open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Bali oroli

**Bali oroli**
Bali (baliycha: ᬩᬮᬶ) — Indoneziyadagi provinsiya. Poytaxti - Denpasar. Bali viloyati Nusa Tenggara orollarining gʻarbiy qismida joylashgan. Indoneziya mustaqilligining boshida bu orol poytaxti Singaraja boʻlgan Kichik Sunda provinsiyasi tarkibiga kiritilgan va hozirda 3 provinsiyaga, yaʼni Bali, Gʻarbiy Nusa Tenggara va Sharqiy Nusa Tenggaraga boʻlingan. 2020-yilda, Bali provinsiyasi aholisi - Bali, jami 4,317,404 kishi, zichligi 747 kishi/km2.‌‌

## Provinsiyalari
Bali orolidan tashqari, Bali provinsiyasi atrofdagi kichikroq orollardan, ya'ni Nusa Penida oroli, Nusa Lembongan oroli, Nusa Ceningan oroli, Serangan oroli va Menjangan orollaridan iborat. Geografik jihatdan Bali Java va Lombok orollari orasida joylashgan. Bali aholisining asosiy qismini hindular tashkil etadi. Dunyoda Bali o'zining noyob san'ati va madaniyati, ayniqsa yapon va avstraliyalik sayyohlar uchun sayyohlik maskani sifatida tanilgan. Bali, shuningdek, Xudolar oroli va Minglab ibodatxonalar oroli sifatida ham tanilgan.‌‌

## Geografiya
Bali oroli Kichik Sunda orollari tarkibiga kiradi, uzunligi 153&nbsp;km va kengligi 112&nbsp;km, Java orolidan taxminan 3,2&nbsp;km. Geografik jihatdan Bali oroli 8°25′23″ Janubiy kenglikda va 115°14′55″ Sharqiy uzunlikda joylashgan boʻlib, uni Indoneziyaning boshqa qismlari kabi tropik iqlimga aylantiradi.
Agung tog'i - Balidagi eng baland nuqta - 3148 m. Bu vulqon oxirgi marta 1963-yil mart oyida otildi. Batur tog'i ham Balidagi tog'lardan biridir. Taxminan 30 000 yil oldin Batur tog'i otilib, er yuzida dahshatli ofat keltirdi. Balining shimoliy qismidan farqli o'laroq, janubiy qismi daryolar bilan oqadigan pasttekislikdir.
Relefi va topografiyasiga koʻra Bali orolining oʻrtasida gʻarbdan sharqqa choʻzilgan togʻlar va bu togʻlar orasida vulqonlar toʻplami, yaʼni Batur togʻi va Agung togʻlari hamda vulqon boʻlmagan togʻlar, yaʼni togʻlar joylashgan. Merbuk, Patas tog'i va Seraya tog'i. Ushbu tog'larning mavjudligi Bali mintaqasining geografik jihatdan 2 (ikki) teng bo'lmagan qismga bo'linishiga olib keladi, ya'ni tor va kamroq nishabli pasttekislikka ega Shimoliy Bali va keng va qiyalik pasttekislikka ega Janubiy Bali. Bali orolining qiyaligi 122652 ga tekislikdan (0-2%), 118339 ga toʻlqinli yerlardan (2-15%), 190486 ga tik erlardan (15-40%) va juda tik erlardan (>40 dan ortiq) iborat. %) 132 189 ga maydonni egallaydi. Bali provinsiyasida togʻli hududlarda joylashgan 4 (toʻrt) koʻl bor, yaʼni Beratan yoki Bedugul, Buyan, Tamblingan va Batur. Balining go'zal tabiati Bali orolini sayyohlik hududi sifatida mashhur qiladi.‌‌
Baragon qishloq okrugi

**Baragon qishloq okrugi** () — Eronning Alborz viloyati, Savojbuloq okrugining Chendar tumanidagi qishloq okrugi (*dehiston)*. 2006-yil aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, uning aholisi 1,424 nafar, 518 oiladan iborat boʻlgan. Qishloq okrugida 16 ta qishloq bor.

## Manbalar
Abdulfattoh Fumaniy

**Abdulfattoh Fumaniy** (qachon tugʻilgan va vafot etgan yili maʼlum emas) – Shoh Abbos I davrida oʻtgan davlat xizmatchisi va tarixshunos. Gilonning qadimgi poytaxti Fumanda vazir Behzodbekning mulozimi boʻlgan. Vazir mansabidan boʻshatilgandan keyin (1611-12 y.) mahalliy hokimning moliyaviy ishlarini taftish qilish uchun Lohijonga yuborildi. Oʻshanda u Lohijonda xizmatda qoldirilgan deb taxmin etish mumkin. Gilonda Odilshoh (Qolipjor sulton) qoʻzgʻoloni tufayli, 1629-yili oilasi bilan Gilonni tark etishga majbur boʻldi va Iroqi Ajamga koʻchib

ketdi.

Abulfattoh Fumaniy „Tarix-i Gilon“ (boshqacha nomi: „Futuxot“ yoki „Tarix-i Ahmadxon“) degan muhim asar yozgan (1629 y.dan keyin yozilgan). Asarda Eronning muhim oʻlkalaridan hisoblangan Gilonning 1517-1629-yillar orasidagi tarixi bayon etilgan.

## Manbalar
Nigoriston

Qozi Ahmad G‘afforiydan “Nigoriston” nomli mashhur kitob qolgan (1552 y. yozilgan). Asar Shoh Tahmosp I ga bag‘ishlangan bo‘lib, islom podsholari va mashhur kishilar hayoti bilan bog‘liq 330 latifani o‘z ichiga oladi. Latifalar xronologik tartibda (sulolalar bo‘yicha) berilgan.

“Nigoriston” islomning paydo bo‘lishidan to muallifning zamonigacha o‘tgan davr ichida mamlakatlar va xalqlarning ijtimoiy-siyosiy va madaniy hayotini o‘rganishda muhim o‘rin tutadi.

Asarning qo‘lyozma nusxalari ko‘p va Eron, Hindiston, Turkiya, SSSR, Agnliya, Fransiya, Germaniya, Gollandiya va Chexoslovakiyada saqlanadi.

Matni Bombay (1829, 1859) va Tehron (1962) da chop etilgan. Ayrim parchalar akademik Dorn tarafidan 1858 yili Peterburgda nashr qilingan. Mazkur asarning “Olti” barmoq laqabi bilan mashhur bo‘lgan Sulaymon ibn Muhammad (1622 y. vafot etgan) tarafidan amalga oshirilgan turkcha-usmonlicha tarjimasi ham bor va To‘pqopi saroyi hamda Tabriz kutubxonalarida saqlanadi.

## Manbalar
Tarixi Gilon

Abulfattoh Fumaniy “Tarix-i Gilon” (boshqacha nomi: “Futuxot” yoki “Tarix-i Ahmadxon”) degan muhim asar yozgan (1629 y.dan keyin yozilgan). Asarda Eronning muhim o‘lkalaridan hisoblangan Gilonning 1517-1629 yillar orasidagi tarixi bayon etilgan.

Asar olti qism (fasl, maqola) dan iborat. O‘z navbatida har qism boblar (guftor) ga bo‘linadi. Asarda ffeodal munosabatlar, xususan, podshoh yerlarida ishlovchi dehqonlarning ahvvoli haqida qimmatli ma’lumotlar keltiriladi; 1629 yili Gilonda bo‘lib o‘tgan xalq harakati (Odilshoh qo‘zg‘oloni) batafsil bayoyon etiladi.

“Tarix-i Gilon”ning matni Sankt-Peterburgda (1858 y.) va Rasht (Eron) da 1936 y. nashr etilgan.

## Manbalar
Miyagi & Andy Panda

**MiyaGi & Endi Panda** — Shimoliy Osetiyaning Vladikavkaz shahridan 2015 yilda tashkil etilgan xalqaro xip-xop dueti. Jamoa sahna nomi bilan mashhur ikki kishidan iborat: "MiyaGi" - Azamat Kudzaev va "Andi Panda" - Soslan Burnatsev.
Nasimxon Rahmonov

**Nasimxon Rahmonov** (1952-yil, Fargʻona, O‘zbekiston SSR – 2025-yil, 10-noyabr, Toshkent) – adabiyotshunos, filologiya fanlari doktori (1971), professor (1993).

## Hayoti va faoliyati
Olim 1952-yilda Fargʻona viloyati Buvayda tumani Jov qishlogʻida tugʻilgan. 1969-yili Nayman qishlogʻidagi 20-oʻrta maktabni bitirgan va ayni shu maktabda yoshlar yetakchisi boʻlib ishlagan. Fargʻona davlat universitetining oʻzbek filologiyasi fakultetini tugatgan (1974). Oʻrta maktabda oʻqituvchi (1974—1977), Oʻqituvchi nashriyotida muharrir (1976—1979), Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi H.Sulaymonov nomli Qoʻlyozmalar institutida muharrir, muzey boʻlimi mudiri, kichik, katta va bosh ilmiy xodim, direktor oʻrinbosari, direktor (1979-1998), Til va adabiyot instituti (1998—1999) va Sharqshunoslik institutida yetakchi ilmiy xodim (1999—2000), Oʻzbekiston Milliy universiteti oʻzbek mumtoz adabiyoti kafedrasi professori (2000-yildan), Oʻzbekiston Milliy universiteti Jurnalistika fakulteti dekani (2010-yildan).

Nasimxon Rahmonov 1984-yili „Kultegin yodnomasi (VIII asr) poetikasi“ nomli mavzuda nomzodlik, 1991-yili „Oʻrxun-Yenisey yozma yodgorliklari va turkiy eposlar munosabati“ mavzusida doktorlik dissertatsiyasini himoya qilgan. Olim 1993-yilda professor ilmiy unvonini olgan. Nasimxon Rahmonov, shuningdek, ikki kitobdan iborat „Oltun yorugʻ“ asarini oʻzbek tiliga tabdil qilib, chop ettirgan.

Nasimxon Rahmonov Turkiyaning Yangi Turkiya strategik tadqiqotlar instituti mukofoti (2017), Ostona shahrida joylashgan Xalqaro Turkiy Akademiyaning kumush medali (2018) hamda Qozogʻiston xalqlari Assambleyasining Oltin medali (2020) bilan taqdirlangan. 2012-yil 4-iyulda Abdulla Qodiriy nomidagi Toshkent davlat madaniyat institutining „Oʻzbek va jahon filologiyasi“ va Oʻzbekiston davlat sanʼat institutining „Tillar va adabiyot“ kafedralari negizida yangi „Tillar va adabiyot“ kafedrasi tashkil etilgan. Bu kafedrada Nasimxon Rahmonov ham faoliyat olib borgan.

## Asarlari
„Oʻlmas obidalar“ (1987), „Bitiklar olamida“ (1990), „Turkiy xoqonliklar“ (1993), „Qadimiy hikmat“ (1987), „Ruhiyatdagi nur murodi“ (2000), „Oʻzbek adabiyoti tarixi namunalari“ (I, II jild 2006, 2007), „Oltin yorugʻ“ (1-kitob, 2009; 2-kitob 2013), „Oʻzbek mumtoz adabiyoti tarixi“ (2014)" Oʻzbek adabiyotini davrlashtirish masalalari" (2016) va boshqa koʻplab kitoblari chop etilgan. Olim, shuningdek, Oʻrxun-Enasoy obidalarining Oʻzbekistonda oʻrganilishi borasida ham maqolalar eʼlon qilgan.

## Manbalar
Kamilla Dana

**Dana Kamilla (**1986-yilda Toshkent shahrida tugʻilgan).Toshkent davlat sharqshunoslik instituti (bakalavriat–2006-y.; magistratura– 2008-y.) bitiruvchisi.Sharqshunos–filolog xitoyshunos, Filologiya fanlari boʻyicha falsafa doktori (PhD).

2010- 2013-yillar UzGUMYA Xitoy filologiyasi kafedrasida Xitoy tili va adabiyoti oʻqituvchisi; 2014-yilda Xitoy-Sharq pedagogika universiteti doktoranti. Hozirgi kunda ToshDSHI Xitoy tili va adabiyoti kafedrasi katta oʻqituvchisi. 2011-yilda Pekin universitetida 1 oy, 2012-yil Shanhaydagi Xitoy-Sharq pedagogika universitetida malaka oshirish kurslarida oʻqigan.

## Ilmiy yoʻnalishi
Adabiyotshunoslik, xitoy tili. 10 dan ortiq ilmiy ishlar muallifi.

## Asosiy ilmiy ishlari
Dok. diss. mavzusi: “Issledovaniye povesti “Vыdayuщayasya jenщina” Lo Pu”. – Shanxay, 2018.

# 客批点“东欧女豪杰”//古代文学理论研究//第四十五辑//华东师范大学出版社-上海，2017. 382-393页ISBN 978-7-5675-7289-8/1 (Kriticheskiye zametki Tan Xuke po povesti “Vыdayuщayasya jenщina”)
# 《东欧女豪杰》中的新词汇//“中国文论与文化大义”国际高端论坛//安庆，2017.11.Neologizmы v povesti “Vыdayuщayasya jenщina”.
# “Otrajeniye idey epoxi nachala 20 veka v povesti Lo Pu “Vыdayuщayasya jenщina” // Mayak Vostoka. –№3. –Tashkent, TashGIV, 2018. –S. 219-221. ISSN 2010-9709.
# Evolyutsiya Baszы Suanmin // Uzbekistan-Kitay na novom etape: Razvitiye kulturno-istoricheskix, nauchno-ekonomicheskix otnosheniy. –Tashkent, 2019. –S-34-37.
# Frazeologicheskiye oborotы, svyazannыe s yedoy i priyemom piщi v kitayskom yazыke // Vostokovedeniye. –Tashkent,  2020.
Piero Baglioni

**Piero Baglioni** (1952-yil Fransiyada tavallud topgan) - italiyalik kimyogar va Florensiya universiteti professori.  Baglioni noorganik va organik kolloidlar sohasida bir qancha yangiliklarni ishlab chiqardi.  Baglioni kitoblarga oid 250 dan ortiq nashrlar va keng tarqalgan xalqaro jurnallar muallifi.  Shuningdek, u zarrachalarning yuqori konsentratsiyasida suvli suspenziyalar tayyorlash, o'smalarni davolash va fotodinamik diagnostika qilish, madaniy merosni saqlash, to'qimachilik sanoatini davolashning yangi jarayonini o'rnatish uchun 16 ta patent muallifi.

## Tahrirlar
Zamonaviy kolloid va sirt kimyosining keng sohasi doirasida uning tadqiqotlari asosan quyidagi yo'nalishlarda jamlangan:
1. Biologik ilhomlantirilgan sirt faol moddalar (nukleolipid va askorbin kislota hosilalari) va biomolekulalarning (siklodekstrinlar) o'z-o'zidan yig'ilishi.
2. Sozlanishi mumkin bo'lgan magnit xususiyatlarga ega yadroli qobiqli nanostrukturalar
3. Madaniy merosni saqlash va materiallarni (qurilish materiallari, to'qimachilik va boshqalar) nano-qoplashda qo'llaniladigan noorganik nanofazalar.
4. Protein eritmalaridagi o'zaro ta'sir potentsiallari
5. Biosensorlarni qo'llash uchun nanostrukturalangan sirtlar
6. Tsement pastalarida mikrostruktura va hidratsiyaga qo'shimchalar ta'siri
7. Noorganik va biologik matritsalardagi chegaralangan suv.
Baglioni hozirda fizik kimyo professori va Florensiya universitetining kimyo kafedrasida dispers tizimlar va interfeyslarning fizik kimyosi o‘qituvchisi.  U Xyuston universitetining kimyo kafedrasi, Veyzman instituti, Fransiya kolleji va M.I.T. kabi bir qancha laboratoriyalar tomonidan tashrif buyuruvchi olim/professor etib tayinlangan.  U Nanotizimlar bo'yicha Milliy Konsortsium (CSGI) direktori va bir nechta xalqaro jurnallar va Xalqaro tashkilotning (Yevropa Ilmiy Jamg'armasi (ESF), Milliy Fan Jamg'armasi (NSF)) maslahat kengashi va sharhlovchisi.  U bir qancha milliy va xalqaro institutlar, sanoatlar (Italcementi, FAST, HMI va boshqalar) va Jurnallar ilmiy kengashi aʼzosi, bir qancha Milliy va Yevropa Ittifoqi loyihalari koordinatori.

Tahrirlash
Baglioni 2002 yilda kolloidlar va interfeyslar uchun ECIS - Rhodia European Colloid and Interface Prize mukofotiga sazovor bo'ldi.
Shuningdek, u 2003 yilda innovatsiyalar bo'yicha Yevropa Gran-pri mukofotiga sazovor bo'lgan.
2010 yilda u Kabalero Aguila unvoniga sazovor bo'ldi, bu Meksika madaniy merosini saqlash bo'yicha CONACULTA-INAHning eng nufuzli e'tirofi hisoblanadi.
2011 yilda Journal of Colloid and Interface Science jurnali tomonidan umr bo'yi muvaffaqiyati uchun mukofotlangan.

Tahrirlash
1. ^ "Rhodia Yevropa kolloid va interfeysi mukofoti".  ECIS.  Olingan 2014-01-09.
2. ^ “Innovatsiyalar uchun Yevropa Gran-prisi”.  Asl nusxadan arxivlangan, 2009-03-03.  Olingan 2009-03-15.
3. ^ "Kolloidlar va materiallar konferentsiyasi yangiliklari".  Olingan 2014-01-09.

Tahrirlash
 "Piero Baglioni uchun bosh sahifa, universitet professori, CSGI".  CSGI.  Olingan 2013-12-23.
 "Kolloid va sirt fanlari markazi".  Olingan 2013-12-23.
## Manbasi
https://en.m.wikipedia.org/wiki/Piero_Baglioni
Sobir Karimjonov

**Sobir Karimjonov** ( 1928-yil, Toshkent, Oʻzbekiston SSR ) — Oʻzbekiston SSR Avtomobil xoʻjaligi vazirligining Toshkent yoʻlovchi avtomobillari ishlab chiqarish birlashmasi 4-sonli avtobaza haydovchisi. Sotsialistik Mehnat Qahramoni (1974). O‘zbekiston SSR Oliy Kengashi 10-chaqiriq deputati.

## Biografiyasi
1928-yilda Toshkent shahrida ishchilar oilasida tug‘iladi. U 1945-yil V.P.Chkalov nomidagi Toshkent aviasiya zavodida (1960-yildan V.P.Chkalov nomidagi Toshkent aviatsiya zavodi, 1973-yildan V.P.Chkalov nomidagi Toshkent aviatsiya ishlab chiqarish birlashmasi) ishlaydi. So‘ng haydovchilar kursini tamomlaydi. Keyinchalik u shoshilinch ravishda harbiy xizmat vazifasini o‘taydi.

.

Armiyadan keyin 1963-yil Toshkent shahridagi 4-sonli avtobus parkida haydovchi bo‘lib ishlagan. Chilonzor tumanida marshrut qatnovi bilan birga  konduktor vazifalarini yo‘lga qo‘yadi. Keyin Toshkentdagi 54-sonli marshrutni haydadi . Keyinchalik u haydovchilar brigadiri etib tayinlandi. U rahbarlik qilayotgan mehnat jamoasi yo‘lovchilarga xizmat ko‘rsatishning yuksak madaniyati bilan ajralib turdi va O‘zbekiston SSR Avtomobil xo‘jaligi vazirligi tizimidagi transport korxonalari o‘rtasidagi sosialistik musobaqada yetakchi o‘rinlarni egalladi. Brigadaga “Kommunistik mehnat jamoasi” faxriy unvoni beriladi. Katta mehnat yutuqlari uchun Sakkizinchi besh yillik (1965—1970-yillarda) yakuniga ko‘ra Sobir Karimjonov Mehnat Qizil Bayroq ordeni bilan taqdirlanadi .

Sobir Karimjonov brigadasi 1973-yilda qabul qilingan sosialistik majburiyat va to‘qqizinchi besh yillikning (1971—1975-yillarda) ishlab chiqarish rejalarini yo‘lovchi tashish bo‘yicha uch yilda muddatidan oldin bajaradi. So‘ng, SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1974-yil 23-yanvardagi farmoni bilan “O‘zbekiston xalqiga paxta, g‘alla va boshqa qishloq xo‘jaligi mahsulotlarini yetishtirish va sotishni ko‘paytirishda erishgan katta muvaffaqiyatlari va o‘rim-yig‘im paytida ko‘rsatgan mehnat jasorati uchun unga Sosialistik Mehnat Qahramoni unvoni hamda  Lenin ordeni va "O‘roq va Bolg‘a” oltin medali bilan (16653-sonli) mukofotlanadi.

Sobir Karimjonov O‘zbekiston SSR Oliy Kengashining 10-chaqiriq deputati (1981—1985) etib saylanadi .

U Toshkentda istiqomat qiladi.  

; **Mukofotlari**
* Sotsialistik Mehnat Qahramoni
* Lenin ordeni
* Mehnat Qizil Bayroq ordeni (1971-yil 05-aprel)

## Manbalar

## Adabiyot
* 

## Havolalar
* Karimjonov Sobir. "Mamlakat qahramonlari" sayti.
Kseniya Sobchak

Kseniya Anatolyevna Sobchak (1981-yil 5-noyabrda, Leningrad) — rossiyalik jurnalist, televideniya  va radio boshlovchisi, aktrisa, ssenariynavis, kino va televideniya prodyuseri. Sankt-Peterburgning birinchi meri Anatoliy Sobchak (1991-1996) va senator Lyudmila Narusovaning qizi.

## Hayoti va faoliyati

U bir qator teledasturlarning boshlovchisi bo'lgan, jumladan, "Dom-2" (TNT), "So'nggi qahramon" (Birinchi kanal). "Kumush yomg'ir" radiostansiyasida "Barabaka va kulrang bo'ri" dasturining boshlovchisi edi. 2019-2020-yillarda Super TV kanalining bosh prodyuseri.  2019-yildan buyon YouTube’da o'zining “Diqqat: Sobchak” shaxsiy kanalini boshqarib keladi (2022-yil noyabr holatiga ko‘ra) 3,22 million obunachi va 679 million ko'rilgan.

2012-yil 22-oktabrdan 2013-yil 19-oktabrgacha u Rossiya muxolifati muvofiqlashtiruvchi kengashi aʼzosi bo'lgan. “Fuqarolik tashabbusi” partiyasi siyosiy kengashi a’zosi.  2018-yilda Rossiya Federatsiyasi Prezidentligiga nomzodini qo'yib, 1 237 692 (1,68%) ovoz bilan to‘rtinchi o‘rinni egallagan.

Rossiya va Isroil fuqaroligiga ega.

1981-yil 5-noyabrda Leningradda(hozirgi Sankt-Peterburg shahri) tug'ilgan. Otasi Anatoliy Aleksandrovich Sobchak Leningrad davlat universiteti yuridik fakulteti dotsenti (keyinchalik 1991-1996 yillarda Sankt-Peterburg meri). Onasi tarix fani oʻqituvchisi Lyudmila Borisovna Narusova. Ota tomondan Kseniya polyak, chex, rus va ukrain, ona tomondan rus va yahudiy ildizlariga ega.

Kseniya Sobchak 185-sonli oʻrta maktabda ingliz tilini chuqur oʻrgangan va A. I. Gertsen nomidagi Rossiya davlat pedagogika universiteti qoshidagi maktabni tamomlagan.3-sinfgacha Kseniyaning oilasi Kustodiyeva ko'chasidagi 20-uyda yashagan.

Sobchakning otasi Anatoliy Aleksandrovich qizini Sankt-Peterburg davlat universitetining yuridik fakultetiga kirishini xohlaydi, ammo qarama-qarshilik hissi tufayli Kseniya 1998-yilda xalqaro munosabatlar fakultetini tanladi.  2001-yilda, otasi vafotidan so'ng, Sobchak Moskvaga ko'chib o'tdi va MDXAI xalqaro munosabatlar fakultetiga o'qishini ko'chirdi. 2002-yilda u xalqaro munosabatlar bo'yicha bakalavr darajasini, 2004-yilda MDXAI Siyosatshunoslik fakultetida magistr darajasini oldi, u yerda Rossiya va Fransiyadagi prezidentlik institutlarida ilmiy ishini himoya qildi.

2019-yil 13-sentyabrda Kseniya Sobchak aktyor Konstantin Bogomolov bilan turmush quradi.  Ularning to'ylariga RF Prezidenti matbuot kotibi Dmitriy Peskov va uning rafiqasi, figuristka Tatyana Navka tashrif buyurishadi.
Ayder Usmon

**Ayder Usmon** (; 1938-yil 1-yanvar Qrim ASSR Seytler tumani, — 1997-yil 20-iyun Simferopol) — Qrim-tatar yozuvchi, tarjimon va jurnalist. „Yildiz“ jurnali bosh muharriri (1985-1997-yillar).

## Biografiyasi
1938-yilda Seytler (hozirgi Nijnegorsk) tumanidagi Beshkurtka — Vakuf (Tambovka) qishlog‘ida tug‘ilgan. 1944-yilda oilasi bilan Fargʻona viloyati Oltiariq shahriga surgun qilinadi. Maktabdan so‘ng Marg‘ilon shahridagi pedagogika texnikumini tamomlagan, maktabda o‘qituvchi bo‘lib ishlagan. Toshkent universitetining jurnalistika fakultetini tamomlab (1965-yil) „Lenin bayrogʻi“ gazetasida ishlagan. 1985-yildan vafotiga qadar „Yildiz“ jurnalining bosh muharriri bo‘lgan.

Jamoat hayotida faol ishtirok etgan, Oʻzbekiston Yozuvchilar uyushmasi boshqaruvi aʼzosi, qrim-tatar adabiyoti bo‘limini boshqargan, Ukraina Yozuvchilar milliy uyushmasi aʼzosi (1993-yil). 1991-yilda Qrim tatarlarining „Yildiz“ jurnalini O‘zbekistondan Qrimga ko‘chirishni tashkil qildi. Qiyin moliyaviy ahvolga qaramay, Simferopolda jurnalni nashr etishda davom etdi. 1997-yil 20-iyun kuni Simferopolda vafot etgan.

## Ijodi
Ayder Usmon ijodi yuzga yaqin hikoyalar, ko‘plab insholar, shuningdek, roman va hikoyalardan iborat. Qrim-tatar, rus va oʻzbek tillaridan tarjimon sifatida ham nashr qilgan.

* „Tog‘adan salom“ — „Emdjenʼdenʼ selyam“ (1972-yil),
* „Tanish ko‘zlar“ — „Tanish kozler“ (1975-yil),
* „Yillar va do‘stlar“ — „Yillar ve dostlar“ (1981-yil),
* „O‘sish qadamlari“ — „Osyuv basamakʼlari“ (1984-yil),
* „Jang“ — „Tutushuv“ (1988-yil).
* „Darvoza yaqinidagi odamlar“ — („Azbar kʼapi yanindaki adamlar“): qissa // Yildiz — 1988-yil — 5-son — 19-43-betlar
* „Amerikaga boring!“ — („Aygidi Amerika!“) // Yildiz. — 1995-yil. — 5-son. — 39-76-betlar.
* „Altana haqida“ — „Altanʼ akʼkʼinda“: ikkalasi // Yildiz. — 1996-yil. — 1-son. — 147-160-betlar.
* „Qaytish“ — „Kʼaytuv“: qissa // Yildiz. — 1997-yil. — 1-son. — 101-121-betlar.
* „Odelmegen bordj“: [E.Shami-zoda xotirasiga] // Shoir nomini xalq saqlar / R.Fozil farmoni. — Simferopol: „Kʼirimdevokʼuvpedneshir“, 2008-yil. — 115-117-betlar.

## Manbalar

## Adabiyot

* 
* Ayder Usmonning edebius dunyasi // Yangy dunya . — 2003 yil — yanvar. 1. — B. 5. : fotosurat.
* Seferova F. A. A. Usmon asarlarining qahramonlari va axloqiy tanlovning oqibatlari // 60-80-yillardagi Qrim-tatar nasrining axloqiy ideallari. XX asr — 2009. — S. 127-141.
* Kurtnezir Z. Onyn omur „Tutushuvlari“ tatstvirlegeninden keskin olip chiqdi: bu kunleri yazydzhi A. Osmannyn dogganyna 65 yil toldi // Kyrym. — 2002. — dekabr. 27.
* Nagaev S. Oz osulynen // Yashlikka xas tuygunen. — Toshkent, 1979. — S.56-64.

## Manba

* Ayder Usmon: adabiyotda professional va hayotda insonparvar
Mukramiylar

**Mukramiylar** (1000-1040) — Buvayhiylar vassali sifatida Ummonning sohilboʻyi hududlarida hukmronlik qilgan hukmdorlar sulolasi.
## Tarixi
Poytaxti — Suhor. Pul birligi oltin dinor, ogʻirligi-4,99 gramm, diametri - 22,5&nbsp;mm. Mamlakat zarbxonasi poytaxt Suhorda joylashgan. Sulola asoschisi Abu Muhammad I Husayn ibn Mukram boʻlib, u buvayhiylarning Forsdagi amiri sifatida faoliyat yuritgan. Ummonning ichki qismlari ibodiy xorijiylar nazoratida boʻlgan. 1042-yilgi Abu Muhammad II Mukramiyga qarshi toʻntarish oqibatida bu mintaqada buvayhiylarning bevosita hukmronligi oʻrnatildi.
## Hukmdorlar roʻyxati

## Yana qarang
Ummon Sultonligi
Buvayhiylar
Ibodiylar
## Manbalar
Babasaheb Bhosle

**Babasaheb Bhosale** (1921-yil 15-yanvar — 2007-yil 6-oktyabr) — hindistonlik siyosatchi va ozodlik kurashchisi boʻlib, 1982-yil 21-yanvardan 1983-yil 1-fevralgacha Maxarashtra shtatining bosh vaziri boʻlib ishlagan. U Hindiston Milliy Kongressi partiyasi bilan aloqador edi.

## Hayoti
Bhosale 1921-yil 15-yanvarda Satarada tugʻilgan. U talabalik davrida hind ozodlik kurashi bilan bogʻliq boʻlgan va 1941-42-yillarda bir yarim yil qamoqda oʻtirgan. U 1951-yilda huquqshunoslik darajasini oldi va Satarada oʻn yil davomida advokatlik bilan shugʻullandi.

Bosh vazir sifatidagi qisqa muddatda u turli islohotlarni amalga oshirdi. Ozodlik kurashchilarining amalga oshirilgan pensiya sxemasi va talaba qizlarga oʻqishga qadar bepul oʻqish kabi. U 2007-yilning 6-oktyabrida qisqa muddatli kasallikdan soʻng 86 yoshida vafot etdi.

## Havolalar

* „Census Reports 1921“. मूल से 15 नवंबर 2019 को पुरालेखित. अभिगमन तिथि 7 जून 2020. „महारजिस्ट्रार एवं जनगणना आयुक्त का कार्यालय, भारत“. महारजिस्ट्रार एवं जनगणना आयुक्त का कार्यालय, भारत. मूल से 24 सितंबर 2019 को पुरालेखित.
Olmaota deklaratsiyasi (1991)

Olmaota deklaratsiyasi, Olmaota kelishuvi MDHning maqsad va tamoyillari va uning asoslari haqidagi deklaratsiyadir. Deklaratsiya Belovej kelishuvini tasdiqlagan va bu orqali MDHning shakllanishi bilan SSSR o‘z faoliyatini to‘xtatganligi ko‘rsatilgan.

1991-yil 21-dekabrda prezidentlarning Olmaota shahrida boʻlib oʻtgan yigʻilishida imzolangan (keyinchalik bunday uchrashuvlar MDH Davlat rahbarlari kengashi majlislari shaklida oʻtkazilgan). Natijada MDHga Belarus, Rossiya va Ukrainadan tashqari yana 8 respublika: Ozarbayjon (1993-yil 24-sentabr), Armaniston, Qozogʻiston, Qirgʻiziston, Moldova, Tojikiston, Turkmaniston, Oʻzbekiston qoʻshilgan.

Gruziya MDHga 1993-yil dekabr oyida qoʻshilgan. Boltiqbo‘yi respublikalari (Latviya, Litva va Estoniya) Olmaota deklaratsiyasini, shuningdek, Belovej shartnomasini imzolashdan bosh tortgan.

1991-yil 21-dekabrda Olmaotada o‘n bir nafar sobiq ittifoq respublikasi rahbarlari Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqi tarqatib yuborilganini eʼlon qilgan. Shuningdek, Olmaotada boʻlib oʻtgan yigʻilishda sobiq ittifoq tarkibidagi oʻn bir respublika rahbarlari ishtirokida SSSR prezidenti lavozimi bekor qilingan. MDHni tashkil etgan respublikalar rahbarlari Gorbachyovni SSSR prezidentligi instituti tugatilganligi haqida xabardor qilgan va Gorbachevga „ijobiy hissasi uchun“ minnatdorchilik bildirgan.

1991-yil 21-dekabrda Olmaotada MDHga asos solgan oʻn bir respublika rahbarlarining 1991-yil 30-dekabrda Minsk shahrida o‘tkazgan navbatdagi yigʻilishida birlashgan sobiq sovet armiyasini isloh qilish toʻgʻrisidagi qarori eng muhim bayonotlaridan biri boʻlgan.

Shu kuni taktik yadro qurollari taqdirini hal qilgan „Yadro qurollari boʻyicha birgalikdagi chora-tadbirlar toʻgʻrisida bitim“ imzolangan. 1992-yil bahoridan 1996-yil oxirigacha Belarus, Qozog‘iston va Ukraina hududida joylashgan sobiq SSSRning barcha taktik yadro qurollari Rossiyaga olib ketilgan.

## Sm. shuningdek

* MDH Nizomi

## Manbalar

## Havolalar

* OLMAOTA DEKLARASI. Yegor Gaydar arxivi
* OLMAOTA DEKLARASI. MDH Ijroiya qoʻmitasi
* OLMAOTA DEKLARASI. Vesti dasturi
* OLMAOTA DEKLARASI. „TV Inform“ dasturi („Vaqt“). 1991 yil 21 dekabr
* MDH davlatlari rahbarlarining uchrashuvi yakunlariga bagʻishlangan matbuot anjumani (1991)

## Adabiyot

* 
* *Melnikova І. M.* Almatinska deklaratsіya 1991 // Yensiklopedіya іstorії Ukraїni : u 10 t. / Redkol.: V. A. Smolіy (golova) ta іn. ; Іnstitut іstorії Ukraїni NAN Ukraїni. — K.: Naukova dumka, 2003. — T. 1: A — V. — S. 67. — . (ukr.)
* Moiseev Ye.&nbsp;G.&nbsp;Pravovoy status Sodrujestva Nezavisimix Gosudarstv. M., 1995.
* Tekst Deklaratsії na saytі Verxovnoї Radi Ukraїni.
* *Yu. S. Shemshuchenko.*. [leksika.com.ua/16311005/legal/alma-atinska_deklaratsiya Almatinska deklaratsіya] // Yuridichna ensiklopedіya: [v 6-ti t.] / red. kol. Yu. S. Shemshuchenko (vіdp. red.) [ta іn.] — K.: Ukraїnska ensiklopedіya іm. M. P. Bajana, 1998. — T. 1 : A — G. — 672 s. — ISBN 966-7492-00-X.
Sukadana

**Sukadana** - Borneo orolidagi Shimoliy Kayong Regency (Kabupaten Kayong Utara) ning shahar va regentlik markazi. Shimoliy Kayong regency Indoneziyadagi Gʻarbiy Kalimantan provinsiyasidagi viloyatlardan biri. Eng yaqin aeroport - Rahadi Usmon-Ketapang Ketapang aeroporti.

## Tarix

Sukadana ilgari Tanjungpura nomli Malay qirolligining poytaxti bo'lgan. U XVII va XVIII asrlar yevropalik yozuvchilar tomonidan Sukkadano yoki Sukkadana deb atalgan, porti bilan e'tiborga olingan va "Kandavangan yerida" (ya'ni Kendavangan) deb ta'riflangan. Sukkadano, shuningdek, orolning narigi tomonida, Borneo janubi-sharqidagi Banjarmasinda dengiz bilan uchrashish uchun janubdan oqadigan Banjarmasin daryosiga berilgan nom edi.

## Iqtisod

Sanoatning asosiy tarmoqlari palma yogʻi, kauchuk va yogʻoch ishlab chiqarishdan iborat.

## Ta'lim

Hozirgi siyosiy rahbariyat barcha aholiga bepul ta'lim va sog'liqni saqlash xizmatini taqdim etish majburiyatini oldi va Indoneziyaning boshqa joylarida to'lanadigan boshlang'ich va o'rta maktab to'lovlaridan voz kechildi. Oliy taʼlim muassasalari yoʻq.

## Sog'liq

Mahalliy hukumat viloyat bo'ylab shifoxonalar, jumladan, regentlikning g'arbiy sohilidagi orollarga xizmat ko'rsatish uchun qayiqda joylashgan "suzuvchi shifoxona" orqali bepul tibbiy yordam ko'rsatadi. Alam Sehat Lestari (ASRI) nohukumat tashkiloti, shuningdek, Sukadanada shifoxonani boshqaradi, u Gunung Palung milliy bog'ida noqonuniy daraxtlar kesilishiga chek qo'yishni o'z zimmasiga olgan mahalliy aholiga chegirmali yordam ko'rsatish kabi jamiyatga yo'naltirilgan tabiatni muhofaza qilish tashabbuslarini taklif qiladi. Eng yaqin kasalxonalar qo'shni Ketapang viloyatida joylashgan.

## Transport

Eng yaqin aeroport - Rahadi Usmon (Ketapang aeroporti). Aeroportda Pontianak, Pangkalan Bun orqali Semarang va Jakartaga ba'zi bog'langan reyslar mavjud. Sukadana, Teluk Melano va Teluk Batang qayiqlari har kuni Pontianakgacha boradi.

## Joylar

• Gunung Palung milliy bog'i, Sukadanaga borish mumkin bo'lgan tropik o'rmon parki

• Pulau Datok beach

## Mehmonxonalar

Eng katta mehmonxona - Sukadanadagi Makhota Kayong.

## Havolalar

1. "Le grand dictionnaire geographique et critique". 1738.

2."Health Care – Health In Harmony". Health In Harmony. Retrieved 2018-03-20.
Koreya iyeni

**Koreya iyeni** 1910-1945-yillarda Koreyaning pul birligi edi. U yapon ienasiga ekvivalent bo'lib, yaponiya valyutasi va Koreya uchun maxsus chiqarilgan banknotlardan iborat edi. Yen 100 senga bo'lingan. U koreya vonini teng nisbatda almashtirdi va Janubiy Koreya vonini va Shimoliy Koreya vonini teng nisbatda almashtirdi.

## Banknotalar
1902-yildan 1910-yilgacha banknotalar Dai-ichi Bank tomonidan muomalaga chiqarilgan  . Nominallar 10 sen, 20 sen, 50 sen, 1 yen, 5 yen va 10 yenni o'z ichiga olgan. Sen notalari vertikal bo'lib, 1872- yilgi yapon sen notalariga va asr boshidagi yapon harbiy iyenasiga o'xshardi. Ushbu banknotlar “Koreyadagi istalgan filialida yapon valyutasida” sotilishi mumkin edi.

1909-yilda Seulda markaziy bank sifatida Koreya banki (1909) tashkil topdi va zamonaviy turdagi valyutalarni muomalaga chiqara boshladi. Koreya banki tashkil etilgandan so'ng, u darhol o'z banknotalarini chiqarishni boshlaydi, bu yangi banknotalar " oltin yoki Nippon Ginko banknotlarida" sotilishi mumkin edi . O'sha paytda Koreya banki tasarrufidagi zahiralarning katta qismi Yaponiya banki tomonidan chiqarilgan banknotalar va tijorat qog'ozlari edi.

Koreya banki tomonidan chiqarilgan banknotalar Koreyada muomalada bo'lgan oldingi Dai-Ichi Bank banknotlaridan biroz o'zgartirilgan, bu o'tish davrida yuzaga kelishi mumkin bo'lgan chalkashliklarni kamaytirish uchun qilingan . Koreya bankining nomi kiritildi va Koreyaning qirollik olxo'ri cho'qqisi Dai-Ichi Bankning 10 qirrali yulduz emblemasi o'rnini egalladi, 1 yenlik banknotlarning teskari tomonlari rangi o'zgardi, lekin umuman olganda, barcha o'zgarishlar daqiqali edi .

Koreya banki banknotalari 1909-yil sanasi bilan 1910-1911 yillarda chiqarilgan. 1910-yilda Koreya Yaponiyaga suverenitetini yo‘qotgach, Koreya banki Tanlangan bank deb o‘zgartirildi (koreyscha: Joseon Eunhaeng, yaponcha: Chōsen Ginkō). Tanlangan bankning birinchi banknotasi 1911 yil sanasi bo'lib, 1914 yilda chiqarilgan. 1 yen, 5 yen, 10 yen va 100 yen muntazam ravishda chiqarilardi, vaqti-vaqti bilan ba'zi senlik qog'ozlar (5, 10, 20, 50 sen) mavjud edi. 1000 yen chop etilgan, ammo Ikkinchi Jahon urushi oxirida hech qachon chiqarilmagan. Oldingi nashrlar "Oltin yoki Nippon Ginko eslatmasida" sotib olinishi mumkin edi. Shunga o'xshash ibora yapon tilida keyingi nashrlarda yozilgan.

## Sen

### 1916 yil

### 1919 yil

### 1937 yil

## Yen

### 1911 yil

### 1932 yil

### 1938 yil

### 1944 yil

### 1945 yil

## Yana qarang

* Koreya banki (1909–1950)

## Manbalar
Karin Zebrof

**Karin Zebroff** (1941 yilda Windsbach, Germaniyada tug'ilgan) - kanadalik yozuvchi, aktyor va yoga bo'yicha ixtisoslashgan teleboshlovchi. U va uning oilasi Marienbaddan bolaligida, Ikkinchi Jahon urushidan keyin darhol Chexiyadagi Sovet istilosi tufayli qochib ketgan. U 1950-yillarning o'rtalarida oilasi Britaniya Kolumbiyasidagi Douson-Krikda joylashib Kanadaga ko’chib ketgan

U 1970 yildan 1979 yilgacha CTV teleseriali, *Karinndan chiqdi.* 

Uning dramatik asariga *The Beachcombers*, *Danger Bay* va *MacGyver* kabi teleseriallar epizodlaridagikiradi.

## Manbalar


## Havolalar

* Karin Zebroff rasmiy sayti
*  Deutsche Nationalbibliothek (Germaniya Milliy kutubxonasi): Karin Zebroff kitoblari ro'yxati
*
Asrul Sani

**Asrul Sani**(1926-yil 10 iyun — 2004-yil 11 yanvar) indoneziyalik yozuvchi, shoir va ssenariynavis.

## Biografiyasi

Sani 1926-yil 10-iyunda Gʻarbiy Sumatraning Rao shahrida tugʻilgan. Uning otasi Sulton Marah Sani Syair Alamsyah edi. Sani Chairil Anvar va Rivai Apin bilan birgalikda 1950-yilda „Tiga Menguak Takdir“ asarini nashr ettirdi. 1950-yillarda Usmar Ismoil bilan birgalikda Akademi Teater Nasional Indoneziya(Indoneziya Milliy Teatr Akademiyasi) ga asos soldi. Sanining birinchi ssenariysi 1955-yilda Indoneziya kinofestivalida mukofotga sazovor boʻlgan edi. Uning Citra mukofotiga sazovor boʻlgan boshqa ssenariylari: Naga Bonar, Kejarlah Daku Kau Kutangkap (Meni quv, men seni tutaman), Titian Serambut Dibelah Tujuh va Kemelut Hidup (Hayot inqirozi). Apa Jang Kau Tjari, Palupi? (Siz nimani qidiryapsiz, Palupi?) asari Osiyo kinofestivalida mukofot oldi. U Dewan Perfilman Nasional (Milliy kino kengashi) raisi boʻldi. Shundan keyin Indoneziya kinosining ahvoli yomonlashdi. Keyinchalik u Sitti Nurbaya, Salah Asuhan va Sengsara Membava Nikmat kabi Indoneziya romanlaridan moslashtirilgan seriallar uchun ssenariy yozishga eʼtibor qaratdi.
## Yutuqlari

U Kejarlah Daku Kau Kutangkap (1985) 1986-yilda Citra mukofotiga sazovor boʻldi, Piala Anteman va Piala Bing Slamet. Naga Bonar (1986) 1987-yilda Citra mukofotiga sazovor boʻldi. Sani 1969-yilda Anugerah Seni mukofotini va 2000-yilda hukumat tomonidan Bintang Mahaputera medalini oldi. Ajip Rosidiyning yozishicha: „ u ingliz, golland, fransuz va nemis tillarida gaplasha olgan“.

## Manbalar

## Havolalar
 Imanjaya 2006, p.&nbsp;49
 "Seniman Pelopor Angkatan '45". tokohindonesia.com (in Indonesian). Retrieved 11 March 2012.
 Rosidi 2010, p.&nbsp;62
 Rosidi 2010, p.&nbsp;63
 Rosidi 2010, pp.&nbsp;63–64
 Rosidi 2010, p.&nbsp;60
 Rosidi 2010, p.&nbsp;61
Vazir Ven Tyansyan

**Ven Tyansyan** — tarixda mashhur vazir boʻlib, u **Szyansi**dandir. Ven bolaligidan boshlab vatanga sadoqat haqidagi kitoblarni oʻqishni yoqtirgan va kitobdagi qahramonlardan oʻrnak olgan. **[[Xubilay]]** **Yuan** sulolagiga asos solib, **Nankin**ga hujum qildi va **Linv** (Janubiy Sun poytaxti, hozirgi Xanchjou) yaqiniga keldi. Janubiy Sun hukumati imperiyani qutqarish uchun shoshilinch ravishda lashkarlikka odamlarni ola boshladi **Ven Tyansyan** Szyansida koʻp minglik koʻngillilar qoʻshinlarini toʻpladi va **Linan**ga yurish uchun tayyorgarlik koʻrdi. Doʻstlaridan biri undan soʻradi: „Sen shoshiilinch ravishda toʻplagan qoʻshinlar bilan Yuan qoʻshinlariga qarshi jang qilishga ketyapsan, bu qoʻy podasi yoʻlbars bilan kurashishga haydash bilan tengdir“. Bunga Ven Tyansyan javob berdi: „Mamlakat xavf ostida, uni hech kim himoya qilishni istamayapti. Buni anglash juda ogʻir-ku? Men tushunaman, agar mening kuchlarim katta boʻlmasa ham, lekin, men oʻz vatanimga jonimni berishga tayyorman“. Imperator uchun ta'ng bo'lgan  holatda hukumat Ven Tyansyanni birinchi vazir etib tayinladi  va uni muzokaralar olib borish uchun yubordilar. Yuan qo'shinlari uni asirga oldilar. Biroq **Dadu**ga ketish yo'lida u asirlikdan qochdi. Yuan qo'shinlari hujumini qaytarish uchun u **Fuchjou** va **Guandun**da yana qo'shin to'pladi, lekin kuchlar teng emas edi. Ven asirga tushdi va uni Daduga olib keldilar. Tyansyan uch yil asirlikda o'tirdi, biroq dushmanga bo'ysunmadi.Yuan sulolasining asoschisi Xubilayning shaxsan o'zi uni ko'ndirishga urindi:"Men sening sodiqligingni tushunaman. Agar sen o'z qaroringni o'zgartirsang, men seni vazir qilib tayinlayman, sen keyin birinchi vazir bo'lasan". Ven javob berdi:"Sun sulolasi endi halok bo'ldi, men faqat o'limni iltimos qilaman, mening mening boshqa gapim yo'q". 1283-yilda u 47 yoshida vafot etdi. U qamoqxonada unutilmas **"Ko'tarinkilik ruhi"** nomli she'rni yozgan.
## Manbalar
Qozog‘iston, Qirg‘iziston va O‘zbekiston o‘rtasida ,,Abadiy do‘stlik to‘g‘risida”gi shartnoma

Qozogʻiston Respublikasi, Qirgʻiziston Respublikasi va Oʻzbekiston Respublikasi oʻrtasidagi „Abadiy doʻstlik toʻgʻrisida“gi shartnoma Markaziy Osiyo respublikalarining iqtisodiy birligi va doʻstligiga oid xalqaro hujjatdir. 1997-yil 9-10-yanvarda Bishkekda o‘tkazilgan sammitda qabul qilingan. Abadiy do‘stlik to‘g‘risidagi shartnoma Qozogʻiston, Qirgʻiziston va Oʻzbekiston prezidentlarining Olmaota (1993), Choʻlpon-Ota (1994), Toshkent (1996)dagi uchrashuvlarini umumlashtirgan. Bu shartnomani N. Nazarboyev, A. Akayev, I. Karimov imzolagan. Davlatlar har bir respublikaning mustaqilligi va suverenitetini hurmat qilishga, bir-birini har tomonlama qo‘llab-quvvatlashga va hamdo‘stlikni rivojlantirishga vaʼda bergan.

## Manbalar
Pri napisanii etoy stati ispolzovalsya material iz izdaniya „Kazaxstan. Natsionalnaya ensiklopediya“ (1998—2007), predostavlennogo redaksiey „Qazaq ensiklopediyasi“ po litsenzii Creative Commons BY-SA 3.0 Unported.
Lachiram

**Lachiram (Brahmabhatt)** ismli yetti shoir hind tilida yozilgan asarlari esga olinadi. Ularda taniqli va mashhur 19-asrning Amodha yoki Ayodhyawale Lachiram hisoblanadi.

Lachiram 1898-yilda Samvat shahrida Shayxpuradagi ( Basti tumani) Paush Shukla 10-da tug'ilgan. Ota Paltan Brahmbhatt brahman edi. Qirol Amodha o'z ajdodlarini Ayodxiyadan Amodxaga olib kelgan edi. U bir necha kun Ayodiya qiroli Maxaraj Mansingx (mashhur shoir Dvijdev)ning uyida qoldi. 1904-yilda Lachiram Lamachkannura qishlog'i (Sultonpur tumani) adabiy shoir "Ish"dan o'qishga boradi. U yerda 5 yil o‘qib, uyiga qaytdi. Keyin u Ayedhyadhipati Raja Mansingh "Dwijdev" bilan uchrashdi. Unga "Kaviraj" unvonini berdi va ashramini ham ta'minladi. "Dwijdev" orqali Lachiram ko'plab shoir va fazilatli shohlar bilan aloqada bo'lib, ularning nomidan birin-ketin tuzgan. Basti qiroli Sheetlabaxsh Singx unga 500 bighadan iborat "Charathi" qishlog'ini berdi va uning qarorgohi uchun uy qurdi. Hozir ham bu yerda ularning avlodlari yashaydi. Shoir o'z homiy podshohlaridan mukofot sifatida ko'proq pul, kiyim-kechak, bezak va fillar, otlar va hokazolarni olgan.

Lachiram marosim an'analarining mohir shoiri ham hisoblanadi. Uning asarlarida rasa, zeb-ziynat, so‘z qudrati, sifat va instinkt namunalari bilan bir qatorda marosimlar va boshqalarning xususiyatlari ham har tomonlama ifodalangan. Klassik qarashlari uchun u asosan sanskritdagi " Kavyaprakash ", Bhanudattadagi " Rasamanjari ", Appayadixitning " Kuvalayananda " va hind tilida Bhikhari Das va Keshav va boshqalardan olingan.Tuzilishi eski bo'lsa ham, uning tabiiy she'riy iste'dodi zavqli manzaralarni tasvirlaydi, albatta.

Yaxshi shoir bo'lgan Basti shohi Sheetlabaxsh Singxdan ko'p er oldi. U Darbhanga, Purnia va boshqalar kabi ko'plab poytaxtlarda hurmatga sazovor bo'lgan. U Manasimashtak, Pratap Ratnakar, Prem Ratnakar (qirol Basti nomi bilan atalgan), Laxmishvar Ratnakar (Darbhanga qiroli nomi bilan atalgan), Ravneshvar Kalpataru (Gidxaur qiroli nomi bilan atalgan) kabi har bir hurmatli shoh nomiga biror narsa yozgan. Kamalanand Kalpataru (yaxshi hind shoiri va yozuvchisi bo'lgan Purniya qiroli sharafiga nomlangan) va boshqalar. U ko'plab rasalarda she'rlar yozgan.
Sergey Karitskiy

**Sergey Demyanovich Karitskiy** ( 22 oktyabr [ , Minsk viloyati, Mudrovka qishlog'i  - 1944 yil 20 sentyabr, Olxovets, Lublin vodiysi, Polsha ) - 2 - gvardiya Qizil Bayroq otliq polkining 4 -gvardiya otliq polkining qilich eskadronining komandiri. Ukraina SSR Xalq Komissarlari Kengashi nomidagi Xmelnitskiy diviziyasi 1-Ukraina fronti 38-armiyasining 1-gvardiya otliq korpusi, ma'muriy xizmat gvardiyasi katta leytenanti.

## Biografiya
Belaruslik dehqon oilasida tug'ilgan. 1938-yildan Voronej zootexnika institutini tugatgandan so'ng "Pervomayskiy" sovxozida ( Smolensk viloyatining Rudnyanskiy tumani ) chorvachilik bo'yicha katta mutaxassis bo'lib ishlagan.

1939yilda Qizil Armiya safiga chaqirilgan, Janubiy Ural harbiy okrugida xizmat qilgan.

1941-yil iyundan - Ulug 'Vatan urushi janglarida: Janubi-G'arbiy, Voronej va 1-Ukraina frontlarida. 1942-yilda KPSS(b) safiga qoʻshildi. Lutsk (2.2.1944), Brodi ( 17.7.1944 ), Przemisl (27.7.1944) shaharlarini ozod qilishda qatnashgan. U 4-gvardiya Qizil Bayroq otliq polkining ( 2-gvardiya otliq diviziyasi, 1-gvardiya otliq korpusi, 38-armiya, 1-Ukraina fronti) qilichbozlik eskadroniga qo'mondonlik qilgan.

1944-yil 19-20 sentyabrda Chexoslovakiya chegarasiga kirish uchun jangda uning otryadi birinchi bo'lib Polyani (Polshaning Duklya shahrining janubi-g'arbida) aholi punktiga bostirib kirdi, dushmanning ikkita akkumulyatorini, harbiy yuklari bo'lgan ettita transport vositasini qo'lga oldi. etmishdan ortiq fashistlarni yo'q qildi. Eskadron uch marta qoʻl jangi bilan shugʻullanib, oʻnta qarshi hujumni qaytardi va dushmanni uchirdi. 20 sentyabrdagi ushbu jangda S. D. Karitskiy vafot etdi; Olxovets qishlog'i yaqinidagi jang maydonida qoldi.

SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1945-yil 10 apreldagi farmoni bilan fashist bosqinchilariga qarshi kurash frontidagi qo‘mondonlikning jangovar topshiriqlarini namunali bajarganligi hamda gvardiyaning jasorati va qahramonligi uchun. Shu bilan birga, katta leytenant Sergey Demyanovich Karitskiy vafotidan keyin Sovet Ittifoqi Qahramoni unvoni bilan taqdirlandi.

SSSR Mudofaa Xalq Komissarligining shaxsiy tarkib uchun Bosh boshqarmasining 1944-yil 6 dekabrdagi 03898-son / pog buyrug'i bilan Qizil Armiya ro'yxatidan chiqarib tashlangan.

## Mukofotlar

* Sovet Ittifoqi Qahramoni "Oltin Yulduz" medali (10.4.1945, vafotidan keyin);
* Lenin ordeni (1945 yil 10 aprel, vafotidan keyin);
* Qizil Bayroq ordeni ;
* 2-darajali Vatan urushi ordeni ;
* Qizil yulduz ordeni ;
* medallar.

## Xotira

* Ismi S. D. Karitskiy Minskdagi ko'chalarda va Minsk viloyatining Ratomka qishlog'ida kiyiladi.
* Minskdagi Karitskiy ko‘chasida memorial lavha o‘rnatildi.
* Sergey Demyanovich Karitskiyning shaxsiy arxiv fondi (1913-1944) Belarusiya Ulug' Vatan urushi tarixi davlat muzeyida (2-bo'lim, 5-modda, 1944-1951) saqlanadi.

## Eslatmalar
Twice (albom)

***#Twice*** — Janubiy Koreyaning „Twice“ qizlar guruhining birinchi yapon albomi hisoblanadi. Bu guruhning yapon va koreys tillarida yozilgan birinchi beshta singlining toʻplamidir. Albom 2017-yil 28-iyunda „Warner Music Japan“ studiyasi tomonidan chiqarilgan.

Albom chiqqanidan keyin toʻrt kunda sotuvlar soni 100 000 tadan oshib ketgan va chiqarilgan birinchi haftada jami 136 157 ta nusxa sotilgan.

## Manbalar
Hindistonlik

Hindiston mamlakatining aholisi hindular deb ataladi. Hindiston ham Hindustan deb ataladi va shuning uchun hindularni hindustani deb ham atashadi.

Yana boshqa manbaalarda hind xalqi bhartiy deb yuritilsa, yana boshqa asarda hindiston Bharat nomi bilan kelgan.

* **Hind shaxsiyati**
* **[[Hindiston madaniyati|Hind an'anasi]]**
* **Hind taomlari**
* **Hind libosi**
* **[[भारतीय उद्योग|Hindiston sanoati]]**
* **[[Hindiston iqtisodiyoti]]**
* **Hind musiqa**
* **Hindiston shahri**
* **[[Dharmik dinlar|Hind dini]]**
Marie Eggeling

**Mari Eggeling** - nemis kumush medali sohibi, jahon chempioni.   U 2022-yilda Vrotslavda o‘tkazilgan “Ayollar juftligi” musobaqasida ikkinchi o‘rinni egallagan.

## Koʻprik yutuqlari

### Gʻalaba qozondi

* World Bridge Series Ayollar juftliklari (1) 2022 

## Manbalar

## Havolalar
Russia's Protectorates in Central Asia

„**Russias Protectorates in Central Asia: Bukhara and Khiva, 1865-1924**“ () — amerikalik tarixchi Seymour Becker qalamiga mansub kitob. Kitobda Rossiya imperiyasining Markaziy Osiyodagi ikki protektorati — Buxoro amirligi va Xiva xonligining 1865–1924-yillar orasidagi tarixi haqida hikoya qilinadi. „Russias Protectorates in Central Asia“ Rossiyaning ushbu xonliklar bilan munosabatlariga bagʻishlangan ingliz tilidagi ilk asardir.

Kitob ilk marotaba 1968-yil Harvard universiteti nashriyotida chop etilgan. „Russias Protectorates in Central Asia“ universitetning „Rossiya tadqiqot markazi izlanishlari“ () turkumi doirasida chop etilgan 54-kitobdir. Kitob 2004-yil „RoutledgeCurzon“ britan nashriyotida qayta nashr qilingan. 2009-yil ayni nashriyotda qaytadan chop etilgan. Yangi nashr uchun yangi muqaddima yozilgan. Shuningdek, kitobdagi ayrim xatoliklar tuzatilgan hamda ilk nashr eʼlon qilinganidan keyin chop etilgan tadqiqotlar haqida qisqacha maʼlumot qoʻshilgan.

Yale universiteti xodimi Firuz Kazemzadeh 1968-yil yozgan taqrizida kitobni „Buxoro va Xiva protektoratlari zabt etilganidan 1924-yilgacha boʻlgan [davr] haqidagi mukammal, yaxshi hujjatlashtirilgan ish“ oʻlaroq baholagan.

## Manbalar

## Havolalar
* „Russias Protectorates in Central Asia“ Routledge saytida
Luftkurort

**Luftkurort**, so'zma-so'z "havo kurorti" degan ma'noni anglatadi, Avstriya, Shveysariya va Germaniyadagi iqlimi va havo sifati  sog’liqning tiklanishi uchun foydali deb hisoblangan sog'lomlashtirish kurortlari bo'lgan shahar yoki shaharlarga berilgan nom. Havoning sifati standartlarini ta'minlash uchun sinovlar keng ravishda takrorlanadi. Ushbu ta’rifga ega bo'lganmunitsipalitet u yerda tunab qolgan barcha mehmonlar uchun kurort solig'ini olinishi mumkin

## Yana qarang

* Tabiat terapiyasi
* Sanatoriy (kurort)
* Tepalik stantsiyasi

## Manbalar
Amerika va Liviya munosabatlari

**Amerika va Liviya munosabatlari** — Amerika Qoʻshma Shtatlari va Liviya orasidagi ikki tomonlama diplomatik munosabatlar.

## Tarixi
Qoʻshma Shtatlar 1951-yilda Liviya bilan diplomatik munosabatlar oʻrnatgan. 1969-yilda Liviya harbiylari qirolni agʻdargan va isyonchilar yetakchisi Muammar Qaddafiy davlat rahbari boʻlgan. 2011-yilda Muammar Qaddafiy oʻz diktaturasiga qarshi qoʻzgʻolonni shafqatsizlarcha bostirishga urindi. BMT Xavfsizlik Kengashi rezolyutsiyasi homiyligida AQSh, Britaniya va Fransiya tinch aholini himoya qilish uchun Liviya hukumatiga qarshi harbiy harakatlar boshladi. Muammar Qaddafiy mojaro paytida oʻldirilgan.

2012-yil 11-sentabrda qurolli ekstremistlar Bingʻozidagi AQSh hukumati ob’yektlariga hujum qilib, to‘rt nafar AQSh fuqarosini, jumladan, elchi Kristofer Stivensni o‘ldirgan. Shunga qaramay, AQShning yuqori darajadagi rasmiylari Liviyada demokratik hukumatni qoʻllab-quvvatlashini yana bir bor tasdiqladi.

## Tijorati
Neft daromadlari Liviya daromadining asosiy manbai hisoblanadi. 2011-yilda Muammar Qaddafiy tinch aholiga nisbatan zo‘ravonlik qo‘llagani uchun AQSh unga qarshi sanksiyalar kiritgan edi. AQSh va BMT sanksiyalarining aksariyati Liviya yangi hukumati iltimosiga ko‘ra olib tashlandi. Shundan soʻng, koʻplab Amerika kompaniyalari, xususan, neft sektori Liviyada oʻz faoliyatini qayta boshladi. Amerika Qoʻshma Shtatlari ham uzoq tanaffusdan soʻng iqtisodiy aloqalarni qayta tiklash doirasida Liviya bilan savdo va sarmoya shartnomasini imzoladi.

## Manbalar
http://www.state.gov/r/pa/ei/bgn/5425.htm
Smurfette

**Smurfette** (fransuzcha: **La Schtroumpfette**) — *[[The Smurfs]]* komikslaridagi bosh qahramonlardan biri.

## Manbalar
Ute Remus

**Ute Remus** (1941 yilda tug'ilgan) - nemis aktrisasi, radio o'rganuvchisi , boshlovchi va muharrir va  yozuvchi.

## Kitoblar

* 2004 yil: *Schwänin yoki Ozean sollst sollst je du sollst du Schwänin.* *Lou Straus-Ernstga hurmat ko'rsating* ("Okeandagi oqqush bo'lasizmi? Luise Shtraus-Ernstga aytilgan she'r "),
* 2013: *Bloß nicht auf Sand bauen*, avtobiografik roman
* 2014 yil: *Mit dem Buch im Gepäck*

## Mukofotlar

* 1976 yil: Yosh teleradiokompaniyalar uchun Kurt Magnus mukofoti
* 1989: "Alltagskonflikte - Mit so einem gehst Du? Deutsch-türkische Liebe" maxsus dasturi uchun Civis Media mukofoti

## Eslatmalar

## Manbalar

## Havolalar

* 
* Ute Remus, a  Cologne Women's History Association wiki article