Call of Duty (оюн)

***Call of Duty*** (англи. — «Хүлээлгениң кыйгырыы») — Ийиги Делегей дайынының дугайында бирги арындан аткылажыр компьютерге оюн. Ону Infinity Ward биле Actitivion компаниялар кылган болгаш 2003 чылдың октябрь 29-та компьютерлерге үндүрген.
id Tech 3 деп оюн өзээн ажыглааш кылдынган. 2004 чылдың сентябрь айда аңаа немей *Call of Duty: United Offensive* деп оюнну Gray Matter Interactive биле Pi Studios кылганнар. Темазы биле оюн чорудулгазы биле өске Medal of Honor деп алдаржаан оюну дөмейлеткен, ынчалза-даа, аңаа бодаарга, чүгле американ дайынчының көрүжүнден ойнап болур эвес, а совет биле британ солдаттар дугайында кампаниялар база бар.
## Оюннуң чорудулгазы
Оюнда чангыс кижи ойнаар биле көвей улус ойнаар режимнер бар. Чангыс кижи ойнаар режиминде, Ийиги Делегей Дайында киржип турар үш улустан чаңгызы дээш ойнаар: баштай американ Джой Мартин деп десант дайынчы дээш даалгалар кылып эгелээр, оон британ солдат Джек Эванс дээш уламчылаар, ооң соонда Алексей Воронин аттыг кызыл-шеригжи  оюнну төндүрер.

Даалгалар кылырының мурнунда брифинги көргүзер, аңаа ол маадырларның тулчуушкуннар эгелээриниң бетинде бижип турар дневниктериниң арыннарны көргүзер, азы оларга аас-биле тайылбырлап тургаш, слайд-шоуга чуруктарны көргүзүп турары-биле, берген турар даалгаларны бистиң караавыска база тода көргүзер.

Чаңгыс ойнаар режиминде оюнуң кайы хире берге болурун шилиир дөрт чада бар. 
Кадыкшылы кандыг болуп турарын хемчээп турар шкала бар, ону эм ажыглап тургаш долдуруп ап болур.
Ойнакчы чүгле 2 аңгы, хевири улуг боолар (автомат азы пулемет чижектиг), 1 пистолет болгаш 10 гранаталар туткаш шимчеп кылаштаар. Чамдык боо хевирлеринде каш хире адар режимнер бар (чижээлерде, автомат чаңгыс октап азы очередь үндүруп адып болур). Ок-чепсек төнүп база болур, ону долдуруп алыр дээш черде чыткан турар боо-чепсекти көдүрер апаар (өлген улустан арткан боолар, чижээ кылдыр алыр болза). Оюнда 4 шериг көргүзүп каан, олар болза АКШ шерии, Британ шерии, нацист Германияның шерии болгаш ССРЭ шерии. Олар бот-боттарындан ылгалы болза ажыглап турар боо-чепсекте, хеп формазында, оларның аттарында болгаш аас-чугаазында база.
Ойнакчы турган черинде аспазы-биле, интерфейзиниң солагай азыгда компас бар, аңаа миссияларның сорулгалары бооп турар чедер черлер, алыр азы буза үрээр чүвелер (дайзынның радио аппаратуразы) болгаш, ойнакчының талалакчы бооп турар дайынчылар кайда турарын көргүзүп каан боор.
Шимчеп-халдып турар машиналар иштинге оргаш, аян-чорукка шаптыктаарын оралдажыр дайзыннарны адып, чок кылып, төнчүзүнде айыткан черинге чедер  миссиялар база бар.
## Кампаниялар
Оюнда 4 кампания бар, 1942 тура 1945-ке чедир чылдарда болган каш хире дайын эпизодтарны көргүзүп каан. Кампания бүрүзүнде каш миссиялар бар. Ниитизи-биле алыр болза, 26 миссия бар.
### Американ кампаниязы
Кол маадыры — рядовой Мартин. 8 миссиялар бар. Бир дугаары — тренировка, дараазында бежи — Францияның Нормандияда болуп турар, чедигизи — Германияда Альпы дагларда, сөөлгүзү Австрияда.
### Британ кампаниязы
Кол маадыры — сержант Эванс. 6 миссиялыг. Баштайгы ийи миссиялар Нормандияда (6-дугаар британ агаар-десант дивизия кылган «Тонга» операциязы), дараазында үжү — Германияның Рур облазында («Частайз» операциязы), арткан алды дугаары Норвегия ийинде Соңгу далайында.
### Совет кампаниязы
Кол маадыры — Алексей Иванович Воронин. 9 миссия бар, шупту кампаниялардан эң узуну болуп турар. Бир дугаар беш миссиялар — Сталинград тулчуушкуну, дараазында — Польшаның хосталгазынга чедирген Висло-Одер операциязы. Ол кампанияда танкыны мунуп эртер ийи миссиялар бар.
### Эвилел кампаниязы
Кол маадырлар — Алексей Воронин, Джозеф Мартин болгаш Джек Эванс. 3 миссия бар, эң кыска кампания болуп турар. Бирги миссияда Америка шеригниң Арден операциязы көргүскен, ийиги миссияда — британ солдаттар немецтерниң Фау-2 ракеталарны дүже буза шавары, сөөлгүзүнде — совет дайынчылар Рейхстаг штурмнап турганы.

## Оюнну кылып турган үези
2003 чылдың апрель 8-те Activion компаниязы Call of Duty-ни кылып эгелээнин чарлаан.

2003 чылда олар Electronic Entertainment Expo делгелгезинде ол оюндан тыттырып алган видеозун көргүскеннер, ол видео совет шеригжилер Волга хемни кежип чораанын болгаш Сент-Мер-Эглисте американ десантчылар немецтер-биле аткылажыышкынның кадрларын көргүзүп турган.
## Канчалдыр үнелээни болгаш шаңналдар
Хөй макталга алган. Metacritic рейтинги ону 91 хуу кылдыр үнелээн, GameRankings рейтингизинде 92 хуу болган. 

Хөй рецензенттер саналы-биле «Чыл оюну» деп шаңналга алган. Command & Conquer: Generals, Max Payne 2: The Fall of Max Payne болгаш Rise of Nations деп оюннарны мурнааш, Интерактив Уран-чүүл болгаш Эртем Академиязындан «2004 чыл оюну» деп шаңнал алган. Ооң аңгыда Interactive Achievement Awards организациядан «Чылдың компьютер оюну», «Чылдың бирги арындан экшн жанрның оюну» деп шаңналдар база алган, «Компьютер оюннарда тергиин инновациялар», «Хөгжүм композицияда тергиин чедиишкиннер», «Үн дизайныда тергиин чедиишкиннер» деп шаңналдарже идип үндүрттүнген.

Game Developers Choice Awards-тың «2004 чылдың эң эки оюну» деп шаңналынче идип үндүрттүнген, ону албаан, ынчалза-даа «Чылдың студиязы» деп шаңнал алган.

BAFTA-ның 2004 чылда «Game On Any Platform - The Year's Best Game» деп шаңналгаже идип үндүрттүнгеш, удуп алган.

IGN сайтыда 9.3/10 деп демдектиг болган. 

Оюн деңнеп турган улустан багай деп айыткан чүгле бир чүүлү болза - эмин эрттир узун болган дээн.
## Дөзү

## Шөлүглер
* Оюннуң официал сайтызы