Kandidat

**Kandidat,** (Rusça: кандидат наук, İngilizce: Candidate of Sciences, Kazakça: ғылым кандидаты, Kırgızca: илимдин кандидаты, Karakalpakça: илимлер кандидаты) Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği ile eskiden S.S.C.B. içinde yer almış ülkelerde (Rusya Federasyonu, Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan, Türkmenistan, Ukrayna, Belarus vs.) günümüzde de kullanılan akademik bir ünvândır.

## Kandidat ünvânının uluslararası denkliği
UNESCO'nun 2011 yılında Paris'te düzenlediği 36'ncı olağan kongrede, uluslararası düzeyde eğitim veren kuruluşlar ve üniversitelerin eğitim standartları belirlenip sınıflandırıldı. Bu sınıflandırmaya göre "kandidat" unvânı, 259'uncu ve 266'ncı maddelere göre, Türkiye'deki doçentlik ünvanına eşdeğer olup, ünvan sahibine aynı hakları tanımaktadır.

Kandidat (Candidate of Sciences) Almanya, Polonya, Avusturya, İsviçre ve Fransa'da "Assistant/ associate professor" yani doçent ünvânına eşdeğer olduğu kabul edilmektedir. Rusya Federasyonu'nun düzenlemiş olduğu yasayla doçentlik ünvanı, "candidate of sciences" (кандидат наук) ünvânı alanlara; profesörlük ünvanı ise "doctor of Sciences" (доктор наук) ünvânı alanlara verilmektedir. Kırgızistan hükûmeti yasaları, Rusya Federasyonu yasaları ile örtüşmektedir. Buna göre "doçent" ünvanı, "candidate of sciences" (кандидат наук) ünvânı olanlara, "profesör" ünvânı da "doctor of sciences" (доктор наук) ünvânı olanlara verilmektedir.

## Kandidat ünvânının kullanıldığı bilim dalları

## Rusya (14.00.00) ile Türkiye'deki (10000) tıbbî bilimler alan kodlarının karşılaştırması
Tıbbî bilimler kandidatı, Rusçası: кандидат медицинских наук İngilizcesi: candidate of medical sciences

Tıbbî bilimler, kendi içerisinde dallara ve bölümlere ayrılmış ve kodlanmıştır. Bu eğitim sistemini kullanan tüm ülkeler için bu kodlar geçerlidir. Rusya Federasyonu, 08.10.2007 tarihli ve 274 sayılı yasa ile kodları güncellemiştir.

Tibbî bilimlerde kandidat (doçentlik) sınavı düzenlenen uzmanlık dalları ve alan kodları aşağıdaki gibidir:

## Kanditat (doçenlik) tezi
Doçentlik sınavında temel unsurlardan biri olan doçentlik tezi, kandidat olmak için mutlak olması gerekli kriterler arasındadır.

Türkiye'de günümüzde doçentlik tezi kavramı olmadığı gibi doçentlik kriterlerinde de yer almamaktadır.

## Evrensel onlu sınıflandırma (UDC) Brüksel tasnif sistemi
Doçentlik tezi Evrensel Onlu Sınıflandırma (UDC) Brüksel Tasnif Sistemine göre düzenlenmekte ve hazırlanmaktadır.

## Doçentlik sınavı
Doçentlik sınavında kendi uzmanlık alanınızın dışında dil, tarih, felsefe ve yabancı dil sınavlarında başarı göstermeniz gerekmektedir.

## Kandidat unvanı vermeye yetkili kurumlar
* **<u>Türkiye</u>** - doçentlik ve profesörlük ünvanı Üniversitelerarası Kurul Başkanlığı tarafından verilir.
* **<u>Rusya</u>** - Kandidat ünvanı, Türkiye'deki Üniversitelerarası Kurul Başkanlığının dengi olan Высшая аттестационная комиссия Министерства образования и науки Российской Федерации
* **Kırgızistan** -  Высшая аттестационная комиссия Кыргызской Республики
* **<u>Belarus</u>** -  Высшая Аттестационная Комиссия Республики Беларусь
* **<u>Ermenistan</u>** -  The supreme certifying commission of the republic of Armenia
* **<u>Azerbaycan</u>** -  Высшая аттестационная комиссия при Президенте Азербайджанской Республики
* **<u>Moldova</u>** -   Национальный совет по аккредитации и аттестации Республики Молдова
* **<u>Bulgaristan</u>** -  Высший аттестационная комиссия Болгарии (болг. Висша атестационна комисия) (упразднена в декабре 2010&nbsp;г.)
* **<u>Gürcistan</u>** -   Совет учёных экспертов Грузии
* **<u>Türkmenistan</u>** -  Высший профессионально-аттестационный комитет Туркменистана Высшего совета по науке и технике при президенте Туркменистана (воссоздан в 2007&nbsp;г. вместе с Академией наук Туркменистана
* **<u>Özbekistan</u>** - Высшая аттестационная комиссия Республики Узбекистан
* **<u>Ukrayna</u>** - Высшая аттестационная комиссия Украины

## Kandidat (doçentlik) diplomasının içeriği

Diploma hangi ülke üniversitelerarası kurul başkanlığı tarafından verilirse verilsin diploma içeriği (şablonu) değişmez. Diplomada sırası ile isim, soyisim ve hangi alanda doçentliğini aldığı alan yer almaktadır örnek vermek gerekirse: (14.00.00) Tıp Bilimleri yazar fakat Tıp Bilimlerinin bir alt grubunu yazmaz, (örnek: Dahiliye, İntaniye, Kardiyoloji, Genel Cerrahi vs.) sadece talep edildiğinde, diplomanın ekindeki detaylı dökümünde yazar. Türkiye'de alınan doçentlik belgesinde Tıp bilimlerinin alt grubu da yazılmaktadır.

## Kaynakça