GeForce 256 (Eng birinchi GPU)

**GeForce 256**— bu *NVIDIA* kominib, 1999-yil 11-oktabrda sotuvga chiqarilgan. GeForce 256 o‘zidan oldingi **RIVA TNT2** modeliga nisbatan sezilarli yaxshilanishlarga ega bo‘lib, unda doimiy piksel konveyerlar soni oshirilgan, geometriya hisoblashlari esa apparat darajasidagi transformatsiya va yoritish (T&L) dvigateliga yuklatilgan. Shuningdek, MPEG-2 videolari uchun apparat darajasida harakatni kompensatsiya qilish funksiyasi qo‘shilgan. Bu model 3D kompyuter o‘yinlari samaradorligini sezilarli darajada oshirib, Direct3D 7 standartini to‘liq qo‘llab-quvvatlagan birinchi 3D tezlpaniyasining “GeForce” mahsulot qatoridagi ilk grafik protsessoridir. U 1999-yil 31-avgustda e’lon qilatkich (accelerator) hisoblanadi.

## Yaratilishi

**GeForce 256** - dunyodagi birinchi "GPU" yoki "grafik protsessor bloki" sifatida bozorga chiqarilgan. Nvidia bu atamani o‘sha paytda quyidagicha ta’riflagan: "integrallashgan o‘zgartirish, yoritish, uchburchak tuzish/kesish va tasvirlash mexanizmlariga ega bo‘lgan yagona chipli protsessor bo‘lib, u sekundiga kamida 10 million ko‘pburchakni qayta ishlash qobiliyatiga ega".

Uning nomidagi "256" "256-bitli QuadPipe Rendering Engine" dan kelib chiqqan bo‘lib, bu NV10 chipining to‘rtta 64-bitli piksel quvurlarini tavsiflovchi atamadir. Bir teksturali o‘yinlarda NV10 har bir siklda 4 ta piksel chiqarishi mumkin edi, ikki teksturali ssenariy esa buni har bir siklda 2 ta ko‘p teksturali piksel bilan cheklaydi, chunki chipda TNT2 kabi har bir quvurda faqat bitta TMU bor edi. Renderlash xususiyatlari nuqtai nazaridan, GeForce 256 shuningdek, kubik muhitni xaritalash va nuqta-mahsulot (Dot3) bump xaritalashni qo‘llab-quvvatlashni qo‘shdi
.

*GPU(videokarta)ning* o‘ziga o‘zgartirish va yoritish uskunalarining integratsiyasi GeForce 256 ni ushbu hisob-kitoblarni amalga oshirish uchun protsessorga tayanadigan eski 3D tezlatgichlardan (shuningdek, dasturiy ta’minotni o‘zgartirish va yoritish deb ham ataladi) ajratib turadi. 3D grafik yechimlar murakkabligining bunday qisqarishi bunday apparat vositalarining narxini yangi past darajaga olib keldi va uni kompyuter yordamida loyihalash (CAD) uchun mo‘ljallangan oldingi qimmat professional yo‘naltirilgan bo‘shliq bilan cheklanish o‘rniga arzon iste’molchi grafik kartalariga kirish imkonini berdi. NV10 ning T&L dvigateli, shuningdek, Nvidiaga birinchi marta CAD bozoriga Quadro deb nomlangan mahsulot bilan maxsus kartalar bilan kirishga imkon berdi. Quadro liniyasi GeForce kartalari bilan bir xil kremniy chiplaridan foydalanadi, lekin CAD ilovalarining o‘ziga xos talablariga moslashtirilgan turli xil haydovchi yordami va sertifikatlarga ega.

Chip TSMC tomonidan 220 nm CMOS jarayoni yordamida ishlab chiqarilgan 
.

Faqat bitta GeForce 256 versiyasi mavjud edi, chunki keyingi GeForce mahsulotlari turli xil chip tezligiga ega bo‘ladi. Biroq, ikkita xotira konfiguratsiyasi mavjud bo‘lib, SDR versiyasi 1999-yil oktyabr oyida va DDR versiyasi 1999-yil dekabr oyi o‘rtalarida chiqarilgan - har biri turli xil SDRAM xotirasiga ega. SDR versiyasi Samsung Electronics kompaniyasining SDR SDRAM xotirasidan foydalanadi , keyingi DDR versiyasi esa Hyundai Electronics (hozirgi SK Hynix) kompaniyasining DDR SDRAM xotirasidan foydalanadi.

## Manbalar