Halide Pişkin

**Halide Pişkin** (16 Temmuz 1902 – 1 Kasım 1959), Türk oyuncudur. Cumhuriyet döneminin ilk Türk kadın tiyatro sanatçılarından biriydi.

## Hayatı
İşkodra Merkez Kumandanı dedesinin kızı Makbule Nefise Hanım ile babası kurmay yüzbaşı İsmail Hakkı Bey'in evliliğinden, 16 Temmuz 1902'de İşkodra'da dünyaya geldi. Bir kardeşi vardır. Babasını 3 yaşında kaybetmesinin ardından ailesiyle birlikte İstanbul'a geldi. 7 yaşında Bezmialem Sultanisi'nde okula başladı. Öğrenimine devam ederken 17 yaşında Türk Kurtuluş Savaşı'nın başlaması nedeniyle eğitimini bıraktı. Üsküdar Feyzi Hürriyet Mektebi'nde bir yıl öğretmenlik yaptı. Bu sırada evlendiği pamuk tüccarı ilk eşi 8 ay sonra öldü. Daha sonra postane'de çalışırken Hüseyin Kemal Gürmen ile tanıştı. Gürmen'in yönlendirmesi ile ilk kez 1923 yılında Şadi Fikret'in kurduğu "Milli Sahne"'nin İzmir turnesinde, *[[Sevda Hanım Zevcem]]* oyunuyla sahneye çıktı. 2 yıl genç kız rolleri oynadıktan sonra topluluğun Söke'de verdiği *Odalık* piyesinde Sara Mannik'in oynadığı "ihtiyar hala" rolü ile kendi genç kız rolünü değiştirdi. Fikret'in de beğenisi üzerine oyunculuk hayatına yaşlı kadın rolleri ile devam etti. Bu topluluk dağılınca İsmail Galip Arcan ve Bedia Muvahhit'in aracılığı ile 1925'te Dârülbedâyi'ye girdi. Burada ilk olarak *Kırçiçeği* piyesinde "Emeti kadın" rolü ile sahneye çıktı.

1940'ta Raşit Rıza tiyatrosu, 1944'te Ses Tiyatrosu'na girdi. Yine aynı yıl kendi adını taşıyan, Adile Naşit'in de olduğu grup içerisinde "Her Şeyden Biraz" oyunu ile İstanbul turnesine çıktı. 1951'de tekrar Şehir Tiyatrosu'na döndü ve ölümüne değin burada kaldı. 
Bir dönem radyoda da çalışan Halide Pişkin, özellikle radyo skeçlerinde canlandırdığı "Pişkin Teyze" gibi sağduyulu, esprili, sözünü esirgemeyen yaşlı kadın tiplemeleriyle dinleyicilerinden büyük ilgi gördü. Yerli tipleri başarıyla canlandıran Halide Pişkin birçok filmde de karakter rolleri oynadı. 1940'larda oyuncu Vedat Karaokçu ile ikinci evliliğini yaptı.

Kısmı felç geçiren Pişkin, bir süre Gureba Hastanesi'nde tedavi gördükten sonra durumu ağırlaşınca nakledildiği Nişantaşı İşçi Sigortaları Hastanesi'nde, 1 Kasım 1959 tarihinde böbrek yetmezliği nedeniyle sabah saat 6'da  öldü. Halide Pişkin, ertesi gün Şişli Camii'nde düzenlenen cenaze töreninin ardından Feriköy Mezarlığı'na defnedildi.

## Filmografisi

* 1930: *Fermanlı Deli Hazretleri*
* 1930: *Kafes Arkasında*
* 1932: *Kafatası*
* 1933: *Allah'ın Cenneti*
* 1933: *Karım Beni Aldatırsa*
* 1933: *[[Düğün Gecesi (film, 1933)|Düğün Gecesi]]*
* 1938: *Yanlışlıklar Komedyası*
* 1938: *[[Aynaroz Kadısı]]*
* 1939: *Anna Karenina*
* 1939: *Bir Kavuk Devrildi*
* 1939: *[[Tosun Paşa (film, 1939)|Tosun Paşa]]*
* 1940: *[[Yılmaz Ali]]*
* 1941: *[[Kıvırcık Paşa]]*
* 1942: *[[Duvaksız Gelin]]*
* 1942: *[[Sürtük (film, 1942)|Sürtük]]*
* 1943: *[[Nasreddin Hoca Düğünde]]*
* 1947: *[[Karanlık Yollar]]*
* 1947: *[[Kılıbıklar]]*
* 1948: *Sönen Rüya*
* 1948: *Tuzak*
* 1950: *[[Lüküs Hayat (film, 1950)|Lüküs Hayat]]*
* 1950: *[[İncili Çavuş]]*
* 1951: *[[İstanbul Çiçekleri]]*
* 1952: *Kanlı Küpe*
* 1952: *Son Buse*
* 1952: *Yanık Ömer*
* 1954: *Bayram Gecesi*
* 1954: *Canlı Karagöz / Mihriban Sultan*
* 1954: *Feleğin Sillesi*
* 1954: *Garibin Aşkı*
* 1954: *[[Nasreddin Hoca (film, 1954)|Nasreddin Hoca]]*
* 1954: *[[Nasreddin Hoca ve Timurlenk]]*
* 1954: *İki Ateş Arasında*
* 1955: *Curcuna*
* 1955: *Evlat Katili*
* 1955: *Sihirli Boru*
* 1955: *Yaşlı Gözler*
* 1955: *Yelpaze*
* 1955: *[[Uçan Daireler İstanbul'da]]*
* 1956: *Evlat Hasreti*
* 1956: *Uçuruma Giden Kadın*
* 1956: *Yayla Güzeli Gül Ayşe*
* 1956: *Öldürdüğüm Sevgili*
* 1957: *Dertli Gelin Şirvan*
* 1957: *Kanlı Çevre / Sönen Ocak*
* 1957: *Lejyon Dönüşü*
* 1957: *Senin İçin*
* 1957: *Yanık Kezban*
* 1957: *Çoban Aşkı*
* 1958: *Allah Korkusu*
* 1958: *Kızımın Başına Gelenler*
* 1958: *Mavi Boncuk*
* 1958: *Memiş Haydutlar Arasında*
* 1958: *Ninni Talihsiz Yetime*
* 1958: *Tilki Leman*
* 1958: *Yavrum İçin*
* 1959: *Bir Kilo Namus*
* 1959: *Kader Değişmez*
* 1959: *Kanundan Kaçılmaz*
* 1959: *Poyraz Osman*
* 1959: *[[Annemi Arıyorum]]*
* 1959: *[[Balıkçının Kızı Gülnaz]]*
* 1959: *[[Kalpaklılar]]*
* 1959: *[[Ömrüm Böyle Geçti]]*
* 1959: *Ölmeyen Aşk*
* 1959: *Üç Kurşun*
* 1960: *Zavallı Necla*

## Kaynakça

## Not
# Çeşitli kaynaklarda doğum yılı 1906, 1907 ve 1910 olarak da verilirken, Milliyet gazetesi 1954 tarihli röportajında verdiği hicri 1320 yılı (miladi 1902), 1932 tarihli 7 Gün dergisi röportajı göz önüne alındığında daha doğru görünmektedir.

## Dış bağlantılar
* Beyazperde'de Halide Pişkin 
* IMDb'de Halide Pişkin 
* Sinemalar.com'da Halide Pişkin 
* SinemaTürk'da Halide Pişkin 
* TSA'de Halide Pişkin