open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Veneto

**Veneto** veya **Venetia**, İtalya'nın 1948 Anayasası ile kısmi bölgesel özerklik verilmiş 20 bölgesinden birisidir. Kuzey-doğu İtalya coğrafi bölgesinde bulunmaktadır. Baş şehri Venedik'tir. Önceleri meşhur Venedik Cumhuriyeti'nin beşiği, daha sonra göç yığınlarının toprağı şimdilerdeyse Veneto. Nüfusu 4.9 milyonu aşıyor. İtalya bölgesinin en zengin ve en endüstrileşmiş bölgelerinden birisidir. Veneto'nun tabii, tarihsel ve sanatsal güzellikleri onu en çok ziyaret edilen bölgesi yapmakta ve her yıl yaklaşık 60 milyon turist gelmektedir. Konuşulan diller, Venedikçe, Latince ve İtalyancadır.

## Coğrafya

Veneto, İtalya'nın Kuzeydoğu kısmında yer alır. İtalyan bölgelerinden Emilia-Romagna ve Lombardiya, özerk İtalyan bölgelerinden Trentino Alto Adige/Südtriol ve Friuli-Venezia Giulia ve Avusturya ülkesi ile sınırdır. Alpler ve Adriyatik Denizi arasında uzanır. Po, Adige Brenta ve Piave River nehirleri ile kavşaklar bu bölgededir.

## Tarih

### Venedik dönemi

## İller ve şehirleri

Veneto bölgesinin yedi ili vardır:

*Veneto* bölgesinde 30.000den daha büyük nüfuslu şu şehirler bulunmaktadır:





## Resimler


**<span style="color:white">Veneto</span>**



Venice 1.jpg|Venedik gece manzarası
Venice 2.jpg|Venedik'te kanal ve gondol
Venice 3.jpg|Venedik'ten manzara
Venedig Basilika.jpg|Venedik'te San Marko Basilikası 
San Marco horses.jpg|San Marko Basilikası 1204'te İstanbul'dan talan edilen bronz atlar 
Italy - Verona - Arena.jpg|Verona'da antik Arena
Verona 2.jpg|Verona 
Piazza delle Erbe (Verona).jpg|Verona'dan manzara
Padua 1.jpg|Padova şehir merkezi 
OrtoBotPadova Incrocio viali.jpg|Padova Botanik Bahçesi
Vicenza 2.jpg|Vicenza panoraması
Belluno-Schiara.jpg|Belluno ve Alpler
La Rotonda.png|Mimar Palladio villası La Rotunda




## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*  Veneto Bölgesi resmi websitesi  (Erişme:28.1.2009)
* * 
* Bölgesi turistik şehirleri turist kılavuzu , ,  (Erişme:28.1.2009)
Trentino-Alto Adige/Südtirol

**Trentino-Alto Adige** (İtalyanca: *Regione otonoma Trentino Alto Adige-Sudtirol*, Almanca: *Sudtirol*, Ladino: *Trentin-Sudtirol*) Kuzey Doğu İtalya'da 1948 Anayasası ile kısmi bölgesel özerklik verilmiş 20 bölgesinden biridir.

Trentino-Alto Adige tarihsel-kültürel-idari gerçeklere bağlı olarak iki alt-bölgeden oluşur. Kuzeyde özerk Bolzano (il)'ne tekabül eden "Alto Adige" bulunur ve Alto-Adige'nin merkez şehri ise Bolzano'dur. Güneyde özerk Trento (il) iline tekabül eden "Trentino" vardır ve bu idari ilin merkezi ve Trentino-Alto Adige özerk bölgesinin başkenti Trento'dur

Trentino-Alto Adige'de İtalyanca ve Almanca resmî dillerdir.

Trentino-Alto Adige bölgesinin güneyinde Veneto Bölgesi, kuzey ve kuzey batısında Avusturya'ya ait Tirol ve Salzburg eyaletleri, güney-batısında Lombardiya Bölgesi ve kuzey-batısında İsviçre (Grioni kantonu) bulunur.

## Bölgedeki iller ve beldeler

*Trentino - Alto Adige - Südtirol* özerk bölgesinde şu iki özerk il bulunur:

*Trentino-Alto Adige-Sudtirol* özerk bölgesinde bulunan nüfusu yaklaşık 20.000 ve üstünde bulunan beldelerin listesi şudur:





## Resimler


**<span style="color:white">Trentino-Alto Adige</span>**



Trento Campanile.jpg|Trento, "Torre Civico" kulesi
Dom Maria Himmelfahrt Bozen.jpg|Bolzano, şehir merkezi ve Katedral
St-magdalena st-justina-rosengarten.jpg|Bolzano yakınlarında üzüm bağları
Trafoi 01.jpg|Stifs köyü yakınında bir Alp manzarası
Schloss Tirol 02.jpg|Meran yakınlarında bir Tirol Şatosu
AbbaziaMonteMaria2.JPG|Monte Maria Manastırı
Castello Buonconsiglio Back Trento Italy.JPG|Trento, Buonconsiglio Şatosu
Castello-sabbionara.jpg|Sabbionara Şatosu




## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*  Trentino-Alto Adige Özerk Bölgesi resmi websitesi  (Erişme:5.9.2010)
* Trentino-Alto Adige Özerk bölgesinde etkinlikler websitesi
Aosta

**Aosta** (Fransızca: *Aoste*), Torino'nun 110&nbsp;km kuzeybatısında İtalya Alp'lerindeki iki dilli Aosta Vadisi'ndeki önemli bir şehirdir. Mont Blanc Tüneli'nin İtalya yakınında Buthier Nehri ve Dora Baltea Nehrinin birleşme, kavşak noktasında konumlanır.

İtalya'nın 1948 Anayasası ile kısmi bölgesel özerklik verilmiş 20 bölgesinden birisidir.

## Tarihçe
Aosta'ya yerleşim tarih öncesi zamanlarda başlamaktadır. Daha sonra *Salassi* Kelt şehri haline gelir. Terentius Varro şehri MÖ 25 tarihinde ele geçirir ve *Augusta Praetoria*'nın Antik Roma kolonisini kurar. MÖ 11 yılından sonra Aosta Roma İmparatorluğu'nun bölgesi olan *Alpes Graies* ("Grey Alps":Yeşil Alpler)'in başşehri olur.

Batı Roma İmparatorluğu'nun çöküşünden sonra şehir Burgundlar, Ostrogotlar ve Bizans'lılar tarafından ele geçirilir. Lombardlar şehri kendilerinin İtalyan Krallığına eklerler. Daha sonra da III. Pepin'in Frank Krallığı tarafından kovulurlar.

10. yüzyılda Aosta Burgonya Krallığı'nın parçası haline gelir. Daha sonra 1032 yılında çöküşü ile Savoya Hanedanı'nın I. Umberto Biancamano topraklarına katılır.

Savoya Hanedanı altında Aosta'ya özel bir statü garanti edilir. Bu durum yeni İtalyan Cumhuriyeti 1948 yılında ilan edildiğinde de muhafaza edilir.

## Kaynakça
Brandenburg

**Brandenburg**, Almanya'nın kuzeydoğusunda bulunan bir eyalet. Başkenti Potsdam'tır. Diğer önemli kentleri ise Cottbus, Brandenburg an der Havel, Frankfurt (Oder) ve Oranienburg'dir.

1050 yılık tarihi olan Brandenburg/Havel şehri üç bölümden oluşmaktadır. Altestadt (Eski Şehir), Neuestadt (Yeni Şehir) ve Dominsel (Katedral adası). Eski ve Yeni Şehir Havel tarafından ikiye ayrılır. Neustadt (Yeni Şehir) bölümünde bulunan ve 1401 yılında inşa edilen St. Kaharinen Kilisesi buna etkileyici bir örnektir. Altestadt (Eski Şehir) kısmında bulunan St. Gotthardt Kilisesi de St. Katharinen Kilisesinden sonra inşa edilmiştir. Bunların inşaasında tuğla kullanılmıştır.

Belediye binasının önünde de taştan yapılmış bir Roland heykeli vardır. 15. yüzyılda şehrin simgesi olarak dikilen heykel 5 metreden daha yüksektir.

Şehrin asıl merkezi olan Katedral adası (Dominsel) Brandenburg'un Katedral St. Peter ve Paul'a ait en eski binası bulunur. Şehir içerisinde 400'ün üzerinde anıt değerinde bina vardır ve Brandenburg şehri Brandenburg eyaletinin en fazla anıtı ve tarihi binası olan şehridir. Şehir içindeki tarihi binaların yarısından fazlası yeniden inşa ya da restore edilmektedir.

Bach ünlü Brandenburg konçertolarını burada bestelemiştir.

## Yönetim
Brandenburg on dört kırsal bölgeye bölünür (*Landkreise*),



ve dört şehir bölgelerine (*kreisfreie Städte*),

# Brandenburg an der Havel
# Cottbus
# Frankfurt (Oder)
# Potsdam

### Gezilecek yerleri
Brandenburg'da ziyaret etmek için çeşitli ve ilginç müzeler vardır. Örneğin; Endüstri Müzesi, Katedral Müzesi, Kriminal ve İşkence Müzesi, Nostalji Müzesi. Brandenburg çevresini keşfetmek için bisiklet, kano ya da yelkenli tekne kiralanabilir. Şehri degişik açılardan görüp tanımak için en çok bilinen Havel çevre turu yapılabilir. Ana havalimanı Berlin Schönefeld Havalimanı Dır.

Brandenburg şehrinin manzarasını başlıca Havel (gol ve su kolarından oluşur) oluşturmaktadır. Ormanlar, çimenler ve irili ufaklı göller sizi spor yapmaya ve dinlenmeye davet eder. Kış fazla fırsat sunmamasına rağmen donmuş göllerin üzerinde paten ya da Marienberg (Dağ) kızakla kayabilirsiniz.

Sıcak havalarda seçmesi güç olan; yelken açabilir, motorbot kullanabilir ya da kayıkla kürek çekebilir, oltayla balık tutabilir ya da yüzebilirsiniz. Brandenburg içindeki ve dışındaki göller sadece su sporları için çekici değildir, ayrıca çekici göl kıyıları sizi dinlenmeye davet eder. Tabii ki yürüyüş yapmak ve bisiklet sürmek isteyenlere de güzel yerler ve olanaklar vardır. At binicileri ve hava sporları yapanlar da yeterli koşullar bulabilmektedir. Golf yapanlar için de yakındaki golf sahasına gidebilirler.

## Ayrıca bakınız
* Almanya'nın yeni eyaletleri

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Resmi web sitesi
Bremen (eyalet)

**Bremen**, Almanya'nın eyaletlerinden birisidir. Almanya'nın kuzeyinde bulunur. **Bremen** mızıkacıları eyaletin simgesidir. Ayrıca eyaletin futbol takımı olan Werder Bremen Alman 1.ligi Bundesliga'da boy göstermektedir.

## Coğrafya
Bremen eyaleti iki ayrı parçayı içerir. Bremen resmi olarak eyaletin başşehridir (*Stadtgemeinde Bremen*) ve diğer şehir ise Bremerhaven (*Stadt Bremerhaven*)dir. Her ikisi de Weser nehrinde konumlanır. Bremerhaven daha çok akıntı yönündedir ve Kuzey Denizi limanı (Bremen Limanı) olarak hizmet verir. Her ikişehir de Aşağı Saksonya'nın eyaleti (*Niedersachsen*) tarafından tamamıyla kuşatılır.

### 2003 eyalet seçimleri
Dr. Henning Scherf (SPD) Belediye ve Senato başkanı olarak SPD-CDU büyük koalisyonundadır. Söz verdiği gibi yasama dönemi yarısından sonra istifa etti. 2019 yılından beri yeni Belediye ve Senato Başkanı Andreas Bovenschulte dir.

### 2007 eyalet seçimleri
Bremen eyalet seçimleri 13 Mayıs 2007 yılında yapıldı.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*Resmi web sitesi
Saarland

**Saarland**, Almanya'nın güneybatısında yer alan bir eyalettir. Başkenti Saarbrücken'dir. Kuzeyinde ve doğusunda Renanya-Palatina, güneyinde Fransa ve batısında Lüksemburg ile çevrilidir.

Nüfusu 31 Ağustos 2013 itibarı ile 992.000´dir. II. Dünya Savaşı sonrasında 1949 yılına kadar kendi içinde bağımsız ancak ekonomi ve savunma açısından ayrıca dışa karşı temsilen Fransa'ya bağlı kaldı. Ardından yarı bağımsız oldu. Bu süreçte kömür işletmeleri Fransa tarafından kontrol edilmeye devam ediyordu. Para birimi Saar Frangı da Fransız Frangı'na endeksliydi. 1957'de yapılan referandumdan çıkan % 67,7'lik birleşelim oyuyla Federal Almanya Cumhuriyeti'ne katılarak bu ülkenin onuncu eyaleti oldu.

Saarland'a neredeyse tamamen Almanca konuşan halktan oluşmasına ve eyalette Alman kültürünün egemen olmasına rağmen mutfaktan sanata pek çok alanda Fransa ve Fransızcanın izlerine rastlamak mümkündür.

## İlçeler
Eyalet 6 ilçeden oluşmaktadır:

# Merzig-Wadern
# Neunkirchen
# Saarbrücken
# Saarlouis
# Saarpfalz
# St. Wendel

## Ekonomi
Nüfusu bir milyonun altında olan Saarland'da ulusal ve uluslararası bilinen birçok firma vardır. Ulaşım sorunu olmadığından bu firmalar Saarland'ın her yerine dağılmıştır.

Amerikalı otomobil üreticisi Ford'un Saarlouis şehrinde 6.500 kişinin çalıştığı büyük bir fabrikası bulunmaktadır. Bunun dışında Bosch, Villeroy & Boch, Michelin, Ludwig Schokolade, ZF Friedrichshafen, Dillinger Hütte (Dillingen Demir Çelik Fabrikası), Saarstahl (Saar Demir Çelik Fabrikası), Nestlé Wagner'nin fabrikaları bulunmaktadır.

## Eğitim
Eyalette Saarland Teknik ve Ekonomi Yüksekokulu ve Saarland Üniversitesi yükseköğrenim hizmeti vermektedir. Saarland Üniversitesi'nin tıp bölümü (Homburg'ta) dışında kalan diğer bölümleri Saarbrücken'daki yerleşkesinde bulunmaktadır.

## Ayrıca bakınız
* Saarland Üniversitesi
* Saarland Teknik ve Ekonomi Yüksekokulu

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Resmi web sitesi
Saksonya

**Saksonya** (; Yukarı Sorpça: Swobodny stat Sakska, Aşağı Sorpça: Zwězkowy kraj Sakska), Almanya'nın doğusunda yer alan eyaletidir. Çekya sınırına yakındır. Kuzeyde Brandenburg ve Berlin, güneyde Bavyera ile komşudur. Başkenti Dresden'dir. Diğer önemli kentleri ise Leipzig, Chemnitz, Zwickau, Görlitz, Plauen ve Bautzen'dir. Genel olarak yöreye özgü şive olan *Sächsisch* konuşulur.

## İdari bölümler
Saksonya üç bölgeye bölünür Direktionsbezirke&nbsp;- Chemnitz (bölgesi), Dresden (bölgesi), Leipzig (bölgesi)&nbsp;- 10 ilçeye ayrılır:

## Eyalet Parlamentosundaki Partiler

(124 koltuk)
* Hristiyan Demokrat Birliği (CDU) 55
* Sol Parti 31
* Almanya Sosyal Demokrat Partisi (SPD) 13
* Almanya Ulusal Demokratik Partisi (NPD) 8
* Hür Demokratik Parti (FDP) 7
* Birlik 90/Yeşiller 6
* Grup dışı 4

## Başbakan
Stanislaw Tillich (CDU)

## Başlıca kentleri
* Dresden
* Leipzig
* Chemnitz
* Zwickau
* Görlitz
* Plauen
* Bautzen


Dosya:Leipziger Rathaus (Frontansicht).jpg|Leipzig Rathaus 
Dosya:Meissen1.jpg|Meißen.
Dosya:Basteiblick.jpg|Basteiblick
Dosya:2011-08-28 Basteibrücke.jpg|Basteibrücke


### Turizm

Turizm açısından, eyalet altı bölgeye ayrılabilir: güneyde Cevher Dağları, kuzeybatıda Burgenland ve Heideland, Sakson Elbland kuzeyde, Sakson İsviçre güneydoğuda, Oberlausitz doğuda ve Vogtland güneybatıdadır.

Özellikle Erzgebirge, Vogtland, Sakson İsviçre ve Zittau Dağları, turizm tarafından şekillendirilen Sakson manzaralarıdır. Saksonya'daki ana seyahat noktası, yaklaşık 4.5 milyon geceleme (2018) ile Dresden'dir, diğer şehir turizmi hedefleri Leipzig, Bautzen, Görlitz ve Chemnitz'dir. Rekreasyon ve spor olanaklarına ek olarak, turizm endüstrisi özellikle büyük ve küçük kasabalarda özellikle mimari ve kültürel koşullara dayanır. Aynı şekilde, eyaletin mutfak (Sakson mutfağı) ve zanaat ürünleri (Erzgebirge halk sanatı) turizm endüstrisinin belirleyici dallarıdır.

## Ayrıca bakınız
* Almanya'nın yeni eyaletleri

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Resmi web sitesi
Rogaland

**Rogaland** Norveç'in eyaletlerinden birisidir. Hordaland, Telemark, Aust-Agder ve Vest-Agder'e sınırı vardır.

## Coğrafi özellikleri

Rogaland'da genellikle kıyı iklimi görülür. Bu yüzden Rogaland'da sahiller, plajlar ve adalar yoğundur. En önemli adası Karmøy, Boknafjorden ise en büyük körfezidir.

Rogaland nüfus bakımından Norveç'te 3. sıradadır.

Şehirleri: Stavanger, Sandnes, Haugesund, Egersund, Sauda, Bryne, Kopervik ve Jørpeland'dır.

Karmøy başlı başına bir bakır madenidir. (Özgürlük Heykeli'nin yapımında buradaki bakırlar kullanılmıştır.) Rogaland Norveç'in en önemli petrol ve mazot kaynağıdır. Halkın çoğunlukla geçimini tarımla sağlar. Bu yüzden tarım alanları geniştir.

## Bölgeleri
Dört tane bölgesi vardır. Bunlar Haugalandet, Ryfylke, Jæren ve Dalane'dir.

## Tarihi
Rogaland'da, çok eski zamandan kalıntılar vardır. Bunlardan biri Svarthola Mağarasıdır. Araştırmalar sonucu Taş Devrinden kalma bir çocuğun iskeleti bulunmuştur. Arkeolojik çalışmalar sonucu Tunç Devri ve Cilalı Taş Devri'nden kalan kalıntılar bulunmuştur. Rogaland, Vikingler zamanında Rygjafylke olarak anılırmış. Harald Fairhair ve Hafrsfjord Savaşı'ndan önce, önemsiz bir krallık olarak bilinirmiş.

## Turistik Yerler
Rogaland birçok doğal güzelliklerin olduğu yerdir. Örneğin Preikestolen, Kjerag ve Gloppedalsura.

## İlçeleri

Rogaland'ın 26 ilçesi vardır:

Bjerkreim
Bokn
Eigersund
Finnøy
Forsand
Gjesdal
Hå
Haugesund
Hjelmeland
Karmøy
Klepp
Kvitsøy
Lund

Randaberg
Rennesøy
Sandnes
Sauda
Sokndal
Sola
Stavanger
Strand
Suldal
Time
Tysvær
Utsira
Vindafjord


## Dış bağlantılar
* Rogaland Eyaleti - Resmi site
* Eyaletin bir başka sitesi (İngilizce)
* Harita
Sør-Trøndelag

**Sør-Trøndelag**, Norveç'in Trøndelag bölgesindeki bir eyâletidir. Sør-Trøndelag'ı Nord-Trøndelag, Møre og Romsdal,Oppland ve Hedmark çevreler. Eyâletin batısında Norveç Denizi, doğusunda ise İsveç bulunur. Eyâlet nüfusunun yarısından fazlası Trondheim'da yaşar.

## Şehirleri
Sør-Trøndelag'da 25 şehir bulunur. 
* Åfjord
* Agdenes
* Bjugn
* Frøya
* Hemne
* Hitra
* Holtålen
* Klæbu
* Malvik
* Meldal
* Melhus
* Midtre Gauldal
* Oppdal
* Orkdal
* Ørland
* Osen
* Rennebu
* Rissa
* Roan
* Røros
* Selbu
* Skaun
* Snillfjord
* Trondheim
* Tydal
Gotland

**Gotland**, İsveç'in en büyük adası olup nüfusun çoğunluğu Visby'de yaşar. İlçe, ülkenin yüzölçümünün yüzde birinden azını oluşturur ve sürüş mesafesi yaklaşık 170&nbsp;km'dir.

Gotland, İsveç'e tamamen entegre bir parça olup tarihsel olarak Gutça konuşulan bir adayken, zamanla İsveççe yaygınlaşmış ve adanın popülerliğini yaz aylarında güneşli iklim ve turistik etkinlikler artırmıştır.

Gotland'da yaklaşık M.Ö. 7200 yılından beri yerleşim bulunmaktadır. Adanın ana gelir kaynakları tarım, gıda işleme, turizm, bilgi teknolojisi hizmetleri, tasarım ve yerel olarak çıkarılan kireç taşından beton üretimi gibi bazı ağır sanayidir. Askeri açıdan bakıldığında, Baltık Denizi'nin merkezinde stratejik bir konuma sahiptir ve 2018 yılında yeniden kurulan Gotland Alayı'na ev sahipliği yapmaktadır.

## Ayrıca bakınız
* Baltık Denizi'ndeki adaların listesi

## Kaynakça
Buskerud

**Buskerud** Norveç'in eyaletlerinden biridir. Eyaletin başkenti Drammen'dir. Akershus, Oslo, Oppland, Sogn og Fjordane, Hordaland, Telemark ve Vestfold'a sınırı vardır.

Batı kısmı genelinde ağaçlık vadiler ve yüksek dağlık platolardan oluşmaktadır. Doğu kısmı ise batıya göre daha alçak ve birçok göl, dere, çay bulunmaktadır. Tyrifjorden ve Krøderen Buskerud'ın en büyük gölleridir. Numedalslågen, Norveç'in üçüncü en büyük deresidir. Hordaland'den, Buskerud üzerinden Vestfold'a oradadan da denize dökülür. Denize döküldüğü yerden ise Begna Nehri, Sperillen'e dökülür.

Ringerike önceleri küçük bir krallıkmış. 10. yüzyıla gelindiğinde Norveç'in kralları Olav Trygvason ve Olav Haraldsson Ringerike'de büyümüştür. Numedal'da, 17. yüzyıldan beri gümüş madeni çıkartılıyormuş. Ancak 1957'den beri devam ettirilemiyor. Kongsberg'de silah endüstrisi 1814'te gelişti. Ve birçok birbirinden farklı yüksek kuruluşlar şu anda burada bulunmaktadır. Modum'da Kobalt madeni (Blaafarveværket, "Mavi Rengin Fabrikası") açıldı. 1966'da ise Buskerud'un şimdiki arması olan mavi ayının mavi olmasının sebebi Mavi Rengin Fabrikası'nın sembolü olmasıdır. Gümüş renginde arka plan olmasının sebebi ise Kongsberg'deki gümüş madeninin sembolüdür. 

Günümüzde tarihî eserleri, kerestecilik ve kâğıt fabrikaları Buskerud'un endüstrisini, ekonomisini ise, Begna ve Rands ırmakları üzerindeki hidroelektrik santrali oluşturur.

## Bölgeleri
Buradaki birçok bölük bölgeler birleştirilerek büyük dürt bölgelere dönüştürüldü. Bunlar Eiker, Ringerike, Numedal and Hallingdal.

## İsmi
Buskerud (Norveççe *Biskupsruð*) ismi, Modum'da eski bir çiftlik adı imiş. Buralara 1668'de çiftçiler yerleştirilmiş. İsmin ilk kısmı *biskup* yani 'piskopos', son kısmı ise *ruð* yani 'temiz çiftlik'. (Aslında çiftlik ismi fikri o zamanın Oslo piskoposuna aittir.)

## İlçeleri

Buskerud eyaleti 21 tane ilçeden oluşuyor:

## Dış bağlantılar
* Buskerud Fylkeskommune
Västmanland (il)

**Västmanland ili** (İsveççe: *Västmanlands län*), İsveç'in orta kuşağında yer alan Västmanland bölgesi üzerinde kurulu olan bir ildir. İlin komşuları arasında Södermanland, Örebro, Dalarna ve Uppsala illeri yer alır. İlin ayrıca, İsveç'in üçüncü büyük gölü Mälaren Gölü'ne de kıyıları yer almaktadır. İlin yönetim merkezi Västerås'tur.

## Bölgeler
Västmanland ili, kendisiyle aynı ada sahip olan fakat idari bir özellik barındırmayan Västmanland bölgesinin üzerinde yer alır.

## Yönetim
İlin bir yönetim kurulu bulunmaktadır. Bu kurul, İsveç yönetimine bağlı olup, yöresel anlamda sağlık, eğitim, güvenlik ve ulaşım gibi konularda yöre ihtiyaçlarını karşılamaktadır. İl, vali tarafından yönetilmektedir. Västmanland İl Meclisi veya *Landstinget Västmanland*, ülkedeki yirmi bir il meclisinden biridir.

## Alt belediyeler

* Arboga belediyesi
* Fagersta belediyesi
* Hallstahammar belediyesi
* Kungsör belediyesi
* Köping belediyesi
* Norberg belediyesi
* Sala belediyesi
* Skinnskatteberg belediyesi
* Surahammar belediyesi
* Västerås belediyesi

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Västmanland İl Yönetim Kurulu 
* Västmanland İl Meclisi

## Coğrafi konumu
Frizya

**Frizya** veya **Frizye** (Frizce: *Fryslân*, Felemenkçe: *Friesland*), Hollanda'nın illerinden birisidir. Hollanda'nın kuzeyinde yani deniz kıyısında yer alan bir şerit şeklindedir. Frizya Hollanda'da resmi bir yerleşim birimi olarak varlığını günümüzde de sürdürmekte ve halkı Frizce de konuşmaktadır. Frizce, İngilizcenin de kökenini teşkil eder.

Frizya 643,000'lik bir nüfusa sahiptir (2005). Leeuwarden (Ljouwert) ise 91,817 kişilik sakiniyle ilin resmî merkezidir.

Elfstedentocht adındaki yarışlar burada yapılmaktadır. Frizya'da mutfağında en sık tüketilen içecek doğu Frizya çayıdır.

## Şehirler
* Leeuwarden (Ljouwert)
* Sneek (*Snits*)
* IJlst (*Drylts*)
* Sloten (*Sleat*)
* Stavoren (*Starum*)
* Hindeloopen (*Hylpen*)
* Workum (*Warkum*)
* Bolsward (*Boalsert*)
* Harlingen (*Harns*)
* Franeker (*Frjentsjer*)
* Dokkum (*Dokkum*)

## Belediyeler
Frizya'da 18 belediye bulunmaktadır:

* Achtkarspelen
* Ameland
* Dantumadiel
* De Fryske Marren
* Harlingen
* Heerenveen
* Leeuwarden
* Noardeast-Fryslân
* Ooststellingwerf

* Opsterland
* Schiermonnikoog
* Smallingerland
* Súdwest-Fryslân
* Terschelling
* Tytsjerksteradiel
* Vlieland
* Waadhoeke
* Weststellingwerf

## Kaynakça

## Ayrıca bakınız
* Leeuwarden

## Dıș bağlantılar

* İlin resmi websitesi  
*Turizm kılavuzu "VisitFryslân"   
*Frizya film arşivi  
*Frizya'da Droughts dili ve lehçeleri 
*Frizya anavatan websitesi
Güney Hollanda

**Güney Hollanda** (Felemenkçe: *Zuid-Holland*), batı Hollanda'da Kuzey Denizi'ne sahili olan illerinden birisidir ve yerel ismi Zuid-Holland'dır. İlin başşehri Lahey'dir; ama en büyük şehri Rotterdam'dır.

## Coğrafi konum
Güneyinde Zelanda ili, güneydoğusunda Kuzey Brabant ili, doğusunda Gelderland ve Utrecht illeri ve kuzeyinde ise Kuzey Hollanda ili ile sınırı vardır.

## Demografi
Güney Hollanda ilinin nüfusu (2011 tahminleri itibarıyla) 3.528.324 kişidir. İlde nüfus yoğunluğu (2011 nüfus tahminine göre) 1.300 kişi/km² olup burası Hollanda'nın en yoğun nüfuslu bölgelerindendir.

## Şehirler
Güney Hollanda ilinin en önemli şehri olan Lahey hem il başkenti hem de ülkenin yönetimsel başkentidir. Fakat Rotterdam ildeki en büyük nüfuslu şehirdir. Diğer önemli şehirler Gouda, Dordrecht, Leiden, Delft ve Zoetermeer'dir.

## Belediyeler
Güney Hollanda ili 52 belediyeye (Felemenkce:*gemeente*) bölünmüştür.

## Güney Hollanda adaları

Güney Hollanda ilinin güney yöreleri, Ren Nehri ve Meuse Nehri'nin denize döküldüğü deltada yer aldığından, bu bölgede çok sayıda ada bulunmaktadır. Bu adalar, etraflarını çevreleyen nehirler, kanallar veya diğer su yolları ile birbirlerinden ayrılmıştır. Ancak, bu ilde kurulan geniş kapsamlı ulaşım ağları sayesinde adalar arasında güçlü bağlantılar mevcuttur.

Şu listede ve buna bağlı haritada bu adaların isimleri verilmektedir:

1. Goeree-Overflakkee
2. Tiengemeten
4. ve 5. Voorne-Putten
6. Hoeksche Waard
7. Dordrecht
9. IJsselmonde
10. Rozenburg

## Resimler

Dosya:Kinderdijk holland.jpg|Ren-Meuse deltasında Kinderdijk'de yeldeğirmenleri
Dosya:Waalhaven in Rotterdam 2016.jpg|Rotterdam limanında


## Kaynakça

## Ayrıca bakınız
* Lahey
* Rotterdam

## Dış bağlantılar

* İl'in resmi websitesi  
*  Güney Hollanda hakkında turizm enformasyonu 
* Güney Hollanda hakkında enformasyonu  
* Güney Hollanda belediyeleri hakkında enformasyonu  
* Güney Hollanda belediyeleri bayrakları
*  Güney Hollanda nehir deltalarında sellerden koruma  "Deltaworks Online Websitesi"  
* Google Maps'de Güney Hollanda
Rayon (yönetim)

**Rayon** (Rusça: райо́н, Ukraynaca: районний Beyaz Rusça раён; Azerice: rayon, Letonyaca: rajons, Litvanyaca: rajonas, Gürcüce: რაიონი, *raioni*), Sovyetler Birliği'nden kalma bir yönetim birimidir:
 
Bir rayon genellikle ulusal seviyenin iki seviyesi altında bir idarî birimdir. Örneğin;
* Bir oblastın parçası (Belarus);
* Bir oblast, kray, özerk cumhuriyet, özerk bölge veya büyükşehirin parçası (Rusya);
* Küçük Sovyet Sosyalist Cumhuriyetleri (SSC), oblast, kray, cumhuriyet veya büyük SSC'lerin büyükşehirlerinin parçası (eski SSCB);
* Bir oblast, bir büyükşehir veya Kırım Özerk Cumhuriyeti'nin parçası (Ukrayna)

Türkiye'nin idarî yapısı ile karşılaştırıldığında rayon bir ilçeye denk olarak ifade edilebilir. Örneğin: İstanbul'un Fatih ilçesi, İstanbul'un rayonu veya İzmir'in Torbalı ilçesi İzmir'in bir rayonudur denebilir.

## Tarihçe
Rayon terimi, 1923-1929 yıllarında Sovyetler Birliği'nde yapılan bir idari reform sonrası bir idari alt birim olarak kullanılmaya başlamıştır. Önceleri Rus İmparatorluğu'nda volost ve uyezd olarak tanımlanan bölgeler için rayon denmeye başlamıştır.

## Rayonun kullanıldığı ülkeler
### Mevcut
* Azerbaycan (birinci derece idari taksimat, ilçe seviyesinde)
* Belarus 
* Bulgaristan (Sofya, Filibe ve Varna'nın ilçeleri)
* Moldova
* Rusya (cumhuriyet, kray ve oblast veya şehir altı yönetim birimi, ilçe)
* Ukrayna
* Kırgızistan

### Eskiden
* Ermenistan
* SSCB

## Ayrıca bakınız
* Mikrorayon
Abşeron

**Abşeron Rayonu** (Azerice: Abşeron rayonu), Azerbaycan'na bağlı bir rayon. Merkezi Hırdalan şehridir. Abşeron-Hızı Ekonomik Bölgesine dahildir.

## Tarih
Tarihsel açıdan, Abşeron, Şirvanşah hanedanı (11.-15. yüzyıllar), Safeviler (16.-18. yüzyıllar) ve Bakı Hanlığı tarafından yönetilmiştir. Abşeron Rayonu, Ocak 1963 tarihinde kurulmuştur.

## Coğrafi konum
Abşeron, Hazar Denizi'nin batı kıyısında yer almaktadır. Abşeron bölgesi kuzeyde Sumgayit şehri, kuzeybatıda Hızı bölgesi, batıda Gobustan bölgesi, güneybatıda Hacıgabul bölgesi ve doğuda Bakü şehri ile sınır komşusudur.

Bölgenin ana bitki örtüsü yarı çöl bitkileridir. Bunlara ek olarak, pelin otu, şoranga, etli şoranga, kengiz vb. bitkiler yaygın olarak bulunur.

Abşeron yarımadasında birçok kara dut çeşidi yetişir ve bunların en kalitelisine khartut denir. Azerbaycanlılar kara duttan ve beyaz duttan reçel yaparlar. Abşeron yarımadasında ayrıca fıstık, badem, incir ve zeytin ağaçları da yetiştirilir.

### Kasabaları ve köyleri
Hırdalan, Aşağı Güzdek, Digah, Ceyranbatan, Güzdek, Hökmeli,Qobu, Mehdiabad, Pirekeşkül, Saray,Fatmayı,Göredil, Masazır, Memmedli, Novhanı, Nubar, Kobustan, Şafak

## Kaynakça

## Ayrıca bakınız
*Abşeron'un taş yolları

## Dış bağlantılar
Stockholm (il)

**Stokholm ili** (İsveççe: *Stockholms län*), İsveç'in güneydoğu bölgesinde yer alan Uppland ve Södermanland bölgelerinin üzerinde kurulu olan bir ildir. Baltık Denizi kıyısındaki il, ülkenin başkenti Stokholm'ü de barındırır. İlin komşuları arasında Uppsala ve Södermanland yer alır. İlin ayrıca Mälaren Gölü'ne kıyısı bulunur. Ülke nüfusunun beşte birinden fazlası Stokholm ilinde yaşar. İlin yönetim merkezi Stokholm'dür.

## Tarih
Stokholm ili 1714 yılında kuruldu. 1 Ocak 1968 tarihine kadar aynı adlı kentten bağımsız olan il, bu tarihte Stokholm ile birleştirildi. Yine aynı tarihte sınırların genişliğinde de düzenlemeler yapıldı. Upplands-Bro ve Östhammar'ın büyük kısmı Uppsala iline verildi.

## Alt belediyeler


Botkyrka belediyesi
Danderyd belediyesi
Ekerö belediyesi
Haninge belediyesi
Huddinge belediyesi
Järfälla belediyesi
Lidingö belediyesi
Nacka belediyesi
Norrtälje belediyesi

Nykvarn belediyesi
Nynäshamn belediyesi
Salem belediyesi
Sigtuna belediyesi
Sollentuna belediyesi
Solna belediyesi
Stokholm belediyesi
Sundbyberg belediyesi
Södertälje belediyesi

Tyresö belediyesi
Täby belediyesi
Upplands-Bro belediyesi
Upplands Väsby belediyesi
Vallentuna belediyesi
Vaxholm belediyesi
Värmdö belediyesi
Österåker belediyesi


## İl Yönetim Kurulu
1968 yılından önce Stokholm kenti, Stokholm ili sınırları içine dahil değildi. Kent, o dönemde kendi başına bir yönetime sahipti. Kentin ille birleşmesinden sonra il yönetim kurulu başkent Stokholm için de etkin olmaya başladı. İl yönetim kurulunun amacı millî siyasette, meclisle ortak çalışarak çeşitli amaçları yerine getirmektir. İl ayrıca bir valiye de sahiptir.

## İl meclisi
Stokholm il meclisi (*Stockholms läns landsting*) yirmi bir İsveç il meclislerinden bir tanesidir. Bu meclis, İsveç yönetimine bağlı olup, yöresel anlamda sağlık, eğitim, güvenlik ve ulaşım gibi konularda yöre ihtiyaçlarını karşılamaktadır. Bu meclis 149 üyeye sahip olup, üyeleri il halkı tarafından dört yılda bir seçimlerle belirlenmektedir.

### Hastaneler
İl meclisi, ildeki birçok hastaneyi işletir. Bunlar:

* Karolinska Üniversite Hastanesi
* Söder Hastanesi
* Danderyd Hastanesi
* Södertälje Hastanesi
* Norrtälje Hastanesi
* St. Erik Göz Kliniği

### Ulaşım
İl meclisi, ildeki ulaşım altyapısını kontrol eder. Meclise bağlı olan Storstockholms Lokaltrafik, (SL) otobüs, tramvay ve tren servislerini düzenler. Ayrıca Waxholmsbolaget de bot trafiğini denetler. İl meclisi, bu işlemleri yapmaları için birçok şirketle iş birliği yapmaktadır.

## Ayrıca bakınız
* Stokholm İl Müzesi

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Stokholm İl Yönetim Kurulu 
* Stokholm İl Meclisi 
* Böglesel Stokholm Birliği 
* 2006 Seçim Sonuçları 

## Coğrafi konumu
Ağcabedi (rayon)

**Ağcabedi Rayonu** (Azerice: Ağcabədi rayonu), Azerbaycan'da rayon. İdari merkezi Ağcabedi şehridir.

## Hakkında
Ağcabedi Rayonu 1930 yılında kurulmuş, 1963 yılında feshedilerek Ağdam Rayonu'na dahil edilmiştir. 1965 yılında yeniden bağımsız bir rayon olmuştur.
Kür-Aras ovasında yer almaktadır. İklimi ılımlı sıcak ve kuru astropikaldır. Akarsu şebekesi seyrektir. Acı göller var. Tarımda pamukçuluk önemli yer kaplar.

## Kaynakça
Berde (rayon)

**Berde Rayonu** (Azerice: Bərdə rayonu), Azerbaycan'da rayondur. İdari merkezi Berde şehridir.

## Hakkında
Rayon 1930 yılında kurulmuştur. Karabağ düzlüyünün orta kısmında yer almaktadır. İklimi ılımlı sıcak ve kuru astropikaldır. Arazisinden Kür Nehri, Terter ve Haçın çayları akmaktadır.

Yevlah, Terter, Ağdam, Ağcabedi rayonları ile komşudur.

## Tarihi
Kaynaklarda kim tarafından ve ne zaman kurulması hakkında farklı yazılar var. Kitab-ı Dede Korkut'ta adı geçmektedir.

Sasaniler zamanı idari merkezlerden birisi olmuştur. V. yüzyılda Kafkas Albanyası'nın başkenti oldu. 552'den Kafkas Albanyasının dini merkezi haline de geldi.

628 yılında Hazarlarca ele geçirildi.

Araplar bölgeyi fethettikten sonra Kafkaslar'ın en büyük şehirlerinden birisi olmuştu, kentte 100 binden fazla kişi yaşamaktaydı.

Araplar zamanı önce kendi hükümdarlarını seçme hakkına sahipti, 752'den ise tam Arap egemenliğine girdi ve Arrân'ın başkenti oldu. 789'den III. Emirliğin başkenti oldu.

Babek isyanı zamanı önce kent yakınlarında İsa ibn Muhammed'e tabi olan Arap ordusu mağlup oldu, 824 yılında ise isyancılar ikinci ordunu yenerek şehri ele geçirdi.

VIII.-IX. yüzyıllarda önemli ticari ve kültür merkezi idi.

Kent birkaç defa tamamen yıkıldı; önce Moğollar, sonra Timurlar ve Nadir Şah tarafından.

Hanlıklar zamanında kent, Karabağ Hanlığı'nın sınırları içinde yer almaktaydı.

## İdari birimler
* 109 köy

## Kaynakça
Daşkesen (rayon)

**Daşkesen Rayonu** (Azerice: Daşkəsən rayonu) - Azerbaycan'da rayon. İdarî merkezi Daşkesen şehridir.

## Hakkında
Rayon 1930'da kurulmuştur. 1956'dek Destefur Rayonu (Azerice: Dəstəfur rayonu) adlanmıştır. 1963'te lağvedilerek Hanlar Rayonuna (Göygöl Rayonu) katılmış, 1965'te yeniden ayrı rayon kurulmuştur.

8&nbsp;km bölümü Ermenistan ile sınırlı.

Rayon demir cevheri bakımından zengin kaynaklara sahip bulunmaktadır.

Rayonda 1 şehir, 6 kasaba və 42 köy var.

## Kaynakça
Füzuli (rayon)

**Füzuli Rayonu** (Azerice: Füzuli rayonu), Azerbaycan'da rayon olarak adlandırılan birinci derece idari bölüm. Karabağ Ekonomik Bölgesi'ne dahildir.

Füzuli, güneydoğu eteklerinden Araz Nehri'ne kadar Karabağ Sıradağlarının eğimli ovalarını ve ovalarını kaplar. İran ile Cebrayıl, Hocavend, Ağcabedi, Beylagan Rayonları ve Aras Nehri boyunca sınır komşusudur. Füzuli bölgesinin toprakları 1386&nbsp;km² olup, nüfusu yaklaşık 144.000 kişidir. İlçede 1 şehir, 1 kentsel yerleşim, 75 köy ve diğer yerleşim yerleri bulunmaktadır. Bölge topraklarından geçen Güruçay, Kondalançay, Gözlüçay, Çereken nehirleri, Araz havzasının nehirleridir.

## Hakkında
Bölge, 10 Eylül 1827'de idari bir bölge birimi olarak kuruldu ve başlangıçta Garabulag olarak adlandırıldı. 8 Ağustos 1930'da bir ilçe olarak düzenlendi ve Qaryagin olarak adlandırıldı.

Nisan 1959'da, büyük Azerbaycan şairi Muhammed Fuzuli'nin doğumunun 400. yıldönümü şerefine, Karyagin ilçesinin adı Fuzuli ilçesi olarak değiştirildi.

1993 Yaz Taarruzları sonucu Ermenistan Silahlı Kuvvetleri tarafından Fuzuli kenti dahil olarak kısmen işgal edilmişti. De facto Dağlık Karabağ Cumhuriyetini ilan eden Ermeniler, bu rayonu Hadrut İlinin bir parçası olarak yönetmekteydi. İlçeye ermeniler tarafından “Varanda” ismini verildi. İşgalden önce rayonda 105.000 nüfusun %99 çoğunluğunu Azerbaycan Türkleri oluşturmuş ve Ermeni kontrolünde olan topraklardan Türkler tamamen sürgün edilmiştir. Ancak Azerbaycan ordusunun Aralık 1994'te başlattığı Horadiz Operasyonu sonucunda işgal altındaki 21 köy ve stratejik öneme sahip Horadiz yerleşim yeri işgalden kurtarıldı. 2020 yılına kadar bölgede Azerbaycan Silahlı Kuvvetleri ile Ermenistan Silahlı Kuvvetleri (yani Dağlık Karabağ Savunma Ordusu) arasında ayrım yapan Dağlık Karabağ Temas Hattı mevcut idi. 2020 Dağlık Karabağ çatışmaları zamanı Füzuli Operasyonu sonucunda 17 Ekim 2020 tarihinde Füzuli kentinin merkezi Azerbaycan tarafından geri alınmıştır.

## Füzuli rayon yerleşim birimleri

## Kaynakça

## Ayrıca bakınız
*Füzuli Uluslararası Havalimanı
*Füzuli–Şuşa Otoyolu
*Füzuli'nin Kurtuluşu Madalyası
Astara (rayon)

**Astara Rayonu** (Azerice: Astara rayonu), Azerbaycan'ın güneyinde bir rayondur. Yönetim merkezi İran sınırında bulunan Astara şehridir.

Azerbaycan'da rayon olarak adlandırılan birinci derece idarî bölümlerden birisidir.

## Kaynakça
Ağstafa (rayon)

**Ağstafa Rayonu** (Azerice: Ağstafa rayonu), Azerbaycan'da rayon olarak adlandırılan birinci derece idarî bölümlerden birisidir.

## Hakkında
Ağstafa Rayonu 1939 yılında kurulup, 1959 yılında feshedilerek arazisi Kazah Rayonu ile birleştirilmiş, 1991 yılında yeniden bağımsız rayon olmuştur. Bakü-Tiflis demiryolu rayonun arazisinden geçmektedir. Nüfusun büyük çoğunluğunu Azerbaycanlılar oluşturmaktan %98,7 diğer milletler ise Tatarlar, Türkler ve Ruslardır.

## Kaynakça
Goranboy (rayon)

**Goranboy Rayonu** (Azerice: Goranboy rayonu), Azerbaycan'da rayon olarak adlandırılan birinci derece idarî bölümlerden birisidir. Merkez Goranboy şehridir.

## Genel bilgiler
Yüzölçümü 1790 km² olup nüfusu 107.900 kişidir (01.01.2024). Merkez Goranboy şehridir.
Bölgede 2 şehir, 7 kasaba ve 79 köy bulunmaktadır. (Genel olarak 88 yerleşim yerinden 86'sında yerleşim vardır, Gülistan ve Baş Gişlaq köylerinde ise yerleşim yoktur.)

## Şehirler ve kasabalar
Goranboy rayonunda 2 şehir (Naftalan hariç) ve 7 kasaba bulunmaktadır.

## Hakkında
Bakü ile uzaklığı 317&nbsp;km'dir. SSCB dönemlerinde Kasım İsmayilov (Касум-Исмаилов) diye adlandırılmıştır. Azerbaycan'ın bağımsızlığından sonra eski adına dönmüştür.

De facto Dağlık Karabağ Cumhuriyeti, Goranboy Rayonunun güney bölgesini talebinde bulunıp Şaumyan (Ermenice: Շահումյան) İli ile birleştirmeyi planlamaktadır. 

## Coğrafyası
Azerbaycan'ın batı bölgesinde yer alan rayon, batıda Göygöl, kuzeybatıda Samuh, doğuda Yevlah, güneydoğuda Tartar, güneyde Ağdere ve Kelbecer ile komşudur. Bölgenin kuzey sınırları Mingeçevir rezervuarına bağlanmaktadır.
Arazi kuzeydoğuda düz, güneybatıda dağlık olup, bazı yerlerde tepeler ve vadilerle kesilmiştir. Yaylalarda Paleojen ve Neojen çökelleri, ovalarda ise Antropojenik çökeltiler yaygındır. Dünyanın tek şifalı petrol sahası (Naftalan) burada bulunmaktadır. 10-12 km uzunluğundaki dere yatağı ağı Gürdara, Gürzalılar ve Aşağı Ağcakend bölgelerinde bulunmaktadır. Bölgenin güneyini kapsayan Murovdağ'da Küçük Kafkasya'nın en yüksek zirveleri bulunmaktadır: Gamışdağ (3724 m), Murovdağ (3340 m) ve Kecheldağ (2225 m).
Nehirler (Kürakçay, Gorançay, Karaçay, Korçay) Kura havzasına aittir. Kestane rengi, dağ gri-kahverengi toprakları vardır. Ana bitki örtüsü pelin ve pelin-tuzlu yarı çöl tipindedir. Ormanlar var. Korçay Devlet Doğa Koruma Alanı ilçe sınırları içerisindedir.

## Turizm
Bölgenin en ünlü turistik bölgeleri arasında, Küçük Kafkasya'nın Kuzeydoğu yamaçlarında yer alan orman manzarası açısından zengin Aşağı Ağcakend, Yuharı Ağcakend yerleşimleri, Ballıkaya, Buzluk köyleri, şifalı Gazanbulag ve Goran kasabaları ve Naftalan şehri bulunmaktadır.
Goranboy bölgesinin tanınmış turistik bölgelerinden bazıları aşağıdadır:
1. Naftalan – Goranboy'a yakın olan bu kasaba şifalı yağıyla ünlüdür. Naftalin yağı kullanılan sağlık ve dinlenme merkezleri çok sayıda turistin ilgisini çekmektedir.
2. Goran ve Gazanbulag - Goranboy'un bu yerleşim yerleri şifalı kaplıcalarıyla tanınır. Goran yerleşiminde "Şafa İsti Su" adlı bir sanatoryum faaliyet göstermektedir. Sanatoryumda sıcak su banyosu, masaj, geceleme ve diğer hizmetler sunulmaktadır.
3. Korçay Devlet Tabiatı Koruma Alanı - Goranboy'un kuzey bölgesinde yer alan bu rezerv, Azerbaycan'ın zengin doğasını korumak için oluşturulmuştur.

## Kaynakça
İmişli (rayon)

**İmişli Rayonu** (Azerice: İmişli rayonu), Azerbaycan'da rayon. Merkezi İmişli şehridir.

## Hakkında
İmişli Rayonu'nda bir şehir ve 51 köy vardır.

## Not
İsmayıllı (rayon)

**İsmayıllı Rayonu** (Azerice: İsmayıllı rayonu), Azerbaycan'da rayon. Merkezi İsmayıllı kentidir.

## Coğrafya
İsmayıllı Rayonu Büyük Kafkas Dağları bölgesine aittir. Kısmen ormanlarla kaplıdır.

## Nüfus
Bu rayonda, Lezgiler önemli bir azınlıktır; ana dilleri Lezgice'dir. Nüfusun yaklaşık %80'i Azeri'dir.

## Tarih
Rayon Kasım 1931 tarihinde yaratıldı.

## Not
Celilabad (rayon)

**Celilabad Rayonu** (Azerice: Cəlilabad rayonu, 1964'e kadar Astraxanbazar Rayonu / Астраханбазар Рајону), Azerbaycanın rayonlarından biridir. İdarî merkezi Celilabad şehridir.

## Hakkında
Celilabad Rayonu (1967 yılına kadar Astraxanbazar) 1930 yılında kurulmuştur. İran ile batıda ortak sınırı vardır.

## Tarihi
Arapların Azerbaycan'a hücumundan sonra Hemeşere şehri dağılmış ve sonraki devirlerde Hasıllı şehri önem kazanmıştır. Astrahanpazar (Astraxanbazar) şehri eyaletin merkezi haline getirilmiştir.

Celilabad Rayonu, 8 Ağustos 1930 tarihinde kurulmuş olup 1967 yılına kadar Astraxanbazar olarak adlandırılmıştır. Rayon kuzeyden Bilesuvar, doğudan Neftçala, güneyden İran ve Masallı, güneybatıdan Yardımlı rayonları ile komşudur.

## Ekonomi
Rayonun en önemli geçim kaynağı üzümcülüktür, tahılcılık ve hayvancılık da önemli bir yer tutar. Ayrıca meyve yetiştirilmektedir.

## Kültür
Rayonda 50 kadar arkeolojik site ve eser mevcuttur. Bunlardan eneolit devrine ait Alikömtepe ve Mişarçay yerleşim yerleri ve günümüzden 6 yüzyıl öncesine ait Kurudere yerleşim yeri, Tunç Çağı'na ait Yeditepe höyükleri, Muğan ve Becirevan şehrinin kalıntıları, Kazan köşkü, Becirevan höyükleri, ayrıca Pirhasan, Pirehançet, Zerdüşt gibi tarihî eserleri sayılabilir.

## Coğrafya
Rayonun merkezi Celilabad şehri, Bakü-Astara otoyolunun 210. kilometresindedir.
Rayonun arazisi kısmen düz, kısmen hafif dağlıktır, bazı yerler deniz seviyesinin altındadır. Yarı kurak iklim egemendir. Ortalama sıcaklık kışın 1-3 C°, yazın 25-30 C°'dir. Yıllık yağış miktarı 400–600&nbsp;mm dolayındadır. Rayon arazisinden Bulgarçay, Mişarçay, İnceçay, Göytepeçay gibi ırmaklar geçer. Rayonun 14,7 bin hektarlık arazisi orman ile kaplıdır. Bölge tavşan, yaban domuzu, porsuk, kurt, tilki, çakal, kunduz vs., kuşlardan kartal, karga, ördek, kaz, leylek, gibi hayvanların yaşama alanıdır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Belediye Enformasyon Sistemi
Culfa (rayon)

**Culfa Rayonu** (Azerice: Culfa rayonu), Azerbaycan'ın rayon olarak adlandırılan birinci derece idarî bölümlerinden biridir. Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti'nde, İran sınırında yer almaktadır. Yönetim merkezi Culfa kenti'dir.

## Turizm
Bölgede turizm gelişmiştir. Bölgenin tarihi ve dini eserleri, doğası, eşsiz coğrafi konumu hem yerli hem de yabancı turistlerin ilgisini çeken başlıca faktörlerdir. Culfa, Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti'nin en çok turist alan ilçesi sayılıyor ve her yıl yaklaşık 30.000 turist alıyor.

## Maddi ve kültürel miras
### Tarihi anıtlar
Ağırlıklı olarak Kür-Araz kültürünü yansıtan Culfa'da 6 dünya, 72 ülke ve 119 yerel tarihî eser bulunmaktadır. Ashabi-Kahf: Adı Kur'an'da geçen bu mağara (tapınak), yılan dağı ile Nehajir dağı arasında yer almaktadır. M.Ö. VII. binyıla aittir. Alınca Kalesi: Khanegah Köyü'nde Alınca Nehri'nin sağ kıyısında yer alır. III-VII yüzyıllara aittir. Gülistan Türbesi: Culfa şehrinin yakınındadır. 13. yüzyılın başlarına aittir.

* Elinceçay khanegahı: Elince nehri kıyısındaki Khanegah köyünde bulunmaktadır. Orta Çağ'a aittir

### Danslar
Göçebe dansı: Bu dansın anavatanı culfa'dır. Nüfus tarafından çoğunlukla düğün kutlamalarında gerçekleştirilir. Bu dans sadece Culfa'da değil Şahbuz'da da çok popüler.

## Toplu taşıma
Bölgeden Nahçıvan-Ordubad karayolu, Bakü-Erivan ve ayrıca Nahçivan-Bakü demiryolu geçmektedir. Ermenistan'ın askeri saldırısı sonucunda bu ülkeyle demiryolu ve diğer ulaşım bağlantıları kesintiye uğradı.

### Araba taşımacılığı
Bölgedeki otoyolun uzunluğu 273 kilometredir. Bunun 100 kilometresi ikinci sınıf kategorisine, 9 kilometresi ise 3. sınıf kategorisine ait. Karayollarının 164 kilometresi ilçe içi yoldur.

### Demiryolu taşımacılığı
Culfa bölgesi topraklarından geçen demiryolu birinci kategoride olup 85 kilometre uzunluğundadır. Nahçıvan MR'ın ilk, en büyük ve merkezi demiryolu ağı olan uluslararası öneme sahip Culfa Tren İstasyonu bölgede bulunmaktadır. İstasyon, genel olarak Azerbaycan'ın ulaşım alanında önemli bir rol oynayarak hem Sovyet yönetimi yıllarında hem de bağımsızlık döneminde yolcu ve yük taşımacılığı açısından önemli bir konuma sahip olmuştur. Şu anda Ermenistan'ın işgal politikası ve askeri saldırganlığı sonucunda söz konusu istasyonun faaliyetinin kısmen durdurulduğunu, Azerbaycan'ın büyük kısmıyla bağlantısının kesildiğini de belirtmek gerekir.

## Dış ilişkiler
Nahçıvan MR topraklarından İran İslam Cumhuriyeti'ne kadar olan ana sınır geçiş noktası Culfa ilçesindedir. Nahçıvan MR'ın abluka altına alınmasının ardından İran ile Culfa geçiş noktasının önemi daha da arttı.

## Kültür, eğitim ve sağlık kurumları
Bölgede 30 kütüphane, 37 kulüp kurumu, 1 müze, 2 çocuk müzik okulu, Alınca sineması bulunmaktadır. Culfa'da faaliyet gösteren eğitim kurumları listesinde 27 genel eğitim okulu, meslek yüksekokulu, 6 okul dışı, 2 okul öncesi eğitim kurumu yer alıyor. Bunların yanı sıra Epidemiyoloji Merkezi ve Merkez Hastane, 1 sahra hastanesi, 15 doktor kliniği, 8 sağlık görevlisi-ebe istasyonu da bölgede faaliyet göstermektedir.

## Kaynakça
Haçmaz (rayon)

** Haçmaz** - (Azerice: Xaçmaz rayonu, Lezgice: Муьшкуьр район), Azerbaycan'da rayon. Merkezi Haçmaz şehridir.

## Coğrafya

 
Haçmaz Rayonu, Azerbaycanın kuzeyinde yer almaktadır.

## Ekonomi
Haçmaz'da ziraat önemlidir. Meyve, sebze ve tahıl yetiştirilir. Turizm potansiyeli güçlüdür. Hazar denizinin kıyısında ve Rusya ile sınırı bulunmaktadır.

## Not
Gökçay (rayon)

**Gökçay rayonu** (), Azerbaycan'da rayon olarak adlandırılan birinci derece idari bölümlerden birisidir. İdari merkezi Gökçay şehridir.

## Hakkında
Gökçay bölgesi Azerbaycan'ın merkezinde, Şirvan düzlüğünün kuzey bölümünde Büyük Kafkas dağlarının eteklerinde bulunduğu «Gökçay» asıl Türk kökenli kelime olup, kıyısında bulunduğu Gökçay'ın adına almıştır. Çayın suyu aşırı şeffaf olduğuna ve gök (mavi) rengine çaldığından bu şekilde adlandırılmıştır.

Bazı tarihi kaynaklara göre, bölge nüfusu, esasen, XV yüzyılda Türkiye'den göçmüş Karaman beylerbeyliğinin nüfusu hesabına şekillenmiştir.

XIX yüzyılın 50'li yıllarında Şamahı'da yaşanan depremden zarar gören nüfusun bir bölümü Gökçay'ın topraklarına göç ve bununla da yerleşim birimi genişlemeden başlanmıştır. Çar hükûmetinin Kafkasya'da yürüttüğü idari reformlar çerçevesinde 1867 yılı Aralık ayında Bakü guberniyasının bünyesinde Gökçay kazası oluşturuldu. Kaza merkezi olan Gökçay yerleşim birimi ise 1916 yılından şehir adlandırılmıştır.

## Kültür
Bölgenin Arapcebirli köyü arazisinde XII-XIV yüzyılda inşa edilmiş ve Arap hilafeti dönemine ait "Surhay" Kalesi, İnce ve Arapcebirli köyleri arazisinde bulunmuş ve M.Ö. II yüzyıla ait küp mezarlarının kalıntıları bu bölgede eski dönemlerde insan yerlerinin mevcut olduğunu kanıtlamaktadır.

XIX yüzyılın sonlarında inşa edilmiş yer hamamı ve 4 cami de bölgenin tarihi anıtları sırasına dahildir.

## Doğal kaynaklar
Rayonun arazisi inşaat sektöründe kullanılan doğal kaynaklar açısından zengindir. Gökçay çayı deresinin ve Ceyirli köyünün yakınında çakıl taşı, çakıl, kum çıkarılır. Karabakkal köyünde zengin kil yatakları vardır ve bundan da yüksek kaliteli tuğla üretim olunur.

## Karabağ Savaşı
Karabağ'ın Ermenistan silahlı birleşmelerinden kurtarılması uğruna savaşlarda Gökçaylılar 163 şehit vermiş, 44 kişi kayıp, 106 kişi yaralanmıştır.

## Ekonomi
Göyçay'da tarım önemlidir. Hayvancılık ve bağcılık var. Meyve (örneğin: Nar), tahılla pamuk yetiştirilir.

## Not
Hacıkabul (rayon)

**Hacıkabul Rayonu** (Azerice: Hacıqabul rayonu), Azerbaycan'da rayon olarak adlandırılan birinci derece idarî bölümlerden birisidir.

Rayonun idarî merkezi Hacıkabul (eski ad: Qazı Memmed, Кази-Магомед)'dur.

## Hakkında
Abşeron, Kobustan, Şamahı, Ağsu, Kürdemir, Sabirabad, Salyan ve Şirvan şehri ile sınırlanmaktadır.

## İklim
Hacıkabul rayonun iklimi kuru ve sıcaktır.

## Kaynakça
Dexter Holland

**Dexter Holland** (d. 29 Aralık 1965, Orange County) Bryan Keith Holland'ın sahne adı. Punk müziğin 1990'lı yıllarda Green Day'le beraber tekrar yükselişe geçmesini sağlayan ve yaptığı müziğe "neo punk" adını veren topluluk The Offspring isimli grubun vokalisti ve lideri. Üniversitedeki moleküler biyoloji ve genetik doktorasını yarıda bırakıp, müzik kariyerine devam etmiştir. Liseyi okul birinciliğiyle bitirmiştir.
Kürdemir (rayon)

**Kürdemir Rayonu** (Azerice: Kürdemir rayonu), Azerbaycan'da rayon olarak adlandırılan birinci derece idarî bölümlerden birisidir.

## Hakkında
Adını, kurulduğu yerden akan Azerbaycan'ın en büyük nehri Kür Nehri'nden almıştır. Rayon Kur-Araz ovalığında yerleşmiştir. Rayonda en önemli uğraş ve gelir kaynağı tarımdır. Arazinden Kür ve Girdiman çayları, bununla birlikte Aşağı ve Yukarı Şirvan kanalları geçmektedir. Rayon merkezinde 30,000'den fazla insan yaşamaktadır.
Masallı (rayon)

**Masallı**, Azerbaycan'da rayon. İdarî merkezi Masallı şehridir.

## Hakkında
Neftçala, Celilabad, Yardımlı, Lerik, Lenkeran rayonları İle sınırları vardır.

## Ekonomi
Azerbaycan'ın en büyük mobilya fabrikalarından biri burada kurulmuştur.

## Turizm

Rayon sınırları içinde gezilip görülecek güzel yerler bulunmaktadır. Örneğin "İsti Su" (Türkçe: *Sıcak Su*) denilen kaplıca gibi bir yer vardır. Etrafında birçok dinlenme tesisi vardır.

## Demografi
1 Ocak 2013-cü yılı tarihine olan resmi verilere göre rayon nüfusu 208.948 kişidir.
### Etnik yapı

## Kaynakça
Neftçala (rayon)

**Neftçala** - Azerbaycan'da rayon. İdarî merkezi Neftçala şehridir.

## Hakkında
Rayon 1940 yılında kurulmuştur. 1959'da kaldırılarak Salyan Rayonuyla birleştirilmiş, 1973 yılında yeniden bağımsız rayon olmuştur.

**İdari birimler**:

Neftçala şehri, Hıllı, Hasanabad və Banke kasabaları, Yukarı Karamanlı, Yenikent. 1 şehir, 3 şehir tipli kasaba, 53 köy vardır.

## Kültür
Neftçala'da 12 kreş, 44 okulu, 53 kütüphane, 36 medeniyet evi vardır.

Piretavan türbesi insanların sık sık ziyaret ettiği kutsal mekandır. Hastalara şifa verdiğine inanılır.Ayrıca rayonda orta asırlara ait olan harabe şehir de vardır. Şehir Dirovdağın eteğinde, eski kervan yolunun üzerindedir.

## İklimi
Yarı kurak iklimi hakimdir.

## Kaynakça
Kazak (rayon)

**Kazak rayonu** (Azerice: **Qazax rayonu**), Azerbaycan'ın rayonlarından biridir. Merkezi Kazak şehridir.

## Hakkında
Gürcistan ve Ermenistan ile sınırdaştır. Gence-Kazak ovasında yer almaktadır. 1867'de Kazak kazası, 1930'da Kazak rayonu kurulmuştur. 1939'da rayonun bir kısmı ayrılarak Ağstafa rayonu kurulmuştur.

Azerbaycan'ın ünlü şairleri Molla Penah Vâkıf, Molla Veli Vidadi, Samed Vurgun ve yazarları Mehdi Hüseyin, Osman Sarıvelli, General Aliağa Şıhlinski bu rayonda doğdular.

Rayonun; Yukarı Eskipara, Asağı Eskipara, Baganis Ayrım, Kızıl Hacılı, Heyrimli, Sofluve Berhudarlı adlı 7 eksklavı 1990 yılında Ermeni güçlerince işgal edilmişti.

## Etnik yapı

## Kaynakça
Kobustan (rayon)

** Kobustan ** (Azerice: Qobustan rayonu), Azerbaycan'da rayon. Merkezi Kobustan şehridir.

## Tarih

1930'den 1943'a ve tekrar 1960'tan 1990'a kadar bölge, Şamahı Rayonunun bir üyesiydi.

Ayrıca, Kobustan'nın yakınlarında 1402'de yapılan Sufi Diri Baba Türbesi vardır.

## Not
Kuba (rayon)

**Kuba Rayonu** (Azerice: Quba rayonu), Azerbaycan'da rayon olarak adlandırılan birinci derece idarî bölümlerden birisidir.

## Hakkında
Rayon 1930'da kurulmuştur. 1959'da Konakkend Rayonu (Azerice: Qonaqkənd rayonu) da feshedilerek arazisi Kuba Rayonu'na katılmıştır. 1963-1965 yıllarında Haçmaz Rayonu'nun bir kısmı da Kuba Rayonu sınırları içinde bulunmuştur.

Büyük Kafkas sıra dağlarında yer almaktadır.

18. yüzyılda Kuba Hanlığı kurulmuş, 1806'da Rus egemenliğine geçmiştir.

## Yerleşim birimleri

Rayonda 1 şehir (Kuba), 4 kasaba (Konakkent (Azerice: Qonaqkənd), Kırmızı (Azerice: Qırmızı), Gencler (Azerice: Gənclər), Yerfi (Azerice: Yerfi) ve Zerdabi (Azerice: Zərdabi) ve 152 köy bulunmaktadır.
## Demografi
1 Ocak 2014 tarihli resmi verilere göre rayon nüfusu 161.434 kişidir.

### Etnik yapı

## Not
Sederek (rayon)

**Sederek Rayonu** (Azerice: Sədərək rayonu), Azerbaycan'da, Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti'nde rayon. İdari merkezi Haydarabad kasabasıdır.

28 Ağustos 1990 tarihinde kuruldu. Eskiden Şerur Rayonu'nun sınırları içinde yer alırdı.

Rayona bağlı Kerki köyü (Azerice: Kərki kəndi) 1990 yılında Ermenistan tarafından işgal edildi.

## Coğrafya
Sederek Rayonu, ülkenin en batıdaki rayonudur. İran ve Ermenistan ile sınırlıdır. Azerbaycan'ın Türkiye ile 11&nbsp;km'lik sınırı tek bu rayondadır. Aras Nehri üzerinde 1992 yılında inşa edilen Ümit Köprüsü Nahçivan'ı Türkiye ile bağlamaktadır.

## Kaynakça