Mantık felsefesi

Felsefi çalışmaların gelişmesi sürecinde on dokuzuncu yüzyılda sembolik mantık ile yürüyen mantık, yirminci yüzyılda matematiksel mantıkla devam ederken, geleneksel olarak basit mantığın ötesine geçiyorsa, mantığın bir parçası olarak değil de felsefi mantık veya mantık felsefesi olarak değerlendirildi.

Mantığın tarihinde karşılaştırma yapılırsa, mantık felsefesi ve felsefi mantık arasındaki farklar son zamanlarda ortaya çıksa da yine de her zaman tam net değildir. Karakteristikleri:
* Mantık felsefesi, mantığın kapsamını ve doğasını incelemeye adanmış felsefe alanıdır.
* Mantık felsefesi, mantıkta araştırma, eleştirel analiz ve entelektüel yansımalardan ortaya çıkan sorulardır. Alanın felsefi mantıktan farklı olduğu kabul edilir.
* Felsefi mantık; referans, yüklem, özdeşlik, doğruluk, niceleme, varoluş, gereklilik ile ilgili sorularla ilgilenen çalışma dalıdır.
* Felsefi mantık, biçimsel mantık tekniklerinin felsefi sorunlara uygulanmasıdır.

## Doğruluk
Aristotle der ki; *Bir şeyi söylerken o şeyin olmadığını veya o şeyin o şey olmadığını söylemek yanlıştır; o şeyin o şey olduğunu veya o şeyin şey olmamasının şey olmadığını söylemek doğrudur*. (Var olanın var olmadığını veya varlığı olmadığını söylemek yanlıştır; var olanın var olduğunu veya var olmayanın var olmadığını söylemek doğrudur*.)

Bu görünen doğruluğun sorunsuz olduğu ispatlanmamıştır.

=== Doğruculuk ===

Mantık; doğru, yanlış, tutarsız, geçerli ve kendi içinde çelişkili gibi terimler kullanır. Bu terimlerin kullanımıyla da Strawson'ın (1952) yazdığı gibi sorular ortaya çıkmaktadır.

:<blockquote>(a) Bu mantıksal değerlendirme sözcüklerini kullandığımızda, tam olarak değerlendirdiğimiz nedir? ve (b) mantıksal değerlendirme nasıl mümkün olur?</blockquote>

=== Tarski'nin doğruluk tanımı ===
Bakınız:
* [http://plato.stanford.edu/entries/tarski-truth/ Stanford Felsefe Ansiklopedisi, Tarski'nin Doğru Tanımı'na giriş] 
* [http://plato.stanford.edu/entries/self-reference/#Matt-sema 2.1. Semantik Paradoksun Sonuçları, Stanford Felsefe Ansiklopedisi] 

=== Analitik doğru, mantıksal doğru, geçerlilik, mantıksal sonuçlar ve zorunluluk ===
Terimlerin kullanımı, anlamı, anlamlılığı ve anlamsızlığı tartışmanın bir parçası olduğundan dolayı, tartışmanın amacına yalnızca aşağıdaki çalışma tanımlarını vermek mümkündür:
* Zorunlu doğru; dünyanın durumu ne olursa olsun veya bazı durumlarda mümkün olan her dünyada doğrudur.
* Mantıksal doğru, zorunlu gerçeklerdeki mantıksal sabitler doğru olduğu sürece gerektiğinde doğrudur.
* Biçimsel mantıkta doğru, tüm olası şartlar altında doğru olan bir "ifade"den (hiçbir değişkenin serbest olmadığı semboller dizisi) ibarettir.
* Analitik doğru, belirtilen kavramın konusundaki kavramı içeren doğrudur.

Bu durumda şu sorular ortaya çıkıyor:
* Eğer doğru olması gereken doğrular varsa, onları doğru yapan nedir?
* Mantıksal doğru olmayan analitik doğrular var mıdır?
* Analitik doğru olmayan zorunlu doğrular var mıdır?
* Mantıksal doğru olmayan zorunlu doğrular var mıdır?
* Analitik doğru ile sentetik doğru arasındaki fark sahte midir?

===Paradoks===


== Anlam ve kaynaklar ==
Bakınız
* [[Dil felsefesi#Kaynakça|Dil felsefesi kaynakçası]]
* [[Saul Kripke]] (Kaynakça)
* [[Gottlob Frege]] (Kaynakça)
* [[Denotasyon]]
* [[Konotasyon]]

== Adlar ve tanımlar ==
* [[Bas van Fraassen]]
* [[Dil felsefesi]]

== Niceleme ve niceleme teorisi ==


== Mantık felsefesi teorileri ==
*[[Konsepsiyonelizm]]
*[[Oluşturmacı matematik]]
*[[Finitizm]]
*[[Biçimcilik (matematik)|Biçimcilik]]
*[[Sezgici matematik]]
*[[Mantıksal atomculuk]]
*[[Adcılık]]
*[[Felsefi gerçekçilik]]
*[[Yapısalcılık]]

== Ayrıca bakınız ==
* [[Bulanıklık]]
* [[Matematik felsefesi]]
* [[Kullanma-sözetme ayrımı]]

=== Önemli figürler ===

Mantık felsefesindeki figürlerden bazıları:


* [[Noriko H. Arai]]
* [[Aristotle]]
* [[George Boole]]
* [[George Boolos]]
* [[John Buridan]]
* [[Agata Ciabattoni]]
* [[Alonzo Church]]
* [[Gordon Clark]]
* [[Michael Dummett]]
* [[Augustus De Morgan]]
* [[Gottlob Frege]]
* [[Kurt Gödel]]
* [[Georg Hegel]]
* [[William of Ockham]]
* [[Peter of Spain]]
* [[Rudolf Carnap]]
* [[Immanuel Kant]]
* [[Gottfried Leibniz]]
* [[David Kellogg Lewis|David Lewis]]
* [[John Stuart Mill]]
* [[Charles Sanders Peirce]]
* [[Valeria de Paiva]]
* [[Alvin Plantinga]]
* [[Arthur Prior]]
* [[Willard Van Orman Quine]]
* [[Bertrand Russell]]
* [[Alfred Tarski]]
* [[Ludwig Wittgenstein]]


=== Mantık filozofları ===


*[[W.V.O. Quine]]
*[[Bertrand Russell]]
*[[Ludwig Wittgenstein]]

*[[Michael Dummett]]
*[[Hilary Putnam]]
*[[Saul Kripke]]

*[[Charles Sanders Peirce]]
*[[Alfred Tarski]]
*[[Donald Davidson]]

*[[Augustus De Morgan]]
*[[Gordon Clark]]
*[[Aristotle]]


== Dış bağlantılar ==
* [http://www.rep.routledge.com/article/X046 Routledge Encyclopedia of Philosophy entry] 

== Kaynakça ==
;Özel


;Genel
* [[Susan Haack|Haack, Susan]]. 1978. *Philosophy of Logics*. [[Cambridge University Press]]. ()
* [[W. V. O. Quine|Quine, W. V. O.]]  2004. *Philosophy of Logic*. 2nd ed. [[Harvard University Press]]. ()
* [[Alfred Tarski]]. 1983. The concept of truth in formalized languages, pp.&nbsp;152–278, Logic, semantics, metamathematics, papers from 1923 to 1938, ed. [[John Corcoran (logician)]], Hackett, Indianapolis 1983.

;İleri okuma
* Fisher Jennifer, On the Philosophy of Logic, Thomson Wadworth, 2008, 
* Goble, Lou, ed., 2001. [https://books.google.com/books?id=aaO2f60YAwIC&dq=The+Blackwell+Guide+to)+Philosophical+Logic&pg=PP1&ots=y5wP1HQkbh&source=bn&sig=gwaoap-A-Xxzx8daLihFbp2kdCk&hl=en&sa=X&oi=book_result&resnum=5&ct=result *(The Blackwell Guide to) Philosophical Logic.*]  Oxford: [[Blackwell Publishing|Blackwell]]. .
* [[A. C. Grayling|Grayling, A. C.]], 1997. [https://books.google.com/books?id=xGHMFdt7w30C&printsec=frontcover *An Introduction to Philosophical Logic.*]  3rd ed. Oxford: Blackwell. .
* Jacquette, Dale, ed., 2002. [https://books.google.com/books?id=-pQ1DpdcPy4C&printsec=frontcover#PPP1,M1 * A Companion to Philosophical Logic.*]  Oxford Blackwell. .
* 
* McGinn, Colin, 2000. *Logical Properties: Identity, Existence, Predication, Necessity, Truth*. Oxford: [[Oxford University Press]]. .
* 
* Sainsbury, Mark, 2001. [https://books.google.com/books?id=xAFKgdsB_akC&printsec=frontcover *Logical Forms: An Introduction to Philosophical Logic.*]  2nd ed. Oxford: Blackwell. .
* 
* [[Alfred Tarski]],1983. The concept of truth in formalized languages, pp.&nbsp;152–278, Logic, semantics, metamathematics, papers from 1923 to 1938, ed. [[John Corcoran (logician)]], Hackett, Indianapolis 1983.
* Wolfram, Sybil, 1989. *Philosophical Logic: An Introduction.'' London: Routledge. 290 pages. , 
* Journal of Philosophical Logic, Springer SBM