open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ken Choy

**Ken Choy**  mahalliy xitoylik Gavayi millatiga mansub amerikalik yozuvchi. U shuningdek  aktyor va Janubiy Kaliforniyada xarid qilish biznesiga egalik qiladi.

Choy Los-Anjelesdagi KCBS-TV telekanalida o'zining "Make Money Shopping" nomli kitobi, Makemoneyshopping.org veb-sayti   va uning sovg'alar xarid qilish biznesini aks ettirgan ikki qismli seriya mavzusi bo'ldi
.
## Teatrdagi faoliyati
Egizak shaharlarga kelgandan so'ng, Choy darhol o'zini Osiyo Amerika Uyg'onish davri, Osiyo Amerika san'at tashkilotiga jalb qildi. U darslar berdi va shoir, ijrochi Devid Mura bilan AARGH!!, Osiyo Amerika kabaresini(ko'ngil ochar ko'rsatuv:raqs, musiqa va komediya) olib bordi.

1992 yilda Choy butun mamlakat bo'ylab o'zining *Buzz Off Butterfly* bir kishilik shousini namoyish qildi. Oʻzi asos solgan “Osiyo Tinch okeani amerikalik renegadlari” nomli spektakl guruhi homiyligida u Uoker sanʼat markazida “Miss Appropriated”  nomli keng koʻlamli osiyo amerikalik spektakl taqdimotini ham boshqargan va uyushtirgan, jumladan "About Face"  va Linda Frye Bernxemning "High Performance", shuningdek Devid A. Shlossmanning "Actors and Activists" and Deborah Wong's "Speak it Louder".va Debora Vongning "Speak it Louder" lar.

1993 yilda Choy Juliana Pegues bilan birgalikda Minnesota operasida Madama Butterfly spektaklida norozilik namoyishi o'tkazdi. Choy va Pegues spektakl davomida teatr ichida norozilik bildirishdi va tartibbuzarlik uchun hibsga olinishdi. Choy ayollar kiyimida bo'lgan bo'lsa-da, matbuotdagi xato xabarlarda uning yalang'och ekanligi aytilgan. Ikkalasiga 25 dollar miqdorida jarima to'lash talab qilingan

1994 yilda Choy Minnesotadagi dramaturglar markazi Jerom stipendiyasidoirasida 5000 dollar oldi. Dasturda aytilishicha, u "uch oylik sayohat va Gavayi orollarida o'qish uchun" grantdan foydalangan, oila a'zolari va orolda tug'ilganlar bilan suhbat o'tkazgan va "industrializatsiya, oq aholi punkti, turizm tufayli orol madaniyatining yo'qolishi va huquqdan mahrum bo'lish, ekologik irqchilikga e'tibor qaratgan ".

Choy Rita Nakashima Brok bilan PAVE (Pan Asian Voices for Equality) va Miss Saygon norozilik qo'mitasiga asos solgan va sheriklikda rais bo'lgan.

## Manbalar

## Qo'shimcha havolalar
* 
* MAPID bosh sahifa
Edward Norton

**Edward Harrison Norton** (1969-yil 18-avgustda tugʻilgan) – amerikalik aktyor. Norton bolaligidan mahalliy joylarda sahnalashtirilgan spektakllarga qiziqib qolgan. 1991-yilda Yel kollejini tamomlagandan soʻng, u aktyorlik karyerasini davom ettirish uchun Manxettenga koʻchib oʻtishdan oldin Yaponiyada bir necha oy ishladi. U *"Primal Fear"* (1996) filmidagi debyuti uchun darrov eʼtirof va tanqidiy olqishlarga sazovor boʻldi, bu esa unga „Eng yaxshi ikkinchi plandagi aktyor“ uchun „Oltin globus“ va shu toifadagi „ Oskar“ mukofotiga sazovor boʻlishiga sabab boʻldi. U *"Amerika tarixi X* " (1998) filmidagi qutqarilgan neonatsist roli uchun „Eng yaxshi aktyor“ nominatsiyasida Oskar mukofotiga sazovor boʻldi..Shuningdek, *[[Fight Club|"Jang klubi"]]* (1999) filmida rol oʻynagach, u oʻz muxlislari orasida katta shuhrat qozongan.

Norton 2003-yilda Class 5 Films prodyuserlik kompaniyasiga asos solgan va *"Imonni saqlash"* (2000), *"Vodiydan pastga"* (2005) va „ *Boʻyalgan parda“* (2006) filmlarining rejissyori hamda prodyuseri boʻlgan. U *"Skor"* (2001), *"25-soat"* (2002), *"Illuzionist"* (2006), *"Oy chiqishi qirolligi"* (2012) va *"Grand Budapest mehmonxonasi"* (2014) kabi filmlardagi rollarida namoyon etgan aktyorlik mahorati uchun tanqidchilarning olqishiga sazovor boʻlishda davom etdi. Uning eng katta tijoriy muvaffaqiyatlari *"Qizil ajdaho"* (2002), *[[Muqaddas zamin|"Muqaddam zamin]]* „ (2005), *[[The Incredible Hulk (film)|“Ajoyib Xalk"]]* (2008) va *"Bourn merosi* „ (2012) boʻlgan. *[[Birdman|“Birdman"]]* (2014) qora komediya filmidagi roli uchun Norton „Eng yaxshi ikkinchi plandagi aktyor“ nominatsiyasida yana bir Akademiya mukofotiga nomzod boʻldi. Norton keyinchalik *"Motherless Bruklyn"* (2019) jinoiy filmini suratga oldi va *"Shisha piyoz: Pichoqlardan tashqari sir"* (2022) filmida rol oʻynadi.

## Havolalar

* 
* Edward Norton at Rotten Tomatoes
* 
* Edward Norton at the Internet Off-Broadway Database
Mika Väyrynen (musiqachi)

**Mika Väyrynen** (1967-yilda Xelsinki, Finlandiya  shahrida tug'ilgan) finlyandiyalik akkordeon ijrochisi. 

## Karyerasi
U ijrochilik faoliyatini 1985-yilda, atigi 17 yoshda bo'lganida debyut kontsertini berishdan boshlagan. O'shandan beri u butun dunyo bo'ylab, shu jumladan Yevropaning ko'p mamlakatlarida, barcha shimoliy mamlakatlarda, Yaponiyada, Rossiyada, AQShda va Xitoyda konsert berdi. U Finlandiya ning deyarli barcha yirik orkestri, shuningdek, Estoniya davlat filarmonik orkestri, Tallin kamera orkestri va Kopengagen filarmonik orkestri solisti sifatida ijro etgan. U bilan birga ijro etgan dirijyorlar taniqli maestrolar, jumladan Okko Kamu, Sakari Oramo, Jon Storgårds, Ralf Gothoni, Juha Nikkola, Olari Elts, Vello Pähn, Atso Almila, Andres Mustonen va boshqalar.

U o'z faoliyatini 1990-yilda boshlagan va yakka repertuar, kontsertlar va kamera musiqasi bilan 20 dan ortiq disklarni yozib oldi. U Aulis Sallinen, Anatoli Kuskajov va Bogdan Precz kabi zamonaviy bastakorlar bilan hamkorlik qilgan.

2005-yilda Kuhmo kamera musiqasi festivalida Paavo Korpijaakkoning "Metamorfozlar" nomli kamera kontsertini, 2006-yilda esa Pehr Henrik Nordgrenning akkordeon va simfonik orkestr uchun konsertini ochdi.

Shuningdek, u hurmatli o'qituvchi va o'qituvchi. U 1999-yildan beri Sibelius akademiyasida dars bergan va 1993-yildan 1996-yilgacha Avstriyaning Klagenfurt shahridagi Kärtner Landeskonservatoriumida akkordeon professori etib tayinlangan. Uning shogirdlari ko‘plab tanlovlarda sovrinli o‘rinlarni egallagan.

## Manbalar
Debora Vong

**Debora Enn Vong** (1959 yilda tug'ilgan) - amerikalik akademik, pedagog va etnomuzikolog. U Osiyo-Amerika va Tailand musiqasini o'rganishi bilan mashhur.

## Yoshligi va ta'limi
Vong Qo'shma Shtatlarning sharqiy qirg'og'ida tug'ilgan va hozir Kaliforniyada yashaydi. U 1982 yilda Pensilvaniya universitetida antropologiya va musiqa bo‘yicha bakalavr darajasini oldi. Vong keyinroq Michigan universitetiga o‘qishga kirdi, undan magistrlik darajasini, 1991 yilda esa PhD darajasini oldi. U o‘zini xitoy-amerikalik, osiyo-amerikalik  va ko'p millatli deb biladi  .

## Stipendiya
Vong 1996 yildan beri Riversayd shtatidagi Kaliforniya universitetida musiqa professori va Kaliforniya an'anaviy san'at alyansi direktorlar kengashi, 2011 yildan buyon Smitson folklor va madaniy meros markazining maslahat kengashida ishlagan. Vong 2015 yil dekabr oyida Prezident Barak Obama tomonidan Gumanitar fanlar bo'yicha Milliy kengash a'zoligiga nomzod qilib ko'rsatilgan.

## Osiyo-Amerika tadqiqotlari
Vong osiyo-amerika ijrosiga va uning Amerikadagi irqiy tasavvur bilan kesishishiga e'tibor qaratadi. Uning so'zlariga ko'ra, "irq bizning hayotimizning bir qismidir, Amerikada uni boshqaradigan irqchi tuzilmalar mavjud va musiqani o'rganishda irqga qarash boshqa yondashuvdir" .U www.asianamericanriverside.ucr.edu sayti uchun tadqiqotni moliyalashtirish uchun Kaliforniya gumanitar fanlar kengashining 10 000 dollarlik grantidan foydalangan .U shaharning jonli osiyo hamjamiyatining kam ma'lum bo'lgan hikoyasi haqida xabar tarqatmoqchi edi. "Asian American Riverside" - bu mahalliy maktablar va jamiyat uchun resurs hisoblangan. Loyiha millatlararo anglashuvni qo‘llab-quvvatlashga va Riversayddagi hamjamiyatni mustahkamlashga yordam beradi.

Vong taikoni o'rgangan va Los-Anjelesdagi Satori Daiko guruhining bir qismidir.

## Manbalar
Anatoliy Sloiko

**Anatoliy Sloyko** (    ) (1980-yil 1- avgustda tugʻilgan) - ukrainalik mustaqil rassom va kurator. Uning asarlarirangtasvirdan tortib yozuv va kino ijodigacha farq qiladi.

Anatoliy Kiev Milliy universiteti-Mogila akademiyasida falsafa va politologiya boʻyicha tahsil olgan. 2006-yilning yozida u oʻzining qisqa umri davomida 60 dan ortiq yosh rassomlarni qabul qilgan va  noyob Totoro Garden galereyasini yaratdi va unga rahbarlik qildi. 

## Shaxsiy koʻrgazmalar

* 2008-yil Behushlik idorasi Art Arsenal galereyasi, Kiev, Ukraina 
* 2007-yil Yurakdan yurak ZEH galereyasi, Kiyev, Ukraina 
* 2001-yil Pichirlash san'ati CCA, Kiev, Ukraina

## Maʼlumotnomalar

## Havolalar

* Anatolii Sloiko, Saatchi galereyasida
Chandma Kalan

**Chandma Kalan -** patwar doirasi va ILRC qishlog'idagi Madhorajpura Phagi tehsil Jaipur hududi, Rojasthan. Chandma Kalan, shuningdek, yaqin atrofdagi qishloqlar, Ajnota, Unt Ka Khera, Chandarpura va Bisaloo qishloqlari yaqinida joylashgan

Chandma Kalanda 2011-yilgi aholini ro'yxatga olish ma'lumotlariga ko'ra, jami aholisi 2287 (50,59% erkaklar va 49,41% ayollar) bo'lgan 327 ta uy xo'jaligi mavjud. 

Qishloqning umumiy maydoni  11,98 kv.kmni tashkil qiladi Qishloqda 2 ta boshlang‘ich maktab va bitta pochta bo‘limi mavjud.

## Manbalar
Jen Shah

**Jennifer Shah** ( née **Lui** ;  1973-yil 4-oktabrda tugʻilgan)  — amerikalik televideniye xodimi. U *Solt-Leyk-Siti haqiqiy uy bekalari* realiti-serialining sobiq aktyori. Shoh 2022-yilda fitna uyushtirish bo‘yicha jinoiy ayblov bo‘yicha o‘z aybiga iqror bo‘ldi va albatta  buning uchun u qamoq muddatini o‘tamoqda.

## Hayot va martaba
Shoh Tongan va Gavayi millatiga mansub.  U asli Mormon millatiga mansub bo'lib, islomni qabul qilgan.  Shah futbol murabbiyi Sharrieff Shoh bilan turmush qurgan. Ikkalasi Yuta universitetida talaba bo'lgan vaqtlarida  tanishishgan.  Ularning ikkita o'g'li bor. 

Shoh 2020-yil noyabr oyida preymerasi boʻlgan *“Salt-Leyk-Sitidagi haqiqiy uy bekalari”* realiti-serialida birinchi uch mavsumda ro'l oʻynagan  2021-yil mart oyida u pul o'g'irlash va firibgarlik jinoyatlarini sodir etishda jinoiy javobgarlikka tortildi  va bir necha kundan keyin ikkala ayblov bo'yicha ham o'z aybini tan olmadi.   Uning huquqiy ishi o'sha yilning noyabr oyida Hulu'da premyerasi bo'lgan *"Uy bekasi va Shoh Shocker"* hujjatli filmida tasvirlangan.  2022-yil iyul oyida Shoh firibgarlik uchun fitna uyushtirganlikda aybini tan oldi. 2023-yil yanvar oyida Shoh olti yarim yilga qamoq jazosiga hukm qilindi.  Shoh keyingi oy qamoq jazosini boshladi. 

## Filmografiya

* *Solt-Leyk-Siti haqiqiy uy bekalari*, 2020–2023

## Manbalar

## Tashqi havolalar

*
David W. Howie House

**Devid V. Xoui uyi** 1886-yilda Wiskonsin shtati Milwaukee shahrida qurilgan 2,5 qavatli Qirolicha Ann uslubidagi hashamatli uy bo'lib, hali ham buzilmagan. U 1986-yil 16-yanvarda Tarixiy joylarning milliy reestriga kiritilgan  

## Tarixi
Devid Xou ko'mir, ulgurji va chakana savdo bilan shug'ullanadigan Northwest Fuel kompaniyasining agenti edi.  Uning rafiqasi Adda F. Howie nashr etilgan muallif va sut chorvachiligi texnikasi bo'yicha innovator edi.  Ular bu uyni 1886-yilda qurilgan. Bu ikki qavatli va chodirdan iborat bo'lib, krem g'isht bilan qoplangan, derazalari atrofi yog'och bilan bezatilgan. Oldinda turgan  ayvon burilgan ustunlar va shpindellar bilan yaxshilab bezatilgan. Gabl uchlari yog'och shingillalar bilan bezatilgan. Ikkita baland bo'yli bezakli mo'rilar tom tepasida joylashgan.  Bularning barchasi Qirolicha Annaning o'ziga xos belgilaridir, ammo me'mor CF Ringer tomonidan g'alatiroq bir  cheklov bilan birlashtirilgan.  Xoui 1886-yildan 1897-yilgacha uyda yashagan, keyin esa Elm Grovega ko'chib o'tgan.  

Howie uyi Ikkinchi jahon urushidan keyin xonali uyga aylandi. 1978-yilda u olib tashlangan va keyinchalik qismlarga bo'lingan. 1993-yillda u Endryu va Mari Parker tomonidan sotib olindi va qayta tiklandi, hozirda Manderley yotoqxonasi va nonushta sifatida ishlaydi. 

## Manbalar
Asaphocrita sciaphilella

***Asaphocrita sciaphilella*** - Blastobasidae oilasiga mansub kuya . U AQShda, jumladan Kentukki shtatida Texas shtati  va Kaliforniyada shtatlarida uchraydi.. 

Qanotlari 18 &nbsp;mm. Oldingi qanotlari binafsha tusli to'q sariq rangli kulrang. Orqa qanotlari jigarrang-kulrang.

## Manbalar
Guggenheim muzeyi (Bilbao)

**Bilbaodagi Guggenheim muzeyi** – Kanada-Amerikalik arxitektor Frank Gehry tomonidan loyihalangan zamonaviy san'at muzeyi boʻlib, Ispaniya davlatining Bilbao shahrida joylashgan. Muzey 1997-yil 18-oktabrida Ispaniya qiroli Juan Carlos I tomonidan ochilgan va ochilish marosimi 250 ta zamonaviy sanʼat asarlari koʻrgazmasi bilan oʻtkazilgan. Bilbao shahridan Kantabriya dengizigacha choʻzilgan Nervion daryosi boʻyida qurilgan bu muzey „Solomon R. Guggenheim Foundation“ jamgʻarmasiga tegishli boʻlgan bir nechta muzeylardan biri boʻlib, ispan va xalqaro rassomlarning eksponatlarini oʻz ichiga oladi. Guggenheim Ispaniyadagi eng yirik muzeylardan biri hisoblanadi.

## Tarixi

### Asos solinishi
1991-yilda Bask hukumati Solomon R. Guggenheim jamgʻarmasiga bir vaqtlar shaharning asosiy daromad manbai boʻlgan Bilbaoning eskirgan port hududida quriladigan Guggenheim muzeyini moliyalashtirish taklifi bilan murojat qildi va 100 million dollarlik qurilish xarajatlarini qoplash, 50 million AQSh dollari miqdoridagi sotuv jamgʻarmasini yaratish, muzeyga bir martalik 20 million AQSh dollari miqdorida toʻlovni amalga oshirish va muzeyning yillik 12 million dollarlik byudjetini subsidiyalashni oʻz ichiga olgan kelishuvga erishildi. Buning evaziga jamgʻarma muassasani boshqarish, oʻzining doimiy kolleksiyasi qismlarini Bilbao muzeyida namoyish qilish va vaqtinchalik koʻrgazmalar tashkil etish huquqini qoʻlga kiritdi.

Muzey Ferrovial tomonidan 89 million AQSh dollari miqdoridagi mablagʻ evaziga qurilgan. 1997-yil 18-oktyabrda muzey Ispaniya qiroli Juan Carlos I tomonidan ochildi. Ochilish marosimidan besh kun oldin, 13-oktyabr sanasida esa ETA separatist guruhining ikki jangarisi marosimga hujum qilish maqsadida portlovchi qurilmalarni oʻrnatishga urinishlarini toʻxtatmoqchi boʻlgan 1 nafar politsiyachini otib oʻldirgan edi.

## Arxitekturasi
Solomon R. Guggenheim jamgʻarmasi arxitektor sifatida Frank Gehryni tanlaydi va uning direktori Tomas Krens arxitektordan innovatsion va noodatiy dizayn loyihalashini soʻraydi. Binoning tashqi qismidagi egri chiziqlar tasodifiy koʻrinishi uchun moʻljallangan edi, meʼmorning aytishicha, „egri chiziqlarning tasodifiyligi yorugʻlikni ushlab turish uchun moʻljallangan“.

Muzey 1997-yilda omma uchun ochilganda, u darhol dekonstruktivizm uslubidagi dunyodagi eng ajoyib binolardan biri, 20-asrning durdona asari sifatida eʼtirof etildi. Arxitektor Philip Johnson uni „zamonamizning eng buyuk binosi“ deb taʼriflagan boʻlsa, tanqidchi Kalvin Tomkins *"The New Yorker"* gazetasida uni „titan plashidagi toʻlqinsimon shakldagi hayoliy orzu kemasi“ sifatida tavsiflagan.

## Suratlar

File:GuggenheimBilbao.jpg|Muzey shisha, titan va ohaktosh bilan qoplangan.
File:Guggenheim_Bilbao_aerial_view.jpg|Muzeyning yuqoridan ko'rinishi


## Manbalar
Shiretoko yarimoroli

Yaponiyaga qarashli Xokkaydo orolining sharqiy qismida, Oxotsk dengizi boʻyida joylashgan. Yarimorolni Nemuro boʻgʻozi Rossiyaning Kunashir orolidan ajratib turadi. Shiretoko nomi aynu tilidagi *sir etok* soʻzidan olingan boʻlib, *Yerning oxiri* degan maʼnoni anglatadi. Yarimorolda Rausu va Shari shaharchalari mavjud.

Shiretoko yarimoroli Shimoliy yarimshardagi dengiz muzlari hosil boʻladigan janubiy nuqta boʻlganligi sababli 2005-yilda *UNESCO*ning Jahon Meʼrosi obyekti roʻyxatiga kiritilgan.

## Geografiyasi

Shiretoko yarimoroli Chishima vulqoni zonasiga kiradi. Yarimorol shimolida joylashgan Shiretoko burniga Shiretoko, Unabetsu hamda Io choʻqqisi kabi bir necha faol vulqonlar xavf solib turadi. Yarimorolning eng yuqori nuqtasi Rausu choʻqqisi hisoblanadi. Yarimorol hududi uzunligi janubdan shimolga 70 kilometr, eni esa gʻarbdan sharqqa 25 kilometrni tashkil etib, tahminan 123,000 gektar maydonni egallaydi.

Yarim orol shimoli-gʻarbiy tomondan Oxotsk dengizi va janubi-sharqiy tomondan Tinch okeani bilan oʻralgan. Sharqda Kunashiri oroli yarim orolga parallel turadi. Ochiq kunlarda Kunashirini Shiretoko yarim orolidan kuzatish mumkin. 1945-yil 1-sentabrda Sobiq Sovet Ittifoqi tomonidan bosib olinganidan beri, Kunashiri Rossiya va Yaponiya oʻrtasidagi baxsli hudud boʻlib kelmoqda.

Sovuq Oyashio oqimi yarimorolning sharqiy tomoni boʻylab janubi-gʻarbga, Soya oqimi esa yarimorolning gʻarbiy tomoni boʻylab Oxotsk dengizining janubi-sharqi tomon oqib oʻtadi. Qishda, Soya oqimi Oxotsk dengizi janubidan muzlagan suvlarni olib kelib, Shiretokoning gʻarbiy tomonida toʻplaydi. Buning natijasida yer yuzidagi eng past kenglik – 43 daraja shimolda joylashgan muntazam dengiz muzlari paydo boʻladi.

Yarimoroldagi vulqon zonasi Seseki Onsen va Ivaobetsu Onsen kabi bir nechta issiq buloqlarni vujudga keltirgan.

### Yarimoroldagi choʻqqilar roʻyxati
* Poromoi
* Shiretoko
* Dokkarimui
* Rusha
* Higashi
* Chienbetsu
* Minami
* Iō
* Okkabake
* Sashirui
* Rausu
* Chinnishibetsu
* Onnebetsu
* Unabetsu
* Shari
* Samakke Nupuri
* Shibetsu

## Iqlimi
Oyashio oqimi yarim orolning ob-havosiga keskin taʼsir koʻrsatadi. Shiretoko yarim orolining yozlari qisqa, qishlari esa uzoq. Oqim janubi-sharqiy sohilda tuman tushishi, va qishda dengiz yuzasi muzlashiga sabab boʻladi. Sentyabrdan iyungacha choʻqqilarni qor qoplaydi. Eng baland choʻqqilarda yil boʻyi qor erimaydi.

Kuchli subarktik okean oqimi yarimorol yaqinida kemalar harakatlanishini qiyinlashtiradi. 2022-yilning 23-aprelida Shiretoko yarimoroli boʻylab sayohat chogʻida bortida 26 kishi boʻlgan 19 tonnalik turistik kema choʻkib ketdi. Qayiq dengiz sathidan 100 metr chuqurlikda topilgan. 14 kishining jasadi topildi, 12 kishi bedarak yoʻqoldi.

## Yarimorol tabiati muhofazasi
Shiretokoning yovvoyi hayvonlari va tabiatini muhofaza qilish maqsadida 1964-yilda yarim orolning katta qismi *Shiretoko milliy bogʻi* etib belgilandi. Shundan beri Shiretoko tabiat qoʻriqxonasi sifatida qatʼiy tartibga solingan va kirish taqiqlanadi .

## Manbalar
Togʻayli (Gʻarbiy Qozogʻiston viloyati)

**Togʻayli** (, 2010 yilgacha – Jemshin ) – Qozogʻiston Respublikasining Gʻarbiy Qozogʻiston viloyati  qishloq. Merey qishloq okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi – 276049600 .

## Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 333 kishi (170 erkak va 163 ayol) edi . 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 240 kishi yashagan (117 erkak va 123 ayol) .

## Havolalar
Qarashiliq (Burabay tumani)

**Qarashiliq** () – Qozogʻiston Respublikasining Oqmoʻla viloyati Burabay tumanidagi qishloq . Urumqay qishloq okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi – 117061700.

## Geografiyasi
Qishloq tumanning janubiy qismida, tumanning maʼmuriy markazi – Shuchichinsk shahridan taxminan 9 kilometr (toʻgʻri chiziqda) janubi-gʻarbda, Urumkay qishlogʻi okrugi maʼmuriy markazidan 16 kilometr shimoli-sharqda joylashgan.

Mutloq balandligi dengiz sathidan 405 metr.

Iqlimi sovuq moʻʼtadil, namligi yaxshi. Oʻrtacha yillik havo harorati ijobiy va taxminan +2,7 ° S ni tashkil qiladi. Iyul oyining oʻrtacha oylik havo harorati +18,5 °C ga etadi. Yanvarning oʻrtacha oylik harorati −15,2 °C atrofida. Yillik oʻrtacha yogʻin 455 mm. Yogʻingarchilikning asosiy qismi may va avgust oylariga toʻgʻri keladi.

Eng yaqin aholi punktlari: janubda Kornekti qishlogʻi, gʻarbda Zlatopolye qishlogʻi, shimoli-sharqda Shchuchinsk shahri.

## Aholisi
1989-yilda qishloq aholisi 701 kishi (shundan 48 nafari qozoqlar) edi %, ruslar – 35%)  .

1999-yilda qishloq aholisi 774 kishi (381 erkak va 393 ayol) edi  . 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 665 kishi (338 erkak va 327 ayol) yashagan  .

## Koʻchalari

* Lenin
* Mira
* Yoshlar
* Gʻalaba
* Tselinnaya
* Maktab

## Havolalar
Jvke

**Jacob Dodge Lawson** (2001-yil 3-mart) **Jvke** nomi bilan tanilgan (ammo Jake () singari oʻqiladi) amerikalik qoʻshiqchi, qoʻshiqnavis, prodyuser va ijtimoiy tarmoq shaxsi. COVID-19 pandemiyasi paytida u oʻz qoʻshiqlari uchun TikTok videolarini yaratishni boshladi, ulardan biri „Upside Down“ 2021-yilda keng ommalashdi va qoʻshiq 14 milliondan ortiq TikTok videolarida foydalanilgan. Uning debyut albomi „This Is What ____ Feels Like“ (1–4-jildlar) (2022) „Billboard 200“ roʻyhatida 40-oʻrinni egalladi, „Golden hour“ qoʻshigʻi esa „Billboard Hot 100“ roʻyxatida 10-oʻrinni egalladi.

Lawson 2022-yil oktyabr oyida „MTV Push Artist“ nomini oldi va u *[[Tonight Show with Jimmy Fallon]]*da „Golden hour“ni jonli ijro etdi, shuningdek, MTV uchun Yevropada bir nechta chiqishlar ham qildi.

Hozirda Lawsonning TikTok platformasida 11 milliondan ortiq obunachilari bor.

## Yoshligi
Lawson Providence, Rod-Aylendda tugʻilgan. U cherkovda musiqiy tarbiya olgan va pianino darslari oʻtgan, shuningdek, oʻz cherkovi haqida qoʻshiqlar kuylashni va yozishni boshladi. U katolik maktabiga, soʻngra oʻzining tugʻilgan shahri Krenstondagi davlat oʻrta maktabiga bordi. Qoʻshiqchi boʻlish uchun oʻqishni tashlab ketishdan oldin bir yarim yil davomida Rod-Aylenddagi jamoat kollejida oʻqidi.

## Faoliyati
2020-yilda, COVID-19 pandemiyasi paytida Jvke TikTokga qoʻshildi. TikTok uchun baʼzi kichik videolar yaratgandan soʻng, u oʻzining birinchi singli „Upside Down“ni ommaga eʼlon qildi. Qoʻshiq shu darajada mashhur boʻldiki, Charlie Puth qoʻshiq remiksini ishlab chiqdi. 2021-yil yanvar oyida Instagramda jonli efirda Jvke Galantis bilan qoʻshiq ustida hamkorlik qilishini eʼlon qildi. Va hamkorlikdagi „Dandelion“ qoʻshigʻini 2021-yil yanvar oyida chiqardi.

Jvke 2022-yil 15-iyulda „Golden Hour“ qoʻshigʻini chiqardi, bu qoʻshiq u akasi Zachary John Lawson bilan birga yozgan va klipini tahrirlagan. Bu uning Billboard chartlarida birinchi oʻrinni egallagan qoʻshigʻi boʻlib, butun dunyo eʼtiborini tortdi va shu qoʻshigʻi ortidan telekoʻrsatuvlarda taklif qilindi. U, shuningdek, 2022-yil oktabr oyida „MTV Push Artist“ nomini oldi. Qoʻshiq chiqqandan soʻng *MTV UK*ning YouTube sahifasi uchun shu qoʻshiqni kuylab video ishlashdi. U, shuningdek, *MTV Italia* uchun ham qoʻshiqni kuylab bergan.

„Golden Hour“ „Billboard Hot 100“ roʻyxatida 71-raqamda debyut qildi va 10-oʻringacha koʻtarildi. Shuningdek, u Buyuk Britaniyaning Singles Chartida 19-oʻrinni egalladi. 2022-yil noyabr oyi holatiga koʻra, qoʻshiq YouTube, TikTok va boshqa ijtimoiy media platformalarida 100 milliondan ortiq koʻrilgan.

2022-yil 17-noyabrda Jvke Nyu-York, Los-Anjeles va boshqa mamlakat shaharlarida birinchi gastrol safarini eʼlon qildi.

2022-yil 8-dekabrda Jvke Martin Garrix bilan birgalikda va Marvel Snap mobil karta oʻyini bilan hamkorlikda „Hero“ singlini chiqardi.

2023-yilda Jvke Kodak Black va NLE Choppa tomonidan yozilgan „Angel Pt. 1“ trekida BTSdan Jimin va Muni Long bilsn birgalikda ihtirok etdi. Qoʻshiq Fast X (2023) saundtrekining bir qismidir.

## Mukofot va soveinlar

## Manbalar

## Havolalar

* 
*
Max Abraham

**Max Abraham** (nemischa. [ˈaːbʀaham]; 1875-yil 26-mart – 1922-yil 16-noyabr) – nemis fizigi, elektromagnetizm haqidаgi ishlari va nisbiylik nazariyasiga qarshiligi bilan mashhur.

## Biografiyasi
Abrаhаm Germaniya Imperiyasining Danzig shаhrida (hozirgi Polshadagi Gdansk) yаhudiy savdogarlar oilаsida tugʻilgan. Uning otasi Moritz Abraham va onasi Selma Moritzsohn bo'lgan. Berlin universitetida tahsil olgan Max Abraham, Max Plankning shogirdi hisoblangan. U universtitetni 1897-yilda bitirgan. Keyingi uch yil davomida Abrahаm Plаnkning yordamchisi boʻlib ishlagan.

1900-yildan 1909-yilgacha Abrаham Göttingenda maʼruzalar oʻqigan va oʻsha yerda oʻz tadqiqotlarini mustaqil olib borgаn. Abraham 1902-yilda elektronlar haqidagi nazariyasini ishlab chiqgan va undа u elektronning zaryadi uning yuzasi atrofida teng taqsimlangan mukammаl shar ekanligini taxmin qilgan. Abrahamning modeli Hendrik Lorentz (1904) vа Albert Eynshteyn (1905) tomonidan ishlab chiqilgan model bilan raqobatlаhgan, bu raqobatda ularning modellari koʻproq qabul qilingan boʻlsa-da, Abrahаm hech qachon oʻzining qarashlaridan voz kechmаgan, chunki u „sogʻlom аql“ga asoslangan deb hisoblagan. Abraham nisbiylik nazаriyasining аshаddiy muxoliflaridan biri bo'lgan.

1909-yilda Abraham Illinois universitetida oʻqishga kirish uchun Qoʻshma Shtatlarga yoʻl oldi, biroq bir necha oydan keyin Gottingenga qaytib kelgan. Keyinchalik u Tullio Levi-Civita tomonidan Italiyaga taklif qilingan va 1914-yilgacha Politecnico di Milano universitetida ratsional mexanika professori sifatida ishlagan.

Birinchi jahon urushi boshlаnganda, Abraham Germaniyaga qaytishga majbur boʻlgan. Bu davrda u radiouzatish nazariyasi ustida ishlagan. Urushdan keyin ham uni Milanga qaytarishga ruxsat berilmagan, shuning uchun 1921-yilgacha Shtutgartda Technische Hochschuleda fizika professori sifatida ishlagan.

Shtutgartdagi ishidan soʻng, Abraham Axendagi kafedrada ishlagan. Biroq, u yerda ish boshlashdan oldin unga miya shishi tashxisi qoʻyilgan. 1922-yil 16-noyabrda Germaniyaning Myunxen shahrida vafot etgan.

Uning oʻlimidan soʻng Max Born va Max fon Laue u haqida shunday yozgan edilar „*U oʻzining maydon tenglamalarini, qattiq elektronini xuddi yoshlik oʻzining birinchi yorini sevganidek, xotirasini keyingi tajriba oʻchira olmaydigan darajada sevardi*“.

## Manbalar
Vikipediyadagi birinchi tahrir

Guliston shahar hokimining maʼnaviy-maʼrifiy ishlar samaradorligini oshirish, davlat tili to‘g‘risidagi qonun hujjatlariga rioya etilishini taʼminlash masalalari bo‘yicha maslahatchisi
Qardoshli lola

**Qardoshli lola** () – loladoshlar oilasi lola turkumiga mansub koʻp yillik gulli oʻsimlik turi. Oʻzbekiston Respublikasi Qizil kitobiga kamyob, endemik tur sifatida kiritilgan. Jizzax viloyati Zomin davlat togʻ -archa qoʻriqxonasi va Qoʻytosh togʻi hududlari atrofida tarqalgan.
## Tavsifi
Balandligi 15-25 sm gacha yetadigan koʻp yillik oʻt oʻsimlik. Piyozchasi orqali ham koʻpayadi. Piyozboshisi choʻziq tuxumsimon shaklda diametri 2-4 sm. Tashqi qobigʻi yupqa, toʻq qoʻngʻir rangda. Barglari bandsiz, pastki qismi bilan poyani oʻrab oladi, soni 3 tagacha, koʻkimtir rangda, chetlari egri bugri. Gulqoʻrgʻon boʻlakchalari qoʻshilmagan, erkin. Guli ikki jinsli, yolgʻiz, gultojibarglari qizil rangda, tubida qora, chetlarida sariq hoshiyalari bor. Changchi iplari qora, changdonlari bilan birikkan joylari oq tusda. Changdonlari qora yoki binafsha rangda. Hasharotlar yordamida changlanadi. Aprel may oylarida gullab, mevasi iyulda yetilib pishadi. Mevasi och qoʻngʻir tusli ko‘sakcha. Urug‘i va piyozchasi orqali koʻpayadi.

## Tarqalishi va oʻsish sharoiti
Tabiatda juda kam tarqalgan. Jizzax viloyati, Zomin davlat togʻ archa qoʻriqxonasi va Qoʻytosh togʻi hududida uchraydi. Archazorlar orasida, toshli tuproqlarda oʻsadi. Piyozchasi, gullarining odamlar tomonidan yigʻib olinishi va chorva mollarining koʻplab boqilishi natijasida areali qisqarib ketgan. Oʻzbekiston Respublikasi Fanlar Akademiyasining Botanika bogʻida 1957—yildan buyon ekib oʻstirilmoqda. Zomin va Nurota davlat qoʻriqxonalari hududida muhofaza ostiga olingan.

## Manbalar
Vasiliy Shanin (futbolchi)

**Vasiliy Anatolevich Shanin** (1961-yil 28-aprel, Rossiya) – sovet va rus futbolchisi, hujumchi va yarim himoyachi pozitsiyasida oʻynagan. Futbolchilik faoliyatidan soʻng murabbiylik faoliyatini olib borgan. Futbol boʻyicha sport ustasi.

## Futbolchilik faoliyati
1979—1980-yillarda "Qayrat" jamoasining oʻrinbosarlar jamoasida futbolchilik faoliyatini boshlagan. SSSR chempionatida ikkinchi (1980—1989) va ikkinchi quyi ligalari (1990—1991) SKIF Alma-Ata (1980), Tselinnik Tselinograd (1980), Uralets Uralsk (1981), Jetisu Taldi-Qoʻrgʻon (1982—1984), Spartak Semipalatinsk (1985, 1990—1991), Vostok Ust-Kamenogorsk (1987—1989) jamoalarida oʻynagan.

Sobiq ittifoq parchalanganidan soʻng ilk dastlab 1992-yil Oʻzbekistonning Nurafshon Buxoro jamosi tarkibida oʻynadi. Keyinchalik esa Qozogʻistonning Doʻstlik Olma-Ota, Koʻkshe Koʻkchetav jamoalarida oʻynagan.

Rossiya chempionatida u „Torpedo“/UralAZ Miass (1994—1995) va „Zenit Chelyabinsk“ (1997—1998) jamoalarida oʻynagan.

## Murabbiylik faoliyati
1999-yilda „Zenit“da murabbiy, 2000-yilgi mavsumda „UralAZ“da bosh murabbiy boʻlgan. „Magnezit“ havaskorlar klubiga Satka ustozlik qilgan. U Chelyabinskda, keyin Miassda murabbiy boʻlib ishlagan.

## Manbalar

## Havolalar
*
Annalise Basso

**Annalise Nicole Basso** (1998-yil 2-dekabrda tugʻilgan) — amerikalik aktrisa. *[[Snowpiercer]]* filmidagi LJ Folger roli bilan tanilgan.

## Biografiyasi
1998-yil 2-dekabrda Missuri shtatining Saint Louis shahrida tugʻilgan. Los-Anjelesdagi Studio Siti shahridagi Kempbell Xoll maktabini tamomlagan.

## Filmografiyasi

## Manbalar

## Havolalar
*
Kahoʻāliʻi

Kauaʻi, Gavayi dinida **Kahoʻāliʻi** baʼzan xudo bilab bog'lanadi Lua-o-Milu .

## Marosimlar
Turli tantanalarda yalang'och qora tanli odam o'zini Kahōʻāliʻi qilib ko'rsatdi. Erkakning oyog'larida qora yoki oq dog'lar bilan belgilangan. Har qishda makahiki festivalida unga yutish uchun baliq va qurbonning ko'z qorachig'i taqdim etilgan. Inson qurbonlik qilish uchun uy qurilganida, Kahoʻāliʻi yana yalang'och odam qiyofasiga kirdi. Yosh aliʻi qirqish *marosimi* oʻtkazilayotganda, Kahoʻaliʻi uchun kecha ajratilgan va bu kechada uyini tark etgan har bir kishi oʻldirilgan. Qurbonlik qilish uchun qurbon qidirayotgan kahuna ishonuvchan insonlarni o'z uylaridan haydab, chiqarishga qobiliyati bor edi.

Kavaypapadagi devor bilan o'ralgan heiau unga bag'ishlangan edi. Yoshi  edi kattaligi va devorlari  edi keng va taxminan  baland. Ikki mashhur bolta, Hau-mapu va ʻOlopū, Kahoʻāliʻi bilan bogʻlangan. Kahuna ʻōhiʻa lehua-ni belgilab qo'ygan, uni kesishdan oldin daraxtga ikkala bolta bilan tegizish orqali inson qurbonligi uchun heiau qurish uchun foydalaniladi.

## Manbalar
Chungnam milliy universiteti

**Chungnam Milliy Universiteti** (qisqartmasi: *CNU*) – Janubiy Koreyaning Tejon shahrida joylashgan boʻlib, u oʻnta Flagship Koreya milliy universitetlaridan biridir.

## Tarixi
• U 1952-yil 25-mayda Koreyaning yagona provinsiyaviy keng qamrovli universiteti sifatida tashkil etilgan. Birinchi kampus Daesadongdagi Boun shahrida qurilgan va liberal sanʼat kolleji, qishloq xoʻjaligi kolleji va muhandislik kollejini oʻz ichiga olgan.
Aspirantura 1957 yilda tashkil etilgan.

• 1962-yilda u Chungcheong milliy universitetini tashkil qilish uchun universitetni qayta tashkil etish toʻgʻrisidagi farmonga binoan vaqtincha Chungbuk milliy universiteti bilan birlashtirildi, ammo keyingi yili u yana ajralib chiqdi va milliy universitetga aylandi.

• 1973-yilda yengil sanoat va mashinasozlik kafedrasi (hozirgi mashinasozlik boʻlimi), Toʻqimachilik muhandisligi boʻlimi (hozirgi organik materiallar muhandisligi boʻlimi), kimyo muhandisligi (hozirgi amaliy kimyo muhandisligi kafedrasi), hayvonlar kafedrasi va chorvachilik (hozirgi chorvachilik fani boʻlimi), Qishloq xoʻjaligi muhandisligi kafedrasi (hozirgi biotizimlar va mashinasozlik kafedralari ochildi.

• 1977-yilda hukumat uni sanoat taʼlimi oʻqituvchilarini tayyorlash boʻyicha ixtisoslashtirilgan universitet sifatida belgiladi va arxitektura,muhandislik taʼlimi boʻlimi (hozirgi qurilish muhandisligi taʼlimi kafedrasi) bilan sanoat taʼlimi kollejini tashkil etdi.

• 1979 va 1985-yillar oraligʻida tibbiyot maktabidan tashqari aksariyat kampuslar hozirgi Daedeok kampusiga koʻchib oʻtdi.
• 2016-yilda yangi Osiyo biznesi va xalqaro tadqiqotlar kafedrasi,2020-yilda esa
ayollar va gender tengligi boʻlimi tashkil etilgan.
## Reytingi
Britaniyaning Quacquarelli Symonds (QS) va Chosun Ilbo universitetlari baholash agentligi tomonidan chop etilgan „QS World University Rankings 2019“ reytingida u 701-750, Osiyoda 151 va mahalliy universitetlar orasida 26-oʻrinni egalladi
Buyuk Britaniyadagi Times Higher Education (THE) tomonidan chop etilgan „Times Higher Education World University Rankings“da Osiyoda 251-300-oʻrinlarni egalladi .
Shanxay Jiao Tong tomonidan chop etilgan „2019-yilgi Jahon universitetlari reytingi“da jahon universitetlari orasida 601-700, mahalliy universitetlar orasida 16-21-oʻrinlarni egalladi.
## Manbalar

## Havolalar
A Brief History of Time

„**A Brief History of Time**“ () — ingliz fizigi Stephen Hawking qalamiga mansub nazariy kosmologiya boʻyicha kitob. Ilk bor 1988-yil chop etilgan. Kitob fizika boʻyicha chuqur bilimga ega boʻlmagan keng kitobxonlar ommasiga moʻljallangan.

Asarda astronomiya va zamonaviy fizika fanlari oʻrganidan mavzular, xususan, olamning tuzilishi, kelib chiqishi, rivojlanishi hamda kelajagi haqida tushunarli tilda yozilgan. Asarda makon va fazo, olamning asosiy elementlari (xususan, kvarklar) hamda uni boshqaruvchi fundamental kuchlar (gravitatsiya kabi) mavzular koʻrib chiqilgan. Shuningdek, kitobda katta portlash hamda qora tuynuklar kabi kosmologik hodisalar haqida ham soʻz boradi. Asarda Hawking ikki muhim nazariyani — umumiy nisbiylik nazariyasi hamda kvant mexanikasini koʻrib chiqadi. Kitob yakunida butun olamni tasvirlay oladigan umumlashtiruvchi nazariyani topishga qaratilgan urinishlar haqida soʻz boradi.

Asarning birinchi nashri uchun amerikalik olim Carl Sagan kirish soʻz yozgan. 1996-yil kitobning toʻldirilgan va yangilangan nashri bosilib chiqqan. 2005-yilda esa asarning amerikalik olim Leonard Mlodinow bilan hamkorlikda tubdan qayta ishlangan versiyasi "A Briefer History of Time" () nomi bilan chop etilgan.

„A Brief History of Time“ eʼlon qilinishi bilan bestsellerga aylangan va bugunga qadar 25 milliondan oshiq nusxada sotilgan. Kitob bir necha tilga, jumladan, rus va turk tillariga tarjima qilingan, ammo oʻzbek tiliga hali oʻgirilmagan.

## Manbalar

## Havolalar
* Ilk nashr suratlari
Mesoamerika

**Mesoamerika** ( „oʻrta“) – tarixiy va madaniy mintaqa (Markaziy Amerika bilan adashtirmaslik kerak), taxminan Meksika markazidan Gonduras va Nikaraguachoʻzilgan. Bu atama 1943 yilda nemis faylasufi va antropologi Pol Kirxxof tomonidan kiritilgan. Markaziy Amerika kamroq aniq tushunchasi bilan aniqlanishi mumkin.

Mesoamerika tsivilizatsiyalari qishloq xoʻjaligi bilan shugʻullanadigan madaniyatlar sifatida yilni 4 faslga, jumladan 2 kunning toʻxtashi va 2 kunning tengkunligiga boʻlgan. Mesoamerikalik dehqonlar uchun fasllarni va ularning iqlim oʻzgarishini kuzatish muhim edi.

## Manbalar

## Adabiyotlar

* *[[:ru:Ершова,_Галина_Гавриловна|Yershova G. G.]]* Drevnyaya Amerika: polyot vo vremeni i prostranstve. Mezoamerika. M.: Aleteya, 2002. – 392 s: il. – (Sokrovennaya istoriya sivilizatsiy). ISBN 5-89321-092-1 .
* 
* 
* 
* 
*  

## Havolalar

* Qadimgi Mesoamerika haqida veb-sayt.
* Chikomostok.
* Mesoamerika rus kashshoflari koʻzlari bilan.
*
Aleksandr Ivanovich Bagration

Knyaz **Aleksandr Ivanovich Bagration** (  ) (1771-1820 - yillarda yashab o'tgan) - Muxrani xonadonining gruzin qirollik shahzodas qirol Bagrationi sulolasining garov bo'limidan boʻlgan( *batonishvili* ). 

Uning otasi knyaz Ivanning boʻlgan. Uning ukalari Roman Bagration va Pyotr Bagration boʻlgan. Ular rus imperator armiyasining mashhur generallari bo'lishgan.

Aleksandrning 5 farzandi bor edi:

* Aleksandra (noma'lum)
* Pyotr (1806-yilda tug'ilgan)
* Nikoloz (1808-yilda tug'ilgan)
* Rim (1809-yilda tug'ilgan)
* Aleksandr (1815-yilda tug'ilgan)

Rossiya va Fransiya o'rtasidagi to'rt yil davom etgan tinchlik davrida shahzoda Bagration Finlyandiyada shvedlarga qarshi, so'ngra Rassowa va Tataritsa janglarida turklarga qarshi kurashdi. 1809-yilda u piyoda qo'shin generali unvoniga sazovor bo'ldi.

## Vafoti
1812-yilda Bagration 23-iyulda Mohilevda Napoleon I tomonidan mag'lub bo'ldi, ammo Smolenskda Maykl Andreas Barklay de Tolliga qo'shilishga muvaffaq bo'ldi. Keyinchalik u Volontinada va 7-sentyabrda Borodinoda jang qildi, u yerda jang tugashi arafasida jarohat oldi. U 24-sentyabrda (Julian taqvimi bo'yicha 12-sentyabr) Rossiyaning Sima qishlog'ida vafot etdi.

## Manbalar
Vasiliy Samoylov

**Vasiliy Vasilyevich Samoylov** (1812-yil 25-yanvar – 1887-yil 28-oktyabr) – rus aktyori va rassomi. Rassom Pavel Vasilyevich Samoylovning otasi.

## Tarjimai holi
Vasiliy Samoylovlarning mashhur aktyorlar oilasiga mansub, opera qoʻshiqchilari – V. M. Samoylov va S. V. Chernikova-Samoylovaning farzandi. Opa-singillari Aleksandr teatrining taniqli aktrisalari: Nadejda Samoylova va Vera Samoylova. Sankt-Peterburgda tavallud topgan.

U konchilik korpusida (1829) va oʻrmon xoʻjaligi institutida (1832) tahsil olgan va ofitser boʻlib faoliyat olib borgan. Otasi uning yaxshi ovozi borligini sezgan va uning iltimosi bilan birinchi marta Aleksandr teatrida E. N. Megulning „Iosif prekrasniy“ operasining bosh rolini ijro etgan (1834).  Dastlabki yillarda soyada qolib, asosan yoshlarning ikkinchi rollarini ijro etdi. 1839-yilda esa F. A. Konining „Makar Alekseyevich Gubkin“ vodevilidagi bosh rolni ijro etgani uchun nomzod boʻlib, u yerda taniqli zamonaviy rassomlarga mohirona taqlid qilgan. Oʻshandan beri uning faoliyati kengayib bordi, u xilma-xil xarakterdagi bir qator tipik shaxslarni muvaffaqiyatli yaratdi: chaqqon firibgar Prisipochka (F.A. Konining „Peterburjskiye kvartiri“), Almaviva („Svadba Figaro“, Bomarshe).

## Asosiy rollari

* 1839-yil – „Artist“ E. Skriba – *Eduard*
* 1842-yil – „Myortviye dushi“ N. V. Gogol – *Chichikov*
* 1846-yil – „Yuriy Miloslavskiy“ M. N. Zagoskin – *Mitya* 
* 1854-yil – „Stansionniy smotritel“ A. S. Pushkin – *Virina*
* 1858-yil – „Karol Lir“ U. Shekspir – *Lir*
* 1860-yil – „Venetsianskiy kupets“ U. Shekspir – *Sheylok*
* 1863-yil – „Hamlet“ U. Shekspir – *Gamlet*
* 1870-yil – „Revizor“ N. V. Gogol – *Rastakovskiy*.

## Xotirasiga
.
V. V. SamoYlov Novodevichiy qabristonida, birinchi rafiqasi Sofiya Ivanovna yoniga dafn etilgan. Ularning oʻgʻli Vasiliy. 1899-yilda qabr ustiga asl yodgorlik oʻrnatildi – koʻkragigacha boʻlgan byust, dafna va eman gulchambarlari va palma novdasi bilan bezatilgan. 1919-yilda yodgorlik va byustning bronza bezaklari oʻgʻirlangan. 1936-yilda Aleksandr Nevskiy Lavra hududi vayron boʻlgan Tixvin qabristonining oʻrnida, shahar haykaltaroshlik muzeyining boʻlimi (hozirgi „Sanʼat ustalari nekropoli“) tashkil etilib, u yerda noyob qabr toshlari yaratilgan. V.V.Samoylovning qabr toshi yodgorligi (bustsiz) ham, taʼkidlanganidek, Novodevichiy qabristoniga Samoylovlar sulolasining barcha vakillarining qoldiqlari bilan birga olib kelingan. Uch yil oʻtgach, Samoylovlar oilasida saqlanayotgan K. K. Godebskiyning terakota modelidan foydalanib, byust qayta tiklandi. 1955–1959-yillarda yodgorlikning barcha bronza bezaklari ham qayta tiklandi.Yodgrlik Nekropolda „Birinchi aktyor yoʻli“ da joylashgan.

## Manbalar
Ivane Andronikashvili

Shahzoda **Ivane Andronikashvili** (  ), Knyaz *Ivan Malxazovich Andronnikov*  ismi bilan mashhur bo'lgan (  ) (19 - noyabr 1798 - 1868 yil) - gruzin zodagoni va rus imperatorlik xizmatining generali .

U Kartli va Kaxeti qirolligidagi Qudag'lo shahrida malika Mariam Bagrationi va shahzoda Malxaz Andronikashvili oilasida dunyoga kelgan. (Kartli va Kaxeti qirolligi 1801-yilda  Rossiya imperiyasi tarkibiga kirgan. ) Uning onasi,  oxirgi Imeretiya qiroli Sulaymon II ning singlisi malika Mariam bo'lgan Bagrationi. Uning turmush o'rtog'i Imereti qiroli David II ning nabirasi malika Nino Imeretinskiy bo'lgan. 

Andronikashvili yoshi o'n to'qqizga to'lganda, u Leib gvardiyasining Sankt-Peterburg otliq polkiga o'qishga kiradi. Etti yildan so'ng, unga mayor unvoni beriladi va Nijniy Novgorod otliq polkiga o'tkazildi. 1826 yilda rus-fors urushi boshlanishi oqibatida, Andronikashvili yelkasiga katta ma'suliyat tushadi va u ko'plab hal qiluvchi janglarda qatnashdi. Keyinchalik Fors (1826-1829) va Turkiya (1828-1829) bilan urushlarda Kavkazda xizmat qilgan. U 1841-yilda general-mayor unvonini oldi va 1849-yilda Tiflis general-gubernatori etib tayinlandi. U Kavkaz urushida qatnashgan va 1840 va 1850-yillarda isyonkor osetiyalarga qarshi ekspeditsiyaga rahbarlik qilgan.

Qrim urushi vaqtida Andronikashvilining harbiy karerasi o'zining cho'qqisiga chiqadi. 1853-yil 14-noyabrda u Ali Poshoning 20000 kishilik askarlarini Axaltsixda 5000 ga yaqin qoʻshini bilan mag'lub etadi. Qoʻshinning asosini tartibsiz gruzin otliqlari tashkil etgan. U Selim Poshoning Choloki daryosi bo'yida 13 000 qo'shin bilan 36 000 qo'shini ustidan katta qarshiliklarga qarshi navbatdagi g'alabaga erishdi. Shahzoda Andronikashvili 1868 yilda o'limidan bir necha oy oldin otliq qo'shinlar generali lavozimiga ko'tarildi.

## Faxr va mukofotlar

* 4-darajali Muqaddas Vladimir ordeni (1826),
* 2-darajali Muqaddas Anna ordeni (1827)
* Avliyo Jorj ordeni, 4-darajali (1830) va 3-darajali (1853)
* 1-darajali Muqaddas Stanislaus ordeni (1847)
* Avliyo Aleksandr Nevskiy ordeni (1854)

## Yana qarang

* Andronikashvili

## Manbalar

## Havolalar

*  Russian Biographical Dictionary
Incheon milliy universiteti

**Incheon Milliy Universiteti** (qisqartmasi: *INU*) — ilgari Incheon Universiteti (UI) nomi bilan ham tanilgan davlat universitetdir. INU dunyodagi eng innovatsion universitetlardan biri sifatida eʼtirof etilgan boʻlib, dunyoda 18-oʻrinni egallagan va Janubiy Koreya WURI-2023 reytingida Seul Milliy Universitetidan keyin 2-oʻrinni egallagan.

## Tarixi
INU birinchi marta 1979-yil yanvar oyida Sunin akademiyasining bir qismi sifatida Incheon texnik kolleji nomi bilan xususiy kollej sifatida tashkil etilgan. 1979 -il dekabr oyida nomi Incheon kollejiga oʻzgartirildi. 1994-yilda shahar kengashi tomonida moliyalashtiriladigan universitetga aylandi. INU 2009-yilda Songdodagi yangi joyga koʻchirildi. 2009- yil fevral oyida Incheon koreys tilini oʻrganish instituti ochildi. Shuningdek, 2009-yil iyul oyida Sondgo kampusi (Asosiy kampus) qurilishi yakunlandi. 2010-yilda universitet Incheon City kolleji bilan birlashtirildi. Natijada koʻplab yangi boʻlimlar ochilib, talabalar qabul qilish kvotasi koʻpaydi. 2013-yil fevral oyida universitet nomi Incheon milliy universiteti deb oʻzgartirildi. Universitet tarixi davomida hukumat erkinligiga, ichki va tashqi siyosiy bosim taʼsiriga qarshilik koʻrsatgan,Janubiy Koreyadagi yirik taʼlim muassasalarini demokratlashtirishning timsoli sifatida qaraladi.

## Reytingi
2022 yilgi JoongAng Ilbo universiteti reytingida Koreyadagi 4-milliy universitet.

2022 yilgi JoongAng Ilbo universiteti reytingida startap yaratish va qoʻllab-quvvatlash boʻyicha 3-oʻrin.

Dunyodagi eng innovatsion universitetlar orasida 18-oʻrin.
2023-yilgi WURI reytingida Janubiy Koreyada 2-oʻrinda.

## Xalqaro aloqalar boshqarmasi va koreys tili instituti
Xalqaro aloqalar boshqarmasi talabalar almashinuvi dasturi, qisqa muddatli til oʻqitish dasturlari orqali butun dunyo universitetlari bilan hamkorlik yoʻlga qoʻyib, universitetni jahon miqiyosida tanitish imkoniyatini beradi.
Koreys tili dasturi chet elliklar va xorijdagi koreys talabalarga koreys tilini oʻrgatish maqsadida tashkil etilgan. Incheon koreys tilini oʻrganish instituti nutq, tinglash, oʻqish va yozish kabi til qobiliyatlariga eʼtibor qaratadi va koreys tili bilan birgalikda koreys tarixi, madaniyatini oʻrganish imkonini beradi.
## Manbalar

## Havolalar
Yashilgulli shirach

**Yashilgulli shirach** () — shirachdoshlar oilasi shirach turkumiga mansub ko‘p yillik gulli o‘simlik turi. Birinchi marta Mixail Gregorovich Popov tomonidan tasvirlangan. O‘zbekiston Respublikasi Qizil kitobiga kamyob, endemik tur sifatida kiritilgan. Samarqand viloyati Turkiston tog‘ tizmasi hududida tarqalgan. Tog‘larning yuqori qismlarida, ochiq ola jinslarda o‘sishga moslashgan.
## Tavsifi
Balandligi 60-70 sm gacha yetadigan ko‘p yillik o‘t o‘simlik. Ildizpoyasi, jigarrang, kalta, nursimon joylashgan, bo‘laklari urchuqsimon shaklda, biroz yog‘onlashgan. Barglari  keng qalami nashtarsimon shaklda, eni 15 mm, rangi to‘q yashil, sirti silliq, tuksiz. Gullari shingil to‘pgulda yig‘ilgan. Shingili yog‘on, ko‘p gulli, silindr shaklida, uzunligi 25-30 sm. Guloldi bargchalari nashtarsimon uchli, chetlari mayin tuklar bilan qoplangan. To‘pgulining pastida joylashgan gullarning gulbandi gulqo‘rg‘onidan qisqaroq. Gulqo‘rg‘on bo‘lakchalari yashil tusda, yakka tomirli, uzunligi 14-15 mm. Changchilari gulqo‘rg‘onidan bir yarim barobar kaltaroq. Gullari ko‘rimsiz bo‘lganligi va hasharotlarni jalb qilmaganligi sababli shamol orqali changlanadi. Iyul oyida gullab mevasi avgustda pishib yetiladi. Mevasi ko‘sakcha. Urug‘i va ildizpoyalari orqali ko'payadi.

## Tarqalishi va o‘sish sharoiti
Tabiatda soni juda kamayib ketgan. Samarqand viloyati Turkiston tog‘ tizmasi hududida tarqalgan. Birinchi marta 1926—yilda gerbariy uchun yig‘ib olingan. Tog‘larning yuqori qismida, ochiq ola jinsli tuproqlarda o‘sadi. Ma'lum bir tuproq sharoitiga moslashganligi sababli tabiatda kam uchraydi.

## Manbalar
Galina Molchanova

**Galina Georgiyevna Molchanova** (1945-yil 24-oktyabr, Toshkent) – sovet va rus filologi, tilshunos va oʻqituvchi, filologiya fanlari doktori (1991), professor (1992). Rossiya Federatsiyasi Oliy maktabining xizmat koʻrsatgan xodimi (2006).
## Biografiyasi
1945-yil 24-oktyabrda Toshkent shahrida tugʻilgan.

1963–1968-yillarda Toshkent Davlat universitetining filologiya fakultetida, 1968–1971-yillarda esa shu fakultet aspiranturasida tahsil oldi. 1971–1992-yillarda Toshkent Davlat universitetining filologiya fakultetida oʻqituvchi boʻlib ishlagan. 1992-yildan Moskva davlat universitetida pedagogik faoliyati davomida professor va 2003-yildan Tilshunoslik va madaniyatlararo aloqa kafedrasi mudirasi, 2012-yildan esa Moskva chet tillari va mintaqashunoslik fakulteti dekani lavozimida faoliyat olib borgan.

1976-yilda Galina Molchanova filologiya fanlari nomzodi ilmiy darajasini olish uchun „Maksimlarning lingvistik tabiati va stilistik funktsiyalari“, hamda 1991-yilda filologiya fanlari doktori darajasini olish uchun „Matn semantikasining implikativ jihatlari“ mavzularida dissertatsiya himoya qildi. 1992-yilda Oliy attestatsiya komissiyasining buyrugʻi bilan unga professor ilmiy unvoni berilgan.

Molchanovaning asosiy ilmiy faoliyati tilshunoslik nazariyasi va semantikasi, ingliz tili stilistikasi va matn lingvistikasi, qiyosiy va umumiy tilshunoslik sohasidagi masalalar bilan bogʻliq edi. Asosiy ishlari „Ingliz tili ikkinchi til sifatida: matn, uslub. Kommunikatsiya“ (2007), „Matn talqini“ (1990) va „Madaniyatlararo muloqotning kognitiv polikodi: ogʻzaki va ogʻzaki boʻlmagan“ (2014) darsliklarini ishlab chiqdi. Molchanova 100 dan ortiq nashrlar va darsliklar, shu jumladan yettita monografiya, ilmiy jurnallarda 90 dan ortiq maqolalar, hamda ikkita tadqiqot ishi muallifi va 2013-yilda „Ilmiy eslatmalar milliy amaliy tilshunoslik jamiyati“ toʻplamining tahririyat hay’ati aʼzosi boʻlgan. Asosiy faoliyati bilan bir qatorda 2013-yildan buyon Sanʼatshunoslik va filologiya boʻyicha Oliy attestatsiya komissiyasi ekspert kengashi aʼzosi boʻlib, uning rahbarligida yettidan ortiq nomzodlik dissertatsiyalari tugatilgan.

2006-yil 3-oktyabrda Rossiya Prezidentining „Ilmiy-pedagogik faoliyatdagi xizmatlari va malakali mutaxassislarni tayyorlashga qoʻshgan katta hissasi uchun“ farmoni bilan Molchanovaga Rossiya Federatsiyasi Oliy maktabining xizmat koʻrsatgan xodimi faxriy unvoni berildi. 2009-yilda oʻzining pedagogik faoliyati uchun M. V. Lomonosov nomidagi mukofotga sazovor boʻlgan.
## Manbalar
Ian Dann (regbi ittifoqi)

**Ian Tomas Wayne Dunn** ( 1960-yilning 11-iyunida tug'ilgan) - Yangi Zelandiyaning regbi ittifoqi sobiq futbolchisi. Birinchi besh-sakkizinchi, Dann Shimoliy Oklendni viloyat darajasida vakillik  qilgan  va  1983-1984-yillarda Yangi Zelandiya milliy jamoasi hisoblangan, "Barcha qora tanlilar" jamosi a'zosi bo'lgan. U qora tanlilar tarkibia 13 ta o'yin o'tkazgan, shu jumladan uchta xalqaro o'yin. 

## Manbalar
Amanda Blain

**Amanda Blain** (1980-yilda tugʻilgan) — kanadalik tadbirkor ayol, jurnalist, notiq va internet yulduzi.

## Yoshligi
Amanda Kanadaning Ontario shtati, Gamilton shahrida tugʻilgan. Arxeologiya va muzeyshunoslik boʻyicha tahsil olgan. Shuningdek, 14 yoshidan boshlab toʻliq stavkali veb-dasturchisi boʻlgan.

## Faoliyati
Amanda 2012-yilda shaxsiy blog va bir nechta texnologiyaga yoʻnaltirilgan veb-saytlarni ochgan. Bloger ushbu saytlarda va boshqalarda pop madaniyati, video oʻyinlar, ijtimoiy media va virtual haqiqat kabi mavzularni yoritgan.

## Manbalar