Alloma Iqbol xalqaro aeroporti

**Alloma Iqbol xalqaro aeroporti** (Panjobcha, ) Pokistonda Karachidagi Jinna xalqaro aeroporti va Islomobod xalqaro aeroportlaridan keyin uchinchi yirik fuqarolik aeroportidir. Panjob markazi va Pokistonning ikkinchi yirik shahri Lohurga xizmat qiladi. Shuningdek, Panjob viloyatining boshqa mintaqalaridan kelgan sayohatchilarning katta qismiga xizmat qiladi. Dastlab Lohur xalqaro aeroporti nomi bilan tanilib, Pokistonning yaratilishiga sabab boʻlgan kashshoflardan biri sifatida koʻriluvchi shoir faylasuf doktor Alloma Iqbol sharafiga nomi oʻzgartirildi. Aeroportda uchta terminal mavjud: Alloma Iqbol terminali, Haj terminali va yuk terminali. Aeroport shahar markazidan 15&nbsp;km uzoqlikda joylashgan.

## Tarixi

### Mustaqillikdan keyingi davr
Pokiston mustaqilligi davrida Uolton aeroporti Lohurning asosiy aeroporti edi. Pokiston xalqaro havo yoʻllari (PIA) oʻzining birinchi reaktiv samolyoti Boeing 720ni sotib oldi, Uolton aeroporti Boeing 720 yukini qabul qila olmadi. Pokiston hukumati 1962-yilda ochilgan yangi aeroport qurishga qaror qildi. Aeroportda Boeing 747gacha boʻlgan samolyotlarni qabul qilish uchun maxsus qurilgan uchish-qoʻnish yoʻlagi va perron mavjud edi. Bu Lohurning dunyoga eshiklarini ochdi. PIA Karachi orqali Dubay va Londonga toʻgʻridan-toʻgʻri qatnovlarni boshladi.

### Kengayishi

#### Yangi aeroport
Keyingi yigirma besh yil davomida havo orqali sayohatlarga talab ortdi. Hukumat mintaqaning oʻsib borayotgan ehtiyojlarini qondirish uchun kattaroq terminal qurishiga toʻgʻri keldi. 2003-yil mart oyida prezident general Parvez Musharraf tomonidan oʻsha paytdagi sobiq bosh vazir Navoz Sharif tomonidan topshirilgan yangi terminal ochildi. Aeroport **Alloma Iqbol xalqaro aeroporti** nomini oldi va Karachidagi Jinna xalqaro aeroportidan keyin mamlakatdagi ikkinchi yirik aeroportga aylandi. Barcha reyslar yangi aeroportga oʻtkazildi va eski aeroport harbiylarga berildi. Biroq hukumat keyinchalik aeroportni harbiylardan qaytarib olib, uni Haj terminaliga aylantirdi.

Pokiston fuqaro aviatsiyasi boshqarmasi asosiy shartnomani J&amp;amp;P Overseas Ltd bilan konsorsium rahbari, xalqaro qurilish va qurilish muhandisligi pudratchisi Airsys ATM kompaniyasiga topshirdi. Airsys ATM Thomson-CSF Airsys va Siemens kompaniyalarining havo harakatini boshqarish tizimlari va aeroportlarni rivojlantirishga bagʻishlangan qoʻshma loyihasidir. Buyuk Britaniyadagi Airports Group ham aeroport tizimlarini qurish boʻyicha 70 million dollarlik shartnomaga sazovor boʻldi. Loyiha qurilish va qurilish ishlari uchun mas’ul Joannou & Paraskevaides (J&P) konsorsiumi va tizimni joriy qilish uchun mas’ul Airports Group tomonidan amalga oshirildi. Airsys ATM va Thales ATM yangi terminalda teletraplarni ishlab chiqarish va oʻrnatish uchun mas’ul edi.

2006-yil mart oyida PIA Boeing 777 samolyotlaridan foydalangan holda Lohur va Toronto oʻrtasida toʻxtovsiz xizmatlarni yoʻlga qoʻydi . 2008-yilda BAAning milliy flagmani Etihad Airways aeroportda maxsus havo kemalariga texnik xizmat koʻrsatish inshootini ochdi. Obyekt Etihad samolyotlarida kundalik texnik liniyalarga xizmat koʻrsatish, shu jumladan gidravlik konstruksiya va asboblarni tekshirish uchun ishlatiladi.

2020-yil oktabr oyida British Airways 44 yildan soʻng Lohurga va teskari yoʻnalishga toʻgʻridan-toʻgʻri parvozlarini qayta tikladi .

#### Kelajakdagi rejalari
Pokiston fuqaro aviatsiyasi boshqarmasi (PCAA) aerovokzalni kengaytirishni rejalashtirgan va darvozalar soni 7 tadan 22 tagacha koʻpaytiriladi, shu bilan birga masofaviy koʻrfazlar ham koʻpayadi. Bu Lohur aeroportining yillik yoʻlovchi sigʻimini 6&nbsp;milliondan 20&nbsp;milliongacha oshiradi, bu esa keyingi 15-20 yil davomida yoʻlovchilar yuklamasini qondirish uchun yetarli boʻladi.

Lohur aeroportini kengaytirish loyihasining yangi dizayni yosmin yoki mahalliy „chambeli“ nomi bilan mashhur Pokistonning milliy guliga aylandi. Aeroportda 4 ta yosmin guliga oʻxshash 4 ta qoʻl boʻladi. Asl bino boburiylar meʼmorchiligi xususiyatlariga ega, ammo yangi aeroportda ispan va boburiylar meʼmorchiligining aralashmasi boʻladi.

Asosiy terminal binosidagi darvozalar yettitadan yigirma ikkiga oshiriladi. Hozirgi terminal binosi buzilmaydi, balki kengaytiriladi. Hozirgi avtoturargoh hududi uchib kelish va ketish zallariga aylantiriladi. Oldingi kvadrat maysazor oʻrniga uch qavatli avtoturargoh qurilishini oʻz ichiga olgan birinchi bosqich yakunlandi va hozirda toʻliq ishga tushirildi. Asosiy uchish-qoʻnish yoʻlagini yangilashni oʻz ichiga olgan ikkinchi bosqich qurilish ishlari davom etmoqda.

Aeroportning dizayni Ispaniyaning GilBartolome Architects tomonidan ishlab chiqilgan, xalqaro ispan firmasi, TYSPA International bilan tuzilgan shartnomadan soʻng, firma Madrid va San-Paulu aeroportlarini kengaytirish ustida ishlagan. Xitoy qurilish uchinchi muhandislik byurosi qurilish ishlarini bajarish uchun 382&nbsp;million AQSh dollari (2,6&nbsp;milliard yuan) miqdoridagi shartnomani imzoladi. Aeroportni kengaytirish jarayonida yaqin atrofdagi yoʻllar tarmogʻi ham yaxshilandi, bu terminalga olib boruvchi yoʻllardagi tirbandlikni yumshatishga yordam berdi.

## Tuzilishi
LHE ichki va xalqaro reyslar uchun barcha zarur jihozlar bilan jihozlangan. Quyidagi maʼlumotlar 2020-yil sentyabr holatiga koʻra toʻgʻri.
 

### Apron

* PSS va APSS qurilmalariga ega 7 ta teletrap.
* 23 ta masofaviy avtoturargohlar.

### Uchish-qoʻnish yoʻlagi

* Ikki parallel uchish-qoʻnish yoʻlagi bor: biri beton, ikkinchisi asfalt.
* 36R/18L uchish-qoʻnish yoʻlagi: uzunligi 3360 metr, kengligi 45 metr, ikki tomonida eni 15 metr. Maksimal sigʻimi: Airbus A380.
* 36L/18R uchish-qoʻnish yoʻlagi: uzunligi 2743 metr, kengligi 46 metr. Maksimal sigʻimi: Boeing 747-400.
* Tez kirish/chiqish uchun parallel taksi yoʻli.
* 2 ta tez chiqish taksi yoʻllari (yangi qurilgan).
* RWY 36R da Instrument Landing System Category-II va ILS CAT-III. 
* Navigatsiya vositalari: DVOR/DME/TDME, NDB, OM, MM

### Aeroport xizmatlari

* Pokiston davlat neft kompaniyasi aeroportdan uchib ketayotgan barcha aviakompaniyalarga yoqilgʻi xizmatlarini taqdim etadi. (Jet A-100)
* Yongʻinga qarshi va qutqaruv xizmatlari. Turkum: 9
* FIDS tizimlari televideniye dasturlari va parvoz maʼlumotlarini koʻrsatadigan zallar va brifing konkurslarida joylashgan.
* Besh vaqt va juma namozlari oʻqiladigan aeroport masjidi aeroport binosining chap tomonida joylashgan.
* CAA Porter xizmatlari va Metro taksi xizmatlari mavjud.
* Xalqaro reyslar uchun maxsus va immigratsiya.
* Yuk va bagajni oʻrash xizmatlari.
* Yoʻlovchilarga yordam xizmatlari (soʻrov boʻyicha).
* Pokiston Milliy Banki, Habib Bank Ltd, Bank Al-Falah va Allied Bank Ltd.ning toʻliq xizmat koʻrsatuvchi filiallari hamda bankomatlar
* Pokiston pochtasining toʻliq stavkada ishlaydigan xodimlari joylashgan joy

### Yerda xizmat koʻrsatadigan agentlar
* Pokiston xalqaro havo yoʻllari.
* Shohin aeroport xizmatlari (SAPS).
* Royal aeroport xizmatlari (RAS).
* Gerry’s DNATA Yerda xizmat koʻrsatish va kargo.

### Qoʻshimcha xizmatlar

* Aerodrom cheklovlari: mavjud emas

## Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar

### Yoʻlovchi tashish

### Yuk tashish

## Statistika
Quyidagi jadvalda yoʻlovchilar soni, parvozlar soni, yuk va pochta boʻyicha Lahordan asosiy transport oqimlari tafsilotlari keltirilgan. Eslatib oʻtamiz, Pokiston fuqaro aviatsiyasi boshqarmasi iyul oyida boshlanib, kelgusi yilning iyun oyida tugaydigan moliyaviy yillar bilan ishlaydi. Natijalar Pokiston fuqaro aviatsiyasi maʼmuriyati veb-saytidan toʻplangan.:

## Mukofotlar va eʼtiroflar

* Allama Iqbol xalqaro aeroporti 2006-yilda Singapur havo yoʻllarining xizmat koʻrsatish koʻrsatkichlari boʻyicha dunyoning yetakchi aeroporti deb topildi.

## Manbalar


## Havolalar

* Alloma Iqbol xalqaro aeroporti
* Alloma Iqbol xalqaro aeroporti, Lohur
* Accident history for LHE
* OPLA uchun Aeronautical chart
* Current weather for OPLA