open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Biatlon 2010-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlarida

**[[2010-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlari]]da [[biatlon]]** musobaqalari Kanadaning Britaniya Kolumbiyasi provinsiyasidagi Whistler shahrida joylashgan Whistler Olympic Park majmuasida boʻlib oʻtgan. Musobaqalar 2010-yil 13-fevraldan 26-fevralgacha oʻtkazilgan.

Erkaklar oʻrtasidagi yakkalik biatlon bahsida ikki nafar sportchi bir xil natija (48:32.0) qayd etgani sababli ikkita kumush medal topshirilgan. Shu sababli ushbu yoʻnalishda bronza medal berilmagan.

2020-yil oktyabr oyida Yevgeniy Ustyugovning 2010-yilda qoʻlga kiritgan medallari doping qoidabuzarliklari boʻyicha oʻtkazilgan yangi tekshiruvlar natijasida bekor qilindi. 2024-yil noyabr oyida, Vankuver Olimpiadasidan qariyb 15 yil oʻtgach, Sport arbitraj sudi (CAS) Ustyugovning Olimpiada medallaridan mahrum etilishiga qarshi bergan apellyatsiyasini rad etdi. 2025-yil may oyida esa Shveytsariya Federal sudi Ustyugovning navbatdagi apellyatsiyalarini ham rad etdi, natijada Xalqaro Olimpiya qoʻmitasi uning medallarini boshqa sportchilarga rasmiy ravishda qayta taqsimlash huquqiga ega boʻldi. 2025-yil sentyabr oyida XOQ Ijroiya qoʻmitasi medallarni qayta taqsimlashni tasdiqladi.

## Medal natijalari

### Medallar jadvali

## Ishtirokchi davlatlar
VANOCning yakuniy hisobotiga koʻra, ishtirok boʻyicha yakuniy koʻrsatkichlar quyidagicha boʻlgan:

## Manbalar
Moʻgʻuliston 2006-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlarida

Moʻgʻuliston 2006-yil 10–26-fevral kunlari Italiyaning Turin shahrida boʻlib oʻtgan 2006-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlarida ishtirok etish uchun delegatsiya yubordi. Delegatsiya tarkibiga changʻi poygasi boʻyicha ikki nafar sportchi – Erdene-Ochiryn Ochirsüren va Khürelbaataryn Khash-Erdene kiritildi. Ularning eng yaxshi natijasi Erdene-Ochiryn Ochirsüren tomonidan ayollar oʻrtasidagi 10 kilometr masofaga klassik usuldagi bahslarda qayd etilgan 68-oʻrin boʻldi. Mazkur ikki sportchi toʻrt yil oʻtgach yana Moʻgʻuliston sharafini himoya qilib, 2010-yilgi Qishki Olimpiadada ishtirok etdi.

## Tarixi
Moʻgʻuliston Milliy Olimpiya Qoʻmitasi 1962-yil 1-yanvarda Xalqaro Olimpiya Qoʻmitasi tomonidan tan olindi va Moʻgʻuliston tez orada Olimpiya musobaqalarida ishtirok eta boshladi, 1964-yilgi Qishki va Yozgi Olimpiadalarda qatnashdi. Shu vaqtdan beri Moʻgʻuliston faqat ikki Olimpiadani oʻtkazib yuborgan: 1976-yilgi Qishki Olimpiadani va 1984-yilgi Yozgi Olimpiadani, chunki Moʻgʻullar Los-Anjelesdagi oʻyinlarni Sovet Ittifoqi yetakchiligidagi boykot tufayli boykot qilgan edi.
2006-yilgi Turindagi Olimpiadaga Moʻgʻuliston delegatsiyasi ikki nafar changʻi poygachisidan iborat edi: Erdene-Ochiryn Ochirsüren va Khürelbaataryn Khash-Erdene. Ochilish marosimida bayroqni Khürelbaataryn Khash-Erdene koʻtargan , yopilish marosimida esa Erdene-Ochiryn Ochirsüren tanlangan.

## Changʻi poygasi
Khürelbaataryn Khash-Erdene Turindagi Olimpiada vaqtida 22 yoshda edi. Erkaklar oʻrtasidagi 15 kilometr klassik masofa poygasi 17-fevral kuni boʻlib oʻtdi. U poygani 48 daqiqa 47 soniyaga yakunlab, 96 ta ishtirokchi ichida 84-oʻrinni egalladi; oltin medal Estoniya vakili Andrus Veerpalu tomonidan 38 daqiqa 1 soniyada qoʻlga kiritildi. Khash-Erdene keyinchalik 2010-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlarida ham Moʻgʻuliston sharafini himoya qilgan.

Erdene-Ochiryn Ochirsüren ushbu oʻyinlarda 20 yoshda edi. Poygani 36 daqiqa 40,1 soniyada yakunlab, 70 ta ishtirokchi ichida 68-oʻrinni egalladi; oltin medal Estoniya vakili Kristina Šmigun-Vähi tomonidan 27 daqiqa 51 soniyada qoʻlga kiritildi.Uning hamkasbi singari, u ham 2010-yilgi Qishki Olimpiadada Moʻgʻuliston sharafini himoya qilgan.

## Yana qarang
* Moʻgʻuliston 2006-yilgi Qishki Paralimpiada oʻyinlarida
## Manbalar
Biatlon 2002-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlarida

**[[2002-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlari]]da** dasturi sakkizta biatlon musobaqasidan iborat boʻlgan. Musobaqalar Soldier Hollow majmuasida oʻtkazilgan. Bahslar 2002-yil 11-fevralda boshlangan va 2002-yil 20-fevralda yakunlangan. 1992-yildan buyon ilk bor biatlon dasturi kengaytirildi. Yangi poyga turi – taʼqib poygasi (erkaklar va ayollar uchun) kiritildi. Bu 1980-yilda sprint poygasi joriy etilganidan buyon qoʻshilgan ilk yangi poyga turi hisoblanadi.

## Medal natijalari
Biatlon musobaqalarida jami yetti davlat medal qoʻlga kiritgan. Germaniya eng koʻp medal jamgʻargan (3 ta oltin, 5 ta kumush va 1 ta bronza), biroq medallar jadvalida Norvegiya 4 ta oltin medal bilan yetakchilik qilgan. Ushbu toʻrtta oltin medalning barchasi Ole Einar Bjørndalen bilan bogʻliq boʻlib, u erkaklar oʻrtasidagi uchta individual yoʻnalishda gʻolib chiqqan, shuningdek, oltin medallarni qoʻlga kiritgan estafeta jamoasi tarkibida ham ishtirok etgan.

Ayollar oʻrtasidagi musobaqalarda esa Kati Wilhelm eng muvaffaqiyatli sportchi boʻlib, u ikkita oltin va bitta kumush medalni qoʻlga kiritgan.

### Medallar jadvali

## Ishtirokchi millatlar

*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*

## Manbalar

## Havolalar
*Official Results Book – Biathlon
Biatlon 1998-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlarida

**[[1998-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlari]]** dasturi oltita biatlon musobaqasidan iborat boʻlgan. Musobaqalar Nozawa Onsen majmuasida oʻtkazilgan. Bahslar 1998-yil 9-fevralda boshlangan va 1998-yil 21-fevralda yakunlangan.

## Medal natijalari
Biatlon musobaqalarida jami sakkizta davlat medal qoʻlga kiritgan. Medallar jadvalida Norvegiya yetakchilik qilgan boʻlib, jami beshta medalni, shu jumladan 2 ta oltin medalni qoʻlga kiritgan; bu koʻrsatkich oltin medallar soni boʻyicha Germaniya bilan teng boʻlgan. Uschi Disl uch xil oltin, kumush va bronza medallarning har biridan bittadan qoʻlga kiritgan yagona sportchi boʻlgan. Erkaklar oʻrtasida esa Ole Einar Bjørndalen va Halvard Hanevold eng yaxshi natija koʻrsatib, har biri bittadan oltin va bittadan kumush medalni qoʻlga kiritgan.

### Medallar jadvali

## Ishtirokchi millatlar
Musobaqalarda ishtirok etish uchun jami oʻttiz ikki davlat biatlonchilarni yuborgan. Quyida ishtirok etgan davlatlar roʻyxati keltirilgan; qavs ichida har bir davlatdan qatnashgan sportchilar soni koʻrsatilgan.

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Manbalar
Italiya 2026-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlarida

**[[Italiya]]** 2026-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlariga mezbonlik qildi. Oʻyinlar 2026-yil 6–22-fevral kunlari Milan va Kortina-dʼampetsso shaharlarida oʻtkazildi.

Italiya 2026-yilgi Qishki Olimpiya oʻyinlari yakunlaganda, qoʻlga kiritilgan medallar soni boʻyicha yangi milliy rekord oʻrnatdi (avvalgi rekord – 20 ta medal – Lillehammer 1994da qayd etilgan).

Mazkur natija yozgi Olimpiya oʻyinlarida oʻrnatilgan rekorddan besh yil oʻtib qayd etildi. Italiya avval Tokio 2020 (2021-yilda oʻtkazilgan) hamda Parij 2024 oʻyinlarida ham rekord darajadagi natijalarni koʻrsatgan edi. Shuningdek, Italiya ushbu musobaqada Qishki Olimpiya oʻyinlari tarixidagi eng koʻp oltin va bronza medallarini qoʻlga kiritdi.

18-fevral kuni short-trek boʻyicha tezkor uchish sportchisi Arianna Fontana mazkur oʻyinlardagi uchinchi, umumiy hisobda esa oʻn toʻrtinchi medalini qoʻlga kiritdi. Shu tariqa u Italiya tarixida Olimpiya oʻyinlarida eng koʻp medal qoʻlga kiritgan sportchiga aylandi. Avvalgi rekord 13 ta medal bilan italiyalik qilichboz Edoardo Mangiarottiga tegishli edi.

## Ishtirokchilar

Quyida sport turlari boʻyicha Oʻyinlarda qatnashgan sportchilar soni keltirilgan. Ushbu roʻyxat mezbon davlat kvotalari asosida ajratilgan oʻrinlarni ham oʻz ichiga oladi.

## Togʻ changʻisi sporti

Italiya togʻ changʻisi sporti boʻyicha mezbon davlat kvotalari hamda saralash natijalari orqali jami 21 nafar, yani 11 nafar ayol va 10 nafar erkak sportchilarni yoʻllanma bilan taʼminladi.

### Erkaklar

### Ayollar

### Aralash estafeta

## Manbalar
Moʻgʻuliston 2010-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlarida

Moʻgʻuliston 2010-yil 12–28-fevral kunlari Kanadaning Britaniya Kolumbiya provinsiyasidagi Vancouver shahrida boʻlib oʻtgan 2010-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlarida ishtirok etdi. Moʻgʻuliston delegatsiyasi ikki nafar changʻi poygachisidan iborat edi: Khürelbaataryn Khash-Erdene va Erdene-Ochiryn Ochirsüren. Delegatsiya aʼzolarining eng yaxshi natijasi Erdene-Ochiryn Ochirsüren tomonidan ayollar oʻrtasidagi 10 kilometr erkin usul poygasida qayd etilgan 73-oʻrin boʻldi.

## Tarixi
Moʻgʻuliston Milliy Olimpiya Qoʻmitasi 1962-yil 1-yanvarda Xalqaro Olimpiya Qoʻmitasi tomonidan tan olindi va Moʻgʻuliston tez orada Olimpiya musobaqalarida ishtirok eta boshladi, 1964-yilgi Qishki va Yozgi Olimpiadalarda qatnashdi. Shu vaqtdan beri Moʻgʻuliston faqat ikki Olimpiadani oʻtkazib yuborgan: 1976-yilgi Qishki Olimpiadani va 1984-yilgi Yozgi Olimpiadani, chunki Moʻgʻullar Los-Anjelesdagi oʻyinlarni Sovet Ittifoqi yetakchiligidagi boykot tufayli boykot qilgan edi.
2006-yilgi Turindagi Olimpiadaga Moʻgʻuliston delegatsiyasi ikki nafar changʻi poygachisidan iborat edi: Erdene-Ochiryn Ochirsüren va Khürelbaataryn Khash-Erdene. Ochilish marosimida bayroqni Khürelbaataryn Khash-Erdene koʻtargan, yopilish marosimida esa Erdene-Ochiryn Ochirsüren tanlangan.

## Changʻi poygasi
Khürelbaataryn Khash-Erdene Vankuver Olimpiadasi vaqtida 26 yoshda edi va ilgari 2006-yilgi Turindagi Qishki Olimpiadada Moʻgʻuliston sharafini himoya qilgan. Uning yagona musobaqasi erkaklar 15 kilometr erkin usul boʻlib, 15-fevral kuni oʻtkazildi. Khash-Erdene poygani 42 daqiqa 27 soniyada yakunlab, oltin medal sohibi bilan taqqoslaganda deyarli toʻqqiz daqiqa orqada qoldi. Shu natija bilan u 96 ta poygani yakunlagan ishtirokchi ichida 87-oʻrinni egalladi.

Erdene-Ochiryn Ochirsüren ushbu oʻyinlarda 24 yoshda edi va u ham ilgari 2006-yilgi Turindagi Olimpiadada Moʻgʻuliston jamoasi tarkibida qatnashgan. Uning musobaqasi ayollar 10 kilometr erkin usul boʻlib, 15-fevral kuni oʻtkazildi. U poygani 32 daqiqa 56 soniyada yakunladi va oltin medal sohibi bilan deyarli sakkiz daqiqa farq qoldi. U 77 ta musobaqani yakunlagan ishtirokchi ichida 73-oʻrinni egalladi.

## Yana qarang
* Moʻgʻuliston Olimpiada o'yinlarida
* Moʻgʻuliston 2010-yilgi Qishki Paralimpiada o'yinlarida
## Manbalar
Biatlon 1994-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlarida

**[[1994-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlari]]da** biatlon musobaqalari Birkebeineren Ski Stadium majmuasida oʻtkazilgan. Musobaqalar 1994-yil 18-fevraldan 26-fevralgacha boʻlib oʻtgan.

Biatlon sporti changʻi poygasi va miltiqdan otish koʻnikmalarini birlashtirgan sport turi hisoblanadi. Erkaklar va ayollar uchta yoʻnalishda musobaqalashgan. Biatlon dasturi asosan oʻzgarmagan, faqat ayollar estafetasi masofasi 3 × 7,5 km dan 4 × 7,5 km ga uzaytirilgan.

## Medal natijalari

### Medallar jadvali

## Manbalar
Charos Xayrullayeva

**Charos Xayrullayeva** (2007-yil 30-dekabrda tugʻilgan) – oʻzbekistonlik futbolchi, U20 terma jamoasi hamda ayollar chempionatining Bunyodkor klubi Darvozabon

## Klubdagi faoliyati

Charos Xayrullayeva futboldagi faoliyatini Bunyodkor ayollar klubida boshlagan. 2022-yil Turkiya quyi divisioni vakili Esenyurt kartal klubiga oʻtgan. 2023-yil futbolchi bilan Turkiyaning eng mashhur jamoalaridan biri Galatasaroy shartnoma imzolagan. Charos 2025-yilgacha ushbu jamoaning oʻrinbosarlari safida toʻp surgan. 2026-yilning yanvarida futbolchi Bunyodkor klubiga qaytgan.

## Manbalar
Mordellistena canariensis

**Mordellistena canariensis** — Mordellidae oilasining Mordellistena urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. 1965-yilda Ermisch tomonidan tavsiflangan.
## Manbalar
Game of Thrones Theme

Taxtlar o‘yini Game of Thrones teleserialidagi kiritish musiqasi 
Nomi Game of Thrones Theme
Bastakor Ramin Djawadi
Luʼluʼ al-Yaya

**Lu’lu' al-Yaya**, **al-Bābā** yoki **al-Xodim** („xodim“, yaʼni „xojalik qiluvchi“, koʻpincha „xoja“ maʼnosida) milodiy 1113-yildan (hijriy 507) 1117-yilgacha (510) Halabdagi Saljuq sultonligi regenti boʻlgan va suiqasd oqibatida halok boʻlgan. Voyaga yetmagan sultonlarning *atabegi* (ota-hukmdor, tarbiyachi-hokim) edi. Avvalroq Mosul *atabegi* Aqsunqur al-Bursuqiy xizmatida xoja boʻlib ishlagan.

Ibn al-Asirning yozishicha, sulton Ridvon 1113-yilda vafot etgach, uning oʻgʻli Alp Arslon al-Axras atigi 16 yoshda boʻlgani sababli Halabdagi ishlarni Lu’lu' oʻz qoʻliga olgan. 1114-yilda Alp Arslon oʻz saroyida Lu’lu’ning gijgijlashi bilan *mamluklar* tomonidan oʻldirilgan, chunki yosh sulton shaxsiy hokimiyatini mustahkamlash uchun Damashq hukmdori Tugtegin yordamiga tayanmoqchi boʻlgan edi. Shundan soʻng Lu’lu' Alp Arslonning 6 yoshli ukasi Sultonshoh ibn Ridvonni taxtga oʻtqazdi va regentlikni davom ettirdi. Hokimiyatini mustahkamlash maqsadida Halabda ilk *xonaqoh* barpo etdi. Biroq bu ishi shialarning kuchli qarshiligini keltirib chiqardi. Shuningdek, Alp Arslon Qalʼat Jaʼbarga surgun qilgan *[[rais]]* (yetakchi) Said ibn Badiy oilasi va *aḥdas* (militsiya) ham Lu’lu’ning muxolifiga aylandi.

1115-yil boshida oʻzining saljuqiy vassallari Tugtegin va Mardindagi Ilgʻoziy tahdidi ostida qolgan Lu’lu' Buyuk Saljuq sultoni Muhammad I Tapardan Bagʻdodda yordam soʻradi. Ibn al-Asirning soʻzlariga koʻra, sulton avvalo isyonchilarni, soʻngra qoʻshni Salibchi davlatlarni jilovlash uchun amir Bursuq ibn Bursuqni yuborgan. Bursuqning vazifalaridan biri Halabni ham oʻz nazoratiga olish edi. Amir Lu’lu’dan shaharni topshirishni talab qilganida regent shaharni topshirmasdan, sobiq raqiblari Ilgʻoziy va Tugtegindan yordam soʻradi. 2 ming nafar otliqdan iborat qoʻshimcha kuchlar shahar ichiga kiritildi va Lu’lu' Buyuk Saljuq sultoniga ochiqchasiga qarshi chiqdi. Ibn al-Adimning yozishicha, Lu’lu' hatto Bursuqning harakatlari haqida maʼlumotni frank yetakchisi Rogerga yetkazgan. Roger esa Bursuqni Sarmin jangida magʻlubiyatga uchratgan.

Lu’lu' 1117-yilda Said ibn Badiy oilasining tashabbusi bilan Qalʼat Jaʼbar amiri Salim ibn Molik bilan uchrashuvga ketayotganida suiqasdga uchradi. Qalʼat Nodir nomli joyda toʻxtab dam olayotganida quyon ovlayotgandek koʻringan ayrim turkiy mulozimlari uni oʻq-yoy bilan otib oʻldirdi. Suiqasdchilar regentning xazinasini talon-toroj qilgan boʻlsalar-da, Halab aholisi xazinani qaytarib olishga muvaffaq boʻldi. Lu’lu’ning oʻrniga harbiy qoʻmondon Shams ul-Xavos Yoruqtosh *atabeg* etib tayinlandi. Ibn al-Asir Lu’lu' yosh sultonni oʻldirishni rejalashtirgani va Sultonshohning ayrim doʻstlari tomonidan bundan oldinroq oʻldirilgani haqidagi mish-mishni ham keltirgan. Omina xotun esa amalda (*de facto*) shahar ustidan nazoratni qoʻlga oldi.

## Manbalar

## Adabiyotlar

* 
* 
* 
* 
* 
* 
*
Johannes Dale Skevdal

**Johannes Dale Skevdal** (1997-yil 23-mayda tugʻilgan)— Norvegiyalik biatlonchi. 2020-yilgi Biatlon Jahon chempionatida qatnashgan. 2026-yilgi Qishki Olimpiya oʻyinlarida qatnashib 15 km mass start yoʻnalishi boʻyicha Olimpiya chempioni.

## Biografiyasi
Yoxannes Dale-Shevdal BMW IBU Jahon kubogidagi debyutini 2018/19-yilgi mavsumda, Nove-Mesto-na-Moravedagi sprint musobaqasida benuqson oʻq uzib oʻtkazdi. Delning isteʼdodi, jur’ati va tahsinga loyiq mehnatsevarligi unga 10 yoshidan boshlab yoʻl-yoʻriq koʻrsatib kelgan otasi Jodan oʻtgan. Aynan shu xususiyatlari tufayli u 2019/2020-yilgi mavsumda qoʻshilgan Norvegiya A jamoasidagi sheriklarining mehrini qozondi va oʻsha yili Jahon kubogi umumiy hisobida sakkizinchi oʻrinni egalladi. Oʻsha mavsumda Dale olti marotaba sovrindorlar qatoridan („gullar marosimi“) joy oldi va Oberhofdagi mass-startda oʻzining shaxsiy eng yaxshi natijasini qayd etib, toʻrtinchi boʻldi. Shuningdek, u oʻsha mavsumda estafeta boʻyicha jamoadoshlari bilan toʻrt marta shohsupaning eng yuqori pogʻonasiga koʻtarildi. Antxols-Anterselvadagi 2020-yilgi IBU Jahon chempionatida qatnashgan Dale oʻzining ilk IBU Jahon chempionati medalini – erkaklar oʻrtasidagi estafeta bahslarida kumush medalni qoʻlga kiritdi.

2020/21-yilgi mavsum Hochfilzendagi sprintda erishgan ilk yakkalik gʻalabasi bilan boshlanib, Dale faoliyatida tub burilish yasagan yil boʻldi.

## Biatlon natijalari
### Jahon Chempionati
*3 ta medal (2 ta kumush, 1 ta bronza)*

### Jahon Kubogi
#### Yakkalik bahs
* 3 g'alaba – (1 Sp, 1 Pu, 1 Ms) 
* 18 bahs – (5 Sp, 6 Pu, 1 In, 6 Ms) 

## Manbalar
Abbos Alixon

**Abbos Alixon** pedagog va siyosatchi boʻlib, Jamaat-e-Islamining amiri hamda Sharqiy Pokiston (hozirgi Bangladesh)ning taʼlim vaziri lavozimlarida ishlagan. U Pokiston 3-milliy assambleyasiga parlament aʼzosi etib saylangan. Shuningdek, u Bengal bosh vaziri Fazlul Haqning shaxsiy kotibi boʻlib qisqa muddat xizmat qilgan.

## Hayoti
Abbos Alixon 1914-yilda Britaniya Hindistonidagi Bengal prezidentligi hududidagi Bogra okrugining Joypurhat thanasida tugʻilgan. 1925-yilda u Hugli madrasasida yuqori matritsatsiya imtihonini topshirgan. Imtihondan oʻn yil oʻtib, Carmichael kollejida B.A darajasini olgan. Soʻng davlat xizmatchisi boʻlib, 1936–1947-yillarda Hindiston hukumatida ishlagan. U, shuningdek, Bengalning ilk bosh vaziri A. K. Fazlul Haqning kotibi ham boʻlgan. 1955-yilda, Pokiston mustaqilligidan sakkiz yil oʻtib, u *Jamaat-e-Islami Pakistan* aʼzosi boʻldi va keyinchalik uning Rajshahi boʻlimidagi shoʻbasi amiri etib tayinlandi. 1962-yilda Xon Dinajpur-Bograni vakillik qilib, Pokiston 3-milliy assambleyasi aʼzosi boʻldi. 1971-yilda u *Jamaat-e-Islami Pakistan*ning viloyat boʻlimi boʻlgan Sharqiy Pokiston Jamaat-e-Islamining amir oʻrinbosari etib tayinlandi. Bangladesh ozodlik urushi paytida u Sharqiy Pokistonning soʻnggi hukumati boʻlgan Malik hukumatida taʼlim vaziri etib tayinlandi Bangladesh mustaqilligidan keyin, 1971-yil 24-dekabrda u urush davrida Pokiston bilan hamkorlik qilganlikda ayblanib hukumat tomonidan hibsga olindi. 1973-yil 30-noyabrda hukumat hibsdagi vazirlar mahkamasi aʼzolari uchun umumiy afv eʼlon qildi va u ozod etildi. 1979-yilda *Jamaat-e-Islami Bangladesh* tashkil etildi va u partiyaning katta nāyib-e-amiri boʻldi. Oʻsha davrda u amir vazifasini bajaruvchi ham boʻlgan. 1991-yilda Gʻulom Aʼzam amir etib saylandi va Xonning amir vazifasini bajaruvchi sifatidagi masʼuliyati yakunlandi. Biroq 1992-yilda hukumat uni yana hibsga oldi va Xon 16 oy davomida yana amir vazifasini bajaruvchi boʻldi. Xon 1999-yil 3-oktabrda Dakka shahrida jigar sirrozi oqibatida vafot etgan.

## Manbalar

## Havolalar
*
Shoh Maxdum

**Abdulquddūs Jaloliddīn** (), koʻproq **Shoh Maxdum** () nomi bilan tanilgan va **Rupos** deb ham atalgan, Bangladeshdagi soʻfiy musulmon arbobi edi. U Bengalning Varendra mintaqasida islomning tarqalishi bilan bogʻliq. U Bengaliyaga Bagʻdoddan akasi Sayyid Ahmad (Miron Shoh) bilan birga kelgan. Rajshahidagi Shoh Maxdum aeroporti uning nomi bilan atalgan.

## Hayoti
Shoh Maxdumning aniq tugʻilgan sanasi nomaʼlum, biroq u Bagʻdodda tugʻilgan. Uning otasi Azala Shoh boʻlib, u Abdul Qodir Jiloniy avlodidan ekani aytiladi. U Noaxalidagi Lakshmipurga kelib, hozir Shyampur deb ataladigan qishloqda xonaqoh barpo etgan. Uning akasi Sayyid Ahmad Mironshoh yaqin atrofdagi Kanchanpur qishlogʻida xonaqoh barpo etgan. U Chishtiya tariqati avliyolarining bir qismi uslubida yuzini mato bilan yopib yurishi bilan tanilgani sababli Rupos taxallusini olgan.

Ikki yildan soʻng, zamondosh musulmon voizi Shoh Turkon va uning hamrohlari mahalliy tantrik roja Angsu Deo Chandavandi Varmabhoj tomonidan oʻldirilgani va Maxakalaga qurbonlik qilingani haqida eshitib, u hamrohlar bilan Varendradagi Baghaga hijrat qilgan. Turkon qasdini olish uchun Maxdum va hamrohlari Rojani magʻlub etib, soʻng Rampur Boaliada (hozirgi Rajshahi shahri) xonaqoh barpo etgan. Keyin Maxdum hamrohlarini qoʻshni hududlarga xonaqohlar tashkil etish va islomni targʻib qilish uchun yuborgan. Bagha keyinchalik uning sharafiga Maxdumnagar deb qayta nomlangan. Bu yerda uning ayrim hamrohlari Sayyid Shoh Abbos, Sayyid Dilol Buxoriy, Shoh Sulton, Shoh Karam Ali va Nusrat Shoh boʻlgan. Shoh Maxdum umrining qolgan qismini Rajshahi mintaqasida islomni yoyishga bagʻishlagan.

## Vafoti
Aniq holatlar nomaʼlum boʻlsa-da, Maxdum 27 Rajab kuni vafot etib, Rampur Boaliadagi Dargah Parada dafn etilgan. Ayrim manbalar milodiy 1313-yilga toʻgʻri keladigan sanani keltirsa, boshqalari u 1592-yilda 117 yoshida vafot etganini taʼkidlaydi. Boburiylar davrida Buyuk Abbosning xizmatchisi boʻlgan imomiy shia Ali Quli Beg qabr ustiga kvadrat shaklli, bitta gumbazli maqbara qurdirgan. Ziyoratchilar Maxdum vafotini har yili 27&nbsp;Rajab kuni dargoh hududida urs marosimi bilan xotirlaydilar. 1877-yilda ziyoratgoh mutavallisi (qoʻriqchisi) maqbara mulki Boburiy imperatori Humoyun tomonidan hadya tariqasida ijara toʻlovidan ozod qilinganini bildirgan.

1904-yilda mulkning toʻqqizinchi mutavallisi Gʻulom Akbar Rajshahi okrugi sudida bayonot berib, mulk 1634-yilda tashkil etilgan boʻlsa-da, Shoh Maxdum Rupos bundan 450 yil avval tirik boʻlganini (demak, uni 12-asrga, milodiy 1184-yilga) joylashtirishini qayd etgan. Ziyoratgohning birinchi mutavallisi Shoh Nur boʻlgan.

## Uning nomi berilgan joylar
* Shoh Maxdum aeroporti
* Shoh Maxdum Thana
* Shoh Moxdum tibbiyot kolleji
* Shoh Maxdum zali, Rajshahi universiteti
* Shoh Moxdum kolleji, Rajshahi
## Manbalar

## Havolalar
*
Shoh Maʼlum

**Junayd Gujarotiy** (, ), xalq orasida **Shoh Maʼlum** (, ) nomi bilan tanilgan, Silhet mintaqasida 14-asrda yashagan soʻfiy musulmon arbobi edi. Maʼlum nomi Islomning yoyilishi va Fenchuganjda musulmonlar hukmronligining oʻrnatilishi bilan bogʻliq. 1303-yilda u Shoh Jalol boshchilik qilgan Silhet zabt etilishida qatnashgan. Zabt etishdan soʻng u Mahurapur Pargana (hozir Fenchuganj Upaziladagi Rajonpur)da xonqoh barpo etgan.

## Hayoti
Junayd 13-asrda Hindistonning Gujarot hududida tugʻilgan. Shoh Jalol Yamandagi Hazramavtdan Hind yarimoroliga qilgan yurishi chogʻida Shoh Jalol Alouddin Xaljiy boshliq Dehli sultoni tasarrufidagi, Ulug‘xon boshqargan Dehli sultonligi tarkibidagi Gujarot hududidan oʻtgan. Shoh Jalol bilan birga boʻlgan davrida Junayd 1303-yildagi Silhet zabt etilishi oldidan va uning davomida aql-zakovati, umumiy bilimi hamda yoʻl-yoʻriqlari uchun Shoh Maʼlum unvoniga sazovor boʻlgan.

## Vafoti va merosi
U qanday va qachon vafot etgani aniq emas, biroq u Rajonpurdagi Fenchuganj temiryoʻl liniyasi roʻparasida, oʻzining xonqohi yaqinidagi mozorda dafn etilgan. Asrlar davomida koʻplab muridlar uning qabri ziyoratiga kelib kelgan va bu odat hozir ham davom etadi. 2, 3 va 4-yanvar kunlari Shoh Maʼlumning urs marosimi oʻtkaziladi.

Afsonaga koʻra, Fenchuganj Upazila Maʼlumning dargohi posboni Fenchu Shoh nomi bilan atalgan. U har kuni kechqurun Kushiyara daryosidagi qirgʻoq bandargohida oʻtirishni odat qilgan ekan. Bir kuni u shu qirgʻoq bandargohida doʻkon ochishga qaror qiladi va bu joy vaqt oʻtib Fenchuganj, yaʼni Fenchuning mahallasi sifatida kengayadi.

Italiyaning Palermo shahrida Shoh Maʼlum nomi bilan atalgan Janubiy Osiyo oshxonasi restorani bor. U provinsiyadagi yagona hindcha taom olib ketish xizmati sifatida eʼtirof etiladi.

## Manbalar
2026-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlari sovrindorlari roʻyxati

2026-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlari 2026-yil 6-22-fevral kunlari Lombardiya va Shimoli-Sharqiy Italiya boʻylab oʻtkaziladi. Oʻyinlar rasman 6-fevral kuni ochilgan, dastlabki musobaqalar esa 4-fevralda boshlangan. Musobaqada 93 ta MOQdan 2800 nafarga yaqin sportchi ishtirok etadi. Unda 8 ta sport turining 16 ta yoʻnalishi boʻyicha 116 ta medallar jamlanmasi oʻynaladi. Oʻtgan oʻyinlar bilan solishtirganda, oʻynaladigan medallar toʻplamlari soni sakkiztaga koʻpaydi, fristayl boʻyicha erkaklar va ayollar oʻrtasida parallel mogul, chanada ayollar oʻrtasida ikkilik, changʻida sakrash musobaqalarida ayollar oʻrtasida katta tramplin, skeleton boʻyicha aralash jamoaviy musobaqalar, shuningdek, yangi sport turi ski-alpinizm qoʻshildi, musobaqalar uchta sprint boʻyicha erkaklar va ayollar oʻrtasida va aralash estafetada boʻlib oʻtadi. Shu bilan birga, dasturdan 1 ta yoʻnalish – togʻ changʻisi sportida parallel gigant slalom boʻyicha aralash jamoaviy musobaqalar olib tashlandi.

## Togʻ changʻi sporti

### Erkaklar tadbiri

### Ayollar tadbiri

## Biatlon

### Erkaklar tadbiri

### Ayollar tadbiri

### Aralash tadbir

## Bobsley

## Changʻi uchish

### Erkaklar tadbiri

### Ayollar tadbiri

## Kyorling

## Figurali uchish

## Fristayl changʻisi

### Erkaklar tadbiri

### Ayollar tadbiri

### Aralash tadbir

## Muz ustida xokkey

## Chana

## Skandinaviya kombinatsiyasi

## Short-trek

### Erkaklar tadbiri

### Ayollar tadbiri

### Aralash tadbir

 Skaters who did not participate in the final, but received medals.

## Skeleton

## Tramplindan sakrash

### Erkaklar tadbiri

### Ayollar tadbiri

### Aralash tadbir

## Changʻi ikkikurashi

## Snoubord

### Erkaklar tadbiri

### Ayollar tadbiri

#### Aralash tadbir

## Konkida yugurish sporti

### Erkaklar tadbiri

### Ayollar tadbiri

Jamoaviy taʼqib poygasining finalida ishtirok etmagan, biroq oldingi bosqichda jamoa tarkibida qatnashib, medal olgan konkida yuguruvchilar.

## Medallar boʻyicha yetakchilar
Quyidagi jadvalda kamida uchta mukofotni qoʻlga kiritgan sportchilar koʻrsatilgan. Odatiy holatda jadval oltin medallar sonining kamayish tartibida saralangan. Boshqa belgi boʻyicha saralash uchun ustun sarlavhasi yonidagi belgisini bosish kerak. Har bir qiymatdagi mukofotlarning eng koʻp soni **qalin shrift** bilan ajratib koʻrsatilgan.

## Yana qarang
* 2026-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlari medallar jadvali

## Manbalar

## Havolalar
*
Ispaniya 2006-yilgi Qishki Olimpiada o‘yinlarida

**[[Ispaniya]]** 2006-yil 10–26-fevral kunlari Turin shahrida (Italiya) boʻlib oʻtgan **[[2006-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlari]]da** ishtirok etgan.

## Togʻ changʻisi
María José Rienda Olimpiadaga qadar mavsumda Jahon kubogining uch bosqichida, jumladan, Olimpiya oʻyinlari oldidan oʻtkazilgan soʻnggi gigant slalomda ham gʻolib chiqqan edi. Biroq u Turinda bu natijani takrorlay olmadi va gigant slalom bahslarida 13-oʻrinni egalladi.

## Biatlon
Turindagi yagona ispaniyalik biatlonchi Luis Alberto Hernando erkaklar oʻrtasidagi yakkalik bahslarida 80-oʻrinni egalladi.

## Changʻi poygasi
Erkaklar oʻrtasidagi 50 kilometrlik poygada gʻalaba qozongan Johann Mühlegg doping uchun diskvalifikatsiya qilinganidan keyin ham Ispaniyaning eng yaxshi koʻrsatkichi oʻsha poygada boʻldi. Juan Jesús Gutiérrez ushbu yoʻnalishda umumiy hisobda 22-oʻrinni egalladi.
;Masofa

## Manbalar
Shoh Niamatulloh

**Shoh Niamatulloh Butshikan** (, ) moʻgʻullar davrigacha boʻlgan Boburiylar imperiyasi davridan oldingi valiy edi. U Hind yarimorolida Islomni targʻib qilgan. Uning qabri Dilkusha, Dakkada joylashgan.

## Hayoti
Keng tarqalgan qarashga koʻra, Niamatulloh aslida hozirgi Iroqdagi Bagʻdod shahrining shahzodasi boʻlgan. Soddadil va intizomli turmush tarzini qabul qilib, u Hind yarimoroliga Islomni targʻib qilish uchun borgan. Bengaliyada istiqomat qilganidan soʻng, u Dakkada oʻzining xonqohini barpo etgan. U juda koʻp odamlarni Islomga kiritgani bilan tanilgan boʻlib, valiy yoki avliyo sifatida shuhrat qozongan. Uning ziyoratgohi Dilkusha, Dakkada joylashgan. Xoja Abdul Gʻani uning ziyoratgohini qayta qurishni moliyalashtirgan.

## Manbalar
Shoh Paran

**Shoh Paran** () – Silhet mintaqasida 14-asr davomida yashagan soʻfiy avliyo. 1303-yilda u ona tomondan xolasining oʻgʻli Shoh Jalol boshchiligidagi Silhetning zabt etilishining yakuniy jangida ishtirok etgan.

## Hayoti

Shoh Paranning tugʻilgan paytdagi ismi nomaʼlum, biroq uning ismi Farhon boʻlgani, keyinchalik esa „jon, ruh“ maʼnosini anglatadigan *Paran* shakliga buzilib ketgani aytiladi. Paran soʻzi bengal tilida erkalash ifodasi sifatida ishlatiladi. Boshqalar esa Shoh Paran nomi „pirlar shohi“ degan maʼnodagi Shoh Piran iborasining buzilgan koʻrinishi deb taxmin qiladilar.

Uning otasi Muhammad boʻlib, Paran 11 yoshligida vafot etgan. Paran bobosi Sayyid Ahmad Kabir Suhravardiydan, keyinroq esa Nishopurlik darvesh Aminning qoʻlida taʼlim olgan. U Islom dinini yoyish maqsadida Hind yarimoroli boʻylab uyushtirilgan safarda Shoh Jalolga hamroh boʻlishga qaror qilgan. 1303-yilda Paran Shoh Jalol boshchiligida roja Gour Govindaga qarshi Silhetning zabt etilishining yakuniy jangida qatnashgan.

Biroz vaqt oʻtib, Paran Dehlida Nizomuddin Avliyo tomonidan Jalolga sovgʻa qilingan *Jalali Kabutar* – kabutarlardan birini yeb qoʻygani aytiladi. Natijada Paran Silhet shahri tashqarisiga surgun qilingan. U hozirgi Xodim Nagar, Dakshingarh hududidagi tepalik ustida xonqoh barpo etgan va bu joy Shoh Paran tepaligi nomi bilan tanilgan.

## Vafoti va merosi

Paran uylanmagan va avlod qoldirmagan holda vafot etgan. U oʻz xonqohi yaqiniga dafn etilgan. Keyinchalik yonida masjid, iydgoh, langarxona, ayollar uchun ibodat joyi va hovuz boʻlgan dargoh majmuasi barpo etilgan. Asrlar davomida koʻplab ixlosmandlar uning qabri ziyoratiga kelib kelgan va bu amaliyot hozirgacha davom etmoqda. Rabi’ ul-avval oyining 4-, 5- va 6-kunlarida Shoh Paronning Urs marosimi oʻtkaziladi.

Surma daryosi ustidagi koʻprik, yoʻlovchi paromi, hamda Shohjalol fan va texnologiyalar universitetidagi yotoqxona binolaridan biri Shoh Paran nomi bilan atalgan.

## Ruhiy silsila
Shoh Paranning ruhiy silsilasi quyidagicha:.
* Imom Ali al-Hodiy (10-shia imomi va Suhravardiy anʼanalariga koʻra buyuk olim)
* Sayyid Jaʼfar az-Zakiy
* Sayyid Ali al-Askar an-Nozuk
* Sayyid Abdulloh an-Nozuk
* Sayyid Ahmad an-Nozuk (Iroqning Samarro shahridan Mashhadga hijrat qilgan
* Sayyid Mahmud Buxoriy (Buxoroga hijrat qilgan)
* Sayyid Muhammad Abu al-Fath
* Sayyid Jaʼfar Amir
* Sayyid Ali al-Mu’ayyad
* Jaloliddin Surx-Posh Buxoriy
* Sayyid Ahmad Kabir Suhravardiy Husayniy Jaloliy
* Shoh Jalol.

## Yana qarang
* Soʻfiylar ro‘yxati
* Bangladeshda Islom
## Manbalar
Açma (shirinlik)

**Açma** – turk oshxonasiga mansub, biroz shirin xamirturushli pishiriq boʻlib, koʻpincha koʻcha taomi sifatida isteʼmol qilinadi. Uning keng tarqalgan turlari – non bulochkalari, xamir halqalari va xamir rulonlari boʻlib, koʻpincha qoʻshimcha shoʻr yoki shirin ichimliklar bilan tayyorlanadi.

## Xususiyatlari

Açma – xamirturushli xamirdan tayyorlanadigan pishiriq boʻlib, oʻrim non, briosh yoki çörekga oʻxshaydi. Açmaning koʻplab variantlari bor. Xamir odatda bugʻdoy uni, sariyogʻ, sut, xamirturush, shakar va tuzdan iborat boʻladi. Xamir halqa, bulochka yoki sharcha shakliga keltirilib, pishirish patnisida yana bir bor oshishga qoʻyiladi. Soʻng ustiga tuxum sarigʻi surtiladi, ehtimol qora sedana yoki kunjut urugʻi sepiladi va pechda pishiriladi.

Poğaçadan farqli oʻlaroq, açma tarkibida sariyogʻ boʻladi va odatda xamiriga tuxum qoʻshilmaydi. Kunjut urugʻiga yumalatib tayyorlanadigan simitdan farqli ravishda, açma koʻproq sutli bulochkaga oʻxshaydi.

Açma birozgina shirin boʻlgani uchun, uni shirin surtma bilan ham, pishloq yoki zaytun kabi shoʻr gazaklar bilan ham isteʼmol qilish mumkin.

## Kelib chiqishi va nomlanishi
Açma Turkiya boʻylab mashhur va keng tarqalgan. Uning kelib chiqqan joyi va vaqti nomaʼlum. Hech bir shahar yoki mintaqa uni kelib chiqish joyi deb daʼvo qilinmaydi. „Açma“ soʻzi, ehtimol, turkcha *açmak* – „ochmoq“ feʼlidan kelib chiqqan boʻlishi mumkin.
## Manbalar
La ley que olvidaron

**La ley que olvidaron** — 1938-yilda rejissyor José A. Ferreyra tomonidan suratga olingan Argentina musiqiy melodrama filmi. Film Argentina kinosining oltin davrida suratga olingan va Buenos Airesda premyera qilingan.

## Havolalar
*
Short-trek 2026-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlarida – ayollar 500 m

2026-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlari doirasida qisqa trekda konkida tez yugurish boʻyicha **ayollar oʻrtasida 500 metr** musobaqasi 2026-yil 10-fevral (saralash yugurishlari) va 12-fevral (finallar) kunlari Milan shahridagi Forum di Milano muz aenasida boʻlib oʻtdi. Niderlandiyalik Xandra Velzeboer yarim finalda jahon rekordini oʻrnatib, musobaqada gʻolib boʻldi. Amaldagi chempion, italiyalik Arianna Fontana kumush medalni qoʻlga kiritdi. Kanadalik Courtney Sarault bronza medalni yutdi. Velzeboer va Sarault uchun bu ilk individual Olimpiya medallari boʻldi.

## Tarix
2022-yilgiqishki Olimpiada oʻyinlari chempioni Arianna Fontana musobaqaga yoʻllanma oldi, shuningdek, bronza medali sovrindori Kim Boutin ham yoʻllanmani qoʻlga kiritdi. Kumush medali sovrindori Suzanne Schulting ham qisqa trek, ham konkida tez yugurish boʻyicha saralashdan oʻtdi, biroq qisqa trekda u faqat 1500 m masofalik musobaqaga tanlab olindi. Olimpiada oʻyinlari oldidan Xandra Velzeboer 2025–2026-yilgi mavsum ISU Short Track World Tourning 500 m boʻyicha reytingida yetakchilik qilayotgan edi, Courtney Sarault esa umumiy reytingda yetakchi boʻlgan. Xandra Velzeboer, shuningdek, 500 m masofada 2025-yilgi jahon chempioni edi.

## Saralash

Mamlakatlarga kvotalar 2025–2026-yilgi mavsum ISU Short Track World Tourdagi natijalari asosida taqsimlandi. Musobaqaga 16 mamlakatdan jami 32 nafar sportchi yoʻllanma oldi.

## Rekordlar
Ushbu musobaqa oldidan jahon va Olimpiya rekordlari quyidagicha edi.

Musobaqa davomida yangi jahon rekordi oʻrnatildi.

## Natijalar
### Saralash
Saralash bahslari 10-fevral kuni soat 10:33 da boshlandi.

### Chorak final
Chorak final 12-fevral, soat 20:15 da boʻlib oʻtdi.

### Yarimfinal
Yarimfinal 12-fevral, soat 21:03 da boʻlib oʻtdi.

### Finallar
#### Final B
Finalning birinchi qismi 12-fevral, soat 21:32 da boʻlib oʻtdi.

#### Final A
Finalning ikkinchi qismi 12-fevral, soat 21:35 da boʻlib oʻtdi.

## Manbalar
La vida de Carlos Gardel

**La vida de Carlos Gardel** — 1939-yilda rejissyor Alberto de Zavalía tomonidan suratga olingan Argentina musiqiy filmi. Film Argentina kinosining oltin davrida suratga olingan. Bosh rollarni Hugo del Carril, Delia Garces va Elsa O'Connor ijro etgan.

## Rollarda
*Hugo del Carril — Carlos Gardel 
* Delia Garcés — Teresa 
* Elsa O'Connor — Dorina 
* Miguel Gómez Bao — Garabito 
* Juana Sujo — Betty 
* Santiago Gómez Cou  
* Armando de Vicente — Pedro  
* Alberto Terrones — Martinez 
* Mario Pardo — Rengo Bazan 
* Salvador Lotito
* Agustín Barrios
* Egle Foropón
*Herminia Mancini
*Carlos Bertoldi
*Amelia Lamarque
*Pedro Bibe 
*Percival Murray   
* José Herrero

## Manbalar

## Adabiyotlar
* Finkielman, Jorge. *The Film Industry in Argentina: An Illustrated Cultural History*. McFarland, 2003.
* Rist, Peter H. *Historical Dictionary of South American Cinema*. Rowman & Littlefield, 2014.

## Havolalar
*
Luces de Buenos Aires

**Luces de Buenos Aires** — 1931-yilda rejissyor Adelqui Millar tomonidan suratga olingan Amerika Qo‘shma Shtatlari—Argentina tango komediya filmi. Film Parijdagi Joinville Studiosda suratga olingan, bu yerda Paramount Pictures 1930-yillarning boshlarida xorijiy tillardagi filmlar ishlab chiqarishni amalga oshirgan.

## Rollarda
*Carlos Gardel — Anselmo
*Sofía Bozán — Elvira del Solar
*Gloria Guzmán — Rosita
*Pedro Quartucci — Pablo Soler
*Carlos Martínez Baena — Empresario
*Manuel Kuindós — Alberto Villamil
*Marita Ángeles — Lily
*Vicente Padula — Ciriaco
*Jorge Infante — Romualdo
*José Argüelles — Secretario

## Manbalar

## Havolalar
*
Johannes Høsflot Klæbo

**Johannes Høsflot Klæbo** (1996-yil 22-oktyabrda tugʻilgan) – norvegiyalik changʻi poygachisi, Byåsen IL klubi sharafini himoya qiladi. U bir nechta rekordlar sohibi boʻlib, eng mashhuri changʻi poygasi boʻyicha FIS Jahon kubogi, „Tour de Ski“, Jahon chempionati va Olimpiya oʻyinlarida gʻolib chiqqan tarixdagi eng yosh erkak sportchi ekanligidir.

2019–2020-yilgi Jahon kubogi mavsumida Klæbo yakkalik poygalardagi gʻalabalar soni boʻyicha Jahon kubogi tarixidagi eng muvaffaqiyatli erkak sprinterga aylangan va umumiy hisobda 4 ta sprint chempionligi bilan yangi rekord oʻrnatgan. Ayni paytda u ushbu musobaqa tarixidagi umumiy poygalarda eng koʻp gʻalaba qozongan erkak sportchi hisoblanadi.

Klæbo oʻzining ilk Olimpiadasida, yaʼni 2018-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlarida uchta oltin medalni qoʻlga kiritgan. 2026-yil 18-fevral holatiga koʻra, u oʻnta oltin medal bilan 12 karra Olimpiada sovrindori hisoblanadi. 2026-yilgi Qishki Olimpiya oʻyinlarida u qishki olimpiadachi qoʻlga kiritgan oltin medallar soni boʻyicha rekordni yangilagan va eng koʻp Olimpiya oltin medaliga ega sportchilar orasida suzuvchi Michael Phelpsdan keyin ikkinchi oʻrinda turadi.

## Shaxsiy hayoti
Klæbo Norvegiya poytaxti Oslo shahrida tugʻilgan. Johannes oilasi bila besh yoshga to'lganda Trondheimga koʻchib oʻtishgan. U Trondheimda ulgʻaygan va hozir ham shu yerda istiqomat qiladi. Klæbo oilasi bilan juda yaqin va ular bilan koʻp vaqt oʻtkazadi. Uning otasi Haakon Klæbo menejeri, bobosi Kåre Høsflot esa murabbiyidir.

Sportdan tashqari, Klæbo ukasi Ola bilan birga YouTube kanali yuritadi va u yerga sportchi sifatidagi kundalik hayoti haqida haftalik vloglar yuklab boradi. U oʻz kanalini odamlar changʻichilarning musobaqalardan va mavsumdan tashqari vaqtlarda nima bilan shugʻullanishini koʻrishlarini istagani uchun ochgan. Videolarni tahrirlash va tarjima qilishda unga aka-ukalari yordam beradi. 2019-yil oktyabr holatiga koʻra, Klæboning YouTube kanalida 102 000 dan ortiq obunachi boʻlib, 100 dan ortiq videolari jami 12 million martadan koʻp koʻrilgan.

U 2019-yilning oʻrtalariga qadar Norvegiyaning elita sprint jamoasining bir qismi boʻlgan, oʻshanda u Norvegiya erkaklar elita koʻpkurash jamoasining bir qismiga aylangan. U 2020-21-yilgi FIS kross boʻyicha jahon chempionati mavsumi oldidan elita sprint jamoasiga qaytdi.

Klæbo 2019-yil 5-martda Sør-Trøndelag okrug sudi tomonidan 2018-yil 12-dekabrda piyodalar oʻtish joyida toʻxtab turgan avtomobil bilan toʻqnashgan yoʻl-transport hodisasidan soʻng 16 kunlik qamoq jazosi va 10 000 NOK miqdorida jarimaga tortildi.

## Manbalar

## Havolalar

* Johannes Høsflot Klæbo
* Johannes Høsflot Klæbo
* Johannes Høsflot Klæbo
* Johannes Høsflot Klæbo
Vladimir Brukhti

**Vladimir Petrovich Brukhti** (; 11-iyun 1945, Boku – 16-iyul 2004, Boku) – sovet futbolchisi, himoyachi. SSSR sport ustasi.

## Faoliyati
Vladimir Brukhti 1963-yildan 1972-yilgacha Bokuning „Neftchi“ klubida toʻp surgan. Jamoa safida jami 258 ta oʻyin oʻtkazib, 2 ta gol urgan. 1966-yilgi mavsumda „Neftchi“ tarkibida SSSR chempionatining bronza medalini qoʻlga kiritgan. Keyingi mavsumda esa SSSRning 33 nafar eng yaxshi futbolchisi roʻyxatiga kiritilgan.

Futbolchilik faoliyatini yakunlagach, Brukhti Ozarbayjon yoshlar terma jamoalarida murabbiylik qilgan. 1990-yillarning boshlarida Ukrainaning „Vorskla Poltava“ va „Krivbas“ klublariga boshchilik qilgan. Umrining soʻnggi yillarida Ozarbayjon davlat jismoniy tarbiya va sport akademiyasida dars bergan.

Bokudagi Sabunchu qabristoniga dafn etilgan.

## Yutuqlari
* SSSR chempionati bronza mukofoti sovrindori: 1966
* SSSRda mavsumning eng yaxshi 33 nafar futbolchisi roʻyxatida: 1967

## Manbalar

## Havolalar
* FootballFacts.ru saytidagi profili
Short-trek 2026-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlarida – erkaklar 1000 m

2026-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlaridagi qisqa trekda konkida uchish boʻyicha **erkaklar oʻrtasida 1000 metr** musobaqasi 2026-yil 10-fevral (saralash bahslari) va 12-fevral (final bahslari) kunlari Milan shahridagi Forum di Milano muz arenasida boʻlib oʻtdi. Niderlandiyalik Jens van 't Wout ushbu yoʻnalishda gʻolib boʻldi. xitoylik Sun Long kumush medalni, Janubiy Koreyadan Rim Jong-un esa bronza medalni qoʻlga kiritdi. Ularning barchasi uchun bu ilk Olimpiya medallari boʻldi.

## Tarix
Amaldagi chempion Ren Ziwei unvonini himoya qilish uchun musobaqa qatnasha olmadi. 2022-yilgi qishki Olimpiada oʻyinlari kumush medal sohibi Li Venlong Olimpiada oʻyinlariga tanlab olinndi, biroq 1000 metr masofada ishtirok etmadi. Bronza medal sohibi Shaoang Lyu saralashdan oʻtdi, ammo u Vengriya terma jamoasidan Xitoyning vakilligiga oʻtgan edi. Olimpiada oʻyinlari oldidan Pietro Sighel 2025–2026-yilgi mavsum ISU Qisqa trek boʻyicha Jahon turida 1000 metr reytingida yetakchilik qilayotgan, William Dandjinou esa umumiy reytingda peshqadam edi. Steven Dubois 1000 metr boʻyicha 2025-yilgi jahon chempioni edi.

## Saralash

Mamlakatlarga kvotalar 2025–2026-yilgi mavsum ISU Short Track World Tourdagi natijalari asosida taqsimlandi. Musobaqaga 17 mamlakatdan jami 32 nafar sportchi yoʻllanma oldi.

## Rekordlar
Ushbu musobaqa oldidan jahon va Olimpiya rekordlari quyidagicha edi.

## Natijalar

### Saralash bahslari
Saralash bahslari 10-fevral kuni soat 11:10 da boʻlib oʻtdi.

### Chorak final
Chorak final bahslari 12-fevral kuni soat 20:34 da boʻlib oʻtdi.

### Yarim final
Yarim final musobaqasi 12-fevral kuni soat 21:12 da boʻlib oʻtdi.

### Finallar
#### B final
Finallarning birinchi qismi 12-fevral kuni soat 21:52 da boʻlib oʻtdi.

#### A final
Finallarning ikkinchi qismi 12-fevral kuni soat 21:58 da boʻlib oʻtdi.

## Manbalar
Braziliya 2014-yilgi Qishki Olimpiada o‘yinlarida

**[[Braziliya]]** 2014-yil 7–23-fevral kunlari Rossiyaning Sochi shahrida boʻlib oʻtgan **[[2014-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlari]]** musobaqalarida ishtirok etdi.13 nafar sportchi yoʻllanma olgani bilan Braziliya **[[Qishki Olimpiada oʻyinlari|Qishki Olimpiada oʻyinlariga]]** oʻz tarixidagi eng katta jamoasini yubordi. Bu koʻrsatkich 2002-yil AQShning Salt Lake City shahrida boʻlib oʻtgan 2002-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlariga yoʻllanma olgan 10 nafar sportchi sonidan ham oshib ketdi. Shuningdek, 13 nafar sportchi Amerika qitʼasidan kelgan jamoalar orasida eng katta tarkibni tashkil etdi hamda qor yogʻmaydigan mamlakatlar ichida eng yirik jamoa boʻldi.

## Ishtirokchilar

* Jaqueline Mourão changʻi poygasida ham ishtirok etgan.

## Togʻ changʻi sporti

2013-yil 30-dekabrda eʼlon qilingan kvota taqsimotiga koʻra, Braziliya ikki nafar sportchiga yoʻllanma oldi. Braziliyaning ushbu ikki sportchisi toʻrt yil avval Vancouver shahrida boʻlib oʻtgan 2010-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlarida ham mamlakat sharafini himoya qilgan ayni sportchilar edi.

## Biatlon sporti

Kvotalar qayta taqsimlanishi kutilayotganligi sababli, Braziliyaga yana bir nafar ayol sportchini ishtirok ettirish imkoniyati beriladi. Jaqueline Mourão shuningdek togʻ changʻi sporti yoʻnalishida ham musobaqalashgan.

## Bobsley sporti

Boksley boʻyicha Braziliya toʻrt erkak va ikki ayol musobaqalariga saralashdan oʻtdi.

 – Har bir chana haydovchisini bildiradi

## Changʻi poygasi

2014-yil 20-yanvarda eʼlon qilingan kvota taqsimotiga koʻra, Braziliya ikki nafar sportchiga yoʻllanma oldi. Braziliyaning ushbu ikki sportchisi toʻrt yil avval Vancouver shahrida boʻlib oʻtgan 2010-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlarida ham mamlakat sharafini himoya qilgan ayni sportchilar edi.

;Sprint

## Figurali uchish sporti

Isadora Williams 2013-yilgi Nebelhorn kubogi musobaqasida yoʻllanma olgan davlatlar orasida eng yaxshi oltitalikka kirib, Olimpiada uchun kvota qoʻlga kiritdi. Shu orqali u Braziliyadan Olimpiadaga yoʻllanma olgan tarixdagi birinchi figurali uchish sportchisiga aylandi.

## Erkin uslub sporti

Braziliya ayollar aerials (erkin uslubdagi changʻi sakrash turi) boʻyicha kvotalar qayta taqsimlanishi natijasida bitta yoʻllanmani qoʻlga kiritdi. Dastlab Olimpiada gimnastikachisi Laís Souza ushbu musobaqada qatnashishi kerak edi, biroq mashgʻulot vaqtida yuz bergan ogʻir baxtsiz hodisa sababli u musobaqadan chiqishga majbur boʻldi.
;Aerials

## Snoubord sporti

2013-yil 30-dekabr kuni eʼlon qilingan kvotalar taqsimotiga koʻra, Braziliya bitta sportchini musobaqaga yoʻllanma bilan taʼminladi.

## Manbalar

## Havola
*
Mordellistena caprai

**Mordellistena caprai** — Mordellidae oilasining Mordellistena urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. 1942-yilda Franciscolo tomonidan tavsiflangan.
## Manbalar
Short-trek 2026-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlarida – ayollar 1500 m

2026-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlari dasturidagi qisqa trekda konki uchish boʻyicha **ayollar oʻrtasida 1500 metr** musobaqasi 2026-yil 20-fevral kuni Milan shahridagi Forum di Milano muz arenasida boʻlib oʻtdi. Musobaqada Janubiy Koreyadan Kim Gil-li gʻolib boʻlib, oʻzining ilk individual Olimpiya oltin medalini qoʻlga kiritdi. Uning jamoadoshi, amaldagi chempion Choi Min-jon kumush medalni yutdi, AQSh vakili Corinne Stoddard esa bronza medalini qoʻlga kiritdi, bu uning ilk Olimpiya medali boʻldi.

## Tarix
Amaldagi Olimpiada oʻyinlari chempioni Choi Min-jon ushbu musobaqaga yoʻllanma oldi, shuningdek kumush medal sohibasi Arianna Fontana va bronza medal sohibasi Suzanne Schulting ham saralashdan oʻtdi. Olimpiada oʻyinlaridan oldin Kim Gil-li 2025–2026-yilgi mavsum ISU Short Track World Tour doirasidagi 1500 m reyting jadvalida yetakchilik qilayotgan edi, umumiy reytingda esa Courtney Sarault peshqadam boʻlgan. Choi Min-jon 1500 m masofada 2025-yilgi jahon chempioni ham edi.

## Saralash

Mamlakatlarga kvotalar 2025–2026-yilgi mavsum ISU Short Track World Tourdagi natijalari asosida taqsimlandi. Musobaqaga 15 mamlakatdan jami 36 nafar sportchi yoʻllanma oldi.

## Rekordlar
Ushbu musobaqa oldidan jahon va Olimpiya rekordlari quyidagicha edi.

## Natijalar

### Chorak final
Chorak final musobaqasi 20-fevral kuni soat 20:15 da boshlandi.

### Yarim final
Yarim final musobaqasi 20-fevral kuni soat 21:00 da start oldi.

### Finallar

#### Final B
Finalning birinchi guruh bahslari 20-fevral kuni soat 21:56 da boshlandi

#### Final A
Finalning ikkinchi guruh bahslari 20-fevral kuni soat 22:03 da start oldi.

## Manbalar
Murod Ashurli

**Murod Ashurli** (ozarbayjoncha: *Murad Aşurlı*;Rossiya Federatsiyasining Moskva shahrida 1972-yil 31-avgustda tugʻilgan – 2014-yil 22-oktabrda Nepalning Ama Dablamda vafot etgan) – ozarbayjonlik alpinist, mashhur alpinist Israfil Ashurlining qarindoshi edi. U Everest va Kangchenjunga choʻqqilarini zabt etgan birinchi ozarbayjonlik boʻlib, 2007-yilda Seven Summits (Yetti qitʼaning eng baland choʻqqilarini zabt etish) sinovini muvaffaqiyatli yakunlagan.

## Tarjimayi holi
Ashurli 1998-yilda **[[Ericsson kompaniyasi|Ericsson kompaniyasiga]]** ishga kirgan va mijozlar uchun yechimlar savdosi direktori lavozimida faoliyat yuritgan. Ericssondagi katta tajribasi tufayli u Shvetsiya, Rossiya va Markaziy Osiyoda ishlagan. Shuningdek, u Amerika Qoʻshma Shtatlarida savdo, yechimlar va operativ lavozimlarda turli vazifalarni bajargan.

2000-yilda u Rossiyadagi **[[Moskva Davlat Geodeziya va Kartografiya Universiteti|Moskva Davlat Geodeziya va Kartografiya Universitetida]]** „*Quyosh qurilmasining energiya koʻrsatkichlarini yaxshilash maqsadida parabolik reflektorni ishlab chiqish va tadqiq qilish*“ mavzusida nomzodlik (PhD) dissertatsiyasini himoya qilgan.

U Himolay togʻ tizmasidagi Ama Dablam choʻqqisiga muvaffaqiyatli koʻtarilgandan soʻng, qaytish vaqtida vafot etgan. Sud-tibbiy ekspertiza xulosasiga koʻra, u 2-lagerdan 1-lagerga tushayotgan paytda arqoni uzilib ketib, taxminan 300 metr pastga qulagani sababli halok boʻlgan. Oila aʼzolarining iltimosiga binoan, u Amerika Qoʻshma Shtatlarida dafn etilgan.

## Kitoblar va boshqa yozuvlari
Oʻlimidan oldin u 2015-yilda chop etilgan alpinizmga bagʻishlangan " Everestni topish " kitobi ustida ish olib borgan.

## Manbalar

## Havola
* Ozarbayjon Alpinizm Federatsiyasi
Short-trek 2026-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlarida – erkaklar 1500 m

2026-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlaridagi short-trek tezkor uchish boʻyicha **erkaklar 1500 metr** musobaqasi 2026-yil 14-fevral kuni Milan shahridagi Forum di Milano muz arenasida boʻlib oʻtdi. Niderlandiyalik Jens van 't Wout musobaqada gʻolib boʻldi. Janubiy Koreyadan Hwang Dae-heon kumush, Latviyadan Roberts Krūzbergs esa bronza medalini qoʻlga kiritdi. Krūzbergsning medali Latviyaning short-trek tezkor uchish boʻyicha ilk Olimpiya medali boʻldi. A finalida odatdagidan tashqari 9 nafar sportchi qatnashdi, chunki ularning ayrimlari, jumladan Krūzbergs ham, toʻqnashuvlar natijasida shu bosqichga oʻtkazilgan edi.

## Tarix
Amaldagi Olimpiada oʻyinlari chempioni Hwang Dae-heon Olimpiadaga yoʻllanma oldi. Shuningdek, kumush medal sohibi Steven Dubois ham yoʻllanma oldi. Bronza medal sohibi Semyon Elistratov Rossiyaning Ukrainaga bostirib kirishi boshlanganidan keyin xalqaro musobaqalarda qatnashmadi. Olimpiya oʻyinlaridan oldin William Dandjinou 2025–2026-yilgi mavsum ISU Short Track World Tour musobaqasining 1500 m boʻyicha reytingida ham, umumiy reytingda ham yetakchilik qildi. U, shuningdek, 1500 m boʻyicha 2025-yilgi jahon chempioni edi.

## Saralash

Mamlakatlarga kvotalar 2025–2026-yilgi mavsum ISU Short Track World Tourdagi natijalari asosida taqsimlandi. Musobaqaga 18 mamlakatdan jami 35 nafar sportchi yoʻllanma oldi.

## Rekordlar
Ushbu musobaqa oldidan jahon va Olimpiya rekordlari quyidagicha edi.

## Natijalar
### Chorak final
Chorak final musobaqasi 14-fevral kuni soat 20:15 boshlandi.

### Yarim final
Yarim final bahslari 14-fevral sanasi soat 21:49 da boshlandi.

### Final
#### Final B
Finalning birinchi guruhi 14-fevral kuni soat 22:37 da boʻlib oʻtdi.

#### Final A
Finalning ikkinchi qismi 14-fevral kuni soat 22:45 da boshlandi.

## Manbalar