Miss Turkey

**Miss Turkey**, Türkiye'de düzenlenen ulusal düzeyde bir güzellik yarışmasıdır. Yarışma, Türk kadınlarının fiziksel özelliklerini, zarafetini ve çağdaş imajını uluslararası güzellik organizasyonlarında temsil edebilecek adayların belirlenmesini amaçlamaktadır. Katılım şartları arasında; yarışmacıların Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmaları, 18 ila 27 yaşları arasında bulunmaları, evli olmamaları ve çocuk sahibi olmamaları yer almaktadır. Miss Turkey, Türkiye'yi uluslararası güzellik yarışmalarında temsil edecek kişilerin seçilmesi bakımından önemli bir seçme platformu niteliği taşımaktadır. Miss Turkey ilk olarak *[[Cumhuriyet (gazete)|Cumhuriyet]]* gazetesi tarafından duyurulmuştur. 1980 yılından bu yana Miss Turkey yarışmasını organize eden **Miss Turkey Organization**, Miss World, Miss Universe ve Miss Supranational gibi uluslararası güzellik yarışmalarının Türkiye'deki resmi lisans sahibidir. Bu doğrultuda, Miss Turkey yarışmasında dereceye giren adaylar, Türkiye'yi söz konusu global organizasyonlarda temsil etme hakkı kazanmaktadır. Miss Turkey'de dereceye giren kişiler, Türkiye'yi temsil etmek amacıyla dünyanın çeşitli yerlerinde düzenlenen uluslararası yarışmalara gönderilirler.

## Tarihçe
Türkiye'nin en saygın güzellik yarışmaları arasında yer alan Miss Turkey ilk olarak 2 Eylül 1929'da dönemin hükûmetinin desteği ile düzenlenmiştir. Yarışma sonucu ilk Miss Turkey Feriha Tevfik olmuştur.

Miss Turkey, 80'li yıllara kadar "Türkiye Güzellik Yarışması" olarak adlandırılmıştır ve 1980 yılında tarihî bir değişiklik yapılarak ismini "Miss Turkey" olarak değiştirilmiştir.

Yarışma yeni ismini aldıktan sonra ilk kazanan kişi Fahriye Funda Aydoğdu oldu ve 1980 yılında "Miss Turkey" ismiyle yarışan ilk Miss World temsilcisi oldu.

Miss Turkey, 2011 yılında birçok Latin ülkesine benzer bir televizyon formatı geliştirdi. Jüri ve konuk jüri tarafından yapılan elemeler sonrası seçilen yirmi finalist, haftalar boyu süren bir kamp hayatına girerek Türkiye'yi temsil edeceği uluslararası yarışmalar için hazırlanacaktı. Bu format günümüzde de uygulanmaktadır.

2015 yılına kadar TV kanallarında yayınlanan Miss Turkey, 2016 yılında organizasyonun aldığı "dijitalleşme" kararı ile Instagram, Snapchat, YouTube gibi sosyal medya kanalları üzerinden yayımlanmaya başladı.

Yarışma, 1980 - 1990 yılları arasında *[[Güneş (gazete, 1982)|Güneş]]*, *[[Sabah (gazete)|Sabah]]*, *[[Tercüman (gazete)|Tercüman]]*, *[[Bulvar (gazete)|Bulvar]]* gibi çeşitli gazetelerin sponsorluğunda yapıldı. 1990 yılında Türkiye'de özel televizyon kanallarının kurulması ile Magic Box, Show TV, Kanal D, Star TV, NTV, CNBC-e, FOX gibi kanallar yarışmanın tanıtımını ve yayıncılığını üstlendi.

## Miss Turkey birincileri listesi

Yarışmada üzerinde durulması gereken bazı kayda değer durumlar:

***[[İnci Asena]]:** Merhum teyzesi Aylin Öndersev'in adını kullanarak yarışmaya katıldı.
***[[Nurlan San]]:** Doğum adı Nurlan Coşkun ve sahne adı Nurlan San olan Yeşilçam oyuncusu yarışmayı birinci olarak değil üçüncü olarak bitirmişti ve Ayten Örnek yarışmanın galibiydi. Ancak daha önce Nurlan San'a kuliste yarışma organizatörü tarafından kendisine kraliçe olması vadedildiğini söyleyerek itiraz etti. Organizatör ile çıkan tartışmadan sonra birinci Ayten Örnek olarak kaldı ancak Miss World'de Türkiye'yi Nurlan (Coşkun) San temsil etti. Bu yüzden iki birinci şeklinde listeye aktarılmış olsa da tek birinci Ayten Örnek'tir.
***[[Ayşe Belgin Güven]]:** 1982 yılında Bulvar gazetesi tarafından yapılan yarışmanın finalinde Hülya Avşar Türkiye Güzeli seçildi. Ancak daha önce evlenip boşandığı ortaya çıkınca yarışmadan ihraç edildi ve ikinci seçilen Ayşe Belgin Güven, Türkiye Güzeli ilan edildi.
***[[Neşe Yazıcıgil]]:** Yarışmada Neşe Yazıcıoğlu adıyla bilinen Türkiye güzelinin soyadı bazı resmî kaynaklarda Yazıcıgil olarak geçmektedir. Yarışmayı birinci olarak tamamlamıştır ancak yine aynı gazetelerde Yelda Gürani (evlendikten sonra Saner soyadını almıştır.) birinci olarak aktarılmıştır. Kendi demeçlerinde de bunu doğrulamıştır ancak yine de yarışmanın finalinin ardından hemen çıkan gazetelerde tek birinci Neşe Yazıcıgil'dir (Yazıcıoğlu) ve Türkiye'yi Miss World'de temsil etmiştir.
***[[Beyhan Kıral]]:** Yarışmada Tuna Algün adını kullanan ancak daha sonra gerçek adını da belirten Kıral, yarışmayı birinci tamamlamış ve Türkiye'yi dünya çapında temsil etmiştir (dönem gazeteleri haberleri doğrultusunda bilinen bilgidir).
***[[Mine Kürkçüoğlu]]:** Yarışmada Mine Kürkçüoğlu olarak bilinen Türkiye güzeli yine resmî kaynaklarda Mine Vargı olarak anılmaktadır.
***[[Afet Tuğbay]]:** Yarışmayı birinci bitirerek Türkiye'yi Miss World'de temsil eden Tuğbay'ın yanı sıra Asuman Tuğberk Yolaç da aynı yılın birincisi olarak bilinmektedir.

## Başlıca güzellik yarışmalarında Türkiye temsilcileri

***[[Cansu Dere]]:** 2010 yılı boyunca Miss Universe Türk delegesi olarak görev yapmıştır. Ancak, 2000 yılında düzenlenen Miss Universe Yarışması'nın yapıldığı ülke olan Kıbrıs'a gitmesi, Türkiye Cumhuriyeti Hükûmeti tarafından yasaklanmıştır. Bu yasak, kendisinin işgal altındaki bir bölgeye geçmediği sürece (ki bu, Kıbrıs Cumhuriyeti Yasaları tarafından kesin olarak yasaklanmıştır) geçerli değildi. Türkiye'deki yarışma komitesi, Cansu Dere'nin önce Yunanistan'ın başkenti Atina'ya, ardından Kıbrıs'a geçmesi için tüm düzenlemeleri yapmıştı. Cansu Dere Atina'ya gitmiş olsa da yasak kararı, gidişinden bir gün sonra açıklanmıştır. Hükûmetin yasaklama gerekçesi ise 'politik sebepler ve diplomatik anlaşmazlıklar' olarak belirtilmiştir. Bu gelişmeler sonucunda Cansu Dere, yaşı ve kurallar gereği Miss Universe'e katılmasına izin verilmeyen ikinci Türk delege olmuştur.
***[[Hülya Avşar]]:** 1983 Bulvar gazetesi yarışması sonucunda kazanan olmuş ama evlenmiş olduğunun ortaya çıkması yüzünden tacı alınmıştır. Taçsız kraliçe olarak kariyerine başlamış ve yarışmada gerçek kazanan yine kendisi olmuştur. 1983 yılında **[[Hülya Avşar]]**'ın yerine Türkiye güzeli unvanı **[[Dilara Haraççı]]**'ya verilmiştir.
***[[Sinem Sülün]]:** Miss Turkey yarışması o yıl Miss Universe yarışmasından daha sonra yapıldığı için süre bitimi nedeniyle Türk yarışma komitesi bir delege gönderemedi. Bu geç kalma hadisesinin ardından sözü edilen yılın delegesi Sinem Sülün o yıl yerine bir sonraki yıl Miss Universe yarışmasına katıldı.
***[[Meltem Hakarar]]:** 1988 Türkiye güzeli olmuştur. Ülkemizi Miss Universe yarışmasında temsil etmiştir. Sanılanın aksine Miss Universe kazananı değil, SSCB'de ilk kez yapılan Miss Charm yarışmasını kazanmış aynı yarışmada Halk Güzeli ve Miss Elegance unvanı kazanmıştır.

## Uluslararası güzellik yarışmalarında birinci olan Türk temsilciler

### Miss Europe
* 1952 **[[Günseli Başar]]**
* 1971 **[[Filiz Vural]]**
* 1982 **[[Nazlı Deniz Kuruoğlu]]**
* 1984 **[[Neşe Erberk]]**
* 1993 **[[Arzum Onan]]**

### Miss World
* 2002 **[[Azra Akın]]**

### International Pageant of Pulchritude
International Pageant of Pulchritude *(*Türkçesi: *Uluslararası Güzellik ve Zarafet Yarışması*), 1920'li ve 30'lu yılların en prestijli güzellik yarışması organizasyonuydu. Diğer yarışmalardan daha eski olan yarışma bütün ülkelerce saygı görüyordu. Yarışma Kâinat Güzellik Yarışması olarak da biliniyordu Yarışmanın birincileri hem Zarafet Güzeli hem Dünya Güzeli hem de Kâinat Güzeli unvanlarıyla anılıyorlardı. Ancak yarışma el değiştirip adı Kâinat Güzellik Yarışması olarak düzenlenmeye başlanınca, günümüz adıyla Miss Universe, yeni bir yarışma olarak dünyaya sunuldu ve Miss Universe güzelleri ayrı başlık altında toplandı. Dünya Güzeli unvanı da günümüzde Miss World ve Miss Earth yarışmaları ile karışmaması nedeniyle yaygın olarak kullanılmamaktadır. Bu dalda Türkiye'nin bir tek birincisi vardır. O dönem tüm dünyanın saygı duyduğu organizasyonun 1932 yılında yapılan yarışmasını Belçika'nın Spa kentinde kazanan Çerkez asıllı Keriman Halis'e bu büyük başarısından dolayı Mustafa Kemal Atatürk, "Kraliçe" anlamına gelen "Ece" soyadı bizzat kendi emriyle vermiştir.
* 1932 **[[Keriman Halis|Keriman Halis Ece]]**

### Miss Charm
* 1988 **[[Meltem Hakarar]]**

### Best Model of the World
* 1993 **[[Ebru Ürün]]**
* 2001 **[[Şenay Akay]]**
* 2005 **[[Tuğçe Güder]]**
* 2012 **[[Sezgi Sena Akay]]**
* 2017 **[[Aslıhan Karalar]]**
* 2019 **[[Derya Ekşioğlu]]**

### Top Model of the World
* 2000 **[[Yeliz Çalışkan]]**
* 2003 **[[Nihan Akkuş]]**

### Miss Asia Passific
* 1979 **[[Ayla Atlas]]**
* 1984 **[[Melek Gürkan]]**

### Miss Model of the World
* 2011 **[[Sevcan Yaşar]]**
* 2018 **[[Pınar Tartan]]**

## Diğer uluslararası yarışmalarda derece alan Türk temsilciler

### Top Model of the World
* 1994 Pınar Tezcan ***(2nd runner-up)***
* 2001 Başak Şahin ***(5th runner-up)***
* 2007 Zeynep Uğur ***(Top 15)***
* 2013 Burcu Taynaz ***(2nd runner-up)***
* 2014 Tiffany Kurak ***(Top 15)***
* 2018 Valeriya Samehylieiwa ***(Top 15)***
* 2019 Damla Nur Kartal ***(Top 15)***

### Best Model of the World
* 1991 Deniz Pulaş ***(2nd runner-up)***
* 1995 Eylem Çeliker ***(Best Photomodel)***
* 1997 Deniz Akkaya ***(Top 5, Best Grace)***
* 1998 Burcu Kutluk ***(Top 5, Best Grace)***
* 1999 Tuğba Karaca ***(Best Europe)***
* 2002 Irmak Atuk ***(1st runner-up)***
* 2003 Şebnem Sürücü ***(2nd runner-up)***
* 2006 Neslihan Önder ***(1st runner-up)***
* 2007 Senem Kuyucuoğlu ***(1st runner-up)***
* 2008 Yelda Kara ***(1st runner-up)***
* 2009 Tuğçe Sarıkaya ***(2nd runner-up)***
* 2011 Tuğba Melis Türk ***(1st runner-up***)
* 2013 Ayşenur Özkan ***(1st runner-up)***
* 2014 Cansu Melis Karakuş ***(1st runner-up)***
* 2015 Yağmur Ay ***(Best Model)***
* 2015 Özge Hoşgör ***(Best Catwalk)***
* 2016 Gizem Kayalı ***(1st runner-up)***
* 2018 Türkan Geyik ***(1st runner-up)***

### Miss Asia Passific
* 1980 Mine Koldaş ***(4th runner-up''')''
* 1983 [[Nazan Saatçi]] ***(2nd runner-up)***
* 1986 [[Nilüfer Apaydın]] ***(4th runner-up, Miss Photogenic)***
* 1987 [[Meltem Doğanay]] ***(Top 15, Miss Photogenic)***
* 1988 [[Öykü Ozma]] ***(Top 16, Miss Photogenic)***
* 1994 [[Özlem Mete]] ***(2nd runner-up, Miss Photogenic)***
* 1995 [[Neshan Mulazim]] ***(Top 12, Miss Photogenic)***
* 1998 [[Arzu Albayrak]] ***(Top 10, Best in Swimsuit)***
* 2000 [[Aysun Doğrul]] ***(Top 10, Best in Swimsuit)***
* 2002 [[Özge Ulusoy]] ***(Top 10, Best in Swimsuit)***
* 2005 [[Buket Köroğlu]] '''(Best in Evening Gown)'''

=== Miss Model of the World ===

* 1988 [[Sibel Tan]] ***(2nd runner-up)***
* 1989 [[Begüm Özbek]] ***(Top 10)***
* [[Filiz Baştüzel]] ***(Top 15, Miss Model of Asia)***
* 1993 [[Gökçe Yanardağ]] ***(Top 12)***
* 1994 Esra Dop ***(Top 12)***
* 1995 [[Tuğba Özay]] ***(1st runner-up)***
* 1999 [[Seçil Mutlu]] ***(Top 5)***
* 2000 [[Feza Gürsoy]] ***(2nd runner-up)***
* 2001 [[Şennur Şafak]] ***(Top 15)***
* 2002 [[Kadriye Yılmaz]] ***(Top 15, Best National Costume)***
* 2004 [[Aslı Baş]] ***(Top 26)***
* 2005 [[Binnur Gürbey]] ***(Top 26)***
* 2006 [[Elif Nur Karlıdağ]] ***(Top 30)***
* 2007 [[Bige Yıldırımer]] ***(Top 30)***
* 2008 [[Serap Tunç]] ***(2nd runner-up, Best National Costume)***
* 2009 [[Derya Çimen]] ***(1st runner-up)***
* 2010 [[Asuman Arifoğulları]] ***(Top 30)***
* 2012 [[Esra Serim]] ***(Top 36)***
* 2013 [[Sevinç Meşe]] ***(Top 36)**''
* 2015 [[Cansu Taşkın]] **(Top 26)**
* 2016 [[Merve Cansu Aydoğan]] **(Top 26)**
* 2019 [[Elif İlayda Kırçıl]] **(Top 30)'''

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
[https://www.missturkey.com.tr/index.html/  Miss Turkey resmi sitesi