Anarko-ilkelcilik

**Anarko-ilkelcilik** ya da **anarko-primitivizm** uygarlığın kökeni ve gelişimini anarşist bakış açısı ile inceleyen düşünce biçimleridir. Tarım devriminin insanlığa getirmiş olduğu yerleşik düzeni ve bu düzenin sistemli şekilde yürütülmesini sağladığını iddia eden yönetim erklerinin karşısında yer almaktadır. Tarım öncesi dünyada ekoloji ile barışık bir şekilde yaşamlarını devam ettirmiş olan avcı-toplayıcı bireyleri, toplulukları, sürüleri ve kabileleri incelemekte ve insanlığın nihai çıkışını burada görmektedir.

## Tarih

### Kaynaklar
Amerika Birleşik Devletleri'nde anarşizm, esas olarak Henry David Thoreau'nun yazılarında ekolojik bir görüşe sahip olmaya başladı. *Walden* (1854) adlı kitabında, endüstriyel uygarlığın ilerlemesine karşı doğal çevrede basit yaşamayı ve kendi kendine yeterliliği savunur. "Birçok kişi Thoreau'da bugün John Zerzan tarafından temsil edilen ekolojizm ve anarko-primitivizmin öncülerinden birini gördü . George Woodcock'a göre bu tutum, ilerlemeye karşı direniş fikri ve artan ekonomik materyalizmin reddi tarafından da motive edilebilir.19. yüzyılın ortalarında Kuzey Amerika toplumunu karakterize eden şey." Zerzan, Thoreau'nun "Geziler" (1863) metnini, *Medeniyete Karşı:* 1999'dan Okumalar ve Düşünceler adlı medeniyet karşıtı yazıların editörlü derlemesine dahil etti.

19. yüzyılın sonlarında, anarko-naturizm, anarşizm ve doğacılık felsefelerin birliği olarak ortaya çıktı. Esasen İspanya, Fransa, ve Portekiz'deki anarko-bireyci çevreler için önemliydi. İçindeki önemli etkiler Henry David Thoreau  Lev Tolstoy  ve Élisée Reclus idi.

Anarko-naturizm, modernitenin endüstriyel kitle toplumunun yapaylığından kaçınmanın bir yolu olarak ekolojik bir dünya görüşünü, küçük ekoköyleri ve en belirgin şekilde çıplaklığı teşvik etti. Natürist bireyci anarşistler, bireyi biyolojik, fiziksel ve psikolojik yönleriyle gördüler ve toplumsal belirlenimlerden kaçındılar ve bunları ortadan kaldırmaya çalıştılar. Fikirleri, Federico Urales'in (Joan Montseny'nin takma adı ) *La Revista Blanca'da* (1898-1905) Gravelle ve Zisly'nin fikirlerini desteklediği Fransa ve İspanya'daki bireyci anarşist çevrelerde önemliydi.

Bu eğilim, İspanya'daki CNT – FAI'nin dikkatini çekecek kadar güçlüydü. Daniel Guérin, *Anarchism: From Theory to Pratiğe* adlı kitabında, "İspanyol anarko-sendikalizminin uzun süredir " yakınlık grupları " dediği şeyin özerkliğini korumakla ilgilendiğini bildiriyor. Üyeleri arasında, özellikle de güneyin fakir köylüleri var. Her iki yaşam biçimi de, insanın vatansız bir topluma hazırlanarak dönüştürülmesine uygun görüldü. Zaragoza kongresinde üyeler, "sanayileşmeye uygun olmayan" naturistler ve çıplaklar gruplarının kaderini düşünmeyi unutmadılar. Bu gruplar kendi ihtiyaçlarının tamamını karşılayamayacakları için Kongre, komünler Konfederasyonu toplantılarına katılacak delegelerinin diğer tarım ve sanayi komünleriyle özel ekonomik anlaşmalar müzakere edebileceklerini öngördü. Geniş, kanlı bir toplumsal dönüşümün arifesinde, CNT, bireysel insanların sonsuz çeşitlilikteki özlemlerini karşılamaya çalışmanın aptalca olduğunu düşünmedi."

### Son temalar
Anarşistler, eşitlikçi ilişkiler için çabalayarak ve karşılıklı yardıma dayalı toplulukları teşvik ederek, tüm soyut güce temel düzeyde meydan okuyan anti-otoriter bir baskıya katkıda bulundular. Bununla birlikte, Primitivistler, geleneksel anarşistlerin analizinin ötesine geçerek, tahakkümsüzlük fikirlerini yalnızca insan yaşamını değil, tüm yaşamı kapsayacak şekilde genişletirler. Antropologların çalışmalarını kullanan primitivistler, neyle karşı karşıya olduklarını ve yön değişikliğini bildirmek için mevcut toplumun nasıl oluştuğunu anlamak için medeniyetin kökenlerine bakarlar. Ludditler'den ilham alan primitivistler, teknoloji karşıtı bir yönelimi yeniden alevlendiriyor. İsyancılar, eleştirilerin ince ayarını beklemeye inanmaz, bunun yerine uygarlığın mevcut kurumlarına kendiliğinden saldırırlar.

Primitivistler, durumculara ve onların *Gösteri Toplumu'ndaki* fikirlere ve meta temelli bir toplumdan yabancılaşmaya yönelik eleştirilerine çok şey borçlu olabilir. Derin ekoloji, ilkelci bakış açısını, tüm yaşamın refahının, ekonomik değerinden bağımsız olarak, insan olmayan dünyanın içsel değerinin ve içsel değerinin farkındalığına bağlı olduğu anlayışıyla bilgilendirir. Primitivistler, derin ekolojinin yaşamın zenginliği ve çeşitliliğine yönelik takdirinin, insan olmayan dünyayla mevcut insan müdahalesinin zorlayıcı ve aşırı olduğunun farkına varılmasına katkıda bulunduğunu görürler.

Biyobölgeciler, kişinin kendi biyobölgesinde yaşama ve biyobölgelerinin toprak, su, iklim, bitkiler, hayvanlar ve genel kalıplarıyla yakından bağlantılı olma perspektifini getirir.

Bazı primitivistler, çeşitli yerli kültürlerden etkilenmiştir. Primitivistler, hayatta kalmak için sürdürülebilir teknikleri ve yaşamla daha sağlıklı etkileşim kurmanın yollarını öğrenmeye ve dahil etmeye çalışırlar. Bazıları, insanların evcilleştirmeyi bırakıp kendilerini vahşi doğayla yeniden bütünleştirdikleri vahşi alt kültürden de ilham alıyor.

Bazı teorisyenler, anarko-primitivizmin politik bir ideoloji olarak bu kadar uzun süredir tutarlı bir şekilde var olduğu gerçeğinin, medeniyetten memnuniyetsizliğe ve kültürler ve nesiller boyunca hissedilen doğaya dönüş arzusuna işaret ettiğini öne sürüyorlar. Uygarlık ve doğa arasındaki ayrımın genişliğinin ya da algısının, uygarlığı yok etme arzusunu besleyen bir faktör olduğunu ve buna bağlı olarak anarko-primitivist düşüncenin devam eden geçerliliğini desteklediğini öne sürüyorlar.

### Düşünceler
İnsanlık tarihi akışının ilerleyişine etki eden birkaç büyük olay yaşamıştır. Bunlardan ilki tarımın keşfi olmuştur. Tahılların topraktan bitişi fark edilmiş, zaman içinde ekilmiş, gözlenmiş evcilleştirilmiş ve toprağın işlenilmesinin öğrenilmesiyle farklı bir boyut kazanmıştır. Yaşamlarını eskiden gezerek ve avlanarak geçiren insan şimdi tarlalarının başında, ilkel barınaklarını inşa etmiştir. Ürünler depolanmış ve diğer gezgin kabilelerin saldırılarından korunulmaya çalışılmıştır. Farklı besin türlerinde beslenen avcı-toplayıcıların tarım toplumuna geçiş ile birlikte besin çeşitlilikleri azalmış ve bu bir takım hastalıkların doğmasına neden olmuştur. Depolanan besinin korunma zorunluluğu örgütlenmeyi beraberinde getirmiştir. Erkek baskın rol olarak yavaş yavaş ortaya çıkmakta ve hegemonyasını kadın üzerinde sergilemeye bu dönemde başlamaktadır. Yerleşik düzenin doğumlar üzerinde etkisi vardır. Barınılacak bir yer vardır ve burası kendileri tarafından kurulan ve yavaş yavaş örgütlenmeye başlayan bir yerdir.

## Kavramlar
Bazı anarko-ilkelciler, tarımın ortaya çıkmasından önce insanların sosyal, politik ve ekonomik olarak eşitlikçi olan küçük, göçebe  gruplar halinde yaşadığını belirtirler . Hiyerarşiden yoksun oldukları için bu gruplar bazen anarşizmin bir formunu somutlaştırıyor olarak görülür.

İlkelciler, tarımın ortaya çıkışının ardından, büyüyen insanlık kitlelerinin teknolojiye  ve iş bölümü ve hiyerarşiden kaynaklanan soyut güç yapılarına her zaman daha fazla bağımlı hale geldiğine savunuyorlar.İlkelciler, anarşist bir toplumda bahçeciliğin ne dereceye kadar mevcut olabileceği konusunda hemfikir değiller, bazıları permakültürün bir rolü olabileceğini öne sürerken diğerleri kesinlikle avcı-toplayıcı geçimini savunuyor.

### Medeniyet ve şiddet
Anarko-ilkelciler, birkaç antropolojik referansa dayanarak, avcı-toplayıcı toplumların savaşa, şiddete ve hastalığa daha az duyarlı olduğunu belirtiyorlar.

Bununla birlikte, Lawrence Keely gibi bazıları, kabile temelli birçok insanın gelişmiş devletlerden daha fazla şiddete eğilimli olduğunu öne sürerek buna itiraz ediyor.

### Evcilleştirme
John Zerzan gibi anarko-ilkelciler evcilleştirmeyi "hayvanlara ve bitkilere hükmetme isteği" olarak tanımlarlar ve evcilleştirmenin "medeniyetin tanımlayıcı temeli" olduğunu iddia ederler.

Aynı zamanda, böyle bir geçiş yapmayan diğer ilk insan gruplarının yok edilmesini, köleleştirilmesini veya asimilasyonunu da içeriyordu.

Anarko-İlkelcilere göre evcilleştirme, hem evcilleştirilmiş türleri hem de evcilleştiricileri köleleştirir. Psikoloji, antropoloji ve sosyoloji alanlarındaki ilerlemeler, insanların kendileri de meta haline gelene kadar kendilerini ölçmelerine ve nesnelleştirmelerine olanak tanır.

### Tüketim ve kitle toplumu
Brian Sheppard, anarko-primitivizmin bir anarşizm biçimi olmadığını iddia ediyor. *Anarşizm vs. Primitivizm'de* şöyle diyor: " Son yıllarda, yarı-dini mistik grupları savundukları ilkelciliği (bilimin, rasyonalitenin ve teknolojinin reddi genellikle "teknoloji" genel bir terim altında toplanır) anarşizmle eşit tutmaya başladılar. Gerçekte, ikisinin birbiriyle hiçbir ilgisi yok.

Andrew Flood bu iddiaya katılıyor ve ilkelciliğin anarşizmin temel hedefi olarak tanımladığı şeyle çatıştığına işaret ediyor: "özgür bir kitle toplumu yaratmak".

Primitivistler bir " kitle toplumunun özgür olabileceğine inanmazlar. Sanayi ve tarımın kaçınılmaz olarak hiyerarşiye ve yabancılaşmaya yol açtığına inanıyorlar. Tekno-endüstriyel toplumların işlemesi için gerekli olan işbölümünün, insanları yiyecek, giyecek, barınak ve diğer ihtiyaçlarını karşılamak için fabrikalara ve diğer uzmanların emeğine güvenmeye zorladığını ve bu bağımlılığın onları bu toplumun bir parçası olmaya zorladığını öne sürüyorlar.

### Mekanik zaman ve sembolik kültürün eleştirisi
Sembolik kültür eleştirilerini dilin kendisine kadar genişleten ilkelcilerle ilgili olarak, Georgetown Üniversitesi profesörü Mark Lance, bu özel ilkelcilik teorisini "kutunun içinde kutuyu yok etmek için bir araç yaratmak için uygun iletişim gerektiğinden, kelimenin tam anlamıyla çılgınca" olarak tanımlıyor.

## Eleştiri ve karşı eleştiri
Anarko-primitivizmin dikkate değer eleştirmenleri arasında, post-sol anarşistler Wolfi Landstreicher  ve Jason McQuinn  Theodore Kaczynski ("Unabomber"),  ve özellikle liberter sosyalist Murray Bookchin yer alır.

### İfadeler ve anlambilim
Aktivist yazar Derrick Jensen, *Walking on* Water'da kendisinin genellikle " Luddite " ve "anarko-primitivist" olarak sınıflandırıldığını yazdı. Sanırım bu etiketlerin her ikisi de yeterince uyuyor. Başkaları da eserini ikinci terimle belirlemiştir;

### İkiyüzlülük
Yaygın bir eleştiri, ikiyüzlülüktür, yani medeniyeti reddeden insanlar genellikle mesajlarını yaymak için karşı çıktıkları endüstriyel teknolojiyi kullanırken, genellikle medeni bir yaşam tarzını sürdürürler. Jensen, bu eleştirinin yalnızca bir a''d hominem'' argümanına başvurduğunu, bireylere saldırdığını, ancak inançlarının gerçek geçerliliğine değil, karşı çıkıyor. Ayrıca, bu tür ikiyüzlülükten tamamen kaçınmak için çalışmanın etkisiz, kendi kendine hizmet eden ve aktivist enerjilerin uygun bir şekilde yanlış yönlendirilmesi olduğu yanıtını verir. Primitivist John Zerzan, bu ikiyüzlülükle yaşamanın daha geniş entelektüel sohbete katkıda bulunmaya devam etmek için gerekli bir kötülük olduğunu kabul ediyor. Jason Godesky, ikiyüzlülük suçlamasının bir genelleme olduğunu savunur ve "tüm ilkelciler kendi başına teknolojiye karşı değildir. Birçok ilkelci, teknolojinin belirsiz olduğu görüşündedir. Dolayısıyla, ikiyüzlülük suçlaması yalnızca *bazı* ilkelcilerin inançlarını *tüm* ilkelcilere ya da ilkelciliğin kendisine kadar genişletirsek.

### Yerli toplumların yüceltilmesi
Post-solcular Wolfi Landstreicher ve Jason McQuinn, hem yerli toplumların romantikleştirilmiş abartılarını hem de anarko-primitivist ideoloji ve derin ekolojide algıladıkları sözde bilimsel (ve hatta mistik) doğa çağrılarını eleştirdiler. Zerzan, anarko-primitivist görüşün yerlileri idealleştirmediğini, bunun yerine "son birkaç on yıldır antropoloji ve arkeoloji ders kitaplarında sunulan ana akım görüş olduğunu" söyleyerek karşı çıktı.

Theodore Kaczynski ayrıca bazı anarko-primitivistlerin ilkel toplumun kısa çalışma haftasını abarttıklarını savundular ve gıdanın işlenmesini, ateşin yaratılmasını ve çocuk bakımını değil, sadece gıda çıkarma sürecini incelediklerini savundular, bu da bir haftada toplam 40 saatin üzerine çıkıyor.

### Sosyal anarşistlerden eleştiri
Murray Bookchin'in yanı sıra, birçok sınıf mücadelesi odaklı ve sosyal anarşist, ilkelciliği "özgür bir toplum için mücadelede hiçbir yol göstermemekle" ve "onun taraftarlarının çoğu zaman kitle örgütlenmesi gibi gerçek şeylere saldırarak bu mücadelenin altını oymakla sonuçlandığını" eleştirir. kazanmak için bir gereklilik". Diğer sosyal anarşistler de, Birleşik Krallık nüfusunun yaklaşık %50'sinin gözlüğe ihtiyaç duyduğunu ve ciddi şekilde zarar göreceğine işaret ederek, teknolojiyi terk etmenin tehlikeli sonuçları olacağını savundu. Radyoaktif atıkların ekosistemlere sızmasını önlemek için on binlerce yıl boyunca yüksek teknolojili ekipmanlarla izlenmesi gerekecek, hastalıklar için düzenli tedaviye ihtiyaç duyan milyonlarca insan ölecek ve kitapların, kayıtlı müziklerin, tıbbi cihazların, merkezi ısıtma ve sanitasyon, yaşam kalitesinde hızlı bir düşüşe neden olacaktır. Dahası, sosyal anarşistler, gelişmiş tarım olmadan Dünya yüzeyinin milyarlarca insanı destekleyemeyeceğini, yani ilkel bir toplum inşa etmenin milyarlarca insanın ölmesini gerektireceğini iddia ediyorlar.

## Düşünürler
* Henry David Thoreau
* John Zerzan
* Gary Synder
* Jacques Camatte
* Derrick Jensen

## Kaynakça