Hayata Artı Gençlik Programı

**Hayata Artı Gençlik Programı**, Coca-Cola Hayata Artı Vakfı, Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) ve Yaşama Dair Vakıf (YADA) işbirliğiyle 2005'ten bu yana devam eden bir programdır.

Hayata Artı Gençlik Programı, 2005 yılından bu yana Türkiye'nin dört bir yanından gelen 18-30 yaş arasındaki gençleri, çevre ve toplum sorunlarını düşünmeye, çözüm için projeler geliştirmeye teşvik ediyor. Gençlerin çevre projelerini destekleyen Türkiye'deki ilk, tek ve en uzun soluklu program olan Hayata Artı, yerel çevre sorunlarının çözümünde onların yol arkadaşı oluyor. “Hayata Artı” projeleri bugüne kadar çiftçilerden balıkçılara, belediyelerden bakanlıklara kadar birçok kişiyi ve kuruluşu etkiledi. Bütün bu kişiler ve kuruluşların yanında proje sahibi gençleri de sivil toplum liderlerine dönüştürdü, ailelerinin ve toplumun gururu haline getirdi.

Hayata Artı Gençlik Programı kapsamında bugüne kadar; Trabzon, Kocaeli, Van, Mardin, Siirt, İstanbul, Mersin, Bursa, Adana, Konya, Kahramanmaraş, Batman, İzmir, Mersin, Bitlis, Hakkâri, Şırnak, Çankırı, Ankara, Amasya, Erzurum, Manisa, Balıkesir, Antalya, Kırşehir, Uşak, Hatay, Kütahya, Muğla, Isparta, Artvin, Diyarbakır, Kırklareli, Elazığ illerinde toplam 52 proje hayata geçirildi.

## Hayata Artı Gençlik Programı Amacı

Hayata Artı Gençlik Programı, gençlerin tespit ettikleri çevre ve toplum sorunlarına çözüm üretmeleri konusunda teşvik unsuru olmayı amaçlıyor. Çözüm önerileri içerisinde sadece maddi destek olmak yerine, işin içine girip projelerini geliştirmelerine ve nihai sonuçlar elde etmelerine de yardımcı oluyor.

## Hayata Artı Gençlik Programı Aşamaları
# Ön başvuru
# Değerlendirme
# Hayata Artı Buluşması
# Ana başvuru
# Seçim
# Sözleşme
# Uygulama
# İzleme değerlendirme
# Raporlama
Türkiye'nin dört bir tarafından yapılan başvurular özenle değerlendiriliyor. Ön başvurular sırasında, proje fikrinin kısa ve özlü biçimde anlatılması bekleniyor. Teknik kurul tarafından değerlendirilen ön başvuru formları arasında başarılı bulunan fikirlerin sahipleri "Hayata Artı" Buluşması'na davet ediliyor. Bir hafta süren bu çalışmalarda gençler bir araya gelerek projelerini atölye çalışmalarında diğer gençler ve uzmanlarla birlikte değerlendiriyor ve geliştiriyor. Gençler atölye çalışmalarında elde ettikleri bilgi ve yeni fikirlerle hazırladıkları proje önerileri ile ana başvurularını yapıyorlar. Ana başvuruların seçici kurul tarafından değerlendirilmesinin ardından desteklenecek projeler belirleniyor.

## Hayata Artı’nın Gençlere Sunduğu Destekler
Hayata Artı Gençlik Programı, projelendirilebilir fikri olan gençlere proje tasarımı, yönetimi, danışmanlık ve projelerine fon desteği sağlıyor. Projelerin uygulanma süresi boyunca düzenli uzman ziyaretleri ile projeler gözden geçiriliyor, iyileştirme amaçlı öneriler geliştiriliyor ve projelerin tanıtımı için faaliyetler düzenliyor. 
Hayata Artı Gençlik Programı, su ve orman alanlarından en az birine odaklanan yenilikçi, yaratıcı, sürdürülebilir çevre projelerine destek veriyor.

## Hayata Artı Gençlik Programı Projeleri

### Ülkeye Nefes Köylüye Bereket
Proje, orman köylülerinin doğal mantar toplama, taşıma, saklama, pazarlama kapasitesini geliştirerek alternatif geçim kaynağı yaratmayı ve böylece orman üzerindeki insan baskısını azaltarak ormanın sürdürülebilir bir şekilde korunmasını sağlamayı hedefliyor.

### Tortum Çağlasın, Doğa Canlansın
Çoruh havzasının bir parçası olan Tortum Şelalesi'nin sürekli akmasını sağlayarak çevresindeki suya dayalı eko sistemi korumak üzere faaliyetler yürütecek bir gençlik ağı kurmayı hedefliyor. Yerel yönetim, kamu ve sivil toplum kuruluşları işbirliği ile Tortum Şelalesi'nin sorunlarını gündeme taşıyarak, yerel ve ulusal düzeyde farkındalık yaratmayı amaçlıyor.

### Daha Güzel Hazar İçin
Hazar Gölü kıyısındaki ekolojik koruma bölgelerine zarar veren çadır turizmini, doğaya uyumlu hale getirmek üzere model oluşturmayı hedefliyor.

### Gediz Dostu Çevreci Solucanlar
Proje, Gediz Havzası'ndaki su ve toprak kirliliğinin çözümüne katkıda bulunmak üzere, organik bir gübre çeşidi olan solucan gübresinin kullanımını yaygınlaştırmayı amaçlıyor. Solucan gübresi, toprakta ve su kaynaklarında kimyasal gübre kullanımı nedeniyle ortaya çıkan kirliliği önlüyor, toprağın organik madde içeriğini ve su tutma kapasitesini arttırarak sulamada ihtiyaç duyulan su miktarını %40,60 oranında azaltıyor.

### Sığlalar Geri Dönüyor
Proje, Sığla Ormanı'ndaki tahribatı durdurmak ve orman alanını genişletmek üzere "Koridor Metodu" ile kopuk orman parçalarını birleştirmeyi ve Sığla ağacının bölge halkı için değerini artırmak üzere farkındalığı artırmayı hedefliyor.

### Halep Çamlığı’nda Kuş Sesleri
Proje, Halep Çamı'nın gelişmesini engelleyen kese kurdunun ekosistemdeki doğal tüketicisi olan ötücü kuşların üremesini artırarak Halep Çamlığı'nı korumayı amaçlıyor.

## Kaynakça