Üçüncü cinsiyet

**Üçüncü cinsiyet** veya **üçüncü cins**, bireylerin hem kendileri hem de toplum tarafından ne erkek ne de kadın&nbsp;olarak kategorize edildiği bir kavram.&nbsp;Ayrıca, üç veya daha fazla cinsiyeti tanıyan toplumlardaki bir toplumsal kategoriyi ifade eder. *Üçüncü*&nbsp;terimi genellikle "diğer"i kastediyor olarak anlaşılır; bazı antropologlar ve sosyologlar açıklanan dördüncü, beşinci, ve "bazı" cinsiyetleri ifade ederler.

Biyoloji,&nbsp;bir insanın  kromozomal ve anatomik biyolojik cinsiyetinin&nbsp;dişi, eril veya belirsizlik derecesi oluşturan ve&nbsp;erdişi&nbsp;olarak bilinen,&nbsp;cinsel iki biçimlilikteki&nbsp;nadir çeşitliliklerden biri olup olmadığını belirler. Ancak bir erkek, bir kadın veya bir diğer olarak kişinin kendisi veya toplum tarafından tanımlanan kimlik, genellikle bireyin içinde yaşadığı belli bir kültürdeki cinsiyet kimliği ve cinsiyet rolü tarafından da belirlenir.&nbsp;Her kültür cinsiyet rollerini katı bir biçimde tanımlamış değildir.

Farklı kültürlerde, üçüncü veya dördüncü bir cinsiyet çok farklı şeyleri temsil edebilir. Yerli Māhū Hawaii, bir ara devlet arasında erkek ve kadın ya da bir "kişi" belirsiz "cinsiyet".&nbsp;Güneybatı ABD'deki geleneksel Dineh&nbsp;dört cinsiyet olduğunu kabul eder: kadınsı kadın, erkeksi kadın, kadınsı erkek, erkeksi erkek. Ayrıca üçüncü cinsiyet terimi, yasal kimlik kazanan Güney Asya'daki&nbsp;hicralar, Polinezya'daki&nbsp;fa'afafine&nbsp;ve Balkanlar'daki&nbsp;yeminli bakireleri&nbsp;ifade etmek için de kullanılır.

## Cins ve cinsiyet
1970'li yılların başından bu yana, antropologlar&nbsp;bazı kültürlerde iki cinsiyetli bir çerçeve kullanarak yeterince açıklanamayan&nbsp;cinsiyet kategorileri&nbsp;olduğunu&nbsp;ifade etmiştir.&nbsp;Aynı zamanda, feministler&nbsp;de&nbsp;biyolojik cinsiyet ile&nbsp;(toplumsal/psikolojik) cinsiyet arasındaki ayrımı çizmeye başladı. Çağdaş cinsiyet kuramcıları&nbsp;genellikle iki cinsiyetli bir sistemin ne doğuştan ne de evrensel olduğunu iddia ederler. Yalnızca iki toplumsal normu&nbsp;tanıyan bir&nbsp;cinsiyet sistemi "heteronormatif" olarak tanımlanmıştır.

### Asya Pasifik
* Mikronezya: Chamorro dilinde Palao'ana, Guam dahil Kuzey Marianas Adaları.
* Polinezya: *[[Fa'afafine]]* (Samoaca), *[[fakaleiti]]* (Tonganca), *mahu wahine* (Hawaii), *mahu vahine* (Tahiti), *whakawahine* (Yeni Zelanda Māori) ve *[[akava'ine]]* (Cook Adaları Māori).
* Endonezya: *Waria*, modern Endonezya'da bulunan geleneksel bir üçüncü cinsiyet rolü. Ayrıca, Grand Park kültür Sulawesi olmuştur anlatıldığı gibi olan üç cinsiyet (erkek, kadın ve interseks) yanı sıra beş cinsiyette farklı sosyal roller.
* Japonya, **X-cinsiyet** bir üçüncü cinsiyet olarak  bilinir **Xジェンダー**. X-cinsiyeti bir cinsel kimlik için insanlar kim değil açıkça erkek ya da kadın.
* İçinde Filipinler, bir dizi yerel seks/cinsel kimlikleri yaygın olarak anılacaktır bir 'üçüncü seks' popüler söylem gibi bazı akademik çalışmalar. Yerel şartlar için bu kimlikler (hangi kabul aşağılayıcı bazı) vardır *baklâ* ve *binabae* (Tagalog), *bayot* (Ural), *agı* (Ilonggo), *bantut* (Tausug), *badíng* – hangi ifade etmek için 'gay' erkekler ya da trans kadınlar. Cinsiyet değişken kadın olabilir " diyor *ancak-* ya da tomboy.

### Avrupa
* Balkanlar: Yeminli bakireler,&nbsp;erkekler gibi giyinen ve çalışan ve yalnızca erkeklere özgü yerlerde yaşayan, ancak evlenmeyen dişiler.
* 18. yüzyılda İngiltere: Molly'ler
* 19. yüzyılda İngiltere: Uranian
* *[[Femminiello]]*, Napoliten kültüründe

### Orta Doğu
* Umman: *[[Xanith]]* veya *khanith*.

## Tarihi

### Akdeniz kültürü

Platon'un Sempozyum'unda, M.Ö. yaklaşık 4. yüzyılda yazılan, Aristophanes üç özgün cinsi (kadın, erkek ve erselik) içeren bir yaratılış efsanesiyle ilgilidir. Zeus tarafından ikiye bölünür ve yeniden birleşmek için kayıp diğer yarısının peşinde koşan dört farklı çağdaş cinsiyet türü oluşur; bu hesapta, modern karşıcinsel erkek ve kadının kökeni orijinal erselik (androjen) cinsiyettir. Hermafroditos efsanesi iki karşıcinsel aşığın birleşerek başlangıçta var olan erselik cinsiyete dönüşümünü içerir.

Dünya üzerindeki diğer yaratılış efsaneleri, kuzey Tayland'dakiler gibi, üç orijinal cinse olan bir inancı paylaşır.

### İsrail
Eski İsrail'de şunlar bulunmaktadır:
* *Zachar*: eril
* *Nekeva*: dişi
* *[[Androgynos]]*: hem eril hem de dişi cinsel organları (sonsuz yasal cinsiyet şüphesi)
* *Tumtum*: cilt tarafından gizlenen cinsel organ (cilt kaldırılmadığı sürece bilinmeyen cinsiyet)
* *Aylonit*: Kısır dişi. Dişi cinsel organları, kısır.
* *Saris*: hadım ya da doğal olarak kısır eril (genellikle "hadım" olarak çevrilir)

### Amerika

#### Orta Amerika
Tarihçi Matthew Looper'a göre, antik Maya uygarlığı&nbsp;bir üçüncü cinsiyeti tanımış olabilir. Looper, Maya mitolojisindeki erselik&nbsp;Mısır Tanrısı ve erkeksi Ay Tanrıçası'na ve hükümdarların bu tanrıları somutlaştırdığı ve kimlikleştirdiği ikonografi ve yazıtlara işaret etmektedir. Bu üçüncü cinsiyetin şifacılar veya su bulucular gibi özel rolleri olan iki ruhlu bireyleri de kapsayabileceğini önermektedir.

## Ayrıca bakınız
* İnterseks
* İki Ruh

## Kaynakça