Davud soyu

**Davud soyu** veya **Davut soyu**, İsrail Krallığı ve Yehuda Krallığı'nda **Davud Hanedanı**'nı (İbranice: בֵּית דָּוִד <small>romanize:</small> *Bēt Dāwīḏ*) kuran Davud'un soyundan gelenleri ifade eder. Yahudilikte soy, Tanah'taki metinlere ve daha sonraki Yahudi geleneklerine dayanmaktadır.

Kitab-ı Mukaddes anlatısına göre, Yehuda kabilesinden Davud, Benyamin Kabilesinden İşboşet'in babası Şaul'un yerine geçerek birleşmiş İsrail ve Yahuda'nın ikinci kralı olmasının ardından, onunla uzun süreli bir çatışmaya girdi. Bu mücadele sırasında, Yehova, peygamberi Samuel'i, Davud'u İsrailoğullarının gerçek kralı olarak meshetmesi için gönderdi. İşboşet'in kendi ordu komutanları tarafından öldürülmesinin ardından, Davud resmen M.Ö. 1010 civarında tahta çıktı, Şaul Hanedanı'nı kendi hanedanıyla değiştirdi ve İsrailoğullarının üçüncü kralı oldu. Annesi Batşeba olan oğlu Süleyman onun yerine geçti. Süleyman'ın ölümü, İsrail'in On İki Kabilesi'nin çoğunun Davud Hanedanı'nı reddetmesine yol açtı ve yalnızca Yehuda ve Benyamin sadık kaldı: muhalifler hükümdar olarak I. Yarovam'ı seçtiler ve kuzeyde (Samarya) İsrail Krallığı'nı kurdular; Sadıklar ise Süleyman'ın oğlu Rehav'am'ı hükümdar olarak tuttular ve güneyde (Yahudiye) Yehuda Krallığı'nı kurdular. Yarovam'ın İsyanı'nın başarısı İsrail'in Davut Hanedanı'yla olan bağını kopardı ve Atalya hariç yalnızca Yehuda hükümdarları Davud soyundan geldi.

M.Ö. 587 civarında Babil'in Kudüs kuşatmasının ardından Süleyman Mabedi yıkıldı ve Yehuda Krallığı, Yeni Babil İmparatorluğu'nun eline geçti. Yaklaşık 450 yıl sonra, Haşmonayim Hanedanı, Babil fethinden bu yana ilk bağımsız Yahudi krallığını kurdu; ancak bu krallığın Davut soyundan veya Yahuda Kabilesi'nden geldiği düşünülmüyordu.

Yahudi eskatolojisinde Mesih (מָשִׁיחַ), baba tarafından soyunun Davud'a dayandığı bir Yahudi kralı olacaktır. Mesih Çağı'nda ve gelecek dünyada Yahudi halkına hükmetmesi beklenmektedir.

## Tarihçe

### İsrail ve Yahuda Krallığı
Tanah'a göre, bir kişi seçilip kral olduğunda, başına kutsal yağ dökülerek meshedilirdi. Davud'un durumunda ise bu, peygamber Samuel tarafından yapılmıştı.

Başlangıçta Davud yalnızca Yehuda Kabilesi'nin kralıydı ve ülkeyi Hebron'dan yönetiyordu, ancak yedi buçuk yıl sonra, İşboşet'in ölümünden sonra kendilerini lidersiz bulan diğer İsrail kabileleri de onu kral olarak seçtiler. 

Hem eski birleşik İsrail Krallığı'ndaki hem de daha sonraki Yahuda Krallığı'ndaki tüm sonraki krallar, İsrail kabileleri üzerinde hüküm sürebilmek için taht iddialarını geçerli kılmak amacıyla doğrudan Kral Davud'un soyundan geldiklerini iddia ettiler.

#### Süleyman'ın ölümünden sonra bölünme
Davud'un oğlu Kral Süleyman'ın ölümünden sonra, İsrail Krallığı'nın on kuzey kabilesi Davud soyunu, Süleyman'ın oğlu Rehoboam'ı kabul etmeyi reddederek ve bunun yerine kral olarak Yeroboam'ı seçerek Kuzey İsrail Krallığı'nı kurdular. Bu krallık, M.Ö. 8. yüzyılda Kuzey Krallığı nüfusunun çoğunu sürgüne gönderen ve egemen statüsünü sona erdiren Yeni Asur İmparatorluğu tarafından fethedildi. Kuzey İsrail Krallığı'nın nüfusunun büyük kısmı Mezopotamya'ya taşınmaya zorlandı ve çoğunlukla On Kayıp Kabile olarak tarihten silindi veya iki yüzyıl sonra sürgündeki Yahudi nüfusla karıştı; Samiriye yaylalarında kalan İsrailli halklar ise klasik dönemden modern zamanlara kadar Samiriler olarak bilinmeye başlandı.

### Eksilark dönemi

Daha sonraki hahamlık yetkilileri, İsrail Kralı Davud'tan gelen ataerkil soyundan gelen aile üyelerine eksilark makamını verdi. Babil Yahudiliğinin en yüksek yetkilisi eksilark'tı (Reish Galuta, "Diasporanın Başkanı"). Bu makamı elinde tutanlar, atalarını erkek soyundan Davud Hanedanı'na dayandırıyorlardı. Bu makam sahibi, Ahameniş İmparatorluğu döneminde ve klasik dönemde Babil'de ikamet eden bekleyen kral olarak görülüyordu. *Seder Olam Zutta*, makamı, M.Ö. 6. yüzyılda Yahudi toplumunun liderlerinden biri olarak anılan ve Yehud Medinata'nın Ahameniş Valisi unvanını taşıyan Davud soyundan gelen Zerubbabel'e atfeder.

### Haşmonayim ve Hirodes dönemleri

Makkabiler olarak da bilinen Haşmonayimler, Helenistik Seleukos hanedanına karşı isyanlarının ardından Yahudiye'de kendi monarşilerini kurdular. Haşmonayimlerin Davud soyundan veya Yehuda Kabilesi'nden oldukları düşünülmüyordu. Leviler her zaman İsrail monarşisinden dışlanmıştı, bu yüzden Makkabiler kirletilmiş İkinci Tapınağı yeniden adamak için tahta geçtiklerinde temel bir kural çiğnenmiş oldu. Ortodoks Yahudilik içindeki alimlere göre, bu durum onların çöküşüne ve nihayetinde Yahudiye'nin çöküşüne katkıda bulunmuştur; iç çekişmeler Roma işgaline ve Büyük Herodes'in Yahudiye Roma eyaletine vasal kral olarak zorla atanmasına yol açmıştır; ve daha sonra geleceğin imparatoru Titus tarafından İkinci Tapınak'ın yıkılmasına neden olmuştur.

Haşmonayimler döneminde, Davud soyundan gelenler Yahudiye'deki kraliyet ailesinden büyük ölçüde dışlanmıştı, ancak bazı üyeler dini ve toplumsal liderler olarak öne çıkmıştı. Bunlardan en dikkat çekenlerinden biri, doğduğu yer olan Babil'den Yahudiye'ye taşınan Yaşlı Hillel'di. Torununun oğlu Simeon ben Gamliel, Birinci Yahudi-Roma Savaşı sırasında Yahudi liderlerinden biri oldu.

### Ortaçağ

Sasani İmparatorluğu'ndaki eksilarklık, M.S. 5. yüzyılın sonlarında II. Mar-Zutra'nın çıkardığı bir isyan sonucu kısa bir süreliğine ortadan kaldırıldı; oğlu III. Mar-Zutra makamından el çektirildi ve o zamanlar Bizans İmparatorluğu sınırları içinde olan Tiberya'ya taşındı. Mar Ahunai, II. Mar Zutra'nın ardından yaşadı ancak başarısız isyandan sonraki yaklaşık elli yıl boyunca halk arasına çıkmaya cesaret edemedi ve o zaman bile (yaklaşık 550) gerçekten Eksilark olarak hareket edip etmediği bilinmemektedir. 6. yüzyılın ikinci yarısında Eksilark olan Kafnai ve oğlu Haninai'nin isimleri korunmuştur.

Mezopotamya'daki eksilarklık 7. yüzyıldaki Arap fethinden sonra resmen yeniden kuruldu ve ilk Halifelikler döneminde de işlevini sürdürdü. Eksilark'lar 11. yüzyıla kadar atanmaya devam etti ve Davud soyundan bazı üyeler İslam dünyasına dağıldı. 11. yüzyılda Eksilark ailesinin kaderi hakkında çelişkili anlatımlar vardır; bir versiyona göre son Eksilark ve aynı zamanda son Gaon olan Hizkiya ben Davud hapsedildi ve işkenceyle öldürüldü. Oğullarından ikisi Endülüs'e kaçtı ve burada Samuel ibn Nagrillah'ın oğlu ve halefi Yusuf'un yanına sığındı. Ancak, *[[The Jewish Quarterly Review]],* Hizkiya'nın hapisten kurtulduğunu ve akademinin başına geçtiğini ve 1046'da çağdaşı biri tarafından bu şekilde anıldığını belirtir. Davut soyundan gelen Davut ben Daniel'in Fâtımîler'de bir Eksilarklık kurma girişimi başarısızlıkla sonuçlandı ve 1094'te onun düşüşüyle ​​sonuçlandı.

11. ve 15. yüzyıllarda, Güney Fransa'da (Narbonne ve Provence) ve Kuzey İber Yarımadası'nda (Barselona, ​​Aragon ve Kastilya) yaşayan Eksilark'ların soyundan gelen aileler, topluluklar içinde "Nasi" unvanını aldılar ve "özgür adamlar" olarak adlandırıldılar. Yahudi toplumunda özel bir ekonomik ve sosyal statüye sahiptiler ve kendi hükümetlerine yakındılar; bazıları danışman ve vergi tahsildarı/maliye bakanı olarak görev yapıyordu.

Bu ailelerin Narbonne, Barselona ve Kastilya'da özel hakları vardı. Gayrimenkul sahibiydiler ve "Don" ve  "*de la Cavalleria" unvanlarını alıyorlardı. "Özgürlerin Oğulları" aileleri arasında* Abravanel ve Benveniste aileleri de bulunmaktadır.

*Arthur J. Zuckerman, Feodal Fransa'da Yahudi Prensliği* adlı kitabında, 768'den 900'e kadar feodal Fransa'da Sürgün Hanedanı üyeleri tarafından yönetilen bir Yahudi Prensliği'nin var olduğu teorisini ortaya atıyor. Ancak, bu teori yaygın olarak tartışılmıştır. Sürgün hanedanının torunları, makam ortadan kalktıktan çok sonra bile çeşitli yerlerde yaşıyorlardı. Hezekiah ben David'in en büyük oğlu David ben Chyzkia'dan olan torunu Hiyya al-Daudi, Abraham ibn Daud'a göre 1154'te Kastilya'da öldü ve ibn Yahya ailesinin atasıdır. Birçok aile, 14. yüzyıla kadar soylarını, Horasan'a sürgün edilen David ben Zakkai'nin kardeşi Josiah'a dayandırıyordu (bkz. [Lazarus 1890] s. 180 ve devamındaki soyağaçları). Yukarıda Karaim Eksilark'ların soyundan gelenlerden bahsedilmişti.

İber yarımadasında ve Mezopotamya'da bir dizi Yahudi ailesi, Abravanel, ibn Yahya ve Ben-Davud aileleri de dahil olmak üzere, Geç Orta Çağ'da Eksilark'lardan gelen gelenekleri korumaya devam etti. Coronel Ailesi'nin patriği Abraham Seneor, Kastilya Yahudilerinin Roma ve Lombardiya Yahudilerine yazdığı 1487 tarihli bir mektupta 'üzerimizdeki Eksilark' olarak anılır. Birkaç Aşkenaz bilgini de Kral Davud'tan geldiğini iddia etti. Babasının tarafından Rashi'nin, Davud soyundan geldiği söylenen Gamaliel'in dördüncü nesil soyundan gelen Johanan HaSandlar'ın 33. nesil soyundan geldiği iddia edildi. Benzer şekilde Maimonides de kendisi ile Gamaliel'in dördüncü kuşak soyundan gelen Simeon ben Judah ha-Nasi arasında 37 kuşak olduğunu iddia etmiştir. Meir Perels, Judah Loew ben Bezalel'in soyunu Judah Loew'in iddia edilen büyük büyük büyükbabası Judah Leib the Elder aracılığıyla Hai Gaon'a ve dolayısıyla Davud hanedanına dayandırdı; ancak bu iddia, Otto Muneles gibi birçok bilim insanı tarafından yaygın olarak tartışılmaktadır. Hai Gaon, sürgün hanedanının ailesine mensup olan Rabbah b. Abuha'nın soyundan geldiğini iddia eden Sherira Gaon'un oğluydu ve bu nedenle Davut soyundan geldiğini iddia ediyordu. Sherira'nın damadı Elijah ben Menahem HaZaken'di. Meisels ailesinin patriği Yitskhak Eizik Meisels, sürgün hanedanı Mar Ukba'nın iddia edilen 10. nesil soyundan geliyordu. Meknes'li Berduga ailesi, baba tarafından Sürgün Bostanai'den geldiğini iddia ediyor. Yahudi bankacılık ailesi Louis Cahen d'Anvers, Davut soyundan geldiğini iddia ediyor. İsrail'de Davud tahtına günümüzden bir hak iddia eden ve Monarşist parti Malchut İsrail'in kurucusu olan Haham Yosef Dayan, Halep'li Dayan ailesinden geliyor, baba tarafından Eksilark I. Davud'un (ö. 940) küçük kardeşi Hasan ben Zakkai'den gelen. Hasan'ın soyundan gelen Solomon ben Azariah ha-Nasi, Halep'e yerleşti ve burada aile şehrin Dayan'ı (hakimleri) oldu ve böylece Dayan soyadını aldı. Ruzhin (Hasidik hanedan) soyu, sandalet yapımcısı ve Talmud'un ustası Rabbi Yohanan aracılığıyla Kral Davud'a kadar izlenir. Lubavitcher Rebbe olan Rabbi Menahem Mendel Schneerson, soyunu Chabad Hasidik hareketinin kurucusu Liadi'li Rabbi Shnuer Zalman'a ve nihayetinde Kral Davut'a kadar izleyebilirdi.

## Yahudilikte

### Eskatoloji
Yahudi eskatolojisinde, *maşiah* veya "Mesih" terimi, Davud soyundan gelen ve kutsal mesh yağıyla meshedilmesi ve Mesih Çağı boyunca Yahudi halkını yönetmesi beklenen gelecekteki bir Yahudi kralı ifade etmek için kullanılmaya başlandı. Mesih'ten sıklıkla "Kral Mesih" veya İbranice'de מלך משיח (romanize: *melekh mashiach*) ve Aramice'de *malka meshiḥa* olarak bahsedilir. 

Ortodoks görüşler genel olarak Mesih'in Kral Davud'un ataerkil soyundan geleceğini ve Yahudileri İsrail Ülkesi'nde yeniden toplayacağını, bir barış dönemi başlatacağını, Üçüncü Tapınağı inşa edeceğini, bir erkek varis babası olacağını, Sanhedrin'i yeniden kuracağını vb. ileri sürmüştür. Yahudi geleneği *[[Mesih]]* olarak adlandırılan ve Mesih çağını başlatmada rol alan iki kurtarıcıya işaret eder: *Maşiah ben Davud*; ve *Maşiah ben Yosef.* Genel olarak, koşulsuz *Mesih* terimi *Maşiah ben Davud'u* (Mesih, Davud'un oğlu) ifade eder. 

### Modern miras
2012 yılında *[[The Jerusalem Post]]*, hayırsever Susan Roth'un, Davud soyundan gelenleri bulma, veri tabanlarını oluşturma ve birbirine bağlama ve Kudüs'teki Kral Davud Miras Merkezi'ni işletme amacıyla Eshet Chayil Vakfı'nın bir yan kuruluşu olarak Davud Hanedanlığı'nı kurduğunu bildirdi. Roth, 2020 yılında kuruluşu uluslararası alanda temsil etmesi için her iki büyükbabasından da gelen Brando Crawford'ı seçti. Kral Davud Miras Merkezi , Kudüs'teki Haredi Yahudilerinden destek gördü. 

## Diğer İbrahimî dinlerde

### Hıristiyanlık

Hristiyan yorumunda, 2. Samuel 7'deki Davud soyunun "Davud antlaşması" çeşitli şekillerde anlaşılır ve geleneksel olarak Yeni Ahit'teki İsa'nın soyağacına atıfta bulunur. Davud soyunun bir Hristiyan yorumu, Matta 1:1-16'da Süleyman'ın soyundan ve Luka 3:23-38'de Davud oğlu Nathan'ın soyundan gelen Meryem soyundan gelen soyağacına göre, soyun Yusuf oğlu İsa'ya kadar devam ettiğini kabul eder.

Yahudiler, tarihsel olarak Mesih'in Davud'un erkek soyundan geleceğine inandıkları için, İsa'nın soyu bazen Yahudilerin onun Mesih olduğuna inanmamalarının bir nedeni olarak gösterilir. Tanrı'nın önerilen oğlu olarak, Davud'un erkek soyundan gelemezdi çünkü dünyevi ebeveynleri Meryem ve Yusuf'un soyağacına göre, uygun soya sahip değildi; çünkü Meryem ve Yehoyakin'in soyundan gelen Yusuf'un erkek soyundan gelemezdi, çünkü Yehoyakin'in soyundan gelenlerin Tanrı tarafından İsrail'i yönetmeleri açıkça yasaklanmıştır. 

Başka bir Hristiyan yorumu, Yeni Ahit'te Luka İncili'nin 3. bölümünde (İbrani Kutsal Kitabı'nda hiç belgelenmemiş) kaydedildiği gibi, Süleyman'ın kardeşi Nathan aracılığıyla gelen Davud'un küçük, kraliyet dışı soyunu vurgular ve bu genellikle Meryem'in babasının soyağacı olarak anlaşılır. Yaygın bir geleneksel Hristiyan yorumu, Süleyman'dan gelen ana Davud soyunun devam etmemesini, M.Ö. 500'lerin başlarında Yeremya'nın , "[Ye]Konia"nın soyundan gelen hiçbir kimsenin bir daha İsrail tahtında hüküm sürmeyeceğini söyleyerek Süleyman soyunun ana kolunu lanetlemesiyle başlayan Yehoyakin soyunun tanrısızlığına bağlar (Yeremya 22:30). Bazı Hristiyan yorumcular da, Nehemya zamanında meşru Süleyman kralı olan Zerubbabel'e Pers imparatorluğu altında bir krallık verilmemesinin nedeninin aynı "lanet" olduğuna inanır. 

Jesse Ağacı (Davud'un babasına bir gönderme), İsa'nın Davud'la olan soyağacı bağlantısının geleneksel bir Hristiyan sanatsal temsilidir.

### İslam
Kur'an'da Davud ailesinden bir kez Sebe' Suresi'nde bahsedilir: "*Ey Dâvûd ailesi! Şükür için çaba gösterin. Kullarım arasında hakkıyla şükredenler pek azdır.*" ve Davud'un kendisinden on altı kez bahsedilir.

Bazı İslami kaynaklara göre, Arabistan'daki Yahudi yerleşimcilerin bir kısmı Davud soyundan geliyordu. Muhammed Bâkır el-Meclisî şöyle kaydetmiştir: "Davud soyundan gelen bir Yahudi adam Medine'ye girdi ve halkı derin bir üzüntü içinde buldu. İnsanlara, 'Sorun nedir?' diye sordu. Bazıları, 'Muhammed vefat etti' diye cevap verdi."

## Ayrıca bakınız

* Davud
* Davud Yıldızı
* Antik İsrail ve Yahuda tarihi
* Eksilark
* Süleyman Hanedanı
* Nasi (ünvan)

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Davud Hanedanı, Eshet Chayil Vakfı'nın projesi
* "King David Dynasty"
* "Exilarchs", Jewish Encyclopedia
*  "From Judah to Bustanai", eksilarkların soy ağacı
* Davidic Dynasty
* House of David Judaica
*  "''Seder Olam Zuta''" &  "Rav-SIG", Rabbinik Kaynaklar ve *Seder Olam Zuta*