open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Zarazmiy

**Zarazmiy**(arabcha:الزرزمي — Zarazmiy — Toʻliq ismi:Abulhasan Ali ibn Xujr Saʼdiy Marvaziy Zarazmiy) — Muhaddis, faqih va adib.

## Tarixi
Zarazmiy Marv viloyatidagi „Zarazm“ qishlogʻida tugʻulgan. Iroq va Hijozdagi shahar boʻylab koʻp sayohatlar qilgan. Zarazmiydan taʼlim olish uchun huzuriga turli mamlakatlardan olimlar kelishgan. Shuningdek, Imom Muslim, Imom Termiziy va Imom Doramiylar ham u zotdan hadis rivoyat qilgan. Samʼoniy Zarazmiyning 10ta ustozi va 7 shogirdini sanab oʻtadi. Zarazmiy fiqh va hadisga oid 3ta asar yozgan. Zarazm qishlogʻidagi qabri ziyoratgoh boʻlgan.

## Manbalar
Judi Farrell

**Judi Farrell** (qizlik familiyasi- **Hayden**; 1938-yil 11-may - 2023-yil 2-aprel) amerikalik aktrisa *M*A*S*H* telekomediya serialidagi Hamshira Able roli bilan mashhur boʻlgan. U bir nechta boshqa teleseriallarda kichik rollarni ijro etgan, keyinchalik *Port Charlz* seriali uchun 13ta epizod yozgan.

## Hayoti va ish faoliyati
Judi Xayden Oklahoma shtatining Quapaw shahrida tug'ilib o'sgan.  U Oklahoma shtati universitetini teatr bo'yicha tasviriy san'at fakultetini tamomlagan.

1961 yilda UCLAda magistraturada o'qiyotgan paytda u aktyor Mayk Farrellni uchratadi.  U Kaliforniyaning Laguna Beach shahridagi Laguna Beach o'rta maktabida ingliz tili va drama o'qituvchisi bo'lib ishlagan.  1963 yil avgust oyida u Farrellga turmushga chiqadi va keyinchalik Erin va Maykl ismli ikki farzandlari bo'ladi.  1960-yillarda Farrell va Judi Laguna o'yingohida birgalikda chiqish qilishadi.  Ular 1980-yillarning boshlarida ajrashishadi. 

Farrellarning nikohi *M*A*S*H* serialining bitta epizodining ssenariysida ishlab chiqilgan: “Polkovnikning oti” epizodida Maykning qahramoni BJ Xunnikutt va rafiqasi Judini Peg (ekrandagi ikkita o‘yinda Ketrin Bergstrom o‘ynagan va uning bir necha fotosuratlari bor)obraziga aytdi.  Judi tug'ilgan shahri Quapaw edi va otasining ismi Floyd Hayden edi.  Floyd Haydening haqiqiy qizi sifatida Erin deb ham ko'rsatilgan. 

Farrel 2023-yil 2-aprelda 84 yoshida insult asoratidan vafot etadi 

## Manbaalar


## Havolalar

*
Bozori Mox

**Bozori Mox**- Buxorodagi qadimgi  bozor . U yerda yiliga har gal bir kundan ikki marta bozor qilar va har bir bozor boʼlgan kuni butlar sotar edilar. Har bozor kuni ellik ming diramdan ortiq savdo boʼlar edi. Muhammad ibn Jaʼfar (an-Narshaxiy) oʼz kitobida shunday deydi: «Bu bozor bizning vaqtlarda (ham) bor edi; men nega bunday odat rasm qilingan deb juda ajablanar edim; Buxoroning keksalari va shayxlaridan: «buning sababi nima» deb soʼradim. Ular: «Qadim vaqtlarda Buxoro aholisi butparast boʼlganlar va bu bozor rasm boʼlib, oʼsha davrlardan boshlab bu yerda but sotganlar va (bozor) hozirda ham oʼsha (qadimgidek) qolib kelmoqda»,— deb javob berdilar. Аbu-l-Hasan Nishopuriyning «Xazoin ul-ulum» kitobida aytishicha, qadimgi vaqtlarda Buxoroda bir podshoh boʼlib, uning nomi Mox edi. U ana shu bozorni qurishga buyurdi; uning farmoni bilan duradgorlar va naqqoshlar u yildan bu yilgacha but yoʼnib, belgilangan kunda shu bozorga keltirib sotishar va xalq uni sotib olar ekan. Har qachon u but yoʼqolsa yoki sinsa, yoki eskisa, shu bozor kuni boshqasini sotib olar va eskisini tashlar ekanlar.  Hozir Mox masjidi oʼrnashgan yerda katta ariq boʼyida bir serdaraxt tekislik joy boʼlib,  shu daraxtlar soyasida bozor boʼlar adi. U podshoh, xalq but sotib olishga qiziqsin uchun, shu bozorga kelib hozir Mox masjidi oʼrnashgan yerda taxtda oʼtirar, har kim oʼzi uchun but sotib olar va uyiga olib ketar edi. Bu joy yana otashparastlar ibodatxonasi (ham) boʼldi; bozor kuni odamlar bu yerga yigʼilganlarida hammalari ibodatxonaga kirib olovga topinar edilar. Bu ibodatxona to islomiyat davrigacha bor edi, musulmonlar quvvatlanib ketgach, mazkur (Mox) masjidiii xuddi shu joyga bino qildilar. Hozir u Buxoroning moʼtabar masjidlaridandir.

   Abu Bakr Muhammad ibn Ja'far an-Narshaxiy haqida batafsil ma'lumot
  Buxoro tarixi asari haqida batafsil ma'lumot

  Narshaxiy-Buxoro tarixi.Yuklab olish uchun manba
NAACP Image mukofotlari

**NAACP Image mukofotlari** (NAACP) tomonidan AQShda joylashgan har xil irq odamlarini rivojlantirish milliy assotsiatsiyasi shuningdek, kino, televidenie, teatr, musiqa va adabiyotdagi ajoyib ijrolarni taqdirlash uchun taqdim etiladigan yillik mukofot marosimidir. Oskar va Grammy kabi boshqa mukofotlarga oʻxshab, Image mukofotining 40 dan ortiq tur gʻoliblari tashkiloti aʼzolari (NAACP aʼzolari) tomonidan ovoz berish yoʻli orqali aniqlanadi. Faxriy mukofotlarga (Akademiyaning faxriy mukofotiga oʻxshash) Prezident mukofoti, Rais mukofoti, Yilning eng yaxshi koʻngilochar artisti mukofoti va Shon-sharaf zali mukofoti kabilar kiritilgan. Beyonse yakkaxon ijrochi sifatida 25 ta g‘alaba bilan misli koʻrilmagan yetakchi g‘olibidir.

Taqdirlash marosimi birinchi marta 1967-yil 13-avgustda faol jamoatchilar Meggi Xeteuey, Semmi Devis Jr va Uillis Edvard tomonidan tashkil etilgan va taqdim etilgan, ularning uchalasi ham Beverli-Xillz-Gollivud NAACP (Beverly Hills-Hollywood NAACP) boʻlimi yetakchilari boʻlgan. Birinchi marta NBC telekanali tomonidan (1987-yildan 1994-yilgacha har yanvar oyida, *Saturday Night Live* yangi epizod efirga uzatilmagan haftalardagina mukofotlar tagʻdirlanishi efirga uzatgan) u televideniye uchun yozib olingan boʻlsa-da, 1996-yildan boshlab faqat odamlar yuqori talabda koʻradigan vaqtlardagina efirga uzatiladi. Mukofotlarni topshirish vaqtidagi oʻzgarishlar tufayli 1973-yilda taqdirlash marosimi oʻtkazilmagan.

Mukofotlarning birinchi jonli efiri Fox Network-da 2007-yil 38-nashrida boʻlib oʻtgan (marosim 2007-yilgacha qismlarga boʻlinib efirga uzatilgan) va odatda yillik marosimlar fevral yoki mart oyining boshlarida Los-Anjeles hududi yoki uning atrofida tashkil etilgan.

2008-yili kubok qayta ishlanganidan beri Society Awards firmasi tomonidan ishlab chiqarilmoqda.

## Munozaralar
NAACP 1987-yilida „Eng yaxshi aktrisa“ mukofotini olib tashlagani uchun tanqid ostida qoldi. Ular qora tanli ayollar uchun maʼnoli rollar yoʻqligini aytib, bu vaziyat oʻzini himoya qilishdi. 1990-yilda ular yana bir bor „Eng yaxshi aktrisa“ mukofotini bermagani sababli tanqidga uchradilar. Toʻrtinchi martada ham „Eng yaxshi aktrisa“ mukofotiga loyiq nomzod topa olmagan. Sandra Evers-Manli, Beverli-Xillz/Gollivud tashkiloti filiali prezidenti sifatda oʻz fikrini quyidagicha : „ Kino sanoati hali tafovut koʻrsatmagan hamda Afrikalik — Amerikalik (African-American) ayollar uchun haqiqiy bosh rolni taqdim etmagan“, bayon etadi.

## Manbalar
Stadium Bowl

**Stadium Bowl** (aslida **Tacoma Stadium**) —Qoʻshma Shtatlari, Vashingtondagi Tacoma tumanidagi 15 000 oʻrinli stadion. Stadion dizayni Frederik Xit tomonidan ishlab chiqilgan va 1910-yilda stadion ochilgan.

Stadium Bowl Amerika futboli shuningdek, yengil atletika musobaqalari uchun moʻljallangan. Bundan tashqari, beysbol va boshqa sport musobaqalariga mezbonlik qilgan. Stadion dastlab 23 000 o‘rinli edi, biroq keyinchalik taʼmirlash va restavratsiya loyihalari chog‘ida sig‘imi kamaytirildi.

## Tarixi

Stadion dizaynini yaratish 1906-yilda Keksa ayol Gulch oʻrniga Frederik Xit tomonidan ishlab chiqilgan. Dastlab u 23 486 oʻrindiqli va umumiy sigʻimi 32 000 kishiga moʻljallangan boʻlib, keyinchalik 17 000 tagacha qisqartirilgan.

Oʻyin maydonini oʻrab turgan 31 qator stadion oʻrindiqlari (11 000 tomoshabinni sigʻdira oladi) uchun beton quyish uchun yogʻoch qoliplar qurilgan. U 1910-yil 10-iyundan dastlab Tacoma stadioni deb nomlangan. Qurilishga 135 000 dollarga ishlatilgan. Yangi stadionda oʻtkazilgan birinchi yirik tadbirlardan biri iyul oyi oxirida harbiy turnir boʻlib, final baxsida 32 000 tomoshabin ishtirok etgan.

## Muhim voqealar
Stadium Bowl koʻplab unutilmas sport tadbirlari, kontsertlar va marosimlarga mezbonlik qilgan jumladan:

* Amerika Qoʻshma Shtatlari Prezidentlari Teodor Ruzvelt, Vudro Uilson va Uorren Xarding va AQSh Davlat kotibi Uilyam Jennings Brayanning nutqlari
* Jon Pershing va Marshal Foch kabi harbiy arboblar uchun marosimlar va jangovar sahnalar
* Babe Rut va Billi Sunday kabi oʻyinchilar uchun beysbol koʻrgazmalari
* Pullmanning Vashington shtati Cougars jamoasi 1917-yilda stadionda Kemp Lyuis jamoasiga qarshi futbol oʻynadi
** Cougars, shuningdek, 1941-yil dekabr oyida Texas A&amp;amp;M da oʻynadi
** Vashington shtati 1948-yilda Shukrona kuni dam olish kunida Penn shtatini mezbonlik qildi
* 1947-yilda benzin bilan ishlaydigan model samolyotlar uchrashuvi

## Ommaviy axborot vositalaridagi etirof
Stadium Bowl 2008-yilda ESPN tomonidan AQShdagi eng yaxshi oʻrta maktab futbol stadionlaridan biri sifatida tanlangan.

Stadium Bowl MaxPreps roʻyxatida „oʻlimdan oldin koʻrish kerak boʻlgan 10 ta oʻrta maktab futbol stadionlari“ roʻyxatiga kiritilgan.

*Sports Illustrated* shuningdek, Stadionni Qoʻshma Shtatlardagi oʻrta maktablarda koʻrish kerak boʻlgan 13 ta futbol stadionidan biri sifatida qayd etdi.

## Manbalar

## Havolalar

* Oʻtkazish joyi haqida maʼlumot
* South Sound Talk — Stadion oʻrta maktabi tarixi Tacomada koʻtariladi
Ayşegül Coşkun

**Ayshegul Coshkun** (1985-yil 17-iyunda tugʻilgan) — turk qoʻshiqchisi, aktrisasi va soʻz muallifi.

## Hayoti
Coshkun 1985-yil 17-iyunda Istanbulda tugʻilgan. Uning oilasi asli Erzincandan. U sanʼatkor oilasida o‘sganligi sababli bolaligidan musiqani sevgan. Uning otasi puflama cholgʻu asboblarida chalgan. Coshkun boshlangʻich taʼlimni Firuza maktabida, oʻrta taʼlimni Kocatash Barbaros maktabida va yuqori taʼlimni Sariyerdagi maktablarda oladi. *[[Önce Vatan]] gazetasida* bergan intervyusida, Coshkun oʻqishi davomida maktab ansanbillarida ham oʻynaganini aytadi. Oilasining talabi bilan Otaturk universitetida biznes boshqaruvi bo‘yicha tahsil oladi. Bir yil xususiy bankda hisobchi bo‘lib ishlaganidan so‘ng, rahbari bilan kelishmovchiliklar boʻlib, u shundan keyin bir qancha qo‘shiqlar yoza boshladi. Keyinchaliki qo‘shiq yozish va qo‘shiq kuylash uchun hisobchilik kasbidan voz kechadi. U gitara va pianino chalishni, shuningdek, raqsga tushish va qoʻshiq kuylashni ham oʻrgandi.

## Faoliyati
Coshkun „Gerçeğim Seninle“ deb nomlangan birinchi audio trekini 2014-yilda chiqaradi. Uning birinchi klipi esa „Cuk“ nomi bilan chiqqan. Shuningdek, Coshkunning *Ayor Müzik* bilan shartnomasi bor. „Vur Dizine“, „Duvardaki Gülüşler“, „Deniz Ol Gel“, „Liman“ uning keyingi qoʻshiqlari jumlasidandir. U *[[Aksham (gazetasi)|Aksham Daily gazetasiga]]* bergan intervyusida oʻzining egizaklar burji boʻlgani uchun har kuni uygʻonganida oʻzini boshqa odamdek his qilishini va shuning uchun ham asarlari bir-biridan juda farq qilishini aytgan. Lekin u Turkiyada unchalik shuhrat qozonmagan.

### Diskografiyasi
Bu uning 2021-yil holatiga koʻra nashr etgan musiqiy asarlari roʻyxati boʻlib, bu roʻyxatda „*Söz Verdim“* qoʻshigʻidan tashqari hammasi yakkaxon ijro hisoblanadi.

2019-yilda Coshkun Eronning eng yuqori daromad keltiruvchi „*Motreb“* filmida Nazan obrazini o‘ynagan. U ikki oy ichida ijro etayotgan roli uchun fors tilini oʻrgandi va film uchun ikkita qoʻshiq ham yozadi. Avvaliga bu rol uchun Meryem Uzerli ko‘rib chiqiladi, biroq Uzerli forscha gapira olmagani sababli Coshkun bu rolga tanlanadi. Bolaligidan fors tiliga qiziqqan Coshkun tilni yaxshiroq oʻrganish uchun kecha-yu kunduz eronlik doʻstlari bilan ikki hafta davomida bu tilda gaplashib, til bilish qobilyatini rivojlantiradi. Coshkun 2021-yilda *[[Made in Iran]]* filmining uchinchi mavsumida Ayla rolini oʻynagan.

Coshkun, turk asarlarining prodyuseri hisoblangan Mohsen Yeganehning YouTubeʼda eng koʻp koʻrilgan Eron klipi „Behet Ghol Midam“ning turkcha variantini ijro etdi. U shuningdek, turkcha soundtracklar yozgan Parviz Parastui bilan *Motreb filmining* yakunlovchi saundtreki boʻlgan „In Seday-e Man-e“ni birgalikda ommaga taqdim qilishdi.

Oʻzining ona tili boʻlgan turk tilidan tashqari, u fors, ispan va yunon tillarida kuylay oladi. Uning kiyinish uslubi Eronda modaga qiziquvchilarning eʼtiborini tortdi.

### Filmografiyasi

## Manbalar



## Havolalar
* 
*
Dunyo go‘zali 2023

**“Dunyo go‘zali 2023”** 2023-yilda Birlashgan Arab Amirliklarida bo‘lib o‘tadigan “Dunyo go‘zali” tanlovining 71-nashri bo‘lib, Yaqin Sharqda final o‘tkazish uchun birinchi nashr bo‘ladi. Tadbir yakunida o‘z vorisi sifatida polshalik Karolina Bielavska taxtga chiqadi.

## Fon

### Joy va sana
2023-yil 13-fevral kuni “Dunyo go‘zali” tashkiloti raisi Julia Morley tanlov 2023-yilda Birlashgan Arab Amirliklarida bo‘lib o‘tishini e’lon qildi. "Yana ma'lumotlarni qo‘shish kerak", deya qo'shimcha qildi va Morley tanlovning yakuniy sanasi va o'tkaziladigan joyiga ishora qildi. 

### Ishtirokchilarni tanlash
Tanlovda 86 mamlakat va hududdan ishtirokchilar saralab olindi. Ulardan bir nafari asl ishtirokchi qatnashgandan keyin tayinlangan.

“Miss Lesoto 2021” tanlovining birinchi, ikkinchi sovrindori Poelano Motisi oʻz mamlakatini vakillik qilish uchun tayinlandi, chunki asl gʻolib Refiloe Lefotan xorijda oʻqishni davom ettirishga intilardi. 

2023-yilgi nashr Aruba, Avstraliya, Bangladesh, Barbados, Belarusiya, Britaniya Virjiniya orollari, Xorvatiya, Efiopiya, Gruziya, Gretsiya, Gvatemala, Gayana, Qozog‘iston, Laos, Livan, Lesoto, Liberiya, Chernogoriya, Marokash, Myanmaning qaytishini ko‘radi., Yangi Zelandiya, Ruminiya, Janubiy Sudan, Surinam, Tailand va Zambiya. Marokash oxirgi marta 1968yilda, Surinam oxirgi marta 2012 yilda, Liberiya va Ruminiya oxirgi marta 2017 yilda, Livan, Lesoto va Zambiya oxirgi marta 2018yilda, qolganlari esa 2019yilda ishtirok etgan. 

## Musobaqa ishtirokchilari
2023-yil 19-mart holatiga ko‘ra, 86 nafar ishtirokchi tasdiqlandi:

## Havolalar:


## Manbalar:
Shokolad boʻlagi

**Shokolad boʻlaklari** yoki **shokolad tishlamlari** shokoladning kichik boʻlaklari boʻlib, ular bir qator shirinliklarning (ayniqsa, shokoladli pechenye va kekler) tarkibiy qismi sifatida, shuningdek , krep kabi baʼzi nonushta ovqatlarida kamroq ishlatiladi. Ular koʻpincha tekis, dumaloq, asosli koʻz yoshi shaklidagi hajmlar sifatida ishlab chiqariladi; boshqa turli xil shokolad boʻlaklari toʻrtburchak yoki kvadrat bloklar shakliga ega. Ular turli oʻlchamlarda mavjud boʻlib, odatda  diametrida boʻladi.

## Kelib chiqishi
Shokolad boʻlaklari 1937-yilda Massachusetts shtatining Whitman shahridagi Toll House Inn mehmonxonasida yashovchi Ruth Graves Wakefild shirinlik retseptiga yarim shirin Nestlé shokolad barining kesilgan boʻlaklarini qoʻshganda shokolad chiplari ixtirosi yaratilgan. (Bu Nestlé brand *Toll House cookies nomi* mehmonxona uchun nomlangan.) Bu pechenye fayllar katta muvaffaqiyatga erishdi va Wakefield 1939-yilda Nestlé bilan umrbod shokolad yetkazib berishga evaziga shokolad barining qadoqlariga oʻz retseptini qoʻshish boʻyicha kelishuvga amalga oshdi. Dastlab, Nestlé shokolad barlari bilan mayda maydalagichni oʻz ichiga olgan. 1941-yilda Nestlé va uning raqobatchilaridan kamida bittasi shokoladni „boʻlagini“ (yoki „tishlam“) shaklida sotishni boshladi.

## Turlari
Dastlab, shokolad boʻlaklari yarim shirin shokoladdan tayyorlangan boʻlib, ammo bugungi kunda uning koʻplab taʼmlari mavjud. Bularga achchiq, yeryongʻoq moyi, sariyog ', yalpizli shokolad, oq shokolad, quyuq shokolad, sutli shokolad, oq va quyuq hamda aylana chiplarini oʻz ichiga oladi.

## Foydalanadi

Shokolad boʻlaklarini pechenye, krep, gofret, kek, puding, kekler, krep, pirog, issiq shokolad va yana turli xil pishiriqlarda foydalanishi mumkin. Ular, shuningdek, granola barlar, muzqaymoq va ularning aralashmasi kabi koʻplab boshqa chakana oziq-ovqat mahsulotlarida topish mumkun.

### Pishirish va eritish
Shokolad boʻlaklarini ham eritilib, qaylalar va boshqa retseptlarda ishlatilishi mumkin. Boʻlaklar  temperatura oralsida boʻlgan muhitda, eng yaxshi eriydi . Erish jarayoni  dan boshlanadi va kakao moyi boʻlaklarda eriy boshlaydi. Pishirish harorati hech qachon temperaturadan oshmasligi lozim, ayniqsa sutli shokolad va oq shokolad uchun shu temperaturada boʻlishi kerak, yoki  qora shokolad uchun, aks holda shokolad yonib ketadi.

Garchi bular qulay boʻlsa-da, eritilgan shokolad boʻlaklari har doim ham shokolad pishirish oʻrniga tavsiya etilmaydi. Chunki koʻpgina shokolad boʻlaklari pishirish paytida oʻz naqshlarini saqlab qolish uchun moʻljallanganligi tufaylii, ular pishirilgan shokoladga qaraganda kamroq kakao moyini oʻz ichiga oladi va shuning uchun eritilgan shokolad chiplari bilan ishlash biroz qiyinroq boʻlishi mumkin.

## Mavjudligi
Shokolad boʻlaklari Qoʻshma Shtatlarda tarkibiy qismi boʻyicha mashhur. AQShda paydo boʻlgan shokoladli pechene dunyoning koʻp joylarida keng tarqalgan. Nestlé va Hershey Company shokolad boʻlaklari ishlab chiqaruvchilari hisoblanadi.

## Manbalar
Ochiq osmon ostidagi teatr, Barra Hall bogʻi

**Ochiq havo teatri, Barra Hall Park**, Hayes — bu180 kishiga moʻljallangan beton zinapoyali oʻrindiqlarga ega, maqsadli qurilgan ochiq teatr. Dastlab 1951-yilda qurilgan inshoot yaroqsiz holga kelib, 2005-yilda po‘latdan qayta qurilgan.

Barra Hall Parkidagi Ochiq havo teatri zamonaviy, poʻlatdan qurilgan inshootdir. Toʻrtta poʻlat soyabon bir vaqtning oʻzida sahnani to'sib turadi va tomoshabinlarga ovozni aks ettiradi. Sahna foni vertikal poʻlat plitalardan iborat. Yopiq orqa sahnada hojatxonalar va ikkita kichik kiyinish xonasi mavjud.

Barra Hall Parkidagi asl ochiq osmon teatri, Hayes 1951-yilda musiqa, teatr va raqs uchun jamoat joyi sifatida qurilgan. Vaqt o‘tishi bilan inshoot yaroqsiz holga keldi va mahalliy hamjamiyat uni rekonstruksiya qilish uchun mablag‘ to‘pladi. 2005-yilda poʻlatni qayta qurish meʼmorlar Anjela Bredi (Britaniya arxitektorlari Qirollik institutining hozirgi prezidenti) va Robin Mallalieu tomonidan ishlab chiqilgan boʻlib, ularning maqsadi haykaltaroshlik va vizual qiziqishga ega boʻlgan teatrni yaratish, hatto foydalanilmaganda ham mavhum, sirli sifatga ega teatr yaratish edi.

Ko‘zga ko‘ringan spektakllarga Shekspirning *The Tempest* (2004) va Hotbuckle Productions tomonidan 2015-yilda Jeyn Ostenning *"Ishontirish" filmi* insinirovkalangani (sahnaga qocyish uchun moslashtirilgan)  kiradi.

### Avtobuslar
195 va H98 Cherkov yoʻlidagi Barra Hall bogʻi yaqinida toʻxtaydi va U4 Barra Hall sirkidagi park yaqinida toʻxtaydi. Hayes shahar markazi taxminan 1&nbsp;km uzoqlikda, boshqa koʻplab muntazam avtobus liniyalari bor.

Eng yaqin poezd stantsiyasi — Hayes &amp;amp; Xarlington, u yerdan 1&nbsp;km dan bir oz koʻproq yuriladi.&nbsp;

### Avtomobil
Oldida mashina qoʻyish joyi mavjud. Koʻchada mashina qoʻyish joyi (qoʻyish va toʻlov) kirish joylariga yaqin atrofdagi yoʻllarda joylashgan boʻlishi mumkin.

## Manbalar
Rob Lowe

**Robert Hepler Lowe** (1964-yiling 17-martida tugʻilgan)  — amerikalik aktyor, kinorejissyor va radio boshlovchisi. U 15 yoshida ABC telekanalining qisqa muddatli *“A New Kind of Family”* (1979–1980) serialida birinchi aktyorlik chiqishini ijro etgan. 1980-yillarning boshlarida koʻplab bir nechta televideniya  rollardan soʻng, u oʻsmirlar qahramoni va “Bratlar toʻplami” aʼzosi sifatida *“Autsiderlar* ” (1983), “ *Klass* ” (1983), *“Nyu-Hempshir mehmonxonasi”* (1984), *“Oksford O'yinchilari”* (1984) kabi filmlardagi rollari bilan dunyoga mashhur boʻldi. 1984), *“Avliyo Elmo olovi”* (1985), *“Kechagi tun haqida...”* (1986), *“Kvadrat raqsi”* (1987). Ushbu filmlarning muvaffaqiyati uni Gollivud yulduzi sifatida yuzaga chiqardi.

20-asrning  boshilariga kelib, u televideniyega qaytganida, uning karerasi qayta o'sishga erishdi va NBC telekanalidagi *"Gárbiy qanot"* (1999–2003) siyosiy dramasida Sem Siborn rolida keskin burilish qildi va u Primetime Emmy mukofotiga nomzod sifatida qabul qilindi va ikkita Oltin globus mukofoti ga sazovor boldi . Uning boshqa aktyorlik rollari orasida ABC dramasidagi Robert Makkallister *Brothers &amp;amp; Sisters* (2006–2010), Kris Traeger NBC serialidagi  *Parks and Recreation* (2010–2014, 2015), Etan Uillis CBS tibbiyotga oid dramasidagi *Code Black* (2016–2018) ) va kapitan Ouen Strand sifatida tanqidiy maqtovga sazovor bo'lgan Fox dramasi *9-1-1: Yolg'iz yulduz* (2020-yildan hozirgi kungacha). 2018-yilda u 1956-yilda suratga olingan xuddi shu nomdagi filmning qayta ishlangan varianti boʻlgan *“Yomon urugʻ”* televizion filmida rejissyorlik mahoratini namoyon qildi.

## Manbalar
İçiyorsam Sebebi Var (Böylesine) / Sevenler Acısın

**İçiyorsam Sebebi Var (Böylesine) / Sevenler Acısın** — Müslüm Gürsesning 45-plastinkasidir. Qoʻshiq 1977-yilda Hülya Plak studiyasi bilan hamkorlikda chiqarilgan. Ushbu plastinkada joy olgan ikki qoʻshiqning mualliflik huquqi Esen Müzik tomonidan sotib olingan va 2016-yil 28-aprel kuni Son Dileğim nomli albomda chiqarilgan. Bu 45-lik plastinka Müslüm Gürsesning eng koʻp eshitilgan plastinkasi sanaladi. 
## Qoʻshiqlar roʻyxati

## Manbalar
Buxoroning turli nomlari

**Buxoro** koʼp ismlarga ega ekanligini Аhmad ibn Muhammad ibn Nasr keltiradi va oʼz kitobida Numijkat degan ismni keltiradi. Manbalarda  Bumiskat, arab tilida «Madinat us-sufriya», yaʼni «Mis shahar» va yana boshqa bir joyda arab tilida «Madinat ut-tujjor», yaʼni «Savdogarlar shahri» deb yozilgan. Buxoro degan nom u nomlarning hammasidan mashhurroqdir. Xuroson shaharlaridan birontasi ham bunchalik koʼp nomga ega emas.

    Bir hadisda Buxoro nomi Foxira boʼlib, kelgan. Xoja imom, zohid, voiz Muhammad ibn Аli Nujva bodiy rahmatli Salmoni Forsiydan bir hadis rivoyat qilgan Salmonning aytishicha paygʼambar,—xudo unga oʼz rahmat va salomini yoʼllasin, — shunday degan: Jabroil— unga xudoning rahmatlari boʼlsin — aytganki, kun chiqish tomonda bir joy bor, uni Xuroson deydilar, uning uchta shaharini qiyomat kuni yoqut va marjon bilan ziynatlab keltiradilar; ulardan nur chiqib turadi; u shaharlarning tevaragida farishtalar koʼp boʼlib, ular tasbih, xamd va takbir aytadilar, kelinni kuyov uyiga olib borgandek u shaharlarni eʼzoz va ikrom bilan mahshargohga olib keladilar. Bu shaharlarning har birida yetmish mingdan bayroq, har bir bayroq tagida yetmish mingtadan shahid (yotgan) boʼladi va har bir shahidning shafoati bilan forscha soʼzlovchi va xudoni bir deb biluvchi yetmish ming kishi azobdan qutuladi. Qiyomat kuni u shaharlarning har tarafi: oʼng va soʼli, oldi va orqasi oʼn kunlik yoʼl boʼlib, bularning hammasida shahidlar turadi. Hazrat paygʼambar,— xudo unga rahmat va salomini yoʼllasin,— Ey Jabrail! U shaharlarning nomlarini menga ayt, deb soʼradi; Jabroil,— unga xudoning salomi boʼlsin,—shaharlarning birini arab tilida Qosimiy forschada, Yashkard deydilar; ikkinchisini arabchada Samaron, forschada Samarqand deydilar; uchinchisini arabchada Foxira, forschada Buxoro deydilar,— deb javob berdi.  Paygʼambar,— xudo unga oʼz salomi va rahmatini yoʼllasin,— soʼradi: Ey Jabrail! Nega Foxira deb ataydilar? Jabrail: shunnng uchunki, qiyomat kuni Buxoro shahari oʼzida shahidlarning koʼpligi bilan faxr qiladi, deb javob berdi. Paygʼambar,— xudo unga oʼz salom va rahmatini yoʼllasin, — xitob qilib: Ey xudo! Foxiraga barakat bergin, uning xalqlari dillarini taqvo bilan pok etgin, ishlarini pokiza qilgin va ularni mening ummatimga marhamatli qilgin!-dedi. Аna shu maʼni tufayli buxoroliklarning rahmdilliklariga, ularning eʼtiqodlilik va pokliklariga kun chiqish va kun botish guvohlik beradi.

Abu Bakr Muhammad ibn Ja'far an-Narshaxiy haqida batafsil ma'lumot
  Buxoro tarixi asari haqida batafsil ma'lumot

  Narshaxiy-Buxoro tarixi.Yuklab olish uchun manba
Mayatas (Jambul viloyati)

**Mayatas** (, eski nomi — Karl Marks) — Qozogʻiston Respublikasining Jambul viloyati, Sarisu tumanidagi qishloq. Jaylma ovul okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 316035700.
## Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 407 kishini (211 erkak va 196 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 419 kishi (219 erkak va 200 ayol) yashagan.
## Manbalar
Islom kuchlari

**Islomiy kuchlar** Germaniyada tashkil topgan turk hip-hop guruhi hisoblanadi

## Haqida
Islomiy kuchlar 1986-yilda Boe B va Maksim tomonidan Berlin - reuzbergda tashkil etilgan. Birinchi turk rap rekordining egasi bo'lgan Islamic Force guruhining ilk rap yozuvlari ingliz tilidadir .

90-yillarda ba'zi o'zgarishlar bo'ladi va Killa Hakan guruhga qo'shiladi. Ular 1997-yilda Message albomini chiqaradilar. Guruh Boe B o'limidan so'ng tarqalib ketdi.

## diskografiya

* 1992 yil - Mening ohangim / Istanbul (yakkalik)
* 1993 yil - Butun dunyo sizning uyingiz (EP)
* 1997 yil - Xabar (albom)
Ondiris (Jambul viloyati)

**Ondiris** () — Qozogʻiston Respublikasining Jambul viloyati, Sarisu tumanidagi qishloq. Igliki qishloq okrugining maʼmuriy markazi. Tuman markazi Janatas shahridan taxminan 25 km shimoli-sharqda joylashgan. KATO kodi — 316038100.
## Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 1364 kishini (719 erkak va 645 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 1326 kishi (675 erkak va 651 ayol) yashagan.
## Manbalar
Saudakent

**Saudakent** (, 1931—1993-yillarda — *Bayqadam*) — Qozogʻiston Respublikasining Jambul viloyati, Sarisu tumanidagi qishloq. Bayqadam qishloq okrugining maʼmuriy markazi. Tumanning maʼmuriy markazi boʻlgan Janatas shahridan taxminan 25 km shimoli-sharqda, dengiz sathidan 324 metr balandlikda joylashgan. KATO kodi — 316033100.
## Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 5864 kishini (2871 erkak va 2993 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 5313 kishi (2618 erkak va 2695 ayol) yashagan.
## Mahalliy aholi orasidan chiqqan taniqli shaxslar
Bayqadam (Saudakent) shahrida tug‘ilganlar: shoir Baltabay Adambayev (1919—1990), olim va ixtirochi Uskenbay Ayapov (1929—1983) huquqshunos Barimbek Beysenov (1923—1997), agronom, „Qamqali“ sovxozi direktori Kojageldiev Amangeldi (1942— 2011). Asanali Asimov — aktyor, rejissyor, prodyuser. Agronom Abdraliuli Ilyos (1929—2009), jamoat arbobi imom **Abdralin Saken Ilyasovich** (1974—2012), Oqmolda, Dulyga Doʻsmuxambetovich — aktyor.
## Manbalar
Sardor Qulmatov

**Sardor Qulmatov** *([[Lotin tili|oʻzbek lotincha]]: Sardor Kulmatov*; *[[Arab tili|ruscha]]:* سردار كولماتوف; (22-avgust 1994-yilda tugʻilgan)) – Oʻzbekiston Superligasining Soʻgʻdiyona klubida markaziy himoyachi sifatida oʻynaydigan oʻzbek professional futbolchisi.

## Futbolchilik faoliyati

### Soʻgʻdiyona
Qulmatov faoliyatini Fargʻonaning „Neftchi“ klubida boshlagan. 2017-yilgi mavsumda „Soʻgʻdiyona“ jamoasida boshlagan. U 2018-yilda jamoasining eng yaxshi futbolchisi deb topilgan.

### Terengganu
2023-yilning 2-yanvarida Qulmatov Malayziya Superligasining „Terengganu“ klubi bilan bir yillik shartnoma imzoladi.

2023-yilgi mavsum yakunida Malaziya jamoasi bilan xayrlashgan Sardor sobiq jamoasi, Jizzaxning „Soʻgʻdiyona“ klubi bilan shartnoma imzolagan.

## Xalqaro martaba
Qulmatov futbol boʻyicha Oʻzbekiston milliy terma jamoasiga chaqirilgan.

## Oʻyin uslubi
U markaziy himoyachidan tashqari chap qanot, oʻng qanot va himoya yarim himoyachisi sifatida ham oʻynay oladi. U oʻzining boʻyi va jismoniy jihatlari bilan mashhur.

## Yutuqlar
### Klub
; Soʻgʻdiyona
* Oʻzbekiston Superligasida ikkinchi oʻrin: 2021
;Terengganu
* Malayziya Superkubogi ikkinchi oʻrin: 2023
;Buxoro
* Oʻzbekiston Kubogida ikkinchi oʻrin: 2025

## Manbalar

## Havolalar

*
Xalel Dosmuhamedov

Xalel Dosmuhamedov (1883-yil 24-aprel — 1939-yil 19-avgust) — Alash harakati arbobi, shifokor, oʻqituvchi va olim. Garchi kasbi shifokor boʻlsa ham, jamiyat hayotining koʻplab jabhalarida ishtirok etgan va koʻp qirrali isteʼdod egasi: siyosiy va jamoat arbobi, tarixchi, tabiatshunos, tilshunos, yozuvchi, ogʻzaki adabiyot nutqning nodir namunalarini yigʻuvchi, targʻibotchi va mohir tarjimon
.

## Biografiyasi
1883-yil 24-aprelda sobiq Ural viloyati, Guryev tumani, Taisoygan boʻlisi (hozirgi Atirau viloyati Qizilkoʻgʻa tumani) 4-sonli Taysoygʻan qishlogʻida tugʻilgan. U Bayuli qabilasining Berish urugʻidan boʻlgan.

Akasi Dauletumbet Mashaqulining taʼsirida otasi Dosmuhamed qishloq mullasidan xat olib, Xalilni mahalliy rus-qozoq maktabiga yuboradi. Maktabni yaxshi tamomlagan Xalel 1894-yili Tekedagi Ural harbiy-realistik maktabining tayyorlov sinfiga o‘qishga qabul qilinadi va uni aʼlo baholar bilan tugatadi, yana bir yil qo‘shimcha sinfda o‘qishga qoldiriladi.

Keyin Sankt-Peterburg imperatorlik harbiy tibbiyot akademiyasiga oʻqishga kirdi va lotin tilida qoʻshimcha imtihon topshirdi.

Uning talabalik davri imperiyadagi siyosiy notinchliklarga to‘la davrga to‘g‘ri keldi, bu uning siyosiy taʼlimi va Ma taʼsir ko‘rsatdi. Bu yillarda mamlakatda saylovoldi tashviqotini olib bordi, mahalliy „Fikr“, „Uralskiy listok“ gazetalariga maqolalar yozdi, siyosiy notinchliklar faktlarini xalqqa tushuntirdi.

1905-yilda Ural shahrida besh viloyat delegatlarining qurultoyida kadetlar partiyasining mahalliy boʻlimi tashkil etildi. Baqitjan Qaratayev va M.Baqitkereyevlar bilan bitga yana 9 kishidan iborat Qozog‘iston Konstitutsiyaviy-demokratik partiyasi Markaziy qo‘mitasi aʼzoligiga saylandi.

1909-yilda akademiyani oliy darajadagi shifokor unvoni bilan, oltin medal bilan tamomlab, qisqa muddatga ofitser sifatida harbiy burchini bajarishga yuboriladi. Dastlab Perm viloyatida, keyin 2-Turkiston, 2-Ural qozoq-rus piyoda batalyonlarida harbiy kichik shifokor bo‘lib xizmat qilgan.

1912, 1913 va 1915-yillarda vaboga qarshi kurashda qatnashgan. Ushbu ishlari uchun Imperator bronza medali bilan taqdirlangan.

1913-18-yillarda „Qazaq“ gazetasida „Ildiz tabobati haqida“, „Sariq isitma — tif“, „Yuqumli kasalliklar haqida“ kabi kasbiy, ijtimoiy-siyosiy mavzularda maqolalar chop etib, oʻz fikrini bildirgan. „Qirg‘iz xalqi orasida vaboga qarshi qanday kurashish kerak“ (1916) kitobi o‘z davridagi vaboga qarshi kurashning barcha usullarini o‘z ichiga olgan asar edi.

## Xotira
1994-yilda X.Dosmuhamedov nomidagi Atirau davlat universitetiga uning nomi berildi. Universitet oldida uning haykali oʻrnatilgan. Olmaota, Ostona, Sariag‘ash, Atirau, Uralsk, Chimkent va Aqto‘be ko‘chalari Xalel Dosmuhamedov nomi bilan atalgan.

## Manbalar



## Adabiyotlar

* Dosmuxamedov, Xalel // Kazaxstan. Natsionalnaya ensiklopediya. — Almati: Qazaq ensiklopediyasi, 2005. — T. II. — . (CC BY-SA 3.0)
* *Amanjolova D. A.* Partiya Alash: istoriya i istoriografiya, Semipalatinsk, 1993;
* *Amanjolova D. A.* Kazaxskiy antonomizm i Rossiya, M., 1994;
* *Qoygeldiev M. Q.* Alash qozgʻalisi, A., 1995;
* *Nұrpeyіsov K. N.* Alash һәm Alashorda, A., 1995.
Adana tumanlari

Adana viloyatida 15 ta tuman mavjud.

**Markaziy tumanlar:**

* **[[Çukurova, Adana|Chukurova]]**
* **Sariq qaragʻay**
* **[[Seyhan]]**
* **[[Yüreğir, Adana|Yuregir]]**

**Boshqa tumanlar:**

* Aladag
* Jayhan
* feke
* Imomoglu
* kontinentaldan
* Karatas
* pilla
* Pozanti
* Saimbeyli
* Tufanbeyli
* Tuxumdon

## Tuman hokimlari
Hozirgi shahar va tuman hokimlari quyidagi jadvalda keltirilgan.

## Munitsipalitetlar

### Mayorlar
2019-yilgi mahalliy saylovlar natijasida saylangan shahar va tuman hokimliklari haqidagi maʼlumotlar quyida keltirilgan.

Oliy saylov kengashi (YSK), Adananing viloyat saylov kengashi tomonidan shahar hokimligiga MHP vakili Nihat Atlining oʻrniga Saodat partiyasi nomzodini Adananing Kozan tumani hokimligiga saylashga qaror qildi.

### Munitsipal assambleyalar
Shahar munitsipaliteti kengashi tumanlar kengashi aʼzolarining bir qismini tashkil qiladi. Bu raqamlar umumiy miqdorga qoʻshilmaydi. Tuman hokimlari va saylanadigan kvota nomzodlari poytaxt kengashi tarkibiga kiradi. Qolganlari esa tuman aholisi soni va partiya olgan ovozlar foiziga qarab belgilanadi.

Adana shahar munitsipaliteti aʼzolari soni 79 ta, tuman munitsipalitetlarining umumiy aʼzolar soni esa 327 taga yetgan.

## Aholi
**Joriy aholi qiymatlari** (TURKSTAT 2023-yil 6-fevral maʼlumotlari)

Adana viloyatining aholisi soni: **2 274 106** (2022-yil oxiri). Viloyatning maydoni 13,844km2 . viloyatda 1km2 ga 164 kishi toʻgʻri keladi. (Eng yuqori zichlikka ega boʻlgan tuman boʻlib 1791 kishi bilan Seyhan turibdi) Viloyat aholisining yillik oʻsish sur’ati 0,47% ni tashkil etadi. Turk shahrining 2023-yil 6-fevraldagi maʼlumotlariga koʻra, 15 ta tuman va munitsipalitet mavjud boʻlib, ushbu munitsipalitetlarda 831 ta mahalla mavjud. Aholi o‘sishi eng yuqori bo‘lgan tuman: Sarıçam (6,29%) Aholi eng kam kamaygan tuman: Yumurtalik (-5,50%)

## Manzili

Poytaxt tumanlarining markazgacha boʻlgan masofasi tuman hokimligi va shahar hokimligi oʻrtasidagi masofa bilan teng.

## Yana qarang

* Adana shahri
* Adanadagi aholi punktlari roʻyxati

## Manbalar
Xolid bin Mohsin Shaari

Saudiya arabistonilik erkak bolib 2013-yilda dunyodagi eng ogir odam sifatida qayd etilgan va

**Xolid bin Mohsin Shahariy** (    1191 -yil 28-fevralda tug‘ilgan) Saudiya Arabistoni fuqarosi bo‘lib, 2013-yil avgust oyida  yashab turgan eng og‘ir odam va tarixdagi eng og‘ir ikkinchi odam deb topilgan. Jon Brower Minnoch dan keyin. Tibbiy muolajalar natijasida u jami  vazn yo‘qotdi - tana vaznining yarmidan ko'pi - olti oy ichida. 

## Biografiyasi
Xolid bin Mohsen Shaari 1991-yil 28-fevralda Saudiya Arabistonida tug‘ilgan. U 204 BMI bilan "tirikdagi eng semiz odam" deb e'lon qilinganida 22 yoshda edi 

2013-yilda Saudiya qiroli Abdulloh unga Jizandagi uyidan mamlakat poytaxti Ar -Riyoddagi Qirol Fahd Tibbiyot Siti shahriga kelib, vazn yo'qotish uchun bir qator parhez va jismoniy dasturlardan o'tishni buyurdi.  Og'irlikni yo'qotish paytida u besh yil ichida birinchi marta, 2016 yil fevral oyida yuruvchi moslama bilan yurishga muvaffaq bo'ldi.  2017 yilning noyabriga kelib u  vazn yo'qotdi va hozir og'irligi  .  2018-yil yanvar oyida u ortiqcha terini olib tashlash uchun oxirgi operatsiyalarini o'tkazdi. 
## Manbalar
Oʻzbekistonda pedofiliya

**Oʻzbekiston pedofiliya** — Oʻzbekistonda yuz bergan pedofiliyaga oid holatlar. 2023-yilning birinchi choragida OAVda tarqalgan jinsiy zoʻravonliklarning aksariyati pedofiliya bilan bogʻliq.
## Holatlar
Oʻzbekistonda pedofiliya uzoq yillarga borib taqaladi. 
## Manbalar
Uzaqbay Sizdiqbayev

**Uzaqbay Sizdiqbayev** (, 1999-yilgacha — Janariq) — Qozogʻiston Respublikasining Jambul viloyati, Sarisu tumanidagi ovul. Yangiariq qishloq okrugi maʼmuriy markazi. KATO kodi — 316037100.
## Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 955 kishini (492 erkak va 463 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 878 kishi (449 erkak va 429 ayol) yashagan.
## Manbalar
Togʻizkent

**Togʻizkent** () — Qozogʻiston Respublikasining Jambil viloyati,Sarisu tumaniga qarashli qishloq. Toʻgʻizkent qishloq okrugi maʼmuriy markazi. Tumanning maʼmuriy markazi boʻlgan Janatas shahridan taxminan 65 km shimoli-sharqda, dengiz sathidan 331 metr balandlikda joylashgan. KATO kodi — 316043100.
## Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 959 kishini (501 erkak va 458 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 1455 kishi (760 erkak va 695 ayol) yashagan.
## Manbalar
Arslon (yulduz turkumi)

**Arslon-** yulduzlar turkumining beshinchi belgisi boʻlib, sherning ramzi bilan ifodalanadi. 23-iyuldan 22-avgustgacha tugʻilganlarning burji arslon hisoblanadi. Astrologiyaga koʻra, arslonlar oʻzlarining kirishimli va ishonchli shaxsiyatlari bilan mashhur. Ular tabiiy yetakchilar va koʻpincha ishtiyoqi baland, ijodiy va saxiydirlar. Arslonlar ham sodiq va yaqinlarini himoya qiladilar.

Arslonlar hayot, ijodkorlik va oʻzini namoyon qilish ramzi boʻlgan quyosh tomonidan boshqariladi. Shunday qilib, arslonlar koʻpincha musiqa, teatr yoki tasviriy sanʼat kabi sanʼatlarga jalb qilinadi. Ular drama uchun tabiiy qobiliyatga ega va diqqat markazida boʻlishni yaxshi koʻradilar. Arslonlar oʻzlarining hazilkashligi va yumori bilan ham mashhur.

Arslonlar tabiiy yetakchilardir va koʻpincha hokimiyat va hokimiyat lavozimlariga jalb qilinadi. Ular oʻz qobiliyatlariga ishonadilar va tavakkal qilishdan qoʻrqmaydilar. Arslonlar ham juda ambitsiyali va har qanday ishda muvaffaqiyatga intiladi. Ularning oʻzlariga boʻlgan ishonchlari baland va boshqalarning fikriga osonlikcha eʼtibor bermaydilar.

Arslonlar oʻzlarining saxiyligi va boshqalarga yordam berishga tayyorligi bilan ajralib turadi. Ular koʻpincha juda ijtimoiy va doʻstlari va oilasi qurshovida boʻlishdan zavqlanishadi. Arslonlar juda sodiq va yaqinlarini himoya qiladilar. Ular oʻzlariga gʻamxoʻrlik qilayotganlarni himoya qilish va qoʻllab-quvvatlash uchun bor kuchini sarflaydilar.

Biroq, Arslonlar oʻjar va magʻrur boʻlishi mumkin. Ular haddan tashqari oʻziga ishonadilar va baʼzida takabbur boʻlib qolishlari mumkin. Arslonlar ham tanqidga juda sezgir boʻlishi mumkin va uni shaxsan qabul qilishi mumkin.
Gerenuk

**Gerenuk** — shuningdek, **jirafa jayron** nomi bilan ham tanilgan antilopadir.***Litokranius*** jinsining yagona vakili, gerenuk hayvoni birinchi marta tabiatshunos Viktor Bruk tomonidan 1879-yilda tasvirlangan. Antilopa gerenuk baland va ogʻirligi 18 kiloggramdan dan 52 kiloggramgacha boʻladi. Faqat erkaklarda mavjud boʻlgan shoxlari lira shaklida.

## Taksonomiya va filogeniya
Gerenuk birinchi marta 1879-yilda Viktor Bruk tomonidan „Afrikaning materik qismida, Zanzibar orolining shimolida“ sotib olingan uchta erkak namunasi asosida tasvirlangan. Bruk Jerald Uollerning (namunalar taqdim etgan) iltimosiga koʻra, *Gazella Valleri* ilmiy nomini marhum ukasi nomiga qoʻyish uchun ishlatgan. Turning joylashuvi keyinchalik Jon Kirk tomonidan tuzatilgan, u dastlab namunalarni Uollerga berishdan oldin „ Somalining janubidagi Juba daryosi qirgʻogʻida“ olgan. 1886-yilda Frants Fridrix Kol gerenuk *Litokranius* uchun yangi jinsni taklif qildi. Umumiy ism hayvonning somalicha nomidan olingan; ismning birinchi qayd etilgan ishlatilishi 1895-yilga toʻgʻri keladi. U jirafaga oʻxshashligi tufayli „jirafa jayron“ nomi bilan ham tanilgan.

## Tavsif

Gerenuk juda uzun boʻyli, nozik antilopa. U uzun, ingichka boʻyin va oyoq-qoʻllari, tekis, xanjar boshi va katta, yumaloq koʻzlari bilan ajralib turadi. Erkaklar deyarli 89-105 sm baland boʻyli, pastroq urgʻochilar esa 80-100 sm; bosh va tana uzunligi odatda 140-160 sm. Erkaklarning vazni 31 dan 52kiloggramgacha; urgʻochilar yengilroq, vazni 28-45 kg. Tur jinsiy jihatdan dimorfikdir.

## Parhez

Gerenuk asosan butalar, shuningdek, daraxtlar, kurtaklar, oʻtlar, gullar va mevalarning barglari bilan oziqlanadi. U orqa oyoqlarida tik turib, boʻynini choʻzgan holda boshqa jayron va antilopalarga qaraganda balandroq shox va novdalarga yetib boradi. *[[Akatsiya|Akasiya]]* turlari doimo yashil oʻsimliklarni isteʼmol qiladi,  qurgʻoqchilik paytida koʻpincha parhez qiladi.Oʻtkir ogʻiz tikanli oʻsimliklardan barglarni olishda yordam beradi.Gerenuk muntazam ravishda suv ichmaydi. Antilopaning asosiy yirtqichlari orasida afrikalik yovvoyi itlar, gepardlar, sirtlonlar,sherlar va leopardlar mavjud.

## Koʻpaytirish
Gerenuk yil davomida koʻpayadi. Urgʻochilar jinsiy yetuklikka taxminan bir yoshda, erkaklar esa 1,5 yoshda jinsiy yetuklikka erishadilar, garchi tabiatda ular faqat hududni egallab olgandan keyin (ehtimol 3,5 yil) muvaffaqiyatli boʻlishi mumkin. Homiladorlik davri taxminan yetti oy. Ularning bolalari bir vaqtning oʻzida 3 kg vaznda tugʻiladi. Sunʼiy urugʻlantirish orqali birinchi marta nasl 2010-yilda Florida shtatining Yulee shahridagi White Oak konservatsiyasida olingan. Toʻrtta urgʻochi buzoq tugʻildi va toʻrttasidan biri keyinchalik Oq eman va SEZARC (Janubiy-Sharqiy hayvonot bogʻi koʻpayish va saqlash ittifoqi) tomonidan muvaffaqiyatli urugʻlantirilib, sunʼiy urugʻlantirishdan tugʻilgan buzoqlarning ikkinchi avlodini yaratdi.Gerenuk asirlikda oʻn uch yoki undan koʻproq yil, yovvoyi tabiatda esa kamida sakkiz yil yashashi mumkin

## Manbalar
Tom Ellis

**Tomas Jon Ellis** (1978-yil 17-noyabrda tugʻilgan) - Waleslik aktyor. U Fox urbanistik fantastik serialidagi Lucifer *Morningstar* va uning Arrowverse franshizasidagi *Infinite Earthsdagi inqirozi* krossover ko‘rinishi , BBC One sitcomida *Miranda* Gari Preston, AQSh Network serialidagi *Rush* va Gollivud shifokori Uilyam P. Rush rolini o‘ynashi bilan tanilgan . Mark Etches g'ayritabiiy drama seriyali *The Fades* .
Ushbas

**Ushbas** () — Qozogʻiston Respublikasining Jambul viloyati, Sarisu tumanidagi qishloq. Turkiston qishloq okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 316041400.
## Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 131 kishini (64 erkak va 67 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 222 kishi (106 erkak va 116 ayol) yashagan.
## Manbalar
Uyim

**Uyim** () — Qozogʻiston Respublikasining Jambil viloyati, Sarisu tumanidagi qishloq. Janatalap qishloq okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 316036600.
## Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 1094 kishini (548 erkak va 546 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 645 kishi (348 erkak va 297 ayol) yashagan.
## Manbalar
Shagʻalali (Jambul viloyati)

**Shagʻalali** () — Qozogʻiston Respublikasining Jambul viloyati, Sarisu tumanidagi qishloq. Dosbol qishloq okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 316047700.
## Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 187 kishini (98 erkak va 89 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 264 kishi (137 erkak va 127 ayol) yashagan.
## Manbalar
Shigʻanaq (Sarisu tumani)

**Shigʻanaq** () — Qozogʻiston Respublikasining Jambul viloyati, Sarisu tumanidagi qishloq. Qamqal’a qishloq okrugi maʼmuriy markazi. KATO kodi — 316039100.
## Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 902 kishini (484 erkak va 418 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 436 kishi (243 erkak va 193 ayol) yashagan.
## Manbalar
Aqkoʻl (Jambul viloyati)

**Aqko‘l** () — Qozogʻiston Respublikasining Jambul viloyati, Talas tumanidagi qishloq. Maʼmuriy markazi (1977-yildan) Aqkoʻl qishloq okrugi hisoblanadi. Aqkoʻl ovuli 1934-yilda tashkil topgan.
Tuman markazi Qoratav shahridan 38 km shimoli-sharqda joylashgan. Eng yaqin temir yoʻl stansiyasi — Karatau (45 km). Aqkoʻl qishlogʻi orqali Taraz-Sudakent avtomobil yoʻli oʻtadi. KATO kodi — 316231100.
Xuddi shu nomdagi (Aqkoʻl nomli koʻl) qishloqdan 3 km janubi-gʻarbda joylashgan. Gʻarbdan 13 km uzoqlikda Quyi paleolit davriga oid arxeologik yodgorliklardan biri boʻlgan Aqkoʻl qadimiy manzilgohi joylashgan. Janubdan 18 km uzoqlikda oʻrta paleolit davriga oid Qizilrisbek manzilgohi ham bor.
## Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 3103 kishini (1586 erkak va 1517 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra qishloqda 2327 kishi (1212 erkak va 1115 ayol) yashagan.
## Manbalar
Malhamlu-ye Sofla

**Malhamlu-ye Sofla** (, shuningdek **, Malḩamlū-ye Soflá** sifatida romanizatsiya qilingan ; **Malḩamlū-ye Pā'īn**) — Eronning Gʻarbiy Ozarbayjon viloyatidagi Chaldoron tumani markaziy tumanidagi Chaldoran-e Janubiy qishloq okrugiga qarashli qishloq hisoblanadi. 2006-yil aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, aholi soni 132 nafar hamda 20 ta oiladan iborat.

## Manbalar
Tikus oroli

**Tikus oroli** (Kalamush oroli) — Malayziyaning Penang shtatidagi Penang orolining shimoliy sohilidagi orol. Tanjung Bungah Jorj Taun shahrining bir chekkasida joylashgan. Undan deyarli 770 m (0,48milya) uzoqlikda odam yashamaydigan tepalik bor va bu tepalikda hozirda quyosh energiyasi bilan ishlaydigan mayoq joylashgan. Ushbu faol mayoq Penang boʻgʻoziga shimoliy kirishni va Penang portini koʻrsatib turadi.

Shuningdek, orolda mahalliy musulmon avliyosiga tegishli qabr joylashgan. Qabr hanuzgacha turli dindagi mahalliy penangitlar tomonidan ziyorat qilinadi va ular vaqti-vaqti bilan eʼtiqodlaridan qatʼi nazar, baraka soʻrash uchun kelishadi.

## Etimologiyasi
Jorj Taunning boshqa bir chekkasi — Pulau Tikus nomi ham orol nomidan olingan. Pulau Tikus aholi punkti XIX asrning boshlarida Tikus oroliga qoʻngan Yevroosiyo qochqinlari tomonidan tashkil etilgan. Malay tilida „Kalamush oroli“ degan maʼnoni anglatuvchi *Pulau Tikus* nomi orolning qoyalari va qumtepalari shaklidan ilhomlanib berilgani aytilgan.

## Transporti
Tikus oroliga faqat qayiq orqali borish mumkin. Tanjung Bungaxdagi Penang suv sporti markazida baydarkalar mavjud boʻlsa-da, kuchli dengiz oqimi oʻtmishda orolga bir necha marotaba yaqinlashishga toʻsqinlik qilgan.

## Yana qarang

* Malayziyadagi orollari roʻyxati

## Manbalar
Murod Rajabov (futbolchi)

**Murod Rajabov** (1995-yil 5-iyulda tugʻilgan) – oʻzbek futbolchisi, "Soʻgʻdiyona Jizzax" jamoasida Oʻzbekiston Ligasida oʻynamoqda.

## Futbolchilik faoliyati
Gʻuzorda tugʻilgan Rajabov 2015 yilgi Oʻzbekiston Ligasida "Shoʻrtan Gʻuzor" klubida, 2016 yilgi Oʻzbekiston Ligasining birinchi yarmida esa AGMK „Olmaliq“ jamoasida oʻynagan.

2016-yil yozida u xorijga koʻchib oʻtdi va Serbiyaning „Novi Pazar“ jamoasi bilan ijaraga oldi. U Serbiya Superligasining 2016/2017-yilgi mavsumida 3 ta oʻyinda maydonga tushdi va qishki tanaffusda sobiq jamoasi Olmaliq jamoasiga qaytgan.

Olmaliq jamoasiga qaytganida soʻng mashgʻulotlarda ishtirok etgan va keyinchalik Namanganning „Navbahor“ PFK jamoasiga ijara asosida oʻtgan. Mavsum oxirida u Olmaliqga qaytgan. 2018-yilgi masvum oldidan Olmaliq jamoasi tark etgan va Toshkentning „Nurafshon“ klubi bilan shartnoma imzolagan va jamoaga Oʻzbekiston B Pro ligasida ikkinchi oʻrinni egallashida yordam bergan. Pro ligadagi yaxshi oʻyinlari natijasida 2019-yilgi mavsumda Jizzaxning „Sogʻdiyona“ jamoasi bilan shartnoma imzolagan.

## Milliy terma jamoa
U 2015-yilning 11-16-iyul kunlari boʻlib oʻtgan Oʻzbekiston olimpiya terma jamoasi yigʻiniga chaqirilgan.

## Yutuqlar

; Shoʻrtan Gʻuzor

* OʻzPFL kubogi: 2015

## Manbalar
Ermuxan Bekmaxanov

**Ermuxan Bekmaxanovich Bekmaxanov** (1915-yil 15-fevral, Bayanaul volosti, Pavlodar tumani, Semipalatinsk viloyati, Rossiya imperiyasi — 1966. 15. Olmaota) — qozoq sovet tarixchisi, tarix fanlari doktori (1948), professor (1949), Qozogʻiston SSR Fanlar akademiyasi aʼzosi (1962).

## Biografiyasi
1915-yil 15-fevralda Pavlodar tumanining Bayanao‘l tumanida tug‘ilgan. Abilayxonning avlodi boʻlgan Toʻre urugʻidan.

1937-yilda Voronej pedagogika institutini tamomlagan.

Maorif Xalq Komissarligi huzuridagi Pedagogika ilmiy-tadqiqot instituti ilmiy xodimi, direktori (1937-1945), Qozogʻiston SSR Fanlar akademiyasi tarix, arxeologiya va etnografiya instituti katta ilmiy xodimi, direktor oʻrinbosari (1945-1947), Qozogʻiston Davlat universiteti kafedra mudiri (1947-1966).

1952-yil 5-sentabrda „Qozogʻiston XIX asrning 20-40-yillarida“ asari uchun „burjua millatchiligi“da ayblanib hibsga olingan. Unda, xususan, qozoq xoni Kenesari Qosimov tomonidan rus hokimiyatiga qarshi ko‘tarilgan qo‘zg‘olon „feodal-monarxiya“ emas, „qozoq xalqining milliy-ozodlik harakati“ deb atalgan. Buning uchun tarixchilar Yevgeniy Tarle, Yakovlev, Semyon Bushuevlar bu asarni „ruslarga qarshi yozilgan, Rossiyaga qarshi milliy qoʻzgʻolonni olqishlagan“ deb taʼriflaganlar. 1952-yil dekabr oyida Ermuxon Bekmaxonov aybdor deb topilib, 25 yilga ozodlikdan mahrum etildi. Stalinning oʻlimidan soʻng, hamkasblar Bekmaxanovni ozod qilishga muvaffaq boʻlishdi, bu 1954-yil fevral oyida sodir boʻldi. Ozodlikka chiqqanidan keyin reabilitatsiya qilindi.

XIX-XX asr boshlaridagi Qozogʻistonning ijtimoiy-iqtisodiy va siyosiy tarixi, birinchi rus inqilobi davrida mintaqadagi inqilobiy harakat muammolarini oʻrganuvchi.

Etnografiya, tarix, adabiyot, huquq fanlari, ateizm, qozoqlar madaniyati va sanʼati tarixiga oid asarlar, Qozogʻiston tarixidan umumtaʼlim maktablari uchun darslik va oʻquv qoʻllanmalar muallifi. Qizil Yulduz ordeni va medallar bilan taqdirlangan.

U 1966-yil 15-sentabrda Olmaotada vafot etdi, shaharning markaziy qabristoniga dafn qilindi.

## Xotira
Ermuxan Bekmaxonov „Amanat“ („Garov“) tarixiy filmiga bag‘ishlangan. Filmning premyerasi 2015-yil 31-may kuni Qozog‘istonda 31-may nishonlanadigan Siyosiy qatag‘on qurbonlarini xotirlash kunida bo‘lib o‘tdi. Pavlodarda To‘rayg‘ir universiteti hududida uning byusti o‘rnatilgan va ko‘chaga uning nomi berilgan.

## Manbalar



## Havolalar

* Bekmaxanov Yermuxan Bekmaxanovich (UNESCO — Qazaqstan mұrasi)
* http://www.biblus.ru/Default.aspx?auth=2e2e4i2&acls=123060