Yakın Plan

**Yakın Plan** (Farsça: Nema-ye Nazdik, İngilizce: Close-Up), 1990 İran yapımı Abbas Kiyarüstemi filmidir. Kendisini ünlü yönetmen Mohsen Makhmalbaf olarak tanıtan ve varlıklı bir aileden çekeceği film için para istemesi sonucunda tutuklanan bir kişinin gerçeğe dayanan öyküsünü konu alır. Öyküde yer alan kişiler filmde kendilerini oynamıştır.

Kiyarüstemi, *Hüseyin Sabzian* adındaki adamın tutuklama haberini gazetede okuduktan sonra, konuyla ilgili yarı-belgesel tarzda bir film çekmeye karar verdi. Bunun üzerine, yargı organlarıyla temasa geçti, sanığı hapishanede ziyaret etti ve mahkeme sırasında çekim yapabilmek için izin aldı. 1990 İran depremi döneminde geçen film, pek çok ödül aldı ve yönetmenin batıda tanınmasını sağladı.

## Konusu
Yoksul sinema tutkunu Hüseyin Sabzian, otobüste yaşlı bir kadınla tanışır ve kendisini ünlü İranlı yönetmen Mohsen Makhmalbaf olarak tanıtır. Kadın, buna inanarak, adamı ailesiyle tanıştırmak üzere evine davet eder. Sabzian da, aileyi, yeni çekeceği filme para yardımı yapmaları şartıyla, filminde oynamaya ikna eder. Fakat, zengin Ahankhah ailesi, evi soyacağından şüphelenerek, adamı polise ihbar eder. Sabzian tutuklanır, sorgulama ve yargılanma süreci başlar.

## Özellikleri

Yönetmenin *"gözbebeğim"*  diyerek andığı film, kurguyla gerçeğin yerlerini sürekli olarak değiştirerek, alışılagelmiş sinema anlayışına meydan okur. Yarı-belgesel nitelikteki film, Sabzian'ın kendisini Makhmalbaf olarak tanıtmasının ahlaki gerekçelerini incelerken, seyircinin, onun kültürel ve artistik yeteneğini de anlamasını sağlar. Film, Quentin Tarantino, Martin Scorsese, Werner Herzog, Jean-Luc Godard ve Nanni Moretti gibi ünlü yönetmenlerce övüldü ve Avrupa'da da gösterildi.

## Oyuncular

* Hüseyin Sabzian - kendisi / Makhmalbaf
* Mohsen Makhmalbaf - kendisi 
* Abolfazl Ahankhah - kendisi 
* Mehrdad Ahankhah - kendisi
* Monoochehr Ahankhah - kendisi 
* Mahrokh Ahankhah - kendisi 
* Nayer Mohseni Zonoozi - kendisi 
* Ahmad Reza Moayed Mohseni - aile dostu 
* Hossain Farazmand -  muhabir 
* Hooshang Shamaei - taksi şoförü 
* Mohammad Ali Barrati - asker 
* Davood Goodarzi - çavuş 
* Haj Ali Reza Ahmadi  - hakim
* Hassan Komaili - kâtip 
* Davood Mohabbat - kâtip 
* Abbas Kiyarüstemi - kendisi (ses)

## Ödüller
* Jüri Özel Ödülü - 8. Fajr Uluslararası Film Festivali, Tahran 1990.
* Gümüş R Ödülü - 3. Rimini Uluslararası Film Festivali, İtalya 1990.
* Quebec Eleştirmenler Birliği Ödülü - 19. Montreal Uluslararası Yeni Film ve Video Festivali, Kanada 1990.
* En iyi yönetmen - 5. Dunkerque Uluslararası Film Festivali, Fransa 1991.
* Basın Ödülü - 5. Dunkerque Uluslararası Film Festivali, Fransa 1991.
* Dunkerque Şehri Ödülü - 5. Dunkerque Uluslararası Film Festivali, Fransa 1991.
* Sinema öğrencileri ödülü - 5. Dunkerque Uluslararası Film Festivali, Fransa 1991.
* FIPRESCI Ödülü - 11. İstanbul Uluslararası Film Festivali, Türkiye 1992.

## Kaynakça

## Ayrıca bakınız
* Hamid Dabaşi: İran Sineması, Agora Kitaplığı 2004. (*Close-up: Iranian Cinema, Past, Present, Future* (2001) kitabının Türkçe çevirisi.)

## Dış bağlantılar
* ''Yakın Plan''  - IMDb sayfası.
* Arts & Faith Top100 Spiritually Significant Films
* europeanfilmfestival.com  - Ankara'da yapılan 2001 İran Film Şenliğinde gösterilen filme ilişkin kısa bilgi.
* ''Abbas Kiarostami’nin gözbebeği: NEMA-YE NAZDİK (CLOSE-UP)'' - Suha Çalkıvik'in yazısı, radyo.itu.edu.tr.