Себер дәүләт инженерия һәм биотехнология университеты

**** (, ) — Новосибирск шәһәрендә урнашкан югары уку йорты.

Университет эшләгән елларда агросәнәгать комплексы предприятиеләре өчен 55 меңнән артык белгеч әзерләнгән. Уку йорты шул ук арада Көнбатыш Себернең Новосибирск һәм Томск өлкәләренең зур фәнни-мәгариф үзәге булып тора. 

## Тарих

1936 елның 11 сентябрендә Новосибирск авыл хуҗалыгы институты беренче студентлар өчен ишекләр ача. Моңа кадәр бер ел элек, 1935 елның 14 ноябрендә, ССРБ игенчелек халык комиссарлары боерыгына кул куела, аның нигезендә Новосибирскта ике факультетлы: агрономия һәм зоотехник факультетлары булган авыл хуҗалыгы институты оештырылырга тиеш була.

Дәресләр башланганчы профессорлар, доцентлар, ассистентлардан торган укытучылар составы сайлана, 6 кафедра оештырыла. 1941 елда белгечләрнең беренче чыгарылышы була: 45 агроном һәм 34 зоотехника өлкәсендәге белгечләр чыга. 1944 елда, хәрби вакытның бөтен кыенлыкларына карамастан, механикалаштыру факультеты ачыла. 1945 елда читтән торып уку бүлеге ачыла, 9 елдан соң әлеге бүлек читтән торып уку факультетына әверелә, ә 1992 елда квалификацияне күтәрү факультеты белән бергә читтән торып белем алу һәм квалификация күтәрү институты буларак үзгәрә. 1960 елда икътисад факультеты ачылышы белән билгеләп үтелә, ә 1962 елда агрономия факультетыннан үсемлекләрне саклау факультеты аерылып чыга. 1979 елда ветеринария табибларын әзерләү башлана.

1982 елда Кемерово шәһәрендә беренче филиал ачыла, соңрак ул Кемерово авыл хуҗалыгы институты буларак үзгәртелә, ә 2002 елда мөстәкыйль югары уку йорты статусын ала. 90 елларда Томскта тагын бер филиал — хәзерге Томск авыл хуҗалыгы институты, ә 2004 елда Томск өлкәсенең Колпашево шәһәрендә Төньяк филиал (ябык) барлыкка килә.

1991 елда Новосибирск авыл хуҗалыгы институты дәүләт аттестациясен уза һәм университет статусы ала. Аның составында юридик факультет, дәүләт һәм муниципаль идарә итү факультеты барлыкка килә.

Халыкара элемтәләр формалаша башлыйлар, бу үз рәвешендә актив үсүен һәм камилләшүен дәвам итә торган халыкара бүлек оештыруга китерә. Шул ук 1991 елда университет структурасында ветеринария генетикасы һәм селекциясе фәнни-тикшеренү институты оештырыла. 1996 елда терлекчелек фәнни-тикшеренү институты, ә 2003 елда үсемлекләрне саклау фәнни-тикшеренү институты оештырыла.

Бүгенге исемен 2025 елның 1 декабереннән йөртә.
 
## Факультетлар
* Агроном
* Биологик-технологик
* Инженерлык институты
* Икътисади
* Ветеринария медицинасы
* Юридик
* Дәүләт һәм муниципаль идарә итү
* Читтән торып белем алу институты
* Квалификация күтәрү
* Урта һөнәри белем бирү факультеты
* «Куйбышевский» авыл хуҗалыгы техникумы
* Өстәмә һөнәри белем бирү институты

## Шәхесләр
### Ректорлар
* 1936—1937: Борис Яков улы Гринберг
* 1938—1939: Павел Николай улы Прутовых
* 1939—1942: Николай Иван улы Жуковский
* 1942—1945: Тимофей Леонтий улы Басюк
* 1946—1953: Григорий Яков улы Звонкович
* 1953—1954: Николай Павел улы Смирнов
* 1955—1956: Иван Матвей улы Леонов
* 1956—1960: Александр Иван улы Овсянников
* 1961—1966: Захар Дмитрий улы Красиков
* 1966—1987: Иван Иван улы Гудилин
* 1987—2008: Анатолий Фёдор улы Кондратов
* 2013—2020: Александр Сергей улы Денисов
* 2020 елдан: (ректор вазифаларын башкаручы) Евгений Владимир улы Рудой

Шулай ук кыска вакыт эчендә университетны җитәкләделәр:

* Е.В. Федин
* A.М. Лукьянов
* И.В. Бородин
* В.Т. Орлов
* A.М. Кузьмищев

### Укытучылар

### Тәмамлаучылар

## Искәрмәләр

## Сылтамалар

* Университетның элекке сайты

## Моны да карагыз

* Россия югары уку йортлары исемлеге

Төркем:Әлифба буенча университетлар
Төркем:Россия университетлары
Төркем:1935 елда нигезләнгән уку йортлары
Төркем:Авыл хуҗалыгы юнәлешле югары уку йортлары
Төркем:Новосибирск