Polshada prezidentlik saylovlari (2010)

**Polshada** prezident Lex Kachinski vafoti munosabati bilan muddatidan oldin prezidentlik saylovlari 2010-yil 20-iyunga belgilangan edi. Birinchi tur natijalariga koʻra, oʻnta nomzodning hech biri koʻpchilik ovozlarni qoʻlga kirita olmaganligi sababli, 2010-yil 4-iyulda ikkinchi tur boʻlib oʻtdi, unda " Fuqarolik platformasi " partiyasidan nomzod Bronislav Komorovski 53,01% ovozni qoʻlga kiritdi. Ovozlarni toʻpladi va " Huquq va Adliya " partiyasidan nomzodni magʻlub etdi ".

## Erta saylovlarni chaqirish
2010-yilda Polshada navbatdagi xalq prezidentlik saylovlari Polsha konstitutsiyasiga muvofiq (128-modda 2-bandi) 19-sentabrdan 3-oktabrgacha boʻlib oʻtishi kerak edi, chunki amaldagi prezident Lex Kachinskiyning besh yillik vakolati muddati tugagan edi.

2010-yil 10-aprelda prezident Kachinskiy samolyot halokatida vafot etdi. Konstitutsiyaning qoidalariga koʻra, prezidentlik lavozimida boʻsh oʻrin ochilgan kundan boshlab 2 haftadan kechiktirmay amalga oshiraladi. Polsha Prezidentining Konstitutsiyaviy majburiyatlarining 131-moddasi 60 kundan kechiktirmay istalgan yakshanbaga yangi saylovlarni tayinlashi kerak edi.

10-aprel kuni Polsha prezidenti vazifasini bajaruvchi Bronislav Komorovski xalqqa murojaatida Seymning barcha fraksiyalari bilan maslahatlashganidan soʻng saylov sanasi haqida qaror qabul qilishini maʼlum qildi. Sana 21-aprelda eʼlon qilingan va eng oxirgi mumkin boʻlgan sana — 20-iyunga toʻgʻri keldi.

## Shartlar
Agar saylovning birinchi bosqichida nomzodlarning hech biri 50% dan koʻp ovoz ololmasa, ikki haftadan soʻng ikkinchi tur oʻtkazildi, unda birinchi turda eng koʻp ovoz olgan 2 nafar nomzod ishtirok etadi.

Ovoz berish kuni 18 yoshga toʻlgan Polshaning barcha fuqarolari ovoz berish huquqiga ega edilar (saylash huquqidan quyidagilar mosufo edi: qonunan layoqatsiz va cheklangan huquqlar ega fuqorolar).

## Nomzodlar
1990-yil 27-sentabrdagi „Polsha Prezidenti saylovi toʻgʻrisida“ gi Qonunning 40-moddasiga binoan, prezidentlikka nomzod 6-mayga qadar uni qoʻllab-quvvatlash uchun kamida 100 000 saylovchilar imzosini toʻplashi kerak edi. Buning uchun u birinchi navbatda tashabbusni qoʻllab-quvvatlash guruhini (kamida 15 kishi) tashkil qilishi, soʻngra 26-aprelgacha birinchi ming imzoni Polsha saylov komissiyasida roʻyxatdan oʻtkazishi kerak edi.

Navbatdagi saylovlarda prezidentlikka nomzodlarni koʻrsatish 10-aprel fojiasidan oldin boshlangan edi. Shu kuni prezidentlikka ikki ehtimoliy nomzod vafot etdi.

2005-yilgi saylovlarda ikkinchi oʻrinni egallagan „Fuqarolik platformasi“ partiyasidan Polshaning amaldagi bosh vaziri Donald Tusk, shuningdek, juda mashhur sobiq prezident Aleksandr Kvasnevskiy saylovlarda qatnashmadi (amaldagi rahbar qonunga muvofiq ikki muddatdan keyin qayta saylanish imkoniyatiga ega emas edi).

23 nafar nomzoddan (barchasi erkaklar) imzo toʻplashni boshladik. Ulardan olti nafari belgilangan muddatda dastlabki 1000 imzoni toʻplay olmadi. Qolgan 17 nomzoddan atigi 10 nafari oʻz qoʻllab-quvvatlashi uchun zarur boʻlgan 100 000 imzo toʻpladi va prezidentlikka nomzod boʻlish huquqini qoʻlga kiritdi.

Polsha Milliy saylov komissiyasi imzo toʻplash jarayonlaridan soʻng quyidagi prezidentlikka nomzodlarni saylovda ishtirok etish uchun roʻyxatga oldi.

* Bronislav Komorovski, Seym marshali va 2010-yil 10-apreldan beri Polsha prezidenti vazifasini bajaruvchi. „Fuqarolik platformasi“ partiyasi tomonidan Kachinskiy oʻlimidan oldin koʻrsatilgan.
* Yanush Korvin-Mikke, konservativ „Ozodlik va qonun va tartib“.
* Anjey Olexovski mustaqil nomzod.
* Valdemar Pavlak, Polsha dehqonlar partiyasi.
* Yaroslav Kachinski, Qonun va adolat.
* Anjey Lepper, " Polsha Respublikasining oʻzini oʻzi himoya qilish ".
* Marek Jurek, Oʻng respublikalar.
* Kornel Morawiecki, Birdamlik bilan kurash.
* Grzegorz Napieralski, Demokratik chap kuchlar ittifoqi (sobiq PUWP)
* Bohuslav Zentek, „Polsha mehnat partiyasi“.

Fayl:Kaczynski Jaroslaw 1 070.JPG|alt=Polshaning sobiq bosh vaziri Yaroslav Kachinski (Huquq va adolat), 60 yosh|Polshaning sobiq bosh vaziri **Yaroslav Kachinski** (Huquq va adolat), 60 yosh.
Fayl:Komorowski12.jpg|alt=Seym marshali va prezident vazifasini bajaruvchi Bronislav Komorovski (Fuqarolik platformasi), 58|Seym marshali va prezident vazifasini bajaruvchi **Bronislav Komorovski** (Fuqarolik platformasi), 58 yosh.
Fayl:Korwin.png|alt=Seymning sobiq a'zosi Yanush Korvin-Mikke (Ozodlik va qonun va tartib), 67|Seymning sobiq a'zosi **[[Януш Корвин-Микке|Yanush Korvin-Mikke]]** (Ozodlik va qonun va tartib), 67 yosh.
Fayl:Grzegorz Napieralski 2010.jpg|alt=Partiya rahbari va Seym aʼzosi Grzegorz Napieralski (Demokratik chaplar ittifoqi), 36|Partiya rahbari va Seym aʼzosi **[[Гжегож Наперальский|Grzegorz Napieralski]]** (Demokratik chaplar ittifoqi), 36 yosh.
Fayl:Andrzej Olechowski na WSNHiD 2010-03-04 (crop 1).jpg|Sobiq tashqi ishlar vaziri **[[Анджей Олеховский|Anjey Olexovski]]** (mustaqil), 62 yosh
Fayl:Waldemar Pawlak candidate 2010 B.jpg|Sobiq bosh vazir va bosh vazir oʻrinbosari **[[Вальдемар Павляк|Valdemar Pavlak]]** (Polsha dehqonlar partiyasi), 50 yosh
Fayl:Boguslaw Zietek candidate 2010.jpg|alt="Avgust '80" erkin kasaba uyushmasi va Polsha mehnat partiyasi Boguslav Zętek (Polsha mehnat partiyasi) rahbari, 45|"Avgust '80" erkin kasaba uyushmasi va Polsha mehnat partiyasi **[[Богуслав Зентек|Boguslav Zętek]]** (Polsha mehnat partiyasi) rahbari, 45 yosh.


#### 100 000 imzo toʻplay olmagan nomzodlar

* Gabriel Yanovskiy — Polsha uchun alyans raisi, milliy konservator, sobiq qishloq xoʻjaligi vaziri
* Radoslav Krzysztof Mazurskiy — olim, geograf, partiyasiz, Slavyan ittifoqi nomzodi
* Roman Mariush Sklepovich — partiyasiz
* Bogdan Shpringel — partiyasiz, ilgari Libertas.eu saytidan Yevropa parlamentiga nomzod boʻlgan
* Ludvik Vasiak — Roman Dmovskiy milliy partiyasi prezidenti
* Jozsef Frantisek Voycik — partiyasiz

#### Chiqib ketdi

* Zdzislav Zbignev Podkanski — Polsha dehqonlar partiyasidan Yevropa parlamentining sobiq deputati, milliy konservativ Piast partiyasi rahbari.

## Fikr soʻrovlari

### Birinchi tur

### Ikkinchi tur

## Manbalar

## Havolalar

* Polsha Milliy saylov komissiyasining rasmiy sayti )