Andijon mashinasozlik instituti

**Andijon mashinasozlik instituti** - Andijon viloyatida joylashgan oliy o‘quv yurtlaridan biri.  Institut 1976-yilda tashkil topgan Toshkent xalq xoʻjaligi institutining (hozirgi Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti) Andijon filiali sifatida tashkil etilgan. 2011-yilda Andijon mashinasozlik institutiga aylantirilgan. Hozirgi kunda institutda oʻn mingga yaqin talaba tahsil olmoqda.

## Tarixi
Oliygoh 1976-yilda Toshkent xalq xoʻjaligi institutining (hozirgi Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti) Andijon filiali sifatida tashkil etilgan. Muassasa 1986-yilda Andijon menejment va iqtisodiyot institutiga aylantirildi. 1992-yildan1995-yilga qadar Andijon iqtisodiyot va boshqaruv instituti, 1995-yil 5-iyundan 2011-yilga qadar esa Andijon muhandislik-iqtisodiyot instituti sifatida faoliyat yuritgan. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2011-yil 20-maydagi „Oliy taʼlim muassasalarining moddiy-texnika bazasini mustahkamlash va yuqori malakali mutaxassislar tayyorlash sifatini tubdan yaxshilash chora-tadbirlari toʻgʻrisida“gi PQ‑1533 sonli va Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2011-yil 25-iyuldagi „Andijon muxandislik-iqtisodiyot institutini Andijon mashinasozlik institutiga aylantirish toʻgʻrisida“gi 214-sonli qaroriga asosan Andijon mashinasozlik instituti tashkil etilgan. Institutda 2023-yilgacha 30 mingdan ortiq mutaxassislar tayyorlandi.

## Institutning vazifasi
Institutning vazifasi oliy taʼlimning asosiy va qoʻshimcha taʼlim dasturlarini, oʻquv-uslubiy va ilmiy-tadqiqot ishlarini amalga oshirish boʻyicha zamonaviy, sifatli taʼlim faoliyatini, shuningdek, Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligiga muvofiq boshqa faoliyatni amalga oshirishdan iborat. taʼlim xizmatlarini amalga oshirish va koʻrsatish. Institutning asosiy vazifalari:

– dunyoning yetakchi ilm-fan va taʼlim muassasalari bilan yaqin hamkorlikni yoʻlga qoʻyish, taʼlim jarayoniga ilgʻor pedagogik texnologiyalar, xalqaro taʼlim standartlari asosidagi oʻquv rejalari va oʻquv-uslubiy majmualarini keng joriy etish;

– xorijiy hamkor taʼlim muassasalarining yuqori malakali oʻqituvchi va olimlarini oʻquv jarayoniga faol jalb etish, mahorat saboqlarini oʻtkazish, oʻquv jarayoni;

– Respublika oliy taʼlim muassasalari magistrlari, yosh oʻqituvchilari va ilmiy xodimlarining xorijiy hamkor oliy taʼlim muassasalari negizida stajirovka oʻtashlarini, qayta tayyorlash va malakasini oshirishni tizimli asosda tashkil etish;

– amalga oshirilayotgan hududiy va tarmoq dasturlari talablarini hisobga olgan holda oliy taʼlim muassasalari mutaxassislarini tayyorlashning maqsadli parametrlarini shakllantirish, istiqbolda oliy taʼlim yoʻnalishlari va mutaxassisliklarini optimallashtirish, hududlar va iqtisodiyot tarmoqlarini kompleks rivojlantirish;

– yangi pedagogik texnologiyalar va oʻqitish uslublarini keng joriy etish, magistratura bosqichining ilmiy-taʼlim jarayonini sifat jihatidan yangilash hamda zamonaviy tashkiliy shakllarni joriy etish asosida oliy taʼlimning oʻquv jarayoni, oʻquv reja va dasturlarini yanada takomillashtirish;

– yangi avlod darsliklarini yaratish va ularni oliy taʼlim muassasalarining oʻquv jarayoniga keng joriy etish, oliy taʼlim muassasalarini zamonaviy oʻquv, uslubiy va ilmiy adabiyotlar bilan taʼminlash, shu jumladan, yangi xorijiy adabiyotlarni koʻproq xarid qilish va tarjima qilish, adabiyotlarni muntazam yangilab borish; axborot-resurs markazlarining mablagʻlari;

– pedagog kadrlar sifati va kasbiy mahorat darajasini doimiy ravishda oshirish, professor-oʻqituvchilar va ilmiy xodimlarni xorijda malaka oshirish va stajirovkadan oʻtish, oliy taʼlim muassasalari bitiruvchilarini PhD va magistratura, oliy taʼlim muassasalari hamda qayta tayyorlash hamda yuqori malakali xorijiy olimlar, oʻqituvchilar va kadrlarni jalb etish; malaka oshirish markazlarining oʻquv jarayonidagi mutaxassislari;

– institutning ilmiy salohiyatini mustahkamlash, fanni yanada rivojlantirish, uni akademik fan bilan integratsiyalashuvini kuchaytirish, institut professor-oʻqituvchilarining ilmiy-tadqiqot faoliyati samaradorligi va samaradorligini oshirish, iqtidorli talabalarni ilmiy faoliyatga keng jalb etish;

– Institutda taʼlimning maʼnaviy-axloqiy mazmunini oshirish, talabalarda istiqlol gʻoyalariga, yuksak maʼnaviyat va insoniyatning milliy anʼanalariga sadoqat ruhini shakllantirish, ularda yot gʻoya va mafkuralarga qarshi immunitet va tanqidiy fikrlashni kuchaytirish. keng koʻlamli taʼlim ishlari;

– oliy taʼlim muassasalarining oʻquv va ilmiy-laboratoriya binolari va binolarini, sport inshootlarini, ijtimoiy va muhandislik infratuzilmasini qurish, rekonstruksiya qilish va kapital taʼmirlash, oliy taʼlim fanining ustuvor yoʻnalishi Oʻquv va ilmiy laboratoriyalarni zamonaviy asbob-uskunalar va jihozlar bilan jihozlash orqali yanada mustahkamlash;

– Oliy taʼlim muassasalarini zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalari bilan jihozlash, oliy taʼlim muassasalari talabalari, oʻqituvchilari va yosh tadqiqotchilarining jahon taʼlim resurslaridan, zamonaviy ilmiy adabiyotlarning elektron kataloglari va maʼlumotlar bazalaridan foydalanish imkoniyatlarini kengaytirish

– oliy taʼlim va oliy oʻquv yurtidan keyingi taʼlim orqali shaxsning intellektual, madaniy va maʼnaviy rivojlanishiga boʻlgan ehtiyojini qondirish;

– Har tomonlama rivojlangan va sadoqatli shaxs, mustaqil davlat fuqarosi, fidoyi, xalq, jamiyat va oila oldida mas’ul, milliy va umuminsoniy qadriyatlarni hurmat qiladigan, xalq anʼanalarini boyitib, mustahkamlaydigan, mamlakatimiz kelajagini shakllantirish vijdonli va halol ishchi uchun;

– ilmiy-pedagogik xodimlar va talabalarning ilmiy-tadqiqot va ijodiy faoliyati orqali fanni rivojlantirish, olingan natijalardan oʻquv jarayonida foydalanish;

– Oliy maʼlumotli mutaxassislar va ilmiy-pedagogik kadrlarni tayyorlash, qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirishiqtisodiyotning tegishli tarmoqlari;

-jamiyatning axloqiy, madaniy va ilmiy qadriyatlarini saqlash va boyitish;

– aholi oʻrtasida bilimlarni tarqatish, uning maʼnaviy-maʼrifiy va madaniy darajasini oshirishdan iborat.

## Fakultetlari
Hozirgi kunda institutda quyidagi 6 ta fakultet faoliyat olib bormoqda:

* Avtomobilsozlik fakulteti.

* Elektrotexnika fakulteti.

* Mashinasozlik texnologiyasi fakulteti.

* Transport va logistika fakulteti.
* Intellektual boshqaruvi va kompyuter tizimlari fakulteti.
* Iqtisodiyot fakulteti.

## Bakalavr
Institutda quyidagi taʼlim yoʻnalishlari boʻyicha bakalavrlar tayyorlanmoqda:

* 5230100 – Iqtisodiyot (tarmoqlar va sohalar boʻyicha)

* 5230200 – Menejment (tarmoqlar va sohalar boʻyicha)
* 5230900 – Buxgalteriya va audit

* 5310200 – Elektr energetikasi (tarmoqlar va yoʻnalishlar boʻyicha)

* 5310500 – Avtomobilsozlik va traktorsozlik
* 5310600 – Transport vositalari muhandisligi (turlari boʻyicha)

* 5310700 – Elektr texnikasi, elektr mexanikasi va elektr texnologiyalari (tarmoqlar boʻyicha)

* 5310900 – Metrologiya, standartlashtirish va mahsulot sifati menejmenti (tarmoqlar boʻyicha)

* 5311000 – Texnologik jarayonlar va ishlab chiqarishni avtomatlashtirish va boshqarish (tarmoqlar boʻyicha)
* 5312100 – Energiya tejamkorligi va energoaudit

* 5312400 – Muqobil energiya manbalari (turlari boʻyicha
* Energiya mashinasozligi (tarmoqlar boʻyicha)

* 5312600 – Mexatronika va robototexnika
* 5312700 – Intellektual muhandislik tizimlari (tarmoqlar va sohalar boʻyicha)
* 5313000 – Biotibbiyot muhandisligi

* 5320100 – Materialshunoslik va yangi materiallar texnologiyasi (tarmoqlar boʻyicha)

* 5320200 – Mashinasozlik texnologiyasi, mashinasozlik ishlab chiqarishini jihozlash va avtomatlashtirish

* 5320300 – Texnologik mashinalar va jihozlar (tarmoqlar boʻyicha)
* 5330200 – Axborot tizimlari va texnologiyalari (tarmoqlar va sohalar boʻyicha)
* 5620100 – Transport logistikasi (transport turlari boʻyicha)
* 5620400 – Yoʻl harakatini tashkil etish
* Avtomobil servisi
* 5320900 – Yengil sanoat buyumlari konstruksiyasini ishlash va texnologiyasi (ishlab chiqarish turlari boʻyicha)

* 5322100 – Metallar texnologiyalari (jarayon turlari boʻyicha)

* 5340600 – Yoʻl muhandisligi (sohalar va faoliyat turlari boʻyicha)
* 5321200 – Tabiiy tolalarni dastlabki ishlash texnologiyasi (xomashyo va jarayon turlari boʻyicha)

* 5640200 – Mehnat muhofazasi va texnika xavfsizligi
* 5230600 – Moliya va moliyaviy texnologiyalar
* 5230700 – Bank ishi va auditi
* 6010408 – Dizayn (avtomobilsozlik dizayni)

## Magistratura
Institutda quyidagi mutaxassisliklar boʻyicha magistrlar tayyorlanmoqda:

* 5A230107 – Iqtisodiyotda axborot texnologiyalari va tizimlari
* 5A310501 – Avtomobilsozlik va traktorsozlik

* 5A310601 – Erusti transport vositalari va tizimlari (transport turlari boʻyicha)

* 5A310902 – Metrologiya, standartlashtirish va sifatni boshqarish (tarmoqlar boʻyicha)

* 5A311001 – Texnologik jarayonlar va ishlab chiqarishni avtomatlashtirish (tarmoqlar boʻyicha)

* 5A320201 – Mashinasozlik texnologiyasi va jixozlari (ishlab chiqarish boʻyicha)

* 5A320308 – Payvandlash ishlab chiqarishi texnologiyasi va jixozlari

* 5A310701 – Elektr mexanikasi (tarmoqlar boʻyicha)

* 5A320101 – Materialshunoslik va materiallar texnologiyasi (tarmoqlar boʻyicha)

## Rektorlar
Institut tashkil etilganidan buyon 8 nafar rektorlar boshqarib kelgan. 2019-yil 25-iyundan buyon institutga texnika fanlari doktori Umid Muxtaraliyevich Turdialiyev rektorlik qilib kelmoqda.
# Abdullayev Qaxramon Yunusovich (1976-1978-yillar)
# Ermatov Ismoiljon Nurmatovich (1979-1986-yillar)
# Iminov Toxir Karimovich (1986-1995-yillar)
# Sotvoldiyev Abdulaziz Abdumoʻminovich (1995-2011-yillar)
# Saydaxmedov|Saydaxmedov Ravshan Xolxodjayevich (2011-2014-yillar)
# Teshabayev Anvar Ergashevich (2014-2016-yillar)
# Salomov Uktam Raximovich (2016-2019-yillar)
# Turdialiyev Umid Muxtaraliyevich (2019-yildan boshlab – hozirgi kunga qadar)

## Ilmiy salohiyati
Ayni paytda institutda 17 ta kafedra mavjud. Bugungi kunda institutda faoliyat olib borayotgan ushbu kafedralarda 300 nafardan ortiq professor-oʻqituvchi faoliyat yuritmoqda. Ularning 19 nafari fan doktori, 92 nafari esa fan nomzodi. Bundan tashqari, doktoranturada 23 ixtisoslik boʻyicha jami 156 nafar doktorant, tayanch doktorant va maqsadli izlanuvchilar ilmiy-tadqiqot ishlarini olib bormoqda. Oʻtgan yil davomida jami bir milliard soʻmdan ortiq uchta davlat ilmiy texnika dasturlari doirasidagi ilmiy loyihalar amalga oshirildi. Ushbu mablagʻlar hisobiga ikkita ilmiy laboratoriya tashkil etildi. Shuningdek, 11 ta patent, 83 ta dasturiy taʼminot uchun guvohnoma olishga erishildi.

## Xalqaro hamkorlik
Xalqaro hamkorlik har bir oliy taʼlim muassasasining asosiy ustuvor yoʻnalishlaridan biri boʻlib, jahon taʼlim tizimiga integratsiyalashuvni taʼminlash, jahon oliy taʼlim tizimi standartlariga yaqinlashish, taʼlim, ilmiy, iqtisodiy faoliyat doirasini kengaytirish uchun zamonaviy shart-sharoit va normativ bazani yaratishda munosib xizmat qilmoqda.

Ayni paytda muassasa Rossiya, Belarusiya, Germaniya, Xitoy, Koreya, Turkiya, Qirg‘iziston, Qozog‘iston, Litva,  singari dunyoning oʻnlab davlatlaridagi 80 dan ortiq oliy taʼlim muassasalari bilan hamkorlik aloqalarini oʻrnatgan. Ayniqsa, Xitoy Xalq Respublikasining qator nufuzli oliy taʼlim muassasalari bilan hamkorligi tobora mustahkamlanib bormoqda.

## Institut milliy va xalqaro reytingda
Institut 2023-yil davomida avvalgi yillarga nisbatan sezilarli koʻrsatkichlarga erishgan hamda respublikaning ilgʻor OTMlari qatoriga qoʻshilgan.

Misol uchun Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi tomonidan eʼlon qilingan oliy taʼlim muassasalarining 2022-yildagi faoliyat samaradorligi boʻyicha reytingida institutimiz respublikamizdagi 98 ta oliy taʼlim muassasasi orasida 19-oʻrinni egalladi.

Bundan tashqari Buyuk Britaniyaning nufuzli reyting tashkiloti – Times Higher Education agentligining World University Rankings – 2024 reyting natijalariga koʻra, Oʻzbekistonning 48 ta oliy taʼlim muassasasi qatorida Andijon mashinasozlik instituti ham „reporter“ maqomida qayd etilib, TOP-1000 talik reytingdan joy olish uchun daʼvogarlar roʻyxatiga qoʻshildi. Ushbu reytingda 18 ta indikator asosida 5 ta yoʻnalishdagi samaradorlik koʻrsatkichlari baholanadi: oʻqitish, tadqiqot muhiti, tadqiqot sifati, sanoat va xalqaro istiqbollar.

Joriy yilning dekabr oyi boshida eʼlon qilingan Indoneziyaning „UI Green Metric World University Ranking“ boʻyicha dunyo universitetlarining xalqaro reytingida esa jami 6550 ball toʻplab, 84 ta mamlakatdagi 1183 ta oliygohlar orasida 454-oʻrinni egallagan.

Qayd etish lozim, mazkur reytingning asosiy mezonlari energiya isteʼmolini tejash suv resurslaridan oqilona foydalanish, chiqindilarni saqlash va qayta ishlash, ekologik toza transport vositalaridan foydalanish, kampusdagi yashil hududlarning maydoni kabi koʻrsatkichlarni oʻz ichiga oladi. Reytingda ushbu sohada olib borilayotgan oʻquv va ilmiy faoliyat koʻrsatkichlariga katta eʼtibor beriladi. „Yashil reyting“ boshqa reytinglarga nisbatan bir qator inkor etilmaydigan afzalliklarga ega.

## Adabiyotlar
* Institut veb sayti. 

## Havolalar
* Rasmiy sayti