Roy Greenslade

**Roy Greenslade** 1946-yil 31-dekabrda tugʻilgan. U britaniyalik yozuvchi shu bilan birga jurnalist, jurnalistika boʻyicha sobiq professor. U 1960-yillardan boshlab Buyuk Britaniya gazetasida ishlagan. OAV sharhlovchisi sifatida u 2006-yildan 2018-yilgacha *[[The Guardian]]* uchun kundalik blog va 2006-yildan 2016-yilgacha Londonning *Evening Standard* gazetasi uchun rukn yozgan. „Grinsleyd“ taxallusi ostida 1980-yillarning oxirida „Sinn Fein“ gazetasi *An Phoblacht* uchun ham yozgan. Ayni paytda Fleet Streetda ishlagan. 2021-yilda *[[Tayms|The Times]]* gazetasida Grinsleydning *Britaniya jurnalistikasi sharhidagi* maqolasiga tayanib, u Muvaqqat IRAning portlash kampaniyasini qoʻllab-quvvatlagani haqida xabar berilgan edi. Ushbu xabardan keyin, Grinsleyd London universitetining shaxarga tashrif buyurgan faxriy professor lavozimini tark etdi.

## Hayotga qoʻyilgan erta qadam va martaba
Greensladening otasi sugʻurta xodimi, onasi boʻlsa buxgalter edi. Oila Janubiy Okkendondagi kengash uyiga koʻchib oʻtishdan avval onasining ota-onasi bilan Dulvichda yashagan. Keyinchalik ular Ley-on-Sea shahrida uy sotib olishdi. U 1957-yildan 1963-yilgacha Dagenham okrugi oʻrta maktabiga har kuni 32 milya yoʻl bosib oʻtdi. Qoʻshimcha maʼlumot sifatida yozadigan boʻlsak, uning ukasi ham bor.

17 yoshida Greenslade *Barking va Dagenham Advertiser* kompaniyasida ishlagan. 3 yillik mehnat shartnomasini bajarganidan keyin, u Blekberndagi *Lancashire Evening Telegraph gazetasiga* sub-muharrir sifatida qoʻshildi. 18 oyni *[[Deyli meyl|Daily Mailning]]* Manchester ofisida yordamchi muharrir sifatida oʻtkazdi. Grinsleyd Britaniya Kommunistik partiyasining dastlabki aʼzosi edi.

## 1969-1991-yillardagi faoliyati
1969-yilda Greenslade Fleet Street-ga Rupert Merdok tomonidan sotib olingan *"The Sun"*da yangiliklar muharriri sifatida kirdi. U 1972-yilda *[[Deyli mirror|Daily Mirror gazetasida]]* qisqacha faoliyat yuritdi. „*The Sun“* nashriga bosh muharrir oʻrinbosari sifatida qaytib keldi, oldin yangiliklar boʻlimida, keyinroq boshqa boʻlimlarda ishladi.

Greenslade 1974-yilda oʻzining birinchi kitobini yozish hamda „Sasseks“ universitetida siyosat boʻyicha diplom olish uchun *"The Sun*"ni tark etdi. U *Brighton Argus*, BBC Radio Brighton, *Sunday Mirror* va *Reveille*-da yarim kunlik tahrirlash ishlari bilan universitetda ishlagan. 1979-yilda o‘qishni tamomlagandan keyin u Londondagi „*Daily Express“ gazetasiga* yuborilgunga qadar 6 oy davomida Manchesterdagi „*Daily Star“ gazetasiga* qo‘shildi. Tez orada u „*Daily Star“* nashri muharriri etib tayinlandi. 

1981-yilda u „*The Sun“* nashriga muharrir yordamchisi sifatida qaytdi. U Fleet Streetdan Wappingga koʻchirishda ishtirok etgan. 5 yil oʻtgach, u *The Sunday Times gazetasiga* oʻtdi va bosh muharrir (yangiliklar) boʻlishdan oldin birinchi navbatda Koʻrib chiqish boʻlimini boshqargan. 1990-yilda Robert Maksvell tomonidan „*Daily Mirror“* muharriri etib tayinlandi.

*"Daily Mirror"* muharriri boʻlganida, Greenslade oʻz egasi Robert Maksvellning koʻrsatmasi boʻyicha gʻalaba qozonib boʻlmasligiga ishonch hosil qilish uchun gazetada turli tanlovlarni oʻtkazdi. U oʻzining 1992-yildagi Maksvell tarjimayi holida oʻz xatti-harakatini tan oldi, u 2011-yilning oktyabr oyida Leveson Inquiry seminarida takrorladi va shunday dedi: "Mea culpa, mea culpa, mea culpa″ .

Greenslade 1991-yilning mart oyida „*Daily* *Mirror“dan* joʻnab ketdi. U „*The Sunday Times“* va „*Today“* gazetalarida qisqacha maslahatchi muharrir boʻlib ishlagan.

## ''"The Guardian"'' va boshqa nashrlar (1992 yildan 2016 yilgacha)
1992-yildan 2005-yilgacha Grinsleyd *The Guardian gazetasining* sharhlovchisi boʻlgan. U 2018-yilda tugatilgan kundalik media-blogni ochish uchun „*The Guardian“ga* qaytishdan oldin xuddi shunday lavozimda *[[Deyli telegraf|The Daily Telegraph]]* bilan 3 oy ishladi. U „*Evening Standard“* uchun haftalik media jadvalini yozgan. Uning *Standard* uchun jadvali 2016-yil apreligacha 10 yil davom etdi. Oʻzgaruvchan sanoat kontekstida, Greenslade *standart* uchun oʻzining oxirgi ujadvalini kuzatish bilan yakunladi: „Nima boʻlishidan qatʼi nazar, men buni bilaman: jurnalistika, men 50 yildan ortiq shugʻullanganman, omon qolishi kerak. Busiz demokratiyaning oʻzi xavf ostida qoladi“.

U BBC Radio 4 ning *Mediumwave* (1993-1995) dasturini taqdim etgan va 1996-yilda Granada Talk TVda *Britaniya Talks Back* koʻrsatuvining boshlovchisi boʻlgan. U OAV bilan bogʻliq masalalar boʻyicha muntazam efirga uzatuvchi edi.

## Kenyingi yillardagi faoliyati
Greenslade har chorakda bir marta nashr etiladigan „*British Journalism Review*“ ilmiy kengashi aʼzosi va „MediaWise“ media axloqiy xayriya tashkilotining ishonchli vakili edi. 2003-yilda u Xyu Stivenson oʻrniga Londondagi Siti universitetining jurnalistika professori etib tayinlandi. U 2018-yilda oʻz lavozimini tark etdi. 2021-yilgacha Faxriy tashrif buyurgan professorga aylandi.

Greenslade *"Oʻlim ierarxiyasi"* atamasini yaratgan, shuningdek, ushbu mavzu boʻyicha koʻp yozgan.

Greenslade, shuningdek, *"Ishchilar sinfi bilan xayr"* (1976), *Maksvellning qulashi* (1992) va „ *Press to‘dasi: gazetalar propagandadan qanday foyda oladi“* (2003) nomli uchta kitob muallifidir.

Uning boshqa nashr etilgan ishlariga quyidagilar kiradi:

„*Jurnalistlik* tergov“ kitobida „Qizil-qizillar, oʻrnatishlar, stinglar va stunts: qizil tepaliklar oʻzlarining tergovlarini qanday oʻtkazishadi“. Hugo de Burgh (Routledge, 2000);

— Soqovlik zerikarli degani? „*Aloqa axloqi bugungi kunda*“, ed. Richard Kibl (Trubador, 2005);

„Commuting: Belles, Buffers and Bores“, *The Brighton Book*, ed. Melissa Benn (Myriad, 2005);

„Scapegoats qidiruvi: Buyuk Britaniya matbuotida boshpana haqida yoritilishi“, Boshpana va migratsiya boʻyicha ishchi hujjat 5, Davlat siyosatini oʻrganish instituti, 2005-yil;

„Afsona tasviri: giyohvand moddalar jurnalistlarga qanday qilib stereotip qilish, haqorat qilish hamda sensatsiya qilish uchun ajoyib imkoniyat beradi“, *Drug Link* jurnali, 2006-yil;

Ochlik eʼlonidagi „Fleet Street haqiqat qabristoni“*: 1981-yilgi ochlik eʼloniga oid mulohazalar*, ed. Denni Morrison (Brendon/Burgut togʻi, 2006);

*Brexit va Shimoliy Irlandiyada „26 ni 32 ga aylantirishi mumkin boʻlgan katalizator: chalkashlik bilan chegaralanish“*, tahrirlar. Jon Meyr, Stiven Makkeyb, Nil Fauler va Lesli Budd (Tishlab oʻlchamli kitoblar, 2019);

*Oʻz joniga qasd qilish haqida xabar berish boʻyicha Ommaviy axborot vositalari yoʻriqnomalariga soʻzboshi* (Samariyaliklar, 2020);

„Birlashgan Qirollik tabloidlari bu borada qanday yoʻl tutishadi“ *Jurnalistika tadqiqotida*, uchinchi nashr, tahrirlar. Hugo de Burgh va Pol Lashmar (Routledge, 2021);

Greenslade 2007-yilda National Life Stories (C467/14) Britaniya kutubxonasi tomonidan saqlanadigan „Britaniya matbuotining ogʻzaki tarixi“ toʻplami uchun intervyu oldi.

## Irlandiya respublikachiligi
1980-yillarning oxirida, *The Sunday Times gazetasining* yangiliklar muharrirligini boshqarganida, Greenslade Sinn Fein tomonidan nashr etilgan *An Phoblacht* gazetasiga yashirincha yozgan. Uning taxallusi Jorj King edi. Greenslade 2021-yilgi *Britaniya jurnalistika sharhi* maqolasida buni *Guardian* hamkasbi Nik Devis uning roziligi bilan ochib berganini yozgan. Greenslade 2008-yilda oʻz blogida Devisning kitobini koʻrib chiqqanida, u *An Phoblachtga* qoʻshgan hissasini inkor etmadi. H Blok qamoqxonasidagi ochlik eʼlonlarining 30 yilligi munosabati bilan Grinsleyd Londondagi Sinn Feyn konferentsiyasida nutq soʻzladi hamda *An Phoblacht bu boradagi* maqolasini chop etdi.

Greenslade ancha yillardan beri Donegal okrugida uyga ega hamda uning yaqin doʻsti Pat Doherti boʻlib, u 1988-yildan 2009-yilgacha Sinn Feyn vitse-prezidenti boʻlgan. U AIR Armiya Kengashining sobiq aʼzosi sifatida mashhur boʻlgan. U 2013-yilda 4 askarning oʻlimiga sabab boʻlgan Xayd Parkdagi portlashda gumon qilinganlardan biri boʻlgan IRA aʼzosi Jon Dauni uchun kafillik qilgan". Yaxshi kelishuvning bir qismi sifatida u sudga tortilishi shart emas edi, deb yozadi Greenslade.

2000-yilning fevral oyida *The Spectator* jurnalida Stiven Gloverning maqolasi chop etilgan boʻlib, unda Greenslade *The Guardian gazetasidagi* „Respublikachilar yacheykasi“ning bir qismi boʻlgan va „uning respublikachilarga xayrixohligiga shubha yoʻq“. Keyin muharrir Alan Rusbridger Gloverning gazetaning oʻsha paytda va oʻnlab yillar oʻtgach, Greensladening qarashlari aniq boʻlganida „Respublika xujayrasi“ borligi haqidagi daʼvolarini rad etdi. Uning eʼlon qilinmagan sodiqliklari koʻp yillar davomida *Private Eye* uchun yetarlicha yaxshi maʼlum boʻlgan va jurnalistni tilga olishda „Roy of the Provos“ laqabini ishlatishgan.

*British Journalism Review* maqolasida Grinsleyd 1970-yillarning boshidan beri IRAning bombardimon kampaniyasini yashirin hamda aniq qoʻllab-quvvatlaganini aytdi. Irlandiya respublikachiligi yoki Sinn Feyn haqida maqolalar yozganida, oʻz ayblovlarini sir saqlash, jumladan, ularni oʻz muharrirlariga oshkor etishdan bosh tortish sababi „ipoteka toʻlashi“ kerak edi. 2021-yilda ushbu maʼlumotlardan keyin u London universitetining Sitidagi faxriy tashrif buyurgan professori lavozimidan isteʼfoga chiqdi.

Greenslade 2014-yilda *The Guardian* uchun yozgan BBC telekanalidagi „siyosiy muvozanatning yoʻqligi“ni tanqid qilgan maqolasi uchun alohida tanqidga uchradi. U Mariya Keyxill tomonidan Rusbridgerdan Muvaqqat IRAning yuqori martabali aʼzosiga qoʻyilgan zoʻrlash ayblovlarini koʻrib chiqdi. Uning xatti-harakatlarini „eng yaxshisi, ikkiyuzlamachilik“ deb atagan. Jeyms Bloodworth tomonidan *Sunday Times* maqolasida, uni „IRA arizasi“ va IRAni „foydali ahmoq“ deb taʼriflagan. Keyhill maqolasining onlayn versiyasi endi Oʻquvchilar muharririning „yozuvchining siyosiy pozitsiyasi ochiq koʻrsatilishi kerak edi“ degan izohlari bilan shikoyatni tan oladi. Greenslade *The Guardian gazetasining* sobiq muharriri Rusbridjer tomonidan ushbu maqoladagi xatti-harakati hamda AIR qurolli kurashiga ishonchi oshkora emasligi maqsadida tanqid qilindi. Rusbridger, Greenslade va *The Guardian* oʻshandan beri Keyhilldan maqola uchun uzr soʻrashgan.

## Shaxsiy hayot
U *Daily Mirror gazetasining* sobiq muxbiri, aktrisa Natasha Makelxonning onasi Norin Teylor bilan turmush qurgan.

## Manbalar

## Havolalar

* Guardian maqolasi Roy Greenslade va Artur Skargill
* Roy Greensladening ''The Guardiandagi'' sahifasi
* Roy Greensladening ''London Evening Standarddagi'' sahifasi