Steve Mandanda

**Steve Mandanda Mpidi** (, *Stiv Mandanda Mpidi*; 1985-yil 28-martda tugʻilgan) – fransiyalik sobiq professional futbolchi. Fransiya terma jamoasida darvozabon sifatida oʻynagan.

Mandanda professional faoliyatining katta qismini Marseilleda oʻtkazgan, klub safida ikki marta oʻynab, barcha musobaqalarda 600 tadan ortiq oʻyin oʻtkazdi va 5 marta Liga 1da yilning eng yaxshi darvozaboni deb topilgan.

2008-yildagi debyutidan beri Mandanda Fransiyani oltita xalqaro turnirda himoya qildi: toʻrtta UEFA Yevropa chempionati (2008, 2012, 2016 va 2020) va uchta FIFA Jahon kubogi (2010, 2018, 2022) ishtirok etgan, 2018-yilgi turnirda gʻolib chiqqan.

## Klubdagi faoliyati

### Dastlabki faoliyati
Mandanda 1985-yil 28-martda Kongo Demokratik Respublikasining Kinshasa shahrida (oʻsha paytda Zaire) tugʻilgan, ammo u ikki yoshida oilasi bilan Fransiyaning Évreux kommunasiga koʻchib oʻtgan. Mandanda toʻqqiz yoshida mahalliy ALM Évreux jamoasiga qoʻshilishidan oldin boks bilan shugʻullangan.

### Le Havre
Mandanda 2005-yilning avgustida Le Havre safida ligadagi debyutini oʻtkazdi va toʻrtinchi oʻyingacha gol oʻtkazib yubormadi. U 2005—2006-yilgi mavsumda 30 ta, 2006—2007-yilgi mavsumda esa 37 ta oʻyin oʻtkazgan va oʻyinlari bilan boshqa klublar eʼtiborini tortgan. Mandanda 2007—2008-yilgi mavsum oldidan Aston Villadagi muvaffaqiyatsiz sinovdan soʻng, 2007-yilning yozida Marseillega qoʻshildi.

### Olympique de Marseille

Marseilledagi birinchi mavsumining boshida Mandanda birinchi tanlov darvozaboni Cedric Carrassoning yordamchisi sifatida oʻynagan. Biroq tizzasidan olgan jarohati tufayli Carrasso olti oyga safdan chiqdi va bu Mandandaning Liga 1, Chempionlar ligasi hamda UEFA kubogi oʻyinlarida muntazam oʻyin oʻtkazishiga olib keldi. 2008-yilning 5-martida Mandanda doimiy toʻrt yillik shartnoma asosida Marseillega qoʻshildi.

Marseilledagi soʻnggi mavsumi yakunida u klubning mavsumdagi eng yaxshi futbolchisi deb topildi. Mandanda 2007—2008-yilgi oʻyinlarida ikkinchi marta bu mukofotni qoʻlga kiritgan.

### Crystal Palace
2016-yilning 1-iyulida Premyer-liganing Crystal Palace klubi Marseilleda oʻynovchi Mandanda bilan tekinga shartnoma imzolaganini eʼlon qildi. U mavsumning aksariyat qismini jarohatlanib oʻtkazgani sababli, oʻzini koʻrsata olmadi. Atigi oʻnta oʻyinda maydonga tushdi.

### Marseillega qaytish
2017-yilning 11-iyulida Mandanda 3 million yevro evaziga uch yillik shartnoma asosida Olympique de Marseillega qaytdi.

2018-yilning 22-dekabrida futbolchi Marseille safida 500-uchrashuvini oʻtkazdi va Angerga qarshi 1:1 hisobida durang oʻynadi. 2020-yil 25-avgustda 35 yoshida u shartnomasini 2024-yilgacha uzaytirdi.

### Stade Rennais
2022-yil 6-iyulda Stade Rennais Mandanda bilan ikki yillik shartnoma imzolaganini eʼlon qildi.

## Xalqaro faoliyati

Mandanda Fransiyaning 21 yoshgacha boʻlganlar milliy terma jamoasida bir qancha oʻyinlarda gʻalaba qozongan va 2006-yilgi UEFA 21 yoshgacha boʻlgan futbolchilar oʻrtasidagi Yevropa chempionati uchun Fransiya terma jamoasi tarkibiga kiritilgan.

Birinchi marta 2007-yilda u Fransiya A guruhiga oldindan saralash bahslarida ishtirok etgan.

Mandanda 2008-yil 5-fevral kuni Fransiya B guruhi bilan Kongo DRga qarshi oʻrtoqlik oʻyinida maydonga tushdi, oʻyinda u tanaffusda almashtirildi. Mandanda xalqaro maydondagi debyutini 2008-yilning 27-mayida Euro 2008 doirasidagi Ekvadorga qarshi oʻrtoqlik oʻyinda (2:0) oʻtkazdi, Sebastien Freyning oʻrniga yarim oʻyinda maydonga tushgan va keyin Fransiyaning Avstriya hamda Shveysariyadagi turnir uchun tarkibiga uchinchi darvozabon sifatida nomzod boʻlgan.

Mandanda 2010-yilgi FIFA Jahon chempionati saralash oʻyinlarini Fransiya terma jamoasining birinchi darvozaboni sifatida boshladi va 2008-yil 6-sentyabrda Avstriyaga qarshi saralash oʻyinida xalqaro darajada debyut qildi. Biroq, u 2009-yilning yozida almashtirildi, chunki Raymond Domenech xalqaro oʻn birlik tarkib uchun oʻz oʻrniga Olympique Lyonnais darvozaboni Hugo Llorisni tanladi. Mandanda Fransiyaning Jahon chempionati terma jamoasi aʼzosi boʻlgan, biroq musobaqadagi 3 ta oʻyinning birortasida ham maydonga tushmagan.

2011-yil 6-iyunda Mandanda Donbass Arenada boʻlgan Ukrainaga qarshi oʻrtoqlik oʻyinida 4:1 hisobida gʻalaba qozonib, fransuzlarga sardorlik qildi. U Polsha va Ukrainada boʻlib oʻtadigan UEFA Euro 2012 musobaqasiga chaqirilgan.

Mandanda dastlab 2014-yilgi FIFA Jahon chempionati uchun terma jamoaga kiritilgan edi, ammo turnir oldidan jarohat olgan va uning oʻrniga Saint-Etienne jamoasidan Stephane Ruffier tayinlangan. Mandanda oʻz vatanida oʻtkazilgan UEFA Euro 2016da ikkinchi oʻrinni egallagan terma jamoaning tarkibida boʻlgan.

Mandanda 2018-yilda Rossiyada boʻlib oʻtgan futbol boʻyicha Jahon chempionatida gʻolib chiqqan Fransiya terma jamoasining 23 nafar futbolchisidan biri edi. U 33 yoshida Daniya bilan oʻtkazilgan golsiz guruh oʻyinida turnirdagi debyut uchrashuvini oʻtkazdi.

## Faoliyat statistikasi

### Klub
:

### Xalqaro
:

## Yutuqlari
**Marseille**

* Liga 1: 2009—2010
* Coupe de la Liga: 2009—2010, 2010—2011, 2011—2012
* Chempionlar kubogi: 2010, 2011
* UEFA Yevropa ligasi 2-oʻrin: 2017—2018

**Fransiya**

* FIFA Jahon chempionati: 2018

**Individual**

* Tulon turnirining eng yaxshi darvozaboni: 2005
* UNFP Liga 1da oyning eng yaxshi futbolchisi: 2008-yil fevral, 2008-yil avgust, 2017-yil sentyabr 
* UNFP Liga 1da yilning eng yaxshi darvozaboni: 2007—2008, 2010—2011, 2014—2015, 2015—2016, 2017—2018
* UNFP Liga 1da „Yil jamoasi“: 2007—2008, 2010—2011, 2014—2015, 2015—2016, 2017—2018
* Marseilledagi mavsumning eng yaxshi olimpiyachisi: 2007—2008, 2015—2016

**Ordenlar**

* Faxriy legion ritsari: 2018

## Manbalar

## Havolalar

* 
* 
* 
*