open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Jonathan Woodgate

**Jonathan Simon Woodgate** (1980-yil 22-yanvarda tugʻilgan) – Angliyalik futbol murabbiyi va sobiq futbolchi.

Woodgate futbolchilik faoliyatini „Midlsbro“ jamoasi akademiyada boshlagan. Oʻn olti yoshida „Leeds United“ klubiga oʻtgan. 2003-yilda „Nyukasl Yunayted“ klubiga 9 million funt sterlingga sotilgan. Nyukasl klubida jarohatlar bilan bogʻliq muammolarga qaramay, mavsumni yaxshi oʻtkazgan. Uning „Newcastle United“ tarkibida Yevropa musobaqalaridagi yorqin oʻyinlari sababli „Real Madrid“ jamoasi 2004-yilda 13,4 million funt sterling evaziga sotib olgan. Jarohatlar uning Madriddagi faoliyatiga katta taʼsir qilgan va davomida oʻtkazib yubordi va 2004-05-yilgi mavsumda birorta ham oʻyin oʻtkaza olmagan. „Real Madrid“ klubidagi debyut oʻyinida avtogol muallifi boʻlgan va ikkita sariq kartochka olib maydondan chetlatilgan.

Uning Madriddagi faoliyati muvaffaqiyatsiz boʻldi va 2006-07-yilgi mavsumda „Midlsbro“ klubiga ijaraga berilgan. Mavsum yakunida esa Midlsbro klubi 7 million funt sterling evaziga Jonathanning huquqlarini sotib olgan. Woodgate bir mavsumdan keyin, 2008-yilda 8 million funt sterling evaziga „Tottenxem“ klubiga oʻtgan. Liga kubogi finalida „Chelsea“ klubiga qarshi oʻyinda „shporlar“ga gʻalaba keltiruvchi gol muallifi boʻlgan va 2008-09-yilgi mavsumda 44 marta maydonga tushgan. Koʻproq jarohatlar bilan bogʻliq muammolardan soʻng, u keyingi ikki mavsumda atigi toʻrtta oʻyin oʻtkazgan va 2011-yilda klubni tark etgan. 2011-12-yilgi mavsum avvalida Stok Siti klubi bilan shartnoma imzolagan. Woodgate 2011-12-yilgi mavsumni „Stok“ jamoasida oʻtkazgan va shartnomasi yakunlanganidan keyin „Midlsbro“ klubi bilan shartnoma imzolagan va 2016-yilda faoliyatini yakunlaganiga qadar oʻynagan.

Nafaqaga chiqqanidan soʻng, Woodgate Midlsbroda klubida turli lavozimlarda ishlagan va 2019-yil iyun Tony Pulis jamoa bosh murabbiyligidan ozod qilinganidan vaqtinchalik murabbiy etib tayinlangan. U 2020-yilning iyun oyida ishdan boʻshatilguniga qadar bir yildan koʻproq vaqt davomida bu lavozimda faoliyat olib borgan. Jonathan 2021-yilning 1-fevralida „Bornmut“ jjamoasida murabbiylar shtabiga qoʻshilgan va ikki kundan soʻng Jeyson Tindall ishdan boʻshatilgandan soʻng vaqtinchalik menejer etib tayinlangan. 21-fevralda unga mavsum oxirigacha bu vazifa berilgan, biroq iyun oyida klubni pley-off orqali yana Premyer-ligaga olib chiqa olmagani uchun murabbiylik lavozimini tark etgan.

## Manbalar

## Havolalar

*
Abu Mansur al-Javaliqiy

**Abu Mansur Mauhub al-Javoliqiy** (; 1074-yil aprel – 1144-yil 17-iyul) – Bagʻdodda tugʻilgan arab grammatiki. Shu yerda Xatib at-Tibriziy (1030 – 1109) qoʻlida filologiya fanini oʻrgangan va oʻz xati bilan mashhur boʻlgan. Keyingi yillarida u Abbosiylar xalifasi Al-Muqtafiyga imomlik qilgan.

## Ishlari

* *Kitob al-Muʼarrab* (), (Arab tilida qoʻllaniladigan xorijiy soʻzlarning izohi'). Uning asosiy ishi; Eduard Sachauning toʻliq boʻlmagan qoʻlyozmasidan tahrirlangan matn sifatida nashr etilgan (Leipzig, 1867). Bu boradagi koʻplab kamchiliklar W. Spitta tomonidan *[[Journal of the German Oriental Society|Germaniya Sharq jamiyati jurnali]]*, xxxiii jurnalida boshqa qoʻlyozmalardan keltirilgan.
* Al-Javaliqiyning Basralik Al-Haririyning *Durrat ul-gʻavvosga* qoʻshimchasi; ** nomi bilan nashr etilgan, fransuzcha muqaddima bilan arabcha matn va Hartwig Derenbourgning qaydlari, *Morgenländische Forschungen* (Leipzig, 1875), pp.&nbsp;107–166
## Manbalar
Sema Kaygusuz

**Sema Kaygusuz** (1972-yil 29-avgustda Samsun, Turkiyada tugʻilgan) – turk roman yozuvchisi, dramaturgi, esse va qisqa hikoyalar muallifi. Uning asarlari ingliz, italyan, nemis, fransuz, shved va norveg tillariga tarjima qilingan. U 2016-yilda „Barbarning kulishi“ (*Laughter of the Barbarian*) romani uchun Yunus Nadi mukofotini qoʻlga kiritdi. Boshqa mukofotlar qatorida u Cevdet-Kudret adabiyot mukofoti, Fransiya-Turkiya adabiyot mukofoti sovrindori boʻlib, nemis adibi Fridrix Rükert mukofoti laureati deb topilgan. Uning „Yüzünde Bir Yer“ (*Every Fire You Tend*) romanining ingliz tilidagi tarjimasi ham TA First Translation Prize mukofotini, ham English PEN mukofotini qoʻlga kiritgan. Hozirda u Istanbulda yashaydi.

Ssenariynavis sifatida u rejissyor Yeşim Ustaoğlu bilan birgalikda 2008-yilda suratga olingan Pandoraʼs Box (turkcha: Pandoraʼnın Kutusu) filmi ssenariysini yozgan.

## Tanlangan asarlari
### Turk tilida
* Ortadan Yarısından (qisqa hikoyalar), 1997
* Sandık Lekesi (qisqa hikoyalar), 2000
* Doyma Noktası (qisqa hikoyalar), 2002
* Esir Sözler Kuyusu (qisqa hikoyalar), 2004
* Yere Düşen Dualar (roman), 2006
* Yüzünde Bir Yer (roman), 2009
* Karaduygun (qisqa hikoyalar), 2012
* Barbarın Kahkahası (roman), 2016
* Aramızdaki Ağaç Yazılar (essalar), 2019

### Tarjima qilingan asarlari
* Wein und Gold Roman, Barbara Yurtdaş va Hüseyin Yurtdaş tarjimasi (Suhrkamp Verlag, 2008)
* La chute des prières: roman, Noémi Cingöz tarjimasi (Actes Sud, 2009)
* Ce lieu sur ton visage: roman, Catherine Erikan tarjimasi (Actes Sud, 2013)
* En bønn faller til jorden, Cora Skylstad tarjimasi (Cappelen Damm, 2015)
* Platsen i ditt ansikte, Ulla Bruncrona tarjimasi (Ersatz, 2015)
* The Well of Trapped Words, Maureen Freely tarjimasi (Comma Press, 2015)
* L'éclat de rire du barbare, Catherine Erikan tarjimasi (Lettres turques, 2017)
* Every Fire You Tend, Nicholas Glastonbury tarjimasi (Tilted Axis Press, 2019)
* La risata del barbaro, Giulia Ansaldo tarjimasi (Voland, 2020)
* The Passenger: Turkey (Europa Editions, 2021)

## Manbalar
Abu Xolid al-Kabuliy

**Abu Xolid al-Kabuliy** Ali ibn Husayn Zayn al-Abidin keyin Muhammad al-Boqirning izdoshlaridan biri edi****. Vardan va Kankar nomlari bilan ham tanilgan. U shuningdek Vardan va Kankar nomlari bilan ham tanilgan. Zayn al-Obidin Kankarga murojaat qilgani sababli, bu laqab unga saqlanib qolgan va uning hadislari shu laqab bilan mashhur boʻlgan. U Zayn al-Obidinning eng muhim izdoshlaridan biri edi.

## Manbalar
Diran Kelekian

**Diran Kelekian** (*Dikran Kelegian*, , 1862–1915) – Usmonli arman jurnalisti va Darülfünûn-u Şahâne (hozirgi Istanbul universiteti) professori. U *[[Cihan (gazeta)|Cihan]]* (1883-yildan) va *[[Sabah (gazeta)|Sabah]]* (1908-yildan) gazetalarining muharriri boʻlgan.

U Istanbulda va Marseldagi Fransiya Fanlar akademiyasida tahsil olgan, soʻngra Usmonli Istanbul universitetida dars bergan. 1890-yillardagi armanlarga qarshi zoʻravonliklar paytida Yevropaga qochgan va 1898-yilda Istanbulga qaytib, *Sabah* gazetasining muharriri boʻlgan. Tez orada u yana mamlakatni tark etgan, 1900-yillarning oʻrtalarini Qohirada oʻtkazgan va Yosh turklar inqilobidan keyin qaytgan. Shuningdek, u *[[Daily Mail]]* va *[[Presse Associe]]* gazetalarining muxbiri boʻlib ishlagan, arman alifbosi yordamida turk tilida jurnalistik asarlar nashr ettirgan, fransuzcha-turkcha lugʻat tuzgan.

Kelekian 1915-yil aprel oyida Arman genotsidi paytida hibsga olingan, Chankiriga surgun qilingan va oʻldirilgan.

## Manbalar

## Adabiyotlar
* Christopher J. Walker, *Armenia: The Survival of a Nation*, revised second edition, 1990; page 427.
* Friedrich Schrader, „Politisches Leben in der Türkei“, *[[Die Neue Zeit]]* 1919 (37.2): 463.

## Havolalar
* ''On dokuzuncu asırda içtimai ve siyasi Avrupa'' (1914)
Xasi tepaliklari

**Xasi tepaliklari** yoki **Kxasi **(()) – Hindistonning Meghalaya shtatidagi Shillong platosida joylashgan past togʻ tizmasi. Xasi tepaliklari Gʻaro–Xasi–Jaintiya tizmasining bir qismi boʻlib, sharqda Purvanchal tizmasi va yirik Patkay tizmasi bilan tutashadi. Xasi tepaliklari va butun Gʻaro–Xasi–Jaintiya tizmasi Meghalaya subtropik oʻrmonlari ekomintaqasiga kiradi.

Kxasi tepaliklari va butun Meghalaya shtati 1970-yilgacha maʼmuriy jihatdan Assom tarkibiga kirgan. Ayniqsa eski manbalarda bu hudud Khasia Hills shaklida ham yozilgan.

Hududda asosan mahalliy qabila — xasilar yashab kelgan. Ular tarixan mustaqil, lekin kichik-kichik boshliqlar boshqaradigan siyosiy tuzilmalarda yashab kelgan. Bu tuzilmalar „Xasi tepaliklari davlatlari“ nomi bilan tanilgan. Poytaxtlaridan biri boʻlgan Sohra dunyodagi eng nam joylardan biri hisoblanadi. Xasilar orasida presviterian aholi koʻpchilikni tashkil qiladi, undan keyin esa katoliklar va anglikanlar turadi.

Hudud Xasi tepaliklari tumani tarkibiga kirgan boʻlib, u 1976-yil 28-oktyabrdaG‘arbiy Xasi tepaliklari tumani va Sharqiy Xasi tepaliklari tumaniga boʻlingan.

Eng baland choʻqqi — Lum Shillong, uning balandligi 1 968 metr (6 457 fut). U Shillong shahridan bir necha kilometr janubda joylashgan.
## Maʼmuriy boʻlinishi

Maʼmuriy jihatdan Xasi tepaliklari avval Xasi tepaliklari tumani tarkibida boʻlgan. Ushbu tuman 1976-yil 28-oktyabrda Sharqiy Xasi tepaliklari tumani va Gʻarbiy Xasi tepaliklari tumaniga ajratilgan. 1992-yil 4-iyunda esa Ri-Bxoy tumani Sharqiy Xasi tepaliklari tumanidan ajratib tashkil etilgan.
## Demografiyasi
2011-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, hudud aholisi 1 468 223 kishini tashkil etgan.
### Dini
Xasi tepaliklarida yashovchilarning katta qismi — 1 128 769 kishi nasroniylik dinining turli oqimlariga mansub boʻlib, ularning aksariyati presviterianlar va katoliklardir. 182 353 kishi asosan hinduizmga eʼtiqod qiladi, ular koʻproq mahalliy boʻlmagan aholi (bengallar, nepallar, biharliklar, marvarlar va boshqalar). 127 735 nafar xasi qabilasi aʼzolari hanuzgacha oʻzlarining mahalliy diniy anʼanasi – „Ka Niam Khasi“ga amal qiladi. Islom esa ozchilikni tashkil etadi, taxminan 17 471 kishi musulmon hisoblanadi. Yana 0,81 foiz aholining boshqa dinlarga mansubligi qayd etilgan.
### Tili

Xasi tili 1 149 178 kishi uchun ona tilidir, 88 533 kishi esa garo tilida soʻzlashadi. 3- va 4-oʻrinlarda mos ravishda bengal tili (56 086 kishi) hamda nepal tili (48 010 kishi) turadi. Sharqiy Xasi tepaliklari tumanida esa koʻp sonli qabila boʻlmagan aholining yashashi tufayli til jihatidan katta xilma-xillik kuzatiladi.
## Manbalar

## Adabiyotlar

*
Al-Mansur ibn Buluggin

**Al-Mansur ibn Buluggin** (; 996-yil 26-martda vafot etgan) Ifriqiyadagi Ziriylar sulolasining ikkinchi hukmdori ().
## Hayoti
Al-Mansur Ifriqiyada otasi Buluggin ibn Ziriyning vorisi sifatida hukmronlikni qabul qilgan. Ziriylarning Marokashdagi berber qabilalariga qarshi keyingi harbiy yurishlariga qaramay, al-Mansur Fos va Sijilmasani zabt etish boʻyicha azaliy rejasidan voz kechishga majbur boʻldi. Shunday boʻlsa-da, 988-yilda Kutama berberlarini magʻlub etib, markaziy Magʻribda Ziriylar hukmronligini mustahkamlashga erishdi. Bundan tashqari, Jazoir hokimi boʻlgan ukasi Hammad ibn Buluggin Zenata berberlarini Marokashga quvib yubordi. Fotimiylarga nisbatan vassallik munosabatlari al-Mansur davrida susayib bordi. Buning asosiy sabablaridan biri Fotimiylarning eʼtibori Iroqdagi Abbosiylar hokimiyatini agʻdarishga qaratilgani edi.

Al-Mansurning vorisi Badis ibn al-Mansur () boʻldi. 
## Manbalar
Hadim Sinon posho

**Hadim Sinan posho** (; 1517-yil 22-yanvarda vafot etgan) – siyosatchi va davlat arbobi. 1516-yildan 1517-yilgacha Usmoniylar imperiyasining bosh vaziri lavozimida xizmat qilgan. Shuningdek, *hadim* (haram ogʻasi) boʻlgan.

## Hayoti

### Sanjakbeyi
Sinan posho 1496-yil dekabr oyidan boshlab Bosniya sanjakbeyi boʻlgan. 1504-yildan 1506-yilgacha esa Gersegovina sanjakbeyi boʻlib xizmat qilgan. 1507–1508-yillarda posho 1473-yilda Gersegovinaning birinchi sanjakbeyi boʻlgan avvalgi Sinan posho tomonidan qurilgan Mostar masjidini kengaytirgan. Keyinchalik 1506-yildan 1513-yilgacha Smederevo sanjakbeyi lavozimida xizmat qilgan.

### Beklarbegi va bosh vazir
1514-yilda Sinan posho Onadoʻli beklarbegi lavozimiga tayinlangan. Safaviylar davlatiga qarshi Chaldiron jangida u qoʻshinning oʻng qanotiga boshchilik qilgan. Jangdan soʻng posho Rumelia beklarbegi etib tayinlandi, bu esa uning avvalgi lavozimidan ham nufuzliroq edi. Keyingi vazifasi hozirgi Janubiy Turkiya hududida joylashgan, Mamluklar davlati vassali boʻlgan Dulkadiriylar beyligini zabt etish edi. U Turnadagʻ jangida Dulkadir hukmdori Bozkurtni tor-mor keltirdi. Beylik fath etilgach, Sulton Salim I uni 1516-yil 25-aprelda bosh vazir etib tayinladi. Sinan posho Sulton Salimning eng sevimli bosh vaziri boʻlgan. U Mamluklar sultonligiga qarashli Suriya va Misrni zabt etish yurishlarida faol qatnashgan. Sinan posho mustaqil Baban kurd amirligini ham magʻlub etib, ularni Usmoniylarning vassaliga aylantirgan. 1516-yil 28-oktyabrda posho Falastinning Gʻazza shahri yaqinidagi Xan Yunis jangida Mamluklarning qoʻshinini tor-mor keltirgan. Keyingi yili 1517-yil 22-yanvarda u Misrdagi Ridaniya jangida qatnashdi. Usmoniylar harbiy anʼanasiga koʻra, sulton deyarli har doim markaziy shtabda boʻlardi, ammo Ridaniya jangi bundan mustasno boʻldi, chunki Salim I mamluklarni shaxsan oʻzi oʻrab olishga qaror qildi va markaziy shtabni boshqarishni Sinanga topshirdi. Reja muvaffaqiyatli amalga oshirib, mamluklar tor-mor qilindi. Biroq jang yakunlanmasidan oldin mamluk otliqlari (ular orasida Misr sultoni Tuman Bay II ham bor edi) Usmoniylar shtabiga hujum qilib, Sinan poshoni sulton deb oʻylab, uni oʻldirdi. Jangdan soʻng Sulton Salim qaygʻusini ifoda etib shunday degan ekan: „Biz jangni yutdik, ammo Sinandan ayrildik“.

## Shaxsiy hayoti
Baʼzi manbalarga koʻra, Sinon posho Sulton Boyazid II ning tugʻishgan singlisiga uylangan. Taxminlarga koʻra, u Boyazidning maʼlum boʻlgan yagona tugʻishgan singlisi Gevherxon xotun boʻlishi mumkin. Biroq ayrim tarixchilar bu fikrga eʼtiroz bildirgan, yaʼni Sinon Boyazidning boshqa oʻgay singillaridan biriga uylangan boʻlishi mumkinligini yoki u Boyazidning shaxsi nomaʼlum boʻlgan ikkinchi tugʻishgan singlisi boʻlishi mumkinligini taʼkidlagan.

## Yana qarang
* Usmonlilar imperiyasi Buyuk vazirlarining roʻyxati

## Manbalar
Ecevit Kılıç

**Ecevit Kılıç** (1977-yilda tugʻilgan) – turk jurnalisti va yozuvchisi. U *Cumhuriyet* (1999–2006) va keyinchalik *[[Sabah (gazeta)|Sabah]]* gazetalarida sharhlovchi boʻlib ishlagan.

## Kitoblari
* *Kirli Kramponlar: Futbol ve Mafya*, Bilge Karınca Yayınları, 2004
* *Konuşan Mafya „Mafya Sözlüğü“*, Bilge Karınca Yayınları, 2004
* *Politik Goller: futbol ve siyaset*, 2006
* *Özel Harp Dairesi: Türkiyeʼnin Gizli Tarihi*, Güncel Yayıncılık, 2008
* *Kirli Kramponlar: Futbol ve Mafya*, Timaş Yayınları, 2011
* *Jitem: Türkiyeʼnin Faili Meçhul Tarihi*, Timaş Yayınları, 2011

## Manbalar
Asthena argentipuncta

**Asthena argentipuncta** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Tur ilk bor 1906-yilda William Warren tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur Papua-Yangi Gvineyada uchraydi.
## Manbalar
Asthena eurychora

**Asthena eurychora** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Tur ilk bor 1928-yilda Louis Beethoven Prout tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur G‘arbiy Samoada uchraydi.
## Manbalar
Asthena lactularia

**Asthena lactularia** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Tur ilk bor 1855-yilda Gottlieb August Wilhelm Herrich-Schäffer tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur Janubiy Ispaniyada uchraydi.
## Manbalar
Samim Kocagöz

**Samim Kocagöz** (1916-yil 13-fevral, Söke – 1993-yil 5-sentyabr, İzmir) – turk roman yozuvchisi.

## Hayoti
U 1942-yilda Istanbul universiteti Adabiyot fakulteti, Turk tili va adabiyoti boʻlimini tamomlagan. 1942–1945-yillar oraligʻida Lozanna universitetida sanʼat tarixini oʻrgangan. Turkiyaga qaytgach, Izmir Savdo maktabida adabiyot, Davlat konservatoriyasida bir muddat sanʼat tarixidan dars bergan. Sökeda dehqonchilik bilan shugʻullangan.

## Asarlari

### Roman
* *İkinci Dünya*
* *Bir Şehrin İki Kapısı*
* *Yılan Hikayesi*
* *Onbinlerin Dönüşü*
* *Kalpaklılar*
* *Doludizgin*
* *Bir Karış Toprak*
* *Bir Çift Öküz*
* *İzmir’in İçinde*
* *Tartışma*
* *Mor Ötesi*
* *Eski Toprak*

### Hikoya
* „Telli Kavak“
* „Sam Amca“
* „Sığınak“
* „Cihan Şoförü“
* „Ahmetʼin Kuzuları“
* „Yolun Üstündeki Kaya“
* „Yağmurdaki Kız“
* „Alandaki Delikanlı“
* „Gecenin Soluğu“
* „Koca Öküzün Ölümü“

## Manbalar
Qapsirma

**Qapsirma** () – qozoq va boshqird ayollarining kiyimlarida ishlatiladigan anʼanaviy bezakli ikki tomonlama ilgakli toʻgʻnirma boʻlib, 2–3 ta qismdan iborat, ilgak va halqa yordamida ulanadi. Qapsirmaning chiroyi va bezagi uning egasining badavlatligini koʻrsatadi. Kiyimlarni (kamzol, elyan, kashmau) bezash va biriktirish uchun qoʻllaniladi, biroq zargarlik buyumlarining (bilaguzuk, marjon) tarkibiy qismi ham boʻlishi mumkin.

Qapsirma tayyorlashda odatda kumush ishlatiladi va metall bilan ishlash jarayonlari bajariladi: oʻrash, oʻrish, chizish, oʻyma, filigra, muxrlash, kumush yoki tilla qoplash. Naqsh oʻsimliksimon bezaklarni yoki arab yozuvini oʻz ichiga oladi. Qoraytirilgan kumushdan yasalgan, qimmatbaho va yarim qimmatbaho toshlar (agat, marvarid, sardonyx, firuza) yoki oʻyilgan shisha bilan bezatilgan, festonlar bilan ziynatlangan namunalarga ham uchrash mumkin.

Qapsirmaning shakli juda xilma-xil boʻlishi mumkin: toʻgʻri burchakli, oval, rombsimon, bargsimon, dumaloq yoki gul rozetkasi shaklida.

Qozogʻiston hududida qapsirmaning turli turlari tarqalgan – dumaloq, ajraladigan, bargsimon, kichik tanga shaklidagi, hajmli va hokazo. Boshqirdistonda esa erkaklar belbogʻi – kamarning bir qismi boʻlishi mumkin.

Yoqaga taqiladigan qapsirmalar ham uchraydi – ular keng matoli lentadan tayyorlanadi, ichiga astar solinadi, bezak uchun pozument ishlatiladi va koʻplab halqalar, qismlardan hamda medalonlardan yasalgan osma bezaklar bilan bezatiladi. Bunday qapsirmalar Boshqirdistonning shimoliy, markaziy va janubi-gʻarbiy hududlarida, tatarlar orasida ham keng tarqalgan boʻlgan.

## Manbalar

## Adabiyotlar
* [Qapsirma](https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=File:Kazakhstan_National_encyclopedia_(ru)_-_Vol_3_of_5_(2005).pdf&page=129) // Qozogʻiston. Milliy ensiklopediya. – Olmaota
* Qapsirma // Boshqird ensiklopediyasi. Z tom. 316-bet
Asthena melanosticta

**Asthena melanosticta** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Ushbu tur Tayvanda uchraydi.
## Manbalar
Yunus posho

**Yunus posho** (1517-yil 13-sentyabrda vafot etgan) – Usmoniylar davlati arbobi. 1517-yilda 30-yanvardan 13-sentyabr vafotigacha 8 oy davomida Usmoniylar imperiyasining bosh vaziri lavozimida xizmat qilgan.

## Hayoti
Yunus poshoning kelib-chiqishi alban, yunon, bolgar yoki xorvat boʻlgan. U yoshligida devshirme tizimi orqali Usmoniylar xizmatiga olingan. Yunus yanichar sifatida tarbiyalanib, oxir-oqibat yanicharlar qoʻshinining oliy qoʻmondoni *agʻa* darajasiga koʻtarilgan. 1511-yilda u devonda vazir va Onadoʻli viloyati beklarbegi boʻlgan.

Yunus posho 1516—1517-yillardagi Usmoniy – Mamluk urushida katta rol oʻynagan. 1516-yilda Marj Dabiq jangida Usmoniylarning gʻalabasidan soʻng, Yunus posho qoʻmondonligi ostidagi qoʻshin bilan harakat qilib, (hozirgi Suriya hududidagi) Halab shahriga kirgan, u yerdan tez orada Hamo, Hims va Damashq shaharlarini bosib olgan. 1517-yilda Ridaniya jangidan keyin u yanicharlar qoʻshini bilan Misrning Qohira shahriga kirib kelgan va 3 kunlik qamaldan soʻng shaharni Usmoniylar imperiyasi uchun zabt etgan.

Jangdagi muvaffaqiyati hamda 1517-yil 22-yanvarda Ridaniya jangida avvalgi bosh vazir Hadim Sinan poshoning halok boʻlgani bois oradan 8 kun oʻtib, 30-yanvarda Yunus posho bosh vazir etib tayinlandi. Keyinchalik u bir vaqtning oʻzida Misr hokimi lavozimiga ham tayinlandi. Bu ikki yuqori mansabni qoʻlga kiritgach, Yunus poshoning poraxoʻrlik va talonchilik ishlarini amalga oshirgani haqida xabarlar tarqaldi. Korrupsiya haqidagi xabarlar Sulton Salim I ga yetib borgach, Yunus poshoning hokimlik lavozimi bekor qilinib, bu lavozim Hayir Beyga topshirildi. Natijada Yunus posho faqatgina bosh vazir lavozimi bilan cheklanib qoldi.

Sulton Salim I Yunus poshoni qilgan xizmatlari, ayniqsa, Usmoniylar imperiyasi uchun Misrni zabt etganiga qaramay, Hayir Beyni cherkes millatiga mansubligi uchun haqorat qilganligi bois qatl etilgani aytiladi. Asl sababi qanday boʻlishidan qatʼi nazar, Yunus posho 1517-yil 13-sentyabrda boshi kesilib qatl etilgan.

## Shaxsiy hayoti
Yunus posho 1505-yilda Seljuk Sultonning qizi va Sulton Boyazid II ning nabirasi Aslihan Hanimsultonga uylangan.

## Yana qarang
* Usmonlilar imperiyasi Buyuk vazirlarining roʻyxati

## Manbalar
Asthena albosignata

**Asthena albosignata** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Tur ilk bor 1888-yilda Frederic Moore tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur Hindiston, Butan, Xitoy va Kashmirda uchraydi.
## Manbalar
Badis ibn al-Mansur

**Badis ibn al-Mansur** (; 984-yil 14-avgust — 1016-yil 10-may) Ifriqiya Ziriylarining uchinchi hukmdori boʻlib, 996—1016-yillarda hukmronlik qilgan. **Abu Mansur Badis Nosir ud-Davla** ismi bilan ham mashhur boʻlgan.

Badis ibn Mansur 996-yil 8-aprelda otasi al-Mansur ibn Buluggin () oʻrniga Ifriqiya noibi lavozimini egallagan. Oʻz hukmronligining dastlabki davrida Tiaret shahridan Tripoli shahrigacha boʻlgan Ziriy mulklariga tahdid solayotgan Zenata berberlari qoʻzgʻoloni bilan yuzlashdi. Qoʻzgʻolon bilan shaxsan shugʻullanishni istab, amirlikning sharqiy qismlari boshqaruvini noib qoʻlida qoldirdi. Badis hukmronligi davomida Fotimiylarning Tripolitaniyaga hujumlarini ham bartaraf etishiga toʻgʻri keldi. 

Ziriylar oʻrtasidagi hokimiyat uchun ziddiyatlar tufayli oliy hukmdor boʻlgan Misr Fotimiylari bilan juda yaqin aloqada boʻldi. Badisning hukmronlik huquqini amakisi Zavi ibn Ziriy shubha ostiga oldi. Natijada, Zavi ibn Ziriy oxir-oqibat Andalusiyaga quvib yuborilib, u yerda Granada ziriylari (1012—1090-yillar) sulolasiga asos soldi.

1001-yilda Badis Zenata, ularning ittifoqchilari Magʻrava hamda Zavi ibn Ziriy ustidan ishonchli gʻalabaga erishib, oʻz mavqeini mustahkamladi. Bu muvafaqqiyatga boshqa bir amakisi Hammad ibn Buluggin tufayli erishildi. Hammad 1004/5-yilda yana bir bor Zenata hujumini bartaraf etib, 1007/8-yilda Qalʼa qasrini barpo etdi. 1014-yilda Hammad qoʻzgʻolon koʻtargach, 1015-yilda Badis unga qarshi qoʻshin tortdi. 17-oktyabr kuni Badis Chelifda Hammad ustidan gʻalaba qozondi. Biroq, Qalʼani ololmay, qamal boshlashga majbur boʻldi. Qamal 1016-yil 10-mayda Badis vafot etgunga qadar davom etdi.

Uning oʻlimi Hammadiylar davlatining Ziriylardan ajralib chiqishini muqarrar qilib qoʻydi. Soʻnggi yillarda Tunisda boshlangan shialarga qarshi qoʻzgʻolonlar esa Ziriylar va ularning Fotimiy hukmdorlari oʻrtasida Badisning oʻgʻli va vorisi al-Muʼizz boshchiligida munosabatlarning uzilishini boshlab berdi. Badisning singlisi Saida bintu Mansur regent etib tayinlandi. Chunki al-Muʼizz taxtga oʻtirgan vaqtda hali voyaga yetmagan edi.
## Manbalar

## Adabiyotlar
* 
* Talbi, Mohammed. (1970). A propos d'Ibn al-Raqīq'. *Arabica* vol. 19 p.&nbsp;86-96.
Asthena tchratchraria

**Asthena tchratchraria** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Tur ilk bor 1893-yilda Charles Oberthür tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur Myanma va Xitoyda uchraydi.
## Manbalar
Asthena subditaria

**Asthena subditaria** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Tur ilk bor 1906-yilda William Warren tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur Yangi Gvineyada uchraydi.
## Manbalar
Asthena albulata

**Asthena albulata** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Ushbu tur butun Yevropada va Yaqin Sharqda uchraydi.
## Manbalar

## Havolalar

*Small white wave at ''UKMoths''
*''Fauna Europaea''
*''Lepidoptera of Belgium''
*''Moths and Butterflies of Europe and North Africa''
*''Lepiforum e.V.''
Yasmin Wijnaldum

**Yasmin Wijnaldum** (1998-yil 10-iyulda tugʻilgan) – gollandiyalik model.

## Yoshlik davri
Wijnaldum 1998-yil 10-iyulda Niderlandiyaning Amsterdam shahrida tugʻilgan. Uning otasi surinamlik, onasi esa Gollandiyadan boʻlgan. 16 yoshida Nyu-Yorkka koʻchib oʻtgan.

## Karyerasi
Yasmin Wijnaldum oʻzining model sifatidagi debyutini 2014-yilda *Elite Model Look* tanlovida amalga oshirgan, u yerda model Niderlandiya nomidan xalqaro tanlovning final bosqichida ishtirok etib, *Elite Model Managementning* Amsterdam filiali bilan shartnomani qoʻlga kiritgan. *Elite Worldwide* va *The Society* agentliklari bilan shartnoma imzolagach, Wijnaldum podiumdagi debyutini Jean Paul Gaultier Haute Couture kuz-qish koʻrgazmasida amalga oshirgan. Shuningdek, 16-bahor/yoz koʻrgazmalari mavsumida Prada brendini namoyish qilish uchun podiumga chiqqan. Keyinroq Sasha Pivovarova va Natalia Vodianova bilan birga Pradaning 16-bahor/yoz reklama kampaniyasida ham suratga tushgan. Wijnaldumning surati ilk bor 2016-yilda jurnal muqovasida paydo boʻlgan, bu *I-D* jurnalining yozgi soni edi. 2018-yilda Yasmin Wijnaldum birinchi marta *Victoriaʼs Secret Fashion Showda* ishtirok etgan.

2017-yilda *Vogue Arabia* jurnali modelni „Bilishingiz kerak boʻlgan 11 model“dan biri sifatida eʼlon qilgan.

2017-yildan 2019-yilgacha Wijnaldum *Models.comning* „Top 50“ roʻyxatida boʻlgan. Shuningdek, model „*Top Sexiest*“ roʻyxatiga ham kiritilgan edi. 2018-yilda u *Business of Fashion* veb saytining moda sanoatini shakllantirayotgan 500 ta eng mashhur shaxslar roʻyxatida ham qayd etilgan.

2021-yilda Wijnaldum faqatgina 1 marta podiumda chiqish qildi, bu Chanel SS22 #PFW koʻrgazmasi edi. Shundan soʻng u 1 yildan ortiq vaqt davomida podiumdagi faoliyatida tanaffus eʼlon qildi. 2023-yil iyulida esa model Valentino Couture AW23 koʻrgazmasi orqali yana bir chiqishni amalga oshirdi. Nihoyat, 2024-yil mart oyida Moncler koʻrgazmasida chiqish qilgan holda toʻliq ish faoliyatiga qaytdi.

## Shaxsiy hayoti
Yasmin Wijnaldum 2019-yilda amerikalik repper G-Eazy bilan uchrashgan, biroq 2020-yilda Instagram tarmogʻida modelning amerikalik repper Megan Thee Stallion bilan yaqin munosabatda ekanligi ayon boʻlgach, ularning munosabatlariga yakun yasalgan.

2021-yildan boshlab model aktyor Thomas Doherty bilan yaqin munosabatda.

## Manbalar
Hydrelia lucata

**Hydrelia lucata** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Ushbu tur Shimoliy Amerikada, jumladan Merilend, Michigan, Minnesota, Nyu-Xempshir, Ogayo, Ontario, Pennsilvaniya, Kvebek, Tennessi va Viskonsinda uchraydi.
## Manbalar
Qishloq xoʻjaligi huquqi

**Qishloq xoʻjaligi huquqi** (baʼzan **Ag huquqi** deb ham yuritiladi) – qishloq xoʻjaligi kooperativlari, urugʻchilik, suv, oʻgʻit va pestitsidlardan foydalanish, qishloq xoʻjaligini moliyalashtirish, qishloq xoʻjaligi mehnati, qishloq xoʻjaligi mahsulotlarini marketingi, qishloq xoʻjaligi sugʻurtasi, dehqonchilik huquqlari, yer egaligi va ijarachilik tizimi, shuningdek qishloq xoʻjaligi mahsulotlarini qayta ishlash va qishloq sanoati huquqi kabi masalalarni qamrab oladi. Zamonaviy texnologiyalar joriy etilishi bilan bu sohada kreditlash, intellektual mulk, savdo va qishloq xoʻjaligi mahsulotlari bilan bogʻliq tijorat munosabatlari kabi masalalar ham tartibga solinadi.

Oddiy qilib aytganda, qishloq xoʻjaligi huquqi – bu qishloq xoʻjaligi mahsulotlarini ishlab chiqarish va sotishga tatbiq etiladigan maxsus qonunlar hamda meʼyoriy hujjatlar tizimini oʻrganadigan huquq sohasi. „Qishloq xoʻjaligidagi oʻziga xoslik“, yaʼni qishloq xoʻjaligi sanoatini himoya qilish uchun huquqiy istisnolarni qoʻllash hodisasi, dunyo miqyosida keng tarqalgan.

## Tarixi
Qishloq xoʻjaligi huquqi qadimiy boʻlib, uning tarixi kamida XVII asrdagi ingliz Umumiy huquq davridan boshlab shakllangan. Masalan, Aldred ishi (1610) – ingliz yer huquqi va delikt huquqidagi mashhur ish boʻlib, unda noqulaylik masalasi koʻrilgan. Unga koʻra, agar qoʻshni xonadonga tutash joyda choʻchqa qafasi qurilgan boʻlsa, bundan zarar koʻrgan shaxsda qonuniy daʼvo qoʻzgʻatish huquqi mavjud hisoblangan.

## Yana qarang
* Qishloq xo‘jaligi tumani
* Milliy qishloq xo‘jaligi huquqiy markazi

## Manbalar

## Havolalar
* Iowa State University’s Center for Agricultural Law and Taxation
* LL. M. Program in Agricultural & Food Law, University of Arkansas School of Law
* Food Farming & Sustainability: Legal Resources Website
* Drake Agricultural Law Center
* Agricultural Law Information Partnership
* LLM in Food and Agriculture Law, Vermont Law and Graduate School
Asthena ochrifasciaria

**Asthena ochrifasciaria** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Ushbu tur Rossiyaning Uzoq Sharqi, Koreya va Yaponiyada uchraydi.
## Manbalar
Hydrelia ornata

**Hydrelia ornata** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Tur ilk bor 1868-yilda Frederic Moore tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur Nepal, Xitoy va Hindistonning Sekkim hududida uchraydi.
## Manbalar
Hydrelia binotata

**Hydrelia binotata** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Tur ilk bor 1987-yilda Hiroshi Inoue tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur Xitoy va Nepalda uchraydi.
## Manbalar
Kaká

**Ricardo Izecson dos Santos Leite** (1982-yil 22-aprelda tugʻilgan) – Rikardo Kaka nomi bilan mashhur, braziliyalik sobiq professional futbolchi, hujumkor yarim himoyachi pozitsiyasida oʻynagan. Kaka oʻzining yoqori tezligi, dribling mahorati, aniq uzatmalari va gol urish qobiliyati bilan tanilgan hamda barcha davrlarning eng buyuk futbolchilaridan biri sifatida eʼtirof etiladi. U klub va milliy jamoa uchun erishgan yutuqlari tufayli FIFA Jahon chempionati, UEFA Chempionlar Ligasi va „Oltin toʻp“ mukofotini qoʻlga kiritgan oʻnta futbolchidan biridir. Kaka nafaqat klub, balki milliy jamoa safida ham katta muvaffaqiyatlarga erishgan.

## Manbalar

## Havolalar

* Kaká AC Milan saytida
* 
* 
*
Hydrelia inornata

**Hydrelia inornata** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Ushbu tur Shimoliy Amerikada, jumladan Indiana, Ayova, Kentukki, Merilend, Massachusets, Nyu-Xempshir, Nyu-York, Shimoliy Karolina, Yangi Shotlandiya, Ogayo, Ontario, Pennsilvaniya, Kvebek, Saskachevan, Tennessi va G‘arbiy Virjiniyada uchraydi.
## Manbalar
Hydrelia impleta

**Hydrelia impleta** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Tur ilk bor 1938-yilda Louis Beethoven Prout tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur Xitoyda uchraydi.
## Manbalar
Huquqni tanlash

**Huquqni tanlash** – bu xalqaro xususiy huquqda turli huquqiy yurisdiksiyalar (masalan, suveren davlatlar, federativ shtatlar – AQShda boʻlgani kabi, yoki provinsiyalar) qonunlari oʻrtasidagi qarama-qarshilik yuzaga kelgan sud ishida hal qilinadigan protsessual bosqichdir. Ushbu jarayonda turli yurisdiksiyalar qonunlari oʻrtasidagi tafovutlarni muvofiqlashtirish talab etiladi. Natijada, maʼlum holatlarda bir yurisdiksiya sudi oila huquqi, delikt yoki shartnoma huquqi boʻyicha ishlarni koʻrib chiqishda boshqa yurisdiksiya qonunini qoʻllashi mumkin.

Qoʻllaniladigan qonun baʼzan „tegishli qonun“ deb yuritiladi. Depesaj esa tegishli huquqni tanlash doirasidagi muhim masalalardan biridir.

## Umumiy huquq tizimidagi yurisdiksiyalarda nizoli holatlardagi voqealar ketma-ketligi
# Yurisdiksiya. Daʼvogar tanlagan sud, avvalo, ishni koʻrib chiqish vakolatiga ega yoki ega emasligini aniqlashi kerak. Agar sud ishni koʻrib chiqish vakolatiga ega boʻlsa, u bundan tashqari ishni aynan shu sudda olib borish toʻgʻrimi yoki uni boshqa sudda koʻrish maqsadga muvofiqroqmi, shuni ham aniqlaydi. Odatda, yetarli bilim va mablagʻga ega boʻlgan daʼvogar doimo oʻziga eng qulay natija berishi mumkin boʻlgan sudni tanlaydi. Bu sudni tanlash deb ataladi va bunday ishlarni sud qabul qilishi yoki qilmasligi doimo mahalliy qonun bilan belgilanadi.
# Chet el sudi qarorlarini ijro etish. Qonunlar toʻqnashuvi mavjud boʻlgan hollarda ham sud koʻpincha chet el sud qarorining haqiqiyligini tan oladi. AQSh huquqiga koʻra, bu vakolat AQSh Konstitutsiyasining Toʻliq ishonch va tan olish qismiga asoslanadi. Xalqaro huquqda esa bu vakolat odob-axloq doktrinasi bilan izohlanadi. Sud odob-axloqni oʻz ixtiyoriga koʻra qoʻllaydi va odatda ikki jihatni inobatga oladi: chet el sudi yurisdiksiyaga ega boʻlganmi va ishni koʻrib chiqishda adolatli jarayonlar qoʻllanganmi.
# Tavsiflash. Sud, daʼvoda koʻtarilgan har bir masalani tegishli huquqiy tasnifga ajratadi. Har bir tasnif oʻzining alohida xalqaro xususiy huquq qoidalariga ega, biroq protsessual va moddiy huquq qoidalarini farqlashda ehtiyotkorlik talab etiladi. Sud baʼzida faqat oʻz protsessual huquqini qoʻllashni talab qiluvchi huquqiy qoida qabul qilgan boʻlishi mumkin.
# Shundan soʻng sud tegishli xalqaro xususiy huquq qoidalarini qoʻllaydi. Ayrim hollarda, odatda oilaviy huquq bilan bogʻliq ishlarda, qoʻshimcha masala yuzaga kelib, jarayonni murakkablashtirishi mumkin. AQShda oilaviy huquq bilan bogʻliq bunday qoʻshimcha masalalarni deyarli toʻliq bartaraf etuvchi qonun qabul qilingan.

## Huquqni tanlash bosqichi
„Anʼanaviy yondashuv“ hududiy omillarga tayanadi. Masalan, taraflarning yashash joyi yoki fuqaroligi, daʼvo asosini tashkil etuvchi voqealar qayerda sodir boʻlgani, tegishli mol-mulk (koʻchar yoki koʻchmas) qayerda joylashgani kabi holatlar inobatga olinadi va shunga eng koʻp aloqador boʻlgan qonun yoki qonunlar qoʻllash uchun tanlab olinadi.

## Manbalar
Hydrelia nisaria

**Hydrelia nisaria** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Tur ilk bor 1881-yilda Hugo Theodor Christoph tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur Rossiyaning Uzoq Sharqi, Xitoy, Yaponiya va Koreyada uchraydi.
## Manbalar
Hydrelia percandidata

**Hydrelia percandidata** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Ushbu tur Zakavkaziya va Kavkaz, shuningdek Eron va Turkiyada uchraydi.
## Manbalar
Hydrelia shioyana

**Hydrelia shioyana** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Tur ilk bor 1927-yilda Shōnen Matsumura tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur Yaponiya va Rossiyada uchraydi.
## Manbalar
Hydrelia sericea

**Hydrelia sericea** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Tur ilk bor 1880-yilda Arthur Gardiner Butler tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur Xitoy, Nepal va Shimoliy-sharqiy Himolayda uchraydi.

## Kenja turlari
**Hydrelia sericea sericea* 
**Hydrelia sericea pampesia* Prout, 1938 

## Manbalar
Chet el sudida ish yuritishni toʻxtatish haqida qaror

**Chet el sudida ish yuritishni toʻxtatish haqida qaror** – bu sud yoki arbitraj tribunali tomonidan chiqariladigan, qarshi tarafni boshqa yurisdiksiya yoki tegishli sudda sud jarayonini boshlash yoki davom ettirishdan toʻxtatib turuvchi qarordir. U parallel jarayonlar yoki eng maʼqul sudni tanlash muammosini (hozirgi yoki kutilayotgan holatlarda) hal etish vositalaridan biridir.

Soʻnggi yillarda koʻplab yurisdiksiyalarda bunday sud qarorini olish uchun yuqori talablar qoʻyilgan, masalan, jarayon „zulm oʻtkazadigan yoki asossiz“ deb topilgan hollarda. Bundan tashqari, Gazprom ishida] qabul qilingan muhim qarorgacha boʻlgan davrda, chet el sudida ish yuritishni toʻxtatish haqida qaror Yevropa Ittifoqi aʼzo davlatlari oʻrtasidagi sud yoki arbitraj jarayonlarida qoʻllanilmaydi, deb qaralgan. Masala shundan iborat ediki, arbitraj jarayonlari Brussel reglamentidan chiqarib tashlangan boʻlsa-da, unga chet el sudida ish yuritishni toʻxtatish haqida qaror tatbiq etilishi mumkinmi, yoʻqmi aniq emas edi. Bu masala Gazprom ishida hal qilindi va mazkur chiqarib tashlash tafsilotlari Brussel reglamentining 12-retsitalida yoritildi. Shunday qilib, hozirgi pozitsiyaga koʻra, Yevropa Ittifoqi arbitraj tribunalari chet el sudida ish yuritishni toʻxtatish haqida qaror chiqarishi va u Yevropa Itifoqiga aʼzo davlatlar Adliya sudlari tomonidan tan olinishi mumkin.

## Yana qarang
* Daʼvodan voz kechish

## Manbalar
Hydrelia sanguiniplaga

**Hydrelia sanguiniplaga** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Tur ilk bor 1902-yilda Charles Swinhoe tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur Xitoy va Myanmada uchraydi.
## Manbalar
Hydrelia brunneifasciata

**Hydrelia brunneifasciata** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Ushbu tur Britaniya Kolumbiyasidan boshlab Vashington orqali Kaliforniyagacha uchraydi.
## Manbalar
Hydrelia subcingulata

**Hydrelia subcingulata** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Tur ilk bor 1987-yilda Hiroshi Inoue tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur Nepal va Xitoyda uchraydi.
## Manbalar
Hydrelia subobliquaria

**Hydrelia subobliquaria** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Tur ilk bor 1868-yilda Frederic Moore tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur Hindiston, Xitoy va Nepalda uchraydi.
## Manbalar
Hydrelia sylvata

**Hydrelia sylvata** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Ushbu tur Palearktika mintaqasining moʻtadil hududlarida uchraydi.

## Manbalar

## Havolalar

* Waved carpet at UKmoths
* Fauna Europaea
* Lepiforum.de
* Vlindernet.nl
Hydrelia rubrivena

**Hydrelia rubrivena** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Tur ilk bor 1911-yilda Alfred Ernest Wileman tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur Tayvanda uchraydi.
## Manbalar
Hydrelia rubraria

**Hydrelia rubraria** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Tur ilk bor 1903-yilda George Hampson tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur Xitoyning Tibet hududida uchraydi.
## Manbalar
Hydrelia albifera

**Hydrelia albifera** – Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Tur ilk bor 1866-yilda Francis Walker tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur Kanadaning Nyufaundlenddan Britaniya Kolumbiyasigacha, sharqda esa Qoʻshma Shtatlarning Meksika qoʻltigʻi shtatlarigacha uchraydi. Tabiiy yashash muhiti – bargli oʻrmonlar va aralash oʻrmonlardir.
## Manbalar
Hydrelia flavidula

**Hydrelia flavidula** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Tur ilk bor 1907-yilda William Warren tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur Papua – Yangi Gvineyada uchraydi.
## Manbalar
Hydrelia bicauliata

**Hydrelia bicauliata** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Tur ilk bor 1914-yilda Louis Beethoven Prout tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur Xitoy, Yaponiya, Koreya va Rossiyada uchraydi.
## Manbalar
Hydrelia condensata

**Hydrelia condensata** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Ushbu tur Shimoliy Amerikada, jumladan Indiana, Merilend, Massachusets, Minnesota, Nyu-Gempshir, Ogayo, Pensilvaniya, Kvebek, Tennessi va G‘arbiy Virjiniyada uchraydi.
.
## Manbalar
Venusia distrigaria

**Venusia distrigaria** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Tur ilk bor 1833-yilda Jean Baptiste Boisduval tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur Madagaskarda uchraydi.
## Manbalar
Ronaldinho

**Ronaldo de Assis Moreira** (1980-yil 21-martda tugʻilgan) – **Ronaldinho Gaucho** yoki **Ronaldinho** nomi bilan mashhur boʻlgan, braziliyalik sobiq professional futbolchi. Faoliyati davomida hujumkor yarim himoyachi yoki chap qanot hujumchisi sifatida oʻynagan. U barcha davrlarning eng buyuk futbolchilaridan biri sifatida eʼtirof etilgan boʻlib, FIFA tomonidan ikki marta „Yilning eng yaxshi futbolchisi“ va bir marta „Oltin toʻp“ mukofotlarini qoʻlga kiritgan. Ronaldinho jahon chempionati, Amerika kubogi, Konfederatsiyalar kubogi, Chempionlar ligasi, Libertadores kubogi va „Oltin toʻp“ni yutgan yagona futbolchidir. Sportning global ramzi boʻlgan Ronaldinho oʻzining ajoyib dribling mahorati, aniq jarima zarbalari, fintlari, jamoadoshlariga qaramsdan bergan uzatmalari va bosh ustidan urgan zarbalari, shuningdek, gol urish va gollar yaratish qobiliyati bilan mashhur edi. Faoliyati davomida u dunyodagi eng qimmatbaho futbolchilardan biri boʻlgan. Ronaldinho shuningdek, „**O Bruxo**“ („Sehrgar“) laqabi bilan ham tanilgan.

## Manbalar

* 
## Havolalar

*  
* Ronaldinho FC Barcelona saytida
* Ronaldinho AC Milan saytida
* 
* 
* Yevropa Chempionlar Kubogi/UEFA Chempionlar Ligasining gʻolib jamoalari tarkibi
Malaqay

**Malaqay** () – Markaziy Osiyodagi tarixiy erkaklar bosh kiyimi, katta quloqchali konussimon moʻynali shapka. Termin odatda tadqiqotchilar tomonidan baland tepalikli qozoq uchquloq shlyapalariga nisbatan qoʻllaniladi, past tepalikli shapkalar esa qozoq olimlari tomonidan „timaq“ atamasi bilan tavsiflanadi. Odatda qishda sovuqdan himoyalanish uchun ishlatilgan, biroq L. A. Bobrovning fikricha, malaxay yozgi vaqtda ham yumshoq dubulgʻa rolini oʻynagan. Dal izohli lugʻatida „malaqay“ soʻzi umuman „katta, quloqchali“ bosh kiyim sifatida taʼriflanadi.

Odatiy malaqay toʻrtta lopastga ega: ikkita – quloqlarni yopadi, bittasi – ensa va boʻynni, yana bittasi – soyabonni hosil qiladi. Toʻppining tepa qismi bir necha, odatda toʻrtta, teri klinlardan tikilgan boʻladi, qabila farqlari mavjud (qozoq urugʻi uaq vakillari sakkiz klinli malaqay kiygan, kereylar – uch klinli, naymanlar esa olti klinli).

Saqlanib qolgan malaqay tasvirlari XVIII–XIX asrlarda rus va xitoy rassomlari (va XIX asr oxirida – fotograf­lar) tomonidan yaratilgan. Hozirgi kungacha faqat oz sonli asl nusxalari saqlanib qolgan.

## Etimologiyasi
Soʻzning rus tilidagi etimologiyasi bahsli. Barcha tadqiqotchilar soʻzni moʻgʻulcha *malgai* – „shapka“ soʻzidan kelib chiqqan deb hisoblasalar-da, bu soʻzning rus tiliga kirib kelish yoʻllari borasida fikrlari farqlanadi. Soʻzning turkiy tillarda keng tarqalganligi ayrim olimlarni uni turkiy tillar orqali oʻzlashtirilgan deb taxmin qilishga undaydi; boshqa tadqiqotchilar esa bu soʻz Janubi-Sharqiy Sibirda manjur va moʻgʻul tillari sohiblaridan kirib kelgan, turkiy tillarga esa, aksincha, rus tili orqali oʻtgan deb hisoblaydilar.

## Rossiyada
Malaqay ruslarda XVIII asr oʻrtalarida paydo boʻlgan, boshqird va qalmoqlardan oʻzlashtirilgan, XIX asr oʻrtalariga kelib esa Rossiyaning butun Yevropa qismida va Sibirda tarqalgan. Malaqay ichini qoplash uchun qoʻyteri, qunduz, tulki, boʻri, boʻriq, buzoq yoki bugʻu junidan foydalanilgan. Yuqori qismi sukno yoki velvettan tikilgan boʻlib, odatda toʻrtburchak, kamdan-kam hollarda oʻtkir ucli boʻlgan. Yuqorisi sukno bilan qoplangan va toʻrtta qopqogʻiga ega boʻlgan. Odatda malaqay yoʻlga chiqishda kiyilgan, Sibirda esa aravakashlarning xos bosh kiyimiga aylangan. Malaqay toʻrtta qopqoqdan iborat boʻlgan, oldingi (odatda past va toʻrtburchak) qismi odatda yuqoriga bukilgan boʻlgan va faqat kuchli sovuq yoki boʻronda peshonaga tushirilgan. Yon tomondagi qopqoqlar – „quloqlar“ – hozirgi uchquloqlarda boʻlgani kabi, lentachalar yoki charm tasmalarda bogʻlab qoʻyilgan, bu bogʻlamalar yuqorida yoki iyak ostida boʻlgan. Uchquloqdan farqli ravishda, malaqay orqasida keng va yelkagacha yetadigan uzun qopqogʻiga ega boʻlgan. Eski eʼtiqodlilar orasida malaqay va uchquloq kiyish taqiqlangan, chunki ular shoxni eslatgan.

Malaxaylar boshqirdlar orasida ham maʼlum boʻlgan, ayniqsa janubiy va sharqiy boshqirdlar orasida.

## Manbalar
Hydrelia flammeolaria

**Hydrelia flammeolaria** — Geometridae oilasiga mansub kuya turi. Tur ilk bor 1767-yilda Johann Siegfried Hufnagel tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur Palearktika mintaqasida keng tarqalgan bo‘lib, G‘arbiy Yevropadan Yaponiyagacha bo‘lgan hududlarda ham uchraydi.
## Manbalar

## Havolalar

*Small yellow wave at ''UKMoths''
*''Lepiforum e.V.''
Turkman kashtachiligi

**Turkman kashtachiligi** () – Turkmaniston va Eronda milliy kiyimlarda qoʻllaniladigan bezak-amaliy sanʼat turidir.

## Xususiyatlari
Kashtachilik uslublari mintaqadan mintaqaga farq qiladi. Eng keng tarqalgan uslub bu ingichka igna bilan matoni teshib qator ilgaklar hosil qilinadi, shu paytda oldingi ilgaklar boshqa qoʻlning bosh barmogʻi bilan ushlab turiladi.

Anʼanaviy tarzda kashtachilik uchun asos qilib qizil rangdagi mato olinadi, bu rang turkmanlar uchun alohida ahamiyatga ega. Qishloq hududlarida kashtachilikda qoʻllaniladigan naqshlar hunarmand ayollarning hududiy mansubligini koʻrsatadi. Bundan tashqari, naqshlar sevgi, doʻstlik, tabiat va kuchni ifodalash uchun ham ishlatiladi.

## Materiallar
Turkman kashtachiligi odatda ipak yoki jun matoda bajariladi, kashtachilikda asosan ipak yoki paxta iplari ishlatiladi, biroq hozirgi vaqtda akril iplardan ham foydalaniladi.

Ipak iplari ingichka tolalardan uch qavat qilib oʻraladi. Bunday usul iplarga yaltirash beradi.

Kashtachilikda shuningdek munchoq, javohirlar, tangalar va marjonlardan ham foydalaniladi.

## Xalqaro tan olish
2024 yilda turkman kashtachiligi sanʼati UNESCOning insoniyatning nomoddiy madaniy merosi roʻyxatiga kiritildi.

## Manbalar
Oleksandr Pishchur (2005-yilda tugʻilgan futbolchi)

**Oleksandr Oleksandrovich Pishchur** (; 2005-yil 24-yanvarda tugʻilgan) ukrainalik professional futbolchi, Vengriyaning „Dyor“ jamoasida hujumchi pozitsiyasida oʻynaydi.

## Terma jamoadagi faoliyati
2025-yil sentyabrda Ukrainaning 20 yoshgacha boʻlgan terma jamoasining 2025-yil sentyabr-oktyabr oylarida oʻtkaziladigan FIFA U-20 Jahon chempionatida qatnashadigan yakuniy tarkibiga kiritilgan. 2025-yil 27-sentyabrda Valparaísodagi Elías Figueroa Brander stadionida u Janubiy Koreya darvozasiga gol urgan.

## Shaxsiy hayoti
Uning otasi Oleksandr Pishchur ham professional futbolchi boʻlgan.

## Faoliyat statistikasi
### Klub

## Manbalar

## Havolalar
* 
*
Pavel Benkov nomidagi Respublika ixtisoslashtirilgan rassomlik maktabi

**Pavel Benkov nomidagi Respublika ixtisoslashtirilgan rassomlik maktabi** – Toshkent shahridagi taʼlim muassasasi. Oʻzbekistondagi yetakchi sanʼat taʼlim muassasalaridan biri.

P. P. Benkov nomidagi Respublika rassomlik bilim yurti negizida tashkil etilgan. Maktab oʻzining 100 yildan ortiq tarixi davomida Rahim Axmedov, Abdulhaq Abdullayev, Roʻzi Choriyev va boshqa koʻplab isteʼdodli oʻzbek rassomlarini tayyorlab, ularni yetishtirgan. Turli davrlarda maktabda Toshpoʻlat Arslonqulov, Chingiz Ahmarov, Usta Shirin Murodov va boshqalar dars bergan.

## Tarixi
1919-yilda Toshkentda Turkiston oʻlka rassomlik bilim yurti ochilib, unda oʻsha davrning taniqli rassomlari S. P. Yudin, I. S. Kazakov, V. K. Razvodovskiy, Z. Chernyavskaya, A. N. Volkov, A. V. Yusupov, M. E. Novikov va boshqalar saboq bergan. Oʻquv dasturi S. P. Yudin yordami bilan Rossiya sanʼat maktablari uchun namunaviy oʻquv dasturi asosida ishlab chiqilgan.

Samarqand rassomlik bilim yurti 1920—1930-yillarda Samarqand rassomlik maktabi negizida tashkil etilgan. Maktabning eng mashhur oʻqituvchisi P. Benkov boʻlib, u nafaqat muassasaning oʻquv dasturini belgilab qoʻygan, balki oʻzbek rassomlik maktabiga asos solgan, keyinchalik uning ijodini davom ettirgan isteʼdodli oʻzbek rassomlarining bir necha avlodini tarbiyalagan.

1949-yilda Turkiston oʻlka xalq rassomlik bilim yurti negizida Respublika rassomlik bilim yurti tashkil etilgan boʻlib, u oʻsha paytga qadar Toshkent rassomlik bilim yurti va Samarqand rassomlik bilim yurtiga aylantirilgan. Bilim yurtiga Pavel Petrovich Benkov nomi berilgan.

Dastlab bilim yurtida teatr dastgohlari dizayni va chizmachilik va haykaltaroshlik oʻqituvchilari uchun kafedralar ochildi. 1952—1953-yillarda amaliy sanʼat kafedrasi ochildi; 1957-yilda Badiiy tikuvchilik, miniatyura rassomligi, teatr bezaklari, rekvizitlar, grim, yorugʻlik va tarixiy liboslar boʻlimi ochildi; 1975-yilda badiiy dizayn kafedrasi ochildi va 1982-yilda Badiiy lak miniatyura rasmlari va teatr bezaklari dizayni kafedrasi ochildi. 

1981-yilda sanʼat maktabi uchun yangi bino qurilishi chogʻida XV-XVI asrlarga oid meʼmoriy yodgorlik Qoratosh hammomi topildi.

1991-yilda P. P. Benkov nomidagi Respublika rassomlik bilim yurti Respublika rassomlik texnikumiga aylantirildi.

1997-yilda kollej Oʻzbekiston Badiiy akademiyasi tarkibiga kirdi.

2017-yilda Respublika rassomlik kollejiga Pavel Petrovich Benkov nomi tiklandi. 

2019-yilda taʼlim muassasasi oʻzining yuz yilligini nishonladi.

## Mutaxassisliklari
Kollejda tasviriy va amaliy sanʼat boʻyicha mutaxassislar, teatr texniklari, maktab sanʼati oʻqituvchilari tayyorlanadi.

* Rasm (turlari boʻyicha);
* Amaliy sanʼat (turlari boʻyicha);
* Grafika;
* Haykaltaroshlik (turlari boʻyicha).

## Yana qarang

## Manbalar