Zıpkın (uçaksavar)

**Zıpkın** Kaideye Monteli Stinger [KMS], ASELSAN tarafından milli imkânlarla üretilen, temel silah olarak atışa hazır 4 adet FIM-92 Stinger füzesini kullanan, çeşitli algılayıcılar ile donatılmış ve tüm fonksiyonları bilgisayar tarafından denetlenen bir Alçak İrtifa Hava Savunma Sistemidir. Ana görevi radar üssü, hava alanı, liman gibi hayati öneme sahip stratejik tesislerin hava tehditlerine karşı alçak irtifa savunmasını sağlamaktır. Taşıyıcı platform olarak Land Rover Defender 130 dört teker çekişli arazi aracının kullanıldığı sistem araç kabininde yer alan nişancı ve sürücü [nişancı yardımcısı] olmak üzere iki personelle kullanılmaktadır.

Zıpkın KMS sistemi tüm fonksiyonların otomasyonunu sağlayan ve yazılım ve donanım olarak tümüyle ASELSAN tarafından geliştirilen Atış Kontrol Bilgisayarı, termal ve gün ışığı TV kameralarından oluşan pasif hedef arama algılayıcıları, hedefin otomatik olarak takibini sağlayan Video Hedef İzleyici Birimi, hedef menzil ölçümü için çok darbeli Lazer Mesafe Bulucu, Dost/Bilinmeyen Hedef ayrımı sağlayan IFF ve sistemin öz savunmasını sağlamak amacıyla eklenen 12.7&nbsp;mm M3 [250 mermi] makineli tüfekten oluşmaktadır. Sistemde gece/gündüz hedef tespitinden, hedefin izlemesine ve makineli tüfeğe mermi sürüp çekmeye kadar bütün işlemler otomatik olarak yapılmaktadır.

Sistem Kumanda Birimi sayesinde tüm sistem fonksiyonları araç içinden veya hava tehdidinin yoğun olduğu çatışma ortamında 50 metre uzaktan kontrol edilmektedir. Füze atış menziline giren hedef için "Hedef menzilde" uyarısı otomatik olarak verilir ve yine otomatik olarak füzeler Komuta Kontrol Sistemi'nden gelen hedef koordinatlarına yönlendirilmektedir. Sistem sabit tesis savunması için tasarlandığından dolayı hareket halinde atış yapamamaktadır fakat istenildiği takdirde stabilizasyon sistemi ilave edilerek hareket halinde atış yeteneği kazandırılabilmektedir.

Zıpkın KMS sistem mimarisi, otonom kullanımın yanı sıra C3I sistemi veya diğer hava savunma sistemleri koordinasyonunda da kullanım imkânı sağlamaktadır. Sistemin Atış Kontrol Bilgisayarı, gerek donanım gerekse yazılım olarak ortaya çıkabilecek yeni görev ihtiyaçlarını da karşılayabilecek esnek bir mimariye sahiptir. Stinger füzelerinin yanı sıra, benzer birçok füzenin de [Igla vs.] entegre edilebileceği Zıpkın KMS, farklı platformlara da adapte edilebilmektedir. C-130 Hercules ve C-160 Transall uçaklarına kolaylıkla yüklenen ve havadan taşınabilen Zıpkın KMS, hızlı bir şekilde ihtiyaç duyulan taktik bölgeye intikal edebilmektedir.

1989 yılından beri üzerinde çalışılan KMS Projesi'nde, 1992-1993 yılları arasında sistemin ön fizibilite çalışması, 1993-1995 yılları arasında konfigürasyon belirleme çalışmaları ve ön prototip imalatı gerçekleştirilmiştir. 28 Aralık 1995'ten 1998 yılına kadar devam eden geliştirme/test çalışmalarının başarıyla sonuçlandırılmasının ardından, 9 Kasım 2001 tarihinde imzalanan sözleşme ile seri üretim kararı alınmıştır. Prototip geliştirme dönemi ve seri üretim hattı kalifikasyon onayı kapsamında zorlu test ve sahra denemelerine tabi tutulan KMS, bugüne kadar yapılan atışların tümünde tam isabet kaydederek büyük bir başarıya imza atmıştır.

İstanbul Şile'de yapılan atış testlerin ardından 20 Ekim 2004'te kontrol ve kabul testleri yüzde yüz başarı ile tamamlanmış ve 26 Kasım 2004'te ilk 4 adetlik paketin teslimi ile Zıpkın KMS, Türk Silahlı Kuvvetleri envanterindeki yerini almıştır. Türk Hava Kuvvetleri ve Türk Kara Kuvvetleri için bugüne dek 158 KMS sistemi üretilmiş ve tamamı birliklerine teslim edilmiştir.