Köpekgiller listesi

Köpekgiller (Canidae), etçiller takımında bulunan bir memeli familyasıdır. Evcil köpekleri, kurtları, kır kurtlarını, tilkileri, çakalları, dingoları ve diğer birçok mevcut ya da nesli tükenmiş köpek benzeri memelileri içerir. Bu familyanın üyesi tüm nesli tükenmemiş türler Caninae adındaki tek bir alt familyanın parçasıdır. Bağımsız olarak ya da insanlara uzun süre eşlik etmeleri nedeniyle Antarktika hariç tüm kıtalarda bulunurlar. Köpekgiller boyut olarak değişkenlik gösterir. Bozkurtun uzunluğu kuyruğuluyla beraber 2 metre iken çöl tilkisinin 46&nbsp;cm'dir. Popülasyon büyüklükleri de değişkendir. Falkland tilkisinin 1876'dan beri soyu tükenmiştir. Kurdun ise evcil köpek alt türü dünya çapında 1 milyardan fazla popülasyona sahiptir. Köpekgillerin vücut biçimleri benzerdir, tipik olarak uzun buruna, dik kulaklara, kemik kırmak ve eti dilimlemek için uyarlanmış dişlere, uzun bacaklara ve gür kuyruklara sahiptir. Türlerin çoğu, aile birimlerinde veya küçük gruplarda birlikte yaşayan ve işbirliği içinde hareket eden sosyal hayvanlardır. Tipik olarak, bir grupta sadece baskın çift ürer ve bu çiftten olan yavrular bir yeraltı ininde büyütülür. Köpekgiller koku sinyalleri ve seslenme ile iletişim kurarlar. Bir köpekgil olan evcil köpek, en az 14.000 yıl önce insanlarla bir ortaklık içine girdi ve bugün en yaygın olarak tutulan evcil hayvanlardan biri olmaya devam etmektedir.

13 cins ve 37 Tür Caninae öncelikle iki oymağa ayrılmıştır. Canini oymağı 9 cins ve 20 tür içeren kurt benzeri Canina alt oymağından ve Güney Amerika Cerdocyonina alt oymağından oluşur. Tilki benzeri köpekgillerden oluşan Vulpini oymağı ise 3 cins ve 14 tür içerir. 2 türden oluşan, Boz tilkinin içinde bulunduğu ve familyaya bazal olan Urocyon cinsi iki oymağa da dahil değildir. Neslini devam ettiren Caninae'ye ek olarak Köpekgiller Hesperocyoninae ve Borophaginae olarak belirlenmiş iki nesli tükenmiş alt familyayı da içerir. Soyu tükenmiş türler Caninae'de de bulunur. Hem mevcut hem de soyu tükenmiş cinslerde en az 80 soyu tükenmiş Caninae türü bulundu. Bunun yanı sıra Borophaginae'de 70'in üzerinde ve Hesperocyoninae'de yaklaşık 30 nesli tükenmiş tür bulundu. Devam eden araştırma ve keşifler nedeniyle kesin sayı ve sınıflandırma sabit değildir. Bulunan en eski köpekgil Hesperocyoninae'ye aittir. Köpeğimsiler alt takımından yaklaşık 37 milyon yıl önce farklılaştığına inanılır.

## Koruma durumu

Listelenen koruma durumu kodları Dünya Doğa ve Doğal Kaynakları Koruma Birliği (IUCN) Kırmızı Listesinin kodlarıdır. Mümkün olan yerlerde dağılım haritaları bulunur; bir dağılım haritası yoksa dağılım ile ilgili bir açıklama bulunur. Dağılımlar, aksi belirtilmedikçe IUCN kırmızı listesine dayanmaktadır. Soyu devam eden türlerin yanında listelenen tüm nesli tükenmiş türler veya alttürlerin soyu MS 1500'den sonra tükenmiştir ve bir hançer sembolü "" ile belirtilir.

## Sınıflandırma
Köpekgiller familyası, 12 cinse ait 35 nesli tükenmemiş türden ve 194 nesli tükenmemiş alt türden ve soyu tükenmiş 13 kurt alttürünü de içeren soyu tükenmiş iki türden oluşan soyu tükenmiş cins *[[Falkland tilkisi|Dusicyon]]* den oluşur. Melez türleri (kurt-köpek kırması gibi) ve soyu tükenmiş tarih öncesi türleri (Korkunç kurt ya da *[[Epikyon]]*) içermez. Modern moleküler çalışmalar, 13 cinsin 3 oymak veya aynı atadan gelen canlı halinde gruplanabileceğini göstermektedir.

**Altfamilya [[Caninae]]**
*Oymak Canini
**Alt oymak Canina
***Cins *[[Canis]]*: yedi tür
***Cins *[[Asya yaban köpeği|Cuon]]*: bir tür
***Cins *[[Afrika yaban köpeği|Lycaon]]*: bir tür
**Alt oymak Cerdocyonina
***Cins *[[Kısa kulaklı tilki|Atelocynus]]*: bir tür
***Cins *[[Yengeç yiyen tilki|Cerdocyon]]*: bir tür
***Cins *[[Yeleli kurt|Chrysocyon]]*: bir tür
***Cins *[[Falkland tilkisi|Dusicyon]]*: iki tür
***Cins *[[Pseudalopex|Lycalopex]]*: altı tür
***Cins *[[Çalı köpeği|Speothos]]*: bir tür
*Oymak Vulpini
**Cins *[[Rakun köpeği|Nyctereutes]]*: bir tür
**Cins *[[İri kulaklı tilki|Otocyon]]*: bir tür
**Cins *[[Vulpes]]*: on iki tür
*Cins *[[Urocyon]]*: iki tür

## Köpekgiller
### Caninae Altfamilyası

#### Asıl köpekler (Canini) Oymağı

#### Asıl tilkiler (Vulpini) Oymağı

#### Urocyon

## Tarihöncesi köpekgiller
Mevcut köpekgillere ek olarak, Köpekgiller türlerinin bir parçası olarak tarih öncesinde bulunan türler keşfedilmiş ve sınıflandırılmıştır. Morfogenez ve moleküler filogenetik araştırmalar bu türleri mevcut Caninae altfamilyasının yanı sıra nesli tükenmiş alt familyalar Hesperocyoninae ve Borophaginae içine de yerleştirmiştir. Caninae içinde, tarih öncesi türler hem var olan cinslere hem de ayrı nesli tükenmiş cinslere yerleştirilmiştir.

Soyu tükenmiş köpekgil türlerinin genel kabul görmüş sınıflandırması Hesperocyoninae için Los Angeles County Doğa Tarihi Müzesi'nde kara memelileri küratörü Xiaoming Wang, Borophaginae ve Caninae için Wang, zoolog Richard H. Tedford ve Beryl E. Taylor'ya dayanır. Aşağıda sıralanan tür ve sınıflandırmaların tamamı bu çalışmalardandır; Daha yakın zamanda tanımlanan türlerden kaynaklanan istisnalar da alıntılarla listelenmiştir. Bu sınıflandırmaların tümü evrensel olarak kabul edilmemiştir ve türler için alternatif sınıflandırmalar aşağıda belirtilmiştir. Mümkün olduğunda, türün günümüze ulaştığı yaklaşık zaman periyodu, Paleobiyoloji Veritabanı baz alınarak günümüzden milyonlarca yıl öncesi olarak verilmiştir. Listelenen tüm türlerin nesli tükenmiştir; Caninae içindeki bir cins, alt oymak veya oymağın yalnızca nesli tükenmiş türleri içerdiği durumlarda, hançer  sembolü ile gösterilir.
### Caninae Altfamilyası

* **Oymak Canini**
** Alt oymak Canina
*** Cins *[[Canis]]*
**** *C. antonii*
**** *[[Canis apolloniensis|C. apolloniensis]]* (2.6-0.78 milyon yıl önce)
**** *C. armbrusteri* (Armbruster's wolf) (1.8-0.012 milyon yıl önce)
**** *[[Canis arnensis|C. arnensis]]* (Arno River dog) (2.6-0.78 milyon yıl önce)
**** *C. brevicephalus*
**** *[[Canis cedazoensis|C. cedazoensis]]* (1.8-0.3 milyon yıl önce)
**** *C. chihliensis*
**** *C. cipio*
**** *C. dirus* (Dire wolf) (1.8-0.012 milyon yıl önce)
**** *[[Canis edwardii|C. edwardii]]* (23-0.78 milyon yıl önce)
**** *[[Canis etruscus|C. etruscus]]* (Etrüsk kurdu) (2.6-0.13 milyon yıl önce)
**** *[[Canis ferox|C. ferox]]* (4.9-2.6 milyon yıl önce)
**** *[[Canis nehringi|C. gezi]]*
**** *C. leilhardi*
**** *[[Canis lepophagus|C. lepophagus]]* (4.9-0.012 milyon yıl önce)
**** *C. longdanensis*
**** *[[Canis mosbachensis|C. mosbachensis]]* (Mosbach kurdu) (2.6-0.13 milyon yıl önce)
**** *[[Canis nehringi|C. nehringi]]*
**** *C. othmani*
**** *C. palmidens*
**** *[[Canis variabilis|C. variabilis]]*
*** Cins *[[Cynotherium]]* (0.13-0.012 milyon yıl önce)
**** *C. sardous* (Sardinian dhole) (0.13-0.012 milyon yıl önce)
*** Cins *[[Eucyon]]*
**** *E. adoxus*
**** *E. davisi* (5.3-3.6 milyon yıl önce)
**** *E. intrepidus*
**** *E. monticinensis*
**** *E. odessanus*
**** *E. skinneri* (13.6-10.3 milyon yıl önce)
**** *E. zhoui*
*** Cins *[[Afrika yaban köpeği|Lycaon]]*
**** *L. magnus*
**** *L. sekowei*
*** Cins *[[Mececyon]]*
**** *[[Mececyon trinilensis|M. trinilensis]]*
*** Cins *[[Megacyon]]* (3.6-2.6 milyon yıl önce)
**** *[[Megacyon merriami|M. merriami]]* (3.6-2.6 milyon yıl önce)
*** Cins *[[Nurocyon]]*
**** *N. chonokhariensis*
*** Cins *[[Xenocyon]]*
**** *X. africanus*
**** *X. antonii*
**** *X. falconeri*
**** *X. lycaonoides* (0.78-0.3 milyon yıl önce)
** Alt oymak Cerdocyonina
*** Cins *[[Yengeç yiyen tilki|Cerdocyon]]*
**** *C. ensenadensis*
**** *C. texanus* (4.9-1.8 milyon yıl önce)
*** Cins *[[Rakun köpeği|Nyctereutes]]*
**** *N. abdeslami* (3.6-2.6 milyon yıl önce)
**** ''N. donnezani''
**** *N. megamastoides* (2.6-0.13 milyon yıl önce)
**** *N. sinensis*
**** *N. terblanchei*
**** *N. tingi*
*** Cins *[[Protocyon]]*
**** *P. orcesi* (0.78-0.012 milyon yıl önce)
**** *P. scagliarum*
**** *P. troglodytes* (0.13-0.012 milyon yıl önce)
*** Cins *[[Çalı köpeği|Speothos]]*
**** *[[Speothos pacivorus|S. pacivorus]]* (Pleistocene bush dog)
*** Cins *[[Theriodictis]]* (1.8 milyon yıl önce)
**** *T. floridanus* (1.8 milyon yıl önce)

* **Oymak Vulpini**
** Cins *[[Ferrucyon]]*
*** *F. avius* (4.9-2.6 milyon yıl önce)
** Cins *[[Metalopex]]* (10-4.9 milyon yıl önce)
*** *M. bakeri* (10-4.9 milyon yıl önce)
*** *M. macconnelli* (10-5.3 milyon yıl önce)
*** *M. merriami* (10-5.3 milyon yıl önce)
** Cins *[[Prototocyon]]*
*** *P. curvipalatus*
*** *P. recki*
** Cins *[[Vulpes]]*
*** *V. alopecoides* (2.5-0.13 milyon yıl önce)
*** *V. angustidens*
*** *V. beihaiensis*
*** *V. chikushanensis*
*** *V. galaticus*
*** *V. praecorsac* (3.2-0.78 milyon yıl önce)
*** *V. praeglacialis*
*** *[[Vulpes riffautae|V. riffautae]]*
*** *[[Vulpes skinneri|V. skinneri]]*
*** *V. stenognathus* (14-0.3 milyon yıl önce)
*** *[[Vulpes qiuzhudingi|V. qiuzhudingi]]*
* **Urocyon**
** Cins *[[Urocyon]]*
*** *U. minicephalus* (1.8-0.3 milyon yıl önce)
*** *U. progressus* (4.9-1.8 milyon yıl önce)
* **Basal Caninae**
** Cins *[[Leptocyon]]* (31-10 milyon yıl önce)
*** *L. delicatus* (31-20 milyon yıl önce)
*** *L. douglassi* (31-26 milyon yıl önce)
*** *L. gregorii* (25-20 milyon yıl önce)
*** *L. leidyi* (20-14 milyon yıl önce)
*** *L. matthewi* (14-10 milyon yıl önce)
*** *L. mollis* (31-20 milyon yıl önce)
*** *L. tejonensis* (14-10 milyon yıl önce)
*** *L. vafer* (14-10 milyon yıl önce)
*** *L. vulpinus* (20-16 milyon yıl önce)
* **Sınıflandırılmamış**
** Cins *[[Protemnocyon]]* (34-33 milyon yıl önce)
*** *P. inflatus* (34-33 milyon yıl önce)

### Borophaginae altfamilyası

* **Oymak [[Borophagini]]** (26-1.8 milyon yıl önce)
** Cins *[[Cormocyon]]* (26-20 milyon yıl önce)
*** *C. copei* (26-20 milyon yıl önce)
*** *C. haydeni* (25-20 milyon yıl önce)
** Cins *[[Desmocyon]]* (20-16 milyon yıl önce)
*** *D. matthewi* (20-16 milyon yıl önce)
*** *D. thomsoni* (20-16 milyon yıl önce)
** Cins *[[Euoplocyon]]* (20-14 milyon yıl önce)
*** *E. brachygnathus* (16-14 milyon yıl önce)
*** *E. spissidens* (20-16 milyon yıl önce)
** Cins *[[Metatomarctus]]* (20-16 milyon yıl önce)
*** *M. canavus* (20-16 milyon yıl önce)
** Cins *[[Microtomarctus]]* (16-14 milyon yıl önce)
*** *M. conferta* (16-14 milyon yıl önce)
** Cins *[[Protomarctus]]* (16-14 milyon yıl önce)
*** *P. optatus* (16-14 milyon yıl önce)
** Cins *[[Psalidocyon]]* (16-14 milyon yıl önce)
*** *P. marianae* (16-14 milyon yıl önce)
** Cins *[[Tephrocyon]]* (16-14 milyon yıl önce)
*** *T. rurestris* (16-14 milyon yıl önce)
** Alt oymak Aelurodontina (16-5.3 milyon yıl önce)
*** Cins *[[Aelurodon]]* (16-5.3 milyon yıl önce)
**** *A. asthenostylus* (16-14 milyon yıl önce)
**** *A. ferox* (14-10 milyon yıl önce)
**** *A. mcgrewi* (16-14 milyon yıl önce)
**** *A. montanensis* (16-14 milyon yıl önce)
**** *A. stirtoni* (14-10 milyon yıl önce)
**** *A. taxoides* (10-5.3 milyon yıl önce)
*** Cins *[[Tomarctus]]* (16-14 milyon yıl önce)
**** *T. brevirostris* (16-14 milyon yıl önce)
**** *T. hippophaga* (16-14 milyon yıl önce)
** Alt oymak Borophagina (16-1.8 milyon yıl önce)
*** Cins *[[Borophagus]]* (14-1.8 milyon yıl önce)
**** *[[Borophagus diversidens|B. diversidens]]* (4.9-1.8 milyon yıl önce)
**** *[[Borophagus dudleyi|B. dudleyi]]* (5.3-3.6 milyon yıl önce)
**** *[[Borophagus hilli|B. hilli]]* (5.3-3.6 milyon yıl önce)
**** *[[Borophagus littoralis|B. littoralis]]* (14-10 milyon yıl önce)
**** *[[Borophagus orc|B. orc]]* (5.3-4.9 milyon yıl önce)
**** *[[Borophagus parvus|B. parvus]]* (10-4.9 milyon yıl önce)
**** *[[Borophagus pugnator|B. pugnator]]* (10-5.3 milyon yıl önce)
**** *[[Borophagus secundus|B. secundus]]* (10-4.9 milyon yıl önce)
*** Cins *[[Carpocyon]]* (16-5.3 milyon yıl önce)
**** *C. compressus* (16-14 milyon yıl önce)
**** *C. limosus* (10-5.3 milyon yıl önce)
**** *C. robustus* (14-10 milyon yıl önce)
**** *C. webbi* (14-5.3 milyon yıl önce)
*** Cins *[[Epicyon]]* (16-4.9 milyon yıl önce)
**** *E. aelurodontoides* (10-4.9 milyon yıl önce)
**** *E. haydeni* (10-4.9 milyon yıl önce)
**** *E. saevus* (16-4.9 milyon yıl önce)
*** Cins *[[Paratomarctus]]* (16-5.3 milyon yıl önce)
**** *P. euthos* (14-10 milyon yıl önce)
**** *P. temerarius* (16-5.3 milyon yıl önce)
*** Cins *[[Protepicyon]]* (16-14 milyon yıl önce)
**** *P. raki* (16-14 milyon yıl önce)
** Alt oymak Cynarctina (16-10 milyon yıl önce)
*** Cins *[[Cynarctus]]* (16-10 milyon yıl önce)
**** *C. crucidens* (12-10 milyon yıl önce)
**** *C. galushai* (16-14 milyon yıl önce)
**** *C. marylandica* (16-14 milyon yıl önce)
**** *C. saxatilis* (16-14 milyon yıl önce)
**** *C. voorhiesi* (14-10 milyon yıl önce)
**** *C. wangi* (16-14 milyon yıl önce)
*** Cins *[[Paracynarctus]]* (16-14 milyon yıl önce)
**** *P. kelloggi* (16-14 milyon yıl önce)
**** *P. sinclairi* (16-14 milyon yıl önce)
* **Oymak [[Phlaocyonini]]** (30.8-13.6 milyon yıl önce)
** Cins *[[Cynarctoides]]* (31-14 milyon yıl önce)
*** *C. acridens* (20-14 milyon yıl önce)
*** *C. emryi* (20-16 milyon yıl önce)
*** *C. gawnae* (20-16 milyon yıl önce)
*** *C. harlowi* (25-20 milyon yıl önce)
*** *C. lemur* (31-20 milyon yıl önce)
*** *C. luskensis* (25-20 milyon yıl önce)
*** *C. roii* (31-26 milyon yıl önce)
** Cins *[[Phlaocyon]]* (31-16 milyon yıl önce)
*** *[[Phlaocyon achoros|P. achoros]]* (25-20 milyon yıl önce)
*** *[[Phlaocyon annectens|P. annectens]]* (25-20 milyon yıl önce)
*** *[[Phlaocyon latidens|P. latidens]]* (31-20 milyon yıl önce)
*** *P. leucosteus* (20-16 milyon yıl önce)
*** *[[Phlaocyon mariae|P. mariae]]*(20-16 milyon yıl önce)
*** *P. marslandensis* (20-16 milyon yıl önce)
*** *[[Phlaocyon minor|P. minor]]* (25-16 milyon yıl önce)
*** *P. multicuspus* (25-20 milyon yıl önce)
*** *P. taylori* (31-25 milyon yıl önce)
*** *P. yatkolai* (20-16 milyon yıl önce)
* **Basal Borophaginae**
** Cins *[[Archaeocyon]]* (31-20 milyon yıl önce)
*** *A. falkenbachi* (31-20 milyon yıl önce)
*** *A. leptodus* (31-26 milyon yıl önce)
*** *A. pavidus* (31-26 milyon yıl önce)
** Cins *[[Otarocyon]]* (34-26 milyon yıl önce)
*** *O. cooki* (31-26 milyon yıl önce)
*** *O. macdonaldi* (34-33 milyon yıl önce)
** Cins *[[Oxetocyon]]* (33-31 milyon yıl önce)
*** *O. cuspidatus* (33-31 milyon yıl önce)
** Cins *[[Rhizocyon]]* (31-20 milyon yıl önce)
*** *R. oregonensis* (31-20 milyon yıl önce)

### Hesperocyoninae altfamilyası

* Cins *[[Cynodesmus]]* (31-20 milyon yıl önce)
** *C. martini* (31-20 milyon yıl önce)
** *C. thooides* (31-26 milyon yıl önce)
* Cins *[[Caedocyon]]* (31-20 milyon yıl önce)
** *C. tedfordi* (31-20 milyon yıl önce)
* Cins *[[Ectopocynus]]* (31-16 milyon yıl önce)
** *E. antiquus* (31-20 milyon yıl önce)
** *E. intermedius* (31-20 milyon yıl önce)
** *E. siplicidens* (20-16 milyon yıl önce)
* Cins *[[Enhydrocyon]]* (31-20 milyon yıl önce)
** *E. basilatus* (25-20 milyon yıl önce)
** *E. crassidens* (26-20 milyon yıl önce)
** *E. pahinsintewkpa* (26-20 milyon yıl önce)
** *E. stenocephalus* (31-20 milyon yıl önce)
** *E. sectorius*
* Cins *[[Hesperocyon]]* (37-31 milyon yıl önce)
** *H. coloradensis* (34-33 milyon yıl önce)
** *H. gregarius* (37-31 milyon yıl önce)
* Cins *[[Mesocyon]]* (33-20 milyon yıl önce)
** *M. brachyops* (31-20 milyon yıl önce)
** *M. coryphaeus* (31-20 milyon yıl önce)
** *M. temnodon* (33-20 milyon yıl önce)
* Cins *[[Osbornodon]]* (33-14 milyon yıl önce)
** *O. brachypus* (20-16 milyon yıl önce)
** *O. fricki* (16-14 milyon yıl önce)
** *[[Osbornodon iamonensis|O. iamonensis]]* (20-16 milyon yıl önce)
** *O. renjiei* (33-31 milyon yıl önce)
** *O. scitulus* (21-16 milyon yıl önce)
** *O. sesnoni* (31-20 milyon yıl önce)
** *O. wangi* (31-20 milyon yıl önce)
* Cins *[[Paraenhydrocyon]]* (25-20 milyon yıl önce)
** *P. josephi* (25-20 milyon yıl önce)
** *P. robustus* (25-20 milyon yıl önce)
** *P. wallovianus* (25-20 milyon yıl önce)
* Cins *[[Philotrox]]* (31-26 milyon yıl önce)
** *P. condoni* (31-26 milyon yıl önce)
* Cins *[[Prohesperocyon]]* (37-34 milyon yıl önce)
** *P. wilsoni* (37-34 milyon yıl önce)
* Cins *[[Sunkahetanka]]* (31-26 milyon yıl önce)
** *S. geringensis* (31-26 milyon yıl önce)

## Notlar

## Kaynakça