773 Irmintraud

**773 Irmintraud,** geçici adı 1913 TV, asteroit kuşağının dış bölgesinden, yaklaşık 92 kilometre çapında, koyu ve kırmızımsı, nadir tipte bir asteroittir. Alman astronom Franz Kaiser tarafından 22 Aralık 1913 tarihinde Güney Almanya'daki Heidelberg Gözlemevi'nde keşfedilmiştir.

Asteroit, Tholen ve SMASS taksonomisinde sırasıyla D-tipi ve T-tipi cisim olarak sınıflandırılmıştır. Nadir spektral T-tipi, Kuiper kuşağından kaynaklandığı düşünülen Jüpiter truvaları arasında sıklıkla bulunan D-tiplerine benzer. Her 4 yıl 10 ayda bir (1.763 gün) Güneş'in etrafında 2,6-3,1 AU mesafede dolanır. Yörüngesi eliptik düzlemine 17 derece eğiktir ve 0,08 gibi düşük bir dışmerkezlik gösterir. Kızılötesi Astronomi Uydusu IRAS, Japon Akari uydusu ve onu izleyen NEOWISE misyonu ile Geniş Alan Kızılötesi Araştırma Kaşifi tarafından yapılan araştırmalara göre, küçük gezegenin düşük albedosu 0,04-0,05 aralığındadır. Birbiriyle uyumlu çeşitli gözlemlerle belirlenen 6,75 saatlik iyi tanımlanmış bir dönme periyoduna sahiptir.

773 Irmintraud, eski şarkılarda ve destanlarda sıkça geçen eski Alman kadın ismi Irmtraud'u anımsatmaktadır. Bu asteroit 18 Ocak 2000'de Kanada'ya düşen Tagish Gölü meteorunun da muhtemel kaynağıdır.

## Tarih
1992 yılında Larry Lebofsky ve meslektaşları bir makale yayınlayarak "*değişmemiş asteroitlerin karasal gezegen oluşumu için mevcut hammaddeleri temsil ettiğinin düşünüldüğünü ve bu nedenle [[Güneş Sistemi]]'nin kökeni ve evrimini anlamamız açısından önemli olduğunu*" belirtmişlerdir. En azından 1980'den bu yana, D tipi asteroitlerin değişime uğramamış asteroitler olduğuna, bileşim olarak ultra ilkel olduklarına ve büyük ölçüde hidratlı silikatlar ve organik maddelerden oluştuklarına inanılıyordu. Ancak Lebofsky, 773 Irmintraud'un spektrumunu hidrasyon suyu bandı (hidratlı silikatların 3μm soğurma özelliği) için analiz ederken, asteroidin yüzeyinde hidrasyon suyu bandını gösteren ilk D-tipi asteroidi keşfetti. Lebofsky, 773 Irmintraud'un tipik olarak C-tipi bir asteroitte görülen bir değişim sürecinden geçtiği sonucuna vararak 773 Irmintraud ve belki de diğer D-tipi asteroitlerin karasal gezegen oluşumu için mevcut hammaddeleri temsil etme olasılığını azalttı. Buna ek olarak, 773 Irmintraud'da hidrasyon suyu bandının keşfedilmesi, her bir tip sınıflandırması içinde mineralojide büyük farklılıklar olabileceği ve gök bilimcilerin C, D ve diğer tip sınıflandırmalarının doğrudan mineralojiyle ilgili olduğunu varsayarken dikkatli olmaları gerektiği anlamına geliyordu.

1997 yılında NASA, 773 Irmintraud ve nihayetinde bir milyondan fazla başka ismi 7 Şubat 1999'da fırlatılan Stardust uzay aracına yerleştirilen bir mikroçipe ekledi. İsimlerin Stardust uzay aracına yerleştirilmesi kamuya yönelik bir sosyal yardım çabasıydı. Bu özellikle uzay programına yönelik kamu ilgisini, farkındalığını ve desteğini arttırmaya hizmet etti.

Eylül 2001'de, 18 Ocak 2000'de Kanada'nın British Columbia eyaletine düşen Tagish Gölü meteorunun spektral şekli ve parlaklığının D tipi asteroitlere benzemesi nedeniyle, cismin D tipi bir asteroitten türediği yönünde çeşitli spekülasyonlar yapılmıştır. İncelenen üç göktaşından 368 Haidea'nın 0,032 IRAS albedosu ve 773 Irmintraud'un 0,033 IRAS albedosu Tagish Gölü meteorunun yansıma değerine yakın kabul edilmektedir. Dahası, 368 Haidea spektral olarak Tagish Gölü meteoruna en yakın cisim olmasına rağmen, 773 Irmintraud, Jüpiter ile ortalama hareket rezonansı nedeniyle Kirkwood boşluklarından biriyle ilişkili kaotik bir bölgeye 0,034 AU'dan daha fazla yakın değildi. Bu durum 773 Irmintraud'u ilişkili kaotik bölgeye en yakın üç adaydan ve dolayısıyla 2000 yılında Dünya'ya çarpan göktaşının kaynağı olması en muhtemel üç cisimden biri haline getirmiştir.

İnsanların 773 Irmintraud asteroidinin bir parçasına sahip olduğu fikri başkalarını da harekete geçirdi. 2002 yılında Tokyo Üniversitesi 773'ün yakın kızılötesi fotometrik ve spektroskopik gözlemlerini gerçekleştirdi. Buna ek olarak, Üniversite Japonya'da görünür fotometri yoluyla doğru bir ışık eğrisi elde etti ve sonuçta K ve L bandı spektrumları arasında bir boşluk buldu. Buradan hareketle üniversite, sonuçların Tagish Gölü meteorunun D tipi asteroitlerle bir bağlantısı olduğu fikrini desteklediği sonucuna vardı.

Irmintraud, 22 Mayıs 2007 günü saat 06:07'de Sextans takımyıldızında bulunan 10,7 büyüklüğündeki TYC 4908-00263-1 yıldızını Yeni Zelanda üzerinden geçen bir yoldaki gözlemciler için örttü.

## Kaynakça

 

## Dış bağlantılar

* NASA Hedef Katalog Bilgileri ()
* 773 Irmintraud'un ışık eğrisi grafiği , Palmer Divide Gözlemevi, BD Warner (2005)
* Asteroid Lightcurve Database (LCDB) , sorgu formu (bilgi   Archived)
* Küçük Gezegen İsimleri Sözlüğü, Google kitapları
* Asteroitler ve kuyruklu yıldızların dönüş eğrileri, CdR  – Observatoire de Genève, Raoul Behrend
* Keşif Koşulları: Numaralandırılmış Küçük Gezegenler (1)-(5000)  – Küçük Gezegen Merkezi
*   
*