open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Miran Maričić

**Miran Maričić** (1997-yil, 17-iyun; Bjelovar, Xorvatiya) — xorvatiyalik sportchi. U sportning oʻq otish turi boʻyicha musobaqalarda ishtirok etgan. Jahon chempionatining bronza medali sohibi. Olimpiya oʻyinlari ishtirokchisi. Oʻsmirlar oʻrtasida jahon chempioni va Yevropa chempionati sovrindori.

## Tarjimai holi
Miran Maričić 1997-yil 17-iyunda Xorvatiyaning Bjelovar shahrida tugʻilgan. Varaždindagi Zagreb universiteti (FOI)ning axborot texnologiyalari yoʻnalishida tahsil olmoqda.

## Faoliyati
Miran shaxsiy murabbiyi Damir Bošnjak boshchiligida „SD Bjelovar 1874“ oʻq otish klubi sharafini himoya qiladi. Miran Maričić 2017-yilda Suhlda boʻlib oʻtgan jahon chempionatida oʻsmirlar oʻrtasida jahon chempioniga aylangan. 2018-yilning 31-avgustidan 15-sentyabriga qadar Changvon shahrida oʻtkazilgan oʻq otish boʻyicha kattalar oʻrtasidagi 2018-yilgi jahon chempionatida Maričić 10 metr masofada pnevmatik miltiqdan oʻq otish boʻyicha bronza medalini qoʻlga kiritgan.

Maričić 2021-yilda boʻlib oʻtgan olimpiya oʻyinlarida ishtirok etgan. 10 metrga pnevmatik miltiqdan oʻq otish boʻyicha musobaqaning saralash bosqichidan oʻta olmagan. Xuddi shu musobaqaning 50 metrda oʻtkazilgan saralash bahslarida uchinchi oʻrinni egallagan. Final bosqichida esa oltinchi oʻrinni egallagan.

Miran 2017-yilda koʻrsatgan ajoyib natijalari va sportni rivojlantirish qoʻshgan hissasi uchun sportchilarga beriladigan Dražen Petrović mukofotiga loyiq deb topilgan. 2017, 2018 va 2019-yillarda Bjelovar shahrining eng yaxshi sportchisi deb topilgan.

2024-yilning mart oyida oʻtkazilgan Xorvatiya kubogida Miran Maričić kumush medalni qoʻlga kiritgan. 1- oʻrinni „Dalmacijacement“ oʻq otish sharafini himoya qilgan sportchi Josip Sikavica va 3-oʻrinni „Končar-Zagreb 1786“ klubi nomidan ishtirok etgan sportchi Borna Petanjek egallagan. Jamoaviy bahslarda esa Miran Maričić jamoadoshlari Matej Čavlović va Tin Đuranec bilan birgalikda 3-oʻrinni egallagan.

## Manbalar
Alfiyya (Ibn Malik)

***[[Ibn Malik]] Alfiyasi*** () — 13-asrda Ibn Malik tomonidan yozilgan qofiyali arab tili grammatikasi kitobidir. Asarning toʻliq nomi *Xulosa al-alfiyya*. Tarixchi Ahmad al-Maqqariyning yozishicha, *Al-Alfiyya* Ibn Muti az-Zavaviyning *Ad-Durra al-alfiya* asariga taqlidan yozilgan. 20-asrgacha arab jamiyatlarida boshlangʻich taʼlimning ikkita muhim asoslaridan biri boʻlgan ushbu asarga kamida 43 ta sharh yozilgan.

*[[Ajurrumiya]]* bilan bir qatorda *Alfiya* ham Qurʼondan keyin diniy maktab oʻquvchilari yod olgan dastlabki kitoblardan biri boʻlgan.

Bu kitob hanuzgacha Hindiston janubidagi Kerala shtati anʼanaviy Darslarida (Masjiddagi Islom taʼlimi tizimi) hamda Indoneziyadagi anʼanaviy islom maktab-internatlarida oʻqitiladi.

## Manbalar
Ibn Molik

Abu Abdulloh Jamoliddin Muhammad ibn Abdulloh ibn Molik at-Toiy al-Jayyoniy (taxminan hijriy 600 — 672/1203-4 yoki 1204-5 — 1274-yil 21-fevral) Jaénda tugʻilgan arab grammatikachisi. Al-Andalusni tark etib, Yaqin Sharqqa joʻnagan, Halab va Hamotda arab tili va adabiyotidan dars bergan, oxir-oqibat Damashqqa joylashib, hayotining eng samarali davrini boshlagan. Odiliyya madrasasida katta ustoz boʻlgan. Arab adabiyotidagi obroʻsini *Xulosa al-alfiyya* (shuningdek, oddiygina *[[Alfiya]]* deb ham ataladi) asari mustahkamlagan. Asar arab grammatikasi tuzilishi haqida boʻlib, unga kamida 43 ta sharh yozilgan.

## Manbalar

## Adabiyotlar
* Fleisch, H. "Ibn Mālik" in The *Encyclopaedia of Islam*, 2nd Edition. CD-ROM Edition, Version 1.0. (Leiden: Brill, 1999).
Yasmine Bleeth

**Yasmine Bleeth** – amerikalik aktrisa va model hisoblanadi. Uning televideniyedagi rollari orasida „Baywatch“ serialida Caroline Holden, „Ryan’s Hope“ koʻrsatuvida Ryan Fenelli, „Nash Bridges“ serialida inspektor Caitlin Cross va „One Life to Live“ teleserialida LeeAnn Demerest obrazlari bor.

## Hayoti
Bleeth Nyu-York shahrida tug‘ilgan. Uning otasi Philip kelib chiqishi rus-yahudiy hisoblanadi.

## Manbalar
ISTAT

**Milliy statistika instituti** (, **ISTAT**) – Italiyaning statistik maʼlumotlarni yigʻish instituti. Aholi toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni yigʻish maqsadida 1926-yilda tashkil etilgan. 

## Havolalar
* ISTAT sayti
Milliy Statistika Instituti

**Milliy statistika instituti** (, **ISTAT**) – Italiyaning statistik maʼlumotlarni yigʻish instituti. 1926-yilda aholi toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni yigʻish maqsadida tashkil etilgan.

## Tarixi
Italiya milliy statistika instituti (Istat) 1926-yil 9-iyuldagi 1162-sonli qaror bilan Qishloq xoʻjaligi vazirligining Bosh statistika boʻlimi oʻrniga Markaziy statistika instituti (Istituto centrale di statistica) sifatida tashkil etilgan.

## Manbalar

## Havolalar
* ISTAT sayti
Grigoriy Fedotov

**Grigoriy Ivanovich Fedotov** (1916-yil 29-mart — 1957-yil 8-dekabr) — rus va sovet professional futbolchisi va hujumchi sifatida oʻynagan murabbiy.

## Mukofotlar

* Mehnat Qizil Bayroq ordeni (1957)
* Qizil yulduz ordeni (21.08.1953)
* „Harbiy xizmatlari uchun“ medali (24.06.1948)
* „1941-1945 yillardagi Ulugʻ Vatan urushida Germaniya ustidan qozonilgan gʻalaba uchun“ medali (05.09.1945)

## Shaxsiy hayot
Uning oʻgʻli Vladimir Fedotov ham futbolchi edi.

## Manbalar

## Adabiyotlar
* „Rossiya“ № 21(191) 7-fevral 2001-yil
* Vestnik MFK TSSKA № 10 (26) oktyabr 2002-yil.
## Havolalar

*
Rustam Usmonov

**Rustam Usmonov** — (Qirg‘iziston Respublikasi, Jalolobod ). O‘z davrining yirik tadbirkori, O‘zbekistondagi ilk xususiy bank — “Rustambank” asoschisi. 

## Tarjimai holi
Rustam Usmonov 1948-yilda Qirg‘izistonning Jalolobod shahrida tavallud topgan. 1987-yilda O‘zbekistonda asalarichilik korxonasini ochdi, so‘ngra Markaziy Osiyo iqlimiga moslashtirilgan yomg‘ir chuvalchanglarni yetishtirish orqali millionlab pul ishladi. Chuvalchanglar orqali u biogumus ishlab chiqarishni yo‘lga qo‘ygan. O‘zbekistonning birinchi Prezidenti Islom Karimovning tavsiyasiga muvofiq MDHdagi birinchi xususiy bankka asos solgan. 1998-yil 19-oktyabrda Andijon viloyat sudining hukmi bilan tovlamachilik, valyuta qimmatliklarini qonunga xilof ravishda olish yoki o‘tkazish, hokimiyat yoki mansab vakolatini suiisteʼmol qilish, mansab soxtakorligi bandi bilan aybdor deb topilib, mol-mulki musodara qilingan holda 14 yil ozodlikdan mahrum qilingan. 2012-yilning oktyabr oyida Usmonovga qamoqxona ichki tartibini buzganlik kabi qator ayblar qo‘yilib¸ qamoq muddati yana 5 yilga uzaytirilgan. 2017-yilning 14-fevralida 19 yillik qamoq jazosidan so‘ng ozodlikka chiqdi.

## Manbalar
Eduard Streltsov stadioni

**Eduard Streltsov stadioni**, shuningdek, **"Torpedo" stadioni** sifatida ham tanilgan, Moskva, Rossiyadagi koʻp maqsadli stadion. Hozirda stadiondan asosan futbol oʻyinlari uchun foydlaniladi va Moskva Torpedosining uy arenasi ham hisoblanadi. Dastlab 1959-yilda qurilgan stadion hozirda 13450 kishiga moʻljallangan.

1996-yildan beri stadion Moskvaning „Torpedo“ klubining sobiq oʻyinchisi va Sovet Ittifoqining eng mashhur futbolchilaridan biri boʻlgan Eduard Streltsov sharafiga nomlangan. Toʻgʻridan-toʻgʻri klubga tegishli boʻlmaganiga qaramay, stadion koʻpincha „Torpedo stadioni“ deb ataladi va u 2018-yilda rasmiy ravishda qayta roʻyxatdan oʻtgan.

Stadion 2022-yilda buzib tashlangan va qayta qurilish ishlari boshlangan. 2025-yilda tugallanishi kutilayotgan stadionda sigʻimi 15 076 kishini qamrab oladi.

Yangi stadion Franisyaning MR&A loyihalash ofisining ikki arxitektori Mishel REMON va Aleksis PEYER tomonidan ishlab chiqilgan.

## Manbalar
Bober (dron)

**Bober** () — Ukrainaning uzoq masofaga uchuvchi oʻq-dorilarining bir turi (kamikadze droni).

2022-yil dekabr oyida Lachen Pyshe Telegram akkaunti Ukraina razvedka Bosh boshqarmasi (GUR) uchun mahalliy uchuvchisiz uchish apparati ishlab chiqarish maqsadida Xovor Xell nomli ommaviy mablagʻ yigʻish jamgʻarmasini eʼlon qilgan. 2023-yil 11-mayda dron fotosuratlarini eʼlon qilingan va u allaqachon Rossiya-Ukraina urushi paytida rus kuchlari tomonidan kuzatilayotgan yoʻqotishlarga sabab boʻlganligi aytilgan. 30-may kuni Bober droni Moskva chekkasida bir qator dron hujumlarini amalga oshirish uchun ishlatilgan.

Maʼlumotlarga koʻra, dron 600 dan 1000 km gacha masofani bosib oʻtadi va uning jangovar kallagi KZ-6 shaklidagi zaryaddir.

Bu drondan Moskvaga bir qancha hujumlar paytida foydalanilgan. 2023-yilning iyul va avgust oylarida bir qancha dronlar ikki kun ketma-ket Moskvadagi IQ-kvartaldagi koʻp qavatli binolarga zarba bergan. Boshqa hujumlar iyul va may oylarida amalga oshirilgan, ehtimol Kreml dron hujumi ham ayni shu dronning ishi boʻlishi mumkin. Lekin bu hujumlarda boshqa turdagi dronlar ham ishtirok etganligi aniqlangan. Biroq, iyul oyi oxirida ijtimoiy tarmoqlarda Internetdagi turli videolardan olingan tasvirlar paydo boʻlgan. Bober droni orqaga oʻrnatilgan pusher konfiguratsiyasiga ega boʻlib, burun qismida potensial datchiklar toʻplami oʻrnatilgan. 2022-yil dekabrida Ihor Lachenkovdan „juda uzoqqa ucha oladigan“ uchuvchisiz samolyot soʻralgan. Ukraina harbiy razvedkasi GUR buyurtmasiga koʻra uni foydalanishga topshirgan. Ilhor Lachenkovning jamgʻarmasidan dronni ishlab chiqarilishiga 20 million grivna (yarim million dollar) sarflangan. Rasmlar iyul oyida ommaga eʼlon qilingan va bu suratlar 2023-yil 30-mayda Moskva viloyati, Ilyinskiyda ruslar tomonidan olingan kadrlarga mos keladi.

Ushbu dronlar Rossiyaning elektron urushiga nisbatan zaifroq qurilma boʻlishi mumkin, ular koʻpincha bunday dronlarni „barham berilgan“ deb ataydilar&#x5B; ** &#x5D;. Biroq, bu soʻzlar rost boʻlsa ham, dron portlovchi yukka ega qurilmalarga urilgan. Bober kabi uchuvchisiz samolyotlardan foydalanishga urgʻu Ukraina prezidenti Vladimir Zelenskiyning 2023-yil 30-iyulda „urush asta-sekin Rossiya hududiga — uning ramziy markazlari va harbiy bazalariga qaytmoqda. Bu muqarrar, tabiiy va mutlaqo adolatli jarayondir“ degan izohida tilga olinadi. Rossiyalik milblogerlar ham mamlakatning bunday hujumlardan himoyalanmaganini tanqid qilishgan.
## Manbalar
Narada Michael Walden

**Narada Maykl Uolden** (, Tugʻilgan ismi: *Maykl Uolden*, boʻlib 1952-yil 23-aprel) — amerikalik barabanchi, qoʻshiq muallifi, prodyuser va qoʻshiqchi. 2020-yildan Amerikaning Journey rok guruhi aʼzosi.

Naradaning karerasi oʻttiz yilni tashkil etdi. Yozuvchi yoki prodyuser sifatida u Qoʻshma Shtatlarda koʻplab 1-raqamli xitlarni yaratgan va uning ishi oltin, platina va multiplatina bilan tasdiqlangan. U Uitni Xyuston, Mariya Keri („Sevgi koʻrinishi“), Areta Franklin („Sevgi yoʻli“) va  („How Can“) ijrosida birinchi raqamli xitlarni yaratgan yoki yozgan.

## Diskografiya

* *Ingliz boʻlimidagi „[[:en:Narada Michael Walden#Discography|Narada Maykl Valden § Diskografiya]]“ maqolasiga qarashingizni iltimos qilamiz.*

## Eslatmalar
Narada 2015-yilda ukrainalik smoyuli jazz xonandasi Shaxa (Shaxsanen Abraham) uchun „Hech qachon balandroq“ xitini yozgan boʻlib hisoblanadi. https://on.soundcloud.com/DmdU443DXdE52pZFA

## Havolalar

* 
* 
* Intervyu
* Narada Maykl Uolden na sayte AllMusic
* Audio-intervyu s Naradoy Mayklom Uordenom na posvyaщyonnomu sochineniyu pesen podkaste sayta Sodajerker
* Video-intervyu na sayte All About Jazz
Nikita Dyomin

**Nikita Stepanovich Dyomin** (; 1910-yil 31-oktyabr, Molokovo, Moskva guberniya — 1989-yil 27-may, Moskva, RSFSR) — sovet ofitseri, Ikkinchi jahon urushi qatnashchisi, Sovet Ittifoqi Qahramoni (7.05.1965).

## Hayoti
1910-yil 31-oktyabrda Molokovo qishlogʻida (Orexovo-Zuyevskiy tumani, Moskva viloyati) tugʻilgan. Voskresenskiy tumanidagi Syurupa toʻquv fabrikasida, avval talaba, keyin chilangar boʻlib ishlagan. 1931-yilda Noginsk rabfakining 3 kursini tugatgan. Moskva viloyati Noginsk tuman komitetining kotibi boʻlib ishlagan. Keyin Moskva viloyat partiya qoʻmitasining qarori bilan Elektrostal zavodining komsomol tashkilotiga rahbarlik qilgan.

1932-yilda Qizil Armiya saflariga chaqirilgan. Kurslarni tugatgandan soʻng Stalingrad uchuvchilar maktabining komsomollar boʻyicha siyosiy boʻlimi boshligʻining yordamchisi boʻlib ishlagan. 1938-yilda Vladimir Lenin nomidagi harbiy siyosiy akademiyani (aviatsiya boʻlimi) tamomlagan. 1939-yilda Alohida Uzoq Sharq Qizil Bayroqdor armiyasi siyosiy boʻlimining targʻibot va tashviqot boʻlimi boshligʻi etib tayinlangan.

1941-yil dekabrdan Ikkinchi jahon urushida. 2-gvardiya havo-desant diviziyasi tuzilgan 7-aviatsiya korpusining komissari boʻlgan (qoʻmondoni general-mayor Pyotr Lyapin, Nikita Dyomin — siyosiy ishlar boʻyicha oʻrinbosari boʻlgan). 1943-yilda Dyomin general-leytenant Andrey Bondarev boshchiligidagi 17-gvardiya oʻqchilar korpusining siyosiy boʻlimi boshligʻi etib tayinlanadi. Ular Praga hujum operatsiyasida feldmarshal Ferdinand Schörner qoʻshinini yakson qilib, ozini asir olib, Gʻalaba kuniga qadar birga jang qilib urushni 1945-yil 12-mayda tugatadi.

Ikkinchi Jahon urushi tugaganidan keyin Dyomin armiya siyosiy boʻlimining boshligʻi boʻlgan. 1957-yil sentyabrdan — Harbiy kengash aʼzosi — Boltiqboʻyi harbiy okrugi siyosiy boshqarmasi boshligʻi. 1960-yil iyundan boshlab Harbiy kengash aʼzosi — Turkiston harbiy okrugining siyosiy boshqarma boshligʻi. 1966-yil apreldan — Harbiy-havo kuchlariga va harbiy-dengiz kuchlariga koʻmaklashish koʻngilli jamiyati markaziy qoʻmitasi raisining oʻrinbosari.

SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1965-yil 7-maydagi farmoni bilan „Qoʻmondonlik jangovar topshiriqlarini namunali bajarganligi, nemis-fashist bosqinchilarga qarshi kurashda koʻrsatgan jasorati va qahramonligi, jangovar sharoitda partiyaviy va siyosiy ishlarni mohirona boshqarganligi hamda Ikkinchi jahon urushidagi Sovet xalqining Gʻalabasining 20 yilligi munosabati bilan“ Nikita Dyominga Sovet Ittifoqi Qahramoni unvoni bilan tardirlangan.

1989-yil 27-mayda vafot etgan, Moskvada Kuntsevskoe qabristonida dafn etilgan.

## Bibliografiya

* *Dyomin N. S.* Voyna i lyudi / N. S. Demin. — M.: Voenizdat, 1972. — 272 s. — (Voennie memuari).
* *Dyomin N. S.* Kommunisti, vpered! / N. S. Demin. — K.: Politizdat Ukraini, 1979. — 240 s.
* *Dyomin N. S.* Razdumya / N. S. Demin. — Tashkent: Yosh gvardiya, 1983. — 120 s.
* *Demin N. S.* Slave ne merknut : ocherki / N. S. Demin. — M.: DOSAAF, 1987. — 112 s.
* *Demin N. S.* Kommunisti — vojaki v uchenii i v boyu. // Voenno-istoricheskiy jurnal. — 1978. — № 2. — S.85-90.

## Manbalar
Koʻkqargʻa

**Koʻkqargʻa** ( ) - korvidlar oilasining bir turi. Yashash hududi Magʻrib, G‘arbiy Osiyo va Markaziy Osiyoga to'g'ri keladi. U Afrikaning janubida, asosan, quruq o‘rmonli savanna va tekisliklarda qishlaydi.

## Manbalar
Ivan Šapina

**Ivan Šapina** (1999-yil 17-noyabrda tugʻilgan) — xorvatiyalik taekvondochi . Erkaklar oʻrtasidagi 87 kilogromm vazn toifasida ikki karra jahon chempionati sovrindori. Taekvondo boʻyicha ikki karra Yevropa chempioni.

## Faoliyati
2019-yilda Buyuk Britaniyaning Manchester shahrida boʻlib oʻtgan taekvondo boʻyicha jahon chempionatida Šapina oʻrta vazn toifasida bronza medallaridan birini qoʻlga kiritgan. 2021-yilda Bolgariyaning Sofiya shahrida boʻlib oʻtgan Yevropa chempionatining 87&nbsp;kg vazn toifasida bronza medallaridan birini qoʻlga kiritgan.

Šapina 2020-yilda Yaponiyaning Tokio shahrida boʻlib oʻtgan yozgi olimpiya oʻyinlarida Xorvatiya terma jamoasi sharafini himoya qilgan. Erkaklar oʻrtasidagi +80 kilogramm vazn toifasidagi musobaqada ishtirok etgan. Ikkinchi davrada xitoylik taekvondochi Sun Hongyiga magʻlub boʻlgan va olimpiadani tark etgan.

Jazoirning Oran shahrida oʻtkazilgan 2022-yilda boʻlib oʻtgan Oʻrta Yer dengizi oʻyinlarida taekvondoning 80+ kilogramm vazn toifasida musobaqada ishtirok etib, chempionlikni qoʻlga kiritgan.

2023-yilda Ozarbayjon poytaxti Boku shahrida boʻlib oʻtgan taekvondo boʻyicha jahon chempionatining oʻrta vazn toifasida kumush medalni qoʻlga kiritgan.

2023-yilning oktyabr oyida Xitoyning Tayyuan shahrida boʻlib oʻtgan Grand-pri turnirida 87&nbsp;kg vazn toifasida ishtirok etib, bronza medalini qoʻlga kiritgan. Birinchi davrada eronlik Emami Mohammadi, ikkinchi davrada xitoylik Mingxuan Meng va uchinchi davrada Livanlik Rahyni magʻlub etgan. Yarim finalda Nikita Rafalovich bilan bahs olib borgan va raundlar boʻyicha 1:2 hisobida magʻlub boʻlgan.

2024-yilning may oyida Ivan Šapina Serbiya poytaxti Belgrad shahrida boʻlib oʻtgan Yevropa chempionatida qatnashgan. Mazkur musobaqada amaldagi chempion sifatida ishtirok etgan. Ammo chempionlikni himoya qila olmagan. Dastlabki davradayoq norvegiyalik sportchiga magʻlub boʻlib, musobaqani tark etgan.

## Manbalar
Asos ul-balogʻat

**Asos ul-balogʻat** („Notiqlik asosi“) Az-Zamaxshariy qalamiga mansub majoziy nutq tezaurusi va lugʻati. Zamaxshariy bu asarni Qurʼonning moʻjizaviy tabiati deb bilgan narsalarni oʻzining teologik qarashlari bilan uygʻunlashtirish maqsadida yozgan.

Asar eng qadimiy toʻliq alifboga ega arab lugʻati sifatida eʼtiborga molik boʻlib, qoʻshimcha ravishda majoziy mazmuni bilan muallifning soʻzma-soʻz taʼriflarini ham oʻz ichiga oladi. Zamaxshariy tizimida so‘zlarni alifbo tartibida uch-radikal undosh harflarining birinchi tarkibiy qismidan oxirgi qismigacha tartibga ko‘ra sanab bergan. Bu tizim murakkab hosila va noyob shakllar, masalan, toʻrtburchaklar va kvintilaterallarni istisno qiladi. Zamaxshariy arabcha so‘zlarning ham to‘g‘ridan-to‘g‘ri, ham majoziy ma’nolarini kataloglashni maqsad qilib, har ikkisiga ham Qur’on va hadislardan misollar keltirgan. Soʻzlarni ritorikada qoʻllashni yashayotgan tirik organizmlar deb bilgan.

## Manbalar
Abul Abbos al-Mursiy

**Al-Mursiy Abul Abbos** (1219-yil Mursiyada tugʻilgan &ndash; 1287) () Nasriylar davrida yashagan Andaluslik avliyo boʻlib, keyinchalik Misrning Iskandariya shahriga koʻchib oʻtgan. Toʻliq ismi **Shahobiddin Abul Abbos Ahmad ibn Umar ibn Muhammad al-Ansoriy al-Mursiy**. Al-Mursiy Abul Abbos Misrning toʻrtta tan olingan ustoz avliyolaridan biri hisoblanadi. Avliyolardan uchtasi Ahmad al-Badaviy, al-Dessuqiy va al-Haggagdir. Misrdagi hurmati va merosi tufayli Mursiy ismi mamlakatda keng tarqalgan ismga aylangan.

## Al-Andalusda

Shahob Al-Andalusning Mursiya shahrida hijriy 616-yilda (milodiy 1219) savdo-sotiq bilan shug‘ullanuvchi badavlat oilada tug‘ilgan va diniy ilmlar boʻyicha yaxshi ma’lumotga ega bo‘lgan. 

Otasiga savdo ishlarida yordam berib ulgʻaygan. Halolligi va muhtojlarga koʻp yordam berishi bilan mashhur boʻlgan. Ispaniya ustidan nasroniylar nazorati kuchayishi tufayli 640-yilda (milodiy 1242) oilasi bilan Ispaniyani tark etgan. Biroq, ota-onasi Tunisgacha yetib borishga muvaffaq boʻlmagan.

## Ash-Shoziliy bilan uchrashuv

Shahob Tunisda Shayx Abul Hassan ash-Shoziliy, shoziyya soʻfiy tariqati asoschisi haqida eshitib, u Misrdagi Iskandariyaga koʻchib kelganida hamrohlik qilgan. Ispaniya hududlari asta-sekin dushman nasroniy kuchlari hukmronligi ostiga oʻta boshlagani tufayli ispaniyalik koʻplab musulmon olimlar yashash uchun Iskandariyani tanlagan. Al-Shoziliy eng yaxshi shogirdlaridan biriga aylangan Shahobni yaxshi koʻrardi. Abul Abbos al-Mursiy, Shahob Iskandariyada shu nom bilan mashhur boʻlgan, ash-Shoziliyning qiziga uylanib, undan ikki qiz va bir oʻgʻil koʻrgan. Ash-Shoziliy hijriy 686-yilda (milodiy 1287) vafotigacha 43 yil Iskandariyada yashab, musulmonlarga muallimlik qilgan.

## Ibn Ataulloh bilan uchrashuv

Yoshligida butunlay boshqa fikrda boʻlgan Ibn Atoulloh keyinchalik so‘fiylikni Islomning ajralmas qismi sifatida ko‘ra boshlagan. Ibn Atoullohning tasavvufga dastlabki qarshiliklari Abul Abbos al-Mursiy shogirdlari bilan boʻlgan bahslarda namoyon boʻlgan. Hijriy 674/milodiy 1276-yilda Ibn Atoulloh Abul Abbos al-Mursiyning ochiq maʼruzasida qatnashib, shundan soʻng tasavvufga moyilligi oshib, Abul Abbos al-Mursiyning eng jiddiy va istiqbolli talabalaridan biriga aylangan. Fikrning bunday oʻzgarishi Abul Abbosning islom fiqhini bilishi natijasida yuzaga kelgan. Bu esa Ibn Atoullohni shogirdlarining hukmini qayta koʻrib chiqishga majbur qilgan.

## Iskandariyadagi masjidi

Iskandariyaning Anfoushi tumanidagi qabri ustiga masjid qurilgan bo‘lib, vaqt o‘tishi bilan bu masjid Iskandariyadagi barcha masjidlar ichida eng mashhuri — Abu al-Abbos al-Mursiy masjidiga aylangan.

## Manbalar

## Adabiyotlar
*D. M. Dunlop, "A Spanish Muslim Saint: Abul-'Abbas al-Mursi", in: *The Muslim World*, Volume 35 Issue 3, P. 181 - 196
*Ibn Ata Allah al-Iskandari, *The Subtle Blessings in the Saintly Lives of Abul Al-Abbas Al-Mursi & His Master Abu Al-Hasan Al-Shadhili*, translated by Nancy Roberts, ed. Fons Vitae, 2005 
*Hizb Abul 'Abbas al Mursi: "The Litany of Abul 'Abbas al Mursi", in: *Awrad Book- English Invocations of the Shadhili Order*, compiled  by Shaykh Nuh Ha Mim Keller Cairo, Egypt 2006 p.&nbsp;59;
Muhammad al-Arabiy ad-Darqoviy

**Abu Abdulloh Muhammad al-Arabiy ad-Darqoviy** marokashlik boʻlib, tasavvufning shoziliylik tariqati rahnamosi. Zikr hamda kundalik hayotga oid koʻrsatmalarni targʻib qilgan maktublar muallifi. U *dunyoviy* ishlariga aralashmaslikni taʼkidlab, *baraka* haqidagi daʼvolardan foydalanadigan boshqa tasavvuf tariqatlariga qarshi gapirgan. Hukumatga qarshi qoʻzgʻolonlarni qoʻllab-quvvatlagani uchun Marokash hukmdori Mavlaviy Sulaymon () tomonidan qamoqqa tashlangan, lekin Abdurrahmon () tomonidan ozod qilingan.

Shoziliy tariqatining Darqava oqimi uning oʻlimidan soʻng taʼlimoti atrofida tashkil etilgan boʻlib, oqim aʼzolari turli ijtimoiy guruhlardan kelib chiqqan. Darqava bir paytlar Marokashdagi eng muhim *[[tariqat]]* boʻlgan boʻlsa-da, Shimoliy Afrika boʻylab tarqalgach, taʼsiri kamayib ketgan. Qabri Rifdagi Bou Brih zaviyasida.

## Maktublari

Deyarli barcha maktublar tasavvuf ustozlari ochiq muhokama qilmagan daʼvat yoki zikrning markaziy usullariga asoslangan usulga taalluqlidir. Maktublarni al-Arabiy ad-Darqoviyning oʻzi tuzgan, shogirdlari koʻchirgan va toshbosma yozuvda Fos tilida koʻp marta nashr qilingan. Titus Burckhardt XIX asrdagi ikkita qoʻlyozma hamda toshbosma nashri asosida tarjima ishini amalga oshirgan.

## Manbalar

## Adabiyotlar
* Al 'Arbi Al Darqawi, *Majmu'at Rasa'il* (Letters from Al Darqawi to his disciples), Casablanca, 1999
* *The Darqawi Way* (The Letters of Al-Arabi al-Darqawi translated by Aisha Bewley), Diwan Press, Norwich UK, 1980, 
* *Letters of a Sufi Master, The Shaykh ad-Darqawi, Shaykh al-'Arabi ad-Darqawi*, Translated by Titus Burckhardt, Preface by Martin Lings, Fons Vitae (1998)
Stelios Migiakis

**Stelios Migiakis** (; 1952-yil 5-mayda tugʻilgan) — gretsiyalik sportchi. Sportning yunon-rum kurashi turi boʻyicha musobaqalarda ishtirok etadi. Olimpida oltin medalini qoʻlga kiritgan. Kurash boʻyicha olimpiya chempioni boʻlgan birinchi gretsiyalik sportchi hisoblanadi. Migiakis, shuningdek, kurash boʻyicha Yevropa chempionati va Oʻrta yer dengizi oʻyinlarida ham oltin medalni qoʻlga kiritgan. 1980-yilda Gretsiyada yilning eng yaxshi erkak sportchisi deb topilgan. 1971-yilda Stelios Gretsiya chempioni boʻlgan. Oʻsha yili birinchi marta yengil vazn toifasida Sofiyadagi jahon kubogida ishtirok etgan. Bu paytda Stelios 19 yoshda boʻlgan. Ikkita jangda ishtirok etgan va har ikkisida ham muddatidan oldin taslim boʻlishga majbur boʻlgan. 1972-yil Katovitseda boʻlib oʻtgan Yevropa chempionatida Stelios uchta jangda gʻalaba qazonib, yakunda oltinchi oʻrinni egallagan. 1972-yilda Münchenda boʻlib oʻtgan olimpiya oʻyinlarida ham uchta bahsda gʻalabani qoʻlga kiritgan (shu jumladan, musobaqa yetakchilaridan biri boʻlgan Jemal Megrelishvilini ham magʻlub eta olgan). Yakunda esa 7-oʻrinni egallagan.

1978-yilgacha olti yil davomida deyarli barcha Yevropa va jahon chempionatlarida qatnashgan. Ammo birorta ham medal qoʻlga kirita olmagan. Uning eng yaxshi natijalari: 1974-yilda Katowice shahrida boʻlib oʻtgan jahon chempionatida 4-oʻrin, 1978-yilda Meksikada boʻlib oʻtgan jahon championatida 5-oʻrin va 1975-yilda Ludwigshafen am Rhein shahrida boʻlgan Yevropa chempionatidagi 6-oʻrin. Barcha chempionatlarda Migiakis debyutanlar ustidan qiyinchiliksiz gʻalaba qozongan. Lekin sharqlik sportchilarga (Bolgariyalik Georgi Markov, Polshalik Kazimierz Lipień, SSSRdan Nelson Dawidjan, Boris Kramarenko va Vengriyadan László Réczi) hech qanday qarshilik koʻrsata olmagan.
## Manbalar
Veronica persica

**Forschechak / Fors Veronikasi yoki ''Veronica persica**'' (lot. Veronica persica) — bir yillik yoki ikki yillik oʻsimlik, Veronika turkumiga kiruvchi oʻsimlik.

Veronika persica - "Plantaginaceae" oilasiga mansub bir yillik gullaydigan o'simlik. Bu o'simlik aslida Evroosiyoga tegishli, ammo u Britaniya orollari, Shimoliy Amerika, Sharqiy Osiyo, Avstraliya va Yangi Zelandiya kabi turli mintaqalarda kiritilgan tur sifatida keng tarqalgan.

## Biologik tavsifi
Poyasi 10-70 sm uzunlikda, bir yoki bir qancha, nimjon, egilgan yoki koʻtarilgan, ildizi yoyiq, pastki qismida oddiy yoki shoxlangan, uzun kurtakli, silindrsimon, ingichka, kalta va jingalak tuki boʻladi.

Bu o'simlik odatda uzunligi 2 sm gacha bo'lgan bir oz tukli, yoyilgan poyalari va tishli barglariga ega. Ko'pincha quyuq chiziqlar va oq markazlar bilan bezatilgan kichik, yorqin ko'k gullari yil davomida barg qo'ltiqlaridan birma-bir gullaydi. Har bir gulning o'rniga ikki hujayrali urug'li kapsulalar joylashgan bo'lib, ular bir nechta mayda, chashka shaklidagi urug'lardan iborat bo'lib, ular sariqdan och jigarrang rangga ega.

U to'liq quyoshda qisman o'sadi va nam, boy qumloq tuproqlarni afzal ko'radi. Biroq, u kambag'al tuproqlarga moslashadi va odatda maysazorlarda, dalalarda, bog'larda va boshqa buzilgan joylarda topiladi. O'simlik o'zining vegetativ o'sishining ko'p qismini qishning oxiri yoki erta bahorning salqin havosida namoyon qiladi va urug' bilan ko'payadi.

Veronika persica o'z-o'zini ekish xususiyatiga ega bo'lganligi sababli, ekin maydonlarida invaziv bo'lishi mumkin, ko'pincha bog'lar va qishloq xo'jaligi dalalarida begona o'tlar hisoblanadi. Uning tez tarqalish qobiliyati turli xil yashash joylarini mustamlaka qilish imkonini beradi, ba'zan esa mahalliy floradan ustun turadi.

O'simlikning gullash davri mintaqaga qarab qishdan yozning boshigacha davom etadi. U faqat urug'lar orqali ko'payadi, har bir gul o'z o'rnini urug'lik kapsulasiga bo'shatib, uning keng tarqalishiga hissa qo'shadi.

Veronika persica chidamli va moslashuvchan tur bo'lib, o'zining maftunkor ko'k gullari va turli qit'alarda keng tarqalganligi bilan mashhur.

## Manbalar
Ahmad Zarruq

**Ahmad Zarruq** (), shuningdek, **Imom az-Zarruq ash-Shoziliy** (Aḥmad ibn Aḥmad ibn Muḥammad ibn ‘Īsa) (1442—1493) nomi bilan ham tanilgan, 15-asrda yashagan marokashlik Shoziliy soʻfiy, foslik huquqshunos va avliyo. Islom tarixidagi eng ko‘zga ko‘ringan va yetuk huquqshunos, nazariyotchi va ma’naviyatli olimlardan biri sanalib, ba’zilar uni o‘z davrining yangilovchisi (mujaddid) deb bilishgan. Birinchi bo‘lib „Olimlar va avliyolarni tartibga soluvchi“ (muhtasib al-ulamo va al-avliyo) faxriy unvoniga sazovor bo‘lgan. Uning ziyoratgohi Liviyaning Misrata shahrida joylashgan. Noma’lum jangarilar qabrni qazib olib, masjidning yarmini yoqib yuborishgan.

## Hayoti

Zarruq 1442-yil 7-iyunda (Islom taqvimi boʻyicha 846-yilning 22-muharrami), Shayx Abdulloh Gannunning soʻzlariga koʻra, Marokashning togʻli hududida joylashgan Tilivan viloyatidagi qishloqda tugʻilgan. Fos va Taza oʻrtasidagi hududda yashagan Barnusiyning Berber qabilasidan boʻlib, tugʻilganining dastlabki yetti kunida onasidan ham, otasidan ham yetim qolgan. Uni mohir huquqshunos buvisi tarbiyalagan va birinchi ustozi bo‘lgan. Zarruq molikiy mazhabining oxirgi eng koʻzga koʻringan olimlaridan biri boʻlsa-da, shoziliy tasavvuf shayxi va Shoziliy tariqatining Zarruqiyya oqimi asoschisi sifatida koʻproq tanilgan. Muhammad al-Jazuliyning zamondoshi boʻlgan.

„Zarruq“ (maʼnosi „ko‘k“) taxallusi bilan fiqh, arab tili, Muhammad payg‘ambar rivoyatlari kabi an’anaviy islom ilmlarini o‘rganib, bir qancha mavzularda yirik asarlar yozgan. Eng mashhur asarlari, avvalambor, *Qavoid at-tasavvuf* (*Tasavvuf asoslari*), Molikiy fiqhiga oid sharhlari va ibn Atoullohning *Hikom*iga qilgan sharhlaridir. Sharqda Makka, Tihama, va Misrga borib, Liviyadagi Misratada istiqomat qilgan va shu yerda 899-yilda (1493) vafot etgan. Liviyadagi Misratada dafn etilgan.

## Manbalar

## Adabiyotlar
*Scott Alan Kugle, *Rebel Between Spirit And Law: Ahmad Zarruq, Sainthood, And Authority in Islam*, Indiana University Press, 2006, 
*Ali Fahmi Khashim, *Zarruq, the Sufi: A guide in the way and a leader to the truth : a biographical and critical study of a mystic from North Africa*
* Salah Hussein Al-Houdalieh, "Visitation and Making Vows at the Shrine of Shaykh Shihab Al-Din,"  *Journal of Islamic Studies*, 21,3 (2010), 377–390.

## Havolalar
*Zaineb S. Istrabadi, *Qawa’id al-Tasawwuf, The Principles of Sufism*, annotated translation with introduction, Phd thesis with extensive information on his life, times, contemporaries and interpretation of the text (pdf-file) http://www.sunni.nl/forums/index.php?act=Attach&type=post&id=108 
**Foundations of the spiritual path by Sidi Ahmad Zarruq*, translated by Hamza Yusuf (pdf-file) https://web.archive.org/web/20120512044438/http://sandala.org/wp-content/uploads/2011/04/Foundation-Spiritual-Path.pdf
Futbol boʻyicha 2024-yilgi Oʻzbekiston Superkubogi

**Futbol boʻyicha 2024-yilgi Oʻzbekiston Superkubogi** () — Oʻzbekiston Superkubogining 9-mavsumi boʻlib, har yili oʻtgan mavsumdagi Superliga va Kubok gʻoliblari oʻrtasida oʻtkazilgan futbol oʻyinidir. Toshkentning „Paxtakor“ klubi 2023-yilgi Oʻzbekiston Superligasi chempioni boʻlgan boʻlsa, Oʻzbekiston Kubogi chempioni sifatida „Nasaf“ ham oʻyinda ishtirok etdi. Oʻyinni avvalgi turnirda ham hakamlik qilgan Aziz Asimov boshqarib bordi. Asosiy vaqtda Paxtakor klubidan Dragan Ćeran va Nasaf jamoasidan Sharof Muhiddinovning gollari hisobiga 1-1 hisobida yakunlangan. Turnir qoidasiga koʻra, oʻyin durang yakunlangach toʻgʻridan-toʻgʻri penaltilar seriyasi amalga oshirildi. Penaltilar seriyasida Nasaf jamoasi 4-3 hisobida gʻalaba qozondi va oʻz tarixida 3-marta Oʻzbekiston Superkubogida chempionga aylandi.

## Oʻyin mezboni va rasmiy shaxslar
Oʻzbekiston Superkubogi mezbonligiga ikki jamoa uchun ham neytral maydon sifatida Toshkentning „Bunyodkor“ stadioni tanlandi. Superkubok bahsiga Aziz Asimov bosh hakam etib tayinlangan.
## Oʻyin tafsilotlari

## Manbalar

## Havolalar
* Oʻzbekiston Superkubogi  OʻzPFL rasmiy saytida
* Oʻzbekiston Superkubogi Championat.asia saytida
Mixalis Dorizas

**Mixális Dórizas** (16-aprel 1886 — 21-oktyabr 1957) — 1906-, 1908- va 1912-yilgi yozgi olimpiya oʻyinlarida ishtirok etgan gretsiyalik yengil atletikachi. 1908-yilda nayza uloqtirish boʻyicha kumush medal va 1906-yilda bosqon uloqtirish boʻyicha bronza medalini qoʻlga kiritgan. 1906-yilda Afinada navbatdan tashqari olimpiada tashkil etilgan. Bu olimpiadaga Xalqaro olimpiya qoʻmitasi masʼul boʻlmagan. Disk uloqtirishda uning eng yaxshi natijasi 1908-yilda Angliya poytaxti London shahrida oʻtkazilgan olimpiya oʻyinlarida (beshinchi oʻrin) qayd etilgan. Yadro uloqtirishda esa 1912-yilda Shvetsiyaning Stokgolm shahrida oʻtkazilgan olimpiya oʻrinlarida 11-oʻrinni egallagan. Mazkur olimpiadaning disk uloqtirish bahslarini 13-oʻrinda yakunlagan. 1908-yilgi olimpiadaning nayza uloqtirish musobaqasida oltin medalni qoʻlga kiritishga muvaffaq boʻlgan.

Dorizas Konstantinopolda tugʻilgan. Robert kollejini bitirgan. 1913-yilda Pensilvaniya universitetiga oʻqishga kirgan. 1914—1916-yillarda AQShda kollejlararo chempionatda gʻalaba qozongan. Shuningdek, ikki yil davomida Amerika futbolida ham faoliyat olib borgan. Bu davrda yengil atletikadagi faoliyatini ham davom ettirgan. Birinchi jahon urushi paytida AQSh armiyasida serjant sifatida xizmat qilgan. Baʼzi manbalarda esa boshqa tillarni bilganligi uchun AQSh armiyasida tarjimonlik qilganligi haqida ham maʼlumotlar keltirilgan Urushdan keyin 1919-yilda Parij tinchlik konferensiyasida yunon, turk va ingliz tillarida tarjimon sifatida ishlagan.

1915-yilda falsafa fanidan magistrlik unvonini qoʻlga kiritgan va geografiya boʻyicha doktorlik unvonini olish uchun tadqiqotni boshlagan. 1943-yilda Friars Senior Society uni „yil davomida universitetga eng katta xizmat koʻrsatgan fakultet aʼzosi“ sifatida eʼtirof etgan. U 1957-yil (vafotiga qadar) Pennda oʻqituvchilik faoliyatini davom ettirgan.
## Manbalar
Birma (mushuk zoti)

**Birma** , yoki kalta sochli mushuk zotidir . Birma mushugi mushak, kuchli tanasi, qisqa, yaltiroq mo'ynasi va katta dumaloq sariq ko'zlari bilan ajralib turadi. Birmalar mehribon, o'ynoqi, boshqa mushuklar, shuningdek, itlar atrofida bo'lishga toqat qiladilar.

Birma mushuklarining ikkita asosiy turi mavjud - Yevropa va Amerika. Amerika turida ko'proq rang o'zgarishlari tan olinadi, mushuklar ko'proq yumaloq tumshug'iga ega va tana turi Amerika Kalta sochli mushugiga yaqin. Yevropa tipidagi birmalarning ranglari kamroq, sochlari ingichka, siam-sharq tipidagi mushuklar, engilroq va torroq tumshug'iga ega  .
Idiopatik trombotsitopenik purpura

**Idiopatik trombotsitopenik purpura** (ITP, birlamchi immun trombotsitopeniya, Verlhof kasalligi) trombotsitlar destruktsiyasining kuchayishi va u bilan bogʻliq trombotsitopeniya natijasida kelib chiqqan surunkali otoimmun gematologik kasallikdir. ITP gemorragik sindromning eng keng tarqalgan sabablaridan biridir.
## Tarix
Idiopatik trombotsitopenik purpura dastlab Gippokratning yozuvlarida qayd etilgan. 1735-yilda kasallik P. Verlhof tomonidan tasvirlangan boʻlib, u oʻz-oʻzidan tiklanish holatlarini kuzatgan. 19-asrda ITPda gemorragik sindromning sababi qondagi trombotsitlar sonining kamayishi ekanligi aniqlandi.
## Epidemiologiya
ITPning tarqalishi 100 000 kishiga 1 dan 13 gacha toʻgʻri keladi. Bemorlarning koʻpchiligi yosh va oʻrta yoshli ayollardir. Kasallik irsiy emas.
## Koʻrinishlar
ITP surunkali, toʻlqinli kasallikdir. Bu trombotsitopeniya, qon oqimida gigant trombotsitlarning tez-tez mavjudligi va suyak iligidagi funktsional faol boʻlmagan megakariotsitlar sonining normal yoki koʻpayishi bilan tavsiflanadi. Taxminan yarmida qonda antiplatelet antikorlari aniqlanadi. Qonda trombotsitlar darajasining sezilarli darajada pasayishi bilan (odatda 30x10 9 /l dan kam), turli darajadagi gemorragik sindrom kuzatilishi mumkin. Ikkinchisi odatda teri qonashlari (petexiya, purpura , ekximoz), shilliq qavatlardagi qon ketishlar, shuningdek (kamroq) burun, gingival va bachadondan qon ketish bilan ifodalanadi. Baʼzida melena va gematuriya kuzatiladi.
## Patogenez
Kasallikning patogenezi etarlicha oʻrganilmagan. ITP oʻz trombotsitlariga qarshi qaratilgan otoimmun reaksiyaga asoslangan boʻladi. Bunday holda, OIV infeksiyasi , gepatit C , APS va SLE kabi ikkilamchi otoimmun trombotsitopeniya uchun hech qanday sabab yoʻq. Trombotsitlarga antikorlar har doim ham qon oqimida aniqlanmaydi. Bolalarda ITPning boshlanishi koʻpincha oʻtkir respiratorli virusli infeksiyalardan oldin boʻladi.
## Tasniflash
ITPning *oʻtkir* (6 oydan kam davom etadigan) va *surunkali* shakllari mavjud. Kasallik davriga koʻra, kuchayishi (inqiroz) va remissiya farqlanadi.
## Davolash
Standart birinchi darajali davolash varianti tizimli glyukokortikosteroidlar (GCS). 2015-yilda oʻtkazilgan randomizatsiyalangan sinovda deksametazonning toʻrt kunlik tomir ichiga yuborilishi prednizolonning uzoq kursidan (30 kun davomida ogʻiz orqali 1 mg/kg) koʻra samaraliroq va kamroq toksik boʻlgan. GCS samaradorligi yetarli boʻlmagan hollarda, splenektomiya, rituksimab, serdulatinib, shuningdek trombopoietin retseptorlarining oʻziga xos agonistlari (romiplostim, eltrombopag) qoʻllanadi. Kamdan kam hollarda boshqa immunosupressantlar (azatioprin, siklosporin va boshqalar) qoʻllanadi.
## Yana qarang
* Romiplostim
* Eltropbopag
* Serdulatinib
## Manbalar

## Havolalar
*https://www.youtube.com/watch?v=P8FWUKihVtQ
*https://www.youtube.com/watch?v=1xJ_2w6RABA
*https://www.memorial.com.tr/memorial-tv/immun-trombositopenik-purpura-nedir
Igor Kostolevskiy

**Igor Matveyevich Kostolevskiy** (ruscha: Igor Matveevich Kostolevskiy) 1948-yil 10-sentyabrda tugʻilgan sovet va rus teatr hamda kino aktyoridir. 1995-yilda Rossiya xalq artisti unvoniga sazovor boʻlgan. Kostolevskiy asosan *[[Teheran 43]]* va *[[The Captivating Star of Happiness]]* filmlaridagi bosh rollarini ijro etganligi bilan mashhurdir.

## Manbalar
Nikolay Ivanov (huquqshunos)

**Nikolay Veniaminovich Ivanov** (1952-yil 10-dekabr, Troitsk, Chelyabinsk viloyati) — sovet va rus huquqshunosi va jamoat arbobi. SSSR sobiq xalq deputati va Armaniston Respublikasi Oliy Kengashi deputati.

## Biografiya

1952-yil 10-dekabrda Chelyabinsk viloyati Troitsk shahrida tugʻilgan.

1974-yilda Sverdlovsk yuridik institutini tamomlagandan soʻng, 1974-yildan 1977-yilgacha u Chelyabinsk viloyati prokuraturasida, dastlab (1974-1976) prokuratura tergovchisi, soʻngra Kartali shahar prokurori yordamchisi boʻlib ishlagan. 1976-1977).

1977-yildan Murmansk viloyati prokuraturasida faoliyat olib borgan.

1983—1989-yillarda Telman Gdlyan bilan birgalikda „Oʻzbek ishi“ deb nomlangan tergovga rahbarlik qilgan.

1989—1991-yillarda — SSSR xalq deputati, Armaniston Respublikasi Oliy Kengashi deputati (1990—1995). Rossiya Xalq partiyasining asoschilaridan biri.

1984—1990-yillarda SSSR Bosh prokurori huzuridagi oʻta muhim ishlar boʻyicha tergovchi boʻlgan.

Hozirda huquqshunoslik bilan shugʻullanadi. Uning mijozlari orasida Vladivostokning sobiq meri Viktor Cherepkov, Rossiya Federatsiyasining sobiq Adliya vaziri Valentin Kovalyov kabi taniqli insonlar bor.

„Kreml ishi“ (Telman Gdlyan bilan hammualliflikda), „Viloyatdan kelgan tergovchi“ kitoblari, koʻplab gazeta va jurnal nashrlari muallifi. „Faxriy huquqshunos“ unvoni bilan ham taqdirlangan.

## Havolalar

* Moskva yuridik firmasining veb-saytidagi shaxsiy sahifa (mavjud havola)
Samarkand Airways

**Samarkand Airways** (, ) – Oʻzbekistonda joylashgan, yoʻlovchi va yuk tashish boʻyicha charter reyslarini amalga oshiruvchi aviakompaniya. Aviakompaniya 2005-yilda AQShning Kentukki shtatida joylashgan Amerika-Oʻzbekiston qoʻshma korxonasi sifatida tashkil etilgan. Flot uchun samolyotlarni bosh kompaniya boʻlgan – Universal Mobility Solutions taʼminlab berdi. Aviakompaniya Toshkentdan muntazam ravishda doimiy yuk tashish yoʻnalishini yoʻlga qoʻyishni rejalashtirgan edi. 2008-yilda esa Dushanbega Ilyushin Il-76 va Antonov An-12 samolyotlaridan foydalanish rejalashtirilgan boʻlsa-da, bunday yoʻnalish amalda yoʻlga qoʻyilmadi. Yoʻlovchilar uchun charter reyslar Tupolev Tu-154, Yakovlev Yak-40 va Avro RJ-85 samolyotlarida amalga oshirilgan. Charter yuk tashish parvozlari esa Antonov An-26 samolyotidan foydalanilgan holda bajarilgan.

Aviakompaniya rasman mavjud boʻlsa-da, uning veb-sayti yoʻq va u faoliyat yuritmayapti.

## Manbalar

## Havolalar
* https://web.archive.org/web/20140517025734/http://c7.aero/
* https://web.archive.org/web/20160324192920/http://samarkandair.com/
* https://web.archive.org/web/20141216185316/http://aircargo.uz/
Yakutiya (aviakompaniya)

**„Yakutiya aviakompaniyasi“ AJ** () — Yakutsk va Vnukovo (Moskva) aeroportlaridan foydalanadigan Rossiya aviakompaniyasi.
## Tarixi

Saxa respublikasi (Yoqutiston) Rossiya Federatsiyasi hududidagi eng yirik maʼmuriy-hududiy birlik boʻlib, fuqaro aviatsiyasi yil davomida harakatlanadigan mamlakatdagi yagona transport turidir va u respublikaning ijtimoiy-iqtisodiy hamda madaniy rivojlanishida ulkan rol oʻynaydi. 2002-yil 30-iyulda Saxa respublikasi (Yoqutiston) Prezidenti Vyacheslav Shtirovning farmoni bilan „SaxaAvia“ va „Yakutskiye  avialinii“ aviakompaniyalari negizida mintaqaviy oʻrta masofali „Yakutiya“ aviakompaniyasi tashkil etiladi. 2013-yilning 23-yanvarida Yakutiya aviakompaniyasi oʻzining bortida 49 nafar yoʻlovchi bilan Sukhoi Superjet 100 samolyotida Yakutsk — Xabarovsk yoʻnalishida birinchi yoʻlovchi parvozini amalga oshirgan. 2016-yil dekabr oyida „Yakutiya aviakompaniyasi“ AJ „Polyarniye avialinii“ kompaniyasini sotib oladi. Bitim natijasida Yakutiya „Polyarniye avialinii“ kompaniyasining 100% minus bir ulushiga ega boʻladi. „Oltin“ aksiya Mulk va yer munosabatlari vazirligi tasarrufida Yoqutiston hukumati yurisdiksiyasidadir. 2021-yil 14-sentyabrda Rostransnadzor „Yakutiya“ aviakompaniyasi aviatsiya hodisalari mezoniga kiruvchi 55 dan ortiq hodisani yashirganligini aniqladi. Ertasi kuni aviakompaniyaning bosh direktori Vladimir Gorbunov isteʼfoga chiqadi va uning oʻrinbosari, tijorat direktori Andrey Vinokurov bosh direktor vazifasini bajaruvchi etib tayinlanadi. 2022-yil yanvar oyida Rosaviatsiya Rostransnadzorning baholashiga rozi boʻlmaydi va 54 ta hodisani roʻyxatdan chiqarib tashlaydi, faqat ulardan bittasi boʻyicha audit tekshiruvini boshlaydi. 2022-yil 26-oktyabrda „Yakutiya“ aviakompaniyasi Uzoq Sharqning yagona aviatashuvchisi „Avrora“ tarkibiga kiradi.

## Faoliyati
Aviakompaniyaning bosh ofisi Yakutsk shahrida joylashgan. Aviakompaniyaning asosiy aeroportlari Yakutsk va Moskva shaharlaridagi havo transporti markazlari hisoblanadi. Aviakompaniyaning vakolatxonalari Rossiya va xorijning 40 dan ortiq turli shaharlarida joylashgan.
## Floti
### Hozirgi floti
2023-yil iyun holatiga koʻra aviakompaniya parkida 9 ta samolyot mavjud:

### Sobiq floti

## Yoʻnalishlari
„Yakutiya“ aviakompaniyasi samolyotlari Saxa respublikasi (Yoqutiston), Uzoq Sharq federal okrugi shaharlari, Rossiya Federatsiyasining markaziy hududlari, MDH mamlakatlari, Janubi-Sharqiy Osiyo, Kipr va xorijga muntazam amda charter reyslarini amalga oshiradi.
## Hodisalar
* 2018-yil 10-oktyabr kuni Ulan-Ude — Yakutsk yoʻnalishida parvoz qilayotgan Sukhoi Superjet 100 samolyoti qoʻnish vaqtida uchish-qoʻnish yoʻlagidan chiqib ketadi va shikastlanadi. Toʻrt nafar yoʻlovchi shifokorlarga murojaat qilgan. Samolyot hisobdan chiqariladi.
* 2021-yil 1-iyul kuni Krasnodar — Novosibirsk — Yakutsk reysini amalga oshirayotgan Boeing 737-700 samolyoti belgilangan aeroportga yetib kelganida fyuzelyajdagi shikastlanishlar aniqlangan. Yakutiya aviakompaniyasi ijtimoiy tarmoqlarda maʼlum qilishicha, samolyotning nogermetik qismi shikastlangan. Asosiy sababi uchish-qoʻnish yoʻlagiga tegib ketishi boʻlgan.
## Manbalar
Tinkoff (velosport jamoasi)

**Tinkoff** (UCI jamoa kodi: TNK) — Rossiyada ro‘yxatdan o‘tgan va ilgari Daniyaga tegishli bo‘lgan professional velosport jamoasi. 

## Rahbariyati

### Sport direktorlari

## Manbalar

## Tashqi havolalar
* Rasmiy sayt Mұragʻattalgʻan 11 2007 yil iyun yil.
Petros Galaktopoulos

**Petros Galaktopoulos** (; 1945-yil 7-iyun; Afina, Gretsiya) — gretsiyalik sportchi. Sportning yunon-rum kurashi turi boʻyicha musobaqalarda ishtirok etgan. Ikki karra olimpiya oʻyinlari sovrindori, ikki karra jahon chempionati sovrindori, Yevropa chempioni.

## Tarjimai holi
1960-yilda kurash bilan shugʻullana boshlagan.

1964-yilda Tokioda boʻlib oʻtgan yozgi olimpiya oʻyinlarida 63 kilogrammgacha vazn toifasidagi bahslarda qatnashgan. Musobaqa nizomiga koʻra, Sof magʻlubiyat uchun 4 ta, ochkolar boʻyicha magʻlubiyat uchun 3 ta, durang uchun 2 ta va ochkolar boʻyicha gʻalaba uchun 1 ta jarima ochkosi taqdim etilar edi. 6 jarima ochkosi toʻplagan sportchi turnirdan chetlashtirilgan. 27 nafar kurashchi gʻoliblik uchun kurash olib bordi.

Uchinchi raundda tajribali Imre Polyák bilan bahsda sof magʻlubiyatga uchrab, 19 yoshli Galaktopoulos musobaqani tark etgan.

1965-yilgi jahon chempionatida yettinchi oʻrinni egallagan. Jarohati sababli dastlabki davralardayoq musobaqani tark etishga majbur boʻlgan.

1967-yilda Oʻrta yer dengizi oʻyinlarida kumush medal sohibi boʻlgan. 1968-yilda Yevropa chempionatini oʻn toʻqqizinchi oʻrinda yakunlagan.

1968-yilda Mexiko shahrida boʻlib oʻtgan yozgi olimpiya oʻyinlarida yengil vazn toifasida (70 kilogrammgacha) ishtirok etgan. Turnir reglamenti oldingi musobaqalar bilan bir xil boʻlgan. Musobaqa jarima ochkolari tizimida oʻtkazilgan. Lekin beriladigan ochkolar oʻzgargan. Sof gʻalaba uchun jarima ochkolari belgilanmagan. Katta farq bilan gʻalaba uchun 0,5, ochkolar boʻyicha gʻalaba uchun 1 ochko, durang uchun 2,5, raqibning yaqqol ustunligidagi magʻlubiyat uchun 3,5, va sof magʻlubiyat uchun 4 jarima ochko berilgan. Avvalgidek, 6 tadan koʻp jarima balli toʻplagan kurashchi turnirdagi ishtirokini yakunlagan. 1968-yilgi olimpiadada 24 nafar kurashchi gʻoliblik uchun bahs olib borgan.
## Manbalar
Ioannis Fountoulis

**Ioannis Fountoulis** (yunoncha: Γιάννης Φουντούλης; 1988-yil 25-may) — gretsiyalik professional vaterpolochi, Gretsiya erkaklar milliy vaterpolo jamoasi sardori. Ioannis jamoasi bilan birga 2015-yilgi jahon chempionatida va 2016-yilgi jahon ligasida bronza medallarni qoʻlga kiritgan. 2012- va 2016-yilgi olimpia oʻyinlarida ishtirok etgan. 2009-yildan beri Gretsiyaning „Olimpiakos“ jamoasida faoliyat yuritib kelmoqda. Fountoulis 2017—2018-yilgi mavsum chempionlar ligasi chempioni. Chempionlar ligasining final bosqichida Italiyaning Pro Recco klubiga qarshi oʻyinda toʻrtta gol kiritishga muvaffaq boʻlgan. U jahonning eng yaxshi vaterpolochilardan biri hisoblanadi. 2016 va 2018- yillarda dunyoning ikkinchi raqamli eng yaxshi vaterpolochisi sifatida eʼlon qilingan.

Fountoulis 23 ta gol bilan 2017-yilgi jahon chempionati toʻpurari va 17 ta gol (Aleksandar Ivovich ham 17 ta gol) bilan 2018-yilgi yevropa chempionati toʻpurari boʻlgan. Fountoulis 2015 va 2017-yilgi jahon chempionatining ramziy terma jamoasiga kiritilgan. „Olimpiakos“ klubi safida olti marta (2012-2017-yillar orasida) Gretsiya vaterpolo ligasining eng yaxshi toʻpurari boʻlgan. Ioannis 2012—2013, 2014—2015 va 2016—2017-yilgi mavsumlarda Gretsiya vaterpolo ligasi ,shuningdek, 2011, 2013 va 2018-yillarda Gretsiya kubogining eng yaxshi vater polochisi deb topilgan.

2018-yilning iyun oyi holatiga koʻra, Fountoulis vaterpolo boʻyicha oʻtkazilgan chempionlar ligasida 148 ta gol urgan. Ioannis nufuzli Yevropa musobaqalari tarixida eng koʻp gol urgan grek vaterpolochisi sifatida tarixga kirgan.

Fountoulis Tokio-2020 yozgi olimpiada oʻyinlarining yopilish marosimida Gretsiya davlat bayrogʻini koʻtarishdek sharafga sazovor boʻlgan. Olimpiadaning ochilish va yopilish marosimlarida bayroqdor boʻlgan 28-vaterpolochi.
## Manbalar
Amsterdam tramvaylari

**Amsterdam tramvaylari** ( – Niderlandiyaning Amsterdam shahridagi tramvay tarmogʻi.

## Manbalar

## Havolalar
* Amsterdam foto galereyasi public-transport.net
* Eski tramvay xaritasi (taxminan 2012)
Jannat gʻori

**Jannat gʻori** () — Malik tepaligi ichida, Polshaning Shwiętokrzyskie vodiysi, Kielce janubida joylashgan gorizontal karstli ohaktosh gʻor.

U Swiętokrzyskie togʻlaridagi (Muqaddas Xoch togʻlari) „Chęciny — Kielse“ sayyohlik marshrutining bir qismi hisoblanadi.

## Tavsif
Gʻorning uzunligi  ga teng va vertikal diapazon , lekin faqat  qismi uzunligi va ikkita kirish joyi tashrif buyuruvchilar uchun ochiq. Kichik boʻlishiga qaramay, u Polshaning eng goʻzal gʻorlaridan biri hisoblanadi. Har yili koʻplab sayyohlar gʻorni koʻrish uchun keladi. Uning yoʻlaklari stalaktit, stalagmitlar va oʻn minglab yillar davomida toʻplangan ohaklangan tosh ustunlari kabi speleotemalar bilan bezatilgan beshta xona va gʻorlardan iborat. Kirish eshigi oldida optik tola bilan yoritilgan axborot markazi joylashgan boʻlib, unda gʻorning arxeologik va paleontologik kashfiyotlari namoyish etiladi. Ular orasida Neandertal lageri nusxasi, Mustye majmualari va zamonaviy paleolit faunasining toshga aylangan suyaklari mavjud.

## Arxeologiya

### Tarix
Gʻor 1963-yilda mahalliy texnika maktabi oʻquvchilari Yozef Kopeć va Feliks Vavrzenchak tomonidan topilgan. Polsha geologiya institutining Świętokrzyskie filiali geologlari Timoteush Vroblevskiy va Zbignev Rubinovski tomonidan olib borilgan keng koʻlamli tadqiqotlar soʻng 1972-yilda jamoatchilik uchun ochildi.

### Kashfiyotlar
Gʻorning beshta xonasi taxminan 350 million yil avval Oʻrta Devon davrida shakllangan. Gʻorda gʻena va gʻor ayigʻining qoldiqlari, rasmlari, shuningdek, junli karkidon va mamontlar kabi sutemizuvchilarning son-sanoqsiz suyaklari topildi.

## Manbalar