Михаил Шляпников

**Михаил Шляпников**, Михаил Сергей улы Шляпников () (*[[1923 ел]]ның [[23 сентябрь|23 сентябре]], [[ТАССР]], [[Чистай кантоны]], [[Биләр (Алексеевск районы)|Биләр]] — [[2001 ел]]ның [[30 ноябрь|30 ноябре]], [[ТР]], [[Алексеевск районы]], [[Биләр (Алексеевск районы)|Биләр]]*) — Бөек Ватан сугышында катнашкан яугир, старшина (*[[1967 ел]]дан отставкадагы кече лейтенант*). Дан орденының тулы кавалеры (1944, 1945 (*[[1951 ел|1951]]*), 1945*).

== Тәрҗемәи хәле ==
[[1923 ел]]ның [[23 сентябрь|23 сентябре]]ндә [[ТАССР|АТССР]] [[Чистай кантоны]] [[Биләр (Алексеевск районы)|Биләр]] авылында туган. Биләр мәктәбендә 7 сыйныф тәмамлаган. Туган авылында [[күмәк хуҗалык]]та комбайнчы булып эшләгән. [[1942 ел]]ның [[гыйнвар]]ында [[Мәскәү]] өчен сугышта әтисе С.С. Шляпников һәлак була, [[1942 ел]]ның [[апрель|апреленнән]] үзе дә [[Кызыл гаскәр]]дә, [[1942 ел]]ның [[июнь|июненнән]] фронттта. Беренче сугышка [[Смоленск өлкәсе]] Карманово район үзәге янында керә. [[3-нче Беларус фронты|3нче Белоруссия фронты]] 11нче гвардия армиясе 26нчы укчы дивизиянең 76нчы укчы гвардия полкында танкка каршы ата торган коралның  һәм 84нче укчы гвардия дивизиясе 186нчы артиллерия гвардия полкының дивизион разведчик-күзәтүчесе булып хезмәт итә. [[Орша]] шәһәре, [[Курск сугышы|Курск дугасы]], [[Калининград|Кенигсберг]] тирәсендәге сугышларда батырлык үрнәге күрсәтә.

[[1944 ел]]ның [[28 июнь|28 июнендә]] Толочин шәһәре (*Белоруссия ССР*) янында дошман һөҗүмен кире кайтарганда 2 танкны юк иткән өчен [[1944 ел]]ның [[7 июль|7 июлендә]] III дәрәҗә [[Дан ордены]] белән бүләкләнә.<br/>
[[1945 ел]]ның [[31 гыйнвар]]ында Кенигсберг шәһәре янында дошманның ут нокталарын ачыклап, юкка чыгаруга керткән өлеше өчен [[1945 ел]]ның [[13 март]]ында III дәрәҗә [[Дан ордены]] белән бүләкләнә (*1951 елның 20 декабрендә I дәрәҗә Дан ордены белән алыштырыла*).<br/>
[[1945 ел]]ның [[6 апрель|6 апрелендә]] [[Балтийск|Пилау]] порты янында ут ноктасын төгәл ачыклап, юкка чыгаруга керткән өлеше өчен [[1945 ел]]ның [[11 июнь|11 июнендә]] II дәрәҗә [[Дан ордены]] белән бүләкләнә.

Алты тапкыр яралана, сул аяксыз калып, инвалидлык ала.

[[1946 ел]]да старшина дәрәҗәсендә [[әрме|хәрби хезмәттән]] азат ителә. [[1967 ел]]дан отставкадагы кече лейтенант. [[Биләр (Алексеевск районы)|Биләр]]дә куст [[почта]] элемтәсе идарәсендә участок башлыгы булып эшли. [[2001 ел]]ның [[30 ноябрь|30 ноябрендә]] [[Биләр (Алексеевск районы)|Биләр]]дә вафат. [[Биләр (Алексеевск районы)|Биләр]] зиратында .

== Бүләкләре, мактаулы исемнәре ==
* [[Дан ордены]] (07.07.1944, 13.03.1945 (20.12.1951), 11.06.1945)
* I дәрәҗә [[Ватан сугышы ордены]]
* [[Кызыл Йолдыз ордены]]
* «Батырлык өчен» медале

== Хәтер ==

[[Биләр (Алексеевск районы)|Биләр]] мәктәбе диварына истәлек тактасы куелган.

== Чыганаклар ==
# [http://www.millattashlar.ru/index.php/%D0%A2%D0%B0%D1%82%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%8D%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%81%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%80%D1%8C Татарский энциклопедический словарь]. Казань: Институт татарской энциклопедии АН РТ, 1999. ISBN 0-9530650-3-0

== Әдәбият ==
# Алексеевский район: история и современность (*составители'' И.Х. Халиуллин, К.М. Низамутдинов). К.: «Матбугат йорты», 2000. ISBN 5-89120-115-1
# М.С. Шляпников. Не забыть нам годы боевые. «Заря» (газета), 1985 ел, 2 февраль.

## Сылтамалар
*  Институт Татарской энциклопедии и регионоведения АН РТ 
* ТР Бөек Ватан сугышы виртуаль музее сайты
*  Интернет-портал Минобороны РФ
* «Ватан каһарманнары» порталы
*  Биләр авылы сайты
 
## Искәрмәләр

Төркем:Дан орденының тулы кавалерлары
Төркем:Разведчиклар
Төркем:Бөек Ватан сугышында катнашучылар