Vengerbergtan Yennefer

**Vengerbergtan Yennefer** (), şulay uq **Yenna** yäki **Yen** — qüätle tılsımçı, Ancey Sapkovskinıñ Vedmak turındağı sagasınıñ üzäk personajlarınıñ berse.  Geraltnıñ söygäne häm prinsessa  ügi änise. Çın iseme — **Yanka**.

## Biografiäse
Yennefer (Aretuzağa kergänçe Yanka) 1173 yılnıñ  (saga yıl sanawı buyınça) Aedirn patşalığınıñ başqalası Vengerbergta tuğan. Yennefer bökre bulıp tuğan, möğäyen, bu Yennefernıñ kvarteron (Sapkovski äsärendä çirekkä ) buluwı belän bäyle bulğandır, änise yağınnan anıñ näselendä elflar häm şul isäptän elf tılsımçıları bulğan. Anıñ äti-änise qıznı tärbiäläw häm tılsımğa öyrätü öçen Aretuzdağı tılsımçılar mäktäbenä birgännär, çönki ğariplek arqasında anı kiäwgä birü mömkinlegen kürmägännär. Tılsımçı  anıñ ostazı buludan baş tartqan. Läkin Yennefernıñ üz-üzenä qul salu omtılışınnan soñ arximagistr anı uquçı itep alğan häm anıñ tışqı qiäfätendäge kimçeleklärne tözätkän.

Yennefer Sodden qalqulığındağı bäreleştä qatnaşqan. Geralt belän Rindada vedmak üzeneñ dustı  cen belän oçraşu näticälärennän qotqaru ısulın ezlägändä tanışqan. Bu oçraşu alarnıñ mäxäbbäteneñ başlanğıçı bulğan.

Küp kenä tılsımçılar kebek ük, Yennefernıñ da balaları bula almağan. Teläsä nindi bäyä belän bala tabarğa teläp, ul Qazayaq azat itkän cen mömkinleklären faydalanırğa tırışqan, ä soñınnan altın ajdahağa uñışsız awda qatnaşqan.

Tsiri Kaer Morhennan kitkännän soñ Yennefer anıñ tılsım häm yaxşı ğädätlär öyränüdä ostazı bulğan. Ozaqlamıy alar arasındağı mönäsäbätlär duslarça bulıp kitkän. Soñınnan Yennefer Tsiri öçen bötenläy dä änine almaştırğan.

Taneddtağı waqiğalar waqıtında Yennefer Tsirinı qotqarırğa tırışqan häm yalğış şuranıñ xıyanätçese häm  cinäyättäşe dip sanalğan. Frantseska Findabair «Artefaktlı kompressiä» äfsene yärdämendä Yennefernı nefrit sınğa äyländergän. Soñraq, dekompressiädän soñ, Frantseska rekomendatsiäse buyınça Tılsımçılar Lojasınıñ berençe utırışında qatnaşqan. Annan Fringilya Vigo yärdäme belän Tsirinı qotqaru öçen çirattağı omtılış öçen qaçqan.

Loja utırışınnan qaçqannan soñ Yennefer Skellige yarlı  yärdäm sorap möräcäğät itkän. Yarldan prinsessa  häm anıñ ire  ülemeneñ yaña neçkäleklären belgäç, Yennefer alarnıñ farazlanğan häläk bulğan urınına — Sedna upqınına barırğa bulğan, anda çınlıqta qorablarnı tartırğa häm teleportlarğa sälätle Vilgeforts nasosı bulğan. Yennefer, üzen aldawıç itep qullanıp, Vilgeforts bilämälärenä ütep kerergä cıyınğan, ämmä näticädä üze anıñ yanına äsirlekkä eläkkän. Vilgeforts Yennefernı Tsirinı ezlägändä tılsımlı skanerlaw öçen qullanırğa qarar qılğan, läkin bu uñışsızlıqqa duçar bulğan. Läkin ğazap astında Yennefer vedmak Geraltnıñ qayda buluwın kürsätkän, bu Vilgefortsqa vedmak yanına üterüçe — yarımelf Şirranı cibärergä mömkinlek birgän. Alğa taba Yennefer küp tapqırlar ğazaplarğa duçar bulğan, anı Geralt häm Tsiri qotqarğan waqıtqa qädär. Törmädän azat itelgännän soñ Stigg sitadelendä Vilgeforts belän final suğışında qatnaşqan, anda ul häm Geralt ciñü yawlağan.

Vilgeforts üterelgännän soñ, Tılsımçılar Lojası Yenneferdan Tsirinı kiçekmästän üz utırışına kiterüwen taläp itkän. Anda Tsirinıñ yazmışı xäl itelä ide. Tılsımçılar planı buyınça ul Kovir däwläte patşasınıñ ulı prins Tankrednıñ känizäge bulırğa tieş bulğan. Ozaq fiker alışqannan soñ Tsiriğä Geralt belän Riviädä sawbullaşırğa röxsät itelgän, anda ul Yennefer häm Triss Merigold ozatuwında barğan. Alar kilgän waqıtta Riviädä keşe bulmağannarğa qarşı massaküläm kütäreleş başlanğan. Älege waqiğa waqıtında Yennefer häm Triss fetnäçelärgä qarşı köçle äfsenne qullanğannar (soñınnan ul «Triss Merigoldnıñ cimergeç boz yawuwı» dip atalğan).

Geralt ülem yarası alğannan soñ, tılsımçı vedmaknı däwalarğa tırışqan, läkin üz yäşäw köçen sarıf itkän. Tsiri bermögez İuarrakvaks yärdämendä alarnıñ ikesen dä almağaçlar utrawına (fäza häm waqıttan tış urın) küçergän, anda Geralt häm Yennefer bergä mäñgelekne ütkärä alır ide.

## Tışqı qiäfäte häm xolığı

Yennefer ğäcäyep çibär xatın bulıp kürenä (qozğın qanatı tösendäge zinnätle çäçe, zifa gäwdäse, yanıp torğan miläwşä küzläre), häm gärçä Geralt üze berençe oçraşuda anı söykemle itep kürsä dä, läkin matur tügel (beraz ozın borını, neçkä irennäre, bik ük turı bulmağan qaşları, artıq zur bulmağan imçäge), anıñ qarşı cenestä populärlıq qazanğanlığı bilgele. «» kitabında Yennefer glamariä — maturlıq eliksirı qullanğan dip iskä alına. Kiemdä qara häm aq töslärne yaraştırunı östen kürä. Muyınında köçle magik artefakt bulğan  yoldızı yörtä.  häm qatırğan ise belän ladan qullana.

Saga sujetı nigezendä, tılsımçılar nigezdä törle taypılışlı qızlar bulğan, alarnıñ kiäwgä çığu mömkinlege az bulğan. Yennefer da çığarma tügel: «» kitabında äytelgänçä, tılsımçı bulğançı häm törle tılsım häm eliksirlar qullanıp tışqı qiäfäten üzgärtkänçe, Yennefer bökre bulğan. Başqa tılsımçılar kebek ük, Yennefer da bala taba almıy ide.

Aqıllı häm xakimlekle Yennefer — şaqtıy egoistik häm zararlı zat, läkin köçle mäxäbbätkä häm üz-üzen qorban itügä sälätle. Şulay uq anıñ yöräge yaxşı — ul Vengerberg tärtipsezlekläreneñ berse waqıtında bankir-dwarf ğailäsen qotqarğan.

Yennefernıñ ata-babaları arasında anası yağınnan elflar bulğan, şul isäptän elf tılsımçıları. Möğäyen, monıñ belän anıñ mağik sälätläreneñ şaqtıy yuğarı däräcäse bäyleder.

## Süjetta qatnaşuwı

Berençe tapqır Yennefer «» xikäyäsendä päyda bula häm saga däwamında eş itä.

«» xikäyäsendä Yennefer belän Geraltnıñ tuyı taswirlana. Sapkovski süzlärençä, xikäyä saganıñ «alternativ finalı» tügel, ä fan-klub üteneçe buyınça yazılğan mäzäk bulıp tora.

## Kitaptan tış personaj

### Teleseriallarda
2002 yılda ekrannarğa «» teleserialı çıqqan. Anda Yennefer rolen  başqarğan. Filmdağı personajnı barısı da yaxşı qabul itmägän, film üze kebek ük.  Yennefernı hind çığışlı Britaniä aktrisası  uynağan. Bu personaj berençe tapqır ikençe epizodta, «»da kürenä.

### «Qaytusız yul» rok-operasında
Yennefer —  törkemeneñ rok-operası «» häm anıñ nigezendä töşerelgän film-müziklnıñ töp geroylarınıñ berse.

«Qaytusız yul» rok-operasında häm film-müziklında Yennefer rolen Lüdmila Dımkova başqara. Operada Yennefer, kitapta kebek ük, tılsımçı. Tanedd utrawındağı tılsımçılar mäktäbenä uqırğa birelgän krestyan ğailäsennän bökre qız, anda tän maturlığı häm tabiğät köçläre östennän xakimlek alğan, läkin bala tabu säläten, tormış şatlığın häm töslären yuğaltqan. Salqın, güzäl, läkin çiksez yalğız. Kompozitsiädä tılsımçınıñ qarşılıqlı häm ber mäğnäle bulmağan obrazı çağıla. Yennefer belän Tsirilla arasında parallel ütkärelgän, alarnıñ tarixlarınıñ tuğanlığı häm personajlar yazmışınıñ ayırımlıqları.

### Sanaq uyınnarı
 kompaniäseneñ «The Witcher 2: Assassins of Kings» häm «The Witcher 3: Wild Hunt» sanaq uyınnarında Yennefer üsä barğan rol’ uynıy. Ul «The Witcher 2: Assassins of Kings» uyınında kürenmi, läkin Geralt macaraları belän tığız bäyläneştä telgä alına: uyında Qırğıy Aw — dönyalar arasında säyäxät itüçe elflarnıñ öräk armiäse — Yennefernı almağaçlar utrawınnan urlağan, anda ğaşıyqlar kitap seriäseneñ finalında qaldırılğan, dip raslana. Geralt anı ezlärgä kitkän häm Yennefernı azat itügä almaşqa üzen totqır itep täqdim itkän. Almaşu başqarılğan, häm Yennefer irekkä çıqqan, ä Geralt Qırğıy Aw belän qalğan häm xäteren yuğaltqan. Yennefernıñ isän buluwın belgäç, ul anı ezlärgä kitä. Yennefer «The Witcher 3: Wild Hunt» uyını başında uq päyda bula, anda ul Geraltnı Tsirinı ezlärgä kereşergä künderä.

## Personajnıñ populärlığı
«Fantastika häm fentezi dönyası» jurnalı Yennefer belän Geraltnı ğaşıyq parlar reytingında bişençe urınğa urnaştırğan, şul uq waqıtta Yennefernı «naçar xolıqlı egoistik tılsımçı» dip atağan.

Yennefer xörmätenä «ESSE» törkemeneñ «Qaytu bulmağan yul» rok-operası cırlarınıñ berse atalğan.

## İskärmälär

## Sıltamalar

* Fantasy Film Characters: Conan the Barbarian, Red Sonja, Tarzan in Film and Other Non-Print Media, List of Bridge to Terabithia Characters

Төркем:Әлифба буенча персонажлар
Төркем:«Ведьмак» Дөньясы
Төркем:Тылсымчылар
Төркем:Ведьмак персонажлары
Төркем:Уйлап чыгарылган хатын-кызлар