Uruguay devlet başkanı

**Uruguay** **Devlet Başkanı** (İspanyolca: Presidente del Uruguay), resmî olarak **Uruguay Doğu Cumhuriyeti'nin devlet başkanı** olarak bilinir (). Uruguay devlet başkanı ve hükûmet başkanıdır. Hakları Uruguay Anayasası'nda belirlenmiştir. Cumhurbaşkanlığı Sekreterliği, Bakanlar Kurulu ve Plan ve Bütçe Dairesi başkanı, yürütme organı ile uyumludur. Yokluğunda görevi başkan yardımcısı yürütür. Buna karşılık; cumhurbaşkanı, silahlı kuvvetlerin başkomutanıdır.

1990'dan beri cumhurbaşkanının görev süresi 1 Mart'ta başlar ve sona erer. Başkanlığı sona erdirmek için aynı tarih, Ulusal Hükûmet Konseyi (1952–1967) döneminde de gerçekleşti ve 1839'dan beri olağandışı bir durum değil. 1 Mart 2025'den bu yana mevcut başkan Yamandú Orsi'dir. Uruguay'ın 43. devlet başkanıdır.

## Makamın özellikleri

### Gereksinimler
Anayasa değişikliği cumhurbaşkanı olma şartlarını belirler. 151. madde, cumhurbaşkanının ülkenin doğuştan vatandaşı olması veya yurt dışında doğmuşsa Uruguay vatandaşı olarak doğmuş olması gerektiğini belirler. Başkan ayrıca en az 35 yaşında olmalı ve Ulusal Vatandaşlık Siciline kayıtlı olmalıdır.

### Seçim
Güncel 1967 Uruguay Anayasası veya 1997 Uruguay Anayasasına göre, cumhurbaşkanı beş yıllık bir süre için doğrudan halk oylamasıyla seçilir. Bir kişi birden fazla kez başkanlığa seçilebilir ancak hemen yeniden seçilme hakkı yoktur. Başkan ve başkan yardımcısı, partileri tarafından sunulan tek bir aday listesiyle çalışır. Oyların salt çoğunluğunu (%50+1) hiçbir adayın alamaması durumunda ilk iki aday arasında ikinci tur seçimi yapılır. Bu durumda, ikinci turda çoğunluğu elde eden aday seçimi kazanır.

## Yetki ve görevler
Anayasa'nın 168. maddesine göre, ilgili bakan veya bakanlar veya Bakanlar Kurulu ile birlikte hareket eden cumhurbaşkanının yetki ve görevleri aşağıdadır:

# İçeride düzen ve huzurun, dışarıda güvenliğin korunması.
# Tüm silahlı kuvvetlerin komutası.
# Tüm yasaların yayımlanması, uygulanması için gerekli özel düzenlemelerin çıkarılması.
# Olağan oturumların açılışında Uruguay Genel Kuruluna yapılan konuşmada, Cumhuriyetin durumu ele alınır.
# Beğenmediği yasaları veto etme hakkı.
# Daha önce çıkarılan kanunlarda kanun teklifi veya değişiklik teklif etme hakkı.
# Görevi kötüye kullanma, yolsuzluk veya ihmal nedeniyle kamu çalışanlarının işten çıkarılması.
# Diplomatik ilişkilerin yönetimi ve yasama organının onayı ile savaş ilan etme hakkı.
# Gerektiğinde olağanüstü hâl ilan etme hakkı.
# Devlet bütçesinin hazırlanması.
# Yasama organının onayı ile anlaşmaların müzakere edilmesi.

## Vekâlet
Anayasanın 153. Maddesi; Cumhurbaşkanı ve Cumhurbaşkanı Yardımcısının yokluğu, istifası, görevden alınması veya ölümü hâlinde Cumhurbaşkanlığının, seçildikleri siyasi partinin en çok oy alan listesinin ilk itibarlı Senatörü tarafından üstlenileceğini belirtir.

## Konut
Montevideo'daki Suárez Rezidansı, cumhurbaşkanının resmî konutudur. Konut, açık artırmada Adelina Lerena de Fein tarafından satın alındı ve genç mimar Juan María Aubriot'a üç katlı bir evin inşası için Fein Lerena ailesi tarafından sipariş edildi. 1925 yılında genç Luis Batlle Berres ve Matilde Ibáñez Tálice bu mülkün önünde yürürken bir araya geldi. Kısa süre sonra evlendiler. 1947'de Luis Batlle Berres devlet başkanıydı ve karısının önerisiyle bu konağı resmî ikametgâhları olarak seçtiler.

Anchorena Başkanlık Malikanesi, başkanın ülke ikametgâhıdır. Mülkünün yaklaşık 1.369 hektarını Uruguay Devletine veren aristokrat Aarón de Anchorena'nın mirasıdır ve Montevideo'ya 208 kilometre uzaklıktaki Colonia Departmanında bulunur. Konak, Norman ve Tudor stillerini birleştirmektedir.

Başkan ayrıca Punta del Este'de "Woodland's" olarak adlandırılan ve tatil evi olarak hizmet veren bir konağı da kullanıyor. Arjantinli iş insanı Mauricio Litman tarafından Uruguay Devletine bağışlanmıştır.
Dosya:Residencia Presidencial - panoramio.jpg|Residencia de Suárez, resmî konut
Dosya:Parque Anchorena Estancia Residencial Presidencial Colonia Uruguay - panoramio.jpg|Anchorena Presidential Estate, resmi ikamet yeri


## Ayrıca bakınız

* Uruguay devlet başkanları listesi

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Sosyal Bilimler Okulu'nda Politika Veri Bankası – Universidad de la República (Uruguay)