Shaxmat boʻyicha Shotlandiya chempionati

**Shaxmat boʻyicha Shotlandiya chempionati** – Shotlandiyaning milliy shaxmat chempionati boʻlib, Chess Scotland (avvalgi nomi: Scottish Chess Association) tomonidan tashkil etiladi. Musobaqa ilk bor 1884-yilda oʻtkazilgan va hozirgi vaqtda ikki dam olish kuni oraligʻida, bir hafta davom etadigan toʻqqiz bosqichli turnir shaklida oʻtkaziladi. Turnir doirasida reyting chegaralangan boʻlimlar, kattalar chempionati kabi qoʻshimcha musobaqalar ham mavjud. Ikkinchi dam olish kunlarida Weekend Congress oʻtkaziladi.

2008-yilda Shotlandiya chempionati xalqaro ochiq turnir bilan almashtirildi. Endilikda Shotlandiya chempioni – turnirda eng yuqori oʻrinni egallagan shotlandiyalik shaxmatchi sifatida aniqlanadi. 2009-yilgi turnir Edinburgda oʻtkazilib, unda toʻqqiz grossmeyster qatnashgan. 2010-yil musobaqasi Xamiltonda, 2011-yilgi esa yana Edinburgda oʻtkazilgan. 2014-yilgi Shotlandiya chempionati Hamdoʻstlik shaxmat chempionati bilan birlashtirilib, Glazgoda oʻtkazilgan. 2015-yil musobaqa yana Edinburgda boʻlib oʻtgan.

Turnirning hozirgi bosh hakamlari: IA Alex McFarlane va IA Andy Howie.

## Gʻoliblar

* 1884 – John Crum
* 1885 – Daniel Yarnton Mills
* 1886 – Georges Emile Barbier
* 1887 – Daniel Yarnton Mills
* 1888 – George Henry Mackenzie
* 1889 – James Marshall
* 1890 – William Neish Walker
* 1891 – John D. Chambers
* 1892 – Daniel Yarnton Mills
* 1893 – William Neish Walker
* 1894 – Sheriff Walter Cook Spens
* 1895 – Daniel Yarnton Mills
* 1896 – Daniel Yarnton Mills
* 1897 – Daniel Yarnton Mills
* 1898 – George Brunton Fraser
* 1899 – Daniel Yarnton Mills
* 1900 – Daniel Yarnton Mills
* 1901 – Dr. Ronald Cadell Macdonald
* 1902 – E Macdonald
* 1903 – James Borthwick
* 1904 – Dr. Ronald Cadell Macdonald
* 1905 – Dr. Ronald Cadell Macdonald
* 1906 – Dr. Ronald Cadell Macdonald
* 1907 – William Gibson
* 1908 – Arthur John Mackenzie
* 1909 – Arthur John Mackenzie
* 1910 – George W Richmond
* 1911 – JA McKee
* 1912 – William Gibson
* 1913 – Arthur John Mackenzie
* 1914 – William Gibson
* 1915 – C Wardhaugh
* 1916 to 1919 – Hech qanday chempionat o‘tkazilmagan
* 1920 – P Wenman
* 1921 – William Gibson
* 1922 – William Gibson
* 1923 – William Gibson
* 1924 – C Heath
* 1925 – George Page
* 1926 – JA McKee
* 1927 – Dr. Ronald Cadell Macdonald
* 1928 – Dr. Ronald Cadell Macdonald
* 1929 – William Gibson
* 1930 – William Gibson
* 1931 – William Gibson
* 1932 – William Fairhurst
* 1933 – William Fairhurst
* 1934 – William Fairhurst
* 1935 – James Macrae Aitken
* 1936 – William Fairhurst
* 1937 – William Fairhurst
* 1938 – William Fairhurst
* 1939 – Max Pavey
* 1940 to 1945 – Hech qanday chempionat o‘tkazilmagan
* 1946 – William Fairhurst
* 1947 – William Fairhurst
* 1948 – William Fairhurst
* 1949 – William Fairhurst
* 1950 – PB Anderson
* 1951 – Alexander Aird Thomson
* 1952 – James Macrae Aitken
* 1953 – James Macrae Aitken
* 1954 – PB Anderson
* 1955 – James Macrae Aitken
* 1956 – James Macrae Aitken
* 1957 – James Macrae Aitken
* 1958 – James Macrae Aitken
* 1959 – Peter Coast
* 1960 – James Macrae Aitken
* 1961 – James Macrae Aitken
* 1962 – William Fairhurst
* 1963 – Michael Fallone
* 1964 – Alexander Munro Davie
* 1965 – James Macrae Aitken, Peter Michael Jamieson
* 1966 – Alexander Munro Davie
* 1967 – Gerald Bonner
* 1968 – David Levy
* 1969 – Alexander Munro Davie
* 1970 – Gerald Bonner
* 1971 – E Holt, RM McKay
* 1972 – Gerald Bonner
* 1973 – Peter Michael Jamieson
* 1974 – RM McKay
* 1975 – DNL Levy, S Swanson
* 1976 – RM McKay
* 1977 – CW Pritchett
* 1978 – PA Motwani
* 1979 – RM McKay
* 1980 – Danny Kopec
* 1981 – G Morrison
* 1982 – RM McKay
* 1983 – CA McNab
* 1984 – CSM Thomson
* 1985 – ML Condie, RM McKay
* 1986 – Paul Motwani
* 1987 – Paul Motwani
* 1988 – RM McKay
* 1989 – ML Condie
* 1990 – SR Mannion
* 1991 – Colin McNab
* 1992 – Paul Motwani
* 1993 – Colin McNab, Paul Motwani
* 1994 – Jonathan Parker
* 1995 – SR Mannion, Colin McNab, John K Shaw 
* 1996 – DM Bryson
* 1997 – DM Bryson
* 1998 – John K Shaw
* 1999 – Jonathan Rowson
* 2000 – AJ Norris, John K Shaw
* 2001 – Jonathan Rowson
* 2002 – Paul Motwani
* 2003 – Paul Motwani, Ketevan Arakhamia-Grant
* 2004 – Jonathan Rowson
* 2005 – Craig Pritchett
* 2006 – Jonathan Grant
* 2007 – Andrew Muir
* 2008 – Alan Tate
* 2009 – Iain Gourlay (Shotlandiya chempioni 6.5), GM S. Arun Prasad (Open Winner 7.5)
* 2010 – Andrew Greet
* 2011 – Ketevan Arakhamia-Grant
* 2012 – Jacob Aagaard
* 2013 – RM McKay
* 2014 – Alan Tate (chess player)
* 2015 – Neil Berry (Shotlandiya chempioni 7), GM Korneev, Oleg (Open guruhi 7.5) 
* 2016 – Ketevan Arakhamia-Grant (Shotlandiya chempioni 6), Matthew Turner (Open guruhi 7.5)
* 2017 – Murad Abdulla (Shotlandiya chempioni 6.5), Andrei Maksimenko (Open guruhi 7.5)
* 2018 – Murad Abdulla (Shotlandiya chempioni & Open guruhi 8)
* 2019 – Colin McNab (Shotlandiya chempioni 6.5), Matthew Turner (Shotlandiya chempioni 7), Ritvars Reimanis (Open guruhi 7)
* 2020/21 – Pandemiya tufayli o‘tkazilmadi
* 2022 – Murad Abdulla (Shotlandiya chempioni 6.5)
* 2023 – Edwin Spencer (Shotlandiya chempioni 4)
* 2024 – Andrew Greet (Shotlandiya chempioni 7) 
* 2025 – Andrew Greet (Shotlandiya chempioni 7.5), Johan-Sebastian Christiansen (Open guruhi 9)


## Manbalar

## Havolalar
* List of Scottish champions www. ChessScotland.com