Dayton, Ohio

**Dayton, Ohio;** Amerika Birleşik Devletleri'nin Ohio eyaletinin altıncı  büyük şehri.

## Tarihçe

Dayton, 1 Nisan 1796 tarihinde kuruldu.

## Coğrafya

Dayton Şehri Ohio eyaletinin güney-batısında Miami Nehri vadisinde konumlanmıştır. Şehir Cincinattı'den 79&nbsp;km; Columbus'tan 105 m ve Indianapolis'ten 169&nbsp;km uzaklıktadır. Birleşik Amerika Sayım Bürosu istatistiklarine göre Dayton Şehri yüzölçümü 146.3&nbsp;km² (kara yüzölçümü 144&nbsp;km2 ve su yüzeyi yüzölçümü 2,3&nbsp;km2) olmaktadır.

Dayton'un ikliminde yaz ayları sıcak ve nemli sıkıntılı ve kış ayları soğuk ve kuru geçmektedir. İklim sınıflandırılmasına göre Dayton iklimi ya '*Koppen Cfa*' (nemli subtropik iklim) veya *Koppen Dia*' (nemli kıtasal iklim) tipi olarak nitelenmiştir. Dayton Şehri meteoroloji gözlemevi Dayton Enternasyonal Havaalanı'nda bulunmaktadır. Bu gözlem mevki 304,9 m irtifada Dayton şehir merkezinin kuzeyinde 16&nbsp;km uzaklıkta ve Miami Vadisi içinde bulunduğu için gözümlene verilere şehir coğrafyacıları şehir temsil edici olarak bakmamaktadırlar. Örneğin şehir merkezinin ortalama ısıları bu gözlemevinde toplanan verilerden daha yüksek olduğu iddia edilmektedir.

## İklim
Havaalanı gözlemevi istatistiklerine göre yıllık ortalama ısılar Ocak'ta −2,5&nbsp;°C olup Temmuz'da 23,4&nbsp;°C'dir. Bu gözlemevinde kayıtlanan en yüksek ısı 22 Temmuz 1901'de 42&nbsp;°C ve kayıtlanan en düşük ısı 13 Şubat 1899'da −33&nbsp;°C olmuştur. Ortalama olarak gündüz ısı birbirini takip eden 14 gün 32&nbsp;°C ve civarında ve 4,5 gece ısı en düşük olarak −18&nbsp;°C civarında gözlenmiştir. Kar yağışları mutedil olup normal olarak kış mevsiminde düşen toplam kar yüksekliği, genellikle kar yağışı Kasım-Mart arasında, 59&nbsp;cm olmaktadır; ama çok zamanlar Mart'ta ve nadiren de Ekim'de kar yağış gözlemlenmiştir. Yıl içinde yağmur yıllık olarak 1,040&nbsp;mm olmaktadır. Mayıs ayında yağmur yağışı bir zirve noktasına erişmekte ve bundan sonra yağış azalmaktadır. Dayton Şehri Birleşik Amerika'nın Orta-Batı bölgesinde alışılagelmiş olarak bazen çok ciddi fırtına şartları ile karşılaşmaktadır. İlkbahardan sonbahara kadar dönemde "Tornado rüzgarları" beklenmektedir. Zaman zaman seller, tipi fırtınaları ve gayet sert şimşekli elektrik fırtınalar ortaya çıkmaktadır.

## Demografi
Dayton Şehrinin nüfusunun gelişmesi ABD Nüfus Sayım Bürosu'nun 10 yıllık sayımlarına göre 1870 ile 2010 arasında aşağıda görülen grafikte verilmiştir:

ImageSize = width:600 height:300
PlotArea = left:50 right:20 top:25 bottom:30
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = late
Colors =
 id:linegrey2 value:gray(0.9)
 id:linegrey value:gray(0.7)
 id:cobar value:rgb(0.2,0.7,0.8)
 id:cobar2 value:rgb(0.6,0.9,0.6)
DateFormat = yyyy
Period = from:0 till:280000
ScaleMajor = unit:year increment:40000 start:0 gridcolor:linegrey
ScaleMinor = unit:year increment:1500 start:0 gridcolor:linegrey2
PlotData =
 color:cobar width:19 align:left
 bar:1870 from:0 till:30473
 bar:1880 from:0 till:38678
 bar:1900 from:0 till:85333
 bar:1910 from:0 till:116577
 bar:1930 from:0 till:200982
 bar:1950 from:0 till:243872
 bar:1960 color:cobar2 from:0 till:262332
 bar:1970 color:red from:0 till:243601
 bar:1980 color:red from:0 till:193536
 bar:1990 color:red from:0 till:182044
 bar:2000 color:red from:0 till:166179
 bar:2010 color:red from:0 till:141527
PlotData=
 textcolor:black fontsize:S
 bar:1870 at: 30473 text: 30.473 shift:(-14,5)
 bar:1880 at: 38678 text: 38.678 shift:(-14,5)
 bar:1900 at: 85333 text: 85.333 shift:(-14,5)
 bar:1910 at: 116577 text: 116.577 shift:(-14,5)
 bar:1930 at: 200982 text: 200.982 shift:(-14,5)
 bar:1950 at: 243872 text: 243.872 shift:(-14,5)
 bar:1960 at: 262332 text: 262.332 shift:(-14,5)
 bar:1970 at: 243601 text: 243.601 shift:(-14,5)
 bar:1980 at: 193536 text: 193.536 shift:(-14,5)
 bar:1990 at: 182044 text: 182.044 shift:(-14,5)
 bar:2000 at: 166179 text: 166.179 shift:(-14,5)
 bar:2010 at: 141527 text: 141.527 shift:(-14,5)

 
Dayton şehir nüfusu 1960-2010 arasındaki 50 yıllık dönemde  262,332 kişiden  141,527 kişiye düşmüştür. Bunun başlıca nedeni, Dayton'daki imalat sanayisinin büyük bir kısmının kaybolmasıdır. Şehrin orta sınıfı, şehri çevreleyen, Oakwood, Englewood, Beavercreek, Springboro, Miamisburg, Kettering  ve Centerville gibi muhitlere göç etmişlerdir. Şehrin en önemli etnik grubunu teşkil eden "Beyazlar" nüfusunun toplam şehir nüfusuna olan oranı 1960-2010 döneminde %78.1'den %51.7'ye düşmüştür. Fakat bu trend değişmiştir ve bu oran 50 yıldır ilk defa %1.3 artış göstermiştir.

## Suç
FBI'a göre şehirdeki suç oranı 2003 ve 2008 yılları arasında azaldı. 2009'da da suç şehirde azalmaya devam etti. Tecavüz, araba hırsızlığı, soygun, saldırı, mülkiyet suçları, hırsızlık ve kundaklama kategorisindeki suçlar 2009'da önemli bir düşüş gösterdi. Genel olarak, şehirdeki suç 2009 yılında 2008'e göre %40 daha azdı. Dayton Polis Teşkilatı 2016 yılında işlenmiş 36 cinayet, yani 2015 yılına göre cinayetlerde %39,3 artış rapor etti.

John Dillinger, 1930'ların başlarında faaliyet göstermiş bir banka soyguncusu Dayton Polisi tarafından Dayton'da yakalanıp tutuklanmıştı.

4 Ağustos 2019'da şehirde gerçekleşen bir silahlı saldırıda 10 kişi öldü ve 27 kişi yaralandı.

## Kardeş şehirler
Dayton'un beş adet kardeş şehri vardır:
*  Augsburg, Almanya
*  Holon, İsrail
*  Monrovia, Liberya
*  Oiso, Japonya
*   Saraybosna, Bosna-Hersek

## Resimler


Dosya:Downtown_Dayton,_Ohio.jpg|Havadan Dayton Ohio'nun ticaret merkezi
Dosya: Dayton Skyline.jpg|Dayton, Ohio sehri merkezi
Dosya:SacredHeartChurchDayton.jpg|Tarihi Kutsal Kalp Kilisesi
Dosya:Kettering_tower.JPG|Dayton, Ohio: merkezde en son en yuksek Ketteing Tower sdli gokdelen binası
Dosya:MVH_Southeast_Tower.JPG|Dayton, Ohio: MVH Güneydogu Kulesi.
Dosya:MutualHomeSavingsBuilding.jpg |Dayton, Ohio::MutualHomeSavingsBuilding.jpg


## Ayrıca bakınız

* Dayton, Ohio'daki en yüksek binalar listesi

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*  Dayton Şehri resmi websitesi 
*  Dayton Bolgesi Ticaret Odası  
*  DMOZ Open Directory Projesi "Dayton" maddesi 
* Büyük Dayton CVB