open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Светлана Ходченкова

**Онченко Светлана Викторовна** (21 гыйнвар 1983 ел) — Россия театр, кино һәм телевидение актеры.

## Тормыш юлы
Светлана Викторовна Ходченкова  (кияүдә — *Яглыч*) 1983 елның 21 гыйнварында Мәскәүдә туган. Озак вакытлар әнисе белән Железнодорожный шәһәрендә яшәгән. 16 яшендә күпмедер вакыт модель агентлыгында эшләп алган.

Кинодагы дебюты — Станислав Говорухинның «Благословите женщину» фильмында роле. (2003). Бу роль өчен ул «Ника» кинопремиясенә күрсәтелә. Карьерасын «Талисман любви» тарихи телесериалында күрәзәче Кассандра роле белән дәвам итә (2005).

2005 елда Борис Щукин исемендәге театр институтын, М. Борисов курсын тәмамлый. Шул ук елда режиссер Станислав Говорухинның «Не хлебом единым» тасмасында Надежда Дроздова ролен башкара.

2007 елда Ходченкова режиссер Павел Санаевның «Нулевой километр» фильмында төшә.

2009 — 2013 елларда режиссер Марюс Вайсберг белән эшли: җырчы Вера Брежнева һәм актриса Анастасия Задорожная белән бергә «Любовь в большом городе» трилогиясендә уйный.

2011 елда актрисаның Голливудта дебюты була — «Шпион, выйди вон!» картинасын Светлана үзенең америка коллегалары Гэри Олдмен, Колин Фёрт һ.б. белән  Венеция кинофестивалендә күрсәтә.

Ходченкова  аннары тагын бер америка картинасы «Росомаха: Бессмертный» фильмында явыз Кара елан ролен башкара.

Шуннан «Василиса», «Чемпионы», «Кровавая леди Батори» фильмнарында уйный.

2016 елның 29 декабрендә экраннарга «Викинг» тарихи фильмы чыкты, анда Ходченкова төп рольләрнең берсен башкара.

«Бердәм Россия» партиясе  әгъзасы. Россия кинематографистлары берлеге әгъзасы.

## Искәрмәләр


Төркем:Бердәм Россия фиркасе әгъзалары
Төркем:Мәскәүдә туганнар
Төркем:1983 елда туганнар
Төркем:21 гыйнвар көнне туганнар
Төркем:Әлифба буенча шәхесләр
Төркем:Әлифба буенча актрисалар
Төркем:Википедия:Викимәгълүмат элементы параметрларына өстенлек бирелгән мәкаләләр
Төркем:Россия актерлары
Төркем:Әлифба буена актерлар
Төркем:Википедия:Замандашлар биографиясе
Данилов

**Данилов** ― фамилия.
* Александр Данилов (1916—1980), тарих фәннәре докторы, профессор, СССР ПФА хакыйкый әгъзасы (1967), РСФСР атказанган фән һәм техника эшлеклесе, Томск дәүләт университеты ректоры (1961―1967), РСФСР мәгариф министры (1967―1980).
* Владимир Данилов (1943), икътисадчы, физика-математика фәннәре докторы (1993), Л. Канторович премиясе лауреаты (2002).
* Виктор Данилов (1932), композитор, Мари АССР атказанган мәдәният хезмәткәре (1986), Олык Ипай ис. яшьләр (1980), Мари Илнең дәүләт (1982) премияләре лауреаты.
* Вячеслав Данилов (1937), төбәк тарихын өйрәнүче. ТАССР атказанган икътисадчысы (1985).
* Дмитрий Данилов (1902―1966), чуаш совет язучысы, театр һәм җәмәгать эшлеклесе.
* Михаил Данилов (1908—1975), Мари АССР атказанган фән эшлеклесе (1951), Идел буе урман техникасы институты ректоры (1951―1966), СССР Югары Советы IV чакырылыш депутаты.
* Семён Данилов (1910—1971),  Дан орденының тулы кавалеры (1944, 1944, 1945).
* Степан Данилов (1888—1978), химия фәннәре докторы (1935), профессор (1930), СССР ФА мөхбир әгъзасы (1943), СССР ФА югары молекуляр кушылмалар инситуты директоры (1953―1960).
----
* **[[Данилова]]**
## Моны да карагыз
* Данилов, шәһәр.

Төркем:Фамилияләр
Данилова

**Данилова** ― фамилия.
* Александра Данилова (1913―2003), азык сәнәгате хезмәткәре,  Социалистик Хезмәт Герое.
* Ангелина Данилова (1996), Көньяк Кореядә эшләүче җырчы, модель, актриса һәм телетапшырулар алып баручы.
* Галина Данилова (1968), театр һәм кино актеры.
* Нина Данилова (1930), психологы, Мәскәү университетының атказанган профессоры (2001).
* Ольга Данилова (1970), спортчы (*чаңгычы*), Олимпия уеннары чемпионы (1998).
----
* **[[Данилов]]**
## Моны да карагыз
* Данилова, кратер.

Төркем:Фамилияләр
Михалков

**Михалков** ― күп мәгънәле сүз.
;Фамилия
* Никита Михалков (1945), актёр, кинорежиссёр, сценарист һәм продюсер, РСФСР халык артисты (1984).
----
* Татьяна Михалкова (1947), РФ Сәнгать академиясе әгъза-корреспонденты, хәйрия фонды президенты. Н. С. Михалковның хатыны.
;Торак пункт
* Михалкова, Словениядәге авыл.
* Михалкова, Польшадагы авыл.

;Башкалар
* (9540) Михалков, астероид.

Төркем:Фамилияләр
София Герцогиня

**Принцесса** **София**, герцог хатын Вермландская (, кыз фамилиясе София **Кристина Хелльквист **швед.Sofia Hellqvist Kristina; 6 декабрь 1984 ел, Швеция) — швед моделе, принц Карл Филиппның хатыны, король Карл XVI Густав һәм королева Сильвиянең килене.

## Биографиясе
София 1984 елның 6 декабрендә Эрик һәм Мари Хеллквист гаиләсендә туа. Аның ике апасы бар, алар бөтенесе дә Альвдаленда үсә. Бию, комедия һәм фортепиано дәресләре ала. Гимназияне тәмамлап, Стокгольмга күчеп килгәч, кыз официант һәм модель булып эшли. 20 яшендә Швециядәге билгеле ирләр журналы Slitz өчен топлесска төшә, «Мисс  Slitz» титулына ия була. Бу фотомодель өлкәсендәге уңышыннан соң аны Paradise Hotel реалити-шоуга чакыралар. Аны тәмамлаганнан соң, ул Америкага яшәргә китә. Анда ул йогага өйрәнә һәм тиздән үзенең йога үзәген ача. Аннары йога өчен үзенең кием линиясен булдыра. 2009 елда, принц белән очрашканчыга кадәр, ул Ганага волонтер булып китә, анда ул балалар йорты төзергә ярдәм итә. 2010 елда София балалар хәйрия фонды «Уен мәйданчыгы»  оештыра. 

2010 елның апрель аеннан алып принц Карл Филипп белән очраша, ә 2014 елның июнендә аларның ярәшүләре турында игълан ителә.

2015 елның 13 июнендә Король сарае чиркәвендә никахлашу тантанасы үтә.

2015 елның 15 октябрендә парлар 2016 елның апрель аенда беренче  баланы көтәләр дип игълан ителә. 2016 елның 19 апрелендә Дандерюд дәваханасында аларның улы, Александр Эрик Хубертус Бертиль, герцог Седерманландский  туа. Сабыйның авырлыгы 3595 грамм, буе 49 см.

2017 елның 23 мартында парларның икенче бала көткәне билгеле була. Бала 2017 елның сентябрендә дөньяга киләчәк дип хәбәр ителә. 2017 елның 31 августында принцесса София икенче ир бала  таба—принц Габриэль Карл Вальтер, герцог Даларнский.

## Бүләкләре

* Серафимовлар ордены Дамасы
* Король Карл XVI Густав II класслы гаилә ордены Дамасы
* Швеция короле Карл XVI Густавның 70 яшь тулуга багышланган Истәлекле медаль (2016 ел, 30 апрель)
* Лачын ордены Зур тәре Дамасы (Исландия, (2018)

## Искәрмәләр

## Сылтамалар

Төркем:1984 елда туганнар
Төркем:6 декабрь көнне туганнар
Төркем:Әлифба буенча шәхесләр
Төркем:Википедия:Замандашлар биографиясе
Линда Евангелиста

**Линда Евангелиста** (Linda Evangelista; 1965 елның 10 мае, Сент-Катаринс, Онтарио, Канада) — итальян чыгышлы Канада супермоделе, 1990 еллардагы супермодельләрнең берсе.

## Тормыш юлы
1965 елның 10 маенда Онтариода Сент-Катаринста Италия эмигрантлары эшче гаиләсендә туа. 15 яшендә ул җирле «Мисс Ниагара» матурлык конкурсында җиңүче була һәм Нью-Йоркның «Элит» агентлыгында үз көчләрен сынап карау тәкъдимен ала.

Искиткеч үзгәрү сәләте өчен һәм чәчләренең тарашын һәм төсләрен даими алмаштырган өчен аны «хамелеон» дип атаганнар. Ул бик күп реклама кампанияләрендә катнаша, алар арасында Yves Saint Laurent «Opium» һәм Guy Laroche «Fidji» рекламалары була. Аннары Calvin Klein, Chanel, Chloé, Versace, Ralph Lauren белән хезмәттәшлек итә. 1996 елда «Yardley» косметика фирмасы белән эксклюзив контрактка кул куя һәм Джордж Майклның «Freedom» һәм «Too Funky» клипларында төшә. Ул шулай ук Нью-Йорк дизайнеры Исаак Мизрахи һәм мода индустриясенең сәхнә арты тормышы турындагы «Unzipped» документаль проектында һәм супермодель Кристи Терлингтон продюсер булган «Catwalk» («Подиум») документаль фильмда төшә.

Линда Евангелиста нинди дә булса модалы чарада катнашу өчен генә супергонорарлар тәкъдим иткән беренче модель була. Аның канатлы фразасы бар, соңрак бу сүзләр барлык басмаларда кабатланган: «Мин ятактан ун мең доллардан да ким суммага чыкмыйм».

## Шәхси тормыш
1987 елда Парижда Elite Model Management Европа бүлеге директоры Джеральд Марига кияүгә чыга, аның белән 1993 елда аерылыша. Соңрак ул Америка киноактёры Кайл Маклахлен белән романтик мөнәсәбәтләрдә була, ә соңрак танылган француз капкачысы Фабьен Бартез белән дә очрашкан, тик бу мөнәсәбәтләр кияүгә чыгу белән тәмамланмаган.

2006 елның сентябреннән 2007 елның гыйнварына кадәр француз миллиардеры Франсуа-Анри Пино, Франсуа Пино улы, Yves Saint Laurent, Gucci һәм башкалар кергән модалы империянең хуҗасы белән очраша. Пино Евангелистаның йөклелеге турында белгәннән аның белән аерылыша һәм соңрак Сальма Хайекка өйләнә. 2012 елда 2007 елда туган улларына алиментлар түләү турында суд процессы башлана.

## Искәрмәләр


## Сылтамалар

* Биография
* 
* Линда Евангелиста Fashion Model Directory сайтында

Төркем:Әлифба буенча шәхесләр
Төркем:Википедия:Замандашлар биографиясе
Төркем:1965 елда туганнар
Төркем:10 май көнне туганнар
Yomğalaq

**Yomğalaq** () ― yuqqa çıqqan tatar awılı. Tatarstan Cömhüriyäteneñ Saba rayonı cirlegendä, Şämärdän timer yul stantsiyäsennän 32&nbsp;km, Balıq Bistäse pristanennän 70&nbsp;km yıraqlıqta urnaşqan awıl bula.
## Tarixı
1930 yılda Saba rayonı Çulpıç awıl sovetı
1935 yılda – Oyıt awıl sovetı 
1963 yıldan Oluğ Şıñar awıl sovetı Sostavında. 
Beleşmä basmalarinda 1963 yıldan soñ iskä alınmıy.
## Xalıq sanı
170 insan (1930 yıl, tatarlar), 190 insan (1939 yıl, tatarlar), 70 insan (1963 yıl, tatarlar).
## İskärmälär


Төркем:Татарстанның юкка чыккан торак пунктлары
Төркем
Ğäyşä Säyedmoratova

**Ğäyşä Säyedmoratova** (Rusça: Айше Сеитмуратова, Qırım tatar telendä: Ayşe Seitmuratova) Qırım tatar xoquqları yaqlawçı aktivist, tarixçı, jurnalist, säyäsätçe.

## Tormış yulı
1937 yılnıñ 11 fevralendä Sörgenlek aldınnan SSCBnıñ RSFSC: Qırım Möxtäriyäti Sovet Sotsialistik Cömhüriyäteneñ Mayak-Saltın rayonında Xaci-Eli (qırım tatarça Aджи-Эли) awılında tuğan.

1966 yılnıñ 14 Üktäbrendä berençe tapqır totqınlıqqa yabıla

1967 yılnıñ mayında 3 yıllıq sınaw möddätenä mäxrüm itelä.

## İskärmälär


Төркем:Журналистлар
Төркем:Тарихчылар
Төркем:Кырымтатар җәмәгать эшлеклеләре
Төркем:Кырымда туганнар
Let L-410 Turbolet

**Let L 410 «Turbolet»** (башка исемнәре: *Л-410, Лет-410, «Турболёт», «Чебурашка»*) — җирле һава линияләре өчен кулланылшта булган җиңел күп максатлы ике моторлы чехословак очкычы.

## Искәрмәләр

Төркем:Чехословакия очкычларыТөркем:Чехия очкычларыТөркем:Пассажир очкычлары
Бишмәт

**Бишмәт** — төркиләрнең озын итәкле, билле, эчлекле, җиңле, төймәле кием, милли киеменәргә керә.

Күп кенә кавказ, төрки һәм кайбер фин-угыр халыкларында очрый.

## Тегелеше
Русиядәге төрле халыкларныкын гомумиләштереп алганда, утыртма якалы, итәкле, гадәттә мамык салып сырылган, тубыкка җитеп торган озынлыктагы күлмәк. Җиңнәрен парчадан, бәрхеттән дә теккәннәр. *Архалук* дигән йөз киеменә дә окшап куя, шундыйларын кавказ аръягы киемнәренең төренә дә кертәләр . Соңрак бишмәт сырылган фуфайка (ватник) прототип булып китә, ә җиңел, кыскартып тегелгәнен — гимнастерка прототибы дип атарга була .

Бишмәтне гадәттә асыл, сатиннан теккәннәр; тукымасы — йон, ефәк, репс һәм башкалар. Олы яшьтәге казаклар күк, кара, көрән төстәге бишмәт, яшьләр — кызыл, яшел, зәңгәр төстәгесен кигән.

## Кулланылышы
Бишмәт казак гаскәрләрендә форма киеме булган, төсе һәм бизәлеше расланган бер рәвештә җитештерелгән. Хәрби хезмәт үтәмәгәндә казаклар бишмәтне үзләре теләгән төстә һәм тегелештә кия алган. Аны кешелеккә дип тә, көндәлектә - йорт арасында кияргә тәгаенләп тә теккәннәр. Яшь казаклар җәен кырга күңел ачарга я бәйрәмнәргә  чыкканда да кигән. Карт казаклар өйдә мамык катлап сырган бишмәт кигән.

Бишмәт өстеннән  *кылыч билбавы* дип йөртелгән күн каеш такканнар, ул бакыр һәм көмеш аел белән бизәлгән. Аңа хәнҗәр  я кылыч элгәннәр.

## [[Башкортлар|Башкорт]] бишмәте
Ирләр һәм хатын‑кыз бишмәтләре төрлечә тегелгән. Бишмәтне фабрикада тукылган карасу төстәге киҗе‑мамык тукымадан, яисә Урта Азия ефәгеннән (әдрәс) теккәннәр. Хатын‑кыз бишмәте җиңел, Башкортстанның төньяк һәм көнбатыш төбәкләрендә киң таралган булган; һәркайда дә ирләр бишмәте җиңел итеп тә тегелгән, мамыктан сырылганнары Урал  аръягында һәм тау‑урман районнарында таралган. Башкортстанның көньяк-көнбатыш районнарында шулай ук билле кыска бишмәт тә кигәннәр.

Хатын-кыз бишмәте ука белән бизәлгән. Ул камзул, күлмәк өстеннән киелгән. Көндәлеккә дә, кешелеккә дә тәгаенләп теккәннәр. Калым  малына кергән 

### Әдәбиятта һәм фольклорда
'''Мәҗит Гафури'''

*Тышын кызыл кергәзиннән, эчен кара бәздән куеп, мамык белән сырып, бишмәт тектерделәр*.

*Бишмәтеңдә синең биш төймә*,

*Шул бишмәткәеңне күп кимә* 

## Искәрмәләр

## Әдәбият

* Шитова С.&amp;nbsp;Н. Башкирская народная одежда. Уфа, 1995.
* 

## Сылтамалар

** Изображение: Майор Красной Армии одет в повседневный бишмет, с нарукавными знаками различия комсостава обр. 1940 года 
** Традиционная одежда и форма терских, кубанских казаков
** Черкеска, бешмет, чекмень, башлык — одежда казаков
** Одежда народов Северного Кавказа XVIII—XX вв. Е. Н. Студенецкая

Төркем:Өс киеме
Төркем:Башкорт милли киемнәре
Төркем:Кавказ киемнәре
Төркем:Татар милли киемнәре
Федераль дәүләт мәгариф стандарты (Россия)

**Федераль дәүләт мәгариф стандарты (ФДМС, )** () — мәгариф өлкәсендә дәүләт сәясәтен эшләү һәм норматив-хокукый җайга салу функцияләрен гамәлгә ашыручы башкарма хакимиятнең федераль органы тарафыннан расланган һөнәр, белгечлек һәм әзерлек юнәлеше буенча билгеле бер дәрәҗәдәге белем бирүгә мәҗбүри таләпләр җыелмасы. 2009 елга кадәр кабул ителгән белем бирү стандартларына «Дәүләт белем бирү стандартлары» атамасы кулланыла. 2009 елга кадәр, гомуми белем бирүнең һәр баскычы һәм һөнәри белем бирүнең (әзерлек юнәлешләре) буенча дәүләт стандартлары кабул ителгәнче, гомуми дәүләт белем бирү стандарты кысаларында һәр белем бирү һәм белгечлек буенча чыгарылыш сыйныф укучысының әзерлек дәрәҗәсенең минимумына карата дәүләт таләпләре кулланыла.

Федераль дәүләт белем бирү стандартлары Россия Федерациясенең Дәүләт аккредитациясе булган барлык югары уку йортлары тарафыннан куллануга мәҗбүри.

## ФГОС максатлары
Федераль дәүләт мәгариф стандартлары түбәндәген тәэмин итә:

* Россия Федерациясенең мәгариф киңлегенең бердәмлеген
* мәктәпкәчә, төп гомуми, башлангыч гомуми, урта (тулы) гомуми, башлангыч һөнәри, урта һөнәри һәм югары һөнәри белем бирү программаларының өзлексезлеген
* рухи һәм әхлакый үсеш һәм тәрбияне 

## Искәрмәләр

## Әдәбият

* Днепров, Э. Д. Новейшая политическая история российского образования: опыт и уроки. — Издание 2-е, дополненное. — М.: Мариос, 2011. — 456 с. — 1 000 экз. — ISBN 5-7897-0241-2
* Днепров, Э. Д. Образовательный стандарт — инструмент обновления содержания общего образования

## Сылтамалар

* Портал «Российское образование»
* Федеральные государственные образовательные стандарты на официальном сайте Министерства образования и науки РФ
* Федеральные государственные образовательные стандарты высшего образования
Төркем:Мәгариф сәясәте
Төркем:Русия Федерациясендә сәясәт
Жапаров

**Жапаров** ― фамилия.
* Акылбәк Жапаров (1964), Кыргызстанның атказанган икътисадчысы (2002), икътисад фәннәре докторы. Кыргызстан Республикасы Министрлар кабинеты рәисе  (2021 елның 12 октябреннән).
* Садыр Жапаров (1968), Кыргызстан президенты (2021 елның 28 гыйнварынннан ).

Төркем:Фамилияләр
Балатон

**Ба́лато́н** (, , , , ) — Маҗарстанның көнбатышындагы күл. Үзәк Аурупаның иң зур күле.

### Географиясе
Балатон күле Урта Дунай түбәнлегендәге, Баконь көньяк-көнчыгыш итәге буйлап сузылган тектоник чыгышлы чокырда ята.

## Искәрмәләр

Төркем:Маҗарстан күлләре
Эшләпә

**Эшләпә** — баш киеме, башка киелә торган **түбә** өлешеннән һәм аның читеннән чыгып торган  баш киеме. 

Күп җирләрдә эшләпәгә каурый, тасма, карачкы кебек нәрсәләр тагып кигәннәр һәм бу хәзер дә күзәтелә. *Эшләпә* башны, чәчне явым-төшемнән, җилдән, кояштан һәм суыктан саклый торган кием  булу белән беррәттән купшылык өчен дә кулланыла.

## ''Эшләпә'' - башкортларда

*Эшләпә* - башкортларда элек электән ир-ат кия торган баш киеме  булган, әмма аны берни  белән дә бизәмәгәннәр. Гадәттә ак төстәге йоннан басып, тирәсен югарыга кайтарып басканнар. Бу ХХ гасыр азагында, ХХ гасыр башында төшерелгән фотоларда күренә 

## Тарихы
XVII гасырда Аурупада Утыз еллык сугыш барышында барча илләр халкы хәрбиләрчә киенгән һәм ирләре дә, хатыннары да  бәрән тиресеннән тегелгән эшләпә кигән. Алар каурыйлары  белән генә аерылган.

XVII гасыр урталарында эшләпә каты эчлеккә утыртып эшләнә башлаган, кара төсләргә өстенлек бирелгән. Якынча 1670 елдан бар Аурупада француз модасы алга чыга, аны каурый кадап, тирәсен өч урыннан күтәртеп тегәләр.

Пудралы париклар чорында баш буялмасын өчен аны култык астына кыстырып йөри башлаганнар, ул өчпочмакка әйләнгән, каурый  урынына ука теккәннәр.

## Төрләре

## Шулай ук кара

* Брыль

## Искәрмәләр

## Әдәбият

* 

## Сылтамалар

Төркем:Милли киемнәр
Төркем:Башкорт милли киемнәре
Александр Барабанов (1928)

**Александр Трифонович Барабанов** ( 9 апрель, 1928 - 19 сентябрь, 2018 ) - Совет һәм Россия галиме, техник фәннәр докторы, профессор, Америка математика җәмгыяте әгъзасы (1990)  .

Югары төгәл ракета коралын эшкәртүдә кулланылган кинематика һәм контроль объектларның динамикасы проблемаларын чишү өлкәсендә танылган галим. Ул 300 дән артык фәнни әсәр авторы, шул исәптән 7 монография , шулай ук уйлап табу өчен 10 дан артык авторлык сертификаты алган.

## Биография
1928 елның 9 апрелендә Севастопольдә туган.

1952 елда Ленинград хәрби-механик институтын (хәзерге Балтыйк буе дәүләт техник университеты "Военмех" ) һәм 1958 елда Ленинград университетын (хәзерге Санкт-Петербург дәүләт университеты ) тәмамлый.

Военмехны тәмамлагач, ул шул ук университетта эшкә кала: ассистент, доцент булып эшли. 1955 елда аспирантураны тәмамлый һәм кандидатлык диссертациясен яклый. Университетны тәмамлагач, 1959 - 1967 елларда ул өлкән тикшерүче, лаборатория, бүлек һәм теоретик тикшеренүләр һәм модельләштерү бүлеге начальнигы булып эшли (NII-49 ( Команда приборлары институты, 1973 елдан - ЛНПО "Гранит" дип атала) . 1963 елда ул докторлык диссертациясен яклый  .

1968-нче елда Александр Трифонович Барабанов Севастополь кораллар ясау институтына (хәзерге Севастополь дәүләт университеты ) эшкә килә, һәм ул техник кибернетика кафедрасын оештыра һәм аны утыз елдан артык җитәкли. Аның җитәкчелегендә кафедра инженер персоналын әзерләү, фәнни-тикшеренү һәм мәгариф эшчәнлеге өлкәсендә алдынгы урыннарны били. 2015 елдан кафедра "Техник системаларда информатика һәм контроль" дип атала. Галим бу университетта 50 елдан артык эшли.

Александр Трифонович "Стационар булмаган һәм функциональ катлаулы системалар һәм процесслар" фәнни мәктәбен булдырды һәм җитәкләде, 36 техник фән кандидатын әзерләде, аларның күбесе университетта эшләвен дәвам итте  . Ул Кырым Федераль Университетының "Динамик Системалар" журналының редакция советы әгъзасы булып торды  .

## Бүләкләре

* Кызыл Кызыл байрак ордены (1963), Хезмәт батырлыгы өчен медальләр (1981) һәм III дәрәҗә Украина Мактау ордены белән бүләкләнде.
* Украина Мәгариф һәм Фән министрлыгы тарафыннан " За научные достижения  " аермасы белән бүләкләнде  .
* 2018 елның апрелендә аңа Севастополь дәүләт университетының мактаулы профессоры исеме бирелде  .

## Искәрмәләр

## Сылтамалар
* БАРАБА́НОВ Олександр Трифонович
* Александру Трифоновичу Барабанову, основателю кафедры технической кибернетики, 90 лет!
* Ушел из жизни доктор технических наук, профессор Александр Трифонович Барабанов
* Почему у нас дырка в обтекателе

Төркем:Техник фәннәр докторлары
Төркем:Санкт-Петербург дәүләт университетын тәмамлаучылар
Төркем:Акъярда вафатлар
Төркем:Әлифба буенча шәхесләр
Төркем:2018 елда вафатлар
Төркем:19 сентябрь көнне вафатлар
Төркем:Акъярда туганнар
Төркем:1928 елда туганнар
Төркем:9 апрель көнне туганнар
Михаил Озеров

**Михаил Яковлевич Озеров** (1900-?) — совет дәүләт эшлеклесе. Ерак Көнчыгыш политехник институт директоры (1937-1939), Мариупол металлургия институты ректоры (1939-1941).

## Биография
1900 елда Смоленск өлкәсендә туган. Әтисе швейцар, әни — Одесса кунакханәләренең берсендә эшләүче булган.

Ул 13 яшендә Амур тимер юлы төзелешендә эшли башлый, аннары тагын берничә эшне үзгәртте - балык тоту тармагында, арба остаханәләрендә эшләп ала.

1919 елда ул Кызыл Армиягә алына, Петроград, Поляк һәм Украина фронтларында политик хезмәткәр булып хезмәт итә. Ул дивизион партия курсларында һәм югары хәрби мәктәбендә укый.

1924 елда авыру аркасында армиядән демобилизацияләнә, аннары Ерак Көнчыгышта партия эшенә күчә. 1930 елда, Бөтен Союз Коммунистлар партиясенең Үзәк Комитеты (большевиклар) В.В. Куйбышев исемендә Ерак Көнчыгын университетына укырга җибәрелә. 1937 елда ул университетны җылылык һәм энергетика белгечлеге буларак тәмамлый, «Главрыбы» суднолар заводында бригадир, аннары цех начальнигы булып эшли.

1937 елның августында, Ерак Көнчыгыш педагогик институты директоры В.Л.Абрамович кулга алынганнан соң, партия органнары аны тәкъдим итәләр. Ул 1939 елның гыйнварына кадәр университет белән җитәкчелек итә, аннары бу вазифасыннан азат ителә. 1939-1941 елларда ул Мариупол металлургия институты ректоры булып эшли.

Сугыштан соң ул суднолар төзелеше Халык Комиссариатында җаваплы урыннарда эшли. Ул Мелитопольдә басып алучы Германия хакимияте белән хезмәттәшлектә гаепләнә, әмма аның гаебе исбатланмый.

Артабангы язмыш билгеле түгел.

## Сылтамалар

* ДВФУ сайтында биографиясе

## Әдәбият
* Ректоры и директора от Восточного института до Федерального университета // Трифонов-Репин, Ю. И. Альма-матер. Политехнический от Восточного института к Федеральному университету / Ю. И. Трифонов-Репин. — Владивосток, 2017. — С. 94 — 148.
* |Хисамутдинова Н. В. Подготовка инженеров на Дальнем Востоке: проблемы и решения (исторические очерки): монография. — Владивосток : Изд-во ВГУЭС, 2014. — 218 с.

Төркем:Вафат булу датасы ачыкланмаган шәхесләр
Төркем:Смоленск губернасында туганнар
Төркем:Әлифба буенча шәхесләр
Төркем:1900 елда туганнар
Төркем:Ерак Көнчыгыш дәүләт техник университетын тәмамлаучылар
Александра Пивоварова

**Александра Игоревна Пивоварова**, **Саша Пивоварова** буларак танылган (1985 елның 21 гыйнвары, Мәскәү, ССРБ) — Россия супермоделе, дөньяда иң танылган модельләрнең берсе. Prada реклама кампаниясендә алты сезон рәттән катнашкан бердәнбер модель. Саша Пивоварованы «модель-инопланетян» дип атыйлар, чөнки йөзе стандарт түгел: йөзе өчпочмаклы, күзләре миндальсыман, маңгае югары, яңак сөяге чыгып тора.

## Тормыш юлы

Балачакта Александра рәссам булырга хыялланган. Мәктәпне тәмамлаганнан соң ул Россия дәүләт гуманитар университетына сәнгать тарихы факультетына укырга керә. Уку вакытында ул фотограф Игорь Вишняков белән таныша һәм аңа кияүгә чыга.

Игорь Вишняков 2005 елда Александраны фотога төшереп, аның фотоларын IMG халыкара модель агентлыгына тапшырганнан соң, Александраның модель карьерасы башлана: нибары ике атнадан ул Миланда (Италия) Prada тамашасын ача.

Александрага институтны калдырырга туры килсә дә, ул рәсем ясау эшен дәвам итә. Модель күп сәяхәт итә, дөньяның иң яхшы музейларында һәм рәсем студияләрендә йөри.

2011 елда GAP компаниясе өчен үз рәсемнәреннән принтлар белән пижама линиясен булдырган.

Models.com абруйлы Америка веб-сайты модель индустриясе сайтында дөнья топ-модельләре рейтингында Александра Пивоварова «Индустрия иконалары» бүлегендә күрсәтелгән, Россиянең башка топ-моделе — Ирина Шейк кебек үк.

## Шәхси тормыш
Ире — рәссам һәм фотограф Игорь Вишняков. 2012 елның 12 маенда Нью-Йоркта Александра кыз таба. Кызны Миа Айсис дип атыйлар. 2019 елның 1 июлендә Саша үзенең Instagram да үзенең икенче йөклелеген күрсәткән фото белән уртаклаша. 2019 елның 5 ноябрендә икенче кызы туа, аңа София Афина исеме кушалар.

Саша вегетариан булып тора һәм спиртлы эчемлекләр кулланмый. Ул үзенең матурлык сере дип алкогольдән тулысынча баш тарту һәм косметиканы рациональ файдалану дип саный.

## Реклама кампанияләре
Prada реклама кампаниясендә төшә. Берничә сезон ул Giorgio Armani, Olay һәм Tiffany компанияләре йөзе булып тора. Gucci, Chanel, Alexander McQueen, Christian Dior, Calvin Klein, Donna Karan, Louis Vuitton, Marc Jacobs, Ralph Lauren, Chloe, Valentino, Givenchy, Jean-Paul Gaultier, Miu Miu, Hermès, Kenzo, Viktor & Rolf, Dolce&Gabbaga, Balenciaga, Zac Pozen, Fendi һәм Yohji Yamamoto йортлары күрсәтмәләрендә катнаша. Ике ел дәвамында Пивоварова рус, британия, австралия, итальян, француз Һәм япон Vogue тышлыкларында барлыкка килә. 2008 елда Pirelli календаре йөзе була, ул «Көнчыгыш энҗеләре» дип атала. Александра шулай ук 2011—2012 Reserved көзге-кышкы коллекциясенең йөзе булып тора.

## Фильмография

## Искәрмәләр


## Сылтамалар

* 
* 
* Sasha Pivovarova Style.com сайтында
* Sasha Pivovarova Dom Models.ru сайтында

Төркем:Мәскәүдә туганнар
Төркем:Википедия:Замандашлар биографиясе
Төркем:1985 елда туганнар
Төркем:21 гыйнвар көнне туганнар
Игамеддин Хөсәенов

**Игамеддин Мәһди улы Хөсәенов** (; 1996 елның 18 сентябре, Салманлы авылы, Сабирабад районы, Азәрбайҗан) — Азәрбайҗан моделе, актёр. 2016 елда «Best Model of Azerbaijan» конкурсы җиңүчесе. 2017 елда Франциядә «The Best Model of the World» халыкара модельләр конкурсында Россияне тәкъдим иткән. Hugo Boss, Ferrari, RoyalTag Lacoste, Mercedes, Albatros, Puma Elle, Lussovita, Emporium, Zeytuna модалы маркаларның реклама кампанияләренең йөзе булган.

## Тормыш юлы
Игамеддин Хөсәенов 1996 елның 18 сентябрендә Азәрбайҗанның Сабирабад районы Салманлы авылында туган. 2003—2014 елларда Әсиф Мозаффаров исемендәге 2 нче урта мәктәптә укый. «High Life Fashion & Model» Бакы академиясен тәмамлаган. Академияне тәмамлаганнан соң актёрлык карьерасын башлый, шулай ук модель бизнес белән профессиональ рәвештә шөгыльләнә башлый.

## Карьера
2016 елда «Best Model of Azerbaijan» конкурсында җиңгәннән соң, модель һәм актёр профессиональ карьерасын башлый. Күп кенә реклама роликларында, Азәрбайҗан җырчыларының музыкаль видеоклипларында, конкурсларда, фотосессияләрдә һәм мода күрсәтмәләрендә төшерелә. «Иң яхшы тән төзелеше булган Азәрбайҗан моделе» титулына ия.

### Төркиядә эш
2017 елда Хөсәенов Истанбул шәһәренә күчә. Анда ул модель бизнес белән шөгыльләнә һәм бер үк вакытта актёрлык осталыгына да өйрәнә. Реклама роликларында төшкәндә күп кенә дөнья брендларының йөзенә әверелә, алар арасында «Hugo Boss», «Royal Tag Lacoste», «Puma Elle», «Mercedes», «Ferrari», «Lussovita», «Emporium», «Albatros», «Zeytuna»»та бар.

### Россиядә эш
Гусейнов Азәрбайҗанда туган булса да, ул Санкт-Петербургта үскән. Россиягә күчкәч, Азәрбайҗан матбугатында «Россиянең иң матур Азәрбайҗан егете» титулын алган.

2017 елда Франция башкаласы Парижда узган «Best Model of the World» халыкара модельләр конкурсында Россия данын яклаган. Тавыш бирү нәтиҗәләре буенча «Иң яхшы тән төзелеше» номинациясендә җиңүче була.

## Шәхси тормыш
Әнисе — Арзу Хөсәенова, әтисе — Мәһди Хөсәенов.

2019 елда өйләнгән. Каспий диңгезе ярында узган туй матбугатта зур резонанс тудырган. Хатыны — Ләйлә Хөсәенова (Ләйлә Ланд тәхәллүсе астында танылган) — Бакыда тәкъдим ителгән күп кенә чит ил брендларының йөзе, танылган блоггер. Кызы — Эмили.

## Казанышлары

* «Best model of Azerbaijan» конкурсы җиңүчесе (2016).
* 2017 елның 8-12 декабрендә Парижда узган «The Best Model of the World» халыкара конкурсында Россия Федерациясен тәкъдим иткән һәм» «Best Physics» номинациясендә җиңүче булган.
* Төркиядә халыкара Анталья кинофестивалендә хөрмәтле кунак (2017).

## Видеоклиплар

* 2019 — Севда Яхяева «Барысы да артта» ();
* 2019 — Аяз Бабайев «Фәрештә кебек» ().

## Искәрмәләр


## Сылтамалар

* 

Төркем:Азәрбайҗан актерлары
Төркем:XXI гасыр актерлары
Төркем:Әлифба буена актерлар
Төркем:Википедия:Замандашлар биографиясе
Төркем:1996 елда туганнар
Төркем:18 сентябрь көнне туганнар
Лю Вэнь

**Лю Вэнь** (; 1988 елның 27 гыйнвары, Юнчжоу, Кытай) — Кытай супермоделе, Азиянең иң популяр моделе. 2013 елда, бишенче урын алып, Forbes журналы версиясе буенча дөньяның иң күп түләнә торган модельләре исемлегенә кергән беренче Азия моделе була; 2014 елда җиденче урынны алган.

## Тормыш юлы
Лю Вэнь 1988 елда Хунань провинциясенең Юнчжоу шәһәрендә туа. Гаиләдә бердәнбер бала булган. 2005 елда New Silk Road World Model Contest конкурсында катнаша, тик җиңә алмый, әмма үзенә игътибар җәлеп итә һәм тиздән подиумда эшли башлый. 2007 елда Кытай каталогына төшкәннән соң Карл Лагерфельд аңа игътибар итә. 2008 елда Парижга күчеп килә һәм беренче профессиональ контрактка кул куя. Шул ук елда Париждагы югары мода атналыгында халыкара подиумда дебют ясый. 2009 елда Victoria's Secret йомгаклау күрсәтүендә катнашкан беренче Азия моделе була. 2010 елда, 70 күрсәтмә белән, француз Констанс Яблонскидан соң, ихтыяҗ буенча икенче дөнья моделе була. 2014 елның июнендә *models.com* сайты Лю Вэньны яңа супермодель дип таныган. 2014 ел ахырына Лю Вэньның Weibo битенә 8 800 000 кеше язылган/

Төрле вакытта Лю Вэнь түбәндәге күрсәтмәләрдә катнашкан: Chanel, Thierry Mugler, Balmain, Vionnet, Nina Ricci, Givenchy, Gucci, Derek Lam, Michael Kors, DKNY, Proenza Schouler, Oscar de la Renta, Jason Wu, Sportmax Code, Etro, Dolce & Gabbana, Francesco Scognamiglio, Kenzo, Hermes, Stella McCartney, Anthony Vaccarello, Paco Rabanne, Guy Laroche, Gareth, Louis Vuitton, Lanvin, Alberta Ferretti, Alexander McQueen, Anna Sui, Balengiaga, Barbara Bui, Cacharel, Carlos Miele, Carolina Herrera, Gap, Isaac Mizrahi, Jean Paul Gaultier, L'Wren Scott, Marc by Marc Jacobs, Matthew Williamson, Moschino, Naeem Khan, Narciso Rodriguez, Nicole Miller, Ohne Titel, Peter Som, Pollini, Rad Hourani, Rag & Bone, Ralph Lauren, Reem Acra, Richard Chai, Roberta Scarpa, Roberto Cavalli, Sari Gueron, Vera Wang.

2009, 2010, 2011 һәм 2012 елларда Victoria's Secret компаниясенең йомгаклау күрсәтүләренә чакырылган.

2017 елда Лю Америка Vogue тышлыгында барлыкка килгән икенче Кытай моделе була.

## Искәрмәләр


## Сылтамалар

* Models.com сайтында 

Төркем:Википедия:Викиҗыентыкка мәкаләдә турыдан-туры сылтама булган мәкаләләр
Төркем:Википедия:Замандашлар биографиясе
Төркем:1988 елда туганнар
Төркем:27 гыйнвар көнне туганнар
Төркем:Әлифба буенча фотомодельләр
Фёдор Постельс

**Федор (Фридрих) Александрович Постельс** ( 1833 - 1892 ) — рус педагогы , профессор, Санкт-Петербург урман хуҗалыгы институты директоры (1874-1881); гамәлдәге стат советнигы.

## Биография
1833 елда Россия натуралисты Александр Филиппович Постельс гаиләсендә туган. Ул Санкт-Петербургның 2-нче гимназиясендә укыган (курсны 1849-нчы елда тәмамлаган), аннары 1854-нче елда   Санкт-Петербург Император университетының физика һәм математика факультетына укырга керә. Шул вакыттан алып, Постельс бөтен гомерен педагогик эшчәнлеккә багышлай  .

Башта ул 4-нче (Ларинская) Санкт-Петербург гимназиясендә математика укытучысы булып эшли (1857 елдан), аннары (1867 елдан)  шул ук гимназиядә инспектор һәм укытучы булып, ниһаять , 6-нчы гимназиядә инспектор булып эшли ( 1869 елдан) . 1871 елның 10 июненнән - 2 нче гимназиядә укыта. 1874 елда Дәүләт милеге министры граф Валуев тарафыннан Санкт-Петербург урман хуҗалыгы институты директоры итеп чакырыла. 
Урта уку йортларында тәрбияче сыйфатында эшләгәндә, Постельс, югары уку йорты директоры булып, шунда ук башка таләпләр белән йөзгә-йөз очраша (өстәвенә, урманчылык өлкәсендә белгеч түгел иде  ), әмма аның педагогик тәҗрибәсе аңа яңа урында урнашырга һәм студентлар тарафыннан симпатиягә лаек булырга ярдәм итте. Институтның директоры урынын 1881 елда авыру аркасында калдыра һәм гамәлдәге стат советнигы дәрәҗәсендә отставкага чыга. Сәламәтлеге бераз яхшырганнан соң, яңадан эшкә чыга һәм  ирләр гимназиясендә инспектор вазифасында эшли, анда ул гомеренең ахырына кадәр эшәде. 1892 елда вафат булды. 

Аның улы - Федор Федорович Постельс  архитектор  .

## Чыганаклары

Төркем:1892 елда вафатлар
Төркем:1833 елда туганнарТөркем:Император Санкт-Петербург университетын тәмамлаучыларТөркем:Санкт-Петербургта туганнар
Мамия Аласания

**Мамия Георгиевич Аласания** (  ; 6 май, 1943 - 27 сентябрь 1993 ) - СССР һәм Грузия Кораллы Көчләре полковнигы, грузир-абхаз сугышында һәм Сухуми өчен сугышларда катнашучы.

## Биографиясе
1943 елның 6 маенда Самегрело (Грузия ССР) шәһәрендә туган. Ул Тбилиси политехник институтын һәм СССР КГБ югары мәктәбен тәмамлагмн, якынча 30 ел СССР разведкасында һәм контрразведкасында хезмәт итә. Әфган сугышы әгъзасы, 1980-1981 елларда хезмәт итә. 1986 елның 30 сентябреннән 1988 елның 1 ноябренә кадәр - Грузия ССР КГБ-сының Көньяк Осетия Автономияле өлкәсе КГБ бүлеге рәисе. Аның КГБ полковнигы дәрәҗәсе булган. 1991-нче елда, Грузиянең бәйсезлеген таныганнан соң, Аласания Грузия Дәүләт Куркынычсызлык Хезмәте Рәисе урынбасары итеп билгеләнә.

1992-1993 елларда Аласания Грузия Хөкүмәте белән Самегрело өлкәсенә массакүләм тәртипсезлекләрне туктатырга җибәрелә, һәм соңрак Грузия гаскәрләре белән Абхаз гаскәрләренә һәм аларның союздашларына каршы сугышларда катнаша. 1993 елның 27 сентябрендә, Сухум өчен барган сугышларда, Абхаз артиллериясе Абхаз ССР Югары Советы бинасына ата, анда ким дигәндә 18 грузин сугышчысы оборона тота, алар арасында Мамия Аласания да була. Соңрак, бина кабардин ополчениясе белән камап алынган, һәм Грузия фракциясе бирелергә мәҗбүр булган: тоткыннарны Гудаутага җибәргәннәр, ләкин тоткыннарны шул ук көнне абхазиялеләр кулга алалар һәм тимер юл янында аталар. Үлгәннәр арасында Жиули Шартаваның берничә сакчысы, шулай ук Сухуми шәһәре мэры Гурам Габискирия, Абхазия Автономияле Республикасының хәрби матбугать үзәге башлыгы Александр Берулава, һәм Грузия армиясе генерал-майоры Гено Адамия була.

2004 елда I дәрәҗә Вахтанг Горгасал ордены белән бүләкләнә.

2017 елның октябрендә Аласаниянең гәүдәсе Абхазиядә табыла һәм Тбилисига китерелә, анда аны Нарикал крепосте территориясендә Изге Николай чиркәве ишегалдында хәрби хөрмәт белән җирлиләр. 2018 елның 5 февралендә үлгәннән соң Грузиянең милли герое ордены белән бүләкләнгән, Грузия Президенты кулыннан бүләкне аның улы Ираклий ала.

## Искәрмәләр

Төркем:Әфган сугышында (1979-1989) катнашучылар
Төркем:Полковниклар (ССРБ)
Төркем:Әлифба буенча шәхесләр
Төркем:1993 елда вафатлар
Төркем:27 сентябрь көнне вафатлар
Төркем:1943 елда туганнар
Төркем:6 май көнне туганнар
Төркем:Грузия техник университетын тәмамлаучылар
Александр Шалленберг

**Александр Шалленберг** (, *[[1969 ел]]ның [[20 июнь|20 июне]], [[Швейцария]], [[Берн]]*) — Австрия дәүләт һәм сәяси эшлеклесе. 2021 елның 11 октябреннән  Австриянең федераль канцлеры. 2019―2021 елларда Австриянең тышкы эшләр министры.

## Тәрҗемәи хәле
1969 елның 20 июнендә Швейцария башкаласы Берн шәһәрендә Австрия илчесе гаиләсендә туган. Әтисенең хезмәтенә бәйле, Һиндстанда, Испаниядә, Парижда үскән.

1989―1994 елларда Вена университетында һәм Парижның Пантеон-Ассас университетында хокук белемен өйрәнгән. 1995 елга кадәр Европа көллиятендә белемен тирәнәйткән.

1997 елдан Австрия тышкы эшләр министрлыгында хезмәт итә башлаган.

2019 елның 3 июненнән Бриги́тте Би́рляйнның күчеш хөкүмәтендә Австрия тышкы эшләр министры.

Себастьян Курцның икенче хөкүмәтендә министр вазифасын саклап калган.

Себастьян Курц отставкага киткәч, Австрия хөкүмәтен җитәкли башлый. 2021 елның 11 октябрендә Австрия федераль канцлеры вазифасында раслана.
## Искәрмәләр

## Сылтамалар
* Александр Шалленберг Алман милли китапханәсендә  
* Curriculum Vitae on the ministry's website

|-

|-

Төркем:Австрия сәясәтчеләре
Төркем:Австрия федераль канцлерлары
Төркем:Вена университетын тәмамлаучылар
Төркем:Әлифба буенча юристлар
Төркем:Австрия юристлары
Төркем:Әлифба буенча сәясәтчеләр
Төркем:XXI гасыр сәясәтчеләре
Төркем:Гамәлдәге дәүләт башлыклары
Хо Ён Чон

**Чон Хо Ён** (; 1994 елның 23 июне, Сеул, Көньяк Корея) — Көньяк Корея топ-моделе һәм актрисасы. Vogue журналы аны «Кореяча топ-модель» (Korea’s Next Top Model) дип атаган, шулай ук «Кореяча топ-модель»ның дүртенче сезонда катнашкан, анда икенче урынны алган. Models.com сайтында 50 иң яхшы модель исемлегенә керә.

## Тормыш юлы
Хо Ён Чон 1994 елның 23 июнендә Сеулда туа. Аның әтисе «Gukbap» рестораны хуҗасы.

## Карьера
Чон үзенең модель карьерасын 16 яшьтә башлаган. Карьерасы башында үзенең утлы-кызыл чәчләре белән танылган. Агентсыз «Сеул Мода атнасы» фестивалендә катнашкан. «Кореяча топ-модель»ның дүртенче сезонда катнашкан.

Халыкара дәрәҗәдә Чон 2016 елда Нью-Йорк мода атналыгында Opening Ceremony's Spring 2017 күрсәтүендә дебют ясый. 2017 елда Париж мода атналыгында Louis Vuitton эксклюзив күрсәтүендә дебют ясый.

Чон 2016 елда Louis Vuitton эксклюзив күрсәтүендә, шулай ук «Opening Ceremony»да дебют ясый. Сезонда шулай ук Марк Джейкобс, Fendi, Max Mara, Альберт Ферретти, Rag & Bone күрсәтмәләрендә дә катнашкан.

Чон Джереми Скот, Тори Бёрч, Topshop, Lanvin, Dolce & Gabbana, Missoni, Bottega Veneta, Эмилио Пуччи, Chanel, Miu Miu, Giambattista Valli, Prabal Gurung, Jason Wu, H&M, Jacquemus, Burberry, Acne Studios, Роберто Кавалли, Diesel, Versus (Versace), Narciso Rodriguez, Пако Рабан, Schiaparelli, DSquared2, Blumarine, Dundas, Zadig & Voltaire, Tod’s, Etro һәм Gabriela Hearst күрсәтүдә катнашкан.

Sephora «Let’s Beauty Together», Chanel, Gap, Hermès, һәм Louis Vuitton рекламаларында төшкән. Хо Ён Чон Vogue Japan, Vogue Korea, W Korea, Harper’s Bazaar Korea, British Vogue, Dazed, Love magazine, CR Fashion Book һәм Into the Gloss журналлары тышлыгында булган.

2017 елда models.com сайты аны «Иң яхшы дебют» (Top Newcomer) һәм «Ел моделе» (Model of the Year) номинацияләрендә сайлаган.

2021 елда дөньяның бестселлерына әверелгән Netflixның «Кальмар уены» сериалында Кан Сэ Бёкны уйнаган. Сериал аңа дөньякүләм танылу алып килә. Сериал чыкканнан соң беренче атнада аңа «Instagram»да 10 миллионнан артык кеше имзаланган.

2021 елның 4 октябрендә «Instagram»да Кореяның иң популяр актрисасы була.

6 октябрьдә Louis Vuitton люкс мода йорты үзенең «Instagram» аккаунтында Хо Ён Чон компаниянең яңа глобаль амбассадоры булуын хәбәр иткән.

## Искәрмәләр


## Сылтамалар

Төркем:Сеулда туганнар
Төркем:Википедия:Замандашлар биографиясе
Төркем:Википедия:Викимәгълүматтан чыганак булган мәкаләләр
Төркем:1994 елда туганнар
Төркем:23 июнь көнне туганнар
Төркем:Әлифба буенча фотомодельләр
Төркем:Әлифба буенча актрисалар
Геннадий Порядин

**Геннадий Васильевич Порядин** (1937 елның 19 июне) — Совет һәм Россия патофизиологы, аллерголог, Россия Медицина Фәннәр Академиясенең корреспондент әгъзасы (2004), Россия Фәннәр Академиясенең Корреспондент әгъзасы (2014). 

## Биография
1937 елның 9 июнендә туган.

1966 елда - 2 нче Мәскәү дәүләт медицина институтының медицина факультетын тәмамлый.

1966 елдан - аспирантурада укыганнан алып ( фәнни җитәкчесе А. Д. Адо) алып патология физиологиясе кафедрасы мөдире (1986-2017), уку эшләре буенча проректор (2012-2015) кадәр шунда ук эшли, хәзерге вакытта - профессор, мактаулы кафедра мөдире, ректор киңәшчесе булып эшли  .

1969 елда ул  «Механизмы формирования немедленной аллергии человека и пути их коррекции» дигән темага кандидатлык диссертациясен яклады, һәм 1983 елда ул докторлык диссертациясен яклады.

2004 елда ул Россия медицина фәннәре академиясенең әгъзасы итеп сайланды.

2014 елда - РФА әгъза-корреспонденты булды (РАМН һәм РАСХН ны РФА бергә кушкан вакытта).

## Фәнни эшчәнлек
Фәнни өлкәдә эшләре: иммунопатологик авыруларның молекуляр һәм күзәнәк механизмнары; аллергия; ялкынсынуны үстерүдә иммун системасының роле (йогышлы-аллергия миокардиты); иммунопатологияне үстерүдә апоптоз роле; үзенчәлекле иммунотерапия механизмнары; аллергиягә каршы яңа препаратларны эзләү һәм өйрәнү

Аның җитәкчелегендә 12 табиб һәм 24 кандидат әзерләнде,

400 гә якын фәнни хезмәт, 7 монография, табиблар һәм галимнәр өчен 3 кулланма, 12 уйлап табу авторы.

Рәсәйнең Патофизиологлар Фәнни җәмгыяте Президиумы әгъзасы, Россия Фәнни җәмгыятенең патофизиологиясен укыту проблемасы буенча укыту-методик комиссия рәисе, патологик физиология һәм эксперименталь терапия журналларының редакция советы әгъзасы, гомуми реаниматология, клиник патофизиология., Вестник РСМУ  журналларының редколлегия әгъзасы.

## Бүләкләр

* Ватан өчен Мактау ордены медале, II дәрәҗә (1996) 
* Мактау ордены (2018) 

## Искәрмәләр

## Сылтамалар

* Профиль Геннадия Васильевича Порядина на официальном сайте РАН
* 
Төркем:Википедия:Замандашлар биографиясе
Төркем:1937 елда туганнар
Төркем:19 июнь көнне туганнар
Төркем:Почет ордены кавалерлары
Төркем:II дәрәҗә «Ватан алдында казанышлар өчен» орденының медале белән бүләкләнгәннәр
Төркем:Медицина фәннәре докторлары
Төркем:9 июнь көнне туганнарТөркем:Н. И. Пирогов исемендәге Русия милли тикшеренү медицина университетын тәмамлаучылар
Рафис Зыязетдинов

**Зыязитдинов Рафис Миңлегали улы** (4 ноябрь 1952 ел) – тарихчы-галим, югары мәктәп укытучысы. Тарих фәннәре докторы (2011), профессор. Россия Федерациясенең мактаулы югары һөнәри белем бирү хезмәткәре (2005), Башкортстан Республикасының атказанган мәгариф хезмәткәре (2015), Башкортстан Республикасының мәгариф алдынгысы (2002).

## Биографиясе
Рафис Миңлегали улы Зыязитдинов  1952 елның 4 ноябрендә Башкорт АССРның Стәрлебаш районы Кече Бузат авылында крестьян-колхозчы гаиләсендә туган. Балачак һәм яшүсмер еллары шушы районның Түбән Ибрай авылында үтә.

1960-1970 елларда Ибрай авылындагы башлангыч, Айтугандагы сигезьеллык һәм Тәтер-Арыслан авылындагы урта мәктәпләрдә укый.

Урта белем алганнан соң, 1970-1972 елларда ССCР Кораллы Көчләрендә хәрби хезмәттә була. Запаска кайтарылганнан соң, Башкорт дәүләт университетының тарих факультетына укырга керә һәм аны 1978 елда уңышлы тәмамлый.

Хезмәт эшчәнлеген юллама белән туган Стәрлебаш районының Тормай авылындагы урта мәктәптә башлый. Тарих һәм җәмгыять белеме укытучысы булу белән бергә класстан һәм мәктәптән тыш тәрбия эшләрен оештыручы да була, аннары  мәктәп директоры вазифасын башкара. Яшь белгеч бер үк  вакытта күп яклы җәмәгать эшләре белән дә актив шөгыльләнә: авыл Советы депутаты итеп сайлана, комсомол политмәгарифе челтәрендә пропагандист була, агитколлективны җитәкли, укытучылар һәм авыл яшьләренең драма түгәрәген оештырып алып бара.

## Вакытлы матбугатта

* Шигъри күңелле галим. Стәрлебаш чишмәләре гәзите. 2018 ел, 31 август

## Мактаулы исемнәре һәм башка бүләкләре

* Россия Федерациясенең мактаулы югары һөнәри белем бирү хезмәткәре (2005)
* Башкортстан Республикасының атказанган мәгариф хезмәткәре (2015)
* Башкортстан Республикасының мәгариф алдынгысы (2002)

## Искәрмәләр

## Сылтамалар

* Башкирский государственный аграрный университет. Зиязетдинов Рафис Минегалиевич. Факультет агротехнологик и лесного хозяйства. Кафедра социально-экономических и гуманитарных дисциплин.   2018 йылдың 2 декабрь көнөндә архивланган. 
* Ученые Башкирского государственного аграрного университета. Зиязетдинов Рафис Минегалиевич. К 65-летию со дня рождения. Библиографический указатель. Библиотека ФГБОУ «Башкирский государственный аграрный университет», Уфа, 2017. ISBN 978-5-7456-0595-6 

Төркем:Россиянең шәрәфле югары һөнәри белем бирү хезмәткәрләре
Төркем:Тарих фәннәре докторлары
Төркем:Башкорт дәүләт университетын тәмамлаучылар
Иван Голанов

**Иван Григорьевич Голанов** ( 29 апреля [ 11 май ] 1890     ) — лингвист, филология фәннәре кандидаты, хәзерге рус теле морфологиясе белгече , рус теле кафедрасы профессоры (1944), Мәскәү педагогик дәүләт университетының рус теле һәм әдәбияты факультетында  рус теле бүлеге мөдире(1951-1967)   .

## Биография
Иван Григорьевич 1890 елның 28 апрелендә туган. 1912 елда   Мәскәү Император университетының тарих-филология факультетына укырга керә, аннары 1913 елда Иван Голанов  Санкт-Петербург  Император университетында академик Алексей Александрович Шахматов белән шөгыльләнә.    1919 елдан Иван Григорьевич Голанов 2-нче Мәскәү дәүләт университетында укытучы булып эшли.

Иван Григорьевич Дмитрий Николаевич Ушаковның укучысы булып эшли. 1918-1920 елларда Голанов беренче булып 1 нче Мәскәү университетында  рус диалектологиясе буенча семинар кертә.  .

Иван Григорьевич Голанов Фәннәр академиясенең рус теле һәм сүз әдәбияты бүлеге каршындагы Мәскәү диалектология комиссиясе әгъзасы була, 1919 елдан Диалектология комиссиясенең фәнни секретаре һәм материаллар саклаучысы була, Диалектология комиссиясе хезмәтләрен редакцияли (9-12 чыгарылышлар).  .

Репрессияләнде, аны 1934 елның 10 февралендә кулга алалар, 58-8-11 маддәсе буенча ОГПУ коллегиясе тарафыннан 5 елга хөкем ителә, Себер лагеренда (Сиблаг) "Берикульский" совхозында үз срогын тутыра.  . Ул 1938 елның 9 ноябрендә азат ителә, хөкем карары 1945 елның 4 августында алына, 1964 елның 26 октябрендә реабилитацияләнә  . 1938 елдан азат ителгәннән соң Иван Григорьевич Голанов Можайск, Калуга, Шацк, Рязань шәһәрләрендә яшәгән.  .

1944 елдан бирле Мәскәү педагогика дәүләт университетында рус теле кафедрасы профессоры (1944) булып эшли, аннары 1951-1967 елларда  рус теле һәм әдәбияты факультетының рус теле кафедрасы мөдире була, орфоэпия һәм орфография проблемалары буенча курслар укый, рус теле укытучылары өчен чит илләрдән рус теле фонетикасы һәм орфоэпия курсы программасын эшләүче була.  .

«Русский язык. Элементы русского языкознания» (1928), «Русская диалектология с введением в этнологию» (1929), «Очерки русской диалектологии» (1949), «Основные положения русской орфоэпии», (1960), «Морфология современного русского языка» (1965), «Об одной черте современного русского произношения» (1966) кебек фәнни хәзмәтләр авторы.  

Иван Григорьевич Голанов 1967 елда Мәскәүдә вафат була.

## Искәрмәләр

## Сылтамалар

* [Библиография.](https://search.rsl.ru/ru/search#q=author%3A(%D0%B3%D0%BE%D0%BB%D0%B0%D0%BD%D0%BE%D0%B2%20%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BD%20%D0%B3%D1%80%D0%B8%D0%B3%D0%BE%D1%80%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87)) [Голанов, Иван Григорьевич](https://search.rsl.ru/ru/search#q=author%3A(%D0%B3%D0%BE%D0%BB%D0%B0%D0%BD%D0%BE%D0%B2%20%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BD%20%D0%B3%D1%80%D0%B8%D0%B3%D0%BE%D1%80%D1%8C%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87))
* RNB. Голанов Иван Григорьевич

Төркем:СССР тел галимнәре
Төркем:Мәскәүдә вафатлар
Төркем:1967 елда вафатлар
Төркем:1890 елда туганнар
Төркем:11 май көнне туганнар
Төркем:Филология фәннәре кандидатларыТөркем:Император Мәскәү университеты тәмамлаучылар
Михаил Мамистов

**Маисов Михаил Владимирович** (26 апрель 1965 ел, Ленинград) — Россия спорт самолетлары һәм планерлар пилоты, Россиянең атказанган спорт мастеры, Павел Сухойның тәҗрибә-конструкторлык бюросы («ОКБ Сухого») очучы-инструкторы, югары пилотаж буенча Россия җыелма командасы очучысы, тренеры — Смолин В. В.

Югары пилотаж буенча ярышлар тарихында бердәнбер 5 тапкыр Европаның абсолют чемпионы һәм беренче һәм әлегә бердәнбер өч тапкыр абсолют дөнья чемпионы — өч тапкыр югары пилотаж наградасы — күчмә Арест Кубогы эясе, планерда югары пилотаж буенча ике тапкыр дөнья абсолют чемпионы һәм Европаның абсолют чемпионы, Бөтендөнья һава уеннарының икеләтә абсолют чемпионы (1997 елда — идарә ителүче планерларда, 2001 елда — спорт самолетларында), Россиянең 10 тапкыр абсолют чемпионы.

Планерларда һәм самолетларда югары пилотаж буенча Дөнья, Европа чемпионатларында, Бөтендөнья һава уеннарында 50 алтын, 36 көмеш һәм 19 бронза мидал яулаган.

## Белеме
Ленинград дәүләт университетын (1988) һәм Калуга авиацион очу-техник училищесын (1997) тәмамлаган.

## Казанышлары

* Самолетларда югары пилотаж буенча 3 тапкыр абсолют дөнья чемпионы (2001, 2011 ел, 2017)
* Самолетларда югары пилотаж буенча 5 тапкыр абсолют Европа чемпионы (2004, 2006, 2008, 2012, 2016)
* Планерларда югары пилотаж буенча 2 тапкыр абсолют дөнья чемпионы (1995, 1997)
* Планерларда югары пилотаж буенча абсолют Европа чемпионы (1996)
* Планерларда югары пилотаж буенча беренче Бөтендөнья һава уеннарының абсолют чемпионы (1997)
* Самолетларда югары пилотаж буенча икенче Бөтендөнья һава уеннарының абсолют чемпионы (2001)
* «Фристайл» программасы буенча 2003 ел дөнья чемпионы
* Гран-при этабында җиңүче (2007 й.), берничә тапкыр Гран-при этабы призеры (2002, 2004, 2007)
* Самолетларда югары пилотаж буенча ун тапкыр Россиянең абсолют чемпионы (1994, 1996, 1997, 1998, 2005, 2008, 2009, 2010, 2011, 2012)
* Күчмә Арест Кубогын (2001, 2011, 2017), Эрик Мюллер Кубогын (2000, 2001), Егоров кубогын (2001, 2003), Штроссенройтер Кубогын (2003) яулаучы.

## Мактаулы исемнәре һәм бүләкләре

* Почет ордены (2002)
* Дуслык ордены (1996)
* ССРБ-ның атказанган спорт мастеры (1996)
* Халыкара авиация федерациясенең (ФАИ) Алтын авиация мидалы (2012)
* Башлангыч өч тапкыр Советлар Берлеге Герое А. И. Покрышкин исемендәге мидал (1997)

## Шулай ук карагыз

* FAI World Aerobatic Championships
* Соревнования по высшему пилотажу
* Авиационный спорт
* Самолётный спорт
* Планёрный спорт

## Искәрмәләр

## Сылтамалар

* https://www.aex.ru/news/2017/9/20/175261/

Төркем:26 апрель көнне туганнар
Төркем:1965 елда туганнар
Төркем:Википедия:Замандашлар биографиясе
Төркем:Әлифба буенча шәхесләр
Төркем:Питырбурда туганнар
Төркем:Почет ордены кавалерлары
Төркем:Дуслык ордены (Россия) кавалерлары
Төркем:ССРБ атказанган спорт осталары
Төркем:Санкт-Петербург дәүләт университетын тәмамлаучылар
Төркем:Европа чемпионнары
Төркем:1961 елда туганнар