Meningokok hastalığı

**Meningokok hastalığı**, *[[Neisseria meningitidis]]* (meningokok olarak da adlandırılır) bakterisinin neden olduğu enfeksiyonları tanımlar. Tedavi edilmediği takdirde yüksek ölüm oranına sahiptir ancak aşıyla önlenebilir. En iyi menenjit nedeni olarak bilinse de daha da zarar verici ve tehlikeli bir durum olan sepsise de yol açabilir. Menenjit ve meningokoksemi hem gelişmiş hem de az gelişmiş ülkelerde önemli hastalık, ölüm ve sakatlık nedenleridir.

Amerika Birleşik Devletleri'nde yılda yaklaşık 2600, gelişmekte olan ülkelerde ise ortalama 333.000 bakteriyel menenjit vakası görülmektedir. Vaka ölüm oranı yüzde 10 ila 20 arasında değişmektedir. Son 13 yılda endemik meningokok hastalığının görülme sıklığı gelişmiş ülkelerde 100.000'de 1 ila 5 arasında, gelişmekte olan ülkelerde ise 100.000'de 10 ila 25 arasında değişmektedir. Salgınlar sırasında meningokok hastalığı insidansı 100.000'de 100'e yaklaşmaktadır. Meningokok aşıları gelişmiş ülkelerde hastalığın görülme sıklığını keskin bir şekilde azaltmıştır.

Hastalığın patogenezi tam olarak anlaşılamamıştır. *Neisseria meningitidis* genel nüfusun önemli bir kısmında zararsız bir şekilde kolonize olur, ancak bireylerin çok küçük bir yüzdesinde kan dolaşımını istila ederek tüm vücudu, özellikle de uzuvları ve beyni etkileyerek ciddi hastalıklara neden olabilir. Son birkaç yıldır, uzmanlar meningokok biyolojisi ve konak etkileşimlerinin belirli yönlerini anlamak için yoğun bir çaba sarf etmiştir; ancak iyileştirilmiş tedavilerin ve etkili aşıların geliştirilmesinin birçok farklı alanda çalışanların yeni çabalarına bağlı olması beklenmektedir.

Meningokok hastalığı soğuk algınlığı kadar bulaşıcı olmasa da (gündelik temas yoluyla yayılır), tükürük yoluyla ve bazen de enfekte bir kişiyle yakın, uzun süreli genel temas yoluyla bulaşabilir.

## Türler

### Meningokoksemi
Meningokoksemi, diğer birçok gram-negatif kan enfeksiyonu gibi, damarlardaki kanın uygunsuz pıhtılaşması olan dissemine intravasküler koagülasyona (DIC) neden olabilir. DIC, yukarı doğru pıhtılaşma kan akışını engellediğinde iskemik doku hasarına ve pıhtılaşma faktörleri tükendiği için kanamaya neden olabilir. Ciltteki küçük kanamalar, yıldız benzeri bir şekle sahip karakteristik peteşiyal döküntüye neden olur. Bunun nedeni, kan damarlarının duvarlarını parçalayan toksinlerin kana salınmasıdır. Kırmızı veya kahverengimsi iğne ucu kadar lekeler bırakabilen kan sızıntısı nedeniyle deri altında bir döküntü gelişebilir ve bu döküntü morarmaya dönüşebilir. Meningokok döküntüsü genellikle döküntünün basınç altında kaybolmadığı bir cam testi ile doğrulanabilir.

### Menenjit
Meningokok menenjiti bir tür bakteriyel menenjittir. Menenjit, beyin ve omuriliği çevreleyen zarlar olan meninkslerin iltihaplanması ve tahriş olması sonucu ortaya çıkan bir hastalıktır. Meningokok menenjitinde bu durum, bakterilerin beyin-omurilik sıvısını istila etmesi ve merkezi sinir sistemi boyunca dolaşmasından kaynaklanır. Sahra Altı Afrika, Amerika, Batı Avrupa, Birleşik Krallık ve İrlanda bu hastalıkla mücadelede hala birçok zorlukla karşı karşıyadır.

### Diğer türler
Tüm gram-negatif bakterilerde olduğu gibi *N. meningitidis* de çeşitli bölgeleri enfekte edebilir.

Meningokokal pnömoni influenza pandemileri sırasında ve askeri kamplarda ortaya çıkabilir. Bu, bazen septik şokla ilişkili multilobar, hızla gelişen bir pnömonidir. Hızlı tedavi ile prognoz mükemmeldir. Perikardit, ağır prognozlu septik perikardit olarak ya da menenjit veya septiseminin ardından reaktif perikardit olarak ortaya çıkabilir.

## Belirtiler ve semptomlar

### Menenjit
Meningokok menenjiti olan hasta tipik olarak yüksek ateş, ense sertliği (boyun tutulması), Kernig belirtisi, şiddetli baş ağrısı, kusma, purpura, fotofobi ve bazen titreme, zihinsel durum değişikliği veya nöbetlerle başvurur. İshal veya solunum semptomları daha az yaygındır. Peteşiler de sıklıkla görülür, ancak her zaman ortaya çıkmaz; bunların yokluğu meningokok hastalığı tanısını ortadan kaldırmaz. Meningokok menenjiti semptomları olan herkes, lomber ponksiyon sonuçları bilinmeden önce intravenöz antibiyotik almalıdır, çünkü tedavideki gecikme prognozu büyük ölçüde kötüleştirebilir.

### Meningokoksemi
Meningokoksemi semptomları en azından başlangıçta influenza semptomlarına benzer. Tipik olarak ilk belirtiler ateş, bulantı, miyalji, baş ağrısı, artralji, titreme, ishal, boyun tutulması ve halsizliktir. Daha sonraki semptomlar arasında septik şok, purpura, hipotansiyon, siyanoz, peteşi, nöbetler, anksiyete ve çoklu organ disfonksiyon sendromu yer alır. Akut solunum sıkıntısı sendromu ve mental durum değişikliği de görülebilir. Peteşiyal döküntü 'yıldız benzeri' bir şekilde görülür. Meningokokal sepsis, meningokokal menenjitten daha yüksek bir ölüm oranına sahiptir, ancak nörolojik sekel riski çok daha düşüktür.

## Patogenez
Meningokok hastalığı hayatı tehdit eden menenjit ve sepsis durumlarına neden olur. Menenjit durumunda bakteriler beyin ile kafatası arasındaki meninks adı verilen tabakaya saldırır. Meninkslerdeki enfekte sıvı daha sonra omuriliğe geçerek boyun tutulması, ateş ve döküntü gibi semptomlara neden olur. Meninksler (ve bazen beynin kendisi) şişmeye başlar ve bu da merkezi sinir sistemini etkiler.

Antibiyotiklerle bile meningokok menenjiti geçiren yaklaşık her 10 kişiden 1'i hayatını kaybeder; ancak hastalıktan kurtulanların bir o kadarı da bir uzvunu veya işitme duyusunu kaybeder ya da kalıcı beyin hasarı yaşar. Sepsis tipi enfeksiyon çok daha ölümcüldür ve meningokokal sepsis adı verilen ve tüm vücudu etkileyen ciddi bir kan zehirlenmesine yol açar. Bu durumda, bakteriyel toksinler kan damarlarını yırtar ve hayati organları hızla kapatabilir. Saatler içinde hastanın sağlığı iyi görünürken ölümcül bir hastalığa dönüşebilir.

*N. meningitidis* bakterisi, hastalığa neden olan endotoksin içeren sümüksü bir dış kaplama ile çevrilidir. Birçok bakteri endotoksin üretirken, meningokok bakterileri tarafından üretilen seviyeler normalden 100 ila 1000 kat daha fazladır (ve buna bağlı olarak daha ölümcüldür). Bakteri çoğaldıkça ve kan dolaşımında hareket ettikçe, yoğun miktarda toksin salgılar. Endotoksin doğrudan kalbi etkileyerek kan dolaşımı kabiliyetini azaltır ve ayrıca vücuttaki kan damarları üzerinde baskıya neden olur. Bazı kan damarları kanamaya başladığında, akciğerler ve böbrekler gibi büyük organlar zarar görür.

Meningokok hastalığı olan hastalar yüksek dozda antibiyotik ile tedavi edilir. Kan dolaşımından akan sistemik antibiyotik bakterileri hızla öldürür ancak bakteriler öldürüldükçe daha da fazla toksin salınır. Sürekli sıvı tedavisi ve antibiyotik tedavisi kullanılarak toksinin vücuttan nötralize edilmesi birkaç gün kadar sürer.

## Korunma
En etkili korunma yöntemi *N. meningitidis*'e karşı aşılamadır. Farklı ülkelerde farklı bakteri türleri bulunmaktadır ve bu nedenle farklı aşılar kullanılmaktadır. On iki serogrup (suş) mevcuttur ve bunlardan altısı büyük bir salgına neden olma potansiyeline sahiptir - A, B, C, X, Y ve W135 insanlarda görülen neredeyse tüm hastalık vakalarından sorumludur. Meningokok serogrup B (menenjit B) hastalığını önlemeye yönelik ilk aşı 22 Ocak 2013 tarihinde Avrupa Komisyonu tarafından onaylanmıştır.

Aşılar üç ila beş yıl (düz polisakkarit aşı Menomune, Mencevax ve NmVac-4) ila sekiz yıldan fazla (konjuge aşı Menactra) önemli koruma sağlar.

### Aşılama

#### Çocuklar
Belirli kronik tıbbi durumlar gibi meningokok hastalığı için yüksek risk altında olan ve hiperendemik veya epidemik meningokok hastalığı olan ülkelere seyahat eden veya bu ülkelerde ikamet eden 2-10 yaş arası çocuklara birincil bağışıklama yapılmalıdır. Aşının güvenliği ve etkinliği 2 yaşından küçük ve salgın kontrolü altındaki çocuklarda belirlenmemiş olsa da konjuge olmayan aşı düşünülebilir.

#### Ergenler
Meningokok hastalığına karşı menenjit A, C, Y ve W-135 aşılarıyla birincil bağışıklama, 11-12 yaşlarındaki tüm genç ergenlere ve 15 yaşlarındaki aşılanmamış tüm büyük ergenlere önerilmektedir. Konjuge aşılar 11 yaş ve üzeri ergenlerde tercih edilen meningokok aşısı olmasına rağmen, konjuge aşının mevcut olmadığı durumlarda polisakkarit aşılar kabul edilebilir bir alternatiftir.

#### Yetişkinler
Menenjit A, C, Y ve W-135 aşılarıyla birincil bağışıklama, 18-24 yaş arası üniversite öğrencileri için meningokok hastalığı riski benzer yaştaki genel nüfusa benzer olmasına rağmen, yurtlarda yaşamayı planlayan üniversite öğrencileri için önerilmektedir.

Meningokok hastalığının endemik olduğu bölgelerde yaşayan veya bu bölgelere seyahat etmeyi planlayan çoğu yetişkin için meningokok hastalığına karşı rutin birincil bağışıklama önerilmektedir. Konjuge aşılar 55 yaş ve altındaki yetişkinlerde tercih edilen meningokok aşısı olmasına rağmen, konjuge aşının mevcut olmaması durumunda polisakkarit aşılar bu yaş grubundaki yetişkinler için kabul edilebilir bir alternatiftir. Konjuge aşıların 55 yaşından büyük yetişkinlerdeki güvenliği ve etkinliği bugüne kadar kanıtlanmadığından, bu grupta birincil bağışıklama için polisakkarit aşılar kullanılmalıdır.

#### Tıbbi personel
Sağlık çalışanları, rutin olarak *N. meningitidis* izolatlarına maruz kalan laboratuvar personeli için meningokok hastalığına karşı rutin bağışıklama almalıdır. Laboratuvar personeli ve tıbbi personel *N. meningitidis*'e veya meningokok hastalığı olan hastalara maruz kalma riski altındadır. Hastane Enfeksiyon Kontrol Uygulamaları Danışma Komitesinin (HICPAC) sağlık çalışanlarının aşılanmasına ilişkin tavsiyelerine göre sağlık personelinin rutin olarak aşılanması önerilmektedir. Meningokok hastalığı riskini azaltmak isteyen 11-55 yaş arası tüm bireyler menenjit A, C, Y ve W-135 aşılarını, 55 yaşından büyükler ise aşılarını yaptırabilirler. Belirli koşullar altında, aşılanmamış sağlık personeli aşılanamıyorsa ve enfekte hastaların orofaringeal sekresyonlarıyla yoğun teması varsa ve uygun önlemleri almıyorsa meningokok enfeksiyonuna karşı antiinfektif profilaksi almalıdır (örneğin, 2 günlük oral rifampisin rejimi veya tek doz IM seftriakson veya tek doz oral siprofloksasin).

#### ABD ordusu askerleri
Meningokok hastalığı riski ABD'deki askerler arasında yüksek olduğundan, tüm askerlere rutin olarak hastalığa karşı birincil aşı yapılmaktadır.

#### Yolcular
Meningokok hastalığına karşı bağışıklama, sarıhumma hastalığının aksine, herhangi bir ülkeye giriş için bir gereklilik değildir. Sadece Suudi Arabistan, yıllık Hac ve Umre ziyareti için bu ülkeye giden yolcuların Suudi Arabistan'a varışlarından en fazla 3 yıl ve en az 10 gün önce meningokok hastalığına karşı aşı sertifikasına sahip olmalarını şart koşmaktadır.

*N. meningitidis*'in yüksek endemik veya epidemik olduğu bölgelere seyahat edenler veya bu bölgelerde ikamet edenler maruziyet riski altındadır ve meningokok hastalığına karşı birincil bağışıklama almalıdır.

#### HIV ile enfekte olmuş bireyler
HIV ile enfekte bireyler meningokok hastalığı açısından artmış risk altındadır; meningokok hastalığı riskini azaltmak isteyen HIV ile enfekte bireyler meningokok hastalığına karşı birincil bağışıklama alabilirler. Menenjit A, C, Y ve W-135 aşılarının etkinliği bugüne kadar HIV ile enfekte bireylerde değerlendirilmemiş olsa da, HIV ile enfekte 11-55 yaş arası bireyler konjuge aşı ile primer immünizasyon yaptırabilirler. Menenjite karşı aşılama, HIV ile enfekte bireylerde CD4+ T-hücre sayısını azaltmaz veya viral yükü artırmaz ve aşıların sağkalımı olumsuz etkilediğine dair herhangi bir kanıt bulunmamaktadır.

#### Yakın temaslar
Meningokok aşısının uygulanmasından 7-14 gün sonrasına kadar antikapsüler antikorların koruyucu seviyelerine ulaşılamaz, aşılama bu temaslılarda erken başlangıçlı hastalığı önleyemez ve genellikle sporadik invazif meningokok hastalığı vakalarını takiben önerilmez. Gelişmiş ülkelerin aksine, Sahra Altı Afrika'da ve diğer az gelişmiş ülkelerde, tüm aileler bir evin tek bir odasında yaşamaktadır.

Meningokok enfeksiyonu genellikle asemptomatik bir kişi tarafından bir haneye sokulur. Taşıyıcılık daha sonra hane içinde yayılır ve genellikle bir veya daha fazla hane üyesinin enfekte olmasından sonra bebeklere ulaşır. Hastalığın, dolaşımdaki organizma türüne karşı bağışıklığı olmayan ve daha sonra invazif bir türün taşıyıcılığını edinen bebeklerde ve küçük çocuklarda ortaya çıkması muhtemeldir.

Kolonizasyonu doğrudan engelleyerek duyarlı temaslıların enfeksiyon kapmasını önleme yakın temaslılar, öpüşme veya yiyecek ya da içecek paylaşımı gibi yollarla hastanın ağız salgılarıyla yakın temasta bulunmuş olabilecek kişiler olarak tanımlanmaktadır. Meningokok hastalığında taşıyıcılık durumunun önemi iyi bilinmektedir. Gelişmiş ülkelerde hastalık bulaşması genellikle kreşlerde, okullarda ve genellikle hastalık bulaşmasının meydana gelebileceği büyük toplantılarda meydana gelir. Meningokok organizması solunum damlacıklarıyla bulaştığından ve kurumaya duyarlı olduğundan, bulaşma için yakın temasın gerekli olduğu varsayılmıştır. Bu nedenle, hastalığın diğer duyarlı kişilere bulaşması önlenemez. Menenjit yıl boyunca sporadik olarak ortaya çıkar ve organizmanın insan dışında bilinen bir rezervuarı olmadığından, asemptomatik taşıyıcılar genellikle bulaşma kaynağıdır.

Ayrıca, el yıkama ve içki bardaklarını paylaşmama gibi temel hijyen önlemleri, maruziyeti sınırlandırarak enfeksiyon insidansını azaltabilir. Bir vaka doğrulandığında, enfeksiyonun diğer insanlara yayılma olasılığını azaltmak için enfekte kişiyle yakın temasta olan herkese antibiyotik önerilebilir. Bununla birlikte, rifampisine dirençli suşlar bildirilmiştir ve antibiyotiklerin gelişigüzel kullanımı bu soruna katkıda bulunmaktadır. Kemoprofilaksi, patojenik suşları taşıma riski en yüksek olan yakın temaslılara yaygın olarak kullanılmaktadır. Aşı süresi bilinmediğinden, meningokok hastalığının bulaşmasını kontrol altına almak için toplu rutin aşılama programları yerine toplu seçme aşılamalar en uygun maliyetli araç olabilir.

#### Kronik tıbbi durumlar
Son ortak kompleman yolunda (C3, C5-C9) bileşen eksikliği olan kişiler, kompleman eksikliği olmayan kişilere göre N. meningitidis enfeksiyonuna daha duyarlıdır ve bu kişilerde enfeksiyon riskinin 7000 kat daha yüksek olduğu tahmin edilmektedir. Buna ek olarak, kompleman bileşeni eksikliği olan popülasyonlar, doğal enfeksiyona karşı bağışıklık tepkileri kompleman eksikliği olmayan kişilere göre daha az tam olabileceğinden, sık sık meningokok hastalığı geçirmektedir.

Kalıtsal properdin eksikliği de meningokok hastalığına yakalanma riskinin artmasıyla ilişkilidir. Fonksiyonel veya anatomik asplenisi olan kişiler, kapsüllenmiş *Neisseria meningitidis*'i kan dolaşımından etkili bir şekilde temizleyemeyebilir. Bağışıklık sisteminin baskılanmasıyla ilişkili diğer rahatsızlıkları olan kişilerde de meningokok hastalığı gelişme riski artabilir.

### Antibiyotikler
2013 yılında güncellenen bir Cochrane derlemesi, meningokok hastalığına karşı profilaksi ve özellikle taşıyıcı olma riski taşıyan kişilerde *N. meningitidis*'in eradikasyonu için farklı antibiyotiklerin etkinliğini araştırmıştır. Sistematik inceleme 6885 katılımcının yer aldığı 24 çalışmayı içermektedir. Takip sırasında hiçbir meningokok hastalığı vakası bildirilmemiştir ve bu nedenle gerçek antibiyotik önleyici tedbirler doğrudan değerlendirilememiştir. Ancak veriler, rifampisin, seftriakson, siprofloksasin ve penisilinin potansiyel taşıyıcılarda *N. meningitidis*'in eradikasyonu için eşit derecede etkili olduğunu, ancak rifampisinin tedavi sonrasında antibiyotiğe dirençle ilişkili olduğunu göstermiştir. On sekiz çalışma yan etkiler hakkında veri sağlamış ve bunların minimal olduğunu ancak bulantı, karın ağrısı, baş dönmesi ve enjeksiyon bölgesinde ağrı içerdiğini bildirmiştir.

### Hastalık salgın kontrolü
Menenjit A, C, Y ve W-135 aşıları, Afrika'da ve dünyanın diğer bölgelerinde meningokok hastalığı salgını ortaya çıktığında büyük ölçekli aşılama programları için kullanılabilir. ABD'de sporadik veya küme vakaları veya meningokok hastalığı salgınları ortaya çıktığında, kemoprofilaksi, invazif hastalığı olan bireylerin ev halkı ve diğer yakın temaslılarında ikincil vakaları önlemenin temel yoludur. Menenjit A, C, Y ve W-135 aşıları nadiren kemoprofilaksiye ek olarak kullanılabilir

Klinisyenlerin şüpheli veya doğrulanmış tüm meningokok hastalığı vakalarını derhal yerel halk sağlığı yetkililerine bildirmesi ve ilgili meningokok suşunun serogruplarının tespit edilmesi önemlidir. Toplu aşılama programlarının etkinliği, salgınların erken ve doğru bir şekilde tanınmasına bağlıdır. Şüpheli bir meningokok hastalığı salgını ortaya çıktığında, halk sağlığı yetkilileri toplu aşılamaların (toplu kemoprofilaksi ile veya kemoprofilaksi olmadan) endike olup olmadığını belirleyecek ve risk değerlendirmesine dayalı olarak aşılanacak hedef nüfusu tanımlayacaktır.

## Tedavi

Meningokok hastalığından şüphelenildiğinde tedaviye derhal başlanmalı ve tetkikler beklenirken geciktirilmemelidir. Birinci basamakta tedavi genellikle derhal intramüsküler benzilpenisilin uygulanmasını ve ardından daha ileri bakım için acil olarak hastaneye (akademik bir I. seviye tıp merkezi veya en azından 24 saat nörolojik bakımı olan, ideal olarak nörolojik yoğun ve kritik bakım üniteleri bulunan bir hastane) nakledilmesini içerir. Hastaneye girdikten sonra, tercih edilen antibiyotikler genellikle IV geniş spektrumlu 3. nesil sefalosporinlerdir, örneğin sefotaksim veya seftriakson. Benzilpenisilin ve kloramfenikol de etkilidir. Destekleyici önlemler arasında IV sıvılar, oksijen, dopamin veya dobutamin gibi inotropik destek ve kafa içi basınç artışının yönetimi yer alır. Steroid tedavisi bazı yetişkin hastalarda yardımcı olabilir, ancak uzun vadeli sonuçları etkilemesi olası değildir.

Hangi antibiyotiğin hastalığın tedavisinde en etkili olduğu konusunda bazı tartışmalar vardır. Sistematik bir inceleme iki antibiyotiği karşılaştırmıştır. Bir çalışma vardı: 510 kişinin katıldığı, iki farklı antibiyotik türünü karşılaştıran açık etiketli (kör olmayan) bir non-inferiority çalışması; seftriakson (247 kişiden 14'ü öldü) ve kloramfenikol (256 kişiden 12'si öldü). Herhangi bir yan etki bildirilmemiştir. Her iki antibiyotiğin de eşit derecede etkili olduğu düşünülmüştür. Antibiyotik seçimi yerel antibiyotik direnci bilgilerine dayanmalıdır.

## Prognoz

### Komplikasyonlar
Meningokok hastalığını takip eden komplikasyonlar erken ve geç gruplara ayrılabilir. Erken komplikasyonlar arasında kafa içi basınç artışı, dissemine intravasküler koagülasyon, nöbetler, dolaşım çökmesi ve organ yetmezliği yer almaktadır. Daha geç komplikasyonlar ise sağırlık, körlük, kalıcı nörolojik defisitler, IQ düşüklüğü ve ampütasyonlara yol açan kangrendir.

## Epidemiyoloji

### Afrika

Menenjit hastalığının önemi Afrika'da HIV, tüberküloz ve sıtma kadar büyüktür. Şiddetli meningoensefalite yol açan meningokoksemi vakaları küçük çocuklar ve yaşlılar arasında yaygındır. Afrika'da hastalık salgını sezonlarında 24 saatten kısa sürede meydana gelen ölümler daha olasıdır ve Sahra Altı Afrika salgın sezonu boyunca menenjit hastalığı salgınlarından etkilenmektedir. İklim değişikliğinin Benin, Burkina Faso, Kamerun, Orta Afrika Cumhuriyeti, Çad, Fildişi Sahili, Kongo Demokratik Cumhuriyeti, Etiyopya, Gana, Mali, Nijer, Nijerya ve Togo'da hastalığın yayılmasına önemli ölçüde katkıda bulunduğu düşünülebilir. Bu bölgeler Afrika'da hastalığın endemik olduğu bir bölgelerdir: menenjit "sessizce" mevcuttur ve her zaman birkaç vaka görülür. Vaka sayısı bir hafta içinde 100.000 nüfus başına beşi geçtiğinde ekipler alarma geçer. Birkaç hafta içinde 100.000 nüfus başına 100 vaka görüldüğünde epidemik seviyelerine ulaşılır.

Afrika'da menenjitin yayılmasını durdurma çabalarını daha da zorlaştıran bir diğer husus ise Nijer ve Burkina Faso'yu Aralık'tan Haziran'a kadar karakterize eden aşırı kuru ve tozlu hava koşullarının salgın hastalıkların gelişimini desteklemesidir. Aşırı kalabalık köyler bakteri bulaşması için üreme alanlarıdır ve vücudu enfeksiyona karşı daha duyarlı hale getirerek menenjitin yayılmasını teşvik eden solunum yolu enfeksiyonlarının yüksek oranda görülmesine yol açmaktadır. IRIN Afrika haberleri 1995'ten bu yana her ülke için ölüm sayılarını vermektedir ve Florida'daki bir meningokok hastalığı salgınının ardından toplu bir aşılama kampanyası CDC tarafından yapılmıştır.

### Florida
Haziran 2022 itibarıyla Florida'da devam eden bir hastalık salgını söz konusudur. CDC 26 hastalık vakası tespit etmiştir. Yedi ölüm hastalığa bağlanmıştır.

## Tarihçe ve etimoloji
Yunanca *meninx* (zar) + *kokkos* (dut) kelimelerinden gelen meningokok hastalığı ilk olarak Gaspard Vieusseux tarafından 1805 yılında Cenevre'de bir salgın sırasında tanımlanmıştır. 1884 yılında İtalyan patologlar Ettore Marchiafava ve Angelo Celli beyin omurilik sıvısında hücre içi mikrokokları tanımlamış ve 1887 yılında Anton Wiechselbaum beyin omurilik sıvısında meningokokları (*Diplococcus intracellularis meningitidis* olarak adlandırılmıştır) tanımlamış ve organizma ile salgın menenjit arasındaki bağlantıyı kurmuştur.

## Ayrıca bakınız
* Endokardit
* Patojenik bakteri
* Waterhouse-Friderichsen sendromu

## Kaynakça

## Konuyla ilgili yayınlar
*