Tekno-milliyetçilik

**Tekno-milliyetçilik**, teknolojinin bir milletin toplumu ve kültürünü nasıl etkilediğini anlamanın bir yoludur. Yaygın bir örnek, bağlantıyı ve daha güçlü bir millî kimliği teşvik etme amacıyla milliyetçi gündemleri ilerletmek için teknolojinin kullanılmasıdır. Alex Capri'nin belirttiği gibi, tekno-milliyetçi yaklaşımların yükselişi, kurumların ve standartların yeniden şekillendirilmesi yoluyla ideolojik değerleri teşvik etme konusunda ABD-Çin yarışına yol açmıştır. Bu fikir, bir ulusun başarısının, o ulusun ne kadar iyi yenilik yaptığı ve teknolojiyi halkı arasında yaydığıyla belirlenebileceği inancını ortaya koymaktadır. Tekno-milliyetçiler, millî Ar-Ge çabalarının varlığının ve bu çabaların etkinliğinin, bir milletin genel büyümesi, sürdürülebilirliği ve refahı için kilit itici güçler olduğuna inanmaktadır. Tekno-milliyetçilik, bir milletin teknolojik yeteneklerini ve kendi kendine yeterliliğini devlet güvenliği, ekonomik refahı ve sosyal istikrarıyla ilişkilendiren, giderek daha baskın hale gelen bir yönetim yaklaşımıdır. Farklı ekonomik kalkınma ideolojileri arasında küresel sistemik rekabetin yeni bir çağına verilen bir cevaptır.

## İnovasyon liderleri

Tekno-milliyetçilik, sürekli olarak yenilikçi doğalarıyla bilinen belirli ülkelerle ilişkilendirilir. Büyük Britanya, Almanya ve ABD gibi ülkeler, teknolojik büyümede lider olmalarıyla tanınmıştır. Teknolojik yenilikte liderleri belirlerken, "teknolojiler belirli milletlerle ilişkilendirilir. Pamuklu tekstil ve buhar gücü İngiliz, kimyasallar Alman, seri üretim Amerikan, tüketici elektroniği Japon olarak görülür." Bu ülkeler, teknolojik büyümeye olan güçlü ekonomik bağları sayesinde refah içinde büyümüşlerdir. "Tarihçiler ve diğerleri, Almanya ve Amerika'nın yirminci yüzyılın başlarında hızlı millî yenilik nedeniyle hızla büyüdüğünü varsaymıştır." Teknolojinin ekonomik büyüme üzerindeki etkisi nedeniyle, ekonomik büyüme ile milliyetçilik arasında örtük bir bağ vardır. Britanya, diğer ülkelerin yenilik standartlarına ulaşmak için teknolojik araştırma ve geliştirmeye büyük yatırımlar yaptığında, ekonomik refah ve teknolojik yenilik arasındaki bu bağın bir örneği haline geldi.

Günümüzde tekno-milliyetçiliğin, özellikle Amerika Birleşik Devletleri ve Çin arasında jeopolitik rekabette kendini gösterdiği görülmektedir. Amerika Birleşik Devletleri ve Çin arasındaki artan jeopolitik gerilimler ve teknolojideki ayrışma, ABD'de yerli teknolojik yeniliği desteklemek için CHIPS for America Yasası'nın ve Çin'in yüksek teknoloji endüstrilerinde küresel bir güç merkezi olarak konumunu güvence altına almak için Made In China 2025 planının imzalanmasına yol açmıştır. İki yanıtın rekabetçi doğası, bir milletin teknolojik ilerlemesi ve gelişmesinde milliyetçi duyguları yeniden ortaya koymayı amaçlamaktadır ve bunun etkileri jeopolitik ve ticarette en güçlü şekilde hissedilmektedir.

## Çin
Son on yılda Çin, yabancı teknolojilere olan bağımlılığını azaltmak için Çin'de Üretildi 2025 ve Çin Standartları 2035 dahil olmak üzere çeşitli programlar başlattı. 2020 Ulusal Halk Kongresi'nde Çin Komünist Partisi, dijital altyapı kamu harcama planına 1,4 trilyon ABD doları yatırım yapmanın yanı sıra, önde gelen iki sanayi girişimini ikiye katlayacağını duyurdu. Gelişen bir teknoloji devi olarak Çin, hem küresel hem de yerel olarak önde gelen bir yenilikçi haline geldi. Çin, yarı iletkenlere olan muazzam ihtiyacını karşılamak için hala sınırlarının ötesine bakıyor olabilir. Ancak üretim devi, ABD'nin teknoloji gücüne yetişmek için yarışıyor.

## Endonezya

Endonezya, aşırı inovasyonun gerçekleştiği bir bölge olarak pek düşünülmez. Ancak teknolojik milliyetçilik söz konusu olduğunda Endonezya öncüdür. 1976'da Endonezya, hava ve uzay yolculuğunda uzmanlaşmış, hükûmet tarafından verilen bir şirket olan Industri Pesawat Terban Nusantara'yı (IPTN) kurdu. IPTN kısa süre sonra hükûmetten 2 milyar dolarlık bir yatırım aldı ve bu da onu üçüncü dünya ülkesindeki en büyük şirketlerden biri, hatta tek uçak üreticilerinden biri haline getirdi. Bu ezici başarı nedeniyle Endonezyalılar ülkeleriyle büyük bir gurur duydu ve bu durum "Endonezya millî saygınlığının ve gururunun önde gelen bir sembolü" haline geldi. Bu yeni kazanılan güven nedeniyle Endonezyalılar kendilerini "Batılılarla eşit" olarak görmeye başladılar ve bu da ülkesine duyulan gururun doğrudan teknolojik yatırımların bir sonucu olabileceğini gösterdi.

## Kanada

19. yüzyılda Kanada'nın en büyük zorluğu, ülkeyi kıta çapında birleştirmekti. Kanada Pasifik Demiryolu'nun (1881-1885) inşası, Kanada'nın bölgelerini birleştirmek ve Doğu ve Batı Kanada'yı, yani sırasıyla kalbi ve iç bölgeleri birbirine bağlamak için kasıtlı bir siyasi ve ekonomik girişimdi. Charland, bu projeyi, milletin teknolojinin fiziksel engelleri aşma yeteneğine olan inancına dayalı olarak tanımladı. Teknoloji Kanada ihtiyaçlarına uyarlanırken, demiryollarının ulus inşasının ayrılmaz bir parçası olduğu millî söylemini besledi. Bu teknolojik milliyetçilik ruhu, ülkedeki yayıncılığın gelişimini de körükledi ve böylece millî  kimliğin gelişimine daha da katkıda bulundu. Ancak paradoksal olarak, tarihçi Harold Innis'in "mekân bağlayıcı" olarak adlandırdığı bu teknolojiler, aynı anda bir Kanada milletinin gelişimini hem destekledi hem de baltaladı. İçerikten ziyade bağlantıya dayalı oldukları için, ticaret ve iletişimden kaynaklananlar dışında herhangi bir değer kümesini desteklemediler ve bu nedenle Kanada'nın önce İngiliz İmparatorluğu'na, ardından da Amerikan kültürüne entegrasyonuna katkıda bulundular.

## Tekno-milliyetçilik ve menşe ülke

Tekno-milliyetçilik, millî güvenliği ve ekonomik refahı ilerletmek için teknoloji ve dijital ekonomi üzerindeki yerel kontrolü vurgulayan, yabancı teknolojilere bağımlılığı azaltan ve millî inovasyon kapasitesini geliştiren politikaları teşvik eden bir bakış açısıdır.

Menşei ülke kavramı, bir milletin ekonomik bağımsızlığını ve teknolojik rekabet gücünü şekillendirebileceğinden, bu bağlamda kritik bir rol oynamaktadır. Teknolojik ürün ve hizmetlerin menşe ülkesini belirleyip yöneterek, bir millet dış tedarikçilere olan bağımlılığını azaltabilir, yerel inovasyonu teşvik edebilir ve potansiyel yabancı siber tehditlere karşı direncini güçlendirebilir.

Yakın zamanda yapılan bir çalışma, donanım, yazılım ve veri kaynaklarının karmaşıklığını yansıtan 19 parametreyi içeren dijital ürünlerin menşe ülkesini değerlendirmek için bir çerçeve sunmaktadır. Teknolojik ürünlerin bileşenlerinin ne ölçüde yerli olarak üretildiğini belirlemek için böyle bir ölçüt oluşturmak, bu ürünleri tekno-milliyetçilik perspektifinden değerlendirmek için elzemdir.

## Ayrıca bakınız
*Gerici modernizm

## Kaynakça

## Ek okuma
* Maurice Charland "Technological Nationalism," Canadian Journal of Political and Social Theory 10 (1, 1986): 196-220.
* "Maple Leaves, Beavers and Satellites: Technological Nationalism as Philosophy and Theory", a paper presented by Howard Fremeth at the CCA Annual Conference 2006, York University, Toronto
* Old Messengers, New Media: The Legacy of Innis and McLuhan 
* Techno-nationalism and its impact on geopolitics and trade, Hinrich Foundation, Ekim 2022
* Strategic US-China decoupling in the tech sector, Hinrich Foundation, Haziran 2020