open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Hisarjik, Kutahya (Turkiya)

**Hisarjik** — Ege mintaqasidagi Kütahya viloyatiga qarashli tuman.

## Tarixi
Arxeologik topilmalar bilan hududning tarixi Rim davriga borib taqaladi. Manzikertdagi gʻalabadan soʻng Kutahya bilan birga Buyuk Saljuqiylar davlati chegaralariga kirdi. 1096 yilda boshlangan salib yurishi yana Vizantiya hukmronligi ostiga o'tdi. 1176-yilda Mirjekephalon jangidan keyin 1180-yilda Anadolu saljuqiylar davlatiga qoʻshilgan. 13-asrda Germianogullara hukmronligi ostida oʻtgan. Germiyanogullari davrida Hisarcik Kütahya viloyatining Egrigʻoz hududi bilan bogʻlangan. Germiyanoglu Sulaymon Shohning qizi Devlet Xotunning Shahzoda Boyazidga turmushga chiqishi natijasida Simav, Egrigez, Tavshanli va Kutahya usmonlilarga sep sifatida berilgan va Hisarjik 1378 yilda Usmonlilar hukmronligiga qoʻshilgan. Anqara jangidan keyin Temur boshqa Anadolu knyazliklari qatori Germiyanogullar bekligini tikladi va Hisarchik Germiyon knyazligi yerlari bilan birlashdi. Germiyanoglu II. Yoqup Beyning oʻgʻillari boʻlmagani uchun 1429-yilda u butun Germ knyazligini II ga topshirdi. Murodga bergan vasiyatiga ko'ra, u yana Usmonlilar imperiyasi hukmronligi ostiga o'tdi. 19-asr boshlariga qadar Egrigoz tumani tarkibida qolgan Hisardjik qishlogʻi 1817-yilda Egrigez, Simav va Gediz viloyatlarining voyvodaligi boʻlgan Nasukhullari qoʻzgʻolonidan keyin Simav Kadiatiga qoʻshildi. 1845 yilda uning aholisi 1000 kishiga yetdi. Hudavendigar viloyatining 1870 yil yilnomasida Egrigʻoz tumaniga tegishli deb koʻrsatilgan.  Respublika davrida Hisarjik Kutahya viloyatining Emet tumani tarkibida qoldi. Qishloq 1958 yilda mintaqaga kelgan nemis delegatsiyasi tomonidan olib borilgan tadqiqotlar natijasida topilgan Bor konining ochilishi bilan jadal rivojlandi. 1967 yilda shaharga aylangan shaharcha 1987 yilda 3392-sonli qonun bilan tumanga aylandi.

## Iqlim
Kutahyaning ko'p qismiga yozi issiq va quruq, qishi esa sovuq va yomg'irli tipik kontinental iqlim ta'sir ko'rsatadi. Biroq, Hisarjik hududi shahar markaziga nisbatan biroz yumshoqroq.

## Iqtisodiyot
Tuman aholisining asosiy daromad manbai dehqonchilik va chorvachilikdir. Chorvachilikda qoramol, qoʻy, echki va tovuqlar bor. Qishloq xoʻjaligi faoliyati bilan shugʻullanuvchi “Kurtdere” qishloq xoʻjaligini rivojlantirish kooperativi Hisarjik viloyatida tashkil etilgan. Hududda travertin, kaolin, marmar karerlari bor.  Hududda termal turizm ob'ektlari va Eti Maden Enterprises ham mavjud. Qishloq xoʻjaligi mahsulotlari yetishtirish uchun don, meva, sabzavot, texnik va yem-xashak ekinlari yetishtiriladi.

## Manba

## Tashqi havolalar

* Hisarjik munitsipaliteti 14 Ağustos 2014 tarihinde     
* Hisarjik tuman hokimligi 14 Ağustos 2014 tarihinde
Leonid Andreyev

**Leonid Vladimirovich Andreyev** (1983.6.10, Toshkent) — yengil atletikachi, xalqaro miqyosdagi sport ustasi (2002), „Oʻzbekiston iftixori“ (2002). Oʻspirinlar oʻrtasida Oʻzbekiston (2002), langarchoʻp bilan sakrash boʻyicha Osiyo (2002, Bangkok), oʻn kurash boʻyicha jahon (2002, Kingston) chempioni. Erkaklar oʻrtasida langarchoʻp bilan sakrash boʻyicha Oʻzbekiston chempionati gʻolibi (2003). Andreyev Toshkentdagi respublika olimpiya zaxiralari kollejini tugatgan (2002), Toshkent davlat agrar universitetida oʻqiydi (2005).

## Manbalar
Abdurahmon Buxoriyzoda

**Abdurahmon Buxoriyzoda** (1910-yil 3-noyabr, Samarqand viloyati, Rossiya imperiyasi – 1987-yil 24-sentyabr, Dushanbe, Tojikiston SSR, SSSR) – oʻqituvchi, olim, filologiya fanlari doktori. Tojik SSRdagi „Matematika“ fan darsligi muallifi.

## Hayoti
Abdurahmon Buxoriyzoda 1910-yil 3-noyabr kuni Rossiya imperiyasi tarkibidagi Samarqand viloyatida tojik maʼrifatchisi oilasida tugʻilgan. Oʻrta maktabni tugatgach, 1924-yildan 1926-yilgacha Samarqand oʻqituvchilarni tayyorlash markazida tahsil olgan. U 1926-yildan 1928-yilgacha Toshkent davlat universitetida oʻqigan. Shu yili maorif komissariatining taklifi bilan, Tojikistonga koʻchib oʻtgan. 1929-yilda Dushanbe markaziy maktabida tojik tili va adabiyoti fanidan dars bergan. 1928-yildan 1934-yilgacha Markaziy kommunistik maktabida kafedra mudiri lavozimida ishlagan. Abdurahmon Buxoriyzoda 1934-yildan 1936-yilgacha „Kommunizm maʼrifati“ gazetasida bosh muharrir sifatida faoliyat olib borgan. 1938-yildan 1941-yilgacha Stalinobod shahridagi 1-maktabning direktori lavozimida ishlgan. 1941-yil Tojikiston SSR xalq taʼlimi komissarining birinchi oʻrinbosari lavozimiga tayinlangan. U ushbu lavozimda 1944-yilgacha faoliyat yuritgan. 1948-yildan 1959-yilgacha Tojikiston davlat universitetining tarix fakulteti dekani, 1959-yildan 1962-yilgacha esa tojik tili va adabiyot fakulteti dekani lavozimida faoliyat yuritgan. U 1980-yillarda turli ilmiy ishlar qilib, professor ilmiy darajasini olgan. Abdurahmon Buxoriyzoda 1910-yil 3-noyabr kuni Tojikiston SSRga qarashli boʻlgan Dushanbe shahrida vafot etgan.

## Ilmiy faoliyati
Abdurahmon Buxoriyzoda 1932-yil hamda 1934-yil nashr qilingan „Matematika“ darsligining mualliflaridan biridir. Shuningdek, u soʻzlarning va gaplarning etimologiyasi bilan boyitilgan „Soʻzlarning sarguzashtlari“ kitobining muallifi hisoblanadi.

## Manbalar
Timothy Mather Spelman

Amerikalik bastakor **Timothy Mather Spelman** (1891-yil 21-yanvar, 1970-yil 21-avgust)

Spelman Brooklynlik edi va 1908-yilda Nyu-Yorkda Harry Rowe Shelley bilan birga oʻqigan; 1909-yildan 1913-yilgacha Harvard universitetida Albert Spalding va Edvard Burlingeym Xill bilan va 1913-yildan 1915-yilgacha Myunxen musiqa va ijro sanʼati universitetida Walter Courvoisier bilan bir vaqtning oʻzida birgalikda taʼlim oladi. Shuningdek keyingi yili, u Qoʻshma Shtatlarga qaytib, Spelman Amerika Qoʻshma Shtatlari Urush Departamenti qoshidagi guruh musiqachilari uchun trening boʻyicha direktori yordamchisi lavozimini egalladi. 1918-yilda u rafiqasi, shoira Leolyn Louise Everett bilan Yevropaga qaytadi va Florensiyaga yashash uchun joylashadi. 1935-1947-yillar oraligʻida, er-xotin AQShga qaytib kelgan, keyinchalik u umrining qolgan qismini Italiyada yashash bilan oʻtkazdi.

Spelman musiqasi koʻproq impressionizm vayevropa romantizmini eslatadi va odatda oʻz vataniga qaraganda Yevropada koʻproq spektakllar oldi. Uning koʻpgina asarlari, jumladan, uchta opera va koʻp sonli qoʻshiqlar matnlarning muallifi uning rafiqasi boʻladi; yana bir diqqatga sazavor asar *Pervigilium Veneris* ni suratga olishidir.

Spelmanning qoʻlyozmalari Jons Xopkins universitetining Peabodi instituti kutubxonasida  saqlanadi, shuningdek, boshqa oilaviy toʻplamlari ham. Florensiyadagi er-xotinning villasi ham universitetga vasiyat qilib qoldirilgan, u yerda u Charles S. Singleton Italiya tadqiqotlari markazi, baʼzan Villa Spelman nomi bilan tanilgan.

## Kompozitsiyalar

* *Masih va koʻr odam*, orkestr uchun simfonik sheʼr
* *Barbaresques*, orkestr uchun komplekt
* *Avliyolar kunlari*, orkestr uchun (1925)
* *"Dengizchilar"* operasi (1928)
* *Mayls Standish*, opera
* Orkestr uchun simfoniya
* Goboy va orkestr uchun konsert
* Pianino sonatasi
* Stringli kvartet
* *Oʻrta asrlar litaniyasi*, kantata
* *Pervigilium Veneris*, xor uchun

 dan olingan

## Shuningdek qarang

* Jons Xopkins kutubxonasi veb-saytidagi tarjimai hol 

## Manbalar

*
Reaktiv

Kimyoda **reagent** ( ing: /ri'eidjent/ ri-ey-jent ) yoki analitik **reaktiv**  kimyoviy reaksiyaga sabab bo'lish yoki agar sodir bo'ladigan bo'lsa,  sinab ko'rish uchun ishlatiladigan modda yoki birikmadir. *Reaktiv* va *reaktant* atamalari ko'pincha bir-birining o'rnida ishlatiladi, ammo **reaktant** kimyoviy reaksiya jarayonida *foydalaniladigan* moddani bildiradi. *[[Erituvchilar]]*, garchi reaksiya mexanizmida ishtirok etsalar ham, odatda reaktivlar deb nomlanmaydilar. Xuddi shunday, *[[Kataliz|katalizatorlar]]* reaksiyada ishlatilinmaydi shuning uchun ular reaktantlar bo'la olmaydi. Biokimyoda,  ferment-katalitik reaksiyalar bilan bog'liq holda, reaktivlar odatda substratlar deb nomlanadi.

## Ta'riflar

### Organik kimyo
Organik kimyoda "reagent" atamasi deganda, organik moddani istalgan o'zgarishga olib keladigan kimyoviy  qismi ( murakkab yoki aralash birikmalar ko'pincha, noorganik yoki kichik organik molekulalar) tushuniladi. Misol sifatida, Kollinz reaksiyasi, Fenton reaksiyasi va Grignard reaksiyasii kabilarni keltirishimiz mumkin.

### Analitik kimyo
Analitik kimyoda esa reaktivlar boshqa moddaning mavjudligi yoki  mavjud emaslini aniqlashda ishlatiladigan moddalar yoki aralashmalar. Masalan uchun, rangni o'zgartirish yoki moddaning konsentratsiyasini o'lchash yoki kolorimetriya  orqali ishlatiladigan moddalar. Bularga  Fehling reaksiyasi, Millon reaksiyasi va Tollens reaksiyasi kabilarni misol qilib keltirishimiz mumkin.

## Biologiya
Biologiya yo'nalishida, 1980-yillardagi biotexnologiyadagi keskin o'zgarish, kimyoviy moddalarni aniqlashda, nazorat qilishda ishlatiladigan reagentlarning rivojlanishiga olib keldi. Bu reagentlarga antikorlar ( poliklonal va monoklonal ), oligomerlar, barcha turdagi model organizmlar, o'lmas hujayra chiziqlari, molekulyar klonlash va DNK replikatsiyasi va boshqalar kiradi.  Sirkumin kabi ko sifatida tasniflashdi.

## Manbalar
Alime Abdenanova

**Alime Abdenova** ( Alime Abdenanova; 1924-yil 4-yanvar, Kerch, Qrim ASSR, RSFSR, SSSR - 1944-yil 5-aprel, Simferopol, Qrim general okrugi, Ukraina Reyxskomissariati, Uchinchi Reyx ) - Qrim tatar millatidan bo'lgan sovet askari, Ulug' Vatan urushi qatnashchisi . Primorskiy armiyasi shtab-kvartirasining razvedka bo'limi. Qizil Bayroq ordeni ritsari (1944). Rossiya Federatsiyasi Qahramoni (2014, vafotidan keyin).
Google Chat

**Google Chat** – Google kompanyasi tomonidan ishlab chiqarilgan aloqa vositasi. Aloqa vositasi dastlab foydalanuvchilar va biznes vakillari uchun ishlab chiqilgan boʻlsa, keyinchalik u barcha isteʼmolchilar uchun taqdim etildi. Ilova foydalanuvchilarga toʻgʻridan-toʻgʻri xabarlar yuborish, guruh suhbatlari va shaxsiy chatlar xizmatini taqdim etadi. Bu esa foydalanuvchilarga chatdan tashqari, umumiy guruhlarda vazifalar yaratish, belgilash va fayllarni almashish imkonini beradi. Google Chatga oʻz veb-sayti, ilovasi, Gmail veb-sayti yoki ilovasi orqali kirish mumkin.

Google Chat ilk bor 2017-yil 9-martda Google Hangouts oʻrnini bosuvchi ikkita ilovadan biri sifatida ishga tushirilgan. Ikkinchisi ilova esa Google Meet deb nomlangan. 2020-yil 9-aprelda uning nomi Google Chat deb oʻzgartirildi. U avvaliga faqat Google Workspace mijozlari uchun mavjud edi. 2021-yilning fevral oyidan boshlab Google Chatni oddiy isteʼmolchilar ham foydalana boshladi.

## Tarixi

Google Chat birinchi marta 2017-yil 9-martda Google Workspace (2020-yil oktabrgacha G Suite deb ataladi) mijozlari uchun faqat Google Hangouts oʻrnini bosuvchi ilova Chat sifatida ishga tushirildi.

2020-yil 9-aprelda Google Hangouts Chatni Google Chatga oʻzgartirdi. Ushbu rebrendingdan soʻng Hangouts brendi Google Workspaceʼdan olib tashlanadi.

## Xavfsizlik
Chat boʻlimida boshqa odamlar bilan toʻgʻridan-toʻgʻri suhbatlar va guruh suhbatlari mavjud.

2022-yilning may oyida Google Chat foydalanuvchilarni shaxsiy akkauntlardan kelib chiqadigan potentsial fishing va zararli dastur hujumlaridan ogohlantiruvchi bannerlar chiqa boshladi. Google Chat uchun ushbu xujum foydalanuvchilar uchun fishing va xavfsizlik buzilishining oldini olishga qaratilgan soʻnggi urinish boʻldi.

#### Xususiyatlari haqida qisqacha
* Inline mavzuni yozish
* Bir nechta soʻzlar orqali qidirish
* Foydalanuvchi ochiq qoʻygan maʼlumotlarni koʻrish
* Fayl almashish
* Fayl yuborish
* Yonma-yon hujjat va chat koʻrinishi
* Tadbirlar taqvimini yaratish
* Onlayn foydalanuvchilarni koʻrsatish
* Chatlarni qulflash
* Video konferentsiya
* Maxsus kulgichlar
* Tezkor javoblar

## Manbalar
Espiye (Turkiya)

**Espiye** - Giresun viloyatining bir tumani.

## Etimologiya
"Espiye" va uning eski imlosi "Esbueli" mintaqaning turkcha nomlaridir. Espiye forscha "ot" ma'nosini bildiruvchi "Esb" so'zidan va turkiy "-yeli" va "-yelü" qo'shimchalaridan kelib chiqqan holda "u yerdan" yoki "u yerdan" yoki "sohil" yoki "qirg'oq" ma'nosini bildiruvchi "yalı" bo'lishi mumkin. Shunday qilib, Esbueli "otlar mamlakati" yoki muqobil ravishda "suv bo'yidagi otxona" degan ma'noni anglatadi. 

## Tarixi
U 13-asrning birinchi yarmida, Trebizond imperiyasi davrida tashkil etilgan deb ishoniladi. Biroq, Tirebolu (Tripolis) va Zephre (yunoncha Zefirion) nomlari davrning yozma matnlariga kiritilgan bo'lsa-da, Espie haqida hech qanday ma'lumot yo'q. Hududda joylashgan Zefre porti mashhur Ipak yo'li bo'ylab muhim port hisoblanadi. Bu yerdan yuklangan yuklar kemada Ruminiya va Rossiya orqali Yevropaga yetkazilardi. Genuyaliklar yoki Trebizond imperiyasi tomonidan qurilgan Andos qal'asi Yaglidere Qora dengizga quyiladigan baland tepalikda joylashgan. Chepni xalqi saljuqiylar davrida Xuroson/Kurdlar orqali hududga kelib oʻrnashib keta boshlagan. Espie Chepnis qabri Guvendi platosida joylashgan. Mehmed II davrida Usmoniylar imperiyasiga qoʻshilgandan soʻng Dikmen Melikligi sifatida maʼmuriy boʻlinishga kiritilgan. Ilgari Tirebolu tumaniga qarashli shaharcha bo'lgan Espie 1957 yilda tumanga aylandi.

## Geografiya
Mashhur Ipak yo'lining Zefre porti hududning shimoli-g'arbiy qismida joylashgan bo'lib, qadimgi davrlarda kuchli shamollar uchun yopiq bo'lgan Sharqiy Qora dengiz mintaqasining eng mashhur tabiiy portidir. U Qora dengiz mintaqasining geografik tuzilishining o'ziga xos xususiyatlariga ega. Shu sababli yerning tuzilishi kuchli. Bu tepaliklar viloyat markazi orqasidan boshlanadi va asta-sekin ko'tariladi. O'rtacha maydoni 230 km². Tuman sharqda Tirebolu va Güce, g'arbda Kesap va Yag'lidere, janubda Alukra va Shebinkarahisar tumanlari va shimolda Qora dengizni o'z ichiga oladi.

## Madaniyat
Giresun viloyatidagi oʻgʻuz/turkman/shaman, alaviy/bektoshlarning Oʻrta Osiyo madaniy tuzilishi baʼzi joylarda saqlanib qolgan. Saz va kamanche — toʻylarda chalinadigan anʼanaviy cholgʻu asboblari. Koʻchmanchi turkman madaniyatidan meros boʻlgan oʻchoq va triv anʼanalari davom etmoqda.

## Manba

## Tashqi havolalar

* Espiye tumani hokimligi sayti 14 Nisan 2006 tarihinde     
* Espiye munitsipal sayti 29 Ağustos 2019 tarihinde
Jokin Gabilondo Garmendia

***Jokin Gabilondo Garmendia*** (2000-yil 14-fevralda tug'ilgan) - ispaniyalik professional futbolchi, "Malaga" klubida o'ng qanot himoyachisi. U hozirda **Malaga**da o'ynaydi. Jokin Gabilondo 23 yoshda, bo'yi 176 sm. U o'ng oyoqda tepishni afzal ko'radi, va forma raqami **2**. *Jokin Gabilondo* qanot himoyachisi va sof himoyachi sifatida o'yinda harakat qila oladi.

## '''''<code><big>Klub karyerasi</big></code>'''''

**Basklar mamlakati**, **Gipuzkoa**, **Urretxu ([[Ispaniya]])** shahrida tug'ilgan Gabilondo *<u>Real Sociedad</u>* yoshlari bitiruvchisi edi. U 2018-yilning 25-avgustida *[http://Real%20Sociedad%20C Real Sociedad C]* jamoasi bilan kattalar safida debyut qildi va *[http://Tercera%20División Tercera División]* mehmonda *<u>[http://SD%20San%20Pedro SD San Pedro]</u>* ustidan 2:0 hisobida g‘alaba qozondi.

**Gabilondo** o'zining birinchi golini *2019-yil 28-aprelda* urdi va bu o'z maydonida *[http://Basconia Basconia]* bilan 2:2 hisobidagi durang o'yinda *C* jamoasining birinchi golini kiritganda bo'ldi. U birinchi marta 9-noyabr kuni zaxirada maydonga tushdi va *Segun*da *Real Sociedad B* jamoasida *<u>[http://Salamanca%20CF%20UDS Salamanca CF UDS]</u>* ustidan 3:1 hisobida muvaffaqiyat qozondi.

2020-yil 6-oktabrda **Gabilondo** uchinchi divizion vakili **[http://Arenas%20Club%20de%20Getxo Arenas Club de Getxo]**ga bir yilga ijaraga o‘tdi. Keyingi iyunda qaytib kelgach, u yana *Real Sociedad C jamoasi*ga qaytdi.

**Gabilondo** 2021-yilning 24-sentyabrida Real Sociedad B jamoasida professional debyutini o‘tkazdi va **[http://Roberto%20Lopes Roberto Lopes]**ning o‘rniga Segunda divizionida *[http://SD%20Huesca SD Huesca]*ga qarshi o‘z uyida 0:2 hisobida mag‘lub bo‘ldi. U 2022-23-yilgi mavsum oldidan B guruhiga ko'tarildi, hozir esa *[http://Primera%20Federasion Primera Federasion]*da.

2023-yil 26-iyun kuni **Gabilondo** yangidan uchinchi darajaga tushib ketgan **[http://Malaga%20CF Malaga CF]** bilan ikki yillik shartnoma imzoladi.

## '''''<code><big>Transfer qiymati</big></code>'''''

**Jokin Gabilondo**ning hozirgi transfer qiymati *0,2 million* yevrodan *0,3 million* yevrogacha. Uning so'nggi transferi (**tekin**) 2023-yilda *Real* *<u>Sosedaddan</u> <u>Malagaga</u>* bo'lgandi.

## '''''<code><big>Manbalar</big></code>'''''
Alto Ligonya

**Alto Ligonya** () – Mozambikning Zambezia provinsiyasidagi noyob tuproqli granit pegmatitlar hududi. Umumiy maydoni 40 ming boʻlib u 60-70 pegmatit konlarida birlashtirilgan 800 km² dan ziyod konlarni oʻz tarkibiga oladi.

Uning jami zaxiralari 8 ming tonnaga baholanmoqda. Ta <sub>2</sub> O <sub>5</sub> va 30 mingga yaqin. Eng yirik konlari: *Muiane*, *Morrua*, *Marropino*, *Monegha* .

Pegmatit tomirlarining rivojlanishi XX asrning boshidan boshlab amalga oshirildi.

* **litiy** – lepidolit, spodumen, ambligonit va petalit ;
* **seziy** – pollusit, seziy slyuda, sezyum beril;
* **tantal** – kolumbit, mangantantalit, iksiolit, stibiotantalit, mikrolit, samarskit ;
* **berilliy** – texnik beril, akuamarin, geliodor, morganit, qora beril, zumrad, bertrandit .

Bundan tashqari, quyidagilar sanoat manbalariga ega hisoblanadi: monazit, evksenit, mahalliy vismut, vismutin, scheelit, kassiterit, turmalinning qimmatbaho navlari, muskovit, amazonit, mikroklin, kvarts, kaolinit va yana boshqalar .

Mintaqada – ogʻirligi 42 tonna boʻlgan beril kristali (Munyamola I koni), 20-25 kg ogʻirlikdagi morganit kristallari (Namakotche koni), kristall uzunligi 50 sm boʻlgan rubellit druzalari(Muyane koni) kabi noyob foydali qazilma topilmalari mavjud hisoblanadi.

Alto Ligonya mintaqasida noyob metall pegmatitlarini ishlab chiqish Minas Gerais de Mozambique Ltd " va „Empesa Mineira do Alto Ligonha SARL“ milliy kompaniyalari tomonidan 20-25 metr chuqurlikda ochiq usulda qazib olish yoʻli bilan amalga oshiriladi. Asosiy kon texnikasi buldozerlar va qirgʻichlar hisoblanadi. Qayta ishlash Moppia (100 tonna tantal konsentrati, 1983-yil) va Marropino (30 tonna) qayta ishlash zavodlarida amalga oshiriladi. Alto-Ligonya mintaqasida (1967—74-yillar) oʻrtacha yillik ishlab chiqarish 70 tonna mikrolit, 70 tonna vismut, 300 tonna lepidolitni tashkil qiladi. Yoʻqotishlarni hisobga olgan holda (70-75%), Altu-Ligoniy konlarining nurash rudalaridan 10 ming tonnagacha tantal-niobatlar olinadi. Yoʻl davomida muskovit Alto Ligonierda qazib olinadi. 1910–70-yillarda 1 ming tonnadan ortiq varaqli muskovit va hurda qazib olindi (1980-yillarda yiliga 100 tonnagacha). Xom ashyo Janubiy Afrika va Buyuk Britaniyaga eksport qilinadi.

Mamlakat hududida abraziv (yillik ishlab chiqarish 240-884 tonna hisoblanadi) va zargarlik granatasi (2-17 tonna), zumrad (Niane, Marropino, Pitea konlari, eng kamida 18 kg) qoʻlda saralangan holda ochiq usulda qazib olinadi va zumrad chiplari (3 tonnagacha), akvamarin va geliodorlar (Moppya, 500 kg), rangli turmalinlar (Monea, 4-12 tonna), topazlar (Muiane,16 tonnagacha).

Alto-Ligonya mintaqasining chetida noyob tuproqli granit pegmatit konlari (Ile, Giyermi, Komua va boshqalar) mavjud hisoblanadi) va uranotorium (Enluma, Mugotaya va boshqalar) minerallashadi.

## Manbalar
Reagent

Kimyoda **reagent** (ing: /ri’eidjent/ ri-ey-jent) yoki analitik **reaktiv** kimyoviy reaksiyaga sabab boʻlish yoki agar sodir boʻladigan boʻlsa sinab koʻrish uchun ishlatiladigan modda yoki birikmadir. *Reaktiv* va *reaktant* atamalari koʻpincha bir-birining oʻrnida ishlatiladi, ammo **reaktant** kimyoviy reaksiya jarayonida *foydalaniladigan* moddani bildiradi. *[[Erituvchilar]]*, garchi reaksiya mexanizmida ishtirok etsalar ham, odatda reaktivlar deb nomlanmaydilar. Xuddi shunday, *[[Kataliz|katalizatorlar]]* reaksiyada foydalanilmaydi shuning uchun ular reaktivlar boʻlmaydi. Biokimyoda, ayniqsa ferment-katalizli reaksiyalar bilan bogʻliq holda, reaktivlar odatda substratlar deb nomlanadi.

## Taʼriflar

### Organik kimyo
Organik kimyoda „reagent“ atamasi, organik moddaning istalgan oʻzgarishiga olib keladigan kimyoviy tarkibiy qismni (murakkab yoki aralash birikmalar koʻpincha, noorganik yoki kichik organik molekulalar)ni bildiradi. Misol qilib, Kollinz reagenti, Fenton ragentii va Grignard reagenti kabilarni keltirishimiz mumkin..

### Analitik kimyo
Analitik kimyoda esa reaktivlar boshqa moddaning mavjudligi yoki mavjud emaslini aniqlashda ishlatiladigan moddalar yoki aralashmalar, masalan, rangni oʻzgartirish yoki moddaning konsentratsiyasini oʻlchash orqali ishlatiladi. Bularga Fehling reagentini, Millon reagenti va Tollens reagent kabilarni misol qilib keltirishimiz mumkin.

## Biologiya
Biologiya yoʻnalishida, 1980-yillardagi biotexnologiyadagi keskin oʻzgarish, kimyoviy moddalarni aniqlashda, nazorat qilishda ishlatiladigan reagentlarning rivojlanishiga olib keldi. Bu reagentlarga antikorlar (poliklonal va monoklonal), oligomerlar, barcha turdagi model organizmlar, oʻlmas hujayra chiziqlari, molekulyar klonlash va DNK replikatsiyasi va boshqalar kiradi.  Sirkumin kabi koʻplab tabiiy moddalar, deyarli barcha tahlilda sinovdan oʻtkaziladi va kimyogarlar uni PAINS sifatida tasniflashadi

## Qoʻshimcha manbalar
* Limiting reagent
* Common reagents
* Product
* Substrate

## Manbalar
Bobbi Brazier

**Bobbi Brazier** (2003-yil 2-iyunda tug'ilgan) - ingliz aktyori va modeli. 2020-yilda u *Milan moda haftaligi*da debyut qildi. 2022-yilda u BBC Onening "Sharqliklar" serialida Freddi Sleyter roli ijrosidan so'ng mashhurlikka erishdi va bu rol uchun "Milliy televideniya" mukofotini oldi.

## Boshlang'ich hayoti
Braizer 2003-yil 2-iyunda Portlend kasalxonasida tug'ilgan. U teleboshlovchi Jeff Brazir va "Big Brothers" teleko'rsatuvida o'z chiqishlari bilan mashhurlikka erishgan Jeyd Gudilarning farzandi hisoblanadi. U otasi tomonidan ingliz, onasi tomondan esa Yamaykalik va inglizlarga borib taqaladi. U Esseks shtatining Xarlou shahrida ukasi Freddi bilan birga katta bo'lgan. Onasi 2009-yil 22-martda bachadon bo'yni saratonidan vafot etgan. Braizer va uning ukasi Gudining dafn marosimida ommaviy axborot vositalarining yuqori eʼtibori tufayli qatnashmadi.

## Karyerasi
Braizer tug'ilgandanoq onasi o'zining Sky Living realiti-serialida 2004-yildan 2009-yilda vafotigacha rol o'ynagan va shu sababli u diqqat markazida bo'lgan, unda Braizer va uning ukasi Freddi vaqti-vaqti bilan paydo bo'lgan. Onasining o'limidan so'ng Braizer va uning ukasi eʼtibordan chetda qolishdi.

Brazier o'zining modellik karyerasini 2019-yilda 16 yoshida Sezar Perin tomonidan ko'chada ketayotganda skautdan o'tkazgandan so'ng boshlagan va o'zining Unsigned Group modellik agentligi bilan shartnoma tuzgan . Shuningdek, u sutli kokteyl tayyorlash kafesida ishlagan va maktabni tugatgandan so'ng shogirdlikni boshlagan. 2020-yil yanvar oyida Braizer Milan moda haftaligida Dolce & Gabbana uchun modellik qilib, o'zining ilk chiqishini namoyish qildi .  Keyinchalik u London moda haftaligi va Parij moda haftaligida   *Schon*, *MMScene*, *Odda* va *Man About Town* kabi jurnallar uchun hamda Tommy Hilfiger uchun modellik qildi    .

2022-yil sentyabrida Braizer BBC Onening  *[[EastEnders|Sharqliklar]]* seriali aktyorlar safida ilk bora ko'rinib, o‘ziga xos qahramon Kichik Mo Mitchellning o‘g‘li *Freddi Sleyter* rolini o‘z ijro etdi. U shoudagi roli uchun 28-Milliy televidenie mukofoti taqdirlash marosimida Rising Star mukofotini qo'lga kiritdi , shuningdek, 2023-yilda ''Inside Soap'' mukofot taqdirlash marosimida '***eng yaxshi debyut uchun***' va ***'eng yaxshi komik ijro uchun***' nominatsiyalarini qo'lga kiritdi.

## Filmografiya

## Mukofotlar va nominatsiyalar

## Havolalar
Armand Penverne

**Armand Penverne** (1926-yil 26-noyabr – 2012-yil 27-fevral) – fransiyalik futbol himoyachisi va murabbiyi. U oʻzining professional faoliyatining koʻp qismini „Stad de Reyms“ da oʻtkazdi, toʻrtta Fransiya chempionligini qoʻlga kiritdi va bir marta Yevropa kubogi finalida maydonga tushdi. Fransiya terma jamoasi safida 39 ta oʻyinda maydonga tushib, 2 bor gol urgan. Oʻyinchi sifatida nafaqaga chiqqandan soʻng, Penverne 1963–1964-yilgi mavsumida mahalliy "La Ciotat klubida deriktor boʻlishidan oldin Penverni 1962-yil Olypique de Marseille da murabbiy sifatida faoliyat yuritgan. 2012-yil 28-fevralda u 85 yoshida vafot etdi.

## Yutuqlar
**Reyms**

* Liga 1 gʻolibi: 1948–49, 1952–53, 1954–55, 1957–58;
** ikkinchi oʻrin: 1946–47, 1953–54
* Fransiya kubogi: 1949–50, 1957–58
* Chempionlar kubogi: 1955, 1958
* Yevropa kubogi sohibi: 1955–56
* Lotin kubogi: 1953;
** ikkinchi oʻrin: 1955-yil

## Manbalar

## Havolalar

*
Chelak kumush kosasi

**Chelak kumush kosasi** („Chelak kosasi“) Samarqanddan 25 kilometr shimolda, Chelak shahri yaqinida joylashgan Koʻktepa yodgorligi hududidan topilgan kumush kosa boʻlib, „eftalit sanʼatining eng mashhur namunasi“ hisoblanadi. Chelak kumush kosasi milodiy V asr oxiri, VI asrning dastlabki choragida Hindukushning janubida hukmronlik qilgan Alxon hunlariga tegishli. Alxoniylar qadimdan eftalitlar boʻlinishi davrida ajralib chiqqan qabilalardan bir boʻlib, eftaliylarning sharqiy tarmogʻi hisoblanadi. Ammo bugungi kunga kelib alohida birlik sifatida koʻrib chiqilmoqda.

## Kashf etilishi
1961-yilda Basileya-Chelak (Basileya qadimgi soʻgʻd shaharlaridan biri) shahar arkiga yaqin boʻlgan hovlilardan birida kavlangan quduqdan tilla uzuk va toʻrt dona kumush kosalar topilgan.

## Umumuiy tavsifi
Chelak kumush kosasi tarkibi kumushdan iborat. Unda eron lentalari va kalta kiyimlar kiyib olgan hind libosidagi oltita raqqosa tasvirlangan. Kosa markazida hukmdor Alxon tasviri mavjud. Ushbu kumush kosa ehtimol Hindistonda Alxoniylarning iltimosiga binoan ishlab chiqarilgan boʻlishi mumkin. Hozir Oʻzbekiston madaniyati va sanʼati tarixi davlat muzeyida saqlanadi.

Chelak kumush kosasining pastki qismidagi medalyonda odamning bosh suyagi choʻzilgan holatda tasvirlangan boʻlib, Alxon hunlari sanʼatiga xosdir. Ushbu bosh tasviri sosoniylar uslubida (qirollik lentalarini kiyadi va oʻng qoʻlida gul tutadi) koʻrsatilgan. Uni Mehama tangalarida ham koʻrish mumkin. Chelak kosasi, ehtimoliy Vaxshunvar (milodiy 430/440-490) davriga tegishli boʻlishi mumkin.

Tashqi bezaki va ichki qismlar tasviri shunday boʻlgan kumush kosalarning umumiy uslubi Sosoniylar imperiyasining oldingi namunalaridan va Ahamoniylar imperiyasi kosalariga oʻxshaganligi sababli stilistik jihatdan „Sosoniy davriga oid“ deb qaraladi.

## Luvr muzeyida namoyish etilishi
2022-yil 23-noyabr kuni Parijdagi Luvr muzeyida „Oʻzbekiston vohalari xazinalari. Karvon yoʻllari kesishmasida“ koʻrgazmasi ochilishi boʻlib oʻtdi. Koʻrgazmada monumental va dastgoh sanʼati buyumlari, devor rasmlari, dekorativ-amaliy sanʼat buyumlari bilan bir qatorda Chelak kumush kosasi ham namoyish etildi.

## Galereya

File:Chilek bowl (top right detail).jpg|Raqqosalar tasviri
File:Chilek silver bowl Alchon ruler.jpg|Markazda hukmdor Alxon tasviri
File:Khingila holding a flower.jpg|Vaxshunvar gul ushlab turgan holati.


## Manbalar

## Havolalar
* „Oʻzbekiston vohalari xazinalari. Karvon yoʻllari kesishmasida“ koʻrgazmasini virtual koʻrish
Gilles Lipovetskiy

**Gilles Lipovetsky** (1944-yil 24-sentabrda tugʻilgan) – fransuz faylasufi, yozuvchisi va sotsiologi hisoblanadi. Grenobledagi Stendhal universiteti professori lavozimida uzoq muddat ishlagan. U yuzdan ortiq shogirdlarni tarbiyalagan.

## Hayoti va faoliyati

Lipovetsky 1944-yilda Fransiyaning Millau shahrida ziyoli oilada tugʻilgan. U Grenoble universitetida falsafa yoʻnalishi boʻyicha tahsil olgan. 1968-yilda Parijdagi talabalar qoʻzgʻolonida fransuz taʼlim modelini oʻzgartirish uchun faol ishtirok etgan.

Gilles Lipovetsky oʻzining akademik faoliyatini oʻqituvchilik darslar berishdan boshlagan. Birinchi kitobining muvaffaqiyati tufayli Gilles dunyo ahliga tanildi. U XX asrning soʻnggi fransuz ziyolilaridan biriga aylandi.

Xizmat muddati bilan bir qatorda u Québec (Kanada)dagi Sherbrook universiteti va Sofiyadagi New Bolgarian universitetining ikkita faxriy doktori unvoniga sazovor boʻlgan. Gilles oʻzining faol harakatlari bilan nafaqat keng ommani, balki, Fransiya hukumatining ham koʻziga tashlanadi. Shunda u Fransiya Senat hukumatining sotsial-tahlil kengashi aʼzosi sifati ham faoliyat olib borgan. Lipovetsky Faxriy legion ordeni unvoniga sazovor boʻlgan. Faollik harakatlari faqatgina Fransiya bilan cheklanibgina qolmay, 2015—2017-yillarda u Prix Versailles hakamlar hay’ati aʼzosi boʻlgan.

Lipovetskyda psixolog yoki sotsiologik nutq uslubiga ega emas edi. Faylasuflarning imo-ishorali nutqiga oʻxshash nutq odoblari ham unda deyarli yoʻq edi. Lipovetsky badiiy adabiyotda biror asar yozmasa ham, uning boshqa sohalarda ijod qilishida fransuz adabiyotining ham kuchli taʼsir bor.

## Yozma meros naʼmunalari

* L'ère du vide : Essais sur l’individualisme contemporain, Gallimard. 1983-yil
* L’Empire de l'éphemère : la mode and son destin dans les sociétés modernes, Gallimard. 1987-yil
* Le Crépuscule du devoir, Gallimard. 1992-yil
* La Troisième femme, Gallimard. 1997-yil
* Metamorfozlar de la madaniyat erkinligi – Ethique, medias, entreprise, Monreal, Edition Liber. 2002-yil
* Le luxe éternel (Elyette Roux bilan), Gallimard nashrlari. 2003-yil
* Les temps hypermodernes, nashrlar Grasset. 2004-yil
* Le bonheur paradoksal. Essai sur la société d’hyperconsommation, Gallimard nashrlari. 2006-yil
* La société de deception, Editions Textuel. 2006-yil
* L'écran global. Culture-médias va cinéma à l'âge hypermoderne (Jan Serroy bilan), Seuil. 2007-yil
* La Culture-monde. Réponse à une société désorientée, Parij, Odil Yakob. 2008-yil (Jean Serroy bilan)
* L’Occident mondialisé : Controverse sur la culture planétaire, Parij, Grasset. 2010-yil (Herve Juvin bilan)

## Manbalar
Antarktozavr

**Antarktozavr** () – boʻr davrining oxirlarida yashagan sauropod dinozavrlar turkumiga kiradi. Oddiy va yagona turi bu – ***Antarctosaurus wichmannianus*** boʻlib, 1929-yilda Argentinaning Rio-Negro shahridagi  () qoldiqlaridan topilgan.

## Kashf qilinishi va nazaryalar

Antarktozavr qoldigʻi geolog Rikardo Vixman tomonidan topilgan boʻlib, u 1916-yilda chop etilgan maqolada bu haqida maʼlum qilgan. Maqola 1929-yilda nemis paleontologi Fridrix fon Huene tomonidan tomonidan monografiyada tasvirlangan va yangi tur sifatida yozilgan. Toʻliq ismi   *anti* ] – „qarama-qarshi“,   *arktikos* ] – „shimol“ va   *sauros* ] – „kaltakesak, kaltakesak“. Bu nom kaltakesakning qazilma qoldiqlari janubiy qitʼada (Janubiy Amerika) topilgananini anglatadi. Bu nom Vichman sharafiga qoyilgan.

Birinchi turga qoʻshimcha ravishda, umumiy oʻziga xosligi hozircha shubha ostida boʻlgan yana bir nechta turlar jinsga kiritilgan:

*  – Antarktozavr turi bilan birga tasvirlangan ulkan sauropod (uzunligi 30–35 m, boshqa manbalarga koʻra – 23 m); *[[nomen dubium]];*
*  – jinsga koʻra qayta taʼriflangan *[[Jainosaurus]]*;
*  – Sovet paleontologi A. N. Ryabinin tomonidan Tojikistonlik bitta son suyagidan qisqacha tasvirlangan, u femurga eng oʻxshash deb taʼriflagan „Antarktozavr hind turonidan“ (=Jainosaurus); nomen dubium yoki *[[nomen nudum]]* (tashxissiz);
*  – Brazilyadan chap son suyagi (GP-RD-2), toʻliq boʻlmagan oʻng son suyagi GP-RD-3 va toʻliq boʻlmagan dorsal vertebra (GP-RD-4) topilgan.

## Tavsif
Antarktozavr qoldiqlarining parchalanib ketganligi va noaniq holati tufayli ushbu hayvonning batafsil tavsifini tuzish qiyin. Oddiy bosh suyagi bir nechta qismlaridan iborat, jumladan, bosh suyagi va toʻliq boʻlmagan mandibula, boʻyin umurtqasi, kaudal umurtqa, qovurgʻa boʻlaklari va oyoq-qoʻl suyaklari, 1,39 metirlik son suyaklari. Fon Huene holotipni aniqlamaganligi sababli, MACN 6904 namunasi sintiplar toʻplami hisoblanadi.

2016-yilda  ** oʻlchamini 17 m uzunlikda, massasi 12 tonna deb hisoblagan. Molina-Pérez va Larramendi (2020-yil) boshqacha baho berishgan: uzunligi 14 m, yelkalarining balandligi 3,9 m va massasi 13,3 tonna deb hisoblashgan.

## Filogeniya
Quyida Mannion va boshqalarning filogenetik tahlilidan olingan kladogramma keltirilgan. Antarktozavrni 2019-yilda oʻz ichiga olgan bir nechta tahlillardan biri.

## Manbalar
Anna 'Matlelima Xlalele

**Anna 'Matlelima Hlalele** (1929-yilda tugʻilgan) – Lesotho hukumati vazirining sobiq yordamchisi.

Xlalele Teyateyaneng shahrida fabrika ishchisi oilasida tugʻilgan va dastlab Randfontein metodist maktabida oʻqigan, u maktabni birinchi darajali yoʻllanma bilan tugatgan va Basutoland oʻrta maktabiga oʻqishga borgan va u yerda „Cape Senior Certificate“ sertifikatini qoʻlga kiritgan va oʻqituvchiga yordamchisi boʻlgan. Bristol universitetida uch yillik kursni oʻqib, oxirida u shu kursning taʼlim sertifikatiga ega boʻldi. 1961-yilda u mahalliy boshqaruv departamentida jamiyatni rivojlantirish boʻyicha mutaxassis boʻlib, keyingi yili u qishloq xoʻjaligi departamentiga oʻtdi va oziqlantirish boʻyicha tajriba dasturlarini boshladi; u shuningdek, Lesoto radiosida tozalik, bolalarga gʻamxoʻrlik va ovqatlanish boʻyicha bir qator haftalik dasturlarni boshladi. 1969-yildan 1970-yilgacha Xlalele Ibadan universitetida oziq-ovqat fanlari va amaliy ovqatlanishni oʻrganib, Lesothoga qaytib, Qishloq xoʻjaligi vazirligining ovqatlanish va uy xoʻjaligi boʻlimiga rahbarlik qila boshlaydi. U 1977-yilda davlat xizmatidan nafaqaga chiqdi va Maseru Machabeng oʻrta maktabida uy xoʻjaligi boʻlimini tashkil etdafi va unga rahbarlik qildi. 

1986-yilda Leabua Jonathan taxtdan agʻdargan davlat toʻntarishidan soʻng, Xlalele Kooperativlar vazirligida shtat vazirining yordamchisi  lavozimiga tayinlanganida Lesotho kabinetida yuqori lavozimni egallagan birinchi ayol boʻldi, Qishloq taraqqiyoti, yoshlar, sport va xotin-qizlar bilan ishlash boʻyicha u Bernice Tlalane Mohapeloa va „Masechele Khaketla“ ni oʻziga namuna sifatida taʼrifladi. U 1987-yilda bu lavozim bilan Pekinga sayohat qilgan  1989-yilda u Lesotho Imkoniyatlari Industrializatsiya Markazi boshqaruviga qoʻshiladi; 1991-yilda u SOS Bolalar qishlogʻi kengashining raisi boʻlib, Lesothoda mahalliy filialni ochish ustida ishlaydi. 1995-yilda guruh Lithabenengda Hermann Gmeiner maktabini ochadi. 2001-yilda u rais mavqeida nafaqaga chiqadi va „Jonimizni asrang“ bolalar qishloqlari ordeni bilan taqdirlangan birinchi janubiy afrikalik boʻldi; u Lesotho hukumatidan deyarli barcha mukofotlarni olgan. U 1992-yilda Maseru ayollar keksa fuqarolar uyushmasini tuzadi va 2002-yilda guruh butun dunyo boʻylab qariyalar farovonligini himoya qilish strategiyasini ishlab chiqishda Qarish boʻyicha Butunjahon assambleyasiga qoʻshildi. Shuningdek, u keksalarni OITS va boshqa inson huquqlari masalalari haqida xabardor qilish uchun ishlagan. 

## Manbalar
Moviy raqqosalar

***Moviy raqqosalar*** (fransuzcha – *Danseuses bleues*) – Edgar Degasning 1897-yildagi pasteli. Ushbu kartina 1948- yilda zamonaviy Gʻarb sanʼati davlat muzeyidan kiritilgan Moskvadagi Pushkin muzeyida saqlanadi. U dastlab Dyurand-Ruel kolleksiyasida, keyin 1918-yilgacha Moskvada Sergey Shchukinning kolleksiyasida edi.

## Manbalar
Sil kasalligi diagnostikasi

Sil kasalligi bemordan olingan klinik namunada *[[Mycobacterium tuberculosis]]* bakteriyalarini topish orqali tashxis qilinadi.

Sil kasalligini tashxislash anamnezni, fizik tekshiruvni, koʻkrak qafasining rentgenogrammasini va mikrobiologik tekshiruvni oʻz ichiga olishi kerak. Shuningdek, u tuberkulin teri testini, boshqa skanerlash va rentgen nurlarini, jarrohlik biopsiyasini oʻz ichiga oladi.

## Tibbiyot tarixi
Kasallik tarixi oʻpka sil kasalligining alomatlarini oʻz ichiga oladi: samarali, 3 yoki undan ortiq hafta davom etadigan uzoq muddatli yoʻtal, koʻkrak qafasidagi ogʻriqlarva hokazo. Tizimli alomatlar orasida past darajadagi subfebril isitma, titroq, tunda terlash, ishtahani yoʻqotish, vazn yoʻqotish, tez charchash va shilliq qavat bilan boshlanadigan, ammo yiringli.Tibbiy tarixning boshqa qismlariga sil kasalligi, infektsiya yoki kasallik va OIV infektsiyasi kabi sil kasalligi xavfini oshiradigan tibbiy holatlar kiradi. Soʻralgan bemorlarning turiga qarab, oʻpka sili bilan kasallanganlarning 20% yoki 75% gacha alomatlarsiz boʻlishi mumkin.

Agar pnevmoniya kabi kasallik 3 haftadan koʻproq davom etsa yoki boshqa sogʻlom odamda respirator kasallik doimiy antibiotiklarga javob bermasa, sil kasalligiga shubha qilish kerak. 

## Fizik tekshiruv
Bemorning umumiy ahvolini baholash uchun fizik tekshiruv usulidan foydalanamiz. U sil kasalligini tasdiqlash yoki inkor qilish uchun foydalanilmaydi. Biroq, baʼzi namunalar sil kasalligidan dalolat beradi. Masalan, balgʻamdagi qon, sezilarli darajada vazn yoʻqotish va tungi terlassh sil kasalligiga bogʻliq boʻlishi mumkin. 
 

### Balgʻam

### Koʻkrak qafasi rentgenogrammasi va KT

Aktiv oʻpka sil kasalligida oʻpkaning yuqori qismida mediastinal yoki limfadenopatiyasi yoki plevra oqishi bilan yoki ularsiz infiltratlar yoki boʻshliqlar koʻpincha kuzatiladi. Tarqalgan sil kasalligida oʻpka sohalarida koʻplab mayda tugunlar paydo boʻladi – bu miliar sil deb ataladi. OIV va boshqa immuniteti zaif odamlarda har qanday anormallik sil kasalligini koʻrsatishi mumkin yoki koʻkrak qafasi rentgenogrammasi toʻliq sogʻlom koʻrinishi mumkin. 

### Mantoux teri testi

Mantoux teri testi Qoʻshma Shtatlarda qoʻllanadi va Amerika Toraks Jamiyati va kasalliklarni nazorat qilish va oldini olish markazlari tomonidan tasdiqlangan. 

Agar odamda tuberkulin terisi testi ijobiy boʻlsa, boshqa teri testidan foydalanilmaydi. 

## Manbalar

## Eslatmalar

* Chet elliklarni tibbiy koʻrikdan oʻtkazish (qochoqlar va immigrantlar) – Global migratsiya va karantin boʻlimi, CDC (veb-sayt).
* *Tuberkulinni maqsadli tekshirish va latent sil infektsiyasini davolash* 2000 ATS/CDC (toʻliq matn, PDF formati) (Yangilanishlar 2001–2003).

## Havolalar

* Vashington universiteti molekulyar diagnostika, mikrobiologiya boʻlimi | Toʻgʻridan-toʻgʻri toʻqimalar namunalarida PCR asosida aniqlash
* Oksford Immunotec tibbiy diagnostikasi|TB taʼlim va oʻquv zonasi
* Silni aniqlash uchun Spoligo terish toʻplamlari  (Ocimum Bio Solutions).
Obregoniya

***Obregoniya'''(***artishok kaktus*' )— kaktuslarning monotipik jinsiga mansub o'simlik. Bu tur [[Meksika| Meksikaning]] [[Tamaulipas]] shtatiga xosdir. 

Obregoniya jinsi "Alvaro Obregon" nomi bilan atalgan ,1923-yilda Alfred Frek tomonidan aniqlangan va Meksika Qishloq xoʻjaligi vaziri boʻlgan Ramon De Negri nomi bilan atalgan. 

== Tavsif ==
Xona oʻsimligi sifatida yetishtiriladigan gulli kaktuslarning kam uchraydigan turi. Yovvoyi tabiatda kamdan-kam uchraydi, [[Meksika| Meksikaning]] kichik hududlarida topilishi mumkin. Ushbu tur noqonuniy yigʻish tufayli yoʻqolib ketish xavfi ostida. Ushbu noyob tur ko'rinishi tukli markazga ega bo'lgan yashil qaragʻay konusiga oʻxshaydi. Sekin oʻsadi va kam suv talab qiladi. Urugʻ orqali koʻpaytiriladi. 

Oʻsimlikning diametri 20 sm gacha boʻlgan sharsimon yoki biroz choʻzinchoq (uzunligi 1,5 sm, kengligi 2,5 sm) poyaga ega, barg shaklidagi, oʻtkir, qalin, uchburchak papilla bilan qoplangan. 

Obregonia IUCN Qizil roʻyxatiga kiritilgan xavf ostida boʻlgan tur.
== Klassifikatsiyasi ==
Molekulyar tadqiqotlar kelib chiqishiga koʻra *Lophophora* va *Acharagma* bilan oʻxshash ekanligini koʻrsatadi.



== Oʻstirish va koʻpaytirish == 
Bu tur sekin oʻsganligi uchun parvarishlash oson emas, lekin yaxshi oʻstirilganda nisbatan tez kattalashishi mumkin. Asosan payvandlash va ildizi orqali koʻpaytiriladi. Ixcham oʻsishi va tekis shaklda boʻlishi, haddan tashqari choʻzilgan va gʻayritabiiy koʻrinishga ega boʻlmasligi uchun quyosh nurini talab qiladi va kam sugʻoriladi. Mart—oktyabr oylarida kam sugʻorish va qishda, harorat 10 ° C dan past boʻlganida quruq holda saqlash tavsiya etiladi. 
== Rasmlar ==
<gallery>
Fayl:Obregonia denegrii.jpg|alt=
Fayl:Obregonia denegrii joven.jpg|alt=
Fayl:Obregonia denegrii 2.jpg|alt=
Fayl:Artichoke Agave, Sunnylands 2-22-14 (12935575573).jpg|alt=
</gallery>
== Adabiyotlar ==
* – Database report on species & threats.
*
*– Database report on species & threats.

== Havolalar ==
* [https://www.picturethisai.com/ru/wiki/Obregonia_denegrii.html Obregonia dengerii]
* [http://cactiguide.com/cactus/?genus=Obregonia Cactiguide.com: *Obregonia'']
Pelin Akil

**Pelin Akil** (1986-yil 17-aprel sanasida tugʻilgan) – turk aktrisasi. Uning otasi Bosniyalik boʻlgan. Uning oilasi Makedoniyadan koʻchib kelgan turk millatiga mansub boʻlishgan. Istanbul universitetining musiqali teatrini bitirgan. Pelin Anil Altanga turmushga chiqadi va oradan biroz vaqt oʻtgach egzak qiz farzantlik boʻlishadi ularning ismlari Doğa Alin Altan va Duru Lina Altan boʻlgan.

Pelin koʻplab mashhur filmlar va musiqiy filmlarda rollar ijro etgan. U turmush oʻrtogʻi Anil Altan bilan Çember, Bittin Sen, Arka Sıradakiler kabi koʻplab filmlarda rollar ijro etgan.

Pelin Akil 2007-2011-yillar oraligʻida FOX telekanalida namoyish etilgan "Arka Sıradakiler" seriali bilan birinchi va eng koʻp muhokama qilingan rolini ijro etgan va serial 4 faslu 160 qismdan iborat boʻlgan „Arka Sıradakiler“ serialini tark etgandan soʻng. Romanga asoslangan "Kurt Kanunu" filmida ham rol ijro etgan. Uning seriali va filmi „Usmonli Tokadi“ va „Keşif“.

U birinchi turk dramasini AQSh bozoriga „Suskunlar“ seriali sotilgan. „Seksenler“ komediya serialida ikkita rol ijro etgan.

Furkan Palali bilan „Qizil Elma“ seriyasida oʻynagan. „Barbaroslar: Akdeniz’in Kılıcı“ tarixiy serialida rol ijro etgan.

Aşktan Kaçılmaz, Ne Münasebet, Aile İşi seriallarida ham rol oʻynagan.

Oktay Kaynarca bilan „Ben Bu Cihana Sığmazam“, „Eşkiya Dünyaya Hükümdar Olmaz“, „İnadina Yaşamak“ seriallarida birga rollar ijro etgan.

## Musiqiy teatr

* *Marikaʼnın Serveti*
* *Ijaraga musiqali*
* *Abim Geldi*
* *Istanbul nomi*
* *Sersefil-Korkuyorum sevgilim*
* *Depo*

## Filmografiya

### Kino

* 2018 *Keşif*
* 2017 *Bittin Sen* (TV filmi)
* 2017 *Damat jamoasi*
* 2017 *Deli Aşk*
* 2015 *Saklı*
* 2014 *Su ve Ateş*
* 2013 *Ana* (Qisqa metrajli film)

### Film seriyasi

### TV seriallari

### Taqdimotchi

* Uzak Ara Eğlence

## Tijorat

* Uno Ekmek
* Kaşmir Halı
* Ülker Caramio

## Musiqa video

## Manbalar
Hiratsuka (familiyasi)

**Hiratsuka** yaponcha familiya. Familiyasi bo'lgan taniqli odamlarga quyidagilar kiradi:

* Jin Hiratsuka (1999-yilda tug'ilgan) Yaponiyalik futbolchi                                                                                              Jiro Hiratsuka (1979-yilda tug'ilgan) Yapomiyalik futbolchi 
* , Yaponiyalik yozuvchi jurnalist va aktivist
* Tetsuji Hiratsuka (1971-yilda tug'ilgan), Yaponiyalik golfchi
* , Yaponiyalik printmaker
* Yuto Hiratsuka (1996-yilda tug'ilgan), Yaponiyalik futbolchi
Kotanski

**Kotański** (ayol: **Kotańska** ; ko'plik: **Kotańscy** ) - polyak familiya . Familiyasi taniqli odamlarga quyidagilar kiradi:

* Yanush Kotanski (1957-yilda tug'ilgan), Polsha tarixchisi va elchisi
* Marek Kotanski (1942-2002), polshalik xayriya tashkilotchisi va faoli

## Shuningdek qarang

* All pages with titles containing Kotanski
Galatea (Rafael)

***Galateyaning gʻalabasi*** – Rimdagi Farnesina villasi uchun italyan rassomi Rafael tomonidan 1512-yilda yaratilgan freska.

Farnesina villasi oʻsha davrning eng boy odamlaridan biri boʻlgan sienalik bankir Agostino Chigi uchun qurilgan. Keyinchalik Farnes oilasi Tiberning narigi tomonidagi koʻrkam saroydan kichikroq villani sotib oldi va nomini oʻzgartirdi. Freska binoning ochiq galereyasini bezab turgan seriyaning mifologik sahnasi boʻlib, shoir Anjelo Polizianoning tugallanmagan „Stanze per la giostra“ asaridan ilhomlanib yaratilgan. Yunon mifologiyasida goʻzal Nereid Galateya choʻpon Acisni sevib qoladi. Uning turmush oʻrtogʻi, bir koʻzli bahaybat Polifem, bu ikki sevishganlarni bilan uchratganidan soʻng, ulkan ustunga tegib, Acisni oʻldiradi. Shuningdek, Sebastiano del Piombo Rafaelning asari yonida Polifem freskasini yaratdi.

Rafael hikoyaning asosiy voqealarini tasvirlamagan. U nimfaning apofeozi sahnasini tanladi (*Stanze*, I, 118-119). Galateaning atrofini dengiz jonzotlari oʻrab turadi. Rassom tasvirlashda ularning shakllarini biroz Mikelanjelodan, yorqin ranglar va bezaklarini qadimgi Rim rasmlaridan ilhomlangan boʻlishi mumkin. Chap tomonda Triton (qisman odam, qisman baliq) dengiz nimfasini oʻgʻirlaydi. Galatea ikki delfinli aravada yuradi.

Baʼzilar Galateya uchun model sifatida xushmuomala, Imperiya, Agostino Chigining sevgilisi va Rafaelning yaqin zamondoshi obrazini koʻrgan boʻlsa-da, Giorgio Vasari Rafael Galateya uchun hech bir insonga oʻxshamasligini emas, balki ideal goʻzallikni ifodalashni nazarda tutganini taʼkidlab yozgan. Rafaeldan bunday goʻzallik modelini qayerdan topganini soʻrashganida, u miyasida shakllangan „maʼlum bir gʻoyadan“ foydalanganini aytdi.

Baldassare Kastilyonega yozgan maktubida Rafael Pietro Aretino orqali shunday degan: „Agar Xudo eng yaxshisini tanlash uchun men bilan birga boʻlsa, goʻzallikni yaratish uchun men bir qancha goʻzalliklarni koʻrishim kerak. Ammo yaxshi hakamlar va chiroyli shakllar yoʻqligi sababli men xayolimga kelgan gʻoyadan foydalanaman“.

## Manbalar

* 
* 
*
Almila Ada

**Almila Ada Bayazıtoğlu** (1994-yil 4-avgust sanasida tugʻilgan) – turk aktrisasi, modeli va balerina boʻlgan. U mashhur „Adi Efsane“ yoshlar sevib koʻradigan serialidagi yorqin roli bilan tanilgan.

## Hayoti
Adaning otasi jurnalist, onasi esa modelyer va oʻqituvchi boʻlgan. Bolalaik davridayoq u baletga qiziqish koʻrsatdi va balet saboqlarini ola boshlaydi. Onasining kasbiy talablari tufayli u bir muddat Rossiya davlatida yashaga toʻgri keladi. Keyinchalik bir muddat Istanbul Universiteti Davlat Konservatoriyasida balet va pianino yoʻnalishlaridan saboqlari ola boshlagan. Mimar Sinan Tasviriy Sanʼat Universitetida toʻliq vaqtda balet taʼlimini tugatdi, balet va sahna sanʼati boʻyicha oʻqish uchun Londonga shahriga junab ketadi. U yerda uni aktyorlik boʻyicha rejissyori ragʻbatlantirdi va aktyorlik faoliyatini Londinda boshladi. Keyinchalik *[[qasoskorlar: Ultron davri|"Qasoskorlar: Ultron davri"]]* filmida kichik rolga ega boʻladi, Scarlett Johansson'sning bolalikdagi xarakterini balerina sifatida tasvirlaydi. Bu roldan keyin uning aktyorlikka qiziqishi juda ortdi. Achilles tendon jarohati va suyakdagi muamolaridan aziyat chekar uchun, Almila Istanbul shahriga fizioterapiya olish uvhun qaytib keladi.

## Aktyorlik faoliyati
*Almila Kaderimin Yazıldığı Gün* serialida bir mavsum davomida rol ijro etgan. Keyin diksiyadan saboq olishni boshladi. Qisqa vaqt ichida u *"Kırgʻin Çiçekler"* serialida rol ham rol ijro etadi.

2017-yilda Erdal Beşikçioğlu, Özgü Kaya kabi mashhur bilan *"Adı Efsane"* serialida bosh rolni ijro etgan.

*Barış Akarsuning „Merhaba“* filmida Anadolu rok yulduzi Barish Akarsuning sevgilisi „Zeynep Koçak“ rolini ijro etgan.

Almila aktyorlikdan tashqari, Ada Hollister, IQ, *[[Vogue (jurnal)|Vogue]]* va *InStyle* kabi jurnallar va brendlar uchun modellik qilgan.

## Filmografiya ==; Televizion

; Film

## Manbalar