Mahir Canova

**Mahir Canova** (30 Aralık 1914, Kavala - 16 Şubat 1993, İstanbul), Türk tiyatro yönetmenidir.

## Hayatı
Mahir Canova, 30 Aralık 1914 tarihinde Yunanistan'ın Kavala şehrinde dünyaya geldi. Babası Ahmet Fehmi Bey, annesi Hasbiye Hanım'dır. İlk eğitimini İzmit'te, Orta eğitimini Balıkesir Necatibey Öğretmen Okulu’nda tamamlayan Mahir Canova, 1935 yılında, Eskişehir'de öğretmen olarak meslek yaşamına başladı. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi'nin Hindoloji ve Alman filolojisi bölümlerinde öğrenim görürken; 1936'da Ankara Devlet Konservatuvarı tiyatro bölümü yatılı sınavını kazanarak, 1941 yılında Salih Canar, Muazzez Lutas (Kurtoğlu), Ertuğrul İlgin, Nermin Sarova ve Nüzhet Şenbay ile birlikte ilk mezunlardan biri olarak sanat hayatına atıldı.

Alman tiyatro adamı Carl Ebert'in yardımcılığı ile mezuniyetinden sonra konservatuvar mimik ve sahne öğretmenliği görevleri yaptı. Öğrencilik yıllarında eğitim için yollandığı Fransa'da edindiği deneyim sonucu, mezun olduğu okulda Bölüm Başkanlığı, Devlet Tiyatroları’nda Yönetmenlik ve ve Baş Rejisörlük görevlerini yürüttü.

Oyuncu ve yazar Civan Canova'nın babası olan Mahir Canova, 1949’da Hasanoğlan Köy Enstitüsü’nde, İzmir Şehir Tiyatrosu’nda, İzmir Ara Tiyatrosu’nda, Kent Oyuncuları’nda, Arena Tiyatrosu’nda çeşitli oyunlar yönetti. Birçok tiyatro ve sanat dergilerinde yazılar yazdı. Halkevleri Merkez Yönetim Kurulu’nda görev alarak tiyatro kursları açtı. Bu kurslarda, bugün tiyatro hayatımızda önemli yerleri olan sanatçıları yetiştirdi. İsparta Belediyesi Şehir Tiyatrosu’nun kuruluş çalışmalarına katıldı, seçmeleri yaparak kursları planladı ve başlattı.

5 Ocak 1982 - 6 Aralık 1983 tarihleri arasında Danışma Meclisi'ne Millî Güvenlik Konseyi'nce seçildi, TBMM’de tek sanatçı üye olarak görev yaptı. 1985'te Muazzez Kurtoğlu ve Nermin Sarova ile birlikte, sanat yaşamlarındaki 50. yılını doldurarak onurlarına düzenlenen törende ödül aldı. 1991'de Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından Devlet Konservatuvarı ilk mezunlarından olması nedeniyle ödüllendirildi.

Hayata veda etmesinin ardından 1963 yılında Kent Oyuncuları'nda sahneye koyduğu Necati Cumalı'nın *Nalınlar* adlı oyunu ölümünden üç yıl sonra, 32 yıl önce yaptığı rejiye sadık kalınarak, Mahir Canova'nın anısına yeniden sergilendi.

Devlet Tiyatroları, sanatçının anısını yaşatmak amacıyla; Ankara'da bir sahneye "Mahir Canova Sahnesi" adını vermiştir.

## Tiyatro
### Rol aldığı tiyatro oyunları
* 1949: *[[Dünya Gözüyle]]*: Charles Wildrac - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1949: *[[Yalancı (oyun)|Yalancı]]*: Carlo Goldoni - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1955: *[[İki Başlı Kartal]]*: Jean Cocteau - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1966: *[[Bizim Şehir]]*: Thornton Wilder - Ankara Devlet Tiyatrosu

### Yönetmenlik yaptığı oyunlar
* 1947: *[[Kadınlar Arasında]]*: Oktay Rıfat
* 1947: *[[Şamdancı]]*
* 1948: *[[Paydos (oyun)|Paydos]]*: Cevat Fehmi Başkut
* 1949: *[[Altı Kiş Muharirini Arıyor]]*: Luici Pirendello - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1949: *[[Antigone]]*: Sofokles - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1949: *[[Kıskançlar]]*: Oktay Rıfat / Melih Cevdet Anday - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1949: *[[Küçük Şehir]]*: Cevat Fehmi Başkut - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1949: *[[Scapin'in Dolapları]]*: Moliere - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1949: *[[Tüccar]]*: Platus - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1950: *[[Eski Şarkı]]*: Reşat Nuri Güntekin - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1950: *[[Melekler ve Şeytanlar (oyun)|Melekler ve Şeytanlar]]*: Nazım Kurşunlu - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1951: *[[Cyrano de Bergerac (oyun)|Cyrano de Bergerac]]*: Turan Oflazoğlu - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1951: *[[Köşebaşı]]*: Ahmet Kutsi Tecer - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1951: *[[Şakacı]]*: Sabahattin Kudret Aksal - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1952: *[[Fatih (oyun)|Fatih]]*: Nazım Kurşunlu - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1952: *[[Gölgeler (oyun)|Gölgeler]]*: Ahmet Muhip Dranas - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1952: *[[Tersyüz]]*: Galip Gürhan - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1953: *[[Sahne Dışındaki Oyun]]*: Refik Ahmet Sevengil - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1954: *[[Çayhane (oyun)|Çayhane]]*: John Patrick - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1954: *[[Don Carlos]]*: Friedrich Schiller - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1954: *[[Othello]]*: William Shakespeare - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1954: *[[Tanrı Dağı Ziyareti]]*: Reşat Nuri Güntekin - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1955: *[[Harput'ta Bir Amerikalı]]*: Cevat Fehmi Başkut - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1955: *[[İki Başlı Kartal]]*: Jean Cocteau - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1955: *[[Oğuz Ata]]*: Selahttin Batu - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1955: *[[Son Durak (oyun)]]*: Muvaffak İhsan Garan - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1956: *[[Finten]]*: Abdülhak Hamit Tarhan - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1956: *[[İki Efendinin Uşağı]]*: Carlo Goldoni - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1956: *[[Klopatra'nın Mezarı]]*: Cevat Fehmi Başkut - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1956: *[[Yağmurcu]]*: N. Richard Nash - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1957: *[[Çöl Faresi]]*: Ladislas Fodor - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1957: *[[Kiralık Bina]]*: Eduardo De Filippo - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1957: *[[Ümitsiz Saatler]]*: Joseph Hayes - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1959: *[[Ekmek Parası]]*: Félicien Marceau - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1959: *[[Şerefinize Çin Çin]]*: François Billetdoux - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1960: *[[Caligula]]*: Albert Camus - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1961: *[[Bernarda Alba'nın Evi]]*: Federico Garcia Lorca - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1961: *[[Don Juan ya da Geometri Aşkı]]*: Max Firch - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1962: *[[Çalı kuşu|Çalıkuşu]]*: Reşat Nuri Güntekin / Necati Cumalı - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1963: *[[Polis]]ler*: Sławomir Mrożek - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1963: *[[Size Öyle Geliyorsa Öyledir]]*: Luigi Pirendello - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1963: *[[Yedinci Köpek]]*: Çetin Altan - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1964: *[[Rüya Oyunu]]*: August Strındberg - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1964: *[[Yabanlar]]*: Carlo Goldoni - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1965: *[[İstanbul Efendisi]]*: Musahipzade Celal - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1965: *[[Tartüffe]]*: Moliere - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1966: *[[Bizim Şehir]]*: Thornton Wilder - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1966: *[[Ecinliler]]*: Fyodor Dostoyevski / Albert Camus - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1967: *[[Amedee Yahut Nasıl Kurtulmalı]]*: Eugène Ionesco - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1967: *[[Candida (oyun)|Candida]]*: George Bernard Shaw - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1968: *[[Meçhul Asker ve Karısı]]*: Peter Ustinov - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1968: *[[Yedekçi]]*: Müsahipzade Celal - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1970: *[[Cengizhan'ın Bisikleti]]*: Refik Erduran - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1970: *[[Haydutlar]]*: Friedrich Schiller - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1970: *[[Kırgınlar Evi]]*: Bernard Shaw - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1971: *[[Batak (oyun)]]*: Galip Güran - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1971: *[[Gömü]]*: Necati Cumalı - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1971: *[[Romeo ve Juliet]]*: William Shakespeare - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1972: *[[Mutemet Ali Rıza Bey'in Yaşanmış Hayat Hikayesi]]*: Başar Sabuncu - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1973: *[[Akın (oyun)]]*: Faruk Nafiz Çamlıbel - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1974: *[[Çalı kuşu|Çalıkuşu]]*: Reşat Nuri Güntekin / Necati Cumalı - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1974: *[[İrlandalı Delişmen]]* (*[[Babayiğit]]*): John Millington Synge - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1974: *[[Midas'ın Kördüğümü]]*: Güngör Dilmen - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1983: *[[Şen Kadınlar]]*: William Shakespeare - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1984: *[[Ayyar Hamza]]*: Ali Bey - Adana Devlet Tiyatrosu
* 1984: *[[Düşüş (oyun)]]*: Nahid Sırrı Örik / Kemal Bekir - İstanbul Devlet Tiyatrosu
* 1984: *[[Lysistrata|Lisistrata]]*: Aristophanes - İstanbul Devlet Tiyatrosu
* 1985: *[[Bir Sabah Gülerek Uyan]]*: Necati Cumalı - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1985: *[[Yedekçi]]*: Müsahipzade Celal - Bursa Devlet Tiyatrosu
* 1986: *[[Benimle Oynar mısınız?]]*: Marcel Achard - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1986: *[[Nalınlar]]*: Necati Cumalı - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1987: *[[Boş Beşik]]*: Necati Cumalı - Trabzon Devlet Tiyatrosu
* 1988: *[[Vatan Diye Diye]]*: Namık Kemal / Necati Cumalı - Bursa Devlet Tiyatrosu
* 1989: *[[Tanrı Dağı Ziyafeti]]*: Reşat Nuri Güntekin - Ankara Devlet Tiyatrosu
* 1990: *[[Vatan Diye Diye]]*: Namık Kemal / Necati Cumalı - Ankara Devlet Tiyatrosu

## Filmografisi
### Yönetmen olarak
* 1953: *[[Kara Davud|Kara Davut]]*

## Ödülleri
1966: Sanat Sevenler Derneği - En İyi Sahneye Koyucu, *"İstanbul Efendisi" ve "Köşebaşı" oyunlarındaki reji çalışmasıyla*

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* https://www.biyografi.info/kisi/mahir-canova
* http://www.devtiyatro.gov.tr/
* 
* 
*  
* TSA´de Mahir Canova