Akın Öztürk

**Akın Öztürk** (d. 21 Şubat 1952, Gümüşhane), Türk asker. Eski Türk Hava Kuvvetleri Komutanı.

15 Temmuz darbe girişimi sonrası Türk Silahlı Kuvvetlerinden ihraç edildi ve 141 kez ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası aldı.

## Yaşamı ve askerî kariyeri
21 Şubat 1952 tarihinde Gümüşhane'ye bağlı Çamlıköy'de doğdu. İlk, orta ve lise öğrenimini Erzincan'da tamamladı.

1973 yılında Hava Harp Okulundan, 1975 yılında Uçuş Okulundan mezun oldu.

1973-1975 yılları arasında 2. Ana Jet Üs Komutanlığında jet pilotu eğitimini ve 3. Ana Jet Üs Komutanlığında F-100 uçaklarında harbe hazırlık eğitimini tamamladı. 1975-1981 yılları arasında 7. Ana Jet Üs, 172. Filo Komutanlığında F-100 ve F-4 uçaklarında kol uçucusu olarak görev yaptı. 1981 yılında atandığı 1. Ana Jet Üs Komutanlığında ise 1985 yılına kadar 111. Filo Komutanlığı Kol Uçucusu ve Üs Standardize ve Kıymetlendirme Kısım Amirliği görevlerinde bulundu. 1985 yılında girdiği Hava Harp Akademisinden 1987 yılında mezun oldu. Kurmay subay olarak atandığı 3. Ana Jet Üs Komutanlığında 1989 yılına kadar standardize ve kıymetlendirme subayı ve filo eğitim subayı olarak görev yaptı. 1989 yılında F-16 uçağına geçiş yapmasının ardından 1989-1991 arasında 4. Ana Jet Üs Komutanlığı, 141. Filo Harekât Subayı ve 1991-1993 yıllarında 141. Filo Komutanı olarak görev yaptı.

1993-1996 yıllarında Hava Kuvvetleri Komutanlığı Eğitim Daire Başkanlığında Yurt Dışı Kurs Plan Subaylığı ve takiben Uçuş Eğitim Şube Müdürlüğü görevlerinde bulundu. 1994-1995 yıllarında NATO kapsamında icra edilen Uçuş Yasağı Harekâtı'na Kıdemli Millî Temsilci olarak katıldı. 1996-1998 yıllarında Türk Silahlı Kuvvetleri Tel Aviv Askerî Ataşesi olarak görev yaptı, 1998-2000 yılları arasında ise 6. Ana Jet Üs Harekât Komutanlığı görevini üstlendi.

2000 yılında tuğgeneral rütbesine terfi etti. 2002 yılına kadar Hava Kuvvetleri Komutanlığı Eğitim Daire Başkanlığı görevini yürüttü. 2002 yılında 9. Ana Jet Üs Komutanlığı görevine atandı.

2004 yılında tümgeneral rütbesine terfi ederek sırasıyla 2. Hava İkmal Bakım Merkezi Komutanlığına, 30 Ağustos 2006 tarihinde 2. Ana Jet Üs Komutanlığına atandı. 2008 yılında görev süresi uzatıldı ve 30 Ağustos 2008 tarihinde Hava Kuvvetleri Komutanlığı İstihbarat Başkanlığına atandı.

2009 yılında korgeneral rütbesine terfi ederek Genelkurmay ATASE Başkanlığına atandı ama 2. Hava Kuvveti Komutanlığına atanan Korgeneral Mustafa Çotuksöken'in istifa etmesi üzerine onun yerine 2. Hava Kuvveti Komutanı olarak atandı ve 2011'e kadar görev yaptı. 2011-2013 yılları arasında Hava Eğitim Komutanlığı yaptı.

Balyoz davasında kendisinden kıdemli birçok general tutuklandı. 2013 yılına gelindiğinde terfi edebilecekler arasında sırasıyla Abidin Ünal ve Akın Öztürk bulunuyordu. Abidin Ünal, Yüksek Askerî Şûra'dan 2 hafta önce eşiyle birlikte Balyoz davasının Yargıtay'daki duruşmasına katıldı. Şûrada daha kıdemli olan Ünal'ın görev süresi uzatıldı. Öztürk ise orgeneral rütbesine terfi etti ve Hava Kuvvetleri Komutanlığına getirildi. Görev süresi dört yıl olduğu ve yaş haddine gelmediği için emekli olmadı ve 2015'te Yüksek Askerî Şûra üyeliğine atandı.

Kırk üç yıllık uçuş hizmeti boyunca F-16, F-4, F-5, F-104, F-100, EUROFIGHTER, JAS 39, T-38, T-37, KT-1T, T-33, T-34, T-41, SF-260, G550, GULF-IV, CIT-VII, CN-235, KC-135, A400M, E-7T, UH-1H, AS-532, T-129 ATAK ve HÜRKUŞ uçakları başta olmak üzere otuz farklı tipte 5.800 saat havada kaldı.

## 15 Temmuz darbe girişimi

15 Temmuz 2016 darbe&nbsp;girişimiyle ilgili soruşturma kapsamında Hava Kuvvetleri Komutanlığında gözaltına alındı. Yapılan sorgusunun ardından&nbsp;tutuklama talebiyle mahkemeye sevk edildi. Savcılık ifadesinde hakkındaki iddiaları reddetti. Öte yandan Anadolu Ajansı, ilk geçtiği haberde Akın Öztürk'ün&nbsp;"darbe" yapmak isteğiyle hareket ettiğini söylediğini duyurdu.&nbsp;Ajans daha sonra bu habere düzeltme geçerek Akın Öztürk'ün ifadesinde darbe girişimini engellemeye çalıştığını ve darbeyi yönetmediğini açıkladığını duyurdu. Ajans bu düzeltmeyi Hava Kuvvetlerince yayımlanan bir bildiriden ötürü yapmıştır. Öte yandan bu bildiriyi bizzat Akın Öztürk, tutuklanmadan önce kaleme alıp yayımlatmıştır. Darbeyi girişiminde bulunan cunta olduğu iddia edilen Yurtta Sulh Konseyinin atama listesinde kendisine Genelkurmay İkinci Başkanlığı görevi verilmiştir.

Tanık ifadeleri sonrası 18 Temmuz 2016 tarihinde yirmi altı amiral ve general ile birlikte tutuklandı. 21 Temmuz 2016'da TSK, Öztürk'ün darbe girişimine karşı 4. Ana Jet Üssü'ndeki darbe yanlısı faaliyete geçen askerleri ikna etmesi için görevlendirildiğini duyurmuştur. Daha sonra 27 Temmuz 2016 tarihinde yayımlanan "Olağanüstü Hal Kapsamında Alınması Gereken Tedbirler ile Bazı Kurum ve Kuruluşlara Dair Düzenleme Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname (KHK/668)" ile Türk Silahlı Kuvvetlerinden ihraç edildi.

Ankara 17. Ağır Ceza Mahkemesince "Genelkurmay Çatı Davası" kapsamında 22 Mayıs 2017'de yargılanmaya başlanan Öztürk, yargılanması sırasında FETÖ/PDY üyesi olmadığını, savunmasında darbecileri vurmuş olsaydı kahraman olabileceğini ancak şu an vatan haini olarak yargılandığını söylemiş, darbe girişimi için "üst akıl" ifadesini kullanmıştır. Yapılan yargılama sonucunda "anayasayı ihlal" suçundan bir defa, "Cumhurbaşkanı'na suikast girişimi" suçundan bir defa ve "kasten öldürmek" suçundan 139 defa olmak üzere toplam 141 defa ağırlaştırılmış hapis cezası aldı. Öztürk, ayrıca Ankara 4. Ağır Ceza Mahkemesinde 1 Ağustos 2017 tarihinde başlanan "Akıncı Üssü Davası" kapsamında da yargılanmaya başlamış olup bu mahkemece yargılaması devam etmektedir.

15 Temmuz akşamı belirli hedefleri bombalattığı gerekçesi ile 79 kez ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası alan damadı, eski 141. Filo Komutanı Yarbay Hakan Karakuş, darbe girişiminde hava trafiğini yönetmekle suçlanmaktadır. Karakuş, kayınpederi Akın Öztürk aleyhine ifade vermeye zorlandığını öne sürmüş ve kayınpederinin *FETÖ ve darbe* ile alakası olmadığını ifade etmiştir. Karakuş, kendisine ait olduğu Adli Tıp Kurumunca belirlenen telsiz görüşmeleri ve emirlerini de reddetmiştir.

Darbe girişimin başarısız olmasından sonra dönemin Türk Hava Kuvvetleri komutanı Abidin Ünal'a, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ı kastederek *Zaten adamı da yakalayamamışlar* dediği iddia edilmektedir.

Ergenekon ve Balyoz soruşturmaları neticesinde birçok generalin ordudan ihraç edilmesi sonucu terfi sırasında önü açıldığı ve böylece orgeneralliğe kadar yükseldiği öne sürülmektedir. Darbe gecesi Cumhurbaşkanı Erdoğan'a suikast girişimini yöneten eski Tuğgeneral Gökhan Şahin Sönmezateş de "*Bakın, hiç ayırmadan söylüyorum: Ergenekon ve Balyoz süreci olmasaydı Akın Öztürk korgeneral dahi olamazdı.*" demiştir.

Rütbesi, kadrosu ve kılıcı geri alındı. Darbeye katılmakla suçlanan ve ceza alan askerler arasında en yüksek rütbeye sahip kişidir. Başarısız darbe girişimi sonrası Türk Silahlı Kuvvetlerinden ihraç edilerek er rütbesine düşürülmüş ve mal varlığına el konulmuştur. 2019'da 141 kez ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına çarptırılmıştır.

Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Konseyi Keyfi Tutuklamalar Çalışma Grubu, 26-30 Ağustos 2024 tarihleri arasında gerçekleştirdiği 100. oturumunda Akın Öztürk'ün gözaltına alınması, tutuklanması ve yargılanmasına yönelik başvurusu hakkında karar verdi. Çalışma Grubu'nun 33/2024 sayılı kararında, Akın Öztürk'ün tutuklanmasının hukuki bir dayanağının bulunmadığı, makul suç şüphesi olmaksızın tutuklama kararı verildiği belirtildi. Kararda, işkence veya kötü muamele yoluyla elde edilen delillere göre karar verildiği, bu uygulamanın adil yargılamanın temel ilkeleriyle bağdaşmadığı, yargılama sürecinde adil yargılanma hakkının ihlal edildiği ve Öztürk'ün keyfi olarak özgürlüğünden yoksun bırakıldığı, savunma haklarının kısıtlandığı ve delillerin uygun şekilde değerlendirilmediği vurgulandı. Kararda ayrıca, Türkiye'de son yedi yılda keyfi tutuklamalarda ciddi bir artış olduğu ve bunun insanlığa karşı suç teşkil edebileceği uyarısında bulunuldu.

BM Keyfi Tutuklamalar Çalışma Grubu, Öztürk'ün sağlık durumunun vahim olması nedeniyle "acil eylem" prosedürünü uygulamaya koyduğunu belirterek, Türkiye Hükûmeti'nden Öztürk'ün durumunu düzeltmek için gerekli adımları atmasını, Öztürk'ün derhal serbest bırakılmasını, kendisine tazminat ödenmesini ve Öztürk'e yönelik hak ihlallerinden sorumlu kişiler hakkında soruşturma başlatılmasını, kararın tebliğinden itibaren altı ay içerisinde bu konuda Çalışma Grubu'na bilgi verilmesini istedi.

## Güneş Çalışma Grubu
2007 yılında Tuncay Özkan, içerisinde Hava Kuvvetleri Komutanlığında görevli 15 bin subay ve astsubay hakkında bilgiler içeren bir taşınır belleği dönemin Kara Kuvvetleri Komutanı İlker Başbuğ'a teslim etmiştir. Belgeler içerisinde subaylara dair kişisel bilgiler, yakın ilişkiler içerisinde oldukları cemaat ve yapılanmalara dair bilgilerin mevcut olduğu belirtilmektedir. Haklarında bilgi verilen bu subay ve astsubayların araştırılması için Genelkurmay tarafından *Güneş Çalışma Grubu* adında bir çalışma grubu oluşturulmuştur. Grubun başına o dönem Hava Kuvvetleri İstihbarat Başkanı olan Akın Öztürk getirilmiştir. Akın Öztürk'ün bu taşınır belleği imha ettirdiği iddia edilmektedir. Bununla beraber Öztürk ve dönemin Yönetim Daire Başkanı Tuğgeneral Erdoğan Arslantaş, verilen yönetim bellekte adları geçen subaylar arasında Fetullahçı yapılanma ile yakın ilişkiler içerisinde olanların da aklanması için Genelkurmay'a bir rapor göndermiştir.

## Kişisel yaşamı
Tülay Öztürk ile evli olup iki çocuk babasıdır. İyi derecede İngilizce bilmektedir.

## Notlar

## Kaynakça