Y. Doğan Çetinkaya

**Yusuf Doğan Çetinkaya** (d. 1975, İstanbul), Türk akademisyen.

Türkiye'nin siyasal ve toplumsal tarihi, Türk milliyetçiliği, Türkiye sol düşüncesi, toplumsal hareketler, Türkiye futbol tarihi ve sınıf hareketi üzerine yayınları vardır. 1999 yılından itibaren İstanbul Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'nde görev yapmaktadır.

## Yaşamı
1975’te İstanbul’da doğdu. Yükseköğrenimini İstanbul Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'nde tamamladı. "*Politik Bir Silah Olarak İktisadi Boykot: Osmanlı İmparatorluğu'nda 1908 Boykotu*" (Economic Boycott as a Political Weapon: The 1908 Boycott in the Ottoman Empire) başlıklı tezi ile ilk yüksek lisans derecesini Boğaziçi Üniversitesi Tarih Bölümü'nden (2002) aldıktan sonra, Macaristan'da Central European University Tarih Bölümü'nden (2004) ikinci yüksek lisans derecesini, Hollanda'nın Leiden Üniversitesi'nden (2010) doktora derecesini aldı.

Akademik kariyerine 1999 yılından itibaren İstanbul Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'nde devam etti. 2012-2013 öğretim yılında Atina'daki Panteion Üniversitesi'nin Siyaset Bilimi ve Tarih Bölümü’nde; 2019-2020 yıllarında ise Londra Üniversitesi Birkbeck Koleji'nde konuk öğretim görevlisi olarak bulundu.

Ulusal bir ödül sahibi ilk yüksek lisans tezini *1908 Osmanlı Boykotu: Bir Toplumsal Hareketin Analizi* (2008) ve onun devamı niteliğindeki doktora tezini *Osmanlı’yı Müslümanlaştırmak* (2015) adıyla kitaplaştırdı. Kitaplarında Osmanlı tarih yazıcılığında yaygın olan Osmanlı toplumunda güçlü bir devlete karşı zayıf bir sivil toplum olduğu tezinin aksine devlet ve sivil toplumu birbirini besleyen iki olgu olarak ele aldı.  2008'de "*Toplumsal Hareketler:Tarih, Teori ve Deneyim*" adlı ilk derlemesinin ardından, 2014'te doktora tezini Londra'da "*The Young Turks and the Boycott Movement: Nationalism, Protest and the Working Classes in the Formation of Modern Turkey*" adıyla yayımlandı.

Çetinkaya, 2003-2008 yıllarında Eğitim-Sen'in İstanbul'daki  6 No’lu Üniversiteler Şubesi’nde yönetim kurulu üyesi, 2005 ve 2007 yılları arasında Özgürlük ve Dayanışma Partisi'nin parti meclisi üyesi oldu. 2010-2021 arasında Tarih Vakfı'nda Yönetim Kurulu üyesi ve Başkan Yardımcısı olarak görev aldı.

2011 yılından itibaren gönüllü bir kurum olan *Özgür Üniversite* adlı bağımsız üniversitenin İstanbul şubesinde seminer dersleri verdi; 2013 yılında sürdürdüğü *Özgür Üniversite'nin (Türkiye ve Ortadoğu Forumu Vakfı)* yönetim kurulu üyesi oldu*.*

Foti Benlisoy ile birlikte kaleme aldığı, 1917 Devrimi'nin bıraktığı mirası tartışan *Gelecek 1917: Tarih, Devrim, Kültür* başlıklı kitabı devrimin 100. yılı tartışmaları çerçevesinde 2018 yılında yayımlandı. 2021 yılında ise Marksizim ve sosyalizm düşüncelerinin Osmanlı'daki gelişim sürecini yeniden tartışmaya açan "*Osmanlı'da Marksizm ve Sosyalizm: Yeni Kuşak Çalışmalar"* adlı derlemesi yayımlandı.

2023 yılında *Tarih ve Toplum Yeni Yaklaşımlar* dergisinin 21. sayısı için yaptığı "Türkiye Kurulurken Sermaye" adlı özel dosyada tarihyazımında egemen olan ve toplumsal sınıfları görmezden gelen yaklaşıma karşı II. Meşrutiyet, Milli Mücadele ve Cumhuriyet'in ilk yıllarında burjuvazinin oynadığı rolün ve bunun öneminin altını çizdi.

*"Tarih ve Toplum Yeni Yaklaşımlar"* adlı derginin eş genel yayın yönetmeni; Tarih Vakfı Yurt Yayınları'nın ve Toplumsal Tarih dergisinin yayın kurulu üyesidir.

## Eserleri

### Kitapları

* 1908 Osmanlı Boykotu: Bir Toplumsal Hareketin Analizi, 2004
* The Young Turks and the Boycott Movement: Nationalism, Protest and the Working Classes in the Formation of Modern Turkey, 2014
* Osmanlı'yı Müslümanlaştırmak: Kitle Siyaseti, Toplumsal Sınıflar, Boykotlar ve Milli İktisat (1909-1914), 2015
* Gelecek 1917: Tarih, Devrim, Kültür (Foti Benlisoy ile birlikte), 2018

### Derlemeleri

* Toplumsal Hareketler: Tarih, Teori ve Deneyim, 2008
* Ortadoğu: Direniş, Devrim, Emperyalizm, 2014
* Tanzimat’tan Günümüze Türkiye İşçi Sınıfı Tarihi 1839-2014:Yeni Yaklaşımlar, Yeni Alanlar, Yeni Sorular (Mehmet Ö. Alkan ile birlikte), 2015
* 1917:Rusya’da Devrimde Devrim (Mehmet Ö. Alkan ile birlikte), 2018
* Osmanlı'da Marksizm ve Sosyalizm: Yeni Kuşak Çalışmalar, 2021

## Kaynakça