Carlo Scarpa

**Carlo Scarpa** (2 Haziran 1906 – 28 Kasım 1978), Venedik kültürünün malzemeleri, peyzajı ve tarihinden olduğu kadar Japon estetiğinden de etkilenmiş İtalyan bir mimar ve tasarımcıydı. Tarihe, yerel bağlama, sanat ve zanaat tekniklerine ve yaratıcı düşünceye duyduğu ilgiyi cam ve mobilya tasarımı gibi alanlarda özgün biçimlerde ortaya koymuştur.

## Hayatı
Scarpa, 2 Haziran 1906'da Venedik'te doğdu. Çocukluğunun büyük bir kısmını, ailesinin taşındığı Vicenza'da geçirdi. Annesinin, o 13 yaşındayken vefat etmesi üzerine babası ve kardeşiyle birlikte yeniden Venedik'e döndü. Venedik Güzel Sanatlar Akademisi'nde mimarlık eğitimi aldı Buradan Mimarlık Profesörü unvanıyla mezun olduktan sonra mimar Francesco Rinaldo'nun yanında çalıştı ve daha sonra onun yeğeni Nini Lazzari (Onorina Lazzari) ile evlendi.

Ancak, II. Dünya Savaşı sonrasında İtalyan hükûmetince zorunlu tutulan mimarlık meslek sınavına girmeyi reddetti. Bu nedenle, yasal olarak bir mimarla ortaklık kurmadan mesleğini icra etmesi mümkün değildi. Bundan ötürü, birlikte çalıştığı kişiler—müşterileri, zanaatkârlar ve meslektaşları—ona "mimar" değil, “Profesör” diye hitap ediyorlardı.

Scarpa'nın mimarlığı, mevsimlerin geçişinden tarihin sürekliliğine kadar zamanın etkilerine duyarlıdır ve bu yaklaşım, duyusal bir malzeme tahayyülüne dayanır. Mario Botta'nın tez danışmanlığını Scarpa'nın restorasyonunu ve bahçe tasarımını üstlendiği Fondazione Querini Stampalia'nın yöneticisi olan Giuseppe Mazzariol ile birlikte üstlenmiştir. Scarpa, 1940'ların sonlarından ölümüne dek Venedik Mimarlık Fakültesi'nde çizim ve iç mekân tasarımı dersleri vermiştir. Yapıtlarının büyük kısmı Veneto bölgesindedir; ancak İtalya'nın diğer bölgelerinde ve Kanada, ABD, Suudi Arabistan, Fransa ve İsviçre'de de peyzajlar, bahçeler ve yapılar tasarlamıştır. İsminin on bir harfli oluşu, mimari tasarımlarında tekrar eden bir motif olarak kullanılmıştır.

Scarpa'nın ölümünden sonra tamamlanamamış olan projelerinden biri, Monselice'deki Villa Palazzetto'dur. Bu yapı, Scarpa'nın Brion mezarlığı dışında gerçekleştirdiği en iddialı peyzaj ve bahçe projelerindendir. Cassina firmasında çalışan ve Scarpa'nın Japonya'ya ilk seyahatini mümkün kılan Aldo Businaro adına gerçekleştirilmiştir. Businaro, 2006 yılının Ağustos ayında, yapıya Scarpa'nın 100. doğum yılı anısına eklenen merdivenler tamamlanmadan birkaç ay önce vefat etmiştir. Bu merdivenler, Ekim 2006'da Scarpa'nın oğlu Tobia tarafından tasarıma eklenmiştir.

1978 yılında, Japonya'nın Sendai şehrindeyken beton merdivenlerden düşen Scarpa, on gün boyunca hastanede kaldıktan sonra yaşamını yitirmiştir. San Vito d'Altivole'deki L biçimli Brion mezarlığı, Orta Çağ şövalyelerini andıran bir şekilde, keten örtülere sarılı olarak ayakta gömülmüştür.

1984 yılında İtalyan besteci Luigi Nono, *A Carlo Scarpa, Architetto, Ai suoi infiniti possibili* başlıklı mikro aralıklarla yazılmış orkestral kompozisyonunu Scarpa'ya ithaf etmiştir.

## Tasarım kariyeri

Scarpa, mimar olmasının yanı sıra bir tasarımcıydı. Kariyerinin başında Murano'daki cam ustalarıyla birlikte çalışmış, MVM Cappellin & Co. ve Venini için şişeler ve avizeler tasarlamıştır. Venini için yaptığı tasarımlar zamanla çok değer kazanmış; örneğin, 1940 tarihli bir vazo 2012 yılında Christie’s müzayedesinde yaklaşık 309.000 dolara, bir ikinci el dükkânında bulunmuş başka bir vazo ise 2023'te 107.100 dolara satılmıştır.

1960'lı yıllarda Dino Gavina ile tanıştıktan sonra endüstriyel tasarım dünyasına da adım atan Scarpa, Gavina şirketinin başkanlığını üstlenmiştir.

1968 yılında Studio Simon'un kurulmasıyla birlikte endüstriyel mobilya tasarlamaya başlamış, Simon ve Bernini firmaları için tasarımlar yapmıştır. 1968 tarihli *Doge* masası ile 1973 tarihli *Cornaro* kanepesi bu alandaki en bilinen eserlerindendir.

## Önemli eserleri

* Gallerie dell'Accademia, Venedik, İtalya 
* Padiglione del libro d'arte, Giardini di Castello, La Bienale, Venedik, 1950–1952 
* Palazzo Abatellis: La Galleria Di Sicilia, Palermo, 1953–1954 
* ''Palazzo Ca'Foscari'', Venedik, İtalya, 1935–1956
* Venezuela Pavyonu, La Biennale, Venedik, İtalya, 1954–1956 
* Veritti Evi, Udine, İtalya, 1955–1961 
* Museo Canova di Possagno, İtalya, 1955–1957 
* Museo di Castelvecchio, Verona, İtalya, 1956–1964 
* Negozio Olivetti, Piazza S. Marco, Venedik, İtalya, 1957–1958 
* Fondazione Querini Stampalia, Venedik, 1961–1963 
* Brion mezarlığı, , İtalya, 1969–1978 
* Banca Popolare di Verona, İtalya, 1973–1978 
* Verona'daki Museo di Castelvecchio Restoranı / Carlo Scarpa 

## Kaynakça

## Bibliyografya

* Beltramini, Guido; Zannier, Italo (2007). *Carlo Scarpa: Architecture and Design*. New York: Rizzoli.
* 
* 
* Dal Co, Francesco; Mazzariol, Giuseppe (1985). *Carlo Scarpa: The Complete Works.* Milan: Electa; New York: Rizzoli.
* Dal Co, Francesco (2009). *To Construct, to Compose: Carlo Scarpa and the Villa Ottolenghi*. Amsterdam: SUN.
* Guidi, Guido (2011). *Carlo Scarpa's Tomba Brion.* Ostfildern: Hatje Cantz.
* Giunta, Santo (2020). *Carlo Scarpa. A [curious] shaft of light, a golden standard, the hands and a face of a woman. Reflections on the design process and layout of Palazzo Abatellis 1953–1954*. Richard Murphy'nin önsözü ve Giampiero Bosoni'nin sonsözüyle, Marsilio, Venedik, .
* 
* 
* 
* McCarter, Robert (2013). *Carlo Scarpa*. Londra: Phaidon Press. (2. basım, 2017)
* 
* Schultz, Anne-Catrin (2007). *Carlo Scarpa: Layers*. Stuttgart: Edition Axel Menges.
* 
* Sonego, Carla (1995). *Carlo Scarpa. Gli anni della formazione*. Venedik: IUAV, (yayınlanmamış tez, Professor Marco De Michelis, danışman). 

## Dış bağlantılar

* Carlo Scarpa Dijital Arşivi
*