Çevrimiçi çok oyunculu savaş arenası

**Çevrimiçi çok oyunculu savaş arenası,** (İngilizce: *Multiplayer Online Battle Arena*, kısaca *MOBA*), bir gerçek zamanlı strateji savaş video oyunu türüdür. Genellikle beş kişiden oluşan iki farklı takım, üç ana yoldan oluşan bir harita üzerinde diğer takımların enerji kaynağını yok etmeyi amaçlar. Bu video oyun türü ilk defa Starcraft oyunun özel yapım Aeon of Strife modu ile kullanılmaya başlanmış daha sonra en önemli örneği olan Defence of the Ancients tarafından kullanılmıştır. Bazı MOBA türü video oyunlarına; Defence of the Ancients, League of Legends, Dota 2, Smite, Heroes of the Storm ve Heroes of Newerth örnek verilebilir.

## Tarih
Moba türü dünyada ilk 1989 yılında, SEGA Mega Drive/Genesis yapımcı şirketi tarafından Warcraft III: Reign of Chaos adlı oyunda kullanılmıştır. 2005 yılında IceFrog adlı tasarımcı tarafından MOBA türüne bir oyun modu şekli olarak Dota'yı piyasaya çıkmıştı. Daha sonraları Valve Corporation şirketi Dota'yı satın alarak Dota 2'nin çıkmasına vesile oldu. 2008 yılı itibarıyla, Dota oyunu ticari dikkatleri üstüne çekmişti. 2009 yılının sonunda, MOBA türü oyunlara bir yenisi de Riot Games adlı yapımcı şirketin yayımlandığı League of Legends adlı oyun oldu. 2010 yılında, S2 Games piyasaya *[[Heroes of Newerth]]* adlı MOBA oyununu çıkardı. 2014 yılının içinde, Hi-Rez Studios adlı firma Smite adlı 3 boyutlu bakış açısı olan MOBA türü oyununu duyurmuştur. Bunlara Blizzard'ın 2 Haziran 2015'te çıkardığı Heroes of the Storm oyunu da eklenebilir.

## Oynanış
Birbirlerinin üssünü yok etmek isteyen iki karşıt takım haritanın birbirlerine en uzak farklı renklerdeki noktalara konumlandırılır. Ancak, yine de bazı modlarda farklı zafer şekilleri vardır. Defansif yapılar (örneğin kuleler) koridorları koruyan yapılardır ve oyuncuların rakip takımın üssüne ulaşmak için bu yapıları yok etmesi gerekmektedir. Çevrimiçi çok oyunculu savaş arenası oyun modlarında genellikle 3 koridor (kulvar olarak da bilinir) bulunmaktadır. Bu koridorlar üst orta ve alt koridor olarak nitelendirilir.

Her şampiyona yani her oyuncuya ya da kahramana, saniyede bir miktar altın verilmektedir. Bir rakibi öldüren şampiyon büyük bir miktarda altınla ödüllendirilir. Altın, oyun içinde çeşitli işlevsel, büyü ve hasar yönelikli eşyaları almak için kullanılır.

Koridorlar, "şampiyon" ya da "kahraman" adı verilen savaşçı karakterler tarafından korunur. Bir şampiyonu öldüren rakip bir oyuncu ekstradan altın ve tecrübe kazanır. Şampiyonu kesmesine yardımcı olan diğer bir arkadaş "asist" alarak bir miktar altın ve tecrübe kazanabilir. Ölen şampiyon, seviyesine orantılı olarak yeniden doğmak için bir süre beklemek zorundadır.

Takımlar ya da şampiyonlar arasındaki fark her ne kadar açık olursa olsun, çeşitli stratejiler ile takımlar geriden gelerek oyunu kazanabilir. Objektif görevlere odaklanmak bu konuda bir miktar fark yaratır. Bir diğer strateji olarak da oyundaki canavarları biçerek altın kazanma yöntemiyle gerçekleşir yaklaşır 20 canavar (minyon) biçmek bir şampiyonu öldürmekle eşdeğer altındadır.

Oyunlar yaklaşık ortalama 20-40 dakika sürmektedir ve daha kısa ya da daha uzun sonuçlanan oyunlar da vardır. Oyunun sonuçlanması için bir takıma ait binaların (kuleler, inhibitör ve takımın üssü) yok edilmesi ya da takımlardan birinin teslim olması gerekmektedir.

## Kaynakça