Güney Süperkümesi

**Güney Süperkümesi** (), Balina, Ocak, Irmak, Saat ve Kılıçbalığı takımyıldızlarında yaklaşık olarak  uzaklıkta bulunan yakın bir süperkümedir. İlk olarak 1953 yılında Gérard de Vaucouleurs tarafından tanımlanmıştır.

Kılıçbalığı, Ocak ve Irmak kümeleri olmak üzere üç ana kümenin yanı sıra birçok başka gökada grubunu da içerir.

2014 yılında Güney Süperkümesi İplikçiği'nin, Büyük Çekici merkezli daha büyük bir süperküme olan Laniakea'nın bir lobu olduğu açıklandı. Bu durumda, Güney Süperkümesi İplikçiği'nin bileşenleri olan Güney Süperkümesi ve Dürbün-Turna Bulutu'nun bu yeni süperkümenin bir parçası olduğu anlamına gelir. Başak Süperkümesi de bu büyük süperkümenin bir parçası olur ve böylece yerel süperküme haline gelir.

## Fiziksel özellikler
Güney Süperkümesi; Kılıçbalığı, Ocak ve Irmak kümelerini içeren en az 15 ila 33 gökada grubu ve kümesinden oluşan,  uzunluğunda bir zincirdir. Süperküme, A Bölgesi ve B Bölgesi olmak üzere iki bölümden oluşur:
* A Bölgesi: Süperkümenin en zengin kısmı olan bu bölge,  genişliğe,  kalınlığa sahiptir ve 1161&nbsp;km/s kırmızıya kayma ile  uzaklıktadır. A Bölgesi, süpergalaktik düzleme neredeyse paraleldir.
* B Bölgesi:  genişliğe,  kalınlığa sahiptir ve 1403&nbsp;km/s kırmızıya kayma ile  uzaklıktadır. B Bölgesi, süpergalaktik düzleme dik konumda uzanır.

Güney Süperkümesi, 1987 yılında gök bilimci Brent Tully ve meslektaşı Richard Fisher tarafından *The Nearby Galaxies Atlas* (Yakın Gökadalar Atlası) kitabında tanımlanan ve Balina-Koç Bulutu olarak adlandırılan küçük bir iplikçik aracılığıyla Dürbün-Turna Bulutuna bağlanır.

Güney Süperkümesi, Erboğa Kümesi'nden uzanan ve Dürbün-Turna Bulutunu da içeren Güney Süperkümesi İplikçiği olarak bilinen daha büyük bir iplikçiğin bir koludur. Güney Süperkümesi İplikçiği, Kahraman-Balıklar Süperkümesi'ne kadar uzanır. Güney Süperkümesi İplikçiği'nin bir parçası olan Güney Süperkümesi, Pompa Duvarı'nı içeren ve her ikisi de Kahraman-Balıklar Süperkümesi'ne uzanan Erboğa-Pupa-PP İplikçiği ile birlikte, Heykeltıraş Boşluğu'nu çevreleyen bir duvar oluşturur.

## Gözlem tarihi
John Herschel 1847 yılında, Balina, Ocak, Irmak, Saat ve Kılıçbalığı takımyıldızlarında gökada ya da o zamanki adıyla bulutsu akıntısının varlığına işaret etmişti. Daha sonra 1953'te Gérard de Vaucouleurs bu yapıyı bir süperküme olarak tanımladı ve "southern supergalaxy" adını verdi. Grupların ve kümelerin çoğu ise 1975 yılı civarında tanımlandı.

1987'de Brent Tully ve meslektaşı Richard Fisher, *The Nearby Galaxies Atlas* (Yakın Gökadalar Atlası) adlı kitaplarında Güney Süperkümesi ile Dürbün-Turna Bulutu arasındaki bağlantı olarak belirttikleri yakındaki küçük bir iplikçik olan Balina-Koç Bulutunu tanımladılar. Aynı yıl, diğer iplikçik olan Dürbün-Turna Bulutunu da tanımlamışlardı. 1989'da Mitra ve arkadaşları, Güney Süperkümesi'nin ilk fiziksel yapısını ortaya koydular. Bu çalışma, gökadaların kırmızıya kaymalarından elde edilen dağılımlarına dayanıyordu ve Güney Süperkümesi İplikçiği'ni Kahraman-Balıklar Süperkümesi'ni birbirine bağlayan bir iplikçik olabileceğinden şüphelendiler. Bu şüphe, 2017 yılında Pomarède ve arkadaşları tarafından doğrulandı. 1992 yılında Fouque ve arkadaşları, *Yakın Gökadalar Atlası* kitabında 52 numaralı bulut olarak da bilinen Balina-Koç Bulutunu, Güney Süperkümesi'nin üç ana kümesi olan Kılıçbalığı, Ocak ve Irmak kümeleri ile birlikte gruplandırdı.

2013 yılında Courtois ve arkadaşları, Erboğa Kümesi'nden uzanan ve Güney Süperkümesi'ni de kapsayan daha büyük bir iplikçik olan Güney Süperkümesi İplikçiği'ni tanımladılar. Güney Süperkümesi artık Dürbün-Turna Bulutu ile birlikte bu daha büyük iplikçiğin bir kolu (bölümü) olarak kabul ediliyor. Güney Süperkümesi bu iplikçiğin SSCa kolu, Dürbün-Turna Bulutu ise SSCb kolu olarak adlandırılır. 2017 yılında Pomarède ve arkadaşları, şimdi Güney Süperkümesi İplikçiği olarak bilinen bu iplikçiğin, Pompa iplikçiği olarak bilinen başka bir iplikçik ile birlikte Kahraman-Balıklar Süperkümesi'ne kadar uzandığını ortaya koydular.

## Ayrıca bakınız
* Evrenin geniş ölçekli yapısı
* Süperküme
* Laniakea Süperkümesi

## Kaynakça