Pensilvanya'da Donald Trump'a suikast girişimi

**Pensilvanya'da Donald Trump'a suikast girişimi**, 13 Temmuz 2024'te Amerika Birleşik Devletleri'nin 45. başkanı ve Cumhuriyetçi Parti'nin 2024 Başkanlık seçimleri için olası adayı Donald Trump'a düzenlenen silahlı saldırıdır. Saldırı, Butler, Pensilvanya yakınlarındaki bir kampanya mitinginde meydana geldi ve Trump'ın sağ kulağının kanadığı görüldü.

Ateş eden kişi Pensilvanya Bethel Park'tan 20 yaşındaki Thomas Matthew Crooks'tu. Kolluk kuvvetleri personeli ve görgü tanıkları, Crooks'un miting alanının dışındaki bir çatıya çıktığını ve Gizli Servis Karşı Saldırı Timi keskin nişancısı tarafından öldürülmeden önce AR-15 tarzı yarı otomatik bir tüfekle sekiz el ateş ettiğini söyledi. Bir miting katılımcısı hayatını kaybederken iki katılımcı da ağır yaralandı.

Vurulduktan sonra yere eğilen Trump'ın etrafı hızla Gizli Servis personeli tarafından sarıldı. Kısa süre sonra sağ kulağından kanlar akarak ayağa kalktı. Daha sonra yumruğunu havaya kaldırarak "dövüş, dövüş" diye bağırdı ve Gizli Servis görevlileri onu bir araca götürdü. Trump daha sonra bir hastaneye götürüldü ve durumu stabil olarak taburcu edilerek uçakla New Jersey'e hareket etti.

Silahlı saldırı, bir suikast girişimi olarak soruşturulmaktadır. Ronald Reagan'ın 1981'de vurulmasından bu yana ilk kez eski ya da mevcut bir ABD başkanı suikast girişiminde yaralanırken, 1972'de George Wallace'a düzenlenen suikast girişiminden bu yana da ilk kez bir başkan adayı suikast girişiminde yaralandı. Uzmanlar, silahlı saldırıyı ülkedeki siyasi kutuplaşmanın bir işareti olarak değerlendirirken, siyasi figürler tansiyonun düşürülmesi çağrısında bulundu. Olaylar, sosyal medyada Trump'a sempati duyulmasına yol açtı. Kamuoyunda tanınan bazı isimler, seçimlerde önde gelen adaylar için güvenliğin arttırılması çağrısında bulundu.

## Arka plan

Eski başkan Donald Trump, 2024 Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimleri için Cumhuriyetçilerin muhtemel adayıdır. Silahlı saldırı, 2024 Cumhuriyetçi Ulusal Kongresinin başlamasından iki gün önce meydana geldi.

5 Temmuz 2024'te, Trump'ın 13 Temmuz'da Butler, Pensilvanya yakınlarındaki Connoquenessing Township ve Meridian arasındaki Butler Farm Show Grounds'da bir miting düzenleyeceği duyuruldu. Trump'ın başkanlık kampanyasının bir parçası olarak düzenlenen miting, salıncak eyalet olan Pensilvanya'da oy toplamak amacıyla düzenlendi. Butler İlçesi Cumhuriyetçi Komite Başkanı James E. Hulings, mitinge 50.000 kişinin katıldığını tahmin ediyor. ABD Temsilcisi Mike Kelly, mitingin Butler Farm Show Grounds'dan daha büyük bir kalabalığı kaldırabilecek bir alanda yapılması konusunda Trump kampanyasıyla temasa geçmeye çalıştığını söyledi. Kelly, kendisine "Görüşleriniz için teşekkür ederiz ama biz kararımızı çoktan verdik" şeklinde yanıt verdiklerini iddia etti.

Trump'ın mitinglerine katılanlar, silahlar da dahil olmak üzere yasaklı eşyalara karşı taramadan geçirilmektedir. Gizli Servis, güvenlik çeperlerinin dışındaki yapılar da dahil olmak üzere yakındaki binaları ve işletmeleri rutin olarak tarar ve izler. Etkinlik için ikisi Gizli Servis'ten, ikisi de yerel kolluk kuvvetlerinden olmak üzere dört ayrı karşı keskin nişancı ekibi görevlendirilmiştir.

## Saldırı

Trump, kampanya mitingi sırasında EDT 18:11 sularında vuruldu. Trump'ın konuşmasından altı dakika sonra Thomas Matthew Crooks, AR-15 tarzı bir tüfekle miting alanına sekiz el ateş etti. Crooks, mitingin güvenlik çemberinin dışında olduğu için güvenlik taramasından geçmedi; Trump'ın  kuzeyindeki bir kulübenin çatısına tırmandı. Crooks, olaydan hemen sonra Birleşik Devletler Gizli Servisi Karşı Saldırı Ekibinden bir keskin nişancı tarafından öldürüldü.

Bir mermi Trump'ın sağ üst kulağına isabet etti ve Trump eğildi. Gizli Servis ajanları Trump'a doğru hamle yaptı ve onu korudu. Yaklaşık 25 saniye yerde kaldıktan sonra kulağı ve yüzü kanlar içinde ayağa kalktı ve Gizli Servis ajanlarına ayakkabılarına ihtiyacı olduğunu söyledi. Trump daha sonra yumruğunu kaldırarak kalabalığa doğru kaldırdı ve kalabalığın tezahüratları ve "U-S-A!" sloganlarıyla karşılık verdi. Trump daha sonra bir araca bindirilerek yakındaki bir hastaneye götürüldü. Üç miting katılımcısının vurulması sonucu bir kişi öldü, iki kişi de ağır yaralandı. Yaralılardan biri miting alanının sol tarafındaki tribünde oturuyordu. ABD Temsilcisi Ronny Jackson, bir kurşunun yeğeninin boynunu sıyırdığını ve kanadığını söyledi.

## Sonrası
Trump, muayene için Butler Memorial Hastanesi'ne nakledildi. Trump, saatler sonra hastaneden ayrıldı. Konvoyu EDT 21:30 sularında hastaneden ayrılarak Pittsburgh Uluslararası Havaalanı'na doğru yola çıktı. Trump, 14 Temmuz sabahı erken saatlerde New Jersey'deki Newark Liberty Uluslararası Havalimanı'na iniş yaptı. Gizli Servis sözcüsü ve ardından Trump'ın kendisi güvende olduğunu teyit etti. Trump Tower'ın güvenliği New York Şehri Polis Departmanı tarafından artırıldı.

### Soruşturma
FBI, Adalet Bakanlığı, Birleşik Devletler Gizli Servisi ve Alkol, Tütün, Ateşli Silahlar ve Patlayıcılar Bürosu ile birlikte bir soruşturma yürütmektedir. Olay bir suikast girişimi olarak soruşturulmaktadır. 1981'de Ronald Reagan'dan bu yana ilk kez mevcut ya da eski bir ABD başkanı ya da başkan adayı vuruldu.

Crooks'un cesedi çatıdan alındı. Üzerinde kimlik yoktu. FBI, tetikçinin kimliğini parmak izi biyometrisi ve DNA profili yoluyla doğruladı. Crooks'un mitinge gitmek için kullandığı arabada ve evinde patlayıcılar bulundu.

### Trump'ın kamuoyundaki imajı üzerindeki etkileri
Trump'ın suikast girişiminden birkaç dakika sonra, izleyicilere ve medyaya sadece hafif yaralı olduğu güvencesini verdiği görüntüler uluslararası alanda yayınlandı. Associated Press'ten Evan Vucci tarafından çekilen, kanlar içindeki Trump'ın yumruğunu havaya kaldırdığı, etrafının Gizli Servis tarafından çevrildiği ve arka fonda Amerikan bayrağının yer aldığı görüntü kısa bir süre sonra sosyal medyada yayıldı. Fotoğraf daha sonra Ulusal Cumhuriyetçi Senatör Komitesi, aile üyeleri ve Kongre üyeleri de dahil olmak üzere en önde gelen müttefikleri tarafından paylaşımlarda yaygın olarak kullanıldı.

*[[The New Yorker]]*'dan Benjamin Wallace-Wells, "Bu, siyasi kriz ve çatışma çağımızın şimdiden silinmez imgesi" diye yazdı. "Vucci'nin görüntüsündeki bazı unsurların Trump'ın sayısız başka görüntüsünden tanıdık olduğunu" kaydeden Wallace-Wells, "Bu, onu görülmek istediği gibi yakalayan bir görüntü, aslında o kadar mükemmel ki, geri kalan her şeyden daha uzun süre dayanabilir" sonucuna vardı. *[[Business Insider]]* da "Cumhuriyetçiler arasında yeniden seçilmesinin en ikonik görüntüsü haline geldi" değerlendirmesinde bulunarak bu görüşleri yineledi. *[[The New York Times]]*'tan Shawn McCreesh ise "kargaşanın ortasında Trump'ın yumruğunu sıkarak içgüdülerini ortaya koyduğunu" ve "modern medya çağında" kamuoyundaki imajını dikkatli bir şekilde yönettiğini yazdı. *Bloomberg News*'ten Flavia Krause-Jackson'a göre: "Suikast girişimi, MAGA taraftarları için Trump'ı hayatta kalan nihai kişi olarak, davası için daha da büyük bir şehit haline getiriyor." *[[Politico]]*, bazılarının fotoğrafı "komplo teorilerini yaymak ve siyasi gerilimleri körüklemek için bir fırsat" olarak kullandığını belirtti.

## Tepkiler

### Amerika Birleşik Devletleri

#### Federal yetkililer
Silahlı saldırının ardından Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Joe Biden şunları söyledi: "Bakın, Amerika'da bu tür şiddete yer yok. Bu iğrenç bir şey. İğrenç. Bu ülkeyi birleştirmek zorunda olmamızın nedenlerinden biri de bu. Herkes bunu kınamalıdır." Ayrı bir açıklamada ise Trump'ın güvende olmasından dolayı minnettar olduğunu belirtti. Biden ayrıca Comperatore için başsağlığı dileyerek bir baba olarak yaptıklarını selamladı. Biden ve Trump olay akşamı konuşmuşlardı.

Temsilciler Meclisi Başkanı Mike Johnson, federal kolluk kuvvetleri ve ulusal güvenlik yetkililerinin ifadesine başvurmak üzere olayla ilgili bir soruşturma başlatma sözü verdi. Senato Cumhuriyetçileri, Demokratların kontrolündeki senatoyu da oturumlar düzenlemeye çağırdı.

Georgia'dan Cumhuriyetçi ABD temsilcisi Mike Collins, Cumhuriyetçi bir savcının Biden'ı suikastı teşvik etmekle suçlaması çağrısında bulundu. Ohio'dan Cumhuriyetçi senatör J. D. Vance, Biden'ın başkanlık kampanyasının siyasi söylemini suçlarken, Güney Karolina'dan Cumhuriyetçi senatör Tim Scott ise "radikal sol ve şirket medyasının" mesajlarını suçladı. Kongre'deki beyzbol saldırısında ağır yaralanan Cumhuriyetçi Temsilciler Meclisi çoğunluk lideri Steve Scalise, Demokrat liderlerin Trump hakkında "gülünç histeriyi" körüklediğini belirtti ve "kışkırtıcı retoriğin" durdurulması çağrısında bulundu. Cumhuriyetçi temsilci Marjorie Taylor Greene, Demokrat temsilci Bennie Thompson'ı, Trump'ın da aralarında bulunduğu hüküm giymiş suçluların Gizli Servis korumasından çıkarılmasını öngören bir yasa tasarısı sunduğu için eleştirdi.

Colorado Temsilciler Meclisi'nin Demokrat üyesi Steven Woodrow, suikast girişimine tepki olarak X'te bir paylaşımda bulundu: "Amerika'nın ihtiyacı olan son şey şeytana sempati duymaktı ama işte buradayız." Woodrow'un paylaşımı Colorado Demokrat Partisi de dahil olmak üzere geniş çapta eleştirildi; Woodrow paylaşımından yaklaşık üç saat sonra hesabını sildi. Daha sonra *Washington Examiner*'a verdiği demeçte o gün yaşananları "en sert şekilde" kınadığını ve yorumunun "Trump'ı bir şehit olarak gösterme riski taşıdığını, dolayısıyla Kasım ayında kazanma ihtimalini arttırdığını" söyledi.

Pensilvanya valisi Josh Shapiro, siyasi şiddeti kınadı ve öldürülen Comperatore'nin onuruna bayrakların yarıya indirilmesini emretti. Colorado valisi Jared Polis, Başkan Biden'dan bağımsız başkan adayı Robert F. Kennedy Jr. için Gizli Servis korumasını genişletmesini istedi.

Eski başkan George W. Bush, saldırıyı "korkakça" olarak nitelendirdi ve Gizli Servisi müdahalesinden dolayı alkışladı. Eski başkanlar Barack Obama ve Bill Clinton ile 2016 seçimlerinde Trump'ın rakibi olan eski Dışişleri Bakanı Hillary Clinton da saldırıyı kınadı ve Trump'a acil şifalar diledi. Eski başkan Jimmy Carter tarafından kurulan Carter Center da saldırıyı kınayarak Amerikalılara "nezaketi kucaklamaları" çağrısında bulundu.

## Ayrıca bakınız
* Charlie Kirk suikastı

## Kaynakça