Taze şarap

**Taze şarap** veya **Primör şarap** (Fransızca: **Vin (de) primeur:** İlk şarap veya **Vin nouveau:** Yeni şarap) hasat edildiği yılda satılabilen şaraptır. "En primeur" kelimesi şarap üretiminin ilk aylarını ifade etse de "vin de primeur" ifadesi birbirinden çok farklı iki anlama sahiptir.

En çok ihraç edilen taze şarap, genellikle üzümlerin hasat edilmesinden birkaç hafta sonra, Kasım ayının üçüncü perşembesi piyasaya sürülen Fransız şarabı Beaujolais nouveau'dur.

Taze şaraplar genellikle çok kısa (veya hiç olmayan) maserasyon periyodunu takip eden benzer şekilde kısa bir fermantasyon nedeniyle hafif gövdeli ve daha açık renklidir. Şaraplar büyük ihtimalle piyasaya sürülmeden önce herhangi bir meşe fıçıda veya uzun süreli olgunlaştırmaya maruz kalmayacaktır  Primör şaraplar karakteristik olarak meyvemsidir ve biraz kalıntı şeker içerebilir. İlk yıl içinde en yüksek içilebilirliklerine ulaşırlar. 2005 itibarıyla Fransa'da primör şarap üretmesine izin verilen 55 AOC bulunmaktadır.

Vins de primeur, en primeur şarap alım satımı uygulamasıyla karıştırılmamalıdır.

İtalya'da taze şaraplara "**Vino Novello**" denir.

## Tarihçe

Antik Yunan'da sarışın ve yılan kuyruklu asma perileri yılın başında taze şarabı kutlarlardı. Yunan şarap yetiştiricileri amforaların mühürlerini Dionysos onuruna düzenlenen bir çiçek festivali olan Anthestéries sırasında açarlardı.

Antik Roma'da şarap üreticileri **Vinum preliganeum**'u üretti. Yeşil üzümlerden yapılan bu şarap hasat sırasında içilirdi. Bu asitli içecek vin gruff veya piquette'e daha yakındı. Gallia Narbonensis'in en önemli şehirlerinden biri olan Dea *Augusta Vocontiorum* (Die, Drôme) şehrinde Yaşlı Plinius, Voconces'in şarabını övgüyle bahseder. Ancak ikisini birbirinden ayırıyor: *vinum dulce* ve aigleucos*;* bu taze şarap tüketilmeden önce *dolia*'nın (Latince: fıçı) soğuk suya daldırılmasıyla fermantasyonu durduruldu.

Georges Dubœuf, Louis Orizet ile birlikte "Beaujolais Nouveau geldi" sloganını geniş çapta başlatan ilk kişi oldu. Şirketinde 105personelin çalıştığı bu tüccar-üretici, toplam Beaujolais üretiminin %15'ini, yani 18 milyon şişeyi pazarlıyor ve bunların onda dokuzu 90 ülkeye ihraç ediliyor. Ticari başarısını, kendi markası altında şişelediği ve üreticisinin adını etiketine bildirerek belirlediği en iyi şarapları satın alarak inşa etti. Lyon veya Saint-Etienne'den gelen bir müşteriye ayrılan küçük bir tezgah şarabı olan Beaujolais Nouveau, Thames veya Hudson kıyılarına ulaşmadan önce Paris'te beğenildi, ardından Japonya'da bir beğeni kitlesi oluşturdu.

## Genç veya yeni şarap

Primör şarap, hasattan hemen sonra, genellikle iki ay sonra, fermantasyon gerçekleşir gerçekleşmez satışa sunulan bir şaraptır. Aynı zamanda “yeni şarap”, “genç şarap” veya “yılın şarabı” olarak da adlandırılır. Yıllandırılan şarabın tam tersidir. Pek çok şarap yetiştiricisi ilk şaraplarını elde etmek için karbonik maserasyon yöntemini kullanır; bunun en iyi bilinen örneği Beaujolais Nouveau'dur; bunun başarısı diğer bölgeleri bu tür şarapları üretmeye teşvik etmiştir.

Taze şaraplar Fransa ve Avrupa'da pazarlanır; kırmızı, pembe ve beyaz olarak üretilir. İspanya *vinos jovénes'ini*, İtalya ise *vini romanli'sini* sunuyor. AOC'nin primör şarapları (Beaujolais, Touraine, Gaillac, Côtes-du-Rhône, vb.) Kasım ayının üçüncü Perşembe gününden itibaren piyasaya çıkıyor. Erkenci ülke şarapları için pazarlama tarihi kesin değildir, bu da bazılarının Ekim sonundan itibaren pazarlanmasına olanak tanır.

Taze kırmızı şarap elde etme tekniği gelişmiştir. Bu, tüm üzüm hasadının maksimum üç gün boyunca kısa bir maserasyonunu içerir. Bu onların parlak yakut renkleri ile açık bir renk elde etmelerini sağlar. Bu şaraplar yarı karbonik maserasyon tekniği kullanılarak yapıldığında, burunda çiçek notalarıyla birlikte küçük kırmızı meyvelerin (frenk üzümü, kiraz, ahududu, çilek, yaban mersini) yoğun meyveli aromasını açığa çıkarırlar  Ağızda İngiliz bonbon şekeri tadı ve keskin bir tazelik ile karakterize edilirler.

*Hachette Şarap Rehberi ([[Guide Hachette des Vins]])'ne* göre, "ekonomik olarak birinci sınıf şarapların üretimi, üreticilerin yıllandırma ve depolama maliyetlerinden kaçınmasına olanak tanır. Şarap yetiştiricileri için bir değer, ancak ters etkileri de olabilir: Beaujolais Nouveau'nun yoğun pazarlama sayesinde elde ettiği ticari başarı, bölgenin diğer üretimlerini, özellikle de şarap bağlarını (brouilly, Moulin -vent, chenas, vb.) gölgede bırakmıştır".

## Fransa
Fransa'daki geleneksel üretim yöntemi, bir *[[Beaujolais nouveau]]* şişesinde bulunan tüm şarabın, yalnızca Gamay üzümleri kullanılarak yukarıda açıklanan yöntemle üretilmesini gerektirir.

Şarap, Kasım ayının üçüncü perşembe gününden itibaren ticari ağa sunulabilecektir.

## İtalya

"Taze şarap" terimi İtalya'da 6 Ekim 1989 tarihli Bakanlık Kararnamesi ile düzenlenmiştir ve daha sonra 13 Ağustos 2012 tarihli Bakanlık Kararnamesi ile değiştirilmiştir. İtalyan mevzuatı, elde edilen şarabın *taze* olarak tanımlanması için üzümlerin %40'ı karbonik maserasyon işlemine tabi tutulurken, geri kalan %60'lık kısım klasik fermantasyon teknikleriyle işlenebilir. Üreticilere tanınan geniş takdir yetkisi, piyasada karbonik maserasyondan elde edilen %40 ila %100 arasında çok değişken bir şarap yüzdesine sahip taze *şaraplar* bulmayı mümkün kılmaktadır. Ayrıca İtalya ile Fransa arasında üç önemli fark daha vardır:

* İtalya'da bu teknik için kullanılan 60 asma vardır ve bunlardan 7'si uluslararası olarak adlandırılmaktadır;
* İtalya'da pazarlama dönemi, kullanılan üzümlerin üretim yılı olan 30 Ekim 00.01'den 31 Aralık'a kadardır.
* Minimum alkol içeriği hacimce %11 olmalıdır.

## Türkiye
Türkiye'de Kavaklıdere firması, *Kavaklıdere Primeur* adıyla bu stilde şaraplar üretmektedir. Beaujolais Nouveau, Gamay üzümünden üretilse de, Kavaklıdere bu stili kırmızı şarapta Öküzgözü, beyaz şarapta ise Sultaniye üzümü ile gerçekleştirmektedir.

## İlk satın alınan şarap (En primeur)
Bir şarabı "en primeur" olarak satın almak, hâlâ şaraplaşma sürecinde olmasına rağmen onu hasattan kısa bir süre sonra bağcıdan satın almaktan ibarettir. Şarabın alıcıya teslim edileceği tarih tamamen iki taraf arasında kurulan sözleşme veya anlaşmaya bağlıdır. Örneğin bir alıcı, bir bağcıdan 2008 hasadının 2.000 litresini "en primeur" olarak satın alabilir veya yalnızca 2011 yılında elde edilen tüm şarabı alabilir. Bu durumda bu 2011 şarabının (2008 vintage) bahsedilen anlamda primeur şarapla hiçbir ilgisi olmayacaktır.

## Ayrıca bakınız

* Primör şaraplar listesi
* Federweisser
* Vino Novello
* Vinho Verde
* Vin bourru
* Karbonik maserasyon

## Kaynakça