Sparta kralları listesi

Mora Yarımadası'ndaki antik Yunan şehir devleti Sparta, tarihinin büyük bir bölümünde krallar tarafından yönetildi. Sparta, Arkaik Çağ'dan sonra krallığını sürdürmesiyle Yunan şehir devletleri arasında sıra dışı bir konumdaydı. Daha da sıra dışı olanı, iki ayrı soydan gelen ve *archagetai* olarak adlandırılan aynı anda iki krala sahip olmasıydı. Geleneğe göre, **[[Agiad]]lar** (, ) ve **Eurypontidler** ( ) olarak adlandırılan iki soy, sırasıyla, Truva Savaşı'ndan iki nesil sonra Sparta'yı fethettiği varsayılan Herakles'in torunları olan ikizler Eurysthenes ve Procles'ten geliyordu. Ancak hanedanların kendileri, sırasıyla ikizlerin torunları olan krallar I. Agis ve Eurypon'un adını taşıyordu. Agiad soyu, Eurypontid soyundan daha kıdemli olarak kabul ediliyordu.

Sparta'nın daha önceki sözde krallarının listeleri olmasına rağmen, MÖ altıncı yüzyılın ortalarına kadar herhangi bir kralın varlığına dair çok az kanıt bulunmaktadır.

Spartalı krallar, benzer şekilde Dor kökenli Kirene krallarınınkine benzer, yinelenen bir ölümünden sonra kahraman kültü alırdı. Kralların ilk doğan oğulları, veliaht olarak, Agoge'den (*son derece sıkı ve disiplinli bir askeri eğitim düzeni*) açıkça muaf tutulan tek Spartalı erkek çocuklarıydı; ancak, isterlerse katılmalarına izin veriliyordu ve bu, tahta çıktıklarında onlara artan bir prestij kazandırıyordu.

## Sparta'nın efsanevi kralları
Antik Yunanlar, erkeklere babalarının adını vererek, *-id-* ekiyle bir babadan kalma isim oluştururlardı; örneğin, Atreus'un oğulları Atre***id*** hanedanını oluşturdular. Kraliyet aileleri için, babadan kalma isim bir hanedanın kurucusunun veya erken dönemdeki önemli bir figürünün adından oluşturulurdu. Dolayısıyla, bir yönetici aile birden fazla hanedan adına sahip olabilirdi; örneğin, I. Agis Agiadları adlandırdı, ancak o bir Herakl***id***'di ve soyundan gelenler de öyleydi.

Soy bilinmiyorsa veya yetersiz biliniyorsa, Yunanlar kültürel ideolojilerine dayalı birkaç standart varsayımda bulunurlardı. Agiad halkı, adını taşıyan bir atadan geldiği varsayılan bir kabile olarak kabul edilirdi. Bu kişi, kendi adıyla bir hanedan kuran bir kral olmalıydı. Bu mitolojileştirme, yer adlarına bile uzanıyordu. Onların da krallar ve tanrılar tarafından adlandırıldığı varsayılıyordu. Krallar, dinlerinde sık sık tanrılara dönüşürlerdi.

### Lelegidler
Lelegidler, Yunanlardan önce Eurotas vadisinde yaşayan ve mitolojik soy ağacına göre Yunanlarla kaynaşan antik bir kabile olan Leleglerin (Λέλεγες) atası Lelex'in (geriye dönük bir oluşum) soyundan geliyordu.

### Lakedaimonlular
Lakedaimonlular, günümüzde Yunanistan'ın Tunç Çağı olarak kabul edilen efsanevi döneminden kalma Yunan halklarını içerir. Mitolojik kökene göre krallık Leleglerden Yunanlara geçmiştir.

: *Sadece "" ile belirtilen yılların tarihleri bilinmemektedir.*

### Atreidler
Yunan mitolojisinde efsanevi Miken kralı olan Atreus (Latince Atreidae), Geç Tunç Çağı'na veya Miken Dönemi'ne aittir. Mitolojide bunlar Perseus'tan doğanlar anlamına gelen Perseides olarak anılıyordu. Atreus isminin Hitit belgelerinde de yer alması, bu hanedanın protohistorik olabileceğini düşündürmektedir.

: *Sadece "" ile belirtilen yılların tarihleri bilinmemektedir.*

## Heraklidler
Herakleidae olarak Spartalı krallar, annesi aracılığıyla Perseus'tan gelen Herakles'ten geldiklerini iddia ettiler. Peloponnesus'a alınmayan Herakles, bir göçebelik hayatına başladı. Herakleidae, en azından efsanede Herakleidae'nin Dönüşü olarak adlandırılan bir istila sırasında vadiye giren Dorlarla birlikte Eurotas vadisinde yükselişe geçti; Atreidleri ve en azından Miken nüfusunun bir kısmını kovdular.

: *Sadece "" ile belirtilen yılların tarihleri bilinmemektedir.*

### Agiad hanedanı
Hanedan, adını ikinci kralı Agis'ten almıştır.

### Eurypontid hanedanı
Hanedan, üçüncü kralı Eurypon'un adını taşımaktadır. Gösterilmeyen, Eurypontidlerin küçük bir oğlu olan kanun koyucu Likurgus'tur. Kendisi, bebek Charilaus (MÖ 780–750) veya Agiad Labotas (MÖ 870–840) için kısa bir naiplik yapmıştır.

 

halen bilinen iki Kral listesi:

*[[Herodot]]us'a göre, VIII: 131*

*[[Pausanias (coğrafyacı)|Pausanias]]' göre, III, 7: 5-6*

## Tek krallar

MÖ 192 yılında Akha Birliği Sparta'yı ilhak etti.

## Notlar ve kaynakça

; Notlar

; Referanslar

## Bibliyografya

* Paul Cartledge, *Sparta ve Lakonia, Bölgesel Bir Tarih 1300–362 BC*, Londra, Routledge, 2002 (ilk olarak 1979'da yayınlanmıştır).ISBN&nbsp;
* Ansiklopedi, Cilt 20. Abraham Rees tarafından. Sayfa 157 + (Sparta krallarının listesi 164. sayfada).
* Sir William Smith, Yunan ve Roma Biyografisi, Mitolojisi ve Coğrafyasının Yeni Klasik Sözlüğü : Kısmen Yunan ve Roma Biyografisi ve Mitolojisi Sözlüğüne Dayalı. Harper ve Kardeşler, 1851.
* Sör William Smith. Abaeus-Disponteus . J. Murray, 1890.
* Sör William Smith. Yunan ve Roma Biyografisi ve Mitolojisi Sözlüğü: Earinus-Nyx . J. Murray, 1876.
* William Smith (Ed.) Yunan ve Roma Biyografisi ve Mitolojisi Sözlüğü: Kürekler-Zygia . J. Murray, 1880.

## Dış bağlantılar

* Livius
* Eurypontids ve Agiads   Archived Jona Lendering tarafından