Toni Kroos

**Toni Kroos** (1990-yil 4-yanvarda tugʻilgan) – nemis sobiq professional futbolchisi. U oʻzining maydonni koʻrish qobiliyati, toʻp uzatish aniqligi, ijodkorligi, toʻpni kesib uzatish va toʻpni yaxshi yoʻnaltirish qobiliyati bilan mashhur.

Kroos oʻzining katta klubidagi faoliyatini „Bavariya“ da oʻynab boshlagan, u yerda 2007-yilda 17-yoshida debyut qilgan. U juda kam foydalanilgan va Bundesligadagi hamkasbi Bayer Leverkuzenda 18 oylik ijara shartnomasini tanlagan, u yerda asosiy hissa qoʻshuvchiga aylangan va 2010-yilda Bavariyaga yanada koʻtarilgan holat bilan qaytgan. „Bavariya“ bilan Kroos ketma-ket ikki chempionat, UEFA Chempionlar Ligasi, ikki marta DFB-Pokal chempionligini qoʻlga kiritdi va uch marta mavsumning eng yaxshi liga jamoasiga aylandi. 2014-yilda u 25 million yevro evaziga „Real Madrid“ga oʻtdi.

Madridda Kroos oʻn oltita sovrinni qoʻlga kiritdi, shu jumladan uchta La Liga va toʻrtta UEFA Chempionlar Ligasi, u yerda 2016- va 2018-yillarda ketma-ket uchta gʻalaba qozondi va har safar mavsumning eng yaxshi jamoasiga kiritildi. U uch marta FIFPro World11 va UEFA tomonidan yilning eng yaxshi jamoasi va ikki marta liganing eng yaxshi jamoasi deb topilgan. U 2014-yilda IFFHS tomonidan dunyoning eng yaxshi pleymeykeri va 2018-yilda Germaniyada yilning eng yaxshi futbolchisi deb topildi.

Kroos 2006-yilgi UEFA U-17 Yevropa chempionatida „Oltin oʻyinchi“ni qoʻlga kiritdi, u yerda u eng yaxshi toʻpurar boʻldi va 2007-yilgi FIFA U-17 Jahon chempionatida „Oltin toʻp“ni qoʻlga kiritdi. U Germaniya terma jamoasi safida 2010-yilda 20 yoshida debyut qilgan va 5 ta yirik turnirda ishtirok etgan. Kroos Germaniyaga 2014-yilgi FIFA Jahon chempionatida gʻalaba qozonishda koʻmaklashdi, u yerda u eng yaxshi yordamchi boʻldi va Yulduzlar jamoasi, Orzular jamoasi va Germaniyaning yilning eng yaxshi futbolchisiga ovoz berdi. UEFA Euro 2016 da u Turnir jamoasiga saylandi. U 2021-yilda jamoasi Yevro-2020 dan chiqib ketganidan soʻng xalqaro faoliyatini tugatishini eʼlon qildi.

## Jamoalardagi faoliyati

### Yoshlik davri
Kroos dastlab mahalliy Greifswalder SC klubida faoliyat koʻrsatgan, keyinroq Hansa Rostok yoshlar jamoasiga oʻtgan. Kroos 2006-yilda "Bavariya"ning yoshlar jamoasiga oʻtgan. Kroos oʻquv yili davomida mashgʻulotlar tufayli 40 kungacha qatnashmadi.

2007-08 yilgi mavsumda, 17 yoshida Kroos „Bavariya“ning kattalar jamoasiga koʻtarildi. U Bundesligadagi faoliyatini hayratlanarli tarzda boshladi, 2007-yilning 26-sentyabrida „Bavariya“ safida „Energie Kottbus“ dan 5:0 hisobida magʻlub boʻlgan oʻyinda maydonga tushdi va oʻyindan soʻng 18 daqiqa ichida Miroslav Klozening gollariga ikki marta assistentlik qildi. Oʻzining debyut vaqtida Kroos  „Bavariya“ni professional oʻyinda himoya qilgan eng yosh futbolchi edi. Undan soʻng 2010-yilda David Alaba tomonidan rekord yangilandi. 

2-oktabr kuni Kroos UEFA Kubogidagi debyutida „Bavariya“ni Srvena Zvezda mehmoni boʻlib, qimmatli gʻalaba qozondii, 81-daqiqada zaxiradan maydonga tushdi va Miroslav Klozega golli uzatmani amalga oshirdi va keyin gʻalaba golini kiritdi. toʻxtash vaqtida. U klubdagi ilk startini VfB Shtutgart mehmoni boʻlgan uchrashuvda (3:1) qildi. 

Kroos oʻzining 1-mavsumini „Bavariya“ tarkibida 20 ta oʻyinda oʻynadi, shu jumladan 6 ta oʻyindni toʻliq yakunladi. Shuningdek, u Regionalliga Südda „Bavariya“ tarkibida 12 oʻyinda 3 ta gol urdi. 

„Bavariya“ning 2008-09-yilgi Bundesliganing „Gamburger SV“ga qarshi oʻyinida boshlash uchun tanlanganiga qaramay, Kroos 2008-09 mavsumining 1-yarmida *Roten vafoti* uchun kamroq maydonga tushdi. 2008-yil 5-noyabrda u UEFA Chempionlar Ligasidagi debyutini guruh bosqichining 4-turida „Fiorentina“ ga qarshi 79-daqiqada zahiradan olindi.

### Bayer Leverkuzen
2009-yil 31-yanvarda „Bavariya“ Kroosga „Bayer“ga 18 oylik ijara asosida asosiy jamoada tajriba orttirishga ruxsat berdi. U 28-fevral kuni „Gannover 96“ga qarshi oʻyinda (1:0) zaxiradan maydonga tushgan. 12-aprel kuni u Leverkuzen uchun birinchi Bundesliga startini oʻtkazdi va „Verder“ bilan 1:1 hisobidagi durang oʻyinda jamoa darvozasiga assistentlik qildi. 2009-yil 18-aprelda u Bundesligadagi ilk golini VfL Volfsburgga 2:1 urdi va gʻalaba qozonishdi. 

30-may kuni Kroos 2009-yilgi DFB-Pokal finalida Verder Bremenga qarshi kechgan oʻyinda Leverkuzen Mesut Oʻzilning goli evaziga 1:0 hisobida magʻlub boʻlgan edi.

2008—2009-yilgi mavsumda Kroos Leverkuzenliklar safida barcha musobaqalarda 13 ta oʻyinda maydonga tushib, bitta gol urgan. 

Kroos 2009-10-yillarda Leverkuzen jamoasida doimiy oʻyinchi sifatida oʻzini koʻrsatdi va Bayerning Bundesligadagi bir oʻyinidan tashqari hammasida maydonga tushdi. 16 va 20-turlar oraligʻida Kroos Bundesliganing beshta oʻyinida beshta *gol* va toʻrtta golli uzatma qayd etib, 2009-yil dekabr va 2010-yil yanvar oylari uchun ketma-ket „oyning eng yaxshi futbolchisi“ sovrinini qoʻlga kiritdi.

U mavsumni 33 oʻyinda 9 gol va 12 golli uzatma bilan tamomladi

### Bavariya
2010-yilning yozida, „Bayer“dagi ijara muddati yakunlangach, Kroos „Bavariya“ga qaytib keldi. Oʻtgan mavsumda Chempionlar ligasida ikkinchi oʻrinni egallagan „Bavariya“ bilan birinchi jamoadagi imkoniyatlari haqida soʻralganda, Kroos: „Iloji boricha tez-tez oʻynashni xohlayman!“

2010-yil 16-avgustda u DFB-Pokalning birinchi davrasida Germania Windeckga qarshi maydonga tushdi va 4:0 hisobida gʻalaba qozonib, uchinchi golni kiritdi. 2010-yilning 29-oktabrida u „Frayburg“ga qarshi oʻyinda „Bavariya“ga 4:1 hisobida gʻalaba qozonib, klub safida oʻzining 1-ligadagi golini kiritdi. 2010—2011-yilgi mavsumda Kroos Bundesliga, DFB-Pokal va Chempionlar ligasida „Bavariya“ uchun muntazam boshlovchi boʻlgan. U mavsumni barcha musobaqalarda 37 oʻyinda yakunlagan. 

2011—2012-yillar davomida Leverkuzendagi sobiq murabbiyi Yupp Xaynkes qoʻl ostida Kroos oʻzini „Bavariya“ning birinchi oʻyinchisi sifatida koʻrsatdi va terma jamoadagi hamkasbi Bastian Shvaynshtayger bilan kuchli yarim himoyachi hamkorlikni yoʻlga qoʻydi. U mavsum davomida hamma musobaqalarda 51 ta oʻyin oʻtkazdi, shu qatori 2012-yilgi UEFA Chempionlar Ligasi finalida, „Bavariya“ " Alyans Arenada Chelsi dan penaltilar seriyasida magʻlub etdi. 

Kroos 2012—2013-yilgi mavsumda „Bavariya“ning trebl yutgan jamoasining muhim aʼzosi edi. Shvaynshtayger va Xavi Martinesni oʻz ichiga olgan yarim himoyaning eng yaxshi aʼzosi sifatida Kroos Bundesliganing dastlabki 4ta uchrashuvida 3ta gol urdi. Shuningdek, u oʻzining Chempionlar ligasidagi 1-golini „Bavariya“ning „Valensiya“ga qarshi guruhdagi ilk oʻyinida kiritdi. Chempionlar Ligasi 1/4 finalining „Yuventus“ ga qarshi 1-oʻyinida jarohat olib, Kroos mavsumning qolgan qismida maydonga tusha olmadi, u „Bavariya“ning 2013-yilgi UEFA Chempionlar Ligasi finalida, 2013-yilgi DFB-Pokal finalidagi muvaffaqiyatlarini oʻtkazib yubordi. Bundesliga mavsumining soʻnggi 7ta oʻyinida ham maydonga tusha olmadi. 

Kroos 2013—2014-yilgi mavsum boshidan jismoniy tayyorgarlikka qaytdi va Germaniya Superkubogi va UEFA Superkubogida oʻynadi. 2013-yilning 4-oktabrda Bundesligada sobiq jamoasi Bayer Leverkuzenga qarshi oʻyinda (1:1) mavsumdagi ilk golini kiritdi. U 2013-yilgi Klublar oʻrtasidagi Jahon chempionatida „Bavariya“ uchun ikkita oʻyinni boshladi. 2013-yilning 17-dekabrida yarim finalda Guanchjou Evergrandga qarshi birinchi oʻyin va finalda jamoa Raja Kasablankani 2:0 hisobida magʻlub etdi.

2014-yilning 19-fevralida Kroos Chempionlar ligasida „Arsenal“ ga qarshi oʻyinda (2:0) mavsumdagi ikkinchi golini kiritdi. 25-mart kuni u " Gerta " ustidan 3:1 hisobida gʻalaba qozondi va „Bavariya“ Bundesliga chempioni sifatida tasdiqlandi.

### Real Madrid

#### 2014–15: Debyut mavsumi

„Real Madrid“ga qoʻshilishidan ilgari Kroos Devid Moyes bilan kelishuvga erishganidan soʻng „Manchester Yunayted“ ga oʻtishga shartnoma tuzgan edi. Ammo, Moyes ishdan boʻshatilib, uning oʻrniga Lui van Gal kelganidan keyin, gollandiyalik murabbiy Kroosni sotib olishdan voz kechdi. Taxminan 2014-yilgi jahon chempionati vaqtida unga Karlo Anchelotti qoʻngʻiroq qilishdi.

2014-yilning 17-iyulida Ispaniya La Ligasining „Real Madrid“ klubi Kroosning transferi boʻyicha kelishuvga erishganini eʼlon qildi va nomaʼlum toʻlov evaziga olti yillik shartnoma imzoladi. Matbuotda Kroosning narxi 24 mln dan 30 mln yevrogacha boʻlganini xabar qilishdi.Birinchi yoshlar jamoasining davomchisi Greifswalder SV 04 transferdan 60 000 yevro oldi.

Kroos Gyunter Netzer, Pol Breytner, Uli Shtilike, Bernd Shuster, Bodo Illgner, Kristof Metzelder, Mesut Oʻzil va Sami Xediradan keyin „Real“ga oʻtgan toʻqqizinchi nemis futbolchisi boʻldi. 8000 ta tarafdorlari oldidagi taqdimotida u „Real Madrid“ qanday qilib „dunyodagi eng katta klub“ ekanligini va „Bavariya“dan ustun ekanligini aytdi. U 2014-yilning 12-avgustida 2014-yilda UEFA Superkubogida „Sevilya“ ga qarshi debyut uchrashuvida maydonga tushdi va „Real Madrid“dagi 1-sovrinini qoʻlga kiritdi.

U Xames Rodriges va Luka Modrich bilan yarim himoya triosining bir boʻlagi boʻlib, yil oxirida „Real Madrid“ni 22 oʻyinda gʻalaba qozonishga olib keldi. 8-noyabrda Kroos oʻz maydonida " Rayo Valyekano "ga qarshi oʻyinda (5:1) „Real Madrid“ safidagi ilk golini kiritdi. Dekabr oyida u jamoaga 2014-yilgi klublar oʻrtasidagi jahon chempionatida gʻalaba qozonishda yordam berdi va turnirni assistentlik qilish boʻyicha peshqadam boʻldi. U FIFPro World XI va UEFA yilning eng yaxshi jamoasi aʼzosi deb topildi. 

## Xalqaro martaba

### Yoshlar jamoalari
2007-yilgi FIFA U-17 Jahon chempionatida Toni Kroos turnirning eng yaxshi oʻyinchisi sifatida „Oltin toʻp“ bilan taqdirlandi, shuningdek, 5 ta gol urganidan keyin „*Bronza tufli*“ni qoʻlga kiritdi. Kroosning U-21 terma jamoasidagi debyuti 2008-yil 5-sentabrda 2009-yilgi Yevropa U-21 chempionati saralashida Shimoliy Irlandiyaga qarshi oʻyinda boʻlib oʻtgan va 11-daqiqada hisobni ochgan, U-21 termasidagi 2-goli boʻldi. Germaniyaning Italiya ustidan 1:0 hisobidagi gʻalabasidagi gol, burchakdan uzoq masofadan aniq zarba edi. Murabbiy Horst Xrubesh uni Yevro-2009 uchun Germaniya U-21 terma jamoasidan chetlatgani ajablanib boʻldi va Germaniya usiz ham turnirda gʻalaba qozondi.

**Germaniya**

### Evro 2012

Kroos oʻzini Germaniyaning UEFA Yevro-2012 saralash kampaniyasida muntazam lider sifatida koʻrsatdi va har 10ta oʻyindan 8tasida oʻynadi. Germaniya saralash bosqichidagi hamma oʻnta oʻyinning barchasida gʻalaba qozonib, yuqori A guruhiga chiqdi. Saralash allaqachon taʼminlanganidan soʻng, Kroos oʻzining 1-ikkita xalqaro golini ikkalasini ham kuchli oʻng oyogʻi bilan urdi. Shunisi eʼtiborga loyiqki, Kroosning ikkala goli ham Germaniyaning Yevro-2012 mezbonlari – Polsha va Ukrainaga qarshi norasmiy oʻyinlarida magʻlub boʻlganidan keyin Germaniyaning dastlabki gollari boʻldi. Milliy terma jamoa murabbiyi Yoaxim Lyov ham uni maqtadi: „Toni toʻpni qanday taqsimlaydi, qanday qabul qiladi, juda yaxshi. U texnik jihatdan zoʻr… U oxirgi bir necha oʻyinlarda muvaffaqiyatga erishdi, men Kroosdan juda mamnunman.“

Turnir finalida Kroos Germaniyaning „B“ guruhidagi uchta oʻyinida ham zahiradan maydonga tushirildi. Italiyaga qarshi yarim final oʻyinida Lyov tabiiy hujumkor Kroosni italiyalik pleymeyker Andrea Pirloga almashtirdi. Germaniya oʻyinda 2:1 hisobida magʻlub boʻlgani sababli bu qaror qattiq tanqid qilindi.

## Shaxsiy hayoti
Kroos 1990-yil 4-yanvarda Meklenburg-Vorpommernning Greifsvald shahrida tavallud topgan. Uning Feliks Kroos ismli ukasi bor, u ham akasi singari professional futbolchi. Uning otasi Roland Hansa Rostokda yoshlar murabbiyi boʻlib ishlaydi. Yoshligida u oʻrtamiyona talaba edi va koʻp vaqtini futbol bilan oʻtkazardi, ammo u sinfda oʻzini yaxshi tutgan va maktabdagi tengdoshlari orasida yaxshi koʻrilgan inson edi.

Kroos 2015-yilning 13-iyun sanasida uzoq muddatli sevgilisi Jessika Farber bilan turmush qurdi. Ularning ikki oʻgʻil va bir qizi bor. Uning Mayorka orolida uyi mavjud.

### Xalqaro

: *Gollar va natijalar avvalo Germaniyaning gollari roʻyxatini koʻrsatadi.*

## Yutuqlar
**Bavariya**

* Bundesliga : 2007–08, 2012–13, 2013–14
* DFB-Pokal : 2012–13, 2013–14
* DFL-Superkubogi : 2012-yil
* UEFA Chempionlar Ligasi : 2012–13
* UEFA Superkubogi : 2013-yil
* FIFA klublar oʻrtasidagi jahon chempionati : 2013-yil

**Real Madrid**

* La Liga : 2016–17, 2019–20, 2021–22
* Ispaniya Superkubogi : 2017, 2019–20, 2021–22
* UEFA Chempionlar Ligasi : 2015–16, 2016–17, 2017–18, 2021–22
* UEFA Superkubogi : 2014, 2017
* FIFA klublar oʻrtasidagi jahon chempionati : 2014, 2016, 2017, 2018

* FIFA Jahon chempionati : 2014

**Individual**

* 17 yoshgacha boʻlgan oʻsmirlar oʻrtasidagi Yevropa chempionatining oltin oʻyinchisi: 2006
* FIFA U-17 Jahon chempionati oltin toʻpi: 2007
* FIFA U-17 Jahon chempionati bronza tuflisi: 2007
* Fritz-Valter medali U18 Oltin medali: 2008
* *kicker* Bundesliganing mavsum jamoasi: 2009–10, 2011–12, 2013–14 
* UEFA Chempionlar Ligasining mavsumdagi tarkibi : 2013–14, 2014–15, 2015–16, 2016–17, 2017–18
* FIFA FIFPro World11 : 2014, 2016, 2017
* UEFA yilning eng yaxshi jamoasi : 2014, 2016, 2017
* IFFHS dunyoning eng yaxshi pleymeykeri : 2014
* FIFA Jahon chempionati yulduzlari jamoasi : 2014
* FIFA Jahon kubogi orzulari jamoasi : 2014
* Silbernes Lorberblatt : 2014
* Germaniyada yilning eng yaxshi futbolchisi: 2014
* UEFA Yevropa chempionatining eng yaxshi jamoasi : 2016
* UEFA La Liganing mavsumdagi jamoasi: 2016–17, 2019–20
* IFFHS 2011—2020-yillardagi oʻn yillikning jahon jamoasi
* IFFHS UEFA 2011–2020 oʻn yillikning eng yaxshi jamoasi
* Germaniyada yilning eng yaxshi futbolchisi : 2018
* GQ Germaniyada yilning eng yaxshi sportchisi: 2019

## Yana qarang

* UEFA Chempionlar Ligasida 100 yoki undan ortiq oʻyin oʻtkazgan futbolchilar roʻyxati
* 100 yoki undan ortiq xalqaro oʻyinda qatnashgan erkaklar futbolchilari roʻyxati

## Manbalar

## Havolalar

*  (in German)
* Profile at Real Madrid CF
* Toni Kroos at kicker.de (in German)
* 
*