open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Millî park (Brezilya)

**Milli Parklar** (), Brezilya'da yasal olarak tanımlanmış bir koruma alanı türüdür. İlk parklar 1930'larda kurulmuş ve daha sonra kademeli olarak diğer parklar eklenmiştir. En az iki erken dönem parkı daha sonra hidroelektrik barajları tarafından sular altında bırakılmıştır. Amazon yağmur ormanlarındaki ilk park 1974'te açılmıştır. Bugün milli parklar, özellikle Amazon'da, çok geniş bir alanı kapsamaktadır.

## Kaynakça

*
*
*
*
*
*
*
Mapinguari Millî Parkı

**Mapinguari Millî Parkı** (), Brezilya'nın Rondônia ve Amazonas eyaletlerinde bulunan bir milli parktır. Amazon yağmur ormanlarının geniş bir alanını kapsamaktadır.

## Kaynakça

*
*
*
*
*
*
*
*
Solimões Nehri

**Solimões**, Brezilya'da Rio Negro ile birleştiği yerden Peru sınırına kadar olan Amazon Nehri'nin yukarı kısımlarına verilen isimdir. Solimões, yaklaşık 80 km (50 mil) genişliğinde bir taşkın ovasında yaklaşık 1.600 km (1.000 mil) boyunca akmaktadır.

## Kaynakça
Alto Cariri Millî Parkı

**Alto Cariri Millî Parkı** (), Brezilya'da bulunan bir milli parktır.

Alto Cariri Milli Parkı, Bahia'nın Guaratinga belediyesinde yer almaktadır.  bir alana sahiptir.

## Kaynakça

## Kaynaklar

* 
* 
* 
*
Balata-Tufari Millî Ormanı

**Balata-Tufari Millî Ormanı** (), Brezilya'nın Amazonas eyaletinde bulunan bir milli ormandır. Orman ürünlerinin (örneğin kereste) sürdürülebilir bir şekilde çıkarılmasını desteklemek amacıyla kurulmuştur; bu çıkarma işlemi, yasalara veya sorumlu kuruluş ICMBio tarafından belirlenen kısıtlamalar ve düzenlemelere tabidir.

## Kaynakça

*
*
*
*
*
Purus-Madeira nemli ormanları

**Purus-Madeira nemli ormanları** (NT0157), orta Amazon havzasında yer alan bir ekolojik bölgedir. Amazon biyomunun bir parçasıdır. Ekolojik bölge, Purus ve Madeira nehirleri arasında uzanan, kuzeyde Solimões Nehri'ne (yukarı Amazon) kadar uzanan düz ve nispeten verimsiz bir araziyi kapsamaktadır. Bu nehirler boyunca mevsimsel olarak sular altında kalan Várzea ormanı ile diğer bölgelerden izole edilmiştir ve flora ve faunası arasında yüksek oranda endemizm bulunur. Doğal çevre nispeten bozulmamıştır. BR-319 karayolu, 1970'lerin başlarında ekolojik bölge boyunca inşa edilmiştir, ancak hızla bozulmuştur ve günümüzde kapalıdır.

## Kaynakça

*
*
*
*
*
Aeterni

***Aeterni***, Latince bir terimdir ve ebediyet ve sonsuzluk anlamlarına gelir. 

***Aeterni*** ile şunlar kastedilmiş olabilir:

* *[[Aeterni regis]]*, 21 Haziran 1481'de Papa IV. Sixtus tarafından yayınlanan bir papalık bullası.
* *[[Aeterni Patris]]*, Papa XIII. Leo'nun 1879 tarihli Ansiklikalı.
* *[[Immensa aeterni Dei]]*, 22 Ocak 1588'de Papa V. Sixtus tarafından yayınlanan apostolik anayasadır.
Mucuim Nehri

**Mucuim Nehri** (), Brezilya'da bulunan ve Purus Nehri'nin bir kolu olan bir nehirdir.

Mucuim nehri, 2008 yılında kurulan Mapinguari Milli Parkı'ndan geçmektedir. Milli parkın kuzeyinde Trans-Amazon Karayolu'nu (BR-230) geçer, ardından Balata-Tufari Milli Ormanı'ndan geçerek Purus'a katılır. Nehir, üst kısımlarında Purus-Madeira nemli ormanları ekobölgesinden geçer. Purus'a katılmadan önce Purus várzea ekobölgesinden geçmektedir.

## Kaynakça

## Kaynaklar

*
*
*
*
Açuã Nehri

**Açua Nehri** (), Brezilya'nın kuzeybatısındaki Amazonas eyaletinde bulunan ve Mucuim Nehri'nin bir kolu olan bir nehirdir.

## Kaynakça

* Brezilya Ulaştırma Bakanlığı
Purus várzea

**Purus várzea** (NT0156), Orta Amazon havzasında mevsimsel olarak sular altında kalan bir várzea ormanı bir ekobölgesidir. Amazon biyomunun bir parçasıdır. Bu ekolojik bölge, sekiz aya kadar sürebilen 12 metreye (39 ft) varan sellere uyum sağlamış bir bitki örtüsüne ev sahipliği yapmaktadır. Çok çeşitli balık ve kuş türüne ev sahipliği yapmaktadır, ancak memeli hayvan sayısı nispeten azdır. Yerde yaşayan memeliler, sel mevsiminde daha yüksek yerlere göç etmek zorundadır. Tehditler arasında ağaç kesimi, büyükbaş hayvan yetiştiriciliği, aşırı balık avı ve altın madenciliğinden kaynaklanan cıva kirliliği yer almaktadır.

## Kaynakça

*
*
*
Javary Nehri

**Javary Nehri**, **Javari Nehri** veya **Yavarí Nehri** (  ),  uzunluğunda bir nehirdir ve Amazon Nehri'nin bir kolu olup 'den daha uzun bir yol boyunca Brezilya ve Peru arasında sınır oluşturmaktadır.  boyunca kano ile geçilebilmektedir. Nehrin ağzından Ucayali yaylalarındaki kaynağına kadar olan uzunluğu araştırılmış ancak sadece 260 km'sinin gemi trafiğine uygun olduğu tespit edilmiştir.

## Kaynakça
Pardo Nehri (Amazonas)

**Pardo Nehri**, Brezilya'nın kuzeybatısında yer alan Amazonas eyaletinde bulunan bir nehirdir.

## Kaynakça

* Brezilya Ulaştırma Bakanlığı
Quixito Nehri

**Quixito Nehri**, Brezilya'nın kuzeybatısındaki Amazonas eyaletinde bulunan bir nehirdir. Atalaia do Norte köyü yakınlarında Solimões Nehri'ne katılmaktadır.

## Kaynakça

* Brezilya Ulaştırma Bakanlığı
Vale do Javari

**Vale do Javari**, 85.444,82 km2 alanı ile Brezilya'nın en büyük yerli topraklarından biridir. Adını, bölgenin en önemli nehri olan ve 1851'den beri Peru ile sınır oluşturan Javari Nehri'nden almıştır. Atalaia do Norte belediyesinin büyük bir bölümünü ve Amazonas eyaletinin batı kesimindeki bitişik bölgeleri içerir. Javari Nehri'nin yanı sıra Pardo, Quixito, Itaquai ve Ituí nehirleri tarafından da kesilmektedir.

## Dış bağlantılar

* Javari Vadisi'nin Bilinmeyen Kabileleri
Ituí Nehri

**Ituí Nehri**, Yukarı Amazon Havzası'nda yer alan bir nehirdir. Brezilya'nın kuzeybatısındaki Amazonas eyaletinde bulunan Atalaia do Norte belediyesi sınırları içinde yaklaşık 370 km'lik bir alanı geçmektedir. Javary Nehri'nin sol koludur. Çok düşük bir eğimle akar ve tüm uzunluğu boyunca neredeyse 100 metreden az bir düşüş gösterir, bu da geniş bir kıvrımlı akışa neden olmaktadır. Rio Negro, Beijaflor ve Branquinho batıdaki kollarından bazılarıdır, Rio Novo ise ana doğu koludur. Aşağı akışta Itaquai Nehri ile birleşerek yukarı Solimões'i oluşturmaktadır.

## Kaynakça

* Brezilya Ulaştırma Bakanlığı
Jumalar

**Júma**, Brezilya'da, Amazonas'taki Terra Indígena Juma'da, Rio Açuã'nun bir kolu olan Mucuim Nehri boyunca yaşayan bir yerli halktır.

## Kaynakça
Korubo dili

**Korubo,** Brezilya'daki Korubo halkı tarafından konuşulan, neredeyse yok olmuş bir Pano dilidir. İki lehçesi vardır: Korubo'nun kendisi ve yok olmaya yüz tutmuş Chankueshbo.

## Kaynakça
Korubolar

**Korubo** veya **Korubu**, aynı zamanda **** olarak da bilinir, Brezilya'da, Batı Amazon Havzası'ndaki alt Vale do Javari'de yaşayan, büyük ölçüde temas kurulmamış, Pano dili konuşan bir yerli halktır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* ''Out Of Time'' Archived 2011-07-09 at the Wayback Machine by Paul Raffaele, *Smithsonian* April 2005
* ''The Last Tribal Battle'' by Diana Schemo *New York Times* October 1999
* ''Death of Expert in Indigenous Issues Could Have Been Avoided'' Indianist Missionary Council Newsletter n. 275
* Ethnologue Report for Korubo
Levofloksasin

**Levofloksasin**, **Levaquin** ticari adıyla da satılan bir antibiyotiktir. Akut bakteriyel sinüzit, zatürre, H. pylori (diğer ilaçlarla birlikte), idrar yolu enfeksiyonları, kronik prostatit ve bazı gastroenterit türleri dahil olmak üzere bir dizi bakteriyel enfeksiyonun tedavisinde kullanılır. Diğer antibiyotiklerle birlikte tüberküloz, menenjit veya pelvik inflamatuar hastalığın tedavisinde kullanılabilir. Genellikle yalnızca başka alternatifleri olmadığında kullanılması önerilir. Ağız yoluyla, intravenöz olarak ve göz damlası şeklinde mevcuttur.

Bulantı, ishal ve uyku sorunları yaygın yan etkileridir. Ciddi yan etkileri arasında tendon yırtılması, tendon iltihabı, nöbetler, psikoz ve potansiyel olarak kalıcı periferik sinir hasarı bulunur. Tendon hasarı, tedavi tamamlandıktan aylar sonra da ortaya çıkabilmektedir. İnsanlar ayrıca daha kolay güneş yanığı olabilirler. Miyastenia gravis hastalarında kas güçsüzlüğü ve solunum problemleri kötüleşebilir. Gebelik sırasında kullanımı önerilmemekle birlikte, risk düşük görünmektedir. Bu sınıftaki diğer ilaçların emzirme sırasında kullanımının güvenli olduğu görülmektedir; ancak levofloksasinin güvenliği belirsizdir. Levofloksasin, florokinolon ilaç sınıfına ait geniş spektrumlu bir antibiyotiktir. Genellikle bakterilerin ölümüne neden olur. Ofloksasin ilacının solak izomeridir.

Levofloksasin 1985 yılında patentlendikten sonra 1996 yılında Amerika Birleşik Devletleri'nde tıbbi kullanım için onaylandı. Dünya Sağlık Örgütü'nün Temel İlaçlar Listesi'nde yer almaktadır. Jenerik ilaç olarak mevcuttur. Gelişmekte olan ülkelerde toptan maliyet, tedavinin haftalık maliyeti yaklaşık 0,44–0,95 ABD dolarıdır. Amerika Birleşik Devletleri'nde bir haftalık tedavinin maliyeti yaklaşık 50-100 dolardır. 2017 yılında, üç milyondan fazla reçeteyle Amerika Birleşik Devletleri'nde en sık reçete edilen 165. ilaç olmuştur.

## Kaynakça
Stuart Gordon

**Stuart Alan Gordon** (11 Ağustos 1947, Chicago - 24 Mart 2020, Los Angeles), Amerikalı film yönetmeni, senarist, yapımcı ve oyun yazarı.

## Filmografi

### Film

### Televizyon

### Televizyon filmleri

### Kısa film

## Oyunları
**Peter Pan* (1968)
**Warp!* (1971)
**Bleacher Bums* (1977–79)
**The Little Sister* (1979)
**E/R Emergency Room* (1982)
**Nevermore...An Evening with Edgar Allan Poe* (2009–14)
**Re-Animator: The Musical* (2011)
**Taste* (2014)

## Kaynakça

## Bibliyografi
* *Stuart Gordon: Interviews* edited by Michael Doyle, University Press of Mississippi, 2022. 
* *Naked Theater & Uncensored Horror: A Memoir by Stuart Gordon*, FAB Press, 2023. 
* *The New American Crime Film* by Matthew Sorrento, McFarland, 2012. 

## Dış bağlantılar
* 
* Sci Fi Weekly interview 
* Yog Radio audio interview
Kutsal Makam Basın Ofisi

**Kutsal Makam Basın Ofisi** (; ) Kutsal Makam'ın basın ofisidir. Papa'nın ve Roman Curia'nın çeşitli bölümlerinin faaliyetlerine ilişkin resmi haberleri yayınlar. Tüm konuşmalar, mesajlar ve belgeler ile Müdür tarafından yapılan açıklamalar eksiksiz olarak yayınlanır.

Basın ofisi Vatikan Şehri'nin dışında, Via della Conciliazione'de bulunmaktadır.

## Görevi
Basın ofisi her gün İtalyanca açıklamalar yapmaktadır, ancak diğer dillerde de metinler mevcuttur.

27 Haziran 2015'te Papa Franciscus, ''motu proprio'' olarak yayınladığı bir apostolik mektup aracılığıyla Roman Curia'da İletişim Dikasteryumu'nu kurdu. Basın Ofisi bu dikasteryuma bağlandı, ancak aynı zamanda Devlet Sekreterliği'ne de bağlıdır. 21 Aralık 2015'te Papa Franciscus, daha önce Vatikan Devlet Sekreterliği Genel İşler Bölümü İletişim Danışmanı (Roman Curia'daki önemli bir birim) olan Dr. Greg Burke'ü Basın Ofisi Müdür Yardımcısı olarak atadı.

Burke'ün 2016 yılında Müdür olarak atanmasının ardından İspanyol gazeteci Paloma García Ovejero, müdür yardımcılığını devraldı ve bu görevi üstlenen ilk kadın oldu. Ayrıca hem Burke hem de García Ovejero'nun (her ikisi de meslekten olmayanlar) 1 Ağustos 2016'da görevlerine başlayacakları açıklandı. 31 Aralık 2018'de hem Burke, hem de García Ovejero istifalarını açıkladılar. Papa Franciscus bu nedenle Vatikan Radyosu'nun eski genel yayın yönetmen yardımcısı İtalyan gazeteci Alessandro Gisotti'yi Kutsal Makam Basın Ofisi'nin geçici müdürü olarak atadı.

Temmuz 2019'da Papa Franciscus, İngiltere doğumlu İtalyan, meslekten olmayan Matteo Bruni'yi Müdür olarak atadı. Bruni, bu pozisyonda görev yapan ilk gazeteci olmayan kişidir. Aynı ay Papa, daha önce 25 yıl boyunca papalık etkinlikleri ve uluslararası geziler için Vatikan Radyosu yorumcusu olarak görev yapan Brezilyalı kadın Cristiane Murray'i Müdür Yardımcısı olarak atadı.

## Müdürler

## Müdür Yardımcıları
* Ciro Benedettini (1946 doğumlu, 1995-2016)
* Paloma García Ovejero (2016–2018)
* Cristiane Murray (2019–görevde)

## Ayrıca bakınız
* *[[L'Osservatore Romano]]*
* İletişim Dikasteryumu
* Vatikan Radyosu

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
*Vatican News website
*Vatikan haber servisi indeksi
Hobson'un Seçimi

***Hobson'un Seçimi***, yönetmenliği David Lean tarafından gerçekleştirilen, başrollerinde Charles Laughton, John Mills, Brenda de Banzie, Daphne Anderson ve Prunella Scales'ın yer aldığı 1954 çıkışlı Birleşik Krallık yapımı sinema filmi. Film, 4. Berlin Uluslararası Film Festivali'nde Altın Ayı ödülünü kazandı.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*
Sülüklü Camii

**Sülüklü Camii** (Süluki Camii), Bursa'nın Osmangazi ilçesinin Doğanbey mahallesinde bulunan, orijinali Kanuni döneminde inşa edilmiş cami.

Yunan işgali sırasında zarar gören yapı, 1936'da mevcut temelleri üzerine eski taşları kullanılarak yeniden inşa edilmiş; 1996'da yol genişleme çalışmaları kapsamında Belediye tarafından yıkılarak 200 metre kadar öteye yeniden inşa edilmiştir.

## Tarihi ve mimari özellikleri
16. yüzyılda camiyi  kimin yaptırdığı belli değildir. Ölüm tarihi 1524 olan ve caminin haziresinde bulunan gömütlerin birinde yatan "Mehmed Çelebi oğlu Ahmed Çelebi" tarafından yaptırılmış olabileceği düşünülür. Yapı, Bursa'nın işgal yıllarında büyük zarar görmüş ve 1936'da eski taşları kullanılarak halk tarafından aynı yerde yeniden inşa edilmiştir. Cami son olarak 1996'da yıkılıp 200 metre öteye yeniden inşa edilmiştir.

Orijinali, ahşap çatılı kare şeklinde bir yapıdır. Üstü Marsilya tipi kiremitle örtülüdür. İlk yapıldığı dönemdeki mihrabı ile minaresinin bir kısmı muhafaza edilebilmiştir. Caminin orijinal planında son cemaat yerinin yanları ile önü  açıktır ancak 1936'da yeniden inşası sırasında kapatılmış; böylece asıl ibadet mekanı ve son cemaat yeri ile dikdörtgen planlı bir yapı olmuştur.

Caminin minaresi kuzeybatı köşesinde bulunur. Beden duvarına bitişik minare, silindirik tuğla gövdelidir. Şerefe altı, üç sıra kirpi saçak dizilidir.

Osmanlı Devleti'nde I. Murad devri emirlerinden biri ve Yıldırım Bayezid devrinde Niğbolu Kalesi muhafızı olan, caminin bulunduğu Doğanbey mahallesine adını veren Doğan Bey'in kabri, caminin hemen arkasında bulunur.

## Kaynakça
Nitazi

**Nitazi**, **Nitalis** veya **Nitazo**; Roma ve Bizans dönemlerinde yerleşim görmüş bir antik Kapadokya kasabasıdır. Bu kasaba, Mocissus (Kırşehir/Kaman civarı) ile Archelais (Aksaray) arasındaki yol üzerinde bulunuyordu. Yerleşimin adı *[[Antoninus Yol Rehberi|Antonine Itinerary]]* kayıtlarında ***Nitazi***, ''Tabula Peutingeriana'' haritasında ***Nitazo***, *[[Itinerarium Burdigalense|Jerusalem Itinerary]]* (Kudüs Yolu Rehberi) kayıtlarında ise ***Nitalis*** olarak geçmektedir.

Bu kaynaklar, Roma İmparatorluğu'nun askeri ve ticari yol ağlarını gösteren en önemli antik belgelerdir. *Nitazi*'nin bu üç farklı kaynakta da geçmesi, buranın o dönemde İç Anadolu'daki ana ulaşım güzergâhı üzerinde önemli bir konaklama noktası (mansio) olduğunu göstermektedir.

Antik kentin konumu, kesin olmamakla birlikte günümüzde Anadolu'da, Aksaray ilinin Ortaköy ilçesine bağlı Pınarbaşı (eski adıyla *Kabakulak*) köyü yakınlarında saptanmaktadır.

## Kaynaklar
Usu (havan)

**Usu (havan),** pirinç ya da darı dövmek için kullanılan büyük bir havan. Geleneksel Japon lokantalarında ve Japon kırsalında evlerde kullanılır. Genellikle mochi üretmek için kullanılmaktadır.

Buharda pişen yapışkan pirinci döverek tek bir kütle haline getirmek için, yaklaşık 1 metre yüksekliğinde, 30&nbsp;cm çapındaki usu adı verilen havandan faydalanır. Pirinç ya da *kine* adı verilen darı, yaklaşık 1 metre uzunluğunda bir tokmak ile dövülür.

Usuyu kullanarak tokmaklama işlemini iki kişi birlikte yapar. İşlem, genellikle erkekler tarafından  yapılır. Biri kineyi balta ile odun keser gibi sallarken diğeri her sallama arasında elini kaseye sokarak pirinci çevirir. Bir kaza yaşanmaması için iki kişinin çalışırken zamanlamayı iyi yapması çok önemlidir. Doğru zamanlamayı sağlamak için şarkı söyleyerek çalışma çok yaygındır.

Özellikle yılbaşına yakın tarihlerde, grup ruhunu güçlendirmek için şirket çalışanları veya bir sosyal grubun üyeleri birlikte mochi yapıp dağıtırlar ve bu işlem için usu kullanırlar.

## Kaynakça
Damat Sokağı Çeşmesi

**Damat Sokağı Çeşmesi**, **Damat Çeşmesi** veya **Sarıca Paşa Çeşmesi**, Edirne ili Merkez ilçesi sınırları içerisinde bulunan bir Osmanlı dönemi çeşmesidir.

## Tarihi
Cephesindeki kitabesi söküldüğü için hangi tarihte ve kim tarafından inşa ettirildiği bilinmemektedir.

Edirne Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu'nun 05.07.2003 tarih ve 7697 sayılı kararıyla korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı (1. grup) olarak tescil edilmiştir.

## Mimarisi
Tek cepheli, dikdörtgene yakın planlı çeşmenin cephesi düzgün kesme taşlarla yapılmışken hazne örtüsü farklı boyutlardaki blok taşlarla örülmüş beşik tonozludur. Cephesinde niş olmayan çeşmenin yalak kısmı yol seviyesinin yükselmesi nedeniyle görülmemektedir. Cephesindeki ayna taşı ve üzerindeki kitabe alanı sökülmüştür. Ön cephesindeki silme üzerinde dikdörtgen bir gözetleme penceresi bulunmaktadır.

## Notlar


## Kaynakça


## Dış bağlantılar

* 
*
Wi-Fi 7

**IEEE 802.11be**, Wi-Fi İttifakı tarafından **Wi-Fi 7** olarak isimlendirilen ve teknik olarak "Aşırı Yüksek Verim" (EHT - Extremely High Throughput) olarak adlandırılan yeni nesil kablosuz ağ standardıdır. Wi-Fi 6 ve 6E standartlarının üzerine inşa edilen bu teknoloji, 2.4, 5 ve 6 GHz frekans bantlarında sabit ve yaya hızlarında iç ve dış mekan operasyonlarına odaklanmaktadır.

Wi-Fi İttifakı, teknik gereksinimlerin tamamlanmasının ardından 8 Ocak 2024 tarihinde "Wi-Fi Certified 7" programını resmen başlatmıştır.

Tek bir bantta teorik maksimum verim (throughput) 23 Gbit/sn'ye ulaşabilirken, çoklu bant kullanımıyla toplam kapasite çok daha yüksektir.

## Temel Özellikler
Wi-Fi 7, önceki nesillere göre önemli teknik iyileştirmeler içermektedir. Taslak 3.0 itibarıyla onaylanan temel özellikler şunlardır:

### 320 MHz Kanal Genişliği
Wi-Fi 7, 6 GHz bandında 320 MHz genişliğinde kanalları destekler (bitişik veya bitişik olmayan 160+160 MHz). Bu, Wi-Fi 6E'deki en geniş kanalın (160 MHz) iki katıdır ve veri kapasitesini doğrudan ikiye katlar. Bu özellik Wi-Fi 7 sertifikasyonu için **isteğe bağlıdır**.

### 4096-QAM (4K-QAM)
Wi-Fi 6'da kullanılan 1024-QAM yerine, Wi-Fi 7 her sembolün 10 bit yerine 12 bit veri taşımasını sağlayan 4096-QAM (Karesel Genlik Modülasyonu) teknolojisini kullanır. Bu, teorik iletim hızlarında %20'lik bir artış sağlar. Bu özellik sertifikasyon için **isteğe bağlıdır**.

### Çoklu Bağlantı İşlemi (Multi-Link Operation - MLO)
MLO, cihazların farklı frekans bantları (2.4 GHz, 5 GHz ve 6 GHz) ve kanalları üzerinden aynı anda veri gönderip almasına olanak tanır. Bu özellik gecikmeyi (latency) düşürür ve güvenilirliği artırır. MLO, Wi-Fi 7 sertifikasyonu için **zorunlu** bir özelliktir.

### Esnek Kanal Kullanımı (Preamble Puncturing)
Geleneksel Wi-Fi'da parazit (interference) tüm bir kanalı kullanılamaz hale getirebilirdi. "Giriş delme" (preamble puncturing) özelliği sayesinde, kanalın sadece parazitten etkilenen kısmı bloke edilirken geri kalanı kullanılmaya devam edilebilir. Bu özellik sertifikasyon için **zorunludur**.

### Çoklu Kaynak Birimi (MRU)
Wi-Fi 6'daki OFDMA teknolojisini geliştirerek, tek bir kullanıcının birden fazla Kaynak Birimine (Resource Unit) sahip olmasına izin verir, bu da spektrum verimliliğini artırır. Sertifikasyon için **zorunludur**.

## Veri Hızı Tablosu (MCS)
Aşağıdaki tablo, tek bir uzamsal akış (spatial stream) için teorik veri hızlarını göstermektedir. Wi-Fi 7 ile gelen MCS 12 ve 13 (4096-QAM) değerleri eklenmiştir.

*Not: GI = Guard Interval. Değerler Mbit/sn cinsindendir. Wi-Fi 7'ye özel hızlar kalın yazılmıştır.*

## Yazılım ve Donanım Desteği
* **Yazılım:** Android 13 ve üzeri sürümler Wi-Fi 7 desteği sağlamaktadır. Linux tarafında 6.2 çekirdeği ile cihaz desteği, 6.5 çekirdeği ile MLO desteği gelmiştir. Windows 11, Build 26063 sürümü itibarıyla Wi-Fi 7 desteği eklemiştir.
* **Donanım:** Wi-Fi İttifakı, sertifikalı cihazların bir listesini tutmaktadır.

## Kaynakça
Makisu

**Makisu**, Japon mutfağında suşi yapımında kullanılan, ince bambu çubukların iplerle birbirine bağlanmasıyla oluşturulmuş esnek bir hasırdır. Suşi rulolarının şekillendirilmesinde kullanılan bu araç, özellikle *[[makizushi]]* adı verilen sarma suşi türlerinin hazırlanmasında temel bir role sahiptir.

## Etimoloji
*Maki* terimi, Japoncada "sarmak” veya "yuvarlamak” anlamına gelen *maku* fiilinden türemiştir.

## Kullanımı
Makizushi hazırlanırken, makisu üzerine bir yaprak *nori* (kurutulmuş deniz yosunu) yerleştirilir. Nori'nin üzerine sirke ile tatlandırılmış pirinç yayılır ve pirincin üst kısmına balık ya da sebze gibi seçilen malzemeler yatay bir hat halinde dizilir. Daha sonra makisu yardımıyla dikkatlice sarma işlemi yapılır ve rulonun şeklini alması için hafif baskı uygulanır. Hazırlanan rulo, eşit parçalara kesilerek servis edilir.

1970'li yıllarda ABD'de ortaya çıkan *[[California roll]]* ile birlikte *uramaki* (içten dışa sarma) yöntemi geliştirilmiştir. Bu yöntemde nori rulonun iç kısmında kalırken, pirinç dış yüzeyde yer alır. Uramaki tekniğinin geliştirilmesinin temel nedeni, o dönemde Batılı tüketiciler için alışılmadık olan nori'nin koyu rengini gizleyerek suşiyi daha kabul edilebilir hâle getirmektir.

## Tarihçe
Makisu'nun kökenleri, MÖ yaklaşık 300 ile MS 300 yılları arasına tarihlenen Yayoi dönemine kadar uzanmaktadır. Bu dönemde dokuma bambudan yapılan hasırlar, başta balık ve kabuklu deniz ürünlerini sarmak amacıyla ya da balıkçılıkta yardımcı araçlar olarak kullanılmıştır.

Heian döneminde (8.–12. yüzyıllar) bambu hasırların suşiye şekil vermek amacıyla kullanılmaya başlandığı görülmektedir. Edo dönemine gelindiğinde ise makisu, günümüzde de kullanılan standart ve tanınmış biçimini almıştır.

## Kaynakça
İbn İsfendiyâr

**Bahâüddîn Muhammed b. Hasen b. İsfendiyâr-ı Kâtib** (), yaygın olarak **İbn İsfendiyâr** olarak bilinir (), 13. yüzyılda yaşamış İranlı Taberistanlı bir tarihçiydi ve *memleketi Taberistan'ın* tarihini yazdı. Hayatı hakkında bilinen az şey, bu eserin girişinden gelmektedir.

## Hayatı
İbn İsfandiyâr, Taberistan'ın başkenti Amul'dan önde gelen bir bürokrat ailesine mensuptu. Babası Hasan, Taberistan'ın yönetici hanedanı olan Bâvendîlerin yüksek rütbeli bir saray görevlisiydi. Erken kariyerinde İbn İsfandiyâr, Bâvendî sarayının bir üyesiydi ve I. Erdeşîr'in (ölümü 1206) himayesinden yararlandı. 1206 yılında, o zamana kadar çoğunlukla kayıp olan ve muhtemelen Farsça bir eser olan *Bavanname'den* oluşan tarih kitabı için materyal toplamaya başladı; İbn İsfandiyar bunu sadece bir Bâvendî romansı olarak görüyordu. 1209 yılında kısa bir süreliğine Bağdat'a gitti. Dönüşünde, iki ay boyunca Rey'de kaldı ve burada Rüstem bin Şahriyar'ın kütüphanesinde, daha sonra kaybolan, Ebu'l-Hasan Muhammed el-Yazdadi'nin *Uqidu sihr wa-qala'idu durar* adlı Arapça Taberistan tarihine rastladı. İbn İsfandiyar bu eseri Farsçaya çevirdi ve bu, Bâvendîler hakkındaki soyağacı ve tarihsel bilgilerle birlikte, tarihinin çekirdeğini oluşturdu. Yıllar içinde, özellikle Harezm'de geçirdiği beş yıl boyunca daha fazla materyal ekledi. Kaderi bilinmiyor; memleketi Taberistan'a dönüp orada ölmüş olabilir veya 1220'de Moğolların Harezm'i yağmalamasında ölmüş olabilir.

1216-1217 yılları arasında İbn İsfandiyâr, Mahmud Gaznevî ve Firdevsî'yi kapsayan *Çahar* makamının tüm anlatımını *Tarih-i Taberistan'ına* aktardı. Tarihi, 1210'da Bâvendî Hanedanı'nın ilk düşüşüyle sona erer. Daha sonraki anonim bir yazar, esas olarak Evliya Allah Amuli'nin *Tarih-i Ruyan'ına* dayanarak, hanedanlığın ikinci döneminin sona erdiği 1349 yılına kadar devam ettirdi. İbn İsfandiyâr'ın eseri, Mâzenderanca ayetler ve Sasani hükümdarı I. Erdeşîr'in baş rahibi tarafından Taberistan prensi Gushnasp'a gönderilen, Pehlevi edebiyatının önemli bir parçası olan *Tansar Mektubu'nun* Farsça çevirisi de dahil olmak üzere birçok benzersiz tarihsel, biyografik ve coğrafi bilgi içermektedir.

## Kaynakça
;Özel

;Genel
* 
* 
* 
* 
* 
*
Mstislav Mstislaviç

**Mstislav Mstislaviç**, ayrıca **Cesur**, **Gözüpek** veya **Yetenekli** olarak da anılır (ö. ), Tmutarakan ve Çernihiv prensidir. Moğol istilalarından önceki on yıllarda Kiev Rus'undan prenslerden birisidi.

## Hayatı
Mstislav Mstislaviç, Smolenskli Mstislav Rostislaviç'in ("Cesur") ile Ryazanlı bir prensesten olan oğluydu; büyükbabası Kievli I. Rostislav idi. 1193 ve 1203 yıllarında, Kıpçak savaşlarındaki cesareti nedeniyle övgü aldı ve bu da ona Kiev Rus'unda ün kazandırdı. O zamanlar, Kıpçak Hanı Köten'in kızı Maria ile evlendi. 1209'da Toropets'in hükümdarı olarak anıldı. Bir yıl sonra, Novgorod tahtını ele geçirdi ve Sviatoslav Vsevolodoviç'in adamlarını ele geçirdi (Sviatoslav'ın kendisi Novgorod'daki başpiskoposluk yerleşkesinde tutulmuştur).

Novgorod'a giderken Mstislav, Vladimir-Suzdal Knezi III. Vsevolod'un kuşatması altındaki önemli Torjok şehrini kurtardı. 1212 ve 1214 yıllarında Çudlara karşı iki başarılı Novgorod seferi yönetti. 1215'te Kiev'den kral IV. Vsevolod'u kovdu ve amcası Mstislav Romanoviç'i tahta çıkardı.

1216'da Mstislav, Rusya prenslerinden oluşan büyük bir koalisyonu bir araya getirerek Lipitsa Muharebesi'nde Vladimir-Suzdal'ı mağlup etmiştir. Bundan sonra, müttefiki Rostovlu Konstantin'i Vladimir Büyük Prensi olarak atamış ve kendi kızını Torzhok'ta kendini tahkim etmiş olan Suzdallı Yaroslav ile evlendirmiştir. Bu arada, diğer düşmanları onu Novgorod'da tahttan indirmiş ve Mstislav, kuzey Rusya'yı terk ederek Galiçya'ya gitmek zorunda kalmıştır. 1219'da, baş rakibi Galiçyalı Daniel ile barış anlaşması imzalamış ve bunun üzerine Daniel, Mstislav'ın kızı Anna ile evlenmiştir.

1223 yılında Mstislav, Kuman (Polovtsian) müttefikleriyle birlikte Moğolları Dinyeper Nehri'nden dokuz gün boyunca takip eden ve Kalka Nehri'nde onlarla savaşan, belki de 18 prensin oluşturduğu bir koalisyona katılmıştır. Üç prens savaş alanında yakalanıp daha sonra öldürülürken, altı prens daha Dinyeper Nehri'ne doğru amansız bir takip sırasında öldürülmüştür. Mstislav, kaçmayı başaran dokuz prens arasında adı geçen tek prenstir. Dinyeper Nehri'ndeki tekneleri keserek kaçmayı başardı, böylece takip edilememiştir.

Beyaz Leszek'in Galiçya-Volhinya Krallığı'nda gerçekleştirdiği müdahaleler sırasında 1219-1221 yılları arasındaki Leh-Macar-Rutenya Savaşı'na katılmış, ancak Leh-Rutenya Savaşı'nda (1224) Beyaz Leszek'in güçlerinin onu savaşta yenmesiyle mağlubiyete uğramıştır.

Mstislav, 1227 yılına kadar Galiçya'da hüküm sürmüş; o yıl boyar entrikaları nedeniyle şehri damadı Macaristanlı Andrew'e bırakmak zorunda kalmıştır. Bunun üzerine Torchesk'e çekilmiş ve 1228'de orada ölmüştür.

## Ailesi
Novgorod Prensi, Kiev Büyük Prensi ve Vladimir Büyük Prensi olan Prens Alexander Nevsky'nin anne tarafından dedesidir. Ayrıca Kiev Büyük Prensi olan Galiçya Prensi I. Leo'nun da anne tarafından dedesidi.r

Kotyan'ın kızıyla evlenmiş ve çocukları olmuştur:

* Rostislava Mstislavna, Vladimir Kralı II. Yaroslav'nın karısı.
* Anna, Galiçyalı Daniel'in karısı.

## Notlar

## Kaynakça
;Özel

;Genel
* 
*
Ainay-le-Château

**Ainay-le-Château**, Fransa'nın Auvergne-Rhône-Alpes bölgesine bağlı Allier ilinde bulunan bir komündür. Komünün nüfusu 2022 yılı itibarıyla 987'dir.
2024 Yaz Olimpiyatları'nda atletizm - Kadınlar 20 kilometre yürüyüş

2024 Yaz Olimpiyatları'nda kadınlar 20 kilometre yürüyüş yarışı 1 Ağustos 2024 tarihinde Fransa'nın Paris kentinde düzenlendi. Bu yarış, Yaz Olimpiyatları'nda yedinci kez gerçekleştirildi.

## Arka plan
Kadınlar 20 kilometre yürüyüş yarışı, 2000 yılından beri Olimpiyat atletizm programında yer almaktadır.

## Elemeler

Kadınlar 20 kilometre yürüyüş etkinliği için eleme dönemi 1 Temmuz 2023 ile 30 Haziran 2024 tarihleri arasındaydı. Ülke başına en fazla üç sporcu olmak üzere, toplam 48 atlet; bu dalda belirlenen 1:29.20'lik katılım barajını geçerek ya da Dünya Atletizm Birliği Sıralaması yoluyla yarışa katılma hakkı elde etti.

## Sonuçlar
Etkinlik 1 Ağustos sabahı saat 09.50'de (UTC+2) başladı.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Kadınlar 20 km yürüyüş
Michał Urbaniak

**Michał Urbaniak** (22 Ocak 1943, Varşova- 20 Aralık 2025, Varşova, Polonya), Polonyalı müzisyen.

## Hayatı
Urbaniak, 22 Ocak 1943'te Varşova, Polonya'da doğdu. Łódź, Polonya'daki yüksek okul eğitiminin ardından Tadeusz Wroński'den keman dersleri aldıktan sonra müziğe adım attı. 1967'de başladığı müzik kariyerini 2025 yılındaki ölümüne kadar sürdürdü. Keman, piyano, lirikon ve saksafon enstrümanlarını çalabilen müzisyen farklı müzik türlerinde eserler verdi. Krzysztof Komeda, Zbigniew Namysłowski, Andrzej Trzaskowski, Urszula Dudziak, Wojciech Karolak, Adam Makowicz ve Pawel Jarzebski gibi müzisyenlerle iş birlikleri yaptı. ABD'deki Newport, San Francisco, Şikago, Washington, D.C. ve New York Şehri gibi yerlerde konserler verdi. Müzik dışında 2012 Polonya yapımı *Babamın Bisikleti* adlı filmde rol aldı.
Urbaniak 20 Aralık 2025'te memleketi Varşova, Polonya'da doğal nedenlerden 82 yaşında vefat etti.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* 
* Michał Urbaniak at Filmweb
Samsung Galaxy S25

**Samsung Galaxy S25**, Samsung Electronics tarafından tasarlanan ve üretilen, Galaxy S serisi'nin bir parçası olan üst düzey Android tabanlı akıllı telefon serisidir. Samsung Galaxy S24 serisinin halefidir.

S25, S25+ ve S25 Ultra modelleri 22 Ocak 2025'te San Jose, California'daki Galaxy Unpacked etkinliğinde duyurulmuş ve 7 Şubat 2025'te piyasaya sürülmüştür. Seriye daha sonra 13 Mayıs 2025'te tanıtılan **Galaxy S25 Edge** ve 4 Eylül 2025'te tanıtılan **Galaxy S25 FE** modelleri eklenmiştir.

## Tasarım ve Ekran
Galaxy S25 serisi; Galaxy S25, Galaxy S25+, Galaxy S25 Ultra, Galaxy S25 FE ve serinin en ince modeli olan Galaxy S25 Edge olmak üzere beş modelden oluşur. S25 Edge, 5,8 mm kalınlığıyla Samsung'un 2015'ten bu yana ürettiği en ince telefondur.

Tüm modellerde 120 Hz yenileme hızı ve 2600 nit parlaklığa sahip Dynamic LTPO AMOLED 2X paneller kullanılır. S25+, S25 Edge ve S25 Ultra modelleri, düşük çözünürlüklü içerikleri yapay zeka ile QHD+ kalitesine yükselten **ProScaler** teknolojisine sahiptir.

S25 Ultra modelinde yansımayı önleyen **Gorilla Armor 2**, S25 Edge modelinde ise **Gorilla Glass Ceramic 2** ön cam teknolojisi kullanılmıştır.

## Renk Seçenekleri
Galaxy S25 serisi, modellerine göre farklılaşan geniş bir renk yelpazesi sunmaktadır. S25 ve S25+ modellerinde pastel tonlar ve klasik cam yüzey renkleri hakimken; S25 Ultra ve Edge modellerinde titanyum dokusunu vurgulayan metalik renkler tercih edilmiştir.

Aşağıdaki tabloda, her model için sunulan standart ve çevrimiçi mağazaya (Samsung Online Mağaza) özel renk seçenekleri renk kodlarıyla birlikte listelenmiştir:

## Donanım
### İşlemci ve Soğutma
FE modeli hariç tüm seri, bölgesel ayrım olmaksızın küresel pazarda Snapdragon 8 Elite for Galaxy (3 nm) yonga seti ile gelir. İşlemci, 2 adet 4.47 GHz performans ve 6 adet 3.53 GHz verimlilik çekirdeğine sahiptir.

Cihazların soğutma sistemleri (buhar odası) modele göre özelleştirilmiştir:
* **S25 ve S25+:** Önceki nesle göre %15 daha büyük buhar odası.
* **S25 Ultra:** Isı dağılımı için ek katmanlar içeren %40 daha büyük buhar odası.
* **S25 Edge:** İnce kasa yapısına uygun, geniş yüzey alanlı özel bir buhar odası.

### Bellek ve Depolama
Standart modeller 12 GB RAM ile gelirken, S25 Ultra'nın Asya pazarına (Güney Kore, Çin, Hong Kong, Tayvan) özel versiyonlarında 16 GB RAM seçeneği bulunmaktadır.

## Kamera
S25 Ultra, dörtlü kamera sistemi ve 5x optik zoom yapabilen 50 MP periskop lensi ile serinin diğer modellerinden ayrılır. Ayrıca Ultra modeli, 2x, 3x, 5x ve 10x yakınlaştırma seçenekleri sunan "Quad Tele System" özelliğini kullanır.

## Batarya ve Şarj
S25 Ultra, 45W şarj ile 30 dakikada %65 doluluk oranına ulaşabilir. Tüm modeller Qi2 kablosuz şarj standardını destekler.

## S Pen Bluetooth Özelliği
Galaxy S25 Ultra ile birlikte, S Pen kalemindeki Bluetooth özelliği kaldırılmıştır. Samsung, kullanıcıların %1'inden azının bu özelliği kullandığını belirterek bu kararı maliyet tasarrufu amacıyla aldığını açıklamıştır. Bu durum, kalemin uzaktan kamera kontrolü gibi işlevlerini yitirmesine neden olduğu için bazı kullanıcılar tarafından eleştirilmiştir.

## Kaynakça
Anne Madden

**Anne M. Madden** (d.1932, Londra, İngiltere – ö.21 Aralık 2025, Dublin, İrlanda), İngiliz-İrlandalı ressam.

## Hayatı
Madden, 1932'de Anne M. Madden doğum adıyla Londra, İngiltere'de İrlandalı ve İngiliz ve Şili kökenli bir ailenin kızı olarak doğdu. Hayatının ve sanat çalışmalarının büyük bölümü Şili, İrlanda, Fransa ve İngiltere'de geçti. Madden's family moved to Corrofin, Ireland when she was ten years old. Londra'daki Chelsea Sanat ve El Sanatları Okulu'ndan mezun oldu. 1956'da başladığı resim kariyerini 2025 yılındaki ölümüne kadar sürdürdü. Kuzey İrlanda Sanat Konseyi Galerisi,
 Yeni İngiliz Sanat Kulübü, Kraliyet Akademisi, Maeght Vakfı, Dublin Dawson Galerisi, Paris Bienali, Belfast Yeni Galeri, Ulster Kadın Sanatçılar Derneği, Belfast Ulster Müzesi, Dublin Kerlin Galerisi, Limerick Kneafsey Galerisi ve Dublin Taylor Galerisi'yle iş birlikleri oldu.
 Çizdiği başlıca çalışmaları arasında; *Atlantic Suite*, *Slievecarran*, *Kilnaboy yakınlarındaki arazi*, *Büyük Kırmızı Dağ Dizisi*, *Aurora borealis*, *Işık Yılanı* ve *Kaya İnişi IV* sayılabilir. Çalışmalarıyla 1964'te Carroll Ödülü'nü, 2004'te Dublin Üniversitesi tarafından verilen fahri doktorayı ve yine aynı yıl Fransız Hükûmeti tarafından verilen Sanat ve Edebiyat Nişanı'nı aldı.
1958'de evlendiği kendisi gibi sanatçı olan eşi Louis le Brocquy'u 2012'de kaybeden çocuğu bulunmayan Madden, 21 Aralık 2025'te Dublin, İrlanda'da doğal nedenlerden 93 yaşında öldü.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* A selection of Anne Madden works in private collections via Adams.ie
Bački Gračac

**Bački Gračac** (Sırp Kirilcesi: Бачки Грачац), Odžaci, Batı Baçka, Sırbistan'da yer alan bir yerleşim yeridir. 2002 sayımlarına göre nüfusu 2.913 kişi olup bunların 2.810'nu Sırplar oluşturur. Yerleşim yerinde geçmişte soykırımda yaşanmıştır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Bački Gračac
Fatma Aydın

**Fatma Aydın** (d. 10 Ocak 1969, Manisa), Türk akademisyen ve Ondokuz Mayıs Üniversitesi rektörüdür. Orta ve lise eğitimini İzmir'deki İmam Hatip Lisesi'nde tamamladı. 1994'te Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi'ni bitirdi.

1995-1997 yılları arasında Atatürk Üniversitesi Dahiliye Ana Bilim Dalı'nda araştırma görevlisi olarak çalıştı. 1997-2001 yılları arasında Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Deri ve Zührevi Hastalıklar Ana Bilim Dalı'nda uzmanlık eğitimini tamamladı.

2007 yılında doçent, 2013 yılında profesör unvanı aldı. Ondokuz Mayıs Üniversitesi'nde 2014-2015 yılları arasında Tıp Fakültesi Dekan Yardımcılığı, 2015 yılında Tıp Fakültesi Dekanlığı ve 2017-2019 yılları arasında Turizm Fakültesi Dekanlığı yaptı. 2015 yılından itibaren Tıp Fakültesi Deri ve Zührevi Hastalıklar Ana Bilim Dalı Başkanı olarak görev yaptı.

21 Eylül 2024 tarihinde Cumhurbaşkanlığının 2024/335 sayılı kararıyla Ondokuz Mayıs Üniversitesi rektörlüğüne atanmıştır.

Prof. Dr. Aydın'ın ulusal ve uluslararası dergilerde yayımlanmış makaleleri, kitap bölümleri ve bildirileri vardır. H-indeksi 20 civarındadır. Washington-Baltimore (2004) ve Cleveland Case Western Reserve Üniversitesi'nde (2007) eğitim almıştır. İngilizce ve Arapça bilmektedir. Evli ve bir çocuk annesidir.

## Kaynakça
Rassoha Nehri

**Rassoha Nehri** (Rusça ve ), Rusya'nın Saha Cumhuriyeti'nde bulunan bir nehirdir. Nehir, Alazeya Nehri'nin bir kolu olup Kolıma Ovası'nda Suokurdah Gölü'nden başlayarak Kisilyah Dağları'nda Yana Nehri'ne dökülmektedir.

Rassoha Nehri, Eylül sonu ile Ekim başı arasında donar ve Mayıs sonuna kadar buzla kaplı kalır.

## Kaynakça
Arga-Yuryah Nehri

**Arga-Yuryah Nehri** (; ; "Batı Nehri"), Rusya'nın Saha Cumhuriyeti'nde bulunan bir nehirdir. Nehir, Rassoha Nehri'nin bir kolu olup Ulahan-Sis Dağları'ndan başlayarak Kuzey Kutup Dairesi'nin kuzeyinden, Doğu Sibirya Ovası'nın ıssız tundra bölgelerinden akar ve Rassoha Nehri'ne dökülmektedir.

## Kaynakça
Vakunayka Nehri

**Vakunayka Nehri** (Rusça ve ), Rusya'nın Saha Cumhuriyeti ve İrkutsk Oblastı'nda bulunan bir nehirdir. Nehir, Çona Nehri'nin sağ kolu olup Orta Sibirya Platosu'ndan başlayarak Çona Nehri'ne dökülmektedir.

Vakunayka bölgesinde kalıcı yerleşim yeri bulunmamaktadır. Rus Coğrafya Topluluğu, 1853-55 yılları arasında Vilyuy ve Chona havzalarının topoğrafyasını, jeolojisini ve nüfusunu incelemek üzere bir keşif gezisi düzenlemiştir.

## Kaynakça
Arga-Sala Nehri

**Arga-Sala Nehri** (; ), Rusya'nın Saha Cumhuriyeti ve Krasnoyarsk Krayı'nda bulunan bir nehirdir. Nehir, Olenyok Nehri'nin bir kolu olup Orta Sibirya Platosu'ndan başlayarak Olenyok Nehri'ne dökülmektedir. 

Nehir havzası, yerleşim yerlerinden yoksun, tenha ve ıssız bir bölgedir.   

## Kaynakça
Ebe Çeşmesi

**Ebe Çeşmesi** veya **Ebe Kadın Çeşmesi**, Edirne ili Merkez ilçesi sınırları içerisinde bulunan bir Osmanlı dönemi çeşmesidir.

## Tarihi
İnşa kitabesi bulunmadığından hangi tarihte ve kim tarafından inşa edildiği bilinmeyen çeşme, Oral Onur'un aktardığına göre Hicri 936 (Miladi 1529-1530) tarihinde Emine Hatun isimli bir hayırsever tarafından yaptırılmıştır. Çeşme üzerindeki mevcut tamir kitabesine göre Edirne eşrafından Hacı Mustafa Efendi tarafından Hicri 1324 (Miladi 1906) tarihinde onarılmıştır. Yol seviyesinin yükselmesi nedeniyle yapılan çevre düzenlemesi sonrasında çeşme zemin kotuna inmek için kuzey ve güneyden üç basamak eklenmiş ve kaideli taş yalak ilave edilmiştir.

Edirne Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu'nun 05.07.2003 tarih ve 7697 sayılı kararıyla korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı (1. grup) olarak tescil edilmiştir.

## Mimarisi
Kareye yakın planlı, tek cepheli, kesme taş malzemeli çeşmenin haznesi piramidal taş bir çatıyla örtülüdür. Özgün su yalağı günümüze ulaşamamış çeşmeye çevre düzenlemesi sonrasında kaideli, küçük taş bir yalak eklenmiştir. Bir süsleme unsuru barındırmayan çeşmenin ön cephesinin saçak kısmına yakın bir kısmında tamir kitabesi bulunmaktadır. Çeşmenin mimari özellikleri bakımından Nazır Çeşme, Köseç Balaban Çeşmesi ve Cavidan Hanım Çeşmesi ile benzerlikleri olduğu ve 16. yüzyıl veya 17. yüzyıl başlarında inşa edilmiş olabileceği ifade edilmektedir.

## Kitabesi
Çeşme cephesindeki dört satırlık sülüs hatlı tamir kitabesine göre Hicri 1325 (Miladi 1906) tarihinde Hacı Mustafa Efendi tarafından onartıldığı anlaşılmaktadır. Tamir kitabesi Edirne'deki Solak Hacı Ali Ağa Çeşmesi ve Şair Hayali Çeşmesi ile aynıdır.

### Tamir kitabesi transkripsiyonu
*Edirne eşrafından Saadetlü Mustafa beğin validesi*
*Atiye hanım ve pederi Hacı Muhammed Efendi, haremi Arife, kerimesi Atiye*
*Kayın validesi Hanife, kayın pederi Abdulkadir ve mahdumu şehid*
*Hacı Muhammed Nuri beğin ceddi ruhları içün Fatiha*
*1324*


## Kaynakça


## Dış bağlantılar

* 
*
Mark Taimanov

**Mark Evgenievich Taimanov** (; 7 Şubat 1926 - 28 Kasım 2016), Rus satranç büyükustası. 1956'da SSCB Satranç Şampiyonası'nı kazanmıştır.

## Kaynakça
İrkutsk Uluslararası Havalimanı

**İrkutsk Uluslararası Havalimanı** () , Rusya'nın İrkutsk kentinde bulunan bir havalimanıdır. Havalimanı, 24 Haziran 1925 tarihinde Sovyetler Birliği döneminde açılmış olup kent merkezinin güneydoğusunda yer almaktadır.

2018 yılında havalimanı 2,21 milyon yolcuya hizmet vermiştir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* 
*
Krasnoyarsk Hidroelektrik Santrali

**Krasnoyarsk Hidroelektrik Santrali** (), Rusya'nın Krasnoyarsk Krayı'nda bulunan bir hidroelektrik santralidir. Santral, 1965-72 yılları arasında Krasnoyarsk Alümnyum Fabrikası'na enerji sağlamak inşa edilmiş olup Yenisey Nehri üzerinde yer alır.

Nisan 1971'de 10. türbinin açılmasıyla başlayan süreçte, santral 1983'te ABD'deki Grand Coulee Barajı'nın 6.181 MW'lık kapasiteye ulaşmasına kadar dünyanın en büyük tek enerji santraliydi. Krasnoyarsk Barajı, Krasnoyarsk'ın simgesel bir yapısı olarak kabul edilir ve 10 rublelik banknotta tasvir edilmiştir.

Barajın inşası sonucunda Krasnoyarsk Baraj Gölü oluşturuldu. Krasnoyarsk Barajı yerel iklimi önemli ölçüde etkilemektedir. Normalde Yenisey Nehri, dondurucu soğuk Sibirya kışında donardı, ancak baraj yıl boyunca donmamış su saldığı için, barajın hemen aşağısındaki 200 kilometre ila 300 kilometre uzunluğundaki nehir bölümü asla donmaz.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Yenisey River Steam Navigation  - photo gallery showing ship elevator
* Single Russian shiplift/Единственный в России судоподъемник - Video of the ship elevator in operation
Guainía

**Guainía** (Yuri dilinde "Çok Suların Ülkesi"), Kolombiya'nın doğusunda yer alan bir departmandır. Ülkenin doğusunda, Venezuela ve Brezilya ile sınır komşusudur. Başkenti Inírida'dır. 1963 yılında Guainía, Vaupés Departmanı'ndan ayrılmıştır.

## Dış bağlantılar

*  Guainía Secretary of Education
* Territorial-Environmental Information System of Colombian Amazon SIAT-AC website Archived 2020-06-17 at the Wayback Machine
Cerros de Mavecure

**Cerros de Mavicuri**, Kolombiya'nın doğusunda yer alan üç tepedir. Inírida şehrinin  güneyinde, Inírida Nehri üzerinde yer almaktadır. Jeolojik olarak, Guyana Kalkanı'nın bir parçasıdır.

Bu dağlar, Guainía Departmanı'ndaki başlıca turistik yerlerden biri olarak kabul edilir ve Puinave Yerli Koruma Alanı içinde yer almaktadır.

## Kaynakça
Guaviare

**Guaviare**, Kolombiya'daki departmanlardan birisidir. Ülkenin güney orta bölgesinde yer almaktadır. Başkenti San José del Guaviare'dir.

## Kaynakça

* 

## Dış bağlantılar

* Kolombiya Amazonu Bölgesel-Çevresel Bilgi Sistemi (SIAT-AC) web sitesi, 17 Haziran 2020 tarihinde   Archived .
Amazon doğal bölgesi

Güney Kolombiya'daki **Amazon doğal bölgesi**, Amazonas, Caquetá, Guainía, Guaviare, Putumayo ve Vaupés departmanlarını kapsamaktadır ve  bir alanı kaplamaktadır. Kolombiya'nın toplam topraklarının %35'ini oluşturan bu bölge, çoğunlukla tropikal yağmur ormanlarıyla kaplıdır ve bu ormanlar Amazon yağmur ormanlarının bir parçasıdır.

## Dış bağlantılar

* Kolombiya Amazonu Bölgesel-Çevresel Bilgi Sistemi (SIAT-AC) web sitesi, 17 Haziran 2020 tarihinde arşivlendi.
Ağırlık barajı

**Ağırlık barajı**, beton veya taş duvarcılıktan inşa edilmiş ve sadece malzemenin ağırlığı ve temele karşı direnci kullanılarak suyu tutmak üzere tasarlanmış bir barajdır. Ağırlık barajları, barajın her bölümünün stabil ve diğer baraj bölümlerinden bağımsız olacak şekilde tasarlanır.

## Kaynakça

## Bibliyografi

* 
*
Yuri dili (Amazon)

**Yurí** (Jurí), bir zamanlar Brezilya Amazonu'ndaki Caquetá Nehri'nin bir bölümünün yakınlarında, biraz da Kolombiya'da konuşulan bir dildi. Kolombiya'daki Puré Nehri ve Brezilya'daki İçá Nehri ve Japurá Nehri kıyılarında konuşulmaktaydı.

## Kaynakça
Vaupés

**Vaupés**, Kolombiya'nın güneydoğusunda, ormanlarla kaplı Amazon bölgesinde yer alan bir departmandır. Ülkenin güneydoğu kesiminde yer alan departman, doğuda Brezilya, güneyde Amazonas departmanı, batıda Caquetá ve kuzeyde Guaviare ve Guainía ile sınır komşusudur. Başkenti Mitú kasabasıdır. 2018 yılı itibarıyla nüfusu 40.797 olup, Kolombiya'nın en az nüfuslu departmanıdır.

## Kaynakça

* 
* 
* 

## Dış bağlantılar

* Kolombiya Amazonu Bölgesel-Çevresel Bilgi Sistemi (SIAT-AC) web sitesi, 17 Haziran 2020 tarihinde arşivlendi.
Magdalena (Kolombiya)

**Magdalena**, Kolombiya'da yer alan departmanlardan birisidir. Kolombiya'nın kuzeyinde, Karayip Denizi kıyısında yer almaktadır ve 1,3 milyondan fazla nüfusa ev sahipliği yapmaktadır. Başkenti Santa Marta'dır. Adını Magdalena Nehri'nden almıştır. Adını Kolombiya Birleşik Devletleri'nin ilk dokuz eyaletinden birinden almıştır.

Departmanın bayrağı, departmanın 29 bileşen belediyesini ve bir bölgesini temsil eden 30 küçük beyaz yıldızdan oluşan beş köşeli bir yıldızın bulunduğu, dönüşümlü olarak kırmızı ve mavi altı yatay şeritten oluşmaktadır.

## Kaynakça
Bolívar (Kolombiya)

**Bolívar**, Kolombiya'nın departmanlarından birisidir. Adını, Kolombiya Birleşik Devletleri'nin ilk dokuz eyaletinden birinden almıştır. Ülkenin kuzeyinde yer almaktadır. Kabaca kuzey-güney yönünde, Karayip kıyısındaki Cartagena'dan, Magdalena Nehri'nin ağzına yakın bir noktadan başlayarak, nehir boyunca güneye doğru Antioquia Departmanı ile olan sınıra kadar uzanır. Batısında Sucre ve Córdoba departmanları, kuzey ve doğusunda ise Atlántico Departmanı yer almaktadır. Magdalena Nehri'nin karşısında, doğuda Magdalena Departmanı bulunmaktadır.

## Dışbağlantılar

* View a boundary-overlaid version of Bolívar on Google Maps: http://www.maplandia.com/colombia/bolivar/turbana/
*
İrkutsk Devlet Üniversitesi

**İrkutsk Devlet Üniversitesi** (), Rusya'nın İrkutsk kentinde bulunan bir devlet üniversitesidir. 1918 yılında kurulmuş olup günümüzde İrkutsk Devlet Üniversitesi, beşeri bilimler, doğa bilimleri, teknik ve uygulamalı bilimler alanlarında öğrenci yetiştiren bilimsel ve eğitimsel bir kurumdur.

İrkutsk Devlet Üniversitesi'nin tesisleri arasında 8 eğitim kurumu, 11 fakülte ve Rusya'nın en büyük üniversite kütüphanelerinden biri olan bilimsel kütüphane bulunmaktadır. İrkutsk Devlet Üniversitesi, dünyaca ünlü bilim insanlarının gözetiminde uzmanlaşma fırsatı bulan 18.000'den fazla öğrenciye lisans, yüksek lisans ve doktora programları sunmaktadır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
Combarbalá

**Combarbalá**, Şili'nin Coquimbo bölgesinin Limarí ilinde bulunan bir kasaba ve belediyedir. Yüzölçümü 1.895,9&nbsp;km² olan belediyenin nüfusu 2012 yılı itibarı ile 13.605'tir.

Combarbalá, turistik astronomik gözlemevi Cruz del Sur, Rincon las Chilcas kaya resimleri ve eşsiz combarbalita taşından yapılan tipik el sanatlarıyla tanınır.

## Kaynakça

## Kaynakça
*
Sibirya Federal Üniversitesi

**Sibirya Federal Üniversitesi** (), Rusya'nın Krasnoyarsk kentinde bulunan bir federal üniversitedir. 2006 yılında bölgedeki dört üniversitenin birleşmesiyle kurulmuştur.

Üniversitenin temel ve uygulamalı araştırmaları, Rus Bilimler Akademisi Sibirya Bölümü kurumlarıyla yakından bağlantılıdır; bu kurumlardan birçok bilim insanı Sibirya Federal Üniversitesi'nde profesör ve öğretim görevlisi olarak çalışmaktadır. Kendi üniversite yayınevine sahiptir ve bu yayınevinden Sibirya Federal Üniversitesi Bilimsel Dergisi de çıkar.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
Kolombiya'nın Karayip bölgesi

**Kolombiya'nın Karayip bölgesi** veya **Kolombiya Karayipleri**, Kolombiya'nın Karayipler'e bitişik kuzey kıyı bölgesidir. Esas olarak 8 departmandan oluşmaktadır. Kolombiya 2018 Nüfus Sayımı'na göre yaklaşık 11 milyon sakiniyle And Bölgesi'nden sonra ülkenin en kalabalık ikinci bölgesidir. Bölge Karayip Denizi'ndeki San Andrés, Providencia ve Santa Catalina Takımadaları dahil toplam  alan kapsamaktadır.

## Kaynakça
Baykal Çevresi Demiryolu

**Baykal Çevresi Demiryolu** (), Rusya'nın İrkutsk Oblastı'nda bulunan tarihi bir demiryoludur. 1894 yılında tamamlanmış olup Baykal Gölü'nün güney ucunun kuzey kıyısı boyunca Slyudyanka kasabasından Baykal yerleşimine kadar uzanır. 20. yüzyılın ortalarına kadar Baykal Çevresi Demiryolu, Trans-Sibirya Demiryolu'nun ana hattının bir parçasıydı, ancak daha sonra demiryolunun bir kopyası inşa edildi. Bazen mühendislikte eşsiz bir başarı olarak adlandırılan Baykal Çevresi Demiryolu, Baykal Gölü çevresindeki bölgenin en güzel yerlerinden biri olarak kabul edilir.

## Kaynakça

## Bibliyografi

*Aleksandrov, N. A. *Кругобайкальская железная дорога // Железнодорожный транспорт.*, 1991, No. 5.
**Восточно-Сибирская магистраль. Путь в 100 лет.*, Irkutsk, 1998.
*Khobta, A. B. *КБЖД — памятник инженерного искусства и уникального ландшафта // Земля Иркутская.*, 2002, No. 2.

## Dış bağlantılar

* Circum-Baikal railway, especially Handbook 
* Circumbaikal Railway
Cesar

**Cesar Departmanı** () veya kısaca C**ezar**, Kolombiya'nın kuzeyinde, Karayip bölgesinde yer alan bir departmandır. Kuzeyde La Guajira Departmanı, batıda Magdalena ve Bolivar Departmanları, güneyde Santander Departmanı, doğuda Kuzey Santander Departmanı ve daha doğuda Venezuela (Zulia Eyaleti) ile sınır komşusudur. Departmanın başkenti Valledupar'dır.

## Kaynakça
Biyoçeşitlilik sıcak noktası

**Biyoçeşitlilik sıcak noktası**, insan yerleşimi tarafından tehdit edilen önemli düzeyde biyoçeşitliliğe sahip bir biyocoğrafik bölgedir.

## Kaynakça
Orinoquía doğal bölgesi

**Orinoquía bölgesi**, Kolombiya'nın Orinoco Nehri havzasına ait altı doğal bölgesinden biridir. Halk arasında **Doğu Ovaları** () olarak da bilinir. Bölge, Arauca, Casanare, Meta ve Vichada departmanlarının büyük bir kısmını ve Boyacá, Norte de Santander ve Cundinamarca departmanlarının küçük kısımlarını kapsamaktadır.

## Kaynakça
Gorgona Adası

**Gorgona**,, Kolombiya'nın Pasifik kıyılarından yaklaşık 28 km (17 mil) açıkta bulunan, Pasifik Okyanusu'nda yer alan bir Kolombiya adasıdır. Ada 9 km (5,6 mil) uzunluğunda ve en geniş yerinde 2,5 km (1,6 mil) genişliğindedir; maksimum yüksekliği 338 m (1.109 ft) ve toplam alanı 13 km² (5,0 mil²)'dir. Gorgona, 270 m (890 ft) derinliğindeki bir su altı çukuru ile kıtadan ayrılmıştır.

## Kaynakça