Николай Дроздов

**Николай Николаевич Дроздов** (1937 елның 20 июне, Мәскәү, ССРБ) — Совет һәм Россия галим-зоологы һәм биогеограф, биология фәннәре докторы, МДУ география факультеты профессоры (2000 елдан). «Хайваннар дөньясында» телетапшыруын алып баручы (1977—2018), сәяхәтче һәм фәнне популярлаштыручы. Россия телевидение академиясе әгъзасы (1996), җәмәгать эшлеклесе һәм табигатьне саклау пропагандисты. Россия Федерациясенең атказанган журналисты (2018), Россия Федерациясе хөкүмәте премиясе лауреаты (2017).

## Тормыш юлы

Николай Дроздов 1937 елның 20 июнендә Мәскәүдә туа.

Әтисе — Николай Сергеевич Дроздов (1902—1963), 2 нче Мәскәү медицина институтының органик химия кафедрасы профессоры. Әтисе ягыннан ике туган бабасы — митрополит Филарет (Дроздов), 1994 елда Урыс православ чиркәве тарафыннан изгеләр исемлегенә кертелгән. Әнисе — Надежда Павловна Дрейлинг (1906—1993), Мәскәүнең 5 нче шәһәр хастаханәсе табиб-терапевты.

Мәктәптә укыганда Рязань өлкәсенең Рыбновский районында ат заводы табунщигы булып эшли. Мәктәпне тәмамлаганнан соң Мәскәү дәүләт университетының биология факультетына укырга керә.

Биология факультетының икенче курсыннан киткәннән соң тегү фабрикасында эшли, башта укучы булып, аннары ир-атларның өске киемен тегү буенча 7 нче разрядлы остага кадәр барып җитә.

1952—1955 елларда Пётр Смолин җитәкчелегендә БТСҖ (Бөтенроссия табигатьне саклау җәмгыяте) биология түгәрәге эшендә актив катнаша. 1956—1957 елларда В. П. Потёмкин исемендәге Мәскәү шәһәр педагогика институтының табигать факультетында укый. 1963 елда МДУ география факультетының биогеография кафедрасын тәмамлый, 1966 елга кадәр анда аспирантурада укый.

### Фәнни һәм иҗтимагый эш
1967 елда «ССРБның арид өлкәләренең һәм аларның орнитофаунасының мәдәни ландшафтлары» темасына кандидатлык диссертациясен яклый. Шуннан бирле МДУ география факультетының биогеография кафедрасында эшли — башта кечкенә, аннары өлкән фәнни хезмәткәр, 1979 елдан — доцент. 1999 елда докторлык диссертациясен яклый. 2000 елдан профессор.

1968 елда беренче тапкыр «Хайваннар дөньясында» телевизион тапшыруында чыгыш ясый. 1977 елдан башлап әлеге программаның алып баручысы.

1971—1972 елларда Австралия Милли университетының (Канберра, Австралия) зоология факультетында 10 айлык фәнни стажировка уза. Австралиянең күп кенә өлкәләрен йөреп чыккан һәм бу сәяхәтне «Бумеранг очышы» китабында тасвирлаган.
1975 елда Совет делегациясе составында Киншаса шәһәрендә (Заир) Халыкара табигатьне саклау һәм табигый байлыклар берлегенең (ХТСБ) XII генераль ассамблеясында эшли. Милли парклар буенча ХТСБ комиссиясе әгъзасы итеп сайлана. Шул ук 1975 елда, Һиндстанда булганнан соң, Дроздов вегетариан була.

ССРБ территориясе буенча күп санлы фәнни экспедицияләрдә катнаша (Камчаткага, Ерак Көнчыгышка, Курил утрауларына, Памирга, Тянь-Шаньга, Каракумнарга). 1979 елда Эльбруска күтәрелә.

1996 елдан БМО Генераль секретаре каршындагы тотрыклы үсеш буенча югары консультатив совет әгъзасы була.

2000 елда Петрозаводск дәүләт университетында «Җирнең аридик төбәкләрендә фауна, хайваннар дөньясы һәм биологик төрлелекне саклау» темасына биология фәннәре докторы дәрәҗәсенә диссертация яклый.

2014 елда 5 чакырылыш Россия Иҗтимагый палатасына сайлана (2017 елга кадәр). «Без Россияне яратабыз» халыкара иҗтимагый хәрәкәтенең иҗтимагый советына керә.

## Бүләкләр

* 1995 — Альберт Эйнштейн исемендәге ЮНЕСКО көмеш медале;
* 2003 — Академик Владимир Уткин исемендәге көмеш медаль — *Мәскәүдә Рязань якташлыгы оештырган һәм аның эшчәнлегенә Рязань өлкәсе үсеше мәнфәгатьләрендә зур өлеш керткән өчен;*
* 2006 — Почёт Ордены — *илнең телерадиотапшырулар үсешенә зур өлеш керткәне һәм күпьеллык нәтиҗәле эшчәнлеге өчен*;
* 2007 — Рязань өлкәсенең мактаулы гражданины — *Рязань өлкәсенең рухи һәм мәдәни-мәгариф үсеше бурычларын чишүгә зур өлеш керткән өчен*;
* 2011 — IV дәрәҗә «Ватан алдындагы хезмәтләр өчен» ордены — *илнең телерадиотапшыруын үстерүдә зур казанышлары һәм күпьеллык нәтиҗәле эшчәнлеге өчен;*
* 2017 — «Чуваш Республикасы алдындагы казанышлары өчен» ордены медале;
* 2018 — Россия Федерациясенең атказанган журналисты.

## Гаилә

* Икенче хатыны — Татьяна Петровна Дроздова, Мәскәү балалар һәм яшүсмерләр иҗаты сараенда биология укытучысы булып эшләгән.

Кызлары:

* Надежда (беренче никахтан) — биолог, 1997 елда «Московия» телеканалында «Бик ерак Мәскәү өлкәсе» программасын алып барган.
* Елена (икенче никахтан) — ветеринар.

Оныклары — Филарет (2004), Ян (2010).

## Искәрмәләр


## Сылтамалар

* «Хайваннар дөньясында» телетапшыруы — рәсми сайт
* «История России в фотографиях» сайтында Н. Н. Дроздов

Төркем:География фәннәре кандидатлары
Төркем:Вегетарианлык хәрәкәте эшлеклеләре
Төркем:ССРБ географлары
Төркем:Россия географлары
Төркем:Әлифба буенча географлар
Төркем:Мәскәүдә туганнар
Төркем:Википедия:Викимәгълүматтан чыганак булган мәкаләләр
Төркем:Википедия:Замандашлар биографиясе
Төркем:1937 елда туганнар
Төркем:20 июнь көнне туганнар
Төркем:Почет ордены кавалерлары
Төркем:4 дәрәҗә "Ватан алдында казанышлары өчен" ордены кавалерлары
Төркем:Биология фәннәре докторлары
Төркем:Мәскәү дәүләт университетын тәмамлаучылар
Төркем:Йога
Төркем:Биологлар