Temporal lob

**Temporal lob**, memelilerin beynindeki serebral korteksin dört ana lobundan biridir. Temporal lob, memeli beyninin her iki serebral hemisferindeki lateral fissürün altındadır.

Temporal lob, görsel hafızanın, dilin anlaşılmasının ve duygu çağrışımının uygun şekilde tutulması için duyusal girdinin türetilmiş anlamlara dönüştürülmesinde rol oynar. *Temporal*, başın şakaklarını ifade eder.

Konuşma, hafıza ve işitmenin de dahil olduğu birçok görevi bulunmaktadır.

## Yapı
Temporal lob, bildirimsel veya uzun süreli hafıza için hayati önem taşıyan yapılardan oluşur. Bildirimsel (anlamsal) veya açık bellek, anlamsal belleğe (gerçekler) ve olaysal belleğe (olaylar) bölünmüş bilinçli bellektir.

Uzun süreli hafıza için kritik olan medial temporal lob yapıları arasında Hipokampusun yanı sıra peririnal, parahipokampal ve entorinal neokortikal bölgelerden oluşan hipokampal bölge yer alır. Hipokampus hafıza oluşumu için kritik öneme sahiptir ve çevresindeki medial temporal korteksin halen hafıza depolaması için kritik olduğu teorileştirilmektedir. Prefrontal ve görsel korteksler de açık hafızada rol oynar.
Araştırmalar, maymunların hipokampüsündeki lezyonların sınırlı fonksiyon bozukluğuna yol açtığını, hipokampus ve medial temporal korteksi içeren geniş lezyonların ise ciddi hasara yol açtığını göstermiştir.

## İşlev

### Görsel anılar
Temporal lob hipokampus ile iletişim kurar ve amigdala tarafından modüle edilen açık uzun süreli hafızanın oluşumunda anahtar rol oynar.

### Duyusal girdinin işlenmesi
;İşitsel: Temporal lobların üst, arka ve yan kısımlarındaki bitişik alanlar, yüksek düzeyde işitsel işlemeyle ilgilidir. Temporal lob, işitme gibi birincil işitsel algıyla ilgilidir ve birincil işitsel korteksi barındırır. Birincil işitsel korteks kulaklardan duyusal bilgileri alır ve ikincil alanlar bu bilgiyi konuşma ve kelimeler gibi anlamlı birimlere dönüştürür. Superior temporal girus, kokleadan gelen işitsel sinyallerin ilk olarak serebral kortekse ulaştığı ve sol temporal lobdaki birincil işitsel korteks tarafından işlendiği bir alanı (yanal fissür içinde) içerir.

;Görsel: Temporal lobdaki görme ile ilgili alanlar, görsel uyaranların anlamını yorumlar ve nesne tanımayı sağlar. Temporal kortekslerin ventral kısmının, yüzler (fusiform girus) ve sahneler (parahipokampal girus) gibi karmaşık uyaranların yüksek düzeyde görsel işlenmesinde rol oynadığı görülmektedir. Görsel işlemeye yönelik bu ventral akışın ön kısımları, nesne algısı ve tanınmasında rol oynar.

### Dil tanıma
Temporal lob, insanlarda hem konuşmada hem de görmede anlamın işlenmesi için önemli olan birincil işitsel korteksi barındırır. Temporal ve parietal loblar arasındaki bölgeyi kapsayan Wernicke alanı, ister konuşma dili ister işaret dili olsun, dilin anlaşılmasında (frontal lobdaki Broca alanıyla birlikte) önemli rol oynar. Fonksiyonel manyetik rezonans görüntüleme (FMRI), beynin bu bölümlerinin işaret veya konuşma dilleri tarafından etkinleştirildiğini gösterir. Beynin bu bölgeleri, ister konuşulan dili duyarak, ister işaret dilini izleyerek, ister işaret dilinin elden ele dokunsal versiyonlarıyla erişilsin, çocukların dil ediniminde aktiftir.

Sol temporal lobun işlevleri alt düzey algılamayla sınırlı olmayıp kavrama, adlandırma ve sözel belleğe kadar uzanır.

### Yeni anılar
Medial temporal lobların (sagital düzleme yakın) bildirimsel uzun süreli belleğin kodlanmasında rol oynadığı düşünülmektedir. Medial temporal loblar, hafızanın depolanması için gerekli olan hipokampusları içerir, bu nedenle bu alanın hasar görmesi, yeni hafıza oluşumunda bozulmaya yol açarak kalıcı veya geçici ileriye dönük amneziye yol açabilir.

## Ek resimler

 Image:Illu cerebrum lobes.jpg|Beyin lobları.
 Image:Gray724.png|Beyin tabanı
 

 Image:Hippolobes.gif|Hipokampusun 3 boyutlu çizimi
 Image: BrainLobesLabelled.jpg|İnsan beynindeki 4 beyin lobunun görünümü.

## Ayrıca bakınız
* Beyin lobları

## Kaynakça