Accenture

**Accenture plc** – Dublin shahrida joylashgan, axborot texnologiyalari IT xizmatlari va konsaltingga ixtisoslashgan Irlandiya professional xizmatlar kompaniyasi. Fortune Global 500 kompaniyasi 2022-yilda 61,6 milliard dollar daromad olgani haqida xabar berdi. Accenture kompaniyasining hozirgi mijozlari orasida Fortune Global 100 roʻyxatining 91 tasi va Fortune Global 500ʼning toʻrtdan uch qismidan koʻprogʻi bor.

Julie Sweet 2019-yil 1-sentabrdan beri Accenture kompaniyasining bosh direktori lavozimida ishlab kelmoqda U 2009-yildan beri Dublin Irlandiya shahrida tashkil etilgan.

## Tarix

### Shakllanish va dastlabki yillar
Accenture 1950-yillarning boshida Arthur Andersen buxgalteriya firmasining biznes va texnologiyalar boʻyicha konsalting boʻlimi sifatida boshlagan, u General Electric uchun Kentukki shtatining Louisville shahridagi Appliance Parkda kompyuter oʻrnatish boʻyicha texnik-iqtisodiy asoslash ishlarini olib borgan va bu GE oʻrnatilishiga olib kelgan.

### Artur Andersendan ajralish
1989-yilda Artur Andersen va Andersen Consulting Andersen Worldwide Société Cooperative AWSCʼning alohida boʻlinmalariga aylandi. 1990-yillar davomida Andersen Consulting va Arthur Andersen oʻrtasida keskinlik kuchaygan. Andersen Consulting har yili Arthur Andersenga oʻz foydasining 15 foizini toʻlab turardi. 1989-yildagi boʻlinishning sharti shundan iborat ediki, AA yoki AC, boshqasiga 15 foiz toʻlaydi). Ushbu bahs 1998-yilda Andersen Consulting oʻsha yil va kelgusi yillar uchun 15% transfer toʻlovini garovga qoʻyib, AWSC va Arthur Andersenga qarshi shartnomani buzganlik uchun daʼvo qoʻyganida avj oldi. 2000-yil avgust oyida Xalqaro Savdo Palatasi bilan kelishilgan xulosasi natijasida Andersen Consulting AWSC va Arthur Andersen bilan barcha shartnomaviy aloqalarni uzdi. Arbitraj kelishuvining bir qismi sifatida Andersen Consulting garovdagi summani (keyin 1,2 mlrd dollar) toʻlagan. Arthur Andersenga topshirildi va uning nomini oʻzgartirishi talab qilindi, natijada obyekt Accenture deb oʻzgartirildi.

### Accenturening paydo boʻlishi
2001-yil 1-yanvarda Andersen Consulting oʻzining hozirgi nomi „Accenture“ni qabul qildi. „Accenture“ soʻzi „kelajakka urgʻu“ soʻzidan olingan. „Accenture“ nomi kompaniyaning Oslodagi Norvegiya vakolatxonasining daniyalik xodimi Kim Petersen tomonidan ichki tanlov natijasida taqdim etilgan.

2001-yil 19-iyulda Accenturening birlamchi ommaviy taklifi IPO har bir aksiya uchun 14,50 dollarga baholangan va aksiyalar Nyu-York fond birjasida savdoni boshladi; Goldman Sachs va Morgan Stanley uning bosh anderrayterlari boʻlib xizmat qilgan. Accenture aksiyalari kunni 15,17 dollarga yakunlagan, kunning eng yuqori ko‘rsatkichi 15,25 dollarni tashkil qilgan. IPOning birinchi kunida Accenture qariyb 1,7 milliard dollar yigʻgan.

### 2000-yillar: Bermuda shtab-kvartirasi
2002-yil oktyabr oyida Kongressning Bosh Buxgalteriya Ofisi (GAO) Accentureʼni soliq toʻlanadigan joy sifatida kiritilgan toʻrtta ochiq federal pudratchidan biri sifatida aniqladi. Qolgan uchtasi, Accentureʼdan farqli oʻlaroq, soliq toʻlanadigan joyga qayta qoʻshilishdan oldin Qoʻshma Shtatlarga qoʻshilgan va shu bilan AQSh soliqlarini pasaytirgan. Tanqidchilar, xususan sobiq CNN jurnalisti Lou Dobbs Accenture kompaniyasining Bermudaga qoʻshilish qarorini AQShning soliqdan qochish nayrangi sifatida xabar qilishdi, chunki ular Accentureni AQShda joylashgan kompaniya deb hisoblashgan. GAOning oʻzi Accentureni AQShda joylashgan kompaniya sifatida tasdiqlamadi.

Accenture 2003-yilda Britaniya Milliy Sogʻliqni saqlash Xizmati (NHS) uchun IT-ni taʼmirlash loyihasi bilan shugʻullangan va 2006-yilda kechikishlar va ortiqcha xarajatlar bilan bogʻliq kelishmovchiliklar tufayli shartnomadan chiqqanida sarlavhalarga aylangan. Buyuk Britaniya hukumati oxir-oqibat besh yil oʻtib, xuddi shu sabablarga koʻra loyihadan voz kechgan.

### 2010-yillar: Irlandiya bosh qarorgohi
Accenture 2009-yil 26-mayda direktorlar kengashi kompaniyaning tashkil etilgan joyini Bermudadan Irlandiyaga oʻzgartirishini bir ovozdan maʼqullaganini va **Accenture plc.**ga aylanishini eʼlon qildi.

2012-yilda Accenture Irlandiya Respublikasida atigi 3,5% soliq toʻlagani maʼlum boʻldi, ammo Buyuk Britaniya korporatsiyasi uchun oʻrtacha 24%.

2014-yil yanvar oyida Accenture HealthCare.gov uchun bosh pudratchi sifatida CGI Group oʻrniga tanlangan 1, 2019-yilgacha HealthCare.gov uchun doimiy texnik xizmat koʻrsatish, dasturiy taʼminotni ishlab chiqish va texnologik yordam koʻrsatish uchun 563 million dollarlik shartnoma imzolagan.

2014-yil aprel oyida Accenture Italiyada joylashgan ilgʻor tahliliy dasturiy taʼminot poydevori boʻlgan i4C Analyticsni sotib olgan, u mijozlarga foydalanish uchun qulay tahlil ilovalari orqali murakkab biznes muammolarini hal qilishda yordam berishga ixtisoslashgan.

2015-yil iyul oyida Qoʻshma Shtatlar Mudofaa vazirligi Cerner Leidos va Accenture kompaniyalariga Elektron Sogʻliqni Saqlash Rekordlari boʻyicha yirik shartnomani topshirgan. Qiymati 4,33 milliard dollarlik shartnoma 55 ta shifoxona va 600 ta klinikaga xizmat koʻrsatadi. Accenture Federal Xizmatlari va Leidos konfiguratsiya boʻyicha mutaxassis roli oʻynaydi, Cerner esa bosh pudratchi hisoblanadi. 2015-yilda kompaniyaning Hindistonda 150 000 ga yaqin AQShda 48 000 va Filippinda 50 000 ga yaqin xodimlari bor edi.

2017-yil 29-avgustda Apple Inc kompaniyasi Accenture bilan iOS biznes dasturiy taʼminotini yaratish boʻyicha hamkorlikni eʼlon qilgan.

2018-yil iyun oyida Accenture firma 7 500 nafar bojxona va chegarani qoʻriqlash xodimlarini yollash uchun undirayotgan summa boʻyicha tortishuvlarga sabab boʻlgan. 297 million dollarlik shartnomaga koʻra, Accenture AQSh hukumatidan har bir ishga yollash uchun qariyb 40 000 dollar undirar edi, bu oʻrtacha ofitserning yillik maoshidan koʻproqdir. 2018-yil dekabr oyida DHS Bosh inspektor boshqarmasi tomonidan eʼlon qilingan hisobotga koʻra, Accenture shartnomaning birinchi oʻn oyi davomida 13,6 million dollar toʻlagan. Ular 5 yil davomida 7 500 nafar yollanma shartnoma maqsadiga qarshi ikkita agentni yollashgan. Hisobot ʻʻboshqaruv ogohlantirish" sifatida eʼlon qilingan boʻlib, unda zudlik bilan eʼtibor qaratish lozim boʻlgan muammo koʻrsatilib,ʻʻAccentureni joylashtirishga koʻproq vaqt ketgani va vaʼda qilinganidan kamroq imkoniyatlar taqdim etilgan" taʼkidlangan. Shartnoma 2019-yilda bekor qilingan.

2019-yil yanvar oyida bosh direktor Per Nanterme sogʻligi sababli oʻz lavozimini tark etgan. U isteʼfoga chiqqanidan yigirma kun oʻtib, yoʻgʻon ichak saratoni tashxisi qoʻyilgach, 59 yoshida Fransiyada vafot etgan. Bosh moliya direktori David Rowland vaqtincha bosh direktor etib tayinlangan. 2019-yil iyul oyida Accenture Shimoliy Amerika kompaniyasining ilgari bosh direktori boʻlgan Julie Sweet 2019-yil sentabrdan boshlab firmaning yangi bosh ijrochi direktori etib tayinlangan.

### 2020-yillar
2020-yil 7-yanvarda axborot manbalari Accenture Symantecning 300 kishilik Kiberxavfsizlik xizmatlari bo‘linmasini Broadcomdan sotib olishga rozi bo‘lgani haqida xabar bergan. 200 million dollarlik xarid 2020-yil aprel oyida yakunlangan.

2020-yil fevral oyida Accenture avgust oyining oxirigacha ommaviy axborot vositalari auditini toʻxtatishni rejalashtirayotganini eʼlon qilgan. Kompaniya, shuningdek, Jean-Marc Ollagnierning Yevropa boʻyicha bosh direktori etib tayinlanganini eʼlon qilgan.

2020-yil aprel oyida Accenture IT va operatsion texnologiyalarga (OT) ixtisoslashgan Amerikada joylashgan Revolutionary Security Kiberxavfsizlik kompaniyasini sotib olganini eʼlon qildi.

2020-yil may oyida Accenture Kanadadagi Konsalting va Texnologik xizmatlar provayderi Callisto Integration va Ahmadobodda joylashgan Byte Prophecy maʼlumotlar tahlili kompaniyasini sotib olganini eʼlon qildi.

2020-yil sentabr oyida Accenture 3 milliard dollar ajratdi va Accenture Cloud First deb nomlangan bo‘limni yaratdi. Xuddi shu oyda kompaniya Janubiy Avstraliyaning Adelaida shahrida joylashgan markazda, Lot Oʻn toʻrtinchida joylashgan binolarni tashkil etishlarini eʼlon qildi.

2021-yil 1-fevralda Accenture Imaginea Technologies, bulutli va tezkor ishlab chiqish kompaniyasini sotib oldi. Ushbu xarid, shuningdek, Cloud First boʻlinmasini mustahkamlaydi. 2021-yil 16-fevralda Accenture Infinity Worksni sotib olgan.

2021-yil 22-aprelda Accenture Cygni, bulutli, toʻliq stek ishlab chiqaruvchi kompaniyani sotib oldi.

2021-yil 22-avgustda Accenture IT xizmatlari provayderi Trivadis AGni sotib oldi.

2021-yil avgust oyida Accenture Devid Drogani Accenture Interactive (keyinchalik Accenture Song deb o‘zgartirilgan) bosh ijrochi direktori etib tayinlangan.

2021-yil sentabr oyida Accenture AQShda joylashgan Taʼminot Zanjiri Boshqaruvi va strategiyasi boʻyicha konsalting firmasi hamda ijro va tarqatish yechimlariga ixtisoslashgan tizim integratori Blue Horseshoe Solutions Inc.ni sotib olingan.

2022-yil aprel oyida Accenture Londonda joylashgan Avieco barqarorlik boʻyicha Konsalting kompaniyasini sotib olgani eʼlon qilindi.

2022-yil aprel oyida Accenture o‘zining bo‘linmalaridan biri Accenture Interactiveni Accenture Song sifatida o‘zgartirib, barcha xaridlarini bitta brend ostida birlashtirgan. Shuningdek, u Argentinada joylashgan maʼlumotlarga asoslangan biznes Ergo va barqaror rivojlanish boʻyicha konsalting va muhandislik kompaniyasi Greenfishni 2022-yil aprel oyida sotib olgan.

2022-yilning may oyida Accenture Myunxenda joylashgan Akzente Barqarorlik Boʻyicha Konsalting kompaniyasini sotib olganini eʼlon qildi.

2022-yil iyun oyida Accenture Yaponiyaning logistika texnologiyalari xizmatlari provayderi Transcom ITS va Avstriyaning bank sektoriga yo‘naltirilgan Texnologik xizmat ko‘rsatuvchi Allgemeines Rechenzentrum GmbH (ARZ)dan Operatsion va Raqamli Muhandislik texnologiyalari imkoniyatlarini sotib oldi. Shuningdek, u 2022-yil iyun oyida texnologiya boʻyicha maslahat va boshqariladigan xizmatlar provayderi boʻlgan Advocate Networks kompaniyasini sotib oldi.

2022-yil iyul oyida Accenture bulutli konsalting kompaniyasi, Solvera Solutionsni oshkor etilmagan summaga sotib oldi. 2022-yil avgust oyida Accenture bulutli maʼlumotlar bilan shugʻullanuvchi Tenbu firmasini nomaʼlum summaga sotib oldi.

2022-yil noyabr oyida Accenture Tokioda joylashgan maʼlumotlar fanlari kompaniyasi Albert Incni sotib olgani eʼlon qilindi.

## Xizmatlar va operatsiyalar

Biznes quyidagi tarzda tashkil etilgan:

* *Accenture Strategy and Consulting* biznes strategiyasi, texnologiya strategiyasi, operatsiyalar strategiyasi xizmatlari. hamda texnologiya, biznes va boshqaruv konsalting xizmatlarini taqdim etadi;
* *Accenture Song (sobiq Digital and Interactive)* raqamli marketing, tahliliy va mobillik xizmatlarini taqdim etadi;
* *Accenture Technology* asosiy eʼtiborni texnologik dasturiy taʼminot, joriy etish, yetkazib berish va tadqiqot va ishlanmalarga, shu jumladan, rivojlanayotgan texnologiyalar uchun texnologik laboratoriyalariga qaratadi;
* *Accenture Operations* xizmatlarini yetkazib berishning „xizmat sifatida“ modeliga eʼtibor qaratadi. Bunga biznes jarayonlari autsorsingi, IT xizmatlari, bulut xizmatlari va boshqariladigan operatsiyalar kiradi.

## Marketing, brending va identifikatsiya

2011-yilda Accenture oʻzining „Yuqori samaradorlik yetkazib berildi“. 2015-yilda Interbrand brend boʻyicha Konsalting kompaniyasi Accenture oʻzining strategiya, konsalting, raqamli, texnologiya va operatsiyalar boʻlimlarining brendingi va marketingiga eʼtibor qaratganini taʼkidladi. 2021-yil holatiga koʻra, Interbrand Accenture kompaniyasini eng yaxshi global brendlar roʻyxatida 32-oʻrinni egalladi.

Kompaniya Graphik shriftidan keng foydalangan holda standartlashtirilgan brending tizimidan foydalanadi.

1999-yildan boshlab firma madaniyati San-Fransiskoda joylashgan xodimi James Sanchez tomonidan, taxallus bilan boshqariladigan *Bigtime Consulting* veb-komikasi tomonidan parodiya qilingan.

## Mukofotlar va eʼtirof

* 2021-yilda Accenture Global 2000 reytingida 169-oʻrinni egallagan;
* 2021-yilda firma Diversity Inc tomonidan Diversity boʻyicha 50 ta eng yaxshi kompaniya roʻyxatida 2-oʻrinni egallagan;
* 2022-yilda Ethisphere instituti Accentureʼni 15-marta tan oldi;
* *Fortune* jurnali Accentureni 2009-yildan 2022-yilgacha ishlash uchun 100 ta eng yaxshi kompaniyalardan biri deb eʼtirof etdi, uni 2022-yilda oltinchi oʻringa qoʻygan;
* 2021-yilda Accenture Fortune Global 500 roʻyxatida 258-oʻrinni egallagan;
* 2021 va 2022-yillarda *Fortune* uni dunyodagi eng mashhur axborot texnologiyalari xizmatlari kompaniyasi deb atadi.

## Moliyaviy maʼlumotlari

## Manbalar