Nacionalni stroj

**Nacionalni Stroj** (Ulusal makine), 2005-2011 Yılları arasında Sırbistan'da kurulan aşırı sağcı ve neo-Nazi bir örgüttür. Bu örgüt, Yugoslavya'nın dağılmasının ardından ortaya çıkan siyasi ve sosyal kargaşa ortamında milliyetçi ve ırkçı ideolojilere sahip gençler arasında popülerlik kazandı. Nacionalni Stroj, özellikle milliyetçilik, anti-Semitizm, yabancı düşmanlığı ve beyaz üstünlüğü gibi aşırı sağ ideolojileri savunuyordu.

Örgütün kurucusu ve lideri Goran Davidović, 2005-2011 yılları arasında Sırbistan'da aşırı sağcı ve neo-Nazi fikirleri yaymak amacıyla çeşitli faaliyetlerde bulundu. Nacionalni Stroj, özellikle internet üzerinden propaganda yaparak ve fiziksel toplantılar düzenleyerek gençleri etkilemeye çalıştı.

## İdeoloji ve Politik Duruş

Nacionalni Stroj, aşırı sağcı ve neo-Nazi ideolojilere dayanıyordu. Örgüt, Sırp milliyetçiliğini ve beyaz üstünlüğünü savunarak, etnik ve dini azınlıklara karşı düşmanca bir tutum sergiliyordu. Bu ideoloji, özellikle Müslümanlar, Yahudiler, Romanlar ve diğer etnik azınlıklar olmak üzere, çeşitli gruplara karşı nefret söylemi ve şiddet içermekteydi.

Nacionalni Stroj'un ideolojisi, ırkçı ve anti-Semitik unsurlarla doluydu. Örgüt, Sırbistan'da "etnik temizlik" ve "ırksal saflık" gibi kavramları savunarak, etnik azınlıkların ve yabancıların ülkeden dışlanmasını talep ediyordu. Ayrıca, beyaz üstünlüğü ideolojisini benimseyen örgüt, Avrupa'nın ve dünyanın diğer bölgelerindeki beyaz üstünlükçü hareketlerle de bağlantı kurmaya çalıştı.

## Faaliyetler ve Eylemler

Nacionalni Stroj, kuruluşundan itibaren çeşitli şiddet içeren ve provokatif eylemler gerçekleştirdi. Örgüt üyeleri, Sırbistan genelinde düzenlenen çeşitli etkinliklerde ve toplantılarda milliyetçi ve ırkçı propaganda yaptılar. Bu faaliyetler genellikle internet üzerinden örgütlenerek gerçekleştirildi ve sosyal medya platformları, gençleri örgüte çekmek için önemli bir araç olarak kullanıldı.

Örgüt, özellikle azınlık gruplara karşı fiziksel saldırılar ve tehditlerde bulundu. Nacionalni Stroj üyeleri, Roman topluluklarına, Yahudilere ve Müslümanlara karşı çeşitli şiddet eylemleri gerçekleştirdi. Bu saldırılar, Sırbistan'da büyük bir kamuoyu tepkisine yol açtı ve güvenlik güçleri tarafından yakından takip edildi.

## Goran Davidović ve Liderlik

Goran Davidović, Nacionalni Stroj'un kurucusu ve lideri olarak örgütün ideolojik ve stratejik yönünü belirledi. Davidović, aşırı sağcı ve neo-Nazi fikirlerin yayılması için aktif bir şekilde çalıştı ve örgütün propagandasını yürüttü. Ancak, Davidović'in faaliyetleri ve Nacionalni Stroj'un şiddet içeren eylemleri, Sırbistan'da büyük tepki çekti.

Davidović, 2006 yılında Novi Sad'da düzenlenen bir neo-Nazi toplantısı nedeniyle yargılandı ve mahkûm edildi. Bu olay, Nacionalni Stroj'un faaliyetlerinin durdurulmasında önemli bir rol oynadı. Mahkûmiyetinin ardından Davidović, yurtdışına kaçtı ve faaliyetlerine Almanya'da devam etti.

## Hukuki Mücadele ve Yasal Sonuçlar

Nacionalni Stroj, Sırbistan'da faaliyet gösterdiği süre boyunca hukuki ve yasal mücadelelerle karşı karşıya kaldı. Örgütün şiddet içeren eylemleri ve nefret söylemleri, Sırbistan hükûmeti ve güvenlik güçleri tarafından yakından izlendi. 2005 yılında, Sırbistan Anayasa Mahkemesi, Nacionalni Stroj'un yasadışı bir örgüt olduğunu ilan etti ve faaliyetlerini durdurma kararı aldı.

Mahkemenin bu kararı, örgütün faaliyetlerinin büyük ölçüde sona ermesine yol açtı. Ancak, Nacionalni Stroj'un ideolojisi ve fikirleri, Sırbistan'da ve Avrupa'nın diğer bölgelerinde bazı aşırı sağcı gruplar arasında etkili olmaya devam etti. Örgütün yasaklanmasının ardından, bazı üyeler ve destekçiler, farklı isimler ve yapılar altında faaliyetlerine devam ettiler.

## Değerlendirme ve Tarihi Önemi

Nacionalni Stroj, Sırbistan'da aşırı sağcı ve neo-Nazi hareketlerin bir örneği olarak tarihe geçti. Örgütün faaliyetleri, Yugoslavya'nın dağılmasının ardından ortaya çıkan siyasi ve sosyal kargaşa ortamında milliyetçi ve ırkçı ideolojilerin nasıl yayılabileceğini gösterdi. Ayrıca, Nacionalni Stroj'un şiddet içeren eylemleri ve nefret söylemleri, Sırbistan'da ve genel olarak Balkanlar'da etnik ve dini gerilimlerin artmasına katkıda bulundu.

Örgütün lideri Goran Davidović ve diğer üyelerinin faaliyetleri, aşırı sağ ideolojilerin ve neo-Nazi hareketlerin Avrupa genelinde nasıl bir tehdit oluşturabileceğine dair önemli bir örnek teşkil etmektedir. Nacionalni Stroj'un yasaklanması ve faaliyetlerinin durdurulması, Sırbistan'da aşırı sağcı hareketlere karşı verilen mücadelenin bir parçası olarak değerlendirilebilir.

Nacionalni Stroj'un tarihsel önemi, aşırı sağ ideolojilerin ve nefret söylemlerinin toplumlar üzerindeki etkisini ve bu tür hareketlere karşı hukuki ve sosyal mücadelenin önemini vurgulamaktadır. Örgütün faaliyetleri ve yasaklanması, Sırbistan'da ve diğer ülkelerde aşırı sağcı hareketlerle mücadele eden gruplar ve bireyler için önemli dersler içermektedir.

## Kaynakça

1. **Berman, Ilan.** "The Rise of Extreme Nationalism in Serbia." *Global Security Review*, 2009.

2. **Obradović, Srđan.** "Neo-Nazism and Extremism in Serbia: The Case of Nacionalni Stroj." *Journal of Contemporary European Studies*, 2012.

3. **Rujević, Nemanja.** "Srbija protiv neonacista: Nacionalni stroj." *Deutsche Welle*, 2009.

4. **Gagnon, V.P. Jr.** "The Myth of Ethnic War: Serbia and Croatia in the 1990s." *Cornell University Press*, 2004.

5. **U.N. Human Rights Council.** "Report on the Situation of Racism and Xenophobia in Serbia." *United Nations*, 2008.

6. **Milošević, Milena.** "Neo-Nazi Group Sentenced in Serbia." *Balkan Insight*, 2007.
 
7. **Živković, Marko.** "Serbian Dreambook: National Imaginary in the Time of Milošević." *Indiana University Press*, 2011.