Psödoefedrin

**Psödoefedrin** (**PSE**), feniletilamin ve amfetamin kimyasal sınıflarından sempatomimetik bir ilaçtır. Burun/sinüs dekonjestanı, uyarıcı veya yüksek dozlarda uyanıklığı teşvik edici bir ajan (öjeroik) olarak kullanılabilir.

İlk olarak 1889 yılında Alman kimyagerler Ladenburg ve Oelschlägel tarafından, Darmstadt, Almanya'daki Merck ilaç şirketi tarafından *[[Ebucehil çalısı|Ephedra vulgaris]]*'ten izole edilmiş bir örnek kullanılarak karakterize edilmiştir. Psödoefedrin hidroklorür ve psödoefedrin sülfat tuzları, tek bir bileşen olarak veya (daha yaygın olarak) antihistaminikler, guaifenesin, dekstrometorfan, parasetamol (asetaminofen) veya bir NSAİİ (aspirin veya ibuprofen gibi) gibi bir veya daha fazla ek aktif bileşenle sabit doz kombinasyonunda reçetesiz satılan preparatlarda bulunur.

## Tıbbi kullanım

Psödoefedrin bir uyarıcıdır, ancak şişmiş nazal mukoza zarlarını küçültmesiyle iyi bilinir, bu nedenle genellikle dekonjestan olarak kullanılır. Genellikle soğuk algınlığı veya alerji ile ilişkili doku hiperemisini, ödemi ve burun tıkanıklığını azaltır. Diğer faydalı etkileri arasında sinüs salgılarının drenajının artırılması ve tıkalı östaki tüplerinin açılması sayılabilir. Aynı vazokonstriksiyon etkisi, psödoefedrinin belirtilen bir yan etkisi olan hipertansiyona da neden olabilir.

Psödoefedrin oral ya da topikal dekonjestan olarak kullanılabilir. Bununla birlikte, uyarıcı nitelikleri nedeniyle, oral preparatın idrar retansiyonu da dahil olmak üzere yan etkilere neden olma olasılığı daha yüksektir. Bir çalışmaya göre, psödoefedrin antitüsif bir ilaç olarak etkinlik gösterebilir (öksürüğün bastırılması).

Psödoefedrin burun tıkanıklığı, sinüs tıkanıklığı ve östaki borusu tıkanıklığının tedavisinde endikedir. Psödoefedrin ayrıca vazomotor rinit için ve alerjik rinit, krup, sinüzit, orta kulak iltihabı ve trakeobronşitin optimum tedavisinde diğer ajanlara ek olarak endikedir.

Psödoefedrin ayrıca tekrarlayan priapizm için birinci basamak profilaktik olarak kullanılır. Ereksiyon büyük ölçüde parasempatik bir tepkidir, bu nedenle psödoefedrinin sempatik etkisi bu durumu hafifletmeye hizmet edebilir. Üriner inkontinans tedavisi, bu ilaçlar için etiket dışı bir kullanımdır ("etiketsiz kullanım").

## Advers etkiler
Psödoefedrin tedavisi ile ilişkili yaygın advers ilaç reaksiyonları (AİR'ler) arasında merkezi sinir sistemi uyarımı, uykusuzluk, sinirlilik, uyarılabilirlik, baş dönmesi ve anksiyete yer alır. Seyrek AİR'ler taşikardi veya çarpıntıyı içerir. Nadiren, psödoefedrin tedavisi midriyazis (göz bebeklerinin büyümesi), halüsinasyonlar, aritmiler, hipertansiyon, nöbetler ve iskemik kolit ile ilişkili olabilir; ayrıca tekrarlayan psödo-skarlatina, sistemik kontakt dermatit ve pigmente olmayan sabit ilaç erüpsiyonu olarak bilinen ciddi cilt reaksiyonları görülebilir. Psödoefedrin, özellikle narkotikler dahil diğer ilaçlarla birlikte kullanıldığında, paranoid psikoz epizodlarının ortaya çıkmasında da rol oynayabilir. Diğer sempatomimetik ajanların yanı sıra psödoefedrinin inme oluşumuyla ilişkili olabileceği de bildirilmiştir.

### Önlemler ve kontrendikasyonlar
Psödoefedrin diabetes mellitus, kardiyovasküler hastalık, şiddetli veya kontrolsüz hipertansiyon, şiddetli koroner arter hastalığı, prostat hipertrofisi, hipertiroidizm, kapalı açılı glokomu olan hastalarda veya hamile kadınlar tarafından kontrendikedir. Çocuklarda nazal dekonjestan kullanımının güvenliği ve etkinliği belirsizdir.

## Etkileşimler
Birlikte veya yakın zamanda (önceki on dört gün) monoamin oksidaz inhibitörü kullanımı hipertansif krizler dahil olmak üzere hipertansif reaksiyonlara yol açabilir.

Metildopa, mekamilamin, reserpin ve *[[veratrum]]* alkaloidlerinin antihipertansif etkileri sempatomimetikler tarafından azaltılabilir. Beta-adrenerjik antagonistler de sempatomimetiklerle etkileşime girebilir. Psödoefedrin *[[digitalis]]* ile birlikte kullanıldığında ektopik kalp pili aktivitesinde artış meydana gelebilir. Antiasitler psödoefedrin emilim oranını artırırken, kaolinit azaltır.

## Etki mekanizması
Psödoefedrin sempatomimetik bir amindir. Başlıca etki mekanizması adrenerjik reseptör sistemi üzerindeki doğrudan etkisine dayanır. Psödoefedrinin ürettiği vazokonstriksiyonun esas olarak bir α-adrenerjik reseptör yanıtı olduğuna inanılmaktadır.

Psödoefedrin α- ve β2-adrenerjik reseptörlere etki ederek sırasıyla bronşlardaki düz kaslarda vazokonstriksiyona ve gevşemeye neden olur. α-adrenerjik reseptörler kan damarlarının duvarlarını kaplayan kaslarda bulunur. Bu reseptörler aktive edildiğinde, kaslar kasılarak kan damarlarının daralmasına (vazokonstriksiyon) neden olur. Daralan kan damarları artık daha az sıvının kan damarlarından çıkıp burun, boğaz ve sinüs astarlarına girmesine izin verir, bu da burun zarlarının iltihaplanmasının azalmasının yanı sıra mukus üretiminin de azalmasına neden olur. Böylece psödoefedrin, başta burun kanallarında bulunanlar olmak üzere kan damarlarını daraltarak burun tıkanıklığı semptomlarında azalmayı sağlar. β2-adrenerjik reseptörlerin aktivasyonu bronşlardaki düz kasların gevşemesini sağlayarak bronşların genişlemesine neden olur ve böylece tıkanıklığı (sıvı olmasa da) ve nefes alma güçlüğünü azaltır.

## Diğer kullanımlar
Psödoefedrinin uyarıcı özellikleri nedeniyle etiket dışı kullanımına ilişkin raporlar bulunmaktadır. Örneğin, uzun mesafe kamyon şoförleri ve sporcuların psödoefedrini uyanıklık/farkındalık durumlarını artırmak için uyarıcı olarak kullandıkları bildirilmiştir.

Bir çalışma ayrıca psödoefedrinin emziren kadınlarda süt üretimini azaltabileceğini bulmuştur.

### Amfetamin üretimi
Amfetamin sınıfına dahil olması, psödoefedrini metamfetamin ve metkatinonun yasa dışı üretiminde aranan bir kimyasal öncü haline getirmiştir. Psödoefedrinin satışı ve dağıtımı üzerindeki artan düzenleyici kısıtlamaların bir sonucu olarak, ilaç firmaları, oral dekonjestan olarak etkinliğinin plasebodan farksız olduğu kanıtlanmış olmasına rağmen, alternatif bileşikler, özellikle fenilefrin kullanmak üzere ilaçları yeniden formüle etmişlerdir.

Amerika Birleşik Devletleri'nde federal yasalar psödoefedrin içeren ürünlerin satışını kontrol etmektedir. ABD'deki perakendeciler psödoefedrin içeren ürünlerin satışını kısıtlayan kurumsal politikalar oluşturmuştur. Bu politikalar, satın alma miktarlarını sınırlandırarak ve asgari yaş ve devlet tarafından verilen fotoğraflı kimlik belgesi gerektirerek satışları kısıtlamaktadır. Bu gereklilikler mevcut yasalara benzer ve bazen daha katıdır. Uluslararası alanda psödoefedrin, Uyuşturucu ve Psikotrop Maddelerin Yasa Dışı Ticaretine Karşı Birleşmiş Milletler Sözleşmesi kapsamında Tablo I öncüsü olarak listelenmiştir.

### Spor
Psödoefedrin, Dünya Dopingle Mücadele Ajansı (WADA) listesinin IOC listesinin yerini aldığı 2004 yılına kadar Uluslararası Olimpiyat Komitesinin (IOC) yasaklı maddeler listesindeydi. WADA başlangıçta sadece psödoefedrini *izlemesine* rağmen, 1 Ocak 2010 tarihinde "yasaklılar" listesine geri dönmüştür.

Psödoefedrin idrar yoluyla atılır ve ilacın idrardaki konsantrasyonu bireyler arası büyük bir yayılım gösterir; yani, aynı doz farklı bireyler için idrar konsantrasyonunda büyük bir fark yaratabilir. Psödoefedrinin günde 240&nbsp;mg'a kadar alınması onaylanmıştır. Yedi sağlıklı erkek denekte bu doz, ortalama ± standart sapma 149 ± 72&nbsp;µg/mL olmak üzere mililitre başına 62,8 ila 294,4 mikrogram (µg/mL) idrar konsantrasyonu aralığı vermiştir. Dolayısıyla, günde 240&nbsp;mg psödoefedrinin normal dozajı, tüm kullanıcıların yaklaşık yarısı için WADA tarafından belirlenen 150&nbsp;µg/mL sınırını aşan idrar konsantrasyon seviyelerine neden olabilir. Ayrıca, hidrasyon durumu psödoefedrinin idrar konsantrasyonunu etkilememektedir.

Kanadalı kürekçi Silken Laumann'ın 1995 Pan Amerikan Oyunları takım altın madalyası, psödoefedrin testinin pozitif çıkmasının ardından elinden alındı.

Şubat 2000'de Yelena Berejnaya ve Anton Sikharulidze 2000 Avrupa Artistik Patinaj Şampiyonası'nda altın madalya kazandılar ancak Berejnaya'nın testinin pozitif çıkması üzerine madalyaları geri alındı. Bu durum, testin yapıldığı tarihten itibaren üç ay diskalifiye edilmesine ve madalyanın geri alınmasına neden oldu. Berejnaya, doktor onaylı soğuk algınlığı ilacı aldığını ancak ISU'yu gerektiği gibi bilgilendirmediğini belirtti. İkili diskalifiye nedeniyle o yılki Dünya Şampiyonası'nı kaçırdı.

Romanyalı jimnastikçi Andreea Răducan'ın 2000 Yaz Olimpiyatları'nda aldığı altın madalya, test sonuçlarının pozitif çıkmasının ardından elinden alındı. Takım koçu tarafından soğuk algınlığı için kendisine verilen iki hapı almıştı. Altın madalyası elinden alınmasına rağmen diğer madalyalarını korudu ve diğer doping vakalarının çoğunun aksine bir daha yarışmaktan men edilmedi; sadece takım doktoru birkaç yıl men edildi. Romanya Olimpiyat Komitesi Başkanı Ion Țiriac skandal üzerine istifa etti.

2010 Kış Olimpiyatları'nda IOC, Slovak buz hokeyi oyuncusu Lubomir Visnovsky'ye psödoefedrin kullandığı gerekçesiyle kınama cezası verdi.

2014 Kış Olimpiyatları'nda İsveç takımı ve Washington Capitals buz hokeyi oyuncusu Nicklas Bäckström, psödoefedrin kullandığı gerekçesiyle finalde oynamasına izin verilmedi. Bäckström bunu alerji ilacı olarak kullandığını iddia etti. Mart 2014'te IOC Disiplin Komisyonu Bäckström'e gümüş madalya verilmesine karar verdi. Ocak 2015'te Bäckström, IOC, WADA ve IIHF, Bäckström'ün kınama cezasını kabul ettiği ancak performansını artırmaya çalışmaktan aklandığı bir anlaşmaya vardı.

### Kullanım tespiti
Psödoefedrin, sporcuların olası performans artırıcı kullanımını izlemek, zehirlenme tanısını doğrulamak veya tıbbi ölüm soruşturmasına yardımcı olmak için kan, plazma veya idrarda ölçülebilir. Amfetaminlere yönelik bazı ticari immünoassay tarama testleri psödoefedrin ile kayda değer ölçüde çapraz reaksiyon gösterir, ancak kromatografik teknikler psödoefedrini diğer fenetilamin türevlerinden kolayca ayırt edebilir. Kan veya plazma psödoefedrin konsantrasyonları, ilacı tedavi amaçlı alan kişilerde tipik olarak 50-300&nbsp;µg/L aralığında, psödoefedrin içeren madde kullanım bozukluğu olan kişilerde veya zehirlenmiş hastalarda 500-3000&nbsp;µg/L ve akut ölümcül aşırı doz vakalarında 10–70&nbsp;mg/L'dir.

## Kimya
Psödoefedrin, efedrinin bir diastereomeridir ve kolayca metamfetamine indirgenir veya metkatinona oksitlenir.

### Adlandırmalar
Dekstroroter (+)- veya d- enantiyomeri (1*S*,2*S*)-psödoefedrin iken, levoroter (-)- veya l- formu (1*R*,2*R*)-psödoefedrindir.

Modası geçmiş <small>D/L</small> sisteminde (+)-psödoefedrin aynı zamanda L-pseudoefedrin ve (-)-psödoefedrin D-pseudoefedrin olarak da adlandırılır (Fischer projeksiyonunda fenil halkası altta çizilir).

Genellikle D/L sistemi ile d/l sistemi karıştırılmaktadır. Bunun sonucunda dekstroroter d-pseudoefedrin yanlışlıkla D-pseudoefedrin ve levoroter l-efedrin (diastereomer) yanlışlıkla L-efedrin olarak adlandırılır.

İki enantiyomerin IUPAC isimleri sırasıyla (1*S*,2*S*)- (1*R*,2*R*)-2-metilamino-1-fenilpropan-1-ol'dür. Her ikisinin de eş anlamlıları *psi*-efedrin ve *treo*-efedrindir.

Psödoefedrin, farmasötik madde olarak kullanıldığında (+)-formun uluslararası tescilli olmayan adıdır.

## Toplum ve kültür

### Marka adları
Aşağıda ya psödoefedrin içeren ya da fenilefrin gibi daha az düzenlenmiş bir alternatife geçen tüketici ilaçlarının bir listesi yer almaktadır.

* Actifed (GlaxoSmithKline tarafından üretilmiştir) - belirli ülkelerde 60&nbsp;mg psödoefedrin ve 2,5&nbsp;mg triprolidin içerir.
* Aleve-D Sinus & Cold (Bayer Healthcare tarafından üretilmiştir) - 120&nbsp;mg psödoefedrin hidroklorür (ayrıca 220&nbsp;mg naproksen) içerir.
* Allegra-D (Sanofi Aventis tarafından üretilmiştir) - 120&nbsp;mg psödoefedrin hidroklorür (ayrıca 60&nbsp;mg feksofenadin) içerir.
* Allerclear-D (Kirkland Signature tarafından üretilmiştir) - 240&nbsp;mg psödoefedrin sülfat (ayrıca 10&nbsp;mg loratadin) içerir.
* Benadryl Allergy Relief Plus Dekonjestan (McNeil Consumer Healthcare - bir Johnson & Johnson şirketi - tarafından üretilmiştir) - 60&nbsp;mg psödoefedrin hidroklorür (ayrıca 8&nbsp;mg akrivastin) içerir.
* Cirrus (UCB tarafından üretilmiştir) - 120&nbsp;mg psödoefedrin hidroklorür (ayrıca 5&nbsp;mg setirizin) içerir.
* Claritin-D (Bayer Healthcare tarafından üretilmiştir) - 120&nbsp;mg psödoefedrin sülfat (ayrıca 5&nbsp;mg loratadin) içerir.
* Congestal (SIGMA Pharmaceutical Industries tarafından üretilmiştir) - 60&nbsp;mg psödoefedrin hidroklorür (ayrıca 650&nbsp;mg parasetamol ve 4&nbsp;mg klorfeniramin) içerir.
* Demazin (Bayer Healthcare tarafından üretilmiştir) - psödoefedrin sülfat ve klorfeniramin maleat içerir.
* Mucinex D (Reckitt Benckiser tarafından üretilmiştir) - 60&nbsp;mg psödoefedrin hidroklorür (ayrıca 1200&nbsp;mg guaifenesin) içerir.
* Nexafed (Acura Pharmaceuticals tarafından üretilmiştir) - tablet başına 30&nbsp;mg psödoefedrin içerir, Impede Meth-Deterrent teknolojisi ile formüle edilmiştir.
* Nurofen Cold & Flu (Reckitt Benckiser tarafından üretilmiştir) - 30&nbsp;mg psödoefedrin hidroklorür (ayrıca 200&nbsp;mg ibuprofen) içerir.
* Sinutab (McNeil Consumer Healthcare, bir Johnson & Johnson şirketi tarafından üretilmiştir) - 500&nbsp;mg parasetamol ve 30&nbsp;mg psödoefedrin hidroklorür içerir.
* Zyrtec-D 12 Hour (McNeil Consumer Healthcare, bir Johnson & Johnson şirketi tarafından üretilmiştir) - 120&nbsp;mg psödoefedrin hidroklorür (ayrıca 5&nbsp;mg setirizin) içerir.

### Hukuki durum

#### Avustralya

Avustralya'da psödoefedrinin yasa dışı yollardan elde edilmesi, ürünlerin düzenlenme biçiminde önemli değişikliklere neden olmuştur. 2006 yılından itibaren, psödoefedrin içeren tüm ürünler, üründeki psödoefedrin miktarına bağlı olarak "Sadece Eczacı İlaçları" (Çizelge 3) veya "Sadece Reçeteli İlaçlar" (Çizelge 4) olarak yeniden düzenlenmiştir. Sadece Eczacı İlacı sadece bir eczacının doğrudan işlemde yer alması durumunda halka satılabilir. Bu ilaçlar tezgahın arkasında, halkın erişiminden uzakta tutulmalıdır.

Eczacılar ayrıca satın alımları Project STOP çevrimiçi veri tabanına kaydetmeye teşvik edilmektedir (ve bazı eyaletlerde zorunludur).

Sonuç olarak, bazı eczaneler artık yaygın psödoefedrin soğuk algınlığı / sinüs tabletleri markası olan Sudafed'i stoklamamakta, bunun yerine klinik deneylerde etkinliği kanıtlanmamış bir fenilefrin ürünü olan Sudafed PE'yi satmayı tercih etmektedirler.

#### Belçika
Belçika'da reçetesiz satılan çeşitli psödoefedrin formülasyonları mevcuttur.

#### Kanada
Health Canada psödoefedrin ve efedrin/Ephedra'nın risk ve faydalarını araştırmıştır. Çalışmanın sonuna doğru Health Canada, internet sitesinde 12 yaşın altında olan ya da kalp hastalığı olan ve felç geçirebilecek kişilerin psödoefedrin ve efedrin almaktan kaçınmaları gerektiğini belirten bir uyarı yayınladı. Ayrıca, herkesin efedrin veya psödoefrini kafein gibi diğer uyarıcılarla birlikte almaktan kaçınması gerektiği konusunda uyardılar. Ayrıca hem efedrin (veya psödoefedrin) hem de kafein içeren tüm ürünleri yasakladılar.

Tek tıbbi bileşeni psödoefedrin olan ürünler eczane tezgahının arkasında tutulmalıdır. Diğer tıbbi bileşenlerle birlikte psödoefedrin içeren ürünler mağaza raflarında sergilenebilir, ancak yalnızca bir eczacının bulunduğu bir eczanede satılabilir.

#### Kolombiya
Kolombiya hükûmeti 2010 yılında psödoefedrin ticaretini yasaklamıştır.

#### Estonya
Psödoefedrin, Estonya'da reçetesiz satılan bir ilaçtır.

#### Finlandiya
Psödoefedrin ilaçları Finlandiya'da sadece reçete ile temin edilebilir.

#### Japonya
%10'dan fazla psödoefedrin içeren ilaçlar Japonya'daki Uyarıcı Kontrol Yasası kapsamında yasaklanmıştır.

#### Meksika
23 Kasım 2007 tarihinde, metamfetamin sentezinde öncü madde olarak son derece popüler olduğu gerekçesiyle Meksika'da psödoefedrin kullanımı ve ticareti yasa dışı hale getirilmiştir.

#### Hollanda
Psödoefedrin, olumsuz kardiyak yan etkilerle ilgili endişeler nedeniyle 1989 yılında satıştan çekilmiştir.

#### Yeni Zelanda
Yeni Zelanda'da psödoefedrin şu anda 1975 tarihli İlaçların Kötüye Kullanımı Yasası'nda B Sınıfı Kısım II kontrollü ilaç olarak sınıflandırılmaktadır ve bu da reçete dışında tedarik edilmesini veya bulundurulmasını yasa dışı kılmaktadır.

Psödoefedrin, efedrin ve bu maddeleri içeren her türlü ürün - örneğin soğuk algınlığı ve grip ilaçları - metamfetaminin ana maddesi olmaları nedeniyle ilk olarak Ekim 2004'te C Sınıfı Kısım III (kısmen muaf) kontrollü ilaçlar olarak sınıflandırılmıştır. Yeni Zelanda gümrük ve polis memurları, metamfetamin üretimine yönelik olduğuna inanılan öncül maddelere yönelik büyük çaplı yakalamalar yapmaya devam etmiştir. 9 Ekim 2009 tarihinde Başbakan John Key, psödoefedrin bazlı soğuk algınlığı ve grip tabletlerinin sadece reçeteyle satılan ilaçlar haline geleceğini ve B2 sınıfı ilaç olarak yeniden sınıflandırılacağını duyurdu. Yasa, Ağustos 2011'de kabul edilen 2010 tarihli İlaçların Kötüye Kullanımı Değişiklik Yasası ile değiştirilmiştir.

#### Türkiye
Türkiye'de sadece psödoefedrin içeren ve belli bir dozajın üstünde psödoefedrin içeren ilaçlar ve antihistaminiklerle olan kombinasyonları kontrollü beyaz reçeteye tabidir. Reçetesiz satılmazlar. Fakat basit grip ilaçlarında yetişkinlerde 30 miligrama kadar müsaade edilmektedir.

#### Birleşik Krallık
Birleşik Krallık'ta psödoefedrin, kalifiye bir eczacının gözetimi altında reçetesiz olarak veya reçete ile satılmaktadır. 2007 yılında MHRA, efedrin ve psödoefedrinin yasa dışı metamfetamin üretimi için saptırılması konusundaki endişelere tepki göstererek, reçetesiz satışları işlem başına toplam 720&nbsp;mg'dan fazla psödoefedrin içermeyen bir kutu ile sınırlayan gönüllü kısıtlamalar getirmiştir. Bu kısıtlamalar Nisan 2008'de yasalaşmıştır. Herhangi bir kimlik formu gerekmemektedir.

#### Amerika Birleşik Devletleri

##### Federal
Amerika Birleşik Devletleri Kongresi, psödoefedrinin yasa dışı metamfetamin üretiminde kullanıldığını kabul etmiştir. 2005 yılında Eğitim ve İşgücü Komitesi, bu yasa dışı uygulamayı engellemek üzere tasarlanmış eğitim programları ve eyalet mevzuatına ilişkin ifadeleri dinlemiştir.

İlaç satışını kontrol altına alma girişimleri, Drug Enforcement Administration'daki (DEA) federal yetkililerin, daha sonra Senatör Bob Dole tarafından teklif edilen ve yasa dışı uyuşturucu üretiminde kullanılan bir dizi kimyasalı Kontrollü Maddeler Yasası kapsamına alacak bir yasa tasarısı hazırladığı 1986 yılına kadar uzanmaktadır.

Tasarı, psödoefedrin içeren her işlemin hükûmete bildirilmesini ve tüm ithalat ve ihracatın federal onaydan geçmesini gerektiriyordu. Bunun ilacın yasal kullanımını sınırlayacağından korkan reçetesiz ilaç üretim derneklerinin lobicileri bu yasanın ilerlemesini durdurmaya çalıştılar ve Sudafed gibi yasal bir nihai ürüne dönüştürülen tüm kimyasalları düzenlemelerden muaf tutmayı başardılar.

2005'te Metamfetamin Epidemisiyle Mücadele Yasası'nın kabul edilmesinden önce, DEA düzenleyicileri ve ilaç şirketleri kendi konumları için savaşmaya devam ettikçe, ilacın satışları giderek daha fazla düzenlenir hale geldi. Metamfetamin üretimi hızla artarak Amerika Birleşik Devletleri'nin batısında ciddi bir sorun haline geldikçe DEA, psödoefedrini kontrol etme girişimlerinde daha fazla ilerleme kaydetmeye devam etti. Saflık oranı düştüğünde, rehabilitasyon merkezlerine ve acil servislere başvuran ve sistemlerinde metamfetamin bulunan kişilerin sayısı da arttı. Ancak metamfetamin üreticileri eninde sonunda yeni düzenlemeleri aşmanın bir yolunu buldukları için saflıktaki bu düşüş genellikle kısa ömürlü oldu.

Kongre, 2005 tarihli Metamfetamin Epidemisiyle Mücadele Yasasını (CMEA) ABD Vatanseverlik Yasası'nın yenilenmesine yönelik bir değişiklik olarak kabul etmiştir. Başkan George W. Bush tarafından 6 Mart 2006 tarihinde imzalanarak yürürlüğe giren yasa, psödoefedrin içeren ürünlerin satışına ilişkin 'u değiştirmiştir.

Yasa, ilk aşaması 8 Nisan 2006'ya kadar, ikinci aşaması ise 30 Eylül 2006'ya kadar tamamlanmak üzere iki aşama öngörüyordu. İlk aşama öncelikle miktara dayalı yeni alım kısıtlamalarının uygulanmasıyla ilgiliyken, ikinci aşama depolama, çalışan eğitimi ve kayıt tutma gerekliliklerini kapsıyordu.

Yasa esas olarak psödoefedrin ürünlerine yönelik olsa da efedrin, psödoefedrin ve fenilpropanolamin, bunların tuzları, optik izomerleri ve optik izomerlerin tuzlarını içeren tüm reçetesiz satılan ürünler için de geçerlidir. Psödoefedrin, (45(A)) kapsamında "programlanmış listelenmiş kimyasal ürün" olarak tanımlanmıştır. Yasa, bu tür ürünleri satan tüccarlar ("düzenlemeye tabi satıcılar") için aşağıdaki gereklilikleri içeriyordu:

* Tüm satın alımların, her bir tarafın adı ve adresini tanımlayan, geri alınabilir bir kaydının iki yıl boyunca saklanmasını zorunlu kılmıştır
* Tüm alıcıların kimlik kanıtlarının doğrulanması gereklidir
* Kişisel bilgilerin toplanmasında gerekli koruma ve aydınlatma yöntemleri
* Düzenlemeye tabi ürünlerin şüpheli ödemeleri veya kaybolmaları hakkında Başsavcı'ya gerekli raporlar
* Çalışanların CMEA gereklilikleri ile ilgili olarak eğitilmesi zorunludur. Perakendeciler eğitim ve uyum konusunda kendi kendilerini belgelendirmelidir.
* Düzenlemeye tabi ürünlerin sıvı olmayan doz formu yalnızca birim doz blister ambalajlarda satılabilir
* Satış limitleri (müşteri başına):
** Günlük satış limiti - işlem sayısına bakılmaksızın 3,6 gram psödoefedrin bazını geçmemelidir
** 30 günlük (aylık değil) satış limiti - posta siparişi veya "mobil perakende satıcı" tarafından satılıyorsa 7,5 gram psödoefedrin bazını geçmemelidir
** 30 günlük satın alma limiti - 9 gram psödoefedrin bazını geçmemelidir. (Satın alan kişi için  uyarınca kabahat niteliğinde bir bulundurma suçu).

Gereklilikler 2008 tarihli Metamfetamin Üretimini Önleme Yasası'nda revize edilerek, programlanmış listedeki kimyasal ürünlerin düzenlenmiş bir satıcısının, alıcı olmadığı sürece böyle bir ürünü satamayacağı şartı getirilmiştir:

* Devlet tarafından verilmiş fotoğraflı bir kimlik belgesi ibraz eder ve
* Yazılı kayıt defterini isim, adres, satış saati ve tarihi ile birlikte imzalar

##### Eyalet
Çoğu eyalette psödoefedrini düzenleyen yasalar da vardır.

Alabama, Arizona, Arkansas, California, Colorado, Delaware, Florida, Georgia, Hawaii (1 Mayıs 2009 itibarıyla) Idaho, Illinois, Indiana, Iowa, Kansas, Kentucky, Louisiana (15 Ağustos 2009 itibarıyla), Massachusetts, Michigan, Minnesota, Mississippi, Missouri eyaletleri, Montana, Nebraska, Nevada, New Jersey, Kuzey Carolina, Ohio, Oklahoma, Oregon, Pennsylvania, Güney Dakota, Tennessee, Texas, Utah, Vermont, Virginia, Washington, Batı Virginia ve Wisconsin'de eczanelerin "tezgah arkasında" psödoefedrin satmasını gerektiren yasalar bulunmaktadır. İlaç reçetesiz satın alınabilse de eyaletler satılan birim sayısını sınırlayabilir ve satın alanlardan kişisel bilgi toplayabilir.

Oregon ve Mississippi eyaletlerinde daha önce psödoefedrin içeren ürünlerin satın alınması için reçete gerekiyordu. Ancak 1 Ocak 2022 itibarıyla bu kısıtlamalar yürürlükten kaldırılmıştır. Oregon eyaleti 2004 yılında 467 olan metamfetamin laboratuvarı sayısını (sadece reçete ile satılan yasanın uygulanmasından önceki son tam yıl) 2009 yılında 12'ye düşürmüştür.

*Oregon ve Mississippi'deki Psödoefedrin Reçete Yasaları* başlıklı NAMSDL raporuna göre Oregon'daki metamfetamin laboratuvarı vakalarındaki azalma büyük ölçüde sadece reçete ile satılan yasanın yürürlüğe girmesinden önce meydana gelmiştir. Rapor, her iki eyalette de meth laboratuvarı vakalarındaki düşüşün başka faktörlere bağlı olabileceğini öne sürüyor: "Meksikalı kaçakçılar Mississippi ve Oregon'daki (ve çevre eyaletlerdeki) meth laboratuvarlarındaki düşüşe katkıda bulunmuş olabilirler çünkü rekabetçi fiyatlarla eşit veya daha yüksek kalitede meth tedarik edebildiler". Rapora göre ayrıca, çevre eyaletlerde de meth laboratuvarı vakalarında benzer düşüşler görülmüş ve Oregon'da meth bağlantılı ölümler 2007'den bu yana önemli ölçüde artmıştır. Missouri'de aralarında Washington, Union, New Haven, Cape Girardeau ve Ozark'ın da bulunduğu bazı belediyeler benzer yönetmelikleri yürürlüğe koymuştur. Indiana'nın Terre Haute kentindeki bazı eczaneler de bunu uygulamaktadır.

Bazı eyalet yönetimleri tarafından vatandaşlarının satın alımlarını kontrol etmek için zorunlu kılınan eyalet düzeyinde uyuşturucuyu kontrol etmeye yönelik bir başka yaklaşım, psödoefedrin satan tüm perakendeciler tarafından belirli alıcı bilgilerinin elektronik olarak sunulmasını gerektiren elektronik izleme sistemlerinin kullanılmasıdır. Günümüzde otuz iki eyalet her psödoefedrin ve efedrin OTC satın alımı için Ulusal Prekürsör Kayıt Değişimi'nin (NPLEx) kullanılmasını zorunlu kılmakta ve ABD'deki en büyük on bir eczane zincirinden onu benzer işlemlerinin tamamını gönüllü olarak NPLEx'e göndermektedir. Bu eyaletlerde metamfetamin laboratuvarlarında ele geçirilen maddelerin sayısının azaltılmasında çarpıcı sonuçlar elde edilmiştir.

Tennessee'de 2005 yılında sistemin uygulanmasından önce, 2004 yılında toplam 1497 metamfetamin laboratuvarı ele geçirilmişken, bu sayı 2005 yılında 955'e, 2009 yılında ise 589'a düşmüştür. Kentucky'nin programı 2008 yılında eyalet çapında uygulanmaya başlanmış ve eyalet çapında uygulamaya geçilmesinden bu yana laboratuvar ele geçirme sayısı önemli ölçüde azalmıştır. Oklahoma 2006 yılında uygulamaya koyduğu takip sistemiyle başlangıçta başarı elde etmiş, o yıl ve 2007'de yakalama sayısı düşmüştür. Ancak 2008 yılında yakalamalar tekrar artmaya başlamış ve 2009 yılında da artmaya devam etmiştir.

NPLEx, işlemlerin gerçek zamanlı olarak sunulmasını gerektirerek ve böylece ilgili yasaların satış noktasında uygulanmasını sağlayarak başarılı görünmektedir. NPLEx, çok eyaletli bir veritabanı oluşturarak ve tüm işlemleri hızlı bir şekilde karşılaştırarak, eczanelerin gram limitlerine, yaşa ve hatta bazı eyaletlerde hüküm giymiş meth suçlularına göre yasadışı olabilecek satın alımları reddetmelerini sağlar. NPLEx ayrıca federal gram limitlerini eyalet sınırları ötesinde de uygulamaktadır ki bu eyaletlerin işlettiği sistemlerde imkansızdır. Kayıtlara erişim, çevrimiçi güvenli bir portal aracılığıyla yalnızca kolluk kuvvetleri tarafından sağlanmaktadır.

## Sentez
Psödoefedrin bazı bitki türlerinde doğal olarak bir alkaloid olarak bulunsa da (örneğin, efedrinin diğer izomerleriyle birlikte bulunduğu ma huang olarak da bilinen *[[Ephedra sinica|Ephedra]]* türlerinden elde edilen özütlerin bir bileşeni olarak), ticari kullanım için üretilen psödoefedrinin çoğu benzaldehit varlığında dekstrozun maya fermantasyonundan elde edilir. Bu süreçte, özel maya türleri (tipik olarak bir *[[Candida utilis]]* veya *[[Saccharomyces cerevisiae]]* çeşidi) su, dekstroz ve piruvat dekarboksilaz enzimi (pancar ve diğer bitkilerde bulunanlar gibi) içeren büyük kazanlara eklenir. Maya dekstrozu fermente etmeye başladıktan sonra fıçılara benzaldehit eklenir ve bu ortamda maya bileşenleri öncül l-fenilasetilkarbinole (L-PAC) dönüştürür. L-PAC daha sonra indirgeyici aminasyon yoluyla kimyasal olarak psödoefedrine dönüştürülür.

Psödoefedrinin büyük bir kısmı, ekonomik ve endüstriyel koşulların ihracat için seri üretimini desteklediği Hindistan ve Çin'deki ticari ilaç üreticileri tarafından üretilmektedir.

## Ayrıca bakınız
* Fenilpropanolamin

## Kaynakça