open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Instagram

**Instagram** – Kevin Systrom va Mike Krieger tomonidan yaratilgan hamda rasm va videolarni ulashish uchun moʻljallangan ijtimoiy tarmoq. Shuningdek, boshqa ijtimoiy tarmoq platformalari orqali ularni yuklash imkonini beradi. Bundan tashqari, foydalanuvchilar rasmlar va videolar uchun raqamli filtrlar qoʻllash imkoniga egadir. Instagramda videolar uchun maksimal davomiylik 60 soniyadir. Instagram App Store va Play Market orqali bepul tarqatiladi.

## Tarixi

Instagram Kevin Systrom va Mike Krieger tomonidan yaratilgan hamda bepul mobil ilova sifatida 2010-yilning oktyabr oyida ishga tushirilgan. Dastlab, bu ilova nomi „Burbn“ boʻlgan. Keyinchalik, Systrom va Krieger, „instant camera“ („tezkor kamera“) va „telegram“ soʻzlarini birlashtirib, ilovaning nomini „Instagram“ga oʻzgartirishdi.

Bu xizmat qisqa fursatda 2012-yilning aprel oyiga kelib, 100 million faol foydalanuvchilarga ega boʻlgani ortidan mashhurlik qozondi. Keyinchalik shu yilning oʻzida kompaniyani Facebook, Inc. sotib oldi. Instagram uchun AQSh$1 milliard sarflandi. 2018-yilga kelib esa Instagramda foydalanuvchilar soni 1.1 milliardga yetdi. Mutaxasislarning taʼkidlashicha, Instagramdan tushadigan foyda naqd $2.8 milliardni tashkil etadi.

Hozirgi kunda Instagram Nokia aqlli telefonlari va BlackBerry 10 va boshqa planshetlar uchun ham mavjud.
Instagram foydalanuvchilari uchun yangi funksiya paydo boʻldi. Unga koʻra, endilikda katta yoshli foydalanuvchilarning notanish oʻsmirlarga yozishi taqiqlanadi. Yangi funksiya kattalarga 18 yoshga toʻlmagan, ularning sahifasiga obuna boʻlmagan oʻsmirlarga yozish imkoniyatini bermaydi. Oʻsmirlar esa, oʻz navbatida, sahifasiga aʼzo boʻlish uchun soʻrov yuborgan foydalanuvchilarning shubhali xatti-harakatlari toʻgʻrisida ogohlantiriladi

## Live Rooms
2021-yil 1-martdan boshlab Instagramda uch kishi bilan jonli efir qilish funksiyasi (Live Rooms) qoʻshildi.

## 13 yoshgacha boʻlgan bolalar uchun versiya
Facebook ijtimoiy tarmogʻi Instagramʼning 13 yoshgacha boʻlgan bolalar uchun moʻljallangan maxsus versiyasini ishlab chiqadi. Maʼlum qilinishicha, Facebookʼning oʻzida hozirda shunday texnologiya mavjud boʻlib, u Messenger Kids deb nomlangan. Ammo undagi barcha funksiyalar hamda tarkibiy qism oʻsmirlar (14–18 yosh) uchun moslashtirilgan. Ishlab chiqiladigan yangi ilovaga esa ota-onalarga farzandining sahifalarini nazorat qilishga imkon beruvchi tizim kiritiladi.

"Biz bolalar uchun doʻstlar bilan aloqada boʻlishi, yangi sevimli mashgʻulotlari, qiziqishlari bilan bemalol shugʻullana olishlari uchun ota-onalar tomonidan boshqariladigan tizim kiritiladigan Instagram ishlab chiqishni rejalashtirmoqdamiz", – deya taʼkidlagan kompaniya vakili Djo Osborne.

## Manbalar

## Havolalar

*  
* 
*
13 (film)

**13** — 2010-yilda suratga olingan oʻtkir syujetli film.

## Syujeti
Vincent Ferro ismli yigit elektrik boʻlib ishlaydi. Uning otasi kasalxonada ogʻir ahvolda va davolash uchun katta pul sarflandi, hattoki uyni garovga qoʻyishga toʻgʻri keldi. Yetishmovchilik tufayli oʻqishdan ham haydaldi. Shahardagi xonadonlardan birida buyurtmani bajarayotgan Vincent tasodifan tez va oson katta pul ishlab olish mumkinligi haqidagi gapni xonadon egasidan eshitib qoladi. Yagona shart — ushbu xonadon egasiga kelgan chiziqli konvertdagi qoʻllanmani aniq ado etish. Xonadon egasi, ashaddiy giyohvand, Vincentning koʻz oldida oʻlib qoladi. Vincent uning nomiga kelgan xatni qoʻlga kiritadi va paytdan foydalanib, hali oʻlgan odamni oʻrniga xatda aytilgan manzilga boradi.
Vincent oʻzi bilmagan holda „oʻlim halqasi“ga oʻxshash tavakkal oʻyin ishtirokchisiga aylanib qoladi. Uning qoʻliga 13 raqami beriladi va bu bilan u 13-raqamli ishtirokchiga aylanadi. Oʻyin shahardagi uyushgan jinoiy guruh tomonidan boshqariladi. Guruhning aʼzolari har biri oʻzlari uchun ishtirokchi tanlab oladi va u uchun katta pul tikadi. Bu oʻyinning sharti shunday: 17 nafar jonidan toʻygan ishtirokchilar, doira boʻlib, bir-birlarining boʻyinlariga revolverni tirab turadilar. Oʻyin uch raund va finaldan iborat: 1-raundda har bir revolver patroniga bittadan oʻq solinadi. 2-raundda 2 ta. Signal berilishi bilan qatnashchilar patronni aylantiradilar va bir-birlariga qarata oʻq uzadilar. 3-raundda jinoiy guruh aʼzolari tomonidan tirik qolgan ishtirokchilarning raqamlari yashiringan oq va qora sharlar tanlanadi. Oq sharga ega aʼzolar va ishtirokchilar oʻyinni tark etadilar. Qora sharga ega ikki aʼzolar finalda qatnashadilar. Shunday qilib, 13 va 17 raqamli ishtirokchilar finalda bir-birlarining peshonalariga qarata oʻq uzadilar. 17 raqamli ishtirokchi oʻladi va 13 gʻolib deb eʼlon qilinadi. 13 raqamdagi Vincent oʻzining taqdiri sovgʻa qilgan yutuqni (3.5 million dollar) sumkaga solib, qochib ketadi. 17 raqamli ishtirokchiga pul tikkan guruh aʼzosi (Jasper) Vincentdan qasos olish niyatida yuradi. Vincent pullarni deyarli hammasini onasiga pochta orqali joʻnatib yuboradi va telefonda tez orada uyga qaytishini aytadi. Yelkasiga pullar oʻrniga oʻyinchoq solingan sumkani ilib, poyezd vagonlaridan biriga kiradi va u yerda Jasperni koʻrib qoladi. Qochmoqchi boʻlayotgan Vincentni Jasper otib oʻldiradi va uning sumkasini olib, qochib ketadi. Yaralangan Vincent jon holatda pochta kvitansiyasini yutib yuboradi va joni uziladi.

## Rollarda
* Sam Riley — Vincent
* Ray Winstone — Ronald Lynn, oʻyin instruktori
* Curtis Jackson — Jimmy, jinoiy guruh aʼzosi
* Mickey Rourke — Patrick Jefferson, 17 raqam
* Jason Statham — Jasper, jinoiy guruh aʼzosi.
* David Zayas — detektiv.
* Emmanuelle Chriqui — Vincentning onasi.
* Michael Shannon — Henry, qatnashchi.
* Ben Gazzara — Schlondorff, jinoiy guruh aʼzosi.

## Manbalar
Chigʻatoy qabristoni

**Chigʻatoy qabristoni** — Toshkent shahri Olmazor tumanidagi 9.7 gektar maydonga ega, davlat, madaniyat, fan va jamoat arboblari dafn etiladigan, musulmon va nomusulmonlar qabristoni.  Qabriston yonida Imom Buxoriy jomeʼ masjidi joylashgan.

## Tarixi

Qabriston XVI asrda tashkil qilingan bo'lib, umumiy maydoni 9.7 gektarni tashkil qiladi.

## Dafn etilganlar

* Bibiniso Boltaboyeva
* Abdulhaq Abdullayev
* Habib Abdullayev
* Said Ahmad
* Yoʻldosh Aʼzamov
* Sarvar Azimov
* Sodiq Azimov
* Chingiz Ahmarov
* Karim Bahriyev
* Muxtor Ashrafiy
* Borodin Sergey Petrovich
* Rimma Ahmedova  
* Oybarchin Bakirova
* Ramz Bobojon
* Shukur Burhonov
* Burhonov Ubaydulla Burhonovich 
* Nosir Fozilov
* Nabi Gʻaniyev
* Suyima Gʻaniyeva
* Gʻafur Gʻulom
* Botir Zokirov
* Gafur Rahimov 
* Inoyatov Baxrom
* Galiya Izmaylova
* Asad Ismatov
* Sora Eshontoʻrayeva
* Yelizaveta Petrosova
* Saodat Qobulova
* Pirimqul Qodirov
* Toshmuhammad Qori-Niyoziy
* Abdulla Qahhor
* Kim pen xva
* Eʼtibor Jalilova
* Usta Olim Komilov
* Halima Komilova
* Tohir Malik
* Toʻlqin Mirkomilov
* Mansur Mirzaahmedov
* Ibrohim Moʻminov
* Usta Shirin Murodov
* Musayev Meli
* Mamajonov Komiljon
* Zikir Muhammadjonov
* Nuriddin Muhiddinov
* Boʻritosh Mustafoyev
* Yodgor Nasriddinova
* Amin Niyozov
* Halima Nosirova
* Shamsharov Yoʻldosh
* Hamid Olimjon
* Sobir Odilov
* Ubay Orifovich Orifov
* Sobirjon Oxunjonov
* Abdulla Oripov
* Petrosyans Ashot Ivanovich
* Qodirov Erkin
* Rahim Pirmuhamedov
* Rahimov G'ofir Rahimovich
* Ibrohim Rahim
* Nabi Rahimov
* Sharof Rashidov
* Sobitov Zohid Zarifovich
* Shukur saʼdulla
* Obid Sodiqov
* Poʻlat Saidqosimov
* Azim Suyun
* Sirojiddinov Burhon Hasanovich
* Izzat Sulton
* Muxtor Sultonov
* Oʻtkir Sultonov
* Abdusamat Taymetov
* Oʻrol Tansiqboyev
* Oybek
* Toshmuhamedov Bekjon Oybekovich
* Mukarrama Turgʻunboyeva
* Hamroqul Tursunqulov
* Mirtemir Tursunov
* Minavar Tursunov
* Mannon Uygʻur
* Hamza Umarov
* Erkin Vohidov
* Poʻlat Habibullayev
* Lutfixonim Sarimsoqova 
* Razzoq Hamroyev
* Javlon Hamroyev
* Nabijon Hasanov
* Tamaraxonim
* Toʻxtamurod Joʻrayev
* Abror Hidoyatov
* Olim Xoʻjayev
* Soyib Xoʻjayev
* Roʻzi Choriyev
* Ozod Sharafiddinov
* Maqsud Shayxzoda
* Usmon Yusupov
* Odil Yoqubov
* Maryam Yoqubova
* Komil Yashin
* Komil Yormatov
* Ergash Yoʻldoshev
* Tesha Zohidov
* Saida Zunnunova
* Zulfiya
* Oydin
* Malika Abdullaxoʻjayeva
* Yolqin Toʻraqulov
* Komilov Najmiddin
* Mariya Aleksandrovna Kuznetsova

## Manbalar
Belmonte

**Belmonte** quyidagilardan birini anglatadi:

#### 
* Belmonte (Santa Catarina)
* Belmonte (Bahia)

#### 
* Belmonte Calabro, Calabria mintaqasida joylashgan kommunadir. 
* Belmonte Castello, Lazio mintaqasida joylashgan kommunadir. Frosinone provinsiyasi tarkibiga kiradi.
* Belmonte del Sannio, Molise mintaqasida joylashgan kommunadir. Isernia provinsiyasi tarkibiga kiradi. 
* Belmonte in Sabina, Lazio mintaqasida joylashgan kommunadir. Rieti provinsiyasi tarkibiga kiradi.
* Belmonte Mezzagno, Sitsiliya mintaqasida joylashgan kommunadir. Palermo provinsiyasi tarkibiga kiradi.
* Belmonte Piceno, Marche mintaqasida joylashgan kommunadir. Fermo provinsiyasi tarkibiga kiradi.
* San Colombano Belmonte, Piemont mintaqasida joylashgan kommunadir. Turin provinsiyasi tarkibiga kiradi.

#### 
* Belmonte (Cuenca), Castilla-La Mancha, Cuenca provinsiyasi mintaqasida joylashgan munitsipalitetdir.
* Belmonte de Campos, Castilla y León mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Palencia provinsiyasi tarkibiga kiradi. 
* Belmonte de Gracián, Aragón mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Zaragoza provinsiyasi tarkibiga kiradi.
* Belmonte de Miranda, Asturiya mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Asturiya provinsiyasi tarkibiga kiradi.
* Belmonte de San José, Aragón mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Teruel provinsiyasi tarkibiga kiradi.
* Belmonte de Tajo, Madrid mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Madrid provinsiyasi tarkibiga kiradi.

#### 
* Belmonte (Portugaliya)
Mira

**Mira** quyidagilardan birini anglatadi:

## Yulduz
*Mira (yulduz), Kit yulduz turkumida kuzatilgan birinchi oʻzgaruvchan yulduz.

#### 
* Mira Estrela

#### 
* Mira (Veneto), Veneto mintaqasida joylashgan kommunadir. Venetsiya provinsiyasi tarkibiga kiradi.

#### 
* Mira (Cuenca), Castilla-La Mancha, Cuenca provinsiyasi mintaqasida joylashgan munitsipalitetdir.

#### 
* Mira-Bhayandar

#### 
* Mira (Portugaliya)
Nimr an-Nimr

**Nimr Bakir Amin an-Nimr** – Saudiyada faoliyat yuritgan Shialik mazhabi imomi.

## Biografiyasi
Saudiya Arabistonining sharqiy qismidagi Al-Qatif shahri yaqinidagi Al- Avamiya qishlogʻida Fors koʻrfazi qirgʻogʻida tugʻilgan.

U oʻz nutqlarida va maʼruzalarida Saudiya Arabistonidagi mazhablar boʻyicha kamsitish va shialarga nisbatan zulm haqida tez-tez gapirgan. Vaʼzgoʻy sifatida mamlakatdagi shia ozchiligi orasida, ayniqsa qirollikning Sharqiy viloyatida mashhur boʻldi. Nimr an-Nimrning Muhammad ismli ukasi bor edi. 2004 va 2006-yillarda qisqa muddatga hibsga olingan va 2008-yilda amerikalik diplomatlar bilan uchrashgan. Ular uning shialarga taʼsiri tez oʻsib borayotganini qayd etishgan va Nimr an-Nimrni qirollikdagi ikkinchi muhim shia arbobi deb atagan.

## Qatl etilishi va xalqaro nizolar
2015-yil 25-oktyabrda Saudiya Arabistoni Oliy sudi shayxning apellyatsiya arizasini rad etdi va shu bilan uning qatl etilishiga imkon yaratdi. Qirol Salmon oʻlim hukmini tasdiqladi.

Uning rafiqasi Mona al-Jubeyr Nyu-Yorkdagi kasalxonada vafot etdi.

2016-yil 2-yanvarda Nimr an-Nimr qatl qilindi. Saudiya hukumati an-Nimrni musulmonlar qabristoniga dafn qildi, jasad qarindoshlariga berilmadi.

Siyosatchilar va shia ruhoniylari qatlni qoraladilar. Eron yetakchisi va oliy rahbari Oyatulloh Xomanaiy: „Shahid Shayx Nimrning qatl etilishi Saudiya Arabistoni rahbariyatining siyosiy xatosi boʻldi. Ulamoning nohaq toʻkilgan qoni Saudiya Arabistoni rahbariyatining jazolanishiga olib keladi“.

An-Nimrning qatl etilgani e'lon qilinganidan keyin Saudiya Arabistoni, Bahrayn, Livan va Eronda shia namoyishlari bo'lib o'tdi. Saudiya Arabistonida o'nlab shialar Al-Avomiyadan Al-Qatifgacha yurish uyushtirishdi. Rasmiylar mumkin bo'lgan tartibsizliklarni bostirish uchun Al-Qatifga qo'shin yubordi. Bahraynda politsiya ko‘zdan yosh oqizuvchi gaz yordamida namoyishchilarni tarqatib yubordi.

Eronlik namoyishchilar Saudiya Arabistonining Tehrondagi elchixonasiga molotov kokteyli uloqtirib, bostirib kirishdi. 3-yanvarga o‘tar kechasi Eron politsiyasi namoyishchilarni elchixonadan chiqib ketishga majbur qildi.

4-yanvar kuni Saudiya Arabistoni Eron bilan diplomatik aloqalarini uzdi. Saudiya Arabistonidan keyin Bahrayn, va Sudan Eron bilan diplomatik aloqalarini uzdi. Birlashgan Arab Amirliklari oʻz elchisini chaqirib oldi va Eron bilan diplomatik munosabatlarni muvaqqat ishlar vakili darajasiga tushirganini eʼlon qildi. 5-yanvar kuni Quvayt oʻz elchisini Erondan chaqirib oldi va mamlakat tashqi ishlar vaziri oʻrinbosari Xolid Sulaymon al-Jaralloh Eron elchisiga norozilik notasini topshirdi. 6-yanvar kuni Jibuti Eron bilan diplomatik aloqalarini uzdi. 7-yanvarda Somali Eron bilan diplomatik aloqalarini uzdi.

## Manbalar

## Havolalar
* Podborka publikatsiy o protsesse
* Statya ob utverjdenii prigovora i ego vozmojnix posledstviyax dlya otnosheniy Irana i Saudovskoy Aravii 
* Reportaj TVTs
* Statya na sayte Lenta.ru
AFC U-23 Osiyo chempionati 2016 jamoalar tarkibi

Quyidagi terma jamoalar tarkibi AFC U-23 Osiyo chempionati 2016 final bosqichida qatnashgan terma jamoalar tarkiblari hisoblanadi. Faqat 1991-yilning 1-yanvaridan keyin tugʻilgan futbolchilar musobaqada ishtirok etish huquqiga ega. Har bir jamoa tarkibigaga koʻpi bilan 23ta futbolchi (shulardan 3tasi darvozabon) olishi lozim boʻladi.

Quyida har bir jamoaning 23tadan futbolchilari haqida maʼlumot berilgan.

## A guruhi

### Qatar

Bosh murabbiy:  Félix Sánchez Bas

 

 

 
 

### Suriya

Bosh murabbiy: Muhannad Al Fakir

### Eron

Bosh murabbiy: Mohammad Khakpour

### Xitoy

Bosh murabbiy: Fu Bo

## B guruhi

### Saudiya Arabistoni
Bosh murabbiy:  Adrie Koster

### Yaponiya
Bosh murabbiy: Makoto Teguramori

### Shimoliy Koreya

Bosh murabbiy: Yun Jong-su

 

 

### Tailand

Bosh murabbiy: Kiatisuk Senamuang

Tarkib 2015-yil 29-dekabrda eʼlon qilindi.

## C guruhi

### Iroq

Bosh murabbiy: Abdul Ghani Shahad

### Janubiy Koreya
Bosh murabbiy: Shin Tae-yong

Tarkib 2015-yilning 27-dekabrida eʼlon qilindi.

### Oʻzbekiston
Bosh murabbiy: Samvel Babayan

### Yaman

Bosh murabbiy: Amin Al-Sanini

## D guruhi

### Iordaniya

Bosh murabbiy: Jamal Abu-Abed

### Avstraliya

Bosh murabbiy: Aurelio Vidmar

### Birlashgan Arab Amirliklari

Bosh murabbiy: Abdullah Mesfer

### Vyetnam

Bosh murabbiy:  Toshiya Miura

## Manbalar
Murod Rajabov

**Murod Yodgorovich Rajabov** (1949-yil 30-may, Toshkent, Oʻzbekiston SSR, SSSR — 8-aprel 2023-yil, Toshkent, Oʻzbekiston) — oʻzbek aktyori va rejissyori. Oʻzbekiston Respublikasi xalq artisti (2008-yil).

## Biografiyasi
Murod Rajabov 1949-yilning 30-mart kuni Toshkent shahrida tavallud topgan. Aktyorlik mahorati sababli Oʻzbek kinosining „Temir erkagi“ deb eʼtirof etiladi. 1971-yilda A. N. Ostrovskiy nomidagi Toshkent teatr va rassomlik institutining aktyorlik fakultetini tamomlagan. „Yosh gvardiya“ o‘zbek drama teatrida faoliyat olib borgan. Kino olamiga 1973-yili suratga olingan „Olovli sohil“ filmida yaratgan kichik epizodi orqali kirib kelgan. 2008-yilda O‘zbekiston xalq artisti unvoni berilgan. Murod Rajabov 2023-yil 8-aprel kuni 73 yoshida vafot etdi.

## Mukofotlari

Oʻzbekiston Respublikasi xalq artisti (2008-yil 25-avgust*) — Vatan mustaqilligini mustahkamlash, mamlakatning xalqaro nufuzini oshirish, xalq madaniyati va maʼnaviyatini yuksaltirishga qo‘shgan salmoqli hissasi, yorqin isteʼdodi, serqirra ijodi, ilmiy faoliyati fan, taʼlim, adabiyot, madaniyat, sanʼat, sog‘liqni saqlash, sport va boshqa ijtimoiy sohalarda ko‘p yillik halol mehnati, jamiyat hayotidagi faol ishtiroki uchun.*

*“Inson qadrini ulug‘lash, ajdodlar xotirasini e’zozlash, ularning ibratli ishlarini keng targ‘ib etish borasidagi ezgu sa’y-harakatlarimizni yanada kuchaytirish maqsadida o‘zining ko‘p yillik samarali ilmiy-ijodiy, ijtimoiy faoliyati, yorqin va betakror iste’dodi bilan xalqimizning intellektual salohiyatini yuksaltirish, milliy ma’naviyatimizni boyitish, mamlakatimizda ilm-fan, adabiyot, madaniyat va san’at sohalarini rivojlantirish, jamiyatimizda ezgulik va adolat, vatanparvarlik va bag‘rikenglik tamoyillarini mustahkamlash yo‘lida fidokorona xizmat qilib, avlodlarga qoldirgan boy merosi, sermazmun hayoti va insoniy fazilatlari bilan el-yurt xotirasidan chuqur joy egallagan”i* uchun marhum aktyor Murod Rajabov Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev Farmoni bilan **“Fidokorona xizmatlari uchun”** ordeni bilan mukofotlandi.

## Oilasi
Turmush oʻrtogʻi — Nafisa Rajabova.
Qizi — Dildora.

## Qiziqarli faktlar

Murod Rajabov va Saida Rametova „Sarvinoz“ va „Super kelinchak“, „Chapani oshiq“, „Qora tanli bojalar“, „Superqaynona“, „Qudamni ko‘rmadingizmi“ oʻzbek filmlarida bir necha bor er-xotin rolini ijro etgan.

## Filmografiya

###### Ishlab chiqaruvchi

2000-yil — Pari momo
2005-yil — Ulfatlar
2008-yil — Ulfatlar 2
2014-yil — Ulfatlar 3

## Manbalar
Iran Khodro Samand

**Samand** () — Eronning «Iran Khodro» avtomobilsozlik kompaniyasi avtomobillari rusumlaridan biri. Eronning ilk milliy avtomobili. Ushbu avtomobilning barcha qismlari mahalliy Eron mahsulotlaridan ishlab chiqarilgan. Samand 2002-yildan beri Tehrondagi avtomobil zavodida ishlab chiqariladi.

## Havolalar
* http://www.ikco.com/products/samandlx.aspx 
* http://www.samand.by
Viktor Verjbitskiy

**Viktor Aleksandrovich Verjbitskiy** (1959-yil 21-sentyabr, Toshkent, Oʻzbekiston SSR, SSSR) — sovet, rus teatr va kino aktyori, teleboshlovchi, Rossiya Federatsiyasi xalq artisti (2011), Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan artist.

## Biografiyasi
1959-yil 21-sentyabrda Toshkent shahrida tugʻilgan. Polyak bobosining familiyasini olgan.

Verjbitskiyning soʻzlariga koʻra, uning bolaligi sahna ortida oʻtgan – buvisi teatrda liboslar dizayneri boʻlib ishlagan. Shu bois u kasb tanlash haqida koʻp oʻylamasdi. Ostrovskiy nomidagi Toshkent teatr va rassomlik institutiga oʻqishga kirdi. Sahna dizayni boʻlimida tahsil olgan. 1996-yilda Moskvaga koʻchib oʻtdi va Lvov-Anoxin boshchiligidagi Yangi drama teatriga qabul qilindi.

1998-yildan 2005-yilgacha – Et cetera teatrida aktyor. Pushkin nomidagi Moskva drama teatrida ishlagan.

Ajrashgan. Isroilda Aleksandr ismli oʻgʻli yashaydi.

## Mukofotlari

* Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan artist.
* Rossiya Federatsiyasida xizmat koʻrsatgan artist (2004).
* MTV Russian Movie Awards 2006 – yilning eng yaxshi yovuz qahramoni.
* MK mukofoti, 2009-yil 25-noyabr.
* Rossiya Federatsiyasi xalq artisti (2011).

## Manbalar
Hayot sifati indeksi

Economist Intelligence Unit agentligi tomonidan tuzilgan **hayot sifati indeksi** – 10 xil koʻrsatkich boʻyicha dunyo mamlakatlaridagi aholining yashash darajasini koʻrsatuvchi reytingdir.

## Baholash tizimi
Tadqiqotda mamlakat hayot sifatining reytingini aniqlash uchun toʻqqiz omil belgilanadi. Quyida reytingni tuzishda hisobga olingan koʻrsatkichlarning tavsifi keltirilgan:

# **Salomatlik:** umr koʻrish davomiyligi (yillarda). Manba: *AQSh aholini roʻyxatga olish byurosi*.
# **Oilaviy hayot:** ajralish darajasi (1 ming kishiga), 1 (bir necha ajralishlar) dan 5 gacha (koʻp ajralishlar) soni. Manbalar: *BMT*; *Euromonitor*.
# **Ijtimoiy hayot:** Agar mamlakatda ibodat joyiga tashrif buyurish yoki kasaba uyushmalariga aʼzolik darajasi yuqori boʻlsa, oʻzgaruvchi 1 qiymatini oladi. Manba: *Jahon qadriyatlari tadqiqoti*.
# **Moddiy farovonlik:** aholi jon boshiga yalpi ichki mahsulot, xarid qobiliyati pariteti. Manba: *Economist Intelligence Unit*.
# **Siyosiy barqarorlik va xavfsizlik:** siyosiy barqarorlik va xavfsizlik reytinglari. Manba: *Economist Intelligence Unit*.
# **Iqlim va geografiya:** Sovuq va issiq iqlimni farqlash uchun kenglik. Manba: *CIA World Factbook*.
# **Ish xavfsizligi:** Ishsizlik darajasi (foiz). Manba: *Economist Intelligence Unit*.
# **Siyosiy erkinlik:** siyosiy va fuqarolik erkinligining oʻrtacha indeksi. 1 dan (toʻliq bepul) 7 gacha (bepul emas) shkalasi. Manba: *Freedom House*.
# **Gender tengligi:** ayollarning oʻrtacha ish haqini erkaklarning ish haqiga boʻlish yoʻli bilan oʻlchanadi. Manba: *BMTTDning Inson taraqqiyoti toʻgʻrisidagi hisoboti*.

## Economist Intelligence Unit [[2013-yil]]gi roʻyxati

## Manbalar
Kishi boshiga toʻgʻri keladigan avtomobil soni boʻyicha davlatlar roʻyxati

**Har 1000 kishiga toʻgʻri keladigan [[avtomobil]]lar soni boʻyicha davlatlar roʻyxati** — bu roʻyxatda velosiped va mototsikllar hisobga olinmagan.
## Roʻyxat

## Manbalar
Matbuot erkinligi indeksi

**Jahon [[matbuot erkinligi]] indeksi** (**WPFI**) – 2002-yildan beri mamlakatlarning Chegara bilmas muxbirlar tashkiloti tomonidan tuziladigan va nashr etiladigan har yiligi reytingi. Tashkilot oʻtgan yillardagi matbuot erkinligi darajasini qayd etgan mamlakatlar reytingi hisoblanadi. Bu har bir mamlakatda jurnalistlar, axborot tashkilotlari, Internet foydalanuvchilari erkinligi, ushbu erkinlik taʼminlanishi uchun hukumat tomonidan qilingan harakatlarni aks ettiradi.

## Metodologiya
Indeks qisman soʻrovnomaga asoslangan va yetti umumiy mezonlarga asoslangan: plyuralizm (media maydonidagi fikrlarning ifodalash darajasini oʻlchaydi), ommaviy axborot vositalari mustaqilligi, jamoatchilik fikri va senzura, qonunchilik doirasidagi kenglik, shaffoflik, infratuzilma va suiisteʼmollar.

Metodologiya 2022-yilda har bir turkum uchun baholashni tegishli ravishda oʻzgartirdi : natijalari endilikda besh alohida turkumga qarab baholanadi: siyosiy kontekst, huquqiy kontekst, iqtisodiy kontekst, ijtimoiy-madaniy kontekst va xavfsizlik.

### Siyosiy kontekst
Ushbu toifada ommaviy axborot vositalarining mustaqilligini, hukumat va mansabdor shaxslarni javobgarlikka tortish uchun ommaviy axborot vositalariga koʻrsatilgan yordam darajasini baholashni maqsad qilgan.

### Huquqiy kontekst
Soʻrovnoma ommaviy axborot vositalari uchun huquqiy asosni (shu jumladan matbuotga oid jinoyatlar uchun jazoni, davlatning ayrim turdagi ommaviy axborot vositalariga monopoliyasi mavjudligi va ommaviy axborot vositalarining tartibga solinishi) va ommaviy axborot vositalari mustaqilligining darajasini hisobga oladi. Shuningdek, bu Internet axborot erkin oʻtishi boʻyicha qonunbuzarliklarni ham oʻz ichiga oladi.

### Iqtisodiy kontekst
Matbuotning oʻz vazifasini bajarish orqali zimmasiga yuklatilgan iqtisodiy cheklovlarni baholashdir.

### Ijtimoiy-madaniy kontekst
Jurnalistlarga tanqid qilishga qoʻyilgan ijtimoiy va madaniy cheklovlarni baholashni maqsad qiladi.

### Xavfsizlik
Ushbu turkumda jurnalistlarning yangiliklarni tarqatishda xavfsizligini baholash maqsad qilingan.

Jurnalistlar va ommaviy axborot vositalari qarshi zoʻravonlik, shu jumladan davlat organlari, mansabdor shaxslar, maxfiy tashkilotlar tomonidan qilingan bosimlar yil davomida kuzatiladi va bu ham yakuniy natijalarning bir qismi hisoblanadi.

Soʻrovnoma chegara bilmas muxbirlar tashkilotining hamkor tashkilotlari: beshta qitʼada joylashgan 18 ta soʻz erkinligi boʻyicha nodavlat tashkilotlar, uning butun dunyo boʻylab ishlayotgan 150ta muxbirlaridan, jurnalistlar, tadqiqotchilar, huquqshunoslar, inson huquqlari faollariga yuboriladi.

## 2002—2013-yillardagi mamlakat yoki hududlar boʻyicha reyting va natijalar

## 2019—2023-yillardagi mamlakat yoki hududlar boʻyicha reyting va natijalar

## Manbalar

## Havolalar
* Chegara bilmas muxbirlar. Worldwide press freedom index 2011—2012 
* 2002 , 2003 , 2004 , 2005 , 2006 , 2007 , 2008 , 2009 , 2010 , 2014
Davlat byudjeti boʻyicha davlatlar roʻyxati

**Davlat byudjeti boʻyicha davlatlar reytingi** – dunyo mamlakatlarining byudjet kirim-chiqimlari, defitsit-profitsitlari koʻrsatkichidir.

Quyidagi jadvallar davlat byudjetining saldosini millionlab AQSh dollari yoki millionlab mahalliy valyuta birliklarida va yalpi ichki mahsulotning foiz sifatida, Markaziy maʼlumot agentligi va Jahon banki tomonidan chop etilgan maʼlumotlarga asoslanib koʻrsatadi.

Markaziy razvedka boshqarmasi maʼlumotlariga koʻra, byudjetda profitsit (+) yoki defitsit (-) milliy hukumat daromadlari va xarajatlari oʻrtasidagi farqni BXF foizida ifodalaydi. Ijobiy (+) raqam daromadlar xarajatlardan oshganini (profitsit) koʻrsatadi, salbiy (-) raqam esa bularning aksini (defitsit) ni koʻrsatadi. Maʼlumotlarni normallashtirish byudjet balansini yalpi ichki mahsulotga boʻlingan holda, mamlakatlar boʻylab oson taqqoslashni koʻrsatadi. Byudjetida defitsitlar boʻlgan mamlakatlarda, odatda, xarajatlarni moliyalashtirish uchun mablagʻlar yigʻish qiyinroq boʻladi.

Jahon bankiga koʻra, daromadlar soliqlar, ijtimoiy toʻlovlar va boshqa daromadlardan, masalan, jarimalar, toʻlov, ijara va mol-mulk yoki savdolardan olingan daromadlardan tushgan pul mablagʻidir. Grantlar ham daromad sifatida hisoblanadi, ammo bu yerda hisoblanmaydi. Xarajatlar – davlatning tovar va xizmatlarni yetkazib berish boʻyicha faoliyat koʻrsatishi uchun pul toʻlovlaridir. Bu xodimlar uchun kompensatsiya, foizlar va subsidiyalar, grantlar, ijtimoiy nafaqalar, ijara va dividendlar kabi boshqa xarajatlarni oʻz ichiga oladi.

## Markaziy razvedka boshqarmasi maʼlumotlariga koʻra davlat byudjeti boʻyicha mamlakatlar roʻyxati

## Manbalar
Ekologik samaradorlik indeksi

**Ekologik samaradorlik indeksi** (EPI) – Yale Universitetining ekologik huquq va siyosat markazi hamda Kolumbiya Universitetining Yer tadqiqotlari axborot markazi tomonidan tuzilgan reytingdir. Reytingda atrof-muhitga dunyo davlatlaridagi munosabat darajasi keltirilgan.

Davlat siyosatining atrof-muhit samaradorligini miqdorlashtirish va sonli ravishda belgilash usuli hisoblanadi. Ushbu indeks 2002-yilda birinchi marta nashr etilgan Pilot Environmental Performance Indexdan ishlab chiqilgan va BMTning Ming yillik rivojlanish maqsadlarida belgilangan ekologik maqsadlarni qoʻshimcha qilish uchun moʻljallangan.

EPI 1999—2005-yillar oʻrtasida nashr etilgan „Saqlab qolish indeksini“ (ESI) tashkil etgan. Ikkala indeksni ham Jahon iqtisodiy forumi, Yevropa komissiyasi Qoʻshma tadqiqot markazi hamkorligida Yale universiteti (Yale atrof-muhit huquqi va siyosati markazi), Kolumbiya universiteti (Xalqaro Yer fanlari axborot tarmogʻi markazi) ishlab chiqdi. ESI atrof-muhitning barqarorligi boshqa mamlakatlar yoʻnalishlariga nisbatan baholash uchun ishlab chiqilgan. ESIni tuzgan jamoalarning eʼtibor oʻzgarishi tufayli, EPI natijalarga yoʻnaltirilgan koʻrsatkichlardan foydalanadi, keyinchalik siyosatchilar, ekologik olimlar, advokatlar va keng jamoatchilik tomonidan osonroq foydalanish mumkin boʻlgan maʼlumot koʻrsatkichi sifatida ishlaydi. Global yashil iqtisodiyot indeksi (GGEI) kabi boshqa yetakchi indekslar milliy iqtisodiyotlarning ekologik, ijtimoiy va iqtisodiy dinamikasini barpo etish uchun integratsiyali oʻlchov beradi. GGEI indeksning ekologik oʻlchamlari uchun EPI maʼlumotlaridan foydalangan holda, samaradorlik sektorlarining (masalan, transport, qurilish, energetika), investitsiyalar, yashil innovatsiya va iqlim oʻzgarishi sohasida milliy baholashini taqdim etadi.

2022-yil uchun tuzilgan EPI 180 mamlakatni oʻz ichiga oladi.

## Metodologiya
EPI hisobotlari koʻpincha oʻzgarib turadi. Bu mamlakatlarning natijalarini bir nechta hisobotlar orqali kuzatishda hisobga olinishi kerak. Chunki bu metodologiya oʻzgartirilishiga asoslangan ball va reyting oʻzgarishiga olib kelishi mumkin.

### 2020-yil oʻzgaruvchilari

## 2018

## [[2016-yil]]gi reyting
**Top 30 davlatlar**

#  90.68
#  90.51
#  90.43
#  89.21
#  88.98
#  88.91
#  88.63
#  88.59
# Malta 88.48
#  88.20
#  88.00
#  87.38
#  87.22
#  87.04
# Xorvatiya 86.98
#  86.93
#  86.90
#  86.64
#  86.60
# Lyuksemburg 86.58
#  85.81
#  85.71
#  85.49
#  85.42
#  85.06
#  84.72
#  84.67
#  84.60
#  84.48
#  84.26

## Manbalar
Tugʻilishlar boʻyicha davlatlar roʻyxati

Ushbu maqola tugʻilishlar boʻyicha davlatlar roʻyxatining ikki xil versiyasini oʻz ichiga oladi.

## Metodologiya
Tugʻilish koeffitsienti maʼlum bir davrdagi tugʻilganlar sonini aholining oʻsha davrdagi yashagan yillariga boʻlinganligini anglatadi.

1000 kishiiga tugʻilganlar soni sifatida ifodalanadi.

Maqolada 233 ta davlat va hududlar tugʻilish darajasi boʻyicha sanab oʻtilgan.

Birinchi jadvalning birinchi qatori Aholi tadqiqotlari byurosi (PRB) tomonidan taqdim etilgan.

Ikkinchi qatori 2023-yil uchun CIA World Factbook hisobotlariga asoslanadi.

Toʻliq tan olinmagan hududlar reytingga kiritilmasligi mumkin.
## 2022—2023-yilgi roʻyxat

## 2010—2014-yilgi roʻyxat

## Manbalar
Internet foydalanuvchilari soni boʻyicha davlatlar roʻyxati

**Internet foydalanuvchilari soni boʻyicha xalqaro reyting** – Dunyo mamlakatlari aholisining internet foydalanuvchilari hisobi.

## Roʻyxat

## Manbalar

## Havolalar
* „Internet Monitor“
* Number Of Internet Users Worldwide (Live-Counter)
Taʼlim indeksi

**Taʼlim indeksi** — BMTning Insoniyat taraqqiyoti indeksi (HDI) jurnali tomonidan eʼlon qilinadigan taʼlim darajasi koʻrsatkichlaridir.

## Roʻyxat
Butunjahon taʼlim indekslari YUNESKO Statistika Instituti va boshqa manbalardan olingan BMTTDning Inson taraqqiyoti toʻgʻrisidagi hisobotida taqdim etilgan.




## Manbalar
Mahbuslar soni boʻyicha davlatlar roʻyxati

**Har 100 ming kishiga toʻgʻri keluvchi mahbuslar soni** - ICPS xalqaro markazi tomonidan tuzilgan reytingdir

## Roʻyxat

## Manbalar
Oʻrtacha oylik maosh boʻyicha davlatlar roʻyxati

**Oʻrtacha ish haqi boʻyicha davlatlar roʻyxati** – soliqlar hisoblanmaganda jami daromadning ish bilan band boʻlgan xodimlarning umumiy soniga boʻlingan oʻlchovidir. Ushbu maqolada oʻrtacha ish haqi yashash xarajatlari „xarid qobiliyati pariteti“ (XQP) uchun oʻrnatiladi. Buni oʻrtacha daromad bilan aralashtirib yubormaslik kerak, bu umumiy daromadning oʻlchovi, shu jumladan ish haqi, sarmoya foydasi va boshqa kapital daromadlari aholining umumiy soniga, ishlamaydigan rezidentlarga boʻlinadi. Oʻrtacha ish haqi oʻrtacha daromaddan farq qilishi mumkin. Masalan, ijtimoiy taʼminot maʼmuriyati qoʻshma Shtatlardagi 2020-yilgi oʻrtacha ish haqi $53383, 2020-yilgi oʻrtacha daromad esa $34,612 ekanligini taxmin qildi.

## Iqtisodiy hamkorlik va rivojlanish tashkiloti statistikasi
OECD (iqtisodiy hamkorlik va taraqqiyot tashkiloti) maʼlumotlar toʻplamida umumiy iqtisodiyotdagi toʻliq yillik ekvivalent xodimlarning oʻrtacha yillik ish haqi toʻgʻrisidagi maʼlumotlar mavjud. Toʻliq stavkadagi xodim uchun oʻrtacha yillik ish haqi milliy hisob-kitoblarga asoslangan umumiy ish haqi toʻgʻrisidagi qonunni umumiy iqtisodiyotdagi xodimlarning oʻrtacha soniga boʻlish yoʻli bilan olinadi. Soʻngra toʻliq kunlik xodim uchun oʻrtacha odatdagi haftalik soatlarning barcha xodimlar uchun oʻrtacha haftalik soatlarga nisbati bilan koʻpaytiriladi.

## BMT-EIK statistikasi
2022-yil uchun o'rtacha oylik ish haqi smetalari Milliy va xalqaro (MDH, Eurostat, OECD) rasmiy manbalaridan olingan. Birlashgan Millatlar Tashkilotining Yevropa iqtisodiy komissiyasi (UNECE) statistik ma'lumotlar bazasidan milliy valyuta ko'rsatkichlarini konvertatsiya qilish yo'li bilan hisoblanadi. AQSh dollaridagi ish haqi BMT-EIK kotibiyati tomonidan XQP bo'yicha dollarda hisoblanadi.

Yalpi o'rtacha oylik ish haqi har qanday soliqlar va ijtimoiy sug'urta badallarini to'lashdan oldingi naqd ko'rinishidagi umumiy ish haqini qoplaydi. Ularga ishlamagan vaqt uchun haq to'lash, ish beruvchi tomonidan xodimga to'lanadigan mukofotlar kiradi. Ish haqi iqtisodiyotning umumiy hajmini qoplaydi va to'liq stavkada ishlaydigan xodimga to'g'ri keladi.

## Manbalar

## Linklar
* GDP per capita by country Interactive GDP chart that allows filtering by various national groupings (such as NATO, EU, BRIC, ASEAN etc.)
* Database Central Europe; average wages in emerging markets
Barqaror davlatlar indeksi

AQShdagi Tinchlik fondi bergan maʼlumotlar asosidagi **mustaqil davlatlarning barqarorlik reytingi** bir nechta kriteriyalar asosida tuzib chiqiladi.

# hududiy davlat organlarining markaziy hokimiyatga boʻysunishi;
# markaziy hokimiyatning xizmat koʻrsatishi;
# korrupsiya va jinoyatchilikka qarshi kurashish;
# aholining ijtimoiy holati;
# iqtisodiy koʻrsatkichlar.

Maʼlumotlar 2023-yil uchun taqdim etildi.

## Barqaror davlatlar koʻrsatkichlari
Tinchlik uchun Fond indeksdagi mamlakatning umumiy maqomini aniqlash uchun quyidagi omillarni (0 dan 10 gacha) joylashtiradi.

* Uyushqoqlik
** Xavfsizlik apparati
** Fraksiyalashgan elita
** Guruh shikoyati
* Iqtisodiy
** Iqtisodiy tanazzul va qashshoqlik
** notekis rivojlanish
** Inson omili
* Siyosiy
** Davlat qonuniyligi
** Davlat xizmatlari
** Inson huquqlari va qonun ustuvorligi
* Ijtimoiy
** Demografik bosimlar
** Qochqinlar va ichki koʻchirilganlar
* Kesish
** Tashqi aralashuv

## 2023-yilgi hisobot

## Eslatmalar

 
 

## Manbalar

## Havolalar
* The Fund for Peace Failed States Index
Alisher Otaboyev

**Alisher Abdujalilovich Otaboyev** (1947-yil 17-aprel Margʻilon shahrida tugʻilgan) – Oʻzbekistonning atoqli davlat, siyosat va jamoat arbobi, Fargʻona viloyati hokimi, 2-chaqirilishdagi Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi deputati.

## Hayot yoʻli
Alisher Otaboyev 1947-yil 17-aprel Margʻilon shahrida tugʻilgan. Fargʻona politexnika oliygoxini muhandis mutaxassisligi boʻyicha tamomlagan.

Oʻzbekistonning atoqli davlat, siyosat va jamoat arbobi, Fargʻona viloyati hokimi, 2-chaqirilishdagi Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi deputati boʻlgan.

2000-yil 15-yanvarda Fargʻona viloyati hokimi lavozimiga uning nomzodini Oʻzbekiston Respublikasining Prezidenti Islom Karimov koʻrsatgan va Fargʻona viloyati xalq deputatlari kengashi tasdiqlagan edi.

Viloyat hokimi vazifasiga tayinlanguncha 1997-yildan 15-yanvar 2000-yilgacha Fargʻona viloyati hokimining 1-oʻrinbosari, undan avval esa 1997-yilgacha Fargʻona shahar hokimi lavozimida ishlagan.

2000-yil oktyabrdan 2004-yilgacha 174-sonli Beshariq saylov okrugidan 2-chaqirilishdagi Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi deputati boʻlib saylangan. Fargʻona viloyati xalq deputatlari kengashi tomonidan nomzodi koʻrsatilgan.

Sovet davrida Fargʻona mexanika zavodi bosh muhandisi soʻngra direktori lavozimida ishlagan.

Oʻzbekistonning Mustaqilligini 11-yilligi munosabati bilan Alisher Otaboev Oʻzbekiston Respublikasining Prezidentining 2002-yild 27-avgustagi Farmoniga asosan, Oʻzbekiston ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanishiga qoʻshgan hissasi va Vatan uchun qilgan mehnatlari yuksak baholanib, „El-yurt hurmati“ ordeni bilan taqdirlangan.

## Oilasi
Xotini – Raʼno Mahmudovna Qosimova. 2 ta oʻgʻli: Mahmud (1976), Sardor (1978) va nevaralari bor.

## Mukofotlari
* „El-yurt hurmati“ ordeni (Oʻzbekiston Respublikasining Prezidentining 27 avgust 2002 yildagi Farmoni).

## Manbalar

## Havolalar
* Tsentraziya Personi 
* Xokimi oblastey Uzbekistana 
* Situatsiya pod kontrolem
Ulugʻbek Soliboyev

**Ulugʻbek Abdulaxadovich Soliboyev** (1969-yil 4-avgust OʻzSSR Toshkent viloyati Chinoz tumani Paxta qishlogʻida tugʻilgan) – oʻzbekistonlik jamoat arbobi, „Oʻzbekiston temir yoʻllari“ aksiyadorlik jamiyati elektr xoʻjaligi boʻlimi boshligʻi, bosh revizori.
                                                                   
## Tarjimai holi
Ulugʻbek Soliboyev 1969-yil 4-avgustda Chinoz tumani Paxta qishlogʻida tugʻilgan.

1991-yil Toshkent temir yoʻl muhandislari institutini muhandis-temiryoʻlchi mutaxassisligi boʻyicha tamomlagan.

2011-yili „Oʻzbekiston mustaqilligining 20 yilligi“ koʻkrak nishoni (Oʻzbekiston Respublikasining Prezidenti 2011-yil 17-maydagi Farmoni bilan taʼsis etilgan) bilan taqdirlangan. Oʻzbekiston temir yoʻllari tizimi boʻyicha faqat toʻrtta xodimgina ushbu nishon bilan taqdirlangan.

## Oilasi
* Otasi – Toʻxtasinboy (Abdulaxad) Soliboyev (1942-yil 24-may – 2008-yil) Paxta temir yoʻl bekatida elektromexanik boʻlib ishlagan.
* Onasi – Diloromxon Rahmonova (1943-yil 25-sentyabrda tugʻilgan) – Toshkent viloyati, Chinoz tumani, Paxta qishlogʻi 27-sonli Tursunoy Oxunova nomli maktabda direktor oʻrinbosari boʻlib ishlagan, hozir nafaqada.
* Turmush oʻrtogi – Raʼno (1973-yil 23-yanvarda tugʻilgan).
* 3 ta oʻgʻli bor: Behzod (1993-yil 19-oktyabrda tugʻilgan), Farhod (1995-yil 21-oktyabrda tugʻilgan), Sherzod (1997-yil 29-mayda tugʻilgan).

## Mukofotlari
*  „Oʻzbekiston mustaqilligining 20 yilligi“ koʻkrak nishoni (Oʻzbekiston Respublikasining Prezidenti 2011-yil 17-maydagi Farmoni bilan taʼsis etilgan) (2011).
* Koʻplab fahriy yorliqlar

## Manbalar

## Havolalar
* Сentrasia
Avtomobil yoʻllarining uzunligi boʻyicha davlatlar roʻyxati

**Avtomobil yoʻllarning uzunligi boʻyicha davlatlar roʻyxati** — Dunyo davlatlaridagi avtoyoʻllarning uzunligi reytingi.

## Havolalar
* Rank Order — Roadways CIA World factbook 

## Manbalar
Temiryoʻllar uzunligi boʻyicha davlatlar roʻyxati

**Temiryoʻllar uzunligi** - davlatlardagi temiryoʻl tarmoqlarining uzunligi boʻyicha reyting.

## Manbalar

## Havolalar
* Xalqaro temiryoʻllar uyushmasi
David Koch

**David Hamilton Koch** (, 1940- yil 3-may, Vichita, Kanzas, AQSH – 2019-yil 23-avgust) – amerikalik biznesmen va muhandis, milliarder.

## Biografiyasi
Koch Industries asoschisi Fred Kochda tugʻilgan. Charlesdan tashqari uning yana ikkita ukasi bor –  va William. Umrining oxirigacha Koch Industries kompaniyasining hamraisi va ijrochi vitse-prezidenti edi.

David 30 yoshida u Koch Industries kompaniyasida ishlay boshladi va toʻqqiz yildan soʻng Koch Engineering prezidenti lavozimini egalladi. Aka-ukalarning saʼy-harakatlari tufayli kompaniya tez rivojlandi. ammo otasi vafotidan keyin oilada haqiqiy inqiroz paydo boʻldi. Ikki aka-uka Bill va Frederik Charles oilaviy biznesni oʻz qoʻliga olishga urinayotganiga faol norozilik bildirishdi. 1980-yilda ular nimanidir oʻzgartirishga harakat qilishdi, ammo keyin David Charlesning himoyasiga keldi. 3 yildan soʻng ikkalasi akalari va boshqa aksiyadorlarning aktsiyalarini sotib olishga muvaffaq boʻlishdi va ular uchun 1,3 milliard dollar toʻlashdi. Bu haqiqatan ham astronomik summa edi, ammo bu kelishuv ular uchun foydali boʻldi.

Aka-ukalar boshidanoq oʻz kompaniyalari faoliyati chegaralarini kengaytirishga faol kirishdilar. Agar ilgari Koch Industries anʼanaviy ravishda energetika sohasi bilan bogʻlangan boʻlsa, endi kompaniya oʻz faoliyatini xomashyoni qayta ishlashga aylantirdi. Aka-ukalar neftni qayta ishlash, oʻgʻitlar, polimerlar, tolalar ishlab chiqarish, oʻrmonchilik, xalq isteʼmoli mollari ishlab chiqarishga sarmoya kiritadilar.

Siyosiy harakatlarni, siyosiy arboblarni moliyalashtirdilar va konservativ yoʻnalishdagi ommaviy noroziliklarni qoʻllab-quvvatladilar. Eng yirik konservativ lobbi guruhlardan biri boʻlgan amerikaliklar farovonlik uchun tashkilotni tashkil qilib, moliyalashtirdilar. Kochlar insoniyat oʻz faoliyati orqali global isishga sabab boʻlayotgani haqidagi nazariyani rad etishga qaratilgan tadqiqotlarga millionlab dollar sarmoya kiritdi. Jorj Meyson universiteti qoshidagi Insonparvarlik tadqiqotlari institutida tadqiqot va taʼlim dasturlarini qoʻllab-quvvatlagan. Aka-uka Kochlarning boyligi jami yuz milliard dollarga baholangan. Aka-ukalarning biznesdagi muvaffaqiyat tarixi ular birgalikda rivojlanishida ishtirok etgan Koch Industries bilan uzviy bogʻliq.

Kompaniyaning daromadlarini qayta investitsiyalash 90% ga yetadi, har yili aka-uka oʻz biznesiga katta miqdordagi mablagʻni kiritdi va 2012-yilda kompaniyaning daromadi taxminan 115 milliard dollarni tashkil etdi.

1980-yilgi prezidentlik saylovlarida David vitse-prezidentlikka nomzod boʻldi.

1991-yil 1-fevralda Los-Anjeles aeroportida halokatga uchragan USAir Boeing 737 samolyotining 83 nafar yoʻlovchilaridan biri edi. Bir nechta kuyish jarohatlari oldi, ammo tirik qoldi.

## Manbalar
Iqtisodiy erkinlik indeksi

**Iqtisodiy erkinlik indeksi** — Wall Street Journal va Heritage Foundation markazlarining har yilgi hisoboti
Koʻrsatkichlar 10 xil turkum boʻyicha 0 dan 100 ballik darajaga qarab belgilanadi:
# Biznes yuritish darajasi;
# Savdo aylanmasi darajasi;
# Soliq siyosati;
# Hukumatdan ozodlik darajasi;
# Pul aylanmasi darajasi;
# Sarmoya kiritish erkinligi;
# Moliyaviy erkinlik;
# Xususiy mulk erkinligi;
# Korrupsiyadan holilik;
# Mehnat qilish erkinligi.

## [[2023-yil|2023-yilgi]] reyting
*Legenda: <span style="color:#2b6b2e;">██</span> Erkin (80–100)*
*<span style="color:#43a847;">██</span>&nbsp;Nisbatan erkin&nbsp;(70–79.9)*
*<span style="color:#dcaa41;">██</span>&nbsp;Isloh&nbsp;qilinayotgan&nbsp;(60–69.9)*
*<span style="color:#f51405;">██</span>&nbsp;Nisbatan&nbsp;erksiz&nbsp;(50–59.9)*
*<span style="color:#b8220e;">██</span>&nbsp;Erksiz&nbsp;(0–49.9)*

**Baholanmagan**
* 
* 
* 
* 
*  (2021-yildan Xitoy bilan qoʻshib hisoblangan)
* 
* 
* 
*  (2021-yildan Xitoy bilan qoʻshib hisoblangan)
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

### 2013–2020-yillardagi reyting
*Kalit: <span style="color:Green;">██</span> Erkin (80–100)*
*<span style="color:YellowGreen;">██</span>&nbsp;Nisbatan erkin&nbsp;(70.0–79.9)*
*<span style="color:Orange;">██</span>&nbsp;Isloh qilinayotgan&nbsp;(60.0–69.9)*
*<span style="color:OrangeRed;">██</span>&nbsp;Nisbatan erksiz&nbsp;(50.0–59.9)*
*<span style="color:FireBrick;">██</span>&nbsp;Erksiz&nbsp;(0–49.9)*

### Iqtisodiy erkinlik jihatlari boʻyicha 2020-yilgi ballar

Kalit:  Erkin (80–100)  Asosan erkin (70.0–79.9)  Oʻrtacha erkin (60.0–69.9)  Oʻrtacha yopiq (50.0–59.9)  Bosim ostida (0–49.9)

### 1995–2008-yillardagi ballar

## [[2016-yil]] uchun iqtisodiy erkinlik indeksi
*Shartli ranglar: <span style="color:Green;">██</span> Erkin (80–100)*
*<span style="color:YellowGreen;">██</span>Nisbatan erkin(70.0–79.9)*
*<span style="color:Orange;">██</span>Oʻrtacha(60.0–69.9)*
*<span style="color:OrangeRed;">██</span>Nisbatan bosimga uchragan(50.0–59.9)*
*<span style="color:FireBrick;">██</span>Bosilgan(0–49.9)*

## Top-10 Reyting

## Sobiq [[SSRI]] davlatlari
{| width=100% valign="top"
| valign="top" |

## Tarixiy reyting

## Manbalar

## Havolalar
* Index of Economic Freedom 
* Indeks ekonomicheskoy svobodi – informatsiya i dannie na russkom yazike
Tabiiy gaz import qiluvchi davlatlar roʻyxati

**Tabiiy gazni import qiluvchi davlatlar** - AQSh MRBsining gazimport qiluvchi davlatlar roʻyxati.

## roʻyxat

## Manbalar
Neft qazib olish boʻyicha davlatlar roʻyxati

**[[Neft]] qazib olish boʻyicha davlatlar roʻyxati** — Dunyo mamlakatlarining neft qazib olish reytingidir.

## Reyting

## Manbalar
Uran qazib olish boʻyicha davlatlar roʻyxati

Ushbu maqolada **[[Uran (kimyoviy unsur)|uran]] qazib olish boʻyicha mamlakatlar roʻyxati** keltirilgan. Birinchi ikkita roʻyxat Butunjahon yadro assotsiatsiyasi tomonidan tuzilgan va uran qazib olish tonna boʻyicha koʻrsatilgan. Oxirgi roʻyxat yadro yoqilgʻisi bozoriga ixtisoslashgan TradeTech konsalting kompaniyasi tomonidan tuzilgan.

## Jahon yadro assotsiatsiyasi maʼlumoti (2021)

## TradeTech kompaniyasi maʼlumoti (2011)

## Manbalar
Neft eksport qiluvchi davlatlar roʻyxati

**Neft eksportiga koʻra mamlakatlar roʻyxati** – „CIA World Factbook“ va boshqa manbalarga asoslangan reyting. Koʻp mamlakatlar neftni import qiladi va baʼzilari eksport qilishidan koʻra koʻproq neftni olib kiradi.

## Davlatlar roʻyxati
2022-yilda Saudiya Arabistoni eng koʻp neft eksport qiluvchi davlat boʻlib, undan keyingi oʻrinni Rossiya va Iroq oldi. Oʻsha yili neftni eksport qiluvchi boshqa davlatlar orasida AQSh, Kanada va Birlashgan Arab Amirliklari ham bor edi.

## Manbalar
Momoko Koti

**Momoko Kōchi** (yap. 河内 桃子 *Kōchi Momoko*; 7-mart, 1932-yil — 5-noyabr, 1998-yil) — yaponiyalik aktrisa.

## Filmografiya
# Gojira (1954)
# Jūjin yuki otoko (1955)
# Chikyū bōeigun (1957)
# Gojira tai Desutoroia (1995)

## Manbalar

## Havolalar
Kambiz II

Ahamoniylar sulolasidan Kambiz II (milloddan avvalgi 530-522) davlatni boshqargan. Buyuk Kir II ning toʻngʻich oʻgʻli. Kambiz II hukumronligi haqida bizga yunon tarixshunoslari va Misr manbalaridan maʼlumotlar Misrni forslar bosib olgan davrga toʻgʻri keladi. Bobil shahrini bosib olinishi bilan Kir II oʻgli Kambizni Bobil shoxi deb eʼlon qiladi (mill.av.538). Miloddan avvalgi 522-yil bahorida Misrda qoʻzgʻalonlar boshlanadi, qoʻzgʻalonchilarni bostirish uchun Kambiz II Bobildan yoʻlga chiqqanda yoʻlda baxtsiz voqea tufayli (nomaʼlum voqea sababli) vafot etadi.
Tabiiy gaz qazib olish boʻyicha davlatlar roʻyxati

**Tabiiy gaz qazib oluvchi davlatlar reytingi** International Energy Agency tomonidan tuzilgan gaz qazib oluvchi davlatlar reytingi. 
## Tabiiy gaz qazib olish

## Manbalar
Jeonbuk Hyundai Motors

**Jeonbuk Hyundai Motors** (전북 현대 모터스) - Koreya Respublikasi futbol klubi, Chonjuda joylashgan. Klubga 1994-yil asos solingan.

## Futbolchilar
### Joriy terkib
: *2024-yil 29-fevral holatiga koʻra*. 

### Ijaraga berilgan futbolchilar

## Manbalar

## Havolalar

* Official website
Joe Alaskey

**Joseph Francis** "**Joe**" **Alaskey III** (talaffuzi: 1952-yil tugʻilgan) Amerikalik aktyor, komik va musiqachidir.
Rolling Stone jurnalining tarixdagi 500 eng buyuk qoʻshiqlar roʻyxati

**Rolling Stone jurnalining tarixdagi 500 eng buyuk qoʻshiqlar roʻyxati** – AQShning Rolling Stone jurnali tomonidan tuzilgan qoʻshiq reytingidir. U musiqachilar, tanqidchilar va shou-biznes vakillarining baholariga asoslangan. Birinchi roʻyxat 2004-yil dekabr oyida, jurnalning „tarixdagi 500 eng buyuk musiqiy albomlar roʻyxati“ nashr qilinganidan bir yil oʻtib, maxsus 963-sonida chop etilgan.

2010-yilda Rolling Stone roʻyxatning yangilangan versiyasini nashr etdi, bu versiya asl roʻyxat va 2000-yillarning boshlariga qadar chiqarilgan qoʻshiqlarning soʻnggi soʻrovnomasiga asoslangan.

Roʻyxatning yana bir yangilangan nashri 2021-yilda chop etildi. Unda ilgari eʼlon qilingan ikkita roʻyxatda boʻlmagan qoʻshiqlar soni yarmidan ortiq edi. Bu yangi soʻrovga asoslangan boʻlib, oldingi roʻyxatlar uchun oʻtkazilgan soʻrovlarga tayanmagan. 2021-yilgi roʻyxat 250 dan ortiq sanʼatkorlar, musiqachilar, prodyuserlar, tanqidchilar, jurnalistlar va shou-biznes vakillarining takliflariga asoslangan. Har biri oʻzining 50 ta eng yaxshi qoʻshigʻidan iborat reytingini yuborgan va Rolling Stone natijalarni jamlagan.

2024-yilda esa roʻyxatning yangilangan versiyasi chop etildi va unga 2020-yillarning qoʻshiqlari ham qoʻshildi.

## Statistika
### Qoʻshiqlari roʻyxatda eng koʻp qayd etilganlar (2024-yil holatiga)
**11 qoʻshiq**
* The Beatles

**7 qoʻshiq**

* Beyoncé
* Bob Dylan
* The Rolling Stones

**6 qoʻshiq**
* David Bowie
* Prince

**5 qoʻshiq**
* Bruce Springsteen

**4 qoʻshiq**

* Aretha Franklin
* Marvin Gaye
* Elton John
* Joni Mitchell
* Outkast
* Stevie Wonder

**3 qoʻshiq**

* The Beach Boys
* Chuck Berry
* James Brown
* Missy Elliott
* Fleetwood Mac
* Jimi Hendrix
* Michael Jackson
* Jay-Z
* The Kinks
* Led Zeppelin
* Madonna
* Bob Marley va the Wailers
* The Notorious B.I.G.
* Dolly Parton
* Elvis Presley
* Radiohead
* R.E.M.
* Taylor Swift
* U2
* The Who
* Neil Young

**2 qoʻshiq**

* Fiona Apple
* Bad Bunny
* Black Sabbath
* The Byrds
* Johnny Cash
* Ray Charles
* The Clash
* Leonard Cohen
* Creedence Clearwater Revival
* Drake
* Dr. Dre
* Eminem
* The Four Tops
* Grateful Dead
* Al Green
* Buddy Holly
* Whitney Houston
* Lil Wayne
* Little Richard
* Martha va the Vandellas
* Curtis Mayfield
* Metallica
* The Miracles
* New Order
* Nirvana
* N.W.A
* Pink Floyd
* Public Enemy
* Queen
* Ramones
* Otis Redding
* The Revolution
* Rihanna
* Sex Pistols
* Simon & Garfunkel
* Sly va the Family Stone
* Patti Smith
* The Smiths
* Britney Spears
* The Supremes
* Talking Heads
* The Temptations
* TLC
* The Velvet Underground
* Kanye West
* Hank Williams
* Bill Withers

## Toʻliq roʻyxat

## Manbalar
Orzu (albom)

**„Oʻsha sizmi?“** — Oʻzbekistonda tuzilgan „Sahar“ pop-rock guruhining 2003-yil chiqqan ikkinchi albomi. Albomga quyidagi qoʻshiqlar kiritilgan:

#Omadsiz kun
#Fasl
#Yolgʻiz
#Hollow Years
#Sendan
#Стюардесса по имени Жанна 
#We are the Champions (Queen guruhi ashulasiga kaver) 
#Ayb unda („Yakzon“ guruhi bilan duet)
#For You
Albom №3

**„Albom №3“** () — Oʻzbekistonda tuzilgan „Sahar“ pop-rock guruhining 2009-yilda chiqqan uchinchi albomi. Albom Moskva shahrida joylashgan SV records + studiyasida yozilgan. Albomga asosan rus tilidagi va bitta fors-tojikcha qoʻshiq kiritilgan. Ular quyidagilardir:

#Я устал 
#Девочка в красном платье 
#Облака 
#Просто любовь 
#Дождь разлуки (Dilnaz Axmadiyeva bilan)
#Делам
#Дай мне 
#Девчонка 
#Не отпускай (jonli)
#Дождь разлуки (original)

## Manbalar
Oʻsha sizmi? (albom)

**„Oʻsha sizmi?“** — Oʻzbekistonda tuzilgan „Sahar“ pop-rock guruhining 2001-yil chiqqan ilk albomi. Albomga quyidagi qoʻshiqlar kiritilgan:

#Yomgʻir
#Девочка 
#Meni izlama
#Oʻsha sizmi?
#Просто любовь
#Oʻzga bir ishq
#Lola