Augustin Boué de Lapeyrère

**Augustin Manuel Hubert Gaston Boué de Lapeyrère** (18 Ocak 1852 - 17 Şubat 1924) I. Dünya Savaşı'nda Fransız amiraldi. Donanmada reformun güçlü bir savucusu olup bu konuda çağdaşı Birleşik Krallık donanması amirali  Jackie Fisher ile karşılaştırılabilir. Her ikisi de benzer şekilde savaş gemisi yapımının destekçisiydiler.

Boué de Lapeyrère, Castéra-Lectourois, Gers'de denizci kökenli aile mensubu olarak doğmuştur: amcası koramiral Augustin Dupouy; babası, Louis-Emmanuel Mud Lapeyrère Dupouy'un ölümünden sonra akıl hocası olmuştur. 1869'da Deniz Harp Okulu'na () girdi, 1872'de mezun oldu. Daha sonra Uzakdoğu'da hizmet etti. 1875'te asteğmen olarak ilk görevini Atlantik'te aldı ve beş sene boyunca bu okyanusta gemilerde Fransız donanmasına hizmet etti. Çin-Fransa savaşı sırasında Tonkin kampanyasında yer aldı, Fuzhou Savaşı esnasında taktisyen ve yönetici özelliklerini ortaya koydu. 1884'te Fuzhou'da Çin savaş gemisi "Sing Fou"'yu spar torpili ile batırması ile ünlenmiş ve Amiral Courbet'in takdirini alarak, dikkatleri üzerine çekmiştir. 1902 yılında tümamiral rütbesini almış, 1904 ile 1906 yılları arasında Atlantik Deniz Kuvvetleri Komutanlığı yapmıştır. Bu görevde iken Pierre Loti yaverliğini yapmıştır. 1908'de koramiralliğe yükseldi, bu dönemde Baltık Kuvvetleri Komutanlığı'nı yaptı. Ardından Brest'in deniz valisi oldu (). Boué de Lapeyrère Fransa Denizcilik Bakanı olarak 24 Temmuz 1909'dan 1 Mart 1911 arasında Aristide Briand hükûmetlerinde hizmet etmiştir.

1909-1911 arasında süren Deniz Bakanlığı sırasında Lapeyrère deniz altı (ve anti denizaltı) üretimini Fransız politikasının aksine, geniş savaş gemileri yapımının ardına ikinci sıraya koymuştur. Bu dönemde Fransız donanmasını yenilenmeden geçirmiş ve Fransa'nın ilk dretnot savaş gemisi üretimini gerçekleştirmiştir. Onun dönemine kadar Fransa politikasında donanmanın önemi yoktur. Lapeyrère ve ardılı Delcassé sayesinde Fransız donanması dönemin önemli gücü haline gelmiştir.

1914 yılında Akdeniz'de ilk Müttefik Deniz Kuvvetleri Komutanı oldu. Müttefiklerin Akdeniz Kuvvetleri Komutanı olmasına rağmen Birleşik Krallık'ın savaş gemileri yönetimi altında değildi. 1914'te komutası altında 2 dreadnought, altı yarı dreadnought, tüm zırhlı savaş gemileri ile yirmi dört kruvazör bulunmaktaydı. Savaşın başında ticaret rotalarının ve Kuzey Afrika'ya ulaşım yollarının güvenliğine önem vermiştir. De Lapeyrère 1914'te Alman savaş kruvazörü *[[Yavuz Muharebe Kruvazörü|Goeben]]* ve hafif kruvazörü *[[Midilli Kruvazörü|Breslau]]*'nun Akdeniz'den Osmanlı karasularına kaçışı yüzünden de ağır eleştirilere uğramıştır. Önemli başarılara rağmen, yönetimi altındaki Fransız donanması, Avusturya-Macarisan ve İtalyan kuvvetleri ile standart denizcilik talimlerine hazırken, Alman u-bot'larına karşı girişilecek bir savaş için yetersizdi. Nitekim bir Alman denizaltısı tarafından torpillenen zırhlı kruvazör Léon Gambetta'nın ardından 10 Ekim 1915'te istifa etti.

İstifasının ardından yarattığı etki ile Fransa Cumhurbaşkanı Raymond Poincaré'den resmi olarak Lapeyrère'nin ayrılışında etkisi olmadığına dair açıklama yapması bile istenmiştir.

1916 yılında emekli olana kadar yedek olarak hizmete hazır beklemiştir. 1921 Nisanında Légion d'honneur büyük haçı () ile onurlandırılmıştır. Amiral Boué de Lapeyrère 72 yaşında, 17 Şubat 1924'te Pau'da ölmüştür. Naaşı ölümünden sonra 1931'de Les Invalides'e taşınmıştır.

Ayrıca Palmer Takımadaları'nda Gourdon Yarımadası'nın kuzeyinde ve Anvers Adası'nın kuzeydoğu kıyısı girintilerde bulunan Lapeyrère Körfezi'ne () amiral'in ismi Jean-Baptiste Charcot tarafından verilmiştir

## Kaynakça