Мансур Гыйләҗев

**Мансур Гыйләҗев**, Мансур Аяз улы Гыйләҗев (*[[1961 ел]]ның [[29 гыйнвар]]ы, [[ССРБ]], [[РСФСР]], [[ТАССР]], [[Казан]]*) — язучы, драматург, сценарийлар авторы, күчемсез милек эшмәкәре. ТР атказанган сәнгать эшлеклесе (*[[2006 ел|2006]]*), ТР язучылар (*[[1990 ел|1990]]*), РФ театр әһелләре (*[[2002 ел|2002]]*) берлекләре әгъзасы. Татарстан кинематографистлар берлеге рәисенең иҗади өлеш буенча урынбасары. Габдулла Тукай исемендәге Дәүләт премиясе лауреаты (2025).

## Тәрҗемәи хәле

1961 елның 29 гыйнварында Казанда язучы Аяз Мирсәет улы Гыйләҗев (*[[1928 ел|1928]]—[[2002 ел|2002]]*) гаиләсендә туган. Әнисе Нәкыя — укытучы. Туганнары: абыйсы Искәндәр (*[[1958 ел|1958]]*) — тарихчы-галим; энесе Рашат — эшмәкәр. Казан дәүләт инженер-төзүчеләр институтының архитектура факультетын тәмамлаган (*[[1983 ел|1983]]*). 1983—1986 елларда Мәскәү проектлар төзү фәнни-тикшеренү институтында эшләгән.

## Иҗаты
Мәскәү проектлар төзү институтында эшләгәндә (*1983–1986*) «Кәгазьдәге шау-шу» (), «Бәби арбасы» (), «Метеорит», «Ай капкасы» () кебек беренче пьесаларын иҗат итә. 1986 елдан язучылык эше белән һөнәри шөгыльләнә. Авангард стилендә актив иҗат итә.  
«Ай капкасы» () (*[[1990 ел|1990]], [[ТКН]]*), «Бичура» (*[[2002 ел|2002]], [[ТКН]]*), «Мәхәббәт сүзлеге» (*[[2005 ел|2005]], [[ТКН]]*) исемле пьесалар җыентыклары нәшер ителгән.

### Куелган пьесалары
Камал театрында: 1986 — «Рәхәт яшибез», 1989 — «Бичура» (*[[Фәрит Бикчәнтәев]]ның ГИТИСтагы диплом эше*), 1990 — «Казан егетләре», 1994 — «Тагын Казан егетләре», 2002 — «Баскетболчы», 2009 — «Курчак туе» (*[[Гаяз Исхакый]]ның «Кәләпүшче кыз» әсәре буенча, [[Ризван Хәмид]] белән берлектә*), 2019 — «Исәнмесез» һ. б.

«Әкият» курчак театрында: 1989 — «Патша кәләше», 1994 — «Кәвеш кигән Песи», 1998 — «Чегәннәр» һ. б

Әлмәт драма театрында: 1996 — «Сафиулла», 2006 — «Туй күлмәге».

Чаллы татар театрында: 1997 —«Дон Жуан Балчыклыда»; «Бурлак».

Минзәлә театрында: 2002 — «Яратылыш».

Уфаның «Нур» театрында: «Бичура»; 2002 — «Өзелгән юллар».

Казан яшьләр театрында: 2002 — «Алтынбәк һәм Су кызы».

Ырынбур татар театрында: 2015 — «Көтелмәгән бәхет».

### Кино өчен язган сценарийлары
2004 — «Күктау» (*режиссер Илдар Ягъфаров*), 2009 — «Бөркетләр» (*режиссер [[Рамил Төхфәтуллин]]*), 2010 — «Бибинур» (*режиссер Юрий Фетинг, [[Аяз Гыйләҗев]]ның «Җомга көн кич белән» әсәре буенча*), «Бурлак», «Нарат», «Байгал» (*режиссер [[Илдар Ягъфаров]]*) һ. б.

2023 — «Исенмесез» 

## Бүләкләре, мактаулы исемнәре
* 2006 — Татарстанның атказанган сәнгать эшлеклесе
* 2015 — Туфан Миңнуллин премиясе
* 2023 ― Марсель Сәлимҗанов премиясе
* 2025 ― Габдулла Тукай исемендәге Дәүләт премиясе ― *«Мәхәббәт сүзлеге» пьесалар җыентыгы өчен («Бичура», «Баскетболчы», «Игезәк» пьесалары һ.б.)*

## Гаиләсе
Хатыны, балалары Зифа, Муса, Арман.

## Искәрмәләр

## Сылтамалар

* Мансур Гыйләҗев . Әдипләр
*  Мансур Гыйләҗев «Милләттәшләр» порталында
*  Мансур Гилязов: «Татары бывают всякими, как и любой народ» . «Реальное время», 13.12.2017
* *Альфред Мөхәммәтрәхимов*.  Мансур Гыйләҗев белән әңгәмә. Бизнес Online, 23.10.2016
*   Mansur Gilyazov. IMDb
*  Мансур Гыйләҗевның кино сценарийлары

## Моны да карагыз

Төркем:Татарстанның атказанган сәнгать эшлеклеләре
Төркем:Казан дәүләт төзүче-инженерлар институтын тәмамлаучылар
Төркем:Татар язучылары
Төркем:Татар драматурглары
Төркем:Татарстан язучылары
Төркем:Татарстан драматурглары
Төркем:Туфан Миңнуллин премиясе лауреатлары
Төркем:Марсель Сәлимҗанов премиясе лауреатлары