Gürcistan'da madencilik

**[[Gürcistan]]'da madencilik** yüzyıllardır yapılmaktadır. 2020 yılında, Gürcistan'ın maden endüstrisi manganez, bakır ve çeşitli tiplerde taş ocağı üretmektedir. Gürcistan ekonomisi son yıllarda ekonomik büyüme yaşamış olsa da, Gürcistan'ın madencilik ve metalurji sektöründeki büyümesi, genel ekonominin gerisinde kalmıştır.

## Tarihi
Gürcistan'da Metal madenciliği MÖ 6-5 binyıllarda bakır ile başladı. Altın madenciliği de eski çağlardan beri Gürcistan'da gerçekleştirilmiştir. Antik Gürcistan'da, sözde Altın Post efsanesinin yorumlarından biri, altın bulmak için koyun postu ile yerel plaser madenciliği yöntemiyle ilgilidir. Yaşlı Plinius, Batı Gürcistan'daki madenciliğin başlangıcını Svaneti'de altın ve gümüş madenciliğini başlatan Colchis Kralı Saulaces'e dayanmaktadır. Antik Çağ'da Gürcüler ayrıca demir, bakır, pirinç ve bronz da üretti.

On yedinci yüzyıla gelindiğinde, Gürcistan için gümüş madenleri, özellikle Imereti'de önemli bir zenginlik kaynağı olmaya devam ederken, on sekizinci yüzyılın başlarında Kartli'de bakır madenciliği gelişti.

Sovyet döneminde, Gürcistan'da arsenik, barit, bentonit, kömür, bakır, diyatomit, kurşun, manganez, zeolit ve çinkoyu içeren bir dizi maden çıkarıldı. Bu madenlerin çoğu, az miktarlarda da olsa, 2005 yılında hâlen üretim yapılıyordu. Ülke, cevher rezervlerinin tükenmesine rağmen yaklaşık bir asırdır önemli bir yüksek tenörlü manganez cevheri üreticisiydi. Manganezin bir kısmı Gürcistan'da ferroalyaj üretimi için kullanılmıştır. Sovyetler Birliği'nin dağılmasının ardından, Gürcistan'daki maden üretimi seviyesi keskin bir şekilde düştü. Maden endüstrisindeki üretim, 2005 yılında canlanmasına rağmen, Gürcistan bölgesel önemden daha fazla miktarda mineral ürün üretmedi.

Gürcistan'ın dünya maden tedarikindeki ana rolü, Hazar bölgesinden dünya pazarlarına petrol ve gaz sevkiyatları için bir nakliye yolu olarak hizmet vermekti. Hazar bölgesinde inşa edilmiş veya inşa edilmekte olan yeni büyük petrol ve gaz ihraç boru hatlarından üçü Gürcistan'dan geçmektedir. Bu üçü Bakü-Tiflis-Ceyhan, Bakü-Tiflis-Erzurum ve Bakü-Supsa (“Batı Erken Petrol Rotası”) boru hatlarıdır. Azerbaycan'ın ülke ile olan sorunlu ilişkileri nedeniyle Ermenistan'ı geçmek için herhangi bir rota planlanmadı.

## Sanayi yapısı
2005 yılında Gürcistan, toplam sanayi kuruluşu sayısının % 3,2'sini oluşturan 4.632 sanayi kuruluşundan madencilik ve taş ocakçılığı ile uğraşan 148 işletmeye sahipti. 148 işletmenin yedisi devlete aitti ve geri kalanı özel şirketler tarafından kurulan işletmelerdi. 2005 yılında, işgücü, madencilikte katılan 94,300 toplam endüstriyel iş gücü üzerinden 8,600, endüstriyel iş gücünün % 8.6'sı olarak gerçekleşmiştir. Devlete ait madencilik ve taş ocakçılığı, işletmeleri 5.700 kişi ve özel işletmeler 2.900 kişi istihdam etmiştir. Madencilik ve taş ocakçılığı, 2005 yılında endüstriyel üretimin toplam değerinin % 10.4'üne katkıda bulundu.

Madencilik ve taş ocakçılığı için toplam çıktı değerinin, devlete ait işletmeler, çıktı değerinin yaklaşık üçte birini üretti ve geri kalan üçte ikisi özel mülkiyete ait işletmeler tarafından üretildi. Sanayi ve sermaye stokunun toplam değeri, madencilik ve taşocakçılığı işletmeleri değerinin % 3,4'ünü oluşturdu.

## Ticaret
Gürcistan, başlıca mineral ürünlerinin büyük bir yüzdesini ihraç etti. Bu ürünler arasında bakır cevherleri ve konsantreleri, yerel olarak üretilen manganez cevherinden üretilen ferroalyajlar ve azotlu gübreler bulunuyordu. Ülke ayrıca önemli miktarlarda demirli hurda ve atık ihraç etti. Gürcistan'ın başlıca maden ithalatı petrol ve gazdı.

## Mineral kaynakları
Gürcistan'da 300'den fazla araştırılmış maden yatağı bulunmaktadır ve bunların sadece yarısı üretime alınmıştır. Geçtiğimiz 100 yıl boyunca, Chiatura kasabası yakınlarındaki manganez cevheri yatakları, manganez cevheri üretiminin önemli bir kaynağını temsil etti. Chiatura cevherleri, ilçenin Zestafoni ferroalyaj tesisini tedarik etti.

Chiatura yatağının kaynaklarının, yaklaşık yarısı tükenmiş olan 215 Mt manganez cevheri olduğu tahmin ediliyor. Ülkede, 28 Mt petrol kaynağı olduğu bildirilen 11 petrol sahası araştırıldı; Daha büyük petrol sahalarının da var olduğu düşünülmektedir.

Gürcistan'ın 400 Mt'den fazla kömür kaynağına sahip olduğu bililinmektedir.

Acaristan'daki Karadeniz kıyılarının, hâlihazırda keşfedilmiş 8,5 milyar metreküp kaynak ve 125 milyar metreküp olduğu tahmin edilen potansiyel kaynaklara sahip büyük doğalgaz sahaları içerdiği düşünülmektedir.

Ülkede ayrıca arsenik, barit, bakır, diyatomit, boyut taşı, mermer ve kurşun-çinko kaynaklarının yanı sıra çimento üretimi için ham maddeler de bulunmaktadır. Önemli rezervi, Bolnisi ve Java bölgesindedir; Ambrolauri bölgesinde Lukhumi arsenik rezervi, Akhaltsikhe bölgesinde Ozurgeti içinde Askana bentonit kil rezervi, Kisatibi tuz rezervi, Kvaisa çinko rezervi ve (kömür, bakır, kurşun-çinko, pirit, gümüş, kükürt, altın taşıyan kuvarsitler) Madneuli polimetalik yatakları vardır

## Görünümü
Gürcistan'ın minerallerden elde ettiği büyük gelirin, Hazar Denizi hidrokarbonları için bir taşıma yolu olma rolünden kaynaklanması beklenmektedir. Bölgenin üretim potansiyelini değerlendiren, bir dizi uluslararası şirketler, petrol sahası ve gaz sahası gelişimini Karadeniz tarafından gerçekleşebileceğini düşünüyor. Gürcistan'da sadece iki maden işletmesi faaliyet göstermektedir - Chiatura manganez işletmesi ve Madneueli polimetalik madencilik işletmesi. Her ikisi de daha önce potansiyellerine yakın üretim yapmalarını sağlayacak modern teknolojiyi tanıtacak yatırım kaynaklarından yoksundu. Ancak 2005 yılında Avusturyalı, Gürcü ve Rus teklif sahiplerinin ortak girişiminin manganez madenciliği işletmesinin özelleştirme ihalesini 132 milyon $ 'a kazandığı ve Stanton Equities Corporation'ın Madneuli'deki bir altın madeni için özelleştirme ihalesini kazandığı bildirildi.

## Ayrıca bakınız

* Gürcistan Maden Endüstrisi  (*İngilizce*)

## Kaynakça