Michael Baxandall

**Michael David Kighley Baxandall**, FBA (18 Ağustos 1933 – 12 Ağustos 2008), Britanyalı bir sanat tarihçisi ve Kaliforniya Üniversitesi (Berkeley)'de emeritus sanat tarihi profesörüydü. Londra Üniversitesi’ne bağlı Warburg Enstitüsü'nde öğretim üyeliği yaptı ve Victoria ve Albert Müzesi'nde küratör olarak görev aldı. *Painting and Experience in 15th century Italy [15. Yüzyılda Sanat ve Deneyim]*  kitabı sanatın toplumsal tarihi üzerinde derin bir etki yaratmıştır ve (2018 itibarıyla) üniversitelerde ders kitabı olarak yaygın şekilde kullanılmaktadır.

## Kariyer
Baxandall Cardiff'te, bir dönem İskoçya Ulusal Galerisi'nde bir dönem küratörlük görevinde bulunmuş David Baxandall'ın tek oğlu olarak dünyaya gelmiştir. Manchester Gramer Okulu’na gitmiş ve F. R. Leavis'ten de ders aldığı Downing College'da İngilizce eğitimi görmüştür. 1955 yılında Avrupa'ya gitmiş, Pavia Üniversitesi'nde (1955-56) bir yıl geçirmiş, ardından İsviçre'nin St. Gallen kentindeki uluslararası bir okulda öğretmenlik yapmış (1956-57) ve son olarak sanat tarihçisi Hans Sedlmayr’i dinlemek için gittiği Münih'te Ludwig Heinrich Heydenreich ile birlikte Zentralinstitut für Kunstgeschichte’de Urbino saray halkı üzerine çalışmıştır. 1958'de Londra'ya döndüğünde Warburg Enstitüsü ile uzun süreli ilişkisine, daha sonra 1963 yılında evleneceği Kay Simon ile de tanışacağı, fotoğraf koleksiyonunda çalışarak başlamıştır. 1959-1961 yılları arasında, Ernst Gombrich danışmanlığında *Restraint in Renaissance behaviour* başlıklı tamamlanmamış doktora tezi üzerinde çalışırken genç araştırmacı olarak görev almıştır.

1961 yılından itibaren, Victoria ve Albert Müzesi’nin Mimarlık ve Heykel Bölümü’nde yardımcı küratör olarak görev aldı ve 1965’te Warburg Enstitüsü'ne Rönesans Çalışmaları alanında öğretim görevlisi olarak geri döndü. 1981’de Londra Üniversitesi’nde profesörlüğe atandı, ancak zamanının büyük kısmını giderek artan bir şekilde Amerika Birleşik Devletleri'nde geçirmeye başladı. Cornell Üniversitesi'nde A. D. White Misafir Profesörlük Programında misafir profesör olarak görev aldı ve 1987’de Kaliforniya Üniversitesi (Berkeley)'de yarı zamanlı Sanat Tarihi Profesörü oldu. 1991’de Amerikan Sanat ve Bilim Akademisi'ne üye seçildi. 1974-75 yıllarında ise Oxford Üniversitesi'nde Slade Güzel Sanatlar Profesörü olarak görev yapmıştır.

## Kitaplar
*Giotto and the Orators* adlı kitabı 1971 yılında yayımlandı. Bunu, sanat tarihinde temel bir eser olarak kabul edilen ve dönem gözü kavramını geliştirdiği *15. Yüzyılda Sanat ve Deneyim* adlı çalışması 1972’de takip etti. Ardından *The Limewood Sculptors of Renaissance Germany* (1980), *Patterns of Intention* (1985), *Tiepolo and the Pictorial Intelligence* (1994, Svetlana Alpers ile), *Shadows and Enlightenment* (1994) ve *Words for Pictures* (2003) eserleri yayımlandı. Baxandall, tüm çalışmalarında eserleri, üretildikleri entelektüel, toplumsal ve fiziksel koşulları derinlemesine inceleyerek anlamlandırmaya odaklanmıştır. *The Limewood Sculptors of Renaissance Germany* eserinde ise bu yaklaşımı "oyma eserleri kendi koşullarına ışık tutan birer mercek olarak" kullanmak şeklinde ifade etmiştir.

Baxandall, "toplumsal" sanat tarihi alanında etkili olmasına rağmen, çoğunlukla Marksist veya aşırı "bağlamsal" yaklaşımlardan uzak durmuştur. Bir noktada, sadece “farklı bir şekilde... Roger Fry gibi olmaya çalıştığını” belirtmiş ve Heinrich Wölfflin'in *Klasik Sanat* adlı kitabının etkisini sık sık vurgulamıştır.

## Ölümü ve mirası
Baxandall, Londra’da Parkinson hastalığına bağlı zatürre nedeniyle hayatını kaybetmiştir. Ölümünden sonra, dönem gözü kavramı giderek önem kazanmaya devam etmiştir.

## Yayınlar

* *Giotto and the Orators. Humanist observers of painting in Italy and the discovery of pictorial composition 1350-1450,* Oxford University Press, 1971
* *Painting and Experience in 15th century Italy,* Oxford UP, 1972
* *The Limewood Sculptors of Renaissance Germany,* Yale University Press, 1980
* *Patterns of Intention: On the Historical Explanation of Pictures,* Yale UP, 1985
* Svetlana Alpers ile birlikte: *Tiepolo and the Pictorial Intelligence,* Yale UP, 1994
* *Shadows and Enlightenment,* Yale UP, 1995
* *Words for Pictures: Seven Papers on Renaissance Art and Criticism,* Yale UP, 2003
* *Episodes: a Memory Book,* Carlo Ginzburg'un giriş bölümüyle, Frances Lincoln, 2010
* *A Grasp of Kaspar,* Frances Lincoln, 2010

### Baxandall Üzerine

* *Michael Baxandall, Vision and the Work of Words,* ed. Peter Mack & Robert Williams, Farnham, 2015

## Ayrıca bakınız

* Dönem gözü

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* ''The New York Times''
* "Obituary", *Daily Telegraph*, 17 Ağustos 2008
* Elizabeth McGrath "Obituary: Michael Baxandall", *The Guardian* 26 Ağustos 2008
* Charles Saumarez Smith "Obituary: Michael Baxandall", *The Independent*, 19 Ağustos 2008
* "Obituary", *The Times*, 27 Ağustos 2008
* Allan Langdale, ‘Interviews with Michael Baxandall, 3 and 4 February 1994, Berkeley, CA’ *Journal of Art Historiography* Number 1 Aralık 2009