Phylicia Rashad

**Phylicia Rashad** ( ) (qizlik familiyasi: **Ayers-Allen**; 1948-yil 19-iyunda tugʻilgan) – amerikalik aktrisa. U Howard universiteti Tasviriy sanʼat kolleji dekani va 1985—1986-yillarda ikki marta Emmy mukofotiga nomzod boʻlgan *Cosby Show* (1984—1992) sitkomidagi Clair Huxtable roli bilan mashhur boʻlgan. Shuningdek, u *Cosbyda* (1996—2000) Ruth Lucas rolini ijro etgan.

2004-yilda Rashad *A Raisin in the Sun filmidagi* roli uchun „Filmdagi eng yaxshi aktrisa“ nominatsiyasida Tony mukofotini qoʻlga kiritgan birinchi qora tanli aktrisa boʻlgan. 2022-yilda Rashad Dominique Morisseauning *Skeleton Crew* filmidagi ijrosi uchun „Pyesadagi eng yaxshi koʻrsatilgan aktrisa“ uchun ikkinchi Tony mukofotini qoʻlga kiritgan. Uning Broadwaydagi boshqa rollari: *Into the Woods* (1988), *Jelly’s Last Jam* (1993), *Gem of the Ocean* (2004) va *Cat on a Hot Tin tom* (2008)ni oʻz ichiga oladi. Rashad 2008-yilgi televizion filmida *A Raisin in the Sun* rolini takror ijro etganida NAACP Image mukofotini qoʻlga kiritgan.

U *For Colored Girls* (2010), *Good Deeds* (2012), *Creed* (2015), *Creed II* (2018) va *Creed III* (2023) filmlarida suratga tushgan. Shuningdek , Nick Jr. animatsion bolalar uchun teleserialida *Little Bill* (1999-2004) da Brenda Glover rolini ijro etgan. 21-asrda u Seattle, Princeton, Nyu-Jersidagi yirik teatrlarda August Wilsonning uchta spektaklini jonlantirgan.

## Avvalgi hayoti va taʼlimi
Phylicia Ayers-Allen 1948-yil 19-iyunda Texasning Houston shahrida tavallud topgan. Uning onasi Vivian Ayers – Pulitser mukofotiga nomzod rassom, shoir, dramaturg, olim va noshir boʻlgan. Otasi esa Andrew Arthur Allen ortodontist boʻlgan. Uning akasi Tex (Andrew Arthur Allen Jr.), jazz musiqachisi; opasi Debbie Allen, aktrisa, xoreograf va rejissyor; ukasi Hugh Allen, hozirda Shimoliy Karolina shtatining Sharlotte shahrida koʻchmas mulk bankiri boʻlgan. Ularning ota-onasi Phylicia olti yoshga toʻlganda ajrashishdi. Yetti yil oʻtgach, uning onasi ikki opa-singillari bilan Amerika Qoʻshma Shtatlarida segregatsiyadan qochish uchun Meksikaning Mexiko shahriga koʻchib oʻtgan. Ayers-Allen keyinchalik Howard universitetida tahsil oldi va 1970-yilda tasviriy sanʼat bakalavriatini *magna cum laude* diplomi bilan yakunlagan.

## Karyerasi

### 1971—1983: Dastlabbki ishlari va Broadway debyuti
Ayers-Allen birinchi boʻlib Melvin Van Peeblesning *Ainʼt Supposed to Die a Natural Death* (1971) musiqiy filmidagi Broadwaydagi debyuti bilan ommaga tanilgan. Oʻn yil davomida u *Dreamgirls* filmida Deena Jones rolini oʻynagan. Uch yarim yil davomida *The Wiz* filmida Munchkin rolini ijro etgan. 1978-yilda u *Josephine Superstar*, Josephine Bakerning hayoti haqida hikoya qiluvchi diskoteka kontseptual albomini chiqargan. Albom asosan Jacques Morali va Rashadning ikkinchi eri, Village Peoplening asl solisti va soʻz muallifi Victor Willis tomonidan yozilgan va ishlab chiqarilgan. U Willis bilan *The Wiz* filmida birga rol oʻynaganlarida uchrashib qolishgan.

21-asrning boshlarida Rashad 2004-yilda Lorraine Hansberryning *A Raisin in the Sun* spektaklidagi Lena Younger rolidagi ijrosi uchun „Eng yaxshi ayol roli“ Tony mukofotini qoʻlga kiritgan birinchi qora tanli aktrisa boʻlgan. Rashad shuningdek, 2004-yilda *A Raisin in the Sun* spektaklidagi eng yaxshi aktrisa nominatsiyasida Drama Desk mukofotini qoʻlga kiritgan va *Intimate Apparel* dagi roli uchun Viola Davis bilan bellashgan (oʻsha yili ajratilgan mukofot). Rashad keyingi yili *Gem of the Ocean* filmidagi ijrosi uchun yana Tony nominatsiyasiga nomzod boʻlgan. 2007-yilda Rashad rejissyorlik debyutini Seattle teatrida August Willsonning *Germ of the Ocean* spektaklida amalga oshirdi. 2008-yilda Rashad Broadwayda singlisi Debbie Allen tomonidan suratga olingan Tennessee Williamsning Pulitzer mukofotiga sazovor boʻlgan *Cat on a Hot Tin Roof* dramasining afro-amerikalik spektaklida Katta Mama rolini oʻynagan. U sahna faxriylari James Earl Jones (Katta dada) va Anika Noni Rose (Maggie), shuningdek, Broadwayda Brick rolida debyut rolini ijro etgan kinoaktyor Terrence Howard bilan birga paydo boʻlgan.

## Merosi
2010-yilgi NAACP Image mukofotlarida „Qora tanlilar jamiyatining onasi“ deb nomlangan. 2021-yil may oyida Rashad Howard universitetining Chadwick A. Boseman nomidagi tasviriy sanʼat kolleji dekani etib tayinlangan. 2023-yil avgust oyida Howard universiteti dekani Rashad 2023—2024 oʻquv yili oxirida dekan lavozimini tark etishini eʼlon qilgan.

## Shaxsiy hayoti

### Turmushi va oilasi
Rashadning birinchi turmushi 1972-yilda tish shifokori William Lancelot Bowles bilan boʻlgan. Ularning bir yildan keyin tugʻilgan William Lancelot Bowles III ismli bir oʻgʻli boʻlgan. Ular 1975-yilda rasman ajrashishgan. Rashad 1978-yilda Victor Willisga (Villiage Peoplening asl solisti) turmushga chiqqan. Ular *The Wiz* filmi suratga olinayotgan vaqt uchrashishgan. Ular 1982-yilda ajrashishgan.

U uchinchi marta, 1985-yil 14-dekabrda Ahmad Rashadga turmushga chiqqan. U sobiq NFL qabul qiluvchi va sportchi boʻlgan. Bu ularning har biri uchun uchinchi nikoh edi va uning familiyasini olgan. U 1985-yil 28-noyabrda Nyu-York Jets va Detroit Lions jamoalari oʻrtasidagi milliy televideniyeda Shukrona kuni boʻlib oʻtadigan futbol oʻyini uchun oʻyindan oldingi shou paytida unga turmush qurishni taklif qilgan. Ularning qizi Condola Phylea Rashad 1986-yil 11-dekabrda Nyu-Yorkda tavallud topgan. Er-xotin 2001-yil boshida ajrashishdi va u Rashad familiyasini saqlab qolgan.

## Amaldagi filmlari

### Filmlari

### Televizion filmlari

### Teatr

## Mukofot va unvonlari

## Manbalar

## Havolalar
*