KamAZ-63968

**KamAZ-63968** yoki **„Tayfun-K“** — orginal shassiga ega va xavfsizligi oʻta yuqori boʻlgan universal zirhli avtomobil. 
„Tayfun-K“ MRAP tipidagi mashinalarga mos keladi. U Tayfun zirhli transport vositalari oilasiga kiradi. Zirhli transport vositasi "Rossiya Federatsiyasi Qurolli Kuchlarining 2020-yilgacha bo'lgan davrda harbiy avtomobil texnikasini rivojlantirish kontseptsiyasi" tasdiqlangandan soʻng yaratilgan boʻlib, unda birlashgan oilalar asosida transport vositalarini ishlab chiqarish rejalashtirilgan. Tayfun K-63968 RF qurolli kuchlari uchun mahalliy transport vositalarini rivojlantirishning yangi bosqichining bir qismidir, chunki avtomobil platformasi oxirgi marta 1961-yilda qabul qilingan edi.

## Tarixi
Butun Tayfun oilasining tarixi 2010-yilda, Rossiya Federatsiyasi Mudofaa vaziri tomonidan "Rossiya Federatsiyasi Qurolli Kuchlarining 2020-yilgacha bo'lgan davrda harbiy zirhli transport vositalarining yuqori darajada birlashtirilgan oilalarini rivojlantirish konsepsiyasi" tasdiqlangan paytdan boshlanadi. Natijada ekipaj, yuk va avtomashina qismlarining oʻqotar qurollar va minalardan yuqori xavfsizligini taʼminlovchi “Tayfun” yagona gʻildirakli yuk platformasi yaratildi. Shuningdek, turli xil maqsadli jihozlarni oʻrnatish va uning asosida aloqa vositalari, mobil artilleriya tizimlari, avtokranlar, UUA va raketalari oʻrnatish, evakuatorlar, ekskavatorlar va boshqalarga  oʻzgartirish mumkin. Ural avtomobil zavodi, GAZ guruhining "Avtodizel" OAJ, "KAMAZ" OAJ ilmiy-texnika markazi, Poʻlat ilmiy-tadqiqot instituti mutaxassislari avtomobil zirhlari ishlab chiqilgan Sarovdagi Federal yadro markazini zirhli korpusning xavfsizligi, zirhli shisha yaratish bilan shugʻullangan Magistral-LTD kompaniyasi, N. E. Bauman nomidagi MDTU, gidropnevmatik suspenziya va boshqa koʻplab kompaniyalar va tadqiqot institutlarini ishlab chiqish bilan shugʻullandi. Bunday mashinalarni yaratish zarurati, qoʻshinlardagi jangovar yoʻqotishlarning asosiy qismi minalangan maydonda transport vositalarining portlashi yoki kolonnalar harakati paytida minalardan himoyalanish bilan bogʻliq edi. 2014-yil dekabr oyida Janubiy harbiy okrugi 30 ta zirhli texnikaning birinchi partiyasini oldi. 2015-yil yanvar oyida Janubiy harbiy okrugi yana 20 ta texnika oldi.

## OShSdagi oʻrni
"Tayfun-K" sapyorlarni, harbiy politsiya, harbiy razvedka va maxsus kuchlarning qismlarini jihozlash uchun keladi.

## Konstruktsiya tavsifi

Rezervasyon STANAG 4569 NATO tasnifining 3b darajasiga toʻgʻri keladi, unga koʻra avtomobilning har qanday qismi ostida TNT ekvivalentida 8&nbsp;kg ogʻirlikdagi yuqori portlovchi parchalanish moslamalarining portlashiga bardosh bera oladi. Oʻq oʻtkazmaydigan himoya toʻrtinchi darajaga toʻgʻri keladi. 14,5 × 114&nbsp;mm kalibrli zirh teshuvchi oʻqlardan himoya qiluvchi qoʻshma keramika va poʻlat zirh oʻrnatilgan. Jumladan, 128,5-129,0&nbsp;mm qalinlikdagi zirhli shisha, shaffofligi 70%, Magistral LTD tomonidan ishlab chiqilgan va Poʻlat ilmiy-tadqiqot institutida sinovdan oʻtgan, oynaga KPVT dan oʻqlar  911&nbsp;m/s tezlikda otilganda ular orasidagi masofa 280–300&nbsp;mm boʻlgan 2 marta oʻqqa bardosh bera oladi. Oʻq qarshiligi mavjud GOST (GOST R 51136 va GOST R 50963) boʻyicha eng yuqori talablardan oshib ketadi, bunda eng yuqori daraja SVD dan 7,62 × 54&nbsp;mm B-32 zirhli teshuvchi patronlarning oʻqqa tutilishi hisoblanadi. Ishlab chiqarish jarayonida Magistral-LTD IV STANAG 4569 Gʻarbiy standartlariga amal qildi - oʻq tezligi 911 m / s boʻlgan 200 m masofadan 14,5 × 114&nbsp;mm B-32 zirhli teshuvchi oʻq-dorilar bilan oʻq otilganda kafolatlangan himoyani koʻrsatdi. Avtomatik tarzda havo toʻldiruvchi va 4,5 atmosferaga qadar sozlanishi bosimga ega 16.00R20 oʻq oʻtkazmaydigan shinalar mavjud. Zirhli modul oʻq otish uchun teshiklar bilan taʼminlangan va unga masofadan boshqariladigan pulemyot ham oʻrnatilishi mumkin.  Oilaning boshqa avtomobillari bilan birlashish 86% ni tashkil qiladi.

Oʻrindiqlar shaxsiy qurol ushlagichlari, xavfsizlik kamarlari va podgolovniklar bilan jihozlangan. Minalar/fugaslarning taʼsirini kamaytirish uchun ular modulning tomiga biriktirilgan. Modul ichiga FVUA-100A filtrlash moslamasi va konditsioner oʻrnatilgan. Desant tushirish transport vositasining orqa tomonidagi rampa yoki yon tomondan eshik orqali amalga oshiriladi. Avtomobil yon tomonga agʻdarilgan yoki rampadan chiqish bilan bogʻliq muammolar yuzaga kelgan taqdirda tomda favqulodda lyuklar mavjud.

### Kuzatish va aloqa vositalari

Dvigatelning ishlashini kuzatish va nazorat qilish, avtomobilning rulosini, yoʻlning qiyaligini, tezligini, joylashishini va shunga oʻxshashlarni hisoblash uchun avtomobil bortdagi axborot va boshqaruv tizimi (BIUS) GALS-D1M bilan jihozlangan. Mustaqil gidropnevmatik suspenziya haydovchiga masofadan boshqarish pulti yordamida 400&nbsp;mm masofada yoʻlda klirensni oʻzgartirish imkonini beradi. Tayfun K-63968 desant moduli va kabinada atrofni har tomonlama koʻrish uchun beshta videokamera bilan jihozlangan. Kabina avtomobil holatini ham, tashqi koʻrinishni ham koʻrsatadigan yigʻiluvchan monitorlar bilan jihozlangan.

## Taktik va texnik xususiyatlar

* **Gʻildirak formulasi :** 6 × 6
* **Uzunlik, mm:** 8990 
* **Kengligi, mm:** 2550 
* **Balandligi, mm**
** **taksida:** 3120
** **Fyuzelyaj:** 3300
* **Tuproqni tozalash, mm:** sozlanishi
* **Burilish radiusi, m:** 10,0 dan kam
* **Balandlik burchagi:** 23-30°  
* **Gʻildirakning burilish burchagi:** 39 °
* **Boʻsh ogʻirlik, t:** 21,0
* **Avtomobilning yalpi ogʻirligi, t:** 24,0 
* **Olingan tirkama ogʻirligi, t: yoʻq**
* **Maksimal tezlik, km/soat:** 110&nbsp;km/soat
* **Yoqilgʻi masofasi, km:** 700 
* **100&nbsp;km uchun yoqilgʻi sarfi:** 81 litr

## Mojaro zonalarida qo'llanishi
U 2017-yilda Rossiya Qurolli Kuchlari MPMK mutaxassislari tomonidan Suriyaning ozod qilingan hududlarini minalardan tozalashda foydalanilgan .

## Xizmatda

*  — 2017-yil may holatiga koʻra 260 ta „Tayfun-К“.

## Havolalar

## Manbalar

* KAMAZ "Tayfun-K" zirhli avtomobili. Video bilan maqola "TRK" Zvezda "
* Rossiyaning "Tayfuni" Suriyaga uchib ketdi // Svobodnaya pressa, 2017-yil 6-dekabr
* Avtomatik pochtadan "Tayfun-K" sinov drayveri. Ru