Aleksey Tolstoy

Graf **Aleksey Konstantinovich Tolstoy** (24 avgust, Sankt-Peterburg – 28 sentyabr, Chernigov viloyati, Mglinskiy tumani, Krasniy Rog qishlogʻi) – rus yozuvchisi, shoiri va dramaturg, tarjimon, Tolstoylar oilasidan satirik. Imperator Sankt-Peterburg Fanlar akademiyasining muxbir aʼzosi.

## Biografiyasi
U 1817-yil 5 sentyabrda Sankt-Peterburgda tugʻilgan va 27 sentyabrda Moxovaya koʻchasidagi Simeonovskaya cherkovida choʻqintirilgan. Choʻqintirgan ota-onalar: haqiqiy maxfiy maslahatchi graf A. K. Razumovskiy va general-leytenant graf Apraksinning rafiqasi, grafinya Yelizaveta Kirillovna Apraksina. Ota – Davlat tayinlash bankining maslahatchisi Count Konstantin Petrovich Tolstoy (02/12/1780-05/29/1870), rassom F. P.ning katta akasi, Pyotr I ning yaqin sherigi, nabirasi, Alekseyning bobosi. Konstantinovich, general-mayor Pyotr Andreevich Tolstoy (1746-1822), fransuz armiyasi kapitani va rus xizmati polkovnigi Elizabet Egorovna, Barbot de Marni de Genevieve (Barbot De Marny de Genevieve) (1750-1803) ning qiziga uylangan.). Ularning oʻgʻli Konstantin (1780-1870) shoirning otasi boʻldi. 13 noyabr (26) [ qaysi yil? ] K. P. Tolstoy ikkinchi nikohga kirib, graf A. K.ning noqonuniy qizi Anna Alekseevna Perovskayaga (1796 yoki 1799-1857) uylandi. Hisob A. TO. Razumovskiy Anna va Konstantinning toʻyida „kelin uchun kafil“ edi.

### Dramaturgiya

* Y va Z bosh harflari ostida „Fantaziya“ komediyasi (Aleksey Jemchujnikov bilan hammualliflikda) (1850); birinchi va yagona spektakli 1851-yilda Aleksandrinskiy teatrida Nikolay I ishtirokida boʻlib, u spektaklni keyinchalik sahnalashtirish taqiqlangan.
* Motsart va Xoffman xotirasiga bagʻishlangan " Don Jovanni " dramatik sheʼri (1862). Yozuvchi hayoti davomida sahnalashtirilmagan. 1891-yilda uning sahnalashtirilishi senzura tomonidan „noqulay“ deb eʼlon qilindi. Faqat 1905-yilda aka-uka Adelxaymlar tomonidan rus sahnasida (senzura yozuvlari bilan) spektakl qoʻyildi.
* " Ivan Grozniyning oʻlimi " (1865); Birinchi spektakl 1867-yilda Aleksandrinskiy teatrida boʻlgan. Tragediya birinchi marta 1909-yilda suratga olingan (qisqa qora va oq film).
* " Tsar Fyodor Ioannovich " (1868); birinchi spektakli: 1898-yilda Xalq badiiy teatri (Moskva) va adabiy-badiiy doirada (A. FROM. Suvorin , Sankt-Peterburg).
* " Tsar Boris " (1870); senzura tomonidan ruxsat etilgan, ammo Imperator teatrlari direksiyasi tomonidan ishlab chiqarish uchun qabul qilinmagan. Birinchi spektakl 1881-yilda Moskvaning Brenko shahridagi Pushkin teatrida namoyish etilgan.
* Tugallanmagan drama „Posadnik“ (1871); Birinchi spektakl 1877-yilda Aleksandrinskiy teatrida (aktyor A. LEKIN. Nil).

#### Iogan Volfgang Gyote asarlarining tarjimalari

* „Korinflik kelin“ (1856) – " *Die Braut von Korinth* " sheʼrining tarjimasi;
* „Xudo va Bayadere“ (1867) – " *Der Gott und die Bayadere* " sheʼrining tarjimasi;
* „Quvonch va qaygʻu, fikrlar hayajon …“ (1870) – " Egmont " tragediyasidan Klerxen qoʻshigʻining tarjimasi: " *Freydvol va Ceidvoll …* ";
* „Barabanlar yorilib, karnaylar chalinmoqda …“ (1870) – Klerxenning „Egmont“ fojiasidan tarjimasi: " *Die Trommelderuhrt …* "

## Manbalar


## Adabiyotlar

* *Ayxenvald&amp;nbsp;Yu.&amp;nbsp;I.* 
* ''Aleksandrovskiy G. V''.
* *Antoshin Aleksandr*. Strofi rossiyskoy istorii ot XIX do XXI veka [Tekst] : prodoljenie poemi grafa A. K. Tolstogo „Istoriya gosudarstva rossiyskogo ot Gostomisla do Timasheva“: [16+] / Aleksandr Antoshin. – Moskva: Onto-Print, 2014. – 67 s. – ISBN 978-5-00038-115-1
* *Belskiy L. P.* Osnovnie motivi poezii grafa A. Tolstogo: (Chit. v O-ve lyubit. ros. slov. 29 yanvar 1894 g.) / [Soch.] L. P. Belskogo. – Moskva: jurn. „Rus. obozrenie“, 1894. – [2], 16 s.
* *Boguslavskiy G*. Roman A. K. Tolstogo „Knyaz Serebryaniy“ // Tolstoy A. K. Knyaz Serebryaniy: Povest vremyon Ioanna Groznogo. – M.: Xud. lit., 1976. – 352 s.
* *Vladimir Korovin*. Aleksey Konstantinovich Tolstoy (1817—1875): [Biograficheskiy ocherk] // Antologiya mirovoy detskoy literaturi: T. 7. – M.: Avanta+, 2003. – S. 309—311.
* 
* 
* *Davidov N.* Posadnikʼ, drama vʼ 3 dѣystviyaxʼ i 5 kartinaxʼ grafa A. K. Tolstogo: Ocherk, sost. k postanovke drami na ssene Gos. Mosk. Malogo teatra 22 okt. 1918 g. – Moskva: [Zadruga] , [1918]. – 23 s.
* *Demchenko A. I.* A. K. Tolstoy i muzika: leksii po kulturologii i mirovoy xudojestvennoy kulture / A. I. Demchenko; Federalnoe agentstvo po kulture i kinematografii, Saratovskaya gos. konservatoriya im. L. V. Sobinova. – Saratov: Saratovskaya gos. konservatoriya im. L. V. Sobinova, 2009. – 32 s. – (Leksii po kulturologi i mirovoy xudojestvennoy kulture).
* ''Denisyuk N.'' Gr. Aleksey Konstantinovich Tolstoy: Yego vremya, jizn i sochineniya / N. Denisyuk. – Moskva: Izdanie A. S. Panafidinoy, 1907. – 119 s.
* *Denisyuk N. F*. Kriticheskaya literatura o proizvedeniyax gr. A. K.: S portr. i biogr. ocherkom / Sost. N. Denisyuk. Vip. 1—2. – Moskva: A. S. Panafidina, 1907.
* ''Dyunkin N. I.''— (Uchaщimsya posobie dlya sochineniy) 
* *Jukov&amp;nbsp;D.&amp;nbsp;A.* Aleksey Konstantinovich Tolstoy / D. A. Jukov. – Moskva: Molodaya gvardiya, 1982. – 383 s., 16 l. il. – (Jizn zamechatelnix lyudey: seriya biografiy / osn. v 1933 g. M. Gorkim; vip. 14/631).
* *Ioann (Shaxovskoy Dmitriy Alekseevich; arxiep. San-Fransisskiy*). Prorocheskiy dux v russkoy poezii: (lirika Alekseya Tolstogo) / arxim. Ioann. – Berlin: Za serkov, 1938. – 41, [1] s.
* Istoriya gosudarstva Rossiyskogo ot Gostomisla do nashix dney: (Nachataya grafom A. Tolstim i prodoljennaya bio-grafom I. Loщilovim) / [Xudoj. O. A. Safronov]. – M.: Vityaz: AOZT „Peresvet“, 1993. – 30 s.: il.; 21 sm. – (Bibliotechka suvorovsa).
* Istoriya gosudarstva Rossiyskogo ot Gostomisla do Yelsina / A. K. Tolstoy, Ign. Ivanovskiy. – SPb.: Kupriyanova, 2001 (NIIX SPbGU). – 141 s.
* *Kabanov V. T.* Sudba darov, ili Jizn grafa Alekseya Konstantinovicha Tolstogo: Roman. – M.: Red.-izd. firma „Kopirayt“, 1991. – 206, [1] s.: il.
* *Kabanova A. P.* „Lyubovi krilya voznesli…“ (185 let so dnya rojdeniya A. K. Tolstogo) // Delfis. – 2002. – № 30 (2).
* *Knorring N. N.* Mirosozersanie gr. A. K. Tolstogo. – Xarkov: tip. „Pech. delo“, 1914. – 34s.
* *Koginov&amp;nbsp;Yu.&amp;nbsp;I.* Otshelnik Krasnogo Roga: Ist. roman. – M.: Armada, 1999. – 471, [2] s.: portr. – (Russkie pisateli. A. K. Tolstoy). – ISBN 5-7632-0829-3
* *Kondratev A. A.* Graf A. K. Tolstoy: Materiali dlya istorii jizni i tvorchestva. – Sankt-Peterburg: Ogni, 1912. – [4], 118 s., 3 l. portr.
* *Korovin&amp;nbsp;V.&amp;nbsp;L.* Tolstoy, Aleksey Konstantinovich  // Ensiklopediya Krugosvet
* *Koshelev V. A.* „Operniy kostyum“: tvorcheskiy portret A. K. Tolstogo: (k 200-letiyu so dnya rojdeniya) / V. A. Koshelev. – Moskva: Dmitriy Sechin, 2017. -— 399 s.
* *Kruglov A. V.* Graf A. K. Tolstoy: Biogr. i xarakteristika: S portr. poeta i ego faks. – Moskva: A. S. Panafidina, 1914. – 46 s.: portr. – (Druzya-poeti).
* *Levenstim&amp;nbsp;A.&amp;nbsp;A.* Graf A. K. Tolstoy, ego jizn i proizvedeniya // Vestnik Yevropi. 1906. – № 10. – S. 487—520; № 11. – S. 66—99.
* *Mey L. A.* Graf A. K. Tolstoy: [jizn i stixotvoreniya] / sost. i izd. N. F. Sumsov. – Xarkov: tip. M. Zilberberga, 1883. – 30 s. – Chtenie dlya naroda: (selskaya xrestomatiya); Vip. 5.
* *Nazarevskiy B. V.* Graf Aleksey Konstantinovich Tolstoy: Yego jizn i proizvedeniya / Boris Nazarevskiy. – Moskva: Kom. po ustroystvu chteniy dlya Mosk. fab.-zavod. rabochix, 1911. – 109 s.: il.
* *Nikitin A.* Literaturnie portreti: Graf Aleksey Tolstoy v literature 60-x godov / A. Nikitin // Russkiy vestnik. – SPb., 1894. – Fevral. – C. 303—320.
* *Novikov&amp;nbsp;V.&amp;nbsp;I.* Aleksey Konstantinovich Tolstoy / Vladimir Novikov. – Moskva: Molodaya gvardiya, 2011. – 283, [3] s., [16] l. il., portr. – (Jizn zamechatelnix lyudey: seriya biografiy / osn. v 1890 g. F. Pavlenkovim i prodolj. v 1933 g. M. Gorkim. Malaya seriya; vip. 26). – 5000 ekz. – ISBN 978-5-235-03474-7
* *Panov N. A.* Poeziya A. K. Tolstogo: [Krit. ocherk] N. A. Panova. – Yekaterinburg: P. I. Pevin, 1901. – [2], IV, 45 s., 1 l. portr.
* *Paktovskiy F. Ye.* Graf A. K. Tolstoy i ego poeticheskoe tvorchestvo: [K 25-letiyu so dnya smerti poeta] / [Soch.] F. Paktovskogo. – Kazan: tipo-lit. Un-ta, 1900. – 37 s . – (Chteniya v Obщestve lyubiteley russkoy slovesnosti v pamyat A. S. Pushkina pri Kazanskom universitete, 1900.
* *Paradiev V. M.* Lichnost grafa A. K. Tolstogo. – Chernigov: Bratstvo sv. Mixaila, kn. Chernigovskogo, 1914. – [2], 51 s.
* *Petrovskiy N. M*. Ideya poemi „Damaskin“ gr. A. K. Tolstogo. – [Kazan, 1913]. – 15 s.
* ''Pokrovskiy V. I.''
* *Proxorov Ye. I*. Primechaniya // Tolstoy A. K. Polnoe sobranie stixotvoreniy: v 2 t. – L.: Sovetskiy pisatel, 1984. T. I. – S. 523—613.
* *Stafeev G. I.* Serdse polno vdoxnovenya: jizn i tvorchestvo A. K. Tolstogo. – Tula: Priokskoe knijnoe izdatelstvo, 1973. – 320 s.
* 
* Tolstoy Aleksey Konstantinovich: [Biografiya]  // Jivopisnoe obozrenie (SPb.), 1875, tom II, № 42 (19 oktyabrya) – S. 657—659.
* *Trushkin&amp;nbsp;M.&amp;nbsp;D.* A. K. Tolstoy i mir russkoy dvoryanskoy usadbi / M. D. Trushkin. – Moskva: Russkiy mirʼ, 2009. – 655 s.: il., portr. – (Russkaya provinsiya). – 2000 ekz. -— ISBN 978-5-89577-097-9
* *[[Ivan Turgenev|Turgenev I. S.]]* Pismo k redaktoru po povodu smerti grafa A. K. Tolstogo / Sobr. soch., t. XI. – M., 1956. – S. 258—260.
* *Fyodorov A. V*. A. K. Tolstoy v jizni i tvorchestve: uchebnoe posobie dlya shkol, gimnaziy, litseev i kolledjey. – Moskva: Russkoe slovo, 2012. – 142 s. – (Seriya: „V pomoщ shkole“).
* *Tsertelev D. N.* Yumoristicheskie i shutochnie stixotvoreniya gr. A. K. Tolstogo / Kn. D. Tsertelev. – Sankt-Peterburg: tip. S.-Peterb. ved., 1907. – 16 s.
* *Yazikov&amp;nbsp;D.&amp;nbsp;D.* Graf A. K. Tolstoy / [Soch.] D. D. Yazikova. – Moskva: Univ. tip., 1901. – 36 s. – (Jizn russkix deyateley / [Soch.] D. D. Yazikova; № 5).
* *Yampolskiy I. G*. Ob esteticheskix vzglyadax i literaturnix mneniyax A. K. Tolstogo; Kommentarii // Tolstoy A. K. O literature i iskusstve / Sost., vstup. st. i komm. I. G. Yampolskogo. – M.: Sovremennik, 1986. – S. 530, 227—309.
* ''Lange, Thor''. Grev Alexiej Tolstoj: et bidrag til den russiske litteraturs historie / Thor Lange. – København: Gyldendal, 1894. – VI, 120 s. 
* . – Paris, Hachette, 1912.
* *Albrext&amp;nbsp;K.&amp;nbsp;K.* Tri xora na stixotvoreniya grafa A. K. Tolstogo: Dlya mujskix golosov bez soprovojd. – M.: Yurgenson, senz. 1891.
* *Ivanov Lev*. „Mirno noch blagovonnaya“: (serenada Don-Juana: iz dramaticheskoy poemi grafa A. Tolstogo / muzika Lva Ivanova. – Muzikalniy magazin Severnaya Lira. – 5 s.
* ''Kalinnikov, Vasiliy Sergeevich''. Tsar Boris: muzika (uvertyura i antrakti) k drame A. Tolstogo: orkestrovaya partitura / Vas. Kalinnikov. – P. Yurgenson. – 153 s. 
* ''List Ferens''. Slepoy: Ballada grafa Alekseya Tolstogo: Melodeklamatsiya sʼ soprovojd. melodram. muziki Fransa Lista: (F.-p.). – SPb.: V. Bessel, 1877. – 17 s.
* *Napravnik E. F.* Don Juan [Noti]: dramaticheskaya poema: v 3-x deystviyax s prologom i epilogom grafa A. K. Tolstogo: soch. 54-e, 1862 / muzika, sostoyaщaya iz prologa, uvertyuri, antraktov, solo dlya soprano i baritona, xorov i melodrami E. F. Napravnika; perelojenie dlya fortepiano i golosov avtora. – Moskva: P. Yurgenson, senz. 1892. – 137 s.

## Havolalar

* Tolstoy, Aleksey Konstantinovich na sayte „Laboratoriya Fantastiki“
* Muzey-usadba A. K. Tolstogo
* Aleksey Tolstoy stixi v Antologii russkoy poezii
* Pismo A. K. Tolstogo imperatoru Aleksandru II
* alekseytolstoy.org.ru
* Proizvedeniya Alekseya Tolstogo v Biblioteke poezii
* Proizvedeniya Alekseya Tolstogo na sayte Postmodernistskaya religiozno-filosofskaya biblioteka