Lam Ching Ying

**Lam Ching-ying** (; doğum adı: Lam Gun-bo 林根寶; 27 Aralık 1952 - ö. 8 Kasım 1997), Hong Kong'lu dublör, aktör, film yapımcısı, yönetmen ve aksiyon yönetmeni. Fiziksel olarak yetenekli ve zarif dövüş sanatçısı olan Lam, Mr. Vampire (1985) filminde, acılara katlanan Taocu rahibi oynaması ile biliniyordu. Disiplinli, dikbaşlı, ölçülü ve öz-iradeli olmasıyla bir üne sahipti. Bir aktör, aksiyon koreografı, dövüş sanatçısı ve öğretmeni olarak samimiyet ve uzlaşmaz profesyonelliği ile birçok kişiye dokunmuştur. Tüm dünyada nesiller tarafından saygı görülen kalıcı bir sinematik mirası geride bıraktı.

## Biyografi
### Çocukluk yılları
Lam Gun-bo (林根寶) olarak 27 Aralık 1952'de Hong Kong]]'da Ejderha yılında doğdu. Ailesi Çin Halk Cumhuriyeti'ndeki Şanghay'dan geliyordu. Her iki ebeveyni de yemek hizmetleri yaparak geçimini sağlıyordu. Lam altı çocuğun üçüncü çocuğuydu. Ailesi fakirdi ve ebeveynleri eğitimli değildi. Lam, Hong Kong'daki Shun Yi Derneği İlköğretim Okuluna gitti ancak 2 yıl sonra okulu bıraktı. Babası onu, Madame Fan Fok Fa'nın rehberliğinde Pekin Operası stilini öğrenmesi için Chun Chau Drama Topluluğu'na gönderdi.

Lam, ince ve kırılgan vücut yapısı nedeniyle kadın rollerinde uzmanlaştı ve sıklıkla aktrisler için dublörlük yaptı. Ancak yaramaz ve itaatsiz bir çocuk olarak biliniyordu. Böylece, altı aylık bir eğitimin ardından Madam, kendisini ifade etmesi ve dürtüsünü kontrol etmesi için onu sahneye gönderdi. Lam'ın ilk gösterisinin adı "Beyaz Plaj"dı ancak Pekin Operası kariyeri yalnızca 5 yıl sürdü. Artık opera tarzlarına fazla talep olmadığını fark etti. Bir arkadaşının tanıtımıyla Lam, film endüstrisine katıldı.

### İlk yılları
Lam, 17 yaşındayken Shaw Brothers Stüdyosunda dublör ve dövüş sanatları koçu oldu. İnce yapısından dolayı sık sık kadın oyuncuların yerini alması için çağrıldı. Günde 60 HK $ aldı, bunun 20 HK $'ı efendisine gitti ve diğer 20 HK $'ı da evine ailesinin yanına götürdü. Lam, kalan parayı kardeşlerine atıştırmalık ikram etmek için kullandı. Lam bir keresinde bunların hayatındaki en mutlu günleri olduğundan bahsetmişti.

Lam'ın, Lee'nin söylentiler kadar güçlü olduğuna inanmadığı için bir otel odasında Bruce Lee'ye meydan okuduğuna dair bir hikaye vardı. Lam göğsüne ve karnına bir yastık koydu, ardından Bruce yastığa vurdu ve onu odanın diğer ucuna uçurdu. Bruce Lee o kadar etkilendi ki Lam'ı özel asistanı olarak işe aldı. Lam o sırada 19 yaşındaydı.

Lam, Lee'nin The Big Boss, Fist of Fury, Enter the Dragon, Way of the Dragon ve Game of Death gibi filmlerinde ortak aksiyon koreografı ve Bruce Lee'nin özel asistanı olarak çalışmaya başladı. Lam, gençliğinde oldukça sinirli görünüyordu ve her zaman kavgaya karışırdı. "The Big Boss" filminin çekimleri sırasında Lam kavga ettiği için tutuklandı ve Lee onu hapisten çıkarmak zorunda kaldı.

Lam, çok az eğitim almasına rağmen ilginç felsefi tartışmalarla Lee'yi etkiledi. İlişkileri hakkında pek konuşmasalar da Lee iyi sohbetlerden hoşlanıyordu ve bu inatçı genç adam kısa sürede Lee'nin favorisi haline geldi.

Lee öldüğünde Lam yıkılmıştı. Daha sonra Hung'ın dublör derneğine (Hung Kar Pan olarak bilinir) katıldı.

### 1980'ler
Lam, kamera arkasında yönetmen yardımcısı olarak çalıştı ve dublör ekibinde Sammo Hung Kam-Bo'nun sağ kolu oldu. Bir aktör ve dövüş sanatçısı olarak yeteneği The Magnificent Butcher filminde ortaya çıktı. Lam, Yuen Biao'ya karşı savaşan suikastçıyı canlandırdı.

1982'de Lam, Prodigal Son filmiyle En İyi Aksiyon Yönetmeni dalında [Hong Kong Film Ödülü'nü kazandı. Prodigal Son'da Lam'ın canlandırdığı, filme alınmış en iyi [Wing Chun'lardan biri olarak kabul edilen bir performans sergilendi. Lam katı kung fu ustası Leung Yee-tai'yi canlandırdı. Bu muhtemelen onun en tarihi rolüydü. Lam, Usta Leung'a daha kadınsı bir tasvir kazandırmak için kaşlarını bile kazıttı. Bu keskin ve sert burunlu karaktere havalı, tatlı bir nitelik kazandırmayı başardı.

Ayrıca The Dead and the Deadly'de (1983) zayıf, yaşlı bir Taocu rahibi canlandırdı.

Lam'ın yıldızı, zıplayan vampir türünü ateşleyen Mr. Vampire filminin vizyona girdiği 1985 yılına kadar yükselmedi. Lam, Taocu rahip rolüyle En İyi Erkek Oyuncu dalında aday gösterildi. Karakter, saflık ve metanetli otoritenin ilgi çekici bir karışımıydı ve izleyicilerin favorisi haline geldi. Lam, kariyeri boyunca bu rolü birçok kez tekrarlayacaktı.

Bay Vampire'ın vizyona girmesinden kısa bir süre sonra Golden Harvest film şirketi, Tanya Roberts (Charlie'nin Melekleri'nden) ve Jack Scalia ile birlikte filmin İngilizce versiyonunu yapmaya çalıştı. Lam'ın rolünü uzun süredir kung fu filmi oyuncusu Yuen Wah canlandırdı. Çeşitli zorluklar nedeniyle film asla yapılmadı.

### 1990'lar
Bay Vampir'in başarısı, sonunda kendisini bu rolde tipik bir rolde bulan Lam için yük haline geldi. Hong Kong film endüstrisi bir düşüş yaşamaya başladıkça Lam'ın kaliteli rolleri de kurumaya başladı. Ancak düşük bütçeli filmlerde yardımcı rollerin yanı sıra Taocu rahip olarak her zamanki rolünü üstlenmeye devam etti.

1990 yılında Lam, küçümsenen bir aksiyon filmi olan Magic Cop'un (1990) film yapımcısı oldu. Filmde hem rol aldı hem de aksiyon yönetmenliğini yaptı. Onunla Japonlar arasındaki dövüş sahneleri, onun aksiyon koreografı olarak mükemmelliğini bir kez daha gösterdi.

Bu yıllardaki diğer hayalet filmlerinden bazıları *[[Crazy Safari]]* (1991), *[[An Eternal Combat]]* (1991), *[[The Ultimate Vampire]]* (1991) *[[Spiritual Trinity]]* (1991), *[[Mad Mad Ghost]]* (1992), *[[Banana Spirit]]* dir. Yine Pom Pom ve Hot Hot (1992), Lover's Tear (1992) filmlerinde ciddi oyunculuk tarafı görülmektedir. Bu filmlerde yardımcı rolleri vardı ama rolleri çok akılda kalıcıdır.

1995'te film piyasası bunalım içinde olmasına rağmen Asia Television, Lam'e Vampir Uzmanı (殭屍道長) adlı bir televizyon dizisinde başrol teklif etti.
Dizide çalışması için bir milyon HK doları maaşla işe alındı. Günde 60 HK$ değerinde dublör olarak çalıştığı dönemden çok farklıydı. Dizi başarılı oldu ve Lam'ın kariyerini yeniden canlandırdı. Hikâye, hayaletleri yok eden ve günü kurtaran Mo Siu Fong'un (Lam Ching Ying) hikâyesini anlatıyor.
Çekimler sırasında Lam, rol arkadaşı Kingdom Yuen ile bir ilişki geliştirdi. Dizide Yuen, Mo Siu Fong'a (Lam Ching Ying) aşık olan bir kadın rahibi canlandırdı. Çekimlerin sonunda birbirlerine aşık olmuşlardı.

İkinci dizi 1996'da çekildi ve yayınlandı. Dizide yine mütevazı rahip rolünde Lam Ching Ying, müritleri olarak Mang Hoi, Frankie Lam ve Annie Man rol aldı. İlk dizi gibi ikinci dizi de Çin, Hong Kong ve Tayvan'dan yüksek reyting ve destek aldı.

Bundan kısa bir süre sonra Lam, Coincidentally (情定阴阳界) adlı başka bir dizi için anlaşma imzaladı. Dizi, Vampire Expert'in kadrosunu ödünç aldı ve Lam'ı destekleyici bir rol üstlendi. Lam, bir adamın zalim bir ruha dönüşmesini engellemeye çalışan bir rahibi canlandırdı. Ancak bu dizi kariyerinin sonu olmadı. Lam'ın son rolü A Monk at Thirty'de (Otuzda Bir Keşiş) (一枝花和尚) filmindeydi. Rol o kadar yürek parçalayıcıydı ki hayranlarının çoğu onun aslında kendi ölümünü oynadığından şüphe ediyordu. 1996 yılında Vampire Expert'in üçüncü serisinin prodüksiyonuna başlandı. Lam'ın sağlık durumu nedeniyle üretim durduruldu.

## Ailesi
Lam Ching-ying, 1983'te Cheng Bing Bing ile evlendi. İki çocukları oldu; 1985'te bir kızı Lam Sik-nga (林式瓦) ve 1988'de bir oğlu Lam Ka-yiu (林家耀).
Çocuklar babalarının filmlerini izlemeyi severdi. Çift 1988'de boşandı. Çocuğun velayeti babaya verildi. Lam çocuklarını okumaları için ABD'ye gönderdi.
1995 yılında Vampir Expert'in çekimleri sırasında Lam ve rol arkadaşı Kingdom Yuen bir ilişki geliştirdi. Ancak 1996'da Lam, aşık olduklarında Yuen'den ayrıldı. Daha sonra toplanıp kız kardeşinin evine taşındı. Yuen, ölümünden sonra Lam hakkında şöyle konuştu: 
:"Aslında hastaydı. Bunu her zaman biliyordum. Ancak rahatsız edilmek istemediği için kimsenin onu göremeyeceği bir yere taşındı. Onu ziyaret etmeme de izin vermedi. Ayrılmadan önce şöyle dedi: "Artık senin yanında kalamam. Kendine iyi bak. Sorunlarınız varsa kardeşinizden size yardım etmesini isteyin." Gitmesine izin vermek istemiyordum ama seçimine saygı duydum. Bir şeye karar verdiğinde onu durdurmanın imkansız olduğu bir adamdı... Bir oyuncu olarak insanların en güzel, en parlak anları görmesini istedi. Onu ziyaret etmeme izin vermedi. Çünkü onu böyle görseydim çok acı çekeceğini biliyordu".

## Ölümü
### Kanserle ilgili söylenti
1996 yazında Lam, testler için defalarca hastaneye gidiyordu. Karaciğer kanseri olduğu söylentileri yayılıyordu. Hastaneye kaldırılmayı istemediği için hastaneden hemen ayrılmak ve işini bitirmek konusunda inatla ısrar etti. Arkadaşlarından endişeli telefonlar aldı ama onlara dedikodulara kulak asmamalarını söyledi.

Yakın ailesinin hastalığını açıklamasını yasaklayan Lam'e ilk kez ne zaman kanser teşhisi konulduğu bilinmiyor. Yakın arkadaşlarından bazıları hastalığını fark ettiklerini ancak kimsenin doğrudan kendisine sormaya cesaret edemediğini belirtti. Chin Kar Lok bir röportajda şunları söyledi: 
:"Bir defasında 3 metrelik bir cam duvarı aşmak zorunda kaldım ve ondan önce de 2. kattan 1. kata atlamak için bir gemide çalışmak zorunda kaldım. Herkes bunun acı verici bir atış olduğunu biliyordu. Sammo Hung Kam-Bo bunu yapmamı istedi. Ama Lam bunu yapmama izin vermedi ve o eylemi gerçekleştirdi… O atışı yaptıktan sonra gerçekten çok acı çekti. Daha önce de söylediğim gibi, 80'lerde dublör olarak çalışmak bir işkenceye benziyor. aile ve bencillik yoktur.

:Bana karşı çok nazikti, daha sonraki bir filmde bile baş oyuncu olarak beni buldu. Benimle gerçekten ilgilendi. O ruha sahipti. Düzgün konuşan biri değildi. Ama beynini çok kullandı. Bize tembel olmamayı, her zaman %100 vermemizi, hile yapmamayı öğretti. Bize çok güzel bir örnek oldu. Hayatının sonunda hastayken bile sinemaya karşı iyi bir kalbi vardı. Acı çektiğini bize göstermedi. Hatta bizimle film çekiyordu. Onun gerçekten gerçek bir kahraman olduğunu düşünüyorum. Onu çok özlüyorum."

### Son haftaları
Lam, kız arkadaşı Kingdom Yuen'den ayrıldı, ölümünden iki hafta önce, kızkardeşinin evine taşındı. Çocukları ve arkadaşlarının ziyaretlerini reddetti. Kasım başında tekrar bilincini kaybetmeye başladı. Ailesi, onu Kowloon St.Teresa Hastanesi'ne götürdü. Zaten yarı koma halindeydi ve durumu giderek kötüleşti. 8 Kasım 1997 tarihinde, 12:30'da, Hong Kong St Theresa Hastanesi'nde karaciğer kanserinden öldü. 44 yaşındaydı. "Bay Vampir" dizisinde Lam'ın partneri olan Ricky Hui, 14 yıl sonra 8 Kasım 2011'de aynı tarihte hayatını kaybetti.

## Cenazesi
Lam'ın isteği dikkat çekmeyen bir cenaze töreni düzenlemekti. Cenazesine ailesi, yakın aile ve okul arkadaşları katıldı. Cenaze Budist töreniyle akşam gerçekleştirildi. Rahip cübbesi, ayakkabıları ve silindir şapkası, en sevdiği kıyafetleri ve güneş gözlükleriyle birlikte gömüldü. Lam'ın tabutunu taşıyanlar Yuen Şiu-hung, Chin Yuet-sun, Ng Ming-hoi, Lam King-chu, Chan Wui-ngai, Chung Yağ, Sammo Hung Kam-Bo, Chan Wing-hong, Chin Kar-lok ve Wu Ma idi. Cenazesinden sonra cesedi yakıldı ve bir kaligrafi ile ABD'de toprağa verildi.

::"Bir Gülümseme Batıya Geri Dönüyor"

## Seçilmiş bazı Filmleri
:Bu tam bir liste değildir
**[[The Green Hornet (Hong Kong film)]]* (1994) (Director/Producer/Actor)
**[[Kung Fu Kid (Hong Kong film)]]* (1994) (Actor)
**[[Painted Skin (film, 1993)|Painted Skin]]* (1993) (Actor)
**[[Exorcist Master]]* (1993) (Actor)
**[[Pom Pom and Hot Hot]]* (1992) (Actor)
**[[Crazy Safari]]* (1991) (Actor)
**[[The Ultimate Vampire]]* (1991) (Actor)
**[[Slickers vs. Killers]]* (1991) (Actor)
**[[Lover's Tear]]* (1991) (Actor/Action Director/Producer)
**[[Swordsman]]* (1991) (Actor)
**[[School on Fire]]* (1989) (Actor)
**[[Magic Cop]]* (1989) (Actor/Action Director/Producer)
**[[Vampire Vs. Vampire]]* (1989) (Actor/Director)
**[[Pedicab Driver]]* (1989) (Brief appearance)
**[[Paper Marriage]]* (1988) (Action director)
**[[Painted Faces]]* (1988) (Actor)
**[[I Love Maria]]* (1988) (Actor)
**[[Mr. Vampire III]]* (1987) (Actor/Action Director)
**[[Eastern Condors]]* (1987) (Actor/Action Director)
**[[Mr. Vampire II]]* (1986) (Actor)
**[[Heroes Shed No Tears (film, 1986)|Heroes Shed No Tears]]* (1986) (Actor)
**[[Millionaire's Express]]* (1986) (Actor/Action Director)
**[[Mr. Vampire]]* (1985) (Actor/Action Director)
**[[My Lucky Stars]]* (1985) (Actor/Action Director)
**[[Those Merry Souls]]* (1985) (Actor/Action Director)
**[[Hocus Pocus (film, 1984)|Hocus Pocus]]* (1984) (Actor)
**[[Pom Pom (film)|Pom Pom]]* (1984) (Actor)
**[[Winners And Sinners]]* (1983) (Actor/Action director)
**[[The Dead and the Deadly]]* (1983) (Actor/Stuntman/Action director)
**[[The Prodigal Son (film, 1981)|The Prodigal Son]]* (1982) (Action Director/Actor)
**[[Encounters of the Spooky Kind]]* (1980) (Action Director/Actor)
**[[Clan of Amazons (film, 1978)|Clan of Amazons]]* (1978)
**[[Legend of the Bat]]* (1978)
**[[Broken Oath]]* (1977) (Actor)
**[[Enter the Dragon]]* (1973) (Stuntman/Assistant action director)
**[[Fist of Fury]]* (1972) (Stuntman)
**[[The Big Boss]]* (1971) (Actor/Assistant action director)

## Ödüller
**1983** Hong Kong Film Ödülleri
Prodigal Son'da aday gösterildi ve *En İyi Aksiyon Koreografisi* ödülünü kazandı

**1984** Hong Kong Film Ödülleri
Kazananlar ve Günahkarlar'da aday gösterildi ve *En İyi Aksiyon Koreografisi* ödülünü kazandı

**1986** Hong Kong Film Ödülleri
My Lucky Stars'ta "En İyi Aksiyon Koreografisi" ödülüne aday gösterildi

**1986** Hong Kong Film Ödülleri
Mr Vampire'da "En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu" ödülüne aday gösterildi

## Kaynakça