open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Gahi

**Gahi** —  qishloq. Gahi ko'rfazidagi Uollis orolining janubi-sharqiy sohilidagi Mua tumanida joylashgan. 2018-yilgi aholini ro'yxatga olish ma'lumotlariga ko'ra uning aholisi 249 kishi edi. 

## Manbalar
Alim Kumykov

**Alim Viktorovich Kumykov** (; 1992-yil 18-aprelda tugʻilgan) – rossiyalik sobiq professional futbolchi, yarim himoyachi ampulasida o'ynagan.

## Klub faoliyati
Alim professional debyutini 2011-yilning 17-iyulida Nalchikning „Spartak“ klubi safida „Torpedo Vladimir“ jamoasiga qarshi oʻyinda oʻtkazgan. 2012-yilda Oʻzbekiston Birinchi ligasida Yangiyerning „Yangiyer“ klubida faoliyat olib borgan.

## Shaxsiy hayot
Uning otasi Viktor Kumikov futbol murabbiyi, akasi Artur Kumikov esa futbolchi hisoblanadi.

## Manbalar

## Havolalar

* Alim Kumykov Transfermarkt saytida futbolchi profili
Dan Spătaru

**Dan Spătaru** (1994-yil 24-mayda tugʻilgan) – Moldovalik professional futbolchi, Moldova Oliy dvizioni musoboqasida ishtirok etuvchi „Milsami Orhei“ jamoasida oʻynaydi.

## Klub faoliyati
2015-yil fevralida Zimbru Kishinyov jamoasi Spătaruni Ruminiyaning „Astra Giurgiu“ klubiga 2015–2016-yilgi mavsum oxirigacha ijaraga bergan.

Spătaru 2017-yil 28-fevralda Ruminiyaning Dinamo Bucureshti klubi bilan shartnoma imzolagan.

2017-yilning iyul oyida, Dinamo bilan shartnomasi bekor qilingandan soʻng, Spătaru I Liganing boshqa jamoasi „Politehnica Iași“ klubi bilan ikki yillik shartnoma imzolagan.

2020-yil 29-dekabrda Ararat-Armaniston jamoasi Spataruning klubni tark etganini va Noah bilan shartnoma imzolaganini eʼlon qilgan. 2022-yil yozgi transfer oynasi vaqtida Olmaliqning „AGMK“ jamoasi bilan shartnoma imzolagan.

## Yutuqlar
**Zimbru Kishinyov**

* Moldova kubogi: 2013/2014
* Moldova Superkubogi: 2014

**Dinamo Bucureşti**

* Liga kubogi: 2016–17

**Nuh**

* Armaniston kubogi: 2019–20
* Armaniston Superkubogi: 2020

## Manbalar

## Havolalar

* 
* 
*
Timur Sulaymenov

**Timur Muratuli Suleymenov** (, *Timur Muratuli Suleymenov*; 1978-yil 5-aprel) – qozogʻistonlik siyosatchi, 2016-yil 28-dekabrdan 2019-yil 25-fevralgacha Milliy iqtisodiyot vaziri lavozimida ishlagan. 2023-yil 4-sentyabrdan Qozogʻiston Milliy banki raisi.

## Tarjimai holi

### Hayoti va taʼlimi
Qozogʻiston SSRda tugʻilgan, 2000-yilda Suleymenov Pavlodar davlat universitetini menejment mutaxassisligi boʻyicha tamomlagan. Shundan soʻng Qozogʻiston hukumatining „Bolashaq“ stipendiyasi orqali Merilend universitetining Robert H.Smit nomidagi Biznes maktabida oʻqishga kirib, 2002-yilda u yerda iqtisod boʻyicha ilmiy darajaga, magistrlik darajasiga ega boʻldi.

### Faoliyati
Suleymenov professional faoliyatini Ernst & Young Qozogʻiston kompaniyasida boshlagan. Shundan soʻng „QazMunayGaz“ Razvedka qazib olish“ kompaniyasida Soliq hisobi va soliqni rejalashtirish departamenti direktori lavozimida ishlagan.

2009-yil mart oyida Iqtisodiyot va budjetni rejalashtirish vaziri oʻrinbosari, 2010-yilda esa Iqtisodiy rivojlanish va savdo vaziri oʻrinbosari lavozimiga tayinlangan. 2012-yil 1-fevraldan Yevrosiyo iqtisodiy komissiyasi Hay’ati aʼzosi, Iqtisodiyot va moliya siyosati vaziri sifatida ishlagan.

2016-yil 28-dekabrda Qozogʻiston Prezidentining farmoni bilan Suleymenov Milliy iqtisodiyot vaziri etib tayinlandi . 2019-yil 25-fevralda lavozimidan ozod etilganidan soʻng, 2019-yilning 2-martida Qozogʻiston Milliy banki raisining oʻrinbosari boʻldi .

2019-yil 22-mart kuni Suleymenov Qozogʻiston prezidentining yordamchisi etib tayinlandi . 2019-yil 22-iyulda Qozogʻiston Prezidenti maʼmuriyati rahbari oʻrinbosari boʻlgunga qadar u yerda ishlagan . 2020-yil 6-fevraldan Prezident Administratsiyasi huzuridagi Ijtimoiy-iqtisodiy islohotlarni tahlil qilish va monitoring qilish markaziga rahbarlik qilgan .

2023-yil 4-sentyabrda Qozogʻiston Respublikasi Milliy banki raisi etib tayinlandi .

## Mukofotlari

## Oilasi
Otasi — Suleymenov Murat Kusnullovich (1954-yilda tugʻilgan) onkolog, „Pavlodar viloyat onkologiya dispanseri“ direktori

Onasi — Suleymenova Jupar Azikanovna (1954-yilda tugʻilgan).

Turmush oʻrtogʻi — Suleymenova (Kishkembayeva) Danara Muratovna (1985-yilda tugʻilgan). Oʻgʻillari — Jangir (2002-yilda tugʻilgan), Tair (2010-yilda tugʻilgan), Madiyar (2010-yilda tugʻilgan). Qizi — Mereyli (2005-yilda tugʻilgan).

Turmush oʻrtogʻining akasi — Kishkembayev Askar Bulatovich (1975-yilda tugʻilgan) — Yevrosiyo iqtisodiy komissiyasining Iqtisodiyot va moliya vazirligi kotibyati mudiri lavozimida ishlagan

## Manbalar
Aleksandr Nevskiy ibodatxonasi (Samarqand)

**Avliyo Aleksandr Nevskiy cherkovi** Samarqand (hozirgi Oʻzbekiston koʻchasi)dagi yoʻqolgan pravoslav cherkovidir . Rus pravoslav cherkovining Turkiston yeparxiyasiga mansub edi. 1954-yilda Sovet hukumati tomonidan vayron qilingan. Qayta tiklash uchun harakat qilingan ammo, hukumat har doim bunga qarshilik qilib kelgan.

## Tarixi

1899-yilda Samarqand viloyati qoʻshinlarining sobiq qoʻmondoni graf Mixail Rostovtsev tomonidan 2-Ural kazak polki maablagʻidan qurilgan. Kuygan gʻishtdan qurilgan bino Samarqandning chekkasida, temir yoʻl vokzalidan uncha uzoq boʻlmagan joyda joylashgan boʻlib, 500 kishini sigʻdira oladi. Cherkov nasroniy udumlariga mos qilib bezatilgan. Shtatga koʻra, unga bitta ruhoniy tayinlangan. Ilohiy xizmatlar Muqaddas Georgiy cherkovining ikkinchi ruhoniysi tomonidan amalga oshirildi. 1908-yilda polkda oʻng dindor knyaz Aleksandr Nevskiy nomiga dala cherkovi tashkil etildi.

1925-yil 20-mayda maʼbad yopildi. Dindorlar jamoasiga qabristondagi eski cherkovda ibodat qilishga ruxsat berildi. Afsuski, yigirmanchi yillarda cherkovni taʼqib qilish davriga aylangan, maʼbadning koʻrinishi sezilarli darajada buzilgan, gumbazli baland qoʻngʻiroq minorasi vayron qilingan. 1928-yilda cherkov binosi OSOAVIAXIM klubiga berildi va buzib tashlangan qoʻngʻiroq minorasi oʻrniga samolyot oʻrnatildi. Keyinchalik, uning egalari bir necha marta oʻzgargan, ammo maʼbad sifatida u endi ishlamagan. Maʼbad xom, pishmagan gʻishtdan qurilgan boʻlsa ham (oʻsha yillarda shahardagi barcha binolar loy gʻishtdan qurilgan), cherkovning qolgan qismi bugungi kungacha yaxshi saqlanib qolgan. 1990-yillarda cherkovda sanʼat galereyasi va konsert zali joylashgan boʻlsa, bugungi kunda Oʻzbekiston Yozuvchilar uyushmasining Samarqand boʻlimi uning shimoliy yoʻlagida joylashgan. Imonlilar tanlangan cherkovni qaytarishni soʻrab shahar hokimiyatiga bir necha bor murojaat qilishdi, ammo bu urinishlar muvaffaqiyatsiz tugadi. „Cherkov maydoni“ 1950 yilgacha „Qizil maydon“ deb nomlangan va u shahar bayramlari, paradlar va mitinglarga mezbonlik qilgan.

## Adabiyotlar
*Golenberg V. A.* „Turkiston oʻlkasining qadimiy ibodatxonalari“. Toshkent 2011 yil.
## Manbalar
Abumuslim Bogatyryov

**Abumuslim Magomedovich Bogatyryov** (; 1984-yil 28-avgustda tugʻilgan) – rossiyalik sobiq professional futbolchi, yarim himoyachi ampulasida o'ynagan.

## Klub faoliyati
Bogatyryov Oʻzbekiston Superligasining „Olmaliq“ va Qozogʻiston Premyer-ligasida „Kaisar“ klubida oʻynagan.

## Yutuqlari

* 2016/17-yilgi Rossiya PFL chempionati gʻolibi.

## Manbalar

## Havolalar
* Sportbox.ru saytidan olingan karyera sarhisobi
*
Nikola Milinković

*Boshqa serbiyalik futbolchi [[:en:Nikola Milinković|Nikola Milinković]] bilan adashtirmang*

**Nikola Milinković** (; 18-fevral 1991-yil, Loznica) — serbiyalik professional futbolchi. Oʻzbekiston Superligasining Soʻgʻdiyona klubida yarim himoyachi sifatida oʻynagan.
## Manbalar
Milorad Resanović

**Milorad Resanović** (; 5-oktyabr 1986-yil, Sombor) — serbiyalik professional futbolchi. Oʻzbekiston Superligasining Mashʼal klubida hujumchi sifatida oʻynagan.
## Manbalar
Vitalie Plămădeală

**Vitalie Plămădeală** (1985-yil 21-yanvarda Moldovada tugʻilgan) – moldovalik futbolchi, hozirda Sfântul Georghe Suruceni klubida oʻynaydi.

## Klub karyerasi

### Sfintul Gheorghe
Jamoadagi davr mobaynida Sfintul Georghening sardoriga aylandi.

### Zimbru Chişinău
2010-yil yozgi transfer davrida u aslida futbolchi sifatida boshlagan Zimbruga koʻchib oʻtdi. Jamoadagi debyutini 2010-yil 25-iyulda oʻzining sobiq jamoasi „Sfintul Gheorghe“ klubiga qarshi mavsumning birinchi oʻyinida oʻtkazdi.

Oʻzining birinchi golini 2011-yilning 23-aprelida „Milsami“ klubiga qarshi safar oʻyinida kiritdi.

## Manbalar

## Havolalar

* Profil moldova.sports.md
*
Qora sirttan

**Qora sirttan** () — qovoqdoshlar oilasi bryonia turkumiga mansub ko‘p yillik gulli o‘simlik turi. O‘zbekiston Respublikasi Qizil kitobiga kamyob, endemik tur sifatida kiritilgan. Sirdaryo va Jizzax viloyatlari hududida uchraydi.
## Tavsifi
Chirmashib o‘suvchi ko‘p yillik o‘t o‘simlik. Ildiz bo‘g‘zidan chirmashuvchi poyalar o‘sib chiqadi va uzunligi 2-4 metrgacha yetadi. Cho‘l hududida o‘sishga moslashgan. Ildizi yog‘on uzunligi 75 sm gacha, qalinligi 15—30 sm og‘irligi 27 kg gacha yetadi. Pastki barglari yirik, etli, keng yuraksimon, chuqur besh bo‘lakli shaklda, novda yuqorisida joylashgan barglari kichik, nashtarsimon uch burchak shaklda ikki besh bo‘lakka bo‘lingan. Gullari shingil to‘pgulda yig‘ilgan. Pastki shingillari changchili, o‘rta qismidagi gullar aralash, yuqorida joylashgan gullari urug‘chibargli. Gultojibarglari qo‘shilgan, yashil yoki sariq rangda. Gulkosachabarglari yashil rangda qo‘shilgan. Mevasi yashil, qora rangda, yumaloq, silliq, tuksiz, diametri 6-8 mm. Aprel may oylarida gullab, mevasi iyun oyida yetilib pishadi. Urug‘i orqali jinsiy yo‘l bilan ko'payadi.

## Tarqalishi va o‘sish sharoiti
Kichik kichik to‘plar hosil qilib yoki yakka holatda uchraydi. Sirdaryo va Jizzax viloyatlari hududida, Qizilqumdagi qadimiy Chordara shahri xarobalari yaqinida tarqalgan. Kichik va mustahkam qum tepaliklarda o‘sadi. Chorva mollarining ko‘plab boqilishi natijasida areali qisqarib ketgan. 1958—1960—yillarda O'zbekiston Respublikasi Fanlar Akademiyasi Botanika institutining tajriba maydonida ekib o'stirilgan.

## Manbalar
Qirol Husayn masjidi

**Qirol Husayn bin Talal masjidi**, qirol Husayn masjidi sifatida tanilgan,Iordaniyadagi eng katta masjiddir. Uni Ammon markazidagi Qirol Husayn masjidi sifatida ham tanilgan 1924-yilda qurilgan Katta Al-Husayniy masjidi bilan adashtirmaslik kerak.

Qirol Husayn masjidi 2005 -yilda qirol Abdulloh II  hukmronligi davrida, G‘arbiy Ammanda, aniqrog‘i, Qirol Husayn tibbiyot markazi yaqinidagi Qirol Abdulloh II ko‘chasidagiAl-Husayn jamoat bog‘i ichida qurilgan. Masjid dengiz sathidan 1013 metr (3323fut) balandlikda joylashgan va shuning uchun Ammanning aksariyat joylaridan turib uni ko‘rish mumkin. U kvadrat shaklda bo‘lib, to‘rtta minora va marmar poldan iborat.

2012-yilda qirolAbdullohbu yerda Muhammad alayhissalom bilan bog‘liq bir qancha yodgorliklarni o‘zida jamlagan Payg‘ambar
muzeyini ochgan.
## Manbalar
Mahmud masjidi (Hayfa)

**Mahmud masjidi** (arab. مسجد محمود, ibron. מסגד האחמדים) — Isroil, Hayfa, Kabobir shahridagi masjid. U 1970-yillar oxirida Ahmadiya musulmon jamoasi tomonidan qurilgan.
### Tarixi
Karmil tog‘idagi birinchi masjid 1931-yilda qurilgan. Mahmud masjidi 1970-yillarda qurilgan. U Ahmadiya musulmonlar jamoasining ikkinchi xalifasi Mirzo Bashiriddin Mahmud Ahmad sharafiga nomlangan.

Masjidning balandligi 35 metr boʻlgan ikkita oq minorasi bor boʻlib, ular yaqin atrofdagi tizmalardagi turar-joy mavzelarining ufqida hukmronlik qiladi.Masjid qurilishi Quddus yaqinidagi Ni’lin qishlog‘idan Kabobirga ko‘chib kelgan mahalliy Ahmadiya jamoati a’zolari tomonidan moliyalashtirilgan.

Kabobir - Karmil tog‘idagi musulmon arablar va yahudiylarning aralash mahallasi. 1928 yilda aholining aksariyati musulmonlar edi.
## Manbalar
Paul Komolafe

**Paul Seun Komolafe** (2000-yil 12-iyun, Lagos) – nigeriyalik futbolchi. Dushanbening "Istiqlol" klubi futbolchisi.

## Karyerasi
Komolafe faoliyatini Akwa United" klubida boshlagan. 2020-yil fevral oyida Avstriyaning ikkinchi divizioni „Kapfenberger“ jamoasiga qoʻshildi va 2020-yil dekabrigacha shartnoma tuzdi.

Uning shtiriyaliklar safidagi debyuti 2-turda. 2020-yil iyun oyida 20 yoshida Ligani oʻtkazdi. 2019-2020-yilgi mavsum ikkinchi divizionda jami 30 ta oʻyinda maydonga tushib, 6 ta gol urdi. 2022-yil yanvar oyida ni tark etdi.

Keyin 2022-yilning fevral oyida Oʻzbekistonga, „Qizilqum Zarafshon“ klubiga koʻchib oʻtdi.

## Manbalar

## Havolalar

*
Vladislav Virić

**Vladislav Viric** (11-aprel 1979-yil, Titovo Užice) – serbiyalik sobiq futbolchi.

## Karyera
Vladislav Virich professional faoliyatini 1999-yilda boshlagan. Uning birinchi professional klubi Serbiya-Chernogoriya ligasining „Radnički Kragujevac“ klubi edi. 2007-2008-yillarda Gretsiyaning PAE Panthrakikos klubiga oʻtdi va asosiy pleymeyker sifatida yuqori divizionga chiqishga muvaffaq boʻldi. 2009-2010-yillarda „Sloboda Ujice“ (Serbiya) jamoasida oʻynagan va 3-oʻyinda oʻynagan. OSC Lill stadionida UEFA kubogi saralash bosqichi muvaffaqiyatsiz tugadi. „Sloboda“ unga yangi shartnoma berishga va oʻzini pleymeyker sifatida saqlab qolishga urinishlariga qaramay. 2010-yilning iyul oyida Oʻzbekiston Oliy ligasi "Mash’al Muborak" klubiga qoʻshildi. 2011-yil mart oyida Finlyandiyada „Oulun Palloseura“ bilan ikki yillik shartnoma imzoladi. 2012-yil yozgi tanaffusda Serbiyaning „Jedinstvo Putevi Ujice“ klubiga oʻtdi. 2013-yilda futbolchilik faoliyatini yakunladi.

### Murabbiy
2021-yil yanvar oyining boshidan buyon Gananing Akkra viloyati „Dreams“ futbol klubi murabbiyi hisoblanadi.
## Manbalar

## Havolalar
* 
*
Sherali va Oybarchin

„**Sherali va Oybarchin**“ (; ; ) – 1989-yili sovet kinoijodkorlari tomonidan yaratilgan film. Film ssenariysi taniqli oʻzbek qoʻshiqchisi Sherali Joʻrayevga tegishli boʻlib, bosh rolni ham oʻzi ijro etgan.

## Film mavzusi
„Sherali va Oybarchin“ musiqiy filmi XV asrda yashab oʻtgan oʻzbek xonandasining hayoti va muhabbati haqida hikoya qilib beradi. Film Ozarbayjonfilm, Tojikistonfilm hamda Oʻzbekfilm hamkorligida suratga olingan.

## Manbalar
Ayrat Rafailovich Ishmuratov

**Ayrat Rafailovich Iсhmuratov** ( , kirill tatarlari : Айрат Рафаил улы Ишморатов,) 1973 yil 28 iyunda tugʻilgan) — Volga tatarida tugʻilgan rus /kanadalik bastakor, dirijyor va klezmer klarnetchisi. U Longueuil simfonik orkestrining dirijyori va bastakori (2018-2021), Monrealda joylashgan Klezmer guruhi Kleztory klarnetchisi va Kanadaning Kvebek shahridagi Laval universitetining tashrif buyurgan professori edi.

## Diskografiya

* Klezmer music, Kleztory (2002)
* Barber, Copland, Britten, Bruch, Kazan Chamber Orchestra La Primavera, Ak Bars (2002)
* Klezmer, Kleztory, Yuli Turovsky & I Musici de Montreal Chamber Orchestra, Chandos Records (2004)
* Nomade, Kleztory, Opus Award winner 2007, Amerix (2007)
* Shostakovich,Weinberg,Ichmouratov, I Musici de Montreal Chamber Orchestra, Analekta (2008)
* Symphonique, Le Vent du Nord et Quebec Symphony Orchestra, CBC (2010)
* Carte Postale, Alcan Quartet, ATMA Classique (2011)
* Beethoven, Violin Concerto (cadenzas by Ichmouratov), Symphony No. 7, Alexandre Da Costa, Taipei Symphony Orchestra, Warner Classics (2013)
* Arrival, Kleztory, Amerix (2014)
* Tales from the Dinarides, Michael Bridge, Guillaume Tardif, Kornel Wolak, Wirth Institute (2017)
* Klezmer Dreams, Andre Moisan, Jean Saulnier agus Molinari Quartet, ATMA Classique (2017)
* Nigun, Kleztory, Amerix (2017)
* Melodies of Nations, Romic – Moynihan Duo, Hedone Records (2017)
* Letter From an Unknown Woman, Three Romances for Viola, Concerto Grosso No. 1 – Belarusian State Chamber Orchestra, Evgeny Bushkov – Chandos (2019)
* 'Youth' Overture, Maslenitsa Overture, Symphony, Op.55 'On the Ruins of an Ancient Fort' – Orchestre de la Francophonie, Jean-Philippe Tremblay – Chandos (2020)
* Momentum, Kleztory - Chandos (2020)
* Julia MacLaine, Preludes - Analekta (2022)
* Ichmouratov: Viola Concerto No.1 / Piano Concerto – London Symphony Orchestra, Airat Ichmouratov conductor – Chandos (2023)

## Manbalar

## Havolalar

 
* Rasmiy veb-sayt
* Kleztory guruhi klezmer
* Kanada musiqa markazi

https://uz.wikipedia.org/wiki/Turkum:Opera_bastakorlari
Batirjan Smakov

Batirjan Amangeldiovich Smakov – (; 1986-yil 13-sentyabr, Qaragʻanda, Mayqudiq tumani) – Qozogʻistondagi yagona kontratenor. Qozoq milliy sanʼat universiteti „Xor dirijyorligi“ kafedrasi mudiri.

## Biografiyasi
"Qozoqkonsert" bilan „Ostona Opera“ teatrining maxsus taklif etilgan solisti, QazMUU aralash xorning badiiy rahbari va dirijyori. Shuningdek, Italiyadagi „Coro Lirico Perla Verde“ xor va Nyu-Yorkdagi „Global Music Partnership“ dirijyori.

U „Jas Darin“ (Qozogʻiston), „Tanisu“ (San-Marino), „Jumeirah Sounds“ (BAA), „Young Talents World Festival“ (Nyu-York) kabi xalqaro tanlovlar hakamlar hayʼatining hurmatli aʼzosi.

2011—2017-yillarda oraligʻida Italiyaning Osimo shahridagi Xalqaro opera akademiyasida xor dirijyorligi boʻyicha, soʻngra Pesaro shahridagi Joakkino Rossini nomidagi konservatoriyasida tahsil olgan va keyin qizil diplom bilan magistraturani tamomlagan.. 2016-yilda suriyalik bolalarga yordam berish uchun bir qator xayriya kontsertlaridan soʻng YuNESKOning Butunjahon rassomi unvoniga sazovor boʻldi.

2016—2017-yillarda Ostana Opera teatrida „Orfeyning qaytishi“ deb nomlangan ikkita yakkaxon konsert berdi.

2018-yilda Qozogʻistonning „100 ta yangi ism“ loyihasi gʻolibi boʻldi.

2020-yil 26-fevralda Nyu-Yorkdagi Karnegi Xoll kontsert zalida chiqish qildi.

2020-yil may oyidan Shabyt talabalar kinostudiyasi negizida „Shabit Music Hotel“ onlayn konsertlari muallifi.

2021-yil yanvar oyidan „Qozogʻiston Bastakorlar uyushmasi aʼzosi“.

2022-yildan „Qozogʻiston musiqachilar uyushmasi aʼzosi“.

2022-yil 21-iyulida Italiyaning Genuya shahridagi „Karlo Felice“ teatri sahnasida birinchi konsert boʻlib oʻtdi. U dunyoning koʻplab mamlakatlarida, jumladan Italiya, Fransiya, AQSh, Misr, Iordaniya, Rossiya, Polsha, BAAda yakkaxon konsertlar berdi. Qozoq musiqasini xorijda targʻib qilishda faol ishtirok etadi. Uning portfelida toʻrtta diskografiya albomi bor. 

2024-yilda Italiyada oʻtkazilgan Sanremo Junior XVI xalqaro bolalar qoʻshiq tanlovining badiiy yеtаkchisi.

## Ilmiy ishlari

* Suygen saulem — nota toʻplami
* Keng dalam — nota toʻplami
* Bala baqiti — nota toʻplami
* A'cappella xor ishlarining toʻplami
* "Daididau" - xormeysterlarning pedagogik repertuaridan xrestomatiyasi

## Mukofotlar

* A.Baytursinov nomidagi oltin medal
* „Sankt-Peterburg bosh mukofoti“ laureati.
* Turindagi „Erta musiqa tanlovi“ laureati
* „YUNESKOning tinchlik rassomi“
* „Qozogʻistonning yuzta yangi yuzi“ milliy loyihasi gʻolibi.
* „Italiya yulduzi ordening“ ritsarlari

## Manbalar
Ivan Fedotov

**Ivan Ivanovich Fedotov** (1855 – ?) – rus harbiy boshligʻi, piyoda qoʻshinlari generali (1916). Birinchi jahon urushi qahramoni.

## Hayoti
Ivan Fedotov 1855-yilda tugʻilgan. 1871-yilda 2-Xarkov gimnaziyasida tahsil olib, xizmatga kirdi. 1875-yilda Chuguev harbiy maktabini tugatgandan soʻng, u podpolkovnik lavozimiga koʻtarildi va Vologda 18-piyoda polkiga tayinlandi. 1876-yilda ikkinchi leytenant, 1877-yilda leytenant unvoniga koʻtarildi. 1877-yilda rus-turk urushida qatnashchgan va yaralangan. 1879-yildan boshlab Sankt-Peterburg Grenadier polkining komandiri. Ivan Fedotov 1880-yilda shtab kapitanligiga, 1880-yilda kapitan darajasiga koʻtarildi .

1888-yilda Nikolaev Bosh shtab akademiyasini tugatgandan soʻng, Bosh shtab kapitani, 19-piyoda diviziyasining katta ad’yutanti lavozimiga koʻtarilgan. 1888-yildan boshlab 13- mahalliy brigada nazorati ostida maxsus topshiriqlar boʻyicha shtab ofitseri boʻlgan. 1889-yilda podpolkovnik unvoniga koʻtarildi. 1892-yilda Sibir 9-Grenadier polkida batalyonning malakali qoʻmondoni boʻlib xizmat qildi. 1893-yilda unga polkovnik unvoni berilgan .

1897-yildan u 11-piyoda diviziyasining shtab boshligʻi etib tayinlandi. 1900-yildan 69-Ryazan piyoda polkining komandiri. 1903-yilda general-mayor unvoni berilgan va navbatchi okrug generali, 1904-yildan Turkiston harbiy okrugi shtab -kvartirasi okrug general-mayori etib tayinlangan. 1905-yildan Sirdaryo viloyati harbiy gubernatori boʻlgan.

1906-yildan 2-Turkiston armiyasi korpusi shtab boshligʻi. 1910-yilda u 11-piyoda diviziyasi boshligʻi etib tayinlanishi bilan general-leytenant unvoniga sazovor boʻldi. 1914-yildan boshlab uning boʻlinmasi Birinchi jahon urushida qatnashdi. 1915-yil 23-aprelda koʻrsatgan jasoratlari uchun Sent-Jorj ordeni bilan taqdirlandi. 1915-yildan 32-chi armiya korpusi qoʻmondoni. 1916-yilda unga piyoda qoʻshinlari generali unvoni berildi. 1916-yil 24-noyabrda „Jasorat uchun“ 4-darajali Sent-Jorj ordeni bilan taqdirlangan .

1917-yil 22-mayda 11-armiya qoʻmondoni etib tayinlandi.

## Mukofotlari

* 4-darajali Sankt-Anne ordeni (1878)
* Qilich va kamon bilan 3-darajali Avliyo Stanislav ordeni (1878)
* 3-darajali Sankt-Anne ordeni (1882)
* 4-darajali Muqaddas Vladimir ordeni (1885)
* 2-darajali Muqaddas Stanislav ordeni (1892)
* 2-darajali Sankt-Anne ordeni (1896)
* 3-darajali Muqaddas Vladimir ordeni (1901)
* 1-darajali Muqaddas Stanislav ordeni (1904)
* 4-darajali Sent-Jorj ordeni (11.24.1916)

## Manbalar

## Adabiyotlar

* 
* 
* 
* по военному ведомству//Разведчик №1281, 26.05.1915
* по военному ведомству//Разведчик №1285, 23.06.1915

## Havolalar

* Федотов, Иван Иванович. // Проект «Русская армия в Великой войне».
Mixail Romanov (general)

**Mixail Yakovlevich Romanov** (1848—1915) – rus piyoda qoʻshinlari generali, Oqmoʻla va Sirdaryo viloyatlari harbiy gubernatori. ZSOIRGO aʼzosi (1902).

## Hayoti

1848-yil 15-oktyabrda tugʻilgan. Mixail Romanov 1867-yilda Pavlovsk harbiy maktabini tugatgandan soʻng ikkinchi leytenant darjasini oldi va Yeles 33-piyoda polkiga tayinlandi. 1871-yilda u leytenant unvonini oldi.

Bosh shtab akademiyasini 2-daraja bilan tamomlagach, 33-Yeles piyodalar polkida rota komandiri lavozimida xizmat qilgan.

1875-yildan boshlab u 34-piyoda diviziyasi shtab-kvartirasining katta ad’yutanti etib tayinlandi. Mixail 1877-yilda shtab kapitanligiga koʻtarildi. Rossiya-Turkiya urushining ishtirokchisi hisoblanadi.

1878-yil 5-yanvardan 4-iyulgacha u 7-chi armiya korpusi shtab-kvartirasining katta adyutanti, 1878-yil iyuldan 7 va 8-chi armiya korpuslari shtab-kvartiralarida maxsus topshiriqlar boʻyicha ofitser boʻlgan. 1879-yilda kapitan lavozimiga koʻtarildi.

1882-yilda u podpolkovnik unvonini oldi va Omsk harbiy okrugi qoʻmondonligida maxsus topshiriqlar boʻyicha lavozimga tayinlandi.

1882-yil oktyabrdan u 8-Gʻarbiy Sibir miltiq batalyoniga qoʻmondon etib tayinlandi. 1887-yildan 18-Turkiston miltiq bataloni qoʻmondoni, 1888-yilda polkovnik unvoni berilgan. 1897-yil 9-mayda 41-piyoda diviziyasining shtab boshligʻi etib tayinlandi. 1898-yil 21-yanvardan 14-avgustgacha 162-Axal piyoda polkining komandiri boʻlgan.

Romanov 1898-yil 14-avgustda xizmatdagi faoliyati uchun 1762-yil 18-fevraldagi Manifestga asosan (keyinchalik 1899-yil 2-aprelda yangilangan) general-mayor unvoniga sazovor boʻldi va Amur harbiy okrugi boshligʻining yordamchisi etib tayinlandi. 1901-yil 7-maydan 1902-yil 17-fevralgacha 3-piyoda Sibir brigadasining boshligʻi, keyin esa Sibir harbiy okrugi shtab boshligʻi etib tayinlandi.

1903-yil 1-yanvarda Oqmoʻla viloyati harbiy gubernatori, 1905-yil 6-dekabrda esa general-leytenant unvonini oldi. 1906-yil 3-avgustdan Sirdaryo viloyati harbiy gubernatori. 1911-yil 20-yanvarda piyodalar generali unvoniga koʻtarildi.

Mixail isteʼfoga chiqqanidan soʻng Odessaga ketdi.

1915-yil 15-sentyabrda Odessada vafot etdi. Odessadagi Ikkinchi nasroniy qabristoniga dafn etilgan (31-uchastka).

## Mukofotlari

* 3-darajali Muqaddas Stanislav ordeni (1875);
* 3-darajali Sankt-Anne ordeni (1879);
* 2-darajali Muqaddas Stanislav ordeni (1882);
* 2-darajali Sankt-Anne ordeni (1886);
* 4-darajali Muqaddas Vladimir ordeni (1893);
* 3-darajali Muqaddas Vladimir ordeni (1896);
* 1-darajali Muqaddas Stanislav ordeni (1901);
* 1-darajali Sankt-Anne ordeni (1905).

## Manbalar

## Adabiyotlar
* Волков С. В. Генералитет Российской империи. Энциклопедический словарь генералов и адмиралов от Петра I до Николая II. Том II. Л—Я. М., 2009. — С. 690
* Список генералов по старшинству по 6 января 1907 года, СПб. — 1039 с.
* Список генералов по старшинству по 1 сентября 1904 года, СПб. — 1384 с
Aleksandr Madritov

**Aleksandr Semyonovich Madritov** (1868-yil 26-avgust, Goryachevodskaya, Pyatigorsk departamenti, Terek viloyati — 1950-yillar, Boku) — rus harbiy qoʻmondoni, general-leytenant. 1900—1901-yillardagi Ixetuan qoʻzgʻoloni, 1904—1905-yillardagi rus-yapon urushi, Birinchi jahon urushi va Rossiya fuqarolar urushi ishtirokchisi.

## Hayoti
Aleksandr Madritov oilasi Stavropol oblasti zodagonlaridan boʻlgan. 1868-yil 26-avgustda tugʻilgan. 1-Moskva kadet korpusida taʼlim olgan. 1887-yilda 3-harbiy Aleksandr maktabini tamomlagan. Maktabni tamomlagach 10-artilleriya brigadasiga berilgan. Keyinchalik u 7-chi yengil artilleriya polkida, 39-artilleriya brigadasida va 1-Verxneudinskiy polkida xizmat qilgan.

1898-yilda Nikolayev nomidagi Bosh shtab akademiyasini tamomlagan. Akademiyani tamomlagach Turkiston harbiy okrugiga biriktirilgan. 1900—1901 yillarda Xitoydagi Ixetuan qoʻzgʻolonida qatnashgan. U 1-Verxneudinskiy polkini boshqargan (08.14.1900—02.15.1901; yillik qoʻmondonlik uchun yuz kishi). U 16-17-iyul kunlari oʻzining uchuvchi otryadi bilan ajralib turdi, oʻshanda bir kunda 104 verst masofani bosib oʻtib, 4500 kishilik xitoylik otryadni magʻlubiyatga uchratgan.

1901-yil 6-dekabrdan Kvantung viloyati shtab-kvartirasining katta ad’yutanti. 1902-yil 29-sentyabrdan ofitserlar otliq maktabida xizmat qilgan. U bir vaqtning oʻzida Rossiya, Xitoy va Moʻgʻuliston oʻrtasida savdo aloqalarini oʻrnatish jamiyatiga raislik qilgan. Aleksandr Madritov Koreya va Manchuriyaning iqtisodiy rivojlanishini tashkil etishda faol ishtirok etdi. Manchuriyaning Kanyoyan va Xaylongchen tumanlarining iqtisodiy tavsifini tuzdi.

1904—1905-yillardagi rus-yapon urushi qatnashchisi hisoblanadi. Rus-yapon urushining boshida (1904-yil mart-aprel) podpolkovnik unvoni bilan 2 yuz otliq otryadga qoʻmondonlik qilgan. 9-Sharqiy Sibir otishma brigadasi qoʻmondonligida shtab ofitseri boʻlgan. Aleksandr Madritov Koreyada dastlab Yaponiya armiyasining aloqalarida, soʻngra Manchjuriya armiyasining chap qanotida harakat qilgan otryadni boshqargan.

1916-yil 6-iyuldan Petrograd harbiy okrugining zaxira saflarida Kavkazdagi jarohatlardan davolandi. 1916-yil 29-avgustdan Sirdaryo viloyati harbiy gubernatori. 1917-yil 25-yanvardan Semirechensk viloyati harbiy gubernatori. Keyinchalik Semirechensk kazak armiyasining atamani etib tayinlangan.

## Mukofotlari

* 4-darajali Sankt-Anne ordeni „Jasorat uchun“ yozuvi bilan (1901);
* 4-darajali Muqaddas Vladimir ordeni qilich va kamon bilan (1901);
* 2-darajali Sankt-Anne ordeni qilich bilan (1905);
* 3-darajali Muqaddas Vladimir ordeni qilich bilan (1906);
* 1-darajali Stanislav ordeni qilichlar bilan (31.01.1915);
* 1-darajali Sankt-Anne ordeni qilichlar bilan (03.02.1915)
* 2-darajali Muqaddas Vladimir ordeni.

## Manbalar

## Adabiyotlar

* 
* 
* Чиркин С. В. Двадцать лет службы на Востоке: Записки царского дипломата. М., 2006.
Eski Xovos yodgorligi

**Eski Xovos yodgorligi** – Sirdaryo viloyatidagi ellinistik davrga oid qadamjo. Xovos tumani Xovosobod qishlogʻida joylashgan. Eski Xovos manzilgohida hayot mil.avv. IV-III asrlarda boshlangan va 1953-yilgacha davom etgan. Yodgorlik hududi 10 gektardan iborat. Ark hududi 2 gektar. Arkning saqlanib qolgan qismining balandligi 15 metr. Eski Xovos hududida yashagan aholi uchun Shoʻrbuloqsoydan alohida kanal qazib chiqarilgan. Bu kanal aholiga 1812-yilgacha xizmat qilgan.

Eski Xovos manzilgohini Turkiston havaskor arxeologlar toʻgaragi aʼzolari birinchi marta tadqiq qilgan. N.Likoshin bergan maʼlumotlarga koʻra bir vaqtlar Shahristondan Xovosga qarab katta daryoda kemalar qatnagan. Yodgorlik birinchi marta 1935-yilda Mixail Masson tomonidan oʻrganilgan. U Mirzachoʻl markazida joylashgan
katta tepalik ustida aholi uylari joylashganini aytib oʻtgan. Ustrushonadagi sugʻorish inshootlarini oʻrgangan olim A. I. Bilolov ham bevosita  Xovos yodgorligiga murojaat qiladi. Yodgorlik 1984-, 1988—1989-yillarda A. A. Gritsina, M. X. Pardayevlar boshliq Sirdaryo arxeologlar guruhi tomonidan oʻrganilgan.
Sirdaryo arxeologik otryadi 1984-yildan boshlab Xovos xarobalarini oʻrganishga kirishgan. Yodgorlik yoshini aniqlash maqsadida qazishma ishlarida 10 metr chuqurlikdan soʻng suv chiqib ketganligi sababli buning imkoni boʻlmaydi. 10 metrgacha chuqurlik tadqiq qilinib, mil.avv. I asrga oid madaniy qatlam aniqlangan.

Sirdaryo arxeologik otryadi tomonidan 2003—2004-yillarda yana Eski Xovos hududida qazishma ishlari olib boriladi va mil.avv. III asrga tegishli gʻishtdan koʻtarilgan devor qoldiqlari va Fargʻona vodiysidagi Eylatan madaniyatiga xos, lekin mahalliy kulollar tomonidan yasalgan sopol idishlar topilgan. Eski Xovos tepaligi YUNESKO tomonidan qadimiy joy sifatida roʻyxatga olingan.

Oʻzbekiston Fanlar Akademiyasi Arxeologik tadqiqotlar instituti Sirdаryo оtryadining bu yodgоrlikdа 2014-yili оlib bоrgаn аrхеоlоgik qazishma ishlаri nаtijаsidа mil.аv. II-I аsrlargа tegishli Аnахitаning hаykаlchаsi hamda XII аsrgа tegishli yashil rаngga bo'yalgаn qоrа chirоq tоpilgan. Chiroqning bаldоg`idа humо qushi tаsviri tushirilgаn. Yodgоrlik hududidа аrхеоlоgik tаdqiqоtlаr hali ham olib  borilmоqdа. Qazishma ishlari natijasida o'rganilgan 14 mеtr qаlinlikdаgi mаdаniy qаtlаmlаr obyektdа qаdim dаvrlаrdаn bоshlаb ХХ аsrgаcha hаyot uzluksiz dаvоm etgаnligi kuzаtilаdi. Аmаldа eski Хоvоs shаhаr xаrоbаsi butun Ustrushоnа uchun etаlоn yodgоrlik hisоblаnаdi

## Yana qarang
*Sabat manzilgohi
*Nurtepa yodgorligi
*Quldortepa

## Manbalar
Joniqul Yusupov

**Joniqul Yusupov** (1918-yil, Pastdargʻom tumani, Samarqand viloyati, Turkiston ASSR — 1988-yil, Pastdargʻom tumani, Samarqand viloyati, Oʻzbekiston SSR) — sovet davlat va jamoat, siyosat arbobi, Sotsialistik Mehnat Qahramoni, Ikkinchi jahon urushi ishtirokchisi.

## Tarjimayi holi
Joniqul Yusupov 1918-yilda Samarqand uyezdi Zormon qishlogʻida (hozirgi Pastdargʻom tumanida) tavallud topgan. Otasi Yusuf Chaqqonov ovchi boʻlgan boʻlib, davlatga tulki moʻynasi tayyorlab sotish bilan shugʻullangan. Yusuf Chaqqonovning 2 qiz, 9 oʻgʻli boʻlgan boʻlib, toʻngʻichi Joniqul Yusupov boʻlgan. Maktabni tugatgach, Pastdargʻom tumanidagi „Mehnat“ kolxozida xoʻjalik ishlari mudiri boʻlib ishlaydi. 1938-yilda harbiy xizmatga chaqirildi. 1941-yildan Ikkinchi jahon urushida ishtirok eta boshlagan. Dastlab 450-aerodromga (1-Ukraina fronti, 2-avia armiyasi) texnik xizmat ko'rsatish batalyoni tarkibida xizmat qilgan, harbiy xizmatining oxirida oʻsha batalyonda boʻlinma komandiri sifatida faoliyat olib borgan. Qo‘mondonlik topshiriqlarini namunali bajargani uchun serjant Yusupov „Jangovar xizmatlari uchun“ medali bilan taqdirlangan. 1946-yildan KPSS aʼzosi. Urushdan soʻng, oʻz qishlogʻidagi kolxozda ishlay boshlagan. 1973-yilda Samarqand qishloq xoʻjalik institutini tamomlagan. 1950−1988-yillarda „Qizil mehnat“, Chkalov, Karl Marks nomidagi kolxozlarning raisi vazifasida ishlagan. Oʻzbekiston SSR Oliy Soveti 5, 8, 9-chaqiriq va SSSR Oliy Soveti 10−11-chaqiriqlar deputati boʻlgan. 1988-yilda Pastdargʻom tumanidagi Zormon qishlogʻida vafot etgan.

## Mukofotlari
1957-yil 11-yanvarda SSSR Oliy Soveti Prezidiumi farmoniga asosan Sotsialistik Mehnat Qahramoni unvoni, 1957-yil 11-aprel, 1975-yil 14-fevral Lenin ordeni, 1944-yil 5-sentyabrda „Jangovar xizmatlari uchun“ medali, 1985-yil 11-martda 2-darajali Vatan urushi ordeni, 1951-yil 7-mayda „Shavkatli mehnat uchun“ medali, 1965-yil 1-martda „Mehnatda oʻrnak koʻrsatganlik uchun“ medali, Oʻzbekiston SSRda xizmat koʻrsatgan paxtakor unvoni bilan taqdirlangan.

## Manbalar
Yuriy Burlaka

**Yuriy Maksimovich Burlaka** (; 1962-yil 7-iyul) – sovet va moldaviyalik futbolchi, maydonning barcha pozitsiyalarida oʻynagan.

## Biografiya
U kattalar faoliyatini Nistru Kishinyovda boshlagan. 1981-yilda birinchi ligada bitta oʻyin oʻtkazdi – 1981-yil 17-noyabrda „Zalgiris“ klubiga qarshi, keyin ikki yil zaxira jamoada oʻynadi.

1984-yilda Samarqandning „Dinamo“ jamoasida ikkinchi ligada oʻynagan. Moldovaga qaytib, KFK va ikkinchi liga musobaqalarida „Luch“ (Magpie), „Zarya“ (Balti) va „Kristal“ (Faleshti) jamoalarida oʻynagan.

SSSR chempionatining soʻnggi mavsumlarida yana Oʻzbekistonda – 1989-yili „Yangiyer“, 1990-yili „Dinamo“ (Samarqand), 1991-yili „Nurafshon“ (Buxoro) safida toʻp surgan.

SSSR parchalanganidan keyin bir muddat „Nurafshon“ safida oʻynashda davom etdi, Oʻzbekiston oliy ligasida 8 ta oʻyin oʻtkazdi. Shuningdek, aprel-may oylarida Qozogʻiston chempionatida Qaragʻandaning „Shaxtyor“ jamoasida 3 ta oʻyin oʻtkazgan. Debyut oʻyinini 1992-yil 23-aprelda „Bulat“ klubiga qarshi oʻtkazgan. 1993-yilda „Atommash“ jamoasi tarkibida Rossiya Ikkinchi ligasida oʻynadi.

1994-yil boshida yana Moldovaga qaytib keldi va yuqori divizionda „Kristal“ (Faleshti) va „Agro“ (Kishinyov) klublarida oʻynadi. Oliy diviziondagi ilk golini 1993-1994-yilgi mavsumning soʻnggi turida, 1994-yilning 18-iyunida „Torrentula“ klubiga qarshi oʻyinda kiritgan. Moldova chempionatida jami 35ta oʻyin oʻtkazib, 2ta gol urgan.

Faoliyatining soʻnggi yillarida Ukrainaning havaskor klublarida oʻynagan.

## Manbalar

## Havolalar

* 
* Profil na neofitsialnom sayte „Shaxtyora“ Karaganda
Sabat manzilgohi

**Sabat manzilgohi** – Sirdaryo viloyatidagi rivojlangan oʻrta asrlar davriga oid manzilgoh. Arab manbalarida tilga olinishicha, Sabat hududi bogʻ-rogʻlardan iborat boʻlgan va shahar hududidan katta ariq oqib oʻtgan. Oʻrta asrlarga oid bu shahar manzilgohida Chagʻoniyon, Zemma, Amuldagi kabi yopiq bozorlari boʻlgan. Bozor passaj tipidagi tomlar bilan yopilgan. Oʻrta asrlar davrini oʻrgangan tarixchi olim O. G. Bolshakov bergan maʼlumotlarga koʻra, Sabat bozorlarining tomi taxtalar va yogʻochlar yordamida berkitilgan.

Sabat yirik yoʻllar kesishgan joyda joylashgan. Bu yoʻllardan biri oʻsha davrning yirik shaharlaridan biri Bunjikatga olib borgan. Sabat Soʻgʻddan Xoʻjandga, Fargʻonaga va undan keyin Xitoyga olib boruvchi yirik savdo yoʻlining Zominga eng yaqin nuqtasi boʻlgan. Bundan tashqari, Sabatdan Xovos orqali Shoshga yoʻl bor edi. Bu yoʻldan Fargʻonadan Shoshga boradigan karvonlar ham foydalangan. Akademik olim A.Muhammadjonov Sabat soʻzining maʼnosini „Uch karvon-saroy“ deb izohlaydi. Sabat shahriston, hukmdor saroyi ark va hunarmandlar mahallalaridan iborat boʻlgan.

Shahriston Sabatning janub tomonida joylashgan, maydoni 10 gektarga yaqin boʻlgan. Ark saroyining janubiy-gʻarbida hunarmandlar mahallalari bor. Bu yerda olib borilgan qazishma ishlari natijasida kulolchilik buyumlari va sopol idishlarni pishirish uchun kulolchilik xumdonlari topilgan.

Somoniylar davriga kelib, Sabat shahri oʻzining hozirgi oʻrnidan biroz shimoliy-gʻarbga siljigan. Bu yerda qad rostlagan yangi arkning maydoni 0.25 gektar, balandligi esa 7 metrga teng edi. Qazishma ishlari natijasida bu yerdan hashamatli bino topilgan. Sabatning boshqa shaharlardan ajralib turadigan xususiyati shundaki, unda tashqi mudofaa inshootlari mavjud emas.

Shahar oʻzining eng gullab yashnagan davrda 45-50 gektar maydonni egallagan. Ushbu yodgorlikdan yuqori sifatli naqshin va usti qizil idishlar majmuasi topilgan.

## Yana qarang
* Eski Xovos yodgorligi
* Nurtepa yodgorligi
* Quldortepa
## Manbalar
Mirzаrаbоt kаrvоnsаrоyi

**Mirzarabot karvonsaroyi** – Eski Binokat yoʻlida barpo etilgan karvonsaroy. Sirdaryo viloyati Sayxunobod tumani Rabot qishlogʻida joylashgan. Mirzarabot karvonsaroyi Xushkat shahridan 8 kilometr sharqda, daryo boʻyida, Shohruxiya shahriga oʻtadigan kechuvda joylashgan. V. F. Karavaev tadqiqotlarida uni Sayxunobod tumanidagi Mirza-toʻqay qishlogʻida, daryodan 1-1,5 chaqirim narida bunyod etilgan deb yozadi.

XVI asrda yozilgan yozma manbalarning guvohlik berishicha, uzoqdan koʻzga tashlanib turgan. Mirzarabot karvonsaroyi 25 ta boʻlmadan tashkil topgan. Xonalari ikki qismga ajratilgan: ularning bir qismidan masjid sifatida foydalanilgan boʻlsa, qolgan xonalari esa hududdan oʻtuvchi karvonlarga xizmat qilib, mehmonxona vazifasini bajargan. XX asr boshlarida Mirzachoʻlni tadqiq qilgan rus olimi V. F. Karavayev karvonsaroy haqidagi baʼzi fikrlarni ham bildirgan. Shayboniy hukmdor Abdullaxon II mazkur binoni barpo etish maqsadida Samarqanddan Sirdaryo boʻyigacha odamlarni toʻplagan va ular gʻishtlarni qoʻlma-qoʻl bir-biriga uzatib turgan. Keyinchalik tashlandiq holatga kelib qolgan. Oʻsha paytlarda atrofi loy suvoqli devorlar boʻylab aylanasiga oʻrab chiqilgan. Buzilib ketmagan holda XIX asrgacha yetib kelgan.

1868-yilda Mirzachoʻlda rus qishloqlarini barpo etish boshlangan. Mirzarabot karvonsaroyi gʻishtlari Obetovanniy (hozirgi Sayxunobod tumani Guliston qishlogʻi oʻrnida) qishlogʻini barpo etishda, keyinchalik Eski Chinoz temiryoʻl stansiyasini qurish uchun buzib olib ketiladi. Bino yaroqsiz holga kelgani uchun Turkiston general-gubernatori uni butunlay buzib tashlashni buyurgan. 1882-yilda rus olimi V. V. Krestovskiy oʻz asarlarida binoning yaroqsiz holga kelib qolgani, undan faqat tuproq uyumlari qolganini yozib qoldirgan.

## Manbalar
Dmitriy Tutichenko

**Dmitriy Pavlovich Tutichenko** (; 1970-yil 5-martda tugʻilgan) – sovet va ukrainalik sobiq professional futbolchi, yarim himoyachi va hujumchi sifatida oʻynagan.

## Biografiya
Ukrainaning Izmail shahridagi yoshlar sport maktabida dastlabki saboqlarni olgan. Birinchi murabbiyi A. Litovchenko. Professional faoliyatini hozirda „Soʻgʻdiyona“ nomi ostida faoliyat yuritadigan Jizzaxning „Yoshlik“ klubida boshlagan. 1991-yildan 1993-yilgacha u Odessaning „SKA“ jamoasida oʻynagan. 1993-yildan 1995-yilgacha „Niva Ternopil“ jamoasida oʻynagan. 1996-yilda „Uralan“ jamoasi tarkibiga koʻchib oʻtgan. 1998-yilda „Dnepr“ (Dnepropetrovsk) jamoasida oʻynagan. 1999-yilda u yana Uralan jamoasi bilan shartnoma imzolagan.

Dmitriy Rossiya Oliy divizionidagi debyutini 1999-yil 3-aprelda „Zenit“ jamoasiga qarshi oʻtkazgan. 2000-yilning yozida u Lipetskning „Metallurg“ jamoasiga oʻtgan va u yerda faoliyatini yakunlagan.

## Manbalar

## Havolalar

* 
* Dmitriy Tutichenko Start Uaff saytida
Vladislav Kazakov

**Vladislav Stepanovich Kazakov**,(, 1941-yilda tugʻilgan) – turkmanistonlik va rossiyalik sobiq futbolchi va futbol murabbiyi. Kazakov yarim himoyachi ampulasida oʻynagan. U Rossiya fuqaroligiga ham ega.

## Klub faoliyati
1959-yil Vladislav futbolchilik faoliyatini Ashxobodning Köpetdag klubida boshlagan. Klub oʻsha paytda „Köpetdag Stroitel“ deb nomlangan. 1965-yilgi mavsumda Charjouning Zahmet klubida oʻynagan. 1965-yilgi mavsum ikkinchi davrasida Toshkentning „Paxtakor“ klubiga taklif qilingan.

1967-yilda u Ashxobodning „Stroitel“ jamoasiga qaytib kelgan va u yerda futbolchilik faoliyatini yakunlagan.

## Murabbiylik faoliyati
Futbolchilik faoliyatini yakunlagach, murabbiy sifatida ish boshlagan. 1988-yilda u oʻzining futbolchilik faoliyatini boshlagan jamoasi Köpetdag Ashxobodni boshqargan. Keyinchalik esa murabbiylar shtabida yordamchi murabbiy boʻlib ishlagan.

## Manbalar

## Havolalar

*
Yuriy Rasolka

**Yuriy Veniaminovich Rasolka** (1957-yil 8-sentyabrda tugʻilgan) – belaruslik sobiq futbolchi, keyinchalik murabbiy faoliyatini olib borgan. Yuriy futbolchilik davrida himoyachi pozitsiyasida oʻynadi.

## Futbolchilik faoliyati
"Dinamo" Minsk futbol maktabi tarbiyachisi. Faoliyati asosan SSSR birinchi ligasida ishtirok etgan Belarus jamoalari tarkibida oʻtgan. 1981—1984-yillarda Oʻzbekiston jamoalari, Xiva va Hisor klublarida faoliyat olib borgan.

## Murabbiylik faoliyati
1992-yilda Yuriy, dastlabki murabbiylik faoliyatini Mariina Gorkaning „Belarus“ jamoasida boshlagan.

## Manbalar

## Havolalar
* Yuriy Rasolka Footballfactsru saytida
Oleksiy Rudyka

**Oleksiy Rudyka** (; 1959-yil 7-iyun) – sobiq sovet futboli darvozaboni va murabbiyi.

## Futbolchilik faoliyati
Oleksiy futbolchilik faoliyatida asosan Ukraina klublarida oʻynagan. 1981-yilgi mavsumda SSSR ikkinchi ligasi vakili Oʻzbekistonning „Hisor“ klubida bir mavsum davomida oʻynagan

## Shaxsiy hayot
Oleksiyning egizak ukasi Oleksandr va jiyani Sergey Rudyka ham futbolchi boʻlgan.

## Manbalar

## Havolalar

* 
* „I tried to give away myself to football to the end…“ Oleksiy Rudyka. Recollections („Ya staralsya otdavat sebya futbolu do konsa…“. Aleksey RUDIKA. Vospominaniya). FC Sevastopol (Russia). 23 August 2016.
Nurtepa yodgorligi

**Nurtepa yodgorligi** – mil.avv VII-I asrlarga oid Sirdaryo viloyati Nijonisoy boʻyida joylashgan yodgorlik. Yodgorlik janubdan shimolga choʻzilgan past togʻ tizmasi oʻrtasidagi tepalikda joylashgan boʻlib, maydoni 18 gektarni tashkil etadi. U yarim oval shaklga ega va ikki qismdan iborat. 1979-yilda kashf etilgan. Tadqiqot ishlari 1980—1986-yillar davomida amalga oshirilgan.

Manzilgohda bir necha marta arxeologik tadqiqotlar oʻtkazilgan. Tadqiqotlar natijasi bu hududlarda Aleksandr Makedonskiy bostirib kirishidan oldin, yaʼni mil.avv. 327-yilda ham shahar mavjud boʻlgan. Shaharda mudofaa inshootlari, hukmdor saroyi – ark hamda aholining uy-joylari joylashgan. Nijonisoyda oʻtkazilgan tadqiqotlar natijasiga  koʻra, katta kanal izlari topilgan. Bu aholining sugʻorma dehqonchilik bilan shugʻullanganligidan dalolat beradi. Nurtepa yodgorligidan 5x3.5 metr boʻlgan katta hajmdagi turar joy obyektlari topilgan. Turar joylar tomi yengil toʻsin bilan yopilgan. Bundan tashqari karkas uslubida barpo etilgan yer usti turar joylari ham mavjud. Nurtepa meʼmorchiligida mahalliy hududning mikrorelyefi aks etgan. Nurtepa yodgorligining tashqi devori eni 4.25 metr, balandligi 1.2-1.5 metrni tashkil etadi va miloddan avvalgi VII – VI asrlarga oid. Devorlar boʻlib tekislangan tabiiy lyoss koʻtarmadan qurilgan. Lyoss koʻtarmaning ichki tomonidan unga parallel ravishda eni 2.1 metr boʻlgan paxsa devor qurilgan va buning natijasida ular orasida eni 1.4 metrga teng tor yoʻlak – koridor barpo etilgan.

Nurtepa manzilgohidagi qurilish ishlari asosan paxsadan qurilgan. Miloddan avvalgi IV asrdan boshlab xom gʻishtdan foydalanilgan. Xom gʻishtlar toʻgʻri toʻrtburchak va kvadrat shaklidagi qoliplarga quyib tayyorlangan.

Shahriston ichida, arkning shimoliy tomonida ibodatxona – zikkurat  joylashgan. Nurtepa yodgorligidan sopol buyumlar topilgan. Bu sopol buyumlarning yarmi qoʻlda, yarmi kulolchilik charxida yasalgan.
## Yana qarang
*Eski Xovos yodgorligi
*Sabat manzilgohi
*Quldortepa

## Manbalar
Daler Nazarov

**Daler Nazarov** () (1959-yil 8-sentyabrda tugʻilgan) — kelib chiqishi pomiriy boʻlgan tojikistonlik qoʻshiqchi, bastakor va aktyor.

## Umr bayoni
Daler Nazarov Tojikiston Respublikasida tugʻilgan. 1970-yillar oxirida u asosan rok janriga eʼtibor qaratgan „Daler Nazarov guruhi“ ni tuzdi va oʻsha guruhni mashhur qildi. Uning koʻp sonli muxlislari nazarida Daler Nazarov guruhi Angliyaning „Beatles“ guruhi sifatida taqqoslangan. Uning „Agar on turki sherozi“, „Zebo ba Zebo“, „Chashmi kabudi dudi“, „Chak-chaki boʻron“, „Dunyoi savdo bigzarad“, „Hargiz az yod“, „Nigori nozanin“, „Telefoni sulh“kabi qoʻshiqlari 1980-yillarda Tojikiston, Oʻzbekiston va Qozogʻistonda mashhur boʻlgan.

2008-yilda Tojikistonning „Avesta“ gazetasi Daler Nazarovni mamlakatdagi ʻʻeng boy va nufuzli yuz kishilarʻʻ roʻyxatiga kiritdi.

1988-yilda Muboraksho Mirzoshoyev uning guruhiga qoʻshildi va ikkalasi bir necha yil mobaynida „Daler Nazarov“ guruhida faoliyat olib borishdi. Uning guruhida oʻz davrining eng mashhur musiqachilari Muboraksho Mirzoshoyev, Iqbolsho Zavqibekov, Yodidyo Ilyaev, Anvarhso G‘ulomhaydarov, Firuz Xalilov, Daler Xalilov, Rustam Rahimov, Zarif Po‘latovlar faoliyat yuritishgan. U umrining koʻp qismini Tojikiston poytaxti Dushanbeda oʻtkazgan, biroq 1990-yillar boshida boshlanib, 1997-yillar oxiridaga qadar davom etgan fuqarolar urushi tufayli mamlakatni tark etishga majbur boʻlgan. Keyingi bir necha yil davomida u Qozogʻistonning Olmaota shahrida yashagan, keyinchalik Dushanbega qaytgan. Uning asarlari orasida badiiy filmlar uchun saundtreklar mavjud. Nazarov pomiriy millatiga mansub boʻlib, uning koʻpgina qoʻshiqlari shugʻnon tilida.

## Filmografiya
*Yunosti pervoy utro, bastakor, (1979)
*Kumir, bastakor va aktyor, (1988)
*Tonnel, bastakor, (1993)
*Luna Papa, bastakor, (1999), *Moon Father*
*Rozhdenstvenskaya mysteriya, bastakor, (2000), *The Christmas Miracle*
*England, bastakor, (2000)
*Statue of Love, bastakor, (2003)
*The Suit,bastakor, (2003), (The Suit, aka Shik – il vestito, Italy, aka Costume, Le, France)
*Meistersinger: The sound of Russia, bastakor, (2003), (Big Bones – Big Business, aka Chasse à l'os en Sibérie, France)
*Angel na dorogakh, bastakor, (2003), *Angel on the Road*
*Die Sibirische Knochenjagd, bastakor, (2004)
*Sex & Philosophy, bastakor va aktyor, (2005)
*Shaere zobale-ha, bastakor, (2005), *Saviyasizlarning shoiri*
*Bobo, bastakor, (2008)
*Opium War, bastakor, (2008)
*The Man Who Came with the Snow, bastakor, (2009)
*Mirror Without Reflection, bastakor, (2014)
*The Teacher, bastakor, (2014)
*Bunker, bastakor, (2019)

## Manbalar
Ben Gardane

**Ben Gardane** — Tunisning sharqiy sohilidagi shahar.Ben Gardane  viloyatining maʼmuriy markazi. Aholisi 79,912 ming kishi (2014). Shosse yoʻllar tuguni. Oʻrta dengiz boʻyidagi port, chetga qishloq xoʻjaligi. Qishloq xoʻjaligi rayoni (zaytun plantatsiyalari) markazi.
Oʻzbekiston kompaniyalari roʻyxati

Oʻzbekiston Markaziy Osiyodagi ikki karra dengizga chiqmaydigan davlatdir. Oʻzbekiston iqtisodiyoti asosan tovar ishlab chiqarish, jumladan, paxta, oltin, uran va tabiiy gazga tayanadi. Bozor iqtisodiyotiga oʻtishning eʼlon qilingan maqsadiga qaramay, mamlakat hukumati ichki „import oʻrnini bosish“ foydasiga import qiluvchi iqtisodiy nazoratni davom ettirmoqda.

Ushbu mamlakatdagi tadbirkorlik subyektlari turlari va ularning qisqartmalari haqida qoʻshimcha maʼlumot olish uchun „Oʻzbekistondagi tadbirkorlik subyektlari“ ga qarang.

## Mashhur firmalar
Ushbu roʻyxatga asosiy bosh ofisi mamlakatda joylashgan taniqli kompaniyalar kiradi. Sanoat va sektor sanoat tasnifi benchmark taksonomiyasiga amal qiladi. Faoliyatini toʻxtatgan tashkilotlar kiritilgan va tugatilgan deb qayd etilgan.

## Yana qarang

* Oʻzbekiston iqtisodiyoti

## Manbalar
Nikolay Golikov

**Nikolay Ivanovich Golikov** (; 1950-yil 20-martda tugʻilgan) – sovet professional futbolchisi, himoyachi ampulasida oʻynagan.
## Futbolchilik faoliyati
1967-yilda Cherkassining „Dnepr“ jamoasida professional faoliyatini boshlagan. 1971-yilgi mavsum Sovet Ittifoqi birinchi ligasi ishtirokchisi Zaporojyening „Metallurg“ klubi tarkibiga oʻtgan. 1973-yil Toshkentning „Paxtakor“ jamoasi tarkibida SSSR Oliy ligasi oʻynagan. 1976—1977-yillarda „Dnepr“ Dnepropetrovsk tarkibida ham SSSR oliy ligasida oʻynagan, 1978-yilda Dnepr Cherkasi jamoasida faoliyatini yakunlagan.

## Havolalar
* Nikolay Golikov Footballfactsru saytida
Larisa Moskalyova

**Larisa Moskalyova** – oʻzbek xonandasi. Oʻzbekiston va Qoraqalpogʻiston xalq artisti. Oʻzbek, qoraqalpoq va rus tillarida qoʻshiqlar ijro etgan. **Marvarid** taxallusida ham ijod qilgan.

## Biografiyasi
Larisa Moskalyova 1974-yil 28-sentyabrda Oʻzbekiston SSRning Jizzax shahrida tugʻilgan. Toshkent shahrida joylashgan Abdulla Qodiriy nomidagi davlat madaniyat institutini tamomlagan. Madaniyatshunoslik yoʻnalishi boʻyicha magistr darajasini olgan.

Bolaligidan hayotini sahnaga bagʻishlab, turli musiqiy guruhlarda vokalchi sifatida faoliyat yuritgan. 1992-yildan „Ilhom“ teatridagi spektakllarda rol ijro eta boshlagan. Undan keyin esa „Oloviddin“ nomli musiqa va drama teatrida ishlagan. Bir yildan ortiq vaqt davomida u „Sport“ telekanalida „Rondo“ interaktiv tok-shousining boshlovchisi sifatida ishlagan. Shuningdek, Larisa Oʻzbekistonda taekvondo (WTF) boʻyicha qora belbogʻ sohibasi boʻlgan birinchi ayol hisoblanadi. U taekvondo boʻyicha Oʻzbekiston ayollar terma jamoasi aʼzosi boʻlgan. Shuningdek, bu sohada murabbiylik ham qilgan.

## Yutuqlari
* Polsha musiqalar tanlovi, Toshkent, 1-oʻrin
* Koreys musiqalari tanlovi, Toshkent, 1-oʻrin
* „Tong yulduzi“ televizion tanlovi, Moskva, 1-oʻrin
* „Oʻzbekiston – mening ona Vatanim“ vatanparvarlik qoʻshiqlari respublika televizion tanlovi. Toshkent, Gran-pri
* Samarqanddagi „Sharq taronalari“ xalqaro folklor festivali, faol ishtirokchi
* „Sado“ estrada qoʻshiqlari respublika teletanlovi, 1-oʻrin
* „Tarona“ mukofoti, 1999-yil
* „Discovery“ xalqaro musiqa tanlovi, Bolgariya, 3-oʻrin
* Oʻzbekistonda xizmat ko'rsatgan artist
* Qoraqalpogʻiston xalq artisti

## Shaxsiy hayoti
Oʻzining yakkaxon faoliyati davomida Isroil, Germaniya, Amerika Qoʻshma Shtatlari, Birlashgan Arab Amirliklari, Xitoy, Ozarbayjon, Ukraina, Belarus, Qozogʻiston, Qirgʻiziston va boshqa mamlakatlarda ijodiy safarlarda boʻlgan. Faoliyati davomida 2 ta musiqiy klipda rol ijro etgan. Farruh Zokirovning „Manzura“ va „Super yulduz“ musiqiy kliplari shular jumlasidandir. Oʻzbekiston va xorijda oʻtkazilgan bayram va konsertlarda ishtirok etgan. Larisa turmush qurgan, ikki nafar farzandi bor.

## Manbalar

## Havolalar
* Biografiya L.Moskalevoy 
* Intervyu s L. Moskalevoy 
* Ofitsialniy sayt