1995'te Türkiye

Bu sayfada 1995 yılında Türkiye'de görevdeki siyasi kurumlar ve kişiler, yaşanan olaylar, doğan ve ölen kişiler yer alır.

## Meclis
* TBMM 19. dönem (24 Aralık'a kadar)
* TBMM 20. dönem

## Görevdekiler

## İktidar partisi ve ana muhalefet
*İktidar partisi – Doğru Yol Partisi (DYP)
* Ana muhalefet – Anavatan Partisi (ANAP)

## Kabine
* 50. Türkiye Hükûmeti (5 Ekim'e kadar)
* 51. Türkiye Hükûmeti (5 Ekim - 30 Ekim)
* 52. Türkiye Hükûmeti (30 Ekim'den itibaren)

## Olaylar
### Ocak
* 2 Ocak - Diyarbakır'ın Kulp ilçesinde bir köye baskın düzenleyen PKK militanları 9 köylüyü öldürdü.
* 4 Ocak - Sosyaldemokrat Halkçı Parti (SHP) ve Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) birleşme kararı aldı.
* 20 Ocak - Dündar Kılıç’ın, 4 yıl Alaattin Çakıcı ile evli kalan kızı Uğur Kılıç Uludağ’da öldürüldü. Çakıcı, eski eşi Uğur Kılıç’ın öldürülmesi olayında azmettirici olduğu iddiasıyla yargılandı ve 2006 yılında Bursa 1. Ağır Ceza Mahkemesi tarafından ömür boyu hapis cezasına çarptırıldı.
* 24 Ocak - ABD'li pilot Yarbay Michael R. Couillard ve 10 yaşındaki oğlu Matthew, Kartalkaya'da kaybolduktan 9 gün sonra bulundu.

### Şubat
* 6 Şubat - Türkiye ile Avrupa Birliği arasında Gümrük Birliği antlaşması imzalandı.
* 12 Şubat - İstanbul'da yoğun sis nedeniyle okullar geçici olarak tatil edildi.
* 18 Şubat - Cumhuriyet Halk Partisi ile Sosyaldemokrat Halkçı Parti, CHP çatısı altında birleşti. Hikmet Çetin genel başkanlığa getirildi.

### Mart
* 12/13 Mart – İstanbul'da Gazi Mahallesi olayları yaşandı.
* 19 Mart - Tunceli'den Ovacık'a giden askeri araç konvoyuna PKK tarafından düzenlenen saldırıda 18 TSK personeli hayatını kaybetti.
* 20 Mart - Türk Silahlı Kuvvetleri, Kıbrıs Harekâtı'ndan (1974) sonraki en kapsamlı harekâtı başlatarak 35 bin askerle Irak'a girdi. Genelkurmay Başkanlığı'ndan yapılan açıklamaya göre Irak'ta 2245 PKK'lı öldürülürdü.

### Nisan
* 11 Nisan – GAP kapsamındaki Şanlıurfa Sulama Tünelleri'nden ilk su başbakan Tansu Çiller tarafından verildi.

### Mayıs
* 17 Mayıs - Nasuh Mahruki Everest'in zirvesine ulaşarak dünyanın en yüksek zirvesine ulaşan ilk Türk oldu.
* 21 Mayıs - Beşiktaş, Türkiye futbol 1. ligi şampiyonu oldu.
* 25 Mayıs - Batman'da bir minibüs durağına bomba yerleştirmek isteyen PKK'lının yerleştirmek istediği bomba elinde patladı. Olayda PKK militanının yanı sıra 7 kişi öldü, 20 kişi yaralandı.

### Haziran
* 6 Haziran - Yalova, Karabük ve Kilis il oldu.
* 12 Haziran - Tunceli'de PKK tarafından yapılan silahlı saldırıda 22 TSK personeli hayatını kaybetti.

### Temmuz
* 7 Temmuz - TSK, Kuzey Irak'ta PKK'ya yönelik operasyon başlattı.
* 13 Temmuz - Isparta'nın Senirkent ilçesinde meydana gelen sel felaketinde 74 kişi öldü.
* 24 Temmuz - Van'ın Gürpınar ilçesinde PKK militanları tarafından yapılan silahlı saldırıda 2'si TSK personeli 14 kişi hayatını kaybetti.
* 25 Temmuz - İstanbul Altın Borsası açıldı.

### Ağustos
* 5 Ağustos - Hatay'ın Hassa ilçesi Akbez köyüne PKK tarafından yapılan silahlı saldırıda 3'ü çocuk 8 kişi öldü, 4 kişi yaralandı.
* 29 Ağustos - Rize'de meydana gelen selde 10 kişi öldü.

### Eylül
* 7 Eylül - Hatay'ın Samandağ ilçesindeki bir krom madenine baskın düzenleyen PKK militanları 9 işçiyi kurşuna dizerek öldürdü.
* 9 Eylül - Deniz Baykal CHP'nin yeni başkanı seçildi
* 11 Eylül - Tunceli'nin Mazgirt ilçesindeki Darıkent köyüne baskın düzenleyen PKK militanları, bu köyün ilkokulunda görev yapan 6 öğretmeni öldürdü.
* 11 Eylül - Sümerbank, 103 milyon dolara Hayyam Garipoğlu grubuna satılarak özelleştirildi.
* 15 Eylül - Diyarbakır'da hükûmet güçleri ile militanlar arasında çatışma
* 17 Eylül - İzmir'in Gaziemir ilçesinde çarşı iznine çıkan erlerin kullandığı durağa bırakılan bombanın patlaması sonucu 5 er hayatını kaybetti.
* 20 Eylül - Başbakan Tansu Çiller, CHP lideri Deniz Baykal ile yaptığı görüşmede hükûmetin sürdürülmesi konusunda anlaşma sağlanamaması üzerine istifa etti.

### Ekim
* 1 Ekim – 1995 Dinar depremi: Afyonkarahisar'ın Dinar ilçesinde meydana gelen 6.1 büyüklüğündeki depremde 90 kişi öldü, 200'den fazla kişi yaralandı. 5.000'e yakın bina hasar gördü.
* 5 Ekim - DYP genel başkanı Tansu Çiller, bir azınlık hükûmeti olan 51. Türkiye Hükûmeti'ni kurdu.
* 13 Ekim - Tansu Çiller'in 2. hükûmeti (5 Ekim'de kuruldu) güvenoyu alamadı.
* 30 Ekim - DYP ile CHP arasında 3. Tansu Çiller hükûmetini kuruldu.

### Kasım
* 4 Kasım- İzmir'de aşırı yağışların neden olduğu selde 65 kişi öldü, 117 kişi yaralandı.
* 5 Kasım - Tansu Çillerin koalisyon ortağı CHP ile 30 Ekim'de kurulan 3. hükûmeti güvenoyu aldı

### Aralık
* 8 Aralık
** Eralp Akkoyunlu (d 1933), 1987 yılında çıktığı dünya seyahatini tamamlayarak bunu gerçekleştiren 5. Türk oldu. 6 yıl 7 ay süren bu yolculukta Akkoyunlu, 302 gün seyir yaparak dünyayı dolaşmıştır.
** KESK, memur sendikaları konfederasyonu kuruldu.
* 13 Aralık - Avrupa Parlamentosu, 149 ret oyuna karşılık 343 oyla Türkiye ile yapılan Gümrük Birliği anlaşmasını onayladı.
* 24 Aralık –  Genel seçimler : Refah Partisi 158, Anavatan Partisi 132, Doğru Yol Partisi 135, Demokratik Sol Parti 76 ve Cumhuriyet Halk Partisi 49 milletvekilliği kazandı.

## Ölümler
### Ocak
* 9 Ocak, Alaettin Eriş, siyasetçi (d. 1908)
* 11 Ocak – Onat Kutlar, şair ve yazar (d. 1936)

### Şubat

### Mart
* 18 Mart – Sadri Alışık, oyuncu (d. 1925)
* 25 Mart – Belgin Doruk, oyuncu (d. 1936)
* 29 Mart - Bernar Nahum, iş adamı (d. 1911)

### Nisan

### Mayıs

### Haziran

### Temmuz
* 6 Temmuz – Aziz Nesin, mizah yazarı (d. 1915)
* 10 Temmuz - Mehmet Ali Aybar, siyasetçi (d. 1908)
* 27 Temmuz – Melih Esenbel (d. 1915), diplomat

### Ağustos

### Eylül
* 27 Eylül – Baha Akşit, politikacı (d. 1914)

### Ekim

### Kasım
* 27 Kasım, Abdullah Yüce, şarkıcı

### Aralık
*Ahmet Yılmaz Boyunağa, yazar

*Ali Rıza Akbıyıkoğlu
*Ali Rıza Avni Tınaz
*Ali Yılmaz (1937 doğumlu siyasetçi)

## Gallery

File:Suleyman Demirel 1998.jpg|Süleyman Demirel

File:Msc2011 Moe032 Cetin neu (cropped).jpg|Hikmet Çetin



## Ayrıca
*1994-95 Türkiye 1. Futbol Ligi
*1995 Eurovision Şarkı Yarışması'nda Türkiye

## Kaynaklar