Kalp yetmezliği

**Kalp yetmezliği**, kalbin sağ, sol veya her iki karıncığının içindeki kanı, her vuruşunda damarlara yeterli miktarda gönderememesi sonucu oluşur.

Kalp yetmezliği tanısında ve sınıflamasında kullanılan en önemli yöntem ejeksiyon fraksiyonudur.

Üç şekilde görülür:

### Sol kalp yetmezliği
Kalbin sol tarafı oksijen açısından zengin kanı akciğerlerden alır ve bunu vücuttaki dolaşım sistemi’nin geri kalan kısmına (Küçük kan dolaşımı hariç) pompalar. Kalbin sol tarafının yetmezliği, kanın akciğerlere geri dönmesine neden olur ve oksijenli kanın yetersiz olması nedeniyle nefes alma güçlüklerine ve yorgunluğa neden olur. Yaygın solunum belirtileri artan solunum hızı ve zor nefes almadır.

Başlangıçta akciğer tabanlarında duyulan ve şiddetli olduğunda tüm akciğer alanları’nda duyulan raller veya çıtırtılar, akciğer ödemi (alveoller’de sıvı) gelişimi görülür.

Kandaki oksijen eksikliği’ni gösteren siyanoz, aşırı şiddetli akciğer ödeminin geç belirtisidir.

Sol ventrikül yetmezliğinin diğer belirtileri arasında, kan akışının arttığının veya kalp içi basıncın arttığının bir işareti olarak duyulabilen, yana doğru yer değiştirmiş tepe atımı (kalp büyüdüğünde ortaya çıkar) ve dörtnala ritm (ilave kalp sesleri) vardır.

Kalp üfürüm’leri, kalp yetmezliğinin bir nedeni (örneğin, aort stenozu) veya bir sonucu (örneğin, mitral yetersizliği) olarak kalp kapak hastalığının varlığına işaret edebilir.

Sol ventrikülün "ters" yetersizliği akciğerlerdeki kan damarlarında tıkanıklığa neden olur, dolayısıyla semptomlar ağırlıklı olarak solunumla ilgili olur. Ters yetmezlik, sol devre içindeki sol atriyumun, sol ventrikülün veya her ikisinin de yetersizliğine bölünebilir. Hastalar efor sırasında nefes darlığı ve ciddi vakalarda istirahatte nefes darlığı çeker.

Ortopne denilen, uzanırken artan nefes darlığı da ortaya çıkar. Hastayı oturarak uyumaya zorlayan aşırı ortopne vakalarında, rahatça yatmak için gereken yastık sayısıyla ölçülebilir.

Kalp yetmezliğinin başka bir belirtisi de genellikle uykuya daldıktan birkaç saat sonra ortaya çıkan, şiddetli nefes darlığıyla oluşan ani gece atağı olan paroksismal gece nefes darlığı’dır.

"Kardiyak astım" veya hırıltı olabilir. Sol ventriküler "ileri" fonksiyonun bozulması, baş dönmesi, konfüzyon ve istirahat halinde eller ve ayakların soğuması gibi zayıf sistemik perfüzyon semptomlarına yol açabilir. Beyne kan akışının kesilmesi nedeniyle bilinç kaybı da meydana gelebilir.

Sol kalp yetmezliğinde kuru öksürük de vardır. Geceleri daha zor nefes alır. Çarpıntı, baygınlık ve terleme görülebilir.

**Sol kalp yetmezliğinin nedenleri:** İskemik kalp hastalığı, Hipertansiyon, Aort/Mitral kapak patolojileri, Konjenital kalp hastalıkları, Kardiyomyopatiler (myokardit, hipertrofi), Anemi, Hipertiroidizm, Yüksek ateş, Arteiovenöz şant varlığı, Beriberi.

**Sol kalp yetmezliğine özgü bulgular:** Akciğer ödemi, akciğer alveollerinde “kalp kusuru hücreleri”**;** Hipoksik ensefalopati**;** Ödem (hipernatremi)**;** Fibrilasyon sonrası felç**;** İskemik akut tubuler nekroz ve prerenal azotemi.

### Sağ kalp yetmezliği

Hastanın ayaklarında ve ayak bileklerinde ödem oluşur; parmakla bastırılınca bir süre çukur (gode) kalır. En önemli bulgusu pozitif venöz dolgunluktur; el, ayak ve yüzde morarmalar (siyanoz), hazımsızlık ve iştahsızlık görülür. Nedeni, cor pulmonale olarak adlandırılan ve temelinde akciğerler ile ilgili sorunların bulunduğu klinik tablodur. Uzun süren sağ kalp yetmezliklerine bir süre sonra sol kalp yetmezliği de eklenir ve konjestif kalp yetmezliği süreci başlar.**Sağ kalp yetmezliğinin nedenleri:** Sol kalp yetmezliği, Kronik pulmoner hipertansiyon. **Sağ kalp yetmezliğine özgü bulgular:** Sağ kalp dilatasyonu ve hipertrofisi (kardiyomyopati)**;** Karaciğerde kronik pasif konjesyon, santral nekroz, kardiak siroz**;** Böbreklerde kronik pasif konjesyon, perfüzyonda azalma**,** azotemi (üremi)**;** Splenomegali (konjesyon)**;** Batında sıvı birikmesi (ascites)**;** Ayak bileklerinde ödem**,** ileri olgularda yaygın ödem (anasarca)**;** Plevral effüzyon**;** Hipoksik ensefalopati.

### Konjestif kalp yetmezliği
Sağ ve sol kalp yetersizliği bir arada olduğu zaman görülür. Nedeni aort veya mitral kapaklarının patolojisi, mitral stenoz, KOAH, akciğer tromboembolizmi, romatizma ve tiroid hastalıklarıdır.

## Kalp yetmezliği engel oranı
Kalp yetmezliğinin (KY) evresini ve fonksiyonel durumlarına göre değerlendirir. Kalp yetmezliği için verilen engel oranları şu şekildedir.

## Tedavi
Tedavi semptomları iyileştirmeye ve hastalığın ilerlemesini önlemeye odaklanır. Kalp yetmezliğinin geri döndürülebilir nedenlerinin de ele alınması gerekir (örn. enfeksiyon, alkol alımı, anemi, tirotoksikoz, aritmi ve hipertansiyon). Tedaviler arasında yaşam tarzı ve farmakolojik yöntemler ve bazen de çeşitli cihaz tedavisi biçimleri yer alır. Nadiren kalp yetmezliği son aşamaya ulaştığında kalp nakli etkili bir tedavi olarak kullanılır.

## Kaynakça