open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Katma değer vergisi

**Katma değer vergisi** veya kısaca **KDV**, yapılan mal ve hizmet teslimlerinde, mal ve hizmeti teslim edenin ödediği ancak teslim alana yüklenen bir harcama vergisidir. %1'den %20'ye kadar değişmektedir.

Vergi, toplumdaki insanlar ve insanların sahibi olduğu firmaların, oranı devletçe belirlenen kanunca zorunlu olarak devlete ödedikleri paradır. Her işleve göre değişik vergiler çıkarılmıştır. Devlet aldığı vergi ücretlerini topluma her türlü hizmet yaparak geri ödemekle yükümlüdür. KDV çoğu ülkede vardır, % oranları her ülkede farklıdır.

Harcamalar üzerinden alınan vergiler, yapılan bir harcamanın vergilendirilmesini ifade eder. KDV'nin, temel mantığı yaratılan toplam katma değerin vergilendirilmesidir. Uygulamada ülkeler arasında farklılıklar olmakla birlikte, temel olarak bir mal veya hizmet teslimi yapıldığında, teslim bedeli üzerinden KDV hesaplanır. Teslimi gerçekleştiren tarafın, teslime konu olan malı veya hizmeti meydana getirmek için sağladığı girdiler üzerinden ödediği/yüklendiği KDV ise hesaplanan KDV'den indirilmek suretiyle, ödenecek KDV'ye ulaşılır.

## Türkiye'de Katma Değer Vergisi
Türkiye'ye KDV vergisi TBMM tarafından 3065 sayılı yasa ile 25/10/1984 tarihinde kabul edilip, 02/11/1984 tarihinde resmi gazetede yayınlanmış, 01/01/1985 tarihinden itibaren yürürlüğe konmuştur.

Türkiye'de yapılan mal ve hizmet hattı ile ham petrol, gaz ve bunların ürünlerinin taşınmaları,
* Gelir Vergisi Kanunu'nun 70. maddesinde belirtilen mal ve hakların kiralanması işlemleri, 
* Genel ve katma bütçeli idarelere, il özel idarelerine, belediyeler ve köyler ile bunların teşkil ettikleri birliklere, üniversitelere, dernek ve vakıflara, her türlü mesleki kuruluşlara ait veya tabi olan veyahut bunlar tarafından kurulan veya işletilen müesseseler ile döner sermayeli kuruluşların veya bunlara ait veya tabi diğer müesseselerin ticarî, sınaî, ziraî ve meslekî nitelikteki teslim ve hizmetleri, 
* Rekabet eşitsizliğini gidermek maksadıyla isteğe bağlı mükellefiyetler suretiyle vergilendirilecek teslim ve hizmetler.

Bunun yanında;

Ekmek ve un mamullerinde %1 gibi sembolik bir vergi uygulanırken, sözleşme ve senetlerde %20 olarak uygulanır. Maliye bakanlığı 2011 yılı itibarı ile bazı gıda maddeleri ve ürünlerde %8'lik KDV uygulamasına başlamıştır.

7 Temmuz 2023 tarihinde Cumhurbaşkanı kararına göre; mal ve hizmetlerde uygulanan yüzde 18'lik Katma Değer Vergisi (KDV) yüzde 20'ye çıkarıldı. Bazı mal ve hizmetler için uygulanan yüzde 8'lik KDV ise yüzde 10'a yükseltildi.

Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın yürütmesinde, 3605 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 28'inci maddesi gereğince verilen karar, 10 Temmuz 2023 tarihinde yürürlüğe girdi.

## Kaynakça
8. Ordu (Osmanlı İmparatorluğu)

**8. Ordu**, I. Dünya Savaşı sırasında Osmanlı İmparatorluğu tarafından 1917 yılında kuruldu ve 13 Kasım 1918 tarihinde lağvedildi.

## I. Dünya Savaşı
### Ocak 1918 Savaş Düzeni
Ocak 1918'de ordu, aşağıdaki şekilde yapılandırıldı:

* 8. Ordu, (Ferik Cevat Paşa)
** 22. Kolordu
*** 3. Tümen, 7. Tümen, 20. Tümen
** 16. Tümen
** 54. Tümen
** 2. Kafkas Süvari Tümeni

### Eylül 1918 Savaş Düzeni
Eylül 1918'de ordu, aşağıdaki şekilde yapılandırıldı:

* 8. Ordu, (Ferik Cevat Paşa)
** 22. Kolordu
*** 7. Tümen, 20. Tümen
** Sol Kanat Grubu (Albay Gustav von Oppen)
*** 16. Tümen, 19. Tümen
*** Alman Asya Kolordusu
** 2. Kafkas Süvari Tümeni

## Mondros Sonrası
### Kasım 1918 Savaş Düzeni
Kasım 1918'de ordu, aşağıdaki şekilde yapılandırıldı:

* 8. Ordu, (İzmir)
** 17. Kolordu
*** 58. Tümen
** 21. Kolordu
*** 57. Tümen

## Kaynakça
22. Kolordu (Osmanlı İmparatorluğu)

**22. Kolordu** ya da **Birinci Kuvve-i Seferiye**, Osmanlı Ordusu'nun, Kanal, Kafkasya ve Filistin cephelerinde savaşmış olan bir kolordusuydu. Son komutanı Refet Bele'ydi.

## Düzen
### Ağustos 1917 Savaş Düzeni
Ağustos 1917'de kolordu aşağıdaki şekilde yapılandırıldı:

* 22. Kolordu (Filistin)
** 3. Tümen, 7. Tümen, 53. Tümen

### Ocak 1918, Haziran 1918 Savaş Düzeni
Ocak ve Haziran 1918'de kolordu aşağıdaki şekilde yapılandırıldı:

* 22. Kolordu (Filistin)
** 3. Tümen, 7. Tümen, 20. Tümen

### Eylül 1918 Savaş Düzeni
Eylül 1918'de kolordu aşağıdaki şekilde yapılandırıldı:

* 22. Kolordu (Filistin)
** 7. Tümen, 20. Tümen

## Kaynakça
Vazodilatasyon

**Vazodilatasyon** damar duvarındaki düz kasın gevşemesiyle damarın genişlemesidir. Böylece, kan akışı için daha fazla yer açılır ve kan basıncı düşer. Vazodilatasyon işlemini kontrol eden kas ve sinirlere vazomotor denir. Vazodilatörler dokuların beslenmesini ve beyne giden kan akımını artırdıkları gibi, yüksek dozda kullanıldıklarında dolaşım yetersizliğine de yol açabilirler.

Vazodilatatör [*vas* (Latince) - damar ve *dilatatio* (Latince) - genişleme, esneme], vazodilatasyona neden olan yani kan damarlarının genişlemesini sağlayan sinir veya (dış) ajanlara verilen isimdir.

## Ayrıca bakınız
* Vazokonstriksiyon

## Kaynakça
Mitridatizm

**Mitridatizm**, vücudun zehirlere karşı dayanıklı olmasını sağlamak için küçük ve az miktarda zehir almak. Bu kavramın kökü Pontus kralı VI. Mithridatis'ten kaynaklanmaktadır. Mithridates, Romalılardan zehirlenmeyi önlemek için az miktarda zehir kullanarak bedeninin zehirlere karşı bağışıklık kazanmasını sağlamıştır. Efsanelere göre bu işlem son derece başarıyla gerçekleşmiş, bu nedenle kral Mithridatis kendi istediği hâlde kendini zehirletememiştir.

## Kaynakça
Remembering Never

**Remembering Never** 1990'ların sonunda  Florida'da kurulan bir hardcore grubudur. Grup 2001 yılındaki ilk EP' leri Suffocates My Words to You çıkana kadar pek çok üyesini değiştirmiş ve bu EP'yi takip eden yılda ilk albümleri She Looks So Good in Red'i Ferret Records etiketiyle çıkartmıştır. Albüm genel itibarı ile iyi eleştiriler almış ve başka bir Floridalı grup olan Poison the Well ve aynı etiketle albüm çıkartan From Autumn to Ashes grubuyla karşılaştırılmıştır. Ama grup bu albümden pek tatmin olmamıştır. 2004 yılında çıkardıkları ikinci albümleri Women And Children Die First grubun müzikal vizyonunu daha az kişisel şarkı sözleri ve daha olgun müzisyenliğe taşımıştır. God Save Us grubun üçüncü albümü olup 2006 Şubat ayında yine Ferret Records etiketi ile çıkmıştır.

## Grup Üyeleri

* *Pete* Vokal
* *Grease* Gitar
* *Norm* Gitar
* *Aldo* Bas gitar
* *Aldo* Davul

## Eski Grup Üyeleri
* *Justin* Vokal

## Albümler

## Dış bağlantılar

* Grubun Resmi Sitesi
Mithridatis

## Hükümdarlar
### Part Krallığı
* I. Mithridatis (Part kralı)
* II. Mithridatis (Part kralı)
* III. Mithridatis (Part kralı)
* IV. Mithridatis (Part kralı)
* V. Mithridatis (Part kralı)

### Pontus Krallığı
* I. Mithridatis (Pontus kralı), Pontus Krallığı'nın kurucusu.
* II. Mithridatis (Pontus kralı), MÖ 250-220 yılları arası Pontus kralı.
* III. Mithridatis (Pontus kralı), MÖ 220-185 yılları arası Pontus kralı.
* IV. Mithridatis (Pontus kralı), MÖ 170-150 yılları arası Pontus kralı.
* V. Mithridatis (Pontus kralı), MÖ 150-120 yılları arası Pontus kralı.
* VI. Mithridatis, MÖ 120-63 yılları arası Pontus kralı.

### Kommagene Krallığı
* I. Mithridatis (Kommagene kralı)
* II. Mithridatis (Kommagene kralı)
* III. Mithridatis (Kommagene kralı)

### Kolhis Krallığı
* Mithridatis (Kolhis kralı)

### Ermenistan Krallığı
* Mithridatis (Ermenistan kralı)

## Diğer kullanımları
* Mitridatizm, Pontus kralı IV. Mithridatis'e atfedilen, zehire karşı bağışıklık oluşturmak amacıyla bir zehirin tekrar tekrar düşük dozda alınması uygulaması
* Mithridate (Racine), Jean Racine'in Pontus kralı IV. Mithridatis'e dayanan 1673 oyunu
** Mitridate, re di Ponto, Racine'in oyunundan Wolfgang Amadeus Mozart tarafından uyarlanan 1770 operası
Üstübeç

*(; "isfidāc" kelimesinden göçüşme ile) *'Üstübeç**' haricî boyalarda kullanılan ve esas itibarıyla kurşun karbonat olan bir pigment. Kurşun bileşikleri zehirli olduğundan üstübeç daha çok haricî boyalarda kullanılır. Çok eski tarihlerden beri bilinir. Bugün üstübeç üç gruba ayrılmaktadır. Bazik kurşun karbonatın formülü 2 PbCO3. PbO(OH)2 şeklinde olup en eski üstübeçtir. Toz veya pasta halinde pazarlanır. Bazik kurşun sülfatın formülü 2PbSO4.PbO olup, 1876'dan beri ticari olarak üretilir, fakat şu anda ikinci derecede önemlidir. Bir de silisyum oksit ve kurşun oksit ihtiva eden üstübeç vardır. Bu evlerin haricî boyalarında kullanılır. Bir diğer tipinde ise kurşun silikat vardır ki bununla metaller boyanır.

Üstübeçin çok temiz bir beyaz rengi ve örtme gücü vardır. Ayrıca boyanın hızla kurumasına sebep olur. Bu gün kurşundan elde edilen üstübeçin yerini çinko üstübeci almıştır. Kurşun bileşikleri zehirli olduğundan yasaklanmıştır. Buna rağmen kurşun üstübeci halen kıymetlı bir pigment olarak kabul edilmektedir.

Çinko üstübeci, çinko oksitten (ZnO) ibarettir. Beyazlığı esas üstübeç gibi olduğu halde örtme gücü onun kadar değildir. Dış tesirlere de dayanaklılığı daha azdır. Buna karşılık kurşun üstübeci gibi hidrojen sülfürden etkilenmez.

Çinko üstübeci aynı zamanda tuval yapımında da kullanılır.

Gülsuyu ile karıştırıp gece yanığı tedavisinde kullanılabilir.

## Kaynakça
Ermenistan Demokratik Cumhuriyeti

**Ermenistan Demokratik Cumhuriyeti**, varlığı boyunca kullandığı resmi adıyla **Ermenistan Cumhuriyeti** (), resmi olmayan adıyla **Birinci Ermenistan Cumhuriyeti**, Transkafkasya Demokratik Federatif Cumhuriyeti'nin dağılmasından sonra Ermeni Devrimci Federasyonu tarafından kurulan bir *[[de facto]]* bir hükûmetti. Uluslararası alanda tanınmamış ve 28 Mayıs 1918 tarihinde kurulduğu zaman eski Rus İmparatorluğu'nun Erivan Guberniyası ve Kars Oblastı'nda yüzölçümü 8.913 kilometrekarelik arazide iddialarda bulunmuştur. Kızıl Ordu'nun 29 Kasım 1920 tarihinde Erivan'a girmesiyle son bulmuştur.

## Ayrıca bakınız
* Gümrü Antlaşması
* 11. Ordu (SSCB)
* Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti
* Gürcistan Demokratik Cumhuriyeti

## Galeri

Dosya:First republic of Armenia-west borders by Woodrow Wilson.png|Sevr Antlaşması ile kurulması öngörülmüş Ermeni devleti.
Dosya:Proposed Armenian state in Asia Minor.png|Ermenistan Demokratik Cumhuriyeti delegasyonunun 1919 Paris Barış Konferansına sunduğu "Birleşik Ermenistan" haritası
Dosya:11thRedArmyYerevan.jpg|Erivan'a giren 11. Kızıl Ordu askerleri (29 Kasım 1920).


## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*
FNSS Pars

**FNSS Pars**, Ankara konuşlu FNSS AŞ. üretimi taktik tekerlekli zırhlı savaş aracı ve zırhlı personel taşıyıcıdır araçlara verilen genel addır. Adını güç temsilcisi olan Anadolu parsı'ndan almaktadır. Şu anda alımı Türk Ordusu'nun gündeminde olup, fiziki ömürlerini tamamlayan BTR-60 ve BTR-80'lerin yerini alması plânlanmaktadır.

## Araçlar

* PARS 4x4 STA
* PARS İZCİ 6x6 TTZA
* PARS İZCİ 8x8 TTZA
* PARS III 6x6
* PARS III 8x8
* PARS IV ÖOA
* PARS IV 8x8
* PARS ALPHA 8x8

Kaynak:
## Özellikler (Pars III)

### Pars III 8x8
* **Azami Yüklü Ağırlık:** 30.000&nbsp;kg
* **Motor:** Dizel
* **Kapasite:** 3 mürettebat + 9 personel
* **Uzunluk:** 8 metre
* **Genişlik:**3 metre
* **Yükseklik:** 2.4 metre

Kaynak:

### Pars III 6x6
* **Azami Yüklü Ağırlık:** 25.000&nbsp;kg
* **Motor:** Dizel
* **Kapasite:** 9 (mürettebat + personel)
* **Uzunluk:** 7 metre
* **Genişlik:** 2.9 metre
* **Yükseklik:** 2.4 metre

Kaynak:

### Hareket Sistemleri
* Motor: 500 bg - 600 bg Dizel
* Transmisyon: Tam Otomatik
* İleri ve Geri Vites: 7 İleri 1 Geri
* Güç/Ağırlık Oranı: 20,4 - 24,5 bg/ton
* Ağırlık: (Yaklaşık) 20-30 Ton (Motor gücü 500-600 beygir ve Güç/Ağırlık oranının 20-25 beygir olmasından)
* Güç Paketi: EURO 3
* Dönüş Yarı Çapı: 7,8 m
* Süspansiyon Sistemi: Yarı Otomatik Pnömatik Bilgisayar Kontrollü ve Ayarlanabilir Disk,
Hidrolik
* Fren Sistemi Servis: Bütün Tekerlerden ABS Sistemli, Diferansiyele Monteli Fren Diskleri, Hidrolik
* Park: Aktarma Organlarına Entegre, Mekanik Yaylı, Hidrolik Kontrollü
Elektrik Sistemi (Mevcut Akım)

### Performans
* Azami Yol Hızı: 120&nbsp;km/sa
* Kontrollü Hız: 31&nbsp;km/sa
* Suda Yüzme Hızı: 10&nbsp;km/sa
* Su Geçme Derinliği: 5,50 m
* Azami Yol Menzili: 1000&nbsp;km
* Yaklaşma Açısı: 50˚
* Uzaklaşma Açısı: 45˚
* Azami Meyil Tırmanma: %70
* Azami Yan Meyil: %60
* Dik Engel Aşma: 0,70 m
* Hendek Aşma: 2,80 m

### Genel Bilgiler
* Mürettebat Kapasitesi: 12
* Muharebe Yüklü Ağırlık: 24.494&nbsp;kg
* Boş Ağırlık: 16.130&nbsp;kg
* Uzunluk: 7,98 m
* Genişlik: 2,7 m
* Yükseklik: 2,17 m
* Karın Altı Yüksekliği: 0,4 m
* Yük Taşıma Kapasitesi: 8.364&nbsp;kg
* Havada Nakil: C130, A400, C17 & C5

## Kullanıcılar
*  
*  - 174 Tane Teslim Edildi 

## Fotoğraf galerisi

File:ParsScout6x6 (1).jpg|Pars III 6x6 İzci
File:Pars4x4AntiTank.jpg|Pars III 4x4 STA (anti-tank)
File:FNSS PARS Frontside.JPG|Pars II (Pars III aracının eski bir varyasyonu)


## Fiyat
Şili Silahlı Kuvvetleri için yapılan ZPT ihalesinde FNNS Pars III için verilen teklifin birim fiyatı 2.490.000 dolar. 

## Dış bağlantılar

* Resmi Sitesi 

## Kaynakça
Talk

**Talk**, H2Mg3(SiO3)4 ya da Mg3Si4O10(OH)2 kimyasal formülüne sahip hidratlanmış magnezyum silikadan oluşan bir mineraldir. 1 mohs sertlik değeri ile bilinen en yumuşak mineraldir. Talk genellikle yekpare, nadir olarak da mikroskobik algılanabilir Kristaller olarak önümüze çıkabilir.

Talkın teknikte, makine elemanlarının aşınmasını önlemek gayesiyle yağlayıcı olarak kullanımı nadir de olsa vardır.
Ayrıca kablo sanayisinde kablo iç damarlarının kablo dış kılıfından kolay ayrılabilmesi için de kullanılır.
Talk (anlam ayrımı)

**[[Talk]]**, bir mineraldir. Şu anlamlara da gelebilir:

* Talk (yazılım), bir Unix yazılımı
* Talk (şarkı), bir Coldplay şarkısı
* Talk (şarkı) bir Khalid şarkısı
* Talk-show, bir televizyon programı çeşidi
Arcade

**Arcade oyunu**, genellikle restoranlar, barlar ve atari salonları gibi halka açık işletmelerde kurulu jetonla çalışan bir oyun makinesi ve bu makinelerde oynanan oyunlardır. Arcade oyunlarının çoğu video oyunları, langırt makineleri, elektromekanik oyunlar, itfa oyunları veya satıcılardır.

Arcade oyunlarında oynanış tarzı bakımından eylem ön plandadır. Kaydetme ve tekrar yükleme seçenekleri yoktur.

İlk arcade benzeri makineler, ödeyenin geleceğini tahmin eden veya mekanik müzik çalan jetonla çalışan makinelerdi. Jetonla çalışan ilk langırt makineleri 1930'larda piyasaya çıktı. Elektronik langırt makinelerinin daha yaygın hale geldiği 1970'lerin sonlarına kadar mekanikti. Batı dünyasında video oyunu konsollarının yaygınlaşmasıyla arcade oyunlar gözden düşse de günümüzde halen Uzak Doğu'da güçlü bir arcade endüstrisi bulunmaktadır.

Bu tür oyunlar aynı zamanda internet üzerinde muhtelif web sitelerinde de sunulmaktadır. Flash yazılım teknolojisi ile geliştirilen Arcade oyunlarının bazıları skor tahtalı, bazıları ise sadece online olarak oynanabilirler ve oyuncuların eğlenceli vakit geçirmelerini sağlar. Bu tür oyunlar içinde aynı zamanda geliştirici ve eğitici oyunlar da bulunur. Özellikle gelişim çağındaki çocuklar için düşünülebilecek olan bu tür oyunlar muhtelif sitelerde bulunabilir.

## Dış bağlantılar

* The Video Arcade Preservation Society 
* System 16 – The Arcade Museum
* Arcade History (Coin-Op Database) 

## Kaynakça
TBS

* TBS: Sıra tabanlı strateji oyun türünün İngilizce adının (Turn-based strategy) kısaltılmışı.
* TBS: ABD'de etkinlik gösteren Turner Broadcasting System adlı TV kanalının kısaltılmışı.
Quake (video oyunu)

**Quake**, id Software tarafından geliştirilerek 1996 yılında çıkarılan bir FPS bilgisayar oyunudur. Quake serisinin ilk oyunudur.

John Romero tarafından tasarlanılarak, John Carmack tarafından programlanmıştır. Oyunun kaynak kodları resmi olarak yayınlandıktan sonra oyun, zamanla daha da geliştirilmiştir.

## Konu
Kimliği belirsiz olarak Quake kod adlı düşmanı yok etmekle görevli bir askerin, çeşitli teleportasyon cihazlarıyla dört farklı boyuta gidip dört adet runik alfabe harfini toplaması ve bu dört harf toplandığında açılan gizli geçitten geçerek kendisine Quake kod adı verilen Shub-Niggurath'ı yok etmesi temeline dayalıdır.

## Quake motoru

Quake gerçek anlamda ilk tam 3-boyutlu grafik motoruna sahip olan oyun olarak bilinmektedir. Her ne kadar aynı geliştirici tarafından yapılan Wolfestein 3D bu unvana layık görülse de, gerçekte kendisi 3-boyutlu bir grafik motorunu (bu tür oyunlar 2,5 boyutlu olarak bilinmektedir) kullanmamaktadır. Bunun en belirgin özelliklerinden biri, Quake'den önce çıkan FPS oyunlarında öldürülen düşmanların sizin bakış açınıza göre bedenlerinin hareket etmesi ve farklı açılarla görülememesidir. Quake bu konuda devrim yaparak, düşman bedeninin her açıdan görülebilmesini sağlamıştır.

## Eklentiler
*Quake* için iki resmi eklenti paketi yayınlandı. Eklenti paketlerinin konusu orijinal oyunun bittiği yerden devam ediyor ve aynı silahları, power-upları, yaratıkları, gothic atmosfer/mimariyi, hikâyeyi ve kahramanı içeriyor. Resmi olmayan üçüncü eklenti paketi, *[[Abyss of Pandemonium]]*, Impel Development Team tarafından geliştirildi, 14 Nisan 1998 tarihinde Perfect Publishing tarafından yayımlandı; güncellenmiş bir sürümü, version 2.0, *[[Abyss of Pandemonium – The Final Mission]]*  diye adlandırıldı ve ücretsiz olarak dağıtıldı. *Quake*'in 20. yılı şerefine, ZeniMax Media'nın bir alt firması olan MachineGames, *[[Episode 5: Dimension of the Past]]* ismi ile ücretsiz bir eklenti paketi çıkardı.

## Dış bağlantılar
* id Software: ''Quake''
* 
* 
* Quake Wiki
* QuakeWorld Wiki
* Kronolojik olarak Quake Tarihi (İngilizce)
11. Kolordu (Osmanlı İmparatorluğu)

**11. Kolordu** Osmanlı İmparatorluğu'nun I. Dünya Savaşı dönemi askeri birimlerinden biridir.

## Düzen
Osmanlı Ordusu'na bağlı olarak 1911 yılında Van merkezli olarak kuruldu. Kolordu seviyesine çıkarılması için yeniden yapılandı. Kolordu, 1911 Birinci Balkan Savaşı'nda aşağıdaki gibi yapılandırıldı:

* 11. Kolordu, Van
** 33. Piyade Tümeni, Van
*** 88. Piyade Alayı, Van
*** 89. Piyade Alayı, Başkale
*** 90. Piyade Alayı, Bayezit
*** 33. Tüfek Taburu, Van
*** 33. Tümen Grubu, Van
** 34. Piyade Tümeni, Muş
*** 91. Piyade Alayı, Muş
*** 92. Piyade Alayı, Malazgirt
*** 93. Piyade Alayı, Kara Kilise
*** 34. Tüfek Taburu, Yemen
*** 34. Tümen Grubu, Muş
* 11. Kolordu Birimleri
* 23. Süvari Alayı, Van
* 21. Alan Topçu Taburu, Van
* 11. Ulaştırma Taburu, Van
* 22. Dağ Topçu Taburu
* Sınır birlikleri x 8

## Balkan Savaşları
### Temmuz 1913 Savaş Düzeni
* 11. Kolordu (Kafkasya)
** 34. Tümen

## I. Dünya Savaşı
### Ağustos 1914 - Ağustos 1916 Savaş Düzeni
Ağustos 1914, Kasım 1914, Nisan 1915, 1915 Yaz Sonu, Ocak 1916, Ağustos 1916'da kolordu aşağıdaki şekilde yapılandırıldı:

* 11. Kolordu (Kafkasya)
** 18. Tümen, 33. Tümen, 34. Tümen

## Anıtlar
Gümüşhane'nin Köse ilçesi Kabaktepe mevkiinde 1917 yılında Rus işgali sırasında şehit düşen 7 askerin bulunduğu şehit mezarlığı: I. Dünya Savaşı kayıp defterinde kimlikleri belirlenen 5 askerin şunlar:

* 2. Kolordu, 102. Alay, 2. bölük Komutan vekili Kastamonu Tosya 1297 doğumlu Mehmet efendi,
* 88. Tabur 2.Bölük piyade er 1309 İznik doğumlu Hüseyin Muhacirkorucuoğulları, piyade er Tokat Reşadiye ilçesi Çakırlı köyü 1308 doğumlu Esat Uzunömeroğulları,
* 102. Kafkas Taburu 2. Bölük Takım zabiti İçel Silifke 1304 doğumlu Osman Nuri efendi,
* 11. Kafkas Hücum Bölüğü Takım Zabiti piyade teğmen Artvin Yusufeli 1304 doğumlu Ziya efendi.

## Kaynakça
Şia Hanedanı

**Xia** (okunuşu: Şia) **Hanedanı** (Çince: 夏朝; Pinyin: xià cháo), Çin tarih kayıtlarına göre Çin'in ilk hanedanlığıdır; MÖ 2200 – 1800 tarihleri arasında hüküm sürmüştür. Çin'de ilk medeniyet biçimi Xia Hanedanlığı döneminde ortaya çıkmıştır.

Birçok Çinli arkeolog Henan Eyaletindeki Erlitou kalıntılarını Xia Hanedanının varlığının kanıtı olarak kabul eder. Ancak çoğu Batılı bilim insanı bu görüşlere katılmamakta, hatta Xia hanedanının gerçekte var olduğuna bile şüpheyle yaklaşmaktadır. Yine de Xia Hanedanlığı'nın arkeologların MÖ 2000'li yıllara ait taş aletler ve bir bronz dökümhane buldukları Sarı Nehir Vadisi'nde MÖ 2100'lerde kurulmuş olabileceği düşünülmektedir.

Geleneğe göre, Üç Hükümdar ve Beş İmparator'un sonuncusu olan Shun tahtını devrettikten sonra, Xia hanedanı Büyük Yu tarafından kuruldu.

## Kaynakça
Shang Hanedanı

**Shang** (okunuşu: Şanğ) **Hanedanı** (Çince: 商朝 pinyin: shāng cháo) ya da **Yīn Hanedanı** (殷代) MÖ 1600 - MÖ 1027 yılları arasında Çin'de Sarı Irmak deltasında hüküm sürmüş hanedanlık.

Yarı efsanevi Şia Hanedanı'nın aksine tarihsel kanıtlar Shang Hanedanı'nın varlığını doğrulamaktadır, bu nedenle Shang Hanedanı Çin'in ilk hanedanı olarak kabul edilir.

Bu döneme ait bronz kaplar ve Fal yazıtları üzerinde Çin yazısının ilk örneklerine rastlanmıştır.

Çin’de siyasal düşüncenin bu dönemde başladığı kabul edilir.

## Tarih

### Shang Hanedanı - İlk Dönemler
Sima Qian tarafından yazılan Yin Yıllıkları'nda, Shang Tang (O dönemdeki Shang kralı), Şie'den (ilk Şia hükümdarı) 13 nesil sonra 'nde Dinsiz ve Acımasız Şia Hükümdarı'nı devirmesinden sonra kurulduğu söylenir.

Bu kayıtlara göre Shang, başkentlerini beş (bazı kaynaklara göre yedi) kez taşıdı ve Pan Peng'in hükümdarlığı döneminde başkenti Yin'e taşıyarak son kez yer değiştirmiş oldu. Bu yaptığı hamle ile hanedanlığın altın çağını başlattı.

### Shang Hanedanı - Gelişim
Taht, olağanüstü bir hükümdar olan Kral Wu Ding'e geçtiğinde, krallık zirveye ulaştı.

Wu Ding, daha küçük yaşlarında babası tarafından He'de yaşaması ve Gan Pan'ın yanında çalışması emredildi. Wu Ding ilk yıllarında sıradan insanlar gibi yaşadı ve günlük sorunlara aşina oldu. Dingwei yılında tahta geçti ev yardımcısını Gan Pan yaptı. Her kabileden birer kişi ile evlenerek kabilelerle bağlarını güçlendirdi. İçlerinde en çok Fu Hao'yu sevdi.

Saltanatının 30. yılında fetihlere başladı ve 50. yılına kadar sürdürdü. Devletinin sınırlarını artırdı. Mevcut tüm kaynaklara göre saltanatının elli dokuzuncu yılında öldü. Çoğunlukla Shang Hanedanı'nın en iyi krallarından biri olarak kabul edilir

### Shang Hanedanı - Tartışmalı Son Kralı ve Shang Hanedanlığının Sonu
Yıllar sonra, tartışmalı bir hükümdar olan Kral Wu Yi tahta çıktı. O zamanlar kendisine karşı çıkılması kabul edilemez olan teokrasiye meydan okuyan bir ateistti. İnsanlar onu deli olarak görürken daha fazla kabile Shang Krallığına karşı isyan etmeye başladı.

Wu Yi'den sonra tahtta Shang Hanedanlığının son kralı olan, oldukça tartışmalı olarak kabul edilen Di Xin idi. Kendisi hırslı ve zekiydi, Shang'ın krallığını büyük ölçüde doğuya ve güneye doğru genişletmişti.

Bununla birlikte, bu yayılmacı politika, krallıkta ciddi kayıplara, isyanlara ve ihanetlere neden oldu.

Zhou adlı güçlü bir devlet, bir gün Kral Di Xin'in başkentine saldırdı. Bu savaşa tarihte Muye Muharebesi (MÖ 1046) ismi verildi ve kazananı Zhou oldu.

Sonrasında Shang Hanedanlığı'nın son kralı Di Xin, o zaman, tüm değerli mücevherlerini ve kıyafetlerini giydi ve en sevdiği süslü sarayında kendini yaktı. Çoğunlukla tarıma dayalı bir sistemi olan Shang yıkıldı.

## Ayrıca bakınız
* Çin mitolojisi

## Dış bağlantılar

* Zhengzhou Shang City Site

## Konu hakkındaki eserler
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Kaynakça
Pavlonya

**Pavlonya** (***Paulownia***) bir bitki cinsidir. Çin kavağı olarak da bilinir. Yılda yaklaşık 5-6 metre uzaması ve yetiştirmesinin diğer ağaç türlerine göre daha zahmetsiz olması ile bilinir.

Geniş yaprakları ile çok büyük oranlarda co² çözümlemesi yaptığından kent alanlarındaki hava kirliliğinin önlenmesinde yaygın olarak kullanılmaktadır. Ayrıca co² çözümlemesinde diğer ağaç türlerinden açık ara lider konumdadır. Bu özelliğiyle son yıllarda Küresel Isınma'ya çare olarak gündeme gelmiştir.

Ayrıca kısa vadede yüksek getirisi olan bir ağaçtır.

## Türleri
* *[[Paulownia catalpifolia]]*
* *[[Paulownia elongata]]*
* *[[Paulownia fargesii]]*
* *[[Paulownia fortunei]]*
* *[[Paulownia kawakamii]]*
* *[[Paulownia taiwaniana]]*
* *[[Paulownia tomentosa]]*
Forum

**Forum** şu anlamlara gelebilir:

* **Forum** veya İnternet forumu, İnternet tartışmalarının yapıldığı alan
* Forum (alışveriş merkezi)
* Forum Bornova, İzmir Bornova'da bir alışveriş merkezidir
* Forum (dergi), Çeşitli siyasilerin ve gazetecilerin oluşturduğu bir dergi
* Forum (edebiyat)
* Forum Kopenhag, Kopenhag'da konser arenası
* Forum (Roma)
* Forum (televizyon programı)
Şarj dinamosu

**Şarj dinamosu** ya da **Şarj Üreteci** Doğru akım generatörü olup, kollektörü ve statör sargıları paralel çalışan bir jeneratördür. Dinamo aküyü şarj eder ve araçların elektrikli aletlerine gerekli akımı sağlar.

## Ayrıca bakınız
 
*Alternatör.
Origin of Symmetry

***Origin Of Symmetry***, İngiliz rock grubu Muse 'ün 17 Temmuz 2001'de piyasaya çıkan ikinci albümüdür. "Plug-In Baby", "New Born", "Hyper Music/Feeling Good" ve "Bliss" single olarak yayımlanmıştır.

*Simetri merkezi* anlamına gelen bu albüm ismi, dünyanın içinde bulunduğu kaosa rağmen her şeyin bir simetrisi olduğu düşüncesinden doğmuştur.

## Albümdeki Şarkılar
Bütün şarkılar Matthew Bellamy tarafından yazılmıştır.
# "New Born" - 6:03
# "Bliss" - 4:12
# "Space Dementia" - 6:20
# "Hyper Music" - 3:20
# "Plug-In Baby" - 3:39
# "Citizen Erased" - 7:19
# "Micro Cuts" - 3:38
# "Screenager" - 4:20
# "Darkshines" - 4:47
# "Feeling Good" - 3:20
# "Futurism" - 3:27 (Japonya Bonus Şarkısı)
# "Megalomania" - 4:20
Margaret Beckett

**Margaret Mary Beckett** (d. 1943), İngiliz siyasetçi. İngiltere İşçi Partisi üyesi, 5 Mayıs 2006 ile 28 Haziran 2007 arasında İngiltere dışişleri bakanı. İngiltere'de göreve gelen ilk kadın dışişleri bakanıdır.

Margaret Mary Jackson adıyla 15 Ocak 1943'te İngiliz marangoz bir baba ile İrlandalı Katolik bir annenin çocuğu olarak Ashton-under-Lyne'da dünyaya geldi. Ablası rahibe olan Margaret, Norwich'de bulunan Notre Dame Kız Lisesi'nin ardından Manchester Bilim ve Teknoloji Üniversitesi'nde metalbilim eğitimi aldı. Özel bir şirkette stajını tamamladıktan sonra 1962'da Manchester Üniversite'si metalbilim bölümünde deney görevlisi olarak işe başladı. 1970'te ise İngiliz İşçi Partisi'nde endüstriyel polika araştırmacısı olarak görev aldı. 1979'da yine İşçi Partisi'nde görevli Lionel Beckett ile evlendi. 1974-1979 yılları arasında milletvekilliği yaptı ve 1983 yılı itibarıyla aralıksız milletvekilliği görevini sürdürmektedir. 1998-2001 yılları arasında Avam Kamarası Başkanlığı, 2001-2006 yıllarında Çevre ve Gıda Bakanlığı, 2006-2007 yılları arasında Dışişleri Bakanlığı, 2007-2008 yılları arasında Parlamento ile İlişkiler Bakanlığı, 2008-2010 yılları arasında da Konut ve Planlama Bakanlığı yapmıştır.

## Kaynakça
Tzipi Livni

**Tziporah Malkah "Tzipi" Livni** (;&nbsp;8 Temmuz 1958, Tel Aviv), eski Mossad ajanı, İsrail'in eski Dışişleri Bakanı ve eski Adalet Bakanı. Hatnuah Partisinin lideri.

## Hayatı
Eski birer Irgun militanı olan Eitan Livni ve Sara Rosenberg'in çocuğu olarak Tel Aviv'de dünyaya geldi. Polonya doğumlu babası Eitan Livni, bölgedeki İngilizlere karşı bombalı saldırılarda bulunan Irgun örgütünün operasyon şefiydi. Ortodoks yani tutucu bir aileye sahip olan Livni, 12 yaşından  beri vejetaryendir. Anadili İbranicenin yanı sıra İngilizce ve Fransızca da bilmektedir.

## Mesleki yaşamı
İsrail Savunma Kuvvetlerine hizmet eden Livni, askerliğini tamamladıktan ve bir yıl hukuk okuduktan sonra Mossad'a katılmıştır. 1980'li yıllarda Avrupa'da, İsrail gizli servisi Mossad'ın ajanı olarak görev yapan Livni, işin stresini gerekçe göstererek Mossad'dan yine 80'lerde istifa etmiş ve hukuk öğrenimine devam etmiştir. Daha sonra hayatını ticari avukat olarak sürdürmüştür.

Ehud Olmert'in Kadima'nın liderliği için tekrar aday olmayacağını açıklamasından sonra yapılan parti içi seçimleri kazanan Livni 17 Eylül 2008 tarihinde Kadima'nın lideri oldu.

Partisi Kadima, 10 Şubat 2009 erken genel seçimlerinde ilk sırada olmasına rağmen Benyamin Netanyahu liderliğindeki Likud partisi sağcı partilerin desteği ile hükûmeti kurma yetkisini alarak yönetime geldi. Tzipi Livni ise "Ana Muhalefet Lideri" sıfatıyla meclisteki yerini aldı.

Gazze'deki Kurşun Dökme Operasyonu sırasında İsrail Dışişleri Bakanı olan Livni hakkında 2009 yılında bir İngiliz mahkemesince *savaş suçlusu* olduğu gerekçesiyle tutuklama kararı çıkartıldı. Livni, İngiltere'ye yapacağı ziyareti iptal ederken İsrail durumu protesto etti. Netanyahu "İngiltere'de meydana gelen bu saçmalığı tümüyle reddediyoruz" diyerek tepkisini dile getirdi. İsrail Başbakan Yardımcısı Silvan Şalom ise "Biz hepimiz Tzipi Livni'iz" sözleriyle Livni'nin yanında olduklarını belirtti. İngiliz Guardian gazetesinde yer alan habere göre Livni'nin ziyaretini iptal etmesi üzerine söz konusu mahkeme kararı geri çekildi.

27 Mart 2012 tarihinde yapılan Kadima Kongresi'nde Şaul Mofaz'a karşı parti liderliği yarışını kaybetti ve liderlik görevini Mofaz'a devretti. 1 Mayıs 2012 tarihinde milletvekilliğinden istifa ettikten sonra aynı yıl liberal ve seküler çizgideki bir parti olan Hatnuah'ı kurdu. Lideri olduğu Hatnuah 2013 seçimlerinde Livni dahil 6 milletvekili ile Knesset'te yer aldı. Livni seçim sonrası 33. Hükûmette Adalet Bakanlığı görevini üstlendiyse de daha sonra gelişen tartışmalar sonrasında görevinden alındı.

## Dış bağlantılar

* Ntvmsnbc'nin 2009 seçimleriyle ilgili haberi 
* Hükümeti Suçlayıp İstifa Etti 
* İngiliz Mahkeme Livni'ye 'savaş suçlusu' dedi, Erdoğan'ın İsrail eleştirisi haklı çıktı
Rafael Saban

**Rafael Saban** (1890, İstanbul - 14 Temmuz 1960, İstanbul), Türkiye Yahudilerinin hahambaşı idi. Tiyatrocu Nedim Saban'ın büyükbabasıdır.

1890 yılında İstanbul'da doğan Rafael Saban, Türkiye'de yaşayan Yahudilerin 1940 yılından itibaren 20 yıl dini liderliğini yapıp 14 Temmuz 1960'ta ölmüştür. Rafael Saban, Türkçe dışında İbranice, Fransızca, İngilizce, İspanyolca, İtalyanca, Ladino (Judeo İspanyolca) ve Aramice dillerini biliyordu. Tevrat, Talmud, Yahudi ilahiyatı ve genel ilahiyat konularında çeşitli araştırma ve makaleleri de var.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Türkiye Musevi Cemaati (Resmi Site) (Türkçe ve İngilizce)
FIP

**FIP** aşağıdakilerden birinin kısaltmasıdır:

* Fédération Internationale de Philatélie, Uluslararası filateli federasyonunun Fransızcası
* Feline infectious peritonitis, ev kedilerini etkileyen corona virüs enfeksiyonu ile bağlantılı kompleks bir hastalık
Letonca

**Letonca** ya da bir diğer adıyla **Letçe** (*latviešu valoda*), Letonya'nın resmî dilidir. 1,4 milyon kişi ana dil olarak, 1-1,5 milyon kişi yabancı dil olarak, toplamda yaklaşık 3,2 milyon kişi tarafından konuşulur. 33 harfli bir alfabe kullanılır.

## Alfabesi

## Harfler ve Ses Değerleri

**Sesli Harfler**

***Ā**: Türkçedeki Â harfine denk gelir. Uzun bir A sesidir (Letonca *aa* olarak izah edilir). 
***Ū**: Türkçedeki Û harfine denk gelir. Uzun bir U sesidir (Letonca *uu* olarak izah edilir). 
***Ī**: Türkçedeki Î harfine denk gelir. Uzun bir İ sesidir (Letonca *ii* olarak izah edilir). 
***Ē**: Türkçedeki Ê sesine denk gelir. Uzun bir E sesidir (Letonca *ee* olarak izah edilir). Örneğin: Türkçedeki *Mêmur* sözcüğündeki E sesi gibi...

**Sessiz Harfler** - *Çengel İmi*

***[[Ķ]]**: İnce K sesidir. (Letonca *kj* olarak izah edilir; Kiril: **[[Ќ]]**). 
***[[Ļ]]**: İnce L sesidir. (Letonca *lj* olarak izah edilir; Kiril: **[[Љ]]**).
***[[Ģ]]**: İnce G sesidir. (Letonca *gj* olarak izah edilir; Kiril: **[[Ѓ]]**).
***[[Ņ]]**: İnce N sesidir. (Letonca *nj* olarak izah edilir; Kiril: **[[Њ]]**).

**Sessiz Harfler** - *Yumuşatma İmi*

***[[Č]]**: Türkçedeki Ç sesidir.
***[[Š]]**: Türkçedeki Ş sesidir. 
***[[Ž]]**: Türkçedeki J sesidir.
Werner Lorant

**Werner Lorant** (21 Kasım 1948, Welver - 20 Nisan 2025, Wasserburg am Inn), Alman eski futbolcu ve teknik direktör.

## Futbol kariyeri
### Kulüp takımları kariyeri
Oyunculuk döneminde oynadığı kulüpler; Borussia Dortmund (1971 - 1973), Rot-Weiss Essen (1973 - 1977), 1. FC Saarbrücken (1977 - 1978), Eintracht Frankfurt (1978 - 1982), Schalke 04 (1982 - 1983), Hannover 96 (1983 - 1984), Heidingsfeld (1984 - 1986) ve 1. FC Schweinfurt 05 (1986 - 1987) idi.

## Teknik direktörlük kariyeri
Türk medyası tarafından kendisine "Köylü" lakabı takılmıştır. Fenerbahçe'de teknik direktörlük yaptığı dönemde 6-0'lık Fenerbahçe-Galatasaray maçını kazanarak tarihe geçmiştir. Bu maçtan sonra "Korkaklar kazanamaz" şeklinde bir demeç vermiştir. 2006-2007 sezonunda İran'ın Saipa takımından Kayseri Erciyesspor'a transfer olmuştur fakat bu takımda aldığı başarısız sonuçlar nedeniyle kulüpten gönderilmiştir. Daha sonra Sivasspor'a geçmiştir. Son olarak Kasımpaşa ile sözleşme imzalamış fakat çıktığı 6 maçının hiçbirini kazanamaması sonucu görevine son verilmiştir. Nisan 2015'te Lorant, Almanya'da bir ilçe takımı olan ve 7. ligde bulunan TSV Waging'le anlaştı.

Nisan 2015'te, Lorant, sezon sonuna kadar TSV Waging'in yöneticisi olarak atandı. 2017 Ocak ayında ÖTSU Hallein takımında görevlendirdi.

2019 yılının Nisan ayında, sezonun sonuna kadar Avusturya beşinci lig kulübü FC Hallein 04'ün teknik direktörlük görevini üstlendi.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
* 
* 
* Kicker Dergisi Resmî İnternet Sitesi - ''Teknik Direktör'' Werner Lorant Profili
Kıbrıs Türk Devleti

**Kıbrıs Türk Devleti**, dönemin Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Kofi Annan tarafından hazırlanan Annan Planı'ında Kıbrıs Rum Devleti ile birlikte Birleşmiş Kıbrıs Cumhuriyeti'ni oluşturacak olan federe devlete verilecek olan isim.

24 Nisan 2004 tarihinde Kıbrıs adasının her iki tarafında eşzamanlı olarak referanduma sunulan, Türkler tarafından kabul edilmesine rağmen, Rumlar tarafından ret edilmesi ile hayata geçemeyen Annan Plan'nında merkezi devlete ait bazı yetkiler kurulacak olan alt federe devletlere verilecekti. Fakat bu planın reddi nedeniyle bu oluşum hiçbir zaman hayata geçemedi. Fakat planın reddinden sonra Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, İslam İşbirliği Teşkilatı'na ve Ekonomik İşbirliği Teşkilatı'na Kıbrıs Türk Devleti adıyla gözlemci üye olmuş ve bugün bu isim ile temsil edilmektedir.
Scuderia Ferrari

**Scuderia Ferrari HP**, İtalyan otomobil üreticisi Ferrari'nin Formula 1 yarış araçlarının tasarımı, üretimi ve yarış yönetimi için ayrılmış bölümü. Logosu nedeniyle *"Şahlanan At"* olarak da hitap edilir. Scuderia Ferrari, en çok başarı elde etmiş ve halen faaliyet gösteren en eski Formula 1 takımıdır. Şu ana kadar çeşitli pilotlar ile 16 kez dünya şampiyonluğu elde etmiştir.

Enzo Ferrari tarafından ilk olarak Alfa Romeo şirketi bünyesinde oluşturulmuş, Ferrari'nin kendi araçlarını üretmek üzere Ferrari S.p.A.'yı kurmasıyla buraya geçmiştir. İlk yıllarında hem Formula 1, hem Formula 2 hem de Le Mans'da varlık gösteren takım 60'larda F2'den ve 70'lere doğru da Le Mans'tan çekilmiştir. F1'de ise hâlen varlığını sürdürmektedir.

Formula 1 Dünya Şampiyonası kapsamındaki ilk yarışına 1950 yılında Monako'da çıkmış, ilk zaferini de 1951 yılında İngiltere'nin Silverstone pistinde José Froilán González ile elde etmiştir.

Formula 1'de Ferrari ile şampiyon olan pilotlar Alberto Ascari (1952,1953), Juan Manuel Fangio (1956), Mike Hawthorn (1958), Phill Hill (1961), John Surtees (1964), Niki Lauda (1975,1977), Jody Scheckter, Michael Schumacher (2000, 2001, 2002, 2003, 2004), Kimi Raikkonen (2007).

Hâlen Formula 1 Dünya Şampiyonası kapsamında en fazla yarış kazanan, en fazla pol pozisyonu elde eden, en fazla en hızlı tura sahip olan, en fazla podyum elde eden, en fazla pilotlar ve takımlar şampiyonluğu elde eden takımdır.

 sezonu itibarıyla Formula 1'de Charles Leclerc ve Lewis Hamilton pilotları ile mücadele edecektir.

### Formula 1 sonuçları

*Takımlar Şampiyonuluğu Kazanma Yüzdesi: %24,2
*Pilotlar Şampiyonluğu Kazanma Yüzdesi: %20,3
*Yarış Kazanma Yüzdesi: %22,5

Ayrıca Ferrari takımı F1'deki çoğu rekoru elinde tutmaktadır:
*En çok Takımlar Şampiyonuluğu: 16
*En çok Pilotlar Şampiyonluğu: 15
*En çok yarışa katılma (Tüm zamanlar) : 1092
*En çok yarışa başlama (Tüm zamanlar) : 1090
*En çok galibiyet: 245
*En çok podyum: 820
*En çok duble: 86
*Aynı pilotlarla en çok duble (Michael Schumacher - Rubens Barrichello): 24
*En çok pol pozisyonu: 251
*En çok takımlar şampiyonası puanı: 10079
*En çok pilotlar şampiyonası puanı: 10980.77
*En çok en hızlı tur: 258
*Arka arkaya her sezon zafer kazanma: 20 (1994-2013)
*Arkaya arkaya en çok podyuma çıkma: 53 (1999 Malezya Gp-2002 Japonya Gp)

Ferrari ayrıca 245 galibiyet ile en başarılı motor üreticisidir. 2015 F1 sezonunda kullanılan 19 pistin tur rekorlarından, 8'i Ferrari F2004, 3'ü Ferrari F2003-GA, 1'i Ferrari F2008 ve 1'i de Ferrari F10 tarafından kaydedilmiştir.

### Formula 1 araçları

### Tanınmış pilotlar

### Formula 1 pilotlar şampiyonları

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Ferrari resmî websitesi
Francis Fukuyama

**Yoshihiro Francis Fukuyama** (d. 27 Ekim 1952, Chicago), Amerikalı siyaset bilimci.

Lisansını Cornell Üniversitesi'nde; doktorasını da Harvard Üniversitesi'nde yapmıştır. ABD Dışişleri Bakanlığında Politika Planlama Dairesinde Ortadoğu uzmanı ve Genel Direktör Yardımcısı olarak çalışmıştır. 1981-1982 yıllarındaki Mısır-İsrail Görüşmelerine ABD heyeti üyesi olarak katılmıştır.

Fukuyama, farklı örgütlerde ve dergilerde görev yapmaktadır. 1990 sonrasının önde gelen siyaset bilimcilerinden biri olan Huntington'la birlikte bir süre Journal of Democracy dergisinin editörlüğünü yapmıştır. 1992 yılında yayınlamış olduğu (The End of History and the Last Man) 'Tarihin Sonu ve Son İnsan'adlı teziyle Batı Liberal düşüncesinin insanlığın ulaşabileceği son aşama olduğunu iddia etmesiyle gündem oldu.

Fukuyama, 2005 yılının Temmuz ayı itibarıyla Johns Hopkins Üniversitesi'nde uluslararası iktisat politikası öğretim üyesi olarak görev yapmakta ve The American Interest Dergisinin yayın kurulu başkanlığını yürütmektedir.

Fukuyama, Irak savaşının başladığı dönemde neo-con çevreden uzaklaşmaya başladı ve farklı görüşlere yöneldi.

## Kaynakça
Begüm Birgören

**Ayşe Begüm Birgören** (d. 20 Eylül 1982, İstanbul), Türk dizi ve sinema filmi oyuncusu.

## Hayatı
20 Eylül 1982 tarihinde İstanbul'da doğdu. 13 yaşından beri tiyatro ile ilgilenmektedir. Müjdat Gezen Sanat Merkezi'nin hafta sonu kurslarıyla başlayan oyunculuk hayatına başlayan Birgören, Bahçeşehir Üniversitesi Görsel Sanatlar ve Görsel İletişim Tasarımı mezunudur. Kadir Has Üniversitesi'nde Film ve Drama yüksek lisansı yapmaktadır.

## Filmografisi

## Tiyatro oyunları

## Ödülleri

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
* IMDb sayfası
Avrupa Ödülü

**Avrupa Ödülü**, 1955 yılından beri Avrupa Konseyi Parlamenter Meclisi tarafından dağıtılan ödüldür. Her yıl Avrupa'nın birliği idealini yaymak için olağanüstü çaba sarf eden bir veya daha fazla belediyeye verilmektedir. 2024 yılı itibarıyla 84 şehir Avrupa Ödülü'nü almıştır.

Aşama olarak Avrupa Ödülü şu şekilde verilmektedir:
* Avrupa Diploması (The European Diploma) *Avrupa ödülünün ilk aşamasıdır.*
* Şeref Bayrağı (The Flag of Honour)
* Şeref Plaketi (The Plaque of Honour)
* Avrupa Ödülü (The Europe Prize)

## Ödül alan şehirler
### [[Almanya]]
* 1955 Offenbach 
* 1961 Schwarzenbek 
* 1965 Tübingen 
* 1969 Karlsruhe 
* 1973 Würzburg 
* 1975 Darmstadt 
* 1980 Passau 
* 1981 Braunfels 
* 1987 Berlin-Noyköln
* 1993 Bocholt
* 1993 Mülheim an der Ruhr
* 1997 Regensburg 
* 1998 Speyer
* 2007 Nürnberg
* 2011 Hünfeld
* 2013 Altötting
* 2015 Dresden

### [[Avusturya]]
* 1958 Viyana
* 1964 Innsbruck
* 1979 Graz 
* 1986 Klagenfurt
* 1994 Linz 
* 2001 St. Pölten

### [[Belçika]]
* 1960 Brugge 
* 1972 Zelzate 
* 1978 Tubize
* 1982 Braine-L’Alleud 
* 2004 Oudenaarde

### [[Danimarka]]
* 1960 Aarhus 
* 1988 Aalborg

### [[Fransa]]
* 1956 Puteaux 
* 1957 Bordeaux 
* 1963 Aubenas 
* 1967 Strazburg 
* 1969 Nancy 
* 1974 Macon 
* 1977 Avignon 
* 1990 Plouguerneau 
* 2000 Marvejols
* 2011 Landerneau
* 2020 Amilly

### [[Hollanda]]
* 1958 Lahey
* 1986 Arnhem 
* 1992 Delfzijl

### [[İngiltere]]
* 1955 Coventry 
* 1976 Devon County Council 
* 1983 Royal Leamington Spa
* 1996 Wansbeck District Council 
* 1999 Cockermouth

### [[İspanya]]
* 1985 Santiago de Compostela
* 2016 Girona
* 2019 San Sebastián
* 2024 Terrassa

### [[İsveç]]
* 2015 Vara

### [[İsviçre]]
* 1970 Sierre
* 1983 Lozan

### [[İtalya]]
* 1957 Torino 
* 1962 Palermo 
* 1968 Faenza
* 1971 Udine
* 1974 Cesenatico
* 1989 Lucca
* 1995 Bolonya
* 2012 Corciano

### [[Litvanya]]
* 2003 Klaipėda

### [[Macaristan]]
* 2006 Szeged
* 2013 Tata

### [[Norveç]]
* 1965 Kristiansand

### [[Polonya]]
* 1998 Çestohova
* 2002 Gdynia
* 2008 Katowice
* 2014 Słupsk
* 2017 Lublin
* 2023 Bolesławiec

### [[Romanya]]
* 2012 Sighișoara

### [[Rusya]]
* 2005 Kaliningrad

### [[Türkiye]]
* 1959 İstanbul
* 1991 Bursa
* 2009 Ankara
* 2022 İzmir
* 2025 Gaziantep

### [[Ukrayna]]
* 2010 Harkiv
* 2018 İvano-Frankivsk
* 2021 Hmelnitski

### [[Yunanistan]]
* 1960 Rodos

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Avrupa Ödül Çalışma Grubu (İngilizce)
* Avrupa Ödülleri
Nokta

**Nokta** ya da **benek**, kalemin ayrı kullanım alanlarında defterde veya başka bir şeyde bıraktığı, eni ve boyu olmayan bir izdir. Günümüzde neredeyse her alanda kullanırız. 

**Noktanın kullanım alanları:**

**1.** Cümlenin sonuna konur:
:*Türk Dil Kurumu, 1932 yılında kurulmuştur.*
:*Saatler geçtikçe yollara daha mahzun bir ıssızlık çöküyordu.*
:*([[Reşat Nuri Güntekin]])*

**2.** Cümle değeri taşıyan anlatımların sonuna konur.

**3.** Bazı kısaltmaların sonuna konur:
:*Alb. ([[albay]]), Dr. ([[doktor]]), Yrd. Doç. ([[yardımcı doçent]]), Prof. ([[profesör]]), Cad. (cadde), Sok. (sokak), s. (sayfa), sf. ([[sıfat]]), vb. (ve başkası ve benzeri ve bunun gibi), Alm. ([[Almanca]]), Ar. ([[Arapça]]), İng. ([[İngilizce]]), sn.( saniye)......*

**4.** Sayılardan sonra sıra bildirmek için konur:

:*3. (üçüncü), 15. (on beşinci);*
:*[[II. Mehmet]], [[XIV. Louis]], XV. yüzyıl;*
:*2. Cadde, 20. Sokak, 4. Levent.*

**5.** Bir yazının maddelerini gösteren rakam veya harflerden sonra konur:
:*I. 1. A. a.*
:*II. 2. B. b.*

**6.** Tarihlerin yazılışında gün, ay ve yılı gösteren sayıları birbirinden ayırmak için konur:
:*29.5.1453, 29.X.1923*
:*Tarihlerde ay adları yazıyla da yazılabilir.Bu durumda ay adlarından önce ve sonra nokta kullanılmaz: 29 Mayıs 1453*

**7.** Saat ve dakika gösteren sayıları birbirinden ayırmak için konur:
:*Tren 09.15′te kalktı.*
:*Toplantı 13.00’te başladı.*
:*Tören 17.30′da, hükûmet daireleri kapandıktan yarım saat sonra başlayacaktır.*
:*([[Tarık Buğra]])*

**8.** Bibliyografik künyelerin sonuna konur:
:*[[Agâh Sırrı Levend]], [[Türkçe|Türk Dilinde]] Gelişme ve Sadeleşme Evreleri, [[Türk Dil Kurumu|TDK]] Yayınları, [[Ankara]], 1960. [http://www.noktapc.com nokta] *

**9.** Dört ve dörtten çok basamaklı sayılarda bölüklerin arasına nokta konabilir:
:*326.197, 49.750.812, 28.434.250.310.500*

**10.** Matematikte çarpma işareti yerine kullanılır:
:*4.5=20*

**11.** Jeodezide nokta; Arazi ölçü çalışmalarında; araziye yerleştirilen hem koordinatları(x.y:z) ölçülen hem de koordinat ölçüsünde kullanılan sabit (beton blok, metal boru ya da çivi, ahşap kazık gibi.)işaretlere veya ölçüsü yapılacak detayı belirleyen işaretlere verilen addır.

**12.** Web adreslerinde domain isimlerinden önce kullanılır ve içinde başka noktalama işaretleri de bulunur.

## Kaynakça

* ''Yazım Kuralları'', Türk Dil Kurumu
İki nokta

**İki nokta**, bir noktalama işareti. **İki nokta üst üste** olarak da bilinir. Metin içerisinde çoğunlukla alıntı yaparken, liste yaparken ve açıklama yaparken kullanılır.

## Yazımı

İki nokta, metin içerisinde kullanıldığında işaretin ardından bir boşluk bırakılır. İşaretin ardından gelen ifade bir "cümle" ise büyük harfle başlar:
* Şu husus unutulmamalıdır: Kurallı cümlelerde yüklem sonda bulunur.

İki noktanın ardından gelen ifade bir cümle değilse ve ilk sözcüğünün  nedeniyle büyük yazılması gerekmiyorsa, ifade küçük harfle başlar:
* Helva yapmak için şunlara ihtiyacımız var: yağ, şeker ve un.

## Kullanımı

Kendisinden sonra örnek verilecek veya liste oluşturulacak cümlenin sonunda kullanılır:
* *Yeni harfler alındıktan sonra eski yazı ile bir tek kelime bile yazmayan iki kişi görmüşümdür: Atatürk ve İnönü!* (Falih Rıfkı Atay)
* Perşembe gününe kadar şunları mutlaka tamamlamalıyız: malzeme dökümleri, dönem raporları, vergi formları.
*– *Buğdayla arpadan başka ne biter bu topraklarda?*
:Ziraatçı sayar:
:– *Yulaf, pancar, zerzevat, tütün...*
:(Falih Rıfkı Atay)
* Millî Edebiyat akımının temsilcilerinden bir kısmını sıralayalım: Ömer Seyfettin, Halide Edib Adıvar, Ziya Gökalp, Mehmet Emin Yurdakul, Ali Canip Yöntem.

Kendisinden sonra açıklama yapılacak cümlenin sonunda kullanılır:

* *Bu kararın istinat ettiği en kuvvetli muhakeme ve mantık şu idi: Esas, Türk milletinin haysiyetli ve şerefli bir millet olarak yaşamasıdır.* (Atatürk)
* *Kendimi takdim edeyim: Meclis kâtiplerindenim.* (Falih Rıfkı Atay)

Edebî eserlerdeki karşılıklı konuşmalarda, söz sırasının kimde olduğunu belirtmek için kullanılır:
 Bilge Kağan: Türklerim, işitin!
              Üstten gök çökmedikçe
              alttan yer delinmedikçe
              ülkenizi, törenizi kim bozabilir sizin?
 Koro:     Göğe erer başımız
              başınla senin!
 (A. Turan Oflazoğlu) 
İnternet sitesi adreslerinde kullanılır:
* 

Matematikte bölme işareti olarak kullanılır:
*56:8=7, 100:2=50

Kesir veya oran belirtirken kullanılır:
* Üniversitedeki İspanyol öğrencilerin tüm öğrencilere oranı 1:10'dur.

Türk Dil Kurumunun yeni düzenlemesiyle zamanı belirtirken saat ile dakika arasında "kullanılmaz". Onun yerine "Nokta" kullanılır:
* 17.30'da herkes binanın önünde toplansın. Saat 14.00'te buluşuyoruz.

Dinî metinlerden bahsederken sûre/bölüm ve âyet numaraları arasında kullanılır:

* Hiçbir günahkâr başka bir günahkârın yükünü yüklenmez. (Fâtır 35:18)
* Çarıklarını çıkar. Çünkü bastığın yer kutsal topraktır. (Çıkış 3:5)

Ses biliminde uzun ünlüyü göstermek için kullanılır:
*a:ile, ka:til, kâ:tip, usu:le, i:cat.*

## Kaynakça

*Ergin, Muharrem. *Üniversiteler İçin Türk Dili.* İstanbul: Bayrak Yayım, 2009.
* Türk Dil Kurumu
Üç nokta

**Üç nokta** (**...**), bir noktalama işaretidir.

## Üç noktanın kullanımı

# Tamamlanmamış cümlelerin sonuna konur: 'Ne çare ki çirkinliği hemen ve herkes tarafından görülüveriyordu da, bu yanı…*
# Kaba sayıldığı için veya bir başka sebepten ötürü açıklanmak istenmeyen kelime ve bölümlerin yerine konur: *Kılavuzu karga olanın burnu ... çıkmaz.* (üç noktanın yerine 'boktan' sözcüğü gelecek)
# Alıntılarda; başta, ortada ve sonda alınmayan kelime ve bölümlerin yerine konur:* … derken şehrin öte başından boğuk boğuk sesler gelmeye başladı…*
# Sözün bir yerde kesilerek geri kalan bölümün okuyucunun hayal dünyasına bırakıldığını göstermek veya ifadeye güç katmak için konur: *Bismillah, biz her vasıtadan, yalnız ve ancak, bir Allah'tan istifade ederiz...''

İki noktadan sonra sıralanan örnekler bittiyse cümlenin sonuna nokta konur.
Eğik çizgi

**Eğik çizgi**  veya **slaş** (*Slash*, İngilizceden), bir çizgiye eğim verilerek oluşturulmuş, yatay noktalama işaretidir. Bölme ve kesirleri ifade etmek için, tarih gösterirken noktaların yerine gelen eğik çizgi, dışlayıcı veya kapsayıcı özelliğiyle de kullanılmaktadır. Unicode'da bir ***solidus*** olarak isimlendirilir.

## Kullanım
### Ayrılma ve birleşme
#### Alternatifleri bağlama
Eğik çizgi, birçok dilde genellikle dışlayıcı (örneğin, E/H yalnızca evet veya hayır için onay verir, her ikisi için değil) veya kapsayıcı olarak ("veya" bağlacına karşın daha kısa bir ikame olarak) kullanılır. Filolojide varyantları ve etimolojileri not etmek için kullanılmasına rağmen bu anlamda kullanımı biraz gayriresmîdir. Bazen ise isimlendirme anlaşmazlıklarından kaçınılmak için kullanılabilir: "Asurlu/Keldani/Süryani", "Kızılderili/Yerli Amerikalı".

## Ayrıca bakınız
* Ters eğik çizgi
## Kaynakça
Mehmet Ali Nuroğlu

**Mehmet Ali Nuroğlu** (d. 7 Eylül 1979, İstanbul), Türk tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu.

## Hayatı
### Erken dönem ve eğitim hayatı
7 Eylül 1979 tarihinde İstanbul'da doğdu. Nuroğlu, aslen Şanlıurfalıdır. ODTÜ Felsefe Bölümünde üç yıl eğitim görmesinin ardından burayı bırakarak Hacettepe Üniversitesi Tiyatro Bölümüne girdi. Daha okul bitmeden Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğünün sahnelediği oyunlarda görev aldı.

### Kariyer hayatı
Bu sıralarda Semih Sergen'in asistanlığını yaptı. Çağan Irmak'ın senaryosunu yazdığı ve yönettiği *[[Çemberimde Gül Oya (dizi)|Çemberimde Gül Oya]]* dizisinde oynamak amacıyla İstanbul'a geldi. 12 Eylül öncesi döneminin farklı bir bakış açısıyla anlatıldığı dizide, "Devrimci Mehmet" karakterini canlandırdı. Daha sonra aynı ekiple Kurtuluş Savaşı'nı anlatan Kırık Kanatlar dizisinde rol aldı. 2007 yılında ise *[[Zincirbozan (film)|Zincirbozan]]* filminde ise "Reis" lakaplı Ülkücü bir genci canlandırmıştır.

### Kişisel hayatı
2009 yılında evlendiği Selin Şekerci'den 25 Nisan 2011'de evliliğine son verdi.  28 Ekim 2011'de Çiçek Gülsen ile evlendi. 2014 yılında yoga eğitimi için 8 ay Hindistan'da yaşadı. 2022 yılında çift boşandı. Mart 2023'te Mehmet Ali Nuroğlu, bir süredir birlikte olduğu Berrin Ağırbaş ile sade bir törenle evlendi.

## Filmografisi

## Tiyatro oyunları

## Ödüller ve adaylıkları

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
* 
* Sinema Türk'te Mehmet Ali Nuroğlu