open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
2026 Kış Olimpiyatları'nda kayaklı koşu - Erkekler sprint

2026 Kış Olimpiyatları'nda kayaklı koşu **erkekler sprint** müsabakası, 10 Şubat'ta Tesero'daki Fabio Canal Kayaklı Koşu ve Biatlon Merkezi'nde 1,585 kilometrelik bir parkurda gerçekleştirildi. 2018 ve 2022 şampiyonu Norveçli Johannes Høsflot Klæbo etkinliği kazandı. Amerika Birleşik Devletleri'nden Ben Ogden gümüş, Oskar Opstad Vike ise bronz madalya elde etti. Her iki sporcu da ilk kez Olimpiyat madalyası sahibi oldu. Ogden, 1976'daki Bill Koch'tan sonra madalya kazanan ilk Amerikalı erkek kayaklı koşucu oldu.

## Arka plan
2022 şampiyonu Johannes Høsflot Klæbo ve gümüş madalya sahibi Federico Pellegrino Olimpiyatlara katılma hakkı kazandılar. Bronz madalya sahibi Aleksandr Terentyev'in katılmasına ise izin verilmedi; çünkü Rusya'dan gelen kayakçılar yalnızca bireysel tarafsız sporcular olarak katılabiliyordu ve Terentyev bu statüyü elde edemedi. Klæbo, Olimpiyatlardan önce 2025-26 FIS Kayaklı Koşu Dünya Kupası'nın hem genel hem de sprint klasmanlarında lider durumdaydı. Kendisi aynı zamanda sprint dalında 2025 dünya şampiyonuydu.

## Elemeler

## Sonuçlar

### Elemeler
Elemeler saat 09.55'te gerçekleştirildi.

### Çeyrek finaller
;1. çeyrek final

;2. çeyrek final

;3: çeyrek final

;4: çeyrek final

;5. çeyrek final

### Yarı finaller
;1. yarı final

;2. yarı final

### Final
Final saat 13:38'de gerçekleştirildi.

## Kaynakça
2026 Kış Olimpiyatları'nda kayaklı koşu - Erkekler takım sprint

2026 Kış Olimpiyatları'nda kayaklı koşu **erkekler takım sprint** müsabakası, 18 Şubat'ta Tesero'daki Fabio Canal Kayaklı Koşu ve Biatlon Merkezi'nde 1,585 kilometrelik bir parkur üzerinde gerçekleştirildi. Norveç'ten Einar Hedegart ve Johannes Høsflot Klæbo etkinliği kazandı; bu galibiyet Klæbo'yu onuncu kez Olimpiyat şampiyonu yaptı. Klæbo, 2026 Olimpiyatları'nda şu ana kadar katıldığı beş etkinliğin tamamını kazandı ve önünde hâlâ bir yarış daha var. Amerika Birleşik Devletleri'nden Ben Ogden ve Gus Schumacher gümüş madalya kazanırken, İtalya'dan Elia Barp ve Federico Pellegrino bronz madalya elde etti. Schumacher için bu, kariyerinin ilk Olimpiyat madalyasıydı.

## Arka plan
2022 şampiyonları Erik Valnes ve Johannes Høsflot Klæbo ile gümüş madalya sahipleri Iivo Niskanen ve Joni Mäki etkinlik için kota aldılar. Ancak Valnes ve Niskanen müsabakaya katılmadılar. Bronz madalya sahibi Aleksandr Bolşunov ve Aleksandr Terentyev'in, Rusya'nın Ukrayna'yı işgalinin başlamasının ardından tüm uluslararası takım etkinliklerine katılmaları yasaklandı. Olimpiyatlardan önce 2025-26 FIS Kayaklı Koşu Dünya Kupası'nda yalnızca iki takım sprint etkinliği düzenlenmişti. Valnes ve Klæbo bunlardan birini, Harald Østberg Amundsen ve Einar Hedegart ise diğerini kazanmıştı. Valnes ve Klæbo aynı zamanda sprintte 2025'in dünya şampiyonlarıydı.

## Elemeler

## Sonuçlar

### Elemeler

### Final

## Kaynakça
2026 Kış Olimpiyatları'nda kayaklı koşu - Kadınlar sprint

2026 Kış Olimpiyatları'nda kayaklı koşu **kadınlar sprint** müsabakası, 10 Şubat'ta Tesero'daki Fabio Canal Kayaklı Koşu ve Biatlon Merkezi'nde 1,585 kilometrelik bir parkurda gerçekleştirildi. İsveçli sporcular podyumu kapatarak ilk üç sırayı paylaştı; Linn Svahn şampiyon olurken, Jonna Sundling ikinci, Maja Dahlqvist ise üçüncü sırada bitirdi. Bu madalya, Svahn'ın kazandığı ilk Olimpiyat madalyası oldu.

## Arka plan
2022 yılının tüm madalyalı sporcuları; şampiyon Jonna Sundling, gümüş madalya sahibi Maja Dahlqvist ve bronz madalya sahibi Jessie Diggins Olimpiyatlara katılma hakkı kazandılar. Olimpiyatlardan önce, 2025-26 FIS Kayaklı Koşu Dünya Kupası'nda Dahlqvist sprint klasmanında, Diggins ise genel klasmanda lider durumdaydı. Sundling ise sprint dalında 2025 dünya şampiyonuydu.

## Elemeler

## Sonuçlar

### Elemeler
Elemeler saat 09.15'te gerçekleştirildi.

### Çeyrek finaller
;1. çeyrek final

;2. çeyrek final

;3. çeyrek final

;4. çeyrek final

;5. çeyrek final

### Yarı finaller
;1. yarı final

;2. yarı final

### Final
Final saat 13.24'te gerçekleştirildi.

## Kaynakça
Csíkszék

**Csíkszék** (), tarihî Sekelistan içinde yer alan Sekel idari bölümlerinden biriydi.

## Nüfus
1867 yılında Csíkszék nüfusunun dinî yapısı şu şekildeydi:
* Roma Katolik: 96.525
* Yunan Katolik: 13.028
* Doğu Ortodoksluk: 17
* Diğerleri: 1.667
* Toplam: 111.237

## Galeri

Franciscan Church and Monastery Csiksomlyo.jpg|Csíksomlyó'daki Fransisken Kilisesi ve Manastırı
Guildhall of Csikszek in Csiksomlyo.jpg|Csíksomlyó'daki Csíkszék Guildhall'ı
Castle of Csikszereda.jpg|Csíkszereda kalesi
People of Csikszek in traditional costumes.jpg|Geleneksel kostümlü Csíkszék halkı


## Kaynakça

* Orbán, Balázs (1868). *A Székelyföld leírása*. Pest: Panda és Frohna Könyvnyomdája.
2026 Kış Olimpiyatları'nda kayaklı koşu - Kadınlar takım sprint

2026 Kış Olimpiyatları'nda kayaklı koşu **kadınlar takım sprint** müsabakası, 18 Şubat'ta Tesero'daki Fabio Canal Kayaklı Koşu ve Biatlon Merkezi'nde 1,585 kilometrelik bir parkur üzerinde gerçekleştirildi. İsveç'ten Jonna Sundling ve Maja Dahlqvist etkinliği kazandı. İsviçre'den Nadja Kälin ve Nadine Fähndrich gümüş madalya kazanırken, Almanya'dan Laura Gimmler ve Coletta Rydzek bronz madalya elde etti. Bu madalya Dahlqvist için ilk Olimpiyat altın madalyası olurken; Kälin, Fähndrich, Gimmler ve Rydzek için ise kariyerlerinin ilk Olimpiyat madalyalarıydı.

## Arka plan
2022 şampiyonları Katharina Hennig ve Victoria Carl idi. Şu an Hennig Dotzler adıyla yarışan Hennig, Olimpiyat kotası aldı ancak takım sprint ekibine seçilmedi. Carl ise 2025 yılında girdiği doping testini geçemeyince geçici olarak müsabakalardan yasaklandı; kendisi 2013 sezonundan beri Dünya Kupası'nda yarışıyordu. Gümüş madalya sahipleri Maja Dahlqvist ve Jonna Sundling etkinlik için kota aldılar. Bronz madalya sahipleri Yuliya Stupak ve Natalya Nepryayeva'nın, Rusya'nın Ukrayna'yı işgalinin başlamasının ardından tüm uluslararası takım etkinliklerine katılmaları yasaklandı. Olimpiyatlardan önce 2025-26 FIS Kayaklı Koşu Dünya Kupası'nda yalnızca iki takım sprint etkinliği düzenlenmişti. Dahlqvist ve Sundling bunlardan birini, Laura Gimmler ve Coletta Rydzek ise diğerini kazanmıştı. Sundling ve Dahlqvist aynı zamanda sprintte 2025'in dünya şampiyonlarıydı.

## Elemeler

## Sonuçlar

### Elemeler

### Final

## Kaynakça
Máramaros

## Muharebe öncesi
1661 yılında Osmanlı Devleti, Erdel Prensliği üzerindeki askerî baskısını artırmak amacıyla Budin Beylerbeyi İsmail Paşa komutasındaki kuvvetleri ve Kırım Hanlığı birliklerini Máramaros bölgesine sevk etti. Bölge, Erdel'in kuzey savunma hattında stratejik bir konuma sahipti.

## Muharebe
Osmanlı ve Kırım kuvvetleri Máramaros'a girerek şehir ve çevresini ateşe verdi. Kaynaklar, düzenli bir meydan muharebesi yaşanmadığını, Erdel garnizonunun direniş gösteremeden dağıldığını belirtmektedir.

## Muharebe sonrası
Máramaros'un yakılması bölgeyi askerî ve ekonomik açıdan zayıflatmış, Erdel Prensliği üzerinde ciddi bir baskı oluşturmuştur. Ölü ve esir sayıları kaynaklarda net olarak belirtilmemektedir.

## Kaynakça
2026 Kış Olimpiyatları'nda kızak

2026 Kış Olimpiyatları'nda kızak müsabakaları, 7-12 Şubat 2026 tarihleri arasında Cortina d'Ampezzo'daki Cortina Sliding Centre'da gerçekleştirildi.

## Elemeler

## Müsabaka programı
Aşağıda, dört branşın tamamı için müsabaka programı yer almaktadır.

Tüm saatler yerel saat dilimine (UTC+1) göredir.

## Madalya özeti

### Madalya tablosu

### Etkinlikler

## Katılımcı ülkeler
Müsabakalara katılmak üzere 19 ülkeden toplam 106 sporcu kota aldı.

## Kaynakça
Circle of Power

***Circle of Power***, yönetmenliği Bobby Roth tarafından gerçekleştirilen, başrollerinde Yvette Mimieux, Christopher Allport, Cindy Pickett, John Considine ve Walter Olkewicz'in yer aldığı 1981 çıkışlı Amerikan yapımı sinema filmi. 

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*
Ancora

***Ancora***, klasik crossover vokal grubu Il Divo'nun üçüncü stüdyo albümüdür. Albüm, 7 Kasım 2005'te Birleşik Krallık ve Avrupa'nın diğer bölgelerinde yayımlandı. Amerika Birleşik Devletleri ve Latin Amerika'daki çıkışı ise 24 Ocak 2006'da gerçekleşti. Çıkış haftasında *[[Billboard 200]]* listesinde birinci sıraya yükseldi. Albümde, bonus parça hariç, kısmen Latince olan bir şarkı, İtalyanca seslendirilen bir şarkı, Fransızca seslendirilen iki şarkı, İngilizce seslendirilen iki şarkı ve İspanyolca seslendirilen altı şarkı bulunmaktadır. Ayrıca albümde Céline Dion ile düet olarak seslendirilen ve Dion'un uluslararası albümü *On Ne Change Pas*'ta da yer alan "I Believe in You" adlı single da yer almaktadır.

Albüm, grubun ilk çalışmalarının yapımcıları olan Per Magnusson, David Kreuger ve Steve Mac ile birlikte İsveç ve Londra'da kaydedildi. 7 Kasım 2005'te Birleşik Krallık'ta yayımlanan çalışma, bir hafta içinde hem Birleşik Krallık'ta hem de Avustralya'da liste başı oldu. *Ancora*, 24 Ocak 2006'da Amerika Birleşik Devletleri'nde piyasaya sürüldü. *[[Billboard 200|Billboard]]*  albüm listesine birinci sıradan giriş yaptı; ilk haftasında 150.000'den fazla kopya sattı. Öne çıkan parçalar arasında "Isabel" yer alır. Céline Dion ile düet yapılan "I Believe in You (Je crois en toi)", albümün teklileri arasındadır. Secret Garden'ın "You Raise Me Up" adlı şarkısının İspanyolca versiyonu "Por ti seré" de albümde bulunur.

## Şarkı listesi

## Kaynakça
Antonio Arregui Yarza

**Antonio Arregui Yarza** (d. 3 Haziran 1939 –ö. 5 Şubat 2026), İspanyol asıllı Ekvadorlu Roma Katolik piskopos.

## Hayatı
Arregui, 3 Haziran 1939'da Oñati, Gipuzkoa, İspanya'da doğdu. Roma'daki Aziz Tomas Aquinas Papalık Üniversitesi ve Navarra Üniversitesi'nde eğitim gördü. 1957'de Opus Dei'ye katılmış ve 13 Mart 1964'te Madrid'de rahip olarak atanarak dini görevine başlamıştır.

Ardından 4 Ocak 1990-25 Temmuz 1995 döneminde Quito Yardımcı Piskoposu ve Auzegera Kıdemli Piskoposu olarak görev yaptı.

Aynı zamanda 25 Temmuz 1995-7 Mayıs 2003 döneminde ise Ibarra Piskoposu'ydu.

Ayrıca Başpiskopos Juan Ignacio Larrea Holguín'in yerine 7 Mayıs 2003-24 Eylül 2015 döneminde Guayaquil Başpiskoposu olarak hazır bulunduktan sonra köşesine çekildi.

Son olarak Eylül 2012'den itibaren Ekvador Piskoposlar Konferansı ("Conferencia Episcopal Ecuatoriana") başkanlığını yürütmüş ve 18 Eylül 2012'de Papa XVI. Benedictus tarafından, Ekim 2012'de yapılacak Yeni Evangelizasyon Piskoposlar Sinodu Olağan Genel Kurulunda yer alması için Papa tarafından "Sinod Babası" olarak atandı.

Arregui, 5 Şubat 2026'da Guayaquil, Ekvador'da doğal nedenlerden 86 yaşında hayatını kaybetmiştir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Catholic Hierarchy: Archbishop Antonio Arregui Yarza
Janina Borońska

**Janina Borońska-Łągwa** (16 Haziran 1943, Łódź – 5 Şubat 2026, Varşova, Polonya), Polonyalı aktris. 
## Hayatı
Borońska, 16 Haziran 1943'te Łódź, Polonya'da doğdu. Łódź'daki Ulusal Film Okulu'ndan mezun oldu. Besteci ve şarkıcı Jacek Łągwa'nın annesidir. 1964'te başladığı oyunculuk kariyerini 2000 yılına kadar sürdürmüştür. Rol aldığı bazı yapımlar arasında; *Return of doctor von Kniprode* (1965), *How I Unleashed World War II* (1969), *Seven sides of the world* (1974) ve *Janna* (1989) sayılabilir. Hizmetleriyle 1985 ile 2000'de iki defa Polonya Liyakat Nişanı'nı aldı. Borońska, 5 Şubat 2026'da Varşova, Polonya'da doğal nedenlerden 82 yaşında öldü.

## Seçme filmografi
* 1965: *Return of doctor von Kniprode* – Klausen'in yanındaki kız (Bölüm 2)
* 1967: *More Than Life at Stake* – radyo-telgrafçısı Irena (Bölüm 1)
* 1969: *How I Unleashed World War II* – Elżbieta
* 1970: *Doctor Eve* – Nina, Ewa'nın stajyer arkadaşı
* 1974: *Seven sides of the world* – Lucek'in annesi
* 1981: *The Quack* – Prokop'un kızı
* 1986: *Cryptonym "Tourists”* – Masne'nin meslektaşı (Bölüm 1)
* 1989: *Janna*

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* IMDb profili
294 (sayı)

**294** (**iki yüz doksan dört**), bir sayı. Doğal sayı sisteminde 293'ten sonra gelir ve 295'den önce yer alır.
295 (sayı)

**295** (**iki yüz doksan beş**), bir sayı. Doğal sayı sisteminde 294'den sonra gelir ve 296'dan önce yer alır.
Lollywood

**Lollywood**, hem Urduca hem de Pencapça film yapımının merkezi olan Pakistan film endüstrisidir.

Pakistan'ın 1947'deki bağımsızlığından bu yana Lahor şehri Pakistan sinemasının merkezi olmuştur. Ancak 2007 yılına gelindiğinde, Urduca film merkezinin büyük ölçüde Karaçi'ye kaymasıyla Lahore'daki film endüstrisi Pakistan Pencap film endüstrisi ile eş anlamlı hale geldi.

Çeşitli medya kaynaklarına göre, "Lollywood" kelimesi "Lahore" ve "Hollywood" kelimelerinin birleşmesinden oluşmuş, 1989 yılında Glamour dergisinin magazin yazarı Saleem Nasir tarafından ortaya atılmış ve genellikle Güney Asya sinemasındaki diğer film endüstrileriyle karşılaştırmalı olarak kullanılmaktadır.

## Etimoloji
"Lollywood", Lahor ve Amerikan film endüstrisi Hollywood'un kısaltılmış hali olan "Hollywood" kelimelerinin birleşmesinden oluşmuş bir kelimedir.

## Tarihçe
1947'de Hindistan'ın Hindistan Cumhuriyeti ve Pakistan olarak bölünmesinden önce, Lahor film endüstrisi başlangıçta Hindistan'ın Britanya Hindistanı dönemi sinemasının bir parçasıydı. Bombay sinema endüstrisi (günümüzde "Bollywood" olarak bilinir) Lahor film endüstrisiyle yakından bağlantılıydı, çünkü her ikisi de kuzey ve orta Britanya Hindistanı'nın ortak dili olan Hintçe-Urduca olarak da bilinen Hindustani dilinde filmler üretiyordu.

## Filmler
1960'larda Pencapça Lollywood filmleri daha popüler olup, genellikle Pakistan Pencap sinemasının altın çağı olarak anılır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Pencap filmlerini arayın @ IMDB.com
Laura Fernández Delgado

**Laura Virginia Fernández Delgado** (4 Temmuz 1986), Kosta Rikalı bir politikacı, siyaset bilimci ve Kosta Rika'nın seçilmiş cumhurbaşkanıdır. Egemen Halk Partisi'nin başkan adayı olarak 2026 başkanlık seçimlerini kazandı. Daha önce 2022-2025 yılları arasında ulusal planlama ve ekonomi politikası bakanı ve 2024-2025 yılları arasında da başkanlık bakanı olarak görev yaptı.

## İlk yılları
Puntarenas'ta doğan Fernández, Kosta Rika Üniversitesi'nde siyaset ve demokratik yönetişim eğitimi aldı.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
Puntarenas

**Puntarenas**, Kosta Rika'nın Pasifik kıyısında, Puntarenas Eyaleti'nde yer alan bir şehirdir. Puntarenas kantonunun belediye merkezi olarak, Puntarenas, Chacarita ve El Roble bölgelerini kapsayan şehir unvanına sahiptir. Eyaletin ilk kantonunun şehri olarak, Kosta Rika'nın idari bölümlerine göre Puntarenas Eyaleti'nin de başkentidir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Puntarenas Eyaleti web sitesi
* Puntarenas ticari web sitesi
*www.radiopuntarenas.net La Radio Digital de Puntarenas
Erdevân

**Artabanus**, **Artabanos** veya **Erdevân** ( *Artabanos* ;   *Ardawan*, eski Pers ve Part İmparatorluğu'nun çeşitli hükümdarları/monarşileri şu anlamlara da gelebilir:

* Erdevân (İstaspis'in oğlu), I. Darius'un kardeşi ve I. Serhas'in amcası.
* Erdevân (I. Serhas'ın saray mensubu), Hyrkania doğumlu, Serhas'in muhafızlarının komutanı ve Serhas'in suikastçısı (MÖ 465)
* Artapanus (general), I. Serhas yönetimindeki general (MÖ 486-465)
* I. Erdevân, Part kralı, y. MÖ 127–124
* II. Erdevân, Part kralı, y. MS 12 - 38/41
* III. Erdevân, Part kralı, 79/80 – 81
* IV. Erdevân, Part kralı, y. 213 ile 224
* Harezmli Artabanus, MS 1.-2. yüzyıl

Kafa karıştırıcı bir şekilde, Artabanus hanedanının hükümdarlık numaraları için iki sistem mevcuttur; daha eski eserlerde, yukarıda listelenenden daha yüksek bir hükümdarlık numarasıyla numaralandırılmış olabilirler; yani IV. Artabanus, III. Artabanus'u ifade ediyor olabilir.

İsmin Manda dilindeki varyantı **Ardban** (veya **Ardwan**) şeklindedir.
Olimpik Park (Seul)

**Olimpik Park** () veya kısaca **Olpark** (올팍), Güney Kore'nin başkenti Seul'de bulunan bir parktır. 28 Mayıs 1986 tarihinde açılan ve Songpa semtinde yer alan bahçe, 1986 Asya Oyunları ile 1988 Yaz Olimpiyatları'na ev sahipliği yapmak için inşa edildi.

Parkta bulunan Dünya Barışı Kapısı, 1988 Seul Yaz Olimpiyatları'nın sloganını ve kavramlarını (barış ve uyum) kutlamak ve aynı zamanda Kore halkının gücünü sembolize etmek amacıyla inşa edilmiştir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
302 (sayı)

**302** (**üç yüz iki**), bir sayı. Doğal sayı sisteminde 301'den sonra gelir ve 303'ten önce yer alır.
304 (sayı)

**304** (**üç yüz dört**), bir sayı. Doğal sayı sisteminde 303'ten sonra gelir ve 305'ten önce yer alır.
E2F1

**Transkripsiyon faktörü E2F1**, insanlarda E2F1 geni tarafından kodlanan bir proteindir.

## İşlevi
Bu gen tarafından kodlanan protein, E2F transkripsiyon faktörleri ailesinin bir üyesidir. E2F ailesi, hücre döngüsünün kontrolünde ve tümör baskılayıcı proteinlerin işlevlerinde kritik bir rol oynar; ayrıca küçük DNA tümör virüslerinin dönüştürücü proteinlerinin de hedefidir.

E2F proteinleri, ailenin çoğu üyesinde bulunan ve evrimsel olarak korunmuş birkaç alan içerir. Bu alanlar arasında DNA bağlanma alanı, farklılaşma tarafından düzenlenen transkripsiyon faktörü proteinleri (DP) ile etkileşimi belirleyen dimerizasyon alanı, asidik amino asitlerce zengin bir transaktivasyon alanı ve transaktivasyon alanı içine gömülü tümör baskılayıcı proteinlerle etkileşim alanı yer alır.

Bu protein ile birlikte E2F2 ve E2F3 olmak üzere iki başka aile üyesi, ek bir siklin bağlanma alanına sahiptir. Bu protein, hücre döngüsüne bağımlı bir şekilde retinoblastoma proteini (pRB)’ye tercihen bağlanır. Ayrıca hem hücre proliferasyonunu hem de p53’e bağımlı ya da bağımsız apoptozu aracılık edebilir.

## Transkripsiyonu
E2F1 promoter[PAX8] => E2F1

## Etkileşimleri
E2F1'in aşağıdaki proteinlerle etkileşime girdiği gösterilmiştir:

* ARID3A
* CUL1
* Cyclin A1
* Cyclin A2
* GTF2H1
* MDM4
* NCOA6
* NDN
* NPDC1
* PURA
* PHB
* RB1
* UDG
* RBL1
* SKP2
* SP1
* SP2
* SP3
* SP4
* TFDP1
* TOPBP1
* TP53BP1
* UBC

## Ayrıca bakınız
* E2F
* Retinoblastoma protein

## Kaynakça
Diogo Rodrigues (1999 doğumlu futbolcu)

**Diogo Rodrigues** (d. 23 Ağustos 1999), Portekizli profesyonel futbolcu. Defans mevkiinde görev almaktadır. Liga I ekiplerinden FC Petrolul Ploiești'de forma giymektedir.
Danel Dongmo

**Danel Dongmo** (d. 31 Aralık 2001), Kamerunlu profesyonel futbolcu. Orta Saha mevkiinde görev almaktadır. Liga I ekiplerinden FC Petrolul Ploiești'de forma giymektedir.

## Başarıları
;Vardar
* Kup na Makedonija: 2024-25
211 Isolda

**211 Isolda**, çok büyük bir Ana kuşak asteroitidir. C tipi bir asteroit olarak sınıflandırılır. Koyu renklidir. Avusturyalı gökbilimci Johann Palisa tarafından 10 Aralık 1879'da Pola'da keşfedilmiştir.
## Kaynakça
Tommi Jyry

**Tommi Jyry** (d. 16 Ağustos 1999), Fin profesyonel futbolcu. Orta saha mevkiinde görev almaktadır. Liga I ekiplerinden FC Petrolul Ploiești'de forma giymektedir.

## Başarıları
;HIFK
* Ykkönen: 2018
;KuPS
* Veikkausliiga: 2019
* Suomen Cup: 2021
;Inter Turku
* Suomen Cup finalisti: 2022
* Liigacup finalisti: 2022
Transaktivasyon bölgesi

**Transaktivasyon bölgesi** ya da trans-aktive edici bölge (TAD), transkripsiyon faktörlerinde yer alan ve transkripsiyonel koregülatörler gibi diğer proteinler için bağlanma bölgeleri içeren bir iskelet (scaffold) domenidir. Bu bağlanma bölgeleri sıklıkla aktivasyon fonksiyonları (AF) olarak adlandırılır.

TAD'ler, amino asit bileşimlerine göre adlandırılır. Bu amino asitler ya aktivite için kritik öneme sahiptir ya da TAD içinde en bol bulunan amino asitlerdir. Örneğin, Gal4 transkripsiyon faktöründe transaktivasyon asidik amino asitler aracılığıyla gerçekleşirken, Gcn4’te benzer bir rolü hidrofobik kalıntılar üstlenir. Bu nedenle Gal4 ve Gcn4’teki TAD’ler sırasıyla asidik ve hidrofobik olarak adlandırılır.

Genel olarak dört TAD (transaktivasyon bölgesi) sınıfı ayırt edilebilir:

* Asidik alanlar (“acid blobs” veya “negative noodles” olarak da adlandırılır): D ve E amino asitlerinden zengindir; Gal4, Gcn4 ve VP16'da bulunur.
* Glutamin-zengin alanlar: “QQQXXXQQQ” gibi çoklu tekrarlar içerir; SP1'de görülür.
* Prolin-zengin alanlar: “PPPXXXPPP” gibi tekrarlar içerir; c-Jun, AP2 ve Oct-2'de bulunur.
*İzolösin-zengin alanlar: “IIXXII” tekrarları içerir; NTF-1'de yer alır.

Alternatif olarak, benzer amino asit bileşiminin her zaman benzer aktivasyon yolları anlamına gelmediği göz önüne alındığında, TAD'ler uyardıkları sürece göre de sınıflandırılabilir; yani başlama ya da uzama (elongation) aşamalarını teşvik etmelerine göre.

## Kaynakça
Allonnes

**Allonnes** aşağıdaki anlamlara gelebilir:

* Allonnes, Eure-et-Loir
* Allonnes, Maine-et-Loire
* Allonnes, Sarthe

## Ayrıca bakınız
* Allonne
* Allons
Allonne

**Allonne** aşağıdaki anlamlara gelebilir:

* Allonne, Oise
* Allonne, Deux-Sèvres

## Ayrıca bakınız
* Allonnes
* Allons
Allons

**Allons** aşağıdaki anlamlara gelebilir:

* Allons, Alpes-de-Haute-Provence
* Allons, Lot-et-Garonne
* Allons, Tennessee

## Ayrıca bakınız
* Allonne
* Allonnes
Bousse

**Bousse** veya **Boussé** aşağıdaki anlamlara gelebilir:

* Boussé, Kourwéogo, Burkina Faso
* Bousse, Moselle, Fransa
* Bousse, Sarthe, Fransa
Küba ekonomisi

Küba, büyük ölçüde devlet işletmelerinin hâkim olduğu, planlı ve gelişmekte olan bir ekonomiye sahiptir. Küba Komünist Partisi, kamu sektöründe yüksek düzeyde denetim sürdürmekte ve ekonomi üzerinde belirleyici bir etki kullanmaktadır. Adada yaşam maliyeti görece düşüktür; toplu taşıma ucuzdur ve eğitim, sağlık hizmetleri ile gıda devlet tarafından sübvanse edilmektedir. Buna karşın Küba'nın ekonomik büyümesi tarihsel olarak zayıf seyretmiştir. Bunun başlıca nedenleri arasında yoğun iş gücü göçü, ithalata bağımlılık, süregelen enerji krizi [], dış ticaret yaptırımları ve sınırlı turizm geliri yer alır. Ülkede uzun süredir varlığını sürdüren ikili ekonomi yapısı [], art arda ekonomik krizlere yol açmıştır. Küba, yüksek enflasyon, yaygın yoksulluk ve gıda kıtlığı nedeniyle Latin Amerika ve Karayipler’in en yoksul ülkeleri arasında sayılmaktadır. Ülke geniş kamu sektörü ve kronik bütçe açıkları sonucunda ağır bir borç yükü altındadır ve küresel ölçekte yüksek bir devlet borcu oranına sahiptir.

19. yüzyılda Küba, tütün, şeker ve kahve ihracatı sayesinde sanayi öncesi Latin Amerika’nın en müreffeh ülkelerinden biriydi. 1953–1959 yılları arasındaki Küba Devrimi sırasında, Fulgencio Batista’nın askerî diktatörlüğü döneminde ülke Latin Amerika genelinde ekonomik büyüme eğilimi içindeydi. Soğuk Savaş boyunca ise Küba ekonomisi, Sovyetler Birliği ile kurduğu jeopolitik ittifak nedeniyle Doğu Bloku tarafından yoğun biçimde sübvanse edildi; bazı yıllarda bu destek ülkenin gayrisafi yurt içi hasılasının %10 ila %40’ına ulaştı. Sovyetler Birliği’nin dağılmasıyla birlikte Küba ciddi bir ekonomik çöküş yaşadı ve 1990–1993 yılları arasında GSYH’sı %33 oranında geriledi. 1991’de başlayıp 2001’e kadar süren ve “Özel Dönem” (*Período Especial*) olarak bilinen uzun süreli bir ekonomik bunalım ülkeye hâkim oldu. Küba ekonomisi 2003'ten itibaren sınırlı piyasa açılımları ile Venezuela, Çin ve Rusya’dan gelen dış destek sayesinde kısmen toparlandı. Amerika Birleşik Devletleri, jeopolitik gerilimler nedeniyle 1960'tan bu yana Küba'ya karşı ekonomik ambargo [] uygulamaktadır. Buna karşın Küba, dünya genelinde birçok ülkeyle serbest ticaret anlaşmaları imzalamıştır.

## Kaynakça
2008 Løgmanssteypið

**2008 Løgmanssteypið**, Faroe Adaları futbolunda kupa turnuvasının 54. organizasyonu. 15 Mart 2008'de ilk tur maçlarıyla başlayıp, 14 Haziran 2008'deki final maçıyla tamamlandı. Finalde karşılaştığı B36 Tórshavn'ı 3-2 mağlup eden EB/Streymur, Faroe Adaları Kupası'nı üst üste ikinci kez kazanmayı başardı.

## Birinci tur

## İkinci tur

## Çeyrek final

## Yarı final

;İlk maçlar

;İkinci maçlar

## Final

## Dış bağlantılar
*rsssf'de 2008 Faroe Kupası
Stefan Krell

**Stefan Krell** (d. 12 Haziran 1992), Avusturyalı profesyonel futbolcu. Kaleci mevkiinde görev almaktadır. Liga I ekiplerinden FC Petrolul Ploiești'de forma giymektedir.

## Başarıları
;Parndorf
* Landesliga Burgenland: 2013–14
;SV Horn
* Regionalliga Ost: 2017–18
Brahima Doukansy

**Brahima Doukansy** (d. 21 Ağustos 1999), Fransız profesyonel futbolcu. Orta Saha mevkiinde görev almaktadır. Liga I ekiplerinden FC Petrolul Ploiești'de forma giymektedir.
2026 Eurovision Şarkı Yarışması'nda İtalya

**İtalya**, Avusturya'nın Viyana kentinde yapılacak **2026 Eurovision Şarkı Yarışması** 'na katılacaktır. İtalyan yayıncı Radiotelevisione Italiana (RAI) tarafından yapılacak *[[2026 Sanremo Müzik Festivali]]* 'nin kazananı ülkenin temsilcisi olacaktır.

## Geçmişi

2026 yarışması'ndan önce, İtalya Eurovision Şarkı Yarışması'na elli bir kez katılmış, ilk katılımını 1956 yılında gerçekleştirmiştir. İtalya günümüze dek üç kez kazanmıştır. Ülke en iyi derecesini 1964 yılında Gigliola Cinquetti'nin seslendirdiği "Non ho l'età" adlı şarkısıyla, 1990 yılında Toto Cutugno'nun seslendirdiği "" adlı şarkısıyla ve 2021 yılında Måneskin'in seslendirdiği "Zitti e buoni" adlı şarkısıyla üç kez birinci olarak almıştır. En kötü derecesini ise 1966 yılında sonuncu olarak almıştır. İtalya Büyük 5'li üyesi olduğundan Yarı final sistemi yerine direkt olarak finalde yarışmaktadır. 2025 yılında İtalya Lucio Corsi'nun seslendirdiği "Volevo essere un duro"  adlı şarkı ile katıldığı yarışmanın finalinde 5. olmuştur.

İtalyan yayıncı Radiotelevisione Italiana (RAI) İtalya'nın temsilcisini seçmek için görevlendirilen kuruluştur. Ülke ilk katıldığı 1956 yılından bu yana Eurovision Şarkı Yarışması için temsilcisini Ulusal Final veya Görevlendirme yöntemleri ile belirlemektedir. İtalyan yayıncı 1951 yılından beri düzenlenen *2026 Sanremo Müzik Festivali* adlı yarışma ile temsilcisini seçecek.

## Eurovision'dan önce
### ''2026 Sanremo Müzik Festivali''
İtalyan yayıncı Radiotelevisione Italiana (RAI) tarafından organize edilen 2026 Sanremo Müzik Festivali yarışmasının kazananı 2026 Eurovision Şarkı Yarışması'nda ülkesini temsil edecek.

## Ayrıca bakınız
* Eurovision Şarkı Yarışması'nda İtalya
* 2026 Eurovision Şarkı Yarışması

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*
Guilherme Soares

**Guilherme Soares** (d. 8 Şubat 2001), Portekizli profesyonel futbolcu. Defans mevkiinde görev almaktadır. Liga I ekiplerinden FC Petrolul Ploiești'de forma giymektedir.
Henry Lackey

**Henry G. Lackey** (d.1947, Henderson, Kentucky –ö. 5 Şubat 2026, Lexington, Kentucky), Amerikalı siyasetçi. 
## Hayatı
Lackey, 1947'de Henderson, Kentucky'de doğdu. Siyasetçi bir aileden gelmektedir. Babası Hecht S. Lackey'de Henderson, Kentucky'de belediye başkanlığı yapmıştır. Henderson Yüksek Okulu, Kentucky Üniversitesi ve Michigan Eyalet Üniversitesi'nde eğitim gördü. Ardından Demokrat Parti'den siyasete girerek Kentucky 4. Bölge'den iki dönem (1982-1987), (1991-1995) Kentucky Senatörü olarak görev aldı. Aynı zamanda 2002-2006 yılları arasında Henderson Belediye Başkanlığı görevini yürüttü. Siyaset dışında Kentucky Yayıncılar Birliği'nin CEO'luğunu yürüttü. Hizmetleriyle adı Kentucky Mic Şöhretler Holü'ne ve Henderson Mezunlar Holü'ne dahil edilirken 2007'de Al Temple Ödülü'nü aldı. Lackey, 5 Şubat 2026'da Lexington, Kentucky'de doğal nedenlerden 79 yaşında öldü.

## Kaynakça
Venlok

**Venlok** veya **Orta-Erken Siluriyen**, Siluriyen döneminin ikinci devridir. Landoveri devrini takip eder ve Ludlov devrinden önce gelir. Radyometrik tarihlendirmeler Venlok devrini günümüzden 432,9 ile 426,7 milyon yıl öncesi arasına yerleştirir.

## Kaynakça
Abipónlar

**Abiponlar** (, tekili ), Arjantin'in Gran Chaco bölgesinde ve Paraguay'da yaşamış, Guaicuruan dillerinden birini konuşan yerli bir halktı. 19. yüzyılın başlarında bağımsız bir etnik grup olarak varlıkları sona erdi ve hayatta kalan az sayıda kişi Arjantin toplumuna asimile oldu.

## Kaynakça
Capayánlar

***Capayánlar***; Arjantin topraklarında yaşamış olan ve günümüzde soyu tükenmiş yerli bir halktı.

Ata toprakları, Arjantin'deki La Rioja, Catamarca ve San Juan eyaletlerinin bazı kısımlarını, Colorado Nehri üzerindeki La Rioja ile Catamarca arasındaki dağlık bölgeyi ve San Juan'daki Jáchal Nehri çevresini kapsıyordu. Bu bölge batıda And Dağları'ndan başlayıp, Diaguitalarla kaynaştıkları Velasco Sıradağları'na kadar uzanıyordu. Famatina, Sanagasta, Yacampis, Guandacol ve Jáchal'daki verimli vadilerde yaşamını sürdürüyordu. Kuzeyde Diaguitalar, güneyde ise Huarpelerle komşuydular.

## Kaynakça

### Bibliyografya

* 

## Dış bağlantılar

* Capayanes
* Kuzeydoğu Kültürleri
Huarpeler

**Huarpeler** veya **Warpeler**, Arjantin'in Cuyo bölgesinde yaşayan yerli bir halktır. Bazı bilim insanları, isimlerinin Huarpe dilinde "kumlu zemin" anlamına geldiğini öne sürmektedir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Mendoza – History and Legends
* Huarpe People – Encyclopædia Britannica
* Discovery of a Fragment of the Printed Copy of the Work on the Millcayac ..., by Rodolfo R. Schuller
* Millcayac y Allentiac: Los dialectos del idioma Huarpe Archived 23 March 2012 at the Wayback Machine By Catalina Teresa Michieli – 1990
*  Information about the Huarpe culture
*  Web site about the Huarpe culture
*  Espejos culturales. Ethnography Archived 4 November 2009 at the Wayback Machine Map of the Huarpes territory.
Mocovíler

**Mocovíler** (Mocoví dili: *moqoit*), Güney Amerika'daki Gran Chaco bölgesinde yaşayan bir yerli halktır. Mocoví dilini konuşan Mocovíler Guaycuru halklarına ait etnik gruplardan biridir. 2010 Arjantin nüfus sayımında 22.439 kişi kendisini Mocoví olarak tanımlamıştır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Ülkeler ve Kültürleri: Johannes Wilbert'in ''Mocovi'' adlı eseri
Nivacléler

**Nivacléler**, Gran Chaco'da yaşayan bir yerli halktır. Paraguay'daki Presidente Hayes ve Boquerón illerinde yaklaşık 13.700, Arjantin'in Salta eyaletinde yaklaşık 200 Nivaclé yaşamaktadır. Bolivya'nın Tarija şehrinde de çok az sayıda Nivaclé yaşamaktadır.

Son 50 yılda Kanada, Rusya ve Almanya'dan 15.000 Mennonit, geleneksel Nivaclé topraklarına yerleşmiştir.

## Kaynakça
Ludlov

**Ludlov** veya Orta-Geç Siluriyen, Siluriyen döneminin üçüncü devridir. 426.7 \pm&nbsp;1.5 ila 422,7 \pm
&nbsp;1,6 milyon yıl önce sürmüştür. Venlok devrini takip eder ve Pridoli devrinden önce gelir. Adını İngiltere'nin Shropshire bölgesindeki Ludlow kasabasından almıştır. Ludlow devri iki çağa ayrılır; Gorstiyen ve Ludfordiyen.

## Kaynakça
Pridoli

**Pridoli** veya **Geç Siluriyen**, Siluriyen döneminin dördüncü ve son devridir. 422,7 \pm 1,6 ila 419,62 \pm 1,36 milyon yıl önce sürmüştür. Ludlov devrini takip eder ve Erken Devoniyen devrinden önce gelir. İsmini Çek Cumhuriyeti'nde Prag'ın Slivenec banliyösü yakınındaki *Homolka a Přídolí* doğa koruma alanındaki bir mevkiden almıştır. GSSP, (Küresel Sınır Stratotip Kesiti ve Noktası - KSKN) Kopanina Formasyonu'nun üzerinde yer alan Požáry Formasyonu'nda bulunmaktadır. Přídolí, kadastral bir arazi alanının eski adıdır.

Konodontların neslinin tükenmesiyle örtüşen negatif bir karbon izotop sapması olan Šilalė Olayı, erken Pridoli sırasında meydana gelmiştir.

## Kaynakça
Tobalar

**Tobalar**, diğer adıyla **Qomlar**, Arjantin'deki en büyük yerli gruplardan biridir ve tarihsel olarak modern Orta Chaco'nun Pampas bölgesindeyaşamışlardır. Günümüzde, ata topraklarında karşılaştıkları zorluklar nedeniyle birçok Toba, San Ramón de la Nueva Orán, Salta, Tartagal, Resistencia, Charata, Formosa, Rosario ve Santa Fe'nin banliyölerinde ve Büyük Buenos Aires'te yaşamaktadır. Yaklaşık 130.000 kişi kendilerini Toba veya Qom olarak tanımlamaktadır.

## Kaynakça

## İleri okumalar

* Los indios Tobas en Rosario, Argentina (in Spanish)
* Gordillo, Gaston 2004 Landscapes of Devils: Tensions of Place and Memory in the Argentinian Chaco. Durham: Duke University Press.
* Gordillo, Gaston 2005 Nosotros vamos an estar acá para siempre: historias tobas. Buenos Aires: Biblos.
* Miller, Elmer 1979 Los tobas argentinos: armonía y disonancia en una sociedad. Mexico City: Siglo XXI.

## Dış bağlantılar

* United Nations page about the Toba language
* BBC Report 27/09/07
* 
*
Quilmeler

**Quilmeler** (diğer adıyla **Kilmeler**); Arjantin'in kuzeybatısındaki Tucumán eyaletinde, Batı And Dağları vadilerinde yaşamış olan ve Diaguita grubuna mensup bir yerli halktı. 15. yüzyıldaki İnka istilalarına şiddetle direnen topluluk, 1667'de yenilene kadar 130 yıl boyunca İspanyollarakarşı mücadele etmeye devam etti. İspanyol işgalciler, Quilme halkından hayatta kalan son 2.000 kişiyi, Buenos Aires'in 1.500 km güneyinde yer alan bir koruma alanına (*reducción*) yerleştirdiler. Kilometrelerce süren bu yolculuk yaya olarak yapıldı ve süreç içinde yüzlerce kişi hayatını kaybetti. 1810 yılına gelindiğinde, koruma alanı bir hayalet kasabaya dönüştüğü için terk edildi; hayatta kalanlar ise günümüzdeki Quilmesşehrine yerleştiler.

## Kaynakça
Teushenler

**Teushenler** veya **Tehueler,** Arjantin'in Patagonya bölgesinde yaşayan yerli bir avcı-toplayıcı halktı. Kültürel yapıları avcılık ve toplayıcılığa dayanan, yerleşik hayata geçmemiş ve sürekli dolaşım hâlinde yaşayan topluluklar olarak tanımlanmaktadırlar. Toprakları güneyde Tehuelçe halkı ile kuzeyde Puelche halkının toprakları arasında yer almaktaydı.

1850 öncesinde Teushen nüfusunun yaklaşık 500–600 kişi arasında olduğu tahmin edilmektedir. Ancak, Arjantin'in Patagonya bölgesinde yürütülen Çölün Fethi olarak adlandırılan süreç sırasında gerçekleştirilen soykırım politikaları sonucunda Teushenler büyük ölçüde katledilmiştir. 1925 yılına gelindiğinde hayatta kalan Teushen sayısının yalnızca on ila on iki kişiyle sınırlı olduğu belirtilmektedir. Bu nedenle Teushenler, kabile düzeyinde soyu tükenmiş topluluklar arasında kabul edilmektedir.

## Kaynakça

## Bibliyografya

* Adelaar, Willen FH ve Pieter Muysken. ''And Dağları'nın Dilleri'', Cambridge: Cambridge University Press, 2004. .
Angaité dili

**Angaité**, Paraguay'daki Gran Chaco'da konuşulan bir dildir. Pek çok çocuk, anadil olarak yalnızca Guarani’yi konuşmakta olmakla birlikte Angaité dilini anlayabilmektedir.

## Kaynakça
Chamacocolar

**Chamacocolar**, Paraguay'da yaşayan bir yerli halktır. Brezilya'da da Chamacoco toplulukları yaşamaktadır.

## Kaynakça

## İleri okumalar

* Escobar, Ticio. *Nemur'un Laneti: Ishir'in Sanatı, Mitolojisi ve Ritüelinin İzinde.* Pittsburgh: University of Pittsburgh Press, 2007. ISBN&nbsp; .

## Dış bağlantılar

* Chamacoco artwork, National Museum of the American Indian
* Biblioteca Virtual de Paraguay Paraguay Virtual Library
* Centro de Artes Visuales Museo del Barro Mud Museum, Visual Arts Center (Paraguay)
Sisuraliyen

**Sisuraliyen** veya **Erken Permiyen**, Permiyen döneminin ilk devridir. 298,9 \pm 0,15 ila 274,4 \pm 0,4 milyon yıl önce sürmüştür. Pensilvaniyen'i takip eder ve Guadalupiyen devrinden önce gelir. Sisuraliyen, adını Rusya ve Kazakistan'daki Ural Dağları'nın batı yamaçlarından alır.

Bu devirde kın kanatlılar ve sinekler ortaya çıktı ve yaklaşık 21 milyon yıl süren nispeten istikrarlı bir ısınma dönemi yaşandı.

## Kaynakça
Poyalar

**Poyalar**, modern Arjantin'de, Llanquihue ve Palena illerinin And Dağları kesimlerinde ve Nahuel Huapi Gölü'nün güney kıyılarında yaşayan yerli Tehuelçe halkının bir alt grubuydu. 17. yüzyılda Cizvit rahibi Nicolás Mascardi, Poya dilini dilbilimsel olarak iki gruba ayırdı: Nahuel Huapi'nin "comarcanos" sakinleri tarafından konuşulan grup ve daha doğuda, Atlantik Okyanusu kıyılarına kadar uzanan diğer grup.

## Kaynakça
Insa

**Insa** (), Güney Kore'nin başkentti Seul'un Jongno semtinde bulunan bir mahalledir. Ana caddesi, bölgenin daha derinlerine uzanan bir dizi ara sokağa bağlanan Insadong-gil'dir ve burada modern galeriler ve çay dükkanları bulunmaktadır. Tarihsel olarak, Kore'deki en büyük antika ve sanat eserleri pazarıydı.

Insa-dong, Seul'de popüler bir turistik yerdir. Esasen uzun bir cadde olup, birçok sanat galerisi, restoran ve geleneksel Kore eşyaları ve sanat eserleri satan dükkanlarıyla tanınır. Ayrıca bol miktarda sokak yemeği bulunur ve bazen halka açık dans gösterileri veya geleneksel suçlu gösterileri düzenlenir. Kıvrımlı ara sokaklarda çeşitli geleneksel restoranlar yer alır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Insadong, the Largest Traditional Art Market :Visitseoul
* Insadong shopping area
* Official Korea Tourism Organization- Insadong
Landoveri

**Landoveri** veya **Erken Siluriyen**, Siluriyen döneminin ilk devridir. 443,1 \pm
 0,9 ila 432,9 \pm 1,2 milyon yıl önce sürmüştür. Geç Ordovisiyen devrini takip eder ve Venlok devrinden önce gelir. Landoveri devri, biyoçeşitlilikte büyük bir azalmaya ve ekosistemlerin oluşmasına neden olan devasa Ordovisiyen-Siluriyen yok oluş olaylarını takip eder.

Bu dönemde başlayan yaygın resif oluşumu, Devoniyen dönemine kadar sürmüştür. Landoveri devrinde yükselen su sıcaklıklarının, mercanların foto-simbiyotlarını (ışıkla beslenen ortakyaşarlar) öldürerek mercanların ağarmasına neden olduğu düşünülmektedir.

Landoveri devri, trilobit türlerinin %50'sini ve küresel konodont türlerinin %80'ini yok eden Ireviken olayı ile sona ermiştir.

## Kaynakça
Transkripsiyon faktörü DP

Moleküler biyolojide, **transkripsiyon faktörü DP** (Dimerleşme Partneri), transkripsiyon faktörü olarak işlev gören bir protein ailesidir. DP, E2F ile bir heterodimer oluşturur ve hücre döngüsünün ilerlemesinde yer alan genleri düzenler. E2F'nin transkripsiyonel aktivitesi, E2F-DP heterodimerine bağlanan retinoblastoma proteini tarafından inhibe edilir ve G1-S geçişi negatif yönde düzenlenir.

## Ayrıca Bakınız
* E2F
* TFDP1
* TFDP2

## Kaynakça
Guadalupiyen

**Guadalupiyen** veya **Orta Permiyen**, Permiyen döneminin ikinci devridir. 274,4&nbsp;\pm 0,4 ila 259,51 \pm&nbsp;0,21 milyon yıl önce sürmüştür. Sisuraliyen devrini takip eder ve Lopingiyen devrinden önce gelir. Guadalupiyen, adını New Mexico ve Teksas'taki Guadalupe Dağları'ndan alır. Bu devir; terapsitlerin yükselişine, "Olson Yok Oluşu" adı verilen küçük çaplı bir yok oluşa ve "Kapitaniyen sonu yok oluşu" olarak bilinen önemli bir kitlesel yok oluşa tanıklık etmiştir.

## Kaynakça
Lopingiyen

**Lopingiyen** veya **Geç Permiyen**, Permiyen döneminin son devridir. Guadalupiyen devrini takip eder ve Erken Triyas devrinden önce gelir. 

Bu isim, 1931 yılında Amadeus William Grabau tarafından literatüre kazandırılmıştır ve adını Çin'in Jiangxi eyaletindeki Leping şehrinden alır. İki çağa ayrılır; Vuçiapingiyen ve Çangsingiyen.

Milankovitch döngülerinden elde edilen kanıtlar, bu devrede bir Dünya gününün uzunluğunun yaklaşık 22 saat olduğunu göstermektedir.

## Kaynakça
Hind Rajab'ın öldürülmesi

**Hind Rami Iyad Rajab** (; 3 Mayıs 2018 – 29 Ocak 2024), Gazze Şeridi'nde Gazze Soykırımı sırasında İsrail güçleri tarafından öldürülen beş yaşındaki Filistinli bir kızdı. Saldırıda aynı zamanda ailesinden altı kişi ve arama kurtarma için gelen iki sağlık görevlisi de öldürüldü.

Rajab ve ailesi Gazze'den kaçarken araçları top atışına tutuldu. Amcası, halası ve üç kuzeni ilk ateşte öldü. Rajab ve bir kuzeni ilk saldırıyı sağ atlattı ve Filistin Kızılay Cemiyeti'ni arayarak yardım isteyip bir İsrail tankı tarafından saldırıya uğradıklarını bildirdi. Kuzeni telefonda konuştuğu sırada ikinci kez açılan atışta hayatını kaybetti. Kuzenin ölümünden sonra, Kızılay görevlileri yer tespiti ve arama kurtarma çalışması yapmaya devam ettiği sırada, ekiplerle konuşmaya Hind Rajab devam etti. Hem Rajab hem de Kızılay tarafından yardıma gönderilen ambulanstaki sağlık görevlileri İsrail'in geri çekilmesinin ardından 10 Şubat'ta ölü bulundu.

İsrail, bölgede askerinin bulunmadığını iddia edip saldırıyı inkâr etse de, The Washington Post ve Sky News'in yayımladığı uydu görüntüleri ve görsellerle olay kanıtlandı. Soruşturmalar sonucunda birkaç İsrail tankının bölgede bulunduğunu ve birinden Rajab ve ailesinin içinde bulunduğu araca 335 mermi atıldığı ortaya çıktı. Tank operatörlerinin araçta çocuklar da dahil olmak üzere siviller bulunduğunu görebildiği tespit edildi. Forensic Architecture soruşturması da Rajab için gelen ambulansa muhtemelen bir İsrail tankının saldırdığı sonucuna vardı.

Olayın ardından Batılı medya kuruluşları, Rajab'ı kimin öldürdüğünü belirtmemeleri ve onu yetişkinleştirerek ele almaları nedeniyle eleştirildi. Amerikalı öğrenci protestocular, Columbia Üniversitesi'ndeki Hind'in Salonu gibi ele geçirdikleri binaları Rajab'ın onuruna yeniden adlandırarak olaya dikkat çekti.

## Notlar

## Kaynakça
2026 Kış Olimpiyatları'nda kızak - Tek erkekler

2026 Kış Olimpiyatları'nda **tek erkekler** kızak müsabakası, 7 Şubat (1 ve 2. ayak) ve 8 Şubat (3 ve 4. ayak) 2026 tarihlerinde Cortina d'Ampezzo'daki Cortina Sliding Centre'da yapıldı. Almanya'dan Max Langenhan, her bir inişinde yeni bir pist rekoru kırarak etkinliği kazandı. Avusturya'dan Jonas Müller gümüş madalya kazanırken, İtalya'dan Dominik Fischnaller bronz madalyanın sahibi oldu. Langenhan ve Müller için bunlar ilk Olimpiyat madalyalarıydı; Fischnaller ise 2022'deki başarısını tekrarladı.

## Arka plan
2022 Olimpiyat şampiyonu Johannes Ludwig sporu bıraktı. Gümüş madalya sahibi Wolfgang Kindl ve bronz madalya sahibi Dominik Fischnaller 2026 Olimpiyatları'na katılmaya hak kazandı. 2010 ve 2014 Olimpiyat şampiyonu Felix Loch, Olimpiyatlar öncesinde 2025-26 Kızak Dünya Kupası tek erkekler genel klasmanında lider durumdaydı. Max Langenhan 2025 Dünya şampiyonu olurken, Loch ikinci ve Kristers Aparjods üçüncü sırada yer almıştı.

## Elemeler

### Özet

## Sonuçlar

## Kaynakça
Paresi dili

**Paresi**, Brezilya'da konuşulan bir Arawakan dilidir. Yaklaşık 2.000 Paresi bulunmaktadır ve bunların yaklaşık 1.800’ü (nüfusun yaklaşık %90’ı) bu dili konuşmaktadır. **Paresiler** Mato Grosso eyaletinde; dokuz yerli bölgesinde yaşamaktadır: Rio Formoso, Utiariti, Estação Parecis, Estivadinho, Pareci, Juininha, Figueira, Ponte de Pedra ve Uirapuru. Acil koruma gerektirecek ölçüde tehlike altında değildir. Gündelik yaşamda kullanılmaktadır, ancak genç nesiller arasında Portekizceye doğru bir dil kayması görülmektedir. Bu durum, Portekizcenin eğitim ve sağlık hizmetlerinde kullanılmasının yanı sıra Paresi topluluğu içinde Brezilya kültürünün giderek artan entegrasyonunun bir sonucu olup, dilde ve kültürel uygulamalarda çeşitli değişimlere yol açmıştır.

## Kaynakça

* 
* 
* 

## Dış bağlantılar

* Paresi-Haliti (Arawak) ELAR Belgelemesi ve Tanımı
Rikbaktsalar

**Rikbaktsalar**, Brezilya'nın Mato Grosso eyaletinde yaşayan bir yerli etnik gruptur. 2020 itibarıyla nüfusları yaklaşık 1600'dür.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Rikbaktsa, *Sosyoambiyantal Enstitüsü*
* Sosyal Organizasyon, *Instituto Socioambiental*
* Rikbaktsa sanat eseri, Amerikan Yerli Ulusal Müzesi
Terenalar

**Terena halkı**, kökenleri Paraguay Nehri'nin batısındaki Paraguay Chaco'nun kuzeydoğu bölgesine uzanan Brezilyalı bir yerli halktır. Günümüzde ağırlıklı olarak Brezilya'nın Mato Grosso do Sul eyaletindeki Aquidauana ve Miranda belediyelerinde, ayrıca Mato Grosso ve São Paulo'da yaşamaktadırlar. Terenaların yaşadıkları bölge genellikle Aquidauana-Miranda bölgesi olarak adlandırılmaktadır ve coğrafi olarak 20° ve 22° G enlemleri ile 54° ve 58° B boylamları arasında yer almaktadır.

## Kaynakça

## İleri okumalar

* Terena
Pensilvaniyen

**Pensilvaniyen** veya Geç Karbonifer, Uluslararası Stratigrafi Komisyonu'nun jeolojik zaman ölçeğine göre Karbonifer Dönemi'nin alt dönemlerinden ikincisidir. Yaklaşık 323,4 milyon yıl önce başlayıp 298,9 milyon yıl önce sona ermiştir. Diğer birçok jeokronolojik birimde olduğu gibi, Pensilvaniyen'i tanımlayan kayaç tabakaları iyi şekilde belirlenmiştir; ancak başlangıç ve bitiş tarihleri birkaç yüz bin yıllık bir belirsizlik payına sahiptir. Pensilvaniyen, bu devire ait kömür yataklarının yaygın olduğu ABD'nin Pensilvanya eyaletinin adını taşır.

Pensilvaniyen ile Misisipiyen arasındaki ayrım Kuzey Amerika stratigrafisine dayanır. Kuzey Amerika'da, erken Karbonifer tabakaları ağırlıklı olarak denizel kireçtaşlarından oluştuğundan, Pensilvaniyen, geçmişte Misisipiyen ile Permiyen arasında yer alan bağımsız bir jeolojik dönem olarak kabul edilmiştir. Avrupa'nın bazı bölgelerinde ise Misisipiyen ve Pensilvaniyen, büyük ölçüde kesintisiz bir karasal tortul dizisi oluşturur ve birlikte Karbonifer Dönemi içinde ele alınır. Günümüzde uluslararası ölçekte kullanılan ICS jeolojik zaman ölçeği, Misisipiyen ve Pensilvaniyen'i Karbonifer Dönemi'nin alt dönemleri olarak kabul etmektedir.

## Kaynakça
Yudjálar

**Yudjálar** veya **Jurunalar**, Brezilya'nın yerli halklarından biridir. Geçmişte Xingu Nehri kıyılarında yaşayan en büyük kabilelerden biri olmalarına karşın, günümüzde iki gruba ayrılmış durumdadırlar. Kuzey grubu, Xingu Nehri'nin büyük kıvrımı yakınlarında, Altamira (Para) civarında yaşamakta olup büyük ölçüde batılılaşmıştır. Güney grubu ise Mato Grosso'da, Xingu Nehri'nin kaynakları çevresinde yer alan Xingu Yerli Parkı içinde, Maritsauá-Mitau Nehri'nin ağzına yakın iki köyde yaşamaktadır ve daha muhafazakar bir topluluk özelliği göstermektedir. Geçimlerini ağırlıklı olarak balıkçılık yoluyla sağlarlar ve manyok başta olmak üzere çeşitli tarım ürünleri yetiştirirler.

## Nüfus
Nüfus tahminleri şöyledir: 1500'de 7.000; 1842'de 2.000; 1884'te 200; 1896'da 150; 1916'da 52; 1950'de 37; 2001'de 278. 

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Jurúna sanat eseri, Amerikan Yerli Ulusal Müzesi
* [ https://pib.socioambiental.org/en/Povo:Yudjá/Juruna English version]
Guarani-Kaiowálar

**Guarani-Kaiowálar**, Paraguay'da, Brezilya'nın Mato Grosso do Sul eyaletinde ve kuzeydoğu Arjantin'de yaşayan bir yerli halktır. Brezilya'da tropik yağmur ormanlarının bulunduğu Ñande Ru Marangatu bölgesinde yaşamaktadırlar. Bu bölge Ekim 2004'te koruma alanı ilan edilmiştir. Guarani-Kaiowáların liderlerinden olan Marcos Verón, Ocak 2003'te dövülerek öldürülmüştür.

## Kaynakça

## İleri okumalar

* "Guaraní Indians", by James Schofield Saeger, in Encyclopedia of Latin American History and Culture, Barbara A. Tenenbaum, ed., vol. 3, pp.&nbsp;112–113. (The article contains numerous additional references).

## Dış bağlantılar

* Amnesty International action file on this area
* Survival International page on the Guarani
* Aldeia Maracaná
2026 Kış Olimpiyatları'nda kızak - Çift erkekler

2026 Kış Olimpiyatları'nda **çift erkekler** kızak müsabakası, 11 Şubat 2026 tarihinde Cortina d'Ampezzo'daki Cortina Sliding Centre'da gerçekleştirildi. İtalya'dan Emanuel Rieder ve Simon Kainzwaldner etkinliği kazandı. Bu, her iki sporcu için de ilk Olimpiyat madalyasıydı. Avusturya'dan Thomas Steu ve Wolfgang Kindl gümüş madalya kazanırken; çok sayıda Olimpiyat şampiyonluğu bulunan Tobias Wendl ve Tobias Arlt bronz madalyada kaldı.

## Arka plan
Tobias Wendl ve Tobias Arlt 2014, 2018 ve 2022 Olimpiyatlarını kazandılar ve 2026 Olimpiyatları için de kota almayı başardılar. 2022'nin gümüş madalya sahipleri Toni Eggert ve Sascha Benecken idi; 2026'da Eggert kota almayı başardı ancak Florian Müller ile birlikte yarışıyordu. 2022'nin bronz madalya sahipleri ise Thomas Steu ve Lorenz Koller idi; 2026'da Steu, Wolfgang Kindl ile yarışıyordu. Wendl ve Arlt, Olimpiyatlar öncesinde 2025-26 Kızak Dünya Kupası'nın çiftler sıralamasında lider durumdaydı. Hannes Orlamünder ve Paul Gubitz 2025'in dünya şampiyonlarıydı, ancak Almanya'daki rakiplerle dolu kadro içerisinde Olimpiyatlara katılma hakkı elde edemediler.

## Özet
İlk ayakta Steu ve Kindl pist rekoru kırdılar, ancak hemen ardından Marcus Mueller ve Ansel Haugsjaa bu rekoru 0.003 saniye farkla geliştirdi. Rieder ve Kainzwaldner üçüncü sıradaydı fancak hâlâ liderin yalnızca 0.014 saniye gerisinde, çok yakın bir mesafedeydiler. Diğer rakipler liderin en az yarım saniye gerisinde kalırken, Wendl ve Arlt beşinci sıradaydı. İkinci ayakta, ilk olarak dördüncü sırada bulunan Toni Eggert ve Florian Müller, Wendl ve Arlt'a karşı 0.1 saniye kaybederek onların gerisine düştü. Rieder ve Kainzwaldner, ilk ayaktaki derecelerinden daha yavaş olsa da ikinci ayağın en hızlı derecesini yaptılar ve kendi kayışları bittiğinde liderliğe yükseldiler. Steu ve Kindl, onlara karşı 0.08 saniye kaybederek ikinci sıraya geriledi. Mueller ve Haugsjaa ise pistin son bölümüne kadar liderliği sürdürdüler; ancak bitişten hemen önce bir hata yaparak podyum dışı kaldılar. Böylece Rieder ve Kainzwaldner şampiyonluğa ulaştı.

## Elemeler

### Özet

## Sonuçlar

## Kaynakça
Kadiwéular

**Kadiwéular**, Brezilya'nın yerli halklarından biridir. 1998 itibarıyla dört köyde yaşadıkları; bazı ailelerin ise ormanda bağımsız olarak yaşadığı rapor edilmiştir. At binme becerileriyle tanınmaktadırlar.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Kadiwéu sanat eseri, Amerikan Yerli Ulusal Müzesi