Toskana

**Toskana** (, ), Orta İtalya'da yaklaşık  bir alana ve yaklaşık 3,8 milyon nüfusa sahip bir bölgedir. Bölgenin başkenti Floransa'dır.

Toskana, manzaraları, tarihi, sanatsal mirası ve yüksek kültür üzerindeki etkisiyle bilinir. İtalyan Rönesansı'nın ve İtalyan dilinin temellerinin doğduğu yer olarak kabul edilir. Toskana lehçesinin Dante Alighieri, Petrarca, Giovanni Boccaccio, Niccolò Machiavelli ve Francesco Guicciardini tarafından edebiyatta kullanılmasıyla oluşan prestij, daha sonra İtalya genelinde kültür dili olarak gelişmesine yol açtı. Sanat ve bilim tarihinde etkili olan birçok kişiye ev sahipliği yapmakta, Uffizi ve Pitti Sarayı gibi ünlü müzeleri barındırmaktadır. Aynı zamanda Toskana, Chianti, Vino Nobile di Montepulciano, Morellino di Scansano, Brunello di Montalcino ve beyaz Vernaccia di San Gimignano gibi şaraplarıyla da tanınır. Güçlü bir dilsel ve kültürel kimliğe sahip olan bölge, bazen “ulus içinde ulus” olarak kabul edilmektedir.

Toskana, İtalya'da Veneto'dan sonra gezginler için en popüler ikinci İtalyan bölgesidir. Başlıca turistik noktalar Floransa, Castiglione della Pescaia, Pisa, San Gimignano, Lucca, Grosseto ve Siena'dır. Castiglione della Pescaia kasabası, bölgede en çok ziyaret edilen sahil destinasyonudur ve sahil turizminin yaklaşık %40'ını oluşturmaktadır. Maremma bölgesi, Siena, Lucca, Chianti bölgesi, Versilia ve Val d'Orcia da uluslararası üne sahip ve gezginler arasında özellikle popüler yerlerdir.

Toskana'nın sekiz bölgesi Dünya Mirası Alanı olarak belirlendi: Floransa'nın tarihi merkezi (1982); Piazza dei Miracoli (1987); San Gimignano'nun tarihi merkezi (1990); Siena'nın tarihi merkezi (1995); Pienza'nın tarihi merkezi (1996); Val d'Orcia (2004), Medici Villaları ve Bahçeleri (2013) ve Avrupa'nın Büyük Kaplıca Şehirleri bir parçası olarak Montecatini Terme (2021). Toskana'nın 120'den fazla koruma altındaki doğa rezervine sahip olması, Toskana ve başkenti Floransa'yı popüler turizm destinasyonları haline getirmektedir. Sadece Floransa, 2018 yılında 5 milyondan fazla ziyaretçiye ev sahipliği yaparak dünyanın en çok ziyaret edilen 51. şehri oldu.

## Coğrafya

Kabaca üçgen şeklinde olan Toskana, İtalya'nın merkez bölgesi olup, batıda Tiren Denizi, kuzeybatıda Ligurya, kuzeyde Emilia-Romagna, kuzeydoğuda Marche, doğuda Umbria ve güneydoğuda Lazio ile sınırdır. Topraklarının üçte ikisi tepelik ve dörtte biri dağlıkdır. Geri kalan kısımlar ise Arno Nehri'nin şekillendirdiği vadideki düz ovalardır. Toskana'da Arezzo ili Badia Tedalda'nın komünü (belediyesi), Emilia-Romagna'da Ca' Raffaello adında bir dış mahalleye sahiptir.

Toskana'nın Ligurya Denizi ve Tiren Denizi'nde batı kıyı şeridi vardır; aralarında en büyük adası Elba olan Toskana Takımadaları bulunur. Toskana yaklaşık  alana sahiptir. Büyük dağ silsileleri ile çevrili ve çaprazlanmış ve az sayıda ama verimli ovaya sahip olan bölge, tarım için kullanılan engebeli arazinin hakim olduğu bir kabartmaya sahiptir. Tepeler,  ile bölgenin toplam alanının yaklaşık üçte ikisini (%66,5) ve dağlar (en yüksekleri Apeninlerdir), %25 ‘ini veya  oluşturur. Ovalar toplam alanın %8,4'ünü kaplarçoğunlukla Arno vadisinin çevresindedir. Başkent Floransa, Empoli ve Pisa dahil olmak üzere Toskana'nın en büyük şehirlerinin çoğu Arno'nun kıyısındadır.

İklim, kıyı bölgelerinde oldukça ılıman ve iç kesimlerde ise daha sert ve yağışlıdır, kış ve yaz arasındaki sıcaklıkta önemli dalgalanmalar vardır, bölgeye toprak yapıcı aktif bir donma-çözülme döngüsü verir bu da kısmen bölgenin iklim değişikliğini hesaba katar ki bir zamanlar antik Roma'nın temel ekmek sepeti olarak hizmet etmişti.

Dosya:Sunflowers in bloom - Maremma Toscana - Italy - 25 June 2005.jpg|Castiglione della Pescaia’daki ayçiçeği tarlası, Maremma
Dosya:Tuscany landscape west of Siena.jpg|Siena yakınındaki Toskana manzarası
Dosya:Flickr - lo.tangelini - En vigilia.jpg|Val d'Orcia’daki tepelik manzara
Dosya:Layers Of Light (182268107).jpeg|Radicofani çevresindeki tepeler
Dosya:Campagna empolese.jpg|Toskana üzüm bağı
Dosya:Tuscany (34445300666).jpg|San Gimignano’daki vadi


## Bölgenin illeri ve beldeleri

Toskana bölgesindeki 10 il şunlardır:

Toskana bölgesinde bulunan önemli beldelerin listesi şudur:

### Mutfak

Toskana mutfağı'nın merkezinde sadelik vardır. Bakliyatlar, ekmek, peynir, sebze, mantar ve taze meyve kullanılır. Zeytinyağı, Moraiolo, Leccino ve Frantoiano zeytinlerinden yapılır. San Miniato'dan beyaz trüf'ler Ekim ve Kasım aylarında görünür. En yüksek kalitede sığır eti Chiana Valley'den gelir özellikle Chianina olarak bilinen ve Floransalı bifteği için kullanılan bir cins. domuz'un yerli Cinta Senese cinsi de üretilir.

Şarap, Toskana'nın ünlü ve yaygın bir ürünüdür. Chianti tartışmasız uluslararası alanda en iyi bilinenidir. Chianti şarabının üretildiği bölgeye o kadar çok İngiliz turist gelir ki bu bölgeye "Chiantishire" lakabı takılmıştır.

## Resimler


**<span style="color:white">Toskana</span>**



TARİHİ MEKANLAR (12).JPG|Pisa - Pisa Kulesi
Castiglioncello2.jpg|Castiglioncello 
Firenze-view-palazzo vecchio.jpg|Floransa
Italy - Pisa - Cathedral Square.jpg|Pisa
Comune grosseto citta.jpg|Grosseto
Arezzo2.jpg|Arezzo
Piazza_del_Campo_(Siena).jpg|Siena
Livornoveneziavecchia0001.jpg|Livorno
02 Lucca seen from Torre Guinigi.jpg|Lucca
Massa Castello Malaspina[Massa
Castello dell'imperatore, lato 02.JPG| Prato
Pistoia0003.jpg|Pistoia
Palazzo_Comunale_-_Cortona.jpg|Cortona
Teatro_romano_volterra.jpg|Volterra
Colle alta duomo.JPG| Colle Val d'Elsa
San Gimignano.JPG|San Gimignano
Dom_Fassade3-_s.jpg|Pienza
Monte_Argentario_-_Vista_della_giannella_2.jpg|Monte Argentario'dan manzara
</gallery>
</div></div></div>

== Ekonomi ==
Bölgenin [Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (GSYİH) 2018'de 117.5 milyar avroydu ve İtalya'nın ekonomik üretiminin %6,7'sini oluşturuyordu. Satın alma gücüne göre ayarlanan kişi başına GSYİH, aynı yıl 31,400 Euro veya AB27 ortalamasının %104'ü idi. Çalışan başına GSYİH, AB ortalamasının %106'sıydı.

### İşsizlik oranı
İşsizlik oranı 2018'de %7,3 olarak gerçekleşti ve ülke ortalamasının biraz altında kaldı.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*  Toskana Bölgesi resmi websitesi   (Erişme:28.1.2009)
*