Pierre Dugua, Sieur de Mons

**Pierre Dugua de Mons** (veya **Du Gua de Monts**; , Royan - 1628, Fléac-sur-Seugne, Charente-Maritime), Fransız tüccar, kaşif ve sömürgeci. Bir Kalvinist olarak, Saintonge, (güneybatı Fransa) Royan'daki Château de Mons'da doğdu ve Kanada'daki ilk kalıcı Fransız yerleşim birimini kurdu. 1603'ten 1610'a kadar Yeni Fransa'nın Korgeneraliydi. 1599 yılında Pierre de Chauvin de Tonnetuit ile birlikte ilk kez Kuzey Amerika'nın kuzeydoğusuna yolculuk etti.

## Biyografi

Pierre Dugua de Mons, 1558 dolaylarında Fransa'nın Saintonge kentinde Guy ve Claire Goumard Dugua çiftinin oğlu olarak doğdu. Fransa'daki din savaşları sırasında IV. Henri'nin davası için savaştı. Kral daha sonra ona, olağanüstü hizmetlerini ödüllendirmek amacıyla yıllık 1.200 kronluk bir maaş ve Saintonge'daki Pons kasabasının yönetimini verdi.

De Mons'un, 1600 yılında Pierre de Chauvin de Tonnetuit ile birlikte Tadoussac'a yaptığı yolculuk da  dahil Kanada'ya birkaç yolculuk yaptığı görülmektedir. 1603 yılında Kral Henry, Dugua'ya Kuzey Amerika'da 40° &ndash; 60° Kuzey enlemleri arasındaki toprakları kolonileştirme hakkı verdi. Kral ayrıca Du Gua'ya bu bölgelerdeki kürk ticaretinin tekelini verdi ve onu Akadya ve Yeni Fransa'nın Korgenerali olarak atadı. Karşılığında Du Gua her yıl koloniye 60 yeni sömürgeci getirmeyi vadetti.

1604'te Du Gua; Rouen, Saint-Malo ve La Rochelle'deki tüccarların desteğiyle bir keşif gezisi düzenledi ve aralarında kıdemli memur François Gravé Du Pont, Kraliyet haritacısı Samuel de Champlain, Baron de Poutrincourt, bir rahip olan Nicolas Aubry ve efsanevi bir dilbilimci, Kuzey Amerika'ya ayak basan kayıtlı ilk siyahi ve Protestan bir din adamı olan Mathieu de Costa'nın da bulunduğu 79 yerleşimciyle Fransa'dan ayrıldı.

Haziran 1604'te *Baie Française*'e (Fundy Körfezi) girerek yerleşimcileriyle birlikte St. Croix Adası'nda bir koloni kurdu. Adadaki sınırlı doğal kaynakları tüketen çok sayıda yerleşimci, sert kış koşulları ve iskorbüt hastalığına yenik düştü. Koloni 1605 yılında Port-Royal'deki Baie Française'in güney kıyısındaki daha iyi topraklara taşındı.

1604-1605 kışında Saint Croix yerleşiminin yaşadığı felaketin ardından Fransızlar, koloni için daha elverişli bir yer aramaya başladılar. Bu süre zarfında kıtanın kuzeydoğu kıyılarında Kızılderililerle karşılaştılar ve ayrıca gruplarında iki Kızılderili rehber de vardı: Biri Panounias adlı adam, diğeri ise ülkenin keşfettikleri bölgesinden gelen karısıydı. Kıyı şeridi boyunca yolculuk eden Samuel de Champlain, gruplar arasındaki dillerin ne zaman farklılaşmaya başladığını not ederek yerlilerle olan karşılaşmalarını anlattığı görülür. Ayrıca bu bölgede yaşayan yerlilerin de özellikle Fransız kaşifler için yeni olan tarım yöntemlerini kullanarak tarım yaptıkları kaydedildi. Bu işaretler ve Fransızlar ile yerliler arasında gerçekleşen ticaret sayesinde kaşifler doğru yolda olduklarını hissettiler, çünkü eğer Yerliler bu topraklarda yaşamlarını sürdürdülerse, bu bölge Saint Croix Adası'ndan çok daha fazla umut vadediyordu.

1606'da Hollanda Batı Hindistan Şirketi'nin deniz kaptanı Hendrick Lonck, Du Gua'nın iki teknesine çıkarak bunları kürk ve cephane için yağmaladı. Port-Royal yerleşimi, diğer tüccarların tekeli protesto ettiği ve Kral'ın iptal etmek zorunda kaldığı 1607 yılına kadar bir biçimde hayatta kaldı ve gelişti. Bunun sonucunda Du Gua ve yerleşimciler koloniyi terk edip Fransa'ya dönmek zorunda kaldılar.

Dugua, Port-Royal'i Poutrincourt'a bıraktıktan sonra dikkatini St. Lawrence Nehri vadisindeki Yeni Fransa kolonisine çevirdi. Yeni Dünya'ya bir daha hiç dönmedi; ancak 1608'de Champlain'i Quebec'te bir koloni açmaya gönderdi ve böylece Kuzey Amerika'daki ilk kalıcı Fransız kolonisinin kurulmasında önemli bir rol oynadı.

IV. Henri, onu 1610'dan emekli olduğu 1617'ye kadar görev yapacağı Charente-Maritime'deki Protestan şehri Pons'un valisi olarak atadı. Daha sonra Pons Kalesi yakınındaki surlar boyunca uzanan anıtsal büyük merdivenin inşasını denetledi. Altı katlı bu merdiven, bir zamanlar ayrılmış olan üst şehri alt şehre bağlıyordu. 1628 yılında Fléac-sur-Seugne'deki Ardenne Şatosu'nda öldü.

## Ayrıca bakınız

## Kaynakça