12 май

**12 май** — Милади тәкъвимендә бишенче айның уникенче көне. Ел ахырына кадәр 233 көн кала.

#### 

###### 
*  — ***Халыкара [[үсемлекләр]] [[сәламәтлек|сәламәтлелеген]] саклау көне*** (, , , ).
* Халыкара шәфкать туташлары шурасы — ***Халыкара [https://www.wikidata.org/wiki/Q186360?uselang=tt шәфкать туташы] көне*** (, , , ).

###### 

*  — ***Фин [[милли кемлек|милли кемлеге]] көне*** (, , ).

###### 
* ***Халыкара [https://www.wikidata.org/wiki/Q540571?uselang=tt фибромиалгия] һәм [https://www.wikidata.org/wiki/Q209733?uselang=tt хроник арганлык синдромы] авырулары турында мәгълүмат тарату көне*** (, ).
* ***Халыкара [[математика]]да [[хатын-кыз]]лар көне*** (, ).
*  /  Серб республикасы *<small>([[d:Q11196|d]])</small>* — ***[[Хәрби көчләр|Армия]] көне*** (, ).
*  — ***[[Изге Андрей|Беренче дәшелгән Апостол Андрей]] көне*** (, ).
*  — ***[[Экология|Экологик]] [[белем бирү]] көне*** ().

### [[Май#.D0.9A.D0.B8.D2.A3 .D0.B2.D0.B0.D0.BA.D1.8B.D1.82.D0.BB.D1.8B .D1.85.D0.B0.D0.BB.D1.8B.D0.BA.D0.B0.D1.80.D0.B0 .D1.87.D0.B0.D1.80.D0.B0.D0.BB.D0.B0.D1.80|Киң вакытлы халыкара чаралар]]

## 
* 1233 ― болгар-татар шагыйре Кол Гали Кыйссаи Йосыф поэмасын тәмамлый (*яңа вакыт исәбе буенча*).
* 1769 ― патшабикә Екатерина II Казан гимназиясендә татар телен укытуга рөхсәтен бирә.
* 1830 —  Җөмһүрияте төзелүе игълан ителә.
* 1993 —  20px Европа Шурасына кабул ителә.

## 
 
* 1160 — Ибн әл-Әсир, 
* 1670 — Аугуст II Көчле, 
* 1759 — Дмитрий Казинский,  дәүләт эшлеклесе,  губернаторы. 
* 1815 — Виктор Григорович, 
* 1818 — Борис Бересфорд, Казан университеты һәм башка уку йортларында чит телләр укытучысы.
* 1830 — Алексей Саврасов, рәссам. 
* 1868 — Леонид Савёлов, 
* 1872 — Антон Корошец, 
* 1879 — Михаил Тушнов, 
* 1879 — Мөхәммәтҗан Танышбаев, казакъ сәяси һәм җәмәгать эшлеклесе. 
* 1886 — Ольга Молчанова, 
* 1895 — Вильям Җиок, 
* 1904 — Вилис Лацис, 
* 1907 — Васыйк Хангилдин, 
* 1907 — Дементий Шмаринов, ССРБ халык рәссамы.  
* 1907 — Кэтрин Һепбёрн, Оскар премиясенә 4 тапкыр лаек булган киноактриса.
* 1910 — Дороти Һоҗкин, 
* 1911 — Ширияздан Сарымсаков, татар театры режиссеры.
* 1912 — Наум Мейман, 
* 1912 — Чыңгыз Әхмәров, татар рәссамы. 
* 1929 — Миңнебай Саттаров, 
* 1930 — Әнвәр Әлимҗанов, 
* 1931 — Владимир Бровиков, 
* 1933 — Андрей Вознесенский, рус шагыйре, прозаик, рәссам, архитектор.
* 1934 — Хәмит Зәйдуллин, 
* 1938 — Аяз Мөтәлибов, / Азәрбайҗан ССР  коммунистлар фиркасе үзәк комитетының беренче сәркатибе,  президенты.
* 1938 — Владимир Шимко, 
* 1938 — Зоя Краснова, 
* 1939 — Хатыйп Миңнегулов, татар әдәбият галиме, дәреслекләр авторы, тәнкыйтьче.
* 1941 — Варис Хәсәнов, 
* 1944 — Илдар Шиһапов, музыкант, артист һәм режиссер. Мәскәүдәге Татар мәдәни үзәгенең сәнгать җитәкчесе, Русиянең атказанган артисты. 
* 1956 — Олег Эпштейн, 
* 1967 — Айбулат Рәхмәтуллин, 
* 1967 — Михаил Кийко, 
* 1972 — Хулисса Вильянуэва, 
* 1978 — Малин Акерман, 
* 1981 — Ханна Ильд, 
* 1983 — Алинә Кабаева, спорт эшлеклесе.
* 2003 — Ленар Фәттахов,

## 

* 1701 — Пётр Лопухин, 
* 1838 — Анджей Снядецкий, поляк табибы, биолог, химияче.
* 1859 — Сергей Аксаков, рус язучысы, дәүләт һәм җәмгыять эшлеклесе.
* 1878 — Илья Борщов, 
* 1884 — Бедржих Сметана (*Bedřich Smetana*), чех композиторы.
* 1905 — Алексей Безобразов, 
* 1918 — Вилһелм Радлов, тюрколог-галим.
* 1935 — Юзеф Пилсудский, / Польша Җөмһүрияте сәясәт һәм дәүләт эшлеклесе.
* 1961 — Сергей Коричев, 
* 1966 — Фёкла Беззубова, 
* 1970 — Нелли Закс, 
* 1972 — Антоний Буковецкий, 
* 1981 — Леонид Соколов, 
* 1982 — Зоя Базилевская, 
* 1991 — Андрей Куторкин, 
* 1992 — Гали Әбдерәзәков, Бөек Ватан сугышы чоры Кызыл Гаскәренең сапёрлар батальоны сержанты, Советлар Берлеге каһарманы, зоотехник.
* 1995 — Андрей Болтнев, 
* 1996 — Фуат Таһиров, Татарстан Республикасының халык артисты, Татар дәүләт «Әкият» курчак театрын оештыручыларның берсе, язучы.
* 2000 — Аделаида Авакян, 
* 2009 — Роже Планшон, 
* 2009 — Саҗидә Галимова, 
* 2009 — Эрот Зарипов (70), татар рәссамы.
* 2014 — Валентина Селивёрстова,

#### 
========
## Шулай ук карагыз
## Искәрмәләр
 

Төркем:Ел көннәре
Төркем:12 май