Рәшидә Дәүләткилдиева

**Рәшидә Дәүләткилдиева**, Рәшидә Газиз кызы Дәүләткилдиева (*[[1914 ел]]ның [[4 сентябрь|4 сентябре]], [[Русия империясе|РИ]], [[Акмола өлкәсе (Русия империясе)|Акмола өлкәсе]], [[Кызылъяр (Казакъстан)|Кызылъяр]] — 19??, [[Кызылъяр (Казакъстан)|шунда ук]]*) — мөгаллимә, Казакъстан ССР атказанган укытучысы (*[[1958 ел|1958]]*), Төньяк Казакъстан өлкәсе татар-башкорт «Дуслык» иҗтимагый үзәгенең шәрәфле рәисе (*[[1989 ел|1989]]*). Татар кенәзләре Дәүләткилдиевлар нәселеннән.

## Тәрҗемәи хәле
1914 елның 4 сентябрендә РИ Акмола (*хәзерге* Төньяк Казакъстан) өлкәсе Кызылъяр шәһәрендә биш балалы гаиләдә туган. Туганнары Гани, Мөҗип, Әнвәр. Әтисе Газиз Касыйм улы, сәүдәгәрдә тирече, инкыйлабтан соң татар-казакъ клубында һөнәри музыкант (*гармунчы*), әнисе Зөләйха Сәет кызы, шәһәрнең 5нче мәчете каршындагы мәдрәсә укытучысы кызы, инкыйлабтан соң Казкоммунада няня булып, соңрак саңгыраулар мәктәбендә эшли. Аның әтисе Сәет Сәетбәков 300 еллык укытучылар династиясенә нигез сала. Рәшидә 1921 елда татар җидееллык мәктәбенә укырга керә, педагогика юнәлешендәге тугызъеллык рус мәктәбен, Абай исемендәге Алма-Ата педагогика институтын (*[[:kk:Абай атындағы Қазақ Ұлттық педагогикалық университеті|kk]]*) тәмамлаган (*[[1934 ел|1934]]*). Студент еллары илдә наданлыкны бетерү чорына туры килә, Алма-Ата шәһәренең Казпотребсоюз эшчеләрен укырга-язарга өйрәтә. Башкалада югары уку йортын тәмамлагач, туган шәһәренә әйләнеп кайта һәм 40 ел буе мәгариф өлкәсендә эшли. Аның хезмәт кенәгәсендә 3 кенә юл тутырылган:
* 1934—1941 елларда — Казпедтехникумның биология һәм химия укытучысы. 
* 1941—1948 елларда — 3нче санлы татар урта мәктәбе директоры. 
* 1949—1973 елларда — В. И. Ленин (*[[2005 ел]]дан  Морат Гаетхуҗин*) исемендәге 1нче санлы урта мәктәпнең  алыштыргысыз директоры. Рәшидә Газиз кызы янәшәсендә укытучы булып әлеге мәктәпне тәмамлаган 18 элекке укучысы эшли. 1973 елда 1нче санлы мәктәптә 4 КазССР атказанган укытучысы, 16 халык мәгарифе отличнигы, Хөрмәт Билгесе ордены белән бүләкләнгән 2 укытучы хезмәт куя. Мәктәпнең 6 укытучысы шәһәрнең методик берләшмәләрен җитәкли. Мәктәптә Рәшидә Газиз кызы җитәкчелегендә директорлар, директор урынбасарлары һәм укытучыларның шәһәр һәм өлкә семинарлары уза.

Рәшидә Газиз кызы күп мәртәбәләр шәһәр шурасы депутаты булып сайлана.

1973 елда пенсиягә чыга. 1989 елда өлкә татар-башкорт «Дуслык» иҗтимагый үзәгенең шәрәфле рәисе итеп сайлана

Гаиләсе булмый, 3нче татар мәктәбендә бергә эшләгән дусты Мөнәвәрә Җамали кызы Сәгъдиевага ике кызын (*берсе Рәшидә исемле*), ике оныгын (*Ильмира, Алена*), оныкларының балаларын аякка бастырырга булышып яши. Соңгы елларын Мөнәвәрә Җамали кызының оныгы Алена (*Золотилина*) гаиләсендә үткәрә, фатирын аларга калдыра.

## Бүләкләре, мактаулы исемнәре
* 1958 — КазССР атказанган укытучысы  
* Хөрмәт Билгесе ордены  
* 1967  — Кызылъяр 

## Чыганаклар
# Имена в Истории. Многотомное издание. 1-й том. Петропавловск: ТОО «Издательство «Северный Казахстан», 2017.

## Сылтамалар
*   Давлеткильдеева Рашида Газизовна.  mypiter.kz, 15.01.2015 
* *Алла Нургалиева*.   Большое сердце маленькой женщины 

## Искәрмәләр


Төркем:Укытучылар
Төркем:Казакъстан татарлары
Төркем:Казакъстан ССР атказанган укытучылары
Төркем:Казакъ милли педагогика университетын тәмамлаучылар