Abigail Adams

**Abigail Adams** (22 Kasım 1744 - 28 Ekim 1818), Amerika Birleşik Devletleri'nin ikinci başkanı John Adams'ın eşi ve en yakın danışmanı, ayrıca altıncı başkan John Quincy Adams'ın annesidir. ABD'nin kurucu figürlerinden biri olarak kabul edilen Adams, aynı zamanda ülkenin ilk ikinci leydisi ve ikinci first lady'si olmuştur, ancak bu unvanlar o dönemde resmen kullanılmıyordu. Kendisi ve Barbara Bush, ABD tarihinde hem bir başkanın eşi hem de bir başkanın annesi olan iki kadından biridir.

Abigail Adams'ın hayatı, first ladyler arasında en iyi belgelenenlerden biridir. Amerikan Devrimi öncesinde ve sırasında, Kıta Kongresi'ne delege olarak katılmak üzere Philadelphia'da bulunan eşi John Adams'a yazdığı birçok mektup, aralarındaki güçlü bağın ve çok yönlü ilişkilerinin bir kanıtıdır. John Adams, pek çok konuda Abigail'in görüşlerine başvurmuş ve mektupları, hükûmet ve siyaset üzerine entelektüel tartışmalarla dolmuştur. Ayrıca, bu mektuplar Amerikan Devrimi sırasında cephe gerisindeki yaşamı birinci elden aktaran önemli tarihi belgeler niteliğindedir.

## Gençliği ve ailesi (1744-1759)

Abigail Adams, 22 Kasım 1744'te Massachusetts'in Weymouth kentindeki North Parish Congregational Kilisesi'nde, William Smith ve Elizabeth (doğumdaki soyadı Quincy) Smith'in kızı olarak dünyaya geldi. Annesi tarafından, Massachusetts kolonisinde tanınmış bir siyasi aile olan Quincy ailesine mensuptu. Ayrıca, annesi aracılığıyla John Hancock'un eşi Dorothy Quincy'nin kuzeniydi. Adams, aynı zamanda Hingham, Massachusetts'teki Old Ship Church'ün kurucu papazı John Norton'un torunuydu. Bu kilise, Massachusetts'te günümüze kadar ayakta kalmış tek 17. yüzyıl Püriten toplantı salonudur.

William Smith, 1740 yılında Elizabeth Quincy ile evlendi ve çiftin üç kızı ile bir oğlu oldu. Abigail, ikinci çocuklarıydı. Atalarının birçoğunda olduğu gibi, Adams'ın babası da cemaatinde saygın bir konuma sahip olan liberal bir Kongregasyonalist papazdı. Vaazlarında mukadderat ya da asli günah yerine akıl ve ahlakın önemini vurguluyordu. Smith'in eşi Elizabeth, 1775 yılının Temmuz ayında 35 yıllık evliliklerinin ardından çiçek hastalığından hayatını kaybetti. Smith ise 1784 yılında, 77 yaşında vefat etti.

Smith ailesi köle sahibiydi ve en az dört köleye sahip oldukları bilinmektedir. Phoebe adındaki bir köle, Abigail ve diğer çocuklara bakıcılık yaptı; daha sonra özgürlüğüne kavuştuktan sonra Abigail'in yanında ücretli hizmetçi olarak çalıştı. Abigail, yetişkinlik döneminde kölelik karşıtı görüşler benimsedi.

Abigail, resmi bir eğitim almadı; çocukken sık sık hastalanması, eğitim görmesini engelleyen etkenlerden biri olabilir. Ancak, ilerleyen yıllarda, kadınlara nadiren eğitim fırsatı tanındığını ve bu yüzden eğitimsiz bırakıldığını da dile getirdi. Resmi bir eğitim almamasına rağmen, annesi ona ve kız kardeşlerine okuma, yazma ve aritmetik öğretti. Babasının, amcasının ve büyükbabasının geniş kütüphaneleri sayesinde İngiliz ve Fransız edebiyatı üzerine çalışmalar yapabildiler. Büyükannesi Elizabeth Quincy de onun eğitimine katkıda bulundu. Büyüdükçe, bilgisini geliştirmek için arkadaşlarıyla birlikte okumalar yaptı. Sonunda, ABD tarihinde first lady olarak görev yapan en bilgili kadınlardan biri haline geldi.

## Evliliği ve çocukları (1759-1783)
Abigail Smith, John Adams ile ilk kez 1759 yılında, 15 yaşındayken tanıştı. O sırada John, arkadaşı Richard Cranch ile birlikte Smith ailesini ziyaret ediyordu. Cranch, Abigail'in ablası Mary Smith ile nişanlıydı ve ileride federal yargıç William Cranch'in ebeveynleri olacaklardı. John Adams, Smith kız kardeşlerini "ne sevecen ne de samimi" bulduğunu ifade etmiştir.

Abigail'in babası bu evliliğe onay verse de annesi, kızının hala çiftlik hayatının izlerini taşıyan bir taşra avukatıyla evlenmesine karşı çıktı. Ancak sonunda razı oldu ve çift, 25 Ekim 1764'te Weymouth'taki Smith ailesinin evinde evlendi. Nikâhı, Abigail'in babası William Smith kıydı. Düğün sonrası, Abigail ve John tek bir ata binerek yeni evlerine, John'un babasından miras kalan Braintree, Massachusetts'teki (günümüzde Quincy'nin bir parçası) saltbox tarzı ev ve çiftliğe doğru yola çıktı. Çift, evliliklerinin dokuzuncu ayında ilk çocuklarını karşıladı.

Abigail Adams 12 yılda altı çocuk doğurdu:

* Abigail ("Nabby"; 1765-1813)
* John Quincy (1767-1848)
* Susanna (takma adı "Suky") (1768-1770)
* Charles (1770-1800)
* Thomas (1772-1832)
* Elizabeth (1777'de ölü doğdu)

Abigail, çocuklarını yetiştirirken onlara erdemin ve Adams ailesi geleneğinin önemini sürekli hatırlatıyordu. Eşi uzun yolculuklara çıktığında, ailenin ve çiftliğin tüm sorumluluğunu üstleniyordu. Aralık 1773'te yazdığı bir mektupta, "Ah! Kaç kar yığını seni ve beni ayırıyor," diyerek eşinden uzak kalmanın zorluklarını dile getirdi.

Abigail ve John'un evliliği, mektupları ve diğer yazışmaları sayesinde oldukça iyi belgelenmiştir. John'un siyasi görevleri sırasında yazıştıkları mektuplar, onun Abigail'in bilgisine olan güveninin samimi olduğunu gösterir. Abigail, tıpkı eşi gibi mektuplarında sık sık edebiyattan alıntılar yapıyordu; tarihçi David McCullough'a göre bunu John'dan daha doğal bir şekilde gerçekleştiriyordu. Yazışmaları, aralarındaki duygusal ve entelektüel saygıyı gözler önüne serer. John, mektuplarında sık sık "kibirinden" dolayı kendini Abigail'e karşı mazur görmesini ister, böylece onun onayına duyduğu ihtiyacı açıkça ortaya koyardı.

John Adams, Nisan 1768'de ailesini Boston'a taşıdı ve Brattle Caddesi'nde yerel olarak "Beyaz Ev" olarak bilinen ahşap kaplamalı bir ev kiraladı. Abigail ve çocuklarıyla birlikte burada bir yıl yaşadıktan sonra Cold Lane'e taşındılar. Daha sonra, şehrin merkezinde, Brattle Meydanı'nda daha büyük bir eve geçtiler.

John'un artan avukatlık işleri, ailenin yaşamını değiştirmeyi gerektirdi. 1771'de, Abigail ve çocukları Braintree'ye geri taşındı, ancak John, ofisini Boston'da tutarak ailesinden uzak kaldığı zamanlarda işine odaklanmayı umuyordu. Fakat başkentte bir süre geçirdikten sonra, Braintree'nin kırsal yapısı sebebiyle ailesi için uygun bir yer olmadığına karar verdi. Bunun üzerine, Ağustos 1772'de ailesini tekrar Boston'a taşıdı. Queen Caddesi'nde, ofisinden çok uzak olmayan büyük bir tuğla ev satın aldı. 1774'te ise, Boston'daki giderek artan istikrarsızlık nedeniyle Abigail ve John, aileyi yeniden çiftliğe götürmeye karar verdiler. Braintree, Massachusetts, kalıcı evleri olmaya devam etti.

Abigail, ailenin mali işlerinden sorumlu olup, yatırımlarını da yönetiyordu. Devrim Savaşı'nı finanse etmek amacıyla çıkarılan borç araçlarına yaptığı yatırımlar, Alexander Hamilton'ın Kamu Borçlarına Dair İlk Raporu'nun, hükûmet tahvillerine nominal değer üzerinden tam ödeme yapılmasını onaylamasının ardından karşılığını buldu. Bir araştırmacı, Abigail'in finansal zekâsının, John'un ölümüne kadar Adams ailesinin servetini sağlamlaştırmaya yardımcı olduğunu belirtmektedir.

Abigail, ailenin mali işlerinden sorumlu olup, yatırımlarını da yönetiyordu. Amcası Cotton Tufts aracılığıyla, Devrim Savaşı'nı finanse etmek amacıyla çıkarılan borç senetlerine yaptığı yatırımlar, Alexander Hamilton'ın Kamu Borçlarına Dair İlk Raporu'nun, hükûmet tahvillerine nominal değer üzerinden tam ödeme yapılmasını onaylamasının ardından karşılığını buldu. Bir araştırmacı, Abigail'in finansal zekâsının, John'un ölümüne kadar Adams ailesinin servetini güvence altına almasına yardımcı olduğunu belirtmektedir.

## Başbayanlığı (1797-1801)
John Adams, 4 Mart 1797'de Philadelphia'da, 61 yaşında ABD'nin ikinci başkanı olarak göreve başladı. Eşi Abigail, o sırada ölmek üzere olan 89 yaşındaki annesiyle ilgilendiği için yemin törenine katılamadı. John'un başkan seçilmesinin ardından Abigail, resmi davetler düzenlemeye devam etti. Her hafta büyük bir akşam yemeği verdi, sık sık halka açık etkinliklere katıldı ve her 4 Temmuz'da Philadelphia'da kutlamalar düzenledi.

Abigail, Martha Washington'ın sessiz duruşunun aksine, siyasette ve politika belirlemede aktif bir rol oynadı. Öyle ki, siyasi rakipleri ona "Bayan Başkan" lakabını taktı. John'un en yakın sırdaşı olarak, dönemin siyasi meseleleri hakkında sıkça bolca sahibiydi ve bazı durumlarda henüz kamuya açıklanmamış gelişmeleri kız kardeşi Mary'ye ve oğlu John Quincy'ye yazdığı mektuplarda paylaşıyordu.&hairsp; Bazıları başkanla iletişim kurmak için Abigail'i aracı olarak kullanıyordu.&hairsp; Zaman zaman basına, kocasıyla ilgili olumlu haberler sızdırdığı da biliniyordu.&hairsp; Abigail, John'un siyasi kariyerine kararlılıkla destek verdi ve Yabancılara Uygulanacak ve İsyana Teşvik Ceza Yasaları gibi politikalarını savundu.

Adams, kardeşi William Smith'in, eniştesi John Shaw'un ve oğlu Charles'ın çocuklarını, babaları alkolizmle mücadele ettiği için, eşinin başkanlığı sırasında Başkanlık Konutu'na getirdi. 1800 yılında, Charles'ın ölümünden birkaç gün önce, henüz 3 yaşındaki kızı Susanna'yı da Philadelphia'daki Başkanlık Konutu'na yerleştirdi.

1800'de başkent Washington, D.C.'ye taşındığında, Adams Beyaz Saray'da -o zamanki adıyla Başkanlık Konutu'nda- yaşayan ilk First Lady oldu Ancak burada yalnızca eşinin görev süresinin son dört ayında kaldı. O dönemde Washington, D.C. hâlâ bâkir bir bölgeydi ve Başkanlık Konutu tamamlanmamıştı. Adams, evi "yaşanabilir", çevresini ise "güzel" bulsa da, etraftaki sık ormanlara rağmen kimsenin kendileri için odun kesip taşımaya yanaşmamasından yakındı. Çamaşırlarını asmak için Beyaz Saray'ın Doğu Odası'nı kullandı. Zaten hassas olan sağlığı, Washington'daki zorlu koşullar nedeniyle daha da bozuldu.

## Sonraki yaşamı  (1801-1818)

John'un başkanlık seçimlerini kaybetmesinin ardından aile, 1800'de Quincy'deki Peacefield'a yerleşti. Abigail, oğlunun siyasi kariyerini dikkatle takip etti. Abigail, torunu Susanna'yı büyütmeye devam etti. Ayrıca, oğlu John Quincy Adams Rusya'da büyükelçilik yaparken diğer torunları George Washington Adams ve genç John Adams'ı da yanına alıp onlara baktı. 1813'te 48 yaşındaki kızı Nabby, üç yıl süren acı dolu bir mücadelenin ardından meme kanserinden hayatını kaybetti.

## Ölümü
Abigail Adams, son yıllarında hastalandı. 28 Ekim 1818'de tifo ateşi nedeniyle evinde hayatını kaybetti. Quincy, Massachusetts'teki United First Parish Church'te (aynı zamanda "Başkanlar Kilisesi" olarak bilinir) bulunan aile mezarına, ilerleyen yıllarda eşi John, oğlu John Quincy ve John Quincy'nin eşi Louisa ile birlikte defnedildi. Abigail, 73 yaşındaydı ve 74. doğum gününe tam iki hafta kala vefat etti. Son sözleri, "Üzülme, dostum, en değerli dostum. Gitmeye hazırım. Ve John, çok uzun sürmeyecek." oldu. Sekiz yıl sonra, 4 Temmuz 1826'da, Bağımsızlık Bildirgesi'nin ellinci yıldönümünde, eşi John 90 yaşında kalp yetmezliğinden hayatını kaybetti. John, Abigail'in yanına, aile mezarına gömüldü.

## Siyasi görüşleri

### Kadın hakları
Abigail Adams, 18. yüzyıl kadını olarak yaşadığı zorlukları ve endişeleri yazmıştır. Evlilik içindeki kadınların mülkiyet haklarını ve kadınlar için özellikle eğitim alanında daha fazla fırsat sunulmasını savunuyordu. Kadınlar, kendilerine fayda sağlamayan yasalara boyun eğmemeli, sadece kocalarının eşleri olmayı kabul etmemeliydi; kendilerini eğitmeli ve böylece entelektüel kapasiteleriyle tanınarak, çocuklarının ve eşlerinin hayatlarını yönlendirebilmeliydiler. En bilinen yazılarından biri, Mart 1776'da yazdığı John'a ve Kıta Kongresi'ne gönderdiği mektuptur. Bu mektubunda, onlardan "kadınları hatırlamalarını ve onlara karşı atalarından daha cömert ve hoşgörülü olmalarını" istemiştir. "Kocalara sınırsız güç vermeyin. Unutmayın ki, her erkek eğer yapabilse zalim olurdu. Eğer kadınlara gereken özen gösterilmezse, bir isyan başlatacağız ve bizim sesimizin duyulmadığı ya da temsil edilmediğimiz hiçbir yasaya bağlı olmayacağız," demiştir.

### Kölelik
Adams köleliğe tamamen karşıydı ve bunu demokrasiye karşı bir tehdit olarak görüyordu.

Adams'ın ırkçılık konusundaki görüşlerini yansıtan dikkat çekici bir olay, 1791'de Philadelphia'da yaşandı. Siyah bir genç, okuma yazma öğrenmek için Adams'ın evine geldi. Adams, genci yerel bir akşam okuluna kaydettirdi, ancak bir komşusu buna karşı çıktı. Adams ise, "O da diğer gençler kadar özgür bir insan. Sadece yüzü siyah olduğu için eğitim hakkından mahrum mu bırakılmalı? Nasıl geçimini sağlayacak?... Onu salonuma alıp okuma yazma öğretmekte hiçbir yanlışlık görmüyorum," diye yanıt verdi.

Adams, köleliğe karşı durmasına rağmen, hayatı boyunca bazı ırkçı düşüncelere sahipti. 1785'te Londra'da *[[Othello]]* adlı oyunu izledikten sonra, siyah Othello'nun beyaz bir kadın olan Desdemona ile romantik sahnelerini "iğrenç" ve "dehşet verici" bulduğunu bir mektubunda yazdı. Tarihçi Annette Gordon-Reed, Adams'ın ırk konusundaki görüşlerinin, 18. yüzyıldaki tipik beyazın bakış açısıyla benzerlik gösterdiğini belirtmiştir.

## Kaynakça