Aleksandr Nikolayevich Filatov

**Filatov Aleksandr Nikolayevich** (1930.1.10, Chelyabinsk viloyati – 2006) – matematik va mexanik olim. Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi muxbir aʼzosi (1974), fizika-matematika, fanlari doktori (1969), professor (1970). Oʻrta Osiyo universitetining fizika-matematika fakultetini tugatgan (1953). Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Matematika va mexanika institutida aspirant (1953—1956), ilmiy xodim (1957—1961). Mexanika va inshootlarning seysmik mustahkamligi institutida, soʻng hisoblash markazli Kibernetika institutida laboratoriya mudiri (1961—1969), direktor oʻrinbosari (1969—1979). Rossiya Gidrometeorologiya markazi direktori (1979-yildan). Ilmiy ishlari, asosan, differensial va integrodifferensial tenglamalar nazariyasiga asimptotik usullarni qoʻllashga oid. Filatov integral va integrodifferensial tenglamalarning oʻrtalashtirish va barkarorlash usullarini ishlab chiqqan.

## Tarjimai holi
1930-yil 1-oktyabrda RSFSR Chelyabinsk viloyati Sokolovo qishlogʻida tugʻilgan.

1953-yilda Oʻrta Osiyo davlat universitetini (SAGU) bitirgan.

1957-yildan – Oʻzbekiston SSR Fanlar akademiyasi Matematika va mexanika instituti ilmiy xodimi, 1961-yildan Mexanika va inshootlarning seysmik barqarorligi instituti laboratoriyasi mudiri. 1966-yildan beri laboratoriyaga rahbarlik qiladi, 1969-yildan 1979-yilgacha – deputat. OʻzSSR Fanlar akademiyasi Hisoblash markazi bilan Kibernetika instituti direktori.

1979-yildan – SSSR Gidrometeorologiya markazi Atmosfera va okeanlarning oʻzaro taʼsiri laboratoriyasining mudiri (Moskva).

Fizika-matematika fanlari doktori (1967), dissertatsiya mavzusi:
* Differensial va integrodifferensial tenglamalarda gomogenlash: dissertatsiya: Fizika-matematika fanlari doktori: 01.00.00. – Toshkent, 1967. – 238 b.

1970-yilda professor unvonini olgan, 1974-yilda Oʻzbekiston SSR Fanlar akademiyasi muxbir aʼzosi etib saylangan.

1957—1991-yillarda KPSS aʼzosi.

2006-yil vafot etgan.

## Nashrlari
Asosiy nashrlar differensial va integrodifferensial tenglamalar nazariyasida asimptotik usullarni ishlab chiqish va ularni uzluksiz mexanikada qoʻllashga bagʻishlangan. Asarlari:

* Matematik iqlim nazariyasi asoslari / V. P. Dimnikov, A. N. Filatov. – M .: Butunrossiya ilmiy va texnik informatika instituti, 1994. – 252, [2] b.; ISBN 5-201-08848-1
* Differensial va integrodifferensial tenglamalar nazariyasida asimptotik usullar [Matn] / OʻzSSR Fanlar akademiyasi Hisoblash markazi bilan Kibernetika instituti. – Toshkent: Fan, 1974. – 216 b.
* Umumlashtirilgan Li qatori va ularning qoʻllanishi [Matn] / A. N. Filatov; OʻzSSR Fanlar akademiyasi Mexanika instituti. – Toshkent: OʻzSSR FA akademik nashriyoti, 1963. – 106 b.
* Keng koʻlamli atmosfera jarayonlarining barqarorligi / V. P. Dimnikov, A. N. Filatov. – L.: Gidrometeoizdat, 1990. – 236 b. ISBN 5-286-00418-0
* Iqlimning matematik nazariyasiga kirish / V. P. Dimnikov, A. N. Filatov. – M.: Matematik hisoblash fanlari instituti. 1993. – 89 b. ISBN 5-201-08854-6
* Differensial, integrodifferensial va integral tenglamalar sistemasida gomogenlash [Matn] / OʻzSSR Fanlar akademiyasi. Hisoblash markazi va kibernetika instituti. – Toshkent: Fan, 1967. – 107 b.
* Differensial va integrodifferensial tenglamalarda oʻrtacha hisoblash usullari [Matn] / OʻzSSR Fanlar akademiyasi. Hisoblash markazi va kibernetika instituti. – Toshkent: Fan, 1971. – 279 b.

## Adabiyotlar
* Aleksandr Nikolaevich Filatov (k 60-letiyu so dnya rojdeniya). Meteorologiya i gidrologiya, Vipuski 7-12. OGIZ-Selxozizdat, 1990
* Akademiya nauk Uzbekskoy SSR. Izd-vo „Fan“, 1983 – Vsego stranits: 558
* Bolshaya biograficheskaya ensiklopediya. 2009.

## Manbalar