Harini Amarasuriya

**Harini Nireka Amarasuriya** (, ; d. 6 Mart 1970) Sri Lankalı akademisyen, aktivist ve siyasetçi olup 24 Eylül 2024 tarihinden bu yana Sri Lanka başbakanı olarak görev yapmaktadır. Kendisi bu görevi yürüten üçüncü kadındır.

Delhi Hindu Koleji, Macquarie Üniversitesi ve Edinburgh Üniversitesinde eğitim gören Amarasuriya, on yılını Sri Lanka Açık Üniversitesinde akademisyen olarak geçirmiştir. Bu süre zarfında, Üniversite Öğretmenleri Derneği Federasyonu'na bağlı bir aktivistti.

Amarasuriya, Ulusal Halk Gücü (NPP) partisi tarafından 2020 yılında Ulusal Liste Parlamento Üyesi olarak aday gösterilmiştir. Eylül 2024'te Sri Lanka başbakanı olarak atanan Amarasuriya aynı zamanda adalet, kamu yönetimi, il meclisleri, yerel yönetim ve çalışma Bakanı, eğitim, bilim ve teknoloji bakanı, ticaret, gıda güvenliği, kooperatif geliştirme, sanayi ve girişimci geliştirme bakanı, kadın, çocuk ve gençlik işleri ve spor bakanı ve sağlık bakanı olarak görev yapmaktadır.

Sri Lanka'da başbakanlık görevini yürüten üçüncü kadındır ve ideolojik olarak Ulusal Halk Gücünün merkez sol fraksiyonunun bir parçasıdır ve kendisini liberal olarak görmektedir.

## İlk yılları ve eğitimi
Babası ekici, annesi ev hanımı olan Amarasuriya, 6 Mart 1970 tarihinde Galle'de üç çocuğun en küçüğü olarak dünyaya geldi. Babasının mülkünün 1972 Toprak Reformu Yasası kapsamında hükûmet tarafından devralınmasının ardından ailesi Kolombo'ya taşındı ve burada Bishop's College'a gitti, bir yıl da değişim öğrencisi olarak Amerika Birleşik Devletleri'nde kaldı.

Amarasuriya, 1991-1994 yılları arasında Hindu Kolejinde sosyoloji okumak için Hindistan hükûmetinden burs kazandı ve Delhi Üniversitesinden sosyoloji alanında onur derecesiyle mezun oldu. Hindu Kolejindeki çağdaşları arasında Imtiaz Ali ve Arnab Goswami de vardı. Hindistan'dan döndükten sonra Nest Sri Lanka'da toplum sağlığı çalışanı olarak tsunamiden etkilenen çocuklarla çalıştı. Beş yıl sonra Macquarie Üniversitesinden uygulamalı ve kalkınma antropolojisi alanında yüksek lisans derecesi aldı ve ardından Edinburgh Üniversitesinden sosyal antropoloji alanında doktora derecesi aldı.

## Akademisyen ve aktivist
Doktorasını tamamladıktan sonra 2011 yılında Sri Lanka Açık Üniversitesi Sosyal Bilimler Bölümüne kıdemli öğretim görevlisi olarak katıldı ve daha sonra bölüm başkanı oldu. Amarasuriya ayrıca gençlik, siyaset, muhalefet, aktivizm, toplumsal cinsiyet, kalkınma, devlet-toplum ilişkileri, çocuk koruma, küreselleşme ve kalkınma konularında kitaplar yayınlamış ve araştırmalar yaptı.

### Sendika eylemleri
Üniversite Öğretmenleri Derneği Federasyonuna (FUTA) üye olarak, üniversite personeli için daha iyi çalışma koşulları ve adil muamele talep eden sendikal eylemlerde yer aldı.

### GSYİH'nin %6'sı eğitime
Amarasuriya, C. W. W. Kannangara tarafından 1938 yılında Sri Lanka'da ücretsiz eğitimin başlatılmasıyla öngörüldüğü gibi ücretsiz eğitimin gerçekten mümkün kılınması için eğitim reformlarının savunucusu oldu. Halkın ekonomik gücünden bağımsız olarak kaliteli eğitime eşit erişimin sağlanması ve böylece Sri Lanka'daki halk okulları kavramına son verilerek herkes için eşit eğitim fırsatlarının sunulması çağrısında bulundu. Bu bağlamda Amarasuriya, 2011 ve 2012 yıllarında FUTA ile birlikte hükûmetin GSYİH'nin %6'sını eğitime ayırması için kampanya yürüttü. Sri Lanka 2023 yılında GSYİH'sinin sadece %2'sini eğitime ayırmıştı.

## Siyasi kariyeri

### Milletvekilliği
Amarasuriya 2019 yılında Ulusal Entelektüeller Örgütüne katıldı ve 2019 Sri Lanka cumhurbaşkanlığı seçimi sırasında NPP Adayı Anura Kumara Dissanayake için kampanya yürüttü. 12 Ağustos 2020 tarihinde, NPP tarafından 2020 Sri Lanka parlamento seçimlerinin ardından 16. Sri Lanka Parlamentosuna girmek üzere ulusal liste adayı olarak gösterildi ve atandı.

Ulusal liste adayı olarak gösterilmesinin ardından Açık Üniversitede akademik kıdemli öğretim görevlisi olarak görevine devam edip edemeyeceği konusunda kafa karışıklığı ve endişeler ortaya çıkmıştı. Ancak, *EconomyNext* ile yaptığı bir röportajda, siyasi kariyerine ve milletvekili olarak parlamento siyasetine devam etmek için Açık Üniversitedeki kıdemli öğretim görevlisi görevinden istifa ettiğini resmen açıkladı.

### Siyasi görüşleri
Harini Amarasuriya, genç işsizliği, feminizm, toplumsal cinsiyet eşitsizliği, çocukların korunması ve eğitim sistemindeki yetersizlikler üzerine yaptığı araştırmalarla tanınan Sri Lanka akademisinin önde gelen isimlerinden biriydi. Sri Lanka'daki etnik, dini ve siyasi bölünmeler arasında köprü kurmanın yanı sıra ulusal birlik ve istikrarı teşvik etmek için uzlaşma ve sosyal içermeye odaklandı. Ayrıca, cinsiyet eşitliği ve LGBTQ+ haklarını savunmuş, Hayvan Refahı Parlamento Grubunda yer almış ve sivil toplum kuruluşu Nest'in Yönetim Kurulunda görev yapmıştır.

### Başbakanlığı (2024-günümüz)
Amarasuriya, 24 Eylül 2024 tarihinde Cumhurbaşkanı Anura Kumara Dissanayake tarafından Sri Lanka'nın on altıncı başbakanı olarak atandı. Partisinin ilk başbakanı ve Sirimavo Bandaranaike ve Chandrika Kumaratunga'dan sonra bu görevi üstlenen üçüncü kadın oldu.

Başbakanlık görevinin yanı sıra, 14 Kasım 2024'te parlamento seçimleri yapılana kadar geçici olarak Adalet, Sağlık, Kadın ve Ticaret ve Sanayi Bakanı olarak atandı.

### Eğitim reformları
Eğitim bakanı olarak atanmasının ardından Amarasuriya, okullardan siyasi etkiyi kaldırmak amacıyla uzun süredir devam eden okul yöneticilerinin okul etkinliklerine siyasetçileri davet etme uygulamasını durdurarak eğitim reformlarını başlattı.

## Kişisel yaşamı
Amarasuriya evli değildir ve çocuğu yoktur.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Harini Amarasuriya, Parlamento üyeleri rehberi
*