Japonya Uzay Araştırma Ajansı

**Japonya Uzay Araştırma Ajansı**, (; **''J**apan **A**erospace E**X**ploration **A**gency* (*'JAXA*') "Havacılık ve Uzay Araştırma ve Geliştirmeleri üzerine Ulusal [[Araştırma ve geliştirme|Araştırma ve Geliştirme]] Ajansı"), [[Japonya]]'nın ulusal [[havacılık]] ve [[uzay ajansı]]dır. 1 Ekim 2003'te [[Japonya Ulusal Uzay Geliştirme Ajansı|NASDA]], [[Uzay ve Uzay Bilimleri Enstitüsü|ISAS]] ve NAL adlı üç kurumun birleştirilmesiyle kurulmuş olup bilimsel araştırma, teknoloji geliştirme ve yörüngeye uyduların fırlatılması ve yerleştirilmesinden sorumludur ve asteroid keşifleri ve [[İnsanlı Ay yolculukları|olası insanlı Ay keşifleri]] gibi çok daha gelişmiş görevlerde yer almaktadır. Merkezi [[Tokyo]]'nun [[Chōfu]] kentinde bulunan Chōfu Havacılık Merkezi'nde yer almaktadır.

JAXA'nın sloganı "*One JAXA*" ve kurumsal sloganı "*Gerçekleştirmek için Keşfet*"tir (önceden "*Göklere ulaşmak, uzayı keşfetmek için*").

== Tarihçe ==



JAXA, 1 Ekim 2003 tarihinde [[Japonya Ulusal Uzay Geliştirme Ajansı|NASDA]], [[Uzay ve Uzay Bilimleri Enstitüsü|ISAS]] ve NAL olmak üzere üç devlet kurumunun birleştirilmesiyle [[Japonya Eğitim, Kültür, Spor, Bilim ve Teknoloji Bakanlığı]] (MEXT) ve [[Japonya İçişleri ve Haberleşme Bakanlığı|İçişleri ve Haberleşme Bakanlığı]] (MIC) tarafından yönetilen bir bağımsız idarî Kurum olarak kuruldu.

Birleşme öncesinde ISAS uzay ve gezegen araştırmalarından sorumluydu, NAL havacılık araştırmalarına odaklanmıştı. [[1 Ekim]] [[1969]]'da kurulan NASDA ise roket ve yapay uydular geliştirmiş ve [[Kibō|Japon Deney Modülü]]'nü de yapmıştı. Eski NASDA genel merkezi, Kyūshū'nun 115 kilometre güneyinde, [[Tanegashima|Tanegashima Adası]]'ndaki [[Tanegashima Uzay Merkezi]]'nin şu anki yerinde bulunuyordu. NASDA ayrıca ABD [[Uzay mekiği|Uzay mekikleri]] ile uzaya çıkan Japon uzayadamlarını da yetiştirmiştir.

Japonya Temel Uzay Yasası 2008'de kabul edilmiş ve JAXA'nın yetki alanı, Başbakan tarafından yürütülen Kurul'daki MEXT'den Uzay Geliştirmeleri için Stratejik Merkez'e (SHSD, *Strategic Headquarters for Space Development'') taşınmıştır. 2016 yılında Ulusal Uzay Politikası Sekreterliği (NSPS) kuruldu.

2012 yılında yeni yasa, JAXA'nın görevlerini yalnızca füze erken uyarı sistemleri gibi bazı askeri alan geliştirmelerini de içine alacak şekilde barışçıl amaçlara yönelik genişletmiştir. JAXA'nın politik denetimi, MEXT'den Başbakanlık Kabine Ofisi'ne yeni bir Uzay Strateji Ofisi aracılığıyla geçmiştir.

19 Ocak 2024 tarihinde, Japonya Uzay Ajansı aracı olan SLIM'in Ay'ın yüzeyine indiğini açıkladı. Bununla birlikte Japonya Ay'a iniş yapan beşinci ülke oldu.

## Örgütlenme

JAXA aşağıdaki alt birimlerden oluşmaktadır:
* Uzay Teknolojisi I. Başkanlığı
* Uzay Teknolojisi II. Başkanlığı
* İnsanlı Uzay Uçuşu Teknoloji Başkanlığı
* Araştırma ve Geliştirme Başkanlığı
* Havacılık Teknolojileri Başkanlığı
* Uzay ve Uzay Bilimleri Enstitüsü (ISAS)
* Uzay Keşif Yenilikleri Etkinlik Merkezi

JAXA, genel merkezi Tokyo'nun Chōfu kentinde yer almakta olup Japonya'daki birçok konumda ve bazı yurt dışı ofislerinde araştırma merkezlerine sahiptir. Ayrıca:
* Tokyo Dünya İzlem Araştırma Merkezi (EORC, Earth Observation Research Center)
* Dünya Gözlem Merkezi (EOC, Earth Observation Center), Hatoyama
* Noshiro Test Merkezi (NTC, Noshiro Testing Center), Noshiro
* Sanriku Bilimsel Balon Merkezi (SBC) - Bu sitedeki balonlar 1971'den beri üretilip kullanılmaktadır.
* Kakuda Uzay Merkezi (KSPC), Kakuda - Roket motorlarının geliştirilmesi görevindedir. Temel olarak sıvı yakıtlı motorların geliştirilmesi için çalışır.
* Sagamihara Kampüsü (ISAS) – Roket ve uydular için deney düzeneklerinin geliştirilmesi görevindedir ve ayrıca idari binalara sahiptir.
* Tanegashima Uzay Merkezi - Hâlen H-IIA ve H-IIB roketleri için fırlatma alanıdır.
* Tsukuba'daki Tsukuba Uzay Merkezi (TKSC). Japonya'nın uzay araştırmaları ağının merkezidir. Uyduların ve roketlerin araştırılması ve geliştirilmesinde, yapay uyduların izlenmesi ve kontrol edilmesi görevini yürütür. Japon Deney Modülü ("Kibō") için deneysel araç gereçler geliştirir. Uzay adamlarının eğitimi de burada gerçekleşir. Uluslararası Uzay İstasyonu harekâtları için Japon Uçuş Kontrol Ekibi, Tsukuba'daki Uzay İstasyonu Entegrasyon ve Tanıtım Merkezi'nde (SSIPC, Space Station Integration & Promotion Center) yer almaktadır. SSIPC, S-bandı ses aktarımı yoluyla UUİ ekipleri ile düzenli olarak iletişim kurar.
* Uchinoura Uzay Merkezi - günümüzde Epsilon roketleri için kullanılan fırlatma sitesidir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*