Александр Стубб

**Александр Стубб** , Кай-Ёран Александр Стубб (; *[[1968 ел]]ның [[1 апрель|1 апреле]], [[Финляндия]], [[Хельсинки]]*) ― Финляндия дәүләт эшлеклесе, сәясәтче. 2024 елның 1 мартыннан  Финляндия президенты.

## Тәрҗемәи хәле
1968 елның 1 апрелендә Хельсинкида фин хоккейчысы гаиләсендә туган . Ике телле тәрбия алган (әтисенең туган теле ― швед, әнисенең ― фин теле. Дейтона-Бичта (Флорида, Америка Кушма Штатлары) мәктәптә укый, аны 1986 елда тәмамлый. 1988 елда Хельсинкида Larkan гимназиясен тәмамлый һәм бердәм дәүләт имтиханы тапшыра. Шуннан соң Финляндия Кораллы Көчләрендә хезмәт итә.

1989 елда гольфтагы уңышлары өчен Көньяк Каролинада  укырга керү өчен спорт стипендиясе ала. Башта ул эшмәкәрлек белгечлеген сайлый, аннары политология факультетына күчә һәм аны 1993 елда «бик яхшы»га һәм бакалавр дәрәҗәсе белән тәмамлый.

1994 елда Стубб Парижның  шәһәрендә француз телендә цивилизация тарихы буенча диплом яклый, бер елдан соң Брюггеда  колледжында Европа эчке эшләре мәсьәләләре буенча магистр дәрәҗәсен ала. Укудан буш вакытта хоккей тренеры, гольф өчен җиһазлар кибетендә сатучы, Германиядә кәгазь җитештерү фабрикасында стажер булып эшләп ала.

Фин һәм швед телләрендә (туган телләре), шулай ук инглиз, алман һәм француз телләрендә иркен сөйләшә.

## Хезмәт еллары
1995―1997 елларда Финляндиянең тышкы эшләр министрлыгында киңәшче булып эшли, 1997―1998 елларда Финляндия Фәннәр академиясендә тикшеренүләр белән шөгыльләнә. 1999 елда Лондон икътисад мәктәбендә философия докторы дәрәҗәсен ала. 1999 елдан 2001 елга кадәр Брюссельдә Европа Берлегендә Финляндия вәкиллегендә махсус тикшерүче, шулай ук Ницца килешүе буенча хөкүмәтара сөйләшүләрдә Финляндия хөкүмәт делегациясе әгъзасы була. 2000 елда Брюггедагы Европа көллиятенең профессоры исемен ала.

2001 елдан Европа комиссиясе президенты  киңәшчесе һәм Европа Конвенциясен эшләү буенча махсус комиссия әгъзасы вазифасын башкара. 2003 елда Финляндиянең Европа берлегендәге вәкиллегенә махсус эксперт һәм Европа Конституциясе буенча хөкүмәтара сөйләшүләрдә катнашучы буларак кайта.

## Сәяси карьерасы
2004 елда «Милли коалиция» партиясеннән  сайлана һәм, йөз меңнән артык сайлаучы тавышын җыеп, депутат була.

2008 елдан ― Финляндия хөкүмәтендә.  хөкүмәтендә Финляндия тышкы эшләр министры итеп билгеләнә.

2011 елда «Милли коалиция» партиясеннән Финляндия  сайлана.

2014 елның 14 июнендә «Милли коалиция» партиясенең яңа рәисе итеп сайлана, Финляндия хөкүмәтен җитәкли башлый.

2015 елда премьер-министр вазифасыннан китә, финанс министры вазифасын ала.

2016 елның 11 июнендә чираттагы партия съездында «Милли коалиция» партиясенең рәисе вәкаләтләрен тапшыра.

2017 елның августында Европа Инвестиция  генераль директоры урынбасары итеп билгеләнә.

2024 елның 11 февралендә Финляндия Президенты итеп сайлана,  вазифасына 2024 елның 1 мартында керешә.

## Шәхси тормышы
Инглиз Сюзанна Иннес-Стубб белән никахта. Аларның ике баласы бар: кызы Эмилия (2001 елгы) һәм улы Оливер-Йохан (2004 елгы).

## Искәрмәләр

## Сылтамалар
* Официальный сайт Александра Стубба
* Стубб Александр: биография на сайте МГИМО.
* Председатель ОБСЕ А.Стубб выступил с лекцией перед студентами — Сайт МГИМО, 11 ноября 2011.
* Александр Стубб // Статья на портале «Вся Финляндия»

Төркем:Финляндия сәясәтчеләре
Төркем:Финляндия премьер-министрлары
Төркем:Финляндия президентлары
Төркем:XXI гасыр сәясәтчеләре
Төркем:Лондон университетын тәмамлаучылар