open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Mary Anderson

**Meri Bebe Anderson** (1918-yil 3-aprel — 2014-yil 6-aprel) amerikalik aktrisa boʻlib, 1939—1965-yillarda 31 ta film va 22 ta televizion spektaklda suratga tushgan. U "*Gone With the Wind*" filmidagi kichik yordamchi roli hamda Alfred Hitchcockning *1944* yilda suratga olingan "*Lifeboat*" filmidagi bosh qahramonlardan biri boʻlganligi bilan ham mashhur.

## Yoshligi
Anderson Alabama shtatining Birmingem shahrida tug'ilib o'sgan. U Govard kollejida (hozirgi Samford universiteti) tahsil olgan.

Uning ukasi James Anderson (1921—1969) ham aktyor boʻlib, “*[[To Kill a Mockingbird]]”* (1962) filmidagi Bob Ewell nomi bilan tanilgan. Ular birgalikda bitta filmda, 1951-yilda "*[[Hunt the Man Down]]* ishtirok etishgan.

## Faoliyati

Ikki rolidan so'ng u *[[Gone With the Wind]]* (1939) filmida o'zining birinchi muhim ekran rolini ijro etadi. search for Scarlett ishtirok etgan 1400 aktrisadan biri sifatida suhbatdan o'tgandan so'ng u Maybelle Merriwether yordamchi rolini oladi.

1944-yilda u Alfred Hitchcockning *"[[Lifeboat]]*" filmidagi o'nta qahramondan biri boʻlgan hamshira Alice rolini o'ynaydi. 1950-yillarning boshlarida kino faoliyatini tugatib, u vaqti-vaqti bilan televizorda chiqishlar qiladi. Masalan, 1964-yilda *[[Peyton Pleys|Peyton Pleysda]]* Catherine Harrington rolida (2-20-qismlar). U ''Perry'' Masonda Arlen Skott rolida "*The Case of Rolling Bones*" (1958) filmida mehmon sifatida ishtirok etadi.

## Shaxsiy hayoti
Anderson 1940-yildan 1950-yilgacha Leonard M. Berens bilan turmushda boʻlgan. Uning ikkinchi nikohi 1953-yildan 1974-yilda erining vafotigacha kinematograf Leon Shamroy bilan boʻlgan. Ularning Anderson Alexander Shamroy ismli bitta farzandi boʻlgan. Afsuski, farzanlari 1956-yil 1-iyulda ikki oyligida vafot etadi. Mary Anderson 2014-yil 6-aprelda Californiyaning Burbank shahrida insultdan vafot etadi. U vafot etgan sana 96 yoshga toʻlganidan uch kun oʻtgan payt boʻlgandi. U hospis nazorati ostida va uzoq yillik hamrohi Gordon Karnon bilan boʻlgan Toluka ko'lidagi kvartirada vafot etadi.

## Xuddi shu ismli aktrisalar
Uning ismi, ko'pincha, sahna aktrisasi Mary Anderson (1859—1940) yoki ovozsiz kino aktrisasi Mary Anderson (1897—1986) bilan chalkashib ketadi.

## Filmografiyasi

## Manbalar

## Havolalar

* 
*
Melody Anderson

**Melody Anderson** (1955-yil 3-dekabrda tugʻilgan) — kanadalik nafaqadagi aktrisa, ijtimoiy xizmatchi va giyohvandlikning oilalarga taʼsiri tavsiflashga ixtisoslashgan notiq. Aktrisa sifatida uning eng mashhur roli 1980-yilda suratga olingan *[[Flash Gordon]]* filmidagi *Dale Arden* roli boʻlgan. Keyinchalik u 1986-yilda Chuck Norris bilan „*[[Firewalker]]*“ filmida rol ijro etadi. Qoʻshiq aytish bilan birga, u 1970-yillarning oxiri va 1980-yillarda filmlar va televidenieda rollarni olib boradigan aktrisa sifatida ham namoyon boʻladi.

## Yoshligi
Oʻrta maktabdan soʻng Anderson Ontario shtatining Ottava shahridagi Karleton universitetida jurnalistika boʻyicha bakalavr darajasiga erishadi. Anderson Janubi-sharqiy Osiyo va Avstraliyaga sayohat qilishdan oldin Kanada radioeshittirish korporatsiyasida qisqa vaqt davomida efirdagi muxbir sifatida ishlagan va u Sidney gazetasida ishlaydigan birinchi avstraliyalik boʻlmagan ayol muxbirlardan biri boʻlib faoliyat yuritgan.

## Faoliyati

### Aktrisalik
Shimoliy Amerikaga qaytgan Andersonning birinchi ommabop ishlaridan 1977-yilda „*[[Logan's Run]]“* serialida mehmon yulduz boʻlganligi va xuddi shu yilda „*Welcome Back, Kotter*“ serialida "Sweathog " rolida boʻlganligidir. U televidenieda koʻplab koʻrsatuvlarda mehmon sifatida ishtirok etgan. *Archie Bunker’s Place*, *Battlestar Galactica*, *Dallas*, *TJ Hooker*, *CHiPs*, *The A-Team* va *[[The Fall Guy]]* filmidagi uchuvchi epizodi shular jumlasidandir. U *St. Elsewhere* va *Jake and the Fatman* filmlarida takrorlanuvchi rollarni ijro etgan. U NBC suratga olgan 1983-yilgi *Manimal* serialining ayol bosh qahramoni boʻlgan. U 1989-yilda „*Murder, She Wrote“* filmidagi „Prediction: Murder“ epizodida mehmon yulduz boʻlgan.

Anderson 2009-yil oktyabr oyida Manhattanda boʻlib oʻtgan Big Apple konventsiyasi kabi janrdagi konvensiyalarida qatnashib turadi.

### Ijtimoiy faolligi
Anderson Kaliforniyada sertifikatlangan EMDR klinikasi/EMDR terapevti sifatida litsenziyalangan xizmat koʻrsatish bilan shugʻullanadi.

Anderson New York va California shtatlarida LCSW (litsenziyalangan klinik ijtimoiy ishchi), Manhattan va Gʻarbiy Los Angelesda xususiy amaliyotlarga egadir. Shuningdek, u Los Angelesdagi bir nechta davolash markazlarida terapiya guruhlarini tashkil qilgan. Anderson — giyohvandlik va oila boʻyicha xalqaro maʼruzachi va ommaviy axborot vositalari vakili hamdir. U giyohvand moddalarni suiisteʼmol qilish va ruhiy salomatlik bilan bogʻliq boshqa taʼlim sohalari haqida taqdimotlar qilib boradi.

## Filmografiyasi

### Filmlarda

### Televizion rollari

## Manbalar

## Havolalar

* 
* 
* 
* „Melody Anderson“. All-American Talent & Celebrity Network.
* „Melody Anderson“. Dragon Con 2016.
Samad Marfavi

**Abdolsamad** Marfaviy (1964-yil 18-mayda Khorramshahr, Eronda tugʻilgan) — eronlik futbol murabbiyi va sobiq futbolchi.

## Jamoalardagi faoliyati
U futbolchilik faoliyatining ko'p qismini IPL "Esteghlal"da o'tkazdi.

## Xalqaro martaba
Marfavi Eron terma jamoasida 1987-yilning 27-fevralida Quvaytga qarshi bahsda debyut qilgan. U Eron terma jamoasi safida 31 ta o'yinda maydonga tushib 11 ta gol urgan.

## Menejerlik martabasi
U 2003-yildan 2006-yilgacha Esteghlalning yordamchi murabbiyi bo'lib ishlagan, o'shanda uning o'rniga 2006-yilning avgustida mavsum boshlanishiga bir oy qolganda Eron milliy futbol jamoasi bosh murabbiyi etib tayinlangan Amir Ghalenoei tayinlangan. U mavsumning 27-haftasigacha yaxshi mavsum natijasiga ega bo'ldi va "Esteghlal " birinchi o'rinda edi, ammo mavsumning so'nggi uch haftasi u uchun yomon bo'ldi, u uydagi 3 o'yindan atigi bitta ochko to'pladi va to'rtinchi o'rinni egalladi. U keyingi mavsumda Nosir Hejazi yordamchi murabbiyi sifatida qaytdi, ammo kelishmovchiliklardan so'ng u klubni tark etdi va mavsumni Amir Ghalenoeiga ligada g'olib chiqishga yordam berish uchun qaytib keldi. Amir Ghalenoei klubni tark etib, "Sepaxon"ga kelgach, 2009-yilning iyul oyida yana "Esteghlal"ga bosh murabbiy etib tayinlandi. 2010-yilning 18-mayida u “Esteghlal” bilan shartnomasini yana bir mavsumga uzaytirdi. Biroq, u bir necha kundan keyin o'z lavozimidan iste'foga chiqadi. 2010-yil 2-iyunda u Mes Kerman bosh murabbiyi etib tayinlandi va 2011-yil 25-avgustda iste'foga chiqdi. U 2012-yilning 25-sentabrida “Saba Qom” klubi bosh murabbiyi boʻldi va mavsum oxirigacha shartnoma imzoladi. 2013/14-yilgi mavsum boshlanishidan oldin uning shartnomasi uzaytirilmasligi e'lon qilingan edi. 2013-yilning 11-noyabrida u ikkinchi marta “Saba”ga bosh murabbiy etib tayinlandi.

## Yutuqlari

* Futbol bo'yicha Eron milliy terma jamoasi tarkibida 1990-yilgi Osiyo o'yinlarida oltin medal sohibi.
* 1991-yildagi Osiyoning eng yaxshi futbolchisi nominatsiyasiga nomzod 16 ta ovozga ega boʻlib, 28 ovoz olgan Yong-Xvan Chung va 31 ovoz bilan mukofotni qoʻlga kiritgan Joo-Sung Kimga yutqazib qoʻydi.

## Manbalar

## Havolalar
* Samad Marfavi  TeamMelli.com saytida
* Marfavi takes over Esteghlal reins
Kazuyoshi Miura (biznesmen)

Kazuyoshi Miura 1947-yilning 27-iyul kuni tavallud topgan, o'zining xotinini o'ldirishda aybdor deb topilgan Yaponiyalik biznesmen. Uning sudi 10 yillab davom etgan, oxiri 2008-yilda o'z joniga qasd qilish bilan yakun topgan.

## Yoshlik
Miura 1947-yilda Yamanashi prefekturasida tug'ilgan. Yokogamadagi o'rta maktabni tashlab ketganidan so'ng, u o't qo'ygani uchun hibsga olingan va bir necha yil o'smirlar qamoqxonasida xizmat qilgan. U 1979-yilda sobiq sevgilisi Chizuko Shiraishining o'ldirilishida gumon qilingan.

## Kazumi Miuraga hujum
Amerika Qo'shma Shtatlariga tez-tez boradigan kiyim-kechak importchisi Miura 1981-yil 18-noyabrda Los-Anjelesga (Kaliforniya, Qo'shma Shtatlar) tashrif buyurganida rafiqasi Kazumi Miurani o'ldirish uchun til biriktirganlikda gumon qilingan. O'sha kuni noma'lum bosqinchi Miurani o'ng oyog'iga va boshiga otib tashlagan. Otishmadan keyin Kazumi Miura komada qolgan. U AQSh harbiy-havo kuchlarining kasalxona samolyoti orqali Yaponiyaga qaytarilgan. U ko'r, falaj bo'lib, hushidan ketgan. U otishmadan bir yil o'tib vafot etdi. Kazumi Miura 13 oylik bolaning onasi edi.

## Yaponiyada hibsga olish va sud
1984-yilda Yaponiyaning "*Shūkan Bunshun*" jurnali Miura xotinini o'ldirishda ishtirok etganligini ko'rsatadigan maqolalarni chop etdi. Maqolalar shuni ko'rsatadiki, u o'z xotiniga 1,4 million AQSh dollari ekvivalentiga teng hayot sug'urtasi polisini olgan. Miura voqeasi paytida Los-Anjeles politsiya boshqarmasi boshlig'i Daryl Gatesning aytishicha, departament va yapon politsiyasi Miura xotinini o'ldirishni uyushtirganlikda gumon qilmoqda.  Lekin Miuraning qotillikka aloqadorligini tasdiqlovchi hech qanday dalil yo'q edi.

O'sha paytdagi Los-Anjeles okrug prokurori Ira Reinerning so'zlariga ko'ra, LAPD qotillik bo'yicha tergovchilar Miuraning jinoyatchi ekanligiga ishonmagan, aksincha, voqealar "shafqatsiz... ko'cha jinoyati" bo'lgan.

Miura qotillikda aybdor deb topildi va 1994-yilda Yaponiyada umrbod qamoq jazosiga hukm qilindi va u darhol Tokio Oliy sudiga murojaat qildi. 2003-yilda Oliy sud ham uni ayblovdan oqladi va "yuqori sudning uning marhum xotinini o'ldirish uchun noma'lum shaxs bilan til biriktirganiga asosli shubha borligi to'g'risidagi hukmi o'rinli" deb aytdi.

## Havolalar
Leykopoez

**Leykopoez** - bu gemopoezning bir qismi boʻlib, unda oq qon hujayralari (WBC yoki leykotsitlar) kattalar insonlarning suyak iligida va homilaning qon hosil qiluvchi organlari (timus, jigar kabi)da hosil boʻladi. Leykopoez ikki yoʻldan iborat: Granulotsitlar hamda monotsitlarning shakllanishi va limfotsitlarning shakllanishi.

## Leykopoez boshqaruvi

Leykopoez boshqaruv mexanizmi “*samarali teskari aloqa*” mexanizmiga qiyoslanadi. Bunda toʻqima yalligʻlanganda, shikastlanganda bakterial toksinlar, shikastlanish mahsulotlari – leykotsitlarning sezilarli darajada koʻp ajralishiga sabab boʻladi. Demak, eritropoezdan farqli ravishda oʻlgan va oʻlayotgan leykotsitlarning oʻzi leykopoezni boshqarishda muhim ahamiyatga ega. Leykopoezni ragʻbatlantiruvchi yoki ingibirlovchi moddalar murakkab boʻlib, quyidagilardir:

### '''Sitokinlarning ahamiyati'''
Turli granulotsitlar va monotsit hosil boʻlishini stimullovchi sitokinlar kaloniya stimullovchi faktorlar (KSF) deyiladi. KSFlar monotsitlar va T-limfotsitlar tomonidan hosil qilingan glikoproteidlar boʻlib quyidagi guruhlarga boʻlinadi:

*G-KSF* – granulotsitlar prekursorlarini stimullaydi

*M-KSF* – monotsitlar prekursorlarini stimullaydi

*GM-KSF* – granulotsitlar va monotsitlar prekursorlarini stimullaydi

Limfotsitlar hosil boʻlishini stimullovchi sitokinlarga interleykinlar (IL) deyiladi. Masalan, IL-1, IL3 va hokazo. Interleykinlar monotsitlar, makrofaglar va endoteliy hujayralari tomonidan ishlab chiqiladi.

### '''Prostoglandinlarning ahamiyati'''
Monotsitlar, laktoferrin va boshqa vositalar tomonidan ishlab chiqilgan prostoglandinlar leykopoezni boshqarishda ahamiyatga ega.

## Qoʻshimcha
Leykotsitlar suyak koʻmigida shakllanadi va sirkulyator tizimga kerak boʻlgunga qadar yigʻiladi. Normada leykotsitlar qonda aylanib yurgan miqdoriga nibatan 3marta koʻp miqdorda suyak koʻmigida yigʻiladi.

Monotsitlar kapilyarlardan toʻqimaga 10-20 soatdan soʻng oʻtadi. Ular toʻqima ichida shishib diametri 5 marta kattalashadi va toʻqima makrofagiga aylanadi. Makrofaglar fagotsitoz jarayoni boʻlgunicha yashashi mumkin. Immun tizimi tomonidan faollashtirilgan makrofaglar neytrofillardan koʻra ancha kuchli fagotsitlar boʻlib, 100 tagacha bakteriyaning "yostigʻini qurita oladi". Shuningdek, ular ancha katta obyektlarni masalan, butun boshli *qizil qon tanachalarini* yoki baʼzida *malyariya parazitlarini* ham qamrab olish qobiliyatiga ega, neytrofillar esa bakteriyadan kattaroq zarrachalarni fagotsitoz qila olmaydilar. Bundan tashqari, makrofaglar zarrachani parchalab boʻlgandan soʻng, qoldiq mahsulotlarni chiqarib tashlab, yana yashashda davom etishi va bir necha oylar davomida oʻz vazifasini bajarishi mumkin.

Ayrim bakteriyalar, xususan *sil batsillasida* lizosomal parchalanishga chidamli qobiq mavjud hamda neytrofillar va makrofaglarning oʻldiruvchi taʼsiriga qisman bardoshli moddalarni sekretsiya qiladi. Shunday bakteriyalar koʻplab surunkali kasalliklarga (jumladan silga) sabab boʻladi.

## Manbalar
Gavharoro begim

**Gavharoro begim** (; „Gavharlar bilan bezatilgan“ 1631-yil 17-iyun –  1706) Boburiylar malikasi va imperator Shoh Jahon va uning rafiqasi Mumtoz Mahalning oʻn toʻrtinchi va kenja farzandi boʻlgan.

Uning onasi 1631-yilda uni dunyoga keltirish vaqti vafot etdi. Gavhararo esa tugʻilishdan omon qoldi va yana umr koʻrib, yashadi. U haqida va u otasining taxti uchun vorislik urushida qatnashganmi yoki yoʻqmi, kam maʼlumotgina yetib kelgan.

## Hayot
1631-yil 17-iyunda, onasi Mumtoz Mahal vafot etgan kuni tugʻilgan Gavhararo Begim otasi va akasi hukmronligi davrida obroʻsi ancha past boʻlgani koʻrinadi. Dalillar uning toʻrtinchi akasi Murod Baxshning merosxoʻrlik urushi davrida taxtga daʼvogarligini qoʻllab-quvvatlagan boʻlishi mumkinligini koʻrsatmoqda. Agar bu rost boʻlsa ham, bunday maʼlumotlar haqiqatga uncha mos kelmaydi, chunki otasi va singlisi Jahonarodan farqli oʻlaroq, u keyinchalik taxtni egallagan gʻolib akasi Avrangzeb tomonidan qamoqqa tashlanmagan.

Gavhararo begim otasi taxtdan ketgandan keyin oilaviy sulolasi farzandlarining nikohlarini va toʻy-tantanalarini tashkil qilishda ishtirok etadi. 1673-yilda uning katta akasi Daraning oʻgʻli Sipihr Shikoh Avrangzebning qizi Zubdat-un- Nisoga uylanganida, Gavhararo va uning amakivachchasi Hamidabonu Begim toʻy marosimini oʻtkazganlar. U 1672-yilda Daraning nabirasi Salimabonu Begim (Gavhararo uni tarbiyab voyaga yetkazgan) va Avrangzebning toʻrtinchi oʻgʻli shahzoda Muhammad Akbar bilan turmush qurishda katta rol oʻynagan. U kelinning onasi vazifasini bajargan. Toʻy tantanalarini oʻtkazish uchun Dehli darvozasidan Begim saroyigacha boʻlgan yoʻlning ikki tomonida (yaʼni yoritish uchun) yogʻoch konstruksiyalar oʻrnatilgan".

## Vafoti
Gavhararo Begim 1706-yilda Shohjahonobodda vafot etadi. Oʻsha paytda Dekanda hokimlik qilayotgan Avrangzeb uning oʻlimdan qattiq hayratda qoldi. U doimiy ravishda „Shoh Jahonning barcha bolalari ichida u va men yolgʻiz qoldik“, deb takrorlagani manbalarda keltirilgan.

## Shajarasi

## Yana qarang

Gavhararo Begim – Ruchir Guptaning „*Taxt* bekasi“ (2014) romanidagi bosh qahramon.

## Manbalar
Saeed Al-Owairan

**Seed Al-Owairan (**1967-yil 19-avgustda tug'ilgan) - Saudiya Arabistonining sobiq xalqaro futbolchisi, yarim himoyachi yoki hujumchi sifatida o'ynagan. U 1994-yilgi FIFA Jahon Chempionatida Belgiya darvozasiga mashhur gol urdi, bu barcha davrlarning jahon chempionatidagi eng buyuk gollaridan biri hisoblanadi.

## Hayot va martabasi
Owairan butun klubdagi faoliyatini Saudiyaning Ar-Riyodda joylashgan Al-Shabab klubida o'tkazdi.

U Saudiya Arabiston terma jamoasi safida 75 ta o'yin o'tkazib, 24 ta gol urgan, shu jumladan 1994-yilgi Jahon chempionati saralashida 7 ta gol urgan. U 1994-yilda Qo'shma Shtatlarda bo'lib o'tgan futbol bo'yicha Jahon chempionatida xalqaro miqyosda shuhrat qozondi va u Vashingtondagi RFK stadionida Belgiyaga qarshi ajoyib individual gol urdi va keyinchalik FIFAning " *Asr goli"* reytingida oltinchi o'rinni egalladi. Bu gol Saudiya Arabistonini jahon chempionatining 2-bosqichiga olib chiqdi va ular buni hali takrorlay olishmadi. Ular 1/8 finalda Shvetsiyaga 3:1 hisobida imkoniyatni boy berishdi.

Jahon chempionatidan soʻng Owairan  Saudiya Arabistoniga qaytdi. O'sha yili u Osiyoda yilning eng yaxshi futbolchisi deb topildi. Yevropa klublarining qiziqishiga qaramay, saudiyalik futbolchilarning xorijda oʻynashiga toʻsqinlik qiluvchi milliy qonunchilik tufayli u mamlakatni tark eta olmadi. 1996-yilda u Saudiya politsiyasi tomonidan Ramazon oyida spirtli ichimlik ichib, ayollar bilan muloqotda boʻlganida ushlangan. U qamoq jazosiga hukm qilindi.

U 1998-yilda Fransiyada bo'lib o'tgan jahon chempionatida Saudiya Arabistoni terma jamoasi safida tanlangan bo'lsa-da, Saudiya Arabistoni guruh bosqichidan chiqqani uchun bor-yo'g'i ikki marta maydonga tushdi.

## Yutuqlar

### Klub
**Al-Shabab**

* Arab klublari chempionlar kubogi : 1992, 1999
* Saudiya Premer-ligasi : 1990–91, 1991–92, 1992–93
* Osiyo kubogi egalari kubogi : 2000–01

### Milliy
**Saudiya Arabistoni**

* Arab Millatlar kubogi sohibi: 1992
* King Fahd kubogi sovrindori: 1992
* OFK Osiyo kubogi g'olibi: 1992

### Individual

* IFFHS dunyoning eng yaxshi gol muallifi : 1993-yil
* Eng yaxshi Bombardier Saudiya Premer-ligasi : 1991–92

## Manbalar

## Havolalar
Shahzoda Jihangir

**Shahzoda Jihangir** (1531-yilda Istanbulda −1553-yil 27-noyabr, Aleppo) — Sulton Suleymonning qonuniy rafiqasi Aleksandra Anastasiya Lisovska Sultondan kenja oʻgʻli. Istanbulning tumanlaridan biri va masjid Shexzoda Jihangir sharafiga nomlangan.
## Biografiya
Shahzoda 1531-yilda Istanbulda tugʻilgan. U Suleymon va Aleksandra Anastasiya Lisovskalarning oltinchi farzandi va beshinchi oʻgʻli edi. Anʼanaga koʻra, Jihangir saroyda tarbiyalangan. Shahzodaning tugʻma nuqsoni bor edi. Uning dumba va boshqa sogʻliq muammolari bor edi. Doimiy ogʻriqni bostirish uchun Jahongir giyohvandlikka berilib ketdi. Yoshi va kasalligiga qaramay, u turmushga chiqdi. Buni hisobga olib, Jihangir Usmonli taxtiga daʼvo qilmadi. Biroq, Jihangir ziyoli, xattotlikka mehr qoʻygan, „Zarifiy“ nomi bilan sheʼrlar yozgan (turkcha: Zarifiy), otasi bilan uzoq suhbatlashdi. Jismoniy nuqsoniga qaramay, sanjaqqa yuborilganda Jihangirning kanizaki bor edi. U oʻgay akasi Mustafaga (Sulaymon va Mahidevronning oʻgʻli) ehtiros bilan bogʻlangan degan fikr bor. Ammo shuni taʼkidlash joizki, Mustafa Jihangir endigina ikki yoshga toʻlganida poytaxtni tark etgan.
## Oʻlim
Jihangir Mustafa qatl qilinganidan bir necha hafta oʻtgandan soʻng, Halabda 22 yoshida vafot etadi (afsonalarda Jihangir akasini sogʻinib vafot etgani aytiladi). Jihangir vafot etgandan soʻng Istanbuldagi Shehzade masjidida katta akasi Shahzoda Mehmed yoniga dafn qilinadi. Shuningdek baʼzi manbalarda Sulaymon Sinanga bu kvartalda hozirgacha shu shahzoda nomi bilan ataladigan goʻzal masjid qurishni buyuradi. Ulugʻ meʼmor tomonidan qurilgan „Jihangir“ masjidi yongʻin natijasida vayron boʻlgan va undan bizning davrimizga qadar hech narsa saqlanib qolmagan deyiladi..
## Shuningdek
"Muhtasham yuz yil" serialidagi Shahzoda Jihangirning bolaligi rolini Engin Khepileri ijro etadi. Shahzoda Jihangirning ulgʻaygan rolini Tolga Saritash ijro etadi.
## Manbalar
Edith Fischerström

**Edith Mariya Fischerström** (1881—1967) shved rassomi, grafik rassom, haykaltaroshlik va sanʼat oʻqituvchisi edi. 20-asrning birinchi yarmida u manzarali yogʻoch naqshlarini yaratdi, portret va landshaftlarni chizdi. 1950-yillardan boshlab u portretlarga, jumladan hayvonlar portretlariga eʼtibor qaratdi va 1970-yillarning oʻrtalarida hayvonlarni haykallarini yasash va taniqli odamlarning byustlarini yaratishni boshladi. Uning ishi Shvetsiyaning bir qancha muzeylari, jumladan Moderna Museet va Nationalmuseet kolleksiyalarida saqlanadi.

## Hayoti
Edit Mariya Olsson 1881-yil 24-sentabrda Stokgolmda tugʻilgan meʼmor qizi edi. (1848—1926) va uning rafiqasi Elvira Vilhelmina née Wöllner (yoki Woelner). U oilaning ikki farzandining kichigi edi. 1901-yildan 1903-yilgacha u Shvetsiya Qirollik Tasviriy sanʼat akademiyasida Aksel Yungstedt va Oskar Byork qoʻl ostida tahsil oldi. Fransiya, Ispaniya, Italiya, Gollandiya va Germaniyaga oʻqish safarlarida oʻqishni davom ettirdi. 1905-yilda u armiya ofitseri Karl Fisherstryomga turmushga chiqdi, undan keyingi yili Ivan ismli oʻgʻil va 1909-yilda Luiza ismli qizi bor edi.

1904-yildan 1906-yilgacha u Sollefteadagi xususiy maktabda sanʼatdan dars bergan. Shundan soʻng, erining ishi tufayli, oila Shvetsiyaning turli joylariga koʻchib oʻtdi. 1922-yilda otasi vafot etgandan soʻng, Edit va bolalari Stokgolmga koʻchib ketishdi. Asosan moyli boʻyoqlarda rasm chizgan u oʻz ishini turli koʻrgazmalarda, shu jumladan 1914-yilda Malmyodagi Boltiqboʻyi koʻrgazmasida namoyish etdi. Uning birinchi shaxsiy koʻrgazmasi 1918-yilda Lundda, soʻngra Stokgolmdagi Nya Konstgallerietda boʻlib oʻtdi.

1928-yilda u Stokgolmdagi sahnalardan yasalgan yogʻoch rasmlari albomini nashr etdi, bir necha yil oʻtgach, Gʻarbiy qirgʻoqning " *Göteborgs hamn* va *Götaverken* " nomli sahnalari paydo boʻldi. Uning portretlarida toʻqimachilik rassomlaridan biri Enni Frikxolm (1934) hozirda Nationalmuseetda joylashgan boʻlsa, uning landshaftlarida uning sayohatlari va Shvetsiyadagi Halland va Scania sahnalari mavjud. U shuningdek, portretlarni, shu jumladan baʼzi hayvonlarni ham chizgan. 74 yoshida Fisherstryom haykaltaroshlikka, hayvonlarni tasvirlashga yoki mashhur odamlarning byustlarini yaratishga murojaat qildi. U yasagan byustlar orasida Karen Bliksen, Anna Branting va Gerda Lundequist bor edi.

Edit Fisherström 1967-yil 12-oktabrda 84 yoshida Stokgolmda vafot etdi.

## Manbalar
Oqqon baliq (muz baliq)

***Oq qonli baliq******yoki muz baliq*** (lot. *Channichthyidae*) — Antarktika dengiz nurli qanotli baliqlar turkumi,  perch turiga mansub. Ularning vakillari Antarktida va Subantarktikaning sovuq suvlarida, shuningdek, Janubiy Amerikaning Folklend-Patagoniya mintaqasining notal suvlarida yashaydilar. 11 oila va 25 ga yaqin turi uchraydi.

## Tavsiflash

]

Tanasi uzunchoq, yaxshi rivojlangan shilliq qavat bilan qoplangan. Boshi dorsoventral tomondan biroz siqilgan boʻlib, sezilarli choʻzilgan, dorsoventral yassilangan eshkaksimon tumshugʻi va juda katta choʻzilib ketmaydigan ogʻzi bor. Jag'lardagi tishlar kichik konussimon, bir necha qatorda joylashgan. Operkulum(bosh qism suyagi)ning yuqori qismida odatda yaxshi rivojlangan oddiy yoki shoxlangan tikanlar mavjud. Ko'krak qanotlari katta, 18-27 nurli. Tos suzgichlari bo'yinturuq yoki bo'yinbog'-ko'krak shaklda, keng yoki uzunchoq. Ikkita qanotlari bo’lib: interdorsal bo'shliq bilan aniq ajratilgan orqa qanotlari: birinchi qanotga nisbatan qisqa, 3-15 yumshoq suyaklari bor; ikkinchi dorsal qanotda 26-47 yumshoq segmentli suyakchalar mavjud. 24-49 qiltanoqli anal suzgich. Dum suzgichlari kesilgan yoki yumaloq, vaqti-vaqti bilan zaif belgilangan, 11-12 asosiy qiltanoqlari mavjud. Suyak segmentlari yoki yumaloq suyak plitalari va erkin neyromastlar bilan ikki yoki uchta lateral chiziqlari bor. Umurtqalarning umumiy soni 49-71 ta boʻlib, shundan 22-31 tasi magistral, 25-43 tasi dumli.

Qoni aslida rangsiz yoki biroz sarg'ish plazmadir, chunki u deyarli hosil bo'lgan elementlarni o'z ichiga olmaydi - eritrotsitlar va gemoglobinning yetuk shakllari va miyoglobin, qoida tariqasida, mushaklarda yo'q yoki juda oz miqdorda bo'ladi. Aksariyat turlar yuqori kenglikdagi Antarktidaning juda sovuq sharoitlarida, muzlash suvi yoqasida (-1,9 °C gacha) yashaydi. Asosiy gaz almashinuvi gillalar orqali emas, balki tananing ko'krak mintaqasining haddan tashqari tomirlangan terisi va og'iz bo'shlig'i epiteliysi (75% gacha) orqali amalga oshiriladi. Asosan tubsiz yolgʻiz turlar, baʼzi turlari yirik agregatlar hosil qilishi mumkin va qisman pelagik (Champsocephalus gunnari). *Voyaga etmaganlar* pelagikdir. Bir necha metrdan 2000 m gacha bo'lgan chuqurlikda yashaydigan qirg'oq va chuqur dengiz turlari (Chionobathyscus dewitti), asosan Antarktidaning yuqori kengliklarida. Bir turi (Champsocephalus esox) Janubiy Amerikaning *Folklend-Patagoniya shelfi*ning mo'tadil suvlarida yashaydi. Yirtqichlar va zooplanktofaglar. Umumiy uzunligi 25-75 sm.

Ba'zi turlari (masalan, "muz balig'i" tijorat nomi bilan mashhur bo'lgan Champsocephalus gunnari oq baliqlari) tijoratdir, yaxshi ta'mga ega, och rangli go'shtga ega va pishirishda ishlatiladi.
Pyotr Tkachenko

**Pyotr Grigoryevich Tkachenko** (1915-yilda tugʻilgan, Yekaterinoslav viloyati Gorlovka) — sovet futbolchisi, himoyachi.

## Futbolchilik faoliyati
Pyotr Grigoryevich Tkachenko 1936-1937 va 1945-1947-yillarda Stalinoning “Ugolshiki”/“Staxanovets”/“Shaxtyor”  jamoalarida oʻynagan. 1939-1940-yillarda Toshkentning “Dinamo” va 1950-1953-yillarda “DO” jamoalari sharafini himoya qilgan.

## Yutuqlari
1939-yilda SSSR kubogi yarim finalchisi.

## Manbalar
Ibaqabeka

**Ibaqabeka, Abikabeka** () -—   kerayitlar xoni Toʻgʻril (Vanxon)ning kichik ukasi Jaxa Xambuning qizi.

1203-yilda Chingizxon tomonidan kerayitlar magʻlubiyatga uchraydi. Ammo Jaxa Xambu Chingizxonning kerayitlar bilan urushidan oldin xonning safiga qoʻshilgani hamda Chingizxonga merkitlarga qarshi kurashda yordam koʻrsatgani uchun Jaxa Xambu oilasi bosqin paytida talon-toroj qilinmaydi. Chingizxon oʻziga Ibaqabekani nikohlab olgan boʻlsa, kichik singlisi Sorxagtanibekani oʻgʻli Tuluyga nikohlab beradi. Ibaqabekaning boshqa singlisi Biktutmishbekani esa toʻngʻich oʻgʻli Joʻjiga nikohlab bergan. Shunisi qiziqki, keyinchalik Chingizxon oʻzining sodiq aʼyonlarini taqdirlashda Ibaqabekani urutlardan boʻlgan Jurchedayga sodiqligi va qilgan xizmatlari uchun xotinlikka berish haqida buyruq bergan.

Ibaqabekaning Jurchedayga turmushga berilishining boshqa sababini Rashiduddin „Jome at-tavorix“ asarida quyidagicha bayon etgan: „Bir kuni Chingizxonning tushiga Tangri kirib, Ibaqabekani boshqa kishiga nikohlab berishi haqida xonga buyruq beradi. Uyqudan uygʻongan xon qorovullikda turgan kebteul (tungi xos soqch) chaqiradi, bu Jurcheday boʻlgan va xon Ibaqabekani Jurchedayga turmushga bergan. Sobiq xotining urutlarga joʻnatayotib, Chingizxon baurchisi (oshpazi) Oshiq Temur va qimiz ichadigan oltin qadahidan boshqa, barcha narsalar, xizmatkorlar, chorva mollarni Ibaqabekaga oʻzi bilan olib ketishiga ruxsat beradi.

Ibaqabeka va uning oʻgʻli Chingizxonning uchinchi oʻgʻli va voris Oʻqtoyxonning oʻlimida asosiy gumondorlardan biri boʻlishgan. 1241-yil 11-dekabrdagi ziyofatdan soʻng kutilmaganda Oʻqtoyxon vafot etadi. Ibaqabekaning oʻgʻli xonning baurchisi (oshpazi) boʻlgani sababli onasi bilan birga xonni zaharlashda ayblanadi. Ularning aybsizligi isbotlanmaydi, ammo Oʻqtoyning qarindoshi, katta nufuzga ega boʻlgan Eljigiday noʻyonning aralashuvi tufayli Ibaqabeka va oʻgʻli jazoda qutilib qoladilar.
## Manbalar

## Adabiyotlar
* 
* 
* 
*  
*
Kate Holmes

**Kate Noelle „Katie“ Holmes** (; 1978-yil 18-dekabr, Toledo, Ogayo, AQSh) — amerikalik kino va televideniye aktrisasi.

Holmes filmdagi faoliyatini Ang Leening "The Ice storm" filimda ikkinchi darajali rol sifatida boshlagan. Katta byudjetli va kichik o‘lchamdagi loyihalari, jumladan  Disturbing Behavior(1998), Go va Teaching Mrs. Tingle (ikkalasi ham 1999)

## Manbalar
Hazrat begim

**Hazratbegim** (; ; yana *Hazrat Mahal**, Sohibabegim*; 4-noyabr 1740-yil yoki 1741-yil, Dehli, Hindiston — 1774-yil, Afgʻoniston) — boburiy malika, boburiylar davlati hukmdori Muhammadshohning qizi, durroniylar sulolasi shohi Ahmadshoh Durroniyning rafiqasi.

## Tarjimayi holi
Hazratbegim boburiylar sulolasi hukmdori Muhammadshoh va malika Sohiba Mahalning qizi boʻlib, 1740-yil yoki 1741-yil 4-noyabrda Dehlida tavallud topgan. 1748-yil aprelda Muhammadsho vafot etadi va taxtga malikaning ukasi Ahmadshoh chiqadi. Hukmdorning onasi Qudsiyabegim marhum podshohning boshqa rafiqalari va farzandlari taʼminoti uchun hukumat ajratilgan mablagʻlardan tashqari, oʻz hisobidan ham moddiy koʻmak berib turgan.

1754-yil 26-mayda Ahmadshoh safar chogʻida marathalar yetakchisi Malhar Rao Holkar tomonidan hujumga uchraydi. Ahmadshoh Sikandrabad (Iskandarobod) orqali chekinayotib, oʻzi bilan birga Hazratbegim, onasi Qudsiyabegim, oʻgʻli Mahmudshoh va sevimli rafiqasi Inayetpuri Baini olib, boshqa malikalar va qarindoshlarini dushmanga qoldirib ketishga majbur boʻladi.

1756-yil fevral oyida beqiyos goʻzalligi bilan mashhur boʻlgan 16 yoshli Hazratbegimga 60 yoshli  Olamgir II sovchi qoʻyadi. Shu maqsadd Olamgir II malikaning onasi Sohiba Mahal va vasiysi Bodshohbegimlarga bosim qiladi. Hazratbegim 60 yoshli hukmdorga turmushga chiqishdan koʻra oʻz joniga suiqasd qilishni afzal biladi, natijada Olamgir II malikani oʻz nikohiga ololmaydi.

1757-yil aprelda poytaxt Dehlini afgʻonlar talon-toroj qilgandan soʻng, durroniylar sulolasi shohi Ahmadshoh Durroniy marhum Muhammadshohning qizi Hazratbegimga uylanishni xohlab qoladi. Vasiysi Bodshohbegimning qarshligiiga qaramasdan 35 yoshdagi Ahmadshod Durroniy 1757-yilning 5-aprelida Dehlida malikani majburlab, oʻz nikohiga oladi. Toʻy marosimidan soʻng Ahmadshoh Durroniy malika bilan ona yurti Afgʻonistonga qaytib ketadi. Afgʻonistonga ketayotgan Hazratbegimni kuzatishda Bodshohbegim, Sahiba Mahal va bir necha malikalar hamrohlik qilishgan. Hazratbegim 1774-yilda vafot etgan.

## Manbalar
Turkiston muxtoriyati bayrog‘i

**Turkiston (Qoʻqon) muxtoriyatining bayrogʻi** — Qoʻqon muxtoriyatining rasmiy ramzi bo‘lgan (baʼzan Turkiston muxtoriyati nomi ham qoʻllanadi). Mazkur bayroqni ayrim holatlarda 1876-yilda tugatilgan Qo‘qon xonligining bayrog‘i deb hisoblashadi, lekin buni bayroqqa hech qanday bog‘liqlik joyi bo‘lmagan. Muxtoriyat bayrog‘idan 1917-yil noyabrdan 1918-yil fevralgacha foydalanilgan.

1917-yil 25-noyabrda (Yulian kalendariga ko‘ra, baʼzi manbalarda sana yangi uslubda ko‘rsatilgan — 8 dekabr), noyabrda bo‘lib o‘tgan IV Favqulodda Umumturkiston viloyati musulmonlari qurultoyida tasdiqlangan. 1917-yil 27-sonli (yangi uslub bo‘yicha — 10 dekabr) Turkiston „Rossiya Demokratik Federativ Respublikasi tarkibidagi avtonom hudud“ deb eʼlon qilindi. O‘sha qurultoyda Turkiston Muvaqqat xalq kengashi va muxtoriyatning Muvaqqat hukumati saylandi. Jadidchilik va panturkizm yetakchilaridan biri bo‘lgan Muvaqqat Xalq Kengashining tashqi aloqalar bo‘limi boshlig‘i Mustafo Shokay taklifi bilan muxtoriyat bayrog‘i tasdiqlandi.

Bayroq  to‘g‘ri to‘rtburchaklar panelidan iborat bo‘lib, qizil va ko‘k rangdagi teng gorizontal chiziqlardan iborat bo‘lib, oq yarim oy va besh qirrali yulduzdan iborat edi. Bayroqning moviy rangi Turkiston hududi aholisining asosiy qismi turkiy xalqlarga mansubligini, qizil rang yangilanish va inqilob ramzini bildirgan. Bayroqning butun tarkibi, qizil, yarim oy va yulduz Turkiya bayrog‘i tarkibini takrorladi, panturkizm tarafdorlari uni o‘zlarining namunasi va himoyachisi deb bilishgan.

## Maʼqullangan

Fayl:Turkestan Autonomous SSR Flag.svg|1919-yildan 1921-yilgacha Turkiston Avtonom Sosialistik Sovet Respublikasi bayrog‘i tasviri.
Fayl:Flag of Turkestan ASSR (1921-1923).svg|1921-yildan 1924-yilgacha Turkiston Avtonom Sosialistik Sovet Respublikasining bayrog‘i tasviri.


## Manbalar
Dmitriy Kirichenko

**Dmitriy Sergeyevich Kirichenko** ( 1977-yil 17-yanvarda tugʻilgan) — futbol assotsiatsiyasi murabbiyi va sobiq futbolchi. U sobiq Rossiya terma jamoasida hujumchi boʻlib oʻynagan.

2014-yil 10-mart holatiga koʻra, u Rossiya Premer-ligasi tarixidagi 3-toʻpurar (129 gol) va ligadagi oʻyinlar soni boʻyicha 5-oʻrinda turadi (377).

## Klubdagi faoliyati
Kirichenko faoliyatini „Lokomotiv Mineralnye Vodi“, " Iskra Novoaleksandrovsk " va " Torpedo Taganrog " kabi kichik klublarda oʻynab boshlagan. 1998-yilda u oʻtgan yili Taganrog klubidagi ajoyib oʻyinidan soʻng Rostselmashga qoʻshilgan.

Keyingi yillarda u eng istiqbolli rossiyalik hujumchilardan biriga aylangan va 2002-yilda Moskvaning CSKA jamoasiga qoʻshilgan. CSKA safida Kirichenko 2002-yilda liganing eng yaxshi toʻpurari boʻlishga muvaffaq boʻlgan (jamoadoshi Rolan Gusev bilan birga), ikki marta Rossiya Premer-ligasida gʻolib chiqgan va Rossiya kubogini qoʻlga kiritgan.

2005-yilda u „Moskva“ klubiga joʻnab ketdi. Yangi jamoada oʻynab, u muvaffaqiyatini takrorlagan va yana toʻpurarga aylangan.

U 2007-yildan 2010-yilgacha Saturn jamoasida oʻynagan. 2008-yilda oʻz jamoasining UEFA Intertoto kubogidagi birinchi oʻyinida 7:0 hisobida gʻalaba qozonib, 4 ta gol urgan. Oʻsha turnirning ikkinchi oʻyinida maydonga tushmadi. Keyingi turda u birinchi oʻyinda 2007-yilgi Germaniya chempioni VfB Shtutgartga qarshi oʻyinda (1:0) gol urgan. U jami 5 ta gol bilan UEFA Intertoto kubogi −2008ning eng yaxshi toʻpurari boʻlgan.

2011-yilda, Saturn moliyaviy muammolar tufayli tarqatib yuborilgach, Kirichenko 1990-yillarda oʻzi uchun nom qozongan Rostov klubiga qaytgan.

## Xalqaro faoliyati
U oʻz mamlakati uchun Yevro-2004da oʻynagan va Yevropa futbol chempionatidagi eng tezkor golini- Gretsiyaga qarshi oʻyinning ikkinchi daqiqasida kiritgan.

## Murabbiylik karyerasi
U 2016-yilning 6-avgustida Qurbon Berdiev isteʼfoga chiqqanidan soʻng „Rostov“ klubiga vaqtinchalik murabbiy etib tayinlangan. Uning Rostovdagi murabbiylik karyerasi 2016-yil 9-sentyabrda oʻz yakuniga yetgan.

U 2018-yil 7-noyabrda „Ufa“ klubining vaqtinchalik bosh murabbiyi etib tayinlangan. Ufa boshqaruvidagi birinchi oʻyinda Moskvaning „Spartak“ klubiga qarshi oʻyinda gʻalaba qozongan, ammo keyingi 6 oʻyinda klub bor-yoʻgʻi 2 durang va 4 magʻlubiyatga qayd etgan va 2019-yil 27-martda Kirichenko oʻzaro kelishuvga koʻra Ufani tark etgan.

## Faoliyat statistikasi

### Klub

### Xalqaro

## Yutuqlar
**CSKA Moskva**

* Rossiya Premer-ligasi : 2003-yil
* Rossiya kubogi : 2001-02
* Rossiya Superkubogi : 2004-yil; ikkinchi oʻrin: 2003-yil

## Manbalar
Inson kapitali indeksi

**Inson kapitali indeksi** (ing. Human Capital Index (HCI) – sog'liqni saqlash va ta'limning keyingi avlod ishchilarining samaradorligiga qo'shgan hissasini miqdoriy jihatdan belgilaydi. Inson kapitali indeksi Jahon banki tomonidan tayyorlanadi.

Indeks ilk bor 2018-yil oktabr oyida e’lon qilingan va 157 mamlakatni oʻz ichiga olgan. Inson kapitali indeksi bolaning kelajakda qay darajada samarali kadr boʻlib shakllanishini oʻlchaydi. Indeks qiymati 0 dan 1 gacha intervalda boʻlib, qiymat 1 ga yaqinlashishi bugungi bolalarning kelajakda qay darajada yetuk inson boʻlib shakllanishini koʻrsatadi.

## Hisoblash metodologiyasi
Indeksning muhim xususiyati shundaki, u qatʼiy mikro-ekonometrik tadqiqotlarga asoslangan holda sogʼliqni saqlash va taʼlim tizimlarining shaxslar va mamlakatlar samaradorligiga qoʼshgan hissasini oʼlchaydi. Noam Angrist, Simeon Djankov, Pinelopi Koujianou Goldberg va Garri Patrinos tomonidan olib borilgan tadqiqotlar natijasida Inson kapitali indeksini o'lchash usullari ishlab chiqilgan.

Inson kapitali indeksida 3 ta asosiy komponent bor:

1. Tirik qolish ehtimoli 

* 5 yoshdan oshgan bolalar ulushi - foizda (%)

2. Ta'lim 

* Ta'lim miqdori *(kutilayotgan ta'lim davomiyligi)*
* Ta'lim sifati *(uyg'unlashgan test natijalari)*

3. Salomatlik holati

* Katta yoshdagilarning umr davomiyligi *(60 yoshgacha yashagan 15 yoshli o'smirlar ulushi, %)*
* Bolalar oʻrtasida sogʻlom oʻsish *(5 yoshgacha boʻlgan bolalarning rivojlanish sur’atlari, %)*
Inson kapitali indeksi tirik qolish ehtimoli, ta'lim va sog'liqning mahsuldorlikka nisbiy hissasini quyidagi tarzda ko'paytirish yo'li bilan hisoblanadi:

*IKI = Tirik qolish ehtimoli* Ta'lim* Salomatlik holati*

## Inson kapitali indeksi
Inson kapitali indeksi  Simeon Djankov va Federika Saliola tomonidan tayyorlangan va birinchi marta Jahon bankining 2019-yilgi Jahon taraqqiyoti hisobotining bir qismi sifatida nashr etilgan.

## Manbalar


## Havolalar
Oʻzbekiston ilk marotaba Jahon bankining inson kapitali indeksida ishtirok etdi

Jahon Banki 2020-yil uchun inson kapitali indeksini eʼlon qildi
Nurafshon-Buxoro (futbol klubi)

**Nurafshon-Buxoro -** sobiq  oʻzbek futbol klubi, Buxoro viloyati, Buxoro shahri. 2015-yilda tashkil etilgan.

## Tarixi
2015-yilgi mavsumda esa Oʻzbekiston chempionatining Ikkinchi ligasida ishtirok etib, final turnirida gʻolib boʻlgan. 2016-2017 yillarda Birinchi ligada toʻp surgan.

„Nurafshon-Buxoro“ ni oʻsha paytda Superligada oʻynagan „Buxoro“ (1989-1996 va 2021-yil iyulidan „Nurafshon“) bilan adashtirmaslik kerak.

## Yutuqlar

*  2015-yil Ikkinchi liga turmirining oltin medal sovrindori

## Havolalar

* footballfacts.ru - '''Nurafshon-Buxoro klubi profili'''
* vk.com
Gibraltar geografiyasi

Britaniyaning Gibraltar dengizi hududi Pireney yarim orolining janubida joylashgan boʻlib, Oʻrta yer dengizini Atlantika okeani bilan bogʻlaydigan Gibraltar boʻgʻozi oldida joylashgan.

Gibraltar 6,8431 km kvadrat maydonga ega hisoblanadi va Ispaniya bilan 1,2 km quruqlik chegarasiga ega. Ispaniya tomonida La Linea de la Concepción shahri chegaraga yaqin joylashgan. Ispaniyaning qolgan qoʻshni hududlari bilan birgalikda u Campo de Gibraltar komarkasining bir qismidir.

Gibraltar qirgʻoq chizigʻi uzunligi 12 kmni tashkil etadi. Sharqiy qirgʻoqda Sandi-Bay kichik shaharchalari (inglizcha <span title="Sandy Bay, Gibraltar — версия статьи «Сэнди-Бэй» на английском языке">Sandy Bay</span> ) va Kataloniya koʻrfazi mavjud. Aholining asosiy qismi gʻarbiy sohilda isteʼqomat qiladi. Rasmiy ravishda Gibraltarda maʼmuriy boʻlinma mavjud emas, ammo yetita tumanga ajratilgan:

# Yuqori shahar ( yuqori shahar)
# shahar ( shahar)
# Sharqiy tomon ( sharqiy tomoni)
# Quritilgan hududlar ( meliorativ hududlar)
# shimoliy mintaqa ( Shimoliy tuman)
# Qum chuqurlari ( Qum chuqurliklari maydoni)
# Janubiy mintaqa ( Janubiy tuman)

## Tabiiy geografiyasi
Gibraltar yarim oroli Gibraltarning ohaktosh qoyasidan hosil boʻlib, qirgʻoq bilan tor qumli sohil hududlari bilan bogʻlangan. Toshning gʻarbiy yonbagʻirlari sharqiyga qaraganda yumshoqroq, maksimal balandligi 426 metrni tashkil etadi. Yarim orol boʻgʻozga taxminan 5 km chiqib turadi. Sharqdan Oʻrta yer dengizi suvlari, gʻarbdan Algeciras koʻrfazlari bilan yuviladi. Yarim orol hududidagi Gibraltar boʻgʻozining kengligi taxminan 21 km ni tashkil etadi.

## Iqlimi
Gibraltar odatda Oʻrta yer dengizi iqlimiga ega, yozi issiq, quruq va qishi yumshoq, yomgʻirli boʻladi. Eng issiq oy — avgust oyi hisoblanib, oʻrtacha harorat  ga teng boʻladi; eng sovuq yanvar oyi hisoblanadi, oʻrtacha harorat  ni tashkil etadi. Gʻarbiy shamollar ustunlik qiladi, yozda sharqiy va janubiy, qishda shimoldan shamol esadi, bu esa keskin sovishini keltirib chiqaradi. Yogʻingarchilik miqdori yiliga 810 mm gacha, ularning koʻp qismi qish oylariga toʻgʻri keladi.

## Biogeografiyasi

Gibraltar iqlimining oʻziga xos xususiyati namlikning yetishmasligidir: yogʻingarchilik faqat yarim orol ehtiyojlarining 15 % ni beradi. Shu bilan birga, suv sirtda qolmaydi, tezda toshlar orasidan shimilib ketadi. Shu sababli yarim orolning oʻsimlik va hayvonot dunyosi juda kam va kamvbagʻal hisoblanadi. Gibraltar qoyasi yon bagʻirlarida qaragʻay daraxtlari va yovvoyi zaytun oʻsadi. Gibraltarda milliy qoʻriqxona tashkil etilgan boʻlib hayvonot dunyosi muhofaza qilinadi. Cape Yevropagi nisbatan qulay sharoitlar bu yerda oʻtlar va butalar, jumladan shaftoli palmasi, timyan va iberiya oʻsimliklarini oʻstirishga qulay muhit sanaladi. Madaniy chinorlar, anjir, bodom, sitrus mevalar, kaktuslar ham ushbu hududlarda yetishtiriladi.

Hayvonot dunyosi shaharlarda yashovchi mayda kemiruvchilar, qushlarning bir nechta turlari (jumladan, Gibraltarning ramzi boʻlgan Barbar tosh kakliklari) bilan ajralib turadi va qirgʻoq suvlari — baliq (skumbriya, skumbriya) keng tarqalgan.

## Manbalar
Narimanovets (futbol klubi)

**"Narimanovets"** – Xorazm viloyatida joylashgan Bogʻot tumani futbol klubi. Sovet ittifoqi va oʻzbek futbol klubi. Jamoa 1968-yilda tashkil etilgan.

## Nomlari

* 1968—1969 – „Narimonov Kolxozi“
* 1970—1976 – „Narimanovets Bogʻot“
* 1975—1978 – „Xorazm Bogʻoti“ (Narimanovets nomidagi kolxoz)
* 1979—1985 – „Narimanovets Bogʻot“ (Narimonovchi)

## Tarix
Narimanovets futbol klubi 1968-yilda Xorazm viloyati Bogʻot shahrida tashkil etilgan boʻlib, mahalliy „Narimanov kolxozi“ vakili edi.

1968-yilda u SSSR chempionati Ikkinchi ligasi Markaziy Osiyo guruhining „B“ toifasida debyut qilgan. 1970-yilda klub Narimanovets Bogʻotga oʻzgartirilgan. Mavsum oxirida jamoa yuqori 4-oʻrinni egalladi, ammo SSSRda futbol ligalarining navbatdagi qayta tashkil etilishi tufayli klub havaskorlar musobaqalari darajasiga tushib ketgan. Keyinchalik klub oʻz ishtirokini Oʻzbekiston SSR chempionatida davom ettirgan. 1978-yilda klub oʻz nomini Xorazm Bogʻotiga oʻzgartirdi va oʻsha yili Oʻzbekiston SSR chempionligi va kubogini qoʻlga kiritgan. Keyingi yili yana Narimanovets Bogʻot nomiga qaytdi va yana „B“ toifasida chiqish huquqini qoʻlga kiritgan. SSSR chempionati Ikkinchi ligasining Markaziy Osiyo guruhida 1979-yildan 1985-yilgacha oʻynagan. 1985-yil mavsum oxirida klub faoliyati toʻxtatilgan va tarqatib yuborilgan.

## Stadion
Klub oʻz uy uchrashuvlarini Bogʻotdagi 1000 tomoshabinga moʻljallangan „Markaziy“ stadionida oʻtkazgan.

## Turnir natijalari

### SSSR chempionati

## Yutuqlari

*  Futbol boʻyicha Oʻzbekiston SSR chempionati chempioni – 1978

*  Futbol boʻyicha Oʻzbekiston SSR kubogi sohibi – 1976, 1978.
* SSSR Ikkinchi ligasi zona bahslari 7-oʻrin sohibi – 1983.

## Mashhur futbolchilar

*  Sergey Zirchenko
*  /  Aleksandr Ivankov
*  /  Vadim Abramov
*  Sergey Zirchenko
*  Dmitriy Kuzmichyov

## Mashhur murabbiylar

* 1968: Nikolay Fedorchenko
* 1968—1977: Valeriy Muxin

…

* 1979: Gennadiy Mixaylutsa
* 1979—1980: Aleksandr Ivankov
* 1982—1983: Viktor Pshenichnikov
* 1984: Yevgeniy Valitskiy
* 1985: Viktor Pshenichnikov

…

## Yana qarang

* Xorazm (futbol klubi)
* Xiva (futbol klubi)

## Manbalar

## Havolalar

* Narimanovets (futbol klubi) Footballfactsru saytida
* Narimanovets (futbol klubi) Klub oʻyinlari Wildstat maʼlumotlar bazasida
* Narimanovets (futbol klubi) Futbol klublari tarixi
Mehnat (futbol klubi, Toshkent)

**Mehnat** — Toshkent, O‘zbekiston SSR, SSSR. Toshkentning sovet futbol klubi.

Toliq nomi: Toshkent „Mehnat“ futbol klubi

1960-yilgi SSSR chempionatining „B“ toifasidagi zona turnirida 9-o‘rinni egallagan.

1958-yilda Oʻzbekiston SSR kubogi sohibi.

1959-yilda Oʻzbekiston SSR chempioni.

## Havolalar

* Futbol faktlari maʼlumotlar bazasida klub
* Klub oʻyinlari Wildstat maʼlumotlar bazasida
Konchi (futbol klubi)

**"Konchi"** — Angren (Oʻzbekiston SSR) shahridagi sovet futbol klubi. 1985-yildan tashkil etilgan.
## Klubning oldingi nomlanishi

* 1985-1990 yillar — „Shaxtyor“.
* 1991-yil — „Konchi“.

## Yutuqlar

* SSSR Ikkinchi ligasi zona turnirida 17-oʻrin: 1986-yil.

* Oʻzbekiston SSR chempioni: 1985-yil.

## Taniqli murabbiylar

* Boris Lavrov

## Havolalar

* futbol faktlari bazasida
* Klub oʻyinlari Wildstat maʼlumotlar bazasida
* Futbol klublari tarixi
Neru Kubogi

**Neru kubogi** Hindistonning birinchi Bosh vaziri Jawaharlal Neru nomi bilan atalgan Butun Hindiston Futbol Federatsiyasi (AIFF) tomonidan tashkil etilgan xalqaro futbol musobaqasi edi. Musobaqa 1982-yilda boshlangan, 1998-yildan 2006-yilgacha oʻtkazilmagan. Kubok 1997-yilda Iroq tomonidan qoʻlga kiritilgach, 2007-yilgacha qayta oʻtkazilmag. 2007-yili qayta tiklangan hamda oxirgi marta 2012-yilda oʻtkazilgan.

## Tarixi

Neru kubogi 1982-yilda Butun Hindiston futbol federatsiyasi (AIFF) tomonidan Hindistonning birinchi Bosh vaziri Javoharlal Neru xotirasiga bagʻishlangan. Homiylik maqsadida „ONGC Neru kubogi“ (Neft va tabiiy gaz korporatsiyasi) nomi bilan tanilgan bu musobaqa har 2 yilda bir marta oʻtkazilardi. Birinchi kubok bahslarini oʻsha paytdagi Bosh vazir Indira Gandi ochib bergan va ushbu oʻyinda Urugvay Xitoy PRga qarshi 2:0 hisobida gʻalaba qozongan.

Turnir asosan Hindistonda futbolni ommalashtirish maqsadida boshlandi va mezbonlar ilk bor 2007-yilda Suriyani magʻlub etishdi va gʻolib boʻlishdi.

Shimoliy Koreya 1993-yilda Ruminiyani 2:0 hisobida magʻlub etib, kubokni qoʻlga kiritgan birinchi Osiyo jamoasi boʻldi.

### Neru klubi kubogi (1990)
1990-yilda „Javoharlaʼl Neruning yuz yillik kubogi“ (Neru tavalludining 100 yilligini nishonlash uchun) 1990-yilgi Neru kubogi oʻrnida xalqaro klub turniri sifatida tashkil etildi va bu Hindistonda oʻtkazilgan klublar oʻrtasidagi yagona xalqaro turnir boʻldi. Turnirda Paragvayning „Olimpiya“ jamoasi Argentinaning „Club de Gimnasia y Esgrima La Plata“ klubiga qarshi 1:0 hisobida gʻalaba qozondi va gʻoliblikni qoʻlga kiritdi. Oʻyinda Luis Monson gʻalaba golini urdi.

* **Rasmiy mukofotlar:**
** Taj Bengal kubogi turnirning eng yaxshi futbolchisi uchun: Emeka Ezeugo
** Eng yaxshi toʻpurar uchun maxsus kubog: Gabriel González

## TV qamrovi
Oʻyinni Indira Gandi ochib bergan.

## Natijalar

}**||  ||  ||  || ||  || 
|-
| [[1993 Neru kubogi|1993]] || [[Chennay]] || **** ||  ||  ||  || ||  || 
|-
| [[1995 Neru kubogi|1995]] ||[[Kalkutta]] || **** ||  ||  || ||||  ||
|-
| [[1997 Neru kubogi|1997]] || [[Kochi]] || **** ||  ||  ||  ||  ||  || 
|-
| [[2007 Neru kubogi|2007]] || [[Dehli]] || **** ||  || ||  ||||  || 
|-
| [[2009 Neru kubogi|2009]] || [[Dehli]] || **** ||  ||  ||  ||||  || 
|-
| [[2012 Neru kubogi|2012]] || [[Dehli]] || **''' ||  ||  ||  ||||  || 
|}

## Medallar jamlanmasi

## Yana qarang
* Neru kubogi (kriket)
* 2017-yilgi Qahramon Tri-Nation seriyasi
* Qitalararo kubok (Hindiston)
* Assotsiatsiya futbol musobaqalari ro'yxati

## Manbalar

## Havolalar
* IndianFootball.de – Indiaʼs premier football site (archived)
* Soccertub – All coverage for 2012 Nehru Cup
* Nehru Cup on the RSSSF
* ONGC NEHRU TROPHY 2007 on Kolkata Football (archived)
* ONGC Nehru Cup (2009) Photo Gallery
* 2012 edition results on Nehru Cup blogsite
Viktoriya Bonya

**Viktoriya Anatolyevna Bonya** (1979-yil 27-noyabr, Krasnokamensk, Chita viloyati) — koʻngilochar dasturlarning rus teleboshlovchisi,model, blogger, ishbilarmon ayol.

## Manbalar
Denis Kolodin

**Denis Alekseyevich Kolodin** (   ,  , 1982-yil 11-yanvarda tug'ilgan) - Rossiyalik futbol murabbiyi va sobiq markaziy himoyachi. U Avstriya va Shveysariyadagi UEFA Yevro-2008 uchun Rossiya terma jamoasiga chaqirilgan.

## Karyera

### Klub
Kolodin faoliyati davomida Rossiyaning bir qator klublarida to'p surgan. U o'z faoliyatini Volgogradning "Olimpiya" klubida boshlagan va u yerda ikki yil davomida 66 o'yinda davomida o'n to'rtta gol urgan. 2003-yilda "Uralan" klubiga o'tgan. U klub safida 44 ta oʻyinda maydonga tushib, 3 ta gol urgan. 2004-yilda u " Krilya Sovetov "ga o'tib, 39ta o'yinda maydonga tushib, 2ta gol urgan.

U 2005-yilda Rossiyaning yirik klublaridan biri bo'lgan Moskvaning " Dinamo" klubiga o'tdi va u yerda muvaffaqiyatli vaqt o'tkazib, 130 ta o'yinda maydonga tushib, o'n beshta gol urgan (2012-yil 22-may holatiga ko'ra).

### Xalqaro
Kolodin Rossiya terma jamoasi uchun birinchi xalqaro chaqiruvini 2004-yilda olgan. 2008-yil 21-iyun holatiga ko'ra u milliy terma jamoada o'n uchta o'yin o'tkazgan.

#### Yevro 2008
Kolodin Yevro-2008da o'zining birinchi yirik xalqaro turnirida ishtirok etish imkoniyatini qo'lga kiritgan. U Rossiyaning D guruhidagi uchta oʻyinida ham Ispaniya, Shvetsiya va Gretsiyaga qarshi oʻynagan. Niderlandiyaga qarshi chorak finalda u ikkinchi bo'lim o'rtasida sariq kartochka olgan va so'nggi daqiqada unga ikkinchi sariq kartochka ko'rsatdi, ya'ni qizil kartochka. Biroq, hakam yordamchisi bilan maslahatlashib, Kolodin ikkinchi sariq kartochkali holatga tushishidan oldin to'p o'yindan chiqib ketganini asoslab, qarorini o'zgartirgan. O'sha paytda bu munozarali va ko'p muhokama qilingan qaror edi. Qoʻshimcha boʻlimlarda Rossiya 3:1 hisobida gʻalaba qozongan.

## Karyera statistikasi

### Klub

### Xalqaro

## Yutuqlar

### Xalqaro
**Rossiya**

* UEFA Yevropa chempionati bronza medali sovrindori: 2008

## Manbalar