Toj (Korona)

Korona (lotin, " toj ") quyoshni va boshqa yulduzlarni o'rab turgan plazma aurasidir. Quyoshning **toj**, koronasi yorug'likni fazo bo'ylab millionlab kilometr masofaga uzaytiradi va Quyosh tutilishi (Solar eclipse) davomida juda ham yaqqol ko'rinadi, shuningdek u koronagraf qurilmasi bilan ham kuzatilishi mumkin . " *Korona* " so'zi qadimiy yunoncha koronn (koroniy, "guldon, gulchambar") dan olingan bo'lib, "toj" ma'nosini anglatuvchi lotincha so'zdir.

Spektroskopiya o'lchovlari koronadagi kuchli ionlashishni va quyosh yuzasidan ancha issiq boʻlgan,  1 000 000 kelvindan ortiq plazma haroratini ko'rsatdi.

Korona yorug'ligi bir xil hajmdagi bo'shliqdan iborat uchta asosiy manbadan taraladi. K-korona (K &nbsp; "doimiy" nemis tilidan olingan bo'lib  "*kontinuierlich"* ma'nosini anglatadi)  quyosh nuri erkin elektronlarni tarqatishi orqali hosil bo'ladi; nur qaytaradigan fotosferik assimilyatsiya chiziqlaridagi (singdiruvchi chiziqlar) **dopler kengayishi** ularni butunlay berkitib qo'ymaslik uchun juda keng tarqatib yuboradi va ularga assimilyatsiya chiziqlari bo'lmagan doimiylikning spektral ko'rinishini beradi. F-corona (F. &nbsp; Fraunhofer uchun ) quyosh nuri zaharli zarralarini zararsizlantiruvchi tomonidan yaratilgan va uning yorug'ligi quyosh nuri ostida ko'rilgan Fraunhoferning yutilish bosqichlari mavjudligi sababli kuzatilishi mumkin; F-corona Quyoshdan juda katta burchakka ega boʻlgan bo'shliqqa cho'ziladi, bu yerda zodiakal nuri deyiladi. E-korona (ingilizcha 'emissiya' so'zidan olingan bo'lib, **taratish**, **chiqarish** degan ma'noni anglatadi,  E) koronal plazmada mavjud boʻlgan ionlar tomonidan ishlab chiqarilgan spektral nur taratish (emissiya) chiziqlariga bog'liq; keng yoki cheklangan issiq spektrli taratish chiziqlarida kuzatilishi mumkin va koronaning tarkibi haqidagi asosiy ma'lumotlar manbai hisoblanadi.

## Tarix

### Tarixiy nazariyalar

## Jismoniy xususiyatlari

### Faol hududlar

#### Koronal halqa

#### Katta o'lchamdagi tuzilmalar

#### Faol hududlarning o'zaro bog'liqligi

#### Filament bo'shliqlari
**Filament bo'shliqlari** rentgen nurlarida qorong'i bo'lib ko'rinadigan va xromosferada Hα  filamentlari kuzatiladigan hududlardan yuqori zonalardir . Ular birinchi marotaba 1970-yilda ikkita raketa parvozlarida kuzatilgan, ularda ham *toj teshiklari* aniqlangan.

#### Yorqin nuqtalar
**Yorqin nuqtalar** - bu quyosh diskida joylashgan kichik faol hududlar. Rentgen nurli nuqtalari birinchi marta 1969-yil 8 aprelda raketa parvozi paytida aniqlangan.

### Koronal teshiklar
**Koronal teshiklar** qutb mintaqalari bo'lib, ular rentgen nurlarida qorong'i bo'lib ko'rinadi, chunki ular juda ko'p radiatsiya chiqarmaydi. Bular Quyoshning keng zonalari bo'lib, unda magnit maydoni unipolyar bo'lib, sayyoralararo fazoga ochiladi. Yuqori tezlikdagi quyosh shamoli asosan ushbu hududlardan kelib chiqadi.

### Sokin Quyosh
Faol mintaqalar va toj teshiklariga kirmaydigan quyosh mintaqalari odatda **sokin Quyosh** deb nomlanadi.

## Tojning o'zgaruvchanligi

### Olovlar

### O'tish davri

## Yulduzli toj

## Korona (Toj) fizikasi

### Radiatsiya
Toj radiatsiyani faqat kosmosdan kuzatiladigan rentgen nurlarida chiqaradi.

### Issiqlik o'tkazuvchanligi

Magnit maydonga uzunlamasına yo'nalishda, tojning issiqlik o'tkazuvchanligi 


k = 20 \left(\frac{2}{\pi}\right)^{3/2}\frac{\left(k_B T \right)^{5/2}k_B}{m_e^{1/2} e^4 \ln \Lambda} \approx 1.8~10^{-10}~\frac{T^{5/2}}{\ln \Lambda}~ W m^{-1}K^{-1}


### Koronal seysmologiya

## Koronal isitish muammosi

### To'lqinli isitish nazariyasi

### Magnit ulanish nazariyasi

### Spikulalar (II tip)