Yıldızpatı Devrimi

**Yıldızpatı Devrimi** veya **Krizantem Devrimi** (Macarca:*Őszirózsás forradalom*) Macaristan'da, I. Dünya Savaşı sonrasında Kont Mihály Károlyi liderliğindeki kısa ömürlü Birinci Macaristan Halk Cumhuriyeti'nin kuruluşuna yol açan bir devrimdi.

Devrim Yıldızpatı Devrimi adını aldı çünkü Budapeşte'deki vatandaşlar ve terhis edilmiş askerler, sosyal demokrat Macaristan  Ulusal Konseyi (HNC) ve *Kont Károlyi'a* desteği sembolize etmek için şapkalarına ve kalpaklarına Yıldızpatı yerleştirmişlerdi.

Károlyi, Macaristan'ın Avusturya-Macaristan İmparatorluğu'ndan ayrılmasını talep eden Macaristan Ulusal Konseyi'nin kurulmasına yardımcı olmuştu. 31 Ekim 1918 sabahın erken saatlerinde, Macaristan Ordusu askerlerinin desteğiyle, Yıldızpatı giyen HNC protestocuları Budapeşte'nin tamamındaki kamu binalarını ele geçirmeye yardımcı oldular. Başbakan Sándor Wekerle istifa etti ve eski Başbakan István Tisza öldürüldü.

Günün sonunda Kral IV. Charles darbeyi kabul etmek zorunda kaldı ve Károlyi Macaristan'ın yeni Başbakanı oldu. Károlyi daha sonra 1867 Uzlaşmasını feshetti ve böylece Avusturya-Macaristan birliğini resmen çözdü. 13 Kasım'da Charles, Macaristan'ın devletin biçimini belirleme ve Macar devlet işlerinden çekilme hakkını tanıyan bir bildiri yayınladı. Károlyi'nin geçici hükûmeti 16 Kasım 1918'de Macaristan Halk Cumhuriyeti'ni ilan etti ve Károlyi'yi geçici başkan ilan etti.

Mart 1919'da cumhuriyet, Macaristan Sovyet Cumhuriyeti'ni kuran bir Komünist darbeyle devrildi. Sovyet Macaristan kısa süre sonra iç hoşnutsuzluk ve Rumen istilası nedeniyle çöktü ve Halk Cumhuriyeti'nin kısa bir canlanmasından sonra monarşi bağımsız bir ülke olarak restore edildi.

## Tarih

### Zaman çizelgesi


ImageSize = width:680 height:120
PlotArea = width:570 height:25 left:20 bottom:60
TimeAxis = orientation:horizontal
DateFormat = dd/mm/yyyy
Period = from:01/01/1914 till:31/12/1921
AlignBars = early
ScaleMajor = unit:month increment:4 start:01/01/1914
ScaleMinor = unit:month increment:1 start:01/01/1914

Colors =
 id:ibolya  value:rgb(0,0.76,0.6)
 id:turkiz  value:rgb(0,0.76,0.76)
 id:treaty  value:rgb(0.6,0.8,0.6)
 id:lightgrey value:rgb(0.6,0.8,0.4)
 id:darkgrey value:rgb(0.6,0.8,0)
 id:Celadon  value:rgb(0.67,1,0.68)
 id:TeaGreen  value:rgb(0.81,0.94,0.75)
 id:Teal    value:rgb(0.84,0.84,0.65)

PlotData =
 bar:Leaders color:blue width:20 align:left fontsize:s
  from:01/01/1914 till:31/12/1914 color:ibolya text:1914
  from:01/01/1915 till:31/12/1915 color:turkiz text:1915
  from:01/01/1916 till:31/12/1916 color:treaty text:1916
  from:01/01/1917 till:31/12/1917 color:lightgrey text:1917
  from:01/01/1918 till:31/12/1918 color:darkgrey text:1918

  at:13/11/1918 shift:(-150,25) color:magenta text:I. Karl'ın 11 Kasım Bildirisi

  from:01/01/1919 till:31/12/1919 color:Celadon text:1919
  from:01/01/1920 till:31/12/1920 color:TeaGreen text:1920
  at:01/03/1920 shift:(-20,25) color:green text:Miklós Horthy  Macaristan Kral Naibi oldu.
  at:04/07/1920 shift:(2,-25) color:black text:Trianon Antlaşması

  from:01/01/1921 till:31/12/1921 color:Teal text:1921

LineData =
 layer:front # all lines in front of bars unless stated otherwise
 from:28/07/1914 till:11/11/1918 atpos:65 color:black  width:2
 from:28/10/1918 till:31/10/1918 atpos:65 color:yellow  width:3
 from:21/03/1919 till:01/08/1919 atpos:65 color:red   width:5

 from:01/03/1920 till:31/12/1921 atpos:65 color:green  width:5

Legend = columns:4 left:102 top:25 columnwidth:150

Colors =
 id:aaa value:black  legend:I._Dünya_Savaşı
 id:bbb value:yellow  legend:Yıldızpatı_Devrimi
 id:ccc value:red   legend:Macaristan_Sovyet_Cumhuriyeti
 id:hhh value:green  legend:Horthy_Dönemi

LineData=
 at:11/11/1918 color:magenta layer:front
 at:01/03/1920 color:green layer:front
 at:04/07/1920 color:black layer:front


## Kaynakça