open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Paleontoloji

**Paleontoloji**, **palaeontoloji** yahut **taşıl bilim**, fosilleri veri olarak kullanarak dünyada yaşamın tarihini inceleyen bilim dalıdır.

Yunanca palaios (eski), onto (varlık) ve logos (bilim) kelimelerinden türemiştir. Eski varlık bilimi olan paleontoloji; Stratigrafi, Sedimantoloji, Tarihsel jeoloji, Biyoloji, Ekoloji, Coğrafya, Klimatoloji ve Evrim ile yakın ilişkilidir.

Bir başka tanımlamayla, taşılların şekilleri ve yapıları, evrimsel kalıpları, birbirleriyle ve modern canlı türleriyle taksonomik ilişkileri, coğrafi dağılımı ve çevre ile ilişkisini inceler. İlk paleontoloji araştırmaları Leonardo da Vinci tarafından, Mısır'dan getirilmiş kireç taşında nummulitleri görmesiyle yapılmaya başlanmıştır. Da Vinci nummulitlerin bir organizma kalıntısı olduğunu anlamıştır.
 
*
*

Arkeolojiden farklı olarak taşıl bilimi, insan yapılarını ve salt insanlığı değil bir bütün olarak doğayı inceler.

## Özellikleri
Jeolojiden farklı olarak biyolojik sorular da sorduğu için jeolojiden farklı bir türdür. Taşılbiliminin amaçları, yüzyıllar boyunca, jeolojik zaman ölçeğinin gelişimi gibi jeolojik soruları yanıtlamaya odaklanmaktan, makroevrimsel süreçleri aydınlatmak gibi biyolojik soruları yanıtlamaya kadar çeşitlilik göstermiştir.

### Alt bölümler
Taşıl bilim zamanla gelişerek bazı alt bölümlere ayrılmıştır. Bu bölümler şunlardır:

Mikropaleontoloji: Ait oldukları gruba bakılmaksızın genel olarak mikroskobik taşılların incelenmesi

Paleobotanik: Taşıl bitkilerin incelenmesi; geleneksel olarak kara bitkilerine ek olarak fosil algler ve mantarların incelenmesini içerir.

Paleoekoloji: Hem fosiller hem de diğer yöntemlerle ortaya konan geçmişin ekolojisi ve ikliminin incelenmesi.

Omurgalı Paleontoloji: İlkel balıklardan memelilere kadar omurgalı fosillerinin incelenmesi.

Omurgasız Paleontoloji: Yumuşakçalar, ekinodermler ve diğerleri gibi omurgasız hayvan fosillerinin incelenmesi.

## Taşıl biliminin kaynakları

### Taşıllar
Taşıl biliminin başat kaynağı taşıllardır. Taşıllar, geçmişteki bir yaşam formunun bir izi, kalıntısı olarak nitelendirilebilir. Taşıllar, bitki, hayvan, mantar, bakteri ve tek hücreli canlıların yerlerini kayadaki kalıntılarına bıraktığı biçimlerdir.

*
*
*

## Ayrıca bakınız
* Paleontolojinin tarihi

## Kaynakça

*
Mineroloji

**Mineroloji**, mineralleri inceleyen bir bilim dalı. Mineroloji sözcüğü *mineralis* kelimesinden gelir. Latince, "yer kabuğundan çıkarılan cisim" anlamındadır.

Mineraller yeryüzündeki kayaçları oluşturan bileşenlerdir. Yer kabuğunu oluşturan kayaçları mineraller oluşturduğuna göre esas bilim dalı kayaçları inceleyen jeoloji'dir. Mineroloji de Jeoloji'den gelişerek yeni bir bilim dalı haline gelmiştir.
	
Minerolojinin iyice anlaşılabilmesi için matematik, fizik ve kimyanın yanı sıra petrografi, jeofizik ve jeokimyanın da iyi bilinmesi gerekir. Mineroloji başlıca: kristallografi ve "özel mineroloji" olarak ikiye ayrılır.

* Kristallografide; minerallerin büyümeleri, dış şekilleri ve iç yapılarını oluşturan kurallar incelenir.
* Özel minerolojide ise; minerallerin fiziksel ve kimyasal özellikleri incelenmektedir.
Petroloji

**Petroloji**, **taşbilim** ya da **kayaçbilim**, köken, bugünkü koşullar, ayrışma ve çürüme içinde olmak üzere kayaçların doğal tarihiyle uğraşan bilimdir.

## Alt dalları
* Magmatik/Mağmatik kayaç petrolojisi
* Sedimanter/Sedimenter kayaç petrolojisi
* Metamorfik kayaç petrolojisi
CD

**Compact Disc** ya da **Yoğun Disk** (İngilizce: *Compact Disc*, *CD*), Philips ve Sony ortaklığı ile geliştirilmiş sayısal optik veri saklama ortamıdır. 1982'de Sony şirketinde çalışan Norio Ogha tarafından icat edilmiş ve aynı yıl 1 Ekim 1982'de satışa çıkan ilk disk ve yürütücü sırasıyla Billy Joel'in 52nd Street'i ve Sony'nin CDP-101'i idi. CD'ler bu tarihten sonra ticari olarak günümüze kadar satılmaya devam edilmiştir. CD-DA, CD-ROM, CD-R, CD-RW, 5.1 Music Disc, SACD, Photo CD, CD Video (CDV), Video CD (Video CD), Super Video CD, CD+G, CD-Text, CD-ROM XA, CD-i, MIL-CD, Mini CD gibi türleri bulunuyor.

Standard CD'ler 120 milimetrelik çapa sahiptirler. Standard bir CD 80 dakikaya kadar sıkıştırılmamış ses verisini saklayabilir (700 MB). Mini CD'lerin çapları 60 ile 80&nbsp;mm arasında değişebilir. Mini CD'ler yaklaşık 24 dakikalık ses verisi depolayabilirler (200 MB).

CD-ROM'lar ve CD'ler bilgisayar sektoründe çok yaygın bir biçimde kullanılan teknolojiler olarak yerlerini korumuşlardır. 2004 yılında, Dünya çapında satılan CD sayısı yaklaşık olarak 30 milyara yükselmiştir. 2007'ye kadar bu rakam Dünya çapında 200 milyara ulaşmıştır.

## Fiziksel detaylar
CD, 1,2 &nbsp;mm kalınlığında, 15-20 gram ağırlığında ve polikarbonat plastikten yapılmıştır. İçten dışa doğru sırasıyla merkezî delik (15&nbsp;mm), ilk-geçiş bölgesi, sıkma alanı, ikinci geçiş bölgesi (ayna grubu), program (veri) alanı ve çerçeveden oluşur. İçerideki program alanı 25 ilâ 58 &nbsp;mm arasında bir yarıçapı kaplar.

## Başlıca türleri
* Blu-ray
* CD-ROM
* CD-RW
* DVD

**İlk Aşama:** Öncelikle temiz bir ortamda yaklaşık 130 &nbsp;mm çapında, pürüzsüz, dairesel, fotoresist katmanla kaplı, cam hazırlanır. Kaynak materyal bilgisayar kontrolündeki bir makine yardımıyla belirli bir formatta yakılır. Böylece ana cam oluşturulur. Nikel plazma formuna getirilerek cama ince film olarak tutturulur.

**Kalıp Hazırlama Aşaması:** Daha sonra ana cam elektro (electroforming) kaplama tekniği ile 0,3&nbsp;mm (300&nbsp;µm) kalınlığında nikel ile kaplanarak, damga kalıp (stamper) üretimi gerçekleştirilir.

**Baskılama Aşaması:** Her bir damga kalıp bir plastik enjeksiyon makinesinde CD kalıplarına monte edilir. Erimiş polikarbon CD kalıbı içine enjekte edilir ve damga kalıp üzerindeki izler polikarbon materyale aktarılırken *yoğun disk* de üretilmiş olur. Bu aşamada üretilen yoğun disk şeffaftır ve okuyucularda damga kalıptan aktarılan izlerin okunabilmesi için yansıtıcı alüminyum film ile kaplanır. Son olarak da koruyucu vernik spin kaplama (yüksek hızda çevirerek) tekniği ile alüminyum filmin üzerine uygulanır.

## Ayrıca bakınız

* CD Transport
* CD Sürücü
* Sega Mega-CD
* CD Çalar (Windows)
* CD ripper
* CD single
* Canlı CD
* HDCD
* SACD
* DualDisc
* Single
* XRCD
* Veri kayıt ortamı
* Dijital ortam
## Kaynakça
Standart Şablon Kütüphanesi

İlk olarak HP tarafından geliştirilmeye başlanan, daha sonra C++ standardına dahil edilen generic programlama modeliyle geliştirilmiş kütüphanedir. Daha çok STL şeklinde kısa ismiyle anılır.

STL, nesne yönelimli bir kütüphane değildir. Generic bir kütüphanedir. Bu özelliğiyle, genel amaçlı algoritmalar (sort, find, vs.) çok çeşitli container yapılarında kullanılabilirler.

C++ standardı, STL içindeki yapıların performans arayüzlerini ve performans kriterlerini belirler. Örneğin, vector sınıfından bir elemanın çağrılma işlemi sabit süre almalıdır. (Big-Oh gösterimiyle, O(1) olmalıdır.)

## Container Sınıfları
C++ container sınıfları bazı ortak ve bazı kendine özgü fonksiyonlar (algoritmalar) bulunduran veri yapılarıdır. Kullanılabilmeleri için ana koda dahil edilmeleri gerekir. Bu da `#include` yöntemi ile gerçekleştirilir. Örneğin `std::vector` sınıfını ana koda dahil etmek için `#include <vector>` kullanılır. Aşağıda ana koda dahil edebileceğiniz container türleri yer almaktadır:

## Algoritmalar
Standard Şablon Kütüphanesindeki `<algorithm>` sınıfı birçok farklı container türünde kullanılabilen veya sadece bir container türüne özel fonksiyonlar bulundurur. Bu fonksiyonlardan yararlanabilmek için  sınıfını ana koda dahil etmek gerekir. Bu da `#include <algorithm>` ifadesi ile gerçekleştirilir.

## Kaynakça
Olimpos, Kumluca

**Olimpos** antik kenti, Antalya'nın batısında Kumluca İlçesi Tahtalı dağının 10&nbsp;km kuzeyinde kalan Likya yerleşimidir. Antalya'ya 85,7&nbsp;km. uzaklıkta, Caretta Caretta kaplumbağalarının yavrulama alanı olduğundan sit alanı olarak korunan, genellikle üniversite öğrencileri ve sırt çantalı turistlerin tercih ettiği bir tatil mahallesidir. Ağaç evleri, çadır mekanı olarak kullanılabilecek açık alanları, Likya Yolu üzerinde bulunması önemli özellikleridir. Olimpos Beydağları Millî Parkı sınırları içinde yer almaktadır.

## Tarihçe

Olympos'un ilk kuruluş tarihi hakkında yeterli bilgi olmamakla birlikte kent tarihi hakkında en geniş bilgi arkeolojik yüzeysel araştırmalarda günyüzüne çıkmış veriler ışığında antik kentin ilk yerleşim temel kalıntılarının M.Ö.300 civarına Helenistik dönem tarihlendiği sanılmaktadır. Helenistik duvar kalıntılarının halen görülebildiği antik kentte MÖ 2.yüzyıldan itibaren Roma ile çatışmalar yaşanmış olabileceği düşünülür. Strabon'un Artemidoros'tan aktararak anlattığı yazılı bilgilere göre Olympos Likya Birliği'nde üç oy hakkına sahip altı şehirden biridir ve Likya'nın doğusunu temsil etmiştir. Büyük İskender'in fetihlerine ilk başladığı yıllarda kış aylarını Olympos'a komşu bir liman şehri olan Phaselis'te geçirdiği bilinir ve bazı tarihçilere göre Olympos şehrini de ziyaret etmiştir. Antik kaynaklar, Olympos'un tarihi kayıtlarda izine ilk defa MÖ 78 yılında, Sicilya'daki Roma Valisi Servilius Vatia'nın zamanın en büyük korsanı Zenicetes'i deniz savaşında yendiği sene rastlanır. Gemilerini Porto Ceneviz ve Sazak'ın gizli limanlarında saklayarak civardaki tüm kıyı şeridini hakimiyeti altına alan Zenicetes'in Olympos'u da kendisine kale yaptığı düşünülür. Olimpos Çayı'nın kuzey ve güney yakasında kurulmuş antik kentte, her iki taraftan da limana uzanan taş döşemeler görülmektedir. Yapılan arkeolojik araştırmalar neticesinde kentin kuzeyinde Olimpos çayının denizle birleştiği harabelerin olduğu iki mezar odası tespit edilmiştir. MS 2.yüzyıl sonlarında yapılmış lahit mezarların Zosimos ve dayısı Eudemos'a ait olduğu lahitlerin ön yüzünde (tabula ansata) yazılmış yazıtlardan anlaşılmaktadır. Ayrıca antik kentin güney kısmında limana yakın konumu ile dikkat çeken Roma dönemi inşa edilmiş hamam kalıntıları Olimpos liman kentinde yaşanan deniz trafiği ve çevre limanlara hakimiyetini anlatır niteliktedir. Antik kent güneyi yamaçlarında Bizans dönemine ait Kilise kompleksi ve sarnıç içinde kök boyası ile gemi grafitisi betimlemesi Bizans dönemi limanda yaşananları tasvir etmektedir.

## Konaklama
Portakal ağaçları, nar ağaçları ve armut ağaçları ile çevrelenmiş bungalov evlerinde konaklama yapılabildiği gibi son zamanlarda değişik tarzlarda birçok işletme açılmıştır. Sahile yakın yerlerde kamp şeklinde çadırla konaklama imkanı sunan işletmeler de mevcuttur.

## Resimler

Resim:Mount olympos turkey.jpg
Resim:Divers.jpg
Resim:Olimpos, Kumluca.JPG


## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
*
Gümrük

**Gümrük**, eşya ve malların ülke sınırlarından giriş ve çıkışlarında denetimlerinin yapıldığı ve vergilerin ödendiği kamu kurumudur. Gümrük vergisi'nin toplanması, bir ülkeye giren ve çıkan kişiler ve hayvanlar, nakliye araçları, kişisel eşyalar ve tehlikeli maddeler dahil olmak üzere malların akışını kontrol eder. Gümrük kara sınırlarında, deniz limanları ve hava alanlarında bulunur. Geleneksel olarak gümrük, ithalat ve ihracatta gümrük vergilerini ve diğer vergileri alan mali konu olarak kabul edilmiştir. Gümrük şimdi üç temel konuyu kapsıyor: vergilendirme, güvenlik ve ticaretin kolaylaştırılması.

## Köken bilimi
*[[Lehçe-i Osmânî]]* adlı kitapta "gümrük" kelimesi, Rumcadan alınmış ve "emtiaya ilişkin rüsumun idare mahallinin ismidir" diye tanımlanmış ise de "Gümrük" kelimesinin Rumca'dan alınma olmayıp, Latincede ticaret manasına gelen "Commercium" kelimesinden alınmış olduğu anlaşılmaktadır. Zira, gümrük resminin ticaret eşyasından alınan bir vergi olduğu göz önüne alındığında, kelimenin manaya uygunluğu ortaya çıktığından, bu adlandırmanın esasen daha uygun bulunduğu açıktır. Fransızlar "Gümrük"e "Douane" derler. İtalyanca "Dogana" kelimesinden alınmıştır ki, Venedik ve Cenova Cumhuriyetinin Birinci Hakimi'nin unvanı olan "Doge" adına, hazineye gelir temin etmek için, Venedik'te uygulamaya konulan verginin ismi olmuştur.

## Tarihçe
Gümrük ve gümrük vergisi, muhtemelen tarihte birbirinden ayrı yaşayan toplumlar, şehir devletleri, devletler, imparatorluklar var olduğu sürece var idi. Gümrük, devletlerin egemenlik alanlarının bir ifade biçimi ve hazinelerinin önemli bir gelir kaynağı olmuştur. Ülkeler, topraklarına giren kişiler, ticari mallar ve her tür maddeleri ülkenin güvenliği, ekonomisi, hükümranlık, halkın sağlığı gibi faktörleri korumak ve vergi sağlamak amaçlarıyla sınırlarda denetlemeye tabi tutmuşlardır. Bugün de gümrük vergileri, devletin maliye kapsamında topladığı vergilerden sonra en büyük gelir kaynağı olabilmektedir.

## Ülkelerine göre gümrük hizmetleri




## Ayrıca bakınız

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Dünya Gümrük Örgütü 
* T.C Ticaret Bakanlığı 
* Gümrük İrtibat Numaraları
* Online İhbar Formu
* Gümrük İşlemleri hakkında Temel Bilgiler
* Gümrük Mevzuatı
III. Mustafa

**III. Mustafa** (Osmanlı Türkçesi: مصطفى ثالث Mustafa-i Sālis), divan edebiyatındaki mahlasıyla **Cihangir**; (28 Ocak 1717 Edirne – 21 Ocak 1774 İstanbul), 26. Osmanlı padişahı ve 105. İslam halifesi.

Babası Sultan III. Ahmed, annesi Emine Mihrişah Kadın'dır. Babasının 1730'da padişahlıktan çekilmesinden sonra yirmi yedi yıl kafes hayatı yaşamıştır. Amcasının oğlu III. Osman'ın ölümü üzerine 1757'de tahta geçmiştir.

## Saltanatı

Başa geçtikten sonra sadrazam Koca Mehmed Ragıp Paşa'yı görevde bıraktı. Malî durumu düzeltmek için sarayın giderlerini azalttı ve yolsuzlukların üzerine gitti ancak başarılı olamadı. Orduda topçu sınıfını düzeltmek için Baron de Tott'a "Sürat topçuları" adında askerî bir birlik kurdurdu. Rusların 1770'te Çeşme'de Osmanlı donanmasını yakmaları üzerine yeni bir donanma hazırlanmasına çalıştı. Bu donanmanın subaylarını yetiştirmek üzere 1773 yılında Mühendishane-i Bahr-i Hümayun'u kurdurdu. Laleli Camii'ni yaptırdı. Ayrıca depremde yıkılan Fatih Camii'ni yeniden yaptırdı.

Saltanatının son dönemine 1768-1774 Osmanlı-Rus Savaşı hâkim oldu. III. Mustafa ordusunun zayıflığını bilmekle beraber II. Katerina döneminde Rusya'nın Lehistan'a yaptığı müdahaleler yüzünden Rusya'ya karşı savaş ilan etti. Savaş sırasında Baltık Denizi'nden yola çıkan Rus Donanması Çeşme'de Osmanlı donanmasını yaktı. III. Mustafa savaşı bitirmek için girişimlerde bulundu ancak başarılı olamadı. Savaş sürerken öldü. Laleli'de kendi yaptırdığı Laleli Külliyesi içindeki III. Mustafa Türbesi'nde yatmaktadır.

## Ailesi
### Eşleri
# Mihrişah Valide Sultan (Başkadınefendi)
# Mihrişah Kadın (II. Kadınefendi)
# Adilşah Kadın
# Rif'at Kadın
# Aynülhayati Kadın 
# Fehime Hanım

### Erkek Çocukları
# III. Selim
# Şehzade Mehmed

### Kız Çocukları
# Hatice Sultan
# Şah Sultan
# Fatma Sultan
# Beyhan Sultan
# Fatma Sultan
# Hibetullah Sultan

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* 
*  say.357-373
* 
*  say.246-250 

|}
Kızıl Darı Tarlaları

**Kızıl Darı Tarlaları** (orijinal adı: **Red Sorghum**), yönetmenliğini Yimou Zhang'ın yaptığı bir filmdir. Mo Yan'ın aynı adlı romanından sinemaya uyarlanmıştır.

## Konusu
1920'li yıllarda Kuzeybatı Çin kırsalının sakin yaşamını hareketlendiren en önemli etken düğünler, hasat bayramları ve eşkiyalardır. Görünmeyen bir anlatıcı büyükanne ve büyükbabasının yaşamından kesitler anlatmaya başlar. Henüz on sekizinde iken bir şarap fabrikası sahibine satılan büyükanneyi düğün töreni için yeni evine götüren kortej bir haydutun saldırısına uğrar. Büyükanne bir kızıl mısır tarlasında haydutla baş başa kalınca, öykü şehvet düşkünlüğü ile biçimlenmiş bir dünyada yol almaya başlar. Şarap fabrikasının sahibi ortadan kaybolunca, büyükanne mutlu bir tecavüze uğradığı haydutla evlenir. Üretilen her şarap fıçısı onların mutluluklarını besler. Mutlu günler 1937 Japon istilasıyla sona erer. Fabrika işçileri Japonlarla savaşmaya karar verirler. Çatışmadan geriye, arkalarında kirli, bulanık bir güneşin asılı kalmış gibi durduğu büyükbaba ve baba kalır. Öykünün düğüm noktalarını oluşturan olaylar daima kızıl mısır tarlalarında geçer.

Yimou, Kızıl Mısır Tarlaları ile her anlamda, yerli ve yabancı sinema dünyasında, tecimsel alanda, eleştirel ve sanatsal platformda tam bir patlama yaratır. Film, 1988 Berlin Film Festivali'nde Altın Ayı ödülünü kazanarak Çin sinema tarihinde bir ilki gerçekleştirir.

## Dış bağlantılar
*
Ju Dou

**Ju Dou**, yönetmenliğini Yimou Zhang'ın yaptığı, Çin yapımı bir filmdir.

Varlığını bırakabileceği bir oğul sahibi olmak isteyen zengin ve yaşlı bir adam tarafından satın alınan genç bir kadının, Ju Dou'nun öyküsü. İktidarsızlığı nedeniyle genç kadını hamile bırakamayan yaşlı adam, hırsını genç kadını önceleri aşağılayarak, daha sonraları da döverek çıkarmaya kalkınca, genç kadın yaşlı adamın yeğeninin ilgisine ve ardından da aşkına sığınır.

Filmde Gong Li ve Li Baotian'ın canlandırdığı karakterler arasındaki ilk dostluk bağı, Baotian'ın Li'yi gizlice gözetlediğini sandığı sahnede, Li'nin üstünü çıkartarak hem gözetleyeni hem de seyirciyi bir seks gösterisi yapacağı yanılgısına sürüklediği, ancak bu arzulanan süssüz striptizin yerine vücudundaki ezik ve çürükleri gösterdiği sahnede kurulur. Yaşlı adamın evde olmadığı ve yemek yedikleri bir sırada, Li arzusunu açık açık belli eder ve Baotian'a bir erkek olduğunu hatırlatarak, “Bu vücut senin” der, sevişirler. Bu, etik yargılamanın da başladığı sahne olması açısından anahtar özelliği taşır.

Ju Dou'nun hamile kalmasıyla sorunların sonunun bir türlü gelmeyeceği günler başlar. Bebeğin doğumu ölümcül çatışmaların başlamasına neden olur ve bir süre sonra yaşlı adam gizemli bir biçimde ölür. Her şey düzene girmiş gibi gözükürken, beklenenin aksine film mutlu sonla bitmez. Çin kültürünün dul bir kadının yeniden evlenmesine izin vermeyen tutucu gelenekleri pusuda bekler. Aradan yıllar geçecek, Ju Dou'nun oğlu, annesinin sadakatsizliğine ilişkin dedikoduların etkisinde kalarak, annesinin sevgilisini, yani gerçek babasını öldürecektir.

Çin sinemasına erotizm ve cinsel duyarlılığı taşıyan çağdaş filmlerin başında Ju Dou gelir.

## Dış bağlantılar
* IMDb - Ju Dou
Kırmızı Fenerler

**Kırmızı Fenerler** (Özgün adı: **Raise the Red Lantern**), yönetmenliğini Yimou Zhang'ın yaptığı bir filmdir.

Zhang Yimou, Chen Kaige ile birlikte Yeni Çin Sinemasının son dönemdeki en büyük çıkışı sağlayan iki yönetmeninden biridir.

Film, 1991 yılında Vallodolid FF'nde en iyi görüntü ve Venedik Film Festivali'nde Gümüş Aslan ödüllerini kazanmıştır. Aynı zamanda da Oscar'a aday gösterilmiş ancak kazanamamıştır.

## Konusu

Kapı aralıklarının giriş ve iç içe geçen avluların da yön bulma alanı olarak değerlendirildiği, insan ilişkilerinin de bu son derece kontrollü trafiğe uygun olarak gelişmek zorunda bırakıldığı simetrik bir labirent alır ve karakterlerin bakış açıları bu labirent içinde birbirine karışır.

Kırmızı Fenerler'de, Gong Li'yi önceki filmlerine kıyasla çok daha merkeze kaydırır. Yimou ve seyircisini Li'nin dünyasından uzak duramaz hale getirir. Onun filmin dramatik atmosferinin gelgitlerini belirleyen yüz ifadesinden kaçamazsınız. Kaprisli bir soylunun dördüncü eşi olmak zorunda kalan genç bir kadının öyküsü üstüne kurulu olan film, Li'nin yakın plan yüzüyle açılır ve öykünün genç kadını kendisini ve içinde bulunduğu durumu ağlamaklı ve acıklı bir görünümle kameraya anlatır.

Filmin isminde belirtilen kırmızı renginin sosyalizmi, içeriğinin ise Çin toplumsal eleştirisi olarak algılanması sebebi ile ülkesinde gösterime girmesi yasaklanmıştır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* IMDb - Kırmızı Fenerler
Zhang Yimou

**Zhang Yimou** (; d. 14 Kasım 1951, Şensi), Çinli film yönetmenidir.

Kültür Devrimi sırasında çiftçi, çoban ve dokuma işçisi olarak çalıştı. Ödüller kazandığı fotografçılık uğraşısının ardından 1978 yılında yeniden açılan Pekin Film Akademisine başladı. 1978 - 1982 yılları arasında sinema eğitimi gördükten sonra Zhang Junzhau tarafından yönetilen The One and The Eight, Chen Kaige tarafından yönetilen Yellow Earth ve The Pig Parade, Wu Tianming tarafından yönetilen The Old Well filmlerinin görüntü yönetmeni olarak çalıştı.

İlk yönetmenlik çalışması 1988 yapımı Red Sorghum / Kızıl Mısır Tarlalarıdır. Bütün Filmleriyle uluslararası film festivallerinde ödüller kazanmıştır. Zaman zaman Çin resmi kaynaklarında yer almayan ticari ve düşük kaliteli filmler de çevirmiş olduğu bilinmektedir.

Beşinci Kuşak olarak adlandırılan bir grubun temsilcisi olan yönetmen, ayrıca Pekin 2008 Olimpiyatları'nın açılış ve kapanış törenlerinin de tasarımcısıdır.

## Ödülleri
* Yellow Earth - Montreal Film Festivali / En İyi Görüntü Ödülü
* Yellow Earth - Hawai Film Festivali / En İyi Görüntü Ödülü
* The Old Well - 2. Tokyo Festivali / En İyi Aktör Ödülü
* Qui Ju Da Guansi - 1992 Venedik Film Festivali / Altın Aslan Ödülü
* Vivre - 1994 Cannes Film Festivali / Jüri Özel Ödülü

## Filmografi
* Kızıl Darı Tarlaları (Red Sorghum) (1987) *Hong gao liang* (紅高梁*)
* [[Puma Action]] (1989) *Daihao meizhoubao* (代號“美洲豹”)
* [[Ju Dou]] (1990) (菊豆)
* [[Kırmızı Fenerler (Raise the Red Lantern)]] (1991) *Da hong deng long gao gao gua* (大紅燈籠高高掛)
* [[Qiu Ju’nun Öyküsü (The Story of Qiu Ju)]] (1992) *Qiu Ju da guan si* (秋菊打官司)
* [[Yaşamak (film, 1994)|Yaşamak (*Huozhe* - 活着)]] (1994)
* [[Şangay Üçlüsü (film)|Şangay Üçlüsü (Shanghai Triad)]] (1995) *Yao a yao yao dao waipo qiao* (搖呀搖﹐搖到外婆橋)
* [[Lumiere ve Ortakları (Lumière and Company)]] (1996) *Lumière et compagnie*
* [[Sakin Ol (Keep Cool)]] (1997) *You hua hao hao shuo* (有話好好說)
* [[Eve Dönüş Yolu (The Road Home)]] (1999) *Wo de fu qin mu qin* (我的父亲母亲)
* [[Bir Daha Asla (Not One Less)]] (1999) *Yi ge dou bu neng shao* (一个都不能少)
* [[Mutlu Zamanlar (Happy Time)]] (2001) *Xingfu shiguang* (幸福时光)
* [[Kahraman (film)|Kahraman (Hero)]] (2002) *Ying xiong* (英雄)
* [[Parlayan Hançerler (House of Flying Daggers)]] (2004) *Shi mian mai fu'' (十面埋伏)
* Çin Seddi (2017) Yönetmen

## Dış bağlantılar
* IMDb Sayfası 
* kameraarkasi.org

## Kaynakça
;Özel

;Genel
*
Yaşamak (film, 1994)

**Yaşamak**, 1994 Cannes Film Festivali'nde Jüri Büyük Ödülü'nü kazanırken, filmin oyuncusu You Ge da en iyi aktör ödülüyle onurlandırılır. Yimou filmini yaşamın gerçek problemleri üstüne kurar. Yaşamak, Kültür Devrimi sırasındaki köklü değişimlere sıradan birey ve ailelerin nasıl tepki verdiğini gösterir. 1940'lı yıllarda geçen öykü bir çiftin yaşamından bir kesit sunar. Zengin bir ailenin büyük oğlu, saplanıp kaldığı kumar tutkusunun bir sonucu olarak evlerini kaptırır. Yaşanılan büyük iç savaşta oradan oraya sürüklenir. Savaşın bitiminde evlerini kaptırdığı toprak ağasının asılışına tanık olur. Bir burjuva eğlencesi olarak gösterilip yasaklanıncaya kadar, yaşamını kukla oynatıcısı olarak kazanır.

Yönetmen bireysel bir trajediyi sosyal bir dramın parçası olarak verir ancak trajik olanı değil dramatik olanı vermeyi amaçlar. Yaşamanın güçlükler karşısında umut beslemek olduğu mesajı belirgindir. “Amacım sıradan bir Çin ailesinin yaşamını yansıtmaktı. Bu insanların yaşamlarında çok boyutlu planları yok, elinde olanlarla yetinmeyi biliyorlar. Birçok insan filmdeki karakterlerle kendi yaşamları arasında paralellikler kurdu.”

## Kaynakça
Şangay Üçlüsü

***Şangay Üçlüsü*** (), Zhang Yimou'nun yönettiği ve Gong Li'nin başrol oynadığı 1995 Çin filmi. Film, 1930'lar Şangay'ının suç dünyasında, yedi gün içinde geçmektedir.

## Konusu
1930'lu yılların Şangay kentini kontrolünde tutan, komünist karşıtı eylemlere destek veren, parayı afyon ve kadın ticaretinden sağlayan bir mafya babası, Tang. Elindeki en değerli parça, meraklısının Gong Li tarafından oynandığını hemen anlayacağı ve kentin en güzel şarkıcı fahişesi olan Jewels'dır. Japonların Çin yönetimi üzerindeki etkisi ve yeraltı piyasasındaki gelişmeler sonucunda, tüm dengeler İki Numara adıyla bilinen mafya babasının istediği biçimde değişir. Jewels gizlice İki Numara'nın metresi olur ve birlikte Tang'a ölümcül bir tuzak kurmaya karar verirler. Ancak başaramazlar ve Jewels Tang tarafından sürgüne gönderilir. Öldürüleceğini düşünen Jewels kurtuluşun yolunun çekici kadınlığından geçtiğini düşünür. Haklı çıkar ve finali kendi kurallarıyla oynamaya karara verir.

Öyküden de anlaşılacağı gibi sertlik ve şiddet üzerine kurulu bir mafya filmi değildir Şangay Üçlüsü. Yasadışı güçlerin kontrol ettiği bir toplumda kendine yaşam alanı bulmaya çalışan ve gösterişli yaşamını kısıtlanan özgürlüğüne borçlu bir kadının yaşamından bir kesittir sunulan. Yimou ilk kez karaktere öznel bir bakış açısı kullanmakta ve öyküsünü zamanın yontusunda netliğini ve doğaldır ki saf gerçekliğini yitiren bir belleğin bakış açısından aktarmaktadır.

Yimou'nun Çin'in egzotik dünyasını yansıtma konusunda duyarlı biri olduğu bilinir. Bu, orada yaşamak, orada üretmek ve orada varolmak isteğinin somut bir kanıtıdır. Belki de çok da bilinçli ve kontrol altında gerçekleştirilen bir eylem değildir bu ve öykülerin içine denetimsizce sızıverir. Ancak dengede durması gereken bu duyarlılık Shanghai Üçlüsü'nde olduğu gibi fazlaca ön plana çıktığı için rahatsızlık uyandırabilir.

## Kaynakça
* IMDb Sayfası 
* Dergi.org
Lumiere ve Ortakları

**Lumière ve Ortakları** *(*'Lumière et compagnie*')*, aralarında Yimou Zhang, Theo Angelopoulos, Abbas Kiarostami, David Lynch, Michael Haneke, Arthur Penn, Constantin Costa-Gavras, Peter Greenaway ve Merchant-Ivory'nin de bulunduğu 40 çağdaş yönetmenin çektiği bir kısa film derlemesidir.

Bu sinemacıların hepsi, Lumière kardeşlerin elden geçirilmiş bir kamerasını kullanarak kendi "Lumière" filmlerini çektiler. Bu kısa filmler tamamen farklı mekânlar, yaklaşımlar ve üsluplar sunsa da, hepsi bir Lumière filminden bir noktaya değinir. Bu "Lumière" tarzı sekansların aralarında ise yönetmen Sarah Moon'un çektiği, sinemanın ataları ile bugünkü kâşiflerini etkili bir şekilde bir araya getiren parçalar bulunuyor.

## Dış bağlantılar
* sinema.com - Lumière ve Ortakları
* IMDb - Lumière ve Ortakları
Qiu Ju’nun Öyküsü

**Qiu Ju'nun Öyküsü** (), 1992 yapımı Çinli komedi-drama filmidir. Film Zhang Yimou tarafından yönetildi ve filmlerinin çoğunda olduğu gibi Gong Li başroldedir. Senaryo, Chen Yuanbin'in novellası *Wan Ailesinin Davası*'nın bir uyarlamasıdır.

## Hikâyesi
Eşi ile köyün reisi arasında geçimsizlik nedeniyle doğan kavga sonrasında, kırılan gururunu onarmak için mahkemeye başvurarak eşinin haklılığını kanıtlamayı kendine uğraş edinen bir kadının öyküsü aracılığıyla Çin insanının sadeliği ve direngenliği bir arada bulunduran karakteri yansıtılmaya çalışılır.

Qiu Ju'nun Öyküsü, bölge insanının yaşamından kesitlere yer vermesi, yerel dialekt, vücut dili ve giysilerin kullanımı ve kameranın günlük gerçeğin doğal akışını yakalamasıyla realist estetiğin en iyi örneklerinden biridir. Zamanın başıboş anları, kendi halindeki kalabalığın gürültüsü ve ağaçların, sokakların ve evlerin varlığı Yimou sinemasında kimlik kazanır ve bir başkalaşımın altını çizer. Gizlenmiş bir kameranın işin içine girmesiyle serbest bir bakış açısı yakalanır. Gong Li'yi sürekli göz önünde bulundurmasıyla tanınan Yimou'nun kamerası bu kez onu tanımaya, bilinmedik yönlerini keşfetmeye çalışan soğuk, uzak bir kameradır. Yönetmen elden geldiğince kurgudan uzak durmak için uzun kaydırmalara yönelir. Dili ve stili açısından önceki Yimou filmlerinden farklıdır. Ancak yine de yönetmenin genel yaratı konsepti içinde yer alır. Önceki filmlerinde daha soyut ve daha sembolik bir anlatı dili vardır ve dramatik tansiyon daha güçlüdür. Dönemleri günümüzden oldukça uzaktır. Film öyküsüyle günümüz yaşamını birbirine bağlayacak ortak noktalar açısından zayıftırlar.

“Qiu Ju’nun Öyküsü temel olarak sade, anlaşılır ve dürüst. Batılılar bunu çok basitçe anlayıp, filme genel olarak bir insan ilişkileri ve toplumsal olaylar öyküsü olarak baktılar. Çinliler ise filmi çağdaş Çin sineması içinde değerlendirdiler.” Yimou'nun Batı'nın filmine olan bakışına yönelttiği bu eleştiri, 1992 Venedik Film Festivali'nde Altın Aslan ödülünü kazanmasını engellemedi. 
“Çağdaş Çin sinemasının iki problemi vardır: Gerçeklikten uzaktırlar, yaşamın içinden kopup gelmezler, gündelik ve törel gerçeklikten uzaktırlar. İkinci problem, akılcılıktan uzaklaşma durumunu doğuran gösterişe yenik düşülmesidir. Qiu Ju’nun Öyküsü ile bir filmin nasıl olması gerektiği konusunda tutarlı bir uzlaşma yaratmaya çalıştık.”

Artık dünyanın hangi noktasında olursanız olun, Uzakdoğu'ya baktığınızda başını Yimou'nun çektiği gözlenen bir patlamaya tanık olduğunuz yeni bir dönem başlamıştır.

## Ödüller
* 1992- Venedik Film Festivali Altın Aslan Ödülü

## Kaynakça
* dergi.org / sinema
* IMDb Sayfası
Tavşanımsılar

**Tavşanımsılar** (), memeliler (Mammalia) sınıfından Pika ve tavşanları kapsayan takım.

Büyük gözleri ve çok büyük kulakları ile hayvanlar aleminde beslenme piramidinin altında yer alan tipik bir av hayvanı özelliği taşırlar.

## Genel özellikleri

## Sınıflandırma

Dünyada 2 familya bağlı, 67 tür tavşanımısı memeli vardır. Türkiye’de tek bir familyaya bağlı, 2 tür tavşanımsı yaşar. 
* Tavşangiller (Leporidae)
* Pikalar (Ochotonidae)

## Tavşanımsılar hakkında bilgiler

Bir yaban tavşanı, yaklaşan bir tehlike gördüğü zaman yere yapışık ve kulakları tamamen inik durumda farkedilmemeye çalışarak bekler. Kamufle özelliği de bu sırada çok işine yarar. Tehlike devam eder ve düşman 3 metreye kadar yaklaşırsa tavşan birden ani bir biçimde zıplayarak bütün hızıyla koşmaya başlar. Koşarken hızı kısa mesafelerde saatte 65-85 km.’ye ulaşır ve düşmanını şaşırtmak için sürekli zikzaklar çizer. Bir sıçrayışta 3 metre atlayabilir.

Bir ada tavşanı kolonisi içinde hiyerarşiyi belirlemek üzere yapılan kavgalar çok ciddi hasarlar oluşturmaz. Ancak bir koloninin yaşam alanını savunmak için diğer bir koloni ile yaptığı kavgalar ciddi yaralanmalarla sonuçlanabilir. Erkek tavşanlar, ayaklarını yere vurarak, gözdağı verirler. Koloninin sınırları, dallara, taşlara vb. sürtünerek, yanaklarındaki bezlerden salgılanan koku ile işaretlenir.

Ayrıca yumuşak tüyleri, şirin ve sakin mizacı ile çok sevilen bir hayvandır. Hatta dışkıları çok temiz olduğundan "tavşan boku" deyimi ne yararı ne zararı olan şeylere söylenir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
Böcekçiller

**Böcekçiller** (; eskimiş adı: ), böcekler ve diğer küçük hayvanlarla beslenen memeli takımı. Bazıları toprak altında eşerek, bazıları sularda yüzerek, bazıları da ağaçlara tırmanarak yaşar. Başlarının ön kısımları sivridir. Tabanlarına basarak yürürler. Çoğu gececidir. Koklama ve işitme duyuları oldukça iyi gelişmiştir. Gözler ise küçülmüş ve önemli ölçüde körelmiştir. Burun, ağız ve göz çevresinde, hareketli dokunma kılları bulunur.

Çok kısa kıllı olan köstebekler de dikenli olan kirpiler ve sivri burunlu fareler de bu takıma girerler. Dünyada 7-8 aileye bağlı, 373-390 tür böcekçil vardır. (Sayı sınıflandırma sistemlerine göre değişiklik gösterir. Bilim insanları arasında da görüş birliği yoktur.) Türkiye'de 3 familyaya bağlı, 17 tür böcekçil bulunmaktadır.

## Kaynakça
Uzun kulaklı çöl kirpisi

**Uzun kulaklı çöl kirpisi** (*Hemiechinus auritus*), **Uzun kulaklı kirpi** olarak da bilinir, kirpigiller (Erinaceidae) familyasından böcekçil bir memeli türü.

## Özellikleri
Kulakları diğer kirpilere göre daha uzundur. Boyu 15–30&nbsp;cm, ağırlığı 280 gr.a kadar çıkar, dikenleri 2&nbsp;cm kadardır. Dikenleri kahverengi ve beyaz bantlı, sırtı kızılımsı, karına doğru, beyaz bir benek bulunur.

## Yaşam alanı

Çölümsü, kuru steplerde yaşarlar. Açlığa ve susuzluğa 10 haftaya kadar dayanırlar. kulakları, büyük olasılıkla sıcak step ortamına uyum sağlamak üzere büyümüştür. Uzun kulaklarının ısı yitirilmesini sağladığı ve çölümsü ortamlarda hayvana avantaj sağladığı sanılmaktadır.

## Dağılımı

Ukrayna’dan, Moğolistan, Pakistan ve Libya’ya kadar rastlanır. Türkiye’de Suriye sınırına yakın bölgelerde ve Iğdır’da bulunur.
150cm. derinliğinde yuvalar açarlar. Gececildirler. Bazı yörelerde yaz ve kış uykusuna yatar. 6 yıl kadar yaşarlar . Böcek ve diğer omurgasız hayvanlar, meyve ve tohum yerler.

Türkiye’de avlanmaları yasaktır. Kırmızı listede "**R**" kategorisinde yer alırlar. Yani nâdir bulunan, küçük popülasyonlar halinde yaşarlar. Türleri tehlikeye girme riski altında sayılır. Uzunkulaklı kirpi, diğer böcekçiller gibi tarımsal zararlıları yiyerek yaşadığı için insanlara yararlı sayılan bir canlıdır. Ancak endüstriyel tarım ilaçları nedeniyle çok sayıda kirpi zehirlenmektedir. Ayrıca sıcağı seven kirpilerin pek çoğu her yıl asfaltın sıcağından yayılan çekime kapılarak otoyollara çıkar ve kazalarda hayatlarını kaybederler. Sayılarının azalmasının önemli nedenlerinden biri de budur.

## Üreme

Senede 2-3 kez yavrular ve her defasında 5-6 yavru doğururlar.
Avrasya sivri faresi

**Avrasya sivri faresi** (*Sorex minutus*), Soricidae familyasından burnu kirpi gibi uzun bir böcekçil memeli türü.

Türkçede "fare" olarak adlandırılmalarına ve genel görünüm olarak benzemelerine karşın, farelerden ayrı bir takımda yer alırlar.

## Özellikleri
Boyları 4–7&nbsp;cm, vücut ağırlığı 3- 7 gr. kadardır. Üst tarafı açık gri-kahverengiden (yazın), siyah kahverengine kadar değişir, karın kısımları açık renktedir. Tüm sivriburunlu fareler gibi dişlerinin ucu koyu kırmızıdır.

## Yaşam alanı
Çoğunlukla ot ve çalılıklar arasında yaşar. Tüm Avrupa'dan, Sibirya ve Orta Asya'ya kadar yayılırlar. Türkiye'nin kuzey kesimlerinde; Marmara ve Karadeniz bölgelerinde bulunur.

## Beslenme
Gece ve gündüz aktiftirler. Sürekli yemek aramak zorunda olduklarından kısa uyku araları dışında dolaşırlar. İki saatte bir avlanmaya ya da yemek arayışına çıkarlar. Yalnız yaşar. 
Böcekler, örümcekler ve salyangozlarla beslenirler. Kış uykusuna yatmadıkları için, kışın da kar altında bile yemek aramaya devam ederler.

## Üreme

Yılda 1-2 defa yavrular ve 4-7 yavru doğururlar. Ortalama ömürleri 1-2 yıldır.

## Dış bağlantılar
* ARKive.org
Nesli Tehlike Altındaki Türlerin Ticaretine İlişkin Sözleşme

Nesli Tehlike Altında Olan Yabani Hayvan ve Bitki Türlerinin Uluslararası Ticaretine İlişkin Sözleşme (), Türkiye'de 20 Haziran 1996 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak 22 Aralık 1996'da yürürlüğe girdi.

CITES, nesli tehlike altında olan yaban hayatının uluslararası ticaretini kontrol edebilmek için, bu tür alışverişlerde hükûmetlerin iznini şart koşan, dünya çapında bir sistem geliştirmiştir. Sözleşme I, II ve III EK listelere sahip olup bu EK listelerde yer alan türlerin ticaretini belirli esaslara bağlar. Buna göre, 
* EK-I listesinde bulunan türlerin ticaretleri yasaktır.
* EK-II listesinde bulunan türlerin nesilleri mutlak olarak tükenme tehlikesiyle karşı karşıya olmamakla birlikte, nesillerinin devamıyla bağdaşmayan kullanımlarını önlemek amacıyla ticaretleri belirli esaslara bağlanmıştır.
* EK-III listesinde ise taraflardan herhangi birinin aşırı kullanımını önlemek veya kısıtlamak amacıyla kendi yetki alanında düzenlemeye tabi tutulan ve ticaretinin denetime alınmasında diğer taraflar ile işbirliğine ihtiyaç duyduğu belirtilen bütün türleri kapsar.
Mısır meyve yarasası

**Mısır meyve yarasası** ya da **Afrika meyve yarasası** (*Rousettus aegyptiacus*), Afrika, Asya ve Türkiye’nin güneyinde Akdeniz Bölgesinde yaşayan, iri bir yarasa türü.

## Morfoloji
Boyu 15 cm'yi, kanat açıklığı 60 cm'yi bulur. Ağırlığı 45-75 g arasındadır. Yüzü bir köpeğinkini andırır. Türkiye’deki diğer yarasalardan farklı olarak; kanatta 2. parmak da başparmak gibi tırnaklıdır.

## Biyolojisi
Büyük koloniler halinde (bazen 2000 üyeli) mağaralarda yerleşirler. Kullanılmayan binaları da yuva olarak kullanabilirler. Çok karanlıkta görev yapmayan gözlerin yerini, yankı ile yön bulma (ekolokasyon) yöntemi alır. Dilleriyle oluşturdukları ultrasonik seslerle çevreye uyum sağlarlar. Gebelikleri 4 ay sürer. Yavrular 6 ay kadar annelerince bakılır. Çoğunlukla her doğumda tek yavru, nadiren de ikiz doğururlar. 20 yıl kadar yaşayabilirler.

## Besini
Trabzon hurması, elma, erik, üzüm, kayısı, muz, mandalina, portakal hünnapgibi olgunlaşmış sulu meyveler ve nektarla beslenirler. Polen ve diğer bitkisel materyalle de beslendikleri görülmüştür. Bitki üremesine böylece katkı sağlarlar.

## Yayılımı
Kıbrıs ve Türkiye’den, Arabistan Yarımadası ve doğuda Pakistan’a; güneyde ise Kuzeybatı Afrika ve Sahra Çölü gibi kurak bölgeleri dışında Güney Afrika’ya kadar kıtanın büyük kısmında yayılırlar. Türkiye’de ise Akdeniz Bölgesi’nin (Adana, Antalya, Hatay, Mersin ve Osmaniye) sahil ve alçak rakımlı kesimlerinde görülür.

## Soy tehlikesi
Afrika meyve yarasası, Kırmızı listede ‘’LC’’ (düşük önemde) kategorisindedir. Türkiye'de ‘’EN’' (tehlike altında) kategorisine alınması düşünülüyor. Tarım ilaçları, bu yarasa türünün maruz kaldığı en büyük potansiyel tehlikedir.

## Kaynakça
Büyük nalburunlu yarasa

**Büyük nalburunlu yarasa** (*Rhinolophus ferrumequinum*), burnu atnalı şeklinde olan, Türkiye'de de yaşayan böcek yiyen bir yarasa türü.

Boyu 6&nbsp;cm, kanat açıklığı 35&nbsp;cm'yi bulur. Ağırlığı 16-28 g arasındadır. Sırt kısımları gri-kırmızımsı kahverengi, karın kısımları krem-sarı olur. Ormanlarda, ağaçlık ve çalılık yerlerde yaşarlar. Mağara, tünel ya da bodrum gibi yerlerde kış uykusuna yatarlar. Bunun dışında gündüzleri ağaç kovuklarında asılarak dinlenirler.

Orta ve Güney Avrupa, Kuzey Afrika, Asya'da (Japonya'ya kadar) görülürler. Türkiye'nin her yerinde; Trakya, Akdeniz kıyı şeridi ve Kars'ta daha sık olarak bulunur.

Alçaktan (0.5–5 m) ve kelebek gibi uçarlar. Bu uçuşlarına akşamın geç saatlarinde başlar ve bütün gece uçarak avlanırlar. Sesten hoşlanırlar. Çıkardıkları çok alçak frekanslı seslerle, avlarının uzaklığını ve büyüklüğünü saptayabilirler. Bu sesler insanlar tarafından ancak özel dedektörlerce algılanabilir. Yazın çok gürültücü olurlar. Kısa mesafelerde göç ederler. 20 yıl kadar yaşarlar.

Daha çok büyük uçan böcekleri, özellikle de pervane böceklerini yerler. Kırmızı listede yakın tehdit altında (NT) kategorisindedir.

Ayrıca Hindistan'da yaşayan türlerine Hindistan nalburunlu yarasa denir.

## Dış bağlantılar
* ARKive büyük nalburunlu yarasa (''Rhinolophus ferrumequinum'') fotografları
Hava

**Hava**, Dünya'yı çevreleyen, çoğunluğu azot ve oksijenden oluşan, renksiz ve kokusuz bir gaz kütlesidir. Hava, canlılar için hayati öneme sahiptir. Hayvanlar, bitkiler ve insanlar havasız bir ortamda yaşayamaz. Yerküreyi saran bu gaz kütlesine atmosfer adı verilir. Atmosferin kalınlığı yaklaşık 150&nbsp;km'dir. Bu kalınlığın yalnızca ilk 12&nbsp;km'si canlı yaşamı için elverişlidir. Yeryüzünden uzaklaştıkça hava tabakasının yoğunluğu azalır.

Atmosfer, yerkürenin çevresinde düzenleyici ve koruyucu bir örtü görevi görür.

Havada bulunan gazlar üç grupta incelenebilir:
* Havada sürekli bulunan ve miktarları genellikle değişmeyen gazlar (örneğin azot, oksijen ve asal gazlar)
* Havada sürekli bulunan fakat miktarları değişkenlik gösteren gazlar (örneğin karbondioksit, su buharı, ozon)
* Havada her zaman bulunmayan gazlar (örneğin kirleticiler)

## Bileşimi
Kuru havayı oluşturan başlıca gazlar şunlardır:

## Ayrıca bakınız
* Hava durumu
* Hava ayırma
* Havacılık ve uzay mühendisliği
Kemiriciler

**Kemiriciler** veya **Kemirgen** (), yaşadıkları çevreye uyum bakımından çok başarılı olan bir memeli takımıdır.

Alt ve üst çenelerinde ikişer tane sürekli büyüme eğiliminde olan kesici dişler bulunur ve köpek dişleri yoktur. Gözler başın her iki yanında toplandığından hem önlerini hem arkalarını aynı derecede görebilirler. Çok iyi koşar, tırmanır, sıçrar ve yüzerler. Yılda birkaç kere ve her batında 1-18 yavru doğurabilirler.

Çoğu kemirici, sağlam gövdeli, kısa uzuvları ve uzun kuyrukları olan küçük hayvanlardır. Keskin kesici dişlerini yiyecekleri kemirmek, yuvaları kazmak ve kendilerini savunmak için kullanırlar. Genellikle tohum veya diğer bitki materyallerini yerler. Sosyal hayvanlardır ve birçok tür, birbirleriyle karmaşık iletişim yolları olan toplumlarda yaşar.

## Sınıflandırma
* Alt takım 
** Familya 
** Familya 
* Alt takım 
** Üst familya 
*** Familya 
** Üst familya 
*** Familya 
*** Familya 
* Alt takım 
** Familya 
** İnfra takım 
*** Familya 
** İnfra takım 
*** Familya 
*** Familya 
*** Familya 
*** Familya 
*** Parv takım 
**** Familya †
**** Familya 
**** Familya 
**** Familya 
**** Familya 
**** Familya 
**** Familya 
**** Familya 
**** Familya 
**** Familya 
**** Familya 
**** Familya 
* Alt takım 
** Üst familya 
*** Family 
** Alt familya 
*** Familya 
*** Familya 
*** Familya 
*** Familya 
*** Familya 
*** Familya 
* Alt takım 
** Familya 
** Familya 
** Familya 

### Filogeni
Yaşayan kemirici familyaları arası akrabalık ilişkilerini gösteren aşağıdaki kladogram, Fabre vd.'nin 2012'deki çalışmasından alınmıştır.

## Kaynakça
Kunduzgiller

**Kunduzgiller** (),  takımına bağlı bir familya. Kuyrukları geniş ve üstten basıktır. Gözler ve kulaklar küçük, bacaklar kısadır. Uzun süre su altında kalabilirler. Familyanın mevcut tek cinsi, yalnızca iki türü içeren Castor'dur.

## Açıklama

İlk olarak Eosen'de ortaya çıktılar. Bazı üyeleri Pleyistosen'de (*[[Castoroides]]* ve *[[Trogontherium]]*) oldukça büyük boyutlara ulaşmıştı.

### Morfoloji
Kunduzlar, Kuzey Yarımküre'deki en büyük kemiricileridir. Erkekler ve dişiler boyut olarak benzerdir ve dişilerin dört belirgin göğüs memesine sahip olduğu doğuma yakın dönem ve emzirme dönemi dışında dış görünümleri ile ayırt edilemezler. Kunduzların sarımsı kahverengi ila siyah kürkleri vardır ve uzun koruyucu kılları ve su dökülmesine ve yalıtımına yardımcı olan kısa alt kürkleri vardır. Düz kuyrukları yağ depolama alanı görevi görür. Ayakları beş parmaklıdır. Arka ayaklar, tımar için kullanılan her arka ayağın ikinci parmağında çift pençe ile perdelidir.

;Familyanın diş formülü: 1.0.1-2.3 (üst)/1.0.1.3 (alt).

### Evrim

DNA kanıtları kunduzların yaşayan en yakın akrabalarının cep sincapları (Geomyidae) olduğunu gösterir. Birlikte Castoriomorpha alt takımını oluştururlar. Castor cinsinin üyelerinin geç Miyosen – Pliyosen sınırında dev kunduzlardan ayrıldığı (*Castoroides* ve *Trogontherium*) düşünülüyor. Eski Dünya kunduzu 48 kromozoma sahipken Yeni Dünya kunduzu 40 kromozoma sahiptir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*
Küçük nalburunlu yarasa

**Küçük nalburunlu yarasa** (*Rhinolophus hipposideros*), Türkiye'de de sıkça rastlanan bir böcek yarasası türü.

Nal şeklinde burnu vardır. Boyu ortalama 4&nbsp;cm, kanat açıklığı 20&nbsp;cm. ağırlık 3-10 gr. arasındadır. Sırt kısımları gri-kahverengi, karın kısımları daha açık.

Orta ve Güney Avrupa, Doğu Afrika, Güneydoğu Asya ve Türkiye'nin her yerinde görülürler.

Ağaç bulunan açık alanlar, parklarda yaşarlar. Şehir içinde de dolaşır.
Kış barınakları mağara ve kovukların yanı sıra bodrumlar, harabeler, yaz barınakları ise daha çok büyük kır evlerinin çatı altlarıdır. Kış için 11&nbsp;°C'ye kadar olan ve nemli yerleri tercih ederler. Yaz barınaklarında çok sayıda birey birbirlerine belirli bir uzaklıkta dururlar. Kış barınaklarında ise (kış uykusu sırasında) az sayıda birey bir arada bulunur.

Alçaktan (2–5 m) ve yavaş, kelebekler gibi uçarlar. Hava iyice karardıktan sonra ortaya çıkarlar, şafağa kadar aktiftirler. Genelde bir alan belirleyip, o alan içinde aynı rotayı izleyerek defalarca dolaşırlar ve avlarını (küçük böcekler) toplarlar. Ortalama ömrü 4-5 yılı aşmaz. Yavrularını 6-8 hafta emzirirler.

## Dış bağlantılar
Ormancılık

**Ormancılık**, ormanların ve ormanla ilişkili doğal kaynakların idaresi ağaçlandırma faaliyetleri ve bu faaliyetlerin yapılabilmesi için gerekli olan altyapı hizmetlerinin gerçekleştirildiği bir bilim dalı ve yönetim sanatıdır. Ormancılığın ana hedefi doğal kaynaklar ve hizmetlerin sürdürülebilirliğini sağlayacak sistemlerin oluşturulması ve geliştirilmesidir. Ormancılığın ana sorunsalı, toplumun ormanlardan karşılanan ihtiyaçlarının teminini sağlarken aynı zamanda orman kaynağının ve ormandan etkilenen diğer doğal kaynakların sağlıklı bir şekilde devamının sağlanabilmesidir.

Ormancılığın en fazla etkileşim içinde olduğu bilim dalı, yeni orman tesis etme, mevcut ormanların bakımı ve toplum ihtiyaçlarına göre şekillendirilmesi bilim ve yönetim sanatı olan silvikültür bilimidir.
Modern ormancılığın ilgi alanı olarak; ahşap sanayi için odun hammaddesi üretimi, kimya, gıda ve ilaç sanayi için sığla yağı, defne yaprağı, ıhlamur, keçiboynuzu, mantar vb. tali ürünler üretimi, yaban hayatı, kaliteli içme suyu temini, doğal peyzajın korunması, rekreasyon, biyolojik çeşitlilik yönetimi, havza amenajmanı, erozyon kontrolü ve atmosferik karbondioksitin depolanması gibi konular sayılabilir.

## Ayrıca bakınız
* Dendrometri
Zağanos

# Adını Zağanos Paşa'dan alan Trabzon il merkezinde mahalle adı
# **Zağanos** köprüsü: Zağanos mahallesinde tarhibir köprü adı
# Zağanos Paşa (Fatih Sultan Mehmet'in veziri ve hocası)
Etçiller

**Etçiller** ya da **yırtıcı memeliler** (), memeliler sınıfına ait bir takımdır.

Latince "Carnivora": *caro, carnis* (et) ve *vorare* (yutmak); yani "Et yutanlar" anlamına gelir. Ama aslında etçil beslenme takımın bütün üyeleri için en önemli beslenme değildir. Etçiller takımı iki alt takıma ayrılır: köpeğimsiler ve kedimsiler. Eski sınıflandırmalara göre karasal- ve sucul yırtıcılar iki ayrı takıma konulurdu. Günümüzün biliminde bu iki takım birleştirilmiş ve sucul yırtıcılar etçillerin köpeğimsi alt takımı içerisinde yer almıştır.

## Etçil ve etobur kavramları

Bu takımın bilimsel adı "Carnivora" diğer bir bilimsel terim olan "Karnivor" (etobur)'a benzemektedir. Bu iki ayrı adın anlamları karıştırılmaması gerekir. Etobur (Karnivor) bütün canlıların et ile beslenenleri için kullanılır, ama Carnivora sadece memeliler sınıfının belli bir takımıdır.

### Genel bilgiler
Etçiller takımının üyeleri çok çeşitlidir ve örneğin kuyruksüren ile mors gibi birbirlerine hiç benzemeyen türleri kapsar. Suda yaşayan fokgiller ve diğer sucul memeliler, karada yaşayan bütün büyük etçil memeliler ve çeşitli orta ve küçük boyda yırtıcı memeliler bu takıma aittir. Takımdaki çeşitlilik kaba ve çevik yapılı ayılardan, zarif yapılı kedilere kadar uzanır. Ölçülerin arasındaki en büyük fark, takımın en küçük üyesi olan ve sadece 35-70&nbsp;gram ağırlığa varan fare gelinciği'nden ağırlığı 4 tona kadar varabilen ve en büyük memelilerden birisi olan deniz fili'nin arasındadır.

## Sınıflandırma

En modern sınıflandırmalarda etçiller ilk başta kedimsiler ve köpeğimsiler olarak iki alt takıma ayrılarak şu şekilde sınıflandırılırlar:

**Etçiller** (Carnivora)
  ├─  ?Miacidae †
  ├─ Köpeğimsiler (Caniformia) 
  │ ├─ Amphicyonidae †
  │ ├─ Köpekgiller (Canidae)  
  │ └─ Arctoidea
  │  ├─ Ayıgiller (Ursidae)
  │  └─ N. N.
  │    ├─ Yüzgeçayaklılar (Pinnipedia) 
  │    │ ├─ Fokgiller (Phocidae)  
  │    │ └─ N. N.
  │    │   ├─ Denizaslanıgiller (Otariidae)      
  │    │   └─ Morslar (Odobenidae) 
  │    │ 
  │    └─ Musteloidea
  │       ├─ Küçük pandalar    
  │       └─ N. N.
  │         ├─ Kokarcagiller (Mephitidae)     
  │         └─ N. N.
  │           ├─ Rakungiller (Procyonidae)     
  │           └─ Sansargiller (Mustelidae) 
  │
  └─ Kedimsiler (Feliformia) 
     ├─ Nimravidae †
     ├─ Afrika palmiye misk kedisi (Nandiniidae)
     └─ N. N.
       ├─ Misk kedisigiller (Viverridae)
       ├─ Kedigiller (Felidae) 
       └─ N. N.
         ├─ Sırtlangiller (Hyaenidae) 
         └─ N. N.
           ├─ Kuyruksürengiller (Herpestidae)
           └─ Madagaskar etçilleri (Eupleridae)

## Ayrıca bakınız
* Popülasyona göre etçiller listesi
* Canlılarda beslenme
* Etoburlar
* Otoburlar

## Kaynakça
Sakin Ol (film)

**Sakin Ol**, Zhang Yimou’nun 1997 yapımı filmi. Yimou'nun Gong Li’siz ilk filmi olan Sakin Ol'un orijinal adının tam çevirisi: “Söyleyecek bir şeyin varsa güzelce söyle.” Âşık olduğu kadının iş arkadaşları tarafından hırpalanmasına tanık olan bir adamın yaşamı üstüne kurulu çağdaş bir komedi olan film, Pekin'i yaşamak ve yaşatmak için kentin o eşine az rastlanır çekicilikteki atmosferine gerçekçi ve zevk aşılayan bir şekilde yaklaşmaktadır.

Öykü, anlaşılmak konusunda zorluk çıkarmamasının yanında, büyüleyici atmosferi, karmaşık duruşu ile izleyicinin bilincini açık tutmaya zorlar. Evler, dekorlar, lokantalar ve duvar resimleri yöresel ve otantik olanın çekiciliğini yansıtır. Konuşmalar ve değişen durumlarla yeni boyutlara uzanan öykü, bu akış süreci içinde ilginçliğini yitirmez. Filmin önceki Yimou filmleriyle olan en önemli farkları sınır tanımayan kamera devinimleri ve serbest bırakılmış, doğaçlama izlenimi uyandıran oyuncu yönetimidir. Ve Yimou'nun sıradan karakterleri sıra dışı durumlarla sosyal ve karakteristik değişimlere uğratma anlayışı, özellikle entelektüel izleyiciyi büyüleyen bir başkalaştırma eylemi olarak Sakin Ol'da da güçlü bir biçimde kullanılır.

## Kaynakça
* IMDb Sayfası
* Dergi.org