open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ogʻa Xon III

**Ser Sulton Muhammad Shoh** (() 1877 yil 2-noyabr1957-yil 11-iyul), **Ogʻaxon III** nomi bilan tanilgan (), shia tarkibidagi Nizoriy Ismoiliy boʻlimining 48-imomi boʻlgan. U Butun Hindiston musulmonlar ligasining (AIML) asoschilaridan biri va birinchi doimiy prezidenti edi. Uning maqsadi musulmon kun tartibini ilgari surish va Britaniya Hindistonida musulmon huquqlarini himoya qilish boʻlgan. Liga 1930-yillarning oxirigacha, katta tashkilot boʻlmagan, lekin tijorat bilan shugʻullanuvchi musulmonlarning manfaatlarini himoya qilgan, shuningdek, Britaniya Hindistoni davrida Britaniya taʼlimini keng yoyilishiga intilgan. Ogʻa Xonning taʼlimga oid qarashlarida boshqa musulmon ijtimoiy islohotchilarning qarashlari bilan oʻxshashlik bor edi. Biroq, olima Shenila Xoʻja-Moʻlji uning ayollar taʼlimini rivojlantirishga alohida qiziqish bildirganini taʼkidlaydi. Ogʻa Xon Britaniya Hindistoni musulmonlarini Hindiston tarkibidagi alohida millat, mashhur „Ikki millat nazariyasi“ deb hisoblashga chaqirgan. 1912-yilda u AIML prezidenti lavozimidan isteʼfoga chiqqanidan keyin ham liganing siyosati va kun tartibiga katta taʼsir koʻrsatgan. U 1932-yilda Millatlar Ligasida Hindiston vakili boʻlishga nomzod qilib koʻrsatilgan va Millatlar Ligasi 18-assambleyasining prezidenti (1937-1938) lavozimida faoliyat olib borgan.

## Manbalar

## Adabiyotlar
* Daftary, F., „The Ismaʼilis: Their History and Doctrines“, Cambridge University Press, 1990.
* Khoja-Moolji, Shenila. „Redefining Muslim women: Aga Khan III’s reforms for womenʼs education.“ *South Asia Graduate Research Journal* 20, no. 1, 2011, 69-94*.*
* Khoja-Moolji, Shenila. *Forging the Ideal Educated Girl*. *The Production of Desirable Subjects in Muslim South Asia.* Oakland: University of California Press, 2018.
* Naoroji M. Dumasia, *A Brief History of the Aga Khan* (1903).
* Aga Khan III, „The Memoirs of Aga Khan: World Enough and Time“, London: Cassel & Company, 1954; published the same year in the United States by Simon & Schuster.
* Edwards, Anne (1996). „Throne of Gold: The Lives of the Aga Khans“, New York: William Morrow, 1996
* Naoroji M. Dumasia, „The Aga Khan and his ancestors“, New Delhi: Readworthy Publications § Ltd., 2008
* Valliani, Amin; „Aga Khanʼs Role in the Founding and Consolidation of the All India Muslim League“, *Journal of the Pakistan Historical Society* (2007) 55# 1/2, pp 85–95.
## Havolalar

* Video Clip from the History Channel website
* Institute of Ismaili Studies: Selected speeches of Sir Sultan Mahomed Shah Aga Khan III 
* http://www.theismaili.org  The Official Ismaili Website
* http://www.akdn.org Official Website of Aga Khan Development Network
* Aga Khan materials in the South Asian American Digital Archive (SAADA)
Sulaymon ibn Ali al-Hoshimiy

**Sulaymon ibn Ali al-Hoshimiy** () (taxminan 700—759) – abbosiylarning ilk shahzodasi. 750—755-yillarda Basra hokimi boʻlib ishlagan.

## Faoliyati
Ali ibn Abdulloh ibn Abbosning oʻgʻli boʻlmish Sulaymon 750—751-yillarda as-Saffoh tomonidan Iroqning janubidagi Basra va unga tobe hududlari, jumladan Dajla tumanlari, Bahrayn, Ummon va Mihrajanqadhaq kabi bir qator viloyatlarning hokimi etib tayinlangan. 753-yilda xalifa ham uni oʻsha yilgi haj ziyoratiga boshchilik qilish uchun saylangan.

Sulaymon Basra hokimi boʻlgan davrida viloyatni rivojlantirish maqsadida keng koʻlamli jamoat ishlari loyihalarini amalga oshirdi. Bu loyihalar yangi kanallar qurish va mahalliy suv taʼminotini yaxshilashni oʻz ichiga olardi. Shuningdek, u Xozim ibn Xuzayma at-Tamimiyning 750–751-yillarda Ummondagi xorijiy isyonchilarga qarshi yurishida unga qoʻshinini tashish uchun kemalar yetkazib berishda yordam bergan. 754-yilda Sulaymon ukasi Abdullohga al-Mansurga qarshi qoʻzgʻoloni muvaffaqiyatsizlikka uchragandan soʻng Basrada boshpana berishga ruxsat etgan. Sulaymon va Iso ibn Ali oxir-oqibat ukalarini al-Mansurga uning hayotini saqlab qolish sharti bilan topshirishdi. Biroq, bu kelishuv tez orada buzildi va xalifa Abdullohni yashirincha qatl ettirdi.

Sulaymon taxminan 755 yilgacha hokim boʻlib qoldi, shundan soʻng al-Mansur uni Sufyon ibn Muoviya foydasiga lavozimidan chetlatdi. 759-yil oktabr oyida 59 yoshida Basrada vafot etdi. Uning oʻrniga bir qancha oʻgʻillari, jumladan, Muhammad va Jaʼfar qoldilar.

## Adabiyotlar

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Manbalar
Choʻl qalʼalari

**Choʻl qal’alari** yoki **qasrlari** koʻpincha **Umaviy choʻl qal’alari** deb ataladi. Ushbu mustahkam saroylar yoki qal’alarning aksariyati Umaviylar sulolasi tomonidan Bilod ash-Shom viloyatida qurilgan, biroq ular orasida Abbosiylar tomonidan qurilgan bir nechta binolar ham bor. Iordaniyadagi choʻl qal’alari ushbu binolar guruhining muhim qismini tashkil qiladi, Umaviylar tomonidan qurilgan choʻl qal’alarining aksariyati Iordaniyaning shimoli-sharqiy qismidagi yarim choʻl hududlarida tarqalgan. Suriya, Isroil va Iordan daryosining Gʻarbiy sohili (Falastin) va Iroqda joylashgan Abbosiylar qal’asi bundan mustasno.

Umaviylar shaharlar ichida, shuningdek, yarim choʻl hududlarida va muhim savdo yoʻllarida bir qancha oʻziga xos saroylar qurdirgan. Qal’alar taxminan 660–750-yillar oraligʻida Umaviylar xalifaligi davrida qurilgan boʻlib, 661-yilda xalifalik Damashqni xalifalik poytaxtiga aylantirgan edi. 750-yilda sodir boʻlgan Abbosiylar inqilobidan keyin xalifalik poytaxti yangi qurilgan Bagʻdod shahriga koʻchirilgan va shu sababli baʼzi binolar oxirigacha qurib bitkazilmagan.

## Galereya

File:Qasr Kharana in Jordan.jpg|Qasr Xarona, Iordaniya
File:Qasr Al-Azraq.jpg|Qasr al-Azroq, Iordaniya
File:Qasr Amra.jpg|Quseir Amra, Iordaniya
File:Qasr al-Hayr al-Sharqi.jpg|Qasr al-Hayr ash-Sharqiy, Suriya
File:Ruïnes van Qasr Al Hair, Bestanddeelnr 255-6064.jpg|Qasr al-Hayr al-Gʻarbiy, Suriya (1950)
File:Arabischer Mosaizist um 735 001.jpg|Xirbat al-Mafjar, xalifa Hishomning saroyi
File:Horvat Minya, Israel 17.jpg|Qasr al-Minya, Isroil
File:Anjar, Lebanon, Umayyad city.jpg|Anjar, Umaviylar shahri va qasri, Livan


## Manbalar
Shoh Tohir

**Shoh Tohir** yoki **Tohir Shoh** (1486 – 1549) nomi bilan tanilgan va shogirdlari tomonidan *Hujjatulloh* nomi bilan mashhur boʻlgan. U Muhammad-Shohiy (Moʻminiy) naslidan boʻlib, nizoriy ismoiliy imomi va Janubiy Hindistonda Nizomshohlar sulolasining vaziri boʻlgan. Tohir Shoh astronom va faylasuf edi.

## Hayoti
Imom Shoh Tohir Gʻilonning Qazvin bilan chegaradosh boʻlgan Xund qishlogʻida tugʻilgan. Uning ota-bobolari Misr fotimiylaridan kelib chiqqan. Tohir nizoriy ismoiliy imomi boʻlgan Alamut nizoriylarining avlodidan boʻlgan imom Shoh Radiddin II ning oʻgʻli boʻlgan. Yoshligida u Koshonda oʻqigan va dars bergan. Safaviylar sulolasining barpo etilishi va ismoiliy tasavvufiga qarshi harakatlarning kuchayishi natijasida, u ismoiliy tasavvufidan voz kechib, milodiy 1520-yil boshida Shoh Ismoil saroyiga kelib joylashadi. Biroq Shoh Ismoil undan shubhalanib qolgach, Tohirshoh Eronni tark etishga majbur boʻlgan va Hindistonga yoʻl olgan. U 16-asrning buyuk astronomi Shamsiddin al-Xafriyning shogirdi edi.

## Faoliyati
Imom Shoh Tohir 1520-yil oʻrtalarida Goaga yetib boradi, biroq Odil Shohiy monarxi uning faoliyatiga eʼtibor bermaydi. U Bijapurni tark etib, Parendaga koʻchib oʻtdi va u yerda Ptolemeyning astronomiya risolasi boʻlgan *[[Al-Majistiy|al-Majistiyni]]* oʻrgatishni boshlaydi. Milodiy 1522-yilda Sulton Burhon Nizomshohning iltimosiga binoan u Ahmadnagar saroyiga koʻchib oʻtadi. U, shuningdek, bosh diplomat sifatida ham faoliyat yuritgan va qal’ada haftasiga ikki marta maʼruza oʻqigan. Oxir-oqibat, milodiy 1538-yilda u sunniy sultonni nizoriylikni qabul qilishga koʻndiradi va oʻsha paytda u mazkur boʻlimning eng katta *imomi* edi. Sulton, shuningdek, Nizoriylikni rasmiy davlat dini deb eʼlon qiladi.

U koʻplab kitoblar yozgan, ular orasida quyidagilar bor:

# *[[Al-Majistiy|Al-Majistiyga]]* sharh
# Avitsenna ilohiyotiga sharh
# *Sharh bob hodi ashr* ilohiyot boʻyicha
# *Sharh jaʼfariya* fiqh boʻyicha
# *Tafsir bayzaviyga* sharh

## Vafoti
Shoh Tohir milodiy 1549-yilda vafot etgan va jasadi Karbalodagi Husayn ibn Ali qabri yonida dafn qilingan. Uning toʻrt oʻgʻli va uch qizi boʻlib, ular orasidan imom Shoh Haydar otasidan keyin imom va saroyda vazir boʻlgan.
## Manbalar

## Havolalar
Umaviy meʼmorchiligi

**Umaviylar meʼmorchiligi** 661–750-yillarda, asosan, Umaviylar xalifaligining Suriya va Falastin viloyatlarida rivojlangan. Qadimgi Yaqin Sharq va Oʻrta yer dengizi sivilizatsiyalari davrida, jumladan, Sosoniylar imperiyasida keng qoʻllanilgan, biroq meʼmorchilikda qoʻllaniladigan bezak va shakllarga yangiliklar kiritilgan. Umaviylar homiyligida islom meʼmorchiligi yuksalib, oʻziga xos anʼanalarni shakllantira boshlagan. Masalan, masjidlarda mehroblarning qurilishi, bezaklarda tasvirlardan voz kechish va avvalgi islomiy binolarga nisbatan kattaroq koʻlam hamda monumentalizm hissi shakllangan. Umaviylar meʼmorchiligining eng muhim namunalari Damashq poytaxti va Shom mintaqasida qurilgan boʻlib, ularga Qoya gumbazi, Damashqdagi Umaviylar masjidi, al-Mshatta qasri va Qusayr Amro kabi binolarni misol qilish mumkin.

## Galereya

Fayl:110409 046.jpg|Qubbat as-Saxra  (688–692)
Fayl:Syria, Damascus, The Umayyad Mosque.jpg|Umaviylar masjidi  (705–715)
Fayl:Qasr Kharana in Jordan.jpg|Xarona qasri  (VIII–IX asrlar)
Fayl:Qasr el-Hallabat fortress 0596.jpg|Iordaniyadagi Qasr al-Hallabat binosi – avval Rim qal’asi boʻlgan bu bino VIII asrda Umaviylar qarorgohiga aylantirilgan
Fayl:Qasr Al-Hallabat mosque.jpg|Qasr al-Hallobat masjidi
Fayl:Qasr As Sarah, central vault.jpg|Iordaniyadagi Hammam as-Sarah hammomining markaziy kamarli gumbazi
Fayl:Qasr Kharana in Jordan.jpg|Iordaniyadagi Xarona qasri, -yil
Fayl:Qasr Kharana courtyard.jpg|Xarona qasri ichidagi hovli
Fayl:Alheeralgharbi.jpg|Qasr al-Hayr al-Gʻarbiy, Suriya, 727-yilda xalifa Hishom ibn Abdulmalik tomonidan quridirilgan
Fayl:Qasr al-Hayr al-Sharqi, Walls and towers, Syria.jpg|Qasr al-Hayr al-Sharqiy, Suriya, 728-yilga toʻgʻri keladi
Fayl:Umayyad Qasr, Amman, Jordan6.jpg|Iordaniyaning Ammon qal’asidagi Umaviylar saroyi, taxminan 735-yilda qurilgan
Fayl:Qasr Amra.jpg|Qusayr Amro, Iordaniya, VIII asrning birinchi yarmi
Fayl:Minya.jpg|Galileyadagi Xirbat al-Minya, VIII asr
Fayl:Decoration at Umayyad Palace at Khirbat ul Minya-6.JPG|Xirbat al-Minya dekoratsiyalari
Fayl:Qasr al-Mushatta.jpg|Al-Mshatta qasri, Iordaniya, katta ehtimol xalifa al-Volid ibn Abdulmalik tomonidan qurilgan ()
Fayl:Jericho Fenster 10.JPG|Iordaniya yaqinidagi Xirbat al-Majfar, al-Volid II hijriy 743–744-yilda qurilgan deb hisoblanadi


## Manbalar
Baltazar Astorga

**Baltazar del Carmen Astorga Quezada** (1982-yil 16-iyunda tugʻilgan) – chililik sobiq futbolchi. Himoyachi ampulasida oʻynagan.

## Yutuqlari
### Klub
;Deportes Antofagasta
* Primera B (1): 2011 Apertura

## Havolalar
* Astorga at Football-Lineups
*
Kitob ash-shifo

**Kitob ash-shifo** () — Abu Ali ibn Sino tomonidan yozilgan ilmiy va falsafiy qomus. U ushbu asarini taxminan 1014-yilda yozishni boshlab, 1020-yilda tugatgan. 1027-yilga kelib chop etgan.

## Manbalar


## Havolalar
Abdulloh Badruddin

**Said Abdulloh Badruddin ibn [[Abdul Husayn Husamuddin|Said Abdulhusayn Husamuddin]]** (); 1846-yil 11-iyulda tugʻilgan) Hindistonda tugʻilgan diniy yetakchi va Dovudiy Bohra mazhabining 50-Daʼi al-Mutlaqi boʻlgan. U Said Abdulhusayn Husamuddinning oʻgʻli edi, uning shajarasi Said Faxruddin Shahidga borib taqaladi. 49-daʼi al-Mutlaq Said Muhammad Burhoniddin unga *[[Nass (Islom)|nass]]* bergan. Oʻshanda „Said Muhammad Burhoniddindan keyin tariqat tugaydi“, deb yurgan odamlarning hammasi bu voqeadan hayratlanganlar.

Said Abdulhusayn Husamuddinning oʻgʻli boʻlgani tufayli u amakisi 47-Daʼi al-Mutlaq Said Abdulqodir Najmuddin bilan juda yaqin aloqada boʻlgan. U otasidan ilmning barcha sohalarida saboq olgan va 39 yoshigacha bolaligi va yoshligining faol davrida amakisining xizmatida boʻlib, unga yordam berib, undan taʼlim olgan. Keyin uning otasi 48-Daʼi al-Mutlaq boʻlganida olti yil otasiga xizmat qilgan. Keyinchalik 49-Daʼi al-Mutlaq Said Muhammad Burhoniddinga oʻn besh yil davomida fidoyilik va mas’uliyat bilan xizmat qilgan.

U Dovudi Bohra mazhabining 50-Daʼi al-Mutlaqi boʻlish sharafiga sazovor boʻlgan. 1915-yilda u Said Tohir Sayfuddinga *nass* bergan va shu yilning oxirida vafot etganref .

## Manbalar

## Havolalar
Pilates

**Pilates** – 20-asrning boshlarida nemis jismoniy tarbiya murabbiysi Joseph Pilates tomonidan ishlab chiqilgan aqliy-jismoniy mashgʻulot. Pilates oʻz yangi jismoniy tarbiya uslubini *kontrologiya* deb ataydi. Pilatesda mushaklarni kuchaytirish uchun 50 ga yaqin takrorlanuvchi mashqlar kombinatsiyasidan foydalaniladi. Har bir mashqda beshta asosiy tamoyilga rioya qilish zarur: nafas olish, boʻyinni rostlash, qovurgʻa va kuraklarni barqarorlashtirish, tos mushaklarini harakatlantirish va qorinning koʻndalang muskulini ishlatish. Har bir mashq odatda 3-5 marta takrorlanadi. 2023-yil holatiga koʻra dunyoda 12 milliondan ortiq odam pilates bilan shugʻullanadi.

## Yana qarang
* Kalistenika
* Meditatsiya
* Yoga

## Manbalar
2025-yilgi Tata Steel shaxmat musobaqasi

**2025-yilgi Tata Steel shaxmat musobaqasi** Niderlandiyaning Wijk aan Zee shahrida oʻtkaziladigan yillik shaxmat turnirining 87-mavsumi hisoblanadi. Musobaqa 2025-yil 17-yanvar 2-fevral kunlari boʻlib oʻtadi. Challengers guruhida 11 yoshli argentinalik Faustino Oro ishtirok etmoqda.

## Tashkilot
Turnirda 14 nafar ishtirokchi jami 13 raunddan iborat oʻyinlarda bellashadi.

### Qoidalar
Vaqtni nazorat qilish dastlabki 40 ta harakat uchun 100 daqiqa, keyingi 20 ta harakat uchun 50 daqiqa, soʻngra oʻyinning qolgan qismi uchun 15 daqiqa, shuningdek, har bir harakat uchun 30 sekundlik qoʻshimcha vaqt beriladi. Oʻyinchilar gʻalaba uchun 1 ochko, durang uchun ½ ochko va magʻlubiyat uchun 0 ochko olishadi.

## Musobaqa jadvali

### Challengers guruhi

: 

### Raundlar bo‘yicha ballar

#### Masters

#### Chalengers

## Manbalar

## Havolalar
*
Aban ibn Muoviya ibn Hishom

**Aban ibn Muoviya ibn Hishom ibn Abdumalik** (751-yilda vafot etgan) Umaviylar shahzodasi va lashkarboshisi boʻlib, 750-yilda Umaviylar xalifaligi agʻdarilganidan koʻp oʻtmay Abbosiylar xalifaligiga qarshi muvaffaqiyatsiz isyon koʻtargan.

## Hayoti
Aban Umaviylar shahzodasi va qoʻmondoni Muoviya ibn Hishomning oʻgʻli hamda xalifa Hishom ibn Abdulmalikning () nabirasi. Uchinchi musulmon fuqarolar urushi paytida amakisi Sulaymon ibn Hishomga qoʻshildi. Sulaymon ibn Hishom Umaviylar xalifasi Marvon IIga () qarshi xorijiylar tomoniga oʻtib ketgan edi. Xorijiylar magʻlubiyatidan soʻng, Aban ularning qoʻshinlari qoldiqlarini, asosan Sulaymonning Suriyalik sobiq askarlarini boshqardi. Bu askarlar oʻsha paytda Iroqdan qochib, Erondagi Istahr qal’asida joylashgan Aliy isyonchi Abdulloh ibn Muoviyaga qoʻshilgan edilar. Marvon IIning sarkardasi Amir ibn Dubara Istahr tashqarisida Abanni magʻlubiyatga uchratdi. Sarkarda Abanni asir oldi, biroq keyinchalik ozod qildi.

749—750-yillardagi Abbosiylar inqilobi davrida Marvon II va uning asosiy qoʻshini Zab jangida Abbosiylarga magʻlub boʻldi. Abbosiylar Umaviylar markazi boʻlgan Suriya hududini zabt etishni davom ettirdilar. Umaviy shahzoda Abu Muhammad as-Sufyoniy Suriyaning shimoliy va markaziy hududlari boʻlgan Qinnasrin va Hims viloyatlarida Abbosiylar xalifaligiga qarshi qoʻzgʻolonga boshchilik qildi, biroq bu isyon magʻlubiyatga uchradi. Abu Muhammadning jiyani al-Abbos ibn Muhammad as-Sufyoniy Halabda Abbosiylar noibi Abdulloh ibn Aliga qarshi qoʻzgʻolon koʻtardi, biroq bu isyon ham bostirildi. Abdulloh ibn Ali shimol tomonga yurish qilib, Jazira hududidagi umaviylar tarafdori boʻlgan Is’hoq ibn Muslim al-Uqayliy boshchiligidagi qoʻshinlar tomonidan Samosotada koʻtarilgan qoʻzgʻolonni shafqatsizlarcha bostirdi.

Suriya va Jaziradagi Umaviylar tarafdorlari boʻlgan qoʻzgʻolonchilarning saqlanib qolgan kuchlari Aban atrofida birlashishdi. 751-yilda Abdulloh ibn Ali Vizantiyaga qarshi yurish qilayotgan paytda, Aban unga qarshi harbiy harakat boshladi. Abdulloh ibn Ali Abanning harakatlaridan xabar topgach, Umaviylar tarafdorlarining qoʻzgʻolonini bostirish uchun harbiy boʻlinmalarini joʻnatdi. Abanning qoʻshini tor-mor etildi. Aban esa Samosata yaqinidagi Kaysumga qochib borib, u yerda oʻzini mudofaa qilishga kirishdi. Abdulloh ibn Ali Vizantiyaga qarshi yurishni toʻxtatib, Abanga qarshi kurashish uchun yoʻl oldi. Aban magʻlub etilib, asirga olindi. Qur’oni karimdagi isyonchilarga berilgan jazo talqiniga koʻra, Abbosiylar Abanning qoʻl va oyoqlarini kesib tashladilar. Keyin uni Suriyaning turli shaharlarida „Bu Aban ibn Muoviya, Umaviylarning paladini“ deb yozilgan bayroq ostida namoyish qildilar.

Aban vafotidan keyingi oylarda ham Umaviylar tarafdorlarining qoʻzgʻolonlari davom etdi, biroq ularning barchasi bostirildi. Abanning oʻgʻli Ubaydulloh Suriyadagi Umaviylar oilasiga nisbatan ta’qiblardan qochib, oxir-oqibat 756-yilda Islomiy Ispaniyada Kordova Umaviylar amirligini barpo etgan Abanning ukasi Abdurahmon ibn Muoviya safiga qoʻshildi.

## Manbalar

## Adabiyotlar
*
*
*
Is’hoq ibn Muslim al-Uqayliy

**Is’hoq ibn Muslim ibn Robiya ibn Osim al-Uqayliy** *[[Arminiya]]* (Kavkazorti) hududida Umaviylar xalifaligining lashkarboshisi va noibi lavozimida xizmat qilgan. Shuningdek, soʻnggi Umaviy xalifa Marvon IIning yaqin tarafdori boʻlgan. Marvon Abbosiylar inqilobi davrida magʻlub etilgandan soʻng, Isʼhoq dastlab qarshilik koʻrsatdi, biroq oxir-oqibat Abbosiylar bilan kelishuvga erishdi.

## Adabiyotlar
*
*
*
*
Miomir Đuričković

**Miomir Đuričković** (; 1997-yil 26-iyulda tugʻilgan) – chernogoriyalik futbolchi, Oʻzbekiston Superligasi ishtirokchisi „Andijon“ klubi aʼzosi. Markaziy himoyachi ampulasida oʻynaydi.

## Futbolchilik faoliyati
2025-yil 18-yanvarda 2024-yilgi Oʻzbekiston Kubogi sohibi, „Andijon“ klubi bilan bir yillik shrtnoma imzolagan.

## Yutuqlari

### Jamoaviy sovrinlari
* Chernogoriya Oliy ligasi chempioni (2): 2020/21, 2022/23
* Chernogoriya Kubogi sohibi (2): 2020/21, 2021/22

### Shaxsiy sovrinlari

* Sarejevo jamoasida mavsumning eng yaxshi futbolchisi: 2024

## Manbalar

## Havolalar

* 
* Miomir Đuričković Transfermarkt saytida
*
Shamolikam

**Shamolikam** Qashqadaryo viloyati Dehqonobod tumanida joylashgan qishloq. Qishloq maʼmuriy jihatdan Oqrabot mahalla fuqarolar yigʻini tarkibiga kiradi.

## Manbalar
FC Prishtina

**Prishtina futbol klubi** () —
Prishtina nomi bilan tanilgan, Kosovoning Prishtina shahrida joylashgan professional futbol klubidir. Klub Kosovo Superligasida oʻynaydi. Prishtina Kosovoda eng muvaffaqiyatli klubdir.

## Futbolchilar
### Joriy tarkib

### Ijaraga berilgan futbolchilar

### Taniqli sobiq oʻyinchilar
Bu yerda „Prishtina“ning asosiy jamoasida oʻynagan futbolchilari roʻyxati keltirilgan:

;Kosovo va Albaniya
* Yoshlar
#  Agim Zeka
#  Ardin Dallku
#  Bledar Hajdini
#  Edon Zhegrova
#  Eros Grezda

* Katta yoshdagi
#  Ahmed Januzi
#  Anel Rashkaj
#  Ardian Ismajli
#  Armend Dallku
#  Armend Thaqi
#  Besnik Hasi
#  Debatik Curri
#  Enis Gavazaj
#  Kushtrim Mushica
#  Liridon Latifi
#  Mehmet Dragusha
#  Mentor Zhdrella
#  Visar Bekaj
#  Ylber Ramadani
#  Yll Hoxha

;Boshqa mamlakatlar
#  Ardian Kozniku
#  Kujtim Shala
#  Draško Božović
#  Goran Đorović
#  Fadil Vokrri
#  Ismet Hadžić
#  Vladan Radača
#  Vladislav Đukić
#  Zoran Batrović

## Xodimlar

### Menejerlar roʻyxati
Bu Prishtina klubining murabbiylari roʻyxati:

#  Petar Purić (1950s)
#  Slavko Stanić (1961)
#  Ilija Dimoski (1979–81)
#  Béla Pálfi (1981–83)
#  Fuad Muzurović (1983–84)
#  Vukašin Višnjevac (1984)
#  Ajet Shosholli (1984–85)
#  Fuad Muzurović (1985–86)
#  Miroslav Blažević (1986)
#  Milovan Đorić (1986–87)
#  Josip Duvančić (1987–88)
#  Milan Živadinović (1988–89)
#  Hysni Maxhunaj (1989–90)
#  Ajet Shosholli (1990–91)
#  Burim Hatipi (1994–95)
#  Jusuf Tortoshi (1995–98)
#  Ajet Shosholli (1999–00)
#  Jusuf Tortoshi (2000–01)
#  Medin Zhega (2001–02)
#  Arbnor Morina (2002)
#  Ramiz Krasniqi (2002)
#  Ajet Shosholli (2002–05)
#  Fadil Muriqi (2005–06)
#  Ramiz Krasniqi (2006)
#  Kujtim Shala (2006–07)
#  Ramadan Cimili (2007)
#  Afrim Tovërlani (2007–09)
#  Besnik Kollari (2009)
#  Skënder Shengyli (2009)
#  Ramiz Krasniqi (2010 – 2011)
#  Wolfgang Jerat (2011)
#  Jusuf Tortoshi (2011)
#  Ejup Mehmeti (2012)
#  Afrim Tovërlani (2012–14)
#  Suad Keçi (2014)
#  Bylbyl Sokoli (2014–15)
#  Ramiz Krasniqi (2015–2015)
#  Sami Sermaxhaj (2015–2016)
#  Fadil Berisha (2016–2016)
#  Kushtrim Munishi (2016–2016)
#  Lutz Lindemann (2016–2017)
#  Arsim Thaqi (2017–2017)
#  Mirel Josa (2017–2019)
#  Bylbyl Sokoli (2019–2019)
#  Armend Dallku (2019–2020)
#  Zekirija Ramadani (2020–2021)
#  Abdulah Ibraković (2021–2022)
#  Ismet Munishi (2022–2023)
#  Debatik Curri (2023)
#  Ndubuisi Egbo (2023–2024)
#  Jean-Michel Cavalli (2024–hozirgcha)

### Prezidentlar roʻyxati

#  Borislav Božović (1971)
#  Gani Pula (1971–73)
#  Ramadan Vraniqi (1973–76)
#  Gani Pula (1976–77)
#  Blagoje Kostić (1977–81)
#  Nazmi Mustafa (1981–82)
#  Sadik Vllasaliu (1982–83)
#  Mehmet Maliqi (1983–84)
#  Muharrem Ismajli (1984–86)
#  Bajram Tmava (1986–88)
#  Živorad Ivić (1988–89)
#  Shefqet Keqekolla (1989)
#  Mile Savić (1989–90)
#  Beqir Aliu (1991–99)
#  Remzi Ejupi (2004–2023)
#  Rahman Haradini (2023–hozirgacha)

## Manbalar

## Havolalar
*
Beta avlod

**Beta avlod** – Alfa avloddan keyingi demografik guruh. 2025-yildan 2039-yilgacha boʻlgan oraliqda tugʻilgan bolalar ushbu avlod vakillari hisoblanadi. Beta avlodi vakillari, asosan, Millennials va Z avlodning farzandlaridir.

2035-yilga borib butun dunyo aholisining 16 foizini Beta avlod vakillari tashkil qilishi va ular XXII asrgacha yashashi taxmin qilinmoqda.

## Manbalar
Tartus okrugi

**Tartus okrugi** () Suriyaning shimoli-gʻarbiy qismida joylashgan Tartus muhofazasi tarkibidagi okrug. Maʼmuriy markazi Tartus shahri.  Suriya Markaziy Statistika Byurosi (CBS) maʼlumotlariga koʻra, 2004-yil aholini roʻyxatga olishda Tartus okrugi aholisi  kishini tashkil qilgan.

## Nohiyalari
Tartus okrugi tarkibida yettita nohiya mavjud (aholi soni 2004-yil holatiga koʻra):
*Tartus nohiyasi (ناحية طرطوس): aholisi 162980 nafar.
*Arvad nohiyasi (ناحية أرواد): aholisi 4403 nafar.
*Al-Hamidiya nohiyasi (ناحية الحميدية): aholisi 20309 nafar.
*Xirbet al-Maazah nohiyasi (ناحية خربة المعزة): aholisi 22897 nafar.
*As-Savda nohiyasi (ناحية السودا): aholisi 32295 nafar.
*Al-Karima nohiyasi (ناحية الكريمة): aholisi 17271 nafar.
*As-Safsafa nohiyasi (ناحية صفصافة): aholisi 23416 nafar.

## Manbalar
Tell Abyad okrugi

**Tell Abyad okrugi** (; ) Suriyaning shimoliy qismida joylashgan Raqqa muhofazasi tarkibidagi okrug. Maʼmuriy markazi Tell Abyad. Okrugning baʼzi qismlari Shimoliy Suriyadagi Turkiya okkupatsiyasi ostida.

## Demografiyasi
2004-yil holatiga koʻra, okrug aholisi 129714 nafarni tashkil qilgan. Aholining ko‘pchilik qismini arablar tashkil etadi. Kam miqdorda kurd va turkmanlar ham mavjud. Har uchala guruh ham asosan sunniylardir. Okrugning gʻarbiy qismi asosan kurdlar istiqomat qiladi. Turkmanlar asosan Suluk va shaharning janubi-g‘arbida toʻplangan. Tumanning qolgan qismi esa deyarli butunlay arablardan iborat.

## Nohiyalari
Tell Abyad okrugi tarkibida uchta nohiya mavjud (aholi soni 2004-yil holatiga koʻra):
*Tell Abyad nohiyasi (ناحية تل أبيض): aholisi 44671 nafar.
*Suluk nohiyasi (ناحية سلوك): aholisi 44131 nafar.
*Ayn Issa nohiyasi (ناحية عين عيسى): aholisi 40912 nafar.

## Arxeologiyasi
Balix daryosi vodiysida Tell Sabi Abyad nomli arxeologik yodgorlik mavjud.
## Manbalar
Tell Abyad nohiyasi

**Tell Abyad nohiyasi** () Suriyaning Raqqa muhofazasi tarkibidagi Tell Abyad okrugiga qarashli nohiya. Suriya Markaziy Statistika Byurosi (CBS) maʼlumotlariga koʻra, 2004-yil aholini roʻyxatga olishda Tell Abyad nohiyasi aholisi  kishini tashkil qilgan. Nohiyaning ma’muriy markazi Tell Abyad shahri boʻlib, Suriya muvaqqat hukumati tomonidan nazorat qilinadi.

## Manbalar
Tell Arboush

**Tell Arboush** (), shuningdek **Arboush** (), Suriyaning shimoli-sharqiy qismidagi Hasaka muhofazasining gʻarbiy qismida joylashgan Tell Tamer yaqinidagi qishloq. Maʼmuriy jihatdan Tell Tamer nohiyasi tarkibiga kiradi. 

Qishloqda Xaldey katolik cherkoviga mansub boʻlgan suryoniylar istiqomat qiladi. 2004-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloq aholisi 229 kishini tashkil qilgan.

## Manbalar
Tell Avar

**Tell Avar** () Suriyaning Idlib muhofazasidagi Idlib okrugining Jisr ash-Shugʻur nohiyasida joylashgan qishloq. Suriya Markaziy Statistika Byurosi (CBS) maʼlumotlariga koʻra, 2004-yil aholini roʻyxatga olishda Tell Avar aholisi  kishini tashkil qilgan.

## Manbalar
Ummu al-Hajjoj bintu Muhammad

**Ummu al-Hajjoj bintu Muhammad** () —toʻqqizinchi umaviylar xalifasi Yazid II ning rafiqasi, oʻn birinchi Umaviylar xalifasi Al-Volid II ning onasi.

## Biografiyasi
Uning toʻliq ismi Ummu al-Hajjoj bintu Muhammad ibn Yusuf as-Saqofiy boʻlib, Saqafiy qabilasidan edi.

Yazid Iroqning otasi xalifa Abdulmalik va ukasi Volid I () ning noibi al-Hajjoj ibn Yusuf (vaf. 714) oilasi bilan qarindoshlik aloqalarini oʻrnatdi. Al-Hajjojning jiyani Muhammad ibn Yusuf as-Saqofiyning qizi Ummu al-Hajjojga bilan turmush qurgan.

Ummu al-Hajjoj Yazid II ning nufuzli xotiniga aylandi. 709-yilda tugʻilgan ikkinchi oʻgʻli al-Volid xalifalik taxtiga nomzod hisoblangan.

Uning turmush oʻrtogʻi Yazid II hijriy 105-yilning 24-shaʼbonida (724-yil 26-yanvar) Jund Dimashqning Balqa tumanidagi Irbid shahrida sil kasalligidan vafot etdi. Janoza namoziga oʻgʻli Volid yoki oʻgay ukasi Hishom imomlik qildi. Yazid al-Volidni oʻzining bevosita vorisi qilib tayinlashni niyat qilgan edi, ammo Maslama ibn Abdulmalik Hishom ibn Abdulmalikni, keyin esa al-Volidni tayinlashga koʻndirgan.

Ummu al-Hajjoj eri hukmronlik qilgan paytda yoki qaynogʻasi Hishom davrida vafot etgan.

## Adabiyotlar

* 
* 
* 
* 

## Manbalar
Aaron Paul

**Aaron Pol** (inglizcha: *Aaron Paul Sturtevant*, 1979-yil 27-avgustda tug‘ilgan) — amerikalik aktyor. U asosan *"[[Breaking Bad]]"* teleserialidagi Jessi Pinkman roli bilan mashhur bo‘lib, ushbu roli uchun bir nechta *[[Primetime Emmy]]* mukofotlariga sazovor bo‘lgan.
## Hayoti va faoliyati
Aaron Pol Aydaho shtatining Emmett shahrida tug‘ilgan. U aktyorlik faoliyatini boshlash uchun Los-Anjelesga ko‘chib o‘tgan. Faoliyatining dastlabki yillarida kichik rollar va reklama roliklarida ishtirok etgan.

## Eng mashhur rollari

#### Breaking Bad
Aaron Polning eng taniqli roli *"[[Breaking Bad]]"* serialidagi Jessi Pinkman obrazidir. Bu serialda u kimyo o‘qituvchisidan narkotik ishlab chiqaruvchiga aylangan Uolter Uaytning sherigi rolini ijro etadi. Ushbu roli uchun Pol uch marta *Primetime Emmy* mukofotiga sazovor bo‘lgan.

#### Need for Speed
2014-yilda Aaron Pol *"Need for Speed"* filmida bosh rolni ijro etib, tomoshabinlar orasida katta shuhrat qozondi. Film mashhur video o‘yin seriyasiga asoslangan.

#### Big Love
Pol *"Big Love"* serialida ham yordamchi rollardan birini ijro etgan. Ushbu serial uning televizion karerasida muhim qadam bo‘ldi.

#### El Camino
2019-yilda u *"Breaking Bad"* tarixiga asoslangan *"El Camino: A Breaking Bad Movie"* filmida Jessi Pinkman roliga qaytdi.

## Mukofotlari va yutuqlari
Aaron Pol uch marta *Primetime Emmy* mukofotiga sazovor bo‘lgan va bir necha boshqa mukofotlarga nomzod bo‘lgan. Uning Jessi Pinkman roli televizion tarixdagi eng yaxshi ijrolardan biri sifatida baholanadi.

## Shaxsiy hayoti
Aaron Pol 2013-yilda Loren Parsekian bilan turmush qurgan. Juftlikning bir nafar farzandi bor. U o‘zining oilasi va hayoti haqida juda kamdan-kam intervyular beradi, ammo u saxovatli va xayriya ishlari bilan faol shug‘ullanadi.

## Filmografiya

#### Filmlar

#### Teleseriallar

## Manbalar
Ubaydulloh ibn Marvon

**Ubaydulloh ibn Marvon ibn al-Hakam** () – Umaviylar shahzodasi va sarkardasi. Umaviylar xalifasi Marvon I ning () oʻgʻli.

Ubaydullohning oʻgay ukasi xalifa Abdulmalik () uni Umaviylar xalifaligi bilan Vizantiya chegarasiga qarshi deyarli har yili amalga oshiriladigan hujumlarning sarkardalaridan biri etib tayinladi. Bundan tashqari, Abdumalik Ubaydullohni nomaʼlum muddatga Suriya va Vadi al-Quro oraligʻidagi hududni qamrab olgan Damashq viloyatining Balqa tumaniga hokim etib tayinladi. Ubaydullohning tugʻishgan aka-ukalari Abon va Usmon ham Abdulmalik qoʻl ostida qoʻmondonlik lavozimlarini egallaganlar.

## Adabiyotlar

* 
* 

## Manbalar
Hilla masjidi

**Hilla masjidi** () – Saudiya Arabistonining ar-Riyod shahri, al-Oud tumani, Souq al-Hilla bozorida joylashgan tarixiy masjid. Bino XIX asrda imom Turkiy bin Abdulloh davrida qurilgan boʻlib, keyinchalik XX asrda qirol Abdulaziz ibn Abdurahmon as-Saud tomonidan restavratsiya qilingan. 1960-yillarda esa zamonaviy texnikalar yordamida qayta qurilgan. Masjid sunniylikning hanbaliy mazhabiga eʼtiqod qiluvchi olimlarning ilm markazlaridan biri hisoblanadi.

## Umumiy maʼlumot
Masjid XIX asrda Ikkinchi Saudiya davlatida imom Turkiy bin Abdulloh davrida qurilgan. XX asr boshlarida qirol Abdulaziz ibn Abdurahmon as-Saud tomonidan qayta tiklangan va Abdurahmon ibn Abdulatif al ash-Shayx (1871–1947) masjid imomi etib tayinlagan. Imom Abdurahmon 1931-yilga qadar shu lavozimda xizmat qilgan. Bino Saudiya Arabistonining ar-Riyod shahri, al-Oud tumanida joylashgan va shaharning eng qadimgi masjidlaridan biri hisoblanadi. Bino, shuningdek, Sunniy hanbaliy ulamolarining ilm olish markazlaridan biridir. 1960-yillarda Saudiya hukumati tomonidan Hilla masjidi zamonaviy texnikalar yordamida qayta qurilgan.

## Manbalar
Halab Katta masjidi

**Halab Katta masjidi** () – Suriyaning Halab shahridagi eng katta va eng qadimgi masjidlardan biri. Jahon merosi obyekti boʻlgan qadimgi Halab shahrining al-Jallum tumanidagi al-Madina Souq bozoriga kirish eshigi yaqinida joylashgan. Taxminlarga koʻra masjidda paygʻambar Yahyoning otasi Zakariyoning jasadi qoldiqlari boʻlib, ularning har ikkisi ham islomda va nasroniylikda hurmatga sazovor shaxslar boʻlgan. Masjid miloddan avvalgi VIII asr boshlarida qurilgan. Biroq bino XI–XIV asrlarda hozirgi holatga keltirilgan. Masjid minorasi 1090-yilda qurilgan, biroq 2013-yilning aprel oyida Suriyadagi fuqarolar urushi vaqtida vayron qilingan.

## Galereya

Fayl:Great Mosque of Aleppo, Aleppo, Syria.jpg|Darvoza
Fayl:Great Mosque of Aleppo, Islam in Syria, Aleppo, Syria.jpg|Darvoza
Fayl:Great Mosque of Aleppo, Islamic art, Aleppo, Syria.jpg|Fasad qismidagi islomiy bezaklar
Fayl:Great Mosque of Aleppo, Women of Syria in hijabs, Aleppo, Syria.jpg|Masjid hovlisidagi mehmonlar
Fayl:Shrine in the Omayad Mosque of Aleppo Syria.jpg|Masjid ichidagi Zakariyyo maqbarasi
Fayl:Umayyad Mosque, Aleppo, Syria (5077281043).jpg|Minora, 2013-yilgi vayrongarchiliklardan oldingi holati
Fayl:Great Mosque of Aleppo 03.jpg|Tahorat olinadigan favvoralar
Fayl:Great Mosque of Aleppo 05.jpg|Masjidning mehrob va minbari
Fayl:Mosquée des Omeyyades d'Alep.jpg|Masjidning qalʼadan koʻrinishi, 2013-yilgi vayrongarchiliklardan oldingi holati
Fayl:Umayyad Mosque, Aleppo, Syria (5077274473).jpg|Yuqori minora, 2013-yilgi vayrongarchiliklardan oldingi holati
Fayl:Great Mosque of Aleppo (1395100610143169195452).jpg|Halab Katta masjidi (2016-yil dekabr oyi)
Fayl:Umayyad mosque of aleppo.jpg|Masjidning ichki koʻrinishi
Fayl:Umayyad mosque of aleppo 2.jpg|Masjidning toʻliq koʻrinishi
Fayl:HPIM3062.JPG|Hovli arkadasi


## Yana qarang
* Umaviylar masjidi

## Manbalar

## Adabiyotlar

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Havolalar

* Photo of damage taken from the Facebook page of Le patrimoine archéologique syrien en danger
* Photo of damage  taken from the Facebook page of Le patrimoine archéologique syrien en danger
* Photo of damage  taken from the Facebook page of Le patrimoine archéologique syrien en danger
* Photo of damage  taken from the Facebook page of Le patrimoine archéologique syrien en danger
* Photo of damage taken from the Facebook page of Le patrimoine archéologique syrien en danger
* Great Mosque of Aleppo on YouTube
Giancarlo Esposito

**Giankarlo Esposito** (inglizcha: *Giancarlo Giuseppe Alessandro Esposito*, 1958-yil 26-aprelda tug‘ilgan) — amerikalik aktyor va rejissor. U bir nechta mashhur filmlar va teleseriallarda ishtirok etgan bo‘lib, eng ko‘p tanilgan rollaridan biri *"[[Breaking Bad]]"* va uning prequeli *"[[Better Call Saul]]"* seriallaridagi Gustavo Fring obrazidir.

## Hayoti va faoliyati
Giankarlo Esposito Daniyaning Kopengagen shahrida tug‘ilgan. Uning otasi italiyalik, onasi afro-amerikalik bo‘lib, opera qo‘shiqchisi edi. Bolaligida Esposito oilasi bilan Nyu-York shahriga ko‘chib o‘tgan. U aktyorlik faoliyatini 8 yoshida Brodveyda boshlagan va keyinchalik televizion va kino sohasida katta muvaffaqiyatlarga erishgan.

## Eng mashhur rollari

#### Breaking Bad va Better Call Saul
Esposito *"Breaking Bad"* serialida Gustavo "Gus" Fring obrazini ijro etib, xalqaro miqyosda tanildi. Gus Fring — ko‘rinarli darajada hurmatli tadbirkor, lekin aslida u yirik narkotik sindikatining boshlig‘i. Ushbu roli uchun u bir nechta mukofotlarga nomzod bo‘lgan va tanqidchilar tomonidan yuksak baholangan. U *"Better Call Saul"* serialida ham ushbu obrazga qaytdi.

#### The Mandalorian
Esposito *"The Mandalorian"* serialida Moff Gideon rolini ijro etdi. Bu roli ham tomoshabinlar tomonidan iliq kutib olindi va u *Primetime Emmy* mukofotiga nomzod bo‘ldi.

## Kino faoliyati
Esposito bir nechta mashhur filmlarda ishtirok etgan, jumladan:

* *"Do the Right Thing"* (1989)
* *"The Usual Suspects"* (1995)
* *"Okja"* (2017)
* *"Maze Runner"* seriyasi (2014–2018)

## Mukofotlari va e‘tiroflari
Giankarlo Esposito faoliyati davomida ko‘plab mukofotlarga ega bo‘lgan va nomzod bo‘lgan, jumladan:

* *Critics’ Choice Television Award*;
* *Primetime Emmy Award* nomzodliklari;
* *Screen Actors Guild Award*.

## Shaxsiy hayoti
Esposito aktyorlik faoliyatidan tashqari, rejissura bilan ham shug‘ullanadi. U to‘rt farzandning otasi va xayriya ishlari bilan faol shug‘ullanadi.

## Manbaalar
Hayi as-Siforat Katta masjidi

**Hayi as-Siforat Katta masjidi** () – Saudiya Arabistoni poytaxti ar-Riyod shahrining Diplomatik kvartal tumanida joylashgan islomiy (sunniy) jome masjidi.

Namoz zali bilan birga deyarli  maydonga ega masjid deyarli 5000 namozxonni oʻzida sigʻdira oladi. Bino 1983 va 1986-yillar oraligʻida al-Kindiy plaza hududini rivojlantirish vaqtida qurilgan.

## Umumiy maʼlumot
Masjid qurilishi shaharning Diplomatik kvartal tumanini rivojlantirish loyihasi doirasida rejalashtirilgan edi. 1981-yilda al-Kindiy plazaning  maydonida qurilish ishlari boshlangan va chet el elchixonasi xodimlari hamda ularning oila aʼzolarining dam olish ehtiyojlarini qondirishga qaratilgan. Beeah Group kompaniyasiga musulmon davlatlari diplomatlarining diniy talablarini qondirish maqsadida maydonni loyihalash boʻyicha shartnoma taqdim etilgan, markaziy masjid qurilishi 1983-yilda boshlanib, 1986-yilda nihoyasiga yetkazilgan.

Masjid 1990-yilda arxitektura yoʻnalishi boʻyicha beriladigan Ogʻa Xon mukofoti, 1996-yilda Qirol Saud universiteti tomonidan masjid meʼmorchiligi boʻyicha Simpozium mukofoti hamda 2014-yilda Abdulatif al-Fozan mukofoti bilan taqdirlangan.

## Manbalar
Vinland saga

**Vinland Saga** (ヴィンランド・サガ) — yaponcha manga va anime seriyasi bo‘lib, Makoto Yukimura tomonidan yaratilgan. Manga dastlab 2005-yilda nashr etilgan va keyinchalik animega moslashtirilgan. Serial Vikinglar davrini o‘rganadi va Norvegiyadan kelgan Thorfinn ismli yosh jangchining intiqom, urush va tinchlik haqidagi hikoyasini tasvirlaydi.

## Syujet
Hikoya milodiy 11-asrda, Vikinglar davrida, boshlanadi. Asosiy qahramon Thorfinn Karlsefni yosh bolaligida otasi Thors o‘ldirilganiga guvoh bo‘ladi. Otasining o‘limi uchun intiqom olish maqsadida u qotil Askeladd xizmatiga qo‘shiladi. Ammo vaqt o‘tishi bilan Thorfinn urush va janglarning befoydaligi haqida o‘ylay boshlaydi va o‘zining asl maqsadini qayta ko‘rib chiqadi.

Serial davomida Vikinglarning tarixi, siyosati va jamiyatidagi murakkab masalalar tasvirlanadi. Shuningdek, ularning Yevropa va Shimoliy Amerikadagi tadqiqotlari hikoya qilinadi. "Vinland" atamasi Vikinglar tomonidan tinch va unumdor yer sifatida tasvirlangan joyni anglatadi.
## Asosiy qahramonlar

## Anime moslashuvi
"Vinland Saga" anime seriyasi 2019-yilda Wit Studio tomonidan ishlab chiqarilgan. Anime tanqidchilar tomonidan yuqori baholangan va o‘zining qiziqarli hikoyasi, yuqori sifatli animatsiyasi va tarixiy detallariga e‘tibori bilan ajralib turadi. Ikkinchi mavsum MAPPA studiyasi tomonidan ishlab chiqarilmoqda va unda Thorfinnning yangi bosqichdagi hayoti aks ettiriladi.

## Mukofotlar va e‘tiroflar

* 2012-yilda *Kodansha Manga Award* mukofotini qo‘lga kiritgan.
* Tanqidchilar tomonidan tarixiy elementlarni mukammal aks ettirgani uchun yuqori baholangan.
Qirol Fahd masjidi

**Qirol Fahd masjidi** () – Saudiya Arabistonining ar-Riyod shahri, al-Malaz mahallasida joylashgan islomiy (sunniy) jome masjid. 1993-yilda ar-Riyod shahri Qirollik komissiyasi tomonidan qurilgan va qurilish ishlari shaxsan qirol Fahd ibn Abdulaziz as-Saud tomonidan moliyalashtirilgan.

## Tarixi
Masjid 1993-yilda ar-Riyod shahri Qirollik komissiyasi tomonidan qurilgan boʻlib, bino qurilishini moliyalashtirgan qirol Fahd ibn Abdulaziz sharafiga nomlangan. Najdiy meʼmorchiligining elementlarini oʻzida mujassam etgan ushbu bino Qirol Saud universiteti tomonidan masjid meʼmorchiligi boʻyicha simpozium mukofoti sovrindori hisoblanadi.

Masjidda Roʻza va Qurbon hayiti kabi diniy bayramlar oʻtkaziladi.

Masjid maydoni 0,97 gektarni tashkil qiladi va 2000 namozxonni sigʻdira oladi. Masjid hududida, shuningdek, ayollar uchun alohida namoz oʻqish xonasi ham mavjud.

Masjid 2024-yilning mart oyida Sharqiy provinsiyaning sobiq gubernatori va Qirol Fahd jamgʻarmasi raisi shahzoda Muhammad bin Fahd al-Saudning koʻrsatmasiga binoan qayta tiklangan.

## Manbalar
Izziddin Abdulaziz

**Izziddin Abdulaziz** (; 1406-yil 20-sentyabrda vafot etgan) Barquqning oʻgʻli va an-Nosir Farajning eng kichik ukasi.

1405-yilda akasi an-Nosir Faraj atrofdagi fitnalardan qoʻrqib, hokimiyatni tashlab ketgach, qisqa muddat hukmronlik qilgan. Biroq, Faraj oʻsha yilning noyabr oyida oʻz lavozimiga qaytib kelgan.

## Manbalar

## Adabiyotlar
*
Abdulloh ibn al-Abbos masjidi

**Abdulloh ibn al-Abbos masjidi** () – Saudiya Arabistonining Makka viloyati, Toif shahrida joylashgan tarixiy islomiy masjid. Shu yerda dafn etilgan Abdulloh bn Abbos sharafiga masjidga shunday nom berilgan.

## Tarixi
Masjid dastlab milodiy 630-yilida bir vaqtlar maʼbuda al-Lot ibodatxonasi buzib tashlangan joyda, yana bir manbaga koʻra, bino islom paygʻambari Muhammad namoz oʻqigan joyda qurilgan. Masjid qurilishi taxminan 630-yil, paygʻambar Muhammadning hayotlik chogʻiga toʻgʻri keladi. Oʻsha yili masjidning sharqiy tomonida Banu Saqif qamalida halok boʻlgan shahidlar uchun qabriston qurilgan. 687-yilda Muhammadning eng yosh amakivachchasi va ilk islom olimi Abdulloh ibn Abbos, soʻngra 700-yilda Kaysoniylarning toʻrtinchi rahbari Muhammad ibn al-Hanafiyya shu qabristonga dafn etilgan.

## Manbalar
Amir Husniy Lutfiy

**Amir Husniy Lutfiy** (; 1956 yil - 2018-yil mart) Suriya Davlat rejalashtirish komissiyasi rahbari. 2004—2010-yillarda Iqtisodiyot va savdo vaziri lavozimida ishlagan. Lutfiy Belgiyaning Libre de Bruxelles universitetida iqtisodiy tahlil fanlari nomzodi ilmiy darajasini olgan.
## Manbalar
Al-Muzaffar Ahmad

**Al-Muzaffar Ahmad** (; 1419-yil 27-may — 1430) Shayx al-Mahmudiyning oʻgʻli va 1421-yil 13-yanvardan 29-avgustga qadar qisqa muddat Misrning mamluk sultoni boʻlgan.

## Biografiyasi
Al-Muzaffar Ahmad 1421-yil 13-yanvarda, otasining vafotidan keyin 18 oyligida sulton boʻlgan. Amir Sayfiddin Tatar tez orada hokimiyatni mustahkamlab, 1421-yil 29-avgustda yosh sultonni taxtdan tushirdi. U sultonning onasi malika Saodat bilan nikohdan o‘tdi, ammo keyinchalik ajrashib ketdi. Al-Muzaffar Ahmad va ukasi Ibrohim Iskandariyada tutqunlikda saqlanib, har ikkisi ham oʻlatdan vafot etgan. Aka-uka dastlab Iskandariyada dafn etilgan, ammo keyinchalik otasining Qohiradagi maqbarasiga koʻchirilgan.

## Manbalar

## Adabiyotlar
*
Abdulaziz Abdulloh ash-Sharbatli masjidi

**Abdulaziz Abdulloh ash-Sharbatli masjidi** () – Saudiya Arabistonining Jidda shahri, al-Javhara mahallasida joylashgan islomiy (sunniy) jome masjid.

Masjid 2024-yil 6-martda ochilgan boʻlib,  maydonni egallaydi. Bino Hijoziy meʼmorchiligini aks ettiruvchi 3D bosib chiqarish texnologiyasidan foydalangan holda qurilgan dunyodagi birinchi masjid hisoblanadi. U 2021-yilda vafot etgan saudiyalik tadbirkor Abdulaziz Abdulloh Abbos Sharbatlining bevasi Vajnat Abdulvohid tomonidan qurdirilgan.

## Umumiy maʼlumot
Abdulaziz Abdulloh Sharbatli masjidi 2024-yil 6-martda ochilgan. Bino 3D bosib chiqarish texnologiyasidan foydalangan holda qurilgan dunyodagi birinchi masjiddir. Ushbu texnologiyada ishlatiladigan toʻrtta printer Xitoyning Hangzhou GuanLi kompaniyasi tomonidan ishlab chiqarilgan. Bino Muhammad ibn Odam as-Suqayr tomonidan loyihalashtirilgan boʻlib, shahar va qishloq ishlari hamda uy-joy qurilish vazirligining investitsiya boʻlimi Milliy uy-joy kompaniyasi tomonidan boshqariladigan bir nechta loyihalar doirasida qurilgan.

Masjid Saudiya Arabistoni tadbirkori Abdulaziz Abdulloh Abbos Sharbatlining bevasi Vajnat Abdulvohidning tashabbusi bilan qurilgan. Vajnat Abdulvohid Fursan Real Estate kompaniyasining bosh direktori hisoblanib, ushbu kompaniya masjid qurilishida olti oy davom faoliyat olib borgan. Masjidning ochiq tashqi maydoni dizayni al-Masjid al-Haromdagi Kaʼbaga yaqin joylashgan Hijr Ismoil (Hatim)dan ilhomlanib yaratilgan.

Abdulaziz Abdulloh ash-Sharbatli masjidi Dubayda 2025-yilgacha qurilishi rejalashtirilgan dunyodagi birinchi 3D &#x2013; bosib chiqarish texnologiyasi yordamida quriladigan masjiddan deyarli bir yil oldin qurib bitkazilgan.

## Manbalar
Sayfiddin Tatar

**Sayfiddin Tatar** (; 1421-yil 30-noyabrda vafot etgan) 1421-yil 29-avgustdan 30-noyabrgacha Misrning mamluk sultoni boʻlgan.

## Biografiyasi

## Manbalar

## Adabiyotlar
*
Memento

**Memento** (2000) — Kristofer Nolan tomonidan yozilgan va rejissyorlik qilingan amerikalik psixologik triller film. Filmda bosh rollarni Gay Pirs, Kerri-Anne Moss va Jo Pantoliano ijro etadi. Ushbu film zamonaviy kinematografiyada o‘zining noyob hikoya qilish usuli va murakkab tuzilishi bilan ajralib turadi. 

## Syujet
Filmning bosh qahramoni Leonard Shelbiy (Gay Pirs) qisqa muddatli xotira yo‘qotishidan aziyat chekadi. U eslab qolish qobiliyatini yo‘qotgan va yangi ma‘lumotlarni xotirasida uzoq saqlay olmaydi. Leonard rafiqasining o‘ldirilishi uchun qasos olishga intiladi va bu jarayonda u suratlar, yozuvlar va tanasiga tatuirovkalar orqali dalillarni saqlaydi.

Film ikki vaqt chizig‘ida rivojlanadi: biri orqaga qarab (qora va oq), ikkinchisi esa oldinga qarab (rangli). Ikkala hikoya oxirida birlashadi va Leonardning o‘tmishi hamda qasos olishi haqidagi haqiqatni ochib beradi.

## Aktyorlar

*

## Mukofotlar va e‘tiroflar

* *[[Oscar|Oskar]]* mukofotiga ikki nominatsiya: "Eng yaxshi ssenariy" va "Eng yaxshi montaj."
* *Sundance Film Festival* va boshqa xalqaro festivallarda katta e‘tirofga sazovor bo‘lgan.
* *American Film Institute* tomonidan zamonaviy klassik deb tan olingan.

## Manbaalar
Ad-Daxil masjidi

**Shayx Fahd bin Abdurahmon bin Fahd ad-Daxil masjidi** () yoki oddiygina **ad-Daxil masjidi** () deb ham ataladi. Bino Saudiya Arabistonining ar-Riyod shahridagi ash-Shuhada mahallasida joylashgan islomiy (sunniy) jome masjidi hisoblanadi.

Masjid 2004-yilda ochilgan.

## Umumiy maʼlumot
Masjid qurilishi 2000-yilda boshlangan va 2004-yilda nihoyasiga yetkazilgan. Bino ar-Riyodning ash-Shuhada mahallasida qurilgan. Masjid minorasining balandligi , gumbazi ni tashkil qiladi. Bino mavsumdan tashqari vaqtlarda taxminan 1800 namozxonni, eng koʻpi bilan 3000 namozxonni sigʻdira oladi. Ramazon oyida masjid atrofidagi hudud ham foydalanishga topshirilgach, 7000 nafargacha namozxon masjidga tashrif buyurishi mumkin boʻladi.

Masjid ochilganidan boshlab bu yerda Yosir ad-Davsariy imomlik qilgan va Makkadagi al-Masjid al-Harom imomlaridan biri etib tayinlanguniga qadar shu yerda faoliyat olib borgan.

## Manbalar
Arrival

„**Arrival**“ — Denis Villeneuve ishlagan ilmiy-fantastik film. Ted Chiangning „Story of Your Life“ qissasi asosida yaratilgan. Bosh rollarni Amy Adams, Jeremy Renner, Forest Whitaker, Michael Stuhlbarg, Tzi Ma va boshqalar ijro etgan.

## Rollarda
* Amy Adams — *lingvist Louise Banks*
* Jeremy Renner — *astrofizik Ian Donnelly*
* Forest Whitaker — *polkovnik Weber*
* Michael Stuhlbarg — *agent Halpern*
* Mark O'Brien as *kapitan Marks*
* Tzi Ma — *general Shang*
* Julia Scarlett Dan — *12 yoshli Hannah*

## Manbalar

## Havolalar
* 
* 
*
Salom masjidi

**Salom masjidi** (), shuningdek, **shahzoda Abdulloh bin Abdurahmon al-Faysal masjidi** () deb ham ataladi. Bino Saudiya Arabistonining ar-Riyod shahridagi Salom Park hududida joylashgan islomiy (sunniy) masjid hisoblanadi.

1941-yilda shahzoda Abdulloh bin Abdurahmon tomonidan bunyod etilgan bu masjid temirbeton yordamida qurilgan ilk masjidlardan biri boʻlib, 2003-yilda Riyod shahri Qirollik komissiyasi tomonidan Salom Park loyihasini ishlab chiqish jarayonida taʼmirlangan.

## Tarixi
Masjid 1941-yilda shahzoda Abdulloh ibn Abdurahmon tomonidan oʻzining Salom deb nomlangan shaxsiy bogʻida qurilgan. Qurilish materiali sifatida temirbetondan foydalanilgan. Bino ar-Riyoddagi temirbeton yordamida qurilgan birinchi masjidlardan biridir. Shayx Abdulloh ibn Abdurahmon ibn Ali al-Hamdan masjid qurilishidan soʻng uning birinchi imom-xatibi etib tayinlangan.

Masjid 2003-yilda Riyod shahri Qirollik komissiyasi tomonidan Salom Park loyihasi doirasida meva bogʻi bilan bir vaqtda taʼmirlangan.

## Manbalar
Qirol Xolid aeroporti masjidi

**Qirol Xolid aeroporti masjidi** () – Saudiya Arabistonining ar-Riyod shahridagi Qirol Xolid xalqaro aeroportida joylashgan islomiy (sunniy) jome masjidi. 1983-yilda qurilgan masjid  maydonni egallaydi. Bino loyihasi AQShning HOK arxitektura firmasi tomonidan ishlab chiqilgan boʻlib, anʼanaviy islom arxitekturasi elementlarini oʻzida mujassam etgan. Masjid birinchi navbatda ar-Riyod orqali kelayotgan yoki ketayotgan musulmon yoʻlovchilarga xizmat koʻrsatadi.

## Umumiy maʼlumot
Masjid 1983-yilda AQShning HOK arxitektura firmasi tomonidan Qirol Xolid xalqaro aeroporti yonida qurilgan va 1984-yilda namozxonlar uchun ochilgan.

Masjidda haftalik juma namozidan tashqari Ramazon hayiti va Qurbon hayiti kunlarida har yili hayit namozi oʻqiladi.

Aeroport Saudiya Arabistonida birinchi boʻlib oʻsha vaqtdagi muhandislik meʼyorlari asosida qurilgan. Bino qurilgan vaqtda dunyodagi eng zamonaviy masjid boʻlgan. Uning qurilishida eng soʻnggi muhandislik yangiliklaridan foydalanilgan va anʼanaviy arab uslubida majmua yaratishga eʼtibor qaratilgan. Shuningdek, masjid oʻsha davrda dunyodagi eng katta integral sanʼat dasturi bilan ajralib turgan. Binoda anʼanaviy islomiy bezak elementlarini zamonaviy rassomlar ishlari bilan uygʻunlashtirilgan.

Qirol Xolid xalqaro aeroporti keluvchi va ketuvchi yoʻlovchilar uchun masjidga bepul transport xizmatlarini taklif qiladi.

## Manbalar
Qirol Abdulloh masjidi

**Qirol Abdulloh masjidi** (), ilgari **shahzoda Abdulloh masjidi** deb nomlangan, rasmiy ravishda **Qirol Abdulloh bin Abdulaziz as-Saud masjidi** () Saudiya Arabistonining ar-Riyod shahri, al-Oliya tumanidagi islomiy (sunniy) masjid boʻlib, Qirollik markazining 77-qavatida joylashgan.

Bino yer sathidan  baland boʻlib, dunyodagi eng baland masjid sifatida Guinnesning rekordlar kitobiga kiritilgan. Masjid 2003-yilda ochilgan, maydoni . U qirol Abdulloh ibn Abdulaziz as-Saud nomi bilan atalgan va uning qurilishi, asosan, shahzoda al-Volid ibn Tolol tomonidan moliyalashtirilgan.

## Umumiy maʼlumot
2003-yilda Qirollik markazining 77-qavatida shahzoda al-Volid ibn Tolol koʻmagida Spazio restorani tashkil etilgan.

Restoranga kelgan mijozlar soni ortib borayotgani sababli maʼmuriyat masjid qurdirishga majbur boʻlgan. 2003-yilning oktyabr oyida valiahd shahzoda Abdulloh ibn Abdulaziz restoranga qoʻshimcha sifatida Shahzoda Abdulloh masjidini tashkil qilgan. Masjid qurilishi shahzoda al-Volid bin Tolol tomonidan moliyalashtirilgan. 2005-yilda u yangi monarx sifatida taxtga oʻtirgach, masjid nomi Qirol Abdulloh masjidi deya oʻzgartirilgan.

2010-yilda Dubaydagi Burj Xalifaning ochilish marosimidan soʻng, BBC va boshqa ommaviy axborot vositalari Burj Xalifa osmonoʻpar binosining 158 yoki 154-qavatida masjid borligi haqida xabar bergan va bu masjid dunyodagi eng baland (yer sathidan  balandlikda) masjidga aylangan. Biroq Burj Xalifa osmonoʻpar binosida masjid borligi haqidagi daʼvolar Emaar Properties tomonidan rad etilgan va Qirol Abdulloh masjidi eng baland masjid sifatida oʻz unvonini saqlab qolgan.

## Manbalar