Минзәлә

**Минзәлә** () — Татарстан Республикасы Минзәлә районының үзәге, Казаннан көнчыгышка таба 292 км урнашкан. Кама буенда, Минзәлә елгасының түбән ярында, Түгәрәк Күл тимер юл станциясеннән 65 км көнчыгышка таба Әгерҗе-Акбаш линиясендә урнашкан. Аэропорт. Яр Чаллы – Уфа автомобиль юлы.

## Тарих

Шәһәргә 1584 – 1586 елларда татар-башкортка каршы сугышырга ныгытма буларак нигез салынган. 1781 елда Уфа губернасының өяз шәһәре статусын ала.

## Халык

Төп милләтләр: 
* 1989 елгы җанисәп буенча: татарлар — 46,8%, руслар — 49,3%, чирмешләр — 1,6%.
* 2002 елгы җанисәп буенча: татарлар — 45,2%, руслар — 50,2%, чирмешләр — 1,7%.

2020 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча биредә 16008 кеше яши, шул исәптән:
урыслар — 48,49%,
татарлар — 46,41%,
башка халыклар — 2,72%,
милләтен күрсәтмәүчеләр — 2,37%.

## Сәнәгәть
Минзәлә – җирле чималны эшкәртүче ширкәтләре булган авыл хуҗалыгы районы үзәге. 
* "Хуҗәмәт ремонт-механик заводы" ААҖ
* Минзәлә аракы-ликер заводы
* Минзәлә май-сыр комбинаты
* "Минзәлә икмәк заводы" ААҖ
* "Минзәлә урман хуҗалыгы" ФДУ

### Авыл хуҗалыгы
Язгы бодай, арыш, арпа, солы, карабодай, борчак, тары үстерелә. Терлекчелекнең төп тармаклары: ит, сөт җитештерү, дуңгызчылык.

## Мәдәният
* Сабир Өметбаев исемендәге Минзәлә татар дәүләт драма театры.
* Туган якны өйрәнү музее
* Муса Җәлил мемориаль музее
### Мәдәни мирас объектлары
* Мәчет, 1910 ел (Ленин урамы, 61) — шәһәртөзүчелек һәм архитектура һәйкәле, төбәк (җөмһүрият) әһәмиятендәге мәдәни мирас объекты.
## Мәгълүмат чаралары
* «Минзәлә» газетасы 
* «Минзәлә дулкыннары» телерадиокомпаниясе
## Мәгариф
* Минзәлә педагогия көллияте
* Минзәлә авыл хуҗалыгы техникумы
* Минзәлә медицина училищесы
## [[Дин]]
#### [[Ислам]]
* Минзәлә мәчете
#### [[Православие]]
* Минзәлә Изге Николай чиркәве
* Минзәлә Казан Изге Ана иконасы чиркәве
## [[Муса Җәлил]] Минзәләдә

Татар шагыйре Муса Җәлил, Бөек Ватан сугышы башлангач, үз теләге белән сугышка җибәрүләрен сорый. 1941 елда Минзәлә шәһәренә вакытлыча күчерелгән Мәскәү хәрби-сәяси училищесынең сәяси җитәкчеләр (*политруклар*) составын әзерләүче кыска сроклы курсларында укып, «өлкән политрук» дәрәҗәсе ала. Минзәлә шәһәрендә 1941 елның ноябрь, декабрь айларында була. Шәһәргә багышлап язылган шигырьләре аерым китап булып нәшер ителгән.
* Муса Җәлил һәйкәле
## Шәхесләр

* Владимир Бауман
* Валентин Ерашов, язучы.
* Ольга Ильинская, микробиолог.
* Фёдор Кузнецов (1973), җырчы, ТР атказанган артисты (2019).
* Алмаз Миргаязов, «Китап» радиосы  баш мөхәррире (2020 елдан).
* Александр Сливко, ректор.
* Викторин Сливко (1904―1977), Вологда сөт институты директоры (1951―1969), ветеринария фәннәре докторы (1960), РСФСРның атказанган фән эшлеклесе (1964). 
* Лидия Смирнова, кино һәм театр актеры, ССРБ халык артисты (1974), Сталин премиясе лауреаты (1951).
* Рөстәм Тарико, «Русский Стандарт банкы» ЯАҖ директорлар шурасы рәисе.
* Виктор Тёмин, фотограф.
* Аркадий Фенелонов (1893―1972), Бөек Ватан сугышында катнашкан табиб-нейрохирург, медицина фәннәре докторы, профессор.
* Гөлсабира Хәкимова (1925―2021), ТАССР (1975) һәм РСФСР (1982) атказанган мәдәният хезмәткәре.
* Вячеслав Шугаев, язучы.

## Искәрмәләр

## Сылтамалар

http://www.tatmedia.com/tat/region/156 
## Моны да карагыз
* Минзәлә ярминкәсе
* Бөгелмә-Минзәлә тимер юлы

Төркем:Татарстан шәһәрләре
Төркем:Татарстан район үзәкләре
Төркем:Муса Җәлил