Гозәер Абдураманов

**Гозәер Абдураманов **, Гозәер (*Узеир*) Абдураман улы Абдураманов, (,    (*[[1916]], [[Кырым]]—[[1991]], [[Үзбәкстан]]*) — Бөек Ватан сугышында катнашкан, Үзәк  фронтның 65нче армиясе каршындагы 321нче  бригадасы 1371нче аерым сапёр батальонының  командиры,  (*[[1944]]*), старшина.

## Тәрҗемәи хәле
1916 елның 12 (25) мартында Таврия губернасы  өязе Җага Мамыш (Новоандреевка, 1923 елга кадәр Кашык-Дегирмен) авылында җиде балалы гаиләдә иң өлкән бала булып туган. Кырым татары. Әтисе Абдураман Хальветиев Җанкой өязе Татарбарын (*Озерки*) авылыннан була. Әнисе Сафие морзалар нәселеннән. Г. Абдураманов Ялтада  мәктәбен (1933), бухгалтерлар курсын тәмамлаган. Акмәсҗит шәһәрендә Потребсоюз оешмасында кулинар, җигүле транспорт артеле рәисе урынбасары булып эшли. 1939 елда ирекле рәвештә Эшче-крестьян Кызыл Гаскәренә хәрби хезмәткә китә. Халхин-Голда японнар белән сугышта катнаша.

## Бөек Ватан сугышында
1941 елдан Бөек Ватан сугышында: Воронеж, Белоруссия фронтларында көрәшә. Курск сугышында, Сталинград сугышында катнаша. Орёл янында сугышта яралана.

1943 елның сентябрендә Үзәк  фронтның 65нче армиясе каршындагы 321нче  бригадасы 1371нче  аерым сапёр батальоны отделениесе, командирлары старшина Г. Абдураманов җитәкчелегендә, туктаусыз дәвам иткән дошман уты астында Десна һәм Сож елгалары аша күпер салуда атнаша һәм совет гаскәренең елганы уңышлы кичүен тәэмин итә.

1944 елның 15 гыйнварында  исеме бирелә.

1944 елның февралендә Мәскәү хәрби  укуханәсендә укый башлый. Кырым татарлары сөргене башлангач, аны укуханәдән чыгаралар.

## Сугыштан соң
1944 елның маенда гаиләсе Үзбәкстан ССРга (Бохара өлкәсе «Нарпай» совхозына) сөргенгә  җибәрелә.

Г. Абдурамановны, отставкага чыккач, «Нарпай» совхозына (*хәзер* Нәваи өлкәсе) сөрелгән гаиләсе артыннан  җибәрәләр.

1948 елда Советлар Берлеге Каһарманы буларак, Г. Абдурамановка, сөргеннән гаиләсен алып, Кырым өлкәсенә кайтып урнашырга рөхсәт ителә, ләкин ул бу мөмкинлектән файдаланмый, чөнки сугыш каһарманы гаиләсе буларак, аның гаиләсе комендант режимыннан азат ителгән була, туганнары якындагы шәһәрләрдә укый алалар.

1951 елдан Бохара өлкәсе Гыҗдуан шәһәрендә яши, мамык чистарту заводында кадрлар бүлеге мөдире.

1962 елда Нәваи шәһәренә күченәләр. Уран заводында эшли, геология партияләрендә катнаша.

Вафатына кадәр (*[[1991]]*) Нәваи шәһәрендә яши.

## Гаиләсе
Хатыны Мөнәвәр (*?-[[1996]]*) (Бакчасарайдан). 1945 елның 9 маенда өйләнешәләр.
* *Улы* Шәүкәт, ике кызы.

## Хәтер

* 2015 Җага Мамыш (*Джагъа Мамыш*) авылында җирле халык акчасына һәйкәл (*истәлек ташы*) куелды.
* Акмәсҗиттә Г. Абдурамановка багышланган яшь тхэквондочылар ярышы уздырыла.

## Бүләкләре, мактаулы исемнәре
* 1944 Советлар Берлеге Каһарманының «Алтын йолдыз» медале
* 1944 Ленин ордены
* II дәрәҗәВатан сугышы ордены
* «Сталинград оборонасы өчен» медале

## Әдәбият
# Батырлар китабы. Казан: ТКН, 2000. ISBN 5-298-01001-6
# Герои Советского Союза. Т.1. М., 1987.
# Звезды немеркнущей славы. Симферополь, 1984.
# Подвиг. Ташкент, 1980.  
# Березняк Н.Г. Герои Советского Союза - узбекистанцы. Ташкент, 1984.

## Сылтамалар
*  «''Аvdet''» (Кырымтатар газетасы), 01.05.2015 
* Акмәсҗит районы рәсми сайты
*  Г. Усеинова. Узеир Абдураманов – Герой, славный сын крымскотатрского народа. «''Голос Крыма''», 08.04.201, №14 (54) .

## Искәрмәләр

Төркем:Бөек Ватан сугышында катнашучылар
Төркем:Кырым татарлары