Lillian Rosanoff Lieber

**Lillian Rosanoff Lieber** (26 Temmuz 1886, Nicolaiev, Rus İmparatorluğu - 11 Temmuz 1986, Queens, New York), Rus-Amerikan matematikçi ve tanınmış bir yazardı. İllüstratör eşi Hugh Gray Lieber ile sık sık birlikte çalışarak eserler üretti.

## Hayatı ve kariyeri
### Erken dönem yaşamı ve eğitimi

Lieber, Abraham H. ve Clara (Bercinskaya) Rosanoff'un dört çocuğundan biriydi. Kardeşleri Denverlı yayıncı Joseph Rosenberg, psikiyatrist Aaron Rosanoff ve kimyager Martin André Rosanoff idi. Aaron ve Martin isimlerini daha Rus, daha az Yahudi gibi görünecek şekilde değiştirdiler. Lieber, 1891 yılında ailesiyle birlikte ABD'ye taşınmıştır. Lisans derecesini 1908'de Barnard College'dan, yüksek lisans derecesini 1911'de Columbia Üniversitesi'nden ve doktora derecesini (kimya alanında) 1914'te Martin'in yönetiminde Clark Üniversitesi'nden aldı; Clark'ta Solomon Lefschetz sınıf arkadaşıydı. Hugh Gray Lieber ile 27 Ekim 1926 tarihinde evlendi.

### Kariyeri
1908'den 1910'a kadar Hunter College'da ve New York City lise sisteminde  (1910-1912, 1914-1915) öğretmenlik yaptıktan sonra 1915-1917 yılları arasında Bryn Mawr College'da Araştırma Görevlisi oldu; daha sonra 1917-1918 yılları arasında Wells College'da Fizik Eğitmeni olarak (aynı zamanda fizik bölümü başkanı olarak) ve Connecticut College for Women'da (1918-1920) ders vermeye devam etti. 1934 yılında Brooklyn, New York'taki Long Island Üniversitesi (LIU) (LIU Brooklyn) matematik bölümüne katıldı, 1945 yılında bölüm başkanı oldu (Hugh, LIU'da Sanat Profesörü ve Başkanı olduğunda görevi devraldı ) ve 1947 yılında profesör oldu, 1954 yılında emekli oldu; 1934'te LIU'nun Galois Matematik Enstitüsü'nün (daha sonra Galois Matematik ve Sanat Enstitüsü) (adını Évariste Galois'den almıştır) direktörlüğüne atanmıştır. Kariyeri boyunca, kendine özgü serbest şiir tarzında yazdığı ve kocasının tuhaf çizgileriyle resimlediği yaklaşık 17 kitap yayınladı. Son derece erişilebilir yazıları Albert Einstein, Cassius Jackson Keyser, Eric Temple Bell ve S. I. Hayakawa tarafından övgüyle karşılanmıştır. *[[The Education of T. C. MITS]]* adlı kitabıyla ilgili olarak Dorothy Canfield Fisher şunları söylemiştir:

Martin'in *A Practical Simplification of the Method of Least Squares*, Alonzo Church'ün birkaç konuşması ve Garrett Birkhoff'un *Lattice Theory* de dahil olmak üzere Galois derslerinin birkaç cildini düzenledi.

Lieber, 1954 yılında Long Island Üniversitesi'nden emekli olmasına rağmen 1960'lara kadar yazmaya ve yayınlamaya devam etti.

### Kişisel belirsizlik
Long Island Üniversitesi'nde bile Lillian Lieber'in yaşamı ve kariyeriyle ilgili çok az ayrıntı günümüze ulaşmıştır. Queens, New York'ta 100. yaş gününe birkaç hafta kala öldü. İyi eğitimli bir Yahudi aileden geliyordu. Ayrıntılar, 1930'larda kuzeni Miriam Shomer Zunser tarafından yazılan ve baskısı tükenmiş olan *Yesterday* adlı kitapta bulunabilir.

## Alışılmadık tipografi
Kitaplarını Long Island Üniversitesi Güzel Sanatlar Bölümü Başkanı olan kocası Hugh Gray Lieber'in illüstrasyonlarıyla (ya da “psyquaports”) renklendirmenin yanı sıra, Lillian sık sık *The Education of T. C. MITS* kitabının Önsöz'ünden alınan bu örnekte kendiliğinden açıklanan alışılmadık bir tipografi şeması seçmiştir:

 This is not intended to befree verse.Writing each phrase on a separate linefacilitates rapid reading,and everyoneis in a hurrynowadays.

 Bunun serbest nazımolması amaçlanmamıştır.Her cümleyi ayrı bir satıra yazmakhızlı okumayı kolaylaştırırve bugünlerde herkesinacelesi var.

T.C. MITS, George Gamow'un Bay Tompkins'i gibi, yüksek matematik ve fizik kavramlarını halka tanıtmak için bir araç olarak hizmet eden bir karakter olan “Sokaktaki Ünlü Adam” ın kısaltmasıydı. MITS karakteri Lieber'in eğitime popülist yaklaşımının merkezinde yer alıyordu ve Lieber sık sık açıklamalarını demokratik sistemin erdemlerini öven pasajlarla süslüyordu.

## “Lillian Lieber Standardı”
Lillian Lieber, *Einstein'ın İzafiyet Teorisi* ("The Einstein Theory of Relativity") adlı kitabında, “sokaktaki ünlü adam [ya da kadın]a" yönelik kitaplarda matematiğin yer almasına ilişkin görüşlerini şöyle ifade etmiştir:

Ann Arbor, Michigan'daki Cavendish Press, Lillian'ın temel kuralını biraz daha detaylandırarak benimsemiştir.

## Çalışmaları
Eserleri geniş çapta etkili olmasına rağmen (İkinci Dünya Savaşı sırasında Amerikan askerlerine dağıtılan *The Education of T.C. MITS*in özel bir ciltsiz baskısı da dahil olmak üzere), onlarca yıl boyunca baskıdan uzak kaldılar. 2007 yılından itibaren yayıncı , *The Education of T.C. MITS*, *Infinity* ve *The Einstein Theory of Relativity* kitaplarını yeniden basmıştır.

*1931: *Non-Euclidean Geometry*, Academy Press.
*1932: *Galois and the Theory of Groups*, Science Press Printing Company, Lancaster, PA.
*1936: *The Einstein Theory of Relativity*, Science Press Printing Company, Lancaster, PA.
*1940: *Non-Euclidean Geometry; or, Three Moons in Mathesis*, Science Press Printing Company, Lancaster, PA.
*1942: *The Education of T. C. MITS*, Galois Institute of Mathematics and Art, Brooklyn, NY..
*1944: *The Education of T. C. MITS*, W. W. Norton & Company, NY, (Revised and Enlarged edition)
*1945: *The Einstein theory of Relativity*, Farrar & Rinehart, NY & Toronto. *(Part I of this edition is the same material published in 1936. Part II was new in this edition.)*
*1946: *Modern Mathematics for T. C. Mits, The Celebrated Man in the Street*, G. Allen & Unwin Ltd, London, 1st London Edition.
*1946: *Take a Number: Mathematics for the Two Billion*, The Jacques Cattell Press, Lancaster, PA.
*1947: *Mits, Wits and Logic*, (1st Edition) W. W. Norton & Company, NY.
*1949: *The Einstein Theory of Relativity*, D. Dobson, London.
*1953, 2008: *Infinity: Beyond the Beyond the Beyond*, Edited & Foreword by Barry Mazur, Paul Dry Books, Rinehart, NY.
*1954: *Mits, Wits, and Logic*, (Revised Edition) Galois Institute of Mathematics and Art, Brooklyn, NY.
*1956: *Human Values of Modern Mathematics a Book of Essays*, Galois Institute of Mathematics and Art, Brooklyn, NY.
*1959: *Lattice Theory: The Atomic Age in Mathematics*, Galois Institute of Mathematics and Art, Brooklyn, NY.
*1960: *Mits, Wits, and Logic*, (3d Edition) W. W. Norton & Company, NY.
*1961: *Human Values and Science, Art and Mathematics*, (1st Edition) W. W. Norton & Company, NY.
*1961: *Galois and the Theory of Groups: A Bright Star in Mathesis*, Galois Institute of Mathematics and Art, Brooklyn, NY.
*1963: *Mathematics: First S-t-e-p-s*, F. Watts, NY.
*2007: *The Education of T. C. MITS: What Modern Mathematics Means to You*, Foreword by Barry Mazur, Paul Dry Books, Philadelphia, PA.
*2008: *The Einstein theory of Relativity: A Trip To the Fourth Dimension*, Paul Dry Books, Philadelphia, PA.
*2017: *Take a Number: Mathematics for the Two Billion*, Dover Publications, Mineola, NY.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*Photos of Lillian Lieber and her husband, Hugh Lieber
*Image of a letter referencing the Armed Services Edition of ''The Education of T. C. MITS''.
*A web version of Chapter 1 of ''The Einstein Theory of Relativity'', including illustrations by Hugh Lieber.
*Biography