Grigori Petrovski

**Grigory Ivanovich Petrovsky** (Rusça: Григо́рий Ива́нович Петро́вский, 4 Şubat 1878 – 9 Ocak 1958), Ukraynalı Sovyet siyasetçisi  ve Eski Bolşevik. Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği'nin Kurulmasına İlişkin Antlaşma ve Brest-Litovsk Antlaşması'nın imzalanmasına katıldı. Petrovsky, 1938'e kadar Ukrayna'da Komünist Parti lideriydi ve Stalin'in kolektifleştirme politikasının uygulanmasından sorumlu yetkililerden biriydi.

Petrovsky, 4 Şubat 1878'de Kharkov Valiliği'nin Pechenihy köyünde bir zanaatkarın ailesinde doğdu. 1889'da Kharkiv İlahiyat Semineri'ndeki ikinci bitirdikten sonra Petrovsky, öğrenim ücretini ödeyemediği için okuldan atıldı ve 11 yaşındayken şehirdeki bir lokomotif deposunda çalışmak üzere eğitimini bıraktı. 1893 yılında 15 yaşındayken Yekaterinoslav'a geldi ve burada Bryansk Metalurji Fabrikasında iş buldu.

1895'te Petrovsky devrimci harekete katıldı ve 1898'de Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi'ne (RSDRP) kaydoldu ve "İşçi sınıfının kurtuluşu için mücadelede Birlik"in yanı sıra RSDRP'nin Yekaterinslav komitesine katıldı. Bu dönemde Mykolaiv'den Mariupol'a, Donets Havzası'ndan Kharkiv'e kadar Bolşeviklerin siyasi ajitasyonuna aktif olarak katıldı ve 1900 ve 1903'te tutuklandı. 1905 Rus Devrimi sırasında Petrovsky, Yekaterinoslav Şehri İşçi Temsilcileri Konseyi'nin ve yerel Savaş Grevi Komitesi'nin organizatörlerinden ve liderlerinden biri oldu. Ancak kısa süre sonra kaçmak zorunda kaldı ve kısa bir süre için Almanya'ya göç etti. 1907'de Mariupol'a döndü ve burada torna uzmanı olarak çalıştı ve burada devrimci faaliyetlerine devam etti.

1912'de Petrovsky, Bolşevik hizip adına Yekaterinoslav Valiliği işçilerinin temsilcisi olarak Rusya 4. Devlet Dumasına milletvekili seçildi. Bu süre zarfında aynı zamanda *[[Pravda|Pravda'nın]]* baş editörüydü. Ocak 1913'te Petrovsky , RSDRP Merkez Komitesine dahil edildi. Duma'da 32 kez konuştuğu, 21. konuşmasının metnini ise bizzat Vladimir Lenin'in hazırladığı biliniyor. Petrovsky konuşmalarında Donets Havzası'ndaki madencilerin ve işçilerin çalışma koşullarının ve yaşamlarının iyileştirilmesiyle ilgili konulara değindi. Kasım 1914'te Birinci Dünya Savaşı'nın başlamasıyla birlikte parlamentonun diğer altı Bolşevik üyesiyle birlikte tutuklandı ve Şubat 1915'te Turukhansky Krai'de ömür boyu sürgüne mahkûm edildi.

Bolşeviklerin iktidara gelmesinin ardından Petrovsky, 30 Kasım 1917 ile 1 Mart 1919 tarihleri arasında İçişleri Halk Komiseri olarak atandı. Bu görevinde Çeka'nın faaliyetlerini denetlemiş ve Kızıl Terör'ün savunucularından biri olmuştur. 1917'de Brest-Litovsk Antlaşması'nın imzalanması sırasında Rus heyetinin bir üyesiydi.

1919'dan itibaren Tüm Ukrayna'nın [1922'den itibaren Ukrayna SSR'si ] Merkez Yürütme Komitesine başkanlık etti ve SSCB Komünist Partisi Merkezi Yürütme Komitesinin eş başkanlığını yaptı. Ocak 1938'de Partinin önde gelen yönetici pozisyonlarından emekli oldu, 1920'lerde Ukraynalaşmayı ve Ukrayna'nın ekonomik, kültürel ve siyasi özerkliğini desteklemişti.

Büyük Temizlik sırasında sağ kaldı fakat bütün önemli pozisyonlarından el çektirildi. Ancak Stalin'in 1953'teki ölümünün ardından rehabilite edildi ve 1958'de 79 yaşında öldüğünde bedeni yakıldı ve külleri Kremlin Duvarı Nekropolü'ne yerleştirildi.

## Kaynakça