Хомушку, Ольга Матпаа кызы

**Ольга Матпаа кызы Хомушку** (төр. 10 апрель 1961, Реутов, Москва область, ССРЭ) — россий религиовед,  философ база күрүне ажылдакчызы. 

Философ эртеминиң доктору, доцент. Тыва Республиканың алдарлыг эртем ажылдакчызы. Тываның Күрүне Университединиң ректору (2014 чылдан).

Тыва Республиканың кадрлар политиказының, эртем база өөредилге черлериниң министрниң оралакчызы, ооң соонда министрниң бир дугаар оралакчызы (2003—2007), Кызыл хоорайның Хоорай төлээлекчилериниң хуралының депутады (2013 чылдан). Тыва Республиканың 2 дугаар класстың күрүне чөвүлекчизи (2003)

## Намдары

Апрель 10да 1961 чылда Реутовога Москва областың  (чамдыкта төрүттүнген черин соора айтып турар Кызыл) сан эртеминиң өг-бүлезинге төрүттүнген — Зоя Васильевна биле Матпа Сумбуевич Хомушкунуң. Ачазы МКОУ аспирантуразын  дооскан база Тыва АССР-ниң культура министри турган. Авазы сан эртемин Кызылдың № 2 школазынга башкылап турган, база Кызылдың башкы институду биле Кызылдың политехниктиг техникумунга. 

Кызылдың № 1 дугаар М. А. Бухтуев аттыг ортумак школаны алдын медаль-биле дооскан.

1983 чылда М. В. Ломоносов аттыг МКУ философ факультедин дооскан база 1988 чылда ында аспирантураже кирген. 

1983—1988 чылдарда — Тываның дыл, чогаал база төөгү эртем-шинчилел институдунуң биче эртем ажылдакчызы. 

1992 чылда М. В. Ломоносов аттыг МКУ эртем чадазы алыры-биле киирген диссертация философ эртеминиң кандидадын камгалаан темазы «Эволюция биле амгы шажынчы байдал Тывада» (Тускай эртем 09.00.06 — эртем атеизими, религия). 

1992—2002 чылдарда — Кызылдың күрүне башкы институду/Тываның күрүне университединиң философия кафедраның доцентизи. Амгы үеде Кызылдың башкы институдунуң Тываның күрүне университединиң философия кафедраның профессору болуп турар, база кафедрада ажыглаттынып турар философ клувун удуртуп турар. 

2002 чылдан — Россия Федерациязының Юстиция министерствозун Удуртур Тыва Республикага Эксперт чөвүлелиниң боттандырар күрүне чүдүлгелер шинчилээр  экспертизазының кежигүнү.

Январь 2003 чылдан 2007 чылга чедир — Тыва Республиканың кадрлар политиказының, эртем база өөредилге черлериниң министрниң оралакчызы, ооң соонда министрниң бир дугаар оралакчызы. 

2006 чылда РАГС при Президенте РФ эртем чадазы алыры-биле киирген диссертация философ эртеминиң докторун камгалаан темазы «Саян-Алтай чоннарның шажынчы синкретизими» (Тускай эртем 09.00.13 — религиоведение, антропология философиязы, философия культуразы).  Эртем сүмелекчизи — төөгү эртеминиң доктору, профессор Е. С. Сафронова. Официалдыг оппонентилер — философ эртеминиң доктору, профессор В. С. Глаголев философ эртеминиң доктору, профессор З. А. Тажуризина, төөгү эртеминиң доктору, улуг эртем ажылдакчызы В. И. Корнев. Кол организация — Тываның күрүне университеди.

2007—2014 чылдарда — Тываның күрүне университединиң эртем ажылынга база улустар аразының харылзаазынга проректору. 

Январь 2014 чылдан — Тываның күрүне университединиң ректору.

Каттышкан диссертация чөвүлелиниң Д 999.029.02 Сибир федералдыг университет биле Тываның Күрүне Университединиң дарганың оралакчызы.

Эртем журналы «Тываның күрүне университединиң дыңнадыкчызы» редакция чөвүлелиниң даргазы.

Электроннуг эртем журналы «Тываның чаа шинчилелдери» редакция коллегияның кежигүнү.

Эртем-практиктиг рецензия бижиир журнал «Техниктиг эстетика база дизайн академияның ажылдары» редакция чөвүлелиниң кежигүнү.

Тываның Регионалдыг килдистиң Бүгү россияның политиктиг партиязы «Чаңгыс демниг Россия» Регионалдыг Политиктиг чөвүлелдиң кежигүнү, «Чаңгыс демниг Россия» фракцияның кежигүнү.

Религиоведениеге, шажын философиязынга, культурологияга, этносоциологияга 60 ажыг эртем ажылдарының автору.

## Өг-бүлези

Улуг угбазы — Галина, химия эртеминиң кандидады, Обнинск хоорайда эртем ажылы кылып турар.

Ашаа — Виктор Иванович Большаков, Тыва Республиканың Пенсия фондузу удуртур ажылдакчызы.

Уруу — Настя, школаны алдын медаль-биле дооскан, М.В. Ломоносов аттыг МКУ доозукчузу, ашактыг, ашаа-биле Улан-Удэде чурттап турар.

Оглу — Алексей, ортумак школаның өөреникчизи.

## Саналдар

2005 чылда религиоведтер биле шажын социологтары «*Тывада үш бедик профессионалдыг религиовед ажылдап турар — христиан шажынга Ольга Матпаевна Хомушку, хамнаар чорукка [[Ондар, Татьяна Алексеевна|Татьяна Алексеевна Ондар]], сарыг-шажынга [[Монгуш, Марина Васильевна|Марина Васильевна Монгуш]]*», хөй-ниити эгелерге эксперт бооп секторнуң баштыңчызы удур-дедир харылзааны ниитилел шимчээшкиннери-биле дузалажып турган, Тыва Республиканың Администрациязында В. Ч. Монгуш «*угаап шилээн политиканы тургузарынга*» политиктиг партиялар база шажынчы организациялар С. Б. Филатов биле Р. Н. Лункин деп демдеглээннер.

## Эртем ажылдары

### Диссертациялар

* 
* 

### Монографиялар

* 
* 
* 
* 

### Өөредилге номнары

* 
* 
* 
* 
* 
* 

### Чүүлдер
; орус дылда

* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  
* 
* 
* 
* 
* 
*  
*  
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  
*  
*  
*  
* 
* 
*  
* 
* 
* 
* 

; өске дылдарда
* 
* 
* 

### Рецензиялар

*  (копия)
* 

### Эртем редакциязы

* 
* 
* 

## Демдеглелдер

## Чогаал

* 
* 

Аңгылал:Россия Федерацияның хоорайлар парламентилерниң депутаттары
Аңгылал:Россияның религиоведтери
Аңгылал:Россияның философтары
Аңгылал:МКУ-нуң философия факультединиң доозукчулары
Аңгылал:Тываның күрүне университединиң башкылары
Аңгылал:Тыва Республиканың алдарлыг эртем ажылдакчылары
Аңгылал:Россияның дээди өөредилге черлериниң ректорлары
Аңгылал:«Чаңгыс демниг Россия» кежигүннери
Аңгылал:Религиовед херээженнер
Аңгылал:Тываның политиктери