open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Carlrichard Brühl

**Carlrichard Brühl** (1925-yil 25-fevral – 1997-yil 25-yanvar) – nemis oʻrta asrlar tarixi boʻyicha tarixchi va filatelist. U 1986-yilda *Geschichte der Philatelie* nomli asari uchun London Qirollik filateliya jamiyati tomonidan Crawford medali bilan taqdirlangan.

## Tanlangan filateliya nashrlari
* *Geschichte der Philatelie*. (Two volumes, 1985 and 1986) 

## Tanlangan tarixiy nashrlari
* *Die Geburt zweier Völker. Deutsche und Franzosen (9.–11. Jahrhundert)* 2001 ; (*Deutschland – Frankreich. Die Geburt zweier Völker* 1990 ; 1995 )
* *Fodrum, gistum servitium regis. Studien zu den wirtschaftlichen Grundlagen des Königtums im Frankenreich und in den fränkischen Nachfolgestaaten Deutschland, Frankreich und Italien vom 6. bis zur Mitte des 14. Jahrhunderts* 1968 (= *Kölner historische Abhandlungen.* vol. 14, )

## Manbalar
Jean-François Brun

**Jean-François Brun** (1943-yil 14-mayda tugʻilgan) – fransuz filatelisti. U 1998-yilda Taniqli filatelistlar ro‘yxatiga kiritilgan.

## Manbalar
Nijneangarsk aeroporti

**Nizhneangarsk aeroporti** (buryatcha: ; ruscha: )  — Rossiyadagi Nijneangarsk aholi punktidan 4 km shimoli-sharqda hamda Severobaykalsk shahridan 26 km shimoli-sharqda joylashgan aeroport. Aeroport Baykal koʻlining shimoliy chekkasida joylashgan. U asosan kichik transport samolyotlariga xizmat ko‘rsatadi va uchish-qo‘nish yo‘lagi yaxshi holatda saqlanadi.

## Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar

## Manbalar
Pichai Buranasombati

**Pichai Buranasombati** FRPSL (1944-yilda tugʻilgan) – tailandlik filatelist. U 2003-yilda Taniqli filatelistlar ro‘yxatiga kiritilgan. Shuningdek, u London Qirollik filateliya jamiyati aʼzosi hisoblanadi. 1995-yilda Singapurda oʻtkazilgan Butunjahon marka koʻrgazmasida Straits Settlements 1624–1867 mavzusidagi ekspozitsiyasi uchun Grand Prix National mukofotiga sazovor boʻlgan.

## Manbalar
2026-yilgi FIFA seriyasi

**2026-yilgi FIFA seriyasi** – FIFA tashkiloti tomonidan tashkil etiladigan, turli qitʼa konfederatsiyalariga mansub milliy terma jamoalar oʻrtasidagi oʻrtoqlik uchrashuvlarini oʻz ichiga olgan taklifnoma asosidagi futbol turnirining ikkinchi nashri boʻladi. 2026-yilgi nashr ayollar oʻyinlarini ham qamrab olgan holda kengaytirildi. Unda asosan sakkizta mezbon mamlakatda 2026-yil 23-31-mart kunlari boʻlib oʻtadigan FIFA oynasi davomida erkaklar uchun toʻqqizta va ayollar uchun uchta turli toʻrt jamoali seriya oʻtkazilishi rejalashtirilgan.

## Maʼlumot
Turnirning sinov bosqichi muvaffaqiyatli yakunlanganidan soʻng, FIFA prezidenti Gianni Infantino 2024-yil may oyida Tailandning Bangkok shahrida oʻtkazilgan 74-FIFA kongressidagi nutqida 2026-yil uchun turnirning ikkinchi nashrini eʼlon qildi.

2024-yil 18-oktyabrda FIFA aʼzo assotsiatsiyalarni 2026-yilgi nashrga mezbonlik qilish va/yoki unda ishtirok etishga taklif etdi. Aʼzo assotsiatsiyalar bir yoki bir nechta toʻrt jamoali seriyalarni (oʻz milliy terma jamoalari ham kirishi mumkin boʻlgan) tashkil etish yoki oʻzlariga oʻxshash darajadagi va ehtimol turli qitʼa konfederatsiyalariga mansub raqiblarga qarshi ikki oʻyin oʻtkazadigan seriyada ishtirok etish uchun ariza berishlari mumkin edi.

Oʻn bitta mezbon mamlakat eʼlon qilindi: erkaklar uchun Avstraliya, Ozarbayjon, Indoneziya, Qozogʻiston, Yangi Zelandiya, Puerto-Riko, Ruanda va Oʻzbekiston; ayollar uchun esa Braziliya, Kot-d’Ivuar va Tailand.

## Ishtirokchi jamoalar
2026-yilgi tadbirda quyidagi jamoalarning ishtiroki rejalashtirilgan.

### Erkaklar

### Ayollar

### Konfederatsiya boʻyicha

## Joylar

## Seriyalar
Barcha vaqtlar mahalliy. Har bir jamoa konfederatsiyasi qavs ichida koʻrsatilgan.

### Avstraliya
**FIFA Avstraliya seriyasi** – 2026-yilning 27-mart kuni Sidneyda va 31-mart kuni Melburnda oʻtkaziladi. Unda mezbonlar Avstraliya (OFK), Xitoy (OFK), Kamerun (KAF) va Kyurasao (KONKAKAF) jamoalari ishtirok etadi.



----

### Yangi Zelandiya
**FIFA Yangi Zelandiya seriyasi** 2026-yilning 27 va 30-mart kunlari Oklendda boʻlib oʻtadi. Unda mezbonlar – Yangi Zelandiya (OFK), Kabo-Verde (KAF), Chili (KONMEBOL) va Finlyandiya (UEFA) terma jamoalari ishtirok etadi.



----

## Manbalar
Palazzo Corpi

**Palazzo Corpi** — Turkiyaning Istanbul shahri Beyoğlu tumanida joylashgan XIX asrga oid tarixiy bino. Saroy Genuyalik savdogar Ignazio Corpi buyurtmasiga ko‘ra, italiyalik arxitektor Giacomo Leoni tomonidan 1873—1882-yillar oralig‘ida qurilgan. Bino 1907-yilda AQSh hukumati tomonidan sotib olingan va uzoq vaqt diplomatik qarorgoh bo‘lib xizmat qilgan.

## Tarixi
Palazzo Corpi XIX asr oxirida Istanbulning Beyog‘lu tumanida o‘z biznesini yo‘lga qo‘ygan boy genuya xususiy kema egasi Ignazio Corpi buyrug‘i bilan qurilgan. Qurilish 1873-yilda boshlanib, 1882-yilda yakunlangan. Loyiha qiymati 99 000 turk lirasini tashkil etgan. Ignazio Corpining o‘zi bino bitishidan biroz avval vafot etgan.

### AQSh egaligi va poker o‘yini
AQShning Usmonli imperiyasidagi vakolatxonasi 1882-yildan boshlab binoni ijaraga ola boshlagan. 1907-yilda elchi John George Alexander Leishman binoni 28 000 liraga shaxsan sotib oladi. AQSh hukumati dastlab xarajatni qoplashni istamaydi. Leishman Kongress a’zolari bilan poker o‘ynab, agar yutsa, hukumat binoni sotib olishi haqida garov boylaydi. U g‘alaba qozonadi va Palazzo Corpi AQShning Yevropadagi birinchi shaxsiy diplomatik mulki bo‘ladi.

## Dizayni
Giacomo Leoni binoni neoklassik italyan palatssosi uslubida loyihalashtirgan. Binoda Italiyaning Karrara shahridan keltirilgan marmarlardan foydalanilgan. Asosiy zal yunon va rim mifologiyasi qahramonlari aks etgan freskalar bilan bezatilgan.

## Manbalar

## Havolalar
* Palazzo Corpi – Rasmiy veb-sayt
* Archnet - Palazzo Corpi (U.S. Consulate) 
* New York Times – Palazzo Corpi tarixi haqida
* Palazzo Corpi ve ABD İstanbul Konsolosluğu Tarihi 
* History of the U.S. Embassy and Consulates in Turkey 
*Palazzo Corpi: A Historical Monograph
Nijnevartovsk aeroporti

**Nijnevartovsk aeroporti** ()  – Rossiyaning Xanti-Mansilar muxtor okrugi Nijnevartovsk shahridan 4 km shimoli-gʻarbda joylashgan yirik aeroport. Aeroport fuqarolik toifasiga kiradi, asfalt uchish-qoʻnish yoʻlagiga ega va ayrim keng fyuzelyajli samolyotlarni ham qabul qila oladi. U mintaqaning gaz qazib chiqarish sanoati infratuzilmasida muhim transport boʻgʻini hisoblanadi.

## Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar

## Manbalar

## Havolalar
* Nizhnevartovsk International Airport Official Website
Türksat (kompaniya)

**Türksat Satellite Communications Cable TV and Operations Incorporated** () – Turkiyadagi yagona aloqa sunʼiy yoʻldoshi operatori. Kompaniya 1990-yil 21-dekabrda Anqarada davlat korxonasi sifatida tashkil etilgan.

Kompaniya sunʼiy yoʻldosh aloqasi, kabel televideniyesi (Teledünya) va keng polosali internet xizmatlarini taqdim etadi. Shuningdek, u Turkiyadagi „Elektron hukumat“ (e-Devlet) portalini boshqarish mas’uliyatini ham zimmasiga olgan.

## Sunʼiy yoʻldoshlar
Türksat A.Ş. oʻzining sunʼiy yoʻldoshlar seriyasini ishga tushirgan. Hozirda kompaniya Anqaradagi Gölbaşı yer usti stansiyasi orqali aloqa operatsiyalarini amalga oshiradi. Hozirda Turksat 4A ishlamoqda. Kompaniya Anqaradagi Gölbaşi yer usti stansiyasida sunʼiy yoʻldosh telekommunikatsiyasini amalga oshiradi. Türksat 4A 2014-yil 17-fevralda Rosoboronexport bilan hamkorlikda uchirilgan.

## Kabel TV va Internet
Türksat 2008-yil 1-noyabrda oʻzining raqamli kabel televideniyesi va internet xizmati boʻlgan Teledünyaga (hozirda KabloTV va KabloNet) asos soldi. Kompaniya Turkiya boʻylab keng qamrovli kabel infratuzilmasiga ega.

## Manbalar

## Havolalar
* Türksat A.Ş. rasmiy sayti
* Türksat sunʼiy yoʻldosh xizmatlari portali
* Türksat Kablo (TV va Internet) xizmati
* Turkiya Koinot Agentligi (TUA) saytida Türksat haqida
Optioservus castanipennis

**Optioservus castanipennis** — Elmidae oilasiga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur Shimoliy Amerika hududida uchraydi.
## Manbalar

## Adabiyotlar

* 
* 
*
Novgorod aeroporti

**Novgorod Yuriyevo aeroporti** (ruscha: )  — Rossiyaning Novgorod viloyatidagi Velikiy Novgorod shahriga xizmat ko‘rsatgan sobiq aeroport bo‘lib, shahar markazidan 4 km janubi-g‘arbda joylashgan. Aeroport 2002-yilda rasman yopilgan va uning o‘rnini Krechevitsy aerodromi egallagan.

## Tarixi
Sovet davrida aeroport gavjum bo‘lgan va Minsk, Moskva, Krasnodar hamda boshqa yo‘nalishlarga muntazam reyslar amalga oshirilgan. 1991-yilda SSSRning qulashidan so‘ng iqtisodiy turg‘unlik sabab aeroport faoliyati susayib, keyinchalik tashlab qo‘yilgan. 1996-yilda aeroportdan Moskvaga kuniga bir marta muntazam reys qolgan, biroq yo‘lovchilar soni kamligi va chipta narxlarining yuqoriligi tufayli bu qatnovlar ham tez orada bekor qilingan.

2006-yil holatiga ko‘ra, sobiq aeroport hududidan asosan meteorologik obyekt sifatida foydalanilgan va u shahar uchun ob-havo prognozlarini ta’minlab kelgan. Sobiq uchish-qo‘nish yo‘lagi avtopoygalar uchun ham ishlatilgan.

Aholi turar joy majmuasi qurilishiga tayyorgarlik ko‘rilayotgan paytda o‘tkazilgan qazish ishlari natijasida Arkajskiy monastiri bilan bog‘liq inshoot poydevori qoldiqlari aniqlangani xabar qilingan.

## Manbalar
Nijneudinsk aeroporti

**Nijneudinsk aeroporti** (ruscha: )  — Rossiyaning Irkutsk viloyati hududida, Nijneudinsk shahrining janubi-sharqiy qismida joylashgan mintaqaviy aeroport.

## Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar

## Manbalar
Josua Bühler

**Josua I. Bühler** (1895-yil — 1983-yil) — shveysar filatelisti. U 1964-yilda Taniqli filatelistlar ro‘yxatiga kiritilgan.

## Manbalar
Noviy Urengoy aeroporti

**Noviy Urengoy aeroporti**  — Rossiyaning Tyumen viloyati Yamal Nenetslari muxtor okrugi hududida, Noviy Urengoy shahridan 4 km janubi-g‘arbda joylashgan aeroport. Aeroport o‘rta sig‘imli havo kemalariga xizmat ko‘rsatadi.

## Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar

## Manbalar
Noyabrsk aeroporti

**Noyabrsk aeroporti** ()  – Rossiyaning Yamal Nenetslari muxtor okrugi hududida, Noyabrsk shahridan 11 km gʻarbda joylashgan aeroport. Aeroport kichik yoʻlovchi samolyotlariga xizmat koʻrsatadi va UTair aviakompaniyasi uchun tayanch aeroportlardan biri hisoblanadi. Manbalarda aeroport zamonaviy infratuzilmaga ega ekani hamda yirik samolyotlarni qabul qila olishi qayd etilgan.

## Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar

## Manbalar

## Havolalar
* Noyabrsk Airport webpage on Surgut Airport website
Nyurba aeroporti

**Nyurba aeroporti**  – Rossiyaning Saxa Respublikasida joylashgan boʻlib, Nyurba tumani tarkibidagi Nyurba shaharchasiga xizmat koʻrsatuvchi aeroport.

## Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar

## Manbalar
Athelstan Carøe

**Sir Einar Athelstan Gordon Caroe CBE** (1903-yil 6-oktabr – 1988-yil 18-aprel) – don savdosi bilan shugʻullangan ingliz savdogari va broker. U Liverpul shahridagi W. S. Williamson and Co. kompaniyasida faoliyat yuritgan.

## Hayoti
Carøe Blundellsandsda Johan Frederick Caroe va Eleanor Caroe (Gordon) oilasida tugʻilgan. U Scortonda vafot etgan.

Carøe ikki marta turmushga chiqdi. Birinchi marta 1934-yil 6-aprelda Frances Mary Lyon bilan oila qurdi. 1947-yilda Frances Mary Lyon vafotidan keyin 1952-yilda Doreen Evelyn Jane Sandland bilan oila qurdi. Uning besh farzandi bor edi: Charles Frederick Caroe (1935-yil 13-may – 2012-yil 1-avgust), Andrew Minton Caroe (1937-yil 1-iyunda tugʻilgan), Clarissa Caroe, John Caroe (tugʻilganidan koʻp oʻtmay vafot etgan) va Patrick Nicholas Caroe (1964-yil 1-oktyabr – 2014-yil 10-mart).

## Manbalar
Nyagan aeroporti

**Nyagan aeroporti** ()  – Rossiyaning Xanti-Mansilar muxtor okrugi hududida, Nyagan shahridan 12 km sharqda joylashgan aeroport. Aeroport oʻrta sigʻimli yoʻlovchi samolyotlariga xizmat koʻrsatadi. Aeroport 1993-yilda ochilgan.

## Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar

## Manbalar
Hugh M. Campbell

**Hugh Maitland Campbell** (1914 – 2002-yil 10-iyul) — avstraliyalik filatelist. U 1969-yilda Taniqli filatelistlar ro‘yxatiga kiritilgan.

## Manbalar
Oxa aeroporti

**Oxa aeroporti** (ruscha: ; **Novostroyka aeroporti** nomi bilan ham tanilgan) – Rossiyadagi Oxa shahriga xizmat koʻrsatuvchi aeroport. Aeroport Novostroyka qishlogʻida, Oxa shahar markazidan taxminan 10 km janubi-gʻarbda joylashgan.

## Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar

## Manbalar

## Havolalar
*  Airport Okha (Novostrojka) Aviateka. Handbook
Théodore Champion

**Théodore Champion** (1873-yil 14-fevral – 1954-yil 31-avgust) — shveysariyalik velosipedchi, filatelist va pochta markalari savdogari. U 1937-yilda Taniqli filatelistlar ro‘yxatiga kiritilgan. Champion Jeneva shahrida tug‘ilgan va 1948-yilda Fransiya fuqaroligini olgan.

## Manbalar
Optioservus quadrimaculatus

**Optioservus quadrimaculatus** — Elmidae oilasiga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur Shimoliy Amerika hududida uchraydi.
## Manbalar

## Adabiyotlar

* 
* 
*
John Henry Chapman

**John Henry Chapman** (1860 – 1942-yil 27-fevral) – ingliz ishbilarmoni va Sheffild shahridagi poʻlat kompaniyalarida faoliyat yuritgan sanoatchi, shuningdek, filatelist. U 1926-yilda Taniqli filatelistlar ro‘yxatini imzolagan.

## Manbalar
Ray Chapman (teleboshlovchi va filatelist)

**Raymond Thomas Chapman AM MBE** – avstraliyalik filatelist. U 1987-yilda Taniqli filatelistlar ro‘yxatiga kiritilgan. Chapman Avstraliya mustamlaka davri pochta markalarining keng toʻplami bilan tanilgan.

## Manbalar
Optioservus

**Optioservus** — Elmidae oilasiga mansub qo‘ng‘izlar urug‘i. 2021-yildan boshlab ushbu urug‘ Heterlimnius urug‘ining kichik sinonimi sifatida qaraladi. Ilgari ushbu urug‘ tarkibida taxminan 13 ta tavsiflangan tur mavjud bo‘lgan.

## Turlari
* *[[Optioservus browni]]* White, 1978
* *[[Optioservus canus]]* Chandler, 1954
* *[[Optioservus castanipennis]]* (Fall, 1925)
* *[[Optioservus divergens]]* (LeConte, 1874)
* *[[Optioservus fastiditus]]* (LeConte, 1850)
* *[[Optioservus heteroclitus]]* White, 1978
* *[[Optioservus immunis]]* (Fall, 1925)
* *[[Optioservus ovalis]]* (LeConte, 1863)
* *[[Optioservus phaeus]]* White, 1978 
* *[[Optioservus quadrimaculatus]]* (Horn, 1870)
* *[[Optioservus sandersoni]]* Collier, 1972
* *[[Optioservus seriatus]]* (LeConte, 1874)
* *[[Optioservus trivittatus]]* (Brown, 1930)

## Manbalar

## Adabiyotlar

* 
* 
*
Prakob Chirakiti

**Prakob Chirakiti FRPSL** – tailandlik filatelist. U 2019-yilda Taniqli filatelistlar ro‘yxatiga kiritilgan. Chirakiti Tailand filateliyasi boʻyicha mutaxassis boʻlib, Gran-pri klubi kotibi hisoblanadi. Shuningdek, u 2017–2021-yillarda Inter-Asian filateliya federatsiyasi ijroiya qoʻmitasi prezidenti lavozimida ishlagan.

## Manbalar
André de Cock

**André Emile de Cock** (1880-yil 12-iyul – 1964-yil 18-iyul) — belgiyalik filatelist. U 1947-yilda Taniqli filatelistlar ro‘yxatiga kiritilgan.

## Manbalar
Eduardo Cohen

**Eduardo Cohen** (1890 – 1963) – Ruminiyada tugʻilgan portugal filatelisti. U 1959-yilda Taniqli filatelistlar ro‘yxatiga kiritilgan.

## Manbalar
Raymond J. Collins

**Raymond James George Collins MBE** (1897-yil 8-avgust – 1965-yil 5-iyun) – yangi zelandiyalik filatelist. U 1936-yilda Taniqli filatelistlar ro‘yxatiga kiritilgan va ushbu sharafga sazovor boʻlgan eng yosh shaxs hisoblanadi.

## Manbalar
Stenelmis sinuata

**Stenelmis sinuata** — Elmidae oilasiga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur Shimoliy Amerika hududlarida uchraydi.
## Manbalar

## Adabiyotlar

*
Stenelmis canaliculata

**Stenelmis canaliculata** — Elmidae oilasining Elminae kenja oilasiga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur G‘arbiy Yevropa hududlari bo‘ylab keng tarqalgan.
## Manbalar
Alessandro Contini-Bonacossi

**Count Alessandro Contini-Bonacossi** (1878-yil 18-mart – 1955-yil 22-oktabr) — italiyalik siyosatchi, san’at kolleksioneri, savdogar va filatelist. U 1939-yilda Viktor Emanuel III tomonidan Italiya qirolligi senatori etib tayinlangan.

## Manbalar

## Havolalar
*http://www.yourwaytoflorence.com/db/musei/contini.htm
Jal Cooper

**Jal Manekji Cooper FRGS** (1905-yil 29-mart – 1972-yil 2-avgust) – Mumbai shahrida tugʻilgan hindistonlik filatelist, shuningdek, Hindiston pochta markalari va pochta tarixi boʻyicha mutaxassis hamda autentifikator. Cooper Qirollik geografiya jamiyati aʼzosi boʻlgan va filateliya boʻyicha bir nechta qoʻllanmalar muallifi hisoblanadi.

## Manbalar
Stenelmis bicarinata

**Stenelmis bicarinata** — Elmidae oilasiga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur Markaziy Amerika va Shimoliy Amerika hududlarida uchraydi.
## Manbalar

## Adabiyotlar

* 
* 
* 
*
Étienne Corbisier de Meaultsart

**Major the Chevalier Etienne Corbisier de Meaultsart** (1894-yil 19-may – 1965-yil 19-sentyabr) — belgiyalik filatelist. U 1949-yilda Taniqli filatelistlar ro‘yxatiga kiritilgan.

## Tanlangan nashrlar
**Canada: essai sur quelques oblitérations et marques postales.* 1947.
**Entiers postaux - Canada - Les deux premières cartes postales.* 1947.
**Canada*. 1951.

## Manbalar
Oxotsk aeroporti

**Oxotsk aeroporti** ()  – Rossiyaning Xabarovsk o‘lkasi Oxotsk shaharchasida joylashgan eski harbiy aviabaza. Aeroport asosan kichik transport samolyotlariga xizmat koʻrsatadi.

## Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar

## Statistika

## Manbalar

## Havolalar
*  Airport Okhotsk Aviateka. Handbook
Guy Crouch

**Colonel Guy Robert Crouch** (1890 – 1956) – ingliz filatelisti. U 1955-yilda Taniqli filatelistlar ro‘yxatiga kiritilgan.

## Manbalar
Jules Crustin

**Jules E. H.P. J. Crustin** (1905-yil 14-may – 1987) – belgiyalik filatelist. U 1972-yilda Taniqli filatelistlar ro‘yxatiga kiritilgan. Crustin Lyuksemburg filateliyasi boʻyicha mutaxassis boʻlgan.

## Manbalar
Stenelmis consobrina

**Stenelmis consobrina** — Elmidae oilasining Elminae kenja oilasiga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur Fransiya, Gretsiya, Ispaniya, Shveytsariya, Italiya va Sardiniya hududlarida uchraydi.
## Manbalar
Teddy Dahinden

**Theodor „Teddy“ Dahinden** (1926-yil 6-yanvar – 2015-yil 12-sentyabr) – shveysariyalik filatelist. 1998-yilda Taniqli filatelistlar ro‘yxatiga kiritilgan. Dahinden astrofilatelist va mavzuli filatelist boʻlgan. U rafiqasi Henrike bilan birgalikda tayyorlangan toʻplamlari uchun bir nechta oltin medallarni qoʻlga kiritgan.

## Manbalar
Sven Dahlvig

**Sven Gunnar Dahlvig** – shved filatelisti. U 2000-yilda Taniqli filatelistlar ro‘yxatini imzolagan.

## Manbalar
Harry Dagnall

**Radford Henry (Harry) Dagnall MA, AKC, FRPSL** (1914-yil 23-oktyabr – 2012-yil 9-mart) – ingliz filatelisti va London Qirollik filateliya jamiyati aʼzosi. U umr boʻyi filateliyaning ayrim kam oʻrganilgan yoʻnalishlarini tadqiq qilgan boʻlib, ayniqsa, fiskal filateliya bilan qiziqqan.

## Tanlangan nashrlar
* *John Dickinson and his Silk Thread Paper*. Harry Dagnall, 1975.
* *Postmanʼs Park & its Memorials*. Harry Dagnall, Edgware, 1987.
* *Paper Duty Labels: their history, background and use*. Harry Dagnall, Edgware, 1988.
* *Post Horse Tickets: their historical background, purpose & use*. Harry Dagnall, Edgware, 1988. (With John H. Chandler)
* *Creating a Good Impression: three hundred years of The Stamp Office and stamp duties*. HMSO, London, 1994. 
* *The Taxation of Paper in Great Britain 1643-1861: A history and documentation*. Harry Dagnall & The British Association of Paper Historians, Edgware, 1998. 
* *Taxation of the Printed Word: The introduction of stamp duty on almanacs and newspapers 1711 and 1712*. Harry Dagnall, Edgware, 1999. 

## Manbalar
Stenelmis concinna

**Stenelmis concinna** — Elmidae oilasiga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur Shimoliy Amerika hududlarida uchraydi.
## Manbalar

## Adabiyotlar

* 
* 
*
Dallay

**Dallay** — Parij shahrida tashkil etilgan fransuz filatelik nashriyoti. Dallay 2001-yildan buyon pochta markalari kataloglarini nashr etib keladi.

## Manbalar
L. E. Dawson

**Lionel Edward Dawson** (1887 – 1976) – filatelist. U London Qirollik filateliya jamiyati tomonidan *The One Anna and Two Annas Postage Stamps of India, 1854–55* nomli maqolasi uchun Crawford medali bilan taqdirlangan. Dawson Hindiston va unga boʻysungan knyazliklar pochta markalari boʻyicha mutaxassis boʻlgan hamda 1961-yilda Taniqli filatelistlar ro‘yxatini imzolagan.

## Manbalar
Oktyabrskiy aeroporti

**Oktyabrskiy aeroporti** ()  – Rossiyaning Boshqirdiston Respublikasi dagi Oktyabrskiy shahriga xizmat koʻrsatuvchi umumiy aviatsiya aeroporti. Aeroport Tatariston Respublikasi hududida, Oktyabrskiy shahridan  janubi-gʻarbda joylashgan.

1993-yilgacha 3-klass samolyotlarini (An-24, Yak-40) qabul qilib, quyidagi shaharlarga muntazam parvozlar amalga oshirilgan: Moskva, Qozon, Ufa, Samara, Neftekamsk, Sterlitamak, Nijnevartovsk, Strejevoy, Surgut va boshqalar.

1998-yildan beri aerodrom „B. G. Zaripov nomidagi Rossiya DOSAAFning Oktyabrskiy aviatsiya va texnik aeroklubi“ tomonidan sport aerodromi sifatida foydalanilmoqda.

Aerodromda parashyutda sakrash va musobaqalar, shuningdek, An-2 uchuvchilari uchun mashgʻulotlar oʻtkaziladi.

## Inshootlari
Aeroport oʻrtacha dengiz sathidan 115 metr balandlikda joylashgan. 18/36 deb nomlangan yagona uchish-qoʻnish yoʻlagi  uzunlikda, asfalt bilan qoplangan.

## Manbalar
Leo De Clercq

**Leo De Clercq FRPSL** – belgiyalik filatelist va pochta tarixchisi. U 2001-yilda Taniqli filatelistlar ro‘yxatiga kiritilgan.

## Manbalar
Axel de Reuterskiöld

**Baron Axel de Reuterskiöld** (Stokgolm, 1860 – 1937-yil 7-mart, Lozanna) — shved filatelisti. U 1921-yilda Taniqli filatelistlar ro‘yxatini imzolagan. Reuterskiöld Shveysariya pochta markalari bo‘yicha mutaxassis bo‘lgan.

## Manbalar
Mustafa Yılmaz

**Mustafa Yılmaz** (1992-yil 5-noyabrda tugʻilgan) – turkiyalik shaxmatchi, u 2012-yil sentyabr oyida Xalqaro shaxmat federatsiyasi (FIDE) tomonidan grossmeyster (GM) unvoniga sazovor boʻlgan. U shaxmat boʻyicha uch karra Turkiya chempioni.

## Faoliyati
U 2008-yilda FIDE ustasi (FM) va 2009-yilda xalqaro usta (IM) unvonlariga sazovor boʻlgan. U Anqaradagi Mamak shahrida tugʻilgan.

Yilmaz yetti yoshida shaxmat oʻynashni boshlagan, bunga uning katta opasi, shuningdek, shaxmat boʻyicha Turkiya chempioni Ezgi Yilmaz ham turtki bergan. U Anqara shahrining Mamak tumanida ayollar oʻrtasida grossmeyster (WGM) unvonini qoʻlga kiritgan Kübra Öztürk bilan bir xil shaxmat kursida tahsil olgan.

2008-yilda Yılmaz Turkiya milliy shaxmat terma jamoasiga qabul qilingan. Oʻsha yili u Germaniyaning Drezden shahrida boʻlib oʻtgan 38-shaxmat Olimpiadasida ishtirok etgan. 2009-yilda u final bosqichida Barış Esenni magʻlub etib, 11½/13 natija bilan Turkiya tarixidagi eng yosh shaxmat chempioniga aylangan.

Turkiya Shaxmat federatsiyasi tashabbusi bilan 2012-yilda u Burak Fırat va Demre Kerigan bilan birga Moskva shahridagi Rossiya Davlat Ijtimoiy Universitetining shaxmat boʻlimiga oʻqishga kirgan; bunda shaxmat ustalaridan saboq olish hamda rus tilini oʻrganish maqsad qilingan.

2023-yil yanvar oyida Yılmaz Tata Steel shaxmat musobaqasi turnirida 9/13 natija bilan ikkinchi oʻrinni egallagan.

U 2023-yilgi Shaxmat boʻyicha Jahon kubogida ishtirok etib, uchinchi bosqichgacha yetib borgan va ikkinchi klassik partiyada katta imkoniyatni qoʻldan boy berganidan soʻng, tezkor tay-breykda turnirning 3-raqamli ishtirokchisi Fabiano Karuanaga magʻlub boʻlgan. Jahon kubogidan soʻng Yılmaz Yevropa klublar kubogi hamda FIDE Grand Swiss 2023 turnirlaridagi muvaffaqiyatli ishtiroklari tufayli reytingini sezilarli darajada oshirgan. Yevropa klublar kubogida u 5,5/7 natija qayd etib, Vallejo Ponsni magʻlub etgan va faqat armanistonlik grossmeyster Haik Martirosyanga yutqazgan. FIDE Grand Swiss 2023 musobaqasida esa 6,5/11 natija koʻrsatib, faqat birinchi turda reytingi 2750 boʻlgan Richard Rapportga magʻlub boʻlgan hamda Martirosyan va Harikrishna kabi taniqli raqiblarni yenggan. Ushbu turnirdagi umumiy musobaqa koʻrsatkichi (TPR) 2753 ni tashkil etgan.

Shundan soʻng u Yevropa jamoalar shaxmat chempionatida Turkiya terma jamoasining birinchi taxtasida oʻynagan va 4,5/8 natija qayd etgan; Turkiya jamoasi umumiy hisobda 22-oʻrinni egallagan.

U yana Shaxmat boʻyicha 2025-yilgi Jahon kubogi etgan. Turnirda 97-raqamli ishtirokchi sifatida u birinchi va ikkinchi turlarda mos ravishda 161-raqamli Aldiyar Ansat va 32-raqamli Bu Xiangzhini 1,5–0,5 va 2,5–1,5 hisobida magʻlub etgan, ammo uchinchi turda 33-raqamli Shant Sargsyanga 0,5–1,5 hisobida yutqazgan.

## Yutuqlari
;Turkiya chempionati
* 2009-yil – chempion
* 2017-yil – chempion
* 2022-yil – chempion

;Jahon yoshlar shaxmat chempionati
2012-yil – 19-oʻrin

## Manbalar

## Havolalar
*
Olenyok aeroporti

**Olenyok aeroporti**  – Rossiyaning Saxa Respublikasidagi Olenyok qishlogʻida joylashgan umumiy foydalanishdagi aeroport.

## Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar

## Manbalar
Olyokminsk aeroporti

**Olyokminsk aeroporti** (, *Ölömbünèèh Aeroporta*)  – Rossiyaning Saxa Respublikasida joylashgan boʻlib, Olyokminsk tumani tarkibidagi Olyokminsk shaharchasiga xizmat koʻrsatuvchi aeroport. Aeroport 1942-yilda ochilgan. Ulugʻ Vatan urushi davrida Alsib havo yoʻli orqali Amerika Qoʻshma Shtatlaridan frontga uchirilgan 8 mingdan ortiq jangovar samolyot Olyokminsk aerodromi orqali yetkazib berilgani qayd etilgan. Hozirda aeroportdan Yakutsk va Irkutsk shaharlariga muntazam reyslar amalga oshiriladi.

## Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar

## Statistika

## Manbalar
Paul de Smeth

**Paul de Smeth** (1859-yil 7-noyabr – 1940-yil 10-dekabr) — belgiyalik filatelist. U 1926-yilda Taniqli filatelistlar ro‘yxatini imzolagan.

## Manbalar
Charles P. de Volpi

**Charles P. de Volpi** (1911-yil 16-iyul – 1981-yil 24-noyabr) — kanadalik mutaxassis bo‘lib, Kanada pochta markalari va pochta tarixi bo‘yicha tanilgan.

## Manbalar

* Charles P. de Volpi
Omolon aeroporti

**Omolon aeroporti**  – Rossiyaning Chukotka muxtor okrugi hududidagi Omolon aholi punktidan 1 km shimolda joylashgan kichik aeroport.

## Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar

## Manbalar
Omsukchan aeroporti

**Omsukchan aeroporti**  – Rossiyaning Magadan viloyati hududida, Omsukchan aholi punktidan 7 km janubda joylashgan kichik aeroport.

## Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar

## Manbalar
Orenburg aeroporti

**Orenburg aeroporti** ()  – Rossiyaning Orenburg viloyati Orenburg shahridan taxminan 25 km sharqda joylashgan fuqarolik aeroporti. Hozirda faoliyati toʻxtatilgan Orenair aviakompaniyasi bosh ofisi ushbu aeroport hududida joylashgan edi. 

Aeroport hozirgi joyida 1970-yillarning oʻrtalarida qurilgan. 2011-yilda hukumat Orenburg aeroportiga Yuriy Gagarin nomini berdi.

## Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar

## Baxtsiz hodisalar va falokatlar
* 1980-yil 1-martda Aeroflot Tupolev Tu-154A samolyoti aeroportga yaqinlashayotganda yetarlicha parvoz yoʻnalishidan chetga chiqib, uchish-qoʻnish yoʻlagidan 68 metr oldin yerga tegib halokatga uchradi. Halok boʻlganlar yoʻq, ammo samolyot taʼmirlab boʻlmaydigan darajada shikastlandi.

## Manbalar
Orsk aeroporti

**Orsk aeroporti** (ruscha: )  – Rossiyaning Orsk shahridan 16 km janubda joylashgan xalqaro aeroport. Aeroport o‘rta sig‘imli yo‘lovchi samolyotlariga xizmat ko‘rsatadi. Terminal binosi Qozogʻiston bilan chegaradan taxminan 3 km masofada joylashgan, ayrim uskunalar Qozogʻiston hududida joylashgani ham qayd etiladi.

## Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar

## Manbalar
Oryol janubiy aeroporti

**Yujniy aeroporti** (ruscha: )  – Rossiyaning Oryol shahridan 6 km janubi-gʻarbda joylashgan aeroport. 

1950–1970-yillarda bu yer harbiy aviabaza boʻlgan.

## Manbalar
Ossora aeroporti

**Ossora aeroporti** (ruscha: ) – Rossiyaning Kamchatka oʻlkasi tarkibidagi Koryaklar muxtor okrugi hududida joylashgan Ossora aholi punktiga xizmat koʻrsatuvchi fuqarolik (tijorat) aeroporti.

### Yoʻlovchi reyslari

## Manbalar
Evolutsion biologiya maqolalari koʻrsatkichi

Bu **evolutsion biologiyaga oid mavzular roʻyxati**.

## A
Abiogenez – Adaptiv mutatsiya – Adaptiv radiatsiya – Allel – Allel chastotasi – Allopatrik turlanish – Alloxron turlanish– Altruizm – Anagenez – Antropogenez – Apomorfiya – Aposematizm – Arxeopteriks – Atavizm – Akvatik moslashuv

## B
Bakteriya evolutsiyasi – Bates mimetizmi – Biologik iyerarxiya – Biogeografiya – Biostratigrafiya – Brassica oleracea

## D
Charlz Darvin – Darvin (birlik) – Darvinizm – Darvin vyuroklari – Richard Dokinz – Divergent evolutsiya – Deyterostomlar

## E
Ekologik genetika – Ekologik seleksiya – Ekologik tur hosil boʻlishi – Endosimbioz – Epigenetika – Evolutsiya – Evolutsion biologiya – Evolutsion dinamika – Evolutsion ekologiya – Evolutsion etika – Evolutsion psixologiya

*Evolutsiya:* Inson – Ot – Kitlar – Miya – Koʻz – Hasharotlar – Dinozavrlar – Jinsiy koʻpayish

## F
Fenotip – Filogenez – Filogenetika – Filogenetik daraxt – Fiziologiya – Fossil (Qazilma boyliklar)

## G
Galapagos orollari – Gen – Gen dreyfi – Gen oqimi – Gen fondi – Genetik variatsiya – Genetik rekombinatsiya – Genomika – Genotip – Gidrologik moslashuv

## I
Inkluziv moslashuv – Inson evolutsiyasi – Irsiyat – Ixtiologiya – Izolyatsiya

## K
Kembriy portlashi – Kamoflyaj – Kladistika – Klad – Koevolyutsiya – Konvergent evolutsiya – Kooperatsiya (evolutsiya) – Kreatsionizm

## M
Makroevolutsiya – Mikroevolutsiya – Mimetizm (Mimikriya) – Molekulyar evolutsiya – Molekulyar soat – Moslashuv (Adaptatsiya) – Mutatsiya – Mutatsionizm

## N
Naturalizm – Neodarvinizm – Neytral evolutsiya nazariyasi

## O
Orollar biogeografiyasi – Oʻtish davri qazilmalari

## P
Paleontologiya – Paleobotanika – Paleozoologiya – Parallel evolutsiya – Polimorfizm (biologiya) – Populyatsiya – Populyatsiya genetikasi

## Q
Qarindoshlik tanlanishi (Kin selection) – Qirilib ketish - Qora malika gipotezasi

## R
Rekombinatsiya – Rivojlanish biologiyasi

## S
Sematika – Sintetik evolutsiya nazariyasi – Sistematika – Sotsiobiologiya – Simbioz

## T
Tabiiy tanlanish – Taksonomiya – Teskari evolutsiya – Turlarning kelib chiqishi – Tur hosil boʻlishi

## U
Umumiy ajdod – Umumiy kelib chiqish dalillari

## V
Viruslar evolutsiyasi – Variatsiya

## Y
Yashash uchun kurash – Yaqin Afrikadan chiqish nazariyasi

## Sh. qarang

* Biologiya mavzulari roʻyxati
* Genetika mavzulari roʻyxati
Kasir ibn Ahmad

**Kasir ibn Ahmad ibn Shahfur** yoki **Kusayyir** (919-yilda vafot etgan) 917-yildan to vafotiga qadar Seyiston amiri boʻlgan.
## Hayoti
Kasir Amr ibn Lays qoʻshinida xizmat qilgan amaldorning oʻgʻli. Amir boʻlishidan avval 911-yilda Somoniylarning Seyistonni bosib olishi jarayonida vositachi boʻlgan. Somoniylar Seyistonni egallagach, Kasir abbosiylar vakili Abu Yazid Xolid xizmatiga oʻtdi. Abu Yazid Xolid Seyistonni Somoniylardan tortib oldi. Biroq, keyinchalik Abbosiylar hukmronligini rad etdi. Kasir 917-yilda Abu Yazid Xolid bilan birga Kermon va Forsga uyushtirilgan yurishda qatnashdi. Bu yurish davomida Abu Yazid Xolid magʻlubiyatga uchrab, halok boʻldi.

Magʻlubiyatdan soʻng Kasir Abu Yazid Xolid qoʻshinining bir qismi bilan Seyistonga qaytdi. 917-yil 19-mayda Zarangda amir sifatida tan olindi. Koʻp oʻtmay Seyistonning qaram hududlari Bust, ar-Ruxxaj va Zamindovar ham unga boʻysundi. Mahalliy ayyorlarning koʻmagida Fors va Kermon hokimi Badr ibn Abdulloh viloyatni qayta egallash uchun yuborgan qoʻshinni tor-mor etdi.

Shunga qaramay, Kasir Badr uyushtirishi mumkin boʻlgan keng koʻlamli hujumga bardosh bera olishiga ishonchi komil emas edi. Shu bois Abbosiylar bilan yaqinlashuv yoʻlini tanladi. Badr qoʻshiniga qarshi jangda asir olingan mahbuslarni ozod qildi va Bagʻdodga xiroj toʻlashni taklif etdi. Xalifalik hukumati bu ishorani qabul qildi. Biroq tinchlik endigina qaror topgan paytda Kasir suiqasd oqibatida oʻldirildi. Bu fitnada bir nafar ayyor yetakchisi, uning hind qoʻshinlari qoʻmondoni hamda Ahmad ibn Qudam ismli zobit ishtirok etgani aytiladi. Qotillikning taxmin qilinayotgan sababi Kasirning bir faqihga nisbatan yomon muomalada boʻlgani bilan izohlanadi. Kasir vafotidan soʻng amirlik lavozimini Ahmad ibn Qudam egalladi.

## Manbalar

## Adabiyotlar
* Bosworth, C. E. *The History of the Saffarids of Sistan and the Maliks of Nimruz (247/861 to 949/1542-3)*. Costa Mesa, California: Mazda Publishers, 1994.
Borsztal

**Borsztal**  — Polsha shimolidagi Pomeraniya voivodaligi (Pomeranian Voivodeship), Kościerzyna tumani (Kościerzyna County) tarkibiga kiruvchi Dziemiany gminasi (Gmina Dziemiany) maʼmuriy birligidagi aholi punkti (settlement) hisoblanadi.

Mintaqa tarixi haqida batafsil maʼlumot olish uchun Pomeraniya tarixi (History of Pomerania) maqolasiga qarang.

## Manbalar
Ushbu maqola inglizcha Vikipediyadagi https://en.wikipedia.org/wiki/Borsztal maqolasi asosida yaratildi.
Robert Delapierre

**Robert Delapierre** (1891 – 1970) – belgiyalik filatelist. U 1970-yilda Taniqli filatelistlar ro‘yxatini imzolagan.

## Manbalar
Paxachi aeroporti

**Paxachi aeroporti**  – Rossiyaning Koryaklar muxtor okrugi hududida, Ust-Paxachi aholi punktidan 2 km gʻarbda joylashgan aeroport. Aeroport asosan kichik transport samolyotlariga xizmat koʻrsatadi.

## Manbalar
Palana aeroporti

**Palana aeroporti** (ruscha: )  – Rossiyaning Kamchatka oʻlkasi hududida, Palana aholi punktidan 4 km gʻarbda joylashgan aeroport.

## Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar

## Manbalar

## Havolalar
Official website (in Russian)
Kanarang

**Kanarang** () Sosoniylar imperiyasi harbiy tizimidagi oʻziga xos unvon boʻlib, imperiyaning shimoli-sharqiy eng chekka chegaraviy viloyati Abarshahr (Nishopur, Tus va Abivard shaharlari kirgan) qoʻmondoni uchun berilgan. Vizantiya manbalarida bu unvon **chanaranges** () shaklida beriladi va koʻpincha, masalan Prokopiy asarlarida, mansab egasining haqiqiy ismi oʻrnida qoʻllanadi.

Bu unvon Eronning boshqa chegara hududlarini boshqargan amaldorlarga berilgan anʼanaviy *[[marzbon]]* unvoni oʻrnida qoʻllangan. Boshqa marzbonlar singari, bu mansab ham merosiy boʻlgan. Uni egallagan sulola (*Kanarangiylar*) ilk bor Yazdigard I () hukmronligi davrida manbalarda tilga olinadi. Biroq, ularning kelib chiqishi Sosoniylardan avvalgi, ehtimol Parfiya davriga borib taqaladigan sulolaga mansub boʻlgan. Kanarangiylar Sosoniylar imperiyasining shimoli-sharqiy chegaralarida yuksak obroʻ-eʼtibor va katta vakolatlarga ega boʻlganlar. Bu holat buyuk fors shoiri Firdavsiyning *[[Shohnoma]]* asarida ularning ulugʻlab tasvirlanishida ham oʻz aksini topgan. Ular 628-yilda Sosoniylarning soʻnggi qudratli hukmdori Xusravni () taxtdan agʻdargan yirik zodagon oilalar qatorida boʻlganlar.

Bu sulola Sosoniylar davlatining soʻnggi kunlariga qadar faol boʻlgan. Arab manbalarida Kanara nomi bilan tilga olingan shaxs hal qiluvchi al-Qodisiyya jangida eroniy yengil otliqlarga qoʻmondonlik qilgan. Uning oʻgʻli Shahriyor bin Kanara esa jasorat bilan jang qilib, oxir-oqibat halok boʻlgani qayd etiladi. Keyinchalik bu oila Abdulloh ibn Omir boshchiligida musulmonlarning Xurosonni zabt etishiga koʻmaklashgani manbalarda qayd etilgan. Buning evaziga Tus viloyati hamda Nishopur viloyatining yarmi ustidan nazoratni saqlab qolish huquqi bilan taqdirlangan. Oxir-oqibat ularni arab harbiy amaldori Humayd ibn Qahtaba tor-mor etgan boʻlib, bu voqea, ehtimol, xalifa al-Mansur () hukmronligi davrida Humayd ibn Qahtabaning Xuroson noibi boʻlgan paytiga toʻgʻri keladi.
## Manbalar

## Adabiyotlar
* 
* 
*
Pechora aeroporti

**Pechora aeroporti** (komicha: ; ruscha: )  – Rossiyaning Komi Respublikasi hududida, Pechora shahridan 5 km janubi-gʻarbda joylashgan aeroport. Asosan kichik yuk va yo‘lovchi samolyotlariga xizmat ko‘rsatadi. Aeroportning dengiz sathidan balandligi 197 fut (60 m)ni tashkil etadi.

## Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar

## Manbalar
James DeVoss

**James Thomas DeVoss** (1916-yil 22-mart – 2008-yil 8-aprel) — amerikalik filatelist. U 1981-yilda Taniqli filatelistlar ro‘yxatiga kiritilgan.

## Manbalar
Mario Diena

**Dr. Mario Diena** (1891-yil 6-iyul – 1971-yil 4-noyabr) — italyan filatelisti. U 1956-yilda Taniqli filatelistlar ro‘yxatiga kiritilgan.

## Manbalar
Manfred Dobin

**Manfred Dobin** (1925-yil 10-sentyabr – 2015-yil 25-may) – rossiyalik filatelist, pochta markalari savdogari va auksionchi. U Rossiyaning 1750–1858-yillardagi imperiya pochta muhrlari boʻyicha ekspert boʻlgan.

## Qiziqishlar
Dobin Rossiya filatelistlar ittifoqi, Sankt-Peterburg filatelistlar ittifoqi va Gran-pri klubi a’zosi edi.

## Filateliya adabiyoti
* Dobin, Manfred, Postmarks of Russian Empire (pre-adhesive period), Standard-Collection, Saint Petersburg (1993) 
* Dobin, M.A. & L.G. Ratner, From the History of the Saint-Petersburg Post, 1703–1914, Standard-Collection, Saint Petersburg (2004).

## Manbalar

## Havolalar
* Dobin at the official website of the A.I.E.P.
Kanadbak

**Kanadbak** yoki **Kanara** eroniy zodagon boʻlib, Sosoniylar shohi Xusrav II () davrida, shuningdek boshqa bir qancha sosoniy hukmdorlar, jumladan Sosoniylar sulolasining soʻnggi shohi Yazdigard III () davrida *[[kanarang]]* lavozimini egallagan.
## Biografiyasi
Kanadbak ilk bor 628-yilda Xusravni agʻdargan fitnachilar qatorida tilga olinadi. Xusrav agʻdarilgach, uning oʻgʻli Kavad II Sosoniylar imperiyasining *[[shahanshoh]]i* boʻldi. Oradan uch kun oʻtib, Kavad Mihr Hormozdga otasini qatl ettirishni buyurdi. 632-yilda ketma-ket toʻntarishlar va qoʻzgʻolonlar davridan soʻng, Yazdigard III Istaxrda Sosoniylar imperiyasi podshohi sifatida toj kiydi. Bir yil oʻtib, musulmon arablar Eronga bostirib kirdilar va 636-yilda Sosoniylar imperiyasi poytaxti Ktesifon yaqinida joylashgan al-Qodisiyyada lager qurdilar.

Shundan soʻng sosoniylarning *[[spahbed]]i* Rostam Farroxzod qarshi hujumga tayyorgarlik koʻrdi va Piruz Xusrav boshchiligidagi Parsig guruhi, shuningdek Bahman Joduyih va Hormuzon, Rostamning oʻzi hamda Mihran Roziy boshchiligidagi Pahlav guruhi, Armanlardan iborat boʻlinma – Jalinus va Musel III Mamikonyan qoʻmondonligidagi qoʻshin kabi kuchlarni oʻz ichiga olgan qoʻshin toʻpladi. Qoʻshin tarkibiga, shuningdek, Kanadbakning oʻzi va uning oʻgʻli Shahriyor bin Kanara ham kirgan. Jang davomida sosoniylar qoʻshini magʻlubiyatga uchrab, Shahriyor, Musel, Bahman, Jalinus hamda Rostam halok boʻldilar.

Shundan soʻng Kanadbak Abarshahrdagi mulklariga qochib ketdi. Shu bilan 652-yilda yana tilga olingan. Bu vaqtda Abdulloh ibn Omir Xurosonga bostirib kirib, u bilan sulh tuzgan edi. Ushbu kelishuvga koʻra, Kanadbak arablar foydasiga xiroj toʻlashga rozi boʻldi. Biroq, Tusdagi hududlari ustidan nazoratni saqlab qoldi. Nishopurdagi Kareniylar Burzin Shoh va Savar Karin boshchiligida ham Kanadbak, ham Abdulloh uchun tahdid tugʻdirib, ilgari Xurosonda oʻz nazoratida boʻlgan ayrim hududlarni qayta egallab oldilar. Yoʻqotilgan yerlari qaytarib berilishi vaʼdasi evaziga Kanadbak Kareniy isyonchilaridan Nishopurni tortib olishda Abdullohga yordam berishga rozi boʻldi. Abdulloh va Kanadbak Nishopur atrofidagi hududlarni talon-toroj qila boshladilar va shaharni egallash uchun qattiq janglar olib bordilar.

Soʻngra Savar Abdulloh ibn Omir bilan sulh tuzishga urinib, agar kechirilsa, Nishopur darvozalarini ochib berishini bildirdi. Abdulloh taklifga rozi boʻldi, biroq darvozalar ochilgach, qoʻshini bilan shaharga kirib, aholiga qarshi talon-toroj va qirgʻin boshladi. Shunda Kanadbak unga „Ey amir, sen gʻalaba qozonib, zafar topganingdan soʻng kechirimlilik qasos va jazodan ustunroq fazilatdir“, dedi. Shundan keyin Abdulloh Kanadbakning soʻziga quloq tutib, shaharni yana Kanadbak tasarrufiga qaytardi. Shundan keyin Kanadbakning taqdiri qanday kechgani nomaʼlum. 10-asrda yashagan eroniy zodagon Abu Mansur Mamariy Kanadbak naslidan boʻlgan, deb aytiladi.
## Manbalar

## Adabiyotlar
* 
*
*
Pevek aeroporti

**Pevek aeroporti** (ruscha: )  – Rossiyadagi fuqarolik aeroporti. Aeroport Pevek shahridan 15 km shimoli-sharqda joylashgan. 

## Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar

## Manbalar
Plexanov aeroporti

**Plexanovo aeroporti**  — Rossiyaning Tyumen viloyati hududida, Tyumen shahridan 4 km g‘arbda joylashgan aeroport. To‘xtash (parkovka) maydoniga ega kichik fuqarolik aerodromi bo‘lib, Tyumen shahriga xizmat ko‘rsatuvchi ikki aeroportdan biridir; ikkinchisi — Roshchino xalqaro aeroporti. Plexanovo aeroporti Utair aviakompaniyasi uchun tayanch aeroport hisoblanadi.

## Manbalar
Albert Derrick (filatelist)

**Albert James Derrick** (1862-yil 25-avgust – 1931-yil 23-dekabr) – avstraliyalik filatelist. U 1928-yilda Taniqli filatelistlar ro‘yxatini imzolagan.

## Manbalar
Henrik Dethloff

**Henrik Dethloff** (1867-yil 4-aprel – 1925-yil 18-iyun) — norveg filatelisti. U Norvegiya pochta markalari bo‘yicha mutaxassis bo‘lgan.

## Manbalar
Podkamennaya Tunguska aeroporti

**Podkamennaya Tunguska aeroporti** ()  – Rossiyaning Krasnoyarsk oʻlkasi tarkibidagi Turuxanskiy tuman hududida joylashgan boʻlib, Podkamennaya Tunguska hamda Bor qishloqlariga xizmat koʻrsatuvchi aeroport.

1946-yilda qurilgan. 1968-yilda Moskva-Tokio xalqaro aviayoʻnalish ochilishi bilan u alohida ahamiyatga ega boʻldi. 1985-yil oʻrtalariga kelib, u kuniga 60-65 ta samolyotni qabul qilardi. 1970-yillarning boshlarida [{Sovet Ittifoqi|Sovet]]-Xitoy munosabatlarining yomonlashuvi davrida aeroportda qiruvchi samolyotlar joylashgan edi; 1980-yillarda Bor aviatsiya eskadrilyasi tashkil etildi.

Podkamennaya Tunguska aerodromi An-24, An-26, An-32, An-74, Yak-40 (qishda An-12 va Il-76) va quyi toifadagi samolyotlarni, shuningdek, barcha turdagi vertolyotlarni qabul qila oladi.

## Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar

## Statistika

## Manbalar
RM (qo'shiqchi)

**KIM NAMJOON** (1994-yil 12-sentyabrda tug'ilgan), repper, qo'shiq muallifi va prodyuser, Big Hit Music tomonidan tashkil etilgan Janubiy Koreyalik yigitlar guruhi BTSning yetakchisi. U o'zining yuqori IQsi (148) va ingliz tilini mukammal bilishi bilan tanilgan. Debyut yillarida Rap Monster nomi bilan faoliyat yuritgan, 2017-yil noyabrda sahna nomini rasman **[[RM]]**ga o'zgartirgan. 2015-yilda o'zining "RM" nomli mixtape'ini chiqargan va o'z nomiga 200dan ortiq qo'shiqni ro'yxatdan o'tkazgan.
Polyarniy aeroporti

**Polyarniy aeroporti** ()  (**Udachnaya** yoki **Poliarny** nomlari bilan ham uchraydi) – Rossiyaning Saxa Respublikasida (Yoqutiston) joylashgan aeroport boʻlib, Noviy qishlogʻidan 1 km gʻarbda va Udachniy shahridan taxminan 12 km gʻarbda joylashgan. Aeroport turli toifadagi havo kemalariga xizmat koʻrsata oladi. Aerodrom 4 000 × 190 m oʻlchamdagi shagʻal asos ustiga qurilgan boʻlib, uchish-qoʻnish yoʻlagining dastlabki 100 m qismi uchish uchun yaroqsiz ekani qayd etiladi. Aeroport Shimoliy Amerika va Osiyo oʻrtasidagi qutbiy yoʻnalishlar boʻyicha aviareyslar uchun favqulodda zaxira aerodrom sifatida belgilangan. Shuningdek, aeroport mintaqaviy ALROSA aviakompaniyasi uchun tayanch baza hisoblanadi.

## Qabul qila oladigan samolyot turlari
An-148, An-124, An-74, An-72, Il-76, Tu-204, Tu-154, Tu-134, Boeing 757, Boeing 737NG, Bombardier Q Series, ATR 42 va boshqa barcha yengil samolyotlar. Barcha turdagi vertolyotlar. Uchish-qoʻnish yoʻlagi tasnifi (RSN) 25/R/A/W/T.

## Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar

## Statistika

## Baxtsiz hodisalar va falokatlar
* 2010-yil 7-sentabrda Alrosa Airlines aviakompaniyasining Tu-154M yoʻlovchi samolyoti YaM514 Polyarniydan Domodedovoga parvoz qilayotganida, parvozdan 3,5 soat oʻtgach, elektr energiyasi toʻliq uzilib qoldi, natijada bortdagi navigatsiya tizimlari ishdan chiqdi. Ekipaj eski Ijma aeroportida (Komi Respublikasi) uzoq vaqtdan beri foydalanishdan chiqarilgan va ushbu turdagi samolyotlar uchun yaroqsiz boʻlgan, yoritish uskunalari va radiostansiyalarga ega boʻlmagan uchish-qoʻnish yoʻlagiga favqulodda qoʻndi (vizual ravishda). Qoʻngandan soʻng, samolyot uchish-qoʻnish yoʻlagidan 164 metrga oshib oʻtib, oʻrmonga kirdi. Bortda 81 kishi (toʻqqizta ekipaj aʼzosi va 72 yoʻlovchi) boʻlgan; hech kim jarohatlanmagan.

## Manbalar
Pugachyov (aviabaza)

**Pugachyov aviabazasi** (**Pugachyov Janubi-sharqiy** nomi bilan ham uchraydi) — Rossiyaning Saratov viloyati hududida, Pugachyov shahridan 2 km shimolda joylashgan harbiy aviabaza. U kichik bo‘lsa-da, yaxshi holatda saqlanadigan harbiy aerodrom sifatida ta’riflanadi.

SSSR davrida bu yerda fuqarolik aerodromi bo‘lgan. 2011-yil oktabrigacha aerodrom Rossiyaning 626-vertolyot polki bazasi bo‘lib xizmat qilgani keltiriladi.

## Manbalar
Radujniy aeroporti

**Radujniy aeroporti** ()  — Rossiyaning Xanti-Mansilar muxtor okrugi hududida, Radujniy shahridan 8 km shimoli-g‘arbda joylashgan aeroport. Aeroport keng fyuzelyajli yo‘lovchi samolyotlarini ham qabul qila olgan. Aeroport 2005-yilda yopilgan.

## Manbalar
Rjevka aeroporti

**Rjevka aeroporti** ()  — Rossiyaning Leningrad viloyati hududida, Sankt-Peterburg shahridan 15 km sharqda joylashgan aeroport. Hozirda aeroportdan asosan kichik havo kemalari parvozi uchun foydalaniladi.

Aeroport 2007-yilda rasman yopilgan va uning uchish-qo‘nish yo‘laklari keyinchalik avtomobil dilerlarining to‘xtash maydoni sifatida ishlatilgani qayd etiladi. Shu davrdan beri perronda sovet davrida ishlab chiqarilgan Il-14 hamda bir nechta kichik samolyotlar tashlab ketilgani, aeroport esa 2015-yilda qayta tiklangani haqida ma’lumot beriladi.

## Manbalar

## Havolalar
*  Rzhevka Airport official website
Sakqirir aeroporti

**Sakqirir aeroporti** ()  — Rossiyaning Saxa Respublikasida joylashgan bo‘lib, Eveno-Bitantay milliy tumani tarkibidagi Batagay-Alita qishlogʻiga xizmat ko‘rsatadi. Yana daryosi bo‘yida joylashgan. Aeroportda qoplamasiz (grunt) bitta uchish-qo‘nish yo‘lagi mavjud bo‘lib, uning o‘lchami 2 000 × 60 mni tashkil etadi. Aeroport Federal davlat korxonasi „Shimol aeroportlari“ tomonidan (korxonaning filiali sifatida) boshqariladi. Aerovokzal 30 kishini sig‘dira oladi.

## Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar

## Statistika

## Manbalar
Salexard aeroporti

**Salexard aeroporti**  — Rossiyaning Yamal Nenetslari muxtor okrugi hududida, Salexard shahridan 7 km shimolda joylashgan aeroport. U fuqarolik aerodromi bo‘lib, o‘rta hajmdagi samolyotlarga xizmat ko‘rsatadi. Shuningdek, aeroport tijorat avialaynerlarining qutb orqali o‘tuvchi yo‘nalishlari uchun favqulodda zaxira aerodrom sifatida belgilangan.

## Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar

## Manbalar

## Havolalar
*Salekhard Airport official website
Salka aerodromi

**Salka aerodromi** (**Nijniy Tagil Salka** nomi bilan ham uchraydi) — Rossiyaning Nijniy Tagil shahridan 17 km shimoli-sharqda joylashgan aerodrom.

1964–1994-yillarda aerodromda 765-qiruvchi aviatsiya polki (765 IAP) joylashgan. Polk 1960–1970-yillarda Suxoy Su-9 (NATO: *Fishpot*) samolyotlarida parvoz qilgan. 

Hozirda aerodrom Nijniy Tagil metall sinov instituti tomonidan boshqariladigan tajriba aerodromi sifatida foydalaniladi.

## Manbalar
Samara Kryaj aeroporti

**Samara Kryaj** (**Kryaj** nomi bilan ham uchraydi) — Rossiyaning Samara viloyati hududida, Samara shahridan 10 km janubda joylashgan harbiy aviabaza. Sovuq urush davrida bu yerda 29666 va 40812 raqamli harbiy qismlar (aralash aviatsiya otryadlari) joylashgani haqida xabarlar mavjud.

2013-yilda aerodrom sport aerodromi sifatida ham foydalanilgan. 

## Manbalar

*RussianAirFields.com
Rogachevo (aviabaza)

**Rogachevo** (turli manbalarda **Belushya**, **Rogachvo** yoki **Rogatschovo** nomlari bilan ham qayd etiladi) — Rossiyaga qarashli Novaya Zemlya hududidagi harbiy aviabaza. U Rogachevo posyolkasi yaqinida, Belushya Gubadan 9 km shimoli-sharqda joylashgan.

## Manbalar

## Havolalar
*Rogachevo website (Russian)
Rubtsovsk aeroporti

**Rubtsovsk aeroporti** (ruscha: )  — Rossiyaning Rubtsovsk shahridan 6 km shimolda joylashgan aeroport.

1990-yillarning oxirida aeroport xususiy shaxs tomonidan asosan aeroport hududidagi yoqilg‘i zaxiralariga kirish va ularni qayta sotish maqsadida sotib olingani keltiriladi. Hozirda aeroport ishlamaydi va asosan yoshlar tomonidan drag-reyslar uchun foydalaniladi.

Aeroportdagi yagona uchish-qo‘nish yo‘lagining uzunligi 1 600 m (5 249 fut). Uzunligi nisbatan qisqa bo‘lgani sababli u faqat kichik turbovintli samolyotlar hamda mintaqaviy reaktiv samolyotlarni qabul qila olgani qayd etiladi.

## Manbalar

## Havolalar
*RussianAirFields.com
Saratov markaziy aeroporti

**Saratov Markaziy aeroporti** (ruscha: , *Aeroport Centraľnyj*)  – faoliyati toʻxtatilgan Saratov shahridagi (Kirovskiy tumani) aeroport. U federal maqomga ega xalqaro aeroportlar roʻyxatiga kiritilgan. Aeroport 2018-yil mayigacha Saratov aviakompaniyasi uchun asosiy baza vazifasini bajargan.

## Avvalgi aviakompaniyalar va yoʻnalishlar
Barcha reyslar 2019-yil 20-avgustda toʻxtatilgan. 2019-yil iyul holatiga koʻra, Saratov Markaziy aeroporti quyidagi yoʻnalishlarga xizmat koʻrsatgan.

## Manbalar
Saratov g‘arbiy aviabazasi

**Saratov Gʻarbiy** — Rossiyaning Saratov shahridan 12 km g‘arbda joylashgan harbiy aviabaza bo‘lib, asosan harbiy o‘quv-mashg‘ulot aerodromi sifatida foydalaniladi.

Aviabazada Zhukovskiy – Gagarin nomidagi Harbiy-havo kuchlari akademiyasi tarkibidagi **131-o‘quv vertolyot polki** joylashgan.

## Manbalar

## Havolalar
*RussianAirFields.com
Sarmany aeroporti

**Sarman aerodromi** — Rossiyaning Tatariston Respublikasi hududida, Sarman qishlog‘idan 2 km shimoli-g‘arbda joylashgan kichik aerodrom. Aerodrom asfalt-beton qoplamali uchish-qo‘nish yo‘lagiga ega.

## Manbalar

*RussianAirFields.com
Semenovskoye Shidrovo aeroporti

**Semenovskoye Shidrovo** — Rossiyaning Arxangelsk viloyati Bereznik posyolkasidan 8 km janubi-sharqda joylashgan aeroport. U qattiq qoplamali uchish yo‘lagidan iborat.

## Manbalar

*RussianAirFields.com