Aleksandr Dovjenko

**Aleksandr Petroviç Dovjenko** ya da **Oleksandr Petrovych Dovzhenko** (Ukraynaca: Олександр Петрович Довженко, Rusça: Александр Петрович Довженко; 10 Eylül 1894 - 25 Kasım 1956), Ukrayna kökenli Sovyet senarist, film yapımcısı ve yönetmen. Sovyet montaj teorisi' nin öncüsü olmakla birlikte Sergei Eisenstein, Dziga Vertov ve Vsevolod Pudovkin ile birlikte çoğunlukla en önemli ve eski erken Sovyet film yapımcılarından biri olarak gösterilir.

## Biyografi
Alexander Dovzhenko, Petro Semenovych Dovzhenko ve Odarka Yermolayivna çocuğu olarak Dovzhenko Chernihiv Oblast Sosnytsia şehrinin bir parçası olan Chernigov Valiliği, Rus İmparatorluğu 'da bulunan' 'Viunyshche' 'nin mezarlığında doğdu.Petro Semenovych Dovzhenko ve Odarka Yermolayivna Dovzhenko.Ataları, Poltava komşu vilayetinden geldi ve on sekizinci yüzyılda Sosnytsia'ya yerleşti Ukrayna Kazakçılar (Chumaks idi). On dört çocuğun yedincisi olan Alexander, korkunç çocuk kaybı oranından ötürü on bir yaşına geldiğinde (yalnızca Alexander ve kız kardeşi Polina hayatta kaldı) en yaşlı çocuk haline geldi.

Ebeveynleri eğitimsiz olsa da, Dovzhenko'nun yarı okur-yazar dedesi onu 19 yaşında bir öğretmen olabilmek için okumaya gönderdi. Kalp rahatsızlığı yüzünden I. Dünya Savaşı sırasında askerlik görevinden kaçtı ancak Sovyet-Ukrayna Savaşı Kızıl Ordu'ya karşı Ukrayna Halk Cumhuriyeti ordusunda savaştı. 1919'da Zhytomyr da esir alınarak toplama kampına gönderildi.1920'de Dovzhenko Borotbist partisine katıldı. Varşova da bulunan Büyükelçinin yanı sıra Berlin de asistan olarak görev yapmıştır. 1923'te Sovyetler Birliği'ne döndükten sonra kitap yazmaya ve Harkiv'de karikatür çizmeye başladı.

Dovzhenko, 1926'da Odessa 'ya geldiğinde filme döndü. Hareketli iddialılığı, ikinci ü senaryosundaki, (aynı zamanda birlikte yönettiği) * Reformer Vasya * nın üretilmesine yol açtı. 1928'de * [[Zvenigora|Zvenyhora]] filmi ile daha büyük bir başarı kazanmış ve onu döneminin önemli bir yapımcısı yapmıştır. [[Arsenal FC|Arsenal]] ve * Earth * adlı sonraki "Ukrayna Üçlemesi" (* Zvenigora *, * Shchors için [Stalin Ödülü] (1941); Sekiz yıl sonra, 1949'da ['Michurin adlı filmi için bir başka Stalin Ödülü aldı.

Dovzhenko, II. Dünya Savaşı sırasında Kızıl Ordu için savaş zamanı gazeteci olarak görev yapıyordu. Moskova 'da Mosfilm Studios' da yazarak, ortak yazarak ve film üreten birkaç yıl geçirdikten sonra roman yazmaya başladı. Dovzhenko, 20 yıllık kariyeri boyunca sadece 7 filmi kişisel olarak yönetti.

Genç Sovyet film yapımcıları Larisa Shepitko ve Serhiy Paradzhanov için bir rehber oldu. Dovzhenko, 25 Kasım 1956'da Perşemenko'daki bir daçada kalp krizi nedeniyle öldü. Karısı, Yulia Solntseva, Dovzhenko'nun yaratamadığı kendi ve tamamlanan projelerinin filmlerini üreterek mirasına devam etti.

Kiev 'deki Dovzhenko Film Stüdyoları, ölümünden sonra onun şerefine seçildi.

## Filmografi
* *[[Love's Berries]]* (, translit. *Yagodki lyubvi*, , translit. *Yahidky kokhannya*), 1926
* *[[Vasya the Reformer]]* (, translit. *Vasya – reformator*, , translit. *Vasya – reformator*), 1926
* *[[The Diplomatic Pouch]]* (, translit. *Sumka dipkuryera*, , translit. *Sumka dypkuryera*), 1927
* *[[Zvenigora]]* (, translit. *Zvenigora*, , translit. *Zvenyhora*), 1928
* *[[Arsenal (1929 film)|Arsenal]]* (, ), 1928
* *[[Earth (1930 film)|Earth]]* (, translit. *Zemlya*, , translit. *Zemlya*), 1930
* *[[Ivan (1932 film)|Ivan]]* (, ), 1932
* *[[Aerograd]]* (, , translit. *Aerohrad*), 1935
* ** (, translit. *Bukovina, Zemlya Ukrainskaya*, , translit., *Bukovyna, Zemlya Ukrayins'ka*), 1939
* *[[Shchors (film)|Shchors]]** (, ), 1939
* *[[Liberation (film)|Liberation]]** (, translit. *Osvobozhdeniye*, , translit. *Vyzvolennya*), 1940
* *[[Battle for Soviet Ukraine]]** (, translit. *Bitva za nashu Sovetskuyu Ukrainu*, , translit. *Bytva za nashu Radyans'ku Ukrayinu*), 1943
* *[[Soviet Earth]]* (, translit. *Strana rodnaya*, , translit. *Krayina ridna*), 1945
* *[[Victory in the Ukraine and the Expulsion of the Germans from the Boundaries of the Ukrainian Soviet Earth]]* (, translit. *Pobeda na Pravoberezhnoi Ukraine i izgnaniye nemetsikh zakhvatchikov za predeli Ukrainskikh sovietskikh zemel*, , translit. *Peremoha na Pravoberezhniy Ukrayini*), 1945
* *[[Michurin (film)|Michurin]]* (, ), 1948
* *[[Farewell, America]]* (, , translit. *Proshchay, Ameryko*), 1949
* *[[Poem of the Sea]]** (, translit. *Poema o more*, , translit. *Poema pro more*), 1959

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Büyük İhmal: Chris Fujiwara'nın eleştirileri Aleksander Dovjenko MFA'de
* "A (Ukraynaca) Sovyet filminin hayatı: ''Aleksnder Dovjenko''John Riley  "
* Aleksander Dovjenko  IMDb'de
* Aleksander Dovjenko Sineması