Defne çelengi

**Defne çelengi**, zaferin sembolüdür; Akıcı kokulu, geniş yapraklı, her daim yeşil bir bitki olan defne ağacının () birbirine bağlanmış dalları ve yapraklarından yapılan bir çelenktir. Daha sonra dikensiz kasap süpürgesi (*[[Ruscus hypoglossum]]*) veya kiraz defnesi (*[[Karayemiş|Prunus laurocerasus]]*) bitkisinden de yapılmıştır. Başın etrafına çelenk olarak veya boyuna garland olarak takılır.

Antik çağda kullanılan çelenkler ve taçlar, defne çelengi de dahil olmak üzere, Antik Yunanistan'a kadar uzanır. Yunan mitolojisinde, lirik şiirin, müzik performansının ve beceriye dayalı atletizmin koruyucusu olan tanrı Apollon, her üç rolde de geleneksel olarak başında defne çelengi takmış olarak tasvir edilmiştir. Çelenkler, antik Olimpiyatlar da dahil olmak üzere atletizm yarışmalarında galip gelenlere verilirdi; atletizmde galip gelenler için *"kotinos"* () olarak bilinen yabani zeytin ağacından yapılırdı (Olimpiyat'ta) - ve müzik ve şiir yarışmalarının galipleri için de aynı şey geçerliydi. Roma'da bunlar, zafer töreninde başarılı bir komutanı taçlandıran askeri zaferin sembolleriydi. Antik defne çelenkleri çoğunlukla at nalı şeklinde tasvir edilirken, modern versiyonları genellikle tam halkalar şeklindedir.

Günümüzde yaygın olarak kullanılan deyimsel ifadelerde, defne çelengi veya "taç" bir zaferi ifade etmektedir. "Başarılarına güvenmek" ifadesi, birinin şöhretinin veya tanınırlığının devamlılığı için tamamen geçmişteki başarılarına güvenmesini ifade ederken, "başarılarına bakmak" ise rekabete karşı rütbe kaybetme konusunda dikkatli olmayı ifade etmektedir.

## Arka plan

Sporun koruyucusu Apollo, defne çelengi takılmasıyla ilişkilendirilir. Bu ilişki, eski Yunan mitolojisindeki *[[Apollon ve Dafni]]* öyküsünden kaynaklanmaktadır. Apollon, okçuluğun da koruyucusu olduğu için, aşk tanrısı Eros'u (Cupid) yay ve ok kullanmasından dolayı alaya aldı. Hakarete uğrayan Eros, biri altın, diğeri kurşun olmak üzere iki ok hazırladı. Altın oku Apollon'a sapladı ve tanrıya nehir perisi Dafni'ye karşı tutkulu bir aşk aşıladı. Kurşun oku ise Dafni'ye sapladı ve ona Apollon'a karşı nefret aşıladı. Apollon, Dafni'yi ondan kurtulmak için yalvarana kadar takip etti ve sonunda defne ağacına dönüştü.

Apollon, Dafni'ye sonsuza dek saygı göstereceğine yemin etmiş ve sonsuz gençlik ve ölümsüzlük güçlerini kullanarak defne ağacını her daim yeşil hale getirmiştir. Ardından Apollon, defne dallarından kendine bir çelenk yapmış ve Dafni'yi kendisi ve diğer şairler ve müzisyenler için kültürel bir sembol haline getirmiştir.

## Akademik kullanımı

Bazı ülkelerde defne çelengi, yüksek lisans derecesinin sembolü olarak kullanılır. Çeleng, üniversite mezuniyet töreni'nde genç yüksek lisans öğrencilerine verilir. 'Poet Laureate' ifadesindeki "laureate" kelimesi defne çelengi anlamına gelir. Örneğin, büyük beğeni toplayan Orta Çağ Floransalı şair ve filozof Dante Alighieri, resim ve heykellerde sıklıkla defne çelengi takmış olarak tasvir edilir.

İtalya'da, akademik çevrelerde **' terimi, mezun olan herhangi bir öğrenciyi ifade etmek için kullanılır. İtalyancada ''"laurea"'' olarak adlandırılan mezuniyet töreninden hemen sonra, öğrenci günün geri kalanında takmak üzere bir defne çelengi alır. Bu gelenek, [[Padova Üniversitesi|Padua Üniversitesi'nde]] ortaya çıktıktan sonra son iki yüzyılda tüm İtalyan üniversitelerine yayılmıştır.


[[Amerika Birleşik Devletleri|Amerika Birleşik Devletleri'ndeki]] Connecticut Koleji'nde, üçüncü sınıf öğrencileri, mezuniyet töreni sırasında son sınıf öğrencilerinin içinden geçtiği ve doğayı ve yaşamın yıldan yıla devamlılığını temsil eden defne [[zincir]]i taşırlar. Mezuniyet töreninin hemen ardından, üçüncü sınıf kız öğrenciler, resmi olarak son sınıf öğrencisi olduklarını ve dönemin bir sonraki baharda tekrar edeceğini simgelemek için defne yapraklarıyla sınıf yıllarını yazarlar.

ABD'nin Massachusetts eyaletinin South Hadley şehrindeki Mount Holyoke Koleji'nde, 1900 yılından beri, mezun olan öğrencilerin defne çelenkleri taşımaları veya takmaları, mezuniyet törenlerinin ayrılmaz bir parçası olmuştur. 1902 yılında, dağ defnesi zinciri tanıtıldı; o zamandan beri, son sınıf öğrencilerinin kampüs çevresinde zincirle birbirine bağlı olarak geçit töreni yapmaları gelenek haline gelmiştir. Dağ defnesi, [[Antik Roma|Romalıların]] çelenklerde ve onur taçlarında kullandığı [[Akdeniz defnesi|defne ağacını]] temsil eder.

Amerika Birleşik Devletleri, [[Portland, Oregon|Oregon, Portland'daki]] Reed Koleji'nde, son sınıf öğrencileri Mayıs ayında bitirme [[tez]]lerini teslim ettiklerinde defne çelenkleri alırlar. Bu gelenek, atletizm yarışmalarında defne çelenklerinin kullanılmasından kaynaklanmaktadır; son sınıf öğrencileri, tabiri caizse, "bitiş çizgisini geçmişlerdir".

Massachusetts, Southborough'daki St. Mark's Okulu'nda, bir klasik dili üç yıl ve diğerini iki yıl başarıyla tamamlayan öğrenciler, Klasik Edebiyat Diploması almaya hak kazanarak Ödül Töreni'nde defne çelengi takma onuruna erişirler.

[[İsveç]]'te, Felsefe Fakültesi'nin geleneksel olarak kapsadığı felsefe, diller, sanatlar, tarih ve sosyal bilimler ile doğa bilimleri alanlarında doktora veya fahri doktora alanlar, derece töreninde defne çelengi alırlar.

[[Finlandiya]]'da]] [[Helsinki Üniversitesi]]'nde yüksek lisans derecesinin verilmesi töreninde defne çelengi verilmektedir.

== Mimari ve dekoratif sanatlar motifi ==


Defne çelengi, [[Mimarlık|mimaride]], [[mobilya]]da ve [[tekstil]]de yaygın bir motiftir. Defne çelengi, Robert Adam'ın taş ve dekoratif alçı işlerinde ve Federal, Regency, Directoire ve Beaux-Arts dönemlerinin mimarisinde oyulmuş olarak görülür. Dekoratif sanatlarda, özellikle [[Ampir üslup|İmparatorluk]] döneminde, defne çelengi tekstillerde dokunmuş, kakmada işlenmiş ve mobilyalara yaldızlı pirinç bağlantı parçaları şeklinde uygulanmıştır.

[[Alfa Romeo]], 1925'te P2 yarış otomobiliyle ilk Otomobil Dünya Şampiyonası'nı kazandıktan sonra [[logo]]suna defne çelengi eklemiştir.

== Hanedan armalarında kullanıldığı gibi ==



**Defne çelenkleri''' heraldikte de yaygın olarak kullanılır. Kalkanın içinde, kalkanın etrafında veya üzerinde bir arma olarak kullanılabilirler. Çelenkler, taçlara benzer bir başlık türüdür.

Hanedanlık armalarında, bükülmüş bir kumaş şerit, bir miğferin üzerine bir örtü tutturur. Bu tür bir süslemeye "torse" denir. Çelenk, genellikle yapraklardan, bazen de çiçeklerden oluşan bir yaprak çemberidir. Çelenkler ayrıca meşe yapraklarından, çiçeklerden, kutsal ağaçtan ve biberiyeden de yapılabilir ve taçlardan farklıdır. Genellikle halka şeklinde olsalar da, broş gibi yarım halka şeklinde de olabilirler.

## Hizmet çelengi

"Hizmet çelengi", Amerika İzcileri'ndeki tüm komiser pozisyon yamalarında yer almaktadır. Bu, birimlere verilen hizmetin ve gönüllüler ile profesyonel izci liderleri arasındaki devam eden ortaklığın sembolüdür. Hizmet çelengi, programa ve birime hizmete olan bağlılığı temsil eder.

Türk Silahlı Kuvvetleri'nde binbaşı, yarbay ve albay rütbelerinde omuzdaki apolete (deniz kuvvetleri hariç) Defne çelengi eklenir. General rütbelerinde ise defne çelengin üzerinde çarpraz kılıçlar eklenir.

## Notlar

## Kaynakça

## Konuyla ilgili yayınlar
*