Henrieta Todorova

**Henrieta Todorova** (; 25 Şubat 1933 – 12 Nisan 2015), Bulgar prehistorya arkeoloğu, profesör, Bulgaristan Bilimler Akademisi muhabir üyesi, Berlin'deki Alman Arkeoloji Enstitüsü üyesi ve Leibniz Bilim Topluluğunun yabancı üyesidir.

## Hayatı
Henrieta Todorova, 25 Şubat 1933'te Sofya'da **Henrieta Theodor Blank** adıyla doğdu. Babası Alman kökenli Hugo Carl Theodor Blank, annesi Bulgar Maria Statkova'dır. II. Dünya Savaşı'ndan sonra Alman soyadını bırakarak Todorova soyadını aldı.

1950'lerde Slovakyalı Augustin Vais ile evlendi; bu evlilikten Ivan (İven) adında, kendisi de arkeolog olan bir oğlu oldu. Daha sonra Yordan Simeonov ile evlendi; bu evlilikten Iveta adında bir kızı oldu. Her iki evlilik de sona erdi.

Yüksek öğrenimine Sofya Üniversitesi'nde başladı, 1954'te Comenius Üniversitesi (Bratislava)'nden tarih ve felsefe alanında mezun oldu. 1964'te Slovakya Bilimler Akademisi Arkeoloji Enstitüsü'nde “*Trakya ve Kuzeydoğu Bulgaristan’da Eneolitik Seramik*” konulu doktora tezini savundu.

1967'den itibaren Bulgaristan Bilimler Akademisi Arkeoloji Enstitüsü'nde (Ulusal Arkeoloji Müzesi (Sofya)) görev yaptı. 1978'de “*Bulgaristan’da Eneolitik Dönem*” konulu habilitasyon tezini savundu ve profesör unvanını aldı. 2004'te Bulgar Bilimler Akademisi muhabir üyesi, 2007'de Berlin Leibniz Bilim Topluluğu yabancı üyesi seçildi.

12 Nisan 2015'te 82 yaşında vefat etti. Vasiyeti üzerine kremasyon yapılmış, küllerinin bir bölümü Durankulak (arkeolojik sit) arkeolojik alanına serpilmiştir.

## Bilimsel çalışmaları
Henrieta Todorova, 18 monografi ve 150'den fazla bilimsel makale, bildiri ve incelemenin yazarıdır. Çalışmaları Bulgarca, İngilizce, Fransızca, Almanca, İtalyanca ve Rusça yayımlanmıştır.

Araştırma alanları arasında Neolitik, Eneolitik, Tunç Çağı, erken metalürji, iklim değişikliği ve tarihöncesi toplumların dönüşümü yer alır. Bulgaristan'daki Usoe, Sava, Ovçarovo, Polyanitsa ve Kodjadermen–Gumelnița–Karanovo (KGK VI) kültürlerinin tanımlanmasında önemli rol oynamıştır.

Kuzeydoğu Bulgaristan ve Batı Karadeniz kıyılarının prehistoryasını bilim dünyasına kazandırmış, özellikle Durankulak arkeolojik kompleksini en önemli bilimsel başarılarından biri olarak değerlendirmiştir.

## Akademik ve uluslararası faaliyetler
Sofya Üniversitesi, Yeni Bulgaristan Üniversitesi ve Veliko Tırnovo Üniversitesi'nde dersler verdi. Almanya ve Türkiye dâhil olmak üzere birçok ülkede misafir profesör olarak bulundu (Ankara, Hacettepe Üniversitesi – 1990).

1979–1996 yılları arasında “Aşağı Tuna Bölgesi Prehistorya Sorunları” uluslararası bilimsel forumunun yönetiminde yer aldı. Bulgaristan'da düzenlenen üç büyük uluslararası sempozyumun organizatörlüğünü yaptı.

## Ödüller ve anmalar
* 2003 yılında Henrieta Todorova, 5 Mart 2003 tarihli ve 139 sayılı resmî emir uyarınca Dobriç kentinin Onur Defteri'ne kaydedilmiştir.
* 2007 – *PRAE: In honorem Henrieta Todorova* armağan kitabı.
* 2016 – Romanya'da anısına yayımlanan bilimsel derleme 

### Hakkında yazılanlar (ikincil kaynaklar)
* Vajsova-Simeonova, Henrieta. “Henrieta Todorova”. İçinde: Jan Filip (ed.), *Encyclopedic Manual for Prehistoric and Early Historic Europe*, Cilt II, Prag, 1968, s. 1562.
* Todorova, Henrieta (Simeonova). “Henrieta Todorova”. İçinde: J. Filip & J. Harlan (eds.), *Encyclopedic Manual for Prehistoric and Early Historic Europe*, Cilt III – Ekler (Adenda), Prag, 1998, s. 386.
* Todorova-Vajsova, Henrieta. İçinde: Petır Çolov (ed.), *Bulgar Tarihçileri: Biyografik-Bibliyografik Rehber*, Sofya, 1981, s. 386.
* Nikolov, Vasil. “Prof. Dr. Henrieta Todorova'nın Jübilesi”. *Arkeoloji* 44/1, 2003, s. 67–68. http://naim.bg/contentFiles/ARH-1-2003-pregled.pdf
* Krauß, R. “Henrieta Todorova (1933–2015): Alman dili ve arkeolojiye duyulan sevgi üzerine”. *Praehistorische Zeitschrift* 91, 2016, s. 220–224. https://www.academia.edu/25768260

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Academia.edu – Bibliyografi