Afrikada fohishabozlik

**Afrikada fohishalikning** huquqiy maqomi juda xilma-xildir. Bu koʻpincha amalda keng tarqalgan boʻlib, qisman koʻplab Sahroi Kabirdagi Afrika mamlakatlarida keng tarqalgan qashshoqlik bilan izohlanadi va Afrikada OITS tarqalishining omillaridan biri hisoblanadi. Senegal va Kot-dʼIvuar fohishaxonalar faoliyatiga ruxsat beradi. Boshqa mamlakatlarda fohishalik qonuniy boʻlishi mumkin, ammo fohishaxonalar faoliyatiga ruxsat berilmagan. Fohishalik noqonuniy boʻlgan baʼzi mamlakatlarda qonun kamdan-kam hollarda qoʻllanadi.

Transaksiyaviy jinsiy aloqalar, ayniqsa, Afrikaning Sahroi Kabirdan janubida keng tarqalgan boʻlib, ular koʻpincha keksa erkaklar va yosh ayollar yoki qizlar oʻrtasidagi munosabatlarni oʻz ichiga oladi.  Ushbu holatda ham tranzaktsion jinsiy aloqa OIV infektsiyasi xavfini oshiradi. Natijada, tranzaktsion jinsiy aloqa Afrikada OITS tarqalishining omilidir.

Bu sahifada BMT subregionlar tizimidan foydalaniladi.

## Markaziy Afrika

### Angola
Angolada fohishalik noqonuniy va 1990-yillardan beri keng tarqalgan. Fuqarolar urushi 2001-yil oxirida fohishalikni yanada oshirdi.Koʻp ayollar qashshoqlik tufayli fohishalik bilan shugʻullanishadi. 2013-yilda mamlakatda 33 mingga yaqin jinsiy aloqa xodimlari borligi taxmin qilingan. Koʻpgina Namibiya ayollari mamlakatga noqonuniy ravishda, koʻpincha Kuroka chegara munitsipaliteti orqali kiradilar va Ondjiva, Lubango va Luanda kabi shaharlarga fohisha sifatida ishlashadi.

### Kamerun
Kamerunda fohishalik noqonuniy. UNAIDS maʼlumotlariga koʻra, mamlakatda 110 000 nafar fohishalar bor.

### Markaziy Afrika Respublikasi
Fohishalik Markaziy Afrika Respublikasida qonuniy va keng tarqalgan. Odamlarni fohishalikka majburlash kabi sotib olish yoki boshqalarning fohishaligidan foyda olish noqonuniy hisoblanadi. Jazo jarima va bir yilgacha, agar ish voyaga yetmaganlar bilan bogʻliq boʻlsa, 5 yilgacha ozodlikdan mahrum qilish jazosi qoʻllanadi.

Inson savdosi va bolalar fohishaligi mamlakatda muammo hisoblanadi. 2017-yilda chop etilgan tadqiqot shuni koʻrsatdiki, Bangui shahridagi fohishalarning taxminan uchdan ikki qismi oʻz daromadlarini toʻldirish yoki maktab va kollej toʻlovlarini toʻlash uchun yarim kunlik ishlagan. Toʻliq vaqtli fohishalarning baʼzilari badavlat mijozlarni, ayniqsa fransuz erkaklarini qidirib mehmonxonalar, barlar va tungi klublarga tashrif buyurishadi. Ular "pupulenge" (ninachilar) yoki "gba moundjou" (oq rangga qarang) deb nomlanadi. Kambagʻal mahallalarda ishlaydiganlar "kata" deb nomlanadi.

### Chad
Chadda fohishalik noqonuniy UNAIDS maʼlumotlariga koʻra, mamlakatda 1200 nafar fohisha bor. Koʻpgina Sahroi Kabirdagi Afrika mamlakatlari singari, OIV Chadda ham muammo hisoblanadi. Infektsiyani tushunmaslik, prezervativlardan kam foydalanish va sogʻliqni saqlash xizmatidan foydalanishning yomonligi OIV tarqalishining 20% ni tashkil qiladi.

### Kongo Demokratik Respublikasi
Kongo Demokratik Respublikasida fohishalik qonuniydir, ammo Kongo jinoyat kodeksida sutenyorlik, uy yoki fohishaxona yuritish, buzuqlik yoki fohishalikdan foydalanish, shuningdek, majburiy fohishalik jazolanadi. Voyaga yetmaganlarni ragʻbatlantirish yoki boshqalarni fohishalikka targʻib qiluvchi harakatlar jinoiy javobgarlikka tortildi. UNAIDS maʼlumotlariga koʻra, mamlakatda 2,9 million fohishalar bor.
### Ekvatorial Gvineya
 Ekvatorial Gvineyada fohishalik noqonuniy hisoblanadi. UNAIDS maʼlumotlariga koʻra, mamlakatda 6000 ga yaqin fohisha bor. Jinsiy savdo mamlakatda muammo hisoblanadi. Baʼzi xitoylik ayollar Ekvatorial Gvineyada fohishalik bilan shugʻullanishadi.

### Gabon
Gabonda fohishalik noqonuniy hisoblanadi. UNAIDS maʼlumotlariga koʻra, mamlakatda 400 ga yaqin fohisha bor.
### Kongo Respublikasi
 Kongo Respublikasida fohishalik noqonuniy, ammo odatiy holdir. Hukumat taqiqni samarali amalga oshirmaydi.

## Sharqiy Afrika

### Burundi
Burundida fohishalik noqonuniy, lekin odatiy hol va tobora kuchayib bormoqda. Fohishalik mamlakatning barcha hududlarida, va ayniqsa, eng yirik shahar va sobiq poytaxt Bujumburada va 2015-yilda xavfsizlik inqirozidan oldin, Tanganyika koʻli atrofidagi sayyohlik hududlarida keng tarqalgan. UNAIDS maʼlumotlariga koʻra, Burundida 51,00 ta fohisha bor. Koʻp ayollar qashshoqlik tufayli fohishalikka oʻtishgan.
OIV, jinsiy savdo va bolalar fohishaligi mamlakatdagi muammolardir.

### Komor orollari
Komor orollarida fohishalik noqonuniy hisoblanadi. Chet el fuqarolari tez-tez tashrif buyuradigan mehmonxonalarda ochiq amaliyot oʻtkaziladi. UNAIDS maʼlumotlariga koʻra, orollarda 200 ta fohisha bor.

### Jibuti
Jibutida fohishalik noqonuniy hisoblanadi. Koʻpchilik bar va tungi klublarda ishlaydi. 

### Eritreya
Eritreyada fohishalik qonuniy va tartibga solinadi. Rasmiy maʼlumotlarga koʻra, mamlakatda 2000 ga yaqin fohisha bor. Ularga maktablar, shifoxonalar va cherkovlar yaqinida faoliyat yuritish taqiqlangan. 2009-yilgi Inson huquqlari boʻyicha hisobotlariga koʻra, xavfsizlik kuchlari vaqti-vaqti bilan fohishalik bilan shugʻullangan ayollarni kuzatib boradi va chet ellik bilan tunab qolganlarni hibsga oladi. Ayrim ayollar qashshoqlik tufayli fohishalikka kirishadi.

### Efiopiya
Efiopiyada fohishalik qonuniydir, lekin sotib olish (fohishaxonalar ochish, fohishalikdan foyda olish va hokazo) Efiopiya Jinoyat kodeksining 2005-yil may oyida qayta koʻrib chiqilgan 634-moddasiga muvofiq noqonuniy hisoblanadi. Ko'pchilik bu OITS bilan kasallanishning ko'payishiga hissa qo'shgan deb hisoblaydi. UNAIDS ma'lumotlariga ko'ra, yirik shaharlarda 29 358 dan ortiq fohisha bor.

### Somali
Somalida fohishalik noqonuniy hisoblanadi. Majburiy nikohlar qoʻzgʻolonchilar nazorati ostidagi hududlarda mavjud boʻlsa-da, Afrika Tibbiyot Tadqiqotlari va Taʼlim Jamgʻarmasi (AMREF) maʼlumotlariga koʻra, mamlakatda odatda ixtiyoriy fohishalik va nikohdan oldin jinsiy aloqa mavjud emas. UNAIDS 2016-yilda Somalida 10 957 nafar fohisha borligini taxmin qildi.

### Zambiya
Zambiyada fohishalik qonuniy va keng tarqalgan. Talab qilish va xarid qilish kabi tegishli faoliyatlar taqiqlanadi. UNAIDS maʼlumotlariga koʻra, poytaxt Lusakada 9285 nafar fohisha bor. Ko'p ayollar qashshoqlik tufayli fohishalikka murojaat qilishadi.
## Gʻarbiy Afrika
### Gambiya
Gambiyada fohishalik keng tarqalgan, ammo noqonuniy. Gambiyadagi fohishalarning aksariyati Senegaldan. Fohishalik plyajda, qirgʻoqdagi bar va mehmonxonalarda sodir boʻladi. Barlarga tez-tez reydlar oʻtkaziladi va chet ellik fohishalar deportatsiya qilinadi. Fohishalar uchun OIV infektsiyasi darajasi yuqori.
### Gvineya
Gvineyada fohishalik noqonuniy hisoblanadi. Mamlakatda 8357 nafar fohisha borligi taxmin qilinmoqda. 2014-yildagi Odam savdosi hisobotiga koʻra, Gvineyada Tailand, Xitoy va Vetnamlik ayollar ham fohishalikka majburlanadi. Xitoylik fohishalarga boʻlgan talab, ayniqsa, mahalliy va xorijdan fohisha izlayotgan xitoylik mehnat muhojirlari orasida oʻsdi.
### Liberiya
Fohishalik noqonuniy, lekin Liberiyada keng tarqalgan. Mamlakatda 1822 nafar fohisha borligi taxmin qilinmoqda. Qoʻshnisi Syerra-Leone singari, bolalar fohishaligi ham fuqarolar urushidan keyin kuchaygan.
## Manbalar