Mısır nişastası

**Mısır nişastası,**&nbsp;mısır (darı) tanelerinden elde edilen nişastadır. Nişasta, tanelerin besidokusundan elde edilir. Mısır nişastası, sosların ve çorbaların yoğunlaştırılmasında, mısır şurubu ve diğer şekerlerin yapımında kullanılan oldukça popüler bir gıda maddesidir.

## Fiziksel özellikleri
Bir sıvı ile karıştırıldığında mısır nişastası, Newtonsu olmayan sıvıya dönüşür. Örneğin, su eklendiğinde mısır nişastası yaygın olarak Oobleck&nbsp;olarak bilinen bir materyale dönüşür, yağ eklendiğinde ise Elektroreolojik akışkana dönüşür. Bu durum "mısır nişastası balçığı" olarak bilinen kavramla açıklanabilir.

## Tarihi

Mısır nişastası 1840 yılında Jersey City, New Jersey'de buğday nişastası fabrikasında denetimci olarak çalışan Thomas Kingsford tarafından keşfedilmiştir.&nbsp;1851'e kadar, mısır nişastası öncelikli olarak çamaşır nişastalamada ve diğer endüstriyel kullanımlarda değerlendirilmiştir.

## Kullanım alanları
Çoğunlukla yemek pişirmek için evde kullanılır fakat, çeşitli endüstrilerde pek çok amaç için kullanımı da mevcuttur; belirli ürünlerde kimyasal katkı olarak ya da bazı hastalıklarda tıbbi tedavi olarak kullanılabilmektedir.

### Mutfakta kullanımı
Mısır nişastası sıvı bazlı gıdalarda (örneğin, çorba, soslar, salça, muhallebi) düşük sıcaklıktaki sıvılarla karıştırarak hamursu veya bulamaç kıvamına getirmek amacıyla&nbsp;kıvam artırıcı olarak kullanılır. Opak yerine saydam bir karışım elde etmek amacıyla bazen tamamen un yerine kullanılır.&nbsp;Nişasta ısıtıldığında molekül zincirleri çözülür ve diğer nişasta zincirleriyle çarpışarak kafes (meş) oluşturup sıvıyı koyulaştırır&nbsp;(Nişasta jelatinizasyonu).

Genellikle topaklanma önleyici olarak pudra şekerlerine ilave edilmektedir.

Yaygın olarak mısır nişastası yerine ararot&nbsp;kullanılabilir, aynı miktarda mısır nişastasına denk gelmektedir.

Gıda üreticileri peynir, yoğurt gibi çeşitli gıdalara üretim maliyetlerini azaltmak amacıyla mısır nişastası eklerler.

Dışına ince bir tabaka mısır nişastası kaplandığında&nbsp;tavuk nuggetların yağ emiciliğini artırır ve kızartmanın sonlarına doğru çıtır çıtır olmalarını sağlar.

### Mutfak dışı kullanım
Bebek pudrası&nbsp;içeriğinde genellikle mısır nişastası bulunur.

Mısır nişastası bioplastik üretiminde kullanılabilir.

Standart bir fırında kavrulduğunda&nbsp;dekstrin&nbsp;oluşturur, dekstrinin kullanım alanı havai fişekler için bağlayıcılardan yapıştırıcılara kadar değişmektedir.&nbsp;

### Tıp
Mısır nişastası doğal lateksten yapılan medikal ürünlerde (tıbbi eldiven, prezervatif ve doğum kontrolünde kullanılan&nbsp;diyaframlar gibi) tercih edilen bir yapışma engelleyicidir.&nbsp;Talk pudrasının kanserojen olduğuna inanılmazdan önce bir kullanım alanı da talk pudrasıydı.

Mısır nişastası zamanla bir tip&nbsp;glukoz salınımını sağlama özelliğine sahiptir. Böylece mısır nişastası,&nbsp;glikojen depolama hastalığı (SIKI) olan hastalarda glukoz sağlayarak kan şekeri seviyesini korur.&nbsp;Mısır nişastası bebeklerde beslenme aralığını uzatmak ve glukoz dalgalanmalarını minimize etmek amacıyla 6-12 aydan başlanarak kullanılabilir.

## Üretim

Mısır 30 ile 48 saat suda demlendirilir, burada hafifçe fermente olmaya başlar. Tohum&nbsp;besidokusundan ayrılır ve bu iki içerik (hala ıslak bir şekilde) ayrı ayrı bekletilir.&nbsp;Sonra nişasta her birinden yıkanarak ayrılır.&nbsp;Mısır maserasyon sıvısından, tohumdan, liflerden ve mısır gluteninden ayrılan nişasta, genellikle hidrosiklondur ve sentrifüj edilip daha sonra kurutulur.&nbsp;(Her aşamadan arta kalan kalıntı hayvan beslemede,&nbsp;mısır yağı yapımında veya başka uygulamalarda kullanılır.) Bu sürece&nbsp;ıslak öğütme&nbsp;denir. Son olarak, nişasta belirli amaçlar için&nbsp;modifiye edilebilir.

## Riskleri
Diğer birçok toz gibi, mısır nişastası da&nbsp;toz patlamaları&nbsp;riskini taşır. 27 Haziran 2015'te Tayvan'da meydana gelen&nbsp;Formosa Fun Coast patlamasında, pakedin üzerinde yanıcı madde ibaresinin olmasına rağmen, mısır nişastası bazlı tozun fazla ısıtılmasının sebep olduğuna inanılıyor.

## İsimleri ve çeşitleri
* Amerika Birleşik Devletleri ve Kanada'da mısır nişastası olarak adlandırılır.
* Un olmamasına rağmen&nbsp;Birleşik Krallık, İrlanda, İsrail ve bazı İngiliz Milletler Topluluğu&nbsp;ülkelerinde farklı olarak mısır unu&nbsp;olarak adlandırılır.

## Ayrıca bakınız
* Amylomaize, yüksek amilozlu nişasta
* Kuş Muhallebisi, 1837'de icat edilen mısır nişastası bazlı muhallebi
* Mumsu Mısır, mumsu mısır nişastası
* Mısır şurubu
* Mısır etanolü
* Değiştirilmiş (modifiye) nişasta
* Patates nişastası
* Tapyoka nişastası

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Amerikan Mısır İşçileri Derneği