Şinasi Çelikkol

**Recep Şinasi Çelikkol** (d. 1947, Bursa),  Karagöz ustası, tasvir yapımcısı.

Bursa'da 1988'den itibaren Karagöz sanatını yeniden canlandıran etkinliler düzenledi, 1994'te âhi geleneklerine göre peştemal kuşanıp hayalî ünvanı aldı.1997-2005 arasında  düzenlenen Bursa Kukla ve Gölge Oyunları Festivali'nin kurucusudur. 2024'te Yaşayan İnsan Hazinesi unvanına layık görülmüştür.

## Yaşamı
1947'de Bursa'da doğdu. Bursa'da Hocailyas İlk Mektebi'nde ve Bursa Ticaret Lisesi'nde okuduktan sonra; yükseköğrenimini İstanbul İktisadi ve Ticari İlimler Akademisi'nde tamamladı. Babası ile birlikte turistik eşya alım satımı ile uğraşan Çelikkol, Bursa ve çevresine ait özgün etnografya örnekleri toplamaya babasının etkisi ile başladı.1960'lı yıllarda turistlerin ilgisi nedeniyle Karagöz figürleri satın almaya başladı. Karagöz sanatına ilgisi bu şekilde başladı.

1983 yılında Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın düzenlediği *Geleneksel Türk Tiyatrosu Festivali* sırasında Hayalî Küçük Ali'nin torunu Hayali Torun Çelebi ile tanıştı. Bu festival vesilesiyle dükkanına gelen Metin Özlen, Orhan Kurt, Taceddin Diker ve Torun Çelebi ile de tanışı ve Karagöz sanatını öğrendi. İlk defa 1987'de Kent Otel'de daha sonra Kapalıçarşı'da perde kurdu. 1988'de Ahmet Vefik Paşa Devlet Tiyatrosu'nun girişinde ilk Karagöz sergisini açtı. Futbol ile de ilgilenen Çelikkol 1978-1993 arasında Bursa'da Soğukpınar, Yunuseli, Yeni Mahalle takımlarının futbol antrenörlüğünü yaptı. 1989'daki Büyük Bulgaristan Göçü ile Bursa'ya çok sayıda Bulgaristan'ın gelmesi üzerine Bulgaristan Türkleri'nin kıyafetlerini toplamaya başladı ve bir koleksiyon oluşturdu.

1993'te Bursa Ulusal Karagöz Festivali'nin düzenlenmesine ön ayak oldu. 2005 yılına kadar 11 defa Bursa Karagöz Festivali düzenleme Komitelerine başkanlık yaptı. Karatöz gösterileri için Bursa'ya dışardan gelen Karagöz sanatçılarına kendisi, kardeşleri, oğlu ve eşi ile birlikte yardaklık etti. Karagöz sanatçıları ile başka şehirlere ve ülkelere gitti.1993'te ustası Metin Özlen ile Beyaz Rusya'ya gidip oyunlar sergiledi ve sergi açtı. 1994'te 2. Bursa Ulusal Karagöz Festivali'nin açılışına Hadi Poyrazoğlu'nun elinden peştemal kuşandı ve *hayalî* unvanını aldı.

1995'te ustaları Orhan Kurt ve Metin Özlen ile Yunanistan'a gitti. Marusi kentinde  gördüğü Karagöz Müzesi'nden etkilendi. Kasım 1995'te gerçekleşen Uluslararası 3. Bursa Karagöz Festivali'nin ardından Bursa'da Karagöz Anıtı karşısındaki atıl durumdaki trafo binasının Karagöz sanatının yaşatıldığı bir yapı haline getirmek için çabaladı. *1997'de [[Karagöz Müzesi|Karagöz Evi adını alan bu binada]] 9 yıl boyunca*  koleksiyonundaki Keles yöresine ve yörük halklarına ait dokuma, el sanatları ve kıyafetleri sergiledi. Aynı yıl *[[UNIMA|Milletlerarası Kukla Birliği]]*'nin Bursa şubesini kurdu. Bursa Karagöz Evi'nde düzenli Karagöz gösterileri yaptı.

Çelikkol, Bursa'da düzenlenen Karagöz çıraklık seminerlerinde ve unutulmaya yüz tutan mesleklere ve yerel değerleri yeniden canlandırmak maksadıyla 2010'da gerçekleştirilen *Bir Usta Bin Usta Projesi* kapsamında 32 kişiye ders vererek Karagöz sanatının aktarılmasına katkı verdi.

Çalışmalarından ötürü 1993 yılında *Türkiye Folklor Araştırma Derneği*, 1997'de Uluslararası Gölge Oyunu Birliği, 1998 yılında *İstanbul Çocuk Vakfı* tarafından ödüllendirilen Çelikkol, 2001 yılında *Uluslararası Kukla Festivali Onur Ödülü*'nü aldı. 2024'te Yaşayan İnsan Hazinesi unvanına layık görüldü. Ankara'da Beştepe Millet Kongre ve Kültür Merkezi'nde düzenlenen Yaşayan İnsan Hazineleri ödül töreninde Bursa'nın perde gazelini söylemiştir.

## Notlar

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Karagöz sanatçısı Şinasi usta kadim sanatı yaşatıyor, T24, 5 Aralık 2024
* Recep Şinasi Çelikkol, Vefakâr 21. Bölüm, Diyanet Tv, 13 Haziran 2022