Geri pas kuralı

Futbolda **geri pas kuralı**, çoğu durumda kalecinin bir takım arkadaşı tarafından kendisine pas verildiğinde topu elle tutmasını yasaklayan kuraldır. Futbol kurallarının 12. kural, 2. bölümünde açıklanmıştır.

## Kuralın hükmü
Kalecilerin normalde kendi ceza alanları içinde topla oynamalarına izin verilmektedir ve kaleci top eline aldıktan sonra rakip oyuncular kalecileri rahatsız edemezler. Ancak geri pas kuralı, kalecilerin, takım arkadaşları tarafından kasıtlı olarak kendilerine atılan topa veya takım arkadaşlarının kullandığı taç atışından doğrudan aldıkları topa müdahale etmelerini yasaklar. Kafa vuruşları gibi ayak dışındaki vücut kısımlarıyla yapılan geri paslara izin verilmektedir. Popüler adı "geri pas kuralı" olmasına rağmen, kurallarda vuruşun veya taç atışının geriye doğru olması zorunluluğu yoktur; topun gittiği yön ne olursa olsun kalecinin elle müdahalesi yasaktır.

Kuralı ihlâl etmenin cezası endirekt serbest vuruştur. Serbest vuruş 5,5 m kale alanı içinde olmadığı sürece, elle müdahalenin gerçekleştiği pozisyondan verilir; bu durumda vuruş, ihlâlin yapıldığı noktaya en yakın 5,5 m çizgisi üzerindeki noktadan yapılır.

### Kuralı aşmanın püf noktaları
Eğer top onlara bir kafa vuruşu gibi bir hareketle geri oynanmışsa (bir tekme veya taç atışı dışında) kalecilerin, topu elle tutmalarına izin verilir, ancak savunma oyuncuları kuralı aşmak için topu ayak dışında bir vücut parçasıyla kaleciye bilinçli olarak pas etmeye çalışamazlar. Bu, topu ayakla havaya kaldırıp sonra kafayla kaleciye geri göndermeyi veya yerdeki bir topu normalde ayakla oynanabilecek şekilde kafayla kaleciye göndermeyi içerir.

Birleşik Devletler Futbol Federasyonu (USSF), kalecilere ceza sahasında topu ne zaman elleriyle kullanamayacaklarına dair aşağıdaki rehberi sağlamıştır:

## Tarihi ve etkisi
Geri pas kuralı, 1990 Dünya Kupası'nın aşırı sıkıcı ve zaman kaybıyla dolu, geri paslar ve kalecilerin topu tutarak zaman kaybettikleri için geniş çapta eleştirilmesinin ardından, zaman kaybını ve aşırı defansif oyunu engellemek için 1992 yılında getirildi. Turnuva sırasında, İrlanda Cumhuriyeti ile Mısır arasındaki maçta, İrlanda kalecisi Packie Bonner topu neredeyse altı dakika boyunca elinde tuttu. Geri pas kuralından önceki son turnuva, son şampiyon Danimarka'nın sahadaki oyuncuların kalecilerine topu sıkça geri pas attığı ve kalecinin topu tutarak zaman kaybettiği UEFA Euro 1992 idi.

Yeni kuralla oynanan ilk maçlar 1992 Yaz Olimpiyatları'nda yapıldı. Yeni kuralla yapılan ilk maçlarda savunmalarda bazı kafa karışıklıkları yaşandı; nitekim ilk oyunda İtalya bu yeni kurala uymadı ve Amerika Birleşik Devletleri'ne kaleden 14 metre uzaklıkta endirekt serbest vuruş verildi ve bu sayede gol attılar.

1997 yılında geri pas kuralı, kalecilerin takım arkadaşlarından doğrudan gelen taç atışlarını tutmasını önleyecek şekilde genişletildi.

Bayern Münih'in Hamburg'a karşı oynadığı bir maçta, geri pas nedeniyle verilen endirekt serbest vuruş sonucu attığı gol, Bayern'in 2000-01 Bundesliga'yı kazanmasında belirleyici oldu.

Geri pas kuralı, modern oyunda en popüler ve başarılı kural değişikliklerinden biri olarak kabul edilir. Sıkıcı oyunu önlemenin yanı sıra, kalecilerin ayakla top oynama konusunda daha yetkin hale gelmesini gerektirdi ve bu durum, oyun kurucu "libero kaleci"nin evriminin başlangıcı olarak gösterildi.

## Kaynakça