Kobalt mavisi

**Kobalt mavisi** kobalt (II) oksit ile alüminyum oksit ile 1200&nbsp;°Cde yapılan mavi bir pigmenttir. Kimyasal olarak, kobalt mavisi pigmenti, kobalt (II) oksit-alüminyum oksit veya kobalt (II) alüminattır (CoAl2O4). Kobalt mavisi (demir siyanür esaslı), Prusya mavisinden daha hafif ve yoğundur. Oldukça kararlıdır ve tarihsel olarak seramikte (özellikle Çin porseleni, mücevherat ve boya renklendiricilerde) bir renklendirici olarak kullanılmıştır. Şeffaf cam silika esaslı kobalt pigmenti smalt ile renklendirilir.

## Tarihî kullanımı ve üretimi
Saf olmayan formdaki kobalt mavisi uzun süre Çin porselenlerinde kullanılmıştır. 1802'de Louis Jacques Thénard tarafından alümina bazlı pigment olarak keşfedildi. Ticari üretimi, 1807'de Fransa'da başladı. İngilizcede *kobalt mavisi*nden ilk kez 1777'de bahsedilmiştir. 19. yüzyılda kobalt mavisi piyasısına Benjamin Wegner'in Blaafarveværket, ("mavi renk işleri") şirketi yön vermekteydi. Almanya, özellikle Saksonya'daki Cevher Dağları'nda ürettiği kobalt mavisi (*Blaufarbenwerke*) ile ünlüdür.

## Kültür

**[[Sanat]]**
* Suluboya ressamı ve astrolog John Varley, gökyüzünü boyamak için ultramarine yerine kobalt mavisini kullanmayı önermiştir. Varley, 1818'de "Renk Listeleri"ni yazmıştır: "Kobal mavisi, Ultramarine'nin yerine kullanılıyordu. Üstün parlaklık ve kontrast ile, diğer mavilerin parlaklığını bastırmak için kullanılırdı."
* Kobalt mavisi, Thénard tarafından keşfedilmesinin ardından Turner, Renoir, Monet ve Van Gogh gibi Post-Empresist İzlenimciler tarafından da kullanıldı. Stabil ve hafiftir ve diğer tüm pigmentlerle uyumludur.
**[[Otomobil]]**
* Jeep ve Bugatti gibi birçok otomobil üreticisi bir boya seçeneği olarak kobalt mavisini sunmaktadır.
**[[İnşaat]]**
* Alkali varlığında kimyasal kararlılığı nedeniyle kobalt mavisi betonlarda kullanılır.
**Cam yapımı**
* Birçok cam eşyada görülen mavi kobalt mavisidir ve birçok başka alanda sanatçılar tarafından yaygın olarak kullanılmaktadır.
* Kobalt camı iyonize sodyumun parlak sarı yayılımı hemen hemen mükemmel şekilde filtreler.

**[[Oftalmoloji]]**
* Kobalt mavisi, oftalmoskoplarda kullanılan bir filtre olarak kullanılır ve kornea ülseri ve çiziklerini saptamak için kullanılan floresein boyası uygulamasını takiben göz korneasını aydınlatmak için kullanılır.
**[[Sporlar]]**
* Major League Soccer takımlarından Sporting Kansas City, 2008'den bu yana ev sahibi olduğu maçlarda formalarında ikincil renk olarak kobalt mavisini kullanmaktadır.
* Hollanda, Romanya ve Nevada dahil olmak üzere birçok ülkenin bayraklarında kobalt mavisi yer almaktadır.

**Video Oyunları**
* Sega'nın resmi logosunun rengi kobalt mavisidir. Sega'nın günümüzdeki maskotu olan Kirpi Sonic'in rengi kobalt mavisidir.

## Zehirlilik
Kobalt mavisi, solunduğunda veya yutulduğunda toksiktir. Kobalt mavisi kullanırken yeterli önlem almayan kişiler kobalt zehirlenmesine yenik düşebilir.

## Ayrıca bakınız
* Renkler listesi
* İnorganik pigmentlerin listesi
* Kobalt camı
* Kobalt fosfat

## Kaynakça

## İleri düzey okuma
* Roy, A. *Cobalt blue*, in Artists' Pigments, Berrie, B.H., Ed., National Gallery of Art Washington, 2007
* Wood, J.R. and Hsu Yi-Ting, 2019, *An Archaeometallurgical Explanation for the Disappearance of Egyptian and Near Eastern Cobalt-Blue Glass at the end of the Late Bronze Age*, *Internet Archaeology* **52**, Internet Archaeology

## Dış bağlantılar
* 
* Cobalt blue ColourLex
*An Archaeometallurgical Explanation for the Disappearance of Egyptian and Near Eastern Cobalt-Blue Glass at the end of the Late Bronze Age  Internet Archaeology