Джон Мусин

**Джон Мусин**, Джон Мирзаәхмәт улы Мусин (*[[1945 ел]]ның [[3 август]]ы, [[СССР]], [[РСФСР]], [[Татарстан АССР]], Калинин районы, [[Күҗәкә]]*) — музыка педагогы (*вокал буенча*), җырчы, Минзәлә педагогия, Уфа сәнгать училищелары, Сибай сәнгать көллияте, Актаныш балалар сәнгать мәктәбендә эшләгәндә дөньяга танылган җырчылар, билгеле сәнгать әһелләре әзерләп чыгарган мөгаллим. Башкортстанның атказанган мәдәният хезмәткәре (1992).

## Тәрҗемәи хәле
1945 елның 3 августында Калинин (1959 елдан Актаныш) районы Күҗәкә авылында 11 балалы (*кайберләре сабый чакта ук вафат булган*) укытучы Мирзаәхмәт (*чыгышы белән [[Түбән Урьяды|Урьядыдан]]*) һәм шәфкать туташы Тәрҗимә (*тумышы белән [[Әҗәкүл]]дән*) гаиләсендә 5нче бала булып дөньяга килгән. Сәнгатькә, моңга мәхәббәт әти-әнисеннән килә. Әтисе дә, әнисе дә бик матур җырлый, спектакльләрдә, концертларда катнаша торган була.

Шәҗәрәсе: Янгали (*чыгышы белән [[Казан]] артыннан*) → Бигем → Рсай → Ягъфәр → Мөхәммәди → Муса → Мирзаәхмәт.
  
Туганнары: Илина, Ирина, Марсилә, Лерон, Джон, Робсон (*Америка җырчысы, актер  (Поль ЛеРой Бестилл Робсон) фамилиясен исем итеп куйганнар*), Илиза, Эльмира, Азат, Дамир, Йолдыз. 1958 елда Свердловскига күчеп киткән җирдән, гаилә әнисенең туган ягы Әҗәкүлгә әйләнеп кайта.

Джон Мусин, Минзәлә педагогия училищесын (1995 елдан көллият) тәмамлагач, конкурссыз Казан музыка училищесына (2007 елдан көллият) ТАССР халык артисты җырчы Әлфия Галимова классына укырга кабул ителә. Шамил Әхмәтҗанов, Вафирә Гыйззәтуллина, якташы Хәнәви Шәйдуллин белән бергә укый. Казанда диплом алгач, Минзәләгә балалар музыка мәктәбенә укытырга кайта.

Уфада сәнгать институты ачылу белән шунда укырга керә һәм аны 1974 елда тәмамлый. Уфа дәүләт сәнгать институтында укыганда ук Уфа сәнгать училищесында укыта башлый һәм 26 ел әлеге уку йортында вокал буенча педагог булып эшли.

1995 елда музыка училищесы филиалы ачу өчен шәһәр администрациясе чакыруы буенча, гаилә хатынының туган ягы Сибайга күчеп килә. Сибай дәүләт филармониясенең, БДУ Сибай институтының музыка факультетының, Сибай сәнгать көллиятенең аякка басуында Д. Мусинның өлеше гаять зур. Сибайда хезмәт юлы 20 елга якын сузыла.

2015 елдан Актаныш балалар сәнгать мәктәбендә эшли. Д. Мусин — әлеге сәнгать мәктәбендә ялгыз җырлау бүлеген нигезләүче, Актаныш балалар сәнгать мәктәбенең вокал буенча беренче педагогы.

## Шәкертләре
* Фән Вәлиәхмәтов – ТР һәм БР халык артисты (Уфа сәнгать училищесында Джон Мусин классын  1979 елда тәмамлаган). 
* Вахит Хызыров — БР халык артисты, Акмулла исемендәге БДПУ профессоры (Уфа сәнгать училищесын 1988 елда тәмамлаган). 
* Азамат Тимеров — БР халык артисты (Уфа сәнгать училищесын 1988 елда тәмамлаган). 
* Нәсимә Тимерова — БР атказанган артисты (Уфа сәнгать училищесын 1995 елда тәмамлаган). 
* Винер Камалов — БР атказанган артисты. 
* Артур Каипкулов — БР атказанган артисты, Астана опера театры әйдәүче солисты. 
* Рөстәм Хәсәнов — БР атказанган артисты. 
* Фәйзулла Шәяхмәтов — БР атказанган артисты. 
* Раян Алтыншин — БР атказанган артисты. 
* Рәфкат Габдуллин — БР атказанган артисты. 
* Илдар Нуриев — РФ атказанган мәдәният хезмәткәре. 
* Рәшит Асадуллин — Чечен Республикасының халык артисты. 
* Алексей Идибаев — Мари Илнең атказанган артисты. 
* Ләйсән Фәтхетдинова — ТР атказанган артисты (Казан). 
* Наилә Яхина — ТР атказанган артисты (Казан). 
* Артур Исламов — җырчы, «Тантана» премиясе лауреаты (Казан) һ. б. бик күпләр

## Бүләкләре, мактаулы исемнәре
* 1992 — Башкортстанның атказанган мәдәният хезмәткәре
* Башкортстанның хезмәт ветераны
* 2015 — ТР мәдәният министрлыгының Рәхмәт хаты

## Гаиләсе
Хатыны (*мәрхүмә*) Римма Әкрам кызы (Солтангилдина), Сибайдан, Уфа сәнгать институтының фортепиано классын тәмамлаган, Башкортстанның атказанган мәдәният хезмәткәре. Югары музыкаль белем алган уллары: баянчы, торбада уйнаучы Аяз (Актанышта балалар сәнгать мәктәбендә тынлы уен коралллары классында укыта);  скрипкачы Нур (1976 елгы); җырчы Тимур (Уфада), кызы инглиз теле укытучысы Зифа (Асташко) (Краснодар крае); оныклары.
## Искәрмәләр

## Әдәбият
* *Бахтизина Д. И.* Джон Ахметович Мусин: творческий портрет педагога вокалиста. Сибай: СИ БашГУ, 2005.
* *[[Айгөл Әхмәтгалиева]].* Иҗтиһат. Остаз юлы. Мәдәни Җомга, 2020 елның 30 октябре, № 43, 19нчы бит.
 
## Сылтамалар
*   Мусин Джон Мирзович.  Актаныш балалар сәнгать мәктәбе сайты 
*   Җан җырларга тиеш (Джон Мусин белән эксклюзив әңгәмә).  СМИ Актаныш, 9.11.2015
* *Тимур Мусин.* Родиной человек считает то место, где родился и рос. ВКонтакте
* Джон Мусин белән әңгәмә.  Актаныш радиосы
* Джон Мусин җырлый. Әнкәйләрне беркем алыштырмый (Р. Закуан – И. Хәбибуллин)

Төркем:Укытучылар
Төркем:Татар җырчылары
Төркем:Минзәлә педагогия көллиятен тәмамлаучылар
Төркем:Казан музыка училищесын тәмамлаучылар
Төркем:Уфа сәнгать институтын тәмамлаучылар
Төркем:Башкортстанның атказанган мәдәният хезмәткәрләре