Andy Gray (1955 doğumlu futbolcu)

**Andrew "Andy" Mullen Gray** (d. 30 Kasım 1955; Glasgow, İskoçya), İskoç eski futbolcudur. Günümüzde, Sky Sports'ta futbol yorumculuğu yapmaktadır.

## Kulüp kariyeri
Gray, profesyonel futbol kariyerine 1973'te, Dundee United'ta başladı. Dundee formasıyla çıktığı 62 lig maçında 46 gol kaydetti. Ekim 1975'te, First Division'a henüz yükselmiş Aston Villa'ya transfer oldu. 1976-77 sezonunda attığı 29 golle takımın en golcü oyuncusu oldu. Aynı sezon, EFL Cup şampiyonluğu yaşadı. Ertesi sezon ise 20 gol kaydederek bu başarısını tekrarlayan Gray, sezon sonunda İngiltere'de Yılın Genç Futbolcusu ve İngiltere'de Yılın Futbolcusu ödüllerini kazandı. Her iki ödülü de aynı yıl kazanan ilk oyuncu olan Gray'in bu başarısı, ancak 30 yıl sonra 2007'de Cristiano Ronaldo tarafından tekrarlanabildi.

Eylül 1979'da, Villa'nın yerel rakiplerinden Wolverhampton Wanderers ile 1,5 milyon sterline anlaştı. Bu sayede zaman itibarıyla Britanya'daki en pahalı transfer gerçekleşmiş oldu. 1980 İngiltere Lig Kupası finalinde attığı golle takımına kupayı kazandıran Gray, 1981-82 sezonunda takımının küme düşmesine rağmen kulüpte kaldı. Ertesi sezon Wolves yeniden bir üst lige çıksa da Gray, Kasım 1983'te Everton'a transfer oldu. Burada iki sezon boyunca forma giyerken 1984'te FA Cup, 1984-85 sezonunda lig ve UEFA Kupa Galipleri Kupası şampiyonlukları yaşadı. 1985'te yeniden FA Cup finali oynasa da takım, Manchester United'a 1-0 kaybederek ikincilikle yetindi.

1985-86 sezonunun başında Leicester City forması giyen Gary Lineker'ın Everton ile anlaşması üzerine daha az forma şansı bulmaya başladı. Gray'in takımdan ayrılmasını istemeyen taraftarlara rağmen 10 Temmuz 1985'te, eski takımı Aston Villa'ya 150.000 sterlin karşılığında transfer oldu.

Fakat Villa formasıyla eskisi kadar başarılı olamadı. 1985-86 sezonunda ligde çıktığı 35 maçta 5 gol kaydederken Villa, ligi düşme hattının hemen üstünde tamamladı. Ertesi sezon ise 19 lig maçında forma giymesine karşın golle tanışamadı. Sezonu sonuncu sırada tamamlayan Villa ise bir alt lige düştü. 1987-88 sezonuna Villa formasıyla başlayan Gray, Eylül 1987'de West Bromwich Albion'a transfer oldu. Bir yıldan daha az süre Albion'da top koşturdu ve kulüpteki tek sezonunda 35 lig maçına çıkarken 10 gol atmayı başardı.

1988 yazında, ülkesi İskoçya ekiplerinden Rangers'ın kadrosuna katıldı. Buradaki tek sezonu olan 1988-89 sezonunda Scottish Premier League şampiyonluğu yaşadı. 1989-90 sezonunu ise Football Conference'ta mücadele eden Cheltenham Town'da geçiren Gray, sezon sonunda futbol hayatını sonlandırdı.

## Millî takım kariyeri
Gray, 1978'de Yılın Oyuncusu ödülünü almasına karşın, İskoçya teknik direktörü Ally MacLeod tarafından 1978 Dünya Kupası kadrosuna çağrılmadı.

17 Aralık 1975'te, Romanya ile oynanan ve 1-1 sona eren karşılaşmada ilk kez millî oldu. Futbol hayatın boyunca millî formayla toplamda 20 maça çıkan Gray, ülkesi adına 7 gol kaydetti.

## Antrenörlük kariyeri
Futbolculuk kariyerini noktaladıktan sonra altı ay boyunca Aston Villa'da yardımcı antrenörlük yaptı. Televizyonculuğa başlamadan önce ise altı ay, Sheffield Wednesday'in yedek takım antrenörlüğü görevini yürüttü.

## Futbol sonrası
Futbolu bırakmasının ardından Sky Sports'ta maç yorumculuğu yapmaya başladı. Betfair adlı bahis şirketi için tahminlerde bulunan Gray, EA Sports'un *[[FIFA (seri)|FIFA]]* adlı futbol video oyunu serisinde de yorumcu olarak görev aldı.

## Kişisel yaşamı
Gray, Vanessa Taylor ve Jacqueline Cherry ile evlenmiş, sonrasında ise boşanmıştır. Gray'in; İkisi eski eşleri, üçü ise eski kız arkadaşları Sara Matthews ve Janet Trigg'den olmak üzere beş çocuğu bulunmaktadır.

## Başarıları
### Aston Villa
* EFL Cup: 1977

### Wolverhampton Wanderers
* EFL Cup: 1980

### Everton
* First Division: 1984-85
* FA Cup: 1984
* UEFA Kupa Galipleri Kupası: 1985

### Rangers
* Scottish Premier League: 1988-89

### Bireysel
* İngiltere'de Yılın Futbolcusu: 1977
* İngiltere'de Yılın Genç Futbolcusu: 1977

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* İskoçya Futbol Federasyonu resmî sitesindeki profili  
*
* Aston Villa FC oyuncuları veritabanındaki profili