Andrew Wakefield

**Andrew Jeremy Wakefield** (d. 3 Eylül 1956) İngiliz aşı karşıtı aktivist, eski doktor ve kızamık, kabakulak ve kızamıkçık (KKK) aşısı ile otizm arasında bir bağlantı olduğunu iddia eden 1998 tarihli ''Lancet'' KKK otizm sahtekarlığına karıştığı için tıp sicilinden çıkarılan itibarsız bir akademisyendir. Daha sonra aşı karşıtı aktivizmiyle tanınmıştır. 1998'de yapılan bu çalışmanın kamuoyuna duyurulması, aşı alımında keskin bir düşüşe neden olmuş ve dünya çapında bir dizi kızamık salgınına yol açmıştır. Londra'daki Royal Free Hospitalda karaciğer nakli programında cerrah olarak görev yapmış ve Royal Free ve University College Tıp Fakültesinde deneysel gastroenteroloji alanında kıdemli öğretim görevlisi ve fahri danışman olmuştur. Buradaki görevlerinden 2001 yılında "karşılıklı mutabakatla" istifa etti ve ardından Amerika Birleşik Devletleri'ne taşındı. Wakefield 2004 yılında Austin, Teksas'taki Thoughtful House araştırma merkezinin (şimdiki adı Johnson Çocuk Sağlığı ve Gelişimi Merkezi) kurucu ortağı olmuş ve burada Şubat 2010'a kadar yönetici direktör olarak görev yapmış, bu tarihte İngiliz Genel Tıp Konseyinin aleyhindeki bulgularının ardından istifa etmiştir.

Wakefield 1998 yılında otizmle ilgili makalesini prestijli tıp dergisi *[[The Lancet]]*'te yayınlamış ve otizmle bağlantılı yeni bir enterokolit türü tespit ettiğini iddia etmiştir. Ancak diğer araştırmacılar Wakefield'in bulgularını tekrarlayamadılar ve *[[The Sunday Times|Sunday Times]]* muhabiri Brian Deer'in 2004 yılında yaptığı bir araştırma Wakefield'in açıklanmayan mali çıkar çatışmalarını ortaya çıkardı. Wakefield'in test kitleri satarak yılda 43 milyon dolara kadar para kazandığı bildirilmiştir. Wakefield'in ortak yazarlarının çoğu daha sonra çalışmanın yorumlarına verdikleri desteği geri çekmiş ve Genel Tıp Konseyi (GMC), Deer'in bulgularına odaklanarak Wakefield ve iki eski meslektaşı hakkındaki görevi kötüye kullanma iddialarına ilişkin bir soruşturma yürütmüştür.

2010 yılında GTK, Wakefield'in araştırmasında dürüst olmadığına, hastalarının yüksek menfaatlerine aykırı davrandığına ve gelişimsel olarak gecikmiş çocuklara kötü muamele ettiğine ve "sorumlu bir danışman olarak görevlerinde başarısız olduğuna" karar verdi. *Lancet*, GTK'nin bulgularına dayanarak Wakefield'ın 1998 tarihli yayınını tamamen geri çekmiş, makalenin bazı kısımlarının tahrif edildiğini ve derginin Wakefield tarafından "kandırıldığını" belirtmiştir. Üç ay sonra Wakefield, kısmen *Lancet*'te yayınlanan araştırmayı kasıtlı olarak tahrif ettiği gerekçesiyle Birleşik Krallık tıp sicilinden çıkarıldı ve Birleşik Krallık'ta doktorluk yapmaktan men edildi. İlgili bir hukuki kararda, bir İngiliz mahkemesi "[Wakefield'in] KKK aşısı ile otizm/enterokolitin nedensel olarak bağlantılı olduğu hipotezini destekleyen hiçbir saygın görüşün bulunmadığına" hükmetmiştir. Wakefield araştırmasını ve vardığı sonuçları savunmaya devam etmiş, herhangi bir sahtekarlık, aldatmaca ya da kâr amacı olmadığını söylemiştir. Wakefield 2016 yılında aşı karşıtı *[[Vaxxed]]* filmini yönetti.

## İlk yılları ve eğitimi
Wakefield 1956 yılında doğmuştur; babası nörolog, annesi ise pratisyen hekimdir. Bath'daki bağımsız King Edward's School'dan ayrıldıktan sonra Wakefield, St Mary's Hastanesi Tıp Fakültesinde (şimdiki Imperial College School of Medicine) tıp eğitimi aldı ve 1981'de tam yeterlilik aldı.

Wakefield 1985 yılında Kraliyet Cerrahlar Koleji üyesi olmuştur.

## Kariyeri
1986-1989 yılları arasında Toronto Üniversitesinde, hayvan modelleri kullanarak ince bağırsak naklinde doku reddi sorunlarını inceleyen bir ekibin üyesiydi. Kanada'daki Toronto Üniversitesi'nde Wellcome Trust seyahat bursu kapsamında ince bağırsak transplantasyonu çalışmalarına devam etti.

### Kızamık virüsü-Crohn hastalığı bağlantısı iddiaları
İngiltere'ye döndüğünde Londra'daki Royal Free Hospital'da karaciğer nakli programında çalıştı. Wakefield, 1993 yılında kızamık virüsünün Crohn hastalığına neden olabileceği sonucuna vardığı raporları yayınladığında profesyonel anlamda dikkatleri üzerine çekti ve iki yıl sonra *[[The Lancet|Lancet]]*'te kızamık aşısı ile Crohn hastalığı arasında bir bağlantı olduğunu öne süren bir makale yayınladı. Daha sonra yapılan araştırmalar bu hipotezi doğrulamamış, İngiltere'de bir grup uzman 1998 yılında bir dizi hakemli çalışmayı gözden geçirerek kızamık virüsünün ve KKK aşısının Crohn hastalığına yol açmadığı sonucuna varmıştır.

Daha sonra, 1995 yılında, Crohn hastalığı üzerine araştırma yaparken, otizmli bir çocuğun ebeveyni olan ve oğlunun bağırsak sorunları ve otizm konusunda yardım arayan Rosemary Kessick kendisine ulaştı; Kessick, Alerji Kaynaklı Otizm adlı bir grup yönetiyordu. Wakefield 1996 yılında dikkatini KKK aşısı ile otizm arasındaki olası bağlantıları araştırmaya yöneltti.

Wakefield, KKK araştırması sırasında Royal Free Hospital Tıp Fakültesinde (2008'den itibaren UCL Tıp Fakültesi) deneysel gastroenteroloji alanında kıdemli öğretim görevlisi ve fahri danışmandı. "Karşılıklı anlaşma ile 2001 yılında istifa etmiş ve Royal College of Pathologists'in üyesi olmuştur" ve 2001 yılında (ya da başka bir hesaba göre 2004 yılında) ABD'ye taşınmıştır. Söylendiğine göre 1998 Lancet makalesini kontrollü bir çalışma ile doğrulama talebini reddettikten sonra Royal Free Hospital'dan ayrılması istenmiştir.

Wakefield daha sonra Austin, Teksas'ta otizm üzerine çalışmalar yapan Thoughtful House Center for Children'ın kurulmasına yardımcı oldu ve yönetici direktörlüğünü yaptı; *[[The Times]]*'a göre burada "KKK aşısı ile otizm arasında bir bağlantı olduğu teorisini 'kanıtlanmadığını' kabul etmesine rağmen desteklemeye devam etti." İngiliz Genel Tıp Konseyinin İngiltere'de daha önceki otizm araştırmalarını yürütürken "sahtekârca ve sorumsuzca" davrandığını tespit etmesinin ardından Şubat 2010'da Thoughtful House'dan istifa etti. *The Times* Mayıs 2010'da "bağırsak hastalıkları ve gelişimsel bozuklukları araştıran" bir İngiliz yardım kuruluşu olan Visceral'ın tıbbi danışmanı olduğunu bildirdi.

Wakefield'ın Birleşik Krallık'ta doktorluk yapması yasaklanmıştır ve ABD'de de lisansı bulunmamaktadır. Wakefield ABD'de yaşamakta olup, aralarında Wakefield'in otobiyografisi *Callous Disregard* için önsöz yazan aşı karşıtı Jenny McCarthy'nin de bulunduğu bir takipçi kitlesine sahiptir. McCarthy'nin, KKK aşısının neden olduğuna inandığı otizm benzeri semptomları olan bir oğlu var. Deer'a göre, 2011 yılı itibarıyla Wakefield, ailesiyle birlikte Austin yakınlarında yaşamaktadır.

Wakefield, kâr amacı gütmeyen "Stratejik Otizm İnisiyatifi"ni kurarak bu hastalıkla ilgili çalışmalar başlatmıştır ve şu anda Otizm için Tıbbi Müdahaleler adlı bir şirketin ve Otizm Medya Kanalı adlı bir başka şirketin yöneticisi olarak listelenmektedir.

## ''The Lancet'' sahtekarlığı

Wakefield, 28 Şubat 1998 tarihinde *[[The Lancet]]* dergisinde yayınlanan ve otizmli on iki çocuk üzerinde yapılan bir çalışmanın başyazarıydı. Çalışma, otistik enterokolit adı verilen yeni bir sendrom öneriyor ve yeni bir bağırsak hastalığı türü, otizm ve KKK aşısı arasında bir bağlantı olasılığını gündeme getiriyordu. Yazarlar, on iki çocuktan sekizinin ebeveynlerinin "davranışsal semptomlar" olarak tanımladıkları semptomları KKK ile ilişkilendirdiklerini ve bu semptomların başlangıcının KKK aşısından sonraki iki hafta içinde başladığını bildirdiklerini söylediler.

Bu olası tetikleyiciler sekiz vakada KKK, bir vakada ise kızamık enfeksiyonu olarak rapor edilmiştir. Makale anında tartışmalara yol açmış, İngiltere'de geniş çaplı bir tanıtımın yapılmasına ve ertesi ay İngiltere Tıbbi Araştırma Konseyinde özel bir panelin toplanmasına neden olmuştur. 2005 yılında Japonya'da yapılan bir çalışma, üçlü KKK aşısı yapılan çocuk grupları ile tek tek kızamık, kabakulak ve kızamıkçık aşısı yapılan çocuk gruplarında KKK aşısı ile otizm arasında nedensel bir ilişki olmadığını ortaya koymuştur. Japonya'da KKK aşısı 1993 yılında bireysel aşılarla değiştirilmişti.

Makalede nedensel bir bağlantının kanıtlanmadığı belirtilmiş olsa da makale yayınlanmadan önce Wakefield bir basın toplantısında ve hastane tarafından yayınlanan bir video haber bülteninde, daha fazla araştırma yapılana kadar üçlü KKK aşısının askıya alınması çağrısında bulunmuştur. Bu daha sonra 'basın toplantısı yoluyla bilim' olarak eleştirildi. *[[BBC News]]*'e göre, KKK aşısı korkusunu körükleyen *Lancet*'taki makaleden ziyade bu basın toplantısıydı. BBC'nin haberine göre gazetecilere şöyle demiştir: "bunun 'ahlaki bir mesele' olduğunu ve kızamık, kabakulak ve kızamıkçık için üçü bir arada aşının kullanılmaya devam edilmesini artık destekleyemeyeceğini söyledi. Wakefield o dönemde 'KKK'nin az sayıda insanda bu komplikasyona yol açıp açmayacağını belirlemek için acil olarak daha fazla araştırma yapılması gerekiyor' dedi." "Üç virüsü, üç canlı virüsü bir arada verirseniz, özellikle de bu virüslerden biri bağışıklık sistemini kızamık gibi etkiliyorsa, advers bir olayın meydana gelme riskini potansiyel olarak artırırsınız." Ebeveynlerin kızamık, kabakulak ve kızamıkçığa karşı bir yıl arayla tek aşı yaptırmayı tercih etmelerini önerdi. Kasım 2000'de *[[60 Minutes]]* kendisiyle bir röportaj yaptı ve bu iddialarını ABD'li izleyicilere tekrarlayarak, ABD'de yeni ortaya çıkan ve esas olarak aşılardaki tiyomersal ile ilgilenen aşı karşıtı hareket için yeni bir odak noktası sağladı.

Aralık 2001'de Wakefield, "Araştırma sonuçlarım popüler olmadığı için gitmem istendi" diyerek Royal Free Hospital'dan istifa etti. Tıp fakültesi, "karşılıklı anlaşma ile" ayrıldığını söyledi. Şubat 2002'de Wakefield şunları söylemiştir: "Bu krizi tetikleyen şey, tek aşının kaldırılması, seçme şansının ortadan kaldırılmasıydı ve öfkeye neden olan da buydu - çünkü doktorlar, gurular, halka kendileri için bilinçli bir karar veremeyecek bir tür moron kitleymiş gibi davranıyorlar."

### İlk tartışmanın ardından
Wakefield, Aralık 2001'de Royal Free Hospital'dan ayrıldıktan sonra Amerika Birleşik Devletleri'nde klinik araştırmalar yapmaya devam etti. MMR aşısı ve otizm arasındaki olası ilişki üzerine daha fazla çalışma yapmak üzere Uluslararası Çocuk Gelişimi Kaynak Merkezinde tartışmalı bir Amerikalı araştırmacı olan Jeff Bradstreet'e katıldı.

Wakefield 2004 yılında Austin, Teksas'taki Thoughtful House araştırma merkezinde çalışmaya başladı. Wakefield, Şubat 2010'a kadar Thoughtful House'un yönetici direktörü olarak görev yaptı ve bu tarihte İngiliz Genel Tıp Konseyi tarafından aleyhinde yapılan tespitlerin ardından istifa etti.

Şubat 2004'te Wakefield çıkar çatışmasıyla suçlanınca tartışma yeniden alevlendi. *[[The Sunday Times]]* gazetesinde Brian Deer, *Lancet*'taki araştırmada yer alan 12 çocuğun ebeveynlerinden bazılarının KKK üreticilerine karşı dava açmaya hazırlanan bir İngiliz avukat aracılığıyla işe alındığını ve Royal Free Hospital'ın araştırma için İngiltere'deki Yasal Yardım Kurulundan (günümüzde Yasal Hizmetler Komisyonu) 55.000 sterlin aldığını bildirdi. Kurul daha önce, Ekim 2003'te KKK üreticilerine karşı açılan dava için kamu fonunu kesmişti. *The Sunday Times*'ta yer alan iddiaların İngiltere Genel Tıp Konseyi tarafından soruşturulmasının ardından Wakefield, sahtekârlık da dâhil olmak üzere ciddi mesleki suiistimalle suçlandı. Aralık 2006'da *The Sunday Times*'da yazan Deer, Royal Free Hospital'a bağışladıkları paraya ek olarak, KKK davasından sorumlu avukatların Wakefield'a daha önce açıklamadığı 400.000 £'dan fazla kişisel ödeme yaptıklarını bildirdi.

*The Lancet*'in editörü Richard Horton, Deer'ın 2004 tarihli *Sunday Times* haberinden yirmi dört saat önce, soruşturmaya kamuoyuna yaptığı bir açıklamayla yanıt vermiş, Wakefield'in araştırmasını "ölümcül derecede kusurlu" olarak nitelendirmiş ve hakemler Wakefield'in çıkar çatışmasından haberdar olsalardı makalenin taraflı olduğu gerekçesiyle reddedileceğine inandığını söylemiştir. Wakefield'in *Lancet*'taki makalesinin on iki ortak yazarından on tanesi daha sonra bir yorumun geri çekilmesini yayınladı. Makalenin geri çekilen bölümü aşağıdaki gibidir:Geri çekme yazısında şöyle deniyordu:

### ''Wakefield v Channel Four Television and Others''
Kasım 2004'te Channel 4, muhabir Brian Deer'ın bir saatlik *[[Dispatches (TV programı)|Dispatches]]* soruşturmasını yayınladı; *Toronto Star*, Deer'ın "Wakefield'in KKK aşısına karşı yürüttüğü kampanyadan önce tekli kızamık aşısı için patent başvurusunda bulunduğuna dair belgesel kanıtlar sunduğunu ve bunun da onun güdüleri hakkında soru işaretleri yarattığını" söyledi.

Wakefield'ın yayınlanmamış ilk patent başvurusuna ek olarak Deer, yayınlanmış patent başvurusunun bir kopyasını da yayınladı. Bunun 1. sayfasının ilk paragrafında şu ifade yer almaktadır:Wakefield'in 1998 yılında *Lancet*'ta yayınlanan makalesinde yer alan araştırmayı açıklamadan önce, aynı sayfada bu patent KKK aşısı kullanımının otizme neden olduğunu açıkça belirtmektedir:Deer'a göre, Wakefield'in avukatlarından kendisine gönderilen 31 Ocak 2005 tarihli bir mektupta şöyle denmektedir: "Dr. Wakefield rakip bir aşı planlamamıştır."

*Dispatches* programında Deer, Royal Free tıp fakültesinde Wakefield'in gözetimi altında çalışan araştırmacı Nicholas Chadwick'in *Lancet*'te rapor edilen çocuklarda kızamık virüsüne rastlayamadığını da ortaya çıkardı.

Ocak 2005'te Wakefield, Channel 4, bağımsız yapım şirketi Twenty Twenty ve Brian Deer, *The Sunday Times* ve Deer'ın şahsı ve briandeer.com web sitesi aleyhine Wakefield v Channel Four Television and Others [2006] EWHC 3289 (QB); [2007] 94 BMLR 1 adlı iftira davasını açmıştır. Ancak Wakefield, davasını açtıktan birkaç hafta sonra, kendisine karşı açılan Genel Tıp Konseyi davası sonuçlanıncaya kadar davanın dondurulmasını talep etmiştir. Channel 4 ve Deer, Wakefield'ı davaya devam etmeye ya da davayı durdurmaya zorlayan bir Yüksek Mahkeme emrini talep etti. 27 ve 28 Ekim 2005 tarihlerinde yapılan duruşmanın ardından Yargıç David Eady davanın durdurulmasına karşı karar verdi:Kararda, Channel 4'ün Deer'ın Wakefield'a yönelik iddialarını özetleyen "çok uzun alıntıları" tespit edilmiştir:(i) [Wakefield], kendi laboratuvarının, sonuçları iddialarıyla çarpıcı bir şekilde çelişen testler gerçekleştirdiğini ve çalışmasında söz konusu çocukların tek birinde bile kızamık virüsüne rastlanmadığını bilmesine ve KKK'nin tekli aşılara bölünmesi gerektiğine dair inancının kesinlikle hiçbir dayanağı olmadığını bilmesine veya bilmesi gerekmesine rağmen, KKK aşısının otizme yol açabileceği korkusunu yaymıştır.

:(ii) Böyle bir korkuyu yayarken, gerçeği uygunsuz bir şekilde açıklamamasına rağmen, servetine servet katabilecek rakip bir aşı ve ürünler (teorisine dayanan bir teşhis kiti gibi) planladığı için dürüst olmayan ve çıkarcı amaçlarla hareket etmiştir

:(iii) Etik olmayan bir şekilde kapsamlı invaziv prosedürler uygulayarak (zaman zaman bir çocuğu üç kişinin tutması gerekmiştir) bakımı altındaki çocukları ciddi şekilde istismar etmiş, böylece hemşirelerin ayrılmasına ve doktor meslektaşlarının ciddi endişe ve mutsuzluk yaşamasına neden olmuştur

:(iv) Otistik çocuklar üzerine yaptığı araştırmanın, KKK aşısı üreticilerine dava açmaya çalışan avukatlarla yaptığı bir sözleşme ile başladığını meslektaşlarına ve kamuoyuna uygunsuz ve/veya dürüst olmayan bir şekilde açıklamamıştır

:(v) Uluslararası Çocuk Gelişimi Kaynak Merkezine uygunsuz veya dürüst olmayan bir şekilde itibarını ödünç vererek, çok hassas durumdaki ebeveynlere, etkinliği konusunda hiçbir bilimsel kanıt bulunmayan (bildiği veya bilmesi gerektiği üzere) pahalı ürünleri tanıtmıştır

Eady'nin kararında şu ifadeler yer almaktadır: "GTK disiplin organının görüşleri veya vardığı sonuçlar, söyleyebileceğim kadarıyla, konuyla ilgili veya kabul edilebilir olmayacaktır", Channel 4'ün iddiaları "Davacının mesleki bütünlüğünü ve dürüstlüğünü temelden zedelemektedir" ve "Sorunların çözümü için GTK işlemlerine öncelik verilmesi gerektiği ciddi olarak ileri sürülemez."

Aralık 2006'da Deer, Hukuk Hizmetleri Komisyonundan elde ettiği ve KKK aşısına karşı bir dava oluşturmak amacıyla Wakefield'a açıklanmayan 435.643 sterlinlik ücret ödediğini gösteren kayıtları yayınladı. *The Sunday Times*'ın haberine göre, bu ödemeler Wakefield'in *Lancet*'taki makalesinin yayınlanmasından iki yıl önce başlamıştı. Deer'ın raporundan birkaç gün sonra Wakefield tüm iftira davalarını geri çekti ve tüm davalıların yasal masraflarını ödemesine karar verildi.

### Diğer endişeler
Wakefield'in verileri de sorgulanmıştır; Deer'ın programında yer alan eski bir yüksek lisans öğrencisi daha sonra Wakefield'ın hipoteziyle çelişen laboratuvar verilerini görmezden geldiğini ifade etmiştir. İşbirliği yapılan bir laboratuvarda yapılan bağımsız bir araştırma Wakefield'ın iddialarını destekleyen verilerin doğruluğunu sorgulamıştır.

Haziran 2005'te BBC *[[Horizon]]* programı, 100 otistik ve 200 otistik olmayan çocuktan alınan kan örnekleri üzerinde yapılan ve adı açıklanmayan ve yayınlanmayan bir çalışmayı haber yapmıştır. Örneklerin %99'unda kızamık virüsü izine rastlanmadığı ve virüs içeren örneklerin de otistik olmayan çocuklara ait olma olasılığının yüksek olduğu, yani sadece üç örnekte kızamık virüsü bulunduğu, bunlardan birinin otistik bir çocuktan, ikisinin de normal gelişim gösteren bir çocuktan alındığı bildirilmiştir. Çalışmanın yazarları KKK ile otizm arasında herhangi bir bağlantı olduğuna dair bir kanıt bulamamışlardır.

Amerika Birleşik Devletleri Ulusal Bilimler Akademisi Tıp Enstitüsü (IOM), CDC ve Birleşik Krallık Ulusal Sağlık Servisi ile birlikte aşılar ve otizm arasında bir bağlantı bulamamıştır. Tıp literatüründeki incelemeler de KKK aşısı ile otizm veya Wakefield'ın "otistik enterokolit" olarak adlandırdığı bağırsak hastalığı arasında bir bağlantı bulamamıştır.

## Genel Tıp Konseyi duruşmaları
Temmuz 2007 ve Mayıs 2010 tarihleri arasında, Birleşik Krallık Genel Tıp Konseyinin 217 gün süren "uygulamaya uygunluk" duruşmasında Wakefield ve *Lancet*'taki makalede yer alan iki meslektaşına yönelik mesleki suistimal suçlamaları incelenmiştir. Suçlamalar arasında şunlar da vardı:

* Çocuklarının KKK'den zarar gördüğüne inanan ebeveynleri temsil eden avukatlar tarafından araştırmayı yürütmek için ödeme yapılıyordu.
* Bölümünün etik kurulunun onayı olmadan ve çocukların semptomları veya tıbbi geçmişleri bu tanısal testleri gerektirmediği halde çocukların klinik çıkarlarına aykırı olarak araştırma denekleri üzerinde kolonoskopi, kolon biyopsileri ve lomber ponksiyonlar dahil olmak üzere "gerekli pediatrik niteliklere sahip olmayan" incelemeler istemiştir.
* Hastaların çalışmaya nasıl alındığını açıklamayarak, *Lancet* makalelerindeki açıklamalarında ve makale yayınlandıktan sonraki sorularda, çocukların hangi rahatsızlıklara sahip olduğu ve bu rahatsızlıkların aşı olmalarına göre ne zaman gözlemlendiği konusunda 'sahtekarca ve sorumsuzca' davranmıştır.
* Çalışmayı hastanenin etik kurulu tarafından onaylanmayan bir temelde yürütmüştür.
* Oğlunun doğum günü partisinde bulunan çocuklardan her biri 5 sterlin karşılığında kan örnekleri satın almış ve Wakefield daha sonraki bir sunumda bu konuda şaka yapmıştır.
* Çocukların yaşayabileceği herhangi bir sıkıntı ya da acıyı umursamadığını göstermiştir.

Wakefield suçlamaları reddetti. 28 Ocak 2010 tarihinde GTK, Wakefield'ın "sorumlu bir danışman olarak görevlerini yerine getirmediğini", hastalarının çıkarlarına aykırı hareket ettiğini ve tartışmalı araştırmasında "dürüst olmayan ve sorumsuzca" davrandığını belirterek tüm konularda aleyhinde karar verdi. 24 Mayıs 2010 tarihinde Birleşik Krallık tıp sicilinden çıkarıldı. Bu, GTK'nin uygulayabileceği en sert yaptırımdı ve bir hekim olarak kariyerini etkili bir şekilde sona erdirdi. Kararı açıklayan GTK, Wakefield'ın "tıp mesleğinin itibarını zedelediğini" ve "ciddi ve geniş kapsamlı bulguları" nedeniyle isminin sicilden silinmesinden başka hiçbir yaptırımın uygun olmadığını söyledi. Aynı gün Wakefield'ın otobiyografisi *Callous Disregard* yayımlandı ve kendisine yöneltilen suçlamalardan biriyle aynı ifadeler kullanıldı ("çocukların çekebileceği herhangi bir sıkıntı ya da acıyı umursamazca göz ardı etti"). Wakefield, tıp ve bilim dünyası tarafından haksızlığa uğradığını savunmuştur.

## Dolandırıcılık ve çıkar çatışması iddiaları
Şubat 2009'da *The Sunday Times* gazetesi, gazete tarafından tıbbi kayıtlardan ve tanıklarla yapılan görüşmelerden elde edilen ve GTK'ye sunulan kanıtlarla desteklenen kanıtlara atıfta bulunarak, gazete tarafından yapılan daha ileri bir araştırmanın Wakefield'ın "otizmle olası bir bağlantı görüntüsü yaratarak araştırmasındaki sonuçları değiştirdiğini ve yanlış bildirdiğini" ortaya çıkardığını bildirdi.

Nisan 2010'da Deer, *[[The BMJ|BMJ]]*'deki bir raporda bulgularının laboratuvar yönlerini genişletmiş ve normal klinik histopatoloji sonuçlarının (Royal Free Hospital'dan elde edilen) tıp fakültesinde nasıl normalden anormale doğru toptan değişikliğe tabi tutulduğunu ve *Lancet*'te yayınlandığını anlatmıştır. 2 Ocak 2011 tarihinde Deer, on iki çocukla ilgili verileri karşılaştıran, orijinal hastane verilerini ve 1998 tarihli *The Lancet* makalesinde kullanılan toptan değişiklikleri gösteren iki tablo sunmuştur.

5 Ocak 2011 tarihinde *BMJ*, Brian Deer tarafından kaleme alınan "KKK aşısına karşı dava nasıl düzeltildi" başlıklı bir makale yayınlamıştır. Deer, orijinal çalışmadaki 12 çocuğun tıbbi kayıtlarının incelenmesine dayanarak, araştırmasının şunları bulduğunu söyledi:BMJ editörleri, eşlik eden bir başyazıda şunları söyledi:*[[The BMJ|British Medical Journal]]*'ın başyazısında Wakefield'in makalesinin "ayrıntılı bir sahtekarlık" olduğu sonucuna varılmıştır.

*BMJ*'de 11 Ocak 2011 tarihinde yayınlanan bir makalede Deer, Wakefield'in makalesinin yol açtığı KKK aşısı korkusundan faydalanmayı planladığını belirtmiştir. Deer, Bilgi Edinme Özgürlüğü yasası kapsamında elde ettiği belgelere dayanarak, Wakefield'in araştırmadaki çocuklardan birinin babasıyla ortaklaşa olarak, KKK aşısı korkusu üzerinden yeni tıbbi testlerden ve "dava odaklı testlerden" kar elde edecek bir girişim başlatmayı planladığını söyledi. *[[The Washington Post|Washington Post]]*, Deer'in Wakefield'in yeni bir durum olan otistik enterokolit için "teşhis kitlerinden yılda 43 milyon dolardan fazla kazanabileceğini" tahmin ettiğini söylediğini bildirdi. Deer'ın BMJ'deki raporuna göre, Wakefield'ın eşinin adını taşıyan Immunospecifics Biotechnologies Ltd ve Carmel Healthcare Ltd adlı girişimler, Wakefield'ın University College London tıp fakültesindeki üstlerinin kendisine iki sayfalık bir mektup vermesinin ardından başarısız oldu:WebMD, Deer'ın BMJ raporuna dayandırdığı haberinde, yıllık 43 milyon dolarlık kârın "otizmli hastaların teşhisine" yönelik kitlerin pazarlanmasından elde edileceğini ve "teşhis için ilk pazarın hem İngiltere hem de ABD'den OE [Wakefield tarafından uydurulan ve kanıtlanmamış bir durum olan otistik enterokolit] hastalarının dava yoluyla test edilmesi olacağını" belirtmiştir. WebMD'ye göre, *BMJ* makalesinde ayrıca Carmel Healthcare Ltd. şirketinin "KKK aşısına olan kamu güveninin zedelenmesi" halinde ürünleri pazarlamada ve ikame bir aşı geliştirmede başarılı olacağı iddia edilmiştir.

Ekim 2012'de PNAS'ta (Proceedings of the National Academy of Sciences) yayınlanan bir araştırmada Wakefield'in 1998 tarihli makalesi 758 atıfla en çok atıf alan ve geri çekilen bilimsel makale olarak tanımlanmış ve "geri çekilme nedeni" olarak "sahtekarlık" gösterilmiştir.

### Dergi geri çekmeleri
2 Şubat 2010 tarihinde *Lancet* dergisi Wakefield'in 1998 tarihli makalesini resmen geri çekmiştir. Geri çekme kararında şöyle denmektedir: "Orijinal makalede çocukların 'ardışık olarak sevk edildiği' ve soruşturmaların yerel etik kurul tarafından 'onaylandığı' iddialarının yanlış olduğu kanıtlanmıştır."

Ertesi gün, uzman bir dergi olan *[[NeuroToxicology]]*'nin editörü, basım aşamasında olan bir başka Wakefield makalesini geri çekti. Maymunlar üzerinde yapılan araştırmalarla ilgili olan bu makale daha önce internette yayınlanmıştı ve aşıları otizmle ilişkilendirmeye çalışıyordu.

Mayıs 2010'da *[[The American Journal of Gastroenterology]]*, Wakefield'in *Lancet*'teki makalede yer alan 12 hastanın verilerini kullandığı bir makalesini geri çekmiştir.

5 Ocak 2011 tarihinde *British Medical Journal* editörleri Wakefield'in diğer yayınlarının da incelenmesini ve gerekirse geri çekilmesini tavsiye etmiştir.

### Wakefield'ın tepkisi
Ocak 2011 itibarıyla Wakefield masumiyetini savunmaya devam etmiştir. Bir basın açıklamasında şöyle demiştir,Wakefield bir internet radyosuna verdiği mülakatta *BMJ* serisinin "tamamen saçmalık olduğunu" söyledi ve "çalışmasındaki 12 çocuğun vakalarını ticari girişimini tanıtmak için kullandığını" reddetti. Deer mali açıklama formlarını doldurdu ve Wakefield'in ilaç endüstrisi tarafından finanse edildiği iddiasını reddetti. CNN'e göre Wakefield, sahip olduğu patentin "bağışıklık sistemini güçlendiren 'reçetesiz satılan bir besin takviyesi'" için olduğunu söyledi. WebMD, Wakefield'in "geçerli aşı güvenliği endişelerini araştırmaya yönelik her türlü girişimi ezmeye yönelik acımasız, pragmatik bir girişimin" kurbanı olduğunu söylediğini bildirdi.

Wakefield, Deer'ın "[kendisini] alaşağı etmek için getirilmiş bir tetikçi" olduğunu ve diğer bilim adamlarının Deer'ın sözlerine inandığını söylüyor. *[[Anderson Cooper 360°]]* programında, *BMJ* makalelerini henüz okumadığını söyledi, ancak geçerliliklerini ve Deer'ın çalışmadaki çocukların aileleriyle görüştüğünü reddetti. Ayrıca izleyicileri, neden hedef alındığını açıklayacağını söylediği kitabı *Callous Disregard*'ı okumaya çağırdı ve Anderson Cooper da buna karşılık verdi: "Ama efendim, eğer yalan söylüyorsanız kitabınız da yalandır. Eğer çalışmanız yalansa kitabınız da yalandır."

Wakefield daha sonra, kamu sağlığı yetkilileri ve ilaç şirketlerinin kendisini itibarsızlaştırmak için bir komplo kurduğunu ima etmiş, blog yazarlarına web sitelerinde kendisi hakkında söylentiler yayınlamaları için para verdiklerini ya da kızamıktan ölüm raporlarını yapay olarak şişirdiklerini öne sürmüştür.

### Deer'ın karşı tepkisi
Deer, Wakefield'ın suçlamasına, Wakefield'ı kendisine dava açmaya davet ederek yanıt verdi:Deer, Wakefield'ın daha önce açtığı tüm iftira davalarının reddedildiğini ya da geri çekildiğini belirtti.

Wakefield, Ocak 2012'de Teksas eyalet mahkemesinde Deer, Fiona Godlee ve *BMJ* aleyhine sahte dolandırıcılık suçlamasıyla bir iftira davası açmış ve Travis County'de jürili bir duruşma talep etmiştir. Dava dilekçesinde Wakefield'ın Austin'de ikamet ettiği belirtilmiş ve Teksas'ta dava açılmasına gerekçe olarak "Teksas Uzun Kol Yasası" gösterilmiştir. *BMJ*, raporlarının arkasında durduğunu ve "iddiayı şiddetle savunacağını" söyledi. Ağustos 2012'de Bölge Mahkemesi Yargıcı Amy Meachum Wakefield'in davasını yetkisizlik nedeniyle reddetti. Karar Eylül 2014'te temyizde onaylandı ve Wakefield'ın tüm tarafların masraflarını ödemesine karar verildi.

Deer, 5 Nisan 2011 tarihinde Editörler Derneği tarafından düzenlenen İngiliz Basın Ödülleri'nde İngiltere'de yılın uzman gazetecisi seçildi. Jüri, Deer'ın Wakefield hakkındaki soruşturmasının "bir yanlışın muazzam bir şekilde düzeltilmesi" olduğunu söyledi.

## Epidemikler, etkileri ve kabulü

Doktorlar, tıp dergileri ve editörler Wakefield'in hileli eylemlerini çeşitli epidemiklere ve ölümlere bağlayan açıklamalar yaptılar. Louisville Üniversitesinde pediatri profesörü olan ve "otizm tartışmasının aşılama oranları üzerindeki etkisini inceleyen bir bulaşıcı hastalıklar uzmanı" olan Michael J. Smith, "Açıkça görülüyor ki, bu [Wakefield] çalışmasının sonuçları yankı uyandırdı" dedi.

Wakefield'in çalışması ve KKK aşısının otizme neden olabileceği iddiası, Amerika Birleşik Devletleri, Birleşik Krallık ve İrlanda'da aşılama oranlarının düşmesine ve buna bağlı olarak kızamık ve kabakulak enfeksiyonlarında artışa yol açarak ciddi hastalıklara ve ölümlere neden olmuştur. Aşının zararlı olduğuna dair devam eden iddiaları, tüm aşılara karşı güvensizlik ortamının oluşmasına ve daha önce kontrol altında tutulan diğer hastalıkların yeniden ortaya çıkmasına katkıda bulunmuştur.

*[[Associated Press]]*'e göre:Kuzey Karolina'nın Wilmington kentindeki ABC kanalı WWAY'den yapılan açıklamada:*[[Canadian Medical Association Journal]]* (CMAJ) Genel Yayın Yönetmeni Paul Hébert şunları söyledi:*[[The New York Times Magazine|New York Times Magazine]]*'de yayınlanan bir makalede şu yorumda bulunulmuştur:Gazeteci Brian Deer Wakefield hakkında suç duyurusunda bulunulmasını istedi.

1 Nisan 2011 tarihinde James Randi Eğitim Vakfı Wakefield'a "gerçeklerle yüzleşmeyi reddettiği" için Pigasus Ödülü vermiştir.

2011 tarihli bir dergi makalesi aşı-otizm bağlantısını "son 100 yılın en zarar verici tıbbi aldatmacası" olarak tanımlamıştır.

Wakefield, 2011 yılında *[[Medscape]]*'in "Yılın En İyi ve En Kötü Doktorları" listesinde 2011'in en kötü doktorları listesinin başında yer almıştır. Ocak 2012'de *[[Time]]* dergisi Wakefield'ı "Büyük Bilim Sahtekarları" listesinde göstermiştir. 2012 yılında İyi Düşünce Topluluğu tarafından Şarlatanlıkta Yaşam Boyu Başarı ödülüne layık görülmüştür.

Tomball, Teksas'ta 2011 yılında Wakefield'ın konuşma yaptığı bir etkinliği haberleştiren *The New York Times*'tan bir yazar, organizatör Michelle Guppy tarafından tehdit edilmiştir: "Ona iyi davran, yoksa sana zarar veririz." Guppy, Houston Otizm Engelliler Ağının koordinatörüdür.

Haziran 2012'de İtalya'nın Rimini kentindeki bir yerel mahkeme, KKK aşısının 15 aylık bir çocukta otizme neden olduğuna karar verdi. Mahkeme büyük ölçüde Wakefield'in itibarını yitirmiş *Lancet* makalesine dayanmış ve kendisine sunulan bilimsel kanıtları büyük ölçüde görmezden gelmiştir. Karar temyize götürülmüştür. Karar 13 Şubat 2015 tarihinde Bologna'daki Temyiz Mahkemesi tarafından bozulmuştur.

Şubat 2015'te Wakefield, Disneyland'da başlayan kızamık salgınında herhangi bir sorumluluğu olduğunu reddetti. Ayrıca "KKK'nin mevcut otizm salgınına katkıda bulunduğu" yönündeki itibarsız inancını da yinelemiştir. O zamana kadar en az 166 kızamık vakası rapor edilmişti. Paul Offit, salgının "Dr. Wakefield'in teorisiyle doğrudan ilişkili olduğunu" söyleyerek aynı fikirde değildi.

Film yapımcısı Miranda Bailey, Wakefield'ı, eşi Carmel'i ve çocuklarını beş yıl boyunca takip ederek Wakefield'ı bir insan olarak ele alan *The Pathological Optimist* adlı belgeseli çekti. *[[Skeptical Inquirer]]* dergisinde yazan Robert Ladendorf'a göre, Bailey tarafsız kalmaya ve Ladendorf'un başarılı olduğunu söylediği "insani bir dokunuş" katmaya çalıştı. Wakefield "yumuşak dilli ama kuşatılmış bir aile babası olarak itibarını diriltmeye ve yasal fonu için para toplamaya çalışırken" gösteriliyor.

*[[The Skeptic]]* 2018 yılında Wakefield'a "sahte bilim ve kötü eleştirel düşünce" dalında Paslı Ustura ödülünü verdi. Ödül her yıl okuyucuların oylarıyla belirlenmektedir. Editör Deborah Hyde şunları söyledi: "Katkıda bulunanlarımız, Bay Wakefield'in kamuoyunun dikkatini çekmesinin üzerinden çok uzun zaman geçmiş olmasına rağmen, aşı karşıtlığının hala güncel bir mesele olduğunu açıkça hissetmişlerdir. Bu çocukluk hastalıkları gerçek zararlar verebilir, bu nedenle iyi haberleri duyuran bir kuruluş olmaktan gurur duyuyoruz - aşılamanın güvenli olduğuna dair kanıtlar çok fazladır. Aşı yaptırarak çocuklarınızı ve toplumunuzu koruyun."

Wakefield'in sahte çalışması 2022 yılında "tarihteki en büyük 11 yalan" listesine dahil edildi.

## Siyasi aktivizm
Wakefield'in 9 Mart 2015 tarihinde Oregon Senatosu Sağlık Hizmetleri Komitesi önünde, "Oregon'un okul aşı yasasındaki tıbbi olmayan muafiyetleri ortadan kaldıracak bir yasa tasarısı" olan Senato Yasa Tasarısı 442'ye karşı ifade vermesi planlanmıştı. Oregon Kayropraktik Derneği kendisini davet etmişti. Komite başkanı daha sonra Wakefield'ın ifade vermeyi planladığının "anlaşılması üzerine" toplantıyı iptal etti. Kararının Wakefield'ın planlarıyla bir ilgisi olduğunu reddetti.

Wakefield, 24 Nisan 2015 tarihinde Life Chiropractic College West'teki öğrencilere tıbbi olmayan aşı muafiyetlerinin kaldırılmasını öngören Senato Tasarısı 277'ye (SB 277) karşı çıkmalarını söylediğinde öğrenciler tarafından iki kez ayakta alkışlandı. Wakefield daha önce de 2014 yılında kiropraktörlerin bir araya geldiği "California Jam" toplantısında ve 2015 yılında Life Chiropractic College West sponsorluğunda düzenlenen ve sürekli eğitim kredisi verilen "California Jam" seminerinde konuşmacı olarak yer almıştı. Wakefield 3 Temmuz 2015 tarihinde Santa Monica, Kaliforniya'da, Kaliforniya eyalet yasasında okul aşısı gerekliliklerine yönelik kişisel inanç muafiyetini kaldıran ve yakın zamanda yasalaşan SB 277'ye karşı düzenlenen bir protestoya katılmıştır.

Wakefield, aşı karşıtı savunuculuğuyla ilgili olarak *[[ThinkProgress]]*, *[[The Washington Post]]*, *[[The Guardian]]*, *[[Los Angeles Times]]*, *[[Wired (dergi)|Wired]]*, Johns Hopkins Bloomberg Halk Sağlığı Okulu, Steven Salzberg ve Paul Offit tarafından komplo teorisyeni olarak tanımlanmıştır.

## ''Vaxxed'' filmi

Wakefield 2016 yılında aşı karşıtı propaganda filmi *Vaxxed: From Cover-Up to Catastrophe* filmini yönetti. Film, "Amerikan vatandaşlarının sağlığını korumakla görevli devlet kurumu CDC tarafından işlenen korkunç bir örtbası... otizmin hızla artmasına ve potansiyel olarak hayatımızın en felaket salgınına katkıda bulunan endişe verici bir aldatmacayı" gösterme iddiasındadır. Film, festivalin kurucusu Robert De Niro'nun (otizmli bir çocuğu vardır) filme yer verme kararını geri almasının ardından New York'ta düzenlenen 2016 Tribeca Film Festivali'nden çekildi. Filmin ayrıca Mairie de Paris'te gösterilmesi planlanıyordu ancak daha sonra küçük bir özel sinemaya taşındı. Wakefield bu eylemi sansür olarak nitelendirdi. Columbia Üniversitesi Mailman Halk Sağlığı Okulunda epidemiyoloji profesörü ve Enfeksiyon ve Bağışıklık Merkezi direktörü olan Ian Lipkin, *[[The Wall Street Journal]]*'da yazdığı yazıda şunları söyledi: "Eğer Vaxxed bilimkurgu olarak sunulmuş olsaydı, hikayesi, karakter gelişimi ve diyaloglarıyla ilgiyi hak ederdi. Ancak bir belgesel olarak bilimin otizm hakkında bildiklerini yanlış yansıtıyor, aşıların güvenliği ve etkinliği konusunda halkın güvenini sarsıyor ve meşru bilim insanları ile halk sağlığı yetkililerinin dürüstlüğüne saldırıyor."

## Çeşitli yayınları

### Kitaplar

* 

### Dergi makaleleri

* **Geri çekilmiş**: 
* **Geri çekilmiş**: 
:* **Geri çekilmiş**: 
* **Geri çekilmiş:** 
:* **Geri çekilmiş**: 
* 
* 
* 
* 

## Notlar


## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
* 
* 
* 
* 
*  Updated March 2015.
*