Boston universiteti

**Boston universiteti** (**BU**) — Boston, Massachusets shtatidagi xususiy tadqiqot universiteti. Universitet mazhabsiz, ammo Birlashgan Metodistlar cherkovi bilan tarixiy aloqaga ega. U 1839-yilda Metodistlar tomonidan 1867-yilda Bostonga koʻchib oʻtishdan oldin Newbury, Vermontdagi asl kampusi bilan tashkil etilgan.

Universitet hozirda 4000 dan ortiq professor-oʻqituvchilar va 34 000 ga yaqin talabalarga ega va Bostondagi eng yirik ish beruvchilardan biri hisoblanadi. U uchta shahar kampusidagi 17 ta maktab va kollejlar orqali bakalavr, magistr, doktorlik, tibbiyot, stomatologiya, biznes va huquq yoʻnalishlarini taklif etadi. Asosiy kampus Bostonning Fenway-Kenmore va Allston mahallalarida Charlz daryosi boʻyida, Boston universiteti tibbiyot kampusi esa Bostonning South End mahallasida joylashgan. Fenway kampusida 2018-yilda BU bilan birlashgan Wheelock kolleji, ilgari Wheelock kolleji boʻlgan taʼlim va inson taraqqiyoti kolleji joylashgan.

## Tarixi
### Dastlabki yillar (1870-1900)

Boston ilohiyot instituti 1871-yilda Boston universitetiga BU ilohiyot maktabi sifatida qabul qilingan.

1872-yil 13-yanvarda Isaak Rich vafot etdi va oʻz mulkining katta qismini universitet tashkil etilgan paytda oʻn yillik oʻsishdan keyin Boston universitetiga topshiradigan ishonchga qoldirdi. Ushbu vasiyatning katta qismi Boston shahrining markazidagi koʻchmas mulkdan iborat boʻlib, uning qiymati 1,5 million dollardan ortiq baholangan. Kilgore buni oʻsha paytdagi Amerika kolleji yoki universitetiga qilingan eng katta xayriya deb taʼriflaydi. Biroq, 1872-yil dekabriga kelib, Bostondagi Buyuk yongʻin Rich universitetga qoldirgan binolarning biridan boshqasini vayron qildi va ular sugʻurtalangan sugʻurta kompaniyalari bankrot boʻldi. 1882-yilda universitetga topshirilganda uning mulkining qiymati 1872-yildagining yarmiga teng edi.

Natijada, universitet Aspinwall tepaligida oʻzining koʻzda tutilgan kampusini qura olmadi va er rivojlanish joylari sifatida parcha-parcha sotildi. Hududdagi koʻcha nomlari, jumladan Claflin Road, Claflin Path va University Road, bu hududda universitet egaligining qolgan yagona dalilidir. Yongʻindan soʻng, Boston universiteti oʻzining yangi inshootlarini Beacon Hill boʻylab tarqalib ketgan binolarda qurdi va keyinchalik 1930-yillarda Charlz daryosi kampusini qurishdan oldin Boylston koʻchasi va Kopley maydoniga kengaytirildi.

1875-yilda oʻz tadqiqotini davom ettirish uchun bir yillik ish haqi avansini olgandan soʻng, oʻsha paytda maktab professori boʻlgan Alexander Graham Bell Boston universiteti laboratoriyasida telefonni ixtiro qildi. 1876-yilda Borden Parker Boun falsafa professori etib tayinlandi. Amerika diniy tafakkuri tarixidagi muhim shaxs boʻlgan Boun amerikalik nasroniy faylasufi va metodist anʼanalarida ilohiyotchi edi. U liberal ilohiyotning falsafiy tarmogʻi boʻlgan personalizmga qoʻshgan hissasi bilan mashhur. U boshqargan harakat koʻpincha Boston Personalizmi deb ataladi.

### Oldingi institutlar va Universitet Nizomi
Boston universiteti oʻz ildizlarini 1839-yilda Vermont shtatining Newbery shahrida Newbery Bibliya institutining tashkil etilishi bilan bogʻlaydi va 1869-yilda Massachusets qonun chiqaruvchi organi tomonidan „Boston universiteti“ nomi bilan tasdiqlangan. Universitet 1939 va 1969-yillarda rasmiy yuz yillik marosimlarni tashkil qilgan. yoki boshqa, yoki ikkala sana universitetning turli maktablari tomonidan qoʻllaniladigan turli rasmiy muhrlarda paydo boʻlishi mumkin.

1839-yil 24-25-aprelda Bostondagi Old Bromfield Street cherkovida bir guruh metodist vazirlar va oddiy odamlar metodist ilohiyot maktabini tashkil etish uchun saylanishdi. Newbery, Vermont shahrida tashkil etilgan maktab „Newbery Bible instituti“ deb nomlandi.

1847-yilda New Hampshire shtatidagi Konkorddagi Jamoat jamiyati institutni Konkordga koʻchirishni taklif qildi va 1200 kishiga moʻljallangan foydalanilmay qolgan jamoat cherkovi binosini taklif qildi. Konkordning boshqa fuqarolari qayta qurish xarajatlarini qoplagan. Taklifning shartlaridan biri institutning Konkordda kamida 20 yil qolishi edi. New Hampshire tomonidan chiqarilgan nizom maktabni „Metodist Umumiy Bibliya instituti“ deb belgilagan, ammo u odatda „Konkord Bibliya instituti“ deb nomlangan.

Kelishilgan yigirma yil tugashi bilan Konkord Bibliya instituti vasiylari Massachusets shtati Brooklyn shahridagi Aspinwall tepaligida 30 akr (120 000 m2) erni boshqa joyga koʻchirish joyi sifatida sotib olishdi. Institut 1867-yilda Bostonning Beacon Hill mahallasidagi 23 Pinkney koʻchasiga koʻchib oʻtdi va Massachusets xartiyasini „Boston diniy seminariyasi“ sifatida oldi.

### 21-asr
Robert A. Brownning 2005-yilda boshlangan prezidentligi avvalgi maʼmuriyatlar tomonidan boshlangan kampus infratuzilmasini yanada mustahkamlashga intildi. Brown oʻz faoliyati davomida barcha 17 maktab va kollejlarda bakalavriat, magistratura va kasbiy taʼlim, fanlararo ish, tadqiqot va stipendiyalarning asosiy missiyalarini kuchaytirdi.

2012-yilda universitet Amerika Qoʻshma Shtatlari va Kanadadagi 66 ta yetakchi tadqiqot universitetlarini oʻz ichiga olgan Amerika Universitetlari Assotsiatsiyasiga aʼzo boʻlishga taklif qilindi. 2000-yildan buyon guruhga taklif qilingan toʻrtta universitetdan biri boʻlgan BU 62-aʼzo boʻldi. Boston hududida Harvard, MIT, Tufts va Brandeis ham aʼzo hisoblanadi.

Oʻsha yili moliyaviy yordam, professor-oʻqituvchilarni qoʻllab-quvvatlash, tadqiqot va jihozlarni yaxshilashga qaratilgan birinchi keng qamrovli kampaniyasi 1 milliard dollarlik mablagʻ yigʻish kampaniyasi boshlandi. 2016-yilda kampaniya maqsadiga erishildi. Vasiylar kengashi maqsadni 1,5 milliard dollarga oshirish va 2019-yilga qadar uzaytirish uchun ovoz berdi. Kompaniya 74 ta yangi professor-oʻqituvchilar lavozimini moliyalashtirdi, shu jumladan 49 ta toʻliq professorlik va 25 ta martaba rivojlantirish professori. Kampaniya 2019-yil sentabr oyida yakunlanib, yetti yil davomida jami 1,85 milliard dollar yigʻdi.

2015-yil fevral oyida fakultet oʻz stipendiyalarini onlayn tarzda ommaga ochiq qilish uchun ochiq kirish siyosatini qabul qildi.

2016-yilda **Times Higher Education** (THE) Boston universitetini 53 ta „xalqaro qudratli“ institutlar roʻyxatiga kiritdi, ular TANERning eng elita global „eski yulduzlari“ bilan bir qatorda yoki ulardan oldinda boʻlish imkoniyatiga ega boʻlgan maktablardir. Oxford, Stanford, Harvard, Yale, MIT va Princeton universitetlarini oʻz ichiga oladi.

Charlz daryosi va tibbiyot shaharchalari 2006-yildan beri yangi binolar va oʻyin maydonchalaridan yotoqxonani taʼmirlashgacha boʻlgan jismoniy oʻzgarishlarni boshdan kechirdi. Talabalar kampusiga StuVi2 laqabli Garri Agganis yoʻli 33-da 26 qavatli talabalar turar joyi, New Balance oʻyin maydoni, Yawkey talabalarga xizmat koʻrsatish markazi, Alan va Sherri Levental markazi, qonun minorasi va Redstone ilovasi, Engineering Product Innovation Center (EPIC), Rajen Kilachand Integrated Life Sciences & Engineering markazi va 2017-yilning kuzida ochilgan Joan va Edgar But teatri. Rajen Kilachand Integratsiyalashgan hayot fanlari va muhandislik markazi qurilishi qisman moliyalashtirildi. BUning eng katta sovgʻasi, Rajen Kilachanddan 115 million dollar xayriya. Taʼmirlangan BU qal’asidagi Dahod oilaviy bitiruvchilar markazi 2017-yilning may oyida boshlangan va 2018-yilning kuzida yakunlangan. Universitetning mavjud uy-joy fondini rivojlantirish BUning eng qadimgi yotoqxonasi, Myles Standish Hall va ilovasida va ilgari maʼlum boʻlgan Kilachand Hallda sezilarli taʼmirlash ishlarini oʻz ichiga olgan. Shelton Hall va Tibbiyot kampusidagi yangi talabalar turar joyi.

2019-yilda Boston universiteti moliyaviy yordam dasturini kengaytirdi, shunda u 2020-yil kuzidan boshlab „moliyaviy yordam olish huquqiga ega boʻlgan barcha mahalliy talabalar uchun toʻliq ehtiyojni qondiradi“.

## Akademik
### Qabul

**Kuzgi birinchi kurs statistikasi**



Universitet talabalari maʼlumotlar bazasida hozirda roʻyxatdan oʻtgan talaba javoblari asosida 50,6 % oq, 14 % osiyolik, 11,6 % xalqaro talabalar, 8,6 % ispan va 3,2 % qora tanlilar. 2015-yil kuzida Boston universitetida xalqaro talabalarni qabul qilish soni 43 % xitoylik, 9 % hindistonlik, 5 % koreyslik, 5 % Saudiya Arabistoni, 4 % kanadalik, 4 % Tayvan, 2 % turk va 1 %dan quyidagi mamlakatlardan: Venesuela, Braziliya, Meksika, Italiya, Fransiya, Tailand, Ispaniya va Yaponiya. Xalqaro roʻyxatga olishning qolgan 18 foizi boshqa 123 mamlakatdan keladi. Xalqaro talabalar orasida 39 foizi bakalavriat, 37 foizi magistratura bosqichida, 23 foizi esa boshqa dasturlarga oʻqishga kirdi. BU, shuningdek, mamlakatdagi har qanday xususiy maktabda (NYUdan keyin) yahudiylar soni boʻyicha ikkinchi oʻrinda turadi, ularning soni 3000 dan 4000 gacha yoki taxminan 15 % yahudiy ekanligini aniqlaydi.

Roʻyxatdan oʻtganlarning koʻpchiligi Massachusets (19 %), undan keyin New York (16 %), New Jersey (9 %), California (8 %), Connecticut (4 %), Pennsylvania (4 %) va Texasdan (2 %).

Boston universitetining „affordableBU“ moliyaviy yordam dasturi mahalliy talabalarning toʻliq koʻrsatilgan ehtiyojlarini qondiradi.

### Reytinglar

US News & World Report 2021-yilda Boston universiteti milliy universitetlar orasida 42-oʻrinni va jahon universitetlari orasida 57-oʻrinni egalladi. Shuningdek, BU „Eng yaxshi qiymatga ega maktablar“ reytingida 47-oʻrinni, „Eng innovatsion maktablar“ reytingida 42-oʻrinni egalladi va 53-oʻrinni egalladi. Oliy darajasi doktorantura boʻlgan maktablarda „Eng yaxshi bakalavriat muhandislik dasturlari“ boʻyicha. US News & World Report shuningdek, AQShda Boston universitetining onlayn magistratura axborot texnologiyalari dasturlari 10-oʻrinni, jinoiy odil sudlov boʻyicha onlayn bitiruvchi dasturlari 3-oʻrinni va onlayn magistratura biznes dasturlari (MBAlar bundan mustasno) 10-oʻrinni egalladi.

Boston universiteti 2021-yilgi Wall Street Journal/Times Higher Education AQSh kollejlari va universitetlari reytingida milliy miqyosda 40-oʻrinni egalladi.

QS World University Rankings oʻzining 2019-yilgi reytingida Boston universitetini 5 yulduzli reyting bilan dunyo boʻyicha 93-oʻrinni egalladi.

Times Higher Education 2021-yil uchun Boston universitetini dunyoda 54-oʻringa qoʻydi.

Times Higher Education 2017-yilgi Global universitetlar ish bilan taʼminlanganlik reytingida Boston universitetini 6-oʻrinni egalladi.

Jahon universitetlarining akademik reytingi 2019-yilgi roʻyxatida Boston universiteti AQShda 36-oʻrinda, dunyoda esa 76-oʻrinda turadi.

Newsweek (International Edition) oʻzining eng yaxshi 100 ta global universitetlar roʻyxatida Boston universitetini Qoʻshma Shtatlarda 35-oʻrinni, dunyoda esa 65-oʻrinni egalladi.

Oliy taʼlim xronikasi Boston universiteti ijtimoiy ish maktabini oʻqituvchilar tomonidan tadqiqot samaradorligi boʻyicha mamlakatda oltinchi oʻringa qoʻyadi.

BU Karnegi jamgʻarmasi tomonidan eng yuqori tadqiqot tasnifini („RU/VH“) olgan 96 ta Amerika universitetlaridan biridir.

### Tadqiqotlar

2016-moliya yilida universitet homiylik ostidagi tadqiqotlarda 368,9 million AQSh dollari miqdorida mablagʻ sarfladi, bu 722 nafar professor-oʻqituvchilarga 1896 ta mukofotdan iborat. Moliyalashtirish manbalariga Milliy fan fondi (NSF), Milliy Sogʻliqni saqlash institutlari (NIH), AQSh Mudofaa vazirligi, Yevropa Ittifoqining Yevropa komissiyasi, Syuzan G. Komen jamgʻarmasi va Sogʻliqni saqlash resurslari va xizmatlari federal boshqarmasi kiradi. Universitetning tadqiqot korxonasi oʻnlab sohalarni oʻz ichiga oladi, ammo uning asosiy yoʻnalishi hozirda ettita yoʻnalishga qaratilgan: maʼlumotlar fanlari, muhandislik biologiyasi, global salomatlik, yuqumli kasalliklar, nevrologiya, fotonika va shahar salomatligi.

2017-yilda BU Muhandislik Tadqiqot Markazini (ERC) tashkil etish uchun NSFdan besh yil davomida 20 million dollar grant oldi. ERCning maqsadi — yurak toʻqimalarining funktsional biomuhandisligi. Markaz direktori Devid Bishop, fizika va kompyuter va elektrotexnika professori.

2021-yil moliya holatiga koʻra, universitet homiylik ostidagi tadqiqotlar uchun 526,6 million dollarni tashkil etdi va federal moliyalashtirishning 56 foizi Milliy Sogʻliqni saqlash institutlari tomonidan amalga oshirildi.

2003-yilda Milliy Allergiya va Yuqumli Kasalliklar Instituti Boston universitetiga ikkita milliy biokontainment laboratoriyasidan birini qurish uchun grant ajratdi. Milliy Rivojlanayotgan Yuqumli Kasalliklar Laboratoriyalari (NEIDL) aholi salomatligiga jiddiy xavf tugʻdiradigan yangi paydo boʻlgan yuqumli kasalliklarni oʻrganish uchun yaratilgan. NEIDL tadqiqotchilarga patogenlar bilan xavfsiz ishlash imkonini beruvchi bioxavfsizlik darajasi 2, 3 va 4 (mos ravishda BSL-2, BSL-3 va BSL-4) laboratoriyalariga ega. BSL-4 laboratoriyalari bioxavfsizlik laboratoriyalarining eng yuqori darajasi boʻlib, aerozol yuqish xavfi yuqori boʻlgan kasalliklar bilan ishlaydi.

Strategik reja, shuningdek, sanoat va hukumat hamkorlari bilan ilmiy hamkorlikni ragʻbatlantirdi. 2016-yilda antibiotik qarshiligining muhim muammosini hal qilish boʻyicha keng qamrovli saʼy-harakatlarning bir qismi sifatida AQSh Sogʻliqni saqlash va aholiga xizmat koʻrsatish departamenti (HHS) Boston universiteti huquq maktabini (HUQUQ) va BU huquq professori Kevin Outtersonni tanladi. yangi antibiotiklar va mikroblarga qarshi tezkor diagnostika va vaktsinalarning klinikgacha rivojlanishini qoʻllab-quvvatlash uchun CARB-X deb nomlangan 350 million dollarlik trans-Atlantik davlat-xususiy sheriklikka rahbarlik qilish. CARB-X 2022-yil may oyida qoʻshimcha 370 million dollar mablagʻ ajratdi. HHS 10 yil davomida CARB-Xni 300 million dollargacha qoʻllab-quvvatlashda davom etadi va Wellcome global xayriya tashkiloti uch yil davomida 70 million dollargacha mablagʻ ajratadi.

Turli xillik va inklyuzivlikni oshirish maqsadida Boston universiteti 2020-yil iyul oyida Ibram X. Kendini tarix professori va yangi tashkil etilgan Antiirqchilik tadqiqotlari markazi direktori va asoschisi etib tayinladi. Universitet bitiruvchisi Andrea Teylorni oʻzining birinchi yuqori martabali xilma-xillik xodimi etib tayinladi.

Ibram Kendi 2021-yilda MacArthur stipendiyasi deb topildi va oʻz markazining tadqiqoti uchun besh yil davomida 625 000 dollar ajratilgan „daho granti“ oladi.

## Galereya

File: Morsefront.JPG|Morse auditoriyasi (1906-yilda qurilgan)
File: Boston University Marsh Chapel, Boston MA.jpg|Marsh cherkovi (Ralph Adams Cram)
File: Boston University School of Education, Boston MA.jpg|Taʼlim maktabi (1925-yilda qurilgan)
File: Boston University Theatre (24.05.2007).jpg|Boston universiteti teatri
File: BU Law Tower.JPG|Qonun minorasi (1964-yilda qurilgan, Josep Lluís Sert)
File: Boston University Photonics Center, Boston MA.jpg|Fotonika markazi (1997-yilda qurilgan)
File: Boston University Talbot Building 01.JPG|Talbot binosi, sogʻliqni saqlash maktabi
File: Boston_University_Medical_Center.jpg|Moakley binosi, Boston tibbiyot markazi
File: Boston_University_Medical_Campus_01.JPG|Boston universiteti tibbiyot fakulteti
File: Instructional Building, BU School of Medicine, Boston MA.jpg|Tibbiyot kampusidagi oʻquv binosi
File: National Emerging Infectious Diseases Laboratories Building.jpg|Rivojlanayotgan yuqumli kasalliklar milliy laboratoriyalari
File: Bu-bridge.jpg|BU Koʻprigi
File: Agganis Arena Exterior.jpg|Agganis Arena
File: Panoramic Boston.jpg|John Hancock talabalar qishlogʻidan Bostonning koʻrinishi


## Manbalar

## Havolalar
*