Виктор Зайдинер

**Виктор Изарович (Израильевич) Зайдинер** ( 1922 елның 1 октябре, Кременчук, Полтава өлкәсе — 2020 елның 22 мартында,  , Ростов өлкәсе, Россия  ) — совет һәм Россия тарихчысы, тарих фәннәре докторы, этнограф, профессор, Россия Федерациясенең югары профессиональ белеменең мактаулы эшчесе, Санкт-Петербургның Петровская Фәннәр һәм сәнгать академиясе академиясе. Петербург. Зерноград шәһәренең мактаулы гражданины  . Бөек Ватан сугышы ветераны.

## Тәрҗемәи хәле
Виктор Изарович 1922 елның 1 октябрендә Кременчугта туган. 1940 елда Кызыл Армия сафларына чакырыла. Ерак Көнчыгышта элиталы 78 нче укчы дивизиясенең 131 нче укчы полкының беренче уку ротасы курсанты булып хезмәт иткән. Бөек Ватан сугышында катнашучы. 1945 елда Япониягә каршы хәрби хәрәкәтләрдә катнаша.

1951 елда Ростов университетының тарих һәм филология факультетын тәмамлый. Студент чагында ул Дон тарихы белән кызыксына. Аның диссертациясе: "Өченче бишьеллык план елларында Дон Комсомолы."

Зайдинер В.И. 1951-1953 елларда Донбасста тарих укытучысы булып эшли. 1953 елдан - Азов-Кара диңгез дәүләт аграр инженерлык академиясендә  эшли. Аның бөтен гомере бу университет белән бәйле була. Ул ярдәмче, өлкән укытучы, доцент булып эшли. 1959 елда Виктор Изарович кандидатлык диссертациясен яклый.

1971 елдан 1981 елга кадәр Виктор Изарович Зайдинер Социаль фәннәр бүлеген җитәкли. 1985 елда сугышка кадәрге биш еллык планнарында совет төзелеше проблемалары буенча докторлык диссертациясен яклый. 1986 елдан ул Азов-Кара диңгез дәүләт аграр инженерлык академиясенең социаль-икътисадый һәм политик фәннәр кафедрасында профессор булып эшли.

Виктор Изарович Зайдинерның фәнни мәнфәгатьләре өлкәсендә крайны өйрәнү, Ростов өлкәсенең сәнәгать һәм авыл хуҗалыгы предприятиеләре тарихы мәсьәләләре урын алган. 1993 елда (В. К. Горбенко белән берлектә) аның ике китабы чыга: «„Гигант“ совхозы: үткәне, бүгенгесе, киләчәге» һәм «2 нче санлы уку-тәҗрибә ашлык совхозы: тарихы һәм хәзерге торышы». 1995 елда «Бөек Ватан сугышы елларында авыл хуҗалыгын механикалаштыру буенча Азов-Кара диңгез институты» дигән китабы чыга.

Виктор Изарович  350 дән артык фәнни басма авторы, шул исәптән илнең аграр проблемалары, Бөек Ватан сугышы тарихы һәм яшьләрнең патриотик, рухи һәм әхлакый тәрбия проблемалары турында монографияләр һәм китаплар. 1984 елда В.И. Зайдинерның совхоз төзелеше монографиясе Төньяк Кавказ фәнни югары белем үзәгеннән 1 дәрәҗә диплом белән бүләкләнде.

Виктор Израильнең 30 китабының 14 -е Сталина Андреевна Ковынева белән авторлыкта язылган. 2015 елда гаилә пары Виктор Израиль улы Зайдинер һәм Сталина Андреевна Ковынева "Гаилә һәм җәмгыять файдасына" билгесе белән бүләкләнде. .

## Хезмәтләре

* Зайдинер, В. И. Зерноградский (Мечетинский) район в годы Отечественной войны / В. И. Зайдинер, С. А. Ковынева. ― Ростов н /Д : Терра, 2003. ― С.27.
* Зайдинер, В. И. Зерноград / В. И. Зайдинер, Г. И. Забегайлов. ― Ростов н/Д: Кн. изд-во, 1979.
* Зайдинер, В. И. Город в степи / В. И. Зайдинер, Г. И. Забегайлов. ― Ростов н/Д: Кн. изд-во, 1971.
* Зайдинер, В. И. Зерноград и зерноградцы / В. И. Зайдинер, С. А. Ковынева. ― Ростов н/Д: Изд. Рост. ун-та, 1996. ― С. 306―319.
* Зайдинер, В. И. Во имя победы: Зерноградский (Мечетинский) район в годы Отечественной войны / В. И. Зайдинер, С. А. Ковынева. ― Ростов н /Д : Терра . 2003. ― С.27.
* Зайдинер, В. И. На пути к Победе / В. И. Зайдинер ― Ростов н/Д : Гефест, 1998. ― С.14―15;
* Зайдинер, В. И. Зерноград и зерноградцы. Изд.2-е, доп.. / В. И. Зайдинер, С. А. Ковынева. ― Ростов н/Д: ООО «Терра», 2012. ― С.69; 344―363.
* Зайдинер, В. И. Станица моя, Мечетинская (к 200-летию со дня основания) / В. И. Зайдинер. ― Ростов н/Д: ТЕРРА ПРИНТ, 2009. ― 536с.: ил.
* Зайдинер, В. И. Край родной. Зерноградскому (Мечётинскому) району ― 75 лет / В. И. Зайдинер, С. А. Ковынева. ― Ростов н/Д: Гефест, 1999. ― С.263 ― 265.
* Зайдинер, В. И. Азово-Черноморская государственная агроинженерная академия (АЧИМСХ) в годы Великой Отечественной войны. Историко-краеведческое исследование /В. И. Зайдинер , С. А. Ковынева. ― Ростов н/Д:ООО «Терра», 2005. ― 192с.:ил.
* Зайдинер, В. И. Люди твои, Земля. Закрытому акционерному обществу «СКВО» ― 80 лет / В. И. Зайдинер, С. А. Ковынева. ― Ростов н/Д: ООО «Терра»; НПК «Гефест», 2000. ― 224 с.
* Зайдинер, В. И. Ты помнишь, как всё начиналась…?: [о строительстве г. Зернограда] / В. Зайдинер, С. Ковынева // Донской маяк. ― 2014. ― № 18 (1 мая). ― С.2.
* Зайдинер, В. Первые шаги. Из истории районной газеты / В. Зайдинер, С. Ковынева // Донской маяк. ― 2010. ― № 9.-С.5.

## Бүләкләре һәм исемнәре
* Ватан сугышы ордены
* Сугышчан хезмәтләре өчен медале
*  “1941-1945 елгы Бөек Ватан сугышында Германияне җиңү өчен." медале
* "Японияне җиңү өчен" медале
* Бөек Ватан сугышы ветераны
* РСФСР Юtгары Советы Президиумының почёт грамотасы
* Тарих фәннәер докторы
* Профессор
* Россия Федерациясенең югары профессиональ белеменең мактаулы эшчесе
* Санкт-Петербург шәһәренең Петровская Фәннәр һәм сәнгать академиясе академикы
* Зерноград шәһәренең мактаулы гражданины

## Искәрмәләр

## Сылтамалар

** ЗЕРНОГРАДСКИЕ КРАЕВЕДЫ
** Знак «Во благо семьи и общества» — зерноградцам
** Поздравление юбилярам 
** 1 октября 90-летний юбилей отметил Виктор Изарович Зайдинер

Төркем:Ростов дәүләт университетын тәмамлаучылар
Төркем:Урыс тарихчылары
Төркем:Россиянең шәрәфле югары һөнәри белем бирү хезмәткәрләре
Төркем:«Японияне җиңгән өчен» медале белән бүләкләнүчеләр
Төркем:«1941-1945 еллардагы Бөек Ватан сугышында Алманияне җиңгән өчен» медале белән бүләкләнүчеләре
Төркем:Сугышчан хезмәтләре өчен медале белән бүләкләнүчеләр
Төркем:II дәрәҗә Ватан сугышы ордены кавалерлары
Төркем:Тарих фәннәре докторлары
Төркем:Әлифба буенча шәхесләр
Төркем:2020 елда вафатлар
Төркем:22 март көнне вафатлар
Төркем:1922 елда туганнар
Төркем:1 октябрь көнне туганнар