open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Alveola

Alveola bronxiolalarning tarmoqlanishi bilan hosil boʻlgan ingichka naychalarga ochilgan havo xaltachalarga aytiladi. Alveolalar bir qavatli yassi epiteliy toʻqimadan hosil boʻlgan, ustlari kapillyar tomir tarmogʻi bilan oʻralgan, gaz oʻzgarishi sodir boʻlodigan oʻpkaning vazifaviy birliklari hisoblanadi. Alveolalarda ikki turdagi epiteliy hujayrasi boʻladi: **I turdagi** **hujayralar** alveolalarni qoplovchi asosiy yassi hujayra guruhi sanaladi. **II turdagi hujayralar** qalinroq boʻlgan va surfaktant (yengil faol modda) ajratib chiqaruvchi hujayralardir. Surfaktant alveolalarda yuza tarangligini kamaytirib, alveolalarning yana-da oson shishishini va siqilishini taʼminlaydi. Shunday qilib, nafas olib chiqarish osonlashadi. Alveola devorining tiklanishida muhim rol oʻynaydi. Surfaktant yoʻqligida yuza tarangligi yuqori boʻlishi tufayli alveolalar yetarli nisbatda kengaya olmaydi. Alveolalarning taranglashishi bilan oʻpkada shish paydo boʻlishi mumkin. O‘pkalar homilada tugʻruqqa qadar berk boʻladi. Tugʻilganidan soʻng darhol ilk havo kirishi bilan kengaygan oʻpkalarning nafas chiqarish orqali alveolalarning takror bir-biriga yopishib berkilishiga surfaktant moddasi toʻsqinlik qiladi.

Har bir respirator bronxiola o‘z navbatida alveolyar xaltachalar bilan tugallanadigan alveolyar yo‘llariga bo‘linadi. Ikkala o‘pkada 20 ming atrofida respirator bronxiolalar bo‘ladi. Odamdagi alveolalarning umumiy yuzasi nafas olingan paytda taxminan 100–200 m² ga teng bo‘ladi. O‘pkada qon aylanishi- ning o‘ziga xos xususiyatlari bor. Qon ikki xil tizim tomirlari bo‘ylab harakatlanib turadi. Bir tomondan o‘pka bronx arteriyalari orqali katta qon aylanish doirasidan arterial qon olib tursa, ikkinchi tomondan o‘pka arteriyalaridan venoz qon kirib, kichik qon aylanish doirasini hosil qiladi. O‘pka arteriyalarini tarmoqlari bronxial daraxt bilan birga alveolalargacha o‘tib borib, shu yerda kapillyar turini hosil qiladi. 

Turli oʻchamdagi bronxlar havo oʻtkazuvchi bronx daraxtini hosil qiladi. Nafas bronxiolasi alveola naylari, alveola qopchalari va hamma alveolalar birgalikda alveola daraxtini yoki boshgacha aytganda oʻpka asinusini hosil qiladi. Havo bilan qon oʻrtasida gaz almashinuvi roʻy beradigan asinus oʻpkaning vazifaviy-tarkibiy birligi hisoblanadi. Bita oʻpkada 15 000 asinus boʻlib, avleolalar soni 300-500 millionga yetadi.

Alveolalar gaz oʻzgarishi sodir boʻladigan yuza maydonini kengaytiradi (taxminan 100 m² lik maydon va teri yuza maydonning 50 baravariga teng). Gaz oʻzgarishi sodir boʻladigan yuzalar yupqa, namchil muhitlar sanaladi. Namda erigan kislorod tezda epiteliydan oʻtadi. Kapillyar tomirlar tuzilmasining ingichkaligi va epiteliy hujayralarining bir-birga juda yaqin joylashganligi sababli gaz oʻzgarishi oson amalga oshadi. Alveolani hosil qilgan epiteliy toʻqimaning surfaktant ajratmasi kapillyarlardan alveolalarga suv oʻtishini bartaraf etib, nafas orqali ortiqcha suv yoʻqotilishiga toʻsqinlik qiladi. Ajratma tarkibidagi lipoprotein, alveolalarga elastiklik berib nafas chiqarishni osonlashtiradi.

## Manbalar
Onuralp Bitim (basketbolchi)

**Onuralp Bitim** (1999-yil 31-martda tugʻilgan) — Milliy Basketbol Assotsiatsiyasining (NBA) Chikago Bullz jamoasi uchun NBA G ligasining Windy City Bulls jamoasi bilan ikki tomonlama shartnoma asosidagi turkiyalik professional basketbolchi hisoblanadi. U ikki marta, 2018 hamda 2020-yilgi Basketbol Super Liga barcha yulduzlar dam olish kunlarida slam-dunk musobaqasida gʻolib chiqgan .

## Professional martabasi

### Pinar Karşıyaka (2019-2021) yil
2019-yil 28-iyulda Bitim Pınar Karşıyaka jamoasi bilan ikki yillik shartnoma imzolagan.

### Frutti Extra Bursaspor (2021–2023) yil
2021-yil 7-iyunda Bitim Frutti Extra Bursaspor bilan ikki yillik shartnoma imzolagan. Bursaspor jamoasi bilan muvaffaqiyatli mavsumni oʻtkazgandan soʻng, 2022-yil 9-mayda Bitim klub bilan shartnomasini yana ikki mavsumga uzaytirgan.

### Chicage Bulls (2023–yildan hozirgi kungacha)
2023-yil 25-iyulda Bitim Chicago Bulls bilan ikki tomonlama shartnoma imzolagan.

## Shaxsiy hayoti
Onuralp Bitim sobiq basketbolchilar Mustafo Kamol Bitim hamda Hilol Ertunalining oʻgʻli hisoblanadi.

## Manbalar

## Tashqi havolalar

* Onuralp Bitim Euroleague.net profili
* Onuralp Bitim TBLStat.net profili
* Onuralp Bitim Eurobasket profili
* Onuralp Bitim TBL profili
Mariya (reaktor)

**"Mariya"** – Polshaning tadqiqotlar ishlatiladigan yadro reaktori, xronologik tartibda ikkinchi va hozirda Polshadagi yagona tadqiqot yadro reaktori hisoblanadi (1995-yilda "Eva" reaktori to‘xtatilganidan so‘ng). U Varshava yaqinidagi Świerk-Otwock shahrida joylashgan bo‘lib, Milliy yadro tadqiqotlari markazi tomonidan boshqariladi. Polshalik olima Maria Skłodowska-Curie sharafiga nomlangan bu qurilma ko‘p funksiyali tadqiqot vositasi hisoblanadi. Reaktor radioizotoplarni olishda va neytron-aktivatsion tahlilda qo‘llaniladi, shuningdek, neytron nurlanishi va neytron terapiyasini o‘rganish uchun ham foydalaniladi.

## Yana qarang

* Eva(reaktor)
* Yadro reaktorlari roʻyxati

## Manbalar
Murodjon Yoʻldoshev

**Murodjon Yoʻldoshev**(1995-yil 9-avgust) – oʻzbek dzyudochisi, 73 kg gacha vazn toifasida 2023-yilgi jahon chempionatining bronza medali sovrindori.
## Biografiyasi
Murodjon Yoʻldoshev 1995-yil 9-avgustda tavallud topgan.
## Karyera
2022-yil Nur-Sulton shahrida kattalar oʻrtasidagi Osiyo chempionatida kumush medalni qoʻlga kiritgan. Murodjon Yoʻldoshev 2023-yil Toshkentda oʻtkazilgan „Katta dubulgʻa“ turkumiga kiruvchi turnirda raqibi ustidan gʻalaba qozongan. 2023-yil Doha shahrida boʻlgan jahon chempionatida Murodjon Yoʻldoshev bronza medalini qoʻlga kiritdi. Uchinchi oʻrin uchun boʻlgan kurashda kanadalik sportchi Artur Marjelidonni magʻlub etishga muvaffaq boʻldi. Qatar poytaxti Doha shahrida 2023-yilgi dyuzdo boʻyicha jahon chempionatida erkaklar oʻrtasida 73 kg vazn toifasida Murodjon Yoʻldoshev raqibi ustidan gʻalaba qozonib bronza medallaridan birini qoʻlga kiritgan. Almada shahrida boʻlib oʻtgan dyuzdo boʻyicha Portugaliya grant-pri sovrindorlari uchun boʻlib oʻtgan jangdan Murodjon Yoʻldoshev –73 kg vazn toifasida Mogʻulistonlik Anhzaya Lavjargalga qarshi jangga tushadi va raqibi ustidan gʻalaba qozonib kumush medalni qoʻlga kiritadi.
## Unvon va mukofotlari
* „Kelajak bunyodkori“ medali

## Manbalar
Morgan 3-wheeler

**Morgan 3&nbsp;Wheeler** – britaniyalik ishlab chiqaruvchi Morgan Motor Company tomonidan 2012-yildan 2021-yilgacha ishlab chiqarilgan uch gʻildirakli yoʻltanlamas. U 2011-yil Jeneva avtosalonida taqdim etilgan.    

## Texnik koʻrsatkichlari
3&nbsp;Wheeler dastlab Harley-Davidson *Screaming Eagle* V-twin dvigateli va Mazda 5 pogʻonali mexanik uzatmalar qutisiga ega ekanligi aytilgan edi      va  yetkazib berishi taxmin qilingan edi.     Biroq, Jenevada namoyish etilgan prototip S&amp;amp;S dvigateliga ega boʻlganida ajablanarli boʻldi.   Dastlab boʻsh holdagi ogʻirligi  dan kam deb taxmin qilingan,    , ammo yakuniy vazn 550 kgda sinovdan oʻtkazildi&nbsp; (1212&nbsp;funt). Noldan  gacha tezlashuv Morgan tomonidan 4,5 soniya deb baholangan, (taxminiy) maksimal tezligi  .      Uch gʻildirakli avtomobil AQShda mototsikl sifatida homologatsiya qilingan.  

## Buyurtmalar va yetkazib berish
Kompaniyaning taʼkidlashicha, 2011-yilda eʼlon qilinganidan beri 850 ta buyurtma qabul qilingan. Mijozlarga etkazib berish Evropada 2012-yil fevral oyida boshlangan. AQShga yetkazib berishlar 2012-yil iyun oyida, birinchi import qilingan uch gʻildirakli avtomobil Nyu-York shahrida va Greenwich Concours d’Elegance koʻrgazmasida namoyish etilgan paytda amalga oshirildi.

## Top Gear koʻrsatuvida chiqishi
Morgan 3&nbsp;Uiler Buyuk Britaniyadagi Top Gear avtoshousining 18-qismida namoyish etildi, unda boshlovchi Richard Hammond Morgan 3 ni tanladi.&nbsp;Wheeler kunlik avtomashinalarni taqqoslashda. 3&nbsp;Wheeler *Top Gear-* da „2011-yilning eng yaxshi avtomobili emas“ nominatsiyasida gʻolib chiqdi.

## Voris modeli
Morgan 3 Wheeler-ning hozirgi avlod modeli 2021-yilda P101 deb nomlangan eskirgan versiyasi bilan ishlab chiqarishni tugatadi.  U 2022-yilda keyingi avlod voris bilan almashtirilishi kutilmoqda 

## Elektrik varianti

Morgan „EV3“ deb nomlangan Three-Wheelerning elektr prototipi ustida ishlagan. Elektr dvigateli 101 ball &nbsp;bhpni tashkil qiladi va 150 milya masofani (240&nbsp;km) 20 kVt/soat quvvatli litiy-ion batareyasi bilan bosib oʻta oladi.  EV3 ni ishlab chiqarish 2018-yil oxirida bekor qilindi 

## Maʼlumotnomalar
Aleksandr Zikov

**Aleksandr Aleksandrovich Zikov** (1922-yil 4-avgust, Kiyev – 2013-yil 18-dekabr, Odessa) — sovet va ukrain matematigi. Professor, fizika-matematika fanlari doktori, grafik nazariyasini yaratgan olimlardan biri.

Grafiklar nazariyasi va Algebra maʼruzalari boʻyicha koʻplab kitoblar muallifi.

## Hayoti
Aleksandr Aleksandrovich 1922-yil 4-avgustda Kiyev shahrida muhandis oilasida tugʻilgan.

1939-yilda Aleksandr oʻrta maktab kursi uchun imtihonlarni topshirdi va aʼlo baholar bilan Gorkiy davlat universitetining fizika-matematika fakultetiga oʻqishga kirdi. Aleksandr Gorkiy davlat universitetini 1945-yilda tamomladi.

1945—1947-yillarda Gorkiy universitetida assistent boʻlib ishlagan. Shuningdek, ushbu davrda Moskva davlat universiteti aspiranturasida tahsil olgan.

1950—1952-yillarda, aspiranturadan soʻng Odessa davlat universitetida va Odessa dengiz muhandislari institutida dars berdi.

1952—1958-yillarda nomzodlik dissertatsiyasini himoya qilib, Moskvada Moskva aviatsiya institutida va Moskva fizika-texnika institutida dotsent lavozimida ishlagan.

1958-yildan boshlab Aleksandr Aleksandrovich Novosibirsk Akademiyasida ishlaydi. Novosibirskda u SSSRda grafiklar nazariyasi boʻyicha birinchi seminarni tashkil qildi. Dastlab maʼruzalar mavhum xususiyatga ega boʻlsada, 1962-yildan seminarni tadqiqot bilan birga rivojlantirgan.

1963-yilda doktorlik dissertatsiyasini himoya qildi.

1969-yilda Aleksandr Zikovning „Cheklangan grafiklar nazariyasi“ monografiyasi nashr etildi.

1976—1982-yillarda Kishinyov davlat universitetida, 1982—1988-yillarda Samarqand davlat universitetida dars bergan.

Nafaqaga chiqqanidan keyin Aleksandr Aleksandrovich Odessada yashadi. U 2013-yil 18-dekabrda uzoq davom etgan kasallikdan soʻng 91 yoshida vafot etgan. Aleksandrning nomi zamonaviy Ukraina ensiklopediyasining 10-jildiga kiritilgan.

## Kitoblari
*   (М.: Наука, 1987. 383 c.)
* Зыков А.А. Логико-философское введение в высшую математику : Учебное пособие. - Одесса : "Астропринт", 2008. - 118 с. http://window.edu.ru/catalog/pdf2txt/279/78279/59162

## Manbalar
Eshdon Xoard

**Ashdon xazinasi** – bu Viking davri tangalari xazinasi. Xazina Esseksdagi Ashdon cherkovida topilgan va taxminan 895–yilga toʻgʻri keladi, bu Sharqiy Angliyadagi qimmatli metal valyuta iqtisodiyotiga oid eng soʻnggi koʻrsatmalar bilan taʼminlangan. Xazina 71 kumush tangadan iborat boʻlib, 29 tiyin Buyuk Alfred, 5 tiyin Gutrum, 1 tiyin Guthred, 3 tiyin Charlz kal, 1 tiyin Odo fransuz va 32 noaniq mint (mayda moliyaviy markaz) pennilari kirmaydi. Bu davr arxeologik izohlarning eng qadimgilaridan biri boʻlib, Karolingian valyutasining Angliyada yoyilishi haqida guvohnoma taqdim etadi. Xazinadagi Karoling tangalaridan kamida bittasi Angliya-Skandinaviya taqlididir. Xazinada Guthred uchun qilingan tanganing yagona namunasi mavjud.

## Kashfiyot va sotib olish
Xazina metaldetektorchi Bob Spall tomonidan topildi, Steventon End qishlogʻida joylashgan Ashdon cherkovi yonida. U 1984–yilning mart–oktyabr oylari orasida „Home Wood“deb nomlanuvchi oʻrmonda loydan bir nechta tanga boʻlaklarini aniqlagandan soʻng, 16 marta bu oʻrmonga kelgan qaytib keldi. 12 tanga butun holda topildi, qolganlari esa 102 ta metall parchalaridan tiklandi. Tangalar endi Fitsvilyam muzeyi kollektsiyasining bir qismidir, Britaniya muzeyidagi toʻrtta tanga va Saffron Valden muzeyidagi ikkita tangadan tashqari.

## Manbalar
Agaboboev Tofiq Mamedali oʻgʻli

**Agababaev Tofig Mamedali oʻgʻli** (1928-yil 8-sentyabrda Boku shahrida tugʻilgan) – ozarbayjon rassomi. Ozarbayjon xalq artisti (2006), Ozarbayjonda xizmat koʻrsatgan artist (1992).

## Hayoti
Tofig Agaboboev 1928-yil 8-sentyabrda Boku shahrida harbiy oilada tugʻilgan. U oʻrta maktabning 9-sinfini tugatgach, A. Azimzoda nomidagi Ozarbayjon davlat rassomlik bilim yurtining rassomlik boʻlimiga oʻqishga kirgan (1946—1951). 1953—59-yillarda rassom Baron Shtiglits nomidagi Sankt-Peterburg rassomlik akademiyasining shisha-keramika fakultetida tahsil olgan (sobiq V. Muxina) va shisha keramika boʻyicha mutaxassislikni olgan.

## Faoliyati
Tofig Agaboboev monumental sanʼat va hunarmandchilik, grafika va rangtasvir yoʻnalishlarida asarlar yaratgan. „Ozarbayjon lirikasi“ triptixi (kulolchilik, 1960, Ozarbayjon sanʼat muzeyi), Boku davlat sirkidagi „Ozarbayjon sirki“ mozaik taxtasi 1967-yilda Ozarbayjon SSR Vazirlar Sovetining mukofoti bilan taqdirlangan („Zorxona“ va b., smalt, 1967). Bokudagi Bolalar temir yoʻl bogʻi yonidagi miniatyura uslubidagi „Bahor“ mozaik pannosi (marmar, emal, 1970), shuningdek, „Absheron qoʻriqxonasi“, „Boku nefti frontga“, „Meshabayi“, „Yer nafasi“, „May 1945, Boku“ va boshqa bezak ishlari diqqatni tortgan. Uning moyli portretlari: „Talaba“ (1972); „Akademik Z.Bunyadov“ (1978); „Akademik I.Orujeva“ (1978); „Shoh Ismoil“ (1988-89); „U.Gajjibekov“ (1992). 1966—68 yillarda Boku shahar bosh rassomi boʻlib ishlagan. Tofig Agababayev nomi Boku Kengashi gerbining qayta tiklanishi va Boku ramziy kalitining yaratilishi bilan bogʻliq. Davlat statistika qoʻmitasining mozaik ishlari, Arxitektura-qurilish universitetining sport zali rassomga tegishli. Shoh Ismoil portreti Uffizi galereyasida bir burchagida muhr bosilgan hujjat sifatida saqlanadi. Soʻnggi yillarda rassom rasm chizish bilan juda jiddiy shugʻullanadi. „Umid ranglari“, „Soʻzsiz“, „Bahor qoʻshigʻi“, „Sharq motivi“, „Bahor nafasi“ kabi asarlar qatoriga kiradi. Tofig Agabobayevning asarlari Ozarbayjon Davlat muzeyi, Ozarbayjon Rassomlar uyushmasi jamgʻarmasi, AQSh, London, Kanada muzeylari va boshqa koʻplab muzeylar va shaxsiy galereyalarda saqlanib kelmoqda.

## Havolalar

* Sanʼat izidan…
* Tofiq Agʻababoyev: „Ilgari qoʻshnim Sattor Bahlulzoda edi, endi kimligini bilmayman“
* Tofiq Agaboboev: „Rassom ikki hayot kechirishi kerak“
* Xalq rassomi Tofig Agaboboyevning badiiy koʻrgazmasi boʻlib oʻtadi

## Manbalar
Avniel Mordaxay

**Avniel Mordexay** (Mordux Meerovich Dikshteyn; 1900-yil 18-iyul kuni tugʻilgan, Parichi – 1989, Isroil) — isroillik rassom va huquqshunos.

## Biografiyasi
Parichida Meer Dikshteyn va Chaya Grobshteyn oilasida tugʻilgan. Badiiy taʼlimni Yekaterinburgdagi Oliy sanʼat maktabida olgan. 1923-1928-yillarda – Bezalel akademiyasining miniatyura kafedrasi direktori va oʻqituvchisi. 1932-yilda Quddusdagi huquqshunoslik fakultetini tamomlab, yurist sifatida faoliyat yurita boshladi. 1935-yildan Hayfada yashagan. 1948-1965-yillarda Herut partiyasidan Hayfa shahar kengashi aʼzosi boʻlgan. Peyzaj rassomi sifatida u Isroil va boshqa mamlakatlardagi badiiy koʻrgazmalarda bir necha bor qatnashgan va mukofotlangan. Rassom, shuningdek, Hermann Struck (1952), akvarel boʻyicha yubiley mukofoti, Ramat Gan (1958), Histadrut mukofoti (1961) hamda Hayfa munitsipalitetining birinchi mukofoti (1977) sohibi.

## Manbalar

## Havolalar

* Avniel, Mordexay – statya iz Rossiyskoy evreyskoy ensiklopedii
Qoʻrgʻoncha (Davletgirey)

Arxeologik Qo’rg’oncha majmuasi (XII-XIII asr boshlari) - Mo’ynoq shahridan 105&nbsp;km shimoli-g’arbda, Ustyurt platosining kovagi ostida joylashgan bo’lib, u  shaharcha, minoralar, sopol pechlar va alohida imoratlardan iborat.

Qadimiy shahar XIX asrning tarixiy adabiyotida bir necha bor tilga olib o’tilgan. U to’rtburchak shaklga ega bo’lib, uning burchaklari asosiy tomonlarga qaratilgan. Majmuaning sharqiy devorlari va shimoliy darvozaning sharqiy tomonlari bo’ylab imoratlar joylashgan. Ularning birida ko’k shishadan yasalgan marjonlar va tizib chiqish uchun teshiklarga ega chig’anoq topilmalar topilgan.

Qadimgi shahar -Xorazmliklar shimollik ko’chmanchilar bilan savdo qilgan, shimol tomonga tarqalgan savdo postining qoldiqlari hisoblangan.

Tadqiqotlarga ko’ra, ushbu postdan XIII-XIV asrlarda qayta foydalanilgan.
Amalteo Pomponius

**Pomponius (Pomponio) Amaltheo** (italian. Pomponio Amalteo; 1505–1588) XVI asrda yashab oʻtgan mashhur italyan rassomi. Asli Amalteolar oilasi vakili.

## Biografiyasi

Pomponius Amalteo, ESBE maʼlumotlariga koʻra, 1505-yilda San-Vito al-Tagliamento shahrida (boshqa manbalarga koʻra, Motta di Livenza) shahrida tugʻilgan.

Amalteo Jovanni Antonio Pordenone bilan birga rasm chizishni oʻrgangan (; 1484-1539), u qiziga uylangan va u tashqi rasm chizishda, ayniqsa freskalarni mohirona bajarishda qunt bilan taqlid qilgan edi.

1533-yilda San-Vito-al-Tagliamentoda Amalteo soborda avliyolar siymolarini chizgan, baʼzilarning fikriga koʻra, Titian uslubi taʼsir koʻrsatgan, ular uchun Amalteo baʼzi tarixchilar tomonidan namuna boʻlgan Keyinchalik Pomponius Amalteo Ceneda shahar hokimiyatida „Syuzanna tarixi“, „Sulaymonning hukmi“ va boshqa asarlarini yozgan.

1536-yildan boshlab u yana San-Vito al-Tagliamento shahrida ishladi, u oʻlimigacha tark etmagan. Santa Mariya de Battuti xristian cherkovida u xor va gumbazni koʻp sonli Injil sahnalari va individual guruhlarning tasvirlari bilan bezatgan. Uning boshqa asarlari Prodolon, Udine, Casarza va Valvasone shaharlarida joylashgan. Zamonaviy sanʼatshunoslik asoschilaridan biri Jorjio Vasari uning ishini yuqori baholagan.

Pomponius Amalteo 1588-yil 9-martda (ESBE maʼlumotlariga koʻra – 1584-yilda) San-Vito al-Tagliamentoda vafot etgan.

Magistrning mashhur shogirdlari orasida Jovanni Antonio Agostini ham bor.

## Oilasi
Akasi Pomponia Girolamo () miniatyura rasmlari bilan, qizi Kvintiliya esa rasm va haykaltaroshlik bilan shugʻullangan edi.

## Manbalar

## Adabiyotlar

* Amalteo // Ensiklopedicheskiy slovar Brokgauza i Yefrona : v 86 t. (82 t. i 4 dop.). – SPb., 1890—1907.
Braun Glenn

**Glenn Braun** (1966-yilda tugʻilgan, Xekxem) – zamonaviy ingliz rassomi va haykaltaroshi.

## Hayoti va faoliyati
Glenn Braun Angliya shimolidagi kichik qadimiy shaharchada tugʻilgan. 1984-yildan 1992-yilgacha u Norvich sanʼat maktabi, Bath kolleji va Londondagi Goldsmiths kollejida sanʼat boʻyicha tahsil olgan. Yoshligida Glenn ijodning rivojlanishiga katta taʼsir koʻrsatgan. Braunga Gerxard Rixterning sanʼati maqul kelgan.

Braun oʻz asarlari uchun mavzularni zamonaviy ustalardan (Frank Auerbax, Govard Xodgkin, Georges Baselitz) va klassik ustalardan (Rembrandt, Fragonard, Salvador Dali) olgan, ularni qayta talqin qilgan va oʻz mazmuni bilan toʻldirgan va uning baʼzi rasmlari, masalan*, Jozef Beuysning (Rembrandtdan keyin)* 2001-yildagi rasmi kabi kulgili sirni taqdim etgan.

2000-yilda rassom *Loves of Shepherds* kartinasi uchun nufuzli Tyorner mukofotiga sazovor boʻlgan . U shuningdek, rassom Kris Fossning (*1-mashqda (Ian Kertis uchun)* 1995) va *Dark Angel (Ian Curtis uchun*, 2002) asarlaridan foydalangan, bu esa plagiat va suddan tashqari sud jarayonlarida ayblanishiga olib kelgan. 2008-yildan Glenn Braun tobora koʻproq grafik sanʼat bilan shugʻullanib kelmoqda. Eng soʻnggi kompyuter texnologiyalaridan foydalangan holda u oʻzining *qatlamli portretlarini* yaratgan, unda u Rembrandt, Urs Graf va Lucian Freydning 15 tagacha gravyura va chizmalarini bir-birining ustiga qoʻyadi va yangi sanʼat asari tugʻilgunga qadar ularni raqamli manipulyatsiya qiladi va nashrga kiradi. Ushbu asarlar Glenn Braun „mening shizofrenik portretlarim“ deb ataydi.

2006-2012-yillarda rassomning asarlari koʻrgazmalari Berlin, Turin, Liverpul, Nyu-York, Vena, Parij, Myunxen, Gamburg, Moskva, Milan, Los-Anjeles, Guanchjou, Jeneva, Budapesht va boshqalardagi zamonaviy sanʼat galereyalarida boʻlib oʻtdi. Hozirda usta Londonda yashab kelmoqda va uning ustaxonasi sharqda joylashgan. Glenn Braun yolgʻiz hayot kechiradi, matbuot bilan aloqa qilishdan qochadi va oʻzini suratga olishni qatʼiyan man qiladi.

## Adabiyot

* Tom Morton: *Glenn Braun*, Holzvarth nashrlari, Berlin 2007, ISBN 978-3-935-56735-0
* *sanʼat.* *Kunstmagazin* . Iyul 2009, S. 42−49

## Tanlangan rasmlar

* Glenn Braun artsiklopediyasi Arxivnaya kopiya
* Glenn Braun bei Kunstaspekte Arxivnaya kopiya
* Glenn Braun bei art-port.  Arxivnaya kopiya da
* Glenn Braun va Gagosian galereyasi  Arxivnaya kopiya

## Manbalar
Steve Paproski

**Steve Paproski** (1928-yil 23-sentyabr &#x2013; 1993-yil 3-dekabr) kanadalik siyosatchi va professional futbolchi edi. 1949-yildan 1954-yilgacha Kanada Futbol Ligasida (CFL) oʻynagan va 1968-yildan 1993-yilgacha federal parlament aʼzosi boʻlib ishlagan.

## Ilk faoliyati
Polshaning Lvov shahrida dunyoga keladiu, bolalik yilarida Albertaning Edmonton shaharchasiga koʻchib kelgan. Arizona Universiteti jamoasi safida ilk faoliyatini boshlagan.

## Professional futbol faoliyati
1949-yildan 1954-yilgacha Kanada Futbol Ligasida Edmonton Eskimos jamoasi safida hujumchi sifatida oʻynay boshlagan. Steve Edmonton Eskimo jamoada bitiruvchilari qatotida boʻladi, ular kelgusi oʻn yillikda Steve hayotida juda katta mofaqiyatga erishadi. Shu jumladan, Kanada siyosatda shuhrat qozondi, bu davrdagi boshqa Eskimoslar jamoasidagi sobiq oʻyinchilar orasida bosh vazirlari ham mavjud ular qatoriga Piter Lougheed va Don Getti shuningdek, Leytenant gubernator Norman Kvong ham bor edi. 

## Siyosiy faoliyati
1968-yilda Steve Edmonton shahri markazida Kanada jamoalari uchun Vitsaprezdint qilib saylangan. Progressiv konservativlar tomonidan, 1972-1974-yillarda qayta saylangan. 1979, 1980, 1984 va 1988-yillarda Shimoliy Edmonton shaharchasiga hokim qilib saylangan. 1976-yildan 1978-yilgacha u muxolifatning bosh vazir boʻlgan. Jo Klarkning 1979-yildan 1980-yilgacha Bosh vazir sifatidagi qisqa muddatli faoliyati davomida u Fitnes va havaskor sport boʻyicha, hamda Multikulturalizm boʻyicha davlat vaziri boʻlgan. Brayan Malroni 1984-yildan 1993-yilgacha Bosh vazir boʻlgan davrida u butun Qoʻmitalar raisining oʻrinbosari boʻlgan. Muxolifatda boʻlgan Steve lider Robert Stenfildga Progressiv Konservativ kokus uchun oʻrinbosari va keyinchalik boshqaruvchi boʻlib xizmat qildi.

Paproski etnik ukrain va Rim-katolik edi. Uning ukalari Kennet Paproski va Karl Paproski ham Alberta Qonunchilik Assambleyasining aʼzosi boʻlib xizmat qilishgan.

## Manbalar

## Havolalar
Cal Newport

**Calvin C. Newport** (23-iyun 1982-yil) — amerikalik non-fikshn janrdagi adabiyotlar muallifi va Georgetown universitetining kompyuter fanlari boʻyicha professori.
## Taʼlim
Newport 2004-yilda Dartmouth kollejida bakalavr darajasidagi oʻqishini tugatgandan soʻng, 2009-yilda Massachusetts texnologiya institutida kompyuter fanlari boʻyicha PhD darajasini oldi. 2009-2011 yillar davomida MIT universiteti qoshidagi kompyuter fanlari idorasida doktoranturadan keyinggi yordamchi sifatida faoliyat yuritgan. Uning bobosi, John Newport, Baptist ruhoniysi va dinshunos boʻlgan.

### Ish faoliyati
Newport 2011-yilda Georgetown universitetida kompyuter fanlari boʻyicha yordamchi professor sifatida ish boshlagan va 2017-yilda toʻliq professor lavozimiga saylandi. Uning ishi murakkab algoritmlarda taqsimlangan tarmoqlarga qaratilgan boʻlib, u tabiatdagi aloqa tizimlarini oʻrganishni ham oʻz ichiga oladi. Newport hozirda Georgetown universitetning komputer fanlari boʻyicha atoqli professorlaridan biri va shuningdek, sakkizta kitobning muallifidir.

Newport *Study Hacks* blogini 2007-yilda boshlagan boʻlib, u „Raqamli zamonda qanday qilib samarali, qimmatli va mazmunli ishlarni bajarish kerakligi haqida“ yozgan.

Newport oʻzining „Deep work: chalgʻitilgan dunyoda muvaffaqiyatga yoʻnaltirilgan qoidalar“ (2016) nomli kitobida „chuqur mehnat“ atamasini kiritgan boʻlib, u uzoq vaqt davomida diqqatni jamlab, email yoki ijtimoiy tarmoqlar kabi chalgʻituvchi omillarsiz biror ishni samarali bajarishga qaratilgan. Shuningdek, u ijtimoiy tarmoqlardan foydalanish mansab uchun juda muhim degan daʼvoga qarshi chiqadi.

2017-yilda u „raqamli minimalizm“ni qoʻllab quvatlashni boshladi. 2021-yilda u chat va elektron pochta roliga „Giperaktiv asalari aqli“ sifatida murojaat qila boshladi.

### Kitoblari

## Manbalar
Rosselxozbank

**Rosselxozbank** () (Rossiya Qishloq xoʻjaligi banki) – Rossiya Markaziy banki litsenziyasiga asosan faoliyat olib boruvchi davlat banki (100%). Bank Rossiya agrobiznesini kreditlashda yordam beradi.

## Tarixi
Zamonaviy agrobiznes ishlab chiqarish tizimlari kapital talab qiladi. Agrobiznesda foydalaniladigan kapitalning katta qismi qarzga olinadi. Rossiyada agrar sohani kreditlash tizimi 1882-yilda birinchi ixtisoslashtirilgan banklar – „Dehqon yer banki“ va „Dvoryan yer banki“ tashkil etilgan paytdan boshlanadi. Sovet davrida uzoq muddatli kreditlarning qariyb 90 foizi qishloq xoʻjaligini moliyalashtirish uchun berilgan.

Rosselxozbank 2000-yil 15-martda Rossiya Prezidenti vazifasini bajaruvchi Vladimir Putinning maxsus farmoni bilan agrobiznes sohasida davlat kredit-moliya siyosatining drayveri boʻlib, mijozlar tomonidan kuchli qoʻllab-quvvatlanish, asosiy biznes va texnologiyalarga sarmoya kiritish va Rossiya Federatsiyasida agrobiznesning milliy kredit-moliya tizimining asosi boʻlish uchun qishloq xoʻjaligiga koʻmaklashish maqsadida tashkil etilgan.

Rosselxozbank aksiyalarining 100 foiz ulushi Rossiya Federatsiyasi tomonidan nazorat qilinadi. Muomalaga chiqarilgan oddiy aksiyalarning 78,66% (2018-yil 31-dekabr holatida 77,11%) Davlat mulkini boshqarish federal agentligiga, 5,69% (2018-yil 31-dekabr holatida 6,1%) Rossiya Moliya vazirligiga, 15,65% (2018-yil 31-dekabr holatida 16,79%) „Omonatlarni sugʻurtalash agentligi“ davlat korporatsiyasiga tegishli.

Dmitriy Nikolayevich Patrushev 2018-yilning iyun oyidan buyon bank Kuzatuv kengashi raisi lavozimida ishlab kelmoqda.

2020-yilda Rosselxozbank „Svoe. Fermerstvo“ () ekotizimini ishga tushirdi. Ekotizim agrosanoat majmuasida faoliyat yurituvchi kichik korxonalarni har tomonlama raqamlashtirish uchun moʻljallangan, shuningdek, qishloq xoʻjaligi mahsulotlarini Svoe Rodnoye maerketpleysi orqali sotishda yordam beradi. 2022-yil uchun Svoe ekotizimi 30 dan ortiq biznes xizmatlari va subplatformalarni birlashtiradi.

## Sanksiyalar
2022-yil 24-fevralda AQSh prezidenti Jo Bayden Rossiyaning Ukrainaga bostirib kirishiga javoban Rosselxozbank va Rossiyaning boshqa moliya institutlariga nisbatan iqtisodiy sanksiyalar kiritdi.

## Manbalar


## Havolalar

*  
* 2019-yilgi yillik hisoboti
* Rosselxozbank Boshqaruv raisi Boris Listov bilan uchrashuv
* Rosselxozbank (Moskva) 2020-yilda 1-pogʻona dunyo banklari top 1000 ligiga kirdi
* Russian Agricultural Bank shrugs off crisis thanks to specialist focus
* Russian Agricultural Bank to get $137 million capital injection
CCMP (kriptografiya)

**Counter Mode Cipher Block Chaining Message Authentication Code Protocol** (**Counter Mode CBC-MAC Protocol**) yoki **CCM Mode Protocol** (**CCMP**) IEEE 802.11i standartlarini asl IEEE181 standartiga tatbiq etuvchi Wireless LAN qurilmalari uchun moʻljallangan shifrlash protokoli hisoblanadi. CCMP – bu maʼlumotlar konfidensialligi uchun moʻljallangan va Advanced Encryption Standart(ing. AES – Yuqori darajali Shifrlash Standarti) standartining CBC-MAC(CCM rejimi) rejimiga asoslangan kengaytirilgan kriptografik inkapsulyatsiya mexanizmi. U Wired Equivalent Privacy (WEP) tomonidan koʻrsatib oʻtilgan zaifliklarni bartaraf etish uchun yaratilgan. 

## Texnik tafsilotlar
CCMP maʼlumotlarning maxfiyligi uchun CTR rejimini, autentifikatsiya va integratsiya uchun „shifrlangan blok zanjirli xabar autentifikatsiya kodi“(ingl. CBC-MAC) ni oʻz ichiga olgan CCM dan foydalanadi. CCM MPDU maʼlumotlar maydonini va IEEE 802.11 MPDU protokolining tanlangan tarkiblarining yaxlitligini himoya qiladi. CCMP AES ishloviga asoslangan va 128 bitli kalit va 128 bitli blok hajmidan foydalanadi. CCMP quyidagi ikkita parametr bilan CCM dan foydalanadi:

* M = 8; MIC 8 oktet (sakkiz bayt) ekanligini koʻrsatadi.
* L = 2; Uzunligi 2 oktet ekanligini koʻrsatadi.

CCMP Medium Access Control Protocol Data Unit (MPDU) besh boʻlimdan iborat. Birinchisi, maʼlumotlar paketining joylashuvi va manba manzilini oʻz ichiga olgan MAC sarlavhasi. Ikkinchisi CCMP sarlavhasi boʻlib, u 8 oktetdan iborat boʻlib, paket raqami (PN), Ext IV va kalit identifikatoridan iborat. Paket raqami 6 oktetda saqlanadigan 48 bitli raqamdir. PN kodlari CCMP sarlavhasining dastlabki ikki va oxirgi toʻrt oktetlari boʻlib, har bir keyingi paket uchun qoʻllanadi. PN kodlari orasida zaxiraga olingan oktet va Key ID oktet mavjud. Kalit identifikatori oktetida Ext IV (bit 5), Kalit identifikatori (6-7 bit) va ajratilgan kichik sektor (5 bit) mavjud. CCMP maʼlumotlar bloki va MICni shifrlash uchun ushbu qiymatlardan foydalanadi. Uchinchi boʻlim maʼlumotlar sektori boʻlib, unga paketdagi maʼlumotlar yuboriladi. Toʻrtinchisi – paketning yaxlitligi va haqiqiyligini himoya qiluvchi xabar integratsiya kodi (ing. Message Integrity Code – MIC). Nihoyat, beshinchisi – xatolarni aniqlash va tuzatish uchun ishlatiladigan Frame Check Squence (FCS) moduli hisoblanadi. Ushbu boʻlimlardan faqat maʼlumotlar sektori va MIC shifrlangan. 

## Xavfsizlik
CCMP Wi-Fi Protected Access II (WPA2) standarti bilan foydalanish uchun ishlab chiqilgan shifrlash protokolidir va boshqa shu kabi Wi-Fi Protected Access (WPA), Wired Equivalenet Privacy(WEP) protokoli va Temporal Key Integrity Protocol (TKIP) lardan ancha xavfsizroq hisoblanadi. CCMP quyidagi xavfsizlik imkoniyatlariga ega:

* Maʼlumotlarning maxfiyligi; faqat vakolatli shaxslargina maʼlumotlarga kirish huquqiga ega.
* Autentifikatsiya; foydalanuvchining haqiqiyligini tekshiradi
* Qatlamlar va kirish metodlarini boshqarish

CCMP 128 bitli kalitdan foydalangan holda blokli shifrlash rejimidan foydalanganligi sababli, u 264 bosqichli operativ hujumlardan himoyalangan.

## Manbalar

__INDEKS__
Muras Yunayted

**Muras Yunayted** – (; 2023) Qirgʻizistonning Jalolobod shahrida joylashgan futbol klubi. Qirgʻiziston Premyer-ligasida oʻynaydi. Oʻyinlarni Qurmanbek stadionida oʻtkazadi. Bosh murabbiy Andrey Kanchelskis, jamoa sardori Baxtiyar Duyshobekov.

## Tarix
Klub 2023-yilda tashkil etilgan. Valeriy Berezovskiy bosh murabbiy etib tayinlandi. 2023-yil mart oyida Muras Yunayted 2023-yilgi chempionatda ishtirok etish uchun Qirgʻiziston Premyer-ligasida qabul qilindi. Chempionat boshlanishi arafasida jamoa „Navroʻz kubogi“ oʻrtoqlik turnirida gʻolib chiqdi, „Ala-Too Cup“ da esa uchinchi oʻrinni egalladi. „Muras Yunayted“ chempionatdagi ilk uchrashuvida „Dordoy“ bilan durang oʻynadi (1:1). „Muras Yunayted“ safida Chingiz Subanov gol urdi. Qirgʻiziston Kubogida esa klub yarim final bosqichiga chiqdi.

### Ichki tarix

## Yutuqlar

* **Qirgʻiziston kubogi**
** Gʻolib (2): 2023, 2024

## Hozirgi tarkib

## Boshqaruv tarixi

## Manbalar

## Havolalar
* Muras United FC globalsportsarchive
Chiara Aurelia

**Chiara Aurelia de Braconier d'Alphen** (2002 yil 13 sentyabrda tugʻilgan) — amerikalik aktrisa. *[[Tell Me Your Secrets]]* filmidagi Rose Lord rollari va *[[Cruel Summer]]* filmidagi Janet Tyorner rollari bilan tanilgan.

## Biografiyasi
Nyu-Meksiko shtatining Taos shahrida tugʻilgan va Albukerkeda oʻsgan. U besh yoshida maktab spektakllari va mahalliy drama darslarida rol oʻynay boshladi. 11 yoshidan boshlab, vaqtini Albukerke va Los-Anjeles oʻrtasida oʻz karerasini davom ettirdi. Nyu-Yorkdagi Li Strasberg teatr va kino institutida tahsil olgan.

## Filmografiyasi
* 2014 : ** : Karen Bishop 
* 2014 : *[[Pretty Little Liars]]* : Addison
* 2015 : *[[Agent Carter]]* : Eva
* 2015 : *[[Nicky, Ricky, Dicky & Dawn]]* : Denise
* 2015 : *[[Foreseeable]]* : Zoey Williams
* 2015 : *[[We Are Your Friends]]* : Kayli
* 2015 : *[[Big Sky]]* : Grace
* 2016 : *[[Recovery Road]]* : 12 Year Old Ellie
* 2016 : *[[Secret Summer]]* : Hailey
* 2017 : *[[Gerald's Game]]* : young Jessie
* 2018 : *[[The Brave]]* : Verina Curtis
* 2018 : *[[Back Roads]]* : Misty Altmyer
* 2021 : *[[Tell Me Your Secrets]]* : Rose Lord
* 2021 : *[[Cruel Summer]]* : Jeanette Turner
* 2021 : *[[Fear Street Part Two: 1978]]* : Sheila
* 2022 : *[[Luckiest Girl Alive]]* : young Tiffani "Ani" Fanelli

## Manbalar

## Havolalar

*
Garyan jangi

**Garyan jangi** Liviyadagi fuqarolar urushida Qaddafiyga qarshi isyonchi kuchlar va Muammar Qaddafiyga sodiq kuchlar oʻrtasida Nafusa togʻlarining sharqiy chekkasida joylashgan Tripolitaniyaning Garyan shahrini nazorati uchun boʻlgan jang.

## Fon
Mamlakat boʻylab keng koʻlamli norozilik namoyishlaridan soʻng, tez orada Liviyada uyushgan muxolifatchilar Nafusa togʻlarining koʻp qismini nazoratga oldi. Garyan ham tez orada isyonchilar tomonidan qoʻlga olindi, ammo Qaddafiy Liviyani isyonchilardan qaytarib olish uchun va tezda nazoratni tiklash uchun boʻlinmalarni joʻnatdi. 1-martdan 2-martga oʻtar kechasi Qaddafiynin sodiq qoʻshinlari shaharga qorongʻu paytda kirib kelishdi. 2-mart kuni ertalab isyonchilar shahar hukumat qoʻshinlari tomonidan bosib olinganini tushunishdi. Askarlar muxolifat aʼzolarining roʻyxatini topishgandi. Garyandagi barcha isyonchilarni toʻplashni boshladilar. Garyan hukumat tomonidan qaytarib olindi.

Yafran va Kiklada Qaddafiy kuchlari magʻlubiyatga uchragach, isyonchi kuchlar Garyanga qayta hujum qilishga tayyorgarlik koʻra boshladilar. 6-iyulda qoʻzgʻolonchilar Al-Qavalishni egallab, Asabaga yurishdi. Biroq Qaddafiy qoʻshinlarining qarshi hujumi ularni biroz ushlab turdi va Al-Qavalishni vaqtincha Qaddafiyning qoʻlida qoldi.

## Jang
13-avgustda isyonchilar Garyanga yana hujum qilishdi. Aniqlanishicha, isyonchilar dastlab Qaddafiy kuchlarini chekinishga majbur qilishga erishgan, biroq keyinchalik Qaddafiy tarafdorlari qayta toʻplanib, qarshi hujumga oʻtgan. 14-avgust kuni isyonchilar shaharning 70 foizini nazorat qilayotganlarini maʼlum qilishdi. Al-Qavalishdagi Qaddafiyning sodiq qoʻshinlari Garyandan chekinayotganini eshitishgan. 15-avgust kuni isyonchilar shaharni toʻliq nazorat qilayotganliklarini eʼlon qilishdi. Nafusa togʻlaridagi isyonchilar harbiy kengashi vakilining taʼkidlashicha, Garyan oʻsha paytda toʻliq inqilobchilar qoʻliga oʻtgan. Ular Gʻarbiy togʻlarda Qaddafiyning asosiy qoʻmondonlik markazi boʻlgan Sahbon brigadasini tor-mor qildilar. Va Brigadaning ogʻir va yengil qurollarini olib ketishdi. .

16- avgust kuni hukumat matbuot kotibi Mussa Ibrohim hukumat qoʻshinlari Garyanni tez orada qaytarib olishini maʼlum qildi va Garyan qoʻlga olingani haqidagi isyonchilarning maʼlumotlarini bilvosita qoʻllab-quvvatladi. Reuters Garyan isyonchilar qoʻlida ekanligini tasdiqladi, isyonchi kuchlar T-34 tanki bilan shahar markazida joylashib olishgan edi.

17-avgust kuni shaharda janglar davom etayotgani xabar qilindi.

18-avgust kuni sodiqlar shaharni butunlay tark etishdi, buni Reuters muxbiri tasdiqladi. Ular shimolga, Aziziyaga chekinishdi.  

## Oqibat
15-avgust kuni isyonchilar jangdan soʻng Garyandan janubga koʻchib oʻtishdi va Mizda harbiy bazani egallab, u yerda saqlanadigan Liviya armiyasining kuchli harbiy taʼminotiga ega boʻlishdi. Mizda Garyan, Bani Valid va Sabha yoʻllari oʻrtasidagi strategik chorraha yaqinida joylashgan harbiy baza edi.

## Manbalar
Britaniya Kolumbiyasi universiteti

**Britaniya Kolumbiyasi Universiteti** (inglicha: University of British Columbia, qisqartma shakli: **UBC**) Vankuver yaqinida va Kelowna shaharlarida kampuslari joylashgan davlat tadqiqot universitetidir . 1908-yilda tashkil etilgan bu universitet Britaniya Kolumbiyasidagi eng qadimgi universitet hisoblanadi. Universitetning yillik tadqiqot byudjeti 759 million dollarni tashkil etadi va UBC yiliga 8000 dan ortiq loyihalarni moliyalashtiradi.

## Tarix

### Asosiy va dastlabki yillar

1877-yilda, Britaniya Kolumbiyasi Kanadaga qoʻshilganidan olti yil vaqt oʻtgach, taʼlim boʻlimi boshligʻi Jon Jessop ushbu provinsiya universitetini tashkil etish taklifini kiritdi. Provinsiyaning qonun chiqaruvchi organi 1890-yilda *Britaniya Kolumbiyasi universitetini qoʻllab quvvatlash toʻgʻrisidagi qonunni* qabul qildi, ammo universitetni Vankuver orolida yoki asosiy qismda qurish masalasida kelishmovchiliklar paydo boʻldi.

1908-yilda Britaniya Kolumbiyasi universiteti toʻgʻrisidagi qonun rasmiy ravishda ushbu universitetini tashkil etishga chaqirdi, garchi uning aniq joylashuvi koʻrsatilmagan boʻlsa ham.

### Yaqin tarix
Bosh vazir Pierre Trudeau 1971-yil 1-iyulda Britaniya Kolumbiyasi universitetida Antropologiya muzeyi tashkil etilganini eʼlon qildi. Qurilish narxi 2,5 million dollarni tashki qilgan va Artur Erikson tomonidan loyihalashtirilgan. Muzey binosi rasman 1976-yilda ochilgan  Oʻsha yili universitet Salli Rogou rahbarligida oʻqituvchilarga bir nechta nogiron yoki koʻrish qobiliyati cheklangan talabalarni oʻqitish usullarini oʻrgatish uchun oddiy maktab dasturini boshladi.

## Kampuslar

### Kutubxonalar, arxivlar va galereyalar
Britaniya Kolumbiyasi kutubxonasi - 7.8million jild, 2.1million elektron kitoblar, 370 000 dan ortiq elektron jurnallar va 700000 dan ortiq maqolalarni oʻz ichiga jamlagan Kanadaning ikkinchi yirik akademik kutubxonasidir. 2014-yildan 2015-yilgacha 3,8 milliondan ortiqkampusga tashrif buyurilgan.

## Manba
Mashrab Boboyev

**Mashrab Boboyev**— taniqli oʻzbek yozuvchisi, shoir, dramaturg. 1941-yil Samarqand viloyatining Payariq tumanida tavallud topgan. Toshkent (2003-yil 23 -iyulda Toshkent shahrida vafot etgan.) Teatr va rassomlik sanʼati insituti aktyorlik fakultetida tahsil olgan.

## Hayoti
Mashrab Boboyev 1941-yilda Samarqand viloyati  Oʻzbekiston Milliy axborot agentligi tarjima tahririyatining bosh muharriri boʻlib ishladi.

## Ijodi
Mashrab Boboyev adib sifatida 60-yillardan boshlab matbuotda koʻrina boshlagan. Uning „Onamga xat“(1971), „Bahor kayfiyati“(1974) „Paxtam mening-baxtim mening“(1975), „Gurung“(1975), „Kechki trolleybus“(1977), „Bagʻishlov“(1978), „Olisdagi chiroq“(1980), „Soʻz“(1982) „Men bilgan sir“(1990), „Qani mening yulduzim?“(1991), „Nomsiz yulduzlar“(1991) kabi koʻplab kitoblari nashr boʻlgan. Shuningdek u „Oʻttiz yoshlilar“, „Yer tomiri“, „Toshkentdan kelgan mehmon“(„Gurung“), „Tunis prezidenti“(„Mushkul savdo“), „Bizning hovli“(„Onaizor“) „Oʻz uyingdasan“, „Qani mening yulduzim?“, „Suyanch toglari“ kabi qator sahna asarlari yozib, tomoshabinlar eʼtiborini tortgan.Mashrab Boboyevning „Iroda“, „Sevgi nidosi“(Alisher Navoiyning "Sab’ai sayyor" dostoni asosida milliy balet) hamda „Koʻngil koʻchalari“ deb atalgan koʻp qismli videofilmlari namoyish etilgan.

## Tarjimalari
Mashrab Boboyev mohir tarjimon ham edi. U A.Pushkin, R.Hamzatov va boshqa shoirlarning sheʼrlarini, V.Katayevning „Xayol chechaklari“ romanini,Muin Bsisuning „Tashrif qogʻozi“, Otar Chiladzening „Rangin dunyo“ nomli sheʼriy kitobi va yigirmadan ortiq dramatik asarlarni oʻzbek tiliga tarjima qilgan.

## Mukofotlari
Mashrab Boboyev 1995-yilda „Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan madaniyat xodimi“ unvoni bilan taqdirlangan.

## Manbalar
Rustam Jabborov

**Rustam Jabborov** (1979-yil 29-dekabr, Urgut, Samarqand viloyati) – oʻzbek yozuvchisi, publisist va tarjimon.

## Hayoti
Rustam Jabborov 1979-yilning 29-dekabrida Oʻzbekiston Respublikasi Samarqand viloyati Urgut tumanida tugʻilgan. 2003-yilda Oʻzbekiston Milliy universitetining jurnalistika fakultetida oliy taʼlimni tamomlab, xalqaro jurnalistika mutaxassisligini egallagan.

1998–2000-yillarda „Respublika“ gazetasida muxbir boʻlib ishlagan. 2000–2003-yillarda „Qishloq hayoti“ gazetasi bosh muharriri, 2003–2010-yillarda Oʻzbekiston Milliy axborot agentligi bosh muharriri oʻrinbosari lavozimlarida faoliyat yuritgan. 2010–2016 yillarda „Darakchi“ gazetasida bosh muharrir oʻrinbosari, keyin esa bosh muharrir boʻlgan. Oʻzbekiston jurnal, gazeta va elektron ommaviy axborot vositalarida ijtimoiy-siyosiy, iqtisodiy, adabiy-madaniy, tarixiy-publisistik mavzularda maqolalarini muntazam chop etib boradi.

Hozirda „Zamon press“ nashriyot-matbaa ijodiy uyi direktori lavozimida ishlab kelmoqda.

## Ijodi
Rustam Jabborov 20 dan ortiq badiiy, publitsistik va tarjima kitoblarining muallifidir. Sheʼrlari, hikoyalari, publitsistik maqolalari Ozarbayjon, Oʻzbekiston, Hindiston va boshqa mamlakatlarda nashr etilgan. Gi de Mopasan, Edgar Po, Gabriel Garsia Markesning jahonga mashhur asarlari bilan bir qatorda ozarbayjon adabiyotidan Anor, Sobir Rustamxonli, Voqif Sultonli, Ilgar Fahmiy va boshqa yozuvchilarning hikoya, qissa va romanlarini oʻzbek tiliga tarjima qilgan. Bundan tashqari, u koʻplab badiiy, hujjatli va animatsion filmlarning ssenariy muallifi. Rustam Jabborov senariysi asosida „Vijdon“ (2007), „Bechora“ (2011), „Asragil“ (2017) va „Nomus“ (2017) badiiy filmlari suratga olingan. Rustam Jabborov zamonaviy oʻzbek adabiyotida detektiv asarlar muallifi sifatida tanilgan.

Rustam Jabborovning „Kitabın arasındakı məktub“ va „Xəyanətin kəsişməsi“ detektiv hikoyalari Adalet Mammadov tarjimasida ozarbayjon tilida nashr etilgan.

Rustam Alisher Navoiyning „Agʻoʻyunlu devoni va uning oʻsha davr adabiy muhitidagi oʻrni“ mavzusida nomzodlik dissertatsiyasini himoya qilib, filologiya fanlari doktori ilmiy darajasini olgan.

## Ozarbayjonda nashr etilgan kitoblar
* Xəyanətin kəsişməsi (Povestlər). Oʻzbek turk tilidan tarjima qilgan Adalat Mammadov, Boku: 2022, 144 b.

## Manbalar

## Havolalar
* „Darakchi“ gazetasi 
* Oʻzbekistonning „Darakchi“ gazetasida maqola eʼlon qilindi.
* Turkiy xalqlar tarixi, adabiyoti, madaniyati – Xurshid Davron kutubxonasi
* Rustam Jabborov: Turkiy kengashning toʻlaqonli aʼzosi boʻlish Oʻzbekiston tashqi siyosatidagi tarixiy qadamdir
Aleksandr Dorofeyev (futbolchi, 1960)

**Aleksandr Nikolayevich Dorofeev** (1960-yil 7-avgust, Brianka / Kadiyivka) – sovet futbolchisi, himoyachi, yarim himoyachi .

## Futbolchilik faoliyati
Lugansk sport maktab-internati tarbiyalanuvchisi, birinchi murabbiy V. V. Pershin. 1977-yildanVoroshilovgradning „Zarya“ klubida oʻynagan. SSSR chempionatidagi debyutini 1978-yil 10-sentyabrda „Dnepr“ga qarshi uy uchrashuvida oʻtkazgan (2:2). Ushbu oʻyinda 72-daqiqada zaxiradan maydonga tushdi. Keyingi yili u yana ikkita oʻyin oʻtkazdi. Jumladan, Kiyevning „Dinamo“ klubiga qarshi oʻyinda (1:1) 68-daqiqada almashtirildi, „Zenit“ bilan oʻyinda soʻnggi daqiqada maydonga tushdi. U birinchi (1980, 1983—1985, 1987) va ikkinchi (1980—1982, 1985—1986, 1987—1089) ligalarining „Zarya“ Voroshilovgrad (1980, 1986—1987) „Staxanov“, Xiva (1981), „Torpedo Lutsk“ (1982), "Soʻgʻdiyona (futbol klubi)" (1983—1984), Samarqandning "Dinamo" (1985), Toshkentning „Paxtakor“ (1985), „Torpedo Taganrog“ (1987-1988), „Nikolayev“ futbol klublarida toʻp surdi (1989).

1983-yilda „Paxtakor“ jamoasi tarkibida ikkita oʻyin oʻtkazgan.

Aleksandr Dorofeev viloyat darajasidagi klublardan „Sokol Rovenki“ (1989-1990), „Yugostal Enakievo“ (1990) klublarida oʻynagan.

Yoshlar kubogi sohibi (1976). SSSR yoshlar oʻyinlari gʻolibi (1977). Ukraina SSR chempioni (1986).

1976-yildan beri Aleksandr Dorofeev Ukraina SSR yoshlar terma jamoasi oʻyinlarida ishtirok etib, uning tarkibida 1976-yilda Yoshlar kubogi gʻolibiga aylangan. 1977-yilda Ukraina SSR terma jamoasi tarkibida SSSR yoshlar oʻyinlari gʻolibi boʻldi. Oleksandr Dorofeev SSSR yoshlar terma jamoasiga ham jalb qilingan.

## Futbolchilik faoliyatini yakunlaganidan soʻng
Futboldagi faoliyatini yakunlagandan soʻng, Aleksandr Dorofeev Rossiyaga koʻchib oʻtdi va u yerda Dubna shahridagi „Xvyla“ yoshlar sport klubining murabbiyi boʻldi.

## Shaxsiy hayot
Oʻgʻli Sergey ham futbolda faoliyat yuritgan.

## Manbalar

## Havolalar
* Profіl futbolіsta na saytі ''ukr-football.org.ua''
* Profіl na saytі „Luganskiy futbol“
Yeghishe Charents

**Yeghishe Charents** (;  1897-yil 13-mart — 1937-yil 27-noyabr) — arman shoiri, yozuvchisi va jamoat arbobi. Charentsning adabiy mavzusi oʻz tajribalaridan kelib chiqqan holda Birinchi jahon urushi, rus inqilobi va asosan Armaniston va armanlar haqida boʻlgan. U Armanistonda „XX asrning buyuk shoiri“ deb e'tirof etilgan.

Kommunizm va SSSRning tarafdorlaridan biri boʻlgan Charents bolsheviklar partiyasiga qoʻshiladi. Ayniqsa u Leninning yangi iqtisodiy siyosati davrida Armaniston Sovet Sotsialistik Respublikasining faol tarafdoriga aylanadi. Biroq keyinchalik Iosif Stalin boshchiligidagi Sovet ittifoqining boshqaruvidan hafsalasi pir boʻladi. Charents futurizm gʻoyasini ilgari surgan. U 1930-yildagi Katta tozalash davrida Ichki ishlar xalq komissarligi tomonidan hibsga olingan va 1937-yilda oʻldirilgan. Keyinchalik Stalinning oʻlimidan soʻng, 1954-yil Anastas Mikoyan uni oqlagan. 1955-yilda Xrushchyov erishi davrida Sovet davlati tomonidan rasman reabilitatsiya qilingan. 
## Biografiyasi
### Yoshligi

Yeghishe Charents 1897-yilda Kars viloyatida (ilgari Sharqiy Armaniston, keyinchalik Rossiya imperiyasi tarkibida boʻlgan) gilam savdosi bilan shugʻullanuvchi **Yeghishe Abgari Soghomonyan** oilasida dunyoga kelgan. Uning oilasi hozirgi Eronning Gʻarbiy Ozarbayjon ustoniga qarashli Maku shaharchasida yashab kelgan arman urugʻidan boʻlgan. Charents dastlab arman boshlangʻich maktabida, keyinchalik 1908 — 1912-yillarda Karsdagi rus texnik oʻrta maktabida taʼlim olgan. U asosiy vaqtini oʻqishga sarflagan. 1912-yilda shoirning ilk sheʼri armanlarning *Patani* (Tiflis) davriy nashrida chop etilgan. 1915-yilda Birinchi jahon urushidagi qoʻzgʻalishlar va Usmonlilar imperiyasidagi Arman genotsidi paytida u oʻz ixtiyori bilan Kavkaz frontida otryadda jang qilgan.

## Manbalar
Ukrtatnafta

**Ukrtatnafta** — Ukrainaning neftni qayta ishlash kompaniyasi boʻlib, 1994-yilda tashkil etilgan. Mamlakatdagi eng yirik neft mahsulotlari ishlab chiqaruvchilardan biridir. Kompaniya Kremenchugda joylashgan,  neftni qayta ishlash quvvatiga ega mamlakatdagi eng yirik neftni qayta ishlash zavodi va bir nechta yoqilgʻi quyish shoxobchalarini boshqaradi. Ukrtatnaftaning 43,1% ulushi Ukrainaning „Naftogaz Ukraina“ davlat energetika kompaniyasiga, 8,6% ulushi Rossiyaning „Tatneft“ kompaniyasiga va 28,8% ulushi Tatariston hukumatiga tegishli edi.

## Munozaralar
Rossiyaning „Tatneft“ neft kompaniyasi va Ukraina hukumati oʻrtasida Ukrtatnaftani nazorat qilish borasida bahslar davom etmoqda. Ukrtatnaftaning 18% aksiyalari Tatneft bilan ittifoqdosh boʻlgan ikkita offshor kompaniyaga oʻtkazildi, biroq bu bitim Ukraina hukumati tomonidan tan olinmadi. Sud qaroriga koʻra, ushbu ulush Naftogazga topshirildi va 2007-yil oktyabr oyida „Tatneft“ tomonidan tan olinmagan boshqaruv oʻzgarishi yuz berdi. Mart oyida Tatneft Ukrainaga qarshi xalqaro arbitraj sudiga murojaat qildi.

2022-yilning kuzida, Igor Kolomoyskiy nazorati ostidagi Ukrtatnafta ₴3,2 mlrd soliq toʻlashdan bosh tortdi.

## 2022-yilgi milliylashtirilishi
2022-yil 6-noyabrda prezident Volodimir Zelenskiy boshchiligidagi hukumat kompaniya nazoratini qoʻlga olish uchun harbiy holat toʻgʻrisidagi qonundan foydalandi. „Urush sharoitida mamlakatimiz uchun zarur boʻlgan bunday qadamlar amaldagi qonunlar asosida amalga oshirilib, mudofaa sohamizning dolzarb ehtiyojlarini qondirishga xizmat qiladi“, – dedi Zelenskiy. Ukraina hukumati dvigatel ishlab chiqaruvchi Motor Sich, energetika kompaniyasi Ukrnafta, avtomobil ishlab chiqaruvchi KrAZ va transformator ishlab chiqaruvchi Zaporojtransformator kompaniyalarini ham bir vaqtda oʻz nazoratiga oʻtkazdi.

Ukrainalik milliarderlar Igor Kolomoyskiy va Gennadiy Bogolyubov Ukrtatnafta aksiyalarining 60 foiziga egalik qilishgan. Ushbu aksiyalar Ukraina Mudofaa vazirligi tomonidan boshqariladigan maxsus depozitar hisob raqamiga oʻtkaziladi.

## Jinoiy faoliyatda gumon qilinishi
2023-yil 1-fevralda Ukraina Iqtisodiy xavfsizlik byurosi Ukrtatnafta va Ukrnafta kompaniyalariga tegishli 1 milliard dollarlik oʻgʻirlash sxemasini fosh qilganini eʼlon qildi.

40 milliard grivna miqdoridagi nomaʼlum oʻzlashtirish Ukrnafta va Ukrtatnaftaning sobiq rahbariyatiga aloqadorligi daʼvo qilinadi. Noqonuniy sxemalar soliq toʻlashdan boʻyin tovlash va pul yuvishni oʻz ichiga oladi.

Yoqilgʻi sotishdan aksiz soligʻini toʻlamaganlik uchun yuqori rahbariyat va bosh buxgalterga nisbatan qoʻshimcha ayblovlar qoʻyildi, bu 605 million grivnani tashkil qiladi.

## Manbalar