open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Leyla Demiriş

**Leyla Demiriş** (d. 23 Mart 1943, İstanbul – ö. 23 Eylül 2016, İstanbul), Türk  soprano ve opera sanatçısı.

1964 yılında başlayan sanat hayatını ve baş solistlik görevini otuzdan fazla yabancı opera ve birçok Türk Operası'nda en büyük partileri yorumlayarak sürdüren sanatçı, sanat yaşamını İstanbul Devlet Operası’nda baş solist olarak sürdürmekteyken ölmüştür.

## Yaşamı ve sanatı
Öğrenimine İstanbul'da Fransız okulunda başladı. Sonra müzik eğitimini İstanbul Şehir Konservatuvarı'nda yaptı. Konservatuvar öğrencisiyken İstanbul Operası’nda *[[Turandot]] Operası*’ “Liu” ile soprano olarak başroller söylemeye başladı. Henüz 19 yaşındaydı ve olağanüstü başarı kazandı. E. Cartis, A. Florescu, V. Campagnano ve N. Nikolov gibi dünyaca ünlü şan pedagogları ile çalıştı.

İlk plağını 1986 yılında çıkardı. Yurt içi ve yurt dışında sanat gösterdi. Opera temsilleri, senfoni orkestraları eşliğinde konserler, resitaller, bant, plak, CD kayıtları ve önemli birçok festival açılışı ile sanat yaşamı dolu geçti. *Köroğlu*, *IV. Murat*, *Karyağdı Hatun* ve *Yusuf ile Züleyha* isimli Türk operaları ile *Mevlâna Oratoryosu*'nun Dünya Prömiyerlerindeki başarılı yorumu, Türk kültür ve sanatına yapmış olduğu katkılarla çok değerli bir hizmet verdi. Sanatçı, Çekoslovakya, Romanya, ABD, Yugoslavya, Bulgaristan, Almanya ve Polonya gibi ülkelerde *[[Tosca]]*, *[[Madam Butterfly]]*, *[[Cavalleria rusticana]]*, *[[Il trovatore|İl Trovatore]]* ve *[[Nabucco]]* operalarındaki başarısı büyük ilgi topladı ve verdiği konser ve resitaller yankı yaptı.

Okan Demiriş ile evli olan Sanatçı,
tedavi gördüğü İstanbul'daki bir hastanede, 23 Eylül 2016 tarihinde 71 yaşında öldü. Cenazesi Zincirlikuyu Mezarlığı'na defnedilmiştir.
;Oynadığı eserler ve rollerden bazıları şunlardır;
* Giacomo Puccini; *[[Tosca]]* (Floria Tosca), *[[Madam Butterfly]]*, (Butterfly), *Turandot* (Liu), *[[La Boheme]]* (Mimi), *[[Suor Angelica]]* (Suor Angelica)
* Giuseppe Verdi; *[[Othello (Verdi)|Othello]]* (Desdemona), *[[Don Carlos]]* (Elizabetta), *[[Il trovatore|İl Trovatore]]* (Leonora), *[[Nabucco]]* (Abigaille)
* Pietro Mascagni; *[[Cavalleria rusticana]]* (Santuzza)
* Umberto Giordano; *Andrea Chenier* (Maddalena)
* Ludwig Van Beethoven; *[[Fidelio]]* (Leonora)
* Wolfgang Amadeus Mozart; *[[Don Giovanni]]* (Donna Elvira) 
* Peter İlyiç Çaykovski; *[[Yevgeni Onegin|Eugene Onegin]]* (Tatyana)
* Bedřich Smetana; *The Bartered Bride* (Marjenka)
* Otto Nicolai, *The Merry Wives of Windsor* (Anna)
* E. Kalmann; *The Gypsy Princess* (Sylva)
* Franz Lehár; *[[Tebessümler Diyarı]]* (Lisa)
* Nevit Kodallı; *[[Atatürk Oratoryosu]]*
* Ahmet Adnan Saygun; *Köroğlu* (Günayım), *Yunus Emre Oratoryosu*
* Okan Demiriş: *IV. Murat* (Kösem Sultan), *Karyağdı Hatun* (Yazgülü), *Yusuf ile Züleyha* (Züleyha)
* Ali Doğan Sinangil; *Mevlâna Oratoryosu*

## Kaynakça
Şyung-nu şanyuları listesi

Bu maddede Asya Hun Devleti, Batı Hun Devleti, Doğu Hun Devleti, Kuzey Hun Devleti, Güney Hun Devleti, Avrupa Hun İmparatorluğu ve Ak Hun İmparatorluğu'nun bütün liderleri yer almaktadır.

## Şyung-nu (Asya Hun Devleti) MÖ 220 - MÖ 58

## Beiting Şyung-nu (MÖ 58 - MÖ 36)

**Not:** Ayrı bir devletin yöneticileri değildirler. Sadece Şyung-nu'nun batı bölgesinin yöneticileridirler:

## Batı Şyung-nu (MÖ 56 - MÖ 36)

## Doğu Şyung-nu (MÖ 58 - MS 46)

**Not:** Büyük Hun İmparatorluğu'nun devamıdır:

## Kuzey Şyung-nu (MS 48 - 156)

## Güney Şyung-nu (MS 48 - 216)

## Avrupa Hun İmparatorluğu (375 - 469)

## Ak Hun İmparatorluğu (440 - 567)

## Ayrıca bakınız

* Şyung-nu veya Asya Hun Devleti - (Teoman-Tuman)
* Batı Şyung-nu veya Batı Hun Devleti - (Çi-Çi)
* Doğu Şyung-nu veya Doğu Hun Devleti - (Ho-han-ye)
* Kuzey Şyung-nu veya Kuzey Hun Devleti - (Panu)
* Güney Şyung-nu veya Güney Hun Devleti - (Pi)
*Avrupa Hun İmparatorluğu veya Batı Hun İmparatorluğu - (Balamir-Balamber)
*Ak Hun İmparatorluğu veya Eftalitler - (Akşunvar-Aksuvar)

## Kaynakça
MÖ 174

**MÖ 174** Jülyen öncesi Roma takviminde bir yıldır. Roma İmparatorluğu'nda **580. ''[[Ab urbe condita]]**'' olarak bilinmekteydi.

## Olaylar
* Roma'daki ilk sokak kaldırımlarının yapımı tamamlandı.

## Doğumlar

## Ölümler
* Mete Han, Türk-Hun (Hiung-nu) hükümdarı (d. MÖ 234)
* Publius Aelius Paetus, Romalı konsül
Click

***Click***, 2006 yapımı bilimkurgu komedi-dram filmi. Adam Sandler ile Kate Beckinsale'in başrollerini paylaştığı filmin yönetmenliğini Frank Coraci üstlenmiştir.

## Konusu
Michael Newman isimli kahramanımızın işlerine yoğun bir zaman ayırarak ailesini ihmal etmesi sonrasında her alete kumanda edebilen sihirli bir "Uzaktan Kumanda" cihazı ile hayatının da belirli bölümlerini bu kumanda aleti ile idare etmeye çalışması sonucu ortaya çıkan trajikomik durumlardır.

## Oyuncular

## Dış bağlantılar
* 
* 
* 
* 
*
Bayrampaşa Altıntepsi SK

**Bayrampaşa Altıntepsispor**, İstanbul, Bayrampaşa ilçesinin Altıntepsi mahallesinin spor takımı. Amatör Lig'de mücadele eden takım, bir dönem 3. Lig'e kadar yükselebilmeyi başarmıştır. Maçlarını Bayrampaşa Belediye Stadı'nda oynamaktadır. Kulübün başkanlığını bir dönem Arda Turan'ın da babası olan Adnan Turan'da yapmıştır. Arda Turan bu takımda yetişmiştir. İstanbul 1. Amatör Ligde mücadele etmektedir.

## Tarihçe
Kulüp 1956 yılında kuruldu, 41 yıl Amatör Ligde mücadele ettikten sonra 1996-1997 sezonunda 3. Lig'e yükseldi. 1997-2002 yılları arasında aralıksız olarak 5 sezon boyunca 3. Lig'de yer aldı. 2002 yılında 3. Lig'den Amatör Lig'e düştü. Altıntepsispor, 2014-2015 sezonu sonunda İstanbul 1. Amatör Lig'de şampiyon olarak İstanbul Süper Amatör Lig'e yükseldi.

## Lig mücadeleleri
* 3. Lig: 1997-2002
* Amatör Lig: 1956-1997, 2002-

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
* 
*
Maksilla

**Üst çene kemiği**, **maksilla** veya **maxilla**, iskeletin yüz bölümünde Altçene kemiğinden sonraki en büyük alanı kaplayan ve çift olan bu kemik, göz çukuru, burun boşluğu ve ağız boşluğu gibi boşlukların meydana gelmesine yardım eder. Üst çene kemiğinin içinde üstçene kemiği giriti denilen büyük bir boşluk vardır. Üst çene kemiğinde, tabanı burun boşluğuna bakan bir piramit şeklinde üstçene kemiği gövdesi denilen bir cisim vardır. Ayrıca kemiğin elmacık çıkıntısı, alın çıkıntısı, diş yuvası çıkıntısı ve damak çıkıntısı denilen dört çıkıntısı, üst, ön, alt ve arka olmak üzere dört kenarı vardır.

## İşlevleri
Tamamen hareketsiz bir kemiktir yani sturlar haricinde eklemi yoktur ve konumu itibarı ile oldukça karmaşık bir kemiktir. Yüzün tam ortasında bulunur. Burun boşluğunu *(apertura nasale)* ve burun boşluğunda bulunan ve solunum sistemine ait olan *conchaları* taşır. Üst çene kemiği cismi (Corpus maxillae) sağında ve solunda, burun boşluğunun her iki yanında üst çene boşlukları (*sinüs maxillaris)* bulunur. Ayrıca maksilla, *orbitanın* (göz çukuru) alt duvarını *(facies orbitalis)* yapar.

Üst çene kemiği, *pars alveolaris maxillaris* adlı parçasında üst dişleri taşır. Alveol kemik de denilen bu kısım, normal kemik yapısından biraz daha gözenekli olduğu için alveol (havalı) kemik adını almıştır. Maksillanın alt sınırı "sert damak" olarak bilinen ve ağız boşluğunun üst sınırını yapan palatumdur.

## Eklemleri
Maksilla ayrıca gözyaşı kemiği *(os lacrimale)*, şakak kemiği *(Os temporale*), temel kemik *(os sphenoidale*), elmacık kemiği *(os zygomaticum*), burun kemiği *(os nasale)*, damak kemiği *(os palatini)*,alın kemiği *(os frontale*),* vomer*, *concha*lar ve Etmoid kemik *(os ethmoidale*) ile de sturlarla bağlıdır.

## Dış bağlantılar
* [Viscerocranium](http://webcache.googleusercontent.com/search?q=cache:SJ7X-IUyDXAJ:tip.cumhuriyet.edu.tr/cutf/Donem2/I.Komite(DokuKomitesi)/Anatomi/Vedat/Viscerocranium2.doc+maxilla&hl=tr&ct=clnk&cd=16&lr=lang_tr&client=opera)
* Maksilla
Fosfat

**Fosfat**, kimyada bir köktür. Formülü PO43-'tür. Anyonik yapıdadır. Fosforik asidi oluşturan katyon köküdür. 3 (eksi) yük taşır. 1 fosfor, 4 oksijen atomundan oluşur.


Dosya:3-phosphoric-acid-3D-balls.png|H3PO4
Dosya:2-dihydrogenphosphate-3D-balls.png|H2PO4−
Dosya:1-hydrogenphosphate-3D-balls.png|HPO42−
Dosya:0-phosphate-3D-balls.png|PO43−


## Ayrıca bakınız
* Gübre

## Kaynakça
Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği

**Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği** (kısaca **ÇYDD**), merkezi İstanbul'da bulunan sivil toplum kuruluşu. Derneğin amacı "Atatürk ilke ve devrimlerini korumak, geliştirmek, çağdaş eğitim yoluyla çağdaş insan ve çağdaş topluma ulaşmak amacıyla, kazanılmış hakların korunup geliştirilmesi ilkesini gütmek" olarak belirlenmiştir.

ÇYDD, Çocuk Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Türkiye Cumhuriyeti Millî Eğitim Bakanlığı (MEB), Kültür Bakanlığı gibi resmi devlet kurumlarıyla iş birliği içinde ve apolitik bir yapı içinde çalışır.

ÇYDD'nin omurgası, gönüllülük temelinde çalışan profesyonel insanlar üzerine oturtulmuş olup gelir kaynağı toplanan bağışlardır. Derneğin 102 şubesi bulunmaktadır. 1999 depremi sonrası katkılarıyla dikkat çekmiş olan ÇYDD, kırsal kesimdeki eğitim projeleriyle eğitime büyük ve yararlı katkılarda bulunmuştur. Eğitimde fırsat eşitliği, kız çocuklarının okullulaştırılması, kitap, araç-gereç desteği, okul öncesi eğitimi ve lise mezunu mesleksiz kızlara meslek edindirme, sonunda ekonomik özgürlüklerine kavuşması gibi projeler de Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneğinin ilgi alanı dahilindedir.

Derneğe yönelik derneğin Bakırköy şubesinde ele geçirilen bilgisayar ve sabit disklerdeki bilgi ve belgelere dayanılarak Ergenekon örgütüne üye olma ve kişisel verilerin hukuka aykırı şekilde kaydedilmesi suçlamaları ile dava açılmış ve dava daha sonra Poyrazköy davası ile birleştirilmiştir. Bu bilgisayarlar üzerinde yapılan bilirkişi incelemelerinde ileri sürülen delillerin tümünün bilgisayarlara sonradan polis tarafından yüklendiği rapor edilmiştir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği
Grad

**Grad**, derece gibi bir açı ölçü birimidir. Grad ölçüsünde tam açı *400 grad* olarak tanımlanır. 100 grad saniyesi bir grad dakikası, 100 grad dakikası da bir grad eder. Kısaltması gon veya g'dur. Haritacılıkta ölçü birimi olarak kullanılır.
Altıgen

Bir **altıgen**, altı kenarı ve altı köşesi olan çokgendir. Ayrıca kenarları ve iç açıları eşitse düzgün altıgen olarak adlandırılır. Düzgün altıgenin iç açılarının her biri 120°'dir. Düzgün altıgen altı eşkenar üçgenden oluştuğu için alanı ve çevresi kolayca bulunabilir. Kenarı **a** uzunlukta olan düzgün bir altıgenin alanı, bir kenarı **a** olan bir eşkenar üçgenin alanının 6 katına eşittir. İç açıları toplamı 720 derece, bir dış açısının ölçüsü ise 60 derecedir. Dolayısıyla her bir iç açısının ölçüsü 120 derecedir. Ayrıca (düzgün) altıgen, kendi kopyalarıyla kendi etrafını kaplayabileceğiniz 3 şekilden biridir. Diğer 2 şekil ise üçgen ve dörtgendir.

## Ayrıca bakınız
* Altıgen prizma
Protez

**Protez**, eksik olan vücut uzuvlarını taklit edecek şekilde yapılmış aygıtların genel adıdır. Son zamanlarda nöroprostetikler de yaygındır.

Yaralanmalar, tümör cerrahileri, kangren, iltihap ve benzeri organ hasarları sonucu vücudun geri kalanının sağlığını korumak amacıyla hasar gören organ çıkartılır. Bu organın fonksiyonunu ve şeklini taklit eden protezler bu organdan geriye kalan vücut boşluğuna yardımcı materyaller kullanılarak takılır.

Protezler, yerine uygulandıkları bölgeye göre adlandırılırlar. Çene-yüz protezleri, diş protezleri, protez kol, el, bacak protezleri, kulak protezleri, saç protezleri, göz protezleri gibi.

Çoğu protez, organın fonksiyonunu ve görünümünü tam olarak taklit edemez ancak bir dereceye kadar yardımcı olabilir. Ancak yine de protez yapımı ile hastanın psikolojisi bir nebze düzelir.

Protezler kauçuk, vinil, akrilik, porselen, titanyum, altın, karbon ve benzeri çeşitli maddelerden yapılır.

Protezler, eksik vücut bölümünün normal fonksiyonlarını geri kazandırmayı amaçlar. Ampute rehabilitasyonu öncelikle fiziksel tıp ve rehabilitasyon uzmanları, protez uzmanları, hemşireler, fizyoterapistler ve uğraşı terapistlerinden oluşan disiplinler arası bir ekibin parçası olarak bir fizik tedavi uzmanı tarafından koordine edilir. Protezler, elle veya bilgisayar destekli grafik-tasarım (CAD) ile oluşturulabilir. Bu, bilgisayar tarafından oluşturulan 2 boyutlu ve 3 boyutlu grafiklerin yanı sıra analiz ve optimizasyon araçlarıyla içerik oluşturucuların tasarımı tasarlamasına ve analiz etmesine yardımcı olur.

Protezleri vücuda tutturmak için şu yollar izlenebilir:

* Organ hasarının olduğu kısımda protezin girip tutunabileceği bir mekanik tutucu alan varsa mekanik tutuculukla,
* Mekanik tutuculuğun az olduğu durumda sap, klemp, kıskaç, kanca, kroşe gibi yardımcı elemanlarla, 
* Bazı doku adhezivleriyle.

Dünya çapında Bump Nonprofit Design Studio, Thora Fiedler, James Gillingham, Hanger, Inc., Mert Lawwill, LeTourneau Empowering Global Solutions, Liberating Technologies, Neuticles, Open Bionics, Össur, Ottobock, SynCardia Systems gibi protez şirketleri bulunmaktadır.

## Tarih
Protezler, MÖ 3000 dolaylarında eski Mısır ve İran'dan gelmektedir. İlk protezler ahşap ve metalden yapıldı.

20. yüzyılda İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra, Kaliforniya Üniversitesi (Berkeley)'de James Foort ve C.W. Radcliff'in de dâhil olduğu bir ekip, diz üstü ampütasyonlar için bir jig uydurma sistemi geliştirerek dörtgen soketin geliştirilmesine yardımcı oldu. İlk mikroişlemci kontrollü protez dizler 1990'ların başında piyasaya çıktı. 2005 yılında DARPA Devrim Yaratan Protez programını başlattı.

## Protez türleri

## Kaynakça

## Ayrıca bakınız
* Protez uzmanı
* Ortez uzmanı
* Biyomühendislik
* Biyomedikal mühendisliği
* Organ bağışı
* Organ nakli
Hacı

**Hacı**, Hac yolculuğuna çıkan, hac ibadetini yerine getiren kişilere denir. İslam dininde, Türk kültüründe hac görevini yerine getirmiş insanlar için onur edici bir ünvan olarak kullanılır.

## Kaynakça
Atmaca

***Accipiter nisus*** veya **Atmaca**, *[[Accipiter]]* cinsine bağlı bir kuş türüdür.

## Özellikler
Kısa geniş kanatlı, uzun kuyrukludur ve kanatlarla kuyruk ağaçlar arasında manevra yapmaya adapte olmuştur. Dişiler erkeklerden %25 daha iri ve iki kat ağırlığa erişebilir. Yetişkin erkek  uzunluğunda, kanat aralığı  uzunluğunda, yaklaşık  ağırlığındadır. Dişiler daha iri olup  uzunluğunda, kanat aralığı , yaklaşık  ağrılığındadır.

Yetişkin erkeklerde üst kısım mavimsi gri, alt kısmı kırmızımsıdır ve uzaktan turuncu gibi görünür. Gözbebeği turuncu-sarı veya turuncu-kırmızıdır. Yetişkin dişilerde üst kısım koyu kahverengi veya grimsi kahverengi, alt kısımlar kahverengidir ve gözbebeği açık sarıdır. Yavrularda üst kahverengi ve alt kısım kahverengi veya kahverengi benekli, gözbebeği sarıdan turuncuya doğru renklenir.

## Taksonomi
***Accipiter nisus*** türüne bağlı alttürler (2024): 

# *[[Accipiter nisus dementjevi]]*
# *[[Accipiter nisus fujiyamae]]*
# *[[Accipiter nisus granti]]*
# *[[Accipiter nisus melaschistos]]*
# *[[Accipiter nisus nisosimilis]]*
# *[[Accipiter nisus nisus]]*
# *[[Accipiter nisus punicus]]*
# *[[Accipiter nisus teneriffae]]*
# *[[Accipiter nisus wolterstorffi]]*
# *[[Accipiter nisus galliae]]*
# *[[Accipiter nisus nisus]]*
# *[[Accipiter nisus peregrinoides]]*

## Dağılım ve habitat
Eski Dünya sıcak iklim ve yarı tropik bölgelerinde geniş dağılım gösterir. Yavrular göçe yetişkinlerden erken başlar ve dişiler erkeklerden önce göç eder.

## Yaşam döngüsü
Yumurtalar soluk mavi üstüne kahverengi noktalıdır ve her biri yaklaşık  x  büyüklüğünde ve  ağırlığındadır. Genel olarak 2-3 gün aralıklarla 4-5 arası yumurta yumurtlar. Yumurtalar zarar görürse, ilk yumurtaların üstüne daha ufak olacak şekilde ikiye kadar yeniden yumurtlayabilir.

## Galeri

Dosya:Accipiter nisus edit.jpg
Dosya:Cuculus canorus vogelartinfo.jpg
Dosya:Accipiter nisus -England -immature with kill-8.jpg
Dosya:Eurasian Sparrowhawk and prey.ogv
Dosya:Accipiter nisus Forst Jungfernheide 080610.jpg
Dosya:Accipiter nisus MHNT.jpg
Dosya:Accipiter nisus -in flight-8-4c.jpg
Dosya:Accipiter nisus 1 (Bohuš Číčel).jpg


## Dış bağlantılar
* 
* Ageing and sexing (PDF; 5.8&nbsp;MB) by Javier Blasco-Zumeta & Gerd-Michael Heinze
* RSPB webpage with sound and video files.
* Global Raptor Information Network species account . 
* 
* 
* 
* 

## Kaynakça
Whitehorse, Yukon

**Whitehorse**, Kanada'nın Yukon bölgesinin başkentidir. Kent, 24.000'in biraz üzerinde bir nüfusa sahiptir; bu da Yukon nüfusunun %75'ine denk gelmektedir. Kent Alaska Otoyolu (*Alaska Highway*) üzerinde yer alır. Whitehorse, Yukon Nehri'ne ulaşım kapısı olması dolayısıyla Klondike Altına Hücumu (*Klondike Gold Rush*) sırasında önemli bir merkez olma özelliği göstermiştir. Whitehorse, Klondike Otoyolu'nun (*Klondike Highway*) inşasının ardından, 1953 yılında bölgesel başkent olma unvanını Dawson City'den aldı.

Yukon'un geri kalan büyük kısmı gibi, Whitehorse da kuru kutup-altı iklimin etkisi altındadır; buna rağmen kışlar, güneyde bulunan Kanada Çayırları'ndaki (*Canadian Prairies*) bazı kentlerden daha yumuşak geçer.

## Ayrıca bakınız
* Yukon
* Yukon Yerli Dil Merkezi

## Dış bağlantılar
* Whitehorse Kenti resmi sitesi
* Whitehorse resmi turizm sitesi 
* Whitehorse Kentmerkezi canlı web-cam
Aliveren, Acıpayam

**Aliveren**, Denizli'nin Acıpayam ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Daha önceleri Çameli ilçesine bağlıyken, 27 Mayıs 1954'te Acıpayam ilçesine bağlandı.

## Kaynakça
Besançon

**Besançon** () (Almanca: Bisanz, Latince: Vesontio,İtalyanca:Bisanzona), Fransa'nın doğusunda bir komündür. Doubs departmanında ve Franche-Comté bölgesinin başkentidir.

Saat teknolojisine (mikroteknik) uzun bir dönem ev sahipliği yapmıştır. Saint-Louis katedralinde bulunan astronomi saati bunun en güzel örneğidir.

115.000 nüfuslu şehrin yerlilerine *bisontins* (ve kadınlara *bisontine(s)*) denir.

## Mahalleler
* Planoise

## Eğitim
* École nationale supérieure de mécanique et des microtechniques

## Kardeş şehirler

Besançon şehrinin, aşağıdaki şehirlerle kardeş şehir bağları vardır:

*   (1955)
*  (1959)
*   (1964)
*   (1964)
*    (1975)
*   (1985)
*  (1986)
* 
* 
* 
* 
* 

## Resimler


Dosya:Besancon SPOT 1139.jpg|Besançon şehri SPOT uydusundan
Dosya:Citadelle Besançon.jpg|Besançon Kalesi
Dosya:AncienneMarie-Besancon.jpg|Besançon Eski Belediye Konağı
Dosya:Tour de la Pelote.JPG|Besançon'da Pelote kulesi
Dosya:Besancon-GrandeRueetGranvelle2.jpg|Besançon merkezinde "Grande Rue" sokağı
Dosya:Fontaine Cornet Besançon.JPG|Besançon Cornet Çeşmesi
Dosya:Porte Noire Besançon.jpg|Besançon "Porte Noire" Kapısı
Dosya:Cours d'Appel de Besancon.jpg|Besançon'da İstinaf Mahkemesi binası
Dosya:Palais Granvelle Besançon.JPG|Besançon'da Palais Granvelle Sarayı
Dosya:Hôtel des Bains Besançon.jpg|Besançon "Hôtel des Bains" kaplıcalar oteli
Dosya:Théâtre Municipal Besançon.jpg|Besançon Şehir Tiyatrosu
Dosya:Casino de Besançon.jpg|Şehir "Casino de Besançon"
Dosya:Quai Vauban Besançon.jpg|Besançon Vauban Rıhtımında binalar
Dosya:Cathédrale Saint-Jean Besançon.jpg|Besançon Saint-Jean Katedrali
Dosya:Musée Beaux-Arts Besançon.JPG|Besançon Güzel Sanatlar ve Arkeoloji Müzesi
Dosya:Theatre Kursaal.jpg|Besançon Kaplıcalar Grand Tiyatrosu
Dosya:Nouveau Théâtre Besançon.JPG|Besançon "Nouveau Théâtre"


## Ayrıca bakınız

*Fransa'daki şehirler listesi

## Dış bağlantılar

* Besançon resmi sitesi
Jhereg

**Jhereg**, Steven Brust'un kaleme aldığı Vlad Taltos serisinde yer alan fantastik romandır. Dragaera İmparatorluğu'nda geçer. Jhereg'in kahramanı bu imparatorluğun en gözde kiralık katillerinden biri olan Vladimir Taltos'tur. Bu imparatorluk, on sekiz ailenin sırayla hükümdarlık yapmasını sağlayan bir döngüye sahiptir ve döngünün dışarıdan üye kabul eden tek ailesi Jhereg'in en yetenekli katili Vladimir Taltos'tur. Roman; adını, Vlad Taltos'un yanından ayrılmayan ve onu koruyan Küçük jhereg loiosh'dan almıştır. Aralarında çok güçlü bir bağ bulunmaktadır.

Aynı zamanda güçlü bir cadı olan Vladimir telepatik iletişim kurma yeteneğine de sahiptir.

Jhereg, Dragaera'nın fantastik dünyasında çok şey ifade eder. Meşin gibi kanatları ve zehirli dişleri ile küçük ve uçan bir sürüngen türüdür. Bu kanatlı etobur, parmağın bir boğumu büyüklüğündeki beyninde insan zekasına eşdeğer bir zeka taşır. Öte yandan, Dragaera İmparatorluğu'nda yaşayan insanlar için jhereg adı, yeraltı suç dünyasının yönetici ve kölelerini ifade eder.
Yellowknife

**Yellowknife**, Kanada'nın bölgelerinden Kuzeybatı Toprakları'nın başkentidir. Nüfusu 2006 yılında 18,700 dolayındaydı. Yellowknife Irmağı'nın (*Yellowknife River*) ağzında, Büyük Esir Gölü'nün (*Great Slave Lake*) kuzey kıyısında kurulan kent ve çevresindeki birçok su kütlesi, bölgenin yerli halkı olan Sarıbıçaklar (Yellowknife) kabilesinin ardından adlarını almıştır. Kentin şu anki nüfusu, oldukça karışık bir etnik tablo sergiler. Kuzeybatı Toprakları'nın sekiz resmi dilinden beşi Yellowkinfelılar tarafından konuşular; bunlar: Denesulinece, Tlınçonca, Denetaca, Satuca, İngilizce ve Fransızcadır.

Kent yarı-kurak kutup-altı iklimin etkisi altındadır.

Yellowknife'ın ekonomisi, büyük oranda kentin Kuzeybatı Toprakları'nın madencilik, sanayi, ulaşım, iletişim, eğitim, sağlık, turizm, ticaret ve bürokrasi merkezi olması olgusu üzerinde temellenmiştir. Tarihsel olarak, Yellowknife ekonomosi altın madenciliği ve bürokrasi üzerinde gelişmiştir. 1999 yılında Nunavut'un Kuzeybatı Toprakları'ndan ayrılması ve düşen altın fiyatları, son altın madeninin de 2004 yılında kapanmasına sebep olmuştur. Son dönemde önemli oranda gerçekleştirilen elmas çıkarımı, ekonominin eski gücüne kavuşmasında önemli rol oynamıştır. Kuzeybatı Toprakları için önemli bir gelir kaynağı olan turizm, bölgeyi ziyaret edenlerin büyük bölümünün Yellowknife'a da uğramaları dolayısıyla, kent ekonomisinin temel direklerinden biri olmuştur. Gelen ziyaretçilerin çoğu, kutup-altı iklimi ve geleneksel yaşam biçimlerini deneyimlemek isteyen, kuzey ışıklarını (*aurora borealis*) görmeye gelen Japon turistlerdir.

## Ayrıca bakınız
* Kuzeybatı Toprakları

## Dış bağlantılar
* Yellowknife Kenti resmi sitesi 
* Yellowknife resmi turizm sitesi 
* Yellowknife Kentmerkezi canlı web-cam
Steven Brust

**Steven Karl Zoltán Brust** (d. 23 Kasım 1955) Amerikalı fantezi ve bilimkurgu yazarıdır.

Steven Brust, Macar göçmeni bir ailenin çocuğu olarak 23 Kasım 1955'te dünyaya gelmiştir. Asıl ismi Steven Karl Zoltan Brust'dır. Barmenlik, dondurma satıcılığı, bulaşıkçılık, aşçılık ve sistem programcılığı gibi işler yaptıktan sonra yazarlıkta karar kılmıştır. Cats Laughing, Boiled in Lead ve The Flash Girls gibi gruplarda gitar, banço ve davul çalmış olan Steven Brust'un A Rose for Iconoclastes adlı bir de solo albümü bulunmaktadır.

Yazmadığı zamanlarda poker, eskrim, tiyatro oyunculuğu, atıcılık, shotokan karate, internet üzerinden oyun oynamak gibi uğraşlarla geçirmektedir. Minnesota Science Fiction Society'nin başkanlığını yapmaktadır.

Socialist Equality Party ve Workers League gibi Troçkist ABD partilerinin kurucu üyelerinden Jean Brust'ın oğludur. Bu nedenle Troçkist tavrı sergilemekten çekinmemektedir.

Amerika'nın en sevilen fantezi edebiyatı eserlerinden olan Vlad Taltos serisi ile ünlenmiştir. Serinin kitaplarından biri olan Jhereg ile yeni bir kavramla karşımıza gelmiştir. Dragaera evreninde geçen The Phoenix Guards adlı serisiyle de başarısı devam etmektedir.

## Eserlerinden bazıları
* To Reign in Hell
* Cowboy Feng's Space Bar and Grille
* The Sun The Moon and The Stars
* Agyar
Mojot svet

**Mojot Svet** (), 2007 Eurovision Şarkı Yarışması'nda yarışan ve Karolina Goçeva tarafından seslendirilen bir şarkı. Şarkı yarı finalde 97 puanla 9. olmuş, finalde ise 73 puanla 14. olmuştur.
Arthur Adamov

**Arthur Adamov** (gerçek adı **Arthur Adamian**, (23 Ağustos 1908 Kislovodsk Rusya - 15 Mart 1970, Paris, Fransa), uyumsuz tiyatro'nun önde gelen savunucularından biri olan, Rus-Ermeni asıllı Fransız oyun yazarıydı.

Adamov, Rusya'nın Kislovodsk şehrinde, zengin bir Ermeni ailenin çocuğu olarak doğdu. Dönemin zengin Rus ailelerinde sıklıkla görüldüğü şekilde küçüklüğünden itibaren ilk yabancı dil olarak Fransızca öğrenmişti. Ailesi 1914'te Rusya'yı terk ederek önce Cenevre'ye (1914-1922), ardından Mainz'e gitti. Aile sonunda 1924'te Paris'e yerleşti.

Paris'te sürrealistlerle tanışan Adamov, sürrealist bir dergi olan *Discontinuité*de editörlük yaptı. 1933'te tanınmış bir dolandırıcı olan babası intihar etti. Adamov, Marksizm'e yakınlığı ve İspanya İç Savaşı'nda cumhuriyetçilerin tarafında yer alması sebebiyle 1941'de, Argelès-sur-Mer'deki bir toplama kampı'nda bir yıl tutuklu kaldı. II. Dünya Savaşı'nın ardından tiyatro oyunları yazmaya başladı. İlk oyunu *La Parodie*yi 1947'de tamamladı. Franz Kafka, Antonin Artaud, Maksim Gorki, Anton Çehov ve Georg Büchner gibi yazarlardan etkilenen Adamov'un ilk eserleri sıklıkla rüya benzeri unsurlar taşıyordu ve insan varlığının anlamsızlığı temasına yoğunlaşmıştı. Adamov 1950'lerde Bertolt Brecht'in sosyal içerikli dramatik eserlerinden etkilenerek eserlerinde politik fikirlere daha fazla yer verdi. 1960'ta Fransız Hükûmetini Cezayir Bağımsızlık Savaşı'nın haklı bir bağımsızlık savaşı olduğunu kabul etmeye çağıran 121'ler Manifestosu'nu imzaladı. Ve artık bir komünist olduğunu beyan etti. 1968'de ise Vietnam Savaşı'na karşı çıkan bir oyun olan *Off Limits*i yazdı.

Adamov, en bilinen eseri olan 1953 tarihli *Le Professeur Taranne*da başkahramanın yaptıkları sebebiyle, toplum içinde çıplaklık sergilemek ve intihal ile suçlandı. Adamov bu suçları şiddetle reddetti ancak bu tavrı uygunsuz davranışlarının bir başka kanıtı olarak değerlendirildi.

Adamov kısa öykülerden oluşan bazı düz yazı eserler de yazdı (örn. *Fin Août*, 1969). Bu öykülerde, yazarın "ölüme karşı bağışıklık kazanma" diye adlandırdığı mazoşizm gibi konular ele alınmıştı.

1970'te kazara aşırı dozda barbitürat aldıktan sonra ölen Adamov'un ölümü intihar olarak da değerlendirilmektedir.

## Eserleri
* *La Parodie* (1947).
* *L’invasion* (1949)
* *La Grande et la Petite Manouevre* (1950)
* *Tous contre tous* (1953)
* *Le Professeur Taranne* (1953)
* *Le Ping Pong* (1955)
* *Commes nous avons été* (1956).
* *Paolo Paoli* (1957)
* *La Politique des restes* (1962).
* *La Sainte Europe* (1965).
* *M. le Modéré* (1967).
* *L'homme et l'enfant* (1968, otobiyografi) 
* *Off Limits* (1968)
* *Je&thinsp;… Ils&thinsp;…* (1969)
* Rainer Maria Rilke'den çeviriler: 
** *Le Livre de la pauvreté et de la mort* (*Das Stundenbuch* - 1941)
** *Poèmes*

## Dış bağlantılar
* Biyografisi (Fransızca)
Havr

**Havr** (, *el-Ḫavr*, "koy"), Katar'da bir şehir ve belediyedir. Arapçada dere anlamına gelmektedir. Belediye, kuzeyde Eş-Şemal Belediyesi, güneybatıda Er-Reyyan, güneyde Ümmü Salâl ve güneydoğuda Ed-Daayin belediyeleri ile komşudur. Başkent Doha'ya yaklaşık olarak 50&nbsp;km uzaklıktadır. Yüzölçümü 1.638,2&nbsp;km² olan belediyenin nüfusu 2010 yılı itibarı ile 213.628'dir.

El-Havr'ın ana geçim kaynağı balıkçılık ve turizmdir. Ayrıca şehir Ras Laffan Endüstriyel Şehri'ne yakınlığından dolayı birçok çalışana ev sahipliği yapmaktadır. Şehir, otele dönüştürülmüş bir saray olan *Al-Sultan Beach Hotel & Resort* ile bilinmektedir. Şehrin futbol takımı El-Hor olup maçlarını Al-Khor SC Stadyumu'nda oynamaktadır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
Radar astronomisi

**Radar astronomisi** gökcisimlerini, üzerlerine yüksek frekanslı radyo dalgaları göndererek inceleyen astronomi dalıdır. Meteorlar, Ay ve iç gezegenler gibi yakın gökcisimlerine gönderilen ve yansıyarak geri dönen radyo sinyallerinin ölçümüyle gökcisminin yüzey biçimleri konusunda bilgi edinilir.
Soho

**Soho**, Londra'da, Oxford Sokağı ile Piccadilly Circus arasında bir semttir. Özellikle Çin, Fransız, İtalyan ve Yunan lokantalarının bulunduğu eski bir göçmen yerleşim alanıdır. Semtin bu kozmopolit yapısı, 17. yüzyıla kadar çıkmaktadır.

Avrupa ve Asya'nın çeşitli yerlerinden buraya nüfusun kültürlerinin kaynaştığı bir noktadır.

Londra'nın eğlence merkezi olarak da bilinen *Soho*, çok sayıda eşcinsel barı, gece kulübünü, sex shopu ve pubı bünyesinde barındırır. Ancak, uluslararası standartlarla karşılaştırıldığında ziyaretçiler için tehlikeli sayılmaz.

## Başlıca Sokakları

* Old Campton Street, Fransız, İtalyan, Malezya ve Vietnam mutfaklarının temsil edildiği sokak. 
* Berwick Street, müzik dükkânlarının olduğu ve pazartesiden cumartesiye açık olan Berwick Sokak pazarı vardır. Sokağın sonunda ise yeni bir camii inşaatı vardır.
* Carnaby Street, 1960'ların modası ile ilgili dükkânların olduğu bir sokaktır.
* Dean Street'da ise, Soho Tiyarosu bulunmaktadır ve The French House adlı pub vardır.
* Denmark Street, batının müzik yayıncıları merkezidir.
* Frith Street,John Logie Baird televizyonda gösteri yaptığı ilk yerdir.
* Gerrard Street, Ronnie Scott's Jazz Club and ve Dive Barın bulunduğu sokaktır. 
* Soho Square'da Paul McCartney'ın ofisi ve İngiltere Futbol Federasyonu'nun merkezi bulunmaktadır.
William Lloyd Garrison

**William Lloyd Garrison** (12 Aralık 1805 - 24 Mayıs 1879), Amerikalı sosyal reformcu.

25 yaşındayken, köleliğin kaldırılması hareketine katıldı. 1833'te ABD Kölelikle Mücadele Derneği'nin kurulmasına yardımcı oldu. Görüşlerinin giderek radikalleşmesi izleyicileri arasında bölünmelere yol açtı. Amerikan İç Savaşı sırasında Abraham Lincoln'ı destekledi.

## Ayrıca bakınız
* The Liberator
Nathan Jurevicius

**Nathan Jurevicius**, Gorillaz grubunun hayali grup üyelerini tasarlayan illustratör ve oyuncak tasarımcısı.

1973 yılında Bordertown, Avustralya'da doğdu. Dünyaca tanınmasını sağlayan Gorillaz illustrasyonlarının yanı sıra MTV, Nickelodeon, Warner Bros. için çalıştı, *Scarygirl* oyuncaklarını tasarladı. 
Oğlu, kızı ve karısıyla Melbourne'de yaşıyor.
Akademisyen

**Akademisyen**, bir sanat, edebiyat, mühendislik veya bilim akademisinin asil üyesi olan kişilere denir. Akademi üyeleri (eskiden *akademisyenler* olarak da adlandırılırdı), bir bilim veya sanat akademisine seçilmiş, olağanüstü başarıları olan bilim insanları ve sanatçılar olarak tanımlanır. Bu, bilimsel alanda en yüksek onurlardan biri olarak kabul edilir. Birçok ülkede bu, ulusal bilim hayatında güçlü bir etkiye sahip bir akademinin asil üyesini belirtmek için kullanılan onursal bir ünvandır.

Buna bağlı olarak, SSCB Bilimler Akademisi gibi kuruluşlarda bu ünvan, fon tahsisi ve araştırma öncelikleri konusunda ayrıcalıklar ve idarî sorumluluklar sağlar.

Tarihî bakımdan, *akademisyen* ünvânının anlamı, en başarılı ve en köklü iki ilim ve bilim cemiyetinin erkân ve geleneklerini takip eder: bunlarda ilki bağımsız bir değerlendirme kurulu tarafından verilen ve bir kişiyi öne çıkarmayı amaçlayan, ancak nispeten az resmî yetki veren bir onur unvanı olan İngiliz Royal Society (Türkçe: *Kraliyet* *Cemiyeti*); diğeri ise, devletle çok daha yakından ilişkide olan, bir kuruluş olarak daha fazla devlet fonu alan ve *akademisyen* ünvânının karar alma konusunda çok daha fazla hak anlamına geldiği Fransız Bilimler Akademisi'dir. 

Bir akademi, öğretim faaliyeti yürütmez, ancak genellikle özel araştırma kuruluşları, enstitüleri işletir. Faaliyetleri ve çalışmaları, üyelerin diğer üyelere araştırma sonuçlarını sunduğu toplantılardan oluşur. Bu sunumlar, düzenli aralıklarla toplantı tutanakları veya makaleler halinde yayınlanır.

Çin'de *akademisyen* olmak, yalnızca ülkenin en önde gelen bilim insanlarına ve mühendislerine verilen en büyük onur ve ünvândır. Akademisyenler, Çin Bilimler Akademisi veya Çin Mühendislik Akademisi tarafından seçilir.

## Kaynakça
Karayca

**Karayca**, Türk dillerinin Kıpçak öbeğine ait bir lehçedir. Kırım Tatarcasına yakındır. Musevi inancına mensup bir Türk grubu tarafından konuşulması sebebiyle de ayrı öneme sahiptir. Konuşucusunun sayısı az olan Karayca, yok olma tehlikesi altında yer alan Türk yazı dillerinden biridir.

## Yayılımı
20. yüzyılda hâlâ Litvanya'da Trakai ve Panevėžys bölgelerinde, Ukrayna'nın Luck ve Halicz bölgelerinde ve Kırım'da bu dili konuşanlar vardır. Türkiye ve İsrail'de hâlâ bu lehçeyi konuşanlara rastlamak mümkündür.

## Konuşucu sayıları ve ağızları
Son Sovyetler Birliği döneminde yapılan nüfus sayımında sadece 2.602 kişi kalmış olduğu anlaşılan Karay halkından; ancak 503 kişi Karaycayı ana dil olarak kullandığını, 52 kişi ikinci dil olarak konuştuğunu belirtmiştir.

Günümüzde bu dilin; ancak iki ağzı kalmıştır: Trakay ve Galit.

## Alfabeler

Orta Çağ'dan beri önemli bir edebiyat dili olan Karayca, İbrani alfabesi ile yazılmış birçok mektupta rastlanmaktadır. Örnek olarak 10. yüzyılda İspanya'daki bir hahamlık okulu öğrencisinin memleketi Varşova'ya yazdığı mektuplar saf Karaycanın en güzel örneklerindendir. Dilin konuşucuları, 8. yüzyılda Yahudilikten gelişmiş olan Karaylar cemaatine aittiler. Günümüzde Baltık Denizi'nin güneydoğusu, Doğu Avrupa, Türkiye ve İsrail'de hâlâ bu inanca ait olanlara rastlanabilmektedir.

20. yüzyılın ilk yarısında dinî içerikli olmayan Karayca yazılarda yazılmıştır: Örneğin Varşova'da yayınlanan *karaim aivazy(?)* adlı dergi. Ancak bugün bu lehçe artık yok olmak üzeredir. Litvanya'nın başkenti Vilnius, diğer şehirleri Trakai ve Panevėžys (Ponewiesch)'de hâlâ Karayca konuşabilen insanlar vardır. Litvanya'da bunların sayısı bugün toplam 267 kişidir. Ancak artık bulunabilen yazılı kaynaklar sadece dinsel içeriklidir.

"Karayca konuşmak" isimli Éva Á. Csató ve David Nathan tarafından yayınlanan son Multimedia CD-ROM versiyonu, Karay toplumu üyelerine ilgisi olan Türk dil bilimcileri ve dil bilimcilere bedava dağıtılmaktadır.

## Kaynakça

* Tadeusz Kowalski, Karayim Lehçesi Sözlüğü, Engin Yayınevi
* Tülay Çulha, Karaycanın Kısa Sözvarlığı, Kebikeç Yayınları
* Mykolas Fırkovıcıus, Selomonun Masallary, Türk Dil Kurumu Yayınları
* Karaim, A language of Lithuania  
* Nathan, David 2000. The spoken Karaim CD: Sound, text, lexicon and active morphology for language learning multimedia. In: Göksel & Kerslake (eds.) 2000: 405413.

## İncubatordaki Türk Dilleri
*  Karayca Vikipedi 
*  Gagavuzca Vikipedi
*  Kırımçakça Vikipedi
*  Kumukça Vikipedi
*  Güney Altayca Vikipedi
*  Osmanlı Türkçesi Vikipedi
* Karaçayca Vikipedi
*  Salarca Vikipedi  
*  Hakasça Vikipedi  
*  Nogayca Vikipedi  
*  Kaşgayca Vikipedi 
*  Çulımca Vikipedi 
* Tuvaca Vikipedi 
* Eski Türkçe Vikipedi
Duygusal zekâ

**Duygusal zekâ** veya yaygın İngilizce ifade edilişiyle **EQ** (*emotional quotient*), bir insanın kendisine veya başkalarına ait duyguları anlama, sezinleme, yönetme ve yönlendirme yetisi, kapasitesi ve becerisinin ölçümünü tanımlamaktadır. Göreceli olarak yeni bir kavram olan duygusal zekânın tanımlanışı sürekli değişmekte ve güncellenmektedir. Bazı psikologlar, *duygusal zekâ* ve *duygusal bilgi* olmak üzere iki ayrı terimin kullanılmasını tercih etmektedirler.

Zihinsel yeteneklerin ölçümünde (bkz. IQ), bilgi ve zeka arasındaki fark oldukça açıktır. Psikolojik araştırmaların ışığında zeka seviyesi ölçümü veya IQ testleri, zihinsel biliş kapasitesinin değerlendirilmesinde güvenilir bir ölçüttür ve zaman içinde sabit kalır. Duygusal zekâ veya EQ'nun ölçümünde ise duygusal bilgi veya tecrübe ile zekâ arasındaki fark oldukça belirsizdir. Bu nedenlerle güncel EQ tanımlamaları uzmanların aralarında uzlaşamadıkları bir konudur. Bazı uzmanlar (Bradberry ve Greaves 2005) EQ'nun değişken, zamanla kazanılabilen ve artabilen bir yeti olduğunu iddia ederlerken; diğerleri (örneğin Mayer) EQ'nun sabit olduğunu ve artırılamayacağını öne sürmektedirler.

Duygusal **zekâ** 5 ana faktör altında değerlendirilebilmektedir. Bunlar;

* Öz Yönetim
* Öz Farkındalık
* Sosyal Farkındalık
* İlişki Yönetimi
* Motivasyon

## Tarih
Duygusal güç kavramı 1950'lerde Abraham Maslow tarafından ortaya atılmıştır." "Duygusal zeka" terimi ilk olarak Michael Beldock'un 1964 tarihli bir makalesinde ve B. Leuner'in 1966 yılında The Practice of Child Psychology and Child Psychiatry adlı psikoterapi dergisinde yayınlanan "Emotional Intelligence and Emancipation" başlıklı makalesinde yer almıştır."

1983 yılında Howard Gardner'ın Frames of Mind: The Theory of Multiple Intelligences adlı kitabı IQ gibi geleneksel zeka türlerinin bilişsel yeteneği tam olarak açıklayamadığı fikrini ortaya atmıştır. Hem kişilerarası zekayı (başkalarının niyetlerini, motivasyonlarını ve arzularını anlama yeteneği) hem de içsel zekayı (kendini anlama, kişinin duygularını, korkularını ve motivasyonlarını takdir etme yeteneği) içeren çoklu zeka fikrini ortaya atmıştır.

1989 yılında Stanley Greenspan EI'yi tanımlamak için bir model önermiş, bunu ertesi yıl Peter Salovey ve John Mayer tarafından geliştirilen başka bir model izlemiştir. EI terimi Stanley Greenspan tarafından yazılan kitabın yayınlanmasından bu yana yaygın olarak tanınmaktadır.

Ancak terim, Goleman'ın Duygusal Zeka - Neden IQ'dan Daha Önemli Olabilir (1995) adlı kitabının yayınlanmasından sonra yaygın olarak tanınmaya başlamıştır. Terimin popülerliği, bu kitabın en çok satanlar listesine girmesine bağlanabilir. Goleman'ı, terimin kullanımını güçlendiren birkaç benzer yayın takip etmiştir.

## Kaynakça

## Ayrıca bakınız
*IQ
*SQ
*Psikoloji
*Daniel Goleman
İşçi

**İşçi** veya **emekçi**, TDK'ye göre tanımı başkasının yararına bedenini, kafa gücünü veya el becerisini kullanarak ücretle çalışan kimse.

İşçi kavramı insanoğlunun mülkiyet kavramını geliştirmesinden sonra ortaya çıkmıştır. Daha önceleri sırasıyla toplayıcı ve avcı olan insanın tarımla uğraşmaya başlaması ve buna bağlı olarak yerleşik düzene geçişiyle mülkiyet kavramı gelişmiş ve bununla birlikte de işçi kavramı doğmuştur.

İşçiler, günümüzde bulundukları toplumlarda genellikle en alt kademedeki ve çoğunlukla da en kalabalık toplum sınıflarından biridir.

## Kaynakça
Seaborgiyum

**Seaborgiyum** (fonetik: /ˌsiːˈbɔː(r)giəm/), diğer adıyla eka-tungsten, periyodik tabloda sembolü Sg olan 106 atom numaralı element. Yapay bir elementtir. En kararlı izotopu 271Sg'nin yarı ömrü 2,4 dakikadır. Kimyasal özellikleri tungsten ile benzerlik gösterir. Kimyager Glenn T. Seaborg anısına onun adı verilmiştir.

## Kaynakça
Quantum Leap

***Quantum Leap***, Amerikan NBC televizyonu tarafından hazırlanmış ve Mart 1989–Mayıs 1993 arasında yayınlanmış olan dizi. 97 bölümden oluşmuştur. Türkçe ismi Zamanın Ötesinden'dir.

Dizi Bilimkurgu, macera, dram, komedi, nostalji içerikleri ile geniş bir kesimin ilgisini çekmiştir. Ana özelliklerinden biri de zamanda yolculuk yapan Sam'in her bölüm sonunda bir başka zaman ve olaya ışınlanması ve gelecek bölüm hakkında bir giriş yapması ve merak uyandırmasıdır.

## Konusu
Amerikan hükûmeti için *Quantum Leap* adlı bir zaman yolculuğu projesi için New Mexico seçilmiş ve Dr. Sam Beckett bu merkezin bir çalışanıdır. Sam'in bu projedeki zaman yolculuklarında ona merkezden Albert "Al" Calavicci isimli arkadaşı yardımcı olur. Zaman zaman holografik bir görüntü ile onun bulunduğu zaman giderek uyarılarda ve yönlendirmelerde bulunur.

Zaman yolculuğunda Sam bazen bir çocuk, bazen bir hayvan, bazen de bir kadın olabilmektedir. Ancak gittiği zamanda, kimliğine büründüğü kişiye ait hiçbir geçmiş ve gelecek bilgisine sahip değildir. Bazı yolculuklarında Al ile iletişiminin kesilmesi ona zor anlar yaşatmaktadır bu yüzden.
Özellikle Amerikan tarihi olmak üzere pek çok tarihi olay da dizide resmedilmektedir.

## Ödülleri

## Uluslararası yayın
* Türkiye'de TRT televizyonunda gösterilmiştir.
* Özel Kanal Star1'de 90'larda tekrar edilmiştir.
Livermoryum

**Livermoriyum**, periyodik tabloda 116 numaralı süper ağır yapay kimyasal elementtir. Sembolü **Lv** 'dir (önceden **Uuh**). Bazı araştırmacılar tarafından eka-polonyum olarak adlandırılmıştır. Geçici olarak *ununheksiyum* biçiminde kullanılan elementin adı IUPAC tarafından 30 Mayıs 2012 tarihinde kalıcı biçimde *livermoriyum* olarak değiştirilmiştir. Kaliforniya'daki Lawrence Livermore Ulusal Laboratuvarının adına ithafen *livermoriyum* denmiştir.

Oluşumunun kimyasal denklemi şöyledir:
:\,^{248}_{96}\mathrm{Cm} + \,^{48}_{20}\mathrm{Ca} \, \to \,^{292}_{116}\mathrm{Lv} + 4 \; ^1_0\mathrm{n} \; 

Bunun 47 milisanye sonraki bozunması ile 114 numaralı element Fl'nin izotopu oluşur.

:\,^{292}_{116}\mathrm{Lv} \to \,^{288}_{114}\mathrm{Fl} \, + \,^{4}_{2}\mathrm{He} \; 

Elektron dizilimi şu şekildedir:
1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 3d10 4s2 4p6 4d10 4f14 5s2 5p6 5d10 5f14 6s2 6p6 6d10 7s2 7p4

## Ayrıca bakınız
* Livermoriyum izotopları

## Kaynakça
Orange County

**Orange County** şu anlamlara gelebilir:

## ABD'deki iller
8 tane:

#Orange County, Florida
#Orange County, Indiana 
#**[[Orange İli, Kaliforniya|Orange County, Kaliforniya]]**, Kaliforniya, Amerika Birleşik Devletlerinde bir kasaba.
#Orange County, Kuzey Karolina&nbsp;&nbsp;&nbsp; (*[[Orange County Speedway]]*, )
#Orange County, New York
#Orange County, Teksas 
#Orange County, Vermont
#Orange County, Virjinya

## Diğer

* ''Orange County'', bir Amerikalı filmi..

* Orange County Airport
* *[[The O.C.]]*, bir Amerikalı dizisi.
Meitneriyum

**Meitneryium** (Fonetik: ), diğer adıyla **eka-iridyum**, periyodik tabloda sembolü **Mt**, atom numarası 109 olan kimyasal element. Yapay bir elementtir. En kararlı izotopu Mt-266'nın yarı ömrü 720 milisaniyedir.

## Tarihi
Meitneriyum, ilk kez 29 Ağustos 1982'de Peter Armbruster ve Gottfried Münzenberg yönetiminde Darmstadt Ağır İyon Araştırması Enstitüsünde çalışan bir ekipçe sentezlendi. Ekip bizmut-209'dan oluşan bir hedefi hızlandırılmış demir-58 çekirdekleriyle bombaladı. Yeni elementin sentezi nükleer füzyon teknikleri ile yeni ağır elementlerin oluşturulmasının mümkün olduğunu gösterdi.

Meitneriyum adı, Lise Meitner onuruna verildi. Ancak IUPAC'ın *unnilennium* (Fonetik: , sembol *Une*) adını geçici olarak kullanması sebebiyle isim karışıklığı ortaya çıktı. 1997 yılında bu sorun çözülerek Meitneriyum ismi kabul edildi.

## Dış bağlantılar
* WebElements.com - Meitnerium 
* Apsidium - Meitnerium
Klostrofobi

**Klostrofobi,** genel anlamıyla küçük bir alana ya da odaya girmenin veya kaçmanın korkusu. Birçok durum veya uyaranlar tarafından tetiklenebilir; kalabalık asansörler, penceresiz odalar ve hatta dar boğaz kazaklar da dahildir. Genellikle anksiyete bozukluğu olarak sınıflandırılır ve bu genellikle panik atak ile sonuçlanır.

## Etimoloji
Fransızca**&nbsp;***claustrophobie*&nbsp;"kapalı yer korkusu" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük&nbsp;Latince&nbsp;*claustrum* "kapalı yer"&nbsp;Yunanca *phóbos*&nbsp;φόβος&nbsp; kelimelerinden türemiştir.

## Semptomplar
Klostrofobinin genellikle iki önemli semptomu olduğu düşünülmektedir; kısıtlama korkusu ve boğulma korkusu. Tipik bir klostrofobik en az bir ya da birkaç kısıtlamadan korkmaktadır. Küçük odalar, kilitli odalar, arabalar, uçaklar, trenler, tünel, sualtı mağaraları, bodrum katlar, asansörler ve mağaralar. Ayrıca, kısıtlama korkusu bir kuaförün sandalyesinde oturmak gibi önemsiz şeylerden korkacak düzeyde klostrofobiye neden olabilir. Klostrofobik ataklar için olası bir başka yer de özellikle de diş ameliyatı sırasında diş hekiminin koltuğu, yalnız bu senaryoda, korku ağrıdan dolayı değil, kısıtlanma olduğundandır.

Genellikle bir bölgeye kısıtlandığı zaman, klostrofobikler boğulma korkusu yaşar ve sınırları içinde hava eksikliği olabileceğine inanırlar.

## Yaygınlığı
Wisconsin üniversitesi Nöroloji bölümünün yaptığı bir araştırmaya göre, dünya nüfusunun %2-5'inde herhangi bir yerin şiddetli klostrofobiden etkilendiği ortaya çıktı.

## Ayrıca bakınız
* Fobiler listesi
* Panik atak
* Anksiyete bozukluğu

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* https://www.merriam-webster.com/dictionary/claustrophobia
* Klostrofobi
Yıldızlardan Dönüş

**Yıldızlardan Dönüş**, Polonyalı yazar Stanislaw Lem'in bilimkurgu romanıdır.

1961 yılında yazılmıştır. Türkçeye 1980 yılında çevrilmiştir. Yazar bu romanında yabancılaşma, kültürel şok ve yanlış yerde bulunma temalarını kullanmıştır. 
Roman uzaydan dünyaya dönüp bırakıp gittiği evi yerinde farklı bir gezegen bulan bir astronotun öyküsüdür. Hal Bregg, Arcturus görevinden 127 yıl sonra dünyaya dönmüştür. Zaman genleşmesi yüzünden 127 yıl ona 10 yıl gibi geliyordur. Dünyaya geldiği andan itibaren  kültürel bir şok yaşamaktadır. Geride bıraktığı dünya artık savaşın ve vahşetin olmadığı ütopik bir toplum gibi görünmektedir. 
Hal için bu toplum daha önce hiç görmediği  bir medeniyettir, yaşamın her boyutu sıkıntıları rahatlatmak için dizayn edilmiştir, çok rahattır ve güvenlidir. Bu medeniyette kazalara neredeyse hiç rastlanmamaktadır. Teknoloji geliştikçe insan yaşamı da daha güvenli ve uzun olmaktadır. 
Biraz içinde yaşadıktan sonra Hal, bütün negatif duyguları etkisiz hale getiren, Betrizasyon adı verilen, bu iyiye gelişim yönteminin aslında psikolojik yan etkileri olduğunu görmüştür. Onun için artık insanlık belirsizlik içindedir. Toplum, uzay yolculuğunu ve uzay keşfini gençlere özgü maceraperestlik ve serüvencilik olarak değerlendirip onaylamamaktadır. 
Başlangıçta Hal için eve dönüş her şeydir fakat şimdi eskiden evi olan bu dünya yabancı bir gezegen olmuştur. O ve diğer dönüş yapan astronotlar toplumdan yabancılaştırılmış ve ilkel insan gözüyle görülmüştür. İnsanlar, bu toplum içinde yaşamaya zorlanıp, eğer reddederlerse toplumdan dışlamışlardır. Hal'ın başlangıçta iki seçeneği vardır. Toplumdan dışlanmak veya  diğer astronot arkadaşlarının yaptıkları gibi dünyayı daha alışılmış bir dünya umuduyla bulmak üzere birkaç yüzyıllığına terk etmektir.
Hal ve astronot arkadaşı Olaf Staave bu pasifleştirilmiş devleti protesto edip böyle bir dünyaya başkaldırmışlardır. Çünkü böyle bir yönetim insanı insana öldürtmektedir. Hal'ın Eri ile evliliğinden çok kısa bir süre sonra bir kız çocuğu dünyaya gelmiş ve bu yeni dünyada yetiştirilmiştir. 
Hal bu olanlardan sonra bu yeni dünyayı kabullenmek durumunda kalmıştır. Uzay keşfi konularını onaylamaz hale gelmiştir. Eski grubundan bazılarının Jüpiter gezegenine bir görev planladıklarını öğrendiğinde bile bu duruma ilgisiz kalıp, gezegenleri ve yıldızları başkalarına bırakmakla memnun görünmektedir.
## Dış bağlantılar
* İletişim Yayınları
Zoom

**Zoom** aşağıdaki anlamlara gelebilir:

* Zoom, Fotoğraf ve kamera çekimine ait teknik terim.
* Zoom, Bir Amerikan filmi.
* Zoom, videotelefon yazılım programıdır
* Zoom Görüntülü İletişim, iletişim teknolojisi şirketi.
* Dijital zoom, yakınlaştırma lensinin elektronik öykünmesi
* Zoomcar, Hindistan'daki bir araba paylaşım şirketidir
* Zoom (video oyun şirketi), bir Japon video oyun şirketi
* Zoom Airlines Inc., eski bir Kanadalı havayolu
** Zoom Airlines Limited, eski İngiliz kardeş şirketi
* Zoom Corporation, bir Japon ses şirketi
* ZOOM Erlebniswelt Gelsenkirchen, Gelsenkirchen, Almanya'da bir hayvanat bahçesi parkı
* Zoom Systems, otomatik perakende kiosk üreticisi
* Zoom Telephonics, bir ağ donanımı üreticisi
Darmstadtiyum

**Darmstadtiyum** (Fonetik: ), eski adıyla **ununnilium** (Fonetik: , sembol **Uun**) veya **eka-platin**, sembolü **Ds**, atom numarası 110 olan kimyasal element.

Süper ağır elementlerden biridir. Çok çabuk bozunur: kütle numarası 267 ile 273 arasında olan izotoplarının yarı ömürleri mikrosaniyelerle ölçülür. Daha ağır izotopları, kütle numarası 279 ile 281 olanlar, daha yakın zamanlarda sentezlenmişlerdir ve daha kararlıdırlar. Yarı ömürleri sırasıyla 180 milisaniye ile 11.1 saniyedir.

## Tarihi
Darmstadtiyum ilk kez 9 Kasım 1994'te, Darmstadt, Almanya'daki GSI Helmholtz Ağır İyon Araştırma Merkezinde, Jorge Rigol önderliğinde bir ekipçe sentezlenmiştir. **Ds**, kurşun bir hedefin nikel atomlarıyla bombalanması sonucu oluşan nükleer füzyon ile elde edilmiştir:

: {208 \atop 82}\mathrm{Pb}+{62 \atop 28}\mathrm{Ni}\quad\rightarrow\quad{269 \atop 110}\mathrm{Ds}+{1 \atop 0}\mathrm{n} \; 
Element keşfedildiği yerin adıyla isimlndirilmiştir. Yeni isim IUPAC tarafından 16 Ağustos 2003'te resmiyet kazanmıştır.

## İlginç Bilgiler

Bazı bilim insanı (eğlence için) *policium* adını önermişlerdir. Çünkü elementin atom numarası olan 110, Alman polisinin acil durum numarasıdır.

## Ayrıca bakınız
* Kararlılık adası

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* WebElements.com - Darmstadtium 
* IUPAC: Element 110 is named darmstadtium
* Apsidium - darmstadtium
*  https://web.archive.org/web/20070928002740/http://www.darmstadtium.de/index.cfm