open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Porsuk

**Porsuk** aşağıdaki anlamlara gelebilir:

* Porsuk (bitki), ibreli bir ağaç türü
* Porsuk (hayvan), sansargiller familyasından memeli bir hayvan
* Porsuk Çayı, İç Anadolu Bölgesi'nde bir ırmak
* Porsuk Barajı, Porsuk Çayı üzerinde bir baraj

## Yerleşim yerleri
* Porsuk, Çarşamba, Samsun ili Çarşamba ilçesine bağlı mahalle
* Porsuk, Pasinler, Erzurum ili Pasinler ilçesine bağlı mahalle
* Porsuk, Sivas, Sivas ili merkez ilçesine bağlı köy
* Porsuk, Ulukışla, Niğde ili Ulukışla ilçesine bağlı köy

## Kişiler
* Porsuk (Tuğrul'un generali)
* Porsuk (Muhammed Tapar'ın generali)
Afet İnan Tarih Araştırmaları Ödülü

**Afet İnan Tarih Araştırmaları Ödülü**, 1990 yılından bu yana iki yılda bir verilmekte olan tarih araştırmaları ödülü.

Afet İnan'ın anısını yaşatmak, onu genç kuşaklara tanıtmak ve tarih araştırmalarını teşvik etmek amacıyla 1990 yılında bir aile girişimi olarak verilen ödül, 1995 yılından itibaren Tarih Vakfı'nın akademik desteğiyle verilmeye başlandı.

## Ödül sahipleri
* 1990- Zeki Sarıhan, Cemil Koçak ve Uygur Kocabaşoğlu
* 1992- *İttihatçılar ve Masonlar* ile Orhan Koloğlu, *Türk Yazı Devrimi* ile Bilal Şimşir ve *Siyasi İdeoloji Olarak İslamlığın Doğuşu* ile Mümtaz'er Türköne
* 1995- Sabri Yetkin
* 1996- Yücel Güçlü, Fahri Çoker ve *Tanzimat Devrinde [[Meclis-i Vâlâ]] 1838-1868* ile Mehmet Seyidanlıoğlu
* 1998- Engin Berber, Selami Kılıç ve Erkan Serçe
* 2000- Günay Göksu Özdoğan, Hakkı Uyar ve Çağrı Erhan
* 2002- *Turan'dan Bozkurt'a: Tek Parti Döneminde Türkçülük (1931-1946)* ile Günay Göksu Özdoğan ve *Türk - Amerikan İlişkilerinin Tarihsel Kökenleri* ile Çağrı Erhan
* 2004- *Türk Edebiyatı ve Birinci Dünya Savaşı (1914-1918) Propagandadan Milli Kimlik İnşâsına* ile Erol Köroğlu ve *Makbul Vatandaş'ın Peşinde: II. Meşrutiyet'ten Bugüne Vatandaşlık Eğitimi* ile Füsun Üstel

## Kaynakça
Macellan Boğazı

**Macellan Boğazı** (İspanyolca: *Estrecho de Magallanes*), Güney Amerika'nın en güneyinde Atlas Okyanusu'nu Büyük Okyanus'una bağlayan boğazdır. Ana kıta ile Tierra del Fuego Takımadaları'nı ayırır. Bu takımadalar, Arjantin ve Şili arasında paylaşılmıştır. Macellan Boğazı'nın uzunluğu 560&nbsp;km, genişliği 3 ila 32&nbsp;km'dir. Boğaz, 1520 yılında Macellan tarafından keşfedildiği için bu isimle anılmaktadır. Sis ve rüzgâr sebebiyle geçilmesi zordur. Boğaz üzerindeki en büyük liman ise Punta Arenas'tır. Liman, Şili koyun eti için önemli bir nakliye noktasıdır.

Macellan Boğazı, Panama Kanalı'nın inşaasından önce olduğu kadar büyük bir öneme sahip olmasa da, hâlâ birçok gemi tarafından kullanılır. Fırtınalı güney kuşağında yer alan boğaz, tehlikeli bir su yolu olarak kabul edilir. Su seviyesindeki gelgitten oluşan farklılıklar, Patagonya'da hüküm süren kuvvetli rüzgârlar, kuvvetli akıntı ve dalgalara yol açar.

## Galeri

File:NaoVictoria.JPG|Macellan'ın gemisi Victoria'nın Punta Arenas limanında sergilenen replikası
File:Commerson's_dolphins_(Cephalorhynchus_commersonii)_in_the_Strait_of_Magellan.jpg|Macellan Boğazı'ndaki Alaca yunuslar 
File:US_Navy_040621-N-6536T-066_The_Nimitz-class_aircraft_carrier_USS_Ronald_Reagan_(CVN_76)_cruises_through_the_Straits_of_Magellan.jpg|ABD donanmasına ait Nimitz sınıfı uçak gemisi USS Ronald Reagan, boğaz geçişi sırasında (2004)
File:Ferry_magallanes.jpg|Boğaz'da kullanılan feribotlardan biri


## Ayrıca bakınız
* Ferdinand Magellan

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
Eyüp oyuncakçılığı

**Eyüp Oyuncakçılığı** Eyüpsultan semtinde gelişen ve 1950'lere kadar süren, atık malzemelerden oyuncak üretimi geleneği.

## Tarihçe
İstanbul'un dinsel amaçlı bir ziyaret mekanı olan Eyüp, özellikle *sünnet merasimi* nedeniyle ziyaret edildiğinden, çocuk müşterilere ulaşma imkânı sayesinde 17. yüzyıldan itibaren oyuncak üretiminin merkezi haline gelmiştir.

Eyüp Sultan Türbesi'ne giderken İskele Caddesi üzerinde bulunan *Oyuncakçı Çıkmazı* denilen sokakta karşılıklı iki sıralı dükkanlarda yüzyıllarca oyuncak üretilmiş ve satılmıştır. Evliya Çelebi'nin Seyahatnamesi'ne göre 1635'te Eyüp Oyuncakçılar Çarşısı'ndaki 100 dükkânda 105 oyuncakçı çalışmaktaydı. Kimi kaynaklarda ise Eyüp'te oyuncakçılığın ilk defa 18. yüzyılda *Dökümcü Hasan Usta* tarafından başlatıldığı yazılıdır. Sonrasında *Gümüşsuyulu Darbukacı Halil Efendi*, *Küçük İsmail Efendi* oyuncakçı dükkanları açarak bu sanatın yayılmasına hizmet etmişlerdir.

Ustalar, dükkânlarının arka tarafındaki atölyelerde ürettikleri oyuncakları ön tarafta satmaktaydılar. Eyüp'ü çevreleyen diğer semt ve bölgelerin yan ve atık malzemeleri Oyuncakçılar Çarşısı'nda üretilen oyuncakların hammaddesini oluşturmakta ve buradaki oyuncakçılığın üretim bağlamında sürdürülebilir olmasını sağlamaktaydı. Temel malzemeler Tahtakale'nin tahta atıkları, sobacıların atık tenekeleri, Sütlüce Mezbahası'ndan atılan deri ve bağırsak fazlası, Kağıthane ve Alibeyköy derelerinin biriktirdiği kilin kullanılmasından oluşmaktaydı. Bezeme olarak toprak boya ile ve sarı yaldızla, çocuklara hitap edecek dikkat çekici renkler (kırmızı, mavi, yeşil, beyaz) kullanılır, stilize, fazla karmaşık olmayan, yumuşak dalgalı şeritler, benek bezemeler, ışınsal ve basit çizgilerle yüzeylerin hareketlenmesi sağlanırdı. Eyüp oyuncakçıları, ahşap topaçlar, kaynana zırıltıları, kursak düdükleri, darbuka ve davullar, fırıldaklar, hacıyatmazlar, ahşap araba ve sandallar, beşikler, tahta kılıçlar, tefler gibi oyuncaklar üretirdi.

Eyüp'te üretilen oyuncaklar, öncelikli olarak çeşitli etkinlikler için semte gelen halk tarafından tüketilmekteydi. Bunun yanında seyyar oyuncak satıcıları, buradaki oyuncakçılardan toptan olarak aldıkları oyuncakları küfeler içerisinde şehrin ve o zaman için imparatorluğun diğer bölgelerinde satmaktaydı. Bu şekilde merkezi bir üretim ağına sahip olan oyuncaklar kısıtlı ama etkin bir dağıtım ağı sayesinde farklı yerlere dağılabilmekteydi.

Eyüp oyuncakçılığı, 19. yüzyılda Pera'da açılan mağazalardaki oyuncaklarla rekabet edememiş, bu dönemde oyuncakçıların sayısı otuza kadar düşmüştür. 1957'de Eyüp Bulvarı'nın açılmasıyla Oyuncakçılar Çarşısı ortadan kalkmış ve Eyüp Oyuncakçılığı yok olmuştur. Kalan 28 parça Eyüp oyuncağı, İstanbul Büyükşehir Belediyesi koleksiyonundadır, günümüzde sergilenmemektedir.

İkibinli yıllarda İstanbul'da ev kadınlarına oyuncak yapımını öğreterek Eyüp Oyuncakçılığını canlandırma girişimleri vardır.

2021 yılında Somut olmayan kültürel miras Türkiye ulusal envanterine girmiştir.

## Ayrıca bakınız

* Fatoş Oyuncakları

## Kaynakça
Eskil

**Eskil**, Aksaray iline bağlı bir ilçedir.

Eski kaynaklarda daha ziyade "Eski il" olarak geçen Eskil'in ilk kurulduğu yer bugün Gavuröreni olarak bilinen ve ilçenin daha kuzeyinde, Tuz Gölü'nün yakınında bulunan mevkiidir. Anadolu Selçuklu hakimiyeti ile birlikte Sultan II. Kılıçarslan tarafından Eskil ve çevresine Türk boyları yerleştirilerek bölge Türkleştirilmiştir.

Osmanlılar zamanında Eskil'in Eyalman' Vilayetine bağlı Esk-Kâlen Kazalar grubuna merkezlik Cumhurbaşkanlığı Osmanlı Avekaleilayşivi İl Yazıişleri defterinde belirtilmektedir. Geniş yerleşim yerlerine sahip Eskil'de tarihi kalıntılara rastlanılmaktadır. Böğet Köyü, Ortakuyu, Köşk, Hüyüklü, Mutlu, Çulfa, Sağsak ye Tosun Yaylalarında höyükler mevcut olup, mimari eser kalıntılarına rastlanılmaktadır.

Ortakuyu yaylasında Bizanslılardan kalma tiyatro kalıntıları günümüze ulaşmıştır. Bağdat yolu olarak bilinen tarihi yolun taş döşeli kısımlarına Bayramdüğün mevkiinde de rastlanılmaktadır.

Eskil merkezinde Selçuklu Hanedanı zamanından kalma Ulu Camii mevcuttur.

Eskil 1929 yılında belde statüsüne kavuşmuştur ve aynı tarihte Eskil Belediyesi kurulmuştur. 1989 yılına kadar Karakol, Taşkapı ve Taşkesik mahalleleri mevcutken bu tarihte mahalle sayısı 11'e yükseltilip, Merkez (5 Yayla), Karşıyaka (2 Yayla), Cumhuriyet (9 Yayla), Mimar Sinan (3 Yayla), Fatih (11 Yayla), Mithatpaşa (7 Yayla), Zafer (5 Yayla), Fevzi Çakmak (7 Yayla), Yıldırım (10 Yayla), Hürriyet (8 Yayla), İstiklal (10 Yayla) şeklinde düzenleme yapılmıştır. İlçeye bağlı Eşmekaya Belediyesi 1971 yılında kurulmuştur. Cami-i Kebir (4 Yayla), Yenimahalle (4 Yayla), Kayacık (3 Yayla), Yeşilyurt (6 Yayla) olmak üzere 4 mahalleden oluşmaktadır.

Eskil, 09.05.1990 tarih ve 3644 sayılı kanunla ilçe statüsüne getirilmiştir. İlçenin yüzölçümü 1.701&nbsp;km²dir. Eskil ilçesinin deniz seviyesinden ortalama yüksekliği 939 metredir.

İlçeye bağlı 1 belde ve 8 köy bulunmaktadır. Merkez İlçe Belediyesi toplam ilçe yüzölçümünün yaklaşık 2/3 ünü kapsamaktadır. Merkeze bağlı 11 mahalle mevcuttur. Merkez, Karşıyaka, Cumhuriyet, Mimar Sinan, Fatih, Mithat Paşa, Zafer, Fevzi Çakmak, Yıldırım, Hürriyet ve İstiklal mahalleleri.

İlçeye bağlı Eşmekaya Belediyesi 1971 yılında kurulmuştur. Camiikebir, Yeşilyurt, Yeni Mahalle ve Kayacık olmak üzere 4 mahalleden oluşmaktadır. Bu mahallelere bağlı 14 yayla bulunmaktadır.

Eskil ilçesine bağlı 8 adet köy bulunmaktadır. Bunlar: Böğet, Başaran, Güneşli, Bayramdüğün, Celil, Çukuryurt, Katrancı ve Sağsak. Bu köylere bağlı 14 yayla bulunmaktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Eskil Kaymakamlığı 
* Yerelnet
Güzelyurt, Aksaray

**Güzelyurt**, Aksaray'ın ilçesidir. Aksaray merkeze 45&nbsp;km, Ihlara Vadisi'ne ise 15&nbsp;km uzaklıktadır. İlçenin yüzölçümü 285 km²dir. Güzelyurt ilçe merkezinin deniz seviyesinden ortalama yüksekliği 1.501 metredir.

## Tarihçe
Eski adı Gelveri'dir. "Gelveri" kelimesi Rumca "güzel" ve "su" kelimelerinin birleşiminden oluşmuştur. Hıristiyanlığın yayılması için çalışan Ortodoks mezhebinin büyük azizlerinden Nenzili Gregor Güzelyurt'u önemli bir merkez haline getirmiştir.

Güzelyurt'ta yaşayan Rumlar, Türkiye-Yunanistan nüfus mübadelesinde Yunanistan'daki Kavala şehrine bağlı Nea Karvali beldesine, Selanik'te yaşayan Türkler de Güzelyurt'a yerleştirilmişti. Ayrıca ilçe, Niğde'den de göç almıştır. İlçe merkezinde otel olarak kullanılan bir manastır ve çukurda kalan mahallede büyük bir Ortodoks kilisesi, biraz yukarıda taş döşeli yol ve çevresinde mağara kiliseler görülebilir.

Güzelyurt'ta bulunan kiliseler:
* Yüksek Kilise
* Kızıl Kilise
* Silvişli Kilise
* Ahmatlı Kilise 
* Koç Kilisesi 
Ayrıca 1891 tarihinde kilise olarak inşa edilen ve hâlen cami olarak kullanılan kitabeli bir yapı da Güzelyurt'a ayrı bir özellik katmaktadır.

## Nüfus
İlçeye bağlı 11 köy vardır.

## Mutfak
* Gelveri ekmeği

## Galeri

GüzelyurtGregoriuskirche.jpg|Aziz Gregorius Kilisesi
GüzelyurtKircheInnen.jpg|Kilise iç kısmı
GüzelyurtKirchenfassade.jpg|Kilise kayalık cephesi
St. Gregory of Nazianzos.jpg|Aziz Gregorius Kilisesi (19. yy.)


## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Aksaray Valiliği
* Güzelyurt Kaymakamlığı
Kakao

**Kakao** (*Theobroma cacao*), 4-8 metre boyunda ebegümecigiller (Malvaceae) familyasından çikolata yapımında kullanılan bir bitki türü.

Doğal yetişme alanı Güney Amerika, Batı Afrika, Batı Hint Adaları olmakla beraber, Tropiklerin genelinde yetiştirilmektedir. Theobromin adlı bir alkaloit eldesinde ve *kakao yağı* eldesinde kullanıldığı gibi, kakaonun tohumları da çikolata yapımında kullanılmaktadır.

## Etimoloji
Kakao bitki cinsinin "Tanrıların yemeği" anlamına gelen bilimsel adı Theobroma Yunancada "tanrı" manasına gelen θεός (*theos*) ve "yemek" anlamına gelen βρῶμα (*broma*) kelimelerinden türemiştir.

## Dağılımı
Kakao ağacını doğal yetişme alanları And Dağları'nın etekleri ile Amazon ve Orinoco ırmaklarının havzalarının 200–400 m yakınlarındaki yükseltilerdir. Orta Amerika'ya Mayalar tarafından getirildiği sanılmaktadır. Ilık iklimlerde düzenli yağmur alan, verimli topraklarda yetişir.
## Tarihçe
Kakao Orta Amerika'da tarihin en eski dönemlerinden beri yetiştirilmekteydi. Veracruz Körfezi arkeolojik alanında bulunan Pre-Olmek dönemine ait kaplardan kakao üretiminin M.Ö 1750 yılına dayandığı görülmektedir. İspanyolların kıtayı keşiflerinden ve kolonisi haline getirmesinden sonra Avrupa'ya getirilen kakao, süt ile karıştırılarak kullanılmaya başlandı ve kısa sürede popüler oldu. Kakao tozu zamanla kakao yağı ile karıştırılarak bugünkü çikolata ortaya çıktı. Günümüzde çikolata ile birlikte kakao tozu ve yağı en faydalı besinlerdendir. Böğürtlen, ahududu, çilek, yabanmersini gibi meyveler ondan sonraki sırada yer alır.

## Üretim
Kakao, dünya çapında 70 bin kilometrekarenin üzerinde bir ekim alanına sahiptir. Üretimin % 40'ını gerçekleştiren Fildişi Sahili'ni, %15'er payları ile Gana ve Endonezya izlemektedir. Diğer kakao üreticileri, küçük miktarlarda olmakla beraber, Brezilya, Nijerya ve Kamerun'dur.

## Kullanımı
Kakao ağacının tohumları ya hemen ya da bir süre sonra mayanlandırılır ve ardından kurutulur. Böylece tohumun acı lezzeti kaybolur ve hoş bir koku meydana gelir. Bu taneler kavurularak, un haline getirilip yağı alınır. Sonra yeniden öğütülerek, toz halindeki kakao elde edilir. Kakao, sütle karıştırılıp içilir, ayrıca yağı alınmamış kakao tohumlarından çikolata yapılır.
## Kaynakça
Altay

**Altay**, birden fazla anlamda kullanılmaktadır. Bunların tamamı ya da bir kısmı aşağıda sıralanmıştır.
## Yerler
* Altay Dağları: Orta Asyada Çin, Rusya, Moğolistan ve Kazakistan arasında çevre ahalisinin büyük çoğunluğu Türk kökenli kişilerin oluşturduğu yüksek dağlık alanlar.

### Moğolistan'da
* Altay ilçesi: Moğolistan'ın Bayan Ölgii ilinin bir ilçesi.
* Altay ilçesi: Moğolistan'ın Hovd ilinin bir ilçesi.
* Altay şehri: Moğolistan'ın güneybatısındaki Gov (Gobi) Altay ilinin merkezi olan şehir.
* Gobi Altay ili: Moğolistan'ın güneybatısındaki il

### Rusya'da
* Altay Cumhuriyeti - Rusya'da bir özerk Türk cumhuriyeti.
* Altay Krayı: Rusya Federasyonu'nda bir diyar.
* Altay aymağı: Rusya Federasyonu Hakasya Cumhuriyetinde bir ilçe.

### Çin'de
* Altay İli - Çin'in Sincan Uygur Özerk Bölgesi'nde bir il.
* Altay şehri: Doğu Türkistanın İli Kazak Özerk Bölgesini'nin Altay

## Spor
* Altay Spor Kulübü
* Alsancak Stadyumu

## Diller ve Etnik Gruplar
* Altayca
* Altaylar
* Altay dilleri

## Kişiler
* Adil Altay - Türk siyasetçi
* Altay - Türk şarkıcı
* Altay Bayındır - Türk futbolcu
* Altay Dağdelen - Türk eski futbolcu, teknik direktör
* Altay Erol - Türk mimar
* Altay Martı - Türk hekim, karikatürist ve yazar
* Altay Sersenulı Amanjolov - Kazak Türkolog
* Altay Utkan - Türk bürokrat
* Altay Yavuzaslan - Türk eski futbolcu
* Aslı Altaylar - Türk dizi ve film oyucusu
* Ayfer Akansel Altay - Türk çevirmen
* Cemil Altay - Türk siyasetçi
* Çetin Altay - Türk oyuncu
* Engin Altay - Türk siyasetçi
* Fahrettin Altay - Türk asker ve siyasetçi
* Fethi Altay - Türk siyasetçi, eğitmen, denetçi, kontrolör ve şeftir
* Halife Altay - Kazak Türklerinden yazar, din ve sosyal bilimci
* Hasan Altay - Türk siyasetçi
* Kadri Altay - Türk siyasetçi
* Mehmet Altay - Türk siyasetçi
* Orhan Altay - Türk futbolcu
* Selin Altay - Türk oyuncu
* Seray Altay - Türk millî voleybolcu

## Diğer Kullanımlar
* Altay (tank) - Türk ana muharebe tankı
* Altay Havalimanı - Altay İli'nde havalimanı.
* Altay Han - Türk dağ tanrısı.
TÜBİTAK Hizmet Ödülü

Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) tarafından Hizmet Ödülü, bilim insanı yetiştirmek, kendi bilim dalını kurumsallaşmasına katkıda bulunmak, bilimsel kurum kurmak yoluyla bilime üstün hizmet edenlere verilir. Ödüllere ilişkin duyuru her yıl ekim ayı içinde yapılır.

## Geçmiş Yıllarda Bu Ödülü Alanlar
* 1969 Y. Müh. Zihni Derin
* 1971 Prof. Dr. Mustafa İnan
* 1971 Prof. Dr. Bekir Alkan 
* 1972 Prof. Dr. Fahir Yeniçay
* 1972 Ord. Prof. Dr. Tevfik Sağlam
* 1973 Prof. Dr. Fatin Gökmen
* 1973 Ord. Prof. Dr. Akil M. Özden
* 1974 Ord. Prof. Ata Nutku
* 1974 Prof. Dr. Hamdi Suat Aknar
* 1975 Ord. Prof. Dr. Süheyl Ünver
* 1975 Ord. Prof. Hulusi Behçet
* 1975 Nuri Şeker
* 1976 Ord. Prof. Hilmi İleri
* 1977 Ord. Prof. Dr. Aydın Sayılı
* 1977 Ord. Prof. Dr. Kerim Erim
* 1977 Ord. Prof. Dr. Ahmet Hamdi Peynircioğlu
* 1978 Ord. Prof. Emin Onat 
* 1978 Prof. Dr. İhsan Doğramacı
* 1978 Prof. Dr. Şeref Zileli
* 1978 Prof. Dr. Mustafa Uluöz
* 1979 Prof. Dr. H. Nafiz Pamir
* 1979 Ord. Prof. Bedri Karafakıoğlu
* 1979 Prof. Dr. Reşat Garan
* 1979 Prof. Dr. Sabahattin Özbek 
* 1980 Prof. Dr. Tarık Özker
* 1980 Prof. Dr. Fikret Saatçioğlu 
* 1981 Prof. Dr. Fikret Kortel
* 1981 Prof. Dr. Macit Erbudak
* 1981 Prof. Dr. Mustafa Parlar
* 1981 Prof. Dr. H. Nüzhet Terem
* 1982 Prof. Dr. Muhtar Başoğlu
* 1982 Prof. Dr. Nazım Terzioğlu
* 1983 Prof. Dr. Sait Akpınar
* 1983 Asım Zihnioğlu
* 1983 Ord. Prof. Dr. İhsan Şükrü Aksel
* 1983 Dr. Hamdi Açan
* 1983 Prof. Dr. Mustafa Santur
* 1983 Y. Müh. Hacim Kamoy
* 1984 Ord. Prof. İlhami Civaoğlu
* 1984 Prof. Dr. Nusret Karasu
* 1986 Prof. Dr. Zafer Paykoç
* 1986 Prof. Dr. Orhan Düzgüneş
* 1986 Dr. Kazım Türkoğlu
* 1987 Prof. Dr. Ekrem Göksu
* 1987 Prof. Dr. Necmi Sönmez
* 1989 Prof. Mustafa Aytaç
* 1989 Prof. Dr. Cahit Örgen 
* 1989 Prof. Dr. Sabiha Özgür
* 1990 Prof. Dr. Adnan Çakıroğlu
* 1990 Prof. Dr. Ahmet Hulusi Köker
* 1990 Dr. Ayten Güvender
* 1990 Prof.Dr. Remzi Geldiay
* 1991 Prof. Dr. Remziye Hisar
* 1991 Ord. Prof. Dr. Ratip Berker
* 1991 Mehmet Ozan Sungurlu
* 1992 Prof. Dr. Kazım Ergin
* 1992 Prof. Dr.Duran Leblebici
* 1992 Prof. Dr. Selahattin Koloğlu 
* 1993 Prof. Lütfullah Ulukan
* 1993 Prof. Dr. Nusret Fişek
* 1993 Prof. Dr. Mithat Özsan 
* 1994 Prof. Dr. İ. Akif Kansu
* 1994 Doğan Kuban
* 1994 Prof. Dr. Kamile Şevki Mutlu
* 1995 Dr. Hüseyin Demir
* 1995 Prof. Dr. Nurhan Avman
* 1995 Prof. Dr. Şükrü Kaymakçalan 
* 1996 Prof. Dr. Abdullah Kızılırmak
* 1996 Prof. Dr. Rıdvan Ege 
* 1996 Prof. Dr. Sadi Sun 
* 1997 Prof. Dr. Tevfik Karabağ
* 1997 Prof. Dr. İmran Özalp 
* 1997 Prof. Dr. Mehmet Nimet Özdaş 
* 1998 Prof. Dr. Sırrı Erinç
* 1998 Prof. Dr. Asuman Ü. Müftüoğlu
* 1999 Prof. Dr. Asuman Baytop
* 1999 Dr. Fikret Yücel 
* 2000 Prof. Tulu Baytin
* 2000 Prof. Dr. Sadık Kakaç
* 2002 Prof. Dr. Ali Rıza Berkem 
* 2002 Prof. Dr. Aykut Erbengi
* 2002 Prof. Dr. Ekrem Kün
* 2003 Prof. Dr. Teoman Özalp
* 2004 Prof. Dr. Cevat Erder
* 2004 Prof. Dr. Altan Günalp
* 2006 Ord. Prof. Dr. Muhiddin Erel
* 2006 Prof. Dr. İlhan Tekeli
Murat Uyurkulak

**Murat Uyurkulak** (d. 1 Ocak 1972, Aydın), Türk çevirmen ve yazardır.

Uzun süre Radikal gazetesinin dış haberler bölümünde çalıştı. Milliyet Sanat, Gate, Radikal Kitap gibi dergilerde yazıları yayımlandı. İlk romanı "Tol", Mahir Günşiray'ın yönetmenliğiyle Tiyatro Oyunevi tarafından sahneye uyarlandı. "Tol", 2008'de "*Zorn"* adıyla Almanya'da, 2010'da Fransa'da, 2016'da da İtalya'da yayımlandı.

Yazılarını yayımladığı internetteki "Afili Filintalar" oluşumundan, bazı yazarların Reyhanlı saldırısı ve Gezi direnişi karşısında takındıkları tutum nedeniyle ayrıldı.

2016'da "Babam ve Ailesi" başlıklı TV dizisinin senaryo ekibinde yer aldı.

Mart 2017'de kapatılan Özgür Gündem gazetesi ile dayanışma amacıyla nöbetçi yayın yönetmenliği yaptığı için açılan davada Terörle Mücadele Kanunu'nun (TMK) 7/2 maddesi (Terör örgütü propagandası yapmak) ve 6/2. maddesini (Terör örgütlerinin bildiri veya açıklamalarını basma veya yayınlamak) ihlalden yargılandı. Yargı kararı sonucunda 15 ay hapse mahkûm edildi. Cezası ertelendi.

## Filmografi

## Eserleri
* Tol-Bir İntikam Romanı (2002) 
** Tol, Kürtçe 'intikam' anlamına gelir. 
* Har-Bir Kıyamet Romanı (2006)
** "Hakikatin yerine hakiki olmayanı koymak ne kadar da zordu. Zor, ama bir o kadar da zevkliydi. Bir kez hakikat hudutlarını aştığında, akıl zehir gibi işlemeye başlıyor, kelimeler tuhaf bir kudret ediniyordu. Zira kelime, artık kelimeden fazla bir şey olduğunu biliyordu." 
* Bazuka (Hikâyeler-2011) 
** Tutkular Kitaplığı, Kurtuluş On İki, Kuş Yuvası, Pembe, Aşk, Yalnızlık ve Bazuka, Şarap, Derviş, Kırmızı ve Gülsüm 
* Merhume (2016)
** "Murat Uyurkulak, Merhume'de sokağın dilinden, o hep hasretini çektiğimiz, cinsiyetsiz bir dil; cümle kötülüğün, pisliğin içinden, var olduğunu umut ettiğimiz, tertemiz, iyicil bir ruh çıkarıyor."
*Delibo (Nisan 2020)
*Hoca, Baba, Amca, Ben (Hikayeler, Mart 2021)

## Popüler kültürde
Behzat Ç. dizisinde polislerin Tol romanını okuduğu bir sahneye yer verildi.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Metis Yayınları sitesinde yazar ile ilgili bilgi.
*İktidar ve Öteki İlişkisi Bağlamında Murat Uyurkulak Romanları
*Özgür Gündem, köşe yazıları 
* Afili filintalar yazar sayfası
*[[IMDB]'de Murat Uyurkulak]
Trablus Antlaşması

**Trablus Antlaşması** veya **ABD - Osmanlı Sözleşmesi**, 4 Kasım 1796 tarihinde ABD ile Osmanlı İmparatorluğu arasında imzalanan yardımlaşma ve ticaret antlaşmasıdır.

## Tarihçe
1783 yılında, Avrupa standartlarına göre mütevazı da olsa, yeni bir denizci devlet olan ABD, denizlerde tek başına bayrak gezdirmeye başladı. 25 Temmuz 1785'te, Atlas Okyanusu'nda Cadiz açıklarında, bu yeni bayrağı taşıyan ilk gemi Cezayir açıklarında Osmanlı gemileri tarafından ele geçirildi. Bu gemi, Boston limanına bağlı, Kaptan Isaak Stevens'in idaresindeki Maria idi. Arkasından, Philadelphia limanına bağlı, Kaptan O'Brien'in Dauphin'i de aynı akıbete uğradı. 1793 Ekim ve Kasım aylarında 11 ABD gemisi daha Osmanlıların eline geçti. Amerikan Kongresi, 27 Mart 1794 yılında, Osmanlı denizcilerine karşı koyacak güçte savaş gemileri inşa edilmesi veya satın alınması için, Başkan George Washington'a 700.000 altına yakın harcama yetkisi verdi.

## Önemi

5 Eylül 1795'te ABD bu tehdide karşı bir anlaşma yapmayı kabul etti. Bu anlaşmaya göre ABD, Cezayir'deki esirlerin iadesi ve gerek Atlas Okyanusu'nda, gerekse Akdeniz'de ABD sancağı taşıyan hiçbir gemiye dokunulmaması karşılığında, tek sefer mahsus 642.000 altın ve yılda 12.000 Osmanlı altını (21.600 dolar) ödeyecekti. Dili Türkçe olan ve 22 maddeden oluşan anlaşmaya, Amerika Birleşik Devletleri adına Joseph Donaldson ve Osmanlı adına Cezayir Beylerbeyi Cezayirli Hasan Paşa, namıdiğer Hasan Dayı, imza attı. Bu, ABD'nin iki asrı aşkın tarihinde, yabancı bir dille imzalanan tek anlaşması olduğu gibi, yabancı bir devlete vergi ödenmesini kabul eden tek ABD belgesidir. ABD, 22 maddelik bu antlaşmaya 1818 yılına kadar bağlı kalmıştır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Hunter Miller, ed. (1931), *Treaties and Other International Acts of the United States of America*.
Mareşal (Türkiye)

**Mareşal**, Türk Kara Kuvvetleri ve Türk Hava Kuvvetlerinde en yüksek askerî rütbe. Türk Deniz Kuvvetlerindeki karşılığı büyükamiraldir. Bu rütbe en yüksek askerî rütbe olmakla beraber diğer rütbelerden önemli bir farkı kıdem ve bekleme ile kazanılamamasıdır. Mareşal unvanı, savaşta üstün yararlılıkları görülen ve en az orgeneral ya da oramiral rütbesine sahip subaylara Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından ilgili kanuna dayanarak verilir. NATO kodu OF-10'dur.

Türkiye Cumhuriyeti tarihinde bu rütbeyi kazanan iki komutan bulunmaktadır. Sakarya Meydan Muharebesi'nden sonra Fevzi Paşa ve İsmet Paşa'nın önerisi ve Türkiye Büyük Millet Meclisinin kararı ile 19 Eylül 1921 tarihinde Mustafa Kemal Atatürk'e mareşal rütbesi verildi. 31 Ağustos 1922'de Fevzi Çakmak'a Dumlupınar Meydan Muharebesi ve Büyük Taarruz'daki başarılarından dolayı Mustafa Kemal'in teklifiyle Büyük Millet Meclisi tarafından mareşallik rütbesi tevcih edildi.

## Köken bilimi
Mareşal sözcüğü Türkçeye Fransızca *maréchal* kelimesinden geçmiştir. *Maréchal* (nalbant, komutan) sözcüğü, Latince kökenli *mariscalcus* sözcüğünden gelir. Latince *Mariscalcus* kelimesi, Cermence (Eski Almanca) *at* ve *uşak* kelimelerinden unsurlar taşır.

## Tarihçe
### Osmanlı Devleti

### Türkiye Cumhuriyeti
Müşîr, 1923-1935 yılları arasında Türkiye Cumhuriyeti'ndeki en yüksek askerî rütbedir. 10 Haziran 1935 tarihinde kabul edilen
“2771 sayılı Ordu Dâhili Hizmet Kanunu” ile Türkçe karşılığı mareşal olmuştur.

Türk Silahlı Kuvvetleri'nde savaşta olağanüstü yararlılıkları görülen en az orgeneral (denizci ise oramiral) rütbesine sahip hayattaki ya da ölmüş olan orgenerallere, TBMM tarafından kanunla verilen bir askerî rütbedir. Bu rütbe yukarıda belirtilen şartlar haricinde süre beklemeyle kazanılamamaktadır.

Günümüze kadar iki asker müşir (mareşal) rütbesine terfi ettirildi:

## Rütbeler
### Türkiye

Dosya:Turkey-army-OF-10.svg|1947'den beri kullanımda olan *mareşal* rütbe işareti (Türk Kara Kuvvetleri ve Türk Hava Kuvvetleri)
Dosya:Turkey-Army-OF-10 (1935-1947).svg|alt=|1935-1947 arası kullanılan *mareşal* rütbe işareti (Türk Kara Kuvvetleri ve Türk Hava Kuvvetleri)
Dosya:Turkey-Army-OF-10 (1933-1935).svg|alt=|1933-1935 arası kullanılan *müşîr* rütbe işareti (Türk Kara Kuvvetleri ve Türk Hava Kuvvetleri)
Dosya:Müşir24u.png|alt=|1924-1933 arası kullanılan *müşîr* rütbe işareti (Türk Kara Kuvvetleri ve Türk Hava Kuvvetleri)
Dosya:Müşir20.png|alt=|1920-1924 arası kullanılan *müşîr* rütbe işareti (Türk Kara Kuvvetleri ve Türk Hava Kuvvetleri)


### Osmanlı Devleti

Dosya:Ottoman-Army-OF-10.svg|alt=|1909-1922 arası kullanılan *müşîr* rütbe işareti (Osmanlı Ordusu)
Dosya:Mareşal.svg|alt=|1876-1909 arası kullanılan *müşîr* rütbe işareti (Osmanlı Ordusu)
Dosya:Yaveran-ı hazreti şehriyari dış.svg|alt=|1856-1876 arası kullanılan *müşîr* rütbe işareti (Osmanlı Ordusu)


## Notlar

## Kaynakça
Uzman erbaş

**Uzman erbaş**, Kara Kuvvetleri Komutanlığı Hava Kuvvetleri Komutanlığı, Deniz Kuvvetleri Komutanlığı, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı emrinde görevli olan ve 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu hükümlerine göre sözleşmeli olarak istihdam edilen uzman çavuş ve uzman onbaşı rütbelerinde, erbaş statüsüne emsal askerî personeli ifade eder.

Uzman erbaşlar yönetmelikte belirtilen kriterleri taşıdıklarında, aldıkları eğitime müteakiben uzman çavuş veya uzman onbaşı rütbesiyle göreve başlamaktadırlar. Bununla birlikte tüm uzman erbaşlar, kurs aşamasında çavuş veya onbaşı rütbesi ile eğitim görmekte, kursu tamamlayarak göreve başlamalarının ardından uzman çavuş veya uzman onbaşı rütbesi ile görev yerlerine atamaları yapılmaktadır.

### Uzman çavuş

**Uzman çavuş, **en az ortaöğretim veya dengi okul mezunu çavuşlar veya en az ilköğretim okulu mezunu olup, muvazzaflık hizmetini çavuş rütbesi ile tamamlayanlardan, muvazzaflık hizmetini müteakip Türk Silâhlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı, Sahil Güvenlik Komutanlığında devamlılık arz eden teknik ve kritik görev yerlerinde veya çavuş kadro görev yerlerinde, Uzman Erbaş Kanun esaslarına göre istihdam edilenler ile yönetmelikte belirtilen esaslara göre uzman onbaşılıktan uzman çavuşluğa geçirilen askeri şahısları ifade eder.

### Uzman onbaşı

**Uzman onbaşı**, en az ilköğretim okulu veya dengi okul mezunu olup, muvazzaflık (askerlik) hizmetini müteakiben, Türk Silahlı Kuvvetlerinin devamlılık arz eden teknik ve kritik uzmanlık görev yerlerinde istihdam edilen askeri şahısları ifade eder.

## Rütbeler

## Kaynakça
M.V.A.B.

***M.V.A.B*** ya da ***Mazeretim Var Asabiyim Ben***, Mazhar-Fuat-Özkan'ın 8. stüdyo albümü. Bu albümde grup, yurtdışında David Bowie, Iggy Pop gibi önemli isimlerle çalışmış müzik adamı Erdal Kızılçay ile çalıştı. Albümün çıkış şarkısı albümle aynı adı taşıyan şarkıydı. İkinci klip ise sözlerini Fikret Kızılok'un yazdığı "Sakın Gelme"ye çekildi. Bir şarkı dışında bütün şarkıların sözlerinin ya da bestelerinin altında MFÖ üyelerinin imzası vardır. Bunun yanında Cüneyd Kosal bestesi "Hüseynî İlâhi" ya da "Bir Dertliyim Derdim Vardır" adıyla bilinen bir ilahinin "Allah Allah" adıyla yapılmış yeni bir düzenlemesi de albümde yer almaktadır. Bu albümden sonra grup, uzun bir süre müziğe ara verdi ve grup üyeleri solo çalışmalarına odaklandı.

## Albüm Şarkıları
# "Mazeretim Var Asabiyim Ben" (3:41) (Söz: Mazhar Alanson, Müzik: Mazhar Alanson, Fuat Güner, Özkan Uğur)
# "Allah Allah" (4:03) (Söz: Niyazi Mısri, Nizamoğlu Seyyid Seyfullah, Müzik: Cüneyd Kosal)
# "Sakın Gelme" (2:46) (Söz: Fikret Kızılok, Müzik: Fuat Güner)
# "Belalın Oldum" (3:20) (Söz-Müzik: Mazhar Alanson)
# "Leylayım" (2:44) (Söz: Mazhar Alanson, Müzik: Özkan Uğur)
# "Ağlamadan" (3:19) (Söz: İsmet Özel, Müzik: Mazhar Alanson)
# "Acayip Haldeyim" (3:18) (Söz: Mazhar Alanson, Müzik: Özkan Uğur)
# "İstedim" (4:05) (Söz-Müzik: Fuat Güner)
# "Para Gelince Aşka" (3:11) (Söz-Müzik: Fuat Güner)
# "Bilmem Nedendir" (3:02) (Söz: Mazhar Alanson, Melih Ziya Sezer, Müzik: Özkan Uğur)
# "Rüyalar" (4:06) (Söz-Müzik: Mazhar Alanson)

## Künye
* Mazhar Alanson: Solist ve vokal
* Fuat Güner: Solist, vokal, akustik ve elektrik gitar
* Özkan Uğur: Solist, vokal ve bas gitar
* Deniz Selman: Mey
* Erdal Kızılçay: Gitar, midi bass, perdesiz bass, keyboard ve davul programlama
* Ercan Irmak: Ney
* FRS Matbaacılık: Baskı
* Güray Hafiftaş: Bağlama
* Hugeu: Kayıt asistanı
* Melki Stüdyoları: Kayıt
* Plus XXX Stüdyoları Paris: Kayıt
* Raks Müzik: Yapım
* S Müzik / Sacit Süha Dilek: Prodüksiyon
* Sadık Kuyaş: Prodüksiyon menajeri
* Sevil Sert: Fotoğraf

## Kaynakça
Collection (MFÖ albümü)

**Collection,** 2003 tarihli MFÖ albümü. 1989'da çıkan ''The Best of MFÖ'''den sonra grubun çıkardığı ikinci toplama albüm olan *Collection*, bir önceki best of'un aksine, grubun daha az bilinen şarkılarına odaklanmış ve bu şarkıları yeniden kaydetmiştir.

## Tarihçe
1995 tarihli ''M.V.A.B'' albümü sonrası bir duraklama dönemine giren grup, Kasım 2002'de Doğan Müzik Company ile anlaşan grup, müzik hayatına bir toplama albüm ile dönmeye karar verdi. Yapımcıların yeni bir şarkı isteği üzerine bestelenen "Enayi Miyim Ben?" adlı bir beste dışında tamamen eski MFÖ şarkılarının yeni düzenlemelerinden oluşan bu albümde sadece "Gözyaşlarımızı Bitti Mi Sandın?" ve "Ele Güne Karşı", *The Best of MFÖ*'de yer almıştı. Albümde ''No Problem'''den ve ''Ele Güne Karşı Yapayalnız'''dan dörder, ''Geldiler'' ve ''Vak the Rock'''tan ise ikişer şarkı yer aldı. ''Peki Peki Anladık'', ''Dönmem Yolumdan'', ''Agannaga Rüşvet'' ve *M.V.A.B.* ise albümde temsil edilmedi.

Haziran 2002'de daha sonra Collection'da yayınlanacak "Ele Güne Karşı" ve "Yalnızlar Garı" düzenlemeleri MFÖ adı altında bir single olarak piyasaya sürüldü. Albümden "Tam Ortasındayım" şarkısına klip çekildi.

## Albümdeki şarkılar
# "Nerdeyiz" (3:46) (Söz: Mazhar Alanson, Müzik: Mazhar Alanson, Fuat Güner)
# "Yalnızlar Garı" (3:26) (Söz-Müzik: Mazhar Alanson)
# "Olmuyor Olamıyor" (3:47) (Söz-Müzik: Fuat Güner)
# "Tam Ortasındayım" (2:55) (Söz-Müzik: Mazhar Alanson)
# "Uç Oldum" (2:52) (Söz: Mazhar Alanson, Müzik: Fuat Güner)
# "Sevdim Bir Kere" (3:24) (Söz-Müzik: Fuat Güner)
# "Muhabbetler Sana Doğru" (2:56) (Söz-Müzik: Mazhar Alanson)
# "Adımız Miskindir Bizim" (3:58) (Söz: Yunus Emre, Müzik: Mazhar Alanson)
# "Sen ve Ben" (3:37) (Söz-Müzik: Mazhar Alanson)
# "Gözyaşlarımızı Bitti mi Sandın?" (3:46) (Söz-Müzik: Mazhar Alanson)
# "Enayi Miyim Ben?" (3:13) (Söz: Mazhar Alanson, Müzik: Mazhar Alanson, Fuat Güner, Özkan Uğur)
# "Sude" (3:47) (Söz: Mazhar Alanson, Özkan Uğur, Müzik: Mazhar Alanson)
# "Ele Güne Karşı" (3:11) (Söz: Mazhar Alanson, Müzik: Fuat Güner)

## Kaynakça
Tekteker

**Tekteker**, bir tane tekeri olan ve kas gücü ile giden pedallı bir araçtır. Çoğunlukla spor veya gösteri amaçlı kullanılır.

Elektrik enerjisi ile çalışan ve jiroskop teknolojisinden yararlanan türleri de vardır. Nadir olarak şehir içi kısa mesafelerde (20 kilometreye kadar) kullanır.

## Tanım

Adından da anlaşılacağı gibi, tekteker bir tane tekerleği olan ve kas gücü ile giden pedallı bir araçtır.

Kadro, tekerlek ve sele ana parçalarından oluşur. Kadrosu bisiklet maşasını andırır, fakat bazı bisiklet maşaları gibi uçlara doğru eğimli değil, düzdür. 
Tekerleği normal bir bisiklet tekerleği gibidir fakat göbek bir milin etrafında değil, mil ile birlikte döner.

Pedal kolları göbeğe sabitlenmiştir. Bu nedenle, tektekerin tekerleği bisikletinki gibi pedallardan bağımsız olarak dönmez.

Tekerlek ile birlikte pedallar da döner. Yani, yokuş aşağı da olsa sürücü pedal çevirmek zorundadır.
Kadronun uçları, göbeğin iki tarafındaki rulmanlar üzerinde durur. Tekerlek, rullmanlar sayesinde döner. Sele, yüksekliği ayarlanabilir şekilde bir adaptör ile kadroya bağlıdır.

Teker büyüklüklerine göre farklı amaçlar için kullanılan tektekerler vardır. Teker seçimi kişinin bacak boyuna ve kullanım amacına göre değişebilir.12, 16, 18, 20, 24, 29, 36 inç çaplarında tekerler vardır. Uzun yol sürümü için büyük tekerlekli olanları tercih edilir. Gösteri amaçlı ise daha küçük tekerler manevra alanları kolay olduğu için tercih sebebidir. Düz yol dışında arazide kullanmak için lastiği dağ bisikleti lastiğini andıran kadrosu da buna göre daha sağlam, pedalları daha geniş olan türleri de bulunmaktadır. İngilizcede buna dağ tektekeri () veya kısaca 'muni' de denir.

Tekteker basketbol veya hokey oynamak, ip atlamak, cambazlık ve hokkabazlık yapmak gibi çeşitli gösterilerde de kullanılmaktadır.

## Sürüş

Tekteker, bisiklet gibi pedallar çevrilerek sürülür. Bisikletten farklı olarak sürücü sadece yanlara doğru değil, öne ve arkaya doğru düşmemek için de dengeyi sağlamak zorundadır. Bunu, vücudunun üst kısmını öne ve arkaya hareket ettirerek, yani ağırlık merkezini değiştirerek yapar.

## Kaynakça
Ütopya (anlam ayrımı)

**[[Ütopya]]**, gerçekleştirilmesi imkânsız tasarı veya düşünce. Şu anlamlara da gelebilir:

* ''Ütopya'' (kitap), Thomas More tarafından kaleme alınan aynı isimdeki eser.
* "Ütopya" (yarışma), Tv8 tarafından yayınlanan yarışma
Katyuşa

**Katyuşa** şu anlamlara gelebilir:

* Katyuşa (silah) (*Savaş aracı*)
* Katyuşa (şarkı) Rus savaş Türküsü
* Katerina'nın kısaltılmışı
* Katyuşa (roman kahramanı) Tolstoy'un Diriliş romanının başkahramanlarından.
Katyuşa (silah)

**Katyuşa** (Rusça: Катюша), Sovyet yapımı bir çoknamlulu roketatardır. II. Dünya Savaşı'nda Sovyetler Birliği tarafından kullanılan bir silahtır. Uzunca bir dönem savaşın en büyük sırlarından biri olmuştur. Bu silahın düşman eline geçmesinden korkan Sovyetler ancak gizli servis ajanlarının kullanmasına izin veriyorlardı. Katyuşa (Katerina -> Katya -> Katyuşa) adı ünlü Rus savaş türküsü Katyuşa'dan geliyordu. Alman askerleri ona atılırken çıkardığı, ıslığa benzer ses yüzünden Stalinsorgel (Stalin'in orgu) adını vermişlerdi. Katyuşa'lar kamyonların (Studebaker US6s, ZIS-6), tankların, traktörlerin veya uçakların üzerine monte edilebiliyorlardı. Katyuşa'lar Sovyetler tarafından düşman üzerinde korku ve şok oluşturmak için toplu halde kullanılmışlardır. İsabetsiz atışlarına rağmen toplu piyade hedeflerine karşı çok etkili olmuşlardır. Lübnan'da Hizbullah saldırılarında da kullanılmıştır. ABD merkezli düşünce kuruluşu&nbsp;*[[Atlantic Council]]*&nbsp;tarafından yapılan analizde, 2016 yılında Kilis'e atılan roketlerin Katyuşa olduğu belirtilmiştir. 

## Tasarım özellikleri
Katyuşa'lar Almanların Nebelwerfer adlı roket havanına karşı geliştirilmiştir. Aslında tasarımı çok basittir roketleri atmak için ray şeklinde çubuklar ve onları aşağı yukarı oynatmaya yarayan basit bir mekanizma üstüne kuruludur.

Katyuşalar anti-piyade silahı olarak tasarlanmışlardır. Alman askerleri üzerinde bu kadar korku oluşturan başka bir silah yoktur. Aynı zamanda tanklara karşı da etkili bir şekilde kullanılmıştır. İsabet ettiğinde çoğu Alman tankını delebilecek güce sahipti.

Katyuşaların ZIS-6 üstüne monte edilmiş modeli BM-13'ler en çok üretilen Katyuşa çeşitlemesidir.

Maksimum menzili 20 kilometredir, BM-13 modelinin hedefte etki alanı yaklaşık 400,000 m²'dir.

## Fotoğraflar

Dosya:Katyusha rockets closeup.jpg|Katyuşanın roketleri roket çubuklarında
Dosya:BM-13 RB.jpg|BM-13 Katyuşa Studebaker US6 üstünde, önden görünüş
Dosya:BM-13 RB2.jpg|BM-13 Katyuşa Studebaker US6 üstünde, yandan görünüş


## Ayrıca bakınız
* Katyuşa (şarkı)

## Kaynakça
Düzine

**Düzine**, 12'li gruplara verilen isimdir. 1 Düzine içerisinde 12 adet eleman bulunur. Grupta bulunan elemanların tıpkı küme kavramında olduğu gibi en az bir ortak noktası olmalıdır. Latincedeki *duodecim* kelimesinden türemiştir. Eski Mezopotamya'da onikilik sayma sistemi kullanılırdı. On iki düzineye (12x12) de gross denir.
Bir (Pentagram albümü)

**Bir**, Pentagram'ın 6. albümüdür. 2000 yılında Türkiye'de meydana gelen ve bazı medya kuruluşlarının kışkırtmasıyla ortaya çıkan satanizm tartışmalarının hedefi haline gelen grup, bu konuda bir çalışma yapma ihtiyacı duymuş ve Türk tasavvuf düşüncesi, halk şiiri ve modern müzik anlayışını harmanlayarak ortaya **Bir** albümünü çıkarmıştır.

Pentagram'ın tamamıyle Türkçe sözlü ilk albümüdür. *Tigris*, *Mezarkabul, For Those Who Died Alone (F.T.W.D.A.)* ve *Kam* parçaları enstrümantaldir. *Şeytan Bunun Neresinde* Aşık Dertli'nin eserinden rock müziğe uyarlamadır. *Bu Alemi Gören Sensin* parçasının sözleri ise Aşık Veysel'in aynı adlı şiiridir, beste Pentagram'a aittir.

## Parça listesi
# Tigris
# Bir
# Şeytan Bunun Neresinde
# Bu Alemi Gören Sensin
# Mezarkabul
# Sır
# Kam
# Ölümlü
# For Those Who Died Alone (F.T.W.D.A.)
Susilo Bambang Yudhoyono

**Susilo Bambang Yudhoyono** (d. 9 Eylül 1949, Pacitan, Endonezya), Endonezya'nın 6. devlet başkanı. Ülkede demokratik yollarla seçilen ilk devlet başkanıdır. İsminin baş harflerinden oluşan **SBY** kısaltması ile de tanınır.

Bir ordu subayının oğlu olan Susilo Bambang Yudhoyono, 1973'te Endonezya Askerî Akademisi'nden mezun oldu. 2 yıl sonra Endonezya güvenlik güçleri Doğu Timor'u işgal etti. Bu işgalde görev alan Yudhoyono, çeşitli savaş suçları ile suçlandı ancak hiçbir zaman spesifik bir hareketinden ötürü ceza almadı. 1980'lerde ABD'de işletme yüksek lisansı yaptı. 1995-1996'da Bosna'da görev yaptı.

2000'de Abdurrahman Wahid hükûmetine katılmak için ordudan ayrıldı. Madencilikten Sorumlu Bakan iken Güvenlik ve Dışişleri Bakanlığı görevine geldi. Başkan Wahid'in fiziksel yetersizliklerinden ötürü hükûmette en baskın figür olarak öne çıktı. 1 yıl sonra Cumhurbaşkanı Wahid'in olağanüstü hâl ilan edilmesi isteğine karşı gelerek hükûmetten ayrıldı. Bu nedenle liberal biri olarak tanındı.

İstifasından hemen sonra Yeni başkan Megawati Sukarnoputri tarafından aynı göreve getirildi. 2002'de Bali'de gerçekleşen ve 200 kişinin ölümüne neden olan bombalama olayı sonrasında terörle mücadelede kararlılık göstererek takdir topladı. Mart 2004'te başkan ve eşi ile kamuoyu önünde yaptığı bir ağız dalaşından sonra istifa etti. İstifaları onun ilke sahibi olarak tanınmasını sağladı ve başarısız hükûmetlerde görev almasına rağmen halk gözünde popülaritesini korumasına yardım etti.

Eylül 2004'teki seçimlerde oyların %60'ını alarak Megawati Sukarnoputri'nin yerine cumhurbaşkanı seçildi. Cumhurbaşkanlığı seçimlerinden 2 gün önce Ziraat Ekonomisi alanında doktora derecesini alan Yudhoyono, evli ve iki çocuk sahibidir.
Piknik (anlam ayrımı)

***[[Piknik]]** kelime olarak.
:a) kırda yenen yemek.
:b) açık alanda yemek yemek, eğlenmek için yapılan günübirlik gezinti.
:c) suyu, yeşilliği olan mesire yeri anlamlarına gelir.

*Piknik (çizgi roman) Piyale Madra'nın çizgi bantı
*Piknik (film)
Piknik (film)

**Piknik** (İngilizce: *Picnic*).

* 1955 ABD yapımı Piknik (film, 1955) .

Diğerleri:

* Yönetmenliğini Curtis Harrington'ın yaptığı 1948 ABD yapımı kısa film.
* Başrollerini Guru Dutt ve Sadhana'nın paylaştığı 1964 Hindistan yapımı film.
* Yönetmenliğini Shaheed Latif'in yaptığı, başrolünü Anand Bakshi'nin üstlendiği 1966 Hindistan yapımı film.
* Yönetmenliğini Ladislav Smocek, Vladimír Sís'in üstlendiği; başrollerini Jirí Hálek (Rozden) ve Pavel Landovský'nin (Burda) paylaştığı 1967 Çekoslovakya yapımı film.
* Yönetmenliğini Sasikumar'ın üstlendiği, başrolünde Adoor Bhasi ve Prem Nazir'in oynadığı 1975 Hindistan yapımı film.
* Dinko Tucakovic tarafından yönetilen 1982 Yugoslavya yapımı kısa film.
* Yönetmenliğini Marshall W. Mason'ın yaptığı, başrollerini Gregory Harrison ve Jennifer Jason Leigh'in paylaştığı 1986 yapımı televizyon filmi. (Bu film aynı zamanda 1955 yapımı filmin yeniden çekimidir.)
* Yönetmenliğini Paul Vester'in yaptığı 1988 yapımı kısa animasyon film.
* Yönetmenliğini Aparna Sen'in yaptığı, başrollerini Shabana Azmi ve Konkona Sen Sharma'nın üstlendiği 1989 Hindistan yapımı film.
* Yönetmenliğini Hiroshi Okuhara'nın yaptığı, başrollerini Satoko Sakurai ve Taro Kondo'nun üstlendiği 1993 Japonya yapımı film.
* Yönetmenliğini Shunji Iwai'nin yaptığı, başrollerini Chara ve Tadanobu Asano'nun üstlendiği 1996 Japonya yapımı film.
* Yönetmenliğini Audrey Concannon'un yaptığı 1999 Birleşik Krallık yapımı kısa film.
* Yönetmenliğini Ivan Passer'in yaptığı, başrollerini Bonnie Bedelia ve Josh Brolin'in paylaştığı 2000 ABD yapımı televizyon filmi. (Bu film aynı zamanda 1955 yapımı filmin yeniden çekimidir.)
Elektromekanik

**Elektromekanik**, mekanik sistemlerin elektronik sistemler ile kumandasına dayanan sistemler bütünü.

Mekatronik sistemler elektromekanik sistemler değildir. Çünkü elektromekanik sistemlerde yazılım yoktur, fakat mekatronik sistemlerin olmazsa olmazı yazılım uygulamalarıdır. Örneğin PLC uygulamaları mekatronik sisteme örnektir.

Elektromekanik yapılara örnek asansörlerdir. Asansörler, hem elektrik-elektronik hem de mekanik uygulamaların olduğu bir sistemdir. Yürüyen merdivenler, diğer kaldırma ve taşıma cihazları ve hatta yazıcılar dahi elektromekanik sistemlere girer. Ayrıca, çoğu silah sistemi de elektromekaniktir.

## Kaynakça
Enigma

**Enigma** şu anlamlara gelebilir:

* Enigma makinesi
* Enigma (film, 2001), Robert Harris'in romanından uyarlanan sinema filmi
* Enigma (film, 2014)
* Enigma (kitap), Süleyman Sevinç'in TÜBİTAK yayınları tarafından yayımlanan kitabı
* Enigma (müzikal proje), Michael Cretu tarafından oluşturulan müzik projesi
Kaya Peker

**Kaya Peker** (d. 3 Ağustos 1980; Ankara), Türk eski basketbolcudur. 2.08 metre boyundaki oyuncu, pivot pozisyonunda görev almaktaydı.

## Kariyeri
Pınar Karşıyaka altyapısından yetişen Kaya Peker o dönemde kendi yaş grubu içinde oynadığı maçlardaki istatistikleriyle dikkat çekti. Kaya Peker, uzun boyu ve geniş yapısına rağmen atletik olması ve dış atışlarda da başarılı olması ile temel basketbol bilgilerinin çok iyi olması nedeniyle genç yaşında Türkiye millî basketbol takımına kadar yükseldi ve takımın değişilmez oyuncularından oldu.

1996 yılından 2000 yılına kadar Pınar Karşıyaka'da oynadı bu dört sene boyunca bu takımda kalması ve bir sezonda ortalama 30 maçta uzun süreler alması şansını iyi kullanarak kendini oldukça geliştirdikten sonra 2000-01 sezonundan Efes Pilsen'e transfer olarak bu derin kadroda da kendine yer buldu. Efes Pilsen'de altı sezon geçirdikten sonra, Liga ACB takılarından TAU Ceremica'ya transfer oldu ve bir sezon burada oynadı. 2008-09 sezonundan itibaren Efes Pilsen ile 1+1 yıl opsiyonlu sözleşme imzaladı. 2010-11 sezonunda Fenerbahçe takımıyla 2 yıllık anlaşma sağladı. 1 Aralık 2010 Çarşamba günü Fenerbahçe Ülker-Cibona Zagreb maçında EuroLeague kariyerindeki 1000. sayısına ulaşmıştır.

2013-14 sezonu başında Trabzonspor takımına transfer olmuştur.

2015-16 sezonu başında Tofaş'a transfer olmuştur.

Peker, 121'i a millî takım olmak üzere toplamda 198 kez millî formayı giymiştir.

## Takımları
*Not: İstatistikler [[Basketbol Süper Ligi|Türkiye Basketbol Ligi]]'ne aittir. [[EuroLeague]] ve [[SuproLeague]] dahil değildir.*

* 1996/1997 Karşıyaka
* 1997/1998 Karşıyaka *(5.7 sayı ort., 5.3 reb.ort.)*
* 1998/1999 Karşıyaka *(6 sayı ort., 4 reb.ort.)*
* 1999/2000 Karşıyaka *(8,6 sayı ort., 6,5 reb.ort.)*
* 2000/2001 Efes Pilsen *(6.4 sayı.ort., 4.2 reb.ort.)*
* 2001/2002 Efes Pilsen *(4.5 sayı ort., 4.4 reb.ort.)*
* 2002/2003 Efes Pilsen *(8.7 sayı ort., 6.2 reb.ort.)*
* 2003/2004 Efes Pilsen *(13.1 sayı ort., 5.6 reb ort.)*
* 2004/2005 Efes Pilsen (*11.9 sayı ort., 7.0 reb.ort.)*
* 2005/2006 Efes Pilsen (*11.0 sayı ort., 6.0 reb.ort.)*
* 2006/2007 TAU Cerámica
* 2007/2008 Beşiktaş
* 2008/2010 Efes Pilsen
* 2010/2013 Fenerbahçe
* 2013/- Trabzonspor

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* TBLStat.net Oyuncu Profili
Ortofoto harita

**Ortofoto harita**, üzerine harita kenar bilgileri, gridler, eş yükseklik eğrileri, yer ve mevki isimleri ve benzeri kartografik bilgilerin eklendiği ortofoto görüntülere verilen isimdir.

Resimlerdeki eğiklik etkileri ve yükseklik farklarından (rölyef kayma) ileri gelen hataların giderilmesi ile elde edilen ortofoto görüntüler üzerine eş yükseklik eğrileri, yükseklik bilgileri, harita kenar bilgileri de eklenmek suretiyle elde edilen, ortofoto görüntü parçacıklarının birleştirilmesiyle standart veya rastgele ölçeklerde üretilen foto haritadır. Ortofoto haritaların üretiminde, özel kartografik işlemler olarak fotografik kenar zenginleştirmesi, renk ayrımı ya da bunların bir kombinasyonu gibi birleşik işlemler de uygulanabilir.

## Kaynakça
Fethi Gürcan

**Fethi Gürcan** (1922, Ereğli, Konya - 27 Haziran 1964, Ankara), Türk asker ve binicidir. 1956 Yaz Olimpiyatları'nda iki dalda yarıştı. Kurtuluş Savaşı kahramanı alaylı Yüzbaşı Mehmet Hamdi Bey ve Halime Hanım'ın dört çocuğundan biridir.

Harp Okulunu süvari teğmeni rütbesiyle 1943 yılında bitirdi. Çeşitli yarışmalarda başarı göstererek 1954 yılında binicilik millî takımına seçildi. 1956 yılında Viyana konkurhipiklerinde; bir gün içinde dresaj ve engel atlama dalında iki birincilik birden kazandı. Kara Harp Okulu Komutanı Alb. Talat Aydemir yönetimindeki 22 Şubat 1962 ayaklanmasına katıldığından; binbaşı rütbesiyle, ayaklanmaya katılan diğer genç subaylarla birlikte ordudan tart edildi. 20 Mayıs 1963 ayaklanmasınında öncüleri arasında yer aldı ve Mamak Askerî Cezaevi'nde yargılanarak idama mahkûm edildi ve hüküm 27 Haziran 1964 Cuma günü sabaha karşı yerine getirildi. Darbe girişiminin diğer lideri Albay Talat Aydemir ise 5 Temmuz 1964'te yine sabaha karşı idam edildi.

## Kaynakça
Limnoloji

**Limnoloji**, doğal ve yapay göller ile göletlerin fiziksel ve kimyasal niteliklerini, ekolojisini, çevreyle etkileşimlerini, içlerindeki su ve enerji akımlarını ele alır.

Limnoloji, iç su ekosistemlerinin incelenmesidir. Limnoloji çalışması, biyolojik, kimyasal, fiziksel ve jeolojik özelliklerin ve iç suların (tatlı ve tuzlu, doğal veya insan yapımı) işlevlerini içermektedir. Buna göller, rezervuarlar, göletler, nehirler, su kaynakları, akarsular, sulak alanlar ve yeraltı suları dahildir. Son zamanlarda, küresel iç suları Dünya Sisteminin bir parçası olarak anlama ihtiyacı, küresel limnoloji adı verilen bir alt disiplin yaratmıştır.

## Kökenbilim ve tarihi
Limnoloji, Yunanca *limne*: göl bataklık, havuz ve *logos*:bilim kelimelerinin birleşiminden oluşmuştur.

Limnolojinin kurucusu *[[Cenevre Gölü|Leman Gölü]]* kitabını yayınlayan Francois Alphonsa Forel kabul edilir. Fizikokimyasal ağırlıklı Forel'in limnolojisi, Amerikalı Edward Asahel Birge tarafından biyolojik ağırlıklı bilim dalına dönüştürülmüştür.
## Ayrıca bakınız
* Paleolimnoloji
* Su bilimi
* Deniz biyolojisi

## Kaynakça
Jeokimya

**Jeokimya** ya da **yerkimyası** Dünya'nın ve diğer gezegenlerin kimyasal bileşimlerini, kaya ve toprakları etki altında tutan kimyasal süreçleri ve tepkileri, Dünya'nın kimyasal bileşenlerine ilişkin maddi ve enerjetik döngüleri ve bunların atmosfer ve hidrosfer ile etkileşimlerini yer ve zaman bakımından konu alan bir yer bilimleri dalıdır. Bir başka deyişle jeokimya, gerek Dünya'daki gerekse diğer gezegenlerdeki yeryuvarı ve çevresini oluşturan beş ayrı kütledeki (litosfer, pedosfer, hidrosfer, biyosfer, atmosfer) tüm kimyasal olayları inceler.

Jeokimya, temel jeokimya ve uygulamalı jeokimya olmak üzere iki ana dala ayrılmaktadır. Temel jeokimya, yeryuvarı ve çevresindeki kimyasal olayları, elementlerin dağılımlarını ve değişik ortam koşullarında bu dağılım özelliklerini denetler. Böylece yerin jeolojik geçmişi ile ilgili olaylara ve ortam koşullarına bir açıklık getirmeye çalışır. Uygulamalı jeokimya, temel jeokimyanın tüm yasa ve bilgilerini kuramsal açıdan fazla irdelemeden maden aramaları ve çevre sorunlarının çözümüne uygulanır.

## Ayrıca bakınız
* Organik jeokimya

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* https://web.archive.org/web/20110710032613/http://yunus.hacettepe.edu.tr/~jlozca07/dersler/jeokimya/
Moğollar (anlam ayrımı)

**Moğollar** aşağıdaki anlamlara gelebilir:

* Moğollar, Orta Asya'da bir ulus.
* Moğol hakları, tüm Moğol hakları
* Moğol İmparatorluğu, 1206–1368 yılları arasında hüküm sürmüş eski bir imparatorluk.
* Moğollar (grup), Anadolu rock türünün kurucularından olan bir müzik grubu.
Loebner Ödülleri

**Loebner Ödülleri**, her yıl yapay zekâ diyalog sistemi yazılımları arasında paylaştırılan, Hugh Loebner (d. 1941) tarafından finanse edilen ödüldür. Bu yarışma Turing testi kriterleri dikkate alınarak aslına uygun bir şekilde yapılmaktadır.

## Ödüller
Her yıl verilen ödüller:

* Üçüncülük ödülü 5.000 $
* İkincilik ödülü 25.000 $
* Birincilik ödülü 100.000 $

Dr. Hugh Loebner yarışmaya katılan çalışmaları Cambridge Davranış çalışmaları merkezi ile birlikte değerlendirmektedir.

## Kazananlar

**Yıl****Kazanan**
2005Rollo Carpenter
2004Richard Wallace
2003Juergen Pirner
2002Kevin Copple
2001Richard Wallace
2000Richard Wallace
1999Robby Garner
1998Robby Garner
1997David Levy
1996Jason Hutchens
1995Joseph Weintraub
1994Thomas Whalen
1993Joseph Weintraub
1992Joseph Weintraub
1991Joseph Weintraub


## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Loebner Ödülleri Resmi Sitesi 
* Loebner Ödülleri 2003 Web Sitesi 
* Loebner Ödülleri 2004 Web Sitesi