FIAT Pratola Serra modüler motorları

**FIAT Pratola Serra modüler motorları**, Fiat tarafından geliştirilip üretilen sıralı dört ve sıralı beş silindirli modüler içten yanmalı motor ailesidir. 1994'ten beri FIAT, Alfa Romeo, Lancia, Jeep ve diğer üreticiler tarafından binek ve hafif ticari araçlarda kullanılmaktadır. Adını, motorların üretildiği tesisin bulunduğu aynı adı taşıyan şehirden almaktadır.

## Bağlam
FIAT ve Alfa Romeo'nun üstten çift eksantrikli motorlarının yerini almak üzere farklı silindir hacimlerine, konfigürasyonlara ve yakıt sistemlerine sahip, düşük maliyetli modüler bir motor ailesi olarak geliştirilmiştir. İlk defa Lancia Kappa binek otomobil modelinde kullanılmaya başlanmıştır.

İlk versiyonları aşağıdaki tabloda yer almaktadır:

## Üretim

Pratola Serra modüler motorları, Stellantis'in Avellino eyaletine bağlı Pratola Serra'daki motor fabrikasında üretilmektedir. Yılda 600.000 adet motor üretim kapasitesine sahip fabrikada benzin ve dizel motorları aynı anda üretilebilmektedir.

1993 yılında tanıtılan motor ailesi, farklı konfigürasyonlara sahip motorların tek bir üretim hattında üretilebilmesi için geliştirilmiştir. Sonuç olarak, 90 farklı motor konfigürasyonu için 8 farklı silindir bloğu, 8 farklı krank mili (5'i çelik ve 3'i dövme demir), 15 farklıeksantrik mili, 9 farklı silindir kapağı, 6 farklı biyel kolu, 5 farklı volan ve 10 farklı emme manifoldu aynı hatta monte edilebilir hale gelmiştir. Tasarım aşamasında, modüler motorun ilk kullanım yılındaki ortalama arıza sayısının, o sırada Mirafiori tesisinde üretilmekte olan önceki nesil motorların ortalama arıza sayısından yaklaşık %75 daha düşük olacağı öngörülmüştü. Motorların fabrikadaki montajı, krank milleri, silindir kapakları, bloklar, biyel kolları ve eksantrik milleri alt kısımda, motorların son montajı üst kısımda olmak üzere iki aşamada tamamlanmaktadır.

Fabrika, ISO 14001, ISO TS 16949, ISO 50001 gibi önemli uluslararası sertifikalar ve mükemmellik seviyesini belgeleyen WCM (Dünya Klasında Üretim) metodolojilerinin uygulanmasında Bronz ve Gümüş Seviye olmak üzere ödüller almıştır.

Fabrika şu anda ortalama yaşı 37 olan yaklaşık 1700 kişi istihdam etmektedir.

## Temel teknik bilgi

* **Motor bloğu:** 4 ve 5 silindirli motorlar, birbirlerine benzer özelliklere sahiptirler. Her bir bloğun konstrüksiyonu, dökme demirden olup (bazı versiyonlarda alüminyum alaşım), ince duvarlı entegre gömleklerden oluşmaktadır. Bazı bloklar, motorun dengesi için entegre dengeleme millerine sahiptir. Alüminyum alaşım pistonlar, kayma sürtünmesini azaltmak için grafit kaplamaya sahiptir, bu da motorun hareketli parçalarında daha fazla güvenilirlik ve mekanik verim artışı sağlar. Yağlama sisteminde doğal emişli versiyonlarda dahili, cebri doldurmalı versiyonlarda ise harici bir yağ eşanjörü kullanılmıştır.
* **Silindir kapağı:** Alüminyum alaşımdan yapılmış olup, soğutma sıvısı pompasıyla entegredir. Yanma odaları, supaplar arasında 47 derecelik bir iç açı bulunduran hafif asimetrik çatı profildedir. 1910 cc 8V ve 2387 cc 10V turbodizel motorların yanma odaları, silindir başına iki supaplı olup düz çatılı şekildedir.
* '''Zamanlama''': Her bir motorun silindir kapağı çift külbütör milli olup, iticiler boşaltma önleyici kanallara sahip kendinden ayarlı hidrolik tiptedir. Bazı benzin motorlu versiyonlarda zamanlama, geniş bir devir aralığında maksimum performans sağlamak için elektronik kontrollü bir değişken supap zamanlama (VVT) sistemi ile donatılmıştır. Zamanlama tertibatı kayışlı (triger kayışı) olup gerdirici bulundurmaktadır. Bazı versiyonlarda elektronik olarak kontrol edilen değişken geometrili emme manifoldu (*VIS*) bulunur.

### Davranış
Faz değiştiricisi, yanma odalarının doldurma aşamasını optimize etmeye, motorun termal verimliliğini artırmaya ve daha geniş ve daha düzenli bir tork eğrisi elde etmeye izin verir. Motor, rölantide bile mükemmel bir düzen içinde çalışarak, düşük devirlerden yararlanılabilen esnek bir davranışa sahip olduğunu varsayar.

Hidrolik iticilerin benimsenmesi, bu motorları çok sessiz hale getirmenin yanı sıra, periyodik kontrol ve boşluğun ayarlanmasını önler.

Değişken geometrili manifoldlar, motorun hacimsel verimliliğini artırarak tüm motor hızlarında daha yüksek performans sağlar.

## Motor çeşitleri

### Üretimi devam eden modeller

### Kullanıldığı FIAT modelleri

### Kullanıldığı Lancia modelleri

### Kullanıldığı Alfa Romeo modelleri

### Kullanıldığı Jeep modelleri

### Kullanıldığı diğer taşıtlar

## Not

## Diğer projeler

*  Wikimedia Commons 'ta**[https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Fiat_Pratola_Serra_modular_engines?uselang=it FIAT Pratola Serra modüler motorları]** hakkında daha fazla içerik bulunmaktadır.