Lizbon Antlaşması'nın imzalanması

**Lizbon Antlaşması'nın imzalanması**, 13 Aralık 2007'de Lizbon, Portekiz'de gerçekleşti. O dönemde Avrupa Birliği Bakanlar Konseyi Başkanlığı'nı yürüten Portekiz Hükûmeti, töreni 15. yüzyıldan kalma Jeronimos Manastırı'nda düzenledi. Burası, Portekiz'in 1985'te Avrupa Birliği (AB) katılım antlaşmasını imzaladığı yerle aynıydı. 27 AB üye devletinden temsilciler hazır bulundu ve 2001'de başlayan müzakereleri sona erdiren Antlaşma'yı tam yetkililer olarak imzaladı. Ayrıca, ilk kez bir AB antlaşması, üç ana AB kurumunun başkanları tarafından da imzalandı. Ana törenden sonra, devlet ve hükûmet başkanları, Avrupa bütünleşmesi yolunda Avrupa ülkelerinin kardeşliğini simgeleyen özel olarak dekore edilmiş bir Lizbon tramvayıyla birlikte gezintiye çıktılar.

## Arka plan
Lizbon Anlaşması'nda (o zamanlar 'Reform Anlaşması' olarak anılıyordu) yer alan siyasi anlaşmaya giden diplomasi ve arabuluculuk, büyük ölçüde 2007'nin ilk yarısında Almanya'nın, Şansölye Angela Merkel liderliğindeki Avrupa Birliği Konseyi başkanlığının bir başarısıydı. 18 ve 19 Ekim 2007'deki Avrupa Konseyi toplantısında, Almanya'dan sonra başkanlığı devralan Portekiz, Anlaşma'nın Portekiz'in başkenti Lizbon'da imzalanması konusunda ısrar etti. Bu istek kabul edildi ve böylece Anlaşma, Avrupa Birliği anlaşmalarına isim verme geleneğine uygun olarak Lizbon Anlaşması olarak adlandırıldı. Portekiz başkanlığı, 2007'nin sonlarında, daha sonra 13 Aralık olarak belirlenen Anlaşma'nın imzalanması için bir program ve tören düzenlemekle görevlendirildi.

## Tören

Saat 10:00'da, 27 üye devletin tam yetkili temsilcileri ve üç ana AB kurumunun başkanları, araç konvoylarıyla Jeronimos Manastırı'na gelmeye başladılar. Onları sırasıyla Portekiz Başbakanı José Sócrates ve Dışişleri Bakanı Luis Amado karşıladı. Tüm katılımcılar ve izleyiciler, manastırın geçici bir çatıyla kapatılan ana avlusunda yerlerini aldığında, bir Portekizli çocuk korosu, piyano eşliğinde Avrupa marşının orijinal Almanca versiyonu olan Ludwig van Beethoven'ın Neşeye Övgü'sünü seslendirdi. Bu aradan sonra, sırasıyla Avrupa Komisyonu Başkanı José Manuel Barroso, Avrupa Parlamentosu Başkanı Hans-Gert Pöttering ve Portekiz Başbakanı ( Avrupa Konseyi Başkanı rolünde) José Sócrates, günün tarihi önemini vurgulayan konuşmalar yaptı. Öğle saatlerinde ana imza töreni başladı ve 27 üye devletin temsilcileri, anlaşmayı ülke adlarının alfabetik sırasıyla imzaladı. Daha sonra, tanınmış Portekizli halk sanatçısı Dulce Pontes, ülkenin geleneksel Fado türünde bir müzik parçası seslendirdi. Jeronimos Manastırı'ndaki program, liderlerin tarihi binanın Güney Kapısı dışında geleneksel bir 'aile fotoğrafı' çekilmesiyle sona erdi.

### İmzacılar listesi
Üye ülkelerin temsilcileri antlaşmayı aşağıdaki sırayla imzalamışlardır:



File:Lisbon Treaty FA Belgium.png|**1. :**Başbakan Guy VerhofstadtDışişleri Bakanı Karel De Gucht
File:Lisbon Treaty FA Bulgaria.png|**2. :**Başbakan Sergei StanishevDışişleri Bakanı Ivailo Kalfin
File:Lisbon Treaty FA Czech.png|**3. :**Mirek TopolánekKarel Schwarzenberg
File:Lisbon Treaty FA Denmark.png|**4. **Başbakan Anders RasmussenDışişleri Bakanı Per Stig Møller
File:Lisbon Treaty FA Germany.png|**5. :**Angela MerkelFrank-Walter Steinmeier
File:Lisbon Treaty FA Estonia.png|**6. :**Başbakan Andrus AnsipDışişleri Bakanı Urmas Paet
File:Lisbon Treaty FA Ireland.png|**7. :**Bertie AhernDermot Ahern
File:Lisbon Treaty FA Greece.png|**8. :**Konstantinos KaramanlisTheodora Bakoyannis
File:Lisbon Treaty FA Spain.png|**9. :**José Luis ZapateroMiguel Angel Moratinos
File:Lisbon Treaty FA France.png|**10. :**Nicolas SarkozyFrançois FillonBernard Kouchner
File:Lisbon Treaty FA Italy.png|**11. :**Romano ProdiMassimo D'Alema
File:Lisbon Treaty FA Cyprus.png|**12. :**Tassos PapadopoulosErato Kozakou-Marcoullis
File:Lisbon Treaty FA Latvia.png|**13. :**Valdis ZatlersAigars KalvītisMāris Riekstiņš
File:Lisbon Treaty FA Lithuania.png|**14. :**Valdas AdamkusGediminas KirkilasPetras Vaitiekūnas
File:Lisbon Treaty FA Luxembourg.png|**15. :**Jean-Claude JunckerJean Asselborn
File:Lisbon Treaty FA Hungary.png|**16. :**Ferenc GyurcsányKinga Göncz
File:Lisbon Treaty FA Malta.png|**17. :**Lawrence GonziMichael Frendo
File:Lisbon Treaty FA Netherlands.png|**18. :**Jan-Peter BalkenendeMaxime Verhagen
File:Lisbon Treaty FA Austria.png|**19. :**Alfred GusenbauerUrsula Plassnik
File:Lisbon Treaty FA Poland.png|**20. :**Donald TuskRadosław Sikorski
File:Lisbon Treaty FA Portugal.png|**21. :**Başbakan José SócratesDışişleri Bakanı Luis Amado
File:Lisbon Treaty FA Romania.png|**22. :**Traian BăsescuCălin-Constantin-Anton Popescu-TăriceanuAdrian-Mihai Cioroianu
File:Lisbon Treaty FA Slovenia.png|**23. :**Janez JanšaDimitrij Rupel
File:Lisbon Treaty FA Slovakia.png|**24. :**Robert FicoJán Kubis
File:Lisbon Treaty FA Finland.png|**25. :**Matti VanhanenIlkka Kanerva
File:Lisbon Treaty FA Sweden.png|**26 :**Fredrik ReinfeldtCecilia Malmström
File:Lisbon Treaty FA United Kingdom.png|**27. :**Gordon BrownDavid Miliband


### Mekan ve dekorasyonlar

Lizbon'un Belém semtinde bulunan ve 1502'den kalma Manueline tarzı Jerónimos Manastırı'nın ana şapeli, Portekiz dönem başkanlığı tarafından ana imza töreninin düzenlenmesi için seçilmiştir. Bu kararın bir nedeni de Portekiz'in 1985'te Avrupa Birliği'ne katılım anlaşmasının da aynı yerde imzalanmış olmasıdır.

İmza töreninin kendisi, arka planda büyük bir LCD ekranın bulunduğu bir podyumda gerçekleşti. Bu ekranda, ilgili üye devletin temsilcileri antlaşmayı imzalarken o ülkenin ulusal bayrağı dalgalanıyordu.

### Gordon Brown'ın yokluğu
Birleşik Krallık Başbakanı Gordon Brown, törende anlaşmayı imzalaması planlanan tek ulusal temsilci olmasına rağmen törene katılmadı ve Dışişleri Bakanı David Miliband anlaşmayı tek başına imzaladı. Brown, belgeyi aynı günün ilerleyen saatlerinde düzenlenen devlet ve hükümet başkanları öğle yemeğinde imzaladı. Mazeret olarak İngiliz milletvekillerinden oluşan bir komite önünde ifade vermesi gerektiği belirtildi. Bu durum, muhalefet partilerinden eleştiri aldı. Muhafazakarlar, bu hareketin Brown'ın "korkak" görünmesine neden olduğunu ve bunun "uluslararası diplomaside çok iyi olmadığını" kanıtlayan bir "gösteri" olduğunu iddia etti. Liberal Demokratlar ise bu durumun "ciddi sorular" ortaya çıkardığını savundu ve Chris Huhne, bunun "beceriksiz ve mızmız bir davranış" olduğunu ve "Gordon Brown'ın AB ortaklarıyla dürüst ilişkiler kurma konusundaki itibarını tehlikeye attığını" söyledi. İngiliz medyasının bir kısmı da Brown'ı bu yüzden eleştirdi ve anlaşmayı imzalamaktan utandığı için böyle davrandığını öne sürdü. BBC Siyaset Editörü Nick Robinson, Brown'ın imza törenine katılma imkanı olmasına rağmen katılmamayı tercih ettiğini iddia etti.

## Tramvay turu ve Fayton Müzesi öğlen yemeği

Manastırın dışında çekilen grup fotoğrafının ardından, liderler hep birlikte Lizbon'un elektrikli tramvaylarından birine binerek yolculuk yaptılar. Devlet ve hükümet başkanlarını taşımanın bu sıradışı yolu, Avrupa entegrasyonu yolundaki Avrupa ülkelerinin kardeşliğinin bir simgesi olarak tanımlandı. Yolculuk, Portekiz'in Ulusal Fayton Müzesi'nde sona erdi ve burada tarihi kraliyet faytonları koleksiyonunun ortasında şenlikli bir öğle yemeği düzenlendi. İngiltere Başbakanı Gordon Brown'ın gecikmesi, onun müzeye gelmesi ve anlaşmayı orada imzalamasıyla sonuçlandı.

## Gösteriler ve eleştiri
Anlaşma Lizbon'da imzalanırken protestocular da oradaydı. Örneğin, İngiliz baskı grubu "I Want a Referendum" (Referandum İstiyorum), anlaşmanın Birleşik Krallık'ta ek bir referandum yapılmadan, yalnızca İngiltere Parlamentosu tarafından onaylanmasını protesto etmek için bir gösteri düzenledi. Amsterdam Anlaşması, tüm olağan Avrupa Konseyi toplantılarının merkezi olarak Brüksel'i belirlemişti. Anlaşmanın imzalanacağı gün, bu toplantılardan birine denk geldiği için mekan konusunda anlaşmazlık yaşandı. Belçika, zorunlu toplantıları anlaşmaya aykırı olarak Brüksel dışında yapma konusunda bir emsal oluşturmamak için toplantının Brüksel'de yapılmasını istiyordu. Portekiz AB Dönem Başkanlığı ise, anlaşmaya Lizbon Antlaşması adını verebilmek için toplantının Lizbon'da yapılmasını istedi. Sonuç olarak, anlaşma Lizbon'da imzalandı ve ardından toplantıya Brüksel'de devam edildi. Bu durum, medyaya, 27 ayrı gereksiz uçak yolculuğu yaparak AB'nin çevresel duruşunu zedeledikleri için liderlere saldırmak için açık bir davetiye oluşturdu. Bu yolculuklar, AB'nin Kyoto sonrası bir anlaşma için uluslararası destek aradığı bir döneme denk geldi. Sonunda, bazı liderler (üç Benelux ülkesinin liderleri gibi) uçaklarını birleştirdi.

## Yayınlanması
Törenin televizyon yayını, Portekiz'in kamu yayın kuruluşu olan Rádio e Televisão de Portugal tarafından yapıldı. Tören, Portekiz dönem başkanlığının internet sitesi gibi uluslararası televizyon haber ağlarında, örneğin Euronews'te canlı olarak yayınlandı.

## Ayrıca bakınız
*Ulusal Fayton Müzesi
*Lizbon Antlaşması'nın onaylanması

## Kaynaklar

## Dış bağlantılar

### Resmî websiteler
*Portekiz Cmhurbaşkanlığı Websitesi
:*Lizbon Antlaşması'nın imza töreni (video; arşiv)
:*Kim kimdir
:*Genel bakış

### Medya raporları
*EU leaders sign landmark treaty, BBC
*European leaders sign new EU treaty in Lisbon, EurActiv
*EU leaders sign landmark reform treaty with British PM absent, AFP
*Leaders Commit to EU's Future by Signing the Lisbon Treaty, Deutsche Welle
*EU leaders to sign up to new treaty, EUobserver
*Brown flies to Lisbon for belated EU treaty signing, The Guardian
*It is polite to turn up on time, The Guardian
*With glitz, EU marks start of Lisbon Treaty rules, Associated Press