Seymur Hazi

**Seymur Hazi** (tam adı: **Seymur Mashgul oglu Hazi**, Azerbaycan dili: *Seymur Məşgül oğlu Həzi*; 1 Mart 1982, Dünyamalılar, Beylagan İlçesi, Azerbaycan SSR doğumlu) — Azerbaycanlı gazeteci, siyasi analist ve politikacı, aynı zamanda eski bir siyasi mahkûm. 2015 yılından beri Azerbaycan Halk Cephesi Partisi Başkan Yardımcılığı görevini yürütmekte ve 2010 yılından beri partinin Başkanlık Kurulu üyesidir. 2002-2008 yılları arasında Azerbaycan Halk Cephesi Partisi gençlik örgütünün başkanlığını yapmıştır. 2016 yılında Gerd Bucerius Doğu Avrupa Özgür Basını Ödülü'ne layık görüldü.

Gazetecilik ve sosyo-politik faaliyetleri boyunca Hazi, defalarca zulüm, gözaltı ve tutuklamalarla karşı karşıya kaldı. 2000'li yılların başlarında birkaç kez kısa süreli hapis cezasına çarptırıldı. Nisan 2011'de, Azerbaycan'da ve uluslararası alanda geniş yankı uyandıran bir olayda, kimliği belirsiz kişiler tarafından kaçırılıp dövüldü.

Ağustos 2014'te hakkında suç duyurusunda bulunuldu ve Ocak 2015'te Abşeron Bölge Mahkemesi onu beş yıl hapis cezasına çarptırdı. Uluslararası insan hakları örgütleri onu vicdan mahkûmu olarak tanıdı. Cezasını tamamladıktan sonra Ağustos 2019'da serbest bırakıldı. Ekim 2024'te Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, Azerbaycan'da Hazi aleyhindeki ceza davasının hukuka aykırı olduğuna hükmetti.

## İlk yılları ve Eğitimi
Seymur Mashgul oğlu Haziyev, 1 Mart 1982'de Beylagan ilçesi Dünyamalılar köyünde doğdu. 1999-2003 yılları arasında Bakü Devlet Üniversitesi Doğu Bilimleri Fakültesi'nde eğitim gördü. 2003-2005 yılları arasında Bakü Devlet Üniversitesi'nde yüksek lisans yaptı. 2005-2008 yılları arasında Azerbaycan Milli Bilimler Akademisi Hukuk ve Felsefe Enstitüsü'nde doktora sonrası öğrenci olarak çalıştı. 2008-2009 yıllarında Azerbaycan Savunma Bakanlığı'nda zorunlu askerlik hizmetini tamamladı.

## Siyasi Faaliyetleri
Hazi, genç yaşta sosyo-politik süreçlere dahil oldu. Mart 2000'de Azerbaycan Halk Cephesi Partisi'ne katıldı. 11 Ocak 2002'de partinin gençlik örgütü başkanlığına seçildi ve Aralık 2008'e kadar bu görevde kaldı.

Aralık 2005'te, siyasi nedenlerle üniversitelerden atılan öğrencilerin haklarını savunmak için bir komite kurulmasına katıldı ve başkanlığını üstlendi. Ayrıca öğrenci açlık grevine de katıldı.

15 Mayıs 2010'da, seçim öncesi dönemde demokratik koşullar talep eden "Azadlıq" bloğunun Narimanov sineması önünde düzenlediği protesto sırasında gözaltına alındı. Narimanov Bölge Mahkemesi kararıyla yedi gün idari gözaltına alındı.

25 Eylül 2010'da Azerbaycan Halk Cephesi Partisi Beşinci Kongresi'nde Başkanlık Kurulu üyesi seçildi.

Haziran 2013'te, cumhurbaşkanlığı seçimleri öncesinde kurulan Demokratik Güçler Ulusal Konseyi üyesi oldu.

2 Şubat 2015'te, tutukluyken Azerbaycan Halk Cephesi Partisi Başkan Yardımcılığına atandı.

Mayıs 2016'da, Azerbaycan'daki yolsuzluk ve insan hakları ihlalleri üzerine yazdığı analitik ve eleştirel makaleleri nedeniyle Gerd Bucerius Doğu Avrupa Özgür Basını Ödülü'nü aldı.

17 Ekim 2019'da, Bakü'deki protestolar öncesinde polis tarafından gözaltına alındı. Khatai Bölge Mahkemesi kararıyla 30 gün idari gözaltına mahkûm edildi.

## Kaçırma ve dayak (2011)
26 Mart 2011 tarihinde, yerel saatle yaklaşık 00:30 civarında, Seymur Hazi kimliği belirsiz kişiler tarafından kaçırılıp saldırıya uğradı. Ceyranbatan yerleşiminde (Absheron Bölgesi), siyah maskeli altı adam onu bir Mercedes minibüse zorla bindirip bilinmeyen bir yere götürdü ve orada ağır şekilde dövdü. Hazi'ye göre, dayak sırasında yazıları konusunda uyarıldı ve Cumhurbaşkanı İlham Aliyev hakkında yazmaması söylendi.

Hazi, saldırının doğrudan gazetecilik faaliyetleriyle bağlantılı olduğunu belirtti. Azerbaycanlı politikacılar, gazeteciler ve uluslararası kuruluşlar olayı kınadı ve olay, AGİT ve ABD Dışişleri Bakanlığı raporlarında da yer aldı.

## Siyasi tutuklama ve yargılama (2014–2015)
29 Ağustos 2014'te Hazi, polis tarafından gözaltına alındı ve Ceza Kanunu'nun 221.3. maddesi (holiganlık) uyarınca suçlandı. Suçlamaları reddederek, meşru müdafaa amacıyla hareket ettiğini ve davanın siyasi amaçlı olduğunu belirtti. Ocak 2015'te Abşeron Bölge Mahkemesi onu beş yıl hapis cezasına çarptırdı.

Karar, temyiz mahkemeleri tarafından da onaylandı. Uluslararası Af Örgütü de dahil olmak üzere çok sayıda uluslararası kuruluş, Hazi'yi vicdan mahkûmu olarak tanıdı ve serbest bırakılmasını istedi.

24 Ekim 2024'te Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, “Haziyev v. Azerbaycan” davasında, Seymur Hazi'nin cezai kovuşturulması ve hapsedilmesinin Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 6 ve 10 maddelerini ihlal ettiğine hükmetti. Mahkeme, Azerbaycan makamlarının tazminat ödemesini emretti.

## Kişisel Hayat
Hazi, 2 Ağustos 2016'da hapisteyken Musavat Partisi aktivisti Nigar Yagublu ile evlendi. Kızları Humay, 22 Mayıs 2025'te doğdu.

## Ayrıca bakınız
* Azerbaycan'da İnsan Hakları
* Azerbaycan'da Medya Özgürlüğü

## Kaynakça