Haluk Uygur

**Sebahattin Halûk Uygur** (d. 1956, Adana), fotoğrafçı, yazar, tıp doktoru ve araştırmacı.

Fotoğraf ile diğer sanat dallarını birleştiren çok disiplinli çalışmalar üretir. Kurduğu müzeler, düzenlenmesine ön ayak olduğu sanat festivalleri ile Adana'da kent yaşamına katkı sağlamıştır. Fotoğraf ve sanat alanında çok sayıda ödüle değer görüldü; aralarında fotoğraf kitapları ve Adana'yı tanıtan kitapların yer aldığı birçok eser verdi. Uygur, 1995 yılından 2015'e kadar düzenli olarak Hürriyet, Posta, Milliyet gibi gazetelerin bölge sayfalarında gezi yazıları yazmış; "*Adana Life*" ve "*Altınşehir Adana*" isimli dergileri çıkarmıştır. Altınoran Düşünce ve Sanat Platformu'nun kurucusudur.

## Yaşamı
1956 yılında Adana'da doğdu. Çocukluğu Adana'nın Sarıyakup ve Tepebağ mahallelerinde geçti. Yükseköğrenimini Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde tamamladı.

Fotoğrafla ilgilenmeye, 1983 yılında Kayseri'de hekimlik yaptığı sırada  başladı. Genellikle portre fotoğrafları çekti ve ağırlıklı olarak siyah-beyaz fotoğraflar üretti. 1995-2015 arasında Hürriyet, Posta, Milliyet gibi gazetelerin bölge sayfalarında gezi yazıları yazdı; bu yazılarında renkli fotoğraflar yayımladı. "*Toplumu değiştiren ve yayınlanabilmiş fotoğraf iyi fotoğraftır*" görüşüyle hareket etti. Bu anlayışla, Mardin'de turizmin gelişmesine, Yunanistan ile Türkiye arasına iyi ilişkiler kurulmasına hizmet etmek gibi amaçlarla "*Yaşayan Kuzey Kıbrıs*", "*Mardin’de Yaşam*", "*Bir Damla Anadolu*","*Öteki Kıyıdan Selam Var*" ve "*İskilip S/B*" başlıklı çalışmaları gerçekleştirdi. "*Bir Başka Bakış*" isimli dia gösterisi ve ondan üremiş olan "*Etkileşim*" isimli sergiyi sürrealist arayışların ürünü olarak ortaya çıktı. İsviçre, Romanya, Sırbistan, Fransa, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, Japonya, Çin, İran'da sergiler açtı, gösteriler gerçekleştirdi. Birçok ulusal ve uluslararası fotoğraf yarışmasında ve Rofife Kısa Film yarışmasında jüri üyesi olarak görev yaptı. Fotoğraf alanında birçok ödülün yanı sıra 2005 yılında *[[Şinasi Barutçu#Şinasi Barutçu Kupası|Şinasi Barutçu Kupası]]*'nı almaya hak kazandı.

Yaşamını Adana'da sürdüren Uygur, kentin kültür ve sanat yaşamıyla ilgili birçok girişime öncülük etti. Adana'da 28 sanat kurumunun katılımıyla kurulan Sanat Konseyi'nin  başkanlığını yaptı. 1998 Adana Depremi'nden sonra yedi yıl süreyle tekrar ara verilmiş olan Altın Koza Film Festivali'ni canlandıran ekipte yer aldı. 1999 yılında düzenlenmeye başlayan Uluslararası 13 Kare Sanat Festivali’ni başlattı ve 13 yıl koordine etti. Türkiye'nin ilk kent konseylerinden birisi olarak 2001 yılında faaliyetlerine başlayan Adana Kent Konseyi'nin kurucuları arasında yer aldı. Adana Fotoğraf Amatörleri Derneği (AFAD)'ın başkanlığını yaptı.

2008 yılında Türkiye'nin ikinci fotoğraf müzesi olan *Mehmet Baltacı Fotoğraf Müzesi*'ni (Adana Sinema Müzesi ile birleşmiştir), 2011 yılında Adana Sinema Müzesi'ni ve *Yeşiloba Şehitlik Müzesi*’ni kurdu. 2012 yılında Adana'da açılan "*Abidin Dino Sanat Parkı*"'nın küratörlüğünü üstlendi; "Adana Atatürk Evi" olarak bilinen Atatürk Bilim ve Kültür Müzesi'nin iç düzenlenmesinde görev aldı. İlter Uzel ile birlikte Adana'da ''İlter Uzel Tıp ve Diş Hekimliği Tarihi Müzes''i'ni kurdu.

Uygur, araştırma, düşünme ve okuma etkinliklerini ürettiği çok sayıda kitapla paylaştı. *Fotoğrafik Düşünce Tarihi* (2020) adlı kitabında fotoğrafın 1826'da Nicephore Niepce tarafından icat edildiği, bu anlamda da 200 yıllık genç bir sanat olduğu şeklindeki hakim görüşü sorguladı; ışıkla gölgenin buluşmasına dayalı bir düşünme faaliyeti olarak tanımladığı fotoğrafik düşüncenin başlangıcının çok daha geriye gittiği görüşünü ortaya attı.

Tıp tarihi konusunda araştırmalar yaptı ve Ali İhsan Ökten ile birlikte *Çukurova Tıp Tarihi* adlı kitabı hazırladı. Serdar Girginer ile birlikte iki dilli olarak yazdığı " *Klikya Arkeoloji ve Gezi Rehberi*", tarih ve arkeolojiye ilgisini taşıdığı kitaplardandır. Küratörlüğünü üstlendiği *Adana'ya Güç Verenler* projesinin sonucunda şehrin tarihine iz bırakmış kişilerin yaşam öyküleri ve portre fotoğraflarını içeren 25 kitap üretmiştir.

Fotoğrafçılık ve sanat alanındaki birikimlerini amatör dernekler ve gönüllülük temelindeki ortamlarda aktaran Uygur, 2011 yılında kurduğu *Altın Oran Düşünce ve Sanat Platformu*'nda Adana'dan yeni sanat insanları yetiştirmek amacıyla çok disiplinli bir anlayışla sanat eğitimleri verir.

Uygur, 2003 yılında Adana Kültür ve Sanat Derneği tarafından verilen *Puduhepa Bilim ve Sanat Onur Ödülü*'ne değer görülmüş; 2017 yılında ise sanatlar-arası çalışmalarından ötürü Uluslararası Çukurova Sanat Girişimi tarafından verilen *Çukurova Ödülü* ile ödüllendirilmiştir 

## Bazı eserleri
*Bu Sefer Fotoğraf 'Yazdım', 2009.
*Sınır Tanımayan Anadolu, 2010.
*"Fotoğraf" (Tırnak İçinde), 2012.
*Ben ve Kendim Etem Çalışkan, 2014
*Adana'ya Güç Verenler, 2015.
*Kilikya (arkeolojik rehber), 2016.
*Sanatın Aktüel Tarihi, 2017.
*Fotoğrafik Düşünme Tarihi, 2021.
;Çeviri
* Victor Langlois, Kilikya'ya Yolculuk, 2022 (Ayşe Ateşoğlu ile birlikte) 
*William Burckharot Barker, Kilikya'nın Tanrıları ve Yöneticileri, 2022 (Ayşe Ateşoğlu ile birlikte).

## Bazı ödülleri

* 2017 - Çukurova Ödülü, Uluslararası Çukurova Sanat Girişimi
* 2005 - Şinasi Barutçu Kupası, Fotogen Fotoğraf Sanatı Derneği
* 2003 - Puduhepa Bilim ve Sanat Onur Ödülü, Adana Kültür ve Sanat Derneği

## Ayrıca bakınız

* Mehmet Baltacı

## Kaynakça