open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Abemasiklib

**Abemasiklib**, meme kanserini tedavi etmek için kullanılan bir ilaçtır. Özellikle HR pozitif ancak HER2 negatif olan ileri vakalar için kullanılır. Ağız yoluyla alınır.

Sık görülen yan etkileri ishal, düşük beyaz kan hücreleri, bulantı, enfeksiyonlar, yorgunluk, saç dökülmesi ve düşük trombositlerdir. Diğer yan etkileri arasında pnömoni, karaciğer sorunları ve kan pıhtıları bulunur. Gebelikte kullanımı bebeğe zarar verebilir. CDK4 ve CDK6'nın aktivitesini bloke eden bir CDK inhibitörüdür.

Abemasiklib, Amerika Birleşik Devletleri'nde 2017'de, Avrupa'da 2018'de tıbbi kullanım için onaylandı. Birleşik Krallık'ta 4 haftalık tedavi, 2021 yılı itibarıyla NHS'ye yaklaşık 2.950 £'a mal olmaktadır. Amerika Birleşik Devletleri'nde bu miktar yaklaşık 13.700 ABD dolarıdır.

## Kaynakça
Zenzō Kasai

Taishō döneminde faaliyet göstermiş bir Japon yazardı. Eserlerinde, kendi deneyimlerinden doğan gerçekçi ve otobiyografik bir anlatım işlemiştir. Bu yaklaşımıyla Japon edebiyatında *[[Watakushi Shōsetsu|shi-shōsetsu]]* (ben-roman / *I-novel*) edebi türünün öncülerinden birisidir. *Ko o tsuretete* (1918) en başarılı eserlerinden birisi olarak kabul edilir.

## Kaynakça
Lübeck Özgür Şehri

**Lübeck Özgür Şehri** () veya **Hansa Kenti Lübeck** (), 1226'dan 1937'ye kadar varlığını sürdürmüş, Kutsal Roma İmparatorluğu ve daha sonra Almanya içinde özerk statüye sahip bir şehir devletti. Günümüzde Lübeck, Almanya'nın Schleswig-Holstein eyaletinde yer almaktadır. 1143'te kurulmuş bir Hansa şehiri olan Lübeck, 12.–16. yüzyıllar arasında Kuzey Avrupa ticaretinin merkezi olmuş ve Hansa Birliği'nin başlıca kentlerinden biri olmuştur. Tarihi şehir merkezi gotik mimarisi ve Orta Çağ planıyla 1987'de Dünya Mirası olarak tescillenmiştir.

## Tarihi
Bölgedeki daha eski yerleşim, Liubice adındaki bir Slav yerleşimiydi. Modern Lübeck, Trave Nehri'nin Baltık Denizi'ne açıldığı noktada 1143'te Holstein Kontu II. Adolf tarafından kuruldu. 1157'de yangında yıkıldıktan sonra 1159'da Saksonya Dükü III. Henry tarafından yeniden kuruldu. 1226 yılında İmparator II. Frederick, Lübeck şehrini özgür imparatorluk şehri ilan etti. Bu dönemde kendi yönetimini belirleyen yasalar ve anayasa oluşturdu. Lübeck Kanunları, daha sonra Baltık bölgesindeki 100'den fazla şehir tarafından benimsendi. Şehir, 1358 yılında Hansa Birliği'nin idari merkezi oldu. Zaman içerisinde Lübeck, Kutsal Roma İmparatorluğu'nun Alpler'in kuzeyindeki en büyük ikinci şehri hâline gelmiştir.

1226'dan 1937'ye kadar kendi kendini yöneten bir şehir devlet olarak varlığını sürdü. 1937'de, Büyük Hamburg Yasası ile bu statü kaldırıldı.

## Kaynakça
Vedolizumab

**Vedolizumab**, diğer tedavilere yanıt vermeyen orta ila şiddetli ülseratif kolit veya Crohn hastalığının tedavisinde kullanılan bir ilaçtır. Damara kademeli enjeksiyon yoluyla verilir. İlacın etkisine karşı direnç gelişebilmektedir.

Sık görülen yan etkileri eklem ağrısı, bulantı, ateş ve sinüzittir. Diğer yan etkileri arasında anafilaksi, enfeksiyonlar ve ilerleyici multifokal lökoensefalopati yer alır. İlaç, inflamasyonun azalmasına neden olan integrin α 4 β 7'ye (LPAM-1, lenfosit Peyer yaması yapışma molekülü 1) bağlanan monoklonal bir antikordur.

Vedolizumab, Avrupa ve Amerika Birleşik Devletleri'nde tıbbi kullanım için 2014 yılında onaylandı. Birleşik Krallık'ta NHS'ye bir dozun maliyeti yaklaşık 2.050 £'dur. Amerika Birleşik Devletleri'nde bu miktar 2020 yılı itibarıyla yaklaşık 6.700 ABD dolarına veya yılda yaklaşık 40.400 ABD dolarına mal olmaktadır. Kanada'da 2016 yılı itibarıyla yılda yaklaşık 21.500 CAD'dir.

## Kaynakça
Nakkâlî

**Nakkâlî** (), İran'da hikaye anlatmanın en eski biçimidir ve toplumda uzun zamandır önemli bir rol oynamaktadır. Nakkâl, esas olarak İran mitolojik kralları ve kahramanlarının hikayeleri etrafında dönen destansı hikayeler anlatan bir hikaye anlatıcısıdır.

## Kaynakça
İran Lenj teknelerinin yapımı

**Lenj tekneleri**, özellikle İran'ın güney kıyılarında ve Basra Körfezi–Umman Denizi bölgesinde kullanılan geleneksel ahşap yelkenli teknelerdir. Deniz gezileri, ticaret, balıkçılık ve inci dalışı için kullanılırlar. Geleneksel olarak, Lenj tekneleri ahşaptan el işçiliğiyle yapılır. Ahşap Lenj yapım atölyelerinin çoğu Hürümüzgan, Buşehr, Sistan ve Belucistan ve Huzistan eyaletlerinde bulunmaktadır.

2011 yılında, "Basra Körfezi'nde İran Lenj teknelerinin yapımı ve yelken açmasına ilişkin geleneksel beceriler", UNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras Listesi'ne kaydedildi.

## Galeri

Dosya:Launch_Boat_1.jpg|alt=A small Iranian Launch in the open waters of Chabahar| Çabahar'ın açık sularında küçük bir İran teknesi .
Dosya:Launch_Boat_2.jpg|alt=Launches moored at the Konarak Pier in the Chabahar Watershed| Çabahar Havzası'ndaki Konarak İskelesi'ne demirlemiş tekneler.


## Kaynakça
Umba Nehri (Tanzanya)

**Umba Nehri** (Svahili dilinde *Mto Umba*), Tanzanya'nın kuzeydoğusunda, Tanga Bölgesi'nin Lushoto ve Mkinga ilçelerinde yer alan bir nehirdir. Lushoto'daki Batı Usambara Dağları'ndaki Schageiu Ormanı'nda (Shagayu) 2.000 m rakımda doğar ve sıradağını kuzey tarafında doğuya doğru akar.

## Kaynakça
Mijikendalar

**Mijikenda** ("Dokuz Kabile"), Kenya kıyılarında, Sabaki ve Umba nehirleri arasında, güneyde Tanzanya sınırından kuzeyde Somali sınırına kadar uzanan bir bölgede yaşayan, dokuz akraba Bantu etnik grubundan oluşan bir topluluktur. Arkeolog Chapuruka Kusimba, Mijikendaların eskiden kıyı şehirlerinde yaşadığını, ancak daha sonra o dönemde kontrolü elinde bulunduran baskın Portekiz güçlerine boyun eğmekten kaçınmak için Kenya'nın iç bölgelerine yerleştiklerini iddia etmektedir. Tarihsel olarak, bu Mijikenda etnik grupları "orman insanları" anlamına gelen aşağılayıcı bir terim olan **Nyika** veya **Nika** olarak adlandırılmıştır.

## Kaynakça
Luhyalar

**Luhya halkı** (**Luyia** veya **Abaluhya** olarak da yazılır), Afrika Büyük Göller bölgesinde yaşayan,birbirine yakın akraba Bantu halklarından oluşan bir gruptur. Anavatanları batı Kenya'da, Uganda sınırına yakın bir bölgede yer almaktadır. 2019 Kenya nüfus sayımına göre, 6.823.482 Kenyalı (ülke nüfusunun yaklaşık %14'ü) kendilerini Luhya olarak tanımlamıştır; bu da onları Kikuyulardan sonra ülkedeki en büyük ikinci etnik grup haline getirmektedir. Luhya toplulukları ayrıca doğu Uganda'da ve daha az oranda kuzey Tanzanya'da da yaşamaktadır.

## Kaynakça
Kakamega, Kenya

**Kakamega**, Kenya'nın batısında, Ekvatorun yaklaşık 30 kilometre kuzeyinde bulunan bir kasabadır. 2019 nüfus sayımına göre 1.867.579 nüfusa sahip Kakamega İlçesinin merkezidir. Kasabanın kentsel nüfusu 2019 nüfus sayımına göre 107.227'dir.

Kakamega, Kisumu'nun 52 km kuzeyinde yer alır ve Luhya topraklarının kalbi olarak kabul edilmektedir. Kakamega'nın ortalama rakımı 1.535 metredir.

## Kaynakça
Norveç ağır su sabotajı

**Norveç ağır su sabotajı** (Bokmål: *Tungtvannsaksjonen*; Norveçce: *Tungtvassaksjonen*), İkinci Dünya Savaşı sırasında Nazi Almanyası işgali altındaki Norveç'te Almanların hidroelektrik santralleri aracılığıyla ağır su (döteryum) üretimini durdurmaya yönelik Müttefikler liderliğindeki bir dizi sabotajlardı ve bu sabotajlar hem Norveç komandolarının mücadelesini hem de Müttefiklerin hava bombardımanlarını kapsıyordu. Savaş sırasında Müttefikler, ağır suyun ortadan kaldırılması ve ağır su üretim tesislerinin imha edilmesiyle Almanların nükleer silah geliştirmesini engellemeye çalıştılar. Norveç'in ağır su sabotajı, Telemark'taki Rjukan şelalesinde bulunan 60 MW'lık Vemork enerji santralini hedef almıştır.

Vemork'taki hidroelektrik santrali 1934 yılında inşa edildi. Dünyanın ilk ağır su (azot fiksasyonunun yan ürünü olarak) seri üretim tesisiydi ve yıllık 1,2 ton kapasiteye sahipti. 9 Nisan 1940'ta Almanların Norveç'i işgalinden önce, Fransız İkinci Bürosu, o zamanlar tarafsız olan Norveç'teki Vemork tesisinden 185 kilogram (408 lb) ağır su çıkardı. Tesisin genel müdürü, savaş süresince Fransa'ya ağır suyu ödünç vermeyi kabul etti. Fransızlar suyu gizlice Oslo'ya, ardından İskoçya'nın Perth şehrine ve daha sonra Fransa'ya taşıdı. Ancak tesis hala ağır su üretebiliyordu ve Müttefikler, Almanların bu tesisi daha fazla ağır su üretmek için kullanacağından endişe duyuyorlardı.

1940 ile 1944 yılları arasında, Norveç'li direnişçilerin yapmış olduğu bir dizi sabotaj eylemi ve Müttefiklerin bombardımanı, tesisin imha edilmesini ve ağır su rezervlerinin kaybını sağladı. Grouse, Freshman ve Gunnerside kod adları verilen bu operasyonlar, tesisi 1943'ün başlarında üretimden çıkardı. Grouse Operasyonu'nda, İngiliz Özel Operasyonlar İdaresi (SOE), Ekim 1942'de tesisin üzerindeki Hardanger Platosu'na dört Norveçliden oluşan bir öncü ekip yerleştirmeyi başardı. Freshman Operasyonu, ertesi ay İngiliz paraşütçüleri tarafından düzenlendi fakat başarısız oldu; paraşütçüler Grouse Operasyonunda yer alan Norveçlilerle buluşup Vemork'a gideceklerdi. Bu girişim, askeri planörlerin  hedeflerine ulaşmadan düşmesiyle başarısız oldu. Bir bombardıman uçağının mürettebatı hariç, sabotaja katılan herkes kazalarda öldü veya Gestapo tarafından yakalanıp sorguya çekilerek idam edildi.

Şubat 1943'te, SOE'nin Norveç Grubu 1'e (Kompani Linge) bağlı bir Norveçli komando ekibi, Gunnerside Operasyonu'nda üretim tesisini imha etti; bunu Müttefiklerin bombardıman saldırıları izledi. Almanlar operasyonları durdurdu ve kalan ağır suyu Almanya'ya taşımaya çalıştı. Bunun üzerine Norveç direniş güçleri, ağır suyu taşıyan SF Hydro feribotunu Tinn Gölü'nde batırdı.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Norsk Hydro'nun savaş sırasında Rjukan'daki resmi sitesi
* Joachim Rønneberg ile röportaj
* RAF Skitten'deki Birinci Sınıf Operasyonu anma töreni
* [[Alsos Nükleer Konular Dijital Kütüphanesi]'nden Norveç ağır su sabotajı ile ilgili açıklamalı bibliyografya.]
Idakho

**Idakho** (*Abitakho*, *Idakho*, *Abidakho*), öncelikle Batı Kenya'daki verimli Kakamega Bölgesi'nde yaşayan bir Luhya alt grubudur. Idakho, idari olarak Ikolomani olarak bilinir ve Ikolomani, bölgedeki tek seçim bölgesidir.

Luhya etnik grubunun bir alt grubu olan Idakholar, Kenya'nın 2019 Nüfus Sayımı'na göre 59.661 kişiden oluşmaktadır.

Bidakhoların yaygın olarak Mwitakhoların soyundan geldiğine  inanılmaktadır.

## Kaynakça
Tiriki

**Tiriki**, Batı Kenya'daki Abaluyia halkına mensup, 16 klan ve lehçeden oluşan bir kabiledir. Tiriki klanının bazı üyeleri Nandi ilçesine göç etmiş ve Aldai ile Nandi ilçesinin diğer bölgelerine yerleşmiştir.

## Kaynakça
Isukha

**Isukhalar**, Kenya'daki Luhya ulusuna ait bir kabiledir. Luhya halkı arasında Isukhalar *Abiisukha* olarak bilinir. Kakamega ilçesinde ikamet etmektedirler ve Idakho ve Tiriki kabilelerinin komşusudurlar. Isukuti olarak bilinen geleneksel kutlama dansları meşhurdur.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* https://www.reliefweb.int/rw/fullMaps_Af.nsf/luFullMap/14A6905F99640EF98525766A0065CCB6/$File/map.pdf?OpenElement
Alsunga

**Alsunga** (ayrıca **Alšvanga**, ), Letonya'nın Courland bölgesindeki Kuldīga Belediyesi'ne bağlı Alsunga Parişi'nde bulunan bir köydür. Alsunga, Letonya'nın Lüterci ağırlıklı batı kesiminde yaşayan küçük bir Katolik topluluk olan Suitilerin merkezidir. Alsunga'da yaklaşık 1345 kişi yaşamaktadır.

1 Ekim 2009'da Suiti kültürel alanı, UNESCO'nun  Acil Korunmaya Muhtaç Somut Olmayan Kültürel Miras Listesine dahil edildi.

## Kaynakça

*
Çanaklı Çeşme

**Çanaklı Çeşme** veya **İbrahim Ağa Çeşmesi**, Edirne ili Merkez ilçesi sınırları içerisinde bulunan bir Osmanlı dönemi çeşmesidir.

## Tarihi
Çeşmenin 1970'lere kadar yerinde olduğu anlaşılan ancak günümüze ulaşamayan kitabesinden Ethem Türkdoğan'ın aktardığına göre Hicri 1110 (Miladi 1698) tarihinde Çuhadar İbrahim tarafından inşa ettirilmiştir.

Yakın bir dönemde tamir gördüğü üzerindeki sıva izlerinden anlaşılmaktadır.

Edirne Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu'nun 04.07.2003 tarih ve 7697 sayılı kararıyla korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı (1. grup) olarak tescil edilmiştir.

## Mimarisi
Dikdörtgen planlı, tek cepheli, düz hazne örtülü çeşme kesme taş malzeme ile inşa edilmiştir. Cephesinde sivri kemerli bir niş ve bu niş içinde, kemer kilit taşına yakın bir yükseklikte kitabesi yerinde olmayan bir kitabelik yuvası bulunmaktadır. Sivri kemerin sol köşesinde bir suluk bulunmaktadır. Suluğun merkezi kadeh şeklinde oyulmuş, kadehin alt kısmına ise biriken suyun akması için bir delik açılmıştır.

## Kaynakça


## Dış bağlantılar

* 
*
Batı İli (Kenya)

**Batı İli** (), Kenya'nın Nairobi dışındaki yedi idari bölgesinden biriydi. Ağırlıklı olarak Luhya halkı tarafından iskan edilmektedir. Bölgede Kuveykırizm yaygın olarak uygulanmaktadır. Kenya'nın ikinci en yüksek dağı olan Elgon Dağı, Bungoma Bölgesi'nde yer almaktadır. Kakamega Ormanı yağmur ormanı da bölgenin bir parçasıdır. Bölge başkenti Kakamega idi. 2013 genel seçimlerinden ve Kenya'nın yeni anayasasının yürürlüğe girmesinden sonra, bölgeler ortadan kalktı ve ülke 47 ilçeye bölündü. Her ilçenin kendi hükûmeti vardır ve bu nedenle merkezi bir bölgesel başkent yoktur. İlin  nüfusu, son nüfus sayımlarından birinde 4.348.746 idi.

## Kaynakça
Biyelgee

**Biyelgee** (Moğol Kiril alfabesi: Биелгээ) veya **Bii** (Moğol Kiril alfabesi: Бий), Moğolistan'a özgü geleneksel bir danstır. Ülkenin çoğu bölgesinin kendine özgü biçimleri vardır. Batı Moğolları (Oyratlar) özellikle Biyelgee danslarıyla ünlüdür.

## İleri okumalar
* Marsh, Peter K. (2004). Horse-Head Fiddle and the Cosmopolitan Reimagination of Mongolia. ISBN&nbsp;.
* Pegg, Carole (2003) Mongolian Music, Dance, and Oral Narrative: Recovering Performance Traditions (with audio CD)
Moğol destan şiiri

Moğolcada *tuuli* olarak da bilinen epik şiir, Moğol sözlü edebiyatının önemli bir türüdür. En bilinen iki destan *[[Cangar Destanı|Cangar]]* ve *[[Gezer Han|Gezer]]*<nowiki/>'dir. Bu *tuuli*ler genellikle *[[Morin huur]]* (at başlı keman) ve *[[Tovşur]]* (lavta) gibi enstrümanlarla söylenir. Çoğu destanda, Moğol tarihi, ideal dünyaları ve kahramanları ile yeni toprakların kazanılmasıyla ilgili konular anlatılır. Destanlar çoğunlukla kutlamalar gibi önemli olaylar sırasında icra edilir. Moğol epik şiiri, 2009 yılında UNESCO'nun Acil Korunması Gereken Somut Olmayan Kültürel Miras Listesi'nde listelendi.

## Kaynakça

### Alıntılar

### Bibliyografya
**Kitaplar**

* 

**Dergi makaleleri**

* 
* 
* 

**Web siteleri**

*
Limbe (enstrüman)

**Limbe** (), Moğol halk müziğine ait, altı parmak deliği bulunan batı tarzı bir konser flütüdür. Göçebe pastoral kültüre ait olan bu flüt, genellikle deneyimli sanatçılar tarafından dairesel nefes tekniğiyle çalınır. 25 dakikaya kadar süren "uzun şarkılara" (urtin duu) eşlik etmek için flütün sürekli çalınması, 2011 yılında UNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras Listesi'ne Acil Koruma Altına Alınması Gereken Kültürel Miras olarak eklenmiştir. Diğer birçok Moğol müzik aleti gibi, limbe de geleneksel olarak sadece erkekler tarafından çalınmasına izin verilen bir enstrümandır. Limbe ve Çin'deki ilgili dizi gibi Doğu Asya flütlerinin kökeni MÖ 1. binyıla kadar uzanmaktadır.

## Kaynakça
Kuzey Pakistan

**Kuzey Pakistan** (  ), Pakistan'ın kuzey ve kuzeybatı kesimlerinde yer alan, Gilgit-Baltistan (eski adıyla *Kuzey Bölgeleri* ), Azad Keşmir, Hayber Pahtunhva, İslamabad Başkent Bölgesi ve Pencap'taki Rawalpindi Bölgesi idari birimlerini kapsayan bir turizm bölgesidir. İlk iki bölge, daha geniş Keşmir bölgesinin Pakistan tarafından yönetilen bölümleridir. Kuzey Pakistan, Himalayalar, Karakurum ve Hindukuş sıradağlarını kapsayan, dünyanın en yüksek zirvelerinin çoğunu ve kutup bölgeleri dışındaki en uzun buzullardan bazılarını içeren dağlık bir bölgedir. Kuzey Pakistan, Pakistan'ın turizm endüstrisinin büyük bir bölümünü oluşturmaktadır.

## Notlar

## Kaynakça
Kati dili

**Kati**, **Katë** veya **Kamkata-vari** olarak da bilinir, bir Nuristani dilidir. Çoğunlukla Afganistan'da konuşulan üç ayrı lehçeden oluşan bir lehçe sürekliliğidir; Pakistan'ın Çitral ilçesinde ise bir asır önce gerçekleşen göçlerden doğan konuşmacılar bulunmaktadır. *Kata-vari* (Batı ve Kuzeydoğu'yu kapsayan) ve *Kamviri* (Güneydoğu'yu kapsayan) lehçeleri bazen yanlışlıkla iki ayrı dil olarak kabul edilir, ancak dilbilimci Richard Strand'a göre bunlar tek bir dil oluşturmaktadır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
* 
* 
* 
* 
*
Dard dilleri

**Dard dilleri** (aynı zamanda **Dardik dilleri**, **Dardu** veya **Pisaca**), veya **Hindukuş Hint-Aryan dilleri**, Kuzey Pakistan, kuzeybatı Hindistan ve kuzeydoğu Afganistan'ın bazı bölgelerinde konuşulan çeşitli Hint-Aryan dillerinden oluşan bir gruptur. Bu bölgeye bazen Dardistan da denmektedir.

## Kaynakça
Dardistan

**Dardistan**, Dardik dillerinin konuşulduğu bir dil bölgesidir. "Dard" ve "Dardistan" terimleri bölgeye özgü değildir, Gottlieb Wilhelm Leitner tarafından ortaya atılmıştır. Terimin meşruiyeti sorgulanmıştır. Bölgede ayrıca bir dizi Dard olmayan halk ve dil de bulunmaktadır.

## Kaynakça
Kholar

**Kho** (, ), veya **Çitrali halkı**, Pakistan'ın Hayber Pahtunhva bölgesindeki Çitral ilçesine ve Pakistan yönetimindeki Gilgit-Baltistan'ın Gupis-Yasin ve Ghizer ilçelerine özgü bir Hint-Aryan etnolinguistik gruptur. Dard grubuna ait bir Hint-Aryan dili olan Hovar dilini konuşmaktadırlar.

## Kaynakça
Hovar dili

**Hovar** (, *Khōwār*, ), (**Çitrali** olarak da bilinir, Pakistan'ın Çitral ilçesi ve çevresindeki bölgelerde yaşayan Kho halkı (Çitraliler) tarafından konuşulan, Dard grubuna ait bir Hint-Aryan dilidir.

## Notlar

## Kaynakça
Orta Hindistan

**Orta Hindistan**, Hindistan'ın genel olarak Çatisgar ve Madhya Pradeş eyaletlerini kapsayan bir coğrafi bölgesini ifade etmektedir.

Hindistan Hükûmeti tarafından kurulan Merkezi Bölge Konseyi, bu eyaletlerin yanı sıra kuzeydeki Uttar Pradeş ve Uttarakhand'ı da kapsamaktadır. Uttarakhand'ın dahil edilmesi, bölgeyi Tibet/Çin ile Himalaya sınırına kadar genişletmektedir.

## Kaynakça
T'heydin

**T'heydin** (), Moritanya'ya ait bir Mağribi destan topluluğudur. Hasaniye dilinin önemli bir edebi ve sanatsal tezahürüdür ve 2011 yılında UNESCO'nun Somut Olmayan Kültürel Miras Listesi'ne eklenmiştir.

## Kaynakça
Batı Himalayalar

**Batı Himalayalar**, Hindistan'ın kuzeybatısında ve Pakistan'ın kuzeyinde yer alan Himalayaların batı yarısıdır. Pencap'taki İndus Nehri'nin beş kolundan dördü (Beas, Çenab, Celum ve Ravi) Batı Himalayalar'da doğarken, beşinci kol olan Satlec Nehri Tibet'te doğduktan sonra sıradağı boydan boya keser.

Batı Himalayalar'ın yüksek rakımlarındaki iklim, gözlem ağlarının sürdürülmesindeki zorluklar nedeniyle yeterince bilinmemektedir.

## Kaynakça
Kuzeybatı Hindistan

**Kuzeybatı Hindistan**, kesin sınırları olmayan bir Hindistan bölgesidir. Günümüzde, Hindistan'ın kuzeybatı eyaletlerinden oluşmaktadır. Tarihsel bağlamda ise, kuzeybatı Hint alt kıtasını (günümüz Pakistan'ı da dahil olmak üzere) ifade etmektedir.

Çağdaş tanımında, genellikle Haryana, Himaçel Pradeş, Pencap, Racastan, Uttarakhand ve sıklıkla Uttar Pradeş eyaletleri, Çandigarh, Cemmu ve Keşmir, Ladah ve Delhi Ulusal Başkent Bölgesi birlik bölgeleri birlikte yer almaktadır. Batı kıyı eyaleti Gucerât da zaman zamanbu bölgeye dahil edilmektedir. Kuzeybatı Hindistan'ın dağlık üst kısmı Batı Himalayalar'dan oluşurken, düz alt kısmı ise Hint-Ganj ovalarının orta kısmı ve Tar Çölü'nden oluşmaktadır.

## Notlar

## Kaynakça
Hint-Aryan göçleri

**Hint-Aryan göçleri** Hint-Aryan dillerini konuşan bir etnolinguistik grup olan Hint-Aryan halklarının Hint alt kıtasına göçleriydi. Bunlar modern Bangladeş, Maldivler, Nepal, Kuzey Hindistan, Pakistan ve Sri Lanka'nın baskın dillerini oluşturan toplulukları oluşturmuşlardır.

## Notlar

## Kaynakça

## Bibliyografya

*
Āryāvarta

**Āryāvarta** (Sanskritçe: आर्यावर्त, , ) ve *[[Sutra]]lar* gibi eski Hindu metinlerinde kuzey Hindistan alt kıtası için kullanılan bir terimdir ve Hint-Aryan göçleri sırasında ve sonrasında Hint-Aryan kabileleri tarafından yerleşilen ve Hint-Aryan dininin ve ritüellerinin baskın olduğu Hint-Ganj Ovası ve çevresindeki bölgeleri ifade etmektedir. Çeşitli kaynaklarda yansıtıldığı gibi, Brahmanik ideolojinin etkisi Vedik sonrası dönemlerde doğuya doğru yayıldıkça *Āryāvarta*'nın sınırları zamanla genişledi.

## Notlar

## Kaynakça

## Bibliyografya
;Basılı kaynaklar

* 
* 
* 
* 
* 

* 

* 

* 
* 

* 

* 
* 

;Web kaynakları
Jean Kahwaji

**Jean Kahwaji** (23 Eylül 1953, Lübnan), Lübnan Silahlı Kuvvetleri'nin 13. Komutanı.

## Kariyeri
1973 yılında Lübnan ordusuna katıldı. Yurt dışında, özellikle Amerika Birleşik Devletleri ve İtalya'da eğitim aldı. 1990'lı yıllarda İsveç'te Boden Garnizonu'ndaki İsveç askeri okulunda arazi/dağlık alan muharebesi eğitimi aldı. Ayrıca 2006 yılında Almanya'da ve yine İtalya'da terörle mücadele eğitimi gördü. 2002 yılından itibaren ordunun 12. Piyade Tugayı'nın komutanlığını yaptı.

30 Ağustos 2008'de Lübnan hükûmeti, Mayıs 2008'de Lübnan Cumhurbaşkanı olan Mişel Süleyman'ın yerine Tuğgeneral Kahwaji'yi Lübnan Silahlı Kuvvetleri Komutanı olarak atadı. Ordu tarihindeki 13. komutan oldu.

## Hakkındaki suçlamalar
Kahwaji, yolsuzluk ve haksız zenginleşme suçlamalarıyla birkaç kez itham edilmiştir. Bir ordu yetkilisi olarak nüfuzunu kullanarak büyük servetler edindiği ve rüşvet kabul ettiği şüphesi bulunmaktadır. Aralık 2020'de bir Lübnan yargıcı, kendisi ve diğer üst düzey yetkililer hakkında yolsuzluk suçlamaları yöneltti.

24 Ocak 2023'te Yargıç Tarek Bitar, 2020 Beyrut patlamasıyla ilgili soruşturma kapsamında Kahwaji ve eski Başbakan Hassan Diab'ı “kasten öldürme” suçlamasıyla itham etti. Yargıç Bitar ayrıca Başsavcı Ghassan Oweidat'ı, Lübnan iç istihbarat teşkilatının başındaki Tümgeneral Abbas Ibrahim'i ve diğer mevcut ve eski güvenlik ile yargı yetkililerini de suçladı.

## Kisisel hayatı
Kahwaji, Marleine Sfeir ile evlidir. Jad, Joanna ve Joe adlarında üç çocukları vardır. Marunî Katoliktir.

## Ayrıca bakınız
* Lübnan Silahlı Kuvvetleri
* Lübnan İç Savaşı

## Kaynakça
Kalaşa Vadileri

**Kalasha Vadileri** (Kalaşa-mondr: *Kaĺaśa Desh*; ), Pakistan'ın kuzeyindeki Çitral Bölgesi'nde bulunan vadilerdir. Vadiler Hindukuş sıradağlarıyla çevrilidir. Vadi sakinleri, kendi kültür ve dillerine sahip olan ve Tarihsel Vedik dine benzer bir dine mensup olan Kalaş halkıdır. Üç ana vadi vardır. En büyük ve en kalabalık vadi, Kunar Vadisi'ndeki Ayun'dan bir yolla ulaşılabilen Bumburet'tir (Mumuret). Rumbur, Bumburet'in kuzeyindeki bir yan vadidir. Üçüncü vadi olan Biriu (Birir), Bumburet'in güneyindeki Kunar Vadisi'nin bir yan vadisidir.

## Galeri

Dosya:A_typical_house_in_Kalash_Valley.jpg|alt=Typical homes in the Kalasha Valleys| Kalaşa Vadilerindeki tipik evler
Dosya:School_in_Kelash_Valley.JPG|alt=A school in the Kalasha Valleys| Kalaşa Vadilerinde bir okul
Dosya:Kalasha_women_portrait,_Pakistan.jpg|alt=A Kalasha woman| Kalaş kadın


## Kaynakça
Kalaşa dili

**Kalaşa** (Yerel olarak: *Kal'as'amondr*), Pakistan'ın Hayber Pahtunhva eyaletinin Çitral ilçesinde yaşayan Kalaş halkı tarafından konuşulan bir Hint-Aryan dilidir. Pakistan 2023 Nüfus Sayımı'na göre tahmini 7.466 Kalaş dili konuşan bulunmaktadır. Tehlike altındaki bir dildir ve Khowar diline doğru devam eden bir dil kayması yaşanmaktadır.

## Kaynakça
Suri Jagek

Kalaşa dilinde "güneşi gözlemlemek" anlamına gelen **Suri Jagek**, Hindukuş sıradağlarında yaşayan Kalaşa halkı tarafından uygulanan geleneksel bir meteorolojik ve astronomik bilgi sistemidir. Güneş, ay, yıldızlar ve gölgelerin yerel topografya ile ilişkili olarak gözlemlenmesini içermektedir. Deneysel olarak gözlemlenen bilgilere dayanan bu sistem, tohum ekimi, hayvancılık yönetimi ve doğal afetlere hazırlık için en uygun zamanları tahmin etmeye yardımcı olmaktadır. Ayrıca Kalaşa takvimini de yönetir ve sosyal etkinlikler, festivaller, şölenler ve dini törenler için tarihleri belirler.

## Kaynakça
Ubrogepant

**Ubrogepant**, migren ataklarını tedavi etmek için kullanılan bir ilaçtır. Bir auranın dahil olup olmadığını da içerir. Migrenin önlenmesi için kullanılmaz. Ağız yoluyla alınır.

Yaygın yan etkileri bulantı, yorgunluk ve ağız kuruluğudur. Gebelik veya emzirme döneminde güvenliği belirsizdir. Güçlü CYP3A4 inhibitörleri veya indükleyicileriyle birlikte kullanılması önerilmez. İlaç, küçük moleküllü bir kalsitonin genine bağlı peptit reseptör antagonistidir.

Ubrogepant, Amerika Birleşik Devletleri'nde tıbbi kullanım için 2019 yılında onaylandı. Amerika Birleşik Devletleri'nde 2021 yılı itibarıyla 100&nbsp;mg'lık tabletin fiyatı yaklaşık 87 ABD dolarıdır. Kanada'da bu miktar 2024 yılı itibarıyla 15 CAD'dir. 2021 yılı itibarıyla Avrupa'da kullanımı henüz onaylanmamıştır.

## Kaynakça
Batanik dilleri

**Batanik dilleri** (bazen **Bashiic** veya **Ivatanic** olarak da adlandırılır), Avustronezya dil ailesinin bir lehçe kümesidir. Bu diller, Luzon'un hemen kuzeyindeki Babuyan Adası'nda, Filipinler ve Tayvan arasında yer alan Batanes Adaları'ndan üçünde ve Güney Tayvan'daki Orkide Adası'nda konuşulmaktadır.

Filipinler'deki varyantlar Ivatan (aynı zamanda Ibatan olarak da yazılır), adalarının adından dolayı Babuyan, Batan veya Itbayat olarak adlandırılırken, Tayvan varyantına Yami veya Tao adı verilmektedir.

Proto-Batanik, Yang (2002) tarafından yeniden oluşturulmuştur.

## Kaynakça
Nusinersen

**Nusinersen**, spinal musküler atrofi (SMA) tedavisinde kullanılan bir ilaçtır. Motor fonksiyonunun iyileştirilmesi amacıyla kullanılır. Omurilik kanalına enjeksiyon yoluyla verilir.

Sık görülen yan etkileri solunum yolu enfeksiyonu, kabızlık ve kulak enfeksiyonudur. Diğer yan etkileri arasında trombosit sayısının düşük olması, kanama ve böbrek sorunları yer alır. Gebelikte güvenliği belirsizdir. İlaç, hayatta kalma motor nöronunu artıran bir antisens oligonükleotittir.

Nusinersen, Amerika Birleşik Devletleri'nde 2016 yılında ve Avrupa'da 2017 yılında tıbbi kullanım için onaylandı. Birleşik Krallık'ta 2021 yılı itibarıyla bir dozun maliyeti yaklaşık 75.000 £'dur. Amerika Birleşik Devletleri'nde bu miktar yaklaşık 133.000 ABD dolarına mal olmaktadır.

## Kaynakça
Tarihsel Vedik din

**Tarihsel Vedik din** (**Vedizm** veya **Brahmanizm** olarak da adlandırılır; bazen **eski Hinduizm** veya **Vedik Hinduizm** olarak da bilinir), Vedik dönemde ( MÖ 1500-500) kuzeybatı Hindistan alt kıtasındaki (Pencap ve batı Ganj ovası) bazı Hint-Aryan halkları arasında yaygın olan dini fikir ve uygulamaları oluşturmuştur. Bu fikir ve uygulamalar Vedik metinlerde görülür ve bazı Vedik ritüeller günümüzde hala uygulanmaktadır. Vedik din, modern Hinduizmi şekillendiren başlıca geleneklerden biridir, ancak günümüz Hinduizmi tarihsel Vedik dinden önemli ölçüde farklıdır.

## Notlar

## Kaynakça

## Bibliyografya

### Basılı kaynaklar

* 
* 

* 
* 
* 

* 
* 
* 
* 
* 

* 

* 
* 
* 

* 

* 
* 
* 
* 

* 

* 
* 

* 
* 

* 
* 
* 
* 
* 

* 

* 
* 
* 
* 

* 
* 
** 
* 
*
Batı Hindistan

**Batı Hindistan**, Hindistan Cumhuriyeti'nin batı eyaletlerinden oluşan, kesin sınırları bulunmayan bir bölgedir. İçişleri Bakanlığı, Batı Bölge Konseyi İdari bölümünde Goa, Gucerât ve Maharaştra eyaletleri ve Dadra ve Nagar Haveli ile Daman ve Diu birlik toprağı birlikte bulunmaktadır. Kültür Bakanlığı ve bazı tarihçiler ise Racastan eyaletini de bu bölgeye dahil etmektedir. Hindistan Jeolojik Araştırma Kurumu Maharaştra'yı dahil ederken Racastan'ı hariç tutmaktadır. Azınlık İşleri Bakanlığı ise Karnataka'yı dahil ederken Racastan'ı hariç tutmaktadır.

Madhya Pradeş de sıklıkla bu bölgeye dahil edilmektedir. Haryana, batı Uttar Pradeş ve güney Pencap bazen bu bölgeye dahil edilmektedir. Batı Hindistan ayrıca Hindistan'ın batı yarısını, yani Delhi ve Chennai'nin batısındaki tüm eyaletleri, dolayısıyla Pencap, Kerala ve çevre eyaletleri de kapsayabilir. Bölge, büyük bir kentsel nüfusa sahip, oldukça sanayileşmiş bir bölgedir. Kabaca, Batı Hindistan kuzeyde Tar Çölü, doğu ve kuzeyde Vindhya Dağları ve batıda Arap Denizi ile sınırlıdır. Batı Hindistan'ın büyük bir kısmı Tar Çölü'nü Kuzey Hindistan ve Pakistan ile, Dekan Platosu'nu ise Güney ve Orta Hindistan ile paylaşmaktadır.

## Kaynakça
Taolar

**Tao halkı** (Yami: Tao no pongso), Tayvan'ın küçük dış adası Orkide Adası'na özgü bir Avustronezya etnik grubudur. Denizcilik kültürüne sahiptirler ve tekne yapımı ile balıkçılığa büyük ritüel ve manevi önem vermektedirler. Yaşam biçimleri, iş ve eğitim arayışıyla Tayvan anakarasına devam eden göç nedeniyle tehdit altındadır. Diğer Tayvan yerli halklarıyla ve Batanik yerli Filipinli nüfuslarıyla bağlantılı olmalarına rağmen, Tao halkı gelenekleri ve kültürel uygulamaları bakımından benzersizliğini korumaktadır.

## Kaynakça
Arşak Hanedanı (İberya)

**Arşak hanedanı** veya **Arshakiani,** Partların Arsakid hanedanlığının bir kolu olup yaklaşık 189'dan 284'e kadar antik İber Krallığı'nı (Kartli, Doğu Gürcistan ) yönetmiştir. İberya'daki Arşak hanedanlığının yerini Hüsrevî Hanedan'ı almıştır.

## Tarih
Arşaklar, V. Vologases () şahsında 180 yılına kadar Ermeni tahtındaki hakimiyetlerini sağlamlaştırdıktan sonra, İber Yarımadası'na müdahale etme konusunda ivme kazandılar. Orta Çağ Gürcü kroniklerine göre, Profesör Cyril Toumanoff'un II. Vologases ile özdeşleştirdiği Ermenistan kralı, İber Yarımadası'ndaki isyankar soylulara, karısının kardeşi İber Yarımadası'nın son Pharnabazid'i olan II. Amazaspus'u devirmelerine ve Amazaspus'un yerine oğlu I. Rev'i geçirmelerine yardım etti; Rev'in hükümdarlığı (189-216) İber Yarımadası'nda Arşak Hanedanı'nı başlattı.

Arşaklar, Ermenistan, İberya ve Albanya olmak üzere üç Kafkas krallığının tahtlarına yerleşirken bile, hanedan 226 yılında asıl vatanında iktidardan düşürüldü ve daha güçlü ve dinamik Sâsânî Hanedanı, İran İmparatorluğu'nun yeni efendisi olarak ortaya çıktı. Daha sonraki Gürcü kronikleri bu iktidar değişikliğini belgelese de, o döneme ilişkin anlatımı anakronizmler ve yarı efsanevi göndermelerle doludur ve İran'ın yeniden yükselişinin Arşak İberya'sı üzerindeki etkisi hakkında çok az veya hiç ayrıntı vermezler. O döneme dair bildiklerimiz Klasik kaynaklardan ve Sasani yazıtlarından gelmektedir.

Zayıf Part İmparatorluğu'nun yerini güçlü, merkezi bir devletle değiştirerek, Sasaniler Roma yanlısı İberya'nın siyasi yönelimini değiştirdiler ve onu haraç ödeyen bir devlete indirgediler. I. Şâpûr (), İberya tahtına muhtemelen II. Mihrdat'ın rakibi veya karşı kralı olan bir vasal olan III. Amazaspus'u () yerleştirdi. 284'te Aspagur I'in ölümüyle İberya Arşak Hanedanı sona erdi ve Sasaniler, Roma İmparatorluğu'ndaki iç karışıklıktan yararlanarak, kendi adayları olan Hüsrevî Hanedanı'ndan III. Mirian'ı İberya tahtına oturttular.

## İberya'nın Arşak kralları
* I. Rev, 189-216
* Vache (oğlu), 216-234
* I. Bacurius (oğlu), 234-249
* II. Mihrdat (oğlu), 249-265 (III. Amazaspus, 260–265 yılları arasında onun *karşı kralıydı* )
* I. Aspacures (oğlu), 265-284

## Kaynakça

## Konuyla ilgili yayınlar
* Melikishvili, Giorgi *et al.*. (1970), საქართველოს ისტორიის ნარკვევები (*Studies in the History of Georgia*), Vol. 1. Tbilisi: Sabch'ota Sakartvelo.
Ivatanlar

**Ivatan halkı**, Filipinler'in en kuzeyindeki Batanes ve Babuyan Adaları'na özgü bir Avustronezya etnolinguistik grubudur. Kuzey Luzon'daki diğer etnik gruplarla genetik olarak yakından ilişkilidirler, ancak Tayvan'daki Orkide Adası'nın Tao halkıyla da yakın dilsel ve kültürel benzerlikler paylaşırlar.

## Kaynakça
Ivatan dili

**Chirin nu Ivatan** (" Ivatan halkının dili") olarak da bilinen **Ivatan** dili, Filipinler'in Batanes Adaları'nda konuşulan bir Avustronezya dilidir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Ivatan Language Packet
* The Ivatan
* Affiliation with the Yami of Taiwan
* Bansa.org Ivatan Dictionary Archived 15 December 2018 at the Wayback Machine
* Ivatan-English Dictionary from Webster's Dictionary
* IVATAN LANGUAGE: AN ANALYSIS – BatanesOnline.com
* Ivatan Language  of the Batales Islands
* Batanes: Ivatan Songs composed and / or collected by Manuel Fajardo
* Uyugan, Batanes! On the Web! Batanes
Yami dili

**Yami dili** (), **Tao** olarak da bilinir (), Tayvan'ın 46 kilometre güneydoğusundaki Orkide Adası'ndaki Tao halkı tarafından konuşulan bir Malaya-Polinezya ve Filipin dilidir. Ivatan lehçe sürekliliğinin bir üyesidir.

## Kaynakça

## Bibliyografya

* 
* 
* 

## İleri okumalar

* 
* 
* 

## Dış bağlantılar

* Yami wordlists at the Austronesian Basic Vocabulary Database: language.psy.auckland.ac.nz/austronesian/language.php?id=254, language.psy.auckland.ac.nz/austronesian/language.php?id=335 Archived 2015-01-13 at the Wayback Machine
* Yami Language Documentation Project website Archived 2022-01-24 at the Wayback Machine – hosted by Providence University, Taiwan
* Online Yami language course Archived 2010-02-21 at the Wayback Machine – hosted by Providence University, Taiwan
* Yami Dictionary Project website Archived 2021-02-26 at the Wayback Machine – hosted by Providence University, Taiwan
* Yuán zhù mínzú yǔyán xiànshàng cídiǎn 原住民族語言線上詞典 Archived 2022-11-30 at the Wayback Machine  – Yami search page at the "Aboriginal language online dictionary" website of the Indigenous Languages Research and Development Foundation
* Yami teaching and leaning materials published by the Council of Indigenous Peoples of Taiwan Archived 2021-11-04 at the Wayback Machine
* Yami translation of President Tsai Ing-wen's 2016 apology to indigenous people Archived 2021-08-30 at the Wayback Machine – published on the website of the presidential office
Proto-Avustronezya dili

**Proto-Avustronezya** dili (genellikle **PAN** veya **PAn** olarak kısaltılır) bir proto-dildir. Dünyanın başlıca dil ailelerinden biri olan Avustronezya dillerinin yeniden yapılandırılmış atasıdır. Proto-Avustronezya dilinin MÖ 4000 ile MÖ 3500 yılları arasında Tayvan'da çeşitlenmeye başladığı varsayılmaktadır.

## Kaynakça
Subanen dilleri

**Subanen dilleri** (aynı zamanda **Subanon** ve **Subanun** olarak da bilinir), Büyük Orta Filipin alt grubuna ait, birbirine yakın akraba Avustronezya dillerinden oluşan bir gruptur. Subanen dilleri, Zamboanga Yarımadası'nın çeşitli bölgelerinde, Zamboanga Sibugay, Zamboanga del Norte ve Zamboanga del Sur illerinde ve Kuzey Mindanao'nun Misamis Occidental ilinde konuşulmaktadır. Misamis Oriental ve Lanao del Norte'de de oldukça büyük bir Subanen topluluğu bulunmaktadır. Subanen dillerini konuşanların çoğu ''Subanen'', ''Subanon'' or ''Subanun'' olarak adlandırılır. İslam'a bağlı olanlar ise kendilerini *Kolibugan*, *Kalibugan*, *Tewlet* veya *Telet* olarak adlandırırlar.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* "Subanon" at *[[Ethnologue]]* (23rd ed, 2020).
* Audio recordings of Subanon are archived with Kaipuleohone, including a , , and a &nbsp;
Subanonlar

**Subanonlar** (**Subanen** veya **Subanun** olarak da yazılır), Filipinler'in Mindanao Adası'ndaki Zamboanga yarımadası bölgesinin, özellikle Zamboanga del Norte, Zamboanga del Sur ve Misamis Occidental'in dağlık bölgelerinde yaşayan bir yerli halktır . Subanon halkı Subanon dilini konuşur. İsim, Sulu, Visayas ve Mindanao'da yaygın olan ve "nehir" anlamına gelen *soba* veya *suba* kelimesinden ve bir yer veya köken yerini gösteren *-nun* veya *-non* ekinden türetilmiştir. Buna göre, *Subanon* adı "nehir insanı veya halkı" anlamına gelmektedir. Subanonlar başlangıçta alçak bölgelerde yaşıyorlardı. Ancak, Morolar gibi diğer yerleşimcilerden kaynaklanan çatışmalar ve rekabetler ile Sabuanca konuşanların ve Luzon ile Visayas'ın diğer bölgelerinden gelen kişilerin cazip arazi mülkiyeti yasalarının etkisiyle kıyı bölgelerine göç etmesi, Subanonların daha iç bölgesine kaçmasına yol açmıştır.

## Kaynakça
Aigosageler

**Aigosagesler** (**, *Aigoságes*), başlangıçta Trakya'da, daha sonra ise Hellespontos'un Asya yakasında, özellikle Troas ve Mysia bölgelerinde yaşamış olan Kelt kökenli bir kabiledir.

Muhtemelen Tylis Krallığı kökenli olan Aigosagesler, Küçük Asya'ya geçerek, Seleukos prensi Ahaios'a karşı yürüttüğü savaşta paralı asker olarak kullanmak isteyen Pergamon Kralı I. Attalos tarafından istihdam edilmiştir. Ancak MÖ 1 Eylül 218 tarihinde meydana gelen bir Ay tutulmasının ardından Keltler, emirlere uymayı reddetmiş; olası bir isyan tehlikesini gören Attalos, onları yeniden Hellespontos'a götürmüş ve Lampsakos ile Aleksandreia Troas arasındaki bölgede kendilerine toprak verileceği vaadinde bulunmuştur.

Kralın ayrılmasının ardından Aigosagesler, İlion (*Troia*) kentini kuşatmış, ancak Aleksandreialı general Themistes tarafından püskürtülmüşlerdir. Bunun üzerine Keltler, Abydos topraklarına yönelmiş ve Arisba kentini ele geçirmiştir. Burada ise Aigosagesler, Bitinya Kralı I. Prusias tarafından kesin bir yenilgiye uğratılmış; kral, kadın ve çocuklar dâhil olmak üzere kabile mensuplarının tamamının öldürülmesini emretmiştir.

## Kaynaklar
Les Cousins

***Les Cousins***, yönetmenliği ve senaristliği Claude Chabrol tarafından gerçekleştirilen, başrollerinde Gérard Blain, Jean-Claude Brialy ve Juliette Mayniel'ın yer aldığı 1959 çıkışlı Fransız yapımı sinema filmi. Film, 9. Berlin Uluslararası Film Festivali'nde Altın Ayı ödülünü kazandı.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*
Braye, Aisne

**Braye**, Fransa'nın Hauts-de-France bölgesine bağlı Aisne ilinde bulunan bir komündür.

## Kaynakça
Büyük Orta Filipin dilleri

**Büyük Orta Filipin dilleri**, Avustronezya dil ailesinin önerilen bir alt grubudur. Proto-Malaya-Polinezya dil ailesine mensuptur. Filipinler'in orta ve güney bölgelerinde ve Endonezya'nın kuzey Sulawesi adasında konuşulmaktadır. Bu alt grup ilk olarak Robert Blust (1991) tarafından sözcüksel ve fonolojik kanıtlara dayanarak önerilmiştir ve bu, alandaki çoğu uzman tarafından kabul edilmektedir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Filipin etimolojisiyle ilgili dosya kartları,   Archived . R. David Zorc tarafından
* R. David Zorc saha notları
* *[[Ethnologue|Ethnologue'da]]* "Büyük Orta Filipin", (23. baskı, 2020).
Proto-Malaya-Polinezya dili

**Proto-Malaya-Polinezya dili** (**PMP**), Avustronezya dil ailesinin en büyük kolu olan Malaya-Polinezya dillerinin yeniden yapılandırılmış atasıdır. Proto-Malaya-Polinezya dili, Tayvan dışında konuşulan tüm Avustronezya dillerinin yanı sıra Tayvan'ın Orkide Adası'ndaki Yami dilinin de atasıdır. Otto Dempwolff tarafından yapılan Proto-Avustronezya dilinin (" *Uraustronesisch* ") ilk sistematik yeniden yapılandırması, Tayvan dışındaki dillerden elde edilen kanıtlara dayanıyordu ve bu nedenle aslında şu anda Proto-Malaya-Polinezya dili olarak bilinen dilin ilk yeniden yapılandırmasıydı.

## Kaynakça
My Son (anlam ayrımı)

**My Son**, şu anlamlara gelebilir:

*Mỹ Sơn, Vietnam'daki bir Hindu tapınağı.
*''My Son'' (film, 1925), Edwin Carewe'nin yönettiği ABD yapımı sessiz film.
*''My Son'' (film, 2021), Christian Carion'un yönettiği 2021 yapımı film.
*"My Son", Jan Howard'ın 1968 çıkışlı şarkısı.
Kozyatağı Aktarma Merkezi

* Kozyatağı (İstanbul Metrosu), M4 (Kadıköy – Sabiha Gökçen Havalimanı) Metro Hattı istasyonu
* Kozyatağı (İstanbul Metrosu), M8 (Bostancı – Parseller) Metro Hattı istasyonu
* Kozyatağı İETT Peronları
Altunizade Aktarma Merkezi

* Altunizade (İstanbul Metrosu), M5 (Üsküdar – Samandıra Merkez) Metro Hattı istasyonu
* Altunizade Metrobüs İstasyonu, Metrobüs istasyonu
* Altunizade İETT Peronları
Ayrılık Çeşmesi Aktarma Merkezi

* Ayrılık Çeşmesi Tren İstasyonu – Marmaray istasyonu
* Ayrılık Çeşmesi (İstanbul Metrosu), M4 (Kadıköy – Sabiha Gökçen Havalimanı) Metro Hattı istasyonu
* Ayrılık Çeşmesi İETT Peronları
Bahçelievler Aktarma Merkezi

* Bahçelievler (İstanbul Metrosu), M1ᴀ (Yenikapı – Atatürk Havalimanı) Metro Hattı istasyonu
* Bahçelievler Metrobüs İstasyonu, Metrobüs istasyonu
* Bahçelievler İETT Peronları
Şirinevler Aktarma Merkezi

* Ataköy-Şirinevler, M1ᴀ (Yenikapı – Atatürk Havalimanı) Metro Hattı istasyonu
* Şirinevler Metrobüs İstasyonu, Metrobüs istasyonu
* Şirinelver İETT Peronları
Karaköy Aktarma Merkezi

* Karaköy (İstanbul Tramvayı), T1 (Kabataş – Bağcılar) Tramvay Hattı istasyonu
* Karaköy (Tünel), F2 Tünel (İstanbul) Füniküler Hattı istasyonu
* Karaköy İETT Peronları
* Karaköy İskelesi, Şehir Hatları iskeleleri
Söğütlüçeşme Aktarma Merkezi

* Söğütlüçeşme Tren İstasyonu – YHT, Anahat ve Marmaray istasyonu
* Söğütlüçeşme Metrobüs İstasyonu, Metrobüs istasyonu
* Söğütlüçeşme İETT Peronları
Beyoğlu Aktarma Merkezi

* Şişhane-Zemin İstanbul, M2 (Yenikapı – Hacıosman) Metro Hattı istasyonu
* Tünel (İstanbul Tramvayı), T2 (Taksim – Tünel) Tramvay Hattı istasyonu
* Beyoğlu (Tünel), F2 Tünel (İstanbul) Füniküler Hattı istasyonu
* Şişhane İETT Peronları
Abdülkadir Salihi

**Abdülkadir Salihi** (; d. 19 Mart 1993), Cezayirli profesyonel futbolcu. Kaleci mevkiinde görev almaktadır. Er-Râbıta el-Cezeriyye el-Muhtârifet'ül-ûlâ Likurat-ül-kadem ekiplerinden MC El Bayadh'da forma giymektedir.
Milud Rebii

**Milud Rebii** (; d. 12 Aralık 1993), Cezayirli profesyonel futbolcu. Defans mevkiinde görev almaktadır. Er-Râbıta el-Cezeriyye el-Muhtârifet'ül-ûlâ Likurat-ül-kadem ekiplerinden CS Constantine'da forma giymektedir.
2015 Dünya Üniversite Yaz Oyunları'nda futbol

**[[2015 Dünya Üniversite Yaz Oyunları]]'nda futbol** karşılaşmaları, ev sahibi Güney Kore'nin Gwangju kentinde, 2-13 Temmuz tarihlerinde oynanmıştır.

## Tesisler

## Madalyalar

## Kaynakça
*rsssf'de 2015 Dünya Üniversite Yaz Oyunları
Riyad Kneyş

**Riyad Kneyş** (; d. 30 Nisan 1993), Cezayirli profesyonel futbolcu. Defans mevkiinde görev almaktadır.
Muhammed bin Hâmese

**Muhammed bin Hâmese** (; d. 28 Ocak 1993), Cezayirli profesyonel futbolcu. Orta saha mevkiinde görev almaktadır. Er-Râbıta el-Cezeriyye el-Muhtârifet'ül-ûlâ Likurat-ül-kadem ekiplerinden MC Alger'de forma giymektedir.

## Başarıları
;USM Alger
* Ligue 1(2): 2015-16, 2018–19
* Cezayir Süper Kupası (1): 2016
Metris Aktarma Merkezi

* Karadeniz Mahallesi (İstanbul Metrosu), M7 (Yıldız – Mahmutbey) Metro Hattı istasyonu
* Kiptaş - Venezia (İstanbul Tramvayı), T4 (Topkapı – Mescid-i Selam) Tramvay Hattı istasyonu
* Kiptaş - Venezia İETT Peronları
Abdülgani Damu

**Abdülgani Damu** (; d. 29 Ocak 1989), Cezayirli profesyonel futbolcu. Defans mevkiinde görev almaktadır. Er-Râbıta el-Cezeriyye el-Muhtârifet'ül-ûlâ Likurat-ül-kadem ekiplerinden MC Alger'de forma giymektedir.

## Başarıları
;ES Sétif
* CAF Şampiyonlar Ligi: 2014
* CAF Süper Kupası: 2015
* Ligue 1: 2014–15
* Cezayir Kupası: 2015–16
Caumont, Aisne

**Caumont**, Fransa'nın Hauts-de-France bölgesine bağlı Aisne ilinde bulunan bir komündür.

## Kaynakça
Haris Belkebla

**Haris Belkebla** (Arapça:حارس بلقبلة) (d. 28 Ocak 1994), Cezayirli profesyonel futbolcu. Orta saha mevkiinde görev almaktadır. Ligue 1 ekiplerinden Angers SCO'da forma giymektedir.
Abdurrahman Mizyan

**Abdurrahman Mizyan** (; d. 7 Mart 1994), Cezayirli profesyonel futbolcu. Forvet mevkiinde görev almaktadır. Er-Râbıta el-Cezeriyye el-Muhtârifet'ül-ûlâ Likurat-ül-kadem ekiplerinden CR Belouizdad'da forma giymektedir.

## Başarıları
;USM Alger
* Ligue 1: 2018–19
* Cezayir Süper Kupası: 2016
* CAF Konfederasyon Kupası: 2022–23
;Espérance de Tunis
* Ligue 1 (Tunus): 2019–20, 2020–21
* Tunus Süper Kupası: 2020
Zekeriyyâ Haddûş

**Zekeriyyâ Haddûş** (; d. 19 Ağustos 1993), Cezayirli eski profesyonel futbolcu. Orta saha mevkiinde görev almaktadır.

## Başarıları
;ASO Chlef
* Cezayir Kupası : 2022-23
Renkliler

**Renkliler** (İngilizce: **Coloureds**) (), Güney Afrika, Namibya ve daha az sayıda Zimbabve ve Zambiya'da çok ırklı insanlar bulunmaktadır. Soyları, Avrupalılar, Afrikalılar ve Asyalılar arasında meydana gelen ırklar arası karışmadan kaynaklanmaktadır. Güney Afrika'da ırklar arası karışma, Hollanda Cape Kolonisi'nde başladı. 17. yüzyılda Hollandalı erkekler, Khoekhoe kadınları ve Afrika ve Asya'nın farklı bölgelerinden gelen kadın kölelerle karışarak melez çocuklar dünyaya ɡeldi.

Sonunda, Güney Afrika ve Güney Afrika'nın geri kalanında çeşitli diğer Avrupalı uyruklular (Portekizliler, İngilizler, Almanlar, İrlandalılar, Fransızlar vb.) diğer Afrika kabileleriyle karışarak daha fazla melez çocuğun doğdu ve bu çocukların soyundan gelenler daha sonra Apartheid döneminde 1950 Nüfus Kayıt Yasası uyarınca 'Renkli' olarak sınıflandırıldı.

Çoğunluğu Batı Kap'ta bulunan Renkliler, ülke genelinde yaygındır. 2022 Güney Afrika nüfus sayımına göre, Renkliler Güney Afrika nüfusunun %8,15'ini oluştururken, Batı Kap'ta nüfusun %42,1'ini ve Kuzey Kap'ta %41,6'sını oluşturarak Güney Afrika'nın bu iki eyaletinde nüfusun çoğunluğunu temsil etmektedir. Batı Kap'ta, kendine özgü bir Kap Renkli ve ona bağlı Kap Malay kültürü gelişmiştir. Yapılan genetik çalışmalar, Renklilerin dünyadaki en yüksek karışık soy oranına sahip olduğunu göstermektedir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
Béatrice Picard

**Marie Thérèse Béatrice Picard**, , OQ (3 Temmuz 1929, Montreal – 9 Aralık 2025, Montreal, Quebec, Kanada), Kanadalı aktris. 
## Hayatı
Picard, 3 Temmuz 1929'da Montreal, Quebec, Kanada'da doğdu. Radyo Kanada altyapısında yetişti. 1940'larda başladığı oyunculuk kariyerini 2025 yılındaki ölümüne kadar sürdürdü. Altmış yılı aşan oyunculuk kariyerinde birçok tiyatro, sinema ile televizyon yapımında yer aldı. En çok; Fransa-Kanada ortak yapımı Angelina Desmarais rolünü canlandırdığı *Le survenant* adlı televizyon oyunuyla akıllarda kaldı.
Aynı zamanda komedi türünde *Cré Basil* ile *Symphorien* adlı televizyon dizilerinde rol almasının yanı sıra *[[Simpson ailesi|Simpson Ailesi]]* adlı çizgi dizide ana karakterlerden Marge Simpson'nın Kanada Fransızcası seslendirmesini gerçekleştirdi.

1958'de "Dünya Radyo, Televizyon ve Sinema Güzeli" ünvanını alırken *My Aunt Aline* (*Ma tante Aline*) adlı yapımdaki performansıyla  2008'de "En İyi Başrol Kadın Oyuncu" dalında Genie Ödülleri'ne aday gösterildi.

Ayrıca oyunculuk alanındaki çalışmalarıyla 1988'de Kanada Şeref Nişanı'nı, 2012'de Quebec Şeref Nişanı'nı ve 2002 ile 2012'de iki defa Kraliçe II. Elizabeth Jübile Madalyası'nı almıştır.

Jacques Segard ile olan evliliğinden dört oğlu bulunan Picard, 9 Aralık 2025'te memleketi Montreal, Quebec, Kanada'da doğal nedenlerden 96 yaşında öldü.

## Filmografi

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*
Üsame Derfilu

**Üsame Derfilu** (; d. 29 Eylül 1993), Cezayirli profesyonel futbolcu. Forvet mevkiinde görev almaktadır. Zhongguo Zuqiu Xiehui Jiaji Liansai ekiplerinden Shaanxi Union FC'de forma giymektedir.

## Başarıları
;USM Alger
* Ligue 1: 2015–16
* Cezayir Süper Kupası: 2016
;Bireysel
* Ligue 1 gol kralı: 2017–18

## Milli takım golleri
Süfyan bin Debke

**Süfyan bin Debke** (; d. 9 Ağustos 1992), Cezayirli profesyonel futbolcu. Orta saha mevkiinde görev almaktadır. Devrî'l-Muhterifin es-Suudî ekiplerinden Al Fateh SC'de forma giymektedir.

## Başarıları
;Cezayir
* FIFA Arap Kupası: 2021

## Milli Takım golleri
Vladimir Gostyuhin

**Vladimir Vasilyeviç Gostyuhin** (, , d. 10 Mart 1946), Sovyet döneminde dünyaya gelmiş ve Rus, Belaruslu sinema ve tiyatro oyuncusu.

1982 yılında RSFSR Onursal Sanatçısı ve 1996 yılında ise Belarus Halk Sanatçısı ünvanlarını aldı.

## Filmografi

## Kaynakça
Huvâri Ferhâni

**Huvâri Ferhâni** (; d. 11 Şubat 1993), Cezayirli profesyonel futbolcu. Defans mevkiinde görev almaktadır. Er-Râbıta el-Cezeriyye el-Muhtârifet'ül-ûlâ Likurat-ül-kadem ekiplerinden ES Setif'de forma giymektedir.
Pierre-André Schürmann

**Pierre-André Schürmann** (d. 5 Temmuz 1960), İsviçreli eski profesyonel futbolcu. Orta saha mevkiinde görev almaktadır.