Yamato (Kanagawa)

**Yamato** (yaponcha: 座間市 Zama-shi) – Yaponiyaning Kanagawa prefekturasida joylashgan shahar. 2021-yil 1-iyun holatiga koʻra, shaharning taxminiy aholisi 242,065 kishini tashkil etadi va aholi zichligi har kvadrat kilometrga 8900 kishini tashkil qiladi. Umumiy maydoni 27.09 km2 (10.46 mi²).

## Geografiyasi
Yamato Tokio markazidan taxminan 40-50 kilometr va Yokohama markazidan 20 kilometr uzoqlikda joylashgan. U sharqdan gʻarbga 3,22 kilometr va shimoldan janubga 9,79 kilometrni choʻzilganligi uchun shimoldan janubga uzun va tor yoʻnalgan. U Sagamino platosida joylashgan boʻlib, shimoldan janubga qarab qiya relefga ega. Shaharning eng baland nuqtasi Shimotsuruma Asama ziyoratgohi joylashgan joyda dengiz sathidan 90 metr balandlikda, eng past nuqtasi esa dengiz sathidan 30 metr balandlikda joylashgan.

### Chegaradosh munitsipalitetlar
Kanagawa prefekturasida:

* Zama
* Fujisawa
* Ebina
* Sagamihara
* Ayase
* Yokogama

Tokioda:

* Machida, Tokio

### Iqlimi
Yamato nam subtropik iqlimga ega (Köppen *Cfa*), yozi issiq va qishi salqin, qor yogʻmaydi. Yamatoada oʻrtacha yillik harorat 14,9 °C. Yillik oʻrtacha yogʻin miqdori 1632 mm, sentyabr esa eng nam oy hisoblanadi. Eng yuqori harorat avgustda 25,7 °C atrofida, eng pasti esa yanvarda, taxminan 4.3 °C atrofida boʻladi.

## Demografiyasi
Yaponiya aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Yamato aholisi soʻnggi 70 yil ichida barqaror ravishda oʻsib bordi.

## Tarixi
Hozirgi Yamato shahri atrofidagi hududda ming yillar davomida odamlar yashab kelgan. Arxeologlar Yaponiya paleolit davriga oid tosh qurollar va Jomon davriga oid sopol parchalarini hududning koʻplab joylaridan topdilar. Bu Heian davridagi *[[Engishiki]]* yozuvlarida qayd etilgan. Kamakura davriga kelib, bu hudud Shibuya tarkibiga kirdi. U erta Muromachi davrida Ashikaga klanining nazorati ostida boʻlgan va keyinchalik Odavaradan keyingi Xojo urugʻining hududlari tarkibiga kirgan. Edo davrining boshlanishi bilan Yamato hududi Sagami provinsiyasidagi *[[Tokugava|tenryo]]* hududining bir qismi boʻlib, toʻgʻridan-toʻgʻri Tokugava shogunate tomonidan nazorat qilingan, ammo turli *[[Hatamoto|hatamotolar]]* orqali boshqarib borilgan.

Meiji islohotidan keyin kadastr islohotlari paytida hozirgi Yamato hududi Kanagava prefekturasi Koza tumanining bir qismiga aylandi. 1889-yil 1-aprelda u maʼmuriy jihatdan Shibuya qishlogʻi va Tsurumi qishlogʻiga boʻlingan, keyinchalik 1891-yil 25-sentyabrda uning nomi Yamato qishlogʻi deb oʻzgartirilgan. Hudud 1926-yilda Sagami temir yoʻli va 1929-yilda Odakyu elektr temir yoʻli orqali temir yoʻl transporti bilan bogʻlangan, bu esa aholining koʻpayishiga olib kelgan. Yaponiya imperatorlik dengiz floti Sagamino havo bazasi 1940-yilda tashkil etilgan. Yamato qishlogʻi 1943-yilda Yamato shahriga aylandi va 1944-yilda Shibuya qishlogʻi Shibuya shahriga aylandi. Biroq, Shibuya 1955-yilda tarqatib yuborildi, bir qismi yaqin atrofdagi Fujisawa bilan birlashtirildi va qolgan qismi qishloq maqomiga qaytdi. Bu qism 1957-yilda Yamato bilan birlashtirilib, 1959-yilda Yamato shahriga aylandi. 2000-yil aprel oyida Yamato aholisi 200 000 dan oshdi va mahalliy avtonomiya kuchaygan maxsus shahar deb eʼlon qilindi.

2020-yilda shahar smartfonlardan foydalangan holda maxsus belgilangan joylarda yurishni taqiqlashi bilan xalqaro eʼtiborni qozondi, bu birinchi boʻlib jarima yoki pul jazosisiz amalga oshirildi.

## Hukumati
Yamato toʻgʻridan-toʻgʻri saylanadigan mer va 28 aʼzodan iborat bir palatali shahar kengashiga ega boʻlgan mer-kengash boshqaruv shaklidagi shahar. Yamato Kanagava prefekturasi assambleyasiga toʻrtta aʼzo qoʻsha oladi. Milliy siyosat nuqtai nazaridan, shahar Yaponiya Parlamenti quyi palatasining Kanagawa 13-okrugiga kiradi.

## Taniqli shaxslar

* Jungo Fujimoto, professional futbolchi
* Mitsuko Horie, qoʻshiqchi, dublyaj aktrisasi
* Ryuichi Kawamura, qoʻshiqchi, bastakor
* Takeo Kawamura, professional beysbolchi
* Eiko Kavashima, qoʻshiqchi, bastakor
* Nahomi Kavasumi, professional futbolchi
* Masahiko Kondo, qoʻshiqchi
* Xiroshi Nagano, qoʻshiqchi, aktyor
* Noriko Narazaki, dzyudochi
* Shinobu Ohno, professional futbolchi
## Manbalar