Kazakistan-Çin petrol boru hattı

**Kazakistan-Çin petrol boru hattı**, Çin'in Orta Asya'dan petrol ithalatına izin veren ilk doğrudan petrol boru hattıdır. Kazakistan'ın Hazar kıyısından Sincan, Çin'e kadar uzanmaktadır. Boru hattının sahibi Çin Ulusal Petrol Şirketi (CNPC) ve Kazak petrol şirketi KazMunayGas idir.

## Tarihçe
1997'de Çin ile Kazakistan arasında bir boru hattı inşaatı yapılması konusunda anlaşmaya varıldı. Boru hattının ilk bölümü Aktöbe petrol sahalarından Atırau'ya olan kısmı 2003 yılında tamamlanmıştır. Atasu, Kazakistan'dan Alashankou'ya olan boru hattı inşaatı  Eylül 2004'te başladı ve Aralık 2005'te tamamlandı. Kenkiyak-Kumkol kısmının inşası 18 Ağustos 2007 tarihinde Kazakistan ile Çin arasında kabul edildi ve bu bölüm 11 Temmuz 2009 tarihinde tamamlandı.

Boru hattı Çin Ulusal Petrol Şirketi (CNPC) ve Kazak petrol şirketi KazMunayGas tarafından geliştirildi.

Hattın günümüzdeki kapasitesi yılda 14 milyon tondur. Boru hattının 2014 yılında yıllık 20 milyon ton nominal kapasiteye ulaşması beklenmektedir.

## Teknik açıklama
2.228 kilometre uzunluğundaki boru hattı Atırau, Kazakistan'dan Alashankou, Sincan, Çin'e kadar uzanmaktadır. Boru hattının Kenkiyak-Atyrau bölümü 449 kilometre uzunluğundadır ve günde 120 bin varil kapasiteye sahiptir. Boru hattının kapasitesi gelecekte günde 180 bin varile yükseltilme ihtimali vardır. Boru hattı, CNPC ve KazMunayGas arasında bir ortak girişim olan MunaiTas tarafından inşa edilmiştir ve işletilmektedir.

Boru hattının Atasu-Alashankou bölümü 700 milyon dolara mal olmuştur. 987 kilometre uzunluğundadır ve günde 200 bin varil kapasiteye sahiptir. Bu bölümün kapasitesinin günde 400 bin varile yükseltilmesi mümkündür. Boru hattının Alataw Geçidi'nde bir yağ ölçüm istasyonu bulunmaktadır. Boru hattı CNODC ve KazTrans Oil JSC arasındaki ortak girişim tarafından inşa edilmiştir ve işletilmektedir. Bu boru hattı boyunca ilk petrol Ağustos 2006'da rafineriye ulaşmıştır.

Kenkiyak-Kumkol bölümü 792 kilometre uzunluğundadır. Yıllık 10 milyon ton taşıma kapasitesine sahiptir. Bu bölüm 2011 yılında tam kapasitesine ulaşmıştır.

## Alashankou-Duşanzi Ham Petrol Boru Hattı
Alashankou'd, Kazakistan-Çin petrol boru hattı, Maydağ Bucağı'na bağlayan 246 kilometrelik bir boru hattı olan Alashankou-Duşanzi Ham Petrol Boru Hattı ile bağlantılıdır. Boru hattının kapasitesi yılda 10 milyon ton petroldür ve esas olarak Duşanzi rafinerisine tedarik etmektedir. Boru hattı 21 Aralık 2005 tarihinde faaliyete geçmiştir ve ilk petrol 29 Temmuz 2006 tarihinde rafineriye ulaşmıştır. Boru hattı Çin Ulusal Petrol Şirketi (CNPC) tarafından inşa edilmiştir ve işletilmektedir.

## Petrol tedarikçileri
Kazakistan-Çin petrol boru hattında taşınan petrol, Aktobe bölgesi sahalarından ve Kumkol petrol sahasından tedarik edilmektedir. Gelecekte ana tedarik kaynağı Kaşagan sahasının olması planlanmaktadır. Boru hattı, Omsk-Pavlodar-Çimkent-Türkmenabat'a  petrol nakliyesi için de kullanılmaktadır. Petrol bu boru hattı üzerinden Rus şirketleri TNK-BP ve Gazprom Neft tarafından taşınmaktadır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Chow, Edward, Asya'daki Boru Hattı Politikasında "Orta Asya'nın Boru Hatları: Düşler ve Gerçeklik Alanı" : Talep, Enerji Piyasaları ve Arz Yollarının Kesişimi (Ulusal Asya Araştırma Bürosu, 2010) 
* Orta Asya'daki Petrol Boru Hatlarının Jeopolitiği, Vestnik'te yer alan Kazakistan-Çin boru hatları, Rusya ve Asya Çalışmaları Dergisi 2007 Kış