İsviçre Bilim Merkezi Technorama

**İsviçre Bilim Merkezi Technorama** (Almanca: Swiss Science Center Technorama), İsviçre'nin Zürih Kantonu'na bağlı Winterthur şehrinde bulunan, bilimi ve teknolojiyi uygulamalı olarak keşfetmeye olanak sağlayan Avrupa'nın önde gelen bilim merkezlerinden biridir.  İsviçre'nin tek bilim müzesidir.

Merkez, 1990 yılında kurulmuş olup, ziyaretçilere fizik, kimya ve biyoloji gibi doğa bilimlerini interaktif sergiler aracılığıyla deneyimleme imkânı sunmaktadır. Technorama, ziyaretçilerini yılın 365 günü ağırlıyor. Her gün 10:00 - 17:00 saatleri arasında açıktır.

## Tarihçesi
İsviçre'de bir teknik müze kurulması için 1947 gibi erken bir tarihte bir organizasyon kuruldu. Tarihi öneme sahip nesneler, öncelikle Winterthur şehrinde ve İsviçre makine mühendisliğinin "altın üçgeni" olan Winterthur, Zürih ve Baden'de bulunan sanayi şirketlerinin hisse senetlerinden toplanıyordu. 26 Haziran 1969'da, "bilim ve teknolojiyi canlı bir sergide sunacak bir eğitim kurumu" (müze sergisi şeklinde) kurmak amacıyla İSVİÇRE TEKNORAMASI adlı bir vakıf kuruldu. Amaç, toplumun genelinin bu temalarla doğrudan deneysel temas kurmasını sağlamaktı.

1982 yılında Technorama'da, geleneksel teknik müzelerden esinlenerek tasarlanmış ve buhar makinelerinden malzeme test cihazlarına ve müzik kutularına kadar çeşitli endüstriyel eserlerden oluşan bir sergi açıldı. Koleksiyon, bilgi panelleri ve görsel-işitsel bir "üst yapı" ile desteklendi. Technorama, bu sayede, örneğin dünyanın en büyük slayt projektörü "Spitlight" ile belli bir üne kavuştu.

1984 yılında Zürih'te "Fenomenler" bilim sergisi düzenlendi. Alman eğitimci Hugo Kükelhaus'un öğretici ilkelerini izleyen sergi, su, mekanik, akustik, ışık ve renkle ilgili yaklaşık 200 doğa olayı ve deneyi içeriyordu; bunların çoğu duyusal uygulamalı sergiler şeklindeydi. Başarısı nedeniyle sergi daha sonra Güney Afrika, Hollanda, Almanya ve ardından tekrar Zürih'te sergilendi ve 5,4 milyondan fazla ziyaretçi çekti.
Ancak Ticino'lu tamirci ve uçak mühendisi Gianni Andreoli tarafından tasarlanan 18 metre uzunluğundaki bu devasa yapı bile, eski tesisler ve makinelerle ilgilenen ziyaretçi sayısının giderek azalması gerçeğini göz ardı edemedi. 1985 yılında, ziyaretçi sayısı neredeyse tamamen azalmaya devam ederken, Technorama ciddi mali sıkıntılar ve iflasla karşı karşıya kaldı.

Technorama'nın eski direktörü Remo Besio (1940-2016) da fenomenlere meraklıydı. Haziran 1990'da, bir yandan Hugo Kükelhaus'un ilkelerine dayanan, diğer yandan da özellikle San Francisco'daki Exploratorium olmak üzere Anglo-Sakson bilim merkezlerinin arkasındaki fikri ele alan yeni bir misyon beyanı kabul edildi. Frank Oppenheimer (ABD), Richard Gregory ve Steven Pizzey'den (her ikisi de Birleşik Krallık) ilham alınarak ve Amerikan Bilim ve Teknoloji Merkezleri Birliği'nin (ASTC) kapsamlı teknik rapor ve değerlendirme koleksiyonuna dayanarak, Technorama'yı kademeli olarak etkileşimli bir bilim merkezine dönüştürmek için adımlar atılacaktı.

2000 yılına gelindiğinde, teknik müze sistematik olarak bir bilim merkezine dönüştürüldü. Kasım 2013'te, adı resmen "İsviçre Technorama Vakfı, Canlı Bir Sergide Bilim ve Teknoloji"den "İsviçre Bilim Merkezi Technorama"ya değiştirildi. O zamandan beri Technorama, öğrenmeye adanmış, oyun öğelerinin güçlü olduğu, çeşitli ve atmosferik bir deneysel sergi haline geldi.

Bu yeniden yapılanma, yalnızca ziyaretçi sayısında cesaret verici bir artışa değil, aynı zamanda okul öncesi çağındaki çocuklar da dahil olmak üzere müzeyi ziyaret eden genç sayısında da keskin bir artışa yol açtı. Zürih Kantonu'nun 1982 yılında Technorama Müzesi'ne ek olarak donattığı ve işlettiği Gençlik Laboratuvarı, 2003 yılında Technorama'ya kurumsal olarak bağlandı.

Gelişiminin ileri bir aşamasında, bu Gençlik Laboratuvarı 2012 yılında yenilenerek mevcut olanaklarının önemli ölçüde genişletilmesine olanak sağladı. İsviçre Bilim Merkezi'nde şu anda biyoloji, kimya ve fizik laboratuvarları için ikişer laboratuvar ve daha yapıcı bir yaklaşıma yönelik atölyeler için çalışma tezgâhları bulunan bir atölye olmak üzere toplam yedi laboratuvar bulunmaktadır. Her yıl yaklaşık 70.000 öğrenci bir sınıf gezisi kapsamında Technorama'yı ziyaret ederek, İsviçre'deki en büyük okul dışı bilim öğrenme kurumu haline gelmiştir. Sergiler ve laboratuvarlardaki olanaklarıyla, İsviçre'de bilimlerin nasıl takdir edildiğini, öğrenildiğini ve öğretildiğini şekillendirmektedir.

Schönwetter varış noktası için Technorama kullanımı 18 Nisan 2021'de, etkileyici Wonder Köprüsü ile yeni açık hava alanı "Technorama Outdoors" kapılarını açtı. Açık gökyüzü altında ve XXL formatında doğa olaylarını sunan Technorama, artık kendini eşsiz bir güzel hava destinasyonu olarak konumlandırıyor.

## Konumu
Technorama, Winterthur'un kuzeydoğu kesiminde, Töss Nehri yakınında yer almaktadır. Ulaşım açısından merkezi bir konumda olup, Winterthur şehir merkezinden kolayca erişilebilirdir.

## Sergiler ve Konsept

Technorama'nın temel konsepti, ziyaretçilerin sergilenen bilimsel olguları elleriyle dokunarak ve deneyerek keşfetmelerine dayanır. "Do Not Touch" (Dokunmayın) ilkesinin aksine, Technorama'da "Touch and Try" (Dokun ve Dene) ilkesi benimsenmiştir.

### Ana Sergi Alanları
Merkez, yaklaşık 500'den fazla etkileşimli deney istasyonu içerir  ve bunlar genellikle ana temalara göre düzenlenmiştir:

• Doğa Güçleri: Elektrik, manyetizma, su ve rüzgâr gibi fiziksel fenomenler incelenir.

• Algı: İnsan algısının nasıl çalıştığını gösteren, optik illüzyonlar, ses ve ışık deneylerinin bulunduğu alan.

• Mekanik ve Matematik: Basit makineler, denge ve karmaşık matematiksel ilkelerin uygulamalı gösterimleri mevcuttur.

• Biyoloji: Canlı organizmaların yapısı ve işleyişi hakkında interaktif deneyler sunulur.

## Laboratuvarlar ve Gösteriler
Technorama, ana sergilerin yanı sıra, kimya ve fizik laboratuvarlarında rehberli atölye çalışmaları ve canlı bilim gösterileri düzenler. Bu etkinlikler, belirli konuların derinlemesine anlaşılmasına katkıda bulunur.

### Dış Alanlar
Açık havaalanı 18 Nisan 2021'de açıldı. Geçmişte müze tamamen kapalı alandaydı.  Merkezin dış kısmında, açık hava deneylerinin yapıldığı bir alan (Technorama Park) bulunmaktadır. Bu alanda, özellikle güneş, su ve rüzgâr enerjisi gibi büyük ölçekli fiziksel olaylar deneyimlenebilir. Açık hava sergileri Paskalya'dan Ekim sonuna kadar açıktır. 
## Eğitim ve Öğrenim
Technorama, İsviçre eğitim sisteminin önemli bir destekçisi olarak kabul edilir. Öğrenmeyi eğlenceli hale getirerek gençleri STEM (Bilim, Teknoloji, Mühendislik ve Matematik) alanlarına yönlendirmeyi amaçlamaktadır. Okul programları, öğretmen eğitimleri ve pedagojik materyal geliştirme konularında aktif rol oynamaktadır.

## Uluslararası İlişkiler
Technorama, Avrupa Bilim Merkezleri ve Müzeleri Ağı (ECSITE) üyesidir ve diğer uluslararası bilim merkezleriyle sergi ve bilgi alışverişinde bulunmaktadır. Bu işbirlikleri sayesinde, merkezdeki sergilerin sürekli güncel ve yenilikçi kalması sağlanır.

## Kaynakça

## Dış Bağlantılar
* https://www.technorama.ch/en/home