Obersalzberg'in bombalanması

**Obersalzberg'in bombalanması,** Kraliyet Hava Kuvvetleri Bombardıman Komutanlığı tarafından 25 Nisan 1945'te Avrupa'da İkinci Dünya Savaşı'nın son günlerinde gerçekleştirilen bir hava saldırısıydı. Operasyon, Bavyera'da Adolf Hitler ve Alman liderliğinin diğer önemli üyeleri için inşa edilen konut ve sığınaklardan oluşan bir kompleks olan Obersalzberg'i hedef aldı. Kompleksteki birçok bina yıkıldı, ancak Hitler'in ikametgâhı ve sığınak ağı çok az hasar gördü. Dört havacının kaybıyla iki Müttefik bombardıman uçağı düşürüldü ve 31 Alman öldürüldü.

Tarihçiler Obersalzberg'e yapılan saldırının çeşitli nedenlerini belirlediler Bunlar arasında Müttefik kara kuvvetlerini desteklemek, İngiliz ağır bombardıman kuvvetlerinin etkinliğini göstermek, iflah olmaz Almanları savaşın kaybedildiğine ikna etmek ve savaş öncesi yatıştırma politikalarının hafızasını karartmak yer alıyor. Saldırı, Obersalzberg'in altında bulunan sığınakları yok etmek amacıyla 359 ağır bombardıman uçağından oluşan büyük bir kuvvet tarafından gerçekleştirildi; Müttefikler, Alman Hükûmeti'nin üst düzey üyelerinin bir Alp Kalesi'ne komuta edeceğinden korktular. Hedeflerin tespiti ve işaretlenmesinde yaşanan zorluklar aşıldıktan sonra bombardıman uçakları iki dalga halinde saldırıya geçti. Obersalzberg'deki yaklaşık 3.000 kişi sığınaklarda barındı ve yakındaki Berchtesgaden kasabası hasar görmedi. Saldırı sırasında Hitler Berlin'deydi ve Obersalzberg'deki tek kıdemli Nazi olan Hermann Göring hayatta kaldı.

O zamanlar Obersalzberg'e yapılan baskın kutlanırken günümüzde pek hatırlanmamaktadır. Operasyona katılan Müttefik personelin çoğu, Hitler'in evine saldırmaktan memnuniyet duydu ve bu, medyada geniş yer buldu. Alp Kalesi'nin bir efsane olduğu ortaya çıktığından, savaş sonrası tarihçilerin çoğunda operasyondan çok az bahsediliyordu.

## Arka plan
Almanya'nın Nazi Partisi tarafından yönetildiği dönemde, Bavyera'nın Berchtesgaden kasabası yakınında dağ evleri ve dağ evlerinden oluşan Obersalzberg kompleksi inşa edildi. Bu kompleks Adolf Hitler ve Nazi Partisi seçkinlerinin diğer üyeleri tarafından kullanıldı. Hitler genellikle her yılın üçte birinden fazlasını Obersalzberg'de geçirirdi. İkinci Dünya Savaşı'nın patlak vermesinden önce, oradaki ikametgâhı Berghof'ta birçok uluslararası lideri ağırladı. Hitler ve İngiltere Başbakanı Neville Chamberlain, Münih Anlaşması'na yol açan müzakerelerin bir parçası olarak 15 Eylül 1938'de Berghof'ta buluştu Nazi propagandası Berghof'u duyurdu ve çoğu Alman'ın gözünde Hitler'in liderliğinin önemli bir simgesi haline geldi.

Hitler, II. Dünya Savaşı sırasında sık sık Obersalzberg'i ziyaret etmeye devam etti ve burası onun ana komuta merkezlerinden biriydi. 1944'ün başlarının çoğunu orada geçirdi ve son kez 14 Temmuz'da ayrıldı. Savaş sırasında Müttefiklerin Almanya'ya yönelik yoğunlaşan hava saldırılarına yanıt olarak Obersalzberg'in altında karmaşık bir sığınak ve tünel ağı inşa edildi. Kompleks, uçaksavar silahlarının yanı sıra alanı sis perdesiyle kapatabilen makinelerle korunuyordu 1944'ün başlarında tüm binaları havadan tespit edilmelerini zorlaştırmak için kamufle edildi.

Müttefikler, Nisan 1945'ten önce Obersalzberg'e saldırmayı düşündüler, ancak bunu yapmamaya karar verdiler. Obersalzberg'in yeri iyi biliniyordu ve Haziran 1944'te Müttefik istihbaratı, Hitler'in Berghof'tan Normandiya çıkarmalarına karşı direnişi yönettiğini doğruladı Kraliyet Hava Kuvvetleri (RAF), Obersalzberg'e saldırmak için "Cehennem" olarak adlandırılan bir plan geliştirdi. Amerika Birleşik Devletleri Ordusu Hava Kuvvetleri (USAAF) keşif uçağı, 16 ve 20 Haziran tarihleri arasında bölgeyi fotoğrafladı ve Amerikan On Beşinci Hava Kuvvetleri, İtalya'nın Müttefik kontrolündeki bölgelerindeki üslerden bölgeye saldırmak için uçuş rotaları hazırladı. USAAF başkanı General Henry H. Arnold, saldırının 20 Haziran'da gerçekleştirilmemesine karar verdi. Arnold bu kararı, Hitler'in öldürülme ihtimalinin düşük olduğu gerekçesiyle verdi ve Alman ordusundaki beceriksiz liderliği Müttefiklerin avantajına olduğu için buna kalkışmak zaten istenmeyen bir durumdu. Arnold ayrıca bölgenin güçlü bir şekilde savunulduğuna inanıldığı için saldırı gücünün ağır kayıplar vereceğinden endişeliydi. Günlüğüne "Gizli silahımız Hitler'dir, dolayısıyla kalesini bombalamayın. Canı yanmasın, hata yapmaya devam etmesini istiyoruz" diye kaydetti. İngiliz Özel Harekât İdaresi ayrıca, 1944'ün ortalarında, Hitler'e Obersalzberg bölgesinde özel kuvvetler personeli kullanılarak suikast düzenlemek için Foxley Operasyonu olarak adlandırılan planlar geliştirdi. Bu operasyona hiçbir zaman teşebbüs edilmedi.

On Beşinci Hava Kuvvetleri, Şubat 1945'te Berchtesgaden bölgesini bombalamayı önerdi, ancak hedefi doğru bir şekilde vurmanın zorluğu ve Hitler'in hala Alman ordusunun komutasında olmasıyla Müttefiklerin daha iyi durumda olacağına dair devam eden inanç nedeniyle bu, USAAF'ın yüksek komutanlığı tarafından engellendi. Kısa bir süre sonra, Berchtesgaden bölgesindeki köprülere hem Sekizinci hem de On Beşinci Hava Kuvvetleri tarafından saldırı planları geliştirildi. Bu planlar hiçbir zaman hayata geçirilmedi.

Nisan 1945'ten önce Berchtesgaden'e yapılan tek saldırı, 20 Şubat 1945'te On Beşinci Hava Kuvvetlerine ait sekiz Cumhuriyet P-47 Thunderbolt avcı bombardıman uçağı tarafından yapıldı. Bu uçaklar İtalya'daki görevini tamamlayamayınca bölgeyi vurdular ve komutanları Binbaşı John L. Beck başlangıçta bunun öneminin farkında değildi. Thunderbolt'lar bir trene saldırdı ve ağır uçaksavar ateşiyle karşılaştı. Saldırı bildirildiğinde Müttefik ülkelerdeki halk arasında Berghof'un hasar görmediği konusunda hayal kırıklığı yaşandı.

Nisan 1945'e gelindiğinde Müttefikler Almanya'ya karşı neredeyse tam bir hava üstünlüğüne sahipti. Alman hava savunmasının zayıflaması ve uzun menzilli Müttefik eskort savaş uçaklarının mevcudiyetinin bir sonucu olarak, RAF Bombardıman Komutanlığı, 1944'ün sonlarından bu yana olağan gece operasyonlarına ek olarak, ara sıra Almanya'daki hedeflere gündüz baskınları düzenliyordu. Gündüz saldırılarının sıklığı zamanla arttı İngiliz Genelkurmay Başkanları Komitesi, Alman şehirlerine yönelik alan bombalamalarının 16 Nisan'da sona ermesini, bunun yerine bombardıman uçaklarının "kara savaşında müttefik ordularına doğrudan destek sağlamaya" odaklanmasını ve Alman Donanması'nın geri kalanına yönelik saldırılarını sürdürmesini emretti. Bu emir doğrultusunda Bombardıman Komutanlığı, 25 Nisan'a kadar Müttefik ordularının güzergahı üzerindeki Alman şehirlerine saldırarak diğer hedeflere hassas bombardıman saldırıları yaptı.

## Planlama

Avrupa'daki savaş 1945'te sona yaklaşırken, Müttefik Seferi Kuvvetleri Yüksek Karargahı (SHAEF), Alman Hükûmeti'nin üst düzey üyelerinin yanı sıra Waffen-SS birimlerinin savaşı uzatmak için Berchtesgaden'deki "Alp Kalesi"nde toplanacağına dair istihbarat raporlarından endişe duymaya başladı.  Almanlar, savaşın son haftalarına kadar Alpler'de savunma mevzileri hazırlamak için çok az girişimde bulunduğundan, bu bir istihbarat başarısızlığıydı. Hitler, özel personelinin çoğunu Nisan ayında Berchtesgaden'e gönderdi, ancak kendisi Berlin'de kaldı Diğer üst düzey bakanların çoğu Almanya'nın diğer bölgelerine kaçtı. Eski *[[Reichsmarschall]]* Hermann Göring, saldırı sırasında Obersalzberg'deki hükümetin tek üst düzey üyesiydi. Göring, 23 Nisan'da Almanya'nın liderliğini üstlenmek için izin isteyen bir telgraf gönderdiği için ceza olarak Hitler'in emriyle tüm görevlerinden alınmıştı ve ev hapsinde tutuluyordu.

Obersalzberg'e hava saldırısı düzenleme kararı Nisan 1945'te verildi Saldırı, Bombardıman Komutanlığı başkanı Hava Kuvvetleri Komutanı Mareşal Sir Arthur Harris tarafından önerildi ve SHAEF tarafından onaylandı. Harris, baskının amacının, Berchtesgaden'e saldıracağı Münih'e doğru hızla ilerleyen Amerika Birleşik Devletleri Ordusu'nun XV. Kolordusu'nu desteklemek olduğunu belirtti. Ancak ABD Ordusu, kompleksin enkazını savunmanın Almanlar için hasarsız binalardan daha kolay olacağı endişesi nedeniyle saldırıya karşı çıktı. İki tarihçi baskını başka faktörlerin motive ettiğini belirtmiştir. Oliver Haller Bombardıman Komutanlığı'nın saldırıyı gerçekleştirmesinin gerçek nedeninin, Harris'in 1945'in başlarında şehirlere yönelik terör bombalama saldırıları nedeniyle eleştirilmesinin ardından kuvvetlerinin hassas bombalama yapabileceğini göstermek istemesi olduğunu yazmıştır. Despina Stratigakos, Müttefiklerin Berghof'un yıkılmasının fanatik Nazileri savaşın kaybedildiğine ikna edeceğini umduklarını belirtti. Ayrıca saldırının, Berghof'la ilişkilendirilen Münih Anlaşması da dahil olmak üzere savaş öncesi yatıştırma politikalarındaki aşağılamayı "hafızadan silmeyi" amaçladığını öne sürdü.

Hitler'in ara sıra konukları ağırlamak için kullandığı Berghof ve Kehlsteinhaus köşkü baskının ana hedefleriydi Bombalanacak bölgede çok sayıda bina daha vardı. Bunlar arasında diğer kıdemli Nazilerin evleri, Obersalzberg'i savunmak için görevlendirilen Waffen-SS birimleri tarafından kullanılan bir kışla ve bir hastane vardı. Obersalzberg'i bombalayamayan uçak mürettebatı için Salzburg kentindeki köprüler de dahil olmak üzere birçok ikincil hedef seçildi.

## Saldırı
Bombardıman ekipleri, görev hakkında bilgi almak üzere 25 Nisan'ın erken saatlerinde uyandırıldı. Mürettebata, Alman Hükûmeti'nin birkaç üst düzey üyesinin Obersalzberg'de olduğu ve bazılarına Hitler'in orada olduğu söylendi. Saldırı gücü o sabah Birleşik Krallık'taki üslerden havalandı. 1. ve 5. Gruplardaki 22 filodan alınan 359 Avro Lancaster ağır bombardıman uçağından oluşuyordu. Onlara, görevi Obua navigasyon sistemini kullanarak bombardıman uçaklarını hedefe yönlendirmek olan No. 8 Grubundan 16 de Havilland Mosquito hafif bombardıman uçağı eşlik ediyordu. Bombardıman uçaklarına, Sekizinci Hava Kuvvetlerinden 13 İngiliz savaş filosu ve 98 Kuzey Amerika P-51 Mustang savaş uçağı eşlik ediyordu

Bombardıman uçakları İngiltere'den ayrıldıktan sonra Paris yakınlarından geçti. Konstanz Gölü'ne vardıklarında doğrudan Obersalzberg'e doğru yola çıktılar. Uçak, yaklaşma uçuşunun büyük bölümünde Müttefiklerin elindeki bölge üzerinden yönlendirilirken, son  hala Alman kuvvetleri tarafından kontrol edilen topraklarda yapılması gerekiyordu. Yaklaşma uçuşu sırasında uçaksavar silahlarının menzilinde çok az zaman harcadılar ve *[[Luftwaffe|Luftwaffe'nin]]* varlığı neredeyse sona erdiği için hiçbir savaş uçağı onları durdurmaya çalışmadı. Mustang pilotlarından bazıları Arado 234 jet keşif uçağını fark etti ve onu düşürdü

İlk bombardıman uçağı dalgası sabah 9.30'da Berchtesgaden bölgesine ulaştı ancak hemen saldıramadı Bölgede sis ve kar bulunması nedeniyle ekipler hedefleri tespit etmekte zorlandı. Obersalzberg'in savunucuları gerekli kimyasalları tükettikleri için sis perdesi oluşturamadılar. Mosquitos'un Obua ekipmanı, kullandığı radyo sinyalleri dağlar tarafından engellendiği için etkisiz kaldı. Bombardıman uçakları, Mosquito ekipleri hedefi işaretleyene kadar yörüngede kaldı Bu dönemde bazı uçaklar Salzburg yakınlarında uçtu ve şehrin güçlü uçaksavar savunması tarafından üstlerine ateş açıldı. Birkaç bombardıman uçağı da çarpışmanın eşiğine geldi.

Hedef işaretlendikten sonra ilk bombardıman dalgası sabah 9:51 ile 10:11 arasında saldırdı. Seçkin 617 Nolu Filo RAF, uçakları büyük Tallboy bombaları atarak Obersalzberg'e saldıran ilk birimdi. İkinci dalga ise sabah 10.42 ile 11.00 arasında bombalandı.  bombaların atılması; Bu kadar ağır bir bombardımanın Obersalzberg'in altındaki sığınakları yok etmeye yeteceği umuluyordu. Bombalama çok doğruydu.

İki Lancaster Alman uçaksavar silahları tarafından vuruldu. Avustralya Kraliyet Hava Kuvvetleri'nin 460 Nolu Filosuna ait bir uçak, bombalarını attıktan kısa bir süre sonra vuruldu ve pilotun Almanya'nın Traunstein kasabası yakınlarına zorunlu iniş yapmasının ardından tüm mürettebat hayatta kaldı. Savaş esiri oldular ama birkaç gün içinde serbest bırakıldılar. Düşürülecek diğer uçak ise 619 Nolu Filo RAF'a aitti. Bombacının mürettebatından dördü öldürüldü ve üçü esir alındı. Bu savaş esirleri de kısa süre sonra Müttefik kuvvetler tarafından kurtarıldı. Biri Paris yakınlarına inerken diğer birkaç Lancaster da hasar gördü

Saldırı karışık sonuçlar doğurdu Ana hedeflerden Kehlsteinhaus hasar görmemişti ve Berghof üç bomba nedeniyle orta derecede hasar gördü Waffen-SS kışlası ve Göring ile *[[Reichsleiter]]* Martin Bormann'ın sahip olduğu evler yıkıldı. Obersalzberg'deki yaklaşık 3.000 kişinin çoğu kompleksin altındaki sığınaklara sığınmıştı, ancak aralarında birkaç çocuğun da bulunduğu 31 kişi öldürüldü. Sığınak ağı ciddi şekilde hasar görmedi. Berchtesgaden kasabası hasar görmedi ve kasaba halkından hiçbiri öldürülmedi veya yaralanmadı.

USAAF birimleri 25 Nisan'da Obersalzberg genel bölgesindeki ulaştırma altyapısına saldırdı. Bu baskınlar, Müttefik kara kuvvetlerinin talebi üzerine, Alman işgali altındaki Çekoslovakya'da Pilsen yakınlarındaki Škoda Works mühimmat tesislerini ve Avusturya'da Alman birliklerini taşıdığına inanılan demiryollarını hedef alan bir operasyonun bir parçasını oluşturuyordu. Obersalzberg yakınlarında saldırıya uğrayan yerler arasında Freilassing, Hallein, Bad Reichenhall, Salzburg ve Traunstein vardı. Bu kasabalardaki çok sayıda tren istasyonu, gazhane ve hastanelerde ciddi hasar meydana geldi. 300'den fazla sivil öldürüldü.

## Sonrası

Baskından sonraki günlerde Obersalzberg terk edildi. Hitler'in emriyle hareket eden SS personeli, geri çekilmeden önce Berghof'u yok etti. ABD Ordusuna bağlı XV Kolordusu bölgeyi 4 Mayıs'ta ele geçirdi. Hava saldırısından sağ kurtulan Göring, Mayıs 1945'te ABD Ordusu tarafından esir alındı.

Amerikan ve Fransız askerleri, ele geçirildikten sonra Berghof kalıntıları da dahil olmak üzere Obersalzberg'i yağmaladı. Obersalzberg'in Nazi liderliğiyle olan ilişkileri nedeniyle, bu yağmalamanın boyutu, Müttefik kuvvetlerin işgal ettiği diğer Alman kasabalarıyla karşılaştırılamayacak kadar büyüktü Stratigakos, bunun Hitler'le ilgili hatıraların dünyaya yayılmasına katkıda bulunduğunu ve bunun da hava saldırısının Nazi rejimini itibarsızlaştırma hedefini kısmen baltaladığını gözlemledi. Yakalandıktan kısa bir süre sonra Obersalzberg'e gelen Amerikalı foto muhabiri Lee Miller, "Büyük savaş suçlusunun müzeye konulacak tek bir parçası bile kalmadı ve insanlar sonsuza kadar dünyanın dört bir yanına dağılacak" yorumunu yaptı. Hitler'in kullandığı iddia edilen bir peçete halkası veya turşu çatalı gösterildi".

Obersalzberg'e yapılan saldırı, gönderilen Bombardıman Komutanlığı filolarının çoğunluğu için son savaş operasyonuydu. Olaya karışan uçak mürettebatının çoğu, Hitler'in özel evine saldırmaktan memnuniyet duydu, ancak bazıları meydana gelen kayıplardan dolayı üzüntülerini dile getirdi. Bombardıman Komutanlığının son baskını olan Norveç'teki bir petrol rafinerisine saldırı 25/26 Nisan gecesi yapıldı. 26 Nisan'dan savaşın 8 Mayıs'taki sonuna kadar, Bombardıman Komutanlığı uçakları, Exodus Operasyonu kapsamında kurtarılan savaş esirlerini Birleşik Krallık'a uçurmak ve Manna Operasyonu sırasında Hollanda'daki sivillere yiyecek bırakmak için kullanıldı.

Baskın o dönemde medyada geniş yer buldu, ancak günümüzde çok az hatırlanmaktadır. Güncel haberlerde, Obersalzberg'in hem alternatif bir komuta merkezi hem de Nazi rejiminin bir sembolü olması nedeniyle operasyonun stratejik öneme sahip olduğu belirtildi. Saldırı, Hitler ve Almanya'yı yenmeye yönelik son çabaların bir parçası olarak tasvir edildi. Bombalamayla ilgili basında çıkan haberlerde Chamberlain'in 1938'de Obersalzberg'e yaptığı ziyarete de dikkat çekildi. Alp Kalesi'nin bir efsane olduğu ortaya çıktığından, Harris'in anıları da dahil olmak üzere savaş sonrası tarihlerde operasyondan çok az bahsediliyordu.

Obersalzberg, savaştan sonra ABD Ordusu'nun idaresinde kaldı ve burada askerler için bir dinlenme merkezi kuruldu Nazi dönemine ait binaların kalıntıları neo-Nazi haclarının ilgisini çekti. Bu tür ziyaretleri durdurmak için Bavyera Hükûmeti, Adolf Hitler'in Berlin'deki intiharının yedinci yıldönümü olan 30 Nisan 1952'de binaları yıktı. ABD Ordusu, rekreasyon merkezini kapattı ve 1996 yılında Obersalzberg'i Bavyera Hükûmeti'ne devretti. Hükûmet, 2000'li yılların başında bir tatil kompleksine yer açmak için bölgedeki diğer binaları yıktı. Dokumentationszentrum Obersalzberg müzesi 1999 yılında açıldı. Bu müze, Obersalzberg'in Nazi dönemindeki tarihini kapsamaktadır. 2008 yılında Berghof'un yerini gösteren ve II. Dünya Savaşı ve Holokost ile ilgili önemli kararların alındığı yer olarak rolünü açıklayan bir tabela dikildi.

### Danışılan çalışmalar
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*