open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Istiora

**Istiora** (arabchadan „qarzga olish“) yoki **metafora** (yunonchadan „koʻchirish“) — asarlarda soʻzni oʻz maʼnosidan boshqa bir maʼnoda, yaʼni majoziy maʼnoda qoʻllash sanʼati. Bu sanʼat soʻz maʼnolari koʻchishining bir turi boʻlib, u narsa va hodisalar oʻrtasidagi oʻxshashlikka asoslanadi. Shu jihatdan istiora tashbih sanʼatiga yaqin turadi. U koʻpincha tashbihni kinoyaga, yaʼni mushabbihi tushirilgan tashbihga teng keladi. Adabiyotshunoslikda istiora tashbihdan kuchli sanaladi.

Istiora — badiiy tasvir vositasi, koʻchim. Istiora 2 narsa oʻrtasidagi oʻxshashlikka asoslanadi. U oʻxshatilgan va oʻxshagan unsurlardangina tashkil topadi. Mas, sarv qomat, ohu koʻz. Istiorada sher, yoʻlbars va boshqa kuchli, jasoratli hayvonlarga xos ayrim xususiyatlar, oq, qora sifatlaridagi yaxshilik, yomonlik maʼnolari insonlarning ayrim hislatlarini taʼkidlab koʻrsatish uchun koʻchiriladi (sher yurak, oq koʻngil, qora qalb va hokazo).

Istiora badiiy asarlarda aks etayotgan narsa, voqea, hodisalarning aniq, ravshan gavdalanib turishida, obrazlar tavsiflarining yorqin berilishida, asar joziba kuchining oshishida nihoyatda muhim oʻrin tutadi. Istioraning 2 turi mavjud: 1) ochiq istiora. Masalan, „Mening qoʻlim yetmagan yulduz, Tushlarimda seni koʻrgayman“ (Abdulla Oripov). Bunda sevimli yor — maʼshuqa „yulduz“ga oʻxshatilgan. Oʻxshagan tushirib qoldirilgan, oʻrniga oʻxshatilgani berilgan; 2) yopiq istiora. Masalan, „Qolgan soʻzlar tutqizmadi oʻz baridan“ (G'.G'ulom). Bunda „soʻzlar“ odamga oʻxshatilgan. Oʻxshatilgan tushirib qoldirilgan va oʻxshagan berilgan.

## Misollar
Alisher Navoiyning „Furqatingdin zaʼfaron uzra toʻkarmen lolalar, Lolalar ermaski, bagʻrimdin erur pargolalar“ baytidagi „sariq yuz“ maʼnosidagi „zaʼfaron“ soʻzi sodda istioraga, „qonu yosh toʻkaman“ maʼnosidagi „toʻkarmen lolalar“ iborasi murakkab istioraga misol boʻla oladi.

Yana boshqa misollar:
: Keldi ochilur chogʻi oʻzliging namoyon qil, 
: Parchalab kishanlarni har tomon parishon qil.
::::::::::::: *([[Hamza]])*

: Sheryurakli bu **Lochin**
: Qoqib qanot-qulochin,
: **Quzgʻunlardan** asradi
: Elning xotin-xalajin.
::::::::::::: *([[Maqsud Shayxzoda]] „Kapitan Gastello“)*

Bunda Lochin — kapitan Gastello, quzgʻunlar — fashistlar maʼnosida ishlatilgan.

: Koʻni soʻz irig ul kim aymish, temish,
: Angar toʻpqu idtim, tikan chogʻlamish.
::::::::::::: *([[Yusuf Xos Hojib]] „[[Qutadgʻu bilig]]“)*

: (*Maʼnosi:* Kim aytsa, desa ham toʻgʻri soʻz dagʻaldir, (yaʼni keskin)
: Unga ipak gazmol yubordim, u esa tikan tugib yubordi)

Bu yerdagi *ipak gazmol* — taklif, *tikan* — rad etishdir.

Ilm izla

## Adabiyotlar
* Qoʻngʻurov P., Oʻzbek tilining tasviriy vositalari, T., 1977.
Jonlantirish

**Jonlantirish** - odamlarga xos boʻlgan xislatlarni jonsiz predmetlar, tabiat hodisalari, hayvon, parranda, qush kabilarga koʻchirish orqali hosil boʻladigan tasvir usuli.

**Jonlantirish** — q. Reanimatsiya.

**Misol:**

                        Bunda qorning taglarida qish, 
                        Bahor uchun soʻzlaydi olqish.

                                                                        *([[Hamid Olimjon]])*

                                                Erta tong shamoli sochlarin yoyib, 
                                                Yonimdan oʻtganda soʻrab koʻraman. 
                                                Aytadir: bir koʻrib, yoʻlimdan ozib, 
                                                Togʻu toshlar ichra istab yuramen!

                                                                        *([[Choʻlpon]] "Goʻzal")*

## Turlari
Jonlantirishning 2 xil ko'rinishi bor.

* **Tashxis** - jonsiz narsalarni jonlantirish. Oʻzbek mumtoz sheʻriyatida koʻp qoʻllanuvchi sanʻatlardan biri tashxisdir. Tabiat manzaralari, jonzotlar, hayotdagi turli buyumlar va tushunchalarning insonga xos boʻlgan fazilatlar, belgilar bilan jonlantirilib, shaxsga mansub xususiyatlar bilan toʻyintirilib berilishi sheʻriyat ilmida **tashxis** sanʻati deyiladi. Masalan, *bogʻ, sahro, bulut, yomgʻir, hilol, yulduz, quyosh, gul, chumoli, ohu, tun, sabo, may, qadah, qalam, qogʻoz* va hokazolarni insonga xos boʻlgan xususiyatlar bilan jonlantirish orqali shoir oʻz asarida chiroyli va nafis obrazlilikka erishadi.
* **Intoq** - nutqsiz narsalarni nutq egasi sifatida tasvirlash.

**Misol:**

                        Shaftoli der, kulib: kuz choqlari 
                        Sharbat bilan lim-lim toʻlamun. 
                        Yemagan armonda, yegan darmonda. 
                        Ming dardingga shifo boʻlaman. 
                 Yaprogʻiga berkinib olib, 
                - Suqing kirar, koʻp nazar solma! 
                Qizil yuzlarimdan bir oʻpganning 
                Armoni yoʻq, der yoqut olma.

                                                                        *([[Uygʻun]] "Kuz qoʻshiqlari")*	

## Manbalar
Metonimiya

**Metonimiya** – ikki tushuncha oʻrtasidagi yaqinlikka asoslangan oʻxshashsiz koʻchim. Metonimiyada biror narsa yoki voqea-hodisaning nomi boshqasiga koʻchiriladi, biroq bu nomlash narsalar oʻrtasidagi oʻxshashlikka emas, balki ular oʻrtasidagi yaqinlikka, aloqadorlikka asoslanadi.

Masalan: Barmogʻimni kesib oldim

## Turlari
Bu koʻchim bir qancha koʻrinishlarga ega:

1. Kishi yoki narsaga xos xususiyat oʻsha kishi yoki narsaning nomiga oʻtkaziladi:

 Ahyon-ahyon **gazetlarda** koʻrinasan, 
 Oʻqiguncha yopishaman juda jazman. 

 *([[Gʻafur Gʻulom]])*

2. Muallifning nomi uning asari oʻrnida qoʻllanadi:

 Fuzuliyni oldim qoʻlimga, 
 Majnun boʻlib yigʻlab qichqirdi… 

 *([[Hamid Olimjon]])*

3. Biror narsaning **harakati** yoki uning natijasi shu **harakatni** bajaruvchi qurolning nomiga koʻchiriladi: *Uning perosi qasos oʻti bilan yonadi.*

4. Biror narsani u yasalgan material bilan almashtirib ataladi:

 **Poʻlat qush** ham qomatin rostlab, 
 Bulutlarni etar tumtaraq. 

 *([[Hamid Olimjon]])*

5. Maʼlum joydagi kishilar maʼnosi shu joyga koʻchiriladi: Majlisga butun **qishloq** keldi. *([[Abdulla Qahhor]])*
Murabbaʼ

**Murabbaʼ** (ar. "toʻrtlik") - oʻzaro qofiyalangan toʻrt misralik band usulida yozilgan sheʻr.

Qofiyalanishi: a-a-a-a, b-b-b-a, d-d-d-a...

**Murabba** (arab. — toʻrtlik) — sharq sheʼriyatidagi lirik janrlardan; qofiyalanish tartibi asosida tuzilgan sheʼr. Musammat turiga mansub boshqa sheʼr shakllariga oʻxshash a—a—a—a, b—b—b—a, v—v—v—a tartibida qofiyalanadi. Misralar soniga koʻra har bir bandi ruboiy va tuyuklarga oʻxshasa ham, bir necha toʻrtlik bandlar tarzida tuzilib, bir asarni tashkil etishi, aruzning turli vaznlarida yozilishi va oxirgi toʻrtlikda shoir taxallusining koʻrsatilishi kabi xususiyatlari bilan ulardan farq qiladi. M. eng qadimiy shakllardan boʻlib, mustaqil toʻrtliklar shaklidagi namunalari "Devonu lugʻotit-turk", "Qutadgʻu bilig" asarlarida uchraydi. Musammat-M., hikmat M. shaklidagi ilk namunalari Axmad Yassaviyning "Devoni hikmat"ida keltirilgan. 16-asrdan boshlab Fuzuliy, Mashrab ijodi bilan M. rivojining yangi bosqichi koʻzga tashlanadi. Bu shoirlar orifona va oshiqona gʻazallarga xos gʻoyaviy va badiiy xususiyatlarni musammat-M.larga singdirdilar. Ularning anʼanalarini Ogahiy, Muqimiy, Bayoniy, Avaz kabi 19-asr shoirlari ijodiy davom ettirdilar. Ayniqsa, Muqimiy bu janr rivojiga alohida hissa qoʻshdi. M. xalqona sheʼr shakllaridan biri sifatida 20-asr sheʼriyatida ham rivojlantirildi.

**Misol: Yorga yetar kun bormu, yoronlar**

          Hamdu sanolar aytay xudogʻa,          -a 
          Yorga yetar kun bormu, yoronlar?       -b 
          Yetgaymu dodim nozuk adoga,          -a 
          Yorga yetar kun bormu, yoronlar?     -b 
          Shum toleimdan koʻrdum jafoni,       -d 
          Zolim raqiblar koʻrdi vafoni,               -d 
          Holim soʻr emdi, bergil davoni         -d 
          Yorga yetar kun bormu, yoronlar?     -b

                                                   (Mashrab)

## Manbalar
Musaddas

**Musaddas** () - har bir bandi olti misradan iborat boʻlgan sheʻr. Musaddaslar ikki xil boʻladi. Musaddas, shuningdek, musammat xillaridan biri. Aruzningturli vaznlarida, turli mavzularda yoziladi, a-a-a-a-a-a, b-b-b-b-b-a, v-v-v-v-v-asr.. yoxud takror, tarje misralari, baytlari boʻlsa — a-a-a-a-a-a, b-b-b-b-b-a, v-v-vv-v-a; a-a-a-a-a-a, b-b-b-b-a-a, v-v-v-v-a-a tarzida qofiyalanib keladi. Musaddas ham musammatlarning boshqa xillaridagi kabi shoir yoxud ikki shoir taxallusi keltiriladi. Shu taxalluslarga qarab Musaddas sheʼr mustaqil yoki tazmin usulida yaratilganligi aniqlanib olinadi. Birinchi usulda shoir oʻzining miyeralaridan iborat oltiliklar yaratadi. U sheʼriy devon, majmua va bayozlarda baʼzan "tabʼi xud (oʻzining) Musaddas" izohi bilan berilgan. Ikkinchi usulda esa shoir oʻziga yoqqan ustoz yoki zamondosh shoir yoxud oʻz gʻazalidan tanlab, shu gʻazal baytlari oldidan unga toʻrt-toʻrt yangi miyeralar qoʻshib, gʻazal baytlarini oltiliklarga aylantirganlar. 17—20-asrlarda yashab ijod etgan shoirlardan Mashrab, Nishotiy, Huvaydo, Amiriy, Ogahiy, Nodira, Furqat, Avaz, Sidqiy Xondayliqiy, Tabibiy, Kamiy va boshqa M.lar yozishgan. Oʻzbek sheʼriyatidagi M.lar orasida, ayniqsa, Furqat qalamiga mansub "Sayding qoʻyaber, sayyod", "Etmadim", "Uch harobotiy" M.lari davr ruxining ifodalanishi, ijtimoiy mazmunining chukurligi, poetik jihatlarining oʻziga xosligi bilan ajralib turadi.

# Mustaqil yaratilgan musaddaslar.
# Oʻzga shoir tomonidan yaratilgan gʻazallarning vazni va qofiyasiga mos yaratilgan musaddaslar.

Qofiyalanishi: a-a-a-a-a-a, b-b-b-b-b-asr.. yoki a-a-a-a-a-a, b-b-b-b-a-asr..

**Misol: Sayding qoʻya ber, sayyod...**

Sayding1 qoʻya ber, sayyod, sayyora ekan mendek,           -a 
Ol domini2 boʻynidin, bechora ekan mendek,                       -a 
Oʻz yorini topmasdan ovora ekan mendek,                             -a 
Iqboli nigun, baxti ham qora ekan mendek,                           -a 
Hijron oʻtidin jismi koʻp yora ekan mendek,                          -a 
Kuygan jigari-bagʻri sadpora ekan mendek.                          -a

Kes rishtanikim, qilsun chapaklar otib jasta3,                     -b 
Hajrida alam tortib, boʻldi jigari xasta,                                    -b 
Togʻlarga chiqib boʻlsun yori bilan payvasta,                        -b 
Kel, kuyma balo domi birla ani pobasta4.                                -b 
Hijron oʻqidin jismi koʻp yora ekan mendek,                            -a 
Kuygan jigari - bagʻri sadpora ekan mendek.                          -a

                                                                                 *([[Furqat]])*

**1** - ov        **2** - tuzoq        **3** - asta        **4** - oyog'i bog'li, tutqundir

## Manbalar
Apostrofa

**Apostrofa** (yunoncha: ἀποστροφή) jonlantirishning bir koʻrinishi boʻlib, jonsiz narsa yoki hodisaga jonli narsa hodisadek murojaat qilish yoxud yoʻq shaxsga xuddi bordek qarash. 

**Misol:**

		                  Goʻzal oy, senga bir gap 
		                  Demakka hoʻp hayronman 
		                  Bemahal toʻlganingdan 
		                  Toza ham pushaymonman. 

                                                                        *([[Hamid Olimjon]])*

## Manbalar
Antifraz

**Antifraz** – shaxs yoki narsaga xos xususiyatni kulgi ohangi bilan inkor qilish. Bunda soʻzlarning asl emas, teskari maʼnosi nazarda tutiladi.

**Misol:**
                                          Erkalanib yotadi 
                                          U vatan tuprogʻida 
                                          Yosh bola yotganiday 
                                          Onaning quchogʻida 

                                                *([[Hamid Olimjon]])*

Bu birikmalar aslida ijobiy maʼnoni bildiradi, bu yerda salbiy maʼnoda qoʻllangan.
Zulqofiyatayn

**Zulqofiyatayn** (ar. ذوالقافيتين – ikki qofiyali) – qofiya bilan bogʻliq sheʼriy sanʼatlardan biri, ikki qofiyaga asoslangan sheʼriy sanʼat. 

Bunda bir bayt tarkibida asosiy qofiyadan tashqari yana bitta qofiyadosh soʻzlar juftligi keltiriladi. 

Zulqofiyatayn sheʼrning ifodaliligini oshirib, musiqiyligini kuchaytiradi. Shoirdan katta mahorat va sanʼatkorlikni talab qiladi. Alisher Navoiy sheʼriyatida bu badiiy sanʼatdan koʻp bilan foydalanilgan.Lola qadahini toshqa urdung,

Jola guharini boshqa urdung.

(“Layli va Majnun” dostonidan)Baʼzan zulqofiyataynda qofiyalar oʻrtasiga hojib tushib qolishi mumkin. Bunda u zulqofiyatayni mahjub deb ataladi. Oldingi soʻzda tajnis ishlatilsa hojibga, keyingi soʻzda qoʻllansa, radifga oʻxshab ketadi.Hazin Farhod shugʻlin ayla shirin,

Ki tobqoysen nigori oʻyla Shirin.

(“Farhod va Shirin” dostonidan)Bu yerda tajnis radif emas, qofiya boʻlib kelmoqda.

## Manbalar
Qutb yogʻdusi

**Qutb yogʻdusi** yoki **shimol yogʻdusi**  — atmosferaning yuqori siyrak qatlamida hosil boʻladigan yorugʻlanish. Shimoliy kengliklarda u **aurora borealis** (Qadimgi Rim mifologiyasida *[[Avrora]]* - shom maʼbudasi, yunonchada *borealis* - "shimoliy shamol") deyiladi. Aurora borealis koʻpincha sentyabr-oktyabr hamda mart-aprel oylarida kuzatiladi. Janubiy yarimshardagi qutb yogʻdusi esa **aurora australis** (lotincha *australis* - "janub") deyiladi.

## Shakllanishi
Qutb yogʻdulari zaryadli zarrachalar - ionlarning Yer magnitosferasiga (yer sathidan taxminan 80&nbsp;km balandlikda) sekundiga 300–1200&nbsp;km tezlikda kelib urilishi natijasida paydo boʻladi. Bu ionlar Quyosh shamoli deb ataluvchi plazma oqimida keladi. Ionlar odatda 1-15 keV darajasigacha energiya tashiydi; va bu energiya atmosferadagi gaz atomlariga urilib, ularning energiya darajasini koʻtaradi. Natijada zarbaga uchragan atomlar foton chiqara boshlaydi (bu hodisani neon lampalarida ham kuzatish mumkin). Qoʻzgʻalgan atomlar odatda kislorod boʻlgani uchun, qutb yogʻdulari atomar kislorod uchun xos yashil rangda (toʻlqin uzunligi 557.7 nm), past energiya sharoitida esa toʻq qizil rangda (630.0&nbsp;nm) yorugʻlik chiqaradi. Har bir ion zarbasidan soʻng nafaqat fotonlar, balki elektronlar nurlanishi ham roʻy berib, elektronlar esa oʻz navbatida boshqa atomlarga urilib, ulardan ham foton va elektron chiqarib, hodisa toki energiya tugaguncha davom etaveradi (0.5-1 sekund atrofida). Agar Quyosh shamoli intensiv boʻlsa, bu yogʻdular uzoq davom etadi. Yogʻdulardagi boshqa rangli toʻlqinlar azot atomlari va molekulalarining nurlanishi oqibatida hosil boʻladi.

Koʻrinuvchi yorugʻlikdan tashqari, qutb yogʻdulari infraqizil, ultrabinafsha va hatto rentgen nurlanishlarini ham yuzaga keltiradi. Lekin ultrabinafsha va rentgen spektrdagi toʻlqinlar atmosferada yutilib ketadi, shuning uchun ularni faqat koinotdan kuzatish mumkin.

## Manbalar
München

**München**, yoki **Myunxen** – Germaniyaning Bavariya yeridagi shahardir. 1,5 aholi bilan shahar Bavariyaning eng yirik shahri va Germaniyadagi uchinchi eng yirik aholi punkti hisoblanadi. Shaharda har bir kvadrat-kilometrga 4.868 kishi toʻgʻri keladi va shahar Germaniyaning eng aholi zich yashovchi shahri hisoblanadi. München maʼmuriy jihatdan Bavariya mustaqil shahar hisoblanadi. Shahar tahminan 6,2 million kishi istiqomat qiluvchi München metropoliten hududining markazini tashkil qiladi. Global shahar hisoblangan München muhim madaniyat, siyosat, ilm-fan va media markazlaridan biridir.

Shaharda Bavariya parlamenti, Bavariya yeri hokimiyati, shaharni oʻrab turuvchi München tumani maʼmuriy hokimiyati joylashgan boʻlib, shuningdek shahar Bavariyaning yuqori Bavariya tumani markazi hamdir. Shuningdek shaharda bie necha federal hokimiyat va sud organlari, boshqa yerlar organlari va xalqaro organlar mavjud.

## Manbalar
Magnitosfera

**Magnitosfera** astronomik jism atrofidagi kosmik plazma uning magnit maydoni bilan boshqariladigan sohadir. Kuchli magnitosfera Yer, Yupiter, Saturn, Uran va Neptun oʻralgan. Merkuriy va Ganimed (Yupiter tabiiy yoʻldoshi) ham magnitosferaga ega, lekin u juda kuchsiz. Mars magnitosferasi uning deyarli sirtidadir. Qolaversa, yulduzlar ham magnitosferaga egadirlar, ayniqsa pulsarlarda u juda kuchli.

Yer magnitosferasi (magnit maydon induksiyasi 30-60 mikrotesla) Quyoshdan kelyotgan plazma oqimini tutib, qutb yogʻdusini hosil qiladi.
Taʼdid

**Taʼdid** **(Taʼzil, shumur, siyoqat — ul aʼdod, eʼdod, teʼdod)** — fikriy rivoj, ketma-ketlik, tadrijiylik. U grammatik qurilmalarning bir xil shaklidan ketma-ket foydalanish orqali ham yuzaga chiqishi mumkin.

**Misol**:

                        Oti Farrux, oʻzi farxunda axtar,
                        Aning hukminda ul iqlimu kishvar.

                                                                        *(„Gul va Navroʻz“)*

                        Tilingni koʻdazgil, koʻzingni koʻdaz,
                        Boʻgʻuzni koʻdazgil, halol, yegil az.

                                                                        *([[Yusuf Xos Hojib]])*

## Manbalar
Tajziya

**Tajziya** **("boʻlak-boʻlak qilmoq")** - bayt misralarining har birini ikki boʻlakka ajratib, misralardagi birinchi boʻlaklarni ham, ikkinchi boʻlaklarni ham oʻzaro qofiyalash sanʻati.

**Misol:**

                        Qaro zulfing firoqida parishon roʻzgʻorim bor,
                        Yuzungdin ishtiyoqida ne sabru ne qarorim bor.

                                                                                                *([[Bobur]])*
Usoma bin Lodin

**Usoma bin Muhammad bin Avad bin Lodin** (10-mart, 1957 — 1-may, 2011) –  Saudiya Arabistonilik harbiy islomchi boʻlgan. Al-Qoida tashkilotini tuzganlikda gumon qilinadi. Boshqa islomiy harbiy rahbarlar bilan birga ikki fatvo (1996 hamda 1998 yilda) chiqardi, ularda musulmonlar Isroilni qoʻllab-quvvatlovchi va musulmon mamlakatlarga qoʻshinlarini kiritgan davlatlar fuqarolarini, jumladan amerikaliklarni qatl etishlari kerak, deyiladi. U 2001 yili 11 sentyabrda 911ni yani shu kuni amerikaning egizak binolariga samalyot urulushini uyushtiradi.

Bin Lodin 2011-yilning 1-may kunida Pokistondagi Abbotobod shahrida AQSh Qurolli Kuchlari tomonidan oʻldirildi.

## Yana qarang
* Al-Qoida
* 2001-yil 11-sentyabr terror xurujlari
## Manbalar

## Havolalar
* Ulamolar Usoma bin Lodin haqida 
* Barak Obama birinchi raqamli terrorist – Usoma bin Ladinning o‘ldirilganligini ma’lum qildi
IELTS

**IELTS** () – inglizzabon mamlakatda taʼlim olmoqchi, immigratsiya qilmoqchi yoki amaliyot oʻtamoqchi boʻlgan kishilar uchun test sinovi. Test ona tili ingliz tili boʻlmagan insonlarning bu tilni qanchalik chuqur bilishlarini aniqlashga yordam beradi.

Avstraliya, Yangi Zelandiya davlatlariga immigratsiya maqsadida hujjat topshirganlar, Kanada, Avstraliya, Yangi Zelandiya, Amerika, Britaniya, Irlandiya universitetlarida oʻqishni xohlaganlar IELTS testini topshirishlari kerak. IELTS imtihonining yakuniy bahosini tan oladigan dunyo universitetlari muntazam ravishda oshib bormoqda.

## Ballar
Testning har bir boʻlimi uchun ballar 1 dan 9 gacha boʻlgan shkalada oʻlchanadi. Soʻng 4 boʻlim boʻyicha oʻrta ball hisoblanadi. Eng yuqori ball 9.

* 9 – tajribali foydalanuvchi – ekspert
* 8 – juda yaxshi foydalanuvchi
* 7 – yaxshi foydalanuvchi
* 6 – kompetent foydalanuvchi
* 5 – oʻrtacha foydalanuvchi
* 4 – chegaralangan foydalanuvchi
* 3 – nihoyatda chegaralangan foydalanuvchi
* 2 – qisman foydalanuvchi
* 1 – foydalanuvchi emas

Universitetda oʻqish uchun IELTS boʻyicha oʻrtacha 6.0 balliga ega boʻlish zarur. Agar natija 5.0 yoki 5.5ni tashkil etsa, u holda siz 6.0 koʻrsatkichiga ega boʻlish uchun shu oʻquv yurti qoshidagi koʻpi bilan 30 hafta davom etadigan ingliz tili kurslariga qatnashishingiz kerak boʻladi (ayrim universitetlar oʻrtacha ballarini 6.5 deb eʼlon qilishlari mumkin). Shunday qilib, IELTS Academic module boʻyicha oʻtish balli 5.0.

TAFE, kollejlar va trening kurslari uchun 5.5 miqdoridagi oʻrtacha ball talab etiladi; 4.5 yoki 5.0 natijasiga erishish hollarida siz 5.5 koʻrsatkichiga ega boʻlish uchun shu oʻquv yurti qoshidagi koʻpi bilan 30 hafta davom etadigan ingliz tili kurslariga qatnashishingiz kerak boʻladi. Demak, talabalik vizasini olish uchun IELTS General Training module boʻyicha oʻtish balli 4.5.

## IELTS va CEFR toefl

## Yana qarang
* TOEFL
## Manbalar

## Havolalar
* IELTSning rasmiy sayti
The Rolling Stones

**The Rolling Stones** (*Rolling-stounz*) — 1960-yillarda muvaffaqiyat choʻqqisida boʻlgan ingliz rock-guruhidir. The Rolling Stones koʻpchilik kompozitsiyalari pop-musiqada yangi yoʻnalishlar yaratganligi bilan unikal boʻlganlar. 1969-yildagi AQSH boʻylab tur vaqtida ularni „Dunyodagi eng buyuk rok-n-roll guruhi“ deb taqdim etishardi.

## Diskografiya
### Singllar
* 1963, iyun — *Come On/I Want To Be Loved*
* 1963, noyabr — *I Wanna Be Your Man/Stoned*
* 1964, fevral — *Not Fade Away/Little By Little*
* 1964, iyun — *Itʼs All Over Now/Good Times, Bad Times*
* 1964, noyabr — *Little Red Rooster/Off The Hook*
* 1965, fevral — *The Last Time/Play With Fire*
* 1965, avgust — *(I Canʼt Get No) Satisfaction/The Spider And The Fly*
* 1965, oktabr — *Get Off My Cloud/The Singer Not The Song*
* 1966, fevral — *19th Nervous Breakdown/As Tears Go By*
* 1966, iyun — *Paint It, Black/Long Long While*
* 1966, sentabr — *Have You Seen Your Mother, Baby, Standing In The Shadow?/Whoʻs Driving Your Plane?*
* 1967, yanvar — *Letʼs Spend The Night Together/Ruby Tuesday*
* 1967, avgust — *We Love You/Dandelion*
* 1968, may — *Jumpinʼ Jack Flash/Child Of The Moon*
* 1969, iyul — *Honky Tonk Women/You Canʼt Always Get What You Want*

### Studiyaviy albomlar

* 1964 The Rolling Stones
* 1965 The Rolling Stones No.2
* 1965 Out Of Our Heads
* 1966 Aftermath
* 1967 Between The Buttons
* 1964 The Rolling Stones
* 1964 12 X 5
* 1965 Now!
* 1965 Out Of Our Heads
* 1965 December’s Children (And Everybody’s)
* 1966 Aftermath
* 1967 Between The Buttons
* 1967 Their Satanic Majesties Request
* 1968 Beggar’s Banquet
* 1969 Let It Bleed
* 1971 Sticky Fingers
* 1972 Exile on Main Street
* 1973 Goats Head Soup
* 1974 Itʼs Only Rock and Roll
* 1976 Black & Blue
* 1978 Some Girls
* 1980 Emotional Rescue
* 1981 Tattoo You
* 1983 Undercover
* 1986 Dirty Work
* 1989 Steel Wheels
* 1994 Voodoo Lounge
* 1997 Bridges to Babylon
* 2005 A Bigger Bang
* 2016 Blue & Lonesome
* 2023 Hackney Diamonds

### Konsert albomlari

* 1966 Got Live If You Want It!
* 1970 Get Yer Ya-Yaʼs Out (The Rolling Stones In Concert)
* 1977 Love You Live
* 1982 Still Life (American Concert 1981)
* 1991 Flashpoint
* 1995 Stripped
* 1996 Rock And Roll Circus
* 1998 No Security
* 2004 Live Licks

### Termalar

* 1966 Big Hits (High Tide And Green Gras)
* 1967 Flowers
* 1969 Through The Past, Darkly (Big Hits Vol.2)
* 1971 Hot Rocks 1964—1971
* 1972 More Hot Rocks (Big Hits & Fazed Cookies)
* 1975 Metamorphosis
* 1975 Made In The Shade
* 1981 Sucking In The Seveties
* 1984 Rewind (1971—1984)
* 1989 Singles Collection: The London Years
* 1993 Jump Back: The Best Of Rolling Stones '71-'93
* 2002 Forty Licks
* 2005 Rarities 1971—2003

## Havolalar
* The Rolling Stones guruhining rasmiy sayti
* Gered Mankowitz: The Rolling Stones — Out of Their Heads.  Photographs 1965-67 and 1982. [ISBN 3-89602-664-X]
Sigareta

**Sigareta** chekish uchun moʻljallangan, tamaki barglarini quritib, maydalab, qogʻoz silindrga (odatda, 120&nbsp;mm uzunlikda va 10&nbsp;mm diametrli) solingan mahsulotdir. Tamakidan tashqari unga boshqa masalliqlar ham qoʻshiladi. Sigaretaning bir uchi olov yordamida tutatilib, boshqa (odatda filtrli) uchidan tutun soʻriladi. Uni baʼzan sigareta trubkasidan ham chekiladi. Asosiy masalligʻi tamaki boʻlmagan noanʼanaviy sigaretalar ham bor, ularga boshqa oʻtlar (masalan, nasha) solinadi.

Sigareta, boshqa tamaki mahsulotlari kabi sogʻliq uchun zararli, baʼzan saraton, yurak, nafas olish tizimi, qon aylanish tizimi xastaliklar va tugʻma nogironlikka sabab boʻlishi mumkin.

Sigaretani sigaradan farqlash zarur: sigara kattaroq va qalinroq, qogʻoz oʻrniga tamaki bargiga oʻralgan boʻladi.
## Sotilishi
Sigaretalar pachkalarda sotiladi va odatda pachkada 20 dona sigareta boʻladi. Filtrli sigaretalar nisbatan qimmatroq narxda sotiladi.
## Shuningdek
* Sigara
* Tamaki
* Sigareta filtri
* Papirosa
* Gugurt

## Ilovalar
Luciano Pavarotti

**Luciano Pavarotti** (talaffuzi **Luchano Pavarotti**; 12-oktabr, 1945 – 6-sentyabr, 2007) italyan tenori va opera vokalchisi boʻlgan. Plácido Domingo va José Carreras bilan birga Uch Tenor triosi aʼzosi edi. Qizil Xoch tashkilotiga yordam tariqasida konsertlar uyushtirgan.

Pavarotti oʻz karyerasini Yevropadagi opera teatrlarida boshlagan, biroq soprano Joan Sutherland bilan uchrashmaguncha keng miqyosli xalqaro turnelar uyushtirmagan. 1977-yildan Pavarotti dunyo boʻylab mashhur boʻlib ketdi.

Pavarotti opera olamidan ommaviy madaniyatga 1990-yilgi FIFA Jahon Kubogida (Italiya) aytgan ashulasidan soʻng tanildi. Oʻshanda ilk bora Uch Tenor triosi paydo boʻlgandi. Pavarotti opera va pop-madaniyat orasida duetlar uyushtirgan (masalan, Bono bilan).

2006-yilning iyulida unga oshqozon osti bezi saratoni tashxisi qoʻyildi. U shu kasallikdan soʻng oʻz faoliyatini toʻxtatib, bir yildan koʻproq yashadi va 2007-yilning 6-sentyabrida vafot etdi.
## Manbalar
Xudoning mavjudligi

**[[Xudo]]ning mavjudligi** muammosi ustida faylasuflar, teologlar va boshqalar bahs olib bormoqdalar. Falsafada xudoning mavjudligi yoki mavjud emasligi mavzusidagi argumentlar xudo ontologiyasining epistemologik dalillaridir. Xudoning mavjudligiga doir munozara talaygina falsafiy vazifalarni yechishni taqozo etadi. Asosiy muammo shundaki, xudoning taʼrifi aniq emas. Taʼrifi keskin aniqlanmagan obyektning mavjudligi borasida fikrlash fan uchun xos emasdir. Xudoning nima ekanligini ochiqlovchi baʼzi taʼriflar shunday noaniqki, bu taʼrifni qondiruvchi *narsa* mavjudmi yoki yoʻqmi, degan savol javobsiz qoladi; boshqa taʼriflar esa oʻz-oʻziga qarshi tezislardan iborat, shuning uchun bunday taʼrif bilan aniqlangan obyekt mavjud boʻla olmaydi. Shunga qaramay, xudoning mavjudligini qoʻllab-quvvatlovchi argumentlar ilgari surilgan. Ular metafizik, empirik, induktiv hamda subyektiv tiplarga ajratiladi. Ularga javoban xudoning mavjud emasligini taʼkidlovchi argumentlar ham oʻrtaga qoʻyilgan; ular empirik, deduktiv va induktiv tiplarga boʻlinadi. Muammoga turlicha yondoshiladi: teizm, xudo mavjud, deb uqtiruvchi dunyoqarash; ateizm, xudo mavjud emas, degan qarash; agnostitsizm, xudoning mavjud yoki emasligi haqida bilishning iloji yoʻq, degan xulosaga ega dunyoqarash. Mazkur muammo akademik fanning vazifasi emasligi iddao etilgan boʻlsa-da, falsafada bunday bahs koʻriladi hamda ommaviy madaniyatda bu oʻz aksini topgan.
Qoʻshma korxona

**Qoʻshma korxona** (odatda **QK** deb qisqartiriladi) ikki yoki undan koʻp taraflar tomonidan tuzilgan iqtisodiy tashkilotdir.

**Qoʻshma korxona** - boshqa mamlakatlar firmalari ishtirokida bunyod qilingan, tashkiliy jihatdan yagona yuridik shaxs sifatida rasmiylashtirilgan korxona. Qoʻshma korxona oʻzaro manfaatdorlik negizida, hukumatlararo shartnomalar asosida tashkil qilinib, ishlab chiqarish, ilmiy-ishlab chiqarish, ilmiy-texnika vazifalarini yechishga qaratiladi. Taʼsischilarning oʻz mulklarini birlashtirish va badallari hisobiga Qoʻshma korxonaning moliyaviy fondi yaratiladi. Qoʻshma korxona sanoat, qishloq xoʻjaligi, qurilish, transport, savdo. fan va milliy iqtisodiyotning boshqa sohalarida tashkil etilishi mumkin. Qoʻshma korxona, asosan, chet el texnikasi, texnologiyasi, investitsiyasi asosida barpo etilib, mahalliy xom ashyo va ishchi kuchi hisobiga ishlaydi, oʻz mustaqil balansiga ega boʻladi, toʻliq xoʻjalik hisobi asosida faoliyat olib boradi. Qoʻshma korxonaning chet ellik taʼsischisi daromad hissasini oʻz mamlakatiga olib chiqib ketish (oʻtka-zish) huquqiga ega boʻladi.

Oʻzbekistonda, asosan, mustaqillikdan keyin Koreya Respublikasi, AQSH, Xitoy, Italiya, Turkiya, pokiston, Germaniya, Rossiya, Ukrai-na, Buyuk Britaniya va boshqa bir qator davlatlar kompaniyalari va fir-malari bilan hamkorlikda Qoʻshma korxonalar ishga tushirildi. Avtomobilsozlikda "Oʻz DEUavto" Oʻzbekistonkoreya (qarang Asaka avtomobil zavodi), "SamKoch-avto" OʻzbekistonTurkiya, oltin sanoatida "Zarafshon-Nyumont" Oʻzbekiston-Amerika, "OʻzBAT" Oʻzbekiston-Buyuk Britaniya (qarang "British Ame-riken Tobakko"), "Sovplastital" Oʻzbekiston-Italiya, telekamunikatsiya korxonalari va boshqa juda koʻp Qoʻshma korxona faoliyat koʻrsatmoqda.

2002-yilda chet el investitsiyalari ishtirokidagi korxonalar eksporti hajmi Oʻzbekiston Respublikasi umumiy eksport hajmining 19,8% ni(443,0 mln. AQSH dollari) va import respublika umumiy importi hajmining 26% ni (704,8 mln. AQSH dollari) tashkil etdi. Oʻzbekistonda 2004-yil 1 yanvar holatiga koʻra chet el investitsiyalari ishtirokidagi 3539 korxona roʻyxatga olingan boʻlib, ularning 62,4% faoliyat yuritdi.

Dildora Saidova.
Zlango

**Zlango** veb va mobil xatlar uchun tuzilgan rasmli tildir.
## Tarix

Zlango tili 2003-yilda Isroilda tashkil boʻlgan Zlango Ltd. shirkati tomonidan yasalgan. Zlango oti Inglizcha "*slang*" soʻzining farqli aytilishidan keladi.

## Tilning tuzilishi

1. Zlango tilning fonetika xarflari oʻrniga kichik surat tamgʻalari bor. 
2. 200 suratli tamgʻa ishlatiladi. 
3. Zlango tilning jumla tuzumi koʻp sodda va oson tushuniladi.
4. Telekommunikatsiya va ham emailda foydalanish uchin tayyorlangan. 

## Oʻlkalar

Zlango eng muhim Isroil va Polsha boʻlib Karib dengizi davlatlarida ishlatiladi. Germaniya´da toza boshlanilgan. Oʻzbekiston va Turkiya´da qoʻllanish toʻgʻrisida hozir maʼlumat yoʻq.

## Misol

Otaming puli bilan toʻlayman.

## Web
* Zlango 
* Zlango Blog 
* Zlango News
ICQ

**ICQ** AOLning Time Warner kompaniyasiga tegishli bir zumda xabarlar bilan almashinuvchi kompyuter dasturi. ICQ birinchi boʻlib, Isroillik kompaniya Mirabilis tomonidan ishlab chiqilgan. Dasturning eng birinchi versiyasi 1996-yilning noyabrida chiqqan. *ICQ* nomi — „I seek you“ (Men seni izlayapman) gapiga ohangdosh.

## Funksiyalari
ICQning funksiyalariga matniy habarlarni yetkazish, offlayn qoʻllov, multi-foydalanuvchili chatlar, kunlik-chegaranlangan bepul SMS xabarlarni yetkazish, fayllarni yetkazish, tabriklov otkritkalari va multi-ishtirokchili oʻyinlar kiradi. Yana ICQ POP3 email qoʻllovi va foydalanuvchilarni qidirish xususiyatiga ega.

ICQ foydalanuvchilari UIN deb nomlanuvchi, ketma-ketlikda joylashgan raqamlar bilan aniqlanadilar. ICQ 6 da foydalanuvchilar roʻyxatdan oʻtish paytida kiritgan E-Mail manzilini koʻrsatib kirishlari mumkin. Yangi foydalanuvchilarga hozirda 400,000,000, dan yuqori boʻlgan raqamlar berilmoqda va kichikroq raqamlar (olti yoki besh raqamliklar) internet auksionlarida va internet magazinlarda sotiladi.

## Versiyalari
* **ICQ (ICQ „Classic“):**
** ICQ 1.111, ICQ 1.113 (1997)
** ICQ 98a, ICQ 98b (1998)
** ICQ 99a, ICQ 99b (1999)
** ICQ 2000a, ICQ 2000b (2000)
** ICQ 2001a, ICQ 2001b (2001)
** ICQ 2002a, ICQ 2002b (2002)
** ICQ 2003a (2003)
* **ICQ Pro:**
** ICQ Pro 2003b (2003)
* **ICQ Lite:**
** ICQ Lite
** ICQ Lite 4 (2004)
** ICQ 5 (2005)
** ICQ 5.1 (2006)
** ICQ 6 (current) (2007)

## Havolalar
* ICQning rasmiy sayti 
* ICQ tarixi  
* ICQ yordami  
* Rambler ICQ
Zuluk

**Zuluk** xalqali chuvalchanglar (*annelida*) tipining *Hirudinea* ostsinfiga oid turdir. Zuluklar chuchuk suv, yer va dengizda yashashadi. Yomgʻir chuvalchanglari kabi germafroditdirlar. *Hirudo medicinalis* zotli zuluklar tibbiyotda klinik qon tozalash uchun ishlatiladi.

Barcha zuluklar yirtqichdirlar. Biroq zuluklar oʻz navbatida boshqa hayvonlarga - yirik hasharotlar (qoʻngʻizlar) va qisqichbaqalarga yem boʻlishadi.

Zuluk tanasi 34 segmentdan iborat; tishlari 270 ta. Taom topish uchun karbonat angidrid gaziga moʻljal olishadi (shuning uchun ularni nafas olish organlariga yaqinlashtirmaslik kerak). Tanadan qon soʻrib boʻlgach, uni hazm qilish uchun uyquga ketishadi.
Bayroqlar roʻyxati

## Davlatlar bayrogʻi
* Mustaqil davlatlar bayrog'i
* Sobiq Sovet Ittifoqi Respublikalari bayroqlari
* Butun Dunyo bayrog'lari

## Qitʼalar
* Osiyo bayroqlari
* Yevropa bayroqlari
* Afrika bayroqlari
* Janubiy Amerika bayroqlari
* Shimoliy Amerika bayroqlari
Wiesbaden

**Visbaden** — Germaniyadagi shahar. Gessen yerining maʼmuriy markazi. Aholisi 264 mingdan ziyod kishi (1990y.lar oʻrtalari). Transport yoʻllari tuguni. Reyn daryosi boʻyidagi port. V. va shahar atrofida mashinasozlik (shu jumladan ogʻir mashinasozlik, elektrotexnika jihozlari, aniq mexanika va optika buyumlari), kimyo-farmatsevtika, sement, oziq-ovqat sanoati, jumladan shampan vinolari i. ch. korxonalari bor. Poligrafiya sanoati rivojlangan. Taunus togʻi etagida 117 m balandlikda mashhur balneologik kurort joylashgan. Iklimi yumshoq. Bemorlar issiq mineral buloqlar suvi va balchiq bilan davolanadi.

**Wiesbaden** Germaniyaning Hessen yerida joylashgan shahar. Maydoni — 203,9&nbsp;km2. 275976 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).

## Geografiyasi
### Hududi
Wiesbadenning hududi  kmdir. Dengiz sathidan oʻrtacha  m balandlikda joylashgan.

## Demografiyasi

## Manbalar
Kassel

**Kassel** — Germaniyadagi shahar, Gessen yerida, Fulda daryosi boʻyida. Aholisi 198 ming kishi (1998). Transport yoʻllari tuguni. Transport mashinasozligi (lokomotivsozlik, vagonsozlik va avtomobilsozlik), elektrotexnika, toʻqimachilik, oziq-ovqat, poligrafiya sanoati, asbob-uskunalar, kimyoviy tolalar ishlab chiqarish korxonalari mavjud. Davlat badiiy toʻplami, Gessen yeri muzeyi, Yangi galereya bor. Shaharga 10-asrda asos solingan. 13—18-asrlarga oid meʼmoriy yodgorliklar saqlangan.

**Kassel** Germaniyaning Hessen yerida joylashgan shahar. Ushbu shahar Maydoni — 106,79&nbsp;km2. 195530 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).

## Geografiyasi
### Hududi
Kasselning hududi  kmdir. Dengiz sathidan oʻrtacha  m balandlikda joylashgan.

## Demografiyasi

## Manbalar
The Calling

**The Calling** - Los Anjeles, Kaliforniyada tashkil topgan rock guruh. Guruhning asoschilari Alex Band (vokal) va Aaron Kamin (gitara).

## Karyera
Guruh tuzganlaridan keyin Band va Kamin RCA kompaniyasi bilan shartnoma imzolaydilar. Guruh ijod jihatidan rivojlanganida Sean Woolstenhulme (3 mart 1981-yilda t., Gilbert, Arizona) (gitara), Billy Mohler (bas) va Nate Wood (3 oktabr 1979-yilda t., Laguna Beach, California) (barabanlar) qoʻshiladilar va The Calling'ning birinchi albomini yozadilar. 2001-yil iyulda chiqqan *[[Camino Palmero]]* albomi hitga aylanadi, shu albomdan boʻlgan "Wherever You Will Go" singli birinchi marta *[[Smallville]]* televizion seriali birinchi mavsumining ikkinchi epizodi - Metamorphosis ohirida taqdim etiladi.http://www.geocities.com/smallvillelife/music.htm Band va Kamin  (Wood, Woolstenhulme va Mohler'larsiz) 2004-yilning iyunida *"Two"* albomi bilan qaytishadi. 2005-yilning iyunida esa guruh tarqalib ketadi. Band jurnalistlarga oʻzi yakkahon ijod qilmoqchi ekanligini aytadi.

## Shaxslar
### Hozirgi tarkib
*Alex Band
*Aaron Kamin

### Sobiq tarkib
*Sean Woolstenhulme - Gitara/Bek-vokal
*Billy Mohler - Bas-gitara
*Nate Wood - Barabanlar/Bek-vokal

### Turdagi musiqachilar
*Justin Derrico - Gitara
*Daniel Damico - Gitara/Bek-vokal
*Corey Britz - Bas-gitara/Bek-vokal
*Justin Meyer - Barabanlar

## Diskografiya
### Albomlar
**[[Camino Palmero (albom)|Camino Palmero]]* (2001) #36 AQSH, #12 Buyuk Britaniya, #8 Italiya Oltin
**[[Two (The Calling albom)|Two]]* (2004) #54 AQSH, #9 Buyuk Britaniya, #20 Italiya

### Singllar

## Faktlar
*"Wherever You Will Go" UPN tomonidan 2001-yilda *[[Star Trek: Enterprise]]*ning reklamalarida ishlatilgan; koʻrsatuv premeyerasida bu trek kirish musiqasi edi.
*2001-yilda, The Calling *[[Live in the X Lounge IV]]* hayriya albomi uchun "Wherever You Will Go" qoʻshiqligini jonli versiyasini ijro etadilar.
*"Wherever You Will Go" *[[Love Actually]]* filmining saundtrekida ishlatilgan.
*Mashhur sketch komediyaviy TV koʻrsatuv *[[MADtv|Mad TV]]* "Wherever You Will Go" videosini parodiya qilib The Calling, Creed, Pearl Jam va Ray Charles naqadar oʻxshashligini koʻrsatadi.
*Guruh "Wherever You Will Go" qoʻshigʻini *[[Coyote Ugly]]*  filmida Violet xoʻjayinini qidirib klubga kelgan paytida va Kevinni birinchi marta koʻrganida ijro etishadi.
*"For You" qoʻshigʻi *DareDevil* filmimning saunndtrekidir.
*The Calling *[[Baffi - vampirlar istilochisi]]* filmining bir lavhasida koʻrinishgan.

## Havolalar
*The Calling guruhining rasmiy sayti 
*The Calling matnlari
David Gahan

**David Gahan** (Devid Gaan; 1962-yil 9 mayda Eppingda tugʻilgan) — Depeche Mode guruhining ishtirokchisi, tashkil topganidan beri — 1980-yildan tarkibida, ingliz musiqachisi. Devid, yoki koʻproq chaqirishadigan ismi — Deyv, Depeche Mode'ning frontmeni va asosiy vokalchisi. Depeche Mode'ning bir nechta qoʻshigʻining muallifi. Yakkahon musiqiy karyera bilan shugʻullanadi.

## Diskografiya
* *[[Paper Monsters]]* (Mute, 2003)
* *[[Hourglass (albom)|Hourglass]]* (Mute, 2007) (reliz 22 oktyabrda)

## Singllar
* *Dirty Sticky Floors* 2003
* *I Need You* 2003
* *Bottle Living* 2003
* *Kingdom* 2007

## Havolalar

* Depeche Mode'ning rasmiy sayti.
* [http://www.davegahan.com Deyv Gaanning rasmiy sayti.
Oksid

**Oksid** - biri kislorod boʻlgan, ikki elementdan tarkib topgan modda. 

## Klassifikatsiya
Oksidlar kimyoviy hossalariga koʻra quyidagi turlarga boʻlinadi:

* tuz hosil qilaydigan oksidlar
** asosli oksidlar (masalan, natriy oksidi - Na2O, mis oksidi - CuO);
** kislotali oksidlar (masalan, oltingugurt (VI) oksidi - SO3, azot (IV) oksidi - NO2);
** amfoter oksidlar (masalan, rux oksidi - ZnO, alyuminiy oksidi - Аl2О3);
* tuz hosil qilmaydigan oksidlar (masalan, uglerod (II) oksidi - CO, azot (I) oksidi - N2O, azot (II) oksidi - NO).
Bayroq

**Bayroq** — bir mamlakatni yoki tashkilotni namoyish qiluvchi rangli mato parchasi. Asosan, uzun choʻpning uchida boʻladi. Har bir mamlakatning mustaqilligini bildirgan bayrogʻi bor.

**Bayroq:**

#  Tayoq, sim va boshqa narsaga mahkamlangan muayyan rang va oʻlchamdagi mato. Oʻrta asrlarda turkiy xalqlar orasida u tugʻa deb atalgan. Oʻrta asrlarda Gʻarbiy Yevropa shaharlarida tabaqa, uyushma va korxona oʻz bayrogʻiga ega boʻlgan; 
#  Davlatning rasmiy ramzi (qarang: Davlat bayrogʻi).

Bayroq soʻzi „botroq“ soʻzidan kelib chiqqan boʻlib, botirmoq maʼnosida keladi. Qadimgi turklar tuproqqa botirilgan tirgovichlarning uchiga qabilalarinngi ramzi sifatida matolar yoki iplar osar edilar. Vaqt oʻtishi bilan bu „ Tuproqqa botirilgan yogʻoch“ „toʻlqinlangan davlat ramzi“ga aylanadi.

Avval bayroqlar faqatgina xabarlashish, signal berish kabi maqsadlarda ishlatilgan. Mamlakatlar oʻz bayroqlariga ega boʻlishlari esa, Oʻrta asrlarda urushlarda ikki taraf bir-biridan farqlanmoq uchun bayroq ishlatilgan. Shunday qilib har bir mamlakatning oʻz bayrogʻi paydo boʻla boshlagan.

Xristofor Kolumb davrida har bir kema qaysi mamlakatga mansub ekanligini bildirish uchun oʻzlari bilan bayroq olib yurishlari majburiy edi. Buning natijasida hozirgi kunimizdagi bayroq sistemasi yaralgan.

## Yana qarang
* Bayroqlar ro'yxati
* Davlat bayrogʻi

## Manbalar
Martin Gore

**Martin Lee Gore** (Martin Li Gor; 1961-yil, 23 iyulda Londonda tugʻilgan) - ingliz musiqachisi. Depeche Mode guruhi tashkil topgan 1980-yildan beri tarkibida.

Gor guruhning deyarli barcha qoʻshiqlarining matn va musiqasining muallifi. Shuningdek, u gitara va klavishlarda chaladi.

Yakkahon disklarni chiqargan.

## Diskografiya
* *[[Counterfeit e.p.]]* (EP) (Mute Stumm67, 1989)
* *[[Counterfeit²]]* (Mute, 2003)

## Singllar
* *Compulsion* 1989
* *Stardust* 2003
* *Loverman EP²* 2003

## Havolalar

* Depeche Mode'ning rasmiy sayti.
* Martin Gorning rasmiy sayti.
Andrew Fletcher

**Andrew John Leonard Fletcher** (Endryu Jon Fletcher; 1961-yil 8-iyulda Nottingemda tugʻilgan) - ingliz musiqachisi, Depeche Mode tarkibida.
Nine Inch Nails

**Nine Inch Nails** (abbreviaturada **NIN** yoki **NIИ**, inglizchadan tarjimada 9-dyuymli mixlar) — amerikalik rok-guruh. 1988-yilda Trent Reznor tomonidan Klivlend shahrida asos solingan. Asosiy prodyuser, qoʻshiqchi, matnlar muallifi va musiqachi sifatida Reznor guruhning yagona rasmiy ishtirokchisidir. Navbatdagi albomning yozilishidan soʻng Reznor, musiqachilarni taklif etadi va plastinkaning qoʻllovi uchun konsert turnesiga chiqadi. Kollektiv indastrial rok janrida va zamonaviy musiqaning boshqa eksperimental janrlarida ijod qiladi.

## Nine Inch Nails tarkibi

;1990-yil:
* *[[Trent Reznor]]
* *Chris Vrenna
* *[[Jeff Ward]]
* *Richard Patrick

;1994-yil:
* *[[Trent Reznor]]
* *Chris Vrenna
* *[[James Woolley]]
* *Robin Finck
* *[[Danny Lohner]]

;1996-yil:
* *Trent Reznor
* *[[Chris Vrenna]]
* *Robin Finck
* *[[Danny Lohner]]
* *Charlie Clouser

;1997-yil:
* *[[Trent Reznor]]
* *Charlie Clouser
* *[[Кейт Хиллебрандт]]

;2000-yil:
* *Trent Reznor
* *[[Robin Finck]]
* *Danny Lohner
* *[[Charlie Clouser]]
* *Jerome Dillon

;2001-yil:
* *[[Trent Reznor]]
* *Aaron North
* *[[Jeordie White]]
* *Alessandro Cortini
* *[[Jerome Dillon]]

;2007-hozir
* *Trent Reznor
* *[[Aaron North]]
* *Jeordie White
* *[[Alessandro Cortini]]
* *Josh Freese

## Diskografiya
;Asosiy relizlar
* *[[Pretty Hate Machine]]* (1989)
* *[[Broken]]* (1992)
* *[[The Downward Spiral]]* (1994)
* *[[The Fragile]]* (1999)
* *[[With Teeth]]* (2005)
* *[[Year Zero]]* (2007)
* *[[Ghosts I-IV]] ([[2008]])
* *The Slip* ([[2008]])
* *Hesitation Marks* ([[2013]])
* *Bad Witch* ([[2018]])
* *Ghosts V: Together* ([[2020]])
* *Ghosts VI: Locusts* (2020)
* *Tron: Ares* ([[2025]])

;Boshqa relizlar
* *Fixed* ([[1992]])
* *Further Down The Spiral* ([[1995]])
* *Closure* ([[1997]])
* *Things Falling Apart* ([[2000]])
* *And All That Could Have Been* ([[2002]])
* *Beside You in Time* ([[2007]])

;Singllar
* *Down in it* ([[1989]])
* *Head Like A Hole* ([[1990]])
* *Sin* ([[1990]])
* *Happiness in Slavery* ([[1992]])
* *Wish* ([[1993]])
* *March Of The Pigs* ([[1994]])
* *Closer to God* ([[1994]])
* *Hurt* ([[1995]])
* *The Perfect Drug* ([[1997]])
* *The Day The World Went Away* ([[1999]])
* *We're In This Together* ([[1999]])
* *Into the Void* ([[2000]])
* *Starfuckers, Inc.* ([[2000]])
* *Deep* ([[2001]])
* *The Hand That Feeds* ([[2005]])
* *Only* ([[2005]])
* *Every Day Is Exactly The Same* ([[2006]])
* *Survivalism* ([[2007]])

;Video
* *Down in it* ([[1989]])
* *Head Like A Hole* ([[1990]])
* *Sin* ([[1990]])
* *Pinion* ([[1992]])
* *Help Me I Am In Hell* ([[1992]])
* *Happiness in Slavery* ([[1992]])
* *Wish* ([[1993]])
* *Gave Up* ([[1993]])
* *March Of The Pigs* ([[1994]])
* *Closer* ([[1994]])
* *Hurt (Live)* ([[1995]])
* *The Perfect Drug* ([[1997]])
* *The Day The World Went Away* ([[1999]])
* *We're In This Together* ([[1999]])
* *Into the Void* ([[2000]])
* *Starfuckers, Inc.* ([[2000]])
* *Deep* ([[2001]])
* *The Hand That Feeds* ([[2005]])
* *Only* ([[2005]])
* *Survivalism'' (2007)

## Havolalar
* Guruhning rasmiy sayti 
* The Great Below - Nine Inch Nails haqida rus tilidagi sayt
Queen

**Queen** (inglizcha "qirolicha") ingliz rock guruhidir. U 1970-yili Londonda gitarachi Brian May, ashulachi Freddie Mercury va barabanchi Roger Taylor tomonidan tuzilgan, keyingi yili esa unga bassist John Deacon qoʻshilgan. Queen 70-yillar mobaynida shuhrat qozonib, Britaniyaning eng omadli guruhi deb topilgan.

 

## Queen guruhi haqida adabiyot
* Pryce L. Queen. (1976).
* Tremblet J. The Queen Story. (1976).
* West M. Queen: The First Ten Years. (1981).
* Love J. Queen’s Greatest Prix. (1981).
* Davis J. Queen: an Illustrated Biography. (1981).
* West M. Queen The first 10 years L' 1981
* Queen Gluttons for punishment L; 1981
* West M. Queen The first 12 years L; 1984
* Freddie Mercury. The Legend Lives on. (1991).
* Freddie. (1991).
* Queen: Live at Wembley 1986. (1992).
* Gunn J., Jenkins J. Queen. As it Began. (1992).
* Queen are the Champions. (1992).
* Clarke R. Freddie Mercury: A Kind of Magic. (1992).
* Putland M. Queen Unseen. (1993).
* Gray R. Freddie Mercury Tribute Concert. (1993).
* Jackson L. Brian May Story. (1994).
* Hatton J., Warpshott T. Mercury and Me. (1994).
* Michael S. M. Queen. (1994).
* Hodkinson M. Queen: The Early Years. (1995).
* Boyce S. They Died too Young. Freddie Mercury. (1995).
* Queen Live. (1995).
* Michael S. M. Queen in Their Own Words. (1996).
* Jackson L. Mercury — The King of Queen. (1996).
* Bret D. The Freddie Mercury Story: Living of the Edge. (1996).
* Jones L. A. Freddie Mercury. The definitive biography. (1997).
* Dean K. Queen. The new visual documentary L; 1992
* Dean K. Queen. A visual documentary L; 1986
* Evans D, Minns D. Freddie Mercury. This is a real life L; 1992
* Evans D, Minns D. Freddie Mercury. More real life
* Evans D, Minns D. Freddie Mercury. The real life. The truth behind the legend L; 1997
* Evans D, Minns D. Freddie Mercury. The real life. The tale of Freddie Mercury L; 2008
* Freddie Mercury A Life, in his own words L; 2006
* Freestone P. Freddie Mercury. The ultimate memoir. L; 2001
* Freestone P; Evans D. Freddie Mercury. The Afterlife L; 2003
* Gray R. Queen Greatest Prix 2 L; 1991
* Hogan P. Queen. The complete miusic guide N-Y; 1996
* Howis Mary Mercury Man L; 2004
* Jackson L. Queen The definitive biography L; 1999
* Jackson L. Brian May The definitive biography L; 2007
* Lewry P., Nigel Goodall The Ultimate Queen L; 1998
* Marten N, Hudson J Freddie Mercury and Queen L; 1995
* A Magic tour L; 1987
* Nester D.God save my Queen N -Y; 2003

## Havolalar
Nobel mukofoti

**Nobel mukofoti** () – buyuk ilmiy izlanishlar, inqilobiy ixtirolar yoki madaniyat va jamiyatning rivojiga katta hissalar qoʻshganligi uchun har yili taqdim etiladigan eng nufuzli xalqaro mukofotlardan biri.

**Nobel mukofotlari** – har yili buyuk ishlar uchun beriladigan xalqaro mukofot. Taʼsis etuvchisi A. B. Nobelning (k,. Nobellar) vasiyatiga koʻra, undan keyin qolgan mablagʻ asosida Nobel jamgʻarmasi tashkil etildi; shu jamgʻarmaga har yili kelib tushadigan daromad 5 qismga teng boʻlinib, irqi, millati, jinsi va dinidan qatʼi nazar, fizika, kimyo, fiziologiya yoki tibbiyot sohasidagi kashfiyotlar, badiiy asarlar, xalqlar doʻstligi va tinchlikni mustahkamlash yoʻlida koʻrsatilgan faoliyat uchun beriladi (1968-yilda Shvetsiya davlat banki oʻzining 300 yilligi munosabati bilan iqtisod fanlari sohasidagi yutuqlar uchun beriladigan qoʻshimcha Nobel mukofotini taʼsis etgan).

Nobel mukofoti Alfred Nobel tasviri tushirilgan oltin medal, diplom va miqdori Nobel jamgʻarmasidagi daromadga bogʻliq 10,000,000 SEK (917,998.58 USD) boʻlgan mablagʻdan iborat. Alfred Nobelning vasiyatiga koʻra, Nobel mukofotini berish vazifasi Stokgolmdagi Qirollik Fanlar Akademiyasiga (fizika, kimyo, iqtisod fanlari boʻyicha), Stokgolmdagi Qirollik tibbiyot-jarroxlik institutiga (fiziologiya yoki tibbiyot boʻyicha) va Stokgolmdagi Shvetsiya akademiyasiga (badiiy asarlar boʻyicha) topshirilgan. Tinchlikni mustahkamlash 4 yoʻlida koʻrsatilgan faoliyat uchun birinchi Nobel mukofotini Norvegiya parlamentining Nobel komiteti aʼzolari beradi. Tinchlik mukofotidan tashqari hamma mukofotlar faqat individual tarzda beriladi. Vafot etganlarga Nobel mukofoti berilmaydi. Nobel mukofotini topshirish tantanasi Stokgolm va Osloda Alfred Nobel vafot etgan kun (10-dekabr) da oʻtkaziladi. Birinchi mukofot 1901-yil topshirilgan. Nobel mukofotini 1901—2003-yilda 565 kishi olgan.

Alfred Nobelning vasiyatiga koʻra, moddiy tarafdan quvvatlanib, 1895-yilda tadbiq etilgan quyidagi besh yoʻnalish boʻyicha mukofotlar mavjud:
* fizika boʻyicha Nobel mukofoti,
* kimyo boʻyicha Nobel mukofoti,
* fiziologiya va tibbiyot boʻyicha Nobel mukofoti,
* adabiyot boʻyicha Nobel mukofoti,
* jahonda tinchlik oʻrnatish ishlari boʻyicha harakatlar uchun (Tinchlik boʻyicha Nobel mukofoti).
* 1969-yildan boshlab, iqtisodiyot boʻyicha Nobel mukofoti ham berila boshladi.

Hozirgi vaqtda Nobel mukofotining qiymati 10&nbsp;mln shved kronasi (1,3 mln $ atrofida)ga teng.

## Yana qarang
* Alfred Nobel

## Havolalar
* Nobelprize.org – Rasmiy sayt 
* Nobel mukofotining internet arxivi 

## Manbalar
Nagoya universiteti

**Nagoya Universiteti** (yapon tilida:名古屋大学, Nagoya daigaku) — qisqartirilgan oʻqilishi Meyday (yapon tilida:名大, Meyday) Yaponiyaning eng mashhur milliy universitetlaridan biri boʻlib hosoblanadi. Ushbu yapon milliy universiteti Nagoya shahri Chikusa rayonida joylashgan. Nagoya universiteti 1871-yilda vaqtincha tibbiyot universiteti boʻlib oʻz faoliyatini boshlagan. 1939-yilda Nagoya Imperatorlik Universitetiga aylantirilgan. 1947-yildan boshlab Nagoya universiteti deb nomlana boshlagan. 2004-yilda Nagoya Universiteti Korporatsiyasi nomi ostida tilga olina boshladi. Nobel mukofoti gʻoliblaridan biri Ximik olimi doktor Ryoji Noyori ozining akademik izlanishlari va oʻqitishlarini koʻp vaqtini Nagoya univeristetida amalga oshirgan. Hozirgi kunda Nagoya universiteti huquq fakulteti Oʻzbekistonning Toshkent Davlat Yuridik Instituti bilan xalqaro talabalar almashinuvi shartnomasini imzolagan. 2001-yildan kunimizgacha koʻpgina oʻzbek talabalar Nagoya universiteti fakultetlarida taʼlim olib kelishdi va hozirgi kunda ham taʼlim olishmoqda.