open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Aldar koʻsa va o'g'rilar

**Aldar koʻsa va oʻgʻrilar** — oʻzbek xalq ertagi boʻlib, bosh qahramoni Aldar koʻsadir. Aldar koʻsa — oʻzbek xalq ertaklarida uchraydigan qahramon. Turkiy xalqlar folkloridagi toʻqima obraz. Oʻzbek, qozoq, qirgʻiz, qoraqalpoq, boshqird va boshqa xalqlar maishiy-satirik ertaklarida tarixiy boʻlmagan shaxs hisoblanadi. Aldar koʻsa obrazi anʼanaviy, qadimiy obraz boʻlib, urugʻ va qabilachilik davrida yuzaga kelgan. Koʻsa atamasi ikki xil maʼnoni: biri — oila, urugʻ, qabila boshligʻini; ikkinchisi — dahanida bir tuki yoʻq erkak kishini anglatadi. Aldar — ismi, koʻsa — laqabi. Aldar koʻsa ertaklarda asosan ijobiy, baʼzan salbiy obraz sifatida namoyon boʻladi. Aldar koʻsaning oʻta aqllilik, tadbirkorlik, ayyorlik va uddaburonlik xislatlari mashhur. Aldar koʻsa obrazi haqida multfilimlar mavjud.
## Ertak syujeti
Bir kuni Aldar koʻsa sayohatdan qaytayotib, qishlogʻiga yaqin yetar yolda oʻgʻrilarni uchratadi. Aldar koʻsa bitta oʻq uzib yetti kishini joyidan tura olmaydigan qilib qoʻyadi. Oʻgʻrilar ortib ketayotgan yuklar ortilgan otlarni olib Aldar koʻsa uyiga qaytadi. Uyiga kelgan Aldar koʻsa xotinining diydiyolariga duch keladi. Xotini Aldar koʻsaga kechasi uyiga oʻgrilar tushganini, uydagi hamma narsani oʻgʻirlab ketganlarini aytib beradi. Xafa boʻlgan Aldar koʻsa otlarda keltirgan yuklarini tushirgan vaqtida xotinining kulgisini eshitib hayron qoladi. Shunda xotini Aldar koʻsa tushirayotgan narsalar uydan oʻgʻirlangan narsalar ekanligini eshitib qoladi va kayfiyati koʻtarildi.
## Ertakning tarbiyaviy ahamiyati
Ertakning tarbiyaviy ahamiyati uddaburonlik, chaqqonlik, ayyorlik kabi xislatlarni shakllantirishdan iborat. Aldar koʻsa oʻzining ishbilarmonligi va hozirjavobligi tufayli oʻz bisotini qaytarib olishga muvaffaq boʻladi. Shu oʻrinda „Oʻgʻrini qaroqchi urib ketdi“, „Oʻgʻri oʻgrini molini oʻgʻirlasa tangrining kulgisi keladi“ kabi iboralarini qoʻllash mumkin.
## Manbalar
Pinakat cho‘qqilari

**Pinakat choʻqqilari** (**Syerra-Pinakat**, Oʻodham) vulqon choʻqqilari va shlakli konuslar guruhi boʻlib, asosan Meksikaning Sonora shtatida, AQShning Arizona shtatiga tutash xalqaro chegara boʻylab, choʻlning janubi-sharqidagi Gran Desierto de Altarning keng qumtepalari bilan qoplangan.

*Pinakat choʻqqilari* geografik obyektining ispancha nomi Sierra Pinacata boʻlib, ularning bu nomi vatani Meksikada qoʻllanadi.

## Manzil
Pinakat choʻqqilari Puerto-Penyasko baliq ovlash kurortining shimolida joylashgan. Choʻqqilarning eng balandi Cerro del Pinacate (Santa Klara vulqoni deb ham ataladi) choʻqqisi boʻlib, uning balandligi 3904 fut (1190 m)ga yetadi. Meksika ispancha *pinacate* soʻzi choʻlning hidli qoʻngʻizi (shu hudud uchun endemik tur hisoblanadi), shuningdek, *pinakatl* soʻzi nahuatl tilidan olingan.

## Tabiiy tarix

### Geologiya
Bu yerdagi vulqonlar 4 million yildan beri vaqti-vaqti bilan otilib turgan, ehtimol bu holat Kaliforniya koʻrfazining ochilishi bilan bogʻliq boʻlishi mumkin. Eng soʻnggi vulqon faolligi taxminan 11 000 yil oldin sodir boʻlgan. Pinakat choʻlida Amerikaning eng katta qumtepalari joylashgan.

### Flora va fauna
Pinakat togʻlarida turli xil flora va fauna olami vakillari, jumladan, fil daraxti, *Bursera microphylla* singari noyob oʻsimliklar mavjud.

## Insoniyat tarixi
Sonoran choʻlidagi koʻplab ispan missiyalarining asoschisi Padre Eusebio Kino bu yerda 1698-yilda va undan keyingi yillarda bir necha marta kashfiyotlar qilgan.

NASA 1965-yildan boshlab bu yerga kosmonavtlarni geologik taʼlim olishlari uchun yuboradi, relefning oy yuzasiga oʻxshashligini hisobga olib, oy yuzasi jihozlarining oʻquv modellari tajribalari amalga oshiriladi. Apollon 14 ning aʼzolari Alan Shepard va Ed Mitchell va Apollon 17 -ning guruh aʼzosi Jack Schmittlari 1970-yilning fevralida shu yerda tahsil oʻquv mashgʻulotlarini oʻtkazishgan.

## El Pinakata va Gran Desierto de Altar biosfera rezervati
El Pinakata va Gran Desierto de Altar biosfera rezervati — bu biosfera rezervati boʻlib, ispan tilida Reserva de la Biosfera el Pinacate y Gran Desierto de Altar deb nomlanadi, mazkur hudud Meksika federal hukumatining SEMARNAT — Atrof-muhit va tabiiy resurslar vazirligi tomonidan boshqariladi. Sonora shtati hukumati IMADES agentligi bilan hamkorlikda faoliayt olib boradi.

### Zaxira
Qoʻriqxona haqidagi faktlar: 

* 
* 400 dan ortiq shlakli konuslar (vulqon faolligidan kelib chiqqan)
* 9 ta katta vulqon krateri
* Vulqon faoliyat qoldiqlari (kul, bazalt jinsi, lava maydonlari)
* 560 dan ortiq oʻsimlik turlari
* Sutemizuvchilarning 56 turi
* Sudralib yuruvchilarning 43 turi
* 222 turdagi qushlar
* 4 ta baliq turi.

## Galereya

## Manbalar

## Havolalar

* Pinacate va Gran Desierto de Altar biosfera rezervatining rasmiy veb-sayti
* Sierra Pinacate vulqon moʻjizasi
* Global vulkanizm dasturi: Pinakat togʻlari
* Cerro Pinacate, sammit ustunida
Dhruva Sarja

**Dhruva Sarja** (, , **Druva** 1988-yil 6-oktyabr) — hind aktyori, Kannada filmlarida suratga tushadi. U 2012-yilda „*[[Addhuri]]“* filmida aktyorlik debyutini qilgan.

## Faoliyati
Sarja 2012-yilda „*Addhuri“* filmi bilan filmlarda debyut qilgan. Uning Radhika Panditga bilan birgalikdagi rol ijro etishgan. Filmdagi Arjunni bosh roldagi tanqidchilar tomonidan olqishlandi. U 2013-yilda yaqin doʻsti Chetan Kumar bilan navbatdagi „*[[Bahoddir|Bahaddur]]*“ filmiga imzo chekdi. Film tijoriy muvaffaqiyatga erishdi va 2015-yil aprel oyida u *[[Bharjari]]* bilan shartnoma imzoladi. Uning navbatdagi filmi „*[[Pogaru]]*“ edi. A. Harsha va Sarja ham kino uchun muzokaralar olib bormoqda.
Dhruv Sarja oʻzining „Bahaddhur“ filmi uchun boshqa yirik relizlar boʻyicha qattiq raqobatga qaramay, kassada juda yaxshi natijalarga erishmoqda. 6-oktabr kuni tugʻilgan kunini nishonlagan aktyor bir kunda 50 dan 60 tagacha tort kesib tashladi!  deb kuldi Druv. Aktyor oʻzini „baxtli“ his qilishini va bor-yoʻgʻi ikkita film orqali juda koʻp muxlislar qozonganidan juda xursand ekanligini aytadi!
Atturi va Bahaddhurning muvaffaqiyatidan soʻng, Dhruv oʻzining uchinchi loyihasini tanlashda juda ehtiyot boʻldi. Bizning manbalarimizga koʻra, Gajakesari nomidagi Krishna, A Harsha, AP Arjun va Nanda Kishor kabi taniqli rejissyorlarning Bahaddhur yulduzi uchun istiqbolli loyihalari borligini eshitamiz. Bulardan tashqari, Sarjaning 5-6 yangi boshlanuvchi rejissyorlari bor, ular oʻzi uchun hikoyasi bor, shu jumladan Kushishiyallini tugatgan rejissyor Yogi va Yogaraj Bxatning yordamchisi boʻlgan Mahesh va boshqalar. Taʼsirchan rejissyorlar tarkibi bilan eng yaxshisini tanlash Dhruvga bogʻliq.  deydi u.

## Shaxsiy hayoti
Kannada filmlari aktyori Druva Sarjaning ukasi Chiranjeevi Sarja 2020-yil 7-iyun kuni vafot etdi. Ularning amakisi Arjun Sarja janubiy hind aktyori. Ularning bobosi Shakti Prasad ham Kannada filmlarida aktyor boʻlgan. Dxruva 2018-yil 9-dekabrda bolalikdagi doʻsti Prerana bilan unashtirildi. Ular 2019-yil 25-noyabrda ananaviy toʻy marosimi bilan turmush qurishdi.

## Filmografiyasi

## Mukofotlari

## Manbalar

## Havolalar

*
The Kill

„**The Kill**“ () (singlda va klipda „**The Kill (Bury Me)**“ deb nomlangan) – AQShda tuzilgan „Thirty Seconds to Mars“ guruhi ijro etgan qoʻshiq. 2006-yilning 24-yanvarida guruhning „A Beautiful Lie“ nomli studiyaviy albomining ikkinchi singli oʻlaroq chiqarilgan. Tarona „Billboard Hot 100“ xit-paradida 65-pogʻonagacha koʻtarilgan. Tarona ayni nashrning „Zamonaviy rok treklar“ xit-paradida 3-pogʻonagacha koʻtarilgan hamda chartdan 52 hafta davomida chiqmagan.

„The Kill“ qoʻshigʻining bir necha versiyasi mavjud. „Rebirth“, yaʼni „Qayta tugʻilish“ nomi bilan ataluvchi versiyasida guruhga orkestr joʻr boʻlgan. Shuningdek, mazkur versiyasida guruh solisti Jared Leto hayqirib kuylamagan. Bundan tashqari, taronaning braziliyalik xonanda Pitty bilan ijro etilgan akustik versiyasi ham bor.

Qoʻshiq uchun olingan klipga yozuvchi Stephen King qalamiga mansub „The Shining“ romani asosida rejissyor Stanley Kubrick 1980-yilda suratga olgan ayni nomli film asos boʻlgan. Mehmonxonada olingan sahnalar Kanadaning Ontario shahridagi „The Carlu“ majmuasida suratga olingan. „The Kill“ qoʻshigʻi eʼlon qilingan matbuot relizida Leto klipni Bartholomew Cubbins ismli shaxs suratga olganini eʼtirof etgan. Bu hazil boʻlgan, chunki Cubins Dr. Seuss qalamiga mansub „The 500 Hats of Bartholomew Cubbins“ kitobi qahramonidir. Lekin shunga qaramasdan, ayrim musiqa kanallari klipni namoyish etayotganda unga Cubbins rejissyorlik qilgan, deb yozgan. Leto guruh kliplarini oʻzi suratga olganda Bartholomew Cubbins taxallusidan foydalanishni odat qilgan. 2009-yil „Kerrang!“ jurnali qoʻshiq klipini eng yaxshi 100 rok-klip roʻyxatiga kiritgan.

## Manbalar

## Havolalar
*
Digantx

**Digantx Manchale** (, **Digantx** nomi bilan tanilgan) — hind aktyori va sobiq model. Uning asarlari asosan Kannada kinosida koʻrinadi. Digantx 2006-yilda *Miss Kaliforniyada* aktyorlik debyutini qilgan. U *[[Gaalipata]]* (2008) filmida Neethu bilan juftlik  „Doodhpeda“ roli bilan mashhur. Uning „*[[Pancharangi]]*“ (2010), „*[[Lifeu Ishtene]]“* (2011) va „*[[Parijatha]]*“ (2012) kabi filmlardagi chiqishlari unga shon-shuhrat keltirdi va uni Kannada kinosining yuqori aktyorlari qatoriga kirdi.

## Shaxsiy hayoti
Digantx Manchale Karnataka shtatining Sagara shahrida tugʻilgan. U Seva Bharathi shahrida maktabni tamomlagan va universitetgacha boʻlgan Tunga Mahavidyalaya, Thirthahalli shahrida. Uning otasi Krishnamurti professor, onasi Mallika. Diganthning Akash Manchale ismli akasi bor. U Bengalurudagi Jayn universiteti tarkibiga kiruvchi Shri Bhagavan Mahavir Jain kollejida tijorat boʻyicha bakalavr darajasini tamomlagan va 2006-yilda Kannada kino sanoatiga qoʻshilishdan oldin model boʻlgan.
Digantx baʼzan muxlislari tomonidan „Doodhpedha“ deb nomlanadi va shu nom bilan filmda ham rol ijro etdi. Digantx 2018-yil 12-dekabrda 10 yillik tanishuvdan soʻng aktrisa Aindrita Reyga uylandi.

## Faoliyati
Digantx debyutini Miss California filmida qildi, lekin u Mungarumaledagi qisqa roli va Gaalipatadagi yordamchi roli bilan shuhrat qozondi.
2010-yildan keyingi filmlari *Manasaare*, *Pancharangi*, *Lifeu Ishtene* va *Parijatha* kabi muvaffaqiyatli loyihalarni oʻz ichiga oladi. Bu filmlarning barchasi unga katta mashhurlik va yulduzlik olib keldi. U 2012-yilda rejissyor Indrajit Lankeshning *Mudde Goudaning oʻgʻli filmida* bosh rolni ijro etishfa davom ettirdi.
U Bollywooddagi debyutini 2015-yil 16-oktyabrda chiqqan *[[To'y Pullav|Wedding Pullav]] filmida* qilgan.
2017-yilda Digantx blokbaster xitiga aylangan Chowka-ning bir qismi edi. Oʻsha yili u „Happy New Year“ filmida rol oʻynadi va u SIMA-ning eng yaxshi yordamchi roliga nomzod boʻldi.
Pushkar filmlari ostida u Katheyondu shuruvagide romantik filmida rol ijro etgan va u SIMA eng yaxshi aktyori nominatsiyasiga nomzod boʻlgan. Shuningdek, u Puneetning bosh rolini ijro etgan Yuvaratnada yordamchi rol ijro etgan.
Keyinchalik u „Huttu habba da hardika shubhashayagalu“ triller filmida rol oʻynadi. Kshamisi nimma xateyalli hanavillada qishloq bolasi rolini ijro etgan.
U shuningdek, Gaalipata 2 filmida uning „aghori“ qahramoni maqtovga sazovor boʻlgan.

## Filmografiyasi
* *Agar boshqacha koʻrsatilmagan boʻlsa, barcha filmlar Kannada tilida.*

**<big>Veb-seriyasi</big>**

## Mukofotlari
* 2013-yil — Janubiy Hindiston kinosining romantik yulduzi uchun SIIMA mukofoti.
* 2018-yil — SIIMA mukofotida Ikkinchi oʻrindagi rol boʻyicha eng yaxshi aktyor nominatsiyasi (film — Yangi yilingiz bilan).

## Manbalar

## Havolalar
*
Dino Morea

**Dino Morea** (,  1975-yil 9-dekabrda tugʻilgan) — hind filmlarida suratga tushgan hind aktyori. Dinoning filmdagi rollarining o'ziga xosligi bor, chunki u ijro etgan rollarni maromiga yetkazib ijro etib keladi.

## Yoshligi
Dino Morea Bangalorda italiyalik ota va hind onasida tugʻilgan. Uning onasi Kochidagi Kalamasser shahridan. Dino uchta aka-ukadan ikkinchisi — Nikolo Morea uning akasi va Santino Morea uning ukasi. U dastlab Bangalor harbiy maktabida oʻqigan, Bangalordagi Sent-Jozef kollejini tamomlagan, shuningdek, Klarens oʻrta maktabida oʻqigan. Dinoning birinchi marta moda kompaniyasida modellik qilayotganda koʻzga tashlandi va tez orada oʻzining birinchi film taklifini oladi.

## Faoliyati
Morea „Kapitan Vyom“ teleserialida aktyorlik debyutini qildi, serialda u „Sonic“ rolini ijro etdi. Dinoning kino debyuti Pyaar Mein Kabhi Kabhi Rinke Khanna bilan juftlik rol ijro etgan. U Rajiv Menonning „*[[Kandukondain Kandukondain]]*“ tamil filmida, 2002-yilda „*[[Raaz (2002 film)|Raaz]]*“ qoʻrqinchli filmida va „*[[Gunaah (film 2002)|Gunaah]]*“ trillerida ajoyib rollarni ijro etgan. Dinoning boshqa taniqli filmlari orasida **, *[[Sssshhh...|Sssshhh. . .]]*, *[[Raxt|Rakht]]* va *[[Kislota zavodi|Acid Factory]]*. U 2010-yilda *[[Qo'rquv omili: Xatron Ke Khiladi (3-mavsum)|Fear Factor: Khatron Ke Khiladi]]* realiti-shousida ishtirok etgan.
1998-yilda u va Bipasha Basu ishtirokida ichki kiyim ishlab chiqaruvchi Calida kompaniyasining reklamasi bahs-munozaralarga sabab boʻldi, chunki unda uning sobiq ichki kiyimini tishlagani tasvirlangan. Oxir-oqibat u tushirildi.

## Shaxsiy hayoti
Morea 1996-yildan 2002-yilgacha Bipasha Basu bilan munosabatda boʻlgan. *[[Raaz (2002 film)|Raaz]]* filmini suratga olish paytida ular ajralishdi. Morea aktrisa Lara Dutta bilan ajrashganidan soʻng, ularning munosabatlari 1 yil davom etdi va keyin 2009-yilda ajralishdi, shundan soʻng Lara Dutta Mahesh Bhupati bilan turmush qurishdi. 2020-yildan boshlab Morea imkon qadar tezroq turmush qurishni va yashashni xohlashini aytdi.

## Mukofotlari

## Filmografiyasi

### Prodyuser sifatida
* *[[Jism 2]]* (2012)
* *[[Dubulg'a (film)|Helmet]]* (2021)

## Manbalar

## Havolalar

* 
* 
* InsideDesi Interview with Dino Morea 
* 2008-yil 17-sentyabrda Wayback mashinasida arxivlangan
Liliger

**Liliger** (;  — „sher“) — erkak sher va urgʻochi liger oʻrtasidagi duragay.

## Kelib chiqishi

Liligerlar, ligerlar kabi, tabiiy ravishda paydo boʻlmaydi. Liligerning birinchi qayd etilgan tugʻilishi 2012-yil sentyabr oyi boshida Novosibirsk hayvonot bogʻida sodir boʻlgan. Ota-onalar — Samson sher va Zita ligress, 2004 yild- tugʻilgan. Yangi tugʻilgan urgʻochi Kiara deb nomlangan edi. Ona sherning suti boʻlmagani uchun liligerni uy mushuki ovqatlantirgan. 2013-yil may oyining oʻrtalarida Samson va Zita yana uchta liligren dunyoga keltirganlar.

Qoʻshma Shtatlarda liligerning birinchi tugʻilishi 2013-yil 29-noyabrda Oklahoma shtatidagi Vinnwood hayvonot bogʻida qayd etilgan. Ertasi kuni oʻsha urgʻochi yana ikkita bola tugʻgan. 2017-yilda erkak liliger tugʻilishining birinchi qayd etilgan holati xabar qilingan.

2019-yil oktyabr oyida Seaside Safari Park xodimlari Blag ismli erkak liligerni kashf etishgan. U 2012-yil 27-fevralda Liliger ko‘chma hayvonot bog‘ida tug‘ilgan va 2019-yil oktabr oyi boshida Vladivostok-Naxodka trassasidagi mini-hayvonot bog‘idan safari bog‘iga kirgan.

## Tanqid
Tabiatda uchramaydigan duragaylarga salbiy munosabatda boʻlgan AQShda Novosibirsk hayvonot bogʻi sher va liligerni bir qafasga joylashtirgan xodimlari tanqid qilindi. Amerika hayvonot bogʻlari va akvariumlar assotsiatsiyasi bunday tajribalarni behuda deb hisoblaydi, chunki assotsiatsiya maʼlumotlariga koʻra hayvonot bogʻlarining asosiy maqsadi hayotiyligi shubhali duragaylarni koʻpaytirish emas, balki tabiatda mavjud turlarni saqlab qolishdir.

## Manbalar
Dilip Kumar filmografiyasi

Dilip Kumar (1922-yil 11-dekabr — 2021-yil 7-iyul) hind aktyori. U 1944-yilda *[[Jvar Bhata (film, 1944)|Jvar Bhata]] filmi* bilan aktyorlik debyutini qilgan. 1947-yilgi „*[[Jugnu (film, 1947)|Jugnu]]*“ dramasida Nur Jexan bilan birgalikda ijro etgan rollarining roʻyxatida uning birinchi katta muvaffaqiyati boʻldi. *[[Nadiya Ke Paar (film, 1948)|Nadiya Ke Par]]* ham xuddi shu yilning eng yuqori daromad keltirgan hind filmi edi. 1949-yilda u Raj Kapoor bilan birga Nargis bilan Mehbub Xonning „*Andaz*“ filmida rol ijro etdi. Ushbu sevgi uchburchagi chiqishi vaqtida eng yuqori daromad keltirgan hind filmi edi. 1950-yillarda Kumar bir qator mashhur filmlarda turli rollarni ijro etgan. Kumar 1954-yilda „*Daag*“ filmidagi ijrosi uchun „Eng yaxshi aktyor“ nominatsiyasida ilk bor Filmfare mukofotini qoʻlga kiritdi. Ikki yil oʻtgach, Kumar *[[Azaad (film, 1955)|Azaad]]* dramasida bosh qahramon rolini ijro etdi, bu unga ikkinchi Filmfare eng yaxshi aktyor mukofotini taqdim etdi. Uning „*[[Devdas]]*“ filmidagi asosiy roli unga uchinchi Filmfare eng yaxshi aktyor mukofotini taqdim etdi. Ushbu filmlarning baʼzilari filmlardagi noxush qahramonlar tufayli uning ekrandagi „Tragediya qiroli“ obrazini yaratdilar. Kumarning toʻqqizta filmi oʻn yillikning eng koʻp daromad keltirgan 30 filmi qatoriga kirdi.

1960-yilda Kumar K. Asifning katta byudjetli „*Mugʻal-e-Azam“* tarixiy epik filmida paydo boʻldi. U Anarkali (Madxubala oʻynagan saroy raqqosi)ga oshiq boʻlgan va keyinchalik otasi Akbarga (Prithviraj Kapoor) qarshi isyon koʻtargan Mugʻal shahzodasi Salim rolini ijro etdi. Film 55 £ sof daromad olib,  muvaffaqiyat qozondi (11 530 000 AQSh dollari). Film barcha davrlarning eng yuqori daromad keltirgan hind filmiga aylandi. Dilip „*[[Ram Aur Shyam]]*“ (1967) drama filmida ikki personajli rollarni ijro etdi, bu unga eng yaxshi aktyor uchun oltinchi Filmfare mukofotini taqdim etdi. 1981-yilda Dilip Kumar „*[[Kranti]]*“ tarixiy dramasida Hindistonning Britaniya hukmronligidan mustaqilligi uchun inqilobiy kurash rolida paydo boʻldi. Dilip rejissyor Subhash Ghai bilan *[[Vidhaata]]* (1982), jangovar film „*Karma*“ va „*Saudagar*“ filmlarida hamkorlik qilgan. *[[Qila (film)|Qila]]* filmida soʻnggi marta suratga tushdi. Uning ikkita filmi „*[[Aag Ka Dariya]]*“ va „*[[Kalinga (film, 1996)|Kalinga]]“* (1996) tugallangan, ammo hali ham ekranga chiqarilmagan. Hammasi boʻlib, Kumar 57 ta filmda bosh rolda ishlagan, shuningdek, 54 yillik kino faoliyati davomida koʻplab mehmon rollarida va koʻplab namoyish etilmagan filmlarda suratga tushgan. Oʻsha paytda u eng tanlagan va tanlagan aktyor edi. U oʻz faoliyati davomida Filmfare mukofotlarida eng yaxshi aktyor uchun 19 ta nominatsiyani qoʻlga kiritdi, 8 tasida gʻolib chiqdi, ulardan uchtasida ketma-ket gʻalaba qozondi (bu oʻz-oʻzidan rekorddir). U 1994-yilda Filmfare Lifetime Achievement Award mukofotini oldi.

## Filmlari

## Manbalar
Renate Brümmer

**Renate Brümmer** (talaffuzi: *Renate Bruemmer* 1955-yil 4-mayda tugʻilgan) nemis meteorologi va sobiq astronavt . U 1987-yilda astronavt sifatida tanlangan va 1993-yilda nafaqaga chiqqan.

## Erta hayot va ta'lim
Brümmer 1981-yilda Myunxen universitetida matematika va fizika fanlari magistri darajasini olgan. 1986-yilda Mayami universitetida meteorologiya va fizik okeanografiya boʻyicha doktorlik darajasini yoqlagan.

U dastavval maktab o‘qituvchisi bo‘lgan va o‘rta maktabda matematika va fizika fanlaridan dars bergan. U shuningdek, shaxsiy uchuvchi guvohnomasiga ega bo'lgan.

## Kosmik karer
 
Nemis aerokosmik markazi 1983 va 1985-yillarda Ulf Merboldning muvaffaqiyatli parvozlaridan so'ng Spacelab D2 missiyalari uchun astronavt nemis olimlarini tanlashi kerak edi; Bu tanlov falokatidan keyin 1987-yilgacha qoldirildi.  Astronavtlarni tanlash uchun 1986-yilda tanlov o'tkazildi va 1400 kishi ariza topshirdi; ulardan 20% ayollar edi. Brümmer 1987-yil 3-avgustda nemis kosmonavtlar jamoasiga tanlangan besh kishidan biri edi. Tanlanganlardan ikkitasi ayollar bo'lib, ular Germaniyaning birinchi ayol astronavtlari Brümmer va Heike Walpot edi. 

Brümmer 1990-yilga kelib nemis jamoasining qolgan a'zolari bilan asosiy mashg'ulotlarni yakunladi. So'ngra Yevropa va Qo'shma Shtatlar bo'ylab missiyaga oid keyingi mashg'ulotlarni o'tkazdi. NASA STS-55 missiyasi uchun ekipaj 1992-yil boshida tanlangan, ular orasida Brümmer va Gerxard Tiele ham bo'lgan. Walpot ekipaj interfeysi koordinatori etib tayinlangan va faqat missiyani boshqarish uchun o'qitilgan.

Brümmer 1993-yilda **STS-55** uchun zahiradagi astronavt bo'lgan. Missiya davomida u Oberpfaffenhofen boshqaruv markazidan uchayotgan kosmonavtlarni qo'llab-quvvatlagan; agar u anashu vaqtda kosmosga uchganda, yer orbitasiga chiqqan birinchi maktab o'qituvchisi bo'lar edi. Nemis astronavtlar jamoasi 1993-yilda tarqatib yuborildi.

## Keyingi martaba
Brümmer professional meteorolog; u astronavtlikni o'rganish paytida Kolorado Boulder universitetida ilmiy xodim bo'lgan. U  Astronavt sifatida nafaqaga chiqqanidan so'ng, Okean va atmosfera tadqiqotlari milliy boshqarmasida tadqiqotchi bo'lish uchun Kolorado shtatining Boulder shahriga qaytib kelgan.

U 1995-yilda Kolorado-Boulderdagi Atmosfera Tadqiqotlari Universitet Korporatsiyasiga (CIRA) qo'shildi. Dastlab, u dasturining bir qismi sifatida, FX-Net loyihasini boshqarishda ishlagan. 2010-yillarda u sun'iy yo'ldosh ilovalarini tadqiq qilib, Mintaqaviy va Mezomiqyosli meteorologiya bo'limida koordinator sifatida ishlagan.

## Manbalar
Prudentópolis

**Prudentópolis** Braziliyaning Parana shtatida joylashgan munitsipalitetdir. 2020-yil holatiga koʻra, uning aholisi 52,513 kishi bo‘lgan.

Bu Braziliyadagi Ukraina jamiyatining markazi. Ukrainaning Ternopil shahri Prudentopolis bilan qardosh shahardir.

Bundan tashqari, shahar 100 ta sharsharalar bilan oʻralgan, bu esa koʻplab sayyohlarni oʻziga jalb qiladi.

## Tarixi
1882-yilda Parana markazida yoʻllar qurish loyihasi mintaqaga birinchi oilalarni jalb qildi. Firmo Mendes de Keyrush *bandeirantes* naslidan boʻlib, u yerda yashab, qishloq xoʻjaligi bilan shugʻullangan. Keyrush cherkov qurgan va uning aholisi tomonidan „Vilinha“ (Kichik qishloq) deb nomlangan joyni vujudga keltirgan. 1894-yilda hukumat San-Juau-du-Kapanema mintaqasini mustamlaka qilishga qaror qildi. Ushbu koloniyaning egasi Kandido Ferreyra de Abreu oʻz nomini Braziliya prezidenti Prudente de Morais sharafiga Prudentopolisga oʻzgartirishga qaror qildi. 1895-yilda ushbu mintaqaga joylashtirish uchun Prudentopolisga 1500 ukrainalik oila, taxminan 8000 kishi keldi. Bu immigratsiya 1920-yillargacha davom etgan.

Muhojirlarning aksariyati Ukrainaning Ternopol viloyatidan bo‘lgan va bugungi kunda Ukrainaning Ternopil shahri Prudentopolis bilan qardosh shahar hisoblanadi.

## Aholi
Hozirgi vaqtda Prudentopolisda Braziliyadagi eng koʻp ukrain millatiga mansub aholi yashaydi (munitsipalitet aholisining 75 foizi ukrainaliklar). Shahar aholisini tashqi ti hali ham uning aholisi tomonidan saqlanib qolgan: ukrain tili mahalliy maktablarda oʻqitiladi va liturgik tildan foydalaniladi va odatda ukraincha uslundagi inshootlar mavjud.

## Iqlimi
Iqlimi oʻrtacha issiq. Yogʻingarchilik koʻp (yiliga 1446 mm). Yillik oʻrtacha harorat 18,4 °C.

## Mahalliy boshqaruv
2020-yilgi munitsipal saylovlarda Osney Stadler demokratlar tomonidan 2021-2024-yillar uchun shahar prefekti (meri) etib saylangan.

Qonun chiqaruvchi organ 13 aʼzodan iborat shahar kengashiga, Camara munitsipalitetiga tegishli.

Munitsipalitet uchta tumanga boʻlingan: Distrito de Prudentopolis, Distrito de Jaciaba va Distrito de Patos Velhos.

## Manbalar


## Havolalar

* Munitsipalitet sayti 
* Ukraina katolik yeparxiyasidagi GigaCatholic
Divyendu

**Divyendu Sharma** (, ,, 1983-yil 19-iyun) ― **Divyenndu** nomi bilan tanilgan — hind aktyori va modeli boʻlib, *[[Pyar Ka Punchnoma|Pyar Ka Punchnama]]* filmidagi Nishant, **' Sundar Tripati rollari bilan tanilgan. ''[[Batti Gul Meter Chalu]]'' va Munna Bhaiya Amazon Prime Video uchun ''[[Mirzapur (televidenie)|Mirzapur]] seriyali.''

== Shaxsiy hayoti ==
Divyendu 1983-yil 19-iyunda [[Dehli|Dehlida]] tugʻilgan. Dehli universiteti Kirori Mal kollejining [[siyosatshunoslik]] fakultetini tamomlagan. Dehlida uch yillik teatr tajribasiga ega, shundan soʻng u Pune FTII ning aktyorlik boʻyicha ikki yillik diplomini oldi. U ilgari Virgin Mobile, Birla Sun Life va Fidelity Mutual Funds kabi brendlar uchun bir qator reklamalarda koʻrilgan. U [[Akanksha Sharma|Akanksha Sharmaga]] uylangan.
2019-yilda Divyenndu numerologiya va [[Hindiston]] kabi mamlakatda koʻplab kasta boʻlinmalarini olib tashlash muhimligiga ishongan holda oʻz familiyasidan voz kechdi. Biroq, uning rasmiy hujjatlarida uning toʻliq ismi va familiyasi ishlatiladi.

== Faoliyati ==
Divyendu birinchi marta [[Madhuri Dixit|Madhuri Dixitning]] „''[[Aaja Nachle]]''“ filmida suratga tushgan. Uning [[Bollywood|Bollywooddagi]] debyut filmi ''[[Pyar Ka Punchnoma|Pyar Ka Punchnama]]'' boʻlib, u yerda „Liquid“ nomli personajni ijro etgan. Filmdagi roli uchun u eng istiqbolli yangi kelgan — Erkak uchun ekran mukofotini qoʻlga kiritdi. U [[Devid Dhavan|Devid ''Dhavan'']] ''Chashme Baddoor remeykida'' ham shoir Omi rolini ijro etgan.

== Divyendu bilan suhbat ==
***Filmlarga qanday kelgansiz?***


***Sizning his-tuygʻularingiz kimda?**'

*Endi xotinim Akanksha. Men u bilan kollejda tanishganman va biz 6—7-yil davomida eng yaxshi doʻst edik. Biz Pyaar Ka Punchnomadan keyin turmush qurdil. Mumbayda uni qanchalik sogʻinganimni angladim. Aslida, men uni boshidanoq yaxshi koʻrardim, lekin ilgari tan olmadim, chunki u bilan doʻstligimni yoʻqotishdan qoʻrqardim, men uni juda qadrlayman. Uning otasi harbiy, onasi esa shifokor, shuning uchun agar biron bir notoʻgʻri narsa yuz bersa, ular buni tibbiy va jinoiy jihatdan bostiradi deb qoʻrqardim!!! Uning jim turishi menga yoqadi, chunki u koʻp gapirmaydi. U faqat: „Men senga ishonaman“, deb aytardi. Baʼzida men unga qoʻngʻiroq qilib, „Bu yerda hammasi juda yomon“ deb aytadigan yomon kunlar boʻladi. Ota-onalar odatda farzandi ishlamayotganidan shikoyat qiladilar. Ammo mening vaziyatimda buning teskarisi boʻldi, men ishlashni xohlardim, lekin ish olmadi. Akanksha mening rostgoʻyligim va chiroyli koʻrinishimni yaxshi koʻradi, lekin u mening oʻzimni koʻproq ifoda etishimni xohlaydi. Men doʻstlarim bilan juda ochiq va juda yengil odamman, lekin begona odamlarga yoki hatto ota-onamga nisbatan juda oʻzim tutaman. Haqiqiy hayotda his-tuygʻularimni koʻrsatmayman, lekin men buning ustida ishlayapman.''
## Filmografiyasi

### Filmlari

### Seriallari

## Manbalar

## Havolalar
*
Alain Aspect

**Alain Aspect** ()(1947 — yil 15-iyun, Agen, Fransiya) — fransuz fizigi, kvant optikasi, kvant nazariyasi boʻyicha mutaxassis. Fizika boʻyicha Nobel mukofoti (2022) laureati.

1980-yillarning boshida u Bellning tengsizliklari mavzusida nomzodlik dissertatsiyasi ustida ishlagan. Bu vaqtda uning Eynshteyn-Podolskiy-Rozen paradoksi bilan bogʻliq tajribasi shuhrat qozongan. Keyinchalik u lazerli sovutishni oʻrganishga oʻtgan. Hozir u Bose-Eynshteyn kondensati ustida ish olib borish bilan band.

Aspect École Normale Supérieure de Cachan (ENS Cachan, bugungi kunda Parij-Saklay universitetining bir qismi) bitiruvchisi hisoblanadi.

U 1969-yilda fizika boʻyicha magistraturani tamomlagan va 1971-yilda Orsay universiteti (keyinchalik université Paris-Sud nomi bilan tanilgan) École supérieure d’optique (keyinchalik Institut d’Optique Graduate School nomi bilan tanilgan) fan doktori darajasini olgan.
Joan Higginbotham

**Joan Higginbotham** (talaffuzi: *Joʻn Xigginbotem* 1964-yil 3-avgustda tugʻilgan) — elektrotexnika muhandisi va sobiq NASA astronavti. U Space Shuttle missiyasi, STS-116 bortida missiya mutaxassisi sifatida uchgan. U Mae Jemison va Stephanie Wilsondan keyin koinotga uchgan uchinchi afro-amerikalik ayoldir.

## Erta hayot va taʼlim

**Joan** Illinoys shtatining Chikago shahrida tugʻilgan. Uitni Yang Magnet oʻrta maktabida oʻqigan. U 1987-yilda Janubiy Illinoys Karbondeyl universitetida bakalavr, shuningdek Florida texnologiya institutida menejment fanlari (1992) va kosmik tizimlar (1996) boʻyicha magistrlik darajasini olgan.

**Joan** Delta Sigma Theta Sorority va The Links, Incorporated aʼzosi hisoblanadi.

## Faoliyati

### NASA

**Joan** oʻz faoliyatini 1987-yilda, Kennedi kosmik markazida (KSC, Florida) Elektr va telekommunikatsiya tizimlari boʻlimida ish boshlagan. Olti oy ichida u Kolumbiya kosmik kemasi OV-102da Orbiter Eksperimentlarida (OEX) yetakchilik qildi. Joan Keyinchalik Shuttle yuk tashish joyini qayta konfiguratsiya qilish ustida ishladi. Shuningdek, unga KSC rahbariyati tomonidan bir nechta maxsus topshiriqlarni bajarish topshirildi. Joan u yerda Shuttle operatsiyalari va boshqaruvi direktorining ijrochi yordamchisi boʻlib ishladi. Keyin Joan OV-104 Space Shuttle Atlantis uchun zaxira orbital loyihasi muhandisi boʻlib ishladi. Ikki yil oʻtgach, u Kolumbiya kosmik kemasining OV-102 orbital loyihasi muhandisi lavozimiga koʻtarildi. Bu lavozimda u transport vositalarini sinovdan oʻtkazish va muammolarni bartaraf etish boʻyicha bir qator ishlarni olib bordi. U Kennedi koinot markazidagi 9 yillik faoliyati davomida 53 ta kosmik kemani uchirishda faol ishtirok etgan.

Joan 1996-yil aprel oyida NASA tomonidan astronavt nomzodi sifatida tanlangan. Shuttle Avionika va integratsiya laboratoriyasi (SAIL), Kennedi kosmik markazi (KSC) qoʻllab-quvvatlash boʻlimida texnik vazifalarni bajarib, xalqaro kosmik modullarini sinovdan oʻtkazgan.  Shuningdek u Astronavtlar idorasi **CAPCOM** (Capsule Communicator)da kosmik stansiya missiyalarini ishga tushirish va qoʻllab-quvvatlash boʻlimida faoliyat yuritgan.

## Mukofot va unvonlar

2007-yilda Joan Adler Planetarium mukofotini oldi.

* STS-26 parvozi bilan bogʻliq yutuqlar uchun guruh mukofoti (Chellenjer falokatidan keyingi birinchi shattle parvozi).
* Mudofaa missiyalari departamentiga xizmatlari uchun maqtov.
* Mecklenburg Times (2014) 50 ta eng nufuzli ayollar.
* Qora atirgul mukofoti (2007).
* Karbondeyldagi Janubiy Illinoys universiteti tomonidan aerokosmik fanlar boʻyicha faxriy doktor (2016).
* Insonparvarlik maktublari faxriy doktori (2017) Yangi Orlean universiteti tomonidan taqdirlangan.
* TEDxBermuda da taniqli maʼruzachi.
* 2008-yil PBS -da maxsus, fan va texnologiyadagi ayollar” unvoni.

## Yana qarang

* Afro-amerikalik astronavtlar roʻyxati

## Havolalar

* Rasmiy NASA bio
## Manbalar
Kim Jin-yong

**Kim Jin-Ryong** ()— nafaqadagi janubiy koreyalik futbolchi. Faoliyati davomida Janubiy Koreyaning bir nechta klublarida oʻynagan va xalqaro miqiyosida Janubiy Koreya sharafini himoya qilgan.

## Klubdagi faoliyati

### Ulsan Hyundai Horang-i
Professional faoliyatini 2005-yilda Ulsan Hyundai Horang-i jamoasida boshlagan. U Hauzen kubogida oʻynagan. Kim jiddiy jarohat olgan va 2005-yilgi K-ligada maydonga tusha olmagan. Uning jamoasi 2005-yilda K-liga chempioniga aylangan.

### Gyeongnam FC
U 2005-yilning dekabr oyida Gyeongnam FC bilan shartnoma tuzgan. 2006-yilgi mavsum oʻrtalarida jarohati uni faoliyatiga xalal bergan. 2007-yilgi mavsumoldi mashgʻulotlarida u jamoaning Braziliyadagi qishki yigʻiniga qoʻshilgan. Kimning olgan yana bir jiddiy jarohati tufayli u oʻsha mavsumda boshqa maydonga tusha olmagan. 2008-yilgi mavsumda u maydonga qaytgan va yaxshi oʻyinlar koʻrsatgan.

### Seongnam Ilhwa Chunma
2009-yil yanvar oyida u Seongnam Ilhwa Chunmaga koʻchib oʻtgan. Kim Janubiy Koreya terma jamoasi aʼzosi Kim Dong Xyonga almashtirilgan. Jamoa 2010-yilda OChL gʻolibi boʻlgan.

### Gangwon FC
2011-yil 4-iyulda u Gangwon FCga koʻchib oʻtgan.

### Poxang Steelers
2012-yilning 6-yanvarida Kim „Poxang Steelers“ jamoasiga mavsumiy ijara asosida qo‘shilgan, yana shartnomada 2013-yilda ijarani doimiy transferga almashtirish imkoniyati kiritilgan.

## Xalqaro faoliyati
Xalqaro miqyosda Kim 2004-yilgi Yozgi Olimpiya oʻyinlari saralashida Janubiy Koreya U-23 terma jamoasi tarkibida va 2005-yilgi Sharqiy Osiyo futbol chempionatida Janubiy Koreya tarkibida oʻynagan.

2005-yil 31-iyulda u Xitoy terma jamoasiga qarshi 2005-yilgi Sharqiy Osiyo futbol chempionati oʻyinida debyut qilgan.

## Klubdagi statistikasi

## Manbalar
Tamara E. Jernigan

**Tamara Jernigan** (talaffuzi: *Tamara Jarnigin* 1959-yil 7-mayda tug'ilgan) - amerikalik astrofizik va sobiq NASA astronavti . Faoliyati davomida u beshta Space Shuttle dasturini ( *Kolumbiyada* uchta, *Endeavour* va *Discoveryda* bittadan) bajarib, kosmosda 1512 soatdan ortiq vaqt o'tkazgan. Jernigan 2001-yilda NASAni tark etdi. U hozir Lourens Livermor Milliy Laboratoriya tashkilotida bosh direktor o'rinbosari sifatida ishlaydi.

## Erta hayot va ta'lim
**Tamara** 1959-yil 7-mayda Tennessi shtatining Chattanoga shahrida, Meri va Terri Jernigan oilasida tug‘ilgan. U Kaliforniyaning Santa Fe Springs shahridagi Santa Fe o'rta maktabida o'qigan va 1977-yilda tugatgan. Jernigan Stenford universitetida o'qigan va u yerda voleybol o'ynagan. U 1981-yilda fizika bo'yicha bakalavr, 1983-yilda muhandislik fanlari bo'yicha magistr darajasini oldi. Berklidagi Kaliforniya universitetida u 1985-yilda astronomiya bo'yicha magistr darajasini oldi. 1988-yilda  Rays universiteti tomonidan, unga kosmik fizika va astronomiya bo'yicha fan nomzodi ilmiy darajasi berildi. Uning tadqiqotlari yulduzlar paydo bo'lgan hududlarda yuqori tezlikli oqimlarni modellashtirish, gamma-nurlarining portlashi va  zarba to'lqinlari natijasida hosil bo'lgan nurlanishni o'rganishga qaratilgan.

## NASA faoliyati
Jernigan 1981-yil iyun oyida Stenford va Berklida ilmiy darajalarni qo'lga kiritdi va Ames tadqiqot markazi (NASA)da ishlay boshladi. U nazariy tadqiqotlar bo'limida tadqiqotchi olim sifatida faoliyat yuritdi.

U 1986-yil iyul oyida NASA astronavtlar korpusiga kirdi. Uning koinotga birinchi safari 1991-yil 5-iyun kuni bo‘lgan. U Space Shuttle dasturining beshta missiyasida qatnashdi va koinotda 1512 soatdan koʻproq vaqt bo'ldi. 

Jernigan kosmonavtlar idorasi boshlig'ining o'rinbosari bo'lib ishlagan. Harbiy va fuqarolik astronavtlari, yordamchi xodimlarni boshqarishda yordam bergan. U kosmik stansiya dasturi bo'yicha:  Xalqaro kosmik stantsiyani loyihalash va ishlatish bo'yicha o'rinbosar sifatida ishlagan.  U, shuningdek, ekipajni tayyorlash, ekipaj rotatsiyasi va operatsion masalalarni hal qilishga qaratilgan texnik almashinuv uchrashuvlarida NASA vakili sifatida qatnashgan.

Jernigan 2001-yilda NASAdan nafaqaga chiqdi va hozirda Lourens Livermor milliy laboratoriyasida Qurollar va murakkab integratsiya (WCI) tashkilotida bosh direktor o'rinbosari sifatida ishlaydi.

## Mukofotlar
Jernigan NASAning " Buyuk xizmat" medali va NASAning "Eng yaxshi yetakchilik" medali sohibidi.

## Shaxsiy
Hozirda u Kaliforniyaning Pleasanton shahrida istiqomat qiladi. U turmushga chiqqan va sobiq astronavt Piter Visoffdan Jeffri Wisoff ismli farzandi bor. Hozirda ikkalasi ham Lourens Livermor milliy laboratoriyasida ishlaydi.

## Havolalar

* NASA Biografiyasi

## Manbalar
Kim Jong-kyum

**Kim Jung-Kyum** () (9-iyun 1976-yilda tugʻilgan) — janubiy koreyalik nafaqaga chiqqan yarim himoyachi. Faoliyati davomida bir nechta koreys klublari sharafini va xalqaro maydonda Janubiy Koreya sharafini himoya qilgan.

U milliy terma jamoani 7 ta oʻyinda himoya qilgan, shuningdek, ilgari Janubiy Koreya K-ligasida Chunnam Dragons, Jeonbuk Hyundai Motors va Pohang Steelers jamoalarida oʻynagan.

## Klubdagi faoliyati
Kim Jung-kyum 1999-yilda Chunnam Dragons jamoasiga qoʻshilgan, keyin esa 2003-yilda Koreya FA kubogi gʻolibi boʻlgan. 2005-yilda Jeonbuk Hyundai Motors 2005-yilgi Koreya FA kubogi va 2006-yilgi Osiyo Chempionlar ligasidagi gʻalabaga hissa qoʻshgandan soʻng, Pak Chje Xong bilan oʻyinchi almashishga kelishib olingan. 2008-yilda u Pohang Steelersga oʻtgan. 2011-yilning 2-iyunida uning klubi „Pohang“ kelishilgan oʻyinlarda ishtirok etgan raqib oʻyinchisidan maʼlumot olganidan soʻng Kim bilan shartnomani bekor qilgan.

## Xalqaro faoliyati
2003-yildan 2004-yilgacha Kim Jung-Kyum Janubiy Koreya terma jamoasi safida jami 7 ta xalqaro oʻyinda gʻalaba qozongan. U Janubiy Koreya terma jamoasidagi debyutini 2003-yil 25-sentyabrda 2004-yilgi Osiyo kubogi saralash bosqichida Vetnamga qarshi oʻyinda oʻtkazgan, 2004-yilgi Osiyo Kubogida ishtirok etgan.

## Klubdagi statistikasi

## Yutuqlari

### Shaxsiy Yutuqlari

— Tongyeong kubogi MVP: 2004-yil

### Klub
**Chunnam Dragons**

— Osiyo kubok egalari kubogi sohibi : 1999-yil

— K-liga kubogi sohibi : 2000-yil

— Koreya FA kubogi sohibi : 2003-yil

**Jeonbuk Hyundai Motors**

— Koreya FA kubogi chempioni: 2005-yil

— Koreya Superkubogi sohibi : 2006-yil

— Osiyo chempionlar ligasi chempioni: 2006-yil

**Pohang Steelers**

— Koreya FA kubogi chempioni: 2008-yil
## Manbalar
Mary Helen Johnston

**Mary Helen Johnston** (talaffuzi: *Meri Helen Jonston* 1945-yil 17-sentyabrda tugʻilgan), 1960 va 70-yillarda NASA da muhandis sifatida ishlagan. Jonston yoshligidan astronavt bo'lishni orzu qilgan; U 1980-yilda NASA da ishlash uchun ariza topshirdi, ammo urinish muvaffaqiyatsiz  yakunlandi.

## Erta hayot va ta'lim
**Johnston** Florida shtatidagi West Palm Beach shahrida tug'ilgan. Fort Pirsda o'sib ulg'aygan. Bolalik payitlarida, uyi yaqinida joylashgan Kennedi kosmik markazi uning muhandislik va kosmik tadqiqotlarga qiziqishini kuchaytirdi.

Jonston 1966-yilda Florida Davlat Universitetida (FSU) muhandislik fanlari bakalavri, hamda1969-yilda  magistr darajasini olgan.1973-yilda, u Devid X. Bolduin rahbarligi ostida, Florida universitetida metallurgiya muhandisligi bo'yicha doktorlik unvoniga sazovor bo'ldi. Jonston FSUdan muhandislik darajasini olgan birinchi ayol edi.

## NASA faoliyati
Jonston 1963-yildan 1968-yilgacha muhandislik tadqiqotlari davomida NASAning Marshall kosmik parvozlar markazida (MSFC) ishladi.

1974-yilda u Doris Chandler, Kerolin S. Griner va Enn Whitaker bilan **MSFC** laboratoriyasida (GPL) kosmik missiyani simulyatsiya qilish jarayonida ishlagan. Olib borilgan tadqiqotlar 4-sonli kontseptsiyani tekshirish testi (CVT)  deb ataladi.  Jonston uchta ilmiy tajribaga rahbarlik qildi va o'z hamkasblariga Spacelab-da qo'llaniladigan usullarni ishlab chiqishda yordam berdi.

1983-yil 5-iyunda u STS-51-B Spacelab missiyasi ( Spacelab-3 guruhi ) uchun zahira ekipajining bir qismi sifatida tanlangan. U hech qachon kosmosga uchmagan. **Spacelab** uchun Jonston olim sifatida tanlandi, xususan materialshunoslik sohasidagi bilimi, unga katta yordam bergan. Missiya menejeri Jozef Kremin uning tanlovi haqida shunday deb yozgan: “Oldindagi ish qiyin va vaqt qisqa. Shuning uchun bu topshiriqni malakali doktor Jonstonga ishonib topshiramiz. Uning bu topshiriqni namunali bajarishiga ishonamiz”.

Keyinchalik Jonston missiyadagi ishtiroki haqida gapirdi:

U 1985-yil 6-mayda astronavtlik faoliyatini yakunladi.

## Keyingi martaba
Jonston 1986-yilda NASAni tark etib, Makkey nomi bilan tanilgan - Tennessi universiteti kosmik institutida professor  xodim sifatida faoliyat olib bordi. Keyinchalik u 2003-yilda Florida Texnologiya Instituti (FIT) vodorod tadqiqotlari milliy markazi direktori etib tayinlandi. U doktor T. Dueyn Makkeyga turmushga chiqqan, u ham NASAning sobiq muhandisi, FIT prezidenti va bosh direktori.

Ixtirochi sifatida Jonston yigirmata patentga ega bo'lib, ularning ko'pchiligi lazerli sirtni o'zgartirishga doir. Tennessi universitetida Jonstonning lazerli yuzalarni qoplash bo'yicha ixtirolaridan biri ko'plab mukofot va maqtovlarga sazovor bo'ldi. 2018-yilda u Milliy ixtirochilar akademiyasining a'zosi etib tayinlandi.

## Manbalar
Wendy B. Lawrence

**Wendy  Lawrence** (tallafuzi: *Vendi Lourens* 1959-yil 2-iyulda tug'ilgan) - iste'fodagi Qo'shma Shtatlar dengiz floti kapitani, muhandis, sobiq vertolyot uchuvchisi va NASA astronavti. Lawrence STS-114 da missiya mutaxassisi bo'lgan. U NASAning sobiq olimi Cathy Watsonga turmushga chiqqan.

## Yoshlik
Lawrence Florida shtatining Jeksonvill shahrida tug'ilgan. U dengiz floti aviatorlarining qizi va nabirasi; uning bobosi taniqli talaba-sportchi Fatty Lawrence, otasi esa Merkuriy kosmonavti finalchisi William P.Lawrence bo'lgan. U oxirgi uch yil davomida midshipman va AQSh dengiz akademiyasining superintendenti bo'lgan.

## Ta'lim
Lourens 1977-yilda Virjiniya shtatining Iskandariya shahridagi Fort Hunt o'rta maktabini tamomlagan. U AQSh dengiz akademiyasida o'qishni davom ettirdi va 1981-yilda okean muhandisligi bo'yicha bakalavr darajasini oldi. Keyinchalik u ikki maktab o'rtasidagi qo'shma dastur doirasida 1988-yilda Massachusets Texnologiya Instituti va Vuds Xoul Okeanografiya Institutida okean muhandisligi bo'yicha fan magistri darajasini oldi.

## Tashkilotlar

* Larvans Heights o'rta maktabi
* Dengiz aviatsiyasi uyushmasi
* Ayollar harbiy aviatorlari
* Dengiz vertolyotlari uyushmasi

## Harbiy martaba
Lawrence 1981-yilda AQSh dengiz akademiyasini tamomlagan. Taniqli **parvoz** maktabi bitiruvchisi. U 1982-yil iyul oyida dengiz aviatori etib tayinlangan. Lawrence olti xil turdagi vertolyotlarda 1500 soatdan ortiq parvoz vaqtiga ega bo'lib, 800 dan ortiq kemaga qo'ngan. Vertolyotlarni jangovar qo'llab-quvvatlash otryadi 6 ( HC-6 ) ga mutaxasis etib tayinlangan. U tashuvchi jangovar guruhining bir qismi sifatida Hind okeaniga uzoq muddatli safarni amalga oshirgan. 1988-yilda MIT va Vuds Xoulda magistrlik dasturini tamomladi. U **Alpha** otryadining mas'ul ofitseri sifatida *30-sonli suv osti kemalariga* qarshi vertolyot otryadiga ( HSL-30 ) boshliq etib tayinlandi.

## NASA faoliyati

1992-yil mart oyida NASA tomonidan tanlangan Lourens, 1992-yil avgust oyida Jonson kosmik markaziga chaqirtirildi. U bir yillik ta'limni tugatdi va missiya bo'yicha mutaxassis sifatida parvoz qilish huquqiga ega bo'ldi. Uning Astronavtlar idorasidagi texnik topshiriqlariga Shuttle Avionics Integration Laboratory (SAIL) da parvoz dasturlarini tekshirish kiradi. U Astronavtlar ofisini tayyorlash bo'yicha mutaxassis yordamchisi va Astronavtlar idorasining Koinot stansiyasini tayyorlash va ekipajni qo'llab-quvvatlash vakili bo'lgan.

### Kosmik parvoz tajribasi

STS-67 *Endeavour* (1995-yil 2-18 mart) ASTRO rasadxonasining ikkinchi parvozi bo'lib, Missiya davomiyligi 399 soat 9 daqiqa davom etdi.

STS-91 *Discovery* (1998-yil 2-12-iyun) Shuttle-Mirning 9-chi va yakuniy docking missiyasi boʻlib, AQSh/Rossiya qoʻshma I bosqich dasturining yakunini belgiladi. Missiya davomiyligi 235 soat 54 daqiqani tashkil etdi.

STS-114 *kashfiyoti* (2005-yil 26-iyul - 9-avgust) *[[Kolumbiya]]* kosmik kemasi halokatidan keyin birinchi "Parvozga qaytish" missiyasi edi. Missiya davomiyligi 333 soat 33 daqiqani tashkil etdi.

*

## Havolalar

* NASA biografiyasi

## Manbalar
Germaniya — Nigeriya munosabatlari

**Germaniya — Nigeriya munosabatlari** Germaniya Federativ Respublikasi va Nigeriya Federativ Respublikasi oʻrtasidagi ikki tomonlama munosabatlarga ishora qiladi. Nigeriya Berlinda elchixonasini, Germaniya esa Abujada elchixonasini boshqaradi. Germaniyaning Lagosda Bosh konsulligi, Nigeriyaning Bonnda bosh konsulligi bor.

## Tarixi
Germaniya-Nigeriya munosabatlari tarixi 160 yildan ortiqroqqa ya‘ni Nigeriyaning mustamlaka qilinishiga borib taqaladi.

Kansler Angela Merkel 2011-yilda Gudlak Jonathan saylanganidan keyin Nigeriyaga tashrif buyurgan birinchi davlat rahbari bo‘ldi. Muhammadu Buxariy 2015-yilda G7ning 41-sammitida ishtirok etish uchun Germaniyaning Elmau shahriga tashrif buyurgan. Tashrif Buxariy saylanganidan keyin Afrikadan tashqaridagi davlatga birinchi tashrifi edi.

2019-yilda Germaniyaning Lagosdagi konsulligi Nigeriya va Germaniya oʻrtasidagi savdoni yaxshilash uchun Nigeriya infratuzilmasidagi xarajatlarni oshirishga chaqirdi. Oʻsha yilning oxirida Prezident Buxariy Germaniyaning Siemens energetika kompaniyasi bilan 2025-yilgacha Nigeriya elektr tarmogʻi uchun kamida 25 000 megavatt elektr energiyasi ishlab chiqarish boʻyicha shartnoma imzoladi.

## Madaniyat
Germaniya 1962-yilda Lagosda Gyote Institutiga asos solgan. 2021-yilda Germaniya Madaniyat vaziri 1897-yilda Benin qirollik saroyidan o‘g‘irlab ketilgan yuzlab sanʼat buyumlarini Nigeriyaga qaytarishlarini eʼlon qildi.

## Biznes
Nigeriya-Germaniya Savdo palatasi 1986-yilda Germaniya va Nigeriya oʻrtasidagi oʻzaro savdoni rivojlantirish uchun tashkil etilgan va shundan beri ikki mamlakat oʻrtasidagi iqtisodiy aloqalarni chuqurlashtirgan.

2011-yilda Germaniya-Nigeriya ikki millatli komissiyasi biznes, taʼlim, energetika, migratsiya masalalari va madaniyat sohalarida hamkorlikni kuchaytirish uchun tashkil etilgan. Germaniya Nigeriyada Nigeriya hukumatiga yordam berish uchun turli loyihalarni boshlagan. 2020-yilda Germaniya hukumati Borno shtatiga Chad koʻlining qisqarishi sababli qurgʻoqchilik va oziq-ovqat tanqisligiga yordam berish uchun 100 million yevro vaʼda qildi. Hukumat, shuningdek, Nigeriya qurolli kuchlarini Boko Haramga qarshi kurashish uchun oʻqitishda yordam beradi. Germaniya Nigeriyaning poliomielitga qarshi kurashini qoʻllab-quvvatladi, u 2021-yilda Nigeriyada yoʻq qilishga erishilgan.

## Savdo
Nigeriya, 2019-yil holatiga koʻra, Germaniyaning Afrikadagi ikkinchi yirik savdo sherigi hisoblanadi.

2019-yilda Germaniya Nigeriyaga 1,2 milliard dollarlik mahsulot eksport qilgan. Germaniyadan Nigeriyaga eksport qilinadigan asosiy mahsulotlarga kauchukdan ishlov berish mashinalar va avtomobillar kiradi. Nigeriya 2019-yilda Germaniyaga 2,6 milliard dollarlik mahsulot eksport qildi, eng ko‘p eksport qilinadigan mahsulot xom neft, undan keyingi o‘rinda kakao.

## Immigratsiya
2021-yil holatiga koʻra, Germaniyada taxminan 83 000 nigeriyalik istiqomat qiladi; Nigeriyaliklar Germaniyada qochqinlar orasida pokistonliklardan keyingi oʻrinda juda yuqori ish bilan taʼminlangan.

## Manbalar
Birlik Jahon chempionati

**Birlik Jahon Kubogi** – xristian diniga mansub milliy erkaklar jamoalari tomonidan oʻtkaziladigan xalqaro futbol musobaqasi. Uning nomi, birligi, sport tadbiri paytida turli nasroniylarni birlashtirishga boʻlgan irodasini koʻrsatadi. Turnir Ioann Pol II nomidagi sport fondi yordami bilan tashkil etilgan.

Musoboqaning dastlabki turniri 2014-yilda Goa, Haydarobod va Bangalorda (Hindiston) boʻlib oʻtgan va sakkizta terma jamoa ishtirok etgan. Ikkinchi musobaqa 2016-yilda Bogotada (Kolumbiya) boʻlib oʻtgan, unda oʻnta jamoa ishtirok etgan. Keyingi musobaqa 2018-yilda Misrda oʻtkazilishi belgilangan edi.

## Birinchi musoboqa: Goa 2014-yil

Turnirda sakkiz davlat ishtirok etgan.

**A guruhi**

* 
* 
* 
* 

* 
* 
* 
* 

## Ikkinchi musoboqa: Bogota 2016-yil

### Jamoalar

* 
* 
* 
* 
* 

* 
* 
* 
* 
*  Chili

Turnirda Braziliya gʻolib chiqgan.
## Manbalar
Kim Jung-woo

**Kim Jung-Woo** () (1982-yil 9-mayda tugʻilgan) — Janubiy Koreyalik sobiq futbolchi.

## Klubdagi faoliyati
Kim 2010-yilgi futbol boʻyicha Jahon chempionatiga chaqiriligan vaqtida majburiy harbiy xizmatni oʻtash uchun „Sangju Sangmu Phoneix“ harbiy jamoasida oʻynagan va uning harbiy xizmat davomidagi maoshi (yiliga 0,95 million ₩) Argentinaga qarshi oʻyin oldidan muxlislarning kulgusiga sababchi boʻlgan edi.

Kim 2012-yil yanvar oyida 3 yillik shartnoma asosida Jeonbuk Hyundai Motorsga ko‘chib o‘tganidan so‘ng K ligasida eng ko‘p maosh oluvchi futbolchiga aylangan.

## Xalqaro faoliyati
Kim 2004 va 2008-yilgi yozgi Olimpiada oʻyinlarida Janubiy Koreyaning 23 yoshgacha boʻlgan yoshlar terma jamoasi tarkibiga chaqirilgan.

Kim Janubiy Koreyani 2007-yilgi Osiyo Kubogida himoya qilgan. U Koreyaning Indoneziya darvozasiga g‘alaba keltirgan golini kiritgan va chorak finalda Koreyaning penaltilar seriyasida Eron ustidan qozonilgan g‘alabasida hal qiluvchi penaltini amalga oshirgan.

2010-yilgi FIFA Jahon chempionatida Kim Janubiy Koreya jamoasining 1/8 finalga chiqishida Kim yarim himoyachisi sifatida muhim rol oʻynagan. Yevropa klublarining qiziqishlari ortib borayotganiga qaramay, u oʻz mamlakatiga Gwangju Sangmuda xizmat qilishni davom ettirish uchun qaytgan.

2019-yil 22-mart kuni Kim Ulsan Munsu futbol stadionida boʻlib oʻtadigan Janubiy Koreya va Boliviya oʻrtasidagi oʻyin oldidan rasmiy nafaqaga chiqish marosimini oʻtkazgan va oʻsha oʻyindan keyin professional futbolchilik faoliyatini yakunlagan.

## Faoliyat statistikasi

### Klub

## Yutuqlari
**Ulsan Hyundai Horang-i**

* K ligasi 1 : 2005
* Koreya Liga kubogi sohibi: 2005

**Seongnam Ilhwa Chunma**

* Koreya FA kubogi : 2011

**Jeonbuk Hyundai Motors**

* Koreya FA kubogi sohibi: 2013

**Janubiy Koreya U23**

* Osiyo oʻyinlari bronza medali: 2010

**Janubiy Koreya B**

* Sharqiy Osiyo oʻyinlari kumush medali: 2001

**Janubiy Koreya**

* OFK Osiyo Kubogi uchinchi oʻrin: 2007
* EAFF chempionatining ikkinchi oʻrin sovrindori: 2010

**Shahsiy yutuqlari**

* K liga 1 eng yaxshi oʻyinchi : 2009

## Manbalar