open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Şahi

**Şahi** veya **Şahi topu**, Osmanlı İmparatorluğu döneminde yapılıp kullanılmış olan, devrin en büyük ve özel bir savaş topudur. Tunçtan yapıldığı belirtilen bu top, İstanbul'un fethinde kullanılmıştır.

İstanbul'u yıllarca birçok devlet kuşatmış ama hiçbiri alamamıştır. Bunun en büyük nedenlerinden biri de İstanbul'un sağlam surlarıdır. Sultan Mehmet, bu surları aşmak için 800&nbsp;kg'lık gülleler atabilen şahi toplarını döktürmüştür. Balistik hesaplarının ve ateşleme açılarının Fatih Sultan Mehmet tarafından hesaplandığı, yapımı üç ay süren ve fetih öncesi dört tane dökülen Şahi toplarının üç tanesini yerli mühendisler (Mimar Saruca Sekban ve Mimar Muslihiddin) bir tanesini ise Macar Urban dökmüştür. Bunun yanında döküm ustası olarak Cenevizli Donar Usta diye birisinden de bahsedilir.

Ayrıca bir rivayete göre de Macar Urban sınır dışı edilmemiş, Bizans zindanlarından lağımcılar tarafından kaçırılmıştır. Urban'ın döktüğü top ve diğer toplar 1452 senesi Ocak ayının sonlarında Edirne’den yola çıkarılmış ve ancak iki ay sonra İstanbul önlerine getirilebilmiştir. Prof. Dr. Ahmet Şimşirgil, Macar Urban'ın döktüğü topların birinci hafta sonunda parçalandığı, diğer mühendislerin döktüğü topların ise fethin sonuna kadar dayandığını ve Osmanlı mühendislerinin yok sayıldığını yazmıştır.

Toplar, bazı tarihçilere göre 30 araba 140 öküzle çekilmiş ve devrilmesin diye 200 nefer (asker) görevlendirilmiştir. 17. yüzyılda yaşayan Evliya Çelebi, “Büyük topun önünde Kıraç Bey kumandasında on bin akıncı süvarisinden mürekkep bir kol gidiyor topu otuz, bazılarına göre elli veya atmış çift öküz müşkülatla çekiyordu.” demiştir.

Edirne'de deneme atışlarının yapılacağı sırada Fatih Sultan Mehmet tellallar göndererek halkı uyarmış, bu gürültünün kaynağını haber vermiştir.

Fatih Sultan Mehmet'in İstanbul'u almak için döktürdüğü büyük top "şahi" adını taşır. Topun namlusu 91.8&nbsp;cm'dir. 800 kilogram ağırlığındaki güllesinin menzili 1200 metredir. Osmanlı ordusunda daha sonra kullanılan büyük toplara da şahi adı verilmiştir. Sanılanın aksine Çarlık Rusyası'nda yapılan Çar Topu'ndan daha büyüktür.

1464'te Fatih Sultan Mehmet toplardan kırk iki tanesini Çanakkale Boğazı'nın savunması için Çanakkale Boğazı'na göndermiştir. Yüzyıllarca kullanılmadan kalan toplar 1807 yılında İngiliz donanmasına karşı kullanılmış ve beklenenin aksine kusursuz şekilde çalışan toplar bir İngiliz gemisini vurmuş ve 60 denizciyi etkisiz hale getirmiştir. Fatih döneminden 6 tane top günümüze kadar ulaşabilmiştir. Bir tanesi İngiltere'de, bir diğeri de İtalya'dadır. Bunların en büyüğü olan ve İstanbul'da, boğazlarda kullanılan "şahi" bugün İngiltere'dedir. 1866'da Sultan Abdülâziz bir devlet ziyareti vesilesiyle Şahi topunu Kraliçe Victoria'ya hediye etti. Kraliyet Cephaneleri koleksiyonunun bir parçası oldu ve Londra Kalesi'nde ziyaretçilere sergilendi ve daha sonra Portsmouth'a bakan Fort Nelson, Hampshire'a taşındı. Diğer toplar ise Harbiye'deki Askeri Müze'nin bahçesinde olup, çapları diğerlerine göre daha küçüktür.

## Kaynakça
Nunçaku

**Nançaku**, Japonya'nın Okinawa adasının geleneksel savunma sanatı olan "Okinawa Ko-bujutsu"'nda kullanılan silah.

Çin'den Okinawa'ya geçtiği düşünülmektedir. "Enter The Dragon (Ejder Kalesi)" filminde Bruce Lee tarafından kullanılmasıyla popüler olmuştur. Çincede shuāng jié gùn, liǎng jié gùn; èr jié gùn olarak Türkiye'de halk arasında "mınçıka", "mınçuka" ve "sallama" gibi kullanımlarla tanınan ancak İngilizce ve diğer batı dillerinde nunçaku, nunçuk veya çaks şeklinde değişik isimlerle bilinen Kobuda silahlarından biri olan savaş sanatları aleti. zincir veya ip olan iki kısa sopadan oluşur. Diğer Kobudo silahları arasında, tonfa, bo, sai, eiku, tekko, tinbe, roçin, surucin ve kama yer alır. Sansetsukon nunçakuya çok benzemekle birlikte iki sopa yerine üç sopalıdır.

## Tarihçe

Nunçaku'nun kökenleri kesin olarak bilinmemekle birlikte büyük bir ihtimalle Çin'de icat edildiği düşünülmektedir. Pirinci çapağından ayırmakta kullanıldığı şeklinde yaygın bir inanış bulunmaktadır.

Diğer bir inanışa göre ise tarım amaçlı değil Satsuma beyliğinde 17. yüzyılda silahları kısıtlayıcı politikası sırasında bir savaş sanatçısı tarafından silah olarak geliştirilmiş olan üç sopalı Sansetsukon (三節棍)'dan zamanla ortaya çıkmıştır ancak genellikle savaş sanatçıları tarafından sınırlı bir alet olarak kabul edilmektedir.

Nunçaku sopanın uzunluğuna ve kılıcın keskinlik avantajına sahip olmayan ve aynı zamanda kullanıcının usta olmayışı durumunda kendisine zarar verebileceği bir alettir.

## Yasal durum
Nunçaku taşımak Kanada, Almanya, Norveç, İspanya ve İngiltere gibi ülkelerde yasal değildir. Amerika Birleşik Devletleri'nin bazı eyaletlerinde yasal olmakla birlikte Kaliforniya ve Massachusetts gibi eyaletlerde yasal değildir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* NORTH AMERICAN NUNCHAKU ASSOCIATION
Trigla lyra

**Trigla lyra**, Trigla cinsine ait bir deniz balığı türüdür.

## Dış bağlantılar
* 
* Fishbase 
* 
* 

## Kaynakça
Demo (müzik)

**Demo** versiyonu ya da bir şarkının demo'su; (İngilizce demonstration (kullanışını gösterme) kelimesinin kısaltması) dağıtım yerine referans amaçlı olarak bir şarkının kaydıdır. Müzisyenler demolarını kaset veya CD'ye kaydederek prodüktörlere, müzik şirketlerine ve diğer sanatçılara gönderirler.

Müzisyenler genelde demolarını kısa şekilde, grup ve aranjörlere sunmak için yaparlar. Başka bir halde de şarkı yazarları, şarkılarını bir sanatçıya satmak veya o sanatçının kayıt etmesi umuduyla gönderirler.

Türkiye'de MESAM, MÜYAP ve MÜSİAD gibi kurumlardan bestekâr olanlar da; telif haklarını elde etmek için de gönderilmektedir. Bunun yanı sıra, bunu yapmak için öncelikle Noter'den notaların tasdiklenmesi üzerine mecburiyetler de mevcuttur. Ancak; bir şarkının telif hakkı ihlali ancak o şarkı başka bir sanatçı tarafından kendisine aitmiş gibi gösterildiğinde ortaya çıkar. Bu vesile ile, uluslararası herhangi bir kurumdan; telif hakkı edinmek olası bir mahkeme'de eser sahibine hak tanır. Yine de Türkiye'de bulunan 4 müzik kuruluşundan herhangi birinin bestekârı olmak; bu kuruluşların bestekârın haklarını korumasına izin verir.

Uluslararası anlamda, 16 Kasım 2002 tarihinden bu yana Creative Commons baz telif hakkı olanağı sunmuştur. Creative Commons'un 2.5 versiyonundan bu yana da başkalarının da kullanmasına izin vermeyen telif hakkı almanıza olanak doğmuştur.

Birçok grup veyahut da sanatçı; demo kayıtlarını bir albüm sözleşmesi için yaparlar. Ancak, birçok prodüksiyon şirketi kendilerine gönderilen demo'lar oldukça profesyonelce sunulmadıkça aldırmazlar. Günümüzde (2006) bu profesyonel sunum; şarkı sözlerini ve besteleri tanıtan, CD şeklinde basitçe de olsa albüm şeklinde gözüken demolara göz gezdirmektedirler.

Çoğu zaman minimum enstrümanlarla yapılan demo kayıtlarında; gitar - vokal, piyano - vokal, grup ise grup elemanlarının stüdyoda kanalsız tek seferde kayıtlarından oluşur. Günümüzde bir bilgisayar ve synthesizer ile yeterli kayıt yapılabildiği için; birçok bestekâr tüm kayıtlarını kendi başlarına evlerinde yapabilmektedirler.

## Kaynakça
Finansal manipülasyon

**Finansal manipülasyon**, insanları bir menkul kıymeti almaya veya satmaya sevk ederek yapay fiyat oluşumu yaratmaya yönelik davranışlardır. Böylelikle menkul kıymet piyasalarında arz ve talebin serbest bir şekilde karşı karşıya gelerek fiyatların doğal biçimde belirlenmesi kasıtlı olarak engellenir.

Genellikle karıştırılan bir kavram olan spekülasyondan farklıdır. Manipülasyon, sermaye piyasası kurumlarınca takip edilen bir soruşturma ve suç konusuyken spekülasyon yapmak serbesttir.
Nükleer reaksiyon

**Nükleer reaksiyon** veya **çekirdek tepkimesi**, iki atom çekirdeğinin veya bir atom çekirdeğiyle atom dışından bir atomaltı parçacığın çarpışarak bir veya daha fazla yeni nüklide dönüşmeleri. Bu gibi reaksiyonlarda yer alan atomaltı parçacıklar proton, nötron veya yüksek enerjili elektron olabilir. Kimyasal reaksiyondan farkı, kimyasal reaksiyonların atomların elektronları arasında gerçekleşmesidir. Çekirdek tepkimesi sonucunda eğer proton sayısı değişiyor ise farklı bir elemente ait bir tanecik oluşmuş olur. Bir reaksiyonun nükleer reaksiyon sayılabilmesi için en az bir nüklidin başka bir nüklide dönüşmesi gerekir; böyle bir dönüşüm gerçekleşmezse yaşanan çarpışma sürecine saçılma adı verilir. Spontane olarak gerçekleşen radyoaktif bozunma, nüklit değişimine yol açsa da nükleer reaksiyon olarak kabul edilmez.

Nükleer reaksiyonların araştırılması nükleer fizik ve parçacık fiziği alanlarının konusudur. Nükleer reaksiyonlar enerji endüstrisinde (nükleer reaktörlerde) ve nükleer tıpta kullanılan radyonüklidleri oluşturmak için kullanılır. Fisyon reaksiyonlarında fisil materyalde zincirleme nükleer reaksiyon yaşanabilir. Doğal olarak gerçekleşen nükleer reaksiyonlar arasında yıldızların enerji üretimini sağlayan füzyon reaksiyonları bulunur.

Nükleer reaksiyonlar aşağıdaki şekilde ifade edilir:

:{}^{6}_{3}\mathrm{Li}+{}^{2}_{1}\mathrm{H}\rightarrow{}^{4}_{2}\mathrm{He}+{}^{4}_{2}\mathrm{He}

Burada verilen reaksiyon, lityum-6 ve döteryum (hidrojen-2) arasında gerçekleşip iki helyum-4 atomunun oluşmasına yol açmaktadır. Bu ifade şeklinde iki tarafın elektriksel yükü ve baryon sayısı (nihai atomik kütle numarası) korunmalıdır.

Nükleer reaksiyonlar enerjinin korunumu yasasıyla sınırlanır. Ekzotermik bir reaksiyonda kinetik enerji salınımı yapılır, endotermik bir reaksiyonun gerçekleşmesi için sisteme kinetik enerji verilmesi gerekir. Bu sürecin hesaplaması parçacıkların duruk kütleleri kullanılarak yapılır. Yukarıdaki örnekte lityum-6 çekirdeğinin duruk kütlesi 6.015 atomik kütle birimidir ("u" olarak kısaltılır), döteryumunki 2.014u ve helyum-4'ünki 4.0026u'dur. Bu durumda:
* reaksiyona giren iki çekirdeğin toplam duruk kütlesinin toplamı = 6.015u + 2.014u = 8.029u
* iki helyum-4 çekirdeğinin duruk kütlesinin toplamı = 2 × 4.0026u = 8.0052u
* "kayıp" duruk kütle = 8.029u – 8.0052u = 0.0238u

Enerjinin korunumu yasası çerçevesinde buradaki "kayıp" kütle reaksiyon sırasında kinetik enerji olarak salınmış olmalıdır. Bu enerjinin kaynağı nükleer bağ enerjisidir. Kayıp enerji kütle-enerji denkliği prensibi ve Albert Einstein'ın *E = mc²* formülü kullanılarak hesaplanabilir.
Haskovo Stadyumu

**Haskovo Stadyumu** Bulgaristan'ın Hasköy şehrinde çok amaçlı olarak inşa edilen bir stadyum

Haskovo Stadyumunda çoğunlukla futbol müsabakaları yapılmaktadır. Bulgaristan'ın PFC Haskovo takımının maçlarını yaptığı stadyum, 20.000 seyirci kapasitelidir.
Todor Diev Stadyumu

**Todor Diev Stadyumu**, Bulgaristan'ın Filibe şehrinde çok amaçlı olarak inşa edilen bir stadyum. Çoğunlukla futbol müsabakaları yapılmaktadır. Bulgaristan'ın FC Spartak Plovdiv takımının maçlarını yaptığı stadyum, 7.000 seyirci kapasitelidir.
Tiça Stadyumu

**Tiça Stadyumu**, Bulgaristan'ın Varna şehrinde çok amaçlı olarak inşa edilen bir stadyum

Tiça ise Kamçiya nehrinin eski ismidir. Ticha Stadyumunda çoğunlukla futbol müsabakaları yapılmaktadır. Bulgaristan'da dört defa şampiyon olan Çerno More takımının maçlarını yaptığı stadyum, 12.000 seyirci kapasitelidir. Cherno More Karadeniz anlamına gelir.
Sandanski Stadyumu

**Sandanski Stadyumu**, Bulgaristan'ın Sandanski şehrinde çok amaçlı olarak inşa edilen bir stadyum.

Sandanski Stadyumunda çoğunlukla futbol müsabakaları yapılmaktadır. Bulgaristan'ın OFK Vihren Sandanski takımının maçlarını yaptığı stadyum, 6.000 seyirci kapasitelidir.
Grup Düş

**Grup Düş**; Ali Paşalıoğlu'nun kurduğu, **Alper Gür**, **Can Çelebi**, **Cevat Öztürk** üçlüsünden oluşan pop müzik grubudur.

## Grup Kariyeri
Grup Düş, Doğan Müzik Company'nin müzik dünyasına kazandırdığı **Alper Gür**, **Can Çelebi** ve **Cevat Öztürk** adında 20'li yaşlarını süren üç üniversiteli gençten kuruldu. Grup DMC'nin piyasaya kazandırdığı ilk ve tek müzik grubudur. O seksenli kuşaktan yetişen ama ağırbaşlı, çalışkan ve ne istediğini bilen grubun adını ilk Grup Gündoğarken'in amcası İlhan Şeşen koymuş yani gruba isim babalığı yapmış. Her şey Doğan Müzik Company'den Ercan Saatçi ile karşılaşınca başladı. Çocukluklarından beli arkadaş olan gençler müzik yapmak istiyorlardı ve Ercan Saatçi ile karşılaşınca grubun bu hayalleri gerçekleşti. Çalışmalar ardından böylece 2000 yılında DMC etiketli ilk albümleri  adlı şarkılarına klip çekildi. Grup aynı yıl içinde Ercan Saatçi'nin askeri bandoda askerliği sırasında geliştirdiği proje gereği Jandarma Genel Komutanlığı Bandosu ile Türk Pop MüziğiAltın Kelebek ÖdülleriKral Tv Video Müzik Ödülleri olmak üzere kısa sürede başarı sağlayıp pek çok ödül kazandı. Sevilen grup 2000 ve 2003 yılları arasında Türkiye ve Avrupa genelinde pek çok konser turneleri yapıp bir rekora imza atarak zamanın en çok konser veren müzik grubu olmayıda başarmışlardır. Üçü de vokal yapan ikisi gitarist biri akordeon çalan bu üç genç 2002 yılında 2. ve son stüdyo albümleri olan  adlı albümü DMC etiketiyle piyasaya sürüldü.

## Grup Üyeleri
* **Alper Gür:** (3 Aralık 1980 tarihinde İstanbul'da doğdu. Müjdat Gezen Sanat Merkezi Türk Sanat Musikisi'' bölümü mezunu. Çaldığı enstrüman: Akordeon - Davul
* **Can Çelebi:** (16 Mart 1981 tarihinde İstanbul'da doğdu. Marmara Üniversitesi Müzik Eğitimi bölümü mezunu. Çaldığı enstrüman: Gitar
* **Cevat Öztürk:** (25 Kasım 1980 tarihinde İstanbul'da doğdu. Lise mezunu. Çaldığı enstrüman: Gitar
* **Kurucu:** Ali Paşalıoğlu (17 Haziran 1981 - Söz/Beste)

## Diskografi

### Albümler
* **Düş** (2000) / DMC 
* **Güller** (2002) / DMC
* **Sen Giderken** (2023) / Poll Production

### Albümler'de Bulunan Şarkılar;

#### 
* 1. Son Sahne - 3:57
* 2. Yeterdi Bana - 4:08
* 3. Dönmeyeceksin - 4:59
* 4. Gel Etme - 3:43
* 5. Kör - 4:04
* 6. Yaz Gelse - 3:22
* 7. Bilseydim - 4:04
* 8. Git - 3:39
* 9. Yemin - 4:45
* 10. Serçe - 3:44
* 11. Toprak - 3:13
* 12. Bulutlar - 3:17
* 13. Denizlerin Ortasındayım - 3:27
* 14. Sen Giderken - 4:44

#### 
* 1. İçelim - 3,55
* 2. Susalım - 3,11
* 3. Falcı - 3,30
* 4. Adı Aşk - 3,12
* 5. Alamazsın - 3,05
* 6. Biz Bize (Hakan Şarkısı) - 3,30
* 7. Güle Güle - 4,07
* 8. Güller - 3,50
* 9. Sevmek Güzel - 3,21
* 10. Doğum Günü (26 Eylül Marşı) - 4,37
* 11. Otobüs Durağı - 4,05

### Video Klipleri

* Gel Etme (2000)
* Yeterdi Bana (2000)
* Son Sahne (2000)
* İçelim (2002)
* Sen Giderken (2023)

### Konuk Olduğu Albümler

* 2000 yılında Grup Düş (Ercan Saatçi adlı 3 eseri yorumlamıştır.)

## Ödüller

* 2000: 28. Altın Kelebek Ödülleri - En İyi Müzik Grubu (Gel Etme adlı şarkı ile)
* 2000: 7. Kral TV Video Müzik Ödülleri - En İyi Müzik Grubu (Gel Etme adlı şarkı ile)
## Kaynakça
Ibrahim Ferrer

**İbrahim Ferrer** (d. 20 Şubat 1927 San Luis, Küba, ö. 6 Ağustos 2005 Havana, Küba), Küba müziğininin önemli gruplarından Buena Vista Social Club'ın vokalistidir.

1927'de Küba'nın Santiago şehrinde doğan İbrahim Ferrer, 14 yaşında sahneye çıkmaya başladı. 1950'lerde Pacho Alonso, Orquestra de Chepin gibi efsaneleşmiş Küba orkestralarında çaldı. Hayatını idame ettirebilmek için bir yandan da ayakkabı boyacılığı yapan ve kıt kanaat geçinen Ferrer, önemli müzisyen ve prodüktör Ry Cooder tarafından 1996 yılında kaydedilip 1997'de yayımlanan «Buena Vista Social Club» isimli albümünde yer aldı. 1999'da ilk solo albümü «Buena Vista Social Club Presents Ibrahim Ferrer» piyasaya çıktı. Geç gelen başarısı göz ardı edilmeyen Ferrer, 2000 yılında ilk olarak düzenlenen Latin Grammy Ödüllerinde «En İyi Yeni Sanatçı» ödülünü aldı.

Ferrer, Türkiye'ye de Buena Vista Social Club ile beraber iki kez gelmiştir. Her ikisi de İstanbul Caz Festivali kapsamında gerçekleşen bu konserlerin ilki 2000 yılında 7. İstanbul Caz Festivali kapsamında, ikincisi de 2003 yılında 10. İstanbul Caz Festivali kapsamında olmuştur.

## Diskografi
* 1960 - *Mis tiempos con Chepín y su Orquesta Oriental*
* 1973 - Los Bocucos plak kaydı
* 1999 – *Buena Vista Social Club Presents: Ibrahim Ferrer*
* 2000 - *Tierra Caliente: Roots of Buena Vista*
* 2002 - *Mis Tiempos Con Chepín*
* 2002 - *La Collección Cubana*
* 2002 - *Tiempos Con Chepín y Su Orquesta*
* 2003 - *Buenos Hermanos*
* 2004 - *Que Bueno Está*
* 2005 - *Ay, Candela*
* 2007 - *Mi Sueno*

## Ayrıca bakınız
* Kübalı şarkıcılar listesi
* Rubén González

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 2003 yılı İstanbul Caz Festivali'nden "Buenos Hermanos" kaydı
Dünya devrimi

**Dünya devrimi**, Marksizmde, devrimin ancak dünyasal ölçekte var olabileceği, yaşayabileceği ve hedeflerine ulaşabileceği varsayımına dayanan siyasi sav. Lev Troçki tarafından savunulan başlıca görüşlerden biri.

Marx yaşadığı dönemde tüm Avrupa'da devrimlerin olacağını düşünüyordu. Ekim Devrimi gerçekleştikten sonra Vladimir Lenin de Dünya devrimi perspektifine bağlı olarak öteki ülkelerde devrim beklentisi içindeydi. Özellikle, Almanya'da bir devrim olacağını umuyordu.

Lenin'in 1924'teki ölümünden sonra Sovyet yönetimi bir ikilemle karşı karşıya kaldı: Stalin'e göre Sovyet rejimi öncelikli olarak dünyadaki diğer devletlerle birlikte var olmaya çalışmalıydı. Troçki'ye göre ise Sovyetler'in ilk hedefi dünya devrimini gerçekleştirmek olmalı, gerekirse bu uğurda çatışma göze alınmalıydı. Dünya devrimi gerçekleşmeden tek bir ülkede gerçek bir sosyalist düzen kurulması imkânsızdı.

Troçkistlere göre Dünya devrimi kavramı, sınıfsız toplum düşüncesinin politik alanda mantıksal bir gerekliliğidir. Devrim dünyasal ölçekte olmak zorundadır, çünkü sınıfsız toplum, sınıflı toplumlardan oluşan bir dünyada uzun süre ayakta kalamaz, ideallerini ya da ilkelerini bu koşullarda gerçekleştiremez. Kapitalizm dünya ölçeğinde var olan bir sistemdir, öyleyse kapitalizmin dünya ölçeğinde yıkılması gerekir.

## Dış bağlantılar
* Dünya Devriminin Olasılıkları
* Lenin, *Komintern: Dünya Devriminin Partisi*, Agora Kitaplığı, 2010
Çar Samuil Stadyumu

**Çar Samuil Stadyumu** (), Bulgaristan'ın Petriç şehrinde bulunan, çok amaçlı stadyum. Çoğunlukla futbol müsabakaları yapılmaktadır. Bulgaristan'ın PFK Belasitsa Petriç takımının iç saha maçlarını yaptığı stadyum, 12.000 seyirci kapasitelidir.
Gradski Stadyumu

**Gradski Stadyumu** Bulgaristan'ın Samokov şehrinde çok amaçlı olarak inşa edilen bir stadyum

Çoğunlukla futbol müsabakaları yapıldığı Gradski Stadyumu, 30.000 seyirci kapasitelidir.
Beroe Stadyumu

**Beroe Stadyumu**, Bulgaristan'ın Eski Zağra şehrinde 1962 yılında çok amaçlı olarak inşa edilen bir stadyumdur.

Beroe Stadyumu'nda çoğunlukla futbol müsabakaları yapılmaktadır. Bulgaristan'ın Beroe takımının maçlarını yaptığı stadyum, 12.135 seyirci kapasitelidir.
Hiroşima Stadyumu

**Hiroşima Stadyumu** (Japonca: **広島県総合グランドメインスタジアム**) Japonya'nın Hiroşima şehrinde çok amaçlı olarak inşa edilen bir stadyumdur.

Hiroşima Stadyumu'nda çoğunlukla futbol müsabakaları yapılmaktadır. Japonya'nın Sanfrecce Hiroşima takımının maçlarını yaptığı stadyum, 15.409 seyirci kapasitelidir.
Lazur Stadyumu

**Lazur Stadyumu** Bulgaristan'ın Burgaz şehrinde çok amaçlı olarak inşa edilen bir stadyum

Lazur Stadyumunda çoğunlukla futbol müsabakaları yapılmaktadır. Bulgaristan'ın PFC Chernomorets Burgas takımının maçlarını yaptığı stadyum, 18.000 seyirci kapasitelidir.
Noodles

**Kevin 'Noodles' Wasserman** (d. 4 Şubat 1963, Los Angeles, Kaliforniya), The Offspring grubunun gitaristi. Dexter Holland ile birlikte grubun ilk kurulduğu lise yıllarından bu yana gruptaki bestecilik ve lead gitaristlik görevini devam ettiren Noodles, grubun tüm diğer üyeleri henüz öğrenci iken, o grup arkadaşlarının bulunduğu okulda hademelik yapıyordu. Gruba ilk olarak alınmasının nedeni olarak ise grup arkadaşları, yaş olarak sadece Noodles'ın alkol alacak kadar yetişkin olduğundan bahsetmektedirler. Kalın çerçeveli gözlükleri ve griye çalan diken gibi saçları ile grubun, Dexter Holland ile birlikte en çok bilinen elemanıdır.

## Ekipmanı
* Ibanez Talman Guitars (3)
* Ibanez Acoustic Guitar 
* DR 10 Gauge Strings 
* Mesa Boogie Mark 4 Amplifier 
* Mesa Boogie 4x12 Cabinet 
* Furman PL-8 Power Converter 
* Sabine RT-1601 Rack Tuner 
* Mesa Boogie Amp Switcher 
* Sony Wireless System
MÖ 30

## Olaylar
* Jül Sezar tarafından MÖ 52 yılında yerli Galyalılardan toplanmış bir Roma lejyonu olan Lejyon V Alaudae, Augustus'un ordusuna katıldı.
* Antik Mısır, Augustus liderliğindeki Roma İmparatorluğu tarafından ele geçirildi.
* Ptolemaios Hanedanı sona erdi.
* Kıbrıs yeniden Roma eyaleti oldu.
* Hirodes'e Rodos adasında Octavianus tarafından büyük alâka gösterildi ve Yahudiye Krallığı tekrar onaylandı.
* Octavianus ordusunu Çanakkale üzerinden Küçük Asya'ya gönderir ve Suriye'ye üzerine yürür. Burada Büyük Hirodes ona sadakat yemini eder ve binlerce askerini destek olarak gönderir.

## Doğumlar

## Ölümler
* 1 Ağustos - Marcus Antonius, Romalı komutan (d. MÖ 83)
* 12 Ağustos - VII. Kleopatra, Antik Mısır'ın son Helenistik kraliçesi (d. MÖ 69)
* *tarihi bilinmeyen*
** II. Hurkanus, Haşmonayim hanedanlığına bağlı başrahip ve Yahudiye kralı
** Caesarion, Antik Mısır tahtına çocuk yaşta çıkmış olan Ptolemaios hanedanının son Kralı (d. MÖ 47)
** Diodoros, *Bibliotheke Historike (Tarih Kitaplığı)* adlı eseriyle ünlü Yunan tarihçi (d. MÖ 90)
Donau Stadyumu

**Donaustadion** Almanya'ın Ulm şehrinde çok amaçlı olarak inşa edilen bir stadyum

Donaustadion Stadyumunda çoğunlukla futbol müsabakaları yapılmaktadır. Almanya'nın SSV Ulm 1846 takımının maçlarını yaptığı stadyum, 19.500 seyirci kapasitelidir.
MÖ 356

## Olaylar
* 21 Temmuz - Herostratus, tarihe geçmek için Dünyanın yedi harikasından biri olan, halkın büyük uğraşlarla yaptığı Artemis Tapınağı'nı yaktı.
* *tarihi bilinmeyen*
** Tesalya ve Halkidiki'deki II. Filip'e karşı aldıkları yenilgilerden meslektaşlarını (İfikratis ve Timoteus) sorumlu tutan Hares, Atina filosunun tek başına komutasını üstlenir. Savaş çabaları için paraya ihtiyacı olan Hares, Atina'dan para istemeyi uygun bulmaz; bu nedenle, kısmen paralı askerlerinin de zorlamasıyla, isyancı Ahameniş Frigya satrapı Artabazos'un hizmetine girer ve Artabazos da Hares'i oldukça cömertçe ödüllendirir.

## Doğumlar
* 20 Temmuz - Büyük İskender, Makedonya kralı (ö. MÖ 323)

## Ölümler

## Kaynakça
MÖ 350

**MÖ 350** Jülyen öncesi Roma takviminde bir yıldır. Roma İmparatorluğu'nda **404. ''[[Ab urbe condita]]**'' olarak bilinmekteydi.

## Olaylar
* Assos'un idaresi Hermias'ın eline geçti.

## Doğumlar
* Dikaiarhos, Antik Yunan filozof (ö. MÖ 285)

## Ölümler
* Arhitas, Antik Yunan filozof (d. MÖ 428)
D. Afonso Henriques Stadyumu

**Estadio D. Afonso Henriques** Portekiz'in Guimaraes şehrinde inşa edilen bir futbol stadyumu. Estadio D. Afonso Henriques stadyumunda 2004 Avrupa Futbol Şampiyonasının müsabakaları yapıldı. Portekiz'in Vitoria SC takımının maçlarını yaptığı stadyum, 30.029 seyirci kapasitelidir.
Amerika bizonu

**Amerika bizonu** *(Bison bison)*, boynuzlugiller (Bovidae) familyasının sığırlar (Bovinae) alt familyasında yer alan bir türdür. Kuzey Amerika'nın en büyük kara memelisi olan Amerika bizonu, dünyanın da en büyük vahşi sığır türlerinden biridir. Geçmişte Ova Kızılderililerinin ana besin kaynağıydı.

Bu canlının iki alt türünden Orman bizonu (*Bison bison bison*), daha büyük cüssesi ve hörgücünün hem daha uzun, hem de görece köşeli olmasıyla ayrılır. Diğer alt tür olan çayır bizonu (*Bison bison athabasacae*) ise daha küçük cüsseli ve yuvarlak hörgüçlüdür. Orman bizonunu, cüsse büyüklüğü itibarıyla yalnızca her ikisi de esasen Hindistan'da bulunan dev *[[Gaur|Bos gaurus]]* ve vahşi su bufalosu geçer.

Amerikan bizonu, her iki alt türü de dikkate alındığında, ABD ve Kanada'nın Büyük Çayırlar (*Great Plains*) bölgesinde, Kanada'nın iyice kuzeyindeki Büyük Esir Gölü'nden (*Great Slave Lake*) güneyde Meksika'ya ve doğu Oregon'dan neredeyse Atlas Okyanusu'na kadar olan bir alanda izlenebilmiş devasa sürüler halinde yaşamıştır.
Regie Stadyumu

**Regie Stadyumu** Romanya'nın başkenti Bükreş'te çok amaçlı olarak inşa edilen bir stadyum.

Regie Stadyumunda çoğunlukla futbol müsabakaları yapılmaktadır. Romanya'nın Sportul Studenţesc takımının maçlarını yaptığı stadyum, 15.000 seyirci kapasitelidir.
Startin' Over

***Startin' Over***, La Toya Jackson'ın albümü. Birinci versiyonu 2002 yılında çıktı. Üç tane single barındırmaktadır.

## Parça listesi

### 2002 versiyonunun parça listesi

## Dış bağlantılar
* La Toya Jackson resmî sitesi
Bahreyn Ulusal Stadyumu

**Bahreyn Ulusal Stadyumu** (Arapça: إستاد البحرين الوطني *Stād al-Bahrayn al-Watanī*), Bahreyn'in millî maçlarını oynadığı Riffa'da bulunan stattır. 35 bin kapasiteli stat çoğunlukla millî maçlara ev sahipliği yapmaktadır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* World Stadiums içinde Bahreyn Ulusal Stadyumu
* Fussballtempel.net'te Bahreyn Ulusal Stadyumu
Bez epiteli

**Bez epiteli** ya da **salgı epiteli**; salgı çıkaran epitel doku çeşididir.

Bez dokusunu oluşturan hücreler kendileri için gerekli çeşitli molekülleri kandan alarak onları hücreiçi biyosentez mekanizmalarıyla daha karmaşık yapılı ürünler hâline dönüştürdükten sonra yine aynı yolla kana verir veya iç ya da dış ortama salgılarlar. Bu olaylara *[[salgılama]]* denir. Hücrede yapılarak salgılanan maddeye *[[salgı]]* adı verilir. Salgılama işi için özelleşmiş hücre ve hücre gruplarına *[[salgı bezi]]* denir. Salgılamadaki kimyasal dönüşümde enerjiye gerek vardır.

## Çeşitleri
Bez epiteli, hücrelerden salgı ürünlerinin atılmasına göre ikiye ayrılır:

* Dış salgı bezleri (Ekzokrin bezler=Eksokrin bezler)
* İç salgı bezleri (Endokrin bezler)

## Hipersekresyon
Genel olarak vücutta bulunan herhangi bir salgı bezinin aşırı çalışması ile bu salgılanan maddenin aşırı miktarda yapılması halini anlatan latince kökenli bir tıbbî terimdir.

## Kaynakça
Dış salgı bezi

**Dış salgı bezleri** ya da **Ekzokrin bezler**, salgılarını özel bir kanal aracılığıyla ya da doğrudan vücut dışına veren bezlerdir.

Ekzokrin bezler, stroma ve parankima denilen iki kısımdan oluşur. Ekzokrin bezlerin bağ dokudan oluşan kısmına stroma, epitel dokudan oluşan kısmına parankima denir. Tükürük bezleri, derideki ter ve yağ bezleri ekzokrin bezlere örnektir. Ekzokrin bezler, embriyonik gelişim sırasında örtü epitelinden köken alıp gelişir. Bez epitelinin sınıflandırılması şöyledir:

* **Epitel doku ile ilişkisine göre:**
:::* Endoepiteliyal (endoepitel) bezler
:::* Ekzoepiteliyal (ekzoepitel) bezler
* **Bezlerin hücre sayısına göre:**
:::* Tek hücreli bezler
:::* Çok hücreli bezler
* **Bezi oluşturan birimlerin şekline göre:**
:::* Tübüler bezler
:::* Alveolar (asinöz) bezler
:::* Tübüloalveolar bezler
:::* Retiküler bezler
* **Bezi oluşturan birimlerin sayısına göre:**
:::* Basit bezler
:::* Bileşik bezler
* **Salgının özelliğine göre:**
:::* Seröz bezler
:::* Müköz bezler
:::* Serö-müköz bezler (karışık bezler)
* **Salgısını meydana getiriş şekline göre:**
:::* Merokrin bezler
:::* Apokrin bezler
:::* Holokrin bezler

## Ayrıca bakınız
* İç salgı bezleri
* Bez epiteli
Ayben

**Ayben Özçalkan Ülkü** (d. 22 Eylül 1982, Üsküdar, İstanbul), Türk rap şarkıcısıdır.

## Hayatı
### Erken dönem ve kariyer hayatı
22 Eylül 1982 tarihinde İstanbul'un Üsküdar ilçesinde doğdu. Rap müzik ile hatırlayamadığı kadar küçük yaşta tanışan Ayben, ağabeyi Ceza sayesinde bu müziğin Türkçe yapılabileceğini görerek kendi şarkılarını yazmaya başladı. 1998 yılında ilk profesyonel kaydı olan *Yüzyüze* isimli şarkıyı Nefret grubunun  albümünde seslendirdi ve bandrollü bir albüme ilk kaydını bu şekilde verdi. Bu onun ilk adımlarından biriydi.

 albümü öncesinde de sahne deneyimleri olan Ayben, solo albüm hazırlıklarını 2005'in başlarında tamamladı ve ilk albümünü *[[Sensin O]]* adıyla 15 Mayıs 2005'te müzikseverlerin beğenisine sundu. Ceza, Fuchs, Fuat Ergin ve Killa Hakan, Ayben'e ilk albümünde destek oldu. Toplamda 19 parçanın yer aldığı albümde rapten rocka uzanan farklı müzik türleri yer aldı.

### Kişisel hayatı
Rap müzisyeni Ceza'nın kız kardeşidir. Aslen Çankırılıdır. 13 Aralık 2011 tarihinde yapımcı Atıf Ülkü ile evlenmiştir.

## Diskografi
### Albümler
* *[[Sensin O]]* (2005)
* *[[Başkan (albüm)|Başkan]]* (2017)

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
* 
* 
* Spotify'da Ayben
Ekzoepiteliyal bezler

**Ekzoepiteliyal bezler** ya da **Ekzoepitel bezler**; örtü epitelinin altındaki bağ dokuda bulunan bezlerdir.

Salgı, kanallar aracılığıyla örtü epitelinin üzerine gönderilir. Tükürük bezleri, deri bezleri, seröz, mükoz ve serömükoz bezler bu tip bezlerdendir.

## Ayrıca bakınız
* Endoepiteliyal bezler
Tek hücreli bezler

**Tek hücreli bezler**; tek hücreden oluşan salgı yapan bezlerdir.

Vücdun çeşitli yerlerinde ve omurgasız hayvanların büyük kısmında bulunan bezlerdir. En güzel örneği mükoz bir bez olan Goblet hücresidir. Goblet hücreleri, mükoz zarlarda yer alan epitelin silindirik hücreleri arasında bulunurlar.

## Kaynakça

## Ayrıca bakınız

* Çok hücreli bezler
* Bez epiteli
Endoepiteliyal bezler

**Endoepiteliyal** ya da **İntraepiteliyal bezler** veya **Endoepitel bezler**; örtü epitelinin arasında yer alan bezlerdir.

Çok hücreli ya da tek hücreli olabilirler. Çok hücreli bezler; larinksteki yalancı çok katlı prizmatik epitel içinde ve erkek üretrasında bulunur. Tek hücreli bezler; solunum yollarında yalancı çok katlı silli prizmatik epitelini oluşturan hücrelerinin arasında, bağırsak kanalında silindirik hücreler arasında ve karaciğer dışındaki safra kanalında bulunan goblet hücreleridir.

Endoepiteliyal bezler; besin maddelerinin örtü epiteline zarar vermeden kaydırılmasını ve nemliliği sağlayan bezlerdir.

## Ayrıca bakınız

* Ekzoepiteliyal bezler
Ceylan

**Ceylan** ya da  **gazal**, **ceren** olarak da bilinir, boynuzlugiller (Bovidae) familyasından *[[Gazella]]* ve *[[Procapra]]* cinsini oluşturan çift toynaklılara verilen ad.

Afrika ve Asya'nın çöl ve bozkırlarında yaşar.

## Kaynakça
Çok hücreli bezler

**Çok hücreli bezler**; çok sayıda hücreden oluşurlar. En basit şekli, salgı hücrelerinden oluşan epitel tabakasıdır. Mide yüzeyini ve uterusu döşeyen yüzey epiteli bu şekildedir ve **salgılayan yüzey** olarak bilinir. Diğer çok hücreli bezler; epitel tabakasının altındaki bağ dokusu içine yaptıkları invaginasyonlarla oluşmuşlardır. Şekillerine göre şu şekilde gruplandırılırlar:

* Tübüler bezler 
* Alveolar bezler
* Tübüloalveolar bezler

## Kaynakça

## Ayrıca bakınız

* Tek hücreli bezler
* Bez epiteli
UTP

* Genetikte, **[[uridine 5'-trifosfat]]**
* İletişimde, **[[UTP kablo]]** 
* USS Thomas Paine ABD savaş gemisi
Balkan Oyunları

**Balkan Oyunları**, Balkan ülkeleri arasında düzenlenen spor karşılaşmalarıdır. Arnavutluk, Bulgaristan, Romanya, Türkiye, Yugoslavya ve Yunanistan'ın katıldığı oyunları gerçekleştirme düşüncesi ilk defa 1928 Yaz Olimpiyatları sırasında ortaya atıldı. Yunan ekibi başkanı Rinepulos'un önerisi, diğer yöneticilerce olumlu karşılandı. İlk oyunlar deneme olarak 1930 yılında Atina'da Panatinaikos Stadyumu'nda düzenlendi ve büyük ilgi görmesi üzerine her yıl yinelenmesine karar verildi. 1930 yılından sonra Türkiye'nin de katılmasıyla Balkan Oyunları resmen başladı. 1932 yılında Türkiye'nin önerisiyle Balkanlararası Spor Komitesi kuruldu ve esası atletizme dayalı oyunlar basketbol, binicilik, boks, eskrim, futbol, güreş, tenis, kros, motosiklet, yelken ve yüzme dalları eklenerek kapsamı genişletildi.

## Katılan ülkeler
* (1929-günümüz)
* (1929-günümüz)
* (1929-günümüz)
* (1929-1992)
* (1931-günümüz)
* (1946-günümüz)
* (1992-günümüz)
* (1992-günümüz)
* (1992-günümüz)
* (1992-günümüz)
* (1992-günümüz)
* (2008-günümüz)

## Balkan Oyunları

## Kaynakça

## Ayrıca bakınız
* Balkan Kupası
Vazgen Sarkisyan Cumhuriyet Stadyumu

**Vazgen Sarkisyan Cumhuriyet Stadyumu**, Ermenistan'ın başkenti Erivan'da 1935 yılında inşa edilen çok amaçlı stadyum. Vazgen Sarkisyan Cumhuriyet Stadyumu'nda çoğunlukla futbol müsabakaları yapılmaktadır. Ermenistan'ın Ulis takımının maçlarını yaptığı stadyum 14.403 seyirci kapasitelidir.
Hrazdan Stadyumu

**Hrazdan Stadyumu**, Ermenistan'ın başkenti Erivan'da 1970 yılında kullanıma açılan tümü koltuklu çok amaçlı stadyum.

Stadyum, ilk inşa edildiğinde 75.000 seyirci kapasitesine sahipti. 2008 yılında yapılan yenilemeyle 54.208 koltuk kapasitesine düştü. Stadyum kapasite bakımından Sovyetler Birliği'nde yer alan en büyük dört stadyum arasına girdi. Ermenistan'ın en büyük spor tesisi olan Hrazdan çoğunlukla futbol maçları için kullanılır. Ayrıca Ermenistan millî futbol takımının iç sahada oynadığı maçlara da ev sahipliği yapar. Bunun yanı sıra birçok kez sırasında Hayastani Ankahutyan Gavat'ın final maçlarına ve 2003 yılında düzenlenen Pan-Ermeni Oyunları açılış törenine ev sahipliği yaptı. SSCB millî takımıda 1978 yılında bu stadyumda Finlandiya ve Yunanistan millî takımlarına karşı iki maç oynadı.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*Hrazdan Holding Resmi web sitesi
Tübüler bezler

**Tübüler bezler**; epitel hücrelerinin bazılarının tüp şeklinde yaptığı invaginasyonlar ile oluşan bezlerdir.

Basit ve Birleşik olmak üzere iki türü vardır:

* **Basit Tübüler Bezler**: Boşaltım kanalı olmayan çok hücreli bezlerdir. Salgının yapıldığı son kısım doğrudan epitelin yüzeyine açılır. İnce bağırsaberkülin çöküntüleri bu bezlere örnektir. Salgının oluştuğu kısım kendi üzerine kıvrılmış ise bu beze; **basit kıvrımlı tübüler bez** denir. Düz bir boşaltım kanalı ile yüzeye açılır. Merokrin tip ter bezleri bu beze örnektir. Son kısmı oluşturan yapının birkaç dala ayrılması ile **basit dallı tübüler bezler** oluşur. Mide ve uterusta bulunan bezler, ağız boşluğu, dil, özefagus ve duodenumdaki bazı bezler bu tip beze örnektir.
* **Birleşik Tübüler Bezler**: Salgının yapıldığı son kısımlar dallı, kıvrımlı tüpçüklerden oluşmuştur. Salgı, salgı ve boşaltım kanallarını geçerek lümene iletilir. Ağız boşluğundaki muköz bezler, mide ve duodenumdaki bezlerin bazıları, testis ve böbrek tübülleri birleşik tübüler bezlerdendir.

## Ayrıca bakınız

* Tübüler bezler 
* Alveolar bezler
* Tübüloalveolar bezler
* Çok hücreli bezler
Nairi Stadyumu

**Nairi Stadyumu**, Ermenistan'ın başkenti Erivan'da çok amaçlı olarak inşa edilen bir stadyum.

Nairi Stadyumunda çoğunlukla futbol müsabakaları yapılmaktadır. Ermenistan'ın FC Urartu takımının maçlarını yaptığı stadyum 2.000 seyirci kapasitelidir.
Alveolar bezler

**Alveolar bezler** ya da **Asinöz bezler**; üzüm salkımı şeklinde oluşmuş bezlerdir.

Basit ve Bileşik olmak üzere iki türü vardır.

* **Basit Alveolar Bezler**: Son kısımları alveol şeklinde genişlemiş olan bezlerdir. Kısa olan salgı kanalı ile tek bir alveol ile ilişkiliyse bu beze; **basit alveolar bez** denir. Bu salgı bezi erişkin memelilerde görülmez ancak [embriyo]nik gelişim sırasında ve kurbağanın derisinde görülür. Nemlilik ve kayganlık sağlarlar. Eğer kanal etrafında birçok alveolar son kısım bulunuyorsa; bu beze **basit dallı alveolar bez** denir. Derinin yağ bezleri ve göz kapağında bulunan bezler bu tip beze örnektir.
* **Birleşik Alveolar Bezler**: Son kısımları kese veya armut şeklinde görülen yapılardan oluşan bezlerdir. Bu birimlerin ortasında lümenler bulunur. Lümenler birleşerek boşaltım kanalına açılırlar. Meme bezleri birleşik alveolar bezlere örnektir.

## Ayrıca bakınız
* Tübüler bezler
* Alveolar bezler
* Tübüloalveolar bezler
* Çok hücreli bezler
Barometre

**Barometre**, atmosfer basıncını ölçmeye yarayan alet. Genellikle cıvalı (sıvılı) ve aneroid (havalı) olmak üzere yaygın olarak kullanılan iki çeşidi vardır.

## Cıvalı barometre

Cıvalı barometre 1643 yılında Evangelista Torricelli tarafından bulunmuştur. Cıvalı barometre, içi cıva dolu dikey bir borudur. Borunun üst ucu kapalıdır. Alt uç ise açık, ancak cıva dolu bir kaba daldırılmış durumdadır. Atmosferin bu kap içindeki cıva yüzeyine yaptığı basınca göre, borunun içindeki cıva sütunu yükselip alçalır.

Cıva sütununun yüksekliği barometre basıncını gösterir. Bu basınç deniz düzeyinde, cıva sütunundaki 76&nbsp;cm yüksekliğe eşittir.

76&nbsp;cm-cıva aynı zamanda 1 atmosfer basınca eşittir. Sütundaki cıva düzeyinin alçalıp yükselmesi atmosfer basıncının değiştiğini gösterir ve bu yolla hava durumu tahmin edilebilir.

## Aneroid barometre (Madeni Barometre)
Aneroid (havalı) barometre atmosfer basıncına bağlı olarak daralan ve genişleyen, daralma-genişleme miktarını da rakamlı bir düzenek sayesinde ölçek üzerinde işaret eden metal bir kutudur. Aneroid sözcüğü "sıvısız" anlamına gelir.

Hava taşıtlarında ve dağcılıkta kullanılan altimetreler aneroid barometrenin en yaygın olarak kullanılan örneklerindendir. Atmosfer basıncı deniz seviyesinden yükseldikçe azalır. Altimetre ibresi, gözlemcinin içinde bulunduğu atmosferik basınç düzeyine karşılık gelen yüksekliği gösterir.

## Kaynakça
Tübüloalveolar bezler

**Tübüloalveolar bezler**; Tübüler bez ve alveolar bez tiplerinin karışımı olan bezlerdir. Son kısımları kese ve tüp şeklinde birleşmiştir. Ortak bir kanala salgılarını boşaltırlar. Büyük ekzokrin bezlerin çoğu bu grup beze örnektir. 
Ayrıca;
**Retiküler bezler**; tübüloalveolar bezlerin son kısımlarının çok sıkı ağımsı yapı kazanmasıyla oluşan ve sadece karaciğerde görülen bez tipidir.

## Ayrıca bakınız

* Tübüler bezler 
* Alveolar bezler
* Tübüloalveolar bezler
* Çok hücreli bezler
Biyosfer 2

**Biosfer 2** (*Biosphere *2), John Polk Allen tarafından Oracle, Arizona'da kurulmuş suni bir kapalı ekosistemdir. 1987-1989 arası insanoğlunun kapalı bir biyosferde nasıl yaşayacaklarını test etmek üzere kurulmuştur. Uzay kolonizasyonu için kapalı ekosistemlerin kullanım imkânlarını ve dünyaya zarar vermeden biyosfere yapılabilecekleri araştırma olanağı vermiştir. İsim ilk biyosfer olan dünyadan esinlenmiştir. 200 milyon $'lık proje Edward Bass tarafından desteklenmiştir. Yankı uyandırması beklenen deney, başarısızlıkla sonuçlanmıştır. Beklenenin aksine ortamda bulunan canlıların çoğu can vermiş, deneyin içinde yer alan ikisi kadın, ikisi erkek toplam dört kişi de uykularından nefes darlığı, oksijen yetersizliği gibi sorunlarla uyanmıştır.

## Ayrıca bakınız
* Biyosfer
* Biyosfer 3

## Dış bağlantılar
* Resmi sayfası
* Biyosfer 2 ilgi sayfa ''(İngilizce)'' 
* Kitap ''"The Human Experiment: Two Years and Twenty Minutes Inside Biosphere 2"'' (''İngilizce'')
Kesif yem

**Kesif**, kelime olarak "yoğun" ve bazı kaynaklarda "konsantre" yem anlamına da gelir. birim hacimde sindirilebilir besin miktarı fazla selüloz değeri %18 den azdır. Gıda sektöründe besi dönemi uzun hayvanlarda et bağlama süreci bittiğinde yağ depolama artmakta, uzun süre kesif yemle beslenen hayvanlarda daha fazla yağa rastlanmaktadır. Kesim dönemi kışa rastlayan hayvanlar yazın kesilenlere göre daha yağlı olmaktadır. Rasyon bir hayvanın 1 günde yiyeceği yem demektir. Rasyonun %60'ını kaba yemler %40'ını kesif yemler oluşturur.
Paraziter hastalık

**Paraziter hastalık**, parazitlerin neden olduğu bulaşıcı bir hastalıktır. Parazitler, konukçudan beslenirken ona zarar veren organizmalardır. Parazitleri ve paraziter hastalıkları inceleyen bilim dalı parazitolojidir. Tıbbi parazitoloji üç ana parazit grubuyla ilgilenir: Parazitik protozoa, helmintler ve parazitik eklembacaklılar.
## Etkileri
Parazitler genel olarak organizmayı tahrip etmekte soyucu, sömürücü, mekanik olarak etkilemekte ve diğer hastalıklara canlıları dispoze kılmaktadırlar. Paraziterlerin hemen hemen bütün salgıları, sindirilmemiş artıkları organizma için toksiktir. Ayrıca bazı parazitlerin özel toksinleri vardır. Bunları salgılayarak hücre ve dokuları eritirler, kanın pıhtılaşmasına engel olurlar. Bu toksinlerle organizma tedricen zehirlenir. Alyuvarları erittiğinden Anemi meydana gelir. Kan tablosu değişir. Toksinlerin sinir sistemine de etkisi vardır. Bunun sonucu bazen felçler ve kuduz benzeri semptomlar meydana gelir. Gelişmede gerilik meydana gelir. Genital organların küçüldüğü, atrofiye olduğunu bildiren araştırmalar vardır.

## Gelişmeler
### Organlara verdikleri zararlar
Parazitler mekanik olarak da organizmaya zarar vermektedirler. Bulundukları organlara mekanik olarak basınç yapmaktadırlar. Bunların sayısı kadar bulundukları organın da önemi vardır. Beyin, göz gibi nazik organlarda bulundukları zaman, sayıları az da olsa meydana getirdikleri etki büyüktür. Hücre parazitleri çoğalırken hücreleri parçalarlar. Bazı parazitler safra kanalını tıkayarak sarılık meydana getirirler. Bazı parazitler de, örneğin bağırsakta yaşayanların birkaç tanesi bir araya gelerek bağırsakları tıkarlar ve şiddetli hazımsızlıklara sebep olurlar. Parazitlerin genç şekilleri organizmada göç ederken diğer bazı hastalık etkenlerini de beraberinde sürükledikleri gibi, zayıf düşürdükleri organizmalarda salgın hastalıkların kolaylıkla etkimesine sebep olurlar. Bundan ötürüdür ki, paraziter hastalıklara yakalanan hayvanlarda diğer hastalıklar da kolaylıkla yerleşebilmektedir. Parazitlerden mütevellit metabolik bozukluklar, vitamin, hormon dengesinin bozulması, özellikle hayvanların iyi beslenemedikleri hallerde doğal direncin bozulması sonucu parazitlerin etkileri artmaktadır.

## Teşhis
Paraziter hastalıklar bariz bir şekilde dikkat çekmediği, ölüm olayları görülmediği hallerde, bunların meydana getirdikleri verim düşüklüğünü kesin olarak hesaplamak güçtür. Paraziter hastalıklarda görülen semptomlarla, klinik olarak hastalığı teşhis etmek zordur. Ancak parazitin kendisini veya gelişme devirlerini görmek ile kesin teşhis konur. Bazı hallerde birkaç paraziter hastalık birlikte seyreder ki böyle durumlarda telefat artar.

## Kaynakça
Seröz bezler

**Seröz bezler**; hücreleri muköz bezlere göre daha küçük görünen, salgıları sulu ve akışkan olup, protein içeren yapıda salgı yapan bezlerdir.

Çekirdekler bazal yarıda bulunur. Enzim bakımından zengin olan salgı maddesinin boşaltılmasına bağlı olarak hücrenin apikal taraftaki sitoplazması çoğu zaman boş görülür ya da salgı granülleriyle doludur. Vücutta pankreasın dış salgı bezi, kulakaltı tükürük bezi, karaciğer, böbrek ve ağızdaki tükürük bezlerinin seröz kısımları bu tip bezlere örnektir.

## Ayrıca bakınız

* Seröz membran
* Muköz bezler
* Seromüköz bezler
Muköz bezler

**Muköz bezler**; hücrenin büyük kısmında yapışkan musin maddesi bulunur. Salgı kıvamlı, kaygan ve yapışkandır. Salgılarına mukus denir. Mukus, bulunduğu epitelin üst yüzeyini korumaya yardımcı olur. Hücrelerin çekirdekleri, yassılaşmıştır ve bazal kısımda bulunur. Muköz bez hücreleri, metakromazi özelliği gösterirler. Çok hücreli ilkel hayvanların ve bitkilerin çoğunda muköz hücreler bulunur. Islak ve nemli yerlerde bulunan kayganlık bundan kaynaklanır. Goblet hücreleri, çenealtı ve dilaltı tükürük bezleri, dişi üreme kanalı ve yemek borusu bu tip beze örnektir.

## Ayrıca bakınız
* Seröz bezler
* Seromüköz bezler
Jimnastik

:*Olimpiyatlarda yarışma düzenlenen dalı için bakınız: [[Artistik jimnastik]]*

**Jimnastik** veya **cimnastik**, bedeni, fiziksel yapısını düzeltme güçlendirme ve geliştirme amacıyla düzenli hareket ettirme sanatıdır. Denge, güç antrenmanı, esneklik, çeviklik, koordinasyon ve dayanıklılık gerektiren fiziksel egzersizleri içerir. Bedeni çevikleştirmek ve güçlendirmek için yapılan alıştırmaların tümü jimnastiğin kapsamına girer. Bu disiplin; erkeklerde, yer alıştırmaları, halka, halat tırmanma, kulplu beygir, paralel bar, barfiks; kadınlarda yer hareketleri, atlama masası, asimetrik bar ve denge aleti alıştırmalarını içerir.

İyileştirme ve öğrenme amaçları güden tıbbi jimnastik ve eğitim jimnastiğiyse  sanattan çok bilim ulamı içinde sayılmaktadır. İnsanın fiziksel ve ahlaki yetilerini eğitmek, fiziksel ve ruhsal verimini artırmak amacıyla beden çalışmalarından yararlanan "fiziksel eğitim", jimnastikten ayrı bir daldır.

Jimnastikte yapılan hareketler kol, bacak, omuz, sırt, göğüs ve karın kas gruplarının gelişimine katkı sağlar. Jimnastik, eski Yunanlar tarafından ata binme ve inme becerilerini içeren egzersizlerden ve sirk performans becerilerinden gelişmiştir. Jimnastikle ilgili sporlara katılanlar arasında küçük çocuklar, eğlence düzeyindeki sporcular ve her düzeydeki rekabetçi sporcular bulunur.

Dünya çapında jimnastik müsabakalarının yönetim organı Uluslararası Jimnastik Federasyonu'dur (FIG). Herkes için jimnastik, erkekler ve kadınlar için artistik jimnastik, ritmik jimnastik, trambolin jimnastik, (çift mini trambolin dahil), yuvarlanma, akrobatik jimnastik, aerobik jimnastik ve parkour dahil olmak üzere sekiz spor FIG tarafından yönetilmektedir. Şu anda FIG tarafından tanınmayan disiplinler arasında tekerlek jimnastiği, estetik grup jimnastiği, TeamGym ve Mallakhamba bulunmaktadır.

Jimnastik kelimesi, ortak Yunanca γυμνός ve γυμνάζω'dan türemiştir; genellikle "egzersiz yapmak, antrenman yapmak" anlamına gelir. Friedrich Ludwig Jahn modern jimnastikin kurucusudur.

## Kaynakça

## Ayrıca bakınız
*Jimnastikte Olimpiyat madalyası kazananlar listesi (erkekler)
*Jimnastikte Olimpiyat madalyası kazananlar listesi (kadınlar)
*Dünya Artistik Jimnastik Şampiyonası
* Akdeniz Oyunları'nda jimnastik
*Yaz Olimpiyatları'nda jimnastik
*Türkiye Cimnastik Federasyonu
Kuter

**Kuter** İngilizce "to cut" kesmek fiilinden gelmektedir. sosis ve salam hamurunun kuter dışında elde edilmesi hemen hemen olanaksızdır. XX. yüzyılın başına kadar hamur zırh benzeri bıçaklarla yapılmakta idi. halen güney, doğu ve güneydoğu anadolu da kebap kıyması zırh ile yapılmaktadır. kuter denen bir tekne (tabla) ve tekneye dikey olarak konulmuş 2-3-4 veya 6 bıçaktan oluşan ve farklı hızla dönen bıçak takımlarından ibarettir. bıçaklar kullanış amacına göre farklı olmaktadır. yağ ve donmuş et için farklı bıçaklar kullanılmaktadır. teknolojinin gelişmesiyle birlikte farklı amaçlar için değişik kapasiteli kuterler üretilmeye başlanmıştır. üretilecek ürünün çeşidine göre en iyi karışımı yapabilen vakum paketler veya pişmiş ürün üretildiyse ısıl işlem uygulanarak haşlama ve pişirme işlerini doğrudan kuterde yapabilen pişirici kuterler de mevcuttur.
Aydoğdu, Şumnu

**Aydoğdu** veya **İzgrev** (Bulgarca: Изгрев, *Izgrev*), Bulgaristan'daki Şumnu şehrinin kuzeydoğusunda bulunan küçük bir köydür.

Köyden geçmekte olan Şumnu - Bohçalar yolu sayesinde köyün önemi zamanla artmıştır. Köy, üç mahalleden oluşmaktadır. 1954 yılında kurulan kooperatif sayesinde halkın geliri az da olsa yükselmiş, 1960'lı yıllarda motosiklet, 1980 senesinden sonra köyde otomobil sayısı artmıştır. 1950 yılından beri mevcut olan tiyatro salonu sayesinde uzun kış geceleri komşu köylerden de gelen tiyatro gösterimleri ile renkli geçmekte idi.

Düzen 1985 yılındaki olaylardan sonra bozuldu. Yerli öğretmenlerin hepsi komşu ülkeye göç etti. Okul öğrencisiz kaldı. Köyün nüfusu yarı yarıya azaldı (1989 yılında). Kooperatifin dağılması ile (1990 yılında) bağ ve meyve bahçeleri söküldü. Gençler işsiz kaldı.

Bulgaristan da Türk yazarlar arasında yer alan eğitimci yazar Embiya Ulusoy Aydoğudu Köyünde doğmuştur.

Türkiye Cumhuriyeti'ne göç edenlerin hasret gidermeleri ve yeni yetişen neslin de kaynaşması için her yıl Temmuz ayının ilk Pazar günü geleneksel "Aydoğdulular Günü Pikniği" yapılmaktadır.
 

## Kaynakça
Merokrin bezler

**Merokrin bezler**; sitoplazmalarından kayıp vermeden ya da çok az miktarda kayıpla salgı yapan hücrelerin oluşturduğu bezlerdir.

Bu tip hücrelerde granüllü endoplazmik retikulumda oluşan salgı, Golgi aygıtına aktarılır. Burada son şeklini alıp, kesecikler (granüller) halinde hücrenin apikal kısmından dışarı verilir. Salgılandıkları organın yüzeyini nemli ve kaygan tutarlar, terlemeyi sağlarlar. Tükürük bezleri, ter bezleri, pankreasın bir kısmı, sindirim, solunum ve ürogenital yollardaki bezler bu tiptir.

Merokrin bezlerinde ENaC adlı Na+ kanalları vardır.

## Kaynakça

## Ayrıca bakınız
 
:* Dış salgı bezleri
:::* Merokrin bezler
:::* Apokrin bezler
:::* Holokrin bezler
Apokrin bezler

**Apokrin bezler**; salgılama sırasında hücrelerinden bir miktarda sitoplazma (yaklaşık 2/3'ü kadar) ve bazı parçalar kopararak salgı üreten hücrelerin oluşturduğu bezlerdir.

Hücre, kopan kısımlarını onararak yeniden salgı yapacak duruma gelir. Salgıları yapışkan, bulanık ve yoğun kokuludur. Bu nedenle **Koku Bezleri** de denilir. Genellikle ergenlikte salgı yapmaya başlarlar. Bu salgının yapıldığı yerlerde mikroorganizmaların üremesi olağandır. Kulak kiri oluşturan bezler, göz kapağındaki Moll bezleri, koltukaltı, kasık, meme başı, anüs çevresinde bulunan bezler bu tiptedir.

## Ayrıca bakınız

* Dış salgı bezleri
:::* Merokrin bezler
:::* Holokrin bezler
Holokrin bezler

**Holokrin bezler**; salgılama sırasında tüm hücre içeriğinin ya da hücrenin tamamının kullanıldığı bezlerdir. İki çeşidi vardır:

* **Aktif holokrin bez**; salgılanan madde canlı hücrenin kendisidir. Testislerdeki spermler, ovaryumda ovum (yumurta) bu gruptandır.
* **Dejeneratif holokrin bez**; parçalanmış olan hücrenin içeriği salgıdır. Derideki süt ve yağ bezleri bu grup beze örnektir.

## Ayrıca bakınız

* Dış salgı bezleri
:::* Merokrin bezler
:::* Apokrin bezler
:::* Holokrin bezler