Kvemo-Kartli

**Kvemo-Kartli** () yoki **Quyi Kartli** – Gruziyadagi oʻlka (mxare)lardan biri.

Markazi – Rustavi shahri.

Samtsxe-Javaxeti, Shida-Kartli, Mtsxeta-Mtianeti, Kaxeti va Tbilisining boshqa qismlari bilan chegaradosh. Janubi-sharqda Ozarbayjon, janubda Armaniston bilan davlat chegarasi mavjud.

## Maʼmuriy boʻlinishi
Maʼmuriy-hududiy jihatdan unga 1 ta viloyatga boʻysunuvchi shahar va 6 ta munitsipalitet (2006-yilgacha tuman) kiradi:

**[[Gruziyaga qarashli shaharlar roʻyxati|Shaharlar]] :** Rustavi (125 103 kishi, 2014-yil aholini roʻyxatga olish boʻyicha), Marneuli (20 211 kishi), Gardabani (10 753 kishi), Bolnisi (8 967 kishi), Tetritskaro (3 093 kishi), Dmanisi (2 661 kishi), Tsalka (232 kishi).

**Shahar tipidagi aholi punktlari** : Kazreti (4340 kishi, 2014 yil aholi roʻyxati), Manglisi (1441 kishi), Trialeti (565 kishi), Tamarisi (510 kishi), Bediani (148 kishi).

## Aholisi

**Mintaqaning milliy tarkibi** **(2014 yil aholini roʻyxatga olish boʻyicha)** 



2018-yil 1-yanvar holatiga viloyat aholisi 432 264 nafar, 2014-yil 1-yanvar holatiga 513 100 nafar, 2009-yil 1-yanvar holatiga 488 800 nafar aholi ni tashkil etdi.

Oʻlka aholisi 2014-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra 423 986 kishi, 2002-yil aholini roʻyxatga olish manʼlumotlariga koʻra – 497 530 kishi.

2014-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, mintaqaning 423,986 aholisidan 217 305 nafar yoki 51,3% ini gruzinlar tashkil etgan. ozarbayjonlar – 41,8% yoki 177 032 kishi, armanlar – 5,1% yoki 21500 kishi, ruslar – 0,6%, yunonlar – 0,5%, osetinlar – 0,2% .

2002-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, mintaqadagi 497 530 nafar aholidan 222 450 nafar yoki 44,7% ini gruzinlar tashkil etgan. Ozarbayjonlar – 45,1% yoki 224 606 kishi, armanlar – 6,4% (31 777 kishi), greklar – 1,5% (7 415 kishi), ruslar – 1,3% (6 464 kishi), osetinlar – 0,4% (2184 kishi), ukrainlar – 0,1% (527 kishi).

2014-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Rustavi shahri (gruzinlar 91,8%, ozarbayjonlar – 1,6%, armanlar – 1,2%, ruslar va osetinlar – 0,4%) va Tetritskaro munitsipalitetida (gruzinlar 82,5%, ozarbayjonlar 7,3% armanlar 1,3%, ruslar va yunonlar 0,9%) koʻpchilikni tashkil etgan.

2014-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Marneuli munitsipalitetida **[[ozarbayjonlar]]** mutlaq koʻpchilikni tashkil qilgan (83,8%, ularga nisbatan gruzinlar 8,6% va armanlar 7,0%), Dmanisi (ozarbayjonlar 65,5%, ularga nisbatan gruzinlar 33,2%) va Bolnisi (ozarbayjonlar 63,4%, ularga nisbatan gruzinlar 30,9% va armanlar 5,0%) munitsipalitetlarida yuqoridagi millat vakillari istiqomat qiladi.

2014-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Gardabani munitsipalitetida (54,2% gruzinlar, ularga nisbatan ozarbayjonlar 43,5%) va Tsalka munitsipalitetida (46,7% gruzinlar, ularga nisbatan armanlar 38,8%, ozarbayjonlar 7,0% va yunonlar 6,9%) yuqoridagi millat vakillari istiqomat qiladi.

**Mintaqa va uning munitsipalitetlarining milliy tarkibi (2014-yilgi aholini roʻyxatga olish boʻyicha)** 

## Diqqatga sazovor joylari

* Tserakvi monastiri

## Paleoantropologik topilmalar

* Dmanisi shahridan taxminan 30 km uzoqlikda joylashgan Kvemo-Orozmani qishlogʻi yaqinida 1,8 million yoshli odam tishi topildi (pastki jagʻning toʻrtinchi premolyarlari, tahminlarga koʻra *[[Arxantroplar|Homo erectus]]* vakilidir).

## Manbalar

## Havolalar

* Ingliz tilida Gruziya aholisi statistikasi