Atalya

**Athaliah** (*diğer  yazılışları*: **Atalya**, **Athalie**, **Athalia**, **Atalia**) (, , "Tanrı yücedir"; ; )  Jehoram'ın eşi, Ahaziah'ın  annesi ve Yehuda Krallığı'nı  altı yıl süreyle tek başına yöneten kraliçeydi. William F. Albright'a göre MÖ 842 - MÖ 837 yıllarında, Edwin R. Thiele'ye  göre ise MÖ 842/841 ile MÖ 836/835 yılları arasında hükümdarlık  yaptı. Athaliah genelde İsrail Kralı Ahab ile Kraliçe Jezebel'in kızı olduğu farzedilir. Jehoram ile olan evliliği iki krallık  arasındaki anlaşmanın bir ürünüdür.

Davud'un soyundan gelen Jeroham her ne  kadar Yahve ibadetine sadık kaldıysa da Athaliah'ın Baal ibadetine hoşgörüyle yaklaştı. Jehoram öldüğünde yerine oğlu Ahaziah  geçti ve Athaliah ana kraliçe olarak saltanatta kalmaya devam etti. Ahaziah'ın İsrail Kralı Jehoram ile birlikte Jehu tarafından öldürülmesinin ardından başa geçen ana kraliçe Yehuda'da  Baal kültürünü yaymaya çalıştı.

Athaliah, Yehuda Kraliçesi  sıfatıyla, Ahaziah'ın olası bütün taht varislerini öldürttü; fakat  torunu Joaş  Ahaziah'ın kızkardeşi Jehoşeba tarafından kurtarılıp din adamı Jehoiada'nın yanında gizlice yetiştirildi. Altı yıl sonra Jehoiada Joaş'ı kraliçenin karşısına çıkarıp Yehuda'nın  yeni kralı olduğunu söylemesi üzerine Athaliah şaşkınlığa uğradı. Acilen  ayaklanmayı bastırmak için işe koyulan Athaliah hemen yakalanıp  öldürüldü.

## Athaliah:  Ahab'ın kızı mı, kızkardeşi mi?
Birçok  Tora  yorumlarının bulunduğu metinlerde (yukarıda aktarıldığı gibi)  Athaliah'ın Ahab ile Jezebel'in kızı olduğu anlatılır. Bazı metinlerde  ise kronolojik açıdan yaklaşıldığında aslında Athaliah'ın Ahab'ın  kızkardeşi olması gerektiği savunulur.  Kardeşlik ilişkisini destekleyen unsurlar şunlardır:

* *2 Krallar 8:26* ve *2 Tarihler 22:2*de Yehuda'lı Jehoram'ın Omri'nin "kızı" ile evlendiği  yazılıdır. İbranicedeki  *bat* kelimesi *kızı*  anlamına geldiği gibi bir nesile ait kadını da simgeler. Yani *bat-Omri*, Omri'nin kızı anlamına geldiği gibi *Omri'nin soyundan  gelen kadın* anlamını da  taşımaktadır. Günümüz tercümelerinde bu "(kız) torun" olarak gözükür  (bkz. 2 Krallar 8:26). Bu sefer de akla gelen soru, Athaliah'ın Ahab yerine Tora'da  neden Omri ile olan ilişkisi kullanıldığıdır.
* *2 Krallar 8:29*dan çıkan sonuç ise Athaliah'ın  kocası Jehoram evlilik yoluyla (*hatan*)  Ahab hanedanlığına bağlı olmasıdır. İbranicedeki *hatan* kelimesi kayınpeder-damat  ilişkisini belirtmek için kullanılır. Eğer Athaliah Ahab'ın kızı olsaydı  Jehoram için "damat" kelimesi kullanılmalıydı; Jehoram'ın "Ahab hanedanlığının mensubu" oluşu Athaliah'ın  Ahab'ın kızkardeşi yapmaktaydı.

Athaliah'ın Ahab'ın kızı  olduğunu savunanların referans noktaları *2 Krallar 8:18*  ve *2  Tarihler 21:6*dır. Bu kaynaklarda Jehoram'ın  "Ahav'ın kızıyla evli" olduğunu bire bir yazar. (*2 Tarihler 21:6*nın Süryanice versiyonunda *kızkardeşi* diye tercüme edilmiştir.)

## Edebiyat ve müzikte  Athaliah
Fransız Jean Racine  1691'de Tora'da adı geçen Kraliçe Athaliah ile ilgili adı *Athalie* olan bir oyun yazdı. Alman bestekâr Felix Mendelssohn  ise ilk defa Berlin'de 1845'te sahneye konan bu oyun için bir  beste yaptı.

1773'te Handel *Athalia* isimli bestesini yapıp kraliçe için  "Jezebel kızı Baal'li Yehuda Kraliçesi" diye hitap etti. Baal, Eski Ahit'te anlatıldığı üzere İsrailoğullarının da zaman zaman  ibadet ettiği Kenanlıların bereket tanrısıydı.

|}

## Ayrıca  bakınız
* Tanah -  *2 Krallar* ve *2 Tarihler*
* Josephus, *[[Yahudilerin Eski Eserleri]]* 9.7.1-5.
* *Athalia,*  by Handel; *[[The New Oxford Annotated Bible]], third edition* (2001), page 582.

## Kaynakça