Arma Ayi Kvei

**Ayi Kvei Arma**  ( Britaniya Oltin qirgʻogʻi) — ganalik yozuvchi asosan ingliz tilida ijod qiladi. „Goʻzallar hali tugʻilmagan“  kitobi bilan tanilgan. Ingliz tili adabiyotining Afrikada tarqalishiga katta taʼsir koʻrsatgan.
## Biografiyasi
### Bolalik va taʼlim
Arma Gananing Sekondi-Takoradi port shahrida, Ga qirollik oilasining avlodi boʻlgan fante tilida soʻzlashuvchi oilada dunyoga keladi . Achimota maktabida oʻqiganidan soʻng, 1959-yilda u Massachusets shtatidagi Grouton maktabida oʻqish uchun Ganani tark etgan va uni tugatgandan soʻng Garvard universitetiga oʻqishga kirib, u yerda sotsiologiyadan tahsil olgan.
### Ijodiy yoʻlning boshlanishi
Universitetni tugatgach, u Jazoirga koʻchib oʻtgan va u yerda „*Inqilobiy Afrika“* jurnalida tarjimon boʻlib ishlagan. 1964-yilda Arma Ganaga qaytib keldai va u yerda Gana televideniyasida ssenariy muallifi boʻlib ishlaydi, keyinchalik Navrongo maktabida ingliz tilidan dars beradi. U o‘zining *"* *Go‘zallar hali tug‘ilmagan"* (1968) nomli birinchi romanida mustaqillikka erishgan Gana ijtimoiy hayotining umumiy manzarasini yaratib, yosh davlatlar taraqqiyoti uchun keskin muammolarni yoritib bergan. " *Fragmentlar* " (*The Fragments*, 1970) romani rivojlanayotgan Afrika jamiyatini yoritib bergan. Afrika qitʼasi tarixiga oid maʼlumotlarni „ *Ikki ming fasl“* (1973) badiiylashtirilgan asarida bayon etgan.
## Asarlari
* *Afrika sotsializmi : utopik yoki ilmiy*, 1967 (Présense Africaine 64)
* *Goʻzallar hali tugʻilmagan*, 1968 (nemis) boshiga. Die Schönen sind noch nicht geboren)
* *Offal Kind*, 1969 (qisqa hikoyalar)
* *Parchalar*, 1970 — *Pirstaleita* (fin. boshiga. Seppo Loponen)
* *Nega biz juda zoʻrmiz?*, 1972-yil — *Mistä meille tämä armo?* (Fin. boshiga. Seppo Loponen)
* *Ikki ming fasl*, 1973-yil
* *Shifokorlar*, 1978-yil
* *Kaliban majmuasi*, 1985-yil (Gʻarbiy Afrika, 18 va 25-mart)
* *Festival sindromi*, 1985 (Gʻarbiy Afrika, 15-aprel)
* *Dakar ierogliflari*, 1986 (Gʻarbiy Afrika, 19-may)
* *Doktor Kamikadze*, 1989 (qisqa hikoyalar)
* Osirisning koʻtarilishi, 1995-yil
* *Chaqaloqlar uchun ierogliflar*, 2002 (Aboubacry Mousa Lam bilan)
* *KTM: Hayot uyida*, 2002-yil
## Rus tilidagi nashrlar
* Shifokorlar. Roman. Per. A. Sergeeva — M: Taraqqiyot. 1982-yil, 328-b.
* Parchalar. Roman. Per. A. Kistyakovskiy, M. Lori // Tropik Afrika yozuvchilarining tanlangan asarlari. — M: Progress (Osiyo va Afrika yozuvchilarining tanlangan asarlari kutubxonasi), 1979. p. 5-184
* Afrika afsonasi. Per. I. Togoeva. Yau Manu tumori. Per. V. Perehvatova. Axlat. Per. V. Perehvatova. Romanlar // Gana romani. — M: Izvestiya („Chet el adabiyoti“ jurnali kutubxonasi). 1987, p. 9-41
## Eslatmalar

## Adabiyot
* *Vavilov V. N.* Arma, Ayi Kvey // Afrika: Entsikl. maʼlumotnoma: V 2 t. M., 1986-yil.
* Robert Freyzer, *Ayi Kvey Armaning romanlari*, Heinemann, 1980 yil.  .
* Garri Gillard, „Ayi Kvey Armaning beshta romanidagi hikoyaviy vaziyat va mafkura“  Arxivnaya kopiya -da arxivlangan, *Span: Janubiy Tinch okeani Hamdoʻstlik adabiyoti va tilshunoslik assotsiatsiyasi jurnali,* 33-raqam, 1992-yil.
* Tommi L. Jekson, Ayi Kvey *Armah, Albert Kamyu va Jan-Pol Sartrning ekzistensial fantastikasi,* Amerika universiteti nashriyoti, 1996-yil,  .
* Leif Lorentzon, *Afrika diqqat markazida -* Ayi Kvey Armaning hikoyasini afrikalashtirish boʻyicha tadqiqot, Stokgolm: Almqvist & Wiksell, 1998,  .
* Ode Ogede, Ayi Kvey *Armah, Radikal ikonoklast: xayoliy olamlarni haqiqiyga qarshi oʻtkazish*, Ogayo universiteti nashriyoti, 2000, 
* Derek Rayt (tahrir.), *Ayi Kwei Armaga tanqidiy nuqtai nazar*, Lynne Rienner Publishers, 1992,  .
* Derek Rayt, *Ayi Kwei Armaning Afrikasi: uning fantastika manbalari*, Hans Zell Publishers, 1989,  .
* Liu Chjan, „Ayi Kvey Armani qidiryapman“, *Toʻliq sharh*, II jild, 3-son, 2001-yil avgust.