Vijilanti filmi

**Vijilanti filmleri**, sistemin ve yasaların toplumun huzurunu korumada yetersiz kaldığı savına sığınarak yetkisi olmadığı halde kaba güce ve silaha sarılıp asayişi ve düzeni korumaya kalkışan kişi veya gruplarla yani vijilantizm ile ilgili yapılmış filmlere verilen addır. Sinemadaki en ünlü örneği 1974 - 1994 yılları arasında çevrilen ve başrollerinde Charles Bronson'un oynadığı 5 filmden oluşan Death Wish serisidir.

Sinemadaki bu tür, yapısı gereği western filmlerinin yerlerini yavaş yavaş polisiye ve dedektif filmlerine bırakmaya başladığı 1960'lı ve 1970'li yıllarda ortaya çıkmaya başlamıştır. Ayrıca bu yıllar ırk sorunu, ekonomik zorluklar ve Vietnam savaşının etkileriyle ABD'de toplumsal huzursuzluğun arttığı, insanlarda güven duygusunun zedelendiği bir döneme denk gelmekteydi.

## Türün ortak özellikleri
Vijilanti filmlerinin bazı ortak özellikleri şöyle özetlenebilir. Genelde filmin kahramanı başlarda yasalara saygılı, toplumda saygın bir yeri olan maddi durumu yerinde biridir (Death Wish'de Charles Bronson ünlü bir mimardır) ya da mesleğine bağlı yetenekleri olan biridir (The Brave One'da Jodie Foster çalışkan bir radyo programcısıdır). Filmlerin açılış bölümlerinde bu kişilerin liberal görüşlü oldukları, hayata sıkı sıkıya bağlı oldukları, insan hayatına değer 
verdikleri, şiddete ve silaha karşı oldukları vb. özellikleri vurgulanır. Daha sonra bunların başına bir felaket gelir (Bronson'un karısı ve kızı serserilerce tecavüze uğrar ve öldürülürler, Jodie Foster'in de sevgilisi sokakta öldürülür, kendisi ağır yaralanır). Dünya görüşlerinin gereği önce polisten ve yasalardan yardım beklerler. Suçlular ya yakalanamaz ya da yasaların boşluklarından yararlanarak kısa sürede serbest kalırlar. Yaşadıkları trajik olayın akabinde uğradıkları hayal kırıklığı bu kişilerin değişime uğramaları için yeterli bir motivasyon oluşturur. Onlar artık yasaları kendileri uygulayacaklardır. Birer "vijilanti" olmuşlardır. Bundan sonra geceleri "ava çıkacaklar" ve bizzat kendi canlarını yakanlar olmasa bile o gruptan saydıkları insanların canlarını yakmaya başlayacaklardır. Konumları gereği önceleri kendilerinden şüphelenilmez. Hatta suç oranlarında meydana gelen düşüşten dolayı yetkililer durumdan gizliden gizliye memnun bile olurlar. Ancak olayın dozunu kaçırdıklarında uyarılırlar.

## Vijilanti filmleri
Vijilanti filmlerinin bir listesi:

* *[[The Vigilante]]* (1947)
* *[[Batman (film, 1966)|Batman]]* (1966), *[[Batman (film, 1989)|Batman]]* (1989), *[[Batman Returns]]* (1992), *[[Batman Forever]]* (1995), *[[Batman & Robin (film)|Batman & Robin]]* (1997), *[[Batman Begins]]* (2005) ve *[[The Dark Knight]]* (2008)
* *[[Coffy]]* (1973)
* *[[Silahın Gücü|Magnum Force]]* (Dirty Harry 2) (1973)
* *[[Tek Başına (film, 1973)|Walking Tall]]* (1973 ve 2004)
* *[[Öldürme Arzusu|Death Wish]]* (1974) ve devamı olan *[[Death Wish II]]* (1981), *[[Death Wish 3]]* (1985), *[[Death Wish 4: The Crackdown]]* (1987) ve *[[Death Wish V: The Face of Death]]* (1994)
* *[[Street Law]]* (1974)
* *[[Taksi Şoförü]]* (Taxi Driver) (1976)
* *[[Vigilante Force]]* (1976)
* *[[The Exterminator]]* (1980)
* *[[The Star Chamber]]* (1983)
* *[[Vigilante]]* (1983)
* *[[Exterminator 2]]* (1984)
* *[[Raising Arizona]]* (1987)
* *[[RoboCop]]* (1987)
* *[[Above the Law]]* (1988)
* *[[İnfazcı (film, 1989)|The Punisher]]* (1989) ve *[[The Punisher]]* (2004)
* **' (1993)
* ''[[Falling Down (film)|Falling Down]]'' (1993)
* ''[[Ölümsüz Aşk (film, 1994)|The Crow]]'' (1994)
* ''[[Jimmy Hollywood]]'' (1994)
* ''[[Leon (film)|Leon]]'' (diğer adıyla The Professional) (1994)
* ''[[Eye for an Eye]]'' (1996)
* ''[[Öldürme Zamanı|A Time to Kill]]'' (1996)
* ''[[Şehrin Azizleri (film)|The Boondock Saints]]'' (1999)
* ''[[Voroşilov Nişancısı]]'' (1999)
* ''[[The Limey]]'' (1999)
* ''[[Kasap (film)|Chopper]]'' (2000)
* ''[[Skins (film)|Skins]]'' (2002)
* ''[[Korkusuz (film, 2003)|Daredevil]]'' (2003)
* ''[[A Man Apart]]'' (2003)
* ''[[Dead Man's Shoes]]'' (2004)
* ''[[Gazap Ateşi (film, 2004)|Man on Fire]]'' (2004)
* ''[[Suspect Zero]]'' (2004)
* ''[[The Devil's Rejects]]'' (2005)
* ''[[Dört Kardeş|Four Brothers]]'' (2005)
* ''[[Hard Candy (film)|Hard Candy]]'' (2005)
* ''[[Münih (film)|Münih]]'' (2005)
* ''[[Günah Şehri (film)|Günah Şehri]]'' (2005)
* ''[[Lucky Number Slevin]]'' (2006)
* ''[[V for Vendetta]]'' (2006)
* ''[[İçindeki Yabancı]]'' ([[The Brave One]]) (2007)
* ''[[Death Sentence]]'' (2007)
* ''[[Sıkı Aynasızlar|Hot Fuzz]]'' (2007)
* ''[[Outlaw]]'' (2007)
* ''[[Tetikçi (film, 2007)|Shooter]]'' (2007)
* ''[[İntikam Peşinde (film, 2007)|Straightheads]]'' (2007)
* ''[[Ninja Kaplumbağalar (film, 2007)|TMNT]]'' (2007)
* ''[[96 Saat|Taken]]'' (2008)
</div>

== Kaynakça ==
* [http://www.slate.com/id/2173903/ slate.com'da Killer Films] "**Why the new vigilante movies are a lot like the old vigilante movies'''".