Karl Abraham

**Karl Abraham** (1877-yil 3-may — 1925-yil 25-dekabr) nufuzli nemis psixoanalitiki Zigmund Freydning hamkori boʻlib, uni „eng yaxshi shogirdim“ deb atagan. 

## Hayoti
Abraham Germaniyaning Bremen shahrida tugʻilgan. Uning ota-onasi yahudiy dini oʻqituvchisi Natan Abraham (1842-1915) va uning rafiqasi (va amakivachchasi) Ida (1847-1929) edi.  Uning tibbiyot sohasidagi oʻqishiga Evgen Bleuler taʼsir etgan Burghölzli Shveysariya ruhiy kasalxonasida lavozimni egallashga imkon berdi. Ushbu shifoxonaning joylashuvi dastlab uni Karl Gustav Yungning psixoanalizi bilan tanishtirdi. 

## Hamkorlik
1907-yilda u Zigmund Freyd bilan birinchi aloqani oʻrnatdi va shu bilan bu umrbod munosabatlar davom ettirdi. Germaniyaga qaytib, 1910-yilda Berlin psixoanaliz jamiyatiga asos soldi  U 1914-yildan 1918-yilgacha va yana 1925-yilda Xalqaro psixoanalitik assotsiatsiyaning prezidenti boʻlgan.

Karl Abraham Freyd bilan manikal-depressiv kasallikni tushunishda hamkorlik qildi, bu esa 1917-yilda Freydning „Motam va melanxoliya“ haqidagi maqolasiga olib keldi. U 1924-1925-yillarda Melanie Kleinning va boshqa bir qator ingliz psixoanalitiklarining, jumladan Edvard Glover va Aliks Stracheyning tahlilchisi boʻlgan. U nufuzli nemis tahlilchilari, jumladan Karen Xorni, Helene Deutsch va Frans Aleksandr uchun murabbiy boʻlgan.

Karl Abraham chaqaloqning shahvoniylik xarakteri rivojlanishi va ruhiy kasalliklardagi rolini oʻrganib chiqdi va Freyd singari, agar psixoseksual rivojlanish bir nuqtada aniqlansa, ruhiy kasalliklar paydo boʻlishi mumkinligini aytdi. U rivojlanishning ogʻzaki va anal bosqichlaridan kelib chiqadigan shaxsiy xususiyatlar va psixopatologiyani tasvirlab berdi (1921). 

Rivojlanishning ogʻzaki bosqichida bolalarning obyektlar (qarovchilar) bilan birinchi munosabatlari ularning voqelikka keyingi munosabatini belgilaydi. Ogʻzaki qoniqish oʻz-oʻziga ishonch va optimizmga olib kelishi mumkin, ogʻzaki fiksatsiya esa pessimizm va depressiyaga olib kelishi mumkin. Bundan tashqari, ogʻzaki fiksatsiyasi boʻlgan odam oʻziga gʻamxoʻrlik qilishni istamaydi va boshqalardan unga gʻamxoʻrlik qilishni talab qiladi. Bu haddan tashqari passivlik (ogʻiz orqali emizishning benign pastki bosqichiga toʻgʻri keladi) yoki juda faol ogʻiz-sadistik xatti-harakatlar (keyinroq sadistik tishlash pastki bosqichiga toʻgʻri keladi) orqali ifodalanishi mumkin. 

Anal bosqichda, tozalikka oʻrgatish juda erta boshlanganda, ongli ravishda itoatkorlik munosabati va ongsiz ravishda qarshilik koʻrsatish istagi oʻrtasida ziddiyat paydo boʻlishi mumkin. Bu tejamkorlik, tartiblilik va qaysarlik kabi xususiyatlarni, shuningdek, anal fiksatsiya natijasida obsesif nevrozga olib kelishi mumkin (Abraham, 1921). Bundan tashqari, Abraham manikal-depressiv kasallik haqidagi tushunchasini rassom Segantini tadqiqotiga asosladi: haqiqiy yoʻqotish hodisasi melanxolik depressiya bilan bogʻliq psixologik bezovtalikni keltirib chiqarish uchun yetarli emas. Bu bezovtalik erta bolalik davridagi umidsizlik hodisalari bilan bogʻliq; erkaklar taqdirda har doim ona bilan (Abraham, 1911). Proedipal „yomon“ onaning bu kontseptsiyasi Freydning edipal onasidan farqli oʻlaroq, yangi rivojlanish boʻlib, Melanie Kleinning nazariyalariga yoʻl ochdi. 

Yana bir muhim hissasi uning „ Libido rivojlanishining qisqacha tadqiqoti“  asari boʻlib, u Freydning „Motam va melanxoliya“ (1917) haqida batafsil maʼlumot bergan va obyektning normal va patologik munosabatlari va obyektni yoʻqotish reaksiyalarini koʻrsatgan.

Bundan tashqari, Abraham bolalarning jinsiy travmasini oʻrganib chiqdi va Freyd singari, jinsiy zoʻravonlik psixotik va nevrotik bemorlar orasida keng tarqalganligini taklif qildi. Bundan tashqari, u (1907) demansi Freyd tomonidan koʻrsatilgan isteriya va bolalar jinsiy travması oʻrtasidagi munosabatlarga asoslanib, bolalarning jinsiy shikastlanishi bilan bogʻliqligini taʼkidladi.

Abraham(1920) ham madaniyat masalalariga qiziqqan. U tushlar bilan bogʻliqligini koʻrsatadigan turli afsonalarni tahlil qildi (1909) va Misr monoteistik fir’avni Amenxotep IV (1912) ning ruhiy faoliyatining talqinini yozdi.

## Oʻlimi

Abraham 1925-yil 25-dekabrda oʻpka infeksiyasining asoratlari tufayli bevaqt vafot etdi va oʻpka saratonidan aziyat chekkan boʻlishi mumkin deya taxmin qilinadi. 

*

## Manbalar

## Havolalar

* Xalqaro psixoanalitik assotsiatsiya