Sinaksarion

**Sinaksarion**, **Sinaksaryum** veya **Sinaksari** (, συνάγειν'dan, *synagein*, "bir araya getirmek"; *[[sinaksis]]* ve *[[sinagog]]* kelimelerinin etimolojisine bakınız; Latince: *Synaxarium*, *Synexarium*; ; Ge'ez: ሲናክሳሪየም(ስንክሳር); , <small>roman</small><small>ize:</small> *As-sinkisār / As-sankisār / As-sinaksār*) Doğu Ortodoks, Oryantal Ortodoks ve Doğu Katolik Kiliselerinde, Roma Kilisesi'nin şehitler listesine kabaca karşılık gelen azizlerin hayat hikayelerinin derlemesine verilen isimdir.

İki çeşit sinaksarion vardır: 
***Basit sinaksarionlar**: Azizlerin yıldönümleri sırasına göre düzenlenmiş listeleri, örneğin Morcelli takvimi 
***Tarihsel sinaksaryonlar**: Biyografik notlar da dahil olmak üzere, örneğin II. Basilios'un Menologion'u ve Sirmond'un sinaksaryonu. Tarihsel sinaksaryonlarda verilen notlar, yılın on iki ayı için büyük menolojilerde veya azizlerin hayatlarının derlemelerinde yer alanların özetleridir. Bizans İlahi Ayini'ndeki dersler çoğunlukla azizlerin hayatları olduğundan, Sinaksaryon azizlerin ve şehitlerin kısa hayatlarının yanı sıra olayların anlatımları, azizler tarafından görülen ünlü vizyonlar ve hatta hafızası korunan yararlı anlatıların derlemesi haline geldi.

## Tanımlar

İsmin tam anlamı çeşitli zamanlarda değişmiştir. İlk kullanımı, kilisede okunacak Kitâb-ı Mukaddes ve diğer derslerin dizini içindi. Bu anlamda Latince *Capitulare* ve *Comes'e* karşılık geliyordu. Daha sonra Sinaksarion, okunacak perikopların tüm metniyle dolduruldu. Kutsal Litürji söz konusu olduğunda bu, esasen "İncil" ve "Havariler" kitaplarına dönüştürüldüğü anlamına geliyordu. Sinaksarion, diğer derslerin dizini için başlık olarak kaldı. Adı değiştirilmeden bu derslerin tam metinleriyle dolduruldu. Bu tür derslerin salt dizini genellikle *menologion heortastikon* olarak adlandırılır; bu kitap artık neredeyse hiç gerekli değildir veya kullanılmaz, çünkü Tipikon aynı ve diğer bilgileri sağlar.

Orta Çağ'da var olan bazı takvimlere Sinaksaria da deniyordu. Karl Krumbacher, Mytileneli Christopher ve Theodore Prodromos (on ikinci yüzyıl) tarafından derlenenleri anlatmaktadır.

## Örnekler

En eski tarihi sinaksaryonlar görünüşe göre onuncu yüzyıla kadar uzanmaktadır. El yazması halinde günümüze ulaşan çok sayıda orta çağ sinaksaryonu bulunmaktadır. Bunlar Bizans heortolojisi ve kilise tarihi için önemlidir. Dersleri oluşturan kısa yaşam öyküleri çeşitli yazarlar tarafından yazılmış veya derlenmiştir. Bunların en önemlisi Simeon Metafrastis'tir. Anlatıların tarihsel değeri oldukça değişkendir. İmparator II. Basileios (976-1025), mevcut resmi baskının önemli bir unsurunu oluşturan sinaksarionun revizyonunu emretti. Sinaksarion artık ayrı bir kitap olarak kullanılmamaktadır; Menaia'ya dahil edilmiştir. Aziz veya yortunun anlatımı, Kanon'un altıncı ilahisinden sonra Orthros'ta okunur. Burada onun yerine basılmıştır ve her seferinde başlık olarak sinaksarion adını taşır. Dolayısıyla modern kullanımda sinaksarion, tüm koleksiyonu değil, Menaia ve diğer kitaplardaki her bir ayrı dersi ifade eder. Böyle bir sinaksarion örneği (Aziz I. Martinus için, 13 Nisan) Nikolaus Nilles'te, adı geçen eserde, aşağıda, I, xlix'te bulunabilir. Bölgesel Sinaksarionların günümüze ulaşan bazı örnekleri şunlardır:

*Kıptî Sinaksarionu - Kıptî Ortodoks Kilisesi tarafından kullanılan *Synaxarium Alexandrinum* olarak da bilinir*.* Yayın, J. Forget tarafından *Corp. script. orient.* alfabesiyle başlatılmıştır. Mısır'ın resmî dili olarak Arapça'nın kabul edilmesinden önce Kıptî dilinde () yazılmıştır.
*Etiyopya Ortodoks Kilisesi'ne ait olan Etiyopya Sinaksarion'u ilk kez Ignazio Guidi tarafından ''Patrologia'' ''orientalis'''te ve E. A. Wallis Budge tarafından yayımlandı.
*Ermeni Apostolik Kilisesi tarafından kullanılan Ter Israel'in Ermeni Sinaksarionu 1834'te Konstantinopolis'te ve tekrar *[[Patrologia Orientalis]]*'te yayımlandı.
*Gürcü Sinaksarionu - Ayrıca çeşitli tam hallerde günümüze ulaşan çeşitli Gürcü sinaksarionları da bulunmaktadır.
*Roma Katolik Kilisesi tarafından azizler takvimi için kullanılan Roma Şehitler Takvimi.
*Arap-Yakobit Sinaksarionu - Arapça olarak derlenmiş () ve Süryani Ortodoks Kilisesi tarafından kullanılan bir eserdir.

## Ayrıca bakınız
* Azizler takvimi
* Hagiografi
* Paterikon
* Konstantinopolis Synaxarion'u
* Martiroloji

## Kaynakça

### Özel

### Gene
*
*

## Konuyla ilgili yayınlar
*Stefano Antonio Morcelli, *Kalendarium ecclesiae Constantinopolitanae* (Rome, 1788) Online on Google Books : vol.&nbsp;1; vol.&nbsp;2
*Hippolyte Delehaye, "Le Synaxaire de Sirmond," in *[[Analecta Bollandiana]]*, xiv. 396–434, where the terminology is explained; idem, *Synaxarium ecclesiae Constantinopolitanae e codice Sirmondiano* (Brussels, 1902), forming the volume *Propylaeum ad acta sanctorum novembris*.

## Dış bağlantılar

* Introduction to The Synaxarion: The Lives of the Saints of the Orthodox Church, by Hieromonk Makarios of Simonos Petra, Mount Athos