Virginia Henderson

**Virginia Avenel Henderson**, Amerikalı hemşire, yazar ve teorisyen. Hemşireliğe katkılarıyla tanınır ve “hemşireliğin ilk hanımefendisi” olarak anılır. 20. yüzyılın en ünlü hemşirelerinden biri olarak kabul edilir. Modern hemşireliğin kurucusu olarak kabul edilen Florence Nightingale ile kıyaslanacak kadar etkili eserler bırakmıştır.

## İlk yılları
Virginia Henderson, 30 Kasım 1897'de Amerika Birleşik Devletleri'nin Missouri eyaletinin, Kansas City'de doğdu. Daniel B. Henderson adında Amerika yerlileriyle çalışan bir avukat ve Lucy Minor (Abbot) Henderson’ın beşinci çocuğuydu. Sekiz kardeşin beşincisi olarak dünyaya geldi. Çocukluğunu Virginia’daki Bedford County’de geçirdi ve ilk eğitimini büyükbabasının toplum okulunda aldı.

## Eğitimi ve Kariyeri
Henderson’un eğitim yolculuğu evde aile üyeleriyle başladı ve 1921’de Washington, D.C.’deki Amerika Birleşik Devletleri Ordu Hemşirelik Okulu’ndan mezun oldu. 1931–1932 yıllarında lisans derecesi, 1934’te ise Columbia Üniversitesi Teachers Koleji'ndenyüksek lisans derecesi aldı.

Kariyerine 1921’de New York Manhattan’daki Henry Street Settlement’te halk sağlığı hemşiresi olarak başladı. 1921–1923 arasında Washington, D.C.’deki Evde bakım hemşireleri derneği'nde çalıştı. 1924–1929 yılları arasında Virginia’daki Norfolk Presbyterian Hastanesi’nde çalışarak eyaletteki ilk tam zamanlı hemşirelik eğitmeni oldu. 1934–1948 arasında Teachers Koleji, Columbia Üniversitesi’nde öğretim üyeliği yaptı. 1953’te Yale Hemşirelik Okulu’nda araştırma görevlisi oldu ve 1971’de emekli olmasına rağmen 1996’ya kadar bu görevde aktif kaldı. Mesleki yaşamı boyunca hemşireleri ve diğer sağlık çalışanlarını desteklemek için dünyayı dolaştı.

Henderson, Bertha Harmer’in *Textbook of Principles and Practice of Nursing* *(Hemşirelik İlkeleri ve Uygulamaları Ders Kitabı)* adlı eserinin 1939’daki dördüncü baskısının revizyonunu orijinal yazarın ölümü üzerine üstlenmiş; beşinci (1955) ve altıncı (1978) baskıların ortak yazarlığını yapmıştır. Beşinci baskı, 1975’e kadar İngilizce ve İspanyolca en çok kullanılan hemşirelik ders kitabı olmuştur. “Henderson Modeli” olarak bilinen hemşirelik teorisi, dünya genelinde hemşirelik uygulamalarının standartlaşmasında etkili olmuştur. Ayrıca liderlik ettiği *Nursing Studies Index* projesiyle ilk altmış yılın hemşirelik araştırmalarını kapsamlı şekilde indekslemiştir.

## Onurlandırma
Henderson, uluslararası hemşirelik camiasında birçok başarı kazanmıştır. 1985'te Uluslararası Hemşireler Konseyi (ICN) tarafından hemşirelikte en prestijli ödül sayılan ilk *[[Christiane Reimann]]* Ödülü kendisine verilmiştir. Birleşik Krallık Hemşirelik Koleji kurumunun onursal üyesi olmuş ve Amerika Hemşireler Derneği Onur Listesi'ne seçilmiştir. Ayrıca birçok üniversite tarafından fahri doktora unvanı almıştır. Kendisi için *Virginia Henderson* *Deposu* ve hemşirelik araştırmalarını sürdüren merkezler kurulmuştur.

## 14 Temel Gereksinim Teorisi
Henderson'un hemşirelik teorisi, hasta bireyin kendi bakımını yapma kapasitesini geri kazanmasına yardımcı olmayı öncelikli kabul eder. Ona göre hemşirenin rolü; hastanın yerine yapmak, hastaya yardımcı olmak ve hastayla birlikte aktif şekilde çalışmaktır. Hemşirelik görevi, bireyi mümkün olan en kısa sürede bağımsız hale getirmektir.

Bu yaklaşım kapsamında hemşirelik görevleri, insanın temel gereksinimleri üzerinden 14 başlıkta toplanmıştır. Hemşire sadece bakım veren değil, aynı zamanda hastanın kendi bakım becerilerini yeniden kazanmasına yardımcı olan bir destek olarak değerlendirilir.

## Ölümü
Virginia Henderson, 19 Mart 1996'da Connecticut, Branford'da 98 yaşında ölmüştür. Bedford County, Virginia'daki St. Stephen's Church mezarlığında ailesinin yanına defnedilmiştir.

## Mirası
Henderson'un bıraktığı miras, hemşirelik araştırmaları, eğitimleri ve uygulamalarında yaşamaya devam etmektedir. Birçok hemşirelik araştırma merkezi ve ödüller onun adıyla anılmaktadır. 14 Temel Gereksinim Teorisi günümüz hemşireliğine ışık tutmaktadır.

## Ayrıca bakınız

* Florence Nightingale
* Callista Roy

## Kaynakça