Kolıma Nehri

**Kolıma ** (Rusça: Колыма́), havzası Yakutistan, Çukotka Özerk Okrugu ve Rusya'nın Magadan Oblastı bölümlerini kapsayan  kuzeydoğu Sibirya'da bir nehirdir.

Kolıma her yıl yaklaşık 250 gün boyunca birkaç metre derinliğe kadar donar ve sadece haziran başında ekim ayına kadar buzdan arınır.

Kolıma Irmağı, Rusya Federasyonu'nun doğusunda bulunan Sibirya bölgesinin doğusundaki Çarski Dağları ile Kolimski Dağları'nın arasındaki yüksek tepelerden kaynaklanır. Uzunluğu 2.129&nbsp;km'yi bulur. Su toplama havzası 644.000&nbsp;km²' dir.

Kolıma Irmağı Ambarçık kasabası yakınlarındaki halicinden Doğu Sibirya Denizi üzerinden Arktik Okyanusu'na dökülür.

Kolıma Irmağı'nın bulunduğu bölgenin ikliminin sertliği ve ırmak çevresinde fazla yerleşim birimi olmaması nedeniyle nedeniyle suları tarımda kullanılamaz. Kışları 4-5 ay boyunca donar.

## Nehrin rotası
Kolima Kulu ve Ayan-Yuryah'un birleşmesiyle Halkan Bölgesi'nden başlar. Dağlık bölgeleri terk ederek kabaca kuzeye doğru büyük Doğu Sibirya Ovası'nın binlerce göl ile benekli geniş bir ovası olan Kolima Ovası boyunca uzanır.
Nehir, Doğu Sibirya Denizi nin Kolıma Körfezi, Kuzey Buz Denizi’nin bir bölümünün içine boşalır. Nehir, Doğu Sibirya Denizi' nin Kolıma Körfezi, Kuzey Buz Denizi' nin içine boşalır.

Kolima  uzunluğundadır. Havzasının alanı . 
Kolimskoye'deki ortalama deşarjı, , en yüksek debisi Haziran 1985'te  ve en düşük debisi Nisan 1979'da   olarak bildirilmiştir.

### Kolları
Kolima'nın ana kolları, kaynaktan ağza şunlardır:

*Ayan-Yuryah (sol)
*Kulu (sağ)
*Buyunda (sağ)
*Balıgıçan (sağ)
*Sugoy (sağ)
*Korkodon (sağ)
*Popovka (sol)
*Yasaçnaya (sol)
*Zıryanka (sol)
*Ojogina (sol)
*Sededema (sol)
*Beryozovka (sağ)
*Omolon (sağ)
*Anyuy (sağ)

### Adalar
Son  genişlemede Kolıma iki büyük dala ayrılır. Doğu Sibirya deniziyle buluşmadan önce Kolıma'nın ağzında birçok ada vardır. Başlıcaları şunlardır:

*Mikhalkino
 en büyük adadır, Batı Kolıma'nın doğu dalı olan Prot'Kammennaya Kolimada yer alır. Bu ada kuzey ucunda daha küçük adalara ayrılır.
 uzunluğunda ve  enindedir. Mikhalkino, Kuzey Denizi Güzergahı Genel Müdürlüğü'nün ardından "Glavsevmorput Adası" olarak da bilinir.
* Sukharnyy veya Sukhornyy, Mikhalkino'nun kuzeydoğu kıyılarına 3&nbsp;km uzaklıktadır. Bu  uzunluğunda ve yaklaşık  genişliğindedir. Sukhornyy'nin kuzeydoğusu, Morskiye Sotki adaları olarak bilinen küçük adalar kümesidir.
* Piat 'Pal'tsev Sukhornyy'nin güney ucunun 5&nbsp;kilometre güneydoğusundadır. 5 kilometre uzunluğunda ve maksimum 1.8 kilometre genişliğindedir.
* Nazarovsky Adası,  Kolima'nın batı dalı Prot'Pokhodskaya Kolima in batı tarafında, birçok küçük ada bulunan bir bölgededir. 4.5&nbsp;kilometre uzunluğunda ve 1.3&nbsp;kilometre genişliğindedir.
* Shtormovoy Adası, Nazarovsky Adası'nın  kuzeyinde, deniz kenarında yer alır. Shtormovoy, Kolima ağızlarının en kuzeyindeki adadır. 4.3&nbsp;kilometre uzunluğunda ve 1.5&nbsp;kilometre genişliğindedir.

## Tarihçe
1640 yılında Dimitry Zyryan (Yarilo veya Yerilo olarak da bilinir) İndigirka 'ya karaya gitti. 1641'de İndigirka'ya doğru  gemiyle yola çıktı doğuya ve Alazeya 'ya gitti. Burada Kolıma'yı duydular ve ilk kez Çukçiler ile tanıştılar. 1643'te İndigirka'ya döndü, *yasak*(kol)'unu Yakutsk'a gönderdi ve Alazeya'ya geri döndü. 1645'te bir partiyle tanıştığı Lena'ya geri döndü ve Kolima'nın' 'prikazchik' '(arazi yöneticisi) olarak atandığını öğrendi. Doğuya döndü ve 1646'nın başlarında öldü.

1641–42 kışında Mikhail Stadukhin, Semyon Dejnyov ile birlikte üst Indigirka'ya karaya çıktı. Ertesi kışı orada geçirdi, tekneler yaptı ve İndigirka'dan aşağıya ve doğuya Zyryan ile tanıştığı Alazeya'ya doğru yelken açtı. Zyryan ve Dezhnyov Alazeya'da kalırken Stadukhin doğuya gitti, 1644 yazında Kolima'ya ulaştı. Muhtemelen Srednekolımsk'da bir*zimovye*(kış kabini) inşa ettiler ve 1645'in sonunda Yakutsk'a döndüler.

1892–94'te Baron Eduard Von Toll Rusya Bilimler Akademisi adına Kolyma havzasında (diğer Uzakdoğu Sibirya nehirleri arasında) jeolojik araştırmalar gerçekleştirdi (Barr, 1980). Bir yıl ve iki gün boyunca süren sefer 'ı kapsadı ve  nehir üzerinde ve yolda jeodezik etütler yapıldı.

Kolıma, Gulag çalışma kampı ve altın madenciliği ile bilinir; bunların her ikisi de Josef Stalin döneminden kalma Sovyet arşivleri açıldığından beri kapsamlı bir şekilde belgelenmiştir. Nehir, Varlam Shalamov, * The Kolyma Tales* tarafından Gulag kamplarındaki yaşam hakkında ünlü antolojiye adını verir.
Kamplar kapatıldıktan sonra devlet sübvansiyonları, yerel endüstriler ve iletişim azaldı. Birçok insan göç etti ancak bölgede kalanlar balıkçılık ve avcılık yaparak geçimini sağlamaktadır. Küçük balıkçı yerleşimlerinde balıklar bazen donuk topraktan'dan oyulmuş mağaralarda saklanır.

Sovyet döneminde *[[Perestroyka]]* dan önce Kolıma'yı ziyaret eden son Amerikalılar Ağustos 1929'da ziyareti filme alan yelkenli uskuna *Nanuk* mürettebatıydı. *Nanuk* sahibinin 18 yaşındaki kızı Marion Swenson tarafından filme alındı.

*Nanuk* ziyaretinden sonra Kolıma'yı ziyaret eden ilk iki Amerikalı, 1991'de yazar Wallace Kaufman ve Ağustos 1991'de Ziryanka'dan Green Cape'e filika ile seyahat eden gazeteci Rebecca Clay'di.

Şubat 2012'de, Ulusal Bilimler Akademisi Bildirilerinde, Kolıma nehri kıyısına yakın sincap yuvalarında ve donmuş toprakta korunmuş 30.000 yıllık *Silene stenophylla* meyvelerinden bilim insanlarının bitkisini yetiştirdikleri raporlandı.

## Yerleşimler
Kolıma nehrindeki yerleşim yerleri arasında (aşağı akışta listelenmiştir) Sinegorye, Debin, Ust-Srednekan, Seymchan, Zyryanka, Srednekolymsk ve Chersky bulunmaktadır.

## İnşaatlar
 Sinegorye'de bir hidroelektrik santrali vardır (Kolıma Hidroelektrik İstasyonu)
nehrin üst kısmındadır. Tesis 1980'lerde Kolima Gestroi tarafından başlatıldı ve hem tesis hem de Sinegoria kasabası baş mühendis Oleg Kogadovski'nin gözetiminde inşa edildi. Kasaba, olimpik büyüklükte bir yüzme havuzu, bir yeraltı tüfek menzili ve diğer birçok Rus kasabasında bulunmayan birçok aktivite içeriyordu. Kogadovski, bu kadar uzak bir yerde iyi yetenekleri çekmek ve kullanmak için kasabanın olağanüstü olması gerektiğini söyledi. Baraj, Magadan da dahil olmak üzere bölgeye verilen elektriğin çoğunu sağlar.

Kolima barajı 150&nbsp;ft yüksekliğinde toprak bir barajdır. Hava sirkülasyon boruları donmuş kış yapısını koruduğu barajın çekirdeğine soğuk kış havası taşırlar. Kolıma Gestroi Permafrost bölgesinde inşa edilmiş en büyük baraj olduğunu söyledi.

Ust-Srednekan'da yeni bir hidroelektrik santral yapım aşamasındadır. (Ust-Srednekan hidroelektrik santrali (Усть-Среднеканская ГЭС)). Rezervuarı için boşaltılan karaçam ormanının ağaç gövdeleri donduğundan ve kolayca kapatıldığından ağaçları kışın kesildi. Odunu, kağıt hamuru olması için satıldı. 
Ust-Srednekan, Sinegorye ve Debin (Kolıma Otoyolunu içeren) dahil olmak üzere nehir üzerinde sadece birkaç köprü vardır.

## Ayrıca bakınız
* Gulag hakkında ek bilgi veren Kolıma makalesi.
* Doğu Sibirya Dağları

## Daha fazla okumak için
* William Barr, *Baron Eduard von Toll’s Last Expedition: The Russian Polar Expedition, 1900-1903* (1980). http://pubs.aina.ucalgary.ca/arctic/Arctic34-3-201.pdf
* Shalamov, Varlam Tikhonovich (1994) *Kolyma tales* [Kolymskie rasskazy], Glad, John (transl.), Penguin twentieth-century classics, Harmondsworth: Penguin, 
* Once-cursed Gulag river now Siberian lifeline: https://web.archive.org/web/20070818034943/http://dl1.yukoncollege.yk.ca/agraham/newsItems/departments/russia
* Position and names of islands

## Dış bağlantılar
* Information and a map of the Kolyma's watershed
* Picture of Mikhalkino Island

## Kaynakça