Arşak Fetvacıyan

**Arşak Abrahami Fetvacıyan** (Ermenice: Արշակ Աբրահամի Ֆեթվաճեան; 1 Ekim 1866 - 7 Ekim 1947) Ermeni sanatçı, ressam ve tasarımcıdır. Antik Ani kentini resmettiği suluboya resimleri ve Ermenistan Demokratik Cumhuriyeti'nin para ve posta pullarını (1918-1920) tasarlamasıyla bilinir. 20 seneden uzun bir süre sanatla uğraşan Fetvacıyan, kilise, manastır, saray ve şapelleri tasvir ettiği 2.000'den fazla eser üretmiştir. Karakalem ve suluboya çalışmalarının yanında Ermeni portreleri de yapmıştır.

## Hayatı
Fetvacıyan, 1866 yılında Trabzon'da doğdu. Doğduğu şehirdeki ulusal sanat enstitüsüne gittikten sonra eğitimine başkent İstanbul'daki Devlet Güzel Sanatlar Okulu'nda (İmparatorluk Sanat Akademisi) devam etti. 1887'de akademiden mezun olan Fetvacıyan, yüksek öğrenimi için Roma'ya gitti. Roma'da San Luca Sanat Akademisi'ne kabul edildi ve İtalyan ressam ve heykeltıraş Cesare Maccari'den ders aldı.

Fetvacıyan'ın sanatsal yetenekleri, 1891'deki İtalyan ulusal sanat sergisinde kamuoyunun gündemine geldi. Eserleri sonrasında sırasıyla Viyana (1891-1895) ve Saint Petersburg'da sergilendi. Rus Sanatçılar Derneği'ne kabul edilen Fetvacıyan'ın çalışmaları Rusya'da sergilendi. 20. yüzyılın başlarında sergiler düzenlemeye devam etti ve eserleri Louvre (1919, 1920) ve Victoria ve Albert Müzesi'nde sergilendi.

## Çalışmaları

### Ani suluboya çalışmaları
Fetvacıyan Avrupa'daki eğitimini tamamladıktan sonra Rusya Ermenistanı'na gitti. Batum, Tiflis ve Bakü gibi büyük Transkafkasya şehirlerinde çeşitli sanat sergileri düzenledi. 1900'lü yılların başlarında, Rus arkeolog Nicholas Marr tarafından Ani antik kentinde yürütülen kazı çalışmalarına katılma fırsatı buldu. Buradaki şapel, saray, kilise ve manastırların suluboya tablolarını yaptı.

### Kafkasya

Fetvacıyan Kafkasya'daki diğer Ermeni eserlerini (ö. Kars'taki Tekor bazilikası) de boyamıştır. Ayrıca Ağrı Dağı ve Sevan Gölü gibi doğal yapıları da resmetmiştir. Ermeni Soykırımı'nı tasvir eden ilk sanat eserlerinden olan *[[Sason]]lu Kadın*, Fetvacıyan'ın en ünlü eseridir. Resimde bebeğini emziren kadın diğer elinde tüfek tutmaktadır. Resimdeki bebek Ermenistan'ı simgelemektedir.

### Banknotlar ve pullar

1918'de Ermenistan Demokratik Cumhuriyeti'nin kurulmasıyla beraber, ülkenin Maliye Bakanlığı üyeleri Fetvacıyan'dan yeni para (Rus rublesinin yerini alması için) ve posta pulları hazırlamasını istedi. Banknotlar Avrupa'da basıldı. Banknotlardan bazıları Ani antik kentinde bulunan hayvan motiflerini içeriyordu. Buna karşın Ermeni devleti 1920'de Sovyetler tarafından yıkıldığı için banknotlar hiçbir zaman yürürlüğe girmedi.

## Mirası
Cumhuriyetin düşüşüyle birlikte 1922'de Amerika Birleşik Devletleri'ne taşındı ve hayatının geri kalanını orada geçirdi. 1947'de Medford'da öldü. Birçok prestijli Amerikan üniversitesi eserlerini sergilemeyi teklif etse, Fetvacıyan tüm eserlerini Ermeni Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti Millî Galerisi'ne bağışladı. Eserleri günümüzde Erivan'da sergilenmektedir.

## Galeri

Dosya:A. Fetvadjian. Mikayel vardapet. Ani.jpg|Mikayel Vartabed Portresi (1907)
Dosya:A. Fetvadjian. Sea wave.jpg|Deniz Dalgası (1903)
Dosya:Fetvadjian Ani cathedral 1905.jpg|Ani Katedrali (1905)
Dosya:Fetvadjian the woman of sasun.jpg|Sasonlu kadın
Dosya:ArmeniaP32-250Rubles-1919-donatedoy b.jpg|Ermenistan Demokratik Cumhuriyeti Rublesi (250)
Dosya:ArmeniaP30-50Rubles-1919-donatedoy b.jpg|Ermenistan Demokratik Cumhuriyeti Rublesi (50)


## Dış bağlantılar
* Steven Sim. Arşak Fetvacıyan ve Ani. Ani kentine adanmış eser.

## Notlar