Dhadimagu

**Dhadimagu** — Maldiv orollari, Fuvahmulah viloyatining maʼmuriy boʻlinmasi. Bu  ushbu orolning shimoliy qismida joylashgan orolning eng katta bo'linmasi. Qadimdan orolning ko'plab tarixiy joylari va diqqatga sazovor joylari joylashgan ushbu tumandan ko'plab olimlar va taniqli jamoat arboblari tavallud topgan. Taʼlim markazi hamda orol iqtisodiyoti uchun muhim joy boʻlgan bu tumanda hofizlar va oʻqituvchilar soni Fuvahmulahdagi boshqa tumanlardan koʻp va bu tuman koʻpchilik tomonidan eng maʼlumotli va izlanish oʻtkaziladigan tuman sanaladi. Fuvahmulah tumani.

## Iqtisodiyoti
Tumanning iqtisodiy jihati qishloq xoʻjaligiga tayanadi. Toonduga tutashgan dalalar asosan qishloq xoʻjaligi uchun ishlatiladi va orolning asosiy qishloq xoʻjaligi markazlari hisoblanadi. Bu dalalar oroldagi eng yirik tarvuz ishlab chiqaruvchilar hisoblanadi. Qishloq xoʻjaligi bilan bir qatorda, oq xalatli ishchilar tumanda asosiy daromad manbai hisoblanadi, ammo baʻzilar daromad manbai sifatida baliq ovlashga tayanadi.

### Qishloq xo'jaligi
Tarvuz va shirin kartoshkaning eng yirik ishlab chiqaruvchisi bo'lishdan tashqari, Dhadimagu oroldagi eng yirik kokos ishlab chiqaruvchisi hisoblanadi. Tumandagi mashhur uchta "Beeva" Kudhu Beeva, Medhe Beeva va Bodo Beeva kokos ishlab chiqaruvchi Fuvahmulah kokoslari soniga eng katta hissa qo'shuvchi hisoblanadi. Taro dalalaridan tashqari, "Dhadimagi Kilhi" bilan bogʻliq bo'lgan botqoqli yerlar hududidan koʻl olma (Kalhuhuthu Meyvaa) ning katta qismini ham topish mumkin. Ananas va apelsinlarning bir qismi, shuningdek, koʻp miqdorda mango bilan birga boʻlishi mumkin. Bodring, pomidor, sabzi, karam, qalampir, qalampir, baqlajon va ayollar barmoqlari tumanda joylashgan Tunduga qoʻshni dalalardan koʻplab mahsulotlar qatoriga kiradi.

### Baliq ovlash va qayiq qurish
Dhadimagu qirgʻogʻida Neregando deb nomlanuvchi mashhur langar va qayiq hovlisiga ega. Bu Fuvahmulahning qadimiy portlaridan biri. Neregando baliq ovlash va Dhadimagu qishlogʻi aholisi oʻrtasidagi yaqin munosabatlarni, shuningdek, ularning qayiqsozlik sanoatiga yaqinligini koʻrsatadi. Bugungi kunda Neregando - Fuvahmulaning faol qayiq hovlisi.

## Qiziqarli joylar

* Thoondu : Orolning shimolidagi oq qumli sohil. Bu Dhadimaguning, shuningdek, butun Fuvahmulaning taniqli xususiyati. Ushbu sohilga har kuni yuzlab odamlar tashrif buyurishadi va bu ko'rsatkich Maahibun kabi maxsus holatlarda yuqoriroqdir.
* Dhadimagi Kilhi : Fuvahmulahdagi ikkita toza suv koʻllaridan biri. Tuman markazida topilgan.
* Gemmiskiy : Maldiv orollaridagi eng qadimgi masjid qurilgan  . Islomgacha bo**ʻ**lgan davrda u Buddist monastirining bir qismi boʻlgan va keyinchalik butun orol Islomni qabul qilganidan keyin qurilgan birinchi masjid bo'lgan.
* Havitta : Buddist stupasining qadimiy xarobasi. Tumanning tarixiy chegaralarida joylashgan.
* Madharusathuh-Shayx Muhammad Jamaaluxdin: Fuvahmulahdagi to'rtta boshlang'ich maktabdan biri. Bu maktab yillar davomida muvaffaqiyatli boshlangʻich maktab bo'ldi.
* Ula maktabgacha taʻlim muassasasi: Fuvahmulah shahridagi maktabgacha taʻlim muassasalaridan biri (bolalar bog'chalari).
* Dhanbo Baal (Dhanvah Baal): Syzygium cumini ( Jambul ) ning zich oʻsimliklari Dhadimagi Kilhi bilan bogʻliq *Dhanvah* nomi bilan tanilgan. Suvga chidamli va termitlarga chidamli daraxtlarning yogʻochlari oʻtmishda qayiq qurishda, shuningdek qurilish maqsadlarida ishlatilgan. Undan nafaqat orolliklar, balki qo'shni atolllarga ham eksport qilingan. Bu oʻsimlik turi Maldiv orollarining boshqa joylarida deyarli yo'q bo'lib ketgan.
* Dhadimagu Fannu: Dam olish uchun ishlatiladigan Dhadimagoning oʻziga xos xususiyati. Hayit kabi bayramlarda bu koʻrsatkich ancha yuqori. Hayit bayramlari uchun bu joy Fuvahmulah tarixida ajralib turadi.
* Neregando: Fuvahmulaning mashhur langari va anʻanaviy bandargohi. Bu orolning qayiqsozlik sanoatining diqqatga sazovor joyidir.

## Taniqli kishilari

* Ibrohim Nosir : Maldiv orollari bosh vaziri (1958–68), Maldiv orollari prezidenti (1968–78)
* Ustaz Mohamed Rashid Ibrohim : Maldiv orollari Islom fiqhi akademiyasining amaldagi prezidenti. Maldiv orollaridagi Islom ishlari bo‘yicha Oliy kengashning sobiq bosh sudyasi va prezidenti.
* Doktor Mohamed Zohir Husayn : Sobiq taʻlim vaziri, keyinchalik Yoshlar va sport vaziri, Haveeru Daily asoschisi. Maldiv orollari milliy universitetining hozirgi rektori.
* Janob Ibrohim Rafiq: Sobiq rejalashtirish va shaharsozlik vaziri.
* Janob Muhammad Ahmad: Mudofaa va milliy xavfsizlik boʻyicha sobiq davlat vaziri.
* Janob Mohamed Fahmy Hassan: Davlat xizmati komissiyasining sobiq raisi.
* Janob Abdulloh Faruk Hasan: Maldiv orollaridagi mashhur yozuvchi. Korrupsiyaga qarshi kurash boshqarmasi komissari lavozimi kabi yuqori davlat lavozimlarini egallagan. Shuningdek, Xalq majlisida Fuvahmulla deputati bo‘lib ishlagan. Hozirda Milliy arxiv ishi maslahat kengashi aʼzosi. Faruk, shuningdek , Maldiv tiliga tarjima sohasida ajoyib xizmatlari uchun Milliy mukofot sovrindori hisoblanadi.
* Doktor Ali Rafiq: Haveeru Daily va Haveeru Onlinening sobiq bosh muharriri. Shuningdek, Haveeru Onlayn asoschisi va Jurnalistika sohasidagi ajoyib xizmatlari uchun Milliy mukofot sovrindori.
* Doktor Mauroof Hussain: Maldiv orollaridagi mashhur LOR shifokori va Adhaalath partiyasining vitse-prezidenti.
* Doktor Khaulath Mohamed (1973-2013) orolning PhD darajasini olgan birinchi ayoli. U Manchester universitetida siyosiy fanlar bo‘yicha doktorlik darajasini oldi
* Ali Shoh: Xalq majlisidagi Fuvahmulaning hozirgi deputati
* Al-Shayx Muso Anvar Hassan: Maldiv orollari Islom fiqhi akademiyasi aʼzosi va Islom ishlari vazirligi matbuot kotibi.
* Janob Ahmad Mohamed Didi: Inson resurslari, Direktorlar kengashi va boshqaruvi direktori, Dhiraagu .
* An-Naib As-Shayx Ibrohim Said: Mashhur yozuvchi va olim. Fuvahmulaning bosh qozisi lavozimida ishlagan. Shuningdek, Fuvahmulah Atoll qo'mitasi a'zosi va Masjidlar bo'yicha Milliy kengash a'zosi sifatida ishlagan.
* Doktor Nasrina Vahid: Sog'liqni saqlash sohasida professional doktorlik darajasini olgan birinchi Maldivlik. Ko'plab mukofotlarga sazovor bo'lgan, shu jumladan akademik muvaffaqiyat uchun Prezident mukofoti (xorijiy universitetdan birinchi o'rin).

### Tarixdan taniqli shaxslar

* Al-Faqeeh Muhammad Edurukaleygefaanu (Kokkiri Edurukaleygefaanu): Oʻz davrida mamlakatdagi eng mashhur Islom ulamolaridan biri. Vaadhu Dhannakaleygefaanu talabasi.
* Don Sitti Boo (Vaimatthe Don Sitti): Maldiv orollaridan Sultona Xadicha tomonidan tayinlangan Fuvahmulah atolli boshligʻi. Don Sitti Boo - Maldiv atollining birinchi ayol boshlig'i.
* Dhadofeeshe Ali Thakkhan: Al-Faqeeh Muhammad Edurukaleygefaanuning oʻgʻli.
* Maigey Muhammad Thakxan: Dhadofeeshe Ali Thakxanning o'g'li va bosh sudya Muhammad Jamaaluddin (Naibu Thutthu) va mashhur shoir Ali Mustafo (Faananmagu Mustafo) ning bevosita ajdodlari.
* Nayaagey Oisha Didi: Prezident Ibrohim Nosirning onasi.
* Dhadimagegey Havva Faan: Prezident Ibrohim Nosirning onasi tomonidan buvisi.
* Dhadimagu Ganduvaru Moosa Didi: Prezident Ibrohim Nosirning ona tomondan bobosi.
* Dhadimagu Ganduvaru Mariyam Didi: Prezident Ibrohim Nosirning katta buvisi. Ibrohim Faamuladeyri Kilegefanning nevarasi, Maldiv orollaridagi Sulton Muhammed Ghiyo'as ud-dinning oʻgʻli.
* Miskihdhoregey Ahmad Khateeb Thakurufan (Dhon Thakkhan): Prezident Ibrohim Nosirning onasi tomonidan katta bobosi.
* Maalhosgedxaru Havva Manikfan: Dhadimagu Ganduvaru Mariyam Didining onasi.
* Dhadimagigey Hussain Khateeb Thakurufan: Miskihdhoregey Ahmad Khateeb Thakurufanning otasi.
* Olhoginaigey Aishah Didi: Ustaz Muhammad Rashid Ibrohimning onasi tomonidan katta buvisi. U Sulton Ibrohim Iskandar II ning qizi Maryam Kabafaanuning avlodi.
* Vaaru Hassan Thakkhan: Fuvahmulahning sobiq Atoll boshlig'i.
* Beyrefeeshe Don Faatin: Yaxshi o'qimishli ayollar orasida.
* Miskihdhoregey Aminah: Yaxshi o'qimishli ayollar orasida.
* Finivaagey Ali Moosa Didi: Fuvahmulahning sobiq Atoll boshlig'i.
* Reki Didi (Abdulloh Mufid): Atoll qo'mitasi aʻzosi, ayniqsa arab va urdu tillari olimi.
* Doktor Khaulath Mohamed: Fuvahmulahdan PhD darajasini olgan birinchi xonim.
* Al-Hofiz Ali Shofiq: Fuvahmulaning xotirasiga sazovor bo'lgan olim hofiz, uning xotirasiga har yili maktab o'quvchilari o'rtasida Qur'on musobaqasi oʻtkaziladi.

## Maʻlumotnomalar