Казан климаты

**Казан климаты** уртача континенталь, кыш салкын, җәй җылы яки эссе була. Уртача еллык температура — 4,6&nbsp;°C. Уртача еллык явым-төшем саны — 558 мм.

## Гомуми характеристика

Казанда көчле салкыннар һәм эсселек сирәк була. Иң еш исә торган җилләр көньяктан һәм көнбатыштан, җилсез көннәр елына уртача 13 тапкыр була. Кар катламы уртача, февраль һәм март айларында максималь биеклеккә җитә — 38 см. Елына 42 аяз, 155 болытлы һәм 167 аязучан болытлы көн була. Иң болытлы булып ноябрь ае тора, иң болытсыз — июль һәм август айлары. Көзен һәм язын томан була, елына 16 көн. Елның иң җылы ае — июль, иң салкыны — гыйнвар.

### Һава температурасы

Күпьеллык күзәтүләр мәгълүматлары буенча, Казанда уртача һава температурасы +4,6&nbsp;°C тәшкил итә. Шәһәрдә иң салкын ай — уртача температура -10,4&nbsp;°C булган гыйнвар. Иң җылы ай — июль, аның тәүлеклек уртача температурасы +20,2&nbsp;°C. Күзәтүләр күрсәткәнчә, Казанда иң югары температура +39,0&nbsp;°C (2010 елның 1 августы), ә иң түбән -46,8&nbsp;°C (1942 елның 21 гыйнвары) булган.

Тотрыклы уңай температуралы һава торышы, уртача алганда, март азагы — апрель башында, ә тотрыклы температура нольдән түбәнрәк — октябрь азагы — ноябрь башында билгеләнә.

### Явым-төшем, чагыштырмача һава дымлылыгы һәм болытлылык

Казанда уртача еллык явым-төшем суммасы — 558 мм. һава дымлылыгы бер ел эчендә якынча 75 % тәшкил итә, җәен — 63-73%, кышын — 77-86 %.

Атмосфера явым-төшемнәренең күп өлеше июнь—октябрь айларына туры килә, иң күбе — июнь аена, киме — март аена туры килә. Ел дәвамында явым-төшемле көннәрнең уртача саны — 197гә якын (май аенда 11 көннән декабрь аенда 24 көнгә кадәр). Иң яңгырлы ай 1978 елның июне иде, ул айда 217 мм явым-төшем була (норма 70 мм). Казанда явым-төшем бөтенләй булмаган 1984 елның феврале, 1972 елның августы һәм 1987 елның октябре иң коры айлар булган.

Түбән болытлы һава торышы — 4,1 балл, гомуми болытлылык 6,7 балл тәшкил итә.

## Ел сезоннары характеристикасы
### Кыш

Казанда кыш салкын һава торышы белән характерлана, кайчагында җепшек көннәр һәм -30&nbsp;°C салкыннан да түбәнрәк булырга мөмкин. Явым-төшемнәр, кагыйдә буларак, кар рәвешендә төшә.

Кыш ноябрь башыннан март ахыры—апрель башына кадәр сузыла. Уртача тәүлеклек температура -5&nbsp;°C дан түбәнрәк, кагыйдә буларак, ноябрь азагыннан март уртасына кадәр була.

### Яз

Язын уртача тәүлеклек температура 1 апрельдә, уртача алганда, 0&nbsp;°C га күчә, 5&nbsp;°C — 15 апрельдә, ә 10&nbsp;°C — 3 майда. Явым-төшемнәр булган көннәр саны елның башка чорларына караганда азрак, кыш белән чагыштырганда, аязучан болытлы көннәр азрак, һаваның чагыштырмача дымлылыгы (68% апрельдә һәм 59% майда) кимрәк.

### Җәй

Җәй кояшлы көннәрнең күп булуы, җылы яки эссе һава торышы белән характерлана. 2010 елның җәе аеруча эссе була, ул вакытта 37,9 градуслы иске температура рекорды яңа 39,0 градуслы рекорд белән үзгәртелә.

### Көз

Сентябрьнең өченче декадасында температура 10&nbsp;°C тан, ә октябрьнең икенче декадасында 5&nbsp;°C тан түбәнрәк төшә.

Һавада беренче туңулар, кагыйдә буларак, сентябрь азагы — октябрь башында була, иң иртә туңдыру (-0,9&nbsp;°C) 1949 елның 5 сентябрендә билгеләп үтелә. 
## Климатограмма

## Климат үзгәрү

XX гасыр ахыры —XXI гасыр башында Казанда кышкы чорда температура күтәрелү күзәтелә. Моннан тыш, җәен температураның бераз артуы күзәтелә.

Казанда айлар дәвамында барлык абсолют түбән температуралар XIX—XX гасырларда теркәлгән, шул ук вакытта XXI гасырга 4 абсолют максимум туры килә. XXI гасырдагы киләсе айлар Казанда метеокүзәтүләр тарихында иң җылы була: 2020 елның гыйнвар һәм март, 2002 елның февраль, 2010 елның июле, 2013 елның ноябре һәм 2006 елның декабре. Иң салкын айлар XIX—XX гасырларда күзәтелә (соңгы тапкыр иң салкын ай 1980 елның августы була).

XX гасыр ахырына — XXI гасыр башына, аеруча 2010 елның аномаль эссе җәенә, бик күп температура максимумнары туры килә, шул ук вакытта температураның минимумнары күзәтелми.

## Искәрмәләр

## Әдәбият
*  
## Сылтамалар
* 

Төркем:Казан географиясе