James Doohan

**James Montgomery Doohan** (3 Mart 1920, Vancouver - 20 Temmuz 2005, Redmond, Washington), televizyon ve film dizisi *[[Uzay Yolu|Star Trek'teki]]* Montgomery "Scotty" Scott rolüyle tanınan Kanadalı aktör ve yazardır. Doohan'ın Starship ''Enterprise'ın'' İskoç baş mühendisi canlandırdığı karakter, *Star Trek* serisinin en tanınabilir unsurlarından biriydi ve dizinin birçok hayranına mühendislik ve diğer teknik alanlarda kariyer yapma konusunda ilham verdi. Ayrıca perde arkasında Klingon ve Vulcan dillerinin geliştirilmesinde katkılarda bulundu.

Doohan, oyunculuk kariyerinden önce Kanada 3ː Piyade Tümeni'nin 14. Saha Topçu Alayı'nda görev yaptı. Ayrıca Topçu İleri Gözlem Görevlisi (FOO) ve pilot olarak görev yaptı. Görünüşe göre dost ateşi sonucu yaralandığı Normandiya'nın D-Day işgali de dahil olmak üzere, II. Dünya Savaşı sırasında Avrupa'daki çatışmalara tanıklık etti. Savaştan sonra radyo ve televizyonda büyük bir deneyim kazandı ve bu da Star Trek dizisinde *Scotty* rolünü oynamasını sağladı. Orijinal *[[Uzay Yolu: Orijinal Seri|Star Trek]]* serisinin iptal edilmesinin ardından başka yapımlarda yer bulma konusunda sınırlı bir başarı elde etti; serinin animasyon ve film devamlarında karakteri canlandırmak için geri döndü ve Star Trek toplantılarında sık sık yer aldı.

## İlk yılları
Doohan, Britanya Kolumbiyası'ndaki, Vancouver'da, her ikisi de Kuzey İrlanda'nın Bangor şehrinden göç etmiş olan William Patrick Doohan ve Sarah Frances'in (doğumdaki soyadı Montgomery) dört çocuğundan en küçüğü olarak dünyaya geldi. Belfast'ta doğan babası eczacı, veteriner ve diş hekimiydi ve aynı zamanda İrlanda Eczacılık Derneği'nin üyesiydi. William Doohan'ın Bangor'daki Ana Caddede Trinity Presbiteryen Kilisesi'nin yanında bir kimyager dükkanı vardı ve 1923'te yüksek oktanlı benzinin yeni bir formunu icat etti. Doohan 1996'da yayınladığı otobiyografisinde babasının ciddi alkolizm sorunlarını anlatıyordu.

Aile Vancouver'dan Sarnia, Ontario'ya taşındı. Doohan liseyi Sarnia Collegiate Institute ve Teknik Okul'da okudu ve burada matematik ve fen bilimlerinde başarılı oldu. 1938'de Kanada Kraliyet Ordusu'na kaydoldu.

## ''Uzay Yolu''

Doohan çocukluğunda veri aksan konusunda yetenekliydi. USS ''Enterprise'ın'' baş mühendisi rolü için seçmelere katılan Doohan, birkaç farklı aksan yaptı. Yapımcı Gene Roddenberry hangisini tercih ettiğini sordu ve Doohan şu cevabı verdi: "Eğer bir mühendis istiyorsanız, benim tecrübelerime göre en iyi mühendisler İskoçlardır" dedi. Büyükbabasının "Montgomery Scott" adını seçti. Daha sonraki yıllarda Doohan, Star Trek toplantılarında oyuncu seçimi sürecini yeniden canlandırarak çeşitli olası ses ve karakterleri gösterdi.

Doohan'ın oynadığı Scotty karakteri başlangıçta yarı düzenli oynaması için tasarlandı; ancak rolü düzenli bir yardımcı karakter olacak şekilde yükseltildi.

## Ölümü
20 Temmuz 2005 sabahı saat 5:30'da Doohan, İkinci Dünya Savaşı sırasında zararlı maddelere maruz kalmaktan kaynaklandığına inanılan pulmoner fibrozun komplikasyonları nedeniyle Redmond, Washington'daki evinde öldü ve daha sonra cesedi yakıldı.

Küllerinin ¼ ons (7 gram) kısmının, ɡelecek sonbaharda Mercury Projesi astronotu Gordon Cooper da dahil olmak üzere diğer 308 kişiyle birlikte uzaya bir anma uçuşu için ɡönderilmesi planlandı. Külleri daha sonra 3 Ağustos 2008'de Falcon 1 roketiyle alçak Dünya yörüngesine fırlatıldı; ancak roket fırlatıldıktan iki dakika sonra başarısız oldu. Doohan'ın küllerinin bir kısmı, 2008 yılında Richard Garriott tarafından gemiye verildikten sonra Uluslararası Uzay İstasyonu'nun Columbus modülünün zemin kaplamasının altında saklandı. Doohan'ın küllerinin geri kalanı Washington'daki Puget Sound'a dağıldı. 22 Mayıs 2012'de, Doohan'ın kül formundaki kalıntılarının bir kısmını içeren küçük bir kavanoz, COTS Demo Flight 2'nin bir parçası olarak Falcon 9 roketiyle uzaya uçtu.

## Kaynakça