open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Köhnə Çorman

**Köhnə Çorman** Azerbaycan'ın Laçın İlçesine bağlı bir köydür.

## Tarih
Köy, 1990'ların başında Birinci Dağlık Karabağ Savaşı sırasında etnik Ermeni güçlerinin kontrolüne giren Dağlık Karabağı çevreleyen Ermeni işgali altındaki topraklarda bulunuyordu. Köy daha sonra Kaşatag Eyaletinin bir parçası oldu. 2020 Dağlık Karabağ ateşkes anlaşması kapsamında Azerbaycan'a iade edildi.

## Kaynakça
Turgutlu Yağlı Güreşleri

**Turgutlu Yağlı Güreşleri**, her yıl Manisa'nın Turgutlu ilçesinde düzenlenen geleneksel bir Türk yağlı güreş turnuvasıdır.

## Tarihçesi

Turgutlu Belediyesinin, ulusal değerlere ve geleneksel sporlara sahip çıkmak amacıyla 2019'da düzenlemeye karar verdiği organizasyon.

## Sonuçlar

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Türkiye Geleneksel Güreşler Federasyonu 
* Turgutlu Belediyesi
Kevin Møller

**Kevin Kam Møller** (d. 20 Haziran 1989), Danimarkalı hentbolcudur. SG Flensburg-Handewitt ve Danimarka millî takımında oynamaktadır.

## Kariyeri
### Kulüp
2,00 m boyunda ve 100&nbsp;kg ağırlığındaki Møller, Tinglev IF'de hentbol oynamaya başladı. GOG Svendborg TGI ile 2008'de Danimarka U-18 şampiyonu oldu. Daha sonra iki yıllığına Faaborg HK'ye taşındı. 2010-11 sezonunda Norveç Eliteserien'de Viking HK'de oynadı. Daha sonra GOG'a döndü. 2013-14 Håndboldligaen'de All-Star takımının en iyi kalecisiydi. 2014-15 sezonu için Almanya Handball-Bundesliga kulübü SG Flensburg-Handewitt'e katıldı ve bu takımla birlikte 2015'te DHB-Pokal'ı ve 2018'de Almanya şampiyonluğunu kazandı. 2018 yazında İspanya'nın en başarılı kulübü FC Barcelona'ya transfer oldu. Barcelona ile 2019, 2020 ve 2021'de İspanya şampiyonluğunu; 2019, 2020 ve 2021'de Copa del Rey de Balonmano'yu ve 2021'de EHF Şampiyonlar Ligi'ni kazandı. 2021 yazında SG Flensburg-Handewitt'e geri döndü.

### Millî takım
Danimarka genç millî takımındaki ilk maçına Ocak 2009'da çıkan Møller, Danimarka A millî takımı ile 2021 yılında Mısır'daki dünya şampiyonasında altın, Tokyo'daki Olimpiyat Oyunları'nda gümüş madalya kazandı.

## Başarıları
### Millî takım
* **[[Yaz Olimpiyatları'nda hentbol|Olimpiyat Oyunları]]:**
**  2020
* **[[Dünya Erkekler Hentbol Şampiyonası|Dünya Şampiyonası]]:**
**  2021

### Kulüp
* **[[IHF Dünya Kulüpler Kupası|IHF Super Globe]]:**
**  2018, 2019 (FC Barcelona)
* **[[EHF Şampiyonlar Ligi|Şampiyonlar Ligi]]:**
**  2020-21 (FC Barcelona)
* **[[Handball-Bundesliga]]:**
**  2017-18 (SG Flensburg-Handewitt)
**  2015-16, 2016-17 (SG Flensburg-Handewitt)
**  2014-15 (SG Flensburg-Handewitt)
* **[[DHB-Pokal]]:**
**  2014-15 (SG Flensburg-Handewitt)
**  2015-16, 2016-17 (SG Flensburg-Handewitt)
* **[[DHB-Supercup]]:**
**  2015 (SG Flensburg-Handewitt)
* **[[Liga ASOBAL]]:**
**  2018-19, 2019-20, 2020-21 (FC Barcelona)
* **[[Copa del Rey de Balonmano]]:**
**  2018-19, 2019-20, 2020-21 (FC Barcelona)
* **[[Copa ASOBAL]]:**
**  2019, 2020, 2021 (FC Barcelona)
* **[[Supercopa ASOBAL]]:**
**  2019, 2020, 2021 (FC Barcelona)

## Galeri

Kevin Møller-20160110.jpg|Ocak 2016'da Danimarka ile
Kevin Moller 20160307.jpg|Mart 2016'da Flensburg ile
Kevin Moller 2 20180217.jpg|Şubat 2018'de PSG'den Gensheimer ile karşı karşıya.


## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*
Picos de Europa

**Picos de Europa** (Asturyasça: *Picos d'Europa*, *Avrupa'nın Tepeleri*) İspanya'nın kuzeyinde Asturias, Cantabria ve Kastilya ve Leon bölgeleri içindeki Cantabria Dağlarının bir kısmını oluşturan sıradağ sistemidir.

## İsimlendirme
Yaygın olan inanışa göre Amerika'dan dönmekte olan denizcilerin ufuktan Avrupa'ya dair ilk gördükleri fiziksel yapı olduğu için *Avrupa'nın tepeleri* anlamına gelen isimlendirme kullanılmıştır. Bu şekilde olan ilk yazılı atıf 1530 yılında Lucio Marineo Siculo tarafından yazılan *Rupes Europae* adlı eserindedir. İspanyol İmparatorluğu kralı II. Felipe'nin tarihçisi Ambrosio Morales, bu dağlardan 1572 yılında *Montañas de Europa* olarak bahseder.

## Coğrafi özellikler
Dağ sırası belli başlı üç masiften oluşur. Bunlar orta (*Urrieles*), doğu (*Ándara*) ve batı (*Picos de Cornión*) şeklindedir. Dağların yapısı genel olarak kireç taşındandır, dağlardaki buzulların sayesinde karstik yapılar görülür. Dağ sırasının en yüksek zirvesi 2650 metre yüksekliğinde *Torre de Cerredo* tepesidir. Çok sayıda tepe 2600 metre üstündedir ve dağcılar için popüler adreslerdendir.

## Flora ve fauna
Dağlar çok önemli bitki ve hayvan türlerine ev sahipliği yapmaktadır, bunlar arasında öne çıkanlar şöyle sıralanabilir:
*Cantabria ayısı *Ursus arctos pyrenaicus*
*Cantabria orman tavuğu *Tetrao urogallus cantabricus*
*İberya kurdu *Canis lupus signatus*
*Cantabria caprinaesi *Rupicapra pyrenaica parva*

## Galeri

File:Orquídeas en la Senda del Arcediano. Amieva (Asturias). Parque Nacional Picos de Europa. ES1200001. ROSUROB.JPG|Bölgeye özgü orkide çiçeği
File:Monje Picón.jpg|Yöresel ürünler
File:El guía del Naranjo de Bulnes. Joaquín.jpg|Bölge dağcılar için aranan bir adrestir
File:019- La Rasa de la Inagotable.JPG|Doğu bölgesinden bir fotoğraf (2004)
File:Torrecerredo-Urriellu 19-sept-2015.jpg|Torre Cerredo tepesi (2650 metre) (2015)


## Kaynakça
Ayşe Sibel Kedik

**Ayşe Sibel Kedik**; Türk heykeltıraş ve akademisyen.

## Hayatı
1967 yılında Ankara'da doğdu. İlk lisans eğitimini Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi *Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü*nde tamamladıysa da lise yıllarından beri fotoğraf ve resim sanatına duyduğu ilgi onu sanat eğitimi alması yönünde teşvik etti. 1990 yılında Hacettepe Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi *Heykel Bölümü*ne girmeye hak kazandı ve 1994'te bu okuldan mezun oldu. Aynı yıl, Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü bünyesinde yüksek lisansına başlayan Kedik, "*Araştırma, Uygulama ve Yaratım Sürecinde Özdeşleyim*" başlıklı teziyle 1996'da eğitimini tamamladı. 2000 yılında mezun olduğu bölüme öğretim görevlisi olarak atandı ve 2003'te sanatta yeterlik unvanını almaya hak kazandı. 2010 yılında doçent, 2015'te ise profesör olan sanatçı 2021 yılı itibarıyla halen aynı bölümde dersler vermeye devam etmektedir.

## Ödüller
* 2008 - *Yılın Övgüye Değer Sanatçısı* ödülü, Sanat Kurumu Derneği

## Kaynakça
Covadonga

**Covadonga** (Asturyasça: *Cuadonga*, *Hanımefendimizin mağarası* tamlamasından türetilmiştir) İspanya'nın kuzeyindeki Asturias özerk bölgesine bağlı Cangas de Onís belediyesi içindeki yerleşim yeridir. Picos de Europa sıradağları içinde bulunur. Covadonga Muharebesinin yapıldığı yerdir. 8. yüzyılda Endülüs Emevî Devletine karşı kazanılan bu önemli zaferi kutsamak adına bölgede Meryem Ana adına bir sunak inşa edilmiştir, bu yapı Katolik inancına göre önemli bir hac noktası haline gelmiştir.

## Tarihçe
İber Yarımadasını denetimleri altına alan Endülüs Emevî Devletinin bölgeden tamamen atılması olarak tanımlanan Reconquista'nın ilk adımının 722 yılında burada yapılan Covadonga Muharebesiyle atıldığı tarihçiler arasında yaygın bir görüştür. Muharebenin olduğu yerde Hristiyan inancı uyarınca yapılan mabetler mevcuttur. Ayrıca İspanyol İmparatorluğu Ordusu bünyesinde *Covadonga* ismiyle çok sayıda birlik bulunmaktadır. Kasabanın üst bölgelerinde Enol ve Ercina adıyla tanınan iki adet buzul gölü bulunmaktadır. Bölge La Vuelta bisiklet yarışı parkuru içindedir.

## Galeri

File:ErcinaLakeHorse.jpg|Ercina Gölü kıyısında otlayan at
File:Santa Cueva de Covadonga.jpg|Bölgedeki kutsal kabul edilen mağara
File:Covadonga Ago 2020 13 39 55 328000.jpeg|Kasabanın içinden bir görüntü (2020)
File:Estatua de Don Pelayo.jpg|Covadonga'daki Pelayu heykeli


## Kaynakça
Vytautas Kolesnikovas

**Vytautas Kolesnikovas** (25 Ekim 1948 &ndash; 1 Ekim 2021), Litvan ressam, grafiker ve siyasetçi.
## Yaşamı
Kolesnikovas, 25 Ekim 1948'de Alytaus, Sovyetler Birliği'nde doğdu. 1968'den 1974 yılına kadar Moskova'da sanat eğitimi aldı. Litvanya'ya geri döndükten sonra Alytus'ta çeşitli bölgesel firmalarda çalıştı ve sanat eserlerini düzenlenen çeşitli sergilerde beğeniye sundu. 1988'de Sąjūdis hareketine katıldı ve Litvanya SSCB Yüksek Sovyeti Konseyi'ne seçildi. Kolesnikovas, Yüksek Konsey'de Bilim, Eğitim ve Kültür Komisyonu Üyesi olarak yer aldı. 1990 yılındaki Litvanya Devleti'nin Yeniden Kuruluşu Yasası bildisirine imza atan aydınlar arasında yer aldı. 1993 seçimlerinden sonra Alytus'a dönerek Kültürel Miras Bölümü'nde çalıştı. 2008 yılında düzenlediği son sergiden sonra kalan yaşamını Alytus'ta kişisel sergilerle sürdürdü yakalandığı akciğer kanseri ile mücadele etti.
## Ölümü
Kolesnikovas, 1 Ekim 2021'de akciğer kanseri nedeniyle doğum yeri Alytaus, Litvanya'da 72 yaşında vefat etti.
## Kaynaklar
Günahsız Gebelik Katedrali (Pekin)

**Günahsız Gebelik Katedrali** () veya **Xuanwumen Kilisesi** (宣武门天主堂 *Xuānwǔmén Tiānzhǔtáng*) ve **Nantang** (南堂; "Güney Kilisesi"), Çin'in başkenti Pekin'de bulunan bir Roma Katolik katedralidir. Katedral, Xicheng semtinde Pekin Finans Caddesi yakınında yer almaktadır. Katedralin orijinal binası 1605'te inşa edilmiş olup Pekin'deki en eski Katolik kilisesidir. Barok tarzındaki mevcut bina ise 1904'te tamamlanmıştır.

Eylül 2007'de göreve başlayan mevcut Başpiskopos Joseph Li Shan, aynı zamanda Çin Yurtsever Katolik Derneği tarafından tanınan birkaç Katolik piskopostan biridir.

## Kaynakça

## Kaynakça

* Clark, Anthony E. "China's Thriving Catholics: A Report From Beijing's South Cathedral ." *Ignatius Insight* August 20, 2008.
* Wang, Lianming."Jesuitenerbe in Peking: Sakralbauten und transkulturelle Räume 1600-1800 ," Heidelberg: Universitätsverlag Winter, 2020.
Tommy Kirk

**Thomas Lee "Tommy" Kirk** (d. 10 Aralık 1941 &ndash; ö. 28 Eylül 2021), Amerikalı aktör ve iş adamı.

## Yaşamı ve kariyeri
Kirk, 10 Aralık 1941'de Louisville, Kentucky'de doğdu. Cinsel yönelimi eşcinseldi. 1955'te başladığı oyunculuk kariyerini 2001 yılına kadar sürdürdü. En çok rol aldığı Disney yapımlarıyla akıllarda kaldı.

Yer aldığı prodüksiyonlar arasında; *The Mickey Mouse Club*, *The Hardy Boys: The Mystery of the Applegate Treasure*, *Old Yeller*, *The Shaggy Dog*, *Swiss Family Robinson*, *Pajama Party* ve *How to Stuff a Wild Bikini* sayılabilir.

## Ölümü
Kirk, 28 Eylül 2021'de Las Vegas, Nevada'daki aile evinde 79 yaşında öldü.

## Filmografi
### Sinema
* 1957: *Old Yeller*
* 1959: *The Shaggy Dog*
* 1960: *Swiss Family Robinson*
* 1961: *Babes in Toyland*
* 1961: *The Absent Minded Professor*
* 1963: *Savage Sam*
* 1963: *Son of Flubber*
* 1964: *Pajama Party*
* 1964: *The Misadventures of Merlin Jones*
* 1965: *The Monkey's Uncle*
* 1965: *Village of the Giants*
* 1966: *The Ghost in the Invisible Bikini*
* 1966: *Unkissed Bride*
* 1967: *Catalina Caper*
* 1967: *It's a Bikini World*
* 1967: *Track of Thunder*
* 1967: *Psycho à Go-Go*
* 1971: *Ride the Hot Wind*
* 1975: *My Name Is Legend*

### Televizyon dizileri
* 1956: *The Hardy Boys: The Mystery of the Applegate Treasure*
* 1957: *The Hardy Boys: The Mystery of the Ghost Farm*
* 2018: *Find Your Future Reality*

### Televizyon filmleri
* 1967: *Mars Needs Women*
* 1969: **It's Alive!**

### Video filmler
* 1988: *Streets of Death*
* 1997: *Best Doggone Dog in the West: The Making of Walt Disney's 'Old Yeller*'
* 2000: *Club Dead*
* 2002: *'Old Yeller': Remembering a Classic*
* 2002: *Swiss Family Robinson: Adventure in the Making*
* 2006: *The Hardy Boys Unmasked*

## Kaynaklar

## Dış bağlantılar
* TCM: Tommy Kirk 
* Curzon, Daniel. 2005. *Dropping Names*. IGNA Books. pp. 39-40.
* Griffin, Sean. 2000. *Tinker Belles and Evil Queens: The Walt Disney Company from the Inside Out*. NYU Press. pp.&nbsp;99–101.
Aziz Yusuf Kilisesi (Pekin)

**Aziz Yusuf Kilisesi** () veya **Wangfujing Kilisesi** (王府井天主堂 *Wángfǔjǐng Tiānzhǔtáng*) ve **Dongtang** (東堂; "Doğu Kilisesi"), Çin'in başkenti Pekin'de bulunan bir Roma Katolik katedralidir. Katedral, Dongcheng semtinde Wangfujing Caddesi üzerinde yer almaktadır. Kilisenin inşaatı 1655 yılında Cizvit misyonerleri tarafından tamamlanmış olup mevcut yapı ise 1904 yılına kadar uzanmaktadır.

Kilise, Günahsız Gebelik Katedrali'nden sonra Pekin'deki en eski ikinci Katolik yapısıdır. Yine, Pekin Roma Katolik Başpiskoposluğu'ndaki dört tarihi Katolik kilisesinden biridir.

## Kaynakça

## Konuyla ilgili yayınlar

*
START I

**START I** (Türkçe: *Stratejik Silahların Azaltılması Antlaşması* (İngilizce özgün adıyla:**Strategic Arms Reduction Treaty**), ABD ve Sovyetler Birliği arasında stratejik saldırı silahlarının azaltılması ve sınırlandırılmasına ilişkin ikili bir anlaşmaydı. Anlaşma 31 Temmuz 1991'de imzalandı ve 5 Aralık 1994'te yürürlüğe girdi. Anlaşma, imzacıların 6.000'den fazla nükleer savaş başlığı ve toplam 1.600 kıtalararası balistik füze (ICBM) ve bombardıman uçağı yerleştirmesini yasakladı.

START, tarihteki en büyük ve en karmaşık silah kontrolü anlaşmasını müzakere etti ve 2001 yılının sonlarında nihai uygulaması, o sırada var olan tüm stratejik nükleer silahların yaklaşık % 80'inin kaldırılmasıyla sonuçlandı. ABD Başkanı Ronald Reagan tarafından önerilen, START II müzakereleri başladıktan sonra START I olarak yeniden adlandırıldı.

Anlaşma 5 Aralık 2009'da sona erdi.

8 Nisan 2010'da, Prag'da ABD Başkanı Barack Obama ve Rusya Devlet Başkanı Dmitry Medvedev tarafından Yeni START Antlaşması'nın yerine yenisi imzalandı. ABD Senatosu ve Rusya Federal Meclisi tarafından onaylanmasının ardından, anlaşma 26 Ocak 2011'de yürürlüğe girdi ve Amerikan ve Sovyet ya da Rus stratejik nükleer silahlarının azaltılmasını Şubat 2026'ya kadar uzattı.

## Kaynakça
Rüya (Leyla ile Mecnun)

"**Rüya**", TRT 1'de yayınlanan *[[Leyla ile Mecnun (dizi)|Leyla ile Mecnun]]* dizisinin 23 Mart 2011'de yayınlanan 1. sezonunun 7. bölümüdür.

## Özet
Kaza geçiren Leyla komaya girer. Mecnun ve Arda'nın uyandırma denemelerine rağmen uyanmaz. Aksakallı Dede'nin tavsiyesiyle Mecnun, Leyla'nın rüyasına girer. Leyla'nın rüyasında 7 tane kapı vardır ve her kapı Mecnun'un sahip olduğu kötü özellikleri temsil eder. 
Leyla Mecnun'a bu kötü özellikleri söyler fakat 7. kötülüğü söylerken uyanır. Eğer Mecnun bu kötü özellikleri değiştirirse Leyla uyanacaktır. Mecnun kendini kötülükten kurtarmaya karar verir. Aksakallı Dede ile birlikte yakınlarının rüyalarına girmeye başlar. Erdal, Yavuz, İskender, Kaan, Arda ve İsmail Abi'nin rüyalarından 6 anahtarı alır. Geriye sadece 7. anahtar kalır. Mecnun, Yavuz ve İsmail Abi Leyla'nın rüyasına girerek kapıyı açmaya çalışır fakat kapı açılmaz. Ardından kapı açılır ve Leyla gelir. Mecnun'a "Eğer beni sevdiğini söylersen seninle gelirim." der. Mecnun rüyadan sonra komada olan Leyla'nın yanına gelir ve onunla konuşur. Ona aşkını söyler ve Leyla uyanır.

## Bölümdeki karakterler ve canlandıran oyuncular
Bu bölümde Doktor karakteri diziye dahil olmuştur.

* Mecnun - Ali Atay
* Leyla - Ezgi Asaroğlu
* İskender - Ahmet Mümtaz Taylan
* İsmail Abi - Serkan Keskin
* Erdal Bakkal - Cengiz Bozkurt
* Yavuz - Osman Sonant
* Aksakallı dede - Köksal Engür
* Pakize - Asuman Dabak
* Metin - İştar Gökseven
* Sevim - Ayşe Selen
* Kaan - Ege Tanman
* Arda - Ushan Çakır
* Kamil - Mehmet Usta
* Zeynep - Beste Bereket
* Çiçekçi kadın - Sebahat Adalar
* Doktor - Onursal Yıldırım

## Kaynakça
Eryops

***Eryops*** ("çizilmiş yüz"), soyu tükenmiş ilkel ikiyaşamlı cinsi. Erken Permiyen döneminin en iyi temsil edilen yırtıcılarından biridir ve muhtemelen besin zincirinin tepesine yakın olmuştur. Güçlü bir omurga tarafından desteklenen özellikle tıknaz bir yapıya sahipti, bu yüzden kendi kütlesi altında boğulmazdı. Solunum, vücut kütlesinin cilt yüzey alanına oranı nedeniyle çok verimli olmayacak olan deri yoluyla nefes almaya güvenmek yerine, aslında akciğerlere nefes verilerek gerçekleştirildi.

Fosilleri Amerika Birleşik Devletleri'nin çeşitli bölgelerinden bilinir. Kalıntıları arasında birkaç iskelet ve kafatası bulunur.

## Açıklama

Canlının boyut tahminleri 1.5 ila 2 metre arasında değişir.

*Eryops'un* hem acı hem de tatlı suda balık avladığı düşünülüyor. *Eryops'un* bazı iyi karasal adaptasyonları olmasına rağmen, kütlesi, karadayken çok yavaş ve hantal olacağı anlamına geliyordu. Eryops sudayken, kütlesini desteklemek için suyun kaldırma kuvvetine sahipti ve çok daha çevik bir avcı olabilirdi.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*
*
### Videolar
* Facts: Eryops (3:50)
Harvard Doğa Tarihi Müzesi

**Harvard Doğa Tarihi Müzesi**, Amerika Birleşik Devletlerinde Massachusetts eyaletindeki Cambridge şehrindeki Harvard Üniversitesi kampüsünde bulunan Üniversite Müzesi Binasında yer alan bir Doğa Tarihi Müzesidir.

Bu müzede Harvard Üniversitesinin üç doğa tarihi araştırma müzesindeki (Harvard Üniversitesi Herbaryumu, Karşılaştırmalı Zooloji Müzesi ve Harvard Mineroloji Müzesi) koleksiyonlardan alınan tür ve örnekler sergilenmektedir.
Osman Aynur

**Osman Aynur** (d. 17 Şubat 1980, Antalya), Türk başpehlivan. 645. Kırkpınar Yağlı Güreşleri birincisi.

## Kariyeri
**Yaşamı**

Babası'nın teşvikiyle 13 yaşında minder güreşi ile güreşe başladı. Eğitim hayatında liseyi bitirdikten sonra Gazi Üniversitesi Beden Eğitimi Spor Yüksekokulunda eğitim-öğretim hayatını sürdürmüş Beden Eğitimi Öğretmeni olarak mezun olmuştur.

**Alt boylar ve ilk yılları**

1999 Kırkpınar, Deste Küçük Boy 3.lüğü, 2000 Kırkpınar, Deste Büyük Boy 1.liği, 2001 Kırkpınar, Küçük Orta Büyük Boy 2.liği, 2002 Kırkpınar, Büyük Orta Büyük Boy 1.liği kazandıktan sonra 2003 yılında 642. Kırkpınar Yağlı Güreşleri'nde başaltı boyda 3. olarak başpehlivanlığa yükseldi.

**Başpehlivan**

Osman Aynur ilk Kırkpınar Birinciliğini 2006 yılında 645. Kırkpınar Yağlı Güreşleri'nde rakibi Recep Kara'yı yenerek kazanmıştır. 2015 yılı 654. Kırkpınar Yağlı Güreşleri'nde Orhan Okulu ile final güreşi yapmıştır. Son karşılaşmada rakibine yenilerek ikinci olmuştur.

2011 yılında 23. Kozlu Dağköy Yağlı Güreşleri'nde birinci oldu.

Kontrollerinde doping bulgusuna rastlandığı için 2016'da 15 aylık ceza almış, cezasını tamamladıktan sonra yağlı güreşe geri dönmüştür.

## Performansı

*Son Güncelleme: 17.07.2025*

## Başpehlivanlık Kazandığı Güreşler
**2011**

* 23. Kozlu Dağköy Yağlı Güreşleri

## Kaynakça
W. S. Van Dyke

**Woodbridge Strong Van Dyke II** (Woody) (21 Mart 1889 - 5 Şubat 1943), 1932'de *[[Tarzan the Ape Man]]*, 1934'te *[[İnce Adam|The Thin Man]]*, 1936'da *[[San Francisco (film, 1936)|San Francisco]]* dahil olmak üzere birçok başarılı erken dönem sesli filmi yapan Amerikalı bir film yönetmeni ve yazardı. *The Thin Man* ve *San Francisco* için En İyi Yönetmen dalında iki Akademi Ödülü adaylığı aldı ve Oscar adaylığı kazanan dört aktör yönetti: William Powell, Spencer Tracy, Norma Shearer ve Robert Morley bu oyunculardır. Nelson Eddy ve Jeanette MacDonald ile altı popüler müzikal film yaptı. Filmlerini zamanında ve bütçenin altında çeken güvenilir bir zanaatkar olarak tanınan yönetmen, hızlı ve verimli çekim tarzı nedeniyle "One Take Woody" adını aldı.

8 Şubat 1960'ta Van Dyke, 6141 Hollywood Bulvarı'ndaki Sinema Filmlerine yaptığı katkılardan dolayı Hollywood Walk of Fame'de bir yıldız aldı.

## Ödüller ve adaylıklar

## Kaynaklar

## Dış bağlantılar
* 
* 
* 
*
Kral yapıcı

**Kral yapıcı**, yönetici seçiminde görünür etki yaratan kişi veya gruplar için kullanılan bir terimdir. Kral yapıcılar siyasi, ekonomik, dinsel gücü veya ordu gücünü elinde bulundurabilir. Terim ilk olarak Güller Savaşı'ndaki rolü nedeniyle Richard Neville için kullanılmıştır.

## Örnekler

* İkinci Doğu Göktürk Kağanlığı'nda Tonyukuk
* Osmanlı'da Yeniçeriler ve Midhat Paşa
* Küba Devrimi sırasında Fidel Castro'ya yardımları nedeniyle Che Guevara
* 1979 Birleşik Krallık genel seçimlerinde başbakanı belirmesinden ötürü Rupert Murdoch
* Donald Trump'un seçim kampanyasına yapmış olduğu yatırımlardan dolayı Sheldon Adelson
* Türk tipi başkanlık sistemiyle Recep Tayyip Erdoğan'ı geniş yetkilere sahip cumhurbaşkanı yapması hasebiyle Devlet Bahçeli
* Kuzey Makedonya'daki Arnavut partileri
* Orta Doğu'da Kürtler
* Libya'da Türkiye
* 2021 Almanya federal seçimleri'nde Birlik 90/Yeşiller ve Hür Demokratik Parti

## Kaynakça
Agni Parthene

**Agni Parthene** (Yunanca: Ἁγνὴ Παρθένε, saf bakire), ilk olarak 19'uncu yüzyılın sonunda söylenmiş; 1905'te ise yazıya dökülmüş bir Ortodoks Hristiyan ilahisidir.

Valaam Manastırı rahipleri sayesinde Kilise Slavcası çevirisine ulaşmak mümkündür.

İlahi 24 dizeden oluşmaktadır ve her dizeden sonra Χαῖρε νύμφη ἀνύμφευτε (Selam ey güveysiz gelin) ifadesi tekrarlanmaktadır.

## Sözler

## Ayrıca bakınız

* Akşam duası

## Kaynakça
Chindasuinth

**Chindasuinth** (Latince: *Chintasvintus*) (yaklaşık 563 - 30 Eylül 653) Hispania'da hüküm sürmüş olan Vizigot kraldır. Oldukça yaşlıyken tahta geçmiş, 642-653 yılları arasında hüküm sürmüştür. 639 yılında ölen kral Chintila'nın yerine geçen oğlu Tulga'ya karşı emrindeki birliklerle isyan etmiş, darbeyle tahtı ele geçirmiştir. Torunu Asturias Kralı Pelayu üzerinden modern İspanyol monarşisinin bir öncülü olarak tanımlanmaktadır.

## Hayatı
Chindasuinth, ileri yaşında tahta geçmiştir. Oldukça deneyimli bir devlet adamı ve çeşitli savaşlarda bizzat savaşmış bir komutan olarak öncelikle iktidarını koruyacak adımlar atmıştır. Bu kapsamda kendi iktidarına yönelik tehditleri darbe planları gerekçesiyle ortadan kaldırmış, asil Vizigot ailelerin önde gelen yüzlercesini infaz etmiştir. Daha az tehlikeli olarak gördüklerini sürgüne göndermiş, mal varlıklarına el koymuştur. Kilisenin de onayını alarak gerçekleştirdiği bu tasfiyelerin ardından iç siyasette muhalif unsur kalmadığı için Vizigot topraklarında görece barış egemen olmuştur. Kendisinden sonra oğlunun tahta geçiş sürecini kolaylaştırmak için oğlu Recceswinth'i 20 Ocak 649 tarihinde eş-kral ilan etmiş, bir hanedan kurmaya çalışmıştır. Recceswinth, babasının 653 yılındaki ölümüne kadar görev yapmış sonra da kral olmuştur.

Chindasuinth, gerçekleştirdiği hukuksuzluklara rağmen özellikle kamu hayatına dair getirdiği reformlar ve adil vergilendirme sayesinde döneme göre ileri adımlar atmıştır. Askerî alanda Basklar ve Lusitanyalılara karşı başarılı seferler düzenlemiştir.

Yasalara dair yaptığı *Liber Iudiciorum* adıyla bilinen çalışma iktidarının ikinci yılında yürürlüğe konmuştur.

## Anısı
Chindasuinth ve eşi Riciberga'nın üç oğlu ve bir kızı vardı. En büyük oğlu Recceswinth, onun ardından tahta geçti ve reformları sürdürdü. Ondan sonra tahta geçen Wamba Chindasuinth'in ortanca oğlu olan Theodofred'in gözüne mil çekmiş ve kendinden sonra tahta geçen oğlu Roderic için olası bir taht rakibini ortadan kaldırmıştır. Chindasuinth'in en küçük oğlu Favila ise ilk Asturias Kralı olacak olan Pelayu'nun babasıdır. Pelayu, İspanyol İmparatorluğu kralları hanedan zincirinde önemli bir kral olarak kabul edilmektedir.

## Kaynakça
Peabody Arkeoloji Müzesi

**Peabody Arkeoloji ve Etnoloji Müzesi**, Amerika Birleşik Devletlerinde Masachusetts eyaletinde Cambrige Şehrindeki Harvard Üniveritesine bağlıdır. Müze, 1886 yılında zengin hayırsever George Peabody tarafından kurulmuş ve üniversiteye hediye edilmiştir. Peabody Müzesi, antropoloji üzerine odaklanmış en eski ve büyük müzelerden biridir. Bu müze özellikle  Amerika kıtasının etnografya ve arkeolojisi üzerine uzmanlaşmıştır. Müzede 1.2 milyonun üzerinde arkeolojik ve etnografik önemde nesne, 900 belge, 2000 harita ve site planı ile yaklaşık 500.000 fotoğraf bulunmaktadır. Harvard üniversitesinin halka açık 4 müzesinden bir olan Peabody Müzesi, üniversite kampüsündeki Divininty meydanında yer almaktadır.

## Kaynakça
En İyi Kadın Oyuncu César Ödülü

En iyi Kadın Oyuncu **[[César Ödülleri|César Ödülü]]** (Fransızca: *César de la meilleure actrice*), törenden önceki yılda Fransız film endüstrisinde çalışmış başrol kadın oyuncuların üstün performansını belirlemek için her yıl *Académie des Arts et Techniques du Cinéma* tarafından verilen César Ödüllerinden biridir. Adaylar ve kazananlar, Akademinin tüm üyeleri tarafından iki tur oylama ile seçilir.

Beş kez ödül kazanan (1982, 1984, 1989, 1995, 2010), Isabelle Adjani en iyi kadın Oyuncu Cesarlarına sahip oyuncudur. Altı aktris en iyi Kadın Oyuncu ödülünü iki kez kazandı: Romy Schneider (1976, 1979), Sabine Azéma (1985, 1987), Catherine Deneuve (1981, 1993), Nathalie Baye (1983, 2006), Yolande Moreau (2005, 2009) ve Isabelle Huppert (1996, 2017).

Cécile de France, 2007'de *Avenue Montaigne* ve *Ben Şarkıcıyken* olmak üzere aynı yıl iki farklı rol için aday gösterilen tek aktristir. Akademi o zamandan beri adaylık kurallarını hiç kimsenin kategoriye göre birden fazla aday gösterememesini sağlamak için değiştirdi.

## Kazananlar ve adaylar

### 1970ler

### 1980’ler

### 1990’lar

### 2000’ler

### 2010’lar

### 2020’ler

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* 
* Allociné'de En iyi Kadın Oyuncu César  Ödülü
Almanya Bağımsız Sosyal Demokrat Partisi

**Almanya Bağımısız Sosyal Demokrat Partisi** (Almanca: *Unabhängige Sozialdemokratische Partei Deutschlands*, **USPD**), Alman İmparatorluğu ve Weimar Cumhuriyeti döneminde etkin olan bir siyasi partiydi. Parti, 1917'de Almanya Sosyal Demokrat Partisi'nin (SPD) sol kanadı tarafından kuruldu. 1922'ye kadar büyük bir ayrılıkçı hareket oldu. 1919'da Spartakusbund'un ardılı olarak Almanya Komünist Partisi'nin kurulması ve 1922'de SPD'nin sağ ve sol kanatlarının birleşmesinin ardından güç yitimine uğramış ve 1931'deki kapatılmasına kadar küçük bir ayrılıkçı parti olarak faaliyetini sürdürmüştür.

## USPD üyeleri
* Eduard Bernstein
* Ernst Däumig
* Kurt Eisner
* Karl Korsch
* Karl Kautsky
* Georg Ledebour
* Rosa Luxemburg
* Theodor Liebknecht
* Clara Zetkin

## Ayrıca bakınız
* 1918-1919 Alman Devrimi
* Spartakusbund
* Almanya Komünist Partisi (KPD)
* Almanya Sosyal Demokrat Partisi (SPD)
* Weimar Cumhuriyeti
* Bavyera Sovyet Cumhuriyeti
Otto Wagner

**Otto Koloman Wagner** (13 Temmuz 1841 - 11 Nisan 1918), Avusturyalı bir mimar, mobilya tasarımcısı ve şehir planlayıcısıdır. Vienna Secession ve Art Nouveau oluşumlarının önde gelen üyelerinden biridir. Hayatı boyunca yaptığı birçok eser hâlen Viyana'da bulunmaktadır.

## Hayatı
Otto Wagner, 1841 yılında Viyana'nın yakınlarındaki Penzig'de doğmuştur. Viyana Teknik Yüksek Okulu'nda, Berlin Yapı Akademisi'nde ve Viyana Güzel Sanatlar Akademisi'nde eğitim aldıktan sonra Güzel Sanatlar Akademisinde dersler verdi. 1980 - 1912 arasında birçok eser meydana getirmiştir. 1918 yılında doğduğu yer olan Viyana'da ölmüştür.

## Kaynakça
FDI Belharra sınıfı fırkateyn

**Belharra Sınıfı Fırkateyn** ya da resmi adıyla **FDI sınıfı** (Frégate de défense et d'intervention / Savunma ve müdahale için fırkateyn), Fransa Donanması tarafından kullanılmak üzeri geliştirilen askerî programdır.

Fransa Savunma Bakanlığı, 21 Nisan 2017'de Fransız Donanması için tasarlanan beş fırkateynin geliştirilmesi ve inşası için bir DCNS ile anlaşıldığını duyurdu. Gemiler Thales Group tarafından geliştirilen Aster-30 füzeleri ile donatılacak. Gemilerin ayrıca denizaltı karşıtı savaş ve uçaksavar yeteneklerinin de olması planlanmaktadır.

## Kullanıcılar

### Fransa
La Fayette sınıfı fırkateynlerin yerine geçmesi için Fransız Deniz Kuvvetleri tarafından 5 adet sipariş verildi. İlk geminin çelik kesimi Ekim 2019'da, kızağa çekimi Aralık 2021'de gerçekleşti. Sınıfın ilk gemisi olan Amiral Ronarc'h'ın 2024 yılı içerisinde Fransız Donanması'na teslim edilmesi planlanıyor. Bununla birlikte, Yunanistan'ın verdiği sipariş sonrası 1 yıl kadar gecikmenin yaşanabileceği de söyleniyor.

### Yunanistan
28 Eylül 2021 tarihinde Yunanistan-Fransa arasında imzalanan savunma paketi mukabakat muhtırasında, Yunanistan Deniz Kuvvetleri'nin 3'ü kesin 1'i opsiyon toplam 4 adet Belharra sınıfı fırkateyn alacağı açıklanmıştı. 24 Mart 2022 tarihinde ise bu muhtıra anlaşmaya dökülerek imzalandı; böylece Yunanistan'ın 3 adetlik fırkateyn alımı kesinleşmiş oldu.

## Gemiler
*İtalik yazımlar* tahmini tarihleri belirtir

## Galeri

FTI1 Domenjod 20102016 OCT 2016 011 Blank background.jpg|FDI Belharra sınıfı fırkateyn maketi
File:RAM BRF PA-Ng FDI.jpg|2030'lu yıllardaki Fransız Deniz Kuvvetleri'ni gösteren bir bilgisayar çizimi
File:FDI-RAM.jpg|FDI Belharra sınıfı fırkateynin bir bilgisayar çizimi
File:Amiral Cabanier (D664) Aster-30 launch.jpg|Aster-30 füzesinin fırlatılma anı
File:D664 Amiral Cabanier underway in rough weather.jpg | Fransız Donanmasının beşinci FDI fırkateyni Amiral Cabanier (D664), bilgisayar çizimi


## Kaynakça
Osman bin Nissa

**Osman bin Nissa** (Arapça: *عثمان بن نيساء‎*) veya Batılı kaynaklardaki haliyle **Munuza** Endülüs Emevî Devleti komutanlarındandır. İber Yarımadasının Emevîler tarafından fethedildiği 8. yüzyılda Asturias bölge valisidir. Covadonga Muharebesi sonrasında Asturias Kralı Pelayu tarafından öldürülmüştür.

## Hayatı
Katalunya'yı denetiminde tutan ve merkezi Emevi hükümdarlığına karşı ayaklanan Osman bin Nissa, hükümdar olduğu Akitanya bölgesinde durumunu sağlamlaştırmak isteyen Odo ile ittifak kurmak için kızını onunla evlendirir. Frank kralı Charles Martel Saksonlara karşı galip geldikten sonra Müslümanlarla ittifak yaptığını öğrendiği Odo'ya karşı harekete geçer. Yaptığı anlaşmanın geçersiz olduğunu belirterek Akitanya'yı yağmalar. Odo Frank Ordularının karşısına çıksa da yenilmekten kaçamaz. Bu sırada müttefiki Osman bin Nissa da Emevi saldırılarıyla uğraşmaktadır. Üzerine gönderilen Abdurrahman ibn Abdullah el-Hafiki komutasındaki birlikler karşısında mağlup olan Osman bin Nissa öldürülür, Odo'nun kızı esir alınarak Şam'a esir olarak gönderilir.

## Kaynakça
Barfiks (egzersiz)

**Barfiks**, vücudun, kollar vasıtasıyla asıldığı ve yukarı doğru çekildiği bir üst vücut kuvvet egzersizidir. Hareket gerçekleştirilirken dirsekler bükülür ve omuzlar dirsekleri gövdeye yakınlaştırmak için addüksiyon ve ekstansiyon edilir. (gövdeye doğru çekilir ve gerilir.)

Barfiks, latissimus dorsi ve biceps brachii de dahil olmak üzere üst vücuttaki birçok farklı kası çalıştırır.

Barfiks üst vücudun (upper body) gücünü ölçmenin yaygın bir yoludur. Birleşik Devletler Deniz Piyade Kolordusu tarafından yapılan 'Fiziksel Uygunluk Testinin' bir parçası olarak kullanılır, ancak denizciler barfiks yerine şınavı da seçebilirler.

## Kullanılan kaslar

## Güvenlik
Amerikan Egzersiz Konseyi gibi kuruluşlar, "bu egzersiz sırasında omuza gereğinden fazla yük bindirmemeye özen gösterilmelidir" şeklinde tavsiyelerde bulunurlar. Hareketi aşırı yapma ve yanlış teknik nedeniyle tendinit, bursit ve ulnir sinir sıkışmasına bağlı dirsek ağrısı ortaya çıkabilir.

## Dünya Rekorları (pronated grip)

### Guinness Dünya Rekorları
Vücut ağırlığı ile:

* 60 saniyede en çok: 78, 2019'da Ben Adams
* 1 saatte en çok: 1124, Jan Kares tarafından 2018.
* 6 saatte en çok: 3.893, Jan Kares tarafından 2018.
* 12 saatte en çok: 5.742, Andrew Shapiro tarafından 2016.
* 24 saatte en çok: 7.600, John Orth tarafından 11 Haziran 2016.
* 24 saatte en çok (Kadın): 3.737, 2016'da Eva Clarke tarafından.

## Ayrıca bakınız

* Chin-up
* Kalistenik
* Aşağı Çekme (Pull-down)
* Dips

## Kaynakça
Anbese bin Sühaym

**Anbasa ibn Suhaym al-Kalbi** (Arapça: *عنبسة بن سحيم الكلبي‎*) Endülüs Emevî Devleti üst düzey yöneticilerindendir. İber Yarımadasının Emevîler tarafından fethedildiği 8. yüzyılda tüm Endülüs çapında idarecilik yapmıştır. 721-726 arasındaki yöneticiliği sırasında Müslüman olmayanlardan alınan cizye vergisi oranlarını artırmış, Hispania çapında muhalefetle karşılaşmıştır. Kimi yerlerde bu vergiye karşı yapılan eylemler açıkça itaatsizliğe, Asturias gibi bölgelerde ise doğrudan ayaklanmaya yol açmıştır. Al-Kalbi'nin iktidarı sırasında yaşanan Covadonga Muharebesi'nde Asturias Kralı Pelayu üzerine gönderilen Emevi Ordusunu yenmiş ve daha sonraki  süreçte başlayan Reconquista'nın ilk adımını atmıştır.

## Hayatı
## Kaynakça
Seyahat Onayı Elektronik Sistemi

**Seyahat Onayı Elektronik Sistemi** (İngilizce özgün adıyla: The **Electronic System for Travel Authorization** (**ESTA**) Ziyaretçilerin Vize Muafiyet Programı (VWP) kapsamında Amerika Birleşik Devletleri'ne seyahat etme uygunluğunu belirleyen otomatik bir sistemdir. ESTA, ABD'ye hava veya deniz yoluyla gelen VWP ülkelerinden seyahat edenler için 2007 9/11 Komisyon Yasasının Uygulama Tavsiyeleri tarafından zorunlu kılınmıştır. ESTA yoluyla yetkilendirme, bir yolcunun Amerika Birleşik Devletleri'ne kabul edilebilir olup olmadığını belirlemez. Amerika Birleşik Devletleri Gümrük ve Sınır Muhafaza (CBP) memurları, yolcuların ülke varışlarında kabul edilebilirliği belirler. ESTA uygulaması biyografik bilgiler toplar ve VWP uygunluk sorularına cevap verir.

Aralık 2018 itibarıyla, ESTA başvurularının seyahatten en az 72 saat önce yapılması şiddetle tavsiye edilir ve seyahat edecek olanlar, seyahat planları hazırlamaya başlar başlamaz veya uçak bileti satın almadan önce başvurabilirler. ESTA'sı olmayan yolcuların (bebekler dahil) check-in işlemleri reddedilecektir. 2010 yılında, ABD Gümrük ve Sınır Muhafaza, ESTA başvurusu başına 14 ABD Doları tutarında bir ücret talep etmeye başladı. Guam, Porto Riko ve ABD Virjin Adaları gibi bölgelere yapılacak ziyaretler için de ESTA gereklidir. Kasım 2024 itibarıyla başvuru ücreti 4 ABD Doları olup, onaylanması durumunda ek 17 ABD Doları (toplam 21 ABD Doları) tahsil edilmektedir.

1 Ekim 2022 itibarıyla Kanada veya Meksika'dan kara yoluyla gelirken de ESTA gereklidir. Varışta bir I-94W formu doldurulmalıdır.

## Uygun ülkeler
Ocak 2025 itibarıyla, 43 ülke Vize Muafiyet Programına katılmaktadır:

Ziyaretçiler Amerika Birleşik Devletleri'nde 90 gün kalabilir. Bu aynı zamanda Kanada, Meksika, Bermuda veya varış Amerika Birleşik Devletleri üzerinden yapılmışsa Karayip adalarında geçirilen zamanı da içerir.

İran, Irak, Sudan ve Suriye'nin çifte vatandaşı olan ESTA sahiplerinin ESTA'ları Ocak 2016'da iptal edildi ve bir ABD dış temsilciliğine gidip turist vizesine başvurmaları zorunluluğu getirildi. 1 Mart 2011 tarihinde veya sonrasında İran, Irak, Libya, Kuzey Kore, Somali, Sudan, Suriye veya Yemen'e seyahat etmiş olan ESTA sahiplerinin ESTA'ları iptal edilmeyecektir, ancak seyahatleri CBP tarafından ülkeye varışta tespit edilirse, girişleri reddedilecektir.

2018 yılında Avrupa Birliği, Avrupa Seyahat Bilgi ve Yetkilendirme Sistemi (ETIAS) adı verilen benzer bir sistemi uygulamaya karar verdi. ETIAS'ın 2022 yılı sonunda faaliyete geçmesi planlanıyordu. Ancak AB hazırlıklarını tamamlayamadı ve sistemin başlangıcı bu tarihten itibaren sürekli ertelendi, son olarak 2025 yılı içinde sistemin devreye alınacağı duyuruldu. 

Avrupa Birliği’nin yanı sıra Birleşik Krallık da bir Elektronik Seyahat Yetkilendirme Sistemi devreye alacağını duyurdu ve kademeli olarak 2024 içinde sistemi devreye aldı. 2 Nisan 2025 itibarıyla geçiş sürecinin tamamlanması hedeflenmektedir.

## Ayrıca bakınız
* Amerika Birleşik Devletleri'nin vize politikası
* Avrupa Seyahat Bilgi ve Yetkilendirme Sistemi

## Not listesi

## Kaynakça
Semh bin Malik el-Havlani

**Al-Samh ibn Malik al-Havlani** (Arapça: *السمح بن مالك الخولاني‎*) Endülüs Emevî Devleti üst düzey yöneticilerindendir. İber Yarımadasının Emevîler tarafından fethedildiği 8. yüzyılda Endülüs çapında idarecilik ve komutanlık yapmıştır. 719-721 yılları arasında Hispania böglesinde çok sayıda kenti ele geçirmenin ötesinde bugünkü Fransa sınırları içindeki Frank Krallığının güney bölgelerine seferler düzenlemiştir. 721 yılındaki Toulouse Muharebesi sırasında yenilmiş ve ağır yaralı şekilde ordusuyla beraber geri çekilmiş, çok geçmeden de ölmüştür.

## Hayatı

Al-Samh göreve geldiğinde İberya'nın fethi oldukça ilerlemiş durumdaydı. Vizigotların son kralı olarak sayılan Ardo, çökmekte olan Vizigot Krallığı tahtında oturmaktadır ve yaklaşık olarak sadece Roma İmparatorluğu dönemindeki Gallia Narbonensis ve günümüzdeki Katalonya bölgesine karşılık gelen topraklarda hüküm sürmekteydi. Al-Samh, çökmekte olan Vizigot Krallığının üzerine yürümüş, Barselona ve Narbonne kentlerini alarak yaklaşık 720 yılında krallığa son vermiştir. Frank topraklarının derinliklerine ve Akitanya Dükalığının müstahkem merkezi Toulouse'a doğru sefere çıkmadan önce İberya'ya dönerek ordusunu n ihtiyaçlarını giderir, takviye birlikler alır. Kışın sona ermesiyle beraber Toulouse önlerine gelen Al-Samh oldukça büyük ordusuyla beraber kente saldırır. Uzunca bir dönem muhasara altında kalan kent zor durumdayken Akitanya Dükü Odo büyük bir Frank Ordusuyla kente gelir ve Emevilere arkadan saldırarak büyük zayiat verdirir. Savaş meydanından ağır yaralı bir şekilde kurtulabilen Al-Samh, Narbonne'a vardıktan kısa bir süre ölmüştür.

## Kaynakça
Sokak Kızı Irma (müzikal)

**Sokak Kızı İrma**, ilk defa 1956'da Paris'te sahnelenmiş olan müziği Marguerite Monnot'e, sözleri Alexandre Breffort'a ait iki perdelik bir Fransız müzikalidir.

Deneyimsiz bir polis olan Nestor ile fahişelik yaparak geçinen Irma’nın öyküsünü içerir. Alexandre Breffort tarafından yazılan ve *[[Le Canard enchaîné]]* adlı ünlü hiciv gazetesinde yayınlanan bir kısa öyküye dayanır.

1956'da Paris'te sahnelendikten sonra birçok dile çevrildi ve sahnelendi. Türkçeye Nisa Serezli tarafından çevrildi; 1960-1961 sezonunda Haldun Dormen oyunu İstanbul'da sahneye koydu. Dormen'in yönettiği ve Gülriz Sururi'nin İrma'yı canlandırdığı bu yapım, Türkiye'de sahnelenen ilk batılı müzikal olarak bilinir.

## Yapımlar
Müzikal ilk defa 12 Kasım 1956'da Paris'te 325 kişilik Gramont Tiyatrosu'nda sahnelenip çok büyük başarı kazanmış; ardından İtalyancaya çevrilip oyuncu Vittario Gassman tarafından Roma'da, 1958'de Londra'nın West End Tiyatrosu'nda sahnelenmiştir. Eser, 1960'ta Broadway'de sahneye kondu ve Nisa Serezli tarafından Türkçeye çevrilip  Dormen Tiyatrosu'nun prodüksiyonu olarak İstanbul'daki Atlas Sineması'nda sahnelendi.

1960-1961 sezonunda Haldun Dormen'in sahneye koyduğu Sokak Kızı İrma, Türkiye'de sahnelenen ilk batılı müzikal olarak bilinir. Yapımda başrolleri Gülriz Sururi (İrma), Metin Serezli (Nestor) ve Altan Erkekli paylaşmıştı. Müzikal büyük başarı kazandı; Sururi bu rolle İlhan İskender Armağanı'na değer görüldü.  Yedi yıl sonra Gülriz Sururi-Engin Cezzar Tiyatrosu Sokak Kızı İrma'yı Haldun Dormen yönetiminde Fatih'teki Renk Sineması'nda oynadı, İrma'yı Gülriz Sururi oynadı. Eser o yıl Paris'te de yeniden sahneye kondu, yönetmen ve başrol oyuncusu ilk seferinde olduğu gibi Colette Renard ve Rene Dupuis idi.

Haldun Dormen 1992'de  eseri Türkiye'de üçüncü kez sahneye koydu, İrma rolünü yine Gülriz Sururi canlandırdı.  Haldun Dormen, oyunu Tarlabaşı'nda geçen bir aşk öyküsü olarak İstanbul'a uyarlayarak 2013 yılında genç bir ekip tarafından yeniden sahneye koymuştur.
## Uyarlamalar
Müzikal, 1963 yılında sinemaya uyarlandı. Başrollerde Jack Lemmon ve Shirley MacLaine yer aldığı filmin yönetmeni  Billy Wilder idi. Müzikleri  yapan Marguerite Mannet, filmde  müziklerini  kullandırma&shy;mış, filmin müziklerini Andre Previn yapmıştır.

## Ayrıca bakınız

* *[[Sokak Kızı Irma (film)|Sokak Kızı Irma]]*, 1963 yapımı film

## Kaynakça
Cotylocara

**Cotylocara**, Xenorophidae'ye ait Güney Carolina'daki Chandler Bridge Formasyonunun geç Oligosen (Çattiyen) deniz çökellerinden bir ilkel odontocete cinsidir.

## Paleobiyoloji
*Cotylocara*, yoğun, kalın ve aşağı dönük kürsü, hava kesesi çukurları, kraniyal asimetri ve olağanüstü geniş maksillalarıyla kanıtlandığı gibi, modern yunuslar gibi ekolokasyon yeteneğine sahipti.

## Kaynakça
Toulouse Muharebesi

**Toulouse Muharebesi** Akitanya Dükü Odo komutasındaki Frank birliklerinin Toulouse kentini kuşatan Al-Samh ibn Malik al-Havlani komutasındaki Endülüs Emevî Devleti Ordusu karşısında 9 Haziran 721 tarihinde aldığı askerî galibiyeti anlatır. Bu zafer sayesinde Emevîlerin İber Yarımadasından kuzeye, Avrupa içlerine doğru ilerleyişi durdurulmuş olur.

## Arka plan
Göreve gelen Emevi valisi Al-Samh ibn Malik al-Havlani İberya'da topladığı büyükçe bir orduyla Akitanya Dükalığı topraklarına sefer düzenler. Bölgenin merkezi konumundaki Toulouse kenti Emeviler tarafından kuşatıldığında Akitanya Dükü Odo kentte değildir. Kenti kurtarabilmek için Frank Krallığından destek isteyen Odo, Charles Martel tarafından oyalanır. Durumun ne şekilde gelişeceğini görmek isteyen kral, ancak son anda destek vaadini gerçekleştirir.

## Muharebe
Yaklaşık üç boyunca kuşatmaya dayanan kent zor durumdayken Odo bölgeye oldukça büyük bir kuvvetle gelir. Kuşatmayı sürdüren Emevilere arkadan saldıran Frank kuvvetleri  savaşamadan büyük zayiat verir. Al-Samh yaralı olarak kaçsa da kısa süre sonra hayatını kaybedecektir. Yerine vali olarak Anbasa ibn Suhaym al-Kalbi getirilmiştir. Odo, zaferin ardından 375 bin Arap öldürdüğünü Papa II. Gregorius'a yazdığı mektupta bildirse de bu rakamın çok abartılı olduğu açıktır.

## Değerlendirme
Toulouse Muharebesi, Puvatya Muharebesiyle beraber Emevilerin kuzeye doğru ilerleyişini durduran önemli muharebelerdendir. Odo, bu zaferine rağmen 732 yılında yaşadığı Bordeaux Muharebesi yenilgisinin ardından görevden alındığı için tarihçiler tarafından unutulmuştur. Puvatya Muharebesinde Frank kralı Charles Martel'in sol kanadını kumanda etse de Emevilerin Avrupa içlerine ilerleyişini engelleyen kişi olarak bugün hala Charles Martel ismi öne çıkmaktadır.

## Kaynakça
Shuotheriidae

**Shuotheriidae**, kalıntıları Çin, İngiltere ve muhtemelen Rusya'da bulunan küçük bir Jura devri memeli familyasıdır. Bunların birlikte Yinotheria kladını oluşturan canlı monotremleri içeren grup olan Australosphenida'nın yakın akrabaları oldukları öne sürülmüştür. Bununla birlikte, bazı araştırmalar, shuotherlerin monotremlerden çok therianlara daha yakın olduğunu öne sürüyor. Shuotheriidae, Gondwanalı klad Henosferida ve Monotremata'nın kardeş grubu olarak önerilmiştir.

## Kaynakça

## Konuyla ilgili yayınlar
* Zofia Kielan-Jaworowska, Richard L. Cifelli ve Zhe-Xi Luo, *Mammals from the Age of Dinosaurs: Origins, Evolution, and Structure* (New York: Columbia University Press, 2004), 214-215.
Alan Kalter

**Alan Robert Kalter** (21 Mart 1943 - 4 Ekim 2021), Amerikalı televizyon sunucusu. 
## Yaşamı
Kalter, 21 Mart 1943'te New York'ta doğdu. Brooklyn, New York'ta yetişti. Hobart Koleji'nde eğitim gördü. 1974'te başladığı ekran kariyerini 2015 yılına kadar sürdürdü.

En çok 1995 ile 2015 yılları arasında sunduğu *Late Show with David Letterman* adlı televizyon programı ile biliniyordu. İki evliliğinden iki çocuk sahibiydi. 
## Ölümü
Kalter, 4 Ekim 2021'de Stamford, Connecticut'ta akciğer kanseri tedavisi gördüğü bir hastanede 78 yaşında öldü.

## Filmografi
* *The Money Maze* (1974) Yarışma, "Sunucu"
* *The $128,000 Question* (1976) Yarışma; "Sunucu"
* *Ed* (2000)
* *Get Well Soon* (2001) "Sunucu"
* *When Pop Culture Saved America* "Sunucu"
## Kaynaklar

## Dış bağlantılar
*
Cynthia Harris

**Cynthia Lee Harris** (d. 9 Ağustos 1934) – (ö. 3 Ekim 2021), Amerikalı oyuncu. 
## Yaşamı
Harris, 9 Ağustos 1934'te Manhattan, New York'de doğdu.
Smith Koleji'nde eğitim gördü. 1961'de başladığı oyunculuk kariyerini 2019 yılına kadar sürdürdü. En çok rol aldığı; TV dizisi; *Edward & Mrs. Simpson* ve komedi dizisi; *[[Mad About You]]* ile dikkat çekti. Ayrıca 1987 yapımı komedi türünde; *Three Men and a Baby* adlı sinema filminde yer aldı.

## Ölümü
Harris, 3 Ekim 2021'de doğum yeri Manhattan, New York'taki aile evinde sessiz sedasız 87 yaşında hayata veda etti.

## Filmografi
* *[[Rescue Me (U.S. TV series)|Rescue Me]]* (2004-2007)
* *[[The Geena Davis Show]]* (2000)
* *[[An American Daughter]]* (2000)
* *[[Now and Again]]* (1999)
* *[[All My Children]]* (1994; Bilinmeyen bölümler)
* *[[Murder, She Wrote]]* (1994; 1 bölüm)
* *[[Mad About You]]* (1993-1999, 2019) - Yinelenen rol
* *[[The Distinguished Gentleman]]* (1992) 
* *[[Mannequin Two: On the Move]]* (1991)
* *[[Law & Order]]* (1991-1993; 1997)
* *[[Murder, She Wrote]]* (1990; 1 bölüm)
* *[[Ann Jillian|The Ann Jillian Show]]* (1989-1990)
* *[[Kate & Allie]]* (1989)
* *[[Three Men and a Baby]]* (1987)
* *[[Everything's Relative (1987 TV series)|Everything's Relative]]* (1987; 1 bölüm)
* *[[L.A. Law]]* (1986-1987) - Yinelenen rol
* *[[Izzy and Moe]]* (1987)
* *[[Reuben, Reuben]]* (1983)
* *[[Tempest (film, 1982)|Tempest]]*
* *[[Quincy, M.E.]]* (1982)
* *[[Archie Bunker's Place]]* (1981)
* *[[Hart to Hart]]* (1980)
* *[[Husbands, Wives & Lovers]]* (1979)
* *[[Three's Company]]*  (1979)
* *[[Edward and Mrs. Simpson]]* (1978)
* *[[Laverne & Shirley]]*  (1978)
* *[[Sirota's Court]]* (1976-1977)
* *[[The Bob Newhart Show]]* (1975)
* *[[I Could Never Have Sex with Any Man Who Has So Little Regard for My Husband]]* (1973)
* *[[Up the Sandbox]]* (1972)
* *[[Isadora (film)|Isadora]]* (1968)
## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
* Cynthia Harris  broadway world
* Cynthia Harris  ibdb
Grand Theft Auto: The Trilogy - The Definitive Edition

***Grand Theft Auto: The Trilogy – The Definitive Edition***, Rockstar Games tarafından geliştiren ve GTA III, Vice City ve San Andreas'ın yenilenmiş sürümlerini içeren video oyunu. Oyun 11 Kasım 2021'de Microsoft Windows, Nintendo Switch, PlayStation 4, PlayStation 5, Xbox One ve Xbox Series X/S'de yayınlandı, 2022'nin ilk yarısında ise Android ve iOS cihazlarda yayınlanması beklenmekteydi. İki yıllık geliştirme sürecinde, orijinal oyunların görünümünü ve verdiği hissin korunmasına odaklanıldı; fizik motoru orijinallerden kopyalandı ve dokuları otomatik olarak yükseltmek için yapay zeka kullanıldı. Grand Theft Auto V'den (2013) alınan yeni öğelerin yanı sıra birkaç renklendirme ve aydınlatma efektleri eklendi. Ekip, karakter tasarımlarını yenilerken Rockstar North'dan orijinal geliştiricilere danıştı. Yayınlanmadan önce, üç oyunun mevcut sürümleri dijital satış platformlarından kaldırıldı ve bu da oyuncular tarafından eleştirilere yol açtı; ancak Rockstar Games, eski sürümleri sadece Rockstar Store'daki mağazaya getirerek tepkilerin önüne geçmek istedi.

## Pazarlama
Çok sayıdaki iddianın ardından Rockstar Games, Grand Theft Auto: The Trilogy – The Definitive Edition'ı 9 Ekim 2021'de resmi olarak duyurdu. 11 Kasım 2021'de resmi olarak çıkışını yaptı.

## Satışlar
*The Definitive Edition*, Birleşik Krallık'ta Kasım 2021'de en çok satan sekizinci, Aralık'ta ise dünya genelinde en çok satan 20. oyun oldu. Bu grafikler konsol platformlarını da içermektedir.

Medya, oyunun Aralık 2021'e kadar on milyon kopyaya kadar satılabileceğini tahmin etmiştir.

## Kaynakça
Viyana Doğa Tarihi Müzesi

**Viyana Doğa Tarihi Müzesi** (Almanca: *Naturhistorisches Museum Wien*), Avusturya'nın başkenti Viyana'da yer alan doğa tarihi müzesidir.

Müzenin kökeni, İmparator I. Franz'ın koleksiyonunu ölümünden sonra eşi Maria Theresia'nın halka açık sergilemesine dayanır. 10 Ağustos 1889'da İmparator Franz Joseph tarafından, tarihselci mimariyle inşa edilmiş binasında Doğa Tarihi Müzesi açılmıştır. Günümüzde müze koleksiyonunda 30 milyona yakın nesne bulunmaktadır.

## Yöneticiler
Müzenin başında, tarihi boyuncu farklı ünvanlarla birçok isim görev almıştır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
*  
* Google Arts&Culture'da Viyana Doğa Tarihi Müzesi
Abri Pataud

**Abri Pataud** (); güneybatı Fransa'daki Vézère nehrinin sol bankında yer alan Les Eyzies-de-Tayac-Sireuil belediyesinin ortasında keşfedilmiş, radyokarbon tarihleme yöntemi ile belirlendiğine göre 34 ila 20 bin yıl öncesine ait insan kalıntıları, taş aletler ve diğer arkeolojik eserlere sahip bir kaya sığnağıdır. Orinyasiyen'den Magdalenian'a 14 büyük arkeolojik kültürün izlerini taşıyan sit, ilk kez 1930'da keşfedildi ancak 1950'ler ve 60'larda Amerikan arkeolog Hallam L. Movius tarafından yürütülen kazı çalışmalarına dek ilgi çekmedi. Kazılarda keşfedilen buluntular, güneybatı Fransa'nın Üst Paleolitik zaman diziliminde önemli yeni keşifleri ve düzenlemeleri tetikledi.

## Kaynakça
* 
* 

## Dış bağlantılar

*
Günahsız Gebelik Katedrali (Urumçi)

**Günahsız Gebelik Katedrali** () veya **Urumçi Katedrali**, Çin'in Sincan Uygur Özerk Bölgesi'nin başkenti Urumçi'de bulunan bir Roma Katolik katedralidir. Katedral, 1930'da Papa Pius XI tarafından apostolik kısa Decet Romanum Pontificem tarafından yasal olarak bir misyon olarak kurulmuş olup Sincan apostolik vilayetinin ana kilisesidir. Günümüz statüsüne 1938 yılında kavuşmuştur.

Katedral, Piskopos Paul Xie Ting-zhe'nin pastoral sorumluluğu altındadır.

## Kaynakça
Neoromanesk mimari

**Neoromanesk mimari**, 11. ve 12. yüzyıl Romanesk mimarisinden esinlenerek 19. yüzyılın ortalarında başlayan bir mimari tarzdır. Tarihi Romanesk tarzından farklı olarak, Neoromanesk mimari tarihi emsallerinden daha basitleştirilmiş kemerler ve pencerelere sahip olma eğilimindeydi.

Neoromanesk mimarinin erken bir çeşidi olan Rundbogenstil ("Yuvarlak kemerli stil"), 1830'lardan başlayarak Alman topraklarında ve Alman diasporasında popülerdi. Neoromanesk mimari, özellikle 19. yüzyılda sırasıyla Normanlar ve Lombardlar tarafından geliştirilen tarihi Romanesk tarzlarından sonra yayınlanan eserlerde bazen "Norman tarzı" veya "Lombard tarzı" olarak da anılır.

## Kaynakça