Geç Triyas

**Geç Triyas,** jeolojik zaman ölçeğinde Triyas döneminin üç devresinden üçüncüsü ve sonuncusudur. Triyas-Jura neslinin tükenmesi bu çağda başladı ve onu Dünya'nın beş büyük kitlesel yok oluşundan biri haline getirdi. Kronolojik olarak, Geç Triyas 237 ila 201,3 milyon yıl öncesini kapsar. Çağlara ayrılmıştır: Karniyen, Norian ve Rhaetian .

*[[Plateosaurus]]*, *[[Coelophysis]]* ve *[[Eoraptor]]* dahil olmak üzere ilk dinozorların çoğu Geç Triyas döneminde gelişti.

Geç Triyas'ta başlayan yok oluş, tüm karasal ve denizel türlerin yaklaşık %76'sının yanı sıra taksonomik ailelerin yaklaşık %20'sinin yok olmasıyla sonuçlandı. Geç Triyas, yaklaşık 50 milyon yıl önce meydana gelen ve karasal türlerin yaklaşık %70'ini, böcek ailelerinin %57'sini ve deniz yaşamının %95'ini yok eden Permiyen kadar yıkıcı olmadığını kanıtlasa da, birçok canlı organizma popülasyonunun popülasyon sayısında önemli düşüş.

Spesifik olarak, Geç Triyas, konodont ve ammonit grupları üzerinde olumsuz etkilere sahipti. Bu gruplar bir zamanlar stratigrafik fosiller olarak hizmet ettiler ve bu da Triyas'ın çoklu katmanlarının olası yaşam sürelerini belirlemeyi mümkün kıldı. Gruplar bu dönemde kötü bir şekilde etkilendi ve kısa süre sonra ortadan kayboldu. Geç Triyas'a girişle birlikte nesli tükenen büyük popülasyonlara rağmen, pterosaurlar, timsahlar, memeliler ve balıklar gibi birçok aile çok az etkilendi. Bununla birlikte, çift kabuklular, gastropodlar, deniz sürüngenleri ve brakiopodlar gibi diğer aileler büyük ölçüde etkilendi ve bu süre zarfında birçok türün nesli tükendi.

## Yok olma nedenleri

Kanıtların çoğu, yok oluşun ana nedeninin artan volkanik aktivite olduğunu gösteriyor. Süper kıta Pangea'nın parçalanmasının bir sonucu olarak, büyük miktarlarda karbondioksit salan büyük ölçekli volkanik aktivitede bir artış oldu. Triyas'ın sonunda, yaklaşık 500.000 yıl boyunca Orta Atlantik Magmatik Bölgesi olarak bilinen yarık bölgesi boyunca büyük patlamalar meydana geldi. Bu yoğun patlamalar, kükürt dioksit ve karbondioksite ek olarak muazzam miktarda lav salan büyük ölçekli bir volkanik aktivite türü olan bazaltik patlamalar olarak sınıflandırıldı.

Karbondioksit seviyelerindeki ani artışın, okyanusları asitleştiren ve ortalama hava sıcaklığını yükselten sera etkisini artırdığı düşünülüyor. Okyanuslardaki değişen biyolojik koşulların bir sonucu olarak, deniz ailelerinin %22'si yok oldu. Ek olarak, deniz cinslerinin %53'ü ve tüm türlerin %76-86'sının nesli tükendi ve bu da dinozorların Jurassic'te baskın bir varlığa sahip olmasına izin verdi. Çoğu araştırmacı, yok oluşun ana nedeninin volkanik aktivite olduğu konusunda hemfikir olsa da, diğer teoriler yok oluşun bir asteroit çarpması veya iklim değişikliği veya deniz seviyesinin yükselmesi tarafından tetiklendiğini öne sürüyor.

## Galeri

Dosya:TTT Triassic (2).png|Triyas Dinozor
Dosya:Eoraptor NT small.jpg|Eoraptor
Dosya:Herrerasaurus ischigualastensis Illustration transparent.png|Herrerasaurus
Dosya:Ischigualastia NT small.jpg|Ischigualastia
Dosya:Coelophysis size flipped.jpg|Coelophysis
Dosya:Syntarsus kayentakatae.png|Megapnosaurus
Dosya:202010 Plateosaurus engelhardti.png|Plateosaurus
Dosya:CyclotosaurusDB2.jpg|Cyclotosaurus
Dosya:Nothosaurus BW.jpg|alt=|Nothosaurus
Dosya:Henodus chelyops life restoration.jpg|Henodus
Dosya:Leptosuchus gregorii skull.jpg|Leptosuchus
Dosya:Megazostrodon sp. Natural History Museum - London.jpg|Megazostrodon


## Kaynakça