Silmarillion

***Silmarillion***, İngiliz yazar J. R. R. Tolkien'in farklı üsluplarda kaleme aldığı mitler ve hikâyelerin bir araya getirildiği bir kitaptır. Kitap, yazarın ölümünden sonra oğlu Christopher tarafından, daha sonra fantastik edebiyat yazarı olacak Guy Gavriel Kay'in de yardımı ile, kısmen yazılmış ve düzenlenmiştir. *[[Hobbit (roman)|Hobbit]]* ve *[[Yüzüklerin Efendisi]]* hikâyelerinin geçtiği dünyanın arka planını ve tarihini oluşturur; Orta Dünya kıtası ile birlikte Kutsal Diyar Valinor, Beleriand bölgesi ve Númenor adası gibi yerleri de içeren kurgusal Eä'yı anlatır. *Hobbit*'in başarısından sonra Tolkien'in yayıncısı Stanley Unwin bir devam kitabı istemiş, Tolkien de daha sonra *Silmarillion* olacak yazılarının taslağını sunmuştur. Ancak Unwin bu öneriyi reddederek taslağın anlaşılmaz olduğunu ve "fazla Kelt" karakterinde olduğunu söylemiş, bunun üzerine Tolkien zamanla *Yüzüklerin Efendisi* haline gelecek yeni bir hikâye üzerinde çalışmaya başlamıştır.

*Silmarillion* beş bölümden oluşur. İlk bölüm olan *[[Ainulindalë]]*, mitik bir üslupla "var *olan* dünya" Eä'nın yaratılışını anlatır. İkinci bölüm *Valaquenta*, Eä'nın doğaüstü güçleri olan Valar ve Maiar'ı tanıtır. Kitabın büyük kısmını ardından gelen *Quenta Silmarillion* bölümü oluşturur ve Birinci Çağ'dan önce ve sırasında yaşanan olayların tarihini, kitaba adını veren üç mücevher Silmaril'ler üzerindeki savaşlar da dahil olmak üzere, kronolojik olarak anlatır. Dördüncü bölüm *[[Akallabêth]]*, İkinci Çağ'da gerçekleşen Númenor'un ve halkının Çöküşü'nün tarihini aktarır. Son bölüm olan *Güç Yüzükleri ve Üçüncü Çağ'a Dair* ise İkinci ve Üçüncü Çağlar boyunca yüzüklerin tarihini anlatır ve *Yüzüklerin Efendisi*'ndeki olayların bir özeti ile sona erer.

Kitapta, Fin destanı *[[Kalevala]]*'nın yanı sıra kayıp Atlantis adası (Númenor olarak) ve Olimpos tanrıları (Valar şeklinde, ancak bunlar İskandinav Æsir'ine de benzer) dahil olmak üzere Yunan mitolojisi gibi pek çok kaynağın etkisini görülür.

J. R. R. Tolkien efsaneler bütününü düzenlemeden vefat ettiği için, Christopher Tolkien hikâyeyi baştan sona anlatabilmek üzere babasının hikâyelerini seçti ve düzenledi. Bazı durumlarda bu, özellikle 22. Bölüm olan "Doriath'ın Yıkılışı'na Dair"de olmak üzere, anlatıdaki boşlukları ve tutarsızlıkları gidermek için babasının düşünce tarzı ve üslubuna uygun olarak tamamen yeni yazılar yazması anlamına geliyordu.

= Genel bakış =
*Silmarillion*'da anlatılan olayların, tıpkı kitabın aslında özetini yaptığı J. R. R. Tolkien'in kapsamlı Orta Dünya yazılarında olduğu gibi, bizim Dünya'mızın geçmişinde bir dönemde gerçekleşmiş olması amaçlanmıştı. Bu düşünceye uygun olarak, *Silmarillion*'un Bilbo'nun Ayrıkvadi'deyken yazdığı üç ciltlik *Elfçe'den Çeviriler* eserinden tercüme edildiği varsayılır. Kitap, beş bölümünde Arda'nın, yani dünyanın Üçüncü Çağ'a kadarki tarihini kapsar:

Bu üç parça aslında ayrı çalışmalar iken, oğlu Christopher Tolkien'in isteğiyle beraber yayımlandı. J. R. R. Tolkien kitabı tamamen bitiremeden öldüğü için, oğlu Christopher geri kalan kısımları babasının eski notlarını kullanarak bitirirken birkaç yerde ise tamamen baştan kurguladı.

Silmarillion, Tolkien'in diğer Orta Dünya eserleri gibi, Dünya'nın geçmişinde yaşanmış gibi kurgulanmıştı. Bu amaç doğrultusunda, Silmarillion Bilbo'nun Ayrıkvadi'de yazdığı 3 ciltlik *[[Elfçe'den Çeviriler]]* kitabından çevrilmiş olarak kurgulandı.

Silmarillion, Kayıp Öyküler ve Tom Bombadil'in Maceraları gibi, Hobbit ve Yüzüklerin Efendisi'ni de barındıran, Orta Dünya Kozmolojisi'ni tanımlayan, kapsamlı fakat eksik, efsanevi hikâyelerden oluşmaktadır. Kitabın en göze çarpan bölümleri şunlardır:

* *"[[Ainur]]'un müziği"*
* *"[[Beren ve Lúthien'in Hikâyesi|Beren ve Lúthien'e dair]]"*
* *"[[Túrin Turambar|Turambar Túrin]]'e dair"*
* *"[[Tuor]]'a ve [[Gondolin]]'in yıkılışına dair"*
* *[[Eärendil]]'in yolculuğuna ve [[Öfke Savaşı]]na dair"*

### Resimlemeler
İç başlık sayfası, Tengwar harfleriyle yazılmış bir yazıt içerir. Şöyle yazar: "Morgoth'un Orta Dünya'da yaşadığı ve Elflerin Silmaril'leri geri almak için ona karşı savaş açtığı Birinci Çağ'ın hikayeleri; bunlara Númenor'un çöküşü ve Güç Yüzükleri ile, bu hikayelerin sona erdiği Üçüncü Çağ'ın tarihi eklendi."

Arka kapağın içinde Birinci Çağ'daki Beleriand'ın katlanabilir bir haritası bulunur.

= Yayım =
Yazılar Tolkien'e ait olmasına rağmen, oğlu Christopher tarafından ölümünden sonra yayımlanmıştır. Christopher, babasının Dünyanın Yaratılışı'ndan Tek Yüzük'ün yok edilişine kadar uzanan bir eserler bütünü yaratma arzusuna uygun olarak, en tamamlanmış hikâyeleri seçerek bunları tek bir ciltte topladı. Bu durumdan dolayı, kitap bazen "Yüzüklerin Efendisi" veya "Hobbit" ile tutarsızlıklar gösterir, farklı bir üslupla yazılmıştır ve Beren ile Lúthien gibi tamamen gelişmiş hikâyelerin yanında Öfke Savaşı hakkında olanlar gibi daha çok taslak halindeki hikâyeleri de içerir.

Kitabın ilk baskısı 1977'de Allen & Unwin tarafından ciltli olarak çıkarıldı. HarperCollins 1999'da ciltsiz bir baskı ve 2008'de Ted Nasmith'in illüstrasyonlarını içeren resimli bir baskı yayımladı. Her biri 100 milyonun üzerinde satış yapan *[[Hobbit (roman)|Hobbit]]* ve *Yüzüklerin Efendisi*'nden çok daha az olmak üzere bir milyondan fazla kopya sattı. Ancak satışlarıyla yine de Ekim 1977 listelerinin zirvesine ulaşmayı başardı. O zamandan beri en az 40 dile çevrildi.

= Ayrıca bakınız =
* Kurgusal Vampirler Listesi
* Blind Guardian'ın Nightfall in Middle-earth albümü, Silmarillion'un anlatıldığı bir konsept albümdür. Bu albüm, içinde kitaptan bazı arasözler içerir.

= Kaynakça =



*