Eglantyne Jebb

**Eglantyne Jebb** (d. 25 Ağustos 1876 – ö. 17 Aralık 1928, Cenevre), İngiliz sosyal reformcusu ve aktivist.

## İlk yıllar

1876'da Ellesmere, Shropshire'da doğdu ve ailesinin yanında büyüdü. Jebbler, varlıklı bir aile olmalarının yanında, güçlü bir sosyal iradeye ve kamu hizmetine bağlılığa sahiptiler; annesi, Eglantyne Louisa Jebb, sanat ve zanaatı kırsal kesimdeki gençlerin arasında yaymak için "Home Arts and Industries Association" kuruluşunu kurmuş, kız kardeşi Louisa I. Dünya Savaşı'nda "Land Army"nin kurulmasına yardım etmişti ve yine kız kardeşi Dorothy Frances Jebb (İşçi Partisi başkanı Charles Roden Buxton ile evlidir), Alman halkının kötü ile özdeşleştirilmesine karşı kampanya yürütmüştür.

Eglantyne, Oxford'da, Lady Margaret Hall'da tarih öğrenirken ilkokul öğretmeni olmak için eğitim gördü fakat Marlborough'daki bir okulda bir yıllık deneyimden sonra öğretmenliğin kendine uygun olmadığına ikna oldu. Hasta annesine bakmak için Cambridge'e taşındı. Orada, hayırseverlik işine çağdaş bilimsel bir yön getirmeyi hedefleyen "Charity Organisation Society"ye katıldı. Bu şehir şartlarında geniş bir araştırma projesi gerçekleştirmesine olanak sağladı ve 1906'da bu araştırmasına dayanan *Cambridge, a Study in Social Questions* isimli kitabını yayımladı.

Bu kitabın fazla bir getirisi olmadı ve yıllarca sessizce yaşadı, ta ki "Makedonya Yardım Fonu" adına Makedonya'ya bir seyahat yapması istenene kadar. I. Dünya Savaşı patlak vermeden hemen önce döndü ve kısa süre sonra Dorothy tarafından düzenlenen bir projeye daldı, Dorothy Avrupa gazetelerini ithal ediyordu -bunların içinde hükûmetten özel izin gerektiren Almanya'dan ve Avusturya-Macaristan İmparatorluğu'dan da gazeteler vardı  ve düşman ülkelerdeki günlük hayatın hükûmet propagandasında anlatılandan çok daha kötü olduğunu açığa vuran İngilizce *Cambridge Magazine* dergisinde de ekler yayınlıyordu.

Savaş sona yaklaşır ve Alman ile Avusturya-Macaristan ekonomileri çökme seviyesine gelirken Dorothy ve Eglantyne için bu ülkelerin çocuklarının dehşete düşürecek kadar savaştan ve İtilaf Devletleri'nin bir ateşkes imzalandığında bile süren ablukasından etkilendiklerinden emindiler. Bir baskı grubu, "the Fight the Famine Council" (Açlıkla Savaş Konseyi) İngiliz hükûmetini ablukayı sonlandırması için ikna etmek üzere 1919'da kuruldu.

### Save the Children

Kısa süre sonra amaçları yardıma odaklandı. 15 Nisan 1919'da konsey Alman ve Avusturyalı çocuklar için para toplamak üzere bir fon kurdu - "the Save the Children Fund"(Çocukları Koruma Fonu). Londra'da 19 Mayıs 1919'da Royal Albert Hall'da kurulan bu organizasyon, sürpriz şekilde İngiliz halkından hızlıca büyük miktarda para topladı ve yetkililer yardım işini organize etmek için gönderildiler.

Fonun başarısı Eglantyne ve Dorothy'nin çocuklar için uluslararası bir hareket kurmaya teşebbüs etmelerini sağladı. The International Save the Children Union (*Union International de Secours a l'Enfant*, *Uluslararası Çocukları Koruma Birliği*) Cenevre'de 1920'de ana üyeler İngiliz *Save the Children Fund* ve İsveçli *Rädda Barnen* ile kuruldu.

Londra'da şimdi Eglantyne yönetimdeydi ve fonun "Charity Organisation Society"de öğrendiği profesyonel amacı benimsemesini sağladı. Bir yönetici, Lewis Golden, organizasyonu işletmevari bir kuruluşa çevirmesi için işe alındı. Golden yenilikçi - ve tartışmalı - bir yol olan gazetelere tam sayfa ilanlar vermeyi benimsemişti, bu yöntem oldukça verimliydi ve fon işi için önemli miktarda para topladı.

Merkez Avrupa'daki azaldığında, fonun dikkati yeni bir noktaya kaydı - Yunanistan'daki ve çevre bölgelerdeki bölgede süren çatışmanın sonucu olan bir mülteci krizi. Sonra 1921'de, bu durum kontrol altına alınırken yeni ve daha büyük bir acil durum ortaya çıktı. Kısmen savaşın yıkımının, devrimin, iç savaşın ve kısmen de Bolşevik hükûmetinin uyguladığı feci ekonomik politikalar sebebiyle Sovyet Rusya halkı, hasat yetersiz geldiğinden, kıtlıkla karşı karşıya kaldı. Yeni bir bağış çabası büyük miktarlar topladı ve bir Save the Children ekibi, kıtlığın ana merkezlerinden biri olan Saratov şehrine sevk edildi.

#### Çocuk hakları

Fonun yaptığı o kadar işin içinde, Eglantyne'in düşüncesindeki ana element planlı ve araştırma temelli bir hedefin önemiydi.1923'te, Rusya destek çabaları sona yaklaşırken ve Fon'un geliri keskin şekilde azalırken, Eglantyne başka bir konuya el attı - bu da çocuk haklarıydı.Cenevre'ye, çocuklarla ilgili bir sözleşme ile birlikte, Uluslararası Birlik'in bir toplantısına gitti.Sonuç kısa ve net - Eglantyne tarafından tasarlanmış - bir belgeydi; çocuk haklarını ve çocukara bu hakları vermekte ön safta uluslararası topluluğun görevini anlatıyordu.Çocuk Hakları Bildirgesi veya Cenevre Bildirgesi olarak bilinen belge bir yıl sonra Milletler Cemiyeti tarafından kabul edildi.

Avrupa'ya barış geri döndüğünde ve yardım çabaları gerilemeye girdiğinde, the Save the Children hareketi bildirgeyi tanıtmaya odaklandı.1925'te, birinci Uluslararası Çocuk Refahı kongresi Cenevre'de gerçekleştirildi. Bildirge geniş şekilde tartışıldı ve organizasyonlar ve hükûmetler tarafından desteklendi.1959'da genişletilmiş bir sürümü Birleşmiş Milletler tarafından öne sürülecek ve bu da 1989'daki Birleşmiş Milletler Çocuk Haklarına Dair Sözleşme'nin ana ilham kaynağı olacaktı.

## Ölümü

Uzun yıllar boyunca Eglantyne kötü sağlığıyla boğuştu ve 1928'de üç guatr ameliyatını takiben Cenevre'de bir bakımevinde öldü ve burada St. George Mezarlığı'na gömüldü.

7 Şubat 2024'te Cenevre şehri, Jebb'in naaşını Cimetière des Rois'teki bir mezara yeniden gömdü ve onu çocuk haklarına olan bağlılığından dolayı onurlandırmak için ciddi bir törenle eşlik etti. Mezarlık, Cenevre'nin Panthéon'u olarak kabul ediliyor ve burada şehre ve topluma özellikle olağanüstü katkılarda bulunan şahsiyetlere ait cenaze törenleri yapılıyor.

Bugün Eglantyne Jebb, 90 yıldır sadece pazarlama yöntemleriyle değil aynı zamanda uluslararası, açık fikirli ve profesyonel hedefleriyle de yenilikçi olan Save the Children organizasyonunun ilham veren kurucusu olarak anılmaktadır.

## Ayrıca bakınız
Çocuk hakları

Prenses Anne

## Kaynakça
* Brian Harrison, "Jebb, Eglantyne (1876–1928)", *Oxford Dictionary of National Biography*, Oxford University Press, 2004 en son 6 Haziran 2007'de erişildi
* Francesca Wilson - *Rebel Daughter of a Country House* (London 1967)