Grup başkanı

Bir **grup başkanı,** çeşitli ülkelerde kullanılan bir siyasi ünvan veya tanımlayıcı terimdir ve bir yasama organında bir parlamento grubunu veya meclis grubunu yöneten kişiyi belirtmek için kullanılır, bu ulusal veya alt ulusal bir yasama organı olabilir. Çoğu parlamenter demokraside, parlamento lideri parti üyesi milletvekilinin en kıdemli üyesidir.

Bir parti lideri, parlamento lideriyle aynı kişi olabilir veya bu roller ayrı kişilere verilebilir.

## Tanım
Birçok ülkede, siyasi bir partinin lideri (yani, örgütsel lider) ve parlamento grubunun lideri ayrı pozisyonlardır ve genellikle aynı kişi tarafından tutulmalarına rağmen, bu her zaman veya otomatik olarak böyle değildir. Eğer parti lideri hükûmet üyesi ise, ilgili parlamento organının dışında farklı bir siyasi görevi varsa veya hiçbir siyasi görevi yoksa, parlamento lideri pozisyonu genellikle farklı bir kişi tarafından tutulur.

İngilizcede lider, "parlamento başkanı", "grup lideri" veya sadece "parlamento lideri" gibi çeşitli isimlerle anılabilir.

## Örnekler

### Avustralya ve Yeni Zelanda
Avustralya ve Yeni Zelanda siyasetinde "lider" olarak adlandırılan parti figürü genellikle parlamento içinde parti işlerini yöneten bir milletvekilidir. Parti tüzükleri genellikle parlamento liderini ve örgütsel lideri (genellikle parlamento dışında olan) ayırır ve ikincisi genellikle "federal başkan" veya "parti başkanı" olarak adlandırılır. İki rol, organizasyonel olarak ayrıdır, ancak yakın işbirliği beklenir.

### Kanada
Kanada siyasetinde, bir parlamento lideri, parlamento grubunu, olabileceği gibi Temsilciler Meclisi veya eyalet meclisi gibi bir yasama organında yönetmek için seçilir. Parti lideri, yasama organında bir koltuğa sahip olmadığında, liderlik yarışmasını izleyen veya izleyen bir geçiş dönemi sırasında geçici yasama lideri olarak görev yapar.

### Avrupa Parlamentosu
Avrupa Parlamentosu'nun yedi siyasi grubunun her birinin kendi grup lideri bulunmaktadır. Avrupa Parlamentosu'ndaki gruplar genellikle çok geniş kapsamlıdır, bu yüzden grup liderinin pozisyonu birleştirici niteliktedir - önemli oylar öncesinde benzer görüşlere sahip Avrupa Parlamentosu üyelerini bir araya getirmeye yardımcı olabilirler. Gruplar, Avrupa siyasi partisinden ayrı bir şekilde örgütlenmiştir ve genellikle birden fazla parti tek bir grup olarak ittifak yapar, bu nedenle parti ve parlamento lideri arasındaki ayrım genellikle sıkıdır.

### Almanya
Alman siyasetinde, büyük partilerin liderleri genellikle ulusal parlamento üyeleri olmaktan ziyade çeşitli eyaletlerin hükûmet başkanları olmuştur. Bu nedenle, federal parlamentoda (Almanya'da ayrıca 16 eyalet parlamentosu bulunmaktadır) parlamento lideri genellikle farklı bir kişi tarafından görev edinilir. Parlamento lideri, kendi partisini temsil eden milletvekillerinin çalışmalarını koordine etme konusunda en üst sorumluluğa sahiptir. Parti lideri ulusal parlamento üyesi olsa bile, parlamento lideri farklı bir kişi olabilir. Örneğin, CDU muhalefetteyken Angela Merkel parti lideri iken Friedrich Merz parlamento lideri olarak görev yapmıştır. Eğer parti lideri şansölye veya hükûmet üyesi ise, başka bir kişi parlamento lideri olur.

### Hollanda
Hollanda parlamentosunun her iki meclisinde de, parlamento liderleri resmi olarak meclis grubundaki meslektaşları tarafından seçilir.

Temsilciler Meclisinde, muhalefet partilerinin liderleri aynı zamanda kendi partilerinin parlamento lideridir. Koalisyon partilerinin liderleri ise kabine girmeyi tercih edebilir, eğer partileri koalisyonun en büyüğü ise başbakan olarak hizmet ederler, aksi takdirde Başbakan Yardımcısı olarak görev yaparlar. Aksi durumda parlamento lideri olarak kalırlar.

Senatoda, parlamento liderleri asla parti liderleri değillerdir.

### Birleşik Krallık
İngiliz siyasetinde, bir partinin lideri genellikle parlamento lideriyle aynı kişidir. Lider parti bürokrasisini tam olarak kontrol etmeyebilir. Lider, milletvekillerinden (MP'ler) kendi aralarından seçilebilir veya parti konferansında daha geniş parti üyeliği tarafından seçilebilir, ancak seçildikten sonra parlamento partisinin desteğini sürdürmelidir. Benzer şekilde, başbakanlık pozisyonu, parlamentoda en büyük siyasi partinin (iki büyük partinin durumunda parti lideri) parlamento liderine verilebilir ve beklenir ki çoğunluğu elde edip sürdürebilecektir.

Daha küçük partilerde, parti liderinden ayrı olan ulusal parlamentodaki (Westminster'da) parlamento liderleri bulunabilir. Parti lideri, yerel yönetim (alt milli) parlamentosunda veya meclisinde görev yapabilir. İskoç milliyetçisi SNP'nin parti lideri olan Humza Yousaf, İskoçya'nın başbakanı olarak görev yapmakta ve Westminster'da bulunmamaktadır. SNP'nin Westminster parlamentosundaki parlamenter grubu SNP milletvekili Stephen Flynn tarafından yönetilmektedir.

## Ayrıca bakınız

* Çoğunluk lideri
* Azınlık lideri
* TBMM

## Kaynakça