16. yüzyıl

**16. yüzyıl**, Jülyen takvimine göre 1501 yılıyla 1600 yılı arasındaki yüzyıldır.

## Olaylar
### [[1500'ler]]
* 1500: Portekizli denizci Álvares Pedro Cabral Brezilya'yı resmen keşfetti.
* 1500: Kemal Reis'in liderliğindeki Osmanlı filosu, İkinci Lepanto Deniz Savaşı'nda Venediklileri mağlup eti.
* 1501: Michelangelo, *David* heykeli üzerinde çalışmaya başlamak için memleketi Floransa'ya döndü.
* 1501: 1736 yılına kadar İran'ı yönetecek olan Safevî hanedanı, İslam'ın Şii zümresini benimsedi.
* 1503: 14 veya 21 Aralık'ta Nostradamus doğdu.
* 1503: Leonardo da Vinci, üç dört yıl sonra tamamlayacağı *[[Mona Lisa]]* adlı tablosuna başladı.
* 1503: İspanya, Cerignola Savaşı'nda Fransa'yı mağlup etti. Tarihte barutlu küçük silahlarla kazanılan ilk savaş sayılır.
* 1504: Kurak bir dönem, İspanya genelinde açlığa yol açtı.
* 1506: En az iki bin Marrano Yahudisi, Lizbon'da çıkan bir isyanda katledildi.
* 1506: Christopher Columbus, İspanya'nın Valladolid şehrinde öldü.
* 1506: Polonya, Kırım Hanlığı'ndan gelen Tatarlar tarafından işgal edildi.
*1506: ((İzlanda)) ((Arne Saknussemm))dünya'nın merkezine yolculuk el yazısı)

### [[1510'lar]]
* 1513 Machiavelli Prens'ini yazdı.
*1513 Piri Reis Kitab-ı Bahriye'yi yazdı.
* 1513 Yenişehir Muharebesi
* 1514 Çaldıran Muharebesi
* 1516 Koçhisar Muharebesi
* 1516 Mercidabık Muharebesi
* 1517 Ridaniye Muharebesi
* 1517 Doksan Beş Tez
*1519 Ünlü Ressam Leonardo Da vinci Öldü.

### [[1520'ler]]
1520-Yavuz Sultan Selim öldü. (d.1470)

1520-Kanuni Sultan Süleyman tahta geçti. (d.1494)

1522-Kanuni Sultan Süleyman Rodos Adası'nı aldı

1525-Pavia Muharebesi

1526-Osmanlı Devleti Macaristan Krallığı'nı Mohaç Meydan Muharebesi'nde büyük bir bozguna uğrattı.

1527-Roma'nın Yağmalanması

1529-I. Viyana Kuşatması

### [[1530'lar]]
1532-Alman Seferi

1532-İnka İmparatorluğu'nun İspanyollar tarafından fethi

1536-Pargalı İbrahim Paşa'nın İdamı

1538-Kanuni,Irak'ı fethetti.

1538-Kanuni,Bender'i fethetti.

1538-Kanuni Sultan Süleyman, bir kısım Arap toprakları ile Yemen"i fethetti.

### [[1540'lar]]
1540- Papa III. Pavlus “İsa Cemiyeti/Cizvit Kurumunun Kaideleri”ni imzalamayı kabul etti ve İsa Cemiyeti/Cizvitler resmi olarak kurulmuş oldu.

1541-Kanuni Sultan Süleyman Macaristan seferine çıktı.

1546- Barbaros Hayrettin Paşa'nın ölümü

1547- Fransa Kralı I.François'in ölümü.

### [[1550'ler]]
Kanuni Sultan Süleyman,Trablusgarp'ı fethetti.

1553 - Şehzade Mustafa, Sultan Süleyman'ın emriyle idam edildi.
* 1558 Hürrem Sultan öldü.
*1558 - Kutsal Roma İmparatoru V.Karl'ın ölümü.

### [[1560'lar]]

* 1560: Osmanlı Donanması İspanya filosunu Cerbe Deniz Savaşı'nda mağlup etti.
* 1561: Guido de Bres Protestan inancına dair Belçika İnanç Açıklaması'nı kaleme aldı.
* 1562: Babür lideri Ekber Şah güçlü Hindu Rajputlardan kendine bir eş seçerek Müslüman ve Hindu grupları bir araya getirdi.
* 1563: Fransız Din Savaşları'nda Wassy Katliamı ve Dreux Savaşı.
* 1563: İngiltere'de Büyük Veba Salgını 80.000 can aldı. Sırf Londra'da 20.000 kişi salgından dolayı öldü.
* 1564: William Shakespeare 26 Nisan'da vaftiz edildi.
* 1565: Hindu Vijayanagara İmparatorluğu ve Deccan saltanatları arasında Talikota Muharebesi gerçekleşti.
* 1565: Mir Chakar Khan Rind 97 yaşında öldü.
* 1565: Estácio de Sá Brezilya'da Rio de Janeiro şehrini kurdu.
* 1565: Osmanlı kuvvetleri Malta Kuşatması'nı gerçekleştirdi.
* 1566:Kanuni Sultan Süleyman, Zigetvar kuşatmasında öldü.
* 1566:II.Selim Osmanlı İmparatorluğunun Tahtına Geçti
* 1566-1648: İspanya ve Hollanda arasında Seksen Yıl Savaşları gerçekleşti.
* 1567: İskoç Kraliçesi Mary I. Elizabeth tarafından hapsedildi.
* 1568-1571: İspanya'da Morisco Ayaklanması.
* 1568-1600: Japonya'da Azuçi-Momoyama dönemi.
* 1569: İngiltere'de Kuzey İsyanı (*Rising of the North*) başladı.
* 1569: Lehistan-Litvanya Birliği Lublin Antlaşması ile kuruldu. 1795'e kadar sürdü.

### [[1570'ler]]

* 1570: Korkunç İvan, Novgorod halkının toplu katliamı için emir verdi.
* 1571: Papa V. Pius, Osmanlı Devleti'ne karşı Kutsal Birlik oluşturdu.
* 1571: Osmanlı Devleti, İnebahtı Deniz Savaşı'nda Kutsal Birlik'e karşı yenilgiye uğradı.
* 1571: Kırım Tatarları Moskova'ya saldırdı ve Kremlin hariç her şeyi yaktı.
* 1571: İspanyol misyonerler Kızılderililer tarafından Jamestown Settlement, Virginia'da katledildiler.
* 1571: Sokullu Mehmet Paşa,Kıbrıs Adası"nı aldı.
* 1572: Brielle, Seksen Yıl Savaşları'nda Protestan Geuzen tarafından Habsburg İspanyası'ndan geri alındı.
* 1572: İspanyol konkistadorlar son İnka lideri Túpac Amaru'yu Vilcabamba, Peru'da ele geçirip, Cusco'da idam ettiler.
* 1572: Catherine de' Medici, Aziz Bartalmay Yortusu Kıyımı'nı başlattı. Katliamda Protestan lider II. Gaspard de Coligny ve binlerce Huguenot öldü. Şiddet olayları Paris'ten diğer kentlere ve kırsal kesimlere yayıldı.
* 1573: Her iki tarafta ağır kayıplara yol açan Haarlem Kuşatması İspanya'nın zaferiyle sona erdi.
* 1574: 4 ay süren Leiden Kuşatması Hollanda'nın zaferiyle sona erdi.
* 1574: Sokullu Mehmet Paşa,Tunus"u aldı.
* 1574: II.Selim öldü.
* 1575: Oda Nobunaga nihayetinde Nagaşima kalesini ele geçirmeyi başardı.
* 1575: Lehistan,Osmanlı İmparatorluğu himayesine girdi.
* 1576: Anvers, az ücret alan İspanyol askerler tarafından yağmalandı.
* 1577-1580: Francis Drake Dünya'nın etrafında gemiyle dolaştı.
* 1578: Portekiz Kralı I. Sebastião Vadi'l-Mehazin Muharebesi'nde öldü.
* 1579: Hollanda Cumhuriyeti'nin temelini oluşturan Utrecht Birliği kuzey Hollanda'yı bir araya getirdi.
* 1579: İspanya Hollandası, Avusturya Hollandası ve Belçika'nın temelini oluşturan Arras Birliği güney Hollanda'yı bir araya getirdi.
* 1580: İspanya Kralı II. Felipe İspanyol Armadası'nı inşa ettirdi. İspanya limanlarındaki İngiliz gemilerine alıkoyuldu.
* 1580: İspanya, II. Felipe'nin liderliğinde Portekiz'le birleşti. Portekiz tahtını ele geçirme çabaları Portekiz İmparatorluğu'nun sonunu getirdi. İspanya ve Portekiz tahtları 1640 yılına kadar birleşik kaldı.

### [[1580'ler]]

* 1582: Papa XIII. Gregory Gregoryen takvimini yayınladı.
* 1582: Yermak Timofeyeviç, Stroganovlar adına Sibir Hanlığı'nı fethetti.
* 1584-1585: Anvers Kuşatması'ndan sonra şehirdeki tüccarların çoğu Amsterdam'a kaçtı.
* 1585-1604: İngiliz-İspanyol Savaşı Atlantik'in iki tarafında gerçekleşti.
* 1587: Luristan Osmanlılar tarafından işgal edildi.
* 1588: İngiltere İspanyol Armadası'nı geri çevirdi.
* 1589: İspanya İngiliz Armadası'nı geri çevirdi.

### [[1590'lar]]
* 1591: Gazi Giray, Moskova'ya karşı kalabalık bir Tatar seferi başlattı.
* 1591: Mali'de, Sultan Ahmed el-Mansur'un Judar Paşa liderliğindeki Faslı kuvvetleri Tondibi Savaşı'nda Songhay İmparatorluğu'nu mağlup etti.
* 1592-1593: John Stow, 200.000 nüfuslu Londra'da 10.675 kişinin büyük veba salgınından öldüğünü kayda geçirdi.
* 1592-1598: Kore, Çinli Ming Hanedanı'nın yardımıyla iki Japon istilasını geri püskürttü.
* 1593-1606: Habsburg İmparatorluğu ve Osmanlı İmparatorluğu arasında Uzun Savaş gerçekleşti.
* 1598: Nantes Fermanı Fransız Din Savaşları'nı sona erdirdi.
* 1598-1613: Rusya *[[Smutnoye Vremya]]* döneminde anarşiye doğru sürüklendi.
* 1600: Giordano Bruno, Hristiyanlık'a aykırı düşüncelerinden dolayı Roma'da yakılarak öldürüldü.
* 1600: Japonya'da Sekigahara Savaşı gerçekleşti. Edo dönemi başladı.