Stefanos (coğrafyacı)

Bizanslı **Stefanos** (Yunanca: Στέφανος Βυζάντιος), *Ethnica* adlı önemli bir coğrafya sözlüğünün yazarıdır. Bu sözlükten günümüze çok az şey kalmıştır ama Hermolaus adlı bir yazarın onun hakkında hazırladığı bir özet mevcuttur.

Antik Yunanistan hakkında coğrafi, mitolojik ve dinî bilgi edinmekte bu eser son derece kıymetlidir. Son müteşekkil standart sürüm Augustus Meineke tarafından 1849'da hazırlanmış olanıdır. Konvansiyon gereği metne yapılan atıflar Meineke'nin sayfa numaralarını kullanır. Eserin ilk modern sürümü 1502'de Aldine Matbaasında yayımlanmıştır. Kitabın yeniden düzenlenmiş bir edisyonu 2006'da Almanca olarak Margarethe Billerbek tarafından hazırlanmıştır.

Hermolaus kitabın özetini Justinian'a ithaf etmiştir; bu adı taşıyan imparatorlardan birincisine mi ikincisine mi olduğu tartışmalıdır, ancak Stepanus'un 6. yüzyılda, I. Justinianus döneminde faaliyet gösterdiği muhtemel görünmektedir.

Özgün eserden kalan esas parçalar Bizans İmparatoru VII. Konstantinos tarafından hazırlatılmış olan *[[De Administrando Imperio]]* 'da (*Ίβηρίαι δύο* maddesi) ve *[[De Thematibus]]*da (Sicilya'nın tarifi) bulunmaktadır; bu sonuncusunda ayrıca *En Büyük Yedi Ada* hakkında komedyen şair Aleksis'e ait bir alıntı da vardır. Bir diğer önemli parça, Δύμη maddesinden Δ'nın sonuna kadar olan kısmı içerir, Seguerin Kütüphanesinde bulunmaktadır.

## Bibliyografya
### Edisyonlar
* Aldus Manutius (pr.), 1502,  (*Peri poleōn*) = *Stephanus. De urbibus*  ("Şehirler hakkında") (Venedik).
* Guilielmus Xylander, 1568,  = *Stephanus. De urbibus* (Basel).
* Thomas de Pinedo, 1678,  = *Stephanus. De urbibus* (Amsterdam).
* Claudius Salmasius (Claude Saumaise) and Abraham van Berkel 1688,  = *Stephani Byzantini Gentilia per epitomen, antehac*  *De urbibus inscripta* (Leiden)
* Karl Wilhelm Dindorf, 1825, *Stephanus Byzantinus. Opera*, 4 cilt. (Leipzig), L. Holsteinius, A. Berkelius ve T. de Pinedo'nun notlarını içerir.
* Augustus Meineke, 1849, *Stephani Byzantii ethnicorum quae supersunt* (Berlin).
* Margarethe Billerbeck (ed.), *Stephani Byzantii Ethnica*. Volumen I: A-G. Berlin/New York: Walter de Gruyter, 2006 (Corpus Fontium Historiae Byzantinae 43/1), Pp. x, 64*-441, ISBN 978-3-11-017449-6. - C. Nehri tarafından değerlendirmesi yapılmıştır ().

### Daha çok okumak için
* Smith, W., *[[Dictionary of Greek and Roman Biography and Mythology]]*, vol. 3, s.v. "Stephanus" (2) of Byzantium.
* Diller, Aubrey 1938, "The tradition of Stephanus Byzantius", *Transactions of the American Philological Association* 69: 333-48. 
* E.H. Bunbury, 1883, *History of Ancient Geography* (London), vol. i. 102, 135, 169; ii. 669-71. 
* Holstenius, L., 1684 (posth.), *Lucae Holstenii Notae et castigationes postumae in Stephani Byzantii Ethnika, quae vulgo Peri poleōn inscribuntur* (Leiden). 
* Niese, B., 1873, *De Stephani Byzantii auctoribus* (Kiel)
* Geffcken, J., 1886, *De Stephano Byzantio* (Göttingen)
* Whitehead, D. (ed.), 1994, *From political architecture to Stephanus Byzantius : sources for the ancient Greek polis* (Stuttgart). 

## Kaynakça
* Bu madde kısmen kamu malı olan Encyclopædia Britannica 11. baskısındaki metne dayandırılmıştır. (sayfa görüntüsü TIFF formatta)