Nabi Hezri

**Nabi Alekber oğlu Babayev** (; 10 Aralık 1924 - 15 Ocak 2007), daha çok **Nabi Hezri** () olarak bilinen, Azerbaycanlı bir şair, oyun yazarı, yayıncı, çevirmen ve senaristti.

## Biyografi
Nabi Hezri, 10 Aralık 1924'te Hırdalan köyünde etnik Azeri tüccar bir ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi. Babası Kerbelai Alekber Baba oğlu (1873–1933) bir tüccardı ve bir Şii Müslüman din adamının oğluydu. Hezri ortaokuldan mezun oldu ve kariyerine başladı. 1942-1943 yıllarında İkinci Dünya Savaşı'na katıldıktan sonra, 1943-1945 yılları arasında "Komünist" gazetesinin yazı işleri bürosunda editör olarak ve "Azerbaycan Radyosu"nda yayıncı olarak çalıştı. 20 yaşında Samed Vurgun tarafından Azerbaycan Yazarlar Birliği'ne davet edildi. 1945-1947 yılları arasında Azerbaycan Devlet Üniversitesi'nde, 1947-1949 yılları arasında Leningrad Devlet Üniversitesi'nde ve 1949-1952 yılları arasında Maksim Gorki Edebiyat Enstitüsü'nde eğitim gördü. 1952'de eğitimini tamamladıktan sonra, 1957 yılına kadar Azerbaycan Yazarlar Birliği'nde danışman olarak ve 1957-1958 yılları arasında "Edebiyat ve Sanat" gazetesinin yazı işleri bürosunda edebiyatçı olarak çalıştı. 1958-1965 yılları arasında Azerbaycan Yazarlar Birliği sekreteri, 1965-1971 yılları arasında Azerbaycan Devlet Televizyon ve Radyo Yayın Kurulu başkanı ve 1971-1974 yılları arasında Azerbaycan Kültür Bakan Yardımcısı olarak görev yaptı. 1974'ten itibaren Nabi Hezri, Azerbaycan'ın Yabancı Ülkelerle Dostluk ve Kültürel İlişkiler Derneği'nin başkanlık kurulu başkanlığını yürüttü; bu dernek 1992 yılında "Azerbaycan Dünyası" Uluslararası İlişkiler Merkezi olarak yeniden adlandırıldı.

Nabi Hezri, 15 Ocak 2007'de saat 10:45'te akut iskemik inme sonucu vefat etti ve 16 Ocak'ta 1. Şeref Yolu'na defnedildi.

## Eserleri
İlk şiir kitabı "Bereketli Rüyalar" 1950 yılında yayımlandı. Nabi Hezri, "Yıllar ve Kıyılar" (1969), "Yıldızların Kervanı" (1979), "Nesiller-Yüzyıllar" (1985), "Beyaz Şimşekler" (1986), "Toprağa Yemin Ederim" (1989), "Çınar Ağacının Yaprakları" (1995), "Yüzyılın Kanlı Laleleri" (1996) ve diğer kitapların yazarıdır.  Nabi Hezri'nin şiirleri birçok farklı dile çevrilmiş ve yayımlanmıştır. Edebi çevirileri, Azerbaycanlı okuyucuların dünya şiiriyle tanışmasını sağlamıştır. Nabi Hazri'nin seçilmiş eserlerinden oluşan bir kitap da 1988 yılında Piruz Dilançi tarafından Arap alfabesine çevrilerek Tahran'da yayımlanmıştır.

### Filmografi
*"10 Dakika Şiir" (film, 1965) (kısa belgesel film) (eserin yazarı)
*"Gelişen Abşeron" (film, 1967) (televizyon filmi) – senarist
*"Sahil Bahçesi" (film, 1967) – senarist
*"Zirve Bulutu" (film, 1972)
*"Anlamak İstiyorum" (film, 1980) – yazar, senarist
*"Şiir Benim İçin Bir Evren" (film, 1984)
*"Nabi Hazri" (film, 1987)
*"Şiirin Hazri'si" (film, 2000)
*"Attila'nın Atlıları" (film, 2002)

### Şiirlerine Yazdığı Şarkılar
* Şovkat Alakbarova — "Vadiler" (Vadiler) — müzik: Emin Sabitoğlu
* Elmira Rahimli — "Mavidir" — müzik: Emin Sabitoğlu
* Zeyneb Khanlarova — "Gələrmi, gələmazmi?" (Gelecek mi Gelmeyecek mi?) — müzik: Zeynab Hanlarova
* Anatollu Ganiyev — "Pencereme Konan Çiçek" — müzik: Tofig Guliyev
* "Qaya" Vokal Dörtlüsü — "Sən gələranda" (Səsini əşirəm) (Konuştuğunda Sesini Duyuyorum) — müzik: Tofig Babaev
* Brilliant Dadashova — "Güllərim" (Çiçeklerim) — müzik: Arif Malikov

## Ödüller
Nabi Hezri, edebi ve sosyal faaliyetleri nedeniyle Azerbaycan Cumhuriyeti'nin en yüksek devlet ödülleri ve nişanları da dahil olmak üzere birçok ödül ve madalya ile ödüllendirildi.

* SSCB Devlet Ödülü
* Lenin Komsomol Ödülü
* Azerbaycan SSR Devlet Ödülü
* Lenin Nişanı
* Kızıl Bayrak İşçi Nişanı – 1975
* Azerbaycan SSR Onurlandırılmış Sanat İşçisi – 30 Temmuz 1979
* Şohrat Nişanı – 17 Aralık 1995
* Bağımsızlık Nişanı
* Aziz Kiril ve Metodius Nişanı (Bulgaristan)

## Miras
1972 yılında, "Zirve Bulutu" adlı kısa bir belgesel televizyon filmi Nabi Hezri'nin çalışmalarına ithaf edilmiştir.

## Kaynakça