Cincinnati/Northern Kentucky xalqaro aeroporti

**Cincinnati/Northern Kentucky xalqaro aeroporti**  – AQShning Kentukki shtati, Xebron shahrida joylashgan jamoat xalqaro aeroporti. U Sinsinnati shtati hududiga xizmat qiladi. Aeroportning kodi CVG ochilish vaqtidagi eng yaqin shahar, Kovington, Kentukki shahridan olingan.

Hozirda Cincinnati/Northern Kentucky xalqaro aeroporti Shimoliy Amerika va Yevropaning 50 dan ortiq yoʻnalishlariga toʻxtovsiz yoʻlovchilarga xizmat koʻrsatishni taklif etadi. Aeroport Amazon Air, Atlas Air, ABX Air, Kalitta Air va DHL Aviation uchun global markaz boʻlib, har kuni koʻplab ichki va xalqaro yuk reyslarini amalga oshiradi. CVG hozirda yuk tashish boʻyicha Qoʻshma Shtatlardagi eng gavjum aeroportlar orasida 7-oʻrinda turadi va qoʻshimcha ravishda Shimoliy Amerikadagi eng tez rivojlanayotgan yuk aeroportidir.

## Tarix
Prezident Franklin D. Ruzvelt 1942-yil 11-fevralda Katta Sinsinnati aeroporti qurilishi uchun dastlabki mablagʻlarni tasdiqladi. Bu Ikkinchi Jahon urushi davrida Amerika Qoʻshma Shtatlari Armiyasi Havo Korpusi dasturining bir qismi edi. Oʻsha paytda mintaqadagi havo harakati Sinsinnati markazining janubi-sharqidagi Lunken aeroportida joylashgan edi. Lunken 1926-yilda Ogayo daryosi vodiysida ochilgan; u tez-tez tumanga duchor boʻlgan va 1937-yilgi suv toshqini uning uchish-qoʻnish yoʻlaklarini va ikki qavatli terminal binosini suv ostida qoldirgan. Federal amaldorlar suv toshqiniga moyil boʻlmagan aerodrom maydonini xohlashdi, ammo Sinsinnati rasmiylari Lunkenni mintaqaning asosiy aeroportiga qurishga umid qilishdi.

Kentukki shtatidagi Bun, Kenton va Kempbell okruglari rasmiylari Sinsinnatining uzoqni koʻra olmasliklaridan foydalanib, u yerda aerodrom qurish uchun Kongressni lobbi qilishdi. Bun okrugi rasmiylari Kenton okrugi sotib olish narxini toʻlash sharti bilan mos sayt taklif qilishdi. 1942-yil oktyabr oyida Kongress toʻrtta uchish-qoʻnish yoʻlagini qurish uchun 2 million dollar ajratdi.

Maydon 1944-yil 12-avgustda ochildi, birinchi B-17 bombardimonchi samolyotlari 15-avgustda mashgʻulotlarni boshladi. Urushning toʻlqini allaqachon oʻzgarib ketganligi sababli, havo korpusi 1945-yilda ortiqcha deb eʼlon qilinmaguncha bu maydondan foydalandi. Biroq bu sentyabr oyining oʻrtalarida AQShda birinchi muntazam rejalashtirilgan havo yuk joʻnatmalari kelishidan oldin emas edi, bu aeroportning kelajakdagi ahamiyatidan dalolat beradi.

1946-yil 27-oktyabrda kichik yogʻoch terminal binosi ochildi va aeroport **Buyuk Sinsinnati aeroporti** nomi bilan tijorat xizmatiga tayyorlandi. Boone County Airlines aeroportdan rejali xizmat koʻrsatadigan birinchi aviakompaniya boʻldi va uning shtab-kvartirasi aeroportda joylashgan edi.

1960-yil 16-dekabrda Mayami shahridan Delta Air Lines Convair 880 samolyoti birinchi rejalashtirilgan reaktiv parvozni amalga oshirgandan soʻng Sinsinnatiga reaktivlik davri keldi. Aeroportda koʻproq zamonaviy terminallar va boshqa inshootlarni kengaytirish va qurish kerak edi; original A terminali kengaytirildi va yangilandi. Shimoliy-janubiy uchish-qoʻnish yoʻlagi 3100 futdan 8600 futga uzaytirildi. 1964-yilda boshqaruv kengashi A terminalining janubiy yoʻnalishini 32000 kvadrat futga kengaytirish uchun 12 million dollarlik obligatsiyani tasdiqladi. Uzunroq shimoliy-janubiy uchish-qoʻnish yoʻlagini kesib oʻtuvchi yangi sharqiy-gʻarbiy uchish-qoʻnish yoʻlagi 1971-yilda eski sharq-gʻarbiy uchish-qoʻnish yoʻlagidan janubda qurilgan.

1988yilda Comair kompaniyasining ikki asoschisi Patrick Sowers va Robert Tranter CVG kompaniyasidan Enterprise Airlines nomli yangi aviakompaniyani ishga tushirdilar, u eng maksimal darajada 16 shaharga xizmat koʻrsatdi. Aviakompaniya 10 oʻrinli Cessna Citation biznes-jetlarini rejali xizmatlarda ishlatish orqali mintaqaviy reaktiv inqilobni oʻziga xos tarzda boshqardi. Parvozlar Sinsinnati kompaniyalari orasida mashhur boʻldi. Aviakompaniya Baltimor, Boston, Sidar Rapids, Kolumbus (OH), Green Bay, Greensboro, Greenville, Xartford, Memfis, Milwaukee, Nyu-York-JFK va Wilmington (NC) kabi yoʻnalishlarga xizmat koʻrsatgan. Aviakompaniya JFKda British Airways Concorde aviakompaniyasini oziqlantirish orqali birinchi xalqaro ozuqa tashuvchisiga aylandi. 1991-yilda aviakompaniya yoqilgʻi narxining yuqoriligi va birinchi Fors koʻrfazi urushidan keyin British Airways bilan shartnomaning toʻxtatilishi tufayli oʻz faoliyatini toʻxtatdi.

### Yaqin tarix

2015-yilgacha CVG doimiy ravishda Qoʻshma Shtatlardagi eng qimmat yirik aeroportlar qatoriga kirdi. Delta CVG reyslarining 75% dan ortigʻini amalga oshirdi, bu koʻpincha ichki chiptalar narxining nisbatan yuqori boʻlishiga sabab sifatida keltiriladi. Aviakompaniya rasmiylari Delta chegirmali aviakompaniyalarni haydash uchun yirtqich narxlarni qoʻllashni taklif qilishdi. 1990-yildan 2003-yilgacha oʻnta chegirmali aviakompaniyalar CVGʼda xizmat koʻrsatishni boshladilar, ammo keyinchalik uni tark etdilar, jumladan, Vanguard Airlines, CVGdan ikki marta chiqib ketdi. Delta oʻz markazlari faoliyatini qisqartirgandan soʻng, arzon narxlardagi tashuvchilar oʻz faoliyatini boshladilar va oʻshandan beri aeroportda ishlamoqda.

2-terminal 2012-yilning may oyida yopildi va CVG qayta ochildi va Delta boʻlmagan barcha aviakompaniyalarni oʻsha paytdagi yagona terminalga aylangan 3-terminaldagi Concourse Aga birlashtirdi. 1 va 2-terminallar 2017-yil boshida buzib tashlangan, tunda toʻxtash joyi va muzdan tozalash maydoni qurildi. 2017-yilning oxiridan 2018-yilning o‘rtalariga qadar 4,5 million dollarlik reja asosida har ikkala salon, bojxona inshooti, bagajni qabul qilish va chiptalarni sotish joylari ta’mirlandi. 2021-yilda aeroportda asosiy terminalga ulashgan yangi avtomobil ijarasi va yer usti transporti markazi ochildi.

## Imkoniyatlar

### Terminal
Aeroportda bitta terminal va jami 50 ta darvozadan iborat ikkita yoʻlak bor. Har ikkala konkurs orollar boʻlib, ularga faqat yer osti yoʻlakchasi yoki odamlarni koʻchirish orqali kirish mumkin. Oldindan ruxsatisiz barcha xalqaro kelishlar B konkursda koʻrib chiqiladi.

* **A zalida** 22 ta darvoza bor.
* **B zalida** 28 ta darvoza bor.

Aeroportda 1932-yilda stansiya qurilishi paytida Cincinnati Union terminalida poezdlar yoʻnalishi binosi uchun yaratilgan 14 ta yirik Art Deco devoriy suratlari joylashgan. Mahalliy Sinsinnati ish joylarida ishlayotgan odamlar tasvirlangan mozaik rasmlari ichki dizaynda obroʼga ega boʻlgan Germaniyada tugʻilgan rassom Winold Reiss tomonidan temir yoʻl stansiyasining ichki dizayniga kiritilgan. 1972-yilda poyezdlar yo‘lakchasi binosi buzish uchun mo‘ljallangan bo‘lsa, “Terminal qo‘mitasini qutqaring” tashkiloti yo‘lakdagi 14 ta devoriy rasmlarni olib tashlash va aeroportning yangi joylariga tashish uchun mablag‘ to‘plagan. Ular 1-terminalga, shuningdek, keyinchalik aeroportni yirik kengaytirish va taʼmirlash doirasida qurilayotgan 2 va 3-terminallarga joylashtirildi. 1 va 2-terminallar buzib tashlanganida, oʻsha hududlardagi devor rasmlari saqlangan va yangi Xavfsizlik skrining binosi devorlarning ogʻir vazniga mos keladigan sharqiy “doʻkon old” derazalari kelajakda oʻrnatilishiga ruxsat berish uchun olinadigan qilib yaratilgan. Devor rasmlari, shuningdek, Dastin Xoffman va Tom Kruz ishtirok etgan “ *Yomgʻir odami”* filmidagi sahnada ham tasvirlangan. Bundan tashqari, filmdagi Xoffman qahramoni Raymond samolyotda uchishdan bosh tortgan sahnada CVG terminallaridan biriga olib boruvchi yo‘lak tasvirlangan. Sobiq 1 va 2-terminallarda joylashgan toʻqqizta devoriy rasm Sinsinnati shahri markazidagi Dyuk energiya konferensiya markaziga koʻchirildi.

## Aviakompaniyalar va yo'nalishlar

### Yoʻlovchi

### Yuk

## Statistik maʼlumotlar

## Baxtsiz hodisalar
 

* 1955-yil 12-yanvarda Sinsinnati havoda toʻqnashuvi, Martin 2-0-2 aeroportdan uchish bosqichida boʻlganida, u Castleton Farm xususiy mulki DC-3 bilan toʻqnashib ketdi. Havodagi toʻqnashuvda tijorat layneridagi 13 kishi va xususiy samolyotda 2 kishi halok boʻldi.
* 1961-yil 14-noyabrda Zantop yuk reysi DC-4 18-qo‘nish yo‘lagi yaqinida olma bog‘iga qulab tushdi. Ekipaj omon qoldi.
* 1965-yil 8-noyabrda American Airlines aviakompaniyasining 383-reysi, Boeing 727 18C uchish-qo‘nish yo‘lagiga yaqinlashayotganda qulab tushdi va bortdagi 62 (56 yo‘lovchi va 6 ekipaj) nafardan 58 nafari (53 yo‘lovchi va 5 ekipaj) halok bo‘ldi.
* 1967-yil 6-noyabrda TWA aviakompaniyasining 159 -reysi, Boeing 707 uchish to‘xtatilgan vaqtida uchish-qo‘nish yo‘lagidan chiqib ketdi, 29 yo‘lovchidan 11 nafari jarohat oldi. Yaralangan yoʻlovchilardan biri toʻrt kundan keyin vafot etdi. Ekipajning yetti aʼzosi jarohat olmagan.
* 1967-yil 20-noyabrda TWA 128-reysi, Convair 880 samolyoti 18-qo‘nish-qo‘nish yo‘lagiga yaqinlashayotganda qulab tushdi va bortdagi 82 kishidan (75 yo‘lovchi va 7 ekipaj) 70 (65 yo‘lovchi va 5 ekipaj) halok bo‘ldi.
* 1979-yil 8-oktabrda Comair Flight 444, Piper Navajo samolyoti parvozdan ko‘p o‘tmay qulab tushdi. Yetti yo‘lovchi va uchuvchi halok bo‘lgan.
* 1979-yil 19-oktabrda Burlington Airways, Beechcraft Model 18 samolyoti I-275 koʻprikli yoʻl oʻtkazgichda KY 237 ga qoʻndi. Jarohatlanganlar yo‘q.
* 1983-yil 2-iyunda Dallas - Toronto - Monreal yo‘nalishida uchayotgan Air Canada 797-reysi DC-9 samolyoti kabinadagi yong‘in tufayli Sinsinnatiga favqulodda qo‘nishni amalga oshirdi. 41 yo‘lovchidan 23 nafari tutundan nafas olish yoki yong‘in kuyishi oqibatida halok bo‘ldi, jumladan, kanadalik afsonaviy xalq qo‘shiqchisi Stan Rogers ham. Barcha besh ekipaj aʼzosi tirik qolgan.
* 2004-yil 13-avgustda Convair 580 samolyoti Air Tahoma 185 reysi DHL Worldwide Express bilan shartnoma boʻyicha yuk tashuvchi Memfisdan (Tennessi) Sinsinnati shahriga yoʻl oldi. Samolyot Sinsinnati aeroportidan janubdagi golf maydonchasida yoqilgʻi yoʻqligi va qoʻsh dvigatelning ishdan chiqishi tufayli qulab tushdi, birinchi ofitser halok boʻldi va kapitan jarohat oldi.
* 2018-yil 20-oktabr kuni Ankorijdan kelgan Polar Air Cargo 243-reysi, Boeing 747-400 qo‘nayotganda 27-qo‘nish yo‘lagidan to‘g‘ri chiqib ketdi va K6 va K7 taksi yo‘llari orasidagi yumshoq yerda to‘xtadi. Jabrlanganlar yo‘q, samolyotga hech qanday zarar yetmagan.
* 2019-yil 13-yanvar kuni Delta Air Lines 1708 reysi, Las-Vegasdan kelgan Boeing 737-900ER samolyoti B konkursda joylashgan darvozasiga taksi olib ketayotganida, soat 05:30 atrofida taksi yo‘lagidan chiqib, o‘tga sirg‘alib ketdi. Bortdagi 126 yo‘lovchi yoki ekipaj a’zolaridan hech biri jiddiy jarohat olmagan. Keyinroq bortdagilarning hammasi avtobusda Concoursega olib ketilgan.

## Izohlar

## Manbalar