Фрунзик Мкртчян

**Фрунзе** (**Фрунзик**, **Мгер**) **Мушег улы Мкртчян** (; 1930, Ленинакан — 29 декабрь, 1993, Ереван) — совет һәм әрмән театр һәм кино  актеры, театр режиссеры. СССРның халык артисты (1984), СССРның Дәүләт премиясе лауреаты (1978).
## Биографиясе
1930 елда Ленинаканда (хәзер — Гюмри), әрмәннәр геноциды качаклары булган күп балалы гаиләдә туган.
1945 елдан Ленинакан тукыма комбинатында киномеханик ярдәмчесе булып эшли, буш вакытларында шунда үзешчән драма түгәрәгендә шөгыльләнә.
1945-1946 елларда А. Мравян  исемендәге Ленинакан театры студиясендә укый (хәзерге Вардан Аджемян  исемендәге Гюмри драма театры). 1947 елдан әлеге театр актеры.
1951-1956 елларда Ереван театр-сәнгать институтында (В. Б. Вагаршян) укыган.
Уку белән беррәттән кинога төшә башлый. Аның катнашлыгындагы беренче «В поисках адресата» фильмы 1955 елда чыга.
1956 елдан — Еревандагы Г. М. Сундукян исемендәге Әрмән театры актеры.
Театр режиссеры буларак, Әрмәнстанда һәм чит илләрдә спектакльләр куя. Соңгы елларда үз театрын булдыру белән мәшгүль булган (хәзер — Фрунзе Мкртчян исемендәге Ереван артистлар театры).
1993 елның 29 декабрендә Ереванда үз фатирында үлеп калган. Еревандагы Комитас паркы пантеонында җирләнгән.
### Гаиләсе
* Атасы — Мушег Мкртчян (1910-1961)
* Анасы — Санам Мкртчян (1911-1970), савыт-саба юучы.
* Агасы — Альберт (1937 елда туган), режиссер, сценарист
* Апалары — Рузанна (1943 елда туган), Клара (1934-2003)
* Беренче хатыны — Кнара, Мкртчян белән бер курста укыган
* Икенче хатыны — Донара (1941-2011), уртак балалары булган, Русиядә «Кавказская пленница» фильмындагы  Джабраил хатыны роле буенча билгеле. Сундукян исемендәге театр актеры. Нәселдән күчкән авыр психик авыру булу сәбәпле, соңгы  25 елын Севан психиатрия дәваханәсендә үткәргән
* Кызы — Нуне (Нина) (1959-1998), Аргентинада үлеп калган)
* Оныгы  (кызыннан) — Гаян (Ирэн), Аргентинада яши.
* Улы — Вазген (Вааг) (1972-2003), әнисеннән күчкән авыр психик авырулы
* Өченче хатыны — Тамара, актер Әрмәнстан Язучылар берлеге рәисе Грачья Оганесян кызы.
### Шәхси тормышы

Булачак актерның ике исеме булган. Тәүгесе — *Мгер*, аны өйдә шулай йөрткәннәр. Рәсми исеме — *Фрунзе* — гражданнар  сугышы герое Михаил Фрунзе хөрмәтенә кушылган).
Балачакта «Танау» кушаматын йөрткән.

## Хәтер
* 2006 елда Әрмәнстанда почта маркасы чыккан.
* 2007 елда Мәскәү заман сәнгать музеенда «Мимино» комедиясе геройларына багышланган һәйкәл куелган, шул исәптән Мкртчянга да.
* 2007 елда М. Сарьян исемендәге скверда, Ереван үзәгендә (Әрмәнстан) «Мужчины» фильмына да һәйкәл ачылды, шул исәптән Мкртчянга да. Авторы — Давид Минасян.
* 2011 елда Дилижан шәһәрендә да (Әрмәнстан) «Мимино» комедиясенә һәйкәл куелды.
* 2011 елда Тбилиси (Грузия) Авлабари районында «Мимино» фильмы геройларына һәйкәл ачылды, авторы — Зураб Церетели.
* Гюмри шәһәрендә аның исемендәге  музей эшләп килә, Вардан Ачемян  ис. Гюмри дәүләт драма театры алдында һәйкәл куелган; Ереванда Мгер Мкртчянның Артистлар театрына мемориаль такта куелган.
## Мактаулы исемнәре һәм бүләкләре
* Әрмән ССРның халык артисты (1971)
* Дагстан АССР атказанган артисты (1972)
* СССР ның халык артисты (1984)
* СССР Дәүләт премиясе — «Мимино» фильмында катнашкан өчен (1978)
* Әрмән ССРның Дәүләт премиясе — «Треугольник» фильмында катнашкан өчен (1975)
* Изге Месроп Маштоц ордены *(үлгәннән соң)* (2001)
* Еревандагы Бөтенсоюз кинофестивале («Солдат һәм слон» фильмындагы актерлык эше өчен беренче приз, 1978)

### Фильмография

# 1955 — В поисках адресата — *эпизод*
# 1956 — Из-за чести — *Вардан*
# 1959 — О чем шумит река — *Хачатур*
# 1959 — 01-99 (кыска метражлы) — *Гарсеван*
# 1960 — Парни музкоманды— *Арсен*
# 1962 — Хозяин и слуга (кыска метражлы) — *Симон*
# 1963 — Огонь (кыска метражлы) — *Мисак*
# 1965 — Тридцать три — *профессор Брокк*
# 1966 — Кавказская пленница, или Новые приключения Шурика — *Джабраил, Нинаның бабасы *
# 1966 — Айболит-66 — пират*, Бармалейның моңсу хезмәтчесе *
# 1966 — Формула радуги — *милиционер*
# 1966 — Двадцать шесть бакинских комиссаров — *мыеклы Гочи*
# 1966 — Из времен голода (кыска метражлы) — *Самбо*
# 1967 — Треугольник — *тимерче*
# 1968 — Белый рояль — *Юсуф Юсуфович Ахмедов*
# 1968 — Не горюй! — *кулга алынган төрек *
# 1969 — Взрыв после полуночи — *Мухташев*
# 1969 — Вчера, сегодня и всегда — *мируж*
# 1969 — Фотография (кыска метражлы) — *Аваг*
# 1969 — Адам и Ева — *Бекир*
# 1971 — Мы и наши горы — *көтүче Ишхан*
# 1971 — Хатабала — *Шак*
# 1972 — Мужчины — *Сурен*
# 1972 — Айрик (Папа) — *Овсеп*
# 1972 — Памятник (кыска метражлы) — *Авак*
# 1973 — Приключения Мгера в отпуске — *Мгер*
# 1977 — Багдасар разводится с женой — *Багдасар*
# 1977 — Каменная долина — *Сандро*
# 1977 — Наапет — *Апро*
# 1977 — Солдат и слон — *Арменак*
# 1977 — Мимино — *Рубик Хачикян (Рубен Вартанович Хачикян), шофер*
# 1979 — О, Геворк (кыска метражлы) — *төп роль *
# 1979 — Суета сует — *Борис Иванович*
# 1979 — Добрая половина жизни — *эпизод*
# 1979 — Приключения Али-бабы и сорок разбойников — *Мустафа*
# 1979 — Мир в зеркальце (киноальманах) — *артист Мкртчян*
# 1980 — Пощечина — *Григор-ага*
# 1980 — Крупный выигрыш — *Гарник*
# 1981 — Тифлис—Париж и обратно — Ра*чик*
# 1981 — Перед закрытой дверью — *Вартан*
# 1981 — Скромный человек (кыска метражлы) — *главная роль.*
# 1982 — Песнь прошедших дней — *Никол*
# 1983 — Пожар — *Рубен*
# 1983 — Одиноким предоставляется общежитие — *Нинаның ире *
# 1984 — Легенда о любви — *юлбасар*
# 1984 — Всадник, которого ждут — *эпизод*
# 1984 — Танго нашего детства — *әти*
# 1987 — Как дома, как дела?
### Телеспектакльләр
# 1987 — На дне — *Барон*.
### Режиссер
# 1987 — «На дне» (фильм-спектакль) (П. Дноян белән).
## Искәрмәләр

## Сылтамалар
* Сайт http://imyerevan.com о Фрунзике Мкртчяне
* Сайт музея Фрунзика Мкртчяна в г. Гюмри
* Фрунзик Мкртчян  (ингл.) Internet Movie Database сайтында(инг.) на сайте Internet Movie Database
* Судьба судила его по закону гор // МК, 16 апреля 2004.
* Смотреть советские фильмы с участием Ф.  Мкртчана .
Төркем:Әрмәнстан дәүләт премиясе лауреатлары
Төркем:ССРБ дәүләт премиясе лауреатлары
Төркем:Әрмәнстан ССР халык артистлары
Төркем:ССРБ халык артистлары
Төркем:Википедия:Викимәгълүмат элементы параметрларына өстенлек бирелгән мәкаләләр
Төркем:Әлифба буенча шәхесләр
Төркем:XX гасыр актерлары
Төркем:ССРБ актерлары
Төркем:Әлифба буена актерлар
Төркем:Ереванда вафатлар
Төркем:1993 елда вафатлар
Төркем:29 декабрь көнне вафатлар
Төркем:1930 елда туганнар
Төркем:4 июль көнне туганнар