Turkcell

**Turkcell**, Türkiye merkezli teknolojik iletişim operatör şirketidir. GSM, 2G, 3G, 4G ve 4.5G ve 5G operatörüdür.

## Tarihçe
Şubat 1994'te Turkcell Türkiye'nin ilk GSM ağı olarak başladı. 2024 yılının 4. çeyreği itibarıyla Türkiye'deki cep telefonu kullanıcılarının  yüzde 40,6'sına sahiptir. Turkcell'i %30,4 pazar payıyla Vodafone ve %29 pazar payıyla Türk Telekom takip etmektedir.

Turkcell 11 Temmuz 2000 yılından itibaren İstanbul Borsasında hisselerini satışa çıkardığından beri New York Borsası'nda listelenen ilk Türk şirketi olmuştur. Ayrıca Galatasaray'ın Arsenal ile oynanan 2000 UEFA Kupası finalinin Galatasaray adına sponsor oldu. 2011'in Aralık ayında Sonera Holding ve Çukurova Grubu doğrudan ve dolaylı olarak sırasıyla Turkcell'in hisse senedinin yaklaşık %37.1 ve %13.8'ini sahiplendiler. Çukurova Grubu 2005 yılının mart ayında TeliaSonera'ya hissesinin büyük bir kısmını satacakken Alfa Grup'a satış yaptı. O zamandan sonra bu üç firma anlaşıp anlaşamama konusunda tartışıyorlardı. 2009 yılının Ağustos ayında Uluslararası Ticaret Odası Çukurova'nın Turkcell Holding içindeki kalan tüm hisselerini TeliaSonera‘ya dağıtmasının gerektiği durumunda bir hüküm yayınladı ancak gerçekleşmedi. 2016 yılında Çukurova Holding Turkcell'deki dolaylı hisselerini borçlarına istinaden Ziraat Bankası'na 1.6 Milyar Dolar bedele karışılık rehin verdi.

Turkcell uluslararası alanda da GSM hizmetleri sağlamaktadır. Fintur Holding ile birlikte 9.6 milyon aboneye sahip ve Azerbaycan, Kazakistan, Gürcistan ve Moldova'da TeliaSonera ile birlikte 30 Eylül 2007'de aday üyeliği bulunmaktadır. Turkcell çoğunluğu elinde bulunduran Ukrayna firması Astelit ile birlikte de 10.6 milyon aboneye sahiptir.

9 Ocak 2007'de Turkcell Genel Müdürü olarak atanan Süreyya Ciliv, 31 Ocak 2015 tarihinde görevinden ayrıldı. 26 Mart 2015 tarihinde yerine Kaan Terzioğlu'nun getirildiği açıklandı. 16 Mart 2019'da ise Kaan Terzioğlu görevinden istifa etmiştir. Yerine Murat Erkan ilk önce vekaleten ardından 30 Mayıs 2019 tarihinde de asaleten atanmıştır.

Haziran 2020'de Turkcell'in dolaylı en büyük ortağı konumunda olan Telia Company, %24,02 oranındaki dolaylı hissesini 530 Milyon Dolar'a Türkiye Varlık Fonu'na ve LetterOne'ın kurduğu IMTIS Holdings'e sattı. Çukurova Holding ise %13.76 dolaylı rehinli hissesini 1.61 Milyar Dolar'a Türkiye Varlık Fonu'na sattı. Türkiye Varlık Fonu Ekim 2020'de %26.2 imtiyazlı hisse ile Turkcell'in kontrolünü elde etti. IMTIS Holdings ise 334 Milyon Dolar yatırım ile %24.8 hisse sahibi olarak en büyük azınlık ortak haline geldi. Karmaşık hissedarlık yapısı ve ortaklar arasındaki tüm ihtilaflar çözülmüş oldu. Bu işlem 1,801 milyon dolar bedelle Türkiye'de 2020 yılının en büyük şirket birleşme ve devralma işlemi oldu.

Kurulduğu günden bu yana, lisans bedeli de dahil olmak üzere, yurt içerisinde, Turkcell ileriye dönük hedeflerinde 18 milyar Lira yatırım yapmayı hedeflemiştir ve yüz binlerce Türk vatandaşına iş istihdamı sağlamıştır.

28 Kasım 2008 tarihinde yapılan Üçüncü Nesil A Lisansı ihalesini Turkcell, 358 milyon € ile kazandı.

Şirket Çin merkezli ZTE ve Huawei firmalarının telefonlarını kendi markası altında satışa sunmaktadır. Türkiye'de operatör markasıyla çıkan ilk telefonlardan olan T10 yerini her yıl çıkan yeni cihazlara bırakmıştır. Sırasıyla T10, T11, T20, T21 (Maxiplus 5), T30, T40, T50, T60, T70 ve T80 modelleri Turkcell kullanıcıların karşısına çıkmaktadır. Telefonların büyük bir kısmı ZTE tarafından üretilmektedir.

Turkcell 2014 yılının 1. çeyreğinde Türkiye'nin 4G'li ilk telefonu olan yeni amiral gemisi Turkcell T50'yi tanıtmıştır. Aynı zamanda Turkcell T50'nin yanında yeni nesil saat olan Turkcell T-Fit'i tanıtmıştır.

Türkiye'de GSM temelli mobil iletişim, Şubat 1994'te Turkcell'in hizmete girmesiyle başladı. 27 Nisan 1998'de T.C. Ulaştırma Bakanlığı ile 25 yıllık GSM lisans anlaşması imzaladı. Turkcell aynı zamanda Borsa İstanbul Sürdürülebilirlik Endeksi'nde yer almaktadır.

Turkcell dünyada HSPA+ teknolojisini kullanan ilk operatörlerden biri olmuştur. HSPA+ teknolojisini şebekesinde ilk uygulayan operatörlerden biri olarak data kullanımındaki artışa paralel iki yeni HSPA+ teknolojisini daha hayata geçirmişlerdir. Üç Taşıyıcılı HSDPA ile DC-HSUPA teknolojileri sayesinde, dünyada ilk defa 3G şebekesinde 63,3 Mbps'a varan veri indirme hızı; ayrıca 11,5 Mbps'a varan veri yükleme hızı sağlanabilmektedir. Turkcell, Türkiye'nin evlere kadar saniyede 1000 Mbps'e varan hızlarda fiber genişbant erişimi sağlayan ilk telekom operatörüdür.

## Kapsama Alanları
Turkcell Aralık 2014 itibarıyla 2G/EDGE teknolojisinde Türkiye nüfusunun %99,81'ini, 3G teknolojisinde ise nüfusun %91,21'ini kapsama alanı altına almıştır. Dünyanın ilk üç taşıyıcılı mobil internet teknolojisini de hizmete sunmuştur. Bu teknoloji ile 3G'de 63,3 Mbps indirme 11,5 Mbps gönderme hızlarına ulaşmak mümkün olmuştur.

## Hizmetleri

Turkcell, mobil operatör hizmetlerinin yanı sıra, sabit telefon, sabit internet ve yeniden yayın aktarımı ile televizyon hizmetleri de sunmaktadır. GSM 900, UMTS2100, LTE800, LTE900, LTE1800, LTE2100, LTE2600 teknolojilerini kullanarak hizmet vermektedir.

### Muhabbet Kart
KVK ortaklığıyla 1999 yılında faaliyete geçen A-TEL Pazarlama ve Servis Hizmetleri A.Ş., Muhabbet Hat ve Muhabbet Kart'ın satış ve pazarlamasını gerçekleştirmektedir. Muhabbet Hat ve Muhabbet Kart faturasız olup Turkcell'in teknolojik alt yapısından yararlanmasının yanı sıra merkez grup şirketi olan Merkez Dağıtımın yaygın bayii ağı ve KVK'nın bilgi birikimi "Muhabbet Hat ve Muhabbet Kart'ı" pazarlamasını önemli kılmaktadır. Muhabbet Hat satışları tüm KVK. bayilerinden, Muhabbet Kart satışları ise KVK. bayileri ve tüm BBD bayilerinden gerçekleştirilmektedir. Türk pop müziği sanatçısı Mustafa Sandal, Muhabbet Kart reklamlarında yer almıştır.

### Turkcell TV+

Turkcell TV+ olarak bilinen bu hizmet; bilgisayar, tablet, telefon ve televizyondan izlenebilen, internet üzerinden yayın yapan dijital TV platformudur. İlk olarak bilgisayar, tablet ve telefon üzerinden hizmet vermeye başlayan servis 2015 yılı itibarıyla IPTV hizmetine dönüştü. Turkcell Superonline'ın fiber internet altyapısı üzerinden Ultra HD olarak hizmet verebilen Turkcell TV+, Türk Telekom'a ait olan Tivibu'dan sonra Türkiye'deki 2. IPTV hizmeti oldu. Servis ilk 6 ayında 100.000'i aşkın kullanıcı sayısına ulaştı.

### Yaani ve YaaniMail

Türkiye'nin ilk yerli ve millî mobil tabanlı arama motoru ve e-posta servisi olan Yaani ve YaaniMail de Turkcell tarafından geliştirilmektedir.

### Turkcell Superbox
Turkcell tarafından Superbox ile kullanıcılar lokasyon bağımsız, mobil şebeke üzerinden internet erişimi sağlayabilmektedirler. İnternet erişim hızı operatörün altyapısı ile orantılı olan Superbox hizmetinde, bağlantı kablosuz sağlanmaktadır ancak cihaz elektrik bağlantısı ile çalışmaktadır.

### Turkcell Pasaj
Turkcell'in elektronik ürün satışı yaptığı e-ticaret platformudur. Aralık 2020'de hizmete girmiştir.

## Sayısal veriler
* Turkcell'in abone sayısı, 2024 yılı itibarıyla verilere göre 43,1 milyondur.
* Turkcell, 27 Nisan 1998 tarihinde de Ulaştırma Bakanlığı ile 25 yıllık GSM lisans anlaşması imzaladı.
* Turkcell hisseleri, 11 Temmuz 2000 tarihinden itibaren İstanbul Menkul Kıymetler Borsası (İMKB) ve New York Stock Exchange'de (NYSE) eşzamanlı olarak işlem görmeye başlamıştır. Turkcell, NYSE'ye kote olan ilk Türk şirketidir.
* Turkcell, Türkiye'nin ve bölgenin lider operatörü konumuyla 2003 yılı başında GSM Association Yönetim Kuruluna girmiştir. Bu kurulda, Turkcell ile birlikte Vodafone, Orange, NTT DoCoMo, AT&T Wireless gibi dünyanın dev GSM operatörleri de bulunmaktadır.
* Turkcell hisselerinin doğrudan ve dolaylı payları dikkate alındığında ortaya çıkan ortaklık yapısını, Çukurova Grubu (%27,05), Sonera Holding (%37,09), Halka Açık (%17,59), Alfa Telekom (%13,22) M.V. Grup (%6,04) ve diğer ortaklar (%0,01) oluşturmaktadır.
* Turkcell, 31 Mart 2008 itibarıyla Türkiye coğrafyasının %81,10'unu kapsayarak toplam nüfusun %98,12'sini, nüfusu 2.000 ve üzerinde olan yerleşim merkezlerinin %100'ünü, bu merkezlerde yaşayan nüfusun da %99,87'sini kapsama alanı altına almış bulunmaktadır.
* Turkcell 27 Ocak 2006 tarihi itibarıyla 185 ülkede 491 operatör ile uluslararası dolaşım ve 90 ülkede 240 operatör ile GPRS uluslararası dolaşım hizmeti vermektedir. Aynı tarih itibarıyla dünyanın en geniş GSM ve GPRS uluslararası dolaşım listesine sahip operatörü de Turkcell'dir.

* Coğrafi kapsama alanı bakımından Türkiye'nin yüzde 98,96'sında çekmektedir.
* Turkcell 30 Temmuz 2009 tarihinden itibaren Üçüncü Nesil 3G (Third Generation) teknolojisine geçmiştir ve Türkiye'nin 81 il merkezinde aynı anda başlayan GSM Operatöründen biridir.

## Turkcell'in yıllara göre abone sayısı

## Türkiye dışındaki yatırımları

Azerbaycan, Kazakistan, Moldova ve Gürcistan gibi hâlen büyümekte olan pazarlardaki mobil operasyonlarına, %41,45'ine sahip olduğu Fintur aracılığıyla iştirak etmektedir.

Turkcell'in Ukrayna'da %100 hissesine sahip olduğu Astelit şirketi lifecell markası Şubat 2005'te GSM hizmetleri vermeye başladı. Belarus'ta Turkcell, BeST'in hisselerinin %80'ini Belarus Cumhuriyet Devlet Varlık Komitesi'nden 2008'de satın aldı.

2011 yılından beri Almanya'da Turkcell Europe markasıyla bulunan Turkcell, Deutsche Telekom'un iştiraki ile yaptığı pazarlama işbirliği ile  Almanya'daki faaliyetlerine devam etmektedir.

### Kuzey Kıbrıs Turkcell

1999 yılında hizmete giren %100 Turkcell iştiraki KKTCell ise Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Telekomünikasyon Dairesi ile gelir paylaşımı anlaşması çerçevesinde faaliyet göstermektedir.

## Ödülleri
* 2002: Turkcell, GPRSLand servisiyle 2002 Dünya İletişim Ödülleri’nde birinciliği aldı.
* 2008: Turkcell'in gençlik kulübü "gnçtrkcll", 2008 yılında "Dünya İletişim Ödülleri (WCA)" jürisi tarafından "En iyi marka" dalında birinciliğe layık görüldü.
* 2009: Turkcell Genel Müdürü Süreyya Ciliv, World Communication Awards'ta 2009 yılının CEO'su ödülünü aldı.
* 2014: Turkcell, IPRA Altın Küre Ödülleri'nde "Ekonomiye Kadın Gücü" projesi iki ödüle layık görüldü.

## Dış bağlantılar
* 
* Geleceği Yazanlar
* Lifebox
* Turkcell TV+

## Kaynakça