Avangard Omsk

**Avangard xokkey klubi** () (shuningdek, **Avangard Omsk** nomi bilan ham tanilgan) Omskdagi rus professional xokkey jamoasidir. „Avangard Omsk“ xokkey klubi Kontinental xokkey ligasi (KHL) Sharqiy konferensiyasida Chernyshev divizioni aʼzosi hisoblanadi.

## Franchayzing tarixi

### Omsk xokkeyining dastlabki yillari (1950—1972)
Omskdagi birinchi havaskor xokkey jamoalari 1950-yilda mahalliy bandychilar tomonidan tashkil etilgan. Ulardan biri Omsk Spartak sport jamiyatining xokkey boʻlimi edi. **Spartak Omsk** 1950—1951-yillardagi RSFSR chempionatida birinchi Omsk xokkey jamoasi sifatida ishtirok etdi. 1955—1956-yilgi mavsumda jamoa Sovet chempionatida shaharni himoya qilish imkoniyatiga ega boʻldi. Shundan soʻng, oʻsha paytdagi ikkinchi darajali B ligasiga qoʻshildi va Omskdan eng yaxshi xokkeychilarni oʻz safiga jalb qildi. Toʻrt mavsumdan soʻng jamoa nihoyat oliy divizionga koʻtarildi. 

„Spartak“ SSSRning yirik chempionatidagi birinchi oʻyinini 1959-yil 29-noyabrda Sverdlovskning „Spartak“ (keyinchalik "Avtomobilist ") jamoasiga qarshi oʻtkazdi. „Avangard“ klubi safida ilk golni Viktor Shevelev kiritdi. 1962-yilda jamoa uchun oʻyin maydoni qilib, Omsk aeroportining kasaba uyushmasiga tegishli bino tayinlandi. Shundan soʻng, jamoa nomi **Aeroflot Omsk** deb oʻzgartirildi. Omsk jamoasi yangi nom ostida oʻynab, umumiy hisobda reytingda 13-oʻrinni egalladi. Bu natija klubning sovet xokkeyining eng yuqori darajasida erishgan (toʻrt mavsum davomidagi) eng yuqori muvaffaqiyati boʻldi. Biroq, chempionatning keyingi islohotidan soʻng, jamoa A toifasida oʻz oʻrnini saqlab qolish uchun bu natija hali ham yetarli emas edi. 1963—1964-yilgi mavsumdan boshlab, Aeroflot jamoasi yangi tashkil etilgan A2 ligasiga qoʻshildi. 

1966-yildagi qayta tartibga solish Aeroflot jamoasini uchinchi darajali musobaqaga (A toifasiining uchinchi guruhi) olib chiqdi. Keyingi mavsumda, 1967—1968-yilgi mavsumda, jamoa nomi **Kauchuk** (Kauchuk) deb oʻzgartirildi. Bu jamoaning Sibirskiy Kauchuk kombinatiga oʻzgarishini aks ettirgan edi. Koʻp oʻtmay, 1969—1970-yilgi mavsumda jamoani Yevgeni Babich qabul qilib oldi. Yevgeni Babich Omsk jamoasida murabbiylik faoliyatini yakunlagan edi. 

### Soʻnggi sovet davri (1972—1991)
Omskning Sovet chempionatidagi koʻrsatkichlarini yaxshilash uchun 1972-yilda Kauchuk raqibi „Lokomotiv Omsk“ xokkey jamoasi bilan yagona Kh**imik** („Kimyogar“) jamoasiga birlashtirildi. Bu 1973-yilda jamoaning reyting jadvalida yuqori oʻringa koʻtarilishiga olib keldi. Keyingi mavsumda, yetti yillik tanaffusdan soʻng, jamoa ikkinchi darajali ligada birinchi oʻrinni egalladi. Shuningdek, ushbu mavsum sunʼiy muz ustida oʻtkazilgan birinchi mavsum boʻlgani bilan eʼtiborga molik edi.

1975-yilda Khimik Omsk jamoasi Omsk shinalar zavodiga berildi va keyinchalik, jamoa nomi **Shinnik** („Tiremaker“) deb oʻzgartirildi. 1981-yilda jamoa Omsktransmash bilan bogʻlandi va hozirgi nomi **Avangard Omskni** oldi. 1987-yilda xokkeychilar uzoq kutilgan Irtysh sport majmuasiga, jamoaning birinchi yopiq arenasiga koʻchib oʻtishdi.

### Oliy ligadagi muvaffaqiyat (1991—1997)
1990-yilda Sovet xokkeyining ikkinchi va uchinchi divizionlari oʻrtasidagi 27 yillik muvozanatdan soʻng, Avangard jamoasiga nihoyat oliy liga uchun saralash turnirida oʻynash imkoniyati berildi. Omsk xokkeychilari oʻsha paytda turnirda muvaffaqiyat qozona olmagan boʻlsalar ham, jamoa 1991-yilgi seriyadan soʻng oliy ligaga koʻtarilib, MDHning birinchi va oxirgi chempionatiga qoʻshildi. O‘sha mavsumda Leonid Kiselev boshchiligidagi „Avangard“ jamoasi 1960-yillardagi „Aeroflot“ jamoasidan muvaffaqiyat jihatidan o‘zib ketdi va ligada 12-o‘ringa ko‘tarildi.

Kiselev klubni Xalqaro xokkey ligasida tan olingan yirik klubga aylantirish uchun Avangard jamoasini boshqarishda davom etdi. Oʻzining ilk mavsumida jamoaga 1980-yillardagi sovet xokkey yulduzi va Omsk xokkey maktabi bitiruvchisi Evgeni Shastin qoʻshildi. Shundan soʻng, sharqiy konferensiyada uchinchi o‘rinni egallagan Omsk jamoasi pley-offga yo‘l oldi. Lekin jamoa pley-off oʻyining chorak finaliga qadar yetib kela oldi. 1993—1994-yilgi mavsumdan soʻng, Avangard jamoasi oʻsha muvaffaqiyatini 1995-yilda takrorladi va Sharqiy konferensiyada ikkinchi boʻldi. Jamoa pley-off oʻyining chorak final bahsida oʻsha yilgi chempion „Dynamo Moscow“ xokkey jamoasidan magʻlub boʻldi.

1990-yillar Avangard jamoasining tarixi 1995—1996-yilgi mavsumda yakuniga yetdi. Jamoa ushbu mavsumda Sharqiy konferensiyada ikkinchi o‘rinni egallagan bo‘lsa-da, so‘nggi turdan so‘ng jamoa „Salavat Yulaev Ufa“ xokkey klubi bilan ochkolar bo‘yicha tenglashib oldi (bu IHLning yagona mavsumida chempionlik pley-offidan alohida hal qilingan edi), bu esa jamoalar o‘rtasida kichik mojaroga olib keldi. Ushbu majaro Avangard jamoasi ham, Salavat jamoasi ham bronza medallarini qoʻlga kiritgandan soʻng hal boʻldi. Omsk jamoasining birinchi medallar roʻyxatidagi asosiy yulduzlari Nikolai Marinenko, Oleg Kryazhev va Andrei Rasolko kabi xokkeychilar edi.

Keyingi mavsumda Rossiya chempionatining yangi tashkil etilgan Superligasida birinchi boʻlib „Avangard“ jamoasi safiga klub tarixidagi yaqinlashib kelayotgan davrning eng muvaffaqiyatli xokkeychisi, hujumchi Maxim Sushinsky qoʻshildi.

### Omsk Hawks (1997—2008)
1997-yil oktyabr oyida Kiselev ketganidan keyin Anatoly Bardin jamoaning yangi prezidenti boʻldi va IHL kubogi sovrindori bosh murabbiy Vladimir Golubovich esa bosh murabbiy lavozimini egalladi. Mavsum oxirida jamoa umumiy hisobda reytingda oltinchi oʻrinni egalladi, ammo ketma-ket ikkita mavsum uchrashuvida chorak finalda Magnitogorskning „Metallurg Magnitogorsk“ xokkey jamoasiga yutqazdi. 1998—1999-yilgi mavsumda yangilangan „Avangard Omsk“ xokkey jamoasi Omskie Yastreby (Omskie Yastreby, Omsk Hawks) bayrogʻi ostida rebrending kampaniyasini boshladi. Oʻsha mavsumdan boshlab jamoa logotipni hozirgi dizaynga va jamoa ranglarini qora va qizilga oʻzgartirdi. „Avangard Omsk“ xokkey jamoasi muntazam mavsum chempionatida Moskvaning „Dynamo Moscow“ xokkey jamoasi bilan tenglashib, toʻrtinchi oʻrinni egalladi. Ammo „Avangard Omsk“ xokkey jamoasi Yaroslavlning „Torpedo Yaroslavl“ xokkey jamoasi bilan uchrashuvda 2:1 hisobida magʻlubiyatga uchraganidan keyin yana yarim final bosqichidan oʻta olmadi. 1999-yilda Golubovich jamoasi IIHF Kontinental kubogi va ikkinchi darajali umumevropa xokkey klublari turnirlarida uchinchi oʻrinni egalladi va oʻsha yilgi chempion Shveytsariyaning „HC Ambri-Piotta“ xokkey klubi bilan ochkolarni tenglashtirib oldi.

1999—2000-yilgi mavsumda klub jamoani tiklash uchun kelgan Gennady Tsygurov foydasiga murabbiylarni almashtirdi va u mahalliy Omsk xokkeychilarining yosh avlodiga, jumladan Alexander Svitov va Egor Shastin kabi boʻlajak isteʼdodlarga murojaat qildi. Ushbu almashtirish klubning mavsum jadvalidagi mavqeiga putur yetkazdi va „Avangard“ jamoasiga Magnitogorskning „Metallurg Magnitogorsk“ xokkey klubiga qarshi chorak final oʻyinida gʻalaba qozonishiga yordam bera olmadi. Lekin Dmitry Zatonskiy, Ravil Yakubov va Maxim Sushinskydan iborat jamoa yilni ligadagi eng sermahsul hujum chizigi sifatida yakunladi. Tsygurov murabbiyligi davrida Ravil Yakubov keyinchalik Alexander Prokopievga almashtirildi va klub tarixidagi eng kuchli liniyalardan (hujum chizigʻi) biri tashkil qilindi. 2001—2002-yilgi mavsumda „Avangard Omsk“ xokkey jamoasining eng yaxshi triosi liganing eng samarali hujum chizigʻi deb topildi. Uning yetakchisi Maxim Sushinsky 2000—2001 va 2001—2002-yillardagi mavsumlarida pley-offning eng yaxshi xokkeychisi boʻldi. U, shuningdek, 2002-yilgi Superliganing yulduzlar jamoasiga saylandi. 2000—2001-yillarda „Avangard Omsk“ xokkey jamoasi safiga oʻsha mavsumning eng yaxshi yangi oʻyinchisi boʻlgan omsklik himoyachi Kirill Koltsov ham qoʻshildi. 2001-yilda Sushinsky boshchiligidagi „Avangard Omsk“ xokkey jamoasi chempionat finaliga chiqqan birinchi Avangard jamoasi boʻldi. Ammo final oʻyinida „Avangard Omsk“ xokkey jamoasi „Metallurg Magnitogorsk“ xokkey klubiga 4:2 hisobida yutqazdi. Keyingi mavsum „Avangard Omsk“ xokkey jamoasi uchun unchalik muvaffaqiyatli boʻlmadi, chunki ular yana yarim finalda „Metallurg Magnitogorsk“ xokkey klubiga imkoniyatni boy bergan edi. tomonidan toʻxtatildi.

2000-yillarning boshlarida „Avangard Omsk“ xokkey jamoasi yuqori darajadagi xorijiy oʻyinchilarni taklif qilgan birinchi rus xokkey klublaridan biriga aylandi. 2001—2002-yilgi mavsum oldidan ular 2000-yilgi jahon chempionatining eng yaxshi xokkeychisi Martin Prochazka bilan shartnoma imzoladilar va 2002-yilda „Avangard Omsk“ xokkey jamoasi safiga Chexiya milliy xokkey terma jamoasining yana ikki oʻyinchisi Pavel Patera va Tomáš Vlasák qoʻshildi.

Bosh murabbiy Hlinkaning „Avangard Omsk“ xokkey jamoasining oddiy mavsumda ham, mavsumdan keyingi o‘yinda ham nisbiy muvaffaqiyatiga qaramay, Procházka Patera va Vlasák kabi hujumchilar chizig‘i liganing eng samarali chizig‘i deb topildi. Oʻsha mavsumda Vlasák ochkolar bo‘yicha ligada yetakchilik qilmoqda edi. Mavsumning pley-off bosqichida Moskvaning „Dynamo Moscow“ jamoasiga qarshi chorak finalda „Avangard Omsk“ xokkey jamoasi ikki o‘yinda ortda qolib ketma-ket g‘alaba qozongan birinchi Rossiya Superligasi jamoasi bo‘ldi. 2003-yilgi pley-off yarim finalida „Avangard Omsk“ xokkey jamoasi sezilarli darajada kuchsizroq boʻlgan "Severstal Cherepovets" xokkey jamoasini magʻlub eta olmadi va oxir-oqibat uchinchi oʻrin uchun uchrashuvda oʻyinni „Metallurg  Magnitogorsk“ xokkey klubiga boy berdi. Mavsumni yakunlagan bosh murabbiy Khlinka murabbiylik faoliyatini tugatishga qaror qildi.

„Avangard Omsk“ xokkey jamoasi 2004-yilda Rossiya Superligasi chempionligini qoʻlga kiritdi. Bu natija jamoaga IIHF Yevropa chempionlar kubogining dastlabki bosqichiga yoʻllanma berdi. „Avangard Omsk“ xokkey jamoasi chempionat finalida Finlandiya SM-liiga vakili „Kärpät“ xokkey jamoasini magʻlub etib, ushbu musobaqaning birinchi gʻolibi boʻlishdi.

„Metallurg Magnitogorsk“, "Sibir Novosibirsk", „Salavat Yulaev Ufa“, "Ak Bars Kazan" kabi xokkey jamoalari „Avangard Omsk“ xokkey jamoasining Kontinental xokkey ligasi (KHL)dagi eng ashaddiy raqiblari sanaladi.

### KHL tarixi
Bu mavsum franchayzing tarixidagi eng yomon mavsumlardan biri hisoblanadi. Chunki „Avangard Omsk“ xokkey jamoasining obroʻsi muz ustida ham, undan tashqarida ham toʻkilgan edi. Mavsum davomida „Avangard Omsk“ xokkey jamoasi bosh menejeri Anatoly Bardin jamoaga 18 nafar yangi oʻyinchini, jumladan „Pittsburgh Penguins“ xokkey jamoasining sobiq superyulduzi Jaromír Jágr, darvozabon John Grahame va hujumchi Stanislav Chistovni olib kelish bilan band edi.

„Avangard Omsk“ xokkey jamoasi mavsumni ishonchsiz tarzda boshlanganidan soʻng, bosh murabbiy Sergey Gersonskiy mavsum tugashi bilan isteʼfoga chiqarildi. Keyinchalik u oʻz shartnomasiga koʻra olish huquqiga ega boʻlgan tovon pulini olish uchun klubga qarshi sud ishlarini boshladi. Bir qator tinglovlar va apellyatsiyalardan soʻng Gersonskiyga 1 million rubl tovon puli berildi. lekin bu miqdor dastlab u daʼvo qilgan narsaning ozgina qismi edi. Shundan soʻng, „Avangard Omsk“ xokkey jamoasiga kanadalik Wayne Fleming yangi bosh murabbiy etib tayinlandi.

2008-yil 13-oktyabrda „Avangard Omsk“ xokkey jamoasining yosh hujumchisi Alexei Cherepanov „Vityaz Chekhov“ xokkey klubiga qarshi oʻyinda zaxira oʻrindigʻiga yiqilib, vafot etdi. U jamoadoshi Jaromír Jágr bilan smenada oʻynadi va ikkalasi maydondan chiqib ketishganidan koʻp oʻtmay, zaxira oʻrindigʻida gaplashib oʻtirgan edi. Shu payt Cherepanov toʻsatdan yiqilib, hushidan ketdi. Shundan soʻng, uni darhol kiyinish xonasiga olib borishdi, u yerda unga bir qancha vaqt davomida tibbiy yordam koʻrsatildi. Shundan soʻng, u reanimatsiya boʻlimiga yotqizildi. Odatda barcha oʻyinlarda boʻlgan tez yordam mashinasi bu vaqtda boshqa joyga joʻnab ketgan edi va u qaytib chaqirilishi kerak edi. Shifokorlar voqea joyiga Cherepanov yiqilib tushganidan 12 daqiqa o‘tib yetib kelishdi va Cherepanovning yuragini jonlantirishga yordam beradigan defibrillyatorning akkumulyatori tugab qolgan edi. Uni kasalxonaga olib borish uchun taxminan 20 daqiqa vaqt ketdi. Chekhov shifokorlari qaramogʻida boʻlganida, u yana ikki marta qisqa muddatga reanimatsiya qilindi va oxir-oqibat vafot etdi.

2008-yil 29-dekabrda rossiyalik tergovchilar uning miokardit bilan ogʻriganligini, yurakka yetarli darajada qon tushmasligini va u xokkey oʻynashi kerak emasligini aniqladi. Federal Tergov qoʻmitasi ekspertlari qarorida va Cherepanovning qon va siydik namunalarini kimyoviy tahlil qilgan ekspertlarga „Alexei Cherepanov bir necha oy davomida doping isteʼmol qilgan“ degan xulosaga kelishga imkon berganini eʼlon qilindi. Rasmiy manbalarning taʼkidlashicha, qabul qilingan taqiqlangan modda niketamid vosita boʻlib, u oʻtgan oʻyindan uch soat oldin isteʼmol qilingan edi.

„Avangard Omsk“ xokkey jamoasi direktori Mikhail Denisov o‘sha voqeadan keyin ishdan bo‘shatildi. Shuningdek, liga intizom qo‘mitasi shundan so‘ng „Avangard Omsk“ xokkey jamoasi shifokorlarini klubdagi lavozimidan chetlashtirdi va bosh direktor Anatoly Bardin va „Avangard Omsk“ xokkey jamoasi prezidenti Konstantin Potapovni tergov o‘tkazilgunga qadar lavozimidan chetlashtirishni so‘radi. Rossiya Federal prokuraturasi xulosasi eʼlon qilinganidan soʻng, Anatoly Bardin „Avangard Omsk“ xokkey jamoasi bosh direktori lavozimiga tiklandi.

Ayni paytda „Avangard Omsk“ xokkey jamoasining uchrashuvlardagi yomon koʻrsatkichlari davom etdi. Bir oydan kamroq vaqt oʻtgach, bosh murabbiy oʻz vazifasidan ozod qilindi, uning oʻrniga tajribasiz Igor Nikitin bosh murabbiy sifatida jamoaga qoʻshildi. Muntazam mavsumni 16-oʻrinda yakunlagan „Avangard Omsk“ xokkey jamoasi navbatdagi pley-off bosqichiga chiqishga muvaffaq boʻldi. Ammo jamoa muntazam mavsum chempioni „Salavat Yulaev Ufa“ xokkey klubini uchta oʻyinda gʻalaba qozonib, musobaqadan chiqarib yubordi va barchani hayratda qoldirdi. Qolaversa, „Avangard Omsk“ xokkey jamoasi 2009-yilning bo‘lajak chempioni „Ak Bars Kazan“ xokkey klubini ikkinchi davrada mag‘lubiyatga uchratishiga atigi 15 soniya qolgandi, bir to‘p farqini saqlab qola olmadi.

## Muntazam mavsum natijalari

## Oʻyinchilar va xodimlar

### Joriy roʻyxat
2022-yil 27-iyul holatiga koʻra;

### Bosh murabbiylar

## Homiylar va hamkorlar
2009-yilda „Gazprom Neft“ yoshlar va bolalar jamoalarini qoʻllab-quvvatlash va rivojlantirishni oʻz ichiga olgan Avangard xokkey klubi bilan hamkorlikni boshladi. 12 yillik hamkorlik davrida asosiy jamoa muntazam ravishda Gagarin kubogining pley-off bosqichida oʻynadi. Bu vaqt oraligʻida „Avangard Omsk“ xokkey klubi ikki marta kubok final oʻyiniga chiqdi va KHL chempionligini qoʻlga kiritdi hamda 2020—2021-yilgi mavsumda Gagarin kubogini qoʻlga kiritdi.

Ushbu hamkorlik doirasida „Avangard Omsk“ xokkey klubi „Gazprom Neft“ kompaniyasining brendlarini targʻib qildi. Kompaniya esa klub akademiyasining rivojlanishini qoʻllab-quvvatladi va 2020-yilda federal hukumat bilan birgalikda klub uchun yangi oʻyin arenasini qurishni boshladi.

## Franchayzing rekordlari va rahbarlari

### Gol boʻyicha yetakchilar
Bular franchayzing tarixidagi eng yaxshi oʻn ochko toʻpurarlari roʻyxati hisoblanadi. Raqamlar har bir tugallangan Kontinental xokkey ligasi (KHL) muntazam mavsumidan keyin yangilanadi.

## Yutuqlar

### Chempionlik

*  **Gagarin kubogi**: 2021
*  **[[Rossiya Superligasi]]**: 2004
*  **Kontinental kubogi **: 2011
*  **Opening kubogi**: 2019—2020, 2021—2022
*  **IIHF Yevropa chempionlar kubogi**: 2005
*  **Sovet ligasi A2 daraja**: 1990

### Ikkinchi o‘rin

*  **Gagarin kubogi**: 2012, 2019
*  **[[Rossiya Superligasi]]**: 2001, 2006
*  **Rossiya Superligasi**: 2007
*  **IIHF kontinental kubogi**: 2007
*  **Xalqaro xokkey ligasi **: 1996

## Manbalar

## Havolalar

*  
* NHL.com article on Omsk