Azerbaycan'da istenmeyen kişi ilan edilen kişilerin listesi

Azerbaycan hükümeti, 2023 yılına kadar, Azerbaycan makamları tarafından vize veya resmi bir izin belgesi verilmedikçe, yabancı vatandaşların Ermeni ayrılıkçı devleti Artsah'a, çevresindeki topraklara ve *hukuken Azerbaycan'ın bir parçası olan* (*de jure*) ancak Ermenistan'ın kontrolü altında bulunan Kerki, Yukarı Eskipara, Berhudarlı ve Sofulu Azerbaycan yerleşim bölgelerine yaptığı her türlü ziyareti kınadı. Azerbaycan, bu topraklara Ermenistan üzerinden (genellikle olduğu gibi) girmeyi vize ve göç politikasının ihlali olarak değerlendirdi. Bu topraklara giren yabancı vatandaşların Azerbaycan'a girişleri kalıcı olarak yasaklanacak ve Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı tarafından "istenmeyen kişiler" listesine alınacaktı.

Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı konuyu şu şekilde açıkladı:

"Azerbaycan Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı, Dağlık Karabağ'a ve Azerbaycan'ın diğer işgal altındaki bölgelerine seyahat etmek isteyen tüm yabancı ülke vatandaşlarına, Ermenistan Silahlı Kuvvetleri'nin devam eden işgali nedeniyle bu bölgelerin geçici olarak Azerbaycan Cumhuriyeti'nin kontrolü dışında olduğunu hatırlatmak ister.

Azerbaycan Cumhuriyeti'nin izni olmadan yukarıda belirtilen ve uluslararası alanda Azerbaycan'ın ayrılmaz bir parçası olarak tanınan bölgelere yapılacak her türlü ziyaret, Azerbaycan Cumhuriyeti'nin egemenliğinin ve toprak bütünlüğünün ihlali ve ulusal mevzuatın yanı sıra uluslararası hukukun ilgili norm ve ilkelerinin de ihlali olarak kabul edilir.

Bu doğrultuda, Bakanlık tüm yabancı uyrukluları Azerbaycan Cumhuriyeti'nin işgal altındaki Dağlık Karabağ bölgesi ve çevresindeki topraklara seyahat etmekten kaçınmaya çağırmaktadır. Bakanlık, Azerbaycan Cumhuriyeti'nin önceden izni olmadan işgal altındaki topraklara seyahat edenlerin Azerbaycan Cumhuriyeti'ne girişlerinin engelleneceğini hatırlatmak ister. Gerektiği takdirde, bu kişiler hakkında uygun yasal işlemler başlatılacaktır."

10 Eylül 2020 itibarıyla, *istenmeyen kişiler* ilan edilenler listesinde 1020 kişi bulunmaktaydı.

## Liste

### Tarih bilinmiyor
* Caroline Cox, İngiliz Lordlar Kamarası üyesi
* Shreela Flather, İngiliz Lordlar Kamarası üyesi
* Stephen Pound, İngiliz milletvekili
* Michèle Rivasi, Fransız Avrupa Parlamentosu Üyesi
* Damien Abad, Fransız Avrupa Parlamentosu Üyesi
* Eduardo Eurnekian, Ermeni kökenli Arjantinli iş adamı
* Tsvetana Paskaleva, Ermeni kökenli Bulgar gazeteci
* Aleksey Kochetkov, CIS-EMO'nun eski direktörü
*/ Alan Yelbakiyev, Güney Osetya Cumhurbaşkanı'nın eski danışmanı.
*/ Anastasia Taylor-Lind, The New York Times'da muhabir

### 2007
* Kaupo Känd, AGİT Yüksek Komiseri'nin kıdemli danışmanı 
* Mila Alečković Nikolić, Sırp profesör ve Yazarlar Birliği üyesi 
* Dave Loewen, Abbotsford Şehir Meclis Üyesi 
* Sergey Markedonov, Rus milletvekili
* Valeri Spektor, Rusya Bilimler Akademisi Ulusal Güvenlik İşleri Başkanı
* Sergey Glotoy, Devlet Duması Tüzük ve Organizasyon Komitesi Başkan Yardımcısı 
* Yelena Semerikova, Rus Kamu Odası Üyesi 
* Rumen Batalov, Rus siyaset bilimci
* Sergei Valentinovich Pughacyov, Ukraynalı şehir meclisi üyesi

### 2008
* ,Europäische Akademie Berlin Direktörü

### 2009
*/ Hamed Kazemzadeh Kafkas Araştırmaları Enstitüsü Direktörü ve Kanada'da Profesör

### 2010
* Harout Chitilian, Kanadalı siyasetçi
* Reda Haddad, Ürdünlü eski milletvekili
* Konstantin Zatulin, Rus milletvekili
* Maksim Mishenko, Rus milletvekili 
* Andrey Kuraev, Rus Ortodoks rahibi
* Igor Chernishenko, Rus milletvekili
* Kirill Cherkasov, Rus milletvekili
* Tatyana Volozhinskaya, Rus milletvekili
* Galina Ratnikova, uluslararası gözlemci
* Andrei Areshev, Rusya Stratejik Kültür Vakfı uzmanı
* , Rus siyaset bilimci, ekonomist
* František Mikloško, Slovak siyasetçi 
* François Rochebloine, Fransız milletvekili
* Arlette Grosskost, Fransız milletvekili
* Pascale Crozon, Fransız milletvekili
* Dzovinar Melkonian, Demokrasi ve İşbirliği Enstitüsü'nün Paris'teki Fransa temsilcisi 
* Maurice Bonneau, bağımsız Fransız gözlemci
* Richard Mallie, Fransız milletvekili
* René Rouquet, Fransız milletvekili
* Michel Diefenbacher, Fransız milletvekili
* Jean-Pierre Delannoy, Fransa-Ermenistan Dostluk Bakanlığı sekreteri Group
* , Fransız avukat
* Moris Bonno, Fransız milletvekili
* Rubik Sardaryan, İranlı milletvekili
* Martin Makdal, Çek milletvekili
* Alen Fresnel, Fransız milletvekili
* Tomasz Poręba, Avrupa Parlamentosu'nun Polonyalı üyesi
* Hartmut Egger, Berlin Özgür Üniversitesi profesörü
* Bernard Coulie, Belçikalı akademisyen
* Fransua de Kort, Belçikalı akademisyen
* Jean Marisa, Belçikalı akademisyen
* Bernard Snoy, Belçikalı akademisyen
* Michael Kambek, Alman siyasetçi
* Peter Schreiner, Alman akademisyen
* Alexandra Vorontsova, Rus siyasetçi
* Sergey Popov, Rus siyasetçi
* Michael Kovak, Hollanda-ABD misyonunun başkanı
* Gordon Marsden, İngiliz milletvekili
* Anastasios Nerantzis, Yunan milletvekili
* Martin Mahdal, Çek film yönetmeni
* Rubik Sardarian, İran-Ermenistan dostluk birliğinin üyesi
* Mirghassem Momeni, İran-Ermenistan dostluk birliğinin üyesi
* Jose Arbo, Arjantinli parlamenter
* Sergio Nahabetian, Arjantin'den Ermeni kökenli eski bir parlamenter

### 2011
* Sergei Buntman, Rus gazeteci
* Yuri Snigirev, "Izvestia" gazetesinden Rus gazetecisi
* Yuri Vasiliyev, Rus ressam
* Valeri Obedkov, Rus ressam
*/ Diana Markosian, Ermeni kökenli Amerikalı ve Rus foto muhabiri
*/ Alexander Lapshin, Rus-İsrailli blog yazarı
* Stephan Vermeersch, müzisyen
* John Whittingdale, İngiliz milletvekili
* Will Englund, *[[The Washington Post]]* muhabiri
* Joe Simitian, Ermeni kökenli Kaliforniya senatörü
* Kutlay Erk, Kıbrıs Türkü siyasetçi
* Emine Çolak, Kıbrıs Türkü siyasetçi
* Meltem Samani, Kıbrıs Türkü tarihçi ve barış aktivisti
* , Litvanyalı müzisyen
* Abigail Sin, Singapurlu müzisyen
* Valérie Boyer, Fransız milletvekili
* Guy Teissier Fransız milletvekili
* Jacques Remiller, Fransız milletvekili
* Georges Colombier, Fransız milletvekili
* Alain Néri, Fransız milletvekili

### 2012
* Walt Secord, Avustralyalı siyasetçi 
* Pavel Chernev, Bulgar siyasetçi ve avukat 
* Jim Karygiannis, Kanada milletvekili 
* Makvala Gonashvili, Gürcistan Yazarlar Birliği başkanı
* , Romanyalı şair 
* Philippe Marini, Fransız Senatör
* Sophie Joissains, Fransız Senatör
* Bernard Fournier, Fransız Senatör
* Charles Duke, ABD'li astronot ve Hava Kuvvetleri tuğgenerali 
* Claude Nicollier, İsviçreli ilk astronot
* Meinrad Schade, İsviçreli fotoğrafçı 
* Ueli Leuenberger, İsviçreli milletvekili
* Luc Barthassat, İsviçreli milletvekili 
* Dominique de Buman, İsviçreli milletvekili
* Keith David Watenpaugh, Amerikalı tarihçi ve profesör
* , hukuk uzmanı
* Hans-Jürgen Zahorka, Alman Avrupa Parlamentosu Üyesi 
* , Yunan akademisyen
* Aleksandr Balberov, Rus milletvekili
* Aleksei Martynov, Yeni Devletler Enstitüsü'nün Rus Direktörü
* Denis Dvornikov, Rusya Kamu Odası Üyesi
* Ivan Sukharev, Rus milletvekili
* Stanislav Tarasov, Rus gazeteci
* Vitali Skripchenko, Rus yazar
* Daniël van der Stoep, Hollandalı Avrupa Parlamentosu üyesi
* Gert Laursen, Danimarkalı bilgi teknolojisi uzmanı
* Mateusz Piskorski, Polonyalı siyasetçi 
* Jorge Orrico, Uruguaylı milletvekili
* Rubén Martínez Huelmo, Uruguaylı senatör
* Ricardo Planchón Geymonat, Uruguaylı milletvekili
* Richard Sander, Uruguaylı milletvekili
* Daniel Radio, Uruguaylı milletvekili

### 2013
*/ Bedros Kirkorov, Ermeni kökenli Bulgar-Rus şarkıcı
* Anna Chapman, Rus gazeteci ve ajan
* Montserrat Caballé, İspanyol opera şarkıcısı
* Ewald Stadler, Avusturyalı Avrupa Parlamentosu üyesi
* Eleni Theocharous, Avrupa Parlamentosu'nun Kıbrıslı üyesi
* Kyriacos Triantaphyllides, Avrupa Parlamentosu'nun Kıbrıslı üyesi
* David Turashvili, Gürcü yazar ve oyun yazarı
* Beso Khvedelidze, Gürcü yazar
* , Alman belediye başkanı 
* Jonathan O'Dea, Avustralya MLC
* Marie Ficarra, Avustralya MLC
* Gladys Berejiklian, Yeni Güney Galler Başbakanı
* Amanda Fazio, Avustralya MLC
* Fred Nile, Avustralya MLC
* David Clarke, Avustralya MLC
* Russell Pollard, foto muhabiri
* William Zartman, Amerikalı profesör
* Terrence Hopmann, Amerikalı profesör
* John Pérez, Kaliforniya Eyalet Meclisi Başkanı
* Bob Blumenfield, Los Angeles Şehir Konseyi Üyesi
* Milena Gabanelli, İtalyan gazeteci

### 2014
* Anastasia Karimova, Rus gazeteci
* Alexander Shmelev, Rus gazeteci
* Alisa Ganieva, yazar-gazeteci
* Dmitry Bavyrin, Rus gazeteci
* Marina Skorikova, Rus gazeteci
* Svetlana Shmeleva, Rus gazeteci
* Alain Néri, Fransız milletvekili

### 2015
* Lyubov Kazarnovskaya, Rus opera şarkıcısı

### 2016
* Antonia Arslan, İtalyan yazar
* John Marshall Evans, Amerika Birleşik Devletleri'nin Ermenistan eski büyükelçisi

### 2017
* Rubina Berardo, Portekiz Cumhuriyeti Meclisi Üyesi
* Anthony Bourdain, Televizyon kişiliği ve şef
* Tulsi Gabbard, ABD Temsilciler Meclisi eski üyesi ve şu anki ABD Ulusal İstihbarat Direktörü.
* Frank Pallone, ABD Temsilciler Meclisi üyesi
* David Valadao, ABD Temsilciler Meclisi üyesi

### 2019
* Martin Sonneborn, Avrupa Parlamentosu Üyesi
* Ronnie Grob, gazeteci, İsviçre aylık dergisi Schweizer Monat'ın genel yayın yönetmeni

### 2020
* Harald Maass, Cicero dergisi muhabiri
* Lukas Rühli, Schweizer Monat'ta gazeteci
* Stephan Bader, Schweizer Monat'ta gazeteci
* Stephan Rindlisbacher, Schweizer Monat'ta gazeteci
* Miles Howthorn, Karabağ'ın işgal altındaki topraklarında HALO Trust programının direktörü.

### 2024
* Nikolai Valuev, Rusya Devlet Duması üyesi
* Theodoros Roussopoulos, Avrupa Konseyi Parlamenter Meclisi Başkanı

### Lissteden çıkarılanlar

Başlangıçta *istenmeyen kişiler* olarak ilan edilen bazı kişilerin isimleri, ilgili kişilerin resmi talepleri ve özürleri sonrasında listeden çıkarıldı.
* Nagehan Alçı, Akşam gazetesinde çalışan Türk gazeteci, araştırma amacıyla Dağlık Karabağ'a yaptığı iki günlük ziyaretin ardından 2009 yılında kara listeye alındı. Nagorno-Karabağ'da yayın yapan bir televizyon kanalında verdiği röportajda Dağlık Karabağ'ı "yüzde 100 Ermeni toprağı" olarak nitelendirdiği bildirildi. Alçı daha sonra böyle bir açıklama yapmadığını ve bölgenin tarihinden hiç bahsetmediğini söyledi. 2013 yılında Azerbaycan hükûmetine "kara listeden" çıkarılmasını talep eden ve "kardeş Azerbaycan"ın toprak bütünlüğüne olan desteğini yineleyen bir başvuru gönderdi. Talebi Aralık 2013'te kabul edildi.
* Aleksey Mitrofanov, Rus siyasetçi, Stepanakert'teki bir ziyafet salonunun açılış törenine katıldığı için 2011 yılında kara listeye alındı. Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı'na yazdığı bir mektupta, Dağlık Karabağ'ı ziyaret ettiği için "samimi pişmanlığını" dile getirdi. Azerbaycan'a giriş yasağı Eylül 2013'te kaldırıldı.
* James Brooke, 2011'de kara listeye alınan Amerikalı bir gazeteci, aynı dönemde listeden çıkarıldı.
* Al Bano, İtalyan şarkıcı, 2010 yılında Dağlık Karabağ'da verdiği bir konserden sonra istenmeyen kişi ilan edildi. Kasım 2013'te, El Bano'nun Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı'na gönderdiği ve ziyareti sırasında Dağlık Karabağ çevresindeki durum hakkında hiçbir bilgisi olmadığını belirttiği mektubun ardından yasak kaldırıldı. Aralık 2013'te Al Bano, 1970'lerin diğer İtalyan pop yıldızlarıyla birlikte Azerbaycan'ı ziyaret etti ve ortak bir konser verdi.
* Jürgen Klimke, Alman Parlamentosu üyesi olan Klimke, Eylül 2013'ten beri listedeydi; bu listeye, Stepanakert'te Dağlık Karabağ Ermeni topluluğu üyeleriyle yaptığı bir görüşmenin ardından alınmıştı. Klimke, Azerbaycan hükûmetine yazdığı mektupta, ziyaretinin plansız olduğunu ve sonuçlarından habersiz olduğunu belirtti. Azerbaycan'ın toprak bütünlüğüne desteğini dile getiren Klimke, ziyaretinden duyduğu pişmanlığı da ifade etti. 17 Mart 2014 itibarıyla adı listeden çıkarılmıştı.
* Constantin Moscovici, Moldovalı şarkıcı, Şubat 2014'te, Karabağ'a yaptığı ziyaretin kasıtlı olmadığını ve Azerbaycan'ın toprak bütünlüğü konusundaki görüşünün kendi ülkesinin görüşüyle örtüştüğünü belirttiği bir mektup yazdıktan sonra listeden çıkarıldı.
* Artemy Lebedev, Rus tasarımcı ve iş adamı, Şubat 2015'te Azerbaycan'ın Rusya Büyükelçisine gönderdiği özür mektubunun ardından listeden çıkarıldı. Lebedev, LiveJournal hesabında beş yıl önce yeterli araştırma yapmadan ve Azerbaycan'dan özel izin almadan Dağlık Karabağ'ı ziyaret ederek "aptalca bir şey" yaptığını yazdı. Bölgeyi ziyaret etmeye karar veren diğer kişilere de izin almaları çağrısında bulundu.
* Luis Faraoni, Tiempo Argentino gazetesinin yardımcı editörü, Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı'na yazdığı bir mektupta Dağlık Karabağ'ı ziyaret ettiği için pişmanlığını dile getirmesi ve Azerbaycan'ın toprak bütünlüğüne destek vermesi üzerine Nisan 2015'te listeden çıkarıldı.
* Peter Semneby, İsveçli diplomat ve eski AB Güney Kafkasya Özel Temsilcisi, Nisan 2015'te listeden çıkarıldı. Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı sözcüsüne göre, Semneby Bakanlığa gönderdiği bir mektupta, izinsiz olarak gerçekleştirdiği Dağlık Karabağ gezisinin, çatışmaya ilişkin görüşünün aslında Azerbaycan'ınkiyle örtüştüğü sonucuna varmasını sağladığını belirtmişti. Semneby, 2012'den 2015'e kadar kara listeye alındığı gerçeği hakkında yorum yapmayı reddetti.
* Yannick Pelletier ve  Kevin O'Connell, Bakü'de düzenlenen 42. Satranç Olimpiyatı'nın ardından, Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı'na gönderilen ve Bakanlığın Azerbaycan'ın işgal altındaki topraklarını ziyaret etmekten duydukları üzüntüyü dile getirip Azerbaycan'ın toprak bütünlüğünü teyit ettiğini belirttiği resmi mektupların ardından isimler, listeden çıkarıldı.

## Tepkiler
### Azerbaycan
;Resmi
Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Elman Abdullayev, listenin devam eden olası giriş ihlallerine ilişkin soruşturma nedeniyle eksik olduğunu söyledi. Abdullayev ayrıca, "Azerbaycan tarafının izni olmadan Azerbaycan'ın işgal altındaki topraklarını ziyaret eden kişi, eylemlerinden pişmanlık duyarsa, ziyaretinin yasadışı olduğunun farkındaysa ve Azerbaycan'ın ilgili makamlarına bir açıklama ile başvurursa, Azerbaycan tarafı bu kişinin listeden çıkarılmasına ilişkin başvuruyu değerlendirmeye hazırdır."

;Resmi olmayan
Hükûmet karşıtı yayınlarıyla tanınan araştırmacı gazeteci ve radyo muhabiri Hatice İsmailova, listede adı geçen bazı kişilerin, özellikle de yasaklanma nedeni belirtilmeyenlerin, Azerbaycan hükûmetini makalelerinde eleştirdikleri için Azerbaycan'a girişleri engellenen gazeteciler ve insan hakları aktivistleri olduğunu, zira Dağlık Karabağ'ı ziyaret edip etmediklerinin belli olmadığını belirtmiştir.

### Ermenistan ve Dağlık Karabağ
Eski Dağlık Karabağ Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı, 2013 yılında Azerbaycan'ın tutumunu eleştirerek şunları belirtti: Azerbaycan, çatışma çözüm sürecini, meseleyi BM, Avrupa Konseyi, Avrupa Parlamentosu ve diğer uluslararası kuruluşların himayesine havale etme girişimleriyle değiştirmektedir. Bu arada, Azerbaycan partisinin uluslararası kuruluşlardan, devletlerden ve siyasi şahsiyetlerden Azerbaycan'ın toprak bütünlüğünü tanımalarını istemesi siyasi bir farsa dönüşmekte ve Dağlık Karabağ'ı ziyaret eden vatandaşları "istenmeyen kişi" ilan etmesi ise bir komediye dönüşmektedir. Azerbaycan'ın tutumu, herhangi bir uzlaşma veya taviz vermeye hazır olduğuna dair en ufak bir ipucu bile içermemektedir. Bu durum, resmi Bakü'nün Karabağ sorununu çözmek istemediğini ve başarısızlığın sorumluluğunu Ermenistan'a atmaya çalıştığını yeniden teyit etmektedir.

### Uluslararası
;Resmi
Azerbaycan'ın protestolarının ardından, işgal altındaki topraklara ziyarette bulunan vatandaşları olan bazı ülkelerin hükûmetleri ve ziyaret sırasında bağlı oldukları kuruluşlar, bu ziyaretleri söz konusu kişilerin "kişisel kararları" olarak nitelendirmiş ve bu ziyaretlerin resmi pozisyonlarını temsil etmediğini belirtmiştir.

ABD Dışişleri Bakanlığı Konsolosluk İşleri Bürosu internet sitesinde, "Azerbaycan Hükümeti'nin izni olmadan Ermenistan üzerinden Dağlık Karabağ bölgesine ve çevresindeki işgal altındaki bölgelere seyahat etmeniz, gelecekte Azerbaycan'a seyahat etme hakkınızı kaybetmenize neden olabilecektir" denilmektedir.

;Resmi olmayan
François Rochebloine, Fransa Ulusal Meclisi üyesi ve Fransa-Ermenistan Dostluk Grubu Başkanı, Azerbaycan'ın kendisine giriş yasağı getirme kararıyla ilgili olarak, Azerbaycan'da *istenmeyen kişi* ilan edilmenin kendisi için bir "onur" olduğunu belirtti.

İsviçreli Parlamento Üyesi Ueli Leuenberger, Azerbaycan'dan kara listeye alınmasından dolayı "minnettar" olduğunu belirtti.

İspanyol opera şarkıcısı Montserrat Caballé, 4 Haziran 2013'te Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'ni ziyaret etti. Şuşi'deki Gazanchetsots Katedrali'nde Artsah Piskoposluğu Başpiskoposu Pargev Martirosyan ile görüştü. Ayrıca Gandzasar ve Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nin başkenti Stepanakert'i ziyaret ederek Cumhurbaşkanı Bako Sahakyan ile bir araya geldi. 6 Haziran 2013'te Azerbaycan hükûmeti Caballé'yi *istenmeyen kişi* ilan etti. 9 Haziran 2013'te Ermenistan Cumhurbaşkanı Serzh Sargsyan, Caballé'ye Ermenistan Onur Madalyası verdi.

Seçimleri gözlemlemek için defalarca Dağlık Karabağ'a seyahat eden Rus siyasi uzman Konstantin Zatulin, "Azerbaycan'ın böyle bir listeye sahip olmasıyla aptallık sergilediğini" belirtirken, meslektaşı Sergey Markedonov ise alaycı bir şekilde Caballe ve diğer ünlülerin arasına katılmaktan duyduğu mutluluğu dile getirdi.

Listede yer alan Rus-İsrailli blog yazarı Alexander Lapshin'e göre, "Azerbaycan'ın Ermenilere karşı tutumu çok karmaşık ve Azerbaycanlılar kendi hükümetlerinin yaklaşımını açıklayamıyorlar."

Emekli Amerikalı diplomat ve Amerikan Dış Politika Konseyi'nde Avrupa ve Avrasya kıdemli uzmanı Wayne Merry, Azerbaycan hükûmetini kınayarak şunları söylemiştir: "Bu adım her şeyden önce Azerbaycan yetkililerine zarar vermektedir." Ayrıca, bu liste için şunları söylemiştir: "..... kendini tecrit etmenin ve basit bir politikanın çarpıcı bir örneğidir."

2005 yılında kara listeye alınan Arjantinli gazeteci Marcelo Cantelmi şunları yazdı: "Kara liste yayınlamak alçakça ve barbarca bir eylemdir. Bu, tarihsel olarak diktatörler ve tiranlar tarafından kullanılan, farklı görüşleri acımasız bir şekilde cezalandırmayı amaçlayan ayrımcı bir yöntemdir."

Kafkasya uzmanı Nicholas Wondra, Karabağ'da hiç bulunmamış olmasına rağmen Azerbaycan'ın "kara listesinde" yer aldı. "Listeye dahil edildiğime göre, artık Kafkasya uzmanı olarak Karabağ'ı ziyaret etmeliyim" diye ekledi.

Etnik olarak Türk olan bilek güreşçisi Zafer Noyan'ın, soyadının Ermeni soyadına benzemesi nedeniyle Azerbaycan'a girişine izin verilmedi.

Ermeni kökenli Suriyeli Amerikalı gazeteci Harut Sassounian, Ağustos 2013'te yazdığı bir makalede, "Bakü'nün Artsah ziyaretçilerine kara liste uygulaması Ermenistan'a yardım ediyor, Azerbaycan'a zarar veriyor" dedi. Ayrıca, "Azerbaycan liderleri, bazı beceriksiz astlarının kendi ülkelerinin çıkarlarına ve itibarına büyük zarar verdiğinin farkında olmayabilirler" diye ekledi.

## Kaynakça