open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Senfoni Türk

***Büyük Türkiye Senfonisi***, diğer adıyla ***Senfoni Türk***, Tuluyhan Uğurlu’nun ilk senfonisidir. İlk eskizlerini "Harika Çocuklar Yasası" ile kazandığı devlet bursu ile Viyana'da yüksek müzik eğitimi yaptığı yıllarda (1984-1993) yazdı. Eser Başbakanlık Tanıtım Fonu Kurulu katkısı ile 2002'nin Temmuz ayında DMC şirketinden albüm olarak çıkmıştır. Orkestrasyonu Orhan Şallıel ve Tuluyhan Uğurlu yapmıştır. Genel Sanat Yönetmeni Arda Aydoğan'dır. Kayıtları Duyal Karagözoğlu yapmıştır.

Uğurlu yazdığı senfoniyi, Wolfgang Amadeus Mozart'a ithaf etmiştir. 50 dakika süren eser sekiz bölümden oluşur. Cemal Reşit Rey Senfoni Orkestrası ve Kültür Bakanlığı İstanbul tarihi Türk Müziği Topluluğu saz üstatları ile birlikte seslendirilen eserde piyano, ud, bendir, tambur ve rebab gibi enstrümanlar kullanılmıştır.

***Akıncılar*** eseri, atv Ana Haber ve Show TV Ana Haber'in kapanışında kullanılmıştır.

## Bölümleri
# Kavak Söğüt ve Kırmızı Toprak
## Rüya
## Türk'ün Türküsü
## Yiğidi Doğuran Ana
# Akıncılar
# Çoban Çeşmesi (Alperenler)
# Allaturca 
## Yedi İklimin İnsanları (Türkler'in Avrupa'daki Ayak İzleri) (W. A. Mozart'ın anısına)
# Güneş'in Askerleri
## Göklerle Ortak Tarihimizden
## Türk'e Destan
# Sinan'ın Kubbeleri (Salâ) (Beste: Habib Zakiri Hasan Efendi)
# Yaşamımız Bu Toprakta
## Toros Dağlarına Tırmanır Zaman
## Güneşe Yürüyen Ulus
## Haykırış
Gurme

**Gurme** (), Fransız kökenli bir sıfat olan 'gurman'dan gelir. **Gourmet**, "lezzeti keşfetmiş, damak tadına sahip kişi" demektir. Ayrıca, "yemesini bilen" anlamına da gelmektedir.

## Tarihçe
16.Louis zamanına kadar çok ağır yemekler yapılıyordu. 16.Louis zehirlenme davalarından çok korkduğu için o dönemde mutfağa girdi. Kral'ın mutfağa girmesi önemli bir olaydı. Mutfakta artan motivasyon ve rekabet sayesinde mutfak kültürü şekil değiştirmeye başladı. Sülünün, etin, bıldırcının en kalitelisi bulunmaya çalışılıyordu. Böylece, etlerin ve yiyeceklerin pişmesinde bir incelik baş göstermeye başladı. Marine edilmiş etler, baharatlı soslar gibi, ağır soslar yerini daha hafif soslara; kremalı soslar yerini süt ve unun karıştırılarak elde edilen soslar gibi soslara bıraktı; dolayısıyla damak tadı da bununla beraber gelişmeye başladı.

Bu dönemde şaraplardan da bu konuda kullanmaya başlıyorlar. Hangi yemekle hangi şarabın içilmesi gerektiği ile ilgili damak yelpazesi genişlemeye başlıyor. Kıbrıs'tan bile şaraplar getiriliyor. Versay'da özel bir yemekte Kıbrıs'tan gelen hafif tabir edilen **"cherry"** tarzı şarabın içildiği biliniyor. O dönemde Kıbrıs adası Osmanlı hakimiyetinde idi ve şarabı burada yaşayan Yunanlar yapıyordu.

## Özellikleri
Gurme menüsü bir anlamda **"damak tadı menüsü"** olarak geçer, tabi burada şarapların da önemi vardır.

Savarin'e göre gurme *"yiyeceklerini zekice, ince bir zevkle seçer."* Gurmelik; zeki, duyarlı, olgun, dengeli zevkli insanlara mahsus bir özelliktir, genelde yemek kültürü yüksek, yeme içme adabına hakim, sadece yemeyi değil bir nebze mutfak işlerini de bilen kişilere yakıştırılır.

## Gelir seviyesi ve Eğitim
Gurmeliğin gelir seviyesi ile ilgisi yoktur. İyi yemek çok ucuza yenilebildiği gibi tatlara hakim olabilmek için sadece eğitim, kültür ve ilgi gerekiyor. Bununla birlikte Gurmelik ile ilgili Türkiye'de eğitim veren bir kurum bulunmamaktadır. Bu nedenle gurmelik, bir meslek olarak adlandırılmamaktadır.
Beagle

* **[[HMS Beagle]]**: bir araştırma gemisi
* **[[Beagle Kanalı]]**: Güney Amerika'da bir kanal
* '''Beagle''': bir köpek ırkı
Beagle Kanalı

**Beagle Kanalı** (İspanyolca: *Canal Beagle*), Güney Amerika'da Ateş Toprakları'nın güneyinde doğal bir boğazdır. Atlas Okyanusu ile Büyük Okyanus'u birbirine bağlar. Beagle Kanalı yaklaşık 240 kilometre uzunluğunda ve en dar yerinde 4,8 kilometre genişliğindedir.

1881 yılından beri Arjantin ile Şili sınırının bir bölümünü oluşturur. Kanal ismini, 1835 yılında burayı keşfeden Robert FitzRoy'un kaptanlığını yaptığı araştırma gemisi HMS Beagle'dan alır. Kanalın kuzey kıyısında kimilerince Dünyanın en güneydeki şehri Ushuaia bulunur. Güney sahil hattında ise Şili askeri üssü Puerto Williams vardır.

Beagle Kanalı 1978 yılında Şili ve Arjantin arasında gerginlik sebebi olmuş, nihai çözüm 1985 yılında Vatikan'ın araya girmesiyle bulunmuştur.

## Galeri

File:Beagle-Kanal Ushuaia.JPG|Beagle Kanalı
File:BeagleChannelGlacier.jpg|Beagle Kanalı'nda bir buzul


## Kaynakça

## Dış bağlantılar
İbn Firnas (krater)

**İbn Firnas** (Arapça: ابن فرناس فوهة قمرية), Berberi astronom ve şair, İslâm bilgini Abbas Kasım İbn Firnas anısına ismi verilen, Ay üzerinde güneybatıda King ve Ostwald kraterlerine yakın bir yerde 89&nbsp;km çapındaki bir çarpma krateridir.
Yamamoto Tsunetomo

**Yamamoto Tsunetomo** (山本常朝; 11 Haziran 1659 Saga- 30 Kasım 1719 Saga) Japon samuray.

Yamamoto Tsunetomo, 18. yüzyılda, efendisi Mitsushige Nabeshima'nın buyruğu altında Japonya'da yaşamış bir samuraydır. Efendisinin ölümünden sonra her samuray gibi tsuifuku yapmak istemiş fakat efendisi bunu ölmeden önce yasakladığı ve kendisi de efendisiyle aynı kaderi paylaşmaktansa onun vasiyetini yerine getirmenin daha doğru olacağını düşündüğü için bundan vazgeçmiştir. Zaten bir yıl sonra da samurayların tsuifuku yapması shogunluk tarafından da yasaklanmıştır. Efendisinin ölümünden sonra samuraylığı bırakan Yamamoto eşiyle beraber yarı-inzivaya çekilmiş ve saçlarını kazıtarak Budist rahibi olmak üzere bir kulübede yaşamaya başlamıştır.

Bu dönemde kendisini ziyaret eden genç bir samurayla, samuraylık ve felsefesi üzerine yaptığı sohbetler genç samuray tarafından not edilerek ölümünden yaklaşık üç yıl önce derlenerek Hagakure adıyla kitaplaştırılmıştır.

Yamamoto Tsunetomo yaklaşık 20 yıl samuraylık yapmasına rağmen hiçbir savaşa katılmamıştır. Hagakure'de anlattığı düşünceleriyse neredeyse yüzyıl öncesine ait düşüncelerdi ve Japon düşünce tarihine belirgin bir etki yaptıkları söylenemez.

## Kaynakça
*
*
*
*
*
Peşrev

**Peşrev**, Türk Müziğinde bir çeşit sözsüz form. İsmi Farsça "ön" manasındaki *pîş (پیش)* ve "gitmek" manasındaki *rev (رو)*'den oluşur. Fasılların en başında çalınır. Genellikle dört hane ve bir teslimden oluşur. Çoğunlukla büyük usullerle bestelenmiş saz eserleridir. Daha küçük usullerle bestelenen saz semaisinden bu özelliği ile ayrılır.

## Yapısı
Peşrevler, **hâne** denilen kısımlardan meydana gelirler. Hanelerin sonunda melodisi hiç değişmeyen, ezgiyi karara götüren **teslim** ismi verilen kısımlar olur. Bazı peşrevlerde ilk hane aynı peşrevin teslimi de olur, bu durumda ilk haneden sonra tekrar edilmez. Peşrevlere isimlerini veren makam ilk hanenin makamı olur. Genelde büyük usullerle bestelenseler de küçük usulle bestelenmiş peşrevlerle karşılaşmak da mümkündür, ancak usul hiçbir zaman aksak olmaz. Bir sazın diğer sazlarla çağrı-cevabı şeklinde icra edilen peşrevlere **Karabatak** veya **Batak** peşrevi denir.

## Kaynakça
Ziya Şengül

**Ziya Şengül** (1 Temmuz 1944, Plevne - 26 Şubat 2023, İstanbul), Türk eski millî futbolcu, teknik direktör ve futbol yorumcusu. Fenerbahçe ve Türkiye millî futbol takımının eski kaptanlarındandır.

## Futbolculuk kariyeri
Ziya Şengül 1.78 m boyundadır. Futbola Ankara'nın PTT takımında başladı. 1964 yılında, 20 yaşındayken Fenerbahçe'ye transfer oldu. Transfer olduğu Fenerbahçe'de döneminin en başarılı oyuncularından biri oldu (1965). Sarı-lacivertli forma ile 5 lig (1964-65, 1967-68, 1969-70, 1973-74, 1974-75), 2 Türkiye Kupası (1967-68, 1973-74) ve 3 Cumhurbaşkanlığı Kupası (1968, 1973, 1975) şampiyonluğu yaşadı. Fenerbahçe ve millî takıma kaptanlık yaptı. Birer kez U-18 Millî ve U-21 Millî oldu. A Millî formayı 21 kez giydi, 17'sinde kaptanlık yaptı, Cezayir ve Bulgaristan maçlarında birer gol attı.

1974 yılında Nesrin Sipahi, Fecri Ebcioğlu, Osman, Şükrü, Cemil, Emin Cankurtaran, Didi ve Yılmaz ile birlikte kulübün bilinen ilk marşı olan sözleri Fecri Ebcioğlu'na ait Yaşa Fenerbahçe'nin kaydında yer aldı.

1975 yılında Fenerbahçe-Trabzonspor jübile maçıyla futbolculuğu bıraktı. Fenerbahçe'nin başında teknik direktör olarak 1979-80 yılında TSYD Kupası, 1980'de Başbakanlık Kupası kazandı. 1979-80 sezonunda ligde 9 galibiyet, 10 Beraberlik, 2 Mağlubiyet aldı (takımın attığı gol sayısı 22, yediği gol sayısı 16).

## Futbol sonrası ve ölümü
Fenerbahçe SK 1698 sicil numaralı Yüksek Divan Kurulu üyesiydi. 2001 ile 2013 yılları arasında *[[Telegol]]* adlı spor programında, 2015 yılı eylül ayından itibaren tvem kanalında yayınlanan "Serbest Vuruş" adlı spor programında yorumculuk yaptı. Şengül, 26 Şubat 2023'te  İstanbul'da organ yetmezliği nedeniyle 78 yaşında öldü. Cenazesi bir gün sonra Âşiyân Mezarlığı'nda defnedildi.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
* 
*
Pueblo Kızılderilileri

**Pueblo Kızılderilileri**, Amerika Birleşik Devletleri'nin güneybatısında New Mexico, Arizona ve Teksas eyaletlerinde İspanyolca «halk» anlamına gelen *pueblo* yerleşimlerinde yaşayan Kızılderilileri ve kültürlerini belirten ortak ad. Bu kültürün karakteristik bir özelliği kurutulmuş çamurdan yapılmış evleridir. Geçimleri tarım ve ticaret üzerinedir. En iyi bilinenleri arasında  Taoslar, Akomalar, Zuniler ve Hopilerdir.

ABD'de yerlilerinin tarihindeki en ileri medeniyet ve en kalabalık yerleşim birimleri bu bölgede görülmüştür.

## Kaynakça
Tropik yağmur ormanı

**Tropikal yağmur ormanı** ekvatoral bölgede yer alan, sıcaklık ortalaması 20-30 derece arasında değişilik gösteren, yıllık yağış ortalaması 2000-4000 milimetre arasında değişen bir yağmur ormanları türlüdür. Latin Amerika, Orta Afrika ve Güneydoğu Asya'da geniş alan kaplarlar.

Milyonlarca yıl önce ortaya çıkan ve yeryüzünde yaşayan hayvanların yüzde 80'ini barındıran tropik yağmur ormanları günümüzde yok olma tehlikesiyle karşı karşıyadır. Ekolojik sistemler bozulurken, pek çok canlının yaşam alanı yok edilmektedir. Bitki örtüsünün yoğunluğu nedeniyle tropik yağmur ormanları gezegenimizin en önemli oksijen kaynaklarından biri durumdadır. Ayrıca kıtalar üstündeki en büyük su deposu işlevini görürler. Bu nedenle onların yok edilmesi büyük ekolojik felaketlere yol açabilir.

Bitki türü geniş yapraklı ormanlardır ve yıl boyunca yeşil kalırlar.

Tropikal yağmur ormanları esas olarak 23,5°K (Yengeç Dönencesi) ve 23,5°G (Oğlak Dönencesi) enlemleri arasında yer alır. Tropikal yağmur ormanları Orta ve Güney Amerika, batı ve orta Afrika, batı Hindistan, Güneydoğu Asya, Yeni Gine adası ve Avustralya'da bulunur. Deniz seviyesinden 3000 metre yüksekliğe kadar görülebilirler. Tropikal yağmurlarını diğer yağmur ormanları türünden ayıran özellik, metrekare başına düşen yağmurun 1500 milimetreden fazla olmasıdır. Yağış ve sıcaklıkların fazla olması nedeniyle yıl boyunca nem oranı yüksektir. Bunun yanı sıra, yıllık sıcaklık 18&nbsp;°C'nin altına düşmez.
Kakao, orkide, kauçuk gibi malzemelerin anavatanıdır. Bitki türlerinin yaklaşık üçte ikisi burada bulunur. Ayrıca burada yetişen bitkilerin bir kısmı ilaç sanayisinde de kullanılmaktadır. Tropikal Yağmur Ormanlarının bitki örtüsü geniş yapraklı ve yıl boyunca yeşil kalan ağaçlardır. Bu ağaçların tepeleri zayıf, dallanma geçmek ve gövde şekilleri düzensizdir.

Hayvan türleri arasında orangutan, goril, şempanze, yılan, yarasa, kertenkele, maymun, geyik ve kertenkele bulunur. 
Topraklarının yaklaşık 2/3'ü asidiktir ve besin elementlerle yetersizdir. Topraktaki fosfor bitkilerin kullanamayacağı bileşikler teşkil etmek üzere demir ve alüminyumla birleşme eğilimindedir. Toksik derecede alüminyum içerirler.

## Kaynakça
Selçuk Yula

**Selçuk Yula** (8 Kasım 1959, Ankara - 6 Ağustos 2013, İstanbul), Türk millî futbolcudur.

## Futbolculuk kariyeri
### Kulüp takımları kariyeri
Ankara Bahçelievler Deneme Lisesi'nden mezun olduktan sonra Ankara İktisadi ve Ticari İlimler Akademisinin Ekonomi Bölümü'nü kazandı. Burada öğrenim görürken  başladığı profesyonel futbolculuk kariyerinde ilk adresi Şekerspor oldu. 1979 senesinde, daha sonra yaşamı boyunca özdeşleşeceği çocukluk hayali Fenerbahçe'ye transfer oldu. Hızlı koşuları, futbol aklı, golcülüğü ve penaltılardaki ustalığı ile üne kavuştuğu Fenerbahçe'de iki sezon üst üste gol krallığı (1981-82, 16 gol; 1982-83, 19 gol) yaşadı. 230 defa giydiği ve dört sezon kaptanlığını yaptığı sarı-lacivertli forma ile 86 gol attı.

1986 senesinde, dönemin Almanya Bundesliga takımlarından SV Blau Weiss Berlin takımına transfer oldu. Bir sezon sonra Türkiye'ye dönerek Sarıyer kulübüne transfer oldu ve Sarıyer formasını dört yıl boyunca giydi. 1991 senesinde transfer olduğu Galatasaray'da geçirdiği son sezonunun ardından futbolculuk kariyerine son verdi. 21 kez formasını giyip 4 gol attığı A millî takımda 3 kez kaptanlık yaptı.

Jübilesini, aktif sporculuk yaşamını sonlandırdıktan 6 sene sonra, 22 Temmuz 1998 tarihinde Fenerbahçe Şükrü Saracoğlu Stadyumu'nda kendisi için organize edilen özel bir maçta Fenerbahçe forması ile yaptı. Bu jübile, 20 yıl süreyle Fenerbahçe'nin Başkanlık koltuğunda oturan Aziz Yıldırım döneminde, herhangi bir futbolcu için yapılan tek jübile organizasyonu olarak tarihe geçti.

Evli ve 1 kız çocuğu babası olan Yula, spor yaşamının ardından, birçok gazete ve televizyonda köşe yazarlığı ve spor yorumculuğu yaptı.

6 Ağustos 2013 tarihinde geçirdiği kalp krizi sonucu 53 yaşında öldü. Cenazesi taraftarların büyük ilgi gösterdiği geniş katılımlı bir törenle Karacaahmet Mezarlığı'nda defnedildi.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
* 
* 
* 
* Kicker Dergisi Resmî İnternet Sitesi - ''Futbolcu'' Selçuk Yula Profili
Violaceae

**Violaceae** Malpighiales takımına bağlı bir bitki familyasıdır.

## Taksonomi
**Violaceae** familyasına bağlı cinsler:
* *[[Hybanthus]]* - Jacq.
* *[[Isodendrion]]* - A. Gray	 
* *[[Melicytus]]* - J.R. Forst. & G. Forst.	 
* *[[Viola]]* - L.

## Konuyla ilgili yayınlar
### Kitaplar ve tezler
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  
* 
* 
* 
* 
* 

### Makaleler
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

### Websiteleri
* 
* 

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
*
Vikisözlük

**Vikisözlük** (*Wiktionary*), Wikimedia Vakfı'nın projelerinden olup her dilde özgür birer sözlük oluşturma amacıyla 12 Aralık 2002 tarihinde başlatılmıştır. Vikipedi'nin kardeş projelerindendir. Türkçe Vikisözlük ise 2 Mayıs 2004 tarihinde başlatılmıştır.

## Amacı
* Sözcüklerin, tamlamaların, deyimlerin ve kısaltmaların anlamını açıklamak.
* Eş anlamlı ve benzer sözcükleri belirtmek.
* Sözcüklerin kökeni (dilbilimsel kökenleri) hakkında bilgi vermek.
* Diller arası bağlantılar yoluyla sözcüklerin çevirisini yapmak.

## Ayrıca bakınız
* 

## Dış bağlantılar
* Vikisözlük Kampanyası için Google Group Sitesi

## Kaynakça
CNN Türk Radyo

**CNN Türk Radyo**, 22 Kasım 2001 tarihinde yayına girmiştir. Radyo ile son dakika gelişmeleri, derin analizler, ekonomi gündemi, uzmanlarından, iş dünyasının önemli isimleri ve ekonomi kurmaylarıyla değerlendirmeler, Türkiye ve dünyadan spor haberleri, her an dinlenebiliyor, özel ilgi alanlarına yönelik programlar da takip edilebiliniyor.

CNN TÜRK Radyo, Demirören Holding ile Time Warner ortak girişimi ile kurulan CNN TÜRK'ün işitsel yayın kuruluşudur. 21 Eylül 2020'den itibaren İstanbul'daki radyo frekansı 92.6 olarak değiştirildi.

## Dış bağlantılar
* CNN Türk Radyo
Türk Mitolojisi (anlam ayrımı)

**Türk Mitolojisi** ile aşağıdakilerden biri kastedilmiş olabilir:

* Türk Mitolojisi - Antik tarihten çağdaş döneme kadarki, farklı Türk halklarının inandığı mitolojilerin bütünü.
* Türk Mitolojisi (kitap) - Prof. Dr. Bahaeddin Öğel'in 2. ciltlik kitabı.
Port address translation

**PAT**, **port address translation** kelimesinin kısaltılmasıdır. Nasıl ki, NAT'da iç ağdan dış ağa bağlanırken, iç ağdaki bilgisayarların ip adresleri değiştirilerek dış ağa bağlanması sağlanıyorsa; PAT'da da dış ağdan iç ağa bağlanırken dış ağdan gelen bağlantının port adresi değişime uğrar.
NAT ile birlikte kullanılır.

## Getirileri nedir?
Birden çok sunucu makinenizin, tek bir statik ip'nizi paylaşmayı gerektiği durumlarda kullanılabilir. PAT aygıtınıza (yönlendirici, güvenlik duvarı gibi) gelen bağlantıyı, aygıt, gelen paketin port numarasına bakarak, iç kesimdeki bir bilgisayara yönlendirir. Örneğin, 80. porta gelenler HTTP sunucusuna (httpd), 21. porta gelenler ftp sunucusuna yönlendirilirler.
Ercüment Rıza Tarcan

**Ercüment Rıza Tarcan** (1918, İstanbul - 12 Aralık 2005) Türk mimar ve eğitimci.

1944 yılında İDGSA Mimarlık Bölümü'nden mezun olan Tarcan, serbest mimar olarak çeşitli çalışmalara imza attı. *Emniyet Sandığı*'nda eksperlik, İstanbul Üniversitesi Fen ve Edebiyat Fakültesi etüd mimarlığı, *Ankara Cebeci Sineması* şantiye şefliği, *İstanbul Belediyesi İpek Sineması*'nın tiyatroya tadil işinin proje ve dekorasyon işlerini üstlendi. *Tektar* adlı mobilya fabrikasını kurdu.

Bir süre Tekel Genel Müdürlüğü'nde görev yapan Tarcan, *Beyoğlu Vakko mağazası*nın mimari ve dekorasyon proje ve uygulamasını yaptı, bu yapıyı ve düzenlemeyi çağdaş bulan İDGSA tarafından 1962 yılında diploma jürisine davat edildi. 1962 yılında *İstanbul Üniversitesi İnşaat Bürosu Başkanlığı*'na davet edildi ve üniversite gelişme projesinin düzenlenmesi çerçevesinde Diş Hekimliği ve İktisat Fakültesi binalarını yapımı gerçekleşti. 1965'ten sonra da çeşitli mağaza ve sinema projelerini yaşama geçirdi.

Tarcan, 1945 yılında *Açıkhava tiyatrosu proje yarışması*nda mansiyon aldı. ODTÜ *Atatürk Anıtı yarışması*nda birinci ödülü alan *Şadi Çalık*'ın ekibinde yer aldı. *Süleymaniye Camisi ve Selimiye Camisi* üzerine belgesel filmler yaptı.

Ercüment Tarcan çeşitli yıllarda *[[Kadıköy Mühendislik Mimarlık Yüksek Okulu]]*'nda DGSA'nın Mimarlık Yüksek Okulu, Uygulamalı Endüstri Sanatları Yüksek Okulu, Dekoratif Sanatlar Bölümü'nde ve daha sonra Akademi'nin Mimar Sinan Üniversitesi'ne dönüşmesinin ardından Mimarlık Bölümü'nde öğretim görevlisi olarak çalıştı. Mimar Sinan Üniversitesi, Güzel Sanatlar Fındıklı Binası'nda, Mimarlık, İç Mimarlık, Endüstri Ürünleri Tasarımı, Sahne Görüntü Tasarımı bölümleri gibi  tasarım bölümlerinde Teknik Fizik, Makine Elemanları ve Strüktür dersleri verdi.

Kardeşlerinin müzik bilgisi elbette onda da vardı MSÜ oditoryumda öğrencilerine müziğin tarihçesini anlatan, örnekler dinleten birçok sunumu olmuştur.

Ayrıca etno/müzikolog, bilimsel araştırmacı ve piyanist Haluk Tarcan'ın ağabeyi, Türkiye'nin ilk beyin cerrahisi uzmanı ve bestekâr Prof. Dr. Bülent Tarcan'ın da kardeşidir.
Rosa Martinez

**Rosa Martinez** (d. 1955, Soria, İspanya)**,** İspanyol küratör ve sanat eleştirmeni.

Viyana Bienali, Santa Fe Bienali, Moskova Bienali ve İstanbul Bienali gibi önemli uluslararası sergilerin küratörlüğünü yapmıştır. 2005'te Venedik Bienali'ni Maria de Corral ile birlikte yönetmiştir.

## Yaşamı
1955'te doğdu. 1979 yılında sanat tarihi alanında yükseköğrenimini tamamladıktan sonra Barselona’daki La Caixa Vakfı’nda çeşitli sergi, atölye çalışması ve konferanslar düzenledi.

1988-92 yılları arasında Barselona Bienali’nin sanat yönetmenliğini yaptı. 1996’da Rotterdam’da düzenlenen *Manifesta I. Avrupa Bienali*’nin küratör ekibi içinde yer alan Martinez, 1996-97 yılları arasında Caixa Vakfı tarafından düzenlenen "*Çağdaş Sanatta Tutku ve Sıkıntı"* başlıklı küratöryel eğitim programını yönetti.

1997'de "*Yaşam, Güzellik, Çeviriler/Aktarımlar ve Diğer Güçlükler Üstüne" teması ile gerçekleşen* 5. İstanbul Bienalinin küratörü oldu. 1999 yılında *III. Uluslararası Santa Fe Bienali k*üratörlüğünü yaptı ve Venedik Bienali'nde uluslararası jürisinde yer aldı. Birçok dergiye yazıları ile katkı sağlar ve sanatçı monografileri yazar.

Martinez, 2004-2007 arasında İstanbul Modern'in baş küratörü idi. Bu görevi sırasında 2005'te Maria de Corral ile birlikte 51. Venedik Bienali'nin yöneticiliğini üstlendi ve bu köklü etkinliğin tarihindeki ilk kadın küratörlerden oldu.

## Çalıştığı Uluslararası Bienaller

* 2005: Maria de Corral ile beraber Venedik Bienali direktörlüğü
* 2005: 1. Moskova Bienali'nin Joseph Backstein, Daniel Birnbaum, Nicolas Bourriaud, Iara Boubnova ve Hans Ulrich Obrist ile beraber yürüttüğü küratörlüğü
* 2003: Venedik Bienali İspanya Pavyonu
* 2001-2003: Japonya'daki Echigo-Tsumari Trienali'nin uluslararası danışmanlığı
* 2000: Young Chul Lee ve Hou Hanru ile beraber Pusan, Kore'deki Metropolitan Art Museum'da düzenlenen 2. Pusan Bienali'nin küratörlüğü.
* 2000: Biennial EVA 2000, Limerick (İrlanda) "Arkadaşlar ve Komşular" küratörlüğü.
* 1999: "Bir yer aramak", 3. Uluslararası SITE Santa Fe Bienali (New Mexico, ABD) Küratörlüğü.
* 1997: "Yaşam, Güzellik, Çeviriler/Aktarımlar Ve Diğer Güçlükler Üstüne" konulu 5. Uluslararası İstanbul Bienali'nin küratörlüğü.
* 1996: Viktor Misiano, Katalin Neray, Hans Ulrich Obrist ve Andrew Renton ile beraber Manifesta I, Rotterdam (Hollanda) küratörlüğü.
* 1988-1992: Barcelona Bienali yöneticiliği ve Barcelona'nın Akdeniz Bienallerindeki (Bologna, Selanik, Marsilya, Tipasa) koordinatörlüğü.

## Kaynakça
Tayılga

**Tayılga** - Türk, Altay ve Yakut halk inancında ve şamanizminde kurban uygulamasıdır. Hayvanın boğularak (kesilmeden) öldürülmesi suretiyle gerçekleştirilir. "Altaylılar ve Yakutlar (bu gün bile) kurban olarak kestikleri atın derisini uzun bir sırığa geçirip tıpkı at şekline sokarak asarlar. Bu kurban törenine "mal kagıpyat" (hayvanı gönderme), merasiminin yapıldığı bu yere de **tayılga** derler.

## Tayılga Töreni
Altaylılar'ın Tayılga ayin ve törenleri Verbitski, Radloff, Katanov, Anohin tarafından anlatılmıştır. Verilen bilgilere göre en uzun süren ve Bay Ülgen adına yapılan ayin en önemlilerindendir. Akşam güneş batınca kurban (tayılga) için hazırlıklar başlar. Kurban yeri seçilir, sürüden kurbanlık hayvan aranır. Şaman, bir ormanın ıssız bir yerinde kurban için en uygun yeri bizzat seçer. Onun belirlediği bir yerde bir çadır kurulur. Çadırın ortasına, tepesi "tündükten" (duman deliğinden) çıkacak şekilde sık yapraklı bir kayın ağacı yerleştirilir. Daha sonra kurbanlık hayvan boğulmak ve bel kemiği kırılmak suretiyle öldürülür. Hayvan; derisi, başı, ayağı ve kuyruğu
ile birlikte bir sırığa (baydara) asılır. Kurban Ülgen için kesilmişse baydaranın başı doğuya, Erlik için kurban edilmişse ise batıya yöneltilir. Daha sonra, atalara ve koruyucu ruhlara sunu yapılarak kurbanın eti yenir.

Bazı Türk boylarının Tayılga esnasında kurbanın kanını akıtmadıkları bilinmektedir. Altaylılar ve diğer Türk urugları, kurbanı kesmeyip boğarlar. Bunu hayvanın ağzını, burnunu tıkayarak gerçekleştirirler. Kurbanın bu şekilde öldürülmesi "kan korusu" (kan yasağı, kan tabusu)ndan ileri gelmektedir. Çünkü dünyanın birçok yerindeki  çeşitli kabilelerde olduğu gibi bu boylar da  can veya ruhun kanda olduğuna (veya kanın kendisinin ruh olduğuna), kanın toprağa dökülmesinin felaketler getireceğine inanırlar.

## Benzer kavramlar
### Boguzlaga
Türk ve Altay halk inancında kanlı kurban demektir. Bu bağlamda Tayılga'nın karşıtı olan bir kavramdır. Tanrısal veya dini bir amaçla kesilecek hayvan. Hayvanın boğazlanarak (boğazından kesilerek) kurban edilmesidir. Boğazlamak fiili ile de ifâde edilir. Sözcük anlamı boğazın kesilmesi demektir. "Bozlamak" fiili hayvanın böğürmesi anlamı taşır.

### Yağaşga
Kurban etinin bir parçasının veya kesilmiş bir kurbanın bütünüyle yakılmasına **Yakığ/Yakış/Yagış** veya **Yağışga/Yagaşga** adı verilir. Yakılan etlerin kokusunun tanrılara kadar ulaşacağı inancı bulunur. Daha eski çağlarda ise kurbanlık hayvanları gökten gelen kutsal bir ateşin yaktığı takdirde Tanrı tarafından kabul edildiği anlayışı bulunurdu.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Kırgızlarda Kurban Fenomeni, Durmuş Arık
* Türk Mitolojisinde Kurban, Selahaddin Bekki

## Ayrıca bakınız
* Bayçar
Vakizaşi

**Vakizaşi** (脇差, "yanda taşınan silah"), *şoto* bıçağına sahip, 30 ile 60&nbsp;cm uzunluğu arasında (genellikle 50&nbsp;cm) katanaya benzeyen fakat daha kısa olan Japon kılıcıdır. Samuraylar vakizaşi ve *katana*yı beraber taşırlardı. Çift kılıç taşımaya *daishō* (大小) adı verilir. *Dai* (大, "uzun") kelimesi katanayı, *shō* (小, "kısa") ise vakizaşiyi ifade eder. Katana ana kılıç, vakizaşi ise yoldaş kılıç olarak anılırdı.

Vakizaşiler değişik şekil ve ebatlarda, genellikle katanadan daha ince olarak imal edilirdi. Kabzası kare şeklinde, nadiren kabzasız olurdu.

*Katana*nın müsait olmadığı durumlarda vakizaşi kullanılırdı. *Samuray*lar uyanık oldukları süre zarfında vakizaşiyi üzerlerinde taşırlardı. Uyudukları sırada da vakizaşi yastığın altında bulunurdu. Özellikle iç savaş döneminde vakizaşi yerine *[[tanto]]* kullanılırdı. Miyamoto Musaşi gibi güçlü *samuray*lar dövüşte avantaj sağlamak için *katana* ve vakizaşiyi beraber kullanırdı.

## Ayrıca bakınız

* Japon Kılıcı Terminolojisi
* Taçi
* Katana
* Tanto
Ercan Aktuna

**Recep Ercan Aktuna** (26 Haziran 1940, İstanbul - 20 Eylül 2013, İstanbul), Türk eski millî futbolcu, teknik direktör, yönetici. Fenerbahçe'nin ve İstanbulspor'un eski futbolcularındandır.

## Yaşamı
Ercan Aktuna İstanbul'da dünyaya gelmiştir. Çocukluk yıllarından beri futbola ilgi duyan Aktuna, 1957'de futbol kariyerine başladı. Daha sonra Barkın Tolon'la evlenen Aktuna'nın bu evlilikten Ali ve Zeynep adında çocukları dünyaya gelmiştir.

## Futbolculuk kariyeri
### Kulüp takımları kariyeri
1940 yılında doğan Ercan Aktuna, futbola 1957 yılında İstanbulspor'da başladı. 1965 yılında Fenerbahçe'ye transfer oldu ve on yıl futbol oynadığı Sarı-Lacivertli takımla 6 kez şampiyonluk gördü. Bu dönemde 5 kez kaptan olmak üzere 37 kez millî oldu. 1975'te futbolu bıraktıktan sonra İngiltere'de antrenörlük kurslarına katıldı. Fenerbahçe'de menajerlik ve yönetim kurulu üyeliği görevlerinde de bulunan Aktuna, çeşitli gazetelerde spor yazarlığı yaptı. En son olarak Akşam gazetesinde köşe yazarlığı yaptı.

### Millî takım kariyeri

33 kez millî takımlara çağrılan Ercan Aktuna, 3 kez Türkiye U-21 ve 30 kez Türkiye A Millî forması olmak üzere toplam 33 kez millî formayı giymiştir.

## Futbolcu başarıları
### Millî takım
*

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
* 
* 
*
Cerro Fitz Roy

**Cerro Fitz Roy** ya da **Cerro Chaltén**, Güney Amerika'nın Patagonyası'nda 3.406 m yükseklikte bir granit dağdır Arjantin ve Şili arasındaki sınırda. Bernardo O'Higgins Millî Parkı ve Los Glaciares Milli Parkı'nın en önemli unsurlarından biridir.

Bölgenin eski sakinleri Tehuelche Kızılderililerinin dilinde dağın adı *El Chaltèn* olup, kendi dillerinde volkan anlamına gelmektedir. Bugün buraya en yakın durumda bulunan köy, *El Chaltén* adını taşımaktadır. Bu noktadan çıkışla dağa çok sayıda günübirlik yürüyüş gerçekleştirilir.

Dağı 1877 yılında Francisco Pascasio Moreno keşfetmiş ve Charles Darwin'in araştırma gemisi HMS Beagle'nin komutanının adını vermiştir: Robert FitzRoy.

1951 yılında bir Fransız grubu, Lionel Terray önderliğinde, *Jacques Poincenot*, *Guido Magnone*, *M.A. Azena*, *R. Ferlet*, *Lliboutry*, *Depasse*, *Strouvé* ve Arjantinli *Francisco Ibáñez* 'in katıldığı bir bilimsel gezi başlattı. Bu gezi şansız başladı. Bir nehir geçişi sırasında tecrübeli dağcı Poincenot boğuldu. Daha sonra dağa ilk tırmanma denemeleri çok zor olarak gözüktü. İlk olarak 2 Şubat 1952 tarihinde *Terray* ve *Magnone* buraya tırmanmayı başardı.

16 Ocak 1986'da *Thomas Bubendorfer* dağa ilk defa tek başına tırmanmayı başaran kişidir.

Şekli ve sıra dışı hava şartları yüzünden bu dağ, bugün bile tırmanması son derece zor olan yerlerlerden biridir.

Fitz Roy-Massifi'nden Cerro Daudet'e kadar olan sınır hattı, Şili ve Arjantin arasında uzunca bir süre tartışma konusu olmuştur. Ortak bir sınır komisyonu, 16 Aralık 1998'de sınıra son şeklini vermiştir.


Dosya:SantaCruz-CerroTorre-FitzRoyP2140126b-closeup.jpg|Fitzroy
Dosya:Fitz Roy 2.jpg|Cerro Torre
Dosya:Fitz Roy framed trees (colour balans).jpg|Fitz Roy
Dosya:Fitzroy in a clearing storm.jpg|Fırtınalı bir Fitz Roy manzarası


## Dış bağlantılar

* http://www.tirmanis.org/index.php/alpinizm/uzun-duvar/109-thomas-bubendorfer-ile-eiger-kuzey-yuezue-uezerine  Thomas Bubendorfer ile röportaj (Türkçe)
* Fotoğraflar  
* ilk tırmanış hikâyeleri  (Almanca)
* https://web.archive.org/web/20060612203033/http://climbinginpatagonia.freeservers.com/main_i.htm(İngilizce)
Mustafa Şükrü Efendi

**Mustafa Şükrü Efendi** (1851 - 23 Ekim 1924), son dönem Osmanlı ulemasından, müderris ve Huzur Dersleri mukarriridir. Gazeteci, yazar ve siyaset adamı, Türkiye başbakanlarından, eski CHP ve DSP Genel Başkanı Bülent Ecevit'in dedesidir.

Kürt asıllı olan Mustafa Şükrü Efendi Kastamonu ili, Daday kazasının Gulâm köyünde doğmuştur. İlk olarak ibtidâî mektebinde (ilkokulda) hurûf-i hecâ (elif-bâ) ve Kur'an okumuştur. Sonra Daday kazasında tahsil görmüştür. Bundan sonra da iki sene kadar Kastamonu'da (1869/1870) okumuş, on sekiz yaşında iken öğrenimine devam edip Vezneciler'de bulunan Kuyucu Murad Paşa Medresesi'ne kaydolmuştur. Dînî ve ilmî dersleri hocasından bitirerek 1880 tarihinde icazet almıştır. Aynı yıl sonunda 30 yaşında imtihanla Bayezit Camii'nde ders okutmaya hak kazanmıştır. Böylece Mustafa Şükrü Efendi Bayezit Camii dersiamları arasına katılmıştır. (Sarf)'tan başlayarak ders okutmaya başlamış, sabah ve ikindi saatlerinde verdiği derslere devam eden öğrencilere 1896 tarihinde ilk olarak icazet vermiştir.

Mustafa Şükrü Efendi icazet alıp Bayezit dersiamları arasına katıldıktan sonra müderrislik payesini de almış ve bu müderrislik derece derece yükselerek, hizmetleri ile eş olarak, Süleymaniye Müderrisliği pâyesine kadar gelmiştir. 1895'te Padişah II. Abdülhamid'in huzurunda her Ramazan'da okunan derslere devam üzere Huzur Derslerine muhatab (dinleyici) tayin edilmiştir. 1912'de Huzur Dersleri mukarrir (ders anlatıcı)liğine geçmiştir.

Mustafa Şükrü Efendi, eylül 1894'te Meclis-i Tetkîkat-ı Şer'iyye azalığına tayin edilmiştir. Bu meclis dinî meseleleri tahlîl ve tetkik eden bir kuruldu. Bilhassa şeriat mahkemelerinden gelen ihtilâflı meseleler enine boyuna tartışılır ve dinî kaynağı tespit edilerek gerekli yere bildirilirdi.

## Kaynakça
Robert Trujillo

**Roberto Agustin Miguel Santiago Samuel Trujillo Veracruz** (d. 23 Ekim 1964, Santa Monica, Kaliforniya), önceden Ozzy Osbourne'un bas gitaristliğini yapmıştır ve şu an ise 2003 yılından beri Metallica grubunun bas gitaristliğini yapmakta olan müzisyendir.

Çocukluğu ve gençliği Venice Beach'de geçti. Çaldığı ilk grup Oblivion'dur. 1989'daki Suicidal Tendencies ile birlikte olan ilk profesyonel deneyimle birlikte sahnedeki duruşu ve tavırları sayesinde Suicidal Tendencies, Infectious Grooves ve Ozzy Osbourne'un grubunda çalıştı. Venice Beach "Dog Town" da doğup büyüdü. Trujillo, Led Zeppelin'den Motown'a kadar her şeyi dinledi. Trujillo, kendine has bir ritim ve tavır geliştirmişti ve 20'li yaşlarda çok çeşitli ufak gruplarda çalmaya başladı. Daha sonra yakın arkadaşı olan Suicidal Tendencies gitaristi Rocky George sayesinde yine Suicidal Tendencies üyesi olan Mike Muir ile tanıştı. Trujillo'nun kendisini, rock dünyasında çok değişik bir yeteneğe sahip olarak yetiştirmesini sağladı.

1990'lı yılların başında, Trujillo ve Muir, Infectious Grooves adlı grubu kurdular. 90'ların ortalarına doğru Trujillo, Ozzy Osbourne için bas gitar çalmaya başladı. Davulcu Mike Bordin ile Trujillo, en tok ve sağlam ritimlerden birini yaptılar. 1994 yılındaki Metallica'nın Summer Shed turunda, Suicidal Tendencies de sahne aldı ve Metallica üyeleri Trujillo'nun bu coşkulu stil ve performansından etkilendiler.

2001 yılında Metallica'nın basçısı Jason Newsted'in gruptan ayrılması üzerine, yeni albümleri St. Anger'ın yayınlanmasına kısa bir süre kala, 2003'te Trujillo'ya 1 milyon dolar önererek gruba dahil ettiler. Grubun Trujillo hakkındaki görüşü şuydu: "Şimdi Cliff'in gruba kattığı havayı yakalar gibi olduk; grup seninle daha iyi ses veriyor"

Robert Trujillo da, Cliff Burton gibi gitarı parmaklarıyla çalar ve kendisi pena kullanmayan gitaristler arasında en iyilerden biri olarak gösterilmektedir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* IMDb sayfası
* Metallica
Babam ve Oğlum

***Babam ve Oğlum***, 2005 yapımı bir Çağan Irmak filmi. Ege'deki çiftlikten gazetecilik okumak için ayrılan Sadık'ın, yıllar sonra oğluyla beraber yeniden çiftliğe dönüşünün, 12 Eylül Darbesi arka planında aktarıldığı filmin senaryosunu da yine Çağan Irmak yazdı. Film, Türkiye'de 3.500.000 izleyici sınırını aştı. Filmin çekimleri İzmir (Seferihisar), Balıkesir (Ayvalık) ve İstanbul'da gerçekleştirildi.

## Konusu

Sadık, Ege'deki çiftlikten, üniversitede gazetecilik eğitimi için ayrılmıştır. Oysa babası Hüseyin (Çetin Tekindor), onun ziraat mühendisliği okuyup çiftliğin idaresini eline almasını istemektedir. Sadık, daha üniversite yıllarında politikayla aktif olarak ilgilenir. Bunu öğrenen babası Hüseyin, oğlunu evlatlıktan reddeder. 70'li yıllarda birçok siyasi olaya karışan Sadık'ı daha zor günler beklemektedir. 1980 yılının 12 Eylül günü sabah erken saatlerde karısının doğum sancılarının tutmasıyla dışarı fırlayan çift, hastaneye gitmek için araç bulamazlar, çünkü ülkede askerî darbe gerçekleşmektedir. Sadık'ın karısı, doğum esnasında hayatını kaybeder ama küçük Deniz hayattadır. Gördüğü işkence ve yattığı hapisten sonra sağlığı bozulan Sadık, hastalığının ölümcül olduğunu anladığında Deniz'i Ege'deki çiftliğe, annesinin ve konuşmadığı babasının yanına götürmekten başka bir yol bulamaz. Çizgi romanlara ve onun büyülü dünyasına oldukça meraklı olan Deniz için evin yanaşmaları, küs teyze (Şerif Sezer), traktör kullanan ve telsizle konuşan babaanne (Hümeyra), bileğinden boğazına kadar bilezikle dolaşan gelin Hanife (Binnur Kaya) ve saf bir amca (Yetkin Dikinciler) ile tanışmak, onun için oldukça farklı bir deneyim olacaktır. Sadık ve Hüseyin'in geçmişle hesaplaşmaları ise oldukça sıkıntılı gelişmelere neden olacaktır.

## Oyuncu kadrosu ve karakterler
* Çetin Tekindor - Hüseyin Efendi
* Fikret Kuşkan - Sadık
* Hümeyra - Nuran
* Şerif Sezer - Gülbeyaz
* Ege Tanman - Deniz
* Yetkin Dikinciler - Salim
* Binnur Kaya - Hanife
* Özge Özberk - Birgül
* Erdal Tosun - Gazeteci Mustafa
* Nergis Çorakçı - Sakine
* Mahmut Gökgöz - Kahya
* Bilge Şen - Fatma
* Halit Ergenç - Özkan
* Tuba Büyüküstün - Aysun

## Aldığı ödüller
* 25. Uluslararası İstanbul Film Festivali (2006)
:* En iyi film (Çağan Irmak)
:* En iyi erkek oyuncu (Fikret Kuşkan)
:* En iyi kadın oyuncu (Şerif Sezer)
* 38. Sinema Yazarları Derneği Ödülleri
:* En iyi film
:* En iyi yönetmen (Çağan Irmak)
:* En iyi senaryo (Çağan Irmak)
:* En iyi kadın oyuncu (Hümeyra)
:* En iyi erkek oyuncu (Çetin Tekindor)
:* En iyi yardımcı kadın oyuncu (Şerif Sezer)
* 2005 ÇASOD Ödülleri
:* En iyi erkek oyuncu (Çetin Tekindor)
* 2006 Nürnberg Film Festivali (Almanya-Türkiye)
:* En iyi film - İzleyici Ödülü (Çağan Irmak)
* 2006 Dünya Film Müzikleri Ödülleri
:* Dünya film müziği ödülü (Evanthia Reboutsika)
* Sadri Alışık Ödülleri
:En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu: Özge Özberk

## Müzikler

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Babam ve Oğlum Resmi Sitesi
* 
* 
* 
*
Reşat Kaynar

**Reşat Kaynar**, (1910, Üsküdar - 24 Mayıs 2006, Ankara) Türk hukukçu ve felsefecidir.

Kaynar, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'ni bitirdikten sonra İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Felsefe Bölümü'ne girdi. Daha sonra da Haydarpaşa Lisesi'ne tarih öğretmeni olarak atandı. Ayrıca İktisadi ve Ticari İlimler Akademisi'nde hukuk ve siyaset dersleri verdi. Kaynar, "Mustafa Reşit Paşa ve Tanzimat" adlı eseri ile 1954 yılında Ordinaryüs Profesörlük unvanı almıştı. 65 yıllık öğretmenlik hayatından sonra emekliye ayrılan Kaynar, ileri yaşlarına kadar Yıldız Teknik Üniversitesi'nde Atatürkçülük ve İnkılapçılık dersleri vermeyi sürdürüyordu.

Reşat Kaynar, üyesi olduğu Atatürk Dil ve Tarih Yüksek Kurumu'nca düzenlenen 'Doğumunun 125. Yılında Mustafa Kemal Atatürk Uluslararası Sempozyumu'nda bir konuşma yapmak üzere 14 Mayıs 2006'da Ankara'ya gelmiş, ancak kaldığı otelde aniden rahatsızlanmıştı. 24 Mayıs 2006 saat 05.00'da Ankara Gazi Tıp Fakültesi'nde öldü.

Kaynar Türkiye Cumhuriyeti tarihinde Ordinaryüs unvanı alan son kişidir.

## Latife Hanım'ın Hatıraları
Atatürk'ün evlenip boşandığı Latife Hanım 5 defter hatırat yazmıştır. Defterlerde yazılanların yayınlanması ile ilgili bazı tartışmalar başladı ve tartışma Sulh ceza mahkemesine kadar gitti. Mahkeme defterleri okuması için 1975 yılında Reşat Kaynar'a verdi. Kaynar'ın önerisi ile defterde yazılanlar 50 yıl sonra yayınlanmak üzere Türk Tarih Kurumunun kasalarına kaldırıldı. 2025 yılında bu süre dolacak.

## Kaynakça
Van Abbemuseum

Hollanda'nın Eindhoven şehrindeki **Van Abbemuseum**, dünyaca ünlü bir modern sanatlar müzesidir. Özellikle mimari açıdan göze çarpan müzede; Pablo Picasso, Wassily Kandinsky ve Piet Mondrian gibi önemli isimlerin eserleri sergilenmektedir.

## Ayrıca bakınız
* Eindhoven

## Dış bağlantılar

* Van Abbemuseum website  (Hollandaca ve İngilizce)
Rasputin (şarkı)

"**Rasputin**", Almanya merkezli euro disco grubu Boney M.'in 1978 tarihli *[[Nightflight to Venus]]* albümünden yayınlanan ikinci single'dır. Şarkı grubun yaratıcısı Frank Farian, George Reyam ve Fred Jay ile birlikte yazılmıştır. Şarkı, Rusya'nın tarihini değiştiren adam olarak bilinen Grigori Rasputin'e ithafen yazılmıştır. Şarkı Rasputin'i bir playboy, mistik şifacı ve politik manipülatör olarak tanımlamaktadır.
Aiolis

**Aiolis**, Batı Anadolu'nun kabaca kuzey bölgesinin antik adı.

## Yerleşim

Gediz Nehri kuzeyinden Bakırçay güneyine uzanan bölgedir. Doğusu Yunt Dağları ve Dumanlı Dağ, batıda ise Çandarlı Körfezi ile sınırlanır. Ayrıca Midilli Adası da bölgenin sınırlarına girer. Herodotos, 12 adet Aiol kenti sayar: Kyme, Larissa, Neonteichos, Temnos, Killa, Notion, Aigiroessa, Pitane, Aigai, Myrina, Gryneion, Smyrna. Bu kentlerin, MÖ 1050 yılı civarında Yunanistan'dan bölgeye gelen Aioller tarafından kurulduğu söylenmektedir. Aigai, Aiolis bölgesindeki bir kentin adıdır. Aiolis diye bir kent yoktur. Aiolis antik bölge yerleşimi kuzeyde Biga ve Misya doğu sınırı Lidya, güney sınırı İyonya ile bölge yerleşimlerine komşudur.

## Tarihçe
### Coğrafya
Bölge coğrafi konum olarak Adramyttenos Kolpos (Edremit Körfezi) ve güneye doğru İzmir körfezine kadar uzanan sahil şeridini içine almaktadır. Aeol halkının MÖ 1. binin başından itibaren Yunanistan'dan göç ettiği bilinmektedir. Özellikler Teselya ve Boeotia'dan gelmişlerdir. Geldiklerinde Ege'deki bütün körfezler boştur. Önce Lesbos adasına, sonra Troas bölgesine, daha sonra Smyrna körfezine, daha sonra Smyrna'nın güneyine yerleşmişlerdir. Smyrna'da önce Aeoller daha sonra Dorların etkisiyle gelen İyonlar yaşamıştır. MÖ 8. yüzyılın 2. yarısında birleşerek dinsel yönü ağır basan bir federasyon kurmuşlardır.

### Herodotos’a göre, Aeollerin kentleri

Antik Grek tarihçi Herodot, Kyme (Aliağa-Nemrut Koyu), Larissa (Buruncuk Köyü [?]), Neontheikhos (Yanık köy), Temnos (Görece-Kayacık Tepesi), Killa, Notian (Ahmetbeyli), Aigiroessa, Pitane (Çandarlı), Aigai (Nemrutkale), Myrina (Aliağa-Kalabaktepe), Gryneion (Yenişakran) ve Smyrna (İzmir) olmak üzere on iki kentten söz etmektedir. On ikinci kent olan Smyrna'yı İonlar konfederasyondan ayırmışlardı. Bu kentlerin dışında 5 tane Lesbos'ta, 1 tane Tenedos'ta, bir tanede 100 adalar denilen adalarda Aeol kentleri vardır. 11 Aeolis'in başkenti Kyme'dir. Bu yerleşim Aelois kentlerinin en büyüğüdür. Aeolis, MÖ 700'de Smyrna kenti kendisinden ayrıldıktan hemen sonra, önce Lidya krallığının daha sonrasında da Pers egemenliğinin altına girmiştir. Pers-Yunan savaşları sırasında Pers tarafını tutmuştur. MÖ 478 yılında Attika-Delos Deniz Birliğine üye olmuştur. MÖ 5. yüzyılda Sparta'ya yenilmiş ve MÖ 342'de Makedonyalılarla anlaşma yapmıştır. Aeolis federasyonu, MÖ 281'de Selevkos idaresine, MÖ 261-221 yılları arasında Pergamon Krallığı idaresine girmiştir. MS 17 ve 105 depremleri büyük hasara yol açmış ve kıyı kentleri harap olmuştur.

## Kaynakça
Kronoloji

**Kronoloji (**Grekçe Chronos/zaman + logos/mantık**)**, olayların tarihsel sıralanması ile ilgili bir bilim dalıdır. Tarih bilimi ile yakından ilgili bu bilim dalı, oluşum süreçlerinin tarihlenmesi ve raporlanması ile uğraşır.

Kronoloji, sadece tarih için değil astronomi, jeoloji, paleontoloji ve arkeoloji gibi birçok bilim dalı için önemlidir.

TDK Büyük Sözlük, sözcüğün Türkçeye Fransızcadan (chronologie) girdiğini belirtir ve sözcüğü *zaman bilimi*, *zaman dizini* olarak Türkçeye çevirir.

## Tarih öncesi Kronoloji
Geç 19.yüzyıl arkeologları, yazılı tarihin olmadığı dönemleri tarihlendirmek için toplumların çömlekçilik tekniklerini ve tarzlarını baz alan göreli kronolojiler kullanabileceklerini buldular.

## Ayrıca bakınız
* Yeni Kronoloji
* Takvim
Leukai

**Leukai** () veya **Leuce** (), antik İyonya'da, Phokaia (Foça) yakınlarında yer alan küçük bir kasabadır. Plinius'a göre Leukai, "eski bir ada olan bir burun üzerinde" bulunuyordu. Skylaks'a göre ise limanları olan bir yerdi.

Günümüzde İzmir ilinin Çiğli ilçesi sınırları içindeki Çamaltı Tuzlası, Üçtepeler mevkiinde yer almaktadır.

Antik çağlarda Aiolis bölgesinin kentlerinden biri olan Leukai, kaynaklara göre (Diodorus XV.92.1 ; Strabon, XIV.646; Plinius, Naturalis Historia V.119) MÖ 383'de "Büyük Kral"a isyan hazırlığı içinde olan Pers amirali Takhos tarafından kurulmuştur. Körfezin girişini kontrol eden Leukai kentinin kurulduğu dönemde ada üzerinde olduğu, daha sonra Menemen Ovası'nın oluşması aşamalarında bu özelliğini kaybettiği bilinir. Nitekim Hellenistik çağda kent üç tepeden oluşan uzun bir ada görünümündeyken günümüzde tamamen karayla bağlantılı bir durum yansıtmaktadır.

## Kuruluş ve tarihçe

Kentin kurucusu Pers amirali Takhos'un ölümünden sonra Leukai kentinin bölgede Klazomenai ve Kyme kentleri arasında bir çekişme konusu haline geldiğini antik kaynaklardan öğreniyoruz
İki kent arasındaki anlaşmazlıktan sonuç alınamaması üzerine Delphoi bilicilik merkezine danışılır. Apollon rahipleri, kentte ilk önce hangi halk kurban keserse Leukai kentine onların sahip olacağı kehanetini iletirler. Kyme halkı Leukai kentine daha yakın bir konumda olduğu için kolaylıkla kazanacağına inanır. Ancak kurban kesme günü belirlendikten sonra Klazomenailılar bir koloni grubunu Smyrna körfezinin karşısında Leukai yakınına yerleştirir ve Kymelileri atlatarak ilk kurbanı keserler. Bu başarı her yıl kutlanan bir festivale dönüşür.

Roma döneminde Pergamonlu Aristonikos önderliğinde patlak veren ve Anadolu'nun bilinen ilk halk ayaklanmasında merkez üssü olarak kullanılmış olması Leukai kentinin tarihsel önemini artırmaktadır. III. Attalos'un ölümünden hemen önce Pergamon Krallığının mirasçısı olarak Roma devletini ilan etmesi bu kargaşalığın ana sebebini oluşturur.

Ayaklanma, Roma Devletinin çıkarlarına aykırı gelmiş MÖ 131 yılında, Ephesos ve Smyrna dışında tüm Batı Anadolu'yu etkileyen hareketin bastırılması amacıyla P.Licinius Crassus komutasındaki Roma ordusu öncü merkez durumundaki Leukai'ı kuşatmıştır.

Ancak Roma ordusu, Aristonikos'un donanması tarafından burada yenilgiye uğramış ve Pergamon'a kaçmak zorunda kalmıştır. Daha sonraları kent, Roma Devleti tarafından 10 bölgeye ayrılan Asya eyaleti kapsamındaki Smyrna idari merkezine bağlı bir statü kazanmıştır (MÖ 70-50).

Günümüzde ise pek kalıntı kalmamıştır.

## Kaynakça
Paranormal

**Paranormal** veya **olağan dışı**, telepati, psikokinezi gibi psişik görüngüleri, bilinen fizikokimyasal yasalarla açıklanamayan olayları ve bu olaylarda söz konusu olan psişik yetenekleri belirtmek üzere Parapsikoloji'de kullanılan bir terimdir. Supranormal teriminin yerini almak üzere, İngiliz psişik araştırmacı Walter Whately Carington (1884-1947) tarafından ortaya atılmıştır.

Paranormal yeteneklere yoga terminolojisinde Siddhiler adı verilir.

## Ayrıca bakınız

* Metafizik
* Spiritüalizm
* Parapsikoloji

## Kaynakça

* The Signet Handbook of Parapsychology, Martin Ebon
* Encyclopedia of The Unexplained, Richard Cavendish
Hülya Saydam

**Hülya Saydam** (1940, İstanbul - 1995), Türk piyanisttir.

İstanbul Belediye Konservatuvarı'nde ve ardından da Münih Müzik Akademisi'nde eğitim gördü. Türkiye'ye dönünce bir süre Belediye Konservatuvarı'nın yüksek bölümünde ders verdi. Bir süre de İstanbul Devlet Opera ve Balesi'nin orkestrasında çaldıktan sonra, İstanbul Devlet Senfoni Orkestrası'nın solistleri arasına girdi.

1963'ten sonra, pek çok ülkede konserler ve resitaller verdi, radyo ve televizyon programları yaptı; uluslararası festivallere katıldı.

Mayıs 1995'te kanserden öldü.
Tekâmül

:*Biyolojideki evrim kuramı için [[Evrim Kuramı]] maddesine bakınız.*

**Tekâmül**, sözlük anlamı "olgunlaşma", "gelişim" ve "evrim"  olan bir terimdir.

## Ruhçulukta tekâmül

Tekâmül sözcük anlamıyla gelişme, olgunlaşma, evrim anlamına gelmekte olup, farklı alanlarda farklı ve özelleşmiş anlamlarda kullanılan bir terimdir. Maneviyatı ilgilendiren alanlarda biyolojik evrim ya da maddi evrim anlamında kullanılmaz. Deneysel spiritüalizmin temel ilkelerinden biri olan tekâmül ya da ruhsal tekamül, bu alanda ruhsal gelişim anlamında kullanılmaktadır. Kısaca ruhların madde evrenindeki görgü ve deneyimini arttırması olarak tanımlanır. Spiritüalist görüşe göre reenkarnasyonlar sırasındaki deneyimler sonucunda edinilen tekamül sürecinde zaman zaman duraklamalar olabilse de gerilemek söz konusu olamaz.

Dünya gezegenini bir tür okul olarak gören Neo-spiritüalist görüşe göre, insan ruhunun dünya okulundan mezun olabilmesinde, edinmesi gereken en önemli nitelikler, esas olarak sevgi, şefkat, merhamet, fedakarlık gibi ruhsal yeteneklerini geliştirmiş olmak, vicdan kanalını tam anlamıyla açmış olmak, diğerkam olmak (kendisi kadar başkalarını da düşünmek), kısaca kendisine ve diğer canlılara karşı vazifelerini hakkıyla yerine getirmeyi öğrenmektir. Ruhsal tekamül her alandaki ruhsal gelişimi içeren bir kavram olmakla birlikte, ruhsal tekamülün pek ileri olduğu söylenemeyecek bu gezegendeki ve bu devredeki asıl anlamı budur. Kişinin alt etmesi gereken en önemli iki düşmanı bencillik ve onu da kapsayan nefsaniyettir. Bu mücadelesinde en önemli silahları ya da yardımcıları özeleştiri (nefis denetlemesi) yapması, kendisine karşı dürüst olması ve vicdanının sesine her zaman kulak vermesidir.

## Kaynakça
* Büyük Sentez: Tekamül, Ergün Arıkdal Elihya Ulumuddin
* Ruh ve Kainat, Bedri Ruhselman

## Notlar
#  TDK Güncel Türkçe Sözlük ''tekâmül''
Kozluk, Yeşilyurt

**Kozluk** mahallesi, Malatya'nın Yeşilyurt ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Bilgi
Su kaynakları bakımından zengin bir mahalledir. Malatya'nın içme suyu ihtiyacı, mahallenin havzasından çıkan Pınarbaşı kaynak suyu ile sağlanmaktadır. Şehrin üst bölgelerindeki su depoları yüksek rakımdan yararlanılarak kullanılmakta ve belli bir basınçla Malatya'ya dağıtılmaktadır.

Kozluk mahallesi elması, kirazı, vişnesi ve üzümü ile meşhurdur. Ayrıca yukarı Kozluk'ta küçükbaş hayvancılık yapılmaktadır.

## Kaynakça
Tolstoy

**Tolstoy**, şu anlamlara gelebilir:
* Lev Tolstoy - Rus yazar ve düşünür (1829-1910)
* Aleksey Nikolayeviç Tolstoy - Rus şair, oyun ve roman yazarı (1882-1945)
* Aleksey Konstantinoviç Tolstoy - Rus şair, roman ve oyun yazarı (1817 - 1875)
* İvan İvanoviç Tolstoy - Rus devlet adamı (1858-1916)