Diogo Jota

**Diogo José Teixeira da Silva** (1996-yil 4-dekabr, Portu, Portugaliya – 2025-yil 3-iyul, Cernadilla, Zamora, Ispaniya) – **Diogo Jota** nomi bilan tanilgan, portugaliyalik professional futbolchi. Jota hujumchi yoki chap qanot hujumchisi sifatida oʻynagan. Jota oʻzining aniq yakunlovchiligi, shiddatli tezligi va dribbling mahorati bilan tanilgan edi.

Jota oʻz faoliyatini Paços de Ferreira klubida boshlagan, soʻngra 2016-yilda oʻzining amakivachchasi Ronaldo bilan birga La Liga klubi Atlético Madrid bilan shartnoma imzolagan. Primeira Ligada ikki mavsum oʻynaganidan soʻng, u ketma-ket ravishda 2016-yilda FC Porto (Primeira Liga) va 2017-yilda Wolverhampton Wanderers (EFL Championship) klublariga ijaraga berildi. U „Vulverxempton“ klubining Premyer-ligaga chiqishiga yordam bergach, 2017-yilda taxminan 14 million yevro evaziga klub bilan toʻliq shartnoma imzoladi va u yerda 131 oʻyinda maydonga tushib, 44 ta gol urdi. 2020-yilda esa Liverpool klubiga taxminan 41 million funt sterling evaziga oʻtdi.

Jota ilgari Portugaliya yoshlar terma jamoasi aʼzosi boʻlgan boʻlib, u 19 yoshgacha (U-19), 21 yoshgacha (U-21) va 23 yoshgacha (U-23) boʻlgan terma jamoalarda oʻynagan. U kattalar safida ilk bor 2019-yil noyabrda debyut qilgan va 2022-yilgi Jahon chempionati hamda 2020 va 2024-yilgi Yevropa chempionatlari uchun terma jamoaga chaqirilgan. Shuningdek, u 2019 va 2025-yillarda UEFA Millatlar Ligasi gʻolibiga aylangan.

Jota 2025-yil 3-iyul kuni Ispaniyaning Zamora provinsiyasiga qarashli Cernadilla shaharchasida ukasi bilan birga avtohalokatga uchrab vafot etdi.

## Klub faoliyati

### Paços de Ferreyra
Portoning Massarelos shahrida tugʻilgan Jota 2013-yilda Gondomardan Paços de Ferreyraning yoshlar tarkibiga qoʻshilgan. U 2014-15-yilgi mavsum boshida asosiy tarkibga koʻtarildi va 2014-yil 19-oktyabrda Atletico de Reguengosga qarshi oʻz uyida 4:0 hisobida gʻalaba qozonib, kattalar safida debyut qildi.

Jota ilk bor 2015-yilning 20-fevralida Primeira ligasida paydo boʻlgan va „Vitoriya de Gimaras“ga qarshi oʻyinda Diogo Rosadoning oʻrniga kechgan va 2:2 hisobida maydonga tushgan. U musobaqadagi ilk gollarini 17-may kuni urdi va oʻz maydonida „Academica de Coimbra“ ustidan 3:2 hisobida muvaffaqiyat qozondi.

2015-yilning 30-mayida Jota Paços bilan yangi besh yillik shartnoma imzoladi va u bilan 2020-yilgacha shartnoma imzoladi. Kampaniyaning birinchi oʻyinida, 17-avgust kuni „*Estadio da Mata Real*“da „Academica“ ustidan 1:0 hisobida gʻalaba qozonib, u oxirida Ugo Sekoni turtib yuborgani uchun qizil kartochka oldi.

### Atletiko Madrid
2016-yilning 14-martida Jota 1-iyuldan boshlab Atletiko Madrid bilan besh yillik shartnoma imzoladi. 2016-yilning 26-avgustida esa u vataniga qaytib, bir yillik ijara asosida „Portu“ klubiga oʻtdi. 1-oktyabr kuni Jota „Nasional“ga qarshi safarda 4:0 hisobida gʻalaba qozonib, birinchi boʻlimda xet-trik qayd etdi.

### Vulverxempton Uonderers

#### 2017-19: Premyer-ligaga koʻtarilish va Yevropa Ligasi yakuni

2017-yilning 25-iyulida Jota Angliya chempionatining „Vulverxempton“ klubiga bir mavsumga ijara asosida oʻtdi.

2018-yilning 30-yanvarida Jota bilan 14 yevroga doimiy shartnoma imzolangani eʼlon qilindi, 1-iyuldan kuchga kirdi. U oʻzining birinchi yilida karerasidagi eng yaxshi 17 liga golini kiritdi va liganing eng yaxshi toʻpurarlar jadvalida beshinchi oʻrinni egalladi, chunki „boʻrilar“ chempion sifatida Premyer-ligaga koʻtarildi.

Jota 2018-yilning 11-avgust kuni Angliyaning oliy divizionida Evertonga qarshi oʻyinda (2:2) toʻliq 90 daqiqa oʻynadi. U musobaqadagi ilk golini 5-dekabr kuni urib, mezbonlarga Chelsini 2:1 hisobida magʻlub etishga yordam berdi.

2019-yilning 19-yanvarida Jota oʻz maydonida „Lester city“ ustidan 4:3 hisobida gʻalaba qozongan oʻyinda uch marta gol urdi – bu uning faoliyatidagi ikkinchi xet-trik boʻldi. Bu jarayonda u 11 yil avval Cristiano Ronaldodan keyin Premyer-ligada muvaffaqiyatga erishgan ikkinchi portugaliyalik futbolchiga aylandi. Bu klub uchun musobaqadagi birinchi va 1977-yil oktyabr oyida Futbol Ligasi Birinchi Divizionida xuddi shu raqibga qarshi Jon Richardsdan beri Angliya futbolining yuqori ligasida klub uchun birinchi boʻldi.

#### 2019-20: Boʻrilar bilan yakuniy mavsum
2019-yilning 25-iyulida Jota Yevropa Ligasi ikkinchi saralash bosqichida Shimoliy Irlandiyaning „Crusaders“ klubi ustidan 2:0 hisobida gʻalaba qozondi, bu „boʻrilar“ning 1980-yil oktyabridan beri Yevropadagi ilk goli va keyingi turda 15-avgustda gol urdi.

2019-yil 12-dekabr kuni Yevropa Ligasi guruh bosqichining soʻnggi oʻyinida „Beshiktosh“ga qarshi oʻyinda Jota hamyurti Ruben Nevesni 56-daqiqada oʻrniga maydonga tushdi, 72 soniyadan soʻng gol urdi va „Boʻrilar“ tugashi bilan oʻn ikki daqiqa ichida xet-trik qayd etdi. 4-0 gʻalaba. Keyingi 20-fevralda u turnirning 32-turi birinchi oʻyinida „Espanyol“ ustidan xuddi shunday hisobda gʻalaba qozondi. Uning „Boʻrilar“ safidagi 131-va soʻnggi uchrashuvi 2020-yil 11-avgustda „Sevilya“ ga qarshi Yevropa Ligasi chorak finalida ikkinchi boʻlimda zaxiradan maydonga tushgan.

### Liverpool

#### 2020-21: Debyut mavsumi va moslashuv

2020-yil 19-sentyabrda Jota uzoq muddatli shartnoma asosida „Liverpool“ ga qoʻshildi, 41 funt sterling evaziga keyin, transfer narxi 45 funtga koʻtarildi. U besh kundan soʻng EFL kubogida debyut qildi va ikkinchi boʻlimda „Linkoln Siti“ga qarshi oʻyinda 7:2 hisobida gʻalaba qozondi. 28-sentabr kuni u klub safida Premyer-ligadagi debyut uchrashuvida gol urdi va „Enfild“da „Arsenal“ ga qarshi oʻyinda (3:1) uchinchi golni urdi. 25-oktyabr kuni u Enfildda „Sheffild Yunayted“ga qarshi oʻyinda (2:1) gʻalaba golini kiritdi. Uch kundan soʻng, Jota UEFA Chempionlar Ligasi guruh bosqichida „Midtyulland“ ga qarshi oʻyinda gol urib, klub tarixidagi 10 000-golini kiritdi va 3-noyabr kuni „Atalanta“ga qarshi oʻyinda (5:0) xet-trik qayd etdi. Bu bilan u 1993-yilda Robbidan keyin „Liverpool“ klubidagi ilk 10 ta oʻyinida 7 ta gol urgan birinchi futbolchiga aylandi. 22-noyabr kuni Jota „Lester Siti“ga qarshi oʻyinda (3:0) ikkinchi golni urdi va „Liverpul“ning Premyer-ligadagi dastlabki toʻrtta uy uchrashuvining har birida gol urgan birinchi futbolchiga aylandi.

Jota klubdagi debyut mavsumini dastlab toʻqqizta goli bilan yakunladi. „Manchester United“ ga qarshi safarda 4:2 hisobida gʻalaba qozongan bu esa „Liverpool“ga Premyer-ligada uchinchi oʻrinni oʻlishiga hamda Chempionlar ligasiga yoʻllanma olishiga yordam berdi. Bu esa katta natija edi.

#### 2021-22: Kubok juftligi va Yevropa finali
2021-yil 14-avgust kuni Jota „Liverpul“ning 2021-22-yilgi Premyer-liga mavsumidagi ilk golini mehmonda yangi koʻtarilgan „Norvich Siti“ga qarshi oʻyinda (3:0) kiritdi. 24-oktyabr kuni u „Old Trafford“da „Liverpul“ning azaliy raqibi „Manchester Yunayted“ga qarshi oʻyinda 5:0 hisobida gʻalaba qozondi. 3-noyabr kuni u Chempionlar ligasida oʻzining sobiq jamoasi Atletiko Madridga qarshi oʻz uyida 2:0 hisobida gʻalaba qozonib, „Liverpul“ning guruh gʻolibi sifatida 1/8 finalga yoʻl olishini taʼminladi. 20-noyabr kuni Jota „Arsenal“ ga qarshi oʻz uyida 4:0 hisobida gʻalaba qozondi, bir hafta oʻtib „ Sautgempton“ ga qarshi oʻyinda xuddi shu hisobdagi oʻyinda dubl qayd etdi. 1-dekabr kuni u Mersisayd derbisida mahalliy raqib Evertonga qarshi mehmonda 4:1 hisobida gʻalaba qozongan „Liverpul“ning toʻrtinchi golini kiritdi. Noyabr oyidagi oʻyinlari uchun u PFA muxlislari tomonidan oyning eng yaxshi futbolchisi bilan taqdirlandi.

2022-yilning 20-yanvarida liga kubogi yarim finalida Jota „Arsenal“ ustidan 2:0 hisobida gʻalaba qozonib, jamoasini finalga olib chiqdi. Keyin esa 27-fevral kuni „Chelsea“ bilan boʻlgan final oʻyinida qoʻshimcha boʻlimdan soʻng golsiz durangdan soʻng u penaltini aniq amalga oshirib, „Liverpul“ga 2012-yildan beri ilk bor liga kubogini qoʻlga kiritishiga yordam berdi.

## Xalqaro faoliyati

### Yoshlar termasi
Jota Portugaliya terma jamoasida 19 yoshgacha boʻlganlar darajasida oʻynay boshladi va oʻzining birinchi golini 2015-yilning 29-may kuni Turkiya terma jamoasiga 6:1 hisobida magʻlub boʻlgan UEFA Yevropa chempionati saralash bosqichida kiritdi. U oʻsha yilning 17-noyabrida hali 19 yoshga toʻlmaganida 21 yoshgacha boʻlganlar terma jamoasi safida ilk bor saralash oʻyinida Isroilni mehmonda 3:0 hisobida magʻlub etganida 15 daqiqa oʻynagan.

### Kattalar termasi
2019-yilning mart oyida Jota Ukraina va Serbiyaga qarshi Evro-2020 saralash bosqichining ochilish oʻyinlari oldidan birinchi marta kattalar safiga chaqirildi. U hali ham maydonga tushmagan, 2019-yil iyun oyida oʻz maydonida UEFA Millatlar Ligasi finalida gʻolib chiqqan, ammo maydonga tushmagan futbolchilardan bir edi. 14-noyabr kuni u UEFA Yevro-2020 saralashida Litvaga qarshi oʻyinda (6:0) Krishtianu Ronalduning oʻrniga 84-daqiqada maydonga tushib, debyut qildi.

## Shaxsiy hayoti
Jota ishtiyoqli geymer va 2021-yil 6-fevral holatiga koʻra *FIFA 21* reytingida dunyoda 1-oʻrinni egallagan. COVID-19 pandemiyasi davrida blokirovka paytida u Premyer-liga tomonidan oʻtkaziladigan FIFA oʻyinlarining taklifnomasida ishtirok etdi va natijada musobaqa finalida boʻlajak jamoadoshi Trent Aleksandr-Arnoldni magʻlub etdi.

## Vafoti
''Marca'' xabar qilishicha, 2025-yil 3-iyul kuni taxminan soat 00:40 (Markaziy Yevropa yozgi vaqti boʻyicha) Jota 28 yoshida Ispaniyaning Zamora viloyatiga qarashli Cernadilla shaharchasida ukasi Andre bilan birga avtohalokatga uchrab, vafot etgan. Fojia Portugaliya shimoli va Ispaniyani bogʻlovchi A-52 avtomagistralida yuz bergan. Castilla y León mintaqasidagi favqulodda xizmatlar halokat sodir boʻlganini tasdiqladi. Ispaniya favqulodda xizmatlari ham ikkala aka-ukaning halokat joyida jon berganini maʼlum qildi. Ispaniya Fuqaro gvardiyasining maʼlum qilishicha, Jotaning Lamborghini Aventador avtomobili boshqa mashinani quvib oʻtishga urinayotganda, gʻildiragi yorilgan va yoʻldan chiqib ketib, avtomobilni olov olgan.

## Faoliyat statistikasi

### Klub

### Xalqaro

*Hisob va natijalar roʻyxati birinchi boʻlib Portugaliyaning gollari soni, hisob ustuni Jotaning har bir golidan keyin ochkoni koʻrsatadi.*

## Mukofatlar
**Vulverxempton Uonderers**

* EFL chempionati: 2017-18

**Liverpool**

* Angliya Premyer-ligasi chempioni: 2024-25

* Angliya kubogi: 2021-22
* EFL kubogi: 2021-22
* UEFA Chempionlar Ligasi: ikkinchi oʻrin: 2021-22

**Portugaliya**

* UEFA Millatlar ligasi: 2018-19, 2024-25

**Individual**

* Premyer-ligada oyning eng yaxshi futbolchisi: 2024-yil, yanvar

* SJPF oyning eng yaxshi yosh oʻyinchisi: 2015-yil oktyabr/noyabr
* Primeira Liga oyning eng yaxshi goli: 2016-yil fevral
* Vulverxemptonning mavsumdagi goli: 2019-yil 
* UEFA Chempionlar Ligasi XI: 2020

## Manbalar

## Havolalar

* Profile at the Liverpool F. C. website
* 
* 
*