Anna Lisyanskaya

**Anna Lisyanskaya** yoki **Ganna Grigorivna Lisyanska** (1917-yil 1-noyabr – 1999-yil 2-dekabr) – asli yahudiy boʻlgan ukrainalik va rus teatr va kino aktrisasi.

## Yoshligi va taʼlimi
Anna Lisyanska 1917-yil 1-noyabrda Nikolayevda teatrchilar oilasida tugʻilgan. Otasi Xirsh Lisyanskiy Nikolay yahudiy teatrining rahbari boʻlgan. Onasi Sofiya Dishlis va ammasi Dora Lisyanska 1913-yildan shu teatr aktrisalari boʻlib, 1912-yilda Xersonda Ivan Korik truppasida sahna faoliyatini boshlagan. 1920-yillarning boshlarida Lisyanskiylar oilasi Yakov Sverdlov nomidagi ishchilar klubining spektakllarida chiqish qilishgan va kichkina Lisyanska olti yoshida Nikolayev yosh tomoshabinlar teatri sahnasida paydo boʻlishni boshlagan.

1932-yildan 1936-yilgacha Kiyev yosh tomoshabinlar teatri qoshidagi teatr studiyasida tahsil olgan. 1935-yilda Lisyanska Ukraina SSR Davlat musiqali komediya teatrida (hozirgi Kiyev operetta teatri) ishlagan.

## Foliyati
1936-yilda Lisyanska Nikolayevga qaytib kelgan va bu yerda 1938-yilgacha Yosh tomoshabinlar teatrida ishlagan. U yerda Lisyanska Sholom Aleyxemning hikoyalari asosida spektakllarda oʻynagan.

Lisyanska iqtidorini kiyevlik rejissyor Mikola Makarenko payqab qoldi. 1938-yilda Kiyev Molodiy teatri truppasiga taklif qilingan va u yerda William Shakespearening mashhur tragediyasida Julyetta, Aleksandr Ostrovskiyning *Poleznoe mesto* da Yulenka, Ivan Turgenevning „Mesyats v strane“ filmida Yelena va boshqa rollarni ijro etgan. Ushbu teatrda yosh aktrisani ssenariy muallifi Igor Savchenko eʼtiborga olgan. Uning sharofati bilan Lisyanska 1941-yilda Xrixer-Cherikoverning „Molodie godi“ filmida Nastya bosh rolini oʻynab, kinoda debyut qilgan (Kiyev kinostudiyasi, Ashxobod kinostudiyasi).

1949-yildan Aleksandr Pushkin nomidagi Leningrad akademik drama teatrining aktrisasi. Teatr va kinodan tashqari, Lisyanska radio va televideniyeda ishlagan. Bu yerda Isaak Dunayevskiyning „Jenixi“ operettasida Horpina Savvishna rolini oʻynagan. Bu asarda Lisyanska operetta aktrisasi sifatida oʻz mahoratini namoyon etgan. 1967-yildan boshlab Lisyanska Leningrad musiqali komediya teatri sahnasida chiqishni boshlagan. Dastlab ikkita teatrda ish topgan, shundan soʻng soʻnggi tetrda ishlashga qaror qilgan.

faoliyatining soʻnggi yillarida Lisyanska yana yahudiy qahramonlari mavzusiga murojaat qildi. „Eksperiment“ miniatyura teatrida Mixaylo Jvanetskiyning „Odesskaya svadba“ spektaklini tayyorlagan. 1989-yilda „Iskusstvo jit v Odesse“ filmida xola rolini, bir yil oʻtib – Aleksandr Zeldovichning 1991-yilda „Isaak Babel“ asari asosida suratga olingan „Upadok“ filmida Madam Vayner rolini, Dmitriy Astraxanning „Vivedi tebya“ filmidagi katta yahudiy oilasining onasi rolini oʻynagan.

1993-yilda Lisyanska ogʻir kasal boʻlib qolgan va yaqin doʻsti, aktrisa Lilian Malkinaning koʻmagi bilan Isroilga qarindoshlarinikiga koʻchib oʻtgan. Umrining soʻnggi yillari oʻsha yerda oʻtgan.

Xanna Lisyanska 1999-yil 2-dekabrda Arad shahrida vafot etgan. Uning qabri ustidagi yodgorlikda rus va ibroniy tillarida: „Teatr va kino aktrisasi Xanna Lisyanskayaga muxlislardan“ degan yozuvlar bor.

## Filmografiyasi

* 1942&nbsp;– Lіta molodіy
* 1942&nbsp;– Yak gartuvalas stal
* 1942&nbsp;– Vіdkrittya sezonu
* 1943&nbsp;– Veselka
* 1944&nbsp;– Dnі і nochі
* 1944&nbsp;– Lyudina №&nbsp;217
* 1944&nbsp;– Cherevichki (fіlm-opera)
* 1942&nbsp;– Tse bulo v Donbasі
* 1946&nbsp;– Starovinniy vodevіl
* 1947&nbsp;– Sіlska vchitelka
* 1949&nbsp;– Velika sila
* 1953&nbsp;– Alosha Ptіsin viroblyae xarakter
* 1953&nbsp;– Zvana vecherya
* 1954&nbsp;– Velika rodina&nbsp;– *bіblіotekarka*
* 1955&nbsp;– Dvanadsyata nіch&nbsp;– Marіya
* 1955&nbsp;– Ovіd&nbsp;– *drujina Grassіnі*
* 1957&nbsp;– Opovіdannya pro Lenіna&nbsp;– *Marіya Ulyanova*
* 1957&nbsp;– Smert Pazuxіna
* 1958&nbsp;– Matros z „Kometi“
* 1958&nbsp;– Bezodnya
* 1963&nbsp;– Den shastya&nbsp;– *dama*
* 1964&nbsp;– Vesіnnі klopoti
* 1964&nbsp;– Zaychik
* 1965&nbsp;– Velika kotyacha kazka (telespektakl)
* 1953&nbsp;– Lenіn v Polshі&nbsp;– *Nadіya Krupska*
* 1967&nbsp;– Zazdіst (telespektakl)
* 1968&nbsp;– Zikovi (telespektakl)
* 1969&nbsp;– Іspit na chin
* 1970&nbsp;– Charіvna sila mistestva&nbsp;– *Mordatenkova*
* 1971&nbsp;– Nadbannya respublіki
* 1972&nbsp;– Brat mіy
* 1973&nbsp;– Vikonuyuchiy obov’yazki&nbsp;– *arxіtektor „Sova“*
* 1974&nbsp;– Pam’yatay іm’ya svoe
* 1975&nbsp;– Koxannya z pershogo poglyadu
* 1977&nbsp;– Narodjena revolyutsіeyu
* 1977&nbsp;– Nіs
* 1978&nbsp;– Tri nepogojix dnya&nbsp;– *Jerdєva*
* 1979&nbsp;– Troє v odnomu chovnі, yak ne raxuvati sobaki&nbsp;– *salon egasi*
* 1980&nbsp;– Lyalka-Ruslan і yogo drug Sanka&nbsp;– *babusya malyuka*
* 1982&nbsp;– Des plache іvolga
* 1983&nbsp;– Visoka proba
* 1984&nbsp;– Mistestvo jiti v Odesі
* 1989&nbsp;– Trantі-Vantі
* 1990&nbsp;– Zaxіd
* 1991&nbsp;– Viydi!&nbsp;()
* 1993&nbsp;– Shvidkoplinnі sadi

## Manbalar

## Havolalar
* https://web.archive.org/web/20080117114512/http://www.jew.spb.ru/ami/A222/A222-82.htm
* http://www.mega-stars.ru/actresses/lisynskaya.php 
* http://m-necropol.ru/lisyanskaya.html
* http://www.journalists.spb.ru/about/KP/doc3312/
* http://magazines.russ.ru/zvezda/2008/11/me5.html
* История звезды из Николаева 20 века: актриса Анна Лисянская (Die Geschichte eines Stars von Nikolaev des 20. Jahrhunderts: Schauspielerin Anna Lissjanskaja)
* Biografie Anna Lissjanskaja (russisch)
* С.&nbsp;А.&nbsp;Кустовська До історії єврейського театру у Миколаєві&nbsp;/ Історичні мідраші Північного Причорномор'я.&nbsp;— Миколаїв, 2013.&nbsp;— C.254—255