open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Menderes (anlam ayrımı)

**[[Menderes]]**, bir akarsu yatağının, genellikle düzlüklerde çizdiği ve S harfine benzeyen kıvrımdır. Şu anlamlara da gelebilir:

## Coğrafya
* Büyük Menderes, Ege'de bir akarsu
** Dilek Yarımadası-Büyük Menderes Deltası Millî Parkı
* Küçük Menderes, Ege'de bir akarsu

## Yerleşim birimi
* Menderes, İzmir - İzmir'in bir ilçesi
* Adnan Menderes, Keçiören - Ankara ili Keçiören ilçesine bağlı mahalle
* Adnan Menderes, Karesi - Balıkesir'in Karesi ilçesine bağlı mahalle
* Menderes, Tirebolu - Giresun ili Tirebolu ilçesine bağlı köy

## Kişiler
* Adnan Menderes: Türkiye Başbakanı (1950-1960), devlet ve siyaset adamı.
* Aydın Menderes Eski TBMM milletvekili ve Adnan Menderes'in oğlu.
* Mutlu Menderes Eski TBMM milletvekili ve Adnan Menderes'in oğlu.
* Yüksel Menderes Eski TBMM milletvekili ve Adnan Menderes'in oğlu.

## Diğer
* Meander ya da diğer adıyla menderes, bir süsleme motifi
Parafin

**Parafin mumu** (Latince *parum affinis*), petrolden elde edilen renksiz, kokusuz bir mum çeşididir. Parafin mumu ilk defa 1829 yılında Carl Reichenbach tarafından odun katranından; daha sonra bütümlü tabakalardan; 1867'den sonra da petrolden elde edildi. 1947'de de sentetik parafin mumu yapıldı.

Petrolün bir yan ürünüdür. Ayrıca ham petrolün, parafininin giderilmesi gerekir. Ham petrolün rafinasyonunda yan ürün olarak elde edilen yağlı parafin önce sıcakta eritilir, sonra da soğutularak yalnız parafinin donması sağlanır ve donan posa şeklindeki parafin yağlı kısımlarından süzülerek ayrılır. Bugün modern olarak çalışan parafin imalathaneleri de, yukardaki esasa dayanarak parafin mumunu üretir. Yeni metotlara göre yapılan parafin mumları %20 kadar yağ ihtiva eder. Bazı durumlarda yağ miktarı %3'e kadar düşürülür. Daha ileri saflaştırma ile renk, koku ve tadı daha iyileştirilir. Saflaştırma işleminde sülfat asidi ve kil kullanılır. Parafin mumları, Pennsylvania ham petrolü gibi parafin esaslı petrol türlerinden elde edilir. Ham parafin mumunun erime noktası 37 ile 48&nbsp;°C tam rafine edilmiş parafin mumunun erime noktası ise, 48 ile 66&nbsp;°C arasında değişir. Erime noktası yüksek olan parafin mumu çoğunlukla 26-30 karbonlu alkanlardır.

Sentetik parafin mumu, İkinci Dünya Savaşından sonra Fischer-Tropsch tekniğiyle elde edildi. Bu metotta hammadde kömürdür. Kömürden elde edilen karbon monoksit ve H2 karışımından manyetik demirin katalitik etkisiyle hidrokarbonlara dönüşür. Elde edilen ürünlerden bir kısmı parafin mumudur. Bunlar çok beyaz olup, petrolden yapılan parafin mumlarından daha serttir. 50-55 karbon bulunduran sentetik parafinlerin molekül ağırlığı ortalama 750 civarındadır. Bazı özelliklerden dolayı petrolden yapılan mumların yerine kullanılır.

Parafine batırılmış veya parafinle kaplanmış kâğıt ve karton, sıvı ve katı yiyeceklerin saklanmasında kullanılır. Çünkü parafin mumları reaksiyona girmez.

Çeşitli sanayi dallarında kimyevi ve elektriki yalıtma maddesi olarak kullanılır. Tekstilde, eczacılıkta, kozmetik sanayiinde plastik, patlayıcı madde ve elektrik malzemelerinin imalinde, bağcılıkta aşı yerlerinin izolasyonunda kullanılır. Mum imalatında balmumunun yerini almıştır.

## Kaynakça
Kaya Karakaya Fen Lisesi

**Kaya Karakaya Fen Lisesi** Türkiye'nin Elazığ ilinde yer alan fen lisesi.

## Tarihçe
Okul, ismini aldığı iş insanı Kaya Karakaya tarafından yaptırılarak Millî Eğitim Müdürlüğü'ne devredilmiştir.

1999-2000 eğitim-öğretim yılında ilk öğrencilerini kabul eden okulun açılışı dönemin cumhurbaşkanı Süleyman Demirel ve iş insanı Kaya Karakaya tarafından yapılmıştır. 2013 yılında okulun binası yenileme amacıyla yıkılmıştır. 2015-2016 eğitim öğretim döneminde ise yeni binasında hizmet vermeye başlamıştır. Okul kısa sürede altyapısını oluşturmuş, araç gereç donanımını sağlamış ve fiziki konumunu güçlendirmiştir.

## Başarıları
Kaya Karakaya Fen Lisesi 25 yıllık eğitim hayatı sürecinde bölge ve Türkiye genelinde birçok başarıya imza atmıştır. Ülke genelinde ÖSYM tarafından gerçekleştirilen üniversite sınavlarında ilk 100'de her yıl 2-3 öğrenci ile temsil edilmiştir. Üniversite sınavlarının yanı sıra TÜBİTAK tarafından düzenlenen Ortaöğretim Öğrencileri Araştırma Projeleri Yarışması'nda ve bilim olimpiyatlarında başarılar elde etmiştir.

### TÜBİTAK Projelerinde Elde Edilen Dereceler
{| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%;"
|-
!Yıl
!Alan
!Derece
|-
| align=left| 2005-2006 || Fizik || style="background:gold;| Türkiye'nin en iyi projesi ||
|-
|align=left| 2009-2010 || Biyoloji || Mansiyon ödülü ||
|-
| align=left| 2010-2011 || Biyoloji || style="background:gold;|Bölge 1.liği ||
|-
| align=left| 2010-2011 || Coğrafya || style="background:gold;|Bölge 1.liği ||
|-
| align=left| 2011-2012 || Biyoloji || style="background:gold;|Türkiye 1.liği ||
|-
| align=left| 2012-2013 || Tarih || style="background:gold;|Bölge 1.liği ||
|-
|align=left| 2012-2013 || Fizik ||style="background:#cc9966|Bölge 3.lüğü ||
|-
| align=left| 2017-2018 || Biyoloji || style="background:gold;|Türkiye 1.liği ||
|-
|align=left| 2017-2018 || Fizik || style="background:silver;|Türkiye 2.liği ||
|-

### Ödüllerin dağılımı
{| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%;"
|-
!Alan
|style="background:gold; width:3em; font-weight:bold;"|1.lik
|style="background:silver; width:3em; font-weight:bold;"|2.lik
|style="background:#cc9966; width:3em; font-weight:bold;"|3.lük
!style="width:3em; font-weight:bold;"|Toplam
|-
|align=left| Biyoloji || 3 || 0 || 0 || 4 ||
|-
|align=left| Fizik || 1 || 1 || 1 || 3 ||
|-
|align=left| Coğrafya || 1 || 0 || 0 || 1 ||
|-
|align=left| Tarih || 0 || 0 || 1 || 1 ||
|-

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Kaya Karakaya Fen Lisesi resmî internet sitesi
Stolas

**Stolas**, demonolojide *[[Cehennem]]in Yüce Prensi*dir. 26 iblis (cin) lejyonunu yönetir, astronomi, zehirli bitkiler ve değerli taşlar hakkında çeşitli bilgiler öğretir. *Stolos* olarak da anılır.
Merve tepesi

**Merve** (Arapça: **المروة**), Mekke'de, Mescid-i Haramın içerisinde bulunan tepenin ismidir. Arapçada "çakmak taşı" anlamına gelmektedir. Müslümanlar umre veya hacca gittiklerinde, Safâ ve Merve tepeleri arasında yedi kere gidip gelerek vâcip olan sa'y ibâdetlerini yerine getirirler.

## İbrâhim'in nişanları Safâ ile Merve
Kelime olarak "safâ" ihtiyaç karşılamak, "merve" ise cömertlik ya da bazı kaynaklara göre gözyaşı demektir. Safâ ile Merve (ihtiyaç karşılama ile cömertlik) Allah'ın lerindendir ve İbrahim'in nişanlarındandır.

Kur'an'a göre; Beytullah'ı (Kâbe, Beytü'l-harâm) hacc veya umreyle ziyâret edenin onları tavâf (hizmet) etmesinde kendisi için bir günah yoktur. Kim, içinden gelerek hayır işlerse Allah şâkirdir (teşekkür eder), Alîm'dir ve en iyi bilendir.

## Kaynakça
Özgül ısı

**Özgül ısı**, **öz ısı** ya da **ısınma ısısı**, C.G.S. birimleri sistemine göre bir maddenin 1 gramının sıcaklığını 1 °C, S.I. birimleri sistemine göreyse 1 kilogramının sıcaklığını 1 K artırmak için gerekli olan ısı enerjisi miktarıdır.

Öz ısı, maddenin bulunduğu fiziksel hâl, basınç ve sıcaklığa göre az da olsa değişkendir. Pratik uygulamalarda genellikle sabit olarak alınır. Öz ısı ölçümlerinin yanında hangi şartlar altında yapıldıkları da belirtilir.

Öz ısı birimi kullanılan birim sistemine göre; J/gK, J/g<sup>o</sup>C veya Cal/goC vb. olur.

Öz ısı kavramını Joseph Black adlı bir fizikçi ve kimyacı ortaya koymuştur. Bu şahıs ısı ve sıcaklık kavramlarını da birbirinden ayırmıştır. Pierre Louis Dulong ve Alexis Therese Petit birlikte çalışmalar yaparak elementlerin özgül ısıları ile atom ağırlıklarının ters orantılı olduğunu bulmuşlardır. Bu yasa Dulong-Petit Yasası olarak adlandırılmıştır. Buna göre çoğu elementin atom ağırlıkları ile ısınma ısılarının çarpımı sabit bir sayı verir. Buna dayanarak atom ağırlığı bilinmeyen elementlerin yaklaşık atom ağırlığı hesaplanabilmiştir. Dulong ve Petit kanunu, hemen tüm elementlerde atomal ısının yaklaşık 26.4 J K. mol olmasına uygun düşmektedir.

Tabloda da görüldüğü üzere diğer elementlerin öz ısısı sudan daha azdır. Bunun sebebi ise suyun (H2O) iki ayrı elementten (H ve O) oluşmasıdır.

Maddelerin ısınmalarındaki farklılıklar, maddelerin ayırt edici özelliklerinden biri olan öz ısı ile ilgilidir.

## Kaynakça
Araban, Gaziantep

**Araban**, Gaziantep ilinin bir ilçesidir.

Araban'da yazların sıcak ve kurak, kışların serin ve yağışlı geçtiği Akdeniz iklimi hüküm sürer. Sıcaklık sıfırın altına pek düşmez, karlı gün sayısı ortalama bir veya iki gündür. Akdeniz bitkisi olan zeytin, bağ, limon ve turunçgiller iklim şartlarına elverişlidir. Tarım olarak zeytin yetiştiriciliği ve fıstık yetiştiriciliği yaygındır. Nizip zeytini bu bölgeye has bir zeytin türüdür.

## Tarih

Anadolu Selçuklu Sultanı II. Kılıç Arslan 1148-1150 yıllarında Araban Kalesi'ni ele geçirmiş, daha sonra 1155'te Atabey Nureddin Mahmud Zengi, Araban'ı Selçuklulardan almıştır. Bu tarihten sonra yöre, Halep Eyyubileri, Anadolu Selçukluları (1218), Memlûklular, İlhanlılar (1259), Memlûklular (1260), Dulkadiroğulları ve tekrar Memlûkluların hakimiyeti altına girmiştir.

Yavuz Sultan Selim zamanında bölge, Osmanlı topraklarına 1517'de katılmış, 1523 yılından sonra Birecik Sancağı'nın Rumkale kazasına bağlanmıştır. Gaziantep'e bağlı olan Araban, Cumhuriyetin ilanından sonra Raban isimli bir kasaba iken, ismi sonradan değişmiştir.

## Coğrafya
Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde yer almaktadır. Güneyinde Karadağ ve Yavuzeli ilçesi, kuzeyinde Adıyaman'ın Besni ilçesi, batısında Kahramanmaraş'ın Pazarcık ilçesi, doğusunda ise Fırat Nehri ve Şanlıurfa'nın Halfeti ve Bozova ilçeleri ile çevrilidir. Gaziantep ilinin kuzeydoğusunda 250&nbsp;km²'lik genişlikteki Araban Ovası'nda yer almakta olup, ismini de bu ovadan almıştır.

Araban 1000–1500 m yüksekliğinde bir plato üzerinde yer almaktadır. İlçe topraklarının etrafı dağlarla çevrilmiştir. Batısında Kartal (Sof) Dağları doğu-batı doğrultusunda uzanır. Kuzeyde Beşparmak dağları ile çevrilidir. İlçe Fırat Nehri'nin batısında ve bu nehre dökülen karasu Irmağı'nın kenarındadır. Fırat Nehri Araban'ın Şanlıurfa ili ile doğal sınırını çizer. Karasu Araban Ovası'nın içerisinden geçerek Fırat'a dökülür.

Gaziantep'e 67&nbsp;km uzaklıktaki bulunur. Araban ilçe merkezinin deniz seviyesinden ortalama yüksekliği 529 metredir. İlçenin yüzölçümü 592&nbsp;km²’dir.

## Nüfus

* 

## Ekonomi
Tarım en önemli geçim kaynağıdır. Pamuk, buğday, arpa, mısır, sarımsak, Antep fıstığı tarımı önceliklidir. Yer yer meyve ve sebze bahçeleri görülse de bu ailelerin günlük ve dönemlik ihtiyaçlarını karşılamaya yöneliktir. Sanayi ve turizm gelişmemiştir.

## Altyapı bilgileri

### İdari birimler
Araban, 1957 yılında ilçe olmuştur.

### Belediyeler
İlçeye bağlı olan bir belediye vardır. Bu da merkez Araban Belediyesidir.

### Turizm
Bölgede birçok yerde tarihi zenginlik göze çarpmaktadır:
Araban'ın kaleleri, harabeleri, ilk çağlardan kalan tarihi öneme sahip mezarlıklar ve birçok alanda yazıtlar.
Araban kalesi eşkıya sığınağı olduğu için Osmanlı döneminde eşkıyanın barınmaması için yıktırılmıştır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Araban Belediyesi 
* Araban Kaymakamlığı
Mario Benedetti

**Mario Benedetti** (14 Eylül 1920 - 17 Mayıs 2009), Uruguaylı gazeteci, yazar ve şairdir.

14 Eylül 1920 tarihinde Paso de los Toros, Tacuarembó'da doğdu. İspanyolca konuşan ülkelerde tanınmıştır ve Latin Amerika'da yaşayan en büyük yazarlardan biri olarak bilinir. 1946 yılında Luz López Alegre ile evlenmiştir.

70'li yıllarda Uruguay'ın askeri bir diktatörlükle yönetildiği dönemde Benedetti Buenos Aires, Lima, Havana ve İspanya'da sürgün yaşadı. Bugün hayatını Montevideo ve Madrid'te geçirmektedir. Kendisine Uruguay Cumhuriyet Üniversitesi ve İspanya'daki Alicante Üniversitesi tarafından onursal (Honoris Causa) doktora verilmiştir.

## Eserleri

### Şiirleri

* La víspera indeleble (1945) (ilk kitabı)
* Poemas de oficina (1956)
* La casa y el ladrillo (1977)
* El amor, las mujeres y la vida. Poemas de amor (1996)
* La vida ese parentesis (1997)
* Defensa propia (2004)
* La Noche

### Romanlar

* La tregua (1960)
* Gracias por el fuego (1965)
* El cumpleaños de Juan Angel (1971)
* Primavera con una esquina rota (1982)
* Vientos del exilio (1982)
* Geografías (1984)
* Las soledades de Babel (1991)
* Andamios (1996)
Bisiklet Hırsızları

***Bisiklet Hırsızları*** (İtalyanca özgün adıyla *Ladri di biciclette*), senaryosunu Cesare Zavattini'nin yazdığı, Vittorio De Sica'nın yönettiği, 1948 İtalyan yapımı drama filmidir.

Film gerek yapım tekniği, gerekse de sinema estetiği açısından Yeni Gerçekçilik akımının simgesi olarak kabul edilir.

Film, 2008 yılında *[[İtalya Kültür Bakanlığı|İtalya Kültürel Miras Bakanlığı]]*'nın "*1942-1978 yılları arasında ülkenin kolektif hafızasını değiştiren*" 100 filmden oluşan "*[[:Kategori:Kurtarılması Gereken 100 İtalyan Filmi|Kurtarılması Gereken 100 İtalyan Filmi]]*" listesine dahil edildi.

## Konusu
Filmde Vittorio De Sica, II. Dünya Savaşı sonrası yoksul Roma atmosferi içerisinde, var olma mücadelesi veren sıradan bir işçi perspektifinden, umut, utanç ve yitiriliş üçgeni ekseninde insanlık durumunu gözler önüne sermektedir. Bir süredir işsiz olan Antonio Ricci'nin yeni işi için aldığı ve iş için çok gerekli olan bisikleti, bir afişi yapıştırdığı sırada çalınır. Polis hırsızı kendilerinin bulmalarını söyleyince Antonio ve 10 yaşındaki oğlu Roma'yı karış karış dolaşarak bisikleti ararlar.

## Oyuncular
* Lamberto Maggiorani - Antonio
* Enzo Staiola - Bruno, Antonio'nun oğlu
* Lianella Carell - Maria, Antonio'nun karısı
* Gino Saltamerenda - Baiocco
* Vittorio Antonucci - Hırsız
* Giulio Chiari - Dilenci
* Elena Altieri

## Dış bağlantılar
* 
*  Sinemalar.com profili
Karakalpakistan

**Karakalpakya** veya **Karakalpakistan**, resmî adıyla **Karakalpakistan Cumhuriyeti** (; ), Özbekistan’a bağlı özerk bir cumhuriyettir. Özbekistan’ın batı kesiminde yer alır. Başkenti Nukus'tur. Karakalpakya, tarihsel Harezm topraklarını kapsar. Yüzölçümü 165.000 km²dir. Karakalpakistan'ın nüfusu yaklaşık 1.800.000'dir. Bu nüfusun 500.000'i Karakalpak, 400.000'i Özbek, 300.000'i Kazak 100.000'i de değişik unsurlardır.

## Tarih

Karakalpaklar Kazak Türkleri'nin bir boyu olarak da kabul edilebilir.

Karakalpakistan, 1925 Nisan ayında Kazak Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nin özerk bir bölgesiydi ancak bu özerk bölge 20 Temmuz 1930'da SSCB'ye devredildi. İki yıl sonra (20 Mart 1932) Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti statüsünü kazandı. Aralık 1936'da Özbekistan SSC'ne bağlandı. Karakalpakistan Cumhuriyeti'nin kendi egemenlik hakları, kendi bayrağı ve kendi anayasası vardır. Karakalpakistan Cumhuriyeti, Özbekistan Cumhuriyeti Anayasasına göre Özbekistan'dan ayrılma hakkına sahiptir.

## Coğrafya
Karakalpakistan, günümüzde büyük ölçüde çöldür ve Özbekistan'ın batısında, Aral Denizi yakınlarında, Ceyhun havzasının en alçak kesiminde yer almaktadır. 164.900&nbsp;km2 bir alana sahip olan ülke çöllerle çevrilidir. Doğusunda Kızılkum Çölü, güneyinde ise Karakum Çölü yer alır. Batıda Hazar Denizi'ne kadar uzanan kayalık bir plato bulunur.

## Dil

Karakalpakça, Türk dillerinin Kıpçak grubuna girmektedir. Kazakça ve Nogaycaya da yakındır. Bunlar da yazı dilinde önce Arap alfabesini, 1928-1940 arası Latin alfabesini ve daha sonra Kiril alfabesini kullanmışlardır.

## İdari yapı

Karakalpakistan Cumhuriyeti idari bakımından 16 ilçeye bölünür.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
Kōbō Abe

**Kobo Abe** (安部公房 **Abe Kōbō**, Kimifusa Abe'nin rumuzu ***Abe Kimifusa*** (7 Mart 1924, Tokyo - 22 Ocak 1993 Tokyo), Japon savaş sonrası edebiyatının başlıca romancılarındandır.

Kobo'nun üstgerçekçi ve kâbusvari edebi keşifleri bireyin modern toplumdaki bunalımlarını başarıyla çizer. Bu özelliği ile Kafka'ya benzetilir.

Kobo, özellikle Suna no onna (Kumların Kadını) (1962) romanıyla tanınır. 1964 yılında Hiroshi Teshigahara yönetmenliğinde beyaz perdeye aktarılmıştır. Abe Kobo 1993 yılında Tokyo 'da yaşamını yitirmiştir.

## Başlıca romanları
*Kanguru Defteri
*Suna no onna (1962) (Kumların Kadını)
*Tanin no kao (1964) (Bir Başkasının Yüzü)
*Moetsukita chizu (1967) (Harap Harita) 
*Hako otoko (1973) (Kutu Adam)

### Türkçeye çevrilen eserleri
*"Kutu Adam"(Remzi Kitabevi, 1993. Çev.: Ahmet Gürcan)
*"Kumların Kadını" (Merkez Kitaplar, 2008. Çev.: Hüseyin Can Erkin)

## Kaynakça
Serçe

**Serçe**, **Passeridae** familyasını oluşturan, insanlara yakın çevrelerde yaşayan, göçücü olmayan, konik gagalı kuş türlerine verilen ad.

## Özellikleri
11–12&nbsp;cm boyunda, 50 kadar türü vardır. Genellikle kahverengi, siyah ve boz renklidirler. Büyük sürüler meydana getirirler. Afrika'da pirinç tarlalarına büyük zarar veren altın serçe sarı tüylüdür. İnsanların çevresinde yaşayan evcil serçenin, sırt ve kanatları kahverengi, karın kısmı gridir. Erkeklerin gerdanında siyah bir leke bulunur. Dişiler daha sönük renklidir.
## Habitat ve beslenme

İnsanlara yakın çevrelerde ve tarlalarda bulunur. Sürüler halinde de yaşarlar. Genellikle meyve, tohum, böcek ve larva gibi besinler tüketirler. Göçmen değildirler. Çekirdek ve ekmek artıkları da yerler.

## Üreme
Ağaçlara, kovuklara, çatı altlarına derme çatma yuvalar yaparlar. Boş kırlangıç yuvalarına da yerleşirler. Dişi, kahverengi benekli 4-5 adet beyaz yumurta yumurtlar. Kuluçka süresi 11-12 gün sürer. Yavrular yumurtadan çıktıktan iki hafta sonra yuvayı terk ederler. Eşler bir yaz süresince 3-4 defa yavru çıkarırlar.

## Dağılımı
Avrupa, Asya ve bilhassa Afrika'da büyük sürüler halinde dolaşırlar. Amerika ve Avustralya'ya sonradan götürülmüşlerdir.

## Popüler Kültür
Serçe ile Bülbül, Serçe ile Dört Yavrusu gibi masallarda Serçe'ye sıklıklar rastlanır.

## Kaynakça
*
Vezn-i âher

**Vezn-i âher**, Halk şiiri nazım şeklidir. Aruzun müstef'ilâtün müstef'ilâtün müstef'ilâtün müstef'ilâtün kalıbıyla murabba şeklinde yazılır. Her mısra bir müstef'ilâtün cüzüne sığacak şekilde dört kelime veya kelime grubuna bölünür. Birinci mısranın 2. Cüzü ikinci mısranın başına, ikinci mısranın 2. Cüzü üçüncü mısranın başına, üçüncü mısranın 2. Cüzü dördüncü mısranın başına getirilir ve bu cüzlerden sonra gelen cüzler birbirlerini izler.

## Örnek
:Sanma şâhım / herkesi sen / sâdıkâne / yâr olur 
:Herkesi sen / dost mu sandın / belki ol / ağyâr olur
:Sâdıkâne / belki ol / bu âlemde / dildâr olur
:Yâr olur / ağyâr olur / dildâr olur / serdâr olur

:Bu ifadeleri harflendirirsek
:⬇️ ⬇️ ⬇️
:a / b / c / d
:b / c / d / e
:c / d / e / f
:d / e / f / g
Sonlu elemanlar yöntemi

**Sonlu elemanlar yöntemi** ya da **sonlu elemanlar metodu** (**FEM**), mühendislik ve matematiksel modellerde sıklıkla kullanılan bir sayısal analiz yöntemidir. FEM, özellikle yapı statiği, ısı aktarımı, akışkanlar mekaniği, kütle aktarımı&nbsp;ve elektrik potansiyeli problemlerinde kullanılır; yöntem, özellikle iki veya üç boyutlu kısmi diferansiyel denklemleri ve sınır değer problemlerinin çözümünde uygulanır.

FEM, esasta geniş bir sistemi **sonlu eleman** adı verilen daha küçük bileşenlere ayırır: bu, denklemin çözüldüğü uzayın ayrıklaştırılarak küçük bölgelere bölünmesi ile gerçekleştirilir. Sınır değer probleminin bu formülasyonu sonucu bir cebirsel denklem sistemi elde edilir. bu sistem daha sonra Rayleigh–Ritz veya Galerkin metodu gibi değişkenli metotlar ile çözülür. Bu metodlarda sonuçlar temel fonksiyonlar (basis function) cinsinden elde edilir: diğer bir deyişle bu fonksiyonlar kullanılarak asıl çözümün interpolasyonu yapılır.

Bir sistemin sonlu elemanlar yöntemi ile incelenmesi **sonlu elemanlar analizi** (**FEA**) olarak bilinmektedir. Yöntem ilk kez 1940'lı yıllarda öne sürülmüş ve 1950'li yıllarda uçak tasarımlarında kullanılmaya başlanmıştır.

## Galeri

## Ayrıca bakınız
* Sonlu farklar yöntemi
* Zamanda sonlu farklar yöntemi

## Temel kitaplar
**A First Course in the Finite Element Method* 6th Edition by Daryl L. Logan CL Engineering; 5th edition (January 1, 2011) 976 pages. ISBN 0495668257
*David Hutton'ın “*Introduction to Finite Element Method*”

## Kaynakça
Seri

**Seri**, bir dizi olmak üzere s_n = a_0 + a_1 + \ldots + a_n + \ldots toplamı. Bir seri kısaca s_n = \sum_{i=0}^n a_i şeklinde gösterilir. Bir serinin bütün terimleri pozitifse, seriye *pozitif terimli seri*, negatifse *negatif terimli seri*; bir pozitif bir negatif ise *almaşık seri* veya *alterne seri* adı verilir. s_0 = a_0, s_1 = a_0 + a_1, s_2 = a_0 + a_1 + a_2, ..., s_n = a_0 + a_1 + \ldots + a_n toplamlarına serinin kısmi toplamları, (s0, s1, ..., sn, ...) dizisine de *kısmi toplamlar dizisi* denir. Bir seri dizisi olarak da tanımlanabilir. Bu dizi yakınsak ise seri de yakınsaktır.

Dizilerde ve serilerde yakınsaklık kavramı çok önemlidir. Bir serinin sonsuz teriminin toplamı sonlu bir değere yaklaşıyor ise, bu seriye yakınsak seri denir. Diğer taraftan bir seri dizisi olduğundan ve genel terimin limiti mevcut olan bir dizi yakınsak olacağından  S = \lim_{n\rightarrow \infty}s_n, yani kısmi toplamlar dizisi yakınsak olan seri de yakınsaktır.

Bir serinin yakınsaklığını araştırmak için, Sn toplamı için limitine bakılır. Sonlu bir sayı bulunursa, seri yakınsaktır denir. Örneğin, s_n = \sum_{i=1}^n \frac{1}{n(n+1)} serisinde s_n = \frac{1}{1 \cdot 2} + \frac{1}{2 \cdot 3} + \ldots + \frac{1}{n \cdot (n+1)} toplamı, \frac{1}{n(n+1)} = \frac{1}{n} - \frac{1}{n+1} yazılarak \frac{n}{n+1} olarak bulunur. Bu ifadenin limiti alındığında s=1 bulunduğundan verilen seri yakınsaktır denir. Harmonik seri olarak bilinen \sum_{i=1}^n \frac{1}{n} serisi ise Sn toplamı bulunamadığı için ıraksaktır.

\sum_{i=1}^n (-1)^n = -1+1-1+1-\ldots serisinin de belli bir toplamı olmadığı için ıraksaktır.

## Ayrıca bakınız
* Matematiksel seriler listesi
Steadicam

**Steadicam**, (*Tiffen Firmasina ait bir marka adıdır. Bu nedenle i harfiyle yazilir*) Kameramanın ağırlıklar ile dengelenmiş bir çeşit alet giysisi ile beraber kamerayı kullanarak çekim yapmasını sağlayan bir sistemin ticari adıdır. Bu şekilde aksiyon sahnelerinin daha iyi ve kolay görüntülenmesi sağlanmaktadır.

Sistemin yaratıcısı Amerikalı görüntü yönetmeni Garrett Brown'dur. İlk patent sahibi Cinema Products şirketi batınca isim haklarını Tiffen satın almıştır.

Son on yılda patentin serbest kalmasıyla Steadicam benzeri birçok alet piyasaya çıkmıştır:

## Steadicam sonrası hibrit sistemler

Curt O. Schaller, 2015 yılında mühendis Dr. Roman Foltyn ile birlikte (artemis) Trinity sistemini geliştirdi. Bu sistem, mekanik bir sabitleme sistemini elektronik bir sistemle birleştiren dünyanın ilk kamera sabitleme sistemiydi. Nisan 2016'da Schaller, tüm artemis ürün portföyünü Sachtler / Vitec Videocom'dan ARRI'ye taşıdı ve burada (artemis) Trinity sistemlerinin daha da geliştirilmesini sağlamak için kamera sabitleme sistemleri ürün müdürü olarak çalıştı. 2025 yılında Curt O. Schaller, Trinity-2 sisteminin konsepti, tasarımı ve geliştirilmesinden dolayı Academy Scientific and Engineering Award ödülüne layık görüldü.

## Kaynakça
Süryani Ortodoks Kilisesi

**Süryani Kadim Kilisesi** ya da **Süryani Ortodoks Kilisesi** Doğu Hristiyan mezhebidir ve Orta Doğu'da yaşayan Hristiyan Semitik bir halk olan Süryaniler’in çoğu bu mezhebe üyedir.

Aslında Süryani Kadim Kilisesi adı bu Hristiyan mezhebe ve ona bağlı olanlara verilen gayr-i resmî tanımlamadır. Süryani Ortodoks Kilisesi olarak da bilinir.

Kilisenin ve bazı mensuplarının kullandığı dil İsa’nın da konuştuğu Süryanice (Aramice)’dir.

## Tarihçe
Kudüs Hristiyan cemaatinden sonra Hristiyanlığın en eski kilisesi olarak kabul edilir. MS 34 yılında Havari Petrus tarafından kurulmuştur. Süryani Patriği, Havari Petrus'un makamını taşır ve kanuni halifesidir.

## Günümüzde

Patriklik Merkezi'nin adı her ne kadar "Antakya Süryani Patrikliği" olsa da Patriklik merkezi bugün Şam'da bulunmaktadır. 20. yüzyılın başında ise Patriklik Merkezi Mardin şehriydi.

Süryani Kadim Kilisesi'inde Patriğe bağlı 20 Metropolit bulunmaktadır. Bunların 4 tanesi Türkiye'de bulunur. Şimdiki patrikleri Mor Iğnatius II Afrem Kerimdir. Şu anda kendileri Şam'da bulunmaktadır. Şu anki İstanbul metropoliti ise Mor Filuksinos Yusuf Çetin'dir. Bulunduğu yer ise Tarlabaşı Meryemana Metropolitlik Kilisesidir.

## Ayrıca bakınız
* Süryaniler
* Aziz Tomas Hristiyanları
* Yusuf Çetin
* Süryanice (Aramice)
* Doğu Asur Kilisesi
* Mar Benyamin Şimun XXI
* Keldani Katolik Kilisesi

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

*
Metropolit

**Metropolit**, Hristiyanlıkta bir bölgenin tüm kiliselerinden sorumlu piskopos veya başpiskopos.

Ortodoksluk'ta: Yunan Kiliselerinde Başpiskopos ile Piskopos arasında bir unvanken, Slav Kiliseleri'nde ve Antakya Patrikliğine bağlı kiliselerde Patrik ile Başpiskopos arasında bir unvandır. Katoliklerde Başpiskopos ile aynı anlamda kullanılır.

## Kurumsallaşma
Ortodoks Kilise kurumsallaşınca, eyalet başkentinin piskoposu olan ve din işlerinde eyalete başkanlık yapan görevliye verilmiş isimdir.

## Kökenleri
Roma İmparatorluğu'nda Hıristiyanlık yayıldıkça, kent çevrelerinde daha büyük inanan toplulukları bulunmaya başladı. Bu tür şehirlerin Piskoposu, piskoposluk bölgesinin başkenti olduğu eyalette onurlu bir üstünlüğe sahip olmaya başlamış ve bazıları kendi Primus Inter Pares'lerine sahip diğer eyaletler üzerinde bile bir üstünlük kazanmıştır. 3. yüzyılın ortalarına gelindiğinde Kartaca, Roma Kuzey Afrikası'nın önde gelen piskoposluk merkezi haline gelmişti.

İznik Konsili, seküler Roma planları doğrultusunda dini piskoposluk yapısının giderek standartlaşmasına uygun olarak bu düzenlemeyi kanon hukuku olarak kodlamıştır. Ayrıca, bir eyaletin başkanlığını yürüten piskoposlara atıfta bulunan "Metropolit" teriminin belgelenmiş ilk kullanımını da sağlamıştır. Roma, İskenderiye ve Antakya'nın dini önemi o kadar artmıştı ki, 4. yüzyılın başlarında her biri birden fazla piskoposluk eyaleti üzerinde uzun süredir tanınan yargı yetkisine sahip olmuşlardır. İskenderiye, Roma Mısır'ı, Roma Libya'sı ve Pentapolis üzerinde üstünlük elde etmiştir. Roma Piskoposu ise şehrin 100 mil çevresindeki eyaletler üzerinde primitif yetkiye sahipti.

## Ayrıca bakınız

* Katolik Kilisesi Hiyerarşisi
* Primat
* Piskopos
* Eksarh

## Kaynakça
Gayb

**Gayb** ( *el-ġayb* [“” sözü “” sözü ile karıştırılmamalıdır]) İslam inanışına göre görünmez anlaşılmaz yani akıl ve 5 duyu ile algılanamaz âlem. Gayb, görülenin zıddıdır ve Gayb görülenden üstündür. Alem 2 kısma ayrılır. Birincisi görünen varlıklar (Beş duyu organımızla algılayabildiğimiz), ikincisi görülmeyen varlıklar (Beş duyu organımız ile algılayamadığımız).
Görülmeyen, bilinmeyen ve gizli anlamına gelir. Gayb, Mutlak ve Nisbi olarak ikiye ayrılır. Gayba inanmak imanın devamının şartlarındadır. Gayba inanmayan Allah'a, meleklere ve cinlerin var olduğuna inanmamış sayılır ve ayrıca imanı olmaz. Nisb gaybları Allah, Melek Cennet, Cehennem, Şeytan, Kıyamet, Kabir hayatı, Ahiret, bir kimsenin kalbinde olan şey, Sırat Köprüsü ve benzeridir. Mutlak gayblar: İnsanın, cinlerin, hayvanların ölüm tarihi ve saati (ecel), Kıyamet'in kopacağı yıl, çocuğun büyüyünce nasıl hayat geçireceği, çocuğun büyüyünce kimle evlenip kaç çocuğu olması, doğacak çocuğun cinsiyeti gibi. Kur'an'da gayb; Bakara, Al-i İmran, Maide, En'Am, Araf, Tevbe, Hud, Yusuf, Ra'd, Nahl, Kehf, Meryem, Mü'minun, Neml, Secde, Sebe', Fatır, Zümer, Hucurat, Tur, Necm, Hadid, Haşr, Cum'a, Teğabun, Kalem, Cin ve Tekvir Surelerinde toplam 43 defa telaffuz edilmiştir. Cinin hareketleri halleri insana gaybdır. Yine İnsanın hareketleri halleri, cine gaybdır. Melekler, Peygamberler, Cinler, Hayvanlar da gaybı bilmezler. Örneğin bir köpeğin yanından bir cin geçse Köpek, cini, cin de köpeği görmez. Gaybı bilen yalnız Allah'dır. Allah isterse Salih'lere ve dilediği peygamberlere gaybdan bilgi verebilir. Kıyametten sonra bütün gayblar görülecektir.

## Ayrıca bakınız
*Günah
*Günahkar
*Kur'an
*Peygamber
*Allah
*Ahiret
*Kafir

## Kaynakça
Demonoloji

**Demonoloji** veya diğer adıyla **demonizm**, Hıristiyan teolojisinin sistematik temsilleri, melek bilimine ek olarak bir *[[demon]]lar* doktrini içeriyordu, çünkü *demonlar* Hristiyan teolojisi tarafından düşmüş melekler olarak kavramsallaştırıldı. Malzemenin dogmatik işlenmesi genellikle soterioloji veya kristoloji gibi diğer incelemelere de başvurur. "Demon Bilimleri" anlamına gelir. Yunancada *Daimon* olarak yazılır ve ilahiyat, güç anlamına gelir.

## Ortaçağ Teolojisi
Çoğu Hristiyan yazar, konu demonlar olduğunda Augustinus'un öğretilerine atıfta bulunur. Dünyanın ruhlara ve insanlara, iyiye ve kötüye ayrılabileceğini öğretti. İyi ruhlara "melekler", kötü ruhlara "*demon*" denirdi. Demonoloji üzerine bir diğer önemli yazar Thomas Aquinas'tır. Bedeni olmayan kötü varlıkların insanları etkileyip etkilemediğini ve nasıl etkileyebileceğini tartıştı. Bu tür varlıklar *demonları* etkileyebiliyorsa, bu özgür iradeyi saçma kılar mı? Aquin, *demonların* insan zihnini yalnızca imgelerle etkileyebileceği sonucuna varır, ancak buna katılan veya katılmayan özgür iradedir.

## Avrupa Modern Çağı ve Modernitesi
İngiliz tarihçi Stuart Clark, çok beğenilen bir kitabında, demonları olan inancın, erken modern dönemde doğa anlayışının önemli bir parçası olduğunu göstermiştir. Clark'a göre demonoloji, doğal fenomenler için yaygın olarak kabul edilen açıklamalar sunan bir "fizik" idi. Bu değerlendirmeyle Stuart Clark, demonlari olan inancı öncelikle doğa bilimine karşı bir şey olarak gören eski tarih bilimine karşı çıktı. Clark'ın çalışmasından bu yana, farklı temel varsayımlara sahip açıklayıcı modellerin farklılıklarından çok benzerlikleri vurgulanmıştır.

19. yüzyıl yazarları, genellikle demonları olan inancı, animizm, çoktanrıcılık, tektanrıcılık gibi ön aşamalar veya sonraki aşamalar ve kategorilerle ilişkili olarak tarih felsefesi veya din tarihi ve evrim açısından sınıflandırmaya ve yorumlamaya çalışmışlardır. Günümüzün tarihsel anlayışına göre bu yorumlama girişimleri, delil bolluğunun hakkını pek veremez.

## Kaynakça
Iğrıp

**Iğrıp** (Yunancada *gripos*), deniz veya göl dibinden az yukarıda yüzen balıkları avlamak için, kenarlarına ağırlık bağlanarak suya atılan, torbalı büyük balık ağıdır. kıyı sürütme ağlarındandır, hem içsularda hem denizlerde kıyıda belirli bir bölgenin önce çevrilmesi daha sonra halatlar aracılığıyla çekilerek taranması şeklinde kullanılan av aracıdır.

Çeşitli boyutlardaki kıyı sürütme ağları manyat, tarlakoz, trata gibi isimlerle anılır. Genel olarak uzun halat bölümü, yine oldukça uzun kanat ağları ve torba ağı bölümlerinden oluşur.
Monofizitizm

**Monofizitizm** (Yunanca: μόνος monos "tek" ve φύσις physis "doğa") Hristiyanlıkta İsa'nın ilahi ve beşeri olmak üzere iki farklı doğasının olduğunu ancak ilahi olan doğanın, beşeri olan doğadan daha üstün olduğu için, onu dönüştürüp absorbe etmiş olması inancıdır. Buna göre İsa'da sadece tanrısal doğa kalmıştır ve İsa insani özelliklerini yitirmiştir.

Monofizit kavramı kullanıldığı dönem itibarı yanlış inançta olan Hristiyanlara hakaret etmek için kullanılmıştır. Monofizit oldukları iddia edilen kiliseler bu kavramı kabul etmemekle birlikte kendilerini daha ziyade miafizit olarak tanımlamakta ve bu şekilde adlandırılmak istemektedirler.

## Tarihçe
451 yılında toplanan Kadıköy Konsili'nde bu görüş mahkûm edilmiştir. Bunun üzerine konsil kararlarını tanımayanlar Ortodoksluk'tan ayrılmışlar, ilk üç Ekümenik Konsil'in kararlarını saymışlar (İznik 325, Birinci İstanbul 381 ve Birinci Efes Konsili 431) ve diğerlerini tanımamışlardır.

## Kaynakça
Başpiskopos

**Başpiskopos** ya da **Başepiskopos** sözcüğü, Yunanca *episkopos* sözcüğünden gelir. Episkopos, *epi* (yukarıdan) ve *-skopos* (bakmak) sözcüklerinin birleşiminden oluşur ve "yukarıdan izleyen, gözeten" anlamlarına gelir.

## Ortodoks Kilisesinde
Başpiskopos, Ortodoks Kiliseleri'nde Kilise'nin ve "Sen Sinod"'un başıdır. Ülkesindeki diğer piskoposlar ve metropolitler tarafından seçilir ve sinoda başkanlık yapar. Bazı ülkelerin başpiskoposları patrik sıfatını da kullanırlar (İstanbul, İskenderiye, Antakya, Kudüs, Rusya, Sırbistan, Romanya, Bulgaristan, Gürcistan, Patrikleri vs.)

Antakya Ortodoks Kilisesi ve Slav Ortodoks Kiliseleri'nde Başpiskoposluk makamı Metropolit'ten daha aşağıdayken diğer ortodoks kiliselerinde tam tersidir.

## Katolik Kilisesinde
Katolik kiliselerinde ise bu ünvan daha geniş bir yönetim çevresine sahip piskoposlara verilir. Roma başpiskoposu Papa olarak adlandırılır ve Katolik Kilisesi'ndeki en yüksek makamın sahibidir. Katolik başpiskoposlar da piskoposlar gibi evlenemezler, cinsel ilişkide bulunamazlar ve bekar yaşamak zorundadırlar.

## Anglikan Kiliselerinde
Birleşik Krallık'taki Canterbury başpiskoposu Anglikan toplumunun sembolik lideridir.

## Kaynakça

### Dipnotlar

## Ayrıca bakınız
* Piskopos
* Metropolit
Eskatoloji

**Eskatoloji** "son" anlamına gelen (Yunanca έσχατος) teoloji (dinbilim) terimidir. İnsanlığın nihai kaderi veya dünya tarihini sonuçlandıran olaylar, daha kaba bir tabirle *dünyanın sonu* (İngilizce apocalypse) ile ilgilenir.

Birçok din, öğreti veya kültte dünyanın sonu gelecekte olacak bir olay olarak kutsal metin, mit veya folklorda belirtilir. Daha geniş bir açıdan, eskatoloji Mesih, Mesih Çağı, ahiret ve ruh gibi konuları da kapsayabilir. Farklı inanışların eskatolojik inançları ve düşünceleri farklı olsa da belli benzerlikler var olabilir. Hristiyanlık eskatolojisinde apokaliptik bir felaket sonrası gelecek bin yıllık refah krallığı inanışı vardır.

## Ayrıca bakınız
* İslam mitolojisi (İslam eskatolojisi)
* Ahir zaman
* Kıyamet
* Sahte Mesih

## Kaynakça
Montana

**Montana**, ABD'nin kuzeybatı eyaletlerinden birisidir. Eyaletin batısındaki üçte ikilik bölümde, Rocky Dağları bölgesinin dağları yer alır. Eyaletin adı da İspanyolcada dağ anlamına gelen *montaña* sözcüğünden gelir. Yüzölçümü bakımından ABD eyaletleri içinde 4. olmasına karşın, nüfus açısından 44.'dür. Dolayısıyla nüfus yoğunluğu sıralamasında en tenha 3. eyalettir. Ekonomisi tarım, ormancılık ve madenciliğe dayanır. Öte yandan, eyalette yer alan Glacier Millî Parkı ve Yellowstone Millî Parkı nedeniyle turizm de önemli yer tutar.

## Kaynakça
Fütüroloji

**Fütüroloji**, *gelecek bilimi*, *gelecekbilim* veya *gelecek araştırmaları*; gelecekte gerçekleşebilecek veya geleceğe dair bilimsel, teknolojik ve sosyolojik gelişmeleri, olağan durumun şartları ve eğilimlerini temel alarak, inceleyen ve tahminler yürüten bilim dalıdır.

TDK tanımına göre: "*küresel bir perspektif içinde geleceği öngörmeye çalışan bilim*"**1**

Dünya'da birçok üniversitede fütüroloji kürsüleri mevcuttur. Fütüroloji ile uğraşan kimselere *fütürolog* denir. İlgi çekici bir bilim olmakla birlikte fütüroloji çok geniş bir alanda sosyolojik ve ölçümsel bilgi ve zeka sahibi olmayı gerektirir. Günümüzün ünlü fütürologları Michio Kaku Ve Marc Goodman'dir. Bir fizik profesörü olan Michio Kaku önümüzdeki yüzyıl içinde dünyamızın tamamen bilgisayarlara bağlı bir siber dünya olacağını, bir CIA (Central Intelligence Agency) çalışanı olan Marc Goodman ise bu bilgisayarlarla çevrili dünyanın şu an DeepWeb dedikleri herkesin ulaşamadığı ve internetin % 90'ından fazlasını oluşturduğu söylenen kısmında hackerlara (bilgisayar haydutları) hizmet etmesinden dolayı hackerların istedikleri zaman istedikleri suçu rahatça işleyebilecekleri bir dünya olacağını öngörmektedirler.

## Dipnotlar
* **1****:** Güncel Sözlük
* Michio Kaku "Geleceğin Fiziği",
* Marc Goodman "Geleceğin Suçları"
* Server Tanili "İnsanlığı Nasıl Bir Gelecek Bekliyor?"
Idaho

**Idaho** (), ABD'nin ülkenin kuzeybatısında yer alan bir eyaletidir. Doğuda Montana ve Wyoming, güneyde Nevada ve Utah, batıda Washington ve Oregon ile komşudur, kuzey ucunda ise Kanada ile küçük bir sınırı bulunur. Nüfusu yaklaşık 1.7 milyon, yüzölçümü ise 216.440&nbsp;km2 olmaktadır. Eyalet başkenti Boise şehridir.

## Tarih
Bölgeye 19. yüzyıl başında, kürk ticareti yapan avcılar ve Lewis ile Clark'ın araştırma heyeti girdi (1805). İlk süreli yerleşme mormonların Franklin'e yerleşmesidir (1855); ama bölge ancak 1860'tan sonra altın yataklarının bulunması üzerine gelişme göstermiştir. 1890'da ise Amerika'nın 43. Amerikan Eyaleti olmuştur.

İspanya'dan göç eden Basklar da yaşamaktadır. Boise şehrinde bir Bask Müzesi ve Kültür Merkezi bulunmaktadır.

## Coğrafya
Idaho, birbirine benzemeyen iki coğrafik bölüme ayrılır. Bir kısmı kayalık dağlara bağlanan ve tortul dağ zincirleri 3500 metreyi bulan yükselmiş batolit kapsayan orta ve kuzey kesimi ve diğer bir kısmı Snake ovasının oluşturduğu güney kesimidir. Bu yarı çorak ovalarda yaygın yöntemlerle koyun yetiştiriciliğine elverişli bir misk otu bozkırı uzanır. Ne var ki burada sulu tarım yapılabilir.

Kurşun, Çinko, Gümüş yatakları Coeur d'Alene yakınlarında işletilmektedir. Eyalette önemli orman kaynakları bulunur. Genellikle nüfus Snake ovasında ve maden yataklarında toplanmıştır.

## Demografi

Amerika Birleşik Devletleri Sayım Bürosu'nun 2018 tahminlerine göre Idaho'nun nüfusu 1.787.065 kişidir ve 2010'a göre nüfus %14 artmıştır. Bu, eyaleti ABD içerisindeki en hızlı büyüyen eyaletlerden bir yapmaktadır.

2017 tahminlerine göre Idaho etnik açıdan %91 Beyaz Amerikalılardan oluşur. Asyalı Amerikalılar toplumun %1.4'ünü, Amerika yerlileri %1.3'ünü, Afroamerikalılar ise %0.7'sini oluşturur. Geri kalan kişiler diğer etnik gruplara veya birden fazla ırka mensuptur. Herhangi bir ırka mensup Hispanik ve Latinolar ise toplumun yaklaşık %12'sini oluşturmuştur.

Idaho nüfusunun %67'si Hristiyandır. Hristiyanlar içerisinde en büyük grubu Protestanlık, Mormonluk ve Katolikler oluşturmaktadır. %27'si dinsiz olan toplumun %4'ünü Müslümanlar, Yahudiler, Budistler, Hindular gibi azınlık dinleri oluşturur. Geriye kalan kişiler din sorusuna cevap vermemiştir.

## Kaynakça
Missouri

**Missouri**, Amerika Birleşik Devletleri'in ortabatısında bulunan bir eyalettir. 6 milyonu aşan nüfusuyla ülkenin en yüksek nüfuslu 18. eyaletidir. Yüzölçümü bakımından ise 21. sıradadır. Adını eyaletin ortasından geçen Missouri Nehri'nden alır.

## Coğrafya

Missouri, yalnızca komşusu Tennessee'ye eşit sekiz farklı eyaletle sınır komşusudur. Missouri, kuzeyde Iowa, doğuda Mississippi Nehri boyunca Illinois, Kentucky ve Tennessee, güneyde Arkansas, batıda Oklahoma, Kansas ve Nebraska ile sınırlıdır. Kuzey ve güney sınırları düz hatlı iken Missouri Bootheel, St. Francis ve Mississippi nehirleri arasında güneye uzanır. En büyük iki nehir, Mississippi (eyaletin doğu sınırını tanımlar) ve Missouri Nehri (eyalet boyunca batıdan doğuya akar), esasen Kansas City ve St. Louis'in en büyük iki metropolünü birbirine bağlar.

2005 yılında Missouri, milli parklarına ve diğer eğlence alanlarına toplam  16.695.000 ziyaretçi ağırladı ve işletme giderlerinin %26,6'sı olan yıllık 7,41 milyon $ gelir sağladı.

### Topografya

Missouri Nehri'nin kuzeyinde ve bazı durumlarda hemen güneyinde, Iowa, Nebraska ve Kansas'a kadar uzanan Kuzey ovaları vardır. Burada, bir zamanlar Kanada Kalkanı'ndan Missouri nehri'ne kadar uzanan buzullaşma'dan geriye engebeli tepeler kaldı. Missouri, Mississippi, Missouri ve Meramec nehri boyunca birçok büyük nehir kayalığı vardır. Güney Missouri, Prekambriyen magmatik St. François dağlarını çevreleyen parçalanmış bir plato olan Ozark dağları'na yükselir. Bu bölge aynı zamanda düdenler ve mağaraların oluşumu ile yüksek kireçtaşı içeriği ile tanımlanan karst topoğrafyasına da ev sahipliği yapar.

## Kaynakça
Nebraska

**Nebraska**, ABD'nin eyaletlerinden birisidir. Büyük bir bölümü kurak topraklar ve çöllerden oluşmaktadır.

Güneyinde Ortabatı Eyaletlerden Kansas, doğusunda Iowa, batısında Wyoming ve Colorado bulunmaktadır. Eyaletin başkenti Lincoln'dur, ancak en büyük şehri Omaha'dır. Eyaletin toplam yüzölçümü 200.356 kilometrekaredir. Bunun 199.099 kilometrekaresi kara, toprak parçalarıdır. Nebraska, nüfus bakımından 38. sırada, nüfus yoğunluğu bakımından ise 8. sırada yer almaktadır. Başkenti Lincoln, en kalabalık şehri ise Missouri Nehri üzerinde bulunan Omaha'dır.

## Resimler

Dosya:National-atlas-nebraska.PNG|Nebraska haritası
New Hampshire

**New Hampshire**, Amerika Birleşik Devletleri'nin 50 eyaletinden biridir. Avrupa'dan gelen göçmenler ilk defa 1623 yılında buraya yerleştiler. New Hampshire, 4 Temmuz 1776 tarihinde Bağımsızlık Bildirgesi'yle bağımsızlıklarını ilan ederek Amerika Birleşik Devletleri'nin çekirdeğini oluşturan ilk Onüç Koloni'den biri oldu. Eyalet, ABD'nin kuzeydoğusunda New England bölgesinde yer alır. Nüfus ve yüzölçüm bakımında Amerika Birleşik Devletleri'nin en küçük 10 eyaletinden biridir. En büyük şehri olan Manchester'in bile nüfusu sadece 100.000 civarında kalır.

## Coğrafya
New Hampshire'in kuzeyinde Amerika Birleşik Devletleri'nin Kanada sınırı, güneyinde Massachusetts eyaleti, batısında Vermont eyaleti ve doğusunda Maine eyaleti yer alır. Eyalet güneydoğu köşesinde Atlas Okyanusu kenarında bulunan 29 kilometrelik bir kıyı şeridine sahiptir. Bu kıyı şeridinde Portsmouth ve Hampton Beach gibi turistik kasabalar yer alırlar. Eyaletin en büyük nehirleri Merrimack Nehri ve Connecticut Nehri'dir. New Hampshire'da bulunan Beyaz Dağlar denilen dağ sırası Amerika Birleşik Devletleri'nin kuzeydoğusundaki en yüksek dağ olan 2000 metreye yakın yükseklikteki Washington Dağı'nı barındırır.

## Eyaletin önemi
New Hampshire eyaleti Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimlerinin ilk aşaması olan ön seçimleri ilk yapan eyalettir. Her 4 yılda bir yapılan bu ön seçimler sırasında bütün ABD'nin gözleri New Hampshire'a çevrilir. Bütün büyük partilerin başkan adayları bu dönemde seçim kampanyalarını New Hampshire eyaletinde odaklaştırırlar. Küçük bir eyalet olduğu için bütün seçmenler, başkan adaylarıyla yüz yüze tanışma olanağına sahiptirler. Bu sürece bazen *perakende siyaset* adı verilir. Bu süreç sonunda başarılı olan adayların prestiji o kadar yükselir ki, o adayların ülke çapında başarılı olmaları şansına çok yüksek gözüyle bakılır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Eyaletin resmi web sitesi 
* NH Resmi Tanıtım Sitesi
Ohio

**Ohio** (okunuşu: *Oha:yo*), Amerika Birleşik Devletleri'nin Midwestern bölgesinde bir eyaletidir. Elli eyalet arasında, alanlara göre en büyük 34. eyalet ve yaklaşık 11,7 milyonluk bir nüfusa sahip en kalabalık yedinci ve en yoğun nüfusa sahip onuncu eyalettir. Eyaletin başkenti ve en büyük şehir Columbus, Columbus metro alanı, Greater Cincinnati ve Greater Cleveland, en büyük metropol alanlarındandır. Ohio, kuzeyde Erie Gölü, doğuda Pensilvanya, Batı Virginia güneydoğuda, Kentucky güneybatıda Indiana ve kuzeybatıda Michigan ile sınırlıdır. Ohio, tarihsel olarak Ohio buckeye ağaçlarından dolayı "Buckeye Eyaleti" olarak bilinir ve Ohiolular da "Buckeyes" olarak bilinir.

Amerika'da ilk trafik ışığı ve polis arabası uygulamasının kullanıldığı eyalettir. Başlıca şehirleri Cleveland, Columbus ve Cincinnati'dir. ABD'nin en büyük devlet üniversitelerinden biri olan Ohio Devlet Üniversitesi buradadır.

1894 bunalımı sırasında iş insanı Jacob S. Coxey'nin önderliğinde Washington, D.C.'ye yürüyen bir grup işsiz buradan yola çıkmış ve hedeflerine ulaşabilmiştir. Bu gruba Coxey'nin Ordusu adı verilmiştir.

Ohio kelimesinin anlamı, Iroquois Kızılderili dilinde geniş veya güzel nehirdir.

Ohio'nun eyalet bayrağı, Nepal bayrağı gibi dikdörtgen olmayan bayraklardan biridir.

## Sosyal Medyadaki Yeri
Ohio eyaleti, Instagram, Discord ve Reddit gibi sosyal platformlarda internet mimi haline gelmiştir. Eyalette diğer eyalet ve şehirlere nazaran çok yaşanan serserilik, hırsızlık, paranormal olaylar gibi etkenlerden dolayı Ohio eyaleti, sosyal platformlarda "Paranormal Şehir" olarak adlandırılmaktadır. Video oyunlarından alınan korkutucu karakterler için "Ohio'lu" tabiri kullanılır. Hatta  adlı şarkı ise bu eyaletle özdeşleşmiştir.

## Kaynakça
Oklahoma

**Oklahoma** () (Çerokice: *Asgaya gigageyi*/ᎠᏍᎦᏯ ᎩᎦᎨᏱ; ya da ᎣᎦᎳᎰᎹ (*òɡàlàhoma*), Pavnice: *Uukuhuúwa*, Cayuga: *Gahnawiyoˀgeh*), ABD'nin merkezi güney bölgesinde yer alan eyaletidir. Oklahoma, 50 ABD eyaleti arasındaki en geniş 20. ve en kalabalık 28. eyalettir. Eyaletin adı Çoktav dilinde "kızıl millet" anlamına gelen *okla* ve *humma* kelimelerinden türetilmiştir. Eyaletin en büyük şehri ve başkenti Oklahoma City'dir.

## Tarih

Bölgede 15 bin yıl kadar önce Clovis ve Folsom Yerlilerinin yaşadığına ilişkin kanıtlar ortaya çıkarılmıştır. MS 500-1300 arasında çömlek, dokuma, heykel ve metal eşya yapımı alanında altın çağını yaşayan bölge Francisco Vásquez de Coronado'nun 1541'de bölgeye düzenlediği keşif seferleriyle beraber bir gerileme dönemine girdi. Bölge uzun yıllar İspanyol yönetimi altında kaldıktan sonra 1800'de Fransızların eline geçti. 1803'te Louisiana Alımı çerçevesinde ABD'ye bağlandı. 1828'de ABD Kongresi'nde alınan bir kararla Yerlilere ayrıldı. Amerikan İç Savaşı başlangıcında Beş Uygar Kabile'nin Güney eyaletleriyle bir dizi antlaşma imzalamaları üzerine 1865'ten sonra federal hükûmet bölgeye daha fazla müdahalede bulunmaya başladı. 1880'e gelindiğinde Yerli Toprakları olarak anılan bu bölgeye 60'tan fazla Yerli kabilesi yerleşmişti. 1889'da Kongre kararıyla Yerli Topraklarının bir bölümü beyazların yerleşimine açıldı. 1907'de Yerli Toprakları'nın geri kalan bölümünün Oklahoma topraklarına katılmasıyla oluşturulan Oklahoma Eyaleti ABD'nin 46. eyaleti oldu.

19 Nisan 1995'te eyaletin başkenti Oklahoma City'de bir kamu binasına yönelik olarak bombalı saldırı düzenlendi. 168 kişinin ölümü ve 800'ün üzerinde yaralanmayla sonuçlanan olayın 11 Eylül saldırılarından sonra ABD toprakları üzerinde gerçekleşmiş en büyük ikinci şiddet eylemi olduğu iddia edildiyse de sonraları bu olayın da 11 Eylül gibi derin şüpheler bırakan delillerle birlikte kapatıldığını söyleyen uzmanlar da vardır.

## Coğrafya & iklim

ABD'nin en büyük coğrafi oluşumlarından üçü kısmen eyalet sınırları içinde kalır. Doğudaki İç Dağlık Bölge, güneydeki Kıyı Düzlüğü ve eyaletin geri kalan kesiminde uzanan İç Alçak Bölge. Kuzeybatıdaki engebeli Ozark Platosu () güzel manzaralarıyla dikkat çeker. Eyaletin kuzey ve orta kesimlerinin sularını toplayan Red Irmağı() aynı zamanda eyaletin güney sınırını çizer.

## Nüfus

Nüfus olarak ABD'nin 27. büyük eyaleti olan Oklahoma ülkenin en kalabalık yerli nüfusuna sahip ikinci eyaletidir. Amerikan Yerlileri nüfusun % 11.3'ünü oluşturur. Etnik dağılım; Beyazlar % 82,2, Siyahlar % 8,55 ve Asyalılar % 1,9 (2005).

## Spor

Oklahoma City şehrinin takımı Oklahoma City Thunder NBA basketbol liginde mücadele etmektedir.

## Ekonomi

## Kaynakça

## Ayrıca bakınız
*  (bir köprü)
*  (bir siyasetçi)
*  (bir siyasetçi)
*  (bir siyasetçi)
*  (bir siyasetçi)
Oregon

**Oregon**, ABD'nin eyaletlerinden birisidir. Pasifik kıyısında yer alan eyalet, kuzeyde Washington, güneyde Kaliforniya ve Nevada, doğuda ise Idaho ile komşudur. Columbia nehri kuzey, Snake nehri ise doğu sınırlarının büyük bir kısmını oluşturmaktadır. Willamette nehri vadisi, eyaletin en yüksek nüfus yoğunluğuna sahip olan ve en yüksek tarımsal üretimin yapıldığı bölgesidir.

## Coğrafya

Oregon'un doğu-batı yönündeki azami uzunluğu 636&nbsp;km, kuzey-güney yönündeki azami genişliği 475 kilometredir. 254.810 kilometrekarelik yüz ölçümüyle dokuzuncu en büyük eyalettir. En yüksek noktası 3.429 metre yükseklikteki Hood Dağı, en düşük noktası deniz seviyesindeki Büyük Okyanus kıyısıdır. Ortalama rakımı 1.006 metredir. Eyaletin güneyindeki Krater Gölü Ulusal Parkı tek ulusal parkı olup ABD'nin en derin gölü olan Krater Gölü'ne ev sahipliği yapmaktadır.

Eyaletin %46'sı ormanlarla kaplı olup bu ormanların %60'ı federal yönetimin mülküdür. Özellikle Cascade Sıradağları'nın batısında ormanlar yoğunlaşır; bu bölgenin yaklaşık %80'i ormanlıktır. Kıta ABD'sinde en çok kereste üreten eyalet Oregon'dur. Öte yandan eyaletin güneybatısı Yüksek Çöl adı verilen bir çölle kaplıdır.

## Galeri


MtHood TrilliumLake.jpg|Hood Dağı ve Trillium Gölü'ne yansıması, Oregon.
Crater lake oregon.jpg|Crater Lake, Oregon'daki bir krater gölü.
Oregon State Capitol.jpg|Oregon'un başkenti Salem'deki kongre binası, Oregon.


## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Oregon Eyaleti resmî web sitesi