12. Dünya Gençlik ve Öğrenci Festivali

12. Dünya Gençlik ve Öğrenci Festivali, 27 Temmuz - 3 Ağustos 1985 tarihleri arasında Moskova'da düzenlenen bir festivaldi. Festivale 157 ülkeden 26.000 kişi katıldı. Festivalin sloganı "*Antiemperyalist Dayanışma, Barış ve Dostluk İçin*" idi.

## Amaç

Festivalin politik amacı Sovyet toplum yaşamının olumlu yönlerini göstermekti. Festivalin siyasi programı, yeni bir uluslararası ekonomik düzenin kurulması, geri ve gelişmekte olan ülkelere ekonomik yardım sorunlarının tartışılması, yoksulluk ve işsizlikle mücadele ve çevre konularının gündeme getirilmesini içeriyordu. Anti-sovyet karşıtı unsurlar, tıpkı 1980 Yaz Olimpiyatları'nda olduğu gibi, festivalin açılışından önce Moskova'dan çıkarılmıştı.

## Etkinlikler

Festival etkinliklerinin ana organizatörü, Komsomol Merkez Komitesi sekreteri  başkanlığındaki Sovyet Hazırlık Komitesi idi.

Komsomol, festival mekanları olarak ağırlıkla Luzhniki Olimpiyat Kompleksi ve 3.000 yabancı katılımcının ağırlandığı Cosmos Otel gibi Moskova 1980 Yaz Olimpiyatları'nın altyapısından yararlandı. Festivalin açılışı, dört saatlik bir geçit töreni ve Lujniki Stadyumunda düzenlenen törenle gerçekleşti ve Sovyet televizyonunda canlı olarak yayınlandı. Festival, yeni seçilen SBKP Merkez Komitesi Genel Sekreteri Mikhail Gorbaçov'un konuşmasıyla açıldı:

Burada, büyük Lenin'in vatanında, bizim gençlerimizin insanlık, barış ve sosyalizmin soylu ideallerine nasıl derinden bağlı olduklarını doğrudan görebilirsiniz. Sanırım hepimiz bugün insanlık için barışın korunması ve güçlendirilmesinden daha önemli ve ivedi bir görev olmadığı konusunda hemfikiriz. Bizleri buna bağlayan geleceğe dair duyulan kaygı ve geçmişin anısına duyulan saygıdır. Forumunuz Hitler faşizmi ve Japonya militarizminin yenilgisinin, en kanlı ve acımasız savaş olan İkinci Dünya Savaşı'nın sona ermesinin 40. yılında yapılıyor. Bunun ardından birkaç kuşağı etkileyen o kadar ızdırap ve keder yaşandı ki bu ivedilikle bizlerin böylesi bir felaketin yeniden yaşanmasını önlememizi talep etmektedir.

Festival kapsamında genç sanatçılar sergisi, fotoğraf sergisi ve çeşitli amatör ve etnik grupların yanı sıra Doğu Bloku'ndan Zemlyane, Mashina Vremeni, Tsvety, , Dean Reed gibi profesyonel sanatçılar ile Batılı müzisyenler Bob Dylan ve Everything but the Girl konserleri de yer alıyordu. Yuri Livshits'e ait "Waltz of Silence" (Sessizlik Valsi) festivalin final şarkısı oldu.

## Türkiye'den katılım
Türkiye gençlik ve öğrenci hareketinin 12. Festivale katılımı için DDGF ve UÖB üyesi İlerici Gençler Derneği (İGD) öncülüğünde başlayan hazırlık çalışmaları sonucunda 12 Eylül 1980 askeri darbesi ya da öncesindeki sıkıyönetim tarafından kapatılan 5 örgütün katılımıyla 12. Dünya Gençlik ve Öğrenci Festivali Hazırlık Komitesi oluşturuldu. Hazırlık Komitesinde DHKD, GEB, Genç Öncü, İGD ve SGB yer alıyordu.

12 Eylül 1980 askeri darbesinden sonra yurtdışına çıkmış politik mültecilerden oluşan festival delegasyonda o sıralarda "Sol Birlik" adı altında güç ve işbirliği oluşturmuş bulunan, sırasıyla Türkiye Kürdistanı Sosyalist Partisi, Türkiye Komünist Emek Partisi, Türkiye İşçi Partisi, Türkiye Komünist Partisi ve Türkiye Sosyalist İşçi Partisi'nin gençlik örgütleri olarak bilinen bu örgütlerin yönetici ve üyelerinin yanı sıra Şanar Yurdatapan, Melike Demirağ, Şivan Perwer, Gani Cansever ve Yaşar Miraç gibi sanatçılar da yer alıyordu. Delegasyonun etkinlikleri arasında bir dayanışma gecesi düzenlenmesi, festivalin çeşitli toplantılarına katılarak ülkedeki gençlik ve öğrenci hareketlerinin mücadelelerinin dünyaya duyurulması, çeşitli ikili görüşmeler ve her zaman olduğu gibi Nâzım Hikmet'in kabrini ziyaret vardı.

## Dış bağlantılar
* Dünya Gençlik ve Öğrenci Festivallerinin Kronolojisi
* Moskova sokaklarında katılımcıların geçit törenini, Lenin Stadı'ndaki açılış törenini ve Mikhail Gorbaçov'un açılış konuşmasını gösteren, Moskova 1985 12. Dünya Gençlik ve Öğrenci Festivali açılış töreni konulu Sovyet belgeseli 'Merhaba'.

## Galeri

Dosya:12. Dünya Gençlik ve Öğrenci Festivalinden 01.jpg|Türkiye delegasyonu geçit töreninde
Dosya:12. Dünya Gençlik ve Öğrenci Festivalinden 02.jpg|Türkiye delegasyonu Lenin Stadı'na giriyor
Dosya:12. Dünya Gençlik ve Öğrenci Festivalinden 03.jpg|Türkiye delegasyonu Lenin Stadı'nda
Dosya:12. Dünya Gençlik ve Öğrenci Festivalinden 04.jpg|Türkiye delegasyonu Lenin Stadı tribünlerinde - Dünyada Barış, Türkiye'de Demokrasi flaması
Dosya:12. Dünya Gençlik ve Öğrenci Festivalinden 05.jpg|Dayanışma gecesi
Dosya:12. Dünya Gençlik ve Öğrenci Festivalinden 06.jpg|Dayanışma gecesinde Melike Demirağ
Dosya:12. Dünya Gençlik ve Öğrenci Festivalinden 07.jpg|Dayanışma gecesinde Şivan Perwer
Dosya:12. Dünya Gençlik ve Öğrenci Festivalinden 08.jpg|Azerbaycan-Türkiye buluşması
Dosya:12. Dünya Gençlik ve Öğrenci Festivalinden 09.jpg|Azerbaycan-Türkiye buluşmasında Melike Demirağ
Dosya:12. Dünya Gençlik ve Öğrenci Festivalinden 10.jpg|Festival programındaki çeşitli toplantılardan biri
Dosya:12. Dünya Gençlik ve Öğrenci Festivalinden 11.jpg|Festival programındaki çeşitli toplantılardan birinde İGD temsilcisi konuşma yapıyor
Dosya:12. Dünya Gençlik ve Öğrenci Festivalinden 12.jpg|Türkiye delegasyonu Nâzım Hikmet'in kabri başında


## Kaynakça