Hetaireia

***Hetaireia*** ya da ***Hetaeria*** (), Bizans İmparatorluğu döneminde bir muhafız birliği için kullanılan terim. "Bölük" anlamına gelir, antik Makedon muhafız atlı birliği ve Antik Yunanistan aristokratlarının katıldığı Sempozyum yansımasıdır.

Böyle birliklerin en önemlisi çoğunluğu yabancılardan oluşan, 9 ile 12 yüzyıl arasında Tagma ile beraber imparatorluk muhafız alayının parçası olarak oluşturulmuş imparatorluk *Hetaireia* (βασιλική ἑταιρεία, *basilikē hetaireia*) olanıdır. *Hetaireia* terimi thema askeri komutanları (*[[strategos|stratēgoi]]*) koruması için kont (κόμης τῆς ἑταιρείας, *komēs tēs hetaireias*) tarafından komuta edilen daha küçük birlikler için de kullanılırdı, ve 13. yüzyıldan itibaren nüfuzlu kimselerin efendilerine yemîn ile bağlı silahlı maiyetleri için genel anlamda istihdam edilirlerdi.

## Tarihi ve imparatorluk ''Hetaireia''nın rolü
İmparatorluk*Hetaireia*nın kökeni, rolü ve yapısı açık değildir. Bu terim ilk kez 9. yüzyılın başlarında ortaya çıkıyor: anlatıma dayalı kaynaklar varlığını 813'te imparatorun seferde koruması olarak kaydetmişlerdir. John B. Bury daha önceki *[[Foederati]]*'den evrimleştiği teorisine dayandırır, ancak bu varsayım John Haldon tarafından reddedilir. Orta Bizans döneminin *Hetaireia*sı birkaç birime bölündü: kaynaklara göre üç ya da dört, lakaplarından ayırt edilirdi ve her biri, en azından başlangıçta, bir Hetaeriarch (, *hetaireiarchēs*) komutasındaydı.

*[[Stratarchai]]* olarak bilinen askeri görevlilerin kıdemlisi olarak sırada yer alan ve sıklıkla kısaca "Hetaeriarch" () *par excellence* olarak adlandırılan Büyük Hetaeriarch (*megas hetaireiarchēs*) tarafından komuta edilen "Büyük *Hetaireia*" (, *megalē hetaireia*), kıdemli birimdi. 9. yüzyıl sonlarında ve 10. yüzyıl başlarında, hassas görevlerin emanet edildiği ve Bizans İmparatorunun güvenliğinden sorumlu olan, çok önemli bir mevkiydi. Daha sonra imparator olan Romanos Lekapenos'un ve kendisinden sonra oğlu Hristoforos'un  bu görevi yaptığı söylenir. 10. yüzyılın ortasına ait ve imparator VII. Konstantinos (913–959 arası hükümdar) tarafından yazılmış *[[De Ceremoniis]]*e göre, Büyük Hetaeriarch ve birimi, seferlerde imparatorun çadırının korunmasından, imparatorluk sarayının korunmasından ve sarayın *[[papias]]*ı ile yakın çalışmaktan mesuldü.

"Orta *Hetaireia*" (, *mesē hetaireia*) kaynaklarda geçer ve "İkinci derece *Hetaireia*" (, *mikra hetaireia*) muhtemel varlığı imparator III. Mihail (842-867 arası hükümdar) yönetiminde *mikros hetaireiarchēs* olarak Stilianos Zaucis'e atıfla ima edilmiştir. Bunun yerine *mikros hetaireiarchēs* birimi yaklaşık 975 yılına ait *[[Escorial Taktikon]]*da "Üçüncü *Hetaireia*" (, *tritē hetaireia*) olarak isimlendirilen *Chazaroi* (Χαζάροι, "Hazarlar") ve *Pharganoi* (Φαργάνοι) bölüklerinden müteşekkil barbar alayı ile aynı olabilir. Tarihçi Warren Treadgold, imparatorluk *Hetaireia*nın toplam gücünü 10. yüzyıl başlarında 1,200 asker olarak tahmin eder.

*Hetaireia*nın çoğunluğu görünüşe bakılırsa yabancılardan (*ethnikoi*) oluşur, dönemin anlatımları Hazarlar, *Pharganoi*, *Tourkoi* (diğer bir deyişle Magyarlar), Franklar ve Araplar gibi ırkları listeler. *Pharganoi* teriminin anlamı tartışma konusu olmuştur. Kökeni, Fergana Vadisi civarındaki Orta Asya bölgesinden gelebilir veya *Pharangoi*nin diğer bir deyişle Varegler'in yanlış yazıldığı anlamına gelebilir. Bununla birlikte, *Hetaireia*daki seçkin görevler, imparatorluk hazinesi tarafından unvan sahibine ödenen yıllık bir ücrete (*roga*) bağlı, yerli Bizans yetkilileri tarafından satın alınabilen saygın atamalardılar. "Büyük Hetaireia" görevi en az 16, "Orta *Hetaireia*" en az 10, *Chazaroi* ya da *Pharganoi* bölüklerinin her biri  en az 7  altın litrai maliyetindeydi

10. yüzyıl ilerledikçe, "Orta Hetaireia", Büyük Hetaeriarch'ın yönetiminde kaldığı için, çeşitli birimlerin tek bir komutaya dönüşme eğilimi belirginleşti. *Hetaireia*nın muhafız birliği olarak önemi bundan sonra azaldı, ancak birim, Orta Bizans ordusunun, Komnenos dönemi Bizans ordusuna kalan az sayıdaki alaylardan biridir, imparator II. Manuil'in (1143-1180 arası hükümdar) hükümdarlığında detaylı anlatılmıştır. Ancak bu zaman zarfında kompozisyonu değişti: 11. yüzyılın sonlarında, Genç Nikiforos Bryennios, "geleneklere göre" *Hetaireia*nın genç Bizans soylularından oluştuğunu bildirir.

*[Megas] hetaireiarchēs* makamı yaşamaya devam edip, askeri görevlerinden ayrılarak önemli bir saray mevkisi olarak olarak kalmıştır: 11. yüzyılda birçok önemli saray hadımı tarafından ve ikinci derece soylular ve Komnenos döneminde Georgios Paleologos gibi Bizans imparatorluk ailesinin kıdemsiz akrabaları tarafından taşınmıştır. Paleologos döneminde önde gelen aristokrat ailelerin üyeleri tarafından taşınmıştır.

## Ayrıca bakınız

## Kaynakça
;Özel

;Genel
* 
*
*
*
*
*
*

## Konuyla ilgili yayınlar
*