Valle de los Caídos

**Cuelgamuros Vadisi** (İspanyolca: *Valle de Cuelgamuros*), 2022 yılına kadar **Düşenlerin Vadisi** (İspanyolca: *Valle de los Caídos*) olarak anılan yer, Sierra de Guadarrama dağlarında yer alan ve İspanyol İç Savaşı'nda hayatını kaybeden kişilerin anısına adanan bir İspanyol anıt alanıdır.

Madrid yakınlarındaki San Lorenzo de El Escorial belediyesine bakan anıt, Milliyetçi diktatör Francisco Franco tarafından 1940 yılında inşa ettirilmiştir. İnşaatlar 1958 yılına kadar devam etmiş, alan ertesi yıl halka açılmıştır. Franco, anıtın "ulusal özür ve yüzleşme" ve uzlaştırma amacıyla tasarlandığını söylemiştir. Anıt sahası, Kasım 1975'teki ölümünden itibaren Franco'nun gömülü olduğu yer olmuş; nihai istirahat yeri burası olmasa da, 24 Ekim 2019'da diktatorluğunun halka karşı her türlü yüceltilmesini kaldırmak için uzun ve tartışmalı bir yasal sürecin ardından çıkarılmıştır.

20. yüzyıl İspanyol mimarisinin bir simgesi olarak kabul edilen anıt, Pedro Muguruza ve Diego Méndez tarafından tasarlanmıştır. Franco'ya göre, "eski anıtların ihtişamına, zamana ve hafızaya meydan okuyan büyüklüğüne" eşit ölçekte inşa edilmiştir. *[[Universidad Laboral de Gijón]]* ile birlikte, İspanyol Neo-Herrerian stilinin en belirgin örneklerinden biridir. Bu stil, Juan de Herrera'nın mimarisinin canlanması amacıyla tasarlanmış olup, yakındaki kraliyet ikametgahı El Escorial'da örnek verilmektedir. Bu eşsiz İspanyol mimari stili, savaş sonrası kamuya açık binalar için yaygın olarak kullanılmıştır. Kökeni, Albert Speer ve Mussolini'nin Esposizione Universale Roma'sında olduğu gibi, uluslararası faşist mimarisine dayanmaktadır.

Anıt sahası, Sierra de Guadarrama tepelerinde 3.360 hektardan fazla Akdeniz ormanları ve granit kayaları kapsamaktadır. Deniz seviyesinden 900 metreden fazla yüksekte bulunan kompleks, bir bazilika, bir Benedikten Tarikatı manastırı, bir misafirhane ve 16. yüzyıldan kalma dört silindirik monolit olan *Juanelos*'dan oluşmaktadır. Anıtın en belirgin özelliği, dünyanın en yüksek Hristiyan haçı olarak 150 metre boyundaki granit çıkıntı üzerine kurulmuş ve 30 kilometre uzaktan görülebilen haçtır. İnşaat 1940'ta başlamış ve tamamlanması on sekiz yıldan fazla sürmüştür. Anıt resmi olarak 1 Nisan 1959'da açılmıştır. Resmi muhasebe kayıtlarına göre, inşaat maliyeti toplam 1.159 milyon İspanyol pesetası olup, ulusal piyango çekilişleri ve bağışlarla finanse edilmiştir. Bazı işçiler, hapis cezalarında indirim karşılığında yapının inşaatında çalışmıştır.

Kompleks, İspanyol devlet mirası kurumu Patrimonio Nacional tarafından yönetilmektedir ve 2009'da Patrimonio Nacional'ın en çok ziyaret edilen üçüncü anıtı olmuştur. İspanyol sosyal demokrat hükümeti, ön cephe restorasyonu ile ilgili güvenlik nedenini bahane ederek kompleksi 2009'un sonunda ziyaretçilere kapatmıştır. Kapatma kararı tartışmalı olmuş, bazıları bunu José Luis Rodríguez Zapatero'nun başbakanlığı döneminde çıkarılan Tarihsel Hafıza Yasası'na atfetmiştir. Ayrıca Benedikten Tarikat topluluğunun zulüm gördüğüne dair iddialar da vardır. Kriptanın girişinde belirgin şekilde yer alan Pieta heykeli dahil eserler, çekiçler ve ağır makinelerle tahrip edilmiştir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*