Vladimir Lenin heykelleri listesi

Sovyetler Birliği zamanından beri birçok şehirde **Vladimir Lenin'in heykelleri** bulunmaktadır. Sovyetler Birliği'nin dağılmasından sonra heykeltıraşlarından izin almaksızın birçoğu kırılmış ve tahrip edilmiştir. Daha öncelerinde de post-komünizm ülkeleri olan Baltık devletlerindede bu tip olaylar yaşanmıştır. Hâlen daha bazı eski Sovyet ülkelerinde (Rusya ve Belarus gibi) heykeller durmakta ya da yenileri yapılmaktadır.

Ayrıca Ukrayna'da Lenin ve Sovyet dönemine ait anıtlar kaldırılmaktadır. Buna karşın Ukrayna'dan tek taraflı bağımsızlık ilan eden Lugansk Halk Cumhuriyeti'nde Lenin'in 139.doğum gününde 2 yeni anıt açılmıştır.

## Eski Sovyet Ülkeleri
*Azerbaycan
**Bakü - Azadlık Meydanındaki anıt 1990 yılında kaldırıldı.
**Gence - Belediye binasının önündeki anıt 1991 yılında kaldırıldı ve yerine eski Cumhurbaşkanı Haydar Aliyev'in anıtı koyuldu.
*Ermenistan
**Erivan - Cumhuriyet Meydanındaki anıt 1991 yılında kaldırıldı.
*Belarus
**Minsk (başkent)
**Brest
*Estonya
**Jõhvi: 1953-1991, heykeltıraşlar; Enn Roos, Arseni Mölder, Signe Mölder.
**Kohtla-Järve: 1950-1992, Jõhvi şehrindeki anıtın kopyasıdır.
**Kallaste: 1988-19??
**Narva: 1957-1993, heykeltıraş Olav Männi.
**Pärnu:
***1950s–1981.
***1981-1990, heykeltıraş Matti Varik, 1979 yılında Kotka'da bir benzerini yapmıştır.
**Tallinn: 1950-1991, heykeltıraş Nikolay Tomski.
**Tartu:
***1949-1952 oturan Lenin (betonarme), heykeltıraş Sergey Merkurov.
***1952-1990 ayakta duran Lenin (bronz, boyu 3.5 m, ağırlığı 3.5 ton), heykeltıraşlar August Vomm, Garibald Pommer, Ferdi Sannamaes.
*Gürcistan
**Tiflis - Özgürlük Meydanındaki anıt 1991 yılında kaldırıldı..
*Letonya
**Cēsis, 7 Kasım 1959'da açıldı. Heykeltıraş Karlis Jansons (1896-1986) tarafından yapıldı. 17 Ekim 1990 tarihinde kaldırıldı.
*Litvanya
** Druskininkai: 1981, heykeltıraş N. Petrulis.
** Jonava: 1984, heykeltıraş K.Bogdanas.
** Kaunas: 1970, heykeltıraş N. Petrulis.
** Klaipėda: 1976-1991, heykeltıraş G.Jokubonis.
** Palanga: 1977, heykeltıraş Yevgeny Vuchetich
** Panevėžys: 1983, heykeltıraş G. Jokubonis.
** Šiauliai: 1970, heykeltıraşlar A. Toleikis ve D. Lukosevicius.
** Vilnius: 1952-1991, heykeltıraş Nikolay Tomski
** Vilnius: 1979, "Lenin ve Kapsukas Poronino'dayken", heykeltıraş K. Bogdanas.
Hepsi 1991 yılında kaldırıldı.
*Moldova
** Kişinev: tarih bilinmiyor - Moldexpo'da bulunmaktadır.
** Tiraspol: tarih bilinmiyor - Hükûmet binası dışında bulunmaktadır.
** Rîbnița: tarih bilinmiyor - Ana meydanda.
*Rusya
** Akhtubinsk Anıt şehir merkezindedir.
** Almetyevsk Anıt Lenin meydanında bulunmaktadır.
** Arzamas 2 anıt bulunmaktadır. Biri Katedral meydanında diğeri ise Barış Meydanındadır.
** Arhangelsk Şehirde birçok anıt bulunmaktaydı. Sadece birkaç tanesi şu anda yerindedir. Solombala'da meydandaki anıt Sovyetler Birliği zamanında konan son büyük anıttır (1988). Terekhina Caddesi, Gagarin Parkı'nda.
** Astrahan Anıt şehir meydanındadır.
** Balakovo, Saratov bölgesi: Şehirde 2 anıt vardır.
** Barnaul Şehirde 4 anıt vardır: 3 tanesi 3 ana meydanda (Ekim Meydanı, Sovyet bulvarında, Anatolia'da) ve bir tanede Upland Parktadır. 
** Belgorod Şehirde 4 anıt vardır - Katedral meydanı (eski Devrim Meydanı. Parkta. Lenin, şu andaki "Falcon" sineması  Belgorod Süt Fabrikasında bulunmaktadır.
** Berezniki Lenin Meydanında.
** Bogoroditsk Şehir Meydanında.
** Boksitogorsk Lenin Meydanında.
** Gelendzhik Mayachnaya caddesi üzerindedir.
** Dedovsk Küçük bir anıt Gagarin Caddesi üzerinde bulunmaktadır.
** Dzerzhinsk Lenin Meydanında.
** Dimitrovgrad Anıt şehir meydanında bulunmaktadır. 
** Dmitry Anıt şehir meydanında bulunmaktadır. 
** Dubna Lenin için yapılmış 2. büyük anıttır. (Toplamı:25 m, 10 metrelik kaide üzerinde 15 m anıt ağırlığı: 540 ton) 1937 yılında inşa edilmiştir. İdil Nehrinin kıyısında Moskova Kanalının başlangıcındadır.
** Dudinka Anıt Kültür Merkezinin önündedir.
** Dyatkovo Lenin Meydanında.
** Yekaterinburg İlk anıt Lenin Meydanında 1905 yılında yapılmıştır. İkinci anıt Sverdlovsk fabrikası sokağındadır.
** Efremov - Valilik binası yanındadır.
** İjevsk Anıt 1958 yılında Ulusal Kütüphanenin yanına yerleştirilmiştir. Heykeltıraş PP Yatsynova ve mimar LN Kulaga'nın eseridir. Bronz ve Granitten yapılmıştır.
** Ishimbay Lenin Meydanında (1966)
** Kazan
*** 1 Mayıs Meydanı ve sonradan eski Tiyatro Meydanında (1930-1951) 
*** Yeni anıt 1954'te Özgürlük Meydanına yerleştirildi.
*** Genç Vladimir Ulyanov anıtı 1954 yılında üniversite parkına yerleştirildi.
*** Ayrıca bir anıtta Sotsgorod'daki Lenin kültür merkezindedir. 
** Kaliningrad Zafer Meydanındaki anıt heykeltıraş VB Topuridze tarafından 1958 yılında yapılmıştır. 2005 yılında meydadaki inşaat nedeniyle anıt bakımı yapılmak üzere sökülmüş fakat sonra yerine konmamıştır.
** Kaluga Anıt valilik binasının önündedir.
** Kamensk Şahtinskiy Lenin Meydanında, Karl Marx bulvarı ile Puşkin Caddesi kesişimindedir.
** Kemerovo Sovyet meydanındadır.
** Kimry Şehir Meydanındadır.
** Kirov Tiyatro Meydanındadır.
** Kolomna Devrim Meydanındadır.
** Krasnodar 1956 yılında Komünist Partisi Bölge Komitesi'nin karşısındaki meydanda açılmıştır. 2007 yılında meydandaki çalışmalar sırasında sökülen anıt parkın başka bir yerine konmuştur. (heykeltıraş P. Sabsay, mimar. A Giants)
*** En eski Lenin anıtı heykeltıraş K. Dietrich şehirdeki parkta bulunmaktadır.
** Krasnoturyinsk Anıt valilik binasının önünde bulunmaktadır.
** Krasnoyarsk Anıt Devrim meydanındadır.
** Krasnoznamensk (Moskova), Anıt Kültür merkezi önünde bulunmaktadır.
** Kursk Anıt valilik binasının önünde bulunmaktadır.
** Sankt-Peterburg Vladimir Lenin'nin konuşma yaptığı zırhlı araç Finlandiya Tren İstasyonunun yanındadır.
** Veliki Novgorod, 2 anıt - Sofya bölgesinde, (Nisan 1928'de yapıldı, savaşta zarar gördü, 1958'de yeniden yapıldı)
** Vladikavkaz (heykeltıraş ZI Azgur, mimar G. Zakharov) 1957 tılında Lenin meydanında açıldı. 1993 yılında 2 kez patlatıldı. Daha sonra yeniden yapıldı.
**Volgograd Şu anda 5 anıt bulunmaktadır.
*** Büyük Lenin (Great Lenin)" - Hürriyet Meydanında
*** Küçük Lenin (Little Lenin)" - Alexander Pushkin parkının arkasındaki çocuk parkında.
*** Volgograd Teknik Üniversitesinin ana binasında.
*** 2 anıt araba fabrikasında.
*** Volga-Don Kanalı girişindeki Lenin Anıtı - (kaide yüksekliği - 30 metre, anıt yüksekliği - 27 metre. heykeltıraş - EV Vucetich.) Guinness Rekorlar kitabında yaşayan bir insan için yapılmış en yüksek anıttır.
*** 90. yıldönümünde yapılan anıt Lenin meydanında bulunmaktadır. heykeltıraş - EV Vucetic.
*** Valilik binasının karşısında.
*** Posta binasında bir anıt bulunmaktadır.
** Vyborg:
*** Şehir Meydanındadır - (1957)
*** Lenin'in bir büztü müzede bulunmaktadır.
**Yakutsk - Lenin Meydanında
**Yujno Sakhalin - Lenin Meydanında
** Zheleznogorsk (Krasnoyarsk oblastı) - Kültür sarayının karşısındaki Lenin meydanındaydı. Oradaki Stalin ve Lenin heykelleri sökülmüştür.
*Tacikistan
**Duşanbe Özgürlük meydanındaki heykel İsmail bin Ahmed'in heykeli ile değiştirilmiştir. Central Park'ta bulunan diğer anıt ise sökülerek Rudaki'nin anıtı ile değiştirilmiştir.
*Türkmenistan 
**Aşkabat, Anıt 1927 yılında şehrin merkezine inşa edilmiştir.
*Ukrayna 
** Kiev: Büyük Ekim Devrimi Anıtı.
**Kiev, Besarabsky Market'in önünde 1950 lerde inşa edilmiştir.
**Harkiv: Özgürlük Meydanı'ndaki anıt 1964 yılında inşa edilmiştir.
**Donetsk: Lenin Meydanında.
**Mariupol: Lenin Meydanında.
**Simferopol Kırım Özerk Cumhuriyeti'nin başkenti
**Sevastopol
**Yalta

## Diğer komünist ve post-komünist ülkeler

*Doğu Almanya: Berlin (1970) heykeltıraş Nikolai Tomski granit, 19 m, Leninplatz, 1992 yılında kaldırıldı ve Berlin dışına gömüldü. (yeniden dikilmesi planlanmakta); Lenin'in bir büstü hâlen Rus Büyükelçiliği duvarında bulunmaktadır. Bebelplatz kütüphanesinde bir cam vitrayı vardır. 
*Etyopya: Meskel Meydanı, Addis Ababa. Afrika'daki ilk Lenin anıtı Ekim 1983 burada açılmıştır. Anıt 1991 yılında hükûmetin düşmesinden sonra devrildi.
*Küba: Lenin Parkı'nde yer alan anıt.
*Macaristan: Érd (Heykel Parkı)
*Moğolistan: Ulan Batur, Ulan Batur Otelinin önünde ve Moğol Halk Partisi genel merkezine çok yakındı (14 Ekim 2012'de kaldırıldı). Anıtın kaldırılması sırasında bir konuşma yapan, vali Erdeniin Bat-Üül Lenin'i kınadı ve "O da diğer komünistler gibi katildi" demiştir.
*Polonya: Kraków Nowa Huta bölgesi, Aralık 1989'da çekilerek yıkılmıştır. 
*Romanya: Bükreş Casa Presei Libere (Özgür Basın Evi) önüne Nisan 1960 yılına inşa edildi. Mart 1990'da çekilerek yıkıldı.
*Vietnam: Hanoi Duong Dien Bien Phu caddesinde, Vietnam askeri müzesine bitişiktir.

## Komünist olmayan diğer ülkeler

*Birleşik Krallık: Londra Islington Müzesi, Daha önceden Holford meydanındaydı (Lenin'in Londra'da yaşadığı evin yanında) ve 1942 yılında açıldı. 1940'ların sonuna doğru büst meydandan kaldırıldı ve zaman zaman Islington Müzesinde sergilendi. Şimdi ise sürekli müzede bulunmaktadır.
*İrlanda: Kremlin Bar, Belfast, Avrupa'nın önde gelen Barlarındandır, heykel girişte bulunmaktadır.
*Danimarka: Hørsholm (1986 - 1996: Şu anda Kopenhag işçi müzesinde sergilenmektedir.
*Finlandiya:
**Kotka, Lenin parkında
**Turku, Sanat müzesinin yanında
*Fransa, Montpellier'de
*İtalya:
**Cavriago, Piazza Lenin (İtalyancada "Lenin Meydanı" demektir)
**Capri, Augustus bahçesinde
*Yunanistan, Atina: Yunanistan Komünist Partisi genel merkezinin önünde

*Hindistan:
**Kalküta
**Vijayawada
**New Delhi
***Nehru Park: Gerçek boyutlu bir Lenin anıtı Nehru Parkında bulunmaktadır. Anıt Ekim Devriminin 70. yıldönümü sırasında 1 Kasım 1987'de açılmıştır. Anıt bakan Nikolay Rıjkov, Hindistan Başbakanı Rajiv Gandhi ve eşi Sonia Gandhi tarafından açılmıştır. Her yıl 22 Nisan'da Hindistan Komünist Partisi ve diğer sol odaklı siyasi partiler anıtı ziyaret ederek Lenin'in doğum gününü kutlarlar.
***AKG Bhawan: Büyük bir büst AKG Bhawan'da, Hindistan Komünist Partisi genel merkez binasında bulunmaktadır. Beyaz renkli büst A. K. Gopalan büstünün yanındadır. Sovyetler Birliği Komünist Partisi tarafından hediye edilmiştir. 
*Hollanda: Enschede, Anıt TwentseWelle müzesinin önündedir.
*Antarktika:
**Plastik bir büst Aralık 1958'de bir Rus bilim insanı tarafından bırakıldı.
*İspanya:
** Büst Bilbao'daki Otxarkoaga bölgesindedir.
*Svalbard:
** Büst Barentsburg'un Pyramiden Meydanındadır ve Dünya'nın en kuzeyindeki Lenin büstüdür.
*İsveç:
**Vittsjö, İsveç'in güneyinde küçük bir kasabadadır.
*Amerika Birleşik Devletleri:

**Las Vegas - Mandalay Bay Otelinin Red Square (Kızıl Meydan) restaurantının dışında - (başsız)
**Seattle - Fremont yakınlarında
**Atlantic City, New Jersey - Tropicana Casino'da
**New York
*Kanada
**Quebec

## Dış bağlantılar
* Gruto parkas Bazı Lenin heykelleri: https://web.archive.org/web/20050217161303/http://www.grutoparkas.lt/pict/leninas.htm, https://web.archive.org/web/20050315163450/http://www.grutoparkas.lt/pict/leninas2.htm, .
* Lenin anıtları  (Rusça)
* "Kunst am Wege"de [eski Doğu Almanya'daki Lenin heykellerinin listesi](http://www.kunst-am-wege.de/index.php?title=Kategorie:Lenin_(Thema)&rcid=2718)  (Almanca) 
* Londra'daki Lenin anıtının hikâyesi  (İngilizce)

## Kaynakça