Kolektif sorumluluk

**Kolektif sorumluluk** veya **suçluluk;** kuruluş, grup ve toplulukların yapılan eylemlerle ilgili sorumluluklarına atıfta bulunur. Toplu ceza biçimindeki toplu sorumluluk, kapalı kurumlarda, örneğin yatılı okullar (bilinen veya bilinmeyen bir öğrencinin eylemleri için tüm sınıfın cezalandırılması), askeri birimler, cezaevleri (çocuk ve yetişkin), psikiyatri kurumları gibi kapalı kurumlarda genellikle bir disiplin önlemi olarak kullanılır. Bu önlemin etkinliği ve ciddiyeti büyük ölçüde değişebilir, ancak genellikle üyeleri arasında güvensizlik ve izolasyon yaratır. Tarihsel olarak, toplu cezalandırma, kurumdaki veya kendi toplumundaki otoriter eğilimlerin bir işaretidir.

Etikte, hem metodolojik hem de normatif bireyciler, kolektif sorumluluğun geçerliliğini sorgularlar. Normal olarak, yalnızca bireysel aktörlere, özgürce neden oldukları eylemler için suçluluk tahakkuk ettirebilir. Kolektif suçluluk kavramı, bireysel ahlaki sorumluluğu inkâr ediyor gibi görünmektedir. Çağdaş ceza hukuku sistemleri, suçun yalnızca kişisel olacağı ilkesini kabul etmektedir. Soykırım uzmanı A. Dirk Moses', "*Kolektif suçluluk* suçlaması, bırakın normal söylemi, bilimde kabul edilemez ve bence soykırımsal düşüncenin temel bileşenlerinden biridir"diyor.

## İş hayatında
Kurumsal sosyal sorumluluk (KSS) ve sürdürülebilirlik olarak bilinen iş uygulamaları olgunlaştıkça ve hükümetler ve vatandaşların sorumluluklarıyla birleştikçe, "kolektif sorumluluk" terimi daha yaygın olarak kullanılmaya başlanmıştır

Kolektif sorumluluk, birey veya ekiplerin kendi alanlarında ulaşmış veya aşmış olabilecekleri performansına bakılmaksızın, kurumsal hedeflere (örneğin, kâr hedeflerine) ulaşılamamasından tüm işgücünü sorumlu tutan şirketlerde uygulanmaktadır. Toplu cezalandırma, hedeflere ulaşma umuduna gerçekten daha fazla zarar veren önlemler de dahil olmak üzere, işgücüne 'öğretmek' için bir önlem olarak uygulanır.

## Kültürde
Kolektif sorumluluk kavramı edebiyatta, özellikle Samuel Taylor Coleridge'in "The Rime of the Ancient Mariner" adlı şiirinde, bir mürettebat üyesinin Albatrosu öldürmesini onayladıktan sonra susuzluktan ölen bir gemi mürettebatının hikâyesini anlatan bir şiirde mevcuttur.

1959'da *[[Ben-Hur (film, 1959)|Ben-Hur]]* ve 1983'te hapishane suç draması *Bad Boys,* toplu sorumluluk ve cezayı tasvir ediyor. JB Priestley'nin 'An Inspector Calls' adlı oyunu da soruşturma süreci boyunca toplu sorumluluk temasını işler.

## Siyasette
Parlamenter sisteme sahip bazı ülkelerde, bir kabinenin tüm üyelerinin, aynı fikirde olmasalar bile, hükûmet kararlarını tümüyle desteklemesi gerektiğine dair bir sözleşme vardır. Muhalefet etmek veya kamuoyu önünde itiraz etmek isteyen kabine üyeleri görevlerinden istifa etmeli veya görevden alınmalıdır.

Kolektif sorumluluğun bir sonucu olarak, parlamentoda güvensizlik oyu verilirse tüm kabine istifa eder.

## Hukuk
İki veya daha fazla kişinin ortak sorumlu olduğu durumlarda, müşterek sorumluluğun kapsamı yargı bölgelerine göre değişir.

## Dinde
Yahudiler iki tür günah tanır, diğer insanlara ve Tanrı'ya karşı suçlar. Tanrı'ya karşı işlenen suç, Tanrı ile İsrailoğulları arasındaki Antlaşmanın ihlali olarak anlaşılır. Bir rahip ve katip olan Ezra, büyük bir sürgün grubunun lideriydi. Yahudilere Tanrı'nın kanunlarına uymayı öğreteceği Kudüs'e dönüşte, Yahudilerin Yahudi olmayanlarla evlendiklerini görerek giysilerini yırttı ve toplumu arındırmadan önce Tanrı'nın önünde *İsrail'in günahlarını* itiraf etti.

Yeremya Kitabı (Yirmiyahu [ירמיהו]) nda bir bölüm, Yeremya 2-24, İsrail'in günahlarını hor görüyor. 2:1–3:5'teki şiir, İsrail'e karşı bozulan bir antlaşmanın kanıtlarını gösterir.

Anlayışın Eski Ahit (veya Tanah)ta bulunan bazı örnekleri Tufan, Babil Kulesi, Sodom ve Gomora'nın anlatımı ve bazı yorumlarda Yeşu'nun Achan Kitabı'nda görülebilir. Bu kayıtlarda, üyelerinin bir kısmının eylemlerinden dolayı tüm topluluk cezalandırılır. Tufan ve Sodom ve Gomora anlatısında az sayıda insan yıkımdan kurtarılır.

İsa'nın ölümünden Yahudileri sorumlu tutma uygulaması, kolektif sorumluluğun en uzun süreli örneğidir. Bu durumda, suç sadece İsa'nın zamanındakilere değil, izleyen Yahudilere de yüklendi. Bu uygulama Matta 27:25-66 New International Version (NIV) 25'te belgelenmiştir: "Bütün insanlar, 'O'nun kanı bizim ve çocuklarımızın üzerindedir ' diye yanıtladı.

## Toplu ceza

Tarihsel olarak toplu cezalandırma, kurumda ve/veya kendi toplumunda otoriter ve/veya totaliter eğilimlerin bir işaretidir. Örneğin, Sovyet Gulaglarında, bir *tugadanın* (çalışma birimi) tüm üyeleri, herhangi bir üyesinin kötü performansından dolayı cezalandırılıyordu.

Toplu ceza savaş, ekonomik yaptırımlar vb. durumlarda da uygulanır. Kolektif veya çağrışım yoluyla suçluluk, belirli bir grubun üyesi olarak tanımlanan bireylerin, kendileri olaya dahil olmasalar bile, o grup üyelerinin sergilediği bir eylem veya davranışın sorumluluğunu taşıdıkları şeklindeki kolektivist fikirdir. Çağdaş ceza hukuku suçun yalnızca kişisel olacağı ilkesini kabul etmektedir.

Polonya'nın Nazi Almanyası tarafından işgali sırasında Almanlar toplu sorumluluk uyguladılar: Yahudi inancı veya kökenine sahip bir kişiye yapılan her türlü yardım ölümle cezalandırıldı ve sadece bir yahudiyi kurtaran değil, ailesi de idam edildi. Bir Polonyalı tarafından öldürülen her Alman için 100-400 arasında Polonyalı -misilleme olarak- vuruldu. İşgalci Alman birliklerine karşı Polonya karşı saldırılarından topluluklar sorumlu tutuldu. Eylül 1939'da ve sonrasında Wehrmacht'ın Polonya genelinde ilerlemesi sırasında her gün *łapanka* rehinelerinin toplu infazları gerçekleştirildi.

Toplu cezalandırmanın bir başka örneği, savaştan sonra, Orta ve Doğu Avrupa'daki etnik Almanların toplu olarak Nazi suçlarından sorumlu tutulmasıydı. (bkz. Beneš kararnameleri).

## Algı
Entitatiflik, grupların, grubun herhangi bir üyesinden bağımsız olarak kendi içlerinde bir  grubu olarak algılanmasıdır.

## Etik
Hem metodolojik hem de normatif bireyciler, kolektif sorumluluğun geçerliliğini sorgularlar.Metodolojik bireyciler, ahlaki failliği, bireysel üyelerinden farklı olarak gruplarla ilişkilendirme olasılığına meydan okurlar ve normatif bireyciler, kolektif sorumluluğun hem bireysel sorumluluk hem de adalet ilkelerini ihlal ettiğini savunurlar. (Stanford Felsefe Ansiklopedisi)Tarih, yalnızca kendisine haksızlık eden kişiden değil, aynı zamanda suçu işleyenin ailesinin, kabilesinin, etnik grubunun, dininin veya ulusunun diğer üyelerinden de intikam almaya çalışan haksızlığa uğramış bir adamın örnekleriyle doludur.

Soykırım uzmanı A. Dirk Moses'a göre, "*Kolektif suç* isnadı bilimde kabul edilemez ve bırakın normal söylemi, bence soykırımsal düşüncenin temel bileşenlerinden biridir."

## Ayrıca bakınız

## Kaynakça