open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Boshqirdiston Respublikasi milliy muzeyi

**Boshqirdiston Respublikasi milliy muzeyi** davlat byudjetidam moliyalashtiriluvchi madaniyat va sanʼat muassasasi. Bu Boshqirdistondagi eng yirik va qadimgi muzeylardan biri. Asosiy bino Ufa shahrida joylashgan, bir qancha filiallari mavjud.

## Tarixi
Muzey 1864-yil 23-aprelda Orenburg viloyatining oʻlka statistika qoʻmitasi huzurida qoʻmitaning bir qancha aʼzolari (K. A. Bux, N. A. Gurvich, A. A. Pekker, V. I. Vlasov) tashabbusi bilan tashkil etilgan.

1989-yil dekabr oyidan beri muzey sobiq Dehqon yer banki binosida faoliyat yuritmoqda.

2001-2003-yillarda Binoda katta taʼmirlash ishlari olib borildi.

Boshqirdiston Respublikasi Milliy muzeyi Ufa shahrida joylashgan asosiy muzeydir. Boshqirdiston Respublikasi Milliy muzeyi tarkibida 10 ta filial bor, ulardan oltitasi shaharlarda va uchtasi qishloqlarda joylashgan.

Muzey tarkibida 35 ta koʻrgazma zal mavjud. Zallarda etnografiya, numizmatika, dehqonchilik, uy-roʻzgʻor buyumlari, tabiatga doir eksponatlar namoyish qilinadi. Boshqirdiston tabiatiga bagʻishlangan zallar turli xil biologik muhitlarga qarab nomlanadi, masalan: „Amfibiyalar, sudraluvchilar va baliqlar“, „Boshqirdiston gʻorlari“, „Tosh davri“ zallar

.

Muzeyning boyliklaridan biri bu numizmatikaga oid kolleksiya boʻlib, muzey tashkil etilgandan beri u jiddiy ravishda kengaytirilib borilmoqda. Hozirda 16 mingdan ortiq eksponatga ega. Marvaridlar Ivan III hukmronligi davridagi oid tangalardir. Ulardan tashqari, muzeyda rus oltini va kumushdan ishlangan tangalarining katta kolleksiyasi mavjud. Muzeyda namoyish etilgan va afsonaga koʻra, xalq qahramoni Salavat Yulaevga tegishli boʻlgan qilich (1910-1911 yillarda Kurmantau qishlogʻida arxeolog S. R. Mintslov tomonidan topilgan) eng mashhur buyumlardan birinhisoblanadi.

## Manbalar
Zinaida Turchina

**Zinaida Mixaylovna Turchina** (Qizlik familiyasi Stolitenko; 1946-yil 17-may, Kyiv) — sovet va ukrainalik gandbolchi, ikki karra olimpiya chempioni, ikki karra jahon chempioni, Yevropa chempionlar kubogining koʻp karra gʻolibasi va koʻp karra SSSR chempioni. SSSRda xizmat koʻrsatgan sport ustasi (1972). U Kyivning „Spartak“ jamoasida faoliyat yuritgan. 1965-yildan 1988-yilgacha SSSR terma jamoasida 500 dan ortiq oʻyin oʻtkazgan.

2000-yilda Xalqaro gandbol federatsiyasi tomonidan oʻtkazilgan soʻrov natijalariga koʻra, sayyoramizning 20-asrdagi eng yaxshi gandbolchisi deb topilgan.

1993-yildan „Kyiv-Spartak“ gandbol klubi prezidenti.

## Tarjimai holi
1965-yilda Zinaida Stolitenko Spartak klubi bosh murabbiyi Igor Turchinga (1936-1993) turmushga chiqqan. Zinaidaning aytishiga qaraganda, oʻsha paytda butun jamoa Turchinga oshiq boʻlgan va murabbiy Zinaidaga taklif qilganini bilib, gandbolchilar turchinga qarshi boykot eʼlon qilishgan. 1971-yilda ularning oilasida Natalya ismli qiz dunyoga kelgan. 1983-yilda oʻgʻil farzandli boʻlishgan. Oʻgʻlining ismi Mixail.

## Faoliyati
1959-yilda Zinaida Turchina maktab davrida Igor Turchin bilan mashgʻulotlarni boshlagan. 3 yil oʻtib, yaʼni 1962-yilda ularning saʼy-harakati bilan „Spartak“ gandbol klubiga asos solingan. Zinaida klubda 1994-yilgacha uzluksiz oʻynagan (1990-yildan oʻynovchi-murabbiy sifatida). 1989-yildan boshlab qizi bilan bir jamoada harakat qilgan. Zinaida Turchina 20 marta SSSR chempionligi, 1 marta Ukraina chempionligi va 13 marta Yevropa kubogini (bu turnir rekordi) qoʻlga kiritgan. 1994—1996-yillarda Zinaida Turchina Spartak gandbol klubi va Ukraina terma jamoasi bosh murabbiyi sifatida faoliyat yuritgan. 1993-yildan buyon „Spartak“ prezidenti.

## Davlat mukofotlari

;SSSR

* Mehnat Qizil Bayroq ordeni
* „Hurmat Belgisi“ ordeni
* Xalqlar doʻstligi ordeni

;Ukraina
* Olga Knyagina ordeni: I, II va III darajali.
* „Hizmatlari uchun“ ordeni: III darajali

## Manbalar
Zla-Kolata

**Zla-Kolata** (, ) — Chernogoriya va Albaniya chegarasidagi Prokletije togʻ tizmasiga kiruvchi 2534 metr balandlikdagi choʻqqi. Zla Kolata — Chernogoriyadagi eng baland choʻqqi sanaladi.

## Fiziografik xususiyatlari

Zla Kolata Chernogoriya va Albaniya chegarasi joylashgan. Albaniya tomonida choʻqqisi Kukes viloyatidagi Tropoja tumaniga qaraydi. Albaniya tomonida, eng yaqin aholi punkti Valbona shahri, janubi-sharqda 4 kilometr, Chernogoriya tomonida — Gusinje shahri, gʻarbda 10 kilometr uzoqlikda. Gusinje toqqa chiqishning boshlangʻich nuqtasi sanaladi.

Zla Kolata Kolata massividagi ikkinchi eng baland choʻqqidir, uning eng baland nuqtasi Maja *e Kollatës* yoki Chernogoriya *Ravna Kolata* choʻqqisi boʻlib, balandligi 2552 metrni tashkil etadi. Zla Kolata *Valbonatals* daryosining shimolidagi massiv tizmasida joylashgan.

Choʻqqining nomi „Yomon (yovuz) Kolata“ degan maʼnoni anglatadi. Yana bir choʻqqi, „Yaxshi Kolata“ (Chernogoriya Dobra *Kolata*) Zla Kolatadan atigi 100 metr shimoli-sharqda joylashgan boʻlib, balandligi 2526 metr boʻlgan Chernogoriyadagi ikkinchi eng baland choʻqqidir. Choʻqqilarni balandligi 2416 metr boʻlgan egar ajratib turadi. Ikkinchisi odatda mustaqil choʻqqi sifatida ajratilmaydi, chunki uning nisbiy balandligi bor-yoʻgʻi 110 metr.

Baʼzan Chernogoriyadagi eng baland choʻqqi Durmitor massividagi dengiz sathidan 2523 metr balandlikdagi Bobotov Kuk choʻqqisi deb aytiladi. Zla Kolatadan farqli oʻlaroq, choʻqqi butunlay Chernogoriya hududida joylashganligi va bilan bogʻliq. Bundan tashqari Zla Kolata ancha avvalroq oʻlchangani sababli oʻlchovlarda xato borligi aytiladi. Biroq, alpinistlar tomonidan amalga oshirilgan sinovlat Zla Kolata choʻqqisi Durmitordan 11 metr balandroq ekanligini koʻrsatdi.

## Tabiatni muhofaza qilish
2009-yilda Chernogoriya hukumati togʻ tizmasi va unga tutash hududlarni oʻz ichiga olgan Prokletije milliy bogʻini yaratishni eʼlon qildi. Parkga Zla-Kolat va Dobra-Kolat choʻqqilari ham kiritilgan.

## Hodisalar
2012-yil avgust oyida ikki chex alpinisti Zla-Kolata choʻqqisiga chiqishga urinib, taxminan 400 metr balandlikdan qulab halok boʻlgan.

## Manbalar
Il-gook qo'shiq

**Song Il Guk** - Janubiy koreyalik kino aktyor. U bir qancha tarixiy koreys seriallari, “Jumong" va "Dengizlar hukmdori” filmlarida suratga tushgan. U Cheongju universitetini tamomlagan va sahna san'ati bo'yicha mutaxassislikka ega bo'lgan. Son Il Guk aktrisa Kim Eul Dongning o'g'li hisoblanadi. 

## Filmografiyasi

* *[[Fermentation Family|Fermentatsiya oilasi]]*
* *[[Crime Squad|Jinoyatchilar guruhi]]*
* *[[Tanrı Denilen Adam - A Man Called God|Xudo deb atalgan odam]]*
* *[[Rüzgâr Krallığı|Shamol Qirolligi]] (KBS2, 2008-yil) *
* *[[Lobici (TV dizisi)|Lobbist]]* ( SBS, 2007-yil)  
* *[[Jumong]]* ( MBC, 2006-yil)
* *Dengizlar hukmdori* ( KBS, 2004-yil)
* Mehribonlik *shartlari* ( KBS, 2004-yil)
* *Chickenpox qishlog'i aholisi* (MBC 2004-yil)
* *Cho'l bahori* ( MBC, 2003-yil)
* *Tansoqchi* ( KBS, 2003-yil)
* *Hayotiy albom* (KBS1, 2002-yil)
* *Qirollik hikoyasi* (KBS2 2002-yil)
* *Qattiq sevgi* (KBS2 2002-yil)
* *Har oqshom haqida* (MBC, 2001-yil)
* *Quyosh nuri* (MBC, 1999-yil)
* *[[Gerçekten Sevdin Mi?|Siz haqiqatan ham sevdingizmi?]]* ( MBC, 1999-yil)

### Filmlari

* *[[Çekici Resim|Jozibali surat]]* http://www.hancinema.net/korean_movie_The_Art_of_Seduction.php 17-yanvar 2010 tarhinda      (2005)
* *[[Gece Uçuşu (film)|Tungi parvoz]]* (2004-yil)

## Manbalar

## Tashqi havolalar

* Song Il-gook Han Cinema'da 6 Mart 2010 tarihinde     
* Song Il Gook Korean Dramas.net saytida (forum)
Turan Cihan Shimshek

**Turan Jihan Shimshek** (1992-yil 6-avgust, Germaniya ) - turk  kino aktyori. Hozirda Istanbulda yashaydi. Aktyor Bez Bebek teleserialida *Selim* rolini ijro etdi va mashhurlikka erishdi. Shuningdek, Krispi, Haribo, Eti Jin, Gench Turkjell va Pashabahchening reklama roliklarida suratga tushdi. U Disney Channel Turkiyada namoyish etilgan Zil JalınJa teleserialida *Metehan* rolini ijro etgan.

U serialning bir qismi sifatida suratga olingan Disney Channel televizion filmida Metehan rolini ijro etgan. Keyin “Salom Hayot” serialida mehmon aktyor sifatida Ruzgar rolini ijro etadi. Turan Jihan Shimshek Turkiyada o‘zi bosh rolni ijro etgan "Zil Chalınca" seriali bilan yanada mashhur bo'ldi va ko'plab muxlislarga ega bo'ldi. Keyinchalik TRT 1 telekanalida namoyish etilgan “Bir Yastiqta” serialida Poyraz obrazini o‘ynadi. TRT 1da ham efirga uzatilgan Beni Such Sev filmidagi Deniz obrazi bilan tomoshabinlar qarshisiga chiqdi. Beni Such Sev tugagach, Star TVda namoyish etilgan Medcezir serialida Ali obrazini o'ynadi. Qo'ng'iroqlardan keyin u Medcezir tufayli yanada ko'proq muxlislar bazasiga ega bo'ldi. 2016-yilda TRT 1 telekanalida efirga uzatilgan Suda Balik filmida Mert obrazini o‘ynadi va birinchi marta yomon qahramonga hayot berdi. 2016-yilda Star TVda ham namoyish etilgan Hanim Ko‘ylu serialida Juneyt obrazini o‘ynagan. U 2017-yil may oyida chiqqan 4N1K filmidagi Sinan obrazi bilan yetakchi aktyorlardan biri sifatida ilk kino tajribasini oʻtkazdi. Hozirgi kunda u ATV da namoyish etilgan Oila uchun nomli serialda O'g'uljan Eren obrazini o'ynaydi.

## Filmografiyasi

## Manbalar

## Tashqi havolalar

*
Elmira Gafarova

**Elmira Mikayil qizi Gafarova** (1-mart 1934-yil — 1-avgust 1993-yil) — ozarbayjonlik siyosatchi va diplomat boʻlgan. Ozarbayjon SSR Maorif vaziri (1980—1983), Ozarbayjon SSR Tashqi ishlar vaziri (1983—1987), Oliy Sovet Prezidiumi raisi (1989—1990), Ozarbayjon Oliy Sovetining raisi (1990—1991), Milliy Majlis raisi.
## Yoshlik davri

Elmira Gafarova 1934-yil 1-martda Ozarbayjonning Boku shahrida tugʻilgan. 1952-yilda oʻrta maʼlumotni tamomlab, 1953-yilda Boku davlat universitetiga oʻqishga qabul qilindi. 1958-yilda universitetning filologiya fakultetini tamomlab, 1961-yilgacha Filologiya fanlari nomzodi ilmiy darajasini oldi. Universitetda oʻqib yurganida Gafarova universitet komsomol qoʻmitasining oʻrinbosari boʻlgan. 1958-yilda Ozarbayjon Kommunistik partiyasi aʼzoligiga qabul qilindi. 1962-yilda Ozarbayjon komsomoli markazi tashkiliy qoʻmitasi raisi, 1966—1970-yillarda tashkilotning birinchi kotibi lavozimlarida ishlagan.

## Siyosiy faoliyati
1970—1971-yillarda Ozarbayjon KP MK Madaniyat boʻlimi mudiri, 1971-yildan 1980-yilgacha Boku partiya qoʻmitasi kotibi lavozimlarida ishlagan. 1980-yilda Gafarova Ozarbayjon SSR Maorif vaziri lavozimiga tayinlandi, bu lavozimda 1983-yilgacha ishladi. 1983—1987-yillarda Gafarova Ozarbayjon SSR Tashqi ishlar vaziri lavozimida ishlagan. Xorijiy xizmatda boʻlganida, 1984-yil oktyabr oyida BMT Bosh Assambleyasining irqchilik va kamsitish masalalariga bagʻishlangan sessiyalarida qatnashdi. Gafarova Ozarbayjon Oliy Sovetiga ham saylangan. 1987-yildan 1991-yilgacha Ozarbayjon SSR Oliy Sovetining Spikeri, Sovet Ittifoqi Oliy Sovetiga deputat etib saylangan. 1987—1989-yillarda Ozarbayjon SSR Bosh vazirining oʻrinbosari boʻlib ham ishlagan. 

Gafarova parlament spikeri boʻlganida 1989-yil 30-dekabrda Ganjaning tarixiy nomini tiklashda katta rol oʻynadi va 1990-yil 13-martda butun Ozarbayjonda nishonlanadigan Navroʻz bayramini rasmiy davlat bayramiga aylantirdi. 

1991-yil 18-oktabrda Ozarbayjon mustaqilligini tiklash va 1992-yil 2-martda Ozarbayjon Respublikasini Birlashgan Millatlar Tashkilotiga qabul qilish toʻgʻrisidagi qonunni qabul qilishda ham uning hissasi bor.

## Mukofotlari
Gafarova SSSRning turli orden va medallari bilan taqdirlangan. Faoliyati davomida „Mehnat Qizil Bayroq ordeni“ va „Hurmat Belgisi“ ordenilari bilan taqdirlangan.

## Vafoti

Elmira Gafarova 1993-yil 1-avgustda Ozarbayjon poytaxti Boku shahrida vafot etdi. Gafarova Boku shahridagi Faxriy dafn xiyoboniga dafn etildi.

## Yana qarang
* Ozarbayjon Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi

## Izohlar

## Manbalar
Aleksey Barkalov

**Aleksey Barkalov** (ukraincha Oleksіy Stepanovich Barkalov, ruscha Aleksey Stepanoviç Barkalov; 18-fevral 1946-yil — 9-sentyabr 2004-yil) — ukrainalik vaterpolochi. 1968, 1972, 1976 va 1980-yilgi yozgi olimpiya oʻyinlari ishtirokchisi. Sovet Ittifoqi jamoasi safida ikkita oltin va bitta kumush medalni qoʻlga kiritgan. Faoliyati davomida terma jamoada 412 ta oʻyin oʻtkazgan. Mazkur natija suv polosi tarixidagi boshqa har qaysi sportchilardan koʻproq. 1993-yilda uning nomi Xalqaro shon-shuhrat zaliga kiritilgan.

## Tarjimai holi
Barkalov Xarkov yaqinidagi Vvedenka qishlogʻida tugʻilgan va Xarkov politexnika institutini bitirgan. Suv polosidan basketbol va futbol bilan shugʻullangan. 1957-yildan boshlab „Dinamo Xarkov“ klubida suv polosi bilan shugʻullana boshlagan. 1971-yildan „Dinamo Kiyev“ klubi sharafini himoya qila boshlagan. 1976-yildan boshlab „Dynamo Kyiv“ safida oʻynovhi — murabbiy sifatida harakat qilgan. 1980-yilda faoliyatini yakunlaganidan soʻng, Ukraina yoshlar terma jamoasiga murabbiylik qilgan. 1990-yildan 1994-yilgacha Yugoslaviyada ishlagan Novi Sad vaterpolo klubini boshqargan. Keyinchalik Ukrainaga qaytib kelib,1997-yildan 1999-yilgacha Ukraina suv polosi federatsiyasi prezidenti lavozimida faoliyat yuritgan. Barkalov quyidagi mukofotlarni qoʻlga kiritgan: Doʻstlik ordeni (Rossiya), „Vatanga xizmatlari uchun“ ordeni (III darajali) va shon-shuhrat ordeni (Ukraina).

Barkalov 1966-yilda Yevropa chempionati bronza medali sohibasi Lyudmila Khazieva bilan turmush qurgan. Ularning yagona oʻgʻli Dmitri ham vaterpolo bilan shugʻullangan. Lekin keyinchalik biznesga oʻtib ketgan. 2001-yilda 32 yoshida oʻldirilgan. Ushbu fojia Barkalovning sogʻligiga salbiy taʼsir qilgan. Barkalov uch yildan soʻng, yaʼni 2004-yilda yurak xurujidan vafot etgan.

## Manbalar
Om Shanti Om

**Om Shanti Om** () — 2007-yilda Farah Khan tomonidan suratga olingan Hindiston masala janridagi (yaʼni bir nechta janrlarni oʻziga birlashtirgan) filmi. Filmda rollarni Shah Rukh Khan, Deepika Padukone, Shreyas Talpade, Kirron Kher va Arjun Rampal ijro etadi.

## Rollarda

### Epizodlarda

## Manbalar


## Havolalar

* 
* 
* 
*
Journal of Historical Review

**Tarixiy sharh jurnali** () – taqrizsiz psevdoakademik tarixiy-ilmiy jurnal. Jurnalga Uillis Kartos asos solgan.

Jurnalda chop etilgan maqolalar mavzusi asosan Germaniyaning Uchinchi reyx, Ikkinchi jahon urushi, Holokost davridagi tarixiga bagʻishlangan. Garchi maqolalarning bir qismi tarixning oldingi davrlariga bagʻishlangan boʻlsa-da, asosiy mavzusi Holokost tarixidir.

## Tarixi
Jurnal 1980-yil bahorida har chorakda davriy nashr sifatida chiqa boshlagan. 1996-yil aprelidan 1997-yil mayigacha nashr etilmagan. Shundan so‘ng u 2002-yilgacha nashr etilgan.  Jurnal nashr etilishi to‘xtatilgandan so‘ng, oldingi nashrlar hali ham institut veb-saytida mavjud bo‘lsa ham, IHR o‘zining Byulletenini faqat onlayn formatda nashr etgan.

## Manbalar
Krškopolje choʻchqasi

**Krškopolje choʻchqasi** yoki **Qora belbogʻli choʻchqa** choʻchqaning avtoxton zoti boʻlib, kelib chiqishi Sloveniyaga borib taqaladi. Bu choʻchqa uy choʻchqalarining yagona saqlanib qolgan sloven avtoxton zotidir. Goʻsht ishlab chiqarish uchun boqiladi, Krškopolje choʻchqasini belidagi qora dogʻi va pushti oyoq hamda boshidan tanish mumkin.

## Kelib chiqishi va tarqalishi
Bu zotning kelib chiqish hududi Quyi Karniolaning janubi-sharqiy qismlari, ayniqsa Krško-Brejiško dalasi, shuningdek, Jumberak togʻlarining etaklaridir. Krškopolje choʻchqasi haqidagi dastlabki hujjatlar XIX asrga tegishli boʻlib, zotning nomi va tavsifi sloveniyalik qishloq xoʻjaligi mutaxassisi Viljem Rorman tomonidan yozilgan hamd 1899-yilda *Rokodelske novice* gazetasida chop etilgan. Tizimli naslchilikning yoʻqligi va Krškopolje choʻchqasining Yorkshire zoti bilan nazoratsiz chatishishi sabablichoʻchqachilik boʻyicha mutaxassis va ruhoniy Anton Oblakning 1938-yilda zotning deyarli yoʻq boʻlib ketganligini eʼlon qilishga olib keldi

Keng koʻlamda boqiladigan qishloq hayvonlarining boshqa koʻplab eski zotlari singari Krškopolje choʻchqasi ham Ikkinchi jahon urushi tugagandan soʻng yoʻqolib ketish xavfi ostida qoldi, chunki yangi, tez semiradigan zotlar paydo boʻldi, koʻpayish maydoni qisqardi va choʻchqalar soni kamaydi. Taxminan 1960-yilda bu zotga qarshi rasmiy kampaniya boshlandi, natijada choʻchqalar soni kamaydi. 2003-yildan keyun Krškopoljeni yetishtirishga boʻlgan qiziqish ortdi (qisman avtoxton zotlarga subsidiyalar  va ekologik dehqonchilikka qiziqish ortib borayotgani sababli). Bugungi kunda u Sloveniyaning barcha hududlarida boqilmoqda. 2020-yildagi maʼlumotlarga koʻra, 2530 ga yaqin hayvon mavjud boʻlib, zotning populyatsiyasi barqaror deb belgilangan.

## Tashqi koʻrinishi

Krškopolje — oʻrta boʻyli qora choʻchqa zoti boʻlib, hayvonlarning yelkalari va old oyoqlari pushti yoki oq tusda. Odatda hayvonlarning tumshugʻi pushti tusda boʻladi. Ularning tuklari tekis, tanasining orqa qismida qora belbogʻi bor.

Oʻrtacha choʻchqalar 280 kgcha yetadi. Burunning uchidan dumning boshigacha oʻlchanganida, kattalar erkaklarining oʻrtacha uzunligi 152 sm va katta yoshli urgʻochilarning oʻrtacha uzunligi 140 sm ga yetadi. Erkaklarda bosh uzunroq (urgʻochining boshi taxminan 30 sm uzunlikda).

## Koʻpaytirish va foydalanish
Qora belbogʻli choʻchqa — koʻp boqiladigan choʻchqa zoti boʻlib, odatda molxonalarda va yaylovlarda saqlanadi. Zot kambagʻal sharoitlarga moslashgan, hayvonlar chidamli, oʻrtacha unumdor. Odatda ona choʻchqa bir yilda 8-10 ta bola tugʻadi. Bu zotning reproduktiv holati bilan bogʻliq nisbatan keng tarqalgan muammolar oʻlik tugʻilgan choʻchqalardir (foiz oʻzgaruvchan, odatda 5,7 dan 21,9%).

Bu zotning choʻchqalari sifatli goʻsht va choʻchqa yogʻi uchun boqiladi . Ilgari, Karniolan kolbasasini tayyorlashda Krškopolje goʻshti koʻpincha ishlatilgan. Ideal dehqonchilik sharoitida yosh choʻchqa bolalari kuniga taxminan 1 kg vaznga ega boʻlishadi.

## Galereya

Fayl:Krškopoljski2.png
Fayl:Krškopoljski3.png
Fayl:Krškopoljski4.png
Fayl:Krškopoljski5.png
Fayl:Krškopoljski6.png
Fayl:Krškopolje7.png


## Manbalar
Oļegs Karavajevs

**Oļegs Karavajevs** (1961-yil 13-fevral — 2020-yil 6-oktyabr) — latviyalik professional futbolchi, darvozabon pozitsiyasida oʻynagan. U 1990-yillarda Latviya terma jamoasida eng koʻp oʻyin oʻtkazgan darvozabon boʻlgan.

## Klub faoliyati
Barnaulda tugʻilgan. Karavajevsning birinchi klubi Qirgʻizistonning "Alga Frunze" (oʻsha paytda hali Sovet Ittifoqi tarkibida) boʻlib, Karavajevs 1979-yilda 18 ta oʻyin oʻtkazgan. Karavajevs 1981-yilda Toshkentning „Paxtakor“ klubida qisqa qisqa muddat faoliyat olib borgan va asosiy jamoa tarkibida maydongga tushmagan. Keyinchalik Alga jamoasiga qaytib, 1984-yilgacha „Frunze“ jamoasida qolgan. Keyinchalik "Qayrat" jamoasida ham qisqa muddat oʻynagan ammo Karavajevs 1985-yilda „SKA Xabarovsk“ klubiga oʻtib, SSSR Birinchi Ligasida jamoaning asosiy darvozaboniga aylangan. SKA bilan ikki mavsum davomida 88 oʻyin oʻtkazgan. 1987-yilda Daugava Riga jamoasiga oʻtishga taklif qilingan va u yerda Aleksandr Kulakovsdan birinchi raqamli darvozabon oʻrnini tortib olgan.

1987-yilda „Daugava“ jamoasi Karavajevsning muntazam yaxshi oʻyinlari bilan deyarli Sovet oliy ligasiga chiqishga muvaffaq boʻldi, ammo 1988-yilda klubning oʻyini pasayib ketdi va Karavajevs Valeri Shantalosov bilan oʻz pozitsiyasi uchun kurash olib borishga majbur boʻlgan.

1988-yilda Karavajevs „Daugava“ jamoasidan Fakel Voronej klubiga oʻtgan. Ikki mavsum davomida u Fakelning eng yaxshi darvozaboni boʻlgan. Keyinchalik chet elga ketgan va Serbiyaning OFK Belgrad klubiga qoʻshilgan. Oʻsha davrda Yugoslaviya Birinchi ligasida oʻynagan. Yugoslaviyada oʻynab yurganida uning ismi yozilgan va **Oleg Karavajev** deb atalgan.

Keyingi davrda Karavajevs Kiprga keldi va u yerda 1993/1994-yillarda Evagoras Pafos jamoasida oʻynagan. U yerdan uning qadamlari Germaniyadagi Carl Zeiss Jena va FSV Zwickauga olib keldi.

## Xalqaro martaba
Hammasi boʻlib 1992-yildan 1999-yilgacha Karavajevs Latviya terma jamoasi safida 38 ta oʻyin oʻtkazgan. U hech qachon Latviya terma jamoasining 100% birinchi darvozaboni boʻlmagan, chunki u 1990-yillarda Latviya terma jamoasining tayanch klubi boʻlgan Skonto FCda oʻynagan Raymonds Layzans timsolida juda kuchli raqibga ega edi. Karavajevs Latviya terma jamoasi safida bir qancha tarixiy oʻyinlarda qatnashgan. Oʻsha davrda u Yevro-1992 gʻolibi Daniya va Yevropaning eng kuchli terma jamoalaridan biri Ispaniyaga qarshi durang oʻynagan. U Latviya terma jamoasi safida 1999-yilda Gretsiya va Albaniyaga qarshi ikkita golsiz durang oʻynagan.

## Vafoti
Karavajevs 2020-yil 6-oktyabrda Germaniyada 59 yoshida vafot etdilar.

## Manbalar
Karniola asalarisi

**Karniolan asalarisi** (*Apis mellifera carnica*, Pollmann) - gʻarbiy asalarilarning kenja turi. Karniola asalarisining vatani Sloveniya, Avstriyaning janubiy qismi va Albaniya, Xorvatiya, Bosniya va Gersegovina, Chernogoriya, Serbiya, Vengriya, Ruminiya, Bolgariya hamda Shimoliy-Sharqiy Italiya.

## Kelib chiqishi
Karniola asalarisi Gʻarbiy asalarilarning kichik turi boʻlib, Karniola (Sloveniya)ning Kochevye (Gottschee) kichik mintaqasi, Avstriya Alp togʻlarining janubiy qismi, Dinarides mintaqasi, janubiy Pannoniya tekisligi va shimoliy hududlarga moslashgan. Bu asalarilar ingliz tilida Carniolans yoki qisqacha „Carnies“ deb nomlanadi. Hozirgi vaqtda bu kenja tur asalarichilar orasida mashhurligi boʻyicha italiya asalarilaridan keyin ikkinchi oʻrinda turadi.

## Sifatlari
U hasharotlar, zararkunandalarga qarshi kurasha olishi va ayni paytda asalarichilarga nisbatan juda yumshoq munosabatda boʻlishi sababli mashhur. Bu asalarilar nektar mavjudligiga qarab tez koʻpayish yoki kamayish xususiyatga ega. Nektar miqdori koʻp boʻlgan davrlarda ishchi asalarilar soni ortadi va koʻp miqdorda asal va gulchanglarni yigʻiladi. Ular baʼzi kasalliklar va parazitlarga chidamli.

## Anatomiyasi va tashqi koʻrinishi
Karniola asalarilar italyan asalarilari bilan bir xil oʻlchamda, ammo ular oʻzlarining quyuq jigarrang-kulrang tuslari va och jigarrang tusdagi chiziqlari bilan ajralib turadi. Ularning poʻstloqlari qoramtir, lekin tanalarida ochroq yoki jigarrang rangli halqa va nuqtalarni topish mumkin. Karniola arilarini „kulrang ari“ deb ham atashadi.

Karniola asalarilar Gʻarbiy Yevropa qora asalarilari kabi katta va uzun, ammo ularning qorinlari ancha nozikroq. Bundan tashqari, karniola arisi juda uzun tilga ega (6,5 dan 6,7 mm gacha).

## Xarakteri va xulq-atvori
* Yumshoq va tajovuzkor emas
* Aholi punktlarida saqlash mumkin
* Italiya asalarilariga nisbatan yoʻnalishni yaxshi aniqlaydi
* Italiya asal arilariga nisbatan boshqa uyalardan oʻgʻirlashga moyil emas
* Qishda ishchi asalari soni keskin kamayadi
* Qishda tejamkorlik, asal zaxiralarini tejash
* Atrof-muhitdagi oʻzgarishlarga tezda moslasha oladi
* Qishi uzoqroq boʻlgan hududlar uchun mos
* Asalari yelimidan kam foydalanish
* Choʻl kasalliklariga immunitet
* Ishchi asalari boshqa kichik turlarga qaraganda 12% koʻproq yashaydi

## Manbalar
Gunja masjidi

**Gunja masjidi** (xorvat va bosn . *Džamija u Gunji*) — Xorvatiyadagi eng qadimgi masjid. 1969-yilda qurilgan. Sirmiyaning Xorvatiya qismidagi Gunja qishlogʻida joylashgan.

## Tarixi
Bugungi kunda Gunja masjidi Xorvatiyadagi doimiy foydalaniladigan eng qadimgi masjiddir. Tarixda Usmonlilar hukmronligi davrida Xorvatiyada masjidlar soni sezilarli darajada koʻp boʻlgan. Bir vaqtning oʻzida ularning soni 250 taga yetgan, ammo 2014-yilga kelib faqat 3 ta tuzilma saqlanib qolgan. Ulardan eng kattasi va eng qadimgisi Ibrohim posho masjidi Xorvatiyaning sharqiy Đakovo shahrida joylashgan, ammo bugungi kunda Rim-katolik cherkovi sifatida foydalanilmoqda. Sharqiy Xorvatiyadagi bugungi kunda mavjud boʻlmagan yana bir masjid Osijekda joylashgan. Mintaqadagi Usmonli tuzilmalarining aksariyati Karlovits shartnomasidan keyin yoʻq qilindi.

### Ikkinchi jahon urushidan keyingi tarixi

Zamonaviy tarixda Sharqiy Bosniyadan kelgan birinchi musulmon qochqinlar 1942-yilda Yugoslaviyadagi Ikkinchi Jahon urushi paytida Gunjaga joylashdilar. Ular Bosniyaga qaytishdi, lekin vayronagarchilik darajasiga guvoh boʻlgach, ularning baʼzilari yana Gunjaga qaytib ketishdi. Kazin qoʻzgʻolonidan keyin Velika Kladusha shahridan 50 ga yaqin musulmon oilasi Gunjaga joylashdi. Yugoslaviya Sotsialistik Federativ Respublikasi mavjud boʻlgan davrda Gunjadagi musulmonlar soni 2500 ga yetdi. 1970-yillarda Srebrenitsadan Gunjaga yetmishta musulmon oila koʻchib kelgan. Gunja Bosniyadan kelgan musulmon koʻchmanchilar uchun mos joy edi. Mahalliy ** 1957-yilda tashkil etilgan va unga Abdurahmon ef rahbarlik qilgan. Keyingi rahbarlardan Hodjich jamoat masjid qurish tashabbusini oʻrtaga tashladi va barcha ruxsatnomalar berilgandan soʻng jarayonni boshladi. Yangi masjid uchun 3134 kvadrat metr yer CHandich oilasi tomonidan ajratilgan. Gunjadagi masjid 14 oydan keyin 1969-yilda qurib bitkazildi va 1987-yilda Zagreb masjidi qurib bitkazilgunga qadar Xorvatiyadagi yagona ishlayotgan masjid boʻlgan. Gunja masjidining hozirgi gumbazi 1999-yilda Faruk Muzurovich tomonidan oʻrnatilgan. Gunjadagi masjid 2014-yilgi Janubi-Sharqiy Yevropadagi suv toshqini paytida shikastlangan. Masjidga Zagreb muftiysi boshchiligidagi Ozarbayjon, Indoneziya va Eronning Xorvatiyadagi elchilari tashrif buyurishdi. Mahalliy diniy rahbariyat Xorvatiya hukumatidan rekonstruksiya uchun mablagʻ ajratilmayotganidan noroziligini bildirgan. Obyekt Turkiya Respublikasining 165 000 yevro xayriya mablagʻi hisobidan rekonstruksiya qilindi. 2017-yildan beri masjidda har yili Gunjadagi boshlangʻich maktab oʻquvchilari, shuningdek, qishloq va mintaqaning qolgan qismidagi serb pravoslav va rim-katolik jamoati vakillari ishtirok etadigan *"Maʼnaviy musiqa kechalari"* tashkil etiladi. Gunja masjidining 50 yilligi munosabati bilan mahalliy musulmonlar yetakchisi imom Idriz ef. Beshich Gunjadagi 38 yillik xizmati uchun Vukovar-Srijem okrugining hayotdagi yutuqlari uchun mukofot oldi.

## Manbalar
Andrey Zemlyanov

**Andrey Iosifovich Zemlyanov** (1963-yil 5-yanvar, Kandalaksha) — sovet va rus futbolchisi, hujumchi.

## Faoliyati
CSKA sport oʻsmirlar sport maktabi bitiruvchisi. 1980-yildan CSKA oʻrinbosarlar jamoasida oʻynashni boshlagan. 1981-yil 20-iyunda SSSR chempionatidagi yagona oʻyinini oʻtkazgan. Moskvaning „Dinamo“ jamoasiga qarshi safardagi oʻyinda (1:2) 70-daqiqada Nikolay Bulgakovni oʻrniga maydonga tushgan. 1982-yilda u Moskvaning „Lokomotiv“ jamoasining oʻrinbosarlari jamoasi tarkibida bitta oʻyin oʻtkazgan va shundan soʻng birinchi liganing „Zvezda Jizzax“ klubiga oʻtgan. SSSR Ikkinchi ligasida Haqqulobodning „Sohibkor“ (1984), „Zorkiy Krasnogorsk“ (1985), Kostromaning „Spartak“ (1986) klublarida oʻynagan. 1985-yil boshida Moskvaning „Spartak“ jamoasining oʻrinbosarlar jamoasi tarkibida 2 ta oʻyin oʻtkazgan va bitta gol urgan.

SSSR yoshlar terma jamoasida oʻynagan (1981).

Qandalakshaning „Metallurg“ (1992), Murmanskning „Dinamo“ (1993) havaskor klublarida oʻynagan. 1994-yilda Finlyandiyaning IPP Kemijärvi klubida oʻynagan.

## Manbalar
Turhan Kaya

**Turhan Kaya** (1951-yil 30-noyabr — 2020-yil 31-mart) turkiyalik teatr, kino va televideniye aktyori edi.

## Hayoti va faoliyati
Kaya 1951-yil 30-noyabrda Istanbulda tugʻilgan. U Yeditepe universitetining aloqa fakultetini tamomlagan. Boʻlajak aktyor Angliya va Italiyada aktyorlik boʻyicha tahsil olgan. 1980-yillarning boshlarida teatrda aktyorlik faoliyatini boshlagach, faoliyatini televion filmlarda davom ettirgan Kaya *Kurtlar Vadisi Pusu* serialidagi Ordinaryüs obrazi bilan tanilgan. U *Kurşun Yarası*, *Çemberimde Gül Oya*, *[[Binbir Gece]]*, *Doktorlar*, *Bıçak Sırtı*, *Tatlı Bela Fadime*, *Melekler Korusun,* va *Bu Kalp Seni Unutur mu?* spektakillarida, shuningdek, *Ayhan Hanım*, *Üç Kuruş* filmlarida rol oʻynagan. Kaya TRT 1 telekanalida efirga uzatilgan *Halka* serialida Cengiz Erkmen obrazi uning faoliyatidagi soʻnggi roli edi.

## Shaxsiy hayoti va vafoti
Fransiyalik sobiq rafiqasidan bir oʻgʻli boʻlgan Turxon Kaya 2020-yil 31-mart kuni 68 yoshida Istanbulda COVID-19 kasalligidan vafot etdi. Uning jasadi 2020-yil 1-aprel kuni Beykozdagi Baklaji qabristoniga dafn qilindi.

## Manbalar

## Havolalar
*
Vadim Shevchenko

**Vadim Shevchenko** (; 1956-yil 12-avgust — 2023-yil 18-aprel) Sovet Ittifoqining „Avanhard Rivne“, „Krivbas Krivoy Rog“ va „Paxtakor“ jamoalarida oʻynagan futbolchi. Shevchenko futbolchilik faoliyatini yakunlagach, futbol hakami boʻldi.

Shevchenko 1993-yil 8-sentyabrda Farer orollariagi Toftir shahrida boʻlib oʻtgan 1994-yilgi Jahon chempionati saralash bosqichi doirasidagi Farer orollari va Ruminiya oʻrtasidagi oʻyinda hakamlik qilgan.

## Manbalar

## Havolalar

* 
* Vadym Shevchenko at the allplayers.in.ua
Vladimir Obedzinskiy

**Vladimir Yevgenievich Obedzinskiy** (1952-yil 4-may, Novopetrovskaya, Krasnodar oʻlkasi, SSSR) — sovet futbolchisi, yarim himoyachi (sobiq hujumchi).

## Faoliyati

### Klub
Pavlovskaya Sport maktabida 5-sinfdan futbol oʻynashni boshlagan. 1969-yilda 10-sinfda oʻqib yurganida „B“ toifadagi ligada ishtirok etadigan „Kolos“ jamoasiga qoʻshilgan. Debyut oʻyinida Balakovoning „Korda“ jamoasi darvozasiga gol urgan. Biroq, oʻsha yili Pavlovsk jamoasi tarqatib yuborildi, shuning uchun oktyabr oyida u RSFSR yoshlar jamoasi bilan Slavyansk-na-Kubandagi jamoaning oʻquv-mashgʻulot yigʻiniga borgan. Voroshilovgrad viloyatining Rovenki shahridagi respublika turniridan soʻng, 1970-yilda mahalliy jamoaga taklif qilingan.

SKAdagi harbiy xizmatini tugatgandan soʻng, „Zenit Leningrad“ jamoasiga taklif qilindi va 1974-yilda Kuban Krasnodarga koʻchib oʻtdi. U yerda 1974-yildan 1976-yilgacha 98 ta oʻyin oʻtkazdi. 1978-yilda „Sement“ jamoasida oʻynadi 1979—1980-yillarda KFK chempionatida oʻynab, Rossiya chempioni boʻldi. 1976-yilgi mavsum Vladimir uchun Kubandagi oxirgisi boʻldi, oʻsha yili u 34 ta oʻyinda maydonga tushib, 2 ta gol urgan. Bundan tashqari, u Kuban uchun SSSR kubogida 1 ta oʻyin oʻtkazgan.

1978-yilda u Tsement Novorossiysk jamoasida oʻynagan va 1979—1980-yillarda KFK chempionatida oʻynab, Rossiya chempioni boʻlgan.

Keyinchalik Oʻzbekistonning „Sohibkor“ jamoasida oʻynagan.

### Murabbiylik
1989-yilda u „Kooperator“ jamoasini boshqargan (dastlab u oʻyinchi-murabbiy sifatida maydonga tushgan), uning rahbarligi ostida RSFSR futboli boshchiligida oʻtkazilgan „Rossiya futbol federatsiyasi“ turnirida chempion boʻlgan. U 2000-yilgacha Pavlovsk jamoasini boshqargan, shundan soʻng u mahalliy oʻsmirlar sport maktabida ishlay boshlagan. 2014-yilda u yana Kolosga menejerlik qilgan. Murabbiylik faoliyati davomida u Kuban futbolining koʻplab shogirdlarini tarbiyalagan.

## Manbalar

## Havolalar

* ''Football.lg.ua'' sayti statistikasi Arxivnaya kopiya da
* ''www.footbook.ru'' saytidagi statistika Arxivnaya kopiya da
Nafiy ibn al-Horis

**Nafiy ibn al-Horis** **ibn Kalada at-Saqafiy** (; milodiy 634-yilda tugʻilgan — 635-yilda vafot etgan) — Banu Saqif qabilasidan boʻlgan arab tabibi. Islom paygʻambari Muhammad uni oʻz davrining yaxshi tabibi deb bilgan, u shuningdek, Saʼd ibn Abu Vaqqos va Abu Bakrlarni davolagan. Abu Bakr oʻlim toʻshagida yotganida uning kasali zaharlanish ekanligini aytgan.

## Hayoti va martabasi
Nafiy ibn al-Horis Yamanda taʼlim olgan boʻlib, „*Tibbiyotda dialog*“ nomli kitob yozgani xabar qilinadi. U, shuningdek, tibbiyotga doir bilimlarini Eronda olgan va keyinchalik oʻzi ham oʻsha yerda ustozlik qilgan. Baʼzi tarixchilar tomonidan berilgan maʼlumotlarga koʻra, Nafiy Gundishapurda Aristotel va Galen Klavdiy taʼlimotlarini oʻrgangan.

## Yana qarang

* Mashhur hijoziylar roʻyxati
* Sahobalar

## Manbalar
Murad Buildings

**Murad Buildings** – Oʻzbekistonda joylashgan koʻchmas mulk kompaniyasi. Kompaniya Oʻzbekistondagi eng yirik koʻchmas mulk ishlab chiqaruvchilardan biri boʻlib, Oʻzbekistondagi eng baland bino boʻlmish Nest One va boshqa yirik loyihalari bilan tanilgan. 2021-yil iyul oyida *Nuz Asia Awards*da Murad Buildings 2021-yildagi „Yilning eng yaxshi mahalliy brendi“ va „Yilning eng yaxshi qurilish kompaniyasi“ nominatsiyalarida gʻolib boʻladi va shu yilning oʻzida Doʻstlik ordeni bilan taqdirlandi.

## Tarixi
Murad Buildings 2002-yilda Murodxon Nazarov tomonidan Oʻzbekistonda uylarning interyer va eksteryer dizaynlari ustida ishlash firmasi sifatida tashkil etilgan. Kompaniya Turkiya, Qozogʻiston va Oʻzbekistondagi loyihalar va investitsiyalar bilan oʻz faoliyatini kengaytirgan.

*Sobha Limited* 2019-yilda Nest One turar-joy majmuasiga 200 million dollar sarmoya kiritgan.

Kompaniya Oʻzbekistonda qurilish va koʻchmas mulkni rivojlantirish biznesidagi qoloq integratsiyalashuv davri tufayli oʻsishga erishgan. Kompaniyaning uzoq muddatli faoliyati turar joylar, mehmonxonalar, ofislar va boshqa obyektlarni qurishni kabi loyihalarni oʻz ichiga oladi.

## Mukofotlari
### Kompaniya mukofotlari
* Murad Buildings kompaniyasi – „2020-yilning eng yaxshi ish beruvchisi“
* Murad Buildings kompaniyasining Nest One loyihasi „Yilning eng yaxshi loyihasi“ deb topilgan va Oʻzbekiston hukumati tomonidan taqdirlangan (2022).

### Taqdirlangan loyihalari
* *Amir Timur* – Eng yaxshi yodgorlik majmuasi (2016)
* *Felicita [[Tashkent]]* – Olti jahon darajasidagi dizayn mukofotlari (2018)
* *Friends* – Oʻzbekistonning eng yaxshi qurilish kompaniyasi mukofoti (2018)

## Manbalar

## Havolalar
*
Tafsir at-Tabariy

***Jome al-bayon an taʼvil ay al-Qurʼon*** (, shuningdek, *ʿan* oʻrniga *fī* bilan ham yoziladi), xalq orasidagi mashhur nomi ***Tafsir at-Tabariy*** — fors olimi Muhammad ibn Jarir at-Tabariyning (838—923) sunniy *[[tafsir]]i*. Asar darhol yuksak darajada hurmat qozonib, olimlar uchun oʻz ahamiyatini hozirgi kungacha saqlab kelmoqda. Bu asar Qurʼonning asl shaklida saqlanib qolgan eng birinchi yirik tafsiridir. At-Tabariyning tafsiri ham tarixiy asari kabi keng qamrovliligi va asosan ziddiyatli manbalardan iqtibos keltirishi bilan ajralib turadi. Kitob Somoniylar hukmdori Mansur I (961—976) topshirigʻiga koʻra Movarounnahrlik bir guruh olimlar tomonidan fors tiliga tarjima qilingan.

## Kelib chiqishi

Tabariy asosan shogirdlariga aytib turib yozdirgan asarni 883-yilda tugatgan. Ushbu tafsir Tabariyning „Tarix at-Tabariy“ nomi bilan ham mashhur boʻlgan „Paygʻambarlar va hukmdorlar tarixi“ („Tarix ar-rusul val-muluk“) asaridan keyingi ikkinchi yirik asari.

## Manbalar

Tabariy islom paygʻambari Muhammadning rivoyatlariga, jumladan, sahobalar va tobeinlarning rivoyat va sharhlariga tayangan. Tabariy tafsirga kiritilgan xabarlar uchun rivoyatlar zanjirini ham keltirib, baʼzan roviylarning ishonchliligini taʼkidlagan. Rivoyatlar haqiqiyligiga qarab tanlangan. Shuningdek, oʻzining tarixiy asarlarida foydalangan bir xil tarixiy manbalarning rad etilishi diqqatga sazovor misoldir.

At-Tabariy oʻz asariga Abdurazzoq ibn Hammon al-Himyariy as-Sanʼoniyning (vaf. 211/827) avvalgi sharhini toʻliq kiritgan. Heribert Horst taʼkidlaganidek, At-Tabariy keyinchalik yoʻqolib ketgan boshqa sharhlardan ham foydalangan.

## Muqaddima

Muqaddimada Qurʼon haqidagi umumiy maʼlumotlar, jumladan, uning boshqa matnlardan ustunligi, *[[tafsir]]* va *[[tavil]]* nima ekanligi, yetti *[[qiroat]]*, Qurʼonni sharhlagan sahobalar va suralarning nomlanishi kabilar keltirilgan.

Qurʼon tili boʻlmish arab tili muhokama qilinib, Qurʼonda begona soʻzlar bor, degan qarash rad etilgan. Tabariy bu yot soʻzlarning arab tiliga mos kelishi, arab tiliga Qur’on nozil boʻlgunga qadar kirib kelgani, ular juda kam uchrashi va Qur’on arab tilida ekanligiga qarshi dalil sifatida ishlatilmasligini ta’kidlagan.

## Kontent

## Manbalar

## Havolalar
* Internet Archive)
*
Lotin amerikasi musulmonlari

Pew Research Center tomonidan 2010-yilda oʻtkazilgan soʻrov shuni koʻrsatdiki, **Lotin amerikasi musulmonlari** Lotin Amerikasi aholisining 0,1 foizini tashkil qiladi.

## Tarixi
Baʼzilarning fikricha, Lotin amerikasiga kelgan birinchi musulmonlar Portugaliya va Ispaniya qoʻshinlari ostida boʻlgan.

## Statistika

Muhammad Yusuf Hallarning „Lotin amerikasida musulmonlar“ asaridan iqtibos keltirgan holda — "*Statistik maʼlumotlarga koʻra, Lotin amerikasidagi musulmonlar soni toʻrt milliondan ortiq, Argentinada 700 000 va Braziliyada 1 500 000 dan ortiq kishi*".

2010-yilda Pew tadqiqot markazi tomonidan oʻtkazilgan soʻrov Lotin Amerikasi va Karibdagi musulmonlar soni 840 ming atrofida ekanligini aniqladi. 2015-yildagi Xalqaro diniy erkinlik hisobotiga koʻra, Argentina musulmon jamoasining haqiqiy soni umumiy aholining taxminan 1% ni tashkil qiladi (400 000 — 500 000 atrofi). Va 2010-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Braziliyadagi musulmonlar soni taxminan 191 million aholidan 35 207 kishini tashkil qilgan.

2012-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Surinam mintaqadagi musulmonlarning eng yuqori foiziga ega: 13,9% yoki 75,053 kishi. Islom Surinamga Indoneziya (Java) va Janubiy Osiyodan (hozirgi Hindiston, Pokiston va Bangladesh) kelgan.

## Tashkilotlar
Lotin Amerikasiva Karib Islom tashkiloti (OIPALC) kabi koʻplab musulmon tashkilotlari Lotin amerikasida mavjud. OIPALC Lotin Amerikasidagi islom bilan bogʻliq saʼy-harakatlarni ilgari surish boʻyicha eng faol tashkilot hisoblanadi.

## Yana qarang

* Argentinada Islom
* Boliviyada islom
* Braziliyada Islom
* Chilida Islom
* Kolumbiyada Islom
* Ekvadorda Islom
* Gaitidagi Islom
* Panamada Islom
* Paragvayda Islom
* Peruda Islom
* Urugvayda islom
* Venesuelada Islom
* Belizda Islom
* Kosta-Rikada Islom
* Kubada Islom
* Gvatemalada Islom
* Dominikan Respublikasida Islom
* Salvadorda Islom
* Gondurasda Islom
* Meksikada Islom
* Nikaraguada Islom
* Puerto-Rikoda Islom
* Surinamda Islom
* Gayanada Islom
* Latin musulmonlari
* '''Lotin Amerikasi''' '''va Karib''' Islom tashkiloti

## Manbalar
Mujavvad

**Mujavvad** bu — tajvid otidan olingan sifat boʻlib, Qur’on soʻzlari va harflarini toʻgʻri va klassik arabcha talaffuz qilishni anglatadi. Mujavvad butun musulmon olamiga maʼlum boʻlgan Qur’on tilovatining ohangdor uslubidir. Murattaldan farqli oʻlaroq, uning soʻz birikmalarining uzunligi boʻyicha bir nechta boʻlim turlari qoʻllanadi. Mujavvadning melismatik xususiyatlari Murattalning asosan boʻgʻin mazmuniga nisbatan ancha keng boʻlishi mumkin.

Murattal bu — Qur’onni sekin sur’atda oʻqiydigan tartil otining sifatdoshi.

## Uslublar
Qiroatning bir nechta asosiy uslublari (maqam {مقام}) mavjud. Ular quyidagichadir:

# Ajam {عجم}
# Bayāt {بيات}
# Ḥijāz {حجاز}
# Nahāwand {نهاوند}
# Rast {رست}
# Jiharkah
# Kurdi
# Bistibkur
# Bustanikar
# Yekah
# Syabir
# Suznak
# Sikah
# Dukah

## Manbalar
Banque Zitouna

**Banque Zitouna** — Tunis va Magʻrib mintaqasidagi (Shimoliy Afrika) birinchi islom banki boʻlib, kapitali 30 million dollarni tashkil etadi. Faoliyati biznes va jismoniy shaxslar uchun islom kreditlarini rivojlantirish va mahsulotlarni tejashga qaratilgan.

Banque Zitouna 2009-yilda tunislik tadbirkor, Princesse El Materi Holdings raisi Muhammad Saxir al-Matiriy tomonidan tashkil etilgan.

Zitouna Islom banki yiliga 20 ta filialga oʻsishni rejalashtirmoqda va Tunisdan qoʻshni mamlakatlarga kengayishga umid qilmoqda.

## Manbalar

## Havolalar

* Banque Zitouna (rasmiy bosh sahifa)
Muqarnas (jurnal)

„***Muqarnas***“ — Harvard universiteti va Massachusets texnologiya institutining Ogʻaxon islom arxitekturasi dasturining yillik akademik jurnali. Jurnal 1983-yilda tashkil etilgan, islom arxitekturasi va tasviriy sanʼatiga yoʻnaltirilgan.

## Manbalar

## Havolalar

* 
* Volumes 1-30 (1983-2013)
Vladimir Petrov (futbolchi)

**Vladimir Ilyich Petrov** (1943-yil 9-oktyabr — 2011-yil 1-avgust, Sankt-Peterburg) — sovet futbolchisi, yarim himoyachi.

## Futbolchilik faoliyati
U 1962-yilda Leningradning „Dinamo“ jamoasisida debyut qilgan. Ikki mavsum davomida „A“ klass ligda 44 ta oʻyin oʻtkazib, 4 ta gol urgan. 1964—1969-yillarda „B“ toifadagi ligada 176 ta oʻyin oʻtkazib, 19 ta gol urgan. Navoiyning „Zarafshon“ (1970), Novgorodning „Elektron“ (1971—1974) klublarida oʻynagan. Bunga parallel ravishda Leningrad chempionatida Svetlana jamoasida oʻynagan (1970—1973) va „Svetlana“ning katta murabbiyi boʻlgan(1980).

## Vafoti
U 2011-yilda 67 yoshida vafot etdi. U Sankt-Peterburgning Shimoliy qabristoniga dafn etilgan.

## Manbalar


## Havolalar

*
Oleg Motorin

**Oleg Petrovich Motorin** (1937-yil 29-iyul — 1978-yil 26-avgust) — sovet sobiq futbolchisi, himoyachi, hujumchi, SSSR sport ustasi.

## Futbolchilik faoliyati
1954—1955-yillarda Toshkentning armiyasi jamoasida havaskorlar chempionatida ishtirok etgan. 1956—1964 yillarda „Paxtakor“ jamoasi tarkibida oʻynagan. Klub safida chempionatda 200 ta oʻyin oʻtkazgan va 15 ta gol urgan (1960—1963-yillarda SSSR chempionatida 95 ta oʻyin oʻtkazgan). 1964-yilda Sverdlov kolxozining jamoasida faoliyat olib borgan. 1968-yilda Oqqoʻrgʻon jamoasi tarkibida oʻynagan.

Oʻzbekiston SSR terma jamoasi tarkibida 1956-yil SSSR xalqlari Spartakiadasi ishtirokchisi.

## Vafoti
U 1978-yilda 41 yoshida vafot etgan. Doʻmbrobod qabristoniga dafn etilgan.

## Manbalar
Sharon masjidi

**Sharon masjidi** — AQShning Massachusets shtati Sharon shahrida joylashgan masjiddir.

## Tarixi
Masjid 1993-yilda Massachusets shtatining Quincy shahrida yashovchi asli livanlik amerika muhojirlari tomonidan tashkil etilgan Yangi Angliya Islom Markazining (ICNE) kengaytmasi sifatida tashkil etilgan. Masjid 55 gektar maydonda joylashgan boʻlib, ilgari ot fermasi sifatida foydalanilgan. Asosiy bino 500 kishini sigʻdira oladigan darajada katta ijtimoiy zalga ega.

### Maktab
Masjid orqasidagi ikkinchi binoda islomiy boshlangʻich maktab, Al-Nur maktabi va shanba-yakshanbalik maktab joylashgan. Maktabning sobiq prezidenti Abdul Badi Abusamra Bostonlik taniqli shifokor, musulmon faoli va FBI tomonidan eng koʻp qidirilayotgan terrorchilar roʻyxatiga kiritilgan Ahmad Abusamraning otasi edi.

## Imomlari
Talal Eid Sharon masjidi hamda Quincy shahridagi qardosh masjidning birinchi imomi boʻlgan. Eid 2005-yilda ICNEni tark etgan, chunki radikalizm sabab 1990-yillarning oxirida direktorlar kengashi bilan tobora koʻproq kelishmovchiliklar yuzaga kelgan.

1998-yilda Muhammad Masud Sharon masjidining imomi boʻlgan. 2006-yil noyabr oyida u vizani buzgani uchun federal immigratsiya agentlari tomonidan hibsga olingan. 2007-yil avgust oyida u vizadagi firibgarlikda ayblanib hibsga olingan. U beshta viza firibgarligi boʻyicha aybini tan olgan va 2008-yil fevralida deportatsiya uchun koʻngilli sifatida roʻyhatdan oʻtgan. Mamlakatni tark etgach, u Pokistondagi „Jamoat-ud-Davah“ terrorchilik tashkilotining matbuot kotibi boʻladi.

Muvaqqat imom — misrlik Xolid Nasr Sharon va Kvinsi masjidlarining imomi edi. Juda koʻp izlanishlardan soʻng Abdurrahmon Ahmad 2015-yilda yangi imom boʻlgan.

* 1993-1998 yillar: Talal Eid
* 1998-2006: Muhammad Masud
* 2006-2015: Xolid Nasr 
* 2015-hozirgi: Abdurrahmon Ahmad

## Yana qarang

* Amerikadagi masjidlar roʻyxati
* Masjidlar roʻyxati
* Amerika Qoʻshma Shtatlaridagi masjidlar roʻyxati
## Manbalar

## Havolalar
* Sharon masjidi haqidagi bahslar (http://www.boston.com/news/local/articles/2005/08/26/islamic_community_at_odds_over_post/, http://www.boston.com/news/local/articles/2005/09/29/romney_remarks_alarm_muslims), Boston Globeʼdan
Suraya masjidi

**Suraya masjidi** () Meksikaning Koauila shtatidagi Torreon shahrida joylashgan masjiddir. Masjid 1989-yilda qurib bitkazilgan va Meksikada qurilgan birinchi maqsadli masjid sifatida roʻyhatdan oʻtgan. Unga tashrif buyuruvchilarning aksariyati islomning shia yoʻnalishiga mansub.

## Tarixi
Torreon atrofidagi hududda 20-asr boshidan beri Yaqin Sharqdagi muhojirlar yashab keladi. Biroq, faqat 1983-yilga kelib, birinchi avlod muhojirlarining avlodlari boʻlgan taxminan 35 kishi Meksikada birinchi Islom yigʻilish uyiga asos solgan. Uchrashuv uyini Hasan Zain Chamut boshqargan.

Ishtirokchilardan biri Elias Serhan Selim yigʻilish uyiga jamoat uchun ajratilgan ibodat joyini qurishni taklif qilgan. U loyihaga homiylik qilgan va islom va ispan meʼmoriy anʼanalarini aks ettiruvchi masjidni loyihalash uchun meʼmor Zayn Chamutning tajribasidan foydalangan. Masjid qurilishi 1986-yilda boshlangan, inshoot 1989-yilda qurib bitkazilgan.

## Yana qarang

* Meksikadagi Islom
* Amerikadagi masjidlar roʻyxati
## Manbalar
Worcester masjidi

**Worcester Islom markazi** (**WIC**) yoki **Worcestermasjidi** Massachusets shtatining Worcester shahrida joylashgan masjiddir. Markaz oʻz faoliyatini 2005-yil oktabr oyida boshlagan (hijriy 1426-yil ramazon oyi). Birinchi qavatda xuddi shu binoga qarashli madrasa ham bor. Maktab veb-sayti Alhuda Academy hisoblanadi.

Markaz rasman ISGW (Buyuk **Worcester** islom jamiyati) deb nomlangan shahardagi avvalgi masjid oʻrniga qurilgan. ISGW binosi juma va hayit namozlarida jamoatni oʻzida toʻliq sigʻdira olmagan.

## Imomlari

* 1998–2007: Imom Hofiz Shayx Hamid
* 2007–2018: Imom Abdulkarim Hasan
* 2018–hozirgi: Imom doktor Osif Hironiy

## Yana qarang

* Amerikadagi masjidlar roʻyxati
* Masjidlar roʻyxati
* Amerika Qoʻshma Shtatlaridagi masjidlar roʻyxati
## Manbalar

## Havolalar

*
Bayt us-Salaam masjidi

**Bayt us-Salaam** (tarjimasi: *Tinchlik uyi*) — Angliyaning Lincolnshire shtatidagi Scunthorpe shahridagi masjid boʻlib, shaharda bunyod etilgan birinchi maqsadli masjiddir. U 2023-yil 17-iyun kuni ochilgan va 250 nafar namozxonni sigʻdira oladi, kutubxona va jamoat zaliga ega.

## Inauguratsiya
Yangi masjidning ochilishida 200 dan ortiq inson, jumladan, diniy yetakchilar (Ahmadiya Musulmon Jamiyati rahbari — Mirzo Masrur Ahmad) mahalliy deputatlar va qurolli kuchlar xodimlari ishtirok etgan.

## Tarixi
Masjid qurilgan yer 20 yil oldin, 2002-yilda sotib olingan. Oʻsha paytda u jamiyat uchun missiya uyi boʻlib xizmat qilgan. Koʻp vaqt oʻtgach, jamoa hududni kengaytirish va kattaroq muassasaga aylantirish uchun mablagʻ toʻplagan, chunki masjid binosi tez orada yetarli boʻlmay qolishi isbotlangan.

2016-yilda kengashga masjid qurish boʻyicha taklif kiritilgan boʻlib, avvaliga mahalliy jamoatchilik tomonidan 37 ta eʼtiroz xati yuborilgan. Kengash tomonidan maʼqullangandan soʻng, mavjud inshoot buzilgan. Oradan ikki yil oʻtib, 2018-yilda masjidga poydevor qoʻyilgan.
## Manbalar
Panaxon saroyi

**Panaxon saroyi** () — 19-asrda Armanistonning Yerevan shahri markazida joylashgan saroy tipidagi majmua. Eron Armanistoni davrida qurilgan saroy Saxarov maydoni (sobiq Panaxon maydoni) yaqinida, Vardanants koʻchasining ikkinchi qatorida joylashgan. 1828-yilda Yerevanda Fors hukmronligi tugaganidan beri u hozirda xususiy turar-joy majmuasi sifatida xizmat qilmoqda.

## Tarixi

Saroy 19-asrning boshlarida Armaniston Eron hukmronligi ostida boʻlgan paytda qurilgan, ammo strukturaning aniq kelib chiqishi nomaʼlum. U Yerevanning tarixiy *Shahar* tumanining bir qismini, shaharning markaziy va eng qadimgi qismini tashkil qilgan. Baʼzi manbalarda saroy mintaqaning mahalliy xoni boʻlgan fors Panaxonning qarorgohi boʻlganligi qayd etilgan. Boshqa manbalarda bu madrasa dastlab Yerevanning soʻnggi sardori Husayn Qulixonning oliy martabali qoʻmondoni Muhammad Sardipxonga bagʻishlangan kattaroq majmuaning bir qismi boʻlgan madrasa boʻlgani aytiladi. Majmuaning masjidi va kichikroq minorasi 1958-yildagi qurilish ishlari paytida vayron qilingan.

Saroy yaqinida Saxarov maydoni shahar forslar hukmronligi davrida Panaxon maydoni deb atalgan. Hozirda majmuaning sobiq oshxonasida yashovchi mahalliy arman oilasi ularning katta bobosi saroyga egalik qilgan xonga oshpaz boʻlganini va Rossiya tomonidan hududni bosib olgandan soʻng u saroyni ularning oilasiga sovgʻa qilganligini tasdiqlaydi. Hozirgi vaqtda saroy mahalliy armanlar, shuningdek, Suriyadan kelgan arman qochqinlar va Rossiyadan kelgan ishchilar uchun turar joy majmuasi vazifasini oʻtaydi. Bu Armaniston milliy galereyasida joylashgan arman rassomi Ararat Gʻaribyanning 1947-yilda suratga olingan „Qadimgi Yerevan: Panaxan uyi“ (Հին Երևան. Փանախանի տունը) nomli rasmining mavzusi.

## Tavsifi

Saroy devorlari eni 60 santimetr boʻlib, gʻishtdan qurilgan. Meʼmorchilik uslubi Eronning Kurdiston ustonidagi Sanandaj uylari bilan oʻxshashlikni koʻrsatib, oʻsha davrdagi Eronning ikki qavatli gʻishtli uylarining odatiy tendensiyasiga amal qiladi. Saroy asosan ikki qavatli boʻlib, markazdan tashqari 3 qavatli boʻlib, Eronning yuqori qavati faqat ayollar uchun ajratilgan. Tashqi jabha Eron meʼmorchiligiga xos boʻlib, feruza, yashil, qizil va sariq ranglardagi rang-barang dekorativ gʻisht ishlarini oʻz ichiga oladi. Binoning birinchi qavatdagi chap xonasi, uchinchi qavati va tarixiy balkoni kabi qismlari asl koʻrinishida saqlanib qolgan, boshqalari esa toʻliq ikkinchi qavat va birinchi qavatning oʻng tomoni kabi butunlay oʻzgartirilgan. Yogʻoch, shuningdek, binoning asosiy tarkibiy qismi sifatida ishlatilgan. Ichki bezatish uslubi, fasad va gʻisht ishlari Qojarlar davridagi uylarga xosdir.

## Manbalar

## Adabiyotlar
* 
* 
* 
* 
*