Елена Исинбаева

**Елена Гаджиевна Исинбаева** (3 июнь 1982 ел, Волгоград) — Россиянең колга белән биеклеккә сикерү буенча ике тапкыр Олимпия уеннары чемпионкасы (2004. 2008), 2012 елгы Олимпия уеннарында бронза медаль иясе. Өч тапкыр ачык һавада дөнья чемпионы һәм дүрт тапкыр бинада дөнья чемпионы, ачык һавада да һәм бинада да Европа чемпионы. Колга белән сикерү буенча 28 дөнья рекорды иясе . Россиянең атказанган спорт мастеры.

2005 елның 22 июлендә Лондондагы ярышларда ул хатын-кызлар арасында колга белән сикерү тарихында беренче тапкыр биш метрны уза. 2008 елның 18 августында Пекин Олимпиадасында Елена Исинбаева 5,05 метр белән дөнья рекорды куйды.

2016 елның 18 августында ул Халыкара Олимпия Комитетының (ХОК) Спортчылар комиссиясенә сайлана, 24 кандидат арасыннан сайланган дүрт кандидатның берсе булып, тавыш биргән 11000 спортчыдан 8 елга вәкаләтләр чоры белән 1365 тавыш җыя . Аңа кадәр комиссиядә Россия спортчысы Александр Попов була . 2016 елның 21 августында ул Халыкара олимпия комитеты әгъзалары исемлегенә (ХОКка) сайлана, 70 тавыштан 45 тавыш җыя, икесе тоткарланга . Россия Федерациясе Кораллы көчләре майоры. Тенерифеда (Канар утраулары, Испания) яши, анда аның милке бар.

## Биографиясе
Елена Гаджиевна Исинбаева 1982 елның 3 июнендә Волгоградта туган. Әтисе Гаджи Гафанович Исинбаев Дагыстанның Хивск районы Чувек авылында туган һәм сантехник булып эшләгән. Әнисе Наталья Петровна Исинбаева милләте буенча — рус казанлыкта эшләгән, өй хуҗабикәсе ; ул 2017 елда вафат булган. сеңлесе Инесса цирк артисты Михаил Голевка кияүдә.

1989 елда Елена техник лицейга укырга керә һәм 1997 елда аны тәмамлый. 1998 елда Олимпия резервы мәктәбенә керә һәм 2000 елда аны тәмамлый. 2002 елда Волгоград дәүләт физик тәрбия академиясенә укырга керә, 2005 елда физик тәрбия укытучысы дипломы ала. 2009 елда Мәскәү дәүләт университетының сәнгать тарихы факультетында укый. 2010 елның октябрендә ул Волгоград дәүләт физик тәрбия академиясендә «Хәзерге Олимпия уеннары эволюциясенең концептуаль моделе» темасына диссертация яклый һәм педагогия фәннәре кандидаты дәрәжәсенә ия була.

Исинбаева озак вакыт Монакода, Монте-Карлода яши . 2011 елның мартында Исинбаева, гаиләсе һәм дуслары белән күбрәк вакыт үткәрү өчен, Волгоградка кайтырга карар кыла, ләкин 2013 елда ук Исинбаева, спортны үстерү өчен шартлар булмауга һәм төбәкнең социаль яктан начар булуына зарланып, Монакога кире күченергә ниятен белдерә.

Ул православие христиан динен тотучы . Россия Федерациясе Кораллы Көчләренең төп гыйбадәтханәсен төзү өчен акча җыючы «Воскресенье» хәйрия фонды идарәсе әгъзасы.

Армиянең Үзәк спорт клубында җиңел атлетика инструкторы, майор дәрәҗәсенә ия.

2016 елның 28 августында ул Россиядә калырга ниятен белдерә.

2016 елның 1 октябреннән Беренче каналдагы " Бозлык чоры " тапшыруының жюри әгъзасы була.

2018 елгы президент сайлаулары вакытында ул Владимир Путинны яклаган «Путин командасы» хәрәкәтенә кушыла.

## Шәхси тормышы
Ул 2014 елның 12 декабрендә сөңге ыргытучы һәм Россия җыелма командасы әгъзасы Никита Петиновтан (1990 елда туган) кияүгә чыга .2014 елның 28 июнендә Ева исемле кызлары туа.

2018 елның 14 февралендә Монакода Добрыня исемле малай таба.

2023 елда Испания матбугат чаралары Исинбаева һәм аның гаиләсе Испаниянең Канар утрауларындагы Тенерифе шәһәренә күченүләре, анда аның пентхаусы һәм ике вилласы булуы турында хәбәр итә . Соңрак Исинбаева үзен «тынычлык кешесе» дип атый һәм Россия Кораллы Көчләрендәге офицер дәрәҗәсен номиналь дип атый.

## Спорт карьерасы
Ярышлар вакытында спортчы билгеле бер тактикага таяна: аның беренче биеклеге — җылыну хәрәкәте, икенчесе — җиңү, ә өченчесе — рекордлы . Еленаның үтенече буенча, колгалар җитештерүче Spirit компаниясе аларга күп төсле төргәкләр ясый. Исинбаева старт (башлангыч) биеклеге өчен — алсу, җиңүче биеклек өчен — зәңгәр һәм рекорд өчен алтын төсне сайлаган.

### 1998—2003: Карьерасының башлангыч чоры һәм беренче дөнья рекорды

Еленага биш, ә кече сеңлесе Иннага дүрт яшь тулгач, әти-әниләре аларны спорт мәктәбенә бирәләр, анда алар спорт гимнастикасы белән шөгыльләнәләр. Аның тренеры Александр Лисовой аның колга белән сикерү чыгышын телевизордан күрә һәм аны җиңел атлетика тренеры Евгений Трофимов белән таныштыра.

Башта тренер Александр Лисовой Елена Исинбаеваның буй озынлыгы аркасында аның спорт гимнастикасындагы киләчәгенә шикләнгән, ләкин аның табигый таланты аны балалар секциясенә кабул итәргә күндергән. Бу вакытта Исинбаеваны Олимпия резервы мәктәбеннән чыгарганнар, чөнки ул өметсез спортчы дип саналган. Александр Лисовой көчле гимнастика тәҗрибәсе аркасында аның колга белән сикерүдә киләчәге бар дип ышанган. Соңрак Елена Исинбаева беренче тренерына фатир биргән, ул аның өчен үзе эшләгәннән күпкә күбрәк эшләгән дип әйткән . Елена Исинбаева әйтүенчә, аны тормыш юлына чыгарган һәм дөрес юнәлеш биргән беренче тренеры булган.

Алты айдан соң, 1998 елда, Елена Исинбаева Мәскәүдә узган Бөтендөнья яшьләр уеннарында 4,00 м дистанцияне үтеп, җиңү яулый. Киләсе елда ул кызлар арасында дөнья рекорды — 4,10 м — белән дөнья яшьләр чемпионатында җиңү яулый. Шул ук елны ул Европа яшүсмерләр чемпионатында бишенче урынны ала.

2000 елда 18 яшьлек Россия спортчысы 4,20 м дөнья рекорды белән янәдән яшүсмерләр арасында дөнья чемпионы була. Сидней Олимпиадасында хатын-кызлар тарихта беренче тапкыр колга белән сикерүдә Олимпия медале өчен көч сынашканда, Елена бер генә квалификация омтылышын да ясый алмый һәм финалга чыга алмый (финалга чыгу өчен 4,30 м сикерү кирәк иде). Дөнья рекордчысы Стэйси Драгила Сиднейда 4,60 м нәтиҗә белән чемпион була (дөнья рекордыннан нибары 3 см түбәнрәк). Австралиядән килгән элеккеге Россия спортчысы Татьяна Григорьева көмеш медаль яулый(4,55 м).

2001 елда Исинбаева тагын беренче урынны ала, бу юлы Европа яшүсмерләр чемпионатында 4,40 м нәтиҗә белән. Шул ук елны Елена Берлинда узган Халыкара гимнастика фестивалендә (ISTAF) катнаша. Анда ул 4,46 м нәтиҗә күрсәтә — бу яңа дөнья яшүсмерләр рекорды, аны 2005 елда гына немец спортчысы Сильке Шпигельбург узып китә, ул Исинбаеваның рекордын 2 сантиметрга яхшырта. 2002 елда Мюнхенда узган Европа чемпионатында Елена 4,55 м нәтиҗә белән тагын бер Россия спортчысы Светлана Феофановадан калышып, икенче урынны ала.

2003 елда 23 яшькә кадәрге спортчылар арасында үткәрелгән Европа ябык биналар чемпионатында ул 4,65 м нәтиҗә белән алтын медаль яулый. 2003 елның 13 июлендә Гейтсхедта узган Британия Grand Prixда Елена 4,82 м нәтиҗә белән яңа дөнья рекорды куйды.. 2003 елда Парижда узган җиңел атлетика буенча дөнья чемпионатында ул фаворит дип саналды, ләкин бары тик бронза медаль яулый, Светлана Феофанова һәм Германиядән Анника Беккерга оттыра.

### 2004—2009: Ике Олимпия алтын медале һәм яңа дөнья рекордлары
27 июньдә Исинбаева дөнья рекордын 4,87 метрга кадәр яхшырта. Киләсе атнада Светлана Феофанова Грециянең Ираклион шәһәрендә рекордны бер сантиметрга югарырак куя. 25 июльдә Англиянең Бирмингем шәһәрендә Исинбаева тагын бер тапкыр дөнья рекордын куйды, ул 4,89 метрга сикерү белән, ә биш көннән соң, Кристалл Пэлас шәһәрендә рекордка тагын бер сантиметр өсти.

2004 елда Афинада узган җәйге Олимпия уеннарында Елена Исинбаева 4,91 м дөнья рекорды белән алтын медаль яулады. Шул ук елның ахырында ул Брюссельдәге Ван Дамм истәлегенә узган ярышларда 4,92 м сикереп, бу рекордны тагын бер тапкыр яңартты, бу аның сезондагы сигезенче дөнья рекорды була. Исинбаева Олимпия һәм дөнья ябык биналар чемпионатында җиңүләре һәм хатын-кызлар арасында колга белән сикерүдә сигез дөнья рекорды куйганы өчен ел спортчысы дип табылды.

2008 елның 30 июлендә Монакодагы Супер Гран-при сериясенең киләсе этабында Исинбаева тагын бер дөнья рекордын куйды — 5,04 метр, бу алдагы рекордны бер сантиметрга узып китә. Үз казанышы турында спортчы болай ди :«Мин Монакода яшим. Бу минем туган стадионымдагы беренче ярышым иде, бу, һичшиксез, миңа мотивация бирә.»2008 елның 18 августында Пекинда узган Олимпия уеннарында ул алтын медаль яулый, башта Олимпия (4,95 метр), аннары дөнья (5,05 метр) рекордын куя.

Елена Исинбаева 2009 сезонын ябык бина эчендә 5 метрны сикергән беренче хатын-кыз булып башлады. Ул башта ябык бинадагы дөнья рекордын 4,97 метрга сикерү белән яңартты, аннары планканы 5,00 метрга кадәр күтәрә һәм аны да үтә. Ике рекорд та 15 февральдә Донецкида узган Pole Vault Stars ябык бина ярышларында куелды. Бу аның бу ярышта алтынчы ел рәттән ябык бинада дөнья рекордын куюы иде.Үзенең казанышлары өчен «Ел спортчысы» номинациясендә Laureus World Sports Award премиясен ала.

2009 елда Германиянең Берлин шәһәрендә узган дөнья чемпионатында Елена Исинбаева елның икенче ярышында оттыра, чөнки ул сикерүен уңышлы тәмамлый алмый. Дөнья чемпионы Анна Роговская була, ул шулай ук аны май аенда Лондон җиңел атлетикасы Гран-присында җиңә. Шуңа да карамастан, Елена Исинбаева Weltklasse Golden League очрашуында колга белән сикерүдә үзенең хатын-кызлар арасындагы дөнья рекордын яңарта, 5,06 м нәтиҗә күрсәтә. 2 сентябрьдә аңа 2009 елгы Астурия принцы спорт премиясе бирелә.

### 2010—2016: 27 нче дөнья рекорды
2009 елның 15 февралендә Донецк шәһәрендә узган XX Халыкара шпилька белән сикерү йолдызлары турнирында ул ике дөнья рекордын куйды, башта 4,97 метрга, аннары 5,00 метрга сикерү ясады (нәтиҗә әлегә рәсми рәвештә расланмаган).

Елена Laureus Бөтендөнья спорт академиясе версиясе буенча 2007 һәм 2009 елларда планетаның иң яхшы хатын-кыз спортчысы дип табылды.

2009 елда Берлинда узган дөнья чемпионатының финалына җиңел генә барып җитә, ул финалда бер генә биеклекне дә уза алмый. Ярышлардан соң, Исинбаева, гел җиңү яулап һәм бер-бер артлы рекордлар куеп торса да, кирәкле игътибарны югалткан кебек тоела. Күзләренә яшь тулып, ул тренеры алдында оятка калганын таныды.

2009 елның 28 августында Цюрихта узган Алтын Лиганың бишенче этабында ул үзенең 27 нче дөнья рекордын куйды (5,06 метр).

2010 елның 10 апрелендә, Дохада узган дөнья ябык биналар чемпионатында уңышсыз чыгыш ясаганнан соң, Елена карьерасыннан билгесез вакытка тәнәфес ясарга була.

2010 елның апрелендә Елена Сингапурдагы яшьләр Олимпия уеннары илчесе итеп сайлана.

Тәнәфестән соң, матбугатта Еленаның 2011 елның башында ярышларга кайтырга планлаштыруы турында мәгълүмат хәбәр ителә, ләкин бу мәгълүмат рәсми рәвештә 2010 елның 1 декабрендә генә раслана — Бөтенрусия җиңел атлетика федерациясенең (ARAF) рәсми сайтында Еленаның " Россия кышы "нда катнашачак дигән мәгълүмат хәбәр ителә.

2011 елның 6 февралендә, Россия кышкы турнирында, карьерасында бер еллык тәнәфестән соң, Елена Исинбаева ярышларга кушыла һәм 4,81 м биеклекне ала, сезонның иң яхшы нәтиҗәсе белән дөньядагы ярышта җиңү яулый . Ләкин 2011 елның 30 августында ул Тэгудагы Дөнья җиңел атлетика чемпионатында медальсез кала.

2012 елның 23 февралендә Стокгольм Гран-присында ул 5,01 м ябык бинада сикреү буенча яңа дөнья рекордын куя. 2012 елның 6 августында Лондон Олимпиадасында, ярышларның төп фавориты буларак, ул бары тик 4,70 м алып, бронза медаль яулый. Олимпия алтынын Америка спортчысы Дженнифер Сур 4,75 м нәтиҗә белән яулый (Исинбаеваның 2008 елгы Олимпия рекордыннан 30 см га түбәнрәк), көмешне кубалы Ярислей Сильва яулый, ул шулай ук 4,75 м га сикерә.
 
2013 елның 18 маенда ул 4,70 м нәтиҗә белән Шанхай Алтын Grand Prixда җиңү яулый.

2013 елның 13 августында Мәскәүдә узган дөнья чемпионатында ул 4,89 м сикерү белән алтын медаль яулый.

2013 елгы дөнья чемпионаты алдыннан Елена Исинбаева бу чыгыштан соң спорт карьерасын вакытлыча туктатырга яки хәтта тәмамларга җыенуын хәбәр итә.. Моның сәбәбе Еленаның әни булырга теләве иде . Ләкин, рекордтан ерак нәтиҗә белән чемпионатта җиңү яулаганнан соң, тренер Евгений Трофимов Еленаның берничә коммерция ярышларында катнашуы планлаштырылганын игълан итә, ә Елена үзе 2016 елгы Олимпия уеннарында катнашу мөмкинлеге турында әйтә.

2013 елның октябрендә Исинбаева Сочидагы Олимпия авылы мэры булып эшли башлый.

2015 елның 12 февралендә ул спорт карьерасын яңадан башлавы турында игълан итә.

2015 елның 6 маенда Россия Оборона министрлыгы Елена Исинбаева белән биш еллык килешү төзи, һәм ул ЦСКА өчен җиңел атлетика инструкторы вазифасына билгеләнә.

2016 елның 8 февралендә Халыкара җиңел атлетика федерацияләре ассоциациясе (IAAF) Елена Исинбаевага халыкара ярышларда катнашуны тыя, чөнки Бөтенрусия җиңел атлетика федерациясенең IAAFтагы әгъзалыгы туктатыла . Исинбаевага, Россия өчен көрәшүче барлык спортчылар кебек үк, IAAF тарафыннан 2016 елда Рио-де-Жанейрода узачак Олимпия уеннарында катнашырга рөхсәт ителми; бары тик бер генә Россия спортчысы катнаша алды, һәм Россия спортчыларына катнашу өчен алшарт — соңгы өч ел чит илдә яшәп, күнегүләр үткәргән булу . 2016 елның 19 августында Елена җиңел атлетикадан китүен игълан итә.

2016 елның 7 декабрендә Елена Исинбаева Россия Допингка каршы агентлыгының (РУСАДА) күзәтү советы җитәкчесе итеп билгеләнде һәм 2017 елның 9 мартында бу вазифага яңадан сайлана . WADA бу билгеләнүгә тискәре реакция белдерә һәм Исинбаевадан күзәтү советы җитәкчесе вазифасыннан китәргә таләп итә . 31 майда бу таләп канәгатьләндерелә, һәм Елена Исинбаева РУСАДА күзәтү советы рәисе вазифасыннан китә. WADA таләбе буенча, Исинбаеваны Россия Олимпия комитеты тәкъдиме буенча билгеләгәннәр, димәк, ул бәйсез зат булып санала алмый..

## Рекордлар исемлеге

2013 елның 13 августында Исинбаеваның тренеры Евгений Трофимов бу язгы тренировкалар вакытында Еленаның икенче омтылышында 5,11 метрны үткәнен игълан итә. Ул шулай ук Исинбаеваның 5,15-5,20 метрны үткән булырга мөмкинлеген дә әйтә . Шул вакыттан бирле Исинбаева бернинди рекорд та куймады.

## Бүләкләр һәм титуллар

* IV дәрәҗә Ватан алдындагы хезмәтләр өчен ордены (2009 елның 2 августы) — физик культураны һәм спортны үстерүгә зур өлеш керткәне, 2008 елда Пекинда узган XXIX Олимпиада уеннарында югары спорт казанышлары өчен
* Почёт ордены (2006 елның 18 феврале) — физик культура һәм спорт үсешенә зур өлеш керткәне һәм спорт казанышлары өчен
* II дәрәҗә «Ватан алдындагы хезмәтләре өчен» ордены медале (2012 елның 13 августы) — физик культура һәм спортны үстерүгә зур өлеш керткәне, 2012 елда Лондон шәһәрендә (Бөекбритания) XXX Олимпиада Уеннарында югары спорт казанышлары өчен
* Астурия принцы премиясе (2009 елның октябре).
* Донецкның Мактаулы гражданины (2006 ел).
* Орден «Аль-Фахр» II дәрәҗә (2015).
* 2010 елның 31 гыйнварында Елена Исинбаева Track&Field News журналы тарафыннан унъеллыкның иң яхшы җиңел атлеткасы дип таныла.
* Track & Field News журналы версиясе буенча дөньяның иң яхшы җиңел атлеты 2004 һәм 2005 елларда.
* ИААФ версиясе буенча дөньяның иң яхшы атлеты (2004, 2005, 2008).
* 2013 елның 16 ноябрендә Монакода бүләкләү тантанасында «Спорттагы аерым казанышлары өчен» бүләге белән бүләкләнә
* 2005 һәм 2008 елларда Европаның иң яхшы җиңел атлеты. Аның хөрмәтенә аталган фонтан
* Мәскәү районы Кузьминки районындагы «Высота» кинотеатры янында тора..
* 2013 ел нәтиҗәләре буенча Ел спортычысы дип таныла (аның исемен күпчелек җанатарлар интернетта тавыш биреп сайлый, шулай ук Бөтенроссия җиңел атлетика федерациясе хисап конференциясе делегатлары да билгели)
* «Көмеш болан» — елның иң яхшы спортсмены (Русия Спорт Журналистлары Федерациясе, 18 декабрь 2013 ел)
* 2013 елда Европа ел спортычысы. Халыкара спорт журналистлары федерациясе тавыш бирү нәтиҗәләре буенча
* «Советский спорт» (2008, 2013) газетасы версиясе буенча ике тапкыр ел спортчысы. Евгений Малкин һәм Елена Исинбаева бу исемгә ике тапкыр лаек булган бердәнбер спортчылар булып торалар.

## ЛГБТ турында әйткәне
2013 елның 13 августында, матбугат конференциясендә, Исинбаева, Швеция хатын-кыз спортчыларының Россиядәге ЛГБТ җәмгыятен яклап гамәлләре турындагы журналист соравына җавап биреп, Россиядә балигъ булмаганнар арасында «гомосексуализмны пропагандалауны» тыючы законнарны яклап чыгыш ясый . Күп кенә чит ил мәгълүмат чаралары бу фикерне гомофобия дип бәяләде, һәм аннан соң нәфрәт белдерү гаепләүләре, шулай ук спортчыны Олимпия илчесе вазифасыннан мәхрүм итү таләпләре күтәрелде. Исинбаеваның белдерүен күп кенә танылган спортчылар хөкем итте . Шуңа бәйле рәвештә, Исинбаева Җиңел атлетика федерациясе матбугат хезмәте аша кире кагу белдерергә мәҗбүр булды, анда ул инглиз телен начар белүе аркасында аны дөрес аңламауларын әйтә. Ул сексуаль ориентациягә нигезләнгән дискриминациягә каршы булуын белдерә, ләкин чемпионат кунакларын гамәлдәге Россия законнарын үтәргә чакыра.

## Сәяси эшчәнлеге
2012 елның 6 февралендә ул рәсми рәвештә Россия Федерациясе Президентлыгына кандидат һәм ул вакытта Россия Федерациясе Хөкүмәте Рәисе Владимир Путинның ышанычлы кешесе буларак теркәлә . 2017 елның ноябрендә ул «Путин командасы» хәрәкәтенә кушылды . 2020 елның гыйнварында Исинбаева Конституциягә үзгәрешләр кертү буенча эшче төркемгә кертелә .

## Спорт карьерасы
2023 елның 26 февралендә, Россиянең '''махсус хәрби операцияһы''' фонында, Украина үзенең санкцияләр исемлегенә «спортны агрессиягә хезмәт итәргә тырышучы Россия спорт өлкәсе вәкилләрен» өстәде .

## Танылу
2013 елда Соломон утраулары Елена Исинбаева сурәтләнгән 35 долларлык почта маркасын чыгарды.

2017 елның 31 маенда Махачкала шәһәрендәге спорт комплексына, таяк белән сикерү секторы булмаган Елена Исинбаева исемендәге «Труд» стадионына Олимпия чемпионы исеме бирелде. Спорт корылмасы беркайчан да Бөтенрусия дәрәҗәсендә җиңел атлетика ярышларын үткәрмәде, чөнки ул төбәк ярышларын үткәрү таләпләренә генә туры килә, шулай ук Төньяк Кавказ һәм Көньяк федераль округларда. 2023 елның 18 июлендә Дагыстан Республикасы башлыгы Сергей Меликов Махачкала мэры Йосыпов Умамовка һәм республиканың спорт министры Саҗид Саҗидовка элеккеге спортчының Испаниядәге Тенерифе утравына китүе сәбәпле, Елена Исинбаева җиңел атлетика стадионының исемен үзгәртергә кушты . 2023 елның 18 августында стадионның исеме "Труд"ка кире кайтарылды.

## Бренд
2016 елда Елена Исинбаева үз исемен рәсми бренд итәргә карар кылды, моның өчен ул Роспатентка «Исинбаева» сәүдә маркасын унбиш класс товарлар һәм хезмәтләр, шул исәптән парфюмерия, костюм бизәнү әйберләре, бизәнү әйберләре, кием-салым, аяк киеме, алкогольсез эчемлекләр һәм сыра өчен теркәү өчен гариза бирә.

## Искәрмәләр

## Сылтамалар
* Е. Исинбаева: Волгоград — страшный и нищий, жить хочу в Монако // РБК Спорт, 22.08.2013
* «Өмет» газеты Исинбаева дулкынланып, Путин алдында сүзләрен бутап беткән
Төркем:Халыкара Олимпия комитеты әгъзалары
Төркем:Педагогика фәннәре кандидатлары
Төркем:Әлифба буенча шәхесләр
Төркем:Россиянең атказанган спорт осталары
Төркем:II дәрәҗә «Ватан алдында казанышлар өчен» орденының медале белән бүләкләнгәннәр
Төркем:Почет ордены кавалерлары
Төркем:4 дәрәҗә "Ватан алдында казанышлары өчен" ордены кавалерлары
Төркем:Волгоградта туганнар
Төркем:Википедия:Замандашлар биографиясе
Төркем:Википедия:Викимәгълүматтан чыганак булган мәкаләләр
Төркем:1982 елда туганнар
Төркем:3 июнь көнне туганнар
Төркем:Тәрҗемәләре тикшерелмәгән битләр