open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Adi korunga

**Adi korunga** (*Onobrychis sativa*), çok yıllık bir baklagil yem bitkisi türü.

Sulama imkânı olmayan topraklarda yetişmesi ve kireçli topraklara adaptasyon yeteneği açısından
değerli bir bitkidir.

Pembe renkli ve salkım şeklindedir ve salkımda 5-80 çiçek bulunur.Yaprak ekseninde karşılıklı olarak 7-15 çift yaprakçık vardır. Yaprakçıklar ince tüylerle kaplı ve uzun yumurta şeklindedir.

## Dış bağlantılar
Vezir

**Vezir** (), İslâm devletlerinde hükümdardan sonra gelen en yetkili yönetici.

## Etimoloji
Kelimenin kökeni hakkında farklı görüşler bulunmaktadır. Bir kısım vezir kelimesinin Sasani kökenli olduğunu ve dolayısıyla Farsça olup daha sonra Arapçaya geçtiğini savunurken bir kısım ise kelimenin Kur'an ve hadis kaynaklarında geçmesini öne sürerek Arapça orijinli olduğunu savunmaktadır. Türk Dil Kurumu da kelimenin kökenini Arapçaya dayandırmaktadır.

Erken dönem Arapça sözlüklerde sığınılacak yer anlamındaki "vezer", ağır yük anlamındaki "vizr" ve kuvvet anlamında "ezr" kelimelerinden türediği bilgisi yer alan vezir sorumluluk sahibi, yükü çeken anlamına gelmektedir.

## Tarihçe
Kelimenin kökenine olduğu gibi kurumun kökeni hakkında da bir ihtilaf mevcuttur. Vezirliğin genel olarak Sasani kökenli olduğu fikri öne çıksa da Arap kabile geleneğinin bir devamı olarak yorumlayanlar da bulunmaktadır. Buna karşın vezirliği ilk uygulayan Arap devleti olan Abbâsîlerin ilk vezirlerinin Fars olmasından harekete kurumun Fars geleneğinden etkilendiği de kabul edilmektedir.

## Kaynakça

## Ayrıca bakınız
*Sadrazam
İnanç

**İnanç**, en geniş tanımıyla bir kişinin belli bir iddiayı ya da varsayımı, sezgisel yol ile (hissetme) "doğru" ya da "yanlış" kabul ettiği psikolojik bir durumdur. İnanç merkezli bir beyne sahip birey için ampirik veya bilimsel ispatın bir önemi yoktur. İnancın tanımlanmasının bir başka yolu ise bunun gerçek olma olasılığına karşı pozitif yönde tutum gösteren bir tutumun zihinsel temsil olarak görülüyor olmasıdır. Antik Yunan düşüncesi bağlamında inanç kavramıyla ilgili olarak pistis ve doxa olmak üzere iki ilgili terim belirlenmiştir. Basitleştirilmiş olarak, pistisin "güven" ve "itimat", doxanın ise "görüş" ve "kabul" anlamlarına  geldiği söylenebilir. İngilizcedeki "ortodoks" sözcüğünün kökeni doxaya dayanmaktadır. Jonathan Leicester, inancın gerçeği göstermek yerine eylemde bulunma amacına sahip olduğu görüşünü önermektedir.

Epistemolojide, filozoflar doğru ya da yanlış fikir ve kavramlarla ilişkili kişisel tutumları belirtmek için "inanç" terimini kullanırlar. Bununla birlikte, "inanç" aktif içgözlem ve tedbirli olmayı gerektirmez. Örneğin, asla güneşin yükselip yükselmediğini düşünmez, yalnızca güneşin yükseleceğini varsayarız. Stanford Ansiklopedisi'nde Eric Schwitzgebel'e göre "inanç" sıradan yaşamın önemli bir yönü olduğundan şöyle sorulmalıdır: "fiziksel bir organizma nasıl inanca sahip olabilir?".

## Ayrıca bakınız
* Din

## Dış bağlantılar
*İnançlar, Nat Geo belgeseli 

## Kaynakça
Keda

**Keda** (Gürcüce: ქედა), Acara Özerk Cumhuriyeti'nde bulunan bir kasabadır. Batum'a 42 kilometre uzaklıktadır.

Keda kasabası, aynı adlı ilçenin merkezidir. Keda ilçesinde 63 köy vardır ve ilçenin alanı 452&nbsp;km²'dir. Nüfusu 16.760 (2014). İlçede pek çok tarihsel kalıntı vardır. Mahuntset, Zesopel ve Namonastrev'deki Orta Çağ'dan kalma Ortodoks kiliseleri, Tzonaris ve Dandalo'daki köprüler önemlidir. Kasabada Aho Camii adlı bir cami de yer alır.

## Kaynakça
Flash Gordon

**Flash Gordon**, Alex Raymond'ın kaleme aldığı, Austin Briggs'in çizdiği, bilimkurgu tarzı bir çizgi romandır.

7 Ocak 1934'te New York World'ün pazar ilavesinde renkli ve haftalık olarak başlamıştır. İlk zamanlar çizimi de yazar tarafından yapılmıştır. Alex Raymond'un ilk macera için yaptığı çizimler acemicedir fakat kendisini geliştirmiş ve sonunda kendine özgü bir üslup yaratmıştır.

## Çizim ekibi
1940 yılında yazar askere gidince yazım çizim işi Austin Briggs'e devrolmuştur. **Gordon**'un pazar maceralarının çizimi 1948 yılında Mac Raboy'a geçti. Daha önceleri Captain Marvel, Jr. ile Green Lama'yı çizen Raboy, tüm **Gordon** çizimleri arasında en soğuk görünüşlü ama bir o kadar da etkileyici olanıdır. 1951 yılında Dan Barry çizmeye başlamıştır.

## Teması
Yale Üniversitesi mezunu, ünlü bir polo oyuncusu, atletik yapılı, sarışın Flash Gordon'un uzun soluklu yayın macerası, insanların panik halinde olduğu bir yolcu uçağının içinde otururken başlar. Bir meteor yağmuru sonrası isabet alan uçaktan Gordon, yardım ettiği Dale Arden ile birlikte paraşütle atlar. Gordon ve Dale bir gözlemevinin bulunduğu alana inerler ve işte burada çılgın bilim insanı Dr. Hans Zarkov ortaya çıkar. Dünya bir kıyametin eşiğindedir ve bu bilim insanı bir roket tasarlayıp inşa etmiştir. Dr. Zarkov dünyayı kurtarmak istemektedir. Silah zoruyla Gordon ve Dale Arden'i rokete bindirir ve Mongo gezegenine gitmek üzere gökyüzüne doğru yükselirler. İşte ünlü Flash Gordon çizgi romanı bu karelerden oluşan Alex Raymond çizimleri ile Mongo gezegeninde "Zalim Ming"e ve birbirinden korkunç canavarlara karşı uzun yıllar sürecek olan destansı maceralarına başlar.
Elektronik Ses Fenomeni

**Elektronik Ses Fenomeni** (EVP-Electronic voice phenomena) ses kayıtlarında görülen ruhsal sesler anlamında paranormal bir durumdur. İlk kez 1959 yılında İsveçli film yapımcısı Friedrich Juergenson teyp ile kaydettiği sesler sonucu ortaya atıldı.
Spastisite

**Spastisite**, kasların şiddetli derecede kasılı kalması halidir. Patolojiktir. Genellikle birinci motor nöron (beyinden omuriliğe inen sinir) hasarında ortaya çıkar. Kas muayene için zorlandığında "Sustalı çakı belirtisi"  diye adlandırılan bulgu ortaya çıkar, kas aniden gevşer.
Pigmeler

Orta Afrika'nın ilk sakinlerinden biri olarak kabul edilen **Pigmelar**, günümüzde Papua Yeni Gine ve Kongo Demokratik Cumhuriyeti'nde de yaşayan ve genelde 1.5 metreyi aşmayan boylarıyla hatırlanan yerli bir kabiledir. Boylarının kısa olma sebebi, büyüme hormonlarının yeterli salgılanmasına rağmen, vücut hücrelerinde bu hormonu tanıyan reseptörlerin eksik olmasıdır.

## Dış bağlantılar
* Afrika Pigmeler kültür, müzik ve fotoğrafları
Zekai Apaydın

**Aziz Zekai Apaydın** (1884, Graveşka, Bosna - 29 Nisan 1947, İstanbul), Boşnak kökenli Türk siyasetçi. Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluş yılları hükûmetlerinde Tarım Bakanlığı, Millî Savunma Bakanlığı gibi görevlerin yanı sıra Londra ve Moskova Büyükelçiliği gibi kilit görevlerde bulunan devlet ve siyaset adamıdır.

## Hayatı
1884 yılında Bosna'da Graveşka'da doğdu. Orta ve lise öğrenimini Aydın Rüştiyesi ve İzmir Merkez İdadisinde tamamladıktan sonra Mülkiye Mektebine girdi. 1903 yılında Mülkiye mektebinden mezun oldu. 1903 yılında Yüksek Kısmını bitirerek İzmir Vilayeti Maiyyet Memurluğuna atandı. 1907 yılında Vulçetrin Kaymakamı oldu. 1908-1913 yılları arasında Palanga, Uşak, Eskişehir ve Beykoz Kaymakamlıklarında bulundu. Mayıs 1914 tarihinde Mersin Mutasarrıflığına getirildi. Ekim 1916 tarihinde Kayseri, Haziran 1917 tarihinde Eskişehir Mutasarrıfı oldu. Damat Ferit Paşa Hükûmeti tarafından Ocak 1919 tarihinde görevinden görevinden alındı. Arandığını ve tutuklanacağını öğrenince gizlice Bosna'ya gitti.

Millî Mücadelenin başlaması ile yurda dönerek Adana Cephesinde gönüllü olarak çalıştı. 27 Ağustos 1920 tarihinde Adana'dan milletvekili seçilerek TBMM'ye katıldı. Bu dönem içinde Eskişehir İstiklal Mahkemesi üyeliği, Hariciye vekili Bekir Sami Bey Başkanlığındaki heyetin içinde Londra Konferansı'nda TBMM hükûmeti murahhaslığı, Lozan Konferansı'nda murahhas heyeti müşavirliği yaptı.

TBMM II. Dönemde Aydın Milletvekili seçildi. 2. İnönü Hükûmeti'nde Ziraat Vekili oldu. 18 Ekim 1924 tarihinde Londra Büyükelçiliği'ne, 6 Mayıs 1925 tarihinde Moskova Büyükelçiliği'ne atandı. 1930-1935 yılları arası 5. İnönü Hükûmeti'nde Millî Savunma Bakanı oldu. TBMM 3. Dönem, TBMM 4. Dönem ve TBMM 5. Dönem'de Diyarbakır'dan milletvekili seçildi. 9 Temmuz 1935 tarihinde ikinci defa Moskova Büyükelçiliği'ne atandı. 1937 yılındaki Trakya Manevraları'na katılarak yabancı heyetlere eşlik etti. Eylül 1939 tarihinde yeni Cumhurbaşkanı İsmet İnönü ile aralarında II. Dünya Savaşı ile alakalı çıkan fikir ayrılıkları yüzünden kendi isteği ile emekliye ayrıldı.

29 Nisan 1947 tarihinde İstanbul'da öldü ve Edirnekapı Şehitliği'ne defnedildi.

## Kaynakça
Abdüllatif Şener

**Abdüllatif Şener** (d. 26 Nisan 1954; Yıldızeli, Sivas), Türk siyasetçi, ekonomist, maliyeci, akademisyen, TBMM milletvekili, eski başbakan yardımcısı, eski maliye bakanı ve Türkiye Partisinin kurucusudur.

58. Hükûmet ve 59. Hükûmet'te devlet bakanı ve başbakan yardımcısı, öncesinde 54. Hükûmet'te maliye bakanı, TBMM 19. Dönem ve 20. Dönem Refah Partisi, 21. Dönem Fazilet Partisi, 22. Dönem Adalet ve Kalkınma Partisi Sivas milletvekili olarak görev yaptı. En son 27. Dönem Cumhuriyet Halk Partisi Konya milletvekili olarak görev yapmıştır.

## Yaşamı
Abdüllatif Şener, 26 Nisan 1954'te, Ahzerat ve Bedirhan Şener'in oğlu olarak Sivas'ın Yıldızeli ilçesinin Emirler köyünde doğdu. Babası Karaçay, annesi Çeçen asıllıdır.

Sivas İmam Hatip Lisesinden mezun oldu ve 1977 yılında Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi İktisat ve Maliye Bölümünde lisans eğitimini tamamladı. Ankara İktisadi ve Ticari İlimler Akademisine bağlı Bolu Sevk ve İdarecilik Yüksekokulunda araştırma görevlisi olarak başladığı akademik kariyerine Gazi Üniversitesinde Maliye Teorisi alanında doktora yaparak devam etti. Gazi Üniversitesi Bolu İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesinde dekan yardımcısı oldu. Hacettepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Maliye Bölümünde öğretim üyeliği yaptı. Maliye Bakanlığında gelirler kontrolörü olarak çalıştı.

### Siyasi yaşamı
1991 Türkiye genel seçimlerinde Refah Partisinden Sivas milletvekili seçilerek siyasete girdi. Necmettin Erbakan başkanlığında kurulan REFAHYOL Hükûmeti'nde Maliye Bakanı olarak görev yaptı. 1998 yılında Refah Partisi'nin kapatılmasından sonra Fazilet Partisi'ne geçti. 2001 yılında da Fazilet Partisi de kapatıldı.

2001 yılında kurulan Adalet ve Kalkınma Partisinin (AK Parti) kurucuları arasında yer aldı. 2002 Türkiye genel seçimlerinde yeniden Sivas milletvekili seçildi. 2002-2007 yılları arasında Abdullah Gül Hükûmeti ve 1. Erdoğan Hükümeti'nde devlet bakanı ve başbakan yardımcısı olarak görev yaptı. 2007 yılında yapılan seçimlerde aday olmadı ve AK Partiden istifa etti.

25 Mayıs 2009 tarihinde Türkiye Partisini kurdu. 2011 Türkiye genel seçimleri öncesinde partisinin genel başkanlığından istifa ederek Sivas'tan bağımsız milletvekili adayı oldu. 17.092 oy almasına rağmen milletvekili seçilemedi. Kurucusu olduğu Türkiye Partisi, 27 Ağustos 2012 tarihinde kapandı.

2018 Türkiye genel seçimlerinde Cumhuriyet Halk Partisinden Konya milletvekili seçildi. 23 Mayıs 2023 tarihinde partisinden istifa ettiğini ve aynı zamanda 2023 cumhurbaşkanlığı seçiminde 1. turda Sinan Oğan'a, 2. turda ise geçersiz oy kullandığını açıkladı. Daha sonra gazeteciler tarafından Şener'in oy kullandığı sandığa ait seçim sonucu tutanağına ulaşılmış, ancak söz konusu sandıktan geçersiz oy çıkmadığı görülmüştür.

## Kişisel yaşamı
Fransızca bilmektedir. Evli ve 4 çocuk babasıdır. 31 Temmuz 2024'te oğlu Bedirhan anneannesini tabancayla vurarak öldürmüş ve oğlu tutuklanmıştır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* 
*
Firebird (veritabanı)

**Firebird**, Borland'ın Interbase 6.0 veritabanını açık kaynak kodlu hale getirmesinden sonra bu kaynak kodlardan yola çıkılarak geliştirilmiş olan, açık kaynak kodlu bir ilişkisel bir veritabanı yönetim sistemidir.

Saklı Yordam (Stored Procedure) desteği Tetikleyici (trigger) desteğinin yanında sadece interbase ve Firebird'e özgü olan alert özelliği sayesinde tablolardaki herhangi bir değişiklik meydana geldiği anda bu değişikliği kendi yazılımınızdan takip etme imkânı sunar.

Tüm versiyonları ücretsizdir. 
Bazıları Firebirdün sadece birkaç bağlantılı küçük veritabanlarına uygun bir RDBMS olduğunu düşünebiliyor. Ancak sanılanın aksine Firebird, çok büyük veritabanları ve çok sayıda bağlantı için kullanılmaktadır. İyi bir örnek olarak Avarda'dalı Softool'06 (Rus ERP) Firebird 2.0 Classic server ile çalışmakta ve ortalama 100 eşzamanlı bağlantı, 120GB Firebird veritabanındaki 700 milyon kayda erişmektedir! Sunucu, bir SMP makine (2 CPU - Dell PowerEdge 2950) ve RAM 6GB.

Firebird veritabanı çok iyi bir desteğe sahiptir ve hızla eksiklerini kapatmaktadır. 2007 yılı sonunda onbinlerce projenin yer aldığı Sourceforge'den en iyi şirketler uygun (enterprise) veritabanı ve en iyi destek verilen proje ödüllerini almıştır. Ayrıca firebird veritabanı gönüllüleri tarafından verilen çok iyi Türkçe teknik desteği de bulunmaktadır.

## Yönetim Yazılımları
* Database Master - FireBird Yönetim Yazılımı (Türk yazılım şirketi tarafından geliştirilmiştir)

## Türkçe Siteler
* Firebird konusunda pek çok konunun konuşulduğu ve cevaplandığı forum 

## Siteler
* Firebird Veritabanının Resmi sitesi
* Sık Sorulan Sorulara verilen detaylı yanıtlar, ingilizce 
* Firebird dünyasında neler olup bitiyor, haberler. igilizce.
Kan (film, 1977)

***Kan***, yönetmenliğini Remzi Jöntürk'ün yaptığı, senaryosunu Mehmet Aydın'ın yazdığı Türk filmidir.

## Oyuncular
* Kadir İnanır … Deli Kadir (ses. Abdurrahman Palay]
* Necla Nazır (Zerrin)
* Yıldırım Gencer … Kerim (ses. Sadettin Erbil)
* Suna Yıldızoğlu 
* Mümtaz Ener 
* Yaşar Güçlü 
* İhsan Yüce (Osman)
* Baykal Kent 
* Aysel Gürel 
* Coşkun Göğen 
* Levent İnanır

## Dış bağlantılar
*
Mehmet Aydın

**Mehmet Aydın** şu anlamlara gelebilir:

* Mehmet Aydın (1923-2016), şair
* Mehmet Aydın (1928-1990), 45. Hükûmet Sağlık Bakanı
* Mehmet Aydın (1929-2015), İstanbul milletvekili
* Mehmet Aydın (1942-2024), futbolcu
* Mehmet Aydın (d. 1998), futbolcu
* Mehmet Aydın (d. 1943), 58., 59., 60. hükûmet Devlet Bakanı ve TBMM 21. ve 22. Dönem AK Parti İzmir milletvekili
* Mehmet Aydın (d. 1944), senarist ve yönetmen
* Mehmet Aydın (d. 1991), Türk dolandırıcı
Retinol

**Vitamin A<sub>1</sub> olarak da bilinen Retinol**, yemeklerde bulunan bir vitamin ve besin takviyesidir. Özellikle kseroftalmi hastalığına neden olan A vitamini eksikliğini önlemek ve tedavi etmek için takviye olarak kullanılır. Eksikliğin yaygın olduğu bölgelerde, yüksek risk altında olanlara yılda birkaç kez tek bir büyük doz önerilir. Kızamık olanlarda komplikasyon riskini azaltmak için de kullanılır. Ağız veya intramüsküler enjeksiyon ile kullanılabilir.
| altyazı = Retinol

Normal dozlardaki retinolü vücut kaldırabilir. Yüksek dozlar ise hepatomegali, hipervitaminoz A veya cilt kuruluğuna neden olabilir. Hamilelik esnasında ise yüksek dozlar bebeğe zarar verebilir. Retinol A vitamini ailesindendir. Vücutta retinale ve retinoik aside dönüştürülür. Balık, mandıra ürünleri ve ette bulunur.

Retinol 1909'da keşfedildi, 1931'de ayrıştırıldı ve ilk kez 1947'de üretildi. DSÖ'nün Temel İlaçlar Listesi'nde yer almaktadır. Retinol jenerik ilaç ve reçetesiz ilaç olarak kullanılabilir. Gelişmekte olan ülkelerde toptan satış maliyeti 50.000 ünite başına yaklaşık 0,02-0,30 ABD doları civarındadır.Amerika Birleşik Devletleri'nde çok pahalı değildir.

## Kaynakça
Bahçesaray Rayonu

**Bahçesaray Rayonu**, 1.600&nbsp;km² yüzölçümünde, 81 köy, 3 kasaba ve 1 şehirden müteşekkil 100.000 nüfuslu bir bölgedir. Bölge merkezi Bahçesaray'ın nüfusu 30.000'dir.

## Meskûn yerler

Köylerin resmi Rus adlarını parantez içinde yazılmıştır.

* **Bahçesaray şehir şurası**
** Bahçesaray, Kırım
** Nauçnıy
* **Acı Bolat köy şurası**
** Acı Bolat (Uglovoye)
* **Albat kasaba şurası**
** Albat (Kuybışevo)
** Büyük Süyren (Tankovoye)
** Kermençik (Vısokoye)
** Küçük Süyren (Maloye Sadovoye)
** Otarçıq (Novoulyanovka)
** Taş Bastı (Bolşoye Sadovoye)
* **Alma Tamaq köy şurası**
** Alma Tamaq (Pesçanoye)
** Zamruq (Beregovoye)
* **Aromatnoye köy şurası**
** Aromatnoye
** Büyük Yaşlav (Repino)
** Ediş Eli (Malovidnoye)
** Küçük Yaşlav (Viktorovka)
** Qazbiy Eli (Rozovoye)
* **Azek köy şurası**
** Azek (Plodovoye)
** Biy Eli (Dorojnoe)
** Dubrovka
** Gorka
** Qoçqar Eli (Bryanskoye)
* **Bazarçıq kasaba şurası**
** Bazarçıq (Poçtovoye)
** Alma Kermen (Zavetnoye)
** Atçeut (Kazanki)
** Novopavlovka
** Novovasilyevka
** Oysuñki (Rastuşçeye)
** Priyatnoe Svidaniye
** Qobazı (Malinovka)
** Sevastyanovka
** Stalnoye
** Şaqul (Samohvalovo)
** Topoli
** Zubakino
* **Biya Sala köy şurası**
** Biya Sala (Verhoreçye)
** Qoş Degirmen (Preduşçelnoye)
** Pıçqı (Baştanovka)
** Şürü (Kudrino)
** Tatarköy, Kırım (Maşino)
** Ulu Sala (Sinapnoye)
* **Bürlük köy şurası**
** Bürlük (Vilino)
** Rassadnoye
* **Büyük Qaralez köy şurası**
** Büyük Qaralez (Krasnıy Mak)
** Qoca Sala
** Yuqarı Qaralez (Zalesnoye)
** Zalanköy (Holmovka)
* **Foti Sala köy şurası**
** Foti Sala (Golubinka)
** Aşağı Foti Sala (Nijnyaya Golubinka)
** Ayır Gül (Solneçnoselye)
** Kokluz (Bogatoye Uşçelye)
** Kökköz (Sokolinoye)
** Marqur (Polyana)
** Vitim (Aromat)
** Yanco (Putilovka)
** Yañı Sala (Novopolye)
* **Jeleznodorojnoye köy şurası**
** Jeleznodorojnoye
** Mostovoye
** Reçnoye
** Süyren (Siren)
** Süyrü Taş (Belokamennoye)
** Teberti (Turgenevka)
** Töle (Daçnoye)
* **Kişine köy şurası**
** Kişine (Tabaçnoye)
* **Qalımtay köy şurası**
** Qalımtay (Tenistoye)
** Arançı (Suvorovo)
** Çotqara (Krasnaya Zarya)
** Efendiköy (Ayvovoe)
** Gölümbey (Nekrasovka)
* **Tatar Osman köy şurası**
** Tatar Osman (Zelyonoye)
** Bağatır (Bogatır)
** Büyük Özenbaş (Sçastlivoye)
** Ğavr (Plotinnoye)
** Küçük Özenbaş (Mnogoreçye)
** Mahuldür (Nagornoye)
* **Tav Badraq köy şurası**
** Tav Badraq (Skalistoye)
** Mañğuş (Prohladnoye)
** Ulaqlı (Glubokiy Yar)
** Yañı Badraq (Trudolyubovka)
* **Topçıköy köy şurası**
** Topçıköy (Dolinnoye)
** Aqtaçı (Furmanovka)
** Aranköy (Novenkoye)
* **Yañı Bürlük köy şurası**
** Yañı Bürlük (Kaştanı)
** Ateş Eli (Koçergino)
** Hanışköy (Otradnoye)
** Qocuq Eli (Şevçenkovo)
Kuyutorman

**Kuyutorman** ya da **Kasvetormanı** (), J. R. R. Tolkien'in Orta Dünyası'nda bir yerdir. Elflerin ve Entlerin bazılarının yaşadığı bölgedir. Kuzeyindeki Kuyutorman Krallığının lideri olan Thranduil ve ünlü Kuyutorman okçularının anavatanıdır.

## Kelime bilgisi
Yüzüklerin Efendisi üçlemesi çevirmeni Çiğdem Erkal İpek bu konuda şöyle yorum yapıyor:

## Coğrafya
Kuyutorman'ın, batısında Anduin Nehri ve Dumanlı Dağlar, doğusunda Rhûn, Erebor ve Demir Dağları, kuzeyinde Gri Dağlar ve güneyinde de Kahverengi Topraklar bulunur. Bölgenin Güney yakısında Dol Goldur Kalesi vardır. Ayrıca kuzeyinde Eski Orman Yolu ve Kuyutorman sıradağları bulunur. Rhovanion bölgesinin içinde bulunan Kuyutorman, doğudan gelerek Yüksek veya Kızılboru geçitlerinden geçenlerin uğrayacağı ormandır.

## Tarih
Sauron'un gölgesi bu diyarlar üzerine düşmeden önce bu orman için Yeşil Orman ismi kullanılırdı. Fakat Sauron'un gelişiyle orman giderek karardı ve kötü yaratıkların meskeni oldu. Burada yaşayan Elflerin krallığı, ormanın güneyindeki Dol Guldur'dan yayılan kötülüğe karşı ayakta kalmayı başardı. Yüzük Savaşı'nda Kuyutormanlı Legolas, ''Yüzük Kardeşliği'''nin bir üyesi olarak savaşmıştır. Sauron'un düşüşünden sonra Kuyutorman, kötülüğün gölgesinden kurtulmuştur.

## Kaynakça
Robert Scoble

**Robert Scoble** (d. 18 Ocak 1965), Microsoft'ta (2003-2006) çalışmış olan ünlü bir blogcu ve yazardır. Kendisi Half Moon Bay, California'da yaşıyor. Maryam Ghaemmaghami Scoble ile evli ve 3 çocuğa sahiptir.

Genelde Microsoft'un ürünlerini tanıtmakta, ama ara sıra kendi patronunu eleştirmekte ve Google ve Apple gibi rakipler için de reklam yapmaktadır. Bazıları bunun tarafsızlığını göstermek için kullandığı bir taktik olduğunu söyler.

Daha önce *[[Fast Company (dergi)|Fast Company]]*de video blogger, PodTech Network Sosyal medya grubunda ise yardımcı olarak çalışmıştır. Şu an Mansueto Ventures ve Rackspace Managed Hostingfirmalarında çalışmaktadır.

## Dış bağlantılar
* Robert Scoble blogu
Altıntepe

**Altıntepe**, Erzincan ilinin Üzümlü ilçesi sınırlarında Urartu, Bizans ve Osmanlı medeniyetlerine ev sahipliği yapmış eski bir yerleşim yeridir. Urartu döneminde kurulan yerleşim yerinde hâlen arkeolojik kazılar sürdürülmektedir.

Erzincan ovasının kuzey doğu kenarında yer alan volkan konilerinden en ilgi çekici olanı Altıntepe'dir. Ova seviyesinden 60 m. yükseklikteki bu tepe ilk kez 1938 daha sonra da 1956 yıllarında yasal olmayan yollardan iki mezarın soyulmasıyla adını duyurmuştur. Ardından 1959 yılında Ankara Üniversitesi öğretim üyelerinden Tahsin Özgüç tarafından kazılara başlanmıştır. 1967 yılına kadar sürdürülen kazılarda Urartu Dönemine ait önemli mimari kalıntılar ve küçük eserler ortaya çıkarılmıştır. Kazılardan ele geçen malzeme yayınlanan birçok makalede ve iki cilt kitapta değerlendirilmiştir. Ortaya çıkarılan Urartu dönemi yapıları Anadolu arkeolojisine önemli katkılar sağlamış ve temsil ettiği kültürün tek örnekleri olarak değerlendirilmiştir. Yaklaşık 200 m genişliğindeki tepenin üst kısmında Bizans Surları tarafından tahrip edilmiş, Urartu Dönemine ait iç kale kapısı ve surları, tapınak-saray, apadana, iç surların hemen dışında depo binası ile tepenin güney yamacında açılan terasa yerleştirilen açık hava tapınağı ve yeraltına yapılan 3 taş örme mezar ortaya çıkarılmıştır.

Altıntepe'de kazıların ardından Kültür Bakanlığı'na devredilen kale gerektiği gibi korunamamış ve "Altıntepe" adından gelen cazibeyle ve çevre de oluşturulan masallarla definecilerin iştahını kabartmış, bilimsel kazılarda büyük bir kısmı korunmuş olarak ortaya çıkarılan kalıntılar yerle bir edilmiştir. 2002 yılında Erzincan Valisi Halil İbrahim Altınok'un duyarlılığı sayesinde kazı Bakanlar Kurulu kararıyla Atatürk Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü öğretim üyesi Mehmet Karaosmanoğlu'na verilmiştir. 2003 yılında başlanan kazı ve restorasyon çalışmalarına Tapınak alanında, Apadana'da, Kale Kapısı civarında, Kilise'de ve Sur duvarlarında devam edilmektedir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*
Beşir Atalay

**Beşir Atalay** (d. 1 Nisan 1947; Armutlu, Keskin, Kırıkkale), Türk siyasetçi ve eski içişleri bakanı.

## İlk yılları ve akademik kariyeri
Beşir Atalay 1 Nisan 1947 tarihinde Keskin, Kırıkkale'de doğmuştur. 1962 yılında Kırıkkale Ortaokulunu ve 1965 yılında Kırıkkale Lisesini bitirdi. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesinden 1970 yılında mezun olduktan sonra, aynı okulda master ve doktora yaptı. Atatürk Üniversitesi öğretim üyesi, DPT Sosyal Planlama Daire Başkanı, Marmara Üniversitesi öğretim üyesi, UNESCO Türkiye Milli Komisyonu Yönetim Kurulu Üyesi, Kırıkkale Üniversitesi Kurucu Rektörü, Ankara Sosyal Araştırmalar Merkezi Koordinatörü olarak görev yaptı.

## Siyasal yaşamı
2001 yılında Adalet ve Kalkınma Partisinin kurucuları arasında yer aldı. 22., 23., dönem Ankara, 24. dönem Kırıkkale ve 26. dönem Van milletvekili seçildi. Partinin iktidara gelmesinden sonra kurduğu 58. ve 59. Hükûmette devlet bakanı (bağlı kurumları arasında DİE, TİKA, RTÜK, TRT, Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışmayı Teşvik Fonu, 60. Hükûmette içişleri bakanı ve 61. Hükûmette başbakan yardımcısı olarak görev yaptı.

2018 Türkiye genel seçimleri için milletvekili adaylığı başvurusu yapmadı.

29 Ağustos 2019 tarihinde AK Parti'den istifa etti.

## Özel yaşamı
İngilizce bilmekte olup, evli ve 3 çocuk babasıdır. 2010 yılında Ali Şir Nevai ödülünü aldı.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
ARP 2600

**ARP 2600**, bir yarı modüler Analog eksiltici synthesizer. 1970 ile 1980 yılları arasında sadece 3000 adet üretilmiştir. ARP ismini, üretici şirketin kurucusu Alan R. Pearlman'dan almıştır.

Kullanan sanatçılardan bazıları: Brian Eno, Klaus Schulze, Jean Ven Robert Hal, Herbie Hancock, Depeche Mode, Jean Michel Jarre, Barış Manço, Tangerine Dream, Kraftwerk.
Etiyoloji

**Etiyoloji** veya **neden bilimi** (zaman zaman *nedenbilim*), neden olmanın, nedenselliğin, nedenin incelenmesidir. Kısacası, nedeni inceleyen bilim dalına etiyoloji denir.

## Kökeni ve kullanımı
Terim Yunanca αἰτία *aitia* = sebep ve λόγος *logos* = kelime/lafız sözcüklerinden türemiştir. Felsefe, fizik, psikoloji ve biyolojide çeşitli fenomenlerin nedenlerini açıklamak, incelemek anlamında kullanılır. Genel olarak, etiyoloji şeylerin niye olduğunun, olan şeylerin arkasındaki nedenlerin incelenmesidir.

Tıpta ise etiyoloji, hastalık veya patolojilerin neden ve değişkenlerini araştırmaktır.

## Dış bağlantılar
* The three Cs of etiology Yarık dudakların etiyolojisi hakkındaki bu makalede etiyolojik metotlar da açıklanmış.
Sergey Bubka

**Sergey Nazaroviç Bubka** (d. 4 Aralık 1963, Luhansk), Ukraynalı eski atlet. SSCB formasıyla yarıştığı 1988 Yaz Olimpiyatları'nda sırıkla atlamada 5,90 metre atlayarak Olimpiyat rekoru kırarak altın madalya kazandı.

1983, 1987, 1991, 1993, 1995 ve 1997'de altı kez dünya şampiyonu olan Bubka, 1986'da da Avrupa şampiyonu oldu. Bubka'nın sırıkla atlamada açık havada ve salonda 35 dünya rekoru bulunuyor. 6,14 metreyle açık hava, 6,15 metreyle salon dünya rekorları, 2014 yılında Renaud Lavillenie tarafından salonda 6,16 ile kırılmıştır. Bubka'nın 26 yıldır kırılamayan açık hava sırıkla atlama rekoru ise rekoru 17 Eylül 2020 gününde Armand Duplantis tarafından, Diamond League'in Roma etabında 6,15 metrelik engeli aşmasıyla ve Bubka'nın rekorunu 1 santimetreyle geçmesiyle kırılmıştır. Duplantis böylece 6,18 salon rekoruyla beraber hem açık hava hem de salon dünya rekorlarının sahibi haline gelmiştir. Rekorlarının kırlmasına rağmen Bubka, neredeyse bütün spor otoritelerince halen gelmiş geçmiş en iyi sırıkçı olarak kabul edilmektedir.

## Kaynakça
Javier Sotomayor

**Javier Sotomayor Sanabria** (d. 13 Ekim 1967), Kübalı eski yüksek atlayıcı.

Javier Sotomayor, 2,45 metreyle dünya rekorunun sahibidir. 1988'de İspanya'nın Salamanca kentindeki yarışmada 2,43 metreyi geçerek İsveçli Patrik Sjöberg'e ait dünya rekorunu bir santimetre geliştirdi. Ancak Küba'nın boykotu sebebiyle 1988 Yaz Olimpiyatları'na katılamadı. Ertesi yıl Porto Riko'daki Orta Amerika ve Karayipler Oyunları'nda 2,44 metreyi geçerek ikinci dünya rekorunu kırdı. 1993'te yine Salamanca'da kırdığı 2,45 metrelik son dünya rekoruna, aradan geçen 17 yılda pek yaklaşan çıkmadı.

1992 Yaz Olimpiyatları'nda elde ettiği 2,34 metrelik derecesiyle olimpiyat şampiyonu olan ve altın madalya kazanan Sotomayor, 1993 ve 1997 dünya şampiyonalarında da altın madalyaların sahibi oldu. Sotomayor, 2000 Yaz Olimpiyatları'nda ise gümüş madalya kazandı.
Humulus lupulus

***Humulus lupulus*** (**Şerbetçi otu**), Cannabaceae (kendirgiller) familyasından Temmuz-Eylül ayları arasında yeşilimsi-beyaz renkli çiçekler açan, 2–5 m yüksekliğinde, sarılıcı gövdeli,  otsu bir bitki türü.

Bitkinin gövdeleri ince, tırmanıcı, sarılıcı ve üzeri sert tüylerle örtülüdür. Yapraklar karşılıklı, uzun saplı ve yürek şeklindedir. Yaprakların da üst yüzeyleri sert tüylüdür. Erkek çiçekler yeşilimsi sarı renklerde ve bileşik salkım durumunda, dişi çiçeklerse yuvarlak kozalaklar halinde toplanmışlardır. Dişi çiçeklerin etrafında brahte ve brahtecik denilen geniş, oval taşıyıcı yapraklar ve bunların üzerinde de salgı tüyleri bulunur.

Türkiye'de, Bilecik-Pazaryeri çevresinde bu dişi çiçek durumlarını elde etmek için geniş çapta ekimi sürdürülmektedir.

Bitkinin sarımsı-yeşil kozalak görünümündeki dişi çiçek durumları kullanılır. Dişi durumlar Ağustos ayında toplanır ve gölgede kurutulur. Uçucu yağlar, acı maddeler, reçineler, mum, tanen taşırlar. Az dozlarda iştah açıcı, idrar arttırıcı, yatıştırıcı etkilere sahiptir. Fazla alınırsa bulantı ve kusma yapar. Bira imalinde kullanılmaktadır.

## Dış bağlantılar
*
*
Albert Anker

**Albert Samuel Anker** (1 Nisan 1831 - 16 Temmuz 1910), özellikle çocuk portreleriyle tanınmış İsviçreli bir ressam ve çizerdir.

1845 ve 1848 yılları arasında Louis Wallinger'den ilk çizim derslerini aldıktan sonra, 1851'de Bern'de teoloji öğrenimine başladı ve Almanya Halle Üniversitesi'nde eğitimini sürdürdü. Fakat Almanya'da büyük sanat koleksiyonlarından ilham aldı ve 1854'te babasını sanat kariyeri hususunda ikna edip Paris'e yerleşti ve Charles Gleyre stüdyosuna üye oldu.

1864'te Anna Rüfli'yle evlendi ve bu evlilikten dört çocukları oldu: Louise, Marie, Maurice and Cécile. Çocukları, sanatçının bazı resimlerinde görünürler.

Birçok İsviçre posta pulunda Anker'in çalışmaları yer alır, özellikle geliri gençlere yardımda bulunan hayır kuruluşlarına gidenlerinde.

## Kaynakça
* H.A. Lüthy, S. Kuthy, *Albert Anker* (1980) (Almanca)
* S. Kuthy, T. Bhattacharya-Stettler, *Albert Anker, Ölgemälde und Ölstudien* (1995) (Almanca)

## Dış bağlantılar

* albert-anker.ch Kişisel sitesi
* Albert Anker tabloları
Taşkesik, Yatağan

**Taşkesik**, Muğla ilinin Yatağan ilçesine bağlı mahalledir.

## Coğrafya
Muğla'ya 33&nbsp;km, Yatağan'a 10&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Dış bağlantılar
Victoria Camps

**Victoria Camps** (d. 1941), İspanyol filozoftur.

Kendisini ‘‘milliyetsiz’’ olarak tanımlar. 1941 yılında İspanya'nın Barselona kentinde dünyaya gelmiştir. Barcelona Üniversitesi'nde felsefe, Bağımsız Barcelona Üniversitesi'nde ise etik hocasıdır. *Ölü Tanrı'nın İlahiyatçıları* (1968), *Analitik Felsefe ve Pragmatik Dil* (1976), *Etik İmgelem* (1983), *Etik, Retorik, Siyaset* (1988) *Halk Erdemleri* (1990), *Gündelik Hayatın Huzursuzluğu* (1996), *Kadın Yüzyılı* (1998) kitapları eserlerinden bazılardır. Barcelona'daki çeşitli hastanelerin etik komitesinde yer aldığı gibi, çeşitli alternatif kuruluşların da başkanlığını veya yönetim kurulu üyeliğini yürütüyor. Bir taraftan da, Isegoria Dergisi'nin yazı kurulu üyeliğini ve Etik Tarihi isimli ortak bir kitabın koordinasyonunu yapıyor.

‘‘Geleceği geçmişten değil, bugünden başlayarak inşa etmeliyiz’' diyen Camps, Katalan milliyetçiliği kadar, İspanyol milliyetçiliği'ne de karşı çıkıyor.
Bedia Akarsu

**Bedia Akarsu** (27 Ocak 1921, İstanbul - 26 Şubat 2016, İstanbul), Türk filozof ve akademisyendir.

Çapa İlkokulu ve Çapa Ortaokulu'ndan sonra İstiklâl Lisesi'ni bitirdi. Yükseköğrenimini 1943 yılında mezun olduğu İstanbul Üniversitesi Felsefe Bölümü'nde yaptı. Aynı bölümde Ernst von Aster'in yönetiminde başladığı doktora çalışmalarını Joachim Ritter'in yanında “Wilhelm von Humboldt’da Dil-Kültür Bağlantısı” konulu tezle tamamladı (1954). Arnold Gehlen ve Hans Freyer'in İstanbul Üniversitesi'nde verdiği bir dizi konferansı ve Ritter'in derslerini Türkçeye çevirdi.

## Kariyer
1956 - 1958 yıllarında Almanya'ya giderek Heidelberg Üniversitesi'nde Gadamer'in fenomenoloji seminerlerine katıldı ve Scheler üzerine araştırmalar yaptı. 1960 yılında "Max Scheler'de Kişilik Problemi" adlı çalışmasıyla doçent oldu. 1968'de Felsefe Tarihi Kürsüsü'nde profesörlüğe yükseltildi. Bölümde Ahlâk Felsefesi, Çağdaş Felsefe Akımları, Felsefe Tarihi Semineri gibi dersler verdi. Felsefe Bölümü başkanlığı yaptı. 1963 - 1983 yıllarında Türk Dil Kurumu yönetim kurulu üyeliğinde bulundu ve felsefe terimlerinin Türkçeleştirilmesi çalışmalarında Macit Gökberk'le birlikte etkin rol aldı. Ardından 1984 yılında emekliye ayrıldı.

1988 - 1989'da Çukurova Üniversitesi Eğitim Fakültesi'nde Felsefe Grubu Öğretmenliği Bölümü'nün kurucusu olarak görev aldı. 1990 - 1996 yılları arasında ise İstanbul Üniversitesi Atatürk Enstitüsü'nde doktora dersleri verdi.

İstanbul Üniversitesi'nde Takiyettin Mengüşoğlu'nun başlattığı fenomenoloji ve felsefi antropoloji geleneği Nermi Uygur'la gelişirken, Bedia Akarsu, Ernst von Aster'in de etkisiyle daha çok dil, kültür ve ahlâk felsefelerine eğildi. Doktora çalışmasında gerek yöntem gerekse yaklaşım açısından hocası Alman felsefe tarihçisi Ritter'in oldukça etkisinde kaldı. Öğrenciliği sırasında izlediği Mengüşoğlu'nun felsefi antropoloji seminerleri ve daha sonra Heidelberg Üniversitesi'nde katıldığı Gadamer'in fenomenoloji seminerleri ise onun Scheler üzerine çalışmasını olumlu yönde etkilemiştir.

Bedia Akarsu'nun Kant ahlâkına yönelmesiyle, 1933 Üniversite Reformu'ndan sonra Türkiye'de egemen konuma gelen Alman felsefe eğiliminin temelinde yer alan Kant, Mengüşoğlu'ndan sonra bir kez daha öne çıkmıştır. Akarsu, “Çağdaş Felsefe Akımları” adlı eserinde de daha çok Alman felsefe akımlarını ve filozoflarını tanıtır.

## Eserleri
Akarsu'nun eserleri arasında aşağıdakiler bulunur:
* *W. von Humboldt'ta Dil-Kültür Bağlantısı* (1955)
* *Max Scheler'de Kişilik Problemi* (1962)
* *Modern Toplumda Kadın* (1963)
* *Mutluluk Ahlakı* (1965)
* *Kant'ın Ahlak Felsefesi* (1968)
* *Atatürk Devrimi ve Yorumları* (1969)
* *Felsefe Terimleri Sözlüğü* (1975)
* *Çağdaş Felsefe* (1979)

## Kaynakça
;Özel

;Genel
* Altuğ, Taylan (2003). "Felsefe Ansiklopedisi" cilt 1. ed. Ahmet Cevizci. Etik Yayınları. s. 181. ISBN 975-8565-11-7
Derivasyon

**Derivasyon** tesisleri su yapılarında, suyu bir yerden başka bir yere taşımak için kullanılan; tünel ya da açık kanal şeklindeki yapılardır.

Baraj yapımı esnasında suyun inşaat alanından uzaklaştırılması için gerekli tesislerdir.
Kürk

**Kürk**, memeli hayvanların kıllı derisi, postu.

Kürk genel olarak iki bölümden oluşur. Kısa tüyler ve koruyucu tüyler. Bazı hayvanlarda bir de orta seviye tüyler diyebileceğimiz bir katman daha bulunmaktır. Bütün memeli hayvanların kürkü yoktur. Kürksüz olanlar "çıplak memeliler" olarak  da adlandırılabilir.

Kürk genel olarak iki bölümden oluşur:
*Taban tüyleri veya Kürkaltı: Bu kısım kısa, düz ve koruyucu tüylere nispeten daha sık olan tüylerdir.
*Koruyucu tüyler: Hayvanların renklerini de belli eden bü tüyler, Taban tüylerine göre daha seyrek ve uzundurlar.

Günümüzde daha çok moda amacıyla kullanılan kürk ürünleri ceket, yakalık, anahtarlık, ayakkabı gibi pek çok aksesuarda kendine yer edinmektedir. Hayvanseverlerin çabaları, kürk kullanıcılarının bir süredir yapay kürklere yönelmesine sebep olmuştur.
Metin Altıok

**Metin Altıok** (14 Mart 1941, Bergama - 9 Temmuz 1993, Ankara), Türk şair, yazar.

## Hayatı
14 Mart 1941'de İzmir Bergama'da dünyaya gelen Metin Altıok, Melahat Moral ve Süleyman Altıok'un ilk çocuğudur. Daha sonra Meral adında bir kız kardeşi olan Altıok'un çocukluğu İzmir Karşıyaka'da geçer. Metin Altıok sırasıyla Karşıyaka Lisesi ve Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Felsefe bölümünü bitirdi. Bingöl Lisesi'nde Felsefe Grubu Öğretmenliği ve daha sonra sürgün olduğu Bingöl'ün Genç ilçesinde, ayrıca Karaman Lisesi'nde felsefe öğretmenliği yaptı. Türkiye İşçi Partisi üyesiydi. 2 Temmuz 1993 tarihinde yaşanan Sivas katliamından ağır yaralı olarak kurtuldu ancak komadan çıkamayarak 9 Temmuz 1993'te Ankara'da öldü. Onno Tunç'un bestelediği 'Kavaklar' adlı eseri Sezen Aksu tarafından yorumlanmıştır. Aksu bu eseri vefatından sonra Metin Altıok'a adamıştır.

Yazar Füsun Akatlı'nın ilk eşidir.

## Şiiri
Çağdaş Türk şiirinde daha çok lirik, duyarlı, melankolik yönü ağır basan şiirleriyle ön plana çıkmış olan Metin Altıok, resim ile başladığı sanat hayatını otuzlu yaşlardan sonra yayımlamaya başladığı şiirleriyle de genişletmiş, yaratıcı ve çok yönlü bir şairdir. Şiirleri 70'li yıllarda yayımlanmasına karşın Metin Altıok, şiirlerinin kaynakları bakımından 60'lı yılların geç ürün veren (ya da geç yayınlanan) şairlerinden biri olarak nitelendirilebilir.

Şiir kitabı *Gezgin*'de Servet-i Fünûn'dan, Ahmet Haşim'den, Ahmet Muhip Dıranas'dan, İkinci Yeni'ye ve 60'lı yıllar şiirinin bazı ortak söyleyişlerine kadar çeşitli etkilenmeler bulunmaktadır. Bu kuşağın en romantik, duygucu şairleri arasında olan sanatçının dili yalındır. Benzetme yapmayı, anlaşılması güç olmayan simgeler kullanmayı sevdi. Bu kitabında halk şiiri biçimlerinden de yararlandı.

*Yerleşik Yabancı*'da tüm şiirleri tek bir şiirmiş izlenimi uyandırmakta, söyleyişte ve konularda benzerlikler bulunmaktadır. Buna karşın, *Kendinin Avcısı*'nda kendine özgü bir ses, romantik, acılı ve yalın bir söyleyiş gözlenir. Simge, alegori ve mecazlardan ölçülü bir tutumla yararlandığı bu şiirleriyle Türk şiirinin lirik geleneklerine bağlanmaktadır.

## Yayımlanmış eserleri
* Gezgin (1976)
* Yerleşik yabancı (1978)
* Kendinin avcısı (1979, Ahmet Telli ile 1980 Ömer Faruk Toprak Şiir Ödülü)
* Küçük tragedyalar (1981)
* İpek ve klabtan (1987)
* Gerçeğin öte yakası (1990, Cemal Süreya şiir ödülü)
* Dörtlükler ve desenler (1990)
* Süveyda (1991)
* Alaturka şiirler (1992)
* Soneler (1993)
* Hesap işi şiirler (1993)
* Yel ve Gül (1993- ölümünden evvel kendi hazırladığı seçki)
* Bir acıya kiracı (1998-Bütün Şiirleri)
* Şiirin ilk atlası (1992- Poetikası ve düz yazıları)

## Kaynakça

* Ataol Behramoğlu. *Büyük Türk Şiiri Antolojisi*. Cilt 2, sayfa 664. Sosyal Yayınları.Gezgin, 1.Baskı, Dost Yayınları, 1976

## Ayrıca bakınız

* Metin Altıok Şiir Ödülü
Hüseyin Çelik

**Hüseyin Çelik** (d. 5 Mart 1959, Gürpınar, Van), Kürt ve Arap kökenli Türk siyasetçi, akademisyen ve yazar. 58. Hükûmette Kültür Bakanı, 59. Hükûmette Millî Eğitim Bakanı, TBMM 22 ve 23. Dönem AK Parti Van, 24. Dönem Gaziantep milletvekillerindendir. 21. Dönem'de Doğru Yol Partisinden Van Milletvekili seçilmiştir.

## Eğitim ve kültür hayatı
1959 yılında Van'ın Gürpınar ilçesinde doğdu. Annesi Kürt, babası Arap asıllıdır. 1983 yılında İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi, Türk Dili ve Edebiyatı bölümünden mezun oldu. Aynı yıl Yüzüncü Yıl Üniversitesine asistan olarak girdi. 1987 yılında İstanbul Üniversitesinin kadrosuna geçti. 1988-1991 yılları arasında Jön Türkler üzerine doktorası ile ilgili araştırmalar yapmak üzere İngiltere'de bulundu. Aynı zamanda Londra Üniversitesi, School of Oriental and African Studies'de Turkish Politics bölümü yüksek lisans programına devam etti. 1991'de Türkiye'de ilk siyasal hareket olan Yeni Osmanlılar Cemiyeti ile ilgili araştırmalar yapmak üzere Belçika, Hollanda, Almanya, Avusturya, İsviçre, İtalya ve Fransa'da bulunan Çelik, *[[Ali Suavi]] ve Dönemi* konulu doktorasını tamamladı. 1992'de Yüzüncü Yıl Üniversitesinde yardımcı doçent, 1997 yılında ise doçent oldu. Son olarak Yüzüncü Yıl Üniversitesinde öğretim üyeliği ve bölüm başkanlığı yaptı. Türk kültürü, siyasi tarihi ve edebiyatı üzerinde yayımlanmış 15 kitabı bulunan Hüseyin Çelik ileri düzeyde İngilizce ve Kürtçe bilmektedir. Hüseyin Çelik, Şahsenem Hanım'la evli ve Ali Ekrem, Enis ve Büşra Vuslat adlarında üç çocuğu vardır.

## Siyasî hayatı
Üniversite yıllarında ve akademik hayatında siyasetle yakından ilgilendi. 18 Nisan 1999 Milletvekili Genel Seçimi'nde DYP'den Van Milletvekili seçildi. 3 Temmuz 2001'de DYP'den istifa ederek AK Parti'nin kurucuları arasında yer aldı. Milletvekili seçildiği ilk yıl TBMM Başkanlık Divanı Üyeliğine seçildi. TBMM'de AK Parti Grubu oluştuktan sonra Grup Başkan Vekili oldu. 3 Kasım 2002 Milletvekili Genel Seçimi'nde yeniden Van Milletvekili olarak parlamentoya girdi. 58. Cumhuriyet Hükûmetinde Kültür Bakanı olarak görev aldı. 59 ve 60. AK Parti Hükûmetlerinde ise Millî Eğitim Bakanı olarak yer almıştır.

## Eserleri
* Türkiye'de Değişim Demokrasi ve Aydınlar, Ufuk Yayınları.
* Van'da Ermeni Mezalimi, Cedit Neşriyat.
* Türkler Karakterleri, Terbiyeleri ve Müesseleri, Diyanet Vakfı Yayınları.
* Türk Dostu İngiliz Türkolog Charles WELLS, T.C. Kültür Bakanlığı Yayınları.
* Temizlik Doğudan Gelir, Nesil Yayınları.
* Reşat Nuri Güntekin'in Romanlarında Sosyal Tenkit, Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları.
* Osmanlı Yanlısı İngiliz Dış İşler Komiteleri, İnkılab Yayınları.
* Genç Kalemler Mecmuası Üzerinde Bir Araştırma, YL Tezi, Yüzüncü Yıl Üniversitesi Yayınları.
* Ali Suavî, T.C. Kültür Bakanlığı Yayınları.
* Ali Suavî ve Dönemi, İletişim Yayınları.
* Türkiye'nin Ermeni Sorunu (Yüzleşme/Çözüm), BDS Yayınları.
* Bir Medeniyet Analizi Türk Yanlısı İngilizlerin Osmanlı'ya Bakışı, Ufuk Yayınları.
* Bir Dönem Böyle Geçti, Kale Ofset Matbaacılık.
* Şinasi.

## Kaynakça
Faruk Nafız Özak

**Faruk Nafız Özak** (d. 19 Nisan 1946, Trabzon), iki dönem bakanlık yapmış ve üç dönem milletvekili seçilmiş bir politikacı, eski futbolcu, iş insanı ve 11. Trabzonspor başkanı. 2005-2009 yılları arasında Bayındırlık ve İskan Bakanlığı görevini üstlenmiştir. Gençlik ve Spordan Sorumlu Devlet Bakanlığı görevini 2009-2011 yılları arasında sürdürmüştür. Siyasal kariyeri öncesi Özak, Trabzonspor takımında futbol oynarken Yılın Sporcusu Ödülü'nü almıştır.

## İlk yılları ve kariyeri
Faruk Nafız Özak, 19 Nisan 1946 tarihinde Trabzon'da doğdu. Babasının adı Ali Haydar, annesinin adı Safiye'dir. ODTÜ'de başladığı öğrenimini futbol ile daha yoğun ilgilenebilmek için önce İTÜ'ye  sonra Karadeniz Teknik Üniversitesi'ne geçiş yaparak İnşaat Mühendisliği Bölümünü 1970 yılında yüksek mühendis olarak tamamladı. Rizespor ve Trabzonspor'da futbol oynayan Özak, her iki takımda da kaptanlık yaptı. Futbolculuk kariyeri sonrasında Trabzonspor asbaşkanlığını ve başkanlığını yaptı. Yılın Sporcusu Ödülü sahibi olan Özak, Yapısun A.Ş. Yönetim Kurulu Başkanı, Trabzon Kalkınma Vakfı kurucusudur.

## Siyasal yaşamı
2 Haziran 2005 tarihinde Bayındırlık ve İskân Bakanı, 1 Mayıs 2009 tarihinde Gençlik ve Spordan Sorumlu Devlet Bakanı olmuştur. 9 Haziran 2011 tarihinde kabinede yapılan değişiklik sonucu bakanlığın adı değiştirilmiş ve Gençlik ve Spor Bakanı olmuştur.

## Özel yaşamı
İngilizce bilen Özak, evli ve iki çocuk babasıdır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* 
*
Dürrânîler

**Dürrânîler**, (Peştuca: درانيانو ټولواکمني, Farsça: امپراطوری درانیان) Ahmed Şah Dürrânî'nin kurduğu Afganistan devleti 1747-1863 yılları arasında hüküm sürmüştür.

Uzun zaman bölgenin dağlık kesimlerinde yaşayan bu boy Gazne Devleti zamanında islâmiyeti seçmiştir. Safevi Devleti ile Babür Devleti ilişkilerinde sıkıntılar yaşandığı bir sırada, Argandab ve Tarnak vadilerine indiler. Bölgenin durumu itibarıyla iki devlet arasında olmalarına rağmen, bölgelerinde bir otonomi ve serbestiyete sahiptiler.

Bir süre sonra Herat eyaleti'nin yönetimini ele geçiren Abdaliler, üzerlerine gelen Safi Kuli Han komutasındaki Safevi ordusunu yendiler ve Nadir Şah'ın zamanına kadar bölgenin hâkimi oldular. Nadir Şah, Safevi Devletini yıktıktan sonra, zamanın karışıklıklarından faydalanarak, Meşhed'i ele geçiren Abdalileri yenilgiye uğrattı. Nadir Şah, Abdalilerin askerî gücünden faydalanmak ve Gılzaler kabilesini kontrol altında tutmak amacıyla, Abdalileri Kandehar bölgesine yerleştirdi.

1747'de Abdalilerin reisi Ahmed Han, Nadir Şah'ın ölümünden sonra Kandehar'ı ele geçirerek hükümdarlığını ilan etti. 1769'a değin Hindistan üzerine dokuz sefer düzenledi. Birçok şehri ele geçirdi ve 1757'de Delhi'ye kadar ilerledi. Aral Gölünden Hint Okyanusuna kadar uzanan ve Horasan, Keşmir, Pencap, Sind, Peşaver, Multan, Deracat bölgelerini de içine alan bir Afgan devleti kurdu.

Ahmed Han'ın 1773'teki ölümünden sonra yerine geçen oğlu Timur Şah, devletin merkezini Kandehar'dan Kabil'e nakletti ve 1793'e kadar devleti yönetti. 1793-1800 yıllarında ise Zaman Şah iktidardaydı. 1800'den 1842'ye kadar karışıklık ve kardeş kavgalarının devam ettiği Abdaliye Devleti, bu tarihte yeni Afgan Devleti emiri Barakzay kabilesinden Dost Muhammed Han tarafından ortadan kaldırıldı.

## Ayrıca bakınız
* Barakzaylar
* Peştunlar

## Kaynakça
Hüsn-i tahallûs

**Hüsn-i tahallûs**, bir Divan edebiyatı terimi.

Divan edebiyatında şairlerin genelde mahlasları vardır. Şairler zaman zaman bu mahlasları kaleme aldıkları eserlerin içinde de bir sözcük olarak kullanırlar. Şair, bazen mahlası anlamı itibarıyla bazense isim olarak kullanır. Şairin, aynı anda, mahlası hem isim mahiyetinde hem de anlamı için kullandığı duruma *hüsn-i tahallûs* denir.

Hüsn-i tahallusun en bilinen örneklerinden biri ünlü divan şairi Bâki'nin şu mısrasıdır:
:"*Bâki kalan bu kubbede bir hoş sadâ imiş.*"
:'Bu kubbede ebedî kalan bir hoş ses imiş.'
Bu mısrada, "Bâki" sözcüğü hem şairin mahlası(dır ve isim olarak kullanılmıştır) hem de anlamı olan "ebedî, sonsuz"a da vurgu yapılmış, anlamı da kastedilmiştir.
Kuzeybatı Toprakları

::

**Northwest Territories** (NWT; Fransızca: *les Territoires du Nord-Ouest*), Kanada'nın Kuzey Kanada denen kuzey bölgelerinden biridir.

Diğer iki bölge olan Yukon ve Nunavut'un ortasında yer alan NWT; batıda Yukon'la ve doğuda Nunavut'la sınırlarını paylaşır. Güneyinde Kanada'nın batı eyaletlerinden Britanya Kolumbiyası, Alberta ve Saskatchewan yer alır. 1,171,918&nbsp;km²lik devasa yüzölçümüne rağmen bölgede Ocak 2005 tarihi itibarıyla yalnızca 42,944 kişi yaşamaktadır. Bölgenin başkenti, 1967 yılından bu yana Yellowknife'tır.

ABD sınırındaki Büyük Göller bir tarafa bırakılırsa, Kanada'nın en büyük iki gölü olan Great Bear (Büyük Ayı) ve Great Slave (Büyük Esir) gölleri NWT'dedir. Kanada'nın en uzun nehri olan Mackenzie Nehri ve UNESCO Dünya Mirası listesinde yer alan Nahanni River (Nahanni Nehri) Ulusal Parkı bölgenin sahip olduğu ilgi çekici doğal oluşumlardan bazılarıdır.

## Resmî diller
Kuzeybatı Topraklarının 11 resmî dili vardır:

* İngilizce, Fransızca
* Kızılderili dilleri: Guçince, Denetaca, Satuca, Tlınçonca, Denesulinece, Krice
* Eskimo dilleri: Inuvialuktun,Inuinnaqtun,Inuktitut

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* NWT Hükümetinin'nin Resmî Sitesi
* Turizm NWT Resmî Sitesi
Cüneyt Koryürek

**Cüneyt Koryürek** (d. 1931, Ankara - 19 Ocak 2008, İstanbul), Türk gazeteci ve yazar.

Liseyi TED Ankara Koleji’nde, üniversiteyi Fresno State College, Kaliforniya’da tamamladı. Gazetecilik, Halkla İlişkiler, Yakın Çağlar Tarihi okudu. Askerliğini Genelkurmay Başkanlığı’nda yedek subay olarak yaptı, burada o tarihte general olan Cevdet Sunay’ın tercümanı olarak çalıştı.
## Yaşamı
Çalışma hayatına serbest muhabir ve basın danışmanı (1960 Roma Olimpiyatları ve 1960 A.B.D. Seçimleri) olarak başlayan Koryürek, Ankara’da Turkish Daily News’da Yazı İşleri Müdürü olarak çalıştı. 1962’de sahibi ve yöneticisi olduğu Delta Ajans'ı Ankara’da kurdu. Reklam ve Halkla İlişkiler konusunda çalışan Delta Ajans 1973’te İstanbul’a taşındı. Koryürek,, Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Basın-Yayın Yüksekokulu’nda Reklamcılık, Ankara İktisadi ve İdari Bilimler Akademisi Gazetecilik ve Halkla İlişkiler Yüksekokulu’nda Halkla ilişkiler, İstanbul Marmara Üniversitesi İletişim Fakültesi  Gazetecilik Bölümü'nde gazetecilik dersleri verdi.

Cumhurbaşkanı Sunay’ın Basın Müşavirliğini yaptı, Halkla İlişkiler Derneği’nin kurucuları arasında yer aldı. "Avrasya Kıtalararası Maratonu" Yarış ve Organizasyon Direktörlüğü yaptı, Yedi Olimpiyat'da gazeteci olarak çalıştı.

Olimpiyatlar konusunda TRT’de programlar yapan Koryürek, bu konuda yayınlanan iki kitabına ilaveten, İstanbul Olimpiyatları Hazırlama ve Düzenleme Kurulu için de bir kitap hazırladı. Fenerbahçe SK 2272 sicil numaralı Yüksek Divan Kurulu üyesiydi.

Ayrıca, "Lider ve Liderlik" ve "Harf İnkılabı" adlı kitapları yazdı. Eğitimini aldığı Amerikan üniversitesinin okul takımında yarıştı, okul takımının menajeri olarak görev aldı, antrenörlük kurslarına katıldı. Türkiye'de birlikte çalıştığı ve keşfedilmelerine büyük katkılarda bulunduğu bazı atletler̺ Türkiye ve Balkan rekorları kırdılar, Avrupa ve dünya ölçeğinde müsabakalarda dereceler aldilar. AIPS Kartı sahibi olan Koryürek, Amerikan Atletizm Yazarları Derneği, Uluslararası Olimpiyat Tarihçiler Birliği ve Atletizm İstatistikçileri Birliği üyesiydi. Atletizm Federasyonu'nda çeşitli dönemlerde Genel Sekreter, Asbaşkan ve Başkan olarak görev yaptı.

*[[Cumhuriyet (gazete)|Cumhuriyet]]*, *[[Hürriyet (gazete)|Hürriyet]]*, *[[Yeni Yüzyıl]]*, *[[Radikal (gazete)|Radikal]]* ve *[[Sabah (gazete)|Sabah]]* gazetelerinde özellikle atletizm ve olimpiyatlar konularında, aynı zamanda da genel içerikli konularde yazılar yazdı ve köşe yazarlığı yaptı.

19 Ocak 2008'de Şişli'de karşıdan karşıya geçerken bir arabanın ona çarpması sonucu öldü.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Cüneyt Koryürek'in GazetePort'ta yayımlanan yazıları
Mehdi Eker

**Mehmet Mehdi Eker** (d. 1956; Bismil, Diyarbakır) Kürt asıllı Türk siyasetçi ve veteriner hekim. Eski Gıda, Tarım ve Hayvancılık bakanı.

## İlk yılları ve kariyeri
Mehdi Eker, 1956 yılında Abdullah ve Fehime Eker çiftinin çocuğu olarak Diyarbakır'ın Bismil ilçesinde doğdu. Diyarbakır Ziya Gökalp Lisesini bitirmesinin ardından Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesinden mezun oldu. Birleşik Krallık'ta bulunan Aberdeen Üniversitesinde Tarım Ekonomisi alanında master, Ankara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsünde doktora yaptı. Hayvancılık Merkez Araştırma Enstitüsünde müdür yardımcılığı, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Veteriner İşleri Müdürlüğü, Tarım Bakanlığı Tarımsal Üretim ve Geliştirme Genel Müdür Yardımcılığı, Koruma ve Kontrol Genel Müdürlüğü ve Bakanlık Müşavirliği yaptı.

## Siyasi kariyeri
59, 60, 61 ve 62. hükûmetlerde Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı olarak görev yaptı. TBMM 22, 23, 24, 26 ve 27. dönem AK Parti milletvekilidir. Haziran 2015 genel seçimlerinde üç dönem kuralı nedeniyle aday olmamıştır. Türkiye tarihinin en uzun süre görev yapan tarım bakanıdır.

## Özel yaşamı
İngilizce, Kürtçe ve Arapça bilmekte olup evli ve 3 çocuk babasıdır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* 
* 
*