open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Muhammad al-Avsat ibn Ali

**Muhammad al-Avsat ibn Ali** () – xalifa Alining oʻgʻli. Onasi Umoma binti Abu al-Os Zaynab binti Muhammadning qizi, Islom paygʻambari Muhammad va Xadicha binti Xuvaylidning nabirasi boʻlgan. Maqbarasi Eronning Isfahon ustoni Aran shahrida joylashgan.

## Tarixiyligi
Muhammad al-Avsat shia olimlari tomonidan koʻp marta zikr qilingan. U haqida al-Voqidiydan rivoyat qiluvchi at-Tabariy tomonidan bir qancha maʼlumotlar keltirilgan boʻlib, xalifa Ali ibn Abu Tolib paygʻambar Muhammadning nabirasi Umomaga uylangani, ulardan Muhammad al-Avsat dunyoga kelgani aytiladi. Biroq al-Voqidiy tomonidan rivoyat qilingan hadislar sunniy muhaddislar tomonidan ishonchsiz deb hisoblaniladi. Shu sababdan Muhammad al-Avsatning tarixda mavjud boʻlgani ham shubhalidir. Shia olimi al-Mufid Ali ibn Abu Tolibning oʻgʻillarini sanab oʻtganida Muhammad haqida zikr qilmagan.

Biroq Muhammad al-Avsat haqida maʼlumot bergan olimlar ham yetarlicha. Uning nomi bir qancha tarixchilar, jumladan, Ibn Shahrashub, al-Majlisiy, Nuriddin bin as-Sabbogʻ al-Molikiy, Abu al-Faraj bin al-Javziy, Sibt ibn al-Javziy, al-Hofiz al-Kanjiy ash-Shofeʼiy, ash-Shablaji ash-Shofeʼiy, Kamoliddin ibn Talha, al-Muhib at-Tabariy va Ibn Hajar al-Asqaloniy kabi olimlar tomonidan ham tilga olingan.

## Biografiyasi
Muhammad al-Avsat haqida tarixchilar uning mavjudligini tan olishdan tashqari hech qanday maʼlumot bermagan. Muhammad Rizo ash-Sheroziyning oʻgʻli Abdulmajid oʻzining „*Zaxirat ad-Darayn*“ kitobida Muhammad al-Avsat Karbalo jangida qatnashganligi va oʻsha jangda shahid boʻlgunga qadar Husayn ibn Alining oldida turib jang qilgani haqida zikr qilgan. Garchi uning ushbu jangda shahid boʻlganligi ehtimoli katta boʻlsa-da, koʻpchilik zamonaviy va eski manbalarda Muhammad al-Avsatning shahid boʻlganligi haqida soʻz yuritilmaydi. Aranlik mulla Gʻulomrizo Araniy muallifligida hijriy 1242-yilda (milodiy 1826-yil) yozilgan „*Risola Hiloliya*“ nomli qoʻlyozma mavjud boʻlib, ushbu qoʻlyozmada Eronning Aran va Bidgol shahrida Muhammad al-Avsatning ziyoratgohi va taxminiy qabri joylashganligi haqida maʼlumotlar bergan.

## Manbalar
Maʼmun al-Hudaybiy

**Maʼmun al-Hudaybiy** () (1921-yil 28-may — 2004-yil 8-yanvar) — Misrdagi Musulmon birodarlar tashkilotining oltinchi rahbari. 2002-yilda Mustafo Mashhurdan keyin qisqa muddatga rahbar lavozimini egallagan va 2004-yilning 8-yanvarida (vafotigacha) guruhga rahbarlik qilgan. Vorisi Muhammad Mahdi Akef.

## Yoshligi va taʼlimi
1921-yil 28-mayda Yuqori Misrning Savhoj shahrida tug‘ilgan. Qirol Fuad universiteti yuridik kollejini tamomlashgan.

## Siyosiy qarashlari
Hudaybiy Misr islomiy siyosatidagi muhim shaxsdir. Ichki siyosiy tashkilot nuqtai nazaridan, u tarixchi Favaz Gerges tomonidan "a'zolar yuqori rahbariyatga bo'ysunishlari kerak" deb hisoblaygan.
## Manbalar
Hind bint Amr

**Hind bint Amr ibn Haram** () — Muhammad paygʻambarning sahobalaridan biri. Bint Amr Madinadagi Banu Salma qabilasining boshliqlaridan biri Amr ibn al-Jomuh bilan turmush qurgan.

Bint Amr va uning uch o'g'li Muavvaz ibn Amr, Muoz ibn Amr va Xallod ibn Amr Musʼab ibn Umayrning da'vatidan soʻng islomni qabul qilgan .

## Manbalar
Hammod ibn Salamah

**Abu Salma Hammod ibn Salamah ibn Dinor al-Basriy** (; milodiy 783-yilda (hijriy 167-yilda vafot etgan)) – Salama ibn Dinorning oʻgʻli, koʻzga koʻringan hadis roviyi va arab tilining ilk grammatika mutaxassislaridan biri.

Banu Tamim yoki Qurayshning mavlosi. Taba tobein avlodidaт.

## Hayoti
Ibn Salamah taxminan hijriy 82-yilda (701/702) tugʻilgan va hijriy 167-yilda (783/784) vafot etgan. Uning maqomi koʻplab musulmon olimlari tomonidan biografik baholash boʻyicha eng yuqori darajali deb hisoblangan va sunniy musulmonlar uchun eng muhim ikki toʻplam boʻlgan „Sahihi Muslim“ va „Sahih al-Buxoriy“ da keltirilgan. Shuningdek, Ibn Salamah Abu Dovud at-Tayoliy va Yunus ibn Habibning ustozidir.

## Manbalar
Camdakı kız (roman)

**Camdakı kız** — turk yozuvchisi Gülseren Budayıcıoğlu tomonidan yozilgan va 2019-yilda chop etilgan asar.

## Syujet
Yoshligida shohona hayot kechirib, keyinchalik, boy va obroʻli oilaga kelin boʻlgan Nalan maʻlum muddat oʻtgach, xotirasini yoʻqotadi. Uni bu oilaga keltirgan inson yetti yil Nalan bilan birga vaqt oʻtkazgan Hayridir. Hayri Nalanga hayotida boshqa sevgani borligi haqida aytgach, Nalanning turmushi ostin-ustun boʻladi. Hatto, bir necha bor oʻz joniga qasd qilishga urinadi. Nalan shifokoriga hayot hikoyasini asta-sekin soʻzlab berishni boshlaydi. Avval, Hayri bilan boʻlgan munosabatini va Hayri uni tark etishidan qanchalar qoʻrqqanligi haqida aytib beradi. 

Dastlab, Nalanning mutaxassisligi meʼmorchilik hisoblanadi. U oʻzi ishlaydigan shirkatda boy odamning oʻgʻli Sedat bilan turmush quradi. Har qanday vaziyatda qaynotasi va qaynonasi Nalanni qoʻllab-quvvatlasa ham, Sedat unga nisbatan sevgi, shavfqat kabi tuygʻularini koʻrsatmaydi. Xayoli faqat eng soʻnggi moda, zamonaviy kiyimlar kiyishda, goʻzal yerlarda sayr qilish, dabdabali mashinalar sotib olish va otasidan yashirincha qimor oʻynashda boʻlgan Sedat, Nalanga eʼtibor qaratmaydi. Nalan homilasini yoʻqotgach, ogʻir stressga tushadi va maʼlum muddat ishidan ayriladi. U aynan oʻsha kezlarda ota-onasini ham yoʻqotadi. Biroz vaqt oʻtgach, qaynotasining yordami bilan ishiga qaytadi. Haydovchilik va xavfsizlikni bajarish uchun Nalan xizmatiga shirkat hodimi Hayri beriladi. Nalan Hayrini sevib qoladi. Eri bilan ajrashib, Hayri bilan turmush quradi va ular 7 yil birga yashashadi. Nalan va Hayri turmush qurgach, 3 ta farzandli boʻlishadi. Biroq, asar soʻngida Hayri uni tark etadi.

## Mavzusi
Kitob hayoti davomida sevgi koʻrmagan qiz haqida hikoya qiladi. Camdaki kız kitobining mavzusi sevgining inson hayotidagi ahamiyati haqida.

## Qahramonlar
***Nalan:** Romanning bosh qahramoni. Asar soʻngida psixalogik travmaga uchraydi.

***Hayri**: Ayoli boʻlsa ham Nalan bilan turmush qurgan kishi.

***Sedat**: Nalan bilan turmush qurgach, unga zarracha mehr-muhabbat koʻrsatmagan inson.

***Türkan**: Hayrining xotini.

***Lazkızı**: Hayrini oʻldirgan kishi.

## Ekranlashtirish
Asar ilk marotaba 2021-yil 8-aprelda serial holida ekranlarga uzatilgan. Rejissyor — Nadim Güç, ssenariychi — Seda Altaylı va Yeşim Aslan. Bosh rollarni Burcu Biricik, Feyyaz Şerifoğlu, Selma Ergeç, Enis Arıkan va Cihangir Ceyhanlar ijro qilishgan. Serial 3 ta sezondan iborat. Bu uch sezon 82 ta qismni tashkil qiladi. Teleserial 2023-yil 15-iyundan boshlab efirga uzatilgan.

## Manbalar
Hishom ibn al-Mugʻiyra

**Hishom ibn al-Mugʻira** (598-yilda vafot etgan) — Quraysh qabilasining Banu Maxzum urugʻidan boʻlgan arab qabila boshligʻi. Quraysh orasida yuqori martabaga ega bo'lgan.

Mugʻira Quraysh boshliqlaridan biri al-Mug‘iyra ibn Abdullohning o‘g‘li. Rafiqasi Asmo binti Muxarraba tomonidan Islom payg'ambari Muhammadning taniqli raqibi Amr ibn Hishomning otasi boʻlgan. Ukasi Valid ibn al-Mug'iyra. Hishom Muhammadning zamondoshi edi.
## Manbalar
Hishom ibn al-As

**Hishom ibn al-As** () – Banu Sahm qabilasidan Al-Os ibn Vailning oʻgʻli,Amr ibn al-Osning ukasi va ilk sahobalardan biri. Hishom Umar bilan birga Madinaga hijrat qilmoqchi boʻlgan, lekin oilasi uning rejalarini barbod qilgan. Keyinchalik Oyosh bilan birga Madinaga hijrat qilgan.

Ibn al-As otasining vasiyatiga binoan 50 ta qulni ozod qilgan.

Hijriy 13-yili (milodiy 635) Yarmuk jangida halok boʻlgan.
## Manbalar
Colin Toal

**Colm Joseph Toal** (; 1948-yil 6-iyulda tugʻilgan) – ingliz futboli maʼmuri, murabbiyi va sobiq futbolchisi, hozirda Xitoy Chempionlar Ligasining (Xitoyning 4-darajali ligasi) Kunming Siti klubini boshqaradi.

## Faoliyati
Oʻzining futbolchilik faoliyatida Colin eng koʻp Angliyaning „Uimbldon“ klubida oʻynagan va asosan hujumchi ampulasida oʻynagan, shuningdek, Tonbridge Angels, Gravesend & Northfleet, Maidstone United klublarida oʻynagan. Janubiy Afrikaning Berea Park klubida Roy Hodgson bilan birga oʻynagan. Toal 1996-yilda Shvetsiyaning IFK Norrköping jamoasini boshqargan. Colin Hindiston futbolining texnik direktori boʻlgan. Colin shuningdek, 1978-yilda Shvetsiyaning Xalmstads, 1990—2000-yillarda Xitoy milliy futbol jamoasi Trelleborg, Kopengagen, Udineze, 20 yoshgacha boʻlgan Oʻzbekiston milliy terma jamoasi va „Panatinaikos“ klublarida ishlagan.

2024-yilda Colin Xitoy Chempionlar Ligasi „Kunming Siti“ klubiga bosh murabbiy etib tayinlangan.

## Manbalar
Mazda RX-7

**Mazda RX-7** – 1978-yildan 2002-yilgacha yapon avtomobil ishlab chiqaruvchisi Mazda tomonidan ishlab chiqarilgan sport avtomobili.

## Manbalar
Abdulrahmon ibn Abdulloh al-Arhabiy

**Abdulrahmon ibn Abdulloh al-Arhabiy** () – Karbaloda shahid boʻlgan jangchilardan biri.

## Nasabi
Abdulrahmon Abdulloh al-Arhabiyning oʻgʻli boʻlgan. Arhab shialarning Banu Hamdon qabilasi mashhur tarmoqlaridan biri edi. Abdulrahmon Kufada yuqori nufuzga ega shaxs boʻlib, Ali ibn Abu Tolib va Husayn ibn Alining hamrohlaridan edi. Uning ismi Abdulrahmon al-Kudariy, Abdulrahmon ibn Abdulloh al-Arhabiy va Abdulrahmon ibn Ubayd al-Arhabiy deb ham tilga olingan.

## Kufaga safari
Husayn ibn Ali Yazid I ga bay’at qilishdan bosh tortib, Makkaga borgach, Kufa ahli Husaynni u yerga taklif qilish uchun xat yozgan. Abdulrahmon ibn Abdulloh va Qays ibn Mushir Kufa ahli tomonidan 53 ta, boshqa bir manbaga koʻra esa, Husaynga yuborilgan 153 yoki 50 ta maktubda nomi keltirilganlardan boʻlgan. Bu maktublarning umumiy mazmuni uni Kufaga borishga chorlash edi. Ular Makkaga hijriy 60-yil Ramazon oyining 10 yoki 12-kuni (milodiy 680-yil iyul) kirib borganlar.

Kufaliklarning maktublariga javoban Husayn ularning qay darajada yordam bera olishini aniqlash maqsadida Muslim ibn Oqilni Kufaga joʻnatishga qaror qilgan. Muslim ibn Oqilning Kufaga qilgan safarida unga Qays ibn Mushir as-Saydaviy, Abdulrahmon ibn Abdulloh va Umarat ibn Ubayd as-Saluliylar hamrohlik qilgan. Muslim ibn Oqil shahid boʻlgach, Abdulrahmon Kufadan yashirincha chiqib, Husaynning karvoniga qoʻshilgan.

## Karbalo jangidagi ishtiroki
Ashuro kuni Abdulrahmon Umar ibn Saʼd qoʻshinining bir qancha askarlarini yarador qilgan va oʻldirgan. U dushmanning birinchi hujumidan shahid boʻlganlar qatorida sanaladi. Banu Asad uning jasadini boshqa Karbalo jangi shahidlari bilan birgalikda shahidlar qabriga dafn qilgan. Uning nomi „*Ziyora an-Nahiya al-Muqaddasa*“da Abdulrahmon ibn Abdulloh ibn al-Kudoriy al-Arhabiy deya tilga olingan.

## Manbalar
Robia ibn Farrux

**Robia ibn Farrux** (toʻliq ismi: **Robia ibn Abdurahmon Farrux**; **Robiatur Roy** nomi bilan tanilgan) — faqih, muhaddis, mujtahid olim.

## Manbalar


## Havolalar
Coca-Cola Students Cup

**Coca-Cola Students Cup** yoki **Talabalar kubogi** – Oʻzbekistondagi oliy oʻquv yurtlari talabalari oʻrtasida oʻtkaziladigan mini-futbol musobaqasi. Ichki ishlar vazirligi, Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi va professional futbol ligasi hamkorligida 2022-yildan boshlab oʻtkazib kelinadi.

Asosiy homiy – Coca-Cola Ichimligi kompaniyasi boʻlib, u musobaqaning tashkiliy va moddiy jihatlarini taʼminlaydi.

Ishtirokchilarga OTM talabasi boʻlish shartligi belgilangan. Professional futbolchi/futzalchilar musobaqada ishtirok eta olmaydi. Har yili respublika miqyosida oʻtkazib kelinadi. Har yilgi musobaqalar 3 bosqichdan iborat boʻladi.

## Tarixi
O‘zbekiston Prezidenti tomonidan 2019-yil 5-dekabrda „Oʻzbekistonda futbolni rivojlantirishni mutlaqo yangi bosqichga olib chiqish chora-tadbirlari toʻgʻrisida“gi qaror, 2021-yil 5-noyabrda „Yurish, yugurish, mini-futbol, badminton, stritbol va Workout sport turlarini yanada rivojlantirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida“gi qaror hamda 2023-yil 7-aprelda „Ommaviy va professional futbolni har tomonlama rivojlantirishning qoʻshimcha chora-tadbirlari toʻgʻrisida“gi qaror qabul qilingan.

Oʻzbekiston Professional futbol ligasi tomonidan talabalar oʻrtasida futbol turnirini oʻtkazish tashabbusi ilgari surilgan.

## [[2022]]
2022-yilning 18-aprel kuni talaba yoshlar oʻrtasida „Studentʼs Cup“ musobaqasi oʻtkazilishiga kelishib olingan. 26-aprelgacha 35 ta oliy taʼlim muassasasidan 159 nafar talaba roʻyxatdan oʻtkazilgan. 13-may kuni turnir boshlangan. Finalda Andijon davlat universitetining „AnDU“ jamoasi gʻolib boʻlgan, Samarqand davlat universitetining SamDU jamoasi bronza medalni, Namangan davlat universitetining „NamDU“ jamoasi kumush medalni qoʻlga kiritgan.

## [[2024]]
2024-yil 29-aprelda musobaqaga start berildi. 888 nafar talabadan iborat 74 jamoa ishtirok etdi.

Toshkent davlat texnika universitetining „Texnika“ jamoasi 1-oʻrinni, Ichki ishlar vazirligi akademiyasining „IIV akademiya“ jamoasi 2-oʻrinni, Oʻzbekiston davlat sanʼat va madaniyat institutining „Sanʼat“ jamoasi 3-oʻrinni egallagan.

## [[2025]]
Bu yilgi musobaqada Oʻzbekistondagi barcha davlat oliygohlari va xususiy oliygohlar talabalari (ular orasida 11 nafar xorijlik talaba ham) ishtirok etdi. Bunda talaba faqatgina shu oliygohning kunduzgi taʼlim shaklida bakalavr bosqichida taʼlim olayotgan boʻlishi va professional futbolchi boʻlmasligi kerakligi belgilangan.

29-aprel kuni qurʼa tashlandi. Oʻzbekistondagi 73 oliy taʼlim muassasasidan 871 nafar talaba qatnashdi.

22-may kuni Toshkentdagi „Jar“ stadionida 3-oʻrin uchun bahs va musobaqa finali boʻlib oʻtdi. Chirchiq davlat pedagogika universitetining „Chirchiq pedagog“ jamoasi bronza medalini, Toshkent davlat texnika universitetining „Texnika“ jamoasi kumush medalni, „Stars International University“ xususiy oliy taʼlim muassasasining „Stars“ jamoasi oltin medalni qoʻlga kiritdi.

## Yana qarang
* Oʻzbekiston DXX futbol kubogi

## Manbalar

## Havolalar
* 
* 
* 
*
Muhammad Habib

**Muhammad Habib** () – Misr Musulmon Birodarlarining ikkinchi qoʻmondoni. 2009-yil aprel oyida sobiq rahbar, Oliy yoʻlboshchi Muhammad Mahdi Akef isteʼfoga chiqishini eʼlon qilganidan keyin tashkilotning navbatdagi rahbari boʻlishi kutilgan edi. Habib „Musulmon birodarlar“ni tark etdi va oʻshandan beri Misr prezidenti boʻlgan Muhammad Mursiyning tanqidchisiga aylandi.

Habib tashkilot ichida islohotchi aʼzo sifatida koʻrilgan. Demokratiyani qoʻllab-quvvatlaydi. Habib shuningdek, „Renessans“ partiyasining asoschisi hisoblanadi.
## Manbalar
Ahmad Qobil

**Ahmad Qobil** () – eronlik hujjat al-Islom shia musulmonlari ulamosi, ilohiyotchi, oʻqituvchi, tadqiqotchi va yozuvchi.

Qobil dissident ruhoniy Oyatulloh Husayn Ali Montazeriyning izdoshi boʻlgan va Eron hukumati tomonidan bir necha bor hibsga olingan. 2012-yil 22-oktyabrda vafot etgan.

## Biografiyasi
„*Hayat-é-No*“ gazetasida jurnalist boʻlib ishlaganida. 2001-yil 31-dekabrda Ruhoniylar uchun maxsus sud qarori bilan hibsga olingan. Bu „Chegara bilmas muxbirlar“ xalqaro matbuot xizmatining noroziligiga sabab boʻlgan.

2009-yil dekabr oyida Husayn Ali Montazeriyning dafn marosimida qatnashish uchun Qumga ketayotganida hibsga olingan. Bungacha u „Hikmat va din“ loyihasi ustida ishlagan. Islohotchilar veb saytiga koʻra, 170 kunlik qamoqdan soʻng ozod qilingan, biroq 2010-yilning yozida „Mashhaddagi Vakilobod qamoqxonasidagi yashirin ommaviy qatllar va oliy rahbarni tanqid qilgani“ uchun qayta hibsga olingan.

2010-yil 14-dekabrda hukmron tuzumga qarshi ishlaganlikda va mamlakat oliy rahbarini haqorat qilganlikda ayblanib, 20 oylik qamoq jazosiga hukm qilingan va unga apellyatsiya shikoyati uchun 20 kun muhlat berilgan. 2011-yilning iyul oyida jazoni oʻta boshlagan, ammo oʻsha yozda miya shishi tugayli kasalxonaga yotqizilgan.

2012-yil 22-oktyabrda olti kunlik komadan soʻng kasalxonada vafot etgan.
## Manbalar
Ispahdost

**Ispahdost** () yoki **Isfahdust** () buvayhiylar oilasiga xizmat qilgan daylamiy harbiy sarkardasi. U birinchi marta 945-yilda buvayhiylar hukmdori Muizz ud-Davlaning Abbosiylar Iroqini bosib olishda ishtirok etgan zobitlari qatorida tilga olingan. Qolaversa, Ispahdost keyinchalik Muizz ad-Davlaning qaynisi ekanligi eslab oʻtilgan. Bir yildan so‘ng Bag‘dodni Hamdoniylarga qarshi himoya qilishda ham qatnashgan. 948-yilda Ispahdost Abbosiylar xalifasi al-Mutiy bilan birgalikda Muizz ud-Davlaga qarshi fitna uyushtirishni rejalashtirgan. Bu haqda Muizz Davla xabar topgach, Ispahdostni qamoqqa tashlagan. Ispahdost tez orada vafot etgan.

## Adabiyotlar
* 
*
Abdurahmon ibn Abdurobiy al-Ansoriy al-Xazrajiy

**Abdurahmon ibn Abdurobiy al-Ansoriy al-Xazrajiy** () Karbalo jangida shahid boʻlgan, Muhammad va Alining sahobalaridan.

Abdurahmon Gʻadir kunining guvohi boʻlgan va Gʻadir hadislarini rivoyat qilgan sahobalardan boʻlgan.

## Karbalo jangi
Ayrim maʼlumotlarga koʻra, Abdurahmon Makkadan Husayn ibn Alining karvoniga qoʻshilgan. Karbalo jangida Umar ibn Saʼd qoʻshinining birinchi hujumida shahid boʻlgan.

## Manbalar
2021-yilgi Angliya Superkubogi

**2021-yilgi Angliya Supekubogi** (rasmiy nomi **FA Community Shield**) – tarixdagi 99-bor oʻtkazilayotgan FA Community Shield turniri. Unda Angliya Premyer-ligasi hamda Angliya kubogining amaldagi gʻoliblari oʻzaro toʻp surishadi. 2021-yilgi final bahsi 7-avgust sanasida London shahridagi Wembley stadionida boʻlib oʻtdi. Uchrashuvda 2020-2021-yilgi mavsum Premyer-liga chempioni „Manchester City“ hamda Angliya kubogi sohibi „Leicester City“ klublari toʻqnash keldi. Bu „Shaharliklar“ning 2019-yilda „Liverpool“ni penaltilar seriyasida 5:4 hisobida magʻlub etganidan buyon FA Community Shielddagi ilk oʻyini edi. „Leicester City“ jamoasi esa soʻnggi bor 2016-yili finalda ishtirok etgan boʻlib „Manchester United“ jamoasiga imkoniyatni boy berishgan edi. Bu yilgi final oʻyinda Kelechi Iheanachoning yagona goli klubiga chempionlikni taqdim edi.

„Arsenal“ turnirning amaldagi chempioni edi, biroq klubning Angliya kubogi va Premyer-ligada ham omadi yurishmaganligi sababli bu mavsumdagi bahsda ishtirok eta olmadi. Oʻyin Buyuk Britaniyaning ITV telekanalida toʻgʻridan-toʻgʻri efirda namoyish etildi. Bu turnirning 2012-yilgi finaldan buyon ilk marotaba jonli efirda namoyish etilishi edi.

## Tarixi
„Leicester City“ finalda „Chelsea“ni 1:0 hisobida magʻlub etib, Angliya kubogidagi ilk chempionligini qoʻlga kiritdi. Bu ularning Community Shield doirasidagi uchinchi oʻyini boʻlib, jamoa ularning bittasida gʻalaba qozongan (1971), bittasida esa magʻlubiyatga boʻlgan edi (2016).

„Manchester City“ 2021-yil 11-may kuni Old Traffordda kechgan oʻyinda azaliy raqiblari „Manchester United“ „Leicester City“ga 2:1 hisobida magʻlub boʻlganidan soʻng Pep Gvardiola boshqaruvida toʻrt yil ichida uchinchi Premyer-liga chempionligini qoʻlga kiritdi. Bu yili klub superkubokda oʻzining 13-oʻyinida maydonga tushdi. Ulardan oltitasida (1937, 1968, 1972, 2012, 2018, 2019) ularning qoʻlib baland kelgan boʻlsa va yana oltitasida (1934, 1956, 1969, 1973, 2011, 2014) raqiblarining qoʻli baland kelgan.

### Tafsilotlar


## Manbalar
Filip Jörgensen

**Filip Jörgensen** (2002-yil 16-aprelda tugʻilgan) – shved-daniyalik professional futbolchi, Preymer-liganing „Chelsea“ klubi darvozaboni.

## Klublardagi karyerasi
Lomma sharida tugʻilgan Jörgensen dastlab „Mallorca“, „AD Penya Arrabal“, „Santa Catalina Atlético“, „Malmö FF“ va „GIF Nike Lomma“ jamoalari sharafini himoya qilgan. Keyinchalik 2017-yilda „Villarreal“ klubining yoshlar akademiyasiga borib qoʻshilgan. 3 yilda davomida u yerda toʻp surgan futbolchi 2020-yilga kelib Segunda B divizionidagi zaxira jamoasida faoliyatini davom ettirgan.

Jörgensen 2020-yil 18-oktyabrda „SCR Peña Deportiva“ klubiga qarshi safar uchrashuvida (0:1) katta futboldagi debyutini oʻtkazgan. 12-noyabr kuni esa u jamoa bilan shartnomasini 2025-yilga qadar uzaytirgan.

Jörgensen Villarreal asosiy jamoasidagi debyutini 2021-yilning 15-dekabrida oʻtkazgan. Darvozabon Ispaniya kubogi doirasida „Atlético Sanluqueño CF“ jamoasiga qarshi bahsning ikkinchi boʻlimida Geronimo Rullining oʻrniga maydonga tushirilgan.

Jörgensen La Ligadagi debyutini 2023-yilning 30-yanvarida „Rayo Vallecano“ klubiga qarshi uchrashuvda oʻtkazgan. Avgust oyida u toʻlaqonli ravishda asosiy jamoa futbolchisiga aylantirilgan va unga 13-raqam berilgan. 2023-2024-yilgi mavsumda u 143 ta seyv bilan La Ligada bu natija borasida birinchi oʻrinni egallagan. 2024-yil 13-iyunda u jamoa bilan shartnomasini 2029-yilgacha uzaytirgan.

2024-yilning 30-iyulida Jörgensen 20 million funt sterling evaziga Preymer-liganing „Chelsea“ jamoasi bilan yetti yilga moʻljallangan shartnoma imzolagan.

## Terma jamoadagi karyerasi
Jörgensenning Shvetsiyada tugʻilgan. Otasi daniyalik, onasi shved bo'lgan. U 2021-yil may oyida Daniya terma jamoasiga oʻtishdan oldin Shvetsiyanining 16 va 17 yoshgacha boʻlgan terma jamoalari safida toʻp surgan.

## Statistikasi

## Sovrinlar
**Villarreal**
* UEFA Yevropa Ligasi: 2020-2021

## Manbalar
Qizil sharbat

**''Qizil sharbat** (asl nomi turkcha – Kızılcık Şerbeti)'' – Gold Film tomonidan suratga olingan, birinchi qismi 2022-yil 28-oktabrda efirga uzatilgan, rejissyor Hakan Kirvavach tomonidan boshqarilgan hamda ssenariysi Melis Jivelek va Zeynep Gur tomonidan yozilgan turk dramatik teleseriali. Bosh rollarni Barish Kilich, Evrim Alasya, Sila Turkoʻgʻli, Sibel Tashchioʻgʻli, Dogʻukan Gungoʻr va Ahmet Mumtaz Taylan ijro etmoqda .    

## Aktyorlar jamoasi va personajlar

### Bosh qahramonlar

### Yon rollar

### Mehmon aktyorlar

### Tugatilgan personajlar

## Efir taqvimi

## Boʻlimlar
### 1-mavsum (2022-2023)

### 2-mavsum (2023-2024)

### 3-mavsum (2024-)

## Manbalar

## Tashqi havolalar
* Show TV'ning rasmiy saytida Qizil sharbat ()
* IMDb'da 
* YouTube 
* 
* 
*
Chérif Ousmane Madani Haïdara

Shayx **Chérif Usmon Madani Haïdara** — Malidagi diniy arbob. 2019-yil aprel oyidan buyon Mali Oliy Islom Kengashi prezidenti lavozimida ishlab kelmoqda. Islomning Molikiy mazhabi tarafdori.

1991-yilda Haïdara soʻfiylarga asosnlangan „Ansar Dine“ islomiy harakatini (shuningdek, „Ançar Dine“ deb ham yoziladi) tashkil etgan. Harakat Mali janubi, Kot-d’Ivuar, Burkina-Faso va Mali diasporasida kuchli.
## Manbalar
Ibn Boqiyya

**Abu Tohir Muhammad ibn Muhammad ibn Boqiyya**, shuningdek **Nasir ud-Davla**, **Nasih**, eng mashhur ismi **Ibn Boqiyya** buvayhiylar sulolasining davlat arbobi. 973-yildan 977-yilgacha Izz ud-Davlaning vaziri vazifasida ishlagan.

## Biografiyasi
Bagʻdod yaqinidagi Avona shahridan boʻlgan Ibn Boqiyya past tabaqadagi oilada tugʻilgan. Shu sababli, uni raqiblari keyinchalik past tabaqadagi davlat arboblarini yuqori lavozimlarga tayinlash uchun yordam berishda gumon qilishgan. Birinchi marta buvayhiylar hukmdori Muizz ud-Davlaning Abbosiylar Iroqini zabt etilishi voqealarida tilga olingan. Tezda yuqori lavozimlarga koʻtarilib, 973-yildan Muizz ud-Davlaning oʻgʻli va vorisi Izz ud-Davlaning () vaziri vazifasini bajara boshlagan. Biroq Izz ud-Davla va uning Fors hamda Kirmonda hukmronlik qilgan amakivachchasi Adud ud-Davla oʻrtasida asta-sekin dushmanlik paydo boʻlgan. Bu vaziyatda Adud ud-Davlaning qudratini yaxshi bilgan Ibn Boqiyya uning marhamatini qozonishga intilgan.

975-yilda Adud ud-Davla Iroqqa bostirib kirgan. Bu orada Izz ud-Davla Ibn Boqiyyani xiyonatda gumon qilgan. 977-yilda Ahvozda Adud ud-Davladan mag‘lub boʻlgach, Ibn Boqiyyani vazirlikdan olib, ko‘zini ko‘r qilgan. Qonli kurashdan soʻng Adud ud-Davla oxir-oqibat Izz ud-Davlani magʻlub etib, qatl qilishga muvaffaq boʻlgan. Ibn Boqiyya qutqarilgan. Biroq, Adud ud-Davlani haqorat qilgani uchun Bahrom ibn al-Majusiy va boshqa davlat arboblari boshchiligida Adud ud-Davla yuborgan kuchlar tomonidan hibsga olingan. Ibn Boqiyya ko‘p o‘tmay oʻlgunicha oyoq osti qilingan va birinchi marta 983-yilda Adud ad-Davla vafotidan keyin dafn etilgan.

## Adabiyotlar
* 
* 
* 
*
Abdurahmon ibn Oqil

**Abdurahmon ibn Oqil** () — Karbalo jangida (milodiy 680) shahid boʻlgan, Husayn ibn Alining hamrohlaridan biri. Aqil ibn Abu Tolibning oʻgʻli (), toʻrtinchi xalifa va birinchi shia imomi Ali ibn Abu Tolibning () jiyani hamda kuyovi.

## Nasabi
Abdurahmonning otasi Oqil ibn Abu Tolib, onasi esa choʻri boʻlgan. U Alining kuyovlaridan biri boʻlib, turmush oʻrtogʻi Alining qizi Xadicha edi.

## Karbalo jangi
Abdurahmon Ashuro kuni Husayn ibn Alining qoʻshini bilan jang maydoniga kirgan.

Karbalo jangida Abdurahmon Umar ibn Saʼd qoʻshinidan 17 otliq askarni oʻldirgan, ammo uning oʻzi oxir-oqibat Usmon ibn Xolid ibn Roshim tomonidan oʻldirilgan.

Abdurahmonning hayoti haqida koʻp narsa maʼlum emas, lekin „*Labab al-Ansab*“ kitobining muallifi tomonidan keltirilgan maʼlumotlarga koʻra, 35 yoshida oʻldirilgan. Bundan tashqari, uning nomi „*Ziyarat Nahiya Muqaddasa*“ va „*Ziyarat Rajabiya*“ kitoblarida ham zikr qilingan.

## Manbalar
Abdulloh ibn Oqil

**Abdulloh ibn Oqil** () Karbalo jangida shahid boʻlgan, Husayn ibn Alining hamrohlaridan.

## Nasabi
Oqil ibn Abu Tolibning Abdulloh ismli ikki farzandi boʻlgan. Kattasining ismi Abdulloh al-Akbar, kichigi Abdulloh al-Asgʻar edi. Ayrim manbalarda uning ikkala oʻgʻli ham Karbalo jangida shahid boʻlganligi aytilgan. Abdulloh ibn Oqil uning katta farzandi Abdulloh al-Askar edi.

Abdulloh ibn Oqil xalifa Ali ibn Abu Tolibning qizi Maymunaga uylangan.

## Karbalo jangi
Abdulloh ibn Oqilning ismi „*Ziyorat Shuhada*“*da* Abu Abdulloh ibn Muslim ibn Oqil deya tilga olingan.

## Manbalar
Marzuban ibn Baxtiyor

**Marzuban ibn Baxtiyor** buvayhiy shahzodasi va Iroqning buvayhiy hukmdori Izz ud-Davlaning oʻgʻli.

Marzubanning hayoti haqida juda kam maʼlumot mavjud. 970-yilda turkiy sarkarda Buxtakin Azaruvayhning qiziga uylangan. 975-yilda oilasining turli unvonlarga erishgan boshqa a'zolari va sarkardalar kabi Abbosiy xalifa at-Toiydan *Eʼzoz ud-Davla* (*imperiyaning ud-davla istehkomi*) unvonini olgan. 977-yilda otasi oʻz qarindoshi Adud ud-Davladan magʻlub boʻlgach, u otasi va amakilari bilan birga Damashqqa borgan. Alptakin ularni iliq kutib olgan boʻlsa-da, keyinroq Misrning Fotimiylar xalifaligi bilan boʻlgan harbiy toʻqnashuvga jalb qilgan.

Tez orada Ramlada Alptakin qoʻshini va Fotimiylar oʻrtasida jang boʻlib oʻtgan. Biroq, jang paytida Marzuban Alptakinga xiyonat qilib, jang maydonidan qochib ketgan. Qisqa vaqt ichida Alptakin kuchlari magʻlubiyatga uchragan. Marzubanning amakisi Abu Tohir oʻldirilgan, boshqa amakisi Abu Isʼhoq Ibrohim esa fotimiylar tomonidan asirga olingan . Shundan soʻng Marzuban haqida biror maʼlumot mavjud emas.

## Manbalar

## Adabiyotlar
*
Abdulloh ibn Hasan ibn Ali

**Abdulloh ibn al-Hasan ibn Ali** () – Hasan ibn Alining oʻgʻli. Amakisi Husayn ibn Ali bilan Karbaloga borgan va Karbalo jangida halok boʻlgan. Uning ismi „*Ziyorat an-Nahiya al-Muqaddasa*“*da* zikr qilingan.

Shia musulmonlari tomonidan keltirilgan manbalarga koʻra, Abdulloh ibn al-Hasan Karbalo jangida halok boʻlgan vaqtiida 11 yoshda boʻlgan. Husayn ibn Ali hayotining soʻnggi damlarida Bahr ibn Kaʼb uni urmoqchi boʻlganida, Abdulloh chodirdan yugurib chiqib kelgan. Uning yoʻlida turib, „Ey, buzuq ayolning oʻgʻli! Togʻamni urasanmi?“, deb qichqirgan. Abdulloh Husaynni qilich zarbasidan himoya qilgan va qoʻli kesilib, osilib qolgan. Abdulloh: „Ey, amaki“, deb baqirgan. Husayn jiyanini ushlab, koʻksiga tortgan va: „Ey ukamning oʻgʻli! Azoblaringga sabr qil va uni yaxshi deb bil, chunki Alloh seni taqvoli ota-bobolaringni uchrashtiradi“, deydi. Shu payt Harmala ibn Kohil Abdullohga oʻq otib, uni amakisining qoʻllarida oʻldirgan.

## Manbalar
Bahrom ibn Ardasher al-Majusiy

**Bahrom ibn Ardasher al-Majusiy** zardushtiy qabiladan chiqqan buvayhiylar zobiti boʻlib, dastlabki faoliyatida Buvayhiylar hukmdori Adud ud-Davlaga, keyinroq uning oʻgʻli Samsam ud-Davlaga xizmat qilgan.

## Biografiyasi
Bahrom Ardasher ismli shaxsning oʻgʻli va zardushtiy oilaga mansub. Birinchi marta buvayhiylar hukmdori Adud ud-Davlaning kotiblari qatorida tilga olingan. 976/77-yillarda oilaviy mojaroda Adud ud-Davla muzokarachisi boʻlgan. Adud ad-Davla Ahvozda amakivachchasi Izz ud-Davlani magʻlub etgandan soʻng, Bahrom Izz ud-Davla bilan muzokaralar olib borish uchun yuborilib, Izz ud-Davlaga isteʼfoga chiqib, Suriyaga borib, Hamdoniylar nazorati ostida yashashga ruxsat bergan.

Suriyaga ketayotgan Izz ud-Davlani Mosulning hamdoniy hukmdori Abu Tagʻlib oʻz amakivachchasiga qarshi yana jang qilishga koʻndirgan. 978-yil 29-mayda Izz ud-Davla Abu Tag‘lib bilan birga Adud ud-Davla hududiga bostirib kirib, Samarra yaqinida unga qarshi jang qilgan. Bahrom ham bu jangda ishtirok etgan. Izz ud-Davla yana bir bor magʻlub boʻlgach, Adud ud-Davlaning buyrugʻi bilan qoʻlga olinib, qatl etilgan.

Bahrom qolgan buvayhiy qoʻshini bilan Mosulga yoʻl olib, shaharni egallagan. Abu Tagʻlib esa Anzitenedagi Vizantiya hududiga qochib borib, yordam soʻragan. Bu vaqtda buvayhiylar qoʻshini Diyor Bakr va Diyor Mudarni zabt etishni yakunlayotgan edi. Hamdoniylarning muhim shahri Mayyafariqin qisqa vaqt ichida egallangach, Abu Tagʻlib Rahbaga qochishga majbur boʻlgan. U yerda Adud ud-Davla bilan tinchlik muzokaralari olib borishga harakat qilgan.

Xuddi shu davrda Bahrom boshqa buvayhiy zobitlari bilan Izz ud-Davlaning sobiq *[[vazir]]i* Ibn Boqiyyani hibsga olish uchun yuborilgan. 983-yilda Bahrom kurd marvoniy hukmdori Abu Shuja Badga qarshi jang qilish uchun qoʻshin bilan yuborilgan, ammo magʻlubiyatga uchragan. Adud ud-Davlaning o‘g‘li Samsam ud-Davla davrida Bahrom hukmdor noibi bo‘lgan, ammo 986-yilda qatl etilgan.

## Manbalar

## Adabiyotlar
* 
* 
*
*
BMB Holding

**BMB** – Oʻzbekistondagi investitsion konsalting shirkati.

## Tarixi
2017-yil 4-aprel kuni „BMB Trade Group“ nomi ostida faoliyatini boshlagan. 2023-yil 25-avgustda rebrending qilgan va nomi „BMB Holding“ deb oʻzgartirilgan.

## Brendlari

## Manbalar

## Havolalar
* 
* 
* 
* BMB Holding  LinkedIn sahifasi
Bahodir Mirzayev (futbolchi)

**Bahodir Mirzayev** () — oʻzbekistonlik sobiq futbolchi. „AGMK“ futbol klubi bosh direktori.

## Manbalar
Abdulloh ibn Yaqtor

**Abdulloh ibn Yaqtor** () – Karbalo jangi shahidlaridan. Baʼzi manbalarga koʻra, Ali va Husayn ibn Alini laʼnatlashdan bosh tortgan va shu sababli Dorul-Xilafadan quvilgan. Boshqa manbalarda Karbalo shahidlari qatorida nomi keltirilgan.

## Nasabi
Abdulloh ibn Yaqtor Madinada tugʻilgan. U Husayn ibn Alining ridoiy ukasi sifatida tanilgan edi. Ibn Hojar Husayn bilan boʻlgan bunday yaqinligi bois Abdullohni uning yaqin kishilari qatoriga qoʻygan.

Aksariyat tarixchilarning fikricha, Abdullohning otasining ismi Yaqtor boʻlgan, ammo at-Tabariy uni Baqtor deb atagan. Onasining ismi Maymuna boʻlgan.

## Elchilik qilishi
Aksariyat ulamolar Abdulloh ibn Yaqtor Husayn tomonidan uning karvoni Kufaga ketayotganligi toʻgʻrisidagi xabarni Muslim ibn Oqilga yetkazishi uchun yuborgani haqida maʼlumot berishgan.

## Shahidligi
Ibn Ziyod Abdulloh ibn Yaqtorni saroydan quvishni buyurgan. Uni saroydan haydab, suyaklarini sindirishgan va qattiq azob berishgan. Keyin bir kishi pastga tushib, uning boshini olgan. Vaziyatning guvohi boʻlgan oddiy xalq uning oʻldirilishiga eʼtiroz bildirganda, Abdullohning qotili shunchaki uning ogʻriqdan xalos boʻlishini xohlayotganini aytgan. Tabariy bu kishining ismini Abdulmalik ibn Umayr al-Laxmiy deya maʼlumot keltirgan.

Ibn Saʼd Abdullohning Ibn Ziyod qoʻshini Kufaga kelganining birinchi kunida, Muslim ibn Oqil shahid boʻlishidan oldinroq vafot etganini rivoyat qilgan.

## Manbalar
Sobit Banoniy

**Sobit Banoniy** (toʻliq ismi: **Abu Muhammad Sobit ibn Aslam al-Banoniy al-Basriy**; ; VII asrning ikkinchi yarmi, Basra — 745-yil, Basra) — dono so‘zlari va ibodatga bo‘lgan muhabbati bilan mashhur bo‘lgan zohid. Muhammad payg‘ambar sahobalarining shogirdlari avlodi hisoblangan tobeinlar orasida tasavvuf amaliyotining mavjudligi ko‘pincha uning nomi bilan bog‘lanadi.

## Manbalar

## Havolalar
Yagi toʻfoni

**Yagi toʻfoni** – 2024-yil sentabr oyi boshida Filippinda Enteng tropik boʻroni nomi bilan tanilgan toʻfon. 

Hodisa Filippin, Janubiy Xitoy, Vetnam, Laos, Tailand va Myanmaga taʼsir koʻrsatgan halokatli, kuchli va vayronkor tropik siklondir. Yagi, yapon tilida echki yoki Capricorn yulduz turkumi maʼnosini beradi. Ayni paytda u Shimoliy Vyetnamni qamrab olgan eng kuchli toʻfonlardan biri.

## Manbalar
Wilson Odobert

**Wilson Serj Erik Odobert** (; 2004-yil 28-noyabrda tugʻilgan) – fransuz futbolchisi, Angliyaning „Tottenham Hotspur“ klubida yarim himoyachi sifatida oʻynaydi.

## Klub karyerasi
Odobert Trilport va Paris Saint-Germain yoshlar jamoalarida oʻynagan. 20220yilning yanvarida Parij klubi Wilsonga professional shartnoma taklif qilgan, biroq futbolchi bu taklifni rad etgan.

2022-yil 15-iyulda Odobert Troyes klubiga oʻtib, uch yillik shartnoma imzolagan. 2022-yilning 7-avgustida u Fransiya 1-ligasida „Monpelye“ ga qarshi oʻyinda „Troya“ safida debyut qilgan. Uch hafta oʻtgach, 28-avgust kuni u „Anje“ ga qarshi oʻyinda klub uchun birinchi golini urgan.

20230yilning 120avgustida u Angliyaning „Byornli“ klubiga oʻtgan.

2024-yilning 16-avgustida u 25 million funt sterling evaziga "Tottenham Hotspur" ga oʻtib, London klubi bilan 5 yillik shartnoma imzolagan.

## Terma jamoadagi faoliyati
Odobert U16, U18, U19, U20 va U21 Fransiya terma jamoalarida oʻynagan.

## Manbalar
 

## Havolalar

* Wilson Odobert Tottenham Hotspur F. C. saytida
* 
*
Leuphana University of Lüneburg

Leuphana University of Lüneburg – Germaniyaning Quyi Saksoniya shtatida joylashgan davlat universiteti. U 1946-yilda pedagogika kolleji (nemischa: Pädagogische Hochschule) sifatida tashkil etilgan. Leuphana Germaniya akademik muhitida bir necha mukofotlarga sazovor boʻlgan noyob universitet modelini yaratgan. Leuphana universiteti Yevropadagi kam sonli universitetlardan biri boʻlib, oʻzining Studium Individuale bakalavr dasturi orqali liberal san’at taʼlim yoʻnalishini taqdim etgan. Universitet „ommaviy huquq asosidagi jamgʻarma“ maqomiga ega.

Leuphana nomi Ptolemyning milodiy II asrda tuzgan geografik dunyo atlasida tilga olingan Elbe daryosi boʻyidagi qadimiy aholi punktidan olingan.

Leuphana kollejning bakalavriat dasturlari sakkizta boʻlim va ikkita oʻqituvchilar tayyorlashga ixtisoslashgan. 2008-yilda magistratura va doktorantura dasturlarini birlashtirgan aspirantura kolleji ochilgan. Bunga qoʻshimcha ravishda, barcha boʻlimlar aro ilmiy-tadqiqot markazi hamda biznes hamkorlik kabi ilgʻor oʻquv kurslari uchun professional maktab faoliyat yuritmoqda.

## Tarixi
Leuphana 1946-yil mayda Quyi Saksoniyadagi sakkizta pedagogika oliy taʼlim muassasalaridan biri sifatida tashkil etilgan va 1989-yil mayda Quyi Saksoniya pedagogika oliy taʼlim muassasasining Lüneburg boʻlimidan Lüneburg universitetiga qayta nomlangan.

2009-yilda Suderburgdagi kampus Braunschweig/Wolfenbüttel amaliy fanlar oliy taʼlim muassasasiga (Sharqiy Faliya amaliy fanlar universiteti) oʻtkazilgan.

## Taniqli xodimlar va bitiruvchilar
* Daniel Libeskind, mehmon professor
* Richard David Precht, mehmon professor
* Britt Reinecke, televizion tok-shou boshlovchisi
* Thomas Schomerus, ijtimoiy huquq professori
* Jörg Philipp Terhechte, professor va dekan
* Tine Wittler, writer, Teleboshlovchi va aktrisa

## Reytingi
*Times Higher Education World University Rankings* 2024 reytingida universitet global miqyosda 501-600 va mamlakat ichida 42-45 oʻrinni egallagan.

## Manbalar

## Havolalar
* Leuphana Universität Lüneburg 
* AStA der Universität Lüneburg
* Kunstraum of Leuphana University Lüneburg
* Lehrstuhl für Gründungsmanagement (gmlg)
Nortoʻxta Qilich

**Nortoʻxta Qilich** (1947-yil Buxoroda tugʻilgan) — yozuvchi.

## Hayoti
Nortoʻxta Qilich 1947-yil 7-fevralda Buxoro viloyati Gʻijduvon tumani Gʻishti qishlogʻida tugʻilgan. 1971-yil Toshkent davlat universiteti (hozirgi OʻzMU)ni tamomlagan. Soʻngra, „Buxoro haqiqati“, „Xorazm haqiqati“, „Toshkent oqshomi“ gazetalarida, shuningdek, „Sharq yulduzi“ jurnalida, Gʻafur Gʻulom nomidagi Adabiyot va sanʼat nashriyotida faoliyat yuritgan.

## Ijodi
Nortoʻxta Qilichning dastlabki hikoyalari 60-yillarda tuman gazetasida nashr etilgan. 1981-yilda ilk hikoyalar toʻplami „Oppoq tong“ nomi ostida bosilib chiqqan. Keyingi yillarda „Yorongul“ (1981), „Moʻjiza“ (1984), „Chigʻiriq“ (1988), „Bayram“ (1991), „505“ (1992), „Iltijo“ (1992) nomli hikoya va qissalar toʻplamlari chop etilgan.

1993-yilda „Vijdon hukmi“ nomli qissa va hikoyalar toʻplami qoraqalpoq tilida bosmadan chiqqan.

## Manbalar
Alberto Dossena

Alberto Dossena (1998-yil 13-oktabrda Italiyaning Breshia shahrida tugʻilgan) – italiyalik futbolchi, „Komo“ klubi himoyachisi.

## Klubdagi faoliyati
### Atalanta
Alberto Dossena „Lumedzane“ futbol klubi akademiyasida taʼlim olayotganida „Atalanta“ skautlari eʼtiborini tortgan. 2015-yil yozida transfer amalga oshirilgan. 2017-yil 31-yanvarda Dossena B seriyasidagi „Perugia“ jamoasiga ijaraga berilgan. 4-mart kuni u „Avellino 1912“ jamoasiga qarshi oʻyinda professional darajadagi debyutini oʻtkazgan va uning jamoasi 5:0 hisobida gʻalaba qozongan. Oʻsha yilning 28-oktabrida Dossena „Cremonese“ darvozasiga oʻzining birinchi golini urgan. Ijaradan qaytgan futbolchi darhol C seriyasidagi „Siena“ jamoasiga yoʻl olgan. Biroq, u atigi olti marta maydonga tushgan. Keyingi ikki mavsumda Dossena uchinchi ligada qolib, „Pistoyeze“ va „Alessandria“ kabi jamoalarda toʻp surgan.

### Avellino 1912
2020-yil 15-sentabrda Alberto Dossena bir qator ijara shartnomalaridan soʻng „Atalanta“ni tark etgan va „Avellino 1912“ bilan shartnoma imzolagan. U tezda asosiy tarkibdan joy olgan va ketma-ket ikki mavsum davomida jamoaga ligada koʻtarilish uchun kurashda yordam bergan. U jami 54 ta oʻyin oʻtkazib, uchta gol urgan.
### Cagliari
2022-yil 12-avgustda u A Seriyadan tushib ketgan „Cagliari“ jamoasiga yangi futbolchi sifatida namoyish etilgan. Klub tarkibida Antonio Barreka va Edoardo Goldani unga jiddiy raqobatchilar boʻlishgan. Debyuti 26-dekabr kuni „Kozentsa“ klubiga qarshi oʻyinda boʻlib oʻtgan. Mavsumning ikkinchi yarmida Klaudio Ranyeri bosh murabbiylik lavozimiga kelgach, Dossena asosiy tarkibdan joy olgan. 2023-yil 11-iyun kuni „Bari“ga qarshi pley-off oʻyinida Dossena oʻz jamoasi bilan A Seriyaga qaytishga muvaffaq boʻlgan.

2023-yilning 12-avgustida Dossena Italiya kubogi doirasida „Palermo“ga qarshi oʻyinda „Cagliari“ safidagi ilk golini urgan va jamoasi 2:1 hisobida gʻalaba qozongan. A Seriyadagi debyuti 21-avgustda boʻlib oʻtgan, u „Torino“ga qarshi oʻyinda asosiy tarkibda maydonga tushgan. 30-avgust kuni Dossena „Cagliari“ bilan shartnomasini 2027-yilgacha uzaytirgan. 11-noyabr kuni futbolchi A Seriya doirasida „Yuventus“ darvozasiga klub safidagi ilk golini kiritisha muvaffaq boʻlgan.

## Manbalar

## Havolalar
*
Ivan Zolotuxin

**Ivan Vasilyevich Zolotuxin** (; 1924-yil 3-aprel, Moskva – 1992-yil 13-fevral, Moskva) – sovet sobiq futbolchisi va futbol murabbiyi, yarim himoyachi ampulasida oʻynagan. RSFSRda xizmat koʻrsatgan murabbiy.

## Futbolchilik faoliyati

* Krilya Sovetov (Kuybishev) (1949).
* DO (Toshkent) (1950).

## Murabbiylik faoliyati
Sovet davrida olti xil jamoa bilan darajasi boʻyicha uchinchi ligadan ikkinchi darajali ligaga koʻtarilishga erishgan:

* Volga (Gorkiy) – 1963-yilda
* Dinamo (Maxachqal’a) – 1967-yil
* Shinnik (Yaroslavl) – 1970-yilda
* Spartak (Nalchik) – 1978-yilda
* Spartak (Kostroma) – 1980-yilda
* Rubin (Qozon) – 1991-yil

Faoliyatining soʻngi yillarida Ivan asosiy kuchini Tulaning „Arsenal“ jamoasiga bagʻishlagan. Tulada yangi kelganlarni va yosh futbolchilarni qoʻrqmasdan asosiy jamoa tarkibiga kiritgan. Bu davrda jamoa yaxshi natijalarga erishgan va iqtidorli oʻyinchilardan biri, yosh darvozabon Zabiyakin ajoyib natijalarni koʻrsatgan. 1987-yilda „Arsenal“ jamoasi autsayderlardan biriga magʻlub boʻlganidan keyin isteʼfoga chiqishini aytgan.

Zolotuxinning hamkasblari uning oʻziga xos hazilini, oʻzi biladigan va sevadigan tarixga gʻayrioddiy qarashini, shuningdek, futbolchilarni taqdirlashda koʻrsatgan gʻamxoʻrligini taʼkidladilar.

## Manbalar

## Havolalar
* Ivan Zolotuxin Metalist veb-saytidagi statistika (Xarkov)
* Ivan Zolotuxin Zolotuxina hodisasi
* Ivan Zolotuxin Tulaning „Arsenal“ afsonasi
* Ivan Zolotuxin Torpedo (Vladimir) rasmiy veb-saytidagi profil
* Ivan Zolotuxin Footballfactsru saytida
Boris Koverznev

**Boris Filippovich Koverznev** (; 1921-yil 11-iyun, Bejitsa, Bryansk viloyati – 1989, Moskva) – sovet futbolchisi, markaziy hujumchi. Moskva armiyasi jamoasi tarkibida uch karra chempion va SSSR kubogi gʻolibi.

## Yutuqlar

* SSSR chempioni (3): 1948, 1950, 1951.
* SSSR kubogi gʻolibi: 1951-yil.

## Adabiyotlar

* Paxomov V. „Rossiya klublari. CSKA“. – M.: „Terra Sport“, 2001-yil. – ISBN 5-93127-140-6

## Manbalar

## Havolalar
* Boris Koverznev CSKA-games.ru maʼlumotlar bazasidagi profili
* Boris Koverznev Toshkent ODO gʻalabasi
* Boris Koverznev
* Boris Koverznev
Sergey Melkumov

**Sergey Farsadanovich Melkumov** (; 1944-yil, SSSR – 1994-yil 21-fevral, Nizomiy, Masis tumani) – sovet futbolchisi, SSSR sport ustasi (1966).

## Futbolchilik faoliyati
Sergey 1961-yilda Bokuning „Spartak“ jamoasida futbolchilik faoliyatini boshlagan. 1961—1963-yillarda Bokuning „Neftyanik“ jamoasida oʻynagan. 1963-yildan Toshkentning „Paxtakor“ klubiga oʻtgan. Dastlabki mavsumida Paxtakor jamoasi SSSR Oliy ligasida omadsiz ishtirok etgan va birinchi ligaga tushib ketgan. Ammo oradan bir mavsum oʻtganidan soʻng oʻzbek klubi Oliy ligaga qaytgan va ikkinchi „A“ guruhida uchinchi oʻrinni egallagan. Melkumov chempionatda 10 ta oʻyin oʻtkazib, bitta gol urgan. 1966-yilda Sergey Neftyanik jamoasiga qaytib kelgan va jamoa bilan SSSR bronza medali sovrindori boʻlgan. Keyinchalik Melkumov Yerevanning „Ararat“ jamoasida oʻynagan. 1969-yilgi mavsumda „Paxtakor“ jamoasiga qaytgan va Birodar Abduraimov, Gennadiy Krasnitskiy bilan hujumkor uchlikni tashkil qilgan. 1971-yilda Melkumov „Yangiyer“ jamoasiga koʻchib oʻtgan. Sergey birinchi davra davomida Yangiyer jamoasi oʻynaganidan soʻng Ozarbayjon futbolining koʻplab tarbiyalanuvchilari kabi Mahachqalʼaning „Dinamo“ jamoasisiga yoʻl olgan. 1972-yilda Sergey „Qorabogʻ“ jamoasida oʻynagan. 1973-yilda Melkumov faoliyatini Mahachqalʼaning „Dinamo“ jamoasida yakunlagan.

Sergey SSSR yoshlar va yoshlar terma jamoalarida oʻynagan, 1965-yilda esa SSSR Olimpiya terma jamoasiga jalb qilingan.

## Yutuqlar

* SSSR chempionatining bronza medali sovrindori: 1966-yil
* Ikkinchi „A“ guruhida uchinchi oʻrin: 1964-yil (*Yuqori divizionga chiqish*)

## Shaxsiy hayot
Melkumovning ota-onasi Togʻli Qorabogʻ avtonom viloyatining Martuni tumanidagi Krasniy Bozor qishlogʻidan boʻlgan. Futbolchilik faoliyatini yakunlagach, asosan Ozarbayjonda yashagan. Sergey umrining soʻnggi kunlarida qashshoqlikda yashagan va 1994-yil 21-fevralda vafot etgan. Baʼzi maʼlumotlarga koʻra, singlisi uni Nizomiy qabristoniga dafn qilgan.

## Manbalar

## Havolalar

* Sergey Melkumov „Arman Garrincha“ qayerda dafn etilgan?
* Grigoryan A. G., „Arman Garrincha“, Chet tillar instituti „De Facto“.
* 
* Sergey Melkumov Footballfactsru saytida
Munir Farid

**Munir Gulam Farid** (1956-yilda tugʻilgan) – musulmon olim va ShAIJ (Shimoliy Amerika islom jamiyati) sobiq bosh kotibi.

## Tarjimai holi
Munir Farid asli hindistonlik. Janubiy Afrika fuqarosi. Makkadagi Qirol Abdulaziz universitetida arab tili va adabiyoti boʻyicha tahsil olgan va Hindistonning Dorul Ulum Deoband shahrida islomshunoslik boʻyicha ilohiyot litsenziyasini olgan. Farid 1989-yilda AQShga koʻchib oʻtgan va 1994-yilda Michigan universitetida „*Musulmon dunyosida huquqiy islohot: 19-asr va 20-asr boshlarida [[Ijtihod|ijtihoddan]] huquqiy vosita sifatida foydalanish boʻyicha ilmiy munozaraning anatomiyasi*“ nomli dissertatsiyasi bilan doktorlik darajasini olgan. 1989-yildan 2000-yilgacha Buyuk Detroit islom uyushmasining imomi va 2006-yilgacha Ueyn shtat universitetida islomshunoslik kafedrasi dotsenti boʻlgan. 2006-yil oxirida Sayyid Sayiddan keyin Shimoliy Amerika islom jamiyatining yangi bosh kotibi lavozimini egallagan. Farid, shuningdek, Shimoliy Amerika Fiqh Kengashining ham aʼzosi.

## Havolalar

* Muneer Farid rezyume
* Munir Farid ISNA sobiq bosh kotibi (2007—2008)
* Diffused Congruence podkastiga intervyu, 2014-yil 7-fevral
Xoulud Faqih

**Xoulud Faqih** (arabcha: ****) — falastinlik sudya va Yaqin Sharqdagi birinchi ayol shariat qozisi.

Xoulud Al-Quds universitetida huquq fakultetida tahsil olgan va 1999-yilda tamomlagan. 2001-yilda advokatlik faoliyati bilan shugʻullanish litsenziyaga ega boʻlgan. Ayollarga yuridik yordam va maslahat berish markazida ishlagan. 2003-yildan 2008-yilgacha kaltaklangan ayollarni himoya qilish tashkilotida ishlagan. 2005-yilda Al-Quds universitetida xususiy huquq yoʻnalishi boʻyicha magistrlik darajasini olgan. 2009-yilda Ramalla shariat sudiga sudya etib tayinlangan.

2012-yilda *Middle East jurnali bosh direktori* uni dunyodagi „100 ta eng kuchli arab ayollari“ roʻyxatida 10-oʻringa qoʻygan.

## Manbalar
Aleksandr Goryuxov

**Aleksandr Anatolyevich Goryuxov** (; 1960-yil 29-yanvar, Moskva, SSSR) – sovet va rus futbolchisi va yarim himoyachisi.

## Faoliyati
Aleksandr CSKA futbol maktabi tarbiyalanuvchisi. 1979-yildan 1980-yilgacha u SSSR Oliy ligasida 7 ta oʻyin oʻtkazgan. 1981-yilda Aleksandr Moskvaning „Lokomotiv“ klubida 42 oʻyinda 1 ta gol urgan. 1982—1983-yillarda Jizzaxning „Zvezda“ jamoasini tarkibida o'ynab, 31 uchrashuvda 2 ta gol urgan.

1983-yilda Goryuxov Moskvaning „Dinamo“ jamoasi tarkibida boʻlgan, ammo maydonga tushmagan. 1984-yilgi mavsumda yana „Zvezda“ safida oʻynagan va 27 oʻyin oʻtkazgan. 1985-yildan 1987-yilgacha Aleksandr „Shinnik“ safida toʻp surgan va 108 ta oʻyinda 4 ta gol urgan.

Aleksandr 1988-yilgi mavsumni Daugava Riga jamoasida oʻtkazgan, 41 oʻyin oʻtkazdi va 2 gol urgan. 1989-yilda Tulaning „Arsenal“ jamoasida oʻynagan va 39 ta oʻyinda maydonga tushgan. 1990-yilda u Saxalin klubi tarkibida 18 ta oʻyinda qatnashgan.

1991-yilgi mavsumda „Zarya Kaluga“ safida oʻynagan va 21 uchrashuvda 1 ta gol urgan. 1992-yildan 1993-yilgacha Aleksandr Mytishchining „Torpedo-MCB“ klubida oʻynagan va 58 oʻyin oʻtkazgan.

Bundan tashqari, 1993-yilda Goryuxov Germaniyaga „Stal“ (Brandenburg) klubiga yoʻl olgan, lekin hech qachon rasmiy oʻyinlarda qatnashmagan.

1994-yildan 1995-yilgacha Goryuxov „Kuban“ klubi safida 51 oʻyinda 3 ta gol urgan. Keyinchalik „Vympel“ va „Chayka“ jamoalari safida havaskor darajasida oʻynagan.

Aleksandr SSSR terma jamoasi yiginlariga jalb etilgan.

## Murabbiylik faoliyati
Aleksandr Yubileyniyning „Chayka“ havaskorlar jamoasida bosh murabbiy boʻlib ishlagan. Shu bilan birga, bir necha yillar oʻsha jamoaning oʻsmirlar sport maktabida murabbiylik qilgan.

## Manbalar

## Havolalar
* Aleksandr Goryuxov cska-games.ru veb-saytidagi profil
* Aleksandr Goryuxov Footballfactsru saytida
Talal Eid

**Talal Eid** (arabcha: **مام طلال عید**) (1951-yilda tugʻilgan) – livanlik imom, musulmonlarni terrorchi sifatida koʻrsatishga qarshi kurashgan va AQShning Xalqaro diniy erkinlik boʻyicha komissiyasi komissari lavozimida ishlagan.

## Biografiyasi
Talal Eid 1951-yilda Livanda tugʻilgan. 1974-yilda Qohiradagi al-Azhar universitetining islom huquqi fakultetini tamomlagan. 2005-yilda Massachusets shtatining Kembrij shahridagi Garvard ilohiyot maktabida ilohiyot fanlari doktori darajasini olgan. Dissertatsiyasi „Amerika musulmonlari tajribasida nikoh, ajralish va bolalarni vasiylik qilish: diniy, ijtimoiy va huquqiy mulohazalar“ deb nomlangan.

Livan urushini qoʻllab-quvvatlashni istamaganidan soʻng, Islom olami uyushmasiga nomzod qilib koʻrsatilgan. 1982-yilda Eid Yangi Angliya Islom markazining direktori va Massachusets shtatidagi Quincy shahridagi Kvinsi masjidining imomi boʻlgan.

2005-yil 30-iyulda fraksiyaviy kurash tufayli masjidni tark etgan. 2005-yilda Eid Boston islom institutining imom-xatibi va ijrochi direktori boʻlgan. 2015-yilgacha bu lavozimda ishlagan.

11-sentyabr xurujlaridan soʻng Eid musulmonlarni terrorchi sifatida koʻrsatishga qarshi kurashish uchun koʻplab oʻrta maktablar, cherkovlar va jamoat tashkilotlariga tashrif buyurgan.

2007-yil 15-mayda Prezident George W. Bush tomonidan Xalqaro diniy erkinlik boʻyicha AQSh komissiyasiga tayinlangan birinchi musulmon ulamosi boʻlgan. 2011-yil iyungacha komissar sifatida ishlagan.

2015-yil iyun oyida Buyuk Toledo Islom markazining imomi va diniy ishlar boʻyicha direktori boʻlgan.
## Manbalar
Abu al-Hatuf ibn al-Horis al-Ansoriy

**Abu al-Hatuf ibn al-Horis al-Ansoriy** () – Karbalo jangi shahidlaridan biri.

## Nasabi
Abu al-Hutuf Salama ibn al-Horis al-Ansoriy al-Ajloniy nomi bilan ham tanilgan. Otasining ismi al-Horis ibn Salama al-Ansoriy al-Ajloniy boʻlgan. Abu al-Hutuf Madinadagi Xazraj qabilasi, Xavorij boʻlimi, Banu Ajlon urugʻining ansorlaridan boʻlgan.

## Husayn ibn Aliga qoʻshilishi
Abu al-Hatuf va uning ukasi Saʼd ibn al-Hart Husayn ibn Aliga qarshi urushayotgan Umar ibn Saʼd qoʻshinining tarkibida boʻlgan. Ashuro kuni Husaynning Suvayd ibn Amr ibn Abu Muta va Bashir ibn Amr al-Hadramiydan boshqa barcha sahobalari shahid boʻlgan vaqtda odamlardan yordam soʻraydi. Abu al-Hutuf va uning ukasi Saʼd Husaynning nidosini, paygʻambar Muhammadning xonadonidan boʻlgan ayollar va bolalarning faryodini eshitib, qilichlarini sugʻurib Husaynning qoʻshini tomon oʻtishgan. Askarlardan uch nafarini oʻldirib, bir qancha odamni yarador qilganidan keyin har ikkalasi ham bir joyda shahid boʻlgan.

## Manbalar