Jean Louis Mattei

**Jean Louis Mattei** (d. 14 Ocak 1951, Marsilya – ö. 15 Haziran 2019, Ankara), Fransız yazar ve araştırmacıdır. 1976 yılında Türkiye'ye gelmiş, birçok Türkçe eseri Fransızcaya çevirmiştir. Makalelerinin yanında romanları da vardır.

## Eğitimi ve meslek hayatı
Aix-en-Provence Edebiyat Fakültesi Fransız Edebiyatı ve Latin-Eski Yunan Dilleri Bölümünü bitirdikten sonra aynı yerde master yapmıştır. 1970 yılında Paris'te bir şiir kitabı (Tahoum Tahoum) çıkarmıştır. 1976 yılında Türkiye'ye gelmiş, Ankara'da bulunan Tevfik Fikret Lisesi'nde Fransızca öğretmeni olarak göreve başlamış ve 1978 yılına kadar bu görevi yürütmüştür. 1982 ve 1984 yılları arasında da Galatasaray Lisesinde görev yapmıştır.

1988'den 2004'e kadar Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Fransız Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı'nda yabancı uzman olarak çalışmıştır. Aynı zamanda Türkçeden Fransızcaya çeviri dersleri vermiştir. Halk arasında “kas zafiyeti” olarak bilinen, tıp literatüründe ise “Miyastenia Gravis” olarak geçen hastalığı nüksedene kadar Uludağ Üniversitesi'ndeki görevine devam etmiştir. Hastalık Mattei'nin hareket kabiliyetini tamamen zayıflatmış ve dönem dönem hiç hareket edemez hale getirmiştir.

Ermeni meselesinde dünya kamuoyuna karşı Türkiye'yi savunmuş; Hocalı Katliamı sırasında bizzat devlet başkanlarına mektuplar yazarak duyarlı olmaları konusunda uyarmıştır. *Ermeni Araştırmaları* dergisinin yayın ve danışman kurulunda görev yapmıştır.

Jean-Louis Mattei özgün belgelere ulaşmak istemiş ve bu doğrultuda Osmanlıca öğrenmiştir. Latince, Eski Yunanca, İngilizce, Modern Yunanca, Rusça, Almanca, Arapça, Ermenice bilen Mattei, Türk Edebiyatını ve Türk Tarihini dünyaya tanıtmak için çaba sarf etmiştir. Türk Tarih Kurumu'nun teklifi üzerine çeşitli ülkelerde Türk tarihine yaptığı katkılardan dolayı 10 Nisan 2015 yılında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından ödüle layık görülmüştür.

Jean-Louis Mattei'nin kitapları sadece Türkiye'de bulunan kütüphanelerde değil, kitapları aynı zaman dünya kütüphanelerinde yerini almıştır.

1982 yılında Nurcan Mattei ile evlenmiş Timur adında bir çocukları olmuştur. 15 Haziran 2019'da ölmüş ve Ankara'da defnedilmiştir.

## Çeşitli yayınları

* Belgelerle Büyük Ermenistan Peşinde Ermeni Komiteleri, Bilgi Yayınevi, 2008.
* Orhan Kemal'den L'Inspecteur des İnspecteurs (Çeviren: Jean-Louis Mattei) Kültür Bakanlığı Yay. 1995.
* Orhan Kemal'den L'Escroc (Üçkağıtçı) (Çeviren: Jean-Louis Mattei) Kültür Bakanlığı Yay. 2002.
* Hazreti Ali Cenknameleri (Osmanlıca Belgelere göre Etüt, faksimile ve çeviri yazısı) Kitapevi Yay.2004.
* Haldun Taner, Keşanlı Ali Destanı “L’Epoèe d’Ali de Kechan”, (Çeviren: Jean-Louis Mattei), Kültür Bakanlığı Yay.1999.
* “Droşak” Gazetesi: Açık Açık Terörizmi Savunan Bir Organ (“Droshak” Newspaper: A Newspaper That Openly Supported Terrorism), Ermeni Araştırmaları Dergisi, sayı 50, 2015.
* “Kırım ve Kafkasya’da Osmanlı nüfuzunun gerilemesi ve Çerkez Kabilelerinin Direniş Girişimleri 1792”, Toplumsal Tarih Dergisi, Haziran-Temmuz-Eylül sayıları (6-7-9), 1994.
* Une èpopèe d'Eba Muslim lue dans les cafès d'İstanbul aux environs de 1850 İSİS Yayınları, 2013 İstanbul. (Halk Edebiyatı / Destan türünde, 1849 tarihli Osmanlıca bir elyazmasına göre çeviri ve etüt).
* Affaires Turques / De Rebus Turcicis 1645-1665, (Levin Warner'in Latince yazmış olduğu 99 adet mektubun yayımlanması), 2015.
* Vie de Saint Theodore de Sykèon (Beypazarı), Etüt ve Latinceden çeviri, 2014.
* Aynı Toprağın Kardeşleri, Roman, Gita Yayınları, 2013. 
* Süleyman Oğlu Cihangir / Djihanguir, fils de Soliman, Gita Yayınları. 2015
* Kemal Çiçek, L`exode Force Des Armeniens (1915-1917), çev. Jean-Louis Mattei, TTK Yay. 2015.
* Nouvelle Histoire de la Galatie Greco-Romaine et Byzantine ISIS Yay., 2016, İstanbul.

## Kaynakça