Kolumbiyaning Kali shahrida boʻlib oʻtgan 2022-yilgi yengil atletika boʻyicha U20 jahon chempionatida ayollar oʻrtasida yengil atletikaning uch hatlab sakrash turida 15 yoshida gʻolib chiqdi. Davronova 14.04 metr uzodlikka sakradi. Sharifaning bu natijasi musobaqada 2-oʻrinni egallagan, jahon reytingida esa birinchi oʻrinni egallab turgan raqibasining natijasidan 66 smga yaxshiroq edi. Davronova keyinroq COVID-19 pandemiyasi tufayli Turkiyaning Koʻniya shahrida oʻtkazilishi kechiktirilgan 2021-yilgi Islom birdamlik oʻyinlariga yoʻl oldi. 2022-yil 11-avgust kuni Davronova ayollar o‘rtasida uch hatlab sakrashda 14,30 metrga sakrab oltin medalni qo‘lga kiritdi.

## Hayoti
Davronova Samarqand shahrida tug'ilgan. Onasi — Nasiba Hoshimova. Muzaffar Karimov murabbiyligida 10 yoshidan boshlab yengil atletika bilan shug‘ullanadi.

## Xalqaro musobaqalardagi ishtiroki

## Manbalar
Ashur Haydarov (rassom)

**Ashur Haydarov** (1916-yil 14-iyul Samarqandda tugʻilgan − 1998-yil 21-may Dushnabeda vafot etgan) − sovet, tojik rassomi.

Tojikiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist, Tojikiston xalq artisti, SSSR rassomlar ittifoqi aʼzosi (1957).

## Hayoti
Haydarov Ashur Qoraboyevich 1916-yil 14-iyulda Samarqand shahrida tugʻilgan.

1930-yilda Badiiy sanoat texnikumining kulolchilik boʻlimiga oʻqishga kirdi. 1934-yilda Samarqand rassomlik texnikumining rassomlik fakultetiga oʻqishga kiradi. 1938-yilda kollejni imtiyozli diplom bilan tugatib, chizmachilik oʻqituvchisi sifatida taʼlim oldi. Oʻqituvchilari Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan sanʼat arboblari Pavel Benkov, Zinaida Kovalevskaya, Lev Bure edi.

1938-yilda Samarqand teatrida rassom boʻlib ishlagan. 1939-yilda „Lenin yoʻli“ tahririyatining Samarqand viloyat gazetasida 1941-yilgacha rassom boʻlib ishladi. 1941-yil 20-avgustda frontga ketdi. 1942-yil kuzidan 1944-yilgacha nemislar tomonidan asirga olingan. 1944-yil may oyida 40 dan ortiq odam asirlikdan qochib, Budyonniy partizan otryadiga qoʻshildi. Ashur Haydarovni oʻz ichiga olgan ushbu otryadning sabotaj guruhi 1944-yil iyul oyida Lublin-Zimbotitsi avtomagistralida 2 ta nemis eshelonini portlatib yubordi. 1945-yilda Samarqand shahridagi yashash joyida demobilizatsiya qilingan. 1949-yilda Ashur Haydarov xalq dushmani deb eʼlon qilindi va u Karlag lagerlarida jazo muddatini oʻtadi. Haydarov 1955-yilda ozod qilindi va reabilitatsiya qilindi. Rassom deyarli 40 yil oʻtgach, reabilitatsiya haqida rasmiy xat oldi. 1955-yildan uning hayoti va ijodi Dushanbe shahri bilan bogʻliq.

Haydarov Tojikiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist, SSSR Rassomlar ittifoqi aʼzosi boʻlib, 1991-yilda Tojikiston xalq artisti unvoni bilan taqdirlangan. Rassomning asarlari Omsk, Gorkiy, Voronej shaharlaridagi Tasviriy sanʼat muzeylarida, Samarqand sanʼat muzeylarida, Tojikiston Milliy muzeyida, Dushanbeda, Moskva, Sankt-Peterburg, Olmaota shaharlaridagi Badiiy koʻrgazmalar va panoramalar direksiyasida, shuningdek, shaxsiy kolleksiyalarda saqlanadi.

A.Haydarov 1998-yil 21-mayda Dushanbe shahrida vafot etdi.

## Manbalar
Sulaymon Haydarov

**Sulaymon Haydarovich Haydarov** (1921-yil, Samarqand, Samarqand viloyati, Turkiston ASSR, RSFSR – 1986-yil, Samarqand, Samarqand viloyati, Oʻzbekiston SSR) – oʻzbek vinopazi, 10-chaqiriq Oʻzbekiston SSR Oliy Soveti deputati.

## Tarjimayi holi
Sulaymon Haydarov 1921-yilda Samarqand shahrida tugʻilgan. Sovet armiyasi safida harbiy xizmatni oʻtagan. Ikkinchi jahon urushi tugaganidan keyin Mixail Xovrenko nomidagi vino zavodi sexi boshligʻi, tuman partiya qoʻmitasida instruktor boʻlib ishlagan. 1957-yilda Moskva oziq-ovqat sanoati institutini vinochilik texnologiyasi mutaxassisligi boʻyicha sirtdan tamomlagan. 1956-yilda Mixail  Xovrenko nomidagi Samarqand vino zavodiga (1981-yil dekabrdan vinochilik zavodi) direktor etib tayinlangan. Sulaymon Haydarov vafotigacha shu lavozimda ishlaydi. Sulaymon Haydarov 1986-yilda oʻz ish joyida vafot etgan. Haydarov rahbarligida Xovrenko zavodida toʻrtta vino stansiyasi qurildi va koʻrgazma zali ochilgan. Haydarov respublikada balzam va konyak ishlab chiqarishni rivojlantirishga katta hissa qoʻshgan, yosh mutaxassislarga ustozlik qilgan. „Samarqand“ balzami va shu nomdagi konyak retseptlarini oʻylab topgan.  Haydarov direktorligi davrida zavodning „Hosilot“, „Oʻzbekiston“, „Aleatiko“, „Gul Qandoz“ vinolari SSSRda mashhur boʻlgan. „Gul Qandoz“ vinosi turli tanlovlarda gʻoliblikni qoʻlga kiritgan, 1966-yildan 1979-yilgacha bu vinolar Xalqaro uzumchilik va vinochilik tashkiloti shafeligidagi vino tanlovlarida 30 oltin va 16 kumush medalga sazovor boʻlgan, zavod vinolari ayniqsa, RSFSR va Boltiqboʻyi davlatlarida mashhur boʻlgan. Haydarov siyosiy faoliyat bilan ham shugʻullangan. Samarqand viloyatidan Oʻzbekiston SSR Oliy Sovetining 10-chaqiriq deputati, Samarqand shahar Kengashi deputati etib saylangan. Samarqand viloyatidagi bir qator jamoat tashkilotlari faoliyatida qatnashgan.

## Manbalar
Vera Muratova

**Vera Muratova** ( ; 1980-yil 3-iyulda tugʻilgan) — rossiyalik para ogʻir atletikachi. Yaponiyaning Tokio shahrida boʻlib o‘tgan 2020-yilgi yozgi Paralimpiya oʻyinlarida ayollar o‘rtasida 79 kg vazn toifasida bronza medalini qo‘lga kiritgan. Bir necha oy oʻtgach, Gruziyaning Tbilisi shahrida bo'lib oʻtgan 2021-yilgi jahon chempionatida kumush medalni qo'lga kiritgan.

## Faoliyati
2012-yilda Buyuk Britaniyaning London shahrida bo‘lib o‘tgan yozgi Paralimpiya o‘yinlarida ayollar o‘rtasida 67,5 kg vazn toifasida 4-oʻrinni egalladi. 2012 va 2020-yillardagi yozgi Paralimpiya oʻyinlarida Rossiya sharafini himoya qilgan. 2020-yilgi yozgi Paralimpiya o'yinlarida Rossiya Paralimpiya qo'mitasi bayrog'i ostida ishtirok etgan.

2014-yilda Birlashgan Arab Amirliklarining Dubay shahrida boʻlib o'tgan para ogʻir atletika boʻyicha jahon chempionatida Vera Muratova bronza medalini qo'lga kiritdi. 2019-yil Qozog‘istonning Ostona shahrida boʻlib o‘tgan para ogʻir atletika bo‘yicha jahon chempionatida Vera Muratova ayollar oʻrtasida 86 kg vazn toifasida bronza medalini qo‘lga kiritdi. 2021-yil iyun oyida Birlashgan Arab Amirliklarining Dubay shahrida boʻlib oʻtgan para ogʻir atletika boʻyicha 2021-yilgi Jahon chempionatida Muratova 143 kg natijani qayd etgan holda jahon rekordini yangiladi va oltin medalni qoʻlga kiritdi.

## Manbalar
Samandar Qoʻqonov

**Samandar Qoʻqonov** (1945-yilda Oʻzbekiston, Jizzax viloyati, Forish tumanida tugʻilgan), Oʻzbekiston "Erk" demokratik partiyasi aʼzosi boʻlgan siyosatchi. 1989-yildan 1992-yil iyunigacha parlament deputati boʻlgan va hibsga olingan. 1993-yilda, bir yil davomida hech qanday aloqada boʻlmaganidan keyin siyosatchi moliyaviy jinoyatlarda ayblanib, 20 yillik qamoq jazosiga hukm qilindi. Jazo muddati kamida bir marta uzaytirildi va shu tariqa dunyodagi eng uzoq muddatli siyosiy mahbuslardan biriga aylandi. 2016-yil oktyabr oyida jazo muddati yana uch yilga uzaytirilganiga qaramay, 2016-yil noyabr oyi oxirida, 72 yoshida, 23 yil qamoqda oʻtirganidan keyin ozodlikka chiqdi.

## Manbalar
Yoxannesburgdagi bino yongʻini (2023)

2023-yil 31-avgust kuni SAST vaqti bilan soat 01:30 atrofida Janubiy Afrikaning Yoxannesburg shahridagi binoda yongʻin sodir boʻldi. Natijada 76 kishi halok boʻldi, 88 kishi jarohatlandi. Bu Janubiy Afrika tarixidagi eng halokatli yongʻinlardan biri boʻldi.

## Voqealar

## Manbalar
Matonat (metro bekati)

**Matonat** — Toshkent metropoliteni Yerusti halqa yoʻli Texnopark — Qipchoq uchastkasining 8-bekati. 30-avgust 2023-yilda ochilgan. 

## Manbalar