John Lloyd Stephens

**John Lloyd Stephens** (28 Kasım 1805 - 13 Ekim 1852) Amerikalı kaşif, yazar ve diplomat. Orta Amerika'da Maya uygarlığının yeniden keşfedilmesinde ve Panama demiryolunun planlanmasında yer alan önemli kişilerdendir.

## Erken dönem
John Lloyd Stephens, 28 Kasım 1805'te New Jersey'nin Shrewsbury kasabasında doğdu. Başarılı bir New Jersey tüccarı olan Benjamin Stephens ile seçkin bir yerel yargıcın kızı olan Clemence Lloyd'un ikinci oğluydu. Ertesi yıl aile New York City'ye taşındı. Stephens orada, özel öğretmenli iki okulda Klasikler eğitimi aldı. 13 yaşında Columbia College'a kaydoldu ve dört yıl sonra 1822'de sınıfının birincisi olarak mezun oldu.

Bir yıl boyunca bir avukatın yanında hukuk eğitimi aldıktan sonra Litchfield Hukuk Okulu'na devam etti. Eğitimini tamamladıktan sonra baro sınavını geçti ve New York City'de avukatlık yaptı.

Stephens 1834'te Avrupa'ya bir yolculuğa çıktı ve sonrasında Mısır ve Levant'a gitti, 1836'da evine döndü. Daha sonra seyahatleri ve keşifleri hakkında birkaç popüler kitap yazdı.

## Politika
1837'de Hollanda'ya ABD Büyükelçisi olarak atanması için tavsiye edildi, ancak Başkan Martin Van Buren, 1842'ye kadar görev yapan Harmanus Bleecker'ı aday gösterdi. 1846'da eyalet anayasa kongresine delege oldu ve burada bir uzlaştırma mahkemesinin (küçük tazminat mahkemesi) kurulması ve kabul edilmesinden sorumlu oldu.

## Mezoamerikan çalışmaları
Stephens, Alexander von Humboldt ve Juan Galindo gibi yazar ve kaşiflerin Mezoamerika'nın yıkık şehirleri hakkındaki ilk anlatımlarını ilgiyle okudu. 1839'da Başkan Martin Van Buren, Stephens'ı Orta Amerika'ya Özel Büyükelçi olarak görevlendirdi. Oradayken Orta Amerika Federal Cumhuriyeti hükûmeti iç savaşta dağıldı. Daha sonra tanık olduğu olayları *Incidents of Travel in Central America, Chiapas, and Yucatán* adlı eserinde yayınladı.

Stephens ve seyahat arkadaşı, mimar ve çizer Frederick Catherwood, British Honduras'a (şimdi Belize) çıktıktan sonra ilk Maya kalıntılarıyla Copán'da karşılaştılar. Bulduklarına şaşırdılar ve iki hafta boyunca alanın haritasını çıkardılar. Stephens, bunun yerli Mayalar tarafından yapıldığını hayal edemediği için, uzun zaman önce unutulmuş bir halk tarafından inşa edilmiş olması gerektiğini tahmin etti. Ancak Catherwood, modern Mayalarla yüz benzerliğini fark etti. Stephens, Copán şehrini 50 dolara satın almayı başardı ve onu nehir yoluyla Amerika Birleşik Devletleri'ndeki müzelere taşıma hayalleri kurdu.

Daha sonra Palenque, Quiriguá ve Uxmal'a gittiler. 11 Mayıs 1840'ta Palenque'ye ulaştılar ve Haziran başında ayrıldılar. Oradayken, Yazıtlar Tapınağı, Haç Tapınağı, Güneş Tapınağı ve Yapraklı Haç Tapınağı'nı belgelediler. Ekim 1841'de Yucatán'a yaptıkları dönüş yolculuğuyla Maya kalıntılarını incelemeye devam ettiler. Stephens'ın yolculuk hakkındaki kitabına göre, Chichen Itza, Izamal, Kabah, Labná'daki geçit, Mayapan, Sayil, Tulum, Uxmal ve Xtampak gibi toplam 44 Maya alanını ziyaret ettiler. Uxmal'da Vali'nin Evi, Rahibe Dörtgeni ve Büyücünün Piramidi'ni belgelediler. Catherwood ayrıca Bolonchén'deki kuyunun ünlü bir görünümünü çizdi.

Catherwood'un çizimleri ve taşbaskıları, Kolomb öncesi Amerika'nın en sanatsal ve entelektüel eserlerinden bazılarının yazarlarının Mayalar olduğunu hiç şüphesiz gösteriyordu. Büyük yapıların yanı sıra taş ve alçı heykeller, freskler, boyalı çömlekler ve ahşaptan yarım kabartmalar gibi sanatsal incelikli eserler de üretmişlerdi. Araştırmalarının bir sonucu olarak Stephens ve Catherwood, Mayaların, eski Orta Amerika şehirlerini Avrupa veya Asya uygarlıklarından gelen etnik gruplarca inşa ettiği teorisinin aksine tamamen kendilerince inşa ettiğini ikna edici bir şekilde savundu.

Stephens'ın kitapları, New York Review ve Graham's Magazine için Stephens'ın üç kitabını inceleyen Edgar Allan Poe'ya ilham kaynağı oldu.

## Panama Demiryolu Şirketi

O dönemde İngiltere, Amerika Birleşik Devletleri'ne gidiş-dönüş okyanus seyrüseferinde tekel konumundaydı. Stephens, New York eyaletinden bir imtiyaz elde etti ve *Ocean Steam Navigation Company*'yi kurdu. Şirket, Avrupa'ya seferler yapan *Washington* ve *Hermann* adlı iki buharlı gemi edindi.

1849'da Panama Demiryolu Şirketi kurulduğunda, Stephens başkan yardımcısı olarak seçildi. Demiryolunun inşası için düzenlemeler yapmak üzere Panama ve Yeni Granada'yı ziyaret etti. Yeni Granada'nın başkenti Bogotá'ya giderken katırından düştü ve tam olarak iyileşemediği ciddi yaralanmalar geçirdi. Amerika Birleşik Devletleri'ne döndü ve demiryolunun başkanı olarak atandı.

## Kişisel yaşamı
In 1841, Stephens was elected to the American Philosophical Society. While in Panama, he was struck down by malaria in the spring of 1852. He recovered sufficiently to return to New York, only to have a recurrence of the disease. He died October 13, 1852. He was buried at New York City Marble Cemetery.

1841'de Stephens, Amerikan Felsefe Topluluğu'na seçildi. 1852 baharında Panama'da sıtmaya yakalandı. New York'a dönecek kadar iyileşti, ancak hastalık tekrar nüksetti. 13 Ekim 1852'de öldü. New York Şehri Mermer Mezarlığı'na gömüldü.

## Kalıt
Stephens, şu eserlere konu olmuştur: İlk olarak 1947'de yayınlanan Victor Wolfgang von Hagen'in *Maya Explorer* ve William Carlsen'in *Jungle of Stone* (2016).

## Yayınları

* *Incidents of Travel in Egypt, Arabia Petraea, and the Holy Land* (1837)
* *Incidents of Travel in Greece, Turkey, Russia, and Poland* (1838)
* *Incidents of Travel in Central America, Chiapas and Yucatán*, Vols. 1 & 2 (1841) (Reissued by Cambridge University Press, 2010. )
* *Incidents of Travel in Yucatán*, Vols. 1 & 2 (1843)

## Kaynakça

## Konuyla ilgili yayınlar

* Cabañas, Miguel A. (2008). "Chapter One: Putting the World in Order: John Lloyd Stephens's Narration of America." *The Cultural “Other” in Nineteenth-Century Travel Narratives: How the United States and Latin America Described Each Other*. Lewiston, NY: Edwin Mellen Press.
* Carlsen, William (2016) Jungle of Stone: the true story of two men, their extraordinary journey, and the discovery of the lost civilization of the Maya
* Hay, John (2017). "The American Holy Land: John Lloyd Stephens's Mayan Excursions." *Postapocalyptic Fantasies in Antebellum American Literature*. New York: Cambridge University Press. 154-165.
* 
* 

## Dış bağlantılar

## 

* John Lloyd Stephens, a biography.
* Guide to the John Lloyd Stephens at The Bancroft Library
* Reed College website including all the illustrations of Uxmal, Kabah, Sayil, and Labná in Stephens's 1841 *Incidents of Travel in Central America* and Stephens and Catherwood's 1843 *Incidents of Travel in Yucatán.*
* 
* 
* Works by John Lloyd Stephens at Google Books