Guangdong

**Guangdong** (), Güney Çin'de, Güney Çin Denizi'nin kuzey kıyısında Çin'in 23 eyaletinden (*sheng*) biridir. Eyalet başkenti Guangzhou'dur. Toplam yaklaşık , alanda 126,84milyon nüfusuyla (2021 itibarıyla) Guangdong, Çin'in en kalabalık eyaleti ve bölgeye göre 15'inci en büyük ve aynı zamanda dünyanın en kalabalık üçüncü ülke alt bölümüdür.

Batısında Guangşi özerk bölgesi, kuzeyinde Hunan ve Jiangxi eyaletleri, kuzeydoğusunda Fujian yönetim bölgesi, güneyinde de özel yönetim bölgeleri Hong Kong ve Makao ile Güney Çin Denizi vardır. Çin'in en uzun kıyı şeritli eyaletidir.

Guangdong ekonomisi, 2023 yılında 13,57 trilyon RMB'lik (nominal GSYH cinsinden 1,9 trilyon dolar) GSYİH ile Çin anakarasının toplam ekonomik üretiminin yaklaşık %10,6'sına katkıda bulunarak halen Çin'deki eyalet düzeyindeki tüm bölümlerin en büyüğüdür. Ekonomisi çok çeşitlidir ve antik Çin'in Deniz İpek Yolu'nun başlangıç noktası olarak bilinirdi. Çeşitli Çinli ve yabancı şirketlerin üretim tesisleri ve ofisleri buradadır. Guangdong, güney sınırındaki Hong Kong'un finans merkezine olan yakınlığından yararlandı. Guangdong'da aynı zamanda Çin'in en büyük ithalat ve ihracat fuarı olan ve eyalet başkenti Guangzhou'da düzenlenen Kanton Fuarı vardır. Bir Çin megalopolü olan İnci Nehir Deltası Ekonomik Bölgesi, yüksek teknoloji, imalat ve dış ticaretin merkezidir.

Bu bölgede, GSYİH'ye göre Çin'in en iyi dört şehrinden ikisi ve Çin'in vilayet düzeyindeki ilk iki şehri olan Guangzhou ve ülkenin ilk özel ekonomik bölgesi Shenzhen yer alır. Bu ikisi Çin'in en kalabalık ve önemli şehirleri arasında ve halen dünyanın en kalabalık mega şehirlerinden ikisidir ve Asya-Pasifik bölgesinin önde gelen finans merkezlerindendir.

Guangdong eyaleti, Ocak 2005'te Henan ve Şantung'u geçerek Çin'in en kalabalık eyaleti haline geldi; 79,1&nbsp;milyon daimi ikamet sahibi ve yılın en az altı ayı boyunca eyalette yaşayan 31&nbsp;milyon göçmeni kaydetti; 2020 Çin nüfus sayımında toplam nüfus 126.012.510 idi ve bu, Çin anakarasının nüfusunun yüzde 8,93'ünü oluşturuyordu. Bu, nüfusla Guangdong, Güney Asya dışındaki herhangi bir ülkenin en kalabalık birinci düzey idari alt bölümüdür. Tarihi Guangdong Eyaletinin büyük çoğunluğu Çin Halk Cumhuriyeti (PRC) tarafından yönetilir. Güney Çin Denizi'ndeki Pratas Adası, Kaohsiung, Tayvan (ÇHC) Cijin Bölgesinin bir parçasıdır; ada daha önce Çin İç Savaşı öncesinde Guangdong Eyaletinin parçasıydı.

## Coğrafya

Guangdong, güneyde Güney Çin Denizine bakar ve toplam 4.300&nbsp;km   kıyı şeridi vardır. Leizhou Yarımadası eyaletin güneybatı ucundadır. Leizhou Yarımadası'nda birkaç aktif olmayan yanardağ vardır. İnci Nehri Deltası, yukarı yöndeki üç nehrin birleşme noktasıdır: Doğu Nehri, Kuzey Nehri ve Batı Nehri. Nehir deltası yüzlerce küçük adayla doludur. Eyalet coğrafi olarak kuzeyden, topluca Nan Dağları (Nan Ling) olarak adlandırılan birkaç sıradağ ile ayrılmıştır. Eyaletteki en yüksek zirve, deniz seviyesinden  yükseklikteki Shikengkong'dur.

Guangdong, kuzeydoğuda Fujian, kuzeyde Jiangxi ve Hunan, batıda Guangşi özerk bölgesi ve güneyde Hong Kong ve Makao Özel İdari Bölgeleri ile komşudur. Hainan, Leizhou Yarımadası'nın karşısında açık denizdedir. Geleneksel olarak Guangdong'un  parçası olarak yönetilen Pratas Adası, Tayvan'ın Kaoshiung eyaletindeki Cijin Bölgesi'nin (ROC) parçasıdır.

İnci Nehri Deltası etrafındaki şehirler Dongguan, Foshan, Guangzhou, Huizhou, Jiangmen, Shenzhen, Shunde, Taishan, Zhongshan ve Zhuhai'dir.

Eyaletteki diğer şehirler Chaozhou, Chenghai, Nanhai, Shantou, Shaoguan, Zhanjiang, Zhaoqing, Yangjiang ve Yunfu'dur

Guangdong'un iklimi nemli subtropikaldir (iç kesimlerde (Köppen *Cfa*, kıyı boyunca *Cwa*). Kışlar kısa, ılık ve nispeten kurak, yazlar ise uzun, sıcak ve çok yağışlıdır. Ocak ve Temmuz aylarında Guangzhou'da günlük ortalama en yüksek sıcaklıklar 'dir ama nem yazın daha sıcak olmasına neden olur. Kıyılarda don nadir görülmesine rağmen her kış birkaç gün don olabilir.

## İdari bölümler

## Dipnot



## Kaynakça