Korku ve titreme

***Korku ve Titreme*** (orijinal Danca başlığı: *Frygt og Bæven* ), Søren Kierkegaard'ın 1843'te *Johannes de silentio* (Latince ''John of the Silence'' ) takma adıyla yayınlanan felsefi bir eseridir. Başlık, Filipililer 2:12'den bir satıra göndermedir, "...korku ve titreme ile kurtuluşunuzu sağlamaya devam edin." - kendisi muhtemelen Mezmurlar 55:5, "Bana korku ve titreme geldi ..."

Kierkegaard, İshak'ın Bağlanması sırasında İbrahim'de mevcut olması gereken kaygıyı  anlamak istedi. İbrahim'in görevi tamamlama ya da Tanrı'nın emirlerine uymayı reddetme seçeneği vardı. Üç buçuk günlük yolculuğa ve oğlunun kaybına razı oldu. " Sarah'ya hiçbir şey söylemedi, Eliezer'e hiçbir şey söylemedi. Ne de olsa onu kim anlayabilirdi, çünkü ayartmanın doğası ondan bir sessizlik sözü almadı mı? Odunları ayırdı, İshak'ı bağladı, ateşi yaktı, bıçağı çekti."  Her şeyi kendine sakladığı ve duygularını açığa vurmamayı tercih ettiği için "evrenselden daha yüksek olarak kendini izole etti". Kierkegaard *, Korku ve Titreme* ve *Tekrarlama'da* iki tür insan tasavvur eder. Biri umut içinde yaşıyor olan İbrahim, diğeri hafızada yaşıyor  olan Genç Adam ve Constantin Constantius. *[[Symparanekromenoi]]* ve *[[En Mutsuz Adam]]* önünde verilen derslerde bunları önceden tartıştı. Biri "dışarıdaki" bir şeyden mutluluk umarken diğeri kendi içindeki bir şeyden mutluluk bulur. Bunu, aynı tarihte yayınlanan yapıcı konuşmasında ortaya koydu.

Bir kişi bir şeyi gördüğünde ve bir diğeri aynı şeyde başka bir şey gördüğünde, o zaman biri diğerinin gizlediği şeyi keşfeder. Gözlemlenen nesne dış dünyaya ait olduğu sürece, gözlemcinin nasıl oluştuğu muhtemelen daha az önemlidir ya da daha doğru bir ifadeyle, gözlem için gerekli olan şey onun daha derin doğasıyla alakasız bir şeydir. Ancak gözlem nesnesi ruhun dünyasına ne kadar aitse, gözlemcinin kendi içsel doğasında nasıl oluştuğu da o kadar önemlidir, çünkü ruhani olan her şey yalnızca özgürlük içinde temellük edilir; ama özgürlük içinde temellük edilen şey de ortaya çıkar. O halde fark dışsal değil içseldir ve bir insanı ve onun gözlemini safsız kılan her şey içeriden gelir.

Kierkegaard, "Sonsuz teslimiyet, inançtan önceki son aşamadır, bu nedenle bu hareketi yapmayan hiç kimse inanç sahibi değildir, çünkü yalnızca sonsuz teslimiyette kişi kendi ebedi geçerliliğinin bilincine varır ve ancak o zaman kişi varoluşu kavramaktan söz edebilir. İman sayesinde."  Daha önceki bir kitabında bu tür bir bilinçten bahsetmişti. "İnsanın hayatında öyle bir an gelir ki dolaysızlık olgunlaşır ve ruh daha yüksek bir forma ihtiyaç duyar, kendini ruh olarak ele geçirmek ister. Dolaysız ruh olarak, kişi tüm dünyevi yaşamla bağlantılıdır ve şimdi ruh kendini bu dağılmadan, tabiri caizse, bir araya toplamak ve kendi içinde başkaldırmak ister; kişilik ebedi geçerliliğinin bilincine varmak ister. Bu olmazsa, hareket durursa, bastırılırsa bunalım başlar."  İbrahim, ebedî varlığının bilincine vardığında iman kapısına gelmiş ve imanına göre hareket etmiştir. Bu eylemde bir inanç şövalyesi oldu. Başka bir deyişle, kişi tüm dünyevi mallarından sonsuz bir teslimiyet içinde vazgeçmeli ve ayrıca Tanrı'dan daha çok sevdiği her ne varsa ondan vazgeçmeye istekli olmalıdır.

Kierkegaard, okuyucunun ruhun iç dünyası ile etik ve estetiğin dış dünyası arasındaki farkı anlamasına yardımcı olmak için Georg Wilhelm Friedrich Hegel'in etik sistemini ve Agnes ve deniz adamı  *[[İphigeneia Aulis'te|Iphigenia at Aulis]]* ve diğerlerinin estetik öykülerini kullandı. .

Birkaç yetkili, çalışmayı otobiyografik olarak görüyor. Kierkegaard'ın nişanlısı Regine Olsen'i kaybetmesi üzerinden kendi kendine çalışma biçimi olarak açıklanabilir. Abraham, Kierkegaard olur ve Isaac, bu yorumda Regine olur.

## Yapı
Kierkegaard'ın   eserleri, Johannes de Silentio'nun bir önsözüyle başlar. Onun Yapıcı Söylemleri, bu çalışmada İbrahim haline gelen tek bireye adanmasıyla başlar.

Sırada onun *Exordium'u* var. Şöyle başlar: "Bir zamanlar bir adam vardı, çocukken Tanrı'nın İbrahim'i nasıl ayarttığını ve İbrahim'in nasıl ayartmaya karşı koyduğunu, inancını koruduğunu ve beklenenin aksine bir erkek çocuk sahibi olduğunu anlatan o güzel hikayeyi dinlemişti. ikinci kez." Ve şöyle bitiyor, "O adam tefsir alimi değildi. İbranice bilmiyordu; İbranice bilseydi belki de İbrahim'in kıssasını kolayca anlardı." 

Exordium'u *İbrahim Üzerine * izler. İbrahim nasıl imanın babası oldu? Kierkegaard, "Dünyada büyük olan hiç kimse unutulmayacak, ama herkes kendi yolunda büyüktü ve herkes sevdiği şeyin büyüklüğü oranındaydı. Kendini seven, kendi erdemiyle büyük oldu ve başkalarını seven, bağlılığıyla büyük oldu, ama Tanrı'yı seven herkesten daha büyük oldu. Herkes anılacak ama herkes beklentisi oranında büyük oldu. "Biri mümkün olanı bekleyerek büyük oldu, diğeri sonsuzu bekleyerek; ama imkansızı bekleyen herkesten daha büyük oldu. Herkes hatırlanacak, ama herkes mücadele ettiği şeyin büyüklüğü oranında tamamen büyüktü. Çünkü dünyayla cihad eden dünyayı fethederek büyük oldu ve nefsiyle cihad eden kendi nefsini fethederek büyük oldu ama Tanrı ile cihad eden herkesten daha büyük oldu." 

Şimdi *Problemata'sını* (problemlerini) sunuyor: "İbrahim büyük bir adam olmak için kuralcı bir hak kazandı, öyle ki onun yaptığı harikadır ve aynı şeyi bir başkası yaptığında günahtır. (. . . ) İbrahim'in yaptığı şeyin etik ifadesi, İshak'ı öldürmeyi kastetmesi, dini ifadesi ise İshak'ı kurban etmeyi kastetmesidir.&nbsp;- ama tam da bu çelişkide bir insanı uykusuz bırakabilen kaygı vardır ve yine de bu kaygı olmadan İbrahim kendisi değildir."  Bir katile imanın babası olarak nasıl saygı duyulabileceğini sordu.

* *Problema 1* : Etiğin teleolojik bir askıya alınması var mı?
* *Soru 2* : Tanrı'ya karşı mutlak bir görev var mıdır?
* *Sorun 3* : İbrahim'in taahhüdünü Sarah'tan, Eliezer'den ve İshak'tan gizlemesi etik olarak savunulabilir miydi?

## Kierkegaard'ın yöntemi
Kierkegaard, herkesin hayatta bir seçeneği olduğunu söylüyor. Özgürlük, bu seçimi kullanmaktan ibarettir. Her birimizin konuşma ya da konuşmama hakkı ve eylemde bulunma ya da eylemde bulunmama hakkı vardır. Kierkegaard'ın *Ya/Ya da* Tanrı ya da dünyadır. Diyor,
Geçicilik, sonluluk - işte bütün mesele bu. Kendi gücümle her şeyden vazgeçebilir ve acının içinde huzur bulup dinlenebilirim; her şeye katlanabilirim - o korkunç iblis, beni dehşete düşüren iskeletten daha korkunç olsa bile, delilik aptal kostümünü gözlerimin önünde tutsa ve onu giymesi gerekenin ben olduğumu yüzünden anlasam bile - Tanrı sevgimin içimde fethetmesi endişem dünyevi mutluluğa ulaşma endişemden daha büyük olduğu sürece ruhumu yine de kurtarabilirim.

### Etiğin teleolojik olarak askıya alınması

Etik nedir? Kierkegaard, okuyucuyu Hegel'in *Elements of the Philosophy of Right* adlı kitabına, özellikle de "Yetkili olarak kabul ettiği şeyi iyi olarak kabul etmesi, öznel iradenin hakkıdır" diye yazdığı "İyilik ve Vicdan " üzerine olan bölüme yönlendirir. Bir eylemin, bir amacın dışsal gerçekleşmesi olarak, nesnel olarak gerçekleştiğinde sahip olduğu değer hakkındaki bilgisine göre doğru ya da yanlış, iyi ya da kötü, yasal ya da yasa dışı sayılması da bireyin hakkıdır. (. . .) İyiye ilişkin içgörü hakkı, fiilin kendisine ilişkin içgörü hakkından farklıdır. Nesnellik hakkı, eylemin gerçek dünyada bir değişiklik olması, orada tanınması ve genel olarak orada geçerliliği olan şeye yeterli olması gerektiği anlamına gelir. Bu gerçek dünyada kim hareket edecekse, onun yasalarına boyun eğmiş ve nesnellik hakkını tanımıştır. Benzer şekilde, akıl kavramının nesnelliği olan devlette, yasal sorumluluk herhangi bir kişinin makul ya da mantıksız olarak kabul ettiği şeye kendini uyarlamaz. Doğruya veya yanlışa, iyiye veya kötüye ilişkin öznel kavrayışa veya bir kişinin inancını tatmin etmek için öne sürdüğü iddialara bağlı değildir. Bu nesnel alanda içgörü hakkı, neyin yasal neyin yasadışı olduğuna veya fiili yasaya ilişkin içgörü olarak kabul edilir. Kendisini en basit anlamıyla, yani meşru ve bağlayıcı olanın bilgisi veya bilgisi ile sınırlar. Devlet, kanunların aleniliği ve genel örf ve âdetler vasıtasıyla, uyruğunun içgörü hakkından resmi tarafını uzaklaştırır. Aynı zamanda, şu anki bakış açımızda hala ona bağlı olan şans unsurunu da ortadan kaldırır." 

İbrahim bu teoriyi takip etmedi. Kierkegaard, Hegel'in yanıldığını çünkü İbrahim'i imanın babası olarak protesto etmediğini ve ona katil demediğini söylüyor. Etiği askıya almış ve evrenseli takip etmekte başarısız olmuştu.

Kierkegaard'ın doğru ile yanlış arasındaki fark hakkında farklı bir teorisi vardır ve bunu *Ya/Ya da'nın* sonundaki küçük söylevde ifade etmiştir. Şöyle yazmıştı: "Eğer bir insan bazen haklı, bazen haksız, bir dereceye kadar haklı, bir dereceye kadar haksızsa, o halde bu kararı kişinin kendisinden başka kim verir; karar yine bir dereceye kadar doğru ve bir dereceye kadar yanlış olamaz mı? Yoksa eylemini yargıladığında, eylemde bulunduğu zamandan farklı bir kişi midir? O halde şüphe, sürekli olarak yeni zorluklar keşfetmeye mi hükmedecek ve ıstırap içindeki ruha eşlik edip geçmiş deneyimleri ona aktarmaya özen mi gösterecek? Yoksa irrasyonel yaratıklar gibi sürekli olarak haklı olmayı mı tercih ederiz? O zaman, Tanrı ile ilgili olarak bir hiç olmak ya da sonsuz azap içinde her an her şeye yeniden başlamak zorunda olmak arasında, ancak bir önceki ana ilişkin olarak kesin olarak karar verebilirsek ve böylece başlayamamak arasında bir seçim yaparız. daha ileri ve daha geri. Şüphe yeniden harekete geçirilir, kaygı yeniden uyandırılır; *Tanrı ile İlişkide Daima Yanlış Olduğumuz Düşüncesinde Yatan Olumlu Yapı üzerinde düşünerek onu sakinleştirmeye çalışalım.* " 

Kierkegaard, "Hegelci felsefe, dışsal olanın içsel, içsel olanın da dışsal olduğu tezinde doruk noktasına ulaşır" der. Hegel, "iki temel düşünce: birincisi, mutlak ve nihai amaç olarak özgürlük fikri; ikincisi, onu gerçekleştirmenin araçları, yani yaşam hareketi ve etkinliğiyle birlikte bilginin ve iradenin öznel yanı. O zaman devleti ahlaki bütün ve özgürlüğün gerçekliği olarak ve dolayısıyla bu iki unsurun nesnel birliği olarak kabul ettik.”  İbrahim, çevresinin etik gereklilikleri ile Tanrı'ya karşı mutlak görevi olarak gördüğü şeyler arasında seçim yapmak zorunda kaldı.

Hegel şöyle der: "Özgürlüğümün içsel tözsel gerçeklik olarak bilincinde olduğumda, eylemde bulunmam; yine de eylemde bulunur ve ilkeler ararsam, eylemim için belirli karakterler elde etmeye çalışmalıyım. Daha sonra, bu belirli bağlamın özgür irade kavramından çıkarılması talep edilir. Dolayısıyla, hakkı ve ödevi öznelliğe özümsemek doğruysa, öte yandan eylemin bu soyut temeli yeniden gelişmemişse yanlıştır. Yalnızca gerçekliğin içi boş, maneviyattan uzak ve gölgeli bir varoluş olduğu zamanlarda, gerçek olandan içsel bir yaşama geri çekilmeye izin verilebilir." 

### Tanrı'ya karşı mutlak görev

Johannes de Silentio, Descartes'ın  kendisi için bulduğu yöntem ile Hegel'in kurmak istediği sistem arasındaki farktan söz eder. Diyor ki, "Her sistematik yağmacının önünde derin bir teslimiyetle kendimi yere atıyorum: Bu [kitap] sistem değil, sistemle en ufak bir ilgisi yok. Bu omnibüste sistem ve Danimarkalı hissedarlar için iyi olan her şeye başvuruyorum, çünkü bir kuleye dönüşmesi pek mümkün değil. Hepsine ayrı ayrı başarılar ve bol kazançlar diliyorum." Saygılarımla, Johannes De Silentio  Kierkegaard "korku ve titreme içinde kendi kurtuluşunu gerçekleştirmeyi" seçiyor . Başka bir takma adlı yazar olan Johannes Climacus, 1846'da Kierkegaard'ın başka bir sistem yaratmakla ilgilenmediğini yazdı. Diyor ki, "Mevcut yazar hiçbir şekilde bir filozof değildir. O, şiirsel ve incelikli bir şekilde, ne sistemi yazan ne de sistemle ilgili vaatler veren, sistemle kendini yormayan, sisteme bağlanmayan bir ek katiptir. Yazar, onun için bir lüks olduğu için yazar ve yazdıklarını satın alan ve okuyan kişi sayısı azaldıkça daha hoş ve görünür hale gelir." 

Kierkegaard, *Korku ve Titreme'de* paradoks ve sıçrama fikrini ortaya atıyor. Diyor," Tevekkül  iman gerektirmez, çünkü benim kazandığım şey ebedi bilincimdir. Bu, talep edildiğinde yapmaya cesaret ettiğim ve yapmak için kendimi disipline edebildiğim tamamen felsefi bir hareket, çünkü ne zaman bir sonluluk üzerimde iktidara gelse, hareketi yapana kadar kendimi aç bırakıyorum, çünkü ebedi bilincim benim  Tanrı sevgisi ve benim için en yüksek sevgi bu. Teslim olma eylemi inanç gerektirmez, ama sonsuz bilincimden biraz daha fazlasını elde etmek için inanç gerekir, çünkü paradoks budur." Kendini  şöyle açıklıyor: "O kitapta [Korku ve Titreme] yazara göre, mükemmel bir kararın Hıristiyanlığın ne olduğu ve her dogmatik kategori için özellikle belirleyici hale gelmesiyle sıçramanın nasıl olduğunu algılamıştım. . Bu, ne Schelling'in entelektüel sezgisiyle ne de Schelling'in fikrini hiçe sayan Hegel'in onun yerine koymak istediği şeyle, yöntemin ters işleyişiyle elde edilebilir. *Korku ve Titreme'ye* göre tüm Hristiyanlığın kökleri paradoks içindedir -evet, korku ve titremeye dayanır (bunlar özellikle Hristiyanlığın ve sıçramanın umutsuz kategorileridir) - ister kabul edin (yani, bir inanan) ister reddedin. (paradoks olduğu için)." 

Kierkegaard'a göre etik dünyası ifşayı talep eder ve gizliliği cezalandırır, ancak estetik gizliliği ödüllendirir. Kierkegaard, " Yunan trajedisi kördür" der. Bir oğul babasını öldürür, ancak bunun babası olduğunu çok sonra öğrenir. Abla kardeşini feda edecek ama bunu kritik anda fark ediyor." 

İbrahim yaptığı her şeyi sakladı. Sarah, Eliezer ve Isaac'tan her şeyi sakladı. Ama İbrahim'in "açık olamaması" onun için "korkunç". Tüm olay hakkında mutlak sessizliğini koruyor. İbrahim gibi tek bir kişi, "imanın tüm içeriğini  forma aktarabilir, ancak bu, onun inancı anladığı, ona nasıl girdiğini veya ona nasıl girdiğini anladığı anlamına gelmez."  Abraham, Kierkegaard'ın " yansıtıcı keder " dediği şeyi yaşıyordu ama sadece keder değil, aynı zamanda bilinmeyen bir güçle yeni bir ilişki kurmaya başladığı için neşe de yaşıyordu. Hem keder hem de neşe, bir kişiyi içsel yansımada sessiz tutabilir, belki de İbrahim'in hissettiği her ikisinin bir karışımıdır.

Kierkegaard şöyle der: "Eğer Calchas değil de Agamemnon'un kendisi Iphigenia'yı öldürmek için bıçağı çekmiş olsaydı, son anda birkaç kelime söylemiş olsaydı, sadece kendini küçük düşürmüş olurdu, çünkü eyleminin anlamı zaten herkes için açıktı, saygı, sempati, duygu ve gözyaşı süreci tamamlanmıştı ve o zaman da hayatının ruhla hiçbir ilişkisi yoktu - yani ruhun öğretmeni ya da tanığı değildi.

İbrahim hakkında şöyle der: "Eğer görev farklı olsaydı, Rab İbrahim'e İshak'ı Moriya Dağı'na getirmesini emretseydi, böylece yıldırımını İshak'a çarptırabilir ve onu bu şekilde kurban olarak alabilirdi, o zaman İbrahim açıkça yaptığı gibi gizemli bir şekilde konuşmakta haklı olurdu, çünkü o zaman kendisi ne olacağını bilemezdi. Ancak İbrahim'e verilen görev göz önüne alındığında, kendisi harekete geçmek zorundadır; sonuç olarak, kritik anda kendisinin ne yapacağını bilmek zorundadır ve sonuç olarak İshak'ın kurban edileceğini bilmek zorundadır." Kierkegaard başka bir kitabında bunu şu şekilde ifade eder: "Vaiz ile birlikte şöyle dememeliyiz (Vaiz 4: 'Yalnız olanın vay haline; düşerse onu kaldıracak başka kimse yok' dememeliyiz, çünkü insanlarla birlikte yaşayan için de yalnız olan için de hem kaldıran hem de indiren Tanrı'dır; 'Vay haline' diye ağlamayacağız, ama kesinlikle 'Ah, yoldan çıkmasın' diye ağlayacağız, çünkü o gerçekten de tek başına, Tanrı'nın çağrısına mı uyuyor yoksa ayartıcı bir sese mi, çabasına meydan okuma ve öfkenin karışıp karışmadığını görmek için kendini sınıyor. "

Tanrı'nın İbrahim'e verdiği görev o kadar dehşet vericiydi ki, kimse onu anlamayacağı için bunu kimseye anlatamazdı. Estetik kadar etik de bunu yasaklıyordu. İbrahim bir iman şövalyesi oldu çünkü Tanrı'nın kendisinden istediğini yapmaya istekliydi. "Çektiği acılarla kimseyi rahatsız etmedi." İbrahim etik söz konusu olduğunda hatalıydı ama Mutlak söz konusu olduğunda haklıydı. Kierkegaard şöyle der: "Yanlışta olmayı istemek sonsuz bir ilişkinin ifadesidir ve doğruda olmayı istemek ya da yanlışta olmayı acı verici bulmak sonlu bir ilişkinin ifadesidir! Bu nedenle, her zaman yanlışta olmak geliştiricidir - çünkü yalnızca sonsuz olan geliştirir; sonlu olan geliştirmez!" İbrahim'in Tanrı'yla olan ilişkisinde yapabileceği en fazla şey neydi? Tanrı'ya olan bağlılığına sadık kalmak. Bunu, görevini yerine getirme niyetiyle bıçağı gerçekten kaldırarak başardı. Kısacası, harekete geçti. Burada niyet sonuçtan daha önemliydi. İmanı vardı ve Tanrı'yı hoşnut etmek için daha ileri gitmesine gerek yoktu.

## Regine
Kierkegaard şöyle der: "Kendi gücümle sonluluğa ait en ufak bir şeyi elde edemem, çünkü gücümü sürekli olarak her şeyden vazgeçmek için kullanırım. Kendi gücümle prensesten vazgeçebilirim ve bu konuda surat asmayacağım, acımda neşe, huzur ve dinlenme bulacağım, ama kendi gücümle onu geri alamam, çünkü tüm gücümü boyun eğmek için kullanıyorum. Öte yandan, o muhteşem şövalye, inançla, onu saçma sapan erdemle elde edeceğini söylüyor. Ama bu hareketi yapamam. Başlamak istediğim anda her şey tersine dönüyor ve teslimiyetin acısına sığınıyorum. Hayatta yüzebilirim ama bu mistik havada süzülmek için çok ağırım." 

Prensesin ve *Agnes ile deniz adamının* hikâyesi otobiyografik olarak yorumlanabilir. Burada Kierkegaard, Regine Olsen ile olan ilişkisini anlamasına yardımcı olması için Abraham'ın öyküsünü kullanıyor. "Sonluluk" söz konusu olduğunda onun tek aşkıydı ve ondan vazgeçti. Kierkegaard, prensese âşık olan genç adamın "bir başkasını severken bile kişinin kendine yetmesi gerektiği şeklindeki derin sırrı" öğrendiğini söyler. Artık prensesin ne yaptığıyla sınırlı olarak ilgilenmez ve tam da bu onun [inanç] hareketini sonsuz bir şekilde yaptığını kanıtlar." 

Kierkegaard, Günlüklerinde Agnes ve Merman'dan da bahsetmiştir: "Agnes ve Merman [efsanesini] hiçbir şairin aklına gelmeyen bir açıdan uyarlamayı düşündüm. Deniz Adamı bir baştan çıkarıcıdır, ancak Agnes'in sevgisini kazandığında bundan o kadar etkilenir ki, tamamen ona ait olmak ister. - Ama bunu yapamaz, çünkü onu tüm trajik varoluşuna sokması gerekir, belirli zamanlarda bir canavara dönüşür, vb. Kilise onları kutsamaz. Umutsuzluğa kapılır ve çaresizliği içinde denizin dibine dalar ve orada kalır, ancak Agnes onun yalnızca onu aldatmak istediğini düşünür. Ama bu şiir, her şeyin gülünçlük ve saçmalık etrafında döndüğü o sefil, sefil çöp değil. Böyle bir karmaşıklık ancak (tüm büyücülükleri çözdüğü için bu adı almıştır) dinsel tarafından çözülebilir; Merman inanabilseydi, belki de inancı onu bir insana dönüştürebilirdi." 

Kierkegaard ilk aşkını Regine'de tattı ve bunun "güzel ve sağlıklı ama mükemmel olmadığını" söyledi. Regine, ilk aşkı ikinci aşkıydı; sonsuz bir aşktı. Ama Tanrı'ya hizmet etmek için istifa etti. Regine'e kendisinin nasıl değiştiğini, Cordelia'nın Baştan Çıkarıcının Günlüğü'nde onunla baştan çıkarıcı arasında geçenleri açıklayamayacağı kadar açıklayamıyordu. "Kimseye güvenemezdi, çünkü güvenecek kesin bir şeyi yoktu. İnsan bir rüya gördüğünde anlatabilirdi, o gerçekti ama yine de ondan bahsetmek ve sıkıntılı zihnini rahatlatmak istediğinde anlatacak hiçbir şey yoktu. Bunu çok keskin bir şekilde hissetti. Bunu kendisinden başka kimse bilemezdi, ama yine de bu, onun üzerine ürkütücü bir ağırlıkla yükleniyordu."  Abraham, Sarah'ya da Eliezer'e de güvenemezdi.

## Eleştiri
Bazıları bu kitabı varoluşçu hareketin temel taşlarından biri olarak övmüştür. Kierkegaard'ın kendi zamanında bu kitap eleştirilmiştir ve Kierkegaard'ın bu eleştiriye verdiği yanıt Kierkegaard'ın Günlükleri'nde yer almaktadır.

Kierkegaard'ın çağdaşı olan Hans Martensen, fikirleri hakkında şunları söylemiştir:

*Din ve Etik Ansiklopedisi* adlı kaynağın bir makalesinde şu ifadelere yer verilmiştir: "B'nin Papers'ını kaleme alırken [Kierkegaard], kişisel olarak Hıristiyanlığı daha derinlemesine anlamış ve B'nin etik-dinsel perspektifinden daha yüce bir yaşam aşamasını idrak etmeye başlamıştır. Daha üstün ve belirgin bir Hıristiyan biçimi, 'Korku ve Titreme' eserinde kendini gösterir. Bu eserin mesajı, İbrahim'e etik açıdan yanlış olanı yapması, yani İshak'ı kurban etmesi emredildiğinde, Tanrı'yla olan erdemi ve kişisel ilişkisi gereği itaat etmesiyle vurgulanır. Kendisine olan inancı, dünyevi riskleri göze alarak gerçekleştirmiş ve yine de bunun meyvesini yiyeceğine inanmıştır. Bu tür bir inanç sıradan ya da kolay elde edilen bir durum değildir; aksine, Mutlak olanla akıl arasında meydan okuyan bir bağıntıdır ve yalnızca sonsuz bir tutkulu özveriyle kazanılabilir ve sürdürülebilir."

1921'de David F. Swenson, "Korku ve Titreme, İbrahim'in oğlunu kurban etmesinin öyküsünü kullanır. İbrahim trajik bir kahraman değildir, çünkü o, Yeftah ya da Romalı konsolos gibi, eylemi için daha yüksek bir etik gerekçe gösteremez. Oğlunu kurban etme niyetinin tamamen kişisel bir motivasyonu vardır ve bunu hiçbir toplumsal etik kabul edemez; çünkü hayatının veya içinde bulunduğu durumun ortaya koyduğu en yüksek etik yükümlülük, babanın oğlunu sevme görevidir. İbrahim bu nedenle ya bir katildir ya da bir İnanç kahramanıdır. Ayrıntılı açıklama, İbrahim'in durumunu diyalektik ve lirik olarak aydınlatır, etiğin teleolojik olarak askıya alınmasını, Tanrı'ya karşı mutlak bir görev varsayımını ve İbrahim'in yönteminin tamamen özel karakterini sorunsal olarak ortaya koyar; böylece bireyin, tüm kuralların aksine, tam olarak bir birey olarak topluluktan daha yüksek olduğu bir ilişkinin paradoksal ve aşkın karakterini gösteriyor." İskandinav Çalışmaları ve Notları Cilt VI, No. 7 Ağustos 1921 David F. Swenson: Søren Kierkegaard s.&nbsp;21

1923'te Lee Hollander, *Fear and Trembling'in* girişinde şunları yazdı:

Jean-Paul Sartre, Kierkegaard'ın fikirlerini 1948 tarihli *[[Varoluşçuluk ve Hümanizm]]* adlı kitabında şöyle ele aldı:

1949'da Helmut Kuhn, Tanrı'yı takip etme seçiminin dehşetini yazdı. "Her şeyin kazanıldığı veya kaybedildiği belirleyici eyleme, Kierkegaard tarafından formüle edilen ve Varoluşçuların çoğunluğu tarafından sadakatle onaylanan bir kavram olarak seçim denir. Terimin genel anlamıyla seçim, çeşitli olasılıklar arasından birini tercih etme veya bir veya iki alternatif lehine karar verme eylemidir. Ve her seçim, en azından potansiyel olarak, ahlaki bir öneme sahip olduğundan, diğer tüm alternatiflerin altında yatan birincil alternatif, iyi ve kötü olacaktır. Bu sağduyu görüşüne göre seçim, iyi ile kötü arasında yer alır. Kierkegaard ve onun modern takipçileri tamamen farklı bir seçim fikrine sahipler. Her şeyden önce, söz konusu eylemin, uyanık varoluşumuzun her dakikasında hayatımızı sürdürdüğümüz o önemsiz kararlarla karıştırılmaması gerektiğinde ısrar ediyorlar. Bu "küçük seçimlerin" her biri, önceden belirlenmiş bir amaca yönelik bir araç seçimi olarak analiz altında kendini gösterecektir. Kendilerinin altında yatan ve onlara rehberlik eden bir önceki belirlemeyi yürürlüğe koyarlar. Ahlakçılar ve filozoflar olarak biz esas olarak bu yürütme faaliyetiyle ilgilenmiyoruz. Bunun yerine, tüm varoluşumuzun bağlı olduğu, bizi yol ayrımına getiren ana eylemlere odaklanmalıyız ve o zaman seçimimiz, Ya / Veya korkusu bizi ya kurtaracak ya da mahvedecek. Düzenleyici ilke olarak günlük hayatımızın küçük seçimlerini canlandıran bu Büyük Seçimdir." 

Bernard Martin sordu, "İncil'deki İbrahim'e oğlunu kurban etme ilahi emrinin vahiyi, (Kierkegaard'ı izleyerek) sorabiliriz, şeytani ele geçirme mi yoksa vecd mi? Ve "sıradan aklın etik ve mantıksal normlarının" açık ve kolay uygulanabilir ölçütler oluşturduğu kabul edilse bile, vahiydeki vecd aklının sıradan akıldan temelde nasıl bir farkı vardır, duygusal bir "sarsıntı" bir yana, yalnızca sıradan aklın ilkelerini onaylar ve yükseltir?  Bununla birlikte, Kierkegaard için "duygusal sarsıntı", hiçbir şeyi veya her şeyi ifade edemeyecek dışsal bir olaydır.

Josiah Thompson, Kierkegaard'ın hayatının bir biyografisini yazdı ve içinde şöyle dedi:

Fordham Üniversitesi'nden Mark C. Taylor şöyle yazıyor: "İbrahim Tanrısı, sadık hizmetkarlarının tam itaatinden daha azını talep etmeyen, her şeye gücü yeten Rab ve Efendidir. Tanrı'nın aşkın ötekiliği, dini bağlılık ile bireyin kişisel arzusu ve ahlaki görevi arasında bir çarpışma olasılığı yaratır. Böyle bir çatışma gelişirse, sadık benlik, arzusundan vazgeçmek ve görevi askıya almak konusunda İbrahim'i izlemelidir - bu, kişinin kendi oğlunu feda etmesi veya sevdiğini terk etmesi anlamına gelse bile. (. . . ) Mutlak Paradoks, mutlak ya-ya da'yı ortaya koyarak mutlak bir karara neden olur. Ya inan ya da gücen. Hristiyan bakış açısına göre, bu önemli karar sonsuz öneme sahiptir.

Başka bir bilgin şöyle yazıyor: "Kierkegaard, İbrahim hakkında yazarak, patriğin yolunda yürüme pandomimi yapabilir, ancak fedakarlığı gerçekleştirmek için gerekli olan inanç sıçramasından aciz kalacaktır. Şair, tanrıları yatıştırmak için kızını feda eden Agamemnon gibi trajik kahramanlar tarafından gerçekleştirilen sonsuz boyun eğme hareketine ulaşabilir, ancak bu jest sonsuza kadar yalnızca İbrahim'in mutlak inancının vekili olarak kalacaktır. İbrahim, imkansızın gerçekleşeceği ve tüm insan hesaplamalarının terk edildiği saçma sayesinde inandı. Yorumcu, şövalyenin absürt hareketine yaklaşmaya çalışır, ancak inancı olmadığı için aşkın sıçramayı gerçekleştirmesi yasaktır. Hikayeyi anlatmak için kavramların dolayımına zorunlu olarak güvenen yorumcu, İbrahim'in durumunun benzersizliğini arzulayamaz. Kierkegaard'ın açıklamasının ikinci ve dördüncü versiyonları, İncil'deki modelin aksine, hayali İbrahim'in eve döndüğünü açıkça belirtir. Yaratılış Kitabı'ndaki ata, eve doğru bir an bile bakmaz, yabancı bir ülkede yaşamaya devam eder. Beersheba'ya yerleşip orada bir mezar yeri satın aldığında, "Ben bir yabancıyım ve sizinle misafirim" diye itiraf ediyor. (Yaratılış 23.4) Sahip olduğu her şeyden, ailesinden ve komşularından vazgeçer ve imanla desteklendiği için, kaybının yasını asla tutmaz. Kierkegaard'ın belirttiği gibi, sadece insan olsaydı, geride bıraktıklarına ağlar ve özlerdi.

Bir eleştirmen, "Ya / Veya ile aynı yıl, 16 Ekim 1843'te çıkan Fear and Trembling adlı küçük kitapta Johannes de Silentio tarafından Regine ile olan ilişki tam bir orkestra ile oynanıyor" diyor. İbrahim'in İshak'ı sunmak için Moriah Dağı'na yaptığı yolculuğun öyküsü üzerine dört kez. Bu, Absürt sayesinde inanan "imanın babası" olarak İbrahim'e yapılan methiye ile devam eder. İkili anlam açıktır, İbrahim hem oğlunu adak olarak getiren baba, hem de Regine'i sunan Kierkegaard'dır." .

Julie Watkin *, Kierkegaard'ın Felsefesinin Tarihsel Sözlüğü* adlı kitabında Kierkegaard'ın Regine Olsen ile ilişkisi hakkında daha fazla bilgi verdi. Kierkegaard'ın Regine'i unutmanın bir yolu olarak *Ya/Ya da*, *Korku ve Titreme* ve *Tekrar'ı* yazdığını söylüyor.

John Stewart'ın kitap eleştirisi, Hegel'i kitabın tüm yapısından uzaklaştırıyor, diye yazmıştı 2007'de, "... Hegel'e yapılan bu imalarda özlü bir felsefi tartışma bulmak isteyen bir yorumcunun önünde hiçbir şey duramaz ve kesinlikle Hegel'in ve Kierkegaard'ın din felsefesi veya siyaset teorisi hakkındaki görüşlerinin aynı veya birbiriyle tutarlı olduğunu düşünmek için hiçbir sebep yoktur. Ancak görüşlerinin bu soyut karşılaştırması, metinde neyin söz konusu olduğunu açıklamaz. Burada Hegel'e yapılan atıfların ana noktası, Hegel'in felsefesindeki belirli bir doktrini değil, Heiberg ve Martensen'i eleştirmektir." *Korku ve Titreme,* *İroni Kavramı ile karşılaştırıldığında bunun daha net hale geldiğini söylüyor.

1838'de Kierkegaard şöyle yazdı:

Fransa'da [[Emmanuel Levinas]] Kierkegaard'ı eleştirdiğinde ve [[Jacques Derrida]] onu savunduğunda ünlü bir tartışma çıktı. Tartışma, Korku ve Titreme metnine ve bir inanç uygulayıcısının etik olarak kabul edilip edilemeyeceğine odaklandı.

[[Walter Kaufmann]], inanç ve ahlaka değinmiştir:<blockquote>Tanrı'nın vicdanımıza ve aklımıza asla aykırı gelemeyeceği gerçekten belit olsaydı -ahlaki yargılarımızı paylaşması gerektiğinden emin olabilseydik- Tanrı etik söz konusu olduğunda gereksiz olmaz mıydı? Sadece fazlalık mı? Kierkegaard, Tanrı gerçekten yaşamlarımızda ahlaki bir fark yaratacaksa, O'nun aklımıza ve vicdanımıza karşı gelebileceğini ve yine de O'na itaat edilmesi gerektiğini kabul etmemiz gerektiğinde ısrar eder. Walter Kaufmann 1962, [[Günümüze Giriş|*Günümüze* Giriş]], Soren Kierkegaard 1846</blockquote>
== Kierkegaard'ın Türkçeye Çevrilmiş Eserleri == 
*   *Günlüklerden ve Makalelerden Seçmeler,Dergah Y.*
*   *Dolayımsız Erotik veya Müzikal Erotik Evreler, Pinhan Y.*
*   *Ölümcül Hastalık Umutsuzluk, Doğu Batı Y.*
*   *Korku ve Titreme, Ketebe*
*   *İtirazlara Cevaben Evlilik Üzerine Muhtelif Gözlemler, Pinhan Y. *
*   *Sevginin İşleri, Pinhan Y.*  
*   * Ya / Ya Da, Alfa Y.*
*   * Suçlu Mu? Suçsuz Mu?, Pinhan Y. *
*   * Tekerrür,Pinhan Y. *
*   * Hakikat Şaraptadır,Pinhan Y. *
*   *İroni Kavramı, İmge Y. *

== Kaynakça ==
<references group="" responsive="0"></references>

== kaynaklar ==

* *Korku ve Titreme* ; Telif Hakkı 1843 Søren Kierkegaard&nbsp;– Kierkegaard'ın Yazıları; 6&nbsp;– telif hakkı 1983&nbsp;– Howard V.Hong
* *Felsefi Fragmanların Bilimsel Olmayan Son Yazısı I. Cilt*, Johannes Climacus, editör Søren Kierkegaard, Telif hakkı 1846&nbsp;– Düzenleyen ve Çeviren Howard V. Hong ve Edna H. Hong 1992 Princeton University Press
* *Ya/Veya Cilt I* Düzenleyen Victor Eremita, 20 Şubat 1843, çeviren: David F. Swenson ve Lillian Marvin Swenson Princeton University Press 1971
* *Ya/Veya Cilt 2*, Düzenleyen Victor Eremita, 20 Şubat 1843, Hong 1987

=== İkincil kaynaklar ===

* *Christian Ethics* : (Genel kısım) Martensen, H. (Hans), 1808–1884; Spence, C., tr
* *Søren Kierkegaard, A Biography*, by Johannes Hohlenberg, Çeviren: TH Croxall, Pantheon Books, 1954
* *Kierkegaard*, yazan Josiah Thompson, Alfred A. Knopf, 1973
* *Kendiliğe Yolculuklar: Hegel & Kierkegaard*, yazan Mark C. Taylor Fordham University Press, 2000
* *Kierkegaard Felsefesinin Tarihsel Sözlüğü*, Yazan Julie Watkin, Scarecrow Press, 2001
* *Kierkegaard'ın Hegel'le İlişkileri Yeniden Değerlendirildi*, Cambridge University Press Jon Stewart 2007

== Dış bağlantılar ==

* 
* [http://www.religion-online.org/book/fear-and-trembling/ *Fear and Trembling* online from Religion-Online.] 
* [http://catalog.hathitrust.org/Record/100375517 *Furcht und Zittern: dialektische Lyrik* (Fear and Trembling)]  German translation 1882
* [http://www.ccel.org/k/kierkegaard/selections/trembling.htm *Fear and Trembling*, Excerpts, translated by L.M. Hollander] 
* Fear and Trembling public domain audiobook at LibriVox
* [http://www.sparknotes.com/philosophy/kierkegaard/section2.rhtml SparkNotes Editors. "SparkNote on Søren Kierkegaard (1813–1855), *Fear and Trembling*"]  SparkNotes LLC. 2005. (accessed February 19, 2011)
* Dorota Glowacka [http://www2.swgc.mun.ca/animus/Articles/Volume%202/glowack1.pdf *Sacrificing The Text: The Philosopher/Poet At Mount Moriah*] 
* [http://www.angelfire.com/nb/shestov/sk/sk_3.html *The Suspension of the Ethical*] , by Lev Shestov accessdate 2011-02-19
* 
* Dr. Anthony Storm's [http://www.sorenkierkegaard.org/fear-and-trembling.html *Commentary on Fear and Trembling*] 
* [http://traffic.libsyn.com/philosophybites/Clare_Carlisle_on_Kierkegaards_Fear_And_Trembling.mp3 Podcast of Clare Carlisle interviewed about *Fear and Trembling* on *Philosophy Bites*]
* Katz, Claire Elise, 2001<cite class="citation web cs1">*Penn State University*. Archived from [http://etext.lib.virginia.edu/journals/tr/archive/volume10/Katz.html the original]  on 2010-02-21<span class="reference-accessdate">. </span><span class="reference-accessdate">Retrieved <span class="nowrap">2010-01-19</span></span>.</cite>
* Robert Coles, 2001 <cite class="citation book cs1" id="CITEREFColes2001">[https://books.google.com/books?id=ITLC2SUAgfgC&q=the+secular+mind The Secular Mind*, Princeton University Press*]. [[Uluslararası Standart Kitap Numarası|ISBN]]&nbsp;<span class="reference-accessdate">. </span></cite><cite class="citation book cs1" id="CITEREFColes2001"><span class="reference-accessdate">Retrieved <span class="nowrap">2010-12-31</span></span>.</cite> p.&nbsp;11-23
* McGee, Kyle, May 19, 2006 <cite class="citation web cs1">*Kafka Project*<span class="reference-accessdate">. </span><span class="reference-accessdate">Retrieved <span class="nowrap">2010-03-01</span></span>.</cite>
* Dr Joel Rasmussen [https://www.youtube.com/watch?v=RPDrVwkrtsg&list=PL3f9lXlSsy4c6HG8XpHqYvIz6Y37oQeJ0&index=36 *Kierkegaard: alienated man and the ethics of subjectivity*] 
* [https://archive.org/stream/autobiographyofg01goetuoft#page/n120/mode/1up *The Autobiography of Goethe Truth and Fiction Relating To My Life*] [[Johann Wolfgang von Goethe|Goethe]]'s story of Abraham
* NEH's EDSITEment [http://edsitement.neh.gov/launchpad-fear-and-trembling-soren-kierkegaard student guide to reading *Fear and Trembling'']