open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ashot Sarkisov

**Ashot Arakelovich Sarkisov** (1924-yil 30-yanvar – 2022-yil 17-oktyabr) – sovet va rus olimi, harbiy arbobi. Rossiya fanlar akademiyasining akademigi (1994-yil), vitse-admiral (1978-yil), „Global energiya“ xalqaro energetika mukofoti laureati (2014-yil), fan va texnologiya sohasidagi Rossiya hukumati mukofoti laureati (2013-yil). Akademik A. P. Aleksandrov nomidagi Rossiya fanlar akademiyasi oltin medali bilan taqdirlangan (2007-yil). Dengiz akademiyasining faxriy professori (Sankt-Peterburg), Dengiz muhandislik institutining faxriy professori (Sankt-Peterburg).

## Hayoti
Ashot Sarkisov 1924-yili 30-yanvarda Toshkent shahrida tugʻilgan. Uning otasi – arman Arakel Ovanesovich Sarkisov (1881–1959). Onasi – rossiyalik Yevgeniya Bogdanovna (1896–1987).

## Faoliyati
Ashot Sarkisov 1941-yilda Feliks Dzerjinskiy nomidagi Oliy dengiz muhandislik maktabiga oʻqishga kirgan. Soʻng, urush yillarida armiyada xizmat qilib, 1945-yilda oʻqishini davom ettiradi. 1948-yildan Leningrad davlat universitetida tahsil olgan.

1950-yildan 1954-yilgacha Boltiq floti kemalarida torpedo qayiqlari brigadasining flagman mexanik muhandisi sifatida xizmat qilgan. 1954-yilda F. E. Dzerjinskiy nomidagi Oliy dengiz muhandislik bilim yurti aspiranturasiga oʻqishga kirib, nomzodlik dissertatsiyasini himoya qilgan. 2-darajali kapitan unvoni bilan Sevastopol oliy dengiz muhandislik maktabiga (SODMM) oʻqituvchi etib tayinlanib, u yerda jami 27 yil xizmat qilgan. „Kema atom elektr stansiyalari“ kursi boʻyicha maʼruzalar oʻqigan. 1959-yilda harbiy taʼlim muassasalari tizimidagi yadro reaktorlari va suv osti bugʻ generatorlari birinchi boʻlimi boshligʻi etib tayinlanadi.

1968-yilda texnologiya fanlari doktori unvonini olgan.

1983-yilda A. A. Grechko nomidagi Harbiy dengiz akademiyasining (Leningrad) ilmiy ishlar boʻyicha boshligʻining oʻrinbosari etib tayinlangan.

1985-yilda Harbiy dengiz floti Ilmiy-texnik qoʻmitasi raisi boʻlgan. 1989-yilda dengiz flotidan vitse-admiral sifatida isteʼfoga chiqqan.

1994-yildan beri Rossiya Fanlar akademiyasining haqiqiy aʼzosi boʻlib, 2007-yilda Aleksandrov oltin medalini oladi.

Ashot Sarkisov 2022-yil 17-oktyabrda vafot etgan. 2022-yil 20-oktyabrda Moskvadagi Troekurovskiy qabristoniga dafn etilgan.

## Manbalar
Oleg Shaumarov

**Oleg Temurovich Shaumarov** (1983-yil 1-dekabr, Toshkent, Oʻzbekiston, SSSR) – rossiyalik bastakor, musiqa prodyuseri, qoʻshiqchi. „Orli i voroni“ qoʻshigʻi muallifi sifatida „Oltin Gramafon“ mukofoti sovrindori. Maksim Fadeyev va Nargiz Zokirova ijrosidagi „Vdvoyom“ qoʻshigʻi muallifi. „Kamen“ qoʻshigʻi uchun „Yil shansoni“ mukofoti gʻolibi.

## Biografiyasi
Oleg Shaumarov Toshkentda tavallud topgan. 2000-yildan beri Moskvada yashaydi. Bolaligidan musiqaga mehr qoʻygan va yoshligida doʻstlari uchun metroda Arbatsko-Pokrovskaya liniyasida va Moskva teatr stansiyasida mashhur qoʻshiqlarni ijro etgan. Viktor Uspenskiy nomidagi Toshkent musiqa maktabini tamomlagan.

Oleg Temurovich 2003-yilda VIA „Soyuz“ guruhiga asos solgan. „Ya ne mogu inache“ ularning eng mashhur qoʻshigʻi edi. VIA „Soyuz“ guruhi „Slavyanskiy bazar“ning diplom gʻoliblari boʻlgan.

Oleg 2005-yildan beri yakkaxon chiqish qiladi.

2018-yilda birinchi yakkaxon konsert boʻlib oʻtgan.

Shaumarov koʻplab rus yulduzlari bilan ishlaydi: Alla Pugachova, Kristina Orbakayte, Filipp Kirkorov, Irina Allegrova, Nikolay Baskov, Taisiya Povaliy, Sergey Lazarev, Lolita, Layma Vaykule, Slava, Grigoriy Leps.

„Korni“, „Premyer-ministr“ va „Assorti“ musiqiy guruhlar bilan ishlagan.

Oleg „Dve zvezdi“, „Dostoyaniye respubliki“, „Bolshiye gonki“, „Ugaday melodiyu“, „Faktor „A““ nomli loyihalarida ishtirok etgan. U yerda ovoz, aranjirovka ustasi va prodyuser boʻlib ishlagan.

Temurovich Ani Lorak jamoasidagi „Golos“ telekoʻrsatuvining yettinchi mavsumi ishtirokchisi boʻlgan. Saralash bosqichida ilgari Maksim Fadeyev va Nargiz ijro etgan „Vdvoyom“ qoʻshigʻini birinchi marta oʻzi ijro etdi.

Olegning soʻzlariga asoslangan qoʻshiqlarni „Realniye patsani“ serialida ham eshitish mumkin.

Shaumarov ichishni qanday toʻxtatish haqida „Problema na J“ kitobini yozgan.

U oʻzining TopLabMusic leyblini beatmeykerlar, qoʻshiq mualliflari, toplaynerlar, zamonaviy vokalistlar va artistlar uchun ochgan.

Oleg 2018-yilda Valeriya ismli qizga uylandi. 2019-yilda ular oʻgʻil koʻrdishdi va ismini Aleksandr qoʻyishdi.

## Manbalar
Eng qadimgi masjidlar roʻyxati

**Dunyodagi eng qadimgi masjidlar** eng eski, saqlanib qolgan masjid binosi boʻlishi mumkin. Masjid sifatida uzluksiz foydalanilayotgan eski masjid binolari bilan masjid sifatida boshqa foydalanilmayotgan binolar orasida ham farq bor.

Ushbu roʻyxatga kirish uchun quyidagilar kerak:

* mamlakatdagi eng qadimgi masjid, yirik shahar (eng yaxshi 50 ta) yoki uning turidagi eng qadimgi masjid (mazhab, meʼmoriy va hokazo) boʻlishi;
* yoʻnalishidagi (mazhab) eng qadimgi jamoat boʻlishi.

## Afrika

## Amerika

## Osiyo

## Manbalar
Pavel Chupikov

**Pavel Fyodorovich Chupikov** (1913-yil 21-dekabr — 1987-yil 23-iyun) — Sovet qiruvchi uchuvchisi va harbiy qoʻmondon, Ulugʻ Vatan urushi qatnashchisi, Sovet Ittifoqi Qahramoni. Aviatsiya general-polkovnigi.

## Hayoti
Pavel Fyodorovich 1913-yil 21-dekabrda Toshkent shahrida tavallud topgan. 1929-yilda maktabni tugatgach, Toshkent teplovoz taʼmirlash zavodida ishlagan.

Chupikov 1931-yil may oyidan Qizil armiyada koʻngillilar safida xizmat qilgan. 1932-yilda Volskdagi 2-harbiy aviatsiya texnik maktabini tamomlagan. 1932-yil avgustdan Ukraina harbiy okrugi (Kiyev) Harbiy-havo kuchlarining 31-aviatsion eskadronida xizmat qilgan. 1934-yil aprel oyida butun eskadron Krasnoyarskka koʻchirildi. Pavel 1937-yil noyabrdan Uzoq Sharqda xizmat qilgan. 1938-yil iyul-avgust oylarida Xasan koʻli yaqinidagi janglarda qatnashgan va buning uchun Qizil Yulduz ordeni bilan taqdirlangan.

## Ulugʻ Vatan urushi
Pavel Chupikov 1941-yil 23-iyundan Ulugʻ Vatan urushi janglarida qatnashgan. Polk Gʻarbiy frontda 47- va 23-aralash aviatsiya diviziyalari tarkibida I-16 qiruvchi samolyotlarida jang qilgan. Kapitan Chupikov urushning toʻrtinchi kuni oʻzining birinchi gʻalabasini qoʻlga kiritdi. 1941-yil 25-iyunda Lepel yaqinida bir guruhda nemis bombardimonchi samolyotini urib tushirdi. 1941-yil sentyabr oyida 170-qiruvchi qanotning navigatori etib tayinlanadi.

1942-yil iyuldan Janubiy, Kavkazorti va Shimoliy Kavkaz frontlarida 4-havo armiyasining 40-qiruvchi aviatsiya polkining qoʻmondoni lavozimida faoliyat olib borgan. Polk Kavkaz jangida qahramonlarcha jang qildi. Oʻzining 52 ta samolyotini yoʻqotdi va dushmanning 123 samolyotini (shundan 95 tasi havo janglarida urib tushirildi) qirib tashladi.

Mayor Chupikov 194-yil aprel oyidan Voronej frontining 2-havo armiyasi tarkibiga kirgan gvardiya polkiga qoʻmondonlik qildi (oktabrdan 1-Ukraina fronti). Uning qoʻmondonligi ostida polk Kursk va Dnepr janglarida muvaffaqiyatli qatnashgan.

Pavel Fyodorovich 1943-yil 31-oktyabrdan 1943-yil 5-dekabrgacha 2-havo armiyasining 8-gvardiya qiruvchi aviatsiya diviziyasiga komandir vazifasini bajaruvchi qoʻmondon oʻrinbosari lavozimiga tayinlangan.

1944-yil mart oyidan urush oxirigacha 1-Belorussiya fronti 16-havo armiyasining 19-qiruvchi aviatsiya polkining qoʻmondoni boʻlib xizmat qiladi. Bu Qizil Armiya Harbiy-havo kuchlarining eng yaxshi qiruvchi askarlaridan tashkil topgan noyob polk boʻlib, polkning asosiy vazifasi nemis aviatsiyasini „erkin ov“ usuli bilan yoʻq qilish edi. U norasmiy ravishda „Marshal polki“ deb nomlangan. Chunki, polkni Qizil Armiya Harbiy-havo kuchlari bosh qoʻmondoni, havo bosh marshali A. A. Novikov boshqargan. Sovet Ittifoqi Qahramoni Lev Shestakov vafot etgan soʻng, uning oʻrniga podpolkovnik Chupikov polk komandiri etib tayinlangan. Belarussiya, Serotskaya, Visla-Oder, Sharqiy-Pomeranskaya va Berlindagi hujum operatsiyalarida polkga qoʻmondonlik qilgan.

## Manbalar
Semyon Chungak

**Semyon Roshelyevich Morduxayev (Chungak)** (1949-yil 18-fevral, Toshkent) – sovet va rus teatr va kino aktyori, teatr rejissyori, Rossiya xalq artisti (2007).

## Biografiyasi
Semyon Morduxayev (Chungak) 1949-yil 18-fevralda Toshkentda yahudiy Morduxayevlar oilasida tavallud topgan. Ota-onasi Roshel va Sara Morduxayevlar Alisher Navoiy nomidagi Davlat opera va balet teatrida chiqish qilishgan.

Semyon birinchi marta 9 yoshida „Ganga qizi“ filmida koʻcha bolasi Umesh rolini oʻynagan.

Roshelyevich maktabdan soʻng Moskvaga borib, M. S. Shepkin nomidagi oliy teatr maktabiga oʻqishga kirgan va uni 1972-yilda tamomlagan.

1977-yildan „Romen“ teatrida aktyor va rejissyor boʻlib faoliyat olib borgan.

Semyon bir muncha vaqt „Ermitaj“ teatrida ham rol oʻynagan.

## Oilasi
Semyon Roshelyevichning otasi Roshel Sionovich Morduxayev (1910-1979), Oʻzbekiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist, qo'shiqchi boʻlgan. Onasi – Sara Musheyeva (Morduxayeva), oʻzbek sovet balerinasi edi. Akasi – Boris Roshelevich Morduxayev (Toshkent) (1937–2021), Rim teatri aktyori va rejissyori, RSFSR xalq artisti.
## Mukofotlari
Morduxayev 1997-yil Rossiyada xizmat koʻrsatgan artist va 2007-yil Rossiya Federatsiyasi xalq artisti unvoni sohibi boʻlgan.

## Teatrdagi faoliyati

### Aktyor
"Tabor bez gitari" – muxbir Aleksey

„Bolshaya valna Ganga“ – Shina

„Vojak“ – Ferdik

„Chari“ (povesti asosida „Olesya“) – Ivan Timofeyevich

„Moskovskaya tsiganka“ – „Intellektual“

„Grafinya Tsiganka“ – Don Xose

„Grushenka“ – Firibgar

„Zdravstvuy, Pushkin!“ – Vogel, Foks

„Klyatva“ – Vanta

„Toborniye igri“ spektaklida yetaklovchi kabi rollarini ijro etgan.

### Rejissyor
E. Egadzening „Begite, koni, begite“ va „Osleplonniye“ nomli pyesalariga asoslanib, spektakl qoʻygan va unga rejissyorlik qilgan.

## Manbalar
Al-Muradiyya masjidi

**Al-Muradiyya masjidi** (), **Murod Posho masjidi** () nomi bilan ham tanilgan. Iroqning Bagʻdod shahrdagi al-Rusufa tumanida joylashgan tarixiy masjiddir. U al-Maydan maydonida Mudofaa vazirligi va al-Ahmadiya masjidi hamda Oʻzbek masjidi oʻrtasidagi eski qal’a roʻparasida joylashgan. Masjid qurilishi ilk Usmonlilar davriga borib taqaladi. Baʼzilar masjid minorasini Bagʻdoddagi eng goʻzal minora deb hisoblashadi.

## Tarixi
Masjidning qurilishi 1566-yilda oʻsha paytda Bagʻdod hokimi boʻlgan Usmonli imperiyasining vakili Murod Posho tomonidan boshlangan. 1570-yilda qurib bitkazilgan va Murod Posho sharafiga „al-Muradiyya“ nomini olgan. Uning ochilish kuni munosabati bilan bayram tantanasi boʻlib oʻtgan. 1686-yilda gubernator Ahmad posho Albu Shanaq masjidga biriktirilgan xonani taʼmirlab, masjid xizmatlari uchun suv quvuri faoliyatini yoʻlga qoʻyadi. U oxirgi marta 1903-yilda taʼmirlangan va hozirgacha saqlanib qolgan. Masjid oʻzining meʼmorchiligi va bezaklari bilan Bagʻdod ahlining faxriga sabab boʻlgan.

Hozirda masjid madaniy meros obyekti hisoblanadi va Bagʻdoddagi aksariyat diniy binolar qarovsiz qolgan bir paytda 2009-yilda taʼmirlangan.

## Tavsifi

Masjid asosan gʻisht va gipsdan qurilgan boʻlib, uning oʻlchami 1125 metrni tashkil qiladi. Uning ibodatxonasi toʻrtburchaklar shaklda boʻlib, devorlari qalin, mehrobining kattaligi 10 metrni tashkil qiladi. Bino uchli arklar bilan bir-biriga bogʻlangan toʻrtta silindrsimon marmar ustunlarga tayangan yettita gumbazdan tarkib topgan. Ushbu gumbazlarning eng kattasi markaziy gumbaz boʻlib, u inshoot tepasida joylashgan, yarim sharsimon va sayqallangan koʻrinishga ega. Gumbazning ichki qismi uning aylanasi boʻylab yozilgan Qur’on oyatlari bilan bezatilgan, gumbazning tashqi tomoni esa koʻk va yashil fayans bilan ziynatlangan. Qolgan oltita gumbaz hajmi jihatidan kichikroq. Masjid gumbazi odatda „Xitoy gumbazi“ deb nomlanadi, chunki uning cheti Xitoy meʼmorchiligining tishli chekkalariga oʻxshash shaklda tishli qilib yasalgan. Yozgi nomozxonaning shimoli-gʻarbiy burchagida joylashgan minora ham chiroyli bezatilgan. Ichkarida muqarnas qatori ustida joylashgan havzaga olib boradigan aylanma zinapoya mavjud. Masjid minorasi anʼanaviy Bagʻdodiy minora boʻlib, Usmoniylar taʼsirisiz Abbosiylar uslubida qurilgan.

## Yana qarang

* Iroqda islom
* Iroqdagi masjidlar roʻyxati
* Bagʻdoddagi masjidlar roʻyxati

## Manbalar
Beverli-Bich sohili, Oregon

Beverli sohili - Oregon shtatidagi Linkoln shtatida joylashgan bir jamiyat. U Oregon sohilidagi AQSh 101 yo'li bo'ylab, Yaquina boshidan shimoliy va Beverli sohili davlat parkidan janubiy qismida joylashgan.

Beverli sohili bu joydagi mulk egalari bo'lgan Kurtis va Florens May Kristi tomonidan 1930 yillarning boshida nomlangan. Ular u yerda dengiz sohili jamoasini tashkil etishni xohlashgan va kichik qizlari Florens Danyen Kristi (Pearson) dan uning nomi qanday bo'lishi kerakligini so'rashgan. Uning sevimli qo'g'irchoqasi "Beverli" deb nomlangan, shuning uchun u o'sha ismni tanlagan.

## Manbalar
Aleksandr Salnikov

**Aleksandr Maksimovich Salnikov** (1898-yil 26-avgust, Toʻqmoq, Dashti qipchoq – 1985-yil fevral, Minsk) – sovet harbiysi, polkovnik (1943). RSFSR Qizil Bayroq ordeni sohibi (1923, 1924).

## Hayoti
Aleksandr Salnikov 1898-yil 26-avgustda Semirechensk viloyati, Pishpek tumani, Toʻqmoq qishlogʻida oddiy ishchi oilasida tugʻilgan. Uning otasi temiryoʻlchi boʻlib, 1920-yilda bosmachilar tomonidan oʻldirilgan, onasi bedarak yoʻqolgan.

1915-yilda Aulie-Ata shahridagi 4 yillik shahar maktabini tamomlagan. Shu yilda Toshkent shahridagi gimnaziyada eksternal oʻquvchi sifatida 6-sinfni oʻqigan.

Birinchi jahon urushi davrida u ixtiyoriy ravishda 1915-yil 18-sentyabrda harbiy xizmatga kirdi va Orenburgdagi 104-piyoda zaxira polkiga qabul qilindi.

1916-yil aprel oyida u Orenburg ofitserlar maktabiga yuborildi. 5-sentyabrda u oʻqishni tugatdi va Shadrinskdagi 139-piyoda zaxira polkiga kichik ofitser sifatida yuborildi.

Noyabr oyida u 23-piyoda diviziyasida frontga joʻnadi va u yerda 90-Onega piyoda polkida vzvod komandiri boʻlib xizmat qildi. U bilan Janubi-Gʻarbiy va Ruminiya frontlarida jang qilgan.

1917-yil oktyabr inqilobidan keyin leytenant A. M. Salnikov batalyon komandiri va polk qoʻmitasi aʼzosi etib saylandi.

1918-yil fevral oyida 90-Onega piyoda polki Ruminiyadan chiqib ketdi. Qizil gvardiya otryadi sifatida Kiyev va Bila Tserkva hududlarida nemis qoʻshinlariga qarshi janglarda qatnashdi. Bu otryadda A. M. Salnikov rota komandiri boʻlib xizmat qilgan.

1918-yil mart oyida u kasalxonaga yuborildi. Sogʻayib ketgach, u harbiy xizmatga yaroqsiz deb topildi. Shundan soʻng u Bryansk shahar oziq-ovqat qoʻmitasida ishladi.

1918-yil oktabrda Toshkentga ketgan. Tibbiy qayta koʻrikdan oʻtgandan soʻng, 28-oktyabrda u Ishchilar va Dehqonlar Qizil Armiyasi safiga chaqirildi.

1920-yil iyun oyida 5-armiya shtabiga yuboriladi, avgust oyida esa Qirgʻiziston viloyat harbiy komissarligining jangovar boʻlimi boshligʻining yordamchisi etib tayinlanadi. Dekabr oyida u Qirgʻiziston mintaqaviy qoʻmondonlik kurslariga vzvod komandiri lavozimiga joʻnatilgan.

1931-yil noyabrdan 1937-yil yanvarigacha Ishchilar va dehqonlar Qizil Armiyasi rezervida boʻlgan.

1933-yil mart oyidan Toshkentda Oʻrta Osiyo gidrometeorologiya boshqarmasi mudofaa boʻlimi boshligʻi boʻlib ishlagan.

Aleksandr Maksimovich Salnikov 1985-yil fevral oyida vafot etdi.

## Mukofotlari
* Lenin ordeni.
* Qizil Bayroq ordeni (toʻrt marta: 1923-yil 20-fevral; 1924-yil 14-oktyabr; 1944-yil 3-noyabr; 1945-yil 15-fevral).
* 1-darajali Vatan urushi ordeni (1944-yil 14-sentyabr).
* 2-darajaliVatan urushi ordeni (7749-son, 1943-yil 12-mart).
* Qizil yulduz ordeni.
* „Moskva mudofaasi uchun“ medali (1944-yil).
* „1941–1945-yillardagi Ulugʻ Vatan urushida Germaniya ustidan qozonilgan gʻalaba uchun“ medali (1945-yil)
* „Kenigsbergni qoʻlga kiritgani uchun“ medali.
* „Berlinni olgani uchun“ medali.
* „1941-1945-yillardagi Ulugʻ Vatan urushidagi gʻalabaning 20 yilligi“ yubiley medali (1965-yil).
* „1941–1945-yillardagi Ulugʻ Vatan urushidagi gʻalabaning 30 yilligi“ yubiley medali (1975-yil).
* „SSSR Qurolli Kuchlariga 60 yil“ yubiley medali (1978-yil).

## Manbalar
Darya Chasovitina

**Darya Nikolayevna Chasovitina** (1896-yilda tugʻilgan–1966-yilda vafot etgan) – Buyuk Gertsog Nikolay Konstantinovichning noqonuniy qizi. Antroposofist, yozuv teruvchi („Remingtonist“).

## Hayoti
Darya Chasovitina Toshkentda surgunda boʻlgan Buyuk Gertsog Nikolay Konstantinovichning mahalliy kazakning qizi Daria Yevseyevna Chasovitina (1880-1953 yoki 1956) bilan nikohdan tashqari munosabatlarida tugʻilgan. U Aleksandr va Iskandarning oʻgay singlisi va Kirill va Natalya Androsovlarning xolasi.

RGALI (f. 1364 op. 5 188-band) sovet adabiyotining bir qator mashhur namoyandalarining (S. V. Shervinskiy, L. P. Grossman, V. P. Kataev va boshqalar) D. N. Chasovitinaga pensiya tayinlash toʻgʻrisida Ijtimoiy taʼminot vazirligiga murojaatnomasini oʻz ichiga oladi.

Darya Chasovitinaning oilaviy ahvoli va avlodlari haqida maʼlumot yoʻq.

## Chasovitinaning arxivi
Daria Nikolayevna boshqa narsalar qatorida otasi Nikolay Konstantinovich bilan bogʻliq noyob hujjatlar va fotosuratlarni oʻz ichiga olgan muhim arxiv kitobni qoldirdi. Oʻzbek-amerikalik tadqiqotchi Oydin Najafov ushbu arxivni Buyuk Gertsog va uning oilasi haqidagi „yagona toʻliq shaxsiy hujjatlar toʻplami“ maqomiga ega boʻlishi mumkinligi haqida aytib oʻtgan. 1966-yili Chasovitina vafotidan soʻng, uning arxivi Galina Kireyevskaya zimmasiga yuklangan. Uning uzoq yillik doʻsti va antroposofik harakatdagi safdoshi edi. Kireyevskaya ham vafot etganida, arxiv neft olimi va kolleksioner Lyudvig Novikov kollektsiyasiga oʻtadi. 2014-yilda Novikovning bevasi oʻz toʻplamini (Chasovitina arxivini oʻz ichiga oladi) Rossiya Fanlar akademiyasining A. M. Gorkiy nomidagi Jahon adabiyoti institutining qoʻlyozmalar boʻlimiga topshirgan. Toʻplam hozirgacha saqlanmoqda (637 fond).

## Manbalar
Mixail Chernoy

**Mixail Chernoy** (, , 1952-yil 16-yanvarda tugʻilgan) – oʻzbek, asli isroillik tadbirkor va sanoatchi. U 1990-yillarda Rossiyadagi alyuminiy sanoatidagi muhim roli va Isroildagi biznes tashabbuslari bilan tanilgan. Shuningdek, Mixail Chernoy jamgʻarmasining asoschisi va The Intelligence Summit homiysi.

## Hayoti
Chernoy 1952-yil 16-yanvarda Toshkent shahrida, yahudiy oilasida tugʻilgan. Otasi buxgalter (hisobchi) va muhandis boʻlib, uch oʻgʻilning toʻngʻichi. U oʻn toʻrt yoshida ishlay boshlaydi. Oʻrta maktabni tugatgandan soʻng, Sovet Armiyasiga chaqiriladi va texnikumga oʻqishga kirgan. Keyinchalik u sportning boks va futbol turlari bilan shugʻullanib, sport maʼmuriyatiga ishga kiradi. 

1990-yillarning boshida Isroilga koʻchib kelgan, lekin Bolgariya bilan yaqin aloqada boʻladi. U yerda yetakchi gazeta, top futbol jamoasi va Bolgariyaning yagona mobil telefon kompaniyasi Mobiltelni sotib olgan. 2000-yilning avgust oyida Bolgariya hukumati uning chet ellik jinoiy reketlar bilan aloqasi borligini qoralaydi. Soʻng, 10 yil davomida Bolgariyaga qaytib kela olmasligini aytib, uni Bolgariyadan chiqarib yuborishgan.

Bundan tashqari, Floridadagi *Sankt-Peterburg Tayms gazetasida aytilishiga* koʻra, Qoʻshma Shtatlar „1999-yildan beri Cherneyga rus mafiyasi bilan aloqasi borligi sababli viza bermadi“.

Chernoy 2010-yilning avgust oyida Isroilning Ikkinchi kanali Isroilda qisqa koʻrsatuvni namoyish etgan. Koʻrsatuv oʻsha vaqtgacha boʻlgan eng qimmat va dabdabali toʻy marosimi haqida 20 million ILS (taxminan 5 million AQSh dollari) ga tushgan edi. Dasturdagi kelin Chernoyning qizi ekanligi, toʻy oʻzi tomonidan toʻlangani maʼlum boʻladi. Shuningdek, unda Isroil vazirlari va asli rossiyalik parlament (Knesset) deputatlari ham qatnashgani.

## Shaxsiy hayoti
Chernoy ishbilarmon ayol Nikol Raydman bilan 2019-yilda unashtirilgunga qadar munosabatda boʻlgan. Lekin, ular oʻsha yilning oxirida ajrashgan. Ularning Mishel (2010-yilda tugʻilgan) va Richard (2014-yilda tugʻilgan) ismli ikkita farzandi bor. Ular Gerzliyada yashaydi.

U Moskvadagi uyida Vladimir Putinning amakivachchasi Igor Putin va Rossiyaning bosh ravvini Berel Lazar bilan birga edi.

## Manbalar

## Havolalar
* Michael Cherney / Mikhail Chernoy veb-sayti
Avito

**Avito** () – Sotish uchun umumiy tovarlar, ish oʻrinlari, koʻchmas mulk, shaxsiy shaxslar, sotiladigan avtomobillar va xizmatlarga bagʻishlangan boʻlimlari boʻlgan rus tasniflangan reklama veb-sayti. Avito bu Rossiyadagi eng mashhur eʼlonlar sayti va dunyodagi eng katta eʼlonlar sayti.

2019-yil yanvar oyida unga 10,3 milliondan ortiq noyob kundalik tashrif buyuruvchilar bor edi. Avito foydalanuvchilari kuniga oʻrtacha 500 000 dan ortiq yangi eʼlonlar joylashtiradilar va umumiy eʼlonlar taxminan 60 million faol roʻyxatni tashkil qiladi. 2015–2019 yillarda Rossiyaning Forbes jurnali ushbu xizmatni Runetning eng qimmat kompaniyalari roʻyxatida uchinchi oʻringa qoʻydi va uni 4,9 milliard dollarga baholadi.

## Manbalar

## Havolalar

*
Mixail Koshelev

**Mixail Timofeevich Koshelev** (1911 yil 7-noyabr, Simbirsk viloyati, Chuvarley qishlogʻi – 1979-yil 13-mart, Toshkent) – sovet askari, Sovet Ittifoqi Qahramoni (1944), serjant, Ulugʻ Vatan urushi qatnashchisi.

## Biografiya
Dehqon oilasida tugʻilgan, oʻrta maktabning 5-sinfini tugatgan. 1926-yildan boshlab Toshkentda yashagan. Turkiston-Sibir temir yoʻli qurilishida ishlagan. 1933-1936 yillarda Qizil Armiya safida xizmat qilgan, demobilizatsiyadan keyin Toshkentga qaytib keldi.

1942-yil mart oyida Toshkent shahar Lenin tuman harbiy komissarligi tomonidan yana armiya safiga chaqiriladi. Avgust oyidan boshlab Ulugʻ Vatan urushida piyoda askarlar qatorida jang harakatlarida faol ishtirok etdi. Qizil Bayroq ordeni bilan taqdirlangan. 1943-yilda serjanti, 110-gvardiya miltiq diviziyasining 310-gvardiya miltiq polkining otryad komandir lavozimiga tayinlangan.

1943-yil 9-oktabrda u bir guruh jangchilar bilan Kutsevolovka qishlogʻiga (Kirovograd viloyati, Onufrievskiy tumani) orqa tomondan bostirib kirdi, bunkerni granata bilan yoʻq qildi, bu esa boʻlinmaga yoʻl ochishga imkon berdi. Soqchilar nemis harbiy qismining shtab-kvartirasini egallab olishdi. Sovet askarlari nemis ofitserini hujjatlar bilan qoʻlga olishga va bir nechta natsistlarni oʻldirishga muvaffaq boʻlishdi. Keyin asirlarni qoʻmondonlikka topshirib, jangga qaytdi va tank qoʻnishining bir qismi sifatida hujumda faol ishtirok etdi.

SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1944-yil 22-fevraldagi „Qizil Armiya ofitserlari, serjantlari va askarlariga Sovet Ittifoqi Qahramoni unvonini berish toʻgʻrisida“gi farmoni bilan „Qizil *Armiyaning jangovar topshiriqlarini namunali bajarganligi* uchun“ Oltin yulduz medali, *Lenin va Sovet Ittifoqi Qahramoni unvoni bilan* taqdirlangan.

Jangda yaralangan (snaryadlar zarbasi natijasida) u davolanish uchun gospitalga joʻnatilgan, shundan soʻng jarohati tufayli demobilizatsiya qilingan va Toshkentga qaytib kelgan. Toshkent temir yoʻlida ishlagan. 1953-yilda u KPSS aʼzoligiga qabul qilindi.

1979-yil 13-martda vafot etgan va Toshkentda dafn etilgan.

## Mukofotlar

* Sovet Ittifoqi Qahramoni (medal № 3904, 22.02.1944);
* Lenin ordeni ;
* Qizil Bayroq ordeni

## Manbalar
Nafisa Abdullayeva

**Nafisa Abdullayeva** (1987-yil Toshkent shahrida tugʻilgan)—oʻzbek huquqshunosi, biznes olimi, darslik muallifi, yozuvchi va shoir. Yuridik fanlar nomzodi, Oʻzbekiston Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Oliy biznes maktabi boʻlim mudiri. „Darmon“ tibbiyot jurnali asoschisi, „Lex Mark Advokat“ advokatlik byurosi direktori. Lead Consulting oʻquv markazi asoschisi va „Book Tashkent“ dasturining boshlovchisi. Sugʻurta huquqi boʻyicha mutaxassis. Biznesni tashkil etish va boshqarish boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasining taniqli biznes murabbiyi. Oʻzbekiston Senati maslahatchisi boʻlib, Oʻzbekistondagi qonunchilik jarayonlarida ishtirok etgan.

## Taʼlimi
2019-yilda Abdullayeva Brunel universitetida xalqaro munosabatlar va siyosat boʻyicha magistr darajasini olgan. 2008-yil Toshkent davlat yuridik universiteti huquq fanlari nomzodi boʻlgan. Jahon iqtisodiyoti va diplomatiya universitetida xalqaro huquq yoʻnalishida 2002-yilda magistr va 1998-yilda bakalavr darajalariga ega boʻlgan.

## Faoliyati
Nafisa Abdullayeva asosan tadbirkorlik va huquq sohalarida faoliyat yuritgan. Tashkiliy va biznes boshqaruvi boʻyicha Oʻzbekiston Respublikasi uchun taniqli maslahatchi. U BMTTD, UNODC, OTB, EuropeAID, AIFC Oʻzbekiston, Qozogʻiston va Buyuk Britaniyada turli loyihalarda faoliyat olib borgan.

Oʻzbekiston Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Biznes maktabi boʻlimi mudiri boʻlib ishlagan. Transchegaraviy operatsiyalar, Oʻzbekiston korporativ tijorat qonunchiligi, shuningdek, sugʻurta va qayta sugʻurtalash masalalariga ixtisoslashgan Lex Mark Advokat yuridik firmasi direktori boʻlgan.

Oʻzbekiston va Buyuk Britaniyada huquqiy mavzularda bitta darslik va 30 dan ortiq boshqa nashrlar muallifi.

„*Darmon*“ (tibbiyot jurnali) va Lead Consulting oʻquv markaziga asos solgan. Uning boshqa faoliyati qatoriga „*Book Tashkent*“ dasturini olib borish ham kiradi. Nafisa Abdullayeva regbi boʻyicha Oʻzbekiston Taftish qoʻmitasini ham boshqargan.

## Manbalar
Yakov Lents

**Yakov Moiseyevich Lents** (1890-yil 25-dekabr (1891-yil 6-yanvar), Perm – 1975-yil 9-yanvar, Moskva) – yahudiy va sovet teatr hamda kino aktyori, teatr rejissyori.

## Hayoti
Yakov Moiseyevich Lents 1890-yil 25-dekabrda (1891-yil 6-yanvar) Permda tugʻilgan.

1911-yildan boshlab Toshkentdagi adabiy-musiqiy jamiyatda ishlagan. Inqilobdan oldin u Toshkent va Irkutsk teatrlarida aktyor boʻlgan. 1923-yildan kinolarda ham rol oʻynashni boshlagan. 1920-yilda Moskva teatrlarida aktyor boʻlib ishlagan. 1937–1939-yillarda Noginsk drama teatrining direktori boʻlgan. 1950-yilning ikkinchi yarmida kinoga qaytgan.

Yakov Moiseyevich Lents 1975-yil 9-yanvarda 85 yoshida vafot etgan. Donskoye qabristoniga dafn etilgan va 1993-yilda Xovanskoye qabristonga, rafiqasinong qabri yoniga oʻtkazilgan.

## Filmlari
1927-yil – Meri Pikfordni oʻpish – Mehribon eksperimentator.

1927-yil – Bir piyola choy – Buikin.

1929-yil – Relslar gʻoʻngʻilladi – Veniamin Veniaminovich.

1957-yil – Penkovda – Buxgalter.

1958-yil – Yurak xotirasi – Maktab direktori.

1958-yil – Yer sayyorasidan kelgan odam – Eski xizmatkor.

1959-yil – Vasiliy Surikov – Yakov Mixaylovich, sanʼat oʻqituvchisi.

1959-yil – Koʻprikdagi odamlar – Kassir.

1962-yil – High Road – Intellektual.

1963-yil – Yoz ketdi – Pochta boshligʻi / Koʻprik ishchisi.

1963-yil – Ular osmonni zabt etishdi – Harbiy shifokor.

1963-yil – Cheka xodimi – Hibsga olingan shifokor.

1964-yil – Hozir qayerdasiz, Maksim? – Potapovlarning qoʻshnisi.

1964-yil – Menga shikoyat kitobini bering – Pensioner.

1964-yil – Xokkeychilar – Kioskdagi bobo.

1965-yil – Oʻgʻlingiz va ukangiz – Keksa farmatsevt.

1966-yil – Avtomobildan saqlaning – Sigaret sotuvchisi.

1966-yil – Ha va yoʻq – epizod.

1967-yil – Pansi yoʻli – epizod.

1967-yil – Jahannam portlatilgan – epizod.

1967-yil – Choʻkayotgan odamni qutqaring – Andreyning bobosi.

1967-yil – Plyushchixadagi uchta terak – Kinoga navbatda turgan keksa odam.

1968-yil – Dushanbagacha yashaymiz – Eski oʻqituvchi.

1968-yil – Yuras Bratchikning hayoti va koʻtarilishi – epizod.

1968-yil – Yetti chol va bir qiz – Ziyofatdagi chol.

1969-yil – Choʻlning oq quyoshi – Chol.

1971-yil – Oʻn ikki stul – Restorandagi gul sotuvchisi.

1971-yil – Ilf va Petrov – Keksa odam, kafe mehmoni.

1971-yil – Rossiya imperiyasining toji yoki qayta tutib boʻlmaydigan – Hamma narsani biladigan chol.

1973-yil – Dengizdan bir tomchi – Gazetasi bor chol.

1974-yil – Mavjud boʻlmagan shahardagi sarguzashtlar – epizod.

1974-yil – Starling va Lyra – Flickendorff.

## Manbalar

## Havolalar
* Яков Ленц в Авторском проекте Алексея Тремасова
* https://web.archive.org/web/20081020065620/http://video.ru/persons/person/9214
Muhammetlatif Yaushev

**Muhammetlatif Muhammetsharifovich Yaushev** (; 1873-yil 8-mart – 1922-yil 7-iyul, Mukden) – rus tadbirkori va jamoat arbobi (asli tatar). Troitsklik Yaushevlar sulolasining vakili, savdogar Abdulvali Yaushev va Mullagali Yaushevlarning jiyani.

## Hayoti
Muhammetlatif Muhammetsharifovich Yaushev aka-uka Yaushevlar nomi bilan mashhur boʻlgan savdogar Axmetjan Yaushevning oʻgʻillaridan biri Muhammetsharif Yaushev oilasida 1873-yil 8-martda tugʻilgan. Toshkent savdo gildiyasining ilk savdogarlaridan biri boʻlgan. Aka-uka Yaushevlarga atab Toshkentda 1926-yilda yodgorlik oʻrnatilgan.

Muhammetlatif Muhammetsharifovich Yaushev 1911–1913-yillarda „Uchbirlik“ musulmonlar xayriya jamiyati boshqaruvi aʼzosi etib saylangan. „Najat“ bepul kutubxona-oʻqish zalining (hozirgi G.Toʻqay nomidagi Tatar va Boshqird adabiyoti Uchbirlik kutubxonasi) mudiri boʻlgan. Muhammetlatif Muhammetsharifovich Yaushev taʼlimni targʻib qilish boʻyicha Trinity jamiyati aʼzosi boʻlgan.

Muhammetlatif Yaushev 1914–1917-yillarda Trinity City Dumasi aʼzosi boʻlgan.

Qozonda boʻlib oʻtgan II Butunrossiya musulmonlari qurultoyida (1917-yil iyul–avgust) Tatar Muvaqqat Milliy Hukumati („Vakitly Milli Idara“) moliya boʻlimining uch aʼzosidan biri etib saylangan. Keyinchalik u 1917-yil oktyabr oyida Boshqird milliy-madaniy muxtoriyati milliy jamgʻarmasi Markaziy komissiyasi aʼzosi boʻlgan. 1918-yil 11-yanvarda Ufa shahrida boʻlib oʻtgan tatar-boshqird milliy-madaniy muxtoriyati Milliy Majlisining yigʻilishida Maliya Nazarata deputatligiga qayta saylangan.

Muhammetlatif Muhammetsharifovich Yaushev 1919-yilda Xitoyga surgun qilingan va 1922-yilda Mukden shahrida vafot etgan. Uning avlodlari Amerika Qo'shma Shtatlarida yashab kelmoqda.

## Manbalar
Anton Tsirin

**Anton Vladimirovich Tsirin** (1987-yil 10-avgust, Toshkent, Oʻzbekiston SSR, SSSR) – Qozogʻistonlik futbolchi va darvozabon. Vladimir Tsirinning oʻgʻli.

## Faoliyati
### Klub
Pavlodar futboli bitiruvchisi. Birinchi murabbiylari S. Abdualiev, E. Belov, V. Yaryshev, E. Chevelevlar boʻlgan.

2006-yildan Qozogʻistonning „Irtish“ klubining zaxira darvozaboni va oʻyinchisi boʻlgan. Anton oʻzining birinchi oʻyinini 2008-yilda, „Irtish“ Qozogʻiston chempionatida bronza medalini qoʻlga kiritgan mavsumda oʻyinga tushgan. 2010-yilning yangi mavsumida birorta ham oʻyinda maydonga tushmadi. 2011-yilda jarohatdan soʻng, Loriya Tsirin asosiy jamoadan joy olib, 22 ta oʻyin oʻtkazadi. UEFA Yevropa ligasi oʻyinlarida qatnashib, hatto Qozogʻiston terma jamoasida ham oʻynagan.

2012-yilning yanvarida oʻyin amaliyotini izlab, Tsirin ijara asosida „Ural Akjayk“ ga qabul qilinadi.

2013-yil yanvar oyida u Taldiqoʻrgʻonning „Jetisu“ klubi bilan shartnoma imzolaydi. Ural jamoasi bosh murabbiyi, litvalik Saulius Shirmelisdan ketganidan keyin qayta koʻchib oʻtadi.

Tsirin 2014-yilgi mavsumda Atirauda oʻynagan. Lekin, Vladimir Nikitenko jamoasida atigi 3 ta oʻyinda 5 ta gol oʻtkazib yuborgan. Noyabr oyida Tsirin yana oʻzining tugʻilgan „Irtish“ klubiga qaytib keladi.

Anton 2015-yil uchun Oqjetpesga ijaraga beriladi. 2016-yilgi mavsumda Tsirin oʻz klubiga qaytib,  8 ta oʻyinda maydonga tushgan. Jamoa bilan bronza medallarini qoʻlga kiritadi.

2017-yilda Anton Tsirin Qiziloʻrdaning „Qaysar“ klubiga erkin agent sifatida oʻtgan. Lekin, jamoaga moslasha olmay, „Qaysar M“ yoshlar jamoasida bir necha oʻyin oʻtkazgan. Keyin koʻp oʻtmay yana Pavlodarga qaytadi.

2018-yil yanvar oyida Tsirin Petropavlovskning „Qizil-Jar SK“ klubi bilan shartnoma imzolagan. Ammo, jamoa birinchi ligaga tushib ketgan.

2019-yil yanvar oyida Tsirinning „Irtish“ klubiga uchinchi marta qaytib keladi. Bosh murabbiy Dimitrov shov-shuvli tarzda ketganidan soʻng, uning tarafdorlari jamoasining yarmi Irtishni tark etadi. Shu jumladan, iyul oyida Tsirin ham klubdan ketadi.

### Terma jamoada
2011-yil 10-avgustda 24-yoshga toʻlgan kuni Qozogʻiston terma jamoasi safida Suriya termasiga qarshi oʻrtoqlik oʻyinida debyut qiladi. Chexiyalik murabbiy Miroslav Beranek ikkinchi boʻlimda Tsirinni 0:0 hisobida maydonga tushirgan. Oʻyin Astanada boʻlib oʻtib, 1:1 hisobidagi durang bilan yakunlanadi. Milliy terma jamoadagi ikkinchi oʻrtoqlik oʻyinini 2012-yilning 1-iyun kuni Olmaota shahrida Qirgʻiziston terma jamoasiga qarshi oʻtkazadi. Oʻyin 5:2 hisobidagi gʻalaba bilan yakunlanadi. ikkinchi boʻlimda yana Tsirin maydonga tushib, oʻz darvozasi daxlsizligini saqlab qolgan.

## Mukofotlari
 „Irtish“
* Bronza medali sovrindori (Qozog‘iston chempionati 2008, 2010, 2016).

## Manbalar
Dmitriy Yun

**Dmitriy Dya-Girovich Yun** (1993-yil 16-oktyabr, Gʻazalkent, Toshkent viloyati, OʻzSSR) – rossiyalik professional bokschi, Rossiya sport ustasi. Rossiya chempionatining uch karra gʻolibi (2007, 2009, 2010). 2009-yilda Rossiya talabalari spartakiadasi gʻolibi. 2012-yil Talabalar oʻrtasida jahon chempionati finalchisi, 2007- yil Yevropa chempionati bronza medali sovrindori. Koʻplab milliy va xalqaro turnirlar gʻolibi.

## Tarjimai holi
Dmitriy Dya-Girovich Yun Toshkent viloyatining Gʻazalkent shahrida tugʻilgan. 1996-yilda oilasi Rossiyaga koʻchib oʻtgan. Boksga 2000-yilda kelgan. 16 yoshida u Rossiya sport ustasi talablarini bajargan. Dmitriyning birinchi murabbiyi – Rossiyada xizmat koʻrsatgan murabbiy A. P. Orlov. Ayni paytda Dmitriy Rossiyada xizmat koʻrsatgan murabbiy Vladimir Roshchenko qoʻl ostida mashgʻulot oʻtkazmoqda.

## Havaskor bokschi sifatida karyerasi
U Chelyabinsk viloyati sharafini himoya qilgan. 2007-yilda yoshlar oʻrtasidagi boks boʻyicha Rossiya chempionati gʻolibi, keyin oʻsha yili kattalar oʻrtasidagi boks boʻyicha Rossiya chempionati gʻolibi boʻldi. 2009-yilda boks boʻyicha Rossiya chempionati gʻolibi. 2009-yil „AIBA faxriy prezidenti N. A. Nikiforov-Denisov xotirasiga bagʻishlangan kubok“ Butunrossiya musobaqasi gʻolibi. 2010-yilda Rossiya yoshlar chempionati gʻolibi. 2012-yilgi Talabalar oʻrtasida jahon chempionati finalchisi. 2007, 2009, 2010, 2012, 2013, 2014-yillarda boks boʻyicha Rossiya terma jamoasi aʼzosi.

## Professional karyerasi
Dmitriy professional boksdagi faoliyatini 2019-yil 28-iyun kuni AQShda meksikalik bokschi Xose Antonio Mezani (6:3) magʻlubiyatga uchratgan holda boshlagan. Ikkinchi professional jang ham AQShda boʻlib oʻtgan, uning raqibi amerikalik Xaver Martines edi; Dmitriy bir ovozdan gʻalaba qozongan.

## Professional janglar statistikasi

## Yutuqlari

### Titullar

#### Havaskor boksda

* **2007-yil.** Yoshlar oʻrtasidagi Rossiya chempionati gʻolibi
* **2007-yil.** Katta yoshlar oʻrtasidagi Rossiya chempionati gʻolibi
* **2007-yil.** Angliyadagi Yevropa chempionati sovrindori
* **2008-yil.** „Qahrabo qoʻlqop“ xalqaro turniri gʻolibi
* **2009-yil.** Rossiya chempionati gʻolibi
* **2009-yil.** „AIBA faxriy prezidenti N. A. Nikiforov-Denisov xotirasiga bagʻishlangan kubok“ Butunrossiya musobaqasi gʻolibi.
* **2010-yil.** Oʻsmirlar oʻrtasidagi Rossiya chempionati gʻolibi
* **2012-yil.** Oʻsmirlar oʻrtasidagi Rossiya chempionati sovrindori
* **2012-yil.** Talabalar oʻrtasidagi jahon chempionati finalchisi
* **2013-yil.** 19—22 yoshli oʻsmirlar oʻrtasidagi Rossiya chempionati finalchisi
* **2013-yil.** Qirgʻizistonda oʻtkazilgan xalqaro turnir sovrindori
* **2014-yil.** Vengriyadagi xalqaro turnir sovrindori
* **2015-yil.** Qirgʻizistonda oʻtkazilgan xalqaro turnir sovrindori
* **2015-yil.** 19—22 yoshli oʻsmirlar oʻrtasidagi Rossiya chempionati sovrindori

### Unvonlari
* **2010-yil** Rossiya sport ustasi

## Manbalar

## Havolalar
* Yun Dmitriy – rusboxing.ru saytidagi sahifasi
* „Mirovaya Nadejda chelyabinskogo Boksa“.  chelsport.ru, 2021-yil 28-aprel.
Futbol boʻyicha 2023-yilgi Oʻzbekiston Kubogi finali

**Futbol boʻyicha 2023-yilgi Oʻzbekiston Kubogi finali** – 12-noyabr kuni Qarshi shahridagi „Markaziy“ stadionida boʻlgan futbol oʻyini. Oʻyin Nasaf klubi gʻalabasi bilan tugagan.
## Tafsilotlar
AGMK finalga qadar guruh bosqichida „Gʻijduvon“, „Andijon-SGS“ va „Jizzax“ klublarini magʻlub etib, guruhda birinchi oʻrinni egalladi. Nimchorak finalda esa Toshkentning „Lokomotiv“ jamoasini 2:1 hisobida magʻlub etdi, chorak finalda esa „Xorazm“ yirik 4:2 hisobida magʻlub etildi. „Navbahor“ga qarshi yarim final bahsida esa asosiy vaqtda durang qayd etildi. Uchrashuvdan keyingi penaltilar seriyasida gʻalaba qozondi. AGMK joriy mavsum kubok bahslarida 17 ta gol urib, 7 ta gol oʻtkazdi.

Nasaf ham finalga qadar 6 ta uchrashuvda ishtirok etdi. Guruh bosqichida „Qoʻqon 1912“, „Surxon“ va „Mashʼal“ klublarini 1:0 hisobida magʻlub etib, pley-off bosqichiga chiqdi. Nimchorak finalda „Buxoro“ klubini magʻlub etdi. Chorak finalda „Turon“ jamoasini 2:1 hisobida magʻlub etdi. Yarim finalda „Dinamo“ klubini yengib, finalga yoʻl oldi. „Nasaf“ ushbu musobaqada 11 ta gol urdi va 5 ta gol oʻtkazdi.



## Eslatmalar

## Manbalar

## Havolalar
Vitaliy Chernikov

**Vitaliy Alekseyevich Chernikov** 1959-yil 9-sentyabrda Oʻzbekiston SSR, Toshkent shahrida tavallud topgan. Oilasi 1966-yilda Toshkentdagi zilziladan keyin Kaluga shahriga koʻchib kelgan. Chernikov Rossiya davlat, munitsipal va jamoat arbobi. 1990-yildan 1991-yilgacha Kaluga shahar xalq deputatlari kengashining birinchi demokratik yoʻl bilan saylangan raisi. 1991-yil avgustdagi toʻntarishdan soʻng, 1991-yil dekabrda Rossiya Prezidentining farmoni bilan Kaluga shahri maʼmuriyati rahbari etib tayinlangan.

Vitaliy 1980–1986-yillar oraligʻida Moskva arxitektura institutida tahsil olgan. 2004-yilda Rossiya Federatsiyasi Prezidenti huzuridagi Shimoli-Gʻarbiy Davlat boshqaruvi akademiyasida (Sankt-Peterburg) „Mahalliy oʻzini oʻzi boshqarish sohasidagi tizimli siyosiy va ijtimoiy ziddiyatlar“ mavzusida siyosatshunoslik fanlari nomzodi ilmiy darajasini himoya qilgan.

## Karyera bosqichlari
Chernikov 1988–1989-yillarda „Raduga“ ijodiy yoshlar uyushmasi direktori, 1989–1990-yillarda Leninskiy tumani bosh meʼmori hamda 1990–1992-yillarda Kaluga shahar kengashi raisi boʻlib ishlagan. 1991—1994-yillarda Kalugada mer, 1994–1996-yillarda Kaluga viloyati Qonunchilik Assambleyasi deputati, Qonunchilik qoʻmitasi raisining oʻrinbosari hamda 1996-yil Kaluga viloyati gubernatori maʼmuriyati boshligʻi lavozimida xizmat qilgan. Mayor Vitaliy 1999–2001-yillar oraligʻida Rossiya Federatsiyasi munitsipalitetlari kongressining qonunchilik va meʼyoriy-huquqiy hujjatlar boʻlimi boshligʻi bo'lib ishlagan. Bundan tashqari Kongress kotibining oʻrinbosari, Rossiya shaharlari ittifoqi direktori lavozimlarida faoliyat olib borgan.

Vitaliy Fyodorovich 2013-yilda Kaluga shahar dumasiga saylovlarda muvaffaqiyatsizlikka uchragan.

Siyosatshunos, Yevropa Xartiyasini monitoring qilish boʻyicha ishchi guruhi aʼzosi boʻlgan.

Chernikov 10-sinflar uchun „Byujetnaya gramotnost“ darsligi muallifi.

Oilali, ikki nafar farzandi bor. Vitaliy sheʼriy parodiyalar yozadi va xokkeyni yaxshi koʻradi.

## Manbalar
Valeri Tixonenko

**Valeri Tixonenko** (, 1964-yil 19-avgustda tugʻilgan) – nafaqadagi sovet va rus professional basketbolchisi, sport murabbiyi. Oʻzining futbolchilik faoliyati davomida kichik hujumchi va kuchli hujumchi pozitsiyalarida oʻynadi. Asosiy pozitsiyasi esa hujumchi boʻlgan. U terma jamoa musobaqalarida Sovet Ittifoqi va Rossiyani himoya qilgan. Sovet Ittifoqi bilan 1988-yildagi yozgi Olimpiya oʻyinlarida oltin medalni qoʻlga kiritgan.

## Faoliyati
Tixonenko Atlanta Xouks tomonidan 1986-yildagi NBA loyihasining 7-raundida 157-chi tanlov bilan tanlangan. U pro-klubdagi faoliyati davomida Moskvaning CSKA jamoasi bilan uchta Rossiya chempionligini qoʻlga kiritadi (1998, 1999, 2000).

## Terma jamoadagi faoliyati
Tixonenko Sovet Ittifoqining katta terma jamoasi bilan 1984-yilgi Doʻstlik oʻyinlarida (1984-yilgi Yozgi Olimpiya oʻyinlarining muqobil turniri) va 1985-yildagi EuroBasketda oltin medalni, 1986-yilgi FIBA Jahon kubogida kumush medalni qoʻlga kiritgan. 1987-yilgi EuroBasket, 1988-yilgi yozgi Olimpiada oʻyinlarida oltin medal, 1989-yilgi EuroBasketda bronza medalini va 1990-yilgi FIBA Jahon kubogida kumush medalni qoʻlga kiritadi. 1992-yildagi Yozgi Olimpiya oʻyinlarida ham Yagona jamoa aʼzosi sifatida oʻynagan.

Rossiya terma jamoasi aʼzosi sifatida 1998-yilgi FIBA Jahon chempionatida va 1999 yilgi EuroBasketda oʻynab, kumush medalni qoʻlga kiritgan.

Valeri 2011-yilda Qozogʻiston ligasining „Astana“ klubining bosh menejeri boʻladi.

## Shaxsiy hayoti
Tixonenko Rossiya armiyasida podpolkovnik boʻlgan.

## Mukofatlari

* SSSR „Buyuk mehnati uchun“ medali
* SSSR Xalqlar doʻstligi ordeni
* SSSR „Shon-sharaf belgisi“ ordeni
* SSSRda xizmat koʻrsatgan sport ustasi (1988)
* Rossiyaning „Doʻstlik“ ordeni

## Manbalar

## Havolalar

* FIBA profili
* FIBA Yevropa profili
* Sports-Reference.com profili
* Basketball-Reference.com profili
* Ispaniya ligasi profili 
* Ispaniya ligasi arxivi profili 
* EuroLeague murabbiy profili
* Tixonenko
Lucy (kosmik kema)

**Lucy** oʻn ikki yil davomida sakkizta asteroidni kuzatishga moʻljallangan NASA kosmik zondi. Zond ikkita asosiy asteroidga, shuningdek, Yupiterning Quyosh atrofidagi orbitasida koʻrinadigan hamda sayyora oldi yoki orqasida aylanadigan asteroidlar boʻlmish oltita Yupiter troyaniga tashrif buyurishi rejalashtirilgan.

## Manbalar
Falastin yerlari

**Falastin yerlari** yoki **Falastin hududlari** – sobiq Falastinda Britaniya mandatining ikki hududi boʻlib, Iordan daryosining Gʻarbiy sohili (jumladan, Sharqiy Quddus) hamda Gʻazo sektoridan iborat. Bu ikki hudud 1967-yilda sodir boʻlgan Olti kunlik urushdan beri Isroil okkupatsiyasi ostida qolmoqda. Xalqaro sud Gʻarbiy Sohil, jumladan, Sharqiy Quddusni „**Ishgʻol ostidagi Falastin hududi**“ () deb nomlaydi. Sud 2004-yilda eʼlon qilgan izohda aynan shu atama ishlatilgan. 1999-yilning oktyabridan to 2012-yilning dekabriga qadar Birlashgan Millatlar Tashkiloti hamda boshqa xalqaro tashkilotlar „Ishgʻol ostidagi Falastin hududi“ atamasini Falastin milliy maʼmuriyati nazorati ostidagi hududlarga nisbatan qoʻllagan, ammo 2012-yilda Falastin BMTning aʼzo boʻlmagan kuzatuvchi davlatiga aylanganidan keyin, BMT Falastin Davlati atamasini qoʻllay boshlagan. Yevropa Ittifoqi ham „ishgʻol ostidagi Falastin hududi“ atamasidan foydalanadi. Isroil hukumati hamda uning tarafdorlari esa „munozarali hududlar“ atamasini ishlatadi.

## Manbalar
Sergey Chernikov

**Sergey Fyodorovich Chernikov** (1914-yil, Toshkent – 26-iyul, 1944-yil) – Ulugʻ Vatan urushi qatnashchisi, Sovet Ittifoqi Qahramoni.

## Biografiyasi
Sergey Fedorovich Chernikov 1914-yilda Toshkentda tavallud topgan va u yerda yashab ijod qilgan.

Chernikov 1941-yil 15-sentabrda Toshkent shahar Lenin okrug harbiy komissarligi tomonidan Qizil armiya safiga chaqirilgan. 391-oʻqchilar diviziyasining 951-artilleriya polkiga vzvod komandiri etib tayinlanganidan soʻng, Kalininskiy (1942-yil 20-fevraldan), Shimoli-gʻarbiy (1942-yil 1-maydan) va 2-Boltiqboʻyi (1943-yil 1-dekabrdan) frontida jang qilgan.

1943-yil 18-yanvarda Nasva-Kiselevich-Zabolotye stansiyasi uchun olib borilgan janglarda uning polki dushmanning oltita hujumini qaytargan. 1944-yil 1-yanvarda Sedurino yaqinida dushmanning mustahkam mudofaasini buzib oʻtayotganda katta leytenant Chernikov diviziyasi dushmanga katta talofatlar yetkazdi. Buning uchun Sergey Chernikov Aleksandr Nevskiy ordeni va II darajali Vatan urushi ordeni bilan taqdirlangan.

Mayor Sergey Fyodorovich Chernikov vafotidan keyin 1945-yil 24-martda SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining farmoni bilan Latviya hududidagi janglarda koʻrsatgan qahramonligi va jasorati uchun Sovet Ittifoqi Qahramoni unvoni bilan taqdirlangan.

Sergey 1944-yil 26-iyulda vafot etgan. U Rezekne shahri (Latviya) Darzu koʻchasidagi harbiy birodarlik qabristoniga dafn etilgan.

## Mukofotlari
Sergey Chernikov „Zolotaya Zvezda“ medali, Lenin, Qizil Bayroq, Aleksandr Nevskiy va II darajali Vatan urushi ordeni bilan taqdirlangan.

## Oilasi
Sergeyning onasining ismi Pelageya Stepanovna Chernikova, rafiqasi Anastasiya Iosifovna Popova. Ikkalasi ham Toshkent shahrida yashagan.

## Xotirasi
Toshkentdagi tramvay deposiga qahramon Sergey nomi berilgan. Unga atab Rezekne shahrida memorial taxta oʻrnatildi.

## Manbalar
Kamron Hakimov

**Kamron Maʼrufovich Hakimov** (1942-yil 13-fevral, Toshkent – 2011-yil 10-dekabr, Seattle) – sovet va rus tarjimoni, tanqidchi, SSSR Yozuvchilar uyushmasi (1964-yildan), Rossiya Yozuvchilar uyushmasi, Moskva Yozuvchilar uyushmasi, Oʻrta Osiyo PEN markazi va Osiyo va Afrika mamlakatlari yozuvchilar uyushmasi aʼzosi.

## Biografiya
Kamron Hakimov ijodkor oilasida tavallud topgan. U besh farzandning toʻngʻichi edi. Toshkentdagi oʻrta maktabni tugatgach, Moskvaga bordi va A. M. Gorkiy nomidagi adabiyot institutiga oʻqishga kirdi. 22 yoshida SSSR Yozuvchilar uyushmasi aʼzo boʻlgan. 1965-yilda institutni tamomlagach, SSSR Yozuvchilar uyushmasi (SSSR) boshqaruviga oʻzbek adabiyoti boʻyicha bosh maslahatchi lavozimiga taklif qilindi. Kamron 1977-yildan SSSR Yozuvchilar uyushmasi Tashqi komissiyasining Osiyo va Afrika yozuvchilari bilan aloqalar boʻyicha Sovet qoʻmitasi maslahatchisi, Osiyo va Afrika yozuvchilari bilan aloqalar boʻyicha Sovet qoʻmitasi raisining oʻrinbosari va SSSR tashqi komissiyasi raisining birinchi oʻrinbosari boʻlib faoliyat yuritgan.

Hakimov Montereyga (California) koʻchib kelgan va 2003-yildan 2008-yilgacha Mudofaa tillari institutida (DLI) oʻzbek tilidan dars bergan. 2010-yilda sogʻligʻi sababli Seattlega yaqin qarindoshlari va singlisi bilan yashash uchun koʻchib oʻtgan.

Uzoq davom etgan kasallikdan soʻng 2011-yil 10-dekabrda Seattledagi (Vashington) kasalxonada vafot etdi. 2011-yil 18-dekabrda Moskvadagi Danilovskoye qabristoniga dafn etilgan.

## Oilasi
Kamronning otasi – Maʼruf Hakimov (taxallusi. Maʼruf Hakim) (1914–1979), kinodramaturg, tarjimon, nosir, SSSR Yozuvchilar uyushmasi aʼzosi (1940-yildan), Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan madaniyat xodimi va „Oʻzbekfilm“ kinostudiyasida bosh muharrir (1979-yilgacha) boʻlib faoliyat olib borgan. 1934-yil VGIKning ssenariy fakultetida tahsil olgan. Maʼruf Hakimov Ulugʻ Vatan urushi qatnashchisi. U harbiy va hukumat mukofotlariga ega edi. A. S. Pushkin, A. P. Chexov, F. M. Dostoyevskiy va boshqa rus adabiyoti klassiklarining asarlari Maʼruf Hakim tomonidan oʻzbek tiliga tarjima qilingan.

Onasi – Manzura Ashuraliyeva (1922–1980) uy bekasi, besh farzandning onasi.

Xakimova (Neretina) Valentina Sergeyevna (1939-yilda tugʻilgan) Kamronning rafiqasi.

Uning ikki nafar oʻgʻli bor. Hakimov Iskandar (1964-yilda tugʻilgan) va Hakimov Timur (1970-yilda tugʻilgan).

Kamron Hakimov Oʻzbekiston xalq yozuvchisi, Sotsialistik Mehnat Qahramoni, shoir va dramaturg Komil Yashin (1909–1997) va mashhur opera xonandasi (soprano), aktrisa, SSSR xalq artisti (1937) Halima Nosirovaning (1913–2003) jiyani.

## Manbalar
Dmitriy Xolendro

**Dmitriy Mixaylovich Xolendro** (1921–1998) – Sovet rus yozuvchisi, ssenariynavis, Ulugʻ Vatan urushi qatnashchisi. SSSR Yozuvchilar uyushmasi aʼzosi (1950).

## Biografiyasi
Xolendro 1921-yil 2-dekabrda (boshqa maʼlumotlarga koʻra 2-noyabr) Toshkent shahrida (hozirgi Oʻzbekiston) xizmatchi oilasida tavallud topgan.

Asarlar yozishni 1938-yilda boshlagan. 1939-yilda MIFLIga oʻqishga kirgan. Shu bilan birga Qizil armiya safiga chaqirilgan. Ulugʻ Vatan urushi yillarida „Vperyod za Rodinu!“ gazetasida katta adabiy rahbar boʻlib faoliyat olib borgan. Kerchensko-Eltigenskaya qoʻnish operatsiyasi ishtirokchisi va 1944-yildan KPSS(b) aʼzosi boʻlgan.

Yozuvchi Dmitriy Mixaylovich 1950-yilda SSSR Yozuvchilar uyushmasi aʼzo boʻldi. 1951-yilda Konstantin Paustovskiyning Rostov-Donda adabiy seminarida qatnashdi.

1956-yilda A. M. Gorkiy nomidagi Adabiyot instituti qoshidagi oliy kursni tamomlagan. Dmitriy „Oʻzbekfilm“ kinostudiyasi va Yalta kinostudiyasi bilan hamkorlik qilgan. Yozuvchining koʻpgina asarlari Qoradengiz mavzulariga bagʻishlangan.

Xolendro 1998-yilda vafot etgan. U Moskvadagi Donskoye qabristoniga ota-onasi va ukasining yoniga dafn etilgan.

## Ijodi

1949–1950-yillar oraligʻida „Gori v svetu“ romanini yozgan.

Xolendro 1959-yilda „Opasniy mis“, 1960-yilda „Klarens va Juletta“, „Poyezdka v Sayat“ (1966-yilda suratga olingan „Sayyod qoʻngʻirogʻi“ filmi ssenariysi asosida, 1972-yilda hikoyaga aylantirilgan), 1967-yilda „Svadba“ va 1967-yilda „Stariy Chudak“ nomli qissalar yozgan.

Dmitriy Mixaylovich 1951-yilda „More shumit“, 1954-yilda „Doroga v step“, 1960-yilda „Ranneye utro“, 1980-yilda „Sloboda“ va 1983-yilda „Plavni“ nomli hikoyalar toplamini yozadi.

## Mukofotlari
Dmitriy Mixaylovich 1-darajali Vatan urushi ordeni va ikkita Qizil Yulduz ordeni bilan taqdirlangan.

## Manbalar