Karl Ditters von Dittersdorf

**Karl Ditters von Dittersdorf** (2 Kasım 1738 Viyana - 24 Ekim 1799 Nový Dvůr (Neuhof)), Avusturyalı bir besteci ve kemancıdır.

## Yaşamı

Yedi yaşına geldiği zaman yüksek müzik yetenekli bir çocuk olarak kendini göstermiştir. Özellikle çok kabiliyetli bir kemancı olduğu açığa çıkmıştır. 1751'de Avusturya feld-mareşali rütbeli "Joseph-Frédériç de Saxe-Hildburghausen" desteklenmeye başlamıştır. Bu arada "Giuseppe Bonno" isimli hocadan kompozisyon dersleri aldı. 1761'de Viyana'daki Avusturya İmparatorluk Sarayı'na solist müzisyen olarak göreve alındı. Sonra Christoph Willibald Gluck ile birlikte Almanya'da seyahatler yaptı ve İtalya'ya geçtiler. 1763'te birkaç yıl için Berlin ve Viyana'da saraylarda soloist müzisyen görevlerinde bulundu.

1764de Michael Haydn yerine Grosswardein Başpiskoposu'nun orkestrasının şefi olarak görev aldı. "Václav Pichl" adlı müzisyene de yardımcı orkestra şefi görevini verilemesini sağladı.

1769da ise Breslau katedralinde müzik direktörlüğü görevine başladı.

24 Ekim 1799da "Güney Bohemya'da "Červená Lhota Şatosu"nun bulunduğu Nový Dvůr (Neuhof)'da hayatına gözlerini kapattı. Ölmeden üç gün önce yaşam hatıralarına anlatan kitabını bitirmişti.

"Jean-Baptışte Vanhal" gibi yetenekli öğrenciler yetiştirmiştir. Joseph Haydn, Pietro Metastasio ve "Jean Paul Martini Aeğiş" (1741-1816) ile yakın bağlantılar kurmuştur. Joseph Haydn, Wolfgang Amadeus Mozart, Franz Krommer, Christoph Willibald Gluck ve Carl Philipp Emanuel Bach gibi bestecilerle birlikte klasik dönem müziğinin başta gelen bestecilerinden olduğu kabul edilmektedir.

## Eserleri

### Operalar

* *Amore in Musica* (1767, Grosswardein)
* *25 000 Gülden öder im Dünkeln ıst güt munkeln* (1785, Viyana)
* *[[Doktor ve Eczacı|Doktor ve Eczacı (Doktor und Apotheker)]]* (1786, Viyana)
* *Betrug durch Aberglauben* (1786, Viyana)
* *Die Liebe im Narrenhaus* (1787, Viyana)
* *Hieronymuş Knicker* (1789, Viyana)
* *Das rote Käppchen* (1788, Viyana)
* *Das Gespenst mit der Trommel* (1794, Oels)
* *Don Quixote der Zweyte* (1795, Oels)
* *Die lustigen Weiber von Windsor* (1796, Oels)

### Oratoryolar

* *Isacco figura del Redentore* (Grosswardein, 1766)
* *Davide penitente* (Johannisberg, 1770) 
* *La Liberatrice del Popolo Giudaico nella Persia, o sia l’Esther* (Viyana, 1773) 
* *Giobbe* (Viyan, 1786)

### Konçertolar

* 18 keman konçertosu
* 3 iki keman için konçerto
* 5 viyola konçertosu
* 1 viyolonsel konçertosu
* 2 kontrabaş konçertosu
* 1 viyola ve kontrabaş konçertosu
* 1 piyano konçertosu
* 4 oboa konçertos for Oboe
* 5 klavsen için konçerto
* 2 bir kuartete için konçerto
* 2 konçertinos

### Senfoniler

Dittersdor'ın kendi hazırladığına dair elimizde delil bulunan 120 senfoni eseri notaları bulunmakta ve diğer 90 senfoni eseri de ona ait olduğu çok muhtemel olduğu bildirilmektedir. Fakat bu senfonilerin çoğu icra edilmeden yazma olarak kalmışlardır. Bu yazma nota kitaplarında *di Carlo de Dittersdorf* ismi kullanılmıştır. Şu senfonileri için icra sayısı, yeri ve yılı bilinmektedir:
* *Sinfonia nel gusto di cinque nazioni* (Paris, 1767)
* Senfoni Op. 1 (6 Amsterdam, 1768?)
* Senfoni Op. 4 (6 Paris, 1769?)
* *The Periodical Ouverture* (London, 1769)
* Senfoni Op. 5 (3 Paris, 1769?)
* *Symphonies Périodiques* (Amsterdam, 1770-72)
* Senfoni Op. 6 (3 Paris, 1773?)
* Senfoni Op. 7 (4 Paris, 1773?)
* Senfoni Op. 8 (3 Paris, 1773?)
* Senfoni Op. 13 (6 Paris, 1781)
* Senfoni No. 1 Ovidius'un *Metamorphoses*'u 
* Senfoni No. 2 Ovidius'un *Metamorphoses*'u 
* Senfoni No. 3 Ovidius'un *Metamorphoses*'u 
* Senfoni No. 4 Ovidius'un *Metamorphoses*'u
* Senfoni No. 5 Ovidius'un *Metamorphoses*'u
* Senfoni No. 6 Ovidius'un *Metamorphoses*'u

### Oda Müziği

* 15 Divertimenti (*İl combattimento dell'umane passioni* bu kolleksyion içindedir)
* 5 Cassazioni (2 yayınlanmış: Paris, 1768; 3 ta)
* 4 2 korno ve yaylı çalgılar için Serenate
* 35 Üflemeli tahta sazlar için Partite 
* *Petit Ballet en forme d'üne contredanse*
* 24 dans *Redoutenşaal* için
* 6 String Quintets for 2 vl., vla., vcl., ctbs. (1782)
* *Sonata da camera a 5 stromenti*
* 6 Yaylışazlar kuarteti (1789)
* E bemol major kuartet
* 6 Sonata keman ve viyola için. Op. 2 (Amsterdam, s. d.)
* 6 Trio 2 keman ve b. op. 6 (Paris, 1771)
* 12 Trio (diğer muhtelif çalgılar için)
* 3 Trio keman, viyola ve viyolensel için
* Sonata keman için.
* 2 Düet 2 keman için
* E bemol major Düet viyola ve viyolonsel içinin 
* 14 düet keman ve kontarabas için
* 136 pieces for Piano 
* E bemol major Divertimento iki keman ve viyolonsel için
* D nottorno dört flüt için

### Kantatalar
* *Auf das... Geburtsfest seiner Majestät des Konigs* (1781)
* *Auf Lichtmess*
* 11 diğer kantata

### Dinsel Müzik

* 16 'mass' ayını
* "Requiem" Mass ın ç minör
* 12 *arıae ex canticis Salomonis* (Augusta, 1795)
* 170 diğer dinsel müzik parçası: arya, gradual, mötet vb..

## Medya

* *Sonate A-Dur 1. kısım* Çalan: Kaıla Rochelle Pianoteq "Walter" fortepiano : 
* *Sonate A-Dur 2. kısım* Çalan: Kaıla Rochelle Pianoteq "Walter" fortepiano : 
* *Sonate A-Dur 3. kısım* Çalan: Kaıla Rochelle Pianoteq "Walter" fortepiano : 
* *Komik opera "Hocus Pocus" (1790) uvertürü* Çalan: Kaila Rochelle Pianoteq "Walter" fortepiano : 

## Dipnotlar

## Ayrıca bakınız

* Ünlü operalar listesi
* Opera bestecileri listesi

## Dış bağlantılar

*  IMSLP projesinde Carl_Ditters_von Dittersdorf eserleri partisyon notaları   (Erişme: 21.4.2010)
* Ludger Udolph (Hrsg.): Karl von Dittersdorfs Lebensbeschreibungen. Seinem Sohne in die Feder diktiert, München 1999, ISBN 3-7844-2730-8. 
* Hubert Ünverricht (Hrsg.) Carl Ditters von Dittersdorf 1739-1799. Mozarts Rivale ın der Öper, Wurzburg 1989, ISBN 3-87057-152-7.