شىنجاڭ ئۇيغۇر ئاپتونوم رايونىنىڭ ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىش نىزامى

**شىنجاڭ ئۇيغۇر ئاپتونوم رايونىنىڭ ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىش نىزامى** (خەنزۇچە: 新疆維吾爾自治區去極端化條例) 2017-يىلى 3-ئاينىڭ 29-كۈنى شىنجاڭ ئۇيغۇر ئاپتونوم رايونلۇق 12-نۆۋەتلىك خەلق قۇرۇلتىيى دائىمىي كومىتېتىنىڭ 28-يىغىنىدا ماقۇللانغان، 2017-يىلى 4-ﺋﺎﻳﻨﯩﯔ 1-ﻛﯜﻧﯩﺪﯨﻦ ﺑﺎﺷﻼﭖ ﻳﻮﻟﻐﺎ ﻗﻮﻳﯘﻟﯩﺪۇ

ئاساسىي مەزمۇنى

## 1-باب  ئومۇمىي پىرىنسىپ
1-ماددا  بۇ نىزام ئەسەبىيلىكنى توسۇش ۋە يوقىتىش، ئەسەبىيلىكنىڭ زىيىنىنىڭ ئالدىنى ئېلىش، ئىجتىمائىي مۇقىملىق ۋە ئەبەدىي ئەمىنلىكنى ئىشقا ئاشۇرۇش مەقسىتىدە، «جۇڭخۇا خەلق جۇمھۇرىيىتىنىڭ ئاساسىي قانۇنى»، «جۇڭخۇا خەلق جۇمھۇرىيىتىنىڭ تېررورىزمغا قارشى تۇرۇش قانۇنى»، گوۋۇيۈەننىڭ «دىن ئىشلىرى نىزامى» قاتارلىق ئالاقىدار قانۇن-نىزاملارغا ئاساسەن، ئاپتونوم رايونىمىزنىڭ ئەمەلىيىتىگە بىرلەشتۈرۈپ چىقىرىلدى.

2-ماددا  ئاپتونوم رايونىمىزنىڭ مەمۇرىي تەۋەسىدە ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىشتە مۇشۇ نىزام تەتبىقلىنىدۇ.

3-ماددا  بۇ نىزامدا ئېيتىلغان ئەسەبىيلىك ئەسەبىزمنىڭ تەسىرىگە ئۇچراش، چېكىدىن ئاشقان دىنىي ئىدىيە-قاراشنى تەرغىب قىلىش، نورمال ئىشلەپچىقىرىش، تۇرمۇشقا توسقۇنلۇق قىلىش ۋە ئۇنىڭغا ئارىلىشىۋېلىشتەك سۆز ۋە ھەرىكەتلەرنى كۆرسىتىدۇ.

بۇ نىزامدا ئېيتىلغان ئەسەبىزم دىنىي ئەقىدىلەرنى بۇرمىلاش ياكى باشقا ئۇسۇللار بىلەن ئۆچمەنلىك قىلىش، كەمسىتىشكە قۇترىتىش، زوراۋانلىقنى تەرغىب قىلىش قاتارلىق تەشەببۇس ۋە قىلمىشلارنى كۆرسىتىدۇ.

ئاپتونوم رايون ئەسەبىيلىكنىڭ ئالدىنى ئالىدۇ، ئۇنى توسىدۇ ۋە تۈگىتىدۇ، ئەسەبىزم جىنايى ھەرىكەتلىرىنىڭ ئالدىنى ئالىدۇ ۋە ئۇنى جازالايدۇ.

4-ماددا  ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىشتە پارتىيەنىڭ دىن خىزمىتى ئاساسىي فاڭجېنىدا چىڭ تۇرۇش، دىننى جۇڭگوچىلاشتۇرۇش، قانۇن ئىدارە قىلىش يۆنىلىشىدە چىڭ تۇرۇش، دىننى سوتسىيالىزم جەمئىيىتىگە ئۇيغۇنلىشىشقا پائال يېتەكلەش كېرەك.

5-ماددا  ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىش خىزمىتىدە رەھبەرلىك مەسئۇل بولۇش تۈزۈمى ۋە يىللىق نىشان مەسئۇلىيىتىنى باھالاش تۈزۈمى يولغا قويۇلىدۇ.

6-ماددا  ئاپتونوم رايون، ئوبلاست (شەھەر، ۋىلايەت)، ناھىيە (شەھەر، رايون)لەردە ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىش رەھبەرلىك گۇرۇپپىسى قۇرۇلۇپ، ئۇشۇ مەمۇرىي رايوندا ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىشكە مەسئۇل بولىدۇ.

ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىش رەھبەرلىك گۇرۇپپىسى قارىمىقىدا ئىشخانا قۇرۇلۇپ، تەكشۈرۈپ تەتقىق قىلىش، يېتەكچىلىك قىلىپ ماسلاشتۇرۇش، ھەيدەكچىلىك قىلىپ تەكشۈرۈش فۇنكسىيەلىرىنى ئادا قىلىدۇ.

7-ماددا  ھەرقانداق ئورۇن ۋە شەخس ئاڭلىق ھالدا ئەسەبىيلىكنى توسۇشى ۋە ئۇنىڭغا قارشى تۇرۇشى، ئەسەبىي سۆز-ھەرىكەتلەرنى پاشقىلىشى كېرەك.

8-ماددا  ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىشتە كۆرۈنەرلىك نەتىجە ياراتقان ئورۇن ۋە شەخسلەر تەقدىرلىنىدۇ، مۇكاپاتلىنىدۇ.

## 2-باب  ئەسەبىيلىكنىڭ ئاساسلىق ئىپادىلىرى
9-ماددا  ئەسەبىزمنىڭ تەسىرىدىن پەيدا بولغان تۆۋەندىكى سۆز-ھەرىكەتلەر ئەسەبىيلىككە كىرىدۇ، ئۇ مەنئى قىلىنىدۇ:

(1) ئەسەبىيلىك ئىدىيەسىنى تەرغىب قىلىش، تارقىتىش؛

(2) باشقىلارنىڭ دىنىي ئېتىقاد ئەركىنلىكىگە ئارىشىۋېلىش، باشقىلارنى دىنىي پائالىيەتكە قاتنىشىشقا مەجبۇرلاش، باشقىلارنى دىنىي سورۇنغا، دىنىي خادىملارغا پۇل-مال بېرىشكە ياكى ئەمگەك قىلىپ بېرىشكە مەجبۇرلاش؛

(3) باشقىلارنىڭ توي-تۆكۈن، ئۆلۈم-يېتىم، مىراس ۋارىسلىقى ئىشلىرىغا ئارىلىشىۋېلىش؛

(4) باشقىلارنىڭ باشقا مىللەت ياكى باشقا ئېتىقادتىكى كىشىلەر بىلەن ئالاقىلىشىشى، ئالماشتۇرۇشى، ئارىلىشىشى، بىللە ياشىشىغا ئارىلىشىۋېلىش، باشقا مىللەتلەرنى ياكى باشقا ئېتىقادتىكى كىشىلەرنى تۇرۇشلۇق جايىدىن ھەيدەش؛

(5) مەدەنىيەت، كۆڭۈل ئېچىش پائالىيەتلىرىگە دەخلى يەتكۈزۈش، رادىيو-تېلېۋىزىيە قاتارلىق جامائەت مەھسۇلاتلىرى ۋە مۇلازىمىتىنى چەتكە قېقىش، رەت قىلىش؛

(6) مۇسۇلمانچە دېگەن ئۇقۇمنى مۇسۇلمانچە يېمەكلىك ساھەسىدىن باشقا ساھەلەرگە كېڭەيتىۋېتىش، مۇسۇلمانچە ئەمەس دېگەن نام بىلەن باشقىلارنىڭ زامانغا لايىق تۇرمۇشىغا توسقۇنلۇق قىلىش ۋە ئارىلىشىۋېلىش؛

(7) نىقابلىق كىيىم-كېچەكلەرنى كىيىۋېلىش، ئەسەبىيلىك بەلگىلىرىنى تاقىۋېلىش ياكى باشقىلارنى شۇنداق قىلىشقا زورلاش؛

(8) بىنورمال ساقال-بۇرۇت قويۇش، ئىسىم قويۇش ئارقىلىق دىنىي تەلۋىلىكنى تەرغىب قىلىش؛

(9) قانۇن رەسمىيىتى ئۆتىمەي تۇرۇپ، دىنىي ئۇسۇلدا توي قىلىش ياكى ئاجرىشىش؛

(10) پەرزەنتلىرىنىڭ خەلق مائارىپىدا تەربىيەلىنىشىگە يول قويماي، دۆلەتنىڭ مائارىپ تۈزۈمىنى يولغا قويۇشقا توسقۇنلۇق قىلىش؛

(11) باشقىلارنى قورقۇتۇپ ۋە ئازدۇرۇپ، دۆلەتنىڭ سىياسەتلىرىدىن بەھرىمەن بولۇشىغا توسقۇنلۇق قىلىش، كىملىك، نوپۇس دەپتىرى قاتارلىق دۆلەت قانۇنىدا بەلگىلەنگەن گۇۋاھنامىلەرنى شۇنىڭدەك خەلق پۇلىنى قەستەن نابۇت قىلىۋېتىش؛

(12) جامائەتنىڭ ۋە شەخسنىڭ پۇل-مېلىنى قەستەن نابۇت قىلىۋېتىش ۋە ئۇنىڭغا بۇزغۇنچىلىق قىلىش؛

(13) ئەسەبىيلىك مەزمۇنى بار ماقالە، نەشر بۇيۇمى، ئۈن-سىن بۇيۇمىنى نەشر قىلىش، بېسىش، تارقىتىش، سېتىش، ئىشلەش، چۈشۈرۈش، ساقلاش، كۆپەيتىش، كۆرۈش، كۆچۈرۈش ۋە ئىلكىدە تۇتۇش؛

(14) پىلانلىق تۇغۇت سىياسىتىنىڭ يولغا قويۇلۇشىغا قەستەن ئارىلىشىۋېلىش ۋە بۇزغۇنچىلىق قىلىش؛

(15) باشقا ئەسەبىي سۆز-ھەرىكەتلەر.

## 3-باب  ئەسەبىيلىكنىڭ ئالدىنى ئېلىش، ئۇنى توسۇش ۋە تۈگىتىش
10-ماددا  ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىشتە مىللىي ئۆرپ-ئادەت، نورمال دىنىي پائالىيەت ۋە قانۇنسىز دىنىي ھەرىكەت بىلەن ئەسەبىيلىك قىلمىشىنىڭ چەك-چېگراسىنى توغرا ئىگىلەپ، خاراكتېرىنى پەرقلەندۈرۈپ، تۈرگە ئايرىپ تەدبىر قوللىنىپ، كۆپ ساندىكىلەرنى ئىتتىپاقلاشتۇرۇش، تەربىيەلەش، ئىنتايىن ئاز ساندىكىلەرنى يېتىم قالدۇرۇش، ئۇلارغا زەربە بېرىشتە چىڭ تۇرۇش كېرەك.

11-ماددا  ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىشتە سىسىتېمىلىق تۈزەش، ئۇنىۋېرسال تەدبىر قوللىنىش، ھادىسىدىنمۇ، ماھىيەتتىنمۇ تۈزەشتە چىڭ تۇرۇپ، ئۇنى خەلق تۇرمۇشىنى ياخشىلاش، نامراتلىقتىن قۇتۇلدۇرۇپ بېيىتىش، مىللەتلەر ئىتتىپاقلىقى-تەرەققىياتى بويىچە بەرپا قىلىش قاتارلىقلار بىلەن زىچ  بىرلەشتۈرۈپ، ئۆزئارا تۈرتكە بولۇشنى ئىشقا ئاشۇرۇش كېرەك.

12-ماددا  ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىشتە، توغرا سىياسىي يۆنىلىش ۋە جامائەت پىكرى يېتەكچىلىكىدە چىڭ تۇرۇش، ئاساسىي مېلودىيەنى ياڭرىتىش، ئاكتىپ كۈچنى زورايتىش كېرەك؛ ئىدېئولوگىيە ساھەسىدىكى سىڭدۈرمىچىلىككە، بۆلگۈنچىلىككە قارشى تۇرۇش كۈرىشىنى كۈچەيتىپ، ھەر خىل تاراتقۇ ۋاسىتىلىرىدىن پايدىلىنىپ ئەسەبىيلىكنى تەرغىب قىلىش، جەمئىيەت تەرتىپىنى بۇزۇشنى مەنئى قىلىش كېرەك. ھەرقانداق ئاپپارات ۋە شەخسنىڭ تېما تەتقىقاتى، جەمئىيەت تەكشۈرۈش، ئىلمىي مۇھاكىمە مۇنبىرى قاتارلىقلارنى باھانە قىلىپ، ئەسەبىيلىكنى تارقىتىشى، تەرغىب قىلىشى مەنئى قىلىنىدۇ.

13-ماددا  ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىشتە كەڭ دائىرىدە لېكسىيە سۆزلەپ، كەڭ دائىرىدە ئۆگىنىپ ۋە كەڭ دائىرىدە مۇزاكىرە قىلىپ، ئاممىغا زامانىۋى پەن-مەدەنىيەت بىلىملىرىدىن پايدىلىنىپ ئىلىم-پەنگە، مەدەنىيلىككە ئىنتىلىش ھەققىدە تەربىيە بېرىش، قانۇن بىلىملىرىدىن پايدىلىنىپ قانۇننى ئۆگىنىش، قانۇنغا ئەمەل قىلىش ھەققىدە تەربىيە بېرىش، توغرا دىنىي ئېتىقاد ئارقىلىق مەنبەنى ئايدىڭلاشتۇرۇش، سەپسەتىلەرگە رەددىيە بېرىش ئارقىلىق دىنغا ئېتىقاد قىلىدىغانلارنى توغرا ئېتىقاد تۇرغۇزۇپ ۋە توغرا يول تۇتۇپ، ئەسەبىيلىكنى ئاڭلىق توسۇشقا يېتەكلەش كېرەك.

14-ماددا  ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىشتە تەربىيەلەپ ئۆزگەرتىش خىزمىتىنى ياخشى ئىشلەپ، ئايرىم تەربىيەلەش بىلەن يىغىپ تەربىيەلەشنى، قانۇن ئىدارە قىلىش تەربىيەسى بېرىش بىلەن ياردەم ۋە تەربىيە بېرىش پائالىيىتىنى، ئىدىيەۋى تەربىيە بېرىش، پىسخىكا جەھەتتىن يېتەكلەش، ھەرىكىتىنى تۈزەش بىلەن ماھارەت جەھەتتىن يېتىشتۈرۈشنى، تەربىيەلەپ ئۆزگەرتىش بىلەن ئىنسانىي كۆيۈنۈشنى بىرلەشتۈرۈپ، تەربىيەلەپ ئۆزگەرتىشنىڭ ئۈنۈمىنى ئاشۇرۇش كېرەك.

15-ماددا  ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىشتە كۆچمە ئاھالىگە مۇلازىمەت قىلىش، باشقۇرۇشنى كۈچەيتىپ، مەھەللىلەر، ساھەلەر، تارماقلار شۇنىڭدەك ھەر خىل كارخانىلارنىڭ رولىنى جارى قىلدۇرۇپ، كۆچمە ئاھالە ئارىسىدا ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىش خىزمىتىنى ياخشى ئىشلەش كېرەك.

## 4-باب  ھۆكۈمەت ۋە ئالاقىدار تارماقلارنىڭ ئاساسلىق مەسئۇلىيىتى
16-ماددا  ھەر دەرىجىلىك خەلق ھۆكۈمەتلىرى ۋە ئۇنىڭ تارماقلىرى، ئورۇنلار ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىش خىزمىتىنى مەسئۇلىيىتى بويىچە ياخشى ئىشلىشى كېرەك.

17-ماددا  مىللەت-دىن تارمىقى مىللەت-دىن سىياسىتى ۋە مىللەتلەر ئىتتىپاقلىقى تەشۋىق-تەربىيە پائالىيىتىنى، مىللەتلەر ئىتتىپاقلىقى-تەرەققىياتى بويىچە بەرپا قىلىش پائالىيىتىنى قانات يايدۇرۇپ، دىنىي زاتلارنى تەربىيەلەش، يېتىشتۈرۈش ۋە باشقۇرۇش، مۇلازىمەت قىلىش مېخانىزمىنى مۇستەھكەملەپ ۋە مۇكەممەللەشتۈرۈپ، دىنىي خادىملارغا، دىنىي سورۇنلارغا، دىنىي پائالىيەتكە مۇلازىمەت قىلىش ۋە ئۇنى باشقۇرۇشنى كۈچەيتىشى، دىنىي نەشر بۇيۇملىرىنى تەكشۈرۈشنى كۈچەيتىشى، دىنىي خادىملارنى تەشكىللەپ ۋەز ئېيتىش، تەپسىر قىلىش خىزمىتىنى ياخشى ئىشلىشى، توغرا ئېتىقاد تۇرغۇزۇش ۋە توغرا يول تۇتۇشقا يېتەكلىشى كېرەك. ئالاقىدار تارماقلار بىلەن بىرلىكتە قانۇنسىز دىنىي ھەرىكەت، قانۇنسىز دىنىي تەشۋىق بۇيۇمى، قانۇنسىز دىنىي تور تەشۋىقاتىنى قانۇن بويىچە تىزگىنلەشكە تەشكىللىشى كېرەك.

18-ماددا  ئەدلىيە مەمۇرىي تارمىقى ئالاقىدارقانۇن-نىزاملارغا ئائىت تەشۋىقات خىزمىتىگە تەشكىلاتچىلىق، يېتەكچىلىك قىلىپ ۋە ئۇنىماسلاشتۇرۇپ، قانۇن ساۋاتلىرىنى ئومۇملاشتۇرۇش پائالىيىتىنى قانات يايدۇرۇپ، ھەر مىللەت ئاممىسىنىڭ قانۇننى ھۆرمەتلەش، قانۇننى ئۆگىنىش، قانۇنغا رىئايە قىلىش، قانۇننى تەتبىقلاش ئېڭىنى يېتىلدۈرۈشى ۋە ئۆستۈرۈشى كېرەك. تۈرمە باشقۇرۇشنى كۈچەيتىپ، ئەسەبىيلىكنىڭ تۈرمىدە تارقىلىشىنىڭ ئالدىنى ئېلىپ ۋە ئۇنى توسۇپ، ئۆزگەرتىش، تەربىيەلەش خىزمەتلىرىنى ياخشى ئىشلىشى كېرەك.

19-ماددا  جامائەت خەۋپسىزلىكى ئورگىنى ئەسەبىيلىككە ياتىدىغان قانۇنغا خىلاپ جىنايى ھەرىكەتلەرنىڭ قانۇن بويىچە ئالدىنى ئېلىپ ۋە ئۇنىڭغا زەربە بېرىپ، ئالاقىدار تارماقلارغا ماسلىشىپ، قانۇنسىز دىنىي ھەرىكەت، قانۇنسىز دىنىي تەشۋىقات بۇيۇملىرى، قانۇنسىز دىنىي تور تەشۋىقاتىنى ھەر تەرەپلىمە تۈزەش خىزمىتىنى ياخشى ئىشلىشى كېرەك. ئالاقە تورى ۋە كۆچمە ساقلاش ۋاسىتىسى قاتارلىقلار دىن پايدىلىنىپ، ئەسەبىيلىككە ياتىدىغان قانۇنغا خىلاپ جىنايى ھەرىكەتلەر بىلەن، چېگرا سىرتىدىكى ئەسەبىي كۈچلەرنىڭ سىڭدۈرمىچىلىك، بۇزغۇنچىلىق ھەرىكەتلىرى بىلەن ۋە چېگرادىن قانۇنسىز كىرىپ-چىقىش ھەرىكەتلىرى بىلەن شۇغۇللىنىشنىڭ ئالدىنى ئېلىپ ۋە ئۇنىڭغا زەربە بېرىپ، نۇقتىلىق كىشىلەرنى باشقۇرۇشنى كۈچەيتىشى كېرەك.

20-ماددا مائارىپ تارمىقى ئەسەبىيلىكنىڭ خەلق مائارىپىغا ئارىلىشىۋېلىشىنىڭ ئالدىنى ئېلىپ، ئوقۇتقۇچى-ئوقۇغۇچىلارغا مىللەت-دىن سىياسىتى تەربىيەسى، ئالاقىدار قانۇن-نىزاملار ۋە پەننىي بىلىملەر تەربىيەسى بېرىپ، ئوقۇتقۇچى ۋە ئوقۇغۇچىلارنى دىننى توغرا تونۇش ۋە ئۇنىڭغا توغرا مۇئامىلە قىلىشقا يېتەكلەپ، دەرسلىك ۋە كونسۇلتاتسىيە ماتېرىياللىرىنى تەكشۈرۈشنى كۈچەيتىپ، ئەسەبىيلىكنىڭ مەكتەپكە سىڭىپ كىرىشىنىڭ ئالدىنى ئېلىشى ۋە ئۇنىڭغا تاقابىل تۇرۇشى كېرەك.

21-ماددا  مەدەنىيەت تارمىقى سوتسىيالىستىك يادرولۇق قىممەت قارىشىنى ئەۋج ئالدۇرۇپ، ئىلغار، ئوچۇق، كەڭ قورساق، مەدەنىي، ئىلمىي بولۇش ئىدىيەسىنى تەشەببۇس قىلىپ، مەدەنيەت پائالىيەتلىرىدە يېڭىلىق يارىتىپ، مەدەنىي كەيپىياتنى يېتەكچى قىلىشى كېرەك. ئاساسىي قاتلام مەدەنىيەت ئەسلىھەلىرى قۇرۇلۇشىنى كۈچەيتىپ، مەدەنىيەت مەھسۇلاتلىرىنى كۆپەيتىپ، جامائەت مەدەنىيىتى مۇلازىمىتىنىڭ ئۈنۈمىنى ئۆستۈرۈشى كېرەك. مەدەنىيەت بازىرىنى نازارەت قىلىپ باشقۇرۇشنى كۈچەيتىپ، ئالاقىدار تارماقلار بىلەن بىرلىكتە قانۇنسىز دىنىي تەشۋىقات بۇيۇملىرىنى قانۇن بويىچە تىزگىنلىشى كېرەك.

22-ماددا ئاخبارات-نەشرىيات-رادىيو-كىنو-تېلېۋىزىيە تارمىقى ئاساسىي مېلودىيەنى ياڭرىتىپ، ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىش جەھەتتىكى تەشۋىق-تەربىيەنى كۈچەيتىپ، نەشر بۇيۇملىرى، رادىيو، كىنو، تېلېۋىزىيە پىروگراممىلىرىنىڭ سانىنى كۆپەيتىپ ۋە سۈپىتىنى ئۆستۈرۈپ، پىروگراممىلارنى تەكشۈرۈشنى كۈچەيتىپ، ئىجابىي يېتەكلەشنى ئاشۇرۇپ، ھەر مىللەت ئاممىسىنىڭ ئەسەبىيلىكنىڭ سىڭىپ كىرىشىنى ئاڭلىق توسۇش ئېڭىنى ئۆستۈرۈشى كېرەك.

23-ماددا  قاتناش-تىرانسپورت تارمىقى ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىش تەشۋىق-تەربىيەسىنى كۈچەيتىپ، ساھە باشقۇرۇشنى چىڭىتىپ، ئەسەبىيلىكنىڭ تارقىلىشى ۋە سىڭىپ كىرىشىنىڭ ئالدىنى ئېلىشى كېرەك.

24-ماددا  سەھىيە-پىلانلىق تۇغۇت تارمىقى ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىش تەشۋىق-تەربىيەسىنى تەشكىللەپ، ئەسەبىيلىكنىڭ پىلانلىق تۇغۇت سىياسىتىنىڭ يولغا قويۇلۇشىغا بۇزغۇنچىلىق قىلىشىنىڭ ۋە داۋالاش-ساقلىق ساقلاش سورۇنلىرىدا تارقىلىشىنىڭ ئالدىنى ئېلىشى كېرەك.

25-ماددا  تور-ئۇچۇر بىخەتەرلىكى، ئىقتىساد-ئۇچۇرلاشتۇرۇش ۋە جامائەت خەۋپسىزلىكى تارمىقى قاتارلىق تارماقلار مەسئۇلىيىتى بويىچە، تور بېكىتى، مۇنبەر، مىكرو بىلوگ، QQ، ئۈندىدار قاتارلىق ئۆز تاراتقۇلار ۋە دەماللىق خەۋەرلىشىش يۇمشاق ماتېرىيالىنى باشقۇرۇشنى كۈچەيتىپ، ئەسەبىيلىك مەزمۇنى بار ناچار ئۇچۇرلارنى ۋاقتىدا بايقىشى، ئالاقىدار ئورۇن ۋە شەخسلەرنى يوللاشنى توختىتىشقا، ئالاقىدار ئۇچۇرلارنى ئۆچۈرۈۋېتىشكە ياكى ئالاقىدار تور بېكەتلىرىنى تاقىۋېتىشكە، ئالاقىدار مۇلازىمەتنى توختىتىشقا بۇيرۇشى كېرەك. ئالاقىدار ئورۇنلار ۋە شەخسلەر دەرھال ئىجرا قىلىشى ھەمدە ئالاقىدار خاتىرىنى ئوبدان ساقلاپ، تەكشۈرۈشكە ياردەملىشىشى كېرەك.

26-ماددا  تېلېگراف مەسئۇل تارمىقى تېلېگراف كەسپىي تىجارەتچىلىرىنىڭ يان تېلېفون، ئاۋازلىق سۈرۈشتۈرۈش ئىستانسىسى، مۇقىم تېلېفون قاتارلىق خەۋەرلىشىش قوراللىرىدىكى ئەسەبىيلىك مەزمۇنى بار ئاۋاز، قالدۇرۇلما سۆز، سۆزلىشىش خاتىرىسى قاتارلىقلارنى نازارەت قىلىش تۈزۈمى ۋە بىخەتەرلىك تېخنىكىسى بويىچە ئالدىنى ئېلىش تەدبىرىنى ئەمەلىيلەشتۈرۈشىگە ھەيدەكچىلىك قىلىپ، ئەسەبىيلىك مەزمۇنى بار ئۇچۇرلارنىڭ تارقىلىشىنىڭ ئالدىنى ئېلىشى كېرەك. تېلېگراف كەسپىي تىجارەتچىلىرىدىن ئەسەبىيلىك مەزمۇنى بار ئۇچۇرنى بايقىغانلىرى يوللاشنى دەرھال توختىتىپ، ئالاقىدار ئۇچۇرنى ئۆچۈرۈۋېتىپ، دەلىل-ئىسپاتلارنى ساقلاپ قېلىپ، ۋاقتىدا دېلو مەلۇم قىلىشى؛ ئالاقە تورى ئارقىلىق چېگرا ھالقىپ يوللانغان ئەسەبىيلىك مەزمۇنى بار ئۇچۇرلارنى تېخنىكىلىق تەدبىر قوللىنىپ توسۇپ قېلىشى، جامائەت خەۋپسىزلىكى ئورگىنىنىڭ قانۇن بويىچە بىر تەرەپ قىلىشىغا ياردەملىشىشى كېرەك.

27-ماددا خەلق ئىشلىرى تارمىقى نىكاھ ئىشلىرىنى، ئىجتىمائىي تەشكىلاتلارنى تىزىملاش ۋە باشقۇرۇشنى قانۇن بويىچە كۈچەيتىپ، ئەسەبىيلىكنىڭ سىڭىپ كىرىشىنىڭ ئالدىنى ئېلىشى ۋە ئۇنىڭغا تاقابىل تۇرۇشى كېرەك.

28-ماددا  سودا-سانائەت مەمۇرىي باشقۇرۇش، سۈپەت-تېخنىكا نازارەتچىلىكى تارمىقى قاتارلىق تارماقلار تىجارەت ئىجازىتى بېرىش، رويخەتكە ئېلىپ تىزىملاش ۋە مەھسۇلات ئىشلەپچىقىرىش، تىجارەت قىلىشنى باشقۇرۇشنى كۈچەيتىپ، ئۇنى مەنبەسىدىن توسۇپ، ئەسەبىيلىك تەرغىب قىلىنغان بۇيۇملارنىڭ بازارغا كىرىشىنىڭ ئالدىنى ئېلىشى ھەمدە بازاردىكى ئەسەبىيلىك تەرغىب قىلىنغان بۇيۇملارنى قانۇن بويىچە بىر تەرەپ قىلىشى كېرەك.

29-ماددا  يېزىلىق، بازارلىق خەلق ھۆكۈمەتلىرى، كوچا باشقارمىلىرى يۇقىرى دەرىجىلىك خەلق ھۆكۈمەتلىرىنىڭ رەھبەرلىكى ۋە ئالاقىدارتارماقلارنىڭ يېتەكچىلىكىدە، دىن ئىشلىرىنى باشقۇرۇشنى قانۇن بويىچە كۈچەيتىپ، قانۇنسىز دىنىي ھەرىكەتلەرنى، قانۇنسىز دىنىي تەشۋىقات بۇيۇملىرىنى تىزگىنلەپ، كەنت ئاھالە كومىتېتلىرى، مەھەللە ئاھالە كومىتېتلىرىنىڭ يېڭى ئاھالە ئەھدىنامىسىتۈزۈپ يولغا قويۇشىغا يېتەكچىلىك قىلىپ، قانۇن ئىدارە قىلىش سەۋىيەسىنى ئۆستۈرۈپ، دائىملىق تۈزەش مېخانىزمى بەرپا قىلىپ، ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىش خىزمىتىنى قانۇن بويىچە ئوبدان ئىشلىشى كېرەك.

## 5-باب  جەمئىيەتتىكى ساھەلەر ئادا قىلىدىغان مەسئۇلىيەت
30-ماددا پۈتۈن جەمئىيەت ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىش خىزمىتىگە ئورتاق قاتنىشىشى كېرەك. ھەر مىللەت ئاممىسى قانۇننى ئۆگىنىپ، قانۇنغا ئەمەل قىلىپ، ئۇلۇغ ۋەتىنىمىزنى، جۇڭخۇا مىللىتىنى، جۇڭخۇا مەدەنىيىتىنى، جۇڭگو كوممۇنىستىك پارتىيەسىنى، جۇڭگوچە سوتسىيالىزمنى تونۇپ، دۆلەت ئېڭى، پۇقرالىق ئېڭى، قانۇن ئېڭىنى، جۇڭخۇا مىللىتى ئورتاق گەۋدىسى ئېڭىنى كۈچەيتىپ، سوتسىيالىستىك يادرولۇق قىممەت قارىشىنى ئەمەلدە كۆرسىتىپ، ئەسەبىيلىكنى ئاڭلىق توسۇشى ۋە ئۇنىڭدىن يىراقتۇرۇشى كېرەك.

31-ماددا  ئىشچىلار ئۇيۇشمىسى ئىشچىلار ئۇيۇشمىسى تەشكىلاتى ئىچىدە ۋە ئەزالىرى ئارىسىدا ئالاقىدار قانۇن-نىزاملار ۋە سىياسەت تەشۋىق-تەربىيەسىنى، ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىش پائالىيىتىنى تەشكىللەپ قانات يايدۇرۇپ، ئەسەبىيلىكنىڭ ئىشچىلار ئۇيۇشمىسى ئەزالىرى ئارىسىدا تارقىلىشىنىڭ ئالدىنى ئېلىشى كېرەك. 

32-ماددا  كوممۇنىستىك ياشلار ئىتتىپاقى ياشلار-ئۆسمۈرلەرگە مىللەت-دىن سىياسىتى ۋە ئالاقىدار قانۇن-نىزاملار توغرىسىدا تەربىيە بېرىپ، ھەر مىللەت ياشلىرى-ئۆسمۈرلىرىنى ئالاقىلىشىش، ئالماشتۇرۇش، ئارىلىشىشقا ئىلھاملاندۇرۇپ، ھەر مىللەت ياشلىرى-ئۆسمۈرلىرىنى ئەسەبىيلىكنى توسۇشقا، ئىلغار مەدەنىيەتكە ئىنتىلىشكە، زامانىۋى تۇرمۇشقا ئۇيغۇنلىشىشقا يېتەكلىشى كېرەك.

33-ماددا  ئاياللار بىرلەشمىسى ئاياللارغا ئىلغار مەدەنىيەت تەربىيەسى بېرىپ، ئەسەبىيلىكنىڭ تەسىرىگە ئۇچرىغان ئاياللارنى تەربىيەلەش ۋە باشقۇرۇشنى كۈچەيتىپ، ئۇلارنىڭ زامانىۋى مەدەنىي جەمئىيەتكە سىڭىشىشىگە يېتەكچىلىك قىلىپ ۋە ياردەم بېرىپ، ئۇلارنى قانۇنسىز دىنىي ھەرىكەت ۋە ئەسەبىيلىكنى ئاڭلىق توسىدىغان قىلىش كېرەك. 

34-ماددا پەن-تېخنىكا جەمئىيىتى پۈتۈن جەمئىيەتتە ئىلىم-پەن بىلىملىرىنى ئومۇملاشتۇرۇشى، ئىلىم-پەن روھىنى ئەۋج ئالدۇرۇپ، ئىلىم-پەنئىدىيەسىنى تارقىتىپ، ئىلمىي ئۇسۇلنى تەشەببۇس قىلىپ، ئىلىم-پەن ھېكايىلىرىنى سۆزلەپ، ھەر مىللەت ئاممىسىنى ئىلمىي، ساغلام، مەدەنىي ئىشلەپچىقىرىش، تۇرمۇش ئۇسۇلىغا ئىنتىلىشكە يېتەكلەپ، ئىلمىي بىلىش ئىقتىدارىنى ئۆستۈرۈپ، ئۇلارنى ئەسەبىيلىكنى ئاڭلىق توسىدىغان ۋە ئۇنىڭغا قارشى تۇرىدىغان قىلىش كېرەك.

35-ماددا  دىنىي تەشكىلاتلار دىنىي ئەقىدە، دىنىي قائىدىلەرنى دەۋر تەرەققىياتىنىڭ تەلىپىگە ماس ھالدا شەرھلەپ، ئەسەبىي دىنىي ئىدىيە-قاراشقا رەددىيە بېرىپ، ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىش خىزمىتىدىكى رولىنى جارى قىلدۇرۇپ، دىنغا ئېتىقاد قىلىدىغانلارنى قانۇن بىلەن دىنىي قائىدىلەرنىڭ مۇناسىۋىتىنى توغرا بىرتەرەپ قىلىشقا يېتەكلەپ، ئۇلارنى توغرا ئېتىقاد تۇرغۇزۇپ، ئەسەبىيلىكنى توسۇپ، قانۇنغا ئەمەل قىلىدىغان پۇقرالاردىن قىلىپ چىقىش كېرەك. 

36-ماددا  سودا-سانائەتچىلەر بىرلەشمىسى، ئەدەبىيات-سەنئەتچىلەر بىرلەشمىسى، ئىجتىمائىي پەن ساھەسىدىكىلەر بىرلەشمىسى، ئىلمىي جەمئىيەت، جەمئىيەت، فوند جەمئىيىتى قاتارلىق بىرلەشمىلەر ۋە ئىجتىمائىي تەشكىلاتلار ئالاھىدىلىكى ۋە ئۈستۈنلۈكىگە ئاساسەن، ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىش خىزمىتىنى ياخشى ئىشلىشى كېرەك.

37-ماددا  مەكتەپلەر ئوقۇتقۇچى، ئوقۇغۇچى ۋە ئىشچى-خىزمەتچىلەرگە بولغان مىللەت-دىن سىياسىتى تەربىيەسىنى كۈچەيتىپ، ئۇلارنىڭ بۆلگۈنچىلىككە، سىڭدۈرمىچىلىككە قارشى تۇرۇش ئېڭىنى ئاشۇرۇشى كېرەك. ئوقۇتقۇچىلارنىڭ ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىشتىكى يېتەكچىلىك رولىنى جارى قىلدۇرۇپ، ئوقۇغۇچىلارغا ئىلىم-پەنگە، ھەقىقەتكە ئىنتىلىش، خۇراپاتلىققا قارشى تۇرۇش، ئەسەبىيلىكنى توسۇش ھەققىدە تەربىيە بېرىشى كېرەك.ھەر قانداق تەشكىلات ۋە شەخسنىڭ مەكتەپلەردىك ىدەرس مۇنبىرى، لېكسىيە مۇنبىرى، مۇھاكىمە مۇنبىرىدىن پايدىلىنىپ، ئەسەبىي سۆزلەرنى تەرغىب قىلىشى، تارقىتىشىغا يول قويۇلمايدۇ. 

38-ماددا  ھەر دەرىجىلىك پارتىيە مەكتەپلىرى، مەمۇرىيەت ئىنستىتۇتلىرى، سوتسىيالىزم ئىنستىتۇتلىرى شۇنىڭدەك ھەر خىل تەربىيەلەش ئاپپاراتلىرى ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىش تەربىيەسىنى كۈچەيتىپ، ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىش تەشۋىق-تەربىيەسىنى دېھقانچىلىق، چارۋىچىلىق رايونلىرى، مەھەللىلەر، كارخانىلارغا يۈزلەندۈرۈشكە تۈرتكە بولۇشى كېرەك.

39-ماددا  ئالىي مەكتەپلەر ۋە ئالاقىدار ئىجتىمائىي پەن تەتقىقات ئاپپاراتلىرى مىللەت-دىنغا دائىر نەزەرىيە، سىياسەت تەتقىقاتى ۋە ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىش جەھەتتىكى تەتقىقاتنى كۈچەيتىشى كېرەك.

40-ماددا دىنىي مەكتەپلەر، دىننى جۇڭگوچىلاشتۇرۇش يۆنىلىشىدە چىڭ تۇرۇپ، دىنىي خادىملارنى تەربىيەلەش-يېتىشتۈرۈش مەسئۇلىيىتىنى ئەستايىدىل ئادا قىلىپ، ئەسەبىيلىكنىڭ سىڭىپ كىرىشىنىڭ ئالدىنى ئېلىشى كېرەك. 

41-ماددا  ئاممىۋى تەشۋىقات ۋاسىتىلىرى، يېڭى تاراتقۇلار ۋاسىتە ۋە ئۇسۇلدا يېڭىلىق يارىتىپ، ئوخشاش بولمىغان ئوبيېكتلار ۋە قوبۇل قىلغۇچىلارنىڭ ئالاھىدىلىكىگە ئاساسەن، ئەسەبىيلىكنى تۈگىتىش تەشۋىقاتىنى كۆپ يوللار ئارقىلىق قانات يايدۇرۇشى كېرەك.

42-ماددا  جامائەت سورۇنلىرىنى باشقۇرغۇچىلار، ئاممىۋى قاتناش قوراللىرى، گاراژ، ۋوگزال، ئايرودروم قاتارلىقلاردىكى خادىملار نىقابلىق كىيىم كىيىۋالغان ۋە ئەسەبىيلىك بەلگىلىرىنى تاقىۋالغانلارنىڭ جامائەت سورۇنلىرىغا كىرىشى ياكى ئاممىۋى قاتناش قوراللىرىغا چىقىشىنى نەسىھەت قىلىپ توسۇشى ھەمدە جامائەت خەۋپسىزلىكى ئورگىنىغا ۋاقتىدا مەلۇم قىلىشى كېرەك.

43-ﻣﺎﺩﺩﺍ  ﻛﺎﺭﺧﺎﻧﯩﻼﺭ ﺋﻪﺳﻪﺑﯩﻴﻠﯩﻜﻨﻰ ﺗﯜﮔﯩﺘﯩﺶ ﻣﻪﺳﺌﯘﻟﯩﻴﯩﺘﯩﻨﻰ ﺋﺎﺩﺍ ﻗﯩﻠﯩﭗ، ﺋﯩﺸﭽﻰ-ﺧﯩﺰﻣﻪﺗﭽﯩﻠﻪﺭﮔﻪ ﺋﯩﺶ ﺋﻮﺭﻧﯩﻨﻰ ﺳﯚﻳﯜﭖ، ﻛﻪﺳﭙﯩﻨﻰ ﻗﻪﺩﯨﺮﻟﻪﺵ، ﻗﺎﻧﯘﻥ-ﻧﯩﺰﺍﻣﻼﺭﻏﺎ ﺋﻪﻣﻪﻝ ﻗﯩﻠﯩﺶ، ﺋﯩﺘﺘﯩﭙﺎﻕ، ﺋﯩﻨﺎﻕ ﺋﯚﺗﯜﺵ، ﺋﻪﺳﻪﺑﯩﻲ ﺳﯚﺯ-ﮪﻪﺭﯨﻜﻪﺗﻠﻪﺭﮔﻪ ﻗﺎﺭﺷﻰ ﺗﯘﺭﯗﺵ ﮪﻪﻗﻘﯩﺪﻩ ﺗﻪﺭﺑﯩﻴﻪ ﺑﯧﺮﯨﺸﻰ ﯞﻩ ﺋﯘﻻﺭﻧﻰ ﺷﯘﻧﺪﺍﻕ ﻳﯧﺘﻪﻛﻠﯩﺸﻰ ﻛﯧﺮﻩﻙ.

44-ﻣﺎﺩﺩﺍ  ﺋﺎﺋﯩﻠﻪ ﯞﻩ ﺋﺎﺋﯩﻠﻪ ﺋﻪﺯﺍﻟﯩﺮﻯ ﻗﺎﻧﯘﻧﻐﺎ ﺋﻪﻣﻪﻝ ﻗﯩﻠﯩﺸﻰ ﻛﯧﺮﻩﻙ. ﺋﺎﺗﺎ-ﺋﺎﻧﯩﻼﺭ ﭘﻪﺭﺯﻩﻧﺘﻠﯩﺮﯨﮕﻪ ﻳﺎﺧﺸﻰ ﭘﻪﺯﯨﻠﯩﺘﻰ ﺋﺎﺭﻗﯩﻠﯩﻖ ﺗﻪﺳﯩﺮ ﻛﯚﺭﺳﯩﺘﯩﺶ، ﭘﻪﺭﺯﻩﻧﺘﻠﯩﺮﯨﮕﻪ ﺋﯩﻠﯩﻢ-ﭘﻪﻧﮕﻪ، ﻣﻪﺩﻩﻧﯩﻴﯩﻠﯩﻜﻜﻪ ﺋﯩﻨﺘﯩﻠﯩﺶ، ﻣﯩﻠﻠﻪﺗﻠﻪﺭ ﺋﯩﺘﺘﯩﭙﺎﻗﻠﯩﻘﯩﻨﻰ ﻗﻮﻏﺪﺍﺵ، ﺋﻪﺳﻪﺑﯩﻴﻠﯩﻜﻨﻰ ﺗﻮﺳﯘﺵ ﯞﻩ ﺋﯘﻧﯩﯖﻐﺎ ﻗﺎﺭﺷﻰ ﺗﯘﺭﯗﺵ ﮪﻪﻗﻘﯩﺪﻩ ﺗﻪﺭﺑﯩﻴﻪ ﺑﯧﺮﯨﺸﻰ ﻛﯧﺮﻩﻙ.

45-ﻣﺎﺩﺩﺍ  ﺩﯨﻨﯩﻲ ﺧﺎﺩﯨﻤﻼﺭ ﺩﯨﻨﻐﺎ ﺋﯧﺘﯩﻘﺎﺩ ﻗﯩﻠﯩﺪﯨﻐﺎﻧﻼﺭﻏﺎ ﺋﯚﺯ ﺋﺎﺭﺍ ﻳﻮﻝ ﻗﻮﻳﯘﺵ، ﺋﯩﻨﺎﻕ ﺋﯚﺗﯜﺵ ﺋﯩﺪﯨﻴﻪﺳﯩﻨﻰ ﺗﻪﺷﯟﯨﻖ ﻗﯩﻠﯩﭗ، ﯞﻩﺗﻪﻧﻨﻰ ﺳﯚﻳﯜﺵ، ﺗﯩﻨﭽﻠﯩﻘﻘﺎ ﺋﯩﻨﺘﯩﻠﯩﺶ، ﺋﯩﺘﺘﯩﭙﺎﻕ ﺋﯚﺗﯜﺵ، ﺋﻮﺗﺘﯘﺭﺍ ﻳﻮﻝ ﺗﯘﺗﯘﺵ، ﻛﻪﯓ ﻗﻮﺭﺳﺎﻕ ﺑﻮﻟﯘﺵ، ﺳﺎﯞﺍﺑﻠﯩﻖ ﺋﯩﺶ ﻗﯩﻠﯩﺶ ﻗﺎﺗﺎﺭﻟﯩﻖ ﺩﯨﻨﯩﻲ ﺋﻪﻗﯩﺪﯨﻠﻪﺭﻧﻰ ﯞﻩﺯ ﺋﯧﻴﺘﯩﺶ، ﺗﻪﭘﺴﯩﺮ ﻗﯩﻠﯩﺸﻘﺎ ﺳﯩﯖﺪﯛﺭﯛﭖ، ﺋﻪﺳﻪﺑﯩﻴﻠﯩﻜﻜﻪ ﺑﺎﻳﺮﯨﻘﻰ ﺭﻭﺷﻪﻥ ﮪﺎﻟﺪﺍ ﺭﻩﺩﺩﯨﻴﻪ ﺑﯧﺮﯨﭗ، ﺩﯨﻨﻐﺎ ﺋﯧﺘﯩﻘﺎﺩ ﻗﯩﻠﯩﺪﯨﻐﺎﻧﻼﺭﻧﻰ ﺗﻮﻏﺮﺍ ﺋﯧﺘﯩﻘﺎﺩ ﺗﯘﺭﻏﯘﺯﯗﺵ ﯞﻩ ﺗﻮﻏﺮﺍ ﻳﻮﻝ ﺗﯘﺗﯘﺷﻘﺎ ﻳﯧﺘﻪﻛﻠﻪﭖ، ﺋﻪﺳﻪﺑﯩﻴﻠﯩﻜﻨﯩﯔ ﺳﯩﯖﯩﭗ ﻛﯩﺮﯨﺸﯩﮕﻪ ﺗﺎﻗﺎﺑﯩﻞ ﺗﯘﺭﯗﺵ ﻛﯧﺮﻩﻙ.

## 6-ﺑﺎﺏ ﻗﺎﻧﯘﻥ ﺟﺎﯞﺍﺑﻜﺎﺭﻟﯩﻘﻰ
46-ﻣﺎﺩﺩﺍ  ﻣﯘﺷﯘ ﻧﯩﺰﺍﻣﻨﯩﯔ 9-ﻣﺎﺩﺩﯨﺴﯩﺪﯨﻜﻰ ﺑﻪﻟﮕﯩﻠﯩﻤﯩﮕﻪ ﺧﯩﻼﭘﻠﯩﻖ ﻗﯩﻠﻐﺎﻧﻼﺭﺩﯨﻦ ﻗﯩﻠﻤﯩﺸﻰ ﻳﯧﻨﯩﻚ ﺑﻮﻟﻐﺎﻧﻠﯩﺮﯨﻨﻰ ﺟﺎﻣﺎﺋﻪﺕ ﺧﻪﯞﭘﺴﯩﺰﻟﯩﻜﻰ ﺋﻮﺭﮔﯩﻨﻰ ﺋﺎﻻﻗﯩﺪﺍﺭ ﺗﺎﺭﻣﺎﻕ ﯞﻩ ﺋﻮﺭﯗﻧﻼﺭ ﺑﯩﻠﻪﻥ ﺑﯩﺮﻟﯩﻜﺘﻪ ﺗﯜﺯﯨﺘﯩﺸﻜﻪ ﺑﯘﻳﺮﯗﻳﺪﯗ، ﺗﻪﻧﻘﯩﺪ-ﺗﻪﺭﺑﯩﻴﻪ ﺑﯧﺮﯨﺪﯗ ﻳﺎﻛﻰ ﻗﺎﻧﯘﻥ ﺋﯩﺪﺍﺭﻩ ﻗﯩﻠﯩﺶ ﺗﻪﺭﺑﯩﻴﻪﺳﻰ ﺑﯧﺮﯨﺪﯗ ﻗﯩﻠﻤﯩﺸﻰ ﺋﯧﻐﯩﺮﯨﺮﺍﻕ ﺑﻮﻟﺴﯩﻤﯘ، ﺟﯩﻨﺎﻳﻪﺕ ﺷﻪﻛﯩﻠﻠﻪﻧﺪﯛﺭﻣﯩﮕﻪﻧﻠﻪﺭﮔﻪ ﺟﺎﻣﺎﺋﻪﺕ ﺧﻪﯞﭘﺴﯩﺰﻟﯩﻜﻰ ﺋﻮﺭﮔﯩﻨﻰ «ﺟﯘﯕﺨﯘﺍ ﺧﻪﻟﻖ ﺟﯘﻣﮭﯘﺭﯨﻴﯩﺘﯩﻨﯩﯔ ﺗﯧﺮﻭﺭﯨﺰﯨﻤﻐﺎ ﻗﺎﺭﺷﻰ ﺗﯘﺭﯗﺵ ﻗﺎﻧﯘﻧﻰ»، «ﺟﯘﯕﺨﯘﺍ ﺧﻪﻟﻖ ﺟﯘﻣﮭﯘﺭﯨﻴﯩﺘﯩﻨﯩﯔ ﺋﺎﻣﺎﻧﻠﯩﻖ ﺑﺎﺷﻘﯘﺭﯗﺵ ﺟﺎﺯﺍ ﻗﺎﻧﯘﻧﻰ» ﺷﯘﻧﯩﯖﺪﻩﻙ «ﺷﯩﻨﺠﺎﯓ ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﺋﺎﭘﺘﻮﻧﻮﻡ ﺭﺍﻳﻮﻧﻨﯩﯔ ﻧﻰ ﻳﻮﻟﻐﺎ ﻗﻮﻳﯘﺵ ﭼﺎﺭﯨﺴﻰ» ﺑﻮﻳﯩﭽﻪ ﺟﺎﺯﺍ ﺑﯧﺮﯨﺪﯗ، ﻗﺎﻧﯘﻧﻐﺎ ﺧﯩﻼﭖ ﺗﺎﭘﺎﯞﯨﺘﻰ ﺑﺎﺭﻟﯩﺮﯨﻨﯩﯔ ﻗﺎﻧﯘﻧﻐﺎ ﺧﯩﻼﭖ ﺗﺎﭘﺎﯞﯨﺘﯩﻨﻰ ﻣﯘﺳﺎﺩﯨﺮﻩ ﻗﯩﻠﯩﺪﯗ، ﺑﺎﺷﻘﯩﻼﺭﻏﺎ ﺯﯨﻴﺎﻥ ﺳﺎﻟﻐﺎﻧﻠﯩﺮﻯ ﻗﺎﻧﯘﻥ ﺑﻮﻳﯩﭽﻪ ﮪﻪﻕ ﺗﻪﻟﻪﭖ ﺟﺎﯞﺍﺑﻜﺎﺭﻟﯩﻘﻨﻰ ﺋﯜﺳﺘﯩﮕﻪ ﺋﺎﻟﯩﺪﯗ.

47-ﻣﺎﺩﺩﺍ  ﺋﻪﺳﻪﺑﯩﻴﻠﯩﻜﻨﻰ ﺗﯜﮔﯩﺘﯩﺶ ﺧﯩﺰﻣﯩﺘﻰ ﺭﻩﮪﺒﻪﺭﻟﯩﻚ ﮔﯘﺭﯗﭘﭙﯩﺴﻰ، ﺗﺎﺭﻣﺎﻗﻼﺭ، ﺋﻮﺭﯗﻧﻼﺭ ﯞﻩ ﺋﯘﻧﯩﯔ ﺧﺎﺩﯨﻤﻠﯩﺮﯨﺪﯨﻦ ﺋﻪﺳﻪﺑﯩﻴﻠﯩﻜﻨﻰ ﺗﯜﮔﯩﺘﯩﺶ ﺧﯩﺰﻣﯩﺘﯩﺪﻩ ﻣﻪﺳﺌﯘﻟﯩﻴﯩﺘﯩﻨﻰ ﺋﺎﺩﺍ ﻗﯩﻠﻤﯩﻐﺎﻧﻠﯩﺮﯨﻐﺎ ﺋﯩﺸﻠﻪﻳﺪﯨﻐﺎﻥ ﺋﻮﺭﻧﻰ ﻳﺎﻛﻰ ﻳﯘﻗﯩﺮﻯ ﺩﻩﺭﯨﺠﯩﻠﯩﻚ ﻣﻪﺳﺌﯘﻝ ﺗﺎﺭﻣﺎﻕ ﺗﻪﻧﻘﯩﺪ-ﺗﻪﺭﺑﯩﻴﻪ ﺑﯧﺮﯨﺪﯗ، ﺗﯜﺯﯨﺘﯩﺸﻜﻪ ﺑﯘﻳﺮﯗﻳﺪﯗ ﻗﯩﻠﻤﯩﺸﻰ ﺋﯧﻐﯩﺮ ﺑﻮﻟﺴﺎ، ﺋﻮﺭﯗﻧﻨﯩﯔ ﺋﺎﺳﺎﺳﻠﯩﻖ ﻣﻪﺳﺌﯘﻟﯩﻐﺎ، ﺑﯩﯟﺍﺳﺘﻪ ﺟﺎﯞﺍﺑﻜﺎﺭﻟﯩﺮﯨﻐﺎ ﻗﺎﻧﯘﻥ ﺑﻮﻳﯩﭽﻪ ﻣﻪﻣﯘﺭﯨﻲ ﭼﺎﺭﻩ ﻛﯚﺭﯨﺪﯗ.

48-ﻣﺎﺩﺩﺍ  ﻣﯘﺷﯘ ﻧﯩﺰﺍﻣﺪﯨﻜﻰ ﺑﻪﻟﮕﯩﻠﯩﻤﯩﮕﻪ ﺧﯩﻼﭘﻠﯩﻖ ﻗﯩﻠﯩﭗ ﺟﺎﺯﺍ ﻛﯧﻠﯩﺪﯨﻐﺎﻥ ﺑﺎﺷﻘﺎ ﻗﯩﻠﻤﯩﺶ ﺳﺎﺩﯨﺮ ﻗﯩﻠﻐﺎﻧﻼﺭﻏﺎ ﺋﺎﻻﻗﯩﺪﺍﺭ ﻗﺎﻧﯘﻥ-ﻧﯩﺰﺍﻣﻼﺭ ﺑﻮﻳﯩﭽﻪ ﺟﺎﺯﺍ ﺑﯧﺮﯨﻠﯩﺪﯗ، ﺟﯩﻨﺎﻳﻪﺕ ﺷﻪﻛﯩﻠﻠﻪﻧﺪﯛﺭﮔﻪﻧﻠﻪﺭ ﻗﺎﻧﯘﻥ ﺑﻮﻳﯩﭽﻪ ﺟﯩﻨﺎﻳﻰ ﺟﺎﯞﺍﺑﻜﺎﺭﻟﯩﻘﻘﺎ ﺗﺎﺭﺗﯩﻠﯩﺪﯗ.

## 7-ﺑﺎﺏ  ﻗﻮﺷﯘﻣﭽﻪ ﭘﯩﺮﯨﻨﺴﯩﭗ
49-ﻣﺎﺩﺩﺍ  ﺋﺎﭘﺘﻮﻧﻮﻡ ﺭﺍﻳﯘﻧﻠﯘﻕ ﺧﻪﻟﻖ ﮪﯚﻛﯜﻣﯩﺘﻰ ﻣﯘﺷﯘ ﻧﯩﺰﺍﻣﻐﺎ ﺋﺎﺳﺎﺳﻪﻥ ﺋﻪﺳﻪﺑﯩﻴﻠﯩﻜﻨﻰ ﺗﯜﮔﯩﺘﯩﺶ ﻛﻮﻧﻜﺮﯦﺖ ﺑﻪﻟﮕﯩﻠﯩﻤﯩﺴﻰ ﯞﻩ ﭼﺎﺭﯨﺴﯩﻨﻰ ﭼﯩﻘﺎﺭﺳﺎ ﺑﻮﻟﯩﺪﯗ.

50-ﻣﺎﺩﺩﺍ  ﺑﯘ ﻧﯩﺰﺍﻡ 2017-ﻳﯩﻞ 4-ﺋﺎﻳﻨﯩﯔ 1-ﻛﯜﻧﯩﺪﯨﻦ ﺑﺎﺷﻼﭖ ﻳﻮﻟﻐﺎ ﻗﻮﻳﯘﻟﯩﺪﯗ.

(ﺗﻪﺭﺟﯩﻤﯩﺴﯩﻨﻰ ﺋﺎﭘﺘﻮﻧﻮﻡ ﺭﺍﻳﻮﻧﻠﯘﻕ ﺧﻪﻟﻖ ﻗﯘﺭﯗﻟﺘﯩﻲ ﺩﺍﺋﯩﻤﻰ ﻛﻮﻣﯩﺘﯧﺘﻰ ﺑﻪﻧﮕﯘﯕﺘﯩﯖﻰ ﻗﺎﻧﯘﻥ-ﻧﯩﺰﺍﻣﻼﺭﻧﯩﯔ ﺗﻪﺭﺟﯩﻤﯩﺴﯩﻨﻰ ﺑﯧﻜﯩﺘﯩﺶ ﮔﯘﺭﯗﭘﭙﯩﺴﻰ ﺑﯧﻜﯩﺘﺘﻰ)
## مەنبەلەر