Николай Бобровников

**Николай Бобровников** ( 1854, Казан - 1921, Казан ) - рус педагогы, Оренбург уку округының попечителе, яшерен киңәшче.

## Биография
Николай Алексеевич Бобровников 1854 елда Казанда туган. А.А. Бобровниковның улы. Әтисе вафатыннан соң, Н. И.Ильминский аны уллыкка ала..

Николай Бобровников  Казан университетының физика-факультетын тәмамлаган. 1877 елның 1 июненнән ул хәрби хезмәттә, Дунай фронтындагы Россия-Төркия сугышында катнаша. 1878 елның 29 июнендә авыру аркасында отставкага китә.

Казан укытучылары семинариясендә математика һәм физика укыта,(семинариянең директоры - Ильминский). 1879 елның 13 октябрендә диссертация яклый, физика-математика фәннәре кандидаты дәрәҗәсенә ия була. Укытучы семинариясендә хезмәт итү белән бер үк вакытта, 1881 елдан  Казан Родионов затлы кызлар институтында математика укыта.  1880 һәм 1881 елларда җәйләрен Франциягә, Германиягә һәм Англиягә башлангыч белем бирү куелышы белән танышырга бара.Бу максат белән төрле елларда ул шулай ук Австриядә, Италиядә, Грециядә, Төркиядә, Мисырда була.

1891 елның 5 декабреннән Ильминский авырып киткәч, Казан укытучылары семинариясендә  директор вазыйфаларын башкаручы була.1892 елның 7 мартында бу вазифада раслана; 1892 елның 14 апрелендә Казан губерна училище Советына халык мәгарифе министрлыгы әгъзасы итеп билгеләнә. Ильминскийның варисы буларак, ул Россиядә чит ил мәгарифенең үсешенә зур йогынты ясый: ул яңа укыту программаларын эшли, студентларның матди иминлеге турында кайгырта. Ләкин, грек, латин, француз телләрен яхшы белсә дә, Идел төбәге халыкларының телләрен белми.

1896 елның 14 маеннан хакыйкый дәүләт киңәшчесе иде  .

1905 ел башында «Нужны ли так называемые противомусульманские и противоязыческие епархиальные миссионеры в губерниях Европейской России?» (Православный собеседник. — 1905. Кн. 1. — С. 301—316; Казань: Центральная типография, 1905). Стать был написана по поводу отчета Казанского епархиального миссионера (Известия Казанской епархии. — № 42-46, 1904)" дигән мәкалә бастырып чыгара. 

Мәкалә Казан епархиясе миссионерының доклады турында язылган (Казан епархиясе яңалыклары. - -4 42-46, 1904). «Казна миссионерлыгы» н тәнкыйтьләп, Бобровников миссионерларның, еш кына телне дә, чит ил кешеләренең мәдәниятен дә белми торган эшчәнлеге нәтиҗәсез була, дип билгели һәм төп халык вәкилләреннән миссионерлык максатлары өчен православие руханиларын әзерләүне таләп итә.

1906-1908 елларда  Оренбург мәгариф округының попечителе, һәм 1909-1917 елларда.- халык мәгарифе министры Советы әгъзасы.

1912 елның көзендә Төркестанда берничә училище, мәктәп һәм мәдрәсәдә була; сәяхәтнең нәтиҗәсе «Русско-туземные училища, мектебы и медресы Средней Азии» (, 1913) китабы булды.

1918-1921  елларда  Казанда Төньяк-көнчыгыш археология һәм этнография институты профессоры була, көнчыгышны өйрәнүне торгызу буенча көч куя.  Н.Бобровников инициативасы белән Казан Археология, тарих һәм этнография җәмгыяте каршында Көнчыгыш өйрәнү комиссиясе төзелә. Аның максаты - 1919 елның 12 мартында Казан университетының Көнчыгыш факультетын торгызу.  Николай Бобровников  аның председателе итеп сайлана, шулай ук Казан университетында эшли.

Ул 1921 елда вафат була.  Казандагы Арск зиратына күмелгән.

## Библиография

** Из чтений на съезде учителей народных училищ Казанской губернии. — Казань, 1882;
** Статистический очерк Сатышевского района Мамадышского уезда: По данным подворной переписи 1883 г.  — Казань, 1883;
** Сб. упражнений в умственном счете: Пособие для учителей начальных училищ. — Казань: тип. Имп. ун-та, 1890. — [2], II, 93 с.; (2-е изд. — Казань: Бр. Башмаковы, 1895);
** Правила для воспитанников Казанской учительской семинарии. — Казань, 1893;
** Обучение русскому языку инородцев . — [Москва]: тип. А.И. Снегиревой, 1894. — 13 с.
** Калмыцкие издания Православного Миссионерского об-ва (по вопросу рец. А. М. Позднеева). — СПб., 1895;
** Методика начального преподавания арифметики и сборник упражнений в умственном счете. — Казань: типо-лит. Имп. ун-та, 1898. — [4], LX, 97 с.; (6-е изд. — Казань: Маркелов и Шаронов, 1913);
** Инородческое население Казанской губернии. Вып. 1: Татары, вотяки, мордва . — Казань, 1899;
** Внекл. чтение в сельской школе — Казань, 1900;
** * Что такое хороший урок: Из бесед с учителями. 2-е изд. — Казань: А. А. Дубровин, 1901. — 142, [1] с. (6-е изд. — Казань: Маркелов и Шаронов, 1914);
** Итоги народного образования в Казанской губ. за 1900 г. по данным отчетов уездных училищных советов. — Казань, 1902;
** Условия постановки преподавания русского языка в инородческих училищах Казанской губернии. — Казань: типо-лит. В.М. Ключникова, ценз. 1902. — 16 с.
** К вопросу о переводах на инородческие языки (по поводу ст. еп. Хрисанфа) . — Казань: типо-лит. Имп. ун-та, 1904. — 8 с.
** Когда полезны рабочим стачки?. — Казань: тип. Имп. ун-та, 1905. — 15 с.
** По поводу брошюры протоиерея А. В. Смирнова. — Казань: лито-тип. И.Н. Харитонова, 1905. — [2], 17 с.
** Школьная сеть Казанской губернии (Проект). — Казань, 1905;
** Нужны ли так называемые противомусульманские и противоязыческие епархиальные миссионеры в губерниях Европейской России?  — Казань: Центр. тип., 1905. — 18 с.
** Что такое тайные, прямые, равные, всеобщие выборы. — Казань: Типо-лит. И.Н. Харитонова, 1906 ценз. — 8 с.
** Новые нападки на школьную систему Н. И. Ильминскаго. — : тип. «Колокол», 1909. — 15 с.
** Русско-туземные училища, мектебы и медресы Средней Азии: Путевые заметки. — : Сенат. тип., 1913. — 90 с.
** Методика начального преподавания арифметики и сб. упражнений в умственном счете. — Казань, 1913;
** Война с Германией, Австро-Венгрией, Турцией . — Казань: Православ. миссион. о-во, 1914. — [2], 28 с., 1 л. карт.;
** Земля и воля. — Казань, 1917;
** Новая жизнь. — Казань, 1917;
** Беда, висящая над Русскою землею. — Казань, 1917;
** Что произошло в России? / Н. Бобровников; Врем. ком. Гос. думы. — Петроград: Освобожденная Россия, 1917. — 36 с.
** Как богатеют люди. — Казань: типо-лит. ун-та, 1917. — 18 с.;
** Фердинанд Лассаль, как научный авторитет по политико-экономическим вопросам. — Казань, 1918 (типо-лит. ун-та). — [2], 30 с.;
** Путешествие Карла Маркса на остров Утопию / Рассказал Н. А. Бобровников. — Казань, 1918. — 48 с.;
** Об учреждении Востоковедной комиссии. Об экспедиции для обследования языка и быта вотяков. Восстановление Восточного фак-та в Казани. — Казань, 1919. — С. 167—210.
** Пролетариат и культура. — ; : Моск. рабочий, 1929. — 110, [2] с.] б.

## Бүләкләре

* 2 нче дәрәҗә Изге Станислав ордены  (1888)
* 2 нче дәрәҗә Изге Анна ордены  (1892)
* 4 нче дәрәҗә Изге Владимир ордены (1900)

## Искәрмәләр
Хатыны - Г. В. Чичеринның олы апасы, Софья Васильевна  (1867-1918) - журналист, тарихчы, тел белгече, Идел буе чит ил кешеләре турында берничә мәкалә авторы.

## Искәрмәләр

## Әдәбият

* Журавский А. В. Бобровников, Николай Алексеевич // Православная энциклопедия. — М., 2002. — Т. V : «Бессонов — Бонвеч». — С. 383—384. — 752 с. — 39 000 экз. — .
Төркем:II дәрәҗә Изге Станислав ордены кавалерлары
Төркем:II дәрәҗә Изге Анна ордены кавалерлары
Төркем:IV дәрәҗә Изге Владимир ордены кавалерлары
Төркем:Казанда вафатлар
Төркем:Әлифба буенча шәхесләр
Төркем:1921 елда вафатлар
Төркем:Казанда туганнар
Төркем:1854 елда туганнар