Su böreği

**Su böreği**, Türk mutfağında bir tepsi böreği çeşididir. Haşlanmış yufka katmanları arasına beyaz peynir harcı serpiştirilip en üstü yumurtalanmış bir şekilde fırınlanarak yapılır.

Doğu Anadolu Bölgesinde ise genellikle civil peynirli yapılmaktadır. Has tereyağı kullanılarak hazırlanan börekler Erzurum ilinde rağbet görmektedir.

Su böreğinin tarifine 1844 yılında Mehmet Kamil'in kaleme aldığı Aşçıların Sığınağı (Melceü’t-Tabbâhîn) adlı kitapta da rastlanıyor. Mehmet Kamil'in tarifi şöyle başlıyor: ‘Matlûbül’ –miktar dakik-i hâs eleyip su koymayarak kabul ettiği kadar yumurta ve bir miktar tuz ile yoğurup...’ Böreğin harcını peynirli ya da kıymalı yapabilirsiniz. Yazarın verdiği tarif peynirlidir.

Marianna Yerasimos ise ‘500 Yıllık Osmanlı Mutfağı’ adlı kitabında su böreği hakkında şu bilgileri veriyor: “19. yüzyıl Osmanlı mutfağının ünlü böreği, günümüzde de çok yaygın olan su böreğidir. Bol yumurtalı, kalınca yufkaların, tepsiye dizilmeden önce, suda haşlanması bu böreğin özelliğidir.

Boğos Piranyan’ın ‘Aşçının Kitabı’ adlı kitabında da su böreğinden bahsedilmiş. Piranyan su böreğinin yapılışını şöyle anlatıyor: “Açacağınız yufka sayısına göre, yufka başına bir yumurta hesabıyla hamur yoğurulur. Yumurtalar çırpılır, yedire yedire un ilave edilerek hamur hazırlanır. Hamur yufka inceliğinde açılır ve sıcak suda haşlandıktan sonra temiz bezler üzerine serilip suyu çektirilir. Sini yağlanır, yufkaların yarısı, arzu edilirse her birinin arasına yağ sürülerek tepsiye serilir, ortasına peynir konur, kalan yufkalar da aynı şekilde üst üste serilir. Ateş üzerinde her iki yüzü kızartılır. Peynirine maydanoz da katılabilir.”

Mecmuâ-i Fevâid de su böreği tarifi verilmiştir.

## Hazırlanışı

# Unun ortası açılır, yumurta, tuz ve su ile yoğrulmaya başlanır.

# Kulak memesinden biraz sert olacak şekilde hamur özleşene kadar yoğrulur.
# Avuç içi büyüklüğünde 10 bezeye ayrılır.
# Hamurun üzeri nemli bezle örtülüp 30 dakika dinlendirilir.
# Bezeler un yardımıyla 2 tanesi tepsiden büyük, diğerleri tepsi büyüklügünde açılır.
# Birinci yufka haşlanmadan yağlanmış tepsiye kenarları dışarı sarkacak şekilde yerleştirilir.
# Diğer yufkalar sıcak tuzlu suda çok az haşlanıp hemen soğuk suda şoklanır.
# Şoklanan hamurların fazla suyu kevgir üzerinde süzdürülür.
# Yufkalar buruşuk şekilde arasına erimiş tereyağı ve sıvıyağı karışımı gezdirilir.
# 5 yufkadan sonra iç harcı koyup aynı işleme devam edilir.
# Son yufka haşlanmadan tepsinin üzerine kapatılır ve tereyağı gezdirilir.
# Önceden ısıtılmış 200 dereceye ayarlı fırında kızarana kadar pişirilir.
# Ocakta pişirmek gerekirse; Ocakta ateşi kısık olarak açıp döndüre döndüre ve altını bıçakla kontrol ederek pişirilebilir.
# Sonra tava kapağı ile alt üst çevirip ve böreğin pişirileceği tepsiye yavaşça iterek aktarılır ateşi tekrar yakarak böreğin altını pişirilir.
# Piştikten 15 dk kadar sonra dilimlenerek servis yapılır.

## Yörelere göre çeşitleri
### Erzurum Su Böreği
Erzurum Su Böreği Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından tescillenmiş ve coğrafi işaret almıştır.

### Adana Su Böreği
Adana'da yapılan su böreğidir. Adana böreği olarak satışı yapılmaktadır. Kıymalı ve peynirli çeşidi vardır.

### Konya Su Böreği
Konya kültürüyle yapılan su böreğidir.

### Hatay Künefe Peynirli Su Böreği
Hatay'da künefe peyniri ile yapılan su böreğidir.

### Çerkeş Su Böreği
Çerkeş Su Böreği 03.07.2023 tarihinde Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından tescillenmiş ve coğrafi işaret almıştır.

## Kaynakça