9. yüzyıl Müslüman tarihinin zaman çizelgesi

## 9. yüzyıl ([[Miladi takvim|M]].801–900/[[Hicrî takvim|H]]. 184–288)

* 801: Ünlü kadın evliya ve sufi Rabia'nın ölümü.
* 803: Bermekilerin çöküşü. Ca'fer bin Yahya el-Bermeki'nın idamı.
* 805: Horasan'da Rafi bin el-Leys'in isyanı patlak verdi.
* 806: Harun Reşid Bizanslılara karşı büyük bir sefer düzenledi.
* 809: Harun el-Reşid'in ölümü. Emîn halife oldu.
* 810: 9. Şii İmam Muhammed el-Taki doğdu.
* 811: Abbasi İç Savaşı: İran'da Rey Muharebesi.
* 812 Ağustos: Abbasi İç Savaşı: Bağdat Kuşatması başladı
* 813 Eylül: Abbasi İç Savaşı: Bağdat Kuşatması Memûn'un askerleri tarafından şehrin ele geçirilmesi ve Emin'in ölümüyle sona erer.
* 815: Irak'ta Ebu'l-Saraya el-Sirri döneminde Şii isyanı. Herseme bin A'yan isyanı bastırır.
* 816: Mekke'de Şii isyanı; İspanya'da Emeviler Korsika adasını ele geçirdiler. Herseme bin A'yan idam edildi.
* 818: Ali er-Rızâ Meşhed'de öldü. Muhammed el-Taki İmam olur. İspanya Emevileri İbiza, Mallorca ve Sardinya adalarını ele geçirdiler.
* 820: Tâhir bin Hüseyin, Horasan'da Tâhirîleri kurdu.
* 822: I. Hakem'in İspanya'da ölümü; II. Abdurrahman halife oldu.
* 823: Tahir'in Horasan'da ölümü. Talha'nın ve Abdullah bin Tahir el-Horasani'nin halife olması.
* 825: Girit Emirliği'nin kurulması.
* 827: Memun, Mu'tazili mezhebini resmi mezhep olarak ilan etti.10. imam Ali el-Hadî doğdu. Müslümanlar Sicilya'nın fethine başladı.
* 833: 9 Ağustos— Memûn 'un ölümü. Mutasım halife oldu.
* 835: Muhammed el-Taki zehirlendi. Ali el-Hadi İmam olur.
* 836: Mutasım başkenti Samarra'ya taşıdı.
* 837: Catlar isyan etti.
* 838: Azerbaycan'da Babek Hürremi isyanı bastırıldı. Mutasım tarafından Amorion'un yağmalanması.
* 839: Taberistan'da Babekiyye İsyanı. Müslümanlar Güney İtalya'yı akın ettiler. Sicilya'daki Messina şehrinin ele geçirdiler.
* 842: 5 Ocak- Mutasım'ın öldü, Vâsik halife oldu.
* 843: Arap isyanları. Girit Emirliği'ni yeniden ele geçirmek için başarısız Bizans girişimi.
* 846: Anadolu'da Bizanslılar ve Abbâsîler arasında Mauropotamos Muharebesi.
* 846: 11.İmam Hasan el-Askerî doğdu.
* 847: Vasık'ın ölümü, Mütevekkil halife oldu
* 850: Mütevekkil inanç sağlamlığını yeniden canlandırdı.
* 849: Tahirî hükümdarı Abdullah bin Tâhir öldü; Tâhir bin Abdullah halife oldu.
* 852: II. Abdurrahman'ın öldü;. I. Muhammed'in halife oldu.
* 858: Mütevekkil, Caferiye kasabasını buldu.
* 860: Maveraünnehir'de Sâmânîler hakimiyetini kuruldu.
* 861: Abbasi Halifesi Mütevekkil'in öldürülmesi; Müntasır'ın katılımı ve "Samarra'da Anarşi"nin başlaması.
* 862: Müntasır zehirlenerek öldürüldü; el-Musta'in halife oldu.
* 863: Lalakaon Muharebesi, Malatya Emirliği'nin gücünü kırdı. Bizans'a karşı taarruzu başladı.
* 864: Hasan bin Zeyd (Alaviler) tarafından Taberistan'da kurulan Zeydi devleti.
* 866: Abbasi İç Savaşı: Mustai'nın Samarra'dan kaçması ve Mu'tazz'ın halife olması; Ali'nin soyundan gelen Muhammed bin Yusuf, Yemâme'de bağımsız bir krallık kurdu.
* 867: Yakûb bin Leys es-Saffâr, Sistan'da Saffârîler hakimiyetini kurdu.
* 868: Ali el-Hadi zehirlendi. Hasan el-Askeri İmam oldu. Şiiliğin son İmamı Muhammed el-Mehdi doğdu. Ahmed bin Tolun Mısır'da Tolunoğulları hakimiyetini kurdu.
* 869: Abbasi Halifesi Mu'tazz tahttan feragat etmek zorunda kaldı ve Mühtedî'nin halife oldu. Basra'da Zenc İsyanı'nın başlangıcı.
* 870: Türkler Mühtedi 'ye karşı isyan etti Onun ölümü ve Mutemid'in halife olması.
* 871: Bari Emirliği'ni sona erdiren İtalya Kralı II. Louis tarafından ele geçirilir.
* 873: Tâhirîler yıkıldı.
* 874: Hasan el-Askeri zehirlendi. Muhammed el-Mehdi İmam oldu. Güney Irak'taki Zenc İsyanı sırasında Muktara'da Zenc devleti kuruldu. Samani hükümdarı Ahmed'in ölümü, I. Nasr'ın hükümdar oldu.
* 876: Saffârî hükümdarı Yakûb bin Leys es-Saffâr ile Muvaffak el-Abbâsî komutasındaki Abbâsîler arasında Bağdat'ın yaklaşık 80&nbsp;km güneydoğusunda gerçekleşen Deyrülâkül Muharebesi, Abbasiler'in kesin zaferiyle sonuçlanmıştır
* 877: Yakûb bin Leys es-Saffâr'ın Sistan'da ölümü, Amr bin Leys'in hükümdar olması.
* 878: Siraküza'nın düşmesi.
* 883: Zenc İsyanının Sonu
* 885: Mısır'da Ahmed bin Tolun'un ölümü, Humâreveyh'in hükümdarlığı.
* 886: I. Muhammed'in ölümü İspanya'nın Emevi hükümdarı, Mundir'in hükümdarlığı. Sind'in Habbari hükümdarı Abdullah bin Ömer'in ölümü.
* 888: İspanya'nın Emevi hükümdarı Mundir'in ölümü, Abdullah bin Muhammed'in hükümdarlığı.
* 891: Bahreyn'de Karmatiler devleti kuruldu.
* 892: Abbasi Halifesi Mu'tamid öldü. Mu'tadid Halife oldu. Samani hükümdarı Nasr'ın ölümü, I. İsmail'in hükümdarlığı.
* 893: Zeydi İmameti Yemen'de Hadi Yahya ibn el-Hüseyin ibn el-Kasım tarafından kuruldu.
* 894: Rüstemiler İspanya'da vasal olur.
* 896: Humâreveyh'ın ölümü; Ebü'l-Asâkir Ceyş'in hükümdarlığı.
* 897: Ebü'l-Asâkir Ceyş'in öldürülmesi; Ebû Mûsâ Hârûn'un hükümdarlığı.
* 898: Karmatiler Basra'yı yağmaladı. Bu yüzyılın sonunda, toplam Müslüman nüfusu dünya nüfusunun % 3'üne çıkmıştı.

## Ayrıca bakınız

* İslam tarihinin zaman çizelgesi
* İslam Tarihi