Gregory House

**Gregory House** () — amerikalik tibbiy drama seriali "Doctor House"'ning bosh qahramoni. David Shore tomonidan yaratilgan va ingliz aktyori Hugh Laurie tomonidan ijro etilgan bu obraz, Nyu-Jersi shtatida joylashgan xayoliy Princeton-Plainsboro shifoxonasida diagnostika boʻlimi boshligʻi sifatida faoliyat yuritadi.. 

House xarakteri mizantrop, sinizm, egoist, kinoyachi, o‘zini sevuvchi va qaysar telba daho sifatida tasvirlanadi.. Uning noodatiy diagnostika yondashuvlari, radikal davolash usullari va har narsani mantiq bilan tushuntirishga intilishi ko‘pincha hamkasblari bilan ziddiyatlarga olib keladi.. House odatda bemorlarga nisbatan hamdardlik ko‘rsatmaydi, bu esa unga patologik jumboqlarni hal qilish uchun vaqt beradi. Uning obrazini yaratishda ijodkor qisman Sherlock Holmesdan ilhomlangan. 

Serialning bir qismi House'ning bir necha yil oldin olingan oyoq jarohati tufayli og‘riqni boshqarish uchun vicodin dorisini muntazam qabul qilishiga qaratilgan. Uning bu qaramligi Xolmsning kokain va boshqa dorilarga bo‘lgan odatiga juda yaqin..

House obrazi umuman ijobiy baholangan va bir nechta „eng yaxshi“ ro‘yxatlarga kiritilgan. *[[The Washington Post]]* gazetasi muxbiri Tom Shales uni „So‘nggi yillarda televideniyeda paydo bo‘lgan eng ta’sirli qahramon“, deb atagan. 

Hugh Laurie ushbu roli uchun turli mukofotlarga sazovor bo‘lgan, jumladan, ikki marta "Eng yaxshi aktyor" uchun Oltin globus mukofoti, Screen Actors Guild Awards, Satellite Awards mukofoti va olti marta Primetime Emmy mukofotiga nomzod bo‘lgan.

## Qahramonning bosib o‘tgan hayoti
Gregory John va Blythe Houselar oilasida 1959-yilning 11-iyun (baʼzi manbalarda 15-may) sanasida tugʻilgan. Uning onasi Blythe House, otasi esa AQSh dengiz piyodalari korpusida xizmat qilgan Jon House edi. Shu boisdan, Houselar oilasi tez-tez yashash joyini oʻzgartirib turgan. 

Gregoryning oʻsha paytlarda til oʻrganishga qiziqishi yuqori boʻlgan hamda xitoy, yunon, yapon, portugal, ispan, hind va yahudiy tillarini oʻrgangan, ushbu tiillardagi suhbatlarni bemalol tushungan. 

Otasi Misrda ham xizmat qilgan. House bu yerda arxeologiya va xazina izlashga qiziqib qoladi. Bu qiziqish esa balogʻat yoshiga qadar xazinalarni qidirishni oʻz hobbisiga aylantirishiga sabab boʻladi. Yaponiyada yashagan paytlari 14 yoshli doʻsti bilan qoyaga chiqishgan kundan keyin oʻz kasbini topadi. Oʻsha yerda hech bir shifokor hal qila olmagan ishlarni uddalaydigan *burakuminlar tabibining* hurmatiga sazovor boʻladi. Filippinda ham bir muncha vaqt yashagan. U yerda tish davolash ishi bilan mashgʻul boʻlgan.

House onasini yaxshi koʻradi, biroq otasini koʻrgani koʻzi yoʻq. Otasini „aqldan ozgan kompas“, deb ataydi va doimo ota-onasidan qochishga harakat qiladi. Biroq, bu hikoyalarga qaramasdan, House „One Day, One Room“ epizodida ota-onasi uni qattiqqoʻl, zoʻravon — topib olgan jazosi faqat kaltaklash boʻlgan buvisi bilan qoldirib ketganligi haqida gapirib beradi. Biroq, keyingi epizodlardan birida otasi uni doimiy haqoratlaganiga iqror boʻladi. 

House yoshligida otasining biologik otasi emasligiga shubha qilgan. Uning so‘zlariga ko‘ra, onasi va otasi turmush qurganidan keyin birinchi farzandlari bo‘lishi uchun uzoq vaqt kutishgan, bu esa House'ni onasi boshqa erkak bilan munosabatda bo‘lgan bo‘lishi mumkin, deb o‘ylashga undagan. Uning bu shubhalari onasining to‘y suratidagi mehmonlardan biri bilan o‘zining tashqi o‘xshashligini payqagach, yanada kuchaygan.. 

„Birthmarks“ epizodida House DNK testiga analiz topshirgandan keyin John haqiqatan uning biologik otasi emasligini aniqlaydi. „Love is Blind“ epizodida esa ikkinchi DNK testi javobi ortidan House oʻzining biologik otasi deb hisoblagan Tomas Bell ham uning otasi emasligi ochiqlanadi. Uning haqiqiy otasi kimligi nomaʼlumligicha qolgan.

House o‘smirlik davrida o‘zining intellektual qobiliyatlarini namoyon eta boshlagan. U 14 yoshida kollejga kirish imtihonlarini topshirgan va yuqori ball olgan. Uning IQ darajasi 190 ga teng deb taxmin qilinadi.

House dastlab, Johns Hopkins universitetida fizika yoʻnalishi boʻyicha bakalavriatni tamomlagan. Tibbiyot sohasiga toʻliq kirishishidan avval fizika boʻyicha qora materiya tadqiqoti mavzusida doktorlik ishi yoqlashni oʻylaydi. House Johns Hopkins tibbiyot maktabini aʼlo baholarga bitirgan. Mayo klinikasida raqobatbardosh amaliyotchi boʻlgan. 

Biroq kursdoshi Philipp Weber u firibgarlik qilayotgani haqida rahbariyatni ogohlantirgach, Hopkinsdan haydalgan va amaliyotni nihoyasiga yetkazolmagan. Haydalishi boʻyicha appelyatsiya bergan kezlari, Michigan universiteti tibbiyot fakultetiga oʻqishga kiradi va kitob doʻkonida ishlay boshlaydi. U yerda oʻzining boʻlajak boshligʻi va sobiq muhabbatlaridan biri boʻlgan Lisa Cuddy bilan tanishib qoladi. Keyinchalik, House Cuddy bilan ishqiy munosabatga boʻladi. Cuddy yillar oʻtib, House talabaligidayoq, allaqachon diagnostika sohasining „afsona“siga aylanganini taʼkidlaydi. Apellyatsiyasi qondirilmaydi. Unga Hopkinsga qayta kirishga ruxsat berilmaydi. House Yangi Orleanda boʻlib oʻtgan tibbiy anjuman paytida oʻzining eng yaqin doʻsti doktor James Wilson bilan ilk marotaba koʻrishib qoladi. Oʻsha paytda birinchi xotini bilan ajrashayotgan Wilson haddan tashqari gʻazablanib, bar oynasini sindirib tashlaydi, buning ortidan esa jukeboxda oʻyin oʻynayotgan erkak va Wilson oʻrtasida janjal boshlanadi. Anjumandan zerikkanligi va „biror kishi bilan ulfatchilik qilish“ niyati borligi sababli House zararni qoplaydi, Wilsonning nomini oqlash uchun advokat yollaydi (biroq, advokat buni eplolmaydi). Shu voqea ortidan ularning doʻstlik munosabatlarini boshlanadi. House serial davomida oʻzini bir necha bor yuqumli kasalliklar va nefrologiya boʻyicha ikki tomonlama ixtisoslikka ega, kengash tomonidan tasdiqlangan diagnostika shifokori sifatida namoyon etadi.

House oʻzining sobiq muhabbatlaridan biri advokat Stacy Warner bilan „Lawyers vs. Doctors“ peyntbol oʻyini paytida tanishib qoladi va u bilan jiddiy munosabat quradi. Munosabalar boshlanganidan besh yil oʻtib, House golf oʻyini paytida uch kun avval shifokorlar tomonidan notoʻgʻri tashxis qoʻyilganligi sababli oʻng oyogʻida infarktni boshdan kechirdi. Oxir-oqibat Housega oyoq infarkti tashxis qoʻyiladi. Uning sonidagi anevrizma ivib qolgan, bu esa infarktga — tizzasidan yuqoridagi 4 ta asosiy son mushaklari nekroz boʻlishiga sabab boʻlgan. House oyogʻining qolgan qismidagi qon aylanish jarayonini tiklash uchun zararlangan mushaklarining qon aylanish tizimizdagi ishtirokini toʻxtatishga qaror qiladi. Bu esa unda organ yetishmovchiligi va yurakning toʻxtab qolish xavfini tugʻdirar edi. U amputatsiya — oyogʻini kesib tashlashlariga ruxsat bermaydi. Aksincha, oyogʻini saqlab qolish uchun operatsiyadan keyingi chidab boʻlmas ogʻriqlarga chidashni afzal koʻradi. Ogʻriqni pasaytirish uchun qilingan kimyoterapiya natijasida House komaga tushib qoladi. Uni davolayotgan shifokor Cuddy va tibbiy vakili (bemor komadaligida uning nomidan qaror qabul qiladigan ishonchli odam) Stacy Housening qaroriga qarshi borishmoqchi boʻlib, oʻlik mushaklarni olib tashlash maqsadida oʻrtacha xavfsizlikdagi amputatsiya — jarrohlik amaliyoti oʻtkazishga qaror qilishadi. Bu amaliyot uni butun umrga choʻloq boʻlib qolishga, biroq ogʻriqni nisbatan biroz kamayishiga sababchi boʻladi.

House Stacyni bu qarori uchun kechira olmaydi. Sababi House oyogʻi choʻloq boʻlib qolishini xohlamagandi, shu boisdan Stacy uni tashlab ketadi. House sonidagi surunkali ogʻriqdan aziyat cheka boshlaydi. Yurishga yordam berish uchun hassaga suyanishga majbur boʻladi. Biroq, House hassasidan oʻzini himoyalash, pardalarni chetga surish, lift eshiklarini toʻxtatish, eshiklarni taqillatish kabi yumushlarda faol foydalanadi. Ogʻriqni yengillashtirish uchun tez-tez har xil dozada vikodin qabul qilib yuradi. Housega narkomaniya va psixotik buzilish tashxisi qoʻyilganidan soʻng, psixiatr yordami bilan qaramligini qisqa vaqt ichida yoʻqotadi. Stacy serialning 1-mavsumda ilk bor koʻrinish berganida, Mark Warner ismli oʻrta maktabda konsul boʻlib ishlovchi aravachada harakatlanadigan erkak bilan turmush qurgan boʻladi. Stacy va House ikkinchi mavsum davomida qisqa vaqt uchrashib yurishgan boʻlsa-da, House oxir-oqibat Stacyga erining oldiga qaytishi kerakligini aytadi va uning qalbini vayron qiladi. Ikkinchi mavsumning soʻngi qismi — „No Reason“ epizodida, Housening sobiq bemorlari biri boʻlgan ayolning eri xotini oʻz joniga qasd qilgani uchun Houseni otib qoʻyadi.

House uchinchi faslning boshida oʻqdan qolgan jarohatlarini ketamin muolajasini bilan davolaydi. Bu bilan esa yurish va yugurish qobiliyatini vaqtinchaga tiklaydi. Ammo, oyogʻidagi surunkali ogʻriq hissi pasaymaydi, aksincha kundan kunga oʻsib boradi. Ogʻriq yana azob berayotganidan tushkunlikka tushgan House yana ogʻriq qoldiruvchi dorilarni qabul qila, hassa bilan harakatlana boshlaydi. Shifokorlar uning hassa va dorilarni qayta ishlatish undagi psixologik moyillik bilan bogʻliq deya taxmin qilishadi.

Yettinchi mavsumda, House o‘sha vaqtda sevgilisi bo‘lgan Cuddy o‘limga yaqin holatga tushganida, uni yo‘qotishdan qo‘rqqani sababli yana Vicodin iste'mol qilishga qaytadi. Yettinchi mavsum oxirida esa, House foydalanayotgan tajriba dori laboratoriya kalamushlarida o‘limga olib keluvchi saraton o‘simtalari paydo bo‘lishiga sabab bo‘lganini bilib qoladi. U oyoqlarini tomografiyadan o‘tkazadi va teri yuzasiga yaqin joylashgan uchta o‘simta aniqlaydi. Uyga qaytgach, vannaxonani tozalab, o‘z vannasida o‘simtalarni olib tashlash uchun o‘ziga operatsiya qilishga urinadi .

Sakkizinchi mavsumda esa, House Cuddy’ning uyiga mashinasi bilan urilib kirgani uchun qamoqqa tushadi. Bu holat yettinchi mavsum final qismida ko‘rsatilgan edi. Qamoqda u Vicodinga bo‘lgan ehtiyoji zaiflik ekanligini tushunadi, chunki bir mahbus House’ni Vicodinning yigirma tabletkasini o‘g‘irlashga yoki o‘ldirilishga majbur qiladi. Sakkizinchi mavsum davomida House’ning Vicodinni terapevtik maqsadda qo‘llashi tobora odatiy holga aylanadi, bu esa beshinchi mavsumdan oldingi davridagi qaramlikka o‘xshaydi.

So‘nggi mavsumning birinchi qismi qamoqda bo‘lgan House tibbiyotdan boshqa yo‘nalishda qanday yo‘lni tanlashini o‘rganishga bag‘ishlangan . U fizikani boshqa iste’dodi ekanligini ochib beradi. "Body & Soul" (Tana va Ruh) epizodida esa, uning o‘sha paytdagi rafiqasi Dominika Petrova kitoblari orasida zarralar fizikasi haqidagi kitobni eslab o‘tadi. 

Serial finalida House o‘z o‘limini soxtalashtiradi, bu orqali tibbiyot bilan shug‘ullanish imkoniyatidan voz kechadi. Buni u Wilson bilan qolgan besh oyini birga o‘tkazish uchun qiladi, chunki Wilson saraton bilan kurashmoqda. House MRI apparatini yo‘q qilgani va Eric Foreman’ni haqorat qilgani sababli shifoxonaning kanalizatsiya tizimini buzib yuborgani uchun yana qamoqqa tushishdan qochishni istaydi. Serial House va Wilson’ning mototsikllarda qishloq yo‘llari bo‘ylab ketayotgani bilan yakunlanadi, bu orada esa Dr. Chase House bo‘limini boshqarishni o‘z zimmasiga oladi. 

## Shaxsiyati
House ko‘pincha o‘zining o‘tkir aqli va keskin hazil-mutoyibasi bilan ajralib turadi, odamlarning zaif tomonlarini topib, ulardan kinoya bilan kulishni yoqtiradi.  House insonlarning shaxsiyati, tashqi ko‘rinishi va xatti-harakatlaridan ularning niyatlari va o‘tmishlarini aniq tahlil qilib chiqara oladi.  Uning do‘sti va hamkasbi Wilsonning aytishicha, boshqa shifokorlar "Masihiy kompleksi"ga ega (ular dunyoni "qutqarish"ni o‘z oldiga maqsad qiladilar), ammo House "Rubik kub kompleksi"ga ega (ya’ni u "masalani yechish"ga muhtoj). 

House odatda bemorlarni ko‘rishdan oldin imkon qadar ko‘proq vaqt kutadi. Ammo, u bemorlar bilan uchrashganida, noodatiy va o‘zgacha munosabat ko‘rsatadi va odatiy bo‘lmagan davolash usullaridan foydalanadi. Ammo u bemorlarga e’tibor bermayotganday tuyulgan bo‘lsa-da, tez va aniq tashxislari bilan ularni hayratda qoldiradi. Ushbu mahorat bir sahnada namoyon bo‘lganki, unda House kasalxona klinikasidagi kutish zalida to‘lib ketgan bemorlarning barchasiga bir daqiqadan sal ko‘proq vaqt ichida tashxis qo‘yib chiqadi.

House bemorlarini kamdan-kam ziyorat qilsa-da, u amaliy tibbiyot ko‘nikmalaridan juda yaxshi foydalanishga qodir ekanligini ko‘rsatadi. Masalan, ba’zida jarrohlik amaliyotlarida ishtirok etib, yoki bemor yurak xurujiga uchraganida darhol to‘g‘ri chora ko‘rib harakat qiladi.  

Laurie House xarakterini "zamonaviy hayotning odatiy odoblariga bo‘ysunishni rad etuvchi" va bemorlarini davolash jarayonida noodatiy tashxislar topishni kutuvchi shaxs sifatida tasvirlaydi. Uning shaxsiyatining ko‘plab jihatlari shifokordan kutiladigan xatti-harakatlarga mutlaqo ziddir. Serialning ijrochi prodyuseri Katie Jacobs House'ni doimiy tarzda o‘zini baxtsiz hayotga moslashtirgan statik xarakter deb hisoblaydi. Jacobsning fikriga ko‘ra, Dr. Wilson, House’ning yagona do‘sti, va House ikkalasi ham yetuk munosabatlardan qochadi, bu esa ularni bir-biriga yaqinlashtiradi. Leonardning aytishicha, Dr. Wilson House bilan do‘stlikni ixtiyoriy ravishda davom ettiradigan kam sonli insonlardan biri, chunki u House’ni ochiqchasiga tanqid qilish erkinligiga ega. 

House ochiqchasiga pornografiya haqida gapiradi va unga ishoralar qiladi  . "Lines in the Sand" epizodida u klinika bemorining voyaga yetmagan qizi bilan noz qilishni qaytaradi . U muntazam ravishda fohishalarning xizmatidan foydalanadi, va bu haqida uning sobiq diagnostik jamoasi a’zosi, ilgari unga ko‘ngil qo‘ygan Dr. Allison Cameron ham biladi. Bundan tashqari, House qimor o‘ynashni yaxshi ko‘radi va tez-tez garovlar tikadi. 

U jazz musiqasini tinglashni yoqtiradi, pianino chaladi (Hugh Laurie kabi) va vintage elektr gitaralarga qiziqadi. House ko‘pincha gitarachi va qo‘shiq muallifi Eric Clapton hamda bastakor Giacomo Puccini o‘zining eng katta musiqiy ilhom manbai sifatida e’tirof etadi, bu jihatlari Hugh Laurie’ga o‘xshashdir.

U qo‘lga qulay o‘yin qurilmalariga qiziqadi, jumladan, ikkita Sony PSP va uchta Nintendo qurilmasiga (ikkita Game Boy va bitta DS) ega. House do‘sti Wilson bilan birga monster-truck musobaqalariga borishni yoqtiradi va *[[General Hospital]]* hamda xayoliy *Prescription Passion* kabi seriallarni, shuningdek, *[[Judge Judy]]* shousini tomosha qiladi. House *[[Philadelphia Phillies]]* beysbol va *[[Philadelphia Flyers]]* xokkey jamoalarining muxlisi hisoblanadi.

House mototsikllarni yaxshi ko‘radi va Honda CBR1000RR Repsol Edition mototsiklini boshqaradi, uning davlat raqami *Y91*. Bu mototsikl "Swan Song", "Help Me", "Deception" va "Post Mortem" epizodlarida ko‘rsatilgan. Shu bilan birga, u ba’zan Dodge Dynasty sedan avtomobilida yuradi.

House ateist. U din bilan bog‘liq har qanday e’tiqodni mantiqsiz deb hisoblab, bunday e’tiqodlarni ifoda etadigan hamkasblar va bemorlarni ochiqchasiga va tinimsiz masxara qiladi. U hayotdan keyingi hayotga ishonmaydi, chunki uning fikricha, hayot "faqat bir sinov" emas deb ishonish yaxshiroqdir.  Biroq, to‘rtinchi mavsumning "97 Seconds" epizodida, u hayotdan keyingi hayotning mumkinligi bilan qiziqib, uni o‘rganish uchun o‘zini elektr toki bilan uradi. Natijadan qoniqmaydi va hayotdan keyingi hayotning mavjudligini inkor etadi.  Bu holat, shuningdek, House’ning haqiqatni topish maqsadida o‘ziga tajriba o‘tkazishga va xavfli tibbiy jarayonlarga beriluvchanligini ko‘rsatadi.

House ko‘pincha ***"Hamma yolg‘on gapiradi"*** deb aytadi, ammo bir marta bu gapni aytganda ham hazil tariqasida yolg‘on gapirayotganini ta’kidlagan.  

House kuchli noodatiy xarakterga ega va boshqalarning u haqidagi fikrlariga kamdan-kam e’tibor beradi.  Serial davomida u rahbarlik lavozimlaridagi shaxslarga nisbatan kinoyali mensimaslikni ko‘rsatib keladi. House o‘z tashqi ko‘rinishiga deyarli doim beparvo munosabatda bo‘ladi. U soqolini oldirmaydi, eskirgan jinsi shimlar, g‘ijimlangan ko‘ylaklar va ustidan maydalangan futbolkalar, hamda krossovkalar kiyadi. U bemorlar uni shifokor sifatida tanimasligi uchun odatdagi oq xalatni kiyishdan qochadi va uning o‘rniga eski ko‘ylagi yoki kamroq hollarda mototsikl kurtkasini kiyishni afzal ko‘radi.   

## Adabiyotlar
* 
* 
* 

## Manbalar

## Havolalar
*  TV IVda
* Doktor House uchun Sherlock Holmesdan andoza olingan  (inglizcha)