Ilya Sutskever

**Ilya Sutskever**, (1985/86 doğumlu) Kanadalı makine öğrenimi araştırmacısı ve bilgisayar bilimci.

Sutskever, derin öğrenme alanında birkaç önemli katkıda bulunmuştur. Özellikle bir konvolüsyonel sinir ağı olan AlexNet'in icatçıları arasında yer almaktadır.

Sutskever, OpenAI'ın kurucu ortağıdır ve eski baş bilim insanıdır. 2023 yılında, OpenAI'nin CEO'su Sam Altman'ı görevden alan yönetim kurulu üyelerinden biri olarak yer aldı; Altman bir hafta sonra geri döndü ve Sutskever yönetim kurulundan ayrıldı. Haziran 2024'te, Sutskever Daniel Gross ve Daniel Levy ile birlikte Safe Superintelligence adlı şirketi kurdu.

## İlk Yılları

Sutskever, Rusya'nın Nizhny Novgorod şehrinde, o zamanki adıyla Gorky'de doğdu; bu bölge o sırada Sovyetler Birliği'ne bağlıydı. Beş yaşındayken ailesiyle birlikte İsrail'e göç etti, burada 15 yaşına kadar yaşadı.

Sutskever, 2000 ile 2002 yılları arasında İsrail Açık Üniversitesi'nde eğitim aldı. Sonrasında ailesiyle birlikte Kanada'ya taşındı ve Toronto Üniversitesi'nde eğitim gördü.

Sutskever, 2005 yılında Toronto Üniversitesi'nden matematik alanında lisans diploması aldı, 2007 yılında bilgisayar bilimi alanında yüksek lisans diploması aldı, ve 2013 yılında doktora diploması aldı. Doktora danışmanı Geoffrey Hinton'dı.

2012 yılında, Sutskever, Hinton ve Alex Krizhevsky ile birlikte AlexNet'i geliştirdi. AlexNet'in hesaplama gereksinimlerini karşılamak için birçok GTX 580 ekran kartı satın aldı.

## Kariyer ve Araştırmalar

2012 yılında, Sutskever yaklaşık iki ay süreyle Andrew Ng ile Stanford Üniversitesi'nde doktora sonrası araştırma yaptı. Daha sonra Toronto Üniversitesi'ne geri dönerek Hinton'ın yeni araştırma şirketi DNNResearch'e katıldı; bu şirket, Hinton'ın araştırma grubunun yan kuruluşu olarak kuruldu. 2013 yılında, Google DNNResearch'ü satın aldı ve Sutskever'i Google Brain'de araştırma bilimcisi olarak işe aldı.

Google Brain'de, Sutskever Oriol Vinyals ve Quoc Viet Le ile birlikte sequence-to-sequence öğrenme algoritmasını geliştirdi, ve TensorFlow üzerinde çalıştı. Ayrıca, AlphaGo makalesinin birçok yazarından biridir.

2015 yılının sonunda, Sutskever Google'dan ayrılarak yeni kurulan OpenAI'nin kurucu ortağı ve baş bilim insanı oldu.

Sutskever'in, ChatGPT'nin geliştirilmesinde önemli bir rol oynadığı düşünülmektedir. 2023 yılında, Sutskever, OpenAI'ın yeni "Superalignment" projesini yöneteceğini duyurdu. Bu proje'ye göre, dört yıl içinde süperzekalar ile uyum sorununun çözülmesi hedeflenmiştir. Sutskever, süperzekanın uzak bir gelecekte olacağının benzetilmesine karşın, bunun on yıl içinde gerçekleşebileceğini öne sürmüştür.

Sutskever, OpenAI'nin kontrolünü elinde bulunduran kâr amacı gütmeyen kuruluşun altı yönetim kurulu üyesinden biriydi. *The Information*'ın aktardığı bazı spekülasyonlara göre, Sam Altman'ın görevden alınması kısmen şirketin yapay zekâ güvenliği konusundaki taahhüt düzeyi ile ilgili yaşanan bir anlaşmazlıktan dolayı kaynaklanmış olabileceğini öne sürmüştür. Yönetim kurulu toplantısının hemen ardından yapılan bir genel toplantıda, Sutskever Altman'ın görevinden alınmasının "yönetim kurulunun görevini yerine getirmesi" olarak nitelendirdi. Ancak bir hafta sonra, Altman'ın görevden alınmasına katılmaktan pişmanlık duyduğunu belirtti. Altman'ın görevden alınması ve Brockman'ın istifası, üç kıdemli araştırmacının OpenAI'dan ayrılmasına yol açtı. Bunun ardından, Sutskever OpenAI yönetim kurulundan ayrıldı. Sonrasında, Sutskever OpenAI ofisinden uzak kaldı. Bazı kaynaklar, uzaktan ekibi yönettiğini öne sürerken diğerleri artık ekibin çalışmalarına erişimi olmadığını ve bu yüzden liderlik yapamadığını belirtti.

Mayıs 2024'te, Sutskever, kişisel olarak "çok anlamlı" bulduğu yeni bir projeye odaklanmak üzere OpenAI'dan ayrıldığını duyurdu. Bu karar, OpenAI'daki liderlik krizleri ve yapay zekâ geliştirme ile alakalı uyum protokollerinin yönü hakkında yaşanan iç tartışmalarla geçen çalkantılı bir dönemi takip etti. Süperalignment projesinin diğer lideri Jan Leike de saatler sonra ayrıldığını duyurdu; Leike, OpenAI'ın liderliğine olan güvenin sarsıldığını belirtti.

Haziran 2024'te, Sutskever, Palo Alto ve Tel Aviv'de ofisleri bulunan yeni bir şirket olan Safe Superintelligence Inc.'i duyurdu. Bu şirket, Daniel Gross ve Daniel Levy ile birlikte kuruldu. OpenAI'dan farklı olarak, gelir getiren ürünler sunan bir şirket yerine, Sutskever, yeni şirketin "ilk ürününün güvenli süper zeka olacağını ve bu aşamadan önce başka hiçbir şey yapmayacağını" belirtti.

## Kaynakça