F31 (toifa)

**F31** – nogironlar atletikasidagi oʻtirgan holda uloqtirish boʻyicha tasnif (bu yerda „F“ soʻzi „maydon“ (field) maʼnosini bildiradi, lekin sakrash turlari bundan mustasno). Paralimpiyada ushbu sinf faqat bolgʻa uloqtirish musobaqasida qatnashadi.

## Taʼrifi
Ushbu tasnif nogironlar atletikasi uchun moʻljallangan. Avstraliya Paralimpiya qo‘mitasi ushbu sinfni „Ogʻir kvadriplegiya“ sifatida taʼriflaydi.

## Tarixi
Ushbu tasnif Xalqaro Paralimpiya qo‘mitasi tomonidan yaratilgan boʻlib, uning tashkil etilishi 2003-yilga borib taqaladi. Oʻshanda „aniq, ishonchli, barqaror va ishonarli sportga yoʻnaltirilgan tasniflash tizimlarini ishlab chiqish va ularni amalga oshirishni qoʻllab-quvvatlash va muvofiqlashtirish“ maqsadi qoʻyilgan edi.

## Natijalar va qoidalar
Ushbu toifadagi sportchilar uloqtirish uchun maxsus ramkali oʻrindiqlardan foydalanadilar. Ramka faqat ikkita shaklda boʻlishi mumkin: toʻrtburchak yoki kvadrat. Har bir yon tomon kamida  uzunlikda boʻlishi kerak. Oʻrindiqning orqa qismi pastroq yoki tekis boʻlishi lozim, balandligi esa  dan oshmasligi kerak (bu balandlikka har qanday yostiq yoki qoʻshimcha qoʻyilgan narsalar ham kiradi). Sportchilar barqaror holatni taʼminlashlari uchun oyoq plitalaridan foydalanishlari mumkin, ammo ulardan itarish uchun ishlatish taqiqlanadi. Ramkaga tayanch sifatida qoʻshimcha tayanchlar oʻrnatish mumkin, ular xavfsizlikni taʼminlash va barqarorlik uchun xizmat qilishi kerak. Tayanchlar qattiq materiallardan (masalan, poʻlat yoki alyuminiy) tayyorlanishi va harakatsiz boʻlishi lozim. Orqa tayanch yostiqli boʻlishi mumkin, lekin qalinligi  dan oshmasligi kerak va hech qanday harakatchan qismi boʻlmasligi zarur. Ramkada qoʻl uchun maxsus joy (bar) ham boʻlishi mumkin. U toʻgʻri, dumaloq yoki kvadrat kesimli, bir yaxlit boʻlakdan iborat boʻlishi kerak. Sportchi barni ishlatishga majbur emas, u ramkaning istalgan qismidan ushlashi mumkin. Ramka musobaqa oldidan tekshiriladi – bu tekshiruv chaqirish xonasida yoki musobaqa maydonida amalga oshiriladi. Odatda sportchiga oʻz oʻrindigʻini tayyorlash uchun taxminan 3 daqiqa vaqt beriladi.

Sportchilar faqat oʻtirgan holda uloqtirishlari kerak. Egilgan yoki boshqa pozitsiyalardan uloqtirish taqiqlanadi, chunki bu oyoqlarning ishlashiga imkon berishi va ustunlik yaratishi mumkin. Uloqtirish vaqtida oyoqlar oʻrindiqqa tegib turishi shart. Boshqa holatda, uloqtirish qoidabuzarlik sifatida qayd etiladi. Qoʻllarga lenta yopishtirish mumkin emas. Sportchini ramkaga mahkamlash uchun ishlatiladigan barcha tasma va bogʻlovchilar elastik boʻlmasligi kerak. Uloqtirish jarayonida sportchi ramkani bogʻlovchi elementlarga tegmasligi shart. Koʻrinish bilan bogʻliq sabablar tufayli, rasmiylar sportchilardan kiyimlarini tartibga keltirishni yoki ichkariga tiqishni talab qilishlari mumkin. Jahon chempionatlarida uloqtirish boʻyicha dastlab 3 urinish beriladi, soʻngra eng yaxshi 8 nafar sportchiga yana 3 urinish taqdim etiladi. Boshqa musobaqalarda esa tashkilotchilar xohlagan holatda yoki shu formatda, yoki barcha ishtirokchilarga 6 ta ketma-ket urinish berishi mumkin.

## Tasniflanish
Serebral falaj yoki shunga oʻxshash nogironligi boʻlgan sportchilar para-atletika musobaqalarida qatnashish uchun dastlab tasniflashdan oʻtishlari kerak. Bunda ularning mushak koordinatsiyasi maxsus tekshiruv orqali va sportdagi amaliy koʻnikmalari, masalan, aravachani itarish yoki uloqtirish orqali baholanadi. Shundan soʻng sportchining qaysi toifada qatnashishi toʻgʻrisida qaror qabul qilinadi. Tasniflash holati „Tasdiqlangan“ yoki „Qayta koʻrib chiqiladigan“ boʻlishi mumkin. Toʻliq panelga kira olmaydigan sportchilar uchun „Muvaqqat“ tasniflash mavjud; bu faqat vaqtincha koʻrsatkich sifatida qabul qilinadi va asosan past darajadagi musobaqalarda qoʻllaniladi.

## Musobaqalar

## Shuningdek qarang

* Para-atletika tasnifi
* Yozgi Paralimpiya oʻyinlarida atletika

## Manbalar