Bellahouston bog'i

**Bellahouston Park** ( Shotlandiya gal. *Pàirc Bhaile Ùisdean* ) — Shotlandiyaning Glazgo shahrining janubiy tomonidagi Bellahouston tumanidagi jamoat bogʻi, Kreygton, Dambrek, Ibroks va Mosspark hududlari oʻrtasida 71 gektar (180 gektar). Bellahouston Parkining asosiy qismi 1895-yilda Glasgow korporatsiyasi tomonidan 50 000 funt sterlingga sotib olingan va 1896-yilda jamoatchilikka ochilgan. Uch yil o'tgach, Aleksandra Parkidagi kursning muvaffaqiyatidan so'ng Bellahoustonda shaharning ikkinchi shahar golf maydoni tashkil etildi. Park 1901-yilda ser Jon Stirling-Maksvelldan 2824 funt sterlingga sotib olingan Dambrek bir qismini qo'shish orqali kengaytirildi. 1903-yilda shaharning ajoyib manzaralari mavjud bo'lgan Ibroxhill yerlarini qo'shib, 40,222 funt sterlingga yana bir qo'shimcha kiritildi.

1938-yili bog'da imperiya ko'rgazmasi bo'lib o'tdii. Binoni qurish o'n to'rt oy davom etdi. Kirish narxi bir shilling edi va 12,5 million tashrif qayd etildi. Ko'rgazma 130 000 funt sterling zarar ko'rdi. Ko‘rgazma uchun qurilgan 200 ta saroy va pavilyonlardan faqat San’at saroyi qolgan..Hozir u Sport Markazi sifatida xizmat qilnoqda. Ko'rgazma uchun qurilgan Tinchlik Toshi hali ham bog'dan ko'rinadi.

1996-yili Charlz Renni Makintoshning "San'at sevuvchilar uyi" 1901-yildagi asl rasmlardan qurib bitkazildi va hozirda tasviriy san'at markazi bo'lib xizmat qilmoqda. Buyuk imperiya ko'rgazmasi uchun yaratilgan Bella tepaligi atrofida joylashgan. Shaharning barcha qismida ajoyib manzara kasb etadi, garchi sharqdagi ko'rinishini  daraxtlar, janubdagisini esa Mossparkdagi tepaliklar to'sib qo'ygan bo'lsa ham. Ko'rinishlar orasida 1.084 chaqirim (330 m) gacha ko'tarilgan Ballageich (Balang) tepaligi kiradi. Sharqiy Renfrewshiredagi janubiy ufqda joylashgan.

## Tarix
XIX asrning oxirigacha Bellahouston bog'i Maksvell mulkining bir qismi sifatida qishloq qishloq xo'jaligi yerlaridan iborat bo'lib, uning atrofida Maksvell, Pollok qishloq bog'i, Pollok uyi va Haggs qal'asi, shuningdek, chavandozlik maktabi joylashgan edi.

Maydon 1895-yilda Glasgow korporatsiyasi tomonidan sotib olingan va 1896-yilda jamoat bog'i sifatida ochilgan. 1901- va 1903-yillarda bog‘ga qo‘shni yerlar qo‘shilgan  Glazgo kengaytirilgach, park oxir-oqibat g'arb, janub va sharqda uy-joylar bilan, shimolda esa 1928-yili qurilgan "Oq shahar" stadioni bilan o'ralgan bo'lib, u yerda tozi it (chopag'on it) va tezyurar poygalari o'tkaziladi            (Reynjers stadioni yaqinida joylashgan). Ibrox ). Sayt hozir M8 avtomagistrali va Stratklid politsiyasining G-divizioni shtab-kvartirasi.

Bog' ko'pincha yirik ommaviy tadbirlar uchun joy sifatida ishlatilgan, jumladan 1938-yildagi imperiya ko'rgazmasi, 1978-yildagi IAAF Jahon kross chempionati, 1982-yilda Rim papasi Ioann Pol II ning Shotlandiyaga tashrifi va 2010-yil sentyabr oyida Papa Benedikt XVI ning ommaviy marosimi. Shuningdek, u ko'plab Shotlandiya Pipe Band tanlovlariga, 1980-yilning oxirida missioner (xristian dinini yoyuvchi) Billi Gremning tashrifi, 2005-yilda Coldplay kontsertiga va 2010-yilda Snow Patrol kontsertiga mezbonlik qilgan.

Tait minorasi 1938-yilgi imperiya ko'rgazmasining bir qismi sifatida bog'dagi tepalikda qurilgan, ammo Ikkinchi Jahon urushi boshlanishi bilan buzib tashlangan. 1938-yilgi imperiya ko'rgazmasi xotirasiga bag'ishlangan katta granit tosh ko'rinishidagi yodgorlik hozirda Bellahouston sport markaziga qaraydi va qirol Jorj VI tomonidan 1937-yil 9-iyulda ochilgan. Glazgo marafoni va yarim marafon kabi uzoq masofali poygalar bog'dan o'tadi, garchi janubdagi voqealar 1990-yillarda eski kon ishlariga cho'kish park yuzasida ba'zi chuqurliklar paydo bo'lganida cheklangan edi.

## Imkoniyat
Bog'da Bellahouston sport markazi va San'at sporti saroyi mukammallik markazi joylashgan bo'lib, ikkinchisi 1938-yilgi ko'rgazmadan saqlanib qolgan binodan iborat. Glazgodagi chang'i markazida 1970-yillarning boshlarida sobiq tribuna atrofidagi o'tiradigan joyda moslashtirilgan va 2008-yilda kengaytirilgan sun'iy chang'i nishabi joylashgan. O'yingoh klub binosi va jihoz do'koni sifatida saqlanib qolgan. Bundan tashqari, miniatyura golf maydonchasi, bovling klubi, har qanday ob-havoga mos keladigan xokkey maydonlari, velosport inshootlari, sarguzashtlar maydonchasi va orienteering kursi ham mavjud. 2006-yil mart oyida Bellahouston Drive-ga tutash velosport qurilishi boshlandi. Ilgari ko'plab futbol maydonchalari va uchta katta kiyinish xonalari bo'lgan, keyinchalik olib tashlangan. 2018-yildan beri uy Uels shahzodasi va malikasining binosi bo'lib kelgan (hospice – o'lim to'shagidagi bemorlar kasalxonasi).

Bog' devor bilan o'ralgan gul bog'i va Charlz Renni Makintosh tomonidan bino etilgan va 1996-yilda ochilgan "San'at ixlosmandlari uchun uy" mavjud. Haykaltarosh Kenni Hunterning "San'at ishqibozlari uyi" tomonidan buyurtma qilingan "Glazgo uchun fil" nomli 11 tonnalik haykal yaqinida joylashgan. Parkning bir qismi Glasgow shahar kengashi tomonidan bolalar bog'chasi sifatida ishlatiladi.

Bog'a jamoat transporti orqali osongina kirish mumkin, shimolda Paisley Road West va janubda Mosspark bulvari. Bellahouston Park Halt stansiyasi faqat 1938-yildagi ko'rgazma uchun ochiq bo'lsa-da, Peysli kanali liniyasidagi Dambrek stansiyasi parkdan atigi 250 m masofada joylashgan. Ibrox — eng yaqin metro stansiyasi. M8 parkdan o'tganida avtomagistralga kirish yaxshi, M77 birinchi chiqish ko'rgazmalar paytida avtoturargoh sifatida ishlatiladigan Mosspark bulvaridagi sobiq tramvay liniyalari yaqinida joylashgan, shuningdek, ikkita kichik doimiy avtoturargohlar joylashgan.

## Papa tashriflari

1982-yil iyun oyida Ioann Pol II ning papa tashrifi, taxminan 250 000 kishilik jamoatni jalb qilgan, shahar tarixidagi eng katta yig'ilish edi. Shunga qaramay, tashrif biroz xavotirga sabab bo'ldi. Rim-katolik cherkovi tashrif buyuruvchilar sonini ko'paytirish uchun Mosspark bulvari yaqinidagi suv toshqini bo'lishi mumkin bo'lgan ba'zi bog'larni drenajlash uchun pul to'lagan.

## Manbalar