open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Islambek Rustambekov

**Islambek Rustambekovich Rustambekov** (1985-yil 15-dekabr, Toshkent, Oʻzbekiston SSR) — oʻzbekistonlik huquqshunos, yuridik fanlar doktori va professor. Toshkent davlat yuridik universiteti rektori.

## Tarjimayi holi
Isalmbek Rustambekov 1985-yil 15-dekabrda Toshkentda tugʻilgan.  2007-yilda Toshkent davlat yuridik institutining bakalavriat bosqichini, 2009-yilda shu institutning magistratura bosqichini tamomlagan. Ilk mehnat faoliyatni 2010-yilda Toshkent davlat yuridik insituti aspiranti lavozimida boshlagan. 2010—2013-yillarda shu institutning „Xalqaro xususiy huquq“ kafedrasi o‘qituvchisi, katta o‘qituvchisi, 2013—2017-yillarda Toshkent davlat yuridik universitetining „Xalqaro tijorat huquqi“ kafedrasi mudiri, 2017-yilda universitetning „Biznes huquqi“ kafedrasi mudiri, 2017—2018-yillarda O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Davlat boshqaruvi akademiyasi „Fuqarolik jamiyati institutlari boshqaruvi“ kafedrasi mudiri, 2018—2019-yillarda O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligining Xalqaro va xorijiy tashkilotlarda O‘zbekiston Respublikasining manfaatlarini huquqiy himoya qilish boshqarmasi boshlig‘i, 2019—2022-yillarda Toshkent davlat yuridik universitetining o‘quv ishlari bo‘yicha prorektori vazifasida faoliyat olib borgan. 2022-yildan Toshkent davlat yuridik universiteti rektori vazifasini bajaruvchi.

## Ilmiy faoliyati
Islambek Rustambekov  xalqaro xususiy huquq, xalqaro investitsiya huquqi, xalqaro fuqarolik protsessi, xalqaro tijorat va investitsiya arbitraji, yarashuv protseduralari, mediatsiya, chet el sudlari qarorlari va arbitraj qarorlarini tan olish va ijro etish masalalari boʻyicha ilmiy-tadqiqiy faoliyat olib boradi. 2011-yilda „Oʻzbekistonda domen nomlarini huquqiy tartibga solish“ mavzusida nomzodlik dissertatsiyasini, 2017-yilda „Internet tarmogʻida fuqarolik-huquqiy munosabatlarni tartibga solish“ mavzusida doktorlik dissertatsiyasini himoya qilgan. 100 dan ziyod ilmiy nashrlar muallifi ( maqolalar, monografiyalar, darsliklar va oʻquv qoʻllanmalari).

Islambek Rustambekov Investitsiya nizolarini hal etish xalqaro markazi (ICSID) hakamlar hay’ati a’zosi. Shuningdek, Toshkent xalqaro arbitraj markazi (TIAC), Gonkong xalqaro arbitraj markazi (HKIAC), Kuala-Lumpurdagi Osiyo xalqaro arbitraj markazi (AIAC), Delosdagi mustaqil arbitraj instituti, Ukraina arbitraj uyushmasi (UAA), Anqaradagi Energetika nizolari arbitraj markazi (EDAC) va Butunjahon intellektual mulk tashkilotining (WIPO) arbitraj va vositachilik markazi hakamlar ro‘yxatiga, Buyuk Britaniya Qirollik hakamlar institutining a’zolari ro‘yxatiga kiritilgan.

## Manbalar
Shuayb ibn Xozim

**Shuayb ibn Xozim** () mashhur xurosoniy arab generali Xozim ibn Xuzayma at-Tamimiyning oʻgʻli boʻlib, xalifa Horun ar-Rashid () hukmronligi davrida Damashq noibi vazifasini bajargan.

## Adabiyotlar
*
Qahtaba ibn Shabib at-Toiy

**Qahtaba ibn Shabib at-Toiy** () (749-yil 27-avgustda vafot etgan) Abbosiylarning xurosonlik tarafdori boʻlib, Umaviylar xalifaligiga qarshi Abbosiylar inqilobida hal qiluvchi rol oʻynagan.

Qahtaba tayy qabilasiga mansub xurosoniy arab edi. Makkaga safar qilib, u yerda Hoshimiyya imomi Ibrohim ibn Muhammad tomonidan Xurosondagi umaviylarga qarshi boʻlajak qoʻzgʻolonga harbiy rahbar etib tayinlangan. Bu tayinlovni Abbosiylarning bosh rahbari Abu Muslim ma’qulladi. 748-yil fevral oyida Marv shahri Abbosiylar va ularning tarafdorlari qoʻliga oʻtgach, Qahtaba Xurosonning Umaviylar tayinlagan soʻnggi noib Nasr ibn Sayyorni ta’qib etgan Abbosiy qoʻshinlariga qoʻmondon etib tayinlandi. Uning qoʻshini Nasr boshpana qilgan Nishopurni zabt etdi. Avgust oyida Goʻrgonda 10 ming kishilik Umaviylar kuchlarini magʻlub etib, keyinchalik Rayni ham qoʻlga kiritdi. Qahtaba Rayda qishlab, 749-yil mart oyida Isfahon yaqinida Amir ibn Dubara qoʻmondonligi ostidagi goʻyoki  kishilik yirik Umaviylar qoʻshinini magʻlubiyatga uchratdi. Nihavand qisqa qamaldan keyin qulagach, Abbosiylar qoʻshini Iroq tomon harakatlana boshladi. Qahtaba qoʻshini Kufani egallash maqsadida tez sur’atda oldinga yura boshladi. Biroq Umaviylar noibi Yazid ibn Hubayra unga qarshi chiqdi. Qahtaba Umaviylar qarorgohiga kutilmaganda tungi hujum uyushtirishga muvaffaq boʻlib, Yazid va uning qoʻshinlarini Vosit shahriga chekinishga majbur qildi. Qahtabaning oʻzi ushbu jangda halok boʻldi. Uning oʻgʻli al-Hasan ibn Qahtaba qoʻmondonlikni oʻz zimmasiga olib, 2-sentyabr kuni Kufani qoʻlga kiritdi. Al-Hasan va uning ukasi Humayd ibn Qahtaba Abbosiylar hukmronligining ilk oʻn yilliklarida muhim harbiy qoʻmondonlar boʻlishgan.

## Adabiyotlar
* 
* 
*
Umar ibn Hubayra

**Umar ibn Hubayra al-Fazoriy** () – mashhur Umaviylar sarkardasi, Umaviylar xalifaligining Iroqdagi hokimi. Oʻsha davrda boʻlib oʻtgan Qays–Yaman mojarolarida muhim rol oʻynagan.

## Kelib chiqishi va faoliyati
Jaziralik Umar ibn Hubayraning ona tomondan bobosi orqali arab zodagonlari avlodida boʻlganligi aytiladi. Uning bobosi Banu Fazora qabilasining Banu Uday boʻlimi boshligʻi boʻlgan. Biroq manbalarda 696-yilda Umarning Sufyon ibn al-Abrad al-Kalbiy boshchiligida Iroqda xizmat qila boshlaganiga qadar boʻlgan vaqt ichida ushbu oila haqida hech qanday maʼlumot uchramaydi.

Umar 710-yillarda Vizantiya imperiyasiga qarshi yurishlarda qatnashgan. Maslama ibn Abdulmalik qoʻmondonligi ostida 715/716-yillarda Vizantiya poytaxti Konstantinopolni egallash boʻyicha muvaffaqiyatsiz yurishning dastlabki bosqichlarida musulmonlar flotiga qoʻmondonlik qilgan. Keyingi yili Maslama uni Vizantiya imperatori Lev III Isavrning huzuriga elchi sifatida yuborgan.

## Manbalar

## Adabiyotlar
* 
* 
* 
*
Xuroson arablari

**Xuroson arablari** — Abbosiylar sulolasi davrida (750—1258-yillar) Eronning Xuroson hududiga koʻchib kelgan arablarning avlodlari. Ular arab bosqinlari davrida koʻchib kelgan eronlik arablardan kelib chiqqan. Eronning janubi-gʻarbiy qismidagi Xuzistonviloyati arablari hududdagi qadimgi aholining bevosita avlodlari boʻlsa, Xuroson arablari arab muhojirlarining avlodlaridir. 2013-yilda nufuzli *[[Eron va Kavkaz]]* ilmiy jurnalida chop etilgan maqolaga koʻra, taxminan  nafarni tashkil etuvchi Xuroson arablari allaqachon „deyarli toʻliq forslashgan“.

Xuroson arablarining aksariyati Shayboniy, Zangoiy, Mishmast, Xozaima va Azdiy qabilalariga mansub. Xuroson arablari fors tilida soʻzlashuvchilar boʻlib, faqat bir nechtasigi ona tili boʻlgan Xuroson arab tilida soʻzlashadi. Birjand, Mashhad va Nishopur shaharlarida Xuroson arablarining yirik guruhlari yashaydi. Ibn al-Asirning ma’lumotlariga koʻra, Abbosiylar Eron Xurosoni, hozirgi Shimoliy Afgʻoniston va Janubiy Turkmaniston hududlariga 50 mingga yaqin arab oilasini koʻchirgan, biroq bu raqam shubhasiz boʻrttirib koʻrsatilgan.

## Manbalar

## Adabiyotlar
*Persian and German Wikipedia
*Linguistic Convergence and Areal Diffusion: Case Studies from Iranian. By Éva Ágnes Csató, Bo Isaksson, Carina Jahani. Page 162.
*Khorasani Arabic
Shayx Odam Safiyuddin

**Said Shayx Odam Safiyuddin** (hijriy 1030-yil 6-Jumadul-oxir (milodiy 1548-yil) / milodiy 1622-yil rajab oyining 7-sanasida Hindistonning Ahmadobod shahrida vafot etgan) – Mustaʼliy Islomning Toyyibiy mazhabida 28-Daʼi al-mutlaq (mutlaq missioner) lavozimida faoliyat yuritgan. U 27-daʼi Said Dovud bin Qutubshohdan keyin bu diniy lavozimga tayinlangan.

## Hayoti
Said Shayx Odam 1548-yilda Vadodara shahrida tugʻilgan. Otasining ismi Toyyib Shoh edi. Said Shayx Odam Vadodara shahrida boshlangʻich taʼlim olgan va qoʻshimcha maʼlumot olish uchun Ahmadobodga ketadi. U keyinchalik Yamanda Said Yusuf Najmuddin ibn Sulaymon qoʻli ostida tahsil olgan. Said Yusuf vafotidan soʻng, Said Shayx Odam Hindistonga qaytib keladi va Said Dovud bin Ajabshoh qoʻl ostida xizmat qiladi. Dovud bin Ajabshoh uni Dekan platosidagi holatni oʻrganish uchun yuboradi. Uning eng ahamiyatli xizmatlardan biri Sulaymon ibn Hasanning daʼvolarini muhokama qilishi boʻlgan.

## Vorisi
Shayx Odam Safiyuddinning diniy lavozimdagi faoliyati 9 yilu 21 kun davom etgan. U Ahmadobodda dafn etilgan. Dovudi Bohra taʼlimotiga koʻra, Said shayx Odam Safiyuddin Said Abduttoyyib Zakiyuddinni oʻz vorisi etib tayinlagan va *[[Nass (Islom)|nass]]* bergan.

## Galereya

Fayl:Entry_gate_mausoleum_syedna_shekh_adam_safiuddin.jpeg|alt=Entry gate with Grave visible, 28th dai Syedna Sheikh Adam Safiuddin|28-daʼi Said Shayx Odam Safiyuddin qabrining kirish eshigi


## Manbalar

## Havolalar

* Daftary, Farhad, *The Ismaili, Their History and Doctrine* (Chapter -Mustalian Ismailism- p.&nbsp;300-310)
* Lathan, Young, *Religion, Learning and Science*
* Bacharach, Joseph W. Meri, *Medieval Islamic Civilisation*
Shimoliy Koreya 2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida

**[[Shimoliy Koreya]] 2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida** 16 nafar sportchilar bilan 7 sport turi boʻyicha ishtirok etdi.

## Sportchilar
Quyida Olimpiada oʻyinlariga yoʻllanma qoʻlga kiritgan sportchilar soni boʻyicha maʼlumot keltirilgan.

## Medallar

## Manbalar

## Havolalar
* Shimoliy Koreya XOQ rasmiy sayti
Ali Shamsuddin IV

**Said Ali Shamsuddin bin Mavlono Hasan** (Rabiul-oxir oyining 25-sanasi hijriy 1042-yil (milodiy 1634-yil) Yamanda vafot etgan) Dovudiy Bohraning 30-Daʼi al-Mutlaq lavozimida faoliyat yuritgan. U bu diniy lavozimga 29-daʼi Said Abduttoyyib Zakiyuddindan keyin tayinlangan. Said Shamsuddin hijriy 1041-yilda (milodiy 1633-yil) Daʼi al-mutlaq boʻlgan. Uning Daʼvat davri hijriy 1041–1042-yillar (milodiy 1633–1634-yillar) oraligʻiga toʻgʻri keladi.

## Oilasi
Said Ali Shamsuddin Said Hasan ibn Idrisning oʻgʻli edi. Said Alining onasi Naʼama Baisohiba esa Said Hasan bin Nuh Bharuchining qizi edi. Said Ali Yamanda istiqomat qilgan va u yerdagi daʼvatchilarga rahbarlik qilgan. U Yamanning Hisn-e-Afida shahrida dafn etilgan&#x5B; **' &#x5D;</sup>.

== Vorisi ==
Said Ali Shamsuddin Said Qosimxon Zaynuddinni navbatdagi dai etib tayinlagan<sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B; **' &#x5D;.

## Manbalar

## Havolalar
* *The Ismaili, their history and doctrine* by Farhad Daftary (Chapter – Mustalian Ismailism-p.&nbsp;300-310)
Firxon Shujauddin

**Said** **Firxon Shujauddin** (hijriy 1065-yil Zulqaʼda oyining 9-sanasi / milodiy 1657-yil Hindistonning Ahmadobod shahrida vafot etgan) Islom dinining Mustaʼliy mazhabidagi Dovudiy Bohra tarmogʻining 33- Daʼi al-Mutlaq (mutlaq missioner) lavozimida faoliyat olib borgan. U 32-daʼi Said Qutubuddin Shahiddan keyin bu diniy lavozimga tayinlangan. U hijriy 1056-yilda (milodiy 1648-yil) Daʼi al-Mutlaq boʻlgan. Uning daʼvat davri hijriy 1056-1065-yillar (milodiy 1648-1657-yillar) oraligʻiga toʻgʻri keladi.

## Oilasi
Otasining ismi Malakshoh edi. U 17 yoshida oila qurgan.

## Hayoti
Said Firxon yoshligidan bilim olishga katta qiziqish bildirgan. U 28-daʼi Said Shayx Odam Safiyuddin oʻtkazgan nutqlarda ishtirok etgan.

U Boburiylar imperatori Avrangzeb tomonidan Avrangobodda qamoqqa tashlangan. Shundan soʻng, u Lahorga koʻchirilgan va otxonaga joylashtirilgan, keyingi kechada otxona yonib ketadi va Said saqlanadigan zindondan tashqari barcha hudud vayron boʻladi. Ertalab u hech qanday shikast koʻrmagan holatda topilgan. Hamma odamlar yongʻin uning asirligi tufayli sodir boʻlgan deb hisoblashgan. Imperator Avrangzeb buyrugʻi bilan Saidni ozodlikka chiqarishgan va 1647-yilda Ahmadobodga xavfsiz va sharaf bilan qaytarilgan.

Aynan Said Firxon Shujauddin davrida Ahmad bin Fotih Muhammad, Yusuf bin Chand-ji va Chand Miya Abu-Ji boshchiligida Hujumiya deb nomlangan dissident sekta tashkil topgan. 1654-yilda Murod Baxsh Gujarat gubernatori etib tayinlangan. U Ahmadning gijgijlashi bilan Said Firxonni hibsga oladi. Lekin koʻp oʻtmay Said Firxon ozod etiladi&#x5B; **' &#x5D;</sup>.

== Vafoti ==
Said Firxon Shujauddin hijriy 1065-yil (milodiy 1657) 9-zulqaʼda oyining 9-sanasida qorin ogʻrigʻidan vafot etgan<sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B; **' &#x5D;.

## Manbalar

## Havolalar
Yazid ibn al-Muhallab

**Yazid ibn al-Muhallab al-Azdiy** () (672/673-yilda tugʻilgan – 720-yil 24-avgustda vafot etgan) – VIII asr boshlarida Iroq va Xurosonda xizmat qilgan Umaviylar xalifaligi sarkardasi. 720-yilda Umaviylarga qarshi Iroqning bir qator keng koʻlamli qoʻzgʻolonlarining oxirgisiga rahbarlik qilgan.

Yazid ibn al-Muhallab 702-yilda otasi, taniqli sarkarda al-Muhallab ibn Abu Sufraning oʻrniga Xuroson hokimi etib tayinlangan. 704-yilda Umaviylar noibi Hajjoj ibn Yusuf tomonidan lavozimidan boʻshatilib, qamoqqa tashlangan. Taxminan 708—709-yillarda qamoqdan qochgan va Falastinda Umaviylar shahzodasi Sulaymon ibn Abdulmalikdan panoh topgan. Sulaymon 715-yilda xalifa boʻlgach, Yazidni Iroqqa hokim etib tayinlagan. Yazidning faoliyati harbiy va diniy ishlar bilan chegaralangan, viloyat xazinasi Solih ibn Abdurahmon tomonidan boshqarilgan va u Yazidning ortiqcha sarf-xarajatlarga qoʻl urishini cheklab qoʻygan. Keyingi yili Xuroson boshqaruvi ham Yazidning vakolatiga oʻtgan. Yazid Hajjojning qarindoshlari va u tomondan lavozimga tayinlangan shaxslarini taʼqib qilgan, hukumat lavozimlariga esa oʻzi tegishli boʻlgan Banu Azd qabilasi aʼzolarini tayinlagan.

## Izohlar

## Manbalar

## Adabiyotlar
* 
*
Yahya ibn Zayd

**Yahya ibn Zayd** (; 725/6–743) – Zaydiylar harakatining asoschisi Zayd ibn Alining toʻngʻich oʻgʻli. 739/40-yillarda otasi Umaviylar xalifaligiga qarshi koʻtargan muvaffaqiyatsiz qoʻzgʻolonda qatnashgan va Xurosonga qochib ketgan. U yerda boshqa qoʻzgʻolon uyushtirish uchun tarafdorlar topishga urinib, katta natijaga erishmadi. 743-yilda Umaviylar noibi Nasr ibn Sayyarning qoʻshinlari uni taʼqib qilib topishdi va oxir-oqibat oʻldirdilar.

## Adabiyotlar
* 
* 
* 
* 
* 
* 
## Manbalar
Yazid ibn Mazyad ash-Shaybaniy

**Yazid ibn Mazyad ash-Shaybaniy** (801-yilda vafot etgan) — arab generali va Abbosiylar xalifaligiga xizmat qilgan gubernator edi.
## Adabiyotlar
* 
* 

## Manbalar
Yazid ibn Xolid al-Qosriy

**Yazid ibn Xolid al-Qosriy** () – Xolid al-Qosriyning oʻgʻli. Umaviylar uchun Iroqda uzoq vaqt (724–738) hokimlik qilgan.

Otasi al-Volid II ning Iroq hokimi Yusuf ibn Umar as-Saqofiy tomonidan qamoqqa olinishi, qiynoqqa solinishi va oʻldirilishi sababli, u Uchinchi fitna davrida Yazid III tarafiga oʻtdi va uning shurtasi sifatida xizmat qildi. Yazid III vafotidan soʻng, u al-Volid II ning ikki voyaga yetmagan oʻgʻlini qatl etgani haqida xabar beriladi. Keyin esa 745-yilda Marvon II ga qarshi suriyaliklarning muvaffaqiyatsiz qoʻzgʻolonida ishtirok etdi. U Damashqni qamal qildi, biroq shahar Marvon II tomonidan ozod etildi va Yazid Marvon II buyrugʻi bilan qatl qilindi. Uning nabirasi Yazid ibn Jarir al-Qosriy Abbosiy xalifa al-Maʼmun davrida Yaman hokimi boʻlgan.

## Manbalar

## Manbalar

* 
*
Begishevo aeroporti

**Begishevo aeroporti** (, )  – Rossiya Federatsiyasi Tatariston Respublikasi Nijnekamsk shahriga xizmat koʻrsatuvchi aeroport. Nijnekamskdan 19 km sharqda joylashgan. Juda ulkan aproni, bir nechta angari va binolari mavjud.

## Tarixi
Begishevo aeroporti qurilishi 1970-yilda Nijnekamskneftexim tashabbusi bilan boshlangan. Birinchi texnik parvoz 1971-yil 25-dekabrda An-24 samolyotida amalga oshirildi. Tatariston (Qozon, Chistopol, Muslyumovo, Aktanish, Alabuga) boʻylab muntazam parvozlar 1972-yilda boshlangan. Keyingi bir necha yil ichida Begishevo aeroporti va Rossiyaning Yevropa qismi, Ukraina va Gruziyaning asosiy shaharlari bilan aloqa oʻrnatdi. Aeroport 1998-yilda xalqaro maqomga ega boʻldi. 2008-yilda Tatarstan Airlines aviakompaniyasidan „Begishevo aeroporti“ OAJ sifatida mustaqil boʻldi. Uning 99,95% aksiyasi KAMAZ OAJga tegishli (2011-yil 30-iyun holatiga koʻra).

## Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar

## Statistika

## Manbalar

## Havolalar
* Rasmiy veb-sayti
Sergey Dvortsevoy

**Sergey Vladimirovich Dvortsevoy** (1962-yil 18-avgust, Chimkent) – rossiyalik va qozogʻistonlik hujjatli, badiiy filmlar rejissyori. Nika mukofoti sovrindori (2000). Kann kinofestivalining gʻolibi (2008).

## Hayoti
Dvortsevoy 1962-yil 18-avgustda Chimkent shahrida tugʻilgan. Otasi Vladimir Aleksandrovich Dvortsevoy (1936—2005) muhandis-geodezist, onasi Vera Petrovna Dvortsevaya (1938) muhandis-kartograf.

Chimkent shahridagi 29-umumtaʼlim maktabini tamomlagan. Shu bilan birga, Dvortsevoy bolalar sport maktabida futbol bilan shugʻullangan, shundan soʻng ikkinchi liganing „Ugolshchik“ (Ekibastuz) jamoasiga taklif qilingan. Futbolchilik faoliyatini davom ettirish oʻrniga 1979-yilda Krivoy Rogdagi aviatsiya maktabiga oʻqishga kirgan va uni 1982-yilda tamomlagan. 1982—1990-yillarda Chimkent aviatsiya otryadida ishlagan. 1988-yilda Novosibirsk elektrotexnika instituti radiotexnika fakultetining sirtqi boʻlimini tamomlagan.

1990-yilda Dvortsevoy VKSRning hujjatli kino rejissyorlik boʻlimiga (L. Gurevich, S. Zelikin ustaxonasi) maqsadli qabuli asosida oʻqishga kirgan. Oʻqish davrida Dvortsevoy „Styopa“ oʻquv hujjatli filmi, „Schaste“ qisqa metrajli filmi va bitiruv ishi boʻlgan „Xlebniy den“ filmini suratga olgan va xalqaro kinofestivallarda oʻnlab Gran-priga sazovor boʻldi. VKSRni tugatgandan soʻng, Dvortsevoy „Trassa“, „V temnote“ hujjatli filmlari va „Tyulpan“ badiiy filmlarini suratga olgan.

Qozoq choʻlidagi choʻponlar hayoti haqida hikoya qiluvchi „Tyulpan“ (2008) filmi Kann kinofestivalida „Un Certain Regard“ tanlov dasturida bosh mukofonit, shuningdek, dunyo boʻylab xalqaro kinofestivallarda 9 ta Gran-priga sazovor boʻlgan. .

2018-yilda Moskvadagi qirgʻizistonlik muhojirlar hayotiga bagʻishlangan „Ayka“ filmi Kann kinofestivalida "Oltin palma shoxi "ga nomzod boʻlgan, bosh rolni ijro etgan Samal Yeslyamova esa Kann kinofestivalining eng yaxshi ayol roli uchun mukofotiga sazovor boʻlgan. Film Cottbusdagi (Germaniya) 28-Xalqaro kinofestivalida Gran-priga sazovor boʻlgan; ushbu tanvlovda 40 mamlakatdan 190 ta film bosh mukofot uchun kurashdi. Gran-pridan tashqari film hakamlar hay’ati sovrini bilan ham taqdirlangan. 2018-yil 26-noyabrda film Filmex Tokio kinofestivalida Gran-prini qoʻlga kiritgan. 2018-yil 17-dekabrda film „Chet tilidagi eng yaxshi film“ nominatsiyasida Oskarga daʼvogarlarning qisqa roʻyxatiga kiritilgan.

2019-yilning 2-iyulida Dvortsevoy Amerika kino akademiyasining hakamlar hay’ati aʼzolaridan biriga aylandi (59 ta davlatdan 841 ta boshqa ishtirokchilar bilan birga).

## Oilasi
Xotini Olga Dvortsevaya. Qizlari Veronika Dvortsevaya (1990), Sofiya Dvortsevaya (2003).
## Manbalar
Ismoil Badruddin I

**Said Ismoil Badruddin** (I) bin Mavlono Raj (hijriy 1085-yil Jumodissoni oyining 23-sanasi / milodiy 1676-yilda Hindistonning Jamnagar shahrida vafot etgan) Dovudiy Bohralarning 34-Daʼi al-Mutlaqi lavozimida faoliyat yuritgan. U 33-daʼi Firxon Shujauddindan keyin bu diniy lavozimga tayinlangan. Said Ismoil hijriy 1085 / milodiy 1657-yilda Daʼi al-Mutlaq boʻlgan. Uning Daʼvat davri hijriy 1065–1085 /milodiy 1657–1676-yillar oraligʻiga toʻgʻri keladi. U Mavlono Bharmalning birinchi daʼi avlodi hisoblanadi.

## Taʼlimi
Badruddinning otasi Mavlono Roj uni oʻn ikki yoshga toʻlganida, Ahmadobodga 27-daʼi Dovud bin Qutubshoh huzuriga olib boradi. Dovud Mavlono Rajdan bola haqida soʻraydi va Mavlono Raj bu uning beshinchi oʻgʻli ekanligini aytadi. Dovud Mavlono Rajga :"Sen vijdonan menga molingning beshdan bir qismini taklif qilding, lekin hali oʻgʻillaringning beshdan bir qismini menga taklif qilmading" – deb aytadi. Mavlono Raj bu iltimosdan xursand boʻlib, yosh Ismoilni Dovudga (*[[Xums|Xumus]]*) topshiradi. Dovud Ismoilning taʼlimi bilan shaxsan oʻzi shugʻullanadi. Koʻp yillar oʻtgach, Ismoil avvaliga sakkiz oy Ahmadobodda yashaydi va keyingi toʻrt oyda Jamnagarga qaytib keladi&#x5B; **' &#x5D;</sup>

== Oilasi ==
Mavlono Raj Ismoilni Budi Bay ismli taqvodor ayolga nikohlagan. U Ismoil Badruddinning oʻgʻli va vorisi [[Abduttoyyib Zakiyuddin II|Said Abdutoyyib Zakiyiddin II]] ni dunyoga keltirgan<sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B; **' &#x5D;.

## Faoliyati
Badruddin daʼi boʻlganida yetmish besh yoshda boʻlgan. Yoshi katta boʻlishiga qaramay, u 20 yil rahbarlik qilgan&#x5B; **' &#x5D;</sup>.

Badruddin daʼi boʻlgach, Jamnagarda yangi va ancha tartibga solingan taʼlim muassasasini barpo etadi. Badruddinning oʻzi bu yerda tahsil olgan shogirdlariga koʻplab daʼvat kitoblaridan taʼlim bergan. Oʻttizga yaqin talaba Badruddindan toʻliq taʼlim olgan<sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B; **' &#x5D;.

## Vafoti
Said Ismoil Badruddin hijriy 1085-yil Jumadul-oxir oyining 23-kuni / milodiy 1674-yil toʻqson besh yoshida vafot etgan. Jamnagardagi Mozori Badrida Said Ismoil Badruddin dafn etilgan muqaddas maqbara joylashgan.

## Manbalar

## Havolalar
Qosimxon Zaynuddin

**Said Qosimxon Zaynuddin** (hijriy 1054/1056-yil Jumadul-oxir oyining 23-sanasi /milodiy 1646-yil 25-avgustda Hindistonning Ahmadobod shahrida vafot etgan) Dovudiy Bohralarning 31-Daʼi al-Mutlaq lavozimida faoliyat olib borgan. U 30-daʼi Said Ali Shamsuddindan keyin bu diniy lavozimga tayinlangan.

## Hayoti
Said Zaynuddin hijriy 1056/ milodiy 1646-yilda Daʼi al-mutlaq boʻlgan. Uning Daʼvat davri hijriy 1042–1054/milodiy 1634–1646-yillar oraligʻiga toʻgʻri keladi. U oʻzidan oldingi besh nafar daʼiga xizmat qilgan.

## Nasabi
Said Qosimxonning nasl-nasabi Mavlono Abdulloh va Sad Hasan Pirga borib taqaladi.

## Vafoti
Said Qosimxon Ahmadoboddagi Mozori Qutbiyda dafn etilgan.

## Manbalar

## Havolalar
**The Ismaili, their history and doctrine* by Farhad Daftary (Chapter -Mustalian Ismailism-p.&nbsp;300-310)
Xalilulloh II Ali

**Xalilulloh II Ali** (arabcha: خليل الله الثاني علي) Nizoriy Ismoiliylar jamoasi tarkibidagi Qosim-Shohiy boʻlimining 39-imomi boʻlgan.

Xalilulloh II Ali otasi Nur ad-Dahr Ali 1671-yilda vafot etganida, uning oʻrnini egallagan. U imomlik lavozimida 1680-yil yanvarida yaʼni vafotigacha faoliyat yuritgan. U oʻzidan oldingi al-Mustansir Billoh III maqbarasidagi qabrga dafn etilgan. Xalilulloh II Ali Anjudanda istiqomat qilgan oxirgi Nizoriy imomi edi. Uning vorisi Shoh Nizor II oʻz qarorgohini Kahak qishlogʻiga koʻchirgan.

## Manbalar

## Havolalar

*
Muso Kalimuddin

**Said Muso Kalimuddin ibn Said Zakiyuddin** (hijriy 1122-yil Robiul-oxir oyining 22-sanasi /milodiy 1710/1711-yil 20-iyunda Hindistonning Jamnagar shahrida vafot etgan) Dovudi Bohralarning 36-Daʼi al-Mutlaq (Mutlaq missioner) lavozimida faoliyat olib borgan. U 35-daʼi Said Abduttoyyib Zakiyuddindan keyin bu diniy lavozimga tayinlangan. Uning Daʼvat davri hijriy 1110–1122/ milodiy 1692–1711-yillarga toʻgʻri keladi.

## Oilasi
Said Muso Said Ismoil Badruddin I davrida Said Abdutoyyib Zakiyuddin II va Fotima AaiSohiba oilasida tugʻilgan. Uning ukasi Said Shayx Odam Safiyuddin va uning oʻgʻli Said Nur Muhammad Nuruddin uning davomchilari boʻlgan. Said Muso Kalimuddin Mavlono Tarmal/Bharmal oilasidan edi.

## Hayoti
Said Ismoil Badruddin I Said Musoga taʼlim bergan. Said Muso keyinchalik Said Xonji Fier boshchiligidagi diniy muassasada tahsil olgan. Said Muso otasi daʼi lavozimini egallaganidan keyin boshqaruvda faol rol oʻynagan.

Said Muso Kalimuddin hijriy 1110 / milodiy 1692-yilda Daʼi al-Mutlaq boʻlgan.

Jamnagar hukmdorining taʼqiblari tufayli u yomon ahvolga tushib qolgan, bu uning sogʻligʻini yomonlashtirgan.

## Vorisi
U Said Nur Muhammad Nuruddinni oʻz tashrifi paytida va oʻlim toʻshagida yotgan vaqtida oʻzining vorisi etib tayinlaydi.

## Vafoti
Muso Kalimuddin Hindistonning Jamnagar shahrida dafn etilgan.

## Manbalar

## Havolalar
* Daftary, Farhad, *The Ismaili, Their History and Doctrine* (Chapter -Mustalian Ismailism- p.&nbsp;300-310)
* Lathan, Young, *Religion, Learning and Science*
* Bacharach, Joseph W. Meri, *Medieval Islamic Civilisation*
Umar ibn al-Volid

**Umar ibn al-Volid ibn Abdulmalik** () – Umaviylar shahzodasi, arab-Vizantiya urushlarida Umaviylar qoʻshinlariga qoʻmondonlik qilgan. Otasi al-Volid I () hukmronligi davrida Jund al-Urdun (Iordaniya okrugi) hokim boʻlib xizmat qilgan.

## Hayoti
Umar ibn al-Volid Umaviylar xalifasi al-Volid ibn Abdulmalik va uning ummu al-valadlaridan birining oʻgʻli boʻlgan. Xalifa al-Volid Umarni Jund al-Urdunga hokim etib tayinlagan. 707-yilning noyabr oyida Makkada Haj ziyoratlarini nazorat qilish ham uning zimmasiga yuklatilgan. 710/711-yilda Umar amakisi Maslama ibn Abdulmalik bilan birga Vizantiya hududiga qilingan yurishlarni boshqargan.

## Avlodlari
Umar koʻp ayollar bilan nikoh qurgani va oltmishtacha oʻgʻil koʻrgani uchun „Banu Marvon (Marvoniylar) tulpori“ yoki „Banu Umayya (Umaviylar) ajdodi“ deb atalgan. Xotinlari orasida al-Hakam ibn Abu al-Osning (Umarning otasi tomonidan katta bobosi) nabirasi Ummu Abdulloh binti Habib ham bor edi, ularning Abdulmalik ismli oʻgʻli boʻlgan.

Abdulmalikning oʻgʻli Habib 750-yilda sodir boʻlgan Abbosiylar inqilobidan soʻng Al-Andalusdagi (Pireney yarim oroli) Kordova amirligiga yoʻl olgan U yerda amirlikning asoschisi, Habibning uzoq qarindoshi Abdurahmon I uni Toledo hokimi etib tayinlagan va unga Kordova, Cabra, Rayyu (Malaga va Archidona) va Porcuna atrofidan mulk ajratgan. Uning avlodlari Habibiy urugʻi nomi bilan mashhur boʻlgan nufuzli oila vakillari edi. Shuningdek, Umarning oʻgʻillari Iso va Hafs ham Andalusga koʻchib oʻtgan.

## Manbalar

## Adabiyotlar
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*
Yazid al-Afqom

**Yazid ibn Hisham ibn Abdulmalik** ((); odatda **al-Afqom** ()) — otasi xalifa Hishom ibn Abd al-Malikning, hamda oʻz amakivachchalari, xalifalar al-Valid II va Yazid III hukmronligi davrida harbiy va siyosiy sohalarda faoliyat koʻrsatgan Umaviy sulolasiga mansub shahzoda

## Hayoti
Yazid Umaviylar xalifasi Hishom ibn Abd al-Malikning () va uning sevimli xotini Ummu Hakimning oʻgʻli edi. Ummu Hakim Hishomning bobosi xalifa Marvon I () ning ukasi Yahyo ibn al-Hakamning qizi boʻlgan. Yazidga “al-Afqom” laqabi berilgan.

U 738-yilda Makkaga haj ziyoratini boshqargan boʻlishi mumkin. Biroq boshqa maʼlumotlarga koʻra, bu vazifasni uning ukasi Sulaymon boʻlgan. 741-yilda esa  743-yil oxirida xalifa al-Valid II taxtga o‘tirgach, ko‘p o‘tmay uni qamoqqa olgan. Al-Valid 744-yilda o'ldirildi va Yazid birinchi bo'lib qasoskor xalifa Yazid III ga bayʼat berdi.
## Adabiyotlar
*
*
*
## Manbalar
Abdurahmon ibn Ziyod

**Abdurahmon ibn Ziyod ibn Abihiy** () – 678/679–681-yillarda Umaviylar xalifaligining Xurosondagi hokimi. Viloyat boshqaruvini qoʻlga olgan arab qabilalari ustidan Umaviylar hokimiyatini qayta tiklagan, Xuroson viloyatining moliyaviy masalalarini nazorat qilgan va Damashqdan Umaviylar xazinasiga oʻlpon kelishini taʼminlagan.

## Hayoti
Abdurahmon Umaviylarnig Iroqdagi hokimi Ziyod ibn Abihiyning toʻngʻich oʻgʻli, xalifalikning sharqiy qismlarining amaldagi noibi edi. Xalifa Muoviya I tomonidan Xuroson hokimi etib tayinlangan, bu davr uning akasi Ubaydulloh ibn Ziyodning Iroq va uning sharqiy hududlari, jumladan, Xuroson ustidan hokimlik qilgan davri bilan bir vaqtga toʻgʻri kelgan.

## Manbalar

## Adabiyotlar
* 
* 
* 
*
Aslam ibn Zurʼa al-Kilobiy

**Aslam ibn Zurʼa ibn Amr ibn Xuvaylid as-Soiq al-Kilobiy** () – Basra va Xurosondagi Qays qabilasining koʻzga koʻringan boshligʻi. 675 va 677—679-yillarda Xuroson hokimi boʻlib xizmat qilgan. Xuroson aholisiga ogʻir soliqlar joriy qilgan. Keyinchalik, Qays ibn al-Haysam as-Sulamiy tomonidan hibsga olinib, undan 300 000 kumush dirham undirib olingan. 680/681-yillarda Ahvozdagi xorijiylarning kichik qoʻshinini bostirish uchun yuborilgan, ammo jangda magʻlubiyatga uchragan. Oʻgʻli Saʼid va nabirasi Muslim ham xalifalikda yuqori lavozimlarda xizmat qilgan.

## Ajdodi
Aslamning otasi Zur’a islomdan oldingi davrda (630-yilgacha) faol shaxslardan biri boʻlgan. Bobosining ismi Amr ibn Xuvaylid as-Soiq edi. Katta bobosi Xuvaylid ibn Nufayl chaqmoq urishi (*soiq*) oqibatida halok boʻlgani bois ham „as-Soiq“ deb nom berilgan. Ularning oilasi janubi-gʻarbiy Najddagi (markaziy Arabiston) kuchli Banu Amir qabilasining yetakchi boʻlimlaridan biri Banu Kilobning Amr urugʻi boshliqlari boʻlgan. Zur’aning onasi ar-Ruva esa Banu Amir qabilasining Banu Numayr boʻlimidan edi. Aslamning Yazid ibn as-Soiq, Maʼbad, Horisa va Alas ismli akalari boʻlgan, ular orasida Yazid shoir va Amr ibn Kilob qabilasining taniqli rahbari edi. Zur’a oʻz qabiladoshlari bilan birga taxminan 569-yilda Rahroxon jangida Banu Tamim qabilasiga qarshi jang qilgan, lekin aynan shu jangda oʻldirilgani yoki omon qolgani maʼlum emas.

## Manbalar

## Adabiyotlar
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*
Petyr Baelish

**Petyr Baelish** (laqabi: Littlefinger) amerikalik yozuvchi George R. R. Martinning Muz va olov qoʻshigʻi romanidagi va shu roman asosida suratga olingan Taxtlar oʻyini serialidagi personaj. 1996-yildagi „Taxtlar oʻyini“ filmida koʻrinish bergan Littlefinger (Jimjiloq) qirol Robert Baratheonning kichik kengashi aʼzosi edi. Catelyn Starkning bolalikdagi doʻsti boʻlib u bilan Riverrunda oʻsgan. Keyinchalik personaj „A Clash of Kings“ (1998), „A Storm of Swords“ (2000) va „A Feast for Crows“ (2005) kitoblarida koʻrinish bergan. Personaj „The Winds of Winter“ romanida ham koʻrinish berishi kutilyapti. Littlefingerning asosiy sifatlari uning juda ayyorligidir. Avval boshida kam boylik yoki taʼsirga ega boʻlgan kichik oiladan chiqqan Baelish Kingʻs Landingda kuch va obroʻ qozonish uchun manipulyatsiya, poraxoʻrlik va Riverrunda qoʻlga kiritgan aloqalardan foydalangan.
## Manbalar
Al-Mufaddal ibn al-Muhallab

**Al-Mufaddal ibn al-Muhallab al-Azdiy** () (720-yilda vafot etgan) – Umaviylar qoʻmondoni, 704/705-yillarda Xuroson hokimi boʻlgan, Badgʻis viloyatini zabt etgan va qoʻzgʻolonchilar qoʻl ostidagi Termiz qalʼasini xalifalik nazorati ostiga olgan. Keyinchalik, akasi Yazid ibn al-Muhallabning Iroqdagi Umaviylarga qarshi qoʻzgʻoloni chogʻida noib boʻlgan. Yazid oʻldirilganda Muhallabiylar oilasining boshligʻiga aylangan. Biroq uning ortidan taʼqib qilinib, oradan koʻp oʻtmay Umaviylar qoʻshinlari tomonidan oʻldirilgan.

## Hayoti
Al-Mufaddal Banu Azd qabilasidan al-Muhallab ibn Abu Sufraning oʻgʻli edi. Al-Muhallab 683—698-yillarda Iroqda azoriqa xorijiylarga qarshi urushlarda yetakchi sarkarda, 698—704-yillarda Xuroson hokimi boʻlib xizmat qilgan. Al-Mufaddalning onasi Bahla yoki Bahalla ismli hind ayoli boʻlgan. Uning oʻgay ukasi Yazid ibn al-Muhallab 702-yilda otasining vafotidan soʻng uning oʻrniga Xuroson hokimi etib tayinlangan. Al-Mufaddal Iroqda Umaviylarga qarshi Ibn al-Ash’asning muvaffaqiyatsiz qoʻzgʻolonida isyonchilarga qarshi jang qilgan va ularni magʻlub etgan. Oʻsha vaqtda u xalifa Yazidning dala qoʻshinlari qoʻmondoni vazifasini bajargan.

## Manbalar

## Adabiyotlar
* 
*
Marko Bugarin

**Marko Bugarin** (; 1999-yil 16-avgustda tugʻilgan) – chernogoriyalik professional futbolchi. Toshkentning „Bunyodkor“ klubida markaziy himoyachi ampulasida oʻynaydi.

## Futbolchilik faoliyati
2025-yil 11-yanvarda Oʻzbekiston Superliga ishtirokchisi, Toshkentning „Bunyodkor“ klubi bilan shartnoma imzolagan.
## Manbalar

## Havolalar
* Marko Bugarin Transfermarkt saytida
*
Si-bemol major

**Si-bemol major** (**B-dur** deb ham ataladi) — tonikasi si-bemol notasidan boshlanadigan major tonalligi. Kalitoldi belgilari 2 ta: si-bemol va mi-bemol.
Nota yozuvida quyidagicha yoziladi:
:  {
\omit Score.TimeSignature \relative c' {
  \key bes \major \time 7/4 bes c d es f g a bes a g f es d c bes2
  \clef F \key bes \major
} }


## Manbalar


## Havolalar
Parallel tonalliklar

**Parallel tonalliklar** – biri-biridan kichik tersiya oraligʻida joylashgan, bir xil tovushlar va kalitoldi belgilariga ega boʻlgan major va minor tonalliklar. Tovushlar tarkibi bir xil boʻlsa-da, ularning har biridagi funksiyalar (lad tizimidagi oʻrni) farqlanadi. Masalan:

* Do major – lya minor,
* Re major – si minor,
* Mi-bemol major – do minor.

## Manbalar


## Havolalar
Xotin

**Xotin** (shuningdek, **rafiqa**, **zavja**, **turmush oʻrtoq** deb ham ataladi) — biror erkak nikohidagi ayol.

## Ibrohimiy dinlarda xotin

### Islomda xotin
Islomda ayollar bir qator huquq va majburiyatlarga ega. Nikoh odatda ikki tomonning kelishuvi va shartnoma asosida tuziladi. Baʼzi madaniy anʼanalarga ega oilalarda, ayniqsa, ota-ona yoki katta yoshli qarindoshlar tomonidan tashkil etilgan kelishilgan nikohlar hali ham uchraydi. Bu holat musulmon mamlakatlarida boʻlgani kabi, boshqa davlatlarga koʻchib borgan va oʻz anʼanalarini saqlab qolgan muhojir oilalarda, jumladan, ularning birinchi yoki ikkinchi avlodlari orasida ham kuzatiladi.

Umuman olganda, ayollar hadislarda kelganidek, hijob kabi maxsus kiyimlarni kiyishlari lozim. Ushbu kiyimlar mamlakat madaniyatiga qarab turli shakl va uslublarda boʻlishi mumkin, chunki ularga mahalliy anʼanalar taʼsir koʻrsatadi. Shuningdek, er boʻlajak kelin uchun mahr toʻlashi shart hisoblanadi.

Anʼanaviy islomda ayolga himoyalangan, pokiza va uy-roʻzgʻor hamda oilani boshqaruvchi shaxs sifatida qaraladi. U farzandlarni tarbiyalash va musulmonlarning keyingi avlodini voyaga yetkazishda muhim rol oʻynaydi. Islomda ayolning mulkka egalik qilish yoki ishlash huquqi toʻliq tan olingan boʻlsa-da, uning uyda qolishi afzal koʻriladi. Er xotinining barcha ehtiyojlarini qondirishga majbur, ayol esa, hatto boy boʻlsa ham, oʻz mablagʻini sarflashga majbur emas. Rivoyatlarga koʻra, Muhammad paygʻambar barcha musulmon erkaklarga xotinlariga yaxshi munosabatda boʻlishni buyurgan. Imom Termiziy keltirgan hadisda shunday deyiladi:

Anʼanaga koʻra, oilali ayollar tashqi belgi (masalan, nikoh uzugi) orqali oila qurmagan ayollardan ajratilmaydi. Ammo soʻnggi oʻttiz yil ichida nikoh uzuklari Gʻarb madaniyatidan oʻzlashtirila boshlangan.

## Manbalar

## Havolalar
Mahliyo Sarikova

**Mahliyo Sarikova** – Oʻzbekistonlik ayol futbolchi, hujumchi. Oʻzbekiston ayollar milliy terma jamoasi aʼzosi.

2013-yil oktyabr oyida UEFA ayollar chempionlar ligasida Arsenal ayollar klubiga qarshi oʻyinda bitta gol urgan. 2012-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari saralashining ikkinchi bosqichida Oʻzbekiston terma jamoasining oltita golidan beshtasini urgan. Milliy futzal terma jamoasida ham oʻynagan va 2007-yilgi Yopiq inshootlardagi Osiyo oʻyinlarida bronza medalini qoʻlga kiritgan.

## Xalqaro oʻyinlardagi gollari
*Oʻzbekistonning gollari hisobda birinchida berilgan.*

## Yana qarang
Oʻzbekiston ayollar terma jamoasi futbolchilari roʻyxati

## Manbalar
Saudiya Arabistoni 2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida

**[[Saudiya Arabistoni]] 2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida** 8 nafar sportchilar bilan 4 sport turi boʻyicha ishtirok etdi.

## Sportchilar
Quyida Olimpiada oʻyinlariga yoʻllanma qoʻlga kiritgan sportchilar soni boʻyicha maʼlumot keltirilgan.

## Manbalar

## Havolalar
* Saudiya Arabistoni XOQ rasmiy sayti
Qozoqgeyt

**Qozoqgeyt** — Qozogʻistonning birinchi prezidenti Nursulton Nazarboyevning sobiq maslahatchisi va amerikalik tadbirkor James Giffen atrofidagi janjal.

## Manbalar
Jimmy Swaggart

**Jimmy Lee Swaggart** (*1935-yili mart oyida tugʻilgan .. 01.Juli_2025 †) masihiy qo‘shiqchi, pianinochi, ruhoniy va masihiy kitoblar muallifi.
## Manbalar
Tolibiy

**Tolibiy** ( asrda yashagan) — oʻzbek shoiri.

## Hayoti
Tolibiyning hayoti va ijodi haqida maʼlumotlar juda kam.  asrlarda tuzilgan qoʻlyozma va bosma bayozlarda uningning ishqiy gʻazallaridan namunalar uchraydi. Shuningdek, uning axloqiy-taʼlimiy xarakterga ega ixcham „Tolibnoma“ dostoni bizgacha yetib kelgan. Unda shoir halollik, rostgoʻylik, shirinsuxanlik, insonparvarlik, mehnatsevarlik, imon, diyonat va mustahkam eʼtiqodning ahamiyatini qayd etadi. U islomiy ahkomlarni targʻib qilib, zulm, zoʻravonlik va barcha gʻayriinsoniy xatti-harakatlarni keskin qoralaydi.

## Asarlari

* Tolibnoma

## Manbalar

## Havolalar
Bagatel

**Bagatel** ( – bekorchi, arzimagan narsa) – kichik hajmli, chuqur maʼnoga ega boʻlmagan va ijrosi yengil boʻlgan cholgʻu musiqa asari.

## Manbalar


## Havolalar
Volinka

**Volinka** (yoki **folinka**) — koʻplab xalqlarda uchraydigan qadimiy puflama musiqa asbobi. Volinka Angliyada **bagpayp** () deb nomlanadi.

## Manbalar


## Havolalar
Murabbiy Karter

**Murabbiy Karter** () – 2005-yilda Thomas Carter tomonidan suratga olingan AQSH biografik sport dramasi. Film Richmond maktabi () basketbol murabbiyi Ken Carter haqidagi hayotiy voqeaga asoslangan boʻlib, u 1999-yilda maktab basketbol jamoasini musobaqadan chetlatgani bilan eʼtiborga tushgan. Bu qarorga uning jamoasidagi oʻquvchilarning yomon oʻquv natijalari sabab boʻlgan.

Film 2005-yil 14-yanvarda AQSH namoyish etilgan va 77 million dollar daromad keltirgan. U tanqidchilar tomonidan turlicha baholarga sazovor boʻlgan.

## Rollarda

* Samuel L. Jackson – Murabbiy Ken Carter
* Rob Brown – Kenyon Stone
* Robert Ri'chard – Damien Carter;
* Rick Gonzalez – Timo Cruz;
* Nana Gbewonyo – Junior Battle;
* Antwon Tanner – Worm;
* Channing Tatum – Jason Lyle;
* Ashanti – Kyra;
* Debbi Morgan – Tonya Carter;
* Vincent Laresca – Renny;
* Denise Dowse – Principal Garrison;
* Mel Winkler – Coach White;
* Ray Baker – St. Francis Coach;
* Octavia Spencer – Willa Battle xonim;
* Texas Battle – Maddux;
* Adrienne Bailon – Dominique;
* Dana Davis – Peyton;
* Sonya Eddy – Wormning onasi.

## Manbalar

## Adabiyotlar

* 
* 
* 

## Havolalar

* 
* Coach Carter’s official website
* 
*
Al-Hakam ibn Amr al-Gʻiforiy

**Al-Hakam ibn Amr al-Gʻiforiy** () (670/671-yilda vafot etgan) – islom paygʻambari Muhammadning sahobasi, Umaviylar xalifaligining Xuroson viloyati hokimi. 665-yildan to vafotiga qadar arablarning Movorounnahrga (Oʻrta Osiyo) yurishlariga qoʻmondonlik qilgan. Marv shahrida vafot etgan.

## Hayoti

Al-Hakam ibn Amr Banu Kinona qabilasining Banu Gʻifor urugʻidan Amr ibn Mujadda ibn Hizyom ibn al-Horis ibn Nuayloning oʻgʻli boʻlgan. U islom paygʻambari Muhammadning sahobasi, shuningdek, bir qancha janglarda uning bayroqdorlaridan biri edi. 636-yilda tashkil etilgan Basra shahriga joylashgan, bu yer arablarning garnizon shahri hamda musulmonlarning Sosoniylar davlatiga qilgan bosqinlari uchun boshlangʻich nuqta edi&#x5B; ** &#x5D;. Shaharda Gʻifor qabilasi aʼzolari juda kamchilikni tashkil qilgan. Al-Hakamning ukasi Rofiy Muhammaddan hadis rivoyat qilgan.

## Manbalar

## Adabiyotlar
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*
Isʼhoq ibn Talha

**Isʼhoq ibn Talha ibn Ubaydulloh** (675 yoki 676-yillarda vafot etgan) – Umaviylar xalifaligi hukmronligi ostida Iroqda istiqomat qilgan. Xalifa Muoviya I tomonidan 675 yoki 676-yillarda Xuroson viloyatida moliya ishlarini nazorat qilish vazifasi topshirilgan. Otasi Talha ibn Ubaydallohning boʻlib, uning oʻgʻillari va nabiralari Madina va Kufada musulmon urf-odatlarini keng targʻib qiluvchi kishilar boʻlgan.

## Hayoti
Is’hoq islom paygʻambari Muhammadning koʻzga koʻringan sahobalaridan Talha ibn Ubaydalloh hamda 624-yilda Badr jangida musulmonlar bilan jang qilib halok boʻlgan Quraysh qabilasi aʼzosining qizi Ummu Abon binti Utba ibn Robiyaning oʻgʻli boʻlgan. Talha 656-yili xalifa Aliga () qarshi Tuya jangida Basra yaqinida vafot etgan.

Is’hoq oʻzining tugʻishgan akalari Ismoil va Yahyo bilan birga Kufada istiqomat qilgan. 661-yildan Iroq hukmronligini qoʻliga olgan Umaviy xalifalarining nazariga tushgan. Is’hoq va Ismoil xalifa Ali oilasining tarafdorlaridan biri Hujr ibn Adiyga qarshi guvohlik berganlar orasida bor edi. Hujr 671-yilda Umaviylar xalifasi Muoviya I () tomonidan qatl etilgan. Is’hoq xalifa Muoviyaga singlisi Ummu Is’hoqni uning oʻgʻli va vorisi Yazid I ga () turmushga berishni vaʼda bergan. Keyinchalik singlisini Alining oʻgʻli Hasan ibn Aliga nikohlab bergan. Hasan ibn Ali Muoviya I tomonidan hokimiyatdan agʻdarilgan.

## Manbalar

## Adabiyotlar
* 
* 
* 
* 
* 
*
Zumratjon Nazarova

**Zumratjon Nazarova** (1992-yil 27-mayda tugʻilgan) — oʻzbekistonlik futbolchi, futbol boʻyicha ayollar oʻrtasidagi Oʻzbekiston chempionati „Bunyodkor“ klubi himoyachisi. Futzalchi ham boʻlib, futbol va futzalda Oʻzbekiston sharafini xalqaro miqyosda himoya qilgan.

## Xalqaro musobaqalardagi gollari

## Manbalar
Jonatan Lucca

**Jonatan Lucca** (1994-yil 2-iyunda tugʻilgan) – braziliyalik professional futbolchi, Oʻzbekiston Superligasining „Paxtakor“ klubida yarim himoyachi sifatida oʻynaydi.

## Futbolchilik faoliyati
### A. S. Roma
Lucca 2012-yilning iyul oyida Braziliyaning Internacional jamoasidan Italiyaning Roma klubi tarkibiga oʻtgan. Roma klubida chexiyalik murabbiy Zdeněk Zeman qoʻl ostida oʻynagan. Garchi u mavsum davomida ligada hech qachon maydonga tushmagan boʻlsa-da, Jonatan 2012-13-yilgi mavsum Roma klubining deyarli asosiy jamoasida mashgʻulot olib borgan va A Seriyaning 13 oʻyinida aspsoy tarkibning qaydnomasidan oʻrin olgan. Jonatan 2014-yilda Braziliyaning „Atletiko Paranaense“ jamoasiga ijaraga berilgan.

### Athletico Paranaense
Lucca 2014-yilda Campeonato Paranaenseda Parana shtati ligasida debyut qilgan va u yerda 4 ta oʻyinda maydonga tushgan. 2015-yil iyul oyida Athletico Paranaense bilan doimiy shartnoma imzolagan. U 2015-yilda Parana jamoasida oʻynashni davom ettirgan va mavsum davomida 5 ta oʻyinda maydonga tushgan.

### Osiyo
Lucca 2015-yilgi Hindiston Superligasida ishtirok etgan, Zico qoʻl ostidagi FC Goa klubiga ijara asosida oʻtgan.

### Portugaliya
2018-yilning 6-iyunida Lucca Portugaliyaning B-SAD klubiga uch yillik shartnoma asosida oʻtgan. 2020-yil yanvar oyida u Farense jamoasi bilan shartnoma imzolagan va 2020-21-yilgi Primeira Ligada ishtirok etgan.

### Norvegiya
Bir necha oy klubsiz faoliyat olib borgach, Lucca Norvegiyaning Eliteserien ligasi ishtirokchisi Stabæk klubi bilan shartnoma imzolagan.

### Portugaliyaga qaytib kelishi
2023-yilning 30-avgustida Portugaliyaning yangi tashkil etilgan klubi, Liga 2 ishtirokchisi AVS SAD jamoasi Lucca bilan mavsumiy shartnoma imzolaganini eʼlon qilgan. Uch kundan soʻng u „União de Leiria“ga qarshi safarda 2:1 hisobida gʻalaba qozongan Rikardo Dias oʻrniga zaxiradan maydonga tushgan.

### Paxtakor
2025-yilning 12-yanvarida Lucca Oʻzbekiston Superligasining ishtirokchisi „Paxtakor“ klubi bilan bir yillik shartnoma imzoladi.

## Shaxsiy hayot
Luccaning akasi Cristian Lucca ham professional futbolchi.

## Yutuqlari
### Klub
**[[A.S. Roma]]**
* Italiya kubogi sovrindori: 2012–13
**FC Goa**
* Hindiston Superligasida ikkinchi oʻrin: 2015

## Manbalar
Yahyo ibn Abdulloh

**Yahyo ibn [[Abdullog al-Mahd|Abdulloh]] ibn [[Hasan ibn Hasan|al-Hasan]] ibn ibn [[Hasan ibn Ali|al-Hasan]] ibn [[Ali]] ibn [[Abu Tolib ibn Abdulmuttalib|Abu Tolib]]** (; –803) — 792-yilda Daylamda Abbosiy xalifa Horun ar-Roshidga qarshi qo‘zg‘olonda boshchilik qilgan Aliylar va Zaydiy yo‘lboshchisi. Keyinchalik taslim bo‘lishga majbur bo‘lsa-da, uning harakati Daylamning olisdagi tog‘larida zaydi islomining yoyilishiga turtki bo‘ldi. Taslim bo‘lganidan so‘ng, dastlab unga katta hurmat ko‘rsatildi, biroq Horun uning obro‘si va maqsadlaridan chuqur shubhalanib, uni Bag‘dodga chaqirtirib oldi. U yerda Yahyo umrining qolgan qismini zindonda o‘tkazdi. 802-yilda Barmakiy Jaʼfar ibn Yahyo uning qochishiga ko‘maklashdi, ammo Yahyo qo‘lga olindi. Bu voqea bir paytlar Horunning eng yaqin hamrohlari bo‘lgan Barmakiylarning qatl etilishiga sabab bo‘ldi. Yahyo zindonda vafot etdi, ehtimol bu 803-yilda yuz bergan.
## Adabiyotlar
* 
* 
## Manbalar
Maftuna Shoyimova

**Maftuna Shoyimova** (1999-yil 1-yanvarda tugʻilgan) — oʻzbekistonlik futbolchi, Futbol boʻyicha ayollar oʻrtasidagi Oʻzbekiston chempionatining „Sevinch“ klubi va Oʻzbekiston ayollar milliy futbol terma jamoasi yarim himoyachisi.

## Xalqaro musobaqalardagi gollari

## Manbalar
Al-Jarroh ibn Abdulloh

**Abu Uqba al-Jarroh ibn Abdulloh al-Hakamiy** () – arab zodagoni, Hakamiy qabilasi sarkardasi. VIII asr boshlarida Basra, Seyiston, Xuroson, Armaniston va Eron Ozarbayjoni hokimi boʻlib xizmat qilgan. Xazarlarga qarshi yurishlari bilan mashhur boʻlgan va 730-yilda Ardabil jangida vafot etgan.

## Faoliyati
Tarixchi Balozuriy Axmad ibn Yahyoning maʼlumotlariga koʻra, al-Jarroh Jund al-Urdunnda (Iordaniya harbiy okrugi) tugʻilgan. 696-yilda Sufyon ibn al-Abrod al-Kalbiy va Abdurahmon ibn Habib al-Hakamiyga ergashib Iroqqa kelgan boʻlishi mumkin. Abdurahmon ibn Habib va al-Jarroh Banu al-Hakam ibn Saʼd al-Ashira qabilasidan boʻlgan. 701-yilda al-Jarroh Ibn al-Ash’as qoʻzgʻoloniga qarshi kurash olib borgan.

706 yoki bir necha yildan keyin, Iroq hokimi Hajjoj ibn Yusuf qoʻl ostida Basraga hokim etib tayinlangan va 715-yilda Yazid ibn al-Muhallab Hajjojning oʻrnini egallaguniga qadar ushbu lavozimda xizmat qilgan. Yazid ham, shuningdek, al-Jarrohni Xurosonga joʻnab ketishidan oldin Iroqda oʻzining noibi etib tayinlagan. 717-yilda xalifa Umar II (hukmronligi 717–720) uni Xuroson va Seyiston hokimligida Yazidning vorisi deb eʼlon qilgan. Al-Jarroh 719-yilning mart yoki aprel oylariga qadar Xurosonda qolgan. Bu lavozimda 17 oy davomida faoliyat olib borgan, biroq islom dinini qabul qilgan mahalliy aholiga nisbatan yomon munosabatda boʻlgani bois uning ustidan shikoyat tushgan va shu sababli ishdan boʻshatilgan. Soʻngra al-Jarrohning oʻrnini Abdurahmon ibn Nuaym al-Gʻomidiy egallagan. 720-yilda Iroqqa qaytgach, al-Jarroh Maslama ibn Abdulmalik bilan birga Yazid ibn al-Muhallab qoʻzgʻolonini bostirishda kurashgan boʻlishi mumkin.

## Manbalar

## Adabiyotlar
* 
* 
* 
* 
* 
*
Xolid Solih al-Turays

**Xolid Solih at-Turays** (1987-yil 30-aprelda tugʻilgan) – Saudiya Arabistoni futbol hakami. 2016-yildan beri FIFA hakamlari roʻyxatida, 2023-yildan esa videoassistent sifatida ham faoliyat yuritib kelmoqda.

## Biografiya
2014-yil sentyabr oyidan boshlab Saudiya Pro ligasidagi ilk mashhur oʻyinlarini boshqargan.

Uning birinchi xalqaro oʻyini 2018-yil 16-oktyabrda Bahrayn va Myanma oʻrtasidagi oʻrtoqlik oʻyini boʻlgan.

2020-yilning fevral oyida OFK kubogi saralash oʻyinida maydonga tushdi, Bu uning xalqaro miqyosdagi birinchi oʻyini edi. Bir necha yil oʻtgach, 2022-yil sentyabr oyida ushbu musobaqaning chorak finalida ham hakamlik qildi. Oʻsha yilning aprel oyida Osiyo Chempionlar Ligasida ilk bor maydonga tushdi.

2022-yilgi U-23 Osiyo chempionatida guruh oʻyinini boshqargan taniqli turnirda ilk tajribasini orttirgan. Keyinchalik 2022-yilgi Osiyo oʻyinlarida guruh oʻyinida ham peshqadam boʻldi. Yil oxirida 2023-yilgi U-17 jahon chempionatida OFK delegatsiyalarida videohakam sifatida ham ishlagan.

Bundan tashqari, 2023-yil 27-mayda Tunis birinchi ligasining pley-off bosqichida CS Sfax va Étoile Sportive du Sahel oʻrtasidagi oʻyinda mehmon sifatida ishtirok etgan.

2024-yilgi Osiyo Kubogida Muhammad al-Hoish bilan birga boʻlgan yordamchilari Xalaf ash-Shammariy va Yosir al-Sultondan iborat jamoani boshqaradi.

Futbol boʻyicha 2024-yilgi Oʻzbekiston Kubogi finalini boshqargan.

## Manbalar
Al-Muhallab ibn Abu Sufra

**Abu Said al-Muhallab ibn Abu Sufra al-Azdiy** () (taxminan 632-yilda tugʻilgan702-yilda vafot etgan) – Azd qabilasidan boʻlgan arab sarkardasi. 640-yillarning oʻrtalaridan to vafotiga qadar Roshidun, Umaviy va Zubayriy xalifalari qoʻl ostida janglarda qatnashgan. Ketma-ket Pars (685–686), Mosul, Armaniston va Ozarbayjon (687–688) va Xuroson (698–702) viloyatlarida hokimlik qilgan. Muhallabiylar nomi bilan mashhur boʻlgan al-Muhallabning avlodlari oʻta nufuzli oilalardan biri boʻlib, ushbu oilaning koʻp aʼzolari Umaviy va Abbosiy xalifalari davrida yuqori lavozimlarda xizmat qilgan, shuningdek, oʻsha davrning taniqli olimlari boʻlishgan.

## Hayoti
Al-Muhallab taxminan 632-yilda tugʻilgan. Aksar manbalarga koʻra, uning otasi Abu Sufra Azd qabilasidan boʻlgan. IX asr tarixchisi Balozuriy uning nufuzli oilalardan biriga mansub ekanini taʼkidlagan. Biroq IX asr tarixchisi Abu Ubaydaning soʻzlariga koʻra, Abu Sufra forslik toʻquvchi boʻlib, Ummonga koʻchib oʻtgan va Basraga joylashgan. Ushbu manbaga koʻra, u janglarda koʻrsatgan jasorati tufayli Azd qabilasi tomonidan shu qabila aʼzosi sifatida qabul qilingan. Azd qabilasi Ummonda Islomdan oldingi davrlardan buyon hukmronlik qilgan va shu sababli *Azd Ummon* deb atalgan. Qabilaning bunday nomlanishiga sabab ularni gʻarbiy Arabistonda joylashgan Azd Sarat qabilasidan ajratib turish boʻlgan.

## Izohlar

## Manbalar

## Adabiyotlar
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*