open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ufuk Özkan (oyuncu)

**Ufuk Özkan** (d. 11 Nisan 1975, Mannheim), Türk tiyatro, dizi ve sinema oyuncusudur.

## Yaşamı
Annesi Of, Trabzon'lu, babası ise Samsun'un Tekkeköy ilçesindendir ve Çerkes asıllıdır. Almanya'da doğup büyüyen Ufuk Özkan, 12 yaşında ailesi ile birlikte Türkiye'ye kesin dönüş yaptıktan sonra Türkçeyi iyi konuşamaması nedeniyle öğretimine 8. sınıf yerine 5. sınıftan devam etmiştir. Samsun Belediye Ortaokulu mezunudur. Samsun Belediye Konservatuvarı ve İstanbul Üniversitesi Devlet Konservatuvarı Tiyatro Bölümünden (2001) mezun olmuştur. İstanbul Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatroları'nda oyuncu olarak çalışmıştır. Tiyatro Kılçık ile 3 yıl kabare tiyatrosu yapmıştır. 2003 yılında, BKM yapımı olan  *Ölümsüz Aşk* dizisinde başrolde yer aldı. Asuman Dabak Tiyatrosu'nda da oyunculuk yapmıştır. İyi derecede Almanca ve İngilizce bilmektedir. 2009-2011 yılları arasında yayımlanan  *[[Geniş Aile (dizi)|Geniş Aile]]* dizisinde "Cevahir" karakterini canlandırmıştır ve bu diziden sonra tanınırlığı daha çok artmıştır.

## Kişisel hayatı
2005 yılında evlendiği Nazan Güneş'ten 2 Ağustos 2022 tarihinde boşanmıştır. Eren adında bir oğlu vardır. Kardeşi Umut Özkan da kendisi gibi oyuncudur. Dizilerde oynamaktadır.

2023 yılında siroz nedeniyle hastaneye kaldırıldı ve bir süre tedavi gördü. Eylül 2025’te planlanan karaciğer nakli süreci kapsamında, ilaçlarını yanlış zamanda kullanması nedeniyle hastaneye yatırıldı. 12 Ocak 2026 tarihinde ise yeniden hastaneye kaldırılarak karaciğer nakli için donör beklemeye başladı. 23 Ocak 2026 tarihinde kameraman Salih Kıvırcık’ın Özkan için donör olduğu açıklandı. Karaciğerin uyumlu bulunmasının ardından, 3 Şubat'ta yaklaşık 11 saat süren bir ameliyatla nakil gerçekleştirildi. 20 Şubat'ta tedavi sürecinin ardından taburcu oldu.

## Tiyatro oyunları
* Vanilyalı İlişkiler : Asuman Çakır - Asuman Dabak Tiyatrosu - 2009
* Şahane Düğün : Robin Hawdon - Asuman Dabak Tiyatrosu - 2007
* Bu Oyun Başka Oyun : Ken Ludwig - Asuman Dabak Tiyatrosu - 2006
* Papaz Kaçtı : Phillip King - Asuman Dabak Tiyatrosu - 2005
* Ayşegül Hindistan'da - Tiyatro Kılçık - 2005
* Lüküs Hayat : Ekrem Reşit Rey-Cemal Reşit Rey - 2002
* Sarı Pınar 1914 : Turgut Özakman - İstanbul Şehir Tiyatrosu - 2002 
* Pembe Konağın Gelinleri : Gülsün Siren - İstanbul Şehir Tiyatrosu - 2001

## Filmografisi

## Ödülleri ve adaylıkları

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
*
Colisa lalia

***Colisa lalia***, doğal yaşam alanı Asya olan, yaklaşık 5&nbsp;cm boyunda barışçıl bir akvaryum balığıdır.

Büyük ve saldırgan balıklarla beslenmemesi gereken bir balıktır. Akvaryumun üst ve orta düzeylerinde yüzerler. İçinde bol bitki bulunan akvaryumları seven balıklardır. Bakımları deneyim gerektirir. Yumurtayla çoğalırlar. Erkekler yumurtaları suyun yüzeyine yaptığı köpük yuvada korur. Su üstü bitkileri olması üremeyi kolaylaştıracaktır. Akıntısız akvaryumlarda bakılmalıdırlar. Hepçildirler.

## Resim galerisi


Image:Colisa lalia.jpg
Image:Colisa lalia Neon Red 1.jpg
Image:Colisa lalia Neon Blue 4.jpg
Toros, Erdemli

**Toros**, Mersin ili Erdemli ilçesine bağlı bir mahalledir. Alata Çayı'nın başlangıç noktası olan mahalle, rakım olarak yüksektedir. Yaz aylarında özellikle hıyar, domates ve fasulye tarımı yoğun bir şekilde yapılmaktadır. Köylünün genel geçim kaynağı tarım ve az da olsa hayvancılıktır.

## Tarihçe
Mahalle, adını kuzeyinde ve batısında yer alan Toros Dağları'ndan almaktadır. Ayrıca, güneyinde Tozlu mahallesi, güneydoğusunda ise Sorgun mahallesi bulunur. Mahalle ayrıca Konya ve Mersin arasındaki en kısa mesafeli yolun üzerinde bulunmaktadır. Söz konusu yolun yapım çalışmaları hâlen devam etmektedir.

## Kaynakça
Henri Charrière

**Henri Charrière** (16 Kasım 1906, Ardèche - 29 Temmuz 1973, Madrid), Fransız yazardır. "*[[Papillon]]*" (''Kelebek'') isimli kitabı ile ünlüdür.

### Hayatı
Henri Charrière, 16 Kasım 1906'da Fransa'nın Ardeche şehrinde doğdu. Annesi 10 yaşındayken ölen Charrière'nin çocukluğu, iki kız kardeşiyle ve öğretmen olan babasının yanında geçmiştir. 1923 yılında 17 yaşındayken Fransız Deniz Kuvvetleri'ne yazıldı ve burada 2 yıl çalıştı. Buradan ayrıldıktan sonra Paris'te suç örgütlerine katılarak, yasa dışı işler yapmaya başlamıştır.

### Mahkûmiyeti
26 Ekim 1931 tarihinde Paris'te cinayet suçundan tutuklanarak, bu suçtan Fransız Guyanası'nda ömür boyu kürek mahkûmiyetine çarptırıldı ve 13 yıllık kaçış mücadelelerinden sonra özgürlüğüne kavuştu. Daha sonra Venezuela vatandaşı olan Henri Charrière, orada tüm mahkûmiyet hikâyesini anlatan ve kendi lakabını taşıyan "*[[Kelebek (kitap)|Kelebek]]*" adlı bir kitap yazdı. *[[Banko]]* adlı kitabında ise özgürlüğe kavuştuktan sonraki yaşamını anlatmıştır.

13 yıllık kaçışını anlattığı kitabı *Papillon*, Türkiye'de e Yayınları tarafından Aydil Balta'nın çevirisiyle, *Kelebek* adıyla 1969 yılında yayımlandı. Yine aynı kitap, 1973 yılında Franklin J. Schaffner'in yönettiği ve Steve McQueen'in başrolünü oynadığı, *[[Kelebek (film)|Papillon]]* isimli filme çekilmiştir.

### Ayrıca bakınız
* *[[Kelebek (kitap)]]*
* *[[Kelebek (film)]]*
Astronotus ocellatus

***Astronotus ocellatus***, *[[Astronotus]]* cinsine bağlı bir hayvan türüdür.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
*
Cam kedibalığı

**Cam kedibalığı** (*Kryptopterus bicirrhis*), doğal yaşam alanı Güneydoğu Asya olan, yaklaşık 12–15&nbsp;cm boyunda olan barışçıl bir balık türüdür.

Akvaryumda orta ve alt düzeylerde yüzer. Başı yukarıda, kuyruğu aşağıda kendine özgü bir yüzme biçimi vardır. Sürü balığıdır. Akvaryumlarda grup halinde beslenmeleri gerekir. Akvaryumda çoğalması güçtür. Bakımı deneyim gerekitir. Etçildir.
Chrono Trigger

**Chrono Trigger** (Japonca: クロノ・トリガー) Square Co. Ltd. (günümüzde Square Enix olmuştur) tarafından çıkartılan RPG tarzı bir Super Nintendo oyunudur. Japonya'da 11 Mart 1995'te çıkan bu oyun, Kuzey Amerika'da da 22 Ağustos'ta satılmaya başlamıştır. Oyunun hikâyesi genç maceraperestlerin zaman içinde dolaşarak yok olmuş geleceklerini kurtarması üzerinedir. Olacak felaketi engellemek için dünyayı kurtarmaya çalışırlar.

Chrono Trigger "Rüya Takımı" ya da "Rüya Projesi" olarak tanımlanarak çıkmıştır. Her biri kendi alanında en iyi olarak gösterilen Hironobu Sakaguchi, Kazuhiko Aoki ve besteci Nabuo Uematsu (Final Fantasy serisinde de görev yapmışlardır), ayrıca Yuuji Horii ve tasarımcı Akira Toriyama (Dragon Quest serisinde de görev yapmışlardır) bu oyunda görev almışlardır.

Chrono Trigger'da kullanılan birçok husus alanında ilktir ve RPG oyunlarının kaderini değiştirmiştir. Oyunu birçok şekilde bitirebilir olmak, yan mecaralar, karakter gelişmeleri, eşsiz savaş sistemi ve ayrıntılı grafikler ilk defa kullanılmıştır. Birçok bilgisayar oyunu hayranları tarafından tüm zamanların en iyi oyunu olarak kabul görür. Playstation'a da tamamen aynı şekilde 1999'da sunulmuştur. 2001'de yayımlanan Final Fantasy Chronicles'ın da bir parçasıdır. Hiçbir zaman PAL sunucularına varamamış, bu bağlamda Avrupa'da tanınmamıştır.

Ancak gelişen yıllar ve Super Nintendo emülatörleri (ZSNES gibi) popüler oldukça; Chrono Trigger da tekrar yüksek bir ilgi görmüştür.

## Dış bağlantılar
* Resmi ''Chrono Trigger'' web sitesi
Apistogramma cacatuoides

***Apistogramma cacatuoides***, *[[Apistogramma]]* cinsine bağlı bir balık türüdür.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
*
Ji-Lu

**Ji Lu Mandarin Çincesi** (Basitleştirilmiş Çince: 冀鲁官话; Geleneksel Çince: 冀魯官話; Pinyin: jìlǔguānhuà) Çin'in Hebei ve Shandong illerinde konuşulan bir Mandarin Çincesi şivesidir.
Leucippus

***Leucippus***, Trochilinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
*
Bülbülü Öldürmek

***Bülbülü Öldürmek*** (*[[İngilizce]]:* *To Kill a Mockingbird*), ABD'li yazar Harper Lee'nin 1960'ta yayınlanan ve Pulitzer Ödülü kazanan romanıdır. Yayınlandığı dönemde büyük bir başarı kazanarak, modern Amerikan Edebiyatı'nın klasikleri arasına girdi. Roman, yazarın 1936 yılında, on yaşındayken yaşadığı bir olayı temel almaktadır. Harper Lee, yaşadığı kasabanın civarında yaşanan bu olayın ailesi ve komşuları üzerindeki etkilerini gözlemleyerek eserini oluşturmuştur.

Lee'nin yaşamı boyunca yazdığı iki romandan ilki olan *(1960'ta yayımlanan ve ilk romanı olan "Bülbülü Öldürmek" ile dünya çapında şöhret kazanan [[Harper Lee]]'nin 55 yıl sonra çıkan ikinci kitabı "[[Tespih Ağacının Gölgesinde]]", 2015 yılında yayımlandı)* Bülbülü Öldürmek, ABD'nin güneyinde yer alan Maycomb adlı kurgusal bir kasabada geçer. Jean Louse "Scout" Finch adında küçük bir kızın bakış açısından kaleme alınmış olan eser, bugüne dek dünyada en çok satılan romanlar arasında yer almaktadır ve aynı adı taşıyan, başrolde Gregory Peck'in yer aldığı klasik bir filmi de çekilmiştir.

Scout'a eşlik eden Jem, her ikisinin en yakın arkadaşı Dill ve bir avukat olan babaları Atticus Finch'in başlarından geçeni konu alan roman, ABD'de asılsız bir iddiayla yargılanan bir zenciyi savunmakla görevlendirilen, bu yüzden kasabanın geri kalanıyla ters düşen Atticus Finch'in etrafında şekillenir.

Romandaki "Dill" karakteri, yazar Harper Lee'nin çocukluk arkadaşı olan Truman Capote'den esinlenilerek yaratılmıştır. O zamanki adı Truman Persons olan Capote, tıpkı romanda Dill'in Scout'ların kapı komşusu olduğu gibi, Harper Lee'nin kapı komşusuydu.

Romanın orijinal İngilizcesi, 1970'li yıllarda Türkiye'de  yabancı dille eğitim yapan devlet okullarında (Maarif Bakanlığı Kolejleri) İngilizce derslerinde okutulmuştur. 1962'de filmi Oscar ödülünü almıştır. Kitabın baş karakterleri Scout Finch, Jem Finch, Atticus ve Dill'dir.
### Otobiyografik Unsurlar
Lee Bülbülü Öldürmek'in bir otobiyografi olmadığını, daha ziyade bir yazarın “bildiklerini ve doğruları nasıl yazması gerektiğine” dair bir örnek olduğunu söylemiştir. Bununla birlikte, Lee'nin çocukluğundaki bazı kişi ve olaylar kurgusal Scout'unkilerle paralellik göstermektedir. Lee'nin babası Amasa Coleman Lee, Atticus Finch gibi bir avukattı. 1919'da cinayetle suçlanan iki siyah adamı savunmuştur. Onlar mahkûm edilip asıldıktan sonra bir daha ceza davası almamıştır. Lee'nin babası da Monroeville gazetesinin editörü ve yayıncısıydı. Scout'un annesi o bebekken ölmesine rağmen, Lee'nin annesi Frances Cunningham Finch öldüğünde 25 yaşındaydı. Lee'nin annesi, onu zihinsel ve duygusal olarak yoksun bırakan sinirsel bir rahatsızlıktan muzdaripti. Lee'nin ağabeyi Edwin, Jem'in ilham kaynağıydı.

## Kaynakça
;Genel
* 
* 
;Özel
Plati

**Plati** (*Xiphophorus maculatus*), doğal yaşam alanı Orta Amerika olan, yaklaşık 4–6&nbsp;cm boyunda barışçıl bir balık türü.

Sakin bir balıktır. Fazla hareket etmez, diğer türlerle iyi geçinir. Kendi gibi küçük türlerin yaşadığı karma akvaryumda beslenebilir. Akvaryum hobisine yeni başlayanlara tavsiye edilen bir balık çeşididir. Üretimi çok kolaydır. En az 10 en fazla (yetişkin boya ulaştığında) 60'a kadar yavru doğurabilir. Dişiyi bol bitkili başka bir akvaryuma koymak yavrular için daha sağlıklıdır. Yavrular içgüdüsüyle bitkilerin arasına doğar doğmaz saklanır. Dişiler için stressiz bir doğum olurken en az yavru kaybıyla balıklar büyütülür. Yavrular yaklaşık 3-4 ayda ergenliğe ulaşırlar.

Bir platiye doğal bir akvaryum için en az 35 litre tank önerilir. Akvaryumun bol bitkili olmasına dikkat edilmelidir. Bu bitkiler arasında saz, amazon, su mercimeği, eledoa, java moss vs... Yavruların büyütülmesinde sık yapıya sahip Macar otu denilen (java moss) bitki kullanılabilir. Bu bitki arasında platiler kendilerini güvende hissederler.

Barışçıldır, kendi gibi sakin ve küçük balıkların yaşadığı karma akvaryumda beslenebilir. Boyu 6&nbsp;cm'e ulaşabilir. Doğal yaşam alanı Orta Amerika ve Güney Amerika'dır. Akvaryum hobisine yeni başlayanların kolayca üretebileceği bir balık türüdür. Yavrularını canlı doğururlar. Sık bitkiler yavruların yaşama şansını yükseltir. Sürüler halinde dolaşırlar. 2&nbsp;cm'e ulaşan yavrular sürüye katılır. İyi bakılırsa 2 yıl kadar yaşayabilirler.

Canlı doğuran akvaryumlarında sıklıkla rastlanan balıklardır. Isı değişiklerinden kolayca etkilenir, ideal ısısı 24 derecedir. Erkek, dişilerden daha canlı ve renkli, daha ince gövdelidir. Az ve sık zamanlarda yapılan yemleme, gelişmelerini olumlu etkiler. Akvaryum iyi filtrelendirilmeli, su berrak olmalıdır.

Türkiye'de ateş balığı olarak da bilinir. Akvaryuma bir kan damlası gibi kırmızı rengiyle güzel bir görünüm verir. Kuyruğu siyah olanlara smokinli ya da kuyruk sallayan plati de denir.

Platiler yavruyken bile renkli olur. Tam olarak erişkin balığın rengini almasa da 2-3 haftadan sonra tam olarak rengi oturur ve bakmaktan kıskanılacak bir erişkinliğe doğru yol alır.

Kendi gibi sakin ve küçük balıkların yaşadığı akvayumlarda beslenebilir. Akvaryumda orta düzeydeki bölgelerde yüzerler. Akvaryumculuğa yeni başlayanların kolayca bakabileceği balıklardandır. Canlı doğuranlardandırlar, kolay çoğalırlar. Sık bitkiler, yavruların yaşama şansını artırır. Hepçildir.
Cüce vatoz

**Cüce vatoz** (*Ancistrus dolichopterus*), Loricariidae familyasından doğal yaşam alanı Güney Amerika olan, yaklaşık 8–10&nbsp;cm boylarında barışçıl bir balık türü. Yaygın bilinenin aksine bir vatoz balığı değildir

Karma akvaryumlarda beslenebilir. Akvaryumda genellikle cama ve taşlara tutunarak yaşar. Akvaryumdaki yosunların temizlenmesinde önemli rol oynar. Yumurtayla çoğalırlar, yumurtalara erkek bakar. Hepçildir.
Melen, Kocaali

**Melen**, Sakarya ilinin Kocaali ilçesine bağlı bir mahalledir. 12/11/2012 tarihli yeni büyük şehir kanunu ile köy iken Kocaali ilçesine bağı mahalle yapılmıştır.

Sakarya il merkezine 70&nbsp;km, Kocaali ilçesine 12&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Neon tetra

**Neon tetra** (*Paracheirodon innesi*), **Neon balığı** olarak da bilinir, Characidae familyasına ait olan, yaklaşık 2–3&nbsp;cm boyunda küçük bir tatlı su balık türü. Tür, 1936 yılında George S. Myers tarafından bilim dünyasına tanıtılmıştır. Başlangıçta **Hyphessobrycon innesi** olarak tanımlanan neon tetra, sonraki yıllarda **Paracheirodon** cinsine dahil edilmiştir. Türün bilimsel adı, akvaryum yayıncılığı ve tropikal balık hobisi üzerindeki etkisiyle tanınan **William T. Innes**’e ithafen verilmiştir. Neon Tetra Güneydoğu Kolombiya, doğu Peru ve batı Brezilya'nın karasu ile aksularında bulunur.  Akvaryumculukta dünyaca meşhur bir süs balığıdır.

## Akvaryumda
Barışçıl balıkların bulunduğu akvaryumlarda beslenmesi gereken, büyük balıklarla bir arada tutulmaması gereken bir balıktır. Akvaryumda orta ve alt seviyelerde yüzer. Sürü balıklarıdır. Akvaryumlarda gruplar halinde beslenmeleri gerekir. En az sekizli grup halinde alınması gereklidir. Kardinal diye adlandırılan renkleri aynı ancak daha irice bir türü daha vardır. Su değerlerine karşı hassastırlar. Tüm Güney Amerikalı tatlı su balıkları gibi pH'sı düşük suyu severler. Bu yüzden tabana midye kırığı gibi pH artırıcı kumlar konulmamalıdır. Aşırı sert, kireçli Türkiye suları için uygun balık değildirler. İthal edilen balıklar bir süre torf kullanılan filtreyle yavaşça suya alıştırılırsa kayıplar azalacaktır. Özellikle tüm balıklar için zararlı nitrat yoğunluğuna da dikkat edilmeli, tanktan uzaklaştırmak için düzenli dip çekimleri aksatılmamalıdır. Yumurtayla çoğalırlar, akvaryumda üremeleri zordur. Bitkili akvaryumlarda beslenirler, hepçildirler.

## Kaynakça
La Bayadère

***La Bayadère*** (Rusça «Баядерка», *Bayaderka*, "tapınak dansçısı"), orijinali dört perdeden oluşan, Fransız koreograf Marius Petipa'nın koreografisini yaptığı ve Ludwig Minkus'un bestelediği bir baledir.

Hindistan'da geçen aşk ve entrika konulu La Bayadère, ilk olarak 1877 yılında Rus İmparatorluk Balesi tarafından sahnelenmiştir. *La Bayadère*'in hemen hemen tüm modern versiyonları Kirov Balesi'nin 1941 prodüksiyonunu temel alır.
Avrupa Serbest Ticaret Birliği

**Avrupa Serbest Ticaret Birliği** (kısaca EFTA), 3 Mayıs 1960 yılında Avrupa Birliği'ne bir alternatif olarak kurulmuş, günümüzde 4 Avrupa ülkesinin üye olduğu bir uluslararası ticaret örgütüdür. Kurucular dahil üyelerinin çoğu EFTA'dan ayrılarak AB'ye girmiştir.

Üye ülkeler: Norveç, İsviçre, İzlanda ve Liechtenstein'dir. Merkezi Cenevre'dedir. Norveç ve İsviçre EFTA'dan ayrılarak AB'ye girmek istememektedir.

Kurucu antlaşma Stockholm Konvansiyonu'nun yerini, Vaduz Antlaşması almıştır.

## Tarihçe
Organizasyon 1960'ta Stockholm'da kuruldu. Bu organizasyonda Birleşik Krallık, İsveç, Norveç, İsviçre, Danimarka, Portekiz, Avusturya kurucu üyeler oldu. 1970'te İzlanda, 1986'da Finlandiya, 1991'de ise Lihtenştayn katıldı.

1973'te Birleşik Krallık ve Danimarka; 1988'da Portekiz, 2000'de Avusturya-İsveç-Finlandiya bu örgütü terk etmiştir.

EFTA, üye devletlere ticaret liberalizasyonu sağlamaktadır. Anlaşmaya göre EFTA'nın üç ülkesi 1994'te Avrupa Ekonomik Alanı (EAA)'nde etkisi olan Avrupa Birliği'nin Dahili Pazarı'nın bir parçası oluyordu. Dördüncü ülke İsviçre Avrupa Birliği ile anlaşmaları karşılıklı olarak bitirmeyi tercih etmişti. İlave olarak EFTA ülkeleri topluca serbest ticaret anlaşmasını dünyada birkaç ülke ile sona erdirdiler.

## EFTA'yla ticari ilişki kuran devletler

## Kurumlar
EFTA, EFTA konseyi tarafından yönetilmektedir ve EFTA sekreteryası tarafından hizmet vermektedir.

## Dış bağlantılar
* Resmi EFTA sitesi resmi site
* 
* Norveç ve İzlanda Avrupa Komisyonu Delegasyonu
* Avrupa Serbest Ticaret Örgütü  Avrupa Arabulucusu
* Utenriksdepartementets Europaportal
Joseph L. Mankiewicz

**Joseph Leo Mankiewicz** (11 Şubat 1909 - 5 Şubat 1993) Amerikalı yapımcı ve yönetmendir.

*'Wilkes-Barre*, Pensilvanya'da doğdu. Babası Franz Mankiewicz ve annesi Johanna Blumenau Almanya'dan göçmüş Yahudilerdendir. Mankiewicz 1924 liseden mezun olunca aile New York'a taşındı. 1928'de Columbia Üniversitesi'nde lisans eğitimini tamamladı. Berlin'de *[[Chicago Tribune]]* gazetesinin muhabiriydi. Daha sonra sinema işine girdi.

Hollywood'daki uzun kariyeri boyunca kırk sekiz adet senaryo yazdı. Bunların içinde Oscar'ı kazandığı *[[All About Eve]]* de bulunmaktadır. Yirmiden fazla filmin yapımcılığını üstlendi. Bunlardan *[[The Philadelphia Story]]* 1941 yılında Oscar'a aday oldu. Ama daha çok yönettiği filmlerle bilinir ve iki kere En İyi Yönetmen Oscar'ını almıştır.

## Dış bağlantılar
* 

## Kaynakça
Sleuth (film, 1972)

***Sleuth*** aynı adı taşıyan Tony ödülü sahibi bir oyundan uyarlanan bir filmdir. Oyunun yazarı İngiliz Anthony Shaffer'dir ve aynı zamanda filmin senaryosunu da yazmıştır. Film Joseph L. Mankiewicz tarafından yönetilmiştir ve başrollerini Laurence Olivier ve Michael Caine oynamıştır.

Sinevizyon Filmcilik tarafından Türkiye'ye ithal edilen film 1973-1974 sinema mevsiminde ***Kanlı Şaka*** adıyla gösterime verilmiş, yıllar sonra da TRT'de ***Hafiye*** adıyla yayınlanmıştı. Anthony Shaffer'in oyunu ise Türkiye'de İngiltere'yle aynı yıl, Eylül 1970'te Dormen Tiyatrosu tarafından ***Son Gülen*** adıyla sahneye konmuştu.

## Konusu
Hikâye ilginç oyunlar oynamayı seven, zengin bir detektif romanı yazarı olan Andrew Wyke etrafında dönmektedir. Karısı Marguerite'ın, kendisini kuaför salonları zinciri sahibi Milo Tindle ile aldattığını bilmektedir. Wyke Milo'yu şehrin dışındaki malikanesine davet eder. Wyke da karısını Tea adlı bir kızla aldatmaktadır. Wyke Tindle'dan değerli bazı mücevherlerini çalıp satmasını ve aldığı parayı karısı Marguerite ile mutlu bir şekilde yaşamaları için kullanmasını teklif eder. Böylece Wyke da sigortadan aldığı parayla Tea ile mutlu bir şekilde vakit geçirecektir. Fakat ortalık karışacak ve bu teklifin sonuçları çok tehlikeli boyutlara ulaşacaktır.

## Ödüller
### Adaylıklar
* 1973 **[[Akademi Ödülleri|Oscar]]** - En iyi erkek başrol oyuncusu (Michael Caine)
* 1973 **Oscar** - En iyi erkek başrol oyuncusu (Laurence Olivier)
* 1973 **Oscar** - En iyi yönetmen (Joseph L. Mankiewicz)
* 1973 **Oscar** - En iyi özgün film müziği (John Addison)
* 1973 **[[Altın Küre Ödülleri|Altın Küre]]** - Drama dalında en iyi film
* 1973 **Altın Küre** - Drama dalında en iyi sinema filmi aktörü (Michael Caine) 
* 1973 **Altın Küre** - Drama dalında en iyi sinema filmi aktörü (Laurence Olivier)
* 1974 **[[İngiliz Sinema ve Televizyon Sanatları Akademisi|BAFTA]]** - En iyi aktör (Laurence Olivier)
* 1974 **BAFTA** - En iyi sanat yönetmenliği (Ken Adam)
* 1974 **BAFTA** - En iyi görüntü yönetmenliği (Oswald Morris)  
* 1974 **BAFTA** - En iyi senaryo (Anthony Shaffer) 
### Kazandıkları
* 1973 **David di Donatello ödülleri** - En iyi yabancı oyuncu (Laurence Olivier) 
*César et Rosalie (1972) filmindeki rolüyle [[Yves Montand]] ile birlikte.* 
* 1973 **Edgar Allan Poe ödülleri** - En iyi sinema filmi (Anthony Shaffer) 
* 1973 **New York Film Eleştirmenleri Birliği ödülleri** - En iyi aktör (Laurence Olivier) 
* 1974  **Cinema Writers Circle ödülleri, [[İspanya]]** - En iyi yabancı film
* 1975 **Evening Standard İngiliz Film ödülleri** - En iyi aktör (Michael Caine)

## Film hakkında notlar
* İngiliz yazar Anthony Shaffer 'ın oyunu Türkiye 'de de Dormen Tiyatrosu 'nda sahnelenmiş, başrollerinde Metin Serezli ve Erol Keskin  oynamışlardı.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*
Window Maker

**Window Maker**, X Pencere Sistemi için bir pencere yöneticisidir. Görünüm olarak NeXT masaüstüne benzer bir ortam sunar.

## Hakkında

Window Maker, diğer pencere yöneticilerine göre hızlıdır. Özellikle eski ve düşük bileşenli bilgisayarlarda rahat kullanım sunar. İlk başta, alışık olandan farklı bir görünümü olsa da, ayarları kişiye göre özelleştirilebilir.

En önemli özelliği, *dock* denen bileşenine minik uygulamaların eklenebilmesidir. Bu uygulamalar sistem monitörlerinden, not alıcılara, e-posta kontrol eden uygulamalardan, minik oyunlara kadar çeşitlilik gösterebilmektedir.

## Güncel

Son yıllarda geliştirilmesi durmuş gibidir. Son sürüm olan **0.9.2**, uzun bir süre önce, 3 Temmuz 2005'te yayınlanmıştır. Git fork'unu sürdüren Carlos R. Mafra, geliştirme görevlerini üstlendi ve 2012 yılında Window Maker 0.95.1'i yayınladı.

## Ayrıca bakınız
* Darwin

## Dış bağlantılar

* Ana Sayfa
* Dock Uygulamaları 
* Window Maker Türkiye
Oh! What a Lovely War

***Oh! What a Lovely War***, 1963 yılında bir müzikal oyun olarak başladı. Joan Littlewood ve onun *Tiyatro Atölyesi* tarafından sahnelendi. Bu müzikal, tarihçi Alan Clark'ın yazdığı ''The Donkeys'' (Eşekler)'ten uyarlandı. Bazı sahneleri de Çek komedyen Jaroslav Hašek'in *The Good Soldier Švejk* (İyi Asker Švejk)'inden alındı.

## Ödülleri
### Adaylıkları
* 1970 **[[Britanya Film ve Televizyon Sanatları Akademisi|BAFTA]]** - En iyi yönetmen (Richard Attenborough)
* 1970 **BAFTA** - En iyi film 
* 1970 **BAFTA** - En iyi film kurgusu (Kevin Connor)
* 1970 **BAFTA** -En iyi yardımcı kadın oyuncu (Mary Wimbush)
* 1970 **Directors Guild of America** (*ABD Yönetmenler Derneği*) - Sinema filminde seçkin yönetmenlik başarısı (Richard Attenborough)
### Kazandıkları
* 1970 **[[Britanya Film ve Televizyon Sanatları Akademisi|BAFTA]]** - En iyi sanat yönetmeni (Donald M. Ashton)
* 1970 **BAFTA** - En iyi görüntü yönetmeni (Gerry Turpin)
* 1970 **BAFTA** - En iyi kostüm tasarımı (Anthony Mendleson)
* 1970 **BAFTA** - En iyi film müziği (Don Challis & Simon Kaye)
* 1970 **BAFTA** - En iyi yardımcı erkek oyuncu (Laurence Olivier)
* 1970 **British Society of Cinematographers** (*İngiliz Görüntü Yönetmenleri Birliği*) - En iyi görüntü yönetmeni (Gerry Turpin)
* 1970 **[[Altın Küre Ödülleri|Altın Küre]]** - En iyi İngilizce Yabancı Film

## Dış bağlantılar
*
Pınardere, Savur

**Pınardere** bağlı olduğu Savur ilçesine 17&nbsp;km. Mardin kent merkezine de 30&nbsp;km uzaklıktadır. Kürtçe ismi "Elfan"dır.

## Tarihçe
30 Aralık 1993 tarihinde belediye statüsü alarak beldeye dönüştü. 12 Kasım 2012'de TBMM'de kabul edilen 6360 sayılı kanun ile mahalle oldu.

## Kaynakça
Astrid Lindgren

**Astrid Anna Emilia Lindgren** (d. 14 Kasım 1907 - ö. 28 Ocak 2002) İsveçli çocuk kitapları yazarıydı ve eserleri 85 dile çevirilip 100'ün üzerinde ülkede yayımlandı. En ünlü eseri de Pippi Uzunçorap serisidir.

İsveç'te Småland'da doğan Astrid Lindgren'in kitapları genelde ailesi ve çocukluk anıları üzerinedir. En ünlü karakteri Pippi Uzunçorap ise kızı Karin tarafından yaratılmıştır.

Çocukları :
Hamming sayıları

**Hamming sayıları** ilk kez Richard Hamming tarafından tanımlanmış bir sayı dizisidir. Bunlar pozitif tam sayılar olup çarpanları sadece 2, 3 ve 5'in kuvvetleridir. İlk birkaç Hamming sayısı şunlardır: 1, 2, 3, 4, 5, 6, 8, 9, 10, 12, 15, 16, ... Hamming sayıları *k*-düzgün sayıları denen sayılar kategorisinin bir özel halidir. Bu tür sayıların *k*dan büyük asal çarpanı yoktur. Dolayısı ile Hamming sayıları da 5-düzgün sayılardır. Hamming sayılarını artan sırada hesaplama algoritmaları Edsger Dijkstra tarafından yaygınlaştırılmıştır.

Dijkstra'ya göre Hamming sayılarını hesaplamak 1'den büyük ve 2, 3 veya 5 haricinde asal çarpanı olmayan, yani 2^i x 3^j x 5^k (i, j, k ≥ 0) şeklindeki, sonsuz sayı dizisini kurmak demektir. Bunu hesaplamak için aşağıdaki adımlar takip edilir.

* h bir Hamming sayısı ise 2h, 3h ve 5h de Hamming sayılarıdır.
* 1 bir Hamming sayısıdır ve hesaplamayı başlatmak için kullanılır.
* Dizinin sıralı olması için 2, 3 ve 5 ile çarpmadan gelecek ve henüz kullanılmamış olan sayıları kıyaslamak yeterlidir. Diğer çarpımlar bunların bir kısmından daha büyük olacaktır, dolayısı ile sıralı listedeki ilk eleman olamazlar.

Bu algoritma sık sık tembel fonksiyonel programlama dillerinin gücünü göstermek için kullanılır çünkü böyle bir dilde yukarıdaki adımları doğrudan uygulamak mümkün iken bir katı fonksiyonel programlama dili ile ya da bir imperatif programlama dili ile bunu gerçekleştirmek basit bir iş değildir.

## Dış bağlantılar

* Tam sayı Dizileri Ansiklopedisi A051037
* Mathworld'deki Düzgün Sayılar Sayfası http://mathworld.com/SmoothNumber.html
* Dijkstra algoritmasının temel fonksiyonel dillerden biri olan Haskell ile 5 satırlık uygulaması http://hpaste.org/486
* Dijkstra algoritmasının C# programlama dili ile uygulaması http://blogs.msdn.com/wesdyer/archive/2007/02/13/the-virtues-of-laziness.aspx
Teoman Kumbaracıbaşı

**Teoman Kumbaracıbaşı** (d. 18 Ekim 1971, San Nicolás de los Arroyos, Arjantin), Türk oyuncu.

Arjantinli bir anneyle, Türk bir babanın oğlu olarak Arjantin'de doğdu. 6 yaşındayken Türkiye'ye geldi. Türkçeyi ilkokulda öğrenen Teoman Kumbaracıbaşı, tiyatroyla Avusturya Lisesindeyken tanıştı. İTÜ Gemi İnşaatı Mühendisliğini kazandı ve bitirdi.

Çeşitli tiyatrolarda sahne önü ve arkasında çalıştı.

2003 yılında "*[[Yazı Tura (film)|Yazı Tura]]*" filmi, ilk uzun metrajlı filmi oldu ve burada homoseksüel bir karakter olan "Teoman"ı canlandırdı. Bu role hazırlanışını şöyle anlatıyor: 

Aslı Tandoğan ve Beste Bereket ile Kraft Dublaj Stüdyosunu kurdu.

2005 yılında *[[Aşk Yolu]]* isimli TV filminde rol aldı.

Yine 2005 yılında Mahsun Kırmızıgül ve Beren Saat ile birlikte "*[[Aşka Sürgün]]*" isimli dizide "Arda ve Civan Azizoğlu" karakterlerini canlandırdı. Dizi bitmeden diziden ayrıldı.

2006 yılında "*[[Gözyaşı Çetesi]]*" isimli dizide "Serdar" rolüne hayat verdi.

2010 yılında Ata Demirer'in başrolünde olduğu Eyyvah Eyvah, *[[Eyyvah Eyvah 2]]* ve Eyyvah Eyvah 3 filmlerinde rol aldı.

"*Omzumdaki Melek*" isimli tiyatro oyununda rol aldı. "*[[Güneşin Kızları]]*" dizisinde "Ahmet" karakterini canlandırdı. "*[[Kördüğüm (dizi)|Kördüğüm]]*" adlı diziye "Murat" karakteriyle dâhil oldu.

Özel bir lisenin tiyatrosunu yönetmektedir.

Kendi yaptığı süt reçelini pazarlarda sattığı, Türkiye ve 14 yaşından beri gitmediği Arjantin'de internete yansımıştır.

## Tiyatro oyunları
* Matmazel Julie'den Esinti : Partick Marber - Nilüfer Sanat Tiyatrosu - 2012
* Şems Unutma : Özen Yula - CEF Tiyatro ve Aysa Prodüksiyon Tiyatrosu - 2011
* Omuzumdaki Melek : Stephan Levi - İstanbul Devlet Tiyatrosu - 2007

## Filmografisi
* Girdap
* Yazı Tura (2004)
* Aşk Yolu (2005)
* Jack Hunter and the Lost Treasure of Ugarit
* Aşka Sürgün (2005) (Aziz ve Civan ikiz kardeşler)
* Gözyaşı Çetesi (2006) (Serdar)
* Binbir Gece (2006-2007)
* Made in Europe (2007)
* Kara Duvak (2007) (Kenan)
* Ayışığı (2008) (Oktay)
* Kahve Bahane (2009) (Ali Kemal)
* Gecenin Kanatları (2009)
* Kılıç Günü (2010) (Harun)
* Eyyvah Eyvah 2 (İspanyol İsmail) (2011)
* Sinyora Enrica ile İtalyan Olmak
* Evim Sensin (2012)
* Bir Zamanlar Osmanlı: Kıyam (2012)
* Aşk Kırmızı (2013) (Şahin)
* Eyyvah Eyvah 3  (2013) (İspanyol İsmail)
* Galip Derviş (Selman Teker) (Konuk oyuncu)
* Güneşin Kızları - 2015 (Ahmet)
* Kördüğüm - 2016 (Murat)
* Hayat Bazen Tatlıdır - 2017 (Savcı Tamer)
* Vatanım Sensin - 2017 (Ali Fuat)
* Sevda'nın Bahçesi - 2017 (Hakan)
* Avlu - 2018 (Hakan Demir)
* Bir Deli Rüzgar - 2018 (Ayhan Kozan)
* Doğduğun Ev Kaderindir - 2020 (Burhan)
* Kuruluş Osman - 2021 (Kara Şaman Togay)
* Destan - 2021-2022 (Balamir Beg)
* 1973: Biltmore Oteli Cinayeti - 2023 (Gürgen Yanıkyan)
* Dilek Taşı - 2023-2024 (Aras Rona)
*  - 2024 (II. Murad)
* Aşk, Evlilik, Boşanma - 2024
* Kudüs Fatihi Selahaddin Eyyubi - 2024-2025 (Tacir Rakif)

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*
OpenQM

Pick işletim sisteminden türetilmiş olup, **OpenQM** çok boyutlu (Multivalue) bir veritabanı yönetim sistemi olarak tanımlanabilir. Birleşik Krallık'ta Ladybridge Systems şirketi tarafından geliştirilmektedir. Temel programcısı Martin Phillips'tir.

## OpenQM tarihçesi
OpenQM'in ilk sürümü piyasaya 1993 senesinde sadece temel bir veritabanı yönetim sistemi olarak çıkarılmıştır. 2001 yılında tam donanımlı Runtime ortamı olarak zenginleştirilmiştir. 2004 yılında GNU/Linux işletim sistemi için kaynağı açık, GNU Genel Kamu Lisansı kapsamında bir sürüm piyasaya çıkarılmıştır. Bu tarihten itibaren, her sürüm hem kapalı, hem açık kaynak (sadece GNU/Linux için) olarak pazara çıkarılmaktadır.

Günümüzde OpenQM, MySQL gibi iki lisans kapsamında elde edilebilinir. Bu şekilde hem özgür yazılım avantajları, hem de ticari satış sonrası hizmetlerinden yararlanmak mümkündür.

## Multi-Value
OpenQM bir "multivalue" (kabaca çok boyutlu olarak tercüme edebiliriz) veritabanı yönetim sistemidir, bundan dolayı Pick'den türetilmiş diğer veritabanı sistemleriyle birçok benzerlikleri bulunur. Veritabanı dosyalarının otomatik olarak boyutlanması gibi diğer çok boyutlu veritabanlarında bulunmayan bazı işlevleri mevcuttur. OpenQM kullanıcıya kolaylığı ile ünlü BASIC diline çok yakın QMBasic dilini kullanma olanağı verir.

## Yetersizlikleri
MySQL ile karşılaştırıldığında, temel yetersizlikleri olarak çok daha küçük bir kullanıcı kitlesi ve GNU/Linux dışındaki platformlarda özgür bir sürümün bulunmamasını gösterebiliriz.

## Dış bağlantılar
* Geliştiren şirketin web sitesi (İngilizce)
* Fransa'da bir dağıtımcının sitesi (Fransızca)
* Çok boyutlu bir veritabanı sistemi ile ilgili kayda değer bir makale (İngilizce)
* Programcı ve kullanıcıların görüştüğü mailing-list
* [news:comp.databases.pick Pick tabanlı veritabanı sistemlerini konu alan Usenet forumu]
* Yukarıdaki foruma Google Gruplardan erişim, Usenet erişimi olmayanlar için
Dekatlon

**Dekatlon**, atletizmde 10 pist ve saha yarışından oluşan etkinlik. Bu yarışma peş peşe iki gün içerisinde gerçekleşir ve atletlerin tüm branşlardaki performansı değerlendirilir. Performanslar IAAF'ın (Uluslararası Atletizm Federasyonları Birliği) hazırladığı tüm branşların derecelerinin karşılığı olan bir puan cetveline göre yapılır. Atletin hangi branşta, kaçıncı olduğunun önemi yoktur. Önemli olan, 10 yarışma bittiğindeki toplam puandır. Dekatlon, 1912'de ortaya çıkıp aynı tarihte Olimpiyat Oyunları programına dâhil edildi. Oyunların sırası 1914'ten beri aynıdır. Erkekler dekatlona katılım gösterirken kadınlar heptatlon yarışmalarına katılırlar.

Dünya rekoru 9045 puanla Amerika Birleşik Devletleri vatandaşı Ashton Eaton'a aittir. Çek atlet Roman Šebrle ise 9023 puanla 9000 puanın ötesini gören ilk atlet olmuştur.

## Dekatlon yarışma dalları
İki günlük bu yarışlar, 10 atletizm dalını içermektedir. İlk günkü yarışlarda, yarışçıların hızı ve kuvveti ölçülürken, ikinci günde dayanıklılıkları ve teknik becerileri sınava tabi tutulur. Final sıralamalarında yer alabilmek için, atletler bütün dallarda yarışmalıdır.

;1. Gün: 
* 100 metre 
* Uzun atlama 
* Gülle atma 
* Yüksek atlama 
* 400 metre

;2. Gün: 
* 110 metre engelli 
* Disk atma 
* Sırıkla atlama 
* Cirit atma 
* 1500 metre

## Olimpiyatlarda dekatlon

## Dünya Şampiyonalarında
Major League Baseball

**Major League Baseball** (**MLB**), en üst seviye profesyonel beyzbolun oynandığı ligdir. Tam olarak Kuzey Amerika'da oynayan iki profesyonel ligin (Ulusal ve Amerikan Ligi) 1903'te birleşmesi sonucu oluşmuştur. 2000 yılı itibarıyla da artık bu ligler ayrı anılmamaktadır ve tamamı AUBL tarafından yönetilmektedir.

## Takımlar
Nogay çayı

**Nogay çayı**, çayın sütte kaynatılmasıyla yapılan bir içecektir. Tatar çayı olarak da anılır.

## Hazırlama ve sunum
Nogay çayı hazırlanırken öncelikle tencerede çay demini alana kadar kaynatılır. bundan sonra 1 ölçek suya 2 ölçek süt eklenir ve tekrar bu karışım kaynatılır. kaynama noktasından önce karabiber ve tuz ilave edilir. kaynadıktan sonra ateşten indirilir ve başka bir tencereye süzülür. süzülme işleminden sonra tas veya bardakta servis edilerek içilir.

Sıcak Nogay çayı kaselere bölüştürülür, üzerine ufak bir parça tereyağı veya tercihan kaymak eklenir. Türk kahvaltısındaki çayın yerinden farklı olarak, bir nevi eş yemek veya aş malzemesi olarak tüketilir. Nogay çayına ekmek, açma, börek gibi çeşitli hamur ürünlerinin banılabilir.

## Benzerleri
Çayın süt ve süt ürünleriyle beraber tüketilmesi eskilere dayanır. Tibet, Hindistan ve İngiliz kültürleri bu tüketime örnek teşkil eden üç kültürdür. Bu üç örnek çayı süte kararken kullanılan yöntem açısından ikiye ayrılır.

### Çayı sütte kaynatarak demleme
Tibet'te poça adı verilen içecek çay ve yöreye özgü tereyağı ile yapılır. Başka bir poça hazırlama yöntemi de yarım ölçü süt yarım ölçü suyu kaynatarak çayı içinde demlemek, daha sonra içine tuz ve tereyağı eklemektir.

Sütte demlenmiş çay Hint kültüründe de bulunmaktadır. Tibet kültüründeki çaydan farklı olarak sütlü Hint çayı tereyağı ve tuz içermez. Bu çayın ayırdedici özelliği içine katılan tarçın, karabiber ve kakule gibi baharatlardır. Her ne kadar kulağa ağır gelse de, hem süt-su karışımına konan çayın miktarının geleneksel Türk çayına nazaran az olmasından, hem de eklenen baharatların geleneksel Hint yemeklerindeki miktara göre çok çok daha az olmasından dolayı içimi hafif bir içecektir.

Nogay çayı da çay yapraklarının sütte haşlanması sebebiyle bu sınıfta yer alır.

### Demlenmiş çaya süt ekleme
Daha yakın tarihten örnek ise İngilizlerin Doğu kökenli Assam gibi çayların yanında süt servis etmeleridir. Sanılanın tersine, sütlü çay kültürü Hindistan'a İngiliz etkisiyle gelmemiştir. İngiliz usulünde dinlendirmeyle demlenmiş çay süzüldükten sonra içine süt katılır. Hint ve Tibet yönteminde ise süt ile çay karıştırılıp kaynatılarak demlenir. Nogay çayı da bu yöntemle hazırlanmakta, bu sebepten dolayı İngiliz yöntemiyle demleme çaya süt eklenerek hazırlanan çayın türü farklıdır.

## Kaynakça
* Pekacar, Çetin. Kavimler Kapısı Dağıstan'dan İzlenimler. Türk Kültürü Araştırma Enstitüsü. Sayı: 432, Yıl: XXXVII, Nisan 1999, s.210-217. (Çevrimiçi)
Duvarların Ötesi (film)

***Duvarların Ötesi*** 1964 yapımı dramatik Türk filmidir. Senaryosunu Turgut Özakman'ın 1957'de yazdığı aynı adlı tiyatro eserinden Vedat Türkali, Turgut Özakman ve Orhan Elmas'ın birlikte uyarlayıp yazdıkları filmi Orhan Elmas yönetmiş, başlıca rollerinde Tanju Gürsu, Belgin Doruk, Erol Taş, Hayati Hamzaoğlu ve Danyal Topatan oynamışlardır. Tanju Gürsu'nun aynı zamanda yapımcısı olduğu filmin görüntü yönetmeni Turgut Ören'dir. Filmin müzikleri Nedim Otyam 'a aittir. Suç işlemiş bireylerin toplumla olan ilişkilerini anlatan bir filmdir.

## Konu
***Duvarların Ötesi***, cezaevinden kaçmış bir grup mahkûmun rehin aldikları bir kızla birlikte sıkıştırıldıkları bir depodaki gerilim dolu saatlerini anlatir. Rehin aldıkları öğretmen kız, bu süreçte onların insan yönlerini de görür, onlara yardım etmek ister.

## Oyuncu kadrosu

### Teknik Kadro
* Yönetmen: Orhan Elmas
* Yapımcı: Tanju Gürsu
* Senaryo yazarı: Vedat Türkali,Turgut Özakman,Orhan Elmas
* Müzik: Nedim Otyam

## Ödüller
* 2.Antalya Film Şenliği
En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu,Erol Taş

## İlk Gösterim
* 1964
## Filmle İlgili Yorum ve Görüşler
**'FİLM HAKKINDA BİR NOT:**' Yazar Engin Ardıç Akşam gazetesindeki  30.01.2007 tarihli köşe yazısında Duvarların Ötesi'nin, uyarlama senaryosunun Joseph Hayes'in kaleme aldığı, yönetmenliğini William Wyler ’ın yaptığı,başrollerini Humphrey Bogart ile Fredric March ’ın paylaştıkları “ Ümitsiz Saatler ” (The Desperate Hours)adlı filminden "gereğinden fazla esinlenildiğini öne sürmüştür.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*
Soğd (il)

**Soğd ili,** (Tacikçe: Суғд, Farsça: السغد ، الصغد), Tacikistan'ın dört ilinden birisidir.

## Tarihi
*Ana madde: [[Soğdiana]]*Bu bölgede Soğd'lar adında bir kavim yaşamıştır ve umumi olarak ticaretle uğraşmışlardı. Türkleri de geniş ölçüde etkilemişlerdir ve yeni felsefi modeller geliştirmişlerdir. Bölgedeki Zerdüştlük ile Budizmi karıştırıp Maniheizm düşüncesini geliştirmişler. Ticarette gelişmiş olduklarından diyar diyar dolaşıp dinlerini Çin'de ve sonunda da Uygur Türkleri üzerinde yaymışlardı. Siyasî bir oluşum hiçbir zaman yapamamalarına rağmen çevre devletlerini derinden etkilemişlerdir.

## Nüfus ve Coğrafya
Yüzölçümü 26.100 kilometrekare olan il, ülkenin kuzeybatısında yer alır. İlin sınırları içinde 2000 nüfus sayımlarına göre 1,870,000 kişi yaşar.

İlin Özbekistan'ın Cizzak, Nemengan, Semerkant, Fergana ve Kırgızistan'ın da Oş ili ile sınırı vardır. Seyhun nehri, bu ilin sınırlarına da sokulur. 1991 yılına kadar *Leninabad*, daha sonra 2000 yılına kadar *Leninobod* ve son olarak 2004 yılında *Sogd* olarak anılmaya başlamıştır.

Merkezi Hucend kenti olan ildeki diğer önemli yerleşim merkezleri:

* Buston (eski adıyla Çkalovsk)
* İsfara
* İstravşan (Uroteppa)
* Konibodom (Kanibadam)
* Pancakent'dir.

## Kaynakça
* citypopulation.de
Mut Kalesi

**Mut Kalesi**, Mersin'de yer alan bir kaledir. Şehrin ortasında olan kalenin ilk inşa tarihi bilinmemektedir. Küçük bir garnizonu anımsatan kalenin temel taşları rektoponel düzgün kesme taşlarla örülmüştür. Karamanoğulları ve Bizans döneminde tamir gören kalenin dört adet burcu bulunmaktadır. Kalenin içinde bir de "iç kale" diye adlandırılan kule vardır. İçinde çınar altına çıkan tüneller vardır.

## Dış bağlantılar
*
Hatlon (il)

**Hatlon,** (Tacikçe: *Хатлон*) Tacikistan'ı oluşturan dört ilden (*Вилоят/Viloyat*) en büyük nüfusa sahip olanıdır. Ülkenin güneybatısında yer alan vilayetin yüzölçümü, 24,600 kilometrekare kadardır. Ve daha küçük 25 yönetim birimine ayrılmıştır. 2016 yılı nüfus sayımlarında ilin genel nüfusu 3,048,200 olarak açıklanmıştır. Nüfusun genel geçim kaynağı tarımdır. En çok yetiştirilen ürün pamuktur. Nüfusun % 3'ü sanayi sektöründe çalışır. İlin merkezi Kurgantepe şehridir. Nüfusun %85'ini Tacikler, geri kalanını da Özbekler ve çok az sayıda Rus oluşturur.

## İdari bölümler
Hatlon İli 21 ilçeye ve  Kulob, Levakant, Norak ve Bokhtar'dan oluşan 4 ilçe düzeyinde şehre bölünmüştür. İlçeler şunlardır:

* Baljuvon
* Dangara (ilçe)
* Dusti (Jilikul)
* Farhur
* Hamadoni (Moskovskiy)
* Jaloliddin Belhi (Kolkhozobod, Rumi)
* Jayhun (Qumsangir)
* Jomi
* Hovaling
* Huroson (Ghozimalik)
* Kulob (ilçe)
* Kuşoniyon (Bohtar)
* Müminobod
* Norak
* Nosiri Khusrav (Beşkent)
* Penc (ilçe)
* Kabodiyon
* Serbend
* Şehrtuz
* Shamsiddin Shohin (Shuro-obod)
* Temurmelik (Qizil-Mazor, Sovetskiy)
* Vahş
* Vose
* Yovon
Karategin

**Karetegin** (Tacikçe: *Ноҳияҳои тобеи ҷумҳурӣ* - *Nohiyahoy Tobey Cumhurî*) Tacikistan'ı oluşturan 4 ilden biridir. Yüzölçümü 28,000 kilometrekare olan ilin nüfusu 2000 yılı sayımlarına göre 1.338.000'dir. Merkezi Vahdat şehridir.
Sarkom

**Sarkomlar** (İngilizce: Sarcoma), mezenkimal hücrelerden köken alan kötü huylu tümörlerdir. Bağ dokunun her türünde gelişebilir. Birçok alt türü olan bu tümör, orijine olduğu spesifik doku ve hücre türüne göre sınıflandırılır.

İngilzcedeki *sarcome* sözcüğünün etimolojik kaynağı Yunancadaki σάρκωμα (*sarkōma)* sözcüğüdür.

## Dış Kaynaklar

* Kemik sarkomu - Amerikan Ulusal kanser Enstitüsü 
*
Kıyamet (film)

***Apocalypse Now***, Vietnam Savaşı sırasında geçen, 1979 yapımı Amerikan savaş filmidir.

Film, Joseph Conrad'ın *Heart of Darkness* (Karanlığın Yüreği) isimli romanının uyarlamasıdır. Kurtz, Amerika ordusundan bağımsız olarak, yerlilerden ve ona katılmış diğer Amerikalı askerlerden oluşan tarikat benzeri topluluğu ile, Kamboçya'nın iç bölgelerinde Kuzey Vietnamlılara karşı savaşmaktadır. Yüzbaşı Willard ise, Kurtz'u bulmak ve yok etmekle görevlendirilmiştir. 31.500.000 $ bütçeli bir film olan *Apocalypse Now*, ilk defa Cannes'da izleyicilerle buluşmuştur. Filmin tamamı 153 dakika sürer. Müzikleri ise Carmine Coppola ve Francis Ford Coppola tarafından yapılmıştır.

"Apocalypse Now", 2000 yılında Kongre Kütüphanesi tarafından "kültürel, tarihi ve estetik olarak önemli" filmler arasına seçilerek ABD Ulusal Film Arşivi'nde muhafaza edilmesine karar verilmiştir.

## Konu
Vietnam Savaşı'nın en yoğun yaşandığı dönemde, ABD Ordusu Kaptanı Willard, Albay Lucas ve bir General tarafından, resmen 'var olmayan - ve asla var olmayacak' bir görevi yerine getirmesi için gönderilir. Görev: Sınırı geçerek Kamboçya'ya giren ve Viet Cong ve Kuzey Vietnam Ordusu'na karşı ani baskınlar düzenleyen gizemli Yeşil Bereli Albay Walter Kurtz'u bulmak. Ordu, Kurtz'un tamamen delirdiğine inanmaktadır ve Willard'ın görevi onu ortadan kaldırmaktır. Bir ABD Donanması devriye botuyla Nung Nehri'ne gönderilen Willard, hedefinin ABD Ordusu'nun en çok ödüllendirilen subaylarından biri olduğunu keşfeder. Ekibi, sörfçü tarzı Albay Kilgore ile buluşur; bu, Nung Nehri'ne giriş noktası sağlamak için Viet Cong karakolunu ortadan kaldıran bir ABD Ordusu helikopter süvari grubunun başıdır. Bazı tüyler ürpertici karşılaşmaların ardından, ekibin bir kısmı öldürülür, Willard, Lance ve Chef, Do Lung Köprüsü'nün ötesinde Albay Kurtz'un karakoluna ulaşırlar. Şimdi, Kurtz'un tutsakları olduktan sonra, Willard ve diğerleri görevlerini yerine getirebilecekler mi?

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
* 
*
Vostok 2

**Vostok 2**, bir günden uzun süren ilk uzay uçuşu. Sovyetler Birliği tarafından gerçekleştirilen uçuşun amacı, sadece 108 dakika süren Vostok 1'in ardından, daha uzun süreli bir uzay görevinin insan organizması üzerindeki etkilerini araştırmaktı.

Mürettebat, kozmonot German Titov'dan oluşuyordu. Yedek kozmonot Andrian Nikolayev idi.

Titov, uçuş sırasında Yuri Gagarin'in aksine kısa bir süre aracı otomatik kontrolden çıkararak kendisi idare etti.

Uçuş büyük ölçüde başarılıydı. Sadece Titov'un, uzay hastalığına yakalanan ilk insan olması bir aksilik olarak nitelenebilirdi. Ancak bu durum da hastalığın tanınması için fırsat yarattı. Kabindeki bir ısıtıcının çalışmaması nedeniyle sıcaklık 6,1°'ye kadar düşmüştü. Dönüşte, Vostok 1'deki aksilik tekrar etti ve hizmet modülü, iniş modülünden ayrılmadı. Titov, daha önce Gagarin'in başına geldiği gibi, iki aracı bağlayan kabloların yanarak kopmasına kadar aracın çılgınca dönmesine katlanmak zorunda kaldı.

## Ayrıca bakınız
* German Titov
* Sergey Korolyov
* Vostok programı

## Kaynakça
Yapay retina

**Yapay [[retina]]**, Amerikalı bilim insanları tarafından görme engelliler için geliştirilen protez bir biyonik gözdür. İnsanlarda özellikle yaşlılıkta ortaya çıkan "sarı benek" hastalığı yüzünden kaybedilen görme yetisi yapay retina ile tekrar kazandırılıyor. Yapay retinanın ilk modeli olan 16 piksellik görme imkânı sağlayan biyonik göz, 2002'den beri 6 görme engelli hastada denenerek ve başarıyla uygulandı.

Güney California Üniversitesi’nden Prof. Mark Humayun, bu teknolojinin "sarı nokta" hastalığı (Retinit pigmentosa) nedeniyle görme yetisini kaybedenlere yardımcı olacağını kaydetti. 16 elektrotlu yapay retinanın ilk modelini 2002'den beri 6 hastada denediklerini ifade eden Prof. Humayun, "Protez beklenenden daha iyi sonuç verdi. Yıllardır kör olan kişiler, artık bardak, tabak ve bıçak gibi nesneleri ayırt edebiliyor" diye konuştu.

## Çalışma Biçimi

Yapay retina olarak da adlandırılan protezin hastalık ya da yaralanmalar sonucu kaybedilmiş görme fonksiyonlarını düzeltmek için, beyin ile sinir sistemi arasında bağlantı kurma işlevini yapmaktadır. Yapay retina, beyinde ışığı algılama ve işleme görevi üstlenen ışığa duyarlı alıcı sinir hücrelerinin yerini almak amacıyla tasarımlanmaktadır.

Prof. Humayun ve arkadaşlarının yaptığı yeni modelde ise elektrot sayısı 60'a çıkarıldı, büyüklüğü de ilkinin dörtte birine indirilerek, 3 milimetreye kadar düşürüldü. Proteze bilgileri ileten bir çift cama monte edilen küçük bir kameradan oluşan yeni model protez, göz bebeğinin dışına yerleştiriliyor ve göz bebeğinin arkasındaki retinaya bir kablo ile bağlanıyor. Hastalar bellerine bağlanan vericiyle de protezi yönlendiriyor.

Prof. Humayun, görüntülerin beyne ulaşması için yeni rota yaratma çalışmalarıyla tasarlanan yapay retinanın klinik çalışmaların başarıyla tamamlanmasından sonra, 2 yıl içinde piyasaya sunulabileceğini söyledi.

Yaşlılarda çok sık rastlanan sarı nokta hastalığına yakalananların sayısının 30 milyon kadar olduğu tahmin ediliyor.

ABR'de geliştirilen yeni biyonik göz, milyonlarca hastaya kısmi görme olanağı sağlayabilecek.
Afrikaans dilbilgisi

**Afrikaans dil bilgisi**, Afrikaans dilinde konuşup yazabilmeyi sağlayan kurallar bütünüdür. Hint-Avrupa dilleri içinde en çözümlemeli dil bilgisi olduğu söylenebilir.

Fiillerin mastar ve zaman kipi halleri arasında fark yoktur. İki fiil dışında; olmak ve sahip olmak:

En basit cümle yapısı olan "O bir doktordur" ya da "Ben bir öğretmenim" gibi "olmak" fiili içeren yapılar da aşağıdaki gibidir:

### Yardımcı Fiiller

### Morfoloji
## Sözcük Sırası
Afrikaans cümlelerde sözcüklerin takip ettiği sıraya "STOMPI" kuralı denir. Bu, İngilizcede sözcük türlerinin baş harflerinden oluşmuştur. (**S**ubject + **T**ime + **O**bject + **M**anner + **P**lace + **I**nfinitive) Bu sıra şöyledir:

## Fiiller

**Geçmiş Zaman**

:Ek breek - *Kırıyorum*
:Ek het gebreek - *Kırdım*

**Gelecek Zaman**

:Ek sal kom - *Geleceğim*

Bunun olumsuzu olarak:

**sou** + *mastar*. Örneğin,

:Ek sou kom - *Gelecektim*

## İsimler

Almanca'dan farklı olarak, Afrikaans'ta sözcüklerin cinsiyetleri yoktur. Ama isimlerin tekil ve çoğul hâlleri arasında fark vardır. En yaygın çoğul eki **-e**'dir. Ama bunun yanında **-s** eki de epey yaygındır. Örneğin;
Kuzgun

**Kuzgun** sözcüğü ile şunlardan biri kastedilmiş olabilir:
## Hayvan
* Bayağı kuzgun
* Karga

## Coğrafya
* Kuzgun, Karaisalı, Adana ili Karaisalı ilçesine bağlı mahalle
* Kuzgun, Aziziye, Erzurum ili Aziziye ilçesine bağlı mahalle
* Kuzgun, Tirebolu, Giresun ili Tirebolu ilçesine bağlı köy
* Kuzgun, Andırın, Kahramanmaraş ili Andırın ilçesine bağlı mahalle
* Kuzgun, Çekerek, Yozgat ili Çekerek ilçesine bağlı köy

## Edebiyat
* Kuzgun (şiir) (*The Raven*), Edgar Allan Poe'nun ünlü bir şiiri

## Televizyon dizisi
* Kuzgun (dizi), 1998-1999 yılları arasında Star TV'de yayımlanan başrollerini Pınar Eliçe ve Salih Güney'in paylaştığı Türk televizyon dizisi.
* Kuzgun, 2019 yapımı Star TV'de yayımlanan başrollerini Barış Arduç ve Burcu Biricik'in paylaştığı dram türündeki Türk televizyon dizisi.
Kıyıköy

* Kıyıköy, Vize, Kırkareli ili Vize ilçesine bağlı belde
* Kıyıköy, Lice, Diyarbakır ili Lice ilçesine bağlı mahalle
* Kıyıköy, Gümüşova, Düzce ili Gümüşova ilçesine bağlı köy