Жорж Брак

**Жорж Брак** (  , 13 май  1882,  Аргентина - 31 август 1963, Париж ) - Француз рәссамы, график, дизайнер, скульптор һәм декоратор. Кубизмга нигез салучы ( Пабло Пикассо белән).

## Биографиясы һәм иҗаты

### Яшьлек
Георг Брак Вал-д'Уаз департаментында      Аржантёйда туган. Һөнәрчеләр гаиләсеннән. Ул  Һаврда үсә һәм әтисе һәм бабасы кебек рәссам һәм декораторга укый. Ләкин ул шулай ук 1897-1899 елларда кичләрен сәнгать мәктәбендә ( Чарльз Луерда)  җитди өйрәнгән. 

1900 елда Брак  Парижга күченә, ул декораторга укый һәм 1902  елда сертификат белән бүләкләнә. Соңрак ул Париждагы Эмбер академиясенә укырга керә һәм анда 1904 елга кадәр эшли. Монда ул Мари Лоренцин һәм Фрэнсис Пикабиа белән таныша. 

### Фовизм
Бракның иртә эшләре импрессионистларныкы булса да, 1905 елда фовистларның эшләре күргәзмәсен караганнан соң, ул аларның стилен үзләштерә.  Фовистлар төркем була, анда Генри Матиссе һәм Андре Дерен да керә. Алар мөмкин булган иң көчле эмоциональ реакция булдыру өчен ачык төсләр һәм гади формалар кулландылар. Брак шулай ук рәссамнар Раул Дюфи һәм Автон Врис белән тыгыз хезмәттәшлек итә. 

1907 елның маенда ул Бәйсезләр салонында фовизм  стилендәге әсәрләрне уңышлы күрсәтә. Шул ук елда, Брак стиле акрынлап Пол Сезанн әсәре тәэсирендә үсә башлый. 1906 елда Парижда Көзге Салонда вафат булган Сезанның ретроспектив күргәзмәсе Авангард юнәлешенә сизелерлек йогынты ясый. 

### Кубизм
1907 елда Брак шулай ук Пабло Пикассо остаханәсендә була. Аның белән очрашканнан соң, ул кинәт сәнгать манерасын  үзгәртә, рәсем чараларының лаконизмына һәм объектларның геометризациясенә омтыла. 1909-1912 елларда  Брак Пикассо белән Кубизмның теоретик нигезен эшли һәм бу хәрәкәткә нигез салучыларның берсе була. Ул вакытта Пикассо Гаугин, Сезан, Африка кабилә маскалары һәм Иберия скульптурасы тәэсирендә булган, һәм Брак нигездә Сезанның идеяларын үстерү белән кызыксынган. 

1908-1913 елларда Брак картиналары аның геометриягә һәм перспективага яңадан кызыксынуын күрсәтә башлый. Ул яктылык һәм перспективаның эффектларын тирәнтен өйрәнә. "Дома в Эстаке" картинасында (   Maisons à l'Estaque, 1908) Брак архитектура төзелешен кубка якын геометрик формага китерә. Ләкин ул күләгәне яссы һәм өч үлчәмле итеп күрсәтә. Шулай итеп, Брак визуаль иллюзияләрнең һәм сәнгатьчә күрсәтүнең табигатенә игътибарны җәлеп итә. 

### Сугыштан соңгы иҗаты
Брак  Беренче бөтендөнья сугышында катнаша, 1915 елда ул каты яралана һәм 1917 елда гына картинага кире кайта ала. Бу вакытта аның ижатында натюрмортлар  өстенлек итә. 

Рәссам  С. П. Дягилев заказы буенча Л. Ф. Мясин куелышында В.А.Дукельский музыкасына «Зефир һәм Флора» балеты өчен декорацияләр һәм костюмнар эшли. 

Артабан образның ачыклыгын һәм гармониясен, аның билгеле декоративлыгын эзли. Берничә картиналар сериясен ясый ("Купальщицы" һ.б.). 1934 елда рәссам турында беренче монография - Карл Эйнштейн китабы дөнья күрә. 

Брак  Икенче бөтендөнья сугышын авыр кичерә, 1945 елда бик озак авырый. 1949 —1956 елларда сигез зур  "Мастерские" картинасын яза, ул аның ижатының иң югары ноктасы була. 1950 нче елларда. берничә декоратив эш башкара: ул чиркәүдә пыяла тәрәзәләр белән шөгыльләнә, Луврның Этруски залында түшәмне бизәде. Бракның соңрак эшләгән мотивы - очучы кош. 

Брак бик күп рәсемнәр, гравюралар һәм скульптура әсәрләрен иҗат итте, ләкин картиналар аның әсәрендә төп урынны били. Брак Парижда 1963 елның 31 августында вафат була.

## Урланган картиналары
2010 елның 20 маенда Париждагы Заманча сәнгать музее аның коллекциясеннән биш картинаның урланганлыгы турында хәбәр итә. Георг *Бракның* " *Оливы близ Эстака*" ( *L'Olivier Près de l'Estaque* ) картинасы, Пабло Пикассоның " Голубь с зеленым горошком ", Анри Матисның " *Пастораль"* ( *La Pastorale* ),  Амадео Модильяниның "Женщина с веером”( *La Femme à l'Eventail)*  һәм Фернан Леженың “ *Натюрморт с подсвечниками*” урланган иде . Урланган картиналарның бәясе 100 миллион евро була. Карак музейга тәрәзә аша керә һәм  рамкалардан картиналар чыгарып ала  . Соңгы унъеллыкларда сәнгать әсәрләрен урлау иң зур урлауларның берсе була, һәм, экспертлар фикеренчә, заказ буенча ясала, чөнки аукционда шундый танылган полотналарны сату мөмкин булмый 

## Искәрмәләр

## Әдәбият

; рус телендә 

* Брак, Жорж/

; башка телләрдә 

* Einstein C. Georges Braque. Paris: Éditions des Chroniques du jour; New York City: E. Weyhe, 1934
* Hofmann W. Georges Braque: his graphic work. New York: H.N. Abrams, 1961
* Cogniat R. Georges Braque. New York: H.N. Abrams, 1980
* Georges Braque, the Late Paintings, 1940—1963. Washington: Phillips Collection, 1982.
* Zurcher B. Georges Braque, life and work. New York: Rizzoli, 1988
* Clement R.T. Georges Braque: a bio-bibliography.Westport: Greenwood Press, 1994.
* Danchev A. Georges Braque: a life. New York: Arcade Pub., 2005
* Georges Braque et le paysage. Marseille: Musée Cantini; Paris: Hazan, 2006
* Orozco, M. The Complete Prints of Georges Braque. Catalogue raisonné. Academia.edu, 2018

## Сылтамалар

*  На Викискладе есть медиафайлы по теме Жорж Брак
* Работы в музеях мира
* Работы на artchive.com
* Страница в энциклопедии Кругосвет 
* Статья в энциклопедии Larousse&nbsp;(фр.)

Төркем:1882 елда туганнар
Төркем:Франция рәссамнары
Төркем:Википедия:Викимәгълүматтан чыганак булган мәкаләләр
Төркем:Парижда вафатлар
Төркем:Википедия:Кулланылган геомәгълүмат чылбырында шик тудыручы урыннар булган битләр
Төркем:1963 елда вафатлар
Төркем:31 август көнне вафатлар
Төркем:13 май көнне туганнар
Төркем:Википедия:Викимәгълүмат элементы параметрларына өстенлек бирелгән мәкаләләр
Төркем:Әлифба буенча рәссамнар
Төркем:Франция скульпторлары
Төркем:ХХ гасыр скульпторлары
Төркем:Авангард скульпторлары
Төркем:Социалистлар
Төркем:Авангард рәссамнары