open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Çiller

**Çiller** aşağıdaki anlamlara gelebilir:

* Tansu Çiller, Türkiye Cumhuriyeti eski başbakanı.
* Necati Çiller, Tansu Çiller'in babası.
* Çil, (deride oluşan leke) kelimesinin çoğulu.
*Çiller, Nallıhan, Ankara ilinin Nallıhan ilçesine bağlı bir mahalledir
Rio de Moinhos

**Rio de Moinhos** adını taşıyan Portekiz'de yerleşim birimleri:

* Rio de Moinhos - Abrantes belediyesinde bucak.
* Rio de Moinhos - Aljustrel belediyesinde bucak.
* Rio de Moinhos - Arcos de Valdevez belediyesinde bucak.
* Rio de Moinhos - Borba belediyesinde bucak.
* Rio de Moinhos - Penafiel belediyesinde bucak.
* Rio de Moinhos - Sátão belediyesinde bucak.
Akım transformatörü

**Akım transformatörü**, gerilim transformatörü gibi bir enstrüman ya da ölçü transformatörüdür. Devreden geçen AC akım büyüklüğünü sabit ve önceden belirlenmiş oranda bölmeye (yada çarpmaya) yarar. Örneğin 200/5 oranlı bir akım transformatörü asıl devreden geçmesi beklenen 200 A'e karşılık 5 A çıkış vererek (keza 100 A'e 2,5 A) ölçü aletlerinde ya da koruma rölelerinde kullanılmak üzere standardize bir çıkış verir (bazen 5 yerine 1 A de kullanılmaktadır). Asıl elektrik devresine seri olarak bağlanırlar. Akım trafosu nun primer sargısından geçen akımın meydana getirdiği manyetik alanı sekonder sargının kesmesi ile sekonder sargıda döngüsel bir akım meydana gelir. Sekonder sargıya paralel bağlanan bir ölçü aleti ile primer devreden geçen akım miktarı ölçülebilir. Sekonder sargı ucuna bağlanan ölçü aletinde okunacak değer ile transformatör çevrim oranı çarpımı primer sargı akımını verir.

Bu tür transformatörlerin primer sargısından akım geçerken sekonder sargı ucu kesinlikle boşta bırakılmaz aksi takdirde transformatörün sekonder sargısı hasar görür. Sekonder sargısında koruma amaçlı elektrik kesicileri (sigorta vb..) kullanılmaz.

LPCT (low power current transformer) tipi akım transformatörleri ise toroidal biçimde olup asıl akım ortasından geçer. LPCT sekonderinde transdüser yoluyla mV mertebesinde gerilim üretilir.

## Kaynakça
Primer sargı

**Primer sargı**, akım trafolarında bulunan esas devreden geçen akımı, manyetik bir kuplaj ile küçülterek ikincil devreye ve bu devreye bağlı cihazlara aktaran bir devre elemanıdır. Bunun sonucunda cihazların büyük akımlar ile zorlanması ve orta gerilim ile yüksek gerilim devrelerinde cihazların büyük gerilimler ile zorlanması önlenmiş olur. Düşürücü transformatörlerde ince kesitli çok sarımlı, yükseltici trafoda kalın kesitli az sarımlı olarak yapılırlar.

## Kaynakça
Ortaklaşa Rekabet

Barry Nalebuff ve Adam M Brandenburger'in, **Ortaklaşa Rekabet** ya da özgün adıyla *Co-opetition* kitabı, İş Oyunu ile Stratejinin Parçaları isimli iki ana kısımdan oluşur. Birinci bölüm:
* Savaş ve barış
* Ortaklaşa rekabet
* Oyun kuramı konularını ele alırken,
İkinci bölüm:
* Oyuncular
* Katma değerler
* Kurallar
* Taktikler
* Kapsam
* Değişime hazır olmak konularını ele alarak oyunun nasıl değiştirilebileceğine değinir.

İş oyunu, sıkça karşılaştırıldığı satranç ve poker gibi oyunlardan çok farklılık arz eder. Satranç ve pokerde birinin kazanması için diğerinin kaybetmesi gerekir. İş oyununda ise birinin uzun vadeli karlılık sağlaması için diğerlerinin başarısız olması şart değildir. Üstelik iş oyununda insanlar kuralları, oyuncuları, sınırları ve oyunun kendisini istedikleri gibi değiştirebilirler. Intel, Nintendo, American Express, NutraSweet, American Airlines ve daha pek çok şirket, oyunu kendi yararlarına değiştirmek için ortaklaşa rekabet yaklaşımının stratejilerini kullanmaktadırlar. Kitap, bu şirketlerin öykülerini anlatarak ve oyun teorisi bilimi üzerine kurulmuş stratejiler formüle ederek, firmalarını bu yeni zihniyetle tanıştırmak isteyen işadamları için olayların iç yüzünü anlatan bir kılavuz niteliği taşır.

## Dış bağlantılar
* Co-opetition resmi internet sayfası
* Ortaklaşa rekabet hakkında yazarların bir sunumu (İngilizce)
* IBM tarafından yapılmış ''Strategic co-opetition: The value of relationships in the networked economy'' başlıklı İngilizce özet
Prelüd

**Prelüd**, belirli bir biçimi olmayan, genellikle bir sahne yapıtından ya da bir kilise töreninden önce seslendirilen, çalgı için yazılmış müzik parçası.

19. yüzyılda prelüdlerin çoğu klavye ya da lavta için besteleniyor, yaygın olarak, prelüd ile füg bir arada kullanılıyordu. Türü, Johann Sebastian Bach'ın tam anlamıyla yerleştirmesinden sonra, Chopin, "prelüd" başlığı altında piyano için "karakter" parçaları yazdı ve Debussy gibi besteciler, onun bu uygulamasını sürdürdüler. Puccini gibi opera bestecileri de, opera uvertürlerinin yerine, daha kısa olan prelüdlere yer verdiler.
Polinezya

**Polinezya**, Büyük Okyanus'taki üç büyük ada öbeğinden birine (diğer ikisi *[[Melanezya]]* ve *[[Mikronezya]]*dır) verilen ad. Polinezya bölgesini tanımlamak için aldığı şekil itibarıyla Polinezya üçgeni olarak da ifade edilmektedir.

Hawaii, Paskalya Adası (her ikisi de Polinezya Adaları öbeğindendir) ve Yeni Zelanda arasındaki üçgen biçiminde alana dağılmış olan Polinezya Adaları'nın yüzölçümü 294.000&nbsp;km²'dir (yayıldıkları deniz alanı 39.000.000&nbsp;km²). Büyük bölümü yanardağ kökenli dağlık adalar ile alçak mercan adalarından oluşan Polinezya öbeğine bağlı başlıca ada toplulukları arasında Samoa Adaları, Tonga Adaları ve Fransız Polinezyası'nı (Tahiti ve Cemiyet Adaları dahil) oluşturan adalar sayılabilir. Polinezyalıların başlıca gelir kaynakları balıkçılık ve tarımdır.

## Polinezya adaları

## Ayrıca bakınız
* Melanezya
* Mikronezya

## Kaynakça
İspirto

**İspirto** veya **denatüre alkol**, evlerde temizlik işlerinde yakılacak olan malzemelerin tutuşturulmasında ve yakıt olarak kullanılan bir kimyasal maddedir. Türkçeye Avrupa dillerinden geçen ispirto kelimesinin aslı latince spiritus (can, ruh, hayatın özü) kelimesinden gelmektedir. İspirto mavi veya mor renkli olabilir. İspirto, İngilizcede "denatured alcohol" olarak adlandırılan yanıcı ve zehirli bir maddedir. Oda sıcaklığında sıvı halde bulunur. İspirto, etil alkolün içecek olarak ve gıdalarda kullanılmamasını sağlamak için içine metil alkol katılarak üretilir. Tehlikesinden dolayı tanınması için renklendirilmiştir. Bu sayede, içkilerden ve gıda alkolünden yüksek vergi alınırken ispirtonun vergisi düşüktür. İçildiğinde karaciğerde formaldehite ve dolayısıyla formik asite dönüşerek zehirler.

## Ayrıca bakınız

* Nötr alkol

## Kaynakça
Sağmalcılar

**Sağmalcılar**, Bayrampaşa'nın eski merkezini oluşturan semttir. 1950 yılında köy olmuştur. Bayrampaşa olarak değiştirilmesi 1971 yılında kararlaştırılmıştır. 1970 İstanbul kolera salgınından sonra salgını hatırlattığı için adı değiştirilmiş, IV. Murad'ın sadrazamı Bayram Paşa'nın adı verilmiştir. Metro ile Sağmalcılar istasyonu aracılığıyla ulaşılabilir.

## Ayrıca bakınız
* Sağmalcılar (İstanbul Metrosu)
* Sağmalcılar (İstanbul Tramvayı)

## Kaynakça
Açısal ivme

**Açısal İvme**, açısal hızın birim zamandaki değişimidir. SI birim sistemindeki birimi: rad/s² (radyan bölü saniye kare) dir ve genellikle Yunan harfi alfa ({\alpha}\,) ile gösterilir.

## Matematiksel tanımı
Açısal ivme, açısal hızın zamana göre birinci, açısal yerdeğiştirmenin zamana göre ikinci türevi olarak tanımlanır.

:{\alpha} = \frac{d{\omega}}{dt} = \frac{d^2{\theta}}{dt^2}   ya da  {\alpha} = \frac{a_T}{r}
*\omega: açısal hız
*a_T: teğetsel ivme
*r: yarıçap

## Hareket denklemleri
İki boyutlu düzgün dairesel harekete Newton'ın ikinci kanunu aşağıdaki şekilde uygulanır.
:{\tau} = I\ {\alpha} 
*\tau: tork
*I: eylemsizlik momenti

## Ayrıca bakınız
* Açısal momentum
* Açısal hız
* Dönme
* Spin (fizik)
İzlenim: Gün Doğumu

***İzlenim: Gün Doğumu***, (Fransızca: *Impression, soleil levant*) Claude Monet'nin izlenimcilik akımına adını veren resmidir. İzlenim: Gün Doğumu, ilk kez 1874 yılında, Paris'teki La Salon Galerisi'nde düzenlenen ilk izlenimcilik sergisinde sergilendi. Tabloda resmedilen manzaranın genel havası sislidir. Sislerin arasından güneş ışığı etrafı aydınlatıyor. Monet bu temayı sonralar başka tablolarında da kullanmıştır. Tablo Paris'te, Marmottan Monet Müzesi'nde sergilenmektedir.

## İçeriği
İzlenim: Gün Doğumu'nda, sabah saatlerinde, üzerinde güneş doğan mavi-yeşil tonlarında bir deniz limanı tasvir edilmiştir. Bu Le Havre limanıdır. Güneşin turuncu ışıkları denize yansıyor. Tablodaki güneş küçüktür ve bu izleyiciye mesafenin uzak olduğu hissini verir. Limanda iki küçük tekne  gözüküyor.&nbsp;Resmin sol tarafındaki arka planda uzun direkleri ile gemiler ortada ise, balıkçı tekneleri var.
## Galeri

Image:Monet - Waterloobrücke - Sonne hinter Dunstschleier.jpg|Monet'in benzer bir tablosu. *Waterloo Köprüsü&nbsp;üzerinden Güneş* (1903)


## Kaynakça

## Ayrıca bakınız
* Rayleigh saçılımı
Vladimir Prelog

**Vladimir Prelog** (d. 23 Temmuz 1906, Saraybosna &ndash; ö. 7 Ocak 1998), Bosnalı, Hırvat ve İsviçreli kimyacı. 1975 yılı Nobel Kimya Ödülü sahibi.

Zürih Politeknik Okulu'nda ders veren Vladimir Prelog, yaşam süreçlerinde çok önemli rol oynayan organik moleküllerin stereokimyası konusunda çalışmalar yaptı. Söz konusu niteliklerde gözlenen izomerlik biçimini belirlemek için bir yöntem geliştirip, 1975'te Nobel Kimya Ödülü'nü, aynı yönde çalışmalar yapan John W. Cornforth'la paylaştı. Cahn ve Ingold'la birlikte, stereokimyayla ilgili bir adlandırma sistemi oluşturdu.

## Kaynakça
Hacımehmetli, Baskil

**Hacımehmetli**, Elazığ ilinin Baskil ilçesine bağlı bir köydür.

## Tarihçe
Köy, 1928 yılından beri aynı adı taşımaktadır.

## Coğrafya
Köy, Elazığ il merkezine 73&nbsp;km, Baskil ilçe merkezine 37&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*
Peter Benenson

**Peter James Henry Solomon Benenson** (31 Temmuz 1921 – 25 Şubat 2005), İngiliz avukat ve Uluslararası Af Örgütü'nün kurucusudur.

1961 yılında, iki Portekizli öğrenci, kadehlerini kaldıp, özgürlük için kadeh tokuşturdukları için 7 yıl hapse mahkûm edilmişlerdir. Olayı gazetelerden öğrenen Peter Benenson, The Observer'a "unutulmuş mahkûmları" korumak için uluslararası kampanya başlatılması amacıyla çağrıda bulunan bir yazı yazmıştır. 28 Mayıs 1961'de yayınlanan "Unutulmuş Mahkûmlar" adlı tam sayfalık bu  makale ve devamında Peter Benenson'un bir yıl süren kampanyası, Uluslararası Af Örgütü'nün kurulması ile sonuçlanmıştır.
Pasaklı Tanrıça

**Pasaklı Tanrıça**, Sophie Kinsella tarafından yazılmış bir romandır. Romanda, Londra'daki en iyi hukuk şirketlerinden birinde üst düzey avukat olan Samantha Sweeting'in maceraları anlatılmaktadır.

## Konusu
Samantha, Londra'da çalışan bir üst düzey avukattır. Günün her saati iş başında, ev hayatı yok, tek düşündüğü şirkete ortak olabilmektir. Bir gün, şirkette çok büyük bir hata yapar ve işten kovulur.çıkar.

Samantha, Londra'daki ofisinden çıkar, bir trene binip hiç bilmediği bir yere gider.Ağrı kesici istemek için, güzel bir evin kapısını çalınca iş görüşmesine geldiği zannedilir ve o evde hizmetçi olarak çalışmaya başlar. Ancak Samantha, ev işlerinden hiç anlamamaktadır. Samantha çamaşır makinesiyle, ütü masasıyla, deterjanlarla müthiş bir savaş verir ve hayatını düzene sokmaya çalışır. Kendi kararlarında çok tereddüt etmesine rağmen hayatını belli bir düzene sokar ve hayatın 6 dakikalardan oluşmadıgını anlar.Samantha bir süre bu hatayı kendisi bilerek yapmamış kendisine oyun oynanmış olduğunu anlar..Samantha bunu anlayınca haksızlığını kanıtlamak amacıyla Carter Spink'e gider ve haklı çıkar. Carter Spink yöneticileri Samanthaya ortaklık teklif ederler ama Samantha hayatından memnundur ve yoğun tempoya dönmek istemez.

## Dış bağlantılar
* http://www.randomhouse.com/bantamdell/kinsella/goddess_excerpt.html  
* Resmi sitesi
Ekmek ağacı

**Ekmek ağacı** (*Artocarpus altilis*), ana vatanı Hint Okyanusu'nun doğusu ve Büyük Okyanus'un batısındaki adalar olan bir ağaçtır ve diğer tropik bölgelerde de yaygın olarak dikilmiştir. Dutgiller (Moraceae) familyasına dahil *Artocarpus* cinsinin bir üyesi olan bu bitkinin nişastaca zengin meyvesi, bitkinin yetiştirildiği tropik bölgelerin pek çoğu için başlıca gıda unsurudur.

Batı dünyasından biri tarafından ekmek ağacının ilk kez toplanması ve dağıtılması, 18. yüzyılın sonlarına doğru, Karayipler'deki Britanya kölelerine ucuz ve yüksek enerjili bir besin kaynağı bulmak üzere yola çıkan ve bitki örnekleri toplayan HMS *Bounty*'nin kaptanı Teğmen William Bligh ile olmuştur.
Altın çakal

**Altın çakal** (*Canis aureus*), **Bayağı çakal** olarak da bilinir, köpekgiller (Canidae) familyası içerisinde, coyote ile çok yakın akraba olan bir çakal türü. Sadece "çakal" denildiği zaman neredeyse hep bu tür kast edilir.

## Özellikleri
Altın çakalın uzunluğu 80–95&nbsp;cm (+kuyruk 20–30&nbsp;cm), boyu 35–50&nbsp;cm ve ağırlığı 8–10&nbsp;kg varır. Rengi genelde altın sarısı olur ama yöresel olarak farklar da olabilir. Dağlık alanlarda yaşayanlarının rengi daha çok gri gibi olur. Doğu Afrika'nın çakalları mevsime göre renklerini değiştirirler; nemli mevsimde sarımsı kahverengi, kuraklık mevsiminde altın sarısı olurlar.

## Dağılımı
Altın çakal üç kıta üzerinde geniş bir alanda yaygındır. Avrupa'da Yunanistan'ın kuzeyinde, Romanya'da, Bulgaristan'da, Sırbistan'da, Hırvatistan'da ve Bosna-Hersek'te küçük populasyonlara rastlanır. Türkiye'nin de her bölgesinde bulunur. Avrupa'da kurtun neslinin tüketildiği bölgelerde meydan çakallara kalmıştır. Hatta altın çakal yayılımını genişletmeye devam etmektedir. En yeni zamanlarda Macaristan'da, İtalya'da ve hatta Viyana'nın güneyinde görülmüştür.

Altın çakala Kuzey Afrika'da ve Asya'nın güneyinde, Avrupa'dan çok daha sık rastlanır.

Altın çakal, açık alanlarda, çalılık alanlarda, yarı çöllerde ve kayalık alanlarda yaşamayı tercih eder. Bazı bölgelerde insanların yerleşim yerlerinden uzak kalmaya çaba göstermezler.

## Yaşam şekli
Altın çakal iyi bir koşucudur. Hafif bir vücuda, uzun ve güçlü bacaklara sahiptir, böylece uzun mesafeleri rahatlıkla aşabilir. Altın çakallar küçük aile sürüleri içinde ya da bir çift olarak yaşarlar. Daima kendilerine ait, büyüklüğü 3&nbsp;km²'ye kadar varan bir bölgeleri vardır. Bu bölgenin sınırları grubun bütün üyeleri tarafından idrar ile işaretlenir. Bu sınır başka çakallar tarafından tehdit edildiğinde bu iki grup arasında genelde dövüşmeye gerek kalmaz ve karşılıklı korkutucu jestler ile anlaşılır. Altın çakalların kendi aralarında anlaşmaları için kullandıkları çok sayıda havlama ve uluma sesleri vardır. Serbest yaşayan çakalların ömrü 8 yıl, hayvanat bahçelerinde yaşayanların ise 14 yıla kadar varır.

## Üreme
Altın çakallar genelde tek eşli canlılardır. Üreme zamanları ekim ayındadır. 60 gün süren bir gebelikten sonra, dişinin arayıp içine yerleştiği bir mağaranın içinde 6-9 yavru dünyaya gelir. Bu yavrular ilk üç gün tamamen kör olurlar ve ilk üç hafta sırf süt ile beslenirler. Anne ve baba çakallar yavrularına götürdükleri gıdaları kendi midelerinde taşır, mağaraya vardıklarında tekrar ağızlarından çıkarırlar. Ancak yavruların süt içmeyi tamamen bırakmaları bundan sonra 5 hafta daha sürer.

Yavrular 5-6 ay sonra anne ve babalarına bağımlıklarını kaybederler. Buna rağmen bazen birkaç yavru yine de annelerinin yanında kalırlar ve bir sene sonra dünyaya gelen kardeşlerini yetiştirmekte yardımcı olurlar. Çakallar 20 aylık olduklarında üreyebilecek olgunluğa varırlar.

## Ayrıca bakınız
* Türkiye faunası
* Çakal

## Dış bağlantılar
* Eintrag auf World-of-animals.de
Tibet Ağırtan

**Tibet Ağırtan** (d. 12 Temmuz 1965, Mersin), Türk rock müzik sanatçısı.

 	
Liseyi Tarsus Amerikan Kolejinde bitirdi. Müzikle tanışması da burada Echo adındaki okulun geleneksel müzik gruplarına girmesiyle oldu. Mavi Sakal, aslında Echo '83 olarak ön kurulumunu Tarsus Amerikan Kolejinde tamamladı.

Boğaziçi Üniversitesinde Endüstri mühendiliği ve yine Boğaziçi üniversitesi Elektronik yüksek okulu (ses teknolojileri ve tonmaysterlik dalı) okudu. Avustralya Victoria üniversitesinde Bilgisayar ve Matematik mühendisliğini bitirdi. North Melbourne Music Academy'de yarı zamanlı Jazz orkestrasyonu okudu.

Vokal yarışmalarında dünya birinciliği olan David Jaanz'den şan dersleri aldı. 1979 - 1994 yılları arasında Mavi Sakal adlı rock müzik grubunu kurdu ve vokalistliğini yaptı. 1992'de Avustralya'ya yerleşti. 1995'te gruptan ayrılıp solo çalışmalara yöneldi.

1995 yılında “Yat geliyorum” ve 1997 yılında “Kalk gidiyorum” adlı iki solo albümü çıkmıştır. “Kırık Kalpler” topluluğu ile bir süre bar çalışmaları yapan sanatçı, 2005 yılında Tanju Eren, Korhan Karuşağı, Merih Aydın ve Nedim Tanyolaç ile "Kırık Kalpler" Rock'N'Roll grubunu tekrar canlandırmış ve pek çok festivalde sahne almıştır. 1999 yılında Avustralya'da "Gece" adlı bir albüm yayınlamıştır. Bu albümde Murat Yücel ve Avustralayalı arkadaşları ile klasikleşmiş Türkülerimizi dünya müziği formatında yorumlamıştır.

Zardanadam'ın Dibini Gör (2005) albümünde prodüktör olarak yer almıştır. 2006'da yayınlanan Mavi Sakal'ın "Son...ki..beş..on" albümünde  Tibet Ağırtan, Murat Tümer, Taylan Dedeoğlu ve Batur Yurtsever kadrosu ile yeniden bir araya gelmiştir.

2007 yılından itibaren Tibet Ağırtan ile Rock'n Roll adıyla festivallerde ve konserlerde yer almaya başlamıştır.

Musicians@Work / iş Güç Rock'N'Roll adı ile 20ye yakın festival düzenlemştir. 2012 yılında 3üncü albümü "Kıskaç"ı yayınlamıştır. Daha sonra Organix grubu ile (Güven İlter, Nedim Tanyolaç) blues ve rock and roll konserlerine devam etmiştir.

2025 yılı itibari ile Türkçe sözlü bir Rock'N'Roll albümü hazırlamaktadır.

## Dış bağlantılar
* Mavi Sakal resmi web sitesi
Hint oklu kirpisi

**Hint oklu kirpisi (''Hystrix indica'')**, Hystricidae familyasından bir oklu kirpi türüdür.

## Özellikleri
Boyları 55–60&nbsp;cm civarında olup kuyruk uzunlukları 10–12&nbsp;cm., ağırlıkları 18–22&nbsp;kg.dır. Başları açık, diğer tarafları oldukça koyu boz veya kahverengidir. Boyunları kalın, kulaklar ve gözler küçüktür. Sırt, omuz ve ense kalın ve sivri ok gibi dikenlerle (3–8&nbsp;mm.kalınlık ve 15–35&nbsp;cm. boyunda) kaplıdır. Vücutlarının diğer kısımları ise sert kıllarla kaplıdır. Kuyrukları, 15-16 adet, 8–12&nbsp;mm. kalınlıkta, uçları koyu renkli, içi boş dikenler taşır.Ön bacakları arka bacaklarına nazaran daha kısadır. Ayakizi küçük bir çocuk ayakizini anımsatır.

## Yaşam alanı
Yağışı az, insan ayağından uzak, Akdeniz ikliminin hakim olduğu ıssız yamaçlarda yaşar. Meşelik, fundalık gibi bitki örtülerinin bulunduğu, bazı kaynaklara göre de su kanallarının civarındaki otluk ve sulak yerleri tercih ederler.

## Dağılımı
Arap Yarımadası'ndan Orta Asya, Hindistan ve Sri Lanka'ya kadar; Türkiye'de daha çok İskenderun çevresinde, Kahramanmaraş, Adana, Adıyaman, Diyarbakır, Siirt, Mersin, Antalya, Muğla, Aydın, İzmir'de görülür. Bursa, Balıkesir, Kütahya  ve Kocaeli'nden de kayıtlar vardır.

## Yaşam şekli ve beslenme
Genellikle yalnız yaşar. Gececildirler. İyi yüzerler. Gündüzleri ininde ya da fundalıklar arasında gizlenerek dinlenirler. Çok su içerler. Tehlike anında oklarını kabartır, kuyruk dikenlerini birbirine çarparak hışırtılı bir ses çıkarırlar. Söylenenin aksine dikenlerini fırlatmazlar. Ortalama ömürleri, 15-20 yıldır. Bitki kökleri, patates, soğan, kavun, yumru ve meyve yerler.

## Üreme
Nisan ayında çiftleşirler. Nisan ayında Erkek ve dişi uzun süre birlikte kalır ve yuvalarında çiftleşirler. 60-70 gün (dokuz hafta) süren gebelikten sonra, dişi kendi yuvasında gözleri açık ve yumuşak dikenli 2-4 yavru doğurur. Erginleşmeleri 1 yılı bulur.

## Tükenme tehlikesi
Oklukirpiler, popülasyon yoğunluklarının çok düşük olması nedeniyle yok olma sürecine girmişlerdir. Bazı kesimler tarafından çok sevilerek yenilirler. Türkiye'de avlanmaları yasaktır. Cezası hayvan başı 36000&nbsp;₺ idir. Çevrenin bozulması ve tarımsal ilaçlar, türü tehlikeye sürükleyen nedenler arasında yer alır.

## Kaynakça
Rosales

**Rosales**, Rosanae üsttakımına bağlı bir bitki takımıdır.

## Taksonomi
**Rosales** takımına bağlı familyalar (2022):

# Barbeyaceae
# Cannabaceae
# Dirachmaceae
# Elaeagnaceae
# Moraceae
# Rhamnaceae
# Rosaceae
# Ulmaceae
# Urticaceae

## Dış bağlantılar
* Rosales   At:  Trees   At:  Angiosperm Phylogeny Website   At:  Missouri Botanical Garden Website 
* Rosales – Plant Life Forms 
* 
* 
* 

## Kaynakça
Gececil hayvanlar

**Gececil** ya da **noktürnal canlılar**, gündüzleri dinlenen, geceleri faal olan canlılardır. Yarasa ve galago gibi bazı hayvanlar tamamen gececil iken, kedi gibi hem gündüz hem gece faal olan ya da sadece alaca karanlıkta faal olan canlılar da mevcuttur.

Gececil canlıların gece faal olmalarının temel nedenleri, avlanma şansını artırmak, avcı hayvanlara yem olma riskini azaltmak ve su kaybını asgari seviyeye indirgemektir. Özellikle çölde yaşayan bazı canlı türlerinin gececil olacak şekilde çevreye uyum sağlamaları, bu canlı türlerinde osmoregülasyonu artırmıştır.

Gececil canlılar çoğunlukla güçlü koku alma ve/veya işitme duyularına sahiptirler. Hayvanat bahçelerinde ziyaret saatlerinde faal olmalarını sağlamak amacıyla genellikle loş ışıklı bölmelerde muhafaza edilirler.

Normalde gündüzleri faal olan bazı canlı türleri üreme dönemlerinde gececil davranışlar gösterebilirler. Örneğin bazı su kuşları ile su kaplumbağaları kendilerini ve yavruları avcı hayvanlardan korumak amacıyla sadece geceleri yumurtlarlar ve yumurtlama bölgelerinde sadece geceleri toplanırlar.

## Ayrıca bakınız
* Amensalizm
* Fotodinamizm

## Dış bağlantılar
*
Temel Karataş

**Temel Karataş**, (d. 1977, Ağın) Türk yazar, gazeteci.

Kullandığı sahici dil, karakterler ve diyaloglar nedeniyle "*Genç Orhan Kemal*" olarak anılır.

## Yaşamı
1977 yılında Elazığ'ın Ağın ilçesinde dünyaya geldi. Vefa Lisesi (1994) ve İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesi'nden (1999) mezun oldu. Gündem, Dünya, Nokta gibi basın kuruluşlarında gazetecilik yaptı. 2004 yılında Yaşar Nabi Nayır Öykü Ödülünü aldı. Ödül kazanan dosya, aynı yıl **Yol Ağrısı** adıyla Varlık Yayınları tarafından kitaplaştırıldı. 2011 yılında Orhan Kemal Öykü Ödülüne değer görüldü. Yoksullukla mücadele eden günümüz insanlarını öyküleştirdi. Kullandığı sahici dil, karakterler ve diyaloglar, onun "Genç Orhan Kemal" olarak anılmasını sağladı.

Öyküleri; Varlık, Hece Öykü, E, Kül Öykü, Evrensel Kültür gibi dergilerde yayınlandı.

## Eserleri
* Yol Ağrısı (Öykü), Varlık Yayınları, 2004, İstanbul ISBN 975-434-278-4
* Ufka Bakan Gemiler (Öykü), Babil Yayınları, 2008, İstanbul ISBN 6054097043
* Küçük Yeşil Adımlar (Çocuk-Çevre), Optimist EKOIQ, 2011, İstanbul, ISBN 9786054538027
* 100 Yeşil Adım (Çevre), Optimist EKOIQ, 2012, İstanbul, ISBN 9786054538348
* Poyrazın İşçileri (Öykü), Granada Yay, 2013, İstanbul, ISBN 9786054643356
* Ağrı Eşiği (Öykü), NotaBene Yay, 2016, Ankara, ISBN 9786059679428

## Dış bağlantılar
* Derviş Şentekin ile söyleşi, '''Acıya doğru Yatıyorum''', ''Radikal Gazetesi, 25.11.2004''
* Recep Şükrü Güngör röportajı, '''Yaşamın İçinden Öyküler''', ''Edebistan.com, 01.12.2008''
*
Bayram

**Bayram**, millî, dinî veya özel olarak önemi olan ve kutlanan gün veya günlerdir.

## Kelimenin kökeni
İrani kökenli olan bayram kelimesi en eski Türkçe örneklerde **badram** olarak geçmektedir. Kelime Orta Farsçada **paδrām** ve aynı anlamda Soğdcada **patrām** yazımı ile neşe, huzur, mutluluk, sessizlik manasında kullanılmıştır ve **pati-** (geri, tekrar) ve **rāma-** (sükûn, barış ve mutluluk) kelime köklerinin birleşmesi ile oluşmuştur. Beyrem veya Mayram olarak da söylenir.

## Bayramlar
# Dinî bayramlar
# Millî bayramlar 
# Etnik ve uluslararası bayramlar 
# Şenlik ve Festivaller

## Bayram Gelenekleri

* Arife gününden hazırlıklara başlamak,
* Arife gününde temizlik yapmak,
* Bayram namazı sonrası bayramlaşmak,
* Bayramlıkları giymek,
* Aile büyüklerini ziyaret etmek,
* Şeker veya tatlı ikramında bulunmak,
* Kabir ziyareti gerçekleştirmek,
* Toplu sofralarda yemek yemek,
* Çocuklara harçlık dağıtmak,
* Uzak akrabalarla iletişim kurmak.

## Türk halk kültüründe bayramlar
Türk ve Altay halk inancında Bayram niteliği taşıyan farklı kutlu günler bulunur. Türklerde İslam öncesi genel kabul görmüş iki bayram vardır.

#**[[Koçagan]]:** Bahar Gündönümü. (Kosa ve Saya)
#**[[Paktıgan]]:** Güz Gündönümü. (Pakta ve Payna)

Ayrıca Sümer geleneğinden Orta Doğu ve Orta Asyaya yayılmış olan ve sözbiçim olarak da bu sıralamaya uygun düşen Nardugan bayramı bulunur.

Koçagan (Kosa) baharda yapılır ve Nevruz bayramıdır, bahar gündönümüne denk gelir. Gece ve gündüz eşitlenmiştir. Koça Han adına yapılır. Paktıgan (Pakta) ise güz gündönümüne denk gelir ve Baktı Han adına yapılır. Yakutlar güz bayramına Abası Isıyah/Isıga (Kötü-ruh Serpmesi/Saçısı), bahar bayramına ise Ayıhı Isıyah/Isıga (İyi-ruh Serpmesi/Saçısı) derler. Isıyah (Isıga) sözcüğünün mevsimsel sıcaklık değişiklikleriyle bağlantıyı akla getirecek biçimde ısı kökünden türemiş olması ve Is/Es/Ez (sahip) sözcüğüyle bağlantısı da dikkate değerdir. Daire şeklinde yapılan bu şenlikler hem halayı hem de Kazaklardaki Kımız Murunduk denilen ölenleri de çağrıştırmaktadır. Ayrıca değişik mevsim ve dönemlerde yapılan törenler vardır ve bunlar da günümüzde de pek çok yörede isim değiştirmiş olarak devam eder. Saya bayramı Koçagan'ın (Kosa'nın) öncesinde yapıldığı için aynı ritüelin uzantısı olarak görülebilir. Kosa bayramı yaklaşık olarak kuzuların yüz günlük olduğu dönemde, nevruzdan bir hafta önce başlar ve nevruzu simgeler. Payna ise Paktıgan'dan sonra Aralık gündönümüne denk gelir. Yakut Takviminde Payna adlı bir ay vardır. Bu dört bayram dört ayrı yaratıcı gücü simgeler. Koça Han, Saya Han, Baktı Han, Bayanay Han. Ayrıca kimi yörelerde iki bayram kutlanır. İslamiyet sonrasında ise iki tane önemli bayram kutlanmaya başlamıştır. Kurban Bayramı ve Ramazan Bayramı. Dünyadaki hemen her kültürde özel gün, şölen, bayram, şenlik gibi uygulamalara mutlaka rastlanır. Bu durum tekdüzelikten kurtulma isteğinin bir sonucudur.

## Bibliyografya
* Pertev Naili Boratav, *100 Soruda Türk Folkloru*, K Kitaplığı, İstanbul 2003.

## Kaynakça
Üç telli

**Üç telli**, üç sırada birer teli bulunan, Teke Yöresi'ne ait bir cura çeşidi. Asıl adı üç telli bağlama olan çalgının kısa adı üç telli olup yörede de bu adla bilinmesine karşın bazen yanlış olarak kopuz adı da verilmektedir. Boyu 55–60&nbsp;cm kadardır. 12–14 perdelidir.

Parmakla tellere vurarak ve telleri çektirerek çalınır. Boğaz havası ezgilerinde parmaklar sap üzerinde mızrap gibi kullanılır. En çok bağlama düzenine akortlanır ama değişik ezgilere göre zeybek düzeni, boğma düzen, kara düzen gibi farklı akortlar da uygulanır. Ulalı Ali Rıza Zorlu, Fethiyeli Mustafa Coşkun, Dirmilli Kadir Turan, Kozağaçlı Şakir Özyurt, Kozağaçlı Faik İnce, Kozağaçlı Habip Özyurt, Çörtenli Hüseyin Karakaya, Fethiyeli Ramazan Güngör, Fethiyeli Hasan Bülbül, Gökçeyakalı Hayri Dev, Burdurlu Hamit Çine geçmişten günümüze başlıca ustalarıdır. Hamit Çine'nin 'Üçtelli Bağlama Metodu' adında bir kitabı bulunmaktadır.
Citigroup

**Citigroup Birleşik Bankalar A.Ş.** Forbes Global 2000'ne göre *dünyanın en büyük şirketi*. Mal varlığı *1.9 Trilyon ABD doları* bulan şirketin *120.318 Milyar [[Amerika Birleşik Devletleri|ABD]]* Doları cirosu bulunmaktadır. Ünlü Rockefeller ailesinin bir kuruluşudur. Rothschildlerin yardımı ile kurulmuştur.

Mart 2014'te ABD Federal Mevduat Sigorta Kurumu (FDIC), Citygroup'un da aralarında bulunduğu 16 bankaya Libor faizlerinin belirlenmesinde manipülasyon yaptıkları gerekçesiyle dava açtı.

## Ayrıca bakınız
* JPMorgan Chase
* Bank of America
* Wells Fargo

## Kaynakça
Çayırdere

* Çayırdere, Ergani : Diyarbakır ili Ergani ilçesine bağlı mahalle
* Çayırdere, Malazgirt : Muş ili Malazgirt ilçesine bağlı köy
* Çayırdere, Pınarhisar : Kırklareli ili Pınarhisar ilçesine bağlı köy
* Çayırdere, Silivri : İstanbul ili Silivri ilçesine bağlı mahalle
2002 CONCACAF Altın Kupa

**2002 CONCACAF Altın Kupa**, altıncı CONCACAF Altın Kupa'tır. Katılan ülkeler Kuzey Amerika, Orta Amerika ve Karayipler'de bulunan ülkelerdir. 18 Ocak ve 2 Şubat 2002 tarihleri arası ABD'de gerçekleşmiştir.

Toplamda 12 takım dört gruba bölündü. Her gruptan en iyi iki takım çeyrek finale çıktı. Ekvador ve Güney Kore millî takımları CONCACAF dışındaki konfederasyonlardan olmalarına rağmen davet edilerek turnuvada yer almışlardır.

## İlk Tur
### A Grubu

### Sonuç
19 Ocak 2002, Kaliforniya

12 Ocak 2002, Kaliforniya

23 Ocak 2002, Kaliforniya

### B Grubu

### Sonuç
19 Ocak 2002, Kaliforniya

21 Ocak 2002, Kaliforniya

23 Ocak 2002, Kaliforniya

### C Grubu

### Sonuç
18 Ocak 2002, Miami

20 Ocak 2002, Miami

22 Ocak 2002, Miami

### D Grubu

### Sonuç
18 Ocak 2002, Miami

20 Ocak 2002, Miami

22 Ocak 2002, Miami

## Çeyrek final
26 Ocak 2002, Miami

A.G.= Altın gol

27 Ocak 2002, Kaliforniya

## Yarı final
30 Ocak 2002, Kaliforniya

## Üçüncülük
2 Şubat 2002, Kaliforniya

## Final
2 Şubat 2002, Kaliforniya

## İstatistikler
### Gol krallığı
**4 gol**
* Brian McBride

**3 gol**
* Kevin McKenna

**2 gol**

* Rolando Fonseca
* Rónald Gómez
* Paulo Wanchope
* Álex Aguinaga

**1 gol**

* Dwayne De Rosario
* Walter Centeno
* Hernán Medford
* Santos Dagoberto Cabrera
* Juan Carlos Plata
* Charles Alerte
* Golman Pierre
* Patrick Percin
* Adolfo Bautista
* Marco Garcés
* Jair García
* Carlos Ochoa
* Choi Jin-cheul
* Kim Do-hoon
* Song Chong-gug
* Stern John
* Jeff Agoos
* DaMarcus Beasley
* Landon Donovan
* Ante Razov
* Josh Wolff

**Kendi kalesine gol**

* Mark Rogers (Martinik karşısında)
* Kim Do-hoon (Kanada karşısında)
* Édison Méndez (Haiti karşısında)

## Dış bağlantılar
* 2002 CONCACAF Altın Kupa detayları
2000 CONCACAF Altın Kupa

**2000 CONCACAF Altın Kupa**, beşinci CONCACAF Altın Kupa'tır. 12-27 Şubat 2000 tarihleri arası ABD'de gerçekleşmiştir.

12 takım üç gruba bölündü. Her gruptan en iyi iki takım çeyrek finale çıktı. Kolombiya, Güney Kore ve Peru millî takımları CONCACAF dışındaki konfederasyonlardan olmalarına rağmen davet edilerek turnuvada yer almışlardır. 27 Şubat'ta Los Angeles'ta oynanan finalde, Kanada, Kolombiya'yı 2-0 yenerek şampiyon oldu.

## Birinci tur
### A grubu

### Sonuç
12 Şubat 2000, Miami

14 Şubat 2000, Miami

16 Şubat 2000, Miami

### B grubu

### Sonuç
12 Şubat 2000, Miami

14 Şubat 2000, Miami

16 Şubat 2000, Miami

### C grubu

### Sonuç
13 Şubat 2000, San Diego

15 Şubat 2000, Los Angeles

17 Şubat 2000, Los Angeles

### D grubu

### Sonuç
13 Şubat 2000, San Diego

15 Şubat 2000, Los Angeles

17 Şubat 2000, Los Angeles

## Çeyrek final
19 Şubat 2000, Miami

Uz.= Uzatmalar

20 Şubat 2000, San Diego

A.G.= Altın gol

## Yarı final
23 Şubat 2000, San Diego

24 Şubat 2000, Los Angeles

## Final

  
  

## İstatistikler
### Gol krallığı
**4 gol**
* Carlo Corazzin

**3 gol**
* Carlos Pavón

**2 gol**

* Paulo Wanchope
* Roberto Palacios
* Arnold Dwarika
* Cobi Jones

**1 gol**

* Jason de Vos
* Richard Hastings
* Mark Watson
* Faustino Asprilla
* Gerardo Bedoya
* Víctor Bonilla
* Gonzalo Martínez
* Hernán Medford
* Jafet Soto
* Harold Wallace
* Erick Miranda
* Juan Carlos Plata
* Guillermo Ramírez
* Sébastien Vorbe
* Samuel Caballero
* Reynaldo Clavasquín
* Milton Núñez
* José Luis Pineda
* Luis Hernández
* Rafael Márquez
* Emilio Mora
* Francisco Palencia
* Ramón Ramírez
* José del Solar
* Roberto Holsen
* Waldir Sáenz
* Jorge Soto
* Ysrael Zúñiga
* Lee Dong-gook
* Lee Min-sung
* Russell Latapy
* David Nakhid
* Mickey Trotman
* Dwight Yorke
* Chris Armas
* Jovan Kirovski
* Brian McBride
* Eric Wynalda

**Kendi kalesine gol**

* Marcial Salazar (Kolombiya karşısında)
* Shurland David (Meksika karşısında)

## Dış bağlantılar
* 2000 CONCACAF Altın Kupa detayları
Nablus

**Nablus** (Arapça: **نابلس**, İbranice: **שכם**) Batı Şeria Filistin Otoritesinin idaresinde olan büyük bir şehir.

Kudüs'ün 63&nbsp;km kuzeyinde yer alan şehrin nüfusu 126.132'dir. Şehir nüfusunun büyük bir kısmını Müslüman Araplar oluşturur. Şehirde ayrıca Hristiyanlar ve küçük bir topluluk halinde de Samaritler yaşamaktadır. Nablus'un vilayet sınırları içinde toplam 34.000 kişinin yaşadığı 3 Filistin Mülteci kampı bulunmaktadır. Şehir çevreside ayrıca, İsrailli yerleşimcilerin yaşadığı 14 yerleşim birimi bulunmaktadır.

Nablus şehrinin tarihi kısmında 17 İslami eser ve 11 cami bulunmaktadır. Bu camilerden dokuzu 15. asır öncesinde inşa edilmiştir. şehirde ayruca bir Ortodoks kilisesi ve bir samarit sinagogu bulunmaktadır.

Yavuz Sultan Selim zamanında Osmanlı idaresine giren şehirde Türklerin hakimiyeti 400 sene devam etti. Osmanlıların son döneminde Beyrut vilayetine bağlı Berka sancağının merkezi olan Nablus I. Dünya Savaşından sonra İngiliz Manda yönetiminin idaresine girdi. 1948'de Ürdün'ün bir parçası haline gelen Nablus 1967'deki Altı Gün Savaşından sonra  İsrail tarafından ele geçirilmiştir.

## Tarih
Nablus şehri 72 yılında Roma İmparatoru Vespasian şehre Flavia Neapolis ismini verdi. Şehir miladi 2. yüzyılda önemli bir merkez haline geldi.  5. ve 6. yüzyıllarda, Bizans döneminde, kentin Hristiyan ve Samaritan nüfusu Bizans yöneticilere karşı ayaklanması 529 yılına kadar şiddetli bir şekilde şehrin nüfusunun azalmasına sebep olmuş.

636 yılında, Müslümanlığın erken döneminde, Filistin'in çoğuyla birlikte Neapolis Ummar İbn el-Hattab'ın İslami Arap Halifeliği'nin egemenliğine girince şehrin adı Nablus olmuş. 1099'da şehrin bir süre Haçlıların eline geçmesine rağmen, karışık Müslüman, Hristiyan ve Samiriyeli nüfusu rahatsız etmeden bırakmışlar. Sonra Ayyubid ve Memlük dönemleri başlamış. Selahaddin Eyyubi'nin Ayyubid güçleri 1187'de Filistin'in iç bölgelerini kontrol altına aldıktan sonra, var olan İslam hakimiyeti Memluk ve Osmanlı İmparatorlukları altında devam ediyor.

1517 yılında Osmanlı İmparatorluğu'na girmesinin ardından Nablus Jabal Nablus ("Nablus Dağı") bölgesinin başkenti olarak tayin edildi. 1657'de, bir takım ayaklanmalardan sonra, kuzey ve doğu Levant'tan gelen Arap kabileler, Osmanlı otoritesini yeniden güven altına almak için şehre gönderildi. Bu kabilelerin İmparatorluğa sadakatleri Zâhir el-Ömer ve 19. yüzyılda da Nablus'u kısaca yöneten Muhammed Ali gibi rakiplerin bir tehdit oluşturmasını engelledi. Osmanlı yönetimi 1841'den itibaren Nablus'da kesinleştiği vakıt Nablus bir ticaret merkezi olarak gelişti.

## Ayrıca bakınız
* Nablus Hezimeti

## Kaynakça
V

**V**, **v** Türk alfabesinin 27. harfidir. Türkçe ismi *Ve*dir. Almancada *[[F]]* olarak sesletilirken, Lehçe, Türkmen Türkçesi gibi dillerde V harfi bulunmaz. Köktürkçe'de de V harfi yoktur.

## V Harfi ile W Harfi Farkı
W harfi klasik V sesinden kesinlikle farklıdır. V harfinde dudaklar birbirine değerken, bu seste (W harfinde) tıpkı U sesinde olduğu gibi dudakların birbirine değmesi söz konusu değildir. Arapçadaki Vav (**[[و]]**) ve batı dillerindeki w sesi başlıca örneklerdir. Örneğin: Tatarcadaki *Yawaş (Yavaş)* kelimesi. Uygur Türkçesindeki V harfine benzeyen bir sesi karşılamak için üç noktalı  **ۋ**  harfi kullanılır. Yani aslında harflerin doğru ses değerleri şunlardır:
* **[[W]]**: **<big> [[و]]</big> ** (Waw)
* **V**: **<big> [[ۋ]]</big> ** (Vav)
R

**Rr**, Türk alfabesinin 21. harfidir. Türkçe ismi *Re*dir. Türkçedeki kullanımı diğer dillere pek benzemez, ne Fransızcada olduğu gibi boğazdan, ne İngilizcede olduğu gibi yumuşak ne de İtalyancada olduğu gibi sert söylenir.
İtalyan Rönesansı

**İtalyan Rönesansı** (), Avrupa'da genel olarak Rönesans'ı başlatan, İtalya'da 14. yüzyılda başlayıp 17. yüzyıla dek hüküm süren kültürel değişim ve ilerleme süreci. Bu akım Toskana bölgesinde başladı ve merkezinde Floransa şehri yer aldı.

## Kaynakça
Q

**Qq**, Türk alfabesinde bulunmayan bir harftir. Ancak Türkçede **kû** /cuː/ ismiyle bilinir. Uluslararası Fonetik Alfabesi'nde ötümsüz küçükdilsil patlamalı ünsüzü gösterir.

## Tarihi

Q harfinin ortaya çıkışı, modern çoğu yazıların atası olan eski Sami yazılarında /q/ sesini temsilen qôp harfine dayanmaktadır. Bu harf, Eski Yunanca alfabelerin birinde Qoppa ismiyle /kʷ/ sesini temsil etmek için kullanılmıştır. Ancak Eski Yunancada bu sesin /p/ sesine evrilmesiyle Qoppa iki farklı şekil kazanmıştır, birisi 90 sayısını temsil etmek için, diğeri de /pʰ/ sesini temsil etmek için günümüzde /f/ sesini temsil eden phi harfine dönüşmüştür.

Etrüskler, Q ve V harflerini kullanarak /kʷ/ sesini temsil etmişlerdir ve bu kullanım eski Roma yazısında da kullanılmıştır. En eski Latin yazılarında; Q, C ve K harfleri birlikte aynı /k/ ve /g/ seslerini vermek için kullanılmıştır ve aralarındaki tek fark; K'nin A'dan önce, Q'nun O ve V'dan (V o zamanlar U yerine kullanılıyordu) önce, C'nin de diğer her durumda kullanılmasından ibaret olmuştur.

İlerleyen zamanlarda C, K ve Q harflerinin yerini almıştır ve Q sadece V harfinden önce /kw/ sesini temsil etmek için hayatta kalmıştır. Bu kullanım günümüzde çoğu Batı dilinde görülmektedir.

## Dillere göre telaffuzu

### Batı dillerinde
Batı dillerinde Q harf neredeyse sadece U harfinden önce gelir ve /kw/ diye okunur (İngilizce quick kelimesi /kwɪk/ diye telaffuz edilir. Bu kullanım Latinceden miras kalmıştır. Almancada birtakım ses değişimlerinden dolayı QU diyagrafı genellikle /kv/ diye okunur (Örnek: Quelle [ˈkvɛlə]).

### Bazı Türkî dillerde
Türkî diller 2 kere Latinleşme aşamasından geçmiştir: 1926'da SSCB'nin kuruluş döneminde ve 1991'de SSCB'nin çöküş döneminde. Bu süreçte yapılan birçok Türkî alfabede çeşitli artdamak ve küçük dil seslerini temsil etmek için Q harfi kullanılmıştır. Azericede bu harf /g/ (Türkçe **g**az, **g**onca) sesini temsil etmektedir. Bazı Türkî dillerde de yine küçük dilden gelen /ɢ/ sesini temsilen kullanılmıştır. Ortak Türkî Alfabede de /q/ (Türkçe karşılığı yok, küçük dilden gelen bir ses) sesini temsil etmek için kullanılmıştır. Buna göre Tatarca, Kırım Tatarcası, Kazakça gibi bazı diller de bu kullanımı kabul etmiştir. Benzer bir kullanım, Türkî olmayan Kürtçe dillerinde de görülmektedir.

### Başka kullanımlar
Arnavut Alfabesinde Q harfi, /c/ sesini göstermektedir (Türkçe **k**âğıt, **k**âr, **k**ömür gibi). Çincenin Pinyin Latinizasyon sisteminde ise bu harf, /t͡ɕʰ/ sesini göstermektedir (Türkçedeki **ç**i**ç**ek, **ç**özüm derkenki Ç harfinin sesine azıcık benzer, ancak dilin gövdesi damağa daha yakın). Arapçayı, Farsçayı Latinleştirirken de bu harfin kaf ق harfi yerine /q/ sesini temsil ettiği görülmektedir.

## Ayrıca bakınız
* Q̃ (Bağlaç Qu Harfi)
Ramallah

**Ramallah** (Arapça: رام الله), Filistin'in orta Batı Şeria bölgesinde yer alan bir şehirdir. Filistin'in idari başkenti ve aynı zamanda Ramallah ve el-Bireh Valiliği'nin başkentidir. Şehir, Kudüs'ün 10 km (6 mil) kuzeyinde, deniz seviyesinden ortalama 872 metre (2.861 ft) yükseklikte, el-Bireh'in bitişiğinde, Yahudiye Dağları üzerinde yer almaktadır.

Ramallah'ta Hirodes döneminden kalma taş işçiliği içeren binalar bulunmaktadır, ancak 11. yüzyıldaki Haçlı Seferlerinden öncesine ait tamamlanmış bir bina yoktur. Modern şehir, 16. yüzyılda Gassânîler'den gelen Arap Hristiyan bir aşiret olan Hadadeenler tarafından kurulmuştur. 1517'de şehir Osmanlı İmparatorluğu'na dahil edilmiş ve 1920'de I. Dünya Savaşı sırasında Birleşik Krallık tarafından ele geçirildikten sonra İngiliz Filistin Mandası'nın bir parçası olmuştur. 1948 Arap-İsrail Savaşı, Ramallah da dahil olmak üzere Batı Şeria'nın tamamının Ürdün tarafından işgal edilip ilhak edilmesine yol açtı. Ramallah daha sonra 1967 Altı Gün Savaşı'nda İsrail tarafından ele geçirildi. 1995 Oslo Anlaşmaları'ndan bu yana Ramallah, Batı Şeria'daki A Bölgesi'nin bir parçası olarak Filistin Yönetimi tarafından yönetilmektedir. 

Ramallah, son yıllarda önemli bir siyasi, kültürel ve ekonomik merkez haline geldi. Filistin Ulusal Yönetimi başkanının resmi konutu olan Mukataa, Filistin Yasama Konseyi ve Filistin Güvenlik Servisi'nin genel merkezi de dahil olmak üzere çeşitli Filistin hükûmet organlarına ev sahipliği yapmaktadır. Ayrıca birçok müze ve kültür merkezine ev sahipliği yapmakta ve dikkat çekici bir gece hayatına sahiptir. Tarihsel olarak şehir ağırlıklı olarak Hristiyan bir kasabaydı, ancak Müslüman nüfusu 2017 itibarıyla Ramallah'ın 38.998 sakininin çoğunluğunu oluşturacak şekilde artmıştır, Hristiyanlar ise önemli bir azınlığı oluşturmaktadır.
Pinatubo Yanardağı

**Pinatubo**, Filipinler'in Luzon Adası'nın merkezinde aktif bir yanardağdır. Dağ, Manila'nın 90&nbsp;km kuzeyinde, Angeles'in (•) 24&nbsp;km batısında yer alır.

1991 yılına kadar sönmüş bir volkan olarak kabul edilen Pinatubo'nun, 500 (veya 600) yıllık sessizliğinin ardından Haziran 1991'de son patlaması meydana gelir. Bu patlama, 20. yüzyılın en şiddetli patlamalarından biridir.
Saldırganlık

**Saldırganlık**, hayvanların kendilerini ve yaşadıkları alanı korumak, topluluk içinde belirli bir aşama sırası kurmak için benimsedikleri saldırı tavrını belirten hayvanbilim terimi.

Aşağı yukarı bütün omurgalılar ile omurgasızların bir bölümü, yaşamlarını ya da yaşamlarının bir bölümünü belirli bir çevrede geçirir, bu alana girmek isteyenlere, örneğin ev köpeğinin dişlerini göstermesi, hırlaması, boynundaki tüylerin kabarması gibi bir tehdit gösterisinde bulunurlar. Bu gösteri, yaşama alanına girmek isteyenleri durduramazsa, ölümle sonuçlanabilecek bir dövüş başlayabilir. Hayvanın yaşama alanına girmek isteyen, aynı türden bir yabancıysa, yumuşatıcı işaretler vererek ve boyuneğer tavır takınarak, dövüşü önleyebilir.

Hayvanların kendi toplulukları içinde üstünlük sağlamaları da çoğunlukla ya saldırganlık gösterisi ya da dövüş sonucunda gerçekleşir. Bir tavuk sürüsünde, yiyecek ve yer konusundaki aşama sırası dövüşle sağlanır ve durumun sürüp gitmesi için yeni dövüşler gerekmez; yalnızca tehdit gösterisinde bulunmak yeterlidir. Özellikle bir erkeğin birkaç dişiyle çiftleştiği omurgalılar arasında saldırganlık, doğacak yavruların babalarının en güçlü ve en sağlıklı erkekler olmasını sağlar. Yiyecek elde etmek ve sağlıklı üremek konusundaki üstünlük çabaları, niteliklerinin genler aracılığıyla yavrulara geçmesini ve sonraki kuşaklara da güçlü ve sağlıklı olmasını güvence altına alır.
Polis Radyosu

**Türkiye Polis Radyosu,** ya da bilinen adıyla **Polis Radyosu** Türkiye Polis Teşkilatının Medya-Halkla İlişkiler ve Protokol Daire Başkanlığı'na bağlı ve Türkiye genelinde ulusal yayın yapan bir radyo istasyonudur.

Emniyet personeli tarafından hazırlanan programlarla 5 Ekim 1952 yılında yayın hayatına başlayan Türkiye Polis Radyosu, TRT'den sonra Türkiye'de yayın yapan en eski radyo kanalıdır. İlk yıllarında merkezden desteklenen programlarla bölgesel yayın yapan bölge Polis Radyoları halinde iken, 2000 yılından itibaren uydu yayın sistemine geçilmiş ve Merkez Türkiye Polis Radyosu olarak yayına başlamıştır. 2019 yılından itibaren Ankara, İstanbul, İzmir ve Diyarbakır stüdyolarından yayınlar gerçekleşmektedir. 81 il, 15 ilçe ile ayrıca Ankara da yerel olarak Türk Sanat Müziği yayını yapan 94,4 Ankara Polis Radyosuyla birlikte; toplam 81 noktadan yayın yapmakta olup; www.polisradyosu.pol.tr internet adresinden, mobil uygulaması ve TÜRKSAT 4A uydusu üzerinden tüm dünyada yayın yapmaktadır.

Haber, Eğitim, Kültür, Sanat, Sağlık, Spor, Hukuk, Ekonomi, Teknoloji Magazin ve Eğlence türünden yaptığı programlarla kamu yararını ön planda tutan Türkiye Polis Radyosu; Emniyet Teşkilatının yayın organı olmasından hareketle halkı suç ve türlerine karşı bilgilendirmekte; Polis-Halkla ilişkilerin geliştirilmesine katkı sağlayıp, önleyici polislik anlayışı çerçevesinde yayınlarını gerçekleştirmektedir. 73 yıllık geçmişiyle bir marka haline gelen Türkiye Polis Radyosu; nitelikli çalışanları ve güçlü alt yapısı ile kalite çıtasını giderek yükseltmekte ve tarafsız yayıncılık anlayışıyla kendine ilke edinerek, radyo severlerin tercihleri arasında önemli bir yer almaktadır.

Türkiye Polis Radyosu'nda hiçbir ayrım gözetilmeksizin müziğin her türüne yer verilerek; birçok sanatçının eserlerini sevenlerine duyurabilmesini sağlamıştır. Her kesimi kucaklayan yayıncılık anlayışıyla Türkiye'nin en çok dinlenen radyo istasyonu olmayı başaran Türkiye Polis Radyosu; liderliğini günümüzde de sürdürerek, birçok radyonun örnek aldığı köklü bir kurum haline gelmiştir.

Reklam almayan bir radyo olan Türkiye Polis Radyosu, dinleyicilerine kaliteli ve kesintisiz müzik zevkini yaşatmakla birlikte; sosyal sorumluluk anlayışı çerçevesinde yapmış olduğu yayınlar ve Türkçenin kullanıma verdiği önemle, değerlerimize sahip çıkmaktadır.

Polis Radyosu Türkiye genelindeki 200'e yakın vericiyle TRT radyolarıyla birlikte en fazla karasal vericiye sahip radyo kanallarından biridir.

## Programlar

## Ödüller
* 1996 Cengiz Polatkan ödülü
* 2002 Radyo TV ve Gazeteciler Derneği ödülü
* 2002 Çevre Bakanlığı ödülü
* 2002 Tema Vakfı ödülü
* 2003 Trafik Vakfı ödülü
* 2003 Gaziler Vakfı ödülü
* 2004 Radyonun Yıldızları
* 2007 Karaman Türk Dili Ödülleri
* 2007 RTÜK Güzel ve Doğru Türkçe Kullanımı Ödülü
* 2019 2.Ulaşımda Aklın Yolu Ödülleri
* 2020 Radyo ve Gazeteciler Derneği Yılın Radyo Medya Oskarı

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* 
* Resmi ''Facebook'' sayfası
* Resmi ''İnstagram'' sayfası
* Resmi ''Twitter'' sayfası
* Resmi ''YouTube'' sayfası
Pervin Özdemir

**Pervin Özdemir** (d. 1951, İzmir), Türk seramik sanatçısıdır.

## Yaşamı
İzmir'de doğdu. 1968'de Ali Rıza Hiti'den sanat tarihi ve resim dersleri aldı. 1971'de yüksekokulu bitirdi. Resim, heykel birikimlerini 1980'lerde Resim ve Heykel Müzesi'nde seramiğe yoğunlaşarak sürdürdü. 1996'da Almanya'da Gelsenkirchen'de seramik atölyesinde etütler, Köln ve Amsterdam'da sanat araştırmaları yaptı, seramik sanatıyla ilgili makaleleri yayımlandı. Aynı yıllarda kurduğu atölyesinde öğrenci yetiştirmeye başladı. Türkiye'nin birçok kentinde ve Almanya'da 25 kişisel, 55 karma sergiye katıldı.

1990'da Efes'teki kişisel sergisi Japon televizyonlarında gösterildi. 1997'de Gelsenkirchen'de açtığı ilk Türk kişisel seramik sergisi Avrupa basınında yer aldı. Almanya, Hollanda, İngiltere, İsviçre, Avusturya, Macaristan, ABD, İtalya, İsveç, Avustralya, Japonya ve Fransa'da yapıtları bulunmaktadır. Özdemir, Efes Müzesi Sanat Galerisinde 7 yıl sanat danışmanlığı yaptı. 2000 yılında Şanlıurfa'da kişisel çağdaş seramik sergisini açarak Güneydoğu'da bir ilke daha imza attı. Turgut Pura Vakfı'nda Pervin Özdemir Ödülleri verilmektedir. 2006 yılı itibarı ile İzmir Güzelyalı Kültür Merkezi'nde öğrenci yetiştirmekte idi. Sanatçının birçok eseri, Ankara Resim Heykel Müzesi, Ankara Gazi Üniversitesi Arkeoloji Müzesi, Balıkesir Devlet Güzel Sanatlar Galerisi ve Çekirdek Sanal Müzesinde ve BRHD web sitesinde bulunmaktadır.

## Ödülleri
* Altın Testi 1. Mansiyon (1991)
* Altın Testi 1. Jüri ödülü (1994)
* Kültür Bakanlığı Halikarnas Balıkçısı Anadolu Medeniyetlerine Hizmet Ödülü (2002-2003).

## Kaynakça
Özgür Radyo

**Özgür Radyo** 1995 yılından 2016 yılına kadar İstanbul ve çevresine FM bandı 95.1 frekansından yayın yapan radyo. Halk müziği, özgün müzikler, sanat müziği, klasik müzik, yerli yabancı pop müziği ve dünya müziğinden çeşitli parçalarada yer vermektedydi.

29 Eylül 2016'da, 15 Temmuz askerî darbe girişimi sonrası ilan edilen olağanüstü hâl kapsamında çıkarılan kanun hükmünde kararname ile Özgür Radyo ile birlikte 12 televizyon kanalı ve 11 radyo kanalı kapatıldı. Gerekçe olarak "milli güvenliği tehdit eden yapı, oluşum ve gruplar ile terör örgütlerine aidiyeti belirlenen kanallar" ifadesi kullanıldı.

## Dış bağlantılar
* Özgür Radyo Ana Sayfa (2006 arşivi)

## Kaynakça
Pirat (yelkenli)

**Pirat**; Alman Carl Martens tarafından 1938'de tasarlanmış ve sonrasında geliştirilmiş bir yelken modelidir. Diğer sınıflarla benzer özellikleri (balon, donanım, makara sistemi vb) taşıyan Pirat'ın, Türkiye'de teknenin kalıbının da alınmasıyla birlikte son zamanlarda üretimi ve pirat sınıfına ait yelken malzemelerinin de bulunması oldukça kolaylaştı.

## Pirattaki Standart Donanım

* 3 adet çarmık ayakları (krom)
* 2-8 adet krom köprü
* 3 adet yuvarlak, 1 adet dikdörtgen büyük açılabilir plastik kapak
* Ana yelken arabasının bağlantı ağacı (maun, çam, maun lamine edilmiş)
* Salma kasası üstü ahşabı (maun)
* 1 adet 18&nbsp;mm su kontraplak dümen
* 1 adet maun çam lamine yeke
* İğnecilik takımı (krom)
* 1 adet yeke uzatması 100&nbsp;cm boyunda
* 1 adet 316 kalite 5mm.krom/çelik salma
* PVC kenar koruma
* 2 adet Cenoa arabası cem kilitli, 2 adet ray, 4 adet ray başlığı
* 1 adet ana yelken arabası, bir adet ray, 2 adet ray başlığı
* 2 adet cem kilit
* 2 adet self (Bailer)
* Salma için dönerli cem kilit
* Salma indirme mekanizması (1 adet makara + lastik takoz + göz)
* 2 adet plastik koç boynuzu 
* Alüminyum direkt 6,20 m boyunda 
* Alüminyum bumba direkt ıskaçası 
* Donanım ve aks. (Kromtelleri, tel ayarı, 2 adet mandar)
* Rüzgâr bayrağı
* Ana yelken ve flok
* Balon gönderi
* Direkt üzerinde balon teşkilatı.                                   
* Salma Kasası
                                                                           
## Dış bağlantılar
* https://web.archive.org/web/20190420004730/http://www.piratturk.org/