Kaysone Phomvihane

**Kaysone Phomvihane** (*Kraisorn Brahmavihara;*  ໄກສອນ ພົມ,; 13 Aralık 1920 – 21 Kasım 1992) Komünist Lao Halkın Devrimci Partisi'nin ilk lideri ve Laos İç Savaşı'nın ardından Komünistlerin iktidarı ele geçirmesiyle birlikte, 1975'ten ölümüne kadar Laos'un *fiili* lideriydi. 1975-1991 yılları arasında Laos Halk Demokratik Cumhuriyeti'nin ilk başbakanı, 1991-1992 yılları arasında ise ikinci cumhurbaşkanı olarak görev yaptı.

## Yaşamı

Kaysone, **Nguyễn Cai Song** adıyla Fransız Hindiçini'nin (şimdiki Kaysone Phomvihane Bölgesi, Savannakhet Eyaleti, Laos) Khanthabouli bölgesindeki Na Seng köyünde doğdu. Babası Nguyễn Trí Loan Vietnamlı, annesi Nang Dok ise Laosluydu. Tayland'da yaşayan Nang Souvanthong ve ABD'de yaşayan Nang Kongmany adında iki kız kardeşi vardı.

Devrimci arkadaşı Nouhak Phoumsavan ile birlikte Hanoi'deki Indochina Üniversitesi'nde hukuk fakültesinde okudu, ancak Vietnam'daki Fransız sömürgecilere karşı savaşmak için okulu bıraktı. Daha sonra Pathet Lao hareketine katıldı.

1940'lı yıllarda Hanoi'de öğrenciyken devrimci hareketlere katılmaya başladı. 20 Ocak 1949'da Lao Halk Kurtuluş Ordusu'nu (LPLA) kurdu ve 1950'de Direniş Hükümeti'nin (Neo Lao Issara) Savunma Bakanı oldu. 1955 yılında kuzeydeki Xam Neua'da LPRP'nin kurulmasında etkili oldu ve daha sonra Pathet Lao lideri olarak görev yaptı. Birkaç yıl boyunca, Prens Souphanouvong'un öne çıkmasıyla birlikte, kendisi çoğunlukla geri planda kaldı. Sonraki yıllarda Laos Krallığı ve ABD'ye karşı komünist güçlere liderlik etti.

Pathet Lao'nun Vientiane'yi ve ülkenin kontrolünü ele geçirmesinden kısa bir süre sonra Kaysone, 1 Aralık 1976'da açılan Ulusal Halk Temsilcileri Konferansı'nda monarşinin kaldırıldığını ve cumhuriyetin kurulduğunu ilan etti. Ertesi gün, başkanlık eden Kaysone'nin önerisi üzerine Ulusal Konferans, Kral Sisavang Vatthana'nın tahttan çekilmesini kabul etti, monarşiyi kaldırdı ve Laos Halk Demokratik Cumhuriyeti'ni ilan etti. Kaysone, Souphanouvong'u ilk cumhurbaşkanı olarak aday gösterdi, Souphanouvong ise 1991'de cumhurbaşkanı olana kadar başbakanlık görevini sürdürdü. Kaysone bu esnada Thongvin Phomvihane ile evlendi.

Kaysone'nin gözetiminde Laos ile Vietnam arasındaki sınırın çizilmesi süreci 1977'de başladı ve 2007'de tamamlandı.

Singapur Ulusal Üniversitesi Güneydoğu Asya Çalışmaları yardımcı doçenti ve "Savaş Sonrası Laos" kitabının yazarı Vatthana Pholsena'ya göre Kaysone, "LPDR'nin en önemli politikacısı ve en güçlü adamıydı".

Güneydeki azınlığın savaş çabalarına verdiği destekten dolayı onları onurlandırmak amacıyla Sekong Eyaletini kurdu.

Kaysone 21 Kasım 1992'de Vientiane'de öldü. Laos hükümeti onun onuruna, Vietnam'ın da finansal desteğiyle bir müze inşa etti.

2012 yılında yakılan külleri ilk konduğu yerden alınarak yeni inşa edilen Ulusal Mezarlığa nakledildi.

## Ailesi
Kaysone'nin Saysomphone, Thongsavanh, Sanyahak ve Santiphap adında dört oğlu vardı ve hepsi de LPRP'de önemli pozisyonlarda bulundular. Saysomphone, Lao Ulusal İnşa Cephesi Başkanlığı görevini yürüttü ve şu anda Ulusal Meclis Başkanlığı görevini yürütmektedir. Thongsavanh, LPRP Dış İlişkiler Komitesi'nin başkanıdır. Sanyahak, LPRP 8. Kongresi'nde LPRP Merkez Komitesi'ne seçildi ve 2008 yılında 40 yaşındayken Tümgeneral rütbesine yükseldi. Ancak 19 Temmuz 2013'te 45 yaşındayken öldü. Santiphap ise Savannakhet Eyaletinin Valisi olarak görev yapmaktadır.

## Diğer ülkelerden onurlar

* : Rajamitrabhorn Nişanı ()
* : José Martí Nişanı ()
* : Altın Yıldız Nişanı ()
* : Sikatuna Nişanı ()
* : Endonezya Cumhuriyeti Yıldızı ()
* : Avusturya Cumhuriyeti'ne Hizmet Şeref Madalyası ()
* :
** Lenin Nişanı
** Halk Kardeşliği Nişanı

## Kaynakça