Devrimci dalga

**Devrimci dalga,** benzer bir zaman aralığı içinde çeşitli yerlerde meydana gelen bir dizi zincir şeklinde devrimlerdir . Birçok durumda, geçmiş devrimler ve devrimci dalgalar mevcut devrimlere ilham kaynağı olmuş ya da başlangıçtaki bir devrim benzer amaçlara sahip diğer eşzamanlı "bağlı devrimlere" ilham kaynağı olmuştur. Devrimci dalgaların nedenleri, aralarında Robert Roswell Palmer, Crane Brinton, Hannah Arendt, Eric Hoffer ve Jacques Godechot'un da bulunduğu tarihçiler ve siyaset felsefecilerinin önemli birer inceleme konusu haline gelmiştir.

Justin Raimondo ve Michael Lind'in de aralarında bulunduğu yazar ve aktivistler, kısa bir zaman dilimi içinde gerçekleşen ayrı ayrı devrimleri tanımlamak için "devrimci dalga" ifadesini kullanmışlardır.

## Tipoloji
Mark N. Katz  altı devrim biçimi belirlemiştir;

* Kırsal devrim
* Kentsel devrim
* Darbe, örneğin Mısır,1952
* Yukarıdan devrim, örneğin Mao'nun 1958'deki Büyük İleri Atılımı
* Dışarıdan devrim, örneğin İtalya'nın 1944 ve Almanya'nın 1945'teki müttefik işgalleri.
* Geçiş yoluyla devrim, örneğin birçok ülkenin kademeli olarak İslamlaşması .

Bu kategoriler birbirini dışlayan kategoriler değildir; 1917 Rus devrimi, Çar'ın tahttan indirilmesine yönelik kent devrimiyle başladı, ardından kırsal devrim ve ardından Kasım ayındaki Bolşevik darbesi ile devrim tamamlanmıştır. Katz ayrıca devrimleri şu şekilde çapraz bir biçimde de sınıflandırmıştır;

* Merkezi; Devrimci dalgada öncü rol oynayan, genellikle Büyük güçler olan ülkeler; örneğin SSCB, Nazi Almanyası, 1979'dan beri İran.
* Merkezi devrimi takip eden gelecek vaat eden devrimler
* İkincil veya kukla devrimler
* Rakip devrimler, örneğin Sosyalist Yugoslavya ve 1969'dan sonra Çin

Merkezi ve ikincil devrimler, örneğin SSCB, Küba, Angola, Etiyopya, Nikaragua ve diğer Marksist rejimlerin 70'lerde ve 80'lerde bulunduğu durum gibi birbirleri ile işbirliğinde bulunabilirler.

Katz'ın tipolojisinin bir başka boyutu  bir diğer boyutu da devrimlerin ya **karşı** (monarşi **karşıtı**, diktatörlük **karşıtı**, anti-kapitalist, anti-komünist, anti-demokratik) ya da **taraf** (faşizm yanlısı, liberalizm yanlısı, komünizm yanlısı, milliyetçilik yanlısı vb.) İkinci durumda, hangi yönde ilerleneceğine karar vermek için genellikle bir geçiş dönemi gereklidir.

## Dönemselleştirme
Devrimci dalgaların tam bir listesi üzerinde fikir birliği yoktur. Özellikle akademisyenler, tek bir dalganın parçası olarak gruplandırılmaları için farklı olayların ideolojilerinin ne kadar benzer olması gerektiği ve bir dalganın hangi dönemde gerçekleştiğinin düşünülebileceği konusunda fikir ayrılığına düşmüştür - örneğin Mark N. Katz, 1917'den 1991'e kadar süren bir " Marksist-Leninist dalga" ve 1922'den 1945'e kadar süren bir "faşist dalga "dan bahsetmiş, ancak "anti-komünist dalga "yı sadece 1989-1991 dönemiyle sınırlandırmıştır.

## Marksizmde
Marksistler devrimci dalgaları bir dünya devriminin mümkün olduğunun kanıtı olarak görmektedir. Rosa Luxemburg'a göre, "Devrimci dalgaların keskin iniş çıkışlarında en değerli şey... proletaryanın ruhsal gelişimidir. Proletaryanın entelektüel seviyesinin sıçramalar ve sınırlarla ilerlemesi, önümüzdeki kaçınılmaz ekonomik ve siyasi mücadelelerde daha da ilerlemesinin dokunulmaz bir garantisini sağlar."  Sosyalist bir devletin varlığını sürdürebilmesi için dünya çapında bir sosyalist devrimci dalgaya duyulan gereksinim, Marksistler arasında, özellikle de Troçkistler ile ana akım Marksist-Leninistler arasında bir tartışma konusu olmuştur ve olmaya devam etmektedir. 

## Potansiyel devrimci dalgalar
Mark Katz, Budizm (Sri Lanka, Tayland, Çinhindi, Burma, Tibet'te) ve Konfüçyüsçülüğün (Çin'de Marksizmin yerini almak ve Tayvan, Hong Kong, Singapur, Malezya'da Çinlilerle birliği teşvik etmek için) geleceğin devrimci dalgaları olabileceğini teorize etmektedir. Geçmişte bu dinler seküler otoriteye pasif bir şekilde boyun eğmişlerdi; ancak yakın zamana kadar İslam da buna benzer bir durumdaydı.

Katz ayrıca Turancılık'ın da (Türkiye, Orta Asya, Sincan, Rusya'nın bazı bölgelerinde), 'Pan-yerli Amerikancılık' (Ekvador, Peru, Bolivya, Paraguay'da) ve Pan-Slavizm (Rusya, Ukrayna, Belarus) da devrimci dalgalar oluşturabilme potansiyeline sahip olduğunu belirtmektedir.

## Ayrıca bakınız

* Milliyetçilik
* Devrimci milliyetçilik
* Proleter enternasyonalizmi
* Domino teorisi
* İdeokrasi
* *[[The True Believer]]*
* İş Döngüsü

## Kaynakça