Dudu (albüm)

***Dudu***, Türk şarkıcı Tarkan'ın 1 Temmuz 2003 tarihinde yayımladığı EP formatında yayımladığı beşinci albümüdür. Albüm İstanbul Plak ve Hitt Müzik etiketiyle yayımlandı. 2001 tarihli sanatsal olgunluğunu ve ticari başarısını zirveye taşıdığı *[[Karma (albüm)|Karma]]* albümünün ardından, 2003 yılında tarzını değiştirerek beşinci albümünün kayıtlarına başladı. Mart-Nisan 2003 tarihlerinde Sarı Ev, İmaj ve ASM Stüdyo da kaydedilen albüm beş şarkı ve beş remix içermektedir. Mayıs 2003 tarihinde tanıtımlarına başlanan albümün lansman konserini 30 Haziran 2003 tarihinde yeni açılan Reina adlı mekanda yaptı.

Prodüktörlüğünü Ozan Çolakoğlu ile birlikte yaptığı albümden ilk olarak albüme adını veren "Dudu" adlı parça yayımlandı. Parça yayınlanmasıyla birlikte listelere üst sıralardan giriş yaptı. Oryantal altyapı içeren parça yaz ayının en çok dinlenen şarkılarından birisi oldu. Albümden daha sonra "Sorma Kalbim" adlı slow parça yayımlandı. Ardından "Gülümse Kaderine" adlı parça yayımlandı. Şarkı azlığı ilk başta dinleyiciler tarafından eleştirildi, fakat üst kalitedeki şarkılar çok beğenildi, farklı müzik dallarında da çalışmaları olan Tarkan'ın albümdeki bir parçası da Aşık Veysel'in "Uzun İnce Bir Yoldayım"  adlı türküsüydü. Bu parçanın remix versiyonu albümden yayımlanan son parça oldu. Albüm rekor bir açılışla satışa başladı. Türkiye'de tüm zamanların en hızlı satılmış albümü oldu. Dünya çapında 4.1 milyon kopyadan fazla olarak rekor satış yaptı, Türkiye'de 2.5 milyon, Rusya'da ise 1 milyon fazla ve diğer ülkelerde 600 binden fazla kopya satış yaptı. Dudu albümü, *Karma* albümü gibi Türkiye'de yılın en çok satan, Rusya'da en çok satan yabancı albüm olarak, 2003'te Türkiye'de en çok satan birinci albüm ve 2003'te Rusya'da en çok satan yabancı albüm oldu. Yurt dışı satışı ile birlikte Tarkan'ın en çok satan ikinci albümü oldu. Rusya'da "Dudu" şarkısı 2003'ün yılın şarkısı seçildi. *Dudu* albümü ile özellikle Rusya'daki hayran sayısı çok daha fazla arttı. Tarkan bu albüm ile dünyada adını yine duyurdu.

## Genel
Tarkan, 15 Temmuz 1997 tarihinde yayınladığı üçüncü albümü *[[Ölürüm Sana]]* ile birlikte Türkiye'de 3 milyon kopyadan fazla satışa ulaştı. Dünyada ise çapında toplam 4.5 milyondan fazla satarak büyük başarı elde etti. Albümün dünya çapında yayınlanan *[[Tarkan (albüm)|Tarkan]]* (1998) adlı versiyonuyla ilk başta Avrupa'da ardından Asya, Japonya, Avustralya, Kuzey Amerika ve Güney Amerika'da piyasaya sürülen albüm satışlarıyla Gloria Estefan, Mariah Carey, Madonna ve Janet Jackson gibi birçok dünya starını geride bıraktı.  5 Mayıs 1999 tarihinde düzenlenen Dünya Müzik Ödülleri töreninde En Çok Satan Türk Sanatçı ödülünü alarak bu ödülü kazanan ilk Türk sanatçı oldu. 2001 yılında ise tarzını değiştirerek *[[Karma (albüm)|Karma]]* adını verdiği dördüncü albümünü yayımladı. Albümden tekli olarak yayımladığı "Kuzu Kuzu" Türkiye'de tüm zamanların en hızlı ve en çok satan teklisi oldu. İlk haftaya yurt içi ve yurt dışı dahil Türkiye menşeli albüm olarak tüm zamanların en hızlı satan albümü olarak rekor açılışla başladı. Toplamda Türkiye'de 1.9 milyon yurt dışı ile birlikte dünyada 3.5 milyon kopyadan fazla satış yapmasıyla birlikte yine de Türkiye'de o yılın en çok satan albümü oldu.

Mart-Nisan 2003 tarihleri arasında Sarı Ev, İmaj ve ASM Stüdyolarında EP olarak yayımlayacağı albümün kayıtlarına başladı. Beş şarkı bulunan albümde beşte remix versiyon yer alıyordu. Toplam on parça bulunan albümdeki "Dudu" ve "Bu Şarkılar Da Olmasa" adlı parçaların sözleri Nazan Öncel'e aittir. "Gülümse Kaderine" ve "Sorma Kalbim" adlı adlı parçaların sözleri ise Tarkan'a aittir. Albümde beşinci sırada yer alan  "Uzun İnce Bir Yoldayım" adlı parça ise halk ozanı Aşık Veysel'in bir türküsüdür. "Dudu" parçasının Ozan Çolakoğlu ve Özgür Buldum'un düzenlediği iki remixi, "Gülümse Kaderine" parçasının Devrim Karaoğlu ve Murat Matthew Erdem'in düzenlediği iki remixi albümde yer aldı. "Bu Şarkılar da Olmasa" adlı parçanın da remix versiyonu albümde yer aldı. "Uzun İnce Bir Yoldayım" adlı türkünün remix versiyonu ise tekli olarak yayımlandı ve düzenlemesini Ozan Çolakoğlu yaptı. 1 Temmuz 2003 tarihinde *Dudu* adıyla EP olarak yayımlanan albüm Türkiye'de tüm zamanların en hızlı satılmış albümü oldu. Dünya çapında 4.1 milyon kopyadan fazla olarak rekor satış yaptı, Türkiye'de 2.5 milyon, Rusya'da ise 1 milyon fazla ve diğer ülkelerde 600 binden fazla kopya satış yaptı. Dudu albümü, *Karma* albümü gibi Türkiye'de yılın en çok satan, Rusya'da en çok satan yabancı albüm olarak, 2003'te Türkiye'de en çok satan birinci albüm ve 2003'te Rusya'da en çok satan yabancı albüm oldu. Yurt dışı satışı ile birlikte Tarkan'ın en çok satan ikinci albümü oldu. Rusya'da "Dudu" şarkısı 2003'ün yılın şarkısı seçildi.

## Yayın ve pazarlama
Tarkan, 1990'lı yıllar boyunca albümlerinde ve konser turnelerinde sponsorluklar yapmıştır. 1994 yılında *[[Aacayipsin]]* albümünün Türkiye turnesinde Doritos ile anlaşma sağladı. 1995 yılında ise Pepsi ile sponsorluk anlaşması sağladı. Bu sponsorluk  bir süre devam etti. Şubat 2001 tarihinde Michael Jackson, Tina Turner, Madonna ve Ricky Martin gibi sanatçılarında daha önce anlaştığı Pepsi ile bir reklam anlaşması imzaladı. 2003 yılında ise Opet ile bir sponsorluk anlaşması yaptı. Mart-Nisan 2003 tarihinde albüm kayıtları döneminde bu marka ile reklam çalışmaları da yaptı. Mayıs 2003 tarihinde albümün ilk tanıtım haberleri yayımlanmaya başladı. Albüm için daha önceki yayımlanan *[[Karma (albüm)|Karma]]* adlı dördüncü albümündeki tarzını değiştirdi. 30 Haziran 2003 tarihinde Ortaköy'de yeni açılan Reina adlı lüks gece kulübünde albümün lansman konserini düzenledi. 1 Temmuz 2003 tarihinde ise albüm *Dudu* adıyla yayımlandı. Tarkan'ın profesyonel kariyerindeki en önemli stratejik adımlardan birini simgeler: 1997 yılında kendi kurduğu HITT Production ve uzun yıllardır çalıştığı İstanbul Plak etiketi altında piyasaya sürülen ilk resmi yayınıdır. Bu bağımsızlık hamlesi, Tarkan'ın menajerlik, yayın hakları ve kreatif kontrol gibi alanlarda tam yetkiye sahip olması anlamına gelmiştir. Albüm, ulusal pazarda HITT Production ve İstanbul Plak işbirliğiyle, uluslararası pazarda ise Megaliner Records ve Астра gibi etiketler aracılığıyla Avrupa ve Asya'da dağıtılmıştır. Bu stratejik bağımsızlık kararı, *Dudu*nun ticari başarısıyla desteklenmiştir.

Türkiye'de 2.5 milyon kopyanın üzerinde satış yapılması, HITT Production'a yüksek bir operasyonel kapasite ve önemli bir finansal akış sağlamıştır. İçerik olarak 5 yeni şarkı ve bu şarkıların 5 farklı remixini barındırarak toplam 10 parçadan oluşmaktadır. Albüm, teknik olarak bir EP/maxi single olsa da, süresinin 35 dakikanın üzerinde olması nedeniyle genellikle tam bir albüm olarak kabul görmüş ve pazarlanmıştır. Bu format çelişkisi, ticari başarıyla sonuçlanmıştır: *Dudu*, Türkiye'de 1 milyon kopya satış barajını aşan ilk hibrit albüm olarak Türk müzik tarihine geçmiştir. Ayrıca albüm, fiziksel kopyalamaya karşı bir katma değer sunma amacıyla Tarkan'ın Digipak formatında yayımlanan ilk çalışması olmuştur. Albümden kısa bir süre sonra 11 Temmuz 2003 tarihinde albüme adını veren çıkış parçası "Dudu"nun video klibi yayınlandı. Zeynep Beşerler'in model olarak yer aldığı klibin otobüs sahneleri Kağıthane ve Eyüp'ün caddelerinde çekildi. Yönetmenliğini Umur Turagay'ın üstlendiği klibin sokak sahneleri ise Beyoğlu'nda çekildi.

TEM stüdyolarında ve İstanbul'un çeşitli yerlerinde "Sorma Kalbim" ve "Gülümse Kaderine" adlı iki parçalarının video kliplerinin yönetmenliğini Metin Arolat üstlendi. "Gülümse Kaderine" klibinde Tarkan'a Macar, Bulgar ve Türkiye'den iki oyuncu eşlik etti. Albümde yer alan ve remix versiyonu tekli olarak yayımlanan "Uzun İnce Bir Yoldayım" adlı parçanın video klibi ise konser görüntüleriyle yapıldı. Yönetmenliğini ise Kıvanç Baruönü üstlendi. Albümün tanıtım stratejisi, yerel pazardaki talebi karşılamak ve Tarkan'ın küresel görünürlüğünü korumak için iki yönlü olarak tasarlanmıştır. Bu stratejinin temelini konserler ve turlar oluşturmuştur. Albümü desteklemek amacıyla Tarkan, Kasım 2003'ten itibaren Türkiye ve uluslararası ülkelerde solo performanslar sergilemeye başlamıştır. 2004 yılında ise *Dudu* Dünya Turu kapsamında Avusturya, Almanya, Fransa, ABD, Ukrayna, Rusya, Finlandiya, Hollanda, Azerbaycan ve Kazakistan gibi kritik pazarlara ulaşılmıştır. Bu tur, Tarkan'ın 2006 yılında yayımlanan *[[Come Closer]]* adlı İngilizce albüm projesinden önce Tarkan'ın uluslararası marka bilinirliğini pekiştirmede hayati rol oynamıştır

## Kayıt süreci
Tarkan, Kasım 2000 - Mayıs 2001 tarihleri arasında altı farklı stüdyoda *[[Karma (albüm)|Karma]]* (2001) adlı dördüncü albümünü kaydetti. Türkiye ve dünya çapında 3.5 milyon kopya satan albüm yılın en çok satan albümü olarak büyük başarı sağladı. Yapımcılığını Ozan Çolakoğlu ile birlikte yaptığı albümde "Kuzu Kuzu", "Ay", "Hüp" ve "Verme" gibi klip parçalarının yanı sıra tüm şarkılar hit oldu. Mart-Nisan 2003 tarihleri arasında EP olarak kaydedilen beşinci albümünün kayıtlarını tamamladı. Sarı Ev ve İmaj Studio da kaydedilen albümde beş parça ve beş remix versiyonu yer aldı. Aşık Veysel'in "Uzun İnce Bir Yoldayım" türküsünün kaydı ise ASM Stüdyo da yapıldı. Albüm, 1 Temmuz 2003 tarihinde İstanbul Plak ve Tarkan'ın müzik şirketi HITT Production etiketiyle yayımlandı. Tarkan, albümün yapımcılığını Ozan Çolakoğlu ile birlikte üstlendi. "Dudu" adlı parçanın sözlerini Nazan Öncel yazarken, müziğini Jeff Koplan ve Tarkan besteledi. "Bu Şarkılar da Olmasa" adlı parçanın söz ve müziği de Nazan Öncel'e aittir. "Gülümse Kaderine" ve "Sorma Kalbim" adlı parçaların söz ve müziği Tarkan'a aittir. "Gülümse Kaderine" adlı parçanın müziğini Ozan Çolakoğlu ile birlikte besteledi. Halk ozanı Aşık Veysel'in eseri olan "Uzun İnce Bir Yoldayım" adlı parça albümde beşinci sırada yer aldı. Arif Sağ düzenlemesini yaptığı parçada ayrıca geri vokalde ve solo ile bas bağlamada da yer aldı. Bağlama ve şelpe de Erdal Erzincan'ın yer aldığı parçada balabanda Ertan Tekin yer aldı. "Dudu" adlı parçanın düzenlemesini Jeff Koplan, Ozan Çolakoğlu ve Tarkan birlikte yaparken, "Uzun İnce Bir Yoldayım" haricindeki diğer üç parçanın düzenlemelerini Ozan Çolakoğlu yaptı.

Erdem Sökmen ve Ayhan Günyıl klasik gitarda, Ercan Irmak neyde, Cengiz Ercümer ve Mehmet Akata perküsyonda, Nurkan Renda elektro ve bas gitarda, İlyas Tetik ud da ve Özer Özel ise tambura da yer almıştır. Gündem Yaylı Grubu'nun yaylılarda yer aldığı albüm kayıtlarında kayıtta ve mixte Murat Matthew Erdem yer aldı. "Dudu" adlı parçanın iki remix versiyonu albümde yer aldı. Altıncı sırada Ozan Çolakoğlu'nun ve dokuzuncu sırada ise Özgür Buldum'un versiyonları vardı. "Gülümse Kaderine" adlı parçanında Murat Matthew Erdem ve Devrim Karaoğlu'nun yaptığı iki remix versiyonu albümde yer aldı. Devrim Karaoğlu'nun bir diğer remixlediği parça ise "Bu Şarkılar Da Olmasa" adlı parçadır. "Uzun İnce Bir Yoldayım" adlı türkünün remix versiyonu Ozan Çolakoğlu tarafından 2004 yılında yapıldı ve video klip olarak yayımlandı.
  
## Şarkı listesi

## Yapım görevlileri

* Tarkan - Vokal, düzenleme (1), söz yazarı (3, 4), besteci (1, 3)
* Ozan Çolakoğlu - Besteci (3, 4), düzenleme (1-4), mix (6), prodüktör
* Jeff Koplan - Düzenleme (1), besteci (1)
* Nazan Öncel - Söz yazarı (1, 2)
* Erdem Sökmen - Gitar (1)
* Ercan Irmak - Ney (1, 4)
* Cengiz Ercümer - Perküsyon (1)
* Mehmet Akatay - Perküsyon (1-4)
* Gündem Yaylı Grubu - Yaylılar (1-4)
* Hamit Ündaş - Konsept, yaylı düzenleme
* Nurkan Renda - Elektro gitar, bas gitar
* Ayhan Günyıl - Gitar (3)
* İlyas Tetik - Ud (3)
* Özer Özel - Tambura (4)
* Arif Sağ - Düzenleme (5), bağlama (5), bas bağlama (5), perküsyon (5), geri vokal (5) 
* Erdal Erzincan - Bağlama (5), şelpe (5)
* Ertan Tekin - Balaban (5)
* Aşık Veysel - Söz yazarı (5), besteci (5)
* Devrim Karaoğlu - Mix (7-8)
* Özgür Buldum - Mix (9)
* Murat Matthew Erdem - Mix (10), kayıt sorumlusu
* Egemen Öncel - Prodüksiyon
* Tim Young - Mastering
* Barış Büyük - Mix (6, 9)
* Hasan Hüseyin - Fotoğraf
* Michael Lang - Prodüksiyon müdürü
* Cem Sarvazlar - Ses kayıt (5)
* Göktürk Sarvazlar - Ses kayıt (5)
* Mehmet Sinan Sungar - Ses kayıt
* Ulaş Ağce - Ses kayıt
* Sarı Ev - Kayıt stüdyosu
* İmaj Studio - Kayıt stüdyosu
* ASM Stüdyo - Kayıt stüdyosu
* HITT - Yapım
* İstanbul Plak - Yapım

## Yayımlanma tarihleri

## Ödülleri

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Tarkan Resmi Web Sitesi