Габделхәмит Равилов

**Габделхәмит Равилов**, Габделхәмит Зариф улы Равилов (*[[1932 ел]]ның [[15 октябрь|15 октябре]], [[СССР]], [[РСФСР]], [[ТАССР]], [[Казан]] ― [[2021 ел]]ның [[6 апрель|6 апреле]], [[РФ]], [[ТР]], [[Казан]]*) ― ветеринария эпизоотологы, ветеринария фәннәре докторы (1977), профессор (1983), ТР ФА академигы (1995), ТАССР (1983) һәм РСФСР (1990) атказанган фән эшлеклесе, Татарстанның фән һәм техника өлкәсендәге Дәүләт бүләге иясе (1995). Озак еллар Бөтенроссия фәнни-тикшеренү ветеринария институтын җитәкли.

## Тәрҗемәи хәле
1932 елның 15 октябрендә Казанда туган. Сугыштан кайткан туганы киңәше белән Казан ветеринария техникумына укырга кергән. 1952―1955 елларда Кызыл Йолдыз районы Үсәли ветучастогында ветеринар-техник. 1960―1964 елларда Аксубай районы «МЮД» совхозы баш ветврачы .

Югары белем һәм аспирантура Н. Э. Бауман исемендәге Казан ветеринария институты белән бәйле. 1964 елда Казан ветеринария институтының вирусология кафедрасына аспирантурага укырга керә. Кандидатлык диссертациясе 1968 елда, докторлык диссертациясе 1975 елда якланган. 1984 елда аңа киләчәктә Бөтенсоюз фәнни-тикшеренү ветеринария институты () булачак структураны җитәкләүне ышанып тапшыралар.. ВНИВИ Казанда СССР Хөкүмәте карары белән массакүләм зарарлану коралын куллану нәтиҗәләрен булдырмау өчен төзелә. Институт коллективы Әрмәнстанда  нәтиҗәләрен бетерүгә үз өлешен кертә, Казакъстанда  йогышлы авыруларын, Диңгез буе краенда тилчә авыруын бетерүдә нәтиҗәле ярдәм күрсәтә,  авариядән соң радиацион зарарлану зонасында бик зур эш башкара. Габделхәмит Зариф улы һәм аның укучылары беренче тапкыр авыл хуҗалыгы хайваннары вирусларының кайбер төркемнәренең табигый һәм биологик үзенчәлекләренә фәнни нигезләмә бирә, бу алга таба киң ветеринария практикасына кертелгән диагностиклар һәм вакциналар җыелмасын булдырырга мөмкинлек биргән. Институт фән һәм техника өлкәсендә СССР Хөкүмәте премиясе, Татарстан Республикасы Дәүләт премиясе белән бүләкләнгән.

## Фәнни эшчәнлеге
Тикшеренүләрнең фәнни юнәлешләре булып ветеринария, вирусология, микробиология, эпизоотология, иммунология һәм ветеринария санитариясе тора. Тикшеренүләрнең яңалыгы 60 тан артык СССРның авторлык таныклыгы һәм Россиянең уйлап табуга патентлары белән расланган. Аның тарафыннан 70 тән артык норматив документ әзерләнгән һәм расланган; аның фәнни җитәкчелегендә ветеринария һәм биология фәннәре буенча 13 доктор һәм 30 фән кандидаты әзерләнгән.

Г. З. Равилов тарафыннан 500 дән артык фәнни эш, шул исәптән ветеринария һәм биологиянең көнүзәк проблемаларына багышланган 9 монография бастырылган. Татарстан төбәкара ветеринария лабораториясенең фәнни консультанты буларак, терлекчелекнең уңышлы үсешен комплекслы тәэмин итү өчен препаратлар һәм чаралар эшләүдә катнаша.

## Бүләкләре, мактаулы исемнәре
* 1979 – Хөрмәт Билгесе ордены – *Одесса өлкәсендә дуңгызларда африка чумасын (АЧС) бетерүдә катнашуы өчен*
* 1983 – ТАССР атказанган фән эшлеклесе
* 1990 – РСФСР  атказанган фән эшлеклесе
* 1995 – Татарстанның фән һәм техника өлкәсендәге Дәүләт бүләге
* 2003 – ТР ФА  К. Г. Боль исемендәге премиясе

## Искәрмәләр


## Чыганаклар
Равилов Абдулхамит Зарифович. Татарский энциклопедический словарь. ― Казань: Институт Татарской энциклопедии АН РТ, 1998 ― 703 с., илл.

## Тышкы сылтамалар
 
*   Ушел из жизни Абдулхамит Зарифович Равилов.  Сайт КПФУ, 6.04.2021
*  Татарстан Республикасы Фәннәр Академиясенең хакыйкый әгъзасы Равилов Габделхәмит Зариф улы. ТР ФА сайты
* *[[Рифат Корбанов]]*.   Однажды и на всю жизнь.  «Республика Татарстан», 18.10.2012

## Моны да карагыз

Төркем:Татарстан галимнәре
Төркем:Казан дәүләт ветеринария институтын тәмамлаучылар
Төркем:Ветеринария фәннәре докторлары
Төркем:Профессорлар
Төркем:Татарстанның атказанган фән эшлеклеләре
Төркем:РСФСР атказанган фән эшлеклеләре
Төркем:Татарстанның фән һәм техника өлкәсендәге Дәүләт бүләге лауреатлары