Diakonie Almanya

**Diakonie Almanya** (Almanca: Diakonie Deutschland), Almanya'daki Protestan kiliselerine bağlı sosyal yardım kuruluşlarının çatı örgütüdür. Almanya Protestan Kiliseler Birliği'nin (EKD) sosyal hizmet alanındaki temsilcisi olarak faaliyet gösterir ve ülkedeki en büyük refah kuruluşlarından biridir.

## Tarihçe
Diakonie Almanya'nın kökeni, 1848 yılında Johann Hinrich Wichern'in öncülüğünde başlatılan İç Misyon (Innere Mission) hareketine dayanmaktadır. Wichern, Hamburg'daki Rauhe Haus ile modern sosyal hizmet anlayışına öncülük etmiş, aynı yıl Wittenberg'de kurulan "Alman Evanjelik Kilisesi İç Misyonu Merkez Komitesi"nin de itici gücü olmuştur. Bu hareket, Hristiyan sorumluluğu temelinde yoksullara, hastalara ve toplumsal olarak dışlanan kesimlere yönelik yardım faaliyetlerini örgütleyerek Almanya genelinde hastaneler, huzurevleri ve şehir misyonlarının oluşumunu sağlamıştır.

19. yüzyıldan itibaren, Protestan hastaneleri, huzurevleri ve şehir misyonları gibi kurumlar İç Misyon çatısı altında örgütlendi. Bu yapılar içinde en önemlilerinden biri olan Friedrich von Bodelschwingh'in yönettiği Bethel yerleşimi, engelliler ve epilepsi hastaları için bir yaşam, çalışma ve eğitim merkezi olarak Avrupa'daki en büyük diyakonal kuruluş haline geldi.

Weimar Cumhuriyeti döneminde Diakonie, Alman refah devletinin şekillenmesinde önemli rol oynamıştır. Ancak Nazi iktidarı döneminde kurumlar ağır baskıya uğramış, zorla kısırlaştırma ve sözde "ötenazi" uygulamalarına dahil edilmiş, binlerce hasta hayatını kaybetmiştir.

İkinci Dünya Savaşı'nın ardından, savaş mağdurları, mülteciler ve yerinden edilenler için "Hilfswerk der EKD" kurulmuş, bu yapı 1957'de İç Misyon ile birleşmiş, 1975'te ise "Diakonisches Werk der EKD" adını almıştır. 1959'da başlatılan "Brot für die Welt (Dünya İçin Ekmek)" girişimi, gelişmekte olan ülkelerdeki yoksullara destek sağlayarak kalıcı bir kurum haline gelmiş ve Diakonisches Werk'in parçası olmuştur. Ayrıca Diakonie Katastrophenhilfe, Almanya içinde ve dışında afet yardımı ve acil insani destek çalışmalarını üstlenmiştir.

Soğuk Savaş yıllarında devlet baskısına rağmen Doğu Almanya'da da faaliyet gösteren Diakonie, 1991'de ülkenin yeniden birleşmesiyle kurumsal olarak da tek çatı altında toplanmıştır. Merkezi önce Stuttgart'ta kurulmuş, daha sonra Berlin'e taşınmıştır. 1992'de Avrupa Birliği kurumları nezdinde temsil sağlamak amacıyla Brüksel ofisi açılmıştır.

## Misyon ve temel ilkeler
Diakonie Almanya, faaliyetlerini "İsa Mesih'in sevgisi ve örneğiyle hizmet" anlayışı üzerine inşa etmiştir. Bu bağlamda kuruluş, yalnızca kilise üyelerine değil, ihtiyaç sahibi her bireye yönelik yardım faaliyetlerinde bulunur. Çalışmalarında siyasi ve ideolojik tarafsızlığı esas alan Diakonie, insan onuruna koşulsuz saygıyı temel ilke olarak benimser.

Kuruluşun misyonu, bireylerin kendi yaşamlarını mümkün olduğunca bağımsız sürdürebilmelerini sağlamak, özsaygılarını korumalarına destek olmak ve toplumsal dayanışmayı güçlendirmektir. Bu kapsamda Diakonie; engelliler, yaşlılar, yoksullar, mülteciler, göçmenler, hastalar, evsizler ve bağımlılık sorunları yaşayanlar gibi farklı sosyal gruplara yönelik hizmetler sunar. Ayrıca eğitim, danışmanlık, sağlık hizmetleri ve acil yardım çalışmalarıyla da toplumun sosyal refahına katkıda bulunur.

Diakonie’nin temel ilkeleri arasında şeffaflık, gönüllülüğün teşviki ve toplumun her kesiminden gelen bireylerle iş birliği yapmak da yer alır. Böylece hem bireysel hem de kurumsal düzeyde dayanışma kültürünün yaygınlaştırılması amaçlanır.

## Uluslararası yardım ve politik lobi rolü
Diakonie Almanya yalnızca iç sosyal hizmetlerde etkin bir aktör değildir; uluslararası düzeyde de yardım ve acil destek projeleri yürütür. Diakonie'nin bu işlevi özellikle Diakonie Katastrophenhilfe (Afet Yardımı) çatısı altında şekillenir. Bu kurum, doğa felaketleri, savaş, yerinden edilmeler gibi kriz durumlarında küresel yardım faaliyetleri gerçekleştirir ve dünyanın pek çok bölgesinde acil yardım, yeniden yapılandırma ve afet risk azaltma projeleri hayata geçirir.

Diakonie Katastrophenhilfe, uluslararası ortaklarla çalışarak kriz bölgelerine yiyecek, battaniye, barınak gibi temel yardım malzemeleri ulaştırır; ayrıca orta vadede altyapı desteği ve toplumsal dayanıklılığı artırıcı projeler geliştirir.

Ayrıca Diakonie, sadece yardım dağıtmakla kalmaz; yardım politikaları, sosyal adalet, eşitsizlik ve yoksullukla mücadele konularında kamuoyuna sesini duyurur. "At a Glance (Bir Bakışta)" broşürüne göre, kuruluş "politikalarda ve toplumsal yapılarda yardım bekleyenlerin çıkarlarını savunma" misyonunu da taşır. Bununla bağlantılı olarak, Diakonie Almanya, Almanya'daki refah devleti yapılarını destekler, sosyal refah sistemlerinin işlevini koruması için politikacılarla görüşmelerde bulunur ve sosyal güvenlik ağlarının güçlendirilmesine yönelik savunuculuk (lobi) çalışmaları yürütür. Diakonie sadece yardım eden değil, aynı zamanda "toplumsal yoksunluk nedenlerini politik ve toplumsal açıdan adlandıran" kurum olarak tanımlanır.

Son olarak, göç ve sınır geçişiyle ilgili hizmetlerinde Diakonie rol oynar. "International Migration Social Work (Uluslararası Göç Sosyal Çalışması)" adlı proje kapsamında, göç etmek isteyen kişilere hizmet öncesi danışmanlık (pre-arrival counseling), transit destek ve entegrasyon danışmanlığı sunar. Bu yaklaşım, Diakonie'nin yardım etkinliğini sadece kriz anına değil göçün farklı aşamalarına yayma çabasının bir göstergesidir.

## Yapı, kapsam ve hizmet alanları
Diakonie Almanya, ülke genelinde sosyal hizmet, bakım ve destek alanlarında faaliyet gösteren en büyük kâr amacı gütmeyen kuruluşlardan biridir. Diakonie Almanya, Almanya'daki 21 Protestan Kilisesi ile Diakonie Çalışma Grubu'na entegre 9 bağımsız kilise ve çeşitli alanlarda faaliyet gösteren serbest kişilere ait 70 bağımsız sosyal hizmet kuruluşunu bünyesinde barındırır. 33.000'in üzerinde hizmet noktası ve yaklaşık 1,18 milyon kişilik yatak veya konaklama kapasitesiyle, yaşlı bakımı, sağlık hizmetleri, engelli desteği, çocuk ve gençlik yardımı ile sosyal entegrasyon gibi alanlarda kapsamlı hizmetler sunmaktadır. Yaklaşık 627.000 profesyonel çalışan ve 700.000 gönüllü, Diakonie çatısı altında insanların yaşam koşullarını iyileştirmek ve sosyal katılımı desteklemek amacıyla faaliyet göstermektedir. Bu geniş ağ, Almanya'nın her bölgesinde yerel ihtiyaçlara göre uyarlanmış hizmet modelleriyle toplumsal refaha katkı sağlamaktadır.

Örgütlenme yapısı, federal düzeyde Diakonie Almanya tarafından koordine edilir. Bu çatı kuruluş, üyelerinin çıkarlarını siyasi, sosyal ve dini düzeylerde temsil eder; sosyal adalet, dayanışma ve insan onuruna dayalı yaşam koşullarının güçlendirilmesini savunur.

Diakonie Almanya, ülke genelinde eyalet dernekleri aracılığıyla temsil edilir. Her eyalet derneği, kendi bölgesinde faaliyet gösteren kurumlar arasında iş birliği sağlar, yerel ihtiyaçlara uygun yardım programlarını geliştirir ve uygulamaları koordine eder. Ayrıca, Diakonie çatısı altında 64 meslek birliği bulunmaktadır. Bu birlikler, sağlık hizmetleri, sosyal bakım, entegrasyon, misyonerlik, pastoral danışmanlık ve mesleki eğitim gibi farklı alanlarda uzmanlaşmıştır.

Diakonie Almanya, Brot für die Welt ve Diakonie Katastrophenhilfe ile birlikte Evanjelik Diakoni ve Kalkınma Ajansı (Evangelische Werke für Diakonie und Entwicklung - EWDE) bünyesinde faaliyet göstermektedir. Bu yapı, hem Almanya içinde hem de uluslararası düzeyde insani yardım, kalkınma ve kriz müdahalesi alanlarında koordineli çalışmalar yürütür. Ayrıca, Protestan Kiliseleri Diakoni ve Kalkınma Konferansı, farklı mezheplerden gelen kiliseler ile EWDE arasında bir iletişim ve koordinasyon platformu işlevi görür. Bu ağ, diyakonal çalışmaların kilise, toplum ve uluslararası paydaşlarla iş birliği içinde yürütülmesini sağlar.

## Finansman
Diakonie Almanya'nın faaliyetlerini sürdürülebilir şekilde finanse etmesi, çeşitli kaynaklardan gelen gelirlerle sağlanmaktadır. Bu finansman yapısı, kuruluşun bağımsızlığını korurken aynı zamanda sosyal hizmetlerinin devamlılığını desteklemektedir.

### Ana Gelir Kaynakları

#### Kiliseler ve kilise vergisi (Kirchensteuer)
Diakonie'nin finansmanında kilise vergisi önemli bir yer tutar. Birçok sosyal hizmet projesi, bu vergiden elde edilen kaynaklarla desteklenir. Ancak kilise vergi gelirleri, Diakonie'nin hizmet maliyetlerini tamamen karşılamak için yetersizdir; birçok program ek olarak başka gelirlere ihtiyaç duyar.

#### Kamusal kaynaklar ve devlet destekleri
Kamu kurumları (federal, eyalet, belediye düzeyinde) tarafından Diakonie'nin bazı hizmetlerine yönelik doğrudan ödenekler, sübvansiyonlar ve proje yardımları sağlanmaktadır.

#### Kullanıcı katkı payları / Hizmet bedelleri (Leistungsentgelte)
Bazı hizmetler (örneğin bakım, rehabilitasyon, sosyal danışmanlık veya bir Diakonie kreşindeki kreş ücretleri) için faydalanıcılar tarafından küçük ücretler alınabilmektedir. Ancak bu ücretler, toplam maliyetlerin çok küçük bir kısmını oluşturur.

#### Proje finansmanları ve hibeler
Diakonie, belirli projeler için eyalet, federal veya AB düzeyinde hibeler alır. Bu tür ödenekler genellikle geçici ve proje bazlıdır.

#### Öz kaynaklar ve bağışlar
Kuruluş, verilen hizmetlerin tam maliyetini karşılamak için sıkça öz kaynaklara (örneğin kendi varlıklarından, işleyiş gelirlerinden) ve özel bağışlara dayanır. Ayrıca vakıflar da ek finansman sağlayabilmektedir.

### Bütçe Payı ve Yapı
Diakonie Deutschland'ın 2022 yılında Evangelisches Werk für Diakonie und Entwicklung (EWDE) bütçesi içindeki payı yaklaşık 50 milyon Euro düzeyinde bildirilmiştir. Aynı yılda, kuruluşun genel gelirleri arasında kilise fonları (kirchliche Mittel) ve federal desteklerin önemli bir payı bulunmaktadır; örneğin, 2022 yılı için, BMFSFJ (Almanya Aile, Yaşlılar, Kadın ve Gençlik Bakanlığı) tarafından sağlanan destek 4,5 milyon Euro, kilise kaynaklı fon 7,6 milyon Euro düzeyindedir.

### Zorluklar ve Şeffaflık
Diakonie, sosyal hizmetlerin maliyetleriyle orantılı kaynak sağlamakta zorluklarla karşılaşmaktadır; birçok hizmet, kilise vergileri veya bağışlar gibi öz kaynaklarla desteklenmek zorunda kalmaktadır.

Ayrıca Diakonie, yıllık raporlar ve şeffaflık standartları yoluyla mali yapılarını kamuoyuna açıklama eğilimindedir.

## Kaynakça