Matsalu Millî Parkı

**Matsalu Ulusal Parkı** (daha önce **Matsalu Tabiatı Koruma Alanı**, (), genellikle sadece **Matsalu**), Estonya'nın Lääne ilçesinde bulunan bir doğa koruma alanı ve milli parktır. Matsalu'da Ulusal Parkı  bir alana yayılmıştır ve Matsalu körfezi, Kasari Nehri deltası, Matsalu köyü ve çevresini kapsar.

Matsalu Körfezi, Doğu Atlantik Uçuşyolu üzerindeki ana konumu nedeniyle Avrupa'nın en önemli sulak alan kuş alanlarından biridir. Çok sayıda göçmen kuş, Matsalu'yu evreleme alanı olarak kullanır. Her baharda, yaklaşık 1,6 milyonu uzun kuyruklu ördekler olan iki milyondan fazla su kuşu Matsalu'dan geçer.

Matsalu Ulusal Parkı, ikinci koruma kategorisindeki 22 bitki türü, yaban kurbağası ve on memeli türü, en yüksek koruma kategorisindeki ak kuyruklu kartal, ikinci ve üçüncü koruma kategorilerinden birçok kuş türü dahil, çoğu Estonya IUCN Kırmızı Listesi'nde listelenen nesli tükenmekte olan bir dizi türe ev sahipliği yapmaktadır.

## Açıklama

Matsalu Ulusal Parkı Matsalu Körfezi ile Kasari Nehri deltasını ve çevresindeki alanlar - taşkın alanları, kıyı çayırları, sazlıklar, ormanlık alanlar, ormanlık çayırlar ve 50'den fazla ada içeren körfezin ağzının etrafındaki Väinameri bölümü dahil - toplam  alan kapsar.  korunan alan karasal ve  korunan alan sulak alanlardır. Matsalu Körfezi sığ ve acıdır ve besin açısından zengindir. Körfez  uzunluğunda ve  genişliğindedir, ortalama derinliği yalnızca  ve maksimum derinliği  civarındadır. Suyun tuzluluk oranı yaklaşık olarak mil başına 0.7'dir. Körfezin kıyı uzunluğu yaklaşık  civarındadır. Körfezin kıyı şeridi yüksek kıyılardan yoksundur ve çoğunlukla çakıllı kıyılarla kaplıdır, körfezin en içteki korunaklı kısmında çamurlu ve yüksek sazlı alanlar bulunur.

Kasari Nehri, Matsalu Körfezi'ne giren birkaç nehrin en büyüğüdür. Kasari Nehri'nin Deltası, 1930-1960 yılları arasında gerçekleştirilen taraklamalar nedeniyle doğal durumda değildir; çoğu aktif olarak yönendirilen deltanın alüvyon çayırı (), Avrupa'nın en büyük açık nemli çayırlarından biridir. Ana kanalı çevreleyen sazlıklar ve hasırotları her yıl batıya doğru  genişler. Kasari Nehri'nden Matsalu Körfezi'ne yıllık giriş, körfezin hacmini yaklaşık sekiz kat aşmaktadır; Kasari Nehri'nin ortalama mevsimlik değişimi  civarındadır. Nehirler,  fazla bir drenaj havzasından körfeze çok miktarda besin açısından zengin çökelti taşır. Çökeltiler nehir haliçlerinde birikerek sazlıkların genişlemesini sağlamaktadır.

Matsalu'da 175'i yuva yapan ve 33'ü göçmen su kuşları olmak üzere toplam 282 kuş türü kaydedilmiştir. Tabiatı koruma alanında 772 tür vasküler bitki ile birlikte 49 balık türü ve 47 memeli türü kayıt altına alınmıştır.

Her baharda, 10.000-20.000 Bewick kuğusu, 10.000 büyük kuğu, bayağı altıngöz, püsküllü ördek, bektaşi kuşları ve diğerleri dahil olmak üzere iki milyondan fazla su kuşu Matsalu'dan geçer. 20.000 civarında bir midye kazı ile 10.000 civarında boz kaz kolonisi ve binlerce yağmurkuşu ilkbaharda kıyı meralarda konaklar. En çok sayıda görülen kuş türü (yaklaşık 1,6 milyon) uzun kuyruklu ördeklerdir. İlkbaharda sazlıklarda yaklaşık 35.000-40.000 ördek yemlenir. Sonbaharda yaklaşık 300.000 göçmen su kuşu Matsalu'dan geçer. Sulak alan, Avrupa'daki bayağı turnaların en büyük sonbahar konaklama alanıdır. Parkta kaydedilen en yüksek turna sayısı 23.000 oldu.

## Tarihi

Matsalu'daki bilimsel araştırmalar, Tartu Üniversitesi Doğa Tarihi Müzesi küratörü Valerian Russow'un Matsalu Körfezi yakınlarındaki kuşlara dair kısa bir genel araştırma gerçekleştirdiği 1870 civarında başladı. 1928 ile 1936 yılları arasında Eerik Kumari, Matsalu'daki kuşları araştırdı ve 1936'da bölgede bir kuş koruma alanının oluşturulmasını önerdi. 1939'da, körfezin bazı kısımları (Virtsu-Puhtu) çamur banyolarında kullanılan çamuru için koruma altına alındı.

Matsalu'daki araştırmalar, Estonya Bilimler Akademisi Botanik ve Zooloji Enstitüsü'nün Penijõe'de bir araştırma üssü kurmasıyla 1945'te düzenli hale geldi. Matsalu Tabiatı Koruma Alanı, 1957 yılında, esas olarak kuşların yuva yapmasını, tüy dökmesini ve göçmen yollarını korumak için kurulmuştur. İlk daimi çalışanlar  (yöneticiler ve bilim adamları) görevlerine 1958'de başladı ve Penijõe araştırma üssü, yeni kurulan doğa koruma alanının idari merkezi haline geldi. Estonya'da kuşların halkalanması için kurulan Estonya Kuş Halkalama Merkezi () Penijõe'de de bulunmaktadır.

1976'da Matsalu, Sulak Alanların Korunmasına İlişkin Uluslararası Sözleşme (Ramsar Sözleşmesi) kapsamında uluslararası öneme sahip sulak alanlar listesine dahil edildi. Avrupa Korunan Alanlar Diploması, parkın habitat çeşitliliğini ve tabiatı koruma alanındaki sayısız kuş türünü ve diğer biyom gruplarını korumadaki başarısı nedeniyle 2003 yılında Avrupa Konseyi tarafından Matsalu Doğa Koruma Alanı'na verildi. Matsalu, Estonya'da Avrupa Diploması'na sahip tek doğa koruma alanıdır. Diploma 2008'de beş yıl uzatıldı.

2004 yılında, Matsalu Tabiatı Koruma Alanı, çevredeki alanlarla birlikte Matsalu Ulusal Parkı haline getirildi. Matsalu'da yedi kuş gözlem kulesi (Penijõe, Kloostri, Haeska, Suitsu, Jugasaare, Küdeva ve Keemu) ve üç yürüyüş parkuru bulunmaktadır.

## Matsalu Uluslararası Doğa Filmleri Festivali

Matsalu Uluslararası Doğa Filmleri Festivali () her sonbaharda parkın yakınlarındaki Lihula kasabasında düzenlenmektedir. Festival, 2003 yılının sonlarında kurulan kâr amacı gütmeyen MTÜ Matsalu Loodusfilmide Festivali tarafından düzenlenmektedir. Şubat 2010'da MTÜ Matsalu Loodusfilmide Festivali, Estonya Devlet Orman Yönetim Merkezi (RMK) ile ortaklık kurdu ve gelecekte film festivallerini ortaklaşa organize etmeyi kararlaştırdı.

İlk Matsalu Doğa Filmleri Festivali, 3 Ekim - 5 Ekim 2003 tarihleri arasında Lihula'da 7 ülkeden 23 filmden oluşan rekabetçi bir programla düzenlendi. Festivali o yıl 2.500'den fazla kişi ziyaret etti. İkinci festival 23 Eylül - 25 Eylül 2004 tarihleri arasında 14 ülkeden katılımcılar, 35 filmlik yarışmalı bir program ve yaklaşık 5.000 ziyaretçi ile gerçekleştirildi. Üçüncü festival 22 Eylül - 25 Eylül 2005 tarihleri arasında, 16 ülkeden 39 filmden oluşan rekabetçi bir program ve 7.000'in üzerinde ziyaretçi ile gerçekleşti. 21 Eylül - 24 Eylül 2006 tarihleri arasında düzenlenen dördüncü festivalde 21 katılımcı ülke ve 41 film yarıştı. Beşinci Matsalu Doğa Film Festivali, 19 Eylül - 23 Eylül 2007 tarihleri arasında düzenlendi ve 7.000'den fazla ziyaretçiyi ağırladı. Organizatörler, festivalin bir doğa koruma alanında düzenlenmesinden dolayı, küçük bir kasabada çok daha büyük büyüyemeyeceğini ve bu nedenle çoğunlukla Avrupa doğa belgesellerini festivale getirmeyi planladıklarını ve aynı zamanda insanla ilgili konuları da festivale dahil etmek istediklerini açıkladılar.

2007 yılında, Matsalu Uluslararası Doğa Filmleri Festivali organizatörleri Estonya Çevre Bakanlığı tarafından Yılın Çevre Ödülü'nü aldı. Bakanlık, doğanın korunmasını yaygınlaştıran ve çevre bilincine önemli katkı sağlayan film festivalinin yıllar içinde ısrarlı ve başarılı bir şekilde düzenlenmesine dikkat çekti.

## Fotoğraf galerisi

Dosya:Suitsu jõe luhaniidul.jpg|Suitsu çayırları
Dosya:Valgepõsk-lagled.jpg|Midye kazı sürüsü
Dosya:Kumari laid 2.JPG|Kumari
Dosya:Puisenina must lammas..jpg|Puise yarımadasında sahil
Dosya:Kasari jõgi 2.JPG|Kasari Nehri'nde ilkbahar seli
Dosya:Kasari jõgi 1.jpg|Kasari Nehri
Dosya:Matsalu.jpg|Matsalu Ulusal Parkı'ndaki Suitsu Nehri kıyıssındaki balıkçı kulübeleri
Dosya:Matsalu metsas.jpg|Suitsu yürüyüş parkurunun sonunda eski samanlık
Dosya:Haeska rannik 1.JPG|Haeska köyünden görülen sahil şeridi
Dosya:Heinalrullid.JPG|Puhtulaid yarımadasında saman balyaları
Dosya:Matsalu mõis.JPG|Eski Matsalu malikanesi
Dosya:Keemu sadam 3.JPG|Keemu'nun küçük limanı
Dosya:MatsaluSuitsuJõgi.jpg|Tuudi Nehri üzerindeki ağlar ve balık kulübeleri
Dosya:Porimägi.jpg|Porimägi


## Ayrıca bakınız

* Lääne ilçesi

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* 
* Matsalu Milli Parkı Haritası 
* Matsalu Kuşları (PDF)
* Matsalu Bitkileri (PDF)
* Matsalu turizm bilgileri
* Göçmen kuşlar ve Matsalu Doğa Koruma Alanı  Estonika