2018-yilgi Copa Libertadores finali

**2018-yilgi Libertadores Kubogi finali** 2018-yilgi Kopa Libertadores kubogi gʻoliblarini aniqlaydigan ikki oʻyinli final boʻlib, 59-marotaba boʻlib oʻtgan Janubiy Amerikaning eng yirik klublar oʻrtasidagi CONMEBOL xalqaro futbol turniri hisoblanadi.

Javob oʻyini dastlab River Plate tomonidan 2018-yil 24-noyabr kuni Argentinaning Buenos-Ayres shahridagi Estadio Monumental Antonio Vespucio Liberti stadionida boʻlib oʻtishi kerak edi. Biroq, oʻyindan oldin „Boca Juniors“ avtobusiga qilingan hujum natijasida xavfsizlik nuqtai nazaridan javob oʻyin Argentina va Janubiy Amerika hududidan boshqa joyga koʻchirildi, keyinchalik oʻyin maydoni Ispaniyaning Madrid shahridagi „Santiago Bernabeu“ stadioni ekanligi tasdiqlandi. Bu birinchi marta Libertadores kubogi finalining ikkinchi oʻyini Janubiy Amerikadan tashqarida, birinchi final esa Amerikadan tashqarida oʻtkazilishi edi.

„River Plate“ finalda umumiy hisobda 5:3 hisobida gʻalaba qozonib, toʻrtinchi marta Libertadores kubogida gʻalaba qozondi. Gʻolib sifatida ular 2018-yilda Birlashgan Arab Amirliklarida boʻlib oʻtadigan Klublar oʻrtasidagi Jahon chempionatida CONMEBOL vakili sifatida ishtirok etib, yarim finalga yoʻl oldilar. Ular, shuningdek, 2019-yilgi Recopa Sudamericana musobaqasida 2018-yilgi Copa Sudamericana gʻoliblariga qarshi oʻynash huquqini qoʻlga kiritdilar. River Plate ham avtomatik tarzda Libertadores kubogi-2019 guruh bosqichiga yoʻllanma oldi.

Boca va River oʻrtasidagi kuchli raqobat tufayli oʻyin „**Superfinal**“ va „barcha Finallarni yakunlovchi final“ deb nomlandi. Matbuot buni „Argentina futboli tarixidagi eng muhim final“ deb atadi. Reuters muxbiri Richard Martinning soʻzlariga koʻra, River klubining gʻalabasi „ularga koʻp yillar davomida qoʻshnilari ustidan maqtanish huquqini kafolatlaydi“.

## Jamoalar

Braziliya jamoalari 2005—2006-yilgi finallarda toʻqnash kelganidan soʻng uchinchi marta bir mamlakatning ikki jamoasi finalda oʻzaro toʻqnash keldi. Bu Libertadores kubogining birinchi argentinalik finali, shuningdek, bir shaharning ikki jamoasi ishtirok etgan birinchi final edi. 2018-yilgi final birinchi marta Superklasiko uchun Libertadores kubogi finalida (yoki xalqaro musobaqaning istalgan finalida) va 1976-yilgi Milliy chempionat finali va 2017-yildan soʻng uchinchi marta bu ikki klub Argentina Superkubogi finalida toʻqnash kelgan.

Ularning Libertadores kubogidagi eng soʻnggi uchrashuvi 2015-yilda 1/8 finalda boʻlib oʻtgan edi, bunda „Boca Juniors“ diskvalifikatsiya qilingan va „River Plate“ futbolchilariga „Boca Juniors“ muxlislari tomonidan murch gazi bilan hujum uyushtirilgan.

## Uchrashuv boʻlib oʻtgan joylar

## Finalga yoʻllanma

## Oʻtkazilish shakli
Final oʻyini uy-safar ikki oʻyinli oʻyinda oʻtkazilishi rejalashtirilgan edi, ikkinchi oʻyinni yuqori oʻrindagi jamoa (River Plate) oʻtkazdi. Mehmonda gol urish qoidasi qoʻllanilmadi va agar javob oʻyinidan keyin umumiy hisob teng boʻlsa, qoʻshimcha vaqt oʻynalardi. Agar qoʻshimcha vaqtdan keyin ham umumiy hisob teng boʻlsa, gʻolibni aniqlash uchun penaltilar seriyasidan foydalanilgan boʻlardi. Agar qoʻshimcha vaqt oʻynalganida, toʻrtinchi almashtirishga ruxsat berilgan boʻlardi.

## Oʻtkazilgan oʻyinlar

#### Xulosa
Finalning birinchi oʻyini dastlab 7-noyabrga, javob oʻyini 2018-yilning 28-noyabriga (ikkalasi ham chorshanba kuni) oʻtkazilishi rejalashtirilgan edi. Biroq, finalchilar maʼlum boʻlgach, CONMEBOL sanalarni oʻzgartirdi, birinchi oʻyin (Boca Juniors mezbonlik qiladi, quyi pogʻonada) 10-noyabrda va ikkinchi oʻyin (River Plate mezbonlik qiladi) 24-noyabrda (har ikki shanba kuni), mahalliy vaqt bilan soat 16:00 da. Argentina futbol assotsiatsiyasi sanani oʻzgartirishga qarshi chiqdi. Muhokamalardan soʻng final mahalliy vaqt bilan 17:00 ga koʻchirildi. Birinchi oʻyin boshlanishiga ikki soatdan kamroq vaqt qolganda, Boca Juniors klubining „Estadio Alberto J. Armando“dagi maydoni mahalliy suv toshqinlari tufayli suv bosganligi sababli qoldirildi. Uchrashuv ertasiga, 11-noyabrga koʻchirildi, boshlanish vaqti mahalliy vaqt bilan 16:00 ga koʻchirildi. Oʻyinning 34-daqiqasigacha gol oʻtkazilmadi, Ramon Abila Boca klubini oldinga olib chiqdi, 90 soniyadan soʻng Lukas Pratto hisobni tenglashtirdi. Shundan soʻng Dario Benedetto „Boca“ klubining ustunligini tikladi va tanaffusda hisobni 2:1 koʻrinishiga keltirdi. Biroq, 61-daqiqada Karlos Izquierdoz „River Plate“ darvozasini ishgʻol qilganidan keyin oʻyin 2:2 hisobida yakunlandi.

#### Tafsilotlar

### Tartibsizlik va joyni oʻzgartirish

24-noyabr kuni finalning javob uchrashuvi oldidan „River Plate“ stadioni „Estadio Monumental Antonio Vespucio Liberti“ga ketayotgan Boca Juniors jamoasi avtobusiga hujum uyushtirildi. Avtobusni oʻrab turgan olomondan otilgan snaryadlar urib, avtobusning bir nechta oynalari singan va bu avtobusga qalampir gazi tushishiga imkon bergan. Oʻyin mahalliy vaqt bilan soat 18:00 ga bir soatga kechiktirilgan shisha va qalampir gazi sinishi natijasida avtobusda boʻlgan bir nechta oʻyinchilar jarohat oldi. Keyinroq start mahalliy vaqt bilan 18:20 ga va yana 19:15 ga koʻchirildi va yana bir bor 19:30 ga qoldirildi. Kechikishlar ortidan oʻyin ertasiga, 25-noyabr, xuddi shu start bilan, mahalliy vaqt bilan soat 17:00ga koʻchirildi. „Boca Juniors“ va „River Plate“ klublarining sobiq hujumchisi Gabriel Batistuta hujumlarni „sharmandali“ deb atadi.

25-noyabr kuni, boshqa muddatga qoʻyilgan javob oʻyini oldidan „Boca Juniors“ oʻyin teng sharoitlarda oʻtishi uchun uni boshqa muddatga qoldirishni soʻradi, ammo hujumdan keyin bu bajarilmadi. Teng shartlar kafolatlanmagani uchun CONMEBOL uchrashuvni yana bir bor qoldirdi. 27-noyabr kuni CONMEBOL javob uchrashuvi xavfsizlik nuqtai nazaridan Argentina tashqarisida oʻtkazilishini tasdiqladi, oʻyin 8 yoki 9-dekabrda boʻlib oʻtadi. Shundan soʻng, 29-noyabr kuni CONMEBOL oʻyin Ispaniyaning Madrid shahridagi Santyago Bernabeuda 9-dekabr kuni mahalliy vaqt bilan 20:30 da boʻlib oʻtishini tasdiqladi.

Xavfsizlik nuqtai nazaridan, birinchi oʻyin oldidan ikkala klub ham bir ovozdan mehmondagi muxlislarni har ikkala oʻyinga tashrif buyurishni taqiqlashga kelishib oldi. Biroq, CONMEBOLning ikkinchi oʻyinni Madridga oʻtkazish qaroridan soʻng, bu rejalar oʻzgartirildi va har bir klubga 5000 ta chipta ajratildi. Bundan tashqari, River Plate avtobus hujumi uchun tanbeh berildi, 400 000 dollar jarimaga tortildi va Estadio Monumentalda yopiq eshiklar ortida ikkita oʻyin oʻtkazishga buyruq berildi. „Real Madrid“ har bir jamoa muxlislariga 25 000 ta chipta sotdi, chunki Ispaniyada 250 000 dan ortiq argentinaliklar yashaydi va ishlaydi, shu jumladan oʻsha paytdagi „Real Madrid“ bosh murabbiyi, „River Plate“ning sobiq yarim himoyachisi Santyago Solari. „Real“ ham abonement egalariga chipta sotishga rozi boʻldi, ular tezda sotildi. Ikkinchi oʻyin uchun xavfsizlik mas’uliyati CONMEBOLga emas, Ispaniya futbol federatsiyasiga topshirildi, bosh vazir Pedro Sanches esa „tadbir xavfsizligini taʼminlash uchun zarur boʻlgan joylashtirish“ rejalari allaqachon amalga oshirilayotganini taʼkidladi.

Biroq, oʻyinni Madridga koʻchirish qaroridan soʻng, har ikki klub tomonidan qoʻshimcha xavotirlar paydo boʻldi. „River Plate“ sardori Leonardo Ponzio „Real Saragosa“da ishlagan vaqtida kelishilgan oʻyinlar bilan bogʻliq mojaroga aralashgan va shuning uchun uning Ispaniyada futbol oʻynash huquqi oʻsha paytda noaniq edi. Ayni paytda, „Boca Juniors“ ikkinchi oʻyinni boshqa joyga koʻchirish qarori ustidan apellyatsiya berish niyatida ekani haqida ham xabarlar bor edi. Keyingi press-relizda River Plate ham CONMEBOLning Madridda oʻynash qaroriga norozilik bildirish niyatida ekanligini eʼlon qildi. "Boca Juniors " Sport arbitraj sudiga javob oʻyinini keyinga qoldirishni soʻrab murojaat qildi, biroq rad etildi.

Ikkinchi oʻyin nihoyat Bernabeuda 72 000 ga yaqin olomon koʻz oʻngida oʻtdi. Dastlabki imkoniyatlarning aksariyati „Boca“ga toʻgʻri keldi va nihoyat, birinchi oʻyinda ham gol urgan Dario Benedetto 44-daqiqada gol urib, „Boca“ni taymda oldinga olib chiqdi. Ikkinchi boʻlimda „River Plate“ qarshilik koʻrsatdi va nihoyat, birinchi oʻyinning yana bir toʻpurari Lukas Pratto 68-daqiqada gol urganidan keyin hisobni tenglashtirdi. Oʻyin qoʻshimcha boʻlimga oʻtdi va bu vaqt davomida Vilmar Barrios chetlatilganidan soʻng Boca 10 kishiga qisqardi. „River Plate“ bundan unumli foydalandi, 109-daqiqada Xuan Kintero ularni hisobda oldinga olib chiqdi. 116-daqiqada Fernando Gago jarohat olib, barcha almashtirishlardan atigi 9 nafari Boca tarkibda qoldi. Soʻnggi daqiqada Leonardo Jara „Boca“ darvozasini ishgʻol qildi, faqat „River Plate“ oʻz darvozasini ishgʻol qildi va yakuniy hisobni 3:1 ga yetkazdi va Pity Martinesning boʻsh toʻriga gol urdi. „Bu boshlanganiga deyarli 60 kun boʻldi va juda achinarli“, dedi „Boca“ klubi bosh murabbiyi Gilermo Barros Schelotto.

## Yana qarang

* 2018-yilgi Sudamerikana kubogi finali

## Manbalar

## Izohlar