Etkili ivmecilik

**Etkili ivmecilik**, açıkça teknoloji yanlısı bir duruşu savunan 21. yüzyıl felsefi hareketidir. Savunucuları, sınırsız teknolojik ilerlemenin (özellikle yapay zeka tarafından yönlendirilen) yoksulluk, savaş ve iklim değişikliği gibi evrensel insan sorunlarına bir çözüm olduğuna inanmaktadır. Kendilerini teknolojik yenilikler konusunda daha temkinli görüşlere karşı bir denge unsuru olarak görmekte ve rakiplerine genellikle "kıyametçiler" veya " düşüşçüler" gibi aşağılayıcı etiketler takmaktadırlar.

Ütopyacı etkiler taşıyan hareket, insanların hayatta kalmalarını sağlamak ve bilinci evrene yaymak için daha hızlı gelişip ilerlemeleri gerektiğini ileri sürmektedir. Kurucuları Guillaume Verdon ve takma adlı Bayeslord, bunu "bilincin bir sonraki evrimini başlatmanın, düşünülemez yeni nesil yaşam formları yaratmanın" bir yolu olarak görmektedir.

Etkili ivmeciler bir uç hareket olarak tanımlansa da, 2023 yılında ana akım görünürlük kazanmıştır. Aralarında yatırımcı Marc Andreessen ve Garry Tan'ın da bulunduğu Silikon Vadisi'nin önde gelen isimleri, kamuya açık sosyal medya profillerine "e/acc"(Effective accelerationism kısaltması) ekleyerek bunu açıkça desteklediler 

## Etimolojisi ve temelleri
" Etkili özgecilik " ve " ivmecilik " kelimelerinin birleşiminden oluşan  etkili ivmecilik, temelde tekno-iyimser bir harekettir. Hareketin kurucularından biri olan Guillaume Verdon'a göre, hareketin amacı insan uygarlığını "Kardaşev ölçeğinde tırmanması", yani amacının enerji kullanımını maksimuma çıkararak insan medeniyetinin Kardaşev ölçeğinde sonraki seviyelere yükseltmesidir.

Bu hedefe ulaşmak için, etkili ivmecilik teknolojik ilerlemeyi mümkün olduğunca çabuklaştırmak istemektedir. Yapay genel zekayı (AGI) öncelemektedir çünkü AGI'yi Kardaşev ölçeğinde ilerlemek için temel olarak görmektedir. Bu nedenle hareket, yapay zekanın sınırsız bir şekilde geliştirilmesini ve kullanılmasını teşvik etmektedir. Yapay zekanın düzenlenmesi ve daha genel olarak piyasalara devlet müdahalesi tepkiyle karşılanmaktadır. Savunucularının çoğu özgürlükçü görüşlere sahiptir ve birçok yapay zekanın piyasada birbiriyle rekabet etmesi durumunda yapay zekanın en uyumlu hale geleceğini düşünmektedir.

Hareketin kurucuları, hareketin köklerinin Jeremy England'ın yaşamın kökenine ilişkin, entropi ve termodinamiğe dayanan teorisi ile başladığını düşünüyor. Onlara göre evren entropiyi artırmayı amaçlar ve yaşam da bunu artırmanın bir yoludur. Yaşamın evrene yayılması ve yaşamın giderek artan miktarlarda enerji kullanmasını sağlayarak, evrenin amacı böylece yerine getirilmiş olacaktır.

## Tarihi

### Entelektüel kökenleri
Nick Land genel olarak çağdaş ivmeciliğin entelektüel yaratıcısı olarak görülse de, etkili ivmeciliğin kesin kökenleri belirsizliğini korumaktadır. Harekete ilişkin bilinen en eski referans, X (eski adıyla Twitter) kullanıcı adları @BasedBeffJezos, @bayeslord, @zestular ve @creatine_cycle tarafından bilinen dört mahlaslı yazar tarafından yayınlanan Mayıs 2022 tarihine ait bir oluşuma kadar uzanabilmektedir.

Etkili ivmecilik, benzer şekilde ilerlemenin değerini vurgulayan ve teknolojinin gelişimini kısıtlama çabalarına direnen transhümanizm ve Ekstropyanizm gibi eski Silikon Vadisi alt kültürlerinin unsurlarının yanı sıra Sibernetik Kültür Araştırma Birliği'nin çalışmalarını da içermektedir.

### BasedBeffJezos'un kimliğinin açıklanması
*[[Forbes]],* Aralık 2023'te @BasedBeffJezos kişiliğinin Kanadalı eski Google kuantum hesaplama mühendisi ve teorik fizikçi Guillaume Verdon tarafından korunduğunu açıklamıştır. Bu ifşa, Colorado Denver Üniversitesi Ulusal Adli Medya Merkezi tarafından yapılan ve Jezos ile Verdon arasındaki eşleşmeyi daha da doğrulayan bir ses analiziyle desteklenmiştir. Dergi, Verdon'un kimliğini açıklama kararını "kamu yararına" olduğu gerekçesiyle açıklamıştır.

29 Aralık 2023'te Guillaume Verdon, Lex ''Fridman Podcast'inde Lex'' Fridman ile röportaj yaptı ve "e/acc (etkili ivmecilik) hareketinin kurucusu" olarak tanıtılmıştır.

### Trump'ın ikinci dönemi
Donald Trump'ın 2024 Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimleri galibiyetinin ardından, teknoloji sektörünün önde gelen isimleri, özellikle deregülasyon ve teknolojik ilerleme konularında etkili ivmecilik ile uyumlu pozisyonları desteklediklerini ifade ettiler. Elon Musk'ın federal programların denetimine odaklanan hükümet görevlerine atanması, teknoloji sektörüne yönelik düzenleyici gözetimin azalmasını bekleyen girişim sermayedarlarının büyük desteğini topladı.

Önemli teknoloji simaları bu gelişmeleri açıkça hareketin ilkeleriyle ilişkilendirdi. Box'ın CEO'su Aaron Levie “gereksiz bürokrasinin ve aşırı regülasyonun kaldırılmasını” desteklediğini ifade ederken, Facebook'un ilk yatırımcılarından ve Zynga'nın kurucusu Mark Pincus seçim sonrası yorumunda açıkça “etkili ivmeciliğe” atıfta bulundu. Girişim sermayedarları Trump'ın yeni yönetimini, önceki yıllarda teknoloji tekellere yönelik birleşme ve satın almalarını kısıtlayan regülasyonları hafifletmek için bir fırsat olarak gördü.

## Diğer hareketlerle ilişkileri

### Geleneksel ivmecilik
İngiliz filozof Nick Land tarafından geliştirilen geleneksel ivmecilik, teknolojik değişimin hızlandırılmasını mevcut kültür, toplum ve ekonomi politiğin temelden dönüştürülmesinin bir yolu olarak görmektedir. Daha önceki yazılarında kapitalizmin hızlandırılmasını bu ekonomik sistemin üstesinden gelmenin bir yolu olarak görmüştür. Buna karşılık, etkili ivmecilik kapitalizmin üstesinden gelmeye ya da radikal bir toplumsal değişim getirmeye değil, evrende bir zeka patlamasını tetikleyerek ve enerji kullanımını en üst düzeye çıkararak teknokapital tekillik olasılığını en üst düzeye çıkarmayı amaçlamaktadır.

### Etkili özgecilik
Etkili ivmecilik, dünyayı özgeci bir şekilde iyileştirmenin en etkili yollarını belirlemek için kanıt ve muhakeme kullanmaya öncelik veren etkili özgecilik ilkelerinden de ayrılmaktadır. Bu ayrışma özellikle etkili özgecilik içindeki bir düşünce ekolünden kaynaklanmaktadır - uzun vadecilik. Uzun vadeci bir görüşe göre, insanla uyumlu bir yapay zekayı güvence altına almak için yapay zekanın çok dikkatli bir şekilde ele alınması gerekir, çünkü uzun vadeciler yanlış hizalanmış bir yapay zekanın sonunda insanların yok olmasına yol açabileceğinden korkmaktadırlar.

Buna karşılık etkili ivmecilik, teknoloji ve kapitalizmin dönüştürücü potansiyelini vurgulamaktadır. Savunucuları, yapay zekadan kaynaklanan varoluşsal risklerin göz ardı edilebilir olduğunu ve öyle olmasa bile, merkezi olmayan serbest piyasaların bu riski merkezi hükûmet düzenlemelerinden çok daha iyi azaltacağını düşünmektedir.

### Küçülme
Etkili ivmecilik, bazen "yavaşlamacılık" olarak da tanımlanan küçülme hareketi ile de tam bir tezat oluşturmaktadır. Büyümenin azaltılması hareketi, ekolojik ve sosyal sorunları ele almak için ekonomik faaliyetlerin ve tüketimin azaltılmasını önermektedir. Etkili ivmecilik ise tam tersine, ekonomik faaliyetlerin azaltılmasını savunmak yerine teknolojik ilerlemeyi, enerji tüketimini ve kapitalizmin dinamiklerini benimsemektedir.

## Karşılama
Marc Andreessen'in 2023 tarihinde yazdığı makalesinde "Tekno-İyimser Manifesto", *[[Financial Times]]* ve Alman *[[Süddeutsche Zeitung]]* tarafından etkili ivmecilik görüşlerini benimsediği şeklinde tanımlanmıştır. 2023 tarihli " Etkili Şaşırtmaca " başlıklı makalesinde Molly White bu hareketi eleştirerek, bunun endüstrinin geleneksel güdü ve davranışlarına sadece yüzeysel bir felsefi kılıf sağladığını öne sürmektedir. White ayrıca, "bir grup tekno-ütopyacı ve her şeyi piyasalara ve denklemlere indirgeyebileceklerini düşünenler tarafından yönetilen" bir teknoloji endüstrisinin, anlamlı karar alma süreçlerini etkilemekten ziyade, öncelikle zenginlerin seçimlerini geriye dönük olarak meşrulaştırmaları için bir araç olarak hizmet ettiğini ileri sürmektedir.

*[[The Sydney Morning Herald|The Sydney Morning Herald'dan]]* David Swan, hükûmet ve sektörün kendi kendini düzenlemesine karşı çıkması nedeniyle etkili ivmeciliği eleştirmiştir. Swan, "Yapay zeka gibi yeniliklerin, Silikon Vadisi'nin halihazırda yaptığı sayısız hatadan kaçınmak için [...] özenli düzenlemelere ve korkuluklara ihtiyacı olduğunu" öne sürmektedir. 2023 Reagan Ulusal Savunma Forumu sırasında ABD Ticaret Bakanı Gina Raimondo, "etkili ivmecilik" ile ilişkili "hızlı hareket et ve işleri boz" zihniyetini benimsememe konusunda dikkatli olunması uyarısında bulunmuştur. Yapay zeka ile uğraşırken dikkatli olunması gerektiğini vurgulayarak "Bu çok tehlikeli. Yapay zeka hakkında konuşurken bir şeyleri mahvedemezsiniz". Benzer bir şekilde, Ellen Huet Bloomberg News'de hareketin bazı fikirlerinin "son derece tedirgin edici" olduğunu savunarak, özellikle Guillaume Verdon'un "Posthümanizmine" ve "doğal seçilimin yapay zekanın baskın tür olarak bizim [insanların] yerini almasına yol açabileceği" görüşüne vurgu yapmıştır.

## Ayrıca bakınız

* Teknolojik ütopyacılık
* Transhümanizm

## Kaynakça