Kinopoisk

**Kinopoisk** — kino haqidagi eng yirik rus tilidagi Internet xizmati. Bir necha minglab filmlar, seriallar, multfilmlar, shu jumladan premyeralar mavjud onlayn kinoteatr. 2013-yil oktabrigacha loyihaning egasi KinoPoisk MChJ boʻlib, u loyihaning 60% ulushiga, 40% ulushi uning hammuallifi „*AlloCiné* LLC“ fransuz kompaniyasiga tegishli edi. 2013-yil 15-oktyabrda xizmat Yandex tomonidan sotib olindi.

## Xizmatlar
Kinopoisk filmlar, teleseriallar, jumladan, treylerlar, afishalar, shuningdek kino va televizion faoliyatga bogʻliq shaxslar: aktyorlar, rejissyorlar, prodyuserlar, ssenariy mualliflari, operatorlar, bastakorlar, rassomlar va muharrirlar haqidagi maʼlumotlarni taqdim etadi. Tashrif buyuruvchilar filmlar va seriallarga baho berishlari, ularni saralanganlar ro‘yxatiga qo‘shishlari, sharhlar yozishlari, saytda kino chiptalarini sotib olishlari mumkin. Yandex pullik obunasida filmlar va telekoʻrsatuvlar mavjud onlayn kinoteatr mavjud. Kinopoisk ilovasi Android va iOS, Apple TV, Smart TV (LG, Samsung va Android televizorlari), PlayStation 4 ga oʻrnatilishi mumkin.

Roʻyxatdan oʻtgan foydalanuvchilar uchun filmlar, shu jumladan premyeralar, shuningdek, shaxslar, ularning filmlardagi ishtiroki, Hayoti va oilasi haqidagi maʼlumotlarni qoʻshish va aniqlashtirish imkoniyati mavjud. Har bir harakat oldindan moderatsiya qilinadi, uning davomiyligi shaxsning mashhurligiga yoki filmning reytingiga bogʻliq.

Xizmatning muhim tarkibiy qismi Kinopoisk tahririyatidan olingan yangiliklar, hisobotlar va maqolalardir .

## Sayt tarixi
Sayt 2003 -yil 7-noyabrda yaratilgan boʻlib, uning asoschilari Vitaliy Tatsiy va Dmitriy Suxanovlardir . Loyihaning egasi KinoPoisk MChJ boʻlib, u loyihaning 60 % aktsiyalariga, 40 % aktsiyalari uning hammuallifi, Fransiyaning *AlloCiné* MChJ kompaniyasiga tegishli edi. 2013-yil 15-oktabrda xizmat Yandex tomonidan sotib olindi (kelishuv hajmi o‘sha paytda 80 million dollar, taxminan 2,6 milliard rubl edi). Loyiha asoschilari Vitaliy Tatsiy va Dmitriy Suxanovlar saytning yangi versiyasini ishlab chiqish uchun maslahatchi sifatida taklif qilingan.

2016-yil aprel oyida *Aleksandr Kochubey* Kinopoisk rahbari boʻldi.

2016-yil noyabr oyida portal tahririyatiga *[[Yelizaveta Surganova]]* rahbar etib tayinlandi.

2016-yil 20-oktyabrdan 23-oktyabrgacha Kinopoisk **"Oktyabr"** kinoteatrida „Kinopoisk Film Market“ forumini oʻtkazdi, unda tomoshabinlar uchun rus va xorijiy filmlar namoyishlari, VR-loyihalari, shuningdek, kino sanoati vakillari uchun bir qator pitching va biznes uchrashuvlari boʻlib oʻtdi.

2017-yil yanvar oyida Kinopoisk 2001-2015 yillarda rus kinosi boʻyicha tadqiqotni chiqardi .

2017-yil aprel oyida Kinopoisk foydalanuvchilari *„To Be or Not To Be“*  TV-3 ko‘rsatuvida ishtirok etdilar, shuningdek, qaysi biri ishlab chiqarishga qo‘yilishini tanlab, yangi seriyalar uchun ovoz berishdi .

2018-yil yanvar oyida Yandex Kinopoisk xizmatida filmlarni bepul tomosha qilish imkoniyatini qoʻshdi .

2018-yil mart oyida *Aleksandr Dunaevskiy* Kinopoisk menejeri boʻldi .

2018-yilning noyabr oyida portalning 15 yilligi munosabati bilan foydalanuvchilar eng yaxshi rus filmlari, seriallari va eng yaxshi aktyorlari uchun ovoz berishdi. *Yuriy Bikov*ning „Axmoq“ filmi eng yaxshi mahalliy film deb topildi.

2018-yilda „Oskar“ mukofotini topshirish marosimi birinchi marta Kinopoisk veb-saytida efirga uzatildi. 2019-yilda Kinopoisk Disneydan mukofotni Rossiyada jonli efirga uzatish uchun eksklyuziv huquqlarni oldi .

2021-yil aprel oyida Kinopoisk-da kontent kuratorlari paydo boʻldi, ular xizmatlar katalogini va original KinoPoisk HD loyihalari assortimentini qanday kengaytirishni taklif qilishadi. Birinchi kuratorlar qatoriga Aleksandr Rodnyanskiy (mualliflik kinosi), Timur Bekmambetov (fantastika va fantaziya) va Syenduk (kattalar animatsiyasi) kirishdi .

### Yandex tomonidan veb-saytni qayta loyihalash
2015-yil 8-oktabrda Yandex Kinopoisk-ni Yandex xizmatlari uslubida to‘liq qayta ishladi, sayt hamkorlari orqali pullik va bepul filmlarni tomosha qilish imkoniyatiga ega onlayn kinoteatrlar agregatorini qo‘shdi (ivi.ru, VGTRK, TVzavr, Megogo, „STS Media“, Rutube va boshqalar). Toʻliq pullik kontent Aiyo va Amediateka onlayn kinoteatrlari tomonidan taqdim etilgan. Bunday yangilik Yandex-ga saytda yangi monetizatsiya modelini yaratish va saytdagi har bir video koʻrish uchun mukofot olish, shuningdek, pullik obuna yoki kontent sotib olish foizini olish imkonini berdi . Saytning yangilangan interfeysida filmlar va seriallarga havolalarni saqlash mumkin boʻlgan foydalanuvchi profillaridagi shaxsiy papkalar *„Toʻplamlar“* bilan almashtirildi. Yangi „Mening filmlarim“ boʻlimi qoʻshildi, bu sizga filmlarga xatchoʻp qoʻyish va ularni janr va boshqa toifalar boʻyicha guruhlash imkonini beradi. Filmlarni koʻrish uchun tavsiya etish algoritmi ham Yandex’dan *Disco* texnologiyasi va servisning oʻz ishlanmalari asosida oʻzgartirildi. Saytni yangilagandan soʻng, Kinopoisk hisobi avtomatik ravishda Yandex hisobiga bogʻlandi. Shu sababli, faqat ushbu saytda profilga ega boʻlgan resursning barcha foydalanuvchilari Yandex-da roʻyxatdan oʻtishga majbur boʻlishdi. Roʻyxatdan oʻtgan foydalanuvchilarga saytga kirishda profilni bogʻlash jarayonidan oʻtish taklif qilindi. Aks holda, foydalanuvchining Kinopoisk-ga kirishi cheklandi. Profillarning bunday bogʻlanishi tufayli sayt foydalanuvchilarining ochiq shaxsiy sahifalarida Yandex akkauntlari nomlari, shuningdek, Yandex-ning „pasportlari“ da koʻrsatilgan foydalanuvchi nomlari koʻrsatila boshlandi. Onlayn kinoteatrlar bilan integratsiyaga katta eʼtibor berilganligi sababli, saytning yangilangan versiyasida tahririyat mazmuni fonga oʻtkazildi. Masalan, *„Kino yangiliklari“* bloki saytning pastki qismida joylashgan va VKontakte ijtimoiy tarmogʻidagi *„Kinopoisk“* sahifasidagi xabarlarga havolalarni oʻz ichiga oladi. Filmlar reytingini hisoblash algoritmi oʻzgartirildi, yangi algoritm pullik kirishda koʻrish mumkin boʻlgan filmlarni yuqori baholay boshladi.

Saytning yangi formati va dizayni foydalanuvchilar tomonidan juda salbiy qabul qilindi. Bir kun ichida *Change.org* saytida eski sayt formatini qaytarish boʻyicha internet petitsiya  ta imzo toʻpladi. Loyiha yaratuvchisi Vitaliy Tatsiy qayta loyihalashtirishni muvaffaqiyatsizlik va saytning vayron boʻlishi, loyiha hammuallifi Dmitriy Suxanov esa loyiha bilan sodir boʻlayotgan voqealarni oʻzining „dafn marosimi“ deb atadi. Foydalanuvchilarning koʻplab shikoyatlari xizmatning deyarli barcha funksiyalari yoʻqolishi haqida edi. KinoPoisk profillarini qayta dizayndan keyin paydo boʻlgan Yandex akkauntlari bilan bogʻlash munosabati bilan, baʼzi foydalanuvchilar saytdagi shaxsiy sahifalariga kira olmadilar.

Foydalanuvchilarning salbiy va tanqidiy fikr-mulohazalaridan soʻng, Yandex vakillari sayt dizaynining eski versiyasini boshqa domenga qaytarishga va yangi versiya yakunlangunga qadar uni saqlab qolishga vaʼda berishdi . 2015-yil 12-oktabrda asosiy domendagi sayt vaqtincha (saytning yangi versiyasining beta-sinovi tugaguniga qadar) avvalgi dizayniga qaytdi va ochiq beta-versiya bosqichida bo‘lgan saytning yangi versiyasi test(''http://beta.kinopoisk.uz saytida'') havolalsida mavjud edii. Ertasi kuni Kinopoisk portali rahbari Olga Mansurova sayt muvaffaqiyatsiz qayta ishga tushirilgani sababli oʻz xohishi bilan lavozimni tark etdi . Kinoshunos Mariya Kuvshinovaning soʻzlariga koʻra, „Yandeks“ rahbariyatining foydalanuvchilarning noroziligiga jo;rib chiqishga majbur bo;lganlini jamiyat korporatsiyalar ishini qanday nazorat qila olishining muhim namunasidir . Ikki kundan soʻng, KinoPoisk Yandex tomonidan sotib olinganidan keyin uning ishiga mas’ul boʻlgan 10 nafar xodim Yandexdan ishdan boʻshatildi. Bunga rasmiy sabab etib tijorat sirlarini oʻz ichiga olgan maʼlumotlarning oshkor etilishi koʻrsatildi .

2015-yil 24-dekabrda Kinopoisk blogida Yandeksning loyihaning „entsiklopedik“ qismini asosiy domenda qoldirib, bir vaqtning o‘zida bir-birini to‘ldiruvchi rejimda saytning ikkita versiyasini ishlab chiqish rejalari haqida maʼlumot eʼlon qilindi. *Yangi „Kinopoisk“* („KinoPoisk+“) *http://plus.kinopoisk.ru/* domeni ishga tushirildi

2017-yilning may oyidan boshlab Ukrainada bir qator rus saytlariga shu jumladan, Yandexga kirish taqiqlanganligi tufayli, Ukraina aholisi uchun saytga kirish yopildi.

2019-yil noyabr oyidan boshlab Kinopoisk veb-sayti yana qayta ishlab chiqildi, bu foydalanuvchilarning fikr-mulohazalarini hisobga olgan holda bosqichma-bosqich amalga oshirildi .

2021-yil 3-noyabrda servis logotip, shuningdek, sayt va ilova dizaynini qayta loyihalash va o‘zgartirish haqida eʼlon qildi. Yangi logotip xizmatning yubiliyi sharafiga yaratilgan va nurlar bilan „K“ harfi bilan ifodalangan, nurlar „Kinopoisk“ koʻp sonli odamlar tomonidan yaratilganligi bilan izohlanadi. Sayt dizayni yangilanishi 2021-yil oxirigacha barcha platformalarda vaʼda qilingan. Bundan tashqari, Kinopoisk HD endi alohida brend emas. Yangi uslub Yandex media xizmatlarining dizayn jamoasi tomonidan bir nechta agentliklar (DixonBaxi, Depot, Contrast Foundry va Tuman Studio) bilan birgalikda yaratilgan.

## Onlayn-kinoteatr
2018-yilning aprel oyida Kinopoisk kompaniyasi Samsung televizorlari uchun Smart TV funksiyasiga ega ilovani chiqardi, bu esa filmlarni ijara yoki sotib olish asosida tomosha qilish imkonini berdi. 2018-yil may oyida Kinopoisk veb-saytida premyera filmlar, seriallar va multfilmlarni pullik koʻrish imkoniyati ishga tushirildi . 2018-yil iyul oyida Kinopoiskda filmlarni koʻrish Yandex Plyus xizmati asnosida paydoboʻldi.

2018 yil-noyabr oyida KinoPoisk va Amediateka onlayn kinoteatri qoʻshma obunani ishga tushirdi, unga Amediatekadagi telekoʻrsatuvlarga kirish, Kinopoiskdagi pullik kontent va Yandex Plus (Yandeks.Musiqa"ga obuna, "YandeksTaxi uchun chegirma) xizmatlari kiradi. Obuna narxi — oyiga 649 rubl etib belgilandi. Shu bilan birga, KinoPoisk onlayn kinoteatri Yandex Plyusning bir qismi sifatida qayd etildi. 2018-yilda „KinoPoisk“ onlayn kinoteatri „Qal’a qoyasi“, „Jodugarlar kashfiyoti“, „Manifest“, „Ajoyib Medichi“, „Meros“, „Moʻjiza“, „Madonnaning koʻz yoshlari“ kabi seriallarga kirish huquqiga ega boʻldi.

2019-yilda xizmatning onlayn kinoteatri KinoPoisk HD deb nomlandi. 2019-yilda kontent roʻyxati „Moviy kitob“, „Men tunman“ va „Moʻjizakorlar“ seriallai bilan toʻldirildi.

2020-yilda „Birinchi qaldirgʻochlar“ va „Miss Skarlet va Gersog“ eksklyuziv seriallari saytda paydo boʻldi.

2021-yil 18-martda Zak Snayderning "Adolat ligasi " filmi premyerasi birinchi kunda 400 ming tomoshabinni toʻpladi .

2021-yil 3-noyabrda Kinopoisk onlayn kinoteatri uchun KinoPoisk HD brendidan voz kechdi .

### KinoPoisk loyihalari
Onlayn kinoteatr oʻz ishlab chiqarish seriallarini ishlab chiqara boshladi, ulardan birinchisi „Oxirgi vazir“, „Anna Nikolaevna loyihasi“, „Aqlsizlik“ va „ Whirlpool“ seriallari boʻldi . 2021-yil yanvar oyida servis Dmitriy Gluxovskiy ssenariysi asosida „ Botqoq“ serialini namoyish qila boshladi.

## Tanqid
2016-yil dekabr oyida *Life* tomonidan o‘tkazilgan jurnalistik surishtiruv davomida maʼlum bo‘lishicha, saytdagi reytinglar kinoprokatchilar tomonidan u yoki bu yo‘nalishda o‘z filmi reytingini oshirish yoki raqib reytingini past baholashga buyurtma berish orqali bir necha bor koʻzboʻyamachilik qilingan. Xususan, rejissyor **Sarik Andreasyan** tomonidan suratga olingan *"Zilzila"* filmiga ijobiy baho berilgan boʻlsa **"Pikaboo"** sayti foydalanuvchilari tomonidan ushbu filmga salbiy baho berilgan edi.

## Reyting

### Veb-sayt
KinoPoisk Rossiya Internetida eng koʻp tashrif buyuriladigan 25 ta saytdan biri boʻlib, xizmatning oylik auditoriyasi 20 milliondan ortiq kishini tashkil qiladi. Bu kino sohasiga bagʻishlangan rus tilidagi eng katta Internet xizmati hisoblanadi.

Kinopoisk auditoriyasi turli ijtimoiy va yosh guruhlaridagi foydalanuvchilardan iborat. Bular asosan yirik shaharlarning 25 yoshdan 34 yoshgacha boʻlgan aholisi, 54 % erkaklar tashkil etadi. Alexa Internet reytingiga koʻra, 2019-yil 7-may holatiga koʻra, KinoPoisk veb-sayt mashhurligi reytingida 248-oʻrinni va Rossiyada 15-oʻrinni egalladi. *SimilarWeb* maʼlumotlariga koʻra, 2019-yil 7-may holatiga koʻra, KinoPoisk trafik boʻyicha dunyoda 443-oʻrinni va Rossiyada 29-oʻrinni egalladi, uning veb-saytiga oyiga 93 million tashrif buyuriladi. Shu bilan birga, filmlarga bagʻishlangan saytlar orasida bu koʻrsatkich boʻyicha *[[Internet Movie Database|IMDb]]* portali va Xitoyning Douban saytidan keyin dunyoda uchinchi oʻrinni egalladi.

### Onlayn-kinoteatr
2019-yilda Rossiya onlayn kinoteatrlari oʻrtasidagi umumiy daromaddagi ulush 4 % ni tashkil etdi. **Telecom Daily** hisob-kitoblariga koʻra, 2020-yilda Kinopoisk HDning Rossiya onlayn kino bozoridagi ulushi 3 % dan 7,1 % gacha koʻtarilgan.

2021-yil yanvar oyida Kinopoisk HD rekord darajadagi 3 million tomoshabin (yaʼni filmni ikki daqiqadan koʻproq tomosha qilganlar) obunachilari haqida xabar berdi, bir yil avval bu koʻrsatkich 1 million boʻlgan edi.

TelecomDaily tomonidan oʻtkazilgan soʻrov natijalariga koʻra, 2021 -yil boshida Kinopoisk HD foydalanuvchilar soni boʻyicha Rossiyadagi onlayn kinoteatrlar orasida ikkinchi oʻrinni egalladi. 2021-yilning iyul oyida GfK analytics maʼlumotlariga koʻra, u ivi.ru ni ortda qoldirib, birinchi oʻringa chiqdi.

Saytda 250 ta eng yaxshi filmlar roʻyxati mavjud. 2021-yil holatiga ko‘ra, „ Shoushankdan qochish“, „Yashil mil“ va „ Uzuklar hukmdori: Qirolning qaytishi“ filmlari eng yuqori baholangan badiiy filmlardir.

## Manbalar

## Adabiyotlar

* Sayt proekta „KinoPoisk“ Arxivnaya kopiya ot 8 fevralya 2011 na Wayback Machine
* Onlayn-kinoteatr „KinoPoisk HD“ Arxivnaya kopiya ot 23 maya 2019 na Wayback Machine