Colin Renfrew

**Andrew Colin Renfrew, Kaimsthorn, Baron Renfrew** FBA, FSA, Hon FSA Scot (25 Temmuz 1937 - 24 Kasım 2024), İngiliz arkeolog, paleolinguist ve Muhafazakar Parti üyesi. Radyokarbon tarihleme, dillerin tarih öncesi, arkeogenetik, nöroarkeoloji ve arkeolojik alanlarda yağmanın önlenmesi üzerine yaptığı çalışmalarla tanınmaktadır.

Renfrew, eskiden Cambridge Üniversitesi'nde Disney Arkeoloji Profesörü, McDonald Arkeolojik Araştırma Enstitüsü Direktörü ve McDonald Arkeolojik Araştırma Enstitüsü'nün kıdemli üyesiydi.

## İlk yılları ve eğitimi
Renfrew, Hertfordshire'dak St Albans Okulu'nda eğitim gördü. 1956-1958 yılları arasında Kraliyet Hava Kuvvetleri'nde vatani görevini tamamladı. Daha sonra Cambridge'deki St John's College'a gitti ve burada Doğa Bilimleri, Arkeoloji ve Antropoloji eğitimi aldı. 1961'de Cambridge Birliği başkanı seçildi. 1965 yılında *[[Cilalı Taş Devri|Neolithic and Bronze Age]]* cultures of Cyclades and their extarnal relations adlı doktora tezini tamamladı. Aynı yıl Jane M. Ewbank ile evlendi.

## Akademik

1965 yılında Sheffield Üniversitesi Tarih Öncesi ve Arkeoloji Bölümü'ne öğretim görevlisi olarak atandı. 1968-1970 yılları arasında Yunanistan'ın Minare Çiftlik köyündeki arkeolojik kazı çalışmalarını yönetti. 1968 yılında Sheffield Brightside ara seçiminde Muhafazakar Parti adına seçim sonuçlarına itiraz etti. 1970 yılında Antikacılar Derneği ve İskoçya Antikacılar Derneği Üyesi seçildi. 2000 yılında İskoçya Antikacılar Derneği'nin onursal üyesi oldu.

1972'de Barry Cunliffe'nin yerine Southampton Üniversitesi'nde Arkeoloji Profesörü olarak atandı. Southampton'da bulunduğu süre boyunca, Orkney'deki Quanterness ve Yunanistan'ın Milos adasındaki Phylakopi kazılarını yönetti. 1973'te Prehistorik kültürel inovasyonun Yakın Doğu'da ortaya çıktığı ve daha sonra Avrupa'ya yayıldığı varsayımına meydan okuduğu *Before Civilisation: The Radiocarbon Revoulation and Prehistoric Europe* adlı makalesi yayımlandı. Ayrıca Sitagroi'de Marija Gimbutas ile birlikte kazılar yaptı.

1980'de British Academy üyeliğinine kabul edildi. 1981'de Cambridge Üniversitesi'nde Disney Arkeoloji Profesörlüğü'ne seçildi ve emekli olduğu tarihe kadar bu görevi sürdürdü. 1990'da McDonald Arkeolojik Araştırma Enstitüsü'nün kurucu direktörü olarak atandı.

1987'de, Proto-Hint-Avrupalılar üzerine yazdığı *Archaeology and Language: The Puzzle of the Indo-European Origins* adlı kitabı yayımlandı. Renfrew'in Anadolu hipotezine göre, Proto-Hint Avrupalılar Kurganlardan 2000 yıl önce Anadolu'da yaşamış, daha sonra Yunanistan'a, ardından İtalya, Sicilya, Korsika, Fransa'nın Akdeniz kıyıları, İspanya ve Portekiz'e yayılmıştır. Başka bir kol, Tuna ve Ren'in verimli nehir vadileri boyunca orta ve kuzey Avrupa'ya göç etmiştir.

Hint-Avrupa dillerinin yeniden yapılandırılmış atası olan Proto-Hint-Avrupa dilinin yaklaşık 9.000 yıl önce Anadolu'da ortaya çıktığını ve çiftçiliğin Akdeniz'e ve Orta-Kuzey Avrupa'ya yayılmasıyla birlikte yayıldığını savunan Anadolu hipotezini geliştirdi. Bu hipotez, Marija Gimbutas'ın, Proto-Hint-Avrupa dilinin, yaklaşık 6.000 yıl önce Karadeniz-Hazar bozkırlarından halk göçüyle yayıldığını belirten Kurgan hipoteziyle çelişiyordu. Antik DNA üzerine yapılan son çalışmalar, Gimbutas'ın hipotezinde yer alan popülasyonlar arasında bir bağlantı olduğunu gösterdi - ancak bu göçün nasıl gerçekleştiği tespit edilemedi.

1987 ve 1991'de Amorgos ve Karo Adası, Dhaskalio'daki kazıların yardımcı yöneticiliğini yaptı.

Renfrew'in antik zihni anlamak için temel olarak arkeolojik kayıtları kullanma çalışması, evrimsel bilişsel arkeoloji alanının temelini oluşturdu. Renfrew ve öğrencisi Lambros Malafouris, zihin arkeolojisini tanımlamak için nöroarkeoloji ifadesini türettiler.

Renfrew, 1986'dan 1997'ye kadar Cambridge'deki Jesus College'da Master olarak görev yaptı. 2004'te Disney Profesörlüğünden emekli oldu ve McDonald Enstitüsü'nde kıdemli araştırmacı olarak çalışmıştır. 2006'dan 2008'e kadar Keros Adası'ndaki kazıları yönetti ve Keros Adası Araştırması'nın eş-direktörlük görevini yürüttü.

## Ayrıca bakınız

* Anadolu hipotezi

## Kaynakça