Kremna

**Kremna** veya **Cremna** (), Pisidya'da antik bir yerleşimdir. Burdur'a bağlı Bucak ilçesinde bulunmaktadır. Yüksek bir platoda, eski Cestrus Nehri'nin (bugünkü *Aksu*) hakim olduğu ücra bir vadide konumlanmıştır, sınırlı erişime ve iyi savunma özelliklerine sahip bir konumda yer almaktadır.

Şehrin adı kelime anlamıyla "kayalıklar" demektir. 1200 metreden daha yüksek bir izole kaya sırtında yer alır ve bu sırt, bir yüksek platodan 250 metre yükseğe çıkar. Kuşatılması neredeyse imkânsız olan bir kaya platosu üzerinde kurulu şehir, tarihi kaynaklarda çok az bahsedilmektedir.

İlk olarak Brutus ve Cassius'un Galatya yardımcı ordusunun komutanı olan Amyntas tarafından alınmış, Marcus Antonius'nin tarafına geçtikten sonra Galatya ve Pisidia kralı olmuştur. Octavian, onun MÖ 25'teki ölümüne kadar kral olarak kalmasına izin vermiştir. Daha sonra, Strabon'un söylediği gibi, Roma kolonisi haline gelmiştir; ve üzerinde COL. IVL. AVG. CREMNA yazılı imparatorluk sikkeleri vardır. Bu harfler *Colonia Iulia Augusta [Felix] Cremnena* anlamına gelir. İlk paralarının Hadrianus döneminde basıldığı görünmektedir. Batlamyus, *Cremna Colonia*'dan bahseder ve ona göre bu koloni, Sagalassus ile aynı boylamda yer almaktadır.

Milattan sonra ikinci ve üçüncü yüzyıllarda şehir büyük bir gelişme gösterdi. Bir bazilika, iki tiyatro ve daha sonra kütüphane ve galeriye dönüştürülen bir halk hamamı gibi birçok kamu binası inşa edildi. Bu hamamı beslemek için, etkileyici mekanik düzeneklerle desteklenen bir su kemeri yapılması gerekiyordu. Bölgede su temini kolay değildi ve bu nedenle su kemeri, karmaşık ve yenilikçi çözümleri içermek zorundaydı. İmparator Aurelianus (270–275) bu çalışmalar için cömert bir *bağış* vaadinde bulunmuştu.

Ancak; Bizanslı Tarihçi Zosimus'un aktardığına göre, 276/278 yılında Taurus Dağları'ndan bir grup isyancı, Lydius adında Isauryalı birinin liderliğinde çevredeki kıyı bölgelerine saldırır. Roma birlikleri tarafından kovulan isyancılar, Kremna'ya kaçarlar ve burayı bölgeyi yağmalamak için bir üs olarak kullanırlar. Bu da bölgeye Roma İmparatoru Marcus Claudius Tacitus'un tek ziyaretine neden olur. İsyancılar, Romalılar tarafından kuşatılarak yok edilirler. Daha sonra, kasaba Roma'nın Pamphylia Secunda eyaletine dahil edilir. Şehir, bu kuşatmanın etkilerinden bir daha toparlanamadı. İngiliz araştırmacılar, kuşatmaya dair birçok kanıt buldular; bunlar arasında iki kuşatma duvarı, çok sayıda atılan mühimmat, savunmacılara ait bir savunma tepesi ve İmparator Probus'a adanmış bir yazıt bulunmaktadır.

Şehrin geç antik döneme ait piskoposluğu, Roma Katolik Kilisesi'nin unvan piskoposluğu olan Cremna'nın kökenini oluşturmaktadır. Sadece bir başpiskoposunun adı bilinmektedir: 787'deki İkinci İznik Konsili'ne katılan Theodorus. Artık bir yerleşim yerinde piskoposluk olmayan Cremna, bugün Katolik Kilisesi tarafından unvan piskoposluğu olarak listelenmektedir.

Orta Çağ'ın sonlarında, antik kent merkezi terk edilmiş ve nüfus bugünkü Çamlık köyüne taşınmıştır.

Antik yerleşim yeri 1874 yılında tespit edilmiş ve 1970 yılında kazı çalışmaları başlatılmıştır. Roma öncesi Kremna'ya ait hiçbir kalıntı günümüze ulaşmamıştır; mevcut harabeler ağırlıklı olarak orta imparatorluk dönemi ve geç antik döneme aittir. Kremna'dan çıkarılan buluntular, Burdur Arkeoloji Müzesi'nde sergilenmektedir.

## Galeri

Dosya:Kremna 12.jpg|Kremna Kütüphanesi
Dosya:Kremna 07.jpg|Şehir surlarının güney kapısı
Dosya:Kremna 30.jpg|Bazilika kalıntıları
Dosya:Kremna 36.jpg|Propilon
Dosya:Kremna 42.jpg|Propilon üzerindeki kabartma büst
Dosya:Kremna 46.jpg|Aslan kabartmalarıyla dekore edilmiş taş
Dosya:KremnaAntikKenti2.jpg
Dosya:KremnaAntikKenti3.jpg
Dosya:KremnaAntikKenti1.jpg
Dosya:KremnaAntikKenti4.jpg


## Kaynakça

* Smith, William (editör); *[[Yunan ve Roma Coğrafya Sözlüğü|Yunan ve Roma Coğrafyası Sözlüğü]]*, "Cremna", Londra, (1854)
* Richard Stillwell, William L. MacDonald, Marian Holland McAllister (editörler); *[https://www.perseus.tufts.edu/cgi-bin/ptext?doc=Perseus%3Atext%3A1999.04.0006&layout=&loc=&query=toc Princeton Klasik Yerler Ansiklopedisi]*, "Kremna", Princeton, (1976)
* Mitchell, Stephen, Sarah Cormack, Robin Fursdon, Eddie Owens ve Jean Öztürk, *Pisidia'daki Kremna.* *Barışta ve Savaşta Antik Bir Şehir* (Duckworth Press, Londra, 1995)

## Notlar