Tori Amos

**Tori Amos** (**Myra Ellen Amos**; 1963-yil 22-avgustda tugʻilgan) – amerikalik qoʻshiqchi, qoʻshiq yozuvchi va pianinochi. U Mezzo-soprano vokal toʻplami bilan ham shugʻullanadi. Amos allaqachon pianinada musiqiy asarlar bastalay boshlagan, 5 yoshida Jon Hopkin universiteti qoshidagi Peabody Institutiga toʻliq stipendiyali oʻqish yutib oladi, u tarixda qabul qilingan eng yosh talaba boʻldi. *Rolling Stone* „musiqaga boʻysunmaslik“ deb tasvirlagani uchun uning stipendiyasi toʻxtatiladi va shu sababli u 11 yoshida oʻqishni tashlab ketadi. Amos 1990-yillarning boshida yakkaxon rassom sifatida muvaffaqqiyatga erishgunga qadar 1980-yillarda qisqa umr koʻrgan *Y Kant Tori Read* pop guruhining bosh qoʻshiqchisi boʻlgan. Uning qoʻshiqlarida jinsiy aloqa, feminizm, siyosat va din kabi keng koʻlamli mavzularga eʼtibor qaratilgan.

Bugungi kunda AQSh dagi eng muvaffaqqiyatli qoʻshigʻlari „Crucify“, „Silent All These Years“, „God“, „Cornflake Girl“, „Caught a Lite Sneeze“, „Professional Widow“, „Spark“, „1000 Oceans“, „Flavor“ va „A Sorta Fairytale“ kabilarni oʻz ichiga oladi, Amos beshta MTV VMA nominatsiyasi va sakkizta Grammy mukofoti nominatsiyasiga sazovor boʻldi va Night of Hunters classical crossover albomi uchun Echo Klassik mukofotini qoʻlga kiritdi. 1999-yilda VH1ning „Rok va Rolning eng buyuk 100 ta ayoli“ roʻyxatida 71-oʻrinni egallagan edi.

## Yoshligi va taʼlimi
Amos Meri Ellen (Copeland) va Edison McKinley Amosning uchinchi farzandi edi. 1963-yil 22-avgustda Vashingtongdagi Georgitown uyiga boʻlgan sayohat paytida Shimoliy Karolinaning Nyuton shtatidagi Old katalba kasalxonasida tugʻiladi va ismi Myra Ellen Amos deb ataladi.

* *Kichik zilzilalar* (1992)
* *Roza ostida* (1994)
* *Pele uchun yigitlar* (1996)
* *Choirgirl mehmonxonasidan* (1998)
* *Venusga va orqaga* (1999)
* *Qizlar* (2001)
* *Scarletʼs Walk* (2002)
* *Onamning oʻzi* (2005)
* *Amerikalik quyon posesi* (2007)
* *Gunohga gʻayritabiiy tarzda jalb qilingan* (2009)
* *Qish oʻrtalari* (Midwinter Graces) (2009)
* *Ovchilar kechasida* (2011)
* *Oltin chang* (2012)
* *Tavba qilmaydigan Geraldines* (2014)
* *Asosiy talonchi* (2017)
* *Okeandan okeanga* (2021)
* *The Music of Tori and the Muses* (2025)
* *In Times of Dragons* (2026)

## Mukofotlar va nominatsiyalar

* Amerikalik kattalar animatsiya seriyasida „Crucify“ Beavis and Butt-Head (3-oʻrin, 31 – qism, 1994)
* Amerikalik kattalar animatsiya seriyasidagi „Iso“ *[[Beavis and Butt-head|Beavis va Butt-Head]]* (5-mavsum, 7 – qism, 1994)
* „Tehr“ fantaziya, drama seriyali Charmed (mevsim 2, 12 -bosqich)
* „Shimoliy yigit“ oʻsmirlar drama seriyasidagi „Dawsonʼs Creek“ (mevsum 2, epizod 4, 1998)
* „A Sorta Fairytale“ drama seriyali *Everwood* (mevsum 4, 16 – epizoda, 2002)
* „Oʻzingizni quvonchli Rojdestvo bilan tabriklang“ jinoyat protseduralari komediya-drama televideniye seriyasida „Shonlar“ (1-oʻrin, 9 – qism, 2005) va *Rosvel* (3-oʻrin , 9 – qism) ilmiy-fantastikagtelevideniyesida (1999)
* „Qimmatbaho narsalar“ komediya-drama seriyali Hindsight (mevsum 1, 6 – qism, 2015)
* „Pretty Good Year“ televideniye seriyasida Kasual (mavsum 3, 12 -bosqich 2015)
* „Berkeley maydonasidagi kechqurun qoʻshiq“ fantaziya komediya televizion seriyasida „Yaxshi omens“ (mevsim 1, 6-avj. 2019)
* "Professional Widow (Armand’s Star Trunk Funkinʼ Mix) " Netflix dramasidagi triller seriyasida White Lines (1-oʻrin, 9-oʻrin 2020), Derry Girls (3-oʻrinda, 4-oʻrnda, „The Haunting“, 2018) va Love Island (5-oʻrsinda, 14-oʻrning 2015)
* „Crucify“ antologiya komediya-drama televideniye seriyasida „High Maintenance“ (4-oʻrin, 2016 yil 8 -bosqich)
* „Raspberry Swirl“ televideniye seriyasida The End (mevsum 1, 9-avjoly)
* „1000 okeanlar“ sirli oʻsmir drama televideniye seriyasida „Pretty Little Liars“ (1-oʻrin, 10-oʻrin)
* „Cornflake Girl“ doʻstlar bilan suhbatlarda (1-oʻrin, 10-oʻrin 2022), drama televideniye seriyasida YellowJackets (2-oʻrinda, 1-oʻrni, 2023) va komediya-drama seriyasida Beef (1-oʻrinda, 2-oʻrnida, 2023)
* „Yolgʻizaklar“ drama seriyasidagi „Oʻziga qoʻngʻiroqlar“ (mevsum 2, 3-avj. 2023)

## Manbalar