Berkeley r-komutları

&nbsp;
**Berkeley r-komutları**, bir *[[Unix]]* sisteminin kullanıcılarının ''TCP/IP'' bilgisayar ağı üzerinden başka bir *[[Unix]]* bilgisayarında oturum açmasını veya komutlar vermesini sağlamak için tasarlanmış bir bilgisayar programları paketidir. Berkeley r-komutları, 1982'de Berkeley'deki Kaliforniya Üniversitesi'ndeki  ''Computer Systems Research Group'' (CSRG) tarafından, ''TCP/IP'''nin (İnternetin protokol yığını) erken uygulanmasına dayanarak geliştirildi.

CSRG, r-komutlarını kendilerinin geliştirdiği bir *Unix* işletim sistemi olan *[[BSD|Berkeley Software Distribution]]*'a (BSD) dahil etti. R-komutları BSD v4.1'de yayınlandı. Paket içerisindeki programlar şunlardır: , , , , ,ve .

Berkeley r-komutları önemli bir yenilikti ve Unix işletim sistemleri için *fiili* standartlar haline geldi. Geniş çapta kitlelerin internete olan adaptasyonuyla birlikte, var olan güvenlik açıkları bir sorun haline geldi. 1995'te geliştirilmesi başlanan güvenli kabuk (*secure shell*) protokolleri ve uygulamaları zamanla r-komutlarının ve 'in yerini aldı.

## Doğrulama

Orijinal Berkeley r-komutları paketi komutunun dışında *rcp* (*remote copy* - uzaktan kopyalama) ve  (*remote shell* - uzak kabuk) komutlarını da içerir. Bunlar, *hosts.equiv* ve *.rhosts* erişim kontrol şemasını paylaşırlar (farklı bir *daemon*'a bağlanmış olsalar da, *rshd*).

## Komutlar

### rlogin
, 513'üncü *TCP* portunu kullanarak, kullanıcının ağ üzerinden sunucuya bağlanmasını sağlar.

ayrıca yazılım tarafından kullanılan uygulama katmanı protokolünün adıdır ve ''TCP/IP'' protokol paketinin bir parçasıdır. Kimliği doğrulanmış kullanıcılar, bilgisayarda fiziksel olarak varmış gibi hareket edebilirler. İçinde tanımlandığı *RFC 1282*, şunu belirtir: "özelliği; fiziksel kullanımdaki akıcılıkta, uzaktan kullanılabilen bir sanal terminal sağlar." uzak ana bilgisayarda bir *deamon* (arka planda çalışan program) olan (*remote-login-deamon*) ile iletişim kurar. , komutuna benzer, ancak özelleştirilebilir değildir ve yalnızca ''Unix'' benzeri ana bilgisayarlara bağlanabilir.

### rsh
, oturum açma prosedürü olmadan uzak bilgisayarda bir kabuk açar. Bağlandıktan sonra kullanıcı, kabuğun komut satırı arayüzü aracılığıyla uzak bilgisayardaki komutları çalıştırabilir. , girdileri ve çıktıları standart akışlar üzerinden geçirir ve standart çıktıyı kullanıcının konsoluna gönderir. Ağ üzerinden, standart girdiler (*stdin*) ve standart çıktılar (*stdout*) 514'üncü *TCP* portu üzerinden akarken; standart hatalar (*stderr*), arka plan programının () açtığı farklı bir *TCP* portundan akar.

### rexec
'de gibi, kullanıcının uzak bir bilgisayarda kabuk komutlarını çalıştırmasına olanak tanır. Ancak, sunucusundan farklı olarak, sunucusu () oturum açma gerektirir: ağ soketinden kullanıcı adı ve parolayı (şifrelenmemiş şekilde) okuyarak kullanıcıların kimliğini doğrular. , 512'nci *TCP* portunu kullanır.

### rcp
rcp bir dosyayı veya dizini yerel sistemden uzak bir sisteme, uzak bir sistemden yerel sisteme veya bir uzak sistemden diğerine kopyalayabilir. ve 'nin komut satırı argümanları benzerdir; ancak 'de, uzak dosyalarda, uzak sistemin adı ön ek (*prefixed*) olarak bulunur:
 rcp file.txt subdomain.domain:~/home/foo/file.txt
*Unix* kopyalama komutu olan 'de olduğu gibi, komutu da hedefte aynı isimde var olan bir dosyanın üzerine yazar; **'<nowiki/>'nin aksine, hedef dosyanın üzerine yazmadan önce kullanıcıyı uyarmak için hiçbir mekanizma sağlamaz.  gibi, **' de 514 numaralı *TCP* portunu kullanır.

### rwho
*Unix* sistemlerde kullanılan komutu kullanıcıları nasıl listeliyorsa, komutu da aynı şekilde çok kullanıcılı *Unix* sisteminde giriş yapmış olan bütün kullanıcıları listeler. 'un arka plan programı (*deamon*) olan , yerel ağdaki *Unix* sistemlerinin durumu hakkındaki bilgileri saklamak amacıyla veritabanı oluşturur. ve oluşturmuş olduğu veritabanı, programı tarafından da kullanılır.

### rstat

### ruptime
komutunun bir *Unix* sisteminin son yeniden başlatmadan bu yana ne kadar süredir çalıştığını göstermesi gibi,  komutu da yerel ağdaki tüm bilgisayarlardan bir durum raporu ister. Daha sonra çalışma süresi raporunu döndürür. Bir bilgisayar cevap göderirken zaman aşımına uğrarsa; , sistemin kapalı olduğunu bildirir. Bu bilgi, aynı zamanda komutu tarafından da kullanılan arka plan programı tarafından da izlenir ve saklanır.

## Güvenlik
Kullanıcı kimlik doğrulamasını içeren bu r-komutları (, , ve ), bazı ortak güvenlik açıklarına sahiptir:

* Şifreler de dahil olmak üzere tüm bilgiler şifrelenmemiş olarak iletilir (ele geçirmeye karşı savunmasız hale getirir).
* *.rlogin* (veya *.rhosts*) dosyasının kötüye kullanılması kolaydır. Şifre olmadan oturum açmaya izin verecek şekilde tasarlanmıştır, ancak uzak kullanıcı adlarına, ana bilgisayar adlarına ve IP adreslerine güvenmeleri istismar edilebilir. Bu nedenle, birçok kurumsal sistem yöneticisi *.rhosts* dosyalarını yasaklar ve suçlular için ağlarını aktif olarak inceler.
* Protokol port numarası ve sunucu alan adı gibi bazı önemli bilgileri  istemci uygulaması tarafından sağlar. İstemci uygulamasındaki hatalı bir durum sunucu tarafından algılanamayabilir (bu hata kasıtlı olarak da sağlanabilir) ve bu durumda protokolü, kimlik doğrulama aşamasında hatalı davranıp istemciye erişim hakkı tanıyabilir.
* Çoğu kullanıcının ana dizinleri ağ dosya sistemine (*NFS - Network File System*) bağlı olduğundan, sahte bir *.rhosts* dosyası ve protokolü sistemi saldırılara açık hale getirir - bu da demektir ki, ağ dosya sistemi yazılımının yapacağı bir hata, sistemi saldırısına karşı savunmasız bırakır.

Bu sorunlar nedeniyle, r-komutları göreceli olarak kullanılmaz hale geldi (birçok *Unix* ve *[[Linux]]* dağıtımları artık varsayılan olarak bunları içermiyor). Daha önce ve 'e dayanan birçok ağ, bunların yerini  ve onun *rlogin*-eşdeğeri olan ile değiştirdi.

## Ayrıca bakınız

* ''Unix'' programlarının listesi

## Kaynakça

*Bu makale *[[Free On-line Dictionary of Computing]]*'deki materyaller temel alınarak hazırlanmıştır. 1 Kasım 2008'den önce ve GFDL'nin 1.3 veya sonraki sürümünün "yeniden lisanslama" şartlarına dahil edilmiştir.
* Casad, Joe (2008). "Berkeley Remote Utilities". Sams Teach Yourself TCP/IP in 24 Hours. Pearson Education.  – Google Kitaplar aracılığıyla.

## Konuyla ilgili yayınlar

* 
* 
* 
* 

## Dış bağlantılar

* RFC 1282, BSD Rlogin (1991)
* rlogin(1) &nbsp;–&nbsp;Linux User Commands Manual
* rlogin(1):&nbsp;remote login&nbsp;–&nbsp;Darwin and macOS General Commands Manual
* rlogin(1) :&nbsp;remote login&nbsp;–&nbsp;Solaris 10 User Commands Reference Manual