open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Şalom (gazete)

***Şalom***, Türk Yahudi toplumuna yönelik yayın yapan, tamamını gönüllü yazar, köşe yazarı ve çizerlerin oluşturduğu, İstanbul'da yayınlanan haftalık gazete.

Gazete 1947 yılında gazeteci Avram Leyon tarafından kuruldu. *Şalom* gazetesinin ilk baskısı Cumhuriyet Bayramı etkinlikleri kapsamında 29 Ekim 1947'de çıktı. Gazetenin isim hakkı 1984 yılında Gözlem Gazetecilik Basın ve Yayın A. Ş.'ne devredildi. Haftalık tirajı yaklaşık 5.000 civarında olan *Şalom* gazetesi, Çarşamba günleri yayınlanır.

İçeriğinde; toplum ve cemaat haberleri, dış haberler, yaşam, kültür, sanat, eğitim, çevre, teknoloji ve sağlık konularında yazı ve haberler ile Yahudi dini ve geleneklerine ilişkin bilgiler, köşe yazıları ve karikatürler yer alır.

Gazete kuruluşunu takip eden uzun yıllar boyunca Latin harfleriyle Ladino dilinde yayınlandı. Gazetenin o dönemde esas amacı bu dili Türkçeden çok daha iyi bilen ve konuşan İstanbul'daki Yahudi toplumuna dünya Yahudiliği ile ilgili haberleri verebilmek, ayrıca İstanbul Yahudi Cemaati bünyesindeki haberleri topluma duyurmaktı. Fakat 1984 yılında tabloid boyutta altı ya da sekiz sayfa halinde okurla buluşan *Şalom* gazetesi, Türkçenin ana dil olarak Ladinonun yerini almasından dolayı, Ladino dilinde bir sayfası hariç Türkçe yayınlanmaya başladı.

Şu anda ulusal gazetelerin ebadında yirmi ile yirmi dört sayfa arasında yayınlanan gazete, Sefarad Yahudileriinin beş yüzyılı aşkın bir süredir kullandıkları Ladino dilini yaşatmak amacıyla bir sayfasını bu dilde yayınlamaktadır. Bunun nedeni Türk Yahudi toplumunda Ladino dilini konuşanların genellikle 65 yaşının üstündekilerin oluşturması ve genç kuşaklara artık aktarılmamasından dolayı ciddi bir yok olma tehlikesiyle karşı karşıya olması. *Şalom* gazetesi bu yönüyle dünyada tek olma özelliğini sürdürmektedir. Bunun yanı sıra, her ay, tamamı Ladino dilinde olan, 24 sayfalık *El-Amaneser* eki yayınlanır. Bunun dışında aktüel, kültür, sanat ağırlıklı, *Şalom-Dergi*, *Şalomist*, *Panorama* gibi aylık ekleri bulunur.

Genel Yayın Yönetmeni İvo Molinas, Yayın Koordinatörü Virna Banastey Gümüşgerdan. Baş Yazarlığını İvo Molinas ile birlikte Yakup Barokas sürdürüyor.

## Ayrıca bakınız
* Rav İzak Alaluf

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Şalom gazetesi 
* Şalom gazetesi
Kadın vücut geliştirme

**Kadın vücut geliştirme**, 1970'lerde kadınların da vücut geliştirme karşılaşmalarına katılmasıyla başlamıştır.

## Tarihi
Kadınlar arasındaki fizik karşılaşmalar 1960'lı yıllardaki Miss Physique ve Miss Americana'ya götürülebilir. Yine de bu ilk dönem vücut geliştirme müsabakaları bikini müsabakalarından daha öteye geçememiştir.

İlk Birleşik Devletler Kadınlar Ulusal Beden Şampiyonluğu (Women's National Physique Championship) 1978'de Canton, Ohio'da yapılmıştır ve genellikle kadınlar arası vücut geliştirme müsabakalarının ilki olarak kabul edilmektedir.

## Dış bağlantılar
* A Turkish Sports Page
* Türk vücut geliştirme sitesi
Bayağı tarla sıçanı

**Bayağı tarla sıçanı** (*Microtus arvalis*), tarla sıçanları cinsleri ile birlikte Arvicolinae alt familyasından bir kemirici türü. En yaygın memeli hayvan türlerinden biridir.

## Özellikleri

Tarla sıçanları 9–12&nbsp;cm uzunluğunda olur, bunun haricinde bir de fareler için kısa sayılan, yaklaşık 4&nbsp;cm uzunluğunda bir kuyruğu vardır. 20-50 gram ağırlığında olurlar. Vücutları yuvarlağımsıdır ve burunları diğer farelerdeki gibi sivri değildir. Renk varyasyonları koyu kahverengi, kızıl kahverengi, açık kahverengi ve gri kahverengi arası değişir. Yanları göbeğinden daha açık bir renkte olur. Gözleri küçük ve siyahtır, kulakları ve arka bacaklarıda vücuduna nazaran küçüktür.

## Davranışları

Tarla sıçanları ot, tohum, kök ve ağaç kabuklarıyla beslenir. Büyük bir sülale içerisinde sürü halinde, yerin altına kazdıkları karışık tünel sistemlerinde yaşarlar. Yeryüzündeki çıkışları yaptıkları yollarla birbirleri ile bağlarlar ve bu yolları kışın bile kullanılır halde tutarlar. Dişileri üç hafta süren bir gebelikten sonra 3 ila 15 yavru dünyaya getirir. Bu yavrular 11 veya 13 gün sonra erginlik çağına gelerek, kendileri yavru yapabilirler.
 
## Yaşadığı bölgeler

Tarlalarda, kırlarda, orman kenarlarında görünürler ve dünyanın tüm kuzey kısmında bulunur. Orta Avrupa'daki bütün memeli hayvanlarla karşılaştırıldığında en yüksek nüfusa sahip olduğu görülür. Ama bu sayı her birkaç yılda aniden yükselir ve yine aniden azalır. Bu normal bir olaydır.
Türkiye'de Ege Denizi ve Akdeniz kıyıları dışında her yerde görülür.

## Dış bağlantılar
Gram negatif bakteri

**Gram-negatif** bakteriler Gram boyama prosedürü sırasında kristal viyole boyasını tutmayan bakterilerdir. Gram-pozitif bakteriler, alkolle yıkandıktan sonra mavi rengi tutmaya devam ederlerken, Gram-negatif bakteriler mavi rengi kaybederler. Gram boyama testinde kristal viyoleden sonra bir karşı boya eklenir. Bu boya Gram-negatif bakterileri kırmızı-pembe renge boyar. Bu test, hücre duvarlarının türüne göre çok farklı olan iki bakteri tipini ayırmakta son derece faydalıdır.

Gram-negatif bakterilerin pek çoğu patojendir. Yani, insanlarda hastalık yapma yetisine sahiplerdir. Bu hastalık yapma yetisi, Gram-negatif hücre duvarının bazı özelliklerinden, isim vermek gerekirse LPS (lipopolisakkarit) içeriğinden kaynaklanmaktadır. LPS'ler endotoksinlerdir.

## Özellikleri
:1. Hücre duvarlarında gram-pozitiflere oranla daha ince peptidoglikan vardır.
:2. Peptidoglikan tabakasının dışında başka bir lipopolisakkarit zar vardır. (Lipopolisakkarit tabaka; lipid A, polisakkarit çekirdekler ve O antijeni içerir. Ayrıca, bu lipopolisakkarit tabaka mikroorganizmaya toksik etki kazandırır.)
:3. Dış zarda, belli molekülleri geçiren ¨Porin¨ler vardır.
:4. Peptidoglikan tabakası ve dış zar arasında periplazmik boşluk denen bir boşluk vardır.
:5. S-katmanı peptidoglikana değil, dış zara bağlıdır.
:6. Flagella (eğer varsa) iki değil dört halkalıdır.
:7. Teikoik asit veya lipoteikoik asit yoktur.
:8. Sitoplazmik zar

## Bazı gram-negatif bakteri türleri
Proteobacteria türleri arasında önemli olanlar: *[[Escherichia coli]]*, *[[Salmonella]]*, v.b.Enterobacteriaceae, *[[Pseudomonas]]*, *[[Moraxella catarrhalis|Moraxella]]*, *[[Helicobacter]]*, *Stenotrophomonas*, *[[Legionella]]* .

Tıbbi açıdan anlamlı Kok (Bakteri) türleri arasında bel soğukluğu etmeni Neisseria gonorrhoeae, menenjit etmeni Neisseria meningitidis ve solunum sisteminde enfeksiyon yapan Moraxella catarrhalis sayılabilir.

Tıbbi açıdan anlamlı basil türleri birkaç gruba ayrılırlar. Solunum sistemini etkileyenler: *[[Hemophilus influenzae]]*, *[[Klebsiella pneumoniae]]*, *[[Legionella pneumophila]]*, *[[Pseudomonas aeruginosa]]*. İdrar yollarını etkileyenler: *[[Escherichia coli]]*, *[[Proteus mirabilis]]*, *[[Enterobacter]] cloacae*, *[[Serratia marcescens]]*. Sindirim sistemini etkileyenler: *[[Helicobacter pylori]]*, *[[Salmonella enteritidis]]*, ''Salmonella typhi'.

## Ayrıca bakınız
* Gram boyama
* Gram-pozitif

## Kaynakça
Suş

**Suş**, biyolojide 3 farklı manada kullanılabilir.

## [[Mikrobiyoloji]]/[[Viroloji]]
Bir bakteri veya virüsün farklı alttürlerinin, aralarında genetik farklılıklar bulunan gruplarına ¨Suş¨ denebilir. Farklı suşlar arasında, ilaçlara, dış etkilere dayanıklılık vs. özellik değişiklikleri olabilir.

## [[Bitki]]lerde
Benzer özellik ve şekil gösteren bitkilere, bir suşun üyeleri denebilir. Bu kullanım resmi değildir.

## [[Kemiriciler|Kemirgenlerde]]
Bir fare ya da sıçan suşu, genetik olarak tıpatıp aynı canlılardan oluşur. Bu suşlar laboratuvar deneylerinde kullanılırlar. Fare suşları, inbred, mutant ya da gen mühendisliği prosedürleriyle üretilmiş olabilir. Sıçan suşları genellikle ¨inbred¨dir.

## Notlar

## Dış bağlantılar
* Uluslararası Fare Suş Kaynağı (IMSR) 
* Sıçan suş indeksi
Özgü Namal

**Melahat Özgü Namal** (d. 28 Aralık 1978, İstanbul), Türk oyuncu ve sunucu.

## Hayatı
### İlk yılları
Melahat Özgü Namal, 28 Aralık 1978 tarihinde Kubilay Namal (ö. 2013) ve Akile Namal çiftinin çocuğu olarak İstanbul'un Üsküdar ilçesinde doğdu.

Özgü Namal, anne tarafından Selanik, baba tarafından ise Üsküp göçmenidir. Duygu Namal adında bir erkek kardeşi vardır.

Çocukluğu, Üsküdar, Bağlarbaşı, Kuzguncuk ve Nakkaştepe gibi İstanbul'un farklı semtlerinde geçti. 

### Eğitimi
Özgü Namal, İstanbul Kadıköy Halk Eğitim Merkezi ve Müjdat Gezen Tiyatrosu'nda oyunculuk eğitimi aldı. İstanbul Üsküdar Cumhuriyet Lisesinden mezun oldu. İstanbul Üniversitesi Devlet Konservatuvarı Tiyatro bölümünden 2002 yılında mezun oldu.

## Kariyeri
Melahat Özgü Namal, 14 yaşındayken Enis Fosforoğlu Tiyatrosu'nda oyunculuk kariyerine adım attı. 1997 yılında profesyonel olarak Masal Gerçek Tiyatrosu'nda çocuk oyunlarıyla tiyatro oyunculuğuna başladı. 1998 yılında Ezel Akay ile birlikte *[[Telsim]]* reklamında yer aldı. 2003-2005 yılları arasında yayımlanan *[[Kurtlar Vadisi (dizi)|Kurtlar Vadisi]]* adlı dizide oynadığı Elif Eylül rolüyle geniş kitlelerce tanındı. 2005 yılında oynadığı *Kiralık Oyun* adlı tiyatro oyunundaki performansıyla Afife Tiyatro Ödülleri'nde yardımcı rolde yılın en başarılı müzikal-komedi kadın oyuncusu ödülünü aldı.

2009-2011 yılları arasında yayımlanan *[[Hanımın Çiftliği (dizi, 2009)|Hanımın Çiftliği]]* adlı dizide başrol karakteri olan Güllü rolünü oynadı. 2006-2010 yıllarında ''Axess'' reklamlarında yer aldı. 2014-2015 sezonunda *[[Yetenek Sizsiniz Türkiye]]* adlı televizyon programında jüri üyeliği yaptı. 2015 yılından 2023 yılına kadar ekranlara ara verdi.

2023 - 2025 yıllarında FOX/NOW'da yayımlanan *[[Kızıl Goncalar]]* adlı dizide başrol karakteri olan Meryem Tezel rolüyle ekranlara geri döndü. 2024 yılında Hayat Holding bünyesinde yer alan *Hayat Kimya*’nın ev bakım kategorisindeki markası *Bingo*'nun, reklam filminde yer aldı. 2024 yılında *Sarı Zarflar* adlı filmde rol aldı. 2025 yılında ise Kıskanmak dizisinde Seniha karakterini canlandırdı.

## Özel hayatı
Daha önceden iki evlilik yapan ve bu evliliklerinden toplamda üç çocuğu olan sevgilisi Ahmet Serdar Oral (ö.2020)' dan ilk olarak 2015 yılında oğlu Nefes'i kucağına alan Özgü Namal, ardından 2016 yılında kızı Elem Su'yu dünyaya getirdi. 2014 yılının Temmuz ayında Köyceğiz'de yaptırdığı çiftlik evine sevgilisi Serdar Oral ve çocuklarıyla birlikte yerleşti. Bu süre zarfının altı yılında Köyceğiz'deki çiftlik evinde gözlerden uzak bir hayat yaşadı.  Haziran 2020'de ise çocuklarının eğitimi için İstanbul'a geri taşındı. Sevgilisi Ahmet Sedar Oral, Ekim 2020'de banyodan çıktıktan sonra geçirdiği kalp krizi sonucu 53 yaşında hayatını kaybetti. Özgü Namal, sevgilisi Ahmet Serdar Oral'ın Kanlıca Mezarlığı'ndaki cenaze törenine katılmadı ve çocuklarının yanında kaldı. Günümüzde ise Ercan Han Üşümez ile sevgilidir.

## Filmografisi

## Tiyatro oyunları

## Reklam filmleri

## Ödüller ve adaylıklar

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
* Box Office Türkiye'de  Özgü Namal
* 
* 
* '''Özgü Namal''' IMDb sayfası  
*
Nasuh Mahruki

**Ali Nasuh Mahruki** (d. 21 Mayıs 1968; İstanbul), Türk dağcı, yazar ve fotoğrafçı. Everest Dağı'na tırmanmayı başaran ilk Türk olması ve Arama Kurtarma Derneği'nin (AKUT) kuruluşunda yer almasıyla tanınmaktadır.

## Hayatı

İki yüz yıldan beri İstanbul'da yaşayan Mahruki ailesinden gelmektedir. Osmanlı döneminde Sultan II. Mahmud'a hizmet etmiş Kaptan-ı Derya Nasuhzade Ali Paşa'nın 5. kuşak torunudur. Babası Cafer Cem Mahruki, Türkiye'nin önemli koleksiyoncularından biri olup Türk Nümismatik Derneği Başkanlığı yapmıştır.

Şişli Terakki Lisesi'nin ardından 1992'de Bilkent Üniversitesi İşletme Fakültesi'nden mezun oldu. Dağcılık sporuyla 1988 yılında Bilkent Üniversitesi Doğa Sporları Topluluğu'nda tanıştı. Üç yıl boyunca topluluğun başkanlığını yaptı. Dağcılık dışında mağaracılık, aletli dalış, yamaç paraşütü, motor sporları, bisiklet ve yelken sporlarıyla da ilgilenmektedir.

1992-1994 yılları arasında eskiden Sovyetler Birliği'nin sınırları içinde kalan 7000 metreden yüksek beş dağa tırmanarak *Kar Leoparı* unvanını aldı. 1995 yılında Everest Dağı'na tırmanan ilk Türk dağcı oldu. 1996 yılında yedi kıtanın en yüksek dağına tırmanarak *[[Yedi Zirveler]]* projesini tamamlayan 45. ve en genç sporcu oldu. Sonraki yıllarda da birçok zorlu tırmanış gerçekleştirdi. En önemlileri, oksijen desteksiz olarak gerçekleştirdiği Cho Oyu, Lhotse ve K2 dağlarıdır. 2010 yılında bir kez daha Everest Dağı'na tırmandı.

Bahçeşehir Üniversitesi'nde "Takım Çalışması ve Liderlik" dersleri vermiş olup ayrıca liderlik, takım çalışması, kişisel gelişim, kendini tanıma, hedef odaklılık, kararlılık, disiplin, risk yönetimi gibi konularda motivasyon konuşmaları ve seminerler düzenlemektedir. Çeşitli gazete ve dergilerde köşe yazarlığı yapmış ve televizyon kanallarında belgesel programları hazırlamıştır.

AKUT'un kurucu üyesidir. AKUT Yönetim Kurulu Başkanlığı görevini yürütmekte iken 28 Kasım 2016'da Yönetim Kurulu Başkanlığı ve Yönetim Kurulu Üyeliğinden istifa eden Mahruki, 2019'da aldığı bir kararla da AKUT Onursal Başkanlık görevinden de istifa etmiştir.

Himalayalar'da Bhutan Krallığı'na yaptıkları bir motosiklet yolculuğu sırasında geleneksel bir düğün töreniyle Mine Mahruki ile evlenen Nasuh Mahruki, Barlas ve Bilge adında iki çocuk babasıdır.

6 Aralık 2023 tarihinde 2024 Türkiye yerel seçimleri'nde Beşiktaş Belediye Başkanlığına Cumhuriyet Halk Partisi'nden aday adayı oldu. Beşiktaş Belediyesi'ne bağımsız aday olmuştur. 20 Kasım 2024'te halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma suçlamasıyla tutuklandı. 5 Aralık'ta hakkında tahliye kararı verildi.

## Eserleri
* 1995 - *Bir Dağcının Güncesi*
* 1995 - *Everest'te İlk Türk*
* 1996 - *Bir Hayalin Peşinde*
* 1999 - *Asya Yolları, Himalayalar ve Ötesi*
* 2002 - *Yeryüzü Güncesi*
* 2007 - *Vatan Lafla Değil Eylemle Sevilir*
* 2010 - *Kendi Everest'inize Tırmanın*

## Ayrıca bakınız
* Gülnur Tumbat

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Nasuh Mahruki'nin 1996 yılındaki "Yedi Zirveler" fotoğrafları
Elvir Bolić

**Elvir Bolić** (d. 10 Ekim 1971, Zenica), Bosna-Hersekli eski millî futbolcu ve işadamıdır.

Yugoslavya'nın Crvena zvezda (Kızılyıldız) takımında parladı. 1991-92 sezonunda Şampiyonlar Ligi maçlarında forma giydi.

1992 yılının Haziran ayında, 21 yaşındaki Bolić, Yugoslavya millî futbol takımının Fransa'daki eğitim kampında bulunurken, ailesinden Bosna'daki kötüleşen durum ve askeri çatışmaların başlamasıyla ilgili kötü haberler aldı. Kulüp yöneticilerine Belgrad'a geri dönmeyeceğini bildirdi ve temsilcisi ile görüşmek için Türkiye'ye gitti; Crvena zvezda isteğine saygı duydu ve ardından Galatasaray SK ile sözleşme imzaladı.

Türkiye'de ilk olarak 1992'de Galatasaray'a geldi, fakat fazla forma şansı bulamayarak altı ay sonra Gaziantepspor'a gitti. Gaziantep'te attığı gollerle dikkat çeken Boliç 1994-95 sezonunda 26 golle gol krallığında Aykut Kocaman'ın ardından ikinci sırayı aldı.

Boliç, 1995-96 sezonu başında Fenerbahçe'ye geçti ve o yıl kazanılan şampiyonlukta büyük pay sahibi oldu. Ayrıca 40 yıl boyunca kendi sahasında Avrupa maçlarında yenilmeyen Manchester United'a gol atarak Fenerbahçe'nin kazanmasını sağlamış ve tarihe geçmiştir. 2000 yılında takımdan ayrılan Boşnak oyuncu İstanbulspor'a transfer oldu ve ardından İspanya'nın Rayo Vallecano takımında forma giydi. Ülkesi Bosna-Hersek millî futbol takımı formasını da başarıyla giyen Boliç, 2005-2006 sezonunda tekrar İstanbulspor takımına dönmüştür.
Bu takımda da çeşitli sakatlıklarından ötürü fazla forma şansı bulamadı.

Elvir Bolić Gençlerbirliği SK ve Malatyaspor'da oynadıktan sonra 2005-2006 sezonunda Hırvatistan'ın HNK Rijeka takımına transfer oldu ama kısa bir süre sonra, 35 yaşındayken futbolu bıraktığını açıklayarak 2006 yılının Eylül ayında kulüpten ayrılmıştır.

2008 yılında Bosna-Hersek millî takımının yardımcı antrenörü olmuştur.

## Futbol sonrası
Elvir Bolić günümüzde futbol dünyasından uzakta olup, kariyerini sonlandırdıktan sonra özel sektörde ɡirişimlerde bulunmuş ve ülkesi Bosna Hersek'te inşaat ve restoran işleri yapmaktadır. Bolić, millî takımdan arkadaşı eski futbolcu Emir Granov ile birlikte 2009 yılında Šip'te, halen birçok ünlü sporcu ve müzisyene ev sahipliği yapan elit apartman kompleksi "Bolgrano"yu inşa etti. Daha sonra Vrace'de çok hızlı bir şekilde sattığı birkaç dairenin bulunduğu bir bina inşa etti ve aynı zamanda Grbavica'daki seçkin Paper Moon restoranının da sahibidir.

3 Ocak 2024 tarihinde Elvir Bolić, yeni iş ortağı ve uzun süredir arkadaşı olan Samir Serdarević ve İtalya'nın Bosna-Hersek Büyükelçisi Marco di Ruzza ile birlikte Saraybosna Kulesi'nde bulunan özel bir İtalyan mobilya salonu olan "Divani Letti"nin açılışını yaptı.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
*
Esas hat

**Esas hat** (, ), uluslararası deniz hukukunda kıyı ülkesi ile karasularının sınırını belirtmektedir. Kıyı devletinin toprakları ve iç sular ise esas hattın içinde yer alır. Esas hat, Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesine göre belirlenmektedir. Kıyı devletine dahil sayılan karasularının azami genişlikleri de bu sözleşmeyle tanımlanan esas hattan itibaren ölçülmektedir.

Esas hat normalde suların en alçak olduğu zamandaki kıyı çizgisidir. Ancak esas hat ile kıyı çizgisinin aynı doğrultuda olmadığı durumlar da vardır. Bu durum kara ile karasuları arasında iç suların var olmasıyla gözlenir. Limanlar, körfezler ve akarsu ağızları iç sular dahilindedir.

## Bölgesel egemenlik
Deniz hukuku, devletlerin egemenlik alanları ile uluslararası sulardaki haklarını düzenler. Bu bağlamda esas hat kavramı, devletin tam egemenlik hakkına sahip olduğu kara ve iç sular ile herkesin erişimine açık olan deniz alanları arasındaki sınırı belirler.

Geçmişte, kara suları, devletin kara parçasına yakın olan ve doğrudan egemenlik uygulayabildiği deniz bölgeleri olarak kabul edilirdi. 17. yüzyılda, Hollandalı hukukçu Bynkerschoek'in *De Dominio Maris* adlı eserinde belirtildiği üzere, bir devletin denizdeki hakimiyet alanı, silahlarının menzili kadar, yani yaklaşık 3 mil olarak kabul ediliyordu. Bu yaklaşım, birçok devlet tarafından standart olarak benimsenmişti.

Devletin sınırları içinde yer aldığı kabul edilen karasuları deniz yoluyla ulaşımda önemli bir yer taşıdığından bu sularda her milletten gemilere geleneksel hukuk tarafından "zararsız geçiş hakkı" tanınmıştır. Zararsız geçiş, bir devletin karasularından izin almaya gerek olmaksızın, zarar vermemek koşuluyla geçiş yapabilme hakkıdır.

Esas hat, genellikle suların en düşük seviyede olduğu zamandaki kıyı çizgisi boyunca belirlenir. Bu çizgi, devletin kontrol alanını tanımlar. Ancak bazı durumlarda esas hat, kıyı çizgisinden farklı bir doğrultuda olabilir. Örneğin, Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi'ne göre, nehir ağızlarında, en düşük su seviyesindeki noktalar arasında çekilen düz hatlar esas alınır ve bu hatların içindeki alanlar iç sular olarak kabul edilir.

Esas hat kuralına bazı istisnalar da vardır. Limanlar, körfezler ve kıyı çizgisi girintili çıkıntılı olan bölgeler gibi alanlarda, düz esas hat uygulaması geçerlidir. Ayrıca, adaların zincir oluşturduğu bölgeler de bu kapsama girer ve bu alanlar da iç sular olarak kabul edilir. Bu kurallar ve istisnalar, devletlerin deniz üzerindeki egemenlik haklarını belirlerken, deniz ulaşımı ve ticaretinin serbestçe ve güvenli bir şekilde yapılabilmesini sağlamayı amaçlar.

İç sular, bir ülkenin karasına yakın yerlerde bulunan ve kıyı devletinin kontrolü altında olan su alanlarıdır. Bu sular, genellikle bir ülkenin stratejik avantajını artırır. Bu suları savunması ve kontrolü ülke için daha kolaydır.

## Kaynakça

## Ayrıca bakınız
* Deniz hukuku

## Dış bağlantılar

* 1982 tarihli Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi Türkçe metni
Yaşlılık hekimliği

**Yaşlılık hekimliği** ya da **geriatri hekimliği**, yaşlılık dönemindeki sağlık sorunları ve bu sorunların tedavileriyle ilgilenen tıp dalıdır.

Yaşlanma, canlı molekül, hücre, doku, organ ve sistemlerinde zamanın ilerlemesinde ortaya çıkan, geriye dönüşü olmayan yapısal ve işlevsel değişikliklerin tümüdür. Yaşlılık hekimliği, yaşlılığa bağlı olarak oluşan sağlık sorunlarını ve bunların tedavilerini inceler.

Kronik hastalıkların tedavisindeki gelişmeler ve buna paralel ortalama yaşam beklentisinin uzaması ile, iç hastalıkları disiplininin bu dalı gelişmekte olan ülkelerde önem kazanmaktadır. Vücutta yaşlılıkla birlikte meydana gelen değişiklikler nedeniyle (metabolizmanın yavaşlaması, strese karşı direncin azalması gibi) hastalıkların tedavileri ve hastaya yaklaşımda da nüanslar ortaya çıkmaktadır.

Geriatri, genel iç hastalıkları konularının yanı sıra alzheimer başta olmak üzere sık görülen kognitif problemler ve bunların tıbbi ve davranışsal tedavileri ile de ilgilenmektedir.

Yaşamın bu döneminde hastalıkların yoğunlaşmasıyla birlikte koruyucu hekimlik de ön plana çıkar. Bu hasta popülasyonunda strese karşı rezerv düşük olduğu için koruyucu hekimlik uygulamalarında gereksiz tahlil ve tetkiklerden kaçınarak mümkün olan en iyi koruyucu hekimlik hizmetini sunmak da geriatri uzmanlarının sorumluluklarındandır.

## Geriatri Eğitimi

###### Türkiye
Türkiye'de geriatri doktoru olabilmek için 6 yıllık tıp fakültesini bitirdikten sonra 4 yıllık dahiliye ihtisasını ve 3 yıllık geriatri yan dal eğitimini tamamlamak gerekmektedir.

## Ayrıca bakınız
* Yaşlanma
* Yaşlılıkta egzersiz
* Gerontoloji
* Gerontokrasi

## Dış bağlantılar
* Türk Geriatri Vakfı 
* Geriatri Dergisi 
* Hacettepe Üniversitesi Geriatrik Bilimler Uygulama ve Araştırma Merkezi 
* American Geriatrics Society 
* British Geriatrics Society 
* Canadian Geriatrics Society
* Irish Gerontological Society
* Merck Manual of Geriatrics 
* Minimum Geriatric Competencies - Portal of Geriatric Online Education 
* Health-EU Portal
Cermen dilleri

**Cermen dilleri**, Hint-Avrupa dil ailesine bağlı bir alt ailedir. Batı, doğu ve kuzey olmak üzere üç alt kola sahiptir; Almanca, Felemenkçe, İngilizce gibi diller batı koluna, İskandinav dilleri kuzey koluna, Gotça gibi diller ise günümüzde ölü olan doğu koluna aittir. Tüm Cermen dilleri Proto Cermence adlı proto dilden türemiştir.

Aile, coğrafi açıdan Batı ve Kuzey Avrupa'daki ülkelerde konuşulan dillerin birçoğunu kapsar. Cermen dilleri, Avrupa dışında; ABD, Kanada, Güney Afrika, Karayipler, Surinam, Avustralya, Yeni Zelanda'da da ana dil olarak konuşulmaktadır ve yaklaşık 550 milyon ana dil konuşura sahiptir. İkinci dil olarak *[[lingua franca]]* statüsündeki İngilizce vasıtasıyla Asya, Afrika ve diğer bölgelerde de konuşulmaktadır.

## Çağdaş Cermen dilleri
Ethnologue'a göre yaşayan 48 Cermen dili vardır, bunlardan 41'i batı, 6'sı kuzey koluna aittir (Hunsrik dili sınıflandırılmamıştır.). Çağdaş Cermen dillerinin büyük bir kısmı Kuzey ve Batı Avrupa'da konuşulmaktadır. Aşağıda bu dillerden bazıları listelenmiştir.

* Afrikaans
* Almanca
* Danca
* Faroece
* Felemenkçe
* Frizce
* İngilizce
* İsveççe
* İzlandaca
* Limburgca
* Lüksemburgca
* Norveççe
* Pensilvanya Almancası
* Scots
* Yidiş

## Dil bilgisi
Bu diller genellikle bükümlüdür. Yani kendi içinde sözcük değişime uğrayarak çekilir. Mesela İngilizce "dr**i**nk-dr**a**nk-dr**u**nk" (Almanca "tr**i**nken-tr**a**nk-getr**u**nken")'ta olduğu gibi. Genellikle cümle yapısı özne + yüklem + tümleç şeklindedir.

## Cermen dilleri aile tablosu

### Dil karşılaştırması

## Kaynakça
Ahmet Doğan

* Ahmet Doğan (1950 doğumlu siyasetçi)
* Ahmet Doğan (1961 doğumlu siyasetçi)
* Ahmet Doğan (1995 doğumlu futbolcu)
Ahmed Doğan

**Ahmed Demir Doğan** (, d. 29 Mart 1954, Dobriç), Türk asıllı Bulgar siyasetçidir. Bulgaristan Türklerinin haklarını savunan Hak ve Özgürlükler Hareketi'nin kurucusu ve eski genel başkanı.

## Yaşamı
29 Mart 1954 tarihinde Bulgaristan'nın Dobriç ilçesine bağlı Bakalovo köyünde doğdu. İlk ve orta okul öğrenimini yüksek notlarla bitirdi. Lise hayatı da aynı başarıyla devam etti. Sofya Üniversitesi'nin Felsefe Bölümü'nü kazanarak çok iyi bir dereceyle bitirdi. Marksist felsefe ve Diyalektik Materyalizm teorisi alanında büyük özveriyle çalıştı ve mastır yaptı.

Marksizmin temel ilkelerine ters düştüğünü açıklayan ve rejime karşı tavır alan felsefecilerden biri olması sebebiyle 1984-1985 yıllarında komünist rejimin ağır soykırımını fiilen yaşayanlardan oldu.

1985 yılında Todor Jivkov rejimini protesto amacıyla *Doğan* ve arkadaşları(Bulgaristan Türk Kurtuluş Birliği Teşkilatı)adını verdikleri gizli teşkilat kurdular. Yalnız çok geçmeden tutuklanarak cezaevine kondular. Bulgaristan'da Mayıs 1989 Olaylarının teşkilatcısı olarak da yargılandı. 12.12.1989 tarihinde cezaevinden çıktı.

1990 yılında Hak ve Özgürlükler Hareketi'ni (HÖH) 8.Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ında desteğiyle kurdu ve Genel Başkan oldu. Bulgaristan'daki Türklerin dil, din, sosyal, kültürel ve ekonomik haklarını savunan ilk parti kuruldu. Ayrıca Bulgaristan'daki ilk Türk siyasetçi olma vasfını da kazanmış oldu.

## Suikast girişimi
19 Ocak 2013 tarihinde Ahmed Doğan kürsüde konuşma yaptığı sırada silahlı bir kişinin saldırısına uğradı. Saldırgan, boş fişekleri olan bir gaz tabancası kullandı ancak ateş edemedi, tabancası tutukluk yapınca eyleminde başarısız olan saldırganın 25 yaşındaki Türk asıllı Oktay Hasanov Yenimehmedov olduğu ve uyuşturucu, hırsızlık suçlarından sabıkasının bulunduğu belirlendi. Birçok uzmana göre, silah ateş etse bile yalnızca ölümcül olmayan yaralanmalara neden olacaktı. Bu noktada Doğan, saldırganın koluna vurdu ve yere düşmeden önce birkaç saniye onunla boğuştu. Saldırgan daha sonra güvenlik görevlileri ve delegeler tarafından tutuklanmadan önce birkaç dakika dövüldü ve tekmelendi. Bu bölümün tamamı videoya çekildi. Şubat 2014'te Enimehmedov üç yıl altı ay hapis cezasına çarptırıldı. Mart ayında Sofya Temyiz Mahkemesi, Türk asıllı siyasetçi Ahmet Doğan'a kurusıkı tabanca doğrultan Oktay Enimehmedov'un cezasını ev hapsine çevirdi.

## Kaynakça
Carter Vaughn Findley

**Carter Vaughn Findley**, Türk tarihi üzerine çalışan Amerikalı akademisyen.

## Kitapları
* *Osmanlı Devletinde Bürokratik Reform Bâbıâli* 1789-1922; çevirenler: Latif Boyacı, İzzet Akyol (İz Yay., 1994)
* *Kalemiyeden Mülkiyeye Osmanlı Memurlarının Toplumsal Tarihi*; çeviren: Gül Çağlalı Güven (Tarih Vakfı Yurt Yay., 1996)
* *Ahmet Mithat Efendi Avrupa'da*; çeviren: Ayşen Anadol (Tarih Vakfı Yurt Yay, 1999) Carter'ın dilimize çevrilmeyen bir kitabı da, John Rothney'le ortaklaşa yazdığı, Twentieth Century World (Boston: Houghton Mifflin, 2006).
* *Dünya Tarihinde Türkler*; çeviren: Ayşen Anadol  (Kitap Yay., 2008)
* *Osmanlı İmparatorluğu’nda Hukuk ve Devlet: Avrupa’yı Aydınlatan Adam Mouradgea d’Ohsson*; çeviren: Tansel Demirel (İş Bankası Yay., 2025)

## Makaleleri
An Ottoman Occidentalist in Europe: Ahmed Midhat Meets Madame Gülnar, 1889. Kaynak için: The American Historical Review, Vol. 103, No. 1 (Feb., 1998), pp.&nbsp;15–49.
Bodhidharma

**Bodhidharma** (Sanskritçe: बोधिधर्म, Çince: Damo 達摩, Japonca: Daruma だるま) yaklaşık 440-528 yılları arasında yaşadığı tahmin edilen Zen okulunun Çin'deki kurucusu. Zen Budizmin ilk piri olarak kabul edilir; bu nedenle geleneksel olarak Zen'in tarihi Bodhidharma'nın Çin'e geldiği 520 yılından başlatılır.
Hulk

## Hayali karakter
* Hulk (karakter), çizgi roman karakteri

## Kişiler
* Hulk (futbolcu), isminin kısaltması ile tanınan Brezilyalı futbolcu
* Hulk Hogan, Amerikalı güreşçi, oyuncu.
Monolit

**Monolit**, yekpare taş veya kayadan meydana gelen, görünüşte dağ benzeri bir jeolojik veya teknolojik, büyük boyutlu bir kitledir. Sıklıkla çok sert ve katı metamorfik kayadan olan bu kitleleri, genellikle erozyon açığa çıkarmıştır.

İsim Latince *monolithus* sözcüğünden gelir ki bu da Yunanca *μονόλιϑος* (*monolithos*) sözcüğünden gelmektedir. *μονόλιϑος* sözcüğü ise μόνος yani "tek" ve λίϑος yani "taş"tan türemiştir. İngilizce ve Türkçeye ise Fransızca *monolithe* sözcüğünden geçmiştir.

## Jeolojik Monolitler
Bugün yeryüzündeki en büyük üç monolit şunlardır:
# Mount Augustus (Augustus Dağı), Avustralya
# La Peña de Bernal, Meksika
# Stone Mountain (Taş Dağı), Atlanta, Georgia, ABD

**Diğer monolitlerden bazıları:**

### Kuzey Amerika
* Bottleneck Peak and Moon, Utah, ABD
* Devils Tower National Monument, Wyoming, ABD
* El Capitan, Kaliforniya, ABD
* Enchanted Rock, Teksas, ABD
* Haystack Rock, Britanya Kolumbiyası, Kanada

### Avrupa
* Frau Holle Stone, Almanya
* Humber Stone, İngiltere
* King Arthur's Stone, İngiltere
* Logan Stone, İngiltere
* Odin Stone, Orkney, Birleşik Krallık - 1814 yılında yok edilmiştir.
* Cebelitarık Kayası (Rock of Gibraltar)

### Afrika
* Ben Amera, Moritanya
* Brandberg Mountain, Namibya

### Asya
* Savandurga, Hindistan

### Avustralya
* Mount Coolum, Queensland
* Mount Wudinna, Güney Avustralya

### Güney Amerika
* Paine Kuleleri, Şili

### Antarktika
* Scullin monoliti

### [[Uluru]]
Yıllar boyunca Uluru/Ayers Kayası'nın dünyanın en büyük monoliti olduğu yazılmış ve söylenmiştir. Aslında bu iki açıdan da *yanlış*tır. Zira Uluru bir monolit değildir ve bir monolit olsa bile Mount Augustus ondan yaklaşık 2,5 kat daha büyüktür.

## Yapay Monolitler

Yekpare taştan meydana gelen abidelere tarihte sıklıkla rastlanır. Bunlar diğer özelliklerine göre farklı isimlerle anılır. Bunun dışında insan eliyle, farklı amaçlar için yapılmış monolitler bulunur. Bazı insan eliyle yapılmış monolitler ve tipler:

* Theoderik Mozolesi, Ravenna
* Aztek takvimi "Güneş Taşı"
* Run taşları
* Steller
* Dikilitaşlar
* Ogham Taşı (Ogham Stone), İrlanda
* Adem ve Havva Taşları (Adam and Eve Stones), İngiltere
* Merlin Taşı (Merlin Stone), İngiltere

## Ayrıca bakınız
* Megalit
* Monolitik
* Monolit sütun
* Monolitik kilise
Kronik (anlam ayrımı)

**[[Kronik]]**, olayların günü gününe, tarih sırasına göre yazılmasıyla oluşan tarih.

**Kronik** ayrıca şu anlamlara gelebilir:

* Kronik (tıp), **süreğen** yada **müzmin**, uzun süreli devam eden hastalık
* Kronik (grup)
* ''Kronik'' (film, 2015), 2015 yapımı film
Alphonse Daudet

**Alphonse Daudet** (13 Mayıs 1840 - 16 Aralık 1897), Fransız yazar.

## Hayatı
Alphonse Daudet, Nimes'de bir tüccar ailenin çocuğuydu. Oldukça avare bir gençlik döneminden sonra ailenin iflâsı üzerine on beş yaşında öğrenimini yarıda bırakmak zorunda kaldı. Paris'te kendi halinde bir gazeteci olan ağabeyi Ernest'in yanına gitti. Ertesi yıl (1858), yayımladığı bir şiir derlemesinde Aşık Kadınlar, onu edebiyat çevrelerine tanıttı. Asıl başarıya, güneydeki gençliğinin ve başkente gelişinin hikâyesi olan Küçük Şey (1868) ve özellikle Provence yöresini sade bir dille canlandıran eğlendirici masallar derlemesi olan Değirmenimden Mektuplar (1869) ile kavuştu.
Taraskon'lu Tartarin, Tartarin Alpler'de, Taraskon Savunması ve Taraskon Limanı ile, Daudet muziplik ve canlılık dolu bir küçük taşra dünyası yaratmıştır. Böylelikle, karikatüre yakın gülünç bir güney folklorunun doğmasına katkıda bulunmuş oldu.

## Kaynakça
Manuel de Falla

**Manuel de Falla y Matheu**, (d. 23 Kasım 1876, Cádiz – ö. 14 Kasım 1946, Alta Gracia) İspanyol besteci ve piyanist.

İspanya'nın en tanınmış ve sevilen bestecilerindendir. Kendi vatanının geleneksel müziğinden etkilenmiş, onu diğer Avrupa stilleri ile birleştirerek kendine özgü bir müzik dili yaratmıştır. Baleler, şarkılar, piyano ve orkestra eserleri bestelemiştir.

1876'da İspanya'nın güneyindeki Cádiz şehrinde doğdu. Cádiz'de başladığı öğrenimini önce Madrid'de, sonra Paris'te sürdürdü. Paris'te bulunduğu 1907-1914 yılları arasında Maurice Ravel, Claude Debussy gibi bestecilerle tanıştı ve onlardan etkilendi. Ancak 1914'te başlayan I. Dünya Savaşı nedeniyle Madrid'e geri döndü. 1920'de, arkadaşı şair Federico Garcia Lorca'nın da bulunduğu Granada'ya yerleşti; 1921-1939 yılları arasında Granada'da yaşadı 1936'da sevgili arkadaşı Lorca'nın öldürülmesine engel olmaya çalıştıysa da başarılı olamadı. İspanya İç Savaşı'ndan sonra General Franco'nun zaferi üzerine Arjantin'in başkenti Buenos Aires'e taşındı. Granada'da başladığı, İspanyol şair Jacinto Verdaguer'in bir metnine dayanan **Atlantida** adlı koral eseri üzerinde çalştıysa da eser 1946'da yaşamını yitiridiğinde de henüz tamamlanmamıştı. Bu eser daha sonra Ernesto Haffler tarafından tamamlanmıştır.

Hiç evlenmeyen ve ömrü boyunca kız kardeşi ile yaşayan Falla, servetini yitiren Madrid'deki ailesinin geçimini tipik İspanyol müzikal komediler besteleyerek sağladı. 1905'te yazdığı ve ilk defa 1913'te Fransa'nın Nice kentinde sahnelenen **La vida breve**, ilk önemli sahne eseri idi. Çingene kıskançlığının anlatan **El amor brujo** Balesi ise 2 yıl sonra Madrid'de sahnelenmişti. **El sombrero de tres picos** balesine son halini baleyi 1919'da sahneleyen Sergei Dyagilev verdi. Cervantes'in klasik romanı Don Kişot'a dayanan kukla operası **El retablo de maese Pedro** 1922'de tamamlandı. Bu dört eserin ilk üçünün orkestra suitleri popular olmuştur.

Besteci, El amor brujo ve El sombrero de tres picos'dan iki suitin konser versiyonlarını yazdığı gibi solo piyano ve orekstra için **Noches en los jardines de España** (İspanya Bahçeleri'nde Geceler) isimli çok güzel bir orkestra eseri daha bestelemiştir.

Falla, vocal müzik alanında 7 İspanyol halk şarkısını düzenledi. Bazı oda müziği ve piyano müziği eserleri de yazdı.
Burak Güven

**Burak Güven (d.19.10.1975, İSTANBUL)**

mor ve ötesi adlı türk rock grubunun bas gitaristi, şarkı yazarı, besteci, prodüktör, opera sanatçısı.

**Yaşamı:**

İlk orta ve lise eğitimini Nurettin Teksan ilkokulu, Göztepe orta okulu ve 50.yıl Tahran lisesinde tamamladı.

Lise yıllarında yoğun bir şekilde müzikle ilgilendi. Çeşitli gruplarda şarkıcı ve bas gitarist olarak yer aldı ve ilk bestelerini bu yıllarda üretti.

1993-2000 yılları arasında İ.Ü Devlet Konservatuarı opera, şan bölümünde eğitim gördü ve mezun oldu.

1997 yılında mor ve ötesi grubuna katıldı. O günden bu yana çok sayıda konser ve şarkıyla büyük kitlelerle buluşmaya devam ediyor.

**-Solo albüm :** 

Muganni ’18’ (2024. Rakun Music )

**-Film, Dans, Tiyatro müzikleri :**

Mustafa hakkında her şey : Besteci. Prodüktör (film. yön: Çağan Irmak, 2003. ANS )

Aşk delisi : Besteci, Prodüktör (tiyatro. yön: Mehmet Ergen, 2004. Akbank Sanat )

Seyahatname 2 : Besteci (modern dans. Yön: Beyhan Murphy, 2011. İDOB Mdt İST )

Silsile : Besteci  (film. Yön: Ozan Açıktan, 2014. Ptot films )

Tamiri mümkün : Besteci (film. Yön : Recep Yılmaz, 2023. BKM)

**-Albüm Prodüksiyon:**

Ayça Şen ‘Astronot’ : Besteci, Prodüktör (2009. Rakun Music )

Koray Candemir  ‘Yarım Kalan’ : Prodüktör (2013. Sony Music )  

-Opera,müzikal

CRR Senfoni Orkestra ve Korosu bünyesinde Korist ve Solist. (1996-2000)

‘Aşk iksiri’, ‘Aşk-ı memnu’ operaları,

Anlat Şehrazat müzikali,

Fahir Atakoğlu Senfonik konser ve albümü.

Bir mor ve ötesi müzikali: ARAF: Besteci (müzikal. yön: Ömer Fırat Köker, 2025 BKM)

**-mor ve ötesi diskografisi :**

## Kaynakça
Ercüment Şahin

**Ercüment Şahin**, (d. 1 Ekim 1968, İsviçre), forvet mevkiinde oynamış Türk eski millî futbolcudur. 2007 yılından itibaren Antrenörlük yapmaktadır.

## Futbol Kariyeri
### Kulüp Takımlarındaki Kariyeri

Futbol hayatına İsviçre'de başlayan **Şahin**, sırası ile FC Bülach, FC Zürich ve FC Chiasso formaları giymiştir. 1 Kez FC Zürich'de 31 golle, 1 kez FC Chiasso'da 27 golle gol kralı oldu. Türkiye'ye dönemin Bursaspor Teknik Direktörü Nejat Biyediç aracılığı ile 27 yaşında gelen Şahin, Bursaspor'da oynamaya başlamıştır.

Bursaspor ile UEFA Intertoto Kupası'nda büyük başarılar imza atan Ercüment Şahin(6 gol), daha sonra Altay, Vanspor, Konyaspor ve Sarıyer takımlarında forma giymiştir. Futbol hayatını yetiştiği takımı olan FC Bülach'da noktalamıştır.

Ercüment Şahin, hâlen Bursaspor taraftarı tarafından, UEFA Intertoto Kupası'nda takıma yaşattığı başarılar, özellikle de Karlsruhe maçında attığı, fileleri yırtan gol nedeniyle bir kahraman olarak görülmektedir.

### Millî takım kariyeri

1 kez A Milli takımda forma giymiştir.

## Teknik Direktörlük Kariyeri
### Kulüp Takımlarındaki Kariyeri

2005 yılında Anadolu Üniversitesi Amatör Futbol takımını çalıştırdıktan sonra, sırasıyla Dardanelspor, İzmirspor, İnegölspor ve Eskişehirspor'da Antrenörlük yapmıştır.
Ocak 2010-Mart 2011 Kayseri Erciyesspor'da Antrenör olarak görev aldı

## Futbolcu Başarıları
### Bireysel
* Attığı 7 golle Bursaspor'un Auvrupa Kupalarında en golcü futbolcusu unvanına sahiptir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
* 
* 
* 
*
Millî Birlik Komitesi

**Millî Birlik Komitesi**, 27 Mayıs 1960 tarihinde Demokrat Parti Hükûmetini darbeyle devirerek siyasi iktidarı ele alan ve sonradan başına Kara Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Cemal Gürsel'in getirildiği Türk Silahlı Kuvvetlerine mensup otuz sekiz kişilik bir askerî cuntadır.

## Tarihçe
Otuz sekiz kişilik komitenin üye sayısı, 12 Eylül 1960 tarihinde üyelerinden İrfan Baştuğ'un Ankara-İstanbul kara yolunda trafik kazasında ölmesi sonrasında otuz yedi kişiye düştü. Orgeneral Cemal Gürsel'in onayıyla Korgeneral Cemal Madanoğlu'nun yürüttüğü bir tasfiye sonucu, demokratik yaşama geçişe karşı çıkarak ordunun yönetimde kalmasını savunan Alparslan Türkeş liderliğindeki on dört üyenin yurt dışına "görevli" olarak gönderilmesi ile üye sayısı yirmi üçe düştü. Tasfiye edilen bu gruba "Ondörtler" denmektedir. Bu işlem için komite 13 Kasım 1960 tarihinde kendini feshetti ve on dört üyesini görevden alarak yeni bir komite halinde tekrar kuruldu. Görevden alınan üyeler, dünyanın değişik yerlerinde iki yıllık mecburi hizmetle görevlendirilerek sürgüne gönderildiler. 6 Haziran 1961 tarihinde Cemal Madanoğlu'nun Silahlı Kuvvetler Birliğinin yönetime ağırlığını koyması üzerine istifa ederek emekliye ayrılmasıyla üye sayısı yirmi ikiye düştü.

Komite, çıkardığı ilk kanunla birlikte 1924 Anayasası'nın birçok hükmünü değiştiren geçici bir anayasal süreç başlattı. Bu süreçle beraber yeni bir anayasa düzenlenmesine dair çalışmalar da başlamış oldu. Hazırlanan yeni anayasanın 9 Temmuz 1961 tarihinde kabulü ile, 15 Ekim 1961 tarihinde yapılan genel seçimlerden sonra seçilen milletvekilleri ile kurulan 12. TBMM Dönemi, 25 Ekim 1961 tarihinde toplanarak askerî rejime ve dolayısıyla Millî Birlik Komitesine son verdi. Komite üyeleri, yeni anayasa gereği kurulan Cumhuriyet Senatosunun kaydıhayat (yaşam boyu) şartıyla tabii üyeleri oldular.

Millî Birlik Komitesi, görevine şu yemini ederek başlamıştır:

"*Bir karşılık beklemeden; ahlak, adalet, hukuk ve insan hakları prensiplerinden ve vicdani kanaatlerimden başka bir sınırla bağlı olmaksızın kendimi Türk milletine adadım. Vatanın ve milletin mutluluğuna ve milletin egemenliğine aykırı bir ülkü gütmeyeceğim. Demokratik cumhuriyeti, yeni anayasaya göre düzenlemek ve iktidarı yeni Meclis'e devretmek ülküsüne bağlılıktan ayrılmayacağım. Bunun için şerefim, namusum ve bütün mukaddesatım üzerine ant içerim.*"

## Millî Birlik Komitesi üyeleri
Komite üyelerinin yaş ortalaması 41,1 olup, en yaşlı üye 65 yaşında olan Cemal Gürsel, en genç üye ise henüz 27 yaşında olan Muzaffer Özdağ olmuştur.

## Ayrıca bakınız
* Ondörtler

## Notlar


## Kaynakça
Kontrol

**Kontrol** şu anlamlara gelebilir:

## Teknoloji
* Kontrol mühendisliği
* Kontrol sistemi - Elektriksel, kimyasal, mekanik, biyolojik, çevresel vb. sistemleri istenilen çalışma şartlarında çalışmalarını sağlama özelliği.
* Kontrol teorisi, dinamik sistemleri zaman veya frekans özelliklerini göz önünde bulundurarak matematiksel olarak kontrol etme teorisi.
* Bilgisayar klavyesindeki Kontrol tuşu
* Kontrol mühendisliği
* Hava trafik kontrol
* Otomatik kontrol
* Sürüm kontrol sistemi
* Kontrol sistemi
* Kontrol kanardı
* Görev kontrol merkezi
* Kontrol bölgesi
* Saha kontrol merkezi
* Terminal kontrol sahası
* Motor kontrol
* Kontrol valfi
* Proses kontrol
* Komuta ve kontrol
* Terminal giriş kontrol ünitesi
* Kontrol toplamı
* Kontrol odağı
* Motor kontrol ünitesi
* Elektronik kontrol ünitesi
* Kontrol listesi
* Reaksiyon kontrol sistemi
* Geçiş Kontrol Sistemi
* Endüstriyel kontrol sistemi
* Kayan kipli kontrol
* Çekiş kontrol sistemi
* Kontrol basamağı
* Kontrollü hava sahası
* Direkt dijital kontrol
* İleri Hava Kontrol
* Dağıtık sürüm kontrolü

## Diğer
* Sosyal kontrol
* Sayısal kontrol
* Kontrol teorisi
* Kontrol diyagramı
* Adli kontrol
* İç kontrol
* Kontrol pilotu
* Doğum kontrol hapı
* Kalite kontrolü
* Kontrol hacmi
* Kontrol akış çizelgesi
* Gümrük kontrol noktası
* Kontrol kalemi
* Doğum kontrolü
* Hareket kontrolü
* Otorite kontrolü
* Zihin kontrolü
* İsyan kontrolü
* Ortam erişim kontrolü
* Sınır kontrolü
* Ortam erişim kontrolü
* Esenlik kontrolü
* Dikkat kontrolü
* Model kontrolü
* Doğruluk kontrolü
* Aktif gürültü kontrolü
* Aktif Gövde Kontrolü
* Empedans kontrolü
* Acil kanama kontrolü
* Taşkın kontrolü
* Erozyon kontrolü
* Otomatik Kazanç Kontrolü

## Yönetim
* Kontrol etme

## Ayrıca bakınız
* Control
Poliüri

**Poliüri** belli bir zaman aralığında yüksek miktarda idrarın üretilip atılmasıdır. 
* Kahve, alkol ve kola gibi diüretik maddeler içeren içeceklerin tüketilmesi idrar miktarının artışına sebep olur. 
* Antidiüretik bir madde ise idrar miktarını azaltır. (Bak Vasopressin)

## İlgili hastalıklar

* diyabet
* interstisyel sistis
* lupus ya da sistitle ilgili diğer bağ doku hastalıkları 
* Fanconi sendromu/renal glikozüri
* hiperkalkemi (most commonly from cancer)
* hipertiroidizm
* hipopitüitarizm
* hamilelik
* reaktif artrit/Reiter sendromu
* glomerülonefrit
* skuamoz hücre karsinomu of lung (a paraneoplastik consequence)
* Hiperaldosteronizm/Conn sendromu
* Hipokalemi
* Konjestif kalp yetmezliği
* Diabetes insipidus
* Enlarged prostate from disease or benign prostatik hiperplazi
* İdrar yolu enfeksiyonları
* Cushing sendromu
* Addison hastalığı
* intestinal obstrüksiyon (occurs after toxins begin to be absorbed from the damaged intestine)
* akromegali
* polisitemi 
* psikolojik ya da alışkanlık sebebiyle fazla su tüketimi 
* idrar yollarında bölgesel tıkanıklık 
* feokromositom
* karaciğer yetmezliği/ siroz 
* bazı hayvanlarda pyometra ya da insanda apandisit
* sinir zedelenmesi
* idrar yolları enfeksiyonu -her ne kadar bu enfeksiyon genellikle sık ve az miktarda idrar atımına sebep olsa da, kimi zaman idrar miktarında artışa da sebep olur.
* Amfizematöz sistis
Jerry Yang

**Jerry Yang** (Yáng Zhìyuǎn, 楊致遠), Yahoo'nun kurucularındandır. 1968 Tayvan doğumlu olan Yang, Stanford Üniversitesi'ndeki arkadaşı David Filo ile birlikte Yahoo'yu kurmuştur.

## Dış bağlantılar
* Jerry Yang'in politik bağışları
* Yang ve Yamazaki
* 1999 "Time Digital 50"
* Stanford Jerry Yang ve David Filo Biyografisi
* Mark & Marc röpotajı
* Jerry Yang, Yahoo ve Shi Tao davası
* Yang'in dava üzerine yorumu
* Forbes - En zengin insanlar
David Filo

**David Filo** (d. 20 Nisan 1966), Yahoo'nun kurucularındandır. David Filo 1966'da Wisconsin'de doğdu ama Louisiana'da büyüdü. Küçük yaşlardan itibaren bilgisayar ve elektroniğe ilgi duydu ve programlamayı kendi kendine öğrendi. Bilgisayar mühendisliği okuduğu Tulane Üniversitesi'ne girdi. 1988'de mezun oldu ve Stanford Üniversitesi'nde elektrik mühendisliği alanında doktora yapmak için Kaliforniya'ya taşındı.

Stanford'da, internete tutkun olan Jerry Yang adlı başka bir lisansüstü öğrencisiyle tanıştı. İkili arkadaş oldular ve birlikte internet üzerinde çeşitli deneyler yaptılar. Bu deneylerden biri, favori web sitelerini listeleyip başkalarıyla paylaştıkları bir web dizini olan “Jerry ve David'in World Wide Web Rehberi” idi. Bu, boş zamanlarında yaptıkları bir hobi projesiydi.

1994 yılında web dizinleri o kadar ilgi gördü ki her ay milyonlarca insan tarafından ziyaret edildi. Filo ve Yang, internette değerli bir kaynak yarattıklarını fark ettiler ve bunu ticari bir girişime dönüştürmeye karar verdiler. Web dizinlerinin adını "Yet Another Hiyerarchical Officious Oracle"ın baş harflerinden oluşan "Yahoo" olarak değiştirdiler. Ayrıca e-posta, haberler, arama ve sohbet gibi hizmetler de sundular.

Daha sonra Stanford Üniversitesi'nde tanıştığı Jerry Yang ile birlikte Yahoo'yu kurmuştur.

1995 yılında Yahoo'yu resmi bir şirket haline getirdiler ve yatırımcılardan destek aldılar. Personel istihdam ettiler, ofis kiraladılar ve web sitelerini genel erişime açtılar. Yahoo çok kısa sürede internette en popüler web sitelerinden biri oldu ve reklam gelirleri elde etmek için büyük bir potansiyel sundu.

Yahoo, 1990'ların sonlarından 2000'lerin başlarına kadar hızla büyümeye devam etti. GeoCities, Broadcast.com, HotJobs, Flickr ve Tumblr gibi pek çok internet şirketi satın aldı. Ayrıca servis yelpazesini e-ticaret, sosyal medya, eğlence, spor ve finans gibi alanlara genişletti. Ayrıca web sitesinin farklı dillerde ve bölgelerdeki sürümlerini de yayınladı.

## Kaynakça
Mehmet Tarhan

**Mehmet Tarhan** (d. 1978), Kürt vicdani retçi ve Sosyal Politika, Cinsiyet Kimliği ve Cinsel Yönelim Çalışmaları Derneği gönüllüsü eşcinsel aktivisttir. 

Barış yanlısı bildirgesini ve zorunlu askerlik hizmetini reddettiğini ilk kez 27 Ekim 2001, tarihinde Ankara'da bir basın açıklaması yaparak kamuoyuna ilan etmiştir. Türk ceza kanununa göre suç sayılan bu açıklamasından sonra da savaş karşıtı etkinliklerine devam eden Tarhan, 5 Eylül 2004 tarihinde yine Ankara'da düzenlenen bir etkinlikte okuduğu basın açıklamasından dolayı, soruşturmaya tabi tutulmuş, ancak vicdani reddin temel bir insan hakkı olduğunu savunarak ifade vermeyi ve savcılığa gitmeyi reddetmiştir.

İzmir'de, 8 Nisan 2005'te gözaltına alınmış, gözaltında bulunduğu süre boyunca kendisine sunulan belgeleri imzalamayı kabul etmemiştir. 10 nisan günü Tokat'taki askerî birliğe gönderilmiş, ancak burada da savaş karşıtı düşünceleri doğrultusunda askeri giysi giymeyi ve kendisine verilen emirlere uymayı reddetmiş, bunun sonucunda da "Hizmetten tamamen sıyrılmak veya toplu erat önünde Emre İtaatsizlikte Israr" (TACK 88. madde) suçlamasıyla Sivas Askeri Cezaevine gönderilmiştir. 9 Haziran 2005 tarihinde tahliye edilen Tarhan, tutuklu olarak Tokat'taki birliğe götürülmüştür. Burada reddini tekrarlayan Tarhan tekrar tutuklanmış ve Sivas Askeri Cezaevi'ne gönderilmiştir. Hakkında aynı maddeden açılan iki dava dosyaları birleştirilmiş ve 10 Ağustos 2005'te iki kez 2 yıl (toplam 4 yıl) hapis cezasına çarptırılmıştır. Kasım ayında kararı bozan Askeri olan Tarhan'a zorla fiziksel muayene yapılmamış olmasını gerekçe göstermiştir. 15 Aralık 2005 tarihinde yerel mahkeme kararında direnmiş, gerekçeli kararında zorla muayenenin insan hakları ihlali olacağı, kişinin salt eşcinsel olmasının da ordudan atılması için yeterli olmayacağı yönünde görüş bildirmiştir.

Cezaevinde kaldığı süre içerisinde fiziksel ve psikolojik şiddete maruz kalan Tarhan, gerek Türkiye içinden, gerekse uluslararası savaş karşıtları ve insan hakları örgütlerinden gelen kamuoyu desteğinin de etkisiyle 9 Mart 2006 tarihinde Askeri Yargıtay Daireler Genel Kurulu kararı uyarınca tahliye edilmiştir. Mehmet Tarhan halen askerlik hizmetini reddetmeye, yetkililer ise bu hakkı tanımamaya devam etmektedir. Bu hak tanınıcaya dek Tarhan "kaçak", "firari" olarak nitelenecektir. Tarhan Antimilitarist hareket ve LGBTT (Lezbiyen, Gey, Biseksüel, Travesti, Transseksüel) Hareketi'nde aktif olarak çalışmaya devam etmektedir. Radikal gazetesinde köşe yazıları yazmıştır.

## Dış bağlantılar

* KaosGL'deki yazıları

## Kaynakça