Kwangmyong

**Kwangmyong** () 2000'li yılların başında açılan, Kuzey Kore'nin "duvarlı bahçe" ulusal intranet hizmetidir. Kwangmyong intranet sistemi, ülkede daha az insanın kullanımına sunulan küresel İnternet ile tezat oluşturmaktadır.

Ağ, genellikle küresel İnternet'ten erişilemeyen, .kp üst düzey alan alanı altındaki alan adlarını kullanır. 2016 yılı itibarıyla ağ, RFC 1918'de tanımlandığı gibi 24 bit blok olarak da bilinen 10.0.0.0/8 aralığında özel ağlar için ayrılmış IPv4 adreslerini kullanmaktadır. Kuzey Koreliler, genellikle sitelere Latin karakterlerini kullanan alan adlarından ziyade IP adreslerine göre erişmeyi daha uygun bulmaktadırlar. Küresel İnternet gibi, Kwangmyong da web tarayıcılarıyla erişilebilen içeriği barındırır ve dahili bir web arama motoru sağlar. Aynı zamanda e-posta hizmetleri ve haber grupları da sunar. İntranet, Kore Bilgisayar Merkezi tarafından yönetilmektedir.

## Tarihçe
Kuzey Kore'deki ilk web sitesi olan Naenara web portalı, 1996 yılında açıldı. Kwangmyong ağını ulusal ölçekte kurma çabaları 1997 gibi erken bir tarihte başladı ve 1995 gibi erken bir tarihte Rajin-Sonbong Ekonomik Özel Bölgesi'nde intranet hizmetlerinin bir miktar geliştirilmesiyle başladı. İntranet ilk olarak Merkezi Bilimsel ve Teknolojik Bilgi Ajansı tarafından geliştirildi. Ulusal Kwangmyong intraneti ilk kez 2000'li yılların başında hizmete girdi. Kuzey Kore'nin ilk e-posta sağlayıcısı 2001 yılında kurulan Sili Bank'tı.

2006'dan önce Kuzey Koreliler, basketbol gibi sporlara yönelik buluşmalar düzenlemek için intranet sohbet odalarını kullanıyordu. Yaklaşık 300 Kuzey Koreli intranet kullanıcısının Pyongyang Spor Salonu'nda bir flash mob düzenlediği bir olayın ardından, tüm sohbet odaları Kuzey Kore intranetinden kaldırıldı. Bölgesel sohbet odalarının 2015 yılında geri dönüş yaptığı bildirildi.

2013 yılında Anonymous'a bağlı bilgisayar korsanları, Kuzey Kore'nin intranetine sızdıklarını iddia etti. Ancak iddiaya ilişkin deliller eksikti.

2010 yılında Kim İl-sung Üniversitesi'nde Rakwon adlı bir video konferans sistemi geliştirildi. COVID-19 salgını sırasında uzaktan toplantılar çok daha popüler hale geldi ve haber bültenlerinde düzenli olarak yer aldı. Ülkede telesağlık ve uzaktan eğitim sistemleri geliştirildi.

## İçerik
2014 yılı itibarıyla Kwangmyong'un yaklaşık 1.000 ila 5.500 web sitesine sahip olduğu tahmin ediliyor. *[[Excélsior]]* ve *[[Vox (web sitesi)|Vox]]*'tan Max Fisher, sayının yaklaşık 5.000 olduğunu tahmin etti.

Kwangmyong, birçok web sitesi ve hizmetten oluşur. Bazı siteler siyasi ve ekonomik propagandaya ev sahipliği yapıyor. Diğer konuların yanı sıra bilimsel ve kültürel bilgiler ve bilgi alanları başka yerlerde bulunabilir. 2007 yılı itibarıyla çoğu bilimsel veya teknik olan 30 milyondan fazla belgenin intranete gönderildiği bildirildi.

Yerel hükûmetler, kültür kurumları, büyük üniversiteler ve kütüphaneler, bazı yerel okullar ve bazı büyük endüstriyel ve ticari kuruluşlar dahil olmak üzere çeşitli Kuzey Kore devlet kurumlarının web siteleri, kullanıcılara açıktır. Ağ ayrıca açık İnternet'ten indirilen, incelenen ve sansürlenen (çoğunlukla bilimle ilgili) web sitelerini de içerir.

Kwangmyong ağında dahili bir e-posta hizmeti mevcuttur. Kwangmyong intranetinde gezinmek için bir arama motoru kullanılır. Arama motorunun "Ülkemiz" anlamına gelen "*Naenara*" adını kullandığı bildiriliyor. Profesörler ve üniversite öğrencileri tarafından kullanılan Facebook benzeri bir sosyal ağ hizmeti, 2013 yılı itibarıyla mevcuttu ve doğum günü mesajları göndermek için kullanılıyordu. CNN, 2017'de "Facebook'un bir Kuzey Kore eşdeğerinin" var olduğunu bildirdi. Kwangmyong'da forumların var olduğu bilinmektedir. Korece "Herkes" anlamına gelen *[[Manbang]]* (만방) adlı bir IPTV video yayın hizmetinin Ağustos 2016'da başlatıldığı bildirildi, ancak *Manbang* adı Kuzey Kore teknolojisinde 2013 gibi erken bir tarihte ortaya çıktı. *Manbang*'a Wi-Fi özellikli bir set üstü kutu veya akıllı telefonlar ve tablet bilgisayarlar aracılığıyla erişim sağlanabilmektedir. Bildirildiğine göre Kwangmyong, çevrimiçi arkadaşlık için de kullanılıyor. Sohbet odaları, kaldırıldıkları 2006 yılına kadar sporla ilgilenen Kuzey Koreliler tarafından kullanılıyordu. 2015 yılında sohbet odaları, bölgesel düzeyde geri döndü.

Ağda Kore Merkezi Haber Ajansı, *[[Rodong Sinmun]]* ve Kore'nin Sesi gibi yerel devlet haber hizmetleri mevcuttur. Ağa adanmış akademik çalışmaların yer aldığı bilimsel araştırma web siteleri, Bilim ve Teknoloji Bilimleri Akademisi (Korece: 과학기술전시관; Hanja: 科學技術展示館) ve Tıp Bilimi Bilimleri Akademisi (의학과학정보센터) gibi ağ tabanlı akademik alışveriş ve bilgi paylaşımı yoluyla sunulur. Ağda, çeşitli konularda video derslerine de ev sahipliği yapan bir elektronik kütüphane bulunmaktadır.

Ağda bazı e-ticaret ve e-bankacılık siteleri bulunmaktadır. İntranette bazı video oyunları da mevcuttur. Kwangmyong'da bulunan oyunlardan biri Kore satrancıdır. Telefonlar, e-kitaplara ve mobil ödemeye erişim sağlar. En az bir mutfak sitesi ve ülkenin film endüstrisini sergileyen bir site gibi bazı kültürel web siteleri, küresel İnternet aracılığıyla yabancıların erişimine açık olan az sayıdaki .kp alanlı web siteleri arasındadır. İntranette kullanılan diğer hizmetler arasında sözlükler, telesağlık ve kısa mesaj hizmetleri yer almaktadır. Bildirildiğine göre bir seyahat web sitesi, Kuzey Korelilerin ülke içinde tatil planlamasını sağlıyordu.

## Ağ erişimi
Kwangmyong, yalnızca Kuzey Kore'den erişilebilecek şekilde tasarlanmıştır. Erişim büyük şehirler ve ilçelerin yanı sıra üniversiteler ve büyük endüstriyel ve ticari kuruluşlarda da mevcuttur. Örneğin, Pyongyang Bilim-Teknoloji Kompleksi'ndeki bir kütüphane intranete erişim sağlıyor ve bildirildiğine göre fabrika çalışanları, çocuklar ve araştırmacılar da dahil olmak üzere farklı türdeki insanlar tarafından çeşitli amaçlarla kullanılıyor. Burada yaklaşık 3.000 bilgisayar terminali kullanılmaktadır. İntranete Büyük Halk Eğitim Evi'ndeki başka bir kütüphaneden de erişilebilir.

Ağdaki sitelere genellikle 24 bitlik blok özel IPv4 adresleri kullanılarak erişilir.

Kuzey Kore'deki ilk internet kafe (veya "intranet kafe"), ülkenin intranet hizmetlerine erişilebilen Pyongyang'da açıldı. 2002 yılında Kwangbok istasyonu yakınında açılan internet kafede yaklaşık 100 bilgisayar bulunur. İnternet kafe, Hoonnet adlı bir Seul şirketi ve Jangsaeng General Trade Company adlı bir Kuzey Kore şirketi tarafından açıldı. "PC odaları" veya "Bilişim Teknolojileri Mağazaları" olarak da bilinen bu kafeler, 2000'li yılların başında Kuzey Kore'de ortaya çıkmaya başladı ve ücret karşılığında erişilebilirler. Kafeler, bilgisayar dersleri gibi başka ücretli hizmetler de sağlar. *[[Günlük NK|Daily NK]]*'ye göre, 2005 yılı itibarıyla bu hizmetlere erişim ücretinin ortalama bir Kuzey Kore vatandaşı için aşırı derecede pahalı olduğu düşünülüyordu.

Kuzey Kore'deki evlere intranete erişebilecek onaylı bir kişisel bilgisayar kurma süreci, yerel hükûmet yetkililerinin incelemesini ve iznini gerektirir. 2010 yılı itibarıyla, Pyongyang'daki özel evlerde bu tür kişisel bilgisayarların sayısı tahmini 200.000'i bulunuyordu ve Kwangmyong'a erişim, kırsal kesimdekilere kıyasla şehirlerdeki insanlar arasında daha yaygındır.

Ulusal intranete kişisel bilgisayarlardan erişimin yanı sıra mobil cihazlardan da erişim sağlanabilmektedir. Kwangmyong'un çevirmeli telefon hattıyla 24 saat sınırsız erişimi vardır. 2013 itibarıyla, Kuzey Kore'de Kwangmyong'a erişim sağlayan Samjiyon tablet bilgisayarı da dahil olmak üzere bir dizi Android tabanlı tablet bilgisayar ürünü satın alınabiliyor. 2017 tahmini, Kuzey Kore'deki cep telefonu sayısının 2,5 ila 3 milyon arasında olduğunu gösteriyor. 2020'de yapılan başka bir tahmin, cep telefonu kullanıcılarının sayısının 4,5 milyon olduğunu gösteriyor. Son yıllarda Kuzey Korelilerin Kwangmyong intranetindeki web sitelerine erişmesinin daha yaygın yolu bu oldu. En üst düzey hükûmet yetkilileri ve Kore Bilgisayar Merkezi'nin belirli çalışanları dışında, Kuzey Kore dışındaki küresel İnternet'e veya telefon numaralarına erişime izin verilmemektedir. Kişisel bilgisayarlar gibi kişisel telefonların da yetkililer tarafından onaylanması gerekir. Radio Free Asia'ya göre hükûmet, cep telefonu kullanıcılarının intranete erişebilmeleri için bir gözetim yazılımı yüklemelerini zorunlu kılmaya başladı.

2018 yılında Kuzey Kore, mobil cihazların Pyongyang'daki intranet ağına erişmesine olanak tanıyan Mirae ("Gelecek") adlı yeni bir Wi-Fi hizmetini tanıttı.

## Diller
Ağ, ana arayüz dili olarak Koreceyi kullanır, ancak hükûmetin web portalı (*Naenara*) çok dillidir. Yabancı dillere aşina olmayan kullanıcılara yardımcı olmak amacıyla, kullanıcıların Korece ile Rusça, Çince, İngilizce, Fransızca, Almanca ve Japonca arasında çeviri yapabilecekleri, en az 1.700.000 kelime içeren bir veri tabanına sahip bir sözlük bulunmaktadır.

İntranetteki farklı web siteleri, farklı dillerde mevcut olabilir. Posta pulu satan bir web sitesi Korece, İngilizce ve Çince dillerinde mevcuttur. Kim ailesinin yazıları Korece, Japonca, Rusça ve Çince olarak mevcuttur.

## Bilgi kontrolü
Kwangmyong yalnızca Kuzey Kore'nin iç kullanımı için tasarlanmıştır ve bu yüzden bir intranet olarak anılır. Kwangmyong, Kuzey Kore'deki yerli kullanıcıların yabancı içerik veya bilgilere serbestçe erişmesini ve genellikle yabancıların yerli içeriğe erişmesini engeller. *[[Günlük NK|Daily NK]]*'ye göre Kwangmyong, "gizli verilerin sızmasını önlüyor" ve "bir tür bilgi sansürü işlevi görerek istenmeyen bilgilere erişilmesini önlüyor". Bu nedenle, dış dünyayla bağlantının olmaması ve meydana gelen sansür nedeniyle hassas konuların ve bilgilerin Kwangmyong'da yüzeye çıkması pek olası değildir. Kwangmyong, hükûmetle ilgili kuruluşlar tarafından korunur ve izlenir. Ancak küresel İnternet'ten gelen büyük miktardaki materyal, işleme tabi tutulduktan sonra Kwangmyong'a ulaşıyor. Devlet onaylı telefonların işletim sistemleri, yine devlet tarafından onaylanmayan uygulamalara erişimi reddeder.

Kuzey Kore'deki yabancıların genellikle Kwangmyong'a erişmelerine izin verilmese de, küresel internete erişimleri olabilir. Güvenlik nedeniyle, İnternet ve intranet erişimi olan ağlarda hava boşluğu vardır, böylece İnternet erişimi olan bilgisayarlar, Kwangmyong erişimi olan bilgisayarlarla aynı konumda yer almaz.

Dışarıdaki internete doğrudan bağlantı olmadığı için istenmeyen bilgiler, Kwangmyong'a giremez. Bilgiler, Kuzey Kore intranetinde barındırılmadan önce devlet kurumları tarafından filtrelenir ve işlenir. Myanmar ve Küba da İnternet'in geri kalanından ayrılan benzer bir ağ sistemi kullanıyor ve İran'ın gelecekte böyle bir ağı hayata geçirmeyi planladığı bildirildi, ancak bunun İnternet ile birlikte çalışacağı ve onun yerini almayacağı iddia ediliyor.

## Siteler listesi
Aşağıda, 2016 yılında Kwangmyong'un web sitesi portalında listelenen sitelerin bir listesi bulunmaktadır:

Aşağıda, 2016 yılında www.sciteco.aca.kp'de (Kwangmyong web sitesi portalı) doğrudan listelenmeyen sitelerin ve 2016'dan sonra Kwangmyong'da oluşturulduğu doğrulanan sitelerin bir listesi bulunmaktadır.

## Ayrıca bakınız

* Kuzey Kore'de internet
* Kuzey Kore'de internet sansürü
* Red Star OS

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* North Korea Tech'te Kwangmyong'daki sitelerin listesi 
* Yle Areena'da Kwangmyong'da sörf yapma videosu 
* North Korea Economy Watch'ta Kwangmyong bilgisayar ağı 
* Kore-Amerikan Araştırmaları Enstitüsü'nde Kore Yarımadası'ndaki Dijital Uçurum
* Savunma Teknik Bilgi Merkezi'nde P'yongyang'ın Münzevi Sörfçüleri 

## Alakalı eserler

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*