Villa Latomia

**Villa Latomia**, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin Girne şehrinde bulunan tarihi bir yapı. 1933 yılında İngiliz mimar William Douglas Caröe tarafından tasarlanmış ve inşa edilmiştir. Caröe, villayı kış aylarında ikamet etmek amacıyla yaptırmıştır.

Villanın yapımında, adını aldığı Latomia taş ocaklarından temin edilen kumtaşları kullanılmıştır. 

Villa, 1974-2010 yılları arasında Güzel Sanatlar Müzesi olarak hizmet verdi. 2010-2022 yılları arasında atıl kaldı. 2022’de başlatılan restorasyon çalışmaları tamamlanarak 2025 yılında yeniden açıldı. 

Orijinaline uygun şekilde restore edilen yapı, hem kültür ve sanat evi olarak hem de bir özel işletme tarafından kafe olarak hizmet vermeye başladı.

## Mimari özellikler
Villa Latomia, İngiliz Sanat ve Zanaat Hareketi (Arts and Crafts Movement) mimari anlayışına uygun olarak tasarlanmış olup, el işçiliğini ve geleneksel malzeme kullanımını öne çıkaran bir yapıdır.

Yapı, üç kanattan oluşan bir plana sahiptir ve deniz manzarasına sahip bir çıkıntı üzerine inşa edilmiştir. Batı kanadı, ana giriş, salon ve yemek odasından oluşmaktadır. Doğu kanadında dört yatak odası yer almakta olup, kuzey kanadı mutfak ve yardımcı bölümleri içermektedir. Yapının çatı sistemi, oyma ahşap kirişlerle desteklenen eğimli kırma çatılardan oluşmaktadır.

Dış cephesi, Latomia taş ocaklarından çıkarılan kumtaşı blokları ile kaplanmıştır. Giriş bölümü üzerinde *"LATOMIA"* yazısı ve MCMXXXIII (1933) tarihi kazınmış bir alınlık bulunmaktadır. Ahşap kaplamalı geniş saçaklar, taş kornişler üzerine oturtulmuş, doğu ve kuzey kanatlarının çatılarında havalandırma delikleri yer almıştır. Batı kanadında, taş sütunlarla desteklenen geniş bir veranda bulunmaktadır.

### İç Mekan
İç mekan, taş işçiliği ve ahşap detaylarla şekillendirilmiştir. Yapının merkezinde büyük bir şömine yer almakta olup, *"Inglenook"* tipi olarak tanımlanmaktadır. Şömine üzerine Fransızca, Latince ve Yunanca yazıtlar işlenmiştir. Yapının çeşitli bölümlerinde işlemeli ahşap paneller, kemerli geçişler ve büyük pencereler bulunmaktadır.

Salon ve yemek odasında ahşap tavan süslemeleri ve oymalı mobilyalar yer almaktadır. Yatak odalarına açılan kemerli koridor, büyük pencere açıklıklarıyla dış mekâna yönlendirilmiştir. İç mekanda demir işçiliği, oymalı dolaplar ve taş duvar süslemeleri gibi çeşitli mimari detaylar bulunmaktadır.

Yapıdaki demir işçiliği, marangozluk işleri ve mobilyalar Caröe tarafından tasarlanmış ve yerel zanaatkârlar tarafından üretilmiştir.

## Güzel Sanatlar Müzesi

1974 Kıbrıs Harekatı'ndan sonra villa, Kıbrıs'taki İngiliz Sömürge döneminin sivil mimari örneklerinden biri olarak koruma altına alınmış ve Eski Eserler ve Müzeler Dairesi'ne devredilmiştir. 

Girne'nin antika tüccarı Fieros'un evi ile Dome Otel yanındaki dükkândan toplanan sanat eserleri villaya taşınmış ve 1975 yılında Güzel Sanatlar Müzesi adıyla ziyarete açılmıştır. Müzede, yağlı boya tablolar, Uzakdoğu sanatı eserleri ve Avrupa porselen işçiliğini yansıtan çeşitli objeler sergilenmekteydi.

2010 yılında müze kapatıldı ve içerisindeki eserler başka yerlere taşındı.

## Galeri

Dosya:Latomia1933 attic floor.jpg|Restorasyon görmüş yapının çatı katı.
Dosya:Latomia1933 door to the hall balcony.jpg|Salona açılan balkon kapısı.
Dosya:Latomia1933 east building hallway entrance.jpg|Doğu binasının koridor giriş kısmı.
Dosya:Latomia1933 east building hallway.jpg|Doğu binasındaki iç koridor.
Dosya:Latomia1933 east building stairs.jpg|Doğu binasındaki merdivenler.
Dosya:Latomia1933 east building.jpg|Doğu binasının dış cephesi.
Dosya:Latomia1933 Entrance Gate.jpg|Tarihi giriş kapısı (restorasyon sonrası).
Dosya:Latomia1933 exterior view.jpg|Yapının genel dış görünümü.
Dosya:Latomia1933 glazed terrace.jpg|Camla kaplı teras bölümü.
Dosya:Latomia1933 hall enterance.jpg|Ana salonun giriş kısmı.
Dosya:Latomia1933 hall hearth.jpg|Ana salonda yer alan şömine.
Dosya:Latomia1933 Hearth.jpg|Şöminenin dikey açıdan görünümü.
Dosya:Latomia1933 hearth.jpg|Şöminenin farklı bir açıdan görünümü.
Dosya:Latomia1933 kitchen section.jpg|Restorasyon görmüş mutfak bölümü.
Dosya:Latomia1933 outside balcony.jpg|Yapıya ait dış balkon alanı.
Dosya:Latomia1933 stairs.jpg|Üst kata çıkan merdivenler.
Dosya:Latomia1933 view of the western building from the entrance road.jpg|Giriş yolundan batı binasına genel bakış.
Dosya:Latomia1933 west building outside balcony.jpg|Batı binasının dış balkonu.
Dosya:Latomia1933 west building terrace and balcony.jpg|Batı binasının teras ve balkon bölümü.
Dosya:Latomia1933 west building.jpg|Batı binasının genel görünümü.
Dosya:Latomia1933.jpg|Restorasyon sonrası yapının genel görünümü.


## Kaynakça