Uzun Duvar (Trakya Hersonesi)

**Uzun** **Duvar** (Antik Yunanca: Μακρὸν τεῖχος) veya **Agora Duvarı** (Antik Yunanca: Ἀγοραῖον τεῖχος), Antik Çağ'da Trakya Hersonesi'nin (modern Gelibolu yarımadası) en dar kıstağında muhtemelen Agora (Trakya) yakınlarında bulunan bir savunma duvarıydı.

## Tarihçe
Uzun Duvar aslında Trakya Hersonesi'nin tabanındaki bir dizi duvardı ve bunların ilki MÖ 6. yüzyılın sonlarında Atinalı zengin Yaşlı Miltiades tarafından inşa edildi. Miltiades, MÖ 555'te Trakya Hersonesi'nin Yunan şehir devletlerinin hükümdarı oldu. Savaşçı Apsintliler tarafından tehdit edilen Miltiades için, Tarihçi Herodot tarafından (*[https://search.worldcat.org/title/264043716 The Histories]*, VI.36.2), "ilk eyleminin, Apsintlilerin topraklarını işgal ederek onlara zarar veremeyecekleri şekilde, Kardiya şehrinden Paktya'ya kadar Hersonesi kıstağını duvarla kapatmak olduğunu" bildirir. Herodot, kıstağın uzunluğunu 36 stadyum veya yaklaşık 7,2&nbsp;km olarak kaydetmiştir. Miltiades surunun ne kadar süre ayakta kaldığı bilinmiyor, ancak görünüşe göre kısa bir süre sonra terk edilmiş, çünkü MÖ beşinci yüzyılda Perikles tarafından yeniden inşa edilmesi gerekmiş (Plutarkhos, *[[Perikles]]*, 19.1) ve dördüncü yüzyılın başlarında Spartalı komutan Dercylidas tarafından (Ksenofon, *[[Hellenika]]*, III.2.8–10; Diodorus Siculus, **, XIV.38.7) yarımadayı Trak kabilelerinin akınlarından korumak için tekrar restore edilmiştir.

Duvar, antik çağ boyunca çeşitli Yunan ve Roma coğrafyacıları tarafından anılmaya devam ediyor, ancak dördüncü yüzyılda görünüşe göre harap bir durumdaydı; 400 yılında Gainas komutasındaki Gotlar duvarı kolayca geçebildiler. Duvar, 447'deki bir depremde daha fazla hasar gördü ve muhtemelen 480'de Zeno'nun hükümdarlığı sırasında başka bir deprem 40 kulesini yıktı. Duvar, 540'taki bir Hun akınına da pek engel teşkil etmedi. Chersonese'nin yıkılmasının ardından İmparator I. Justinianus duvarın kapsamlı bir şekilde yeniden inşasını emretti. Tarihçi Caesarea'lı Prokopius'un *De Aedificiis* adlı eserinde anlattığı gibi, ana duvar yalnızca güçlendirilip siperlikler ve kapalı bir revakla taçlandırılmakla kalmadı, aynı zamanda her iki tarafta denize doğru bir mesafe uzatıldı ve orada kalıcı bir garnizon konuşlandırıldı. Bu önlemler 559'da Kotrigurlar tarafından yapılan bir akını püskürtmede etkili oldu.

Duvar bundan sonra tarihi kaynaklarda yer almıyor, ancak 15.-19. yüzyıl haritalarına dahil edilmiştir (genellikle hatalı olarak konumlandırılmıştır). Daha sonraki Bizans yer adı olan *[[Koila teichos]]'un* (Κοῖλα τεῖχος), 1204 tarihli Partitio terrarum imperii Romaniae*<nowiki/>'de Icalotichas* olarak da anılmasının duvarı ifade etmesi mümkündür.

## Konum ve kalıntılar
Duvarın tam yeri bilinmemektedir. En olası yer, yarımadanın tabanındaki Bolayır'ın 5&nbsp;km doğusundaki kıstaktır. Bu aynı zamanda yarımadanın en dar kısmıdır ve Herodot ve Xenophon tarafından belirtilen uzunluğa karşılık gelir. Ancak çeşitli duvarların yüzyıllar boyunca farklı yerlerde inşa edilmiş olması mümkündür. Bu nedenle, Justinianus duvarının daha doğuda, modern *Kazan Ağacı* yakınlarındaki Propontis kıyısından kuzeye Ortaköy'e ve oradan kuzeybatıya Saros Körfezi'ndeki Melas nehrinin ağızlarına kadar uzandığı öne sürülmüştür. Ancak böyle bir duvarın uzunluğu savunmayı çok zorlaştırırdı.

19. yüzyıldan kalma bir kaynak, yarımadanın girişindeki tahkimatların kalıntılarını bildiriyor, ancak bu başka hiçbir yerde doğrulanmıyor. Aynı şekilde hiçbir arkeolojik kazıda herhangi bir kalıntı bulunamadı. Kavakköy beldesinin güneyinde yer alan Kazan Ağacı ve Bolayır yakınlarındaki duvar kalıntıları, duvarla kesin olarak ilişkilendirilemiyor, ancak Germe Tepesi yakınlarındaki bir hendeğin bu tahkimat hattının bir parçası olduğu öne sürülmüştür.

## Ayrıca bakınız
* Gelibolu Yarımadası

## Kaynakça
;Özel

;Genel
* Külzer, Andreas (2008). Tabula Imperii Byzantini, Band 12: Ostthrakien (Eurōpē) (in German). Vienna: Avusturya Bilimler Akademisi. ISBN 978-3-7001-3945-4.
* Spring, Peter (2015). Great Walls and Linear Barriers. Pen and Sword. ISBN 978-1-47385-4-048.