Риши Сунак

**Ри́ши Су́нак ** (, *[[1980 ел]]ның [[12 май|12 мае]], [[Бөекбритания]], Гэмпшир, [[Саутһәмптон]]*) ― Бөекбритания дәүләт эшлеклесе, сәясәтче. 2022 елның 25 октябреннән 2024 елның 5 июленә кадәр Бөекбританиянең 79нчы премьер-министры, 2022 елның 24 октябреннән Бөекбританиянең Консерваторлар фиркасе башлыгы. Бөекбритания казначылыгы канцлеры (2020―2022).

Британия тарихында беренче һиндстан чыгышлы премьер-министр.

## Тәрҗемәи хәле
1980 елның 12 маенда Саутһәмптонда туган. Әти-әнисе ― дәүләт сәламәтлек саклау системасында эшләүче гомуми практика табибы Яшвир Сунак һәм фармацевт Уши Сунак ― пәнҗаблы индуслар, Көнчыгыш Африкадан Британиягә күченгәннәр. Риши Сунакның әби-бабасы колониализм чорында Һиндстаннан Көнчыгыш Африкага күченгән булган.

Урта белемне абруйлы шәхси мәктәптә – Винчестер көллиятендә алган. 2001 елда Оксфорд университетының Линкольн көллиятен тәмамлаган, анда фәлсәфә, сәясәт һәм икътисадны өйрәнгән. 2001-2004 елларда Голдман Сакс груп банкында эшли, аннары Стэнфорд университетында эшлекле идарә итү буенча магистр дәрәҗәсен ала.
Ул Бөекбританиядә кече бизнеска ярдәм итү өчен махсуслашкан 1 миллиард долларлык глобаль инвестиция компаниясен булдырган.

## Сәяси карьерасы
2015 елда Ричмонд округындагы (Йоркс) парламент сайлауларында 51,4% нәтиҗә белән җиңә, шуның белән консерваторларның 2010 елгы сайлаулардагы хәлен 11% ка начарайта. Шуңа да карамастан, ышанычлы рәвештә җиңү яулый: көндәшләренең иң көчлесе, Бәйсезлек партиясеннән кандидат Мэттью Кук сайлаучыларның нибары 15,2% ын гына ала алган. 2017 елда Сунак 63,9%, икенче кандидат лейборист Дэн Перри — 23,4 % тавыш җыйганнар.

2018 елның 9 гыйнварында премьер-министр Тереза Мэй кече министрларның массакүләм кадрлар үзгәрешен оештыра, нәтиҗәдә Риши Сунак беренче тапкыр хөкүмәт эшенә, торак-коммуналь хуҗалык, җәмгыять һәм җирле үзидарә министрының парламент ярдәмчесе вазыйфасына җәлеп ителә.

2019 елның 24 июлендә Борис Джонсон хөкүмәте төзелгәндә казначылыкның баш секретаре итеп билгеләнә, кирәк булган очракта, кабинет утырышларында катнашу хокукын ала.

2019 елның 12 декабрендә үз округында 63,6% нәтиҗә белән җиңү яулый, көндәшләренең иң көчлесе лейборист Томас Кирквуд 16,4 % тавыш җыя алган. 

2022 елның 20 октябрендә Лиз Трасс премьер-министр вазифасыннан отставкага китә. Октябрь азагына Консерватив партиянең яңа лидерын һәм шуңа бәйле рәвештә премьер-министрны сайлаулар билгеләнә.

2022 елның 24 октябрендә Консерватив партиянең яңа лидеры итеп сайлана. Борис Джонсон һәм Пенни Мордонт сайлауда катнашудан баш тартканнан соң, Р. Сунак бердәнбер кандидат була.

2022 елның 25 октябрендә Сунак Букингем сараенда король Карл III белән очраша, король аны премьер-министр итеп билгели һәм аңа хөкүмәт төзергә куша. Сунак соңгы 210 елда Британиянең иң яшь премьер-министры булып тора.

2024 елның 5 июлендә, ториларның илнең гомуми парламент  уңышсызлыгыннан соң (лейбористлар җиңү яулаган), консерватив партия лидеры һәм Британия премьеры вазифасыннан китә.
## Шәхси тормышы
Дини карашлары буенча – Һинд дине тарафдары

Риши Сунак Infosys компаниясенә нигез салучы Нараяна Муртиның кызы Акшатага өйләнгән.

2022 елның маенда Сунак Sunday Times газетасы төзегән «Бөекбританиянең иң бай кешеләре исемлеге»нә эләгә (аның хатыны белән уртак капиталы 730 млн фунт стерлинг итеп бәяләнгән, бу аларга рейтингта 222нче урын биргән) .

## Искәрмәләр

## Сылтамалар
* 
* 

Төркем:Стэнфорд университетын тәмамлаучылар
Төркем:Бөекбритания премьер-министрлары
Төркем:XXI гасыр сәясәтчеләре
Төркем:Бөекбританиянең Консерватив фиркасе әгъзалары