Tepebaşı, Beyoğlu

**Tepebaşı**, Beyoğlu'nda, İstiklal Caddesi'ne paralel giden Meşrutiyet Caddesi ile Tarlabaşı Bulvarı'nın devamı olan Refik Saydam Caddesi arasında kalan semt.

19. yüzyılın son yıllarıyla 20. yüzyılın hemen başında çok katlı, görkemli, cepheleri süslemeli güzel binalar inşa edilmiş; Cumhuriyet'in İlanı'ndan sonra da tiyatrolar, yabancı misyonlar, seçkin sayılan oteller, kafeler semti olarak gelişmiştir. Günümüzde işyerlerinin, otellerin, turizme dönük işlevde birimlerin aldığı bir Beyoğlu semtidir.

## Geçmişi
Tepebaşı çevresi 19. yüzyılın son çeyreğine kadar Müslüman mezarlıklarıyla kaplıydı. Pera'ya yerleşmiş olan yabancılar ve Levantenler önce bir gezinti ve temaşa yeri, daha sonra da yerleşim bölgesi olarak, 19. yüzyılın sonlarında buralarda yoğunlaşmaya başladılar. Tepebaşı, adından da anlaşılacağı gibi Kasımpaşa ve Haliç'e oldukça dik inen yamaçların üstündeydi. Buradan aşağı, yamaç boyunca, Peralı yabancıların ve Levantenlerin Petits Champs des Mort (Küçük Mezarlık) dedikleri; oldukça bakımsız, mezarlıktan çok, servili, ağaçlık bir kırlık alanı andıran Müslüman mezarlığı uzanırdı. Asmalımescit'e paralel Mezarlık Sokağı bu geçmişi anımsatır.

Mezarlıklar 1870'lerden itibaren yavaş yavaş kalkarken, Altıncı Daire-i Belediye'nin ilk başkanı Blacque Bey döneminde Tepebaşı'nın imarı başladı. Tepebaşı Bahçesi de bu dönemde tanzim edildi. Semtin bazıları bugüne kadar gelebilmiş binalarının bir bölümü de yine 19. yüzyılın son yıllarıyla 20. yüzyılın hemen başında inşa edildi. Bunlar o dönenmde Avrupa kentlerinde de benzerleri görülen mimari özelliklere sahip, çok katlı, görkemli, cepheleri süslemeli güzel binalardı. Tepebaşı semtinin güney sınırı sayılabilecek Şişhane Meydanı'ndaki Altıncı Daire-i Belediye binası, Corpi Sarayı olarak bilinen 1880'lerin ilk yıllarında yapılmış Amerika Birleşik Devletleri Elçiliği eski binası, 1890'ların ortalarında açılan ve semte önemli bir renk kazandıran Pera Palas, Londra Oteli, Bristol Oteli, İtalya Evi, Società Operaia binası, ABD Elçiliği'nin karşısındaki Union Française binası bunların başlıcalarıdır.

Tepebaşı, Cumhuriyet'in İlanı'ndan sonra da tiyatrolar, yabancı misyonlar, seçkin sayılan oteller, kafeler semti olarak gelişti. Yine burada bulunan ve bazıları Pera'ya, İstiklal Caddesi'ne açılan çok sayıda pasaj çeşitli dükkânlarla doluydu.

Beyoğlu'nun, günümüze kadar görünüm olarak 20. yüzyılın başındaki halini en iyi korumuş semtlerinden biri olan Tepebaşı'nda, 1970'lerde, Tepebaşı Parkı'nın karşısında Etap Marmara Oteli (hâlen The Marmara Pera), Meşrutiyet Caddesi'nin İstiklal Caddesi tarafında da Odakule inşa edildi. 1980'lerin ortalarında da eski Tepebaşı Parkı'nın güney ucuna Maksim Gazinosu (bugünkü TRT İstanbul binası) kuruldu.

Günümüzde Tepebaşı, eski binaların restore edilmeye çalışıldığı; özellikle Meşrutiyet Caddesi, Meşrutiyet Caddesi'ni dikine kesen Tepebaşı Caddesi ve semtin batı sınırını çizen Tarlabaşı Bulvarı ve onun devamı Refik Saydam Caddesi boyunca ve ara sokaklarda, kimi zaman kenetlenen yoğun bir araç trafiğinin aktığı; konutların giderek azalıp, yok olup yerlerini işyerlerinin, otellerin, turizme dönük işlevde birimlerin aldığı bir Beyoğlu semtidir.

## Ulaşım
### Otobüs Hatları
* 145T Beylikdüzü - Taksim
* 32T Cevatpaşa - Taksim
* 35C Kocamustafapaşa - Taksim
* 46Ç Kağıthane/Çağlayan - Eminönü
* 46T Çağlayan - Topkapı
* 50G Göktürk - Taksim
* 50N Alibeyköy Metro - Taksim
* 54E Halil Rıfat Paşa - Eminönü
* 54HT Hasköy - Taksim
* 54KT Kaptanpaşa/Dolapdere - Taksim
* 55G Gaziosmanpaşa - Beşiktaş
* 55T Gaziosmanpaşa - Taksim
* 66 Gülbağ - Eminönü
* 70FE Feriköy - Eminönü
* 70FY Feriköy - Yenikapı
* 70KY Kurtuluş - Yenikapı
* 71T Ataköy - Taksim
* 72T Yeşilköy - Taksim
* 73 Yenibosna Metro - Taksim
* 73F Florya - Taksim
* 74 Hilton Sitesi - Eminönü
* 74A Gayrettepe - Eminönü
* 76D Bahçeşehir/Esenkent - Taksim
* 79T Kayabaşı Kiptaş - Taksim
* 80T Kazlıçeşme - Taksim
* 87 Topkapı/Edirnekapı - Taksim
* 89C İkitelli Garajı - Taksim
* 89T K.S.S. Hastanesi/Atakent Mahallesi - Taksim
* 92T Bağcılar Devlet Hastanesi - Taksim
* 93T Zeytinburnu - Taksim
* 97T Basınsitesi – Taksim
* E-56 Ispartakule/Bizimevler - Taksim
* E-59 Boğazköy/Bahçeşehir - Taksim
* TH 1 Taksim - Atatürk Havalimanı
* YT 1 Yenikapı İdo - Taksim

### Minibüs Hatları
* Taksim - Aksaray
* Taksim - Bakırköy
* Taksim - Cevizlibağ
* Taksim - Florya
* Taksim - Kocamustafapaşa
* Taksim - Topkapı
* Taksim - Yeşilköy
* Taksim - Yenibosna

### Metro Hatları
*  Yenikapı - Hacıosman

## Ayrıca bakınız
* Tepebaşı Tiyatrosu