Panzer 38(t)

**Panzerkampfwagen 38(t)** (Zırhlı muharebe aracı 38(t)), Çekoslovakya tarafından **LT-38** adıyla imal edilen ve Almanların Çekoslovakya'yı ele geçirmesinden sonra Alman ordusu tarafından II. Dünya Savaşı sırasında kullanılan tanktır. Üreticilerin **TNH serileri **, **TNHPS**, **LTP** ve **LTH** adlandırmaları vardır. Alman ordusu içerisinde mühimmat envanter tanımı **[[Sonderkraftfahrzeug|SdKfz.]]140** (özel amaçlı taşıt 140)'tır.

## Tanımı

Panzer 38(t) II. Dünya Savaşı'nda kullanılan geleneksel perçinli zırh ve arkadan motorlu bir tanktı.

Perçinli zırhı eğimli değildi ve birçok modelinde ince 10 ila 25&nbsp;mm'lik zırh bulunuyordu. Son modellerinde (örneğin Ausf E) zırh kalınlığı 50&nbsp;mm'ye çıkartıldı.

Tankı iki kişiden oluşan mürettebatı ve 37&nbsp;mm Skoda A7 topu ve 90 mermilik mühimmatı vardı. Ayrıca bir adet 7.92&nbsp;mm makineli tüfek taşıyordu. Ana topu ateşlemeden önce makineli tüfek ile mesafe atışı yapılıyor daha sonra hedefin menzili ölçülüp ana top ateşleniyordu. Tankın ön sağ kısmında sürücü, onun sol tarafında radyo operatörü olan ayrıca 7.92&nbsp;mm makineli tüfeği de kullanan kişi oturmaktaydı. Bu silahın 1.800 mermilik mühimmatı vardı.

Aracın arkasına monte edilen motoru 5 ileri ve bir geri den oluşan vites kutusu tamamlıyordu.

## Üretimi

1935, Çek tank üreticisi ČKD LT-35 tankının yerine Škoda Works firması ile üretmeye başladı. LT-35 çok karmaşık ve kusurları olan bir tanktı. Bunun yerine firma hem Çekoslovak ordusu için hem de ihraç etmek amacıyla yeni bir tank üzerinde çalışmaya başladı.

ČKD seçimini 4 geniş çarkı da süspansiyonlu bir model üzerine kurdu. Kullanılacak süspansiyon görünüşte Christie süspansiyonu na benzeyecekti. Ancak geleneksel yaylı barları olacaktı. Üretilen tank güvenilirdi ve bu satışlara da yansıdı: 50 tanesi İran, 24'er adet Peru ve İsviçre tarafından alındı. Litvanya ufak bir sipariş verdi. İngiltere bir tankı denedi fakat memnun kalmayarak iade etti.

1 Haziran 1938'de Çekoslovakya ordusu 150 tane TNHPS modelinden sipariş etti. Ancak Alman işgalinden ötürü bu tanklar servise giremedi. Alman işgalinin ardından, Alman ordusu bu tankın imalatının devam etmesini istedi. Bunun en önemli sebebi Alman Panzer I ve Panzer II tankları ile kıyaslandığında bu tankında çok başarılı görülmesiydi. İlk tanklar **LTM 38** adıyla Wehrmacht servisine girdi. 16 Haziran 1940 tarihinde ise adları Panzerkampfwagen 38 (t)  olarak değiştirildi. "t" harfi Almanca *tschechoslowakisch* kelimesinin kısaltmasıydı ve aracın Çekoslovakya'dan ganimet alındığı anlamına geliyordu. 1942 yılana kadar toplamda 1,400 adet tank Alman Ordusu için üretildi. Bu tanklar ayrıca diğer Miğfer Devletleri'ne de üretildi: Macaristan (102), Slovakya (69), Romanya (50), Bulgaristan (10). Alman Ordusu'nda 38(t) modeli Panzer III tanklarının yedeği olarak kullanıldı.

Panzer 38(t) şasesi ayrıca Alman ordusuna ait en başarılı tank imha edicilerden birisi olan Jagdpanzer 38 Hetzer de bazı kundağı motorlu toplarda kullanıldı.

Panzer 38(t) modeli II. Dünya Savaşı'nın ortalarına kadar üretildi. Üretimin durmasındaki en önemli sebep taretin yeni nesil tankları yok etmeye yetecek topları taşımak için çok küçük olmasıydı. Ancak aracın şasesi mekanik olarak güvenilirdi. Bu sebepten  üzerlerine başka silahlar yerleştirmek için elverişliydi. Taarruz, tanksavar ve uçaksavar topları bu şaseye monte edildi. İsveç yapımı **Sav m/43** 1970'li yıllara kadar gelebilen en bilinen II. Dünya Savaşı tanklarından biri oldu.

### Modelleri

* **TNHP** Başlangıç ihraç modeli (50 adet 1935) (İran ilk müşterisi oldu)
* **LTP** Peru
* **LTH** İsviçre
* **LT vz. 38** Çekoslovakya ordusu için  (servise girmedi)
* **Strv m/41** İsveç tarafından lisansla üretilen
* **Sav m/43** taarruz topu TNH kasalı, İsveç üretimi
* **PzKpfw 38(t) A-D** TNH Alman üretimi
* **PzKpfw 38(t) E-G** Pz 38(t) Ön zırhı 50&nbsp;mm ye çıkartılmış modeli
* **PzKpfw 38(t) Ausf S** İsveç adına üretilen ancak Alman ordusunu el koyduğu 
* **SdKfz 138 [[Marder III]]** Alman 75&nbsp;mm top monteli üstü açık
* **SdKfz 139 Marder III** üstü açık Sovyet 76.2&nbsp;mm top monteli
* **SdKfz 138/1 [[Grille (artillery)|Grille]]** Alman 150&nbsp;mm piyade topu monteli, ayrıca mühimmat taşımak içinde kullanıldı
* **SdKfz 140 [[Flakpanzer 38(t)]]**  20&nbsp;mm uçaksavar silahı monteli
* **SdKfz 140/1** Keşif tankı
* **SdKfz 141/1** 20&nbsp;mm zırhlı keşif aracı Leichter Panzerspähwagen 
* **Jagdpanzer 38(t) [[Hetzer]]** tank imha edici 75&nbsp;mm L/48 tanksavar top monteli
* **G-13** Çekoslovakya üretimi İsveç tasarımı Hetzers modeli Savaştan sonra İsviçre ye satıldı

### Genel özellikleri
#### TNH P-S

* **Genel**
** Rolü: Hafif/orta tank
** Üretici: ČKD
** Mürettebatı: Komutan, topçu, şoför, makaralı makineli tüfek
* **Silahları ve zırhı**
** Ana silahı: 37.2&nbsp;mm Skoda A7
** Eksendeş silahı: 7.92&nbsp;mm makineli tüfek
** Baş silahı: 7.92&nbsp;mm makineli tüfek
** Mühimmat: 90 top mermisi 37.2&nbsp;mm ve 2,550 tüfek mermisi 7.92&nbsp;mm
** Zırh: 10&nbsp;mm den 25&nbsp;mm
* **Güç ve ağırlık**
** Motor: Praga EPA altı silindirli sıralı su soğutmalı benzin
** Vites: 5 ileri, 1 geri
** Motor Gücü: 112&nbsp;kW (150&nbsp;hp)
** Ağırlık: 9.700&nbsp;kg (21.400&nbsp;lb)
** Motor/ağırlık: 11,5&nbsp;kW/metric ton (14.0&nbsp;hp/short ton)
* **Performans**
** En yüksek hızı: 42&nbsp;km/h
** En uzun menzili: 200&nbsp;km
** Geçebildiği su derinliği: 0,9 m
** Çıkabildiği eğim: %60
** Dikey engel: 0,8 m
** Siper genişliği: 1,9 m
* **Ölçüleri**
** Uzunluk: 4,55 m
** Genişlik: 2,13 m
** Yükseklik  2,31 m

#### Panzer 38(t) Aus. A-C

* **Genel**
** Rolü: Orta sınıf tank
** Mürettebatı: 4
* **Silahları ve zırhı**
** Ana silahı: 90 mermili 37.2&nbsp;mm Skoda A7 (L/47.8) tüfeği
** Diğer silahları: 2.550 mermili 2 x 7.92&nbsp;mm MG 37(t) (Model 37) makineli tüfeği
** Zırhı: önden 25&nbsp;mm, yandan 15&nbsp;mm
* **Güç ve ağırlık**
** Motor: Prage EPA Model I 6 silindirli benzinli su soğutmalı
** Vites: 5 ileri, 1 geri
** Motor gücü: 95&nbsp;kW (126&nbsp;hp)
** Ağırlık: görev: 9,5 ton, boş: 8,5 ton
** Motor gücü/ağırlık: 13.0&nbsp;hp/kısa ton
* **Performans**
** Hız: 56&nbsp;km/h 
** Menzil: 200&nbsp;km 
* **Ölçüleri**
** Uzunluk: 4,61 m
** Genişlik: 2,14 m
** Yükseklik: 2,40 m
[Renkli çizimi](https://web.archive.org/web/20070718081414/http://ww2drawings.jexiste.fr/Files/1-Vehicles/Axis/1-Germany/01-lePanzers/PzKpfw38(t)/PzKpfw38(t)-Ausf.A.htm)

## Görev geçmişi
**Panzer 38(t)**  tankı Polonya Seferi (1939), Fransa Seferi (1940) ve Barbarossa Harekatı (1941) sırasında başarıyla kullanıldı. Ancak 1941 senesinde Kızıl Ordu'nun ilerleyişi sırasında Sovyet T-34'leri karşısında başarısız oldu. 1941'den sonra bu araçlar keşif ve partizanlara karşı kullanıldı.

**[[Flakpanzer 38(t)]]** modeli pek de başarılı olamadı. Bunun en önemli sebebi düşman uçakları tarafından açılan ateş sonucunda zırhın yeterince koruma sağlamamasıydı.

**Hetzer** ve **Marder** model  tank imha ediciler ise çok başarılı oldu (Özellikle Hetzer modeli). 2.584 adet Hetzer modeli savaş sırasında üretildi. Savaştan sonra da ise Çekoslovak ordusu için üretimi devam etti. 158 adet araç 1960'lı yıllara kadar İsviçre Ordusu'na hizmet etti.

### Görevleri

* Polonya Seferi'nde (1939)  Alman 3. Hafif Tümeni tarafından 
* Weserübung Operasyonu (Norveç)  Alman 31. Ordu Kolordusu
* Fransa Seferi'nde  7. ve 8. Panzer Tümeni
* Barbarossa Harekatı'nda Alman 6., 7., 8., 12., 19., 20. ve 22. Panzer Tümeni 
* Ön Doğu Romanya kuvvetleri ile

## Ayrıca bakınız
* II. Dünya Savaşı Zırhlı Araç Listesi
* II. Dünya Savaşı'nda Almanya tank üretimi#Toplam Üretim

## Dış bağlantılar

* Information about the Pz.Kpfw.38(t) at Panzerworld 
* WWII Vehicles 
* Photo galleries at Tanxheaven: http://tanxheaven.com/ludob/lt38(Pzkpfw38t)/lt38(Pzkpfw38t).htm , http://tanxheaven.com/jib/lt38jib.htm.
* Panzerkampfwagen 38(t)  at Achtung Panzer!
* Captured German vehicles  - A PDF file presenting the German vehicles based on captured and modified foreign equipment (PzKpfw. 35(t), PzKpfw 38(t), 10.5&nbsp;cm leFH 18(Sf) auf Geschützwagen, Marder I, Panzerjäger I, Marder III, Grille, Munitionspanzer 38(t)) still existing in the world