Jaakko Hintikka

**Kaarlo Jaakko Juhani Hintikka** (12 Ocak 1929 - 12 Ağustos 2015), Fin filozof ve mantıkçıdır.

## Yaşamı ve kariyeri
Hintikka, Helsingin maalaiskunta'da (günümüzde Vantaa) doğdu.

1953'te, *Predicate of Predicates'de Distributive Normal Forms in the Calculus* adlı teziyle Helsinki Üniversitesinden doktorasını aldı. Georg Henrik von Wright'ın öğrencisiydi.

Hintikka, Harvard Üniversitesinde (1956-1969) "Junior Fellow" idi ve 1990'dan ölümüne kadar Helsinki Üniversitesi, Finlandiya Akademisi, Stanford Üniversitesi, Florida Eyalet Üniversitesi ve son olarak Boston Üniversitesinde çeşitli profesörlük görevlerinde bulundu. 30'dan fazla kitabın ve 300'den fazla bilimsel makalenin yazarı veya ortak yazarıydı, Hintikka matematiksel mantık, felsefi mantık, matematik felsefesi, epistemoloji, dil felsefesi ve bilim felsefesinde katkıda bulundu. Çalışmaları dokuzdan fazla dilde yayımlandı.

Hintikka, 1962'den 2002'ye kadar akademik *[[Synthese]]* dergisinin editörlüğünü yaptı ve 10'dan fazla dergide danışman editörlük yaptı. Fédération Internationale des Sociétés de Philosophie'nin ilk başkan yardımcısı, Institut International de Philosophie'nin (1993–1996) Başkan Yardımcısı ve Amerikan Felsefe Derneği, Uluslararası Tarih ve Felsefe Birliği'nin bir üyesiydi. Bilim Fakültesi, Sembolik Mantık Derneği ve Bilim Felsefesi Derneği yönetim kurulu üyesiydi. 2005 yılında, "kipsel kavramların, özellikle de bilgi ve inanç kavramlarının mantıksal analizine yaptığı öncü katkılardan dolayı" mantık ve felsefe alanında Rolf Schock Ödülü'nü kazandı. 1985'te Florida Felsefe Derneği'nin başkanıydı.

Norveç Bilim ve Edebiyat Akademisi üyesiydi. 26 Mayıs 2000'de Hintikka, İsveç Uppsala Üniversitesi Tarih ve Felsefe Fakültesi'nden fahri doktora aldı.

## Felsefi çalışmaları
Hintikka, formel epistemik mantığın ve mantık için oyun semantiğinin kurucusu olarak kabul edilir. Kariyerinin başlarında, esas olarak Saul Kripke'nin çerçeve semantiğine benzeyen bir kipsel mantık semantiği tasarladı ve Evert Willem Beth'ten bağımsız olarak artık yaygın olarak öğretilen semantik tabloyu keşfetti. Daha sonra, ağırlıklı olarak oyun semantiği ve "dallanan niceleyicileri" ile bilinen bağımsızlık dostu mantık üzerinde çalıştı ve niceleyiciler hakkındaki sezgilerimize geleneksel birinci dereceden mantıktan daha iyi adalet sağladığına inandı. Aristoteles, Immanuel Kant, Ludwig Wittgenstein ve Charles Sanders Peirce üzerinde önemli tefsir çalışmaları yaptı. Hintikka'nın çalışmaları, Franz Brentano ve Peirce tarafından kurulan, Gottlob Frege ve Bertrand Russell tarafından geliştirilen ve Rudolf Carnap, Willard Van Orman Quine ve Hintikka'nın öğretmeni Georg Henrik von Wright tarafından sürdürülen felsefedeki analitik eğilimin bir devamı olarak görülebilir. Örneğin, 1998'de, Russell'ın 1903'te *The Principles of Mathematics* ile yaptığına benzer bir keşif duruşu sergileyen *The Principles of Mathematics Revisited'ı* yazdı.

## Seçilmiş kitapları

Bibliyografya için bkz. Auxier ve Hahn (2006).

*1962. *Knowledge and Belief – An Introduction to the Logic of the Two Notions* 
* 1969. *Models for Modalities: Selected Essays* 
* 1975. *The intentions of intentionality and other new models for modalities* 
* 1976. *The semantics of questions and the questions of semantics: case studies in the interrelations of logic, semantics, and syntax* 
* 1989. *The Logic of Epistemology and the Epistemology of Logic* 
* 1996. *Ludwig Wittgenstein: Half-Truths and One-and-a-Half-Truths* 
* 1996. *Lingua Universalis vs Calculus Ratiocinator* 
* 1996. *The Principles of Mathematics Revisited* 
* 1998. *Paradigms for Language Theory and Other Essays* 
* 1998. *Language, Truth and Logic in Mathematics* 
* 1999. *Inquiry as Inquiry: A Logic of Scientific Discovery* 
* 2004. *Analyses of Aristotle* 
* 2007. *Socratic Epistemology: Explorations of Knowledge-Seeking by Questioning* ISBN 978-0-521-61651-5

## Ayrıca bakınız

* Alfred Tarski

## Kaynakça

## İleri okumalar
*Auxier, R.E., &  Hahn, L. (eds.) 2006. *The Philosophy of Jaakko Hintikka (The Library of Living Philosophers)*. Open Court. Includes a complete bibliography of Hintikka's publications. 
* Bogdan, Radu (ed.) 1987. *Jaakko Hintikka*. Kluwer Academic Publishers. 
* Kolak, Daniel 2001. *On Hintikka*. Wadsworth. 
* Kolak, Daniel & Symons, John (eds.) 2004. *Quantifiers, Questions and Quantum Physics: Essays on the Philosophy of Jaakko Hintikka*. Springer. ISBN 1-4020-3210-2978-951-51-7884-8

## Dış bağlantılar
* 
* Jaakko Hintikka's personal website 
* Philosopher Jaakko Hintikka reveals love affair between his wife and JFK.  *Helsinki Times*.
* Jaakko Hintikka in 375 humanists – 20 May 2015.  Faculty of Arts, University of Helsinki.