open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
112 Iphigenia

**Iphigenia** (küçük gezegen tanımı: **112 Iphigenia**) oldukça büyük ve fazlasıyla karanlık bir ana kuşak asteroididir. C tipi bir asteroit olarak sınıflandırılır ve bu nedenle muhtemelen ilkel bir karbonlu bileşime sahiptir. Alman-Amerikalı astronom CHF Peters tarafından 19 Eylül 1870'te keşfedilmiş ve adını Yunan mitolojisinde babası tarafından kurban edilen bir prenses olan Iphigenia'dan almıştır. 112 Iphigenia için yörünge ögeleri, 1871'de Alman astronom Friedrich Tietjen tarafından yayınlanmıştır.

* (112) Iphigenia ve S/2017 (112) 1 , Asteroids with Satellites Database, Johnston's Archive
* AstDyS-2'de   
* JPL Küçük   

## Kaynakça
95 Arethusa

**Arethusa** (küçük gezegen tanımı: **95 Arethusa**) büyük bir ana kuşak asteroididir. Alman astronom Robert Luther tarafından 23 Kasım 1867'de keşfedilmiş ve Yunan mitolojisindeki çeşitli Arethusas'lardan birinin adını almıştır.
173 Ino

**Ino** (küçük gezegen tanımı: **173 Ino**) büyük bir asteroittir ve asteroit kuşağının orta bölgelerinde bulunan, yaklaşık 150 kilometre çapında Ino ailesinin ana gövdesidir. 1 Ağustos 1877'de Fransız gök bilimci Alphonse Borrelly tarafından Güney Fransa'daki Marseille Gözlemevi'nde keşfedilmiş ve adını Yunan mitolojisindeki kraliçe Ino'dan almıştır. Karanlık Xk tipi asteroit, 6,15 saatlik bir dönüş periyoduna sahiptir.
150 Nuwa

**Nuwa** (küçük gezegen tanımı: **150 Nuwa**), yörünge periyodu 5,15 yıl olan büyük bir ana kuşak asteroididir. Kanada asıllı Amerikan gökbilimci James Craig Watson tarafından 18 Ekim 1875 tarihinde keşfedildi. Adını Çin mitolojisinde bulunan yaratıcı tanrıça Nü Wa'dan alır. Nuwwa, Jüpiter ile 2:1 ortalama yörüngesel rezonansının yakınında yörüngede dönen ve Hecuba asteroit grubunun üyesi olmaya aday bir asteroittir. Spektruma göre C-tipi Asteroit olarak sınıflandırılır, bunun nedeni muhtemelen ilkel karbonlu kondritik malzemeden oluşması ve yüzeyinin fazlasıyla karanlık olmasıdır.

Bu asteroitin 1992 ve 1993 yıllarında Catania Astrofizik Gözlemevi'ndeki fotometrik gözlemleri, 8,140 ± 0,005 saatlik periyotlu bir ışık eğrisi verdi. 2004 yılında, St Andrews, Fife'daki Swilken Brae Gözlemevinde ek bir fotometrik çalışma yapıldı ve olası süre 8,1364 ± 0,0008 saat ve parlaklıkta 0,26 ± 0,03 büyüklüğünde bir değişim elde edildi. Las Cruces, New Mexico'daki Organ Mesa Gözlemevi'nde 2011 yılında yapılan bir çalışmada, önceki sonuçlarla tutarlı olan 0,17 ± 0,02 büyüklüğünde bir parlaklık değişimiyle 8,1347 ± 0,0001 saatlik bir süre verdi.

17 Aralık 1999'da bir yıldız Nuwa tarafından örtülendi.

## Kaynakça
2. Piyade Tümeni (Osmanlı)

**2. Piyade Tümeni**, Balkan Savaşları ve I. Dünya Savaşı esnasında Osmanlı ordusunun bir oluşumuydu.

## Formasyon
: 1. Piyade Alayı
: 5. Piyade Alayı
: 6. Piyade Alayı

## Kaynakça
* Bean, Charles (1941). 1914-1918 Savaşında Avustralya'nın Resmî Tarihi. Cilt II (11. baskı.). Brisbane: Queensland Üniversitesi Yayınları. .
Sülfanilamid

**Sülfanilamid** bir sülfonamid antibakteriyel ilaçtır. Kimyasal olarak, bir sülfonamid grubu ile türetilmiş bir anilinden oluşan organik bir bileşiktir. Toz haline getirilmiş sülfanilamid, Müttefikler tarafından II. Dünya Savaşı'nda enfeksiyon oranlarını azaltmak için kullanılmış ve önceki savaşlara kıyasla ölüm oranlarında çarpıcı bir azalmaya katkıda bulunmuştur. Sülfanilamid, toksisite nedeniyle sistemik olarak nadiren kullanılır ve bu amaç için daha etkili sülfonamidler mevcuttur.

## Kaynakça
Taşlıca Müfrezesi

Osmanlı İmparatorluğu'nun **Taşlıca Müfrezesi** Batı Ordusu'nun Osmanlı Vardar Ordusu komutasındaki birliklerden biriydi. Birinci Balkan Harbi esnasında Yenipazar Sancağı'nın müdafaası için Taşlıca (bugünkü: Pljevlja) bölgesinde kurulmuştur.

## Balkan Savaşları

### Muharebe Düzeni, 19 Ekim 1912
19 Ekim 1912'de müfreze şu şekilde yapılandırıldı:

* Taşlıca Müfrezesi Karargâhı (Batı Ordusu Vardar Ordusu komutasındaki Sırp Cephesi)
** 60. Piyade Alayı
** Taşlıca Redif Şubesi

## Kaynakça
Hiperpigmentasyon

**Hiperpigmentasyon**, artan melanin nedeniyle cilt veya tırnak bölgesinin koyulaşmasıdır.

## Nedenler
Hiperpigmentasyon, güneş hasarı, iltihaplanma veya akne vulgaris ile ilgili olanlar da dahil olmak üzere diğer cilt yaralanmalarından kaynaklanabilir. Daha koyu ten rengine sahip kişiler, özellikle aşırı güneşe maruz kaldıklarında hiperpigmentasyona daha yatkındır.

## Kaynakça
PAPA sendromu

**PAPA sendromu**, piyojenik artrit, piyoderma gangrenozum ve aknenin kısaltmasıdır. Deri ve eklemler üzerindeki etkileri ile karakterize nadir görülen bir genetik bozukluktur.

## Kaynakça
Priştine Müfrezesi

Osmanlı İmparatorluğu'nun **Priştine Müfrezesi** Batı Ordusu'nun Osmanlı Vardar Ordusu'nun komutasındaki Müfrezelerden biriydi . Birinci Balkan Harbi esnasında Kosova'nın müdafaası için Priştine (bugünkü: Priştine) bölgesinde kuruldu.

## Balkan Savaşları

### Muharebe Düzeni, 19 Ekim 1912
19 Ekim 1912'de müfreze şu şekilde yapılandırıldı:

* Priştine Müfrezesi Karargâhı (Sırp Cephesi, Batı Ordusu Vardar Ordusu komutasında)
** Redif Piyade Alayları x2

## Kaynakça
Bornaprin

**Bornaprin**, esas olarak Parkinson hastalığını tedavi etmek için kullanılan sentetik bir antikolinerjik ilaçtır. Ek olarak, bornaprin, hiperhidroz dahil olmak üzere diğer bozuklukları tedavi etmek için kullanılmıştır.

## Kaynakça
Flumekin

**Flumekin**, bakteriyel enfeksiyonları tedavi etmek için kullanılan sentetik bir florokinolon antibiyotiktir. Klinik kullanımdan kaldırılmış ve artık pazarlanmayan birinci nesil bir florokinolon antibakteriyeldir.

## Kaynakça
Firzovik Müfrezesi

askeri birim
Osmanlı İmparatorluğu'nun **Firzovik Müfrezesi**, Batı Ordusu'nun Osmanlı Vardar Ordusu'nun komutasındaki Müfrezelerden biriydi. Birinci Balkan Harbi esnasında Firzovik (bugünkü: Uroševac) bölgesinde kuruldu.

## Balkan Savaşları

### Muharebe Düzeni, 19 Ekim 1912
19 Ekim 1912'de müfreze şu şekilde yapılandırıldı:

* Firzovik Müfrezesi Karargahı (Sırp Cephesi, Batı Ordusu Vardar Ordusu komutasında)
** 20. Tümen
** Metroviça Redif Bölümü

## Kaynakça
La Brea Katran Çukurları

**La Brea Tar Pits**, kentsel Los Angeles'ta aktif bir paleontolojik araştırma alanıdır. Hancock Park, doğal asfaltın (ayrıca asfaltum, bitüm veya zift olarak da adlandırılır; İspanyolcada *brea*) on binlerce yıldır yerden sızdığı bir grup katran çukuru etrafında kuruldu. Yüzyıllar boyunca, kapana kısılmış hayvanların kemikleri korunmuştur. George C. Page Müzesi, katran çukurlarını araştırmaya ve orada ölen hayvanlardan örnekleri sergilemeye kendini adamıştır. La Brea Tar Çukurları, tescilli bir Ulusal Doğal Dönüm Noktasıdır.
Mini (kurbağa)

***Mini***, Güneydoğu Madagaskar'a özgü küçük mikrohilid kurbağa cinsidir. Ova ormanlarındaki yaprak döküntülerinin arasında yaşamaktadır. Cinsin kendisiyle birlikte üç türü, bilimsel olarak 2019'da tanımlandı; korunma durumları IUCN tarafından derecelendirilmese de türlerden ikisinin kritik durumda olduğu ve *M. ature* türünün veri eksiği olduğu bildirilmiştir. Çok küçük olup burun-kıç mesafesi  civarındadır ve böylece  *M. mum* ile *M. scule* türleri yeryüzündeki en küçük kurbağalardır ve *M. ature* ise sadece   civarındadır..
## Türleri
Şimdilik üç türü bilinmektedir:

* *[[Mini ature]]* Scherz et al., 2019
* *[[Mini mum]]* Scherz et al., 2019
* *[[Mini scule]]* Scherz et al., 2019

## Kaynakça
II. Orodes

**II. Orodes** (ayrıca **II. Urud** olarak da yazılır), MÖ 57'den MÖ 37'ye kadar Part İmparatorluğu'nun Krallar Kralıydı. MÖ 57'de ağabeyi IV. Mithridatis'in yardımıyla öldürdüğü III. Fraates'ın oğluydu.

*Orōdēs* () Orta İranca *Wērōd/Urūd'un* Yunanca versiyonudur (). İsmin etimolojisi tartışmalıdır.  Modern Farsça versiyonu *Viru'dur* (). 

## Kaynakça
Utrecht Katedrali

**[[Utrecht (şehir)|Utrecht]] Katedrali** *(Dom St. Martinus)*, Hollanda'daki Protestan-Reform Kilisesi'nin  Reform Kilisesi olarak hizmet vermektedir. 1580 yılına kadar Utrecht piskoposluğunun katedral kilisesiydi. 1674 senesinde meydana gelen şiddetli bir fırtınadan bu yana, kiliseyi oluituran kısımlar sadece transept, yani kilise binalarının orta kısmını teşkil eden yer ve kuleden *(Domtoren)* oluşuyordu. Bu kilisenin kule kısmı 112 metreyle Hollanda'daki en yüksek kilise kulesi olma ünvanına sahiptir.

## Dış bağlantılar

* Utrecht Katedrali web sitesi (İngilizce, Hollandaca)
* Utrecht Katedrali Kulesi web sitesi  (İngilizce, Hollandaca)
* Utrecht Ringing Guild'in internet sitesi  (Hollandaca)
Wout Faes

**Wout Felix Lina Faes** (d. 3 Nisan 1998), stoper pozisyonunda oynayan Belçikalı profesyonel futbolcu. EFL Championship ekiplerinden Leicester City'de forma giymektedir. Uluslararası düzeyde Belçika millî takımını temsil etmektedir.

## Kulüp kariyeri
Profesyonel kariyerine 2016 yılında Anderlecht takımında başladı. Daha sonra sırasıyla Heerenveen, Excelsior, Oostende, Reims ve Leicester City takımlarında forma giydi.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
*
201 Penelope

**201 Penelope**, Avusturyalı gök bilimci Johann Palisa tarafından 7 Ağustos 1879'da Pula'da keşfedilen büyük bir ana kuşak asteroitidir. Asteroit, Homeros'un *[[Odisseia|Odysseia]]*sındaki Odisseus'un karısı Penelope'nin adını almıştır. 0,18 dış merkezlik ve 4,381 yıllık bir periyot ile Güneş'ten 2,68 AU uzaklıktaki bir yörüngede yer alır. Yörünge düzlemi, tutulum düzlemine 5,8°'lik bir açıyla eğiktir.

Tayf özellikleri ile ilgili yapılan çalışmalar sonucunda bileşimi içerisinde metallik olabileceği gösterildiğinden M-tipi asteroit olduğu düşünülmektedir. Daha büyük, farklılaşmış bir asteroit çekirdeğinin kalıntısı da olabilir. Yakın kızılötesi soğurum özellikleri, yüzeyde değişken miktarlarda düşük demir ve düşük kalsiyumlu ortopiroksenlerin varlığını gösterir. Ağırlıkça yaklaşık %0,13 veya 0,15 kütle kesriyle eser miktarda su tespit edilmiştir. Tahmini büyüklüğü 88&nbsp;km civarındadır. 3,74 saatlik dönme süresiyle, çapı 50&nbsp;km'den büyük olan en hızlı dönen asteroittir.

## Kaynakça
Tuoba Yu

**Tuoba Yu** (; ö. MS 452), Çin'de Kuzey Vey Hanedanı'nın dördüncü imparatorudur. Saltanatı MS MS 452 yılında ölümüne kadar yalnızca birkaç ay sürmüştür.

Tuoba Yu, MS 452 baharında babası İmparator Taiwu'yu öldürdükten sonra hadım Zong Ai tarafından tahta çıkarıldı ve Zong, saltanatı sırasında rejimin kontrolünü büyük ölçüde elinde tuttu. Yılın ilerleyen dönemlerinde, Tuoba Yu kendi otoritesini savunmaya çalıştığında, Zong ona da suikast düzenledi, ancak daha sonra Tuoba Yu'nun yeğeni Tuoba Jun'u İmparator Wencheng olarak tahta geçiren bir grup yetkili tarafından devrildi.

## Ek okuma
* *[[Wei Kitabı]]*, .
* *[[Kuzey Hanedanları Tarihi]]*, vol. 16.https://web.archive.org/web/20051125115942/http://ef.cdpa.nsysu.edu.tw/ccw/02/bs03.htm
* *[[Zizhi Tongjian]]*, vols. , , .
Vardar Ordusu

Osmanlı İmparatorluğu'nun **Vardar** **Ordusu,** Batı Ordusu'nun komutasındaki sahra ordularından biriydi. Birinci Balkan Harbi'nin seferberlik aşamasında kuruldu.

## Muharebe Düzeni, 19 Ekim 1912
19 Ekim 1912'de ordu şu şekilde yapılandırıldı:

* **Vardar Ordu** Karargâhı (Sırp Cephesi, toplama merkezi: Kumanovo )
** V Kolordu
*** 13. Tümen, 15. Tümen, 16. Tümen
*** İştip Redif Şubesi
** VI Kolordu
*** 17. Tümen, 18. Tümen
*** Manastır Redif Bölümü, Drama Redif Bölümü
** VII Kolordu
*** 19. Tümen
*** Üsküp Redif Tümeni, Priştine Redif Tümeni
** II Geçici Kolordu
*** Uşak Redif Tümeni, Smyrna Redif Tümeni, Denizli Redif Tümeni
** Firzovik Müfrezesi
** Taşlıca Müfrezesi
** Bağımsız Süvari Tümeni
*** 7. Süvari Tugayı, 8. Süvari Tugayı

## Muharebe Düzeni, 12 Kasım 1912
12 Kasım 1912'de ordu şu şekilde yapılandırıldı:

* **Vardar Ordu** Karargâhı (Sırp Cephesi, Manastır )
** Kuzey Grubu
*** V Kolordu
**** 13. Tümen
**** 15. Tümen
**** 5. Tüfek Alayı
**** 26. Süvari Alayı
**** 19. Topçu Alayı
*** VII Kolordu
**** 19. Tümen
**** İştip Redif Şubesi
**** 17. Süvari Alayı
** Güney Grubu
*** VI Kolordu
**** 16. Tümen
**** 18. Tümen
**** 6. Tüfek Alayı
** Güneydoğu Grubu
*** 17. Tümen
*** Manastır Redif Tümeni
** Bağımsız Süvari Tugayı

## Muharebe Düzeni, 16 Kasım 1912
16 Kasım 1912'de ordu şu şekilde yapılandırıldı:

* **Vardar Ordu** Karargâhı (Sırp Cephesi, Manastır )
** Sol Kanat Taarruz Kolordusu
*** VI Kolordu
**** 16. Tümen
**** 19. Tümen
**** Fethi Bey Müfrezesi
**** Bağımsız Süvari Tugayı
** Sağ Kanat Savunma Kolordusu
*** VII Kolordu
**** İştip Redif Şubesi
*** V Kolordu
**** 13. Tümen
**** 15. Tümen
**** 18. Tümen

## Kaynakça
Usturma Kolordusu

askeri birim
Osmanlı İmparatorluğu'nun **Struma Kolordusu** veya **Usturma Kolordusu,** Osmanlı Batı Ordusu'nun komutasındaki kolordulardan biriydi. Birinci Balkan Harbi esnasında Ustruma (Struma) bölgesinde kurulmuştur.

## Balkan Savaşları

### Muharebe Düzeni 19 Ekim 1912
19 Ekim 1912'de müfreze şu şekilde yapılandırıldı:

* Struma Kolordu Karargahı (Bulgar Cephesi, Batı Ordusu komutasında)
** 14. Tümen
** Serez Redif Bölümü
** Nevrekop Müfrezesi

## Kaynakça
Wencheng

**Wencheng** (; MS 440-20 Haziran MS 465), Çin'de Kuzey Vey Hanedanı'nın dördüncü imparatorudur. Saltanatı MS 452'den MS 465 yılında ölümüne kadar sürmüştür.

Wencheng, 12 yaşında hadım Zong Ai'nin dedesi İmparator Taiwu ve amcası Tuoba Yu'ya suikast düzenlemesinin ardından diğer yetkililerin Zong'u devirmesiyle tahta çıktı. Tarihçiler tarafından genellikle, büyükbabasının yayılmacı politikaları ve geniş kapsamlı politikalarının ardından halkının dinlenmesine izin vermeye çalışan bir hükümdar olarak tanımlandı.

## Kaynakça

## Ek okuma
* *[[Wei Kitabı]]*, .
* *[[Kuzey Hanedanları Tarihi]]*, vol. 2.https://web.archive.org/web/20080226102916/http://ef.cdpa.nsysu.edu.tw/ccw/02/bs01.htm
* *[[Zizhi Tongjian]]*, vols. , , , , .
Oberhausen Sterkrade

**Sterkrade**, Oberhausen'in bir ilçesidir. Kuzeybatısında Dinslaken (Wesel ilçesi ), doğusunda Essen şehrine bağlı Bottrop ve Oberhausen'ın Osterfeld ilçesi, güneyinde ise Alt-Oberhausen ilçesi bulunan Sterkrade'nin batıdaki komşusu ise Duisburg şehrine bağlı Hamborn ilçesisidir.

Birçok arkeolojik buluntuya dayanarak, Sterkrade bölgesinde Orta Çağ'ın başlarından itibaren yerleşim olduğu kanıtlanmıştır. Bunlardan en önemlisi, 1921 yılında Weseler Straße / Oskarstraße bölgesinde inşaat çalışmaları sırasında tesadüfen bulunan ve 1936 yılında kazılarla açılan Merovenj dönemine ait Frankonya mezarlığıdır. Söz konusu mezarlığın yaklaşık 900 m uzağında bulunan  6. yüzyılın ilk yarısına ait altın sikkeler ise Sterkrade'nin erken Orta Çağ başlangıçlarına dek uzanan tarihi köklerine ışık tutuyor.

Sterkrade'nin tarihi arşivler itibarıyla ilk anılması, 890 senesinde Essen şehrinin  Werden Manastırı'na ait tapu siciline dek uzanıyor. Söz konusu belgedeki tabir "Starkinrotha " şeklinde. Orta Çağ'dan kalan diğer isim şekilleri ise; *Sterkerotha*, *Stoerkenrotha*, *Starkerode* veya *Starkenrade* belirtilebir. Şehrin adının son hecesi *-rode* veya *-rade ile* alakadar, yerleşimin başlangıç noktası olarak ağaçlardan temizlenen (bu sebeble yerleşime müsait) bölge manasına gelebileceği gibi, *Starko* adında bir kişiye atıfta olabilir şeklinde iki hipotez de temsil edilmektedir.

## Kaynakça
Taiwu

**Taiwu** (; MS 408-11 Mart MS 452), Çin'de Kuzey Vey Hanedanı'nın üçüncü imparatorudur. Saltanatı MS 423'ten MS 452 yılında ölümüne kadar sürmüştür.

Taiwu, genellikle yetenekli bir hükümdar olarak kabul edildi ve saltanatı sırasında, Kuzey Vey topraklarını kabaca iki katına çıktı ve tüm kuzey Çin'i birleştirerek On Altı Krallık dönemini sona erdirdi ve Liu Song ile birlikte Güney-Kuzey Hanedanları dönemini başlattı. Dindar bir Taocu olup şansölyesi Cui Hao'nun etkisi altındaydı ve MS 444'te Cui Hao'nun önerisi üzerine ve Budistlerin Gai Wu'nun isyanını desteklediğine inanarak, ölüm cezası yoluyla Budizm'in kaldırılmasını emretti. Bu, Çin Budizmi için Wu'nun Üç Felaketi'nin ilkiydi. Saltanatının sonlarında, saltanatı acımasız olmaya başladı ve halkı da Liu Song'a karşı aralıksız savaşları tarafından yıprandı. MS 452'de, oğlu Tuoba Yu'yu tahta geçiren ama ardından Tuoba Yu'yu da öldüren hadım Zong Ai tarafından öldürüldü. Diğer yetkililer Zong'u devirdi ve İmparator Taiwu'nun torunu Tuoba Jun'u İmparator Wencheng olarak tahta geçirdi.

## Kaynakça

## Ek okuma
* *[[Wei Kitabı]]*, vol. 4, , .
* *[[Kuzey Hanedanları Tarihi]]*, vol. 2.https://web.archive.org/web/20080226102916/http://ef.cdpa.nsysu.edu.tw/ccw/02/bs01.htm
* *[[Zizhi Tongjian]]*, vols. , , , , , , , .
İşkodra Kolordusu

**İşkodra Kolordusu**, Osmanlı İmparatorluğu'nun Osmanlı Batı Ordusu'nun komutası altındaki kolordulardan biriydi. Birinci Balkan Harbi esnasında Üsküdar (bugünkü: İşkodra) bölgesinde kuruldu.

## Balkan Savaşları

### Muharebe Düzeni, 19 Ekim 1912
19 Ekim 1912'de kolordu şu şekilde yapılandırıldı:

* Üsküdar Kolordu Karargâhı (Karadağ Cephesi, Batı Ordusu komutasında, komutan: Kurmay Miralay Hasan Rıza Bey, genelkurmay başkanı: Kurmay Kaymakam Abdurrahman Nafiz Bey )
** 24. Tümen (komutan: Kurmay Miralay Hasan Rıza Bey)
*** 70. Piyade Alayı
*** 71. Piyade Alayı
*** 72. Piyade Alayı
*** 24. Topçu Alayı
*** 24. Tüfek Taburu
** Elbesan Redif Tümeni (komutan: Kurmay Miralay Cemal Bey, Kurmay Başkanı: Kurmay Yüzbaşı Asım Bey)
*** Elbasan Redif Alayı (komutan: Kurmay Yüzbaşı Ömer Efendi)
**** Elbasan Redif Taburu
**** Libraşt Redif Taburu
**** Gramış Redif Taburu
*** Tiran Redif Alayı (komutan: Kurmay Yüzbaşı Edhem Efendi)
**** Tiran Redif Taburu
**** Erzen Redif Taburu
**** Akçahisar Redif Taburu
*** Berat Redif Alayı (komutan: Kurmay Yüzbaşı Arif Efendi)
**** Berat Redif Taburu
**** Devol Redif Taburu
**** Skrapar Redif Taburu
*** Draç Redif Alayı (komutan: Kurmay Yüzbaşı M. Salim Efendi)
**** Draç Redif Taburu
**** Peklin Redif Taburu
**** Kavala Redif Taburu
**** Bosna Redif Taburu
** Geçici Düzenli Tümen (komutan: Kurmay Miralay Sadık Bey, kurmay başkanı: Kurmay Yüzbaşı Şerif Bey)
*** 50. Piyade Alayı'nın 3. taburu
*** 51. Piyade Alayı'nın 1. taburu
*** 53. Piyade Alayı 1. ve 2. taburları
*** 54. Piyade Alayı
** Üsküdar Müstahkem Bölge Komutanlığı
** Debre Redif Taburu
** Debre-i Bâlâ Redif Taburu
** Debre-i Zîr Redif Taburu
** Mat Redif Taburu
** Rakalar Redif Taburu

## Kaynakça
Ariwara no Narihira

**Ariwara no Narihira** (; MS 825-9 Temmuz MS 880), erken Heian döneminde yaşamış bir Japon saray mensubu ve şair. Hem Altı Şiirsel Dahi'den hem de Otuz Altı Şiirsel Dahi'den biri seçildi ve şiirlerinden biri Hyakunin Isshu koleksiyonuna dahil edildi. Ayrıca **Zai Go-Chūjō**, **Zai Go**, **Zai Chūjō** veya **Mukashi-Otoko** olarak da bilinir.

Bazı atıflar şüpheli olsa da, mahkeme antolojilerinde Narihira'ya atfedilen 87 şiir bulunmaktadır. Narihira'nın şiirleri son derece belirsiz olup 10. yüzyıla ait Kokin Wakashū'nun derleyicileri bu nedenle onları nispeten uzun dipnotlarla değerlendirdi.

Narihira'nın birçok ünlü aşk ilişkisi, daha sonraki Japon kültürü üzerinde derin bir etki yarattı. Efsaneler, Ise Tapınağı'nın yüksek rahibesi ve şair Ono no Komachi ile ilişkisi olduğunu ve İmparator Yōzei'nin babası olduğunu iddia etti. Aşk ilişkileri, Ise Monogatari'ye ilham verdi ve o zamandan beri yakışıklı, aşk dolu asilzade bir model oldu.

## Ek okuma
* 
* 
* 
* 

## Dış bağlantılar

*List of Narihira's poems in the International Research Center for Japanese Studies's online *waka* database.
*The ''Narihira-shū'' in the same database.
*Ariwara no Narihira  on Kotobank.
Karadağ Sınır Umum Kuvvetleri

Military unit**Karadağ Sınır Umum Kuvvetleri,** Osmanlı İmparatorluğu'nun Birinci Balkan Harbi esnasında Osmanlı Batı Ordusu komutasındaki *[[Ad hoc|geçici]]* bir kolordusuydu . İpek Müfrezesi ve Priştine Müfrezesinin kalıntıları ile Yakova (Yakova) ve Pirzerin (Prizren) civarında kurulmuş ve karargâhı 9 Kasım 1912'de Derbe -i Bala (Debar)'da kurulmuştur.

## Muharebe, 9 Kasım 1912
9 Kasım 1912'de kolordu şu şekilde yapılandırıldı:

* Karadağ Hudut Genel Kuvvetleri Karargâhı (Batı Ordusu Komutasındaki Debre-i Bala)
** 21. Tümen (Djavit Paşa)
** Geçici Piyade Tümeni (Fethi Bey)

## Kaynakça
Yirmi Beşinci Kolordu (Osmanlı)

**Yirmi Beşinci Kolordu,** Osmanlı İmparatorluğu'nun Osmanlı Ordusu'nun kolordularından biriydi. Mondros Mütarekesi'nden sonra İstanbul, Dersaâdet'te kuruldu.

## Formasyonlar

### Muharebe Düzeni, Kasım 1918
Kasım 1918'de, kolordu şu şekilde yapılandırıldı:

* Yirmi Beşinci Kolordu (İstanbul, Dersaâdet )
** Hiçbiri

### Muharebe Düzeni, Ocak 1919
Ocak 1919'da, kolordu şu şekilde yapılandırıldı:

* Yirmi Beşinci Kolordu (İstanbul, Dersaâdet)
** 1. Tümen (İzmit)
*** 70. Piyade Alayı, 71. Piyade Alayı, 124. Piyade Alayı
** 10. Tümen (İstanbul, Dersaâdet)
*** 30. Piyade Alayı, 31. Piyade Alayı, 32. Piyade Alayı

## Kaynakça
Yasemin Ulutaş cinayeti

**Yasemin Ulutaş cinayeti**, okul müdürü Yasemin Ulutaş'ın, 12 Şubat 2022'de, Bursa'da Bilal Ağır adlı erkek tarafından öldürülmesidir.

İki ay önce boşandığı Yasemin Ulutaş'ı bir araç içinde seyretmekte iken görüp aracının önününü kesen katil, Ulutaş'ı ve o sırada aynı araçta bulunan Yahya Aydın'ı  silahla vurarak öldürmüş; yoldan geçen bir kişinin yaralanmasına neden olmuştur.  Bilal Ağır hakkında iki defa ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası talebiyle dava açılmıştır.

## Olay
Polis Bilal Ağır cinayet gününden iki ay önce boşandığı okul müdürü Yasemin Ulutaş'ı Nilüfer ilçesi Odunluk mahalesinde bir otomobil kullanmakta iken gördü ve önünü keserek aracı durdurdu. Katil, Yasemin Ulutaş'ı ve otomobilde bulunan Yahya Aydın'ı araçtan indirerek darbetti ve ardından tabancası ile peş peşe 17 el ateş etti. Yasemin Ulutaş sırtından, Yahya Aydın karnından, bacağından, başından vuruldu.  Olay sırasında sokakta bulunan  17 yaşındaki bir genç kız seken bir kurşunla yaralandı.

Olay yerine gelen polis ekipleri Bilal Ağır'ı etkisiz hale getirdi. Yaralılar hastaneye kaldırıldı. Yasemin Ulutaş aynı gün; Yahya Aydın ise 12 gün sonra kaldırıldığı hastanede öldü.

## Tepkiler
Cinayetin hemen ardından Bursa'da kadın kuruluşları bir eylem yaptı. Sosyal medya mesajlarında polis teşkilatı mensuplarının katile geçmiş olsun dilekleri iletmesi; Yasemin Ulutaş'ın üyesi bulunduğu sendikanın açıklamasında, olay anında Yasemin Ulutaş'ın yanında bulunan kişinin erkek arkadaşı değil, okul tadilatı için birlikte çalıştığı kişi olduğu belirtilerek namus vurgusu yapılması, haberin basında cinayet mağdurunun özel yaşamı ön plana çıkarılarak verilmesi eleştirildi.

## Dava
Bilal Ağır hakkında  'tasarlayarak eski eşi öldürme' ve 'tasarlayarak öldürme' suçlarından iki kez ağırlaştırılmış müebbet, 'olası kastla nitelikli yaralama' suçundan ise 7 yıla kadar hapis cezası ile Bursa 7'nci Ağır Ceza Mahkemesinde  dava açıldı.

## Kaynakça
Ise Monogatari

***Ise Monogatari*** (), Japonya'da Heian döneminden kalma bir uta monogatari veya waka şiirleri ve ilgili anlatılar koleksiyonudur. Mevcut versiyon, her biri şiir ve düzyazıyı birleştiren 125 bölüm toplamakta ve çoğu versiyonda toplam 209 şiir vermektedir.

Kompozisyon ve yazarlığın kesin tarihi ile ilgili sadece çözülmemiş spekülasyonlar var. Ariwara no Narihira olduğu öne sürülse de, isimsiz, idealize edilmiş ana karakterin kimliği belirsizdir. Koleksiyondaki otuz şiir, tümü Narihira'ya atfedilen benzer dipnotlarla Kokin Wakashū'da yer almaktadır. Bu şiirlerin birleşimi ve masallardaki bazı olayların Narihira'nın hayatıyla benzerliği, Narihira'nın eseri gerçekten bestelediğine dair ek bir öneriye yol açtı. Bununla birlikte, MS 880'den sonrasına ait malzeme ve olayların dahil edilmesi aksini göstermektedir.

## Ek okuma
* Richard Bowring, 'The Ise monogatari: A short cultural history', *Harvard Journal of Asiatic Studies*, vol. 52, no. 2 (December 1992), pp.&nbsp;401–480. https://www.jstor.org/stable/2719171 
* H. Jay Harris (translator), *The Tales of Ise*, North Clarendon: Tuttle Publishing, 1972. .
* 
* Helen Craig McCullough (translator), *Tales of Ise: Lyrical Episodes from Tenth-Century Japan*, Stanford: Stanford University Press, 1968. .
* Peter MacMillan (translator), *Tales of Ise*. London: Penguin Classics, 2016. .

## Dış bağlantılar

* A transcription of the Tales of Ise  from the University of Virginia Library Electronic Text Center.
* A lacquered writing box by Ogata Korin  illustrating the eight bridges section of the tales; the box is a National Treasure of Japan, held in the Tokyo National Museum.
* Scenes from the Tales of Ise on Edo period screens from The Mary and Jackson Burke Foundation.
15760 Albion

**15760 Albion** (geçici atama **1992 QB<sub>1</sub>**), Plüton ve Charon'dan sonra keşfedilen ilk Neptün ötesi cisimdir. Çapı yaklaşık 108–167 kilometre olan bu asteroit, 1992'de Hawaii'deki Mauna Kea Gözlemevleri'nde David C. Jewitt ve Jane X. Luu tarafından keşfedildi.

Keşiften sonra, nesneye "Smiley" adını verdiler ve kısa bir süre sonra basın tarafından onuncu gezegen olarak tanıtıldı. Bu asteroit "soğuk" Klâsik Kuiper Kuşağı cismidir ve QB1 geçici tanımlamasını aldıktan sonra bu tür bir nesne için *cubewano* adının ortaya çıkmasına neden olmuştur. Geçici ad olan "QB1" çözümlendiğinde, o yılın Ağustos ayının ikinci yarısında bulunan 27. nesne olduğu anlaşılır. Ocak 2018 itibarıyla, Neptün'ün ötesinde, çoğunluğu klasik Kuiper kuşağı cisimlerinden olan yaklaşık 2.400 nesne daha bulundu. Adını William Blake'in mitolojisinde yer alan Albion'dan almıştır.

## Adlandırma

Bu küçük gezegenin adı İngiliz şair ve ressam William Blake'ye ait mitolojide yer alan Albion karakterinden gelmektedir. Albion bu mitolojide bir adada yaşayan ilkel bir insandır. Albion adı aynı zamanda Britanya'nın eski ve mitolojik adından türetilmiştir. Resmi isimlendirme ise Minor Planet Center tarafından 31 Ocak 2018 tarihinde yapıldı. ()

Kaşifler, (15760) 1992 QB1 için "Smiley" adını önerdiler, ancak ad zaten Amerikalı gökbilimci Charles Hugh Smiley'in adını taşıyan bir asteroit olan 1613 Smiley için kullanılıyordu. Daha sonra 15760 numarasını aldı ve Ocak 2018'e kadar isimsiz kaldı (keşif yılı olmadan teknik olarak belirsiz olmasına rağmen genellikle basitçe "QB1" olarak belirtilirdi).

## Mirası
Albion'un keşfinden sonraki yıl 1993'te; (15788) 1993 SB, (15789) 1993 SC, (181708) 1993 FW ve (385185) 1993 RO dahil olmak üzere benzer yörüngelerde asteroitler bulundu.

Keşiften sonraki yirmi yıl içinde, Kuiper kuşağında Güneş'ten yaklaşık 30 ila 50 AU arasında yörüngede dönen binden fazla cisim bulundu. Bu keşif yalnızca Plüton ve Albion'un keşfinden ziyade beraberindeki bir asteroit kuşağının keşfini sağladı. 2018 yılına kadar 2000'den fazla Klâsik Kuiper Kuşağı cismi keşfedildi.

## Notlar
Küçük gezegen ve asteroit geçici isim atamaları, keşfedildiği yılın önce geldiği, ardından alfabetik olarak keşfedildiği yarım ayın geldiği bir formattır. (Ancak I ve Z harfleri kullanılmaz) Sonrasında alfabetik olarak keşfedilme sırasını takip eden bir sayı (örn. 1992 QA, 1992 QB, 1992 QC ... 1992 QY, 1992 QZ, 1992 QA1, 1992 QB1 vb.) buna örnek olarak Q=16–31 Ağustos ve B1=25+2=27.

## Kaynakça

## Dış Bağlantılar
* Jüpiter'in Ötesi: 15760 Albion , Nikolai Wünsche, *Journal for Occultation Astronomy*, Ekim 2019
* Kuiper Kuşağının Keşfi , David Jewitt, *Astronomy Beat*, 3 Mayıs 2010
* Dış Güneş Sisteminde Yeni Gezegen Bulundu , European Southern Observatory, 2 Ekim 1992
* 1992 QB1 - Kuiper Kuşağında Keşfedilen İlk Nesne , David Jewitt, 14 Eylül 1992
Mısırlızâde İbrahim Paşa

**Mısırlızâde İbrahim Paşa** (ö. 11 Eylül 1697, Zenta), Osmanlı devlet adamıdır.

1676 yılında Trablusgarp Beylerbeyi oldu. 1683 yılında ise *derya beyleri* zümresine dahil olarak (Osmanlı donanmasının kadırgadan kalyona geçiş sürecinde) Tersane-i Âmire'de kalyon inşasına nezaret etti. 1685 Kasım ayında Kaptan-ı derya olarak atandı ve bu mesaisini sürdürdü. 1688 Ağustos'unda azledilerek Eğriboz Muhafızlığı görevine verildi.

1690 Mart'ında ikinci kez Kaptan-ı derya olarak atandı ve 1691 Aralık ayında azledildi. 1695 yılında Venedik işgaline giren Sakız'ın kurtarılmasında Amcazâde Hüseyin Paşa'yla ortak harekât icra etti. Ardından Anadolu Beylerbeyi oldu.

11 Eylül 1697'de katıldığı Zenta Muharebesi'nde hayatını kaybetti.

## Kaynakça
Ono no Komachi

**Ono no Komachi** (; MS 820-900), erken Heian döneminde yaşamış bir Japon şair. Erken Heian döneminin en iyi altı waka şairinden biri olup aynı zamanda sıra dışı güzelliğiyle ünlüydü ve Komachi günümüzde Japonya'da kadınsı güzelliğin eş anlamlısı olarak kullanılmaktadır. Ayrıca Otuz Altı Şiir Ölümsüzü arasında sayılmaktadır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Bengali tanslation ono no komachi by Moom Rahman 
* E-text of her poems  in Japanese
Yürek Çıkmazı

***Yürek Çıkmazı***, Gold Film imzalı, ilk bölümü 1 Kasım 2022 tarihinde yayınlanan, yönetmenliğini Serdar Gözelekli ve Bahadır İnce'nin üstlendiği, senaryosunu Ayla Hacıoğulları, Vilmer Özçınar ve Toprak Karaoğlu'nun kaleme aldığı dram türündeki Türk televizyon dizisidir. Başrollerini Ayça Bingöl, Alp Navruz, İrem Helvacıoğlu ve Mesut Akusta paylaşmaktadır. Dizi, Atike Hınçlıer'in 2018 yılında yayınlanan aynı adlı romanından uyarlanmıştır. Dizi, 13 Haziran 2023 tarihinde yayınlanan 28. bölümü ile final yaparak sona ermiştir.

## Oyuncu kadrosu ve karakterler

### Flashback karakterler

### Konuk karakterler

## Genel bakış


## Bölümler
### 1. sezon (2022-2023)

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* TRT 1'in resmî sitesinde Yürek Çıkmazı 
* 
* 
* 
* 
*
490 Veritas

**Veritas** (küçük gezegen tanımı: **490 Veritas**), son yüz milyon yılın en büyük asteroit çarpışmalarının birine karışma ihtimali olan, karbon yapıya sahip bir Veritasyan asteroididir. Alman gökbilimci Max Wolf tarafından 3 Eylül 1902'de Heidelberg Gözlemevi'nde keşfedildi.

## Tanım
100 kilometreden fazla bir çapa sahip olan Veritas, dış ana kuşağın yakınlarında, yakın zamanda oluşan orta büyüklükte bir karbonlu asteroit ailesi olan Veritas ailesinin en büyük üyesi ve adaşıdır. Boulder'daki Southwest Araştırma Enstitüsü'nden David Nesvorný, bu cisimlerin yörüngelerini zaman içinde geriye doğru takip etti ve bunların 8,5 ± 0,5 milyon yıl önce, en az 150&nbsp;km çapında bir cismin daha küçük bir asteroit ile çarpışması sonucu oluştuğunu hesapladı. Veritas ve Undina, "geç miyosen yağmuruna" neden olan bu çarpışmanın en büyük parçaları olabileceği düşünülmektedir. Bu asteroit ailesi, 1086 Nata, 2428 Kamenyar ve 2934 Aristophanes dahil olmak üzere bilinen binden fazla üyeden oluşmaktadır.

### Geç Miyosen Yağmuru

Nesvorný'nın tahminini doğrulayan Kenneth Farley ve arkadaşları deniz tabanı tortullarında, 8,2 milyon yıl önce başlayan ve sonraki 1,5 milyon yılda giderek azalan Dünya yüzeyine ulaşan kozmik toz miktarında dört kat artış olduğuna dair kanıtlar buldu. Bu, son 100 milyon yıldaki toz birikintilerin en fazla artış gösterdiği dönemdi.

Olası Veritas çarpışması, parçaların Dünya ile çarpışma rotasına fırlatılması için çok uzakta olurdu. Bununla birlikte, Güneş radyasyonu, ortaya çıkan tozun, okyanus tortusundaki toz kaydıyla tutarlı bir zaman aralığında Dünya yörüngesine doğru sürüklenmesine neden olurdu.

Bugün Veritas ailesi asteroitleri arasında devam eden çarpışmaların, her yıl Dünya'ya toplamın %15'ini oluşturan beş bin ton kozmik toz gönderdiği tahmin ediliyor.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Asteroid Veritas: Adını taşıyan bir aileye davetsiz misafir mi? 
* (490) Veritas Antelope Hills Gözlemevi'nin Lightcurve grafiği 
* "Asteroid Smashup Dünya'da Toz Yağmuru Getiriyor" SkyandTelescope.com, 20 Ocak 2006.
Anadolu Efes-Fenerbahçe derbisi

Bu madde, **[[Anadolu Efes SK|Anadolu Efes]]** ile **[[Fenerbahçe SK|Fenerbahçe]] ([[Fenerbahçe (basketbol takımı)|erkek]])** takımları arasında oynanan basketbol maçlarının bir listesini içermektedir.

Anadolu Efes ve Fenerbahçe **erkek** basketbol takımları 12 Kasım 1978'den beri resmî maçlarda 216 kez karşı karşıya geldiler. Bu karşılaşmaların 121'ini Anadolu Efes, 95'ini ise Fenerbahçe kazandı. Kayıtlara geçen 10 tane de özel maçta Anadolu Efes 6, Fenerbahçe ise 4 kez kazandı. Üst üste en çok kazanan takım 24 Ocak 1999 ve 05 Aralık 2004 tarihleri arasında 14 resmî ve 1 özel karşılaşma ile Anadolu Efes olmuştur. Fenerbahçe'de ise bu sayı 10 maçtır.

### EuroLeague

EuroLeague'deki rekabetlerinden dolayı karşılaşmaları **Türk Derbisi** ya da **İstanbul Derbisi** olarak adlandırılmaktadır.

İki takımın oynadığı 26 Euroleague maçının 18'sini Fenerbahçe, 8'ini de Anadolu Efes kazanmıştır.

### Kupalar

### Tüm maçlar

* Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü Kupası, Türkiye Kupası, Cumhurbaşkanlığı Kupası ve özel karşılaşmalarda kazanan takım ev sahibi olarak gösterilmiştir.

### İstatistik

**O** = Oyun; **Anadolu Efes** = Anadolu Efes Galibiyeti; **Fenerbahçe** = Fenerbahçe Galibiyeti; **AE** = Anadolu Efes'in Attığı Sayı; **FB** = Fenerbahçe'nin Attığı Sayı. 

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Anadolu Efes tblstat.net Profili 
* Anadolu Efes tbf.org Profili 
* Fenerbahçe tblstat.net Profili 
* Fenerbahçe tbf.org Profili 
* Durupınar, Mehmet. Türk Basketbolunun 100 Yıllık Tarihi (2009). Efes Pazarlama ve Dağıtım Ticaret A.Ş.
Ekim 2022 Mogadişu Saldırıları

29 Ekim 2022 tarihinde Somali’nin başkenti Mogadişu’da yaşanan iki arabalı bombalı saldırıda 121 kişi hayatını kaybederken 300 kişi de yaralandı. Cumhurbaşkanı Hasan Şeyh Mahmud saldırı için Sunni cihatçı Eş-Şebab grubunu suçladı. Açıklamadan kısa bir süre sonra Eş-Şebab saldırıyı üstlendi. Bu saldırı 14 Ekim 2017’de Mogadişu’da aynı kavşakta gerçekleşen saldırıdan sonraki en çok ölümün yaşandığı saldırıdır.

## Arka plan
Eş-Şebab 2006 yılında faaliyete başlayan Somali temelli bir terör örgütüdür. Grup Somali’de ve daha az sıklıkla da olsa Etiyopya, Kenya ve Uganda’da saldırılar düzenlemektedir. Ağustos 2022’de Eş-Şebab Mogadişu’da bir otele düzenlediği saldırıda 21 kişiyi öldürmüştür. Saldırı sonrası Cumhurbaşkanı Şeyh Mahmud Eş-Şebab’a karşı “topyekün” bir savaş başlatacağını açıklamıştır. 23 Ekim 2022'de grup Kismayo'daki bir otelde 9 kişiyi öldürmüştür. Bu saldırı Somali Hükûmeti'nin Eş-Şebab’a karşı yaptıkları operasyonları görüştükleri günde gerçekleşmiştir.

## Saldırılar
Saat 14.00 sularında ilk saldırı Zobe kavşağı yakınındaki Eğitim Bakanlığı’na gerçekleştirildi. İkinci saldırı ilk saldırının olay yerine ambulanslar geldikten dakikalar sonra aynı yerde yaşandı. Her iki saldırı da yakın çevredeki binaların camlarını patlatacak kadar güçlüydü. Saldırılardan kısa bir süre sonra Eğitim Bakanlığı yakınlarında silah sesleri bildirildi.

Yaralıların bir kısmı Erdoğan Hastanesi’nde tedavi altına alındı. Somali Gazeteciler Birliği bir televizyon spikerinin ölenler arasında olduğunu açıkladı. Voice of America (Amerika'nın Sesi) ve Reuters için çalışan gazetecilerin ise yaralandığı bildirildi.

## Saldırı Sonrası
Saldırılardan sonra Cumhurbaşkanı Hasan Şeyh Mahmud Eş-Şebab’ı suçladı. Cumhurbaşkanı uluslararası camiadan tıbbi malzeme ve doktor desteği istedi.

1 Kasım’da Eş-Şebab Eğitim Bakanlığı’nın Müslüman olmayan ülkelerden yardım alan bir “düşman üssü” olduğunu söyleyerek saldırıyı üstlendi.

## Kaynakça
1042 Amazone

**1042 Amazone**, geçici ismi , yaklaşık 70 kilometre çapında, dış asteroit kuşağında karanlık bir asteroit ve yavaş dönendir. 22 Nisan 1925'te Alman gök bilimci Karl Reinmuth tarafından güney Almanya'daki Heidelberg Gözlemevi'nde keşfedilmiştir. Adını Yunan mitolojisindeki Amazonlardan almıştır.

## Yörünge ve sınıflandırma
*Amazone*, Dış asteroit kuşağında Güneş'in yörüngesinde 3,0–3,5 AB uzaklıkta; her 5 yıl ve 10 ayda bir (2.131 gün) döner. Yörüngesi, ekliptik ile ilgili olarak 0,09'luk bir eksantrikliğe ve 21°'lik bir eğime sahiptir. Gövdenin gözlem yayı, resmi keşif gözleminden üç hafta sonra başlar.

## Fiziksel özellikler
Karbonlu asteroit, Geniş Alan Kızılötesi Araştırma Gezgini (WISE) tarafından koyu ve kırmızımsı bir P tipi asteroit ve Pan-STARRS fotometrik araştırma tarafından X tipi bir asteroit olarak karakterize edilmiştir.

### Çapı ve albedosu
Kızılötesi Astronomik Uydu IRAS, Japon Akari uydusu ve NASA'nın WISE uzay teleskobunun NEOWISE misyonu tarafından yürütülen araştırmaya göre, *Amazone* 63,9 ila 73,6 kilometre çapında ve yüzeyinin albedo değeri 0,039 ila 0,054 arasındadır. *Collaborative Asteroid Lightcurve Link*, 0,036'lık bir albedo ve 73,6 kilometrelik bir çap elde etmiştir.

### Yavaş dönüş
Nisan 2005'te astronom Brian Warner, *Amazone* için iki farklı dönüşlü ışık eğrisi elde etmiştir. Daha uzun çözüm, 0.25 kadirlik () parlaklık değişimiyle 540 saatlik uzun bir dönüş periyodu vermiştir. Gök bilimci, tam ışık eğrisinin iki modlu olduğunu ve dönüş başına iki maksimum ve minimum olduğunu varsaymıştır.

## İsimlendirme
Gustav Stracke'nin önerisine dayanarak, asteroit, Yunan mitolojisinde bir kadın savaşçı ırkı olan Amazonların adını almıştır. Topluluklarında erkek yoktu ve komşuları ile birleşip çocuk yapıyorlar, doğan oğulları öldürüyorlardı ve okları daha hızlı atabilmeleri için memelerini yaktıkları kızları eğitiyorlardı. Asteroitler 271 Penthesilea ve 10295 Hippolyta, Amazonların kraliçelerinin adını alırken, 5143 Herakles, onlarla savaşan kahramanın adını almıştır.

## Notlar

## Kaynaklar

## Dış bağlantılar
* Asteroid Lightcurve Database (LCDB) , query form (info )
* Dictionary of Minor Planet Names, Google books
* Asteroids and comets rotation curves, CdR  – Observatoire de Genève, Raoul Behrend
* Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets (1)-(5000)  – Minor Planet Center
* 
*
Wim de Jongh

**Wim de Jongh** (7 Ocak 1928 - 9 Eylül 2022), forvet pozisyonunda görev yapmış Hollandalı futbolcudur.
## Yaşamı ve kariyeri
De Jong, 7 Ocak 1928'de doğdu. Ülkesi Hollanda'da dönemim en yüksek profesyonel futbol ligi olan Eredivisie'de USV Elinkwijk futbol takımının formasını giydi. 1955-56 sezonunda attığı 32 golle sezonun en çok gol atan ilk 3 futbolcusu arasına girdi. Yer aldığı USV Elinkwijk futbol takımının onursal üyesi oldu. 1960'ta SBV Vitesse futbol takımına geçti.
## Ölümü
De Jongh, 9 Eylül 2022'de neredeyse tüm yaşamını geçirdiği Nieuwegein, Hollanda'da 94 yaşında ölmüştür.
## Kaynakça

## Dış bağlantılar
Hollanda gazetelerinde yer alan görsellerden bir seçki:
*Image of De Jong, in *Nieuw Utrechtsch dagblad*, March 1955
*Image of De Jong, in *Nieuw Utrechtsch dagblad*, October 1955
*Image of De Jong, in *Nieuw Utrechtsch dagblad*, April 1956
*Image the marriage of De Jong and Boerkool, in *Nieuw Utrechtsch dagblad*, November 1956
*Image of De Jong, in *Nieuw Utrechtsch dagblad*, October 1957
*Image of De Jong, in *Het Rotterdamsch parool*, March 1959
1044 Teutonia

**1044 Teutonia**, geçici ismi , asteroit kuşağının orta bölgelerinden gelen, yaklaşık 16 kilometre çapında taşlı bir asteroittir. 10 Mayıs 1924'te, güneybatı Almanya'daki Heidelberg Gözlemevi'nde gök bilimci Karl Reinmuth tarafından keşfedilmiştir. Asteroit, adını Cermen halkının yaşadığı toprakların adından almıştır.

## Yörünge ve sınıflandırma
*Teutonia*, Güneş'i merkez ana kuşağında 2,2–2,9 AB uzaklıkta; her 4 yılda ve 2 ayda bir (1.510 gün) döner. Yörüngesi, ekliptik ile ilgili olarak 0,14'lük bir eksantrikliğe ve 4°'lik bir eğime sahiptir.

Asteroitin gözlem yayı resmi keşif gözleminden 17 yıl önce Mart 1907'de Taunton Gözlemevi'nde   olarak ilk tanımlamasının yapılması ile başlar.

## Fiziksel özellikler
### Işık eğrileri
2007 yılında yapılan nesnenin görüntüleri,  kavuşum süresi veren bir ışık eğrisi üretmek için kullanıldı. Ancak 2006 yılında yapılan bir çalışmada  periyodu verilmiş olup, bu henüz göz ardı edilemez. Nesnenin parlaklığı, her bir dönüş sırasında büyüklük olarak  oranında değişmiştir.

### Çapı ve albedosu
Kızılötesi Astronomik Uydu IRAS, Japon Akari uydusu ve ardından NEOWISE göreviyle NASA'nın Geniş Alan Kızılötesi Araştırma Gezgini tarafından gerçekleştirilen çalışmaya göre, *Teutonia* 15,20 ile 17,929 kilometre çapında ve yüzeyi 0,2449 ile 17,929 arasında albedoya sahiptir. *Collaborative Asteroid Lightcurve Link*, 0,3613'lük bir albedo ve 10,8'lik mutlak büyüklüğe dayalı olarak 15,30 kilometrelik bir çap elde etmiştir.

## İsimlendirme
Bu küçük gezegenin adı, bir zamanlar Jutland olarak bilinen yerde yaşayan bir Cermen kabilesi olan Teutonların yaşadığı topraklardan gelmektedir. İsim astronom Gustav Stracke tarafından önerilmiştir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Asteroid Lightcurve Database (LCDB) , query form (info )
* Dictionary of Minor Planet Names, Google books
* Asteroids and comets rotation curves, CdR  – Observatoire de Genève, Raoul Behrend
* Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets (1)-(5000)  – Minor Planet Center
* 
*
1043 Beate

**1043 Beate**, geçici ismi , asteroit kuşağının dış bölgesinden yaklaşık 32 kilometre çapında taşlı bir asteroittir. Alman gök bilimci Karl Reinmuth tarafından 22 Nisan 1925'te Heidelberg-Königstuhl Devlet Gözlemevi'nde keşfedildi. İsmini aldığı kişi ile ilgili herhangi bir referans bilinmemektedir.

## Yörünge ve sınıflandırma
*Beate*, Güneş'in dış asteroit kuşağında 3,0–3,2 AB uzaklıkta; her 5 yıl ve 5 ayda bir (1.990 gün) döner. Yörüngesi, ekliptik ile ilgili olarak 0,04'lük bir eksantrikliğe ve 9°'lik bir eğime sahiptir. Asteroitin gözlem yayı, resmi keşif gözleminden 3 hafta sonra, Mayıs 1925'te keşif gözlemevinde başlar.

## Fiziksel özellikler
Tholen sınıflandırmasında, *Beate* yaygın bir S-tipi asteroittir.

### Rotasyon periyodu
Nisan 2006'da, Amerikalı astronom Brian Warner'ın Colorado'daki Palmer Divide Gözlemevi'nde  yaptığı fotometrik gözlemlerden *Beate*in rotasyonel bir ışık eğrisi elde edildi. 0,47 büyüklük () parlaklık değişimi ile  saatlik ortalamadan daha uzun bir dönüş periyodu vermiştir.

### Çapı ve albedosu
Kızılötesi Astronomik Uydu IRAS, Japon Akari uydusu ve ardından NEOWISE göreviyle NASA'nın Geniş Alan Kızılötesi Araştırma Gezgini tarafından yürütülen çalışmalara göre *Beate*, 31,6 ila 41,0 kilometre çapa sahip ve yüzeyi 0,128 ile 0,241 arasında albedoya sahiptir. *Collaborative Asteroid Lightcurve Link*, 0,2517'lik bir albedo ve 31,85 kilometrelik bir çapa ve 9,6'lık bir mutlak kadire sahiptir.

## İsimlendirme
Bu küçük gezegen için, ismini aldığı kişi ile ilgili herhangi bir referans bilinmemektedir.

### Bilinmeyen anlamı
Binlerce adlandırılmış küçük gezegen arasında, *Beate*, hiçbir resmi adlandırma alıntısı yayımlanmayan 120 asteroitten biridir. Tüm bu düşük numaralı asteroitlerin sayıları  ile  arasındadır ve 1876 ile 1930'lar arasında, ağırlıklı olarak gök bilimciler Auguste Charlois, Johann Palisa, Max Wolf ve Karl Reinmuth tarafından keşfedilmişlerdir *(ayrıca [[:Kategori:Adının kaynağı bilinmeyen küçük gezegenler|kategoriye]] bakınız)*.

## Notlar

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Asteroid Lightcurve Database (LCDB) , query form (info )
* Dictionary of Minor Planet Names, Google books
* Asteroids and comets rotation curves, CdR  – Observatoire de Genève, Raoul Behrend
* Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets (1)-(5000)  – Minor Planet Center
* 
*
Mia Nicolai

**Mia Nicolai** (d. 1995 veya 1996), Hollandalı şarkıcı. 2023 Eurovision Şarkı Yarışması'nda Hollanda'yı Dion Cooper ile birlikte temsil etmiştir.

## Müzik kariyeri

### Erken dönem
Nicolai üç yaşında drama ve bale dersleri almaya başladı. Nicolai'ye göre bu, müziğe ilgi uyandıracak ve sonunda piyano ve keman dersleri almasına yol açacak.

Londra, Melbourne ve New York City dahil olmak üzere birçok yerden taşındıktan sonra Nicolai, Los Angeles'a yerleşti. Nicolai'ye göre, ilk yıllarında şehirden şehre sürekli hareket etmek, sayısız kültürü keşfetmesine yol açmış ve bu da müziğini etkilemiştir.

### Singlelar dönemi (2018-2022)
2018'de Nicolai, Amerikalı besteci Glenn Miller'ın "At Last" parçasının bir cover'ı olan ilk single'ını yayınladı.

2020'de Nicolai ikinci single'ı "Set Me Free"yi yayınladı. Aynı yıl, DJ Zane Lowe'un radyo programında yer alacak olan ikinci single'ı "Mutual Needs"i çıkardı. Nicolai'ye göre, "Mutual Needs" bir yıl önce 2019'da yazılmıştır. ON Magazine ile yaptığı bir röportajda Nicolai, şarkının başka biri yerine kendini seçmekle ilgili olduğunu iddia etti ve "Gerçekten inanıyorum ki her insan hayatında aşkın eşit olmadığı bir ilişkiye gireceği bir noktaya gelecek. karşılık veriyor ve ihtiyaçlarınız artık karşılanmıyor. Kişiye olan sevgi hala oradadır ama harika olmak için iyiden vazgeçmeniz gerektiğini bilirsiniz... şu anda içinde bulunduğunuz ilişkinin uygun olmadığını anladığınızda, canınızı yaksa bile kendinizi seçin. Hiç kimse huzurunu kaybetmeye değmez." dedi.

16 Nisan 2021'de 2021'in ilk single'ı "People Pleaser"ı yayınlamıştır. Amerikan moda dergisi Flaunt ile yaptığı röportajda, şarkının kendin olmaya kararlı olmaya dayandığını söylemiş, "Bu şarkı kendini bulma yolculuğuyla ilgili" demiştir. "Tüm yaptığınız iç ihtiyaçlarınız yerine çevrenizdeki insanları memnun etmek olduğunda, içsel değerlerinize sadık kalmak çok zor olabilir. Her zaman güçlü fikirli bir insan olarak karşılaştım ama gerçekte kendim dışında herkese yardım edebiliyorum."  Aynı yılın sonlarında, beşinci single'ı "Dream Go"yu yayınlamıştır.

### Eurovision Şarkı Yarışması (2023)
1 Kasım 2022'de Hollandalı yayıncı AVROTROS, Nicolai'nin 2023 Eurovision Şarkı Yarışması'nda Hollanda'yı Dion Cooper ile birlikte temsil edeceğini duyurdu. Nicolai, Cooper ile 2020'de, Hollandalı Eurovision katılımcısı ve 2019 yarışmasının galibi Duncan Laurence ile Laurence'ın nişanlısı Jordan Garfield'ı eşleştirdiğinde tanışmıştı.

Duyuru ile aynı gün, Eurovision hayranları Alman müzik veritabanı GEMA'ya baktılar ve veritabanında Eurovision şarkısı olduğu tahmin edilen şarkıyı buldular, "Chasing Highs", ancak bu AVROTROS tarafından doğrulanmadı.

## Kişisel hayat
Nicolai, Amsterdam'da Rus bir anne ve Hollandalı bir babanın çocuğu olarak dünyaya geldi. Nicolai'nin müzik idolü İngiliz şarkıcı David Bowie'dir.

## Diskografi

### Singlelar

## Kaynakça
Elaine Welteroth

**Elaine Marie Welteroth** (d. 10 Aralık 1986), Afro-Amerikalı gazeteci, yazar, editör ve sunucudur.
## Yaşamı ve kariyeri
Welteroth, 10 Aralık 1986'da Newark, Kaliforniya'da doğdu.  Sacramento, Kaliforniya'daki Kaliforniya Eyalet Üniversitesi'nden gazetecilik alanında lisans derecesiyle mezun oldu. Nisan 2016'da *Teen Vogue* dergisinin genel yayın yönetmenliğine getirilen Welteroth, Condé Nast firmasının 107 yıllık tarihinde yöneticiliğe seçilen ikinci Afro-Amerikalıdır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Elaine Welteroth  at *[[Teen Vogue]]*
* 
*
Devrim Özkan

**Devrim Özkan** (d. 2 Eylül 1998, Muğla), Türk dizi ve tiyatro oyuncusudur.

## Hayatı
### Erken dönem ve kariyer hayatı
2 Eylül 1998 tarihinde Muğla'da doğdu, Milas-Bodrum'da büyüdü. Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesinde okurken 1. sınıfın sonunda okulu bıraktı ve İstanbul'a taşınarak ilk işi olan ''Rüya'' dizisi ile oyunculuğa başladı.

*[[Vatanım Sensin]]* ve *Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî* gibi tarihî  dizilerin kadrosunda yer aldı. Daha sonra, *[[Ramo]]* dizisinde yer aldı.

İki sezon boyunca, ''Vuslat'' dizisinde ilk başrolünü oynadı. Daha sonra, *[[Gelsin Hayat Bildiği Gibi (dizi)|Gelsin Hayat Bildiği Gibi]]* dizisinde "Songül Acarerk" karakterine hayat vererek geniş kitlelerce tanındı. *[[Ne Gemiler Yaktım]]* dizisinde "Fidan Hersekli" karakterine hayat verdi. Günümüzde ise, 28 Ocak 2026 tarihinde NOW'da yayımlanmaya başlayan *[[Yeraltı (dizi, 2026)|Yeraltı]]* dizisinde "Halide Ceylan" karakterini canlandırmaktadır.

### Kişisel hayatı
Devrim Özkan, 2023'te futbolcu Lucas Torreira ile bir ilişki yaşamaya başladı. 2025 yılında ilişkileri bitmiştir.

## Filmografisi

## Tiyatro oyunları

## Ödüller ve adaylıklar

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
* 
*
Mormon savaşları

**Mormon savaşları** Mormonların yer aldığı silahlı çatışmaları anlatır. Mormonlar tarihleri boyunca şiddete maruz kalmış ve şiddet uygulamıştır. Mormonlar, baskıya uğramış ve fiziki zor kullanılarak Ohio'dan Missouri'ye, oradan Illinois'ye, oradan da Utah'a sürülmüşlerdir. Katliama uğramış, evleri yakılmış ve peygamberleri Joseph Smith hapisteyken linç edilmiştir. Mormonlar Crooked River Muharebesi'nde Missourili milislere saldırmış ve katletmiş, Utah yerlileri olan Timpanagoları yok etmiştir. Mormonlar ayrıca Missouri-Mormon Savaşı, Walker Savaşı ve Black Hawk Savaşı gibi önemli çatışmalarda taraf olmuştur. Bu şiddet içeren tarihsellik Son Zaman Azizler hareketini etkilemiştir.
## Savaşlar

## Kaynakça
Tiphia bahattini

**Tiphia Bahattini** (*Tiphiidae Bahattini)* ya da halk arasında bilinen adıyla **Bahattin Böceği**, Tiphiidae familyasından bir zar kanatlıdır. 2017 yılında bu tür Atatürk Üniversitesi'nde görev yapan Prof. Dr. Erol Yıldırım tarafından Diyarbakır'da keşfedilmiştir. Prof. Dr. Erol Yıldırım bulduğu bu zar kanatlıya babasının isteği üzerine, babasının ismi olan Bahattin ismini vermiştir.

## Kaynakça
Ellendun Muharebesi

**Ellendun Muharebesi** veya **Wroughton Muharebesi**, Eylül 825'te Wessexli Egbert ile Mercialı Beornwulf arasında yapıldı. Sir Frank Stenton, bunu "İngiliz tarihinin en belirleyici savaşlarından biri" olarak nitelendirdi. Anglo-Sakson İngiltere'nin güney krallıkları üzerindeki Mercian Üstünlüğünü etkili bir şekilde sona erdirdi ve güney İngiltere'de Batı Sakson egemenliğini kurdu.

## Kaynakça