open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Filtreleme (olasılık teorisi)

Matematiğin bir alt dalı olan olasılık teorisinde ve rassal süreçlerde, **filtreleme** ya da **süzgeç** azalmayan bir σ-cebiri ailesidir. Amerikalı matematikçi Joseph Doob tarafından 1953'te literatüre sokulmuştur.

## Tanım
(\Omega,\mathcal{F},\mathbb{P}) bir olasılık uzayı ve T \subset \mathbb{R} olsun. Eğer bir σ-cebiri ailesi \{\mathcal{F}_t\}_{t \in T} için \mathcal{F}_s \subset \mathcal{F}_t \subset \mathcal{F},\forall s \le t,\; s,t \in T sağlanıyorsa, \{\mathcal{F}_t\}_{t \in T}'ye (\Omega,\mathcal{F},\mathbb{P}) olasılık uzayının bir **filtrelemesi** ya da **süzgeci** denir.

## Bir rassal sürecin doğal filtrelemesi
Bir olasılık uzayı üzerinde tanımlanan \{X_t\}_{t \in T} rassal süreci için aşağıdaki gibi bir σ-cebiri ailesi tanımlansın.
: \mathcal{F}^X_t = \sigma\{X_s \mid s \le t, \; s\in T\},\quad t \in T..
O zaman, \left\{\mathcal{F}^X_t\right\}_{t \in T} bir filtreleme olur ve buna \{X_t\}_{t \in T} rassal sürecinin **doğal filtrelemesi** denir.

## Filtreleme ilgili diğer tanımlar
## Süreklilik
Bir olasılık uzayının filtrelemesinin soldan ve sürekli olması kavramı bazen değişik sonuçlarda teknik gereklilik olarak yazılır.

(\Omega,\mathcal{F},\mathbb{P}) bir olasılık uzayı, T=[0, \infty) ve \{\mathcal{F}_t\}_{t \ge 0}  de bu olasılık uzayının filtrelemesi olsun.

* Her t>0  için, \mathcal{F}_{t^{-}}:=\sigma\left(\bigcup_{s
* \mathcal{F}_{0^{-}}:=\mathcal{F}_{0}
* Her t\ge 0  için, \mathcal{F}_{t^{+}}:=\sigma\left(\bigcap_{\varepsilon>0} \mathcal{F}_{s+\varepsilon}\right)
tanımlayalım. O halde, her t\ge 0 için

*\{\mathcal{F}_t\}_{t}=\{\mathcal{F}_t\}_{t^{+}}  ise \{\mathcal{F}_t\}_{t \ge 0}  filtrelemesi **sağdan sürekli**
*\{\mathcal{F}_t\}_{t}=\{\mathcal{F}_t\}_{t^{-}}  ise \{\mathcal{F}_t\}_{t \ge 0}  filtrelemesi **soldan sürekli**
denir. Bir filtreleme hem sağdan hem de soldan sürekliyse, o zaman bu filtrelemeye **sürekli filtreleme** denir.

## Tam filtrelemeler
(\Omega,\mathcal{F},\mathbb{P}) bir olasılık uzayı ve  \mathbb (\mathcal F_t)_{t \in I}  bu uzayın bir filtrelemesi olsun. 
: \mathcal N := \{N \subset \Omega \mid \exists A \in \mathcal{F} : N \subset A \wedge P(A)= 0 \} 
tanımlayalım. Yani,  \mathcal N,  P -sıfır kümelerin altkümesi olan kümelerin kümesidir. Her   t \in T  için,  \mathcal N\in \mathcal F_t  sağlanırsa   (\Omega, \mathcal F_t, P)  uzayı tam bir ölçü uzayı olur ve  \mathbb (\mathcal F_t)_{t \in I}  **tam filtreleme** denir.

## Artırılmış filtrelemeler
Sağdan sürekli ve tam olan filtrelemelere **artırılmış filtrelemeler** denir. Eğer bir filtreleme artırılmış filtrelemeyse, **filtreleme olağan koşulları sağlar** kullanımı da vardır.

## Ayrıca bakınız
* Markov süreci
* Martingal

## Notlar

## Kaynakça
* 
* 
* 
*
Reuben Acquah

**Reuben Acquah** (d. 3 Kasım 1996), Ganalı profesyonel futbolcudur. Orta saha mevkiinde görev almaktadır. Devrî'n-Nucûmi'l-Irâk ekibi Al-Talaba SC'da forma giymektedir.

## Başarıları
### Tirana
* Kupa e Shqipërisë: 2016–17
Yannick Zakri

**Yannick Zakri** (d. 26 Mart 1991), Fildişili profesyonel futbolcudur. Forvet mevkiinde görev almaktadır. Devrî'n-Nucûmi'l-Irâk ekibi Duhok SC'da forma giymektedir.

## Millî takım golleri
2024 Yaz Olimpiyatları'nda Libya

Libya, 26 Temmuz - 11 Ağustos 2024 tarihleri arasında Paris'te düzenlenen 2024 Yaz Olimpiyatları'na katılmıştır. Bu, ilk katılımını 1964'te gerçekleştiren ülkenin Yaz Olimpiyatları'na on üçüncü katılımıdır.

## Katılımcılar
Aşağıda müsabakalarda yarışan sporcuların sayıları listelenmiştir.

## Atıcılık

## Atletizm

Libya 2024 Yaz Olimpiyatları atletizm müsabakalarına bir adet kısa mesafe koşucusu ile katılmıştır.

;Pist yarışları

## Halter

## Kürek

Lejant: **FA**=A Finali; **FB**=B Finali (madalyasız); **FC**=C Finali (madalyasız); **FD**=D Finali (madalyasız); **FE**=E Finali (madalyasız); **FF**=F Finali (madalyasız); **SA/B**=Yarı finalist A/B; **SC/D**=Yarı finalist C/D; **SE/F**=Yarı finalist E/F; **ÇF**=Çeyrek finalist; **R**=Repesaj

## Yüzme

Libya 2024 Yaz Olimpiyatları'na iki adet yüzücü göndermiştir.

## Kaynakça
Bilel Ifa

**Bilel Ifa** (d. 9 Mart 1990), forvet mevkiinde görev alan Tunuslu millî futbolcudur. Devrî'n-Nucûmi'l-Irâk ekibi Erbil SC'da forma giymektedir.

## Dış bağlantılar
*
Eş-Şurta (Irak)

**Al-Shorta SC**, (Arapça:نادي الشرطة الرياضي) Irak'ta 1932 yılında kurulan futbol takımıdır.
2024 Yaz Olimpiyatları'nda Çin Taipeisi

Tayvan, "Çin Taipeisi" adı altında 26 Temmuz - 11 Ağustos 2024 tarihleri arasında Paris'te düzenlenen 2024 Yaz Olimpiyatları'na katılmıştır. Bu, Tayvan'ın Yaz Olimpiyatları'na art arda on birinci katılımı olmuştur.

## Madalyalar

| width = "78%" align = "left" valign = "top" |

| width="22%" align="left" valign="top" |

## Katılımcılar
Aşağıda müsabakalarda yarışan sporcuların sayıları listelenmiştir.

## Atıcılık

## Atletizm

Taiwanese Pist ve saha etkinliklerinde yarışacak ÜLKEADI atletizm sporcuları Paris 2024'te yarışabilme hakkı elde etmek için ya gereken minimum doğrudan yeterlilik derecesini geçmiş ya da aşağıdaki kategorilerde dünya sıralaması bakımından istenen sıralama içerisinde yer almışlardır. Her kategoriden en fazla üç sporcu seçilmektedir.

;Pist ve saha yarışları

;Saha yarışları

## Badminton

## Boks

## Breakdance

## Eskrim

## Golf

## Halter

## Jimnastik

### Artistik

;Erkekler

;Kadınlar

## Judo

## Kano

### Slalom

;Kros kayağı

### Sprint

Lejant: **FA** = A Finali ; **FB** = B finaline çıktı (madalyasız)

## Masa tenisi

;Erkekler

;Kadınlar

;Karma

## Okçuluk

;Erkekler

;Kadınlar

;Karma

## Tekvando

## Tenis

## Yüzme

Tayvanlı yüzücüler aşağıdaki kategorilerde 2024 müsabakalarına katılım hakkı elde etmişlerdir. Her bireysel kategori için en fazla iki adet yüzücü seçilebilmektedir.

## Kaynakça
Buğu çözücü

**Buğu çözücü**, buhar akışına karışan sıvı damlacıklarının uzaklaştırılmasını artırmak için genellikle buhar-sıvı ayırıcı kaplara takılan bir cihazdır. Buğu çözücüler, buharı buhar akışından ayrılacak kadar ağır damlacıklar halinde toplamayı amaçlayan ağ tipi bir birleştirici, kanat paketi veya başka bir yapı olabilir.

Buğu çözücüler, ayırıcı ekipmanın hacmini ve ilgili maliyetini azaltarak belirli bir sıvı damlacık boyutunu ayırmak için gereken bekleme süresini azaltabilir. Buğu çözücüler genellikle buhar kalitesinin sürüklenen sıvılar açısından önemli olduğu yerlerde, özellikle de ayırıcı ekipman maliyetlerinin yüksek olduğu (örneğin yüksek basınçlı sistemler) veya yer ya da ağırlık tasarrufunun avantajlı olduğu yerlerde kullanılır.

Örneğin, deniz araçlarında tuzlu suyu tuzdan arındırma işleminde tuzlu su flaşla ısıtılarak buhar haline getirilir. Flaşlama sırasında buhar, yoğunlaşmadan önce ayrılması gereken tuzlu su damlacıklarını taşır, aksi takdirde distilat buharı tuzla kirlenir. Bu, buğu çözücünün görevidir. Ayrıştırılan buhar tuzdan arındırma tesisindeki tüplerde yoğunlaşır ve ürün suyu damıtma tepsisinde toplanır.

## Kaynakça
Tura-Dagan

**Tura-Dagan** (**𒌅𒊏𒀭𒁕𒃶**, Tu-ra-*<sup>[[Dingir|D]]</sup>*da-gan, yaklaşık M.Ö. 2075–2050), Akkad İmparatorluğu'nun çöküşünden sonra Kuzey Mezopotamya'daki Mari şehrinin hükümdarıydı. Apil-Kin'in oğlu ve Ili-Işar'ın kardeşiydi. "Şakkanakku" (askeri vali) unvanını taşıyordu. Bu unvan, geç üçüncü binyıl ve erken ikinci binyıl boyunca Mari'de hüküm süren bir hanedanın tüm prensleri tarafından taşınmıştır. Bu krallar, Akkad kralları tarafından atanmış askeri valilerin soyundan geliyorlardı. Ur'un Üçüncü Hanedanı ile çağdaştı ve muhtemelen onların vasalıydı.

Onun yerine geçen Puzur-İştar adında bir oğlu vardı.

## Yazıtlar
Eski Şark Eserleri Müzesi'nde Tura-Dagan'a ait bir heykel bulunmaktadır, ancak heykelin başı yoktur ve üzerindeki yazıt büyük ölçüde zarar görmüştür. Tura-Dagan ayrıca çeşitli mühürler ve hanedan listelerinden de bilinmektedir.

Puzur-İştar'a ait bir heykel, Mari Kraliyet Sarayı'ndan bilinmektedir ve şu anda İstanbul'daki Eski Şark Müzesi'nde sergilenmektedir. Heykelin eteğinin kenarında babası Tura-Dagan'ı anan bir yazıt bulunmaktadır.

Heykelin eteğinin kenarındaki yazıt şu şekildedir:

## Kaynakça
Marie Louise d'Orléans

**Marie Louise d'Orléans** (; 26 Mart 1662 - 12 Şubat 1689), İspanya kralı II. Carlos'un eşi olarak İspanya konsort kraliçesiydi. Orléans dükü I. Philippe ve İngiltere prensesi Henrietta'nın kızıydı. Marie 19 Kasım 1679'da İspanya konsort kraliçesi oldu ve 1689'da apandisit nedeniyle öldü.

## Hayatı
### Çocukluğu
Marie Louise, 1662 yılında Paris'te doğdu. I. Philippe ve İngiltere prensesi Henrietta'nın kızı olan Marie, çocukluk yıllarında Versay Sarayı'nda kendisine *Matmazel d'Orléans* denilmekteydi. Babasının en sevdiği çocuğuydu. Güzel ve zarif birisi olarak tanımlanan Marie Louise, Palais-Royal'de ve Paris'in birkaç kilometre batısında yer alan Saint-Cloud şatosunda yetişti.

Marie Louise'in annesi 1670 yılında öldü. Ertesi yıl babası Elizabeth Charlotte de Bavière ile evlendi. Marie, üvey annesi Elizabeth ile iyi anlaşmaktaydı.

### Kraliçe olması
Temmuz 1679'da Marie, babası Philippe ve amcası Kral XIV. Louis'in kararıyla İspanya kralı II. Carlos ile nişanlandı. Görücü usulü olan bu nişandan rahatsızlık duyan Marie, kuzeni Louis'e aşıktı. Evlilik 30 Ağustos 1679'da Fontainebleau Sarayı'nda gerçekleşti. İspanya'ya giden Marie bir daha Fransa'ya dönmeyecekti. Eşi II. Carlos kendisine aşık olmuştu. Ancak İspanyol sarayının görgü kuralları (örneğin kraliçeye dokunmak yasaktı) ve II. Carlos'tan çocuğu olmaması Marie Louise'in evliliğinin sıkıntılı geçmesine neden oldu. On yıllık evlilikleri boyunca çiftin hiç çocuğu olmadı. Marie, hayatının son yıllarında aşırı kilo aldı.

11 Şubat 1689'da ata bindikten sonra karın ağrısı, ardından kasılmalar yaşadı. Doktorlar durumunun ölümcül olduğunu tespit ettikten sonraki gece öldü. Zehirlendiğine dair söylentiler vardır.

## Kaynakça
;Dipnot

;Genel
*
*
*
*
*Lurgo, Elisabetta (2021). *Marie-Louise d'Orléans. La Princesse oubliée, nièce de Louis XIV.* Paris, Perrin.
*
* 

## Dış bağlantılar
*
2024 Yaz Olimpiyatları'nda Burkina Faso

Burkina Faso, 26 Temmuz - 11 Ağustos 2024 tarihleri arasında Paris'te düzenlenen 2024 Yaz Olimpiyatları'na katılmıştır. Bu, ilk katılımını Yukarı Volta olarak 1972'de gerçekleştiren ve üç oyun dışında her sene katılım sağlayan ülkenin Yaz Olimpiyatları'na on birinci katılımı olmuştur. Ülke 1976'da Kongo öncülüğündeki boykota destek amacıyla, 1980'de ABD öncülüğündeki boykota destek amacıyla ve 1984'te SSCB öncülüğündeki boykota destek amacıyla katılım göstermemiştir.

## Katılımcılar
Aşağıda müsabakalarda yarışan sporcuların sayıları listelenmiştir.

## Atletizm

Pist ve saha etkinliklerinde Burkina Faso adına yarışacak atletizm sporcuları Paris 2024'te yarışabilme hakkı elde etmek için ya gereken minimum doğrudan yeterlilik derecesini geçmiş ya da aşağıdaki kategorilerde dünya sıralaması bakımından istenen sıralama içerisinde yer almışlardır. Her kategoriden en fazla üç sporcu seçilmektedir.

;Saha yarışları

## Bisiklet

### Yol yarışı

## Judo

## Tekvando

## Yüzme

Burkina Faso 2024 Yaz Olimpiyatları'na iki adet yüzücü göndermiştir.

() ile gösterilen pozisyonlar tüm serilerdeki rakiplere kıyasen genel sonuçlardır.

## Kaynakça
Aybifan

**Aybifan** (), Kıbrıs Cumhuriyeti'nin Lefkoşa kazasında bulunan bir köydür. Günümüzde köyde yerleşim bulunmamaktadır.

1974 Kıbrıs Harekâtı'ndan önce köyde çoğunlukla Kıbrıslı Türkler yaşıyordu.

## Kaynakça
Aybifan (Oreinis)

**Aybifan** (), Kıbrıs Cumhuriyeti'nin Lefkoşa kazasında bulunan bir köydür. Köyün nüfusu 2011 yılı itibarı ile 338'dir.

## Kaynakça
2024 Yaz Olimpiyatları'nda Kongo Demokratik Cumhuriyeti

Kongo Demokratik Cumhuriyeti, 26 Temmuz - 11 Ağustos 2024 tarihleri arasında Paris'te düzenlenen 2024 Yaz Olimpiyatları'na katılmıştır. Bu, ilk katılımını *Kongo-Kinşasa* adı altında 1968'de gerçekleştiren ve 1984-1996 yılları arasında Zaire olarak yarışan ülkenin Yaz Olimpiyatları'na on ikinci katılımı olmuştur.

## Katılımcılar
Aşağıda müsabakalarda yarışan sporcuların sayıları listelenmiştir.

## Atletizm

Kongo Demokratik Cumhuriyeti 2024 Yaz Olimpiyatları atletizm müsabakalarına bir adet kısa mesafe koşucusu ile katılmıştır.

;Pist yarışları
}
|7
|colspan=4|Bu aşamaya geçemedi
|}

## Boks

## Judo

## Yüzme

2008'den beri ilk defa Kongo Demokratik Cumhuriyeti, Yaz Olimpiyatları'na iki adet yüzücü göndermiştir.

() ile gösterilen pozisyonlar tüm serilerdeki rakiplere kıyasen genel sonuçlardır.

## Kaynakça
2024 Yaz Olimpiyatları'nda Nepal

Nepal, 26 Temmuz - 11 Ağustos 2024 tarihleri arasında Paris'te düzenlenen 2024 Yaz Olimpiyatları'na katılmıştır. Bu, ülkenin ilk kez katılım sağladığı 1964 Yaz Olimpiyatları'ndan bu yana Yaz Olimpiyatları'na on beşinci katılımıdır. Daha önceki hiçbir etkinlikte madalya kazanamayan Nepalli sporcular, bu oyunlarda da madalya kazanamamıştır.

## Katılımcılar
Aşağıda müsabakalarda yarışan sporcuların sayıları listelenmiştir.

## Atıcılık

Nepal adına Paris 2024'te yarışacak Sushmita Nepal, evrensellik kotalarının tahsisi aracılığıyla müsabakalara katılma hakkı elde etmiştir.

## Atletizm

2024 Paris Olimpiyat atletizm müsabakalarında Nepal adına yarışacak atletizm sporcuları aşağıdaki kategorilerde evrensellik kotası aracılığıyla yarışma hakkı elde etmişlerdir.

;Pist ve saha yarışları

## Badminton

Olimpiyat Oyunları badminton müsabakalarına ilk kez katılma hakkı elde eden Nepal adına yarışacak olan Prince Dahal, evrensellik kotalarının tahsisi aracılığıyla müsabakalara katılma hakkı elde etmiştir.

## Judo

## Masa tenisi

Nepal ilk kez Olimpiyat Oyunları masa tenisi müsabakalarına katılım hakkı elde etmiştir.

## Yüzme

Nepal 2024 Yaz Olimpiyatları'na iki adet yüzücü göndermiştir.

## Kaynakça
Klasik gezegen

Bir **klasik gezegen**, çıplak gözle görülebilen ve gökyüzünde sabit görünen yıldızlardan (gezegenlerin aksine hareketsiz görünen ortak yıldızlar) oluşan bir arka fon üzerinde hareket eden bir astronomik cisimdir. Dünya'daki insanlar tarafından görülebilen "yedi klasik gezegen" vardır. Bunlar en parlaktan en sönüğe doğru Güneş, Ay, Venüs, Jüpiter, Mars, Merkür ve Satürn'dür.

Geminus ve Batlamyus gibi Yunan astronomlar klasik antik çağda bu klasik gezegenleri kayıt altına almış ve Yunancada "gezgin" anlamına gelen gezegen terimini (πλάνης planēs ve πλανήτης planētēs) ortaya koyarak bu cisimlerin sabit yıldızlara göre gökküre üzerinde hareket ettiği gerçeğini ifade etmişlerdir. Bu nedenle, gezegenlerin görsel detaylarıyla astrolojik bağlantılarını ilk geliştirenler Yunanlar olmuştur.

Teleskopların kullanılmasıyla 1610 yılında Galilei uydularından başlanarak klasik gezegenlere benzer başka gök cisimleri de bulunmuştur. Günümüzde gezegen terimi oldukça farklı bir şekilde kullanılmaktadır. Bir gezegen doğrudan Güneş'in (veya diğer yıldızların) yörüngesinde bulunan ve kendi yörüngesini temizlemiş olan bir gök cismi olarak tanımlanmaktadır. Bu nedenle yedi klasik gezegenden yalnızca beşi, Dünya, Uranüs ve Neptün ile birlikte birer gezegen olarak tanınmaya devam etmektedir.

## Ayrıca bakınız

* Antikitera düzeneği
* Göksel küreler
* Gezegen tanımı
* John Dee'nin eseri *[[Monas Hieroglyphica]]*
* Gök cisimlerine tapınma

## Kaynakça

## Konuyla ilgili yayınlar

* 
* 

## Dış bağlantılar

* Güneş Sistemi Keşfinin Kronolojisi
2023-24 Taça da Liga

**2023-24 Taça da Liga**, Portekiz futbolunun lig kupası organizasyonu Taça da Liga'nın 17. sezonudur. Ülkenin en üst düzey iki ligi olan Primeira Liga ve Liga Portugal 2'deki toplam 34 takım katıldı. 21 Temmuz 2023'teki maçlarla başlayıp, 27 Ocak 2024'te Estádio Dr. Magalhães Pessoa'da oynanan finalle sona erdi. Braga, finalde rakibi Estoril'yı, 1-1 biten normal sürenin ardından yapılan seri penaltılarda 5-4 mağlup etti. Braga böylece Lig Kupası'nı üçüncü kez müzesine götürdü.

## Format

## Takımlar

;Anahtar:
*(X.): Lig sıralaması
*Y1: Primeira Liga'ya yükselen
*Y2: Liga Portugal 2'ye yükselen
*D1: Liga Portugal 2'ye düşen

## Takvim

## Birinci tur

## İkinci tur

## Üçüncü tur
### A Grubu



### B Grubu



### C Grubu



### D Grubu



## Eleme aşaması

### Yarı final

----

### Final

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*Resmî web sitesi
Aytotoro, Solea

**Aytotoro** (), Kıbrıs Cumhuriyeti'nin Lefkoşa kazasında bulunan bir köydür. Köyün nüfusu 2011 yılı itibarı ile 67'dir. Solea Vadisi'nin yakınlarında olmasından ötürü "Solea'daki Aytotoro" olarak anılır. ()

## Kaynakça
Yamaç, Lefkoşa

**Yamaç** (), Kıbrıs Cumhuriyeti'nin Lefkoşa kazasında bulunan bir köydür. Günümüzde köyde yerleşim bulunmamaktadır.

Köy, 1960'larda Yeşil Hat'ın kurulmasıyla tamamen terk edildi.

## Kaynakça
Babil astronomisi

**Babil astronomisi**, Mezopotamya'nın tarihinin ilk dönemlerinde gök cisimlerinin incelenmesi veya kaydedilmesiydi. Kullanılan sayısal sistem olan altmışlık sistem, modern ondalık sistemdeki on sayısının aksine altmışa dayanıyordu. Bu sistem alışılmadık derecede büyük ve küçük sayıların hesaplanmasını ve kaydedilmesini kolaylaştırıyordu.

MÖ 8. ve 7. yüzyıllarda Babil astronomları, gök bilimine yeni bir deneysel yaklaşım geliştirdiler. Evrenin ideal doğasıyla ilgilenen inanç sistemlerini ve felsefelerini, incelemeye ve kaydetmeye; tahmine dayalı gezegen sistemlerinde dâhili bir mantık kullanmaya başladılar. Bu, astronomi ve bilim felsefesine yapılmış dikkate değer bir katkıydı ve bu nedenle bazı modern bilim insanları bu yaklaşımı bilimsel bir devrim olarak adlandırmıştır. Astronomiye yönelik bu yaklaşım Yunan ve Helenistik astrolojide benimsenmiş ve daha da geliştirilmiştir. Klasik Yunan ve Latin kaynakları, astronomi ve diğer divinasyon biçimlerinde uzmanlaşmış rahip-yazıcılar olarak kabul edilen filozoflar için sıklıkla "Keldaniler" terimini kullanmaktadır. Babil astronomisi modern astrolojinin yolunu açmıştır ve Helenistik Dönem olan 2. yüzyılda Yunan-Roma imparatorluğu boyunca yayılmasının sebebidir. Babilliler gezegenlerin geçişlerini izlemek için altmışlık sistemi kullanmış, 360 derecelik gökyüzünü 30 dereceye bölerek ekliptik boyunca yıldızlara 12 burç atamışlardır.

Babil astronomisinden günümüze çoğunlukla astronomi günlükleri, efemerisler ve usul metinleri içeren çağdaş kil tabletlerden oluşan parçalar ulaşmıştır, dolayısıyla Babil gezegen teorisine dair mevcut bilgiler bölük pörçük durumdadır. Bununla birlikte, günümüze ulaşan parçalar Babil astronomisinin “astronomik olayların rafine bir matematiksel tanımını vermeye yönelik ilk başarılı girişim” olduğunu ve “Helenistik dünyada, Hindistan'da, İslam dünyasında ve Batı'da bilimsel astronominin sonraki tüm çeşitlerinin ... temelde kesin olarak Babil astronomisine bağlı olduğunu” göstermektedir.

## Ayrıca bakınız
* Babil takvimi
* Babil matematiği
* Babil astronomi günlükleri
* Babil yıldız katalogları
* Mısır astronomisi
* Astronomi tarihi (Mezopotamya bölümü).
* MUL.APİN
* Ülker takımyıldızı

## Kaynakça
**Özel**

**Genel**
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Konuyla ilgili yayınlar
* Jones, Alexander. "The Adaptation of Babylonian Methods in Greek Numerical Astronomy." *Isis*, 82(1991): 441-453; reprinted in Michael Shank, ed. *The Scientific Enterprise in Antiquity and the Middle Ages*. Chicago: Univ. of Chicago Pr., 2000. ISBN&nbsp;
* Neugebauer, Otto. *Astronomical Cuneiform Texts*. 3 volumes. London:1956; 2nd edition, New York: Springer, 1983. (Commonly abbreviated as *ACT*).
* Toomer, G. J. "Hipparchus and Babylonian Astronomy." In *A Scientific Humanist: Studies in Memory of Abraham Sachs*, ed. Erle Leichty, Maria deJ. Ellis, and Pamela Gerardi, pp.&nbsp;353–362. Philadelphia: Occasional Publications of the Samuel Noah Kramer Fund 9, 1988.
2024 Yaz Olimpiyatları'nda Honduras

Honduras, 26 Temmuz - 11 Ağustos 2024 tarihleri arasında Paris'te düzenlenen 2024 Yaz Olimpiyatları'na katılmıştır. Bu, ilk katılımını gerçekleştirdiği 1968'den beri iki oyun dışında (Münih 1972 ve ABD öncülüğündeki boykota destek amacıyla katılmadığı Moskova 1980) her sene katılım sağlayan ülkenin Yaz Olimpiyatları'na on üçüncü katılımı olmuştur.

## Katılımcılar
Aşağıda müsabakalarda yarışan sporcuların sayıları listelenmiştir.

## Atletizm

Pist ve saha etkinliklerinde yarışacak Honduraslı atletizm sporcuları Paris 2024'te yarışabilme hakkı elde etmek için ya gereken minimum doğrudan yeterlilik derecesini geçmiş ya da aşağıdaki kategorilerde dünya sıralaması bakımından istenen sıralama içerisinde yer almışlardır. Her kategoriden en fazla üç sporcu seçilmektedir.

;Pist ve saha yarışları

## Güreş

;Grekoromen 

## Yüzme

Honduras 2024 Yaz Olimpiyatları'na iki adet yüzücü göndermiştir.

## Kaynakça
Weslley Patati

**Weslley Pinto Batista** (d. 1 Ekim 2003), bilinen adıyla **Weslley Patati** ya da sadece **Patati**, orta saha pozisyonunda oynayan Brezilyalı profesyonel futbolcu. Ligat ha'Al ekiplerinden Makkabi Tel Aviv forması giymektedir.
2024 Yaz Olimpiyatları'nda Nikaragua

Nikaragua, 26 Temmuz - 11 Ağustos 2024 tarihleri arasında Paris'te düzenlenen 2024 Yaz Olimpiyatları'na katılmıştır. Bu, ülkenin Yaz Olimpiyatları'na on beşinci katılımıdır.

## Katılımcılar
Aşağıda müsabakalarda yarışan sporcuların sayıları listelenmiştir.

## Atıcılık

Nikaragua adına Paris 2024'te yarışacak Mariel López Pavón, evrensellik kotalarının tahsisi aracılığıyla atıcılık müsabakalarına katılma hakkı elde etmiştir.

## Atletizm

Pist ve saha etkinliklerinde yarışacak Nikaragualı atletizm sporcuları Paris 2024'te yarışabilme hakkı elde etmek için ya gereken minimum doğrudan yeterlilik derecesini geçmiş ya da aşağıdaki kategorilerde dünya sıralaması bakımından istenen sıralama içerisinde yer almışlardır. Her kategoriden en fazla üç sporcu seçilmektedir.

;Pist yarışları

## Judo

Nikaragua adına Paris 2024'te yarışacak Izayana Marenco, evrensellik kotalarının tahsisi aracılığıyla judo müsabakalarına katılma hakkı elde etmiştir.

## Kürek

Lejant: **FA**=A Finali; **FB**=B Finali (madalyasız); **FC**=C Finali (madalyasız); **FD**=D Finali (madalyasız); **FE**=E Finali (madalyasız); **FF**=F Finali (madalyasız); **SA/B**=Yarı finalist A/B; **SC/D**=Yarı finalist C/D; **SE/F**=Yarı finalist E/F; **ÇF**=Çeyrek finalist; **R**=Repesaj

## Sörf

İlk kez Olimpiyat Oyunları sörf müsabakalarına sporcu gönderecek Nikaragua adına yarışan Candelaria Resano, evrensellik kotalarının tahsisi aracılığıyla katılım hakkı elde etmiştir.

## Yüzme

Nikaragua 2024 Yaz Olimpiyatları'na iki adet yüzücü göndermiştir.

## Kaynakça
Ebü'l-Asâkir Ceyş

**Ebü'l-Asâkir Ceyş bin Humâreveyh** (; d. y. 882) Mısır'daki Tolunoğullarının üçüncü emiridir ve 896'da kısa bir süre hüküm sürmüştür.

## Hayatı
Babası Humâreveyh, 18 Ocak 896'da, Humâreveyh'in gözde karısıyla ilişki yaşayan hizmetkarlarından biri tarafından öldürülmüştür. Humâreveyh bunu öğrendiğinde, hizmetçi hayatından endişe etti ve Tolunoğulları hükümdarının hayatına mal olan bir komplo düzenledi. Humâreveyh'in ölümünden sonra, oğlu Ebü'l-Asâkir Ceyş başta olmak üzere, henüz reşit olmayan mirasçıları döneminde Tolunoğulları toprakları istikrarsız bir döneme girdi.

Humâreveyh'in en büyük oğlu olup, 896'nın başlarında on dört yaşındayken onun yerine geçti. Kısa bir süre sonra amcası Mudar ibn Ahmed ibn Tulun'un idamını emretti. Sadece birkaç ay iktidarda kaldıktan sonra fakihler ve kadılar tarafından tahttan indirildi ve Kasım 896'da veziri Ali bin Ahmed el-Madharai ile birlikte öldürülmüştür. Yerine küçük kardeşi Hârûn getirildi.

## Kaynakça
;Özel

;Genel
* 
*
697402 Ao

**(697402) Ao** dış asteroit kuşağında bulunan bir göktaşıdır. 23 Ocak 2017 tarihinde Subaru Teleskobu tarafından arşivlenen görüntüleri inceleyen Come On! Impacting ASteroids (COIAS) projesi tarafından keşfedilmiştir ve Küçük Gezegen Merkezine 2024 Şubat ayında rapor edilmiştir.

## Yörünge

(697402) Ao, 3,229 AB'lik yarı büyük eksen ve 0,0895 dış merkezlilik ile nispeten dairesel bir yörüngede hareket eden bir dış asteroit kuşağı cismidir. Güneş'in etrafındaki yörünge süresi 5,8 yıldır. Yörünge düzlemi, ekliptik düzleminden yaklaşık 9 derece kadar eğimlidir.

## Keşfi

(697402) Ao, Subaru Teleskobu'nun 2017 yılında aldığı ve arşivlediği görüntüleri inceleyen bir proje olan Come On! Impacting ASteroids (COIAS) projesine katılan birkaç kullanıcı tarafından fark edilmiştir. Göktaşının bulunmasında gökyüzünün aynı noktasının farklı zamanlarda alınan görüntülerini canlandıran ve hareketli nesneleri belirginleştiren bir algoritma kullanılmıştır.

## Kaynakça
 

## Ayrıca bakınız
* Asteroit Kuşağı
Ebû Mûsâ Hârûn

**Ebû Mûsâ Hârûn bin Humâreveyh** (; ö. 30 Aralık 904) Mısır'ın dördüncü Tulunoğulları vasal Emiri'ydi. (896–904). Ordu komutanları tarafından öldürülen ağabeyi Ebü'l-Asâkir Ceyş'in yerine geçmiştir. Devlet işlerini vezir Ebu Cafer ibn Ali'ye bırakmış ve sefahat dolu lüks bir hayat yaşamayı tercih etmiştir. Bu durum, devlet maliyesi düzenlenemesine ve ordu liderleri giderek daha fazla güç kazanmaları nedeniyle ülkede büyüyen bir krize yol açtı.

Humâreveyh'in ölümünden sonra, Tolunoğulları, Humâreveyh'in küçük yaştaki mirasçıları döneminde istikrarsız bir döneme girdiler; oğlu Ebü'l-Asâkir Ceyş, Kasım ayında tahttan indirilerek öldürülürken, yerine küçük kardeşi Hârûn  (896-904) geçti. Mutazıd bundan hızla yararlandı: 897'de Avasım sınır eyaletleri üzerindeki kontrolünü genişletti; Tolunoğulları Humus'un kuzeyindeki tüm Suriye'yi geri vermeye zorladı; ve Harun'un halife tarafından tanınması karşılığında yıllık haraç miktarını 450.000 dinara çıkardı. Sonraki birkaç yıl boyunca, Tolunoğulları toprakları, Karmatî saldırılarının artmasıyla birlikte iç karışıklıklar yaşamaya devam etti ve bu durum, birçok Tolunoğulları takipçisinin yeniden canlanan Halifeliğe geçmesiyle sonuçlandı.

## Kaynakça
;Özel

;Genel
* 
*
Hühnerwasser Muharebesi

**Tavuk Suyu Muharebesi** (Almanca:Hühnerwasser), Avusturya-Prusya Savaşı'nın ilk muharebesiydi. 26 Haziran 1866'da Bohemya'da yapılan Königgrätz Harekâtı açılış günlerindeki ilk çatışmaydı. General Herwarth von Bittenfeld komutasındaki Prusya Elbe ordusu birlikleri ile Leopold Gondrecourt komutasındaki Avusturya I. Kolordusu birlikleri arasında gerçekleşti.

Gondrecourt, Kont Leiningen'in tugayına -bir Slovak jäger taburu ve bir Macar piyade taburu- Hühnerwasser'deki Prusya karakollarına saldırmaları ve onları Iser'in ötesine geri püskürtmeleri emrini verdi. Saldıran süvariler önce ağaçlar arasında konuşlanmış ileri bir Prusya karakoluyla temas kurdu ve bu, dört piyade taburu, bir Jäger taburu, beş filo ve 12 toptan oluşan Prusyalı general von Schöler'in tugayının geri kalanını alarma geçirdi. Prusya'nın Dreyse iğneli toplarının üstün ateş gücü Avusturya saldırılarını durdurdu. Gondrecourt daha sonra birliklerini geri çağırdı ve Münchengrätz'e (Mnichovo Hradiště) doğru geri çekildi. Prusyalı kaptan geri çekilen Avusturyalıları takip etti. Hühnerwasser kasabasının yakınında Nicolaus Hussars'ın gizli bir filosu ilerleyen Prusyalı müfrezeye karşı saldırı düzenledi ve müfreze önemli kayıplar verdi.

Ancak öğlen civarı ormanları güvence altına aldıktan sonra, General Schöler Hühnerwasser'deki ileri birlikleri destekleyebildi ve daha sonra geri çekilen Avusturyalı Haugwitz taburunu yendi. Prusyalı komutan Herwarth saat 13.00 civarında savaş alanına geldi ve bölgenin konsolidasyonunu organize etti. Avusturyalıların kayıpları 277'ye ulaşırken, Prusyalılar bir subay ve altı adamını kaybetti, ayrıca 3 subay ve 40 adam yaralandı.

## Kaynakça
### Notlar

### Bibliyografya
* 
* 
* Geoffrey Wawro, *The Austro-Prussian War. Austria's war with Prussia and Italy in 1866* (New York 2007), p.&nbsp;129-130.
2024 Yaz Olimpiyatları'nda Ekvator Ginesi

Ekvator Ginesi, 26 Temmuz - 11 Ağustos 2024 tarihleri arasında Paris'te düzenlenen 2024 Yaz Olimpiyatları'na katılmıştır. Bu, ülkenin Yaz Olimpiyatları'na on üçüncü katılımıdır.

## Katılımcılar
Aşağıda müsabakalarda yarışan sporcuların sayıları listelenmiştir.

## Atletizm

Ekvator Ginesi 2024 Yaz Olimpiyatları atletizm müsabakalarına iki adet kısa mesafe koşucusu ile katılmıştır.

;

## Yüzme

Ekvator Ginesi 2024 Yaz Olimpiyatları'na evrensellik kotası aracılığıyla iki adet yüzücü göndermiştir.

() ile gösterilen pozisyonlar tüm serilerdeki rakiplere kıyasen genel sonuçlardır.

## Kaynakça
Lucien Magne

**Lucien Magne** (27 Aralık 1849 - 25 Temmuz 1916), dini binalar üzerine uzmanlaşmış Fransız mimar.

Kariyeri boyunca Saumur Şatosu(), Kutsal İstavroz Kilisesi(), Aziz Severinus Bazilikası(), Bazas Katedrali(), Fontevraud Manastırı() gibi bir sürü tarihî eseri restore etmiş, bir sürü kamu binası, malikhane eser inşa eder. Ayrıca Paris Dünya Fuarındaki Yunanistan pavyonun mimarıdır. 

1899'dan ölümüne kadar Conservatoire national des arts et métiers'de öğretmenlik yaptı.

## Dipnotlar

## Kaynakça
MUL.APİN

**MUL.APİN** () Babil astronomisi ve astrolojisinin birçok farklı yönünü ele alan bir Babil derlemesine verilen geleneksel isimdir. Üç Yıldız Listesi olarak adlandırılan daha önceki yıldız katalogları geleneğindendir ancak muhtemelen MÖ 1000 civarında derlenmiş, daha doğru gözlemlere dayanan genişletilmiş bir versiyonu temsil etmektedir. Metin 66 yıldız ve takımyıldızın adını listeler ve ayrıca Babil yıldız haritasının temel yapısını belirlemeye yardımcı olan doğuş, batış ve geçiş tarihleri gibi bir dizi ipucu sağlar.

Söz konusu metin, metnin baş harfleriyle adlandırılmış bir çift tabletin MÖ 7. yüzyıla ait bir kopyasında korunmuştur. Her yıl ilk görülen takımyıldız olan  (anlamı "Saban"), Gössmann ve Kurtik'in önerilerinin derlemesine göre modern takımyıldızlar Cassiopeia, Andromeda ve Triangulum bölgesindeki yıldızlara karşılık gelmektedir. Son zamanlarda ise sadece Cassiopeia'ya karşılık geldiği öne sürülmektedir.

## Ayrıca bakınız

* Babil yıldız katalogları
* Enuma Anu Enlil

## Kaynakça

* A transliteration and English translation of the first two tablets is presented in "Mul.Apin, An Astronomical Compendium in Cuneiform" by Hermann Hunger & David Pingree, Verlag Ferdinand Berger & Sohne, Horn, Austria. 1989.
* "The Origin of the Greek Constellations": Bradley E. Schaefer; Scientific American, November 2006
* "The Latitude and Epoch for the Origin of the Astronomical Lore in MUL.APIN": Bradey E. Schaefer; 2007, AAS/AAPT Joint Meeting, American Astronomical Society Meeting 210, #42.05
* 

## Dış bağlantılar

* A reconstruction of the MUL.APIN uranology is available in the open and free desktop planetarium software Stellarium; scientific documentation published in SEAC proceedings
* Explanation of MUL.APIN tablets by Gary D. Thompson
* Star lists of Mul.Apin and their locations by Gavin White
Farmakas

**Farmakas** (), Kıbrıs Cumhuriyeti'nin Lefkoşa kazasında bulunan bir köydür. Köyün nüfusu 2011 yılı itibarı ile 507'dir.

## Kaynakça
Fikardu

**Fikardu** (), Kıbrıs Cumhuriyeti'nin Lefkoşa kazasında bulunan bir köydür. Köy, başkent Lefkoşa'nın 40&nbsp;km güneybatısında Trodos Dağları'nın güney eteklerinde yer almaktadır. Köyün nüfusu 2011 yılı itibarı ile 3'tür.

Köy, günümüzde neredeyse ıssızdır. 1978'de Dünya Mirası ilan edilen Eski Eserler Dairesi'ne aittir.

## Kaynakça
Lekythos

**Lekythos** (Grekçe: λήκυθος; çoğul: ***lekythoi***), özellikle zeytinyağı saklamak için kullanılmış olan bir tür antik Yunan kabıdır. İnce uzun silindirik bir şişe biçiminde olan lekythosların sıvının yavaş akmasını sağlayan ince boyunları, boyun kısmına yapışık yükselen ve bir ilmek yaparak boynun altına bağlanan bir de kulpu vardır. Ağız kısmı yarım huniyi ya da kahve fincanını andırır biçimde yukarı doğru açılır. Dökme ağızlığı olmayan dar bir sürahi türüdür; *[[oinochoe]]* ise daha çok modern sürahiye benzemektedir. "Omuzlu" ve "silindirik" tipleri bulunmaktadır, özellikle silindirik, en yaygın olanlarıdır; bu tiplerde gövde genellikle omuz kısmında dikeydir ve boyuna doğru keskin bir dönüş yapar; taban ve ağızlık ise genellikle belirgin ve geniştir. Ancak, lekythos'un birçok çeşidi bulunur ve kelimenin antik dönemde modern arkeologların kullandığı biçimden daha geniş bir anlamda kullanıldığı görülmektedir. Lekythoslar genellikle çömlekten yapılmış olsa da, oyulmuş taştan yapılmış örneklerine de rastlanmaktadır.

Lekythoslar, sıklıkla cenaze törenleriyle ilişkilendirilmiştir. Üzerine yapılan resimlerde, oldukça hassas olan beyaz zemin tekniği kullanılması sebebiyle günlük kullanımlarda yer almamıştır.

## Kaynakça
Abdullah Kayapınar

**Abdullah Kayapınar** (d. 10 Şubat 1992, Sivas) Türk Paralimpik milli para halterci. Kayapınar, 49&nbsp;kg kategorisinde Türkiye'yi temsil etmektedir. 2024 Paris Paralimpik oyunlarında 180&nbsp;kg kaldırarak gümüş madalya kazandı ve bu kategoride olimpiyat madalyası elde eden ilk Türk erkek sporcu unvanını kazandı.

## İlk yılları
Abdullah Kayapınar, 10 Şubat 1992'de Sivas'ta doğdu. Doğuştan akondroplazi rahatsızlığı olan, 1,25 m boyunda ve 49&nbsp;kg ağırlığındaki Kayapınar, 2014 yılında Sivas'ta bir restoranda garson olarak çalışırken antrenör Semih Ceylan ile tanıştı.

## Spor kariyeri
Ceylan'ın teşvikiyle para powerlifting yapmaya başladı. Kazakistan'ın Nur Sultan şehrinde düzenlenen 2019 Dünya Para Powerlifting Şampiyonası'nda 149 kilo kaldırarak yedinci oldu. 2020 Tokyo Paralimpik Oyunları'nda 150 kilo kaldırarak beşinci sırada yer aldı. 2023'te Birleşik Arap Emirlikleri'nin Dubai şehrinde organize edilen 2023 Dünya Para Powerlifting Şampiyonasında 173&nbsp;kg kaldırarak bronz madalya kazandı.

Kazakistan ve Mısır'daki yarışmalara katılımı, ona Fransa'nın Paris kentinde düzenlenen 2024 Yaz Paralimpik Oyunları'na katılma hakkı kazandırdı. 4 Eylül 2024'te Porte de la Chapelle Arena'da 49 kiloda final müsabakasına çıkan Kayapınar, ilk denemesinde 172&nbsp;kg, ikinci hakkında 176&nbsp;kg, üçüncü hakkında ise 180&nbsp;kg kaldırdı. Son hakkında 184 kiloyu kaldıramayan Kayapınar ikinci oldu ve gümüş madalya kazandı. Abdullah Kayapınar, para halterde olimpiyat madalyası kazanan ilk erkek Türk sporcu olarak Türkiye spor tarihine geçti.

## Kaynakça
Küçükköy, Kıbrıs

**Küçükköy** (), Kıbrıs Cumhuriyeti'nin Lefkoşa kazasında bulunan bir köydür. Köyün nüfusu 2011 yılı itibarı ile 100'dür.

1960'lardan önce köyün nüfusunu çoğunlukla Kıbrıslı Türkler oluşturmaktaydı.

## Kaynakça
Kütahya Ulu Camii

**Kütahya Ulu Camii**, Kütahya'daki tek padişah camiidir. "Yıldırım Beyazıt Camii" adıyla da bilinir. 1381-1389 yılları arasında Kütahya Valisi olan Şehzade Yıldırım Bayezid zamanında yapılmaya başlandığı, Ankara Savaşı'nda Bayezid’in esir düşmesinin ardından oğlu Şehzade Musa Çelebi tarafından tamamlandığı bilinmektedir. Cami Kütahya Evkaf Defteri’ndeki kayıtlara göre Yıldırım Bayezid Han Camii; Evliya Çelebi’nin Seyahatnamesi’nde ise Orhan Gazi Camii adıyla bilinmektedir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
Said Necefzade

**Said Ali oğlu Najafzade** (b. 4 Ocak 1999), T12 uzun atlama yarışmalarında mücadele eden Azerbaycanlı paralimpik atlet. T12 uzun atlamada 2020 Yaz Paralimpik Oyunları'nda bronz, 2024 Yaz Paralimpik Oyunları'nda ise altın madalya kazanmıştır. 2024 Dünya Paralimpik Atletizm Şampiyonası ve 2019 Avrupa Atletizm Şampiyonası şampiyonudur.

## Biyogrofi
### Erken yıllar
Said Najafzade, 14 Ocak 1999'da Sumgayıt şehrinde doğdu. 2005'ten 2016'ya kadar F. Piriyev adını taşıyan Sumqayıt 18 No'lu Ortaokul'da eğitim gördü. 2016'dan 2020'ye kadar Azerbaycan Devlet Beden Eğitimi ve Spor Akademisi'nde yüksek öğrenimine devam etti. 2009'dan beri sporla uğraşmaktadır. Kişisel antrenörü Vladimir Zayets'tir.

### Kariyeri
Mayıs 2016'da Najafzade, uzun atlamada Bakü şehir şampiyonluğunu kazandı. O, Temmuz 2019'da Tunus'ta düzenlenen uluslararası bir yarışmada 6,80 metre ile gümüş madalya kazandı.

Haziran 2021'de Polonya'da düzenlenen Avrupa Şampiyonası'nda 6,96 metre ile altın madalya kazandı. Ağustos 2021'de Najafzade, Japonya'da düzenlenen 2020 Yaz Paralimpik Oyunları'na katıldı. O, uzun atlama yarışmasında 7,02 metre ile bronz madalya kazandı.

Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev'in 6 Eylül 2021 tarihli kararnamesine göre Said Najafzade, XVI. Yaz Paralimpik Oyunları'ndaki başarıları ve Azerbaycan sporuna yaptığı hizmetler nedeniyle üçüncü derece Vatana Hizmet Nişanı ile ödüllendirildi.

2024 yılında Kobe'da düzenlenen dünya şampiyonasında T12 kategorisinde uzun atlama yarışında 7,30 metre ile altın madalya kazanmıştır. Aynı yılın Ağustos-Eylül aylarında Parisde düzenlenen 2024 Yaz Paralimpik Oyunları'nda T12 kategorisinde uzun atlama yarışında 7,27 metre ile Paralimpik şampiyonu olmuştur.

Cumhurbaşkanı İlham Aliyev'in 10 Eylül 2024 tarihli kararnamesiyle Said Necefzade, XVII Yaz Paralimpiyat Oyunları'nda birinci olmasından dolayı 200.000 manat ödül alırken, antrenörü de 100.000 manat para ödülü aldı. Ayrıca, Cumhurbaşkanının aynı tarihli başka bir kararnamesiyle o, 1. dereceli Vatana Hizmet Nişanı ile ödüllendirildi.

## Kaynakça
Fosforus

**Fosforus** ( romanize: Fōsforos) Sabah Yıldızı olarak görünen Venüs gezegeninin tanrısıdır. Sabah Yıldızı'nın bir diğer Yunanca adı da “şafak getiren” anlamına gelen “Eosforus”tur (Antik Yunanca: Ἑωσφόρος, romanize: Heōsforos). İngilizce'de bazen “eosforus” terimine rastlanmaktadır. Sıfat olarak “fosforus” kelimesi “ışık getiren” (örneğin şafak, tanrı Dionisos, çam meşaleleri ve gün) ve “meşale taşıyan” anlamında çeşitli tanrı ve tanrıçaların, özellikle Hekate'nin ama aynı zamanda Artemis/Diana ve Hefaistos'un bir sıfatı olarak kullanılır. Mevsimsel olarak Venüs, Kuzey Yarımküre'de “ışık getirendir”. Aralık ayında en parlak şekilde görünür (günlerin kısalması nedeniyle optik bir yanılsamadır) ve kış biterken uzun günlerin “yeniden doğuşuna” işaret eder.

## Venüs

Sabah yıldızı, bir alt gezegen, yani Dünya ile Güneş arasında bir yörüngeye sahip olan Venüs gezegeninin bir görünümüdür. Venüs ve Dünya'nın yörüngesel konumlarına bağlı olarak, Venüs, Güneş doğmadan yaklaşık bir saat önce sabahleyin gökyüzünün doğu tarafında görülebilir ve Güneş yükseldikçe görünürlüğü azalır. Ya da Güneş battıktan sonra akşamleyin gökyüzünün batısında (akşam yıldızı olarak) yaklaşık bir saat boyunca görülebilir ve ardından Venüs de batar. Venüs, Güneş ve Ay'dan sonra gökyüzündeki en parlak cisimdir; Jüpiter ve Satürn gibi gezegenlerden daha parlaktır; ancak bunlar gökyüzünde yükseğe çıksa da Venüs hiçbir zaman onlar kadar yükselmez. Bu durum, sabah yıldızıyla ilişkilendirilen tanrıların en yüksek yer için gururla çabalayıp aşağı düşürülmesiyle ilgili mitlerin ardında yatan neden olabilir.

## Ayrıca bakınız

* Tarık
* Earendel
* İsa
* Şeytan
* Sirius
* Yıldız ve hilal
* Tlāhuizcalpantecuhtli
* Gök cisimlerine tapınma

## Kaynakça
Balahor

**Balahor** (), Kıbrıs Cumhuriyeti'nin Lefkoşa kazasında bulunan bir köydür. Köy, Trodos Dağları'nın eteklerinde yer almaktadır. Köyün nüfusu 2011 yılı itibarı ile 1.019'dur.

Balahor, asıl olarak Morfu ve Orenis olmak üzere iki ayrı köyden oluşmaktadır. Serrahe Nehri her iki köyü birbirinden ayırmaktadır.

Köyde 16. yüzyıldan kalma Metamorfosis tu Sotiros adlı bir kilise bulunmaktadır. Kilise, olağanüstü freskleri ve Kıbrıs'taki Bizans yönetiminin tarihine tanıklık etmesi nedeniyle 1985 yılında UNESCO Dünya Mirası listesine kaydedilen Trodos Bölgesi'ndeki Boyalı Kiliseler'in bir parçasıdır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
Trimalchio

**Trimalchio**, MS 1. yüzyılda Romalı yazar Petronius tarafından kaleme alınmış, *Satyricon* adlı kurgusal eserden bir karakterdir. Trimalchio, eserin "*Cena Trimalchionis*" (Trimalchio'nun Ziyafeti, genellikle "Trimalchio ile Akşam Yemeği" olarak çevrilir) başlıklı bölümünde, dönemin Roma'sındaki gösterişli, yeni zengin bir ev sahibi olarak öne çıkar. Kendini beğenmiş, azatlı bir köle olan Trimalchio, şarap tüccarı olarak büyük bir servet kazanmıştır. "Trimalchio" adı, Grekçe *tris* öneki ve Sami kökenli *מלך* (melech) kelimesinden türemiştir. Kelimenin batı versiyonu *Malchio* veya *Malchus*’tur. İsmin kökü "Kral" anlamına gelir ve "Trimalchio" adı bu bağlamda "Üç Kez Kral" veya "En Büyük Kral" anlamında kullanılır.

## Kaynakça
Malezya'da tarım

**Malezya'da tarım**, ülkenin GSYİH'sının yüzde 12'sini oluşturmaktadır ve nüfusun yüzde 16'sı tarım yoluyla istihdam edilmektedir. İngilizler tarafından büyük ölçekli plantasyonlar kurulmuştur. Bu plantasyonlar kauçuk (1876), palm yağı (1917) ve kakao (1950) gibi yeni ürünler için fırsatlar yaratmıştır. Muz, hindistan cevizi, durian, ananas, pirinç ve rambutan gibi bir dizi ürün de Malezya topraklarında yetiştirilmektedir.

## İklim
Güneydoğu Asya'da bir yarımada üzerinde yer alan Malezya'nın iklimi, egzotik ürünlerin üretimi için uygun koşulları sağlamaktadır. Bu bölge, kasırga veya kuraklıktan çok nadiren etkilenmektedir. Malezya, ekvatora yakın konumu nedeniyle yüzde 90 civarında bir nem oranına sahiptir ve hava tüm yıl boyunca sıcak ve nemlidir.

### İklim değişikliğinin etkileri

Tarım, kuraklık ve sel felaketleri nedeniyle tehdit altındadır. Pirinç verimi yüzde 60 oranında düşebilir. Etkilenme potansiyeli olan diğer ürünler arasında kauçuk, palm yağı ve kakao da yer almaktadır. Şu anda yüzde 4 olan yıllık kuraklık olasılığı, yüzde 9'a yükselebilir. Bu olasılık, Sabah üzerinde büyük olasılıkla etkili olmak üzere, bölgeye göre değişmektedir. Genel olarak, yağış değişiklikleri tarım üzerinde sıcaklık değişikliklerinden daha önemli bir etkiye sahip olacaktır.

Isınan deniz suyu ve değişen hava koşulları ülkede balık stoklarını etkilemekte ve balıkçılığı daha tehlikeli hale getirmektedir. İklim değişikliğinin etkilerine en çok maruz kalan topluluklar, el emeği, tarım ve balıkçılıkla uğraşanlar da dahil olmak üzere daha yoksul kesimdir. Dolayısıyla iklim değişikliğinin etkilerinin hem etki, hem de uyum sağlama yeteneği açısından mevcut eşitsizliği pekiştirmesi beklenmektedir.

## Pirinç üretimi ve tüketimi

Pirinç, Malezya'da günlük beslenmenin önemli bir parçasıdır. Malezya 1998 yılında 1,94 milyon metrik ton pirinç üretmiştir. Bu yüksek üretim oranına rağmen, Malezya hala kendini desteklemek için ihtiyaç duyduğu miktarın yalnızca yüzde 80'ini üretmekte ve geri kalanını ithal etmektedir.

## Kaynakça
Sabit yıldız

Astronomide, **sabit yıldızlar** (Latince: *stellae fixae*), gece gökyüzünün karanlığında birbirlerine göre hareket etmiyor gibi görünen, genellikle yıldızlardan oluşan ışıklı noktalardır. Bu, çıplak gözle görülebilen gezegenler ve kuyruklu yıldızlar gibi, "sabit" yıldızlar arasında yavaşça hareket eden ışıklardan farklıdır.

Sabit yıldızlar, Güneş dışında çıplak gözle görülebilen tüm yıldızlar ve Samanyolu'nun soluk bandıdır. Çıplak gözle bakıldığında yıldıza benzeyen bulutsulardan bazıları ve benzeri uzay cisimleri de *sabit yıldızlar* arasında sayılır. Uygun koşullarda yaklaşık 6.000 yıldız dünyadan çıplak gözle görülebilir.

## "Sabit yıldızların" sabit olmayışı

Sabit yıldızların paralaksı vardır. Bu, yakın yıldızların uzaklığını bulmak için kullanılabilir. Bu hareket yalnızca görünüştedir; aslında hareket eden Dünya'dır. Bu etki, 19. yüzyıla kadar küçük olduğu için doğru bir şekilde ölçülememiştir ancak 1670'lerden itibaren, Jean Picard, Robert Hooke, John Flamsteed ve diğer astronomlar yıldızların hareketlerini tespit etmeye ve ölçümler yapmaya başlamışlardır. Bu hareketler, neredeyse algılanamayacak kadar küçük ancak dikkate değer oranlara ulaşmıştır. İlk başarılı yıldız paralaksı ölçümleri, Thomas Henderson tarafından 1832-1833 yıllarında Cape Town, Güney Afrika'da yapılmıştır; burada Dünya'ya en yakın yıldızlardan biri olan Alfa Centauri'nin paralaksını ölçmüştür.

Güneş Sistemi'ne göre, bir yıldızın gerçek hareketi radyal hareket ve özdevinim olarak ikiye ayrılır; "özdevinim," görüş alanına dik olan bileşendir. 1718'de Edmund Halley, sabit yıldızların aslında özdevinim gösterdiğini keşfettiğini duyurdu. Özdevinim, uzun dönemler boyunca hassas ölçümler gerektirdiği için antik kültürler tarafından fark edilmemiştir. Gerçekten de gece seması bugün binlerce yıl önceki haliyle çok benzer görünmektedir hatta o kadar benzer ki, bazı modern takımyıldızlar ilk olarak Babililer tarafından adlandırılmıştır.

Özdevinimi belirlemenin tipik bir yöntemi, bir yıldızın konumunu, hareket etmeyen ve uzak mesafelerde bulunan seçilmiş bir dizi çok uzak cisme göre ölçmektir. Bu cisimlerin uzaklığı nedeniyle çok küçük özdevinime sahip oldukları varsayılır. Diğer bir yaklaşım ise, bir yıldızın farklı zamanlarda çekilmiş fotoğraflarını, daha uzak nesnelerle dolu büyük bir arka planla karşılaştırmaktır. Şu anda bilinen en büyük özdevinime sahip yıldız, Barnard Yıldızı'dır.

## Ayrıca bakınız

* Gökküre
* Göksel navigasyon
* Hassas kılavuz algılayıcı
* Samanyolu
* Temel Katalog
* Yıldız kataloğu

## Kaynakça
Brazos Vadisi

**Brazos Vadisi** (İng. *Brazos Valley* ( )) ABD'nin Teksas eyaletinde 7 tane ilden oluşan bir bölgedir. Bunlardan Brazos, Burleson ve Robertson illeri Bryan–College Station büyükşehir bölgesini içermektedir. Diğer iller ise bunlara komşu olan Grimes, Leon, Madison ve Washingtondur.

Brazos Vadisi'nin merkezi Brazos iline denk gelmektedir. Bu bölgede College Station ve Bryan şehirleri yer alır. Ana kampüsü College Station'da yerleşik olan Texas A&M University de bu vadidedir. Brazos nehri de bu bölgede yer almaktadır; ancak, nehrin havzasının tamamı bu bölgede yer almaz.

Brazos Valley Council of Governments (*Brazos Vadisi Yerel İdareler Konseyi*) bölgedeki yerel yönetimlerinin toplu menfaatlarini temsil eder.

Brazos Valley Museum of Natural History (*Brazos Vadisi Tabii Tarih Müzesi*) de arkeoloji, botanik, kültürel tarih, jeoloji, mammaloji, kuş bilimi ve paleontoloji gibi alanlarda koleksiyonlara ev sahipliği yapmaktadır.

## Kaynakça
Gezegen sembolü

Bir **gezegen sembolü** veya **gezegensel sembol**, astroloji ve astronomide klasik bir gezegeni (Güneş ve Ay dahil) veya modern gezegenlerden birini temsil etmek için kullanılan grafiksel bir semboldür. Bu semboller ayrıca simya alanında gezegenlerle ilişkilendirilen metallerin temsilinde ve takvimlerde bu gezegenlerle ilişkilendirilen günlerde kullanılmıştır. Çoğu sembolün kökeni, Greko-Romen astronomiye dayanır ve modern biçimleri 16. yüzyılda gelişmiştir.

Klasik gezegenlerin, sembolleri, günleri ve en sık ilişkilendirilen simyasal simgeleri şunlardır:

Uluslararası Astronomi Birliği (IAU), güncel dergi makalelerinde bu sembollerin kullanımını teşvik etmemektedir ve kılavuzunda gezegen isimleri için bir ve iki harfli kısaltmalar önermektedir. Gezegen sembollerinin kullanılabileceği durumlarda, örneğin tablo başlıklarında, bu kısaltmalar önerilmektedir. Modern gezegenlerin geleneksel sembolleri ile IAU kısaltmaları şunlardır:

Venüs ve Mars sembolleri, 1750'lerde Carl Linnaeus tarafından tanıtılan bir gelenek uyarınca biyolojide dişi ve erkek cinsiyetlerini temsil etmek için de kullanılır.

## Notlar


## Kaynakça
Katsu-sando

**Katsu-sando** (), Japon usulü pirzola (genellikle tonkatsu) ile yapılan ve ekmek dilimleri arasında servis edilen bir Japon sandviçidir.

## Tarihi
Katsu-sando, 1935 yılında Tokyo'nun Ueno bölgesindeki "Isen" adlı bir tonkatsu restoranının sahibi Toki Ishizaka tarafından icat edilmiştir. Ishizaka, bu sandviçi jambonlu sandviçten ilham alarak yapmış ve resmi olarak "かつサンド" olarak adlandırılmıştır (カツサンド değil). Katsu-sando'nun icat edildiği dönemde, Isen restoranı hanamachi'den gelen geyşaların sık sık uğradığı bir yerdi. Bu nedenle, geyşaların rujlarının bozulmaması için özel olarak küçük ekmekler sipariş edilmişti. Isen, aynı zamanda etin iyice dövülerek hazırlandığı, çubuklarla kesilebilecek kadar yumuşak olan pirzolasıyla ünlüydü.

## Hazırlanışı
Tipik bir katsu-sando, Japon sütlü ekmeği arasına yerleştirilmiş tonkatsu ile yapılır ve dikdörtgen veya üçgen parçalara kesilerek servis edilir. Tonkatsu sosu baharat olarak kullanılır, bazen karashi de eklenir. Ekmek kızartılabilir. Genellikle ince doğranmış lahana, tonkatsu ile ekmek dilimlerinin arasına konur.

Katsu-sando, diğer Japon pirzola yemekleri gibi bazen önemli bir sınav veya yarışma öncesi yenir. Bunun nedeni, "katsu"nun, "kazanmak" veya "zafer kazanmak" anlamına gelen "katsu" (勝つ) fiili ile sesteş olmasıdır.

## Kaynakça
Lex Oppia

***Lex Oppia*** Antik Roma'da, MÖ 215'teki Cannae Muharebesi'nde Kartacalı general Hannibal karşısında bir konsülle koca bir orduya mal olan büyük bir yenilgiden ve denizdeki bazı bozgunlardan sonra yürürlüğe girmiş ve MÖ 195 yılında kaldırılmış yasadır.

Yasa, Marcus Oppius tarafından, Quintus Fabius Maximus Verrucosus ve Tiberius Sempronius Gracchus'un konsüllüğündeki bir plebler tribünü aracılığıyla çıkartılmıştır. Lex Oppia, bir dizi tutumluluk yasasının ilki olup, yalnızca kadının servetini değil, aynı zamanda bu serveti göstermesini de kısıtlıyordu. Buna göre hiçbir kadın yarım onsdan (yaklaşık 30 gram) ağır altın takılar takamayacak ve sahip olmayacaklar, çok renkli kıyafetler giyemeyecek (özellikle mor süslemeli olanlar), ayrıca dini festivaller dışında şehrin 1,6&nbsp;km çapı dahilinde atlı arabalarla seyahat edemeyeceklerdi; bu yasak, yalnızca kamuya açık dini festivallerde istisna edilirdi.

Romalı tarihçi Livius, *Ab urbe condita* (Kentin kuruluşundan itibaren) adlı eserinin 34. kitabında, Yaşlı Cato ve Lucius Valerius'un Lex Oppia'nın yürürlükten kaldırılmasına dair bakış açılarını gösteren tartışmalarını aktarmaktadır.

## Kaynakça