open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Efkan Efekan

**Efkan Efekan** (6 Mayıs 1935, İzmir - 7 Eylül 2005, İstanbul), Türk oyuncudur.

## Hayatı
Beyoğlu Ortaokulu'ndan mezun oldu. Sinemaya on yedi yaşındayken Sami Ayanoğlu'nun çektiği 1953'te “Battal Gazi Geliyor” filminde figüran olarak başladı. 1953-1958 yılları arasında Sami Ayanoğlu'nun ortağı olduğu film şirketinin yazıhânesinde çalıştı. Burada çalışırken, uzun boyu ve ilgi çekici fiziği ile devrin ünlü oyuncusu Atıf Kaptan’ın dikkatini çekti ve Atıf Kaptan’ın yardım ve himayesi ile 1958 yılında Ölmeyen Aşk filminde başrol oyuncusu oldu. Atıf Kaptan tarafından verilen Efgan Efekan adını kullanmaya başladı. Bu film Efgan Efekan’ı şöhrete kavuşturdu.  Efekan, çoğunlukla Muhterem Nur ile ideal çift oluşturarak çevirdiği filmlerle ün sağladı.1964 yılına kadar aralarında Cilalı İbo’nun Çilesi, Mahallenin Sevgilisi, Felâket Kadını, Yangın Var Eski İstanbul Kabadayıları gibi yirmi beş filmde oynadı. 1965 Yılında Ankara’da ses sanatkârı olarak sahneye çıktı. İki yıldan sonra sahnelerde muvaffakiyetini sürdüremedi.

Lütfi Akad, Memduh Ün, Halit Refiğ ve Metin Erksan gibi önemli yönetmenlerle çalışan Efkan Efekan, kariyerinin en parlak dönemlerini Yeşilçam'ın da çok güçlü olduğu ve film sayısının giderek arttığı 1960'larda yaşadı.

Uzun süre başrollerde oynayan Efkan Efekan, zamanla ikinci rollerde ve yardımcı rollerde oynamaya başladı. Kısa bir süre ara verdikten sonra 1974 yılında Temel Gürsu'nun yönettiği “Kısmet” adlı filmle sinemaya dönüş yaptı.

Efkan Efekan 1980'lerin sonundan itibaren TRT'nin dizilerinde rol almaya başladı. Efekan bu dönemde Yaprak Dökümü, Dudaktan Kalbe ve Hanımın Çiftliği gibi tanınmış edebiyat eserlerinin televizyon uyarlamalarında rol aldı.

7 Eylül 2005 tarihinde akciğer kanseri tedavisi gördüğü Memorial Hastanesi'nde ölen Efekan'a, 42. Altın Portakal Film Festivali'nde Türk sinemasına katkılarından dolayı Altın Portakal Onur Ödülü verilecekti.

Efekan'ın rol aldığı başlıca filmler arasında ise Yangın Var Eski İstanbul Kabadayıları, Mahalle Arkadaşları, Bekçi Kadın, Aşkın Gözyaşları, Yedi Kocalı Hürmüz, Keşanlı Ali Destanı ve Kısmet yer almaktadır.

## Filmleri
### Oyuncu olarak

## Ödüller
* 2005: 42. Altın Portakal Film Festivali - Yaşam Boyu Onur Ödülü

## Kaynakça
;Özel
* 1968: KOÇU, Reşat Ekrem, ”Efekan, Efgan”, İstanbul Ansiklopedisi, İstanbul: Koçu Yayınları, cilt 9, s.4942.
;Genel

## Dış bağlantılar
* Beyazperde'de Efkan Efekan 
* IMDb'de Efkan Efekan
* Sinemalar.com'da Efkan Efekan 
* SinemaTürk'te Efkan Efekan 
* TSA'de Efkan Efekan
İngiliz sterlini

**İngiliz sterlini** (İngilizce: *Pound sterling*, sembol: **[[Pound işareti|£]]**, ISO kodu: GBP), Birleşik Krallık'ta kullanılan para birimidir. İngiltere ve Galler bölgesinde resmî olan tek bankası Bank of England'dır. Ayrıca İskoçya ve Kuzey İrlanda'da da yine Bank of England gibi Royal Bank of Scotland, Bank of Scotland ve Clydesdale Bank gibi sterlin banknotları basmaya yasalarca yetkili başka bankalar vardır.

Uluslararası para kodu “**GBP**”dir (*Great Britain Pound*). İskoç sterlini ve diğer bankalarının bastığı banknotları yurt dışında döviz büroları ve İngiliz turistlerin sık olduğu yerler kabul eder; başka yerler sadece İngiliz sterlini alır. Ayrıca İngiltere'nin yurt dışında, Avrupa ve dünya genelinde deniz aşırı bölgeleri vardır, bunlardan Guernsey, Jersey, Falkland Adaları, Man Adası ve Cebelitarık sterlini çok ünlüdür ve onların da ayrı ayrı bankaları vardır. Aynı zamanda İngiltere'nin Kıbrıs'taki hava üsleri olan Ağrotur ve Dikelya Hava Üsleri de vardır, ama onlar Kıbrıs Cumhuriyeti gibi Avrupa Birliği'nin para birimi olan Euro'yu (€) kullanır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*   
*   
*
Sait Faik Abasıyanık Müzesi

**Sait Faik Abasıyanık Müzesi**, İstanbul'da, Burgaz Adası'nda yazar Sait Faik Abasıyanık'ın yaşamış olduğu köşkte 1959'dan bu yana hizmet veren müze-evdir.

Sait Faik Abasıyanık Müzesi'nde hikâyecinin yaşamına tanıklık etmiş eşyalar, fotoğraflar, mektuplar, kartpostallar sergilenir. Türkiye'nin en fazla ziyaret edilen müze-evlerindendir ve 1964 yılından beriDarüşşafaka Cemiyeti'nin sorumluluğundadır.

## Tarihi
Burgaz Ada'da Çayır Sokak No:15'te bulunan köşk, 1939'da Sait Faik'in babası Mehmet Faik Bey'in vefatından sonra annesi Makbule Hanım'ın yaşamını devam ettiği evdir. Yazar da kışları Şişli'de, yazları ise adada annesinin yanına kalmış, hastalığının ortaya çıkmasından sonra ömrünün son on senesinin çoğunu bu evde geçirmiştir. Yazarın ölümünden sonra ev, annesinin isteği ile müzeye dönüştürülmüştür.

Makbule Abasıyanık, 8 Kasım 1954'te hazırladığı vasiyetinde varlıklarının çoğunu, yazarın eserlerinin telif haklarını ve Burgazada'daki köşkü, müze yapılması şartıyla Darüşşafaka Cemiyeti'ne bırakmıştı. Bunun nedeni, 1954'te ölümünden önce oğlu Sait Faik'in bu lisede düzenlenen bir edebiyat matinesine katıldıktan sonra ortamdan çok etkilenerek, annesine malvarlıklarını bu kuruma bağışlamayı teklif etmiş olması idi. Müze, 22 Ağustos 1959 günü ziyarete açıldı. 1964'te vasiyetin Darüşşafaka Cemiyeti'ne intikal etmesi üzerine bu tarihten itibaren müze evin bakım, onarım gibi sorumluluklarını cemiyet üstlenmiştir.

Müzenin açılması, edebiyat dünyasında da tartışmalara sebep oldu. Orhan Seyfi Orhon, Türk sanatında birçok önemli yazar varken işe Sait Faik'le başlanmasını eleştirdi. Orhon'un bu yazısına cevap veren Aziz Nesin ise makalesinde böyle bir müzenin kurulmasının ne kadar önemli olduğunu söyleyerek bu müzenin bir öncü olduğunu belirtti.

## Restorasyon
2009-2013 yılları arasında müze restorasyon ve yenileme çalışmaları sebebiyle dört yıl boyunca ziyarete kapatılmıştır. Müze çağdaş müzecilik anlayışıyla yeniden düzenlenerek 11 Mayıs 2013 tarihinde yeniden ziyarete açılmıştır.

Sait Faik'in vasiyeti doğrultusunda ücretsiz olarak hizmet veren müze Çarşamba, Perşembe, Cuma ve Cumartesi günleri 10.30-17.00 saatleri arasında ziyaret edilebiliyor. Müze sanal olarak da gezilebiliyor.

## Sait Faik Araştırma Atölyesi
2014 yılında müzenin içinde Sait Faik Araştırma Atölyesi kurulmuştur. Canan Cürgen, Zafer Yalçınpınar, Tekin Deniz ve Şükret Gökay tarafından kurulan atölye, Sait Faik'in edebiyatına ve yaşamına değinen “yeni” bulgulara ulaşmayı amaçlamaktadır. Atölye kapsamında arşiv tarama ve dijitalleştirme çalışmalarının yanı sıra Sait Faik'in eserlerindeki kavramlarla ilgili olarak bilişsel haritalama, mülakat ve diskur (söylem) analizi çalışmaları yapılmıştır.

## Kaynakça
* 

## Notlar
Posta kodu

**Posta kodu, **bir adrese** **mektup gönderirken gerekli olan harf veya basamaklar serisidir. Bir kere posta kodu kullanıldığında, diğer işlemler için de mümkün hale gelir.

Şubat 2005'te Dünya Posta Birliği'ne bağlı 190 ülkenin 117'sinin posta kodu vardır. Ulusal posta kodu sistemi kullanmayan ülkeler arasında İrlanda ve Gana da vardır.
Uzak Doğu

**Uzak Doğu**, Avrupa merkezli yaklaşımda Asya'nın doğusu ve güneydoğusundaki ülkeler.

Günümüzde genellikle Bangladeş, Brunei, Çin, Çin Cumhuriyeti (Tayvan), Doğu Timor, Endonezya, Filipinler, Güney Kore, Japonya, Kamboçya, Kuzey Kore, Laos, Malezya, Moğolistan, Myanmar (Birmanya), Pakistan, Singapur, Sri Lanka, Tayland ve Vietnam Uzak Doğu ülkeleri olarak kabul edilir. Avustralya ve Yeni Zelanda gibi ülkeler Uzak Doğu kavramına dahil edilmemektedir. Kuzey Amerika'da ve Avrupa'da "Asyalı" kavramı ile genellikle Uzak Doğulular kastedilir.

## Tarihçe
Uzak Doğu kavramı Dünya Savaşları'ndan önce İngilizlerin Hindistan'daki topraklarına işaret etmekteydi. Ancak Dünya Savaşları'yla bölge ülkelerine verilen genel isim halini almıştır. Kavramın temelinde Avrupa kıtasının merkez olarak kabul edilmesi yatmaktadır. Avrupalılar, Dünya savaşları dönemi başta olmak üzere, kendilerinin doğusunda yer alan Osmanlı İmparatorluğu'na yakın doğu, Güney ve Orta Asya'daki topraklara Orta Doğu ve daha uzakta kalan alanlar için de Uzak Doğu kavramını kullanmışlardır.

## Kültür
Bu bölge dünyanın en çok turist çeken bölgeleridir. Kültürleri çok zengin ve çeşitlidir. Tao, Şinto ve Budist tapınakları göz kamaştırır. Yaygın dinler İslam, Budizm, Konfüçyüsçülük, Taoizm, Şintoizm ve Hristiyanlıktır.

## Kaynakça

## Ayrıca bakınız

* Rus Uzak Doğusu
Ada ülkeleri listesi

**[[Ada ülkesi|Ada ülkeleri]]:**

* Antigua ve Barbuda
* Bahamalar
* Barbados
* Büyük Britanya (Birleşik Krallık)
* Dominika
* Dominik Cumhuriyeti
* Doğu Timor
* Endonezya
* Faroe Adaları
* Fiji
* Filipinler
* Grenada
* Haiti
* İrlanda
* İzlanda
* Jamaika
* Japonya
* Yeşil Burun Adaları
* Kıbrıs
* Kiribati
* Komorlar
* Küba
* Madagaskar
* Maldivler
* Malezya
* Malta
* Marshall Adaları
* Mikronezya
* Nauru
* Palau
* Papua Yeni Gine
* Samoa
* São Tomé ve Príncipe
* Seyşel Adaları
* Solomon Adaları
* Sri Lanka
* Tahiti
* Tonga
* Trinidad ve Tobago
* Tuvalu
* Vanuatu
* Yeni Kaledonya
* Yeni Zelanda

**[[Tanınmayan veya sınırlı şekilde tanınan devletler listesi|Sınırlı tanınan ada ülkeleri]]**

* Kuzey Kıbrıs
* Tayvan
Amerika ülkeleri listesi

## [[Kuzey Amerika]]
* Amerika Birleşik Devletleri (ABD)
* Kanada
* Meksika

## [[Orta Amerika]]
* Belize
* Antigua ve Barbuda
* Bahamalar
* Barbados
* Dominika
* Dominik Cumhuriyeti
* El Salvador
* Grenada
* Guatemala
* Haiti
* Honduras
* Jamaika
* Kosta Rika
* Porto Riko
* Küba
* Nikaragua
* Panama

## [[Güney Amerika]]
* Arjantin
* Brezilya
* Bolivya
* Ekvador
* Guyana
* Fransız Guyanası
* Kolombiya
* Paraguay
* Peru
* Surinam
* Şili
* Uruguay
* Venezuela
Kurmanci Kürtçesi

**Kurmanci Kürtçesi** () veya **Kuzey Kürtçesi**, İran dillerinin Kürt dilleri alt kolunda yer alan bir dildir ve Kürtler tarafından konuşulan en yaygın Kürtçe dilidir.

## Konuşulan bölgeler
Türkiye'nin Adıyaman, Ağrı, Batman, Bingöl, Bitlis, Diyarbakır, Hakkâri, Iğdır, Mardin, Muş, Siirt, Şanlıurfa, Şırnak ve Van illerinde, kısmen de Adana, Ankara, Ardahan, Elazığ, Erzincan, Erzurum, Gaziantep, İstanbul, İzmir, Kahramanmaraş, Kars, Kayseri, Konya, Malatya, Mersin, Tunceli gibi illerinde konuşulmaktadır.

Irak'ın Duhok, Erbil, Kerkük, Süleymaniye, Şengal gibi illerinde konuşulmaktadır.

İran'ın Horasan, Urmiye, Hoy, Miyanduab, Bukan, Mahabad, Salmas, Maku, Nakade, Piranşehr, Serdeşt, Şahindej, Takab, Uşnu ve Siyahçeşme gibi illerinde konuşulmaktadır.

Suriye'nin Afrin, Halep, Kamışlı, Kobani gibi illerinde konuşulmaktadır.

## Lehçeler
Kurmanççanın kabaca varyasyonları:

* *Batı:* Suriye'nin Halep ilinde, Türkiye'de kabaca Fırat Nehri'nin batısındaki illerde, Aksaray, Elâzığ, Konya, Sivas, Tunceli ve İran'ın Horasan bölgesinde konuşulur.
* *Güneydoğu:* Hakkâri ilinde, Irak'ın Duhok ve Erbil bölgesinde ve İran'ın Batı Azerbaycan ilinde konuşulur.
* *Merkez:* Suriye'nin Haseke ilinde, Irak'ın Sincar bölgesinde, Türkiye'nin Irak ve Suriye sınırlarına yakın bölgelerinde, Ermenistan'da, Gürcistan'da, İran'ın Batı Azerbaycan ilinde ve Lübnan'da konuşulur.

## Ayrıca bakınız

* Kurmançlar
* Sorani

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Kurmancî Sözlüğü (Paris Kürt Enstitüsü)
Şair Eşref

**Şair Eşref** (1847, Kırkağaç – 22 Mayıs 1912, Kırkağaç), Türk şair ve bürokrat. Türk edebiyatında hiciv şiirleriyle tanınmıştır. Hicviyelerini gazel, kaside, muhammes ve özellikle kıta biçiminde kaleme almıştır.

## Hayatı ve kariyeri

Asıl adı Mehmet Eşref'tir. Babası Usulizade Hafız Mustafa Efendi, annesi ise Arife Hanım'dır. Eşref, Gelenbe'de doğdu. Doğum yılı farklı kaynaklarda 1842 ile 1853 arasında değişmekte olup, çoğu kaynakta 1847 olarak geçer; Mehmet Zeki Pakal'ın resmi sicil araştırmalarında ise 1853 doğumlu olduğu belirtilmiştir. Büyük dedesi, matematikçi Gelenbevi İsmail Efendi'dir. İlköğrenimini Gelenbe'de tamamlayan Şair Eşref, Manisa'da Hatuniye Medresesi'nde Arapça ve Farsça dersleri aldı. Özel öğretmenlerden matematik ve tarih öğrendi. 1870'te Manisa Vilayeti Tahrirat Kalemi'nde memuriyete başladı.

Turgutlu, Akhisar ve Alaşehir'de mal müdürlüğü, Fatsa'da kaymakamlık yaptı. Ardından Ünye, Acıpayam, Buldan ve çeşitli ilçelerde görev aldı. Doğu illerinde bulunduğu dönemde Ermenice konuşmayı ve Fransızca okumayı öğrendi. Gördes kaymakamlığı sırasında görevdeki yolsuzluklarla ilgili yazdığı şiirler ve gizli cemiyet kurmakla suçlanması nedeniyle bir yıl hapis cezası aldı.

Ceza sonrası İzmir'de gözetim altında tutuldu. 1903'te Mısır'a geçti oradan da bir süre Fransa, İsviçre ve Kıbrıs'ta bulundu. Mısır'da *Curcuna* adlı mizah dergisinde yazılar yazdı; 1904-1908 yılları arasında altı kitabı yayımlandı.
II. Meşrutiyet'in ilanından sonra yurda döndü. İzmir'de *Edeb Yahu*, İstanbul'da *[[Musavver Eşref|Eşref]]* (daha sonra *Musavver Eşref* adını aldı) dergisinde başyazarlık yaptı. 1908'de Turgutlu kaymakamlığı, 1909'da Adana vali muavinliği görevlerinde bulundu. 1909'da emekliye ayrılarak Kırkağaç'a yerleşti. 22 Mayıs 1912'de öldü ve Kırkağaç Mezarlığı'na defnedildi.

Eşref'in hicivleri, şekil bakımından Namık Kemal ve Ziyâ Paşa'nın şiirleriyle benzerlik gösterir. Gazel, kaside, mesnevi ve kıta biçimlerini kullanmış; hece ölçüsünü yalnızca bir dörtlüğünde, diğer tüm eserlerinde ise aruz ölçüsünü tercih etmiştir. Konu olarak daha çok toplumsal meselelere yer vermiştir.

## Hatırası
1980'den sonra Buldan Belediyesi, Cumhuriyet Mahallesi'ndeki bir caddeye Şair Eşref adını vermiştir. İzmir'in Karşıyaka ilçesinde bir ilkokula ve Alsancak semtinde bir bulvara adı verilmiştir. Kırkağaç ilçesinde bir mahalleye de Şair Eşref Mahallesi ismi verilmiştir.

## Başlıca Eserleri
*Deccal (2 Kitap, 1904-1907, Kahire)
*İstimdad (1905, Mısır)
*Şah ve Padişah (1906, Kahire)
*Hasbihal yahut Eşref ve Kemal (1908)
*İran'da Yangın Var (1908, İstanbul)

### Ölümünden sonra yayımlananlar
*Şair Eşref Külliyatı (1928)
*Meclisi Mebusan (1928)
*Bergüzar (1928-29
*Kuyruklu Yıldız (1929)
*Rüya (1929)
*Kıt'alar ve Hikâyeler (1929)
*Deccal (3. Kitap)

## Kaynakça
Şehrengiz

**Şehrengiz**, Divan edebiyatında bir şehri ve o şehrin güzellerini anlatan eserlerdir.

Daha çok klasik mesnevî tarzında kaleme alınan bu yapıtlarda tevhid, münacaat, na't gibi Allah'ı, birliğini ve Muhammed'i anlatan kısımlara rastlanmaz. Bu eserlerin başında şehirle ilgili çok umumi bilgiler verilir ve şehre övgü düzülür. Bazen bahar ve tabiat tasvirleri yapıldıktan sonra, bir şehirdeki güzellerin bir veya iki beyitlik tanımları verilir. Bu güzeller güzellikleriyle şehri birbirine kattıklarından eserlere 'Şehr-engiz', yani Şehir Karıştıran denilmiştir.

Türk edebiyatında ilk şehrengizler XVI. yüzyıl başlarında görülmeye başlanmış ve kısa sürede yaygınlık kazanmıştır. Priştineli Mesihi'nin Edirne'ye dair şehrengizinin ilk, Zâtî'nin aynı şehir hakkında kaleme aldığı eserin ise ikinci şehrengiz olduğu sanılmaktadır. Şehrengiz türü XVIII. yüzyılın sonlarında kendine has özelliklerini kaybetmeye başlamış ve klasik şekliyle ortadan kalkmıştır.

## Kaynakça
HP

**HP**, **Hp** veya **hp** aşağıdaki anlamlara gelebilir:
## HP
* '''H'''ewlett-'''P'''ackard; bilgisayar donanımları ve yazılımları üreticisi şirket
* '''H'''arry '''P'''otter; Çocuk romanı kahramanı
* Halkçı Parti
* Hürriyet Partisi
* Halk Partisi (KKTC), KKTC'de bir siyasi parti.

## hp
* Beygir gücü (İngilizce **h**orse**p**ower).
Hesap makinesi

**Hesap makinesi**, ilk zamanlar dört işlemi yapabilen, daha sonraları geliştirilerek her türlü sayısal işlemi yapar duruma getirilen elektronik ve mekanik bir araçtır.

## Tarihçe

Erken çağlarda hesap yapmak için abaküs ve benzeri sayma tahtaları kullanılırdı. En eski sayma tahtalarının ahşabın dayanıksızlığı sebebiyle günümüze ulaşmadığı düşünülmektedir.

1623 yılında Wilhelm Schickard ilk mekanik hesap makinesini Almanya'daki Heidelberg Üniversitesinde geliştirdi. Schickard'ın geliştirmiş olduğu araç çarpma ve 6 haneli toplama işlemlerini yapabiliyordu.

Yaklaşık yirmi yıl kadar sonra, 1642 yılında Fransız filozof Blaise Pascal dört işlemi yapabilen bir Pascaline hesap makinesini tasarladı. Gottfried Wilhelm Leibniz 1671 yılında kare kökünü alabilen dört işlemi yapabilen mekanik bir aygıt tasarladı. Ancak bu aygıtlar, çok yaygın olarak kullanılmamıştır. Bunlardan yaklaşık bir asır kadar sonra Charles Xavier Thomas'ın bulduğu dört işlemi ve karekök alma işlemini yapabilen Aritmometre, 1970'lere kadar kullanılmış olan mekanik hesap makinelerinin atası olmuştur.

Daha sonra üretilen bu hesap makineleri, ara sonuçları toplayan, eski sonuçların saklanıp gerektiğinde kullanılabilmesini sağlayan, trigonometrik, istatistiksel ve ileri matematik işlevleri içeren ve programlanabilir özellikleri ile daha çok bilgisayarlara benzeyen çok karmaşık elektronik cihazlar haline gelmiştir.

## Türleri

**Şeritli hesap makinesi,** genelde muhasebe alanında kullanılan, denetimi sağlamak için kağıda baskı yapabilen hesap makinesine denir.

**Cep hesap makinesi**, dört ana işlemle beraber en az aritmetik işlevleri gerçekleştirebilen en basit ve küçük boyutlu hesap makinesidir.

**Programlanabilir hesap makinesi**, karışık hesapların kısa yol tuşları kullanarak işlemlerin hızla yapılabildiği hesap makinesine denir. (Bilimsel hesap makinesi olarak da bilinir.)

### Veri girme şekilleri
* Standard işlem: İşlem sırasına göre rakam ve matematik işaretlerinin makineye aktarımı (' 2 + 2 = ': sonuç 4 )
* RPN işlem: Önce rakamların sonra matematik işlemin makineye aktarımı (' 2 ent 2 + ': sonuç 4 )

## Kaynakça
Palinoloji

**Palinoloji**, Botanik'in polen ve sporları araştıran alt bilim dalıdır. Palinoloji terimi ilk kez Hyde ve Williams tarafından 1944'te kullanılmıştır. Etimolojik olarak, Hyde ve Williams "palinoloji"yi, Yunanca "paluno" (serpmek) ve "pale" (toz) kelimelerinden türetmiştir.

Özellikle son yıllarda yapılan önemli araştırmalar ve bulgularla palinoloji çok gelişmiştir. Birçok alt dalının (adli palinoloji, polen fizyolojisi, polen morfolojisi vb.) çıkmasının yanı sıra, palinoloji tıbbi araştırmalar açısından da fazla ilerleme kaydetmiştir. Tıbbi açıdan kaydedilen gelişmenin en büyük nedeni polenlerin alerjik reaksiyonlar oluşturup neden olduğu hastalıklar (astım vs.) üzerine yapılan yeni araştırmalardır. Aynı zamanda, polenleri yiyecek olarak toplayan hayvanlar (bal arısı vb.) üzerinde yapılan araştırmalarda palinolojinin gelişmesinde ve yeni palinoloji alt dallarının oluşmasında büyük bir role sahiptir. Bunların dışında, palinoloji aynı zamanda fosilleşmiş polenleri de incelediğinden, jeoloji ile yakından ilgili yeni palinoloji alt dalları oluşmuştur.

## Alt dalları
Palinoloji dört alt dala ayrılmaktadır:
*Polen morfolojisi
*Polen fizyolojisi
*Polen kimyası
*Polen analizleri

Polen bilimi olan palinolojiden, coğrafya, arkeoloji, iklim değişimi, jeoloji, bal analizi ve tıp alanlarından yararlanılır. Kendi içinde stratigrafik (tabakabilimsel) palinoloji ve güncel palinoloji olarak ikiye ayrılır.

Güncel bitki spor ve polenlerini güncel palinoloji inceler. Kendi içinde, bal polenlerini inceleyen melissopalinoloji ve atmosfer polenlerini inceleyen aeropalinoloji olarak ikiye ayrılır. Tortul tabakalar ve kömür tabakaları içindeki polenleri ise stratigrafik palinoloji inceler. Bu çalışmalar jeolojide katmanların diziliminin anlaşılmasında, eski zamanların iklim ve bitki örtüsünün belirlenmesi ile petrol ve kömür aramalarında önemlidir.

## Uygulama alanları

*Taksonomi
*Bal çalışmaları
*Evrim ve genetik çalışmaları
*Alerji çalışmaları
*Adli bilimler (Adli palinoloji)
*Eczacılık
*Vejetasyon tarihi araştırmaları
*İklim değişimi
*İnsanın tarihi evrelerinin araştırılması
*Korelasyon yöntemi ile tarihleme

## Paleocoğrafya

Polenlerin dayanıklı ve sert kabukları (exine) uzun yıllar bozulmadan kalmalarını sağlamaktadır. Bitki yaşamına uygun olmaya koşullarda bile milyonlarca yıl varlıklarını korurlar. Bir diğer özellikleri polenlerin şekillerinin bitkiye özgü olmasıdır. Polen ve sporlardan son zamanlara kadar sadece familyaları belirlene biliyorken günümüzde tür ve cinsi tespit edilmektedir. Hava akımları ile taşınan polenler göl, bataklık, toprak, buzullar, kömür, bal içinde birikmektedir. Bataklı ve göl tabanları hareketsiz oluşları ve havasız ortam nedeniyle araştırmalar açısından daha değerlidir. Haliçler, sığ denizler, deltalarda korunmuş polenlere rastlanılmaktadır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Polenler ve Palinoloji üzerine 
* Arizona Üniversitesi - Palinoloji bilim dalı üzerine
* Polenler ve Alerji- Palinoloji bilim dalı üzerine bilgiler
Biyotin

**Biyotin**, literatürde, **H vitamini** veya **B<sub>7</sub> vitamini** olarak da adlandırılan ve güncel haberlerde karşımıza sıklıkla "güzellik vitamini" adıyla çıkan bir vitamindir. Kimyasal formülü C10H16N2O3S olan biyotin, suda çözünen bir B kompleksi vitaminidir. Kalın bağırsaktaki bakteriler tarafından da üretilen biyotin sağlıklı bir yaşam için gerekli olan önemli bir vitamindir.

Yağ, protein ve karbonhidrat metabolizmalarında koenzimdir. Aynı zamanda hücre gelişimine katkıda bulunur, kanın şeker seviyesini ortalama düzeyde tutmaya yardımcı olur. Özellikle kemik iliği için çok önemli olmasının yanı sıra sağlıklı sinir dokuları için de gereklidir. Biyotinin son zamanlarda "güzellik vitamini" olarak anılmasının en büyük sebebi saçlara ve tırnaklara olan pozitif etkisidir. Bugün bu özelliği yüzünden, biyotin birçok kozmetik ürününde bulunmaktadır.

## Biyotin Eksikliği

Biyotin yetersizliği eğer müdahale edilmez ise çok tehlikeli olabilir. Biyotin hem bağırsaktaki bakteriler tarafından üretildiği, hem de genel olarak yiyeceklerde yeterli oranlarda bulunduğu için biyotin yetersizliği, doğuştan gelen bir faktör yoksa, sıklıkla rastlanılan bir durum değildir. Yine de biyotin yetersizliğinin semptomları olarak şunları sıralayabiliriz:

* Kuru ve pullaşan deri
* Solgunluk
* İştahsızlık
* Kas ağrıları
* Kolayca kopan, kırılan saçlar
* Saç dökülmesi, kellik

Eğer zamanında önlem alınmazsa semptomlar artar ve ciddi nörolojik veya müsküler bozukluklara yol açabilir. Son zamanlarda yapılan araştırmalar biyotin eksikliğinin hafif derecede depresif davranışlara yol açabileceğini kanıtlamıştır.

Çiğ yumurta, içindeki avidin maddesi yüzünden biyotin yetersizliğine sebep olur. Avidin, biyotine tutunur ve onun bağırsaktan geri emilimine engel olur.

## Diyet
Biyotini ortalama bir diyette yeterli oranda almak hiç de zor değildir. Zira biyotin birçok farklı besin maddesinde bulunmaktadır. Başta baklagiller ve et ürünleri olmak üzere, süt ve süt ürünleri, pişmiş yumurta sarısı, balık ve patates gibi gıdalarda bulunur.

## Dış bağlantılar
* http://lpi.oregonstate.edu/infocenter/vitamins/biotin/ 
* http://www.pdrhealth.com/drug_info/nmdrugprofiles/nutsupdrugs/bio_0035.shtml
Tercümân-ı Ahvâl

**Tercüman-ı Ahvâl** (Osmanlıca: ترجمان احوال), İstanbul'da 1860-1866 arasında yayımlanan ilk özel gazetedir.

22 Ekim 1860'ta Agah Efendi ve Şinasi tarafından çıkarıldı. Önceleri Pazar günleri çıkan gazete, 22 Nisan 1861'deki 25. sayısıyla birlikte haftada üç gün (Pazar, Salı, Perşembe) yayımlanmaya başladı. Gazete, zamanla *[[Cerîde-i Havâdis|Ceride-i Havadis]]* gazetesiyle rekabet edebilmek için yayınını beş güne çıkardı. Bahçekapı'da bir matbaada basılan gazete, matbaanın altındaki bir tütüncü dükkânından satılıyordu.

Ahmed Vefik Paşa, Ziya Paşa ve Refik Bey'in sık sık bu gazetede yazıları yer aldı. Bu yazılarda Osmanlı toplumunun geri kalma nedenleri ve ülkede olup bitenler tartışılıyordu. Ancak 24. sayısından sonra Şinasi ayrılmıştır.

Ayrıca edebi eserlerin de yayımlandığı gazetede, Batılı anlamda ilk Türkçe oyun olan Şinasi'nin *Şair Evlenmesi* de (1860) dizi olarak yayınlamıştı.

Gazete, Ziya Paşa'nın kaleme aldığı sanılan ve eğitim sistemine sert eleştirilerde bulunan bir yazı yüzünden Mayıs 1861'de iki hafta süreyle kapatıldı. Bu olay Türk basınında yayın durdurmanın ilk örneği oldu. 792 sayı yayımlanan Tercüman-ı Ahval'in 11 Mart 1866'da yayınına son verildi.

## Ayrıca bakınız

* *Tercüman-ı Ahvâl* (1860-1866)
* *[[Tercümân-ı Hakîkat|Tercüman-ı Hakikat]]* (1878-1921)
* *[[Hadiselere Tercüman]]' (1955-1961)
* *Tercüman* (1961-1995)
* *Dünden Bugüne Tercüman* (2003-2005)
* *Halka ve Olaylara Tercüman* (2003-2010)
* *Halka Tercüman* (2008-günümüz)
* *Tercüman'' (1883-1918), Kırım Tatar gazetesi
Henry David Thoreau

**Henry David Thoreau** (12 Temmuz 1817 - 6 Mayıs 1862), Amerikalı harita mühendisi, yazar, filozof, şair, tarihçi, kölelik karşıtı, vergi direnişçisi, kalkınma eleştirmeni ve natüralist.

## Hayatı
1817 yılında Massachusetts eyaletine bağlı Concord'da doğdu. Harvard Üniversitesi'nden 1837 yılında mezun oldu. Hiçbir zaman geleneksel bir öğrenci olmamıştı, okul yıllarında transandantalizme ve Ralph Waldo Emerson'a olan ilgisi başladı. Harvard'dan mezun olunca bir süre babasının dükkânında çalıştı, daha sonra bir okulda öğretmenlik yaptı. Düşüncesel anlamda fazlasıyla etkisinde kaldığı ve ömür boyu dostu olacak Emerson 1841'de onu evine davet etti ve Thoreau 1843'e kadar sık aralıklarla Emerson'da kaldı. Emerson'ın asistanı gibiydi, *The Dial* isimli transendentalist dergiye şiir ve nesirleri ile katkıda bulundu. 1845 yılında Concord şehrinin dışında bulunan Walden Gölü kıyısında, Emerson'a ait olan bir arazinin üstüne bir kulübe inşa etti. Burada geçirdiği iki yılın meyvesi olarak *"Walden"* kitabını yazdı. Walden gölünün kıyısında geçirdiği doğayla bütünleşik ama yalnız iki yılın bir diğer meyvesi de, 1849'da yayınlanan, "A Week on the Concord and the Merrimack Rivers" (Concord ve Merrimack Irmakları Üzerinde Bir Hafta) idi. Thoreau'nun sağlığında yayımlayabildiği sadece bu iki kitabı vardır. Diğer eserleri ve günlükleri ölümünden sonra yayınlanmıştır.

1854'te yayınladığı başyapıtı "Walden" Amerika'nın en önemli entelektüel akımlarından biri olan New England Transandantalizmi için bir örnek eserdir. Eserde yer alan çevre konusundaki düşünceler ise modern çevreciliğin ve çevre korumanın en önemli satırlarıdır diyebiliriz. Amerikan düşünce tarihi, transendentalizm ve naturalizmde bıraktığı izler ne kadar önemliyse, *"[[Sivil İtaatsizlik (Thoreau)|Sivil İtaatsizlik]]"* (Civil Disobedience, 1849) isimli makalesi de siyasi tarihe bıraktığı iz de o kadar önemlidir. Meksika savaşı yüzünden ki ona göre bu savaş sadece köleliği geliştirmek içindi, ödemeyi reddettiği vergi sonucu hapiste geçirdiği bir gece, onun "Sivil İtaatsizlik" isimli makalesini yazmasına neden olmuştur. Daha sonraları Gandi'nin en büyük ilham kaynağı olacak bu makale Thoreau'nun belki de en ünlü eseridir. Gandi'nin dışında Tolstoy ve Martin Luther King gibi önemli isimler de Thoreau'nun düşüncelerinden ve eserlerinden ilham almışlardır.

Thoreau, 1862'de, birkaç küçük gezi ve Harvard'daki öğrencilik dönemi dışında hiç ayrılmadığı Concord şehrinde, geçirdiği tüberküloz yüzünden ölmüştür. Bütün eserleri 20 cilt halinde 1906'da basılmıştır.

## Kitapları
* Doğal Yaşam ve Başkaldırı / Sivil İtaatsizlik Makalesi ve Walden Gölü, ISBN 975-6698-10-1

## Dış bağlantılar

* Biyografisi, düşüncesi, eserleri
* Biyografisi ve Sivil itaatsizlik üzerine 

## Kaynakça
Hüsn ü Aşk

***Hüsn ü Aşk*** (günümüz Türkçesiyle *Güzellik ve Aşk*), Şeyh Galip tarafından yazılan mesnevi. Beyit sayısı 2.041 olan eser, aruz ölçüsünün "mef'ûlü mefâ'îlün fe'ûlün" kalıbı ile kaleme alınmıştır.

Kendisi bu eseri, 1782'de girdiği bir iddia üzerine altı ayda yazmıştır. Son dönem divan edebiyatının en önemli örneklerinden biri olmasının yanı sıra, tasavvufi alt yapısı ve sembolizmi ile genel olarak edebiyat ve spiritualizm açısından çok önemli bir eserdir. Eserin kahramanları, Hüsn (Güzellik) ve güzelliğe yönelişin sonucu olan Aşk'tır. Eserin her bir satırında kişi isimlerinden yer isimlerine ve benzetmelere kadar tasavvufi simgeler bulunur. Sebk-i Hindî (Hint üslubu) ile kaleme alınmıştır.

## Eserin konusu
*Hüsn ü Aşk*, kurgusal anlamda Hüsn (Güzellik) isminde bir kız ile Aşk isminde bir erkeğin aşkını anlatan, tasavvufi bir tema ve temele sahip bir mesnevidir. Mesnevide anlatılan hikâye şöyledir:

*Sevgioğulları* (*Benî Mahabbet*) isimli bir Arap kabilesi vardır. Bir gece bu kabilede bir kız, bir de erkek çocuk doğar. Erkeğe *Aşk* kıza *Hüsn* ismini verirler, bu ikisini birbirlerine nişanlarlar. Öğrenim zamanları gelince ikisi de *edep* okuluna giderler, bu okulda *Mollâ-yı Cünun* isimli büyük bir hoca vardır. Bu sıralarda Hüsn, Aşk'a âşık olur. İkisi zaman zaman *mânâ gezinti yeri*ne gitmekte gezinmekte, sohbet etmektedirler. Bu gezinti yerinde *Suhan* isimli bir mihmandar (misafir ağırlayan kişi) vardır ki bu kişi her şeyi bilen çok büyük bir insandır. Fakat *Hayret* isimli kudretli bir kişi Hüsn ile Aşk'ın görüşmesine mâni olur. Bir süre Suhan yoluyla mektuplaşırlar. Aşk'ın *Gayret* adında bir lalası vardır ve sonunda ikisi Aşk'ın gidip Hüsn'ü kabile büyüklerinden istemesi konusunda anlaşırlar. Kabile büyükleri ise Aşk'ın bu arzusuyla alay eder ve eğer Hüsn'e kavuşmak istiyorsa *Kalp* ülkesine gidip *Kimyâ*yı alıp gelmesi gerektiğini söylerler. Yolun ne denli zorlu ve korkunç olduğunu da anlatırlar. Aşk; yolda dev, cin ve cadılarla karşılaşacak, ateşten bir denizden geçmek zorunda kalacaktır. Aşk ile Gayret, Kalb ülkesine yola koyulurlar ve başlarından birçok badire geçer. Her badirede onları Suhan kurtarır. Mutlu sonla biten hikâyede işin sonunda Aşk'ın Hüsn'ü kendinden ayrı sanmasının onu yanlış yollara düşüren şey olduğunu; aslında Aşk'ın Hüsn, Hüsn'ün de Aşk olduğunu, birlikte ikiliğin var olmayacağını aslın *birlik* (teklik) olduğu mesajı ile karşılaşılır.

Kahraman ve yerlerin isimlerinden hikâyenin sonucuna kadar neredeyse her unsur tasavvufi bir anlam taşımaktadır [Örneğin Hüsn ile Aşk seven ve sevileni yani hüsn-i mutlak (Allah) ile dervişi; edep, dergâhı; Munlâ-yı Cünun, mürşidi; Kalp şehri, Allah'ın tahtı olan gönlü ve oraya yapılan seferin, çile dolu sevgi mücadelesinin simgeleridir.]. Bu nedenle *Hüsn ü Aşk*, tasavvuf edebiyatı açısından çok önemli bir eserdir.

## Kaynakça

## Ayrıca bakınız
* Divan (edebiyat)
* Sebk-i Hindi

## Dış bağlantılar
* Şeyh Gâlib'in Hüsn ü Aşk mesnevisi, Kültür Bakanlığı e-kitap sitesinden-Tam Metin
Georgi Dimitrov

**Georgi Dimitrov Mihaylov** () veya bilinen adıyla **Georgi Mihayloviç Dimitrov** () (18 Haziran 1882, Pernik - 2 Temmuz 1949, Moskova), Bulgaristan'da sosyalist yönetimin kurucusu ve ilk başbakanı olan Bulgar siyasetçidir.

Öğrenimini yarıda bıraktı ve küçük yaşlarda çalışmaya başladı. Sofya'ya yerleştikten sonra 1902'de Bulgaristan Sosyal Demokrat Partisine girdi. Parti bölününce 1904'te Sosyal Demokrat İşçi Partisi içinde yer aldı. 1909'da Merkez Komitesi üyesi seçildi. 1913'te milletvekili oldu. 1918'de savaş karşıtı propagandadan dolayı üç yıl hapse mahkûm oldu. Fakat dört ay sonra serbest bırakıldı. Partinin 1919 yılında Bulgar Komünist Partisi adıyla yeniden örgütlenmesinde büyük rol oynadı.

1921'de SSCB'ye gitti. Burada Komintern yönetimine girdi. 1923'te Bulgaristan'da komünist ayaklanmayı yönetti. Ayaklanma bastırıldıktan sonra idama mahkûm edildi. Yurt dışına kaçarak Viyana ve Berlin'e geçti.

1929'da Komintern Orta Avrupa bölümünün başına atandı. 27 Şubat 1933'teki *[[Reichstag]]* yangının çıkmasından sorumlu tutuldu ve başka komünistlerle birlikte yargılandı.

Duruşmalarda Nazi iddialarının asılsız olduğunu savundu ve beraat etti. Bu duruşmalarda yaptığı savunmayla dünya çapında ün kazandı. Ardından Moskova'ya yerleşti.

Stalin tarafından Komintern'in başına getirilip 1935'teki 7. Kongrede Komintern Genel Sekreteri seçildi ve komünistlerin tüm dünyada ulusal bağımsızlık ve demokrasi adına en geniş kesimlerle ittifak kurma politikasına geçerek "faşizme karşı birleşik cephe" oluşturulması üzerine konuşma yaptı. Komintern'in feshedildiği 1943'e kadar Nazi tehdidine karşı örgütlenmede önemli rol oynadı.

Aralık 1943'ten Aralık 1945'e kadar Sovyet komünist partisinin - Komintern'in feshedilmesinden sonra yeni oluşturulan - Uluslararası Politika Bölümü başına getirildi.

1946'da ülkesi Bulgaristan'a döndükten hemen sonra komünist partinin ve komünistlerin egemenliğindeki Vatan Cephesi hükûmetinin başına geçti. Bulgaristan Halk Cumhuriyeti'nin kurulmasına liderlik etti.

2 Temmuz 1949'da Moskova yakınlarında öldü. Ruslar tarafında zehirlenerek öldürüldüğü rivayet edilmektedir.

## Dış bağlantılar
* Georgi Dimitrov Biyografisi

## Kaynakça
Op sanatı

**Op art**, **optik resim** olarak da bilinen 1960'ların bir resim akımıdır. Renk, çizgi gibi öğeler göz yanılsamaları yaratmak için kullanılır. Eserler genelde soyut olup, pek çok durumda siyah-beyazdır.

Lekecilik ve hareket resmine karşı gelişen Op-art, sanat yapıtını kurallarla bilimsel olarak düzenlemeye önem vermiştir. Rastlantıya dayanan içgüdüsel otomatik yazı resmi(içgüdüsel-nonfigüratif), bu anlayışın tam karşıtı olmaktadır. Op-art resimde üçüncü boyut etkisini verme eğiliminin soyut sanatta ortaya çıkan şeklidir. Bunun için geometrik biçimler ritmik biçimde düzenlenmiş ve bu biçimler üzerinde renkle model yapılmıştır. Op-art, yeni konstrüktivist, geometrik biçimleme yöntemleriyle akrabadır ve onların olanaklarından geniş olarak yararlanmıştır. Josef Albers ile Vasarely'nin temsil ettiği Op-art, optik aldatmalara dayanan çalışmalara sahiptir. Resim sanatına, aldatıcı bilimsel perspektif resmine itibar etmeyen yeni bir konstrüktivizm ve doğal olmayan yeni bir optik görüntü getirmiştir.

## Dış bağlantılar
* Rafael Soto"
* Diez"
* Messen-Jaschin Op art"
* Messen-Jaschin Op art"
* Le Parc"
* Waldheims"
Barbizon ekolü

***Barbizon ekolü*** (1830 - 1870), 19. yüzyılda Fransız bir ressam grubu tarafından uygulanan manzara resmi tarzını tanımlamak için kullanılır. Ekol ismini ressamların bir araya geldikleri Fontainebleau (Fransa) yakınlarındaki Barbizon köyünden alır.

Barbizon ressamları, görsel sanatlarda romantizmin baskın olduğu bir dönemde, gerçekçiliğe giden yolun bir parçası oldular. 1824 yılında Paris Salonu'nda John Constable'ın eserleri sergilendi. Ressamın, kırsal manzaraları bazı genç meslektaşlarını etkiledi. Bu genç ressamlar, şekilciliği reddedip doğadan esinlenerek tablolar yapmaya başladılar. Doğa manzaraları, dramatik olaylar yerine tablolarının ana konusunu oluşturmaya başladı.

1848 Devrimleri boyunca, ressamlar Barbizon'da buluşup Constable'ın fikirlerini takip ettiler ve oradaki doğayı resmettiler. Bu ressamlardan biri olan Jean-François Millet manzara resmi yapma fikrini geliştirdi ve köylü figürleri, köy yaşamı ve tarlalarda çalışan insanları betimlemeye başladı. 1857'de yaptığı *Des glaneuses* isimli tabloda hasatta çalışan üç köylü kadını çizdi. Tablo hiçbir hikâye anlatmıyordu ya da bir dram betimlenmemişti. Sadece işlerini yapan üç kadın vardı.

Barbizon ekolünün önde gelen isimleri arasında Jean-Baptiste Camille Corot, Théodore Rousseau, Jean-François Millet ve Charles-François Daubigny gelir. Diğer üyeleri ise Jules Dupré, Constant Troyon, Charles Jacque, Narcisse Virgilio Diaz, Charles Olivier de Penne, Henri Harpignies, Gabriel Hippolyte LeBas (1812-1880), Albert Charpin, Félix Ziem, François-Louis Français ve Alexandre DeFaux'dur.

Hem Rousseau (1867) hem de Millet (1875) Barbizon'da öldüler.

## Ayrıca bakınız

* Gustave Courbet
* Peyzaj
* Doğalcılık

## Dış bağlantılar
* Hecht Müzesi
Louis de Bernières

**Louis de Berniéres** (d. 8 Aralık 1954, Londra), İngiliz roman yazarı.

8 Aralık 1954 yılında Londra'da doğdu. Manchester Üniversitesi'nde öğrenim gördü. Kolombiya'da öğretmenlik, sığır çobanlığı, bahçıvanlık ve araba tamirciliği yaptı. 1991'de yayımlanan ilk romanı The War of Don Emmanuel's Nether Parts ile Commonwealth Writers 'En İyi İlk Kitap' Ödülü'nü, ikinci romanı Senor Vivo and the Coca Lord ile 1992'de yine Commonwealth Writers 'En iyi Kitap' Ödülü'nü aldı. Halen Londra'da yaşayan Bernières, Yüzbaşı Corelli'nin Mandolini kitabıyla 1995 yılında bu kez Commonwealth Writers Ödülü'nü aldı. 1993'te Granta Dergisi tarafından "En İyi 20 Genç İngiliz Romancısı" ödülüne layık görülen Bernières'in Yunanistan'ın Kefalonya adasında gerçekleşen Kefalonya katliamını anlatan Yüzbaşı Corelli'nin Mandolini adlı romanı çok başarılı oldu. Eser Corelli'nin Mandolini adıyla Hollywood tarafından sinemaya aktarıldı.

En son romanı Kanatsız Kuşlar (Birds Without Wings), Anadolu'da Fethiye yakınlarında Eskibahçe adlı bir sahil kasabasında yaşayan Müslüman ve Hristiyan ailelerin fertlerini, iç içe yaşamlarını, aşklarını, dramlarını, Anadolu topraklarında yaşanan savaş yıllarını konu alan bir romandır. Türkçeye çevirisi Bahar Öcal Düzgören yapılan Kanatsız Kuşlar, Altın Kitaplar Yayınevi tarafından yayınlanmıştır. Kitabın diğer bir özelliği, bu romana paralel olarak Mustafa Kemal Atatürk'ün Selanik'te doğumundan, Türk Kurtuluş Savaşı yıllarına kadar yaşamını detaylı biçimde ele almasıdır.

## Kaynakça
Rokoko

**Rokoko**, Barok stilinden sonra sanat akımlarına verilen addır. 18. yüzyılın ortalarına doğru Barok stilinde kullanılan doğru çizgilerden meydana getirilen süslemeye karşı tepki olarak doğmuş olan barok stilin hatları gibi eğri çizgili motiflerden ibaret olup Baroktan daha ince ve şekillerin kıvrımları daha zarif bir stildir.

Barok stiline karşı tepki olarak klasik stilin yeniden ortaya çıkmasından sonra Rokoko deyimi modası geçmiş şey anlamına kullanılmıştır.

13. yüzyılda kalın malzeme inceltilmek suretiyle levhalar haline gelmiştir. İnceltilmiş olan demir malzeme Rokoko stilinde yapılmış süslü işlerde kullanılmıştır. Bu stilde malzemeyi şekillendirmede kullanılan takım izleri açık olarak bellidir. Uç kısımları boncuk baskı ile izlenerek sonradan kısaçla içe veya dışa doğru bükülmüştür. Yarmalar dövülerek, bitki yapraklarını stilize edecek şekilde yapılmıştır. Dövülerek inceltilen kesit değişmeleri bazı yerlerde geometrik şekiller meydana gelecek şekilde delinmiştir. İnceltilmiş olan kesit kurşun üzerinde bombe başlı çekiç ile çukurlaştırılarak diğer yüzde kabarıklar elde edilir.

Bel (gövde) genellikle kare veya lama (dikdörtgen) gereçten yapılır. Rokoko stilinde yapılmış işlerde, sanatçı motifin her yerini en iyi işleme gayretini göstermiştir. Rokoko stilinde çerçeve kullanılmaz. Serbestlik esası konuya hakimse de simetrik konum çıkılmamıştır.

## Dış bağlantılar
*
Adalar (anlam ayrımı)

**Adalar** sözcüğüyle aşağıdakilerden biri kastedilmiş olabilir:

* Ada veya Takımada
* Adalar Denizi
* Adalar Müzesi

## Yerleşim yerleri
* Adalar, İstanbul ili ilçesi
* Prens Adaları Yukarıdaki ilçe ile aynı coğrafya
* Adalar, Kırıkhan, Hatay ili Kırıkhan ilçesine bağlı mahalle
* Adalar, Ağlı, Kastamonu ili Ağlı ilçesine bağlı köy
* Adalar, Eskişehir, Eskişehir ili Porsuk Çayı kenarında, Atatürk Caddesi ile Köprübaşı arasında kalan bölgeye verilen ad.
Yeditepe Şiir Armağanı

**Yeditepe Şiir Armağanı**, 1955 yılından itibaren verilmeye başlanmış şiir ödülü. Hüsamettin Bozok tarafından Yeditepe dergisi ve yayınları adına kurulmuştur. Bir önceki yılın, seçiciler kurulunca en beğenilen şiir kitabına verilir. Ödülün verilmesi 12 sene sürdükten sonra 9 yıl ara verildi ve tekrar başladı. Son şiir armağanı, 1984 yılında Necati Cumalı'ya verildi.

## Yeditepe Şiir Armağanı alan şairler ve eserleri

## Kaynakça
Orhan Kemal Roman Armağanı

**Orhan Kemal Roman Armağanı**, Türk yazar Orhan Kemal'in anısına 1972'den bu yana her yıl verilen roman ödülüdür.

## Ödül sahipleri

## Kaynakça
Haldun Taner Öykü Ödülü

**Haldun Taner Öykü Ödülü**, Milliyet Gazetesi tarafından yazar Haldun Taner anısına **1987**'den beri düzenlenmekte olan öykü ödülü.

Ödül, o yıl yayımlanmış öykü kitapları veya yeni yazılmış, henüz yayımlanmamış öyküler arasında seçilen bir öyküye verilir. Ödüle aday olanlar arasından seçici kurul tarafından o yılın en iyi öyküsü olarak belirlenen öykünün sahibine ödül takdim edilir. Jüri, ödülü bir öyküye verebildiği gibi en fazla üç kişi arasında da bölüştürebilmektedir. Haldun Taner'in eşi Demet Taner, seçici kurulun doğal üyesidir.
## Ödülü sahipleri

## Kaynakça
Ahali Cumhuriyet Fırkası

**Ahali Cumhuriyet Fırkası**, Abdülkadir Kemali Öğütçü tarafından Adana'da kurulan ve 29 Eylül 1930 - 21 Aralık 1930 tarihleri arasında faaliyet gösteren siyasi partidir.

Abdülkadir Kemali Bey, 1924 yılında kurma girişiminde bulunduğu "*Müdafaa-i Umumiye Fırkası*"nı 1930 yılındaki çok partili sisteme geçiş denemesi sırasında "*Ahali Cumhuriyet*" ismiyle kurmayı başardı. Genel Başkanlığını Abdülkadir Kemali Bey'in üstlendiği fırkanın diğer kurucuları Ali Vehbi, Bekir Sıtkı, Mustafa Ziya, Çiftçi Hasan, Yedek subay Ali Bey idi.

Bazı Güneydoğu illerinde zayıf biçimde örgütlenen fırka kuruluşundan sonra sadece Arif Oruç'un çıkardığı *Yarın* gazetesi tarafından olumlu karşılandı. Daha önce çıkardığı *Toksöz* gazetesini yeniden çıkarmak isteyen Abdülkadir Ali Bey, izin alamayınca *Ahali* gazetesini partinin yayın organı olarak kullandı.

Parti programında ordunun erzakını kendisinin temin etmesi, demiryolu dahil bütün inşaatın durdurulması savunulmuş, elli sene boyunca telif eserlerin yasaklanıp hep tercüme yapılması ve iptidaî mekteplerin hep leylî olması vurgulanmıştır.

Tam hazır olmadan 1930 belediye seçimlerine giren fırka, başarılı olamadı. 21 Aralık 1930'da Bakanlar Kurulu kararıyla "*idare heyeti gösteremediği*" gerekçesiyle kapatıldı. Başbakanlığın hakkında kovuşturma açılmasını istemesi üzerine Abdülkadir Kemali Bey, İstiklal Mahkemeleri'nde yargılanmamak için 24 Aralık 1930'da (Menemen Olayı'nın ertesi günü) Suriye'ye kaçtı.

## Kaynakça
Orhan Kemal Müzesi

**Orhan Kemal Müzesi,** yazar Orhan Kemal'in anısını yaşatmak üzere İstanbul'un Beyoğlu ilçesindeki Cihangir semtinde üç katlı bir binada kurulmuş bir müze-evdir.

Yazarın oğlu Işık Öğütçü'nün kurduğu Orhan Kemal Kültür Sanat Merkezi tarafından 2000 yılında kurulmuştur. Müzede yazarın çoğu Ara Güler tarafından çekilmiş 70 kadar fotoğrafı, eşi Nuriye Öğütçü'nün sakladığı aile fotoğrafları, kitaplarının orijinal ilk baskıları, özel mektuplar, hakkında yazılan tez ve makaleler, kullandığı daktilo, ünlü fötr şapkası,  Bulgaristan'da öldüğünde yüzünden orada devlet adamlarına ve büyük sanatçılara uygulanan bir prosedür ile alınan yüz kalıbı,  Orhan Kemal'in babası Abdülkadir Kemali Bey'e ait İstiklal Madalyası, Nazım Hikmet'in Bursa Cezaevi'nden Orhan Kemal'e yazdığı mektup  gibi objeler sergilenir. Orhan Kemal'in çalışma odasını birebir yansıttan bir odada yer alan daktilo, müzenin en önemli objelerindendir.  Müze binasında ayrıca bir kitaplık ve *İkbal Kahvesi* adlı bir kahve de bulunur.

Müze mekânı olan yapı, 1940 tarihli bir apartmandır. 1997'de satın alınan yapı, iç mekân kurgusunda değişiklik yapılmadan müzeye dönüştürülmüştür.  Müzede hangi eşyaların nasıl ve nerede sergileneceğine oğlu Işık Öğütçü ve ailesi kendi anılarından ve deneyimlerinden yola çıkarak karar vermiştir.

Müze, yılda ortalama 5000 ziyaretçi ağırlar. Ziyaretçilerinin büyük bölüm okul gezileriyle veya bireysel olarak gelen lise ya da üniversite öğrencileri oluşturmaktadır. Müzede ziyaretçiler, Orhan Kemal'i oğlundan dinleme imkânı bulmaktadırlar. Müze, İstanbul Türk ve İslam Eserleri Müzesi Müdürlüğü tarafından denetlenmektedir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
* İki Kıta Bir Şehir: Orhan Kemal Müzesi, BEA TV, 4 Mart 2022
* Orhan Kemal Müzesi/Işık Öğütçü, Ziyaretçi Defteri, Ekotürk TV, 25 Aralık 2018
Terimi yeniden yazma

**Terimi yeniden yazma**, Matematik, bilişim biliminin bir dalı olan evrensel cebir de iki terimin eşit olduğunu ya da olmadığını ispat etmek için kullanılan bir hesap tekniği.

Örnek: Grup teorisinin aksiyomlarını tekrar edelim:

: (X · Y) · Z = X · (Y · Z)
: X · e = X
: X · X-1 = e
: X-1 · X = e

Şimdi "e · X = X" eşitliğin doğru olup olmadığını terimleri (aksiyomları uygulayıp) yeniden yazarak ispatlayabiliriz.

Kanıt:
:e · X
:= (X · X-1) · X
:= X · (X-1 · X)
:= X · e
:= X

## Kaynakça

Franz Baader, Tobias Nipkow. "Term rewriting and all that". Cambridge University Press.
Evrensel cebir

**Evrensel cebir**, matematiğin bir dalı olup bütün cebirsel yapılara ortak olan özellikleri inceleyen bilimin adıdır.

Evrensel cebirde, bir (soyut) cebir bir birim A ve onun tanımlı olan operasyonlardan oluşur. (Operasyon sembolları sadece "fonksiyonların ismi" olarak kullanılır).

Operasyonların toplamına "imza" (en. "signature") adı verilir \Sigma=\{+,*\}.
: +:: A \times A \rightarrow A
: *:: A \times A \rightarrow A
: 0:: \rightarrow A
: 1:: \rightarrow A

0,1 gibi operasyonlara "sabit" denilir. Operasyonlar soyut bir şekilde eşitliklerle tarif edilebilir. Mesela alttaki eşitliklerin tümüne "E" diyelim.
:  0 + x = x
:  x + y = y + x
:  (x + y) + z = x + (y + z)
:  x * 1 = x
:  x * y = y * x
:  (x * y) * z = x * (y * z)
Yukardaki imza \Sigma bir cebir doğasal sayılardır N (\mathbb{N}, +^N, *^N, 0^N, 1^N). Burada +^N bildiğimiz "arti" fonksiyonudur.

Bu cebir yukardaki E adı verdiğimiz tüm eşitlikleri "kabul eder" (en. "satisfy")N \models E. Başka bir deyimle, N yapısı E'nin bir modelidir.

E'nin başka bir bir modelini daha tanimlayalım.B = (\{a,b\}, +^B, *^B, 0^B, 1^B)
:  0^B \mapsto a
:  1^B \mapsto b
:  a +^B a \mapsto a
:  a +^B b \mapsto b
:  b +^B a \mapsto b
:  b +^B b \mapsto b

:  a *^B a \mapsto a
:  a *^B b \mapsto a
:  b *^B a \mapsto a
:  b *^B b \mapsto b

Bunun bir model olduğunu (yani B \models E ifadesini) kanıtlamak kolaydır.

Evrensel cebirde önemli sorulardan birkaç tanesi:
* Bir eşitlikler birimini E nin modeli var mıdır?
* E'nin tüm modellerin ortak özellikleri nedir
* E'nin modelleri, E'den başka hangi eşitlikleri "kabul eder" ? 
: Mesela x = 1 * x eşitliği, yukardaki Enin bir neticesidir. E \models x = 1*x yazarak bunu ifade ederiz.
:\{ s = t | E \models s=t \} birimine "E'nin teorisi" denilir.

## Kaynakça
* Wolfgang Wechler. Universal Algebra. Springer-Verlag

## Dış bağlantılar
* A Course in Universal Algebra Stanley N. Burris and H.P. Sankappanavar tarafından hazırlanan açık bir evrensel cebir ders kitabıdır.
Piridoksin

**Piridoksin**, bir diğer adıyla **B<sub>6</sub> vitamini**, özellikle protein metabolizmasında çok önemli bir koenzimdir ve birçok nörotransmitterin sentezinde rol alır. Besinler Piridoksamin ve Piridoksal şeklinde de bulunabilir. Aktif şekli Piridoksalfosfat'tır (PLF). Kolaylıkla bozulur, bu yüzden güneş ışığından, bazik ortamlardan uzak tutulmalıdır. İşlenme ve pişirme sırasında da kolaylıkla bozulur.

## Görevleri
Her şeyden önce protein metabolizmalarında yaklaşık 60 enzime koenzimdir. Bu da onu yaşamsal açıdan önemli kılar. Amino asit dönüşümlerinde, nükleik asit sentezinde ve amino asitlerin ince bağırsaktan kana absorpsiyonunda (emiliminde) görev alır. Asetilkolin, GABA, serotonin gibi nörotransmitterler için gereklidir. Vücudun B12 absorpsiyonuna pozitif etki eder. Ayrıca, magnezyum ve çinko gibi birçok mineralin vücut içindeki işlevlerine de pozitif etki eder. Hemoglobin sentezinde görevlidir. Triptofan metabolizmasında görevlidir. Görüldüğü gibi piridoksin vücudun birçok önemli reaksiyonları için "şart"tır. Özellikle hormonal denge ve nörolojik yapıya olan katkısı küçümsenemez.

## Eksikliği
Kompleks B vitamin eksikliği dışında eksikliği nadiren görülür. izoniazid kullanımında, alkoliklerde ve laktasyon esnasında görülebilir. Nörolojik bozukluklar başta olmak üzere piridoksin eksikliğinin birçok semptomu vardır, sıralarsak:
* Aşırı stres, depresyon, ruhsal dengesizlik ve bozukluklar,
* Nörit (sinir iltihabı), koordinasyon bozuklukları,
* Anemi (kansızlık),
* Göz ve ağız çevresinde ağrılar ve yaralar,
* Zayıf bağışıklık - kolayca hastalanma,
* Kaşıntı, uykusuzluk,
* Baş ağrıları

## Besinlerde
Kırmızı et ve et ürünleri (özellikle karaciğer), çiğ sebzeler, beyaz et ve bir miktar da süt ve süt ürünlerinde bulunur. Uygun bir diyet ile gerekli günlük piridoksin ihtiyacımızı kolaylıkla karşılarız. Çocuklar için günlük piridoksin ihtiyacı yaklaşık 1–2&nbsp;mg'ken, yetişkinlerin günlük piridoksin ihtiyacı yaklaşık 2&nbsp;mg'dir. Hamile ve emzikli kadınların piridoksin ihtiyacı artar.

## Tedavilerde
1990'ların sonunda fazlasıyla ünlenen bir vitamin olan piridoksin birçok doktor tarafından diyete takviye olarak, birçok hastalık tedavisinde, ilaç şeklinde önerilmektedir. Yine de önerildiği birçok hastalığa veya soruna etkisinin olup olmadığı klinik düzeyde kanıtlanmamıştır. Piridoksin yüksek miktarlarda dahi toksik olmadığı için, doz aşımlarında büyük sorun yaratmasa da, bazı hastalarda uzun bir süre kullanılan yüksek dozda piridoksinin nörolojik bozukluklara yol açtığı bilinmektedir. Bunların ötesinde piridoksinin birçok hastalığın tedavisinde katkı sağladığı göz ardı edilemeyecek bir gerçektir. Piridoksinin kullanılacağı yerleri sıralarsak:
* Nörit (sinir iltihabı) tedavisinde,
* Bazı ruhsal bozuklukların tedavisinde,
* Anemi (kansızlık) tedavisinde,
* Bazı hormonal hastalıkların tedavisinde,
* Özellikle hamilelik sırasındaki ruhsal bozuklukların ve şeker hastalığının tedavisinde

Bunların dışında piridoksinin pozitif etki ettiği birçok tedavi vardır.