Fincede küfürler

**Fincede küfürler**, kültürel tabuyu ihlal eden, kelimenin tam anlamıyla kullanılmayan Fince kelimelerdir. Bu tür tabular, örneğin din, boşaltım veya cinsellikle ilgilidir. Bugün Fincede küfür olarak kullanılan kelimelerin çoğu başlangıçta küfür değildi, ama yavaş yavaş öyle hâle geldi.

Fışkırtma ve büyücülüğe ek olarak, Fince küfür kelimeleri, diğer şeylerin yanı sıra, doğrulama sözcükleri (*cehennem güzel*), ton parçacıkları veya ekstra eklemeler olabilir. (*Pekala,* Tanrı'ya *söyle)*. Küfür, yasaklayıcı olmayan ancak olumsuz anlamlarda da kullanılabilir ki bu Lari Kotilainen'in agresif dediği (Kimsenin sevmediği şeyi sikeyim).

Hangi kelimelerin küfür olduğu algısı farklılık gösterir. Solvaussanoja *(sik),* daha hafif päivittelysanoja *(aman tanrım),* örtmeceler *(Cumaya kadar)* ve diğer kaba diller her zaman küfür olarak kabul edilmez. Fin dilinde, dini kökenli küfürler yüzyıllar boyunca gücünü kaybetmiş, cinsel kökenli olanlar ise yoğunlaşmıştır.

Yeminli sözler her zaman aşağılayıcı olmayabilir, ancak aynı zamanda bir gruba ait olmayı ve samimiyeti ifade edebilirler.

## Küfürlerin listesi
Dil Ofisi Sözlüğü'ne göre kaba ya da hafif küfür veya küfretmeye ya da tek başına küfür için kullanılabilecek sözler şunlardır: helkatti, helkkari, helkutti, helskutti, helvetti, hemmetti, hiisi, hiivatti, hitsi, hitto, jeesus, jeeveli, jessus, jukolauta, jukoliste, jukra, jukranpujut, juku, jumalauta, juukeli, juutas, jösses, kehno, kehveli, kirottu, lempo, pahus, pakana, pannahinen, paska, peeveli, peijakas, pentele, perhana, perkele, perkule, permanto, perse, pirskatti, piru, pirulauta, raato, riivattu, ryökäle, räkä, saakeli, saakuri, saamari, saasta, saatana, samperi, syötävä, turkanen, täytinen, vitjat, vitsi, vittu.

## En yaygın küfürler

### Helvetti
Cehennem, birçok dine göre kişinin ölümünden sonra günahlarından dolayı kendini bulabileceği yer anlamına gelir. Finlandiya'da ve diğer birçok dilde, cehennem kelimesi, dini önemi olmayan bir küfür olarak da kullanılmaktadır. Cehennem aslında manala için eski bir Cermen kelimesidir ve kelime İncil'in tercümesine kadar Finceye ulaşmadı. Ayrıca kelimenin *hemmetti*, *helkkari* ve *helkutti* gibi hafifletilmiş varyasyonları da vardır.

### Jumalauta
Jumalauta, Fincede Tanrı ve yardım kelimelerinin birleşimidir. Kelimenin varyasyonları *jumaliste* ve *jumankauta*'dır.

### Kyrpä
Kyrpä, daha az yaygın olarak kaba bir küfür ve tiksindirici veya yaramaz bir adamın iftirası olarak kullanılan penis için alt stilistik bir terimdir. 2003 yılında, *City* dergisinin okuyucuları Kyrpä'yı Fincedeki en çirkin küfür olarak seçtiler. Kelime, "bir erkeğin cinsel organlarının, kirli, acımasızca sert ve bencil, kokuşmuş ve sapık bir porno versiyonu" olarak tanımlandı.

*Kyrpä* kelimesi ilk kez Christfrid Ganander'in yazılarında 1786'da ve sözlükte ilk kez 1848'de Kelime Estoncada "kürb" olarak geçmektedirr ve yine penis demektir. Kyrpä daha önce tek başına uzun çam gibi yapışkan ağaçlar anlamına gelmiş olabilir, ancak yukarıdaki gözlemler ışığında, bu olası görünmüyor.

### Paska
Paska, dışkı için yaygın bir konuşma terimidir ve genellikle genel olarak kötü olan her şey anlamına gelir. Ek olarak, kelime genellikle bir küfür ve koku alma kelimesi olarak kullanılır. Paska, birkaç Fince ilgili dilde karşılıkları olan eski bir Fin-Ugor kelimesi. *Paska*, 16. yüzyılda Agricola döneminden beri Fin edebi dilinde ortaya çıktı.

### Perkele
Perkele, şeytan anlamına gelen çok eski bir küfürdür. Kelime, bir Baltık tanrısına alıntıdır. Adına Litvancada Perkūnas ve Letoncada Pērkons denmektedir. Finlandiya'da bu kelime yalnızca 3000 yıl önce küfür sayıldı. Kelime özellikle yaşlı nüfus arasında popülerdir. *Perhana* gibi kelimenin hafifletilmiş varyasyonları da vardır.

### Perse
Perse, "tereyağı" ünlem işaretiyle birlikte bir küfür olarak kullanılan, kıç anlamına gelen bir ifadedir. Bu kelime aynı zamanda alt stilde, *becerilmiş* (kötü, aşağı) ve *kıçı açık* (parasız) gibi diğer bağlamlarda da kullanılır.

### Saatana
Şeytan, insanları günah işlemeye iten Tanrı'nın düşmanı anlamına gelir. Kelime Finlandiya'da 17. yüzyılda İncil'in tercümesi ile kullanılmaya başlandı. *Sahel*, *Sámi* ve *Samperi* gibi kelimenin rahat versiyonları da vardır.

### Vittu
Vittu, İsveççeden neredeyse bin yıllık bir alıntıdır ve başlangıçta doğum yapan veya menopoz geçiren bir kadının dış cinsel organları anlamına geliyordu. Bugün, özellikle genç Finlerin dilinde çok yaygın bir kelime ve neredeyse yalnızca bir küfür olarak kullanılıyor. Bugün, kelime Fincedeki en çirkin ve en utanmaz küfürlerden biri olarak kabul ediliyor. 2003 yılında, *City* dergisinin okuyucuları kelimeyi "tüketilmiş, ancak yine de aşağılayıcı, çirkin ve iğrenç" olarak tanımladılar.

## Kullanılan kitaplar

* Tammi, Jari: *Büyük Küfür Sözlüğü* WSOY (2007)

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* City dergisi makalesi