Ариан Калинин

**Ариан Павлович Калинин** (1927 елның 1 марты, Сембер губернасы, Ардатау шәһәре, РСФСР- 2016 елның 28 октябре, Мәскәү, Россия Федерациясе) - Совет һәм Россия эндокринологы, Россия фәннәр академиясе мөхбир-әгъзасы (2014; 1995 елдан Россия медицина фәннәре академиясенең корреспондент әгъзасы).

## Биография
Бала чагында ул Ардатау шәһәреннән 30 км ераклыкта урнашкан Горький өлкәсендә урнашкан авылда яшәгән. Аның әти-әнисе башлангыч сыйныфларда укытучы булып эшләгәннәр, әтисе шулай ук үзе оештырган коллектив ферма председателе дә булган.

Ул 1950 елда Казан медицина институтын мактау билгесе тәмамлаган. Ул укуын Иван Домрочев җитәкчелегендәге хирургия бүлегендә ординатурада дәвам итә. Ариан ашказаны һәм унике эчәк яраларындагы һәм ашказанындагы морфологик үзгәрешләр турында кандидатлык диссертациясен яклаган.

1950-1960 елларда Казан дәүләт табибларны камилләштерү институтының хирургия кафедрасы ассистенты булып эшли, 1960-1967 елларда - Казан дәүләт табибларны камилләштерү институтында хирургия бүлегенең өлкән хезмәткәре вазифасын били. Стажировкадан соң, Казанда профессор Е.Н. Мешалкин исемендәге клиникада беренче тапкыр медицина практикасына интубация наркозын кертте.

1967 елда ул "Иценко-Кушинг авыруын хирургик дәвалау" (1967) темасы буенча докторлык диссертациясен яклады. 1965 елда авторлыкта Советлар Союзында "Феохромоцитома"ның беренче монографиясен бастырып чыгарган.

1967 елдан М.Ф. Владимирский исемендәге Мәскәү фәнни-тикшеренү клиник институтында башта клиник хирургия бүлегенең өлкән фәнни хезмәткәре, аннары 40 елдан артык хирургия эндокринологиясе бүлеге мөдире була (соңрак аның базасында Россия эндокрин хирургия үзәге эшли башлый). Шулай ук, табибларны камилләштерү факультетының терапия һәм хирургия эндокринологиясе кафедрасының профессоры була.

Ул дөньяда беренче булып ашказаны җәрәхәтләре барлыкка килүнең яңа теориясен тәкъдим итте (монда ул яраның былжыр кабыктан түгел, ә цирроз белән башланганын исбатлады), СССРда бөер өсте бизләрен алу буенча беренче булып операция ясады. Эндокрин патологияләрен дәвалауда плазмаферез, гемосорпция һәм УВР кан куллану инициатор булып тора. Адреналь хирургиянең төрле аспектларында махсуслашкан үз клиник фәнни мәктәбен булдыручы һәм беренчел гиперпатироидизмны диагностикалау һәм дәвалау өлкәсендә тикшеренүләр алып барган.

Ул 700-дән артык фәнни басма авторы, шул исәптән 20 монография, хирурглар өчен 4 кулланма да бар. Аның җитәкчелегендә яки фәнни киңәшләре белән 20 докторлык һәм 43 магистрлык диссертациясе якланды.

Ул Россиянең эндокрин хирургиясе үзәге башлыгы, Россия эндокринологлары ассоциациясенең хирургик эндокринология бүлеге мөдире, Мәскәү эндокринологлары ассоциациясе президенты да була. Ул 16 медицина университетының һәм фәнни-тикшеренү институтларының мактаулы профессоры, шул исәптән Азәрбайҗан, Кыргызстан, Украина да бар.

2016 елда үлә. Аны Троекуров зиратына җирлиләр .

## Бүләкләре һәм мактаулы исемнәре
Ул "РСФСРның мактаулы фән эшлеклесе" исеменә лаек булды. 2 нче дәрәҗәдәге "Ватанга хезмәт итү" ордены медале белән бүләкләнде.

## Искәрмәләр


## Чыганаклар

* http://www.ras.ru/win/db/show_per.asp?P=.id-63231.ln-ru.dl-.pr-inf.uk-0
* https://www.vestnik-grekova.ru/jour/article/viewFile/407/408
* file:///C:/Users/vilde/Downloads/8310-13124-2-PB.pdf 
Төркем:Казан дәүләт медицина институтын тәмамлаучылар
Төркем:РСФСР атказанган фән эшлеклеләре
Төркем:II дәрәҗә «Ватан алдында казанышлар өчен» орденының медале белән бүләкләнгәннәр
Төркем:Медицина фәннәре докторлары
Төркем:Мәскәүдә вафатлар
Төркем:Әлифба буенча шәхесләр
Төркем:2016 елда вафатлар
Төркем:28 октябрь көнне вафатлар
Төркем:1927 елда туганнар
Төркем:1 март көнне туганнар