2013-yilgi XPQ suzish boʻyicha Jahon chempionati

**2013-yilgi XPQ suzish boʻyicha Jahon chempionati** – XPQ suzish boʻyicha Jahon chempionatining yettinchi marotaba oʻtkazilishi boʻlib, 2012-yilgi Yozgi Paralimpiadaa oʻyinlaridan keyingi nogironligi boʻlgan sportchilar uchun eng yirik xalqaro suzish musobaqasi edi. U Kanadaning Monreal, Kvebek shahrida 12-avgustdan 18-avgustgacha boʻlib oʻtdi. Chempionatda 57 xil mamlakatdan taxminan 530 nafar sportchi ishtirok musobaqalarda ishtirok etgan. Tadbir Monrealdagi Jan Drapeau bogʻida joylashgan Jan Drapeau suv sporti majmuasida boʻlib oʻtdi. 172 ta musobaqa oʻtkazildi va 43 ta yangi jahon rekordi oʻrnatildi.

## Joylashuvi

2013-yilgi Xalqaro Paralimpiya Qoʻmitasi suzish boʻyicha Jahon chempionati Monrealning sharqida joylashgan [Jan Drapeau bogʻi]]dagi Jan Drapeau suv sporti majmuasida boʻlib oʻtdi. Majmua uchta ochiq havzali suzish basseynini oʻz ichiga oladi, ularning barchasi musobaqadan oldin qayta taʼmirlangan.

## Yoritilishi
2013-yilgi XPQ yengil atletika boʻyicha jahon chempionatidagidek, XPQ final bosqichlarini ParalympicSport. TV orqali jonli efirga uzatishni davom ettiradi. Birlashgan Qirollikda Channel 4 kanali suzish havzasi boʻyida sharhlar bilan Paralimpiya veb-saytida jonli efir va ertalab Channel 4da kunlik bir soatlik televizion yangiliklar dasturi orqali parasportga sodiqligini davom ettirdi. Braziliyada translyatsiya Globo-Sport TV tomonidan taqdim etildi, shuningdek baʼzi Yevropa Radioeshittirish Ittifoqi mamlakatlari ham chempionatlarni efirga uzatdi.

## Musobaqalar

### Tasniflash
Sportchilarga har bir musobaqa uchun ularning nogironligi asosida tasnif belgilanadi, bu esa bir xil qobiliyatdagi sportchilar oʻrtasida adolatliroq raqobatni taʼminlaydi. Suzish uchun tasniflar quyidagilardan iborat:
* Koʻrish nogironligi
** S11-S13
* Aqliy nogironlik
** S14
* Boshqa nogironlik turlari
** S1-S10 (erkin usul, chalqancha usulda suzish va butterfly)
** SB1-SB9 (brass usulida suzish)
** SM1-SM10 (aralash usulda suzish)

Jismoniy nogironligi boʻlgan sportchilar uchun tasnif S1 (ogʻir nogironlik) dan S10 (yengil nogironlik) gacha, koʻrish nogironligi boʻlgan sportchilar uchun esa S11 (toʻliq koʻr) dan S13 (qisman koʻr) gacha boʻladi. Koʻr sportchilar qoraytirilgan koʻzoynaklardan foydalanishlari shart etib belgilangan.

### Sport jadvali

## Medallar jadvali
Chempionat davomida mamlakatlarning qoʻlga kiritgan medallari.

### Bir nechta musobaqalarida medal sovrindori boʻlgan sportchilar
2013-yilgi chempionatda koʻplab ishtirokchilar bir nechta musobaqalarda medallarni qoʻlga kiritdilar. Quyidagi sportchilar besh va undan ortiq oltin medalni qoʻlga kiritdilar.

## Asosiy voqealar

### 1-kun (12-avgust)
2013-yilgi Jahon chempionatlarining birinchi medalining taqdimoti Irlandiyalik Darragh McDonald tomonidan 400 metrga erkin usulda suzish S6 toifasida oltin medalni qoʻlga kiritganida amalga oshgan. Oʻyinlardagi birinchi jahon rekordi kunning ertalabki vaqtida, chempionatlarning toʻrtinchi seriyasida, soat 9:18 da roʻy berdi, Rossiyalik Konstantin Lisenkov 100 metrga chalqancha usulda suzish S8 musobaqasida 1:04.12 natija koʻrsatib, uch yil oldin Eyndxovenda oʻrnatgan oʻz rekordini yangiladi. Bu ertalabki saralash bosqichida yangilangan uchta jahon rekordidan biri edi, qolgan ikkitasi Neli Miranda Errera (Meksika) tomonidan ayollar oʻrtasida 50 metrga erkin usulda suzish S4 va Olga Sviderska (Ukraina) tomonidan ayollar oʻrtasida 200 metrga erkin usulda suzish S3 musobaqalarida oʻrnatildi.

Tushki sessiya davomida beshta yangi jahon rekordi oʻrnatilgan. Chempionatlarning eng yorqin sportchilaridan biri boʻlgan Belorusiyalik Ihar Boki SM13 200 metrga aralash usulda suzish finalida jahon rekordini yangiladi. Keyin bir soat ichida yana ikkita rekord yangilandi: Lisenkovning ertalab oʻrnatgan 100 metrga chalqancha usulda suzish S8 boʻyicha rekordi bir kun ham davom etmadi va u oltin medalni qoʻlga kiritish uchun oʻz vaqtidan 0,70 soniya yaxshiladi; Britaniyalik Josef Craig esa 400 metrga erkin usulda suzish S7 boʻyicha jahon chempionligini 4:39.13 natija bilan qoʻlga kiritib, Paralimpiya yoʻllanmasini qoʻlga kiritidi. Kunning soʻnggi uchta poygasida yana ikkita yangi jahon rekordi oʻrnatildi. Yangi Zelandiyalik Sophie Pascoe 100 metrga erkin usulda suzish S10 boʻyicha 1:00.15 natija koʻrsatdi, Britaniyalik sportchi Jessica-Jane Applegate esa 200 metrga erkin usulda suzishda 2:09.88 natija qayd etib, Irlandiyalik Bethany Firthni magʻlub etdi.

Boshqa medallardan, oʻyinlarning bir qator yulduzlari birinchi kuni oʻzlarining birinchi oltin medallarini qoʻlga kiritdilar. Ukrainalik Dmitro Vinohradets erkaklar oʻrtasida 200 metrga erkin usulda suzish S3 musobaqasi boʻyicha muvaffaqiyati bilan oʻzining yettita oltin medalining birinchisini qoʻlga kiritdi, uning jamoadoshi Olga Sviderska esa ayollar estafetasida shunday muvaffaqiyatga erishdi, ammo ertalabgi rekord natijasidan ancha pastroq natija koʻrsatdi. Avstraliyalik Matthew Cowdrey 100 metrga erkin usulda suzish S9 boʻyicha chempionatdagi beshta oltin medalining birinchisini qoʻlga kiritdi, ayollar poygasida esa Britaniyalik Stephanie Millward toʻrtta oltin medalining birinchisini qoʻlga kiritdi. Yangi Zelandiya birinchi kunda yana bir muvaffaqiyatga erishdi: Mary Fisher 100 metrga chalqancha usulda suzish S11 bahsida gʻalaba qozonib, oltin medallar seriyasini boshladi. Braziliyalik Andre Brasil 100 metrga erkin usulda suzish S10 boʻyicha gʻalaba qozonib, ikki karra Paralimpiya va jahon chempioniga aylandi, bu unvonni u 2008-yilda Pekindagi Olimpiadadan beri ushlab turgan. AQSh ham birinchi kunda muvaffaqiyatga erishdi: Roy Perkins (50 metrga butterfly usulda suzish S5), Rebecca Anne Meyers (200 metrga aralash usulda suzish SM13) va Cortney Jordan (400 metrga erkin usulda suzish S7) umumiy uchta medal jamgʻarishdi, ammo birinchi kuni medal jadvalida oltita oltin medal bilan Ukraina yetakchilik qildi.

## Ishtirok etgan mamlakatlar
Quyida chempionatda ishtirok etishga rozi boʻlgan mamlakatlar va ularning soʻralgan sportchilar soni roʻyxati keltirilgan.
*  (11)
*  (1)
*  (20)
*  (1)
*  (3)
*  (3)
*  (29)
*  (28)
*  (1)
*  (21)
*  (1)
*  (10)
*  (3)
*  (1)
*  (8)
*  (4)
*  (2)
*  (2)
*  (7)
*  (1)
*  (12)
*  (35)
*  (12)
*  (3)
*  (18)
*  (4)
*  (1)
*  (1)
*  (7)
*  (7)
*  (19)
*  (13)
*  (2)
*  (1)
*  (2)
*  (1)
*  (14)
*  (2)
*  (12)
*  (7)
*  (4)
*  (7)
*  (6)
*  (2)
*  (46)
*  (2)
*  (3)
*  (3)
*  (11)
*  (5)
*  (20)
*  (6)
*  (1)
*  (52)
*  (1)
*  (30)
*  (1)

## Izohlar

## Manbalar

## Havolalar
* Rasmiy veb sayti