Hacı Teymur Camii

**Hacı Teymur Camii** () ya da **Penser Köyü Hacı Teymur Cuma Camii**, Azerbaycan'ın Astara Rayonu'na bağlı Penser köyünde bulunan bir camidir. 1896 yılında inşa edilen cami, hayırsever Hacı Teymur'un maddi desteğiyle, Güney mimarlık üslubunda ve kırmızı tuğla kullanılarak yapıldı.

Yapı, Azerbaycan Kültür Bakanlığı tarafından tarihî anıt olarak korunan eserler listesinde yer almaktadır. Ayrıca 2001 yılında Azerbaycan Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu tarafından 19. yüzyıla ait yerel öneme sahip mimarlık anıtı olarak tescil edildi.

## Tarihi
Hacı Teymur Camii, Astara Rayonu'nun en büyük köyü olan Penser'de yer almaktadır. Cami, 1896 yılında yerel hayırsever Hacı Teymur'un maddi imkânlarıyla inşa edildi. Cami avlusunda iki mezar bulunmaktadır; birisi Hacı Teymur'un oğlu Hacı Osman'a aittir. Hacı Osman, yükseköğrenimini Türkiye'de aldı ve hayatı boyunca Penser köyünde hayırseverlik ve eğitim faaliyetleriyle ilgilendi. Yaklaşık 1912-1913 yıllarında, Penser köyünde Astara Rayonu'nun ilk ortaokulunu açtı. Ünlü Azeri öğretmen, çevirmen ve yazar, aynı zamanda İkinci Dünya Savaşı gazisi olan Şahub Mürselov, bu okuldan mezun oldu.

Cami, 1901 yılında kapsamlı bir onarımdan geçirildi. Sovyet döneminde diğer camiler gibi Hacı Teymur Camii de ibadete kapatıldı. Önce köyün tarımsal depo binası olarak kullanıldı, 1984 yılından itibaren ise kulüp işlevi gördü. 1994 yılında yeniden ibadete açıldı ve günümüzde Azerbaycan Kültür Bakanlığı tarafından tarihî anıt olarak korunmaktadır. Azerbaycan Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu'nun 2 Ağustos 2001 tarihli ve 132 sayılı kararı uyarınca, yapı 4123 envanter numarası ile 19. yüzyıla ait yerel öneme sahip mimarlık anıtı olarak tescil edildi.

## Mimari yapı
Caminin kapasitesi 200 kişidir. Yapı, kırmızı tuğladan inşa edilmiş olup dikdörtgen planlıdır. İki giriş kapısı bulunmaktadır. Kapılar oyma süslemelidir. Pencereler şebeke tarzındadır. Mihrabın sağ tarafında, iki katlı kadınlar bölümü yer alır. Her katın alanı ayrı ayrı 45 metrekaredir. Binanın cephesi ve minaresi dekoratif tuğla işçiliği ile süslenmiştir.

Yapının uzunluğu 23 metre, genişliği ise 10 metredir. Ana cephesinde iki kapı ve iki büyük pencere yer alır. Cephenin sol üst bölümünde dikdörtgen biçimli küçük bir pencere bulunmaktadır. Kapıların önünde sundurmalar inşa edilmiştir. Sundurmaların sütunları kırmızı tuğladandır. Sağ cephede iki büyük pencere yer alır. Sol cephede ise altlı üstlü yerleştirilmiş dört pencere bulunmaktadır. Kapılar ve sol cephedeki pencereler kemerli, ana cephedeki ve sağ cephedeki pencereler ise baklava dilimi biçimindedir.

Avlu alanı 600 metrekaredir. İç mekân ölçüleri 23×8 metredir. Tavan, dört büyük sütun üzerine oturmaktadır. Ana ibadet salonunun tavanı ahşap, zemini ise tuğladır. Zeminden tavana kadar olan yükseklik 4,5 metredir. Caminin yakınında, ayrı girişe sahip bir minare bulunmaktadır. Minare tek olup pişmiş tuğladan yapılmıştır. Yüksekliği 15 metredir. Minarenin üst kısmı metal levha ile kaplıdır. Mihrabın yüksekliği 2,5 metredir ve sade bir görünüme sahiptir. Cami, yerden 1,20 metre yüksekliğinde bir platform üzerine inşa edilmiştir. Giriş kapısının bulunduğu duvarda bir kitabe yer almaktadır. Bu kitabede yapının inşa tarihi belirtilmiştir.

## Kaynakça