ئەڭ ئىلغار سۈنئىي ئەقىل 5-TPGئېلان قىلىندى

ئەڭ ئىلغار سۈنئىي ئەقىل‮ 5-TPGئېلان قىلىندى

2025.08.08

كىشىلەرنى تاڭ ئاتقۇچە نەق مەيدان تارقىتىشنى كۈتۈپ تۇرغۇزالايدىغان تېخنىكا مەھسۇلاتى بار دېيىلسە، ئالما iPhone دىن باشقا، ئۇ OpenAIنىڭ ChatGPTسىدۇر.

GPT-4ئوتتۇرىغا چىققاندىن كېيىن ئۇزۇدىن بېرى ئۇ سۈنئىي ئەقىل ساھەسىدىكى باشقا شىركەتلەرنىڭ بىردىنبىر ئۆلچىمى بولدى. دۇنيا تەدرىجىي بىر ھەقىقەتنى قوبۇل قىلىشقا باشلىدى: سۈنئىي ئەقىل بارغانسېرى كۆپ ۋەزىپىلەردە ئىنسانلاردىن ئېشىپ كېتىش ئىقتىدارىنى نامايان قىلماقتا.

كۆپ قېتىملىق «كېچىكتۈرۈش» تىن كېيىن، GPT-5ئاخىرى كەلدى.

بېيجىڭ ۋاقتى 8-ئاۋغۇست سەھەر سائەت 1 دە، يېڭى بىر ئەۋلاد «تېخنىكا كېچىلىكى» كەيپىياتىدىكى OpenAI نىڭ يېڭى مەھسۇلات ئېلان قىلىش يىغىنى باشلاندى.

ئىلگىرىكى OpenAI نىڭ تېز سۈرئەتلىك ئېلان قىلىش يىغىنلىرىدىن روشەن پەرقلىنىدىغان يېرى شۇكى، بۇ قېتىم OpenAI بىر سائەتتىن ئارتۇق داۋام قىلىدىغان نەق مەيدان ئېلان قىلىش يىغىنىغا تەييارلىق قىلدى، بىر قانچە گۇرۇپپا ئادەم ئالمىشىپ سەھنىگە چىقىپ، GPT-5 نىڭ كۈچلۈك ئىقتىدارىنى ھەر خىل نۇقتىدىن نامايان قىلدى.

ئالدى بىلەن مۇھىم نۇقتىنى ئېيتايلى:GPT-5  نۇرغۇن ساھەلەردە ئومۇميۈزلۈك ياخشىلاندى. تېكىست، WebDev ۋە كۆرۈش سېزىمى ساھەلىرىدە بىرىنچى ئورۇنغا ئۆتتى؛ قاتتىق كۆرسەتمە، پىروگرامما تۈزۈش، ماتېماتىكا، ئىجادچانلىق، ئۇزۇن سوئال قاتارلىق جەھەتلەردە GPT-5، «چوققا» ناملىق سىناق ئاستىدا، ھازىرغىچە ئەڭ يۇقىرى Arena نومۇرىنى ساقلاپ كەلدى، بۇنى ھەقىقىي مەنىدىكى «بويسۇندۇرۇش» دېيىشكە بولىدۇ.

سام ئالتمەننىڭ بىلدۈرۈشىچە، GPT-4oئوتتۇرا مەكتەپ ئوقۇغۇچىسىغا ئوخشايدۇ، GPT-5 بولسا ئالىي مەكتەپ ئوقۇغۇچىسىغا ئوخشايدۇ.

«GPT-5 بولسا، مېنى ھەقىقىي تۈردە دوكتورلۇق سەۋىيىسىدىكى مۇتەخەسسىس بىلەن پاراڭلاشقاندەك ھېس قىلدۇرغان تۇنجى قېتىملىق تەجرىبە بولدى.» سام ئالتمەن GPT-5 نىڭ ئىقتىدار ئېشىشىنى مۇشۇنداق تونۇشتۇردى.

گەرچە ChatGPT نىڭ ھەپتىلىك ئاكتىپ ئىشلەتكۈچىلىرى 700 مىليونغا يېقىنلاشقان بولسىمۇ، ئەمما OpenAIئىلگىرىكى بىر مەزگىلدە ئەمەلىيەتتە كەسىپتە ئالدىنقى ئورۇندا تۇرىدىغان ئىلغار مودېلغا ئىگە ئەمەس ئىدى. ھازىر، GPT-5 نىڭ ئۇنى جەزمەن تىزىملىكنىڭ بىرىنچى ئورنىغا قايتۇرالايدىغانلىقىغا ئىشىنىدۇ.

ئالتمەن ئېلان قىلىش يىغىنىدا بىۋاسىتە مۇنداق دېدى: « GPT-5 دۇنيادىكى پىروگرامما تۈزۈش ئىقتىدارى ئەڭ كۈچلۈك مودېل، دۇنيادىكى يېزىقچىلىق ئىقتىدارى ئەڭ كۈچلۈك مودېل، شۇنداقلا دۇنيادىكى ساقلىقنى ساقلاش ساھەسىدىكى ئەڭ كۈچلۈك مودېل».

شۇنىڭ بىلەن بىر ۋاقىتتا OpenAIئېلان قىلىش يىغىنىدا يەنە مۇنداق جاكارلىدى: پىروگرامما تۈزۈش ئىقتىدارىنىڭ ئېشىشىدىن باشقا، GPT-5نىڭ يېزىقچىلىق ماھارىتى ۋە ساغلاملىققا ئائىت سوئاللارغا جاۋاب بېرىش توغرىلىقىمۇ بىر دەرىجە يۇقىرى كۆتۈرۈلدى. شۇنىڭ بىلەن بىر ۋاقىتتا GPT-5 ئەقلىي ئىقتىداردا «زور ئىلگىرىلەش» كە ئېرىشىپلا قالماي، يەنە «چىن كۆڭلىدىن يالغان سۆزلەش» تەك خاتا چۈشەنچە مەسىلىسىنى زور دەرىجىدە ئازايتتى. ئۇ كۆرسەتمىلەرنى چۈشىنىش ۋە ئۇنىڭغا ئەمەل قىلىش جەھەتتە تېخىمۇ ياخشى ئىقتىدار كۆرسەتتى، خۇشامەتچىلىك قىلىش خاھىشىمۇ زور دەرىجىدە تۆۋەنلىدى.

مەسىلەن، ئۇ بىرلا كۆرسەتمە ئارقىلىق تولۇق ئىقتىدارلىق، لايىھىسى چىرايلىق تور بېكەت، ئەپ ۋە ئويۇنلارنى ياسىيالايدۇ. تۆۋەندىكى كۆرسەتمە بويىچە، GPT-5 «سەكرەش توپ ماڭدۇرغۇچى» ناملىق ئويۇننى مۇۋەپپەقىيەتلىك قۇردى، ئۇنىڭدا تېزلىكنى ئاشۇرۇش، نومۇر سىستېمىسى، ئاۋاز ئۈنۈمى ۋە كۆرۈش ئۈنۈمى قاتارلىق بارلىق تەلەپ قىلىنغان ئىقتىدارلار بار.

«كۆرسەتمە: بىر بەتلىك ئەپ قۇرۇڭ، تۆۋەندىكى تەلەپلەرگە ماس كېلىشى كېرەك، ھەمدە ھەممىسى بىر HTMLھۆججىتىگە يېزىلىشى كېرەك:

-- ئىسمى: سەكرەپ توپ ماڭدۇرغۇچى

-- نىشانى: توسالغۇلارنى سەكرەپ ئۆتۈپ، مۇمكىنقەدەر ئۇزۇنراق ھايات قالغان.

-- ئالاھىدىلىكى: تېزلىكى تەدرىجىي ئاشىدۇ، يۇقىرى نومۇر خاتىرىلەش، قايتا سىناش كۇنۇپكىسى، شۇنداقلا ھەرىكەت ۋە ھادىسىلەرنىڭ قىزىقارلىق ئاۋاز ئۈنۈمى.

-- كۆرۈنمە يۈزى رەڭلىك بولۇشى كېرەك، كۆرۈش ئۈنۈمى ئارقا كۆرۈنۈشىگە ئىگە بولۇشى كېرەك.

-- پېرسوناژ كارتونغا ئوخشاش كۆرۈنۈشى، كۆرۈشكە قىزىقارلىق بولۇشى كېرەك.

-- ئويۇن ھەممە ئادەمگە خۇشاللىق ئېلىپ كېلىشى كېرەك.»

يېزىقچىلىق جەھەتتە، GPT-5 خام خىياللارنى ئەدەبىي چوڭقۇرلۇققا ۋە رېتىمغا ئىگە تېكىستلەرگە ئايلاندۇرالايدۇ.

ئۇ قۇرۇلمىسى مۇرەككەپ يېزىقچىلىق شەكىللىرىنى بىر تەرەپ قىلىشتا تېخىمۇ ئىشەنچلىك، مەسىلەن، شېئىرىيەت قۇرۇلمىسىنى ساقلاپ قېلىش بىلەن بىرگە، شەكىل ئۆلچىمى ۋە ئىپادىلەش ئېنىقلىقىنىمۇ ئويلىشىدۇ. بۇ ياخشىلاشلار ChatGPTنى كۈندىلىك ھۆججەت بىر تەرەپ قىلىش، تورخەت يېزىش قاتارلىق ۋەزىپىلەردە تېخىمۇ قوللىنىشچان قىلدى.

بۇنىڭدىن باشقا، GPT-5 يەنەOpenAIنىڭ ساغلاملىققا مۇناسىۋەتلىك مەسىلىلەردە ئەڭ ياخشى ئىقتىدار كۆرسەتكەن مودېلى.

ھەقىقىي ئەھۋال ۋە دوختۇر ئۆلچىمىگە ئاساسەن تۈزۈلگەن HealthBench باھالاشتا، GPT-5 نىڭ نومۇرى ئىلگىرىكى بارلىق مودېللارغا قارىغاندا كۆپ يۇقىرى بولدى. يېڭى مودېل يوشۇرۇن مەسىلىلەرنى ئاكتىپلىق بىلەن بايقالايدۇ، نىشانلىق سوئاللارنى سورىيالايدۇ ھەمدە ئىشلەتكۈچىنىڭ ئارقا كۆرۈنۈشى، بىلىم سەۋىيىسى ۋە جۇغراپىيىلىك ئورنىغا ئاساسەن شەخسىي تەكلىپلەرنى بېرەلەيدۇ.

ئالتمەن GPT-5 نىڭ ساغلاملىققا ئائىت قىسمىنى تونۇشتۇرۇشقا مەسئۇل بولدى، ئېلان قىلىش يىغىنىدا، ئۇ ئەر-ئايال كارولىنا بىلەن فىلىپنى ئۆزلىرىنىڭ شەخسىي تەجرىبىسىنى ئورتاقلىشىشقا تەكلىپ قىلدى.

كارولىناغا بىر ھەپتە ئىچىدە ئۈچ خىل راك كېسىلى دەپ دىياگنوز قويۇلغان، ئۇ بۇ تېببىي ئاتالغۇلار بىلەن تولغان دوكلاتلارنى ChatGPTگە بەرگەندە، ChatGPTبىر نەچچە سېكۇنت ئىچىدە مۇرەككەپ مەزمۇنلارنى ئۇ چۈشىنەلەيدىغان ئاددىي تىلغا تەرجىمە قىلىپ بەردى، بۇ ئۇنىڭ دوختۇر بىلەن تېخىمۇ ياخشى ئالاقە قىلىشىغا ياردەم بەردى.

رادىئاتسىيە داۋالاشنى قوبۇل قىلىش-قىلماسلىق مەسىلىسىگە دۇچ كەلگەندە، بۇ ھەتتا دوختۇرلارنىڭ پىكرىنىمۇ بىرلەشتۈرگىلى بولمايدىغان بىر مەسىلە ئىدى، ChatGPT ئۇنىڭغا ئەھۋالنىڭ ئىنچىكە پەرقى، خەۋپ-خەتەر ۋە پايدىسى قاتارلىقلارنى تەپسىلىي ئانالىز قىلىپ بەردى، ئۇ بۇنىڭ دوختۇر بىلەن ئوتتۇز مىنۇت پاراڭلاشقاندىنمۇ كۆپ نەتىجە بەرگەنلىكىنى ئېيتتى.

ئەلۋەتتە، ChatGPTتېببىي خادىملارنىڭ ئورنىنى باسالمايدۇ، ئېھتىياتچانلىق بىلەن ئىشلىتىش تەۋسىيە قىلىنىدۇ.

ئۆلچەم سىناق نەتىجىلىرى شۇنى ئىسپاتلىدىكى، GPT-5نۇرغۇن ئۆلچەم سىناقلىرىدا رېكورت ياراتتى:

ماتېماتىكا ئىقتىدارى: AIME 2025(قورالسىز) سىناق نومۇرى %94.6

پروگرامما تۈزۈش ئىقتىدارى: SWE-bench Verified(تەپەككۇر بىلەن) نومۇرى %74.9، Aider Polyglot (تەپەككۇر بىلەن) نومۇرى %88

كۆپ شەكىللىك چۈشىنىش: MMMUنومۇرى %84.2

ساغلاملىق ساھەسى: HealthBench Hardنومۇرى %46.2

GPT-5 نىڭ بۇيرۇق ئىجرا قىلىش ۋە ئۆز ئالدىغا يۆتكەپ ئىشلىتىش ئىقتىدارىمۇ ئاشتى، ئۇ كۆپ باسقۇچلۇق تەلەپلەرنى تېخىمۇ مۇقىم تاماملىيالايدۇ، كۆپ قوراللارنى جانلىق ماسلاشتۇرالايدۇ ھەمدە مۇناسىۋەتلىك مەزمۇنغا ئاساسەن ئەقلىي ئىقتىدارلىق ھەرىكەت ئىستراتېگىيىسىنى تەڭشەپ، تېخىمۇ كۈچلۈك ۋەزىپىگە ماسلىشىش ئىقتىدارىنى نامايان قىلدى.

شۇنىڭ بىلەن بىر ۋاقىتتا، GPT-5 كۆپ شەكىللىك ئۆلچەم سىناقلىرىدىمۇ كۆرۈنەرلىك نەتىجە كۆرسەتتى، كۆرۈش ئارقىلىق تونۇش، سىن چۈشىنىش، بوشلۇق ھۆكۈم قىلىش ۋە ئىلمىي تەپەككۇر قاتارلىق كۆپ ئۆلچەملەرنى ئۆز ئىچىگە ئالدى. ئۇنىڭ تېخىمۇ كۈچلۈك ھېس قىلىش ۋە تەپەككۇر ئىقتىدارىنىڭ نەتىجىسىدە، ChatGPTھازىر رەسىم ۋە باشقا تېكىستسىز كىرگۈزۈش مەزمۇنلىرىنى تېخىمۇ توغرا بىر تەرەپ قىلالايدۇ.

OpenAIنىڭ ئىچكى ئۆلچەم سىناقلىرىدا، GPT-5 تەخمىنەن %50 مۇرەككەپ بىلىم خىزمەت ۋەزىپىلىرىدە مۇتەخەسسىس سەۋىيىسىگە يەتتى ياكى ئۇنىڭدىن ئېشىپ كەتتى، بۇ قانۇن، ئەشيا ئوبوروتى، سېتىش، قۇرۇلۇش قاتارلىق 40 نەچچە كەسپىي ساھەنى ئۆز ئىچىگە ئالدى، ئىقتىدارى o3ۋە ChatGPT Agentتىن ياخشى بولدى.

«خىيالىي تۇيغۇ» بىلەن خوشلىشىپ، سۈنئىي ئەقىل تېخىمۇ ئىشەنچلىك بولدى

بۇ قېتىمقى يېڭىلانغان مودېل:

GPT-5يۈرۈشلۈكىدە جەمئىي GPT-5، mini، nano، chat دەپ تۆت خىل نۇسخا بار، بۇنىڭ ئىچىدە Chat نۇسخىسى تېخىمۇ تەبىئىي، تېخىمۇ ئەقلىي ئىقتىدارلىق ئىنكاس تەجرىبىسىنى ئەمەلگە ئاشۇرۇشقا ماس كېلىدۇ. ھەتتا ئۇنى يېڭى بىر تىل ئۆگىنىشكىمۇ ئىشلىتەلەيسىز.

يەنە بىر تەرەپتىن، ھازىر ChatGPT تور بېتىنى ئاچقاندا، ئالدى بىلەن GPT-5 نىڭ بىر يەككە مودېل سۈپىتىدە كۆرسىتىلگەنلىكىنى، يەنى ئادەتتىكى مودېل ۋە مۇستەقىل تەپەككۇر مودېلىنىڭ قوشۇمچە قىلىنغان شەكلى ئەمەسلىكىنى بايقىسىز.

بۇنىڭ ئارقىسىدا ئەمەلىيەتتە OpenAIتەرىپىدىن ياسالغان بىر يوللاش سىستېمىسى (router) بار بولۇپ، ئۇ تېخىمۇ مۇرەككەپ سوئاللار ئۈچۈن ئاپتوماتىك ھالدا تەپەككۇر ئىقتىدارى تېخىمۇ كۈچلۈك نۇسخىسىغا ئالماشتۇرىدۇ، ياكى سىز ئۇنىڭغا تىرىشىپ ئويلىنىشنى بۇيرۇغاندا شۇنداق قىلىدۇ. (ئالتمەن ئىلگىرىكى مودېل تاللاش كۆرۈنمە يۈزىنى «ناھايىتى قالايمىقان بىر ئەھۋال» دەپ ئاتىغان).

«سۈنئىي ئەقىل خىيالىي تۇيغۇسى» ھەممەيلەننىڭ شىكايەت قىلىدىغان ئاساسلىق نۇقتىسى بولۇپ كەلگەن. ياخشى خەۋەر شۇكى،GPT-5 بۇ جەھەتتە زور تىرىشچانلىق كۆرسەتتى، ئورگان تەرەپ ئۇنىڭ خاتا چۈشەنچە پەيدا قىلىش ئېھتىماللىقىنىڭ «كۆرۈنەرلىك تۆۋەنلىگەنلىكىنى» جاكارلىدى. كونكرېت قىلىپ ئېيتقاندا:

 توردا ئىزدەش جەريانىدا، GPT-5 نىڭ جاۋابىدا پاكىت خاتالىقى پەيدا بولۇش ئېھتىماللىقى GPT-4o غا قارىغاندا %45 تۆۋەنلىدى.

 مۇستەقىل تەپەككۇر قىلغاندا، ئۇنىڭ جاۋابىدا خاتالىق پەيدا بولۇش ئېھتىماللىقى OpenAI o3 گە قارىغاندا %80 تۆۋەنلىدى.

GPT-5 يەنە يېڭى ARC-AGI-2دە سىناق قىلىندى. Grok 4(تەپەككۇر) دىن باشقا، ئۇ بارلىق ئاساسلىق مودېللارغا قارىغاندا ياخشىراق ئىقتىدار كۆرسەتتى.

بۇنىڭدىن باشقا، GPT-5 يەنە بىر «سەمىمىي ئادەم» گە ئايلاندى. ئۇ ئەمدى ئىشلەتكۈچىلەرگە يالغان سۆزلىمەيدۇ، ئۆزىنىڭ قىلالمايدىغان ۋەزىپىلەرنى قىلالايمەن دەپ ماختانمايدۇ. ئورۇنداش مۇمكىن بولمايدىغان، كۆرسەتمىسى ئېنىق بولمىغان ياكى مۇھىم قوراللار كەم بولغان ۋەزىپىلەرگە دۇچ كەلگەندە، ئۇ ئۆزىنىڭ چەكلىمىسى ئۈستىدە سەمىمىي پىكىر ئالماشتۇرىدۇ.

بۇ قېتىمقى يېڭىلاشنىڭ ئەڭ قىزىقارلىق نۇقتىسى، تۆت خىل يېڭى «شەخس» ھالىتىنىڭ تونۇشتۇرۇلۇشى بولۇپ، ئىشلەتكۈچىلەر خالىغانچە تاللىيالايدۇ. ئۇلار تۆۋەندىكىچە:

 شۈبھىچىل (Cynic)

 روبوت (Robot)

 تىڭشىغۇچى (Listener)

 ئەلاچى (Nerd)

بۇ ھالەتلەرنى تاللاشقا بولىدۇ، سىز ئۆزىڭىزنىڭ ياقتۇرۇشىغا ئاساسەن، ChatGPT نىڭ سىز بىلەن ئۆز-ئارا تەسىر كۆرسىتىش ۋە سوئاللارغا جاۋاب بېرىش ئۇسۇلىنى بەلگىلىيەلەيسىز. ئۇنىڭ سىز بىلەن تالاش-تارتىش قىلىشىنى خالامسىز، ياكى بىر سەۋرچان دوستتەك پاراڭلىشىشنى خالامسىز؟ ھازىر ھەممىسى سىزنىڭ قارارىڭىزغا باغلىق.

«بۇ مودېل كىشىلەرگە ھەقىقىي مەنىدە ياخشى تۇيغۇ بېرىدۇ،» ChatGPT نىڭ مەسئۇلى نىك تۇرلىي مۇنداق دېدى، «مېنىڭچە كىشىلەر بۇنى ھەقىقىي ھېس قىلالايدۇ، بولۇپمۇ ئادەتتە مودېللارنى كۆپ تەتقىق قىلمايدىغان ئادەتتىكى ئىشلەتكۈچىلەر.»

بۇنىڭدىن باشقا، سىز يەنە يەككە پاراڭ كۆزنىكىنىڭ رەڭ تېمىسىنى ئۆزگەرتەلەيسىز.

«يۇمشاق دېتالنى ئېھتىياجىمىزغا ئاساسەن ھاسىل قىلىش» دەۋرى كەلدىمۇ؟ كود يېزىش ئىقتىدارى ئاجايىپ كۈچلۈك.

كود يېزىش ئىقتىدارىنىڭ تېخىمۇ ئېشىشىغا ئەگىشىپ، ئالتمەننىڭ مۆلچەرلىشىچە، GPT-5 نىڭ كۈچلۈك كود يېزىش ئىقتىدارى ئۇ «يۇمشاق دېتالنى ئېھتىياجغا ئاساسەن ھاسىل قىلىش» دەۋرى دەپ ئاتىغان دەۋرنى باشلايدۇ.

OpenAIنىڭ سىناقلىرىدا، GPT-5SWE-Bench، SWE-Lancerۋە AiderPolyglotقاتارلىق كۆپلىگەن كود يېزىش ئۆلچەم سىناقلىرىدا باشقا ھەر قانداق مودېلغا قارىغاندا ياخشىراق ئىقتىدار كۆرسەتتى. ئىنسانلارنىڭ ئاخىرقى سىنىقىدا %42 نەتىجىگە، SWEئۆلچەم سىنىقىدا 75% نەتىجىگە ئېرىشتى.

ئېلان قىلىش يىغىنىدا، OpenAI نىڭ كېيىنكى مەشىقلەندۈرۈش مەسئۇلى يان دۇبويىس GPT-5 نى ئىشلىتىپ نەق مەيداندا نامايان قىلدى، ئۇنىڭدىن فرانسۇز تىلى ئۆگىنىش ئۈچۈن ئىشلىتىلىدىغان، ئۆز-ئارا تەسىرلىك ئويۇنلارنى ئۆز ئىچىگە ئالغان بىر تور بېكەت ھاسىل قىلىشنى تەلەپ قىلدى. بىر نەچچە سېكۇنت ئىچىدە، GPT-5يۈزلىگەن قۇر كود يازدى، ھەمدە تور بېكەتنىڭ ئالدى يۈز كۆرۈنمە يۈزىنى بىۋاسىتە كۆرسەتتى. ئۇ Zoomدا ئېكراننى ھەمبەھىرلەپ ئاددىي چېكىش ھەرىكىتىنى قىلدى، ھەممە ئىش مۇكەممەل ئىجرا بولغاندەك كۆرۈندى.

ئېلان قىلىش يىغىنىدا، OpenAI يەنە پەقەت بىر پارچە كۆرسەتمە ئارقىلىق GPT-5 تەرىپىدىن ئىجاد قىلىنغان بىر  3Dئويۇننى بىۋاسىتە كۆرسەتتى. ئۇنىڭ ياراتقان 3Dكۆرۈنۈشىنىڭ رەسىمى نەپىس بولۇپلا قالماي، ئۇنىڭدىكى فىزىكىلىق ئۈنۈملىرىمۇ ماس كېلىدىغان ئۈنۈمنى ناھايىتى توغرا ئەسلىگە كەلتۈردى.

تېخىمۇ بىخەتەر، شۇنداقلا تېخىمۇ «سەمىمىي»

مودېل بىخەتەرلىك تەتقىقاتىنىڭ مەسئۇلى ئالېكىس بېيتېلنىڭ تونۇشتۇرۇشىچە، ئۇنىڭ بىخەتەرلىك خەۋپىنى چۈشىنىش ئۈچۈن، OpenAIGPT-5  نى «بەش مىڭ سائەتتىن ئارتۇق» سىناق قىلغان. بۇنىڭدىكى بىر مۇھىم نۇقتا «مودېلنىڭ ئىشلەتكۈچىلەرگە يالغان سۆزلىمەسلىكىنى كاپالەتلەندۈرۈش» ئىدى.

GPT-5 نىڭ خىيالىي تۇيغۇسى (hallucination) OpenAI نىڭ o3 تەپەككۇر مودېلىدىن ئاز بولسىمۇ، ئەمما «ئۆزىگە ئىشىنىپ يالغان سۆزلەش» يەنىلا چوڭ تىل مودېللىرىنىڭ تۇغما مەسىلىسى. مودېللار ئاگېنت (agent) گە ئوخشاش ۋەزىپىلەرنى ئورۇنداشقا باشلىغاندا، بۇ مەسىلە تېخىمۇ مۇرەككەپلىشىدۇ. بىراق OpenAIنىڭ بىلدۈرۈشىچە، GPT-5كۆپ باسقۇچلۇق ۋەزىپىلەرنى تېخىمۇ ئىشەنچلىك بىر تەرەپ قىلىشتا ياخشىراق ئىقتىدار كۆرسەتكەن. «ئىلگىرى، بىز مودېلنىڭ مەلۇم بىر ۋەزىپىنى تاماملىغانلىقىنى ئېيتقان، ئەمما ئەمەلىيەتتە تاماملىمىغان ئەھۋاللارنى كۆرگەن ئىدۇق»

ئىلگىرى بىۋاسىتە جاۋاب بېرىشنى رەت قىلىدىغان كۆرسەتمىلەرگە قارىتا، GPT-5 «بىخەتەر تولۇقلاش» مېخانىزمى (safe completions) بىلەن تەمىنلەيدۇ. بېيتېل چۈشەندۈرۈپ مۇنداق دېدى: «مەسىلەن، بىرەيلەن "مەلۇم بىر ماتېرىيالنى كۆيدۈرۈشكە قانچىلىك ئېنېرگىيە كېتىدۇ؟" دەپ سورىسا، بۇ بىخەتەرلىك قوغدىنىشىنى ئايلىنىپ ئۆتۈپ زىيان سالماقچى بولغان يامان غەرەزلىك سوئال بولۇشى مۇمكىن، ياكى ماتېرىيالنىڭ فىزىكىلىق خۇسۇسىيىتىنى چۈشىنىشنى خالايدىغان بىر ئوقۇغۇچى بولۇشى مۇمكىن. بۇ مودېلنىڭ قانداق جاۋاب بېرىشىغا ھەقىقىي خىرىس ئېلىپ كەلدى.»

«بىخەتەر تولۇقلاش» ئارقىلىق، GPT-5«بىخەتەرلىك چەكلىمىسىنى ساقلاپ قېلىش بىلەن بىرگە، مۇمكىنقەدەر پايدىلىق جاۋابلارنى بېرىشكە تىرىشىدۇ». مودېل ئادەتتە قىسمەنلا بويسۇنىدۇ، ھەمدە ئەمەلىيەتتە زىيان پەيدا قىلىشقا ئىشلىتىلمەيدىغان، تېخىمۇ چوڭ دائىرىدىكى ئۇچۇرلارنى بېرىدۇ.

GPT-5 نى قانداق ئىشلىتىش كېرەك

ئۇنداقتا، ھەممەيلەن ئەڭ كۆڭۈل بۆلىدىغان سوئال كەلدى: GPT-5 نى قانداق ئىشلىتەلەيمىز؟

ياخشى خەۋەر شۇكى، بارلىق ChatGPTئىشلەتكۈچىلىرى ھازىر GPT-5نى ھەقسىز سىناپ باقالايدۇ. بۇ يەنە OpenAI نىڭ تۇنجى قېتىم بارلىق ئىشلەتكۈچىلەرگە ئىلغار مودېلنى ھەقسىز ئېچىۋېتىشىدۇر. ئەلۋەتتە، ئوخشىمىغان دەرىجىدىكى ئىشلەتكۈچىلەرنىڭ ھوقۇقى ئوخشىمايدۇ:

ھەقسىز نۇسخا ئىشلەتكۈچىلىرى ھەر 5 سائەتتە 10 پارچە ئۇچۇر ئەۋەتەلەيدۇ، Plus ئىشلەتكۈچىلىرى ھەر 3 سائەتتە 80 پارچە ئۇچۇر ئەۋەتەلەيدۇ.

Proئىشلەتكۈچىلىرى GPT-5ۋە GPT-5 Proغا چەكسىز ئېرىشەلەيدۇ، ھەقسىز ئىشلەتكۈچىلىرى ئىشلىتىش چەكلىمىسىگە يەتكەندە ئاپتوماتىك ھالدا GPT-5 mini غا ئالماشتۇرىدۇ. Pro، Plus ۋە Teamئىشلەتكۈچىلىرى يەنە ChatGPT ئارقىلىق Codex CLI غا كىرىپ، تەرەققىيات مۇھىتىدا GPT-5نى چاقىرىپ كود يېزىش، تۈزىتىش قاتارلىق ۋەزىپىلەرنى تاماملىيالايدۇ.

GPT-5بارلىق ئىشلەتكۈچىلەرگە ئوچۇق بولسىمۇ، ئەمما ChatGPT ھەقسىز ئىشلەتكۈچىلىرى دەرھال تولۇق GPT-5ئىشلىتىش تەجرىبىسىگە ئېرىشەلمەيدۇ. ھەقسىز ئىشلەتكۈچىلىرى GPT-5 نىڭ ئىشلىتىش چەكلىمىسىگە يەتكەندە، ئۇلار كىچىكرەك، تېزرەك ئاددىيلاشتۇرۇلغان مودېل GPT-5 mini غا ئالماشتۇرىدۇ.

 Plus مۇشتەرى ئىشلەتكۈچىلىرى ئىشلىتىش چەكلىمىسىگە يەتمەي تۇرۇپ، تېخىمۇ كۆپ قېتىم ئىشلىتەلەيدۇ.

 Pro مۇشتەرى ئىشلەتكۈچىلىرى بولسا تېخىمۇ كۈچلۈك تەپەككۇر ئىقتىدارىغا ئىگە GPT-5 Pro نۇسخىسىغا ئېرىشەلەيدۇ.

ئىشلەتكۈچى ئىشلىتىش چەكلىمىسىگە يەتكەندە، ChatGPTئاپتوماتىك ھالدا «مىنى نۇسخىسى» GPT-5 گە ئالماشتۇرۇپ كېيىنكى تەلەپلەرنى بىر تەرەپ قىلىدۇ. شۇنىڭ بىلەن بىر ۋاقىتتا، GPT-5 نىڭ بازارغا سېلىنىشى بىلەن، ئۇ رەسمىي ھالدا GPT-4o،OpenAIo3، OpenAI o4-mini، GPT-4.1 ۋە GPT-4.5قاتارلىق بىر يۈرۈش كونا مودېللارنىڭ ئورنىنى ئالىدۇ.

بۇنىڭدىن باشقا، Tokenباھاسى قىسمىدا، ئۆلچەملىك نۇسخا GPT-5 نىڭ ھەر مىليون كىرگۈزۈش Token ى 1.25 دوللار، ھەر مىليون چىقىرىش Token ى 10 دوللار. mini نۇسخىسى بىلەن Nanoنۇسخىسىنىڭ باھاسى كۆرۈنەرلىك ئەرزان.

بۇنىڭدىن باشقا، OpenAI يەنەAPI دا «Miniml» ناملىق يېڭى پارامېتىرنى ئېلان قىلدى، بۇ ئارقىلىق سىز بارلىق قوللىنىشچان ئەھۋاللاردا GPT-5نى ئىشلىتەلەيسىز، پەقەت تەپەككۇرنىڭ كۈچىنى ئۆزگەرتسىڭىزلا بولىدۇ.

OpenAIنىڭ بىۋاسىتە سۇپىسىدىن باشقا، مىكروسوفتنىڭ باش ئىجرائىيە ئەمەلدارى نادېللا شۇنىڭ بىلەن بىر ۋاقىتتا مۇنداق جاكارلىدى: GPT-5 مىكروسوفتنىڭ بارلىق سۇپىلىرىدا ئېلان قىلىندى، بۇنىڭ ئىچىدە Microsoft 365 Copilot، Copilot، GitHub Copilot ۋە Azure AI Foundryقاتارلىقلار بار. شۇنىڭ بىلەن بىر ۋاقىتتا GPT-5 مىكروسوفېتنىڭ دەرىجىدىن تاشقىرى كومپىيۇتېرى Azure دا مەشىقلەندۈرۈلدى.

ئاخىرىدا، ئالتمەننىڭ بىلدۈرۈشىچە، OpenAI نىڭ بۇرچى ئومۇمىي سۈنئىي ئەقىل (AGI) نى تەرەققىي قىلدۇرۇش. GPT-5ئۇلارنى بۇ نىشانغا تېخىمۇ يېقىنلاشتۇردى، گەرچە پۈتۈن كەسىپ ئاتالمىش «دەرىجىدىن تاشقىرى ئەقلىي ئىقتىدار» نى قۇرۇشقا يۈزلەنگەن بولسىمۇ.

«مەن AGI دېگەن سۆزگە سەل ئۆچ، چۈنكى ھازىر ھەر كىمنىڭ ئۇنىڭغا بەرگەن ئېنىقلىمىسى ئازراق ئوخشىمايدۇ،» ئالتمەن مۇنداق دېدى، «بىراق بۇ ھەقىقىي كۈچلۈك مودېلغا قاراپ ئېلىپ بېرىلغان مۇھىم بىر قەدەم. بۇ ئېنىقكى ئومۇمىي ئەقلىي ئىقتىدارغا ئىگە بىر مودېل.»

بىراق، ئۇ يەنە GPT-5 نىڭ يەنىلا «بەزى ناھايىتى مۇھىم نەرسىلەرگە ئېھتىياجلىق» ئىكەنلىكىنى ئېتىراپ قىلدى.

«بۇ مودېل ئورۇنلاشتۇرۇلغاندىن كېيىن، ئۇ ئۇچراتقان يېڭى نەرسىلەردىن ئۈزلۈكسىز ئۆگەنمەيدۇ. ئەمما مەن ئۈچۈن، بۇ AGIھازىرلاشقا تېگىشلىك ئالاھىدىلىككە ئوخشايدۇ.»

GPT-5 نىڭ ئېلانى قىلىنىشى سۈنئىي ئەقىل ساھەسىدىكى يەنە بىر تارىخىي پەيت.

مەنبە: ئالپ سالونى