open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Bethoron

**Bethoron** (; ), aynı zamanda **Beth-Horon,** Antik İsrail'de Gibeon - Ayalon yolu üzerinde bulunan iki komşu kasabaydı. Yol boyunca stratejik noktalar olarak hizmet veriyorlardı ve "Bethoron yokuşunu" koruyorlardı. Tanah bazen iki kasaba -Yukarı ve Aşağı Bethoron- arasında ayrım yapsa da, genellikle her ikisinden de yalnızca Bethoron olarak bahseder. Kasabalar Kitab-ı Mukaddes'te ve diğer antik kaynaklarda bahsedilir: Yukarı Bethoron Yeşu 'te, Aşağı Bethoron Yeşu 'te, her ikisi de 1. Tarihler 'te ve Betheron Yokuşu 1. Makabeler 'da geçer.
Yukarı Bethoron ve Aşağı Bethoron'un antik kentleri, günümüzde eski isimleri koruyan Beit Ur al-Fauqa ve Beit Ur al-Tahta Filistin'in Arap köyleriyle özdeşleştirilmiştir. Arkeolojik kanıtlar, Aşağı Bethoron'un ilk olarak kurulduğunu göstermektedir; çünkü orada keşfedilen en eski çanak çömlek parçaları Geç Tunç Çağı'na, yukarı kentteki çanak çömlek parçaları ise Demir Çağı'ndan itibaren ortaya çıkmıştır.

## Ayrıca bakınız

* Adasa
* Adasa Muharebesi
* Makkabiler

## Kaynakça,

### Özel

### Genel

*Masterman, E. W. G. (1915).BETH-HORON. *International Standard Bible Encyclopedia*, Orr, James, retrieved December 9, 2005.
*  

## Dış bağlantılar
* İsrail Eski Eserler Kurumu, Beyt 'Ur al-Tahta'da bir mezar mağarasının keşfine ilişkin raporunu yayınladı
Çigorin Savunması

**Çigorin Savunması**, şu hamlelerle başlayan bir satranç açılışıdır:

1.d43 d5
2.c4 Ac6

Adını satranç ustası Mihail Çigorin'den alır.
Bagirmiler

**Bagirmiler** (aynı zamanda "Baguirmi" olarak da yazılır) veya **Barmalar**, Çad'ın Chari-Baguirmi bölgesinde yaşayan bir Orta Afrika etnik grubudur. Çad'ın başlıca etnik gruplarından biridir.

Bagirmi halkının çoğu ana dili olarak Bagirmi dilini konuşur, ancak bazıları Fula veya Çad Arapçası da konuşmaktadır.

## Kaynakça
San Pedro Mártir (belediye)

**San Pedro Mártir**, Meksika'nın Oaxaca eyaletinde bulunan bir belediyedir. Belediye merkezi San Pedro Mártir şehrindedir.

## Kaynakça
Bagirmi dili

**Bagirmi** (ayrıca **Baguirmi** ; özerk adı: *tàrà ɓármà),* Orta Sudan ailesine ait bir dildir ve Çad'daki Bagirmi halkı tarafından konuşulmaktadır. Geçici olarak Nil-Sahra üst ailesinin bir parçası olarak sınıflandırılmıştır. 1993'te çoğunlukla Chari-Baguirmi Bölgesi'nde ve Guéra Bölgesi'nin Mokofi alt prefektörlüğünde olmak üzere 44.761 kişi tarafından konuşuluyordu. Bagirmi Sultanlığı'nın (1522-1871) ve ardından Afrika Talanı'ndan önce Vaday Krallığı'nın konuştuğu dildi.

## Kaynakça
San Pedro Mártir, Oaxaca

**San Pedro Mártir**, Meksika'nın Oaxaca eyaletinde bulunan San Pedro Mártir Belediyesi'nin merkezi olan şehirdir.

## Kaynakça
Joe Gruters

**Joseph Ryan Gruters** (d. 6 Temmuz 1977), 2025'ten beri Cumhuriyetçi Ulusal Komite'nin (RNC) 67. başkanı olarak görev yapan Amerikalı politikacı ve muhasebecidir. 2018'den beri Florida Senatosu üyesidir ve daha önce RNC'nin hazine sorumlusu olarak görev yapmıştır. Cumhuriyetçi Parti üyesi olan Gruters, 2016-2018 yılları arasında Florida Temsilciler Meclisi'nde görev yapmış ve 2019-2023 yılları arasında Florida Cumhuriyetçi Partisi'nin başkanlığını yürütmüştür. 22 Ağustos 2025'te partinin yaz toplantısında ulusal parti başkanı seçilmiştir. 

## İlk yılları ve eğitimi
Gruters, 6 Temmuz 1977'de Florida'nın Tampa şehrinde doğdu. Gruters, Sarasota'daki Cardinal Mooney Lisesi'nden mezun oldu. Florida Eyalet Üniversitesi'nden lisans derecesi ve Güney Florida Üniversitesi'nden MBA derecesi aldı.

## Kaynakça
Amdanglar

**Andang** (Amdang), Çad ve Sudan'da yaşayan bir etnik gruptur ve Amdang dilini konuşmaktadırlar. Andangların çoğu Müslümandır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Ethnologue raporu
Ken Martin

**Kenneth Nathan Martin** (17 Temmuz 1973) 2025'te Demokratik Ulusal Komite (DNC) başkanlığı görevine seçilmiş olan Amerikalı politkacı. Daha önce Minnesota Demokratik-Çiftçi-İşçi Partisi (DFL) başkanlığı, Eyalet Demokratik Komiteler Birliği başkanlığı ve DNC başkan yardımcılığı görevlerinde bulundu.

Ayrıca Martin, 2011-2025 yılları arasında Minnesota Demokrat-Çiftçi-İşçi Partisi'nin başkanlığını yaptı.

## Kaynakça
Endangered Languages Project

**Endangered Languages Project** ( (**ELP**), tehlike altındaki dilleri güçlendirmek için yerli dil örgütleri, dilbilimciler, yükseköğretim kurumları ve kilit sektör ortakları arasında yürütülen dünya çapında bir iş birliğidir. Projenin temeli, Haziran 2012'de başlatılan bir web sitesidir.

## Kaynakça
Amdang dili

**Amdang** (ayrıca **Biltine**; endonimi: *sìmí amdangtí*), Fur ile yakın akraba olan ve birlikte Nil-Sahra dil ailesinin bir kolunu oluşturan bir dildir. Çoğunlukla Çad'da, Biltine şehrinin kuzeyinde ve Ouaddaï Bölgesi'nin bazı kesimlerinde konuşulmaktadır. Ayrıca Darfur'da Woda'a ve Fafa yakınlarında, Ebu Daza bölgesindeki Kordofan'da ve Bara'nın kuzeyindeki Magrur'da da konuşulmaktadır. Etnik grubun çoğu günümüzde Arapça konuşmaktadır. 

## Kaynakça
Maban dilleri

**Maban dilleri**, varsayımsal Nil-Sahra dil ailesine dahil edilmiş küçük bir dil ailesidir.

Maban dilleri Çad'ın doğusunda, Orta Afrika Cumhuriyeti ve Batı Sudan'da (Darfur) konuşulmaktadır.

## Kaynakça

## İleri okumalar

* Edgar, John T. 1991. *Maba grubu Sözlüğü* . (Afrika'da Sprache und Oralität: Frankfurter Studien zur Afrikanistik, 13.) Berlin: Dietrich Reimer.
* Edgar, John. 1991. Proto-Maba'ya Doğru İlk Adımlar. *Afrika Dilleri ve Kültürleri* 4: 113-133.

## Dış bağlantılar

* G. Starostin, 2011. Mimi Üzerine
Nachtigal Mimisi

**Nachtigal'in Mimisi** veya **Mimi-N**, yalnızca  yılında Gustav Nachtigal tarafından derlenen "Mimi" başlıklı bir kelime listesi sayesinde doğrulanan bir Çad dilidir. Nachtigal'in verileri daha sonra Lukas & Voelckers (1938) tarafından yayınlandı.

## Kaynakça
San Pedro Mártir Quiechapa (belediye)

**San Pedro Mártir Quiechapa**, Meksika'nın Oaxaca eyaletinde bulunan bir belediyedir. Belediye merkezi San Pedro Mártir Quiechapa şehrindedir.

## Kaynakça
Decorse Mimisi

**Decorse Mimisi** (**Gaudefroy-Demombynes Mimisi** ve **Mimi-D** olarak da bilinir), Çad'a özgü bir dil olup, yalnızca  civarında G. J. Decorse tarafından derlenen ve Gaudefroy-Demombynes tarafından yayınlanan "Mimi" başlıklı bir kelime listesiyle doğrulanmıştır.

## Kaynakça
Mimi dili

**Mimi**, Çad'ın Ouaddai bölgesinde yaşayan ve en iyi ihtimalle uzaktan akraba olan birkaç Nil-Sahra diline verilen bir isimdir. En yaygın olarak, on binlerce konuşmacısı olan Amdang için kullanılır, ancak aynı zamanda iki soyu tükenmiş ve muhtemelen Maban dili olan Nachtigal Mimisi ve Decorse Mimisi için de kullanılır.

Bu isimler zaman zaman dil listelerinde varsayılan Maban dilleri olarak yer almıştır.

## Kaynakça
San Pedro Mártir Yucuxaco

****, Meksika'nın Oaxaca eyaletinde bulunan San Pedro Mártir Yucuxaco Belediyesi'nin merkezi olan şehirdir.

## Kaynakça
Fur dili

**Fur dili** veya **For dili**; (Fur: poor'íŋ belé'ŋ), Batı Sudan ve Çad'daki Darfur'da yaşayan Fur halkı tarafından konuşulan bir Nil-Sahra dilidir. Fur dilleri olarak bilinen daha geniş bir dil ailesinin parçasıdır.

## Kaynakça
Fur dilleri

**Fur**, **Furan** veya **For dilleri**, Nil-Sahra dil ailesinin önerilen bir üyesi olan küçük ve yakın akraba bir dil ailesidir. Üyeleri şunlardır:

* 2004 yılında Batı Sudan ve Doğu Çad'da yaklaşık 745.600 kişi tarafından konuşulan Fur.
* 2000 yılında Çad'ın doğusunda yaklaşık 41.100 kişi tarafından konuşulan Amdang (Mimi olarak da bilinir).

## Kaynakça
Furlar

**Furlar** (Fur: *fòòrà*,  *Fūr*), çoğunlukla Sudan'ın batısındaki Darfur'da yaşayan bir etnik gruptur ve bölgedeki en büyük etnik gruptur. Nil-Sahra ailesine ait olan Fur dilini konuşurlar. Müslüman sığır çobanları ve çiftçiler, etnik çatışmalar sonucunda saldırıya uğramış ve yerlerinden edilmiştir. Darfur, Furların toprakları anlamına gelmektedir.

## Kaynakça
Emmanuel Koleji (Cambridge)

**Emmanuel Koleji** (), Cambridge Üniversitesi'nin kolejlerinden biridir. 16. yüzyılda Hazine şansölyesi Walter Mildmay tarafından Protestan papazların eğitimi için kurulmuştur.

Emmanuel Koleji, sınavlarda çok başarılı olma geleneğine sahiptir.

Kolejin mezunları arasında Thomas Young ve Graham Chapman bulunmaktadır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
Nilotik diller

**Nilotik diller** ya da **Nil dilleri**, Güney Sudan ve Tanzanya arasında geniş bir alanda Nil halkları tarafından konuşulan bir grup ilişkili dildir.

Nilotik kelimesi Nil Nehri veya Afrika'nın Nil bölgesi veya bu bölgeyle ilgili anlamına gelmektedir.

## Kaynakça
Şilluk dili

**Şilluk** (yerel olarak , ), Güney Sudan'daki Şilluk halkı tarafından konuşulan bir dildir. Diğer Luo dilleriyle yakından ilişkilidir. Şilluk Arapça kökenli bir adlandırmadır.

## Kaynakça
Grob Saldırısı

**Grob Saldırısı**, Henri Grob'un adını taşıyan ve aşağıdaki hamleyle başlayan bir satranç açılışıdır:

: 1. g4

Beyaz için en kötü açılış hamlelerinden biri olarak kabul edilir. Chessgames.com veritabanına göre, beyazın olası yirmi ilk hamlesi arasında popülerlik açısından on üçüncü sırada yer almaktadır. Düzensiz bir açılış olduğu için ''Satranç Açılışları Ansiklopedisi'''nde A00 kodu altında sınıflandırılmıştır.

## Kaynakça
Fitzwilliam Koleji

**Fitzwilliam Koleji** (), Cambridge Üniversitesi'nin kolejlerinden biridir. 1869 yılında yoksul insanların Cambridge'de eğitim görmesine yardımcı olma fikriyle kurulmuş olup 1966 yılında kolej statüsü almıştır.

Fitzwilliam Koleji, sporda oldukça başarılı bir geçmişe sahiptir.

Kolejin mezunları arasında Charles Scott Sherrington ve Albert Szent-Györgyi bulunmaktadır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
Doğu Sudan dilleri

**Doğu Sudan dilleri**, Nil-Sahra dil ailesinin bir kolunu oluşturabilecek dokuz dil ailesinden oluşan bir gruptur. Doğu Sudan dilleri, güney Mısır'dan kuzey Tanzanya'ya kadar konuşulmaktadır.

## Bibliyografya

* Bender, M. Lionel. 2000. "Nilo-Saharan". In: Bernd Heine and Derek Nurse (eds.), *African Languages: An Introduction.* Cambridge University Press.
* Bender, M. Lionel. 1981. "Some Nilo-Saharan isoglosses". In: Thilo Schadeberg, M. L. Bender (eds.), *Nilo-Saharan: Proceedings of the First Nilo-Saharan Linguistics Colloquium, Leiden, Sept. 8–10, 1980.* Dordrecht: Foris Publications.
* Temein languages (Roger Blench, 2007).
* 
* 
* Starostin, George. 2015. *[https://starling.rinet.ru/confer/Starostin-2015.pdf Proto-East Sudanic ʽtreeʼ on the East Sudanic tree]*. 10th Annual Conference on Comparative-Historical Linguistics (in memory of Sergei Starostin).
Doğu Nilotik dilleri

**Doğu Nilotik dilleri** ya da **Doğu Nil dilleri**, Nil dillerinin üç ana kolundan biridir ve Nil-Sahra dil ailesinin Doğu Sudan alt ailesine aittir. Yaklaşık 3.000 yıl önce birbirlerinden ayrılmaya başladıklarına ve Güney Sudan'daki Equatoria'dan güneye doğru yayıldıklarına inanılmaktadır. Doğu Afrika'da, Equatoria'dan Tanzanya'nın tepelerine kadar uzanan  geniş bir alanda konuşulurlar. Konuşucuları çoğunlukla yarı kurak veya kurak ovalarda yaşayan sığır çobanlarıdır.

## Kaynakça
Doğu Afrika Rifti

**Doğu Afrika Rifti** (**DAR**) veya **Doğu Afrika Rift Sistemi**, Doğu Afrika'da aktif bir kıtasal rift bölgesidir. DAR, 22-25 milyon yıl önce Miyosen'in başlangıcında gelişmeye başlamıştır. Eskiden Büyük Rift Vadisi olarak bilinen ve Küçük Asya'ya kadar uzanan daha büyük bir sistemin parçası olduğu düşünülmektedir.

Afrika'nın Büyük Göllerin çoğu Rift Vadisi'nde yer almaktadır.

## Kaynakça
Downing Koleji

**Downing Koleji** (), Cambridge Üniversitesi'nin kolejlerinden biridir. 22 Eylül 1800 tarihinde George Downing'in vasiyeti üzerine hukuk ve tıp ile ilgili ahlak ve doğa bilimleri konularının öğreniminin teşvik edilmesi amacıyla kurulmuştur.

Kolejin mezunları arasında Quentin Blake, John Cleese ve Thandiwe Newton bulunmaktadır.

## Kaynakça

## Ek okuma

* Rawle, Tim, *A Classical Adventure: The Architectural History of Downing College, Cambridge*, Cambridge, Oxbridge Portfolio, 2015, 

## Dış bağlantılar

*
Üst kavram ve alt kavram

**Üst kavram** ve **alt kavram**, **üst anlamlılık** ve **alt anlamlılık** (**hipernimi** ve **hiponimi**), genel bir terim (*üst kavram*) ile daha özel bir terim (*alt kavram*) arasındaki . Üst kavrama ayrıca, *şemsiye terim*, *genel terim, çatı terim* de denir. Alt kavram, üst kavramın bir alt kümesini belirtir. Alt kavramın anlamsal alanı, üst kavramın anlamsal alanına dahildir. Örneğin, "güvercin", "karga" ve "tavuk", "kuş" ve "hayvan"ın alt kavramları; "kuş" ve "hayvan" ise "güvercin", "karga" ve "tavuk"un üst kavramlarıdır.

## Kaynakça
Darwin Koleji (Cambridge)

**Darwin Koleji** (), Cambridge Üniversitesi'nin kolejlerinden biridir. 28 Temmuz 1964 tarihinde kurulmuş olup üniversitenin ilk karma kolejidir. Adını bilimadamı Charles Darwin'den almakta olup lisans üstü eğitime odaklanmıştır.

Kolejin mezunları arasında Nobel ödüllü tıp bilimcisi Elizabeth Blackburn ve etolog Dian Fosset bulunmaktadır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
Datoogalar

**Datooga** (Maasai dilinde *düşman* anlamına gelen ve Svahili diline uyarlanmış bir isim olan ** adıyla da bilinir), Tanzanya kökenli bir Nil etnik grubudur. Kenya ve Uganda'daki Kalenjin etnik grubuyla yakın akrabadırlar. Arusha Bölgesi'nin Karatu ilçesinde yaşarlar; tarihsel olarak ise Manyara Bölgesi'nin güneybatısında ve Singida Bölgesi'nin kuzeyinde yaşamışlardır. 2000 yılında Datooga nüfusunun 87.978 olduğu tahmin ediliyordu.

## Kaynakça
Krater Yükseklikleri

**Krater Yükseklikleri**, **Krater Tepeleri** veya **Ngorongoro Volkanik Yükseklikleri** (Swahili'de *Milima kasoko ya Ngorongoro*), Arusha Bölgesi'ndeki Doğu Afrika Rift'i ve kuzey Tanzanya'daki kuzey Manyara Bölgesi'nin bazı kısımları boyunca uzanan bir jeolojik bölgedir. Krater Yükseklikleri birçok büyük volkanik kompleksten oluşmaktadır.

## Kaynakça
Wembere Nehri

**Wembere Nehri**, Tanzanya'nın Singida Bölgesi'nin kuzeybatısında bulunan bir nehirdir. Nehir, Eyasi Gölü'nün su havzasının bir parçasıdır.

Taşkın ova alanının aşağısında nehir kuzeydoğu yönüne döner ve Kitangiri Gölü'nün güney ucuna boşalır. Kitangiri Gölü, Sibiti Nehri aracılığıyla Eyasi Gölü'ne akar.

## Kaynakça
Kalenjinler

**Kalenjinler**, Doğu Afrika'ya özgü bir etnik gruptur ve çoğunlukla Kenya'daki Rift Vadisi Bölgesi'nde ve Uganda'daki Elgon Dağı'nın doğu yamaçlarında yaşarlar. Kenya'da yapılan 2019 nüfus sayımına göre sayıları 6.358.113, Uganda'da yapılan 2014 nüfus sayımına göre sayıları tahmini olarak 273.839 kişidir ve çoğunlukla Kapchorwa, Kween ve Bukwo ilçelerinde yaşamaktadırlar.

## Kaynakça
İstaspis (I. Darius'un babası)

**İstaspis** (  ;  ) veya **Guštāsp** ( ) (MÖ 550 civarı), Baktriya ve Persis'in Pers satrapıdır. Ahameniş İmparatorluğu kralı I. Darius'in ve hem kardeşi Darius'un hem de Darius'un oğlu ve halefi I. Serhas'in güvendiği danışmanı olan Artabanus'un babasıydı.

Arsames'in oğlu İstaspis, Pers kraliyet ailesinden Ahameniş hanedanının bir üyesiydi. II. Kambises ve muhtemelen ikinci dereceden kuzeni II. Kiros döneminde Persis satrapıydı. Kiros'un Massagetler'e karşı yaptığı seferde ona eşlik etmiştir. Ancak, Kiros'un bir rüyadan sonra ihanetle suçladığı en büyük oğlu Darius'u gözetlemesi için Persis'e geri gönderildi.

Darius'un yanı sıra İstaspis'in üç oğlu ve bir kızı vardı: Artabanus Artaphernes, ve Artanes ve Darius'un mızrak taşıyıcısı Gobryas ile evlenen bir kızı.

Ammianus Marcellinus onu Magianların şefi yapar ve Brahminler altında Hindistan'da eğitim gördüğüne dair bir hikâye anlatır; bu olay, Ahamenişlerin İndus Vadisi'ni fethetmesiyle aynı zamana denk gelir:

Antik kaynaklarda, İstaspis bazen Zerdüşt'ün erken dönem koruyucularından biri olan Güştâsb (Viştaspa) (İstaspis'in Avestaca ismi) ile aynı kabul edilir.

İstaspis ismi Persepolis'teki yazıtlarda ve Büyük Darius'un tam soyunun verildiği Behistun Yazıtı'nda geçmektedir:

İstaspis yaklaşık olarak  Persepolis'e gömülmüş ve daha sonra adına bir cenaze kültü kurulmuştur. Tarihçi Lloyd Llewellyn-Jones, daha önce II. Kambises'in mezarı olarak atfedilen Taht-ı Gohar'ın aslında İstaspis'in mezarı olduğunu öne sürmüştür.

## Kaynakça

*
Maa dilleri

**Maa dilleri**, Kenya ve Tanzanya'nın bazı bölgelerinde bir milyondan fazla kişi tarafından konuşulan, birbirleriyle yakından ilişkili Doğu Nil dilindenoluşan bir gruptur. Kuzey ve Güney Maa olmak üzere iki alt gruba ayrılır. Maa dilleri, Güney Sudan'da konuşulan Lotuko dilleriyle akrabadır.

## Kaynakça
Christ's College (Cambridge)

**Christ's College**, Cambridge Üniversitesi'nin kolejlerinden biridir. 1437 yılında William Byngham tarafından kurulmuştur. 1505 yılında koleje yeni bir kraliyet beratı verildi, Margaret Beaufort tarafından önemli bir bağış yapıldı ve ismi Christ's College olarak değiştirilerek modern haliyle kurulan Cambridge'in 12. koleji oldu.

Kolejin mezunları arasında şair John Milton, bilimadamı Charles Darwin ile Nobel ödüllü bilimciler Martin Evans, James Meade, Alexander Todd, Duncan Haldane ve John Clarke bulunmaktadır.

## Kaynakça

;Bibliyografi

*  (account of the history of God's House, originally published in 1934)
* 

## Dış bağlantılar

*
Otuho dili

**Otuho**, **Lotuko** (**Lotuxo**) olarak da bilinir, Otuhoların konuştuğu dildir. Doğu Nil dillerinden biridir ve birkaç başka Otuho konuşan lehçe grubuna sahiptir.

## Kaynakça
Dongotono dili

**Dongotono** (), Güney Sudan'da yaklaşık 5.000 kişi tarafından konuşulan bir Doğu Nil dilidir.

## Kaynakça
Dongotonalar

**Dongotonolar,** Güney Sudan'da yaşayan bir etnik gruptur. Güney Sudan'ın Doğu Ekvator Eyaleti'ndeki Dongotono Dağları çevresinde yaşarlar. Yaşadıkları başlıca şehirler Isoke Payam, Isoke ve Ikotos'tur. Nilotik Lotuko dilinin bir varyantını, özellikle Dongotono'yu konuşurlar. Birçoğu Katoliktir. Nüfusları 120.000'in üzerindedir.

## Kaynakça
Churchill Koleji (Cambridge)

**Churchill Koleji** (), Cambridge Üniversitesi'nin kolejlerinden biridir. 1958 yılında eski Birleşik Krallık başbakanı Winston Churchill önderliğinde bir grup tarafından kurulmuştur. Başlangıçta bir erkek koleji iken 1972 yılından itibaren kadın öğrencileri de kabul etmeye başlamıştır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
Sukuma dili

**Sukuma dili**, Victoria Gölü'nün güneydoğusunda Mwanza, Shinyanga ve Eyasi Gölü arasındaki bölgede konuşulan bir Bantu dilidir.

## Lehçeleri
Lehçeler (batıda *KɪmunaSukuma*, kuzeydoğuda *GɪmunaNtuzu/GɪnaNtuzu* ve güneydoğuda *Jìnàkɪ̀ɪ̀yâ/JimunaKɪɪyâ* ) kolayca karşılıklı olarak anlaşılabilirdir.

## Kaynakça
Eyasi Gölü

**Eyasi Gölü** (; eskiden    "Njarasa Gölü" ve *Hohenlohesee*, "Hohenlohe Gölü"), Tanzanya'nın kuzeyindeki Arusha Bölgesi'nin Karatu ilçesinde bulunan bir göldür. Eyasi Gölü, Arusha bölgesindeki en büyük su kütlesidir. Serengeti Platosu'nun tabanında, Serengeti Milli Parkı'nın hemen güneyinde ve Tanzanya'nın Krater Yükseklikleri'ndeki Ngorongoro Krateri'nin hemen güneybatısında, Büyük Rift Vadisi'nin tabanında yer alan mevsimsel, sığ bir endoreik tuz gölüdür. Göl, güneybatıdan kuzeydoğuya doğru uzanmakta olup Büyük Rift Vadisi'nin Eyasi-Wembere kolunda yer almaktadır.

## Kaynakça
Samburular

**Samburular**, Kenya'nın kuzey-orta kesiminde yaşayan bir Nil halkıdır. Nüfusları 333,471'dir. Geleneksel olarak, sığır çobanlığı yapan, aynı zamanda koyun, keçi ve deve de besleyen yarı göçebe çobanlardır. Kendilerini **Lokop** veya **Loikop** olarak adlandırırlar.

## Kaynakça
Clare Koleji (Cambridge)

**Clare Koleji** (), Cambridge Üniversitesi'nin kolejlerinden biridir. 1326 yılında kurulmuş olup Peterhouse'dan sonraki ikinci en eski kolejdir. Adını kral I. Edward'ın torunu Elizabeth de Clare'den almaktadır. Kolej, şapel korosu ve Backs'teki bahçeleriyle ünlüdür.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
Perkerra Nehri

**Perkerra Nehri**, Kenya'daki Büyük Rift Vadisi'nde bulunan ve tatlı su gölü Baringo'yu besleyen bir nehirdir. Baringo İlçesi'nin kurak ve yarı kurak topraklarındaki tek sürekli nehirdir. Perkerra Nehri, gölün hemen güneyinde yer alan Marigat Kasabası yakınlarındaki Jemps Düzlükleri'ndeki Perkerra Sulama Sistemi'ne su temin etmektedir.

## Kaynakça

## Bibliyografya

*
*
*
* 
*
*
*
*
*
*
Ol Arabel

**Ol Arabel** (veya **Olarabel**), Kenya'daki Büyük Rift Vadisi'nde bulunan ve Baringo Gölü'nü besleyen bir nehirdir. Adını, kaynaklarını kaplayan bir ormana ve bir bölgeye vermektedir.

Ngusero ve Ol Arabel nehirleri Aberdare Dağları'nın kuzey ucundan akar. Nehir, Baringo Gölü'nün güneydoğusuna girdiği yerde bir delta oluşturur.

## Kaynakça
Baringo Gölü

**Baringo Gölü**, Turkana Gölü'nden sonra Kenya Rift Vadisi göllerinin en kuzeyde olanıdır. 130 kilometrekare yüzey alanına sahiptir ve deniz seviyesinden 970 metre yükseliktedir. Göl, Molo, Perkerra ve Ol Arabel nehirleri gibi çeşitli nehirler tarafından beslenir. Belirgin bir çıkışı yoktur; suların göl tortuları arasından faylı volkanik kayaya sızdığı varsayılmaktadır. Kenya'daki Rift Vadisi'ndeki iki tatlı su gölünden biridir; diğeri Naivasha Gölü'dür.

## Kaynakça
Clare Hall (Cambridge)

**Clare Hall**, Cambridge Üniversitesi'nin kolejlerinden biridir. 1966 yılında Clare Koleji tarafından kurulmuş olup daha çok lisansüstü öğrencilerinin yanı sıra doktora sonrası araştırmacı ve araştırma görevlilerini de kabul eden ileri düzeyde eğitim veren bir kolej olarak hizmet vermektedir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
Kikuyu dili

**Kikuyu** veya **Gikuyu** ( , ayrıca Gĩgĩkũyũ olarak da bilinir), Kenya'daki Gĩkũyũlar (*Agĩkũy*) tarafından konuşulan bir Bantu dilidir. Kikuyu, esas olarak eski Merkez Eyaleti'nde (Nyeri, Kirinyaga, Kiambu, Murang'a ve Nyahururu arasında) ve Nairobi, Nakuru ve Laikipia gibi çevre bölgeleri kapsayan alanda konuşulur. Kikuyu halkı geleneksel olarak atalarının topraklarını, Kenya Dağı da dahil olmak üzere Orta Kenya'daki sıradağlar olarak tanımlar ve bunlara *Kĩrĩmanyaga* ve Aberdare Dağları adını verirler.

## Kaynakça
Jaafar Jackson

**Jaafar Jeremiah Jackson** (25 Temmuz 1996), Amerikalı şarkıcı, dansçı ve oyuncudur. Jermaine Jackson ile Alejandra Genevieve Oaziaza'nın oğludur. 2019 yılında ilk teklisi “Got Me Singing”i yayımladı. 2025'te *[[Michael (film)|Michael]]* filminde amcası Michael Jackson’ı canlandırarak sinemaya ilk çıkışını yapacaktır.

## Hayatı ve kariyeri
Jaafar Jackson, 25 Temmuz 1996'da Los Angeles’ta doğdu. Babası Jermaine Jackson, annesi ise Kolombiya doğumlu Alejandra Genevieve Oaziaza'dır. Oaziaza daha önce Jermanie'nin kardeşi Randy Jackson ile birlikteydi. Jaafar, 12 yaşında şarkı söylemeye ve dans etmeye başladı. Ayrıca profesyonel golfçü olma hayalleri de vardı.

## Özel hayatı
Jackson’ın 2000 doğumlu Jermajesty Jermaine adında bir kardeşi vardır. Ayrıca anne ve babasının önceki ilişkilerinden gelen birkaç üvey kardeşi vardır. Üvey kardeşlerinden biri olan, 27 Ocak 1977 doğumlu Jermaine La Jaune “Jay”1992 yapımı The Jacksons: An American Dream dizisinde babaları Jermaine'i canlandırmıştır. Jackson, müzisyen bir aileden geldiğini ve Bruno Mars, Frank Sinatra ile Stevie Wonder gibi sanatçılardan ilham aldığını söylemiştir. 2010 yılının başlarında, 13 yaşındayken internetten bir şok tabancası satın alınca, Los Angeles’ın Encino bölgesinde ailesi polis ve çocuk koruma görevlileri tarafından incelenmiştir. Jackson Müslümandır ve 2020 yılında Umre yapmıştır.

## Kaynakça
Aberdare Dağları

**Aberdare Dağları** (eski adıyla **Sattima Sıradağları**, Kikuyu: *Nyandarua*),  Kenya'nın başkenti Nairobi'nin kuzeyinde, ortalama 3.500 metre (11.480 ft) yüksekliğe sahip, 160 km (99 mil) uzunluğunda bir sıradağdır. Nyandarua, Nyeri, Murang'a, Kiambu ve Laikipia ilçeleri arasında uzanmaktadır. Sıradağ Kenya'nın batı orta kesiminde, Naivasha ve Gilgil'in kuzeydoğusunda ve Ekvator'un hemen güneyinde yer almaktadır. Bu orman ve sıradağın bulunduğu topraklarda yaşayan Agikuyu halkı arasında Nyandarua olarak adlandırılır. *Nyandarua* adı, silüetinin belirgin kıvrımından dolayı kuruyan deri anlamına gelen Kikuyu kelimesi *rwandarua'dan* gelmektedir.

## Kaynakça
Evan Crooks

**Evan Crooks** (d. 15 Temmuz 1994, Fresno County, Kaliforniya), Amerikalı aktör.

## Kariyer
Crooks, *A Halloween Puppy* (2012), *Raised by Wolves* (2014) filmlerindeki performansları ile *Awkward* (2011) dizisindeki Theo rolütle ve *The Carrie Diaries* dizisindeki "Miller" rolüyle tanınmaktadır. Crooks'un ilk rollerinden biri, yıllar sonra metrajlı film versiyonu için yeniden canlandırdığı *North Blvd* isimli kısa filmdi. Taco Bell ve Coca-Cola reklamlarında rol aldı ve basılı yayınlarda Abercrombie & Fitch, Pottery Barn, Sony ve EA Sports ile çalıştı.

## Filmografi

### Film

### Televizyon

## Kaynakça
Naivasha Gölü

**Naivasha Gölü**, Kenya'da, Nairobi'nin kuzeybatısındaki Nakuru İlçesi'ndeki Naivasha kasabasının dışında bulunan bir tatlı su gölüdür . Büyük Rift Vadisi'nde yer alır. Adını, yerel Maasai dilinde "kabaran" anlamına gelen *ɛnaɨpɔ́sha*'dan alır. Bu kelime, rüzgarlı veya fırtınalı havalarda dalga oluşturabilecek kadar büyük su kütleleri için kullanılır.

Gölün yüzey alanı 2020 yılına kadar %50'den fazla artmıştı ve göl çevresindeki yoğun nüfuslu bölgelerden birçok insanın yer değiştirmesine neden olmuştu. Gölün genişlemesini ilk fark eden bilim insanlarından biri, 2013 başlarında tesadüfen gölün "habersizce 2 km hareket ettiğini" fark edeb bir jeologdu.

## Kaynakça
Ilchamuslar

**Ilchamuslar** (bazen Iltiamus olarak da yazılır, ayrıca Njemps olarak da bilinir), Kenya'daki Baringo Gölü'nün güney ve güneydoğusunda yaşayan Maa dilini konuşan bir halktır. 2019'da sayıları yaklaşık 32.949 kişiydi. Rift Vadisi Bölgesi'nin kuzeydoğusunda yaşayan Samburularla yakından ilişkilidir. Kenya'daki en küçük etnik gruplardan biridir.

## Dili

**Camus** veya Chamus (özerk adı: il-Chamus), Doğu Nilotik dil kolundaki Maa dilleri altında sınıflandırılır. Bazıları tarafından Samburu lehçesi olarak kabul edilecek kadar Samburu diliyle yakından ilişkilidir (%89 ile %94 arasında sözcük benzerliği). Samburu ve il-Chamus birlikte Maa dillerinin kuzey bölümünü oluşturmaktadır.

## Kaynakça
Samburu dili

**Samburu**, kuzey Kenya'daki Samburu çobanları tarafından konuşulan bir Maa dili lehçesidir. Samburu sayısı yaklaşık 128.000'dir (Camus/Chamus dahil 147.000). Samburu lehçesi, Camus lehçesiyle (%88 ila %94 sözcük benzerliği) ve Güney Maasai lehçeleriyle (%77 ila %89 sözcük benzerliği) yakından ilişkilidir. "Samburu" kelimesinin kendisi, Samburuların kullandığı deri çanta anlamına gelen Maa dilindeki *saamburr* kelimesinden türemiş olabilir.

## Kaynakça
Yeray Luxem

**Yeray Luxem** (d. 1986, Belçika), 2004 yılından beri triatlon dalında yarışan Belçikalı atlet.

## Başarıları

* Xterra Avrupa 2014'te genel klasmanda beşincilik,
* Xterra Avrupa 2013'te genel klasmanda ikincilik.

## Kaynakça
Masai dili

**Maasai** (eskiden *Masai*) veya **Maa** ( ; Endonimi: *ɔl Maa*), Güney Kenya ve Kuzey Tanzanya'da yaklaşık 1,5 milyon Masai tarafından konuşulan bir Doğu Nil dilidir. Diğer Maa varyantlarıyla yakından ilişkilidir: Orta Kenya'daki Samburuların dili olan Samburu (veya Sampur), Baringo Gölü'nün güney ve güneydoğusunda konuşulan Chamus (bazen Samburu'nun bir lehçesi olarak kabul edilir); ve Tanzanya'daki Parakuyu. Maasailer, Samburular, il-Chamuslar ve Parakuyular tarihsel olarak akrabadır ve hepsi dillerine *ɔl Maa* der. Aslında "Maa" dili ve kültürü, "Maasai" ise "Maa konuşan" insanları ifade etmektedir.

## Kaynakça
İraku dili

**İraku** (), Tanzanya'nın Arusha ve Manyara bölgelerinde konuşulan bir Kuşitik dilidir. İraku halkının komşu etnik grupları da içine almasıyla nüfusu artmaktadır. Dilde, özellikle şiirsel dilde, birçok Datooga alıntısı bulunmaktadır. Güneyde konuşulan Gorowa dili, birçok benzerliğe sahiptir ve bazen bir lehçe olarak kabul edilmektedir.

## Kaynakça
Güney Kuşitik dilleri

**Güney Kuşitik** veya **Rift** dilleri, Kuşitik dillerinin bir koludur ve Tanzanya'da konuşulmaktadır. En kalabalık olanı, 600.000 konuşmacısıyla İraqu'dur. Bilim insanları, bu dillerin, MÖ üçüncü binyılda güneye, Büyük Rift Vadisi'ne doğru göç etmeye başlayan Etiyopyalı Güney Kuşitik tarım-çobanları tarafından konuşulduğunu öne sürmektedir.

## Kaynakça
Agumbalar

**Agumbalar** (ayrıca **Gumbalar**), Kenya Dağı ormanlarında yaşayan Güney Kuşitik halklardı, ancak artık ya soyları tükenmiş ya da asimile olmuşlardır.

## Kaynakça
Dorobolar

**Dorobo** (veya *Ndorobo*, *Wadorobo*, *dorobo*, *Torobo*), Kenya ve Tanzanya'daki birbiriyle alakası olmayan birkaç avcı-toplayıcı grubu için kullanılan aşağılayıcı bir şemsiye terimdir. Maasailere bağlı topluluklar hâlinde yaşıyorlardı ve sığır çobanlığı ile uğraşmıyorlardı.

Kikuyu geleneğine göre, Gumba ile yapılan evliliklerin, Gumba ile Kikuyu arasında bir statüye sahip olan Ndorobo halkını ortaya çıkarmıştır.&hairsp;

## Kaynakça
Kalenjin dilleri

**Kalenjin dilleri**, Kenya, doğu Uganda ve kuzey Tanzanya'da konuşulan bir Güney Nil dil ailesidir.

## Kaynakça
Datooga dili

**Datooga** (ayrıca Datog, Datoga, Taturu, Mang'ati, Tatoga veya Tatog), Güney Nilotik grubuna ait bir Nilotik dili veya lehçe kümesidir. Tanzanya'nın Büyük Rift Vadisi'ndeki Datooga halkı tarafından konuşulmaktadır. Sukuma dilindeki *Taturu* adı bazen İngilizcede de kullanılır; Swahili dilindeki *Mang'ati* adı ise "düşman" anlamına gelen Maasai kelimesidir. Ancak, bu Datoogalar açısından rahatsız edici olarak görülmez, çünkü Maasailerin tarihi düşmanı olmaktan bir dereceye kadar gurur duyarlar. *Mang'ati*, Swahili dilinde etnik grubun standart adı haline gelmiştir.

## Kaynakça
Gorowa dili

**Gorowa**, Tanzanya'nın Dodoma ve Manyara bölgelerinde konuşulan bir Kuşitik dilidir.

Fiome, Goroa, Gorwaa, Kimbulu, Ufiomi olarak da bilinir.

## Kaynakça
Kuşitik konuşan halklar

**Kuşitik konuşan halklar**, Kuşitik dillerini anadil olarak konuşan etnolinguistik gruplardır. Kuşitik diller, öncelikle Afrika Boynuzu'nda ana dil olarak konuşulur; Güneydoğu Mısır, Sudan, Kenya ve Tanzanya'da ise azınlık dili olarak konuşulur.

Donald N. Levine, Proto-Kuşitik'in MÖ 5000-4000 yıllarında Etiyopya Yükseltileri'nde konuşulduğunu ileri sürmüştür.

## Kaynakça
Gorowalar

**Gorowa**, **Fyomi** olarak da bilinir, Tanzanya'daki Manyara ve Dodoma bölgelerinde yaşayan bir Kuşitik etnik grup ve İraqu topluluğudur. Afro-Asya ailesinin Güney Kuşitik koluna ait olan Gorowa dilini ana dilleri olarak konuşurlar. Gorowa nüfusunu tahmin etmek zordur, çünkü etnik aidiyet veya dil ulusal nüfus sayımında kaydedilmemiştir. Gorowa konuşanların sayısının 132.748 olduğu tahmin edilmektedir, ancak bazı Gorowalar dillerini tam olarak konuşamayabileceğini ve bu nedenle bu sayının nüfusa tam olarak uymayacağını bilmek önemlidir.

## Kaynakça
Nandi-Markweta dilleri

**Elgeyo dili** veya **Kalenjin dili**, Nil dil ailesinin Kalenjin kolunun bir lehçe kümesidir.

## Kaynakça

* Creider, Chet A., and Jane Tapsubei Creider. 1989. *A Grammar of Nandi*.
* Hollis, Alfred Claud. 1909. *Nandi: Their Language and FolkLore*. Negro Universities Press.
* Jerono, Prisca. 2012. *Tugen Word Order. A Minimalist Program*. Unpublished PhD. Dissertation: University of Nairobi.
* Rottland, Franz. 1982. *Die Südnilotischen Sprachen: Beschreibung, Vergelichung und Rekonstruktion* (Kölner Beiträge zur Afrikanistik vol. 7). Berlin: Dietrich Reimer.
* Toweett, Taaitta. 1979. *A Study of Kalenjin linguistics*. Kenya Literature Bureau.

## Dış bağlantılar

* Kalenjin–English Dictionary
* Kalenjin Word of the Day
* 
* PanAfrican L10n page on Kalenjin
Sebeiler

**[[Kupsabiny dili|Sebeiler]]**, Kenya'nın batısında, Uganda'nın doğusunda, Tanzanya'da, Etiyopya'da, Sudan'da ve Kongo Demokratik Cumhuriyeti'nde yaşayan Güney Nil etnik grubudur. Kalenjin dili olan Kupsabiny konuşurlar. Sapiinyler ise Uganda'da Bukwo, Kween ve Kapchorwa, Kenya'da Transnzoia, Bungoma ve Batı Pokot olmak üzere üç bölgede yaşarlar.

Sabiny halkının çoğunluğu Hristiyandır. Uganda'nın 2002 Nüfus Sayımına göre, Sabiny halkının %40,5'i Anglikan (Uganda Kilisesi), %23,4'ü Roma Katolik, %18,3'ü Pentekostal, %9,7'si Müslümandır ve nüfusun %7'si diğer dinlere mensuptur.

## Kaynakça
Kupsabiny dili

**Kupsabiny** (Sabiny) veya **Sebei**, Doğu Uganda'da konuşulan Güney Nil dillerinden biri olan bir Kalenjin dilidir.

## Kaynakça
Luo dilleri

**Luo**, **Lwo** veya **Lwoian** dilleri, Güney Sudan'dan Batı Etiyopya'ya ve Güney Kenya'ya kadar uzanan bir alanda Luo halkları tarafından konuşulan dillerdir. Batı Nil dil ailesinin iki kolundan birini oluştururan dillerden Dholuo, Kuzey Tanzanya'ya ve Alur ise Demokratik Kongo Cumhuriyeti'ne kadar uzanmaktadır. Diğerleri ise Dinka - Nuer'dir. Güney Luo dilleri karşılıklı olarak anlaşılırdır ve etnik kimlikleri dışında tek bir dil olarak kabul edilebilirler.

## Kaynakça
Batı Nilotik dilleri

**Batı Nilotik dilleri** ya da **Batı Nil Dilleri**, Doğu Nil dilleri ve Güney Nil dilleriyle birlikte Nil dillerinin üç ana kolundan biridir; Kendileri Nil-Sahra'nın Doğu Sudan alt ailesine aittir. Yaklaşık 22 (SIL tahmini) Batı Nil dili, güneybatı Etiyopya ve Güney Sudan'dan, kuzeydoğu Demokratik Kongo Cumhuriyeti ve kuzey Uganda'dan güneybatı Kenya'ya (Luo dillerinden biri kuzey Tanzanya'ya kadar uzanır) uzanan bir alanda konuşulmaktadır.

## Kaynakça
Güney Nilotik dilleri

**Güney Nilotik Dilleri** ya da **Güney Nil dilleri**, çoğunlukla Kenya'nın batısında ve Tanzanya'nın kuzeyinde konuluşan bir dildir. Bunlardan biri olan Kupsabiny veya Sapiny, Elgon Dağı'nın Uganda tarafında konuşulur). Batı Nil dilleri ve Doğu Nil dilleriyle birlikte daha büyük Nil dil ailesinin bir bölümünü oluştururlar.

## Kaynakça
Silent Hill f

***Silent Hill f*** (), NeoBards Entertainment tarafından geliştirilen 2025 yapımı bir hayatta kalma-korku video oyunudur. Oyun, *[[Silent Hill]]* serisinin bir yan oyunudur. Oyun, 25 Eylül 2025 tarihinde PlayStation 5, Windows ve Xbox Series X/S için piyasaya sürüldü.

1960'larda kurgusal Japon kasabası Ebisugaoka'da geçen hikâye, lise öğrencisi Hinako Shimizu'nun sis altında kalan kasabada yolunu bulmaya çalışırken bulmacaları çözmesini ve hayatta kalmak için grotesk canavarlarla savaşmasını konu almaktadır.

Genel olarak olumlu eleştiriler alan ve piyasaya sürülmesinden sonraki ilk gün 1 milyondan fazla satan oyun, serinin en hızlı satan oyunu oldu.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
Luolar

**Luo** (ayrıca **Lwo** olarak da yazılır), Güney Sudan ve Etiyopya'dan başlayarak Kuzey Uganda ve Doğu Kongo, Batı Kenya ve Tanzanya'nın Mara Bölgesi'ne kadar uzanan bir alanda yaşayan etnik ve dilsel olarak ilişkili birkaç Nil etnik grubudur. Luo dilleri Nil dil ailesinin batı koluna aittir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Re-introducing the "People Without History"
* Towards a Human Rights Approach to Citizenship and Nationality Struggles in Africa
* The making of the Shilluk kingdom: A socio-political synopsis
* About Kenya
* The Luo
* ''History of the Anuak to 1956'', by Professor Emeritus Robert O. Collins
* The pride of a people: Barack Obama, the 'LUO', lwanda magere) by Philip Ochieng, Nation Media Group, January, 2009.
* ''The Shilluk People, Their Language and Folklore'' by Diedrich Westermann
Dār Fertit

**Dār Fertit** (ayrıca *Dar Fartit* olarak da yazılır), Darfur'un (Dar Fur) güneyindeki ovalar ile Orta Afrika Cumhuriyeti'nin doğusundaki Beyaz Nil'in kollarını içeren tepelerin doğusundaki ovalar için kullanılan tarihi bir terimdir. Güneybatı Sudan'ın bazı kısımlarını ve kuzeybatı Güney Sudan'ı da kapsamaktaydı. Günümüzde **Fertit**, Güney Sudan'ın Batı Bahr el Ghazal bölgesinde Dinka, Arap, Luo ve Fur olmayan gruplar ve kabileler için kullanılan genel bir kelimedir. Bu gruplar genellikle farklı diller konuşsalar ve kabileler arası şiddet geçmişine sahip olsalar da, çoğunlukla Dinkalara karşı muhalefetleri nedeniyle zamanla daha birleşik hale geldiler.

## Kaynakça

## Bibliyografya

* 
*
Fer dili

**Fer dili**, aynı zamanda *Dam Fer* veya *Fertit,* Kara ("Birao Karası") olarak adlandırılan birkaç dilden biri, Orta Afrika Cumhuriyeti'nin kuzeyinde, Sudan ve Çad sınırlarına yakın, Dar Runga olarak bilinen bölgede yaklaşık beş bin kişi tarafından konuşulan bir Orta Sudan dilidir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Fer "Kara" - Boyeldieu
Hisako (prenses)

**Hisako, Prenses Takamado**  (; d. 10 Temmuz 1953, Tokyo), Japonya İmparatorluk Hanedanı'nın bir üyesi ve Japonya prensesidir. Japon sanayici Shigejiro Tottori'nin kızı olup Japonya prensi Norihito'nun dul eşidir.

## Dış bağlantılar

* Her Imperial Highness Princess Takamado and her family at the Imperial Household Agency website
* EXPO 2005 Canada | Princess Takamado Visit
Lion Rampant (şirket)

**Lion Rampant**, 1987'den 1990'a arasında faaliyet gösteren masaüstü oyun yayıncılığı yapan şirkettir. Şirketi Jonathan Tweet ve Mark Rein-Hagen kurmuştur ve şirkete, Lisa Stevens, editör olarak katılmuştır. Orta Çağ'da büyücülerle ilgili bir rol yapma oyunu olan *Ars Magica*'yı ve oyuna eklentiler yayınladılar. Ayrıca şirket, rol yapma sahnelerine serbest biçimli dramatik unsurlar getiren Whimsy Cards ve The Challenge adlı kart oyunlarınıda yayınlamışlardır. 1990 yılında Lion Rampant, White Wolf Publishing ile birleşmişlerdir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
RPG.net'teki Lion Rampant ürünleri
Eldon Price

**Eldon Price** (d. 14 Eylül 1939), Amerikalı basketbol koçudur.

## Kariyeri
1961 yılında Pennsylvania Eyalet Üniversitesi'nden mezun olan Price, koçluk kariyerine Penn State'in Beaver kampüsünde erkekler baş koçu olarak başladı ve takımda 19 yıl (1963-87) atletizm direktörü, beden eğitimi başkanı ve sekiz spor dalının baş koçu olarak görev yaptı.

Price, 1986'dan 1989'a kadar Rider Üniversitesi Broncs takımında erkekler yardımcı koçu olarak görev yaptı. Aynı dönemde takımın golf baş koçu da oldu. Price, Rider Üniversitesi'nin eski kadınlar baş koçuydu ve Rider tarihindeki ilk kadın basketbol baş koçu olarak 162 maç kazandı. Price'ın yönetiminde Broncs, beş sezon boyunca her yıl rekorunu kırdı.

Price, koçluk döneminde yaklaşık 400 maç kazandı.

2007'den 2009'a kadar emekli olana  Price, Penn State Üniversitesi'nde Basketbol Operasyonları Direktörü olarak görev yaptı.

## Kaynakça
Şilluklar

**Şilluklar** (Şilluk: *Chollo*), Güney Sudan'ın Yukarı Nil eyaletinin kuzeydoğusunda, Yukarı Nil'de, Beyaz Nil Nehri'nin batı kıyısında yaşayan önemli bir Luo Nilotik etnik grubudur. İkinci Sudan İç Savaşı öncesinde Şilluklar, Sobat Nehri'nin kuzey kıyısında, Sobat'ın Nil'e katıldığı yere yakın, *eski Sobat bölgesinde* ve özellikle günümüzde Baliet ilçesinin bazı kesimlerinde de yaşıyordu.

Şilluklar, Dinka ve Nuer'den sonra Güney Sudan'ın üçüncü büyük etnik grubudur.

Dillerine ''Dhøg Cøllø'' denir; *dhøg*, Şilluk dilinde dil ve ağız anlamına gelir. Nilotik dillerin Batı Nilotik ailesinin Luo koluna aittir.

## Kaynakça

*  This section discusses number systems in *Dhok-Chollo*.

## Dış bağlantılar

* 
*  https://archive.org/details/shillukpeoplethe00west_0
* The Gateway to Shilluk Community
* [Library of Congress Photo of two Shilluk men, dated 1936](http://lcweb2.loc.gov/cgi-bin/query/h?pp/matpc:@field(NUMBER+@band(matpc+00313)))
* Mayhem in Sudan's Shilluk Kingdom
* Shilluk, Dhocolo in South Sudan
Nilotik halklar

**Nilotlar**, **Nilotik halklar**, **Nil halkları**, Güney Sudan ve Nil Vadisi'ne özgü ve Nilotik diller konuşan etnik gruplardır. Güney Sudan ve Etiyopya'nın Gambela Bölgesi'nde yaşarlar; aynı zamanda Kenya, Uganda, Demokratik Kongo Cumhuriyeti'nin kuzey bölgesi ve Tanzanya'da büyük bir azınlıktırlar. Nilotik halk, Dinka, Nuer, Şilluk, Luo, Alur, Anuak, Ateker, Kalenjin ve Karamojong veya Karimojong olarak da bilinen Karamojong, Ngasa, Datooga, Samburu ve Maa konuşan halklardan oluşmaktadır. Bahsedilen etnik grupların her birinin farklı dilleri, etnik kökenleri ve göç geçmişi vardır, bu nedenle Nilotik adı altında gruplandırma antropolojik olarak tartışmalıdır.

## Kaynakça
Aşü'd-Cace Dağı

**Aşü'd-Cace Dağı** (), Lübnan'ın Bikâ ilinde bulunan bir dağdır. Dağ, ülkenin güneybatısında yer almaktadır.

## Kaynakça
Âfra Dağı

**Âfra Dağı** (), Lübnan'ın Baalbek-Hirmil ilinde bulunan bir dağdır. Dağ, ülkenin doğusunda yer almaktadır.

## Kaynakça
Danvers Açılışı

**Danvers Açılışı**, aşağıdaki hamlelerle başlayan düzensiz bir satranç açılışıdır:

: 1. e4 e5
: 2. Vh5

Bu açılış teorik olarak zayıf kabul edilir. Napolyon Açılışı'nda da olduğu gibi (2.Vf3?!), 2.Vh5 hamlesi genellikle çoban matı tehdit etme umuduyla oynanır; örneğin: 2.Vh5 Ac6 3.Fc4 Af6?? 4.Vxf7#. Ancak siyah bu tehdidi kolaylıkla engelleyebilir.
Karolenj minüskülü

**Karolenj minüskülü veya Caroline minüskülü**, Orta Çağ Avrupa döneminde, Hieronymus'un Vulgata İncilindeki Latin alfabesinin bir bölgeden diğerine okuryazar sınıf tarafından kolayca tanınabilmesi için gelişmiş bir yazı çeşididir. Bu yazının, Paris'in yaklaşık 150 kilometre (95 mil) kuzeyinde bulunan Corbie Manastırı’ndaki Benedikten keşişlerin skriptoriumunda 778'den önce ortaya çıktığı düşünülür ve daha sonra Karolenj Rönesansı’nda geniş kullanım için York'lu Alcuin tarafından geliştirilmiştir.

Alcuin'in kendisi hâlâ **K**arolenj minüskülünün öncüsü olan bir yazı biçimiyle yazıyordu; bu yazı yaklaşık üç yüzyıl boyunca yavaşça gelişmiştir. El yazmalarının kopyalanması, korunması ve bu yazının sürdürülmesinden büyük ihtimalle kendisi sorumluydu. Karolenj minüskülü, yaklaşık 800 ile 1200 yılları arasında Kutsal Roma İmparatorluğu'nda kullanıldı. El yazmaları (kodeksler), Hristiyan metinleri ve eğitim materyalleri Karolenj minüskülü ile yazılmıştır.

Gotik (blackletter) yazı biçimi bu yazıdan geliştikten sonra Karolenj minüskülü kullanım dışı kaldı. Ancak 14. yüzyıl İtalyan Rönesansı’nda gelişen hümanist minüskül yazısı da yine Karolenj minüskülünden türetildi. Bu gelişim hattı sayesinde Karolenj minüskülü, günümüzde kullanılan Latin harfli yazı karakterlerinin ve modern tipografilerin doğrudan atasıdır.

## Kaynakça
Âriz Mukil Sâb

**Âriz Mukil Sâb** (), Lübnan'ın Akkar ilinde bulunan bir dağdır. Dağ, ülkenin kuzeydoğusunda yer almakta olup Lübnan Dağı'nın bir parçasıdır.

Dağ, zirvesine çıkan yürüyüş parkurları ve rotaların varlığı ile dağcıların uğrak noktasıdır.

## Kaynakça
Sannin Dağı

**Sannin Dağı** (), Lübnan'ın Cebel-i Lübnan ilinde bulunan bir dağdır. Dağ, ülkenin ortasında yer almakta olup Lübnan Dağı'nın bir parçasıdır.

Kireçtaşından oluşan Sannin Dağı, birçok dağ kaynağının kaynağıdır. Dağın zirvesinde 4. yüzyıldan kalma eski bir Hristiyan kilisesi bulunmaktadır. Dağın zirvesinden Beyrut şehri ve Akdeniz görülebilir.

## Kaynakça
Cebelü's-Saide

**Cebelü's-Saide** (), Lübnan'ın Bikâ ilinde bulunan bir dağ ve arkeolojik sittir. Ülkenin orta kesiminde, başkent Beyrut'un 50 km doğusunda yer almaktadır. Cebelü's-Saide'nin zirvesi deniz seviyesinden 1.262 metre, yani çevredeki araziden 87 metre yüksekliktedir.

Cebelü's-Saide'nin çevresindeki arazi batıda engebeli, doğuda ise düzdür. Çevresi çoğunlukla tarım arazilerinden oluşmaktadır. 1966 yılında bölgede yapılan kazılarda Epipaleolitik ve Neolitik döneme ait eserler keşfedilmiştir.

## Kaynakça
Mezmurlar 152-155

**Mezmurlar 152 ila 155,** iki Süryanice Kitab-ı Mukaddes el yazmasında ve Anbarlı İlyas'ın "Disiplin Kitabı"nın, birkaç el yazmasında bulunan ek Mezmurlardır ve ilk olarak 1759'da oryantalist kütüphaneci Giuseppe Simone Assemani tarafından tanımlanmıştır. 151. Mezmur ile birlikte bunlara **[[Davud]]'un Beş [[Apokrif]] Mezmuru** veya "Beş Süryanice Mezmur" da denir. 151. Mezmur'a ek olarak, 154-155. Mezmur, Ölü Deniz Parşömenleri'nde 11QPsa'da bulunmuştur, ancak 151-155'in tamamının İbranice yazılmış olması muhtemeldir.

## Mezmurlar 152 – 155

### 152. Mezmur
"Davud'un, sürüsünden bir koyunu kaçıran aslan ve kurtla mücadele ederken söylediği söz." Bu metin yalnızca Süryanice olarak günümüze ulaşmıştır, ancak orijinal dili İbranice olabilir. Metinde altı beyit vardır, üslup hahamlarınkine benzemez ve muhtemelen Helenistik dönemde (MÖ 323-31 civarı) İsrail'de yazılmıştır.

### 153. Mezmur
"Davud'un, kendisini aslan ve kurttan kurtarıp ikisini de öldüren Tanrı'ya şükrederken söylediği söz." Bu metin yalnızca Süryanice olarak günümüze ulaşmıştır  Tarih ve köken, 152. Mezmur'a benzer. Wright tarafından apokrif mezmurların beşincisi olarak listelenmiştir.

### 154. Mezmur
Bu Mezmur, Süryanice Kitab-ı Mukaddes el yazmalarında günümüze ulaşmış ve ayrıca, Ölü Deniz parşömeni 11QPs (a)154'te (ayrıca *11Q5* – Büyük Mezmurlar Parşömeni olarak da bilinir), MS birinci yüzyıl el yazmasında İbranice olarak da bulunmuştur. Wright tarafından apokrif mezmurların ikincisi olarak listelenmiştir ve ona "Düşmanlar onu çevrelediğinde Hizkiya'nın duası" adını vermiştir. Gurtner, bu mezmurun mezhepsel çağrışımları olabileceğini öne sürmektedir: "çok olanlar" (154:1) ve "topluluk" (154:4), Kumran'daki insanları ve topluluğu ifade ediyor olabilir.

### 155. Mezmur
Bu mezmur Süryanice olarak mevcuttur ve ayrıca MS birinci yüzyıl İbranice el yazması olan Ölü Deniz Parşömeni 11QPs(a)155'te (ayrıca *11Q5* – Büyük Mezmurlar Parşömeni olarak da bilinir) bulunmuştur. Mezmur, tövbenin genel bir mezmuru olduğundan, kökeninin açıkça Hristiyanlık öncesine dayandığı dışında, tarih ve köken önermek mümkün değildir. Mezmur, 22. ve 51. Mezmur ile ve Menaşe'nin Duası ile karşılaştırılmıştır.

## Ayrıca bakınız
*Kitab-ı Mukaddes kanonu
*Büyük Mezmurlar Parşömeni

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*5 Apocryphal Psalms of David
*5 Syriac Apocryphal Psalms
Synonymes

***Synonymes***, yönetmenliği Nadav Lapid tarafından gerçekleştirilen, başrollerinde Tom Mercier, Quentin Dolmaire ve Louise Chevillotte'ın yer aldığı 2019 çıkışlı Fransa-İsrail-Almanya ortak yapımı sinema filmi. Film, 69. Berlin Uluslararası Film Festivali'nde Altın Ayı ödülünü kazandı.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*
Albenis Castillo

**Albenis Enrique Castillo Gonzalez** (d. 24 Aralık 1983), Panamalı eski beyzbol atıcısıdır. 2003 Beyzbol Dünya Kupası ve 2006 Dünya Beyzbol Klasik Turnuvası'nda Panama kadrosunda yer almıştır.

1998'den 2009'a kadar Los Angeles Dodgers sisteminde profesyonel olarak oynamıştır. 2001 yılında Dominik Cumhuriyeti'nde Dominik Yaz Ligi Dodgers ile 2002 yılında ise Columbus, Georgia'da South Georgia Waves ile Venezuela Yaz Ligi'nde oynamıştır; iki maçta (bir başlangıç) 0-0 ve 0,00 ERA ile oynamıştır. 2003 yılında Vero Beach, Florida'da GCL Dodgers takımında oynamıştır ve 19 maçta 2-1 galibiyet ve 2,72 ERA ile oynamıştır. 2004 yılında Ogden, Utah'daki Ogden Raptors takımında 12 maçta 2-2 galibiyet ve 5,01 ERA ortalaması ile oynamıştır. Ayrıca Columbus Catfish takımında dokuz maçta oynamıştır ve 1-1 galibiyet ve 5,21 ERA ortalaması ile oynamıştır. 2005 yılında Columbus için oynamıştır ve 38 maçta 1-5 galibiyet ve 10 kurtarışla 3,99 ERA ortalaması ile oynamıştır. 2006 ve 2007 yıllarında Vero Beach'te, Vero Beach Dodgers takımında 35 maçta 3-5 galibiyet ve 6,37 ERA ortalaması ile oynamıştır.

2006 Dünya Beyzbol Klasik Turnuvası esnasında bir inning'in üçte birini atmıştır.

## Kaynakça
2018 Dünya Kürek Şampiyonası

**2018 Dünya Kürek Şampiyonası**, 9-16 Eylül 2018 tarihlerinde Bulgaristan'ın Filibe kentinde düzenlenmiştir. 2018'de Dünya Şampiyonası tarihinde ilk kez erkekler ve kadınlar tamamen aynı yarışma programıyla, aynı kategorilerde mücadele etti.

Filibe şehri daha önce 2012 Dünya Kürek Şampiyonası'na, 1999 ve 2012'de Dünya Gençler Kürek Şampiyonası'na ve 2011'de Avrupa Kürek Şampiyonası'na ev sahipliği yapmıştı.

## Madalyalar

### Madalya tablosu

#### Kürek

#### Para kürek

### Erkekler
 Olimpiyat/Paralimpik takviminde yer almayan sınıflar

### Kadınlar

### Para kürek

#### Erkekler

#### Kadınlar

#### Karma

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Resmi internet sitesi
* WorldRowing web sitesi
Muza el-Malki

**Muza el-Malki** (; ayrıca **Moza el-Malki** olarakta bilinmektedir), Katarlı yazar ve psikologtur.

## İlk yılları ve eğitimi
El Malki, İskoçya'daki Abertay Dundee Üniversitesi'nden klinik psikoloji alanında doktora derecesine sahiptir.

El Malki, Amerika Birleşik Devletleri'nde eğitimini tamamlayan ilk Katarlı psikoterapisttir.

## Kariyer
El-Malki, televizyon programlarında ve podcast kanallarında düzenli olarak yayınlanan bir psikolog, profesör ve danışmandır. Aynı zamanda uluslararası konuşmacı, yazar, öğretmen, eğitmen, gazete köşe yazarı ve çeşitli bölgesel ve uluslararası ödüllerde kazanmıştır.

El-Malki, Katar'da araba süren ilk kadın oldu. Ayrıca, ilkokulda İngilizce öğreten ilk Katarlı kadın oldu. Malki, Arap dünyasında oyun terapisi kliniklerini de başlattı ve otistik çocuklara destek vermektedir. El Malki, disleksi olan çocuklar için de program geliştirmiştir.

1999 yılında, KİK'te belediye seçimlerine katılan ilk kadın aday oldu. El-Maliki, Katar Üniversitesi'nde yardımcı doçent olan ve Arap kadınları ve çocuklarla ilgili konularda birçok kitap yazmıştır. 2005 yılında İsviçreli milletvekili Ruth-Gaby Vermot-Mangold tarafından Nobel Barış Ödülü'ne aday gösterilen 1000 kadın arasında yer almıştır.

El-Maliki, 2008 yılında barış elçisi ilan edilmiştir.

2014 yılında, Arap kadın yazarlar tarafından yazılmış edebi eserleri derleyen “Umut Vaat Eden Yazarlar” isimli bir kitap yayınlamıştır.

## Kaynakça