Pale Moon

**Pale Moon**, özelleştirilebilirliğe vurgu yapan açık kaynaklı bir web tarayıcısıdır; sloganı "Sizin Tarayıcınız, Sizin Yolunuz" dur. Microsoft Windows ve Linux için resmi yayınlar  ve çeşitli platformlar için gönüllü olarak derlenmiş paketler bulunmaktadır.

Pale Moon, Firefox temelinden önemli sapmalar bulunduran bir çataldır. Firefox'tan ana farkları, kullanıcı arabirimi, XUL eklenti desteği ve tek işlem modunda çalışmasıdır. Pale Moon, Firefox'un 4–28 sürümlerinde bulundurduğu son derece özelleştirilebilir kullanıcı arayüzünü koruyor. Ayrıca, Flash Player gibi NPAPI eklentileri dahil olmak üzere  artık Firefox tarafından desteklenmeyen bazı eklenti türlerini desteklemeye devam etmektedir.

## Genel Bakış

Pale Moon, Firefox'tan çeşitli şekillerde ayrıldı:

* Pale Moon her zaman tek işlem modunda çalışır, oysa Firefox çok işlemli bir program haline geldi.
* Pale Moon, Gecko tarayıcı motorunu Goanna çatalıyla değiştirdi.
* Pale Moon, Australis öncesi Firefox kullanıcı arayüzünü kullanıyor.
* Pale Moon artık tümü Firefox'ta desteklenmeyen XUL, XPCOM ve NPAPI eklentileri için eklenti desteğini sürdürüyor.
* Pale Moon'a özel düzinelerce tema ve eklentileri destekler. Bahsi geçen temalar, Firefox'ta desteği kaldırılan, yalnızca birkaç öğeyi etkilemek yerine tarayıcının tüm kullanıcı arayüzüne uygulanan temalar olan "Tam Temalar"ı da içerir.
* Pale Moon, Start.me ile işbirliği içinde oluşturulmuş, özelleştirilebilir bir başlangıç sayfasını varsayılan olarak kullanır.
* Pale Moon, Google veya Yahoo! yerine varsayılan arama motoru olarak DuckDuckGo'yu kullanır.
* Pale Moon, coğrafi konum servisleri için Google'ın servisleri yerine IP-API hizmetini kullanır 

### Eski platformlar
Sürüm 26.5, Windows XP'yi destekleyen son resmi sürümdü. Sürüm 27.9.4, Windows Vista'yı destekleyen son resmi sürüm olmasının yanı sıra Mac OS X 10.6 Snow Leopard'ı resmi olmayan derlemelerle destekleyen son sürümdü.

Pale Moon'un resmi XP desteğinin sona ermesinden sonra, tarayıcının bu amaca hizmet edecek iki çatalı oluşturuldu. Bahsedilen her iki çatal da en son yayınlanmış Pale Moon kodunun XP için yeniden derlenmiş halidir; Roytam1 tarafından çatallandırılan *[https://forum.eclipse.cx/viewtopic.php?f=33&t=35 New Moon]* ve Feodor2 tarafından çatallandırılan *[https://www.mypal-browser.org/ Mypal.]* 

Snow Leopard için yayınlanan son sürümü ise *Arctic Fox* web tarayıcısının temelidir.

Resmi sürümler, SSE2 komut seti olmayan eski işlemcileri desteklemez. Ancak, bazı eski işlemcileri destekleyen, Linux için gönüllü olarak derlenmiş, indirilebilir bir paket mevcuttur.

### Lisans
Pale Moon'un kaynak kodu, tarayıcının markasıyla ilgili bölümleri haricinde Mozilla Public License 2.0 altında yayınlandı. Programın kullanıcılara ulaştığı kaliteden emin olmak için, resmi markalı Pale Moon dosyalarının yeniden dağıtımına yalnızca belirli koşullar altında izin verilir. İsim ve logo, proje kurucusu tarafından tescillidir ve önceden izni alınmadan kullanılamaz.

## Tarih
M.C. Straver, projenin kurucusu ve baş geliştiricisidir. Straver'ın 2009'da yayınladığı ilk resmi Pale Moon sürümü, farklı derleyici ayarlarıyla Firefox 3.5.2'nin yeniden oluşturulmuş haliydi. Bir noktadan sonra, projenin kapsamı büyüdü ve sürüm 24, Firefox 24 ESR'nin gerçek bir çatalı haline geldi. Sürüm 25'ten başlayarak, Pale Moon tamamen bağımsız bir sürüm numaralandırma şeması kullanmaya başladı.

Tycho kod adlı "Pale Moon 27", belli internet standartlarını yakalamak için eski kodun yerine yerleştirmek için, Firefox 38 ESR'nin tarayıcı kodlarını tekrar çatallama yoluna gitti.&nbsp;Bu temelden yeniden yazım sonrası, tarayıcı HTTP / 2, DirectX 11, MSE / DASH ve JavaScript ES6 yeteneklerini kazandı. Buna rağmen eklenti desteği konusunda da Jetpack uyumluluğunun hafif azalması dışında neredeyse hiç olumsuz etkilenmedi.

### UXP
2017'de Pale Moon'un arkasındaki ekip, Birleşik XUL Platformu (UXP) projesine başladı. UXP, güncellenmiş web teknolojisi desteği ve istenilen amaçlarda kullanılabilecek XUL tabanlı bir uygulama oluşturmak için önemli modifikasyonlara sahip, Firefox 52 ESR'da bulunan Mozilla kodundan çatallandırılmış ve hala aktif olarak sürdürülen bir program platformudur.&nbsp; Straver, bu platformu göstermek, geliştirmek ve iyileştirmek için yeni bir tarayıcı olan Basilisk'i yarattı.

Ağustos 2018'de piyasaya sürülen Pale Moon 28, UXP üzerine inşa edilen ilk versiyondu, bu nedenle web standartları ve video için daha da gelişmiş bir destek sağlıyordu.

### Android
Android için Pale Moon, artık sürdürülmeyen eski bir geliştirme projesiydi. Straver, ilk olarak 2014'te yayınlanan betanın ertesi yıl, topluluğun katılımı olmadığı için büyük olasılıkla terk edileceğini duyurdu. Yayınlanan son sürüm 25.9.6 idi.

### Mac OS
MacOS için resmi olmayan yapılar vardı.

10 Mart 2021'de, Mac platformundaki geliştirici topluluğunun tutarlı bir şekilde destekleyememesi nedeniyle tüm Apple Macintosh desteği bitirildi.

## Pazar payı
StatCounter'a göre dünya çapında, Mart 2019 ve 2020 arasında sabit bir 0.02%'lik bir pazar payına sahipti 

## Veri ihlali olayı
10 Temmuz 2019'da, Pale Moon tarayıcısının geçmiş sürümlerini bulunduran arşiv sunucusunda bir veri ihlalinin meydana geldiği ve yürütülebilir dosyalara kötü amaçlı yazılım eklendiği bildirildi. Bu ihlal, duyurudan hemen önceki gün keşfedilmişti. İhlalin ilk ne zaman gerçekleştiği bilinmiyor. İlk başta, dosyaların zaman damgalarına göre, bu ihlalin gerçekleşmesinin 27 Aralık 2017 gibi çok erken bir tarihte bile olabileceği tahmin ediliyordu, ancak kullanıcılardan biraz daha geri bildirim alındıktan sonra, bu tarih tahmini, Nisan ve Haziran 2019 arasına kadar daraltıldı.

## Kaynakça