open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Iftixor (futbol klubi)

**Iftixor futbol klubi** () – 2017-yilda tashkil etilgan Fargʻona viloyati, Oltiariq tumanidagi oʻzbek futbol klubi.

Klub Oʻzbekiston yoshlar ittifoqi vakilligi ostida tashkil etilgan. 2018-yilgi mavsumdan boshlab klub Oʻzbekiston Pro ligasining „B“ ligasida ishtirokini boshlagan.

## Tarix
Iftixor jamoasi 2017-yilda tashkil etilgan boʻlib, Fargʻona viloyati chempionatida (Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi mintaqalararo turniri) ishtirok etgan va mavsum yakunida uning gʻolibiga aylangan.

2018-yil fevral oyida „Iftixor“ga mamlakat futbol divizioni saviyasi va ahamiyati boʻyicha (Superligadan keyin) 3-oʻrinda boʻlgan Oʻzbekiston Pro „B“ ligasida ishtirok etishga ruxsat berilgani eʼlon qilingan edi. 2018-yil mavsum yakuni ligada oʻz oʻrnini saqlab qolishiga qarmay 2019-yilgi mavsumda ligadagi ishtirokini toʻxtatgan va professional jamoasi sifatida musoboqalarda faoliyatini yakunlagan.

## Yutuqlar

* Oʻzbekiston Pro ligasi B 7-oʻrin (2018).
* Fargʻona viloyati chempionati gʻolibi (2017).
* Fargʻona viloyati hokimi kubogi finalchisi (2018).

## Manbalar

## Havolalar

* CHAMPIONAT.asia – Tanishuv, „Iftixor“-2018
* CHAMPIONAT.asia – Parvozing baland boʻlsin, „Iftixor“!
* CHAMPIONAT.asia – „Iftixor“ bir yilda qanday natijalarga erishdi? Zhamoaning rejalari qandai?
Oqqoʻrgʻon (futbol klubi)

**Oqqoʻrgʻon futbol klubi** () – Sovet Ittifoqi davrida 1967-yilda tashkil etilgan Toshkent viloyatining futbol klubi. 1967-yildan 1969-yilgacha jamoa SSSR Ikkinchi ligasi „B“ toifasida ishtirok etgan. 1969-yildan keyin professional klub sifatida musoboqalardagi ishtirokini toʻxtatgan va keyinchalik Oʻzbekiston SSR chempionati va havaskorlar turnirlarida ishtiroki qayd etilgan.

## Yutuqlar

* Ikkinchi ligada – 12-oʻrin (1968-yil Oʻrta Osiyo „B“ toifasi zonal turnirida).
* SSSR kubogida – 1/4 zona finalida 3-oʻrin (1967/1968).

## Manbalar

## Havolalar

* FK Oqqo‘rg‘on  Klub futbol faktlari maʼlumotlar bazasida
* FK Oqqo‘rg‘on  Klub oʻyinlari Wildstat maʼlumotlar bazasida
Gretsiyaning Afgʻonistondagi harbiy kontingenti

**Gretsiyaning Afgʻonistondagi harbiy kontingenti** — 2002-yilda tashkil etilgan Gretsiya qurolli kuchlarining boʻlinmasi. 2002-2014-yillarda ISAF kuchlari tarkibida harakat qilgan.

## Tarixi
2002-yil 15-yanvarda mamlakatning Afgʻonistondagi operatsiyada ishtirok etishi toʻgʻrisida qaror qabul qilindi, 2002-yil 19 fevralda operatsiyada ishtirok etish boshlandi .

2002-yil fevral oyida Gretsiya Afgʻonistonga dastlab 49 askardan iborat harbiy kontingent yubordi. Umuman olganda, 2002-yil fevralidan 2012-yil 30-noyabrgacha 3295 nafar yunon harbiy xizmatchisi 33 ta kadrlar almashinuvi doirasida Afg‘onistonga tashrif buyurdi, ularning xizmat muddati uch oydan olti oygacha bo‘lgan. Gretsiya harbiylari qurilish ishlarini olib bordi, Kobul infratuzilmasini rekonstruksiya qildi, afg‘on askarlarini o‘qidi, gumanitar yordam yetkazdi, 299-ko‘chma jarrohlik shifoxonasining ishlashini taʼminladi. 2012-yil 30-noyabrda Gretsiya kontingenti Afgʻonistondan olib chiqildi, biroq yetti nafar instruktor uchuvchi afgʻon uchuvchilarini C-27J harbiy transport samolyotlarini tayyorlash uchun mamlakatda qoldi.

2013-yil 1-avgust holatiga koʻra kontingent 3 nafar harbiy xizmatchidan iborat.

2014-yil 28-dekabrda NATO qo‘mondonligi Afg‘onistonda „Bardoshli erkinlik“ operatsiyasi yakunlanganini eʼlon qildi. Biroq, mamlakatda jangovar harakatlar davom etdi va xorijiy qoʻshinlar mamlakatda qoldi — 2015-yil 1-yanvarda boshlangan "Qatʼiy qoʻllab-quvvatlash" operatsiyasiga muvofiq, xorijiy qoʻshinlarning umumiy soni qisqartirilgan boʻlsa-da ular hali ham Afgʻoniston hududida edi.

2018-yil iyul oyida Gretsiya harbiy kontingenti soni 6 nafar harbiy xizmatchidan iborat edi.

2020-yil fevral oyida Gretsiya harbiy kontingenti koʻpayib 11 askarga yetdi.

2021-yil 14-aprelda AQSh prezidenti Jo Bayden 2021-yilning 11-sentabriga qadar bu jarayonni yakunlash bilan 2021-yil may oyida AQSh qo‘shinlarini Afg‘onistondan olib chiqishni boshlash rejalarini eʼlon qildi. Xuddi shu kuni, NATO mamlakatlari tomonidan „yaqin bir necha oy ichida“ qoʻshinlarni olib chiqish toʻgʻrisida qaror qabul qilindi. Keyinchalik, Tolibon hujumga oʻtdi va mamlakatdagi vaziyat yanada murakkablashdi.

2021-yil 4-iyulda Gretsiya Kobuldan barcha to‘rt nafar harbiy xizmatchini evakuatsiya qildi va operatsiyada qatnashishni yakunladi.

## Natijalar
Operatsiyada qatnashish boshidan 2014-yil oxirigacha Afgʻonistondagi grek kontingentining yoʻqotishlari kamida 4 nafar askar yarador va jarohat oldi, halok boʻlganlar yoʻq.

Yuqorida sanab oʻtilgan yoʻqotishlar urushda ishtirok etishning moliyaviy xarajatlari haqidagi maʼlumotlarni oʻz ichiga olmaydi. Toʻgʻridan-toʻgʻri harbiy xarajatlardan tashqari, Gretsiya Afgʻonistonga harbiy yordam ham koʻrsatgan.

* Gretsiya hukumatining BMTga rasmiy hisobotiga koʻra, 2007-yilda Afgʻonistonga harbiy yordam koʻrinishida 300 dona AK-47 avtomatini bepul sovgʻa qilingan.

## Manbalar
Lokomotiv (futbol klubi, Kogon)

**Lokomotiv** – Buxoro viloyati Kogon shahridagi sobiq futbol klubi. 1991-yilda tashkil etilgan va 1995-yilda tarqatib yuborilgan. 1992—1995-yillarda Oʻzbekiston chempionatining Birinchi ligasida oʻynagan va 4-oʻrinni egallagan.

## Tarix
Lokomotiv futbol klubi 1991-yilda Buxoro viloyatining Kogon shahrida tashkil etilgan. 1992-yildan klub Oʻzbekiston birinchi ligasida oʻz faoliyatini boshlagan. „Lokomotiv“ alohida muvaffaqiyatlarga erisha olmagan. Shunday boʻlsada jamoan 1993-yilgi mavsumda Birinchi ligada 4-oʻrinni egallaganini ham qayd etish mumkin.

## Manbalar

## Havolalar

* Lokomotiv Kogon
Navbahor Farm

**Navbahor-2** – Namangan shahrining „Navbahor“ futbol klubining farm klubi.
## Tarixi
1992-yil tashkil etilgan boʻlib, dastlabki yilidan Oʻzbekiston chempionatining Birinchi ligasida ishtirok eta boshlagan. 1994—1995-yillarda „Navroʻz“ nomi bilan musoboqalarda ishtirok etgan. Klubning Birinchi ligadagi eng yaxshi yutugʻi 1996 yilgi mavsumda 6-oʻrinni egallashi boʻlgan.

2003-yilda „Navbahor-2“ nomi ostida Kosonsoy shaharning „Kosonsoy“ futbol klubi ham faoliyat olib borgan.

## Joriy tarkibi

### U21

### U19

## Natijalari

## Yutuqlar
* Birinchi ligada 6-oʻrin (1996)

## Murabbiylar tarixi
* Rashid Gʻafurov – 2021-…

## Manbalar

## Havolalar
* Klub futbol faktlari maʼlumotlar bazasida
Buxoro (futbol klubi, 1960)

„Buxoro“ – Oʻzbekiston SSRning shu nomli shahridagi sovet futbol klubi, 1960-yilda tashkil etilgan va 1988-yilda tarqatib yuborilgan. 1989-yilda tashkil etilgan ayni shu nomdagi **Buxoro** klubi tashkil etildi va keyinchalik "Nurafshon" nomiga oʻzgartirilgan.

## Tarix
1965-yilgacha jamoa Oʻzbekiston SSR chempionatida, Oʻzbekiston SSR kubogida ham qatnashgan. 1966-yilgi mavsumdan boshlab „Buxoro“ SSSR chempionatining „B“ toifasida ishtirok eta boshladi, natijaga koʻra „Markaziy Osiyo va Qozogʻiston“ zonasida soʻnggi, 19-oʻrinni egallagan.

1967-yilda klub nomi „**Fakel**“ (**Mash’al**) deb oʻzgartirilgan, ammo 2 yildan soʻng u oʻzining asl nomi – „**Buxoro**“ga qaytarildi. Keyingi mavsumlarda jamoa SSSR chempionatining „B“ toifasida, keyingi mavsumlarda esa Oʻzbekiston SSR chempionatida ishtirok etgan.

1980-yilgi mavsumda „Buxoro“ SSSR chempionati ikkinchi ligasining „B“ toifasiga qaytdi va mavsum yakuniga koʻra soʻnggi, 19-oʻrinni egallagan. Keyingi mavsumlarda va 1988-yil tarqatib yuborilgunga qadar jamoa respublika turnirlarida, xususan, Oʻzbekiston SSR chempionati va kubogida qatnashdi. Jamoa katta muvaffaqiyatlarga erisha olmagan.

### Jamoa nomlar tarixi

## Yana qarang
* Nurafshon (futbol klubi)
* Nurafshon-Buxoro (futbol klubi)

## Havolalar

* Klub haqidagi maʼlumot wildstat.ru saytida 2018-yil 14 martda Wayback Machine -da arxivlangan
Oltinkoʻl (futbol klubi)

**Oltinkoʻl futbol klubi** () – 1993-yilda tashkil etilgan Andijon viloyati Oltinkoʻl tumanining sobiq oʻzbek futbol klubi.

## Tarix
Jamoa 1993-yilda tashkil etilgan. Tashkil etilgan yildan boshlab Oʻzbekistonning 3-darajali ligasi Oʻzbekiston ikkinchi ligasidan faoliyatini boshlagan. 1994—1996-yillarda Oʻzbekiston Birinchi ligasida oʻynagan. Klub katta muvaffaqiyatga erishmadi. 1997-yildan katta futboldan uzoqlashgan.

## Yutuqlar

* Oʻzbekiston Birinchi ligasida 5-oʻrin (1994)

## Mashhur futbolchilar

* Aleksey Roshin

## Manbalar

## Havolalar

* Footballfacts.ru
Zirabuloq (futbol klubi)

**Zirabuloq** () – 2018-yilda tashkil etilgan Samarqand viloyati Narpay tumanidagi oʻzbek futbol klubi. 2019-yilgi mavsumda esa Oʻzbekiston Pro-ligasi „B“ turnirida sihtirok etgan.

## Yana qarang

* Dinamo (futbol klubi, Samarqand)
* Registon (futbol klubi)

## Manbalar

## Havolalar

* Zirabuloq Soccer365 saytida klubi profili
Spartak (futbol klubi, Samarqand)

Spartak () – 1987-yilda tashkil etilgan Samarqand shahridagi oʻzbek futbol klubi.

## Tarix
1987-yilda tashkil etilgan. Bir muddat Oʻzbekiston chempionati Ikkinchi ligasida oʻynagan. Hozirda Samarqand shahri va Samarqand viloyati futbol ligasida ishtirok etmoqda.

## Havolalar

* Spartak Samarqand Klub oʻyinlari Wildstat maʼlumotlar bazasida
* Spartak Samarqand Futbol klublari tarixi
Tibet rasmi

**Tibet rassomligi** — eramizning I asridan boshlab Tibet hududida turli shakllarda mavjud boʻlgan.Badiiy anʼana1951-yil turli davlatlar va knyazliklarda rivojlangan edi. Kengroq maʼnoda Tibet rassomligi deganda Tibet Vajrayana buddizmi tarqalgan joyda — Xitoy, Moʻgʻuliston, Buryatiya, Butan, Hindistonning shimoliy hududlari va Oʻrta Osiyoning qadimgi knyazliklarida mavjud boʻlgan sanʼat tushuniladi. Ushbu rasm bir xil mafkuraviy manbalardan olingan, ammo baʼzi mahalliy xususiyatlar uchun tuzatishlar mavjud edi. Masalan, ushbu rasmning xitoycha versiyasi Xitoy-Tibet uslubi deb atalgan.
Tibet Rang-tasvir ilk namunalari neolit davriga toʻgʻri keladi: 20-asrda eramizdan avvalgi 4—3-ming yilliklarga oid hayvonlar, qushlar, odamlar tasvirlari va ov manzaralari aks ettirilgan qoyatosh rasmlari topilgan. Yarlung birinchi qirollik sulolasi paydo boʻlgunga qadar Tibet hududida mavjud boʻlgan qabilalar va qadimgi davlatlarning keyinchalik rasmlari (miloddan avvalgi I-II asrlar — 846) toʻgʻri kelgan.
### Buddizm
Mayahan asoslari g'oyalari asosida buddizm ("kichik avara") ("buyuk aravaga")bo'lingan.Kichik avara,Buyuk arava tasnifiga 
ko'ra shravak aravasi va prayekabudd aravasiga bo'lindi.

=
## Manbalar
#Tibet Buddizmi
#Tibetlar
#Buddizm tarixi
Labsa (futbol klubi)

„**Labsa**“ (oʻzb: „Labsa“ Buxoro futbol klubi / „Labsa“ Bukhoro football club) — Buxoro shahridagi oʻzbek futbol klubi. 2017-yilda tashkil etilgan.

## Tarix
2017-yilgi mavsumda Buxoro viloyati chempionatida ishtirok etib, natijada viloyat kubogi va Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi gʻolibi boʻlgan.

2018-yilda u Oʻzbekiston Pro ligasida  saviyasi va ahamiyati boʻyicha mamlakat futbol divizionida 2-oʻrinni egallab, mavsum yakuniga koʻra 18 jamoa orasida 15-oʻrinni egallagan.

## Yana qarang

* Buxoro (futbol klubi)

## Manbalar

## Havolalar

* Klubning rasmiy sayti — pfclabsa.uz
* soccerway
Beshkent (futbol klubi)

**Beshkent** — Beshkentning sovet futbol klubi. 1978-yilda tashkil etilgan.

## Tarixi
„Beshkent“ futbol klubi 1978-yilda shu nomdagi shaharda tashkil etilgan. 1982-yilda jamoa jismoniy tarbiya jamoalari oʻrtasida Oʻzbekiston SSR kubogini qoʻlga kiritgan. Sovet chempionatlarida eng yaxshi natija 1984-yilgi mavsumda SSSR futbol chempionati Ikkinchi ligasining 7-zonasida jamoa qoʻlga kiritgan 14-oʻrin edi.

## Yutuqlar
SSSR ikkinchi ligasida — 14-oʻrin (1984-yilda ikkinchi liganing zonal turnirida).

Oʻzbekiston SSR chempioni (1982).

## Mashhur futbolchilar

*  Anatoliy Napreyev

## Havolalar

* FK Beshkent  Klub futbol faktlari maʼlumotlar bazasida
* FK Beshkent  Wildstat maʼlumotlar bazasidagi klub oʻyinlari 
* FK Beshkent  Futbol klublari tarixi
Jazzning birinchi xonimi (haykal)

***Jazzning birinchi xonimi*** — Ella Fitsjeraldning haykali, Nyu-York, AQSh, Vestchester okrugidagi Yonkers shahridagi Yonkers Metro-Shimoliy stantsiyasi tashqarisida joylashgan. Haykal 1996-yil oktyabr oyida ochilgan;  Ella Fitsjerald 1996-yil iyun oyida 79 yoshida vafot etgan edi.

## Tarix

### Tavsifi
Haykal bronzadan yasalgan va ikki qavatli granit poydevorida joylashgan. Haykal haqiqiy oʻlchami 5 fut boʻlib, Fitsjeraldning qoʻllarini ochib qoʻshiq kuylayotgani, koʻylak va baland poshnali tufli kiygan holda tasvirlangan. Uning xaykali Yonkers shahridagi Buena Vista chorraxasi va Main Streetning burchagida Trolley Barn Plazada joylashgan.

Bu haykaltaroshlik asari Vinnie Bagwell tomonidan yasalgan. Bu Bagvellning birinchi ommaviy sanʼat asari boʻlib, uning toʻqqizinchi tugallangan haykali boʻldi. Ish Jamoatchilikni rivojlantirish byurosi va Yonkers shahar markazi va qirgʻoqlarini rivojlantirish idorasi tomonidan topshirilgan va 25,000 AQSh dollari miqdoridagi federal grant tomonidan moliyalashtirilgan.

Ella Fitsjerald Yonkersda oʻsgan va 18-sonli davlat maktabida va Benjamin Franklin oʻrta maktablarida oʻqigan. Uning oilasi School koʻchasi va Park Hill prospektida yashar edi.

Haykal Vestchester okrugidagi afro-amerikaliklar madaniy merosining bir qismidir.

## Manbalar

## Havolalar

* wanderwomenproject - Yonkers, Nyu-Yorkdagi Jazzning birinchi xonimi Ella Fitsjerald haykali
Laura Vandervoort

**Laura Dianne Vandervoort** (, tugʻ. 1984-yil 22-sentyabr, Toronto, Kanada) — kanadalik aktrisa.

## Biografiyasi
Laura Vandervoort bolaligida turli sport turlarini yaxshi koʻrardi — futbol, basketbol, tennis, gimnastika, beysbol va 16 yoshida karate boʻyicha qora kamarga ega boʻlgan.

## Martaba
U 13 yoshida oʻynashni boshlagan. Telekoʻrsatuvlardagi bir nechta kichik chiqishlardan soʻng, Laura Kanada bolalar serialida rol oʻynadi „Siz qorongʻulikdan qoʻrqasizmi?“" deb nomlangan. Rol unchalik katta emas edi, atigi 3 ta epizod, lekin Laura uchun bu juda katta sovgʻa edi.

Bir qator reklama roliklari, turli teleseriallar va Disney filmlarida bir martalik chiqishlardan soʻng, oʻn toʻqqiz yoshli Laura toʻrt yil davomida efirga uzatilgan „Supernova“ serialida Sadi Xarrisonning bosh rolini oʻynadi.

Kelajakda Laura Vandervoort filmlardan koʻra koʻproq televizorda paydo boʻladi. Uning eʼtiborga molik rollaridan biri „Smallville sirlari“ serialidagi Supermenning singlisi Kriptoniyalik Karaning rolidir.

Smallville filmidan keyin Laura „Jannatga xush kelibsiz“ filmida suratga tushdi. Ushbu rasmda Vandervoort Kris Karmak (Yolgʻiz yuraklar) va Marsha Tomason (Las-Vegas, Yoʻqolgan) bilan ishlaydi. Suratga olish jarayoni tugagandan soʻng darhol Laura mustaqil loyiha bilan shugʻullanadi, unda u bilan birga Maykl Ironsayd va Kori Sevier kabi kanadalik yulduzlar paydo boʻladi.

2009-yilda Laura 1983-yilgi xuddi shu nomdagi seriyaning remeyki boʻlgan ABC V seriyasida rol oʻynadi.

2014-yildan 2016-yilgacha u „Tishlagan“ teleserialida rol oʻynagan.

Hozirda Los-Anjelesda, Kaliforniyada istiqomat qiladi.

## Manbalar
Yelena Utkina

**Yelena Mixaylovna Utkina** – rossiyalik gandbolchi, Rossiya terma jamoasi darvozaboni. Rossiyaning xalqaro toifadagi sport ustasi (2015-yilda Koreyada boʻlib oʻtgan XXVIII Jahon yozgi Universiadadagi gʻalabasiga taqdirlangan).

## Havolalar
* Yelena Utkina Yevropa gandbol federatsiyasi veb-saytida 
* Lada veb-saytida maʼlumotnomasi
* Instagram sahifasi
Louise Waller

**Louise „Lou“ Waller** (; 1969-yil 30-iyulda tugʻilgan) — sobiq Angliya futboli terma jamoasi himoyachisi. Lou 1995-yilgi FIFA ayollar oʻrtasidagi Jahon chempionati finalida Angliya terma jamoasi aʼzosi edi. „Millwall Lionesses“da Waller klubda futbolchi, murabbiy, rivojlanish boʻyicha ofitser, kotib va rais sifatida xizmat qilgan.

## Klublardagi faoliyati
1995-yilda Waller Millwall Lionesses jamoasida oʻynagan. U Millwall bilan 1996-97-yillarda Angliya Premer-ligasi kubogini va Angliya ayollar kubogini yutgan. Oxirgi musobaqaning finalida Waller Upton Parkdagi 3015 nafar muxlis koʻz oʻngida Justine Lortonning burchak toʻpini boshi bilan golga aylantirdi.

Waller, shuningdek, Millwallning 1991-yilda Angliya Kubogini qoʻlga kiritgan jamoasi aʼzosi boʻlgan, gʻalabadan keyin koʻpchilik oʻyinchilar jamoani tark etganda klubda qolgan ikki tajribali oʻyinchilardan biri edi. Keyingi yillarda Millwallda koʻplab yosh futbolchilar paydo boʻldi.

1993-yilda Waller Millwallda mamlakatdagi birinchi qizlarning malaka oshirish markazini yaratishda faol ishtirok etgan. U klubga 12 yoshida qoʻshilgan va 1997-yilning fevraliga qadar „Arslonlar“ safida 400 dan ortiq oʻyin oʻtkazgan.

Waller ikki yozni 1988- va 1989-yillarda Finyandiyaning Naisten SM-sarjasida HJK Helsinginda oʻtkazgan. „Arslonlar“ menejeri Alan Wooller ham Finlandiyada oʻynadi. Helsingindagi ikkinchi mavsumida Wallerga ingliz jamoadoshi Marian Spacey qoʻshildi.

## Terma jamoadagi faoliyati
Waller 1995-yilgi ayollar oʻrtasidagi jahon chempionatida Angliya terma jamoasi aʼzosi edi. Uning yagona ishtiroki final oʻyinida Tina Mapesning oʻrniga maydonga tushganida boʻldi, chorak finalda Germaniyaga qarshi 3:0 hisobida magʻlub boʻldi.

1989-yilda jamoaga qoʻshilgan Waller Angliya terma jamoasida 30 dan ortiq oʻyin oʻtkazdi. 1997-yil iyun oyida uning soʻnggi oʻyinida Norvegiyaga qarshi oʻrtoqlik oʻyinida 4:0 hisobida magʻlub boʻldi. UEFA Ayollar oʻrtasidagi Yevro-1993 saralash bosqichida Angliya terma jamoasi Millmoorda Italiyaga 3:0 hisobida magʻlub boʻlib, umumiy hisobda 6:2 hisobida magʻlub boʻldi, Waller qoʻl bilan oʻynagani uchun chetlatildi.

## Manbalar
Clare Wheatley

**Clare Wheatley** (; 1971-yil 4-fevralda tugʻilgan) — qanot himoyachisi sifatida oʻynagan „Arsenal Ladies“ning futbol maʼmuri va sobiq futbolchisi.

## Faoliyati
Sheffield Hallam Politexnika universitetida jismoniy tarbiya oʻqituvchisi boʻlish uchun oʻqiyotgan bir vaqtda Sheffield Wednesdayga qoʻshilishga qaror qildi. 1993-yilda Clare „Chelsea Ladies“ jamoasida oʻynagan. 1995-yilda muvaffaqiyatli oʻquv-mashgʻulot yigʻinidan soʻng „Arsenal Ladies“ga qoʻshildi va menejer Vic Akers Arsenal Ladies ijtimoiy klub emasligi haqida eslatib oʻtdi. Bir yil oʻtgach, u Angliya ayollar terma jamoasida zaxira oʻyinchisi sifatida debyut qildi. 1997-yilda Millwall Lionessesga qarshi oʻyinda tizzasidan jarohat oldi, Clare butun mavsum davomida oʻynay olmadi, 1998-yilda qaytib keldi. Qaytganidan keyin Clare Angliya terma jamoasiga boshqa chaqiruv olmadi. 2001-yilda Doncaster Bellesga qarshi oʻynaganida jarohat oldi, soʻng Wheatley faoliyatini tugatishga majbur boʻldi. 2004-yilda u yana ikki mavsum „Arsenal“da oʻynadi va 2005-yilda yana nafaqaga chiqdi.

## Maʼmuriyatdagi faoliyat
Wheatley 1997-yilda jarohatlangan paytida, Akers „Arsenal“ga kitman etib tayinlangan edi, shuning uchun u klubni rivojlantirish boʻyicha ofitser vazifasini bajarishi mumkin edi. Wheatley faoliyatini toʻxtatishga majbur boʻlganida, klubning rivojlanish boʻyicha mutaxassisi sifatida qoldi. 2014-yilda, Akers nafaqaga chiqqanida, Wheatley uning oʻrniga „Arsenal Ladies“ bosh direktori lavozimini egalladi. 2020-yilda „Arsenal“ ayollari futbol assotsiatsiyasi tomonidan Wheatley autizm tashxisi qoʻyilgan yoshlar murabbiyini ishdan boʻshatgani aniqlanganidan keyin kamsitgani uchun 50,000 funt sterling miqdorida jarimaga tortildi.

## Manbalar
The Final Countdown

„**The Final Countdown**“ () — „Europe“ shved rok-guruhi ijro etgan qoʻshiq. 1986-yil chiqarilgan. Qoʻshiqni guruh solisti Joey Tempest yozgan. Tempest qoʻshiq matnini David Bowie ijro etgan „Space Oddity“ qoʻshigʻidan ilhomlanib yozgan. Tarona guruhning ayni nomli uchinchi studiyaviy albomiga kiritilgan. Dastlab guruh aʼzolari taronani faqat konsertlarda ijro etishni rejalashtirigan. Ammo „Eric Records“ shirkati taklifi bilan qoʻshiq „The Final Countdown“ albomining birinchi singli oʻlaroq chiqarilgan.

Qoʻshiq uchun rejissyor Nick Morris klip suratga olgan. 2009-yilning oktyabrida YouTubega yuklangan klip 1 milliard martadan oshiq koʻrilgan. Klip guruh Solna munitsipalitetida bergan ikki konsert davomida olingan lavhalardan hamda Stokgolmda yozib olingan qoʻshimcha kadrlardan iborat.

„The Final Countdown“ eʼlon qilishi bilan xitga aylangan. Qoʻshiq 25 mamlakat, jumladan, Buyuk Britaniya xit-paradida birinchi pogʻonaga koʻtarilgan. AQShning „Billboard Hot 100“ xit-paradida esa sakkizinchi pogʻonagacha koʻtarilgan. Avstraliyada ikkinchi, Kanadada beshinchi pogʻonagacha koʻtarilgan. Qoʻshiq buguni kunda ham sport musobaqalarida keng qoʻllanadi. Taronaning global muvaffaqiyatiga qaramay, ayrim tanqidchilar uni salbiy baholagan. „Blender“ jurnali „The Final Countdown“ taronasini eng yomon qoʻshiqlar roʻyxatiga kiritgan.

Qoʻshiq Tempest 1980-yillar boshida oʻylab topgan ohang asosida yozilgan. 1985-yil bas-gitarachi John Levén Tempestga ohang asosida toʻlaqonli qoʻshiq bastalashni taklif qilgan. Buning ortidan Tempest qoʻshiqning demo versiyasini yozib, guruhdoshlariga eshittirgan. Gitarachi John Norum qoʻshiqni dastlab yoqtirmagan, ammo keyinchalik fikri oʻzgargan. Qoʻshiqning oʻziga xos ohangi Yamaha TX-816 hamda Roland JX-8P sintezatorlarida ijro etilgan.

## Manbalar

## Havolalar
*
Emily Westwood (futbolchi)

**Emily Elizabeth Emily Westwood** (1984-yil 5-aprelda tugʻilgan) – ingliz futbolchisi. U Angliya ayollari va Birmingham City ayollari uchun hujumkor yarim himoyachi, ammo kerak boʻlganda favqulodda himoyachi sifatida oʻynay oladigan futbolchilar sirasiga kiradigan sportchi. U oʻz mamlakatini U-16, U-19 va U-21 toifalarida himoya qilgan, shuningdek, 2005 va 2009-yillarda UEFA ayollar chempionatida ishtirok etgan xalqaro unvonlarni qoʻlga kiritgan.

2009-yil may oyida Emily Elizabeth Westwood futbol assotsiatsiyasi tomonidan markaziy shartnomalar olgan birinchi 17 nafar ayol futbolchidan biri edi

## Klubdagi faoliyati
2010-yil dekabr oyida Emily Elizabeth Westwood Birmingham City ayollari FA WSL jamoasi bilan shartnoma imzolagani maʼlum boʻldi Birmingham bilan u 2011- va 2012-yilgi FA WSL mavsumlarida ikkinchi oʻrinni egallashga musharraf boʻlishdi va 2011-12 FA Ayollar kubogini qoʻlga kiritdi. U shuningdek, UEFA ayollar oʻrtasidagi Chempionlar ligasining ikkita klubida ishtirok etgan. 2016-yilning yanvarida u klub bilan shartnomasini uzaytirdi

## Xalqaro martabasi
Emily Elizabeth Westwood Angliya terma jamoasi safida debyutini 2005-yilning fevrali oyida Italiyaga qarshi oʻrtoqlik uchrashuvida (4:1) oʻtkazdi

### Emily Westwoodning xalqaro maqsadlar

: *Ballar va natijalar birinchi boʻlib Angliyaning gollari roʻyxatini koʻrsatadi.*

## Yutuqlar

* **Ayollar oʻrtasidagi Angliya kubogi** : 2

: 2009–10, 2011–12

* **Ayollar oʻrtasidagi Angliya Premer-liga kubogi** : 1

: 2007–08

## Manbalar
Tuğba Karademir

**<span lang="tr">Tuğba Karademir</span>** (,   tug'.1985-yil 17-mart Anqara, Turkiya) —  ayollar o'rtasidagi yakkalik konkida uchishda ishtirok etgan turkiyalik figurali uchuvchi. U Qishki Olimpiya o'yinlarida qatnashgan tarixdagi birinchi turkiyalik figurali uchuvchidir (2006-yilda u 21-o'rinni egalladi), shuningdek, 2007 va 2009-yillarda Yevropa chempionatlarida 10-o'rinni egallaganligi turkiyalik figurali uchishning bugungi kundagi eng yaxshi natijasidir. 

## Martaba

Tuğba 5 yoshida, 1990-yilda Anqaradagi bolalar bog'chasidan bir guruh bilan Turkiyadagi birinchi konkida uchishni boshladi. 8 yoshida esa u xalqaro musobaqalarda ilk bor Turkiya nomidan qatnashdi. 1995-yilda Tuğba Bolqon o'yinlarida g'olib chiqdi.

Qiz shubhasiz katta iste'dodga ega edi, ammo Turkiyada mashq qilishni davom ettirib, u yuqori natijalarga umid qila olmadi, chunki mamlakatda bitta konkida uchish maydonchasi bor edi va xalqaro toifadagi murabbiylar yo'q edi. Shu munosabat bilan, Tuğbaning ota-onasi 1996-yilda oilaviy Kanadaga ko'chirishga qaror qilishdi. U yerda Karademir Robert Tebbi bilan ishlay boshladi, u bilan martabasining oxirigacha hamkorlik qildi.

2005-yilda Jahon chempionatida 27-o'rinni egallagan Tuğba Karademir Qishki Olimpiya o'yinlarida qatnashish imkoniga ega bo'lmadi. Biroq, o'sha yilning kuzida u saralash turnirida juda muvaffaqiyatli ishtirok etdi va Turkiya figurali uchish tarixida birinchi marta Qishki Olimpiya o'yinlarida ishtirok etish huquqini qo'lga kiritdi. Turindagi Olimpiadaning ochilish marosimida u o'z mamlakati terma jamoasi bayroqdori bo'ldi. Musobaqada u qisqa dasturda o'zining eng yaxshi natijasini ko'rsatib, 21- o'rinni egalladi.

2007-yilda Yevropa chempionatida Tuğba Karademir kuchli 10 talikka kirdi, bu turkiyalik figurali uchishning bugungi kundagi eng yaxshi natijasidir. Qizig'i shundaki, 2008-yilgi Yevropa chempionatiga Turkiyadan ikki nafar figurali uchuvchini olib chiqish huquqini qo'lga kiritganiga qaramay, Tuğba mamlakat sharafini bir o'zi himoya qildi.

2009-yilgi Yevropa chempionatida u o'zining eng yaxshi natijasini takrorladi - u yana 10-o'rinni egalladi. Huddi shu yili Jahon chempionatida u 21-o'rinni egalladi va yana Turkiya uchun Vancouver Olimpiadasiga bitta litsenziyani qo'lga kiritdi. U yerda  Tuğba  bepul dasturda qatnashishga muvaffaq bo'ldi va qisqa muddatdan so'ng u birdaniga uchta konkida uchuvchini (ular ham bepul dasturga qatnashish huquqini qo'lga kiritgan) ortda qoldirib, 21-o'rinni egalladi, ammo yakunda u so'nggi 24-o'rinni egalladi. Jahon chempionatida Tuğba yomon natija ko'rsatdi - atigi 28-o'rin.

2010-yil iyul oyida u ta'lim olishga e'tibor qaratish uchun havaskor sport faoliyatini yakunlash to'g'risida qaror qabul qildi.

## Sport yutuqlari

### 2003-yildan keyin

### 2003-yilgacha

* J = kichik daraja

## Manbalar
Jay Manuel

**Jay Manuel** (; tugʻ. 1972-yil 14-avgust, Springfild, Illinoys, AQSh) — kanadalik yetakchi va vizajist. U Americaʼs Next Top Model realiti-shousining sobiq kreativ direktori sifatida tanilgan. Manuel, shuningdek, „Kanadaning navbatdagi top modeli“ koʻrsatuvining boshlovchisi boʻldan.

## Shaxsiy hayot
Manuel Illinoys shtatining Springfild shahrida italiyalik va chexiyalik onasi hamda janubiy afrikalik otasi malayziya va gollandiyalik boʻlib tugʻilgan. U Torontoda asrab oluvchi ota-onalar tomonidan tarbiyalangan va u yerda Norman Bethune oʻrta maktabini tugatgan (), soʻngra York universitetini tugatgan. Manuel moda olamiga kirishdan oldin tibbiy taʼlimni tugatgan va operani ham oʻrgangan.

## Martaba
Jay Manuel Vogue, Harper’s Bazaar, Marie Claire, Victoria's Secret, Revlon va CoverGirl uchun vizajist va stilist sifatida ishlagan. Uning mijozlari orasida Tayra Benks, Naomi Kempbell, Iman, Alisiya Silverstoun, Rebekka Romijn, Rupert Everett, Bridjit Moynaxan, Anjela Bassett, Jada Pinkett-Smit, Mayya, Kim Kattrall, Toselni Koul, Toselni Kolea, Toselni Kolea, Uilyams, Patti LaBelle, Rosario Douson, Pushti, Devid Boui va Jennifer Lopez kabi yulduzlar bor edi.

Jay Americaʼs Next Top Model kompaniyasining birinchi mavsumida kreativ direktor sifatida ishtirok etdi. U toʻqqiz yil davomida shouda boʻldi, 18-mavsumdan soʻng Nayjel Barker va Jey Aleksandr bilan shartnomalari uzaytirilmaganidan keyin ketdi.

Manuel Amerika versiyasining spin-off boʻlgan Canadaʼs Next Top Modelning bosh hakami edi.

2011-yilda u „Sears Canada“ bilan kiyim-kechak liniyasini ishga tushirdi. 2014-yilda esa Manuel „Jay Manuel Beauty“ liniyasini ishga tushirdi.

## Manbalar
Ben Abbey

**Benjamin Charlz Abbey** (1978-yil 13-mayda tugʻilgan) — ingliz sobiq futbolchisi hisoblanadi. U „Oksford Yunayted “, „Sautend Yunayted“ va „ Maklsfild Taun “klublarida futbol ligasida qatnashgan. Oʻshandan beri Abbey moliya va sport menejmenti sohasida muvaffaqiyatli martaba yaratishga oʻtdi.

## Manbalar
Nikaragua davlat madhiyasi

„**Salve a ti, Nicaragua**“ (inglizcha: „Salom, Nikaragua“) — Nikaragua davlat madhiyasi. U 1939-yil 20-oktyabrda tasdiqlangan va rasman 1971-yil 25-avgustda qabul qilingan. Qoʻshiq matni Salomón Ibarra Mayorga tomonidan yozilgan va uni Ernesto o Anselmo Castinove bastalagan, aranjirovkasi Luis A. Delgadillo yozgan.

## Tarix
„Hermosa Soberana“ Liberal partiya (ispancha: Partido Liberal) tomonidan 1927-yildan hozirgi kungacha partizan madhiyasi sifatida qabul qilingan.

## Matn

## Manbalar

## Havolalar
* Nicaragua: ''Salve a ti, Nicaragua'' — Audio of the national anthem of Nicaragua, with information and lyrics (archive link)
Phyllis Logan

**Phyllis Logan** (1956-yil 11-yanvarda tugʻilgan)— shotlandiyalik aktrisa, *Lovejoy* (1986—1993) filmidagi Ledi Jeyn Felsem va *[[Downton Abbey|Downton Abbeydagi]]* (2010—2015) Xyuz xonim rollari bilan tanilgan. U 1983-yilda *Another Time, Another Place*  filmi uchun „ Eng istiqbolli yangi aktrisa“ nominatsiyasida BAFTA mukofotini qoʻlga kiritgan. Uning boshqa filmlariga *Secrets &amp;amp; Lies* (1996), *Shooting Fish* (1997) *Downton Abbey* (2019) va *Misbehavior* (2020) kiradi.

## Yoshligi
Uning otasi Devid Rolls-Royce muhandisi va kasaba uyushmasi rahbari boʻlgan. Phyllis oilasining eng kichigi boʻlib, akasi va opasi bor. Uning otasi u dramatik maktabda oʻqib yurganida 59 yoshida vafot etgan.

## Taʼlim
Logan Peyslida tugʻilgan va Jonstonda oʻsgan. Jonston oʻrta maktabida taʼlim olgan. U Glazgodagi Shotlandiya Qirollik musiqa va drama akademiyasida tahsil olgan. Akademiyani 1977-yilda Jeyms Bridi oltin medali bilan tamomlagan.

## Faoliyati
Oʻqishni tugatgach, u Dundee Repertory Theatrega ishga kirgan. U 1979-yilda Edinburgga teatrda ishlash uchun koʻchib kelgan. Phyllis Shotlandiya televideniyesida ham muntazam ishlagan. *“The White Bird Passes* " filmida u birinchi marta yozuvchi-rejissyor Maykl Radford bilan uchrashgan. Phyllis suratga tushgan birinchi badiiy filmi „ *Another Time,Another Palace“* (1983) filmi boʻlgan. Film uchun u Taormina kinofestivalida eng yaxshi aktrisa uchun Oltin mukofotni va 1983-yilda eng yaxshi aktrisa uchun Evening Standard mukofotini qoʻlga kiritgan.

*[[Downton Abbey|Downton Abbeyda]]* filmidagi uy bekasi Xyuz xonim roli unga mashurlik keltirgan. Logan sakkiz yil davomida Ian McShane bilan birgalikda *Lovejoyning* 50 ga yaqin epizodlarida Lady Jane Felsham rolini oʻynagan.

RadioTimes.com (Radio Times rasmiy veb-sayti) tomonidan oʻtkazilgan soʻrovga koʻra uning Downton Downton Abbey filmidagi qahramoni Missis Xyuz eng yaxshi Downton Abbey qahramoni deb topilgan.

## Shaxsiy hayoti
Logan 1994-yilda „ Love and Reason*“* mini-serialida tanishgan aktyor Kevin McNallyga turmushga chiqgan.  Ularning Devid ismli oʻgʻli bor (1996-yilda tugʻilgan). Phyllis oilasi bilan Chisvikda yashaydi.

U demans bilan ogʻrigan bemorlarni qoʻllab-quvvatlovchi bir nechta xayriya tashkilotlarini qoʻllab-quvvatlaydi.

## Filmografiyasi

## Tanlangan teatr rollari

## Manbalar

## Havolalar
*
Jeon Hyeok-jin

**Jeon Hyeok-jin** (1995-yil 13-iyunda tugʻilgan) — janubiy koreyalik badmintonchi. Yakkalik bahslariga ixtisoslashgan Jeon 2013-yilda badminton boʻyicha oʻsmirlar oʻrtasidagi Osiyo chempionatida ikkinchi oʻrinni egallagan. U 2014-yilgi Osiyo oʻyinlarida erkaklar oʻrtasida oltin medalni qoʻlga kiritgan Koreya jamoasi tarkibida boʻlgan va keyingi yili Chou Tien-chen hamda hamyurti Son Van Xoni magʻlub etib, 2015-yilgi yozgi Universiadada oltin medalni qoʻlga kiritgan. 2017-yilda Jeon Koreya terma jamoasiga Sudirman kubogi turnirlarida jamoaviy jahon chempionligini qoʻlga kiritishga yordam berdi.

## Yutuqlari

### Sharqiy Osiyo oʻyinlari
*Erkaklar yakkaliklari*

### Yozgi Universiada
*Erkaklar yakkaliklari*

### Oʻsmirlar oʻrtasidagi Osiyo chempionati
*Oʻgʻil bolalar yakkaliklari*

### BWF World Tour (1 ta gʻalaba)
2017-yil 19-martda eʼlon qilingan va 2018-yilda amalga oshirilgan BWF World Tour Badminton Butunjahon Federatsiyasi (BWF) tomonidan ruxsat etilgan elita badminton turnirlari seriyasidir. BWF World Tour olti darajaga boʻlingan, yaʼni World Tour Finals, Super 1000, Super 750, Super 500, Super 300 (HSBC World Tour qismi) va BWF Tour Super 100.

*Erkaklar yakkaliklari*

### BWF Superseriyalari (1 ta ikkinchi oʻrin)
2006-yil 14-dekabrda boshlangan va 2007-yilda joriy etilgan BWF Superseriyalari Badminton Butunjahon Federatsiyasi (BWF) tomonidan ruxsat etilgan elita badminton turnirlari seriyasi edi. BWF Superseriyalari darajalari Superseriyalar va Superseriyalar Premierga boʻlingan. Superseriya mavsumi butun dunyo boʻylab 2011-yildan beri joriy qilingan oʻn ikkita turnirdan iborat boʻlgan. Muvaffaqiyatli oʻyinchilar har yil oxirida oʻtkaziladigan Superseriya finaliga taklif qilinardi.

*Erkaklar yakkaliklari*

:  BWF Superseriyalar Final turnirlari
:  BWF Superseriyalar Premier turnirlari
:  BWF Superseriyalar turnirlari

### BWF Grand Prisi (2 ta gʻalaba, 1 ta ikkinchi oʻrin)
BWF Grand Prisi ikki darajaga ega edi: Grand Pri va Grand Pri Oltin. Bu Badminton Butunjahon Federatsiyasi (BWF) tomonidan ruxsat etilgan va 2007 va 2017-yillar oraligʻida oʻtkazilgan badminton turnirlari seriyasi hisoblanadi.

*Erkaklar yakkaliklari*

:  BWF Grand Pri Oltin turnirlari
:  BWF Grand Pri turnirlari

### BWF xalqaro musobaqalari/seriyalari (1 ta gʻalaba, 1 ta ikkinchi oʻrin)
*Erkaklar yakkaliklari*

:  BWF xalqaro musobqalari turnirlari
:  BWF xalqaro seriyalari turnirlari

## Manbalar
Alec Benjamin

**Alec Shane Benjamin** (1994-yil 28-mayda tugʻilgan) amerikalik qoʻshiqchi va qoʻshiqnavisdir. Uning 2018-yilda chiqqan Let Me Down Slowly qoʻshigʻi 25 dan ortiq mamlakatlarda top 40 talikka kirdi va 2022-yil aprel holatiga koʻra Spotifyda 1 milliarddan ortiq translyatsiya toʻpladi. Alec Benjamin asosan ingliz tilida qoʻshiqlar yozadi va kuylaydi, lekin uning „Older“ va „Water fountaion“ qoʻshiqlari Xitoy tilida ham ijro etilgan.
## Yoshligi
Alec Benjamin Arizona shtatining Phoenix shahrida tugʻilgan, lekin 1-sinfi va bogʻcha davrida u New Yorkning Long Island shahrida yashagan. Uning bitta singlisi bor va „If We Have Each Other“ qoʻshigʻini singlisi uchun yozgan.
## Ijodi
Dastlab Alec Benjamin Janubiy Kaliforniya universitetiga oʻqishga qabul qilinadi. Lekin Columbia Records albomini taqdim etganidan bir necha hafta oʻtib u oʻqishdan ketadi. Keyinchalik u yevropadagi konsert joylarini tashqarisida tashrif qogʻozlarini tarqatish orqali oʻz ommaga keng yoyadi. Uning *Narrated For You* musiqalar toʻplami AQSH Billboard 200 roʻyhatida 127-oʻrinni egallaydi. Uning ushbu qoʻshiqlar toʻplamida „Water Fountaion“, „Let Me Down Slowly“ (Hozirgi kunda uning ushbu qoʻshigʻi Youtube platformasida 400 milliondan ortiq koʻrishlarni tashkil etadi) qoʻshiqlari ham boʻlgan. Ushbu qoʻshiqlarini keng ommaga yoyish uchun uning Youtubedagi Siz uchun kuylay olamanmi (Can I Sing For You) loyihasi katta hissa qoʻshgan. Alec Benjaminning *These Two Windows* albomi 29-may 2020-yili chiqdi. Ushbu albom AQSH Billboard 200 roʻyhatida 75-oʻrinni egalladi.

## Manbalar
Siobhán McKenna

**Siobhan MakKenna**(1922-yil 24-may — 1986-yil 16-noyabr) shimoliy irlandiyalik teatr va kino aktrisasi.

## Fon
**Siobhán Giollamhuire Nic Cionnaith** yangi tashkil etilgan Shimoliy Irlandiyada Belfastda tugʻilgan. U Galwayda va Monagan okrugida yashagan va irland tilida ravon soʻzlasha olgan. Uning otasi Eoghan McKenna (1892-yilda Kork okrugi Millstreet shahrida tugʻilgan) Galwaydagi (UCG) Universitet kollejida matematika professori boʻlgan.

## Aktyorlik faoliyati
U faoliyatini Dublindagi Abbey teatrida spektakllarda rol oʻynash bilan boshlagan. McKenna Jorj Bernard Shouning " *Sent-Joan* " spektaklida rol oʻynagan.

1940-yillarda Abbey teatrida chiqish paytida u boʻlajak turmush oʻrtogʻi aktyor Denis OʻDi bilan tanishgan. Ular 1946-yilda turmush qurishgan. 1970-yilgacha ular Dublin janubidagi Richmond koʻchasida yashadilar. Ularning bir farzandi, oʻgʻli bor edi: Donnacha OʻDea, 1968-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida Irlandiya nomidan qatnashgan.

## Oʻlim
Siobhán McKenna oʻzining soʻngi rolini 1985-yilda Druid teatr kompaniyasida " *Bailegangaire* " spektaklida oʻynagan. Davolash uchun oʻtkazilgan operatsiyaga qaramay, u keyingi yili Irlandiyaning Dublin shahrida 64 yoshida oʻpka saratonidan vafot etdi. Uning jasadi Galway okrugidagi Rahoon qabristoniga dafn qilingan.

1988-yilda, oʻlimidan ikki yil oʻtgach, uning nomi Amerika teatrining shon-sharaf zaliga kiritildi. Uning sharafiga nomlangan Siobhán McKenna teatri u tugʻilgan shahar Belfastdagi Cultúrlann McAdam Ó Fiaichda joylashgan.

Uning hayotiga doir hujjatlar Siobhán McKenna arxivi NUI Galwaydagi Hardiman kutubxonasida saqlanmoqda.

## Filmografiyasi

### Televideniye

## Manbalar
Yelena Chausova

**Yelena Petrovna Chausova** (1981-yil 26-iyun) – rossiyalik gandbolchi, darvozabon, 2001-yilda jahon chempioni, Rossiyada xizmat koʻrsatgan sport ustasi.
## Manbalar
María Teresa Mora

**Maria Teresa Mora Iturralde** (1902-yil 15-oktyabr — 1980-yil 3-oktyabr) kubalik shaxmat ustasi.

Maria Teresa Gavanada tugʻilgan, u Jose Raul Capablancadan toʻgʻridan-toʻgʻri saboq olgan yagona shaxsdir. Mora shaxmat boʻyicha Kuba chempionatida gʻolib chiqqan birinchi ayol edi (1922-yilda).

U ikki marta ayollar oʻrtasidagi jahon chempioni boʻlgan. Shuningdek, maria Buenos-Ayresda 1939-yilda yettinchi/sakkizinchi oʻrinni egallagan (musobaqada Vera Menchik gʻalaba qozongan), va Moskva 1949—1950-yillarda 10-11-oʻrinni (Lyudmila Rudenko gʻalaba qozongan) zabt etgan.

Mora 1950-yilda Woman International Master (WIM) (xalqaro ayol usta) unvoni bilan taqdirlangan. U Gavanada tugʻilgan va usha yerda vafot etgan.

## Tarixi
Maria Teresa Mora Iturralde 1902-yil 15-oktyabrda Gavanada tugʻilgan. U 1980-yil 3-oktyabrda Gavanada vafot etdi. Mariya Teresa turli sohalarda bolaligidan vunderkind sifatida tanilgan. Shaxmat ana shunday sohalardan biri edi. U yoshligidanoq otasiga qarshi shaxmat oʻynagan, uning musobaqalarda gʻalaba qozonishi odatiy holga aylanib ulgurgan edi. Bu uning bir necha yil davomida Gavana shaxmat klubi prezidenti boʻlgan Rafael de Pazosning shogirdi boʻlishiga sabab boʻldi va keyinchalik uning oʻyin uslubiga qoyil qolgan Jose Raul Capablanca Mariani shogird sifatida qabul qilishga qaror qildi. Maria Teresa Josening yagona shogirdi boʻlib qoldi. Maria ana shunday yuksak sharafga erishdi. 11 yoshida u Gavana shaxmat klubida oʻzining birinchi turnirida qatnashdi va gʻalaba qozondi, bu uning sportdagi birinchi muvaffaqiyati edi.

1922-yilda Maria Kuba Devars turnirida gʻalaba qozonib, Kuba milliy chempionligini qoʻlga kiritdi. U bu milliy chempionat turniridagi yagona ayol ishtirokchi boʻlgan. 1938-yilda u ayollar milliy unvonini qoʻlga kiritdi hamda 22 yil davomida, to 1960-yilgacha bironta magʻlubiyatsiz nafaqaga chiqdi. Maria Teresa Kuba nomidan 1939-yilda Buenos-Ayresda oʻtkazilgan shaxmat boʻyicha ikkita jahon chempionatida qatnashgan, ushbu musobaqada Vera Menchik bilan birga gʻoliblikni qoʻlga kiritgan. 1949—1950-yillarda Moskvada boʻlib oʻtgan turnirda ham Lyudmila Rudenko bilan teng tarzda gʻoliblikka erishgan. 1950-yilda u Xalqaro shaxmat federatsiyasi prezidenti Folke Rogard qoʻlidan xalqaro usta unvonini oldi va unga erishgan birinchi Lotin Amerikasi ayoliga aylandi.

## Manbalar
Nabira Esenbaeva

**Nabira Esenboeva** (1998-yil 9-dekabrda tugʻilgan) — Oʻzbekistonlik erkin kurash sport turi boʻyicha ayol sportchi. Qirgʻiziston poytaxti Bishkek shahrida 2018-yilda oʻtkazilgan kurash boʻyicha Osiyo chempionatida ayollar oʻrtasida 59 kilogramm vazn toifasida kumush medal sohibi boʻldi. 2019-yilda Xitoyning Sian shahrida oʻtkazilgan kurash boʻyicha Osiyo chempionatida ayollar oʻrtasida 62 kg vazn toifasida bronza medallaridan birini qoʻlga kiritdi.

## Faoliyati
**Nabira Esenboeva** 2016-yilda Braziliyaning Rio-de-Janeyro shahrida boʻlib oʻtadigan Yozgi Olimpiada oʻyinlariga yoʻllanmani qoʻlga kiritish maqsadida Moʻgʻulistonning Ulan-Bator shahrida boʻlib oʻtgan birinchi Jahon Olimpiya saralash turnirida ishtirok etdi. U oʻzining birinchi oʻyinidayoq magʻlubiyatga uchradi. 2018 yili Indoneziyaning Jakarta shahrida boʻlib oʻtgan Osiyo oʻyinlarida 57 kilogramm vazn toifasida ishtirok etgan. **Nabira Esenboeva** ilk uchrashuvini indoneziyalik Mutiara Ayuningtiasga qarshi oʻtkazib, navbatdagi bahsda hindistonlik Pooja Dhandaga qarshi bahsda ishtirok eta olmadi. 2018-yilda Slovakiyaning Trnava shahrida kurash boʻyicha oʻsmirlar oʻrtasidagi jahon chempionatida 62 kilogramm vazn toifasida kumush medalni qoʻlga kiritdi.

2019-yili Qozogʻistonning Nursulton shahrida oʻtkazilgan kurash boʻyicha jahon chempionatida 62 kilogramm vazn toifasida ishtirok etgan. U oʻzining ilk uchrashuvida amerikalik Kayla Miraklga qarshi kurash olib borgan. 2021-yilda u Yaponiyaning Tokio shahrida boʻlib oʻtadigan 2020-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlariga yoʻllanmani qoʻlga kiritish maqsadida Osiyo Olimpiya saralash turnirida ishtirok etdi. U ushbu turnirda ishtirok eta olmagan, Bolgariya poytaxti Sofiya shahrida boʻlib oʻtgan Jahon olimpiya saralash turnirida ham Olimpiada yoʻllanmasini qoʻlga kirita olmadi.

2022-yilda Turkiyaning Istanbul shahrida boʻlib oʻtgan Yasar Dogu turnirida ishtirok etgan.

## Asosiy natijalar

## Manbalar

## Havolalar

* Nabira Esenbaeva at United World Wrestling
Natalya Chigirinova

**Natalya Romanovna Chigirinova** (1993-yil 20-iyul, Samara viloyati, Tolyatti) — rossiyalik gandbolchi, Rossiya terma jamoasi va „SSKA“ GC jamoasida oʻynaydi. Universiada 2015, Xorvatiya 2019 va Rossiya 2021 chempioni.

## Havolalar
* JGK SSKA Moskva veb-saytidagi profili
* Natalya Chigirinova Yevropa gandbol federatsiyasi veb-saytida
Zara Naximovskaya

**Zara Naximovskaya (Kavnatskiy)** ( yoki *Zāra Kavnacka*; 1934-yil 6-iyun, Daugavpils, Latviyada tugʻilgan) —ayol shaxmatchi, 1958, 1959, 1961 va 1962-yillarda ayollar oʻrtasida Latviya chempionatida gʻolib boʻlgan.
 
## Shaxmatdagi faoliyati
Zara Naximovskaya 1950—1960-yillarda Sovetlar tomonidan bosib olingan Latviyada yashab, ajoyib natijalarga erishgan. Zara Naximovskaya 1951-yilda Leningradda boʻlib oʻtgan Sovet Ittifoqi oʻsmirlar oʻrtasidagi shaxmat chempionatida Latviya SSR uchun ikkinchi qizlar taxtasida oʻynadi va birinchi oʻrinni egalladi (9dan 6½). U Latviya chempionatida ayollar shaxmati finalida ishtirok etgan:
* 1954-yil (2-oʻrin, Milda Laubertega qoʻshimcha oʻyinda magʻlub boʻldi),
* 1955-yil (8-oʻrin),
* 1956-yil (2-oʻrin),
* 1958-yil (1-oʻrin),
* 1959-yil (1-oʻrin),
* 1960-yil (3-oʻrin),
* 1961-yil (1-oʻrin),
* 1962-yil (1-oʻrin),
* 1964-yil (2-oʻrin),
* 1966-yil (3-oʻrin),
* 1967-yil (5-oʻrin),
* 1968-yil (5-oʻrin),
* 1969-yil (2-oʻrin).

U shuningdek, SSSR ayollar oʻrtasidagi shaxmat chempionatida ham muvaffaqiyatli ishtirok etdi va 1961-yilda Irkutskda boʻlib oʻtgan yarim final oʻyinida gʻalaba qozondi. Zara 1959, 1962, 1963-yillarda shaxmat boʻyicha ayollar oʻrtasidagi Sovet chempionati finaliga qadar chiqdi. Zara Naximovskaya Latviya SSR uchun 1955-yilda (ikkinchi ayollar bordida), 1958-yilda (birinchi ayollar kengashida), 1959-yilda (birinchi ayollar bordida), 1960-yilda (ikkinchi ayollar bordida), 1962-yilda (birinchi ayollar bordida) shaxmat boʻyicha Sovet jamoasi chempionatlarida dona surdi. Shuningdek, u 1954-yilda (ikkinchi ayollar bordida), 1961-yilda (birinchi ayollar bordida), 1964-yilda (birinchi ayollar bordida), 1968-yilda „Daugava“ jamoasi safida shaxmat boʻyicha Sovet Ittifoqi kubogida ishtirok etdi.

## Shaxsiy hayoti
U asli latviyalik yahudiy. 1978-yil yanvar oyida Zara Naximovskaya eri Valentin Kavnackis (Valentin Kavnatskiy) va oʻgʻli Jevgeņijs (Yevgeniy) bilan Amerika Qoʻshma Shtatlariga koʻchib keldi va faol shaxmat hayotidan nafaqaga chiqdi. Zara Naximovskaya Riga tibbiyot institutini tamomlagan va farmatsevt boʻlib ishlagan. Hozirda u Michigan shtatining West Bloomfield Township shahrida yashaydi. Naximovskaya 1991—1992-yillarda turmush oʻrtogʻining familiyasidan foydalanib, moylash materiallariga ikkita patent topshirgan.

## Manbalar

## Havolalar

*  player profile at chessgames.com
*  player profile at 365chess.com
Eduardo Aguirre

**Eduardo Daniel Aguirre Lara** () (1998-yil 3-avgustda tugʻilgan) — meksikalik professional futbolchi, Liga MX klubi „Santos Laguna“da hujumchi sifatida oʻynaydi.

U Meksikani turli yoshlar darajalarida, ayniqsa 2018 Tulon turnirida, Meksika U21 jamoasi vakili boʻlib qatnashgan, u yerda 7 ta gol bilan eng yaxshi toʻpurar boʻlgan.

## Klub faoliyati
U oʻzining futbol faoliyatini 2013-yilda „Santos Laguna“da boshlagan va 2017-yilda kattalar jamoasiga oʻtgan. Keyinchalik u 2017-yilda Tampiko Maderoga ijara asosida qoʻshilgan va u yerda 2017-yilning 22-iyulida Zakatepekga qarshi oʻyinda debyut qilgan va 0:0 hisobida durang bilan yakunlangan. 2018-yilning 14-fevralida u Gvadalaxaraning „Universidad“ klubi darvozasiga 4:2 hisobida gʻalaba qozonib, oʻzining birinchi golini urgan.

2020-yil 16-fevralda u oʻzining birinchi golini Tigres UANL jamoasiga qarshi oʻtkazib, 2:1 hisobida gʻalaba qozonib, jamoasining ikkala golini ham urishga muvaffaq boʻlgan.

## Xalqaro faoliyat

### Yoshlar
U 2015-yilda Chilida boʻlib oʻtgan 17 yoshgacha boʻlgan futbolchilar oʻrtasidagi Jahon chempionatida ishtirok etganlar roʻyxatidan joy olgan. Chiliga qarshi 1/8 final uchrashuvida u 69-daqiqada Meksikaning uchinchi golini urgan va jamoa 4:1 hisobida gʻalaba qozongan.

U 2017-yilgi FIFA U-20 Jahon chempionatiga chaqirilgan.

U 2018 Tulon turnirida ishtirok etgan jamoaning asosiy oʻyinchsi boʻlgan. U 7 ta gol bilan turnir toʻpurari boʻlgan.

U, shuningdek, 2018 Markaziy Amerika va Karib havzasi oʻyinlarida ishtirok etgan. U butun turnir davomida Meksika tarkibida 2 ta gol urgan, Venesuelaga qarshi 2-1 hisobida magʻlub boʻlganida penaltini aniq amalga oshirgan va Gaiti bilan oʻyinda Meksikani hisobda oldinga olib chiqgan, ammo oʻyin 1:1 hisobida durang bilan yakunlangan. Shu tariqa Meksika guruhda1 ochko bilan soʻnggi oʻrinni egallagan.

2019-yil may oyida Agirre Jaime Lozano tomonidan oʻsha yilgi Tulon turnirida ishtirok etish uchun chaqirilgan, bu musobaqada Meksika uchinchi oʻrinni egallagan.

2020-yilgi CONCACAF erkaklar olimpiya saralash chempionati FIFA tomonidan ruxsat etilgan turnir boʻlmagani sababli, Agirre 2020-yilgi Yozgi Olimpiya oʻyinlarida ishtirok etish uchun chaqirilgan. Olimpiya terma jamoasi bilan bronza medalini qoʻlga kiritgan.

### Kattalar jamoasi
Agirre kattalar terma jamoasiga ilk chaqiruvini Xerardo Martino tomonidan olgan va debyutini 2021-yil 27-oktyabrda Ekvadorga qarshi oʻrtoqlik oʻyinining 65-daqiqasida Santyago Gimenesning oʻrniga zaxiradan maydonga tushib oʻtkazgan.

## Faoliyat statistikasi

### Klub

### Xalqaro

## Yutuqlar
**Meksika yoshlari**

* CONCACAF U-17 chempionati : 2015-yil
* Olimpiya bronza medali : 2020

**Shaxsiy yutuqlar**

* Toulon turniri Oltin butsa: 2018
* Toulon turnirining eng yaxshi oʻnligi: 2018

## Manbalar
Karen Kondazian

**Karen Kondazian** (1950-yil 27-yanvarda tugʻilgan)— amerikalik aktrisa va yozuvchi. U Los-Anjeles dramatik tanqidchilarning eng yaxshi aktrisa mukofoti sohibi va toʻrt karra Drama-Logue mukofoti sovrindori. U *Shennon* filmida muntazam rol oʻynagan, shuningdek, *Wiseguy*, *Frasier*, *NYPD Blue* va boshqa loyihalarda ikkinchi darajali rollarini ijro etgan.

## Hayoti va faoliyati

Karen Kondazian Massachusets shtatining Nyuton shahrida arman oilasida tugʻilgan. U Avraam Linkoln oʻrta maktabida oʻqigan va San-Fransisko shtat kollejida bakalavr darajasini olgan London musiqa va dramatik sanʼat akademiyasini tamomlagan. Kondazian *"The Rose Tatoo"* va " *Master-Class* „ kabi spektakllarda rol oʻynagan.

Bolaligida u Art Linkletter 's *Kids Say the Darndest Things* filmlarida suratga tushgan.

U Tennessi Uilyamsning *“The Rose Tatoo"* (1978) spektaklidagi roli uchun (1978) Los-Anjeles dramatik tanqidchilar doirasi mukofotining eng yaxshi aktrisasi va „ *Sweet bird of Youth“* (1980), *Lady House Blues* (1981) uchun toʻrtta Drama-Logue mukofotiga sazovor boʻlgan. Kondazian Uilyamsni Los-Anjelesdagi kechki bazmda uchratgan va Uilyams Kondazianni oʻz spektakllaridan birida rol oʻynash uchun taklif qilgan. U, shuningdek, " *Master Class* " da „Ovation“ spektakllari uchun ham eng yaxshi aktrisa mukofotiga nomzod boʻlgan.

U teatrdagi spektakllardan tashqari koʻplab kino va seriallarda rol oʻynagan. Shu jumladan CBS loyihasi boʻlgan *Shennon* serialida Irene Lokatelli rolini va *Wiseguy*, *Frasier*, *NYPD Blue* va *James Deanda* ikkinchi darajali rollarni oʻynagan.

2000-yilda Kondazian 2012-yilda Hansen Publishing Group tomonidan chop etilgan *“The Actors Encyclopedia of Casting Directors"* va *"The Whip* " nomli kitoblarni yozgan.

Karen Kondazian aktyorlar studiyasi va Televizion sanʼat va fanlar akademiyasining aʼzosi.

## Shaxsiy hayoti
Kondazian aktyor Lex Barker bilan 1972-yildan 1973-yil 11-may vafotiga qadar birga yashagan. Ular unashtirilgan edi.

## Filmografiyasi

### Televideniye

### Video Oʻyinlar

## Manbalar