İstanbul Müzik Festivali

**Uluslararası İstanbul Müzik Festivali**, İstanbul Kültür Sanat Vakfı (İKSV)  tarafından İstanbul'da 1973'ten beri her yıl düzenlenen bir sanat etkinliğidir.İKSV'nin İstanbul'da düzenlediği diğer sanat festivallerinin öncüsü olan festivalde, ağırlıklı olarak klasik batı müziği repertuvarı seslendirilir.

Festival başlangıçta farklı sanat dallarını içeren bir programla ve *İstanbul Festivali* adı altında düzenlenmekte idi. 1994'ten itibaren sadece müzik alanına performansları içeren bir etkinliğe dönüşerek  Uluslararası *İstanbul Müzik Festivali* adını aldı.

Festivalde etkinlikler Aya İrini Kilisesi, Bulgar Kilisesi, Topkapı Sarayı, İstanbul Arkeoloji Müzesi Süreyya Operası gibi özel yerlerde gerçekleştirilmektedir. 2003'ten beri  festivalde, kültür ve sanata katkı veren usta sanatçılara *Yaşam Boyu Başarı Ödülü* takdim edilmekte, 2006'dan beri de kültür ve sanatı yönlendiren sanatçılara *Onur Ödülü* verilmektedir. 2012'den beri, festivalin açılış konserinde 30 yaşın altındaki bir müzisyene *Aydın Gün Teşvik Ödülü* verilmektedir. Festival ayrıca güncel klasik eserlerin bestelenmesi için her sene bestecilere siparişler vermektedir.

## Tarihçe
İstanbul Müzik Festivali ilk defa İKSV tarafından Türkiye Cumhuriyeti'nin 50. Yıldönümü lan 1973'te 15 Haziran - 15 Temmuz tarihleri arasında *"İstanbul Festivali"* adıyla düzenlendi. İlk programda ağırlıklı olarak klasik batı müziği yer almaktaydı. İKSV'in klasik müzik sevgisi ve beğenisinin yerleşmesi amacı doğrultusunda düzenlenmiş bir festivaldi.

Festival kapsamına zamanla diğer sanat dalları da girdi. Opera, klasik bale, çağdaş dans, geleneksel müzik, caz, pop, sinema, tiyatro ve görsel sanat dalları da programda yer aldı. İzleyicilerin ilgisi artıkça farklı sanat disiplinlerine ait etkinlikler, ayrı festivaller olarak yapılmaya başladılar.

1986'dan itibaren film, bienal, tiyatro ve caz etkinliklerinin ayrı festivaller haline gelmesiyle, müzik festivali de kendine özgü bir kimlik kazandı. 1994 yılında Uluslararası İstanbul Caz Festivali de ayrı bir festival olarak yapılandıktan sonra İstanbul Festivali "*Uluslararası İstanbul Müzik Festivali*" adını aldı. 2022'de 50. festival gerçekleştirildi.

Türkiye'de 2012-2022 yılları arasında gerçekleşen ve Avrupa Festivaller Birliği üyesi olan festivallerin programlarının analizini içeren bir çalışmaya göre bu yıllarda festivaller kapsamındaki müzik performanslarının %47,48'i  İstanbul Müzik Festivali'nde gerçekleşmiştir.

## Ödüller
### Yaşam Boyu Başarı Ödülü

* 2003 - Nevit Kodallı
* 2004 - İlhan Usmanbaş 
* 2005 - Leyla Gencer
* 2006 - William Christie
* 2007 - John Tavener
* 2008 - Jordi Savall
* 2009 - Daniel Barenboim
* 2010 - Arvo Pärt
* 2011 - José Antonio Abreu

* 2012 - Giya Kancheli
* 2013 - Krzysztof Penderecki
* 2014 - Zubin Mehta
* 2015 - Borodin Quartet
* 2016 - Murray Perahia
* 2017 - Philip Glass
* 2018 - Mischa Maisky
* 2019 - Yuri Bashmet
* 2020 - Alexander Rudin

* 2021 - Pēteris Vasks
* 2022 - Tan Dun
* 2023 - Anne-Sophie Mutter
* 2024 - Valentin Silvestrov

### Onur Ödülü

* 2006 - Ayşegül Sarıca
* 2006 - Suna Kan
* 2007 - Ayla Erduran 
* 2007 - İdil Biret
* 2008 - Gürer Aykal
* 2009 - Ayhan Baran
* 2010 - Yalçın Tura
* 2011 - Muammer Sun
* 2012 - Hüseyin Sermet
* 2013 - Güher- Süher Pekinel 

* 2014 - Gülsin Onay
* 2015 - Filiz Ali
* 2016 - İlhan Baran
* 2017 - Evin İlyasoğlu
* 2018 - Yekta Kara
* 2019 - Rengim Gökmen
* 2020 - Ahmet Say
* 2021 - Cihat Aşkın
* 2022 - Özkan Manav
* 2023 - Hasan Uçarsu

* 2024 - Cem Mansur
* 2025 - Mesut İktu

### Aydın Gün Teşvik Ödülü

* 2012- Hande Küden
* 2013- Cansın Kara
* 2014- Salih Emre Erşahin 
* 2015- Emre Engin
* 2016- Elman Mecid

* 2017-Veriko Tchumbridze 
* 2018- Can Çakmur
* 2019- Elvin Hoxha Ganiyev
* 2020- Alican Süner
* 2021- Gülün Ataklı

* 2022- Umut Sağlam
* 2023- Ilgın Top
* 2024- Bade Daştan

## Eser siparişleri

* 2011- İlhan Usmanbaş, *Konçerto*
* 2011- Turgut Pöğün, Müzikler 1
* 2012 - Fazıl Say, *Senfoni No. 2, op. 38, “Mezopotamya”*
* 2012- Giya Kancheli, Lingering
* 2013- Peteris Vasks, *Viyolonsel ve Yaylı Orkestra için Konçerto, “Klatbutne”*
* 2013- Kamran İnce, *Nasreddin Hoca*
* 2014-Alexander Raskatov, *Yabanda Çığlık* 
* 2014- Fazıl Say, *Sait Faik*
* 2015- Tigran Mansurian, *Viyola ve Piyano için Kilise Sonatı, [[Gomidas Vartabed|Komitas Vardapet]] anısına*
* 2015- Hasan Niyazi Tura, *Şehidin Türküsü*
* 2016- Özkan Manav, *Ludus Modalis*
* 2016- Michael Ellison, *Deniz Küstü*
* 2017- Philip Glass, *Senfoni No. 11*
* 2018- Dobrinka Tabakova, *Birlikte Hatırla Dans Etmeyi*
* 2019- Zeynep Gedizlioğlu, *İki Piyano için Yeni Eser*
* 2019- Alexander Tchaikovsky, *3/7/12*

* 2020- Hasan Uçarsu, *Toprak Sever İnsanları Birer Birer*
* 2020- Turgay Erdener, *Pastoral Dokuzlu “alla turca”*
* 2021- Peteris Vasks, Yaylı Çalgılar Dörtlüsü No:6 (2019)
* 2022- Thomas Adès, *Shanty – Over the Sea*
*2022- Tan Dun, *İkili Konçerto, keman, piyano, yaylılar orkestrası ve vurmalılar için*
* 2023- Michael Ellison, *Binboğalar Efsanesi*
* 2023- Meriç Artaç, Aida Shirazi, Kate Moore, *Kadınlar Yeterince Bekledi*
* 2023- Fazıl Say, *Dünya Anne*
* 2023- Cem Esen, *A Piece to Joy, op.33* 
* 2024- Dimitris Skyllas, *Son İlahi*
* 2024- Onur Türkmen, *Limon Ağacı*
* 2024- Steve Reich, *Yakup'un Merdiveni*
* 2025- Valentin Silvestrov, *Hafızanın Anları*
* 2025- Ceren Türkmenoğlu, *Yaylı Çalgılar Dörtlüsü için Yeni Eser*

## Notlar

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Uluslararası İstanbul Müzik Festivali