İndüksiyon tedavisi

**İndüksiyon tedavisi**, genellikle kanser tedavisi, organ nakli veya otoimmün hastalıklar gibi ciddi sağlık durumlarında kullanılan bir ilk tedavi yaklaşımıdır. Bu tedavi, hastalığın başlangıç aşamasında yoğun bir şekilde uygulanarak hızlı bir şekilde sonuç almayı hedefler. Ana amacı, hastalığı baskılamak, semptomları hafifletmek ve hastalığın ilerlemesini durdurmaktır. İndüksiyon tedavisi, genellikle hastanın durumu stabilize olduktan sonra sürdürme (idame) veya konsolidasyon tedavisi ile desteklenir.

## Tarihçe ve gelişim
İndüksiyon tedavisinin tarihçesi, organ nakli ve bağışıklık baskılama alanındaki erken gelişmelere dayanmaktadır. 1950'ler ve 1960'larda, organ nakli prosedürleri başladığında, organ reddinin önlenmesi için temel immün baskılama yöntemleri ortaya çıkmıştır. İlk başlarda, nakil hastalarının organ reddini engellemek için sadece kortikosteroidler (prednizon gibi) kullanılıyordu. Ancak bu tedavi, çoğu zaman yeterli olmuyordu ve ciddi yan etkilere yol açabiliyordu. 1960'ların ortalarında, daha etkili immün baskılama yöntemlerinin geliştirilmesi gerektiği anlaşılmaya başlandı. Bu yıllarda, azatioprin (immünsupresif) gibi ilaçların kullanımıyla, bağışıklık sistemi üzerinde daha güçlü bir baskı sağlanmaya çalışıldı. Ancak bu ilaçların yan etkileri yine de kabul edilemez düzeydeydi ve bilim insanları daha iyi seçenekler arayışına girdi.

1980'ler, immünsupresyon tedavisinde bir başka önemli dönüm noktasıydı. Monoklonal antikorların keşfi, bağışıklık sisteminin daha spesifik ve hedeflenmiş bir şekilde baskılanmasına olanak tanıdı. Özellikle OKT3 (muromonab-CD3) adlı antikor, bağışıklık sisteminin T hücrelerine spesifik olarak saldırarak, organ nakli sonrası reddi engellemeyi sağladı. Bu yıllarda, bağışıklık sistemini hedef alarak sadece belirli hücreleri baskılayan ilaçların kullanılması, tedavi protokollerinin daha güvenli ve etkili hale gelmesini sağladı.

Monoklonal antikorlar, yalnızca organ nakli tedavisinde değil, aynı zamanda otoimmün hastalıkların tedavisinde de kullanılmaya başlandı. Örneğin, romatoid artrit tedavisinde anti-TNF terapileri, bağışıklık sistemi üzerindeki baskılamayı daha kontrollü bir şekilde yapabilen tedavi seçenekleri sundu.

1990’ların sonlarına doğru, biyolojik tedaviler alanında önemli bir ilerleme kaydedildi. Genetik mühendislik ve biyoteknolojik gelişmeler, tedaviye kişiselleştirilmiş ve daha az yan etki gösteren bir yaklaşım getirdi. IL-2 reseptör antagonisti ve basiliksimab gibi biyolojik ajanlar, bağışıklık sisteminin daha hedeflenmiş bir şekilde baskılanmasını sağladı. Bu tedaviler, organ nakli sonrası reddi engellemeye yönelik güçlü araçlar haline geldi.

Ayrıca, bu dönemde kullanılan biyolojik ajanlar sayesinde, kanser tedavisinde de immünsupresyonun önemli bir yer kazandığı görülmeye başlandı. Monoklonal antikorlar ve immünomodülatörler, kanser tedavisinde tümör hücrelerine karşı bağışıklık sistemini yeniden yönlendiren tedavi seçenekleri sundu.

Bugün, indüksiyon tedavisinin etkinliğini artırmak ve yan etkilerini azaltmak için biyolojik tedaviler ve immünomodülatörler ön plana çıkmaktadır. Basiliksimab, daklizumab ve takrolimus gibi ilaçlar, organ nakli sonrası indüksiyon tedavisinde yaygın olarak kullanılan ajanlar arasında yer almaktadır.

## Kullanım alanları
**Kanser Tedavisi**: İndüksiyon kemoterapisi, akut miyeloid lösemi (AML) ve akut lenfoblastik lösemi (ALL) gibi hematolojik kanserlerde yaygın bir uygulamadır. Örneğin, AML tedavisinde klasik "7+3" kemoterapi rejimi sıklıkla kullanılır. Bu rejimde, hastalara 7 gün boyunca sitarabin ve 3 gün boyunca daunorubisin verilerek hızlı bir remisyon hedeflenir. Tedavi, kan hücrelerindeki anormal büyümeyi kontrol altına alarak hastalığın ilerlemesini durdurur. Solid tümörlerde ise indüksiyon tedavisi, cerrahiyi kolaylaştırmak amacıyla tümör boyutunu küçültmek için neoadjuvan kemoterapi olarak uygulanabilir. Bu yaklaşım, meme kanseri ve rektum kanseri gibi durumlarda etkili bir seçenek sunar.

**Organ Nakli**: Organ nakli sonrası reddi önlemek için immünsupresif indüksiyon tedavisi uygulanır. Bu tedavi, özellikle böbrek, karaciğer ve kalp nakillerinde yaygındır. Yüksek doz immünsupresif ilaçlar, nakledilen organın vücut tarafından reddedilmesini önlemek için bağışıklık sistemini baskılar. Monoklonal antikorlar (örneğin, basiliksimab) veya poliklonal antikorlar (örneğin, anti-timosit globulin) sıklıkla kullanılan ajanlardır. Bu ilaçlar, T hücrelerinin aktivitelerini baskılayarak organ reddi riskini azaltır. Tedavi, cerrahiden hemen sonra uygulanır ve sonrasında idame immünosupresyon tedavisi ile desteklenir.

**Otoimmün Hastalıklar**: Lupus, romatoid artrit ve multipl skleroz gibi otoimmün hastalıklarda indüksiyon tedavisi, bağışıklık sisteminin aşırı aktivitesini baskılamak için kullanılır. Kortikosteroidler (örneğin, prednizon) genellikle bu aşamada kullanılır. Daha ileri vakalarda biyolojik ajanlar veya bağışıklık baskılayıcı diğer ilaçlar tercih edilir. Bu tedavi, genellikle hastalığın aktif alevlenme dönemlerinde uygulanır ve semptomların kontrol altına alınmasını sağlar.

## Ayrıca bakınız

* Proton tedavisi
* Kriyoterapi
* Kardiyopulmoner rehabilitasyon

## Kaynakça