Yakov Yurovski

**Yakov Mihayloviç Yurovski** (19 Haziran 1878 - 2 Ağustos 1938), Rus Eski Bolşevik, komünist devrimci ve Sovyet Çeka (gizli polis) idi. Yurovsky, 17 Temmuz 1918 gecesi Romanov ailesine düzenlenen suikast sırasında İpatyev Evi'ndeki muhafızların komutanıydı. Rusya İmparatoru II. Nicholas'ın, ailesinin ve dört hizmetçisinin baş celladı olarak biliniyor. Yurovsky silahların dağıtımından, ailenin kiler odasına gitmesini emretmekten, infazın aileye duyurulmasından ve on bir cesedin elden çıkarılmasından sorumluydu.

Meslek olarak saatçiydi ve 1904'te kısa bir süreliğine Alman İmparatorluğu'nda yaşadı.

1905 Rus Devrimi sırasında Rusya'ya döndükten sonra Bolşeviklere katıldı. Krasnopresnenskaya organizasyonunda 1500 numaralı parti numarasını aldı. Yıllar boyunca birkaç kez tutuklanan Yurovski, marksizmin sadık bir takipçisiydi.

1917 yılında kısa bir süre Çekistlik yaptı.

## İç Savaş Sonrası
Rus İç Savaşı sırasında ve sonrasında, Moskova'da yerel Çeka'nın başkanı olarak çalıştı, ardından Yekaterinburg Çeka'nın başkanı Vyatka Çeka'nın bir üyesiydi (1919). 1921'de Rabkrin'de çalıştı ve Sovyet Devlet Hazinesi Altın Dairesi Başkanı oldu. Yurovsky yolsuzluk ve hırsızlıkla mücadele ederek oldukça iyi bir şöhrete kavuştu. Ayrıca 1928'den itibaren Politeknik Müzesi'nin yönetiminde çalıştı ve 1930'da müdür oldu.

Yurovsky'nin mide sorunları ve kalp hastalığı da dahil olmak üzere sağlık sorunları geçmişi vardı. 1938'de kızı Rimma tutuklandı ve Troçkist olduğu gerekçesiyle çalışma kampına gönderildi; bunun onun sağlığı üzerinde ciddi bir etkisi oldu. Yurovsky, o zamanki Devlet Tahkim Konseyi başkanı olan eski arkadaşı Goloshchyokin'e merhamet etmesi için yalvardı ancak Goloshchyokin, ona yapılacak hiçbir şey olmadığını söyledi.

Özellikle ağrılı bir ülseratif dönemin ardından hastaneye kaldırıldı ve beklenmedik bir şekilde, normalde en üst düzey hükûmet yetkilileri dışında herkesin erişimine kapalı olan Kremlin Hastanesi'ne nakledildi. 2 Ağustos 1938'de oniki parmak bağırsağı veya peptik ülser nedeniyle öldüğü bildirildi. Görgü tanıklarının ifadesine göre büyük acılar içinde öldü.

Yurovsky'nin aslında kızının Troçkist olduğu gerekçesiyle tutuklanmasıyla bağlantılı olarak NKVD'nin emriyle zehirlendiğine dair iddialar vardır. Popüler tarihçi Edvard Radzinsky, Yurovsky'nin ölümünün, NKVD tarafından Kremlin Hastanesi'nde akıllıca uygulanan ölümcül bir zehirle hızlandırıldığını belirtti. Yurovski'nin tıbbi tedavisinin kasıtlı olarak kabul etmediği konusunda kanıtlanmamış iddialar da ortaya atıldı. Ölümü, Ural yurttaşlarının çoğunun idam edildiği Joseph Stalin'in Büyük Tasfiyesi sırasında meydana geldi.

Rimma 1946'da serbest bırakıldı ve on yıl sonra siyasi yasağı kalkana kadar Kazakistan'da kaldı. Daha sonra Leningrad'a geri döndü.

Yurovsky'nin Sovyet Donanması'nda Tuğamiral olan en büyük oğlu Alexander, 1952'de tutuklandı, ancak Stalin'in ölümünden bir yıl sonra serbest bırakıldı. Babasının Romanovların idam edilmesindeki rolünden pişmanlık duyduğunu söyledi.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* ''Yurovsky'nin İmparatorluk Ailesi'nin infazına ilişkin açıklaması''
* ''Yakov Yurovski, Romanovların Cellatı''
* Юровский Я. М. Общество старых большевиков'deki вступления Анкета (Yurovsky Eski Bolşevik Derneği anketi)