Karadağ Harekâtı 1994

PKK tarafından Van-Başkale karayolunda düzenlenen ve 14 askerin hayatını kaybettiği roketli saldırının ardından, Tuğgeneral Osman Pamukoğlu saldırıyı gerçekleştiren bu grubu tamamen yok etme yönünde intikam sözü vermesi üzerine, Tuğgeneral Osman Pamukoğlu komutasındaki birlikler tarafından Hakkâri Karadağ’da gerçekleştirilen askerî harekâttır. 15-17 Ağustos 1994 tarihleri arasında yapılan harekât sonucunda, “Zerdeş” kod adlı militanın liderliğindeki Başkale grubu tamamen yok edilmiştir.

## Arka Plan
28 Temmuz 1994 tarihinde saat 13.00 sularında, Van–Başkale karayolu üzerinde, PKK içerisinde “Zerdeş” kod adlı Başkale sorumlusuna bağlı bir PKK grubu tarafından, Puma-2 Harekâtı’ndan dönen 4. Dağ ve Komando Taburu’nun konvoyuna roketli saldırı düzenlenmiştir. Saldırı sonucunda 14 asker hayatını kaybetmiştir. Saldırıyı gerçekleştiren 6 kişilik PKK grubu olay yerinde öldürülmüştür. Zerdeş kod adlı kişi, PKK’nın Başkale sorumlusu olup acımasızlığı ile tanınmaktadır. 1994 yılı itibarıyla 26 yaşındadır ve örgütün en güvendiği, az konuşan sert liderlerinden biri olarak bilinmektedir. 1993 yılında Başkale sorumluluğu görevine getirilmiştir. Bu görev kapsamında, PKK’nın Başkale bölgesindeki gelirlerini artırmak amacıyla haraç ve vergi toplama faaliyetlerini yürütmüştür. Korucular, köyler, İran’dan gelen kaçakçılar ve uyuşturucu ticareti yapan kişiler vergiye bağlanmıştır. 1994 yılında Başkale Belediyesi’ne dönemin parasıyla 30 milyar lira vergi kesmiştir.

Zerdeş, zaman zaman Başkale ile Hakkâri arasındaki “32 virajlar” olarak bilinen yol kesiminde yolu keserek eylemler gerçekleştirmekteydi. Saldırı sonrasında bölgeye giden Tuğgeneral Osman Pamukoğlu, saldırıyı gerçekleştiren PKK grubunun yok edileceğini belirterek intikam sözü vermiştir.

## Harekât
Zerdeş ve grubu, Hakkâri’de 3.460 metre yüksekliğindeki Karadağ’daki kampta konaklamaktaydı. Tuğgeneral Osman Pamukoğlu, 15 Ağustos 1994 tarihinde harekâtı başlatmıştır. Harekâtın başlangıç tarihi, PKK’nın ilk silahlı eylem günü olan ve örgüt tarafından “diriliş bayramı” olarak kabul edilen 15 Ağustos olarak seçilmiştir. Bu tarih, PKK açısından manevi ve psikolojik önem taşımaktadır.

15 Ağustos 1994 günü gündüz saatlerinde Tuğgeneral Osman Pamukoğlu, birliklerini PKK'lıların özellikle görebileceği şekilde, Hakkâri–Van yolu üzerinde, iki il sınırından başlayacak biçimde “U” şeklinde tertiplemiştir. Açık ağzı yaklaşık 15 kilometre olan ve batıya dönük bu düzen, doğudan batıya doğru Karadağ üzerinde, Başkale’de PKK grubunun bulunmasının muhtemel olduğu konuma doğru ilerletilmiştir. Tuğgeneral Osman Pamukoğlu Harekât kapsamında Başkale arazisinin de kullanılacak olması nedeniyle, Van’daki Jandarma Tugayı’na bilgi vermiş; kuzeye doğru gerçekleşebilecek PKK hareketlerine karşı hazırlıklı olunması ve buna uygun tedbirlerin alınmasını emretmiştir. Birlikler 15 Ağustos gündüzü ile 15,16 Ağustos gecesi boyunca ilerlemelerini sürdürmüş, ancak bu süreçte PKK grubuna dair herhangi bir temas veya tespit sağlamamışlardır. 16 Ağustos günü öğle saatlerine doğru birlikler Karadağ zirvesine ulaştı ve birden fazla noktada çatışmalar başladı. PKK grubu, Karadağ’ın 3.460 metre yüksekliğindeki doruk kısmında konuşlanmış durumdaydı.

Çatışmalar 16,17 Ağustos gece yarısına kadar aralıklarla devam etti ve birden PKK grubu çatışmayı kesti ve sessizliğe büründü. Tuğgeneral Osman Pamukoğlu bunun PKK grubunun çekilmek kaçmak için yaptığını anladı. Tuğgeneral Osman Pamukoğlu kaçan PKK'lılar için pusu mevzilerinin oluşturulmasını emretti. 2'nci Dağ ve Komando Taburu gece yarısı dağları hızla tırmanarak, ağın batıya doğru açık olan ağzını kapatacak şekilde pusu mevzilerine girdi. 17 Ağustos günü saat 05:00'da PKK grubu, 2. Tabur ve 5. Dağ ve Komando Bölüğünün PKK grubuna pusu kurmak için konuşlanmış olduğu pusu mevzilerinde pusuya düştü. PKK Grubu bu pusu karşısında şoka uğradı 15 dakika içinde askerlere bir karşılık veremeden 53 PKK militanı düştükleri pusu noktasında askerler tarafından öldürüldü. Onların biraz uzağında olan diğer 5 PKK militanı da askerler tarafından öldürüldü. Yapılan harekât sonucunda PKK'nın Başkale grubu tamamen imha edildi toplam 58 PKK militanı Türk askerleri tarafından öldürüldü. Tuğgeneral Osman Pamukoğlu 4. Dağ ve Komando Taburu askerlerine verdiği intikam sözü ve PKK grubunun yok edileceğine dair olan sözü tutmuştu.

## Kaynakça