Hohenheim universiteti

**Hohenheim universiteti**()— Germaniyaning Shtutgart janubida joylashgan kampus universitetidir. 1818-yilda tashkil etilgan bu Shtutgartning eng qadimgi universiteti. Uning asosiy ixtisoslashuvi anʼanaviy ravishda qishloq xoʻjaligi va tabiiy fanlar boʻlgan. Biroq, bugungi kunda uning talabalarining aksariyati biznes, iqtisod va ijtimoiy fanlar fakulteti tomonidan taklif qilinadigan koʻplab oʻquv dasturlaridan birida oʻqishadi. Fakultet muntazam ravishda mamlakatdagi eng yaxshilar qatoridan joy olgan va bu Hohenheim universitetini Germaniyaning ushbu sohalardagi eng yaxshi universitetlaridan biriga aylantirgan. Universitet bir qator hamkor universitetlar bilan akademik ittifoq tuzadi va koʻplab qoʻshma tadqiqot loyihalarida ishtirok etadi.

## Tarix
1770-yildan 1794-yilgacha Karlsschule Shtutgartdagi yagona universitet hisoblangan. 1818-yilda tashkil etilganidan beri Shtutgartning eng qadimgi universiteti Hohenheim universiteti boʻlib kelgan. 1815-yilda Indoneziyadagi Tambora togʻi vulqonining otilishi global iqlim oʻzgarishiga olib kelgan va IXX asr boshlarida Vyurtemberg Qirolligida boshdan kechirgan ommaviy ocharchilik sabablaridan biri boʻlgan. 1818-yilda Vyurtemberg qiroli Uilyam I umumiy ovqatlanishni tubdan yaxshilash uchun Hohenheimda qishloq xoʻjaligi akademiyasini tashkil etdi, qirollikda oʻqitish, tajriba va namoyish qilish orqali va shu bilan birga Hohenheim universitetiga asos soldi. Oʻsha paytda 18 nafar talaba va uch nafar professor-oʻqituvchilar roʻyxatga olingan edi. U Shtutgart universitetiga (1829-yilda asos solingan) aloqasi yoʻq yoki unga aloqador emas, garchi ikkalasi oʻrtasida hamkorlik mavjud boʻlsa ham.

Akademiyaning birinchi direktori **Iogann Nepomuk Shverts** edi va u Vyurtemberg gertsogi Charlz Evgeniy tomonidan qurilgan Xohenxaym saroyida joylashgan.

1847-yilda institut *Qishloq va oʻrmon xoʻjaligi akademiyasi* unvoniga ega boʻldi. 1904-yilda nomi „Qishloq xoʻjaligi kolleji“ deb oʻzgartirilgan. **Hohenheim**  kolleji 1918-yilda doktorlik, 1919-yilda esa gabilitatsiya huquqiga ega boʻldi. 1923-yilda Margarete fon Vrangellning oʻsimliklarni oziqlantirish kafedrasiga tayinlanishi bilan u Germaniya universitetining birinchi ayol professori boʻlgan. Milliy sotsializm davrida universitet partiya mafkurasiga moslashtirilgan va 1945-yilda yopilishga majbur boʻlgan.

Arxitektura nuqtai nazaridan, 1946-yilda oʻz eshiklarini qayta ochgan universitet Ikkinchi Jahon urushidan nisbatan buzilmagan holda omon qolgan. 1964-yilda qishloq xoʻjaligi fanlari va tabiiy fanlar fakultetlari, 1968-yilda biznes, iqtisod va ijtimoiy fanlar fakulteti tashkil etilgan. **Hohenheim**  1967-yildan beri universitet maqomiga ega boʻlib, u *Universität Hohenheim* nomi bilan tanilgan.

Bugungi kunda 9000 ga yaqin talaba va 900 ga yaqin professor-oʻqituvchilari bor, ulardan 100 dan bir oz koʻprogʻi professordir. Universitetda hozir 2000 dan ortiq kishi ishlaydi. Universitetning hozirgi rektori qishloq xoʻjaligi iqtisodchisi professor doktor Stefan Dabbert (1958-yil 23-iyunda tugʻilgan), u 2012-yil 1-aprelda ish boshlagan.
## Manzil
Hohenheim universiteti Germaniyaning janubi-gʻarbiy qismida, Vyurtemberg poytaxti Shtutgartdagi Badenning janubiy chekkasidagi Plieningen tumanida joylashgan. U 2009-yilda Baden-Vyurtembergdagi eng goʻzal kampus universiteti deb tan olingan va odatda mamlakatdagi eng goʻzal kampuslardan biriga ega ekanligi eʼtirof etilgan. Barokko saroyi, universitet emblemasi va uning asosiy binosi tarixiy bogʻlar va Hohenheim  bogʻlari, shu jumladan tarixiy Landesarboretum Baden-Vürtemberg bilan oʻralgan. Kampus Plieningen Garbe (Shtutgart Stadtbahn) stansiyasi U3 yengil temir yoʻl liniyasiga yaqin va Shtutgart aeroporti, Shtutgart koʻrgazma markazi va yirik avtomobil yoʻllariga bir necha daqiqada joylashgan.

## Tadqiqot
Universitet hozirda sogʻliqni saqlash, ovqatlanish, qishloq xoʻjaligi, isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish va atrof-muhitni muhofaza qilish, shuningdek, iqtisodiyot va aloqa sohalarida tadqiqotlar olib bormoqda. Alohida ahamiyatga ega boʻlgan sohalarga quyidagilar kiradi:
* Oziq-ovqat zanjiridagi qishloq xoʻjaligi va ovqatlanish fanlari
* Bio-asosli mahsulotlar va qishloq xoʻjaligidan bio-energiya
* Biologik signallar
* Bio-efektor tadqiqoti Biofektor
* Innovatsiyalar va xizmatlar
## Universitet tarmoqlari
Universitet akademik alyanslarda faol va ELLS va HERMES universitet tarmoqlarining aʼzosi hisoblanadi.
### ELLS
Hohenheim universiteti 2001-yilda tashkil etilgan Hayot fanlari boʻyicha Yevroliga (ELLS) hammuassisi boʻlgagn. Hozirda universitetning hayot fanlari tarmogʻiga quyidagi aʼzolar kiradi:
* Hohenheim universiteti (UHOH), Shtutgart, Germaniya
* Kopengagen universiteti fan fakulteti (KU), Kopengagen, Daniya
* Shvetsiya qishloq xoʻjaligi fanlari universiteti (SLU), Uppsala, Shvetsiya
* Tabiiy resurslar va amaliy hayot fanlari universiteti Vena (BOKU), Avstriya
* Wageningen universiteti va tadqiqot markazi (WUR), Niderlandiya
* Praga Chexiya hayot fanlari universiteti (CULS), Chexiya va
* Varshava hayot fanlari universiteti (SGGW), Polsha.
* Kassel universiteti , Kassel, Germaniya.
* Szent Istvan universiteti, Gödöllö, Vengriya
ELLS boʻyicha hamkorlikning asosiy yoʻnalishlari:
* qoʻshma oʻquv dasturlarini ishlab chiqish
* talabalar va xodimlarning harakatchanligi
* ekspertizalarni birlashtirish
* sifat tekshiruvi
* universitet siyosati va strategiyasini ishlab chiqish
* xalqarolashtirish
### HERMES
HERMES (Yevropa Universitetlarini boshqarish boʻyicha oliy taʼlim va tadqiqot) tarmogʻi 11 mamlakatdagi 18 ta yetakchi Yevropa universitetlarining strategik ittifoqidir. Uning maqsadi barcha akademik darajalarda Menejment boʻyicha ikki darajali dasturlarni taklif qilishdir: bakalavr, magistratura va
doktorantura.

Ishtirokchi universitetlar oʻz oʻquv dasturlarini belgilash, professorlar almashinuvi va qoʻshma ilmiy loyihalarni tashkil etishda yaqindan hamkorlik qiladi. Har yili ushbu tarmoq hamkor universitetlardan birida yillik konferentsiya oʻtkazadi, unda umumiy dasturlar aniqlanadi va yutuqlar haqida xabar beriladi.
## Universitetning ilmiy markazlari
* Hayotiy fanlar markazi
* Sharqiy Yevropa markazi (EEC)
* Bioenergiya va bioasosli mahsulotlar markazi
* Oʻsimlikchilik boʻyicha kompetentsiya markazi
* Tropik va subtropiklarda qishloq xoʻjaligi markazi
* Oziq-ovqat xavfsizligi markazi
* Innovatsiyalar va xizmatlar tadqiqot markazi
* Kompetentlar markazi Gender va ovqatlanish
## Muzeylar
Universitet muzeylari keng jamoatchilik uchun ochiq. Tashrif buyuruvchilar Germaniya qishloq xoʻjaligi muzeyida qishloq xoʻjaligi tarixi boʻylab ekskursiya qilishlari mumkin, maydoni 5700 kv.m. Yopiq koʻrgazma maydoni. Zoologiya va veterinariya muzeyida saroydagi anʼanaviy koʻrgazmada namoyish etiladigan oʻquv qurollari va qiziqarli narsalar toʻplami mavjud. Universitetning ekzotik bogʻida joylashgan Shpilxausdagi Xohenxaym tarixi muzeyi munitsipalitet, saroy va universitet tarixidan hikoya qiladi.
## Maxsus xususiyatlar
* Hohenheim universiteti 2004-yildan beri oilaga yoʻnaltirilgan universitet sifatida akkreditatsiyadan oʻtgan.
* Universitetning oʻz qabristoniga ega boʻlib, u yerda uzoq vaqt oldin professorlar dafn etilgan. Bugungi kunda u juda kam qoʻllanadi.
* Germaniyadagi eng goʻzal kampusni tanlash uchun oʻtkazilgan soʻrov natijalariga koʻra, universitet 2009-yilda umumiy reytingda 7-oʻrinni egallagan. Shuning uchun u Baden-Vyurtembergdagi eng goʻzal kampuslardan biri sifatida koʻriladi.
* Universitetda senator Herman Eiselen tomonidan taqdim etilgan Rivojlanish tadqiqotlari boʻyicha Jozef G. Knoll tashrif buyuruvchi professori mavjud. Birinchi egasi, Prof. Doktor Patrik Uebb 1996-yildan 1998-yilgacha oʻqitish va tadqiqot dasturini yaratdi. Uning oʻrniga prof. Dr. Diter Noyber (1999/2000), prof. 2004) va PD doktor Tomas Berger (2004-2007).

## Taniqli professorlar va bitiruvchilar
* Enno Bahrs (1967-yilda tugʻilgan), universitetning qishloq xoʻjaligi olimi va iqtisodchisi va soliq mutaxassisi.
* Stefan Dabbert (1958-yilda tugʻilgan), nemis qishloq xoʻjaligi iqtisodchisi va universitet rektori
* Verner Doppler (1941-yilda tugʻilgan), nemis qishloq xoʻjaligi va iqtisodchisi
* Ruediger Heining (1968-yilda tugʻilgan), nemis qishloq xoʻjaligi olimi va iqtisodchisi
* Vilgelm Gertenshteyn (1825-1888), Shveysariya siyosatchisi va Konfederatsiya prezidenti 1888-yil
* Abdul Gʻafar Lakanval, Afgʻoniston Vazirlar Mahkamasi vaziri
* Hans-Piter Liebig (1945), nemis qishloq xoʻjaligi olimi va universitet rektori 2002-2012-yil
* Manfred G. Raupp (1941-yilda tugʻilgan), nemis qishloq xoʻjaligi va iqtisodchi olimi
* Margarete fon Vrangell (1877-1932), Boltiqboʻyi nemis qishloq xoʻjaligi kimyogari va Germaniya universitetining birinchi ayol professori.
* Juergen Zeddies (1942-yilda tugʻilgan), nemis qishloq xoʻjaligi iqtisodchisi va universitet faxriysi.

## Manbalar