Martin Luther (diplomat)

**Martin Franz Julius Luther** (16 Aralık 1895; Berlin – 13 Mayıs 1945; Berlin), Alman diplomat.

Nazi Partisi'nin ilk üyelerinden biri olarak, önce *Dienststelle Ribbentrop'ta* ('Ribbentrop Bürosu') ve daha sonra Dışişleri Bakanı Joachim von Ribbentrop'un danışmanlığını yaptı. Konstantin von Neurath'ın yerini aldı. Yahudi Sorununa soykırımsal Nihai Çözümün planlandığı Ocak 1942 Wannsee Konferansı'na katıldı; Müttefik güçlerin konferansın gerçekleştiğini ve amacının ne olduğunu ilk kez fark etmelerini sağlayan, tutanakların kendisine ait nüshasının 1947'de bulunmasıydı.

## Mobilya işi
Luther bir mobilya kaldırma ve iç dekorasyon işi yürütüyordu. Mart 1933'te Nazi Partisi ve SA'ya katıldı. Ribbentrop'un düşük bir parti üyelik numarası almasına yardım etti ve Ribbentrop 1936'da büyükelçi olarak Londra'ya gönderildiğinde, mobilyalarını Berlin'den taşıması ve Londra'daki yeni Alman büyükelçiliğinin iç dekorasyonunu yapması için Luther'i tuttu.

## Nazi kariyeri

Ribbentrop daha sonra ona kendi dış politika organizasyonu olan Ribbentrop Bürosu'nda bir pozisyon teklif etti Luther kabul etti ve bundan böyle Ribbentrop'un en sevdiği balta adamlarından biri oldu. İki yıl sonra "Deutschland" departmanını devraldı ve kendi binasına taşıdı.

Luther, Heinrich Himmler'e son derece sadıktı. Mayıs 1940'ta dışişleri bakanlığının SS irtibat görevlisi görevine atandı. Temmuz 1941'de *Unterstaatssekretär* rütbesiyle *bakanlık direktörü* pozisyonuna yükseldi; parti ile bakanlık arasındaki irtibat kişisi olduğu için, etkin gücü unvanı ve rütbesinin önerdiğini aştı. Ayrıca SA *[[SS-Brigadeführer|Brigadeführer]]* olmuştu.

Luther, 20 Ocak 1942'de Wannsee Konferansı'na dışişleri bakanlığı temsilcisi olarak katıldı ve bundan sonraki asıl görevi, Alman uydularını ve müttefiklerini Yahudi nüfuslarını ölüm kamplarına gönderilmek üzere teslim etmeye ikna etmek veya baskı yapmaktı. Bu süre zarfında Ribbentrop'un karısı için iç mimar olarak çalışmaya devam etti ve ona çeşitli evlerinin tasarımı ve kıyafetlerinin tasarımında yardımcı oldu. Kendisine ev hizmetlilerinden biri gibi davrandığını belirterek buna içerledi. Onu kaba buldu ve Ribbentrop, Himmler ve SS ile iç öldürücü mücadelede dışişleri bakanlığının çıkarlarını geliştirmemesinden memnun değildi ve ofis fonlarını kötü yönetmesinden bıkmıştı. Ribbentrop, Luther'in insanlara şantaj yaptığına dair şikayetler de almıştı.

1943'te Franz Rademacher'in yardımıyla Dışişleri Bakanı olarak von Ribbentrop'un yerini almaya çalıştı ancak engellendi ve 1944'te Sachsenhausen toplama kampına gönderildi; Hitler onun asılmasını istemişti, ancak Himmler onun sadece kampın bitki bahçesinde çalışmasını sağladı. İntihar girişimlerinden sonra 1945 baharında Sovyet birlikleri tarafından serbest bırakıldı, ancak kısa bir süre sonra kalp yetmezliğinden öldü.

## Wannsee Konferansı bildirisi
Reinhard Heydrich tarafından Luther'e gönderilen Wannsee Konferansı tutanaklarının nüshası 1947'de dışişleri bakanlığı arşivlerinde bulundu ve konferansın belgelenmesinde önemli bir rol oynadı. ancak Luther "" ile ilgili bu politikayı zaten bilenler arasındaydı. Yahudi sorunu" değişmişti.

Luther'in tutanak nüshası, konferansın savaştan sağ kalan tek kaydıdır ve keşfi, Müttefiklerin toplantıdan ve 6 Mart 1942'deki bir sonraki toplantıdan ilk kez haberdar olmalarıydı Konferansta, işgal altındaki Avrupa'da gerekli olan geniş çaplı "yeniden yerleşim" konusundaki endişelerini dile getirdi ve bu, planlanan şeyi tam olarak anlamadığını gösteriyor gibi görünüyordu Ayrıca, konferansta kullanması için bir muhtıra hazırladı, sadece sınır dışı edilmelerden bahsediyor; Holokost inkarcıları tarafından konferansın bir soykırım politikası sunmadığını ancak politikadaki bir değişiklikle tutarlı olduğunu iddia etmek için kullanılmıştır.

## Kaynakça