Lejyon XV Apollinaris

**Lejyon XV ''Apollinaris***, ("[[Apollon]]'a sadık") Geleceğin Roma imparatoru [[Augustus|Octavian]] tarafından MÖ 41/40 arasında toplanmış olan [[Roma lejyonu]]. Lejyonun arma olarak bir apollon resmi ya da onun kutsal hayvanlarından birini kullanmış olması muhtemeldir.

XV *Apollinaris* zaman zaman aynı adı taşıyan diğer lejyonlarla karıştırılır: En eski birliğe [[Jül Sezar]] tarafından komuta edilmiş ve MÖ 49 yılında Kuzey Afrikada görülmüş diğeri ise [[Triumvirlik|İkinci Üçlü Yönetim]] döneminde, [[Filippi Muharebesi|Filippi savaşı]]nda görülmüş ve sonra doğuya gönderilmiştir.

== Tarihçe ==
Octavianus, (geleceğin imparatoru Augustus) XV *Apollinaris* Lejyonunu [[Sicilya]] adasını işgal altında tutan ve Roma kentinin tahıl tedariki için bir tehlike haline gelen [[Sextus Pompeius]]'u durdurmak için oluşturmuştur. [[Aktium Muharebesi|Aktium Savaşı]]nın ardından, Lejyon MÖ 6 yılına kadar kalacağı [[İlirya|Illyricum]]'a gönderildi. Lejyonun bu arada [[Cantabrian Savaşları]]nda görev almış olması muhtemeldir.

MÖ 6'da, *Apollinaris* [[Pannonia]]'da isyan eden [[Marcomanniler]]'e karşı [[Tiberius]]'un yürüttüğü sefere katıldı. *Apollinaris*in iyi dövüştüğü ve isyanın bastırılmasında etkili olduğu bilinir. MS 9 yılı ile birlikte lejyon'un karargâhı Pannonia'da bulunan [[Carnuntum]] kentine taşınmıştır.

Lejyon burada, [[Neron|Nero]] tarafında [[Part İmparatorluğu|Partlar]]dan yeni fethedilen topraklar olan [[Suriye (eyalet)|Suriye]] ve [[Ermenistan]]a gönderileceği 61 ya da 62 yılına kadar kaldı. Partlarla savaşın sona ermesiyle birlikte lejyon [[İskenderiye]]ye gönderildi ancak kısa bir süre sonra kendini [[Büyük İsyan|Birinci Yahudi-Roma savaşı]]nın içinde buldu ve [[Jotapata]] ve [[Gamla]] şehirlerinin fethedilmesinde görev aldı. Yahudi generali ve geleceğin ünlü tarihçisi [[Josephus]]'u ele geçiren Lejyon, XV *Apollinaris*tir. Bu süre zarfında Lejyon geleceğin imparatoru [[Titus (Roma imparatoru)|Titus]] tarafından komuta edilmiştir.

Yahudi isyanının bastırılmasının ardından lejyon Carnuntum'a geri döndü ve müstahkem mevkilerini tahkim etti. Lejyonun bir kısmı [[Daçya Savaşları]]nda yer alırken asıl birlikler Pannonia'da kaldı.

115 yılında Partlarla yeniden savaş patlak verince lejyon [[Lejyon XXX Ulpia Victrix|XXX *Ulpia Victrix*]]'ten destek birlikleriyle takviye edilerek yeniden cepheye gönderildi. Lejyon Romalılarca fethedilecek olan Mezopotamya'da savaştı. Savaşın sona ermesinin ardından lejyonun birliklerinin bir kısmı doğuda kaldı ve yeni karargâh üssü olarak [[Kapadokya]]'nın kuzeydoğusundaki [[Sadak, Kelkit|Satalay]]ı seçti. Lejyonun asıl birliklerinin bir kısmı Karadeniz'deki [[Trabzon|Trapezus]]'da (Trabzon) konuşlanırken bir kısmı da [[Ankara|Ancyra]] kentine yerleşti. Bu üste bulunan XV. lejyona bağlı birlikler 134 yılındaki [[Alanlar|Alan]] istilasına karşı mücadele etmişlerdir.

162 yılıyla birlikte Roma ve Partlar bir kez daha savaştaydı; sefer İmparator [[Lucius Verus]] tarafından yürütülmüş ve başarılı olmuştu. Lejyon Ermenistanın başkenti [[Artaxata]]'yı işgal etti. 175 yılında general [[Avidius Cassius]] imparator [[Marcus Aurelius]]'a karşı isyan etti ancak XV. lejyon imparatora sadık kaldı ve bu yüzden kendisine *Pia Fidelis* unvanı verildi.

Bu aşamadan sonra lejyonun tarihi konjektüre göre gelişmiştir. Orta Doğu'da konuşlu bir birlik olarak Partlara karşı yürütülen seferlerde yer alması ve Partların başkenti [[Tizpon]]'un 197 yılınd Romalılar tarafından yağmalanmasına katılmış olması neredeyse kesindir. Partların ardından bir güç olarak ortaya çıkan [[Sasani İmparatorluğu|Sasanilerle]] de mücadele etmiş olması ihtimal dahilinde de olsa bu yönde kesin kayıtlar mevcut değildir. 5. yüzyıl başlarında lejyon bir kez daha tarih sahnesine çıkar: Halâ Satala ve Ancyra'da konuşludur ve *Ermenistan Duxu* komutasında Trapezus yakınlarında bir yerde bir dış postasını kaybetmiştir.

[[Özbekistan]]'daki bir mağarada muhtemelen [[Part İmparatorluğu|Partlar]] tarafından esir alınmış ve ülkenin doğu sınırlarını korumak için buraya gönderilmiş lejyonerler tarafından kazınmış olan bu lejyonla ilgili olabilecek bir yazıt bulunmuştur.

== Ayrıca bakınız ==
* [[Roma lejyonları listesi|Roma Lejyonları Listesi]]

== Kaynakça ==
* [http://www.livius.org/le-lh/legio/xv_apollinaris.html Lendering, Jona, *Lejyon XV Apollinaris'', livius.org] , , 20-01-2009 tarihinde ziyaret edildi.
*