open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Sarimoldayev

**Sarimoldayev** (, 1992-yilgacha — Kuzminka) — Qozogʻiston Respublikasining Jambul viloyati, Merki tumanidagi qishloq. Sarimoldayev qishloq okrugining maʼmuriy markazi. KATO kodi — 315445100.
## Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 8241 kishini (4052 erkak va 4189 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra qishloqda 8422 kishi (4212 erkak va 4210 ayol) yashagan.
## Manbalar
Xatam Ashurov

**Xatam Ashurov** (1961-yil 11-dekabr; Navoiy tumani O'zbekiston SSR) — fizik olim. Oʻzbekiston Respublikasi FA Ion-plazma va lazer texnologiyalari instituti direktori, texnika fanlari doktori, professor „Mehnat shuhrati“ ordeni sohibi. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzurida tashkil etilgan Atamalar komissiyasi aʼzosi.

## Hayoti va ilmiy faoliyati
Xatam Ashurov 1961-yil 11-dekabrda Buxoro viloyati, Navoiy tumanida tug‘ilgan. Mehnat faoliyatini 1983-yil dekabrida Navoiy viloyati radio-televizion tarqatish markazida elektromexanik sifatida boshlagan. Ilmiy faoliyat bilan shug‘ullanish maqsadida 1984-yil may oyidan Oʻzbekiston Respublikasi FA Elektronika institutiga (2012-yildan Ion-plazma va lazer texnologiyalari instituti) stajyor- tadqiqotchi lavozimiga o‘tib, keyinchalik aspiranturada; kichik ilmiy xodim, katta ilmiy xodim, direktor o‘rinbosari, institut direktori lavozimlarida 2016-yilgacha ishlab kelgan.

1997—2013-yillar mobaynida Germaniya, Italiya, Fransiya, Belgiya, BAA, Koreya mamlakatlarida tajriba oʻtab kelgan. 2016-yil Ion-plazma va lazer texnologiyalari instituti tugatilishi va ilmiy laboratoriyalarning Toshkent davlat texnika universitetiga o‘tkazilishi munosabati bilan 2016-yil iyulidan 2017-yil iyuligacha TDTUda yetakchi ilmiy xodim lavozimida ishlagan. 2017-yil iyulidan qayta tashkil etilgan U. A. Arifov nomidagi Ion-plazma va lazer texnologiyalari instituti direktori lavozimida ishlab kelmoqda. Xatam Ashurov ion-plazma texnolagiyalarining kelajagi borasida shunday fikr bildirgan:

## Manbalar
Abdussamad al-Forobiy

**Abdussamad al-Forobiy** (arabcha: عبد الصمد الفارابي — Zahiruddin Abdusamad ibn Mahmud al-Forufiy al-Forobi) — Faqih.

Abdusamad al-Forobiy XIII asrda Forob shahrida tug‘ilgan. U faqih va usul al-fiqh ilmini puxta oʻzlashtirgan. Abdusamad al-Forobiy oʻzidan faqih va usul al-fiqh ilmiga oid boy ilmiy meros qoldirgan.
## Asarlari

•"Tavoliʼu-l- anzor li-l-Bayzoviy" („Bayzoviyning karashlariga oydinlik kiritish“);

•"Sharhu Minhoji-l-vusul ala ilmi-l-usul li-l-Bayzoviy" („Bayzoviyning ilmi uslul asarini oʻzlashtirish uslubiga sharh“).
Muallif bu asarlarning tahriri va tabyizi (oqqa koʻchirish)ni 707/1307 yilda yakunlagan.
## Vafoti
Abdussamad al-Forobiy XIV asrning birinchi yarmida vafot etgan.

## Manbalar

## Adabiyotlar
•Abdulloh Abdulhamid Saad. Oʻrta Osiyo olimlari qomusi. —T.: Imom Buxoriy respublika ilmiy-maʼrifiy markazi nashriyoti, 2007. 270.
Ibrohim Sitanbah Hiraviy

**Ibrohim Sitanbah Hiraviy** – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf shayxi. Kunyasi – Abulisʼhoq. Ham jismoniy, ham maʼnaviy kuchga ega boʻlgani uchun “Sitanbah” (kuchli) nomi bilan mashhur boʻlgan. Hirot tasavvuf maktabining ilk namoyandalaridan. Kirmon shahrida tugʻilib, Hirotda yashagani sababli “Hiraviy” taxallusi bilan mashhur boʻlgan. Boyazid Bistomiy suhbatidan bahramand boʻlgan. Ibrohim bin Adham tariqatdagi piri sifatida uni dastlab halol kasbdan rizq topish, soʻng tavakkul va tajridga buyurgan. Ibrohim Sitanbah Hiraviy Hirotda koʻp mol-dunyoga ega boʻlganiga qaramasdan, bir necha marta tavakkul qilib, yoʻl ozigʻisiz va yayov haj ziyoratiga borib kelgan. Qabri – Qazvinda. “Nasoyim ul-muhabbat”da ham, “Mahbub ul-qulub”da ham Ibrohim Sitanbah haqida maʼlumotlar berilgan.

## Manbalar
84 (qo'shiqchi)

**Dmitriy Zaurievich Malakmadze** (, 2002-yil 26-sentyabrda Svobodniy, Amur viloyati, Rossiya), 84-sahna nomi bilan mashhur rossiyalik reper va musiqachi.

## Biografiya

### Bolalik va erta yillar
Dmitriy 2002 yil 26 sentyabrda Amur viloyatining Svobodniy shahrida tug'ilgan. 2022 yilda u TikTok-ning "Head is Around" singli bilan mashhur bo'ldi, parcha darhol Shazam-ga uchib ketdi.

## Karyera
Musiqachi shaxsiy hayoti haqida gapirishni va intervyu berishni xohlamaydi. 2023-yilda rassom allaqachon Rossiya va MDH mamlakatlari chartlariga kiruvchi bir nechta relizlarni chiqardi.

2022 yil mart oyida u Vkontakte ma'lumotlariga ko'ra MDHning TOP-100 relizlariga kiruvchi "Krugom golova" musiqiy singlini chiqardi.

O'sha yilning mart oyida qo'shiqchi Nebezao bilan birgalikda "Topat" qo'shig'i chiqdi.

2022 yil may oyida u reper LOOKBUFFALO bilan birgalikda Choco Plan singlini chiqardi. Escort 2022-yil 30-mayda ishga tushirilgan.

## Diskografiya

* Krugom golova (2022)
* Krugom golova (Remix) (2022)
* Topate (2022)
* Choco rejasi (2022)
* Eskort (2022)
* Nyudsy (2022)
* Gasirovka (2022)
* Uning otasi (2022)
* Marvello (2022)
* Klassnaya (2022)
* Ballantines (2022)
* uzumaki (2022)
* Mening Polovina (2023)
* Golaya (2023)

## Malumotnomalar
Chaillot

**Chaillot** ()  — Parijning 70 mahallasidan biridir.

Marcel Proust Chaillotda vafot etadi.

## Manbalar
Oʻylar

***Oʻylar*** (koyne yunoncha: *Τὰ εἰς ἑαυτόν*; ) — Rim imperatori, faylasuf Marcus Aurelius yozgan shaxsiy izohlar toʻplami. Asarda Aurelius stoitsizm boʻyicha oʻzi uchun yozgan fikr-oʻylari jamlangan.

Aurelius koyne yunon tilida yozilgan oʻylarini 12 boʻlimga boʻlgan. Muallif oʻylarini kitob oʻlaroq chop etishni rejalashtirmagani taxmin qilinadi. Asarning rasmiy nomi yoʻq, shuning uchun u „Oʻylar“, „Meditatsiyalar“, „Oʻzimdan oʻzimga“ va boshqa turli nomlar bilan ataladi. Toʻplamga kiritilgan oʻylar bir gapdan bir necha paragrafgacha choʻziladi.

## Havolalar
Ibrohim Sobit

***Ibrohim Sobit*** (369 h.q./980 m.) – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf shayxi. Junayd Bagʻdodiyning muridi. Abdurahmon Sullamiy u bilan hamsuhbat boʻlgan. Bagʻdod shahrida yashagan.

Alisher Navoiy “Nasoyim ul-muhabbat”ga “Nafahot ul-uns”dan ushbu shayx haqidagi bobni aynan kiritgan.

## Manbalar
Ibrohim Utrush

**Ibrohim Utrush** – “Nasoyim ul-muhab­bat”da tilga olingan tasavvuf shayxi. Oʻzini karlikka solib, bekorchi va bemaʼni soʻzlarga mutlaqo eʼtibor qaratmaslik odati boʻlgani uchun unga “Utrush” nomi berilgan. Ibrohim Utrush haqida maʼlumot bergan dastlabki manba Ansoriyning “Tabaqot us-soʻfiya” asari boʻlib, keyingi manbalarda undagi maʼlumotlar aynan takrorlangan. “Nasoyim ul-muhabbat”da keltirilishicha, haqiqiy darveshlarning rikvasi (ozuqa xaltasi) ­– kafti, yostigʻi ­– qoʻli, ishongan boyligi – Haq taoloning oʻzidir.

## Manbalar
Iydiya (qasida)

**“Iydiya”** – Amir Ahmad Shayxim Suhayliyning qasidasi. Hayit bayrami munosabati bilan yozilgan. Alisher Navoiy ushbu qasida nomini “Majolis un-nafois”ning uchinchi majlisida Shayxim Suhayliy bilan bogʻliq bobda eslab, qasidaning matlaʼini keltiradi:Shukr, ey dilki, digar bor ba sad zebu jamol

Gardani shohidi iyd ast dar ogʻushi hilol.

(Mazmuni: Shukr, ey koʻngil, yana yuz bezak va goʻzallik bilan bayram  gardani yangi oy ogʻushiga kirdi).

## Manbalar
Shamu

*Ushbu maqola qotil kit Shamu haqida.*
**Shamu** (*nomaʼlum — avgust 16, 1971*) 1960-yil oʻrtalarida San-Diegodagi SeaWorld namoyishlarida paydo boʻlgan qotil kit edi. U qoʻlga olingan toʻrtinchi qotil kit edi. U 1965-yil oktyabr oyida qoʻlga olindi va tahminan 6yil tutqunlikdan soʻng, 1971-yil avgust oyida vafot etdi.

## Erta hayot davri
Shamu avvalgi uchta (Vanda, Moby Doll va Namu) orka(qotil kit)lardan epchilroq boʻlgani uchun ushbu sog'lom orkani tutish biroz qiyinroq edi. Juda yosh, 14 fut (4,25 m), 2000 funt (900&nbsp;kg) boʻlgan Janubiy rezident kiti 1965-yil oktyabr oyida Griffinning Sietl jamoat akvariumidagi erkak orka Namuga hamroh bo'lish uchun Ted Griffin tomonidan qo'lga olingan. Uning ismi 'Namuning do'sti' degan ma'noni anglatadi. Shamu 1965-yil dekabr oyida San-Diegodagi SeaWorld shousiga sotilgan.

## Tutqunlik
Shamu SeaWorld shousi ishchisi  Annette Eckisning ko'rsatuv reklamasi uchun kitga minmoqchi boʻlgan paytida tishlab olgan va shu voqeadan keyin shoulardan chetlashtirilgan. Kit bu ishni qilishidan oldin o'zining harakteri va harakatlari bilan unga minishlarini yoqtirmasliklarini ko'rsatgan. 
Shame ushbu voqeadan 4oy o'tib 1971-yil 16-avgustda vafot etgan.
Al-Musayyab ash-Shiyjiy

**(Abul Abbos) al-Musayyab ibn Muhammad ibn Zuhayr ibn Baziʼ Ziyod ar-Rumiy ash-Shiyjiy** Shiyj qishlog‘idan bo‘lgan. U ulamolardan, ulamolar ham undan rivoyat qilganlar.

## Manbalar
Muso ibn Hilol

**(Abu Imron) Muso ibn Imron ibn Muso ibn Hilol** (hijriy 380-yil (milodiy 990-yil)da vafot etgan) Damashq, Halab, Ray, Kufa, Bag‘dod va boshqa shaharlarda hadis tinglagan. U ulamolardan, undan esa boshqalar rivoyat qilganlar.

## Manbalar
Imom Nasoiy

**Imom Nasoiy** (arabcha: إمام نساي — Abu Abdurrahmon Ahmad ibn Ali ibn Shuayb ibn Ali ibn Sinon ibn Bahr Xurosoniy (827-915)) — Muhaddis.

## Faoliyati
Imom Nasoiy hadischilik bobida eng ishonchli 6 hadis to‘plamlaridan birining muallifi. Naso (Niso) shahrida tavallud topgan. Ona yurtida Qur'oni karimni yod olib, boshlang‘ich diniy ma'lumotlarni olgandan keyin kengroq ilmu ma'rifat hosil qilish niyatida xorijiy mamlakatlarga safarga chiqadi. 15 yoshli muhaddis Hijoz, Iroq, Shom, Misr va boshqa mamlakatlarga borib diniy fanlarni puxta o‘zlashtiradi. U Misrning “Zuqoqu-l-qanodil” mahallasida uzoq vaqt yashab, so‘ngra Damashqqa boradi. U yerda umaviylarga yon bosmagani sababli tazyiq ostida ogir holatga tushadi. Bir rivoyatga ko‘ra, Makkaga yetib borib, o‘sha yerda, ikkinchi rivoyatga ko‘ra, Baytu-l-Makdis (Quddus)da vafot etgan.

## Asarlari
“*As-sunanu-l-kubro*” to‘plami uning shoh asari hisoblanadi. Bundan tashqari, alloma “*As-sunanu-s-sug‘ro*” yoki “*Al-mujtabo*”, “*Al-xasois*”, “*Fazoilu-s-sahoba*”, “*Al-manosik*” va boshqa kitoblarni yozib qoldirgan.

## Manbalar
Muso al-Xujandiy

**(Abu Imron) Muso ibn Abdulloh al-Muaddib al-Xujandiy** (hijriy 360-yil (milodiy 971-yil)dan ilgari vafot etgan) — rivoyatlardagi maqollar va hikmatlar sohibi, fozil, adib bo‘lgan. U ulamolardan hadis aytgan.

## Manbalar
Muso at-Tabriziy

**(Muslihuddin, Abul Fath) Muso ibn Amir Hoj ibn Muhammad at-Tabriziy** (hijriy 669-yil (milodiy 1271-yil)da tug‘ilib, 736-hijriy yil (milodiy 1336-yil)da vafot etgan) — faqih va usul bo‘yicha yetuk olim bo‘lgan. Damashqqa, undan Qohiraga kelgan. U Rasululloh qabrini ziyorat qilish maqsadida yo‘lga chiqqan va Hijoz yo‘lidagi Bani Salim vodiysida vafot etgan. Uning usul al-fiqh xususida bir asari bor, muallif uni „*ar-Rafiʼfi sharhi-l-badoyiʼ*“ („*Badialar sharhi haqidagi martabali kitob*“)deb nomlagan.

## Manbalar
Muso al-Bayforiniy

**(Abu Imron) Muso ibn Aflah ibn Xolid ibn Sharik al-Bayforiniy al-Buxoriy** (hijriy 291-yil jumaduloxir oyi (milodiy 904-yil)da vafot etgan) uzoq umr ko‘ruvchilardan bo‘lgan. U ulamolardan, undan esa boshqalar hadis rivoyat qilganlar.

## Manbalar
Al-Mutahhar an-Nuzakosiy

**Al-Mutahhar ibn Sadid ibn Ali ibn Ahmad ibn Abdulloh ibn Abul Fazlan-Nuzakosiy** — solih, dindor va xayrli kishi bo‘lgan. Iroq va Shomga borgan, juda ko‘plab hadislar yozgan. Hadisni va uning roviylarining ismini to‘liq yoddan bilgan. Xorazmdan 616-hijriy yilning oxirlarida mo‘g‘ul tatarlardan qochib, Nasoga chiqib ketgan va umrining oxirigacha o‘sha yerda yashagan .

## Manbalar
Muhammad Naxshabiy

**Muhammad Naxshabiy** (arabcha: محمد نخشبي — Toʻliq ismi: Muhammad ibn Ahmad Naxshabiy (X asrda yashagan) — Shoir, faylasuf va davlat arbobi.

## Hayoti va faoliyati
Muhammad Naxshabiy Nasr ibn Ahmad Somoniy (914-943-yillar) davrida Xuroson va Movarounnahrda faoliyat olib borgan shoir, faylasuf va davlat arbobi.
Ma'lumki, Somoniylar davrida Buxoro yirik madaniy va ilmiy markazlardan biriga aylangan. U qarmatiylarning diniy-siyosiy ta'limotini qabul qilgan va uning Movarounnahrdagi rahbarlaridan biri bo‘lgan. 
Ismoiliylik va uning bir tarmog‘i bo‘lgan Qarmatiylik ta'limoti XI asrda Sharqda keng tarqalgan. Misrda Fotimiylar xalifaligi va Bahrayndagi qarmatiylar davlati ularning markazlari edi. Xuroson va Movarounnahrda ham qarmatiylarning ko‘plab vakillari bo‘lgan. Chunki qarmatiylik yerga jamoa egaligini, umumiy (qullardan tashqari) tenglik g‘oyalarini targ‘ib qilar, dehqonlar, hunarmandlar va ziyolilar orasida keng tarqalgandi. Abbosiy xalifalar siyosatidan, mavjud mahalliy tartiblardan bezgan xalq ozodlik va tenglikka erishish yo‘lini ana shu harakatda ko‘radi. Bu harakat nufuzi shu darajaga yetadiki, amirlar, vazirlar, hatto Nasr ibn Ahmad ham unga moyillik bildiradi. Bu haqda Nizomulmulk o‘zining “Siyosatnoma” asarida shunday yozadi: “...Xuroson amiri (Nasr ibn Ahmad) uni o‘ziga yaqin tutardi. Muhammad Naxshabiy ham o‘z so‘zini unga o‘tkazardi... Nasr ibn Ahmad uni hurmatlar, bir lahza ham usiz turolmasdi. Oxiri Muhammad Naxshabiy Nasr ibn Ahmadni o‘z mazhabiga da'vat etadi. O‘zi vazirlikka ko‘tariladi. Podshoh ham uning aytganini qilardi”.
Ammo qarmatiylar mavqei va Muhammad Naxshabiyning nufuzi ortib borganidan tashvishga tushgan ayrim saroy a'yonlari va mutaassib din vakillari fitna uyushtiradilar. U va uning tarafdorlarini shialikda ayblaydilar. Bundan foydalangan valiahd Nuh ibn Nasr  hokimiyatni qo‘lga oladi. U o‘z otasini zindonga tashlaydi. Xalq va lashkar orasidagi qarmatiy mazhabi kishilarning barchasi bitta-bitta tutib o‘ldiriladi, mol-mulklari talon-taroj etiladi. U ham ana shu qatli omda halok bo‘ladi.

## Manbalar
Al-Mutahhir al-Mattaviyiy

**(Abuttayyib) Al-Mutahhir ibn al-Fazl al-Mattaviyiy** (hijriy 492-yil (milodiy 1099-yil)da tavallud topgan, 550-yil (milodiy 1155-yil)da esa vafot etgan) ulamolardan, ulamolar ham undan hadis rivoyat qilganlar.

## Manbalar
Mutrif al-Ustrushaniy

**(Abu Bakr) Mutrif ibn Jamhur ibn al-Fazl al-Ustrushaniy** — muhaddis. Ustrushanada tug‘ilgan. U ulamolardan, ulamolar esa undan hadis rivoyat qilganlar. U ilm talabi bilan Sharq mamlakatlarida bo‘lgan. Xususan, haj safariga Bag‘dod orqali borgan.

## Manbalar
Al-Mushtab al-Fargʻoniy

**(Abul Muzaffar) Al-Mushtab ibn Muhammad ibn Asoma ibn Zayd ibn an-Nuʼmon ibn Sufyon al-Farg‘oniy** (hijriy 486-yilning shavvol oyi (milodiy 1093-yil)da Bag‘dodda vafot etgan) —Movarounnahrning Farg‘ona shahridan bo‘lgan. U eng buyuk munozarachi olimlardan hisoblangan. Nazar va jadal ilmlarida taniqli olimlardan biri edi. U askarlar bilan aralashib ketar va ularni aslo farqlamas edi. U ulamolardan, ulamolar ham undan hadis rivoyat qilganlar.

.

## Manbalar
Ulugʻbek Rozukulov

**Ulugʻbek Ubaydullayevich Rozukulov** – oʻzbek diplomati va iqtisodchisi. 2011-2017-yillarda Toshkent shahridagi Turin politexnika universiteti rektori lavozimida ishlagan. 2018—2023-yillarda Oʻzbekistonning Indoneziya va Vyetnamdagi elchisi, OTIHTdagi vakili boʻlgan.

## Biografiyasi
1969-yil 3-mayda Toshkent viloyati Toʻytepa shahrida tugʻilgan.

### Taʼlim
1991-yilda Moskva davlat universiteti iqtisodiyot fakultetini tamomlagan. Iqtisod fanlari nomzodi ilmiy darajasiga ega.

1996-yilda Rossiya fanlar akademiyasi iqtisodiyot institutining aspiranturasini tugatgan.

### Mehnat faoliyati
1992—1997 – Rossiya fanlar akademiyasi iqtisodiy tadqiqotlar instituti ilmiy xodimi.

1997—1998 – Oʻzbekiston Tashqi iqtisodiy faoliyat milliy bankining gʻaznachilik bosh boshqarmasi rahbari.

1998—2003 – Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligining valyuta-iqtisodiyot bosh boshqarmasi rahbari.

2003—2005 – Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining tashqi iqtisodiy aloqalar departamenti rahbari.

2005—2006 – Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot vazirining birinchi oʻrinbosari.

2006-yilda – Oʻzbekiston Respublikasi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi iqtisodiyot va tashqi iqtisodiy aloqalar boʻyicha Birlashgan tahliliy departamenti direktori.

2006—2007 – O‘zbekiston Respublikasi tiklanish va taraqqiyot jamgʻarmasi ijrochi direktori.
       
2007—2017 – Oʻzavtosanoat kompaniyasi boshqaruv raisi.

2008—2017 – Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosari – „Oʻzavtosanoat“ aksiyadorlik jamiyati boshqaruv raisi, eksport salohiyatini, mashinasozlik, avtomobil va elektrotexnika sanoatini rivojlantirish, mahsulotlarni standartlashtirish masalalari kompleksi rahbari.

2011—2017 – Toshkent shahridagi Turin politexnika universiteti rektori.

2017—2018 – Oʻzbekiston havo yoʻllari milliy aviakompaniyasi Bosh direktori.

2018—2023 – Oʻzbekiston Respublikasining Indoneziya Respublikasidagi favqulodda va muxtor elchisi.

2019—2023 – Oʻzbekiston Respublikasining Vyetnam Sotsialistik Respublikasidagi favqulodda va muxtor elchisi.

2019—2023 – Oʻzbekiston Respublikasining Osiyo-Tinch okeani iqtisodiy hamkorlik tashkilotidagi favqulodda va muxtor elchisi.

2023-yildan – Oʻzavtosanoat kompaniyasi boshqaruv raisi.

## Manbalar
NBCUniversal

NBCUniversal Media, LLC Amerikaning koʻp tarmoqli ommaviy axborot vositalari va koʻngilochar korporatsiyasi boʻlib, Comcast kompaniyasiga tegishli boʻlib, shtab-kvartirasi Amerika Qoʻshma Shtatlari , Nyu-York shahrining Manxetten Midtowndagi 30 Rokfeller Plaza binosida  joylashgan.

NBCUniversal birinchi navbatda media va koʻngilochar sanoat bilan shugʻullanadi. Kompaniya oʻzining ikkita eng muhim boʻlinmasi, Amerika Qoʻshma Shtatlaridagi Katta Uchlik televizion tarmoqlaridan biri boʻlgan National Broadcasting Company (NBC) va Gollivudning yirik Universal Pictures kinostudiyasi uchun nomlangan. Shuningdek, u USA Network, Syfy, Bravo, E!, Telemundo (ispancha), Universal Kids va Peacock striming xizmati kabi mahalliy va xalqaro mulklar portfeli orqali translyatsiya qilishda muhim ishtirokiga ega. Universal Destinations & Experiences boʻlimi orqali NBCUniversal shuningdek, dunyodagi uchinchi yirik ko'ngilochar operatordir. 2018 yildan beri uning Comcast nazorati ostidagi qardosh kompaniyasi Sky Group Limited oʻzining media va telekommunikatsiya aktivlariga ega.

NBCUniversal 2004-yil 8-noyabrda NBC Universal, Inc. nomi bilan tashkil etilgan boʻlib, General Electric kompaniyasining NBC kompaniyasi Vivendi Universalning kino va televideniya shoʻba korxonasi Vivendi Universal Entertainment bilan qoʻshilishi natijasida, General Electric shoʻba korxonasining 80% ni sotib olgandan soʻng, Vivendiga yangi kompaniyaning 20% ulushini berdi.  2011-yilda Comcast 51% ga erishdi va shu tariqa yangi isloh qilingan NBCUniversal nazorati GEdan aktsiyalarni sotib oldi, GE esa Vivendi ni sotib oldi. 2013-yildan beri kompaniya toʻliq Comcastga tegishli boʻlib, u GEning egalik ulushini sotib olgan.

## Tarixi
### Boshlangʻich tarixi
NBC va Universal Television oʻrtasidagi hamkorlik 1950-yilda, Universal Televisionning eng qadimgi ajdodi Revue Studios NBC uchun bir qancha shoularni ishlab chiqargan paytdan boshlangan edi, garchi Revue boshqa tarmoqlarda ham hit boʻlar edi. Bu hamkorlik bir qator nom oʻzgarishlari va egalik oʻzgarishi boʻlishiga qaramay davom etdi.
### Televizion

NBC Universal Television 1980-yillarning oxirida NBCga tegishli ikkita kabel-televidenie tarmoqlarini: CNBC va America's Talkingni shakllantirishni boshladi. NBC shuningdek, bir nechta mintaqaviy sport kanallari va American Movie Classics va Court TV kabi boshqa kabel kanallariga qisman egalik qilgan (2007-yilgacha).

1998-yilda NBC Dow Jones & Co bilan hamkorlik qildi. Ikki kompaniya moliyaviy yangiliklar kanallarini AQShdan tashqarida birlashtirdi. Yangi tarmoqlarga NBC Europe, CNBC Europe, NBC Asia, CNBC Asia, NBC Africa va CNBC Africa kiradi.

2001-yilda NBC AQShning ispan tilidagi tarkibida ikki tilli Mun2 Televizioni  bor boʻlgan Telemundo teleradiokompaniyasini 1,98 mlrd dollarga sotib oldi.  Oʻsha yili NBC Bravo kabel kanalini ham sotib oldi.

### Universal bilan birlashishi

## Manbalar
Omir Arbinjoniy

**Omir Arbinjoniy** (arabcha: أمير الاربنجني) — Muhaddis

Toʻliq ismi Abu Muslim Omir ibn Mukomil ibn Muhammad ibn Qutn ibn Usmon ibn Abdulloh ibn Osim ibn Xolid ibn Qurra ibn Mushrif Hamadoniy Arbinjoniy.
Omir Arbinjoniy boshlangʻich taʼlimni Samarqandga qarashli Arbinjon qishlogʻida bobosi Muhammad ibn Qutndan olgan. Chunki, uning bobosi Muhammad ibn Qutn ham oʻz zamonasining ilimli, fozil va taniqli hadis roviysi boʻlgan. Omir Arbinjoniy toʻgʻri soʻz, ishonchli va fozil kishi boʻlib ulgʻaygan. U tomonidan rivoyat qilingan hadislar ishonchli hisoblangan. U doimo eshitgan va bilganlarini yozib yurgan.
## Ustozlari
Omir Arbinjoniy Abu Salama Yahyo ibn Mugʻira Maxzumiy, Hoshim ibn Qosim Haroniy, Horun ibn Muso Faravyi, Salama ibn Shubayb kabi allomalardan taʼlim olgan va ulardan hadislar rivoyat qilgan.
## Shogirdlari
Omir Arbinjoniydan Muhammad ibn Ahmad ibn Hoshim Zahabiy, Abdurahmon ibn Fath Siroj va Muhammad ibn Zakaryo ibn Husayn Nasafiy kabi allomalar taʼlim olgan va hadis rivoyat qilgan.
## Vafoti
Manbalarning guvohlik berishicha, Omir Arbinjoniy 293/905-906 yilda vafot etgan.
## Manbalar
Pastrana (Ispaniya)

**Pastrana -** Ispaniyaning Kastiliya-La-Mancha,Gvadalaxara provinsiyasidagi oʻrta asrlardagi shahar va munisipalitet boʻlib Gvadalaxaraning janubi-sharqida joylashgan. Pastranada 1573-yilda sud mojarosidan keyin ispaniyalik Filipp II tomonidan bir koʻzli Eboli malikasi qamoqqa tashlangan joy hisoblanadi.1471-yilda portugaliyalik Alfonso V ning Marokashga hujumi natijasida XVII asrdan boshlab Pastrana gobelenlarining uyi hisoblangan.

## Geografiya
Pastrana markazida La Plaza de la Xora (odatda "La Plaza", inglizcha "the square of the hour" deb ataladi) maydonda joylashgan. 

## Festivallar
Pastranada avgust oyida La Fiesta, konsertlar, ziyofatlar, ensierros va buqalar janglari kabi tadbirlar boʻlardi, butun shahar har kuni kechqurun raqsga tushish uchun La Plazada yigʻiladi.

## Havolalar

* Ispaniyadagi begona ( ) HV Morton tomonidan. Mortonning Pastrana boʻylab sayohatlari uchun III bobga qarang.

## Manbalar
Alisher Xoʻjayev

**Alisher Joʻraqulovich Xoʻjayev** (1963-yili Toshkent viloyatida tugʻilgan) – oʻzbek davlat arbobi. 2005—2024-yillarda Oʻzbekiston milliy teleradiokompaniyasi raisi.

## Biografiyasi
1963-yil 26-yanvarda Toshkent viloyatida tugʻilgan.

1985-yili Samarqand davlat universitetini tamomlagan. Fizika-matematika fanlari nomzodi.

1985—1993-yillarda Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi tizimidagi ilmiy-tekshirish institutlari, ishlab chiqarish birlashmalarida faoliyat olib borgan.

1993—1996-yillarda „NKK“ firmasida tizim muhandisi boʻlib ishlagan.

1996-yildan 1998-yilga qadar „KomUzAziya“ kompaniyasi bosh direktori.

1998—2001-yillarda „UzPAK“ kompaniyasi bosh direktori lavozimida mehnat qilgan.

2001—2002-yillarda Oʻzbekiston prezidenti huzuridagi Milliy xavfsizlik kengashi kotibining oʻrinbosari.

2002—2005-yillarda Oʻzbekiston Aloqa va axborotlashtirish agentligi rahbari oʻrinbosari.

2005—2017 – Oʻzbekiston milliy teleradiokompaniyasi raisi.

2017—2017 – Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi millatlararo munosabatlar va xorijiy mamlakatlar bilan doʻstona munosabatlar boʻyicha qoʻmita raisi oʻrinbosari.

2017-yil 30-avgustda Oʻzbekiston milliy teleradiokompaniyasi raisi vazifasini bajaruvchi lavozimiga qaytgan.

2020-yil 19-martda Oʻzbekiston milliy teleradiokompaniyasi raisi etib tayinlandi.

2024-yil 2-fevralda Oʻzbekiston milliy teleradiokompaniyasi raisi lavozimidan ozod etilgan va Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi millatlararo munosabatlar va xorijiy mamlakatlar bilan doʻstona munosabatlar boʻyicha qoʻmita raisi oʻrinbosari etib tayinlangan. Shu yil 28-mart kuni Kinematografiya agentligi direktori o‘rinbosari lavozimiga tayinlandi.

2025-yil 4-dekabrda Kinematografiya agentligi direktorining o‘rinbosari lavozimidan boʻshatildi.

## Oilasi
Qudasi – Abdulla Aripov, 2016-yildan buyon Oʻzbekiston Bosh vaziri.

## Manbalar
Surat (Jambul viloyati)

**Surat** () — Qozogʻiston Respublikasining Jambul viloyati, Merki tumaniga qarashli qishloq. Surat qishloq okrugining maʼmuriy markazi. Tuman markazi Merke qishlogʻidan 15 km sharqda joylashgan. KATO kodi — 315446100.
## Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 1477 kishini (768 erkak va 709 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 1585 kishi (812 erkak va 773 ayol) yashagan.
## Manbalar
As Aventuras de Gui & Estopa

***As Aventuras de Gui & Estopa*** (tarjimasi „Gui va Estopaning sarguzashtlari“) — Braziliya animatsion televizion seriali. Yaratuvchisi Mariana Caltabiano boʻlib, ushbu multserial Cartoon Network va Boomerang telekanalida namoyish etilgan.

## Ovoz berganlar

* Mariana Caltabiano — Gui „Iguinho“
* Caltabiano — Cróquete Spaniel
* Caltabiano — Fifivelinha
* Caltabiano — Róquete Spaniel
* Eduardo Jardim — Estopa
* Jardim — Pitiburro
* Arly Cardoso — Ribaldo „Riba“

## Manbalar

## Havolalar
* 
*
Çakırlar (Yapraklı)

**Çakırlar—**Turkiyaning Çankırı viloyati Yaprakli tumaniga qarashli qishloq.  Aholisi 91 nafar (2021). 

## Manbalar
Andas Batir qishlogʻi

**Andas Batir qishlogʻi** (, 2006-yilgacha — Novo-Voskresenovka) — Qozogʻiston Respublikasining Jambul viloyati, Merki tumanidagi qishloq. Andas Batir qishloq okrugining maʼmuriy markazi. KATO kodi — 315441100.
## Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 4730 kishini (2301 erkak va 2429 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra qishloqda 5225 kishi (2475 erkak va 2750 ayol) yashagan.
## Mahalliy aholi orasidan chiqqan taniqli shaxslar
* Smislin Vasiliy Petrovich (1910 — ?) — Sotsialistik Mehnat Qahramoni.
## Manbalar
T. Risqulov qishlogʻi

**T. Risqulov qishlogʻi** (, eski nomi Jdanovo) — Qozogʻiston Respublikasining Jambul viloyati, Merki tumanidagi qishloq. Riskulov qishloq okrugining maʼmuriy markazi. KATO kodi — 315444100.
## Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 997 kishini (496 erkak va 501 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 1162 kishi (581 erkak va 581 ayol) yashagan.
## Manbalar
Selimiye

**Selimiye** — Turkiyaning Muğla viloyati Marmaris tumanidagi qishloq. Bozburun yarimorolidagi Bozburun munitsipalitetiga qarashli.
Ahmedov (futbol klubi)

**Olimpiya futbol klubi** — Toshkent shahri futbol klubi. Jamoa Odil Ahmedov akademiyasi asosida tashkil etilgan futbol klubi hisoblanadi.
## Tarixi
Jamoa Professional klub sifatida 2023-yildan oʻz faoliyatini boshlagan. Dastlabki Professional mavsumini 2023-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasida boshlaydi.
## Hozirgi tarkibi

## Murabbiylar

## Manbalar

## Havoalar
PFL.uz  **[[Oʻzbekiston Professional futbol ligasi]]: Rasmiy saytida jamoa Profili**
Yusuf Abdullayev

**Yusuf Nigʻmatovich Abdullayev** — oʻzbek diplomati, pedagog, tarixchi. 1992—1994-yillarda Oʻzbekistonning Rossiyadagi elchisi.

## Biografiya
1969-1979-yillarda Samarqand davlat universitetida oʻqituvchi, katta oʻqituvchi, chet tillar fakulteti dekani boʻlgan.

1979-yildan beri AQSH, Angliya, Italiya, Finlandiya, Misr, Koreya Respublikasi va boshqa mamlakatlar universitetlarida maʼruzalar o‘qigan.

1980-1983-yillarda Afgʻoniston ijtimoiy fanlar instituti dekani.

Qayta qurish yillarida Oʻzbekiston Kompartiyasi MK apparatida va KPSS markaziy qoʻmitasida ishlagan.

„19—20-asr boshlaridagi rus-eron munosabatlari“ mavzusida tarix fanlari nomzodi ilmiy darajasini olgan. „Xorijiy pedagogika va taʼlim“ mavzusida pedagogika fanlari doktori ilmiy darajasini olgan.

Xorijiy mamlakatlar tarixi, pedagogikasi va filologiyasiga oid 200 dan ortiq ilmiy ishlar muallifi. Professor. Nyu-York Fanlar akademiyasining, Rossiya Pedagogika va ijtimoiy fanlar akademiyasining, Xalqaro ijod akademiyasining faol aʼzosi.

O‘zbekiston Fanlar akademiyasi Sharqshunoslik instituti katta ilmiy xodimi, ilmiy kotibi, Xalq taʼlimi vazirining birinchi o‘rinbosari, O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi Fan va taʼlim boshqarmasi boshlig‘i lavozimlarida ishlagan.

1992—94 yillarda — Oʻzbekistonning Rossiyadagi favqulodda va muxtor elchisi.

1994-2003-yillarda — Samarqand davlat chet tillar instituti rektori.

2003-yil may oyidan beri — Koreya Respublikasining Chonnam universiteti professori.

O‘zbekiston, Rossiya, Afg‘onistonning orden va medallar bilan mukofotlangan.

2018-yildan „Eriell prof education“ korporativ oʻquv markazi direktori.

## Manbalar
Jizzax (futbol klubi)

**Jizzax Zvezda Bo‘ston** — Jizzax shahrida joylashgan Oʻzbekiston futbol klubi, Oʻzbekiston Birinchi ligasida oʻynaydi.

## Tarixi
Jamoa Professional klub sifatida 2023-yildan oʻz faoliyatini boshlagan. Dastlabki Professional mavsumini 2023-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasida boshlaydi.

## Stadion
Jamoa 2023-yilgi mavsum davomida Jizzax viloyati BO‘FA stadionidan foydalanishni rejalashtirgan.

## Jamoa Tarkibi

### Hozirgi tarkib

## Murabbiylar

## Manbalar

## Havolalar

* **[https://pfl.uz/uzb/clubs/733 PFL.uz] [[Oʻzbekiston Professional futbol ligasi]]: Rasmiy saytida jamoa Profili**
Gulim

„**Gulim**“ — oʻzbek reperi Konsta tomonidan 2015-yilda kuylangan qoʻshiq. Qoʻshiqda oʻzbek gasterbayterlarining ogʻir hayot yoʻli va turmush tarzi tasvirlangan. Dastlab muxlislar va koʻplab tinglovchilar qoʻshiq mavzusini sevgi haqida deb oʻylashgan. Qoʻshiq muallifi oʻz intervyusi orqali qoʻshiq mazmuni aslida vatan haqida ekanini taʼkidlab oʻtgan.

## Manbalar

## Havolalar
Gulim qoʻshigʻi YouTubeda
Abubakir Ashurov

**Abubakir Ashurov** (2003-yil 12-iyun, Toshkent, Oʻzbekiston) – 23 yoshgacha Oʻzbekiston milliy futbol terma jamoasi futbolchisi.

## Manbalar
Jayxun (futbol klubi)

**Jayxun** – Qoraqalpogʻistondagi futbol klublaridan biri. Oʻzbekiston Pro ligasida ishtirok etadi.

## Tarixi
2022-yildan 2024-yilgacha Oʻzbekiston Birinchi ligasida ishtirok etgan, 2025-yildan buyon Oʻzbekiston Pro ligasida qatnashmoqda.

### Nomlanish tarixi
2022–2025 – Jayxun

2026–hozirgacha – QMU Jayxun

## Stadion
## Futbolchilar
### Hozirgi tarkibi

#### U21

#### U19

## Murabbiylar

## Manbalar

## Havolalar
PFL.uz  Oʻzbekiston Professional futbol ligasi: Rasmiy saytida jamoa Profili
Mako Shark

## Mako Shark I (XP-755)
Mako Shark nomi bilan ham tanilgan XP-755 kontseptsiyasi Larri Shinoda tomonidan General Motors Styling va Design rahbari Bill Mitchell boshchiligida ishlab chiqilgan. 1963-yilgi Corvette C2 dizayni oʻzgartirilmagan qilingan holda, 1961-yilda kelajakdagi Chevrolet Corvette uchun kontseptsiya sifatida XP-755 uchun poydevor qoʻyildi. 1958-yildagi XP-700 „double bubble“ dizayniga asoslanib, XP-755 ga asosalanib chiqariladigan C2 Corvette ning dizayn elementlarini qoʻshdi.

Kapot ostida Mako Shark I 450 ot kuchiga ega 427 kub dyuymli V8 dvigateli bilan jihozlangan. Shuningdek, avtomobil toʻrt pogʻonali mexanik uzatmalar qutisi, mustaqil osma va diskli tormozlar bilan jihozlangan.
## Galereya
 .
.
.

## Mako Shark II (XP-830)

Mako Shark II (XP-830) 1965 yilda General Motors tomonidan ishlab chiqilgan kontsept-kar edi. U toʻrt yil davomida taqdim etilgan Mako Shark I (XP-755) vorisi edi.
Kapot ostida Mako Shark II 425 ot kuchiga ega 427 kub dyuymli V8 dvigateli bilan jihozlangan. U uch pogʻonali avtomat uzatmalar qutisi bilan jihozlangan va toʻrt gʻildirakli noyob osma tizimiga ega boʻlib, silliq haydash va mukammal boshqaruvni taʼminladi..
## Manbalar
Midyat

**Midyat** (, , ) — Turkiyaning Mardin viloyati Midyat tumaniga qarashli shaharcha. Qadimgi shahar Yuqori Mesopotamiyadagi koʻp asrlik xurritla shaharchasining markazidir. Oʻzining uzoq tarixida Midyat shahri turli xil rahbarlar va xalqlar tomonidan boshqarilgan. 2021-yilda uning aholisi 83 148 kishini tashkil etgan.

## Tarixi
Midyat tarixi uchinchi ming yillikdagi xurritlarga borib taqaladi. Miloddan avvalgi IX asr Ossuriya bitiklarida Midyat Matiate yoki gʻorlar shahri deb atalgan. Midyatda koʻplab sulolalar hukmronlik qilgan, jumladan, mitaniyaliklar, ossuriyaliklar, oromiylar, armanlar, midiyaliklar, forslar, yunonlar, rimliklar, vizantiyaliklar, abbosiylar, saljuqiylar va usmonlilar. Shahardan pastda joylashgan Matiate deb nomlangan yer osti shahri taxminan 1900 yil davomida ishlatilgan va eng yuqori choʻqqisida 70 000 kishi istiqomat qilgan..

## Demografiya
Midyat Diyarbekir viloyatida, Usmonlilar imperiyasida suriyaliklar, pravoslavlar, xaldeylar va protestantlar oʻrtasida boʻlingan boʻlsa-da, koʻpchilik suriyaliklar yashaydigan yagona shahar edi. Midyat Turkiyadagi suriyaliklarning tarixiy markazi boʻlib, 1915-yilda suriyaliklar/aramilar (Seyfo) genotsididan soʻng ular shahar aholisining koʻp qismini tashkil qilgan. XX asr boshlarida shaharning suriyalik aholisi koʻchib ketish tufayli asta-sekin kamayib keta boshladi.

## Iqtisodiyoti
Midyat tumanning mintaqaviy savdo markazi boʻlib, Mardin viloyatidagi eng yirik shaharlardan biridir. Mardin kabi bu shahar gilam, sochiq va boshqa matoli buyumlari bilan mashhur. Shaharning oʻziga xos xususiyati bu kumushdan yasalgan telkari hunarmandchiligi boʻlib, ular qoʻlda ishlangan filigreli bezaklardir. Shaharning sharqida anʼanaviy sharob ishlab chiqaradigan vino zavodi bor. Midyat bozorining yana bir asosiy mahsuloti bulgʻor boʻlib hisoblanadi.
## Manbalar
Sipatay

**Sipatay** () — Qozogʻiston Respublikasining Jambul viloyati, Merki tumaniga qarashli qishloq. Aqaral qishloq okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 315451500. Qishloq Qoʻqon bosqinchilariga qarshi kurashgan Sipatay botir nomi bilan atalgan.
## Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 1145 kishini (560 erkak va 585 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 1112 kishi (562 erkak va 550 ayol) yashagan.
## Manbalar
Taldibulaq (Jambul viloyati)

**Taldibulaq** () — Qozogʻiston Respublikasining Jambul viloyati, Merki tumanidagi aholi yashash punkti. Jambil qishloq okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 315433700.
## Aholisi
1999-yilda aholi punkti 989 kishini (515 erkak va 474 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 828 kishi (425 erkak va 403 ayol) yashagan.
## Manbalar
Tasoʻtkel (Merki tumani)

**Tasoʻtkel** () — Qozogʻiston Respublikasining Jambul viloyati, Merki tumanidagi aholi yashash punkti. Tattin qishloq okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 315447500.
## Aholisi
1999-yilda aholisi 70 kishini (32 erkak va 38 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, u yerda 365 kishi (184 erkak va 181 ayol) yashagan.
## Manbalar
Tatti (qishloq)

**Tatti** () — Qozogʻiston Respublikasining Jambul viloyati, Merki tumanidagi qishloq. Tatti qishloq okrugining maʼmuriy markazi. Tuman markazi Merke qishlogʻidan 40 km shimolda joylashgan. KATO kodi — 315447100.
## Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 1256 kishini (624 erkak va 632 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 1174 kishi (589 erkak va 585 ayol) yashagan.
## Manbalar
Tatti (stansiya)

**Tatti** () — Qozogʻiston Respublikasining Jambul viloyati, Merki tumanidagi stansiya. Tatti qishloq okrugi tarkibiga kiradi. Tuman markazi Merke qishlogʻidan 40 km shimolda joylashgan. KATO kodi — 315447600.
## Aholisii
1999-yilda stansiya aholisi 299 kishini (144 erkak va 155 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 284 kishi (134 erkak va 150 ayol) yashagan.
## Manbalar
Teskentogʻan

**Teskentogʻan** (, eski nomi — Qizil-Tu) — Qozogʻiston Respublikasining Jambul viloyati, Merki tumanidagi ovul. Surot qishloq okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 315446600.
## Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 534 kishini (275 erkak va 259 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 511 kishi (264 erkak va 247 ayol) yashagan.
## Manbalar
Abu Hafs Hakim ibn Ahvas So‘g‘diy

**Abu Hafs Hakim ibn Ahvas So‘g‘diy** (arabcha: أبو حفص حكيم بن أحواس صغدي — Abu Hafs Hakim ibn Ahvas So‘g‘diy (IX asr) ) — musiqashunos va shoir.

Abu  Hafs  Hakim ibn Ahvas So‘g‘diy IX asrda yashagan mashhur musiqashunos va shoir.  Samarqandning “So‘g‘diyon” dahasida tavallud topgan. Arab aruz vaznida birinchi marta forscha she’r aytgan. “Lug‘atnoma”da Abu Hafs Hakim ibn Ahvas So‘g‘diyning quyidagi bayti keltirilgan: 
 Ohuyi kuhi dar dasht chiguna davado, 
 U nadorad yor, be yor chiguna ravado.
Mazmuni:
 Tog‘ ohusi dashtda nimaga chopib yuribdi? 
 Uning yori yo‘q-ku, yorsiz qanday yuribdi?
Abu Hafs Hakim ibn Ahvas So‘g‘diy musiqa san’atida  ham nihoyatda mohir bo‘lgan. Abu Nasr Forobiy o‘z kitobida Abu  Hafs  Hakim ibn Ahvas So‘g‘diyning “shohrud” nomli musiqa asbobini ixtiro qilgani haqida yozadi. Abu  Hafs  Hakim ibn Ahvas So‘g‘diydan keyin bu asbobdan hech kim foydalana olmagan.

## Manbalar

## Adabiyotlar
* Mahdiy Sitoyashgar. Nom noma musiqiy Iron. – B. 44 
* I.Abdullayev, H.Hikmatullayev. Samarqandlik olimlar. – B. 12.
Turlibay Batir

**Turlibay Batir** (, 2011-yilgacha — Krasnaya Zarya) — Qozogʻiston Respublikasining Jambul viloyati, Merki tumanidagi qishloq. Jambil qishloq okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 315433400.
## Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 282 kishini (150 erkak va 132 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 309 kishi (160 erkak va 149 ayol) yashagan.
## Manbalar
Fantastik toʻrtlik

**Fantastik toʻrtlik** () Marvel Comics komikslaridagi superqahramonlar jamoasidir. Stan Lee va Jack Kirby tomonidan yaratilgan. „Fantastik toʻrtlik“ jamoasi aʼzolari: Mister Fantastic (Reed Richards), Koʻrinmas ayol (Susan „Sue“ Storm-Richards), Olov-odam (Johnny Storm) va Tosh-odam (Ben Grimm).

## Manbalar

## Havolalar
*
Shemen

**Shemen** () — Qozogʻiston Respublikasining Jambul viloyati, Merki tumanidagi aholi yashash punkti. Tatti qishloq okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 315447700.
## Aholisi
1999-yilda aholisi 63 kishini (31 erkak va 32 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, u yerda 39 kishi (22 erkak va 17 ayol) yashagan.
## Manbalar
Marshmello

**Christopher Comstock** (1992-yil 19-may, Filadelfiya, Pensilvaniya) – professional sifatida Marshmello nomi bilan tanilgan, amerikalik elektron musiqa prodyuseri va DJ. Uning „Silence“, „Wolves“, " „Friends“", „Happier“ va „Alone“ qoʻshiqlari bir necha mamlakatlarda koʻp marotaba eshitilgan va Billboard Hot 100 reytingining Top 30 taligiga kirgan. U groove-oriented, synth va bass-heavy elektron raqs musiqiy uslublarida ijod qiladi. Uning menejeri – Mo Shalizi.

Marshmello birinchi marta 2015-yil boshida remikslarni onlayn nashr qilish orqali xalqaro eʼtirofga sazovor boʻldi. Uning Joytime debyut studiyaviy albomi 2016-yil yanvar oyida chiqdi, unda asosiy singl va Marshmelloning "Keep It Mello" debyut singli bor edi. Platinada sertifikatlangan "Alone" singli 2016-yilning may oyida Kanadaning Monstercat ovoz yozish guruhi orqali chiqarilgan. AQShning Billboard Hot 100 roʻyxatida 60-oʻrinni egallagan holda, u AQSh va Kanadada 1 million nusxadan ortiq sertifikatlangan platina sertifikatiga ega boʻlgan uning birinchi singli boʻldi. Oʻsha yili u uchta keyingi singlni chiqardi. 2017-yilda "Chasing Colors", "Twinbow" va "Moving On" kabi singllarini chiqargandan soʻng, Marshmello amerikalik R&B qoʻshiqchisi Khalid bilan hamkorlikda "Silence" ni singl sifatida chiqardi, u sakkiz mamlakatda platina va multi-platina sertifikatiga ega. Uning eng koʻp sotilgan singllaridan biri boʻlgan yana bir singldan keyin amerikalik qoʻshiqchi Selena Gomes bilan hamkorlikda "Wolves" deb nomlangan singl chiqdi.

2018-yilda u britaniyalik qoʻshiqchi Anne-Mari bilan hamkorlikda „Friends“ ni chiqardi. Bir necha oy oʻtgach, uning ikkinchi studiyaviy albomi Joytime II "Tell Me" va "Check This Out" singllari bilan chiqdi. Britaniyaning Bastille guruhi bilan hamkorlikda yaratilgan „Happier“ qoʻshigʻi avgust oyida chiqdi va Billboard Hot 100 roʻyxatida 2-oʻrinda uning eng yuqori reytingga ega qoʻshigʻiga aylandi. 2019-yilda u 40 million dollar ishlab topdi va Forbes tomonidan tuzilgan eng koʻp maosh oluvchi DJlar roʻyxatida ikkinchi oʻrinni egalladi. 2020-yilda u amerikalik reper Juice Wrld bilan birgalikda uning vafotidan keyingi Legends Never Die albomidan "Come & Go" ni chiqardi. Qoʻshiq Billboard Hot 100 roʻyxatida ikkinchi oʻrinni egalladi va „Happier“ qoʻshigʻiga eng yuqori reytingdagi qoʻshigʻi sifatida mos keldi. 2021-yilda uning Shockwave albomi unga Grammy nominatsiyasini taqdim etdi.

Marshmello ommaviy chiqishlar va musiqiy videolarida zefir (en – Marshmallow) oʻxshash maxsus oq dubulgʻa kiyadi. Uning shaxsi dastlab sir edi, ammo 2017-yil aprel oyida Forbes tomonidan Chris Comstock ekanligi tasdiqlandi.

## Manbalar
Shaldabar

**Shaldabar** () — Qozogʻiston Respublikasining Jambul viloyati, Merki tumanidagi aholi yashash punkti. Andas botir qishloq okrugi tarkibiga kiradi. Tuman markazi Merke qishlogʻidan 24 km sharqda joylashgan. KATO kodi — 315441500.
## Aholisi
1999-yilda aholisi 542 kishini (272 erkak va 270 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 442 kishi (208 erkak va 234 ayol) yashagan.
## Manbalar
Sulton peshoyi

**Sulton peshoyi** — Boburga Hirotdan Kobulga qorli dovondan oshib o‘tib borish uchun yo‘l ko‘rsatgan tarix shaxs. Bobur uni "Sulton otliq peshoyi" deb keltiradi. “Boburnoma”da bu yo‘l mashaqqati batafsil keltirilgan. O‘sha sovuq Boburning qulog‘iga qattiq ta’sir qiladi. 
*“[[Charx]]ning men ko‘rmagan jabru jafosi qoldimu”* matla’li g‘azalining ilk ikki misrasi o‘sha paytda tug‘iladi. Qor kechish voqeasida keksaligi yoki qorning qalinligi sababli Sulton Peshoyi yo‘lni yo‘qotib qo‘yadi. Sulton Peshoyining ismi “Boburnoma”ning ayrim nashrlarida Birsulton, ayrim nashrlarida esa Pirsulton deb ko‘rsatilgan.

*“Bir Sulton otliq peshoyi boshchi edi, qarilig‘idin yo oldorag‘onidinmu yo qorning ulug‘lig‘idinmu, yo‘lni yo‘qotti, boshlay olmadi”.*

## Adabiyotlar
Zahiriddin Muhammad Bobur ensiklopediya. SHARQ. — T.: 2014.

## Manbalar
Qoyilmaqom toʻrtlik (film, 2015)

***Qoyilmaqom toʻrtlik*** (**) 2015-yilda ekranlarga chiqarilgan filmdir. Marvel Entertainment, Marv Films, Kinberg Genre, Constantin Film, Hutch Parker Entertainment va TSG Entertainment studiyalari tomonidan ishlangan hamda 20th Century Fox tomonidan tarqatilgan. Film rejissori — Josh Trank, produserlari — Matthew Vaughn, Simon Kinberg, Gregory Goodman, Hutch Parker va Robert Kulzer, ssenariy mualliflari esa Jeremy Slater, Kinberg va Trankdir. Filmda bosh rollarni Miles Teller, Michael B. Jordan, Kate Mara, Jamie Bell, Toby Kebbell, Reg E. Cathey va Tim Blake Nelson ijro etgan.

Filmning ilk relizi 12-yanvar 2022-yilda boʻlib oʻtgan. Film mablagʻi $120–155 millionni tashkil etib, kartina umumjahon boʻylab $167,9 million daromad qilgan.

## Syujeti

## Rollarda
* Miles Teller — Reed Richards / Mister Fantastic
* Michael B. Jordan — Johnny Storm / Olov-odam
* Kate Mara — Susan „Sue“ Storm / Koʻrinmas ayol
* Jamie Bell — Ben Grimm / Tosh-odam
* Toby Kebbell — Victor Von Doom / Doom
* Reg E. Cathey — Dr. Franklin Storm
* Tim Blake Nelson — Dr. Harvey Allen

## Musiqasi

## Manbalar

## Havolalar
* 
* 
*
Simon Kinberg

**Simon David Kinberg** (; 1973-yil 2-avgustda tugʻilgan) — Buyuk Britaniyada tugʻilgan amerikalik kinorejissyor.  

## Manbalar
Olov-odam

**Olov-odam** (****; haqiqiy ismi: ) Marvel Comics komikslaridagi xayoliy qahramondir. Mister Fantastic Fantastic Four jamoasi aʼzosi hisoblanadi. 

## Filmlar
* *[[Fantastik toʻrtlik (film, 2005)|Fantastik toʻrtlik]]* (2005)
* *[[Fantastik toʻrtlik: Kumush syorfer tajovuzi]]* (2007)
* *[[Qoyilmaqom toʻrtlik (film, 2015)|Qoyilmaqom toʻrtlik]]* (2015)

## Manbalar
Merki

**Merki** () — qishloq, Qozogʻiston Respublikasining Jambul viloyati, Merki tumanidagi qishloq. Merki qishloq okrugining maʼmuriy markazi. KATO kodi — 315430100.
## Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 12882 kishini (6157 erkak va 6725 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 13,467 kishi (6,564 erkak va 6,903 ayol) yashagan.
2019-yil boshida qishloq aholisi 11791 kishini (6127 erkak va 5664 ayol) tashkil qilgan.
## Tarixi
Birinchi marta arab geograflari oʻz asarlarida Merkini eslatib oʻtishgan: „Mirki — oʻrtacha kattalikdagi shahar boʻlib, mustahkam qal’asi bor“. Qishloq nomi forscha „mirki“ — „markaz“ soʻzidan olgan. Tarixiy manbalarda qarluq qabilalari yashagan Mirka yerlari ham qayd etilgan. Hukumat va moliya rahbarlari uchun 945-yilda yozilgan va Bag‘dodda Buvayhidlar saroyida saqlangan maxsus bitikda shunday deyilgan: "Shosh shahridan Go‘zgerdgacha bo‘lgan masofa 7 farsax … Tarozdan oʻngda togʻlar, chap tomonda iliq qumlar, qarluk chorvachilarining qishlogʻi. Bu choʻl kimaklar chegarasigacha choʻzilgan. Togʻlarda koʻplab mevalar, yoncha va togʻ piyozlari oʻsadi. Hammasi boʻlib, Tarazdan Kulangacha choʻl orqali oʻtadigan yoʻl 14 farsax bor. Qulandan Mirki qishlogʻigacha — 4 farsax, Mirkadan As-paragacha choʻl orqali Kulan bilan bir xil — 4 farsax. Oqbeshimdan Qoshg‘ariston bilan chegaradosh boʻlgan Yuqori Barsaxongacha bo‘lgan yaylovlar va suv omborlari orqali 15 kunlik, turklar pochtasi uchun esa uch kunlik yo‘l bo‘ladi.
Mirkaning qadimgi aholisi dehqonchilik bilan shugʻullanganligini 1987-yil 9-mayda Komsomolskoye koʻli hududida, 6 metr chuqurlikda qadimiy topilmalar topilganligi ham tasdiqlaydi. Merkida metall buyumlar, shisha ishlab chiqarilgan, chilangarlik va zargarlik, umuman hunarmandchilik rivojlangan. Mirki qal’asidan chiroq va idish-tovoq boʻlaklari topilganligi buning yaqqol dalilidir.
## Mahalliy aholi orasidan chiqqan taniqli shaxslar
* Nanaev, Kemelbek Qosimqulovich (1945—2013) — qirgʻiz davlat arbobi, diplomat.
* Tolendi Garifovich Mustafin (1942—1994) — atoqli matematik, fizika-matematika fanlari doktori, professor, Milliy Fanlar akademiyasi Amaliy matematika instituti va Respublika Taʼlim vazirligi direktori.
## Manbalar

## Adabiyot
* Qazaq mәdenietі. Ensiklopediyaliq aniqtamaliq. Almati: „Aruna Ltd.“ JShS, 2005 ISBN 9965-26-095-8
Ioan Gruffudd

**Ioan Gruffudd** (uelscha talaffuzi: [ˈjɔan ˈɡrɪfɪð]; 1973-yil 6-oktyabrda tugʻilgan) — uelslik aktyor.

## Filmografiyasi

## Manbalar
Muhammad as-Sag‘ir al-Ofironiy

**Muhammad as-Sagʻir al-Ofironiy** (arabcha: محمد الصغير الآفرانى— Abu Abdulloh Muhammad as-Sagʻir ibn Muhammad ibn Abdulloh al-Ofironiy) — Muarrix va adib.

Muhammad as-Sagʻir al-Ofironiy XVII asr oʻrtalarida tugʻilgan. Uning asli Buxoroga qarashli Ofiron qishlogʻidan boʻlgan. Shuning uchun unga al-Ofironiy nisbasi berilgan. U Marokashdagi al-Mavlo Ismoil Saltanatidagi Davlat arboblaridan boʻlgan. Muhammad as-Sagʻir al-Ofironiy oʻzidan boy ilmiy meros qoldirgan.
## Asarlari
* "Safva man intashara min axbori sulahoi al-qarni al-hodiy ashara fi davlati as-saʼdiya fi Marokash“ ("Marokashdagi saadiylar davlati haqida oʻn birinchi asr solihlarining xabarlarini tarqatganlarning eng saralari“),
* "al-Malik as-sahl fi sharhi tavshihi ibn Sahl“ ("Bandlari turlicha kofiyalangan Ibn Sahl sheʼrlarining sharhi xakidagi "Malik as-Sahl“) nomli asarlari boʻlgan.
## Vafoti
Muhammad as-Sagʻir al-Ofironiy 1138/1726-yili vafot etgan.
## Manbalar

## Adabiyotlar
Abdulloh Abdulhamid Saad. Oʻrta Osiyo olimlari qomusi. —T.: Imom Buxoriy respublika ilmiy-maʼrifiy markazi nashriyoti, 2007. 9.
Tati Gabrielle

**Tatiana Gabrielle Hobson** (1996-yil 25-yanvarda tugʻilgan) — amerikalik aktrisa.

## Filmografiyasi

## Manbalar

## Havolalar
*
Robin Hood (film, 1973)

****** 21chi toʻliq metrajli Disney animatsion filmidir. 1973-yilda ekranlarga chiqarilgan. Walt Disney Productions tomonidan ishlangan va Buena Vista Distribution tomonidan tarqatilgan. Film rejissori — Wolfgang Reitherman, produserlari — Reitherman, ssenariy mualliflari esa dir. Filmda bosh qahramonlarga Rollarda ovoz bergan.

Filmning ilk relizi 8-noyabr 1973-yilda boʻlib oʻtgan. Film mablagʻi $5 millionni tashkil etib, kartina umumjahon boʻylab $33 million daromad qilgan.

Film Oʻzbekiston teleradiokompaniyasi kino markazida oʻzbek tiliga dublyaj qilingan.

## Syujeti

## Ovoz berganlar
* Brian Bedford — Robin Hood 
* Monica Evans — Maid Marian
* Phil Harris — Little John 
* Roger Miller — Alan-a-Dale
* Andy Devine — Friar Tuck
* Peter Ustinov — shahzoda John  
**Ustinov qirol Richardga ham ovoz bergan.
* Terry-Thomas — Sir Hiss 
* Carole Shelley — ledi Kluck 
* Pat Buttram — Nottingham sherifi
* George Lindsey va Ken Curtis — Trigger va Nutsy 
* Billy Whitaker, Dana Laurita, Dori Whitaker va Richie Sanders — Skippy, Sis, Tagalong va Toby 
* John Fiedler va Barbara Luddy  
**Luddy also voices Mrs. Rabbit (Skippy, Sis va Tagalongning onasi).
* Candy Candido — kapitan
* J. Pat O'Malley — Otto

## Musiqasi

## Manbalar

## Havolalar

* 
* 
* 
*
Toni Lindberg

**Toni Lindberg** (23-sentyabr 1985-tugʻilgan) – Finlyandiyalik futbol menejeri va sobiq professional futbolchi.

## Oʻyin karerasi
Oʻyinchi sifatida Lindberg oʻzining katta faoliyatini 2002-yilda, Vitonenning „Elimäen Villisiat“ jamoasi tarkibida boshlagan. Toni 2012-yilning yanvar oyida Oʻzbekiston Superligasining „Mash’al Muborak“ jamoasiga oʻtgan.

## Manbalar

## Havolalar
* Profile at veikkausliiga.com
* Lindberg moved to Uzbek club Mashal in January 2012
Leptobunus aureus

**Leptobunus aureus** — Phalangiidae oilasiga mansub oʻrgimchak turi. U asosan Shimoliy Amerikada uchraydi.

## Manbalar