Alois Brunner

**Alois Brunner** (8 Nisan 1912 - 2001 veya 2010), Avusturyalı bir Nazi savaş suçlusu ve SS komutanı. Brunner, Nihai Çözüm'ün mimarı Adolf Eichmann'ın sağ kolu olarak bilinir. 2. Dünya Savaşı başında Avusturya'da 47.000, ardından görev yaptığı Selanik'te 43.000 ve daha sonra çeşitli Avrupa ülkelerindekiler dahil, toplamda 100.000'den fazla Yahudinin toplama kamplarında ölüme gönderilmesinden sorumlu tutulur. Haziran 1943 - Ağustos 1944 tarihlerinde 24.000 erkek, kadın ve çocuğun gaz odalarına gönderildiği, Paris dışındaki Drancy kampının komutanlığını yapmıştır. Son görevi ise Slovakya'daki Yahudi toplumunun imhası olmuştur.

Savaş sona erdikten sonra Müttefikler tarafından ele geçirilmekten birkaç kez kıl payı kurtularak 1954'te Batı Almanya'dan, önce Mısır'a, ardından da Suriye'ye kaçmayı başarmıştır.

Alois Brunner insanlığa karşı işlediği suçlardan dolayı 1954 yılında Fransa'da gıyaben idama mahkûm edildi. 1961 yılında ve 1980 yılında Mossad tarafından kendisine gönderilen mektup bombasının bir sonucu olarak, sırasıyla bir gözünü ve sol elinin parmaklarını kaybetti.

Brunner'in, Suriye'deki uzun süreli ikameti sırasında, II. Dünya Savaşı'nda Naziler tarafından uygulanan etkili işkence ve sorgulama teknikleri konusunda verdiği danışmanlık hizmeti karşılığında kendisine Suriye'de sığınma hakkı, cömert bir maaş ve koruma sağlandı.

1980'lerin sonlarında Doğu Almanya ile Suriye arasında Brunner'in kendilerine iade edilerek Doğu Berlin'de tutuklanarak yargılanmasına yönelik görüşmeler Kasım 1989'da Berlin Duvarı'nın yıkılması ardından bu temasların kopması üzerine sonuçsuz kaldı. 1990'larda ise Bruner'in düzenli olarak bazı Doğu Almanlarla buluşup çay içtiği haberleri Fransa Büyükelçiliğine ulaşıyordu.

1990'lı yıllardan başlayarak Brunner'in nerede olduğu ve ölüp ölmediği hakkında periyodik medya spekülasyonları yapıldı. 1999 yılının Aralık ayında Alois Brunner'in 1996 yılında öldüğü ve Şam'da bir mezarlığa gömüldüğü söylentileri çıktı fakat Suriye'yi ziyaret eden Alman gazeteciler Brunner'in Şam'da Meridian Hotel'de yaşadığını tespit ettiler. Temmuz 2007'de, Avusturya Adalet Bakanlığı, Avusturya'ya sınır dışı edilmesini ve tutuklanmasını sağlayacak bilgi verenlere €50.000 ödeyeceğini açıkladı. Mart 2009'da Simon Wiesenthal Center, Brunner'in hala hayatta olabileceği ihtimalinin "zayıf" olduğunu bildirdi. Bu gerçeğe rağmen, çoğu kişi hala yaşıyor olabileceğinde ısrar ederek, 2011 yılında basında dünyada en çok aranan kişilerden biri olarak yer aldı.

Kasım 2014'te Simon Wiesenthal Merkezi, Brunner'in 2010'da Suriye'de öldüğünü ve Şam'da bir yere gömüldüğünü bildirdi. Simon Wiesenthal Center müdürü Dr. Efraim Zuroff'a göre bu bilgi Ortadoğu'da görev yapmış "güvenilir" bir eski Alman gizli servis ajanından geldi. Zuroff, Suriye'deki iç savaş koşulları nedeniyle, Brunner'in mezarının tam yerinin bilmenin imkânsız olduğunu söyledi. Kesin ölüm tarihi ve ölüm yeri bilinmemekle birlikte, yeni kanıtlar Brunner'in 2010 civarında Şam'da bilinmeyen bir yerde gömülü olduğunu ortaya çıkardı.

2017'de üç ayda bir yayımlanan Fransız dergisi *XXI*, gazeteciler Hédi Aouidj ve Mathieu Palain tarafından Brunner'ın Suriye'deki son yıllarına ilişkin bir araştırma yayımladı. Brunner'ın korunmasından sorumlu üç eski güvenlik görevlisi, Esad ailesinin onu istihbarat servisleri personelini eğitmek için nasıl kullandığını, ardından Aralık 2001'deki ölümüne kadar 1990'lar boyunca Şam'daki bir bodrumda ev hapsinde nasıl tuttuğunu anlattı. Eski gardiyanlardan biri, Ebu Hüseyin adıyla bilinen Brunner'ın "son yıllarında çok acı çektiğini ve ağladığını", "yıkanamadığını" ve günde sadece "bir yumurta veya patates" yediğini söyledi. Rapora göre, öldüğü sırada Brunner'ın bedeni İslami ritüellere göre yıkandı ve Şam'daki El-Affif mezarlığına gece gizlice gömüldü. Serge Klarsfeld raporu "son derece güvenilir" olarak nitelendirdi.

## Kaynakça