Karma (albüm)

**Karma**, Türk şarkıcı Tarkan'ın 1 Ağustos 2001 tarihinde yayınlanan dördüncü albümüdür. Albüm İstanbul Plak ve Tarkan'ın 1997 tarihinde kurulan Hitt Müzik etiketiyle yayınlandı. 1997 yılında yayınladığı *[[Ölürüm Sana]]* adlı üçüncü albümünün etkisi sürerken 2000 yılında askere gitti. Aynı yılın Kasım ayında dördüncü albümünün kayıtlarına başladı. Mayıs 2001 tarihinde tamamlanan kayıtlar altı farklı stüdyoda yapıldı. Altı ay süren kayıtlarda önceki albümünde olduğu gibi yine kalabalık bir ekiple çalıştı. Albümde kendi eserlerinin yanı sıra Mete Özgencil, Mazhar Alanson ve Nazan Öncel gibi sanatçıların eserlerine de yer verdi. Önceki iki albümünde Sezen Aksu'dan eser alan Tarkan bu albüm için Sezen Aksu'dan herhangi bir parça almadı. On iki parçanın yer aldığı albümden ilk olarak 17 Mayıs 2001 tarihinde "Kuzu Kuzu" adlı parçayı tekli olarak yayınlandı. Büyük ses getiren parça yazın en çok dinlenen şarkılarından birisi oldu. Tarkan bu albüm için saçlarını uzattı ve imajını değiştirdi. Tekli albümü piyasada rekor bir satışla başladı.

Türkiye'de tüm zamanların en hızlı ve en çok satan tekli albümü oldu. Kuzu kuzu, o dönem çok büyük sükse yaptı, klibi de çok uzun bir süre yayımlandı. İlk üç albümünün yapımcılığını Mehmet Söğütoğlu üstlenirken, bu albümün yapımcılığını Tarkan Ozan Çolakoğlu ile birlikte yaptı. İlk haftaya yurt içi ve yurt dışı dahil Türkiye menşeli albüm olarak tüm zamanların en hızlı satan albümü olarak rekor açılışla başladı. Toplamda Türkiye'de 1.9 milyon yurt dışı ile birlikte dünyada 3.5 milyon kopyadan fazla satış yapmasıyla birlikte yine de Türkiye'de o yılın en çok satan albümü oldu. Albüm Avrupa, Orta Doğu, Asya, Rusya, Japonya ve Güney Amerika'da anlaşılan dağıtımcılar ile piyasaya sürüldü. Yurt dışında, Rusya ve Orta Doğu'da çok ilgi gördü. Avrupa'da milyon üzerinde satan albüm, 2001'de Rusya'da en çok satan yabancı albüm olması ABD basınında yer aldı. Albüm Rusya, Fransa, Danimarka, İngiltere ve Almanya gibi birçok ülkede listeleri zorladı. Tarkan dünyaya adını daha da fazla duyurdu. Yurt dışında ve özellikle Rusya'da bu albüm ile çok daha büyük bir hayran kitlesi topladı. Dünyanın dört bir yanından hayranlar şarkıların kendi dillerinde anlamlarını araştırmaya başladı. Tarkan bu albüm ile dünyaya yine Türkçenin öğrenilmesinde öncü müzisyenlerden biri oldu.

## Genel
Tarkan, 15 Temmuz 1997 tarihinde yayınladığı üçüncü albümü *[[Ölürüm Sana]]* ile birlikte Türkiye'de 3 milyon kopyadan fazla satışa ulaştı. Dünyada ise çapında toplam 4.5 milyondan fazla satarak büyük başarı elde etti. Albümün dünya çapında yayınlanan *[[Tarkan (albüm)|Tarkan]]* (1998) adlı versiyonuyla ilk başta Avrupa'da ardından Asya, Japonya, Avustralya, Kuzey Amerika ve Güney Amerika'da piyasaya sürülen albüm satışlarıyla Gloria Estefan, Mariah Carey, Madonna ve Janet Jackson gibi birçok dünya starını geride bıraktı.  5 Mayıs 1999 tarihinde düzenlenen Dünya Müzik Ödülleri töreninde En Çok Satan Türk Sanatçı ödülünü alarak bu ödülü kazanan ilk Türk sanatçı oldu. O dönem medyada sürekli yansıyan askerlik haberlerinden dolayı 2000 yılında bedelli askerlik kapsamında askere gitti. Askere gitmeden önce 1999 Gölcük depremi için depremzedelere yardım konserine çıktı. Askerden döndükten sonra konserler vermeye devam eden Tarkan, 2000 yılının son aylarında yeni albümünün kayıtlarına başladı. Kasım 2000 tarihinde başladığı kayıtlar altı ay kadar sürdü. Erekli Tunç Studio, İmaj, Cutting Room, Studio Pacifique, Studio Etap ve Studio Miraval gibi altı farklı stüdyoda kaydedilen albümden ilk olarak 17 Mayıs 2001 tarihinde "Kuzu Kuzu" adlı parçası tekli olarak yayınlandı. Aynı zamanda Metin Arolat'ın flow motion tekniğini kullanarak çektiği şarkının video klibide yayınlandı.

Türkiye'de tüm zamanların en hızlı ve en çok satan tekli albümü oldu. "Kuzu Kuzu", o dönem çok büyük sükse yaptı, klibi de çok uzun bir süre yayınlandı. Albüm öncesi Tarkan'ın yükselişi engellenmek için komplo kuruldu ve Tarkan'ın evinden çıplaklar kampındaki birkaç fotoğrafı çalınıp basına verildi. Tarkan fotoğrafları yüzünden Türkiye'de basın ve tutucu kesim tarafından çok olumsuz eleştirildi ve büyük çoğunluğu albüme destek vermedi. İlk haftaya yurt içi ve yurt dışı dahil Türkiye menşeli albüm olarak tüm zamanların en hızlı satan albümü olarak rekor açılışla başladı. Toplamda Türkiye'de 1.9 milyon yurt dışı ile birlikte dünyada 3.5 milyon kopyadan fazla satış yapmasıyla birlikte yine de Türkiye'de o yılın en çok satan albümü oldu. Albüm Avrupa, Orta Doğu, Asya, Rusya, Japonya ve Güney Amerika'da anlaşılan dağıtımcılar ile piyasaya sürüldü. Yurt dışında, Rusya ve Orta Doğu'da çok ilgi gördü. Avrupa'da milyon üzerinde satan albüm, 2001'de Rusya'da en çok satan yabancı albüm olması ABD basınında yer aldı. Albümün tanıtımını İstanbul'da ünlü bir gece kulübünde yaptı. Tanıtımda diğer çok sevilen *[[Ay (şarkı)|Ay]]* şarkısındaki dans ve sahne performansı olağanüstü olarak yorumlandı. Albümündeki tüm şarkılar hit oldu. Ebru sanatı ile görsellik verilen albüm kapağı çok beğenildi.

## Yayın ve pazarlama
Tarkan, albümün kayıtları devam ederken Şubat 2001 tarihinde Michael Jackson, Tina Turner, Madonna ve Ricky Martin gibi sanatçılarında daha önce anlaştığı Pepsi ile bir reklam anlaşması imzaladı. Saçlarını uzattığı yeni imajıyla da ilk kez bu haberle birlikte ortaya çıktı. 13 Mart 2001 tarihinde bu imajıyla ilk kez Paris'te bir defilede podyuma çıktı. 18 Mart 2001 tarihinde albüm kayıtları devam ederken uzun süredir kaldığı ABD'den Türkiye'ye döndü. 25 Mart 2001 tarihinde Hilton Convention Center'da Pepsi reklamının lansman gecesi düzenlendi. Nisan 2001 tarihinde dönemin MHP milletvekili Mehmet Gül ile aralarında eşcinsellik tartışmaları çıktı. O dönem yeni albümünü çıkarmaya hazırlanan Tarkan'ın medya ve halk arasında bu tartışmanın yayılmasından sonra albümünün satışlarında düşüş olacağı söylentileri ortaya çıktı. 17 Mayıs 2001 tarihinde albümden önce albümde yer alan "Kuzu Kuzu" adlı teklisini yayınladı. Sözü ve müziği kendisine ait olan parça, kendi İstanbul Plak'ın haricinde kendi müzik şirketi Hitt Müzik'ten yayınladığı ilk tekli oldu. Tekli yayınlandığında Mirkelam ve Tarık'ın listelerde ilk sıralarda yer alan albümlerini geçerek liste başına oturdu. 500 bin adet kopya satan "Kuzu Kuzu" Türkiye'de tüm zamanların en çok satan ve en hızlı satan tekli albümü oldu. Albümde yer alan parçaları tamamlayan Tarkan, albümü yayınlamadan bir ay önce ABD'deki evinden çıplaklar kampındaki birkaç fotoğrafı çalınıp basına verildi. Tarkan fotoğrafları yüzünden Türkiye'de basın ve tutucu kesim tarafından çok olumsuz eleştirildi ve büyük çoğunluğu albüme destek vermedi. Bu olaylar ülkesinde albümün yarı yarıya daha az satmasına neden oldu. Haziran ayının sonlarında albümde üçüncü sırada yer alan "Kuzu Kuzu" adlı parçasının klip çekimlerini tamamladı ve ardından ABD'ye gitti. 2 Temmuz 2001 tarihinde yönetmenliğini Metin Arolat'ın üstlendiği "Kuzu Kuzu" parçasının video klibini yayınladı. Aynı dönemde Antalya'da bulunan M.Ö. 10. yüzyılda Akalar tarafından kurulmuş antik kent Aspendos'ta konser vermeye hazırlandı. Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın izniyle düzenlenecek olan organizasyona arkeolog'lar antik tiyatronun tarihi yapısının bozulabileceğinden dolayı konsere karşı çıkarak eylem yaptılar. 30 Temmuz 2001 tarihinde İstanbul'un meşhur gece kulübünde lansman konseri verdi. Kanal D'den canlı yayınlanan konserde yeni albümünde yer alan üç parçayı seslendirdi.

Lansman gecesinin ardından 1 Ağustos 2001 tarihinde *Karma* adını verdiği albümünü yayınladı. 650 bin adet basılan albüm bir günde tükendi. İlk iki haftada bir milyon sınırına dayanan albüm büyük başarı elde ederek yılın en çok satan albümü oldu. Ebru sanatı ile görsellik verilen albüm kapağı çok beğenildi. Albümle birlikte konserler vermeye başlayan Tarkan'ın 7 Ekim 2001'de yayınlanan "Hüp" adlı parçasının video klibindeki sahnelerden dolayı eleştirilere maruz kaldı. Aynı dönemde Sinan Çetin'in Kapadokkya'da çektiği Turkcell reklam serisinde yer aldı. Nil Karaibrahimgil ile birlikte başrolde oynadığı reklam filminde özgür çocuk karakterini canlandırdı. Hazır Kart adlı hat için çekilen reklama daha sonradan Yiğit Özşener'de dahil oldu. Reklam filminde seslendirdiği "Özgürlük İçimizde" adlı parça 14 Mart 2002 tarihinde tekli olarak yayınlandı. 31 Mayıs 2002 tarihinde başlayacak olan 2002 FIFA Dünya Kupası için albümde yer alan "Taş" adlı parçasının sözlerini değiştirerek millî takım marşı hazırladı. 19 Nisan 2002 tarihinde "Bir Oluruz Yolunda" adlıyla tekli olarak yayınladığı parça büyük beğeni topladı. Ekim 2002 tarihinde "Verme" adlı parçası için iki video klip çekti. İlk klip 22 Ekim 2002 tarihinde yayınladı. 5 çocuk ile birlikte çektiği ikinci klip ise 12 Kasım tarihinde yayınlandı.

## Kayıt süreci
Tarkan, *[[Ölürüm Sana]]* (1997) adlı üçüncü albümünün başarısından yaklaşık üç buçuk yıl sonra dördüncü albümünün kayıtlarına başladı. Kasım 2000 tarihinde başlayan kayıtlar altı farklı stüdyoda kaydedildi. İstanbul'da yer alan Erekli Tunç Studio'da ki kayıtların yönetmenliğini Özgür Buldum üstlendi. Tonmaisterliğini ise Serkan Kula yaptı. New York'ta yer alan Cutting Room adlı stüdyodaki kayıtların tonmaisterliğini Ken Lewis ve John Weston yaptı. Los Angeles'ta yer alan Studio Pacifique adlı stüdyodaki kayıtlarda Ken Deranteriasian ve Murat Matthew Erdem  tonmaisterlik yaptı. Fransa, Le Val'de yer alan Studio Miraval'de yapılan kayıtlarda Frank Reidilich, Frederic Blanc Garin ve Murat Matthew Erdem gibi isimler tonmaisterlik yaptı. Kahire'de yer alan Studio Etap'ta ki kayıtların tonmaisterliğini Frank Reidilich yaptı. İstanbul'da yer alan İmaj stüdyolarında ise "Hüp" adlı parçanın kaydı yapıldı. Altı ay süren kayıtlar sonrasında albümde üçüncü sırada yer alan "Kuzu Kuzu" adlı parçayı 17 Mayıs 2001 tarihinde tekli olarak yayınladı. 500 binden fazla satan tekli büyük bir satış grafiği çizerek tüm zamanların en hızlı ve en çok satan tekli albümü oldu. 30 Temmuz 2001 tarihinde televizyondan canlı olarak yayınlanan lansman konserinde "Ay" adlı parçanın performansı video klip olarak yayınlandı. Ardından 1 Ağustos 2001 tarihinde albüm *Karma* adıyla yayınlandı. İstanbul Plak'ın yanı sıra kendi müzik şirketi Hitt Müzik etiketiyle de yayınlanan albümün kayıtlarında kalabalık bir ekiple çalıştı. Tarkan, on iki parçanın kaydedildiği albümde yer alan altı parçanın sözünü yazdı. "Hüp" ve "Her Nerdeysen" adlı iki parçanın söz ve müziği Nazan Öncel'e aittir. "Uzak", "O'na Sor" ve "Verme" adlı parçaların sözleri Mete Özgencil'e aitti. "Uzak" adlı parçanın müziğini Hüsna Arslan ile birlikte besteledi. "O'na Sor" adlı parçanın müziğini Tarkan besteledi. "Verme" adlı parçanın müziğini ise kendisi besteledi. Tarkan "Aşk" adlı parçasının müziğini Ozan Çolakoğlu ile birlikte besteledi. Albümde altıncı sırada yer alan "Yandım" adlı parçanın söz ve müziği Mazhar Alanson'a aittir. 19 Nisan 2002 yayınladığı *[[Türk Lokumuyla Tatlı Rüyalar]]* adlı albümde bu parçayı kendisi de seslendirdi.

Albümün yapımcılığını Ozan Çolakoğlu ve Tarkan üstlendi. Düzenleme ve programlamada yine Ozan Çolakoğlu'nun yer aldığı albümün fotoğrafları ve konsepti Sevil Sert'e aittir. Bas gitarda Jannick Top, İsmail Soyberk ve Avo Harutunian, gitarda Erdinç Şenyaylar, Michael Annas Allaf ve Erdem Sökmen, akustik ve elektro gitarda Bilgehan Tuncer, on iki telli gitarda Jean Louis Solon, didgeridoo, sarod ve sitarda Jeffrey Slatnick, akordiyonda Mohsen Allaam, perküsyonda Hossam Ramzy, Marc Chontereau, Cengiz Ercümer, Seyfi Ayta ve Luis Conte, yaylılarda Hossam Ramzy Yaylı Grubu, Armen Aharonian Los Angeles Strings, Orchestra Opera De Marseille ve Şenyaylar Yaylı Grubu, kemanda Laurence Monti, laudda Jean Louis Solon, İngiliz kornosunda Jean Claude Latic, neyde Muhammed Fouda, bağlamada Ahmet Koç ve Çetin Akdeniz, klarnette Bülent Altınbaş, udda Yıldıran Güz ve düdükte ise Ruben Harutunian yer aldı. Rene Perinelli ve Ozan Çolakoğlu'nun orkestra şefliğini yaptığı albümde Berna Keser, Cihan Okan, Özkan Uğur, Özlem Tekin, Deniz Seki ve Murat Matthew Erdem gibi isimler geri vokallerde yer aldı.

## Şarkı listesi

## Ödüller

## Yapım görevlileri

* Vokal - Tarkan ()
* Yapımcı - Tarkan, Ozan Çolakoğlu
* Düzenleme, programlama ve klavyeler – Ozan Çolakoğlu
* Eserler - Hikmet Barutçugil
* Fotoğraflar, konsept - Sevil Sert
* Yönetmen - Özgür Buldum
* Mühendis - Frank Reidilich, Frederic Blanc Garin, John Weston, Ken Deranteriasian, Ken Lewis, Murat Matthew Erdem ve Serkan Kula
* Yardımcı mühendis - Chandler Bridges, Deshaun Washington, Keith Armstrong, Myriam Correge
* Mastering - Murat Matthew Erdem, Ulaş Ağçe
* Mix - Brad Gilderman, Murat Matthew Erdem (8), Ulaş Ağçe (8)
* Mix (Yardımcı) – Michael Huff
* Üretim Müdürü - Michael Lang
* Bas gitar - Jannick Top, İsmail Soyberk ve Avo Harutunian
* Gitar - Erdinç Şenyaylar, Michael Annas Allaf ve Erdem Sökmen
* Akustik gitar - Bilgehan Tuncer
* Elektro gitar - Bilgehan Tuncer
* On iki telli gitar - Jean Louis Solon
* Didgeridoo - Jeffrey Slatnick
* Sarod - Jeffrey Slatnick
* Sistar - Jeffrey Slatnick
* Akordiyon - Mohsen Allaam
* Perküsyon - Hossam Ramzy, Marc Chontereau, Cengiz Ercümer, Seyfi Ayta ve Luis Conte
* Yaylılar - Hossam Ramzy Yaylı Grubu, Armen Aharonian Los Angeles Strings, Orchestra Opera De Marseille ve Şenyaylar Yaylı Grubu
* Keman - Laurence Monti
* Laud - Jean Louis Solon
* İngiliz kornosu - Jean Claude Latic
* Ney - Muhammed Fouda
* Bağlama - Ahmet Koç ve Çetin Akdeniz
* Klarnet - Bülent Altınbaş
* Ud - Yıldıran Güz
* Düdük - Ruben Harutunian
* Orkestra şefi - Rene Perinelli ve Ozan Çolakoğlu
* Geri vokal - Berna Keser, Cihan Okan, Özkan Uğur, Özlem Tekin, Deniz Seki ve Murat Matthew Erdem

## Ayrıca bakınız
* Tarkan diskografisi

## Dış bağlantılar
* Tarkan Resmi Web Sitesi

## Kaynakça