open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Kaka, Türkmenistan

**Kaka**, Türkmenistan'ın Ahal ilinin Kaka ilçesinin merkezi olan şehirdir. Şehrin nüfusu 2009 yılı itibari ile 19.925'tir.

Kaka adı belirsiz bir kökene sahiptir. Bazı yerel yaşlılar, adını "uzun zamandır unutulmuş" bir yerel krala atfederken diğerleri, bölgenin mutlu bir ülke olduğunu belirten Farsça kahkaha (قهقهه) kelimesine dayandığı düşünülmektedir. İsmin şu anki yazılışı olan Kaka, Nisan 1992'de meclis kararnamesiyle belirlendi.

Timur, 1382'de Doğu Hazar topraklarına yaptığı seferler sırasında, tarihi bilinmeyen bir kaleyi restore ettirmiş ve buraya "Kahkah" adını vermiştir. Kalenin kalıntıları muazzam bir arkeolojik öneme sahiptir.

Rus İç Savaşı sırasında Trans Hazar Menşevikleri ile Taşkent Bolşevikleri arasında 28 Ağustos ile 11 ve 18 Eylül 1918 tarihlerinde Kaka'da çatışmalar yaşandı. Britanya Hindistanı Ordusu birlikleri de çatışmalara dahil oldu.

Kaka, Trans-Hazar Demiryolu ile M37 karayolu üzerinde yer almakta olup Çarlık döneminden kalma bir demiryolu durağı bulunmaktadır.

## Kaynakça
Beherden

**Beherden** (), Türkmenistan'ın Ahal ilinin Beherden ilçesinin merkezi olan şehirdir. Şehrin nüfusu 2008 yılı itibari ile 24.139'dur.

Beherden, 1881'de Rus İmparatorluğu tarafından Göktepe Muharebesi'nden sonra ele geçirildi. 19. yüzyılın sonunda 789 kişiyi barındırıyordu ve Trans-Hazar Demiryolu boyunca bir duraktı. Beherden, daha sonra Beherden ilçesinin idari merkeziydi. 23 Ekim 2003 tarihinde Baharlı (*Baharly*) adını aldı. 3 Şubat 2008'de de şehir statüsü aldı. 5 Ocak 2018 tarihinde tekrar günümüz adını aldı.

2005 yılında faaliyete geçen Beherden Çimento Fabrikası, yılda bir milyon ton çimento üretim kapasitesine sahiptir.

## Kaynakça
Nizar İsavi

**Nizar İsavi** (Arapça:نزار العيساوي ; d. 30 Eylül 1987 – 13 Nisan 2023), orta saha bölgesinde oynamış Tunuslu eski profesyonel futbolcuydu.

## Yaşamı ve kariyeri
İsavi, 30 Eylül 1987'de Hafuz, Tunus'ta doğdu.

Aktif futbol kariyerini orta saha bölgesinde 2011 ile 2023 yılındaki ölümüne kadar ülkesi Tunus ve Suudi Arabistan'daki futbol kulüplerinde sürdürdü. Ölümüne yakın 2023 yılında son olarak ES El Jem futbol takımında yer almaktaydı. Kariyeri boyunca çıktığı 36 maçta 14 gole imza attı. 
## Uluslararası kariyeri
İsavi, 2014'te bir organizasyon için Tunus millî futbol takımına çağrılsa da poliste suç kaydının olması nedeniyle sahada yer almadı.

## Özel yaşamı ve ölümü
Evli dört çocuk sahibi olan İsavi, 13 Nisan 2023'te Ben Arus, Tunus'ta ülkesi Tunus'un "polis devleti" olduğunu protesto etmek amacıyla kendisini ateşe vererek 34 yaşında hayatına son vermiştir. Cenazesi olaylı geçmiş taş atan göstericilere polis göz yaşartıcı gazla karşılık vermiştir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*
Roger Houdet

**Roger Houdet** (d. 14 Haziran 1899, Angers - ö. 25 Ağustos 1987, Ballainvilliers (Essonne)) Fransız siyasetçi.

İkinci Dünya Savaşı sürecinde direniş hareketinde yer almıştır. 1952-1977 yıllarında Seine-Maritime senatörü, 1953-1955 ve 1958-1959 yıllarında Tarım Bakanı, 1962-1983 yıllarında Luneray belediye başkanı, 1966-1969 yıllarında Avrupa Konseyi Parlamenter Meclisi Fransız Grubu üyesi olarak görev almıştır.

## Görevleri
**Yerel Yönetimler**
* 29 Haziran 1962 - 11 Mart 1983 : Luneray belediye başkanı

**Senato''
* 18 Mayıs 1952 - 8 Şubat 1959 : Seine-Maritime senatörü
* 28 Nisan 1959 - 2 Ekim 1977 : Seine-Maritime senatörü

**Hükûmet'''
* 18 Haziran 1953 - 7 Şubat 1955 : Tarım Bakanı
* 9 Haziran 1958 - 28 Mayıs 1959 : Tarım Bakanı

## Kaynakça
Arçman

**Arçman**, Türkmenistan'ın Ahal iline bağlı Beherden ilçesinde bulunan bir köydür.

Arçman Şifahanesi (*Arçman şypahanasy*) adlı kaplıca 1915'te açıldı. Suyunun iyileştirici özellikleriyle tanınan, farklı tıbbi görüntüleme hizmetleri ve fizyoterapi ile birlikte farklı alternatif tedavi rejimleri mevcuttur.

2001 yılında Türkmenistan cumhurbaşkanı Saparmurat Türkmenbaşı, eski Sovyet tesislerinin yerine bir mermer tesis açtı. Bu tesis 2009 yılında 920 yataklı bir merkeze genişletildi. Öncelikle yaklaşık bir hafta boyunca şifahaneyi ziyaret eden hastalara yönelik proje oldukça başarılı oldu. Tesisin yakınında Goçgar Ata'ya adanmış küçük bir türbe bulunmaktadır.

Arçman'a Trans-Hazar Demiryolu ile M37 karayolu hizmet vermektedir.

## Kaynakça
Duşak

**Duşak**, Türkmenistan'ın Ahal iline bağlı Kaka ilçesinde bulunan bir kasabadır. Kasabanın nüfusu 1989 yılı itibari ile 4.814'tür.

## Kaynakça
Etrek

**Etrek**, Türkmenistan'ın Balkan ilinin Etrek ilçesinin merkezi olan şehirdir. Şehir, İran sınırında Etrek Nehri'nin kıyısında yer almaktadır. Şehrin nüfusu 1989 yılı itibari ile 6.855'tir.

Etrek, daha önceden Bayat-Hacı ve Kızıletrek adları ile bilinmekte olup günümüz adını Aralık 1999 tarihinde aldı.

## Kaynakça
Pierre Guillaumat

**Pierre Guillaumat** (5 Ağustos 1909, La Flèche, Fransa - 28 Ağustos 1991, Villeurbanne, Fransa), Fransız siyasetçi, iş insanı ve mühendistir.

## Meslek hayatı
École Polytechnique'ten mezun oldu, ayrıca Paris Maden Okulu'nu bitirmiştir. Fransız Direnişi'nde yer aldı. İşgal sonrası 1944-1951 yıllarında yakıt müdürü olarak görev aldı, 1945-1950 ve 1955-1959 yıllarında Petrol Araştırmaları Bürosu müdürlüğünü de üstlendi. 1951-1958 yıllarında Atom Enerjisi Komiserliği (CEA) genel yöneticisi oldu. 1958-1960 yıllarında ordu bakanı, 1960-1962 yıllarında atom enerjisi ve kamu hizmetinden sorumlu bakan olarak görev üstlendi, 1960-1961 yıllarında kısa bir süre milli eğitim bakanlığına vekalet etti. 1981-1991 yıllarında Ulusal Kanserle Mücadele Ligi'ne başkanlık etti.

### Hükümetteki Görevleri
* 1 Haziran 1958 - 5 Şubat 1960: Ordu Bakanı
* 5 Şubat 1960 - 19 Mart 1960: Başbakan nezdinde, Atom Enerjisinden sorumlu Bakan
* 19 Mart 1960 - 14 Nisan 1962: Başbakan nezdinde, Atom Enerjisi ve Kamu Hizmetinden sorumlu Bakan
* 22 Kasım 1960 - 20 Şubat 1961: Milli Eğitim Bakanı (vekaleten)
## Kaynakça
2023 Dünya Tekvando Şampiyonası - Erkekler 58 kg

**Erkekler 58&nbsp;kg** 2023 Dünya Tekvando Şampiyonası'nda yer alan kategorilerden biridir ve 30 Mayıs 2023 tarihinde Azerbaycan'ın Bakü kentinde düzenlenen bir tekvando turnuvasıdır. Sinek sıklette en fazla 58 kilogram ile sınırlıydı.

Her kilo kategorisinde her ülkeden 1 sporcu katılmış, müsabakalar nakavt/tek eleme sistemine göre yapılmıştır. (iki bronz madalya). Repesaj sistemi yoktur. Bir sporcu yenildiğinde aynı müsabakada tekrar yarışamaz.

## Sonuçlar
;Açıklama
***DQ** — Diskalifiye ile kazandı
***P** — Ceza puanlarıyla kazandı
***W** — Rakibin çekilmesiyle kazandı

### Finaller

### Üst yarı

#### 1. Bölüm

#### 2. Bölüm

#### 3. Bölüm

#### 4. Bölüm

### Alt yarı

#### 5. Bölüm

#### 6. Bölüm

#### 7. Bölüm

#### 8. Bölüm

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*Kura
Mahtumkulu

**Mahtumkulu** (), Türkmenistan'ın Balkan ilinin Mahtumkulu ilçesinin merkezi olan şehirdir. Şehir, Köpet Dağları'nın eteklerinde Sumbar Nehri'nin kıyısında yer almaktadır. Şehrin nüfusu 1989 yılı itibari ile 8.412'dir.

Mahtumkulu, daha önceden Kanlıkale, Aleksandrov, Kanlıkalinsk ve Kara-Kala (*Garrygala*) adları ile bilinmekte olup günümüz adını 4 Haziran 2004 tarihinde Türkmen şair Mahtumkulu Firaki'nin anısına aldı.

Mahtukulu'nda Şibli Baba Türbesi ve Bitki Araştırma İstasyonu yer almaktadır. Bunun dışında Artaksiad Hanedanı döneminden kalma birçok tahkimat kalıntıları bulunmaktadır.

## Kaynakça
Kızılkaya, Türkmenistan

**Kızılkaya** (), Türkmenistan'ın Balkan iline bağlı Türkmenbaşı ilçesinde bulunan bir kasabadır. Kasabanın nüfusu 1989 yılı itibari ile 1.904'tür.

## Kaynakça
2023-24 UEFA Şampiyonlar Ligi grup aşaması

**[[2023-24 UEFA Şampiyonlar Ligi]] grup aşaması**, 19 Eylül 2023'te başlayıp 13 Aralık 2023'te sona erecektir. Bu aşamada 6'sı play-off'tan gelmek üzere 32 takım gruplarda ilk iki sırayı almak için mücadele edecektir. Gruplarını üçüncü sırada bitiren takımlar 2023-24 UEFA Avrupa Ligi eleme aşaması play-off turuna dahil olurken, sonuncu bitirenler ise Avrupa kupalarına veda edecektir.

## Kura
32 takımın yer aldığı grup kuraları 31 Ağustos 2023 tarihinde çekilmiştir.

Kulüpler, 2023 UEFA kulüp katsayılarına göre  4 torbaya yerleştirilecektir. 2022-23 UEFA Şampiyonlar Ligi şampiyonu ile 2022-23 UEFA Avrupa Ligi şampiyonu ve 2022 UEFA ülkeler sıralamasına göre ilk 6 ülkenin lig şampiyonları 1. torbayı oluşturacaktır. Diğer takımlar, 2022 UEFA takım katsayıları'na göre 2., 3. ve 4. torbalara ayrılacaktır.
Aynı ülke takımları aynı grupta yer almayıp, aynı tarih veya aynı saatlere maçları denk getirilmeyecektir. Maximum reyting amacıyla A-D grupları farklı tarih, E-H grupları farklı tarih olmak üzere maç fikstürleri hazırlanacaktır. 32 takım aşağıdaki gibi sıralanmıştır.




## Format
Her takım çift devreli lig usulü ile grubunda 6 maç yapacaktır. Gruplarını ilk iki sırada bitiren takımlar 2023-24 UEFA Şampiyonlar Ligi eleme aşaması Son 16 turu, üçüncü bitirenler 2023-24 UEFA Avrupa Ligi eleme aşaması play-off turuna dahil olurken, sonuncu bitirenler ise Avrupa kupalarına veda edecektir.

### Puan Eşitliği
Normal futbol puan sistemi (galibiyet 3, beraberlik 1, mağlubiyet 0) uygulanır. İki veya daha fazla takımın puan eşitliğinde ise sırasıyla:
#İlgili takımlar arasındaki maçlardaki puan durumu
#İlgili takımlar arasındaki maçlardaki gol averajı
#İlgili takımlar arasındaki maçlardaki atılan gol sayısı
#1-3 kriterler uygulanmasına rağmen iki takım arasında hala eşitlik varsa 1-3 kriterler iki takım için yeniden uygulanır. Hala eşitlik varsa:
#Grup geneli gol averajı
#Grup geneli atılan gol sayısı
#Grup geneli deplasman golleri sayısı
#Grup geneli galibiyet sayısı
#Grup geneli deplasman galibiyeti sayısı
#Grup geneli fair-play puanı (sarı kart=1, kırmızı kart=3, sarı + kırmızı kart=4 ceza puanı)
#Son 5 yıldaki kulüp katsayısı kriterleri dikkate alınır.

## Gruplar

### A Grubu

----

----
 

----

----

----

### B Grubu

----

----

----

----

----
 

### C Grubu

----

----

----

----

----

### D Grubu

----

----

----

----

----

### E Grubu

----

----

----

----

----

### F Grubu

----

----

----

----

----

### G Grubu

----

----

----

----

----

### H Grubu

----

----

----

----

----

## Notlar

## Kaynakça
İkinci Dünya Savaşı'nın Akdeniz ve Orta Doğu askeri sahaları

**Akdeniz ve Orta Doğu Sahası,** İkinci Dünya Savaşı sırasında önemli bir harekat alanıydı. Akdeniz ve Orta Doğu sahasının uçsuz bucaksız boyutu, Akdeniz, Kuzey Afrika, Afrika Boynuzu, Orta Doğu ve Güney Avrupa'nın kontrolü için birbiriyle bağlantılı deniz, kara ve hava seferlerine yol açtı. Bu sahadaki çatışmalar, İtalya'nın Almanya tarafında savaşa girdiği 10 Haziran 1940'tan, İtalya'daki tüm Mihver kuvvetlerinin teslim olduğu 2 Mayıs 1945'e kadar devam etti. Bununla birlikte, Yunan İç Savaşı'nın ilk aşamalarında, İngiliz birliklerinin Yunan hükümetine yardım etmek için gönderildiği Yunanistan'da çatışmalar devam etti.

İngilizler bu sahaya Akdeniz ve Orta Doğu Sahası (savaşın yeri ve Orta Doğu Komutanlığı'nın adından dolayı böyle anılır), Amerikalılar **Akdeniz Savaş Sahası** ve Almanlar gayri resmi olarak **Akdeniz, Güneydoğu Avrupa ve Kuzey Afrika 1939–1941** savaş sahası adını verdiler. Sahanın büyüklüğü ne olursa olsun, çeşitli seferler düzgün bir şekilde ayrılmış operasyon alanları olarak değil, geniş bir savaş sahası parçası olarak görülüyordu.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Akdeniz kaynakları ve ABD Resmi hesapları 
* Akdeniz ve Orta Doğu Cilt I İtalya'ya Karşı Erken Başarılar (Mayıs 1941'e kadar). 1954 
* Akdeniz ve Orta Doğu Cilt II Almanlar Müttefiklerinin Yardımına Geliyor (1941). 1956
İspanya'nın Amerika'yı sömürgeleştirmesi

**Amerika'nın İspanyol kolonizasyonu,** Cenevizli denizci Kristof Kolomb'un Kastilya Kraliçesi I. Isabella'nın adına yaptığı ilk 1492 yolculuğundan sonra, Karayip adası Hispaniola'da 1493'te başladı. İspanyol İmparatorluğu'nun buradaki denizaşırı toprakları, son yerler 1898'de kaybedilene kadar Kastilya Krallığı'nın yetkisi altındaydı. İspanyollar yerli halkların yoğun nüfusunu önemli bir ekonomik kaynak olarak gördüler ve bölgenin İspanyollar ve kraliyet için büyük zenginlik ürettiğini iddia ettiler. Din, İspanyolların yerli halkları fethetmesinde ve birleştirmesinde önemli bir rol oynadı. Halklar barışçıl veya zorla Katolik Kilisesi'ne alındı. Kraliyet bu geniş bölgeyi yönetmek için sivil ve dini yapılar oluşturdu. İspanyol sömürgeciler, yoğun yerli nüfusun ve çıkarılacak değerli kaynakların bulunduğu yerlere en fazla sayıda yerleştiler.

İspanyol İmparatorluğu, Güney Amerika'nın yarısı, Orta Amerika'nın neredeyse tamamı ve Kuzey Amerika'nın çoğunda ve Karayip Adaları boyunca genişleyecekti. Sömürge döneminde (1492–1832) tahmini toplam 1.86 milyon İspanyol Amerika'ya yerleşti ve sömürge sonrası dönemde (1850–1950) 3.5 milyon kişi göç etti. Göç yeni Bourbon hanedanı tarafından teşvik edildi. Tahmini rakam 16. yüzyılda 250.000 idi ancak çoğu göç 18. yüzyılda gerçekleşti.

Buna karşılık, Kolomb'un yolculuklarını takip eden ilk bir buçuk yüzyılda yerli nüfus, esasen bulaşıcı hastalıkların yayılması nedeniyle tahminen %80 oranında azaldı. Kaynak çıkarma için zorla çalıştırma ve kölelik ve yeni köylere ve daha sonraki misyonlara zorla yerleştirme gibi uygulamalar kolonizasyonun ilk on yıllarında yaygındı. Yerli nüfustaki ani düşüş ve yerleşimcilerin yerli emeklerini sömürdüğüne dair raporlardan endişe duyan kraliyet, yeni dönüştürülmüş yerli vasallarını korumak için yasalar koydu. Avrupalılar, yerli emeğin yerini almak için köleleştirilmiş Afrikalıları ilk Karayip yerleşimlerine getirdiler. Köleleştirilmiş ve özgür Afrikalılar, sömürge dönemi popülasyonlarının bir parçasıydı. Sömürge döneminde karışık ırklı bir *kasta* nüfusu ortaya çıktı.

19. yüzyılın başlarında, İspanyol Amerikan bağımsızlık savaşları, İspanyol Amerika'nın çoğunun ayrılmasına ve bağımsız ulusların kurulmasına neden oldu. Küba ve Porto Riko, 1898'de İspanyol-Amerikan Savaşı'nın ardından Amerika Birleşik Devletleri'ne kaybedildi ve Amerika'daki sömürge yönetimi sona erdi.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* ''Amerika'da İspanya'' (Edward Gaylord Bourne, 1904) 'Amerika'da İspanya'
* ''İspanyol Sınır Bölgeleri'' (Herbert E. Bolton, 1921) 'İspanyol Sınır Bölgeleri'
* Yerli Porto Riko DNA kanıtı yerleşik tarihi altüst ediyor 
* "Görüntülerin Politik Gücü," Vistas: İspanyol Amerika'da Görsel Kültür, 1520–1820  .
1770 Bengal kıtlığı

**1770 Büyük Bengal kıtlığı,** 1769 ile 1770 yılları arasında Bengal ve Bihar'ı vuran ve yaklaşık 30 milyon insanı etkileyen bir kıtlık. Bengal'de meydana gelen kıtlık, Doğu Hindistan Şirketi'ne Delhi'deki Babür imparatoru tarafından *diwani* veya Bengal'de gelir toplama hakkı verildikten sonra ve devam eden *nizamatı* veya sivil yönetimin kontrolünü ele geçirmeden önce ortaya çıktı.

1768 sonbaharında ve 1769 yazında mahsul kıtlığı ve beraberindeki çiçek hastalığı salgınının kıtlığın ana sebepleri olduğu, Doğu Hindistan Şirketi, eğitimli yönetici eksikliği nedeniyle vergi tahsilatını kısması ve hüküm süren belirsizlik kıtlığın etkisini daha da kötüleştirmiş olabileceği düşünülmektedir.

## Kaynakça

## Kaynakça

* 
* 
* 
* Kumkum Chatterjee, *Merchants, Politics and Society in Early Modern India: Bihar: 1733–1820*, Brill, 1996, 
* Sushil Chaudhury, *From Prosperity to Decline: Eighteenth Century Bengal*, Manohar Publishers and Distributors, 1999, 
* 
* John R. McLane, *Land and Local Kingship in 18th century Bengal*, Cambridge University Press, 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Dış bağlantılar

* Bölüm VII  1998.
* Bölüm IX. Bengal'de 1770 kıtlığı 
* RC Dutt, Hindistan'ın Ekonomik Tarihi.
67. Türkiye Hükûmeti

**67. Türkiye Hükûmeti** veya **V. Erdoğan Hükûmeti**, 2023 Türkiye cumhurbaşkanlığı seçimi sonrası üçüncü kez cumhurbaşkanı seçilen Recep Tayyip Erdoğan tarafından kurulan Türkiye'nin mevcut hükûmetidir. Cumhurbaşkanlığı hükûmet sisteminin ikinci hükûmetidir.

## Arka plan
3 Haziran 2023 tarihinde Cumhurbaşkanı Erdoğan, TBMM'de göreve başlama yemini etti. Aynı gün akşam saatlerinde Erdoğan, Çankaya Köşkü'nde düzenlenen basın toplantısında yeni kabinenin üyelerini açıkladı. Erdoğan'ın 3 Haziran 2023 tarihli yeni bakanları atama kararı 4 Haziran 2023 tarihinde Resmî Gazete'de yayınlandı. Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy ve Sağlık Bakanı Fahrettin Koca haricinde kabinedeki tüm bakanlar yeni kişilerden oluştu.

4 Haziran'da oluşturulan yeni kabine cumhurbaşkanı başkanlığında ilk toplantısını 6 Haziran 2023 tarihinde yaptı.

Bakanlar Kurulu 2018'de kaldırılmıştır; cumhurbaşkanı, cumhurbaşkanı yardımcısı ve bakanların toplamına "Cumhurbaşkanlığı Kabinesi" denmeye başlanmış olsa da, Kabine anayasada yer alan bir kurum değildir. Bununla birlikte çıkarılan Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinden hiçbirinde de yer almamıştır.

1 Sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nde, yürütmede rol alan Cumhurbaşkanlığı teşkilatı "Beşinci Kısım: Cumhurbaşkanlığına Bağlı Kurum ve Kuruluşlar" ve "Altıncı Kısım: Bakanlıklar" bölümlerinde düzenlenmiştir. Bakanlar ve kurum başkanlarının görev süresi, onları atayan Cumhurbaşkanının görev süresiyle sınırlıdır. Kurum ve kuruluş başkanları, bakanlarla birlikte Cumhurbaşkanlığı teşkilatının bir parçasıdır, ancak fiilen düzenlenen "kabine toplantılarına" katılmazlar.

## Kabine

### Değişiklikler
*2 Temmuz 2024 tarihinde Sağlık Bakanı Fahrettin Koca istifa etti. Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından Sağlık Bakanlığı görevine İstanbul İl Sağlık Müdürü Kemal Memişoğlu atandı.
*2 Temmuz 2024 tarihinde Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Mehmet Özhaseki sağlık nedenlerini gerekçe göstererek istifa etti. Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından bakanlık görevine İstanbul milletvekili ve Çevre Komisyonu başkanı Murat Kurum atandı. Murat Kurum bakan olduğu için milletvekilliği düştü.
*11 Şubat 2026 tarihinde Adalet Bakanı Yılmaz Tunç istifa etti. Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından Adalet Bakanlığı görevine İstanbul Cumhuriyet Başsavcısı Akın Gürlek atandı.
*11 Şubat 2026 tarihinde İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya istifa etti. Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından İçişleri Bakanlığı görevine Erzurum Valisi Mustafa Çiftçi atandı.

## Bakanlık dışı görevlendirmeler

### Cumhurbaşkanlığı ofisi

## Notlar

## Kaynakça
Moskova-Litvanya Savaşları

**Moskova-Litvanya Savaşları** (**Rus-Litvanya Savaşları** veya sadece **Moskova Savaşları** veya **Litvanya Savaşları** olarak da bilinir)  Polonya Krallığı ile müttefik olan Litvanya Büyük Dükalığı ile daha sonra Rusya Çarlığı olacak olan Moskova Büyük Dükalığı arasında gerçekleşen bir dizi savaştı. 15. yüzyıldaki ilk savaş dizisinden önce Litvanya Büyük Dükalığı, Moğol istilasından sonra Kiev Knezliği'nin çöküşünün ardından, Kiev'den Mozhaysk'a kadar geniş Doğu Avrupa topraklarını kontrol ediyordu. Savaşlar boyunca özellikle 16. yüzyılda Moskovalılar, bölgelerini batıya doğru genişlettiler ve birçok beyliğin kontrolünü ele geçirdiler.

## Kaynakça

## Kaynaklar
* 
* 
*  
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*
Mississippi kültürü

**Mississippi kültürü;** bölgesel olarak değişen, yaklaşık 800 yılından 1600'e kadar şu anda Ortabatı, Doğu ve Güneydoğu Amerika Birleşik Devletleri'nde gelişen bir Kızılderili uygarlığıydı. Büyük toprak platform tepecikleri ve genellikle farklı şekilli tepecikler inşa etmesiyle biliniyordu. Gevşek ticaret ağlarıyla birbirine bağlanan bir dizi kentsel yerleşim ve uydu köyden oluşuyordu. En büyük şehirleri günümüzün güney Illinois'inde bulunan büyük bir dini merkez olduğuna inanılan Cahokia idi.

Mississippi yaşam tarzı Mississippi Nehri Vadisi'nde (adını aldığı yer) gelişmeye başladı. Tennessee Nehri Vadisi'ne bağlı kültürler de bu noktada Mississippi özelliklerini geliştirmeye başlamış olabilir. Hemen hemen tüm Mississippi siteleri, Natçez toplulukları hariç, 1539-1540'tan önceye (Hernando de Soto bölgeyi keşfettiğinde) tarihlenir. Natçezler Mississippi kültürel uygulamalarını 18. yüzyıla kadar sürdürdüler.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Mississippian ve Geç Prehistorik Dönem, Ulusal Park Servisi Güneydoğu Arkeoloji Merkezi, İnternet Arşivinde arşivlendi
* Mississippian World 
* Cahokia Höyükleri
* Etowah Hint Höyükleri Eyalet Tarihi Bölgesi 
* Bir Ulusal Park Hizmeti olan Indian Mounds of Mississippi, ''Ortak Miras Seyahat Programımızı Keşfedin'' 
* Moundville Arkeoloji Parkı http://moundville.ua.edu/ 
* Chucalissa Müzesi ve Arkeolojik site 
* *Alabama Ansiklopedisinde* Mississippian Dönemi 
* Animasyon: Mississippian Kültürünün Kasabaları ve Tapınakları-5 Bölgesi
Le Perreux-sur-Marne

**Le Perreux-sur-Marne** (kelimenin tam anlamıyla *Le Perreux on [[Marne Nehri|Marne]]*), Fransa'nın Paris kentinin doğu banliyölerinde Val-de-Marne bölümünde bir komündür. Paris'in merkezinden 11,7&nbsp;km (7,3 mil) uzaklıkta yer almaktadır.

## Tarihi
Le Perreux-sur-Marne komünü, 28 Şubat 1887'de, bölgesini Nogent-sur-Marne komününden ayırarak kuruldu.

## Kardeş şehirler
*  Forchheim, Almanya, 1974'ten beri.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*Resmi web sitesi  (Fransızca)
Tayin İhtilafı

**Tayin Tartışması** veya **Tayin İhtilafı** (Almanca: Investiturstreit), Orta Çağ Avrupa'sında Kilise ile devlet arasında gelişen, piskoposları (vestiture) ve manastırların başrahiplerini ve papanın kendisini seçme ve yerleştirme yetkisi konusunda çıkan bir çatışmaydı. 11. ve 12. yüzyıllarda bir dizi papa, Kutsal Roma İmparatoru'nun ve diğer Avrupa monarşilerinin gücünü baltalamaktaydılar. Yaşanan bu tartışma yaklaşık 50 yıllık bir çatışmaya yol açtı.1076'da Papa VII. Gregorius ve IV. Heinrich arasında yapılan anlaşma ile başlayıp 1122'de, Papa II. Callixtus ve İmparator V. Heinrich'un Worms Konkordatosu üzerinde anlaşmaya varmasıyla sona erdi. Anlaşma, piskoposların yetkiyi elinde tutan ancak seçimi kiliseye bırakan laik hükümdara bağlılık yemini etmesini gerektiriyordu. Bununla birlikte Kilisenin piskoposlara bir yüzük ve asa ile sembolize edilen kutsal otorite verme hakkı onaylandı. İmparator ayrıca Almanya'daki (ancak İtalya ve Burgonya'da olmadı) başrahip ve piskoposların kilise yetkilileri tarafından seçimlerine başkanlık etme ve anlaşmazlıklarda hakemlik yapma hakkını da elinde tuttu. Kutsal Roma İmparatorları papayı seçme haklarından vazgeçtiler.

Bu arada, II. Paschalis ile İngiltere Kralı I. Henry arasında 1103'ten 1107'ye kadar kısa ama önemli bir görev mücadelesi de yaşandı. Bu çatışmanın  çözümü olan Londra Konkordatosu, daha sonraki Worms Konkordatosu'na çok benzemektedir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* "Worms Konkordatosu" , *Zamanımızda*, BBC Radio 4
Balıksırtı

**Balıksırtı**, aynı boyuttaki parçaların birbirine dik bir şekilde yerleştirerek yapılan bir zemin döşeme ya da tuğla örme tekniğidir.

## Kaynakça
Srivijaya

**Srivijaya** (Endonezyaca: Sriwijaya) Güneydoğu Asya'nın çoğunu etkileyen ve Sumatra adasına (günümüz Endonezya'sında) dayanan bir Budist talassokratik imparatorluktu. Srivijaya, Budizmin MS 7. yüzyıldan 11. yüzyıla kadar yayılması için önemli bir merkez görevi gördü. Batı Denizcilik Güneydoğu Asya'nın çoğuna hakim olan ilk yönetimdi. Konumu nedeniyle deniz kaynaklarını kullanan karmaşık bir teknoloji geliştirdi. Ayrıca ekonomisi giderek artan bir şekilde bölgede gelişen ticarete bağımlı hale geldi ve böylece onu prestijli mallara dayalı bir ekonomiye çevirdi.

En erken referans 7. yüzyıldan kalmadır. Tang hanedanından Çinli bir keşiş olan Yijing, Srivijaya'yı 671 yılında altı aylığına ziyaret ettiğini yazdı. Srivijaya adının geçtiği bilinen en eski yazıt 16 Haziran 682 tarihli Sumatra, Palembang yakınlarında bulunan Kedukan Bukit yazıtıdır. 7. yüzyılın sonları ile 11. yüzyılın başları arasında Srivijaya, Güneydoğu Asya'da bir hegemon haline geldi. Komşu Mataram, Khmer ve Champa ile yakın etkileşimlere ve genellikle rekabete girdi. Srivijaya'nın ana dış çıkarı, Çin ile Tang'tan Song hanedanlığına kadar süren kazançlı ticaret anlaşmalarını sağlamaktı. Srivijaya'nın Orta Doğu'daki İslami Halifeliğin yanı sıra Bengal'deki Budist Pala ile dini, kültürel ve ticari bağlantıları da vardı.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Britannica Ansiklopedisi: Srivijaya imparatorluğu 
* Güneydoğu Asya'daki Srivijaya Krallığı hakkında makaleler Archaeology.com 
* Tarih öncesinden günümüze Endonezya'nın zaman çizelgesi: bilgi için dönemi tıklayın 6 Şubat 2007'de Wayback Machine'de arşivlendi
* Çevrimiçi Melayu: Çriwijaya Krallığı
* Candi Muaro Jambi 
* Śrīvijaya―Chaiya'ya DoğruーSrivijaya'nın Tarihi - Takahashi Suzuki 
* Chaiya Ulusal Müzesi
A. C. Bhaktivedanta Swami Prabhupada

**Abhay Çaranaravinda Bhaktivedanta Swami** (IAST: Abhaya Caraṇāravinda Bhakti-vedānta Svāmī; 1 Eylül 1896 - 14 Kasım 1977), bilinen ismiyle ismiyle **Prabhupada**, genellikle "Hare Krişna Hareketi" olarak bilinen ISKCON'un Kurucu Açarya'sı olan Hint Gaudiya Vaişnava gurusu. ISKCON üyeleri Prabhupada'yı Çaitanya Mahaprabhu'nun temsilcisi ve elçisi olarak görürler.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*  – Official online multilingual library of A. C. Bhaktivedanta Swami Prabhupada
* 
* 
*  – Bhaktivedanta Swami, A. C. (1896–1977)
Paramahansa Yogananda

**Paramahansa Yogananda** (doğum adı **Mukunda Lal Ghosh** ; 5 Ocak 18937 Mart 1952), kendi organizasyonu Kendini Gerçekleştirme Bursu (SRF) / Hindistan Yogoda Satsanga Topluluğu (YSS) aracılığıyla milyonları meditasyon ve Kriya Yoga öğretileriyle tanıştıran Hint Hindu keşiş, yogi ve guruydu. Yoga gurusu Swami Sri Yukteswar Giri'nin baş öğrencisiydi ve soyu tarafından yoga öğretilerini Batı'ya yayması için gönderildi. Doğu ve Batı dinleri arasındaki birliği kanıtlamak ve Batı maddi gelişimi ile Hint maneviyatı arasında bir denge vaaz etmek için 27 yaşında Amerika'ya göç etti Amerikan yoga hareketindeki ve özellikle Los Angeles'ın yoga kültüründeki uzun süreli etkisi, yoga uzmanları tarafından "Batı'da Yoganın Babası" olarak görülmesine neden oldu. Son 32 yılını Amerika'da geçirdi.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
Svami Vivekananda

**Svami Vivekananda** ( ; 12 Ocak 1863 - 4 Temmuz 1902), doğum adı **Narendranath Datta**, Hint bir Hindu keşiş, filozof, yazar, din öğretmeni ve Hint mistik Ramakrishna'nın baş öğrencisiydi. Vedanta ve Yoga'nın Batı dünyasına  tanıtılmasında kilit rol oynaması ve dinler arası farkındalığı artırmak ve Hinduizmi büyük bir dünya dini statüsüne getirmekle tanınır. 

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

&nbsp;

* 
* [Works about Vivekananda](https://openlibrary.org/subjects/person:vivekananda_swami_(1863-1902))  via the Open Library
* Works by Vivekananda  via the Open Library
* Biography at Belur Math's official website
* Complete Works of Vivekananda, Belur Math publication
Longchenpa

**Longchen Rabjam Drime Özer** (Tibetçe: ཀློང་ཆེན་རབ་འབྱམས་པ་དྲི་མེད་འོད་ཟེར) །, Wylie: klong chen rab 'byams pa dri med 'od zer), genellikle **Longchenpa** (1308–1364, "Engin Genişlik" anlamına gelen bir saygı ifadesi) olarak bilinir, Tibet Budizminin Nyingma okulundan ("Eski Okul") Tibetli bir bilgin-yogiydi. Tibetolog David Germano'ya göre Longchenpa'nın çalışmaları Dzogchen'in Longchen Nyingthig soyunun (Büyük Mükemmellik) diğer Dzogchen geleneklerine hakim olmasına yol açtı. Ayrıca o dönemde Sarma okulları arasında oldukça gelişmiş olan daha geniş Tibet Vajrayana felsefe geleneği bağlamında Dzogchen düşüncesinin skolastik sistemleştirilmesinden de sorumludur. Germano ayrıca Longchenpa'nın çalışmasının "kesin terminolojik ayrımları, sistematik kapsamı ve on üçüncü ve on dördüncü yüzyıllarda Tibet'te egemen hale gelen normatif Budist skolastisizmle entegrasyonu ile genellikle Büyük Mükemmelliğin kesin ifadesi olarak alındığını" belirtir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Lotsawa House'da Longchen Rabjam Serisi 
* Samye Enstitüsü'nde Longchen Rabjam
Hayfa Kuşatması (1775)

**Hayfa Kuşatması**, Cezayirli Gazi Hasan Paşa komutasındaki Osmanlı donanmasının 1775 yılında Filistin bölgesinde merkezî hükûmet aleyhine hâkimiyetini genişleten Zâhir el-Ömer'e karşı icra ettiği Filistin Seferinin ilk aşaması (9-12 Ağustos 1775).

## Kuşatma öncesi
Filistin bölgesinde merkezî hükûmet aleyhine hâkimiyetini genişleten Zâhir el-Ömer'e karşı 1775 yılında açılan sefer üzerine Cezayirli Gazi Hasan Paşa komutasındaki Osmanlı donanması bölgeye doğru harekete geçti. 25 Temmuz 1775'te Sakız'dan harekete geçen donanma İstanköy, Rodos ve Kıbrıs'a uğradıktan sonra 9 Ağustos'ta Hayfa önlerine geldi.

## Kuşatma

Hayfa kalesini idare eden Zâhir el-Ömer bağlısı askerler Osmanlı donanmasının teslim olmaları yönündeki çağrısını reddettikleri gibi, ikmal amaçlı karaya çıkmak isteyen Osmanlı gemicilerine de engel oldular. Bunun üzerine, Cezayirli Gazi Hasan Paşa kaleyi şiddetli bir top ateşine tuttu. Bombardımana dayanamayan asiler 12 Ağustos 1775'te teslim oldular.

## Kuşatma sonrası
Gazi Hasan Paşa kalenin yönetimini Sayda Valisi Cezzar Ahmed Paşa'ya bıraktı. Ardından ise Zâhir el-Ömer'in en güçlü kalesi Akka'ya ilerledi ve 24 Ağustos'ta burayı kuşattı.

## Kaynakça
Gherla

**Gherla** Romanya'nın Cluj İlçesinde (Transilvanya'nın tarihi bölgesinde) bir belediyedir. Someșul Mic nehri üzerinde Kaloşvar'dan 45 kilometre (28 mil) uzaklıkta yer alır ve 20.203 kişilik bir nüfusa sahiptir. Üç köy şehir tarafından yönetilmektedir: Băița (eski adıyla *Chirău* ve Macarcada *Kérő* ), Hășdate (*Szamoshesdát* ) ve Silivaș (*Vizszilvás* ).

Burada bir Habsburg kalesi inşa edilmiş ve 1785 yılında hapishaneye çevrilmiştir. Komünist rejim sırasında hapishane siyasi tutuklular için kullanılıyordu (*bkz. Gherla hapishanesi*). Bugün bir Rumen yüksek güvenlikli hapishanesidir.

Kasaba, yakınlardaki Nicula köyüne ve Nicula Manastırı'na giden Ortodoks hacılar tarafından sık sık ziyaret edilir.

Gherla'da ayrıca Holokost sırasında yok edilen önemli bir Yahudi nüfusu vardı. Savaştan sonra kalan Yahudi nüfusunun çoğu şehri terk etti. Sinagog ve Holokost Anıtı, birçok ülkeden turist tarafından ziyaret edilmektedir.

2011 Romanya nüfus sayımına göre şehir içinde yaşayan 20.982 kişi şu şekilde:

* 15.952 (%76.0) Rumen
* 3.435 (% 16,4) Macar
* 735 (%3,5) Roman
* 16 Alman (daha spesifik olarak Transilvanya Saksonları) dahil olmak üzere 61 (% 0,3) diğerleri

## Kaynakça
Kapila

**Kapila,** aynı zamanda **Cakradhanus** olarak da anılır, Hindu geleneğinde bir bilgedir. Bhagavata Purana'ya göre bilge Kardama ile Svayambhuva Manu'nun kızı Devahuti'nin oğludur. Kardama'nın çok bilgili dokuz kızı vardı. Kızları büyük bilgelerle evliydi. Kapila en çok Hindu felsefesinin Samkhya okulunun kurucusu olarak bilinir. Samkhya sayesinde ünlenen Kapila, MÖ 6. yüzyılda  veya MÖ 7. yüzyılda yaşadığı tahmin edilen  bir Vedik bilge olarak kabul edilir.Evi Mithila'daydı. Buda ve Budizm üzerindeki etkisi uzun zamandır bilimsel çalışmaların konusu olmuştur.

Brahmanda Purana'ya göre Kapila, Vishnu'nun enkarnasyonu olarak tanımlanır: "Bhagavān Nārāyaṇa hepimizi koruyacak. Kainatın Tanrısı artık dünyaya Kapilācārya olarak doğdu." demiştir.

Hinduizm ve Jainizm'deki birçok tarihi şahsiyet, efsanevi figürler, Hint dinindeki hac yerleri, Kapila'nın onuruna onun adını taşır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* The Sánkhya Aphorisms of Kapila , 1885 çevirisi, James R. Ballantyne tarafından düzenlendi, Fitzedward Hall tarafından düzenlendi.
Sazımızla Sözümüzle 2

**Sazımızla Sözümüzle 2** Türk halk müziği sanatçısı Güler Duman'ın *[[Sazımızla Sözümüzle]]* adını verdiği albüm serisinden yayınlanan ikinci albümüdür. Duygu Müzik etiketiyle yayınlanan albümü 27 Ekim 2004 tarihinde Musa Eroğlu ile birlikte çıkarmıştır.

Zafer Gündoğdu ile birlikte yayınladığı *[[Sazımızla Sözümüzle 1]]* (1990) albümünden on dört yıl sonra yayınlanmıştır. 2004 yılının başında kaydetmeye başladıkları albümün kayıtları altı ay kadar sürdü. Albüm yayınlandığı gün yayınlanan "Niye Böyle Dargın Bakarsın" albümün ön plana çıkan eseri oldu. Video klibin yayınlanmasıyla birlikte tanıtım konserlerine çıkan ikili birçok televizyon ve radyo programına da birlikte katıldı. "Bu Bağı Alemde", "Dağlar Dağımdır Benim", "Gurbet Elde Yadellerin Derdini" ve "Ömrüm Kadrini Bilemedim" gibi eserler ikilinin yorumuyla büyük beğeni topladı. Karacaoğlan, Erzurumlu Emrah, Âşık Seyrani, Seyyid Nizam ve Pir Sultan Abdal gibi şairlerin eserlerini seslendirdikleri albüm, *Sazımızla Sözümüzle* serisinin en başarılı ve çok satan albümü oldu. Albüm yayınlandıktan on beş yıl sonra ikili Yediveren Orkestrası ile birlikte Türkiye ve Avrupa'da *[[Sazımızla Sözümüzle (konser turnesi)|Sazımızla Sözümüzle]]* (2019-2022) adlı konser turnesine çıktı.

## Genel
İlk projenin çıkmasından yaklaşık on dört yıl kadar bir süre sonra Musa Eroğlu ile birlikte projenin ikinci albümü olan *Sazımızla Sözümüzle 2* albümünün kayıtlarına başladılar. Yaklaşık dört ay kadar süren stüdyo çalışmalarının ardından 27 Ekim 2004 tarihinde projenin ikinci albümü yayınlandı. Albüm yayınlandığı gün albümde yer alan "Niye Böyle Dargın Bakarsın" adlı parçada yayınlanmıştır. İkinci proje oldukça beğeni almıştır ve albüm Türk halk müziğinin en iyi düet albümleri arasına girmiştir. Albümde on iki parça bulunmaktadır. Çıkış parçasının haricinde "Bu Bağı Alemde", "Dağlar Dağımdır Benim", "Ömrüm Kadrini Bilmedim", "Muhabbet Küpünün Olsam Şarabı" ve "Sana Bir Nasihatim Var" gibi parçalar ön plana çıkmıştır. Albümde Pir Sultan Abdal, Karacaoğlan, Âşık Seyrani, Erzurumlu Emrah ve Seyyid Nizam gibi isimlerin eserleri yer almıştır. Anonim eserlerinde yer aldığı albümdeki bazı eserlerin müziklerini Güler Duman ve Musa Eroğlu besteledi.

Projenin ikinci albümü yayınlandıktan sonra Musa Eroğlu ile Güler Duman sık sık birlikte konserler vermiş ve televizyon programlarına konuk olmuşlardır. Albümde yer alan "Bu Bağı Alemde" adlı parçanın müziği Güler Duman tarafından yapılmıştır. "Yürü Bre Yalan Dünya" ve "Niye Böyle Dargın Bakarsın" adlı parçaların müziklerini ise Musa Eroğlu yapmıştır. Albümün yayınlanmasından on beş yıl kadar sonra ikili Yediveren Orkestrası ile birlikte *[[Sazımızla Sözümüzle (konser turnesi)|Sazımızla Sözümüzle]]* (2019-2022) adında bir konser serisi düzenlemişlerdir.

## Parça listesi

## Ayrıca bakınız
* Sazımızla Sözümüzle
* Güler Duman albüm diskografisi
* Musa Eroğlu albüm diskografisi

## Kaynakça
Zara Yakub

**Zara Yakub** (Ge'ez : ዘርዐ ያዕቆብ; Zar'a Ya‘kūb 1399 - 26 Ağustos 1468) Etiyopya imparatoru ve **I. Kvestantinos** (Ge'ez: ቈስታንቲኖስ, "Konstantin") kraliyet ismiyle Süleyman Hanedanı üyesi. Saltanatı sırasında gelişen Ge'ez edebiyatı hem iç Hristiyan meselelerini hem de dış Müslüman saldırganlığını ele alması ve başkent Debre Birhan'ı kurmasıyla tanınır. 34 yıl 2 ay hüküm sürmüştür.

İngiliz tarihçi Edward Ullendorff, Zara Yakub'un "Etiyopya'nın Aksum gücünün en parlak döneminde Ezânâ'dan beri gördüğü tartışmasız en güçlü hükümdar olduğunu ve tahttaki haleflerinden hiçbirinin -imparatorlar II. Menelik ve Haile Selassie hariç- onunla kıyaslanamayacağı" görüşündedir.

## Notlar

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Richard Pankhurst tarafından çevrilen ''İmparator Zara Yaqob'un Chronicle'ı'' Archive.org aynası
Nasua narica

***Nasua narica***, *[[Nasua]]* cinsine bağlı bir hayvan türüdür.

## Dağılım ve habitat
Kolombiya, Kosta Rika, Guatemala, Honduras, Meksika, Nikaragua, Panama ve Amerika Birleşik Devletleri'nde dağılıö gösterir.

Ormanlık ve yeşillik alanlarda yayılım gösterir.

## Konuyla ilgili yayınlar
* Syst. Nat., 12th ed. vol.1 p.&nbsp;64
* Bertram J. E. A., Biewener A. A. (1990) Differential scaling of the long bones in the terrestrial Carnivora and other mammals, Journal of Morphology 204, 157-169
* ALBERICO M, A CADENA, JI HERNÁNDEZ-CAMACHO y Y MUÑOZ-SABA. 2000b. Mamíferos (Synapsida: Theria) de Colombia. Biota Colombiana 1:43-75. 
* WOZENCRAFT C. 1993. Orden Carnivora. Pp: 279-348, en: Mammal Species of the World: a taxonomic and geographic reference (DE Wilson y DM Reeder, eds.). 2a ed., Smithsonian Institution Press, Washington D.C., USA.
* Wilson, Don E., and DeeAnn M. Reeder, eds., 2005. Mammal Species of the World: A Taxonomic and Geographic Reference, 3rd ed., vols. 1 & 2. 2142. 
* Wilson, Don E., and DeeAnn M. Reeder, eds., 1992. Mammal Species of the World: A Taxonomic and Geographic Reference, 2nd ed., 3rd printing. xviii + 1207.
* Wilson, Don E., and F. Russell Cole, 2000. Common Names of Mammals of the World. xiv + 204.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
*
Naresuan

**Kral Büyük Naresuan** ((Tayca: สมเด็จพระนเรศวรมหาราช, , [sǒm.dèt pʰráʔ nā.rēː.sǔa̯n mā.hǎː.râːt]  ) veya **II.** **Sanphet** ; 1555/1556 – 25 Nisan 1605), Ayutthaya Krallığı'nın 18. ve Sukhothai hanedanının 2. hükümdarıydı. 1590'dan Ayutthaya Krallığı'nın kralı ve 1602'den 1605'teki ölümüne kadar Lan Na'nın efendisiydi. Naresuan, Ayutthaya'yı Taungoo İmparatorluğu'nun boyunduruğundan kurtarmak için yaptığı seferlerle tanınan Tayland'ın en saygı duyulan hükümdarlarından birisidir. Saltanatı sırasında Taungoo Burma'ya karşı çok sayıda savaş yapmıştır. Naresuan, Hollandalıları memnuniyetle karşılamıştır. 

## Kaynakça
II. Túpac Amaru

**José Gabriel Condorcanqui** ( - 18 Mayıs 1781)**II. Túpac Amaru** olarak bilinenPeru'da İspanyollara karşı büyük bir And isyanına önderlik eden yerli bir *[[kasike]]* idi. Kendini yeni bir İnka İmparatorluğu'nun Sapa İnkası olarak ilan etti. Daha sonra Peru'nun bağımsızlık mücadelesinde ve yerli hakları hareketinde efsanevi bir kişi ve İspanyol Amerika ve ötesindeki sayısız davaya ilham kaynağı oldu.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* 
* "BookRags Biography on José Gabriel Túpac Amaru." 1 January 2006. 
* Orders for execution of Túpac Amaru II, 1781, by magistrate José Antonio de Areche. 
* “The Political Force of Images,” Vistas: Visual Culture in Spanish America, 1520-1820.
Bart Starr Ödülü

**Athletes in Action/Bart Starr Ödülü,** "sahada ve toplulukta sıradışı karakteri ve liderliği en iyi şekilde gösteren" Ulusal Futbol Ligi (NFL) oyuncusuna yıllık olarak verilen bir ödüldür. Adaylar, her NFL takımının halkla ilişkiler direktörlerinden, ödülün geçmiş kazananlarından, NFL takımlarıyla çalışan Athletes in Action Pro Ekibinden ve Bart Starr'dan (ölümünden öncesine kadar) toplanır. Oy pusulaları her takıma gönderilir ve oylama Pro Bowl seçimleriyle aynı anda yapılır. Oylar tablo haline getirildikten sonra kazanan kişi, Campus Crusade for Christ spor bakanlığı olan Athletes in Action tarafından düzenlenen NFL onaylı yıllık Super Bowl Kahvaltısında duyurulur. Hall of Fame Green Bay Packers oyun kurucusu Bart Starr'ın ismini taşıyan ödül, onun ailesine, takım arkadaşlarına ve topluma olumlu bir rol model olarak hizmet etme konusundaki ömür boyu bağlılığını onurlandırmaktadır.

## Kazananlar

*  Kazananlar, sezona göre değil verilen yıllara göre listelenir. Örneğin, 1989 kazananı Steve Largent'e ödül, 1988 NFL sezonu sonrasında verildi.
*  Atlanta Falcons güvenliği Eugene Robinson, 1998 NFL sezonu için ödülü kazandı, ancak ödülü aldığı akşam Miami, Florida'da fahişe kılığına giren bir kadın gizli polis memuruna asıldığı için tutuklandı. Bu, Super Bowl XXXIII'de Falcons'ın Denver Broncos'a karşı oynadığı maçın arifesinde meydana geldi. Robinson ödülü iade etmeyi kabul etti. http://sportsillustrated.cnn.com/football/nfl/news/1999/02/05/robinson_award/ 

## Ayrıca bakınız

* Ulusal Futbol Ligi ödüllerinin listesi
* Walter Payton NFL Yılın Adamı Ödülü
* "Whizzer" White NFL Yılın Adamı Ödülü

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Super Bowl Kahvaltısı - Bart Starr Ödülü
Jacob Lofland

**Jacob Seth Lofland** (d. 30 Temmuz 1996, Arkansas), Amerikalı oyuncu. Mud filmindeki Neckbone rolü ve  ve .

## Filmografi
### Film
* 2012 : *Mud*
* 2014 : *[[Little Accidents]]*
* 2015 : **' (''Maze Runner: The Scorch Trials'')
* 2016 : ''[[Free State of Jones]]''
* 2017 : ''[[Go North]]''
* 2018 : **' (*Maze Runner: The Death Cure*)
* 2021 : *[[12 Mighty Orphans]]*
* 2021 : *[[Bataklıktaki Ev]]* (*A House on the Bayou*)
* 2024 : **

### Televizyon
* 2014 : *[[Justified]]*
* 2015 : *[[Texas Rising]]*
* 2017-2019 : *[[The Son]]*

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*
Alım gücü

**Satın alma gücü** veya **alım gücü**, bir para birimiyle alınabilecek mal ve hizmetlerin miktarıdır. Diğer ülkeler veya farklı zamanlar arsındaki satın alma gücü farklılıklarını ölçebilmek için satın alma gücü paritesi kullanılır.

## Alım gücünün ölçülmesi
Alım gücü, belirli bir dönemdeki tüketici fiyat endeksi (TÜFE) verileri kullanılarak hesaplanır. Bir para biriminin alım gücündeki değişim, enflasyon oranı ile doğrudan ilişkilidir. Enflasyonun yüksek olduğu dönemlerde para biriminin alım gücü azalırken, deflasyon dönemlerinde alım gücü artar.

Türkiye'de alım gücü hesaplamaları Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yayınlanan aylık TÜFE verilerine dayanmaktadır. İki farklı tarih arasında paranın alım gücündeki değişimi hesaplamak için TÜFE endeks değerleri oranlanır.

## Ayrıca bakınız
* Enflasyon
* Türkiye'de enflasyon
* Tüketici fiyat endeksi
* Satın alma gücü paritesi

## Dış bağlantılar
* TCMB Enflasyon Hesaplayıcısı — Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası enflasyon hesaplayıcısı
* Enflasyon ve Alım Gücü Hesaplama Aracı — TÜİK TÜFE verilerine dayalı enflasyon hesaplama aracı

## Kaynakça
Phantom OS

**Phantom OS,** çoğunlukla Rus programcılar tarafından (bazı Özbeklerin yardımıyla beraber) yapılan bir işletim sistemidir. Kalıcı sanal bellek kavramına dayalıdır ve bir sanal makine, yönetilen kod ve bayt kodları kullanır. Unix benzeri sistemlerin klasik kavramlarına dayanmayan birkaç işletim sisteminden biridir. Öncelikli hedefi hem işletim sisteminde hem de uygulama yazılımında aynı anda basitlik ve etkinlik sağlamaktır. GNU Kısıtlı Genel Kamu Lisansı (LGPL) altında yayınlanan ücretsiz ve açık kaynaklı bir yazılımdır (FOSS).

Phantom OS, Unix benzeri "Her şey bir dosyadır" yaklaşımının aksine, "Her şey bir nesnedir" ilkesine dayanmaktadır.

## Temel bilgiler
*Yönetilen kod* (*Managed code*) – İşlem düzeyinden ziyade nesne düzeyinde bellek koruması; yönetilen kodda işaretçi aritmetiğinin olmaması, yönetilmeyen kodda var olan ve ortaya çıkan birçok sorunu önler.

*Küresel adres alanı* (*Global address space*) – Çok etkili ve ucuz süreçler arası iletişim (IPC). Tek (düz) adres alanı, o nesneye bağlantılar aktararak nesnelerin bir işlemden (uygulama) diğerine aktarılmasına izin verir. Güvenlik, işaretçi aritmetiğinin olmaması ve bir uygulamanın genel bir yöntemi çağırmak dışında bir nesneye bağlanamaması yoluyla sağlanır.

*Kalıcılık (Persistence)* – Uygulama kodu işletim sistemi yeniden başlatmalarını görmez ve sonsuza kadar yaşayabilir; bu, dosya kavramını geçersiz kılar ve herhangi bir değişken veya veri yapısı sonsuza kadar saklanabilir ve aynı zamanda doğrudan bir işaretçi aracılığıyla kullanılabilir. Diğer işletim sistemlerinde yapılan hazırda bekletme modundan farklı olarak, kalıcılık Phantom OS çekirdeğinin temel ilkelerinde yatmaktadır. Uygulamalar için şeffaf bir şekilde yapılır; çoğu durumda bir uygulamanın yeniden programlanmasını gerektirmez. Kalıcılık, bilgisayar çökse bile kalır.

## Uyumluluk
Kodu taşımanın iki yolu mevcuttur:

* Java sanal makinesinden (JVM) bayt kodundan dönüştürücü; Java'dan ve JVM'yi hedefleyen diğer programlama dillerinden bayt kodunun içe aktarılmasına izin vermesi gerekiyordu.
* *Taşınabilir İşletim Sistemi Arayüzü* (POSIX) alt sistemi, uygulama kodunun Unix ve Linux'tan taşınmasına izin verir, ancak Phantom OS'nin önemli özellikleri kullanılamaz hale gelir.

## Durum
, sistem, x86 IA-32 işlemciler için alfa sürümünde mevcuttur. ARM mimarisine geçiş devam ediyor (şu anda test ediliyor, henüz kullanıma hazır değil) ve MIPS ve x86-64'e (AMD64) geçiş başladı. Çekirdek işleyişi, Rusya'nın en büyük BT konferansları olan RIT 2011, ADD 2010,[1] CC 2010,[2] ve 2009'da gösterilmiştir.

Proje, katkıda bulunmak isteyenlerin katılımına açıktır.

## Ayrıca bakınız
* EROS (mikro çekirdek)
* Singularity (işletim sistemi)

## Kaynakça

* 
* 
* 
* 

## Dış bağlantılar

* 
* 
*
Bir İnsan Çiz testi

**Bir İnsan Çiz testi** (İngilizce: *Draw-a-Person test*; eski adlandırmasıyla **Bir Adam Çiz testi**) veya **Goodenough-Harris testi**, genellikle çocuklara uygulanan bir zekâ testidir.

## Tarihçe
Test ilk olarak 1926 yılından Amerikalı psikolog Florence Goodenough tarafından geliştirildi. Test 1963 yılında psikolog Dale B. Harris tarafından geliştirilerek modern haline geldi.

## Testin uygulanması ve değerlendirilmesi
Test sırasında testi uygulayan kişi çocuktan bir adam, bir kadın ve kendisi olmak üzere 3 adet insan resmi çizmesini ister. Resimlerin nasıl olması gerektiği konusunda çocuğa herhangi bir talimat verilmez. Test sırasında bir zaman sınırı yoktur. Testin resim çizerek gerçekleştirilmesi çocukların dil bariyeri, iletişim bozukluğu ve sözel beceriler gibi değişkenlerden bağımsız olarak zekâ gelişimlerini belirlemeyi amaçlar.

Testin ardından çizimlerde yer alan vücudun bölümleri ve kıyafetler gibi 14 farklı unsur; detaylar ve orantı gibi kriterler gözetilerek değerlendirmeye tabi tutulur. Goodenough'ın orijinal testi 46 ayrı Harris'in testi ise erkek figürler için 73, kadın figürler içinse 71 adet içermiştir. Modern testte her çizim için 64 tane yer almaktadır.

## Eleştiriler
2013 tarihli bir araştırma, Bir İnsan Çiz testinin Wechsler Okul öncesi ve İlkokul Zeka Ölçeği ile düşük oranda korelasyon göstermesi ve üstün zekâlı veya düşük zekâlı bireylerin belirlenmesi konusunda çok fazla yanlış pozitif ve yanlış negatif sonuç vermesi nedenleriyle zekâ ölçümü konusunda testin kullanılmaması gerektiği sonucuna ulaşmıştır.

## Kaynakça
Walter Payton NFL Yılın Adamı Ödülü

**Walter Payton NFL Yılın Adamı** ödülü, Ulusal Futbol Ligi (NFL) tarafından her yıl bir oyuncunun hayırseverliğe ve topluluğa olan bağlılığının yanı sıra sahadaki üstünlüğünü onurlandırmak için verilir. 1999'dan önce, sadece **NFL Yılın Adamı Ödülü** olarak adlandırılıyordu. Chicago Bears running backi Walter Payton öldükten kısa bir süre sonra (ödülü 1977'de kazanmıştı), ödülün adı onun mirası olan iyilikseverliğini onurlandırmak için yeniden adlandırıldı.

NFL Yılın Adamı heykelciği, 1969'da sanatçı Daniel Bennett Schwartz tarafından yaratıldı ve oyunun hareketliliği dışında kenarda tek başına duran pelerinli sıradan bir çizgi hakemini betimler; ödülün, spot ışıklarının dışında daha düşük profilli bir oyun pozisyonunda oynayabilen, insani katkıları ve çabaları değerli olan herhangi bir oyuncunun ödüllendirilmesinin amaçlandığını sembolize eder. Kupanın özel olarak Payton'a benzemesi amaçlanmamıştır.

Her yıl, 32 farklı takımdaki 32 aday arasından kazanan seçilir. Bir önceki yılın galibi olan NFL Komiserini ve birkaç eski oyuncuyu içeren bir jüri heyeti, ödülün galibini seçer. Yılın Adamı kazananının kendi adına seçtiği bir hayır kurumuna 250.000 $ bağış yapılıyor. Diğer 31 finalistin de kendi adlarına seçtikleri hayır kurumlarına 50.000 $ bağış yapılıyor. Kansas City Chiefs ve Chicago Bears, her takımdan beş galiple diğer tüm takımlardan daha fazla ödül kazanan takım oldu. Her takımdan dört galip çıkaran en fazla kazanan takımların diğerleri ise Pittsburgh Steelers, Los Angeles Chargers ve Dallas Cowboys'dur.

2017'den beri, ligde aktif olarak oynayan geçmiş kazananlar, NFL kariyerlerinin geri kalanında üniformalarına kupayı gösteren bir yama takmaktadır. Mevcut aktif kazananlar (kronolojik sırayla) Calais Campbell, Russell Wilson ve Dak Prescott'tur . Açıklanmasının ardından, her takımın adaylarına sezonun geri kalanında takmaları için kupayı da gösteren bir kask çıkartması verilir. Kazanan ayrıca "America the Beautiful " ve " The Star-Spangled Banner " öncesindeki Super Bowl'da oyun öncesi töreninde de onaylandı .

NFL ödülü "en prestijli ödül" olarak bilinmektedir ve ödülün galipleri, ödülü en değer verdikleri arasında gösteriyor.

## Ayrıca bakınız

* Walter Camp Yılın Adamı
* Walter Camp Seçkin Amerikan Ödülü
* Yılın Walter Camp Mezunları
* Amos Alonzo Stagg Ödülü
* Ulusal Futbol Vakfı Seçkin Amerikan Ödülü
* Ulusal Futbol Vakfı Altın Madalya Kazananları
* Theodore Roosevelt Ödülü
* NFLPA Alan Sayfa Topluluk Ödülü
* Eylemdeki Sporcular/Bart Starr Ödülü
* Laureus Sport for Good Ödülü
* Ulusal Futbol Ligi ödüllerinin listesi

## Kaynakça

; Genel

* 

; Özel