Зәйнә Әнвәр

**Зәйнә Әнвәр** — активист һәм мөселман феминисты . Ул егерме елдан артык «Исламдагы апа-сеңелләр» иҗтимагый оешмасы җитәкчесе булып эшли, аннары отставкага китә. 2013 елда Халыкара хатын-кызлар музее аны иң йогынтылы 10 мөселман хатын-кызы исемлегенә кертә.

## Фон
Зәйнә Әнвар Малайзиянең Джохор штатында әтисе Тан Шри Хаҗи Әнвар бин Абдул Малик һәм әнисе Саода бин Абдулла гаиләсендә туган. Аның әтисе Берләшкән Малайзия Милли Оешмасына исемен биргән дип санала. Бу Бату Пахаттагы очрашуда була.

### Гаилә
1997 елда аның әтисе, ә 1998 елда әнисе вафат була.

Зәйнә Джохор-Барудагы Солтан Ибраһим кызлар урта мәктәбендә укыган. Аның яраткан фәннәре инглиз теле һәм инглиз әдәбияты булган.

Беркөнне, очраклы рәвештә укытучылар бүлмәсенә кергәч, ул үзенең күңелсез сурәтләмәсен таба: «Артык энергияле, артык шаян, артык сөйләшүчән, артык тыңламаучан». Шуңа күрә ул беркайчан да префект булмый.

Зәйнә Әнвәр 1972 елда Шаһ-Әләмдәге ул вакыттагы Мара технология институтында (хәзерге Мара технология университеты) яңа журналистлар төркеменә кушыла.

«New Straits Times» газетасында журналист буларак дан казанган Зәйнә 1978 елда АКШның Бостон университетында магистр дәрәҗәсенә укырга керә һәм 1986 елга кадәр Тафтс университетының (шулай ук АКШта урнашкан) Флетчер хокук һәм дипломатия мәктәбендә халыкара хокук һәм дипломатия буенча белем ала.

Ул 1986 елдан 1991 елга кадәр Стратегик һәм Халыкара Тикшеренүләр Институтының аналитик үзәгендә эшли, аннары Лондондагы Бердәмлек Секретариатының сәяси эшләр бүлегендә баш программа директоры вазифасын үти. 1994 елдан 1996 елга кадәр ул аналитик үзәккә кире кайта, аннары тагын китә һәм ике ел фрилансер булып эшли.

## Исламдагы апа-сеңелләр
Әнвәр егерме ел дәвамында Исламда Карендәшлек оешмасының лидеры булып эшли. Аның җитәкчелегендә бу кечкенә оешма глобаль оешмага әйләнә һәм Әнвәр бөтен дөнья буенча лекцияләр укырга чакырыла.

1987 елда бер төркем хатын-кыз юристлар судларда мөселман хатын-кызлары алдында торган мәсьәләләрне өйрәнү өчен хәрәкәт оештыралар. 1990 елда бу хәрәкәт рәсми рәвештә «Исламдагы апа-сеңелләр» дип атала башлый. Зәйнә Әнвәрнең максаты — Ислам исеменнән кабул ителгән, хатын-кызларга карата дискриминациягә юл куйган законнарга һәм сәясәткә каршы чыгу була.

Оешма хатын-кызлары төрле аңлатмаларга таянмыйча, Коръәннең эчтәлеген үзләре аңлау өчен өйрәнгәннәр. Коръәндә күпхатынлылык турында болай диелә: «Әгәр сез аларга тигез карый алмасагыз, бер хатынга гына өйләнегез».

### Керткән өлеш
Зәйнә Әнвәр җитәкчелегендә «Исламдагы апа-сеңелләр» фикер алышу өчен җәмәгать мәйданы ача һәм хатын-кызларга шәригать кануннары буенча үз хокуклары турында фикерләрен әйтергә мөмкинлек бирә. «Исламдагы апа-сеңелләр» үзенең форумнары һәм белем бирү программалары аша мөселман хатын-кызлары мәсьәләләре «теологларның гына карамагында түгел, һәркемнең үз фикерләрен әйтергә хокукы бар» икәнен күрсәтә.

«Исламдагы апа-сеңелләр» ислам гаилә законнарына үзгәрешләр кертүгә йогынты ясыйлар, хатын-кызлар өчен тигезлек һәм гаделлекне яклыйлар, кием һәм тыйнаклык, опекунлык хокуклары, хатын-кыз судьяларның хокуклары, Исламдагы төп ирекләр, шулай ук мөртәтлек һәм дин иреге турында фикер алышалар.

### Тәнкыйть
Ислам үсеше департаменты (Джаким), дәүләт дини оешмалары һәм Малайзия Ислам партиясенең мөселман рәсмиләре аны һәм ул җитәкләгән оешманы рәсми ислам статусы булмауда гаеплиләр. Шуңа да карамастан, кайбер либераль мөфтиләр (үз штатларындагы баш руханилар) «Исламда апа-сеңелләр» семинарларында чыгыш ясыйлар.

### Хәзерге өлеш
Әнвәр «Исламда апа-сеңелләр» оешмасы җитәкчесе вазифасыннан китсә дә, ул директорлар советында кала һәм шулай ук «Исламда апа-сеңелләр» оешмасының мөселман гаиләсендә гаделлек һәм тигезлек өчен глобаль хәрәкәте проект директоры булып эшли.

## Социаль өлеш
Әнвәр Малайзия Кеше хокуклары комиссиясенең, ягъни Сухакамның, комиссары итеп билгеләнә. Ләкин ул хәрәкәтнең әһәмиятсез булуын сизгәнлектән отставкага китә.

## Искәрмәләр

## Сылтамалар

* Зәйнә Әнвәр белән әңгәмә
Төркем:Википедия:Замандашлар биографиясе
Төркем:Википедия:Татар телендә имзаланмаган Викимәгълүмат элементларына сылтамалары булган мәкаләләр
Төркем:Википедия:Викимәгълүматтан чыганак булган мәкаләләр
Төркем:1955 елда туганнар