Семен Коновалов

**Семен Коновалов**, Семен Василий улы Коновалов (, *[[1920 ел]]ның [[15 февраль|15 феврале]],  [[Ямбулат (Югары Ослан районы)|Ямбулат]] — [[1989 ел]]ның [[4 апрель|4 апреле]], [[Казан]]*) — Бөек Ватан сугышында катнашкан танкист-ас. Советлар Берлеге каһарманы (*[[1943 ел|1943]]*). 1956 елдан Казанда яшәгән. Казанның Исәпләү системалары җитештерү берләшмәсе ветераны.

## Тәрҗемәи хәле
1920 елның 15 февралендә Казан губернасы Зөя өязе (*[[май]] аеннан* ТАССР Зөя кантоны, *хәзерге* Югары Ослан районы) Ямбулат авылында керәстиян гаиләсендә туган. Чуаш милләтеннән. Урта белем алгач, туган авылында хат ташучы булып эшләгән. 1939 елда Кызыл гаскәргә чакырылган. Расейняй  бронетанк укуханәсен тәмамлагач (*[[Литва]], [[1941 ел|1941]]*), Бөек Ватан сугышына җибәрелгән. Көньяк-Көнбатыш фронтның 9нчы армиясе 15нче танк бригадасы взвод командиры лейтенант Коновалов 1942 елның 13 июлендә Ростов өлкәсе Тарасов районы Түбән Митякин хуторы янында батырлык күрсәтә. Взводтан бер танк кына (*взвод командирыныкы*) төзек кала. Бригададан артта калып, танкларын ремонтлап бетергәндә, дошманның ике разведчик танкы күренә. Берсен атып  туктаталар, икенче танк борылып китә. Дошманның 35 танктан торган беренче агымы һөҗүм итә. Уңайлы позициядә булудан файдаланып, Коновалов каршы ут ачарга була. Дошман колоннасын 500 метрга китереп җиткереп, ут ачалар һәм сугышның беренче минутларында ук 4 танкны җимерәләр, калганнары кире борыла. Бераз вакыттан соң дошманның 50дән артык танкы һөҗүмгә күчә. Лейтенант Коновалов каршы торырга уйлый һәм дошманның тагын 12 танкын туктата. Бу сугышта аның экипажы дошманның 16 танкын, бер  бронеавтомобилен, җәяүле гаскәр утырган 8 автомашинасын юк иткән. Совет танкы да дошман снаряды тиеп, яндырыла. Экипажның 3 сугышчысы һәлак була.  белән коралланган Коновалов ике ярдәмчесе белән качып китә ала, бер атнадан дошман танкын кулга төшерә һәм әлеге танк белән совет гаскәрләре янына кайтып җитеп, «әсирлеккә» бирелеп, әсир танкта 3 ай сугыш хәрәкәтләрендә катнашуын дәвам итә . 1943 елның 31 мартында Советлар Берлеге каһарманы исеме бирелгән.

1946 елда запаска чыга, 1950 елда яңадан Совет Армиясенә чакырыла. 1952 елда Ленинградта бронетанк гаскәрләре өчен офицерлар әзерләүче югары мәктәпне  тәмамлый.

1956 елдан подполковник Коновалов запаска, соңрак отставкага да чыга. Казанда танк укуханәсендә укыта, тимер юлда, Казанның Исәпләү системалары җитештерү берләшмәсендә 25 ел инженер булып эшли. 1989 елның 4 апрелендә вафат. Казанның Арча зиратында җирләнгән.

## Бүләкләре, мактаулы исемнәре
*  Советлар Берлеге каһарманы (31.03.1943)
* Ленин ордены (1943)
* 1нче дәрәҗә Ватан сугышы ордены (1985)

## Хәтер
    
* Югары Осланда урамга исеме бирелгән.
* 2005 елда Казанның Совет районындагы  атамасы Коновалов урамы итеп үзгәртелә.

## Чыганаклар
# Татарский энциклопедический словарь. Казань: Институт татарской энциклопедии АН РТ, 1999. ISBN 0-9530650-3-0

## Әдәбият
# Трокаев А.А. Подвиг на шахтерской земле. Донецк, 1983.
# Герои Советского Союза. Т. 1. М., 1987.
# Советлар Союзы Геройлары – безнең якташларыбыз. Казан, 1990.
# Батырлар китабы. Казан: ТКН, 2000. ISBN 5-298-01001-6

## Сылтамалар
*     С.В. Коновалов «Ватан каһарманнары» порталында
*    Чувашская энциклопедия

## Искәрмәләр

Төркем:Бөек Ватан сугышында катнашучылар
Төркем:Татарстан Советлар Берлеге Каһарманнары
Төркем:Танкистлар