İrlanda birası

İrlanda'da bira üretiminin uzun bir geçmişi vardır. Üretim şu anda 8 milyon hektolitrenin üzerindedir ve tüketilen alkolün yaklaşık yarısı biradır.

Lager, satılan biranın %63,5'ini oluşturuyor. Stout'un pazar payı %29,3 ve Ale'nin pazar payı %6,2'dir.

## Tarihçe
On dokuzuncu yüzyılın başlarında ülkede iki yüzden fazla bira fabrikası vardı ve bunların elli beşi Dublin'deydi. On dokuzuncu yüzyılda bira fabrikası sayısı yaklaşık elliye düştü ve 2007'ye gelindiğinde sadece on iki tane kaldı.

Tarihsel olarak İrlanda, şerbetçiotu kullanmadan Ale üretmiştir. Bitki İrlanda'ya özgü olmadığından, 18. yüzyılda İngiltere'den büyük miktarlarda ithal edilmiştir. 1752'de, 500 tondan fazla İngiliz şerbetçiotu tek başına Dublin üzerinden ithal edilmiştir. 18. yüzyılın ikinci yarısında, çoğunlukla porter olan bira, İngiltere'den artan miktarlarda ithal edilmiştir: 1750'de 15.000 varil, 1785'te 65.000 ve 1792'de 100.000'in üzerinde. 1760'larda İrlanda'da her yıl yaklaşık 600.000 varil bira üretiliyordu.

18. yüzyılda İrlanda Parlamentosu, biranın viskiden daha az zararlı olduğunu ileri sürerek, bira yapımını teşvik etmek için damıtılmış içkilerdeki vergilendirmeyi artırdı. 1760'larda, Kraliyet Dublin Topluluğu (Royal Dublin Society) en çok İrlanda şerbetçiotu kullanan ve en çok porter üreten bira üreticilerine ödüller teklif etti.

Biracılık 19. yüzyılın ilk on yıllarında gelişti ve 1814'e gelindiğinde İrlanda, İngiltere'ye ithal ettiğinden daha fazla bira ihraç ediyordu. Yüzyıl ilerledikçe İrlanda'nın İngiltere'ye ihracatı hızlandı ve 1828'de mütevazı 11.328 varilden, 1901'e gelindiğinde 689.796 varil ihraç edildi.

## Ekonomi

İrlanda 1998 yılında yılda yaklaşık 8,5 milyon hektolitre bira üretiyordu; bu rakam 2002 yılında 8,7 milyona yükseldi. İhracat 1998 yılında 3,5 milyon hektolitre iken 2002 yılında 2,4 milyona düştü. İrlanda Cumhuriyeti kişi başına bira tüketiminde dünyada 6. sırada yer alırken, 2011 yılında kişi başına 11,7 litre ile alkol tüketiminde 4. sırada yer almaktadır.

## Stout

*Ana madde: [[Stout#Alt Türler|İrlanda stoutu]]*

Arthur Guinness 1756'da Kildare'de küçük bir bira fabrikası kurdu ve 1759'da Dublin'e taşındı. Başlangıçta bira ürettikten sonra, Londra'dan gelen bir stil olan porter üretmeye başladı. Yirminci yüzyılın başlarında Guinness, İrlanda stilini birçok ülkeye ihraç ederek dünyanın en büyük bira üreticisi oldu. Artık dünyanın en büyük bira üreticisi olmasa da, stout'un en büyük üreticisi olmaya devam ediyor. 2014'te Guinness satışları, İrlanda Cumhuriyeti'ndeki tüm bira satışlarının %19'unu oluşturuyordu.

Guinness (ve daha küçük bira üreticileri Murphy's ve Beamish) tarafından üretilen stout, bir zamanlar İrlanda'daki yerel bira tüketimine hakimdi, lager ve ale ise çok daha küçük paylara sahipti. Lager daha sonra popülerlik kazandı ve Carlsberg 2014'te pazarın %8'ini, Budweiser ise %7'sini aldı.

Draught Irish stout'u genellikle uzun süre kalıcı bir köpük ve kremsi bir doku yaratmak için nitrojenle servis edilir.

İrlanda'da bulunan el yapımı stout biralar arasında Carlow Brewing Company tarafından üretilen O'Hara's Irish stout, Dungarvan Brewing Company tarafından üretilen Black Rock Irish Stout ve Galway Hooker (Brewery) tarafından üretilen Galway Hooker's Irish Stout yer almaktadır.

## Irish red ale

*Ana madde: [[Irish Red Ale]]*

İrlanda'da üretilen biralar artık çoğunlukla Irish Red Ale (İrlanda kırmızı birası) tarzındadır ve genellikle %3,8-4,4 ABV aralığında hafif kırmızı bir renge sahiptir (ancak ihracat versiyonları genellikle daha güçlüdür). En büyük ulusal marka, Diageo çokuluslu şirketi tarafından üretilen Smithwick's'dir. Diğerleri arasında Diageo'nun Macardle's'ı, Franciscan Well'in Rebel Red'i, Carlow Brewing Company'nin O'Hara's Irish Red'i ve Messrs Maguire Rusty yer almaktadır. Dungarvan Brewing Company'nin Copper Coast Red Ale'si, Clanconnel Brewery'nin McGrath's Irish Red'i ile birlikte 2010 yılında piyasaya sürüldü. Hallion Irish Red, Down'da Whitewater Brewing Company tarafından üretilmektedir. Eight Degrees bira fabrikası, Sunburnt Irish Red Ale'lerini 2011 yılında piyasaya sürdü.

## Lager

*Ana madde: [[Lager]]*

İrlanda'daki ilk lager bira fabrikası 1891'de Dublin'deki Dartry'de kuruldu ancak çok uzun süre ayakta kalamadı. Lager daha sonra kısa bir süre için Kells'teki Regal Brewery'de üretildi. Harp Lager, başlangıçta Dundalk'ta olmak üzere 1968'den beri üretilmektedir.

Cork'taki Murphy Brewery'de bulunan Heineken Ireland, lager pazarında en büyük paya sahip. Heineken'e ek olarak, Amstel ve Coors Light'ın yanı sıra Beamish & Crawford'dan satın aldıkları Fosters ve Carling gibi markaları da üretiyorlar.

Tennent's, İskoçya'nın Glasgow kentinde üretilse de Ulster'da, özellikle Kuzey İrlanda ve Donegal bölgesinde (özellikle Doğu Donegal ve Inishowen) çok popüler bir açık renkli biradır.

## Kraft (zanaat) bira
1990'larda bira fabrikaları ve mikro bira fabrikaları ortaya çıkmaya başladı. Biddy Early Brewery, Dublin Brewing Company ve Dwan's gibi bazıları o zamandan beri üretimi durdurmuşken; Porterhouse gibi diğerleri yirminci yılını kutlarken, Lisburn'deki Hilden Brewery 1981'de kurulmuş olan İrlanda'nın en eski bağımsız bira üreticisidir. 1996'da kurulan ve O'Hara's serisinin üreticisi olan Carlow Brewing Company, İrlanda zanaat biracılığının "ilk dalgasının" bir başka hayatta kalanıdır, tıpkı 1996'da kurulan Castlewellan, County Down'daki Whitewater Brewing Company gibi.

"İkinci dalga" 2000'li yılların ortalarında başladı ve Kerry Kontluğu'ndaki *[[Beoir Chorca Dhuibhne]]* bira fabrikası, Galway Kontluğu'ndaki Galway Hooker bira fabrikası, Dungarvan Brewing Company, Fermanagh Kontluğu'ndaki Inishmacsaint Brewing Company (Fermanagh Bira Şirketi), Clanconnel Brewery, Trouble Brewing, Metalman Brewing, Kerry Kontluğu'ndaki The Dingle Brewing Company, Bo Bristle (eski adıyla Breweyed) ve Porterhouse Brewing Company gibi kendi pub zincirini de işleten Galway Bay Brewery'yi içeriyordu.

İrlanda zanaat biracılığının "üçüncü dalgası" 2013 yılında başladı. Yeni bira fabrikalarının artışı büyük ölçüde ÖTV gerekliliklerindeki değişiklikler, AB fonlarına erişim ve hükûmet tarafından finanse edilen biracılık eğitim kurslarındaki artışın bir sonucudur. Birçok ikinci ve üçüncü dalga bira üreticisi ayrıca üyelerine ağ kurma fırsatları ve bira üretimi konusunda bilgi sağlayan profesyonel bira üreticileri derneği olan Beer Ireland'da yer almaktadır.

### Büyüme ve pazar payı

2018 yılının ortası itibarıyla, Guinness ve Heineken gibi uluslararası/makro bira fabrikalarına ek olarak, Kuzey İrlanda ve İrlanda Cumhuriyeti'nde toplamda yaklaşık 110 bağımsız İrlanda zanaat bira fabrikası faaliyetteydi ve zanaat birası, İrlanda Cumhuriyeti'ndeki 2017 satışlarının %2,8'ini temsil ediyordu. Bu, İrlanda Cumhuriyeti'nde, yaklaşık elli bira fabrikasından ve 2014'te İrlanda'daki bira satışlarının hacim bazında %1,5'lik pazar payından bir artıştı.

Düşük pazar payına rağmen, büyük bira fabrikaları pazarın bu sektörünü hedefleyen ürün hatları üretmeye başladı. Heineken Ireland, süpermarketlerin ve tekel bayilerinin zanaat bira bölümlerinde ve bira üreticisini açıkça belirtmeden dağıtılan soluk bir bira olan "Cute Hoor"u pazarlamaya başladı. Heineken ayrıca Mart 2015'ten Eylül 2016'ya kadar Kerry'de "Blasket Blonde" ve Ağustos 2016'da Cork'ta "Beanntrai Bru"yu yerel olarak üretilmiş zanaat biraları olarak, icat edilmiş bira fabrikalarından gelen biralar olarak aldatıcı bir şekilde pazarladı.

C&C Group, Clonmel, County Tipperary'deki tesislerinde 'Roundstone' Ale ve 'Pana Cork' Lager'ın yanı sıra 'Five Lamps' markası altında biralar üretiyor - Five Lamps, Dublin'in iç kesimleriyle ilişkilendirilen bir bölgedir. Hem Heineken Ireland hem de C&C, 2016 yılında bu adlandırma uygulamaları nedeniyle araştırıldı.

### Konsolidasyon ve satın almalar

Her ikisi de bira üretiminin yanı sıra barlar da işleten Carrig Brewing Company ve Brú Brewery, 2019 yılında faaliyetlerini birleştirdi ve bira üretimi, County Meath'deki Trim'deki Brú tesisine taşındı. Brú, 2021 yılında bir bar zincirine sahip başka bir bira fabrikası olan Galway Bay Brewery ile birleşti.

Diğer ülkelerde olduğu gibi, uluslararası bira üreticileri ve içecek şirketleri de pazar paylarını korumak veya kendi portföylerini genişletmek için İrlanda'da bağımsız zanaat bira fabrikaları satın aldılar. Cork'taki Franciscan Well Brewery, 2013 yılında Molson Coors tarafından satın alındı. Ana Franciscan Well biralarını üretmeye devam ediyor, ancak artık ana şirket adı ambalajda "MCBC" olarak kısaltılmış olan ana akım bir lager olan "Archway"i de pazarlıyor. Eight Degrees Brewery, "Caskmates" serisi için stout ve IPA üretmek için kullanılan fıçıların tedarikini sağlamak amacıyla 2018 yılında Jameson Irish Whiskey üreticisi Irish Distillers tarafından satın alındı.

Bazı bira fabrikalarında tam devralma olmaksızın yatırım yapıldı. Carlow Brewing Company'nin %32'si Estrella Galicia'nın üreticisi olan Hijos de Rivera Brewery tarafından satın alındı; Warsteiner ise Rye River Brewing'e yatırım yaptı.

### Erişilebilirlik

İrlanda'nın sözleşmeli perakende zinciri ve bayilik sistemi konusunda çok az geçmişi olmasına rağmen - her iki büyük bira fabrikasının da önemli mülklere sahip olduğu ancak sonunda elden çıkardığı Cork dışında - zanaat bira fabrikaları pub'larda musluk elde etmede sorunlar yaşadı. Bir dizi zanaat bira fabrikası artık mağazalara garantili kullanılabilirlik sağlamak için pub'lar, tesis içi restoranlar veya tüm pub zincirleri işletiyor. Bunlar arasında Brú Brewery, Carrig Brewing, Dead Centre Brewing, Galway Bay Brewery, The Porterhouse, Rascals Brewing ve Rising Sons Brewery yer alıyor.

## Mesleki, Ticari ve Tüketici Dernekleri

### Bira dernekleri

İrlanda'da faaliyet gösteren üç bira derneği bulunmaktadır.

* **The Irish Brewers Association (İrlanda Bira Üreticileri Derneği),** 1904 yılında kuruldu ve şu anda IBEC'in bir bölümü . "İrlanda'daki bira endüstrisinin temsilci sesi" olduğunu iddia etse de, Diageo, Heineken ve Molson Coors'u içeren hepsi büyük bira fabrikalarından sadece beş üyesi var.
* **Beer Ireland,** 2012 yılında kendi mikro bira fabrikalarını kurmayı uman bir grup üçüncü dalga bira üreticisi tarafından kuruldu. 2013'ün sonunda, grubun yaklaşık 20 İrlanda zanaat bira fabrikasında çalışan bira üreticileri de dahil olmak üzere 100 üyesi vardı. Grup, zanaat bira endüstrisinin tipik yoldaşlık ve iş birliği ruhunu benimsedi. Kuruluşun amacı, İrlanda zanaat birasının kalitesini ve yaygınlaşmasını iyileştirmektir.
* **The Independent** **Craft Brewers & Distillers of Ireland,** 2013 yılında Carlow bira yönetmeni Seamus O'Hara tarafından kuruldu. Grup başlangıçta İrlanda'daki zanaat bira üreticilerini ve damıtıcılarını desteklemek için kurulmuştu, ancak o zamandan beri çabalarını yalnızca bira üretimine odaklayarak Independent Craft Brewers of Ireland oldu. Grubun üyeliği, İrlanda Gelir Komiserleri tarafından aynı tanımın içinde İrlanda'da bir mikro bira fabrikası işleten herkese açıktır.

### Tüketici Platformu
**Beoir** (İrlandaca:"bira"), 2010'da kurulan oluşum, İrlanda adasında bira ve elma şarabı (cider) içenler için daha fazla seçenek, kalite ve paranın karşılığını arayan bağımsız bir tüketici grubudur. Birincil hedefleri, İrlanda'nın yerel bağımsız mikro bira fabrikalarını ve el yapımı elma şarabı üreticilerini desteklemek ve farkındalık yaratmaktır.

## Sahte İrlanda birası

Birçok bira İrlanda kökenli olduğunu iddia ediyor veya İrlandalı şirketler tarafından pazarlanıyor, ancak İrlanda dışında üretiliyor. Geçmişte bunlara Árainn Mhór biraları ve Time Lager dahildi. Günümüzde Strangford Lough Brewing Company, Büyük Britanya ve ABD'ye ihraç ettikleri ve sözleşmeli bira fabrikalarının bunu bitmiş biraya dönüştürdüğü konsantre bir şıra üretiyor.

İrlanda dışındaki birçok bira fabrikası, İrlanda'da yaygın olarak bulunmayan İrlanda temalı biralar üretiyor; bunlara örnek olarak Killian's Irish Red ve Wexford Cream Ale verilebilir.

## İçki bakkalı

19. ve 20. yüzyılın başlarında ve ortalarında İrlanda'da, bir içki bakkalı; bir pub (meyhane) ve genellikle bir bakkal veya hırdavat dükkanı olan bir yan perakende işletmesini birleştiriyordu. Birkaç içki bakkalı hala kırsal kasabalarda ve köylerde bulunabilir.

## İrlanda'daki bira fabrikalarının listesi
*Ana madde: [[İrlanda'daki bira fabrikalarının listesi]]*

## Ayrıca bakınız

* Kişi başına bira tüketimine göre ülkeler listesi
* http://www.beoir.org/
* http://holidaysaroundireland.com/2011/09/the-best-craft-beers-in-ireland/

## Konuyla ilgili yayınlar

* Griffiths, Iorwerth. *Beer and Cider in Ireland: The Complete Guide*. ISBN 9781905483174
* Protz, Roger. *The Complete Guide to World Beer*. ISBN 1844428656

## Kaynakça