open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Braziliya FIFA Jahon chempionatida

Ushbu maqola Braziliyaning FIFA Jahon chempionatidagi natijalari va umumiy ko'rsatkichlari, jumladan, saralash bosqichi va rasmiy ravishda Jahon chempionati finali deb ataladigan yakuniy bosqichni jamlaydi. Final bosqichidan oldingi uch yil davomida o'tkaziladigan saralash bosqichi qaysi jamoalar Finalga yo'l olishini aniqlash uchun ishlatiladi. Finalning hozirgi formati taxminan bir oy davomida mezbon mamlakat (yoki davlatlar) ichidagi joylarda chempionlik uchun kurashadigan 32 jamoani o'z ichiga oladi. Jahon kubogi finali dunyodagi eng koʻp tomosha qilinadigan sport tadbiri boʻlib, 2014-yilgi turnir finalini taxminan 1 milliarddan ortiq odam tomosha qilgan.

Braziliya jahon chempionati tarixidagi eng muvaffaqiyatli terma jamoa bo‘lib, beshta chempionlikni qo‘lga kiritib, ikki martadan ikkinchi, uchinchi va to‘rtinchi o‘rinlarni qo‘lga kiritgan. Braziliya Argentina, Ispaniya va Germaniyadan tashqari o'z qit'asidan tashqarida FIFA Jahon kubogini yutgan davlatlardan biri ( Shvetsiya 1958-yil, Chili 1962-yil, Meksika 1970-yil, AQSh 1994-yil va Janubiy Koreya/Yaponiya 2002-yil ). Braziliya futbol bo‘yicha jahon chempionatining barcha versiyalarida hech qanday ishtirokisiz yoki pley-offga ehtiyoj sezmagan holda o‘ynagan yagona terma jamoadir. Jahon chempionatining 22 turnirida **[[Braziliya milliy futbol terma jamoasi|Braziliya]]** 110 o'yindan 74 tasida g'alaba qozongan. Braziliya, shuningdek, proporsional va mutlaq ko'rsatkichlar bo'yicha jahon chempionatlari tarixidagi eng yaxshi umumiy ko'rsatkichga ega - 110 o'yinda 74 g'alaba, 126 ta gol farqi, 237 ta ochko va atigi 18 ta mag'lubiyat.

An'anaga ko'ra, Braziliyaning eng katta raqibi Argentina hisoblanadi. Bu ikki davlat futbol bo‘yicha jahon chempionati tarixida to‘rt marta to‘qnash kelishgan, ikkitadan Braziliya ( G‘arbiy Germaniya 1974-yil va Ispaniya 1982-yil ), Argentina ( Italiya 1990-yil ) va durang ( Argentina 1978 ) g‘alaba qozongan. Finalda Braziliyaga qarshi eng ko'p o'ynagan mamlakat Shvetsiya bo'ldi: 7 marta, Braziliya beshta g'alaba va ikkita durang. Yana uchta tarixiy raqiblar: Braziliyaga qarshi ikkita jahon chempionati finalida mag'lub bo'lgan va ikkita turnirda braziliyaliklarni mag'lub etgan Italiya ( Fransiya 1938-yil va Ispaniya 1982-yil ), Braziliyani uch marta mag'lub etgan Fransiya ( Meksika 1986-yil , Fransiya 1998-yil va Germaniya 2006-yil  ) va Gollandiya o'zlarining beshta uchrashuvining ikkitasida ( G'arbiy Germaniya 1974-yil va Janubiy Afrika 2010-yil ) Braziliyani mag'lub etgan va Braziliya 2014-yilda uchinchi o'rinni egallagan.

## Manbalar
Marlos

**Marlos Romero Bonfim** yoki oddiygina **Marlos** (1988-yil 7-iyunda tugʻilgan) — Atletiko Paranaenseda hujumkor yarim himoyachi sifatida oʻynaydigan professional futbolchi.

## Klublardagi faoliyati
Marlos São José dos Pinhaisda tugʻilgan. 2014-yil iyul oyida FC Shakhtar Donetsk bilan besh yillik shartnoma imzolagan.

2016—2017-yillarda Marlos uch marta (2016-yil noyabr, 2017-yil may va 2017-yil iyul) Ukraina Premyer-ligasida oyining eng yaxshi futbolchisi deb topildi.

2017-yil 20-oktyabrda Shakhtar Marlosga shartnomasini to‘rt yilga uzaytirganligi uchun bonus sifatida bir million dollar to‘lagani haqida maʼlumot paydo bo‘ldi. Taxminlarga koʻra, ushbu ish „Shakhtar“ tarkibiga chet ellik oʻyinchilarning ruxsat etilgan limiti bilan bogʻliq muammoni hal qilish uchun qilingan. Oʻsha kuni Shakhtar Donetsk oʻzining rasmiy press-relizini eʼlon qilib, toʻlovni rad etdi.

2017—2018-yilgi Ukraina Premyer-ligasida 18 ta gol urib, 21 ta gol urgan jamoadoshi Facundo Ferreyradan keyingi mavsumning ikkinchi eng yaxshi toʻpurari boʻldi. 

2021-yilning 31-dekabrida Marlos shartnomasi muddati tugagach, „Shakhtar“ni tark etdi.

2022-yilning 1-fevralida Marlos Atletiko Paranaense klubi bilan shartnoma imzoladi.

## Xalqaro faoliyati
2017-yil 30-sentabr kuni FFU Marlosni Ukraina terma jamoasi safiga Kosovo va Xorvatiyaga qarshi bo‘lib o‘tadigan jahon chempionati saralash o‘yinlarida ishtirok etish uchun chaqirdi. Marlos 2017-yilning 6-oktabr kuni JCh 2018 saralash bosqichi doirasida Shkodërda (Albaniya) Kosovoga qarshi safarda, uchrashuvning ikkinchi boʻlimida Artem Kravets o‘rniga maydonga tushdi. Terma jamoasi bilan 2:0 hisobida g‘alaba qozondi. 2011—2014-yillarda Ukrainani himoya qilgan Edmar Halovskyi keyin Ukraina terma jamoasida oʻynagan ikkinchi braziliyalik boʻldi.

## Faoliyat statistikasi

### Xalqaro

: *Ballar va natijalar birinchi navbatda Ukrainaning gollari roʻyxatini koʻrsatadi, ballar ustuni Marlosning har bir golidan keyin hisobni koʻrsatadi*.

## Yutuqlari
**Coritiba**

* Braziliya B seriyasi: 2007-yil
* Parana shtati ligasi: 2008-yil

**Shakhtar Donetsk**

* Ukraina Premyer-ligasi: 2016—2017, 2017—2018, 2018—2019, 2019—2020 ,
* Ukraina kubogi: 2015—2016, 2016—2017, 2017—2018, 2018—2019 ,
* Ukraina Superkubogi: 2014, 2015, 2017, 2021

**Individual**

* UEFA Yevropa ligasining mavsumdagi tarkibi: 2015—2016
* Ukraina Premyer-ligasining eng yaxshi futbolchisi: 2016, 2017, 2018
* Ukraina Premyer-ligasida mavsumning eng yaxshi futbolchisi: 2017—2018
* Ukraina futbol yulduzlari — UPLning eng yaxshi futbolchisi: 2017, 2018

## Manbalar
Vey In'u

**Vey Inʼu** (xitoycha 韦应物, palladiycha Wei Yingwu; 737-792) — Tan sulolasi davridagi xitoylik shoiri.
## Tarjimai hol
737-yilda poytaxt Changʻan shahrida tugʻilgan. Uning oilasi nufuzli va boy edi. 750-yilda u imperatorlik imtihonlarini muvaffaqiyatli topshirdi. U Syuantsunning imperator mulozimlarida ishlagan. Uning ijodi An Lushan qoʻzgʻoloni bilan toʻxtatildi, shoir Loyangga koʻchib oʻtdi. Markaziy hokimiyatning zaiflashishi va siyosiy beqarorlik shoirning dunyoqarashiga taʼsir qildi — u buddist monastiriga joʻnaydi. 763-yilda u Changʻanga qaytib keldi va u yerda sudda lavozim oldi. Keyinchalik, bir necha marta dunyoni tark etib, yana qaytib keladi. 783-yilda Chuchjou gubernatori etib tayinlandi. 787-yilda Tsanyuan prefekturasini boshqargan. 788-yilda — Suchjou gubernatorga aylandi. 790-yilda u isteʼfoga chiqadi va nihoyat Suchjou yaqinidagi monastirga joylashadi va u yerda 792-yilda vafot etadi.
Uning asarlari „Uch yuz Tan sheʼrlari“ bayozga kiritilgan.
## Adabiyot
* Tan davri sheʼriyati. — M.: Badiiy adabiyot, 1987. — 249-250 bet.
## Manbalar
Lichun

An'anaviy xitoy taqvimi yilni 24 ta quyosh davriga ajratadi.Quyosh 315° samoviy uzunlikka yetganda boshlanib, 330° uzunlikka yetganda tugaydi. Bu ko'pincha,  Quyosh 315 ° samoviy uzunlikda bo'lgan kunga ishora qiladi. Grigoriy taqvimida odatda 4-fevralda boshlanadi va 18-fevralda (Sharqiy Osiyo vaqti bilan 19-fevral) tugaydi.

## Pentadlar
Har bir quyosh terminini 3 ta pentadga bo'lish mumkin. Bular 1 pentad (kàngān), 2 pentad (kàngān) va oxirgi pentad (kàngāng). Lichundagi pentadlar quyidagilarni o'z ichiga oladi:

* 1 pentad: **Dōng Fēng Jiě Dòng** ( traditional Chinese       )
*: *Yuè Lìng Qī Shí Èr Hòu Jí Jiě* (bàngìnìnìnīngìnìnìnìnìnìnìnìnìnìnìnìnīng) bu pentad nomini tushuntiradi: U "qishki muz bahor shamoliga duch keladi va bahor shamolida eriydi" erimaydi, balki "sharq shamoli" erishi deb ataladi, chunki *Lü Shi Chun Tsyu* sharq yog'och bilan bog'liq, yog'och esa olov hosil qiladi, deb aytgan edi  shuning uchun havo issiq va muzning erishiga sabab bo'ladi. (凍結 cháng thng shí ā nǎng shūbaàng shūbaàng)
* Ikkinchi pentad ( traditional Chinese          )
* Oxirgi pentad ( traditional Chinese          )

## Bojxona
Lichun an'anaviy ravishda Sharqiy Osiyo madaniyatlarida bahorning boshlanishini bildiradi. Xitoy Yangi yili aynan shu vaqtda nishonlanadi. Fermerlar ko'pincha Lichunning boshlanishini maxsus qishloq tadbirlari, Taoist va Buddist xudolariga sig'inish va qurbonliklar va baxtli va farovon yangi yil uchun marosimlar bilan nishonlashadi. Xitoyda bu kunda odamlar *chūnbǐng* (chūnbǐng) yeyishadi.

## Adabiyotlar

## Havolalar

* *Yuè Lìng Qī Shí Èr Hòu Jí Jiě* (yàngìnìnīngìnīngìnìnīng) Wu Cheng (kĐngīng)
Basbusa shirinligi

**Basbusa** ( *basbūsa*) Misrda paydo boʻlgan shirin, sirop bilan namlangan irmik shirinligi. Semolina xamiri skovorodkada pishiriladi, keyin apelsin guli suvi, atirgul suvi yoki oddiy sirop bilan toʻyintiriladi va odatda olmos (lozenj) shakllarida yoki kvadrat shaklida kesiladi. Bu taom, shuningdek, sobiq Usmonli imperiyasida va odatda Yaqin Sharq oshxonalarida, yunon oshxonasida, Ozarbayjon oshxonasida, Efiopiya oshxonasida ham uchratish mumkin.

## Nomlari

U Yaqin Sharq, Bolqon va Shimoliy Afrika oshxonalarida turli nomlar ostida uchraydi.

* Arabcha: *harīsa* (ezilgan degan maʼnoni anglatadi), *nammura*, *basbūsa*
* Ibroniycha: *basbūsa*
* arman: Շամալի *shamali*
* Yunoncha:rabani(*ravani*), rabani(*revani*), sáli(*samaliy*).
* alban: *revani*
* turkcha: *revani*
* Makedon va serb: (*ravanija*), ravanija
* bolgar: revane (*revane*)
* Somali: *basbuusa*

Basbousa -Yaqin Sharqdagi bu shirinlikning eng keng tarqalgan nomi, ammo mintaqaga qarab u boshqacha nomlanishi ham mumkin. Koʻpincha Levantda „hareesa“ deb ataladi. Lekin eʼtibor berish kerakki, ,Shimoliy Afrikadagi „harissa“ achchiq qizil sous hisoblanadi. Basbusa — Yaqin Sharqdagi koʻpgina shirinliklar novvoyxonalarida taklif qilinadigan mashhur desert va ayniqsa Ramazonda unga ehtiyoj koʻpayadi.

## Turlari
**Pastusha** (baʼzan **pastūçha** sifatida) Basbousaning 2010-yillarda Quvaytda paydo boʻlgan variantidir. Basbousa singari, u shirin siropga namlangan irmikdan tayyorlanadi. U maydalangan pista va apelsin gulining suvi qoʻshilishi bilan tavsiflanadi.

**Basbousa bil ashta -** oʻrtasi ashta kremi bilan toʻldirilgan basbousaning Levant turi.

**Vegan Basbousa** -Basbusaning hozirgi vaqtda sut va tuxum oʻrniga, asosiy aralashmani bir-biriga bogʻlash uchun, olma sousidan foydalangan holda vegan shaklida ham mavjud turi.

*

## Manbalar

**Keltirilgan asarlar**

*
Karel Loprais

**Karel Loprais** — (1949-yil 4 martda tavvalud topgan; 2021-yil 30-dekabrda vafot etgan) chexiyalik ralli reyd haydovchisi va yuk mashinalari toifasida Dakar rallisining olti karra gʻolibi hisoblanadi.

## Faoliyati
Karel 1967-yilda Chexoslovakiyaning Kopřivnitse shahridagi Tatra shahrida zavod ishchisi sifatida ishlay boshlagan, keyinchalik sinov haydovchisi boʻlib poygalarga kirib kelgan. Loprais birinchi marta 1986-yilda Dakar rallisida Tatra 815 yuk mashinasi bilan bellashgan. Oxirgi bosqich yakuniga kech yetib kelgani uchun 2-o‘rindan diskvalifikatsiya qilingan. U 1986—2006-yillar davomida 19 marta musobaqalarda qatnashgan va oltita unvon (1988-yil, 1994-yil, 1995-yil, 1998-yil, 1999-yil, 2001-yil), toʻrtta ikkinchi oʻrin (1987-yil, 1996-yil, 2000-yil, 2002-yil), bitta uchinchi oʻrin (1992-yil), ikkita toʻrtinchi oʻrinni egallagan.

1994-yilda ikkinchi gʻalabasi va umumiy avtokamionlar toifasida 6-oʻrinni egallaganidan soʻng, baʼzi ommaviy axborot vositalari uni *Monsieur Dakar* deb eʼtirof etishgan.

Dakar rallisidan so‘ng 1993-yilda Parij-Moskva-Pekin rallisida (3-o‘rin), 1995-yilda Master Rallye (4-o‘rin) va 1999-yilda (3-o‘rin) va 2000-yilda (2-o‘rin) BAA Desert Challenge musobaqalarida ishtiroki bilan faoliyati nihoyasiga yetgan.

## Shaxsiy hayot va vafoti
Loprais Ales Lopraisning amakisi boʻlgan, u ham yuk mashinasi haydovchisi sifatida tarixga kirgan. Loprais 2021-yil 30-dekabrda 72 yoshida Novy Jičin shahridagi kasalxonada o'tkir nafas yetishmovchiligi, yuqori va quyi nafas yo'llarini keskin buzilishi va ikkilamchi kassaliklarini zo'ayishi natijasida, COVID-19 diagnozi bilan vafot etgan.

## Dakar Rallisi natijalari

## Manbalar
Vaimiri-Atroari

**Vaimiri-Atroari** yoki **Uaimiris-Atroari -** Braziliyaning Roraima shtatining janubi-sharqiy qismida ,Amazonasning shimoli-sharqiy qismida va Vaimiri Atroari tubjoy hududida yashovchi mahalliy guruh. Ular o'zlarini **Kinja** xalqi deb nomlashgan.

Ular tarixiy hududi hozirgi Roraima va Amazonas shtatining janubida joylashgan Karib xalqining bir qismidir.

19-asrda ular Krichanalar nomi bilan mashhur. Ular bilan birinchi aloqada boʻlgan braziliyaliklarning kengayuvchi segmentlari paydo boʻlgan.

## Manbalar

## Havolalar

* Vaimiri-Atroari
Abdul Razoq Faxruddin

**Abdul Razzoq Faxruddin**— (1916-yil 14-fevral - 1995-yil 17-mart) Pakualaman, Yogyakarta shahridan boʻlgan indoneziyalik islom diniy yetakchisi edi. U 1968-1990 yillarda Muhammadiya islomiy ommaviy tashkilotining 10-raisi boʻlib ishlagan.

## Yoshlik hayoti
Faxruddin 1916-yil 14-fevralda Yogyakartaning Pakualaman shahrida tug‘ilgan. Uning otasi Faxruddin kyai bo‘lgan va hukmdor Paku Alam VIIIning bobosi tomonidan tayinlangan Pakualaman qishlog‘i boshlig‘i edi. Uning onasi ham pakualamanlik Maymunah binti Idris edi. Bolaligida u Muhammadiya maktablarida tahsil olgan, u Muhammadiya rahbarligida faoliyat yuritadigan Islom seminariyasidir. 1923 yilda Faxruddin birinchi marta Muhammadiya Bausasran standart maktabidagi rasmiy maktabga bordi. Otasi mudirlik lavozimidan bo'shatilgandan so'ng va uning batik biznesi ham rad etilgandan so'ng, u Bleberanga qaytib keldi. 1925 yilda u Kotagededagi Muhammadiya boshlang'ich maktabiga ko'chib o'tdi va u erdan 1928 yilda Muallimin Muhammadiya Yogyakarta madrasasiga o'qishga kirdi. Mualliminda o‘qigandan so‘ng, u uyiga bir necha kyaislar, jumladan o‘z otasi bilan o‘qishga ketdi.
1934-yilda Muhammadiya tomonidan missionerlik missiyasi uchun oʻnta maktabda oʻqituvchi va Talang Balayda (hozirgi Ogan Komering Ilir Regency) oʻn yilga voizlik qilish uchun yuborilgan.[2] Yapon ishg'ol kuchlari kelganda, u 1944 yilgacha Palembangdagi Muara Meranjatga ko'chib o'tdi. Bu vaqt ichida Faxruddin u yerdagi Muhammadiya maktabida Hizbul-Vathan rahbarligida va uyiga qaytishdan oldin dars berdi.

## Karerasi
1944 yilda u BKR Hizbullohga bir yilga kirdi. Palembangdan qaytib, Bleberanda va'z qila boshlaganida, u bir yil davomida Galurda qishloq amaldori bo'ldi. Keyinchalik u Din bo'limi xodimi bo'ldi. 1950-yilda u Kaumanga ko‘chib o‘tdi va Bagus Hadikusumo, Basyir Mahfudz, Badilah Zuber va Ahmad Badaviy kabi ilk Muhammadiya arboblari va kyaislaridan tahsil oldi. Uning fidoyiligi nafaqat Muhammadiya ichida, balki hukumat va universitetlarda ham bor deb hisoblanadi. Keyinchalik u Din ishlari vazirligi boshlig'i bo'lib ishlagan. O'z lavozimida ko'p vaqt o'tmay, u gollandlarga qarshi partizanlarga qo'shildi. 1950–1959 yillarda u Yogyakarta diniy byurosi idorasida xodim boʻldi, keyin Semarangga koʻchib oʻtdi, shu vaqt ichida u Sulton Agung Islom universitetida islomshunoslik boʻyicha favqulodda oʻqituvchi sifatida tanildi.

## Muhammadiya
Muhammadiya darajasida u 1938-1941 yillarda Muhammadiya yoshlari yetakchisi sifatida ish boshlagan. U tarmoq darajasidan boshlab, keyin hududiy va viloyat, markaziy ijro etuvchi hokimiyat darajasiga qadar rahbar bo'ldi. Faxruddin 1968 yil Ujungpandang shahrida boʻlib oʻtgan 38-Muhammadiya qurultoyida rais etib saylangan. Faxruddin Muhammadiyaning raisi lavozimida Faqih Usman vafotidan keyin uning o‘rnini egalladi. Keyinchalik, u 20-asrning chorak qismi davomida tashkilotning yuqori rahbari bo'lib xizmat qildi, uning o'rniga marhum Azhar Basyir keldi. Jakarta islom kasalxonasiga yotqizilganidan so'ng, Faxruddin 1995 yil 17 martda vafot etdi va yetti o'g'il va qizini qoldirdi.
Vu Ley

**Vu Ley** 1991-yil 19-noyabrda tugʻilgan — Xitoy Superligasining “Shanxay Port” klubi va Xitoy terma jamoasida hujumchi sifatida oʻynagan xitoylik professional futbolchi .

Vu 169 ta gol bilan "Shanxay SIPG" tarixidagi eng yaxshi to'purardir. U 102 ta gol bilan Xitoy Superligasi tarixidagi 2-eng yaxshi to‘purar hisoblanadi.14 yosh-u 287 kunligida Xitoy professional ligasi o‘yinida maydonga tushgan eng yosh futbolchi bo‘lish bo‘yicha rekordchi hamdir.

## Klub faoliyati

### Shanxay SIPG
Vu futbolchilik faoliyatini 3-toifadagi "Shanxay SIPG" jamoasida o'ynab boshladi, klub uchun debyutini 2006- yilning 2-sentyabrida Yunnan Lijiang Dongbaga qarshi o'yinda (5:3) o'tkazdi va bu uni Xitoy tarixidagi 14 yoshli professional futbol o'ynagan eng yosh futbolchiga aylantirdi. 287 kun. U 2007 yilgi liga mavsumi oxirida klubga uchinchi darajali chempionlikni qo'lga kiritishga va ikkinchi darajaga ko'tarilishiga yordam berdi. U klubdagi birinchi golini 2008-yilning 30-avgustida Qingdao Xaylifengga qarshi o'yinda (2:0) kiritdi. Bu uni 16 yoshu 289 kunlik Xitoy futbolidagi ikkinchi eng yosh gol muallifiga aylantirdi va bu Cao Yunding rekordidan atigi 47 kunga ortda qoldi.

## O'yinchi profili

### O'yin uslubi
Vu o'zining golli o'yinlari va to'pdan tashqari harakatlari uchun maqtovga sazovor bo'ldi. U portlovchi tezligi bilan mashhur qarshi hujumlarda. Ko'p qirrali hujumchi Vu frontning istalgan joyida o'ynashga qodir. Garchi u hujumchi va ikkinchi hujumchi sifatida o'ynagan bo'lsa-da, u tez-tez vinger sifatida o'ynaydi va ikkala qanotda ham harakat qila oladi.

## Shaxsiy hayot
Vu Hui millatiga mansub. U o'zining qiz do'sti Zhong Jiabei (  turmushga chiqdi ) 2014-yilda ikki farzandi, 1 qizi va 1 o‘g‘li bor.

## Adabiyotlar

## Havolalar

* Sport.online.sh.cn saytida o'yinchi profili
Airavatesvara ibodatxonasi

**Airavatesvara ibodatxonasi** — Hindistonning janubiy Tamil Nadu shtatidagi Thanjavur tumani, Kumbakonam shahrida joylashgan Dravid meʼmorchiligining hind ibodatxonasi.  Milodiy 12-asrda Chola imperatori Rajaraja II tomonidan qurilgan bu maʼbad UNESCOning Butunjahon merosi roʻyxatiga kiritilgan, shuningdek, Tanjavurdagi Brihadeeswara ibodatxonasi, Gangaikonda Cholapuramdagi Gangaikondacholisvaram ibodatxonasi, Buyuk Tirik Chola ibodatxonalari deb ataladi. Airavatesvarar ibodatxonasi Thanjavur tumanidagi Kumbakonam hududidagi oʻn sakkizta oʻrta asrdagi yirik hind ibodatxonalari toʻplamidan biridir. Maʼbad Shivaga bagʻishlangan.  Shuningdek, u hinduizmning Vaishnavizm va Shaktizm anʼanalarini hamda Shaivizmning Bhakti harakati avliyolari boʻlgan Nayanmarlar bilan bogʻliq afsonalarni hurmat bilan aks ettiradi.

Tosh maʼbad arava tuzilishini oʻz ichiga oladi va Indra, Agni, Varuna, Vayu, Brahma, Surya, Vishnu, Saptamtrikas, Durga, Sarasvati, Shri devi (Lakshmi), Ganga, Yamuna, Subrahmanya, Ganesha kabi yirik Vedik va Puran xudolarini oʻz ichiga oladi. Shivaning turmush oʻrtogʻida Periya Nayaki Amman ibodatxonasi deb nomlangan maxsus ziyoratgoh bor.  Bu Airavateshvarar ibodatxonasining shimolida joylashgan alohida maʼbad.  Tashqi hovlilar qurib bitkazilganda, bu asosiy maʼbadning bir qismi boʻlishi mumkin edi.  Hozirgi vaqtda maʼbadning gopuram kabi qismlari vayronaga aylangan va asosiy maʼbad va ular bilan bogʻliq ziyoratgohlar yolgʻiz turibdi. Unda ikkita quyosh terish, yaʼni ertalab va kechqurun quyosh terishlari bor, ularni aravaning gʻildiraklari sifatida koʻrish mumkin.  Maʼbad har yili Magha paytida hindu ziyoratchilarining katta yigʻinlarini jalb qilishda davom etmoqda, Durga va Shiva kabi baʼzi tasvirlar esa maxsus pujalarning bir qismidir.

## Manbalar
Eron elchixonasini qamal qilish

**Eron elchixonasini qamal qilish** 1980-yilning 30-aprelidan 5-mayigacha davom etgan, olti kishidan iborat qurolli kishi Londonning Janubiy Kensington shahridagi Shahzoda darvozasidagi Eron elchixonasiga bostirib kirganidan keyin sodir boʻgan. Xuziston viloyatining suvereniteti uchun kampaniya olib borayotgan eron arablari qurollangan shaxslar 26 kishini, xususan elchixona xodimlari, bir necha tashrif buyuruvchilar va elchixonani qo‘riqlab turgan politsiyachini garovga olgan. Ular Xuzistondagi garovdagilarni ozod qilishni va Buyuk Britaniyadan xavfsiz chiqib ketishlarini buyirishdi. Britaniya hukumati tezda bu talabni bajarishga ruxsat berilmasligiga qaror qildi va qamalni boshladi.. Keyinchalik, politsiya muzokarachilari Britaniya televideniyesida garovga olinganlarning talablarini qisman bajarish hisobiga besh nafar garovga olinganlarni ozod qilishga muafaq bo'ldilar.

Qamalning oltinchi kunida qurollanganlar o'z talablarini qondirishda muvaffaqiyatga erisha olmaganidan so'ng norozi bo'lishdi. Talab bajarilmagandan so'ng o'sha kuni kechqurun ular garovga olingan odamni o'ldirishdi va uning jasadini elchixona derazasidan uloqtirishdi. Britaniya armiyasining maxsus kuchlar polki bo'lgan Maxsus havo xizmati (SAS) garovga olingan qolganlarni qutqarish uchun "Nimrod" deb nomlamgan operatsiyasini boshladi, tomdan tushib, derazadan bostirib kirishdi. 17 daqiqa davom etgan reyd davomida ular qolgan garovga olinganlarning bittasidan tashqari hammasini qutqarib, olti nafar garovga olganlardan beshtasini o'ldirishdi. Tekshiruv SASni har qanday qonunbuzarlikdan tozaladi. Qolgan yagona qurolli shaxs Britaniya qamoqxonasida 27 yil xizmat qilgan.

O'sha yilning oxiridayoq Eron-Iroq urushi boshlandi va Tehrondagi garov inqirozi 1981 yil yanvarigacha davom etdi. Shunga qaramay, operatsiya SASni birinchi marta omma e'tiboriga havola etdi va Tetcher hukumati o'z obro'sini oshirib oldi. SAS operatsiyadan ruhlangan odamlardan kelgan arizalar bilan tezda to'lib ketdi va xorijiy hukumatlar tomonidan uning tajribasiga talab ortib bordi. Hujum paytida yong'indan talofat ko'rgan bino 1993 yilgacha qayta ochilmadi. Bank bayrami oqshomida jonli efirda ko'rsatilgan SAS reydi Britaniya davlati tarixida hal qiluvchi lahzaga aylandi va bir qancha jurnalistlar martabasi oshishini isbotladi; u ko'plab hujjatli filmlar va badiiy asarlar, jumladan, bir nechta filmlar va teleseriallar mavzusiga aylandi.

## Havolalar

* SAS elchixonaga hujum : BBC News reydning interaktiv ma'lumoti.
Viktor Skrypnyk

**Viktor Anatoliyovych Skrypnyk** (; 1969-yil 19-noyabrda tugʻilgan) — ukrainalik sobiq professional futbolchi va FC Vorskla Poltavaning hozirgi murabbiyi. Futbolchi sifatida 2004-yilda Werder bilan liga va kubokda dublga erishgan

Skrypnyk Bundesligadagi birinchi ukrainalik bosh murabbiy hisoblanadi.

## Futbolchilik faoliyati
1987—1988-yillarda Skrypnyk Dnipro Dnipropetrovsk safida Sovet Oliy Ligasi 46 ga yaqin oʻyin oʻtkazgan. 1987-yilda Sovet Kubogida „Dnipro“ bilan bitta oʻyinda ishtirok etgan.

1989-yilda Skrypnyk Sovet Ittifoqi Birinchi ligasida (2-bosqich) oʻynagan va professional faoliyatini boshlagan Zaporijyening asosiy klubi „Metalurh“ bilan boshlagan. Skrypnyk Sovet Oliy Ligasidagi (Vysshaya Liga) debyutini 1991-yilda oʻtkazdi. 1992—1994-yillarda „Metalurh Zaporizhzhia“ Vyshcha Liha (Ukraina oliy ligasi) da ishtirok etdi. 1995—201996-yillarda Bernd Stange boshchiligidagi Dnipro klubida oʻynagan, keyinchalik klub Skrypnykni Werderga tavsiya qilgan. Oʻsha paytda Ukraina milliy futbol jamoasiga ham chaqirilgan, Skrypnyk 1994-yilda debyut qilgan. 1996-yilda 1,5 million DM evaziga Germaniyaning Werder Bremen jamoasiga sotildi va klub bilan taxminan 22 yil (1996—2018-yillar oraligʻi) oʻynadi. 1999—2000-yillarda Skrypnyk bir necha bor jarohat oldi va hatto kasalxonaga yotqizildi, shu sababli na klubda, na terma jamoada oʻynay oldi. 2002—2003-yilgi mavsum oxirida Skrypnyk yana jiddiy jarohat oldi va 2003—2004-yilgi qishki tanaffusda oyoqqa turdi. 2003—2004-yilgi mavsumdan keyin 34 yoshida nafaqaga chiqishga qaror qildi.

## Murabbiylik faoliyati
Skrypnyk futbolchilik faoliyatini tugatgandan soʻng, „Werder“ futbol akademiyasida murabbiy sifatida ishlay boshadi.

2013-yilning 18-iyunidan 2014-yilning 25-oktyabriga qadar Werder Bremen II ning bosh murabbiyi boʻldi. O‘rinbosar jamoada shogirtlari 31 g‘alaba, 7 durang va 9 mag‘lubiyat qayd etishdi. 2016-yilning 18-sentyabrida yordamchi murabbiy Torsten Frings bilan birga ishdan boʻshatildi.

2018-yilning 5-iyulida Latviya Oliy Ligasi vakili Riga klubiga yangi bosh murabbiy etib tayinlandi. 2019-yilning 5-fevralida Skrypnyk klubni tark etgani maʼlum bo‘ldi.

2022-yil 10-iyunda Vorskla Poltava klubiga yangi bosh murabbiy etib tayinlandi.

## Faoliyat statistikasi

### Klub

### Xalqaro

### Xalqaro gollari

: *Gollar va natijalar birinchi navbatda Ukrainaning gollar sonini sanab oʻtadi.*

## Murabbiylik statistikasi

## Yutuqlari

### Oʻyinchi sifatida
**Verder Bremen**

* Bundesliga: 2003—2004
* DFB-Pokal: 1998—1999, 2003—2004

### Menejer sifatida
**Riga FK**

* Latviya Oliy ligasi: 2018-yil
* Futbol bo'yicha Latviya kubogi : 2018-yil

**Zorya Luhansk**

* Ukraina kubogi: 2-oʻrin sohibi 2020-21

### Individual

* Ukraina Premyer-ligasining eng yaxshi murabbiyi: 2019—2020

## Manbalar
Ivan Bukin

**Ivan Andreevich Bukin** (; 1993-yil 16-sentyabrda tugʻilgan) — muz ustida raqs boʻyicha muosbaqalarda qatnashgan rossiyalik sobiq muz raqqosi. Konkida uchish boʻyicha sherigi Aleksandra Stepanova bilan birga to‘rt karra Yevropa chempionatining medal sovrindori (2019-yilda kumush, 2015-yil, 2018-yil va 2020 -yilgi bronza), 2018-yilgi Xelsinki Gran-pri musobaqasining chempioni, 2018 Rostelecom Cup turniri chempioni va ikki karra Rossiya chempionidir.

Stepanova / Bukin juftligi faoliyatining boshida 2013-yilgi oʻsmirlar oʻrtasidagi Jahon chempionatida, 2012 — 2013 yilgi oʻsmirlar oʻrtasidagi Jahon chempionatining finalida va 2014-yilgi Oʻsmirlar oʻrtasidagi Rossiya Chempionatida gʻolib chiqqan.

## Shaxsiy hayoti
Ivan Bukin 1993-yil 16-sentyabrda Moskvada tugʻilgan. U muz raqsi boʻyicha 1988-yilgi Olimpiya chempioni Andrey Bukinning oʻgʻli. Uning onasi Yelena Vasyukova ham sobiq muz raqqosasi.
Bukinning uzoq yillik sevgilisi, xoreograf Alyona Samarskayadir. Artyom 2022-yil 3-yanvarda Artyom ismli oʻgʻil farzanli boʻlgan.
## Faoliyati
### Dastlabki yillari
Stepanova konkida uchishni 1999-yilda oʻrgana boshladi. Sankt-Peterburgda raqs maktabi yoʻqligi sababli u Moskvaga koʻchib oʻtgan. Stepanova 2006-yilda murabbiylar Irina Juk va Aleksandr Svinin tomonidan Bukin bilan juftlashtirilgan.

### 2010 — 2011-yildan 2011 — 2012-yilgacha
Stepanova / Bukin juftligi 2010 — 2011-yilgi mavsumda oʻsmirlar oʻrtasidagi Gran-pri seriyasida debyut qilgan. Ular ikkala musobaqada ham gʻalaba qozonishgan va 2010-yilgi finalga yoʻllanma olganlar. Finalda juftlik bronza medalini qoʻlga kiritgan.

Stepanova / Bukin juftligi Ruminiya va Italiyada boʻlib oʻtgan 2011 — 2012-osmirlar oʻrtasidagi musobaqalarining ikkalasida ham gʻolib chiqdilar. Ularning gʻalabasi finalga yoʻlllanmani berdi. Ular 2012-yilgi oʻsmirlar oʻrtasidagi Rossiya chempionatida kumush medalni qoʻlga kiritdilar. Keyin Stepanova / Bukin juftligi 2012-yilgi o‘smirlar o‘rtasidagi Jahon chempionatida qatnashib, kumush medalni qo‘lga kiritgan.

### 2012 — 2013-yilgi mavsum: Oʻsmirlar oʻrtasida Jahon Chempionligi
Stepanova / Bukin Turkiya va Germaniyadagi oʻsmirlar oʻrtasidagi Gran-pri musobaqalarida oltin medalni qoʻlga kiritib, Rossiyaning Sochi shahrida boʻlib oʻtadigan oʻsmirlar oʻrtasidagi Gran-pri finaliga yoʻllanma olgan. Ular finalda oltin medalni qo‘lga kiritgan. Stepanova / Bukin juftligi Bukinning shamollashi tufayli 2013-yilgi Rossiya Oʻsmirlar Chempionatini tark etgan.

## Natijalari
*GP: Gran-pri ; CS: Challenger seriyasi ; JGP: Oʻsmirlar oʻrtasidagi Gran-pri*; Bukin bilan

## Manbalar
Li Ke (futbolchi)

**Li Ke** -**Nikolas Garri Yennaris** 1993-yil 24-mayda tugʻilgan. — yunon va britaniyalik xitoylik professional futbolchi, ilgari “Nikolas Garri Yennaris” nomi bilan tanilgan, u Pekin Guoan va Xitoy terma jamoasida himoyachi yarim himoyachisi sifatida oʻynaydi. U o'z faoliyatini akademiyada Premer-liganing " Arsenal" klubida boshlagan va Brentford bilan Futbol Ligasida mashhur bo'lgan.

Li "qo'pol, har tomonlama himoyalangan, ijobiy, g'alaba qozonadigan mentalitetga ega" sifatida ta'riflangan va U17 va U19 darajasida Angliya terma jamoasi uchun 10 ta o'yinda g'alaba qozongan. U Angliyada xitoylik onasi va yunon-kiprlik otasida tug'ilgan va xalqaro miqyosda har uchala davlatni vakillik qilish huquqiga ega edi. 2019-yilda Pekin Guoanga qo‘shilganidan so‘ng u Xitoy fuqaroligiga qabul qilindi va Li Ke ismini oldi. U 2019-yil oxirida Xitoy terma jamoasi safida debyut qilgan.

#### Yutuq (2015–2017)

Yennaris o'zining 2015-16-yilgi mavsumida 2015-yil 11- avgustda Oksford Yunaytedga qarshi Liga kubogining birinchi bosqichida markaziy yarim himoyada boshlangan o'yinini o'tkazdi, ammo 4:0 ning 53 daqiqasidan so'ng oyog'i o'lik holda maydonni tark etishga majbur bo'ldi. mag'lubiyat. Fitnesga qaytganidan so'ng, oddiy o'ng qanot himoyachisi Maksim Kolin oktyabr oyining boshida vaqtinchalik menejer Li Karsli Yennarisni jamoaga qaytarganini ko'rdi va Kolin jarohatdan qaytganidan keyin dekabr oyining oxirigacha o'z o'rnini saqlab qoldi. Yarim himoyachilarning etishmasligi va Maksim Kolinning jarohati Yennarisni 2016-yil fevral oyi o'rtalarida yangi bosh murabbiy Din Smit uni himoyachi yarim himoyachi sifatida ishlatdi va Yennarisni bu pozitsiyada "vahiy" deb ta'rifladi. U 16-fevralda yangi uch yillik shartnoma imzoladi va klubda ikki yildan ko‘proq gol ura olmaganidan so‘ng Yennaris aprel oyi boshida Nottingem Forest va Bolton Uonderers ustidan g‘alaba qozondi va mavsumni 33 ta o‘yin bilan yakunladi.

### Pekin Guoan
2019-yilning 31-yanvarida Yennaris noma’lum to‘lov evaziga Xitoy Superligasi klubi “Beyjing Guoan” ga o‘tdi. U 2019 yilgi mavsumda 25 ta o‘yinda maydonga tushib, 2 ta gol urdi.
## Havolalar

## Havolalar

* Li Ke at Soccerbase 
* Li Ke – UEFA competition record (archive)
* 
* Nico Yennaris  at premierleague.com
* Nico Yennaris at thefa.com
Kelurnoma

„ Kelurnoma“- 17-asrda yozilgan turkiy-forsiy lugʻat. Lugʻat muallifi Muhammad Yoqub Chingiydir.
Muhammad Yoqub Chingiy Hindistonda yurtga egalik qilgan boburiy xonlardan oxirgisi Abu Muzaffar Muhiddin Avrangzeb oʻrdasida xizmatda boʻlgan edi. U oʻzining „ Kelurnoma “ asarini xonning buyrugʻi bilan yozgan.
Fanda „ Kelurnoma “ ning ikkita qoʻlyozmasi maʼlum: biri Oʻzbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasining Sharqshunoslik institutida 5052-raqam ostida, ikkinchisi esa Britaniya muzeyida saqlanadi.
Kitob oʻn besh bobdan tuzilgan; har qaysi bob oʻz ichida fasllarga boʻlinadi. Shundan oʻn toʻrt bobi feʼllarga bagʻishlangan. Ularda 400 dan ortiq turkiy feʼl shakllari berilgan. Feʼllar masdar shaklida (-maq afiksi bilan), shuningdek, oʻtgan, hozirgi-kelasi hamda kelasi zamonda, boʻlishli va boʻlishsiz koʻrinishlarida berilib, har qaysisi forschaga tarjima qilingan: *uyqulamaq-xābidan, uyquladï-xābid, uyqulaptur-xābida ast, uyqulayur-xāhad xābid, uyqulabdi-xābida bud, uyqulaydur-mixābad, uyqulamadi-naxābid, uyqulamaptur-naxābida ast, uyqulamas-naxähad xābid, uyqulamabdi-naxābida bud, uyqulamaydur-namixābad, uyqula-baxāb, uyqulama-maxāb, uyqular-biz-mixābim mā,uyqulamas-biz-namixābim mā singari.
Boblar alifbo sirasidagi harflar bilan boshlanuvchi feʼllarga atalagan; birinchi bob-*alif* harfi bilan boshlanuvchilar, ikkinchi bob-*bā*, uchinchi bob-*tā* shu ketma-ketlikda oʻn toʻrtinchi bob *yā* bilan boshlanuvchi soʻzlarga boʻlinadi. Har qaysi bob oʻz ichida fasllarga ajraladi. Masalan, uchinchi-*tā* harflilar bobining birinchi fasli *tanïmaq*, ikkinchi fasli *tanmaq*, uchinchi fasli *tonamaq*, toʻrtinchi fasli *tïnmaq* feʼlining oʻtgan, hozirgi-kelasi hamda kelasi zamonda, boʻlishli va boʻlishsiz shakllari quyidagicha: *tanïmaq, tanïdï, tanïptur, taïr, tanï, tanïma, yanïr-biz, tanïmas-biz.''
Lugʻatning soʻnggi-oʻn beshinchi bobi ismlarga atalgan boʻlib, ular maʼnosiga koʻra guruhlashtirib chiqilgan. Bu bob toʻqqiz fasldan iboat. Masalan, birinchi fasl-koʻk va unga oid narsalar, ikkinchisi-yer va unda joylashgannarsalar, shunday krtma-ketlikda oxirgi fasl olmosh, yordamchi soʻz va qoʻshimchalar haqida.
Malcolm X

**Malcolm X** yoki **Al-Haj Malik ash-Shabazz** (arabcha: الحج مالك الشباز) — afro-amerikalik dindor yetakchi va qoratanlilar huquqi himoyachisi. Malcolm X 1925-yil 19-may kuni Nebraska shtatining Omaha shahrida dunyoga kelgan. U oʻz tarafdorlari orasida Amerika Qoʻshma Shtatlaridagi qora tanli aholi huquqlarining himoyachisi sifatida tanilgan.

Aytishlaricha, olti yoshida Malcolm Xning otasi oq tanlilar tomonidan oʻldirilgan. Yetti yil oʻtgach, Malcolmning onasi psixiatrik shifoxonaga yotqizildi, shundan soʻng bola homiylik ostidagi oilada qoldi. Yigirma yoshida u oʻgʻrilikda ayblanib, qamoqda o‘tirganida diniy-millatchi afro-amerikalik „Nation of Islam“ tashkilotiga aʼzo boʻldi va 1952-yilda ozodlikka chiqqach, uning yetakchilaridan biriga aylandi. 1964-yil mart oyida Malcolm „Nation of Islam“ tashkiloti va uning yetakchisi Ilyos Muhammadning faoliyatidan hafsalasi pir boʻldi va natijada tashkilot va uning taʼlimotlaridan voz kechdi. Tez orada u sunniy Islomni qabul qildi va Afrika va Yaqin Sharqqa sayohat qildi. Shtatlarga qaytib, Malcolm X „Islom masjidi“ korporatsiyasini tuzishga kirishdi. U 1965-yil 21-fevral kuni Nyu Yorkda vafot etgan.

## Manbalar
Turkiya (gazeta)

**Türkiye** ( Türkiye *-* "Turkiya") Turkiyaning kundalik gazetasi. 1970 yilda Enver Oren tomonidan asos solingan.

Gazeta **Hakikat** ( tur. *Haqiqat* )  nomi bilan tashkil etilgan. 1972 yilda Turkiya nomini oldi. Ihlas Holdingning tarkibiy bo'linmasi bo'lgan İhlas Yayın Holdingga tegishli. 1989 yilda gazetaning boosilgan nusxalar soni 300 000  edi.

## Eslatmalar

## Havolalar

* Rasmiy sayt
Amir Temur va Fransiya

**"Amir Temur va Fransiya"** kitobi oʻzbekistonlik huquqshunos olim, professor Akmal Saidov hamda taniqli fransuz sharqshunosi, marhum Lyusen Keren tomonidan yozilgan va 1996-yilda chop etilgan asarning toʻldirilgan va ikkinchi nashri qayta ishlangan.

Kitob muqaddima, 13 ta bob, xotima va ilovalardan iborat. Asar soʻz boshisida kitobning yozilish sabablari keltirib oʻtilgan. Bundan tashqari, butun dunyoda, ayniqsa, Yevropada Amir Temur va temuriylar tarixiga nisbatan yuksak qiziqish, xususan, ushbu mavzuning olti asrdan buyon Fransiya olimlari va adiblari tilidan tushmay kelayotgani sabablari ochib berilgan.

Bugungi kunda dunyoning ellikdan ortiq mamlakatida temurshunos olimlar faoliyat koʻrsatmoqda. Amir Temurga bagʻishlab yaratilgan jiddiy asarlar soni Yevropa tillarida 900 dan ziyod boʻlsa, Sharq tillarida mingdan oshgan.

Ushbu kitobning „Istiqlol va Amir Temur“ nomli bobida Oʻzbekiston mustaqillikka erishgach, Amir Temur shaxsi yana Vatan va millat timsoliga aylangani haqida soʻz borgan. Oʻtgan davrda mamlakatda Amir Temur ordeni taʼsis etildi; Toshkent, Samarqand va Shahrisabz shaharlarida Amir Temurning ulugʻvor haykallari qad rostladi. Poytaxtda Temuriylar tarixi davlat muzeyi va Amir Temur xalqaro jamgʻarmasi ochildi. Temuriylar tarixi davlat muzeyi tashkil topganidan buyon oʻtgan davrda mazkur muzeyga 2 milliondan ortiq ziyoratchi hamda jahonning turli davlatlaridan 800 dan ortiq xorijiy delegatsiya va rasmiy mehmonlar tashrif buyurdi. Ushbu bobda, shuningdek, dunyoda ayni nomda yagona boʻlgan – „Sohibqiron yulduzi“ jurnalining mazmun-mundarijasi tahlil etilgan.
Do'stjon Matjon

**<u>Hayoti</u>**

Do‘stjon Matjon - (1924-1990) o‘zbek adabiyotida bolalar shoiri. Xorazm viloyatining Urganch tumanida tug‘ildi. Xorazm davlat pedagogika institutini bitirgach, mehnat faoiliyatini Gurlan tumanidagi "Madaniyat" maktabida ona tili va adabiyoti o‘qituvchisi bo‘lib ishlashdan boshladi. U ikkinchi jahon urushi qatnashchisidir.

**<u>Ijodi</u>**  

Ilk she‘ri 1939-yil "O‘zbekiston" nomi bilan yaraldi. 1959-yilda bulg‘or xalq ertaklari asosida uning "Gavhartosh" asari chop etildi.

**<u>Kitoblari</u>**

"Velko botir",

"O‘g‘illaringiz qo‘shig‘i",

"Kichkintoylar gapiradi", 

"Tanti ayiq, ayyor tulki va asal",

"Mening orzuyim",

"Do‘stlik", 

"Mening shahrim - Xiva".
Falastin bayrogʻi

**[[Falastin]] davlatining bayrogʻi** – tarixi Usmonli imperiyasiga qarshi 1916—1918-yillarda, birinchi jahon urushi davrida, qoʻzgʻolon uyushtirgan arab millatchilarining bayrogʻidan kelib chiqqan. Pan-arab ranglariga asoslangan va Falastin davlati va Falastin xalqini ifodalash uchun ishlatilgan. U ilk marotaba 1964-yil 28-mayda Falastin Ozodlik Tashkiloti tomonidan qabul qilingan.

## Tavsifi
Bayroq uchta teng gorizontal chiziqlardan iborat toʻrtburchaklardan iborat: yuqori qora, oʻrta oq va pastki yashil, qutb chetida qizil teng yonli uchburchakdan iboratdir.

Germaniyadagi Falastin missiyasiga koʻra, qora – Abassidlarning rangi, oq – Umaviylarning rangi, qizil – Xorijiylar, Andalusiya va Hoshimiylar fathlarining rangi, yashil – Fotimiylar va Islomning rangi. Toʻrt rangning barchasi Pan-Arab ranglari sifatida tanilgan.

## Arab qoʻzgʻoloni bayrogʻi
Arab qoʻzgʻoloni bayrogʻining kelib chiqishi munozara va mifologiya masalasi hisoblanadi.

Bir versiyaga koʻra, ranglar 1909-yilda Konstantinopoldagi arab millatchilarining „Adabiy klubi“ tomonidan tanlangan va 13-asr arab shoiri Safi ad-Din al-Hillining sheʼrlaridan biri asosida yaratilgan. Boshqasiga koʻra, mualliflik 1911-yilda Parijda tashkil etilgan Arab yoshlar jamiyatiga tegishli. Uchinchisiga koʻra, bayroq ingliz diplomati Ser Mark Sayks tomonidan ishlab chiqilgan. Toʻgʻri versiya qanday boʻlishidan qatʼiy nazar, bayroq 1917-yilda Husayn bin Ali tomonidan ishlatilgan va Mashriqdagi arab milliy harakatining bayrogʻi sifatida koʻrilgan.

„Falastinning Germaniyadagi missiyasiga“ koʻra, bayroq Husayn ibn Ali tomonidan ishlab chiqilgan.

## Urushlararo Falastin bayrogʻi

Petit Larousse fransuz lugʻatining 1924-yildan 1939-yilgacha boʻlgan nashrlarga koʻra, Falastin bayrogʻi oq va koʻk rangli maydon boʻlib, vertikal ravishda yarmiga boʻlingan, koʻtaruvchining koʻk qismi va markazda olti qirrali Dovud yulduzi tasvirlangan. Falastin bilan bogʻliq boʻlgan oʻxshash bayroqdan haqiqiy foydalanishning faqat bitta holati maʼlum. 1934-yilda *National Geographic jurnali* Falastindagi Hofia kompaniyasiga tegishli Emanuel paroxodining fotosuratini nashr etdi. Sarlavhada shunday deyilgan: *"Angliyaning Sautgempton shahrida langarda Falastin bayrogʻi koʻtarilgan „Emanuel“.* *Bu yahudiy savdo kemasi birinchi boʻlib oʻz mamlakatining yangi bayrogʻini koʻtardi.* *Britaniya mandati ostidagi Falastin gerbiga ega, ammo uning yahudiy aholisi mustaqil ravishda ushbu bayroqni – koʻk va oq maydonda Sulaymon muhrini yaratdilar.* Nashr qilinganidan bir necha oy oʻtgach, butun ekipaj bilan kema Shimoliy dengizda halok boʻldi, shundan soʻng Hofia mavjud boʻlishni toʻxtatdi.

## Manbalar
Ilon Maskning Tesla Roadsteri

**Elon Maskning Tesla Roadster** elektr sport avtomobili 2018 - yilning fevral oyida Falcon Heavy sinov parvozi uchun soxta foydali yuk sifatida ishlatilgan va Quyoshning  sun'iy yo'ldoshiga aylangan. Haydovchi o'rindig'ida skafandr kiygan maneken "Starman"ya'ni (yulduz odam). Avtomobil va raketa o'zaro mos ravishda Ilon Mask tomonidan asos solingan ikkala kompaniyaning ( Tesla va SpaceX ) mahsulotlaridir. 2008-yilgi Roadster modeli bundan avvalroq E.Mask tomonidan qatnov uchun ishlatilgan va koinotdagi yagona olib chiqarish avtomobilidir.

Raketaning ikkinchi bosqichiga o'rnatilgan mashina Yerning tortishish kuchidan qochish va Mars orbitasini kesib o'tgan elliptik geliotsentrik orbitaga chiqish uchun ytarli tezlikka ega bo'ldi.

## Manba

## Havolalar

* YouTube'da Views of Starman
* Photographic animation of Roadster moving across the sky, at Wikimedia Commons
* Where in Space is Tesla Roadster 30 Haziran 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., animation of the Roadster trajectory, past and future events, orbital elements
* Where is Starman? Track Elon Musk's Tesla Roadster in Space! 3 Ekim 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., real-time orbit of the Roadster, future events
* YouTube'da Video of the Roadster cruising through space
Abdulloh Marvorid

## Hayoti
**Abdulloh Marvorid** (asl ismi *Xoja Shahobiddin Abdullo bin Muhammad Kirmoniy*) - shoir, olim, munshiy, musiqashunos va bastakor.

Vazir oilasida tavallud topib, yaxshi taʼlim olgan. Husayn Boyqaro saltanatida muhrdor, vazir va parvonachi vazifasida xizmat qilgan. Shoirlikda Jomiyni oʻziga ustoz deb bilgan, Bayoniy taxallusi bilan ijod qilgan.

## Ijodi
Abdulloh Marvoridning qasida va gʻazallar devoni, **"Xusrav va Shirin"** dos­toni hamda **"Munis ul-ahbob"** (*"Doʻstlar hamrozi"*) ruboiylar toʻp­lamining muallifi. Roqimiy uni „*maʼnolar dengizi gavharining gʻavvosi*“ deb taʼriflaydi. **"Tamsilot"** (*"Tashbehlar"*) maj­muasi ham mashhur boʻlgan. **"Munshaoti Marvorid"** (*"Marvorid insholari"*) kitobida davlat ahamiyatiga molik farmonlar, maktublar, taʼziyanomalarni toʻplagan. Bu hujjatlar toʻplami oʻsha davrdagi Xuroson, Movarounnahr, Eron, Hindiston, Ozarbayjonning siyosiy-ijtimoiy, iqtisodiy, madaniy-adabiy hayotini oʻrganishda muhim manba vazifasini oʻtaydi.

„Munshaoti Marvorid“ asari „Insho“, „Manoqib“, „Tarassul“ („Maktublar“), „Sharafnoma“ kabi nomlar bilan ham atalgan. Uning qoʻlyozmalari jahonning koʻp­lab fond­lari, jumladan, bir nusxasi Tosh­DShI ShQMda saqlanadi. Nemis olimi R.Remer 1952-yilda uni tarjima qilib, izohlar va fotonusxasi bilan birga nashr ettirgan.

**"Munshaot"** Navoiy hayoti va ijodini yoritishda ham muhim ahamiyatga ega. Undan shoirning Shirvon hukmdori Farruxshoh, Xoja Shamsiddin Ali va boshqalarga yozgan, Jomiyning Navoiyga yoʻllagan maktublari oʻrin olgan. Navoiyning hajga borishi uchun Husayn Boyqaro bergan ijozatnomadan shohning ulugʻ shoirga munosabatini bilib olish mumkin. „Munshaot“dan Husayn Boyqaroning 1487-yilda Navoiyni Astarobodga hokim etib tayinlangani munosabati bilan oqquyunlilar hukmdori Sulton Yaʼqubga yoʻllagan maktubi ham oʻrin olgan.

## Alisher Navoiy bilan munosabati
Abdulloh Marvorid Navoiyning yordami va rahbarligida musiqadan yaxshi saboq oladi, mohir musiqashunos boʻlib yetishadi va musiqa haqida maxsus risola yozadi. U Navoiyning „Din ofati bir mugʻbachai mohliqodur“ deya bosh­lanadigan mashhur mustazodiga „Sarmas­tu yaqo chok“ nomi bilan kuy bastalagan. Zay­niddin Vosifiyning „Badoeʼ ul-vaqoe“ asarida maʼlumot berilishicha, „bu qoʻshiq oʻsha vaqtda Hirotda juda mashhur boʻlgan: u kuylanmaydigan biror uy va bu ashulani eshitib yoqasini chok qilmaydigan biror tinglovchi topilmagan“.

## Vafoti
Abdulloh Marvorid 1516-yili Hirot shahrida vafot etgan.

## Manbalar
Safiya Shoh

U va uning turmush o'rtog'i Ian ham Londonda hurmatli an'anaviy  *A. Goldga* asos solgan va boshqargan, butunlay Britaniya tariflariga ixtisoslashgan, bu jarayonda tarixiy binoni mashaqqatli ta'mirlagan. Ular Marokashdagi Kasablanka yaqinida yashash uchun ko'chib o'tishdan oldin bir necha yil davomida bu biznesni boshqargan.

Safiya Nafisa Shoh — tasavvufiy tasavvuf anʼanasidagi taniqli yozuvchi va ustozi Idris Shohning qizi; yozuvchi, jurnalist va hujjatli film muallifi Tohir Shohning egizak singlisi va yozuvchi, muxbir va hujjatli film rejissyori Sayra Shohning singlisi. Uning onasi hind parsi millatiga mansub.

Angliyaning Dorset shahridagi  Bryanston maktabida tahsil olgan Shoh Fransiyaning Sorbonna va Grenobl universitetida o‘qishni davom ettirdi. U Londonda joylashgan Ma’daniy tadqiqotlar instituda  tadqiqotchi va muharrir boʻlib ishlagan, Pokistonning Xayber-Paxtunxva viloyatida afgʻon qochqinlari bilan ishlagan, shuningdek, u yerdagi ijtimoiy muammolar haqida xabar bergan. U, shuningdek, mustaqil yozuvchi va Sog'liqni saqlash fanlari instituti uchun muharrirlik qilgan.
Sarpuzal

**Sarpuzal** (, romanizatsiya qilinganda **Sarpūzal**) – Eronning Kermanshah ustoni, Kermanshah tuman okrugi tarkibidagi Firuzobod tumani, Sar Firuzobod okrugiga qarashli qishloq. 2006-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Sarpuzal aholisi 57 kishini tashkil qilib, ular 13 ta oiladan iborat boʻlgan.

## Manbalar
Kenjiro Shinozuka

(1948-yil 20-noyabrda Tokiyoning Ōta shahrida tavvalud topgan) — yaponiyalik ralli haydovchisi. 1967-yilda debyutidan beri eng katta muvaffaqiyati Mitsubishi Motors kompaniyasining boshqaruvchisi sifatida qoʻlga kiritgan. Galant VR-4 rulida u 1988-yilda Osiyo-Tinch okeani ralli chempionatida gʻolib boʻlgan. 1991-yil va 1992-yillarda Kot-d’Ivuar Rallye Bandamada ketma-ket gʻalabalari, jahon ralli chempionati boaqichlarida gʻalabalari bilan mashhur hisoblanadi. WRC musobaqasida gʻolib chiqqan birinchi yaponiyalik sportchidir.

Shinozuka 2002-yilda Mitsubishi kompaniyasidan isteʼfoga chiqgan, lekin raqobatni davom ettirgan. U 2003-yilda Dakarda Nissan pikapini haydagan, biroq qumtepaga urilganidan keyin mashinasini bir necha marta aylantirib, yuzidagi og‘ir jarohatlarga olib kelgan va komaga tushgan. Uning yordamchi haydovchisi Tyerri Delli-Zotti ikkala oyogʻini sindirib olgan, ammo Shinuzokadan farqli oʻlaroq, uning jarohatlari hayot uchun xavfli boʻlmagan.

Shinuzoka 2006-yilgi musobaqa oldidan bu uning raqobatchi sifatidagi so‘nggi chiqishi bo‘lishini eʼlon qilib, *"qaror qabul qilingan: bu mening so‘nggi Dakarim.* *Lekin baribir oxirgi marta rulda rohatlanishga umid qilaman.* *Gʻalaba qozonish uchunmi?* *Yoʻq, bu mening maqsadim emas.* *Shundan soʻng men nima qilishimni hali bilmayman, lekin Yaponiyada bizga yangi isteʼdodlar kerakligini bilaman.* *Haydovchilarimizga qarang, ularning hammasi Asaga san yoki Sugavara san kabi oltmish yoshdan oshgan… Shunday ekan, men kelajak uchun yangi istiqbolli sportchilarni tayyorlashga yordam bera olaman" deb chiqish qilgan*. Biroq, yuqoridagi gaplarga qaramay, u 2007-yilgi Dakarga qaytib, yana Nissan bilan musobaqalarga kirishgan va poygani yakunlagan 109 ta mashina ichida 59-o‘rinni egallagan.

## Dakar Rallisi natijalari

## Manbalar
Oleksandr Zubkov

**Oleksandr Valeriyovich Zubkov** (1996-yil 3-avgustda tugʻilgan) — ukrainalik professional futbolchi, Donetskning „Shakhtar“ klubi yarim himoyachisi.

## Klublardagi faoliyati
Zubkov Olimpik Donetsk va Shakhtar Donetsk sport maktablarida oʻynagan.

2013-yilda „Shakhtar“ bilan shartnoma imzoladi va klubning zaxiradagi jamoalarida o‘ynadi. 2016-yilning 15-may kuni Ukraina Premyer-ligasida Zorya Luhanskga qarshi oʻyinda zaxiradan maydonga tushib professional futboldagi debyutini oʻtkazdi.

### Ferencváros
2019-yil bahori oxirida Zubkov Vengriyaning „Ferencváros“ klubiga ijara asosida o‘tdi. Klubning eng yaxshi toʻpurariga aylanganidan keyin Ferencváros futbolchini toʻliq sotib oldi. Toʻlov 1,5 million yevro atrofida boʻlishi taxmin qilingan.

2020-yil 16-iyun kuni Ferencváros safida Nemzeti Bajnokság I ning 2019—2020-yilgi mavsumidagi 30-turida Hidegkuti Nandor stadionida Budapest Honvéd klubini mag‘lub etib, klub bilan chempion bo‘ldi.

2020-yil 29-sentabrda Ferencváros safida Groupama Arenada Molde FKni umumiy (safarda) 3-3 hisobida mag‘lub etib, UEFA Chempionlar Ligasi 2020—2021-yilgi guruh bosqichiga yo‘llanmani qo‘lga kiritishdi.

### Shakhtar Donetskga qaytish
2022-yilning 5-avgustida Zubkov 2027-yilning yoziga qadar amal qiladigan shartnoma imzolab, „Shakhtar Donetsk“ga qaytdi. 5-oktyabr kuni Chempionlar ligasidagi ilk golini Real Madridga qarshi oʻyinda (2:1) kiritdi. 11-oktabr kuni „Shakhtar“ safida „Real“ga qarshi javob oʻyinida 90+5-daqiqada boshi bilan gol urdi va hisobni tenglashtirishga muvaffaq boʻldi. Uchrashuv shu tariqa 1:1 hisobi bilan yakunlandi.

## Xalqaro faoliyati
Zubkov Ukraina terma jamoasidagi debyutini 2020-yilning 7-oktyabr kuni Fransiyaga qarshi oʻrtoqlik uchrashuvida oʻtkazgan. 

## Faoliyat statistikasi

### Xalqaro

: *2022-yil 24 sentyabrda boʻlib oʻtgan oʻyin holatiga koʻra.* *Ukraina reytingi birinchi boʻlib, ball ustuni Zubkovning har bir golidan keyin ochkoni koʻrsatadi*.



## Yutuqlari
**Ferencváros**

* Nemzeti Bajnokság I : 2019—2020, 2020—2021, 2021—2022
* Magyar Kupa : 2021—2022

**Shakhtar Donetsk**

* Ukraina Premyer-ligasi: 2016—2017, 2017—2018
* Ukraina kubogi: 2015—2016, 2016—2017, 2017—2018
* Ukraina Superkubogi: 2015, 2017

**Shakhtar Donetsk (yosh toifadagi)**

* UEFA Yoshlar ligasi 2-oʻrinchisi: 2014—2015

## Manbalar