Wi-Fi 5

**IEEE 802.11ac**, Wi-Fi İttifakı tarafından geriye dönük olarak **Wi-Fi 5** olarak adlandırılan, IEEE 802.11 protokol ailesine ait bir kablosuz ağ standardıdır. Bu standart, 5 GHz frekans bandında yüksek verimli (high-throughput) kablosuz yerel alan ağları (WLAN) sağlamak üzere geliştirilmiştir.

Spesifikasyon, çoklu istasyon veriminin en az 1.1 Gbit/s, tekli bağlantı veriminin ise en az 500 Mbit/s olmasını öngörür. Bu hızlara ulaşmak için önceki nesil olan 802.11n'in temel teknolojileri geliştirilmiştir: Daha geniş RF bant genişliği (160 MHz'e kadar), daha fazla MIMO uzamsal akışı (8'e kadar), downlink MU-MIMO (4 istemciye kadar) ve yüksek yoğunluklu modülasyon (256-QAM'a kadar).

## Gelişim Süreci (Wave 1 ve Wave 2)
Wi-Fi İttifakı, 802.11ac ürünlerinin piyasaya sürülmesini "Wave 1" (1. Dalga) ve "Wave 2" (2. Dalga) olmak üzere iki aşamaya ayırmıştır.

* **Wave 1:** 2013 ortalarından itibaren sertifikalandırılmaya başlanan ilk nesil ürünlerdir. IEEE 802.11ac Taslak 3.0 (Draft 3.0) sürümüne dayanmaktadır.
* **Wave 2:** 2016 yılında tanıtılan bu sertifikasyon, standardın ek özelliklerini kapsar. Wave 2, MU-MIMO (sadece downlink), 160 MHz kanal genişliği desteği, daha fazla 5 GHz kanal desteği ve dört uzamsal akış (Wave 1'deki üç akışa kıyasla) gibi özellikler sunar.

## Yeni Teknolojiler
802.11ac ile tanıtılan temel teknolojik yenilikler şunlardır:

* **Genişletilmiş Kanal Bağlama:** 802.11n'deki maksimum 40 MHz'e kıyasla, istasyonlar için zorunlu 80 MHz ve isteğe bağlı 160 MHz kanal bant genişliği desteği getirilmiştir.
* **Daha Fazla MIMO Uzamsal Akışı:** 802.11n'deki dört akışa kıyasla, sekiz adede kadar uzamsal akış desteği.
* **Downlink MU-MIMO:** Çok kullanıcılı MIMO (Multi-User MIMO) teknolojisi sayesinde, bir erişim noktası aynı anda birden fazla istemciye veri gönderebilir. Bu, frekansın bölünmesiyle değil, uzamsal olarak çözümlenmesiyle (SDMA) yapılır.
* **Modülasyon:** 802.11n'deki 64-QAM'a kıyasla, daha yoğun veri taşıyan 256-QAM (Rate 3/4 ve 5/6) modülasyonu isteğe bağlı mod olarak eklenmiştir.
* **Hüzmeleme (Beamforming):** Farklı üreticilerin cihazları arasında uyumluluk sağlamak için standartlaştırılmış hüzmeleme ve geri bildirim mekanizmaları eklenmiştir.

## Özellikler
Standardın getirdiği özellikler zorunlu ve isteğe bağlı olarak ikiye ayrılır.

### Zorunlu Özellikler
* 80 MHz kanal bant genişliği.
* 800 ns normal koruma aralığı (Guard Interval).
* İkili evrişimsel kodlama (BCC).
* Tek uzamsal akış.

### İsteğe Bağlı Özellikler
* 2 ile 8 arası uzamsal akış.
* 160 MHz kanal bant genişliği (bitişik 80+80 veya ayrı 80+80 MHz).
* 256-QAM modülasyonu.
* 400 ns kısa koruma aralığı (SGI).
* İletim hüzmeleme (TxBF) ve STBC.

## Veri Hızları ve Pazarlama İsimleri
Cihazların kablosuz hızları genellikle "AC" ön eki ve ardından gelen bir sayı ile (örneğin AC1900) pazarlanır. Bu sayı, cihazdaki tüm radyoların (2.4 GHz ve 5 GHz) aynı anda kullanılabilen en yüksek bağlantı hızlarının toplamını ifade eder.

Aşağıda yaygın konfigürasyonlar ve teorik hızları verilmiştir:

Tek bir istemci cihazın (örneğin bir telefonun) AC1900 hızına tek başına ulaşması mümkün değildir; bu hız, farklı bantlara bağlanan birden fazla cihazın toplam kapasitesini temsil eder.

## Kaynakça