open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Château-Gaillard, Ain

**Château-Gaillard**, Fransa'nın Auvergne-Rhône-Alpes bölgesine bağlı Ain ilinde bulunan bir komündür. 2022 yılında nüfusu 2.408 kişi olarak tespit edilmiştir.

## Kaynakça
Filatelistler listesi

Bu, filateliye katkılarıyla tanınan önemli kişileri içeren bir  **filatelistler listesi**dir.

## B

* David Beech MBE FRPSL, *Londra Kraliyet Filateli Derneği Eski Başkanı, İngiliz Kütüphanesi Filateli Koleksiyonu Baş Küratörü*
* Oscar Berger-Levrault
* Kasimir Bileski
* Bulgar Ferdinand

## C

* Gustave Caillebotte
* Samuel Chapman, Meksika
* Daniel Cooper, Londra Filateli Derneği'nin kurucusu ve ilk başkanı
* Jal Cooper
* J. Howard Crocker, Kanada Kraliyet Filateli Derneği'nin ömür boyu üyesi

## D

* Paul Darke, Dünyada engellilik temalı pulların en büyük kayıtlı koleksiyonunun kurucusu
* Gerald Davis
* C. D. Desai
* Emilio Diena, eski İtalyan devlet uzmanı
* Sadettin Dilbilgen, Türk filatelist

## E

* Robert Brisco Earée, *Album Weeds*
* Mehmet Ertuğ, Kıbrıs Türkü filatelist
* Edward B. Evans, "Major Evans"

## F

* David Feldman
* Adelaide Lucy Fenton, erken dönem kadın filatelist
* Philipp von Ferrary

## G

* Cheryl Ganz, Eski Ulusal Posta Müzesi küratörü ve Zeppelin postası koleksiyoncusu
* Edward Stanley Gibbons, İngiliz satıcı
* Arthur William Sinclair Gray "Kanguru ve Harita" pulları koleksiyonuyla tanınan bir Avustralyalıydı.
* John Edward Gray
* Colonel Green
* Bill H. Gross, 19. yüzyıl ABD koleksiyonunu tamamlayan üçüncü kişi

## H

* Abraham Hatfield, Seçkin Filatelistler Listesi'nin imzacısı ve New York Postmaster's Provisional'ın kalıpçısı
* George Higlett
* Heinrich Himmler
* Arthur Hind

## K

* Hiroyuki Kanai, Mauritius koleksiyonu
* Anatoly Karpov
* V. George, kraliyet koleksiyoncusu
* Adolph Koeppel

## L

* Pierre Langlois
* Henry G. Lapham, 1936 Üçüncü Uluslararası Filateli Sergisi Büyük Ödülü
* H. Dormer Legge
* Alfred Lichtenstein
* James Lindsay, 26. Crawford Earlü, büyük bir filatelik kütüphane oluşturdu
* George Ward Linn, *Linn's Weekly Stamp News*in kurucusu
* Robson Lowe, "posta tarihinin babası"
* John Luff

## M

* James A. Mackay
* Fred Melville
* Foil A. Miller
* Jean-Baptiste Moens, "filatelinin babası"
* Hedley Adams Mobbs
* Walter Morley
* Edwin Müller
* Douglas Myall

## O

* İsmail Hakkı Okday, Osmanlı-Türk filatelist
* Frank F. Olney (1851–1903), Providence, Rhode Island belediye başkanı ve Amerikan Filateli Topluluğu'nun üç dönem başkanlığını yaptı

## P

* Alfred Potiquet, ilk pul kataloğu
* Ali Nusret Pulhan, Türk filatelist

## R

* Włodzimierz Rachmanow, Polonyalı filatelist
* Hakim Syed Zillur Rahman, tıbbi pullar koleksiyoncusu
* Ayn Rand
* Franklin D. Roosevelt, başkan koleksiyoncu
* L. T. Rose-Hutchinson
* Stuart Rossiter
* Gary Ryan

## S

* Lawrence L Shenfield, Konfederasyon posta tarihi
* Sir Ernest de Silva, Sri Lanka'nın en büyük filatelisti
* Paul Skinner, İngiliz Kütüphanesi Filatelik Koleksiyonu Baş Küratörü
* Evelyn Arthur Smythies
* William Carlos Stone, varidat ve filatelik literatür

## T

* Thomas Tapling
* Charlotte Tebay, erken dönem kadın filatelist

## W

* Leon Norman Williams

## Z

* Robert Zoellner, ABD koleksiyonunu tamamlayan iki kişiden biri

## Ayrıca bakınız
* Konulu pul koleksiyonculuğu

## Kaynakça
2026 Eurovision Şarkı Yarışması'nda Estonya

**Estonya**, Avusturya'nın Viyana kentinde yapılacak **2026 Eurovision Şarkı Yarışması** 'na katılacaktır. Eston yayıncı Eesti rahvusringhääling (ERR) tarafından yapılacak *[[Eesti Laul]] 2026* yarışmasının kazananı ülkenin temsilcisi olacaktır.

## Geçmişi

2026 yarışması'ndan önce, Estonya Eurovision Şarkı Yarışması'na otuz bir kez katılmış, ilk katılımını 1994 yılında gerçekleştirmiştir. Estonya günümüze dek bir kez kazanmıştır. Tek zaferini 2001 yılında "Everybody" adlı şarkısıyla Tanel Padar, Dave Benton ve 2XL ile almıştır. Yarı final sistemi getirilen 2004 yılından bu yana Estonya sekiz kez finale çıkmayı başarmıştır. Ülkenin en kötü derecesi ise 2016 yılının yarı finallerinde aldığı sonunculuktur. 2025 yılında Estonya Tommy Cash'ın seslendirdiği "Espresso macchiato" adlı şarkı ile katıldığı yarışmanın yarı finalinde 5. olarak finale çıkmış, finalde 3. olmuştur.

Eston yayıncı Eesti rahvusringhääling (ERR) Estonya'nın temsilcisini seçmek için görevlendirilen kuruluştur. Ülke ilk katıldığı 1994 yılından bu yana Eurovision Şarkı Yarışması için temsilcisini Görevlendirme veya Ulusal Final yöntemleri ile belirlemektedir. Eston yayıncı 1994 yılından beri düzenlediği *[[Eesti Laul]] 2026* adlı yarışma ile bu yıl da temsilcisini seçecek.

## Eurovision'dan önce

### Eesti Laul ''2026''
Eesti Laul *2026*, ERR tarafından Estonya'nın 2026 Eurovision Şarkı Yarışması’ndaki temsilcisini seçmek için düzenlenen ulusal seçim Eesti Laul'ın 18. edisyonu olacaktır. Yarışma, 14 Şubat 2026 tarihinde Tallinn’deki Unibet Arena’da yapılacak 12 şarkılık bir finalden oluşacak ve Karl-Erik Taukar ile Karl "Korea" Kivastik tarafından sunulacaktır.

#### Katılımcılar
19 Eylül 2025'te ERR, sanatçı ve bestecilerin başvurularını 20 Ekim 2025'e kadar gönderebileceği başvuru sürecini açtı. Her sanatçı ve söz yazarı en fazla beş başvuru yapabildi. Yabancı işbirliklerine, söz yazarlarından en az birinin Estonyalı olması şartıyla izin verildi. Ayrıca yarışmaya gönderilen şarkılar için bir başvuru ücreti uygulandı: Estonca şarkılar için 50 €, diğer dillerdeki şarkılar için 100 €. 17 Ekim 2025'ten itibaren gönderilen şarkılar için bu ücretler artırıldı: Estonca şarkılar için 150 €, diğer dillerdeki şarkılar için 250 €. Son başvuru tarihine kadar 171 başvuru alındı; bunların 77'si Estonca idi. 34 kişilik jüri, başvurular arasından 12 finalisti seçti ve seçilen şarkılar 30 ve 31 Ekim 2025 tarihlerinde ETV eğlence programı  sırasında açıklandı.

Yarışan sanatçılar arasında daha önce Eurovision Şarkı Yarışması’na katılmış olan Vanilla Ninja ( adına), ’yı temsil eden Getter Jaani, Elina Born ile birlikte ’yı temsil eden Stig Rästa (Stockholm Cowboys üyesi olarak) ve ’yı temsil eden Victor Crone (Stockholm Cowboys üyesi olarak) yer aldı. Ant, Grete Paia, , Marta Pikani, , Noëp, Ollie ve  daha önceki  edisyonlarında da yarışmışlardır.

## Ayrıca bakınız
* Eurovision Şarkı Yarışması'nda Estonya
* 2026 Eurovision Şarkı Yarışması

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*
Tatra Millî Parkı (Polonya)

**Tatra Millî Parkı** (), Polonya'nın Küçük Polonya voyvodalığında bulunan bir millî parktır. 30 Ekim 1954 tarihinde kurulmuş olup 211,64&nbsp;km² bir alana sahiptir ve Slovakya sınırında Tatra Dağları'nın Polonya kısmını kapsamaktadır.

Tatra Dağları, kuzeyde Polonya ile güneyde Slovakya arasında doğal bir sınır oluşturur ve iki ülke, 20. yüzyılın başlarından bu yana bölgeyi koruma çalışmalarında iş birliği yapmaktadır. Slovakya, bitişik bir millî park oluşturmuş ve UNESCO daha sonra bölgeyi sınır ötesi biyosfer rezervi ilan etmiştir. Parkın bulunduğu alan 11 Aralık 2017 tarihinde Ramsar alanı ilan edildi.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
Drawa Millî Parkı

**Drawa Millî Parkı** (), Polonya'nın kuzeybatısında bulunan bir millî parktır. 1 Mayıs 1990 tarihinde kurulmuş olup 113,42&nbsp;km² bir alana sahiptir ve Drawsko Ovası'nda yer alan devasa Drawsko Ormanı'nın bir parçasıdır ve adını Drawa Nehri'nden almaktadır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
Dev Dağlar Millî Parkı (Polonya)

**Dev Dağlar Millî Parkı** (), Polonya'nın Aşağı Silezya voyvodalığında bulunan bir millî parktır. 16 Ocak 1959 tarihinde kurulmuş olup 55,76&nbsp;km² bir alana sahiptir ve Dev Dağlar'ın Polonya kısmını kapsamaktadır.

Dev Dağlar Millî Parkı, Çekya'daki Dev Dağlar Millî Parkı ile birlikte UNESCO'nun Dev Dağlar Sınıraşan Biyosfer Rezervi'nin parçasıdır. Park, 29 Ekim 2002 tarihinde Ramsar alanı ilan edildi.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
Pieniny Millî Parkı (Polonya)

**Pieniny Millî Parkı** (), Polonya'nın Küçük Polonya voyvodalığında bulunan bir millî parktır. 1 Haziran 1932 tarihinde kurulmuş olup 23,46&nbsp;km² bir alana sahiptir ve Pieniny Dağları'nın Polonya kısmını kapsamaktadır. Polonya'nın en eski millî parkıdır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
Polesiye Millî Parkı

**Polesiye Millî Parkı** (), Polonya'nın Lublin voyvodalığında bulunan bir millî parktır. 16 Ocak 1959 tarihinde kurulmuş olup 97,62&nbsp;km² bir alana sahiptir ve Polesiye'nin Polonya kısmını kapsamaktadır.

Millî park ve çevresindeki alanlar, UNESCO tarafından 2002 yılında ilan edilen Batı Polesiye Biyosfer Rezervi'ni oluşturmaktadır. Şatski Ulusal Doğa Parkı, sınırın Ukrayna tarafında yer almaktadır. Park ayrıca Ramsar Sözleşmesi kapsamında önemli bir sulak alan olarak koruma altındadır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
Tuchola Ormanı Millî Parkı

**Tuchola Ormanı Millî Parkı** (), Polonya'nın Pomeranya voyvodalığında bulunan bir millî parktır. 1 Temmuz 1996 tarihinde kurulmuş olup 46,13&nbsp;km² bir alana sahiptir ve Polonya'nın en büyük ormanı olan Tuchola Ormanı'nın merkezini kapsamaktadır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
Roztocze Millî Parkı

**Roztocze Millî Parkı** (), Polonya'nın Lublin voyvodalığında bulunan bir millî parktır. 10 Mayıs 1974 tarihinde kurulmuş olup 84,83&nbsp;km² bir alana sahiptir ve Roztocze'nin Polonya kısmını kapsamaktadır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
Sürgülü hesap cetveli

**Sürgülü hesap cetveli**, bilimsel hesap makinesinin yaygınlaşması ile 1976'da üretimi sonlanan, logaritma temeline dayanarak üretilmiş bir çeşit elle hesap yapma aracıdır.\log(x \times y) = \log(x) + \log(y) \ \log(x/y) = \log(x) - \log(y) \, Bu iki temel logaritma formülünden hareketle icat edilmiştir. John Napier'in logaritma kavramını bulduğu (1614) kabul edilir. Çok geniş sayı aralığını çok küçük ölçekte gösterebilmeye yarayan logaritma cetvellerini Napier uzun yıllarını harcayarak yazmıştır. Edmund Günter, 1620 yılında logaritmik değerleri bir cetvele yerleştirmiş, pergel yardımı ile iki sayının uzunluklarını ölçüp, birbirine ekleyerek veya çıkararak logaritmayı çarpmada ve bölmede kullanmıştır. Aynı işi sürgülü hesap cetveli ile yapmayı İskoç keşiş ve matematikçi William Ougtred düşünmüştür. İki logaritma cetvelini üst üste koyup birbiri üzerinde kaydırarak, skala toplaması ve çıkarması yolu ile hesap yapılabilen sürgülü hesap cetvelini, 1632 senesinde icat etmiştir. Teknolojiye yenik düşene dek büyük sayıların çarpma ve bölme hesaplarında, virgülden sonra 2,3 basamak anlamlı ve doğru sonuç verebilecek biçimde kullanılmıştır.

Zamanla cetveller üzerine yeni skalalar eklenmiş ve çok fonksiyonlu cetveller ortaya çıkmıştır. Faber Castell'in 2/83 Novo Duplex ürünü (1974) en gelişmiş modellerdendir, üzerinde 140 çeşit hesap yapılabilmektedir.

## Kaynakça
Umar Sadiq

**Umar Sadiq** (d. 19 Şubat 2003), Nijeryalı profesyonel futbolcu. Forvet mevkiinde görev almaktadır. La Liga ekiplerinden Real Sociedad'da forma giymektedir.

## Başarıları
;Roma Primavera
* Campionato Nazionale Primavera: 2015–16
;Almería
* Segunda División: 2021–22
;Nijerya U-23
* Olimpiyat Oyunları bronz madalya: 2016

## Milli Takım golleri

## Dış bağlantılar
*
*
Daniel Akpeyi

**Daniel Akpeyi** (d. 3 Haziran 1986), Nijeryalı profesyonel futbolcu. Kaleci mevkiinde görev almaktadır.

## Dış bağlantılar
*
*
Saturday Erimuya

**Saturday Erimuya** (d. 10 Ocak 1998), Nijeryalı profesyonel futbolcu. Defans mevkiinde görev almaktadır. Segunda Federación ekiplerinden CF Lorca Deportiva'da forma giymektedir.
Junior Ajayi

**Junior Ajayi** (d. 29 Ocak 1996), Nijeryalı profesyonel futbolcu. Forvet mevkiinde görev almaktadır. Ürdün Pro League ekiplerinden Al-Wehdat SC'de forma giymektedir.

## Başarıları
;Al Ahly
* ed-Devrî'l-Masrî'l-Mümtaz: 2016–17, 2017–18, 2018–19, 2019–20
* Ke's Masr: 2016-17, 2019-20
* Ke'sü's-Süber el-Masrî: 2018, 2019; finalist: 2017, 2020
* CAF Şampiyonlar Ligi: 2019–20, 2020–21; finalist: 2017, 2018
* FIFA Kulüpler Dünya Kupası (3.ncülük): 2020
Kazuo Ikehiro

, Japon film yönetmeni.

## Hayatı
Ikehiro, 25 Ekim 1929'da Tokyo, Japonya'da doğdu.  1950'de başladığı yönetmenlik kariyerini 2025 yılındaki ölümüne kadar sürdürdü. Yönetmenliğini üstlendiği *Zatoichi* film serisi ile büyük beğeni toplayan *Onna Gokuakuchō* adlı filmle tanındı.

1950'de Daiei Filmcilik firmasına katılarak Kenji Mizoguchi vb. yönetmenin yardımcılığını üstlendi. Ardından kendisinin yönettiği 1960 yapımı *Bara Daimyo* adlı filmle iyi bir çıkış yaptı. 

Ikehiro, 18 Ekim 2025'te Tokyo, Japonya'da doğal nedenlerden 95 yaşında öldü.

## Seçme filmografi
### Filmler
**Bara Daimyo* (1960)
**Zatoichi and the Chest of Gold* (1964)
**Zatoichi's Flashing Sword* (1964)
**Shinobi No Mono 5: Return of Mist Saizo* (1964)
**Sleepy Eyes of Death 4: Sword of Seduction* (1964)
**Zatoichi's Pilgrimage* (1966)
**Sleepy Eyes of Death 9: A Trail of Traps* (1967)
**Broken Swords* (1969)
**Sleepy Eyes of Death 12: Castle Menagerie* (1969) 
**Nemuri Kyōshirō manji giri* (1969)
**Onna Gokuakuchō* (1970)
**Kesho* (1984)

### Televizyon
**Nemuri Kyōshirō* (TV dizisi) (1972) Bölüm:8,11
**Kogarashi Monjirō* (TV dizisi; 1972) Bölüm:5,9
**Amigasa Jūbei* (TV dizisi; 1974-1977) Bölüm:9,10
**Monkey* (TV dizisi; 1978) Bölüm:15,16,25,26
**Shūchakueki Serisi* (TV dizisi; 1990-2022) Bölüm:1-38

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*
Sainte-Julie, Ain

**Sainte-Julie**, Fransa'nın Auvergne-Rhône-Alpes bölgesine bağlı Ain ilinde bulunan bir komündür. 2022 yılında nüfusu 1092 kişi olarak tespit edilmiştir. 

## Kaynakça
Bromobenzil siyanür

**Bromobenzil siyanür (BBC)**, askeri dilde **camite (CA)** olarak da bilinir, eski bir göz yaşartıcı maddedir ve İtilaf Devletleri tarafından I. Dünya Savaşı'nda kullanıma sunulmuş olup, kloroasetofenon ile birlikte Kimyasal Savaş Servisi tarafından benimsenen standart bir maddedir. 1930'larda kullanımdan kaldırıldığı düşünülse de, Gürcistan hükümeti tarafından protestoları bastırmak için 2024 yılında kullanıldığı tespit edilmiştir.

I. Dünya Savaşı'nda uygulandığında, aşırı gücü ve kalıcılığı nedeniyle göz yaşartıcı maddelerin kullanımında devrim yaratmıştır. BBC, camite gazı, klor gazı gibi toksiktir.

## 2024'te protestoculara karşı kullanılması

Eski bir yöntem olarak tanımlanmasına rağmen, Gürcistan polisinin Kasım 2024'te Tiflis'teki sivil protestoculara karşı camite kullandığı ve bunu protestoculara sıkılan tazyikli sauya katıldığı tespit edilmiştir. Dr. Konstantine Çahunaşvili'nin camitenin bu kullanımıyla ilgili bir makalesi, *Toxicology Reports* dergisince kabul edilmiş ve yayımlanmıştır.

## Kaynakça
Turov

**Turov** veya **Turaw**, (Belarusça: Тураў, Rusça: Туров)&nbsp;Belarus'un Homel Bölgesi, Zhytkavichy Bölgesi'nde yer alan bir kasabadır. 2025 itibarıyla nüfusu 2.761'dir.

Ortaçağ'da Turov Prensliği'nin başkenti olarak hizmet vermiştir.

## Kaynakça
Champdor-Corcelles

**Champdor-Corcelles** Fransa'nın Auvergne-Rhône-Alpes bölgesine bağlı Ain ilinde bulunan bir komündür. Komünün nüfusu 2022 yılı itibarıyla 655'tir.
Anthony Lechmere (Tewkesbury Milletvekili)

**Anthony Lechmere** (d. 1674 - ö. 1720), Worcestershire, Hanley Castle'dan, İngiliz Parlamento üyesiydi.

10 Ekim 1710'dan 20 Aralık 1710'a kadar Bewdley'den, 18 Haziran 1714'ten 17 Haziran 1717'ye kadar ise Tewkesbury'den Büyük Britanya Parlamentosu Milletvekili olarak görev yaptı.

## Kaynakça
Gorce Millî Parkı

**Gorce Millî Parkı** (), Polonya'nın Küçük Polonya voyvodalığında bulunan bir millî parktır. 1981 yılında kurulmuş olup 70,3&nbsp;km² bir alana sahiptir ve Gorce Dağları'nın orta ve kuzeydoğu kesimlerini kapsamaktadır.

Park, nehir vadilerinin kestiği kemerli zirvelerle kaplıdır. Hayvan çeşitliliği boldur ve 90'dan fazla üreyen kuş türü ile vaşak, kurt ve ayı gibi yaklaşık 50 memeli türü içerir. Ayrıca kurbağalar, yılanlar ve semenderler de bulunmaktadır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
Zaslawye

**Zaslawye** veya **Zaslavl** (Belarusça: Заслаўе, Rusça: Заславль), Belarus'un Minsk Bölgesi, Minsk İlçesi'nde bir kasabadır. Başkent Minsk'in 20 kilometre (12 mil) kuzeybatısında yer almaktadır. 2009 yılında nüfusu 14.400 idi. &nbsp;2025 itibarıyla nüfusu 17.317'dir.

## Tarih
Tarihi kayıtlarına göre, Zaslawye 985 yılında Büyük Vladimir tarafından kurulmuştur. Eşi Rogneda'yı, Polotsk prenslik hanedanının kurucusu olan oğulları Polotsk'lu Iziaslav ile birlikte Zaslawye'ye göndermiştir. Şehir, tarihi kayıtlarda Izyaslavl olarak anılır ve bu da günümüzdeki adı olan Zaslawye'nin oluşmasına yol açmıştır.

Orta Çağ'ın başlarında kasaba, İzyaslavl Prensliği'nin merkeziydi. 11. yüzyılda kasaba yoğun bir şekilde tahkim edilmişti. Kasabanın topraklarının büyük bir kısmı günümüzde arkeolojik koruma alanı olarak belirlenmiştir. Günümüzde ise kasaba, Rogneda ve İzyaslav'ın açık hava heykelini inşa etmiştir.

Reformasyon döneminde kasaba, Kalvinizm ve Socinianizm inancına sahip kişilerin yerleştiği yerdi.

Kasaba, 1793'te Polonya'nın İkinci Bölünmesi'nden sonra Rus İmparatorluğu'nun Minsk Valiliği'nin bir parçası oldu. Sovyet iktidarı Kasım 1917'de kuruldu. Alman işgali Şubat'tan Aralık 1918'e kadar sürdü. 1919'da kasaba, Beyaz Rusya Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nin bir parçası oldu. Polonya işgali ise Temmuz 1919'dan Temmuz 1920'ye kadar sürdü.

Bu ilçe merkezi 28 Haziran 1941'den 4 Temmuz 1944'e kadar Alman işgali altındaydı. 1939'da Yahudiler kasaba nüfusunun %9'unu oluşturuyordu ve sayıları 248'di. Ekim 1941'de Almanlar kasabadan 100 Yahudi'yi bir gettoda (eskiden Sovyet sınır muhafızlarının işgal ettiği bir binada) topladılar. Dışarı çıkmaları yasaktı ve yiyecek verilmedi. Getto bir çitle çevriliydi ve gece gündüz denetleniyordu. 26 ve 27 Eylül 1941'de tüm Yahudi erkekler (en az 20'si) öldürüldü, bunlardan 12'si getto binasında yakıldı. 29 Eylül'de çoğunluğu kadın, çocuk ve yaşlılardan oluşan yaklaşık 100 Yahudi, gelecekte Minsk'e yerleştirilme bahanesiyle at arabalarıyla gettodan çıkarıldı. Hepsi Sloboda köyü yakınlarındaki ormanda bir çukurda vuruldu. Gettonun tasfiyesinden sonraki bir ay boyunca, 35 Yahudi kadın Bazarnaya Caddesi'ndeki evlerden birinde tutuldu. 29 Ekim 1941'de hepsi vurulana kadar çeşitli zorunlu çalıştırmalarda kullanıldılar.

## Kardeş şehirler

* Serpuhov, Rusya

## Önemli kişiler

* Symon Budny (1533–1593), hümanist

## Kaynakça
Marc Julia

**Marc Julia** (23 Ekim 1922 - 29 Haziran 2010), Fransız kimyager ve 1990 CNRS Altın Madalyası sahibi kimyagerdi. 1973 yılında Julia olefinasyon reaksiyonunu keşfetti.

## Hayatı
Julia, 1922 yılında Paris'te, matematikçi Gaston Julia'nın oğlu olarak dünyaya geldi. Julia, École Normale Supérieure'de fizik okudu. Diplomasını aldıktan sonra, Imperial College London'da Ian Heilbron ve David G. Jones'un grubuna katıldı ve 1948 yılında ilk doktora derecesini aldı. Fransa'ya döndükten sonra, uzmanlık alanını kimyaya çevirdi ve Georges Dupont ile yaptığı çalışmalarla ikinci doktora derecesini aldı.

## Kaynakça
Steam Kontrolcüsü

**Steam Kontrolcüsü**, Valve tarafından geliştirilen bir oyun kumandasıdır. Birinci nesil kontrolcü Steam Machine ile beraber 2015 Kasımda tarihinde piyasaya sürüldü, 2019 Kasımda üretimi durduruldu. İkinci nesil kontrolcü ise Kasım 2025'te Steam frame adında bir Sanal gerçeklik gözlüğü ile beraber duyuruldu.

## Ironburg Inventions davası
2020 yılında Ironburg Inventions, patent haklarının ihlali gerekçesiyle Valve aleyhine dava açtı. Jüri, Valve'ın patenti kasıtlı olarak ihlal ettiğini ve Ironburg'a 4 milyon dolarlık tazminat ödemesine karar verdi.

## Dış bağlantılar

* Steam Kontrolcüsü, Steam destek resmi sayfası

## Kaynakça
Ojców Millî Parkı

**Ojców Millî Parkı** (), Polonya'nın Küçük Polonya voyvodalığında bulunan bir millî parktır. 14 Ocak 1956 tarihinde kurulmuş olup 21,46&nbsp;km² bir alana sahiptir ve karst topoğrafyası ile çözünür ana kaya karakterizedir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
Jeomansi

**Jeomansi** (**kum falı** ya da **yer falı** olarak da adlandırılır), başlangıçta coğrafi özellikleri, yerdeki işaretleri veya toprak, kaya veya kumun oluşturduğu desenleri yorumlayan kehanet yöntemleridir.

## Kaynakça
Yorubaland

**Yorubaland** (), Batı Afrika'daki Yoruba halkının anavatanı ve kültürel bölgesidir. Günümüzde Nijerya, Togo ve Benin ülkelerinde toplam  bir alan kaplamaktadır.  Bu kara alanının %74,6'sı Nijerya'da, %18,9'u Benin'de ve kalan %6,5'i ise Togo'da bulunmaktadır. Afrika Talanı'ndan önce, bu alanın bir kısmı Yoruba ülkesi olarak biliniyordu. Jeo-kültürel alanda tahmini 55 milyon insan yaşamaktadır ve bu nüfusun çoğunluğu etnik Yorubalardan oluşmaktadır.

## Kaynakça
Afro-Amerikan dinleri

**Afro-Amerikan dinleri**, **Afrika diasporası dinleri** olarak da tanımlanır. Karayipler, Latin Amerika ve Amerika Birleşik Devletleri'nin Güney eyaletlerinin çeşitli bölgelerinde gelişen bir dizi inançtır. Geleneksel Afrika dinlerinden türemiştir ve başta Hristiyanlık ve İslam olmak üzere diğer dini geleneklerden de etkilenmiştir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* 
* Roots and Rooted
Drom

**Drom** Fransa'nın Auvergne-Rhône-Alpes bölgesine bağlı Ain ilinde bulunan bir komündür. Komünün nüfusu 2022 yılı itibarıyla 215'tir.
Karayipliler

**Karayip halkı**, Karayip bölgesinde doğan veya yaşayan ya da Karayipler dışında yaşayan Karayip kökenli insanlardır.

Karayip bölgesi başlangıçta birkaç farklı Kalinago ve Taino grubundan gelen Kızılderililer tarafından yerleşim görmüştü. Bu gruplar, Avrupalı sömürgecilerin köleleştirmeleri, savaş ve hastalıkların birleşimiyle büyük ölçüde yok edildi.

2024 yılı itibarıyla Karayip nüfusunun yaklaşık 44,8 milyon olduğu ve bir önceki yıla göre yaklaşık %0,54'lük bir büyüme oranına sahip olduğu tahmin edilmektedir.

## Kaynakça
İspanyol Amerikalılar

**İspanyol Amerikalılar** (  , *hispanoestadounidenses* veya *hispanonorteamericanos*) ataları tamamen veya kısmen İspanya'dan gelen Amerikalılardır. Modern Amerika Birleşik Devletleri'ndeki en uzun süredir yerleşik Avrupalı Amerikalı grubudurlar ve küçük bir grubu, İspanya'dan ve Yeni İspanya Genel Valiliği'nden (modern Meksika) ve 1500'lerin başlarında Kaliforniya'dan Florida'ya kadar gelecekte ABD'nin 42 eyaletini kapsayacak olan topraklara gerçekleştiren keşifleri gerçekleştiren toplulukların torunudur ve 1565'ten beri Florida'da ve 1598'den beri Yeni Meksika'da sürekli bir varlık göstermektedirler. 2020 Amerika Birleşik Devletleri nüfus sayımında, 978.978 kişi kendini "İspanyol" olarak tanımlamıştır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Hispanic Society of America Museum in New York City
* Colahan, Clark (2008). Spanish American Heritage. Multicultural America.
* Pérez, Juan M. (October 2005). The Hispanic Role in America. Coloquio Revista Cultural.
* Survey: 2005 American Community Survey:Hispanic Origin. U.S. Census Bureau.
* Asturian-American Migration Forum. A discussion board for the descendants of Asturian-Americans.
Polonyalı Amerikalılar

**Polonyalı Amerikalılar** () tamamen veya kısmen Polonya kökenli Amerikalılardır. Amerika Birleşik Devletleri'ndeki Polonya yerleşimi 19. yüzyılın ortalarında başlamıştır. Nüfus akışı, Polonya ve Amerika Birleşik Devletleri'ndeki koşullara bağlı olarak zaman içinde dalgalanmıştır. Polonya kökenli Amerikalı nüfusu Büyük Göller ve Orta Atlantik çevresinde yoğunlaşmıştır. Illinois, New York, Michigan ve Pennsylvania, en büyük nüfusa sahip eyaletlerdir, ancak bunların hiçbiri Polonya kökenli Amerikalı nüfusunun %15'inden fazlasını barındırmamaktadır.

## Kaynakça
Rus Amerikalılar

**Rus Amerikalılar**, tam veya kısmi Rus kökenli Amerikalılardır. Bu terim, Amerika Birleşik Devletleri'ne yeni göç eden Rusların yanı sıra, 19. yüzyılda modern Alaska'nın o dönemki Rus topraklarında yaşayan Rus yerleşimciler ve onların soyundan gelenler için de geçerlidir. Rus Amerikalılar, ABD'deki en büyük Doğu Avrupalı ve Doğu Slav nüfusunu, Polonyalı Amerikalılardan sonra ikinci en büyük Slav nüfusunu, genel olarak on dokuzuncu en büyük soy grubunu ve on birinci en büyük Avrupalı grubunu oluştururlar.

## Kaynakça
Orta Atlantik (Amerika Birleşik Devletleri)

**Orta Atlantik**, Amerika Birleşik Devletleri'nin doğu kesiminde yer alan bir bölgedir. Geleneksel tanımlara göre yedi ABD eyaletini kapsamaktadır: New York, New Jersey, Pensilvanya, Delaware, Maryland, Virginia, Batı Virginia ve başkent Washington, DC.
Dosya:Mid-Atlantic_Region_location_map.gif|alt=A USGS fact sheet on the Mid-Atlantic region's groundwater| Orta Atlantik bölgesinin yeraltı suyuna ilişkin bir USGS bilgi formu
Dosya:Middle_Atlantic_States_-_1883_Monteith_map.jpg|alt=An 1897 map displaying a broad definition of the Mid-Atlantic region| Orta Atlantik bölgesinin geniş bir tanımını gösteren 1897 tarihli bir harita
Dosya:Middle_Atlantic_States.jpg|alt=An 1886 Harper's School Geography map showing the region, which excludes Virginia and West Virginia| Virginia ve Batı Virginia'yı hariç tutan bölgeyi gösteren 1886 tarihli Harper's Okulu Coğrafya haritası
Dosya:Census_Regions_and_Division_of_the_United_States.svg|alt=The U.S. Census Bureau's geographic definition of the Mid-Atlantic includes three states, New Jersey, New York, and Pennsylvania| ABD Nüfus Sayım Bürosu'nun Orta Atlantik'in coğrafi tanımı, New Jersey, New York ve Pensilvanya olmak üzere üç eyaleti içerir


## Kaynakça
Kampinos Millî Parkı

**Kampinos Millî Parkı** (), Polonya'nın Mazovya voyvodalığında bulunan bir millî parktır. 16 Ocak 1959 tarihinde kurulmuş olup 385,44&nbsp;km² bir alana sahiptir ve Kampinos Ormanı'nın bir kısmını kapsamaktadır.

Ocak 2000'de bölge UNESCO'nun biyosfer rezervleri listesine eklendi.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
Motokurye

**Motokurye**, motosiklet ile teslimat yapan kuryelerdir. Motosikletli kuryeler Avrupa, Güney Amerika (özellikle Brezilya), Asya ve Kuzey Amerika'nın büyük kent merkezlerinde yaygındır. Motosiklet ile sınırlı paketler taşınsa da, daha kolay ve hızlı taşınır. 

## Kaynakça
Borgarfjörður

**Borgarfjörður** (), İzlanda'nın batısında, Borgarnes kasabası yakınlarında yer alan bir fiyorttur. Borgarfjörður'un suları sakin görünse de, fiyortta önemli alt akıntılar bulunmaktadır. Fiyorttaki birçok adanın çoğu ıssızdır.

Fiyordun etrafındaki topraklar, İzlanda yerleşiminden bu yana yerleşim görmüştür. Egill Skallagrímsson gibi İzlanda destanlarındaki bazı olaylar burada geçmektedir.

## Dış bağlantılar

* Resmi web sitesi, westiceland
Snæfellsnes

**Snæfellsnes** (), İzlanda'nın batısında, Borgarfjörður'un batısında yer alan bir yarımadadır.

2025 yılında Snæfellsjökull Milli Parkı UNESCO tarafından biyosfer rezervi olarak belirlendi.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Information on the national park Archived 2004-06-05 at the Wayback Machine
* Photo of mountain Kirkjufell near Grundarfjörður
* Official website, Westiceland
Polonya'daki millî parklar listesi

**Polonya'daki millî parklar listesi**, Polonya'da bulunan millî parkları içerir.

Polonya'daki millî parklar, 2004'ten bu yana İklim ve Çevre Bakanlığı tarafından yönetilmektedir. Çoğu millî park, sıkı ve kısmen korunan bölgelere ayrılmıştır. Şu anda yaklaşık 186.000 hektarlık ormanı, yani ülke ormanlık alanlarının yaklaşık %2'sini kaplamaktadırlar.

2001 yılı itibarı ile Polonya'da 23 adet millî park bulunmaktadır.

## Millî parklar listesi
* Babia Góra Millî Parkı
* Białowieża Millî Parkı
* Biebrza Millî Parkı
* Bieszczady Millî Parkı
* Büyük Polonya Millî Parkı
* Dev Dağlar Millî Parkı
* Drawa Millî Parkı
* Gorce Millî Parkı
* Kampinos Millî Parkı
* Magura Millî Parkı
* Narev Millî Parkı
* Ojców Millî Parkı
* Pieniny Millî Parkı
* Polesiye Millî Parkı
* Roztocze Millî Parkı
* Słowiński Millî Parkı
* Stołowe Dağları Millî Parkı
* Świętokrzyski Millî Parkı
* Tatra Millî Parkı
* Tuchola Ormanı Millî Parkı
* Warta Ağzı Millî Parkı
* Wigry Millî Parkı
* Wolin Millî Parkı

## Kaynakça
Diplomatik kurye

**Diplomatik kurye**, diplomatik çantaları güvence altına alan ve taşıyan görevli. Ülkeler, 12. yüzyıldan beri farklı ülkelerarası önemli belgeleri, eserleri ve malzemeleri taşımak için diplomatik kuryelerden yararlanıyor. 1961 yılın Diplomatik İlişkiler Hakkında Viyana Sözleşmesi uyarınca, kuryeler görevlerini yerine getirirken diplomatik dokunulmazlık altına alınıyor.

## Kaynakça
Magura Millî Parkı

**Magura Millî Parkı** (), Polonya'nın güneydoğusunda bulunan bir millî parktır. 1 Ocak 1995 tarihinde kurulmuş olup 194,39&nbsp;km² bir alana sahiptir ve Wisłoka Nehri'nin yukarı havzasının büyük bölümünü kapsamaktadır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
Narev Millî Parkı

**Narev Millî Parkı** (), Polonya'nın Podlakya voyvodalığında bulunan bir millî parktır. 1 Temmuz 1996 tarihinde kurulmuş olup 73,5&nbsp;km² bir alana sahiptir ve Narev Nehri'nin 35 km'lik kısmını kapsamaktadır.

Narev Millî Parkı, 29 Ekim 2002 tarihinde Ramsar alanı ilan edildi.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
Saint-Jean-le-Vieux, Ain

**Saint-Jean-le-Vieux**, Fransa'nın Auvergne-Rhône-Alpes bölgesine bağlı Ain ilinde bulunan bir komündür. 2022 yılında nüfusu 1799 kişi olarak tespit edilmiştir. 

## Kaynakça
Laugarbrekka

**Laugarbrekka**  İzlanda'nın batı kesiminde bulunan terk edilmiş bir çiftliktir. Snæfellsnes Milli Parkı'ndan hemen önce, Snæfellsnes yarımadasındaki N574 yolu üzerinde yer almaktadır.

Laugarbrekka'daki çiftliğin tarihi yerleşimin tarihi kadar eskidir. M.S. 1000 civarında Vinland'a (Amerika) yerleşen Thorfinn Karlsefni'nin karısı Gudrid Thorbjarnardóttir burada doğmuştur. Gudrid Thorbjarnardóttir Amerika'da çocuk doğuran ilk Avrupalı kadındı.

## Notlar

## Kaynakça
Antalya İl Özel İdaresi

**T.C. Antalya İl Özel İdaresi**, Antalya ili sınırları içersinde 2014'e kadar görev yapmış olan İl Özel İdaresidir. 2014 yerel seçimleriyle birlikte yürürlüğe giren 6360 sayılı Kanun ile kaldırılmıştır.

İl Özel İdaresi'nin üç büyük organı; Valilik, İl Genel Meclisi ve İl Encümeniydi. Vali, Bakanlar kurulu kararı ve Cumhurbaşkanının onayı ile atanırken İl Genel Meclisi yerel seçimlerde seçilmekteydi ve İl encümeni de İl Genel Meclisi üyeleri tarafından seçilmekteydi.

İl Özel İdaresi'nin misyonu yasalarla belirlenen tüm hizmetleri; hesap verebilir biçimde ve en az maliyetle, rekabetçi bir anlayışla yürüterek, Antalya’nın kaynaklarını sürdürülebilir, planlı, verimli ve rasyonel biçimde kullanarak, halkın yaşam kalitesi ve refah düzeyini yükseltmek, kırsal ile kent merkezi hayat standartlarını dengelemekti.

## Kaynakça
Saga Çağı

**Saga Çağı** ( ), İzlanda tarihinde İzlandalıların sagalarının çoğunun geçtiği dönemdir. 870'te İzlanda'ya yerleşilmesinden, İzlanda'daki ilk piskoposun Skálaholt'ta bir kilise kurduğu 1056 yılına kadar sürer.

## Bibliyografya

* 
*
İzlandalıların sagaları

**İzlandalıların sagaları** (,  ), **aile sagaları** olarak da bilinir, İzlanda sagalarının bir alt türüdür. Çoğunlukla İzlanda'da dokuzuncu, onuncu ve on birinci yüzyılların başlarında, Saga Çağı'nda gerçekleşen tarihi olaylara dayanan düzyazı anlatılardır. Eski İzlandacanın batı lehçesi olan Eski Norsça ile, öncelikle dana derisi üzerine yazılmışlardır. İzlanda edebiyatının en bilinen örnekleridir.

## Kaynakça
Évosges

**Évosges** Fransa'nın Auvergne-Rhône-Alpes bölgesine bağlı Ain ilinde bulunan bir komündür. Komünün nüfusu 2022 yılı itibarıyla 143'tür.
İzlanda'nın Yaylaları

**Yaylalar** (İzlandaca: *Hálendið)* veya **Orta Yaylalar**, İzlanda'nın iç kesimlerinin çoğunu kapsayan bir alandır. Yaylalar,  civarında yüksekliklere sahiptir ve çoğunlukla yaşanmaz durumdadır. Toprak çoğunlukla volkanik külden oluşur ve arazi bazalt dağlar ve lav alanlarından oluşur. Yaylalar, Ekim ayından Haziran ayının başlarına kadar karla kaplıdır. Bölgede birçok dikkate değer doğal özellik ve yürüyüş parkuru bulunmaktadır.

## Kaynakça
Collier's Encyclopedia

***Collier's Encyclopedia,*** 1949'da P. F. Collier and Son tarafından Amerika Birleşik Devletleri'nde ilk kez yayımlanan, artık yayınlanmayan genel bir ansiklopedidir. *[[Encyclopedia Americana]]* ve *[[Encyclopædia Britannica]] ile Collier's Encyclopedia,* üç büyük İngilizce genel ansiklopediden biri haline gelmiştir. Bu üçü bazen topluca "ABC'ler" olarak anılırdı. 1998'de Microsoft, *Collier's Encyclopedia* içeriğini kullanma hakkını, o zamana kadar Collier Newfield'ı bünyesine katmış olan Atlas Editions'dan satın aldı. Microsoft, *Collier's Encyclopedia'nın* içeriğini, 2009'a kadar pazarladığı *[[Microsoft Encarta|Encarta]]* dijital multimedya ansiklopedisine dahil etmiştir.

*Collier's Encyclopedia,* ilk ciltleri 1949'da, tüm ciltleri ise 1951'de yayımlanan, tamamen yeni, 20 ciltlik bir eserdir. 2.000'den fazla katkıda bulunan vardır ve 10.000 siyah beyaz resim, 96 sayfa dört renkli resim, 126 renkli harita ve 100 siyah beyaz çizgi haritası içerimektedir. 400.000'den fazla dizin girişi vardı. *Collier's Encyclopedia,* en kaliteli kağıda basılmıştır. Son sayfalar medeniyetin gelişimini tasvir ediyordu ve kapak damgası siyah zemin üzerine kırmızı panellerle 22 ayar altındandır. 1962'de *Collier's Encyclopedia* 24 cilde çıkarılmıştır.

Her yıl güncellenen *Collier Ansiklopedisi,* sanat ve beşeri bilimler, sosyal8859874/microsoft-to-buy-content-from-colliers/ D5] |issn = 0458-3035 |via = Newspapers.com }} bilimler, coğrafya ve botanik alanlarındaki kapsamıyla özellikle güçlüydü. *Collier's'daki* makalelerin çoğu, birçoğu önde gelen akademisyenler tarafından imzalanmıştır. 1950'lerde Genel Yayın Yönetmeni olan William Terry Couch, *Collier's Encyclopedia* ve yıllık *Yıllığında* ele alınan tüm tartışmalı konular hakkında çok sayıda ve farklı bakış açısı sunmaya çalışmıştır. Couch'un editör kadrosunda yönetici editör David Crawford; kütüphane danışmanı ve danışma editörü Louis Shores; Kanada danışmanı Robert H. Blackburn; ve okullar danışmanı Joseph T. Gleason, Jr. vardı.

## Kaynakça
;Özel

;Genel

* 
* 

## Dış bağlantılar

* Collier Ansiklopedisi, *[[Encyclopædia Britannica]]*da
Hvítá (Árnessýsla)

**Hvítá** (İzlandaca , "beyaz nehir") İzlanda'da yer alan bir nehirdir. İzlanda'nın yaylalarındaki Langjökull buzulundaki Hvítárvatn buzul gölünden başlamaktadır.

## Kaynakça
Skálholt

**Skálholt** (Modern İzlandaca: ;   ), İzlanda'nın güneyinde, Hvítá Nehri kıyısında bulunan tarihi bir yerdir.

## Kaynaklar

* Adam of Bremen (edited by G. Waitz) (1876). *Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum*. Berlin. Available online
* Adam of Bremen (translated by Francis Joseph Tschan and Timothy Reuter) (2002). *[https://books.google.com/books?id=4XfoxDEcIcgC&dq=History+of+the+Archbishops+of+Hamburg-Bremen%27&pg=PP1 History of the Archbishops of Hamburg-Bremen]*. Columbia University Press. ISBN&nbsp;

## Dış bağlantılar

* Skálholt.is
* Info on Skálholt from Southern Iceland's tourist bureau
* Skálholt Map – in The Royal Library, Copenhagen, Denmark
Norse halkı

**Norse halkı** (veya **Kuzeyliler**), Orta Çağ'ın başlarında yaşamış bir Cermen kültürel grubuydu ve İskandinavya'da Eski İskandinavca konuşmaktaydılar. Sekizinci yüzyılın sonlarında, İskandinavyalılar her yöne doğru büyük ölçekli bir yayılmaya giriştiler ve Viking Çağı'nın ortaya çıkmasına neden oldular. 19. yüzyıldan sonraki İngilizce çalışmalarda, İskandinav denizci tüccarlar, yerleşimciler ve savaşçılar genellikle Vikingler olarak anılmıştır.

## Kaynakça
Gorce Dağları

**Gorce Dağları**, Polonya'nın Küçük Polonya voyvodalığında bulunan bir sıradağdır. Dağlar, Batı Beskid Dağları'nda yer almakta olup  doğu-batı yönünde 40 kilometreye kadar uzanan çok sayıda sırt ile karakterize edilir ve bir dizi yüksek rakım derin nehir vadileri tarafından kesilir.

Gorce Dağları, Gorce Millî Parkı'nın bir parçasıdır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* The relief map of Gorce, marked with tourist trails and approximate walking time, published by ''Mapy górskie'', 2012. Retrieved
Markland

**Markland** () Leif Eriksson tarafından M.S. 1000 civarında keşfedilen Kuzey Amerika'nın Atlas Okyanusu kıyısındaki üç ülkeden birine verilen isimdir. Helluland'ın güneyinde ve Vinland'ın kuzeyinde yer alıyordu.

Her ne kadar İskandinavyalılar tarafından yerleşim yeri olarak kullanılmamış olsa da, daha sonraki tarihlerde bölgeye muhtemelen Grönland'dan kereste toplamak için bir dizi keşif gezisi gerçekleştirilmiştir. 1347 tarihli bir İzlanda belgesinde, Markland'dan dönen bir geminin rotasından çıktığı ve İzlanda'da durduğu yazılıdır, ancak Markland'ın nerede olduğunu hakkında daha fazla bilgi yer almaz.

## Kaynakça
Roztocze

**Roztocze** (), Polonya ve Ukrayna arasında bulunan bir tepeler sırasıdır. Dağlar, Batı Beskid Dağları'nda yer almakta olup Güneydoğu Polonya ve batı Ukrayna'da, Lublin Yaylası'ndan başlayıp güneydoğuya doğru Solska Ormanı'ndan geçerek Polonya-Ukrayna sınırından Podolya'ya uzanmaktadır. Büyük ölçüde kırsal ve seyrek nüfuslu olan bu uzun sıradağ yaklaşık 180 km uzunluğunda ve 14 km genişliğindedir. Polonya'daki en yüksek zirvesi 390 metre ile Wielki Dział iken, Ukrayna'daki en yüksek zirvesi 409 metre ile Vısoki Kalesi'dir. Polonya'da Roztocze, Lublin ve Alt Karpatya voyvodalıkları sınırları içinde yer alırken, Ukrayna'daki kısmı Lviv'in dış mahallelerine kadar uzanır.

2011 yılında UNESCO, Roztocze Biyosfer Rezervi'ni kurmuş ve 2019 yılında Sınır Ötesi Biyosfer Rezervi olmuştur. Sıradağların Polonya kısmı Roztocze Millî Parkı'nı oluşturmaktadır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Information about the region from www.roztocze.com
Belle Adası Boğazı

**Belle Adası Boğazı** ( ;    ), Kanada'nın doğusunda, Labrador'u Newfoundland ve Labrador eyaletindeki Newfoundland adasından ayıran bir su yoludur.

## Kaynakça
Nain, Newfoundland ve Labrador

**Nain** (İnuit dilinde: *Nunainguk* ᓄᓀᖕᒍᒃ veya *Nain* ᓀᓐ), Kanada'nın Newfoundland ve Labrador eyaletinin en kuzeydeki kalıcı yerleşim yeridir ve Nunatsiavut bölgesinde, Happy Valley-Goose Bay'den hava yoluyla yaklaşık  uzaklıkta yer almaktadır. Kasaba, 1771'de Jens Haven ve diğer misyonerler tarafından bir Moravya misyonu olarak kuruldu. 2021 itibarıyla nüfusu 1.204'tür ve çoğunluğu İnuit ve karışık İnuit-Avrupalıdır. Nain, Nunatsiavut özerk bölgesinin idari başkentidir.

Nain'e karayoluyla ulaşım yoktur, yalnızca hava veya deniz yoluyla ulaşılabilmektedir.

## Kaynakça
Garnerans

**Garnerans** Fransa'nın Auvergne-Rhône-Alpes bölgesine bağlı Ain ilinde bulunan bir komündür. Komünün nüfusu 2022 yılı itibarıyla 685'tir.
Saint-André-d'Huiriat

****, Fransa'nın Auvergne-Rhône-Alpes bölgesine bağlı Ain ilinde bulunan bir komündür. 2022 yılında nüfusu 671 kişi olarak tespit edilmiştir. 

## Kaynakça
Rozewie Burnu

**Rozewie Burnu** (), Polonya'da Pomeranya voyvodalığında bulunan bir burundur. Burun, Baltık Denizi'nde Rozewie köyü yakınlarında yer almaktadır.

Burun, eskiden Polonya'nın en kuzey noktası olduğu düşünülüyordu, ancak Aralık 2000'de yapılan ölçümlerden bu yana, bu unvan artık uçurumun tepesindeki "Kuzey Yıldızı" dikilitaşıyla işaretlenmiş Jastrzębia Góra'daki yakınlardaki bir plaja verildi. Rozewie Burnu, bir deniz feneri ve bir doğa koruma alanına ev sahipliği yapmaktadır.

## Kaynakça
Petter Solberg

**Petter Solberg** (d. 18 Kasım 1974), Norveçli otomobil yarışçısı. "Mr. Hollywood" takma adıyla bilinen sporcu 2003'te Dünya Ralli Şampiyonası'nı kazanmıştır.

## Kaynakça
Dağ insanları

**Dağ insanları** olarak da adlandırılan **tepe insanları** ya da kısaca **dağlılar**, tepelerde ve dağlarda yaşayan insanlar için kullanılan genel bir terimdir. Bunlara 300 metrenin (980 ft) üzerindeki tüm engebeli araziler ve 2.500 metrenin (8.200 ft) üzerindeki tüm araziler (platolar dahil) dahildir. Bu bölgelerde iklim genellikle serttir; gündüz ve gece arasında ani sıcaklık düşüşleri, şiddetli rüzgarlar, eriyen kar ve yağmurdan kaynaklanan ve yüksek erozyon seviyelerine neden olan akışkan ve ince, olgunlaşmamış topraklar görülür.

## Kaynaklar

*
*
*
*
*
* 
*
*
Giron

**Giron**, Fransa'nın Auvergne-Rhône-Alpes bölgesine bağlı Ain ilinde bulunan bir komündür. Komünün nüfusu 2022 yılı itibarıyla 174'tür.
Nitassinan

**Nitassinan** (İnnuca: ᓂᑕᔅᓯᓇᓐ), Kanada'nın Doğu Quebec ve Labrador bölgelerinin yerli halkı olan İnnuların atalık vatanı veya ülkesi olarak bilinir. Bölge Labrador yarımadasının doğu kısmını kapsamaktadır. Nitassinan'ın kuzey kesimlerinde, Naskapi vatanı olan St'aschinuw (Naskapi: ᒋᑦ ᐊᔅᒋᓄᐤ) bulunur.

## Kaynakça
İnnular

**Innut** ('İnsanlar'), tekili: İ**nnu**/**Ilnu** ('insan, kişi'), eski adı **Montagnais** (  ; 'dağ insanları' anlamına gelen Fransızca kelimeden gelir), modern Newfoundland ve Labrador'da kuzeydoğu Labrador'da ve Quebec'in bazı kısımlarında yaşayan Yerli Kanadalılardır. Geleneksel vatanlarına *Nitassinan* ('Bizim Topraklarımız', ᓂᑕᔅᓯᓇᓐ) veya *Innu-assi* ('İnnu Ülkesi') adını vermektedirler. 2016 yılı itibarıyla nüfusları 28,960'tır.

## Kaynakça
Labrador (Kanada)

**Labrador** (), Kanada'nın Newfoundland ve Labrador eyaletinde bulunan coğrafi ve kültürel bir bölgedir. Eyaletin esas olarak kıtasal kısmıdır ve eyalet alanının %71'ini oluşturur, ancak nüfusunun yalnızca %6'sına ev sahipliği yapar. Belle Adası Boğazı ile Newfoundland adasından ayrılır. Dört Atlantik eyaletinin en büyük ve en kuzeydeki coğrafi bölgesidir.

Labrador'un yerli halkları arasında Kuzey Inuit Nunatsiavut, Güney Inuit NunatuKavut ve Innu of Nitassinan bulunmaktadır.

## Kaynakça
Vinland sagaları

**Vinland sagaları**, 13. yüzyılın başlarında birbirinden bağımsız olarak yazılmış iki İzlanda metnidir: *[[Grönlandlıların Sagası]]* (*Grænlendinga Sagası*) ve *[[Kızıl Erik Sagası]]* (*Eiríks Saga Rauða*). Sagalar 1220 ile 1280 yılları arasında yazıya geçirilmiş olup, 970-1030 yılları arasında meydana gelen olayları anlatmaktadır.

## Kaynakça
Gudrid Thorbjarnardóttir

**Gudrid Thorbjarnardóttir** (muhtemelen 980 &#x2013; 1019 civarında doğdu) İzlanda'nın Snæfellsnes kentindeki Laugarbrekka'da doğan İzlandalı bir kaşifti. Gudrid Thorbjarnardóttir Amerika'da çocuk doğuran ilk Avrupalı kadındı.

*[[Kızıl Erik Sagası]]* ve ''Grönlandlılar Sagası''<nowiki/>'nda Destanı'nda yer alır ve bunlar topluca *[[Vinland sagaları]]* olarak bilinir. Eşi Thorfinn Karlsefni ile birlikte Vinland'a bir keşif gezisi düzenlediler ve burada oğulları Snorri Thorfinnsson doğdu. Bu doğum Amerika'da (Grönland dışında) bilinen ilk Avrupalı doğumudur.

## Notlar

## Kaynakça
Snorri Thorfinnsson

**Snorri Thorfinnsson** (Eski Norsça ve İzlandaca: **Snorri Þorfinnsson** veya **Snorri Karlsefnisson**; büyük ihtimalle 1004 ile 1013 arasında doğmuş ve *yaklaşık* 1090'da ölmüştür), kaşifler Thorfinn Karlsefni ve Gudrid Thorbjarnardóttir'in oğluydu. Grönland dışında Amerika'da doğan ilk Avrupa kökenli çocuk olduğu düşünülmektedir. İzlanda'nın Hristiyanlaştırılmasında önemli bir figür haline gelmiştir.

## Kaynakça
Martín de Argüelles

**Martín de Argüelles** Jr. (1566–1630), günümüzdeki Kıtasal Amerika Birleşik Devletleri topraklarında doğduğu bilinen ilk beyaz çocuktu. Doğduğu yer olan St. Augustine, Florida (İspanyolca: *San Agustín, La Florida*), Avrupalılar tarafından kurulmuş bir şehirdir ve Amerika Birleşik Devletleri'ndeki en eski, sürekli yerleşim yeridir.

Argüelles, 1566'da İspanyol yerleşim yeri San Agustín, İspanyol Floridası'nda doğdu. Martín'in ebeveynleri Martín de Argüelles (Sr.) ve Leonor Morales'ti. Argüelles ailesi Yunan kökenliydi, bu gerçeği kendileri de sürekli olarak ileri sürdüler ve atalarının Yunan şehri Argos'tan gemi yapımcıları olduğu öne sürdüler. Bazı araştırmacılar, isimlerinin kaynağının bu olduğunu da öne sürmüşlerdir (*"Argoslu" = "Argoyos" -> Argüelles* ).

## Kaynakça
Avrupalı Amerikalılar

**Avrupalı Amerikalılar**, Avrupa kökenli Amerikalılardır. Bu terim, hem günümüz Amerika Birleşik Devletleri bölgesine ilk Avrupalı yerleşimcilerden gelenleri hem de daha yakın zamanda gelen Avrupalıları kapsamaktadır. 17. yüzyıldan sonra Avrupalı Amerikalılar, modern Amerika Birleşik Devletleri'ndeki en büyük etnik grup olmuştur.

İspanyollar, az sayıda da olsa, günümüzde Kıtasal Amerika Birleşik Devletleri'nde sürekli bir varlık kuran ilk Avrupalılardı; Martín de Argüelles (  1566) o zamanlar İspanyol Floridası'nın bir parçası olan St. Augustine'e geldi. Ruslar Alaska'ya yerleşerek Rus Amerikasını kuran ilk Avrupalılardı. Amerika'da doğan ilk İngiliz çocuğu, 18 Ağustos 1587'de doğan Virginia Dare'di. Dare, günümüzde Kuzey Karolina'da bulunan Roanoke Kolonisi'nde doğdu; bu, Kraliçe I. Elizabeth döneminde Kuzey Amerika'da kalıcı bir İngiliz yerleşimi kurmak için yapılan ilk girişimdi.

## Kaynakça
Afro-Karayip halkı

**Afro-Karayipliler** veya **Afrika Karayipli** **insanlar**, atalarının tamamı veya bir kısmı Sahra Altı Afrika'dan gelme Karayipli insanlardır. Modern Afro-Karayipli insanların çoğunluğu, 15. ve 19. yüzyıllar arasında transatlantik köle ticareti yoluyla Karayiplere köle olarak getirilen ve öncelikle çeşitli şeker plantasyonlarında ve evlerde çalıştırılan Afrikalılardan (çoğunlukla Batı ve Orta Afrika'dan) gelmektedir. Etnik grup için kullanılan diğer isimler arasında **Siyah Karayipliler**, **Afro-** veya **Siyah Batı Yerlileri** veya **Afro-** veya **Siyah Antiller** yer almaktadır. **Batı Yerli Kreolü** terimi, Afro-Karayipli insanları ve bölgedeki diğer etnik ve ırksal grupları ifade etmek için de kullanılmıştır, ancak özellikle Afro-Karayipli insanları ifade etmek için kullanımı hakkında tartışmalar devam etmektedir. Afro-Karayipli terimi Karayipli halk tarafından ortaya atılmamış, ilk olarak 1960'ların sonlarında Avrupalı Amerikalılar tarafından kullanılmıştır.

## Kaynakça
Kızıl Erik Sagası

***Kızıl Erik'in sagası''' ('' (), İskandinavların Kuzey Amerika'yı keşfini konu alan bir [[Saga|İzlanda]] destanıdır. Orijinal [[saga]]nın 13. yüzyılda yazıldığı düşünülmektedir. İki el yazmasında, ''Hauksbók'' (14. yüzyıl) ve ''Skálholtsbók'' (15. yüzyıl) olmak üzere, biraz farklı versiyonları yer almaktadır.

Başlığına rağmen, ssaga esas olarak [[Thorfinn Karlsefni]] ve karısı Gudrid'in hayatını ve seferini anlatır; bu aynı zamanda ''[[Grönlandlıların Sagası|Grönlandlıların Sagası'nda]]'' da anlatılır. Bu nedenle eskiden *****' da adlandırılırdı.

## Kaynakça
Grönlandlıların Sagası

***Grœnlendinga sagası*** (; Modern İzlandaca: ***Grænlendinga sagası***, birebir çeviriyle **Grönlandlıların Sagası**), İzlandalıların sagalarından biridir. *[[Kızıl Erik Sagası]]* gibi, Kuzey Amerika'nın İskandinav sömürgeciliği üzerine iki ana kaynaktan biridir. Saga, iddiaya göre 1000 civarında gerçekleşen olayları anlatmaktadır.

## Kaynakça
Santería

**Santeria**, **Regla de Ocha**, **Regla Lucumí** veya **Lucumí** olarak da bilinir, 19. yüzyılın sonlarında Küba'da gelişen bir Afrika diasporası dinidir. Batı Afrika'nın geleneksel Yoruba dini, Katoliklik ve Spiritizm arasında bir senkretizm süreci içinde ortaya çıkmıştır. Santería'yı kontrol eden merkezi bir otorite yoktur ve *creyentes* ('inananlar') olarak bilinen uygulayıcılar arasında büyük bir çeşitlilik vardır.

*Santería* terimi 'azizlerin yolu' olarak çevrilebilir. Bu terim ilk olarak 1930'larda akademisyenler tarafından kullanılmış ve daha sonra dinin uygulayıcıları arasında yayılmıştır. Bazı akademisyenler bunu rahatsız edici bulsa da, din için en popüler isim haline gelmiştir. Yaygın bir alternatif, 'ocha kuralı' anlamına gelen *Regla de Ocha*'dır; *ocha,* dinin tanrıları için kullanılan bir terimdir. Bazı inananlar bunu dinin "resmi" adı olarak kabul eder. Geleneğe aynı zamanda Yoruba halkı için kullanılan kolonyal İspanyolca terime atıfta bulunarak Lucumí adı da verilmiştir, alternatif olarak *La Religión Lucumí* ("Lucumí dini") veya *Regla Lucumí* ("Lucumí kuralı") olarak da adlandırılır.

Santería, Afro-Karayip dinidir ve daha spesifik olarak Afro-Küba dinidir. Küba'da bazen "ulusal din" olarak tanımlansa da Küba dışına da yayılmıştır. Santería'nın kökleri, çoğunluğu Yoruba olan köleleştirilmiş Batı Afrikalılar tarafından 16. ve 19. yüzyıllar arasında Küba'ya getirilen geleneksel dinlere dayanır. Küba'da bu dinler, İspanyol sömürgecilerin getirdiği Roma Katolikliği ile karışmıştır. Roma Katolik azizleri Batı Afrika tanrılarıyla bir tutulurken köleleştirilmiş Afrikalılar Roma Katolik ritüellerini ve ayinlerini benimsemiştir. 19. yüzyılda, Spiritizm'den (Spiritüalizmin Fransız bir çeşidi) unsurlar karışıma dahil olmuş ve Santería, 19. yüzyılın sonlarında Batı Küba'da ayrı bir din olarak ortaya çıkmıştır.

## Kaynakça

## Bibliyografya

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Dış bağlantılar

* Library resources in your library and in other libraries about Santería
* 
* Santería profile at the Religious Movements Homepage (University of Virginia)
* About Santeria, the website of Cynthia Duncan PhD
* Santería Music Database, the website of Martin Blais
* Santeria Religion Archived 2023-03-05 at the Wayback Machine Everything about Santeria, la Regla de Osha