Bruce McLaren

**Bruce Leslie McLaren** (30 Ağustos 1937 - 2 Haziran 1970), Yeni Zelandalı bir yarış otomobili tasarımcısı, sürücüsü, mühendisi ve mucittir. Adı, kurucusu olduğu ve Formula 1 şampiyona tarihinde toplamda 8 Dünya Takımlar Şampiyonası ve 12 Dünya Sürücüler Şampiyonası kazanan McLaren takımında yaşamaya devam etmektedir. McLaren otomobilleri, 1967 ve 1972 yılları arasında CanAm spor otomobil yarışlarında, önemli bir kısmı direksiyon başında Bruce McLaren ile olmak üzere, 56 galibiyet ve beş takım şampiyonluğu kazanarak üstünlük sağlamış, ayrıca üç Indianapolis 500 yarışı, 24 Saat Le Mans ve 12 Saat Sebring yarışlarını da kazanmıştır.

Yeni Zelanda'nın Auckland kentinde doğan Bruce McLaren, Meadowbank İlkokulu'na gitmiştir. Dokuz yaşındayken, sol bacağını sağ bacağından daha kısa bırakan Perthes hastalığı teşhisi konulmuştur. Ebeveynleri Les ve Ruth McLaren, Auckland'ın Remuera bölgesinde bir servis istasyonu ve atölye işletiyordu. Les McLaren, Bruce doğmadan önce bir yaralanma nedeniyle bırakmak zorunda kaldığı motosiklet yarışçılığına ilgi duymuş, bunun yerine kulüp seviyesinde otomobil yarışlarına başlamıştır. Bruce, tüm boş zamanlarını atölyede geçirerek tutkusunu geliştirmiştir. Eski garaj, 2006 yılında Heritage New Zealand tarafından birinci derece tarihi yer olarak listelenmiştir.

## Kariyeri
Seddon Memorial Teknik Koleji'ni bitirdikten sonra, McLaren Auckland Üniversitesi'nde Mühendislik Okulu'na kayıt olmuştur ancak motor yarışlarındaki başarıları nedeniyle okulu bırakmıştır; öğrenci kayıt kartında "motor yarışlarına gitti" şeklinde bir not düşülmüştür. Les McLaren, Bruce'un 1952 yılında ilk yarışına katıldığı, 750 cc sınıfında bir tepe tırmanma yarışını kazandığı bir Austin 7 Ulster'ı restore etmiştir. İki yıl sonra, ilk gerçek yarışına katılmış ve umut vadetmiştir. Austin'den Ford 10 özel ve bir AustinHealey'ye, ardından bir Formula 2 (F2) CooperClimax spor yarış otomobiline geçmiştir. Aracı hemen modifiye etmeye, geliştirmeye ve ustalaşmaya başlamış, öyle ki 195758 Yeni Zelanda şampiyona serisinde ikinci olmuştur. McLaren, 1963 yılında McLaren Automotive'i kurmuştur.

### Sürüş Kariyeri

#### Grand Prix
1958'de Yeni Zelanda Grand Prix'sindeki performansı, Avustralyalı sürücü Jack Brabham tarafından fark edildi (daha sonra McLaren'i kendisi için yarışmaya davet edecekti). Bariz potansiyeli nedeniyle, Yeni Zelanda Uluslararası Grand Prix organizasyonu, dünya çapındaki en iyi sürücülerle yıl boyunca deneyim kazandırmayı amaçlayan 'Avrupa'ya Sürücü' programı için onu seçti. McLaren, bu programın ilk alıcısı oldu ve daha sonra Denny Hulme gibi diğerleri de bu programdan yararlandı. McLaren, Cooper'a gitti ve orada yedi yıl kaldı. F2'de yarıştı ve F2 ve F1 otomobillerinin birlikte yarıştığı Nürburgring'deki Alman Grand Prix'sine katıldı. Motor sporları camiasını şaşırtarak en iyi sürücüler arasında genel sıralamada beşinci, F2 sınıfında ise birinci oldu.

1959'da Bruce McLaren, Jack Brabham'ın yanında Cooper fabrikası F1 takımına katıldı ve 22 yaşında 104 günlükken 1959 ABD Grand Prix'sini kazandı, bu da onu o zamana kadar en genç GP kazananı (Indianapolis 500 hariç) yaptı. Bu rekor, Fernando Alonso'nun 2003 Macaristan Grand Prix'sini kazanmasına kadar kırılmadan kaldı. McLaren, 1960 Formula 1 sezonunun ilk yarışı olan Arjantin Grand Prix'sinde de kazandı ve o sezonu Brabham'ın ardından ikinci sırada tamamladı.

McLaren, 1962 Monaco Grand Prix'sini kazandı ve o yıl şampiyonayı üçüncü sırada tamamladı. Ertesi yıl, şu an sadece McLaren adıyla Formula 1 şampiyonasında yer alan Bruce McLaren Motor Racing Ltd'yi kurdu. McLaren, Coopers'ta (1964'te Yeni Zelanda GP'si dahil) yarışmaya ve kazanmaya devam etti.

1965'in sonunda Cooper'dan ayrıldı ve takım arkadaşı ve hemşehrisi Chris Amon ile kendi GP yarış takımını kurdu. Amon, 1967'de Ferrari için yarışmak üzere ayrıldı. 1968'de McLaren, 1967'de Brabham ile dünya şampiyonu olan bir diğer hemşehrisi Denny Hulme tarafından katıldı. McLaren, 1968'de Spa'da kendi McLaren arabasıyla dördüncü kariyer zaferini kazandı ve takımın ilk Grand Prix zaferini elde etti. Hulme, McLarenFord ile iki kez kazandı.

1969 şampiyonası da başarılı geçti; McLaren, hiçbir galibiyet almamasına rağmen genel sıralamada üçüncü oldu. McLaren'ın arabalarında, memleketine bir övgü olarak "Kiwi" logosu yer aldı.

#### CanAm Serisi
McLaren'ın tasarım yeteneği ve yaratıcılığı, güçlü spor otomobil yarışlarında açıkça görüldü. CanAm, Kanada ve ABD'de çok popüler hale gelmeye başladığında, yeni McLaren arabaları altı yarışta iki kez ikinci, iki kez üçüncü oldu.

1967'de altı yarışın beşini kazandılar ve 1968'de altı yarışın dördünü kazandılar. Ertesi yıl, McLaren'lar yenilmez olduğunu kanıtladı ve 11 yarışın tamamını kazandı. İki yarışta ise 123 bitirdiler.

#### 24 Saat Le Mans
1965'te McLaren ve yardımcı sürücüsü Ken Miles, Le Mans'taki 24 Saat Yarışı'nda bir Ford GT40 ile yarıştı. Araba, 45 tur sonra liderdi ancak şanzıman arızası nedeniyle yarıştan çekildi. 1966'da McLaren ve yardımcı sürücüsü Chris Amon, Ford GT40 ile yarışta birinci oldu ve Ford 123 finişi sağladı. Ken MilesDenny Hulme girişi ilk sırada tamamladı ancak Le Mans tarzı başlangıç nedeniyle daha az mesafe kat etmişti.

### Üretici Olarak Kariyeri
McLaren, rekabetçi bir sürücüydü ancak mirası, McLaren Yarış Takımı, onun bir analist, mühendis ve yönetici olarak yeteneklerinden kaynaklanmaktadır. McLaren spor otomobillerinin ilk günlerinde, McLaren bir testi sırasında pitlerden çıkarken yakıt dolum kapağının yukarı ve aşağı sallandığını fark etti. Mevcut aerodinamik düşünceye göre, aracın hızı arttıkça kapağın daha sıkı yerinde kalması gerekiyordu. Bunun yerine, hız arttıkça daha şiddetli bir şekilde sallandı. Hemen, özensiz çalışma konusundaki hayal kırıklığı değişti ve bir içgörü yaşadı. Pitlerde durarak, radyatörün arkasındaki gövdeyi kesmeye başladı. Arabaya tekrar bindiğinde, önceki turlarından daha hızlı turlar atmaya başladı.

Sonradan şu açıklamayı yaptı:"Önce, dolum kapağının düzgün kapanmadığı için kızgındım, ama sonra neden hava akımı tarafından aşağı bastırılmadığını merak etmeye başladım. Tek cevap, altında üstünden daha yüksek basınçlı hava olması gerektiğiydi."Bu testten, McLaren P1 yol otomobili de dahil olmak üzere McLaren tasarımının kilit özelliklerinden biri olan "nostrils" ortaya çıktı.

McLaren, takımının arabalarının rakip sürücü/tasarımcı Jim Hall'un Chaparral'larından daha az yenilikçi olduğunu fark etti ancak üstün güvenilirlikleri yarış ve şampiyona zaferleri ile ödüllendirildi. Bu kültür, ölümünden sonra devam etti ve Ron Dennis takımı satın aldığında, yarış mekanikçisi olarak erken kariyerinde öğrendiği derslerle pekiştirildi.

## Ölümü
Bruce McLaren, 32 yaşında, 2 Haziran 1970'te İngiltere'deki Goodwood Pisti'nde Woodcote virajından hemen önce Lavant Düzlüğü'nde CanAm arabası kaza yaptığında öldü. Yeni McLaren M8D'sini test ederken, arka gövde yüksek hızda yerinden çıktı. Aerodinamik yere basma kuvvetinin kaybı, arabayı istikrarsızlaştırdı ve araba döndü, pistten çıktı ve bayrak istasyonu olarak kullanılan bir sığınağa çarptı.

Motor sporları yazarı Eoin Young, McLaren'in 1964 tarihli From the Cockpit adlı kitabında "kendi mezar taşını neredeyse kendisi yazdığını" söyledi. Takım arkadaşı Timmy Mayer'in ölümüne atıfta bulunarak McLaren şunları yazmıştı:"Hemen ölmesi haberi hepimiz için büyük bir şoktu ancak kim söyleyebilir ki birkaç yılda birçok insanın bir ömür boyu yapacağından daha fazlasını görmüş, yapmış ve öğrenmiştir? Bir şeyi iyi yapmak o kadar değerlidir ki, onu daha iyi yapmaya çalışırken ölmek gözü pek olamaz. İnsan yeteneği ile hiçbir şey yapmadan yaşamak hayatın boşa gitmesi olur, çünkü hayatın başarılarla ölçüldüğünü, yalnızca yıllarla değil, düşünüyorum."McLaren, Glen Eden'deki Waikumete Mezarlığı'na defnedildi. McLaren'den geriye eşi, kız kardeşleri ve Bruce McLaren Trust'ın emanetçilerinden biri olan ve McLaren markasının elçisi olan kızı Amanda kaldı. Eşi 2016 yılında vefat etti.

## Miras

* Bruce McLaren'ın 1963'te kurduğu takım, ölümünden sonra da devam etti ve Formula 1'de 8 Takımlar Şampiyonası ve 12 Sürücüler Şampiyonası kazandı.
* Bruce McLaren Ortaokulu: Auckland'ın batısındaki Bruce McLaren Ortaokulu, ölümünden kısa bir süre sonra onun adını aldı. Okul, Bruce McLaren Yolu üzerinde, McLaren Park semtinde bulunmaktadır.
* Bruce McLaren Motorsporları Parkı: 2015 yılında, Yeni Zelanda'daki Taupo Motorsporları Parkı, Bruce McLaren Motorsporları Parkı olarak yeniden adlandırıldı.
* Bruce McLaren Bursu: 2000 yılında, Motorsport NZ ve Prodrive Trust, Yeni Zelandalı gelecek vadeden yarış sürücülerine yardımcı olmak için Bruce McLaren Bursu'nu oluşturdu. 
* 1990'da Yeni Zelanda Spor Onur Listesi'ne girdi.
* 1991'de Uluslararası Motorsporları Onur Listesi'ne ve Indianapolis Motor Speedway Onur Listesi'ne alındı.
* 1994'te Yeni Zelanda Motorsporları Şöhret Duvarı'na dahil edildi.
* 1995'te Amerika Motorsporları Şöhret Listesi'ne girdi.
* Bruce McLaren Trust: Auckland, Yeni Zelanda'da bulunan Bruce McLaren Trust, onun anısını yaşatmakta ve küçük bir müze işletmektedir. Müze, Remuera'daki bir benzin istasyonunun üzerindeki dairede, Bruce'un büyüdüğü yerdeydi, şimdi Hampton Downs Motorsport Park'ta yer almaktadır.
* 20 Ocak 2007'de, Yeni Zelanda'nın A1 Grand Prix serisindeki turunda, Bruce McLaren hakkında bir film yapılacağı duyuruldu.
* 21 Şubat 2017'de Roger Donaldson'ın "McLaren" adlı bir film yapacağı açıklandı.
* Üniversite Takımı: Auckland Üniversitesi Formula SAE takımı, Bruce'un yarış numarası 47'yi onun anısına araç numaraları olarak kullanmaktadır.
* Yeni Zelanda İş Onur Listesi: 2022 yılında Yeni Zelanda İş Onur Listesi'ne alındı.

## Popüler Kültürde

* McLaren (film): Bruce McLaren'ın hikâyesi, Roger Donaldson tarafından çekilen 2017 belgesel filmi "McLaren"da anlatıldı.
* Ford v Ferrari: McLaren, 2019 drama filmi "Ford v Ferrari"de Benjamin Rigby tarafından canlandırıldı.
## Formula 1 kariyeri
(**Kalın** yazılar pol pozisyon belirtir)

## Kaynakça