I. Karl

**I. Karl** veya **I. Charles** (Karl Franz Joseph Ludwig Hubert Georg Otto Maria; 17 Ağustos 1887 – 1 Nisan 1922) Avusturya'nın son imparatoru, Macaristan'ın son kralı, (Macarca: *IV. Károly*) Bohemya Krallığı'nın son kralı, (Çekçe: *Karel III.*) ve Avusturya-Macaristan İmparatorluğu'nun dağılmasından önce Habsburg-Lorraine Hanedanı'na ait son hükümdar.

## Hayatı

Avusturya Arşidükü Arşidük Otto ve Saksonya Prensesi Maria Josepha'nın oğlu olan Charles, 1914'te amcası Arşidük Franz Ferdinand'a yapılan Saraybosna Suikastı ile öldürüldükten sonra İmparator Franz Joseph'in varisi oldu. 1911'de Bourbon-Parma Hanedanı'ndan Prenses Zita ile evlendi.

Karl, Franz Joseph'in ölümünden sonra Kasım 1916'da tahta çıktı. Avusturya-Macaristan'ın I. Dünya Savaşı'ndan çıkışını müzakere etmek için gizli girişimlerde bulundu, ancak başarısız oldu. Karl'ın imparatorluğu federal bir birliğe dönüştürerek koruma niyetine rağmen, Avusturya-Macaristan hızla çözünmeye doğru yöneldi; Çekoslovakya, Sloven, Hırvat ve Sırp Devleti ilan edildi ve Macaristan, Ekim 1918'in sonuna kadar Avusturya ile monarşik ilişkilerini durdurduğunu açıkladı. 11 Kasım 1918 Ateşkesi'nin ardından Karl'ın devlet işlerinden çekilmesi istendi, ancak feragat etmedi. Ertesi gün Alman-Avusturya Cumhuriyeti ilan edildi ve Nisan 1919'da Avusturya Parlamentosu tarafından resmi olarak tahttan indirildi ve İsviçre'ye sürüldü.

Karl hayatının geri kalan yıllarını monarşiyi restore etmek ve tahta yeniden çıkmak için harcadı. 
1921'de Macar tahtını geri almak için iki girişimde bulundu; Her ikisi de Macaristan'ın naibi Miklós Horthy'nin desteğinin olmaması nedeniyle başarısız oldu.

## Ölümü
Karl ikinci kez Portekiz adası Madeira'ya sürüldü ve kısa süre sonra hastalandı. 1922'de solunum yetmezliğinden öldü.

## Taziz
Kilise liderleri Karl'ı her zaman Hristiyan inancını öne koyması ve özellikle 1917'den sonra savaş sırasında barış getirici rolünden dolayı onu övmüştür.

Onun azizleştirme davası için kampanya, 1949'da Viyana'da başlamıştır. Azizleştirme davası Roma'ya taşınmış ve 25 Nisan 1951 tarihinde "Tanrı'nın Hizmetkarı" ilan edilerek azizleştirme sürecinde ilk adım atılmıştır. 1972'de mezarı açılmış ve bedeninin çürümediği gözlemlenmiştir.

14 Nisa 2003 yılında Vatikan Aziz Davaları Dairesi, Papa II. Ioannes Paulus huzurunda Avusturyalı Karl'ın "Kahramanca Erdemleri"ni ilan etti. Bu şekilde Karl, "hürmet gösterilebilir" ünvanını aldı. 21 Aralık 2003'te kongregasyon, üç tıbbi uzmana dayanarak 1960'da Karl'ın şefaatiyle gerçekleşen bir mucizeyi onayladı. Karl'a dayandırılan bu mucize, *Societas Filiarum Caritatis a Sancto Vincentio de Paulo* tarikatı üyesi ve bir Polonya doğumlu Brezilyalı olan rahibe Maria Zita Gradowska'nın bilimsel olarak açıklanamayan iyileşmesiydi.

Papa II. Ioannes Paulus, 3 Ekim 2004'te Aziz Petrus Bazilikasında bir taziz töreniyle onu "Kutlu" ilan etti. Papa aynı zamanda, Karl'ın 1911'de Prenses Zita ile olan evlilik tarihini yani 21 Ekimi yortu günü ilan etti. Seremonide papa şunları söyledi:Hristiyanların belirleyici görevi Tanrı'nın isteğini aramak, anlamak ve uygulamaktır. Hristiyan bir devlet adamı olan Avusturyalı Karl bununla her gün yüzleşti. Onun bakış açısında savaş "dehşet vericiydi". Birinci Dünya Savaşı'nın kargaşası içerisinde o, benden önce gelen Papa XV. Benedict'in barış girişimini destekledi.31 Ocak 2008'de 16 aylık bir araştırmanın sonucunda Kilise, Karl'a atfedilen bir mucizeyi daha onayladı. Orlando, Florida'da bulunan bir "dindar Baptist", Louisiana'da yakın zamanda Katolik olmuş birkaç kişinin Karl'ın şefaatini istemesi sonucu mucizevi şekilde iyileşti.

2011'de Dua Ligi, Karl'ın Azizlik davasının desteklenmesi için bir websitesi kurdu ve Viyanalı Kardinal Christoph Schönborn davaya sponsor oldu. Karl'ın torunlarından biri olan Prenses Maria-Anna Galitzine, azizlik kampanyası için önce gelen figürlerden biri oldu.

## Kaynakça

## Daha fazlası
* 
* G. Brook-Shepherd, *The Last Empress: The Life & Times of Zita of Austria-Hungary, 1892–1989*, 1991. .
* Hopwood, Robert F. "The Conflict between Count Czernin and Emperor Charles in 1918." *Austrian History Yearbook* 4 (1968): 28-43.
* , *Kaiser Karl I. Der letzte Kaiser Österreichs. Ein biografischer Bilderbogen*, Sutton Erfurt, 2012. .
* Mason, John W. *The Dissolution of the Austro-Hungarian Empire, 1867-1918* (Routledge, 2014).
* Valiani, Leo. *The End of Austria-Hungary* (London: Secker & Warburg, 1973).
* PRECLÍK, Vratislav. Masaryk a legie (Masaryk and legions), váz. kniha, 219 str., vydalo nakladatelství Paris Karviná, Žižkova 2379 (734 01 Karviná) ve spolupráci s Masarykovým demokratickým hnutím (in association of Masaryk Democratic Movement), 2019, ISBN 978-80-87173-47-3, s. 28-30, s.84, s. 131, s. 166

## Dış bağlantılar

* Karl von Habsburg-Lothringen
* Blessed Emperor Charles League of Prayers
* Robert Rill: Charles I, Emperor of Austria, in: 1914-1918-online. International Encyclopedia of the First World War.