Tapas

**Tapas** (İspanyolca: [ˈtapa]), İspanyol mutfağında meze veya atıştırmalıktır. Tam bir öğün oluşturmak için birleştirilebilirler ve soğuk (karışık zeytin ve peynir gibi) veya sıcak (hamurla kaplanmış, kızarmış küçük kalamar olan *chopitos* veya baharatlı patates olan *patatas bravas* gibi) servis edilirler. İspanya'daki ve dünyadaki bazı bar ve restoranlarda tapas, sofistike bir mutfağa dönüşmüştür. Bazı Orta Amerika ülkelerinde bu tür atıştırmalıklara *bocas* denir. Meksika'nın bazı bölgelerinde benzer yemeklere *botanas* denir.

## Etimoloji

Çoğul bir kelime olan "*tapas*", İngilizce "top", "üst" kelimesinin aynı anlamında olan İspanyolca "örtmek" anlamına gelen *tapar* fiilinden türemiştir. 

Tek bir mezeye (veya tek bir siparişe) *tapa* denir.

## Tarihçe

Terimin mezeler için kullanımıyla ilgili birden fazla teori mevcuttur.

Bir teoriye göre, 19. yüzyıl öncesi İspanya'da *[[Han (konaklama)|posadas]]*, *[[Şarap barı|bodegas]]* veya gezginlere yemek ve oda sunan *[[Hostel|albergues]]*'lerdeki hancıların çok azı yazı yazabiliyor ve çok az gezgin de okuyabiliyordu, bu yüzden konuklara "tapa" ("İspanyolca'da "tencere kapağı") üzerinde sunulan yemeklerden birer örnek gösteriliyordu. 

*[[Joy of Cooking]]* tarafından ortaya atılan başka bir teoriye göre, orijinal tapaslar Endülüs meyhanelerinde şeri içenlerin yudumlar arasında bardaklarını örtmek için kullandıkları ince ekmek veya et dilimleriydi. Bu, meyve sineklerinin tatlı şeri üzerinde dolaşmasını önlemek için alınan pratik bir önlemdi (daha fazla açıklama için aşağıya bakın). Şeriyi örtmek için kullanılan et genellikle çok tuzlu olan ve susuzluğu harekete geçiren jambon veya chorizo ​​idi. Bu nedenle barmenler ve restoran sahipleri şeri ile birlikte servis etmek üzere çeşitli atıştırmalıklar yarattılar ve böylece içki satışlarını artırdılar. Tapaslar sonunda şeri kadar önemli hale geldi. 

Tapas, etkilere açık kalarak ve yeni malzemeler katılarak İspanyol tarihi boyunca evrimleşmiştir. İber Yarımadası'nın çoğu, MÖ 218'de Romalılar tarafından işgal edildi ve Romalılar, varışlarının ardından zeytinin daha kapsamlı bir şekilde yetiştirilmesini ve sulama yöntemlerini başlattı. Yeni Dünya'nın keşfi, İspanya'nın mikroiklimlerinde kolayca kabul gören ve yetiştirilen domates, tatlı ve acı biber, mısır ve patatesin tanınmasını sağladı.

Tapas'ın, İspanyol Engizisyonu zamanında, Hristiyanlığa geçen Yahudiler olan *[[Konverso|konversoları]]* kamuoyunda tanımlamanın bir yolu olarak İspanya'nın güneyinde ortaya çıktığı da iddia edilmiştir. Tapas genellikle jambon veya diğer koşer olmayan yiyeceklerden oluştuğu için, konversoların kendilerine sunulan her türlü tapas yemeğini yemeye isteksiz olmaları, Yahudi inançlarını terk etmediklerinin örtük bir kabulü olarak alınabilir, bu nedenle tapas İspanyol Engizisyonu'nun bir aracıydı.

İspanya genelinde birçok tapas yarışması düzenlenmektedir. 2005'ten başlayarak Kuzeybatı İspanya'daki Valladolid şehri her Kasım ayında ulusal bir tapas yarışmasına ev sahipliği yapmaktadır. İspanya dışında bu etkinliğe olan ilgi, Uluslararası Mutfak Sanatları Okulu'nu 2009'dan başlayarak Mutfak Okulları için Uluslararası Tapas Yarışması düzenlemeye teşvik etmiştir. Dünyanın dört bir yanından çeşitli okullar her yıl en iyi tapas konsepti için yarışmak üzere İspanya'ya gelmektedir.

## Kökeni

*Tapas'ın* birincil anlamı *örtü* veya *kapak* olsa da, İspanya'da bu yiyecek tarzı için de bir terim haline geldi. Bu yeni anlamın kökeni belirsizdir ancak birkaç teori vardır:

* Tapas geleneği, Kastilya Kralı X. Alfonso'nun (1221–1284) yemekler arasında küçük tabaklarda mezelerle birlikte şarap içerek bir hastalıktan kurtulmasıyla başlamış olabilir. Sağlığına kavuştuktan sonra kral, meyhanelerin müşterilere şarap servis etmelerine, yanında küçük bir atıştırmalık veya "tapa" olmadığı sürece izin verilmeyeceğini emretti.
* Başka bir popüler ve daha modern açıklama, Kral XIII. Alfonso'nun (1886–1941) Cádiz'deki (bir Endülüs şehri) ünlü bir meyhaneye uğrayıp bir kadeh şarap sipariş ettiğini söyler. Garson, Cádiz rüzgarlı bir yer olduğu için şarabı savrulan plaj kumundan korumak amacıyla, kadehi krala sunmadan önce bir dilim kürlenmiş jambonla kaplar. Kral, şarabı içip jambonu yedikten sonra, *con la tapa* ("kapağıyla") bir şarap daha sipariş eder.

## Ayrıca bakınız

* İspanya mutfağı
* Meze
* Cicchetti
* Atıştırmalık
* Pincho
* Ara öğün
* Çeşni
* Garnitür

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Tapas herşeyi anlatıyor
* Tapas tarifleri