open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
XO (yozuv leybli)

**XO** (shuningdek **XO Records** nomi bilan ham tanilgan) – kanadalik qoʻshiqchi The Weeknd, uning menejerlari Wassim Slaiby va Amir „Cash“ Esmailian hamda uning ijodiy direktori La Mar Taylor tomonidan tashkil etilgan musiqiy leybl. Slaiby ayni paytda kompaniya bosh direktori (CEO) hisoblanadi. 2012-yildan boshlab, u Universal Music Group tarkibida faoliyat yuritadi va Republic Records orqali tarqatiladi.

Leybl hozirda quyidagi ijodkorlar bilan ishlaydi: The Weeknd, Belly, Nav va Chxrry22. Leybldan chiqqan yettita albom ''Billboard'' 200 reytingida birinchi oʻrinda debyut qilgan: *[[Beauty Behind the Madness]]*, *[[Starboy]]*, *[[My Dear Melancholy]]*, *Bad Habits*, *[[After Hours]]*, *Good Intentions* va *[[Hurry Up Tomorrow]]*.

## Tarixi
2011-yilda The Weeknd, Wassim Slaiby, Amir Esmailian va La Mar Taylor XO leyblini norasmiy tarzda tashkil etishdi, bu orqali The Weekndning uchta miksteypi – *[[House of Balloons]]*, *[[Thursday]]* va *[[Echoes of Silence]]* – chiqarildi. Ushbu relizlar The Weekndga ommaviy tanilish va yirik nashrlar tomonidan eʼtirof keltirdi, shuningdek, turli chiqishlar, qoʻshiqlardagi eslatmalar va biznes loyihalar orqali leyblning obroʻsining oshishiga hissa qoʻshdi.

„XO“ iborasi ekstazi va oksikontin dori vositalarining qisqartmasi hisoblanadi. The Weeknd oʻz faoliyatining dastlabki davrlarida baʼzida giyohvand moddalar taʼsirida musiqa yozganini aytgan va „Mening birinchi albomimda yetti daqiqa davom etadigan qoʻshiqlar bor edi“ deb qoʻshimcha qilgan.

The Weeknd 2012-yilda Republic Records bilan shartnoma imzolaganidan soʻng, XO rasmiy ravishda shoʻba leyblga aylandi. 2015-yilda rep ijrochilari Belly va Derek Wise XO leybliga qoʻshildi. 2016-yilda reper Nav leybl tarkibiga kiritildi. 2017-yilda XO, 88Glam nomli hip-hop duetining mustaqil tarzda chiqarilgan *88Glam* miksteypidan soʻng, ularni shartnoma asosida qabul qildi. Biroq, duet 2020-yilda leybldan ketdi. 2018-yilda qoʻshiqchi Black Atlass leybldan joy oldi, ammo 2022-yilda uni tark etdi. 2022-yilda Chxrry22 leybl bilan shartnoma imzolab, XO ga qoʻshilgan birinchi ayol ijrochi boʻldi.

2018-yil 6-iyun kuni The Weeknd Apple Music 1 orqali oʻzining *Memento Mori* nomli yangi radiokoʻrsatuvini eʼlon qildi. Ushbu koʻrsatuv XO leybliga tegishli boʻlib, birinchi epizodi 2018-yil 8-iyunda efirga uzatildi. Unda The Weeknd musiqiy faoliyatiga taʼsir qilgan qoʻshiqlardan iborat aralashmani ijro etgan. Koʻpincha u XO jamoasidagi doʻstlarini hamda boshqa musiqachilarni ham mehmon sifatida chaqirgan, ular esa oʻz epizodlarini olib borib, oʻz musiqiy didlarini baham koʻrganlar. Har bir epizod odatda 2–3 soat davom etadi.

## Tarkibi

### Hozirgi ijrochilar

### Sobiq ijrochilar

### Doimiy prodyuserlar

## Diskografiya
XO leybli rasmiy tarzda oʻn uchta studiyaviy albom, toʻrtta EP (mini albom) va (ikkita eng sara xitlar albomini oʻz ichiga olgan) toʻrtta toʻplam albom chiqargan. Norasmiy tarzda esa leybl oʻn uchta miksteyp taqdim etgan.

### Studiyaviy albomlar

### Mini-albomlar

### Toʻplamlar

### Miksteyplar

## Manbalar
Iroda (ism)

**Iroda** ( — qasd, niyat, istak) — kelib chiqishi arabcha boʻlgan xotin-qizlar ismi. Koʻp xalqlarda, jumladan, oʻzbeklarda keng tarqalgan.

## Taniqli shaxslar

* Iroda Aliyeva — oʻzbekistonlik aktrisa, Oʻzbekiston xalq artisti;
* Iroda Iskandarova — oʻzbekistonlik qoʻshiqchi, xalfa;
* Iroda Sirojiddinova — oʻzbekistonlik olima, Pedagogika fanlari boʻyicha falsafa doktori, dotsent;
* Iroda Toʻlaganova — oʻzbekistonlik tennischi;
* Irodaxon Rustamova — oʻzbekistonlik para kanoe sportchisi;
* Irodaxon Sodiqova — oʻzbekistonlik gimnastikachi.

## Manbalar
Iroda (maʼnolari)

**Iroda** ( — qasd, niyat, istak):
* Iroda — odamning oʻz faoliyati va psixik jarayonlarini oʻzi boshqarishda namoyon boʻladigan qobiliyati;
* Iroda — insonning fikrlash jarayoni asosida qaror qabul qilish va qabul qilingan qarorga muvofiq oʻz fikrlari va harakatlarini boshqarish qobiliyati;
* Iroda — xotin-qizlar ismi.
Mogaidin Andavar masjidi

**Mogaidin Andavar masjidi**, shuningdek **Mogaidin Andavar jome masjidi** () nomi bilan ham tanilgan, Hindistonning Tamil Nadu shtati, Nagapattinam tumanidagi Thirukkalachery shahrida joylashgan jome masjidi. Masjid „Masjid koʻchasi“da (Pallivaasal koʻchasi; *pallivaasal* tamilchada „masjid“ degan maʼnoni anglatadi) joylashgan.

## Tarixi
Bu masjid 1936-yilda mahalliy xayriyachi tomonidan hadya sifatida qurib berilgan. Shuningdek, tub yerlik, Malaya (hozirgi Malayziya) va Fransuz Hindixitoyi (hozirgi Vyetnam)dan kelgan hind muhojirlarining xayr-ehsonlari ham qurilishga sarflangan. Pitchai Ghani Ravuthar va Ave Mummad Yusuf (ikkalasi ham vafot etgan) tomonidan xayr-ehsonlar qabul qilib olingan.

Masjid 1990-yilda Ave Muhammad Yusufning oʻgʻli Ave Abdulhamid tomonidan oʻz mablagʻlari hisobiga qayta qurilgan (jamoat xayr-ehsonlarisiz). Biroq, Ave Abdulhamidning oʻgʻli Ave Abdulbashir, masjidni qayta qurish uchun Shveytsariyadan bir martalik toʻlov sifatida 100 000 AQSH dollari (oʻsha davrda taxminan 4 million Hindiston rupiyasiga teng) xayr-ehson olganini aytgan. Ushbu masjid qurilganidan keyin Ave oilasi yoki ularning avlodlari tomonidan masjid taʼmiri uchun xayr-ehson qilinganligi haqida maʼlumotlari mavjud emas.

Bu masjid Tamil Nadu shtatining Nagapattinam tumanidagi eng katta masjidlardan biridir (Madinadagi paygʻambar Muhammad masjidiga oʻxshash yagona katta gumbazga ega).

## Yana qarang

* Hindistonda Islom
* Hindistondagi masjidlar roʻyxati

## Manbalar
Mohiddin masjidi (Lakshadvip)

**Mohiddin masjidi**, shuningdek **Ujra masjidi** nomi bilan ham tanilgan, Hindistonning Lakshadvip hududidagi Kavaratti orolida joylashgan masjid. Masjid hovlisidagi quduqda davolovchi quvvatga ega boʻlgan suv mavjudligi haqida mish-mishlar tarqalgan.

## Tavsifi
Mohiddin masjidi orolning shimoli-gʻarbiy qismida joylashgan. XVII asrga oid bu inshootning bezakli shifti bitta yogʻochdan yasalgan degan taxminlar bor. Masjid ustunlari ham nozik oʻyma naqshlar bilan bezatilgan. Mahalliy afsonaga koʻra, yogʻoch oʻymakorligidagi naqshlar gʻoyasi bir oʻsimlik bargidan ilhomlangan. Hunarmand uni oʻz uyida bezak beribchiroyli holatga keltirishni istagan, ish vaqtida yogʻoch boʻlagi koʻziga tegib, koʻzi koʻrmay qolgan.

Masjid hududida Shayx Muhammad Qosimning qabri joylashgan boʻlib, bu joy orol aholisi tomonidan muqaddas hisoblanadi.

## Yana qarang

* Hindistonda Islom
* Hindistondagi masjidlar roʻyxati

## Manbalar

## Havolalar
*
Soʻfi Muhammad Sarvar

**Soʻfi Muhammad Sarvar** (; 1933-yil 7-dekabr – 2018-yil 15-may) – Pokistonlik islom olimi, yozuvchi va Jamiya Ashrafiyadagi shayx al-Hadis edi. Jamiya Xayrul Madaris va Jamiya Ashrafiya universitetlarida tahsil olgan.

## Yoshligi va taʼlimi
Sarvar 1933-yil 7-dekabrda Dera Gʻozixon tumanida tugʻilgan. 10-sinfdan soʻng u diniy taʼlimni Jamiya Ashrafiya asoschisi muftiy Muhammad Hasandan olishni boshlagan. Va keyin Jamiya Xayrul Madarisda oʻqigan. Keyinchalik Jamiya Ashrafiyada hadis kursiga oʻqishga kirdi va uni muvaffaqiyatli tamomladi. Shundan soʻng u bir muddat Karachida Pokiston bosh muftiysi Muhammad Shofiy qoʻlida tahsil oldi.

Aalimiyyatni tamomlagandan soʻng, u Jamiya Xayrul Madaris Moʻltonda uch yil va Dorul Ulum Eidgoh Kabirvalada oʻn yil boʻldi. Jamiya Ashrafiya Lahorda hadis va boshqa fan va sanʼat boʻyicha dars berdi.

## Adabiy asarlar
U bir qancha kitoblar muallifi. Jumladan:

* Al-Xayr al-Joriy „Sahih al-Buxoriy“da (2001)
* Ilm-o-Amal (Fan va amaliyot)

## Vafoti
U 2018-yilning 15-may kuni Lohur shahrida qisqa muddatli kasallikdan soʻng vafot etdi va Shershoh qabristoniga dafn qilindi.

Keyin Panjob Bosh vaziri Shahboz Sharif, Jamiyat Ulema-e-Islom markaziy amiri Maulana Fazlur Rahmon, JUI Bosh kotibi Abdul Gʻofur Haydariy, JUI Bosh kotibi oʻrinbosari Maulana Muhammad Amjad Xon, Federal vazir Akram Xon Durroniy, Mavlono Ataurmon Ataur Rah, Axram Ataur Rah va boshqalar uning vafoti munosabati bilan motam tutib, Mavlono Soʻfi Muhammad Sarvarning diniy, oʻqituvchilik va ijtimoiy xizmatlari uzoq vaqt xotirada qolishini taʼkidladilar.

## Manbalar
Ala Vardixon masjidi

**Ala Vardixon masjidi** – Hindistonning Haryana shtati, Gurgaon yaqinida joylashgan masjid. Bu masjid Milliy ahamiyatga ega yodgorlik hisoblanadi.

## Tavsifi
Masjid Navob Alivardi Xon tomonidan XVIII asrda saroy bilan birga qurilgan. Masjid va saroy kombinatsiyalari ushbu hududda keng tarqalgan boʻlib, Dehlidan Ajmergacha boʻlgan yoʻlda har  masofada qurilgan. Masjid Gurgaondagi Eski Tehsil idorasidan  uzoqlikda joylashgan.

## Yana qarang

* Hindistonda Islom
* Hindistondagi masjidlar roʻyxati

## Manbalar
Futbol boʻyicha 2025-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi

**Futbol boʻyicha 2025-yilgi [[Oʻzbekiston Birinchi ligasi]]** () – Oʻzbekiston Professional futbol ligasi tomonidan oʻtkaziladigan uchinchi divizion musobaqasining oltinchi mavsumi.

## Ishtirokchilar
### Jamoalar joylashuvi
2025-yilgi mavsumda birinchi ligada 30 ta jamoa ishtirok etadi. Jamoalar gʻarbiy, sharqiy va markaziy mintaqalarga boʻlingan.




### Gʻarbiy mintaqa

### Sharqiy mintaqa

### Markaziy mintaqa

### Chet ellik futbolchilar

## Turnir jadvali

## Natijalar jadvali
### Gʻarbiy mintaqa


### Sharqiy mintaqa


### Markaziy mintaqa


## Gollar soni
### Klub

### Futbolchi

## Yana qarang
* Futbol boʻyicha 2025-yilgi Oʻzbekiston Superligasi
* Futbol boʻyicha 2025-yilgi Oʻzbekiston Kubogi
* Futbol boʻyicha 2025-yilgi Oʻzbekiston Pro ligasi

## Manbalar

## Havolalar
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* Oʻzbekiston Professional futbol ligasi // LinkedIn
* Oʻzbekiston Professional futbol ligasi // WhatsApp
Chip and Potato

***Chip and Potato*** *–* Kanada-Britaniya-Amerika animatsion televizion seriali. Yaratuvchisi Billy Macqueen, Catherine Williams va Maddy Darrall boʻlib, ushbu multserial Family Jr. telekanalida namoyish etilgan.

## Ovoz berganlar

* Abigail Oliver – Chip Pug
* Andrea Libman – Potato
* Chance Hurstfield – Spud Pug
* Briana Buckmaster – Little Momma Pug
* Brian Dobson – Little Poppa Pug / Bertie Bumpety-Bump
* Dominic Good – Nico Panda
* Christina Jastrzembska – Grandma Pug
* Evan Byarushengo – Stomp Fant
* Scotia Andersen – Stamp Fant
* Vincent Tong – Pa Fant
* Kathleen Barr – Ma Fant ug Granny Fant
* Teryl Rothery – Amanda Panda
* Deven Mack – Andy Panda
* Alessandro Juliani – Mr. Desmond Diggerty / Mr. Rhino
* Emma Jayne Maas – Gigglish Grand
* Brenden Sunderland – Howie Hyena
* Garry Chalk – Gordie Pug
* Naomi Tan – Glenda
* Melody Nosipho Niemann – Hop Hippo
* Samantha Alarcon – Henrietta Hippo
* Claire Corlett – Roxy Rhino
* Beck Schurko – Humphrey Bumpety-Bump

## Manbalar

## Havolalar

*  Family Jr.-da
* 
*
Navob jome masjidi

**Navob jome masjidi** – Hindistonning Tamil Nadu shtati, Kanchipuram tumani, Chengalpattu shahridagi masjid. U shahardagi eng muhim masjidi hisoblanadi.

## Yana qarang

* Hindistonda Islom
* Hindistondagi masjidlar roʻyxati

## Manbalar
Avignon qamali

**Avignon qamali** 737-yilda sodir boʻlgan. Karl Martel boshchiligidagi Franklar qoʻshini Avignonda joylashgan Umaviylar garnizonini magʻlub etgan va mustahkam qal’ani vayron qilgan.

## Zamonaviy qarashlar
Arablar 734-yilda Avignon shahrini egallagan edi, u yerda hukmronlik qilayotgan Provence gersogi Maurontus shaharni Narbonnening Umaviy noibi Yusuf ibn Abdurahmon al-Fihriyga topshirgan. Fredegar yilnomalariga koʻra, Maurontus Yusuf bilan Karl Martelga qarshi ittifoq tuzgan va uni shaharga taklif qilgan. Moissak yilnomasi esa Yusufning qoʻshini arablar nazoratidagi Septimaniyadan Provencega tinch yoʻl bilan oʻtganini va Avignonga hech qanday qarshilik koʻrsatilmasdan kirganini tasdiqlaydi. Bunga javoban, 736-yilda Karl Martel oʻzining ukasi gersog Childebrandni janubga yuborgan, shu bilan birga u bilan birga boshqa gersoglar va hisobchilar (graf) ham joʻnatilgan. Childebrand Avignonni qamal qilib, shaharni egallash uchun Karl tayyor boʻlguncha pozitsiyani saqlab turgan.

Martelning qoʻshinlari Avignon devorlariga hujum qilishda arqonli narvonlar va qamal qiluvchi qoʻrgʻoshinli uskunalardan foydalangan. Shahar qoʻlga kiritilgach, butunlay yoqib yuborilgan. Shundan soʻng, qoʻshin Rona daryosini kesib oʻtib, Septimaniyaga oʻtgan va u yerda Narbonne shahrini qamal qilishga kirishgan.

Bu qamal 736–737-yillardagi harbiy yurishlarning bir qismi boʻlib, bu safar Karl Martel ikkinchi bor Pireney togʻlaridan oʻtib kelgan arab qoʻshinlari bilan toʻqnash kelgan. Ushbu qoʻshin al-Andalusdan jalb qilingan edi. 732–733-yillardagi istilodan farqli oʻlaroq, bu gal arablar dengiz orqali kelgan. Ushbu janglarda alohida eʼtiborga loyiq jihat Martelning mashhur va tajribali frank piyoda askarlar bilan birga qoʻshimcha ravishda jangga ogʻir otliq qoʻshinlar (kavaleriya)ni ham ishga solganidir. Martelning qoʻshinida katapultlar mavjud boʻlsa-da, Avignon shahri, asosan, oddiy, ammo shafqatsiz va toʻgʻridan-toʻgʻri hujum uyushtirish orqali, yaʼni darvozalarni buzib kiruvchi qamal qurollari va devorlarga chiqish uchun ishlatiladigan narvonlar yordamida egallangan.

## Manbalar
Muhammad Hayyat ibn Ibrohim as-Sindiy

**Muhammad Hayyat as-Sindiy** (; 1750-yil 3-fevralda vafot etgan) – Usmonlilar imperiyasi davrida yashagan islom olimi. Tasavvufning naqshbandiya tariqatidan edi.

## Taʼlim
As-Sindhiy hozirgi Pokistonning Sind viloyatida tugʻilgan. Ilk taʼlimini shu yerda olgan. Keyin Madinaga hijrat qilib, Ibrohim al-Kuroniy va uning oʻgʻli Muhammad Tohir al-Kuroniy bilan taʼlim oldi. Bu yerda u naqshbandiya tariqatiga kirishgan.

## Taniqli talabalari
Uning shogirdlaridan biri Muhammad ibn Abdulvahhob boʻlib, u bilan hijriy 1136-yilda tanishgan. Abdulloh ibn Ibrohim ibn Sayf uni Hayyat as-Sindiy bilan tanishtirgan. Sindiy Ibn Abd al-Vahhobning teologik qarashlarining shakllanishiga va uning islohotchilik gʻoyalariga kuchli taʼsir koʻrsatgan.

## Qarashlari
Hanafiy mazhabida taʼlim olgan boʻlsa-da, hanbaliy mazhabining olimi ham edi. As-Sindiy 18-asrda hadis ilmlariniqayta jonlantirgan katta alloma sanaladi. Sindiy oʻzining barcha risolalarida *[[ijtihod]]* amaliyotiga rioya qilishning zarurligini taʼkidlagan, *[[Taqlid (tushuncha)|taqlidni]]* qoralagan, *[[Salaf|salaf as-Solih]]* taʼlimotlarini qayta tiklashga chaqirgan va *[[Hadis|hadislarning]]* oʻtmishdagi fiqhiy qarashlardan ustunligini asoslab bergan.
## Manbalar
Carmona fathi

**Carmona fathi** – 712-yilda Muso bin Nusayr boshchiligidagi Umaviylar qoʻshini tomonidan Carmona shahrining muvaffaqiyatli bosib olinishi.

## Tarixi
Arab manbalariga koʻra, 712-yil iyul oyida Umaviylar sarkardasi Muso ibn Nusayr 18 000 arab qoʻshini bilan Gibraltar boʻgʻozidan oʻtib, Ispaniyaga kirib kelgan. Toriq ibn Ziyodning erishgan yutuqlaridan xabar topgan Muso unga havas qilib, bu muvaffaqiyatlarda oʻzi ham ishtirok etishga qaror qilgan. Algecirasga yetib kelganidan soʻng, Julian boshchiligidagi vestgot yoʻlboshlovchilari Musoni hali bosib olinmagan muhim shaharlarni zabt etishga yetakladi. Shundan soʻng, Umaviylar Madina-Sidoniya shahriga yetib kelishdi va shahar hech qanday qarshilik koʻrsatmasdan ularga taslim boʻldi.

Vestgot yoʻlboshlovchilari Musoni Carmona shahriga yetaklab bordi. Shaharning Ispaniyadagi eng mustahkam hudud ekanligi, shu sababli uni toʻgʻridan-toʻgʻri hujum uyushtirish yoki qamal orqali egallab olish qiyin boʻlishi haqida ogohlantirdi. Umaviylar shaharga yetib kelgach, yoʻlboshlovchilar Musoga shaharga faqat sirli usul bilan kirish mumkinligini aytdi. Shundan soʻng, Muso bir reja tuzdi. Julianning qurollangan odamlarini shaharga yuborib, ularni jangdan qochgan askarlar sifatida taqdim etdi. Julianning odamlaridan baʼzilari Kordova darvozasiga yetib borib, nima boʻlgani haqida soʻzlab berdi va shahar garnizoni oʻz darvozalarini ularga ochib berdi. Shundan soʻng, tunda Muso otliq qoʻshinini shaharga yubordi. Yoʻlboshlovchilar darvozalarni ochib, musulmonlarga kirish imkonini berdi va ular soqchilarni oʻldirishdi. Shunday qilib, Carmona shahri musulmonlar qoʻliga oʻtdi.

Carmona shahri musulmonlar qoʻliga oʻtishi bilan Sevilla sharqidagi butun hududda vestgotlarning qarshiliklari barham topdi, bu esa Musoga Sevilla tomon harakatlanish imkonini berdi.

## Manbalar

## Adabiyotlar
*David James (2012), A History of Early Al-Andalus, The Akhbar Majmu'a.https://www.google.ae/books/edition/A_History_of_Early_Al_Andalus/YSipAgAAQBAJ?hl=ar&gbpv=1&dq=carmona+Musa+712&pg=PA54&printsec=frontcover
*Reinhart Pieter Anne Dozy (1913), Spanish Islam, A History of the Moslems in Spain.https://www.google.ae/books/edition/Spanish_Islam/cnlpAAAAMAAJ?hl=ar&gbpv=1&dq=carmona+Musa+712&pg=PA233&printsec=frontcover
*Agha Ibrahim Akram (2004), The Muslim Conquest of Spain.https://archive.org/details/TheMuslimConquestOfSpain_201807/page/n68/mode/1up
Matthew Perry

**Matthew Calbraith Perry** (; 1794-yil 10-aprel, Nyuport, Rod-Aylend, AQSH – 1858-yil 4-mart, Nyu-York, Nyu-York, AQSH) – amerikalik harbiy va siyosiy arbob, ofitser va AQSH dengiz floti kommodori. Angliya-Amerika (1812—1815), Ikkinchi Berber (1815) va Amerika-Meksika urushlarida (1846—1848) qatnashgan. AQSh Qurolli Kuchlarining islohotchilaridan biri boʻlib, shuning uchun „AQSH paroxodlar flotining otasi“ laqabini olgan. Harbiy eskadra boshchiligida Yaponiyada (1852—1854) muvaffaqiyatli diplomatik missiya oʻtkazgan, uning maqsadi mamlakatni tashqi savdo uchun ochish boʻlgan. Syogunlik hukumati bilan Yaponiya va AQSH oʻrtasidagi ikki yuz yillik Sakoku siyosatiga chek qoʻygan birinchi shartnoma – Kanagava shartnomasini imzoladi. Amerika tarixshunosligida anʼanaviy ravishda Yaponiyani Gʻarb dunyosiga ochgan shaxs oʻlaroq koʻriladi.
## Manbalar

## Havolalar

* "China Through Western Eyes."
*  Black Ships & Samurai Commodore Perry and the Opening of Japan (1853-1854), by John W Dower
* A short timeline of Perry's life
* Perry Visits Japan: A Visual History
* Kitahara, Michio. Commodore Perry and the Japanese: A Study in the Dramaturgy of Power, 1986
* Narrative of the Expedition of an American Squadron to the China Seas and Japan, by M.C. Perry, at archive.org
*
Nagina masjidi

**Nagina masjidi**, shuningdek **Marvarid masjidi** va **Javohir masjidi** nomlari bilan ham tanilgan, sunniy masjid boʻlib, YuNESKO Butunjahon merosi roʻyxatiga kiritilgan Agra qal’asi hududida, Hindistonning Uttar-Pradesh shtati, Agra shahrida joylashgan. Masjid Boburiylar hukmdori Shoh Jahon tomonidan taxminan 1631–1640-yillar oraligʻida qurilgan.

Bu masjid Milliy ahamiyatga ega yodgorlik hisoblanib, Arxeologik qidiruv xizmati tomonidan nazoratga olingan.

## Meʼmorchiligi
Nagina masjidi Agra qal’asidagi meʼmorchilik durdonasidir. U yana bir diqqatga sazovor masjid – Moti masjidi va Mina masjidi yaqinida joylashgan.

Nagina masjidi sof oq marmardan qurilgan boʻlib, nozik uslubda bezatilgan namozxona atrofini oʻrab turadi. Nagina masjidi juda sodda meʼmorchilik uslubida qurilgan va kamtarona bezaklarga ega. Masjid uchta boʻlimga boʻlingan boʻlib, har bir boʻlim aarkalar ostida oddiy ustunlar bilan ajratilgan. Markaziy arka kattaroq boʻlib, toʻqqizta burmaga ega, yon tomonlardagi arkalarda esa faqat yettita burma mavjud. Masjid kengligi , uzunligi  boʻlib, hovliga ega. Hathi Pol yoʻliga qaragan va masjidning shimoliy tomonida joylashgan ayvon orqali yoʻlning panoramik koʻrinishlarini tomosha qilish mumkin.

Masjid binosi qirollik oilasi ayollari uchun qurilgan boʻlib, uchta ulugʻvor gumbaz va ajoyib arkalarga ega. Nagina masjidi ayvonidan qirollik ayollari „Mina Bozori“ nomli hashamatli bozordan buyumlar sotib olishlari mumkin boʻlgan.

## Yana qarang

* Hindistonda sunniy islom
* Hindistondagi masjidlar roʻyxati
* Agra tumanidagi milliy ahamiyatga ega yodgorliklar roʻyxati

## Izohlar


## Manbalar

## Havolalar

*
Najibobod masjidi

**Najibobod masjidi**, shuningdek **Najibobod jome masjidi** nomi bilan ham tanilgan, Hindistonning Uttar-Pradesh shtati, Moradabad boʻlimidagi Bijnor tumani, Najibobod shahrida joylashgan jome masjidi.

Najib ad-Davla 1755-yilda Bijnor tumanidagi eng qadimiy Boburiylar imperiyasi yodgorliklaridan biri boʻlgan Najibobod qal’asini qurdirgan. Masjidning 1797-yilda qurib bitkazilgan deya taxmin qilinadi.

## Yana qarang

* Hindistonda Islom
* Hindistondagi masjidlar roʻyxati

## Manbalar
Al-Xalil

**Al-Xalil** yoki **Xevron** ( ,  yoki  ;  , )– Iordan daryosining Gʻarbiy sohili janubiy qismidagi eng yirik shahar, Falastinning Al-Xalil viloyati markazi. Quddusdan 30 km janubda, dengiz sathidan 927 m balandlikda joylashgan. 2017-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra 201 063 nafar falastinlik, 2019-yilgi roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra 1000 ga yaqin isroillik istiqomat qilgan. Al-Xalil hududining 80 foizi Falastin milliy maʼmuriyati, 20 foizi Isroil armiyasi nazorati ostida.

Al-Xalil – dunyoning eng qadimgi shaharlaridan biri, tarixiy Yahudiya viloyati hududida joylashgan boʻlib, yahudiylikda Quddusdan keyin ikkinchi muqaddas shahardir. Al-Xalildagi eng mashhur tarixiy maskan – Patriarxlar gʻori boʻlib, yahudiylar, nasroniylar va musulmonlar uchun muqaddas joydir. Bibliyada tilga olingan – boshpana shaharlardan biri.

Shaharda Xevron universiteti, Falastin politexnika universiteti, shuningdek, Patriarxlar gʻori binosida bir nechta yahudiy diniy iyeshivlari joylashgan.

Injilga koʻra, shaharning asl nomi *Kiriaf-Arba* (Bit. 23:2), boshqacha yozilishi – *Qiriyat-Arba* yoki *Qiryat-Arba*dir. Hozirgi vaqtda Al-Xalilga tutashgan Isroilning Kiryat-Arba shahar posyolkasi shu nom bilan ataladi.

2017-yilda Al-Xalilning eski shahar qismi YuNESKO tomonidan Jahon merosi yodgorligi deb eʼlon qilindi.]
## Adabiyotlar

*
*
*
*

## Manbalar
Sabine Derflinger

**Sabine Derflinger** (1963-yilda Avstriyaning Wels shahrida tugʻilgan) – avstriyalik kinorejissyor, ssenariynavis, prodyuser hamda dramaturgiya boʻyicha maslahatchi. U Vena va Berlin shaharlarida yashab, ijod qiladi. Derflinger tomonidan suratga olingan koʻplab filmlar bir qator mukofotlarga sazovor boʻlgan, jumladan, Geraubte Kindheit, Vollgas, Kleine Schwester, 42plus va Tag und Nacht. U, shuningdek, Tatort nomli mashhur serialdagi bir qator qismlarni sahnalashtirgan rejissyor sifatida ham tanilgan.

2012-yilda u Vena shahrining Ayollar mukofoti bilan taqdirlangan.

## Faoliyati
1991-yilda Sabine Derflinger Vena Filmakademiyasida (ssenariy va dramaturgiyaning maxsus sohalari) oʻqishni boshladi, bir necha yil kino biznesida rejissyor va prodyuser yordamchisi boʻlib ishlagan. 1996-yilda u „Epik va dramatik struktura orasidagi kino hikoyalari“ (Movie narratives between Epic & Drama) nomli dissertatsiyasi bilan oʻqishni muvaffaqiyatli yakunladi.

Sabine Derflinger bir qator badiiy va hujjatli filmlari bilan tanilgan boʻlib, ularning aksariyati turli mukofotlarga sazovor boʻlgan. U, shuningdek, Germaniya-Avstriya-Shveytsariya hamkorligida ishlab chiqarilgan kult kriminal serial Tatortning Avstriyadagi qismini suratga olgan birinchi ayol rejissyor sifatida tarixga kirgan. U hozirgacha Tatortning ikkita Avstriyada olingan (Falsch verpackt (False Labelling); Angezählt (Down for the Count) va bitta nemischa (Borowski und das Meer) qismlarini suratga olgan.

Sabine Derflingerning Tag und Nacht filmi ommaviy axborot vositalarida katta eʼtibor qozongan. Mazkur filmda bosh rolni ijro etgan Anna Red 2011-yilda Nyu-York kinofestivali doirasida „Eng yaxshi aktrisa“ mukofotiga sazovor boʻlgan, uning hamkasbi Magdalena Kronschläger esa 2011-yilgi Avstriya kino mukofotida „Eng yaxshi aktrisa“ nominatsiyasiga nomzod boʻlgan.

## Filmografiyasi
*1991: *Es war einmal* (Once upon a time) – ssenariy muallifi, rejissyor, prodyuser
*1994: *Geraubte Kindheit*   
*1996: *Achtung Staatsgrenze* 
*1998: *Aus Liebe* 
*1999: *The Rounder Girls* 
*2001: *Vollgas* 
*2004: *Kleine Schwester* 
*2004: *Schnelles Geld* 
*2005: *DREI, VIER* 
*2006: *In den Straßen von Delhi* 
*2007: *42plus* 
*2008: *Platz* 
*2008: *Eine von 8* 
*2009: *Was bleibt* 
*2010: *[[Tag und Nacht (film)|Tag und Nacht]]* 
*2011: *Hotspot*
*2012: *[[Tatort]]* 
*2012: *Literatur hat Recht 
*2012: *For Those Who Can Tell No Tales* 
*2013: *Tatort - Angezählt* 
*2013: *Paul Kemp - Alles kein Problem* 
*2013: *Tatort - Borowski und das Meer* 
*2013: *Vier Frauen und ein Todesfall* 
*2014: *Vorstadtweiber'' - rejissyor

## Manbalar

## Havolalar
* Oficial Homepage
*Facebook
* 
*Austrian Directors website
Vasil Popadyuk

**Vasil Vasilovich Popadyuk** (; 1966-yil 16-yanvar, Lvov) – „Ukrainalik Paganini“ nomi bilan tanilgan ukrainalik musiqachi, skripkachi, pianinochi, „PapaDuke“ guruhining asoschisi, guruhi bilan dunyo boʻylab sayohat qilib, jahon musiqa uslublarida, shuningdek, latino, loʻli va jaz uslubida musiqa ijro etishadi. Popadyuk 15 ta musiqa asbobini chalishni biladi, guruhdagi musiqachilarning har biri ham turli musiqa asboblarini chalishadi. Shuningdek, Popadyuk bastakor ham. 2009-yilda Ukrainaning xizmat koʻrsatgan artisti unvoni bilan mukofotlangan.

## Hayoti
Popadyuk sanʼatkorlar oilasida dunyoga kelgan. Onasi Svitlana Popadyuk rassom, otasi esa Ivano-Frankivsk viloyatining Kolomiyskiy tumanidagi Mishino qishlogʻidan chiqqan mashhur fleytachi Vasil Ivanovich Popadyuk (1940—1991). Otasi Grigoriy Verevka nomidagi xor aʼzosi boʻlib, „Uchlik musiqachilari“ ansamblini boshqargan.

Vasil Popadyuk yetti yoshidan boshlab Mikola Lisenko nomidagi Kiyev ixtisoslashtirilgan musiqa maktabida klassik musiqa boʻyicha taʼlim olgan. Soʻngra Chaykovskiy nomidagi Ukraina Milliy musiqa akademiyasiga oʻqishga kirgan va keyinchalik Lisenko nomidagi Lvov musiqa akademiyasining sirtqi boʻlimiga oʻtgan.

Popadyuk harbiy xizmatini Kiyevda qoʻshiq va raqs ansamblida oʻtagan boʻlib, bu ansambl Chernobil falokatini bartaraf etuvchilar uchun muntazam ravishda konsertlar bergan. Keyinchalik 1988-yilda shifokorlar Vasil Popadyukka yashash joyini oʻzgartirishni tavsiya qilishgach, Moskvaga koʻchib oʻtib, u yerda ishlashni boshlagan. Moskvada Volodimir Nazarov rahbarligidagi „Jahon musiqasi teatri“da ishlagan, teatrda dunyoning oʻnta yangi milliy cholgʻu asboblarini chalishni oʻrgangan. 1993-yilda Kiyevga qaytib kelgan va u yerda „Gopak“ ansamblida faoliyat olib borgan, shuningdek, „Romanlar“ loʻlilar davlat teatri bilan hamkorlik qilgan.

1997-yildan boshlab Toronto va Ottavada yashagan va ishlagan. Ukrainalik siyosatchi va sovet dissidenti Stepan Xmaraning qizi Solomiya Xmaraga uylangan. Ularning Moryana, Sofiyka va Katrusya ismli uchta qizi bor. Oilada ukrain tilida muloqot qilinadi.

2003-yilda „Big Musical Canadian Dream“ nomli teleshouda qatnashib, 15 ming nafar boshqa skripkachi bilan bellashgan. Final bosqichida Vasil hutsullar musiqasini ijro etib, ikkinchi oʻrinni qoʻlga kiritgan.

2022-yil may oyida Popadyuk oʻz guruhi bilan Kanadadagi Zoetic teatrida kontsert berdi.

2023-yil 27-yanvar kuni Ukrainaga tez yordam mashinalarini olishga mablagʻ yigʻish uchun Alcalá de Henaresda Paco de Lucíaning munitsipal tomosha zalida konsert bergan

## Konserti
2022-yil aprel oyida Lugansk bolalar kasalxonasiga mablagʻ yigʻish uchun Reginada (Kanada) Conexus sanʼat markazida boʻlib oʻtgan konsertda ishtirok etgan.

## Manbalar
Islom (maʼnolari)

**Islom** ( — Allohga sigʻinish, itoat):
* Islom — jahonda keng tarqalgan dinlardan biri;
* Islom — erkaklar ismi;

## Yana qarang
* Islomchilik
Pir Muhammad dargohi

**Pir Muhammad Oliyullah dargohi** soʻfiy faylasufi va tamil shoiri Pir Muhammad Appa nomi bilan atalgan. U Tirunelveli tumanidagi Tenkasi shahrida tugʻilgan, Kerala shtatining Pirmedu shahrida umrining koʻp davrini meditatsiya bilan oʻtkazgan va keyinchalik Thuckalayga kelib, shu yerda qolgan. Bu joy hozirda Tamil Naduning eng janubiy tumani Kanyakumaridagi eng mashhur soʻfiy ziyoratgohlaridan biri hisoblanadi.

U tamil tilida ijod qilgan shoir va faylasuf sifatida tanilgan. U Travankor davridagi Chera sulolasi hukmdorlari bilan yaqin aloqada boʻlgan.

Bu soʻfiy faylasuf va shoirning yillik maʼrakasi har yili Rajab oyida nishonlanadi. Bu tadbir Thuckalai APMA Jamaath tomonidan oʻtkaziladi; Kerala va Tamil Naduning turli joylaridan odamlar dinlaridan qatʼi nazar, shu oy davomida dargohga tashrif buyurishadi. Festival kuni shtat hukumati tomonidan butun Kanyakumari tumani uchun mahalliy taʼtil eʼlon qilinadi.

Dargoh hudidida uxlash niyati muqaddas hisoblanadi. Yillik festival Rajab oyida nishonlanadi va bu festivalda Tamil Nadu va Keraladan koʻplab insonlar tashrif buyuradi.

## Manbalar

## Havolalar
* Pir Muhammad
Nuri masjidi

**Nuri masjidi** – Hindistonning Bihar shtati, Patna shahridagi „Madarsa Islamiya Shamsul Huda“ diniy seminariyasi tarkibidagi masjid. Masjid Bari Path va Ashok Rajpath yoʻllari oraligʻida, Patna fan kolleji yaqinida joylashgan.

Masjid nomi uning joylashgan yerini seminariya (madrasa) va masjid qurilishi uchun hadya qilgan Sayyid Nurul Huda sharafiga qoʻyilgan.

## Manbalar
Pathar masjidi

**Pathar Masjidi**, mahalliy nomi ***Naev Mashid***  Boburiylar imperiyasi davrida qurilgan toshdan yasalgan masjid boʻlib, Hindistonning Jammu va Kashmir ittifoq hududidagi Srinagar shahrining eski shahar qismida joylashgan. U Jhelum daryosining chap qirgʻogʻida, Xonqoh-e-Moula ziyoratgohi ayni qarshisida joylashgan. Masjid binosi Milliy ahamiyatga ega yodgorlik hisoblanadi.

## Tarixi
Masjid 1623-yilda Boburiylar imperatori Jahongirning xotini Nur Jahon tomonidan qurdirilgan. Qurilishi tugallangach, masjid namoz uchun yaroqsiz deb topilib, diniy boʻlmagan maqsadlarda foydalanilgan. Bino 1930-yillarning boshlarida yana masjidga aylantirilgan

## Meʼmorchiligi
Masjidning Kashmir vodiysidagi boshqa masjidlardan ajralib turadigan oʻziga xos xususiyatlari mavjud. Boshqa masjidlardan farqli oʻlaroq, u anʼanaviy piramidasimon tomga ega emas.Masjidda toʻqqizta *[[mehrob|mehrob]]* (arkalar) mavjud boʻlib, markaziy arka boshqalaridan kattaroqdir.

## Yana qarang

* Hindistonda Islom
* Hindistondagi masjidlar roʻyxati

## Izohlar


## Manbalar
Purani masjidi

**Purani masjidi** (avvalgi nomi **Dovudpur jome masjidi**) Hindistonning Uttar-Pradesh shtati, Gʻozipur tumanidagi Dildarnagar Kamsar tarkibiga kiruvchi Dewaitha qishlogʻida joylashgan masjid. 1606-yilda Subahdor devan Roja Dovudxon zamindor tomonidan qurilgan bu masjid Gʻozipurdagi eng qadimiy yodgorliklardan biridir.

## Tavsifi
Dovudxon bu masjidni qishloqda qurdirgan. Purani masjidi oʻz davrida Kamsarda hududidagi uchinchi yirik masjid boʻlgan. Masjid majmuasi  maydonni egallaydi. 1606-yilda qurilganida uning minorasi balandligi  boʻlib, Gʻozipur va Kamsardagi eng baland minora boʻlgan. Keyinchalik minoralar nuray boshlagani uchun 1890-yillarda buzib, qayta qurilgan. Hozirda minoralar balandligi  ni tashkil qiladi.

## Yana qarang

* Hindistonda Islom
* Hindistondagi masjidlar roʻyxati

## Manbalar
Izzat

**Izzat** ( — shon-shuhrat, hurmat; afzallik; ulugʻlik) — kelib chiqishi arabcha boʻlgan erkaklar va xotin-qizlar ismi. Koʻp xalqlarda, jumladan, oʻzbeklarda keng tarqalgan.

## Taniqli shaxslar

* Izzat Oripov — oʻzbekistonlik futbolchi;
* Izzat Sulton — oʻzbekistonlik davlat va jamoat аrbobi, oʻzbek olimi, akademik, adabiyotshunos, dramaturg, tanqidchi;
* Izzat Turgʻunov — para-yengil atletika boʻyicha Oʻzbekiston terma jamoasi aʼzosi.

## Familiyalar

* Izzatov
* Izzatova

## Manbalar
Business Vocabulary in Use Advanced

„**Business Vocabulary in Use: Advanced**“ () — zamonaviy ingliz tilidagi biznes atamalar va soʻzlarni oʻrganish uchun Bill Mascull tuzgan qoʻllanma. Ilk bor 2004-yil Kembrij shahrida Kembrij universiteti nashriyotida chop etilgan. Ingliz tilini B2 dan C1 darajasigacha oʻzlashtirganlar uchun moʻljallangan.

Qoʻllanma 50 bobdan iborat boʻlib, chap sahifada mavzu boʻyicha koʻrsatmalar, oʻng sahifada esa mashqlar berilgan. Qoʻllanmaga kiritilgan atama va misollar Kembrij til korpusiga () tayanib tuzilgan. 

„Business Vocabulary in Use: Advanced“ qoʻllanmasi bir necha marta qayta nashr qilingan. 2010-yil ikkinchi, 2017-yil uchinchi nashrlari bosilib chiqqan. Joy Godwin va Lyn Strutt „Test Business Vocabulary in Use Advanced“ nomli qoʻshimcha mashqlar toʻplamini tuzgan. Mascull „Business Vocabulary in Use Advanced“ eʼlon qilinishdan oldin dastlab ingliz tilini oʻrta darajada oʻzlashtirilgan oʻquvchilar uchun „Business Vocabulary in Use: Intermediate“ nomli qoʻllanmani tuzgan.

## Manbalar

## Havolalar
* „Business Vocabulary in Use Advanced“ Kembrij universiteti nashriyoti saytida
Jabbor

**Jabbor** ( — qudratli; shafqatsiz, berahm) — kelib chiqishi arabcha boʻlgan erkaklar ismi. Koʻp xalqlarda, jumladan, oʻzbeklarda keng tarqalgan.

## Taniqli shaxslar

* Jabbor Akimov — Qrimtatar oʻqituvchisi va „Qizil Qrim“ gazetasi muharriri, Qrim tatarlari milliy harakati asoschilaridan va tashkilotchilaridan biri;
* Jabbor Isayev — oʻzbekistonlik oʻqituvchi, Oʻzbekiston Respublikasi xalq oʻqituvchisi;
* Jabbor Oʻsarov — oʻzbekistonlik olim, pedagogika fanlari doktori, professor;
* Jabbor Qobulov — botanik olim. Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan arbobi, biologiya fanlari doktori, professor;
* Jabbor Rasulov — Tojikiston SSR davlat va siyosat arbobi.

## Familiyalar

* Jabborov
* Jabborova

## Manbalar
Ismat

**Ismat** ( — poklik, begunohlik, maʼsumlik) — kelib chiqishi arabcha boʻlgan erkaklar ismi. Koʻp xalqlarda, jumladan, oʻzbeklarda keng tarqalgan.

## Taniqli shaxslar

* Ismat Buxoriy — buxorolik shoir;
* Ismat Shayxzoda — zamonaviy rassom, sanʼat tarixi va nazariyasi sohasi tadqiqotchisi;
* Ismat T. Kittani — iroqlik siyosatchi;
* Ismat ibn Mazohim Qatavoniy — muhaddis;
* Ismatilla Ergashev — oʻzbek davlat arbobi;
* Ismatulla Abdullayev — adabiyotshunos olim;
* Ismatulla Rahmatullayev — jadid maʼrifatparvari, pedagog.

## Familiyalar

* Ismatov
* Ismatova

## Manbalar
Periamet masjidi

**Periamet masjidi** () Hindistonning Tamil Nadu shtati, Chennay shahridagi Periamet mahallasida, Sydnehams Road va Vepery High Road chorrahasida joylashgan.

## Tarixi
Periamet masjidi 1838-yilda teri va charm savdogarlari tomonidan qurilgan, keyinchalik Hoji Muhammad Qosim Beg Sohib tomonidan taʼmirlangan. Masjid Hindiston mustaqilligidan keyin ikki marta qayta qurilgan. Masjid bir vaqtning oʻzida 4000 namozxonni oʻzida sigʻdira oladi.

## Yana qarang

* Hindistonda Islom
* Hindistondagi masjidlar roʻyxati

## Eslatmalar


## Manbalar
Jahon (ism)

**Jahon** ( — dunyo, olam) — kelib chiqishi forscha boʻlgan xotin-qizlar ismi. Koʻp xalqlarda, jumladan, oʻzbeklarda keng tarqalgan.

## Taniqli shaxslar

## Manbalar
Sayyid Jamoliddin masjidi

**Sayyid Jamoluddin masjidi** (; ) – Hindistonning Gʻarbiy Bengal shtati, Hugli tumanidagi qadimiy Saptagram shahrida joylashgan masjid va arxeologik yodgorlik. Hozirda qisman vayron boʻlgan ushbu inshoot Bengal sultoni Nosiruddin Nosrat Shoh davrida qurilgan. Inshoot Milliy ahamiyatga ega yodgorlik hisoblanadi.

## Tarixi
Masjidga oʻrnatilgan tosh yodgorlik lavhasida Amollik Sayyid Faxruddinning oʻgʻli Sayyid Jamoliddin tomonidan Nosiruddin Nosrat Shoh hukmronligi davrida qurilganligi qayd etilgan. Yozuvda qurilish sanasi hijriy 936-yil Ramazon oyi (may oyi) koʻrsatilgan. Masjid majmuasida Sayyid Faxruddin, uning rafiqasi va xizmatchisiga tegishli uchta maqbara mavjud.

## Arxitekturasi
Bu sopol gʻishtdan qurilgan va terrakota naqshlari bilan bezatilgan noyob masjid. U Bengaliyadagi Hind-Islom meʼmorchiligining terrakota elementlarini oʻzida aks ettiradi.

Vayron boʻlgan masjid Arxeologik tadqiqotlar markazi (ASI) tomonidan qoʻriqlanadi.

## Galereya

Syed Jalamuddin Mosque, Adisaptagram 1.jpg|Axborat stendi
Sayed Jamaluddin Mosque in Adi Saptagram 06.jpg|Kirish joyi
Stone Plaque inscribed with Arabic scriptures at Sayed Jamaluddin Mosque in Saptagram.jpg|Arabcha yozuvlar
Sayyid Jamaluddin Mosque in Adisaptagram 03.jpg|Ustunlar
Sayed Jamaluddin Mosque terracota work, Saptagram02.jpg|Terrakota naqshlari
Sayed Jamaluddin Mosque terracota work, Saptagram01.jpg|Terrakota naqshlari


## Yana qarang

* Hindistonda Islom
* Hindistondagi masjidlar roʻyxati
* Gʻarbiy Bengalda milliy ahamiyatga ega yodgorliklar roʻyxati

## Manbalar

## Havolalar
Kotibiyat masjidi

**Kotibiyat masjidi** – Hindistonning Telangana shtati, Haydarobod tumanidagi Haydarobod shahrida joylashgan masjiddir.

## Tarixi
Eski kotibiyat majmuasida Masjid-e-Hashmi va Masjid Dafatir-e-Mautamadi nomli ikkita masjid mavjud edi. Ushbu masjidlar yangi Kotibiyat binosi qurilishi uchun hukumat tomonidan buzib tashlangan.

Bu masjidlarning oʻrnini bosish uchun hukumat 2.9 krore rupiy miqdorida mablagʻ ajratib,  maydonda yangi masjid qurilishini eʼlon qilgan. Asos toshi 2021-yil 25-noyabrda qoʻyilgan.

Masjid 2023-yil 25-avgust kuni ibodatxona va cherkov bilan birgalikda ochilishi rejalashtirilgan edi va rasman 2023-yil avgust oyidan faoliyat boshlagan.

## Yana qarang

* Hindistonda Islom
* Haydaroboddagi masjidlar roʻyxati

## Manbalar
Shahi masjidi (Haydarobod)

**Shahi masjidi**, shuningdek ***Masjid Avan e Shahi***, **Public Gardens masjidi** va ***Bagʻ-e Aam ke Masjid*** nomlari bilan ham tanilgan, Hindistonning Telangana shtati, Haydarobod tumanidagi Haydarobod shahrida joylashgan Public Gardens bogʻidagi masjiddir.

1924-yilda Mir Osman Alixon Shahi masjidi qurilishiga buyurtma bergan va masjid 1933-yilda qurib bitkazilgan. Masjid VII Nizam va uning saroy aʼzolari uchun asosiy ibodatgoh boʻlib xizmat qilgan.

## Yana qarang

* Hindistonda Islom
* Hindistondagi masjidlar roʻyxati

## Manbalar
Jahongir (ism)

**Jahongir** ( — jahonni oluvchi, egallovchi) — kelib chiqishi forscha boʻlgan erkaklar ismi. Koʻp xalqlarda, jumladan, oʻzbeklarda keng tarqalgan.

## Taniqli shaxslar

### Tarixiy shaxslar
* Jahongir — Hindistondagi Boburiylar davlatining toʻrtinchi hukmdori;
* Jahongir Barlos — Sulton Husaynning amirlaridan;
* Jahongir Mirzo — Movarounnahr xoni (1405—1409), Hisor hokimi (1409—1433);
* Jahongir Mirzo (temuriy) — temuriy hukmdorlaridan Umarshayx Mirzoning oʻgʻillaridan biri, Bobur Mirzoning ukasi, onasi Fotima Sulton boʻlgan;
* Jahongirxo‘ja — 19-asr boshlarida Sharqiy Turkiston tub aholisining milliy ozodlik kurashi yetakchilaridan biri.

### Davlat arboblari va siyosatchilar

* Jahongir Abdurasulov — oʻzbek xalqaro iqtisodchisi va davlat arbobi;
* Jahongir Gʻaniyev — oʻzbek diplomati;
* Jahongir Mamajonov — oʻzbekistonlik davlat arbobi;
* Jahongir Muhammad — oʻzbekistonlik siyosatchi, jurnalist, yozuvchi;
* Jahongir Ortiqxoʻjayev — oʻzbekistonlik davlat arbobi va tadbirkor.

### Fan arboblar va olimlar

* Jahongir Hamidov — molekulyar biologiya va hujayra biologiyasi sohasidagi olim, Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi akademik, Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan arbobi, biologiya fanlari doktori;
* Jahongir Zaynalov — oʻzbekistonlik iqtisodchi olim, iqtisodiyot fanlari doktori, professor.

### Sanʼatkorlar va ijodkorlar

* Jahongir Ahmedov — oʻzbekistonlik kinorejissyor, ssenariychi;
* Jahongir Fayziyev — Oʻzbek va rus kino aktyori, rejissyor, ssenariychi, prodyuser;
* Jahongir Ismoilov — taniqli jurnalist va iste’dodli yozuvchi;
* Jahongir Otajonov — oʻzbekistonlik xonanda, sozanda va bastakor;
* Jahongir Poziljonov — oʻzbekistonlik xonanda, aktyor, rejissyor va ssenariychi;
* Jahongir Qosimov — oʻzbekistonlik rejissyor;
* Jahongir Zeynalov — ozarbayjonlik aktyor.

### Sportchilar
* Jahongir Abdumoʻminov —  oʻzbekistonlik futbolchi;
* Jahongir Agaragimov — ozarbayjonlik shaxmatchi, FIDE ustasi , grossmeyster, murabbiy;
* Jahongir Aliyev — tojikistonlik futbolchi;
* Jahongir Boʻriyev — oʻzbekistonlik futbolchi;
* Jahongir Ergashev — tojikistonlik futbolchi;
* Jahongir Fozilov — oʻzbekistonlik futbolchi;
* Jahongir Hoshimboyev — oʻzbekistonlik futbolchi;
* Jahongir Jamolov — oʻzbekistonlik futbolchi;
* Jahongir Jiyamurodov — oʻzbekistonlik sobiq futbolchi;
* Jahongir Mamatqulov — oʻzbekistonlik futbolchi;
* Jahongir Oʻrozov — oʻzbekistonlik futbolchi;
* Jahongir Qoʻshoqov — oʻzbekistonlik futbolchi;
* Jahongir Tursunov — oʻzbekistonlik futbolchi;
* Jahongir Vohidov — o'zbekistonlik shaxmatchi;
* Jahongir Xoʻjamov — qozogʻistonlik futbolchi;
* Jahongirbek Abdusalomov — oʻzbekistonlik futbolchi;
* Jahongirmirza Turobov — oʻzbekistonlik erkin kurashchi.

## Familiyalar

* Jahongirov
* Jahongirova

## Manbalar
Saidobod masjidi

**Saidobod masjidi** Hindistonning Telangana shtati, Haydarobod tumanidagi Haydarobod shahrida joylashgan masjiddir. Masjid 17-asrning boshlarida qurib bitkazilgan.

## Tarixi
Masjid Mir Moʻmin Astarabodiy tomonidan berilgan buyurtma asosida qurdirilgan. Masjid bilan birga ellik olti xonadan iborat hovli ham bunyod etilgan. Bu karvonsaroy yoki madrasa oʻqituvchi va talabalarining turar joyi boʻlgan boʻlishi mumkin.

## Arxitekturasi
Namozxona  oʻlchamga ega boʻlib, fasadida uchta arkaga ega kirish joyi mavjud.

Mehrob qora bazaltdan yasalgan. Uning ustida Suls xatida yozilgan yozuvlar bor. Yozuvda masjidning qurilish sanasi hijriy 1014-yil (milodiy 1605-1606) deb koʻrsatilgan. Mehrobning ikki yonida shialar uchun salovat yozuvi oʻyib yozilgan.

## Yana qarang

* Hindistonda Islom
* Telanganadagi masjidlar roʻyxati

## Manbalar
Shahi masjidi (Prayagraj)

**Shahi masjidi** () – Hindistonning Uttar-Pradesh shtati, Prayagraj tumanidagi (ilgari Allahobod deb atalgan) Saidobod hududida joylashgan, hozirda buzib tashlangan masjid. 1643-yilda qurilgan masjid 2023-yil 9-yanvarda yoʻl kengaytirish loyihasi doirasida buzib tashlangan.

## Tarixi
Masjid 17-asrda ehtimol Shershoh hukmronligi davrida qurilgan. Masjid buzilishidan oldin Prayagrajdagi eng qadimiy boburiy masjidi hisoblangan.

2023-yilda masjid Grand Trunk Road yoʻlini kengaytirish loyihasi uchun buzib tashlangan.

## Galereya

Shahi masjid Allahabd.jpeg|Bitta katta va ikkita kichik gumbazli masjidning yuqoridan koʻrinishi
Shahi Masjid Bahadurganj Allahabad.jpg|Masjid gumbazining ichki qismi
शाही मस्जिद .jpg|Masjid tashqarisidagi yozuv


## Yana qarang

* Hindistonda Islom
* Hindistondagi masjidlar roʻyxati

## Izohlar


## Manbalar

## Havolalar
Gʻazo masjidi

**Gʻazo masjidi** – Afgʻonistonning Kobul shahri, Qua-ye-Markaz hududida, shaharning mashand gilam bozori yaqinida joylashgan masjid. Masjid 2025-yil 11-yanvarda ochilgan. Masjid Gʻazo sharafiga nomlangan boʻlib, bu falastin xalqi bilan birdamlikni va Isroil–Hamas urushi qurbonlari va jangchilarini xotirlashni maqsadida qurilgan. Ikki qavatli masjid taxminan 500 nafar namozxonni oʻzida sigʻdira oladi va Kobul munitsipaliteti tomonidan taqdim etilgan hududda xalq xayriyalari hisobiga qurilgan. Habibuddin Rezayi ismli tadbirkor masjid qurilishi uchun mablagʻ yigʻish boʻyicha mas’ul boʻlgan.

## Manbalar
Shia jome masjidi

**Shia jome masjidi** (; ; ) – Hindistonning Dehli shahri, Kashmir darvozasi hududida joylashgan shia masjididir.

Hujjatul-Islom Sayyid Mohsin Ali Taqviy jamoaning imomidir.

## Yana qarang

* Hindistonda shialik
* Hindistondagi masjidlar roʻyxati

## Manbalar

## Havolalar
*
Bibi Begni masjidi

**Bibi Begni masjidi** Bangladeshning Bagerhat tumanidagi Sadar Upazila hududida joylashgan. Masjid Bangladeshning arxeologik yodgorligi hisoblanadi.

## Joylashuvi
Bibi Begni masjidi Satgambuj birlashmasidagi Barakpur qishlogʻida, Oltmish gumbaz masjididan taxminan 800 metr gʻarbda, Gʻora Dighi koʻlining gʻarbiy qirgʻogʻida joylashgan.

## Manbalar
Sevilla fathi

**Sevilla fathi** – Muso ibn Nusayr boshchiligidagi Umaviylar qoʻshinlari tomonidan shaharning muvaffaqiyatli bosib olinishi.

## Tarixi
V asr boshlarida german qabilalari Ispaniyaga kirib kelganidan soʻng, mamlakat vandallar tomonidan egallab olingan va ular Sevillani oʻz poytaxt shahriga aylantirgan. Ammo vandallar Shimoliy Afrikaga koʻchib oʻtganidan keyin hokimiyat Vestgotlar qoʻlga oʻtdi va ular poytaxtni Toledoga koʻchirdi. Shundan soʻng Sevilla oʻzining siyosiy va harbiy ahamiyatini yoʻqotdi, biroq yirik va boy shahar sifatida oʻz mavqeini saqlab qoldi, chunki hududda muhtasham yodgorliklar va binolar mavjud edi. Shuningdek, shahar Ispaniyaning diniy markazlaridan biri boʻlib qolgan. Sevilla Gvadalkivir daryosining chap sohilida joylashgan boʻlib, mustahkam hudud edi. Shahar faqat sharqiy tomondan hujumga uchrashi mumkin boʻlib, gʻarbiy tomonida daryo joylashgan va shu orqali himoyalangan edi.

## Fath
Carmona zabt etilgandan soʻng, Muso ibn Nusayr oʻz qoʻshini bilan Sevillaga yoʻl oldi va 712-yilning avgust oyida shaharga yetib kelib, uni qamal qildi. Qamalning qancha davom etgani aniq emas, ayrim tarixchilar uning bir necha oy davom etganini taʼkidlaydi, biroq voqealar ketma-ketligidan kelib chiqib, qamal bir yoki ikki oy davom etgan boʻlishi ehtimolga yaqin. Bizgacha yetib kelgan qamal tafsilotlari toʻliq emas, biroq Muso shaharni kuch bilan egallashga muvaffaq boʻlgan va natijada vestgotlar garnizoni Bejaga qochib ketgan. Shahar aholisining qolgan qismi musulmonlar hokimiyatini tan olgan. Shahar zabt etilganidan soʻng Muso ibn Nusayr tezda shahar ustidan oʻz nazoratini oʻrnatishga kirishgan, shahar boshqaruviga yahudiylarni tayinlagan va hududda tartibni saqlash uchun 100 kishilik qoʻshin qoldirgan.

Muso ibn Nusayr ushbu gʻalabasidan keyin Merida shahrini qoʻlga olish uchun yurish qilgan.

## Manbalar

## Adabiyotlar
* Agha Ibrahim Akram (2004), The Muslim Conquest of Spain.https://archive.org/details/TheMuslimConquestOfSpain_201807/page/n69/mode/1up
* David James (2012), A History of Early Al-Andalus, The Akhbar Majmu’a.https://www.google.ae/books/edition/A_History_of_Early_Al_Andalus/YSipAgAAQBAJ?hl=ar&gbpv=1&dq=carmona+Musa+712&pg=PA54&printsec=frontcover
* Abdulwahid Dhanun Taha (2016), Routledge Library Editions: Muslim Spain.https://books.google.ae/books?id=Ei5EDwAAQBAJ&dq=Cordoba+400+garrison&pg=PT70&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false
Bibi Chini masjidi

**Bibi Chini masjidi** () – Bangladeshning Barguna tumani, Betagi Upazila hududidagi Bibi Chini qishlogʻida joylashgan qadimiy masjid va arxeologik yodgorlik. Ushbu Boburiylar meʼmorchiligi uslubida qurilgan masjid islom daʼvatchisi Shoh Neʼmatulloh tomonidan qurilgan.

Masjidning uchta kirish joyi mavjud. Balandligi 33 fut (10 m), kengligi 33 fut (10 m), devorlari esa taxminan 6 fut (1.8 m) qalinlikda. Shoh Neʼmatulloh 1659-yilda Shoh Shujo Bengaliya va Odisha hokimi boʻlgan davrda shogirdlari bilan bu mintaqaga kelgan. Shujo unga ushbu masjidni qurishni topshirgan. Qishloq nomi Shoh Neʼmatullohning qizi Chini Bibi sharafiga qoʻyilgan. Masjid qishloqda joylashganligi sababli keyinchalik Bibi Chini masjidi sifatida ham tanilgan. Neʼmatulloh 1700-yilda vafot etgan.

Masjid birinchi marta 1985-yilda Betagi Upazila maʼmuriyati tomonidan taʼmirlangan. 1992-yilda Arxeologiya departamenti masjidni qoʻriqlash va taʼmirlash ishlarini oʻz zimmasiga olgan va uni arxeologik yodgorlik sifatida roʻyxatga kiritgan.

## Galereya

File:বিবি চিনি ঐতিহাসিক শাহী মসজিদ.jpg
File:বিবি চিনি মসজিদ.jpg|
File:বিবি চিনি শাহী মসজিদ বরগুনা.jpg


## Yana qarang

* Bangladeshda Islom
* Bangladeshdagi masjidlar roʻyxati
* Bangladeshdagi arxeologik joylar roʻyxati

## Manbalar
Tohir masjidi (Payangadi)

**Tohir masjidi** – Hindistonning Kerala shtati, Kannur tumanidagi Payangadi shahrida joylashgan Ahmadiya masjididir. Masjidning asos toshi 1919-yil iyul oyida Hadhrat Mavlono Gʻulom Rasul Rajeki tomonidan qoʻyilgan.

Masjid majmuasida erkaklar va ayollar uchun namozxonalar, maʼmuriy idoralar, koʻp maqsadli xonalar va tahoratxona singari inshootlari mavjud.

## Yana qarang

* Hindistonda Islom
* Hindistondagi masjidlar roʻyxati
* Keraladagi masjidlar roʻyxati
* Ahmadiya musulmon jamoati

## Manbalar
Narbonna qamali

**Narbonna qamali** – 737-yilda al-Andalusning umaviy noibi Yusuf ibn Abdurahmon al-Fihriy boshchiligidagi arab va berber musulmon kuchlari hamda Karoling gersogi Karl Martel boshchiligidagi xristianlar franklar armiyasi oʻrtasida kechgan jang.

## Jang
737-yilda Karoling gersogi Karl Martel Narbonnaga hujum qilishga kirishdi, ammo mahalliy Gotlar va Gallo-Roman zodagonlari Franklar davlatining kengayishiga qarshi turish uchun harbiy va siyosiy kelishuvlar tuzgan edi. 737-yilda Septimaniya hududini butunlay zabt etishga urindi va Narbonnani qamal qildi, ammo uning qoʻshinlari shaharni egallay olmadi. Biroq musulmonlar Ispaniyadagi musulmon hukmronligi ostidagi yerlaridan yordam kuchlari yubordi. Frank nasroniy qoʻshinlari ularni Berre daryosi boʻyida (hozirgi Aude departamenti hududi)da toʻxtatib, ular ustidan hal qiluvchi va muhim gʻalabaga erishdi. Shundan soʻng Franklar qoʻshinlari Nimesga yurish boshladi.

## Manbalar