open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ekvatorial koordinatalar tizimi

**Ekvatorial koordinatalar tizimi** — samoviy jismlarning joylashishini aniqlash uchun keng qoʻllaniladigan samoviy koordinatalar tizimidir. U sferik yoki toʻrtburchak koordinatalarda amalga oshirilishi mumkin, ikkalasi ham Yerning markazi, Yer ekvatorining samoviy sferaga proyeksiyasidan (osmon ekvatorini tashkil etuvchi) asosiy tekislik, bahorgi tengkunlik tomon birlamchi yoʻnalish va oʻng qoʻl bilan belgilanadi.

Koordinatalar boshi Yer markazidaligi bu koordinatalarning *geosentrik* ekanligini, yaʼni Yerning markazidan u xuddi shaffof boʻlganidek koʻrinib turganini bildiradi. Asosiy tekislik va asosiy yoʻnalish koordinatalar tizimi Yerning ekvatori va qutbiga toʻgʻri kelganda, Yer bilan aylanmasligini, lekin fondagi yulduzlarga nisbatan oʻzgarmasligini anglatadi. Oʻng qoʻl qonuni koordinatalar asosiy tekislik atrofida shimolga va sharqqa qarab oshishini anglatadi.

## Manbalar

## Havolalar
* MEASURING THE SKY A Quick Guide to the Celestial Sphere James B. Kaler, University of Illinois
* Celestial Equatorial Coordinate System University of Nebraska-Lincoln
* Celestial Equatorial Coordinate Explorers University of Nebraska-Lincoln
Hubble ketma-ketligi

**Hubble ketma-ketligi** 1925-yilda Edwin Hubble tomonidan ishlab chiqilgan galaktikalarni tasniflash sxemasidir. Bu format shuningdek *sanchqi* (inglizcha **') sifatida ham ma'lum.

Ushbu ketma-ketlikka binoan, galaktikalar oʻngdan elliptik tarzda boshlanadi va ularning nomlari E0 bilan E7 orasida oʻzgaradi. **E** shaklni ifodalaydi, raqam esa galaktika qanchalik oval ekanligini koʻrsatadi. Boshqacha qilib aytganda, 0 dumaloq, 7 esa juda tekis. Texnik jihatdan bu elliptiklikning 10 darajali bosqichidir.

Keyin galaktikalar S0 yoki lentikular galaktikadan boshlab ikkita alohida toʻplamga ajratiladi. Yuqori tartib spiral galaktikalarni oʻz ichiga oladi. **S** spiralni bildiradi, keyingi harf spirallarning taqsimlanishini tavsiflaydi. 0 spiral qoʻllar yoʻqligini, keyingi harflar esa galaktikada juda ochiq va koʻzga koʻringan qoʻllar borligini bildiradi. Pastki qatorga [[Kashakli spiral galaktika|kashakli spiral galaktikalar]] kiradi. Galaktika markazda joylashgan kashak **B*' ramzi bilan ifodalanadi.

[[Somon yoʻli]], biz joylashgan galaktika, SBbc turiga kiradi. Bu shuni anglatadiki, uning [[:wikt:kashak|kashagi]] qisqa va qoʻllari soni oʻrtacha.

Ushbu sinflarga toʻgʻri kelmaydigan galaktikalar tartibsiz deb taʼriflanadi va *Irr'' bilan belgilanadi.

## Yana qarang
* Rasmiy galaktikalar tasnifi

## Manbalar

## Havolalar
* Galaxies and the Universe, an introduction to galaxy classification
* Near-Infrared Galaxy Morphology Atlas, T.H. Jarrett
* The Spitzer Infrared Nearby Galaxies Survey (SINGS) Hubble Tuning-Fork, Spitzer Space Telescope Legacy Science Project
* Galaxy Zoo – Galaxy classification participation project.
Keklikdüzü (Bitlis)

**Keklikdüzü** — Turkiyaning Bitlis viloyatida joylashgan Bitlis tumaniga qarashli qishloq hisoblanadi.

## Manbalar
Londondagi muzeylar ro'yxati

Ushbu ro‘yxat Angliya va Buyuk Britaniyaning poytaxti **[[London|Londondagi]] muzeylar roʻyxati** hisoblanadi. Shuningdek, unda universitet va notijorat sanʼat galereyalari ham oʻrin olgan. 2016-yil holatiga koʻra, Londonda 250 dan ortiq sanʼat muassasalari roʻyxatga olingan.

## Londondagi muzeylar roʻyxati

## Yaroqsiz muzeylari

## Tashrifchilar raqamlari
Raqamli, Madaniyat, Media va Sport Departamenti (DCMS) har oyda Londondagi yetakchi muzeylarni oʻz ichiga olgan hamda oʻzi homiylik qiladigan davlat sektoridagi muzeylar va tarixiy galereyalar uchun tashrif buyuruvchilarning sonini eʼlon qiladi.

Xususiy sektordagi eng mashhur London muzeyi Sherlok Xolms muzeyi hisoblanadi.

2008-yil 31-martgacha boʻlgan moliyaviy yil uchun DCMS jamilari quyidagicha boʻlgan:

: QAYD: Tate Modern va Tate Britain bir-biridan ikki mil masofada joylashgan alohida hududda joylashgan, ammo DCMS ular uchun faqat bitta umumiy tashrifchi raqamini nashr etadi. Tate Modern ikki kishining koʻproq tashrif buyuruvchilarni jalb qilishi haqida keng tarqalgan xabarlar mavjud, ammo u Britaniya muzeyidan koʻra koʻproq tashrif buyurganmi yoki yoʻqmi aniq emas.

Hukumat tomonidan moliyalashtiriladigan muzeylarning aksariyati 2001-yilda kirish toʻlovlarini undirishni toʻxtatgan va bu 2007-yilda eʼtiroz bildirilgan boʻlsa-da, bu holat saqlanib qolgan. Kirish toʻlovlari olib tashlanganidan soʻng, London muzeylariga tashrif buyuruvchilar soni ortdi, mamlakat boʻylab har yili tashrif buyuruvchilar soni millionlarni tashkil qiladi.

## Yana qarang

* Albertopolis
* Mil muzeyi, London
* London sogʻliqni saqlash va tibbiyot muzeylari
* London madaniyati
* Turkum:Londondagi turistik diqqatga sazovor joylar

## Havolalar

* Londonning eng yaxshi koʻrilmagan muzeylari  — Time Out London
* Yangi koʻrgazmalar  — koʻrgazmalar roʻyxati; Londondagi tijorat sanʼat galereyalarining toʻliq roʻyxatini oʻz ichiga oladi.

## Manbalar
Akira Kamiya

**Akira Kamiya** (yaponcha: 神谷 明; 1946-yil 18-sentyabr) — yaponiyalik ovoz aktyori. Akira Kamiya yapon mangasi va anime teleseriallarida, jumladan, „Fist of the North Star“ filmidagi Kenshiro, „City Hunter“ filmidagi Ryo Saeba va „Urusei Yatsura“dagi Shutaro Mendo kabi mashhur rollarga ovoz bergan. Akira Kamiya mexa janriga oid „Getter Robo“ animesida Ryoma Nagare, „Brave Raideen“ filmida Akira Xibiki, „Gaiking“da Sanshirō Tsuwabuki, „The Super Dimension Fortress Macross“da Roy Focker va "Beast King GoLion" animesida Sincline ovozini ijro etgan.

## Biografiyasi

### Yoshligi
Kamiya Yokohama shahrida tugʻilgan. Tokio Metropolitan Shiba tijorat oʻrta maktabini tamomlagan va Theatre Echo, Aoni Production, Production Baobab, Tokio Actor's Consumer's Cooperative Society va Ups kompaniyalari bilan bogʻlanganidan soʻng frilanser boʻlib faoliyat yurita boshlagan. Keyin Kamiya Saeba Shoji isteʼdodlar agentligiga asos solgan.

Akiraning otasi mebel ishlab chiqaruvchi fabrikani boshqargan, biroq fabrika birdan faoliyatini toʻxtatgan va Akiraning ota-onasi ajrashib ketgan. Shundan so‘ng Akira Kamiyani onasi katta qildi. Onasining yillar davomida ish izlab yurishi natijasida Akira Kamiya Yokogamadagi Aoki boshlangʻich maktabidan tortib Tsurumi shahridagi Xigashiday boshlangʻich maktabi va Tokioning Ota-ku shahridagi Aioi boshlangʻich maktabida oʻqidi.

### Ovoz aktyori sifatida faoliyati
Kamiya 1970-yilda „Theatre Echo“ teatridagi tahsili davomida „Mahō no Mako-chann“ animesida Senkichi rolida ovozli aktyor sifatida debyut qilgan.

Kamiya 1980-yillarda „Weekly Shōnen Jump“ -manga antologiyasidagi bir nechta animatsion manga seriyalarida paydo boʻlgan. Kamiya „Jump anime“ dagi ovozli aktyorlardan biri sifatida tanilgan. Ushbu „Shōnen Jump“ animelarining koʻpchiligi uzoq davom etgan seriyalarga aylanganligi sababli, bu vaqt ichida paydo boʻlgan asarlar koʻpincha Akira Kamiyaning eng yaxshi ishlari sifatida taqdim etiladi.

Akira Animageʼning Gran-pri sovrini sohibi boʻlgan.

## Filmografiyasi

### Animatsiya

### Filmlar

### Videooʻyinlar

### [[Live-action]]

## Yutuqlari

* Anime Grand Prix: Yilning eng mashhur ovoz aktyori (11 marta): 1979-1981, 1983-1985, 1987-1990

## Manbalar

## Havolalar
* Rasmiy blog 
* Rasmiy agentlik profili 
*
Futbol boʻyicha 1997-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi

**Futbol boʻyicha 1997-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi** () — Oʻzbekiston futbol federatsiyasi tomonidan 6-marta oʻtkazilgan 2-divizion musobaqasi. 1997-yil 1-apreldan 1-noyabrgacha 2 davrada (22 ta klub ishtirokida) oʻtkazildi.

## Aʼzolar

* „**Progress**“ (Zarafshon) nomini „Qizilqum“ (Zarafshon) deb o‘zgartirdi.
* **Tegirmonchi** (Shoʻrchi) oʻz nomini Shoʻrchi FK deb oʻzgartirdi.
* „**Gilamchi**“ (Xiva) oʻz nomini „Xiva“ FK deb oʻzgartirdi.
* „**Dinamo-Nasaf**“ (Qarshi) o‘z nomini „Nasaf“ (Qarshi) deb o‘zgartirdi.
* Qashqadaryo viloyati (viloyat) „'''Nasaf'''“ (Qarshi) va „'''Mash’al'''“ (Muborak) klublari o‘rin almashdi: „Nasaf“ Oliy ligaga o‘tdi, „Mash’al“ esa Birinchi ligadan chiqib ketdi.

## Yakuniy jadval

### 16-oʻrin uchun qoʻshimcha oʻyin
„Shahrixon“ FK — „FK Bagʻdod“ — 3:1.

## Eng yaxshi toʻpurarlar

## Yana qarang

* Futbol boʻyicha 1997-yilgi Oʻzbekiston Oliy ligasi
* Futbol boʻyicha 1997-yilgi Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi
* Futbol boʻyicha 1997-yilgi Oʻzbekiston Kubogi

## Havolalar

* Oʻzbekiston 1997 yil Arxivnaya kopiya
Futbol boʻyicha 1996-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi

**Futbol boʻyicha 1996-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi** () — Oʻzbekiston futbol federatsiyasi tomonidan 5-marta oʻtkazilgan 2-divizion musobaqasi. 1996-yil 22-apreldan 27-noyabrgacha 2 davrada (27 ta klub ishtirokida) oʻtkazildi.

## Aʼzolar

* „Nasaf“ (Qarshi) o‘z nomini „**Dinamo-Nasaf**“ (Qarshi)ga o‘zgartirdi.
* „**Baxt**“ (To‘raqo‘rg‘on) nomini „Yoshlik“ (To‘raqo‘rg‘on) deb o‘zgartirdi.
* „**Navro‘z**“ (Namangan) o‘z nomini „Navbahor-2“ (Namangan) deb o‘zgartirdi.

## Yakuniy jadval

## Eng yaxshi toʻpurarlar

## Yana qarang

* Futbol boʻyicha 1996-yilgi Oʻzbekiston Oliy ligasi
* Futbol boʻyicha 1996-yilgi Oʻzbekiston Kubogi
* Futbol boʻyicha 1996-yilgi Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi

## Havolalar

* Oʻzbekiston 1996 Arxivnaya kopiya
Asʼhob ur-ras

**Asʼhob ur-ras** (arabcha) – Qurʼoniy istiloh. “Furqon” (38-oyat) va “Qof” (12-oyat)da Od va Samud qavmlari bilan bir qatorda Asʼhob ur-ras qavmi haqida ham oyat bor. Tafsirlarda ”Asʼhob ur-ras”ning kimlar boʻlgani va qaysi zamonda yashaganlari haqida turli fikrlar mavjud. Baʼzi rivoyatlarda, A.R. (rass nuragan quduq maʼnosini anglatadi) Yamomada yashovchi Samud qavmidan boʻlib, asosan quduqlar atrofida yashashgani aytiladi. Ular ulkan qonxoʻr qushlardan aziyat chekkanlar. Xantala ibn Safvon duo qilib, ularni ushbu balodan qutqaradi. Ammo qavm uning daʼvatiga quloq solmaydi va nuragan quduqqa tushib halok boʻladi.

Alisher Navoiy “Tarixi anbiyo va hukamo”da maʼlumot berishicha, Magʻrib (Shimoliy Afrikadagi mamlakat)da Ras ismli podshoh Haq dinidan yuz oʻgirib, Xudolik daʼvosini qila boshlaydi. Qavm orasida fisq-u fujur, birjinsli nikoh avj oladi. Xantala ibn Safvon ularni bunday ishlardan qaytarmoqchi boʻladi, ammo A.R. uning gapiga quloq solmaydi. Xantala qargʻishi sababli mamlakatda qurgʻoqchilik yuz beradi. Ras boshchiligidagi mushriklar Xantalaga qarshi qoʻshin tortadi va magʻlub boʻladi. Rasning oʻzi qochib, mis va qoʻrgʻoshindan yasalgan qalʼaga berkinadi, ammo Azroil uning jonini oʻsha yerda oladi.

## Manbalar
Asʼhob ul-uxdud

**Asʼhob ul-uxdud** (*[[arabcha]]*: choh egalari) – “Buruj” surasining 4-oyatidan keltirilgan iqtibos. A.U. haqida “Tarixi anbiyo va hukamo”da quyidagicha maʼlumot berilgan: ular asli yamanlik boʻlib, oʻzlariga oʻxshash imonsiz Zulvos ularga podshoh boʻlgan. Zulvosning sehrgar vaziri qarigan chogʻida bir yigitni shogirdlikka olib tarbiyalay boshlaydi. Oʻsha yigit tasodifan bir imonli obidga uchrab, pinhona tarzda shogird tushadi va yuksak ruhoniy martabalarga erishadi. Yigit bir kuni odamlarga hamla qilayotgan ajdahoni oʻz hukmiga boʻysundiradi. Podshoh hojibining koʻzini davolaganidan keyin hojib ham Allohga imon keltiradi. Podshoh hojibdan qanday shifo topganining sababini bilgach, obid va yigitni oʻz huzuriga chaqirib, dindan qaytishini buyuradi. Ular rozi boʻlmagach, hojib va obidni oʻldirib, yigitni dengizga tashlashni buyuradi. Yigitning duosi bilan mulozimlar suvda gʻarq boʻlib, yigit sogʻ-salomat qaytib keladi va podshohni dinga daʼvat qiladi. Podshoh yigitni togʻdan tashlab yubormoqchi, toshboʻron qilmoqchi, oʻqqa tutmoqchi boʻladi, ammo uning barcha harakati zoye ketadi. Yigitda Haq taolo vasli va ishqi gʻolib kelgani sababli, ularga Allohning nomini tilga olib oʻq uzishni maslahat beradi. Shundagina yigitga oʻq tegib halok boʻladi. Yigit oʻlgach, A.U. ham oʻtda butkul kuyib ketadi.

## Manbalar
Asʼhobi Kahf

**Asʼhobi Kahf** () — oʻz davri podshohi Daqyonus (imperator Detsiy) zulmidan qochib, imonlarini saqlash maqsadida gʻorga kirib yashiringan va Alloh taoloning irodasi, ilohiy moʻjiza bilan koʻp yillar uxlatib qoʻyilgan yosh yigitlar va ularning iti. 

Asʼhobi Kahfning necha kishi boʻlganligi haqida (3, 5, 7 kishi) ixtilof bor. Ular Allohning inoyati bilan 309 yildan soʻng uygʻonib, Tamlixo degan sheriklarini yegulik uchun shaharga yuborishadi. Tamlixo sotuvchiga yegulik haqqini toʻlash uchun Daqyonus davridagi tangani beradi. Sotuvchi bu eski pulni koʻrib, Tamlixoni podshoh huzuriga olib keladi. Podshoh bu holatga oydinlik kiritish uchun olimlarni chaqiradi. Olimlar Injilda bu haqda bashorat kelganini aytishadi. Podshoh bu ishdan xursand boʻlib, Tamlixo bilan gʻorga keladi va Asʼhobi Kahf suhbatiga musharraf boʻladi. Asʼhobi Kahf taomni yeb boʻlishgach, yana uyquga ketishadi va uyqu chogʻida Haq taolo amri bilan vafot etadilar. Podshoh ana shu gʻorda ulkan bir maqbara qurdiradi.

Asʼhobi Kahf haqida “Tarixi anbiyo va hukamo”da maʼlumot berilgan. Shuningdek, Alisher Navoiy “Hayrat ul-abror”da Nizomiy, Amir Xus­rav va Jomiyni fano Kahfining asʼhobiga, oʻzini esa ularning itiga mengzagan:“Xamsat ul-mutahayyirin”da Sogʻariy degan shoir ushbu baytga javob yozgani va bu javob Navoiyga ham, Jomiyga ham maqbul tushmagani haqida maʼlumot beriladi.
## Manbalar
Futbol boʻyicha 1995-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi

**Futbol boʻyicha 1995-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi** () — Oʻzbekiston futbol federatsiyasi tomonidan 4-marta oʻtkazilgan 2-divizion musobaqasi. 1995-yil 2-apreldan 26-noyabrgacha 2 bosqichda (26 ta klub ishtirokida) oʻtkazildi.

Dastlabki bosqichda klublar hududiy tamoyil bo‘yicha 2 guruhga bo‘lingan — „Sharqiy“ va „G‘arbiy“. Har bir guruhdan 6 nafar eng yaxshi jamoa Yakuniy guruhga yo‘l oldi va Oliy ligaga 2 ta yo‘llanma uchun kurash olib bordi.

Har bir guruhdan 7 ta eng yomon jamoa „Omon qolish“ guruhini tashkil etdi va Birinchi ligadagi o‘rnini saqlab qolish uchun kurashdi. Dastlabki bosqichdagi klublar oʻyinlari natijalari Yakuniy guruhda va „Omon qolish“ guruhida hisobga olindi.

## Aʼzolar

## Dastlabki bosqich

### Gʻarbiy guruhi

#### Yakuniy jadval

### Sharq guruhi

#### Yakuniy jadval

## Yakuniy bosqich

#### Yakuniy jadval

## Ligada qolish guruhi

#### Yakuniy jadval

## Eng yaxshi toʻpurarlar

## Yana qarang

* Futbol boʻyicha 1995-yilgi Oʻzbekiston Oliy ligasi
* Futbol boʻyicha 1995-yilgi Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi
* Futbol boʻyicha 1995-yilgi Oʻzbekiston Kubogi

## Havolalar

* Oʻzbekiston 1995 Arxivirovanoarxivda saqlangan 2012-yil aprel yilning.
Futbol boʻyicha 1998-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi

**Futbol boʻyicha 1998-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi** () — Oʻzbekiston futbol federatsiyasi tomonidan 7-marta oʻtkazilgan 2-divizion musobaqasi. 1998-yil 1-apreldan 31-oktyabrgacha 2 davrada (20 ta klub ishtirokida) oʻtkazildi.

## Aʼzolar

* „**Tadbirkor**“ (Urganch) klubi oʻz nomini „Urganch“ FK deb oʻzgartirdi.
* „**Afrosiyob**“ (Samarqand) oʻz nomini „FK Samarqand“ga oʻzgartirdi.

## Yakuniy jadval

## Eng yaxshi toʻpurarlar

## Yana qarang

* Futbol boʻyicha 1998-yilgi Oʻzbekiston Oliy ligasi
* Futbol boʻyicha 1998-yilgi Oʻzbekiston Kubogi
* Futbol boʻyicha 1998-yilgi Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi

## Havolalar

* Oʻzbekiston 1998 yil Arxivnaya kopiya
Futbol boʻyicha 1994-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi

**Futbol boʻyicha 1994-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi** () — Oʻzbekiston futbol federatsiyasi tomonidan 3-marta oʻtkazilgan 2-divizion musobaqasi. 1994-yil 9-apreldan 26-noyabrgacha 2 turda (18 ta klub ishtirokida) oʻtkazildi.

## Aʼzolar

* „**Madanchi**“ (Bekobod) nomi „Metallurg“ (Bekobod)ga o‘zgartirildi.
* „Olmaliq“ FK turnirda ishtirok etishdan bosh tortdi.

## Yakuniy jadval

* ***** Turnir ishtirokchilari safi kengaygani sababli keyingi mavsumda Birinchi ligada „Dinamo“ (Urganch) va „'''Yigiruvchi'''“ (Jizzax) jamoalari qoldi.

## Eng yaxshi toʻpurarlar

## Yana qarang

* Oʻzbekiston Oliy ligasi 1994-yil
* Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi 1994-yil
* Oʻzbekiston kubogi 1994-yil

## Havolalar

* O‘zbekiston 1994 Arxivirovanoarxivda saqlangan 2012-yil aprel yilning.
Futbol boʻyicha 2001-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi

**Futbol boʻyicha 2001-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi** () — Oʻzbekiston futbol federatsiyasi tomonidan 10-marta oʻtkazilgan 2-divizion musobaqasi. 2001-yil 1-apreldan 10-noyabrgacha 2 davrada (17 ta klub ishtirokida) oʻtkazildi.

## Aʼzolar

* „**Oltin Boshoq**“ (Jomboy) oʻz nomini „Jomboy“ deb oʻzgartirdi.

## Yakuniy jadval

## Eng yaxshi toʻpurarlar

## Yana qarang

* Futbol boʻyicha 2001-yilgi Oʻzbekiston Oliy ligasi
* Futbol boʻyicha 2001-yilgi Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi
* Futbol boʻyicha 2000-2001-yilgi Oʻzbekiston Kubogi

## Havolalar

* Oʻzbekiston 2001 Arxivnaya kopiya.
Futbol boʻyicha 2002-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi

**Futbol boʻyicha 2002-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi** () — Oʻzbekiston futbol federatsiyasi tomonidan 11-marta oʻtkazilgan 2-divizion musobaqasi. 2002-yil 31-martdan 27-noyabrgacha 2 ta davrada (17 ta klub ishtirokida) oʻtkazildi.

## Aʼzolar

* „Xorazm“ (Urganch) o‘z nomini „**Jayxun**“ (Urganch) deb o‘zgartirdi.
* „Qoʻshtepa“ FK turnirda ishtirok etishdan bosh tortdi.

## Yakuniy jadval

* *****Reglamentni buzgani uchun „Sho‘rchi“ FKdan 6 ochko olib tashlandi.
* „Zadaryo-Trans“ va „Rishton“ klublari 1-turdan soʻng turnirni tark etishdi.

## Eng yaxshi toʻpurarlar

## Yana qarang

* Futbol boʻyicha 2002-yilgi Oʻzbekiston Oliy ligasi
* Futbol boʻyicha 2002-yilgi Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi
* Futbol boʻyicha 2001-2002-yilgi Oʻzbekiston Kubogi

## Havolalar

* Oʻzbekiston 2002-yil Arxivnaya kopiya.
3 000 (son)

**3&nbsp;000** (**uch ming**) — 2 999 va 3 001 orasida joylashgan natural son.

## Matematikada
* 3&nbsp;000 = 23 × 3 × 53  
* 3&nbsp;000 sonining umumiy boʻluvchilar soni 31ta (oʻzini hisobga olmaganda) boʻlib, ular quyidagilardir:  1 2 3 4 5 6 8 10 12 15 20 24 25 30 40 50 60 75 100 120 125 150 200 250 300 375 500 600 750 1 000 1 500 3&nbsp;000 
* Ushbu sonning umumiy boʻluvchilar yigʻindisi 9&nbsp;360 ga  (oʻzini hisobga olmaganda) teng boʻladi.
* Shuningdek, ushbu son ikkilik sanoq sistemasida 101110111000 ga, uchlik sanoq sistemasida 11010010 ga, toʻrtlik sanoq sistemasida 232 320 ga, beshlik sanoq sistemasida 44&nbsp;000 ga, oltilik sanoq sistemasida  21 520 ga, sakkizlik sanoq sistemasida 5&nbsp;670 ga, oʻn ikkilik sanoq sistemasida 18a0 ga, oʻn oltilik sanoq sistemasida BB8 ga, yigirmalik sanoq sistemasida 7a0 ga hamda oltmishlik sanoq sistemasida 2bc ga tengdir.
### Ushbu songa eng yaqin tub sonlar
Ulam spiraliga koʻra, binafsha fondagi sonlar tub sonlar, yashil fondagi sonlar esa kvadrat ildizdan chiqadigan sonlardir.

## Fanda

## Boshqa sohalarda

## Manbalar

## Adabiyotlar
*  
## Havolalar
* 3000 sonining xossalari numberempire.com saytida (inglizcha)
Asʼhobi fil

**Asʼhobi fil** (*arabcha*: fil egalari) – Qurʼoniy ibora. Diniy manbalarda keltirilishicha, 570-yilda Yaman hukmdori Abraha boshchiligida fillarga minib, Kaʼbatullohni buzishga otlangan butparastlarni Alloh taolo eng ojiz yaratiqlaridan biri – abobil (chivindan kattaroq bir nav qush)-lar­ning tumshuqlarida keltirib otilgan sopol toshlar bilan halok etadi. Ushbu voqea Qurʼoni karimning “Fil” surasida aniq-ravshan bayon etilgan boʻlib, Xudoni esdan chiqarganlar hamda oʻz kuch-qudratiga ishonganlarga saboq-eslatma hisoblanadi.

“Hayrat ul-abror”dagi 20-maqolatda Badiuzzamonga nasihat berib, shohlikning asosi – Xudodan gʻofil boʻlmaslik hamda takabburlik qilmaslik ekanligini A.F. qismatiga ishora qilib, dalillashtiradi:Koʻrki ne bir lahzada boʻldi qatil,

Tayri abobil ila asʼhobi fil.

(“Hayrat ul-abror”, 20-maqolat)“Mahbub ul-qulub”ning 3-qismida esa A.F.ning taqdiri Alloh taoloning qudrati va azamatiga dalil sifatida keltirilgan.

## Manbalar
Ato bin Sulaymon

**Ato bin Sulaymon** – “Naso­yim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf shayxi. Basra zohidlaridan. Nafsga qarshi kurashishga koʻp ahamiyat bergan. Saʼdun Majnun bilan suhbatda boʻlgan. Alisher Navoiy “Nasoyim ul-muhabbat”ga “Nafahot ul-uns”­dan ushbu shayx haqidagi bobni aynan kiritgan.

## Manbalar
5000 (son)

**5&nbsp;000** (**besh ming**) — 4&nbsp;999 va 5&nbsp;001 orasida joylashgan natural son.

## Matematikada
* 5&nbsp;000 = 23 × 54  
* 5&nbsp;000 sonining umumiy boʻluvchilar soni 20ta (oʻzini hisobga olmaganda) boʻlib, ular quyidagilardir:  1 2 3 4 5 8 10 20 25 40 50 100 125 200 250 500 625 1&nbsp;000 1&nbsp;250 2&nbsp;500 5&nbsp;000 
* Ushbu sonning umumiy boʻluvchilar yigʻindisi 11&nbsp;715ga  (oʻzini hisobga olmaganda) teng boʻladi.
* Shuningdek, ushbu son ikkilik sanoq sistemasida 1001110001000 ga, uchlik sanoq sistemasida 20212012 ga, toʻrtlik sanoq sistemasida 332200 ga, beshlik sanoq sistemasida 130000 ga, oltilik sanoq sistemasida  35052 ga, sakkizlik sanoq sistemasida 11610 ga, oʻnlik sanoq sistemasida 5000 ga, oʻn ikkilik sanoq sistemasida 2a88 ga, oʻn oltilik sanoq sistemasida 1388 ga, yigirmalik sanoq sistemasida ca0 ga hamda oʻttiz oltilik sanoq sistemasida 3uv ga tengdir.
### Ushbu songa eng yaqin tub sonlar
Ulam spiraliga koʻra, binafsha fondagi sonlar tub sonlar, yashil fondagi sonlar esa kvadrat ildizdan chiqadigan sonlardir.

## Fanda

## Boshqa sohalarda

## Manbalar

## Adabiyotlar
*  
## Havolalar
* 5&nbsp;000 sonining xossalari numberempire.com saytida (inglizcha)
4 000 (son)

**4&nbsp;000** (**toʻrt ming**) — 3&nbsp;999 va 4&nbsp;001 orasida joylashgan natural son.

## Matematikada
* 4&nbsp;000 = 25 × 53  
* 4&nbsp;000 sonining umumiy boʻluvchilar soni 24ta (oʻzini hisobga olmaganda) boʻlib, ular quyidagilardir:  1 2 3 4 5 8 10 16 20 25 32 40 50 80 100 125 125 160 200 250 400 500 800 1&nbsp;000 2&nbsp;000 4&nbsp;000 
* Ushbu sonning umumiy boʻluvchilar yigʻindisi 9 828 ga  (oʻzini hisobga olmaganda) teng boʻladi.
* Shuningdek, ushbu son ikkilik sanoq sistemasida 111110100000 ga, uchlik sanoq sistemasida 12111011 ga, toʻrtlik sanoq sistemasida 332 200 ga, beshlik sanoq sistemasida 112 000 ga, oltilik sanoq sistemasida  30 304 ga, sakkizlik sanoq sistemasida 7 640 ga, oʻnlik sanoq sistemasida 4&nbsp;000 ga, oʻn ikkilik sanoq sistemasida 2 394 ga, oʻn oltilik sanoq sistemasida fa0, yigirmalik sanoq sistemasida a00 ga hamda oʻttiz oltilik sanoq sistemasida 334 ga tengdir.
### Ushbu songa eng yaqin tub sonlar
Ulam spiraliga koʻra, binafsha fondagi sonlar tub sonlar, yashil fondagi sonlar esa kvadrat ildizdan chiqadigan sonlardir.

## Fanda

## Boshqa sohalarda

## Manbalar

## Adabiyotlar
*  
## Havolalar
* 4000 sonining xossalari numberempire.com saytida (inglizcha)
Dok-1 Maks

**Dok-1 Maks** — dori vositasi. Ishlab chiqaruvchisi Marion Biotech Pvt. Ltd.. Hindistonda ishlab chiqarilgan. Tarkibi paratsetamol, gvayfenezin, fenilefrin gidroxloridi.
## Farmakoterapevtik guruhi
Analgetik antipiretik guruhga mansub boʻlib xalqaro farmokologik kodi ATX N02BE51.

## Farmakologik xususiyati
### Farmakokinetikasi
Paratsetamol — oshqozon-ichak traktida(MIT) soʻriladi, qabul qilinganidan 10-60 daqiqadan soʻng plazmada eng yuqori konsentratsiyaga koʻtariladi.

Gvayfenezin — oshqozon-ichak traktida tez soʻriladi (isteʼmol qilingandan 25-30 daqiqa oʻtgach). Jigarda metabolizmga uchraydi. Yarim yemirilish davri 1 soat. U peshob bilan nofaol metabolitlar shaklida chiqadi.

Fenilefrin gidroxlorid — ogʻiz orqali qabul qilinganidan keyin soʻtilish jarayoni sekin kechadi. Ichak devori va jigar orqali oʻtish paytida monoamin oksidaza (MAO) ishtirokida metabollanadi. Qabul qilingan dozaning bir qismi peshob bilan oʻzgarmagan holda chiqadi.
### Farmakodinamikasi
Dori tarkibidagi paratsetamol oʻrganib qolishni chaqirmaydigan analgetik hisoblanadi. Bundan tashqari paratsetamol antipiretik va kuchsiz yalligʻlanishga qarshi dori vositasi hamdir. Taʼsir mexanizmi prostaglandin sintezini ingibirlash va markaziy asab tizimidagi siklooksigenaza fermentini (COX-1, COX-2) bloklash bilan bilan bogʻliq boʻlib, termoregulyatsiya markaziga va gipotalamusdagi ogʻriq retseptorlariga taʼsir qiladi.
gvayfenezin esa baʼlgʻam koʻchiruvchi vosita hisoblanadi. Balgʻamning sirt tarangligini va yopishqoqlik xususiyatlarini pasaytiradi, bu balgʻamning nafas olish yoʻllaridan evakuatsiya qilinishni osonlashtiradi.
Fenilefrin gidroxloridi vazokonstruktiv taʼsirga ega, yuqori nafas yoʻllarining shilliq pardalari va nazal sinuslarning shishishi hamda giperemiyasini kamaytiradi.

## Qoʻllashga koʻrsatmalar
* OʻRVI,
* Yo'tal
* Nazal soha yallig'lanishlarida

## Qabul qilish usuli va dozalari
Sirop:
* 12 yoshdan kattalar 10 mldan kuniga 3-4 marta
* 6-12 yoshdagilar 5 mldan kuniga 3-4 marta
* 2-6 yoshdagilar 2.5 mldan kuniga 3-4 marta

## Nojoʻya taʼsirlari
### Koʻp hollarda kuzatiladi
* Bosh ogʻrigʻi
* Bosh aylanishi
* Terida toshmalar toshishi
* Koʻngil aynish
* Qayd qilish
* Epigastral sohada ogʻriq

### Kamdan-kam kuzatiladi
* Oʻtkir pankreatit
* Midriaz
* Glaukoma
* Depressiya
* Trombotsitopeniya
* Leykopeniya
* Gipoglikemiya
* Dizuriya
* Kvinke shishi
### Doza koʻp qoʻllanilsa
* Diareya
* Oshqozondan qon ketish
* Psixomotor buzulishlar
* Gipoglikemik koma
* Nefrotoksik holatlar.

## Qoʻllashga qarshi koʻrsatmalar
* Dori komponentlariga yuqori sezgirlik
* Bir vaqtning o;zida tarkibida boshqa paratsetamol saqlovchilar isteʼmol qilish
* Gipotireoz
* Arterial gipertenziya
* Yurak ishemik kasalligi
* Reyno sindromi
* Epilepsiya
* Jigar va buyrak yetishmovchiligi
* Bronxial astma
* Gepatit
* Pankreatit
* Oshqozon va 12 barmoqli ichak yara kasalligi
* Qandli diabet
* Xomiladorlik va laktatsiya davri.
Dori tabletka va sirop shaklida ishlab chiqarilgan. Shifokor retseptisiz berilgan. 2022-yil 27-dekabr holatida dori vositasi Oʻzbekistondagi barcha dorixonalardagi sotuvdan qaytarib olingan.

## Dok-1 Maks voqeasi

## Manbalar
Özge Törer

**Özge Törer** (1999-yil 16-avgustda tug‘ilgan) turkiyalik aktrisa. Hukmdor Usmon turk serialida Burak Özchivit bilan birga bosh rolni ijro etgan. Bala Hatun roli bilan tanilgan. Törer 1999-yilda Turkiyaning Istanbul shahrida tug‘ilgan. U Turkiyaning Silivri shahrida yashagan, oʻrta maktabni tugatgach Mugla Sitki Kocman universitetiga kiradi, u yerda sahna koʻrsatuvidagi roli uchun mukofotga sazovor boʻlgan. Ilgari faqat kichik telekoʻrsatuvda boshlovchi sifatida ishtirok etgan Özge *2021-yilda „Yilning eng yaxshi aktrisasi“ nominatsiyasida ikkita mukofotga sazovor boʻldi. Ulardan biri Bala Hatun roli uchun* „Kristal Globe“ mukofoti edi.

## Filmografiyasi

## Manbalar
Dori vositalarini standartlash ilmiy markazi

**DORI VOSITALARINI STANDARTLASH ILMIY MARKAZI** — dori vositalarini sifatini yanada oshirish, maxalliy tabiiy resurslar yordamida dori vositalarini ajratib olish, ishlab chiqarish va respublika tashkilotlari tomonidan yaratilgan dori vositalarini standartlash ishlarini tashkil etish va xalqaro talablar darajasiga ko‘tarish vazifalarini bajarish maqsadida tashkil etilgan markaz hisoblanadi.

## Tarixi
Markaz Toshkent farmatsevtika institutining rektori Axmad Nigmanovich Yunusxoʻjaev va Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligining 2001-yil 16-oktyabr kunida qabul qilingan № 476-sonli buyrugʻiga asosan quyidagi ikki davlat tashkilotlari: Toshkent farmatsevtika instituti hamda Dori vositalarini ekspertizasi va standartizatsiyasi davlat markazi tomonlari tashabbusi bilan tashkil etilgan.

## Manbalar
Komil Rashidov

**Komil Qayumovich Rashidov** — oʻzbek diplomati, yuridik fanlar doktori, professor. 2013-2019-yillarda O‘zbekistonning Qirg‘izistondagi elchisi. 2012-2013-yillarda O‘zbekiston tashqi ishlar vazirining o‘rinbosari bo‘lgan.

## Biografiya
1964-yil 21-yanvarda Samarqand shahrida tug‘ilgan.

1986-yilda Samarqand davlat universitetining huquqshunoslik fakultetini tamomlagan. Yuridik fanlar doktori, professor.

1986—1991 — Samarqand davlat universiteti o‘qituvchisi.

1991—1994 — Toshkent davlat yuridik instituti aspiranti.

1994—1995 — Jahon iqtisodiyoti va diplomatiya universiteti oʻqituvchisi.

1995—1997 — Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi xalqaro huquq boshqarmasi boshlig‘i.

1997—2000 — Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti devonining konsultanti.

2000-yilda — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy xo‘jalik sudi qonunchilik va xalqaro-huquqiy munosabatlar bo‘limi mudiri.

2000—2004 — Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi kotibiyati qo‘mitalar bilan ishlash bo‘limi mudirining o‘rinbosari.

2004—2012 — Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi yuridik boshqarmasi boshlig‘i.

2012—2013 — O‘zbekiston Respublikasi tashqi ishlar vazirining o‘rinbosari.

2013—2019 — Oʻzbekistonning Qirgʻizistondagi favqulodda va muxtor elchisi.

2019—2020 — Oʻzbekiston bosh vazirining maslahatchisi — xorijda vaqtinchalik mehnat faoliyatini amalga oshiruvchi fuqarolarning huquqlarini himoya qilish va qo‘llab-quvvatlash boshqarmasi boshlig‘i.

2020-yil 27-avgustdan hozirgacha O‘zbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi yuridik boshqarmasi boshlig‘i lavozimida ishlab kelmoqda.

## Oilasi
Oilali, ikki nafar farzandi bor.

Qizi — Saida Rashidova, bolalar yozuvchisi, tarjimon va bloger. 2025-yil 30-apreldan Yoshlar ishlari agentligi direktorining davlat tili bo‘yicha maslahatchisi.

## Manbalar
Joʻrabek Mirzamahmudov

**Mirzamahmudov Joʻrabek Tursunpoʻlatovich** () — 2022-yildan hozirga qadar O‘zbekiston Respublikasi Energetika vaziri, 2020—2022-yillarda — Atom energetikasini rivojlantirish agentligi bosh direktori.

## Biografiyasi
1997—1999 — Toshkent kimyo-texnologiyalari instituti talabasi.

1999—2001 — “Umid" fondi” yoʻllanmasi boʻyicha AQShning Alabama universiteti talabasi.

2002—2003 — Buxoro neftni qayta ishlash zavodi muhandisi.

2003—2006 — “Oʻzlitineftgaz” OAJ neft va gazni qayta ishlash texnologik-kompleksi boʻlimida muhandis, neft va gazni qayta ishlash va transportni gazga tayyorlash boʻlimi ilmiy-texnik kompleksi muhandisi, kichik ilmiy xodim, TEO va istiqbolli loyihalash boʻlimi 1-toifali muhandisi, yetakchi muhandisi.

2006—2012 — “Oʻzbekneftgaz” milliy xolding kompaniyasi tashqi iqtisodiy aloqalar va investitsiyalarni jalb qilish boshqarmasi bosh mutaxassisi, boshqarma boshligʻi oʻrinbosari, investitsiyalar dasturi va resurslarni prognozlashtirish bosh boshqarmasi boshligʻi oʻrinbosari — “Neftegazinvest” korxonasi direktori.

2012—2014 — Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va sanoat vazirining oʻrinbosari.

2014—2017 — “Oʻzkimyosanoat” davlat kompaniyasi boshqaruvi raisining oʻrinbosari, istiqbolli rivojlanish va investitsiyalar boʻyicha boshqaruv raisining oʻrinbosari.

2017—2018 — Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi apparati Geologiya, yoqilgʻi-energetika kompleksi, kimyo, neft-kimyo va metallurgiya sanoati masalalari axborot tahlil departamenti mudiri

2018—2019 — Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi “Oʻzatom” agentligi bosh direktori.

2019—2022 — Oʻzbekiston Respublikasi Eneretika vazirining birinchi oʻrinbosari — “Oʻzatom” agentligi bosh direktori.

2022-yildan — O‘zbekiston Respublikasi Energetika vaziri.

## Mukofotlari
2024-yil 24-avgustda Doʻstlik ordeni bilan mukofotlangan.

## Havolalar
* Facebook sahifasi
* Instagram sahifasi

## Manbalar
Hilola Umarova

**Hilola Umarova Oʻktamovna** (1988-yil, Veymar, Germaniya Demokratik Respublikasi) – 2020-yildan Prezident taʼlim muassasalari agentligi direktori lavozimida ishlab kelgan. 2022-yil 30-dekabrda maktabgacha va maktab taʼlimi vaziri lavozimiga tayinlangan va 2025-yil 31-iyul kuni lavozimidan ozod etilgan. Jahon iqtisodiyoti va diplomatiya universitetini tamomlagan.

Mutaxassisligi – tashqi iqtisodiy faoliyat. Oʻzbek, rus, ingliz tillarini mukammal biladi.

## Tarjimai holi
Umarova Xilola Uktamovna 1988-yili Olmoniyaning Vaymer shahrida tugʻilgan. Millati oʻzbek, maʼlumoti oliy. 2010-yilda Jahon iqtisodiyoti va diplomatiya universitetini, 2013-yilda Jahon iqtisodiyoti va diplomatiya universitetini tamomlagan.

## Mehnat faoliyati
Mehnat faoliyatini 2014-yilda Toshkent shahridagi Inha universiteti hujjat taʼminoti va nazorati guruhi 1-toifali mutaxassisligidan boshlagan.
* 2016—2018 – Toshkent shahridagi Inha universiteti hamkorlikni rivojlantirish va homiylarni jalb etish boʻlimi yetakchi mutaxassisi.
* 2018 – Toshkent shahridagi Inha universiteti xalqaro hamkorlik boʻlimi boshligʻi oʻrinbosari.
* 2018 – Toshkent shahridagi Inha universiteti xalqaro hamkorlik boʻlimi boshligʻi.
* 2018 – Oʻzbekiston Respublikasi Prezident huzuridagi Davlat boshqaruvi Akademiyasi tadqiqotchisi.
* 2018—2020 – Toshkent shahridagi Inha universitetining faol tadbirkorlik, innovatsion gʻoyalar va texnologiyalarni qoʻllab-quvvatlash masalalari boʻyicha bosh menejeri.
* 2020—2022 – Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Prezident, ijod va ixtisoslashtirilgan maktablarni rivojlantirish agentligi direktori.
* 2022-yil 30-dekabrdan 2025-yil 14-iyulgacha Oʻzbekiston Respublikasi Maktabgacha va maktab taʼlimi vaziri.
* 2025-yil 14-iyuldan – 2026-1-fevralgacha Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi rahbarining taʼlimni isloh qilish boʻyicha oʻrinbosari lavozimida faoliyat yuritgan.
* 2026-yil 17-fevraldan O‘zbekiston Respublikasi Maktabgacha va maktab ta’limi vazirligining pedagogik taʼlimni rivojlantirish masalalari boʻyicha oʻrinbosari va Nizomiy nomidagi Oʻzbekiston milliy pedagogika universiteti rektori etib tayinlandi.

## Manbalar
CA

**CA**:
* CA — Kaliforniya shtatining pochta kodi
* ca — katalan tili uchun ISO 639-1 kodi
* Certification authority
* .ca — Kanada uchun domen
6000 (son)

**6&nbsp;000** (**olti ming**) — 5&nbsp;999 va 6&nbsp;001 orasida joylashgan natural son.

## Matematikada
* 6&nbsp;000 = 24 × 3 × 53  
* 6&nbsp;000 sonining umumiy boʻluvchilar soni 40ta (oʻzini hisobga olmaganda) boʻlib, ular quyidagilardir:  1 2 3 4 5 6 8 10 12 15 16 20 24 25 30 40 50 100 125 200 240 250 300 375 400 500 600 750 1&nbsp;000 1&nbsp;200 1&nbsp;500 2&nbsp;000 3000 6&nbsp;000 
* Ushbu sonning umumiy boʻluvchilar yigʻindisi 19&nbsp;344 ga  (oʻzini hisobga olmaganda) teng boʻladi.
* Shuningdek, ushbu son ikkilik sanoq sistemasida 1011101110000 ga, uchlik sanoq sistemasida 22020020 ga, toʻrtlik sanoq sistemasida 1131300 ga, beshlik sanoq sistemasida 143000 ga, oltilik sanoq sistemasida  43440 ga, sakkizlik sanoq sistemasida 13560 ga, oʻnlik sanoq sistemasida 6000 ga, oʻn ikkilik sanoq sistemasida 3580 ga, oʻn oltilik sanoq sistemasida 1770 ga, yigirmalik sanoq sistemasida f00 ga hamda oʻttiz oltilik sanoq sistemasida 4mo ga tengdir.
### Ushbu songa eng yaqin tub sonlar
Ulam spiraliga koʻra, binafsha fondagi sonlar tub sonlar, yashil fondagi sonlar esa kvadrat ildizdan chiqadigan sonlardir.

## Fanda

## Boshqa sohalarda

## Manbalar

## Adabiyotlar
*  
## Havolalar
* 6&nbsp;000 sonining xossalari numberempire.com saytida (inglizcha)
7000 (son)

**7&nbsp;000** (**yetti ming**) — 6&nbsp;999 va 7&nbsp;001 orasida joylashgan natural son.

## Matematikada
* 7&nbsp;000 = 23 × 53 × 7  
* 7&nbsp;000 sonining umumiy boʻluvchilar soni 32ta (oʻzini hisobga olmaganda) boʻlib, ular quyidagilardir:  1 2 3 4 5 7 8 10 14 20 25 28 35 40 50 56 70 100 125 140 175 200 250 280 350 500 700 875 1&nbsp;000 1&nbsp;400 1&nbsp;750 3&nbsp;500 7&nbsp;000 

* Ushbu sonning umumiy boʻluvchilar yigʻindisi 18&nbsp;720 ga  (oʻzini hisobga olmaganda) teng boʻladi.
* Shuningdek, ushbu son ikkilik sanoq sistemasida 1101101011000 ga, uchlik sanoq sistemasida 100121021 ga, toʻrtlik sanoq sistemasida 1231120 ga, beshlik sanoq sistemasida 211000 ga, oltilik sanoq sistemasida  52224 ga, sakkizlik sanoq sistemasida 15530 ga, oʻnlik sanoq sistemasida 7000 ga, oʻn ikkilik sanoq sistemasida 4074 ga, oʻn oltilik sanoq sistemasida 1b58 ga, yigirmalik sanoq sistemasida ha0 ga hamda oʻttiz oltilik sanoq sistemasida 5eg ga tengdir.

### Ushbu songa eng yaqin tub sonlar
Ulam spiraliga koʻra, binafsha fondagi sonlar tub sonlar, yashil fondagi sonlar esa kvadrat ildizdan chiqadigan sonlardir.

## Fanda

## Boshqa sohalarda

## Manbalar

## Adabiyotlar
*  
## Havolalar
* 7&nbsp;000 sonining xossalari numberempire.com saytida (inglizcha)
Qeysi

**Qaysı**, **Qeysi**, **Gheysi** () — Eronda keng tarqalgan quritilgan oʻrik turi. Damavand, Amol, Tasudj, Sharqiy Ozarbayjon va Kirman atrofida keng tarqalgan. Quritilgan oʻrikni xuddi shunday isteʼmol qilish yoki turli xil taomlarda ishlatish mumkin.

## Manbalar
Olmaliq (futzal klubi)

**Olmaliq** — Toshkent viloyati Olmaliq shahrining futzal klubi. Futzal ikkinchi ligasida qatnashadi. 2020-yilda tashkil etilgan.

## Manbalar
Xoʻja Xisrav

**Xoʻja Xisrav** (**Xoʻja Xisrav Karminiy**, **Xoja Xusrav**, **Xoja Xusrav al-Amiriy al-Karminiy**;  asrda yashagan) — samarqandlik xoʻjalardan boʻlgan shayx. Naqshbandiya tariqatining targʻibotchisi. Oʻz davrida islom dinining peshvosi, turli karomatlar sohibi sifatida tanilgan. Qabri Karmana shaharchasidagi Xoʻja Xisrav maqbarasida.
## Hayoti va faoliyati
Xoʻja Xisravning hayoti haqida juda kam maʼlumot saqlangan. Hatto uning tugʻilgan va vafot etgan yillari ham nomaʼlum. Yetib kelgan maʼlumotlarga koʻra Xoʻja Xisrav samarqandlik xoʻjalar avlodidan boʻlib, Bahouddin Naqshband, Mavlono Orif Deggaroniylar bilan bir davrda yashagan va ular bilan muloqotda boʻlgan. Xalq orasida islom dinining peshvosi va avliyo sifatida nom qozongan. U Naqshbandiya tariqatiga amal qilgan hamda uni keng targʻib qilgan. Samarqanddan Karmanaga koʻchib oʻtgan, umrining oxirigacha shu yerda yashagan.
## Tarixiy qoʻlyozmalarda eslanishi
Xoʻja Xisrav haqida ayrim tarixiy asarlarda yozib qoldirilgan. Jumladan, Abul Muhsin Muhammad Boqir ibn Muhammad Alining „Bahouddin balogardon“ asarida Mavlono Orif Deggaroniydan quyidagi gaplar keltirilgan:

## Xotira

Karmana shaharchasida joylashgan Xoʻja Xisrav qabri ustida 2008-yil maqbara qurilgan. Xoʻja Xisrav qabri yaqinida joylashgan qabriston Xoʻja Xisrav qabristoni deb nomlanadi. Karmanada Xoʻja Xisrav nomida 11 ustunli masjid ham boʻlgan, hozirda saqlanib qolmagan. Shuningdek, Karmana shaharchasi janubida joylashgan mahallaga Xoʻja Xisrav nomi berilgan.

## Manbalar

## Adabiyotlar
*
Toʻtixon Qulbekova

**Toʻtixon Qulbekova** (1915-yil, Fayziobod qishlogʻi, Oltiariq tumani, Fargʻona viloyati — ?) — paxtakor, Sotsialistik Mehnat Qahramoni (1949), KPSS aʼzosi (1944).

## Tarjimayi holi
Toʻtixon Qulbekova 1915-yili Oltiariq tumani Fayziobod qishlogʻi tavallud topgan. 1938—1942-yillari Oltiariq tumanidagi „Qizil qoʻshin“ kolxozida kolxozchi, 1943—1946-yillarda kolxoz raisining oʻrinbosari, 1946—1948-yillar, 1963—1964-yillari Leningrad kolxozida bogʻcha mudirasi, 1948—1952-yillarda zveno boshligʻi, 1957—1963-yillar va 1971—1974-yillarda brigadir, 1969—1970-yillarda Leningrad kolxozi raisining oʻrinbosari, 1964—1969-yillari Fayziobod qishloq soveti raisi, 1971—1975-yillarda ipakchilik brigadasi boshligʻi boʻlib ishlagan. Qulbekova boshchiligidagi zvenoda gektaridan 69,2 sentner paxta yetishtirilgan (1949). 3-chaqirirq Oʻzbekiston SSR Oliy Soveti deputati (1951—1954). 2 marta Lenin ordeni, „Hurmat Belgisi“ ordeni bilan mukotlangan. 1975-yilda pensiyaga chiqqan.

## Manbalar

## Adabiyotlar
*
Alisher Navoiy masjidi

**Alisher Navoiy masjidi** — Alisher Navoiy tomonidan bunyod etilgan yoki uning nomi berilgan masjidlar.

* Alisher Navoiy masjidi (Hirot) — Afgʻonistonning Hirot shahrida joylashgan masjid;
* Alisher Navoiy masjidi (Kogon) — Oʻzbekistonning Buxoro viloyati Kogon shahrida joylashgan masjid;
* Alisher Navoiy masjidi (Urgut) — Oʻzbekistonning Samarqand viloyati Urgut tumanida joylashgan masjid.
8000 (son)

**8&nbsp;000** (**sakkiz ming**) — 7&nbsp;999 va 8&nbsp;001 orasida joylashgan natural son.

## Matematikada
* 8&nbsp;000 = 26 × 53  
* 8&nbsp;000 sonining umumiy boʻluvchilar soni 28ta (oʻzini hisobga olmaganda) boʻlib, ular quyidagilardir:  1 2 4 5 8 10 16 20 25 32 40 50 64 80 100 125 160 200 250 320 400 500 800 1&nbsp;000 1&nbsp;600 2&nbsp;000 4&nbsp;000 8&nbsp;000 
* Ushbu sonning umumiy boʻluvchilar yigʻindisi 19&nbsp;812 ga  (oʻzini hisobga olmaganda) teng boʻladi.
* Shuningdek, ushbu son ikkilik sanoq sistemasida 1111101000000 ga, uchlik sanoq sistemasida 101222022 ga, toʻrtlik sanoq sistemasida 1331000 ga, beshlik sanoq sistemasida 224000 ga, oltilik sanoq sistemasida  101012 ga, sakkizlik sanoq sistemasida 17500 ga, oʻnlik sanoq sistemasida 8000 ga, oʻn ikkilik sanoq sistemasida 4768 ga, oʻn oltilik sanoq sistemasida 1f40 ga, yigirmalik sanoq sistemasida 1000 ga hamda oʻttiz oltilik sanoq sistemasida 668 ga tengdir.	

### Ushbu songa eng yaqin tub sonlar
Ulam spiraliga koʻra, binafsha fondagi sonlar tub sonlar, yashil fondagi sonlar esa kvadrat ildizdan chiqadigan sonlardir.

## Fanda

## Boshqa sohalarda

## Manbalar

## Adabiyotlar
*  
## Havolalar
* 8&nbsp;000 sonining xossalari numberempire.com saytida (inglizcha)
Mirzaatxam Raximov

**Raximov Mirzaatxam Mirzahakimovich** (1943—2013) — Toshkentda tugʻilgan. Oliy maʼlumotni M. V. Lomonosov nomidagi Moskva davlat universitetida olgan. Ushbu oliygohda aspiranturada tahsil olibkimyo fanlari nomzodi unvoniga sazovor boʻlgan (1972-yil). Oʻzbekistonda biotexnologiya fanining tashkilotchilaridan biri hisoblanadi. Oʻzbekiston Milliy universiteti va boshqa qator oliy oʻquv yurtlarida biotexnologiya kafedralari va markazlarini tashkil etgan. Asosiy ilmiy yoʻnalishi fermentativ kataliz asosisda biotexnologik jarayonlar yaratish boʻlsa-da, biologiya, tibbiyot, kimyo, oziq-ovqat va boshqa yoʻnalishlarda oʻta keng faoliyat koʻrsatib kelayotgan yirik olimdir. Yuzga yaqin fan doktorlariga ustozlik qilgan. 500 dan ortiq ilmiy maqolalar, oʻquv qoʻllanmalar, darslik va patentlar muallifi.

## Manbalar
Bioreaktor

**Bioreaktor** — biologik reaksiyalarni amalga oshirishga mo'ljallangan sig'im. Bu atama aerob va anaerob organizm hujayralarini o'stirish uchun zarur bo'lgan sig'imlarga hamda hujayra va fermentlarni to'plashda foydalaniladigan naychalarga nisbatan ishlatiladi.
## Manbalar
Giflar

**Giflar** — ipchalar-zamburugʻ tanasini tashkil etuvchi bir yoki bir nechta hujayradan hosil boʻlgan, mikroskopda arang koʻrish mumkin boʻlgan iplar.
## Manbalar
Inokulyat

**Inokulyat** — koʻpaytirish usuli-tirik organizmlar, masalan, [mikroorganizmlar suspenziyasi ozuqa muhitga oʻtkazilgandan keyin yangi avlod beradi.
## Manbalar
Klonli mikrokoʻpaytirish

**Klonli mikrokoʻpaytirish** - *in vitro* jinssiz usul yordamida boshlangʻich oʻsimlik bilan genetik bir xil oʻsimliklar.
## Manbalar
Alisher Navoiy masjidi (Kogon)

**Alisher Navoiy jomeʼ masjidi** — Oʻzbekistonning Buxoro viloyati Kogon shahrida joylashgan jomeʼ masjid. Shaharning gʻarbiy qismida bunyod etilgan ilk va yagona masjid.

Masjidning ilk binosi 1989—1991-yillarda 10x10 metr maydonda bunyod etilgan. 1992-yilda masjidga 600 m² yer maydoni ajratib berilgan. 1994-yilda masjidni kengaytirish ishlari boshlanib, tahoratxona va ayvon qurilgan. 1999-yil Davlat Adliya boshqarmasi roʻyxatidan oʻtkazilgan. Yillar mobaynida masjid hududi kengayib borgan va 2012-yilda 733 m² ga yetgan. 2016-yilda masjidning asosiy binosi toʻliq rekonstruksiya qilingan. 2018—2019-yillar davomida masjidda qurilish ishlari olib borilib, masjid ayvoni kengaytirilgan, tahoratxona qayta qurilgan.

Turli yillarda Roib Loyiqov (1991—1999), Toʻlqin Safarov (1999—2017), Afzal Kamolovlar (2017—hozirgacha) masjidga imom etib tayinlanishgan.

2020-yil 31-oktyabrda payvandlash xavfsizligi qoidalarining buzilishi sababli yongʻin sodir boʻlib, natijada masjid yordamchi binosining 35 m² tom qismi yongan.

Hozirda masjidning eski binosi oʻrnida yangi zamonaviy koʻrinishdagi masjid binosi qurilyapti.

## Yana qarang
* Shom masjidi
* Zirabod masjidi

## Manbalar
Inoyatov

Ushbu sahifada **Inoyatov** familiyali shaxslar berilgan.

# Rustam Inoyatov – Oʻzbekiston Respublikasi Milliy xavfsizlik xizmati sobiq raisi.
# Axrol Inoyatov – futbolchi.
# Hidoyat Inoyatov – futbolchi.
# Ulugʻbek Inoyatov – Oʻzbekiston sobiq xalq taʼlimi vaziri.
# Hamid Inoyatov – tarixchi olim.
# Mirobid Inoyatov – davlat va jamoat arbobi, qatagʻon qurboni.
# Baxrom Inoyatov – aktyor, pedagog, birinchi oʻzbek dirijyorlaridan. 
# Amrillo Inoyatov – oʻzbek shifokori va davlat arbobi.
# Sudaxon Inoyatov – diniy xizmatchi, eshon.

## Yana qarang
* Inoyatova
Lipid produtsentlar

**Lipid produtsentlar** — achitqi zamburugʻlarining Rhodotorula, Lipomyces, Cryptococcus avlodiga mansub shtammlari koʻproq miqdorda (quruq massadan 50-60%) lipid saqlaydilar. Candida avlodiga mansub mikroorganizmlar ozroq (20-40%) lipid saqlasalar-da, tez oʻsib rivojlanishlari bilan ajralib turadilar.
## Manbalar
Liofilizatsiya

**Liofilizatsiya** - hujayralarni muzlagan holatidan vakuum ostida suyuq fazaga o'tkazmay quritishidir.
## Manbalar
Skrining

**Skrining** — bitta hujayradan klon olish yoʻli bilan mikroorganizmlarning aralash populyatsiyasidan keragini ajratish.
## Manbalar
Armen

**Armen** — Albaniyaning janubi-gʻarbiy qismidagi Vlorë okrugida joylashgan qishloq va sobiq munitsipalitet. 2015-yilda mahalliy hokimiyat islohotida u Selenicë munitsipalitetining boʻlinmasiga aylandi. 2011-yilgi aholini roʻyxatga olishda qishloqda aholi soni 2965 nafar kishi edi. Munitsipal birlik Armen, Karbunarë, Rromës, Treblovë, Lubonjë, Picar va Mesarak qishloqlaridan iborat.

## Manbalar
Bamatat

**Bamatat** — Albaniyaning Vlorë okrugida joylashgan aholi punkti. U Delvinë munitsipaliteti tarkibiga kiradi. Qishloqda musulmon albanlar istiqomat qiladi.

## Manbalar
Shom masjidi

**Shom jomeʼ masjidi** — Oʻzbekistonning Buxoro viloyati Kogon shahrida joylashgan jomeʼ masjid. Shaharning sharqiy qismida bunyod etilgan yagona sunniylar masjidi.

Masjid oʻz davrida Kogon shahar Lokomotiv deposining rahbari boʻlgan Toshiyev Shomurod homiyligida qurilgan va oʻz faoliyatini 1995-yili Ramazon oyidan boshlagan. Masjid nomi uning homiysi ismiga atab „Shom“ deb nomlangan.

Masjid binosi pishiq gʻishtdan qurilgan. Uning kiraverishiga ayvon tiklangan. Masjid binosi ikki xonadan iborat.

## Yana qarang
* Alisher Navoiy masjidi
* Zirabod masjidi

## Manbalar
Çaush

**Çaush** () — Albaniya janubidagi Vlorë okrugida joylashgan qishloq. 2015-yilda mahalliy hokimiyat islohotida u Finiq munitsipaliteti tarkibiga kirdi. Bu yerda faqat yunonlar yashaydi.

## Etimologiyasi
Qishloq nomi alban tilidan kelib chiqqan.

## Demografiyasi
Usmonlilar imperiyasi statistik maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 1895-yilda 128 nafar kishi yashagan. Qishloqda 1993-yilda 718 nafar aholi istiqomat qilgan va ularning barchasi etnik yunonlar edi.

## Manbalar

## Havolalar

* Qishloq tasvirlangan foto jamlanma
Cerkovicë

**Cerkovicë** (, *Tserkovitsa*) — Albaniyaning Vlorë okrugida joylashgan qishloq. 2015-yilda mahalliy hokimiyat islohotida u Finiq munitsipaliteti tarkibiga kirdi. Bu yerda faqat yunonlar yashaydi.

## Eng yaqin joylar

* Leshnicë va Poshtme
* Leshnicë e Sipërme
* Malican
* Shëndre

## Manbalar
Yettinchi bo‘lmadagi mo‘jiza

***Yettinchi boʻlmadagi moʻjiza*** () — 2019-yilda suratga olingan turk filmi. Rejissyor — Mehmet Ada Öztekin. Bu 2013-yilda suratga olingan Janubiy Koreyaning „*7-boʻlmadagi moʻjiza“* komediya-drama filmining xuddi shu asosdan foydalangan holda, hikoya, personajlar va maʼlum oʻzgarishlarga ega rasmiy moslashuvidir. Film 93-Oscar mukofotining „Eng yaxshi xalqaro badiiy film“ nominatsiyasida Turkiya tomonidan nomzod qilib koʻrsatish uchun tanlab olgan.
## Syujeti
Film 1983-yilda chekka bir qishloqda boʻlgan voqea haqida. Aqli zaif Mehmet (uni Memo deyishadi) Koyuncu qizi Ova va buvisi bilan togʻ yonbagʻrida yashaydi. Memo baxtsiz hodisa tufayli vafot etgan qizchani oʻldirganlikda ayblanib qamaladi. Qamoqda boshqa mahbuslar uning jinoyati haqida xabar topib, uni kaltaklaydi.

Memo kamera boshligʻini boshqa mahbus tomonidan pichoqlanishidan qutqaradi va qolgan kameradoshlari bilan doʻstlashadi. Kameradagilar Memoning jinoyat sodir eta olmasligini tushunishadi. Shundan soʻng uning aybsizligini isbotlashni rejalashtirishadi.

Ova Memo ayblanayotgan jinoyatga guvoh boʻlgan qochqin bilan uchrashganini, bu baxtsiz hodisa ekanligini va Memoning aybsizligini aytadi. Buni eshitib, qamoqxona xodimlar qochqinni topishga kirishadi. Qochqin topiladi. Lekin uni general yaʼni oʻlgan qizchaning otasi otib oʻldiradi. Aybsizligi isbotlanmagach, Memo osib o'ldirishga hukm qilinadi.

Ammo qamoqxonadagi bir mahbus Memoni qutqarib qolishni xohlaydi va kameradagilar hamda qamoqxona ma'muriyati bir reja o'ylab topishadi.Ushbu reja orqali Memo qutqrib qolinadi.

## Rollar

* Aras Bulut İynemli — Memo
* Nisa Aksongur — Ova (bolaligi)
* Celile Toyon — Fatma Nene
* İlker Aksum — Askorozlu
* Mesut Akusta — Yusuf
* Deniz Baysal — Mine
* Yurdaer Okur — Aydin
* Yildiray Shahinler — Hofiz
* Sarp Akkaya — Nail
* Deniz Celilo*ğ*lu — Faruk
* Ferit Kaya — Ali
* Serhan Onat — Selim
* Emre Yetim — Ayna
* Gulchin Kultur Shahin — Hatice
* Cankat Aydos — qochoq askar
* Doğukan Polat — Tevfik
* Hayal Koseoğlu — Ova

## Qabul
Film 2019-yilda turk kinoteatrlarida 5,3 milliondan ortiq tomoshabin bilan eng koʻp tomosha qilingan film boʻldi. Shuningdek, u Netflixda, ayniqsa, Fransiya va Lotin Amerikasida birinchi oʻrinni egallaganligi sababli, butun dunyo boʻylab katta auditoriyaga ega boʻldi.

## Manbalar