open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Al Rayan banki

**Al Rayan Bank PLC** (**Britaniya Islom banki** nomi bilan tanilgan) — 2004-yil avgust oyida har qanday eʻtiqodli mijozlarga shariatga mos moliyaviy xizmatlarni taklif qilish maqsadida tashkil etilgan Buyuk Britaniyadagi tijorat banki hisoblanadi. Bank Londonda joylashgan aloqa menejerlari orqali oʻzining asosiy va tijorat mijozlariga xizmat koʻrsatadi. Chakana mijozlarga Bankning Digital Banking va Telephone Banking xizmatlari orqali xizmat koʻrsatiladi.

Bank barcha dinlarga eʻtiqod qiluvchi odamlarni qabul qilganligi uchun musulmon boʻlmagan odamlar orasida mashhurlikka erishgan.

Bank mahsulotining islomiy moliya tamoyillariga mos kelishini taʼminlash maqsadida uning tarkibida Shariat boʻlimi va mustaqil Shariat Nazorat qoʻmitasi mavjud.

2020-yil holatiga koʻra, Al Rayan Bank 80 000 mijozga xizmat koʻrsatgan.

## Tarixi
Britaniya Islom banki Yaqin Sharqdan kelgan bir guruh investorlar tomonidan Buyuk Britaniyada shariatga muvofiq moliyaviy xizmatlarning oʻsib borayotgan bozoridan foyda olish uchun tashkil etilgan.

Potentsial investorlar, asosan, Fors koʻrfazidan taklif qilingan. 2003-yil boshiga kelib boshlangʻich kapitali million dollarga yetgan.

Giles Cunningham Al Rayan Bankning hozirgi bosh direktori hisoblanadi.

## Makroiqtisodiy sharoitlar
Barcha banklar singari, Al Rayan banki 2007—2008-yillardagi jahon moliyaviy inqirozi, keyin esa davom etayotgan zaif makroiqtisodiyot bankning rivojlanishiga salbiy taʼsir koʻrsatdi. Shunga qaramay, ushbu IBB oʻsishda davom etdi va 2012-yilda oʻz tarixidagi chakana aktivlarni moliyalashtirish va depozit qoldiqlari boʻyicha eng yuqori darajaga erishgan.

## Bankning sotib olinishi
2014-yil 16-yanvarda IBB oʻzining yangi bosh kompaniyasi Masraf Al Rayan, dunyodagi eng yirik islom banklaridan biri ekanligini tasdiqladi.

2014-yil dekabr oyida Britaniya Islom banki Masraf Al Rayan (MAR) kompaniyalar guruhining bir qismi sifatidagi maqomini aks ettirish uchun rasmiy ravishda nomini Al Rayan Bank PLC nomiga oʻzgartirgan.

## Tez oʻsish koʻrsatkichi
2016-yilda Al Rayan banki Searchline Publishing tomonidan chop etilgan „Bank League Tables 2017“ da Buyuk Britaniyadagi eng tez rivojlanayotgan uchinchi bank deb topilgan. Buning ortidan 2017-yilda Bank uning 77 000 dan ortiq mijozlari borligini eʼlon qilgan.

2017-yil noyabr oyida Moody’s global kredit agentligi Al Rayan Bankiga Aa3 depozit reytingini berganida Al Rayan Banki rasmiy reytingga ega boʻlgan yagona Buyuk Britaniya islom banki boʻlgan.
## Manbalar
Pontus Almqvist

**Pontus Almqvist** – (1999-yil 10-iyulda tugʻilgan) – shvetsiyalik professional futbolchi, Italiya A seriyasining “Lechche” klubida oʻynaydi. U Rossiyaning „Rostov“ klubi bilan ham shartnoma imzolagan, ammo bu shartnoma amalga oshmagan. U futbol maydonida hujumchi ampulasida oʻynaydi.
## Faoliyati
Stokgolmdagi mashgʻulotlarda qatnashgandan soʻng, Almqvist 2017-yilgi mavsum uchun Norrköping jamoasi bilan professional shartnoma imzolagan. Undan oldin Nike Futbol Akademiyasida futbol saboqlarini oʻzlashtirgan. 2017-yil 23-sentyabrda u Norrköping safida debyut qilgan. Oʻyinda uning jamoasi Xalmstadga 2:1 hisobida magʻlub boʻlishgan. U 2017-yilgi shartnomasi boʻyicha ijaraning maʼlum muddatini 2-divizion vakili "Sylvia" jamoasida oʻtkazgan jamoa safida 3 ta oʻyinda maydonga tushib bitta gol urishga muvaffaq boʻlgan U 2018-yilgi mavsum boshida Varbergs BoISga ijara asosida qoʻshilgan va 2018-yil iyul oyida Norrköping safiga qaytishdan oldin toʻrt marta maydinga tushgan. U 2020-yil sentyabr oyida Shvetsiya U21 terma jamoasidagi dastlabki ikkita golini urishga erishgan.
2020-yil 15-oktaybrda Almqvist Rossiya Preymer-ligasi klubi Rostov bilan besh yillik shartnoma imzolagan. 2022-yil 7-martda FIFA Rossiyaning Ukrainaga bostirib kirishi bilan bogʻliq maxsus qoidalarni joriy qilgan. Ushbu qoidalar Rossiyadagi xorijlik futbolchilarga 2021–2022-yilgi mavsum oxirigacha Rossiya klublari bilan shartnomalarini bir tomonlama vaqtincha toʻxtatib turish va shu sanagacha Rossiyadan tashqaridagi klublarga qoʻshilish imkonini bergan. 2022-yilning 17-martida Almqvist 2021—2022-yilgi mavsum oxirigacha Gollandiyaning “Utrext” klubi bilan shartnoma imzolagan.
FIFA 2022—2023-yilgi mavsum uchun reglamentini uzaytirgan va Almqvistga 2022-yil 5-iyulda bir yillik ijara asosida Polshaning “Po.gon Shecin” jamoasiga oʻtishga ruxsat bergan.

2023-yilning 22-iyunida Almqvist vaqtinchalik shartnoma asosida Italiyaning Lechche klubiga oʻtgan.

## Faoliyat statistikasi

## Manbalar
Tom Preston-Werner

**Thomas Preston-Werner** (1979-yil, 27-mayda tugʻilgan) – AQShlik milliarder, dasturchi va tadbirkor. 2008-yilda Chris Wanstrath va P. J. Hyett bilan hamkorlikda Githubga asos solgani va kompaniyaning bosh direktori boʻlganligi bilan tanilgan.
GitHubdan 2014-yilda, ichki tekshiruv xulosasiga koʻra bir xodimni tahqirlaganlikda ayblanganligi sababli isteʼfoga chiqqan. Preston-Werner Gravatar xizmatining ham asoschisi hisoblanadi.

## Yoshlik yillari
Preston-Werner Iowa shtatidagi Dubuque shahrida voyaga yetgan. Otasi bolaligida vafot etgan. Onasi oʻqituvchi, oʻgay otasi esa muhandis boʻlib ishlagan.

Oʻrta maktabni Dubuque Senior High Schoolda tamomlagan va Kaliforniyaning Claremont shahridagi Harvey Mudd kollejiga qabul qilingan. 2 yildan soʻng esa oʻqishni tashlagan.

## Karyerasi
2004-yilda Presten-Werner Gravatar kompaniyasiga asos solgan va uni 2007-yilda Automattic kompaniyasiga sotib yuborgan.

### GitHub
Preston-Werner 2008-yilda Chris Wanstrath, P. J. Hyett va Scott Chacon bilan birgalikda kodni almashish va hamkorlikda ishlash imkoniyatini taqdim etuvchi bulutli texnologiyaga asoslangan xizmat, GitHubga asos solgan.

### GitHubdan isteʼfoga chiqishi
GitHub dasturchisi Julie Ann Horvath 2014-yil mart oyida Tom Preston-Werner va uning rafiqasi Theresa unga nisbatan tazyiq oʻtkazishgani va bu uning kompaniyani tark etishiga sabab boʻlganini daʼvo qilgan. GitHub maʼmuriyati dastlab Horvathning ayblovlarini rad etgan, biroq, oʻtkazilgan ichki tekshiruvlardan soʻng ayblovlarning baʼzilarini tasdiqlagan va Presten-Werner isteʼfoga chiqqan. GitHubning yangi bosh direktori Chris Wanstrathning taʼkidlashicha,
tergov Tom Preston-Wernerning GitHub bosh direktori sifatida nomunosib harakat qilgani, jumladan, ichki ziddiyatlar, ish joyidagi shikoyatlarga eʼtibor bermaganligi va turmush oʻrtogʻi idorada ishlamasligi kerakligi haqidagi kelishuvga rioya qilmaganini aniqladi.

### GitHubdan keyingi davr
GitHubdan isteʼfoga chiqqanidan soʻng Preston-Werner kompaniyadagi ulushlarini Microsoftga sotdi. Sobiq GitHub asoschilari va rahbarlaridan iborat jamoa bilan birga Preston-Werner til oʻrganish uchun dastur Chatterbugga asos solgan.

## Manbalar
Raushan Abdullin

**Raushan Muhamedovich Abdullin** (1988-yil 26-iyun, Narimanov, Tyumen viloyati – 2008-yil 8-avgust, Tsxinvali, Janubiy Osetiya) 107-sonli maxsus kuchlar brigadasi alohida boʻlinmasining 2-rotasi 2-guruh razvedkachi muhandisi. Shimoliy Kavkaz harbiy okrugi oddiy askari. Rossiya Federatsiyasi Qahramoni (2009-yil vafotidan keyin) boʻlgan. Uatsamonga ordeni sohibi.

## Hayoti
1988-yil 26-iyunda Tyumen viloyati, Tyumen tumani, Narimanov qishlogʻida tugʻilgan. U 2006-yilda oʻrta maktabni tamomlagan va oʻsha yilning dekabr oyida Rossiya Federatsiyasi Qurolli Kuchlari safiga chaqirilgan.

Krasnodar oʻlkasining Rossiya armiyasi saflarida bir yarim yil xizmat qilgandan soʻng, Janubiy Osetiyadagi Rossiya tinchlikparvar kuchlari tarkibida shartnoma asosida xizmat qilishda qoldi. 2008-yil avgust oyida Gruziyada urush boshlandi, uning boshlangʻich nuqtasi Gruziya qoʻshinlarining Tsxinvaliga hujumi edi.

## Yurishi
Abdullin 2008-yil 8-avgustda GRU otryadi (Shimoliy Kavkaz harbiy okrugining 10-alohida maxsus kuchlari brigadasi) tarkibida Gruziya qoʻshinlaridan birinchi zarbalarni bergan sobiq JPKF tinchlikparvar kuchlari batalyonining bir qismida ishtirok etgan. Rasmiy maʼlumotlarga koʻra, snaryad parchasi uning oyoqlarini sindirib tashlagan, ammo bu jarohati bilan oddiy askar Abdullin oʻz hayoti evaziga qoʻlidagi granatadan foydalanib, dushman tankini yoʻq qilgan.

Raushan tugʻilib oʻsgan Narimanova qishlogʻidagi qabristonga dafn etilgan.

## Xotirasi
Tyumen mikrorayoni Tyumen shahridagi Lenta va Ashan gipermarketlari hududidagi koʻchaga R. Abdullin nomi berilgan.

Raushan Muhamedovich Abdullinning sharafiga 2011-yil 29-oktyabr Tyumen viloyati Narimanovo qishlogʻida yogʻoch masjid ochildi.

## Manbalar
AirPair

**AirPair** – bu dasturlash masalalari boʻyicha yordamga muhtoj odamlar (odatda, kichik texnologiya kompaniyalari yoki texnologiya mahsulotlaridan foydalanadigan moliya kompaniyalari dasturchilari) va ularga yordam bera oladigan odamlarni bogʻlaydigan kompaniya. oDesk va Elance kabi xizmatlardan farqli oʻlaroq, AirPair dasturlash vazifalarini autsorsing qilish xizmati emas, balki maʼlum bir texnologiya toʻplamlari yoki dasturlash masalalari boʻyicha odamlarga bilimlarni bir martalik uzatishni osonlashtiradigan xizmatdir.

## Tarixi
AirPair 2013-yil mart oyida ishga tushirildi, asoschisi Avstraliyalik Jonaton Kresner toʻliq vaqtda ishlaydi va u oʻzi bilan birga ishlash uchun yana uchta yarim kunlik dasturchilarni yolladi. Kresner avvalroq yana ikkita startapga asos solgan edi: Avstraliyada joylashgan Preparty ijtimoiy taklifnomalar va tadbirlarni bron qilish xizmati, hamda million foydalanuvchiga yetgan ClimbFind qoyaga chiqish boʻyicha onlayn hamjamiyat.

2013-yil noyabr oyida asoschisi Kresner blog postida kompaniyaning oʻzini „Ramen profitability“ darajasiga koʻtarishdagi dastlabki muvaffaqiyatini tasvirlaydi. 2013-yil dekabr oyida AirPair 2014-yil qishki Y Combinator partiyasiga qabul qilindi.

2014-yil mart oyida AirPair Stripe, Twilio va oʻzlarining amaliy dasturlash interfeyslariga ega boʻlgan boshqa kompaniyalar bilan hamkorlikni yoʻlga qoʻyishini eʼlon qildi, bu esa API bilan bogʻliq muammolarga duch kelgan ishlab chiquvchilarga AirPair orqali API mutaxassislaridan yordam soʻrash imkonini berdi.

AirPair 2014-yil 25-martdagi Y Combinator Winter 2014 demo kunida taqdim etildi va keyingi 48 soat ichida 1 million dollardan koʻproq mablagʻ toʻpladi.

## Sharhlar
Uill Lam tomonidan AirPair sharhi shuni taʼkidladiki, toʻlov natijalarga emas, vaqtga asoslangan boʻlgani uchun undan aniq oʻylangan savollar uchun foydalanish muhim boʻlib, unda seans yordam berishiga katta ishonch bor.

2014-yil mart oyida AirPair asoschisi Jonaton Kresner bilan uchrashgan Dennis Bitti 2014-yil aprel oyida AirPairning odamlarni bogʻlash haqidagi qarashlari va biznesdagi muvaffaqiyatlari haqida yorqin sharh yozgan.

AirPair Codementor va HackHands kabi boshqa peer-to-peer kodlash yordam saytlari bilan ham solishtirilgan.

## Manbalar
Xabibulla Abdyushev

**Xabibulla Baxtigareevich Abdyushev** (1920—1988) – traktor brigadasi brigadiri.

## Biografiyasi
1920-yil 1-martda Deniskino qishlogʻida (hozirgi Boshqirdiston Respublikasining Fedorovskiy tumani) tugʻilgan. 1934-yilda Fedorovskiy tumanidagi Choʻlpon kolxozida chorvachi boʻlib ishlagan. 1935-yildan BASSR Fedorovskiy tumanidagi Oktyabrskaya MTS qoshidagi traktorchilar kurslarida tahsil oldi.

1936-yildan – Oktyabrskaya MTS traktorchisi. 1941-yil aprel oyida Qizil Armiya safiga chaqirildi. U 583-alohida gvardiya minomyot diviziyasi tarkibida Ulugʻ Vatan urushi janglarida qatnashgan. 1944-yilda sogʻligʻi sababli demobilizatsiya qilingan.

Urushdan keyin Xabibulla Baxtigareyevich 1951—1959-yillarda traktorchi boʻlib ishlagan.

1963-yilda X. B. Abdyushev brigadasi oʻziga biriktirilgan 750 gektar maydonda gʻallaning har gektaridan 18,7 sentnerdan hosil olgan. 1964-yilda 775 gektar maydondan oʻrtacha gʻalla hosili gektariga 20,5 sentner, noʻxat 110 gektar maydondan 26 sentner, bugʻdoy 112 gektar maydondan 22 sentner yetishtirildi.

SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1966-yil 23-iyundagi farmoni bilan bugʻdoy, javdar, grechka, boshqa gʻalla va ozuqa ekinlarini ishlab chiqarish va tayyorlashni koʻpaytirish, shuningdek, texnologiyadan yuqori unumli foydalanishda erishilgan muvaffaqiyatlari uchun X. B. Abdyushevga Sotsialistik Mehnat Qahramoni unvoni berildi. Oʻzining tugʻilgan qishlogʻi Deniskinoda yashagan. 1998-yil 23-dekabrda vafot etgan.
## Mukofotlari

* Sotsialistik Mehnat Qahramoni (1966)
* Lenin ordeni
* II darajali Vatan urushi ordeni (1985)
* medallar

## Yana qarang

* Boshqirdiston Sotsialistik Mehnat Qahramonlari

## Manbalar

## Havolalar

* 2010 yil mart – Tarixiy taqvim – Boshqirdiston Respublikasi Hukumati huzuridagi Arxivlar boshqarmasi sayti Arxivnaya kopiya
IOS 17

**iOS 17** – Apple tomonidan iPhone lineykasidagi mahsulotlari uchun ishlab chiqarilgan operatsion tizim. Anonsi 5-iyun 2023-yilda WWDC 2023da boʻlib oʻtgan. Sanoq boʻyicha iOS 16dan keyingi operatsion tizimdir.

IOS 17 Apple A12 Bionic yoki undan yangiroq chiplarda ishlovchi qurilmalarni qoʻllab quvvatlaydi. iPhone 8/8 Plus, iPhone X  va undan oldin chiqarilgan qurilmalar endi qoʻllab quvvatlanmaydi.

Hozirda qoʻllab quvvatlanuvchi qurilmalar roʻyhati:
* iPhone XS i iPhone XS Max
* iPhone XR
* iPhone 11
* iPhone 11 Pro i iPhone 11 Pro Max
* iPhone SE (2-avlod)
* iPhone 12 i iPhone 12 mini
* iPhone 12 Pro i iPhone 12 Pro Max
* iPhone 13 i iPhone 13 mini
* iPhone 13 Pro i iPhone 13 Pro Max
* iPhone SE (3-avlod)
* iPhone 14 i iPhone 14 Plus
* iPhone 14 Pro i iPhone 14 Pro Max
* iPhone 15 i iPhone 15 Plus
* iPhone 15 Pro i iPhone 15 Pro Max

### Versiyalari tarixi

## Manbalar
Pecheniye

Pecheniye—kichik, turli shaklda pishirilgan shirin taʼmli yengil tamaddi yoki shirinlikdir. Odatda, uning tarkibiga un, shakar, tuxum va baʼzi turdagi oʻsimlik moylari, yogʻ yoki sariyogʻ qoʻshiladi. Qoʻshimcha ingredient sifatida mayiz, shokolad boʻlaklari, yongʻoqlar va shu kabi boshqa mahsulotlardan foydalanish mumkin.

Ingliz tilida soʻzlashuvchi mamlakatlarning koʻpchiligi qarsillatib pishiriladigan pecheniyelarni „biskvit“ deb atashadi. AQSh va Kanada esa bundan mustasno, chunki bu yerda „biskvit“ tezpishar non maʼnosiga ishora qiladi. Hatto Buyuk Britaniyada ham baʼzan koʻp isteʼmol qilinadigan biskvitlarni „pecheniye“ deb ataladi. Baʼzi pecheniyelar shakliga koʻra ham nomlanishi mumkin, masalan, burchaklar soniga qarab.

Biskvit yoki pecheniyelarning zefir yoki murabbo bilan toʻldirilgan, baʼzan qaymoqli kremlar, shokolad yoki boshqa shirin qoplamaga botirilgan xilma-xil turlari boʻladi. Masalan, Oreo. Pecheniyelar koʻpincha sut, qahva yoki choy kabi ichimliklarga botirib tanovvul qilinadi, bunda ular yumshab, shakari erib, qandolat mahsulotlari yanada xushtaʼm boʻladi. Zavodda tayyorlangan pecheniyelar oziq-ovqat doʻkonlari, bozor rastalari va savdo avtomatlarida sotiladi. Yangi pishirilgan pecheniyelarni esa qandolatchilik uylari va qahvaxonalarda xarid qilish mumkin.

## Manbalar
Thermo Electron

**Thermo Electron Corporation** — 1956-yilda George N. Hatsopoulos tomonidan asos solingan. Dastlabki moliyalashtirish Harvard Business School  bitiruvchisi Piter Nomikos tomonidan amalga oshirilgan.

George Hatsopoulos 1959-yilda Northeastern University tamomlagach, Financial Controller kompaniyasiga ishga kirdi.1970-yilda Arvin Smith ham Financial Controller kompaniyasiga  ishga kirdi. 1998-yil yanvar oyidan boshlab Arvin Smith kompaniya prezidenti lavozimida ish olib bordi.

Thermo va Fisher Scientific kompaniyalari 2006-yil 14-mayda fond birjada birlashishini rasmiy e'lon qilib, Thermo Fisher Scientific kompaniyasiga asos solishdi. Kompaniyalarning birlashishi jarayoni 2006-yil 14-may sanasida yakunlandi.

Lekin Federal Savdo Komissiyasi kompaniyalar birlashuvini halol raqobatchilikka zid deb baholab, kompaniyalarning o'zaro birlashishi fikridan voz kechishini talab qildi. 2007-yil aprel oyida Federal Savdo Komissiyasi fikri bilan Genevac kompaniyasi Riverklake Partners MChJ ga sotildi va kompaniyalar birlashuvi o'z nihoyasiga yetdi.
2011-yilda birlashgan Thermo Fisher Scientific kompaniyasi 37.000 kishini ish bilan taminlab, 11 mlrd dollardan ortiq daromadga ega bo'ldi.

## Mahsulotlari
*Zetatron qurilmasi, yuqori voltli neytron vakum trubasi

## Manbalar

## Havolalar
*www.thermoelectron.com (25 June 2006 snapshot from Internet Archive)
Lund universiteti

**Lund universiteti** () – Shvetsiyadagi davlat tadqiqot universiteti va Shimoliy Yevropadagi eng qadimgi universitetlardan biri. Universitet Shvetsiyaning Skaniya provinsiyasidagi Lund shahrida joylashgan. Uning kelib chiqishi 1425-yilga borib taqaladi. Shvetsiya 1658-yilda Roskilde shartnomasida Daniyadan Skaniyani yutib olgandan soʻng, universitet rasman 1666-yilda Lund sobori yonidagi eski *[[stadium generale]]* hududida tashkil etilgan.

Lund universitetida toʻqqizta fakultet mavjud. Malmyo va Xelsingborg shaharlarida qoʻshimcha kampuslari mavjud boʻlib, 270 xil dasturlarda 45 000 ga yaqin talabalar tahsil oladi. Universitet taxminan 75 mamlakatdan 650 ta universitetlar bilan hamkorlik qiladi, hamda Yevropa tadqiqot universitetlari ligasi aʼzosinetwork. Universitet faollari orasida toʻrtta Nobel mukofoti sovrindori, Filds medali sovrindori, Bosh vazirlar, koʻplab biznes rahbarlari va Qoʻshma Shtatlar Oliy sudining yordamchilari ham mavjud.
## Tarixi

### Oʻrta asrlarda
Lund shahri tatqiqot markazi sifatida uzoq tarixga ega boʻlib, Daniya arxiyepiskopining qarorgohi boʻlgan. Ruhoniylarni tayyorlash uchun sobor maktabi (Katedralskolan) 1085-yilda tashkil etilgan va bugungi kunda Skandinaviyadagi eng qadimgi maktab hisoblanadi.

### XVII-XIX asrlar
1658-yilda Roskilde shartnomasidan soʻng, Skaniya yerlari Shvetsiya tasarrufiga oʻtdi. Universitet 19-asr oxirigacha shvetsiyalik Charlz X Gustav sharafiga *Karolina Akademiyasi* nomini oldi, keyinchalik Lund universiteti keng tarqalgan mazhabga aylandi.

Universitet tashkil etilganda toʻrtta fakultet mavjud edi: Huquq, Ilohiyot, Tibbiyot va Falsafa. Bu fakultetlar universitetda poydevor vazifasini oʻtab, 200 yildan ortiq vaqt davomida amalda boʻlgan. XVII asrning oxirlarida esa talabalar soni 100 taga yaqinlashgan.

1676-yilda boʻlib oʻtgan Skaniya urushi universitetni 1682-yilgacha yopilishga sabab boʻldi. Universitet asosan mintaqaviy vatanparvarlar tufayli qayta ochildi, ammo XIX asrgacha yuqori maqomga ega boʻlolmadi. Maʼruza xonalari kamligi sababli maʼruzalar Lund sobori va cherkovda boʻlib oʻtdi. Professorlarning maoshi ham kam edi.

Nihoyat, 1718-yilda Karl XII vafotidan soʻng tinchlik oʻrnatildi va XVIII asrning birinchi yarmida universitet uchun qoʻshimcha mablagʻ ajratildi. Talabalar soni endi 500 ga yaqinlashgan edi. Uppsala universiteti bilan teng boʻlmasligiga qaramay, u mustahkam obroʻga erishdi va taniqli professorlarni jalb qilishga muvaffaq boʻldi.

### XX asr
XX asr boshlarida universitetda mingga yaqin talabalar tahsil olardi, ular asosan davlat xizmatchisi, huquqshunos va shifokor boʻlish uchun oʻqitiladigan yuqori sinf oʻquvchilaridan iborat edi. 1964-yilda ijtimoiy fanlar gumanitar fanlar fakultetidan ajralib chiqarildi. Lund Texnologiya Instituti 1961-yilda tashkil etildi, ammo sakkiz yildan keyin Lund universiteti bilan birlashtirildi.

Soʻnggi yillarda Lund universiteti nafaqat Shvetsiya oliy taʼlim muassasalari orasida, balki milliy va xalqaro miqyosda juda mashhur boʻldi.

## Manbalar
Slavsk tumani

**Slavsk tumani** – Rossiya Kaliningrad viloyatining maʼmuriy-hududiy birligi. Mahalliy oʻzini oʻzi boshqarish tizimini tashkil etish maqsadida 2022-yil 1-yanvargacha Slavsk tumaniga, keyinchalik 2022-yil 1-yanvardan Slavsk shahar okrugi tarkibiga qoʻshilgan.

Maʼmuriy markazi – Slavsk shahri.

## Geografiyasi
Slavsk tumani Kaliningrad viloyatining shimoliy qismida joylashgan. Shimoli-gʻarbiy chegarasi Kuron lagunasi qirgʻoqlari boʻylab, sharqda Neman daryosi boʻylab, Litva Respublikasi bilan, janubi-gʻarbda Polesiye, janubda Chernyaxovsk tumani bilan chegaradosh. Tumanning maydoni 1349 km².

## Tarixi
Zamonaviy Slavsk tumani (shahar okrugi) Prussiyaning ikkita tarixiy mintaqasi hududida joylashgan: Nadroviya (tumanning janubiy qismi, Nemonina, Rjevka va Osa daryolarining janubi) va Skaloviya (okrugning shimoliy qismi).

Tuman 1946-yil 7-aprelda SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining „RSFSR tarkibida Königsberg viloyatini tashkil etish toʻgʻrisida“gi Farmoni bilan Heinrichswald nomi bilan tashkil etilgan. 1946-yil 7-sentyabrda RSFSR Oliy Kengashi Prezidiumining Farmoni bilan maʼmuriy markaz boʻlgan Heinrichswald Slavsk deb oʻzgartirilgan.

1963-yil 1-fevralda RSFSR Oliy Kengashi Prezidiumining „Kaliningrad viloyati tumanlarini birlashtirish toʻgʻrisida“gi Farmoniga binoan Bolshakov tumani, shuningdek, Novokolxoznensk qishloq kengashi oʻz faoliyatini toʻxtatgan. Nemansk tumani Slavsk tumaniga qoʻshilgan. 1965-yil 12-yanvarda RSFSR Oliy Kengashi Prezidiumining Farmoni bilan qishloq hududlar ajratilgan.

2004-yilda munitsipal tuman shahar okrugiga, 2008-yilda shahar okrugi munitsipal, 2016-yilda munitsipal tuman yana shahar okrugiga, 2022-yilda shahar okrugi munitsipal tumanga aylantirilgan.

## Maʼmuriy boʻlinish
2010—2019-yillarda Slavsk maʼmuriy okrugining tarkibi. Hududlar:

• 3 qishloq okrugi

• Bolshakov,

• Timiryazev,

• Yasnov;

• 1 ta viloyat ahamiyatiga ega shahar

• Slavsk

## Aholi punktlari
Slavsk munitsipal okrugi 58 aholi punktini oʻz ichiga oladi.

## Iqtisodiyoti
Viloyatda yetakchi tarmoq qishloq xoʻjaligi hisoblanadi. Asosiy yoʻnalish – goʻsht va sut mahsulotlari ishlab chiqarish. Qishloq xoʻjaligi ishlab chiqarishida mehnatga layoqatli aholining 20% ga yaqini band. Tuman agrosanoat majmuasiga 16 ta qishloq xoʻjaligi korxonasi, 7 ta dehqon xoʻjaligi kiradi.

## Diqqatga sazovor joylari
Slavsk viloyatida uchta arxeologik yodgorlik mavjud:

• „Oktyabrskoye“ aholi punkti – taxminan V-X asrlar;

• „Rjevskoye“ aholi punkti – erta oʻrta asrlarga (IX-XIV asrlarga) toʻgʻri keladi;

• „Rjevskoye“ qabristoni – eramizning I-XIII-asrlariga toʻgʻri keladi.

1948-yildan beri Slavsk shahrida tuman gazetasi nashr etilmoqda, oʻz tarixi davomida gazeta nomi uch bora oʻzgargan: „Slava kolxoza“, „Put Lenina“ va 1993-yil noyabrdan „Slavskiye Novosti“. Haftada 3 marta nashr etiladi, tiraji 1700 ta nusxa.

Hududda mintaqadagi eng katta – Velikiy Moss botqogʻi mavjud.

## Manbalar
Ami Argand

**Fransua-Pier-Amédée Argand**, shuningdek, Ami Argand nomi bilan tanilgan (1750-yil 5-iyulJeneva – 1803-yil 14-oktyabrJeneva) jenevalik fizik va kimyogar. U yogʻchiroqni ixtiro qilgan.

## Hayoti

Fransua-Pyer-Amédée Argand Jenevada tugʻilgan. Uning otasi soatsoz boʻlgan va oʻglini rohib boʻlishini istagan. Biroq, u ilm-fanga koʻproq qiziqgan va taniqli botanik va meteorolog Horace-Bénedict de Sossurening shogirdi boʻlgan. Yigirma yoshida Parijda boʻlganida u meteorologiyaga oid bir qancha ilmiy maqolalarni nashr etgan. U kimyo boʻyicha oʻqituvchilik lavozimini egallagan va sharobni konyakga aylantirishni yaxshilash boʻyicha baʼzi gʻoyalarni ishlab chiqgan va akasi bilan katta konyak zavodini qurgan.

## Ixtirosi
1780-yilda u yiogʻchiriqni ixtiro qilishga ilk harakatlarni boshlagan. Uning yogʻchirogʻining yorugʻligi shamdan (besh-oʻn baravar) ancha yorqinroq edi va tannarxi shamlardan koʻra arzonroq edi.

1783-yilda Argand Fransiyada aka-uka Montgolfierlar Jacques-Étienne va Joseph-Michel bilan uchrashdi va issiq havo sharini yaratish boʻyicha tajribalari bilan shugʻullangan. U yerda boʻlgan paytida, uning tanishi Antoine-Aroult Quinquet, yogʻchiroqning dastlabki prototipini koʻrsatgan, Ami Argand unga oʻzgartirishlar kiritgan va takomillashtirilgan holda yakka holda ishlab chiqarishni boshlagan va Aroult Quinquet uni maulliflik huquqlarini buzganligi uchun sudga bergan. Lekin bu sudda Ami Argand yutib chiqgan.

Tijoriy muvaffaqiyatga erishish uchun yogʻchiroqga koʻplab oʻzgarishlar kiritilgan. Foydalanish uchun mavjud boʻlgan barcha moy turlari sinovdan oʻtkazilgan va ularning ichidan oxir-oqibat kit yogʻi ishlab chiqarish uchun tanlangan. Bu yangi sanoatni yaratishga katta turtki boʻlgan. Kit yogʻi oʻzidan hech qanday zararli tutunlar chiqarilmaganligi uchun yogʻchiroqni ommalashishida katta sabablardan biri boʻlgan.

1783-yilning oktyabr oyida u oʻz chiroqini Angliyada ishlab chiqarishga qaror qilgan. Oxir-oqibat, chiroq ishlab chiqarish uchun William Parker va Matthew Boulton bilan hamkorlikni yoʻlga qoʻygan. 1784-yilda u oʻz ixtirosi uchun patent olgan. Argand, shuningdek, Jeyms Vatt bilan yogchiroqni yanada takomillashtirish ustida birga ishlashgan.

Yoritgichlarga boʻlgan talab yuqori boʻlgani tufayli dastlab ularni ishlab chiqarishda va yetkazib berishda muammolar paydo boʻlgan va oxir-oqibat deyarli hamma uylar va doʻkonlarda bu ixtirodan foydalanila boshlangan. Taxminan 1850-yildan boshlab kit yogʻining oʻrniga kerosin ishlatila boshlangan.

## Vafoti
U bezgak bilan kasallangan va yigirma yil davomida undan azob chekib, 1803-yil 14-oktyabr 53 yoshida Jenevada vafot etgan.

## Manbalar
Pravdinskiy tumani (Kaliningrad viloyati)

**Pravdinsk tumani** (1946-yil 7-apreldan 7- sentyabrgacha – Fridlyandsk tumani) – Rossiyaning Kaliningrad viloyatidagi maʼmuriy-hududiy birlik (maʼmuriy okrug).

Maʼmuriy markazi – Pravdinsk shahri.

## Geografiyasi
Pravdinsk tumani Kaliningrad viloyatining janubi-gʻarbiy qismida joylashgan boʻlib, u orqali Lava daryosi (Pregolyaning irmogʻi) va Masuriya kanali oʻtadi. Pravdinsk tumani yonida GES-3 suv ombori mavjud. Munitsipalitet hududida Polsha bilan 55 km uzunlikdagi umumiy chegara bor (Varmian-Masuriya vodiysi). Tumanning maydoni 1300 km². Qishloq xoʻjaligiga moʻljallangan yerlar viloyatdagi barcha yerlarning 58% ni tashkil qiladi.

## Tarixi
Zamonaviy Pravdinsk tumani (shahar okrugi) qadimgi Prussiyaning uchta tarixiy hududining bir qismini oʻz ichiga oladi – Natangia (Lavaning chap qirgʻogʻi boʻylab), Bartia (Lava va Putilovka daryolari oʻrtasida) va Nadroviya (Putilovkaning oʻng qirgʻogʻi).

Tuman 1946-yil 7-aprelda RSFSRning yangi tashkil etilgan Kenigsberg viloyati tarkibida **Fridlyandsk tumani** tarkibida tashkil etilgan boʻlib, uning maʼmuriy markazi *Fridlend* shahri boʻlgan (oʻsha yillarda rasmiy hujjatlarda shahar nomi berilgan.**Fridlyand** „Ya“ bilan yozilgan, shuning uchun tuman nomining yozilishi – *Fridlyandsk*). 1946-yil 7-sentyabrda Kenigsberg viloyati *Kaliningrad*, Fridlyand shahri – *Pravdinsk* va Fridlyandsk tumani – **Pravdinsk** deb oʻzgartirilgan. 1947-yildan 1962-yilgacha Jeleznodorojniy tumani bu tuman tarkibidan ajratilgan.

Kaliningrad viloyatining 2004-yil 21-dekabrdagi 476-sonli qonuni bilan „Pravdinsk tumani“ munitsipal tuzilmasi munitsipalitet okrugi maqomiga ega boʻlgan.

Bu okrug 2021-yilda munitsipal tumanga aylantirilgan.

## Iqtisodiyoti
Tuman iqtisodiyoti qishloq xoʻjaligi va oziq-ovqat sanoatiga asoslangan. Qishloq xoʻjaligi korxonalari sut va goʻsht yetishtirishga ixtisoslashgan. Tumanning asosiy sanoat korxonasi „Pravdinsk pishloq zavodi“ OAJ boʻlib, u yogʻ, pishloq va achitilgan sut mahsulotlarini ishlab chiqaradi. Tumanning sanoat ishlab chiqarish hajmidagi ulushi kam – 2002-yilda 0,2% ni tashkil etgan.

2008-yilda taxminan 5 ming tonna goʻsht ishlab chiqaradigan 55 ming boshlik choʻchqachilik fermasiga asos solingan.

## Transporti
Tumanning temir yoʻl stantsiyasi – *Jeleznodorojnaya*, Pravdinskdan 25 km uzoqlikda joylashgan.

## Diqqatga sazovor joylari

* Tuman hududida noyob tabiat yodgorligi – Zelau botqogʻi mavjud boʻlib, u butun Yevropadagi yagona botqoq hisoblanadi.
* Tarixiy yodgorliklar – 1313-yilda tashkil etilgan Pravdinsk shahridagi Fridland cherkovi, Jeleznodorojniy qishlogʻidagi cherkov, Domnovo va Drujba qishloqlaridagi XIV asr cherkovlari.
* Jeleznodorojniydagi suv tegirmoni.
* Masuriya kanali.

## Manbalar
Rok-Poynt, Oregon

Rok Poynt - AQShning Oregon shtatidagi Jekson shtatidagi bir jamiyat. Rok Poynt Rog daryosi va Gold Hill shaharlari o'rtasida joylashgan.

Joy nomi bu joydagi geologik tuzilishdan kelib chiqqan. Yozuvchilar bu joyni bir paytlar "*Toshlar nuqtasi*" deb atab, ilk yerlashuvchilar uni Dardanelles deb atab kelishgan. 1852-yil 19-oktabr kuni bu yerda Dardanellesdagi pochtaxonasi ochildi. T'Vault mulklari Rok Poyntdan sharqda daryoning janubiy tomoniga joylashgan.

19-asrda sayohatchilar uchun Rok Poynt muhim to'xtash joy edi. 1870-yillarda qurilgan bir mehmonxona hali ham mavjud. Mahalliyda shuningdek, Rok Poyint nomli temir yo'l stantsiyasi va Rok Poynt pochtaxonasi bor edi. Bu 1859-yildan 1912-yilgacha faoliyat yuritgan va Jon B. Uayt birinchi pochta boshlig'i bo'lgan. Mahalliy "ya'ni, 1919-yilda Makkoullo tomonidan qurilgan "ya'ni beton qanoq" ko'prik bilan tanilgan, bu esa qadimgi okean yo'l (Ruta 99) ni daryo bo'ylab olib boradi.

## Manbalar
Didius Julianus

**Didiy Yulian** (lotincha: *Marcus Didius Severus Iulianus)* – milodiy 193-yilda 28-martdan 1-iyungacha 2 oy davomida Rim imperatori boʻlgan. Senatorlar kengashi aʼzosi hamda antoninlar davrida u harbiy va siyosatchi sifatida faoliyat olib borgan: u bir qancha viloyatlarni boshqargan hamda nemislar bilan boʻlgan chegara urushlarida gʻalaba qozongan. Milodiy 175-yilda konsul lavozimida ishladi. Pretorlar 193-yilda imperator Pertinaksni oʻldirganidan keyin Didiy Yulian imperator etib tayinlangan, va bir tomondan Pretorian lagerida bosh hokimiyatni sotib olgan. Senat va shahar plebsi undan nafratlanardi. Yulianga qarshi shahar gubernatorlari, Siriyada Gay Pesseniy Nigerg, Pannoniyada Lutsiy Septimiy Sever, Britaniyada esa Detsim Klodiy Albin unga qarshi isyon koʻtarishgan. 

## Manbalar
Chernyaxovskiy tumani (Kaliningrad viloyati)

**Chernyaxovsk** () (1946-yilgacha – Insterburg, Germaniyaning Insterburg) – Rossiyaning Kaliningrad viloyatidagi shahar, Chernyaxovskiy tumani (munitsipal okrugi) maʼmuriy markazi boʻlgan.

Aholisi – 36 128[1] kishi. (2021), mintaqadagi Kaliningrad va Sovetskdan keyin uchinchi yirik shahar.

## Etimologiyasi
1336-yilda tashkil etilgan. Instrux daryosining nomi Insterburg boʻlib, u ogʻzida joylashgan va nemischa burg – „Qal’a“. 1946-yilda front kuchlariga qoʻmondonlik qilgan va Sharqiy Prussiya hududida halok boʻlgan armiya generali I. D. Chernyaxovskiy sharafiga qayta nomlandi. Chernyaxovskiy familiyasi Ukrainaning Chernyaxov shahri nomidan kelib chiqqanligini hisobga olsak, nomning bir shahardan boshqasiga koʻchirilishi juda kam uchraydigan hodisasini anglatadi.
## Tarixi
Miloddan avvalgi 10-asrdan boshlab shahar atrofidagi hududlar odamlar tomonidan oʻzlashtirilgan. Mavjudlik izlari kundalik turmush madaniyati, marosimlar, harbiy va hunarmandchilikning rivojlanganligini koʻrsatadi. Miloddan avvalgi IV asrdan boshlab eramizning 13-asrigacha shahar va viloyat hududida Prussiya qabilalari yashagan; Prussiya (nemis) manbalariga koʻra, shahar atrofidagi hudud Nadrovia deb nomlangan; parcha-parcha maʼlumotlarga koʻra, Chernyaxovskdan unchalik uzoq boʻlmagan joyda Prussiya ziyoratgohi (muqaddas bogʻi) bor.

Insterburg1899.jpg|Gindenburgshtrasse, 1890-yil
Russian Guard in Insterburg.jpg|Insterburg shahridagi &nbsp; rus askarlarining harbiy paradi 1914-yil &nbsp;5-sentyabr
ID004969 F168 InsterburgAlterMarkt (cropped).jpg| Insterburgdagi Lyuteran cherkovi &nbsp;(Eski&nbsp;bozor) &nbsp;1945-yil

## Geografik joylashuvi va iqlimi
Shahar Instruch va Angrapa daryolari qoʻshilib, Pregolya daryosining manbai boʻlgan joyda joylashgan. Kaliningraddan 80 km sharqda joylashgan. Iqlimi dengizdan mo''tadil kontinentalga o'tish davri. Kaliningrad viloyatining qirg'oq qismi bilan taqqoslaganda, iqlim kontinentalga bir oz yaqinroq: Chernyaxovskda qishki harorat pastroq va yozgi harorat dengiz bo'yidagi Svetlogorskga qaraganda yuqori. Oʻrtacha yillik havo harorati 7,7 °C. Mutlaq maksimal harorat +39 °C, mutlaq minimal -35 °C.

Shamol yo'nalishlari: janubiy (chastotasi 18%), janubi-g'arbiy va g'arbiy, yillik tezligi - 3,5 m/s.
Gusev (Kaliningrad viloyati)

**Gusev** (; ; ; ) – Rossiya davlatining Kaliningrad viloyatida joylashgan. Aholisi: 29 234 kishi (2021-yil holatiga koʻra). Kaliningraddan 12 km uzoqda joylashgan.

## Tarixi
Gumbinnen Prussiya gersogligidagi aholi punkti boʻlgan(). Birinchi marta Polsha Qirolligining vassal gersogligi 1580-yilgi hujjatlarda bu aholi punkti haqida qayd etib oʻtgan. 1545-yilda Gohensollernning buyrugʻiga koʻra, Prussiya gersogi Albert tufayli Gumbinnen shahrida protestant qishlogʻi tashkil etilishi boshlangan va 1582-yilda qurib bitkazilgan. 1618-yilda Gumbinnen Brendenburg-Prussiya tarkibiga kirgan va Polsha nazoratni oʻz qoʻliga olgan.

Gumbinnen 18-asrgacha Prussiya qirolligi tarkibida boʻlgan. 1709-1711-yillar oraligʻida bu hudud Shimoliy urush talofatlari tufayli vayron boʻlib, Prussiyaning „Qirol askari“ Frederik Uilyam I buyrugʻi bilan 1732-yilda Salzburgga qaytadan qurilgan. Zalsburg protestantlarining birinchi qishlogʻi 1752-1752-yillarda qurilgan. 1840-yilda Karl Fridrix Shinkel tomonidan ishlab chiqilgan neoklassik arxittektura uslubida qayta qurilgan. Qishloq 1995-yilda Rossiya, Ukraina, Qozogʻiston va Markaziy Osiyoning protestantlari tomonidan qayta tiklangan.Birinchi jahon urushi davrida Sharqiy frontda Gumbinnen jangi boʻlib oʻtgan. 1914-yilning avgust oyida bu jangda Rus armiyasi Gumbinnenni bir necha oy ichida bosib olgan. Keyinchalik, nemis qoʻshinlari Gumbinnenni qaytarib olishga muvaffaq boʻlishgan. Urush tugagach,1945-yilda Berlin konferensiyasida eʼlon qilingan chegara oʻzgarishlariga koʻra, avvalgi Sharqiy Prussiya viloyatining shimoliy qismi Sovet Ittifoqining bir qismiga aylangan, shu jumladan Gumbinnen ham. 1945-yilning yanvar oyida Gumbinnen yaqinidagi jangda halok boʻlgan va Sovet Ittifoqi Qahramoni mukofotiga sazovor boʻlgan Qizil Armiya sardori Sergey Ivanovich Gusev sharafiga shaharni Gusev deb nomlashgan.

## Iqtisodiyoti

### Transporti
Gusev Kalininggrad viloyatini Litva va Belarussiya orqali Rossiyaning asosiy hududlari bilan bogʻlaydigan ikki yoʻlli temir yoʻl liniyasida joylashgan.

### Yantar iqtisodiy zonasi
1990-yillarda Kalininggrad viloyatida Yantar iqtisodiy zonasi tashkil etilgan. Hududdagi baʼzi loyihalar Gusev shahrida joylashgan va bunga misol qilib NPO CTS ni keltirish mumkin.

## Manbalar
Isabel MoreiraIsabel Moreira

Isabel Moria – (976-yil 2-aprel) Portugaliyalik huquqshunos, Sotsialistik partiyaning taniqli vakili hamda Respublika Assambleyasi aʼzosi.

## Hayoti

Isabel de Lima Mayer Alves Moreira Braziliyaning Rio de Janeiro shahrida tugʻilgan. U oilada toʻrtinchi farzand. Otasi Adriano Moreira XX asrning oʻrtalarida Portugaliyaning nufuzli siyosatchisi boʻlgan hamda vazir lavozimida ham faoliyat koʻrsatgan. Onasi – Isabel Mónica Maia de Lima Mayer. Ular oilaviy 1974-yilda Rio de Janeiroga ikki yilga koʻchib oʻtishga majbur boʻldilar. Chunki shu yili Chinnigullar inqilobi sabab mamlakatda hukumat agʻdarilishi boʻldi. Otasining lavozimi ham aynan shu siyosiy jarayonda oʻzgargan.

## Taʼlimi
Isabel Moreira Opus Dei nomidagi maktabda taʼlim olgan. Oʻzining aytishicha, aynan shu maktabdagi taʼlimi uni dindan uzoqlashishiga sabab boʻlgan. Maktabdan keyin Lissabondagi Mira Rio kollejida taxsilni davom ettirdi. Keyinchalik huquq yoʻnalishiga qiziqshi sabab universitetda bakalavriat yoʻnalishida oʻqigan. Magistrantlik diplomini ham shu yoʻnalishda olgan.

## Faoliyati

Moreira oʻzining ilk faoliyatini oʻzi taxsil olgan universitetda konstitutsiyaviy huquq yoʻnalishida dars berishdan boshlagan. Mana shu faoliyati davomida doktorlik dessertatsiyasini himoya qilgan. Keyinchalik jamoat huquqi sohasida advokat boʻlib ishlagan, xususan, Portugaliya Tashi ishlar vaziri Luís Amadoning yurudik masalalar bi’yicha maslahatchisi boʻlgan. Shuningdek, oʻz davlatidagi Agha Khan Foundationhttps://www.akdn.org/where-we-work/europe/portugal jamiyatida faoliyat olib borgan.

## Shaxsiy hayoti

Isabel Moreira 1997-yilda Tiago de Ayala Martins Barata bilan Sintrada turmush qurgan. Ular farzand koʻrishmagan. Keyinchalik esa ajrashishgan.

## Manbalar
Toir Dadaxonov

**Toir Dadaxonov** (1954-yil 6-noyabr, Toshkent shahrida tugʻilgan) – Oʻzbekiston qahramoni, „Mehnat shuhrati“ ordeni sohibi.

## Tarjimai holi
Toir Dadaxonov 1954-yil 6-noyabrda Toshkent shahrida tavallud topgan. „12-trest“ ochiq a0ksiyadorlik jamiyatining 50-qurilish boshqarmasi montajchi-payvandchilar brigadasi boshligʻi sifatida faoliyat yuritgan. Dadaxonov boshchiligidagi brigada aʼzolari M. Gorkiy nomli rus drama teatri, Oʻzbek Milliy akademik teatrini qayta taʼmirlash, Mustaqillik maydonida Oliy Majlis Senati maʼmuriy binosi, Moliya vazirligining gʻaznaxonasi, Surxondaryo viloyati Termiz shahrida „Yagona qabullar uyi“, Toshkentdagi Singapur menejmentni rivojlantirish universiteti binosi, „Oʻzbekinvest“ maʼmuriy binosining rekonstruksiyasi, Oʻzbekiston yoshlar futbol maktabi,
Alisher Navoiy nomidagi kutubxona, oliy toifadagi „Hyatt“ mexmonxonasi, Oʻzbekiston Respublikasi qurolli Kuchlar akademiyasi, Chilonzor tumanidagi 238-umumtaʼlim maktabi va A.Qodiriy nomidagi ijod maktabi qurilish jarayonlarida ishtirok etgan.

## Mukofotlari

* „Oʻzbekiston Respublikasida xizmat koʻrsatgan quruvchi“ unvoni (1995-yil)
* „Mehnat shuhrati“ ordeni (2003-yil)
* Oʻzbekiston Respublikasining birinchi prezidenti – Islom Karimovning 2007-yil 24-avgustdagi PF-3914-sonli farmoni bilan Toir Dadaxonovga Oʻzbekiston qahramoni mukofoti berilgan.

## Manbalar

## Adabiyotlar
Andrea Coscelli

**Andrea Coscelli** (1969-yil 11-fevralda tugʻilgan) – iqtisodchisi va biznesmen hisoblanib, Keystone Strategy kompaniyasining hamkori va Yevropa boʻlimi boshligʻi sifatida faoliyat yuritadi.

## Taʼlim
Coscelli 1969-yilning 11-fevralida Parma provinsiyasining Emilia-Romagna shahrida tugʻilgan.Coscelli bakalavr darajasini Italiyaning Bocconi Universitetida tamomlagan. U iqtisod yoʻnalishi boʻyicha PhD darajasini Stanford Universitetida tamomlagan. Stanford universitetini tamomlagandan soʻng, Coscelli oʻz vatani Italiyaga qaytish oʻrniga Birlashgan Qirollikga koʻchib oʻtishni tanlagan. Coscelli 2006-yilda Time jurnaliga bergan intervyusida Italiyada insonning oʻz sohasidagi muvaffaqiyatini malakasi emas, siyosat belgilaydi, degan fikrga asoslanib koʻchishga qaror qilganini taʼkidlagan va „bizda asosiy meritokratiya va avlodlar almashinuvi etishmayapti“ deb aytgan.

## Faoliyati
Coscelli 2003-yilda „The Association of Competition Economics“ (ACE) notijorat tashkilotiga asos solgan boʻlib, uning asosiy vazifasi hukumat, akademiya va xususiy sektorda ishlayotgan raqobatbardor iqtisodchilarni siyosat va muhim vaziyatlarni muhokama qilish uchun bir joyga yigʻish boʻlgan. He previously held roles at Ofcom, as director of economic analysis and Charles River Associates, as vice president (partner) in the firm’s competition practice in London. U dastlab, Ofcom kompaniyasida iqtisodiy tahlillar boʻlimi direktori va „Charles River Associates“ kompaniyasining Londondagi raqobat amaliyoti boʻyicha vitse-prezidenti kabi lavozimlarda ishlagan.

## Mukofotlari
Coscelli was appointed Commander of the Order of the British Empire (CBE) in the 2020 New Year Honours for services to competitive markets. Coscelli 2020-yilgi yangi yil taqdirlash marosimida raqobatbardosh bozorlarga qoʻshgan xissalari uchun „Commander of the Order of the Empire“ (CEB) ordenini qoʻlga kiritgan.

2019-yilda Coscelli *[[Biznes insayder sayti|Business Insider]]* nashrining Britaniya texnologiyalarini shakllantirishga xissa qoʻshgan 100 ta eng nufuzli insonlar roʻyxatida 81-oʻrinni egallagan va bunga CMA (*Competitiona and Markets Authority*) ni Deliveroo kompaniyasi ulushlarini Amazon tomonidan sotib olinishi ustidan oʻtkazgan tekshiruvlari sabab boʻlgan.

2019-yilda CMA (*Competitiona and Markets Authority*) isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish doirasida 16 ta mashhur taʼsir doirasiga ega boʻlgan shaxslarga oʻzlarining ijtimoiy tarmoq sahifalaridagi postlarida noqonuniy reklamani toʻxtatish boʻyicha qoʻllangan qonuniy choralari uchun Coscelli *Influence Weekly* jurnalining „ *Influencer Marketing* dagi 100 ta eng nufuzli odamlar“ roʻyxatida 33-oʻrinni egallagan.

## Manbalar
Arthur Laffer

**Arthur Laffer** (1940-yil, 14-avgust) Amerikalik iqtisodchi va muallif.

Arthur Lafferning Reagan prezidentlik davrida Iqtisodiy siyosat maslahat kengashida 1981—1989-yillarda kengash aʼzoligi davrida nufuzi oshgan. Laffer ayniqsa Laffer egri chizig'i bilan taniqlidir. Bu soliq stavkasi va byudjet tushumlari orasidagi bogʻliqlikni koʻrsatuvchi funksiya boʻlib, hukumatlarga soliqlarni kamaytirish va bir vaqtning oʻzida daromadni oʻshirib, iqtisodiyat rivojlanishiga yordam beradi. Laffer Donald Trumpning 2016-yildagi siyosiy ishlarida iqtisodiy maslahatchi boʻlgan.
## Bolalik davri va taʼlimi
Laffer Ogayo shtatidagi Youngstown shaharda Clevite Korporaciyasi direktori va uybekasi Marian Amelia oilasida dunyoga kelgan va shu shtatning Cleveland shahrida katta boʻlgan. U 1958-yili Cleveland Universiteti maktabini, 1963-yili Yale Universitetida Iqtisodiyat mutaxassisligida bakalavr darajasini va 1972-yil Stanford universitetida Doktorantura darajasini bitirgan.
## Ilimiy faoliyati
Laffer 1970-yildan 1976-yilgacha Chikago universitetida biznes iqtisodiyoti kafedrasi dotsenti va 1967-yildan 1976-yilgacha Chikago fakulteti aʼzosi boʻlgan . 1976-yildan 1984-yilgacha Laffer Janubiy Kaliforniya universiteti biznes maktabida Charles B. Thornton nomi bilan biznes iqtisodiyoti professori lavozimida ishlagan. Bu vaqt ichida Laffer 1978-yilda shtatdagi mulk soligʻini keskin qisqartirib Kaliforniya tashabbusi boʻlgan Proposition 13 ni qabul qilishga yordam bergan. 1980-yillarning oʻrtalarida Laffer Malibu shahridagi Pepperdine universitetida *Distinguished professori* va Pepperdine direktorlar kengashi aʼzosi boʻlgan.
## Siyosiy faoliyati
1970-yilning oktyabr oyidan 1972-yil iyul oyiga qadar Arthur Laffer Menejment va Budjet idorasida bosh iqtisodchi lavozimada ishlagan.1984-yilda u Reagan/Bush moliya qoʻmitasining Ijro qoʻmitasining aʼzosi boʻlib ishlagan.

## Manbalar
Vesan ko‘li

**Vesan** - Shvetsiyaning Blekinge okrugida joylashgan koʻl. Dastlab Vesan koʻli boʻgʻoz boʻlgan. Ryssberget va Listerlandet oʻrtasidagi hududga Xanobuktenning suv oqimi kirib kelishi natijasida Listerlandetni materikning qolgan qismidan uzib qoʻyadi. Shundan soʻng boʻgʻoz materikdan ajrala boshlagan. Hozirgi vaqtda esa sobiq Vesan koʻli qishloq xoʻjaligi yerlari hisoblanadi.

Vesan koʻli atrofidagi hududda miloddan avvalgi 9700-yilga oid kichik aholi punkti boʻlgan. Ushbu aholi punktining nomi Blekinge boʻlgan va ushbu hududda odamlarning yashashi haqidagi eng dastlabki dalillar mavjud. Hozirgi vaqtda sobiq Vesan koʻli qishloq xoʻjaligi yerlari hisoblanadi. Gammalstorp cherkovi ilgari orol boʻlgan kichik tepalikda joylashgan.

## Manbalar
Gretsiya ommaviy axborot vositalari

**Gretsiya ommaviy axborot vositalari** – Gretsiya Respublikasida joylashgan ommaviy axborot vositalarini oʻz ichiga oladi. Televideniye, jurnallar va gazetalar ham davlat, ham notijorat korporatsiyalari tomonidan boshqariladi. Ular reklama, obuna va sotuv bilan bogʻliq boshqa daromadlarga bogʻliq. Gretsiya Konstitutsiyasi soʻz erkinligini kafolatlaydi.

2010—2015-yillardagi iqtisodiy va moliyaviy inqiroz davrida Gretsiyada matbuot erkinligi keskin pasayib ketgan. 2009-yilda "Chegara bilmas muxbirlar" matbuot erkinligi indeksida 35-oʻrindan 2014-yilda 99-oʻringa tushib, Gʻarbiy Bolqonning barcha davlatlaridan, shuningdek, Gabon, Quvayt yoki Liberiya kabi ommaviy axborot vositalarida repressiv siyosat yuritgan davlatlardan past oʻrinni egallagan.

## Qonunchilik bazasi
Soʻz erkinligi 1975-yilda fuqarolik boshqaruvi qayta tiklanganidan soʻng Gretsiya Konstitutsiyasi bilan kafolatlangan. 14-moddaga koʻra, har kim oʻz fikrini ogʻzaki, yozma va matbuot orqali qonunlarga rioya qilgan holda ifoda etishi mumkin.

Matbuot birinchi navbatda 1092/1938-sonli Qonun bilan tartibga solinadi. Matbuot turli fikrlarni hurmat qiladi va ommaviy vahima qoʻzgʻatishdan oʻzini saqlaydi.

## Manbalar
Stephen Richards Covey

**Stephen Richards Covey** (1932-yil 24-oktabr — 2012-yil 16-iyul) — amerikalik muallim, muallif, tadbirkor va notiq. Stephen „Muvaffaqiyatli insonlarning 7 koʻnikmasi“ () nomli mashhur asarning muallifi hisoblanadi. Bundan tashqari „First Things First“, „Principle-Centered Leadership“, „The 8th Habit: From Effectiveness to Greatness“ () hamda „The Leader In Me: How Schools and Parents Around the World Are Inspiring Greatness, One Child at a Time“ asarlarini yozgan. 1996-yilda Timeda Stivenning nomi 25 nafar nufuzli odamlar qatorida qayd etilgan. Vafotidan avval Utah Shtat Universitetining Jon M. Huntsman nomidagi biznes maktabida professor boʻlgan.

## Yoshligi va taʼlimi
Stephen 1932-yil 24-oktyabrda Utahning Salt Lake City shahrida Stephen Glenn Covey va Irene Louise Richards Coveylar oilasida dunyoga kelgan. Utah universitetining Biznes boshqaruvi boʻyicha bakalavr diplomini, Harvard maktabining (HBS) magistrlik diplomini hamda Brigham Young Universitetining diniy bilimlar doktori diplomlarini olgan. Shuningdek, Pi Kappa Alpha kolleji aʼzosi boʻlgan. Stephen 10 ta faxriy doktorlik unvonlari bilan taqdirlangan.
## Manbalar
Vittoria Ceretti

**Vittoria Ceretti** (1998-yil 7-iyunda tugʻilgan)  Italiyalik model. Ceretti 2012-yilda "Elite Model Look" tanlovidan so'ng mashhurlikka erishgan. 2024-yilga qadar u 400 dan ortiq moda koʻrgazmalarida qatnashgan va uning surati *Vogue* xalqaro nashrlari muqovasida 23 marotaba chop etilgan.

## Hayot davri
Ceretti 1998-yilda Italiyaning Brescia shahrida tugʻilgan. U qurilish kompaniyalar egasi Juzeppe Ceretti va Francheska Lazzarilarning qizi hisoblanadi. Ceretti 14 yoshida Italiyadagi Elite Model Look tanlovida qatnashdi va u yerda g'olib finalchi sifatida o'z karyerasiga ilk qadamni qo'yadi.

## Karyera

### 2012–2017: Erta mashhurlik
U Elite Model Look tanlovida g'oliblikni qo'lga kiritganidan so'ng ko'pgina dizaynerlar unga qiziqish bildirishadi. Dast avval Ceretti Italiyaning Milan shahrida dizayner Kristina Tining ko'rgazmasida chiqish qiladi.

Dolce & Gabbana tomonidan 2015 va 2016-yillarda tashkil etilgan kuz-qish go'zallik tanlovlarining yuzi sifatida tanlandi.

2015-yilda Ceretti Armani brendining kuz-qish mavsumi yulduziga aylanadi. O'sha yili u Alexander McQueenning 2017-yil bahor yozgi ko'rgazmalarida ham o'z faoliyatini olib boradi.

2016-yil iyul oyida Ceretti Stiven Meysel tomonidan chop etilgan Vogue Italia jurnali muqovasida paydo boʻldi. Ushbu mashhurlikka erishgandan so'ng modelga Givenchy kampaniyasi ham qiziqish bildiradi.

### 2018-yildan hozirgi kungacha: Mashhurlikka ko'tarilish
O'zining muvaffaqiyatidan so'ng, Ceretti moda sanoatida tom ma'noda ilhomlantiruvchi bo'ldi. Dolce & Gabbana uni go'zallik yo'nalishi uchun qabul qildi. Karl Lagerfeld esa ko'p qirraliligi uchun qadrladi va uni Fendi va Chanel shoulariga taklif etdi. 2018-yilda Ceretti Britaniyaning *Vogue* jurnalining muqovasida paydo boʻlib, moda sanoatining Katta toʻrtligini yakunlab berdi.

2018-yilda u Tiffany & Co.ning kampaniyasi va Proenza Shoulerning "Arizona xushbo'yligi" kampaniyasining bir qismi edi. O'sha yili u Chanelning Coco Neige kampaniyasining yuzlaridan biri sifatida tanlandi. Vogue Italia ma'lumotlariga ko'ra, Ceretti 2018-yilda o'z veb-saytida eng ko'p qidirilgan model bo'lgan. 2019-yilda u Métiers d'Art shousida ishtirok etdi.

2023-yilda Ceretti Chanel go'zallik bayrami tanlovining tanlangan modellaridan biriga aylanadi. 2024-yilda u Pucci brendining yangi "tashrif qog'ozi"ga aylanadi.

Ceretti, shuningdek, *[[Vogue Germany]]*, *[[Vogue Spain]]*, *[[Vogue China]]*, *[[Glamour]]*, *[[Grazia]]* va *[[IO Donna]]* jurnallarining muqovasida paydo bo'lgan.

## Shaxsiy hayot
*Vogue France* nashriga bergan intervyusida Ceretti, agar u model sifatida karerasini boshlamaganida, u aktyorlik yoki psixologiyani o'rganishni maqsad qilganligini aytgan. 2020-yil 1-iyun kuni Ceretti Ispaniyaning Ibiza shahrida italiyalik DJ Matteo Milleri bilan turmush qurdi. Ammo ular 2023-yil iyun oyida ajrashishdi.

## Manbalar