Зоя Базилевская

**Базилевская Зоя Васильевна** (3 май 1900 ел — 12 май 1982 ел) — совет врачы, хирург-травматолог һәм ортопед, медицина фәннәре докторы, профессор. 

Иркутск шәһәрендә травматология һәм ортопедия (НИКТО) фәнни-тикшеренү институтын оештыручы һәм директоры, РСФСР-ның атказанган фән эшмәкәре.

## Биографиясе
Зоя Васильевна Базилевская 1900 елның 3 маенда Воронеж губернасының Куное авылында хезмәткәр гаиләсендә туган.

1924 елда Воронеж университетының медицина факультетын тәмамлый. 1931 елга кадәр өлкә дәваханасында хирург булып эшли, бу вакыт аралыгында үзенең юнәлеше буенча өч еллык ординатура стажын үтә.

1930 елдан алып 1940 елга кадәр Свердловск травматология һәм ортопедия фәнни-тикшеренү институтында эшли. 

1937 елда Базилевская «Патолого-анатомические изменения и репаратив процессы при перелома тел пояснично позвонков» темасына кандидатлык диссертациясе яклый.

Бөек Ватан сугышы вакытында Свердловск хәрби госпиталендә баш хирург-травмотолог булып эшли. Моннан тыш аның карамагында Җаек курорт базаларында урнашкан 72 эвакуацияләнгән госпиталь була.

Зоя Базилевская яралы совет солдатларын һәм офицерларын дәвалауга зур өлеш керткәне өчен Кызыл Йолдыз ордены белән бүләкләнә.

1944 елда Базилевская «Закрытые повредения позвоночника» темасына докторлык диссертациясе яклый.

Сугыштан соң фән буенча тергезү хирургиясе һәм ортопедиясенең Сарытау дәүләт фәнни-тикшеренү институтында директор урынбасары булып эшли.

1946 елда РСФСР Сәламәтлек саклау министрлыгының боерыгы нигезендә бер Иркутск госпитале базасында травматология һәм ортопедияның гыйльми-тикшеренү институты оештырыла. Зоя Базилевская Иркутск каласына күчә, аңа бу институтны оештыру эшләре йөкләнә.

1948 елларда Иркутск травматология һәм ортопедия (НИКТО) гыйльми-тикшеренү институтында директор булып эшли һәм бу вазифаны 1967 елга кадәр били. Зоя Васильевна җитәкче вазифасыннан киткәннән соң да институтта 1981 елга кадәр гыйльми эшен дәвам итә.

## Медицина фәненә һәм практикасына керткән өлеше
Зоя Базилевская умыртка баганасы җәрәхәтләре һәм арка миен дәвалау методикасына, шулай ук оча-бот буынын дәвалауга зур шактый зур өлеш кертә.

Директор булып, эзләнү даирәсен киңәйтә, Иркутск һәм өлкәнең районнары дәваханәләрендә травматология пунктлары, бүлекләре һәм кабинетлары оештырыла.

Базилевская директорлык һәм дәвалау эшләреннән тыш Иркутск медицина институтында укыта, бу аңа травмотология һәм ортопедияне тирән өйрәнүгә сәләтле студентларны җәлеп итәргә мөмкинлек бирә. Аның күп укучылары институтта эшли башлый.

Аның инициативасы буенча Иркутск өлкәсенең күп районнарында филиаллар белән полиомиелит үзәкләре төзелә.

Ул медицина туташлары һәм техник-гипсчылар әзерләүгә зур игътибар билгели. 

Көнчыгыш Себер һәм Ерак Көнчыгышта Зоя Базилевская Иркутск травматология һәм ортопедия фәнни-тикшеренү институтын төп махсуслаштырылган медицина учреждениесе ясый

130 дан фәнни тикшеренү, шул исәптән берничә монография авторы. Травматология һәм ортопедия өлкәсендә уйлап табулары бар.

Зоя Базилевская 1982 елның 12 маенда вафат була.

## Мактаулы исемнәре һәм бүләкләре

* Хезмәт Кызыл Байрак ордены
* Кызыл Йолдыз ордены
* РСФСР-ның атказанган фән эшмәкәре

## Хәтер
Иркутскта травмотология һәм ортопедия СНЦ СО РАМН институтының бинасында Зоя Васильевна Базилевская истәлегенә мемориаль тактаташ куела.

## Фәнни хезмәтләре

* Гипсовая техника. – Саратов, 1948.
* Закрыты поведения позвоночника. – М.: Мени, 1962.
* Лечение перелом шейки бедра: пособие для практического врача. – Иркутск, 1961.
* Поведения позвоночника. Морфологические изменения и методика лечения. – Саратов, 1949.
* Профилактика и лечение пролежни: монография. – М.: Медицина, 1972.
* Реконструкция при остаточных явлениях туберкулеза таможенного сустава // Труды XXVI Всесоюзного съезда хирургы. – М., 1956. – С. 634-635.
* Структура летальный при поведения позвоночника и спинно мозга // Вопросы нейрохирургии. – 1980. – № 6. – С. 37-41. (в соавт.)
* Функциональное лечение при резекция таможенного сустава после огнестрельный ранний // Хирургия. – 1948. – № 8. – С. 69-75.

## Искәрмәләр

Төркем:3 май көнне туганнар
Төркем:1900 елда туганнар
Төркем:12 май көнне вафатлар
Төркем:1982 елда вафатлар
Төркем:Кызыл Йолдыз ордены кавалерлары
Төркем:Википедия:Викимәгълүмат элементы параметрларына өстенлек бирелгән мәкаләләр
Төркем:Медицина фәннәре докторлары
Төркем:РСФСР атказанган фән эшлеклеләре
Төркем:Русия империясендә туганнар
Төркем:Страницы с непроверенными переводами