Bassirou Diomaye Faye

**Bassirou Diomaye Faye** (d. 25 Mart 1980), Senegalli siyasetçi ve Senegal Cumhurbaşkanı olan eski vergi müfettişidir. Kendisi feshedilen PASTEF'in eski genel sekreteridir ve diskalifiye edilen aday Ousmane Sonko'nun yerine 2024 Senegal başkanlık seçimlerini kazanmıştır.

## İlk yılları
Faye, 1980 yılında Senegal'in M'Bour batı bölümündeki Ndiaganiao'da doğdu.

2000 yılında lisansını yaptı. Başarılı bir şekilde hukuk alanında yüksek lisans derecesi aldı ve ardından her iki sınavı da geçerek 2004 yılında Ulusal Yönetim Okulu'na (ENA) ve sulh hakimliğine kaydoldu. Mezun olduktan sonra, Vergi ve Emlak bölümünde vergi müfettişi olmayı seçti ve burada aynı okuldan mezun olan Sonko ile arkadaş oldu. Sendikanın başında olduğu süre boyunca Faye, vergi ve emlak komisyoncularının ev sahibi olabilmesi için kampanya yürüttü.

## Siyasi kariyeri

Başlangıçta parti kurulduğunda misafir olan Faye, hızla partinin en önde gelen isimlerinden biri haline geldi. 2019 Senegal başkanlık seçimlerinde Sonko'nun adaylığını destekleyip, ideologlarından biri olacaktı. Sonko oyların neredeyse %16'sını alarak üçüncü oldu. Şubat 2021'de Faye, Sonko'nun bir masaj salonu çalışanı tarafından defalarca tecavüze uğramakla suçlanarak tutuklanmasının ardından PASTEF'in genel sekreteri oldu. Faye, iktidarı kazanma stratejisinin bir parçası olarak 2022 seçimlerinde muhalefeti birleştirmeye çalıştı ve Halkı Kurtar ittifakı altında 56 sandalye kazandı.

## Hapis ve tahliyesi
14 Nisan 2023'te Faye, Dakar'daki Rue de Thiong'daki vergi ve emlak ofisinden çıkarken tutuklandı Daha sonra sosyal medyada yaptığı bir paylaşımın ardından "yalan haber yaymak, mahkemeye saygısızlık ve kurulu bir kuruma hakaret" gibi suçlamalarla polis gözaltına alındı. Bu gönderide, PASTEF ile Turizm Bakanı Mame Mbaye Niang arasındaki hukuki anlaşmazlıkta Sonko'yu diskalifiye edebilecek bir yargı sistemi içinde algılanan kararın adaletsizliğini kınadı. Durum ilerledikçe, kendisine karşı "isyana teşvik" ve "devlet güvenliğini zayıflatma" gibi ek suçlamalar getirilerek süresiz gözaltı süresine karar verildi.

## Siyasi duruşu
Faye, Senegal'in egemenliğini geri kazanmak için sistem değişikliğine ve sol pan-Afrikancılığa inandığını söylemektedir; bazı analistler bu retoriğin, ülkeyi Batılı güçlerden, özellikle de eski sömürge hükümdarı Fransa'dan uzaklaştırma niyetlerine bir gönderme olduğuna inanmaktadır. Ayrıca seçildiği takdirde Senegal üzerindeki "Fransız ekonomik baskısıyla" mücadele etme sözü verdi.

### Anayasal reformlar
Faye, başkanın yetkilerini azaltma ve başkan yardımcılığını yeniden getirme sözü verdi.

### Yolsuzluk
Faye, cumhurbaşkanı seçilmesi halinde siyasi yolsuzlukla mücadeleye öncelik vereceğini belirterek şunları söyledi: "Yolsuzluk ve kamu fonlarının zimmete geçirilmesinin yaygın olduğu hiçbir ülke kalkınamaz."

### Para birimi
Faye, Senegal ekonomisini finanse etmek için CFA frangı'nı kaldırarak parasal bir reform uygulamak istemektedir. Programında şöyle dedi: "Ülkemizin kendi para birimine sahip olmasını sağlayacak bir para reformu gerçekleştireceğiz." Bir basın toplantısında şunları ekledi: "Parasal egemenlik yoksa egemenlik de yoktur." Yatırımcıların endişeleri üzerine Mart 2023'te sözünü geri çekerek "Senegal, öncelikle bölgesel düzeyde CFA frangı reformunu uygulamaya çalışacak ve bu başarısız olursa ulusal para birimi oluşturmayı düşünecektir" dedi.

### Enerji
Faye, enerjiden madencilikten balıkçılığa kadar çeşitli sektörlerdeki şirketler ile hükûmet arasındaki sözleşmelerin yeniden müzakere edilmesi gerektiğine inanmaktadır. Ayrıca, 2024 yılında üretime başlaması beklenen bir gaz sahasından elde edilen kârı eşit olarak dağıtma sözü verdi.

## Kişisel hayatı
Faye'in iki karısı var: Marie Khone Faye ve Absa Faye. Marie Khone, kocasının yakın akrabasıdır ve dört çocuğu vardır: üçü erkek, biri kız. Absa'dan hiç çocuğu olmadı. Faye ve Sonko yakın arkadaş olup, hatta dostluklarının onuruna oğullarından birine Ousmane adını vermişlerdir.

## Kaynakça