Viktor Spinetti

**Vittorio Giorgio Andre** „**Viktor**“ **Spinetti** (1929-yil 2-sentyabr — 2012-yil 19-iyun) — Uelslik aktyor, yozuvchi, shoir. U oʻzining 50 yillik faoliyati davomida oʻnlab filmlar va sahna spektakllarida, jumladan 1960-yillarda „Bitlz“ guruhining uchta *"A Hard Day’s Night", „Help!“ va „Magical Mystery Tour“.* Oʻzining keyingi faoliyati davomida Spinetti Qirollik Shekspir kompaniyasida Stratford-apon-Avonda *"Relaps", „*Lord Foppington“ va „*Richard III“* filmlarida arxiyepiskop rollarini ijro etadi. 2008-yilda u Buyuk Britaniyada „S*haxsiy kundalik“* nomli bir kishilik shouda ishtirok etadi. Spinetti 2011-yilda prostata saratoni bilan kasallangan va 2012-yil iyun oyida ushbu kasallikdan vafot etadi.

## Yoshligi
Vittorio Giorgio Andre Spinetti 1929-yil 2-sentyabrda Cwm shahrida uelslik va italyan millatiga mansub oilada tugʻilgan boʻlib, uning bobosi Italiyadan Uelsga koʻmir konchisi boʻlib ishlagan, sotib olishga yetarli pul topish uchun piyoda kelgan. Uning ota-onasi Juzeppe va Lili (*niyasi* Uotson) Cwm shahridagi chiplar doʻkoniga egalik qilishgan, u yerda oila qurishgan. Spinetti olti farzandning eng kattasi boʻlgan va uning ukasi Genri (1951-yilda tugʻilgan) barabanchi boʻlgan. Spinetti Monmut maktabida va Kardiffdagi Qirollik Uels musiqa va drama kollejida tahsil olgan, keyinchalik u stipendiat boʻlgan. Dastlab u ofitsiant va fabrika ishchisi boʻlib ishlagan. Kollejda Spinetti aktyor Grem Kurnou bilan uchrashdi va u bilan hamkorlik qiladi.

## Filmlari

Spinetti 1960-yillarda „Bitlz“ bilan aloqasi tufayli xalqaro shuhrat qozongan. U „Bitlz“ning dastlabki uchta filmida suratga tushgan: *"[[:en:A Hard Day's Night  (film)|A Hard Day’s Nigh]]"* (1964), „*[[:en:Help!  (film)|Help!]]“* (1965) va *"[[:en:Magical Mystery Tour  (film)|Magical Mystery Tour]]"* (1967). Spinettining 2010-yil iyul oyida Vusstershirdagi Malvern shahridagi Festival teatrida „Ob-La-Di, Ob-La-Da“ qoʻshigʻi ijrosi „The Beatles Complete on Ukulele“ podkastida mavjud.

Spinetti 30 ga yaqin filmlarda rol oʻynagan, jumladan, *[[:en:The Gentle Terror|"The Gentle Terror]]"* (1961), *[[:en:Sparrows Can't Sing|"Sparrows Canʼt Sing]]"* (1963), *[[:en:The Wild Affair|"The Wild Affair]]"* (1964), *[[:en:Becket  (1964 film)|Becket]]“* (1964), „Zeffirelli’s“ *[[:en:The Taming of the Shrew  (1967 film)|"The Taming of the Shrew]]"* (1967), „*[[:en:The Biggest Bundle of Them All|The Biggest Bundle of Them All]]“* (1968), „*[[:en:Can Heironymus Merkin Ever Forget Mercy Humppe and Find True Happiness?|Can Heironymus Merkin Ever Forget Mercy Humppe and Find True Happiness?]]“* (1969), *[[:en:A Promise of Bed|"This, That and the Other]]"* (1969), *„[[:en:Start the Revolution Without Me|Start the Revolution Without Me]]“* (1970), *[[:en:Under Milk Wood  (1972 film)|"Under Milk Wood]]"* (1972), *„[[:en:Digby, the Biggest Dog in the World|Digby, the Biggest Dog in the World]]“* (1973), *„[[:en:The Great McGonagall  (film)|The Great McGonagall]]“* (1974), *„[[:en:The Little Prince  (1974 film)|The Little Prince]]“* (1974), *[[:en:The Return of the Pink Panther|"The Return of the Pink Panther]]"* (1975), „*[[:en:Voyage of the Damned|Voyage of the Damned]]“* (1976), „*[[:en:Emily  (1976 film)|Emily]]“* (1976), *„[[:en:Hardcore  (1977 film)|Hardcore]]“* (1977), *„[[:en:Casanova & Co.|Casanova & Co.]]“* (1977), *[[:en:Under the Cherry Moon|"Under the Cherry Moon]]"* (1986) va „*[[:en:The Krays  (film)|The Krays]]* (1990).

## Teatrda

Spinettining Joan Littlewood teatr ustaxonasidagi ishi koʻplab unutilmas spektakllarni yaratdi, jumladan, „*Fings Ainʼt Wot They Used TʼBe“* (Frank Norman, musiqasi Lionel Bart 1959-yil) va *„[[:en:Oh, What a Lovely War!|Oh, What a Lovely War!]]“* (1963).

Spinettining teatrdagi eng qiyin rollaridan biri Jeyn Ardenning 1969-yilda Drury Leyndagi Sanʼat laboratoriyasida olti hafta davomida *[[:en:Vagina Rex and the Gas Oven|"Vagina Rex and the Gas Oven]]*" radikal feministik spektaklda bosh erkak qahramon rolini oʻynagan. 1980-yilda *"The Biograph Girl* „ musiqiy filmini boshqargan.

U Brodveyda *“[[:en:The Hostage  (play)|The Hostage]]"* va *"[[:en:The Philanthropist  (play)|The Philanthropist]]*" filmlarida rol oʻynagan, shuningdek, 1995-yilda „Royal Shakespeare Company“ bilan birgalikda *"Relaps" filmida* Lord Foppington va *Richard III* filmidagi arxiyepiskop rollarida ishtirok etgan.

## Shaxsiy hayoti
Spinetti qirq toʻrt yillik sherigi boʻlgan Grem Kurnou *"[[:en:Horrors of the Black Museum|Horrors of the Black Museum]]*" uning oʻlimidan oldin yarashadi. Spinetti 2011-yilning fevralida Valentin kunida yiqilib tushganidan keyin umurtqa pogʻonasi singan va takshiruvlar jarayonida tasodifan oʻsimta borligi aniqlagan. Dastlab u Londonda davolangan, ammo singlisi va qaynisi tomonidan parvarish qilinganidan soʻng, u Uitcherchdagi Velindre saraton markaziga radiatsiya davolash uchun koʻchib oʻtgan. U kasallikdan 2012-yil 19-iyun kuni ertalab Monmut shahridagi Monnow Vale Integrated Health and Social Care Facility (Monnow Vale Integratsiyalashgan sogʻliqni saqlash va ijtimoiy yordam muassasasi)da vafot etadi. Uning dafn marosimini Ajahn Khemadhammo oʻtkaziladi.

## Filmografiyasi

## Manbalar


## Havolalar

* Victor Spinetti at the Internet Broadway Database
* 
* Victor Spinetti at the TCM Movie Database
* Stories, biography, filmography 
* Paul & Lucy’s BEST KEPT SECRETS: In Conversation: Victor Spinetti Special
* doollee.com listing of Spinetti’s works written for the stage