De Boure Sarayı

**De Boure Sarayı** (, ) ya da **De Bur Sarayı**, Azerbaycan'ın başkenti Bakü'de yer alan bir saraydır. Saray, Azerbaycan Devlet Akademik Filarmonisi'nin karşısında, Niyazi Caddesi üzerinde yer almaktadır. 19. yüzyılda Baron Rothschild'in şirketinin işletme müdürü olan Leo De Boure tarafından inşa edildi. 1951 yılında Azerbaycan Ulusal Güzel Sanatlar Müzesi'ne verildiğinden beri müze işlevi görmektedir.

## Tarihi

26 Şubat 1888'de petrol magnatı, "Caspian Partnership" Anonim Şirketi'nin kurucusu ve milyoner Leo De Boure (1840-1889), inşa ettirmek istediği iki katlı taş sarayın planının onaylanması için Bakü Şehir Meclisi'ne başvurdu. 18 Nisan 1888'de Sadovaya Caddesi'nde (bugünkü Niyazi Caddesi) 700 metrekarelik bir arazinin tahsisi konusunda anlaşmaya varıldı. 26 Ağustos'ta şehir mühendisi Nicholas von der Nonne ve şehir mimarı, inşaat mühendisi Anton Kandinov sarayın planını onayladı. Ancak mimar A. Kandinov'un mimari projede imzası bulunmamaktadır ve bu nedenle Nicholas von der Nonne sarayın tek mimarı olarak kabul edilmektedir. 31 Ağustos 1888'de sarayın inşaat projesi Bakü Belediye Başkanı Stanislav Despot-Zenovich ve yönetim kurulu üyesi L. Nikulin tarafından onaylandı. Kısa bir süre sonra inşaat çalışmalarına başlandı.

1917 Ekim Devrimi'nden sonra, 31 Temmuz 1918'de, İngiliz Konsolosu E. McDonald'ın aktif katılımıyla Bakü'deki hükûmet, şehri Kafkas İslam Ordusu'ndan korumak amacıyla davet edilen Merkezî Hazar Diktatörlüğü'ne devredildi. Ağustos 1919'da İngiliz ordusu Bakü'ye girdi. Bunun ardından General William Thomson başkanlığındaki İngiliz Komutanlığı karargâhı, Hazar Ortaklığı'na ait saraya yerleşti. Ancak Gukasov ailesinin üyeleri aynı sarayda yaşamaya devam etti.

28 Nisan 1920'de Kızıl Ordu birliklerinin Bakü'ye girmesinin ardından Neriman Nerimanov, Azerbaycan Devrim Komitesi Başkanı oldu. 1921'de Halk Komiserleri Konseyi başkanlığına seçildi ve konsey De Boure Sarayı'na taşındı. Nariman Narimanov'un ailesi sarayın ikinci katında yaşamaya başladı. 1925 yılında N. Narimanov'un ölümünden sonra Sadovaya Caddesi, N. Narimanov Caddesi olarak yeniden adlandırıldı. 1933'ten itibaren KGB'nin ilk sekreteri Mircafer Bağırov'un ailesi saraya yerleşti. 1930'lu yıllarda sarayda küçük bir yenileme çalışması yapıldı ve sol tarafta N. Narimanov'un adını taşıyan bir bahçe oluşturuldu. 1939 yılında caddenin adı Chkalov Caddesi olarak değiştirildi. 1951 yılında M. Baghirov sarayı, Azerbaycan Ulusal Güzel Sanatlar Müzesi'ne bağışladı ve yapı günümüzde müzenin ilk binası olarak kullanılmaktadır.

## Mimari yapısı
Sarayın planı ve mimari çözümü endüstriyel tonlarıyla öne çıkar. Odaların enfiladı salonlarla tamamlanır. Pencereler ön cepheye bakar. “Siyah” merdivenler ve tuvaletler dâhil tüm odalar hava aldığında doğal ışıkla aydınlanır. Taşıyıcı duvarların kesin sistemi tek katmanlı bir yapı oluşturur ve geniş koridorlara bağlanan iskeletin temelini meydana getirir. Ana merdivenler kare planlı avlunun kuzeybatı bölümünü kaplar. En uçta servis merdivenleri yer alır. Sol portikodan koridora geçiş sağlanır. Sağdan ikinci kata çıkan üç çeyrek dönüşlü anıtsal mermer merdiven iç mekânı açığa çıkarır. Girişten itibaren mermerden yapılmış iki çeyrek dönüşlü, iç mekâna bakan köşe merdiveni bulunur. Her iki merdiven de koridoru enfilade düzeninde birbirine bağlar. De Boure Sarayı, mimari planı ve işlevselliğiyle Bakü'nün en seçkin yapıları arasında kabul edilir.

Yarım daire kemerli Venedik aynalarının da yer aldığı klasik motiflerle süslenmiş iç tasarımlar dikkat çeker. Duvarlar süslü panellere ayrılmıştır. Çift Korint pilasterler iç mekânı bezemektedir. Sütunlar, odaların kompozisyonunu tanımlar ve iç mekânın en etkin unsurlarıdır. Duvarlardaki perdeleri engellemezler. Aksine, mekânsal bir derinlik ve bütünlük oluştururlar.

## Galeri

Dosya:National_Art_Museum_of_Azerbaijan_(de_Burs_House).JPG
Dosya:De_Burs_palace_Baku.JPG
Dosya:Palace_of_De_Bur.JPG
Dosya:Palace_of_De_Bur_detail_2.jpg
Dosya:Palace_of_De_Bur_detail_4.jpg
Dosya:Palace_of_De_Bur_detail_1.jpg
Dosya:De_Burs_palace_Baku_1.JPG
Dosya:Palace_of_De_Bur_detail.jpg


## Kaynakça