20 сентябрь

**20 сентябрь** — Милади тәкъвимендә тугызынчы айның егерменче көне. Ел ахырына кадәр 102 көн кала.

#### 
###### 
*  — 16-22 сентябрь:Европа хәрәкәт атналыгы (франц.). Шәһәрләрдә җәяү яки җәмгыяви транспорт белән йөрү, яки велосипед куллану өчен уңайлы инфраструктура булдырылуын алга сөрүче еллык вакыйга: Европа комиссиясе (урысча) тарафыннан оештырыла.
###### 
* , ,  — Фикерләрне ирекле белдерү көне.
*  Көньяк Осетия — Җөмһүрият нигезләнүе көне (урысча), 1990.
*  — Милли яшләр көне (ингл.).
*  Япония — Һава көне (Ышанычлы чыганак?).
###### 
#### Һөнәри
*  Азәрбайҗан — Нефть эшмәкәрләре көне (урысча).
*  Белорусия — Таможенниклар көне.
*  — Эшмәкәрләр көне.
*  — Янгын сүндерүчеләр атналыгы башлана.
#### Өлкә һәм җирле
* ның:
**Итапева шәһәре (урысча) нигезләнү көне — 1769, 20px|border Сан-Паулу штаты (урысча). 
** 20px Пара-ди-Минас шәһәре (урысча) нигезләнү көне — 1859, 20px|border Минас-Жерайс штаты (урысча).

## 
* 1519 — Магеллан экспедициясен башлап җибәрә.
* 1870 — берсальерлар  шәһәренә бәреп керә.
* 1921 — Казанда ТАССР Шураларының оештыру корылтае ачыла.
* 1946 — беренче Канн кинофестивале башлана.
* 1990 —  дәүләт суверенитеты турында декларация кабул ителә.

## 
right|100px|Ибраһим Абдуллин
 
* 1778 — Фаддей Беллинсһаузен,  диңгез сәяхәтчесе һәм тәдкыйкатьчесе, адмирал.
* 1833 — Эрнесто Теодоро Монета, итальян сәясәтчесе, пацифист, Тынычлык өчен Нобель премиясе лауреаты.
* 1837 — Пётр Лесгафт, анатом, профессор.
* 1854 — Иван Годнев, 
* 1869 — Шәйхелислам Хәмиди, 
* 1874 — Николай Семашко, 
* 1875 — Маттиас Эрцбергер, 
* 1881 — Нота Клячкин, 
* 1891 — Галә Ходаяров, мөгаллим, шагыйрь, җәмәгать эшлеклесе.
* 1892 — Сергей Аничков, 
* 1903 — Наталья Арсеньева, 
* 1906 — Пантелеймон Тахчианов, 
* 1910 — Заһит Хәбибуллин, татар композиторы.
* 1912 — Михаил Федосеев, 
* 1914 — Сергей Гаврилов, 
* 1920 — Ибраһим Абдуллин, татар язучысы, драматург.
* 1926 — Мәхмүт Урматов, ның *[[Балык Бистәсе районы]]* физика һәм математика *[[укытучы]]сы*, мәктәп директоры.
* 1929 — Николай Захаров, 
* 1931 — Наил Биккенин, фәлсәфәче, КПСС ҮК аппаратында бердәнбер татар. 
* 1931 — Юнир Госманов, 
* 1932 — Тәлгать Бикчурин, 
* 1934 — Софи Лорен, итальян киноактриса.
* 1935 — Рифгать Вәлиуллин, 
* 1938 — Эрнест Дышаев, рәссам-карикатурачы.
* 1942 — Камил Вәлиев, Әлмәт театрының сәнгать җитәкчесе.
* 1943 — Сани Абача, Нигерия хәрби-дәүләт эшлеклесе, 1993-98 елларда ил президенты.
* 1946 — Фәрит Газизуллин, РФ министры (1997-2004).
* 1947 — Ренат Вәлиуллин, 
* 1948 — Михаил Глубоковский, 
* 1948 — Ольга Артюшкова, 
* 1950 — Инбер Япаров, 
* 1950 — Шамил Хисаметдинов, Олимпия чемпионы. 
* 1951 — Нурия Яруллина, 
* 1954 — Геннадий Малахов, 
* 1957 — Георгий Ибушев, 
* 1963 — Лилия Нуретдинова, Олимпия һәм дөнья чемпионы.
* 1964 — Мәдинә Биктаһирова, озын арага йөгерүче спортчы, җиңел атлет.
* 1967 — Кристен Җонстон, АКШ киноактрисасы.
* 1967 — Рим Гыйлфанов, татар журналисты, публицист.
* 1968 — Дмитрий Чернышенко, 
* 1972 — Владислав Шапша, 
* 1972 — Фәүзи Дәүләтов, 
* 1974 — Илмас Хәмидуллин, 
* 1986 — Кристиан Ансальди, 
* 1987 — Карина Андоленко, 
* 1988 — Лилия Перетурина,
* 1988 — Хәбиб Нурмагомедов,
* 1996 — Рифат Җамалетдинов, 
* 1996 — Хван Ин Бом,

## 

* 1863 — Якоб Гримм, алман филологы.
* 1910 — Йозеф Кайнц, 
* 1911 — Гайнетдин Әхмәрев, татар укытучысы.
* 1918 — Мәшәди Әзизбәков, 
* 1921 — Павел Миронов, 
* 1941 — Михаил Кирпонос, 
* 1942 — Карлис Улманис, Латвия дәүләт эшлеклесе, Латвия президенты (1936—1940).
* 1947 — Сергей Бруштейн, 
* 1960 — Сергей Мерзляков, 
* 1971 — Йоргос Сеферис, 
* 1975 — Сең-Җон Перс, 
* 1979 — Людвик Свобода, 
* 1980 — Виктор Попов, биология галиме, биогеоценозлар белгече. 
* 1985 — Мәхмүдә Садыйкова, 
* 1986 — Виктор Хохряков, 
* 1993 — Яков Костин, 
* 1999 — Әхмәт Әминев, 
* 1999 — Бәдри Мәмбәтколов, 
* 1999 — Раиса Горбачёва, ССРБның беренче һәм соңгы «беренче леди»е.
* 2002 — Сергей Бодров, 
* 2011 — Вера Минкина, татар артисткасы, Татарстанның һәм Россиянең халык артисты.
* 2016 — Аида Ашхаруа, 
* 2017 — Эне Михкельсон,

#### 
========
## Шулай ук карагыз

## Искәрмәләр

Төркем:Ел көннәре
Төркем:20 сентябрь