Рамил Курамшин

**Рамил Курамшин**, Рамил Сөләйман (*Сулиман* ) улы Курамшин (*[[1947 ел]]ның [[16 июль|16 июле]], [[Горький өлкәсе]], [[Сергач районы]], [[Кучкай Пожары]] ― [[2022 ел]]ның [[18 декабрь|18 декабре]], [[РФ]], [[ТР]], [[Казан]]*) — виртуоз баянчы, аккомпаниатор, җырчы, композитор, Татарстанның халык артисты (*[[2001 ел|2001]]*).

## Тәрҗемәи хәле

1947 елның 16 июлендә Горький өлкәсе (*хәзерге* Түбән Новгород өлкәсе) Сергач районы) Кучкай Пожары авылында укытучылар гаиләсендә туган. Әтисе Сөйләйман (*Сулиман*) җыр һәм рәсем дәресләрен укыта, әнисе Фәриха — башлангыч сыйныфлар укытучысы. Абыйсы Рафаил (*24.02.1945*), сеңлесе Гөлсем. Әтисе һәм абыйсына ияреп, 5 яшьтән гармунда уйнарга өйрәнә. Һөнәри баянчы булу теләге белән 1964 елда Казанга килә. Казан дәүләт педагогия институтының музыка факультетында укый башлый. Ел ярым укыгач, Казан музыка училищесынә күчә һәм аны 1968 елда тәмамлый. Укыган елларында ук Ф. Насретдинов, И. Ишбүләков, Р. Билалова, В. Шәрипова, Х. Гыйниятова, Ә. Галимова, Г. Рәхимкулов, З. Басыйрова һ.б. җырчыларга баянда уйный. Казан музыка училищесын тәмамлагач (*[[1968 ел|1968]]*), Габдулла Тукай исемендәге Татар дәүләт филармониясендә (*җитәкчесе* Мәхмүт Нигъмәтҗанов) эшкә билгеләнә: бер ел Татар дәүләт җыр һәм бию ансамблендә, егерме ел Илһам Шакировның концерт бригадасында эшли. 
1995-2000 елларда «Гармунчылар клубы»н җитәкли.

2022 елның 18 декабрендә каты авырудан соң Казанда вафат. Туган ягы — Түбән Новгород өлкәсенең Сергач районы Кучкай Пажары зиратында җирләнгән.

## Иҗаты
Радиодан баян өчен үзе язган пьесаларны һәм татар халык көйләрен эшкәртеп уйный: «Баян өчен пьеса», «Шаяру», «Концерт пьесасы», «Төймә», «Карабай», «Җыен көе», «Чәчтем бодай», «Бишле бию», «Сирәк-мирәк», «Җәйге авыл урамында», «Ташлар аттым Болакка», «Күңелле гармунчы», «Эрбет», «Баек», «Авыл яшьләре», «Бию», «Киндер сукканда», «Әпипә», «Гармун-патефон», «Җаек күгәрчене» һ.б.

1980 елда телевидениедә аерым концерт биреп, баянчыларга анда юл ача.

1975 елда татар баян музыкасында беренче зур күләмле әсәр — «Баян белән оркестр өчен концертино» яза. Казан дәүләт мәдәният институтының халык уен кораллары оркестры белән яздырып, радио һәм телевидение фондына тапшыра. 1987 елда «Баян белән оркестр өчен икенче концертино»ны тәмамлый.

Йөзгә якын оригиналь әсәр, халык көйләре эшкәртмәләре, 200дән артык зурлар һәм балалар өчен җырлар авторы: «Өй артыгыз гөлбакча», «Кичер, болыным», «Кайтса әгәр яшь чагым», «Хушлашмый китәм», «Аерылулар бигрәк авыр», «Үлмәс моңнар», «Балачагым чыккан каршыма», «Җомга азаны» һ.б.

Музыка уку йортлары өчен дәреслекләр, «Баян әсәрләре» (*[[2007 ел|2007]]*), «Балачак бәйрәмнәре» (*[[2014 ел|2014]], [[ТКН]]*, ISBN 979-0-9003056-5-7) , «Чордашларым, кордашларым» (*[[2014 ел|2014]]*) китаплары авторы.

Мөхтәр Әхмәтов, Рокыя Ибраһимова, Фәйзи Садыйков, Рәис Сафиуллин, Абдулла Халитов кебек баянчыларның уйнау традициясен дәвам итүче һәм үстерүче. 

## Бүләкләре, мактаулы исемнәре
* 1984 Татарстан АССРның атказанган артисты
* 2001 Татарстанның халык артисты

## Искәрмәләр

## Әдәбият
# Татар баянчылары (*төзүчеләре* Кирам Сатиев, Нияз Акмалов). Казан: Мәгариф, 1996. ISBN 5-7761-0446-7

## Сылтамалар

*  Татар дәүләт филармониясендәге сәхифәсе
*  Рамил Курамшин: Гарипләндермәгез халык җырларын! Интертат.ру, 27.10.2016
* Рамил Курамшин: Һәрбер халык үзен саклап калыр өчен көрәшә. Азатлык Радиосы, 13.07.2017
* Р. Курамшин. Баян hәм татар халык музыка кораллары оркестры өчен Концертино (''видео, 14:10'')
* Рамил Курамшин «Мәйдан» TV каналының «Филармония дулкынында» тапшыруында (''видео, 36:27'')

## Моны да  карагыз

Төркем:Татарстанның халык артистлары
Төркем:Татар композиторлары
Төркем:Татарстан композиторлары
Төркем:Баянчылар
Төркем:Казан музыка училищесын тәмамлаучылар