Zilant

**Zilant** (**Zur yılan** süzennän çıqqan) — tatar riwäyätlärendä äkiättäge ajdaha.

Ğädättä tac belän, qoş ayaqlı, qanatlı, yılan qoyrıqlı ajdaha bularaq surätlänä.

## Borınğı riwäyätlär

Berençe riwäyät buyınça Qazan kirmäne salınğannan soñ şähär yanında urnaşqan tawda qanatlı ajdaha häm anıñ yılan ğäskäre torğan häm zur zıyan qalağa kitergän. Ber batır ajdahağa qarşı suğışqa kergän, Zilant yäşägän urınnı yandırğan häm näticädä zur yılannar üterelgän, läkin Zilant tawdan oçıp kitkänçe yegetne bik yaralağan. Berençe yurama buyınça batır Zilantnıñ başın kiskän, ikençe yuramada Zilant ajdaha  qaçıp kitkäç älegä dä Qazan östendä oça häm tönlä Qaban külennän su eçä, qayçaqta Qaban töşenä çuma häm saqsız qoyınuçılarnı Qaban töşenä tarta.

Başqa riwäyättä Zilant ajdaha öç burıçnı başqarğan: uñış cıyğan, çiklär saqlağan häm keşelärne yaqlağan.

Borınğı riwäyättä taswirlanğan Zilant istälegenä Qazan şähärendä Zilant tawı atalğan.

Öçençe riwäyät buyınça Zilant tawınnan kitkännän soñ Zilant ajdaha Qaban küleneñ töşendä yäşi häm xannarnıñ xäzinäsen saqlıy. Yaxşı saqlıy, küp omtılışlarğa qaramastan berkem Qazan xannarı xäzinälären taba almıy.

## Tarixi bilgelär

Qazan xannarı Zilant ajdaha yözen xan möherendä surätlilär. Qazan xanlığı bayrağında Zilant ta surätlängän bulğan.

1781 yıldan Zilant Qazan gubernası gerbında surätlänä.

Şulay uq Zilant Rusiä İmperiäse gerbına kertelgän.

Zilant Qazan şähäreneñ gerbında surätlänä, şulay uq qayber başqa qalalarnıñ gerblarında da surätlänä (Tatarstanda, Kaşira).

Zilant - Rubin futbol taqımınıñ bilgese.

Zilant - fentezi festivaleneñ "Zilantkon" töp simvolı.
## Gerblar

Image:Arsk COA (Kazan Governorate) (1781).png|Arça (1781) 
Image:Coat of Arms of Chistopol (Tatarstan) (1781).png| Çístay (1781) 
Image:Coat of Arms of Kazan (Tatarstan) (1781).png| Qazan (1781) 
Image:Coat of Arms of Laishev (Tatarstan) (1781).png| Layış (1781) 
Image:Coat of Arms of Mamadysh (Tatarstan) (1781).png| Mamadış (1781) 
Image:Coat of Arms of Spassk (Bolgar Tatarstan) (1781).png| Bolğar (1781) 
Image:Coat of Arms of Tetyushi (Tatarstan) (1781).png| Täteş (1781) 
Image:Coat of Arms of Kashira (Moscow oblast) (1998).png|Kaşira, Mäskäw ölkäse


## Miğmariättä

Qazan miğmariätendä Zilant yış surätlänä: ayıruça 2005 yılda açılğan "Qazan" fontanında.


File:Казань 1781 из Винклера.jpg|Qazan gerbı 1871 yılda
Файл:Zilant art qazan.JPG|Meñyıllıq  parkında urnaşqan "Qazan" fontanı
Файл:Zilant art minor.JPG|Meñyıllıq  parkında urnaşqan "Qazan" fontanı
Файл:Kazan Metro Kremlyovskaya Station.jpg|Kreml stantsiäseneñ küreneşe 


## Monı da qarağız

* Ajdaha
* Viverna

## Ädäbiät

*Легенда о Зиланте
*Легенда: Зилант - казанский крылатый змей

## Sıltamalar
* Казанские Зиланты, 2016 (Küreneşlär: https://2.bp.blogspot.com/-Ux94D8oL5NY/V26FSEEyAkI/AAAAAAAAkUQ/dVQRbYriVec2hvD_cKjMiABz4I4VL_49QCLcB/s1600/C%2B117.jpg, https://3.bp.blogspot.com/-m-YV7_MBckw/V26Gg7kH63I/AAAAAAAAkUc/-11SthQWrJkVYfQbo5tddVw18RICHkMKgCLcB/s1600/C%2B115.jpg, https://3.bp.blogspot.com/-Ax5Gf0Xa1AY/V26Gwnn0fqI/AAAAAAAAkUk/svYxCVwGQnkGJ-FOy8-ERh-wK7KuJY0bACLcB/s1600/C%2B100.jpg, https://2.bp.blogspot.com/-Ob3zladhRSs/V26GwqmKKsI/AAAAAAAAkVM/on9rWeTPHzs-dXa-l5cxa-avaDvjutHLwCKgB/s1600/C%2B102.jpg)

Törkem:Казан
Törkem:Тарих