Al-Kazimiya masjidi

**Al-Kazimiya masjidi** () Iroq Bagʻdod shahrining Kadhimayn chekkasida joylashgan shia islom masjidi va ziyoratgohi. Unda yettinchi va toʻqqizinchi oʻn ikki shia imomlari, mos ravishda Muso al-Kazim va uning nabirasi Muhammad al-Javadning qabrlari joylashgan. Shuningdek, ushbu masjid hududida tarix olimlari Shayx Mufid va Shayx Nosiriddin at-Tusiylar dafn etilgan. Masjidga toʻgʻridan-toʻgʻri tutash tarzda, aka-uka Sayyid Radiy (Nahjul-Balogʻa kitobini tuzgan) va Sayyid Murtodo hamda Qozi Abu Yusuf al-Ansoriyga tegishli ikkita kichikroq ziyoratgoh joylashgan.

## Tarixi

Masjid milodiy 762-yilda Bagʻdodning qadimiy shahrihududida, Quraysh qabristoni oʻrnida qurilgan. Bu qabriston milodiy 799-yilda yettinchi oʻn ikkinchi imom Muso al-Kozimning, 834-yilda uning nabirasi, toʻqqizinchi imom Muhammad al-Javodning dafn etilgan joyiga aylantirilgan. Hozirgi bino Safaviylar shohi Ismoil I tomonidan 1502-1524-yillarda amalga oshirilgan restavratsiya davriga toʻgʻrida vujudga keltirilgan. Usmonli sultoni Sulaymon 1534-yilda Bagʻdodni zabt etgandan soʻng uni yanada ziynatlagan. Oʻshandan beri u yaxshi taʼmirlangan holatda saqlanishda davom etgan.

## Taʼmirlash ishlari va texnik xizmat koʻrsatilishi

### Ichki tuzilishi

Masjidning bosh hovlisi va uning atrofidagi xonalarning vayron boʻlgan inshootini taʼmirlash 2007-yil oxirigacha boʻlgan toʻrt oylik muddatni oʻz ichiga olgan uch bosqichda amalga oshirilgan. Loyiha hovli boʻylab eski vayron boʻlgan devorlarni olib tashlash, devor va shiftlarga turli armaturalar qoʻshish, shuningdek, masjid boʻylab elektr simlarining texnik holatini yaxshilashdan iborat boʻlgan. Ichki tuzilish qurib boʻlingandan soʻng, pol va devorlar turli xil marmar bilan qoplangan. Masjidning sovutish moslamalarini yangilash 2008-yil oxirida boshlangan va 2008-yil 28 noyabrda yangi suv filtrlash moslamalari oʻrnatilgan.

Masjidga yangi ayollar kirish eshigi, yaʼni *Bob al-[[Fotima]]* (), 2008-yil oxirida qurila boshlangan. Ushanda ziyoratchilarga taom berish uchun moʻljallangan masjidning yangi xonalari qurilishi ham amalga oshirilgan.

### Tashqi tuzilishi
Saddam Husayn hukumati qulagandan keyin masjidda amalga oshirilgan eng dastlabki ishlardan biri *Bob al-[[Qibla]]* () deb nomlanuvchi masjidning kirish eshigini taʼmirlash boʻlgan. Darvoza va tashqi devor jiddiy eʼtiborsizlik tufayli toʻliq taʼmirlanishi kerak edi. Bu taʼmirlash ishlari 2006-yil sentyabr oyining boshida boshlangan boʻlib, 7 oy davom etgan.

Muhammad at-Taqiy qabri ustidagi oltin gumbaz 2008-yil mart oyida Muhammad va uning avlodi Jaʼfar as-Sodiqning tavallud kunlarini nishonlash chogʻida qaytadan tilla suvi bilan bezaklangan va keng omma uchun ochiq deb eʼlon qilingan. Muso al-Kozim qabri ustidagi gumbazni taʼmirlash ishlari 2008-yil avgust boshida Husayn ibn Ali, Abbos ibn Ali va Ali ibn Husaynlarning tavallud kunlari marosimlarida boshlangan.

## Mashhur dafn marosimlari

* Muso al-Kazim – 7-imom
* Muhammad al-Javad – 9-imom
* ash-Shayx al-Mufid
* Nosiriddin at-Tusiy
* Al-Sharif ar-Radiy
* Sharif al-Murtazo

## Oxirgi vaqt jadvali

## Yana qarang

* Islomdagi eng muqaddas joylar (shia)
* Iroq sanʼati
* Bagʻdoddagi masjidlar roʻyxati
* Qur’onda Mesopotamiya
* Iroqdagi shia islomi

## Manbalar

## Havolalar

* Kadhimayndagi ziyoratgoh tarixi