2025-2026 İran protestoları

İran'da, 28 Aralık 2025 tarihinde başkent Tahran'da başlayarak kısa sürede ülke geneline yayılan ve halen devam eden, giderek derinleşen ekonomik krize tepki olarak birçok kentte kitlesel gösteriler patlak verdi. Tahran'da başlayan protestolar, hızla yükselen enflasyon, artan gıda fiyatları ve İran riyalinin ciddi ölçüde değer kaybetmesi nedeniyle duyulan hoşnutsuzluktan kaynaklandı. Başlangıçta esnaf ve çarşı tüccarları tarafından yürütülen gösteriler, kısa sürede üniversitelere yayılarak çok sayıda öğrencinin katılımıyla genişledi. Göstericiler, dini lider Ali Hamaney'e atfen “*Diktatöre ölüm*” gibi hükûmet karşıtı sloganlar attı. Hareket, Mehsa Emini'nin ölümünün ardından 2022 yılında gerçekleşen protestolardan bu yana İran'daki en büyük toplumsal huzursuzluk dalgası haline geldi.

Protestoların temelinde hızla kötüleşen ekonomik koşullar yer aldı. İran'da enflasyon Ekim 2025'te %48,6'ya, Aralık 2025'te ise %42,2'ye yükselerek hane halkı bütçeleri üzerinde ağır bir baskı oluşturdu. İran riyali, Amerikan doları karşısında 1,45 milyon seviyesine gerileyerek tarihî bir dip noktasına ulaştı. Gıda ve temel tüketim maddelerinde büyük fiyat artışları yaşanırken, çok sayıda İranlı geçimini sağlamakta zorlandı. Birkaç yıldır gelişmekte olan döviz krizi, İsrail ile yaşanan 12 günlük savaş ve "yeniden yürürlüğe girme" ("snap back") mekanizması yoluyla yeniden uygulamaya konulan Birleşmiş Milletler'in İran'ın nükleer programıyla bağlantılı yaptırımları da dahil olmak üzere süregelen ekonomik baskılar nedeniyle 2025 yılında daha da ağırlaştı.

Tahran'ın ticari bölgelerinde başlayan yerel protestolar kısa sürede İsfahan, Şiraz ve Meşhed gibi diğer büyük kentlere yayıldı. Tahran'da protestolar özellikle Büyük Çarşı çevresinde yoğunlaştı. Burada tüccarlar, hükûmetin harekete geçmesini talep ederek grev düzenledi. Sosyal medyada paylaşılan görüntülerde, güvenlik güçlerinin kalabalıkları dağıtmak için göz yaşartıcı gaz kullandığı görüldü. Protestolar büyüdükçe şiddeti de arttı. Çeşitli kentlerde göstericiler hükûmet karşıtı sloganlar atarak, temel ihtiyaçları dahi karşılamayı zorlaştıran ekonomik sıkıntıların sona erdirilmesini talep etti. Zamanla protestoların hedefleri genişleyerek “özgürlük” çağrılarını ve hükûmetin devrilmesine yönelik açık talepleri de kapsar hale geldi.

İran rejimine ait, İran radyo televizyonu kurumu bünyesinde İngilizce ve Fransızca yayın yapan Press TV, protestolar sırasında, bazı Batılı ülkelerin ve istihbarat servislerinin protestoları kendi amaçları doğrultusunda kullanmaya çalıştığını bildirdi.

## Arka Plan
### İran'da ekonomik kriz
İran ekonomisi, en azından 2024 yılı itibarıyla yüksek enflasyon oranları, para biriminin ciddi ölçüde değer kaybetmesi ve elektrik ile doğalgaz kesintilerine yol açan enerji açığı nedeniyle ağır bir darbe aldı. Bu kesintiler, İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan'ın kamuoyuna yönelik özür açıklamalarına neden oldu. İran, aynı zamanda önemli bir müttefiki olan Baasçı Suriye'nin çöküşü ve Esad rejiminin devrilmesiyle birlikte küresel etkisinde belirgin bir gerileme yaşadı. 2025 yılının son aylarında İran ekonomisi, döviz kurlarında benzeri görülmemiş bir artışa sahne oldu. İran riyali ABD doları karşısında yaklaşık 145.000 toman seviyesine kadar geriledi. Ayrıca İran Devlet İstatistik Merkezi verilerine göre, ülkedeki enflasyon oranı Aralık 2025'te Kasım ayına kıyasla %1,8 artarak %42,2'ye ulaştı. Gıda fiyatları yıllık bazda %72 oranında artarken, sağlık ve tıbbi ürünlerdeki artış %50 seviyesine çıktı. İran aynı zamanda kötü yönetilen bir su kriziyle karşı karşıya bulunmaktaydı.

İran medyasında yer alan haberlerde, hükûmetin 21 Mart'ta başlayacak İran yeni yılıyla birlikte vergileri artırmayı planladığı da belirtildi. Bu durum, vatandaşlar arasındaki endişeleri daha da artırdı. Bazı protesto söylemleri, ekonomik sıkıntıları hükûmetin dış politika önceliklerine yönelik eleştirilerle ilişkilendirdi. Aralık 2025 gösterileri sırasında bazı katılımcılar “**Ne Gazze ne Lübnan, canım İran'a feda**” sloganını attı. İran'daki hoşnutsuzluğun, protestocuların hükûmeti otoriterlikle suçlaması ve Hizbullah ile Hamas gibi vekil aktörlere, ülke içi ihtiyaçların önünde öncelik verildiğini ileri sürmesi nedeniyle, siyasi yolsuzluk iddialarıyla da bağlantılı olduğu öne sürüldü.

Ekonomi analistleri, hükûmetin para ve maliye politikalarını, ekonomik kötü yönetimi, kronik bütçe açıklarını ve uluslararası yaptırımların devamını başlıca etkenler olarak gösterdi. Bu koşullar, özellikle ithalata bağımlı işletmeler başta olmak üzere ticaret loncalarını doğrudan etkiledi. Şiddetli döviz kuru oynaklığı, birçok tüccarın ürün fiyatlandırmasını yapamamasına, tedarik sağlayamamasına ve ekonomik faaliyetlerini sürdürememesine yol açtı.

Ekonomik belirsizlik, 2025 yılı boyunca İran'da giderek arttı. Haziran 2025'te İran, İsrail ile savaşa girdi. Bu süreçte İran'ın nükleer programı hedef alındı. İran nükleer tesisleri Amerika Birleşik Devletleri tarafından da vuruldu. Eylül 2025'te Birleşmiş Milletler, İran'a yönelik yaptırımları yeniden yürürlüğe koydu. Bu kapsamda İran'ın yurt dışındaki varlıkları donduruldu. Silah ticareti durduruldu ve ülkenin balistik füze programıyla bağlantılı yaptırımlar uygulandı. Birçok İranlı, Amerika Birleşik Devletleri'ni de içine alan daha geniş çaplı bir çatışma ihtimalinden endişe duydu. Bu durum piyasalardaki istikrarsızlığa katkıda bulundu.

### Önceki protestolarla karşılaştırma
Başlangıçta protestolar, 22 yaşındaki Mehsa Emini'nin başörtüsünü “uygunsuz” taktığı iddiasıyla gözaltındayken hayatını kaybetmesinin ardından ülke genelinde gösterilerin patlak verdiği 2022 yılından bu yana İran'daki en büyük protesto dalgası olarak tanımlandı. Ancak Britanyalı-İranlı aktivist Ellie Borhan'a göre, bu protesto dalgası önceki protestolardan daha güçlü bir nitelik taşımaktadır. Mehsa Emini protestoları sırasında “Kadın, Yaşam, Özgürlük” hareketine yönelik 2022'de gerçekleştirilen sert müdahalelerin ardından, İran kamuoyunun hükûmete olan güveninin önemli ölçüde zayıfladığı ifade edilmektedir. Daha önce de Mayıs 2025'te, Bandar Abbas'ta başlayan kamyon şoförleri protestoları gerçekleşmiş; düşük maaşlar, yüksek sigorta primleri ve gelecekte yakıt fiyatlarının artırılma ihtimali nedeniyle yollar ve limanlar kapatılmıştır.

Pazar esnafı ve tüccarlar, 1979 İran İslam Devrimi sırasında da etkili olmuş; kamuoyunun seferber edilmesine katkı sağlayarak nihayetinde monarşinin devrilmesinde önemli bir rol oynamıştır. Söz konusu gösteriler, muhaliflere yönelik geniş çaplı bir hükûmet baskısının uygulandığı bir dönemde gerçekleşmesi bakımından da dikkat çekicidir. Bu baskı, önde gelen muhaliflerin tutuklanmalarını ve yaklaşık son 40 yılın en yüksek idam sayılarını içermektedir. İran'da infazların 2025 yılında 2024'e kıyasla iki katına çıktığı bildirilmektedir. İdam oranlarının 2022'den bu yana artış eğiliminde olduğu, aktivistlerin ise İslam Cumhuriyeti'nin infazları toplumda korku yaratmak ve iç muhalefeti bastırmak amacıyla kullandığını ileri sürdüğü belirtilmektedir.

## Protestolar

### 28 Aralık 2025
28 Aralık'ta, Tahran'daki Alaeddin Alışveriş Merkezi'nde bulunan esnaf ve tüccar grupları ile Charsou Mall dahil olmak üzere diğer ticari merkezlerdeki işletmeler, dükkânlarını kapatarak greve gitti. Eş zamanlı olarak bu alanların çevresinde protesto toplanmaları oluştu. Yaygın dükkan kapatmalarını gösteren görüntü ve videolar sosyal medyada dolaşıma girdi. Haberlere göre protestocular, döviz kurundaki hızlı artışı ve piyasa istikrarsızlığını gerekçe göstererek mevcut koşulların sürmesi halinde çok sayıda küçük ve orta ölçekli işletmenin iflas edeceği uyarısında bulundu. Bazı toplanmalar, Cumhuriyet Caddesi dahil olmak üzere çevredeki sokaklara da yayıldı. Cumhuriyet Caddesi'nde, esnafın protestolarına ekonomik koşullara tepki gösteren başka kişiler de katıldı. Ülkenin başka bölgelerinde ise demir tüccarları, para biriminin değer kaybını protesto etmek amacıyla benzer şekilde dükkanlarını kapattı.

Protestoların başladığı sıralarda İran riyali, ABD doları karşısında 1,45 milyon seviyesine gerileyerek tarihi bir dip noktasına ulaştı. Ardından 1,38 milyon seviyesine doğru sınırlı bir toparlanma gösterdi. Riyal, İran-İsrail savaşı sonrasında, kısmen ABD yaptırımları nedeniyle petrol gelirlerinin azalmasına bağlı olarak yaklaşık %40 oranında değer kaybetmişti. Yıllık enflasyon oranı ise %42,2 seviyesine yükselmişti. Protestoların, Tahran merkezinde elektronik ürün satan esnafın dükkanlarını kapatmasıyla başladığı bildirildi. Devlet medyası, başlangıçta daha sınırlı ölçekte kalan esnaf protestolarına ait sansürlü bulanık görüntüler yayımladı.

Video kayıtları ve görgü tanıklarının anlatımları, esnaf gruplarının ekonomik kötü yönetime karşı sloganlar attığını ve bazı durumlarda hükûmet karşıtı söylemlerde bulunduğunu ortaya koydu. Protestocular ayrıca güvenlik güçlerine seslenerek “Emniyet güçleri, destek, destek” sloganını attı. Göstericilerin başlıca talepleri arasında döviz kurlarının istikrara kavuşturulması, esnafın ekonomik sıkıntılarının giderilmesi, öngörülebilir bir iş ortamının oluşturulması ve piyasa oynaklığından kaynaklanan kayıpların önlenmesi yer aldı. Bu gün içerisinde güvenlik güçleriyle herhangi bir çatışma bildirilmedi ve protestoların barışçıl şekilde geçtiği belirtildi.

### 29 Aralık 2025
Protestolar, 29 Aralık'ta ikinci gününe girerek Tahran'ın Büyük Çarşısı da dâhil olmak üzere kentin çeşitli bölgelerine yayıldı. Tüccar ve esnaf, İran riyalindeki benzeri görülmemiş çöküşü ile döviz ve altın fiyatlarındaki keskin artışları protesto etmek amacıyla iş yerlerini kapatarak sokaklarda toplandı. Göstericiler, satın alma gücündeki düşüş ve yaşam maliyetlerindeki artışı gerekçe göstererek ekonomik koşullara ve hükûmetin ekonomi yönetimine karşı tepkilerini dile getirdi. İnternette paylaşılan videolar, Lalezar, Çeharsuk ve Cumhuriyet Caddesi çevresinde devam eden toplanmaları gösterirken, katılımcıların büyük ölçüde şiddet içermeyen bir tutum sergilediği ve hükûmetin ekonomik politikalarına yönelik eleştirel mesajlar verdiği görüldü. Tahran'daki Büyük Çarşı esnafı da bir önceki gün protestoları başlatan elektronik eşya satıcılarına katıldı.

Bağımsız kaynaklarca doğrulanan görüntüler, Tahran Büyük Çarşısı yakınındaki alışveriş merkezlerinde toplanan kalabalıkların “azadi” (özgürlük) sloganları attığını ortaya koydu. Kolluk kuvvetleri, Alaeddin Alışveriş Merkezi önündeki göstericileri dağıtmak için göz yaşartıcı gaz kullandı. Protestolar, İran'ın diğer kentlerine de yayıldı. 29 Aralık 2025 gecesi, ülkenin güneyinde Keşm ile kuzeyde Zencan ve Hemedan dâhil olmak üzere çeşitli bölgelerde protestoların gerçekleştiği bildirildi. Göstericiler, Keşm Adası'nda **“Diktatöre ölüm**” (2021–2022 İran protestolarında da kullanılan bir slogan) ve Zencan'da “Seyyid Ali [Hamaney] bu yıl devrilecek” gibi dini lideri hedef alan sloganlar attı. Ayrıca “Pehlevi geri dönecek” gibi monarşi yanlısı sloganlar da dile getirildi.

Iran International, Tahran'daki Cumhuriyet-i İslami Caddesi'nde bir protestocunun motosikletli güvenlik güçlerine rağmen yolun ortasında oturarak hareket etmeyi reddettiğini, daha sonra darp edilerek olay yerinden uzaklaştırıldığını gösteren bir videoyu yayımladı. Söz konusu video sosyal medyada geniş yankı uyandırdı. Çok sayıda haber kuruluşu, protestocuyu ve olayı 1989 Tiananmen Meydanı protestoları ve katliamı sırasında kayda geçen “Tank Adam” görüntüsüyle karşılaştırdı.

### 30 Aralık 2025
Protestoların üçüncü gününde, grevler ve güvenlik önlemleri daha da genişledi. Tahran'ın Şuş ve Molavi semtleri ile İsfahan'daki Nakş-ı Cihan Meydanı gibi bölgelerde çok sayıda dükkan kapatıldı. Tahran, Meşhed ve Hace Nasır Üniversitesi çevresinde yoğun güvenlik konuşlandırmaları bildirildi. Hükûmetin tepkileri arasında, soğuk hava koşulları ve enerji kısıtları gerekçesiyle Tahran eyaleti dahil 11 eyalette geçici kapanmaların emredilmesi yer aldı. Güvenlik güçlerinin Hemedan'da protestoculara ateş açtığı, Tahran ve Melard'da ise göz yaşartıcı gaz kullandığı bildirildi.

Gösteriler Kirmanşah, Şiraz, Yezd ve Tahran'ın Şadabad ile Şuş bölgeleri dahil olmak üzere yeni kent ve semtlere yayıldı. Emirkabir, Beheşti, Hâce Nasır, Şerif, Bilim ve Kültür ile Tahran Bilim ve Teknoloji üniversitelerinin yanı sıra İsfahan Teknoloji Üniversitesi ve Yezd Üniversitesi'nden öğrenciler de mitinglere katılarak “*Diktatöre ölüm*”, “*Hamaney'e ölüm*”, “*Hepimiz birlikteyiz*” ve “*Seyyid Ali bu yıl devrilecek*” gibi sloganlar attı. Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, hükûmeti vatandaşların taleplerini dinlemeye çağırdı. Buna karşılık bir hükûmet sözcüsü, bir "dialog grubu”nun hayata geçirileceğini açıkladı. Bununla birlikte, Pezeşkiyan'ın açıklamalarının protestocuları yatıştırmadığı; taleplerin yalnızca ekonomik istikrarın ötesine geçtiği değerlendirildi. Ayrıca bazı İranlılar, geçmişte hükûmetin ekonomik sorunların çözümünde sınırlı imkanlara sahip olduğunu belirten açıklamalarını hatırlatarak, mevcut hükûmetin sorunları çözme kapasitesine şüpheyle yaklaştıklarını ifade etti.

İnsan hakları örgütleri ve öğrenci grupları, Tahran'daki Şuş Meydanı çevresinde 11 protestocunun gözaltına alındığını; 5 öğrencinin tutuklandığını ve bunlardan 4'ünün daha sonra serbest bırakıldığını bildirdi. Başka bir haber ise, İslam Devrim Muhafızları Ordusu'na bağlı Besic milislerinin bir kampüs toplanmasına müdahalesi sırasında Tahran'daki Emirkabir Üniversitesi'nde bir öğrencinin ağır yaralandığını aktardı.

Sosyal medyada paylaşılan videolar, öğrencilerin hükûmet karşıtı sloganlar attığını, Dini Liderlik makamının temsilcilikleriyle ilişkili tabelaları kaldırdığını ve üniversite girişlerinde güvenlik güçleriyle karşı karşıya geldiğini gösterdi.

### 31 Aralık 2025
Protestoların dördüncü gününde, İsfahan, Kirmanşah ve Fesa kentlerinde halk toplanmaları gerçekleşti. Fesa'da vatandaşlar valilik binası önünde geniş katılımlı bir miting düzenlerken, Kirmanşah'ta çarşı ve pazarların tamamen greve gittiği bildirildi. Haber kaynaklarına göre, polis güçleri protestoculara gerçek mermi ve göz yaşartıcı gazla müdahale etti. Aynı zamanda Şirvan'da görevde olan ve emekli öğretmenler, İl Eğitim Müdürlüğü önünde bir araya geldi. Kirmanşah'ta ise Ferdovsi Meydanı'ndan otogar bölgesine kadar (yaklaşık 8 kilometrelik bir alanda) güvenlik güçlerinin konuşlandırıldığı ve yoğun bir güvenlik varlığının dikkat çektiği aktarıldı.

Fesa'daki valilik önünde düzenlenen protesto sırasında Mehdi Samavati adlı bir kişinin hayatını kaybettiği iddia edildi. Ancak hükûmete yakın Mehr Haber Ajansı, Fesa Valisi'ne dayandırdığı haberinde bu iddiayı yalanladı. Devlet haber ajansı IRNA ile yarı resmi Mehr Haber Ajansı ise Çarşamba gecesi, Loristan eyaletine bağlı Kuhdeşt kentinde protestocularla yaşanan çatışmalar sırasında 21 yaşındaki bir Besic gönüllüsünün öldüğünü; ayrıca 13 polis memuru ve Besic üyesinin yaralandığını bildirdi.

Hükûmet, “soğuk hava koşulları” gerekçesiyle ülkenin büyük bölümünde ülke çapında tam iş yeri kapatılması talimatı verdi. Bununla birlikte bazı analistler, bu kararın asıl amacının protestoları bastırmak olduğunu ileri sürdü. Söz konusu kapanma, İran'ın 31 eyaletinden 21'inde uygulandı.

Hükûmet protestoculara yönelik sert müdahale tehdidinde bulunmaya başlarken, Amerika Birleşik Devletleri Dışişleri Bakanlığı, protestocuların “gözdağı, şiddet ve gözaltılarla karşı karşıya kalmasından” endişe duyduklarını açıkladı. Video kayıtlarında, aralarında tüccarların, kadın hakları savunucularının ve öğrencilerin de bulunduğu protestocuların sıklıkla “Diktatöre ölüm” ve “*Ne Gazze ne Lübnan, canım İran'a feda*” sloganlarını attığı görüldü.

Devam eden protestolara yanıt olarak İran hükûmeti, Muhammed Rıza Farzin'in istifasının ardından eski ekonomi bakanı Abdülnasır Hemmati'yi İran Merkez Bankası'nın yeni başkanı olarak atadı.

### 1 Ocak 2026
Protestoların beşinci gününde, Tahran'daki merkezi meyve ve sebze halinin işçileri ve çalışanları iş bırakmış ve dağıtım döngüsünü durdurarak ülke çapındaki ayaklanmaya katılmıştır. “Bilerek ve kararlılıkla, destek destek” sloganını atan protestocular, grevlerin genişletilmesi yoluyla değişim için ulusal iradenin güçlendirilmesi çağrısında bulunmuştur. Polis, göstericileri dağıtmak için göz yaşartıcı gaz kullanmıştır. Haberlere göre, Hukuk ve Siyaset Bilimi Fakültesi Fakülte Kurulu sekreteri ve Tahran Üniversitesi Fakülte Kurulu üyesi olan Sarira Karimi, 31 Aralık 2025'te tutuklanmasının ardından 1 Ocak 2026'da serbest bırakılmıştır.

Göstericilerin Mervdeşt'te toplandığı ve “*Bu yıl kan yılıdır, Seyyid Ali devrilecektir*” gibi İslam Cumhuriyeti hükûmeti karşıtı sloganlar attığı bildirilmiştir. Meşhed'de protestocular Saadi Metro İstasyonu'nda toplanmış, çevik kuvvet kalabalığı güç kullanarak dağıtmaya çalışmıştır.

Lur azınlığının yaşadığı Luristan'da, protestocuların sokaklarda ateşler yaktığı ve “Bu yıl kan yılıdır, Seyyid Ali devrilecektir” sloganını attığı bildirilmiştir. Ek raporlar, güvenlik güçlerinin protestoculara karşı gerçek mermi kullandığını iddia etmektedir. Lordegan İlçesi'nde, valilik binası çevresi ve belediye meydanı dâhil olmak üzere Lordegan kentinin çeşitli bölgelerinde toplanmalar gerçekleşmiştir. Bu raporlara göre, gerilimin tırmanmasıyla bazı kişilerin hükûmet ve banka binalarına zarar vermeye çalıştığı belirtilmiştir. Polis kalabalıkları dağıtmak için göz yaşartıcı gaz kullanmış ve iki taraf arasında çatışmalar yaşandığı bildirilmiştir. Olaylar sırasında çok sayıda kişi yaralanmış, doğrulanmamış haberler ise birden fazla ölümün meydana geldiğini öne sürmüştür. Lordegan'da aralarında bir çocuğun da bulunduğu en az üç kişinin öldüğü bildirilmiştir. Kum'da hükûmet güçlerinin yoğun varlığı gözlemlenmiştir. Protestocular, hükûmet karşıtı ve Rıza Pehlevi lehine sloganlar atarak sokakları doldurmuştur.

### 2 Ocak 2026
2 Ocak'ta, güvenilir medya raporlarına göre protestolar Tahran, Kum, İsfahan, Şiraz, İlam, Meşhed, Karac, Zencan, Hemedan ve Keşm'de yüksek katılımla devam etmiştir. Zahidan ve Tahran'da protestolar yeniden yoğunluk kazanmıştır. Güvenlik güçleri tarafından öldürülen protestocular için Fuladşehr, Kuhdeşt ve Mervdeşt'te cenaze törenleri düzenlenmiştir. Bu törenler sırasında katılımcılar hükûmete karşı tepkilerini dile getirmiş ve “Hamaney'e ölüm” sloganları atılmıştır. Kuhdaşt'ta 31 Aralık vurularak öldürülen Amirhesam Khodayarifard için düzenlenen cenaze töreninde, Besic ve Devrim Muhafızları güçleri taş atılması ve sloganlar eşliğinde alandan uzaklaştırılmıştır. Khodayarifard'ın babası, oğlunun Besic üyesi olmadığını doğrulamıştır.

### 3 Ocak 2026
3 Ocak'taki protestolar, önceki günlere kıyasla hem coğrafi yayılım hem de katılımcı sayısı bakımından daha geniş olmuş, buna paralel olarak güvenlik güçlerinin varlığı da artmıştır. İran Ulusal Direniş Konseyi ile İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRANA), Kazerun, Malekşahi, Kirmanşah, Şiraz, Meşhed, Arkavaz, İsfahan, Tahran, Hafşecan, Karac, Şehr-i Kord ve Fardis dahil olmak üzere gösterilerin düzenlendiği bazı yerleri açıklamıştır. HRANA, protestoların başlangıcından bu yana biri hükûmet güvenlik güçleri mensubu olmak üzere toplam 16 kişinin hayatını kaybettiğini bildirmiştir.

3 Ocak'ta atılan sloganların yansıttığı üzere, protestoların temaları ekonomik adaletsizlik ve yönetişim sorunlarından özgürlük ve adalet taleplerine kadar uzanmıştır. HRANA, protesto amaçlarının zaman içinde evrildiğini; “ticaretle bağlantılı ve gündelik talepler ile siyasi talepler arasındaki sınırın bulanıklaştığını ve devam eden protestoların birikmiş, çok katmanlı şikayetler temelinde şekillendiğini” değerlendirmiştir.

ABD Başkanı Donald Trump'ın açıklamalarının ardından, İran'ın dini lideri Ali Hamaney 3 Ocak'ta yaptığı açıklamada “Düşmana boyun eğmeyeceğiz” demiş ve “isyancıların yerlerine oturtulması gerektiğini” ifade etmiştir. Aynı gün ABD Dışişleri Bakanlığı, protestocuların cenaze törenlerine yönelik baskıları kınayan bir açıklama yayımlamıştır.

Cloudflare, İran'daki internet trafiğinde %35'lik bir düşüş tespit ettiğini bildirmiş, İranlı internet kullanıcıları sık sık kesintiler ve yavaş bağlantılar yaşandığını rapor etmiştir.

### 4 Ocak 2026
4 Ocak'ta Tahran'daki ana çarşıda güvenlik güçlerinin yoğun varlığı gözlemlenmiştir. Aynı gün, İran genelinde en az 20 büyük şehir ve küçük yerleşim yerinde protestolar ve grevler gerçekleştirilmiştir. ABD Başkanı Donald Trump, ilave protestocuların öldürülmesi hâlinde İranlı yetkililerin “çok sert bir şekilde vurulacağını” söyledi.

### 5 Ocak 2026
Dokuzuncu günde protestolar İran genelinde devam etti. Tahran'ın Bagh-e Sepahsalar semtinde “*Kahrolsun Hamaney*” sloganları yankılandı. Tahran Üniversitesi yakınlarında özel kuvvetler yüksek alarm durumunda beklerken, Marvdasht gibi kentlerden günlük yaşamın içine sirayet eden direnişle birlikte yaygın grevlere ilişkin haberler geldi.

Yasuc'ta güvenlik güçleri, valilik binası önünde toplanan tutuklu aileleriyle karşı karşıya geldi. Protestoların, İran halkındaki hoşnutsuzluğun bir parçası olarak Saman, Sangsar ve Kuşk gibi daha küçük kasabalara da ulaştığı bildirildi.

Daha önce anılan kentlere ek olarak, ülke genelinde Çaharmahal ve Bahtiyari Eyaleti'ndeki Saman, Semnan Eyaleti'ndeki Sangsar, Zahidan, Kerec'deki Fardis, Fars Eyaleti'ndeki Meşkan ve Mamasani'deki Nurabad dahil olmak üzere çeşitli yerlerde de protestolar rapor edildi. Gösteriler ayrıca Kazvin, Hemedan, İlam, Meşhed, Nişabur, Abade, Buşehr, Babol, Bucnurd, İsfahan Eyaleti'ndeki Kuşk, Merkezi Eyaleti'ndeki Şazend ile kuzeydeki Reşt ve Sari kentlerinde de kayda geçirildi. Raporlara göre bu bölgelerdeki protestocular, kamusal alanlarda toplanarak sloganlar attı ve Hamaney yönetimine yönelik hoşnutsuzluklarını dile getirdi; bu durum ülke çapındaki huzursuzluğun yayılmayı sürdürdüğünü yansıttı.

### 6 Ocak 2026
İran Kürdistan Demokrat Partisi (KDPI), Komala, Devrimci Emekçiler Birliği, Kürdistan Emekçiler Birliği, Khabat Örgütü, Kürdistan Özgürlük Partisi (PAK) ve Kürdistan Özgür Yaşam Partisi (PJAK) dahil olmak üzere birçok önemli Kürt siyasi grubu, ortak bir açıklama yayımlayarak protestolara destek verdiklerini bildirdi ve İran'daki Kürtleri grev ve gösteriler düzenlemeye çağırdı.

Tahran'daki Büyük Çarşı'da protestocular tarafından bir oturma eylemi gerçekleştirildi. Çarşı esnafı greve gitti. Özellikle altın ve döviz, kumaş ile ayakkabı ve ev aletleri çarşılarının koridorlarındaki çok sayıda dükkanın kısmen ya da tamamen kapalı olduğu bildirildi. Grevlerin kendiliğinden geliştiği, bazı raporlara göre Çarşı'nın bir “savaş alanına” dönüştüğü ifade edildi. Oturma eylemi, güvenlik güçlerinin göz yaşartıcı gaz kullanmasıyla dağıtıldı.

İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı'na (HRANA) göre, on gün boyunca protestoların gerçekleştiği toplam yer sayısı 27 eyalette 88 şehirde 285 nokta olarak tahmin edildi. Ayrıca 22 üniversitede protestolar yapıldığı bildirildi. Protesto sloganlarının, ekonomik, toplumsal ve siyasal şikayetleri kapsayan geniş bir yelpazeyi sürdürdüğü belirtildi.

Yezdanşehr'de yerel kaynaklar, polisin protestoculara karşı aşırı güç kullandığını; önce göz yaşartıcı gaz kullandığını, ardından sivillere gerçek mermiyle ateş açtığını bildirdi.

Tahran'daki Sina Hastanesi ile İlam'daki İmam Humeyni Hastanesi'ne, yaralı protestocuları gözaltına almak amacıyla düzenlenen güvenlik güçleri baskınları ülke genelinde yankı uyandırdı. İlam'da aileler ve sağlık personeli güvenlik güçlerine direndi. Güvenlik güçlerinin İlam'daki hastanede kullandığı yöntemler arasında bina içlerinde ve hastane yerleşkesinde göz yaşartıcı gaz kullanılması da yer aldı. İçişleri Bakanı'na, İlam baskınına ilişkin soruşturma yürütmesi ve bir rapor sunması talimatı verildi.

6 Ocak itibarıyla, gözaltına alınan protestoculara ait toplam 15 zorla alınmış video itirafının resmî medyada yayımlandığı bildirildi.

Çevrim içi sosyal medyada Rıza Pehlevi, 8 ve 9 Ocak akşamları İran Standart Saati'ne göre saat 20.00'de evlerden ve sokaklardan sloganlar atılması çağrısında bulundu. Bu çağrının amacını, gösterileri “disiplinli tutmak ve mümkün olduğunca geniş katılımlı hale getirmek” olarak açıkladı. Ayrıca, çağrısına verilen yanıta bağlı olarak “bir sonraki eylem çağrılarını” duyuracağını belirtti.

### 7 Ocak 2026
7 Ocak'ta Beluç milliyetçisi silahlı örgüt Halkın Savaşçıları Cephesi militanları, İranşehr Emniyet Müdürü Mahmud Hakikat'ı suikastla öldürdü. İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRANA), protestoların 31 eyalette 111 şehirde toplam 348 noktada gerçekleştiğini ileri sürdü. Ayrıca 45 üniversitenin protestolara katıldığını bildirdi. Sanatçılar ve öğretmenler, protestoları destekleyen ve güvenlik güçlerinin protesto katılımcılarına yönelik baskılarını eleştiren açıklamalar yayımladı.

Besic'e bağlı sivil giyimli unsurların çeşitli kentlerde protestoculara ve sivillere saldırdığı bildirildi. Sokaklarda ve binalar üzerinde en sık atılan sloganlardan birinin “*Kahrolsun Hamaney*” olduğu ifade edildi.

HRANA, güvenlik güçlerinin tutuklamalarına ve şiddetine rağmen protestoların sürmesini, “İran toplumunun önemli bir kesiminin protestonun maliyetini sessizlik ve eylemsizliğin maliyetinden daha düşük görmeye başladığını” göstermesi şeklinde yorumladı. Temel temalar, “tek bir sorunun iki boyutu” olarak değerlendirilen ekonomik ve yönetimle ilgili şikayetler olmaya devam etti.

7 Ocak'ta, her ikisi de İran'ın Kürt bölgesinde yer alan Abdanan ve Melekşahi kentlerinin güvenlik güçleri tarafından terk edildiği ve kentlerin kontrolünün protestoculara geçtiği bildirildi.

Meşhed'de protestocuların bir bayrak direğinden İran İslam Cumhuriyeti'ne ait büyük bir bayrağı gönderden aşağı indirdikleri ve daha sonra ikiye yırttıkları görüldü.

### 8 Ocak 2026
Protestolar, Pehlevi'nin gösteriler için belirttiği saat olan 20.00'den sonra tırmandı. Yoğun baskı öncesinde hükûmetin yaygın bir uygulaması olarak, bir çok şehirde telefon hatları ve internet kesintileri yaşandı. Elon Musk'ın sağlamış olduğu Starlink uydu internet hizmeti bu kesintilerden etkilenmedi ve bazı kullanıcıların devlet kontrolündeki internet karartmalarını aşmasına olanak sağladı. Tahran'daki slogan atan kalabalıkların ağırlıklı olarak Pehlevi yanlısı olduğu görüldü. CBS News, protestoların “olası bir dönüm noktasına” ulaştığını belirtti; Euronews'e göre ise “bu durum protesto hareketinde yeni bir tırmanışı temsil etmektedir.” Gaimiye'de protestocular, 2020'de ABD tarafından öldürülen ve kısa süre sonra İslam Cumhuriyeti tarafından şehit ilan edilen Devrim Muhafızları komutanı Kasım Süleymani'nin bir heykelini devirdi.

Norveç merkezli insan hakları örgütü Hengaw, Kirmanşah'taki protestolar sırasında Devrim Muhafızları Kara Kuvvetleri'nden iki mensubun öldürüldüğünü ileri sürdü. Tahran eyaletine bağlı Melard ilçesinde bir polis memuru, yerel huzursuzluğu kontrol altına alma girişimleri sırasında bıçaklanarak öldürüldü.

İnsan hakları grupları ayrıca, Tahran'daki Gadir Hastanesi'nde, İran İslam Cumhuriyeti güvenlik güçleri tarafından öldürülen protestoculara ait cesetlerin bulunduğu bir yığını inceleyen “çaresiz durumdaki aile üyelerini” gösteren bir videoyu doğruladı.

### 9 Ocak 2026
Video görüntüleri ve görgü tanıklarının aktardıklarına göre, sürgündeki prens Rıza Pehlevi'nin çağrısına uyan protestocular, üst üste ikinci gece Cuma akşamı İran genelinde sokaklara çıktı. Pehlevi ayrıca ABD Başkanı Donald Trump'tan İranlı protestoculara destek vermesini talep etti. *[[The Economist]]*, protestoların 2009'dan bu yana en büyük boyuta ulaştığını bildirirken, “İran'ı uzun süredir izleyen bazı deneyimli gözlemcilerin, protestoların 1979'da şahın devrilmesinden bu yana görülen en büyük hareket olduğu kanaatinde olduğunu” aktardı. Hindistan'dan İngilizce yayın yapan NDTV 24x7, İranlı kadınların videolarda sigara yakarak Hamaney'in fotoğraflarını yaktığı ve X, Reddit, Instagram ile Telegram gibi sosyal medya platformlarında yaygınlaşan viral bir protesto eğilimini haberleştirdi. İran'da Hamaney'e ait görüntülerin yakılmasının yasa dışı olması nedeniyle, gözlemciler bu videoları kadınların kişisel özgürlükleri üzerindeki devlet otoritesini reddettikleri kasıtlı meydan okuma eylemleri olarak yorumladı. Bu eğilim, kadınlar üzerindeki katı dini ve yönetsel standartların reddedildiğine işaret eden benzer değerlendirmelerle birlikte, çok sayıda başka haber kuruluşu tarafından da kayda geçirildi.

Hamaney, kısa bir televizyon konuşmasıyla protestolara değindi. Konuşmasında ABD Başkanı Trump'ı “kibirli” olarak nitelendiren Hamaney, ellerinin İranlıların kanıyla lekeli olduğunu söyledi ve Trump'ın diğer kibirli liderler gibi devrileceğini ifade etti. Protestocuları ise zararlı kişiler ve yağmacılar olarak tanımladı.

İsfahan'da İran İslam Cumhuriyeti Radyo ve Televizyon Kurumu'na ait bir ofiste yangın çıktı. Protestocular ayrıca Tahran'da, Golhak ve Sa'adetabad mahallelerindeki camiler de dâhil olmak üzere bazı binaları ateşe verdi.

Muhalif medya, Kirmanşah Eyaleti'nde protestocular ile güvenlik güçleri arasında yaşanan çatışmalarda Devrim Muhafızları Kara Kuvvetleri'ne bağlı Nebi Ekrem Birliği'nden en az 10 mensubun öldüğünü bildirdi.

İran yargı erki başkanı Gulam Hüseyin Muhsini Ejei, protestocuların herhangi bir hukuki müsamaha gösterilmeksizin, yasanın izin verdiği en sert ve kararlı cezalarla karşı karşıya kalacağını açıkladı. ABD istihbaratının üst düzey yetkilileri, Axios'a yaptıkları açıklamada, bu protestoların rejimi istikrarsızlaştıramayacağı yönündeki değerlendirmelerinin “yeniden gözden geçirildiğini” belirtti.

ABD Başkanı Donald Trump, Perşembe günü ülke çapındaki protestolar sürerken İran makamlarını göstericileri öldürmemeleri konusunda uyardı ve İranlıları “cesur insanlar” olarak nitelendirdi.

Twemoji emoji kütüphanesi, İran bayrağı emojisini İran İslam Cumhuriyeti bayrağından modern Aslan ve Güneş bayrağı tasarımına değiştirdi.

Birleşik Arap Emirlikleri, Katar, Umman ve Türkiye gibi ülkelerden İran şehirlerine yapılan hava yolu seferleri, kitlesel protestolar nedeniyle iptal edildi.

Tahran ve Şiraz'daki hastanelerde görev yapan doktorlar, çok sayıda yaralı protestocunun getirilmesi nedeniyle kapasitenin aşıldığını bildirdi; bazı sağlık kuruluşları, baş ve göz bölgelerinden ateşli silah yaralanmaları bulunan çok sayıda hasta nedeniyle acil olmayan yatış ve ameliyatları askıya aldı.

CNN'e gönderilen bir sesli mesajda, Nişabur kentindeki bir İranlı doktor, İran güvenlik güçlerinin “en az 30 kişiyi” öldürdüğünü ve “aralarında çocukların da bulunduğunu” söyledi. Ayrıca “5 yaşında bir çocuğun annesinin kollarındayken vurulduğunu” belirtti. Doktorun anlatımına göre güvenlik güçleri yayaları ve olaylarla ilgisi olmayan kişileri de hedef aldı.[ Aynı doktor, “Hastaneler son derece kaotik ve hastalar teşhis edilmekten ve kimliklerinin tespit edilmesinden korkuyor. Bu nedenle insanları bilgilendirmeye ve onları özel kliniklerde tedavi etmeye çalışıyoruz” ifadelerini kullandı.

### 10 Ocak 2026
Gece yarısından şafak vaktine kadar Tahran Belediyesi çalışanlarının, sokaklardaki boş kurşun kovanlarını temizleyip toplayarak güvenlik güçlerine teslim etmekle görevlendirildiği bildirildi.

İslam Cumhuriyeti yetkililerinin sürdürdüğü internet kesintisine rağmen, 9-10 Ocak gecesi boyunca Tahran'da ve İran'ın çeşitli bölgelerinde binlerce protestocu toplanarak “*Hamaney'e ölüm*” ve “*Şah çok yaşa*” sloganları attı. Bu gelişme, Rıza Pehlevi'nin protestoculara şehir merkezlerinin kontrolünü ele geçirmeleri ve rejim öncesine ait “Aslan ve Güneş” bayrağını göndere çekmeleri çağrısının ardından geldi. Pehlevi ayrıca yakında İran'a döneceği vaadinde de bulundu.

İnternet ablukası, dijital işlemler dahil olmak üzere gündelik yaşamı, ayrıca hastanelerin, eczanelerin, bankaların ve büroların işleyişini aksattı. Birçok işletme kapılarını açmadı.

İnternet kesintisi, gösterilerin büyüklüğünün ve protestoculara yönelik polis şiddetinin boyutunun sağlıklı biçimde belgelenmesini de engelledi. İranlı Nobel Barış Ödülü sahibi Şirin Ebadi, 9 Ocak 2026'da, “kapsamlı bir iletişim karartması örtüsü altında planlanan bir katliam” ihtimaline ilişkin uyarıda bulunarak, Tahran'daki tek bir hastanede yüzlerce yaralı protestocuya dair tanıklıklar duyduğunu açıkladı. *[[The Guardian]]*, 10 Ocak 2026'da Starlink üzerinden ek raporlar aldığını bildirerek şu ifadeye yer verdi: “Bir devrim için ayağa kalkıyoruz, ancak yardıma ihtiyacımız var. Tecavüzkar nişancılar Tecerriş Arg bölgesinin (Tahran'ın varlıklı bölgelerinden biri) arkasına konuşlandırıldı.” Bir başka protestocu, şehir genelinde çok sayıda göstericinin vurulduğunu belirterek “Yüzlerce ceset gördük” dedi. Üçüncü bir tanıklık ise güvenlik güçlerinin ateş açması sonucu öldürülen protestocuların sayısının “çok yüksek” olduğunu doğruladı. İnsan hakları aktivistleri, bu tanıklıkların kendilerine ulaşan raporlarla uyumlu olduğunu ifade etti. *The Guardian*, internet karartmasına rağmen protestocuların uluslararası medyadan artan polis şiddetine ilişkin haberleri aktarmasını talep ettiğini, bir aktivistin “lütfen insanların gerçek mermiyle öldürüldüğünü açıkça belirtin” dediğini aktardı.

*The Guardian*'a göre, Avrupa Birliği ve ABD dahil olmak üzere uluslararası toplumun büyük bir bölümü protestoculara açık destek gösterdi. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, X'te “Amerika Birleşik Devletleri İran'ın cesur halkını desteklemektedir” paylaşımını yaptı. ABD Başkanı Donald Trump ise “İran, belki de daha önce hiç olmadığı kadar özgürlüğe bakıyor. ABD yardıma hazır!!!” ifadelerini kullandı.

CBS News'in aktardığına göre, İran Başsavcısı Muhammed Movahedi-Azad, protestocuların, ölüm cezasıyla yargılanabilen “*Allah'a düşmanlık*” (muharebe) suçlamasıyla karşı karşıya kalabileceğini belirtti. Aynı haberde, devlet medyasının “Tahran ve çoğu eyalette herhangi bir toplanma ya da kaos olmadığı” yönündeki yayınlarının, Associated Press tarafından elde edilen ve Tahran'ın Sa'adetabad semtindeki devam eden gösterileri gösteren bir fotoğraf ile Fars Haber Ajansı'na ait, İsfahan'da protestocuların molotof kokteylleri attığı ve en az bir kişinin uzun namlulu bir silah kullandığının görüldüğü bir güvenlik kamerası kaydıyla çeliştiği belirtildi. Devlet medyasıyla bağlantılı Genç Gazeteciler Kulübü, protestocuların Gachsaran'da Devrim Muhafızları'na bağlı gönüllü Besic milislerinden üç kişiyi öldürdüğünü bildirdi. Reza Pehlevi, protestoların pazar gününe kadar sürmesi çağrısında bulundu.

### 11 Ocak 2026
Hamaney ve üst düzey İranlı yetkililer, protestocularla ekonomik sorunlar hakkında görüşmeye istekli olduklarını belirtmiş; ancak huzursuzluğu aynı zamanda “yağmacılar” tarafından kışkırtılan bir hareket olarak nitelendirmiş ve protestoların yabancı güçler (Amerika Birleşik Devletleri ve İsrail) tarafından finanse edildiğini söylemişlerdir. İran devlet medyası, Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan'ın protestoları kışkırtmakla suçladığı yabancı “teröristlere” yönelik bir konuşma yaptığını bildirmiştir. Pezeşkiyan ayrıca şunları ifade etmiştir: “Kararlıyız ve ekonomik sorunları mümkün olan her yolla çözmeye karar verdik.”

Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf, bir parlamento oturumu sırasında yaptığı konuşmada, Trump'ın önceki tehditlerine atıfla, İran'ın ABD tarafından saldırıya uğraması halinde, ABD'nin askeri üsleri ile bölgedeki gemilerinin ve İsrail'in misillemeye maruz kalacağını belirtmiştir. Oturum sırasında sertlik yanlısı siyasetçiler kürsüye yönelerek “Amerika'ya ölüm” sloganları atmışlardır. İran'daki devam eden protestolarla dayanışma amacıyla Paris, Vilnius ve Londra'da gösteriler düzenlenmiş ve Batılı hükûmetlere özgürlük talep eden İran halkını desteklemeleri çağrısında bulunulmuştur. *[[The New York Times]]*, Trump'a İran'a yönelik askeri seçenekler hakkında bilgi verildiğini, ancak henüz nihai bir karar almadığını bildirmiştir.

*[[Forbes]]*, İran hükûmetinin internet kesintisi sırasında Starlink internetini başarıyla devre dışı bıraktığını bildirmiştir. Diğer kaynaklar ise İran'ın Starlink ağ bağlantısını ülke genelinde başarıyla bozduğunu; koordineli sinyal karıştırma (jamming) operasyonları nedeniyle Starlink trafiğinin %80'ine kadarının kesintiye uğradığını rapor etmektedir.

11 Ocak'ta Los Angeles'ta düzenlenen bir dayanışma mitingi sırasında, Westwood'da bir U-Haul kamyonu protestocuların üzerine sürülmüştür. İran'da ise Beluç Halk Savaşçıları Cephesi'ne mensup militanlar, Sistan ve Belucistan Eyaleti'ne bağlı Daştiyari İlçesi'nde bir Kolluk Kuvvetleri Komutanlığı (LEC) devriye aracına düzenlenen saldırıda bir LEC görevlisini öldürmüş, bir diğerini yaralamıştır.

### 12 Ocak 2026
Tahran'da, liderlerin protestolara karşı düzenlenmesi yönündeki çağrısı üzerine on binlerce kişi hükûmet yanlısı bir mitinge katılmıştır. Göstericilerin İran bayrağı taşıdığı, İslami sloganlar attığı ve Ali'ye atıfla Haydar gibi figürleri andığı görülmüştür. Ancak *Iran International*'dan gelen haberlerde, görüntü ve videoların değiştirilmiş olduğu belirtilmiştir. Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan'ın da mitinge katıldığı görülmüştür.

ABD Başkanı Donald Trump, protestoculara yönelik şiddetli müdahale nedeniyle İslam Cumhuriyeti'ne saldırı tehdidinde bulunmasının ardından, İran'ın nükleer programını müzakere etmek üzere ABD ile temasa geçtiğini açıklamıştır. Ayrıca İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Baghaei, güvenlik güçlerinin protesto eden vatandaşlara doğrudan ateş açtığını kamuoyuna açık şekilde teyit etmiştir. Bu açıklamalar, hem ülke içinde hem de uluslararası alanda geniş yankı uyandırmış; İran hükûmetinin gösterilere yaklaşımına yönelik eleştirileri artırmış, müdahalenin orantılılığına ilişkin soruları gündeme getirmiş ve ülkedeki sivil özgürlükler ile temel hakların genel durumu konusunda insan hakları kuruluşlarının incelemesine yol açmıştır.

### 13 Ocak 2026
13 Ocak'ta *Iran International*, **en az 12.000 kişinin öldürüldüğünü bildirmiş** ve bu ölümleri “**[[2026 İran katliamları|İran çağdaş tarihinin en büyük katliamı]]**” olarak nitelendirmiştir. *[[CBS News]]* ise, İran'dan bazı telefon hatlarının açılmaya başlaması ve bilgilerin yayımlanmasıyla birlikte, 12.000 kişinin öldüğünü ve bu sayının muhtemelen 20.000'e ulaşmış olabileceğini bildirmiştir.

Başkan Trump, İranlılara protestoları sürdürmeleri çağrısında bulunmuş ve ayrıntı vermeksizin yardımın yolda olduğunu ifade etmiştir. Trump, Truth Social'da yaptığı bir paylaşımda şunları yazmıştır:“İranlı Vatanseverler, **PROTESTOYA DEVAM EDİN – KURUMLARINIZI ELE GEÇİRİN!!!** Katillerin ve istismarcıların isimlerini kaydedin. Büyük bir bedel ödeyecekler. Protestocuların anlamsızca öldürülmesi DURANA kadar İranlı yetkililerle tüm görüşmeleri iptal ettim. YARDIM YOLDA. MIGA (İran'ı yeniden büyük yapın) (Make Iran Great Again)!!! BAŞKAN DONALD J. TRUMP”Bir muhabirin Trump'a “yardım yolda” ifadesiyle neyi kastettiğini sorması üzerine, Trump yalnızca “Bunu kendiniz çözmeniz gerekecek. Üzgünüm.” yanıtını vermiştir.

### 14 Ocak 2026
Kürdistan Özgürlük Partisi, Kirmanşah'taki Devrim Muhafızları Ordusu'nun (DMO) karargahına saldırı düzenlemiş ve iddiaya göre, KÖP'ün kendi beyanlarına göre, karargaha başarıyla sızarak DMO'ya ağır kayıplar verdirmiştir.

BBC Teyid Hattı (Verify) ve BBC Farsça tarafından analiz edilen bir video, adli incelemeye göre, morgda çoğu belirgin yaralara sahip olmak üzere yaklaşık 200 cesedin bulunduğunu göstermiştir. Bunlar arasında yalnızca 16 yaşında olan bir kurbanın da yer aldığı belirtilmiştir. Norveç merkezli İran İnsan Hakları Örgütü (IHR), 8-12 Ocak tarihleri arasında İran'daki huzursuzluğun zirve yaptığı dönemde, İran rejim güçleri tarafından en az 3.428 protestocunun öldürüldüğünü ve en az 10.000 protestocunun tutuklandığını açıklamıştır. İran yargısının başkanı, ülke genelindeki protestolar sırasında tutuklananların hızla yargılanarak idam edileceğini belirtmiştir. Washington yönetimi, baskılara karşılık askeri müdahale tehdidinde bulunmuştur.

Britanya ve Amerikan birlikleri Katar'daki El-Udeyd Hava Üssü'nden çekilmektedir. ABD, bu çekilmenin önleyici bir tedbir olduğunu açıklamıştır. Bir diplomat Reuters'e yaptığı açıklamada, “Bu, bir duruş değişikliğidir ve emredilmiş bir tahliye değildir.” demiştir. İtalya ve Polonya'nın da aralarında bulunduğu bazı ülkeler, vatandaşlarına İran'ı “derhal” terk etmeleri çağrısında bulunmuştur.

Donald Trump, Oval Ofis'te yaptığı açıklamada, İran'daki protestolara yönelik baskı sırasında yaşanan öldürmelerin sona erdiği bilgisinin kendisine iletildiğini ve **Erfan Soltani** hakkındaki idam cezasına atıfla “idam planı olmadığına” inandığını söylemiştir.

AFP'ye göre, İran devlet televizyonu, Donald Trump'ın 2024'te Pensilvanya'nın Butler kentinde düzenlenen mitingde uğradığı suikast girişimine ait görüntüleri, Farsça “Bu sefer [kurşun] ıskalamayacak” mesajıyla birlikte yayımlamıştır. Bu yayın, Teksaslı Cumhuriyetçi Senatör Ted Cruz ve Başkan Trump'a yakın diğer isimlerin tepkisini çekmiştir. Beyaz Saray, olaya ilişkin henüz bir açıklama yapmamıştır.

### 15 Ocak 2026
İran rejimi, oluşabilecek protesto gösterilerini önlemek amacıyla ülke genelinde sokağa çıkma yasağı ilan etmiştir. Ülke çapındaki kasaba ve şehirlerde devriye gezmek üzere güvenlik güçleri ile tanklar konuşlandırmıştır. Savaşın İncelenmesi Enstitüsü (Institute for the Study of War - ISW), 14 Ocak ve 15 Ocak tarihlerinde hiçbir protesto kaydetmemiştir.

### 16 Ocak 2026
İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRANA), 22.104 protestocunun tutuklandığını bildirmiştir.

Zahedan'da, Sünni din adamı Mevlana Abdül Hamid'in cuma namazı vaazının ardından küçük çaplı bir protesto bildirildi. Söz konusu vaazda Hamid, İran rejiminin protestolara verdiği tepkiyi kınamıştır. Tahran'da ise cuma namazı imamı Ayetullah Ahmed Hatemi, gözaltına alınan protestocuların idam edilmesi çağrısında bulunmuştur.

Kısıtlamalara rağmen, HRANA tarafından internet faaliyetlerinde %2'lik hafif bir artış kaydedilmiştir.

### 17 Ocak 2026
ISW, yürürlükteki sokağa çıkma yasağı ortamında 17 Ocak'ta sokaklarda herhangi bir protesto kaydetmemiştir. Bunun yerine, Tahran, Şiraz ve İsfahan'da bazı İranlılar evlerinin pencerelerinden rejim karşıtı sloganlar atmıştır.

17 Ocak'ta Iran International, güvenlik güçlerinin protestocuları tespit etmek amacıyla evleri ve iş yerlerine baskınlar yaptığını, güvenlik kamerası görüntülerinin teslim edilmesi için baskı uyguladığını ve ayrıca telefonlarında protestolara ilişkin görüntüler bulunan vatandaşları gözaltına almak üzere kamusal alanlarda kontrol noktaları kurduğunu bildirmiştir.

### 18 Ocak 2026
Akşam saatlerinde İran devlet yayın kuruluşu IRIB'e yönelik bir siber saldırı gerçekleştirildi. Hackerlar kanalın yayınlarını ele geçirerek sürgündeki veliaht prens Rıza Pehlevi'yi gösteren görüntüler yayımladı. Hackerlar bununla da yetinmeyerek, güvenlik güçlerinin üniformasını giymiş bir grup erkeğin, rejim güçlerine “silahlarınızı halka doğrultmayın” ve bunun yerine “İran'ın özgürlüğü için halkla birlikte hareket edin” çağrısında bulunduğu görüntüler yayımladı.

### 19 Ocak 2026
19 Ocak'ta ABC News, şiddetli baskının protestoları bastırmış gibi göründüğünü bildirdi. ABC tarafından mülakat yapılan İranlı muhalif Mehdi Yahyanejad, “baskı o kadar şiddetli oldu ki protestolar neredeyse tamamen durdu” dedi. Devam eden sokağa çıkma yasağı nedeniyle bazı İranlılar Tahran, Şiraz ve İsfahan'da evlerinin pencerelerinden rejim karşıtı sloganlar attı.

### 21 Ocak 2026
21 Ocak'ta İranlı yetkililer, sert bir baskı dalgasının ardından protestoların bastırıldığını açıkladı. İran Başsavcısı Muhammed Movahedi Azad, ülkedeki huzursuzluğun sona erdiğini belirtti.

### 25 Ocak 2026
Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkian'ın oğullarından biri olan Yusuf Pezeşkian, yetkililere internet kısıtlamalarının kaldırılması çağrısında bulundu. Pezeşkian, erişimin engellenmesinin, hükûmetin protestoculara yönelik şiddetli baskısını gösteren görüntü ve videoların yayılmasını engellemeyeceğini, yalnızca geciktireceğini savundu.

### 27 Ocak 2026
The Guardian, İslam Cumhuriyeti'nin protesto sırasında meydana gelen ölümleri toplu mezarlar ve gizli definler yoluyla gizlediğini bildirdi.

### Şubat Ayı Gelişmeleri
3 Şubat'ta Tebriz'de tıp bilimleri öğrencileri, katliamların kurbanlarını anmak amacıyla kampüs içinde bir toplantı düzenledi. Benzer toplantılar Meşhed ve Şiraz'da da gerçekleştirildi. 5 Şubat'ta, Şiraz Tıp Bilimleri Üniversitesi öğrencilerinin çok günlü oturma eylemi devam etti. Şiraz'daki öğrenciler, genel baskı politikalarını protesto etmek ve sağlık personeline destek vermek amacıyla eylem yapıyordu.

Sanat camiasının resmi etkinliklere karşı sembolik protestoları 5 Şubat'ta da sürdü. Emir Cedidi'nin katılmaması da dahil olmak üzere Fecr Uluslararası Film Festivali'nden çekilmeler dalgalar halinde gerçekleşti.

10-11 Şubat gecesi, 1979 İran Devrimi'nin 11 Şubat yıldönümüne hazırlık kapsamında resmi törenler düzenlenirken, İran'ın çeşitli kentlerinde insanlar evlerinden açıkça hükûmet karşıtı sloganlar attı. Benzer sloganlar önceki gecelerde de duyulmuştu. HRANA, bu sloganları “sivil itaatsizliğin kalıcı bir biçimi” olarak yorumladı.

### Protestoların Yeniden Alevlenmesi
**21 Şubat** **2026**

21 Şubat'ta üniversite öğrencileri bir dizi protesto düzenledi; bunlar arasında Şehid Beheşti Üniversitesi'nde gerçekleştirilen bir oturma eylemi, Emir Kebir Teknoloji Üniversitesi'nde yapılan bir protesto ve yol kapatma eylemi; Meşhed Tıp Bilimleri Üniversitesi'nde düzenlenen bir protesto ve son olarak Şerif Teknoloji Üniversitesi'nde gerçekleştirilen ve Besic üyelerinin saldırısına uğrayan bir protesto yer aldı.

Yeni eğitim-öğretim döneminin başlangıcında patlak veren ve önceki protesto dalgasında hayatını kaybedenlerin kırkıncı gün anmasına denk gelen bu yeni protesto dalgası, Hamaney'i “**katil lider**” olarak niteleyen sloganları ve onun yerine Rıza Pehlevi'nin geçmesi yönündeki çağrıları içerdi.

Tahran'daki İran Bilim ve Teknoloji Üniversitesi'nde bir öğrenci hayatını kaybetti. İran devlet medyası, ölümün sınıfta meydana gelen ani bir sağlık sorunu nedeniyle gerçekleştiğini bildirdi.

**22 Şubat** **2026**

İran'daki büyük üniversitelerde öğrenciler, önceki protesto dalgasında hayatını kaybedenleri anmak amacıyla gösteriler düzenledi. Eylemlerde “Diktatöre ölüm” sloganları atıldı.

**23 Şubat** **2026**

Öğrenci protestoları üçüncü gününde de devam etti. Gösterilerde İran monarşisine ait semboller benimsendi. Üniversite yönetimi ve güvenlik güçleri, protestoların “yasa dışı” olduğunu belirterek yurtlarda arama yaptı ve eylemlere katıldığından şüphelenilen öğrencileri gözaltına aldı.

**24 Şubat 2026**

Üniversite protestoları dördüncü gününde Tahran, Meşhed, İsfahan ve Yezd dâhil olmak üzere İran'daki çeşitli üniversite kampüslerinde devam etti. Ayrıca Iran International'a ulaşan görüntüler, bazı okullarda da protesto eylemlerinin gerçekleştiğini; öğrencilerin ders kitaplarındaki devlet liderlerine ait görselleri yırttığını gösterdi.

**25 Şubat 2026**

25 Şubat'ta protestolar devam etti. Gösteriler sırasında “Hamaney'e ölüm” sloganları atıldı. Muhalif Iran International'ın geçtiği habere göre adı açıklanmayan bir üniversite kampüsünde Aslan ve Güneş bayrağı açıldı.

### ABD - İsrail askeri müdahalesi sonrasındaki gelişmeler
**28 Şubat** **2026**

İsrail ve Amerika Birleşik Devletleri'nin İran'a yönelik askeri müdahalesi sırasında, İran'da bazı kişiler evlerinin pencerelerinden “Hamaney'e ölüm” sloganları atarak protestolarını sürdürdü. Tahran'daki bir okulda kız öğrencilerin de “Velayet'e ölüm” sloganı attığı bildirildi. İran içinde birçok kişi ABD ve İsrail'in ortak saldırılarını kutladı ve memnuniyet gösterilerinde bulundu. İnsanların kutlama amacıyla sokaklara çıkmaya başlaması üzerine internet kesintisi yeniden uygulanırken, olası bir ayaklanmayı önlemek amacıyla sokaklara özel güvenlik güçleri sevk edildi. Ayrıca bazı görüntülerde güvenlik güçlerinin sokaklarda kutlama yapan kişilere ateş açtığı görüldü.

Rıza Pehlevi ise İran'daki halka, İslam Cumhuriyeti'nin “çökmekte olduğunu” söyleyerek protestoları yeniden başlatmaya hazırlanmaları çağrısında bulundu. Pehlevi, ordu ve güvenlik güçlerini yönetim yerine halkın yanında yer almaya davet etti. Ayrıca ABD'nin İran'a yönelik eylemini “insani müdahale” olarak nitelendirirken, Donald Trump'a sivillerin zarar görmemesi çağrısında bulundu.

**Mart 2026**

Ülke genelinde evlerin pencerelerinden yapılan protestolar sürerken güvenlik güçleri silahlı şekilde sokaklarda konuşlandırılmaya devam etti; ayrıca okullar ve hastaneler gibi sivil alanlarda da rejim güçlerinin bulunduğu bildirildi. Görüntülerde rejim güçlerinin, evlerinin pencerelerinden slogan atan kişilere ateş açtığı da görüldü. İran Dışişleri Bakanlığı sözcüsünün Tahran'daki bir sınıftan televizyon üzerinden basın toplantısı düzenlemesinin ardından İran'ın sivil alanları kullanmasına ilişkin endişeler arttı. Yayınlanan görüntülerde ülke genelinde okullarda ve hastanelerde konuşlandırılmış güvenlik güçleri yer aldı. Ayrıca tıp merkezleri, okullar ve yerleşim mahallelerinin altında yer alan bir yer altı tünel ağı bulunduğuna dair haberler de ortaya çıktı.

2 Mart'ta İran kadın millî futbol takımı, Avustralya'da Güney Kore'ye karşı oynanan Kadınlar Asya Kupası maçı öncesinde İran İslam Cumhuriyeti'nin millî marşını söylemeyi reddederek sessiz bir protesto gerçekleştirdi. 5 Mart'ta ise takımın Avustralya'ya karşı oynanan bir sonraki maçtan önce millî marşı söylemeye zorlandığı ve söylememeleri halinde oyuncuların ailelerinin tehdit edildiği bildirildi.Takımın 8 Mart'ta turnuvadan elenmesinin ardından oyuncuların otobüsle ayrılırken SOS yardım işaretlerine benzer el hareketleri yaptığı görüntüler yayımlandı. Bunun ardından protestolar arttı ve İran devlet medyasının oyuncuları açılış maçında millî marşı söylemedikleri için “savaş zamanı hainleri” olmakla suçlamasının ardından Avustralya'nın takıma sığınma hakkı vermesi yönünde çağrılar yükseldi. Donald Trump da Avustralya'ya oyunculara sığınma hakkı tanıması için baskı yaptı ve bunu Avustralya'nın yapmaması halinde ABD'nin yapacağını söyledi. 10 Mart tarihinde ABD'den gelen baskının ardından Avustralya İçişleri Bakanı Tony Burke, Asya kupası elemeleri için ülkede bulunan İran milli kadın futbol takımının 5 oyuncusuna Avustralya'ya sığınma hakkı tanındığını açıkladı.

8 Mart'ta Mücteba Hamaney'in yeni Dini Lider olarak ilan edilmesinin ardından İran'daki bazı vatandaşların evlerinin pencerelerinden “Mücteba'ya ölüm” sloganlarının da duyulduğu bildirildi. 

10 Mart'ta Pehlevi, İranlıları “nihai çağrısını” beklerken evlerinde kalmaya davet etmiş ve birlik göstergesi olarak gece saatlerinde çatılardan slogan atma eylemlerinin sürdürülmesi çağrısında bulunmuştur. Aynı gün, rejim emniyet müdürü Ahmad-Reza Radan sokaklara çıkan herhangi bir protestocunun “düşman” olarak görüleceğini tehditkâr bir dille ifade etmiş ve kolluk güçlerinin protestoculara karşı “tetikte” olduğunu belirtmiştir.

13 Mart'ta, İran Devrim Muhafızları Ordusu, Ocak ayındakinden daha büyük bir baskı uygulama tehdidinde bulundu.

14 Mart'ta, Tahran'ın Çitgar mahallesinde insanlar “Şah çok yaşa” sloganı attı.

15 Mart'ta, Tahran'ın Saadat Abad mahallesinde sakinler “Yaşasın Şah”, “Devrim Muhafızları ve Besic'e ölüm” ve “İslam Cumhuriyeti'ne ölüm” dahil olmak üzere çok sayıda hükûmet karşıtı slogan attı.

**17 Mart - Çarşamba Ateş Festivali**

Her yıl Nevruz Bayramı'ndan önceki Çarşamba günü idrak edilen Çarşamba Ateş Festivali (Çaharşenbe Suri), 2026 yılında **17 Mart** tarihinde idrak edilmektedir. 1979'da İran İslam Cumhuriyeti'nin kurulmasının ardından bu festival siyasi bir anlam da kazanmış; yönetimin kutlamaları caydırma çabalarına rağmen etkinlikler zaman zaman rejim karşıtı gösterilerle ilişkilendirilmiştir. 2026 yılı kutlamalarının 2025-2026 yıllarında rejim tarafından öldürülen protestocuları anma ve ülkedeki barış ile özgürlük taleplerini dile getirme amacı taşıyabileceği öngörülmüştür.

Bu öngörüler İran genelinde halkın yetkililerin yasaklarına karşı gelerek kutlamalar gerçekleştirmesiyle somut hale geldi. Görüntüler, güvenlik güçlerinin kalabalıkları dağıtırken ateş açtığını gösterdi. “Cavid Şah” (Yaşasın Şah) sloganlarıyla evlerden protestolar da devam etti. Ayrıca kalabalıklar, Ali Laricani'nin ölüm haberinin ardından evlerinden tezahürat yaptı ve havai fişeklerle kutlama yaptı.

**19 Mart**

Ocak ayında öldürülen bir protestocunun mezarı başında duran bir kadının "Yoldaşlarımızın kanıyla sonuna kadar ayaktayız," "Yaşasın Şah" ve "Yaşasın İran" dediği bir video yayıldı.

19 Mart'ta, İran'da yetkililer, Ocak ayında hükûmet karşıtı protestolar sırasında iki polis memurunu öldürmekle suçlanan üç kişiyi idam etti. İdam edilenler arasında, insan hakları gruplarına göre ödüllü 19 yaşındaki güreşçi Saleh Mohammadi de bulunuyordu. İnsan hakları izleme grupları, hızlı bir yargılama ve zorla alınmış bir itiraf nedeniyle idamın hukuka aykırı olduğunu belirtti. Rejime bağlı Tesnim haber ajansı, sanıkların Kum şehrinde yargılanıp idam edildiğini ve Mehdi Ghasemi ile Saeed Davudi'nin de aynı suçlamalarla hüküm giydiğini bildirdi. İdam edilen üç İranlı "Allah'a karşı savaş açmak" suçundan da mahkûm edildi.

**20 Mart** 

Çarşamba Ateş Festivali kutlamalarının ardından İran rejimi, Nevruz bayramı sırasında tarihî alanları kapatarak yeni yıl törenlerinin bu mekânlarda düzenlenmeyeceğini açıkladı. Nevruz sırasında bir İran ailesinin geleneksel "Haft-Sin" sofrasında Donald Trump ve Binyamin Netanyahu’nun görüntülerinin yer aldığı bildirildi. Rıza Pehlevi, Nevruz mesajında İranlıların “bu Dehak benzeri rejimi bir kez ve sonsuza dek gömeceğini” ve “yeni yılı İran’ın Aslan ve Güneş devriminin zafer yılına dönüştüreceklerini” ifade etti. Trump ise Nevruz mesajında, Pers Yeni Yılı’nın “barış ve insan onuru” getirmesini umduğunu belirterek devam eden savaşı “haklı bir görev” olarak nitelendirdi.

İsrail Savunma ve Güvenlik Forumu CEO’su ve emekli bir tuğgeneral olan Amir Avivi, ABD ve İsrail’in rejimi zayıf hale getirmesinin haftalar süreceğini belirtti. Avivi böylesi bir başarı sağlanması durumunda İran halkına ayaklanma çağrısı yapılabileceğini, İsrail insansız hava araçları ve ABD’nin hava kabiliyetlerinin halkı koruyacağını ifade etti.

**21 Mart**

21 Mart’ta, İran Emniyet Teşkilatı başkanı, Tahran ve ülke genelindeki diğer şehirlerde mahallelerde günlük 24 saatlik araç ve motosiklet devriyeleri başlatıldığını duyurdu. Görüntülerde ayrıca ülke genelinde konuşlandırılmış zırhlı araçlar ve Besic güçleri yer aldı.

**22 Mart**

Devam eden internet kesintisi ortamında, İran genelinde güvenlik kontrol noktaları ve Besic devriyelerinin sürdüğü bildirildi.

**24 Mart**

24 Mart’ta Tahran’da çekilen videolar, apartman pencerelerinden hükûmet karşıtı sloganlar atan kişilere güvenlik güçlerinin ateş açtığını gösterdi. 

**25 Mart**

25 Mart’ta Tahran’daki apartman bloklarında balkon ve pencerelerden hükûmet karşıtı gösteriler devam etti ve protestocular “Hamenei’ye ölüm” sloganlarıyla ses verdi.

**26 Mart** 

26 Mart’ta Gonabad’daki bir protestoda Ayetullah Ali Hamaney’in fotoğrafları yakıldı ve bu eylem, artan rejim karşıtı duyguların bir göstergesi olarak paylaşıldı.

## Göstericiler tarafından uygulanan yöntemler
### Ulusal grevler
Ülke genelinde işletmeler, mağazalar, kafeler ve işçiler tarafından; ayrıca çevrim içi mağazalar ile sosyal medya fenomenleri tarafından ulusal grevler gerçekleştirilmiştir.

### Dikkat çeken sloganlar ve semboller

Protestolar sırasında göstericiler tarafından, hükûmet karşıtı duyguları, monarşinin yeniden tesisine yönelik çağrıları ve protestocular arasındaki birlik vurgusunu yansıtan çeşitli dikkat çekici sloganlar atılmıştır. Bu sloganlar, Manoto ve Iran International gibi Farsça yayın yapan medya kuruluşlarının video ve haberlerinde sıkça belgelenmiştir. Sloganların bir kısmı Pehlevi Hanedanı'na ilişkin tarihsel göndermeler içerirken diğerleri doğrudan İran'ın dini lideri Ali Hamaney'i veya İslam Cumhuriyeti yönetimini hedef almıştır. Protestolarla ilişkilendirilen semboller arasında, monarşist eğilimlerin ve hükûmete muhalefetin bir göstergesi olarak çeşitli gösterilerde dalgalandırılan Aslan ve Güneş bayrağı da yer almıştır.

#### Öne çıkan Sloganlar

* “Ne Gazze ne Lübnan, canım feda İran'a” (Farsça: نه غزه نه لبنان، جانم فدای ایران, Transliterasyon: *Na Qazze na Lebnan, jânam fadâ-ye Irân*) -  Bazı İranlıların, İslam Cumhuriyeti'nin Filistinli militan gruplara yönelik askeri, mali ve siyasi desteğine karşı çıkışını ve İran'ın kendi ihtiyaçları ile çıkarlarının ihmal edildiği yönündeki eleştirilerini ifade eden bir slogandır.
* “Rıza Şah, ruhun şad olsun” (Farsça: رضا شاه، روحت شاد, Transliterasyon: *Rezâ Şâh, ruhat shâd*) - Pehlevi Hanedanı'nın kurucusu Şah Rıza Pehlevi'yi onurlandıran ve Hemedan, Tahran, İsfahan, Kirmanşah ve diğer bazı yerlerde dile getirilen bir slogandır.
* “Şah çok yaşa” (Farsça: جاوید شاه, Transliterasyon: *Jâvid Shâh*) - monarşinin geri dönüşü çağrısını içeren ve gece saatlerinde düzenlenen protestolar sırasında Hemedan, Erak, Nehavend, Dehloran ve diğer bazı kentlerde tekrar edilen sloganlar arasındadır.
* “Bu son savaştır, Pehlevi geri dönecek” (Farsça: این آخرین نبرده، پهلوی برمی‌گرده, Transliterasyon: *In âkharin nabarde, Pahlavi barmigarde*) - rejim değişikliği ve Pehlevi ailesinin geri dönüşü yönündeki kararlılığı ifade eden; Erak, Reşt, Hürremabad, İsfahan, Nehavend ve Dorud'da dile getirilen bir slogandır.
* “Rıza, Rıza Pehlevi, işte ulusal sloganımız” (Farsça: رضا رضا پهلوی، این است شعار ملی, Transliterasyon: *Rezâ Rezâ Pahlavi, in ast shu'ar-e melli*) - protestolar sırasında, özellikle Farsan İlçesi'nde, ulusal bir slogan olarak dile getirilmiştir.
* “Hamaney'e ölüm” (Farsça: مرگ بر خامنه‌ای, Transliterasyon: *Marg bar Khâmene'i*) - İran'ın dini lideri Ali Hamaney'e yönelik doğrudan çağrılar içeren bu sloganın İsfahan, Farsan, Erak ve diğer protesto alanlarında duyulduğu bildirilmiştir. Söz konusu slogan daha önce 2021–2022 ve 2022–2023 protestoları sırasında da kullanılmıştır.
* “Korkmayın, korkmayın, hepimiz birlikteyiz” (Farsça: نترسید، نترسید، ما همه با هم هستیم, Transliterasyon: *Natarsid, natarsid, mâ hame bâ ham hastim*) - protestocular arasında birlik ve cesareti teşvik eden bu slogan, İsfahan'da gece saatlerinde yapılan toplanmalarda dile getirilmiştir.
* “Şerefsiz, şerefsiz” (Farsça: بی‌شرف، بی‌شرف, Transliterasyon: *Bi-sharaf, bi-sharaf*) - güvenlik güçlerine veya hükûmet yetkililerine yöneltilmiştir.
* “Diktatöre ölüm” (Farsça: مرگ بر دیکتاتور, Transliterasyon: *Marg bar Diktâtor*) - hükûmetin üst yönetimini hedef alan genel bir otoriterlik karşıtı slogan olup; Tahran, İsfahan, Kirmanşah, Malard, Nehavend, Nurabad ve Karac'ta rapor edilmiştir.
* “Şah eve geliyor, Zahhak devriliyor” (Farsça: شاه می‌یاد به خونه، ضحاک سرنگونه, Transliterasyon: *Shâh mi-yâd be khune, Zahâk sarnegune*) - Pers mitolojisine (bir zorba figürü olarak Zahhak) gönderme yaparak mevcut yönetimin devrilmesini ve Şah'ın geri dönüşünü simgeleyen bir slogandır.

### Kaveh Enteghamjou (Kave İntikamcı)
28 Aralık 2025'te Tahran'da başlayıp ülke geneline yayılan rejim karşıtı protestoların kanlı biçimde bastırılmasının ardından ortaya çıkan, sosyal medyada örgütlenen rejim karşıtı bir yapılanmadır. 

Muhalif yayın organı Iran International'a göre olaylarda on binlerce kişi hayatını kaybetmiştir. Güvenlik güçlerinin gerçek mermi kullanımı, hastanelerde infaz iddiaları, kimyasal maddeler, işkence ve cinsel şiddet gibi ağır hak ihlalleri rapor edilmiştir. 

Bu süreçte ortaya çıkan Kaveh Enteghamjou adlı sosyal medya hesabı, protestoculara yönelik şiddet uyguladığı iddia edilen rejim görevlilerinin kimlik ve adres bilgilerini ifşa etmekte, sokak eylemlerine ve kişisel intikam çağrılarına yer vermekte, ayrıca VPN kullanımı ve kimlik gizleme yöntemleri gibi dijital güvenlik tavsiyeleri paylaşmaktadır. 12 Ocak 2026 tarihli haberinde Yeni Şafak, protestoların güvenlik yetkililerinin adreslerinin sosyal medyada “işaretlenmesi” yoluyla yeni bir boyut kazandığını aktarmış; haberde hesap adı açıkça anılmasa da görsellerde Kaveh Enteghamjou ibaresi yer almıştır. Yapılanmanın adı, İran ve Kürt mitolojisindeki zalim hükümdar Dehak'a karşı isyan eden Demirci Kave (Kave Ahenger) efsanesine dayanmaktadır; efsaneye göre Kaveh, halkı örgütleyerek Nevruz gecesi başlattığı ayaklanmayla Dehak'ı devirmiş ve özgürlüğün simgesi hâline gelmiştir.

## İran rejimi tarafından uygulanan yöntemler
### Protestocuların gerçek mermi ile bastırılması ve hastanede yatan protestocuların infaz edilmesi
İran Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi ve cumhurbaşkanlığı ofisine yakın kaynaklar, protestocuların öldürülmesinin, ülkenin en üst düzey yetkililerinin tam onayıyla, doğrudan İran'ın Dini Lideri Ali Hamaney'in emriyle gerçekleştirildiğini bildirmiştir. Konseyin **gerçek mermi** kullanılmasına yetki verdiği ve bunun, büyük ölçüde Devrim Muhafızları Ordusu tarafından, ölçek ve yoğunluk bakımından istisnai olarak tanımlanan **kasıtlı ve organize bir operasyon** kapsamında uygulandığı ileri sürülmüştür.

13 Ocak'ta *[[The Guardian]]*, İslam Cumhuriyeti güvenlik güçlerinin protestoculara karşı **gerçek mühimmat kullanan av tüfekleri ve piyade tüfekleri** kullandığının belgelendiğini, ayrıca ağır DŞK makineli tüfeklerinin de protestoculara karşı kullanıldığını bildirmiştir. Tahranlı bir doktor, güvenlik güçlerinin “**öldürmek için ateş ettiğini**” belirtmiştir. Diğer raporlar, güvenlik güçlerinin protestoculara saldırmak için keskin nişancılar ve bıçaklar da kullandığını göstermiştir.  İnsan Hakları Merkezi'nden bir sözcü olan Abdorrahman Boroumand, rejim güçlerinin “daha az öldürücü” olarak tanımlanan silahları kullandıkları durumlarda dahi protestocuların **baş, göz, cinsel organlar ve hayati organlarını bilinçli olarak hedef aldıklarına dair kanıtlar** bulunduğunu, bunun amacının protestocuları sakatlayarak korku salmak ve kalıcı engellilik yaratmak olduğunu ifade etmiştir. Boroumand bu taktiğin 2022 Mahsa Amini protestolarında da kullanıldığını belirtmiştir. En az bir genç kızın pelvik bölgesinden vurulduğu ve hayati tehlikesinin bulunduğu bildirilmiştir. Tahran'da görev yapan bir sağlık görevlisi ise gençlerin “**başlarına doğrudan ateş edildiğini, kalplerinin de hedef alındığını**” aktarmıştır.

Buna ek olarak, çok sayıda tanıklık İran rejim güçlerinin protestocuları tutuklamak, ve birçok vakada infaz etmek amacıyla hastanelere baskınlar düzenlediğini ortaya koymuştur. 4 Ocak'ta, İran Tıp Derneği Birleşik Krallık Başkan Yardımcısı Namdar Baghaei Yazdi'ye göre, tam teçhizatlı çevik kuvvet unsurları İlam'daki İmam Humeyni Hastanesi'ni basmış, sağlık personeline göz yaşartıcı gaz ve av tüfeği saçmalarıyla saldırmış ve yaralı protestocuları tutuklamıştır. 6 Ocak'ta Tahran'daki Sina Hastanesi'nde de rejim güçleri tarafından benzer bir saldırı gerçekleştirilmiştir. Yazdi, “**Hastaneler artık İran'da** **dokunulmaz  değil** ve halihazırda rejimden kaynaklanan riskler altında olan meslektaşlarımız için çok endişeliyiz” demiştir. Güney İran'dan bir doktor, rejim güçlerinin hastaneye yatırılmış protestocuların “işini bitirdiğini” bildirmiş, ayrıca “birçoğunu öldürdüler, birçoğunu tutukladılar ve birçoğu kaçak durumda. Durum çok kötü” ifadelerini kullanmıştır. *[[The Times]]*'a göre, Tahranlı başka bir doktor, rejim güçlerinin “hastanelere girerek protestocuların cesetlerini zorla alıp götürdüğünü” belirtmiş; bazı yaralı protestocuların ise tutuklanma korkusuyla yaralarını evde tedavi ettirdiği ve hastaneye yatmaktan kaçındığı aktarılmıştır. İran İnsan Hakları Kuruluşu, Reşt'te güvenlik güçlerinin protestocuları Reşt Pazarı içinde kuşatarak içeride mahsur bıraktığını, pazarı ateşe verdiğini, teslim olmaya ya da kaçmaya çalışan kişileri öldürdüğünü belirtmiştir. Aynı kuruluş, **sokaklarda** **ve hastanelerde yaralı olarak ele geçen hayatta kalan protestocuların yine rejim güçleri tarafından “işlerinin bitirildiğini” bildirmiştir**.

### Kimyasal maddeler
17 Ocak'ta yayımlanan haberlerde, İran rejiminin protestoculara karşı toksik kimyasal maddeler kullanmış olabileceği öne sürüldü. Görüntülerde, **rejim güçlerinin tehlikeli kimyasal maddelere karşı kullanılan koruyucu giysiler ve gaz maskeleri giyerek araçların üzerinde bulunduğu görüldü**. Bazı mağdurların, kimyasal maddelere maruz kalmalarından birkaç gün sonra hayatlarını kaybettikleri bildirildi. 18 Ocak'ta ise gözaltına alınan protestoculara, gözaltında tutuldukları süre boyunca içeriği bilinmeyen maddelerin enjekte edildiği iddia edildi.

### Iraklı milislerin devreye alınması
Iran International'a göre, 2 Ocak 2026'da İran rejimiyle bağlantılı Iraklı milis gruplar, İran'daki protestoların bastırılmasına yardımcı olmak üzere aktif olarak silah altına alındı. 6 Ocak 2026'da ise Kataib Hizbullah, Hareketü'n-Nüceba, Seyyidü'ş-Şüheda ve Bedr dahil olmak üzere Iraklı Şii milis gruplarına mensup yaklaşık 800 kişinin İran'a gönderildiği bildirildi. Söz konusu unsurların, resmi olarak Meşhed'deki İmam Rıza Türbesi'ne “ziyaret” gerekçesiyle Şelemçe, Çezabeh ve Hüsrevi sınır kapılarından geçirildiği, fiiliyatta ise Ahvaz'daki bir üsse toplanarak buradan protestoların bastırılmasına destek vermek üzere çeşitli bölgelere sevk edildikleri aktarıldı.

Iran International'a göre, “İslam Cumhuriyeti'nin bu adımının arkasındaki neden, İran polisinin silahsız sıradan insanlara saldırma emirlerine uymayabileceği yönündeki endişesi ya da mevcut güçlerinin 100'den fazla kentteki protestoları durdurmak için yetersiz kalması olabilir.”

### İç propaganda ve baskı
İran hükûmeti, gelecekteki protestoların moralini bozmak amacıyla morglarda protestocuların cesetlerine ait görüntüleri kullandığı yönünde suçlamalarla karşı karşıya kalmıştır. Yakınlarının cenazelerini teslim almaya çalışan aileler, çoğu zaman akrabalarının ölümüne neden olan mermiler için tazminat ödemeye zorlanmıştır. Rejim güçleri ile Devrim Muhafızları mensuplarının, öldürülen protestocuların ailelerine baskınlar düzenleyerek onları sindirdiği, cenazelerin teslim alınması ve defnedilmesine kısıtlamalar getirdiği ve ailelerin ücretlendirilmekle tehdit edildiği yönünde raporlar bulunmaktadır. Ayrıca, yetkililerin ölümleri gerçekleştiği yerlerden uzak bölgelerde defin yapmasının ardından bazı ailelerin yakınlarının naaşlarını bulamadığı bildirilmiştir. Raporlar, yetkililerin, ölen kişilerin protestocu olarak değil hükûmet ve Besic ile bağlantılı kişiler olarak tanımlandığı resmi anlatıları ailelerin kabul etmesine kadar naaşları alıkoyduğunu da ortaya koymaktadır. Benzer şekilde, hükûmet yanlısı mitinglere ait görüntü ve videoların değiştirilmiş olduğu da bildirilmiştir. HRANA ayrıca zorla alınmış itirafların yayımlandığı vakaları rapor etmiştir.

### İnternet kısıtlamaları

Protestolar sırasında İran rejimi, iletişimi ve bilgi akışını sınırlamak amacıyla internet erişimine yönelik ciddi kısıtlamalar uyguladı. Resmi olarak ülke çapında bir internet kesintisi ilan edilmemiş olsa da, aktif gösterilerin yaşandığı kentlerde bağlantı büyük ölçüde aksadı. Bu durum vatandaşların mesaj göndermesini, medya içerikleri paylaşmasını veya yeni protestolar örgütlemesini zorlaştırdı. Bu önlemler, yaygın biçimde yetkililerin muhalefeti bastırma ve yaşanan huzursuzluklara ilişkin anlatıyı kontrol altına alma çabalarının bir parçası olarak değerlendirildi.

### Medya Sansürü
**Ham-Mihan Gazetesi Yayınının Durdurulması**

21 Ocak 2026'da ülke genelinde protestoları konu alan haberleri nedeniyle reformist günlük gazete **Ham-Mihan**, Basın Denetleme Kurulu kararıyla süresiz olarak yayın yasağına uğradı. Uluslararası Gazeteciler Federasyonu (UGF), yasaklamayı kınayarak İranlı gazeteciler ve medya çalışanlarıyla dayanışma içinde olduğunu açıklamıştır. Yasaklama gerekçesi olarak, gazetenin genel yayın yönetmeni Muhammed Cevad Ruh'un “**Ocak 1979'dan Ocak 2026**'ya” başlıklı yazısı ve gazeteci Elaheh Mohammadi'nin “**Sağlık Hizmetlerinin Dokunulmazlığı Bozulduğunda**” başlıklı makalesi gösterilmiştir. Söz konusu içerikler, rejim kolluk kuvvetlerinin çeşitli şehirlerdeki hastanelere yaptığı baskınları ve protestocuların maruz kaldığı ihlalleri belgelemektedir.

Yasaklama öncesinde Ham-Mihan, özellikle Kahrizak Adli Tıp Merkezi'ne götürülen gözaltıların durumu ve Meşhed, Izeh ile Ramhürmüz gibi şehirlerdeki yaralı protestocular hakkında kapsamlı haberler yapmıştır. Gazetenin yayınının durdurulması, internet kesintilerinin ve erişim kısıtlamalarının gazetecilerin haber doğrulama, iletişim ve yayın faaliyetlerini ciddi şekilde engellediği bir ortamda gerçekleşmiştir. Bu durum, İran'da bağımsız ve reformist medyaya uygulanan baskının sürekliliğini göstermektedir.

Ham-Mihan gazetesi daha önce de devlet sansürü nedeniyle birçok kez yayın hayatı durdurulmuş, çalışanları tutuklama ve tehditlerle karşı karşıya kalmıştır. Ekim 2025'te gazetenin genel müdürü Gholamhossein Karbaschi, istihbarat servisinin gazetecileri çağırıp tehdit ettiğini açıklamıştır. UGF, İran makamlarını yasakları kaldırmaya, internet erişimini tam ve istikrarlı şekilde sağlamaya ve gazetecilere yönelik tüm baskıları sonlandırmaya çağırmıştır.

## “Dijital karanlık altında soykırım” iddiaları
2026 İran protestoları sırasında yaşanan kitlesel şiddet, bazı doktorlar ve insan hakları gözlemcileri tarafından “**dijital karanlık altında soykırım**” olarak tanımlanmıştır. Ülke genelindeki hastanelerden derlenen verilere göre, en az 16.500–18.000 kişi yaşamını yitirmiş, 330.000–360.000 kişi yaralanmış ve yüzlercesi gözlerini kaybetmiştir. Güvenlik güçleri ve Besic milislerinin sokaklarda gerçek mermi ve askeri silahlar kullandığı; yaralıların hastanelerden alıkonulduğu, kan nakillerinin engellendiği ve cesetlerin başka şehirlerde gizlice defnedildiği bildirilmiştir. İnternet kesintisi ve sıkı denetimler, ölü ve yaralı sayısının tam olarak bilinmesini engellemiş; uzmanlar bu uygulamaları, protestolara yönelik sistematik ve kitlesel bir soykırım politikası olarak değerlendirmiştir.

## Tepkiler
### İran
İran'ın Dini Lideri Ali Hamaney, “Protestocularla konuşuruz, ancak vandallar yerlerine oturtulmalıdır.” dedi.

Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, televizyondan yaptığı bir konuşmada “İsrail, Avrupa ve Amerika Birleşik Devletleri ile topyekün bir savaş içindeyiz” ifadelerini kullandı. Ayrıca “Halkın geçim sorununu çözmezsek cehenneme sürükleniriz” diyerek protestoları kabul ederken İran'a yönelik olası bir başka saldırının ihtimalini küçümsedi.

31 Aralık 2025'te Fesa'da bir hükûmet binasına saldırı düzenlenmesinin ardından yetkililer, bunun protestolarla bağlantılı olduğunu belirtmekten kaçınarak, gerekçe olarak "soğuk hava koşulları ve enerji tasarrufunu" gösterip ülkenin neredeyse tamamında 4 Ocak 2026'ya kadar genel izin ilan etti.

Hükûmet, ithalatı desteklemek ve enflasyonu dizginlemek amacıyla uzun süredir kullandığı, riyalin ABD doları karşısındaki sübvansiyonunu durdurdu.

Devrim Muhafızları Ordusu (DMO) Generali Muhammed Ali Caferi, İsrail tarafından ikinci bir saldırı dalgası olması halinde “ezici bir darbe” indireceklerini söyledi.

DMO'nun Loristan eyaletindeki Hazret-i Ebulfazl Tümeni'ne bağlı haber sitesi, protestoculara “plakasız bazı kamyonlar tarafından mühimmat verildiğini ve silah dağıtıldığını” iddia etti.

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Muhammed Rıza Arif istifasını sundu. Ancak istifa Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan tarafından kabul edilmedi. İran Cumhurbaşkanı'nın Siyasi Danışmanı Mehdi Sanaei ise görevinden istifa etti.

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, *[[The Guardian]]*'da yayımlanan bir makalesinde ABD Başkanı Donald Trump'a müzakerelerin yeniden başlatılması çağrısında bulundu.

İslam Devrim Muhafızları Ordusu ile bağlantılı Fars Haber Ajansı, protestoların ikinci gününde grev ve gösterileri “ayaklanma” olarak nitelendirdi ve ekonomik sloganları protestocuların taleplerini aşacak şekilde siyasallaştırmak için çarşılara sızdığı iddia edilen kişilere karşı uyarıda bulundu.

İran riyalinin rekor düşük seviyeye gerilemesinin ardından, İran Merkez Bankası Başkanı Muhammed Rıza Farzin istifa etti ve yerine Abdolnasır Hemmati atandı.

İran Hükûmeti Sözcüsü Fateme Muhacerani, sosyal medyada yaptığı açıklamada hükûmetin protestoları kabul ettiğini belirterek “sert sesleri de duyacağız” dedi.

Önde gelen reformist siyasetçi ve tutuklu Mustafa Taczade, ülkeyi “devletsizlik ve kaosa” sürükleyen ekonomik krizin yönetiliş biçimini eleştirdi. Teokrasinin kaldırılması ve “sistemin demokratik bir dönüşümden geçirilmesi” çağrısında bulunan Taczade, dini kurumların geleneksel rollerine, yani medreselere dönmesi ve siyasal yetkinin yeniden halka verilmesi gerektiğini savundu. Ayrıca “barışçıl protestonun vatandaşların devredilemez yasal hakkı olduğunu” vurgulayarak, gösterilerin bastırılmasına yönelik girişimleri kınadı.

Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan, “Sorunlar çözülmezse yönetemeyiz” açıklamasında bulundu. Bu ifade bazı çevrelerce siyasi iflasın kabulü olarak yorumlandı.

İran millî futbol takımı kaptanı Mehdi Tarımi, bir paylaşımında “Yetkililerin halkın sorunlarına yönelik hangi çözümü var? Halkın sesini dinlemeli ve onurlu İran milletinin kaygılarına yanıt vermelidirler.” ifadelerini kullandı. Ayrıca, “Dünya 2026'ya girerken ne yazık ki İran halkının ekonomik durumu hiç de iyi değil. Dolar ne kadar pahalılaşırsa, halk o kadar yoksullaşıyor.” dedi.

İslami Danışma Meclisi Başkanı Muhammed Bakır Galibaf, “Kötü niyetli kişiler ve örgütlü hareketler, sahadaki eğitimli unsurları aracılığıyla her türlü kamu talebi ve protestoyu kaos ve kargaşaya dönüştürmek istiyor. Ancak İran milleti ülkenin güvenliği konusunda defalarca uyanıklığını, bilincini ve duyarlılığını göstermiştir.” açıklamasını yaptı.

Maslahat Teşhis Konseyi Başkanı Amoli Laricani ise “Eleştiri ve talepler milletin hakkıdır; ancak düşmanlara bir işaret olarak algılanmayacak bir biçimde dile getirilmelidir.” dedi.

İran Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi üyesi Ali Şemhani, Trump'a yanıt olarak misilleme tehdidinde bulunarak “İran'ın güvenliğine yaklaşan her müdahaleci el, pişmanlık verici bir karşılıkla kesilecektir.” ifadelerini kullandı.

Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi Sekreteri Ali Laricani ise Trump'a yanıtında Amerikalıları “askerlerinize göz kulak olun” sözleriyle uyardı.

Tahran'da Filistin Meydanı'na, üzerleri ABD ve İsrail bayraklarıyla örtülü tabutları tasvir eden ve “Askerlerinize dikkat edin” yazılı büyük bir pankart asıldı.

### İran diasporası
Şah Muhammed Rıza Pehlevi'nin oğlu Rıza Pehlevi, protestoculara destek verdiğini açıklayarak güvenlik ve kolluk kuvvetleri dâhil olmak üzere tüm İranlıları protestolara katılmaya çağırdı.

İran Halkın Mücahitleri Örgütü'nün (MEK) eş lideri Meryem Recavi, protestocuların “zayıflamış bir düşmana korku saldığını” belirtti. Recavi, protestoların bastırılması yönündeki emirlere uyan güvenlik güçlerini, “özgür bir İran'ın mahkemelerinde yargılanacaklarına dair açıklamasıyla uyardı.

İnsan hakları avukatı ve İran uzmanı Gissou Nia, ekonomik krizin protestoların tetikleyicisi olduğunu, ancak protestocuların slogan ve davranışlarının İran hükûmetine yönelik derin bir memnuniyetsizliği ve onu devirmeye yönelik bir isteği ortaya koyduğunu ifade etti.

İranlı muhalif ve Nobel Barış Ödülü sahibi Şirin Ebadi, Fesa'da silahsız protestoculara doğrudan ateş açılması nedeniyle İran güvenlik güçlerini kınayarak bunu bir insan hakları ihlali olarak nitelendirdi. Instagram'da paylaştığı mesajda Ebadi, silahsız sivillere karşı gerçek mermi kullanılmasının hiçbir şekilde meşrulaştırılamayacağını vurguladı. Ebadi, yetkilileri şiddeti derhal durdurmaya, yaralılara uygun tıbbi bakım sağlamaya ve Fesa'da protestoculara karşı gerçek mermi kullanılmasına kimin izin verdiğini soruşturmaya çağırdı.

İran asıllı Amerikalı gazeteci ve insan hakları aktivisti Mesih Alinejad, ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'a yönelik mesajının halka “güçlü bir umut mesajı” verdiğini ve Trump'ın tarihin doğru tarafında yer aldığını söyledi.

İran diasporası, Kanada, Birleşik Krallık, Avustralya ve Amerika Birleşik Devletleri dahil olmak üzere dünyanın birçok ülkesinde dayanışma mitingleri düzenledi.

Kürdistan Özgür Yaşam Partisi (PJAK), esnaf ve yurttaşların grev ve gösterilerine destek verdiğini belirten bir kamuoyu açıklaması yayımladı. Açıklamada, İran'da süregelen toplumsal ve ekonomik krizlerin uzun süreli baskı politikalarına, ekonomik kötü yönetime ve siyasal dışlanmaya dayandığı ifade edildi.

İran Kürdistan Demokrat Partisi (KDPI), protestolar sırasında yayımladığı bir bildiride, ülke genelinde ağır enflasyon ve kötüleşen yaşam koşullarını gerekçe göstererek kitlesel gösterilere ve emek eylemlerine destek verdiğini açıkladı.

Genellikle Komala olarak bilinen İran Kürdistanı Komala Partisi, esnaf ve yurttaşların protesto ve grevlerini açıkça destekledi ve bunları ekonomik sıkıntılara karşı meşru tepkiler olarak nitelendirdi. Parti, yayımladığı açıklamada kaynakların yanlış tahsisi ve bölgesel askeri harcamaları gerekçe göstererek kötüleşen ekonomik koşullardan İran hükûmetini sorumlu tuttu.

Rıza Pehlevi, 20 Ocak 2026 tarihinde İran'ın dini lideri Ali Hamaney'e hitaben yaptığı açıklamada, Hamaney'i ülkede “işgalci bir rejimin” başında bulunan İran karşıtı bir suçlu olarak nitelendirmiş ve İranlıları sokak protestolarının yeni bir dalgasına hazırlanmaya çağırmıştır.

Pehlevi, X (eski adıyla Twitter) üzerinden yaptığı paylaşımda, Hamaney'in, rejimin ve ona bağlı tüm unsurların dökülen “her damla kanın” hesabını istisnasız biçimde vereceğini ifade etmiştir. Açıklamasında, Nazi suçlularının İkinci Dünya Savaşı sonrasında kurulan Nürnberg mahkemelerinde yargılanıp cezalandırılmasına atıfta bulunarak, Hamaney ve beraberindekilerin de “İran halkının mahkemesinde” yargılanacağını ileri sürmüştür.

### Türkiye
Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, 9 Ocak 2026 tarihinde TRT Haber'de verdiği mülakatta, İran'da yaşanan olaylara ilişkin olarak protestoların boyutunu önceki protestolara kıyasla küçümseyen ve protestoların İsrail'in çıkarlarına hizmet edebileceği endişesiyle rejim yanlısı bir tutum sergileyerek şu açıklamalarda bulundu:Şimdiki gösteriler bir önceki gösterilerin seviyesinde değil. Onun çok daha altında. Ama şöyle bir husus var. Kendi sahici gerekçelerinden ve yapısal sorunlarından dolayı olan bu gösterileri aynı zamanda yurt dışından İran'ın rakipleri tarafından da manipüle edildiği de ayrı bir gerçek. Ha böyle bir realite de var. Mossad bunu gizlemiyor. Kendi internet hesaplarından, Twitter hesaplarından İran halkını ayaklanmaya çağırıyor İran rejimine karşı. (12 Gün Savaşı'ndan sonra da benzer açıklamalar oldu) Tabi... (İsrail) fiili saldırıda bulunduğu için İran halkı orada başka bir tavrı ortaya koydu, asil bir tavır koydu. Düşman saldırısı karşısında birleştiler. Farklılıkları bir kenara bıraktılar. Tek yumruk olacağız, direneceğiz dediler. Orada İsrail aradığını bulamadı. Ama burada savaşın olmadığı bir ortamda başka sahici sıkıntıların reaksiyona yol açtığı bir ortamda İsrail'in bunu değerlendirmeye çalıştığını da görüyoruz. Benim şahsi değerlendirmem (...) bu tabii ki rejime çok güçlü bir mesaj veriyor. Rejimin ben bunu alacağına eminim. (...) Ama İsrail'in beklediği bir sonun olmayacağını kesinlikle görüyorum. İran halkı hangi konuya kimin için ve ne kadar tepki koyacağını bilir"11 Ocak 2026 tarihinde, İstanbul iline bağlı Fatih Kaymakamlığı da Dışişleri Bakanı Fidan'ın ortaya koyduğu siyasi iradeye uygun olarak, İran İslam Cumhuriyeti Başkonsolosluğu çevresinde oluşabilecek "provokatif eylemleri" önlemek amacıyla, planlanan bir basın açıklamasını asayiş ve güvenlik gerekçesiyle yasakladı:Kamu düzeninin korunması ve olası "provokatif eylemlerin" engellenmesi amacıyla, toplantı ve basın açıklaması alanlarının Valilik tarafından 2911 sayılı Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu çerçevesinde belirlendiği; söz konusu alanın bu kapsamda yer almadığı, ayrıca 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na muhalefet edilebileceği, başkonsolosluk önü ve çevresinde yoğun insan ve araç trafiği bulunması nedeniyle güvenlik risklerinin artacağı ifade edilerek basın açıklaması yasaklanmıştır.*NewsNation*'a konuşan kaynaklara göre, Türk hükûmetinin İran rejimiyle, Türkiye'de İran rejimi karşıtı protestolara katılan kişilerin tutuklanmasına yönelik bir iş birliği anlaşması yaptığı iddia edilmiştir. Haberde, bu tür bir iş birliğinin özellikle Türkiye'de yaşayan İranlı muhalifleri hedef aldığı öne sürülmüştür.

Beş yıl önce kendisinin ve ailesinin güvenliği gerekçesiyle İran'dan ayrılan İranlı fotoğrafçı Şekayeg Moradiannejad, *NewsNation*'a verdiği demeçte, Türkiye ile İran İslam Cumhuriyeti arasındaki ilişkilerin tarihsel olarak yakın olduğunu ve tarafların birbirlerini desteklediğini belirtmiştir. Moradiannejad, bu nedenle söz konusu iddiaların kendisini şaşırtmadığını ifade etmiş; İran İslam Cumhuriyeti'nin, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan liderliğindeki hükûmetle iş birliği içinde, bazı muhaliflerini Türkiye'den kaçırarak daha sonra İran'da idam ettiği yönünde iddialarda bulunmuştur.

Ayrıca, güvenliği konusundaki endişeler nedeniyle isminin gizli tutulmasını isteyen bir İranlı mülteci de *NewsNation*'a yaptığı açıklamada, Türkiye'nin İran İslam Cumhuriyeti rejimine destek verdiğini ileri sürmüştür.

Bu destek Türkiye sokaklarına da yansımıştır. Fatih Kaymakamlığı tarafından alınan gösteri yasağı kararına rağmen, 18 Ocak tarihinde İstanbul'da bulunan İran Başkonsolosluğu binası önünde rejim yanlısı bir grup gösterici ellerinde İran İslam Cumhuriyeti, Filistin, Hizbullah, Hamas ve Yemen'deki Husi hareketinin bayraklarını taşıyarak rejim lehine gösteri yaptı. Eylem sırasında konuşmacılar, İran'da son dönemde meydana gelen olayların kamuoyunda “halk hareketi” olarak sunulduğunu, ancak bu gelişmelerin gerçekte "Amerika Birleşik Devletleri ve İsrail tarafından desteklenen, İran'ı istikrarsızlaştırmayı amaçlayan terör ve sabotaj faaliyetleri" olduğunu ileri sürdü. Bu sürecin, 1979 İran İslam Devrimi'nden bu yana İran'a yönelik olarak sürdürüldüğü ifade edilen çok yönlü baskı ve müdahalelerin bir devamı niteliğinde olduğu savunuldu.

Eylem boyunca çeşitli sloganlar atıldı. Atılan sloganlar arasında “Hamas'a selam, direnişe devam”, “Vur vur inlesin, Washington dinlesin”, “Amerika'ya ölüm, İsrail'e ölüm”, “Kahrolsun Pehlevi”, “Kahrolsun Amerikan emperyalizmi”, “Kahrolsun Amerika, kahrolsun İsrail”, “İran-Türkiye omuz omuza”, “İncirlik ve Kürecik kapatılsın” ve “Devrimci İran onurumuzdur” ifadeleri yer aldı. Eylemcilerin Hamas liderleri İsmail Haniye ve Yahya Sinvar'ın posterlerini taşıdıkları da görüldü.

### Kurumsal Kuruluşlar
9 Ocak 2026'dan itibaren, protestolar, internet kesintisi ve güvenlik endişeleri nedeniyle çok sayıda uluslararası havayolu şirketi İran'a yönelik uçuşları askıya aldı veya iptal etti. Türk Hava Yolları, İstanbul ile Tahran, Tebriz ve Meşhed dahil İran'daki şehirler arasındaki uçuşları iptal ederken, AJet ve Pegasus Havayolları İran'a yönelik tüm seferlerini durdurdu. BAE merkezli havayolu şirketleri Flydubai ve Emirates, İran'daki destinasyonlara uçuşları durdurdu; Qatar Airways ise Doha'dan İran'a yapılan çeşitli uçuşları iptal etti. Avrupa'da Austrian Airlines, 9 Ocak'ta Viyana-Tahran seferini iptal etti. Bölgesel güvenlik endişeleri nedeniyle daha önce uçuşlarını askıya alan ve 16 Ocak'ta seferlere yeniden başlamayı planlayan Lufthansa ise protestolar nedeniyle hizmetlerine yeniden başlama planlarını erteledi.

### Uluslararası seyahat uyarıları
Protestoların başlamasından bu yana, birçok ülke İran için seyahat uyarıları veya ikazları yayımlamış ve vatandaşlarına ülkeyi terk etmeleri tavsiyesinde bulunmuştur. Bu uyarılarda güvenlik endişeleri ile ulaşım ve iletişimde yaşanabilecek olası aksamalar gerekçe gösterilmektedir. Bu tür uyarılar yayımlayan ülkeler arasında Amerika Birleşik Devletleri, Birleşik Krallık, Kanada, Avustralya, Almanya,Fransa, Yeni Zelanda, İrlanda, ve Hindistan yer almaktadır.

## Analiz
2 Ocak'ta *Iran International*, bazı analistlerin görüşlerine atıfla, İran'ın rejim çöküşünün erken aşamalarına girmiş olabileceğini ileri sürdüğünü bildirdi.

4 Ocak'ta *[[The New York Times|New York Times]]*'a göre, Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi'nin de aralarında bulunduğu İranlı yetkililer, hükûmeti “hayatta kalma modunda” olarak tanımladı. Arakçi, hem ekonomik sorunları tersine çevirmede hem de ABD veya İsrail'den gelebilecek askeri saldırı tehdidiyle başa çıkmada ciddi zorluklar yaşandığını ifade etti. Pezeşkiyan, protestoların başlamasının ardından iki acil toplantı gerçekleştirdi. Danışmanlarından bazıları, kendisine rehberlik eden dini lider Hamaney'in rolünü kamuoyu önünde eleştirmesini tavsiye etti.

*[[Foreign Policy]]*de 5 Ocak'ta yayımlanan bir analiz, 2025–2026 protestolarının Mehsa Emini protestolarından farklılaştığını savundu. Buna göre, 2025–2026 protestoları yalnızca büyük şehirlerle sınırlı kalmayıp küçük kasabaları da kapsayacak şekilde coğrafi olarak daha yaygın bir nitelik taşımakta ve öğrenciler, işçiler, kadınlar ile etnik azınlıklar dahil olmak üzere daha geniş bir toplumsal kesimi içermektedir. Analizde ayrıca uluslararası bağlamdaki farklılıkların da belirleyici olduğu; Trump'ın öngörülemezliği ve uluslararası hukuku açıkça ihlal etmeye istekli tutumunun Biden'ın yaklaşımından ayrıştığı, Esad rejiminin çöküşünün ise İran'ın bölgesel desteğini zayıflattığı vurgulandı. Yazarlar, 2025–2026 protestolarının odağının toplumsal reformdan rejim değişikliğine kaydığını ve yeni protesto dalgasında açıkça Pehlevi yanlısı sloganların atıldığını da belirtti.

Ocak 2026'nın başlarında *[[The Times]]*, istihbarat raporlarına atıfla, Hamaney'in güvenlik güçlerinin protestocuların tarafına geçmesi ihtimaline karşı kendisi ve aralarında oğlu Mücteba Hamaney'in de bulunduğu yaklaşık yirmi yakın çalışma arkadaşı ve aile üyesiyle birlikte Moskova'ya kaçmaya hazır bir kaçış planı bulunduğunu yazdı. İsrail'de bulunan Ulusal Güvenlik Araştırmaları Enstitüsü (INSS) araştırma görevlisi olan İran doğumlu Beni Sabti ise, Hamaney'in kaçması halinde tercih edeceği sürgün yerinin Moskova olmasını beklediğini ifade etti.

### Protestoların bir rejim değişiminin başlangıcı olarak görülmesi
13 Ocak 2026'da Almanya Şansölyesi Friedrich Merz, “artık bu rejimin son günlerine ve haftalarına tanıklık ediyoruz” dedi. Merz, “Bir rejim iktidarda yalnızca şiddet yoluyla kalabiliyorsa, fiilen sona ermiş demektir” ifadelerini kullandı. Tarihçi Ali Ansari ise, İran rejiminin uzun süredir kontrolü sürdürmek için şiddete dayandığını, ancak artık kaynakları tükenen ve kamuoyunda artan hoşnutsuzlukla karşı karşıya olan kırılgan bir yapıya sahip olduğunu savundu. Ansari, “İslam Cumhuriyeti'nin kendi yıkımını içermeyen çok az seçeneği var” değerlendirmesinde bulunarak, nüfus içinde artan öfke ve korkuya işaret etti. Ansari birçok kişinin artık rejimin bir geleceği olmadığına inandığını belirtti. Bu tutumun bir dönüm noktasına işaret ettiğini, daha önce kayıtsız olan kesimlerin dahi sistemi reddetmeye başladığını vurguladı. *[[The Economist]]*'e göre, iktidarını korumak için şiddete başvuran İran liderliği bir kırılma noktasına yaklaşmış olabilir. Derginin analizinde, İran'ın yöneticileri zayıflıkları nedeniyle acımasız oldukları, gidecek yerlerinin olmadığı belirtilmiş. Bu sebepten dolayı rejimin İran halkına karşı şiddetten başka sunabilecekleri bir şey bulunmadığı vurgulanmış. The Economist, bu sürecin, “teokratların 47 yıllık iktidarını sona erdirecek an” olabileceği sonucuna varıyor.

Saeid Golkar, Prospect adlı site için 21 Ocak 2026 tarihinde kaleme aldığı makalesinde, İran rejiminin çökmesi halinde ortaya çıkabilecek muhtemel gelecek senaryolarını dört ana başlık altında ele almıştır. Golkar, rejim sonrası güç dengelerinin yönetilememesinin tek başına rejimin çökmesinden daha kritik olduğunu vurgulamıştır. Golkar, dini lider Ayetullah Ali Hamaney etrafında kişiselleşmiş bir siyasi ve güvenlik sistemiyle örgütlendiğini, bu sistemin çöküşü sonrası devlet bürokrasisinin, silahlı güçlerin ve siyasi seçkinlerin tutumunun belirleyici olacağını belirtmektedir. Analizde, elitler arası kontrollü geçiş, dini otoritenin çöküşüyle güvenlik güçlerinin kontrolü ele alması, siyasi ve askeri otoritenin aynı anda çökmesiyle parçalanma ve bazı protestocuların arzu ettiği Pehlevi hanedanının dönüşü gibi dört temel senaryo sıralanmaktadır. Buna karşın sunulan senaryoların hiçbiri İran'da kısa vadede otomatik bir demokratikleşmenin gerçekleşeceğini öngörmemektedir.

## Anma Günü
Şii İslam'daki anma geleneğine göre ölümün ardından kırkıncı gün yas günü olarak kabul edilir. 17 Şubat'ta, protestolar sırasında hayatını kaybedenler için düzenlenen anma gününde, güvenlik güçlerinin Abdanan'da yas tutanlara karşı gerçek mermi kullandığına ilişkin haberler yayımlandı.

## Ayrıca bakınız

* 2026 İran katliamları
* 2026 İran internet kesintisi
* Kaveh Enteghamjou
* 2026 İran Savaşı

## Notlar


## Kaynakça