Ixcham vakillik avtomobili

**Ixcham vakillik (premium) avtomobili** – yuqori darajadagi kichik biznes avtomobillari uchun avtomobil tasnifi atamasidir. Yevropa tasnifiga koʻra, ixcham va kichik ixcham vakillik avtomobillari D sinfining bir qismi hisoblanadi. Shimoliy Amerika terminologiyasida ixcham premium yoki vakillik avtomobilning, boshlangʻich darajasidagi vakillik avtomobilning yoki vakillik avtomobilning muqobillari mavjud.  Ixcham vakillik avtomobillari sedan, universal, kupe va kabriolet kuzovlarida mavjud.

Koʻpgina boshlangʻich darajadagi vakillik avtomobillar D-segmentining bir qismidir, lekin Lincoln MKZ, Buick LaCrosse, Hyundai Azera, Acura TL va Toyota Avalon kabi baʼzi  D-segment va oʻrta masofali V6 dvigatellari boʻlgan avtomobillar  premium avtomobillar narxlariga qaramay, E va F segmentlarining bir qismi hisoblanadi.

## AQShdagi tarixi

Ushbu bozor segmentining zamonaviy versiyasi 1950-yilda paydo boʻlgan " Nash Rambler tejamkorlik modelidan ko'ra ongli ravishda ijrochi va ixcham bo'lishi uchun ishlab chiqilgan" va faqat kabriolet kuzov uslubida mavjud boʻlib, 1951-yilda ular qatoriga hardtop va universal ham qoʻshilgan. 1959-yildan boshlab American Motors kompaniyasining Yevropa kichik avtomobillari va eksport Ramblerlari xaridorlar orasida mashhur boʻlib kelmoqda. General Motors kompaniyasining uzoq yillik prezidenti, raisi va bosh ijrochi direktori Alfred Sloanning taʼkidlashicha, ixcham avtomobillarga boʻlgan talab iqtisod bilan bogʻliq emas, balki "mohiyatan mijozning xilma-xillik istagining yana bir ifodasidir".  1960-yillarning oxirlarida anʼanaviy yirik avtomobillarga talab pasayib borayotgan bir paytda isteʼmolchilar oraliq, shaxsiy/maxsus va vakillik avtomobillarga tanlay boshlashdi.  Yoqilgʻi narxining oshishi va raqobat AMCni "gigantlar tomonidan qarovsiz qoldirilgan maxsus bozor segmentlaridan foydalanishga" majbur qildi.  1978-yilda "AMC yangi vakillik kompakti bo'lmish, Concordni chiqaradi". Cadillac  va 1982-yilda GM ning J ixcham platformasining vakillik versiyasi boʻlgan Cadillac Cimarron ning oʻzgartirib taqdimot qildi va premium bozorda eng koʻp avtosotuvchisi boʻlib qoldi.

Bugungi kunda avtomobil ishlab chiqaruvchilari bozordagi oʻzgarishlarga va byudjet variant izlayotgan isteʼmolchilarning "kayfiyatiga" javob berishmoqda.  Anʼanaviy "vakillik avtomobillari" ishlab chiqaruvchilari kichikroq modellarni taklif qilishga tayyorlanmoqdalar, chunki badavlat amerikalik avtomobil xaridorlari "katta degani har doim ham yaxshi emas"ligini anglab yetmoqda.  Yoqilg'i narxining ko'tarilishidan va vakillik avtomobil bozoridagi o'zgarishlarni qabul qilishdan oldin, "Amerikaliklar global tendentsiyalarni ushlay boshladilar".

## Yevropada tarix

Individual bozorlarda sotiladigan yoki "vakillik" toifasi sifatida qabul qilinadigan oʻziga xos avtomobillar mavjud.
### Buyuk Britaniyada

1971-yilgi Triumph Dolomite avtomobili Birlashgan Qirollikdagi ilk ixcham vakillik avtomobili hisoblanadi. Jaguarning birinchi ixcham ijro etuvchi mashinasi (1960-yillarga nisbatan kattaroq boʻlsa ham) 2001-yilgi Jaguar X edi. Biroq, savdolar umidsizlikka uchragan. X-tipi 2014-yilda xuddi shu sektorda raqobatlashuvchi Jaguar XE ga almashtirildi.

### Germaniyada

1960-yillarning oʻrtalarida Germaniyada iqtisodiy taraqqiyot davrida BMW oʻzining yangi 02 seriyasini chiqardi. BMW hozirda uchta ixcham boshqaruvchi/boshlangʻich darajadagi hashamatli modellarga ega: 1 Series, 2 Series va 3 Series. 1983-yilda Mercedes Benz oʻzining "ixcham vakillik avtomobili" boʻlgan 190E ni taqdim etdi. Mercedes-Benz ixcham vakillik sinfining zamonaviy avtomobillari-C sinfidagi avtomobillar va Mercedes-Benz CLA sinfidagi avtomobillar. Audi oʻzining birinchi ixcham vakillik avtomobilini 1966-yilda taqdim etdi. 1972-yilda u Audi 80 bilan almashtirildi. Zamonaviy Audi ning ixcham vakillik modellari A3, A4 va A5 dir.

### Shvetsiya

Shvetsiyaning Volvo markasi 850, S70 va zamonaviy Volvo S60 kabi avtomobillarga ega. Shvetsiyaning boshqa brendi Saabning ixcham vakillik modellari orasida 99, 90, 900 va zamonaviy 9-3 mavjud.

### Italiya

1961-yildan boshlab Italiyaning Fiat brendi birinchi marta kuchli 75 ot kuchiga ega dvigatelni ommaviy ishlab chiqarish uchun engil avtomobilga innovatsion va nufuzli 1500 modeli, keyin esa 1967-yildan 1972-yilgacha ishlab chiqarilgan yangi zamonaviy, qulay va kuchli Fiat 125 modellarini yetkazib beradi. Alfa Romeo 1962-yilda Giulia sport sedanini chiqargan. Shuningdek, Alfa Romeo 75, Alfa Romeo 155, 156 va 159 rusumli avtomobillar ham bor edi. 1963-yilda Lancia oʻzining Fulvia avtomobilini taqdim etdi. 1957-yildan 1965-yilgacha BMC oʻzining Wolseley 1500 va Riley 1.5 kabi ixcham avtomobillarini ishlab chiqargan.

## Yaponiyada tarix

Yaponiya vakillik avtomobil bozori Yevropa va Amerikanikiga qaraganda ancha yoshroq. Yaponiyada premium avtomobillarning uchta asosiy markasi mavjud: Lexus, Infiniti va Acura, ular 1980-yillarda yaratilgan va AQSh va Yevropada mashhur boʻlgan. Yaponiyaning ixcham vakillik avtomobillariga Lexus IS/Toyota Altezza, Lexus CT, Infiniti G, Acura CSX, Acura TSX, Acura ILX misol boʻla oladi.

## Manbalar