open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Akast

**Akast** () — Iolk qiroli Peliyning oʻgʻli, fessaliy siklidagi yunon mifologiyasining qahramoni. Argonavtlar safarida va Kalidon ovida qatnashgan, Peley tomonidan oʻldirilgan.

## Mifologiyada
Akast podshoh Iolk Peliy va uning rafiqasi (Anaksibiya, Biantning qizi yoki Filomaha, Amfion va Niobening qizi), uch, toʻrt yoki besh *Peliadning ukasi boʻlgan*. Peliy jiyani Yasonni „Argo“ kemasida Kolxidaga Oltin qoʻy junini olish uchun yuborganida, Akast Yasonga ergashdi. Psevdo-Gigin bu borada amakivachchalar doʻst boʻlganligini, Valeriy Flakk va Rodoslik Apolloniyga sxoliylar muallifi — Akast otasining irodasiga qarshi argonavtlar safiga qoʻshilganini koʻrsatadi. Safar tavsiflarida bu qahramon statist kabi koʻrinadi. Shahzoda uyiga eson-omon qaytganidan koʻp oʻtmay, Peliy Yasonning xotini Medeyaning fitnalari tufayli oʻz qizlari tomonidan oʻldiriladi. Keyin Akast Yasonni quvib chiqardi (muqobil versiyaga koʻra, u oʻz ixtiyori bilan surgunga ketgan) va Iolk shohi boʻldi. Otasining xotirasiga oʻyinlar bilan hashamatli dafn marosimlarini uyushtirdi.

Akast Ovid tomonidan Etoliyadagi dahshatli kalidon choʻchqasi ovining ishtirokchisi sifatida tilga olingan. Uning nomi bilan yana bir hikoya bogʻliq. Qirol Iolka qaynotasini tasodifan oʻldirgan Eakidni Peley duoyibadidan tozaladi. Akastning xotini Peleyni sevib qoldi va unga his-tuygʻularini izxor qildi, lekin u uni rad etdi; keyin u eriga Peley uni yoʻldan ozdirmoqchi boʻlganligini aytdi. Akast Pelion togʻida ov qilish uchun Eakidni oʻzi bilan olib ketdi va u yerda Eakid uxlab yotganida uning qilichini sigir goʻngiga yashirib uni tashlab ketdi. Peleyga kentavrlar hujum qildi. U qurolsiz qolib, Xiron yordami tufayli qochib qutula oldi va shundan keyin u Iolkni boʻron bilan oldi va Akastni xotini bilan birga oʻldirdi.

Psevdo-Apollodor Akastning rafiqasini Astidamiya, Pindar deb, Aristofanga sxoliylar muallifi esa — Ippolita deb aytadi. Akastning qizlari Steropa, Sfenela va Laodamiya boʻlgan.

Plutarx Mnasigiton tilga olgan antik mualliflardan biri Akastni Iolkning emas, balki Fer shohi deb ataydi; Iolkda, uning soʻzlariga koʻra, Akastning amakivachchasi Admet hukmronlik qilgan.

## Sanʼatda
Maʼlumki, antik rassom Mikon Afinadagi Akastni Dioskurlar ibodatxonasida saqlanayotgan suratlaridan birida boshqa Argonavtlar bilan birga tasvirlagan. Pavsaniyning soʻzlariga koʻra, „bu rasmda rassomning barcha diqqati Akast va Akastning otlariga qaratilgan“. Qahramon tomonidan marhum ota xotirasiga bagʻishlangan musobaqalar koʻpincha tarixiy davr shoir va sanʼatkorlarining eʼtiborini tortgan. Stesixor ular haqida yozgan, bu oʻyinlar Apollon Amykleysky (rassom Batikl) taxtining oyogʻida va Olympiyada saqlangan Kipsel sandigʻida tasvirlangan.

Akast Kalidon ovining boshqa ishtirokchilari orasida antik vazalardan birida tasvirlangan.

## Manbalar


## Havolalar
* 
* 
* 
* 
* 
* 
## Adabiyotlar
* Seeliger K. Akastos 1 // Roscher W. Ausführliches Lexikon der griechischen und römischen Mythologie. — 1886. — Bd. I, 1. — Kol. 208—209.
* Toepffer J. Akastos 1 // Paulys Realencyclopädie der classischen Altertumswissenschaft. — 1893. — Bd. I, 1. — Kol. 1157—1158.
Shtumsdorf sulhi

**Shtumsdorf sulh** — 1635- yil 12-sentabrda, Shvetsiya va Hamdoʻstlik oʻrtasida qirollik Prussiyaning Shtum shahridan janubda joylashgan Stumsdorf qishlogʻi yaqinida 26 yarim yil muddatga tuzilgan sulh.

## Tarix
1635-yil bahorida, Altmark sulhi 1600-1629-yillardagi Polsha-Shved urushini tugatdi va harbiy harakatlarni qayta boshlashga tayyorgarlik boshlandi. Shvetsiya va Hamdoʻstlik oʻrtasida urush holati eʼlon qilindi. Biroq, aslida, u hech qachon boshlanmadi, chunki Fransiya Shvetsiyaning ittifoqchisi boʻlib, Hamdoʻstlikka bosim oʻtkazishga shoshildi, shunda u sulhni uzaytirishga rozi boʻldi. Muzokaralarda vositachi 1634-1636 -illarda Polsha sudida boʻlgan fransuz diplomati Klod dʻAvo edi.

Oʻttiz yillik urushda qatnashish bilan band boʻlgan Shvetsiya hududiy imtiyozlarga rozi boʻldi. Hamdoʻstlik Polsha-Shved urushining soʻnggi oʻn yilliklarida (1600-1629) yoʻqolgan hududlarni qaytardi. Ammo sulh Shvetsiya va uning Oʻttiz yillik urushdagi ittifoqchilari (Fransiya, Angliya va Gollandiya) uchun ham foydali boʻldi, bu ularga Hamdoʻstlik bilan yuzaga kelishi mumkin boʻlgan mojarodan qoʻrqmasdan Gabsburglarga qarshi harbiy operatsiyalarga eʼtibor qaratishga imkon berdi.

Stumsdorf shartnomasiga muvofiq, sulh 26 yarim yilga uzaytirildi. Shvetsiya Daugava shimolidagi Livoniyani Riga bilan vaqtincha ushlab turdi, ammo katoliklar uchun diniy erkinlikni kafolatlashi kerak edi. Shvetsiya, shuningdek, Gustav II Adolfning qirollik va gersoglik Prussiyadagi zabtlarini rad etdi, Hamdoʻstlik Shvetsiya dushmanlarini qoʻllab-quvvatlamaslik sharti bilan Boltiqboʻyi portlari va oʻtgan yillarda bosib olingan kemalardan, yigʻim olish huquqini berdi. Vladislav IV Shvetsiya taxtiga boʻlgan daʼvolaridan rasman voz kechdi.

1655-yil iyul oyida Charlz X Gustavning Polsha-Litva Hamdoʻstligiga bostirib kirishi bilan Stumsdorf sulhini buzdi.

## Yana qarang

* Altmark sulh
* Polsha-Shved urushi (1600-1629)
* shved suv toshqini

## Manbalar

## Adabiyotlar

* *Wejle C.* Sveriges politik mot Polen 1630-1635. — Uppsala, 1901-yil
Fokshan sulhi

**Fokshan sulhi** () — Ruminiya va Markaziy kuchlar oʻrtasidagi harbiy harakatlarni tugatgan kelishuv 1917-yil 9-dekabrda Ruminiyaning Foksan shahrida imzolangan.

## Tarix
Ruminiya 1916-yil avgust oyida Transilvaniyani qoʻlga kiritish uchun Avstriya-Vengriyaga hujum qilib, Birinchi Jahon urushiga kirdi. Biroq, Markaziy kuchlar 1916-yil sentabr oyida Buxarestni egallab, 1916-yil dekabriga kelib Ruminiya hududining taxminan uchdan ikki qismini egallab, muvaffaqiyatli qarshi hujumni boshladilar. Ruminiya hukumati Yassiga chekinishga majbur boʻldi, ammo koʻplab rus qoʻshinlari tufayli Ruminiyaning toʻliq qulashi oldi olindi.

## Sulh
1917-yil Oktabr inqilobidan keyin, Rossiyada fuqarolar urushi boshlandi va Rossiya hukumati Ruminiyadan qoʻshinlarni olib chiqishni boshladi. 1917-yil 4 va 5-dekabrda RSFSR Markaziy kuchlar bilan ikkita sulh bitimini imzoladi, ular keyinroq (15-dekabr) toʻliq sulhga erishdi va Leon Trotskiy va Adolf Ioffe boshchiligida Markaziy kuchlar bilan tinchlik muzokaralari boshlandi. Brestda, Rossiya tomonidan qoʻllab-quvvatlanmagan Ruminiya hukumati tinchlik soʻrashga majbur boʻldi. Ruminiya frontidagi fransuz harbiy vakillari (general Bertelotning shtab-kvartirasi Yassi shahrida edi) avstro-nemislar bilan muzokaralarni boshlashga rozi boʻlishdi va 1917-yil 20-noyabrda (3-dekabr) dala marshal Makkensen va archgersok Jozef unga murojaat qilishdi.. haqida. Ruminiya frontining bosh qoʻmondoni general Shcherbachev Rossiya-Ruminiya va Germaniya-Avstriya birlashgan qoʻshinlari oʻrtasida sulh tuzish boʻyicha muzokaralarni darhol boshlash taklifi bilan. Muzokaralar ikki kundan keyin Ruminiyaning asosiy mudofaa chizigʻi oʻtgan Siret daryosi yaqinidagi Focsani (Foksani) shahrida boshlandi.

Muzokaralar natijasida 1917-yil 9-dekabrda (26-noyabr) sulh imzolandi. Bu sulh Ruminiyaning Germaniya, Avstriya-Vengriya, Bolgariya va Usmonli imperiyasi bilan boʻlgan urushlarini toʻxtatdi.

## Oqibatlar
Janglar tugagan boʻlsa-da, Ruminiyaning koʻp qismi sulhdan keyin Markaziy kuch ishgʻoli ostida qoldi. 1918-yil may oyida Ruminiya hukumati haqoratli Buxarest shartnomasini imzoladi, unga koʻra Ruminiyadan Dobrudja provinsiyasini berish va markaziy kuchlarga koʻplab iqtisodiy imtiyozlar berish kerak edi.

1919-yilda Versal shartnomasiga binoan Ruminiya, Germaniyaga berilgan hududiy imtiyozlardan voz kechdi. Ruminiyaning Avstriya-Vengriyaga bergan imtiyozlari, 1919-yildagi Sen-Jermen shartnomasi va 1920-yildagi Trianon shartnomasida, 1919-yildagi Neyisk shartnomasida Bolgariyaning imtiyozlari bekor qilindi.
## Manbalar
El Pardo shartnomasi

**El Pardo** **shartnomasi** — 1778-yil 11-martda, Ispaniya qirollik qarorgohida El Pardoda Portugaliya qirolichasi Mariya I va Ispaniya qiroli Karl III oʻrtasida imzolangan shartnoma. Shartnomaning maqsadi, Tordesillalar va undan keyingi shartnomalar shartlariga rioya qilmaslik natijasida yuzaga kelgan uzoq muddatli hududiy nizolarni, hal qilish edi. Shartnomadan oldin darhol Sharqiy missiyalar hududida, zamonaviy Urugvay va qisman Paragvay hududida mojarolar, shuningdek, 1761-1763-yillardagi va 1776-1777-yillardagi Ispaniya-Portugal urushlari sodir boʻldi.

Bitimning asosiy obʻekti Tordesilla shartnomasini buzgan holda, portugal banderantlari tomonidan tortib olingan yerlarni, Janubiy Amerika qaʼrida birlashtirish edi. Yangi shartnoma, avvalgi shartnomalarda qoʻllangan uti possidetis tamoyili asosida qurilgan. Natijada, Portugaliya hukmronligi zamonaviy Braziliya hududigacha kengaydi, portugallar esa Afrika mulklaridan voz kechishga majbur boʻlishdi — tovon sifatida Mariya I Karl III ga Annobon va Fernando Po orollarini (zamonaviy Bioko), shuningdek, Niger va Ogowe daryolari orasidagi Gvineya qirgʻoqlarini berdi.

## Adabiyotlar

* Muso, Bernard; *Ispaniyaning Janubiy Amerikadagi qudrati, 1730-1806-yillar;* (Kornel universiteti kutubxonasi, 2010 (ed);
* Marley, Devid; Amerika urushlari: *Gʻarbiy yarim shardagi qurolli toʻqnashuvlar xronologiyasi;* (ABC-Clio, 2008-yil nashri.);

## Yana qarang

* Amerika inqilobiy urushi
* San-Ildefonso shartnomasi (1777)

## Havolalar

* WHKMLA: Ispaniya Gvineyasi, 1781-1885
* Jahon davlat arboblari: Ekvatorial Gvineya
Epsilon Gridlar

&nbsp;04<sup>ch</sup>&nbsp;16<sup>m</sup>&nbsp;29,03<sup>s</sup> −59°&nbsp;18&prime;&nbsp;7,76&Prime;
**e Gridlar** () — bizdan taxminan 59 yorugʻlik yili uzoqlikda joylashgan Retikulum yulduz turkumida joylashgan qoʻsh yulduz.

## Xususiyatlari
Tizim bir-biridan 240 AU masofada joylashgan ikkita yulduzdan iborat.

### e Toʻrlar B
2006-yilda tizimda optik teleskopda ajratib boʻlmaydigan ulkan obyekt mavjudligi tasdiqlandi. Bu sirt harorati 9000 dan 17000 daraja Kelvingacha boʻlgan oq mitti boʻlib chiqdi.

### e Gridlar A
Asosiy komponent K2 IV spektral turiga ega boʻlgan toʻq sariq subgigantlar sinfiga kiradi. massasi 1,2 quyosh massasi va diametri 6,6 quyosh massasi. Yorqinligi taxminan 4,6 quyosh. Yulduzning yoshi taxminan 10 milliard yil deb baholanadi.

## Sayyora tizimi
2000-yilda astronomlar jamoasi *e Grid* tizimida sayyora topilganligini eʼlon qildi. Uning minimal massasi taxminan 1,43 Yupiter massasini tashkil qiladi. e Grid b ota-yulduz atrofida taxminan 1,18 AU masofada aylanadi. Quyoshdan Yer va Mars oʻrtasidagi orbitagacha boʻlgan masofaga teng. Sayyora 415 kun yoki 1,13 yil ichida toʻliq aylanish qiladi.

## Yulduzga yaqin muhit
Quyidagi yulduz tizimlari *e Grid tizimidan* 20 yorugʻlik yili masofasida joylashgan:

## Yana qarang

* Retikuli yulduz turkumidagi yulduzlar roʻyxati

## Manbalar

## Havolalar

* SIMBAD astronomik maʼlumotlar bazasi )
* Solstantsiya  )
* sayyora tizimlari
Eta Kita

&nbsp;01<sup>ch</sup>&nbsp;08<sup>m</sup>&nbsp;35,39<sup>s</sup> −10°&nbsp;10&prime;&nbsp;56,16&Prime;
ē Kita 3,46 kattalikdagi yulduz boʻlib, osmonda oddiy koʻz bilan koʻrinadi. Bu massasi va radiusi mos ravishda 1,7 va 14,3 quyoshga teng boʻlgan toʻq sariq gigant. Yulduzning sirt harorati taxminan 4528 kelvinni tashkil qiladi. Yulduzning yorqinligi quyosh nuridan 77 martadan ortiqroqdir.

## Xususiyatlari
**Eta Kita** (ē Ceti, Eta Ceti) bizdan taxminan 124 yorugʻlik yili uzoqlikda Ketus yulduz turkumida joylashgan yulduzdir. Yulduz atrofida kamida ikkita sayyora aylanadi.

## Sayyora tizimi
2014-yilda Lik observatoriyasi astronomlari tizimdagi ikkita sayyora topilganini eʼlon qilishdi. Ikkalasi ham gaz gigantlari va ehtimol 2:1 orbital rezonansda. Sayyoralarning orbitalari ota-yulduzdan 1 AU dan ortiq masofada boʻlishiga qaramay, ularning atmosferalarining yuqori qatlamlarining harorati Merkuriy sirtidan issiqroq, bu ē Ceti ning yuqori yorqinligi bilan bogʻliq. Sayyoralarning kashfiyoti Doppler spektroskopiyasi yordamida amalga oshirildi. Lik rasadxonasida tizimni kuzatish 2000-yildan beri olib borilmoqda. Quyida sayyoralarning xarakteristikasining qisqacha jadvali keltirilgan.

## Yana qarang

* Ketus yulduz turkumidagi yulduzlar roʻyxati

## Manbalar

## Havolalar

* ē Kita Quyoshdan tashqari sayyoralar entsiklopediyasida )
* ķ Kita Planetary Systems veb-saytida
* Obnarujeni dve planeti-giganta u yarkoy zvezdi eta KitaEta Ceti yorqin yulduzi yonida ikkita ulkan sayyora topildi. (2014-yil 29-iyul). 2016-yil 16-iyunida olindi.
Xurramshox-sulton

**Xurramshoh Sulton** (oʻzbek ) (1501 - 1511) - Shayboniylar xonligi oʻzbek xonligi vakili. Balx hokimi edi. Oʻzbek Shayboniylar sulolasining asoschisi Shayboniyxonning (1500-1510) oʻgʻli , koʻchmanchi oʻzbeklar davlati asoschisi Abulxayrxonning (1428-1468) nevarasi. Tarixchilar ularni Chingiziylar, Xon Shibon orqali Jochining uchinchi oʻgʻlining avlodlari deb ataydilar, biroq ularning hech biri Shibon avlodi boʻlmagan.

Oʻzbek Shayboniylar sulolasining asoschisi Shayboniyxonning (1500-1510) uchta oʻgʻli boʻlib, ulardan biri Xurramshoh Sulton edi. Xurramshoh Sultonning onasi Xonzoda Begim edi. U Amir Fargʻonaning qizi, amir Temurlan Umar-Shayx Mirzoning chevarasi , Mo'gʻullar saltanati asoschisi Boburning opasi edi.

Tarix fanlari doktori R. Rahmanalieva o'rgangan, “Shayboniyxon Samarqandda Boburni qamal qilganda, Bobur oʻzining singlisi malika Xonzoda Begimni “joni uchun toʻlov” evaziga xonga bergan, u shundan keyin Shayboniyxonning haramiga tushib, oʻgʻlini dunyoga keltiradi. Xurramshoh Sulton shu bilan birga, Shayboniyxon har doim kanizagiga ishonchsizlik bilan to'lib-toshgan va bir muncha vaqt o'tgach, unga ajrashishga ruxsat bergan. Keyinchalik Xonzoda Begim fors shohi Ismoil I saroyiga kelib, keyinroq ukasi Bobur huzuriga qaytib keldi.

1506-yilda Shayboniyxon Xurramshoh Sultonga Balx viloyatini berdi.

## Eslatmalar

## Adabiyotlar

* Bobur nomi zamonaviy tilga tarjimasi M. F. Oxundov nomidagi Ozarbayjon Milliy kutubxonasi, 2011-yil
* Roziya Galiyevna Mukminova. 16-asr Oʻzbekistonda agrar munosabatlar tarixiga oid: “Vaqf-name” materiallari asosida. Oʻzbekiston SSR fani, 1966 - Jami bet: 352
* Oleg Mixaylovich Lugovoy. Sharq hukmdorlari: ma'lumotnoma, 4-jild. SPD “A. S. Fridman, 2007-yil
* Tursun Ikramovich Sultonov. Oq kigizda ko'tarilgan: Chingizxon avlodlari. Dayk-Press, 2001-yil - Jami sahifalar: 273
AB Aravachi

&nbsp;04<sup>ch</sup>&nbsp;55<sup>m</sup>&nbsp;45<sup>s</sup> +30°&nbsp;33&prime;&nbsp;04&Prime;

**AB Aravachi** () — Auriga yulduz turkumidagi yulduz. Orion oʻzgaruvchan yulduz. Yulduz astronomik meʼyorlarga koʻra hali yosh va uning atrofida chang va gazdan iborat protoplanetar disk aylanadi. 2008-yilda astronomlar uning suratini olishdi, bu esa taqa shaklidagi boʻshliqni aniqladi. Tadqiqotchi Ben Oppenxaymer (*Ben Oppengeymer*) fikriga koʻra, bu fakt paydo boʻlayotgan ekzosayyora yoki jigarrang mitti mavjudligini koʻrsatishi mumkin. Agar shunday boʻlsa unda hosil qiluvchi obyekt Yupiterning 5 dan 37 gacha massasiga ega boʻlishi kerak.

470 St. yil (140 dona) Quyoshdan uzoq masofasida joylashgan. Bu asosiy ketma-ketlikning issiq mitti A sinfidir. Yulduz oq rangga ega va yoshi 1 milliondan 3 million yilgacha.

## Yana qarang

* Auriga yulduz turkumidagi yulduzlar roʻyxati
* protoplanetar disk
* sayyora tizimi
* TW Hydra
* 2M1207

## Manbalar

## Havolalar
* Астронет
* The New York Times 
* Астрономическая база данных SIMBAD
* Звёздный каталог VizieR
Afina festivali

**Afina festivali** () — maydan oktabrgacha Afina va Epidavrda boʻlib oʻtadigan yillik sanʼat festivali. 2005-yilgacha u faqat Afinadagi Herod Attikus odeonida va Epidavrdagi qadimiy teatrda oʻtkazildi. 2006-yildan beri festival oʻtkaziladigan joy manzillari: Agios Ioannis Rendis, koʻchasi, 260 sanoat binosi.
1955-yildan beri oʻtkazib kelinmoqda. Afina festivali Gretsiyadagi eng mashhur festivallardan biri hisoblanadi. U musiqa, teatr va boshqa madaniy tadbirlarni oʻz ichiga oladi.

Festival „Hellenic Festival SA“ tomonidan tashkil etilgan. Direktorlar kengashi raisi — Yorgos Laukos.

2019-yildan beri festivalning badiiy rahbari rejissor Katerina Evangelatou () hisoblanadi.

## Joylar

* Gerod Attikusning Odeoni
* Afinadagi „Megaron“ konsert zali
* „Texnopolis“
* Pireos, 260
* „THEATRON“, „Yunon makon“ madaniyat markazi
* Bios
* Benaki muzeyi
* „Scholeion teatri“
* Epidavrdagi teatr
* Epidavrning qadimgi kichik teatri

## Manbalar

## Havolalar
Oq niqob

**Oq niqob** — Belgorod shahridagi koʻcha sanʼati festivali. Birinchi festival 2014-yilning 5-7-sentabr kunlari boʻlib oʻtdi.

Festival shahar hokimligining Madaniyat boshqarmasi tomonidan qoʻllab-quvvatlanadi.

Festival tashabbuskori „Introvert“ badiiy klubi rahbari Tatyana Klimachkova edi: "Biz yashayotgan ushbu qiyin davrda odamlarga hayotning eng kutilmagan joyda paydo boʻlishi mumkin boʻlgan juda rang-barang tomoni borligini eslatish juda muhimdir va ijodkorlikning oʻzida nur va shodlik olib yuruvchi buyuk kuch ekanligini eslatib oʻtamiz. Bu gʻoya Madaniyat boshqarmasi tomonidan qoʻllab-quvvatlandi va koʻcha sanʼati festivali shahar koʻchalarini toʻldirdi.

Eng avvalo festival yoz faslidan soʻng dam olgan, koʻngli koʻtarilgan, kuch va quvvatga toʻlgan bolalarga moʻljallangan. Festivalda teatr tomoshalaridan tortib, katta kursida sheʼr oʻqish va toʻxtagan joyingizda raqsga tushishgacha boʻlgan barcha sanʼat turlari oʻrin olgan.

## Yana qarang

* Platonov sanʼat festivali
* Oq shahar (festival)

## Manbalar

## Havolalar

* Belgorodda „Oq niqob“ koʻcha sanʼati festivali boʻlib oʻtdi (aif.ru)
Entoriya

**Entoriya** () — qadimgi Rim mifologiyasining qahramoni. Rim dehqonining qizi. Qishloq xoʻjaligi xudosi Saturn (Krona)dan Yanus, Gimn, Faust va Feliks ismli toʻrt nafar oʻgʻil koʻrgan.

Saturn bir marta odam qiyofasida Entoriyaning otasining oldiga borganida va uni uyda mehmondoʻstlik bilan kutib olishgan. Shu vaqtda Saturn Entoriyaga zoʻravonlik ishlatgan va undan toʻrt nafar oʻgʻil farzand dunyoga kelgan. Xudo Entoriyaning otasiga uzumni qanday qilib toʻgʻri yetishtirish, parvarishlash va undan sharob tayyorlashni oʻrgatdi va unga oʻrgatganlarini qo'shnilariga ham o'rgatishni buyurdi. Dehqon xudoning aytganini qilib, qoʻshnilariga ham  oʻrgatdi. Biroq yangi ichimlikni ichib qattiq mast boʻlib qolgan qishloq ahli buni zahar deb oʻylab, qoʻshnisini toshboʻron qilib oʻldirgan. Shundan keyin uning nevaralari ya'ni Entoriyaning o'g'illari ham qaygʻudan oʻzlarini osdilar.

Ancha yillar o'tgach, rimliklar orasida vabo tarqala boshlandi. Delfiy orakul esa rimliklarga bu kasallik Saturnning jinoyati uchun jazo ekanligini aytdi. Lutasiy Katul esa o'z xalqidan gunohni yuvish uchun Tarpeya qoyasida ibodatxona va to'rtta yuzli qurbongoh qurishni buyurdi. Bu yerdagi to'rtta yuz, Entoriyaning qurbon boʻlgan toʻrt oʻgʻli yoki toʻrt faslga nisbatan ishlatiladi.

Umuman olganda, Entoriya va uning otasining sharob ishlab chiqashi, birinchi sharob ishlab chiqaruvchi — Ikaria haqidagi qadimgi yunon afsonasini takrorlaydi.

## Manbalar

## Adabiyotlar

* Leonhard Shmits (1870). "Entoriya". Smitda Uilyam (ed.). Yunon va Rim biografiyasi va mifologiyasi lug'ati. 2.
Enotr

**Enotr** () — qadimgi yunon mifologiyasidagi personaj. Arkadiya qiroli Likaonning kenja oʻgʻli. Otasi oʻgʻillarining soniga koʻra mamlakatni 22 qismga boʻlgan. Enotr oʻz xizmatchisidan norozi bo'lib, Peloponnesni tark etishga qaror qildi. U katta akasi Niktimdan pul va odam soʻradi. Enotr filoni jihozlab, boshqa bir ukasi Pevketiy bilan birga Italiyaga joʻnab ketdi. Pevketiy oʻz odamlari bilan Yapigiya yarim oroliga tushdi. Enotr esa yoʻlida davom etib, Avzoniya koʻrfazining sohiliga, keyinchalik Enotriya deb nomlangan hududga kelib tushdi. Shundan keyin buyerdagi xalq uning nomi bilan enotrlar deb ataldi. Bu sayohat Troya urushidan 17 avlod oldin boʻlib oʻtgan va koloniyalarni joylashtirish uchun birinchi yunon ekspeditsiyasi hisoblangan.

## Manbalar

### Havolalar

* 
*
Yesterday

„**Yesterday**“ () — „The Beatles“ ingliz guruhi ijro etgan qoʻshiq. Qoʻshiqni Paul McCartney yozgan, ammo Lennon–McCartney muallif oʻlaroq koʻrsatilgan. „Yesterday“ ilk bor 1965-yilning avgustida „Help!“ albomida eʼlon qilingan. AQShda esa oʻsha yilning sentyabrida singl qatori chiqarilgan. Qoʻshiq AQSh xit-paradlarida birinchi pogʻonaga koʻtarilgan. 1966-yilning martida Buyuk Britaniyada eʼlon qilingan „Yesterday“ mini-albomi hamda 1966-yilning iyunida AQShda eʼlon qilingan „Yesterday and Today“ albomiga kiritilgan.

McCartney torli kvartet bilan ijro etgan „Yestetrday“ The Beatles guruhi aʼzosi ijro etgan ilk yakkaxon qoʻshiqdir. Qoʻshiq bugunga qadar mashhur boʻlib qolmoqda. Qoʻshiqning 2&nbsp;200 dan oshiq kaver versiyasi yozilgan boʻlib, tarona musiqa tarixidagi eng koʻp kaver qilingan asarlarning biridir. BBC Radio 2 radiosi 1999-yil musiqa mutaxassislari hamda tinglovchilar oʻtkazgan soʻrovda 20-asrning eng yaxshi qoʻshigʻi deb topilgan. 2000-yilda esa „MTV“ telekanali hamda „Rolling Stone“ jurnali „Yesterday“ ashulasini eng yaxshi pop qoʻshiq deb topgan. Qoʻshiq 1997-yil „Grammy shon-sharaf zali“ga () kiritilgan. Broadcast Music Incorporated (BMI) maʼlumotlariga koʻra, qoʻshiq 20-asrda 7 million martadan koʻp ijro etilgan.

„Yesterday“ ayriliq haqidagi gʻamgin balladadir. Qoʻshiq ijrochisi sevgilisi bilan birga boʻlgan kechagi kunni qoʻmsaydi. McCartney qoʻshiqni yozib olishda qatnashgan yagona guruh aʼzosidir. Qoʻshiq Beatles guruhining boshqa rilizlaridan shu qadar farq qilganki, guruh aʼzolari qoʻshiq Buyuk Britaniyada singl oʻlaroq chiqarilishiga toʻsqinlik qilgan, ammo boshqa guruhlar tezda ashulaning kaverini singl oʻlaroq chiqara boshlagan. 1976-yilga borib qoʻshiq Buyuk Britaniyada singl oʻlaroq chiqarilgan hamda mamlakat xit-paradida 8-pogʻonagacha koʻtarilgan.

## Izohlar

## Manbalar
### Snoskalar

### Adabiyotlar

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Havolalar
*  (jonli ijro)
Blitz

**Blitz** Germaniyaning 1940-1941-yillarda (ikkinchi jahon urushi vaqtida) Buyuk Britaniyani bombardimon qilish jarayonlari hisoblanadi. Bu atama birinchi marta ingliz matbuoti tomonidan qoʻllangan va nemischa "chaqmoq urishi" maʼnosini bildiruvchi "*Blitzkrieg" soʻzidan kelib chiqqan.*

Nemislar 1940-yilda Buyuk Britaniyaning shaharlari, sanoat obyektlariga havo hujumlarini uyushtiradi. 1940-yilning sentabriga kelib Luftwaffe (Germaniya havo floti) Britaniya bilan jangda magʻlub boʻldi. Shundan soʻng Germaniya havo flotlariga Londonga hujum qilish buyuriladi. 1940-yil 6-sentabrda Adolf Gitler va Luftwaffe bosh qoʻmondoni Reichsmarschall Hermann Göring tomonidan yangi "siyosat" oʻtkazish boshlandi. 1940-yil 7-sentabrdan boshlab London keyingi 57 kecha kunduzning 56 tasida Luftwaffe tomonidan muntazam ravishda bombardimon qilindi. Eng eʼtiborlisi 15-sentabr kuni Londonga qarshi kunduzgi xujum edi.

Luftwaffe RAF (Buyuk Britaniya harbiy qoʻmondonligi) hujumlaridan qochish uchun kunduzgi xujumlarni asta sekin kamaytirib, tungi xujumlarga oʻtishni boshladi. Luftwaffe Liverpulning asosiy Atlantika dengiz portiga xujum qildi. Shimoliy dengizdagi "Hull" porti bombardimonchilar uchun qulay edi, shuningdek, oson yengish imkoni bor edi. "Hull" porti bombardimonchilar xujumidan aziyat chekkandan soʻng, Bristol, Kardiff, Portsmut, Plimut, Sautgempton, Suonsi, Belfast va Glazgo port shaharlari, Birmingem, Koventri, Manchester va Sheffildning sanoat markazlari ham bombardimon qilindi. Urush davomida 40000dan ortiq tinch aholi Luftwaffe bombardimonidan halok boʻldi. Ularning deyarli yarmi poytaxt aholisiga toʻgʻri keladi. Milliondan ortiq uylar vayron boʻldi.

1940-yil iyul oyi boshida Germaniya Oliy qoʻmondonligi Sovet Ittifoqiga bostirib kirish boʻyicha **Barbossa** operatsiyasini rejalashtirishni boshladi. Bombardimonlar inglizlarni taslim boʻlishga yoki urush iqtisodiyotiga katta zarar yetkaza olmadi, sakkiz oylik bombardimonlar Britaniya qurol ishlab chiqarishiga hech qanday jiddiy toʻsqinlik qilmadi, aksincha oʻsishiga olib keldi. Eng katta taʼsir inglizlarni samolyot ehtiyot qismlarini ishlab chiqarishga toʻsqinlik qilish edi. Britaniyadagi urush vaqtidagi tadqiqotlar shuni koʻrsatdiki, shaharlar ogʻir zarba olganda tiklanish uchun 10-15kun kerak boʻladi, ammo Birmingem kabi shahar uchun istisno sifatida uch oy kerak boʻldi. Germaniya havo hujumi muvoffaqiyatsizlik bilan tugadi. Chunki Luftwaffe qoʻmondonligi Britaniya urush sanoatini yoʻq qilish uchun uslubiy strategiya ishlab chiqmagan edi.

## Manbalar
Baykal-Shaman

Baykal-Shaman — har yili Irkutsk viloyatida oʻtkaziladigan musiqa festivali.

## Tarixi
Festivalni yaratish gʻoyasi 2000-yilda paydo boʻlgan, birinchi festivalning oʻzi 2001-yilda boʻlib oʻtgan. Festivalni oʻtkazish vaqti avgust oyining birinchi haftasi yaʼni odatda chorshanbadan yakshanbagacha.

2002-yilda oʻtkaziladigan joy Irkutsk viloyati, Slyudyanskiy tumani, Utulik qishlogʻi edi.

2004-yilda oʻtkaziladigan joy Irkutsk viloyati, Slyudyanskiy tumanidagi Kultuk qishlogʻi edi.

2005-yilda oʻtkaziladigan joy Irkutsk viloyati, Irkutsk tumani, Bolshoye Goloustnoye qishlogʻi edi.

2006-yilda festival Moʻgʻuliston davlati tashkil topganining 800 yilligini nishonlash doirasida kengaytirilgan formatda boʻlib oʻtdi va Bolshoye Goloustnoye qishlogʻida, shuningdek, Utulik qishlogʻida boʻlib oʻtdi.

2007-yildan beri festival Babxa daryosining ogʻzida (Irkutsk viloyatining Slyudyanskiy tumani) oʻtkazib kelinmoqda.

2018-yilda festival „Baykal-Shaman“ ishlab chiqarish markazi tomonidan tashkil etildi.

## Shaxslar
Festivalning asoschisi va asosiy tashkilotchisi Igor Moskvitin. Yillar davomida Sergey Orlov, Roman Tsvetkov, Andrey Kern va Stanislav Nikonchuk ham tashkilotchi sifatida harakat qilishdi.

Mashhur ishtirokchilar: „Attraction Voronov“ guruhi (Sankt. Ulan-Ude), Sergey Letov, Mixail Bashakov, Nikolay Kuntsevich (Nik Rok-n-roll), „Moʻgʻul Shuudan“ guruhi, „Qora Lukich“ guruhi, „Nostradamus orgazmi“ guruhi, „Chaykovskiy va dunyo quvurlari“ guruhi (Irkutsk).

## Manbalar
Barbossa operatsiyasi

**Barbossa operatsiyasi** (nemischa: *Aktion Barbarossa;* ruscha: Операция Барбаросса) ikkinchi jahon urushi paytida, 1941-yil 22-iyul, yakshanba kuni boshlangan fashistlar Germaniyasi va uning askar ittifoqchilari tomonidan Sovet Ittifoqiga bostirib kirishi. 12-asrda Rim imperatori va Germaniya qiroli Frederik Barbossa ("qizil soqol") nomi bilan atalgan bu operatsiya fashistlar Germaniyasining gʻarbiy Sovet Ittifoqini bosib olish, uni nemislar bilan toʻldirishdek gʻoyaviy maqsadni amalga oshirdi. Nemislar zabt etilgan Kavkazning neft zahiralarini, shuningdek, turli Sovet hududlarining qishloq xoʻjaligi resurslarini oʻzlashtirishni maqsad qiladi.

Ularning yakuniy maqsadi koʻproq "*Lebensraum" (yashash joyi) yaratish va oxir-oqibat mahalliy slovyan xalqlarini Sibirga ommaviy surgun qilish, nemislashtirish, qul qilish va genotsid yoʻli bilan qirib tashlash edi.* Bosqindan oldin ikki yillik Germaniya va Sovet Ittifoqi oʻrtasida strategik maqsadlarda siyosiy va iqtisodiy shartnomalar imzolandi. Sovet Ittifoqi qoʻshinlari Bessarabia va Shimoliy Bukovinani bosib olgandan soʻng, Germaniya Oliy Qoʻmondonligi 1940-yil iyul oyida Sovet Ittifoqiga bostirib kirishni rejalashtira boshladi. Axis kuchlari operatsiya davomida 3,8mln dan ortiq askar (urush tarixidagi eng yirik bosqinchi kuch) bilan 2900km front boʻylab 600000 ta avtomashina va 600000 dan ortiq ot bilan Gʻarbiy Sovet Ittifoqiga bostirib kirishdi.

Operatsiya sharqiy front ochilishiga olib keldi, unda boshqa urush tarixlaridagiga nisbatan koʻproq kuchlar qatnashdi. Bu hududda dunyoning eng yirik janglari, eng dahshatli vahshiyliklar va eng koʻp qurbonlar boʻlgan. Bularning barchasi ikkinchi jahon urushi va 20-asrning keyingi tarixiga taʼsir qilgan. Nemis qoʻshinlari oxir-oqibat 5mln ga yaqin Sovet Ittifoqi askarlarini asirga oldilar. "Ochlik rejasi" nemislarning oziq-ovqat tanqisligini bartaraf etish va slavyan aholisini ochlik yoʻli bilan yoʻq qilishga qaratilgan boʻlib, natsistlar 3,3mln Sovet harbiy asirlarini va millionlab tinch aholini ataylab ochlikdan oʻldirishdi yoki boshqa yoʻllar bilan oʻldirishdi. Barbossa operatsiyasi muvoffaqiyatsizligi fashistlar Germaniyasi taqdirini oʻzgartirdi. Operatsion jihatdan nemis qoʻshinlari muhim gʻalabalarga erishdilar va Sovet Ittifoqining eng muhim iqtisodiy hududlarini (asosan Ukrainada) egallab oldilar. Ushbu dastlabki muvoffaqiyatlarga qaramasdan nemis hujumi 1941-yil oxirida toʻxtab qoldi, nemislarni taxminan 250km orqaga chekinishiga sabab boʻldi.

## Manbalar
Vladimir Buntov

**Vladimir Yurievich Buntov** (1966-yil 22-avgust) — sovet va oʻzbek nafaqadagi futbolchisi.

## Futbolchilik faoliyati
1983—1984-yillarda Toshkentning „Paxtakor“ klubi dublida oʻynagan. Ikkinchi ligada Xalqobodning „Sohibkor“ (1987—1988), Andijonning „Spartak“ (1989), Toshkent viloyatining „Sverdlovets“ (1990) jamoalarida oʻynagan. 1990-yilda „Paxtakor“ga oʻtib, u bilan katta ligaga yoʻl olgan va u yerda uchta toʻliqsiz oʻyin oʻtkazgan; mavsumni Namanganning„Navbahor“ jamoasida yakunlagan.

1992-yilda Xolmskning Saxalin klubi uchun birinchi Rossiya ligasida oʻynagan. Chimkentning „Jiger“ (1993), Chimkentning „Ordabasi-SKIF“ (1994—1995), Qizil-Oʻrdaning „Qaysar-Dovul“ (1998) jamoasi safida Qozogʻiston chempionatida oʻynagan va Buxoroning „Nurafshon“ (1994, 1995-1996), „Paxtakor“ (1996-1997, 1999), Chirchiqning „Kimyogar“ (2000—2001), Toshkent viloyatining „Doʻstlik“ (2002) klubi safida Oʻzbekiston chempionatida oʻynagan.

## Havoalar

* Footballfacts.ru
Oleg Burov

**Oleg Vladimirovich Burov** (1962-yil 1-yanvar) — sovet va oʻzbek futbolchisi, himoyachi, yarimhimoyachi.

## Futbolchilik faoliyati
Fargʻona shahar bolalar sport maktabi qoshidagi futbol maktabi tarbiyalanuvchisi, birinchi murabbiyi — A. K. Polishuk. 1979—1980-yillarda — "Paxtakor" tarkibida oʻynagan. 1980—1981-yillarda Yangiyoʻl/Xalqobodning „Sohibkor“ jamoasida ikkinchi ligada oʻynagan. 1982-yilni MHSK dublida boshlangan, keyin Fargʻonaning „Neftyanik“ jamoasida ikkinchi ligada oʻynagan. 1984-yil MHSK da, 1985-yil Smolenskning „Iskra“ klubida oʻynagan. 1986-yilni „Paxtakor“da boshlagan, keyin 1990-yilgacha Fargʻonaning „Neftyanik“ jamoasida ikkinchi ligada oʻynagan. 1991-yilni ikkinchi quyi ligada Shahrixonning „Shahrixonchi“ safida oʻtkazgan boʻlsa, keyingi yili jamoa safida Oʻzbekiston chempionatida oʻynadi. 1993-yilda Margʻilonning „Atlaschi“ jamoasida, 1993—1997-yillarda Malayziyaning „Telekom Melaka“ klubida toʻp surgan. 2003-yilda Quvasoyning „Sementchi“ jamoasida oʻynagan.

## Havolalar

* FootballFacts.ru
Brat 2

***Brat 2*** () — 2000-yilda suratga olingan kriminal drama janridagi rus badiiy filmi. Film rejisseri Aleksey Balabanov, bosh rolni kichik Sergey Bodrov ijro etgan. *[[Brat]]* filmining davomi.

2022-yil 5-martda *Brat 2* filmi Rossiyada qayta prokatga chiqishi maʼlum boʻldi Film 2022-yil 24-martda qayta chiqarildi

## Syujeti
Moskva, 1999-yil. Danila Bagrov va uning jangovar doʻstlari Chechen urushi qahramonlariga bagʻishlangan Ivan Demidovning „Odamlar dunyosida“ telekoʻrsatuvini suratga olishda ishtirok etish uchun taklif qilishdi. Ostankino telemarkazining koridorlarida Danila Irina Saltikova bilan uchrashadi, lekin uni mashhur odam sifatida tanimaydi, chunki u umuman pop musiqasini tinglamaydi. Koʻrsatuvdan soʻng Danila doʻstlari bilan hammomda dam oladi, u yerda ulardan biri — Nikolaevskiy bankida qoʻriqchi boʻlib ishlaydigan Konstantin Gromov xokkeychisi boʻlgan egizak akasi Dmitriy Gromov duch kelgan muammo haqida xabar beradi: AQSHlik tadbirkor Richard Mennis sportchini mafiyadan himoya qilishi kerak, lekin tadbirkor taʼmagirlik qilib sportchining koʻp miqdorda pulini oʻzlashtirib oladi. Mennisning Rossiyada moliyaviy qiziqishlari mavjud, shuning uchun u Nikolayev banki rahbari Valentin Belkin bilan uchrashgani kelgan. Konstantin Belkindan Mennis bilan akasi haqida gaplashib koʻrishni iltimos qiladi. Belkin chindan ham sportchi haqida Mennis bilan gaplashmoqchi boʻladi, lekin u suhbatni boshqa tarafga buradi. Shunda Belkin yordamchilaridan Konstantin bilan gaplashib qoʻyish kerakligini, u Mennis bilan muzokaralarga halaqit berayotganini aytadi. Lekin ular buni noʻtoʻgʻri tushunib uni oʻldirib qoʻyishadi. Danila oʻz hayotini saqlab qolgan quroldoshining soʻnggi iltimosini bajarib, egizak akasiga yordam berishga qaror qiladi. Buning uchun u Qoʻshma Shtatlarga borib, tadbirkordan doʻstining akasi ishlab topgan pullarni unga olib beradi.

## Manbalar
Boʻston (shahar)

**Boʻston** (sobiq Chkalovsk) — Sogʻd viloyatidagi (Tojikiston) shahar.

## Tarix
Chkalovsk qurilishi 1949 yilda So'g'd viloyatining Xo'jand shahri yaqinida boshlangan. Dastlab u faqat sanoat markazi yoki uranni qayta ishlash markazi bo'lgan va bu yerda faoliyat yuritgan yirik korxona nomi bilan atalgan. Sovet Ittifoqi davrida bu shahar yashirin shahar deb hisoblangan, chunki u yerda SSSR tomonidan ommaviy qirg'in qurollari va atom energiyasidan foydalanish uchun foydalanilgan uranni qayta ishlash zavodi joylashgan edi. SSSR Fanlar akademiyasining akademigi Kurchatov ushbu yadroviy qayta ishlash zavodining asoschisi edi. Dastlab shahar *Sotsgorod* (sotsialistik shahar) deb ataldi va uranni qayta ishlash zavodi qurilishi bilan birga yangi shahar qurilishi boshlandi. Keyinchalik shahar buyuk rus olimi *Kurchatovsk* sharafiga o'zgartirildi, ammo shahar sir deb hisoblangani uchun u Sovet aviatori Chkalov sharafiga nomlangan. Tojikiston Milliy Majlisining 2016- yil 3-martdagi qarori bilan shahar nomi Boston deb oʻzgartirildi.

## Pasport
Pasporti maqomoti ijroiyai hokimiyati davlatii Dushanbe Bog'

* Tashkil etilgan sana - 1956-yil 10-avgust
* Maydoni - 29,7 km2, shundan Buston - 10,7&nbsp;km,
* Palos shaharcha jamoasi – 19,0&nbsp;km. ²
* Aholisi - 29 800
* Shu jumladan erkaklar - 9,9 ming, ayollar - 10,8 ming
* Viloyat markazi - Bog'

### Millat

* tojiklar - 27,9 ming kishi. odamlar (91.4 %)
* ruslar - 1,9 ming. odamlar (6.1 %)
* tatarlar - 0,5 ming. odamlar (1,6%)
* boshqa millatlar 0,3 ming. odamlar (1.3 %)
* Markaz aholisi 28,2 ming kishi. odamlar
* Palos shaharchasi jamoasi aholisi 2,4 ming kishi

### Shahar va qishloq jamoalari (nomi bo'yicha)

* Palos shaharchasi hamjamiyati

### Sanoat va energetika

* Sanoat korxonalari soni 20

Ayniqsa :

* Qurilish materiallari sanoati - 2
* Mahalliy yengil sanoat - 1
* Oziq-ovqat sanoati - 8
* Un - 3
* Mashinasozlik, elektronika - 1
* Elektrotexnika, metallni qayta ishlash - 1
* Konchilik - 1
* Qimmatbaho toshlarni qazib olish -3
* Soha ishchi va xizmatchilari soni – 1426 nafar

### Qurilish

* Qurilish tashkilotlari soni – 14 ta
* Xodimlar soni - 45 nafar
* Mashina va mexanizmlar soni - 9 ta
* Belgilangan roʻyxat elementi

### Aloqa

* “Tojiktelekom” AK aloqa boʻlimlari – 1
* Shahar telefon stansiyalari (markaziy qishloq) - 1

## Havolalar

* ning rasmiy sayti Chkalov arxivlangan .

## Eslatma
Uch fazali elektr tarmoq

***Uch fazali [[elektr]] taʼminoti tizimi*** — bu oʻzgaruvchan tokning koʻp fazali tizimlarining alohida holatidir. Bunda umumiy manba tomonidan yaratilgan bir xil chastotali sinusoidal EMFlar vaqt oʻtishi bilan bir-biriga nisbatan maʼlum bir faza burchagi bilan siljiydi. Uch fazali tizimda bu burchak *2p/3 (120 °)* ga teng.

## Manbalar
Vahdat

**Vahdat** (1936-yilgacha — **Yangibozor**, 1992-yilgacha — **Orjonikidzeobod**, 2003-yilgacha — **Kofarnihon** ;  ;  — Tojikistondagi shahar (1965 yildan). Vahdat tumanining maʼmuriy markazi, respublikaga boʻysunuvchi shahar maqomi berilgan.

## Geografiyasi
Shahar Dushanbedan 19 km uzoqlikda Hisor vodiysida Kofarnihon daryosi boʻyida, Romit darasining ogʻzida, dengiz sathidan 870 metr balandlikda joylashgan.

## Tarix

Zamonaviy shahar 1927-yilda Yangibozor qishloq aholi punkti sifatida paydo boʻlgan. 1927-yil 17-sentyabrda Yangibozor Tojikiston ASSR tarkibidagi Yangibozor viloyatining maʼmuriy markaziga aylandi.

1936-yilda Yangibozor qishlogʻi Oʻrjonikidzeobod deb oʻzgartirildi (atoqli sovet davlat arbobi Sergo Orjonikidze sharafiga).

1965-yilda Orjonikidzeobod shahar maqomini oldi.

Tojikiston SSR Oliy Kengashining 1991-yil 25-dekabrdagi 476-sonli qarori bilan shahar Kofarnixon (Kofirnigon; toj. asosida) deb oʻzgartirildi. *kofir* — „kofir, yovuz“) joylashgan daryo nomi bilan. 2003-yil 7-apreldan *Vahdat* deb nomlandi.

## Aholi

Vahdat shahrining oʻzi soni, hisob-kitoblarga koʻra, 2019-yil 1-yanvar holatiga koʻra, 42,8 ming kishini tashkil etadi. Respublikaga tegishli shahar posyolkasi maqomiga ega boʻlgan Vahdat tumanining umumiy soni 2019-yil 1-yanvar holatiga koʻra 336,9 ming kishi, shahar aholi punktlari esa 55,5 ming kishi.

## Sanoat
Zavod va fabrikalar:

* paxta tozalash
* kengaytirilgan loy
* mexanik taʼmirlash
* apparat
* gʻisht
* uy qurilishi zavodi
* un tegirmoni
* mebel fabrikasi
* broyler fabrikasi
* ipakchilik zavodi

## Taʼlim muassasalari

* Statistika kolleji
* Tibbiyot kolleji
* 45-sonli kasb-hunar bilim yurti
* Umumtaʼlim maktablari — 151 ta
* Maktabgacha taʼlim muassasalari — 5 ta
* Iqtidorli bolalar uchun litsey — 1
* Musiqa maktabi — 1

## Manbalar
Yevgeniy Valitskiy

**Yevgeniy Borisovich Valitskiy** (1929-yil 15-yanvarda tugʻilgan, Oʻzbekiston SSR) — sovet, oʻzbek futbol murabbiyi. Oʻzbekiston SSRda xizmat koʻrsatgan murabbiy (1962).

## Tarjimai holi
Toshkentning „Trud“ (1947—1954), „Spartak“. Boshqa maʼlumotlarga koʻra, 1955—1957-yillarda — Toshkentning „Krylya Sovetov“, „Burevestnik“, SKIF jamoalari klublarida oʻynagan.

SSSR chempionatining quyi ligasida Toshkentning SKA/SKA-RShVSM (Sverdlovets) (1961, 1989), Toshkentning „Sokol“ (1962), Andijonning „Spartak“/"Andijonlik" (1964, 1974), „Yangiariq“ (1972—1973), „Yangiyer“ (1973), Semipalatinskning „Spartak“ (1975—1978-yil avgust), Aktobaning „Aktobalik“ (1978-yil avgust — 1980-yil), Fargʻonaning „Neftyanik“ (1981—1983), Xorazm viloyatining „Narimanovets“ (1984), Xalqobodning „Sohibkor“ (1985—1986) jamoalarida katta murabbiy boʻlib ishlagan.

SSSR, Oʻzbekiston va Rossiya jamoalarida murabbiylik qilgan, jumladan Toshkentning „Paxtakor“ (1964-1971, 1987-1988), Angrenning „Shaxtyor“ (1990), Toshkentning „Umid“ (1991—1992-yil sentyabr), Namanganning „Navbahor“ (1992-yil sentyabr-noyabr), MHSK (1993, 1997-1998), Tolyattining „Lada“ (1994), Toshkent viloyatining „Doʻstlik“ (1999), Bekobodning „Metallurg“ (2002), Zarafshonning „Qizilqum“ (2003) jamoalarida murabbiylik qilgan.

Oʻgʻli Vyacheslav (1957—2015) — futbol hakami boʻlgan.

## Yutuqlari
* KFK oʻrtasida SSSR kubogi (1962, Toshkentning „Sokol“ klubi).
* Umid kubogi (1963, Oʻzbekiston SSR).
* Ikkinchi liga zona turniri gʻolibi (5):
	·1977 (Semipalatinskning „Spartak“ klubi)
	·1981, 1983 (Fargʻonaning „Neftchi“ klubi)
	·1985, 1986 (Xalqobodning „Sohibkor“ klubi)

35 nafar SSSR sport ustalarini tayyorlagan.

## Manbalar
Antefiks

**Antefiks** (lotincha *antefigere* dan oldin mahkamlash) - bu plitkali tomning qoplamali plitkalarini tugatadigan va yashiradigan vertikal bloklardir. Bundan tashqari, u elementlardan birikmani himoya qilish uchun xizmat qiladi. Katta binolarda har bir toshdan yasalgan antefiksning yuzi ko'pincha madhiya bezaklari bilan o'yilgan.
## Tarixi
Koʻproq katta binolarda sopol antefikslar, odatda, terakota, odamlarning, mifologik mavjudotlarning yoki astrologik ikonografiyaning boshlari bilan bezatilgan bo'lishi mumkin, ayniqsa Rim davrida bunday koʻrinishdagi antefikslsrni koʻrishimiz mumkin. Antefiklarda bezak sifatida Gorgonning qo'rqinchli xususiyatlari, uning qo'rqinchli ko'zlari va o'tkir tishlari ham yovuzlikdan qochish uchun mashhur motif edi. Imperator Avgust davriga oid Rim misolida ikkita echkining kallasi tasvirlangan. U imperator Rimda alohida ahamiyatga ega bo'lgan bo'lishi mumkin, chunki uloq yulduz turkumi imperator Avgust tomonidan o'zining baxtli yulduz belgisi sifatida qabul qilingan va tangalar va legioner standartlarida paydo bo'lgan. Bu vaqtga kelib ular ko'plab yirik binolarda, shu jumladan xususiy uylarda topilgan. Muzey kolleksiyalaridagi eng qadimgi namunalar miloddan avvalgi 7-asrga toʻgʻri keladi, Gretsiya va Etruriyada.
Rimdagi milliy etrusk muzeyi joylashgan Villa Giuliya bog'ida Alatri shahridan topilgan vayronalar asosida 1889-1890-yillarda qurilgan etrusk ibodatxonasi rekonstruksiya qilinmoqda. Uning plitkali tomi antefikslar bilan qoplangan.

## Etimologiyasi
Lotin tilidan *antefixa*, *antefiksning*, old tomonida mahkamlangan narsa, *antefiksusdan*, oldidan bog'langan: *ante-*, *ante-* va *fixus*, mahkamlangan, *figere* ning o'tgan zamon sifatdoshi, *mahkamlamoq*.
## Galareya

Fayl:Acroterion - Getty Villa - Outer Peristyle.jpg
Fayl:Terracotta antefix (roof tile) with head of a maenad MET DP251364.jpg|Terakotali Antefiks
Fayl:Terracotta antefix MET SF111401.jpg|Roman Antefiksi
Fayl:Terracotta antefix MET sf9618162b.jpg|Vena shahridagi muzeyda saqlanuvchi noyob antefiks
Fayl:British museum antefix.jpg|Inson yuzi tushirilgan antefiks
Fayl:0 Antéfixe - Museo Gregoriano Etrusco - Vatican (1b).JPG|Vatikandagi tarixiy antefiks
Fayl:Etruscan - Antefix with Head of Silenus - Walters 48354.jpg|Valter Art dizayn muzeyidagi antefiks
Fayl:Roof ornament (antefix) in the shape of a dancing Maenad and a Saytr Etruscan 500-475 BCE Terracotta 01.jpg|Getty Villasidagi antefiks
Fayl:Antefix, Nordisk familjebok.png|Antefiks chizmasi


## Manbalar

## Havolalar

* [https://books.google.com
Abu Hanifa (aniq ma'noda)

**Abu Hanifa** ( &#x200E; „ Xanifaning otasi“) – kunya (teknonimi), arab-musulmon nomining bir qismi.

* Abu Hanifa (699-767) – islom ilohiyotchisi, faqih va muhaddis, hanafiy mazhabi asoschisi.
* Abu Hanifa ad-Dinavariy (828-895) – musulmon olimi va qomusiy olimi.
* Abu Hanifa Qauam ad-din al-Farobiy (1286-1357/1358) – Oʻrta Osiyolik oʻrta asr musulmon diniy yetakchisi.

## Shuningdek

* Abu Hanifa (arab.) – 1997-yil. Misr serial film.
Boku xalqaro jaz festivali

**Boku xalqaro jazz festivali** () — 2005-yildan buyon **Ozarbayjon [[Ozarbayjon Respublikasi Madaniyat vazirligi|Madaniyat vazirligi]] va Ozarbayjon Madaniyat jamgʻarmasi koʻmagida** Ozarbayjonda xizmat koʻrsatgan artist **Rain Sultonov** tomonidan tashkil etilgan va oʻtkazib kelinmoqda. Bokudagi yillik musiqa festivali. Boku Jazz Festivali har yili konsertlar, mahorat darslari, seminarlar, yosh ijrochilar uchun tanlovlar, bolalar jazz kunlari, jazz kino kunlari, jam seanslari, jazz mavzusidagi sanʼat va fotokoʻrgazmalarni oʻz ichiga oladi. 2016-yilda Boku Jazz Festivali Yevropa Jazz Assotsiatsiyasiga (European Jazz Network EJN) kirdi va jahon jazz metri Herbi Xankok tomonidan alohida eʼtirof etildi.

## Tarixi
2005-yilda boʻlib oʻtgan birinchi festivalda dunyoning 12 davlatidan musiqachilar, avstriyalik Jo *Zavinul*, Bobo Stenson, Mariya Joao, Yakov Okunning rus kvarteti, saksofonchi Greg *Osbi* kabi musiqachilar guruhlari, Ozarbayjondan mashhur jaz musiqachilari va ijrochilari ishtirok etishdi. 2005-yildan beri Ozarbayjon Madaniyat va turizm vazirligi koʻmagida „Jazz Dunyasi“ jurnalida deyarli barcha jahon jazz yulduzlari (Al Gerow, Herbie Hancock, Markus Miller, Kenny Garrett, Joshua Redman, Diana Krall, Diana Rivz, Avishay Koen va boshqalar) ishtirok etgan keng koʻlamli festivallar oʻtkazib kelinmoqda.

2017-yilda festival 20-28-oktabr kunlari davom etdi, festival doirasida gvineyalik musiqachi Seku Kuyat kontserti boʻlib oʻtdi. Undan tashqari Germaniya, Shvetsiya, Shveysariya, Niderlandiya, Isroil, Fransiya va boshqa davlatlardan musiqachilar festivalda chiqish qilishdi.

Shuningdek, 2005-yilda Boku Jazz Festivali doirasida **Jazz Dunyasi** jurnali yosh jazz ijrochilari uchun xalqaro tanlov, **"Men jazzman!"** loyihasini boshladi. Isfar Sarabskiy, Riad Mammadov, Alina Rostotskaya va boshqalar kabi isteʼdodli musiqachilar gʻolib boʻlgan.

2018-yilda festivalni britaniyalik neo-soul ustasi Omar Li-Fuka ochdi, 14 dan ortiq mamlakatlardan musiqachilar va musiqiy guruhlar: Laura Poldvere (Estoniya), Jan-Kristof Cholett triosi (Fransiya), „Musiqa, Musiqa, Musiqa“ (Shvetsiya), Uv Shtaynmetz (Germaniya), Jan Jankaya va Kagan Yildiz (Turkiya), Martin Salemi triosi (Belgiya), Helge Lein triosi (Norvegiya), „Kodaly Spicy Jazz“ guruhi (Vengriya), Mishel Pippoquino (Braziliya), Ruben Xain triosi (Gollandiya), Kristi Daschel bilan Gregori Maret guruhi (AQSh) kabilar ishtirok etishgan. Festival 15-28-oktabr kunlari davom etgan.

## Fotogalereya

Fayl:Al Jarreau Baku Jazz Festival 2006.jpg|alt=
Fayl:Rain Sultanov Group & Udai Mazumdar Baku JAzz Festival 2005.jpg|alt=
Fayl:Deborah J. Carter Baku Jazz Festival 2005.jpg|alt=



## Yana qarang

* Ozarbayjon jazzi

## Havolalar

* Festivalning promo videosi

## Manbalar
Oq tunlar intellektual o‘yinlar festivali

**"Oq tunlar"** — 1991-yildan beri har yili Sankt-Peterburgda oʻtkaziladigan xalqaro intellektual oʻyinlar festivali. Dunyodagi eng qadimgi „ Nima? Qayerda? Qachon?“ ekspert tanlovlaridan biri.

Festival tashkilotchisi Sankt-Peterburg intellektual oʻyinlar klubi „Kolomna“.

## Tashkilot
Tanlov qoidalari „Nima? Qayerda? Qachon?“ televizion oʻyinidan farq qiladi. Tanlov 5 turdan iborat boʻlib, har birida 15 tadan savol beriladi. Savollar bir vaqtning oʻzida barcha jamoalarga beriladi. Savoldan bir daqiqa oʻtgach yozma javoblar yigʻiladi. 75 ta savoldan koʻpiga toʻgʻri javob bergan jamoa gʻolib hisoblanadi. Musobaqalar ikki bosqichda oʻtkaziladi. Ikkinchi bosqichda „Nima? Qayerda? Qachon?“ klubining taniqli mutaxassislari ishtirok etadi. Tashkilotchilar festival uchun savollar toʻplamini ekspertlar orasida yaxshi obroʻga ega boʻlgan mualliflardan buyurtma qilishadi.

## Tarixi
Festivalda Rossiyadan tashqari Abxaziya, Ozarbayjon, Belarus, Germaniya, Latviya, Ukraina, Finlandiya, Estoniya kabi davlatlardan jamoa va ishtirokchilar ishtirok etishdi.

Festival 1991-yilda mutaxassislarning „Nima? Qayerda? Qachon?“ qaysi jamoa kuchliroq ekanligini aniqlash maqsadida tashkil etilgan. Televizion oʻyin bunga yoʻl qoʻymadi, chunki unda bu savolga aniq javob berishga imkon bermaydigan shou elementlari mavjud.

## Yana qarang

* Nima? 
* Qayerda? 
* Qachon?

## Manbalar

## Havolalar

* Rasmiy sayt
Oq shahar festival

**Oq shahar** — Belgorod viloyati, Shebekino chekkasida har yili oʻtkaziladigan tarixiy rekonstruksiya festivalidir. Festival Drujina tarixiy rekonstruksiya klubi tomonidan yaratilgan va 2006-yildan beri oʻtkazib kelinmoqda.

Ishtirokchilar XIII—XIV asrlarga oid oʻrta asr ritsarlari: ruslar, yevropaliklar va Oltin Oʻrdalarning qayta tiklangan liboslari va zirhlarini taqdim etdilar.

Festival doirasida jamoaviy janglar, liboslar tanlovi, qurol-yarogʻ musobaqasi, kamondan otish turniri, oʻyinlar, folklor jamoalarining chiqishlari oʻtkaziladi.

2013-yilgi festivalda yigirmalab harbiy tarixiy rekonstruksiya klublari, Rossiya va Ukrainaning turli shaharlaridan 150 nafar ishtirokchi va Rossiyaning turli shaharlaridan bir necha ming mehmonlar ishtirok etishgan.

## Yana qarang

* Epic Coast — Rossiya va qoʻshni mamlakatlarda Qadimgi Rossiya va Vikinglar davriga oid eng yirik yozgi tarixiy festival

* Rusborg — Lipetsk viloyatidagi IX-XI asrlardagi tarixiy qayta qurish xalqaro festivali.
* Oskol Lyra — Stariy Oskoldagi musiqa festivali
* Xotmijskaya kuzi — slavyan madaniyatining xalqaro festivali
* Shebekinskiy nomidagi tarix va sanʼat muzeyi
* Oq niqob — Belgoroddagi koʻcha sanʼati festivali

## Manbalar

## Havolalar

* Vkontakte hamjamiyati
* Koʻrish kerak boʻlgan narsa bor edi! (bezformata.ru)
* Oʻrta asr ritsarlari Shebekinoda toʻrt kun yashagan (novosty31.ru)
* Oq shahar 2009 (youtube.com)
Ya svoboden!

„**Ya svoboden!**“ (, yaʼni „Men ozodman!“) — rus qoʻshiqchisi Valeriy Kipelov yozgan heavy metal janridagi qoʻshiq. Qoʻshiq matnini Kipelov Margarita Pushkina bilan hamkorlikda yozgan. Qoʻshiq ilk bor 1997-yil Kipelov hamda gitarachi Sergey Mavrin hamkorlikda chiqargan „Smutnoye vremya“ albomida eʼlon qilingan. Ashula keyinchalik bir necha marta Kipelovning oʻzi, u tuzgan „Kipelov“ guruhi hamda Mavrin tuzgan „Mavrin“ guruhlari tomonidan qayta yozilgan va turli albom va singllar bilan eʼlon qilingan. Xususan, Mavrin „Krilya“ nomi bilan qoʻshiqning instrumental versiyasini yozgan.

„Ya svoboden!“ „Kipelov“ guruhining eng taniqli qoʻshiqlaridan biridir. Kipelov aynan shu qoʻshiq tufayli yakkaxon karyerasida muvaffaqiyatga erishganini aytgan. 2015-yilda „Russkiy reportyor“ jurnali tomonidan Rossiyadagi eng mashhur 100 ta sheʼrni aniqlash uchun oʻtkazilgan ijtimoiy tadqiqotda „Ya svoboden!“ matni 15-oʻrinni egallagan. Roʻyxatga ham rus, ham xorijiy tillardagi sheʼrlar kiritilgan.

Qoʻshiqning lirik qahramoni suyuklisi hamda oʻtmishi bilan xayrlashib, oʻzini taqdirdan hamda odamlarning gap-soʻzlaridan ozod his qiladi. Kipelovning soʻzlariga koʻra, „Ya svoboden!“ qoʻshigʻi uning ijodiy va shaxsiy hayotining maʼlum bir davrida yozilgan boʻlib, har doim ham uning hozirgi holatini aks ettirmaydi. Margarita Pushkinaning soʻzlariga koʻra, u yozgan matnning ilk versiyasi yakuniy versiyadan keskin farq qiladi. Pushkina boshida urushda halok boʻlgan askar haqida sheʼr yozgan boʻlgan.

## Manbalar

## Havolalar
* 
*  (Mavrin yozgan instrumental)