Judita Vaičiūnaitė

**Judita Vaičiūnaitė** (12 Temmuz 1937 - 11 Şubat 2001), Litvanyalı yazardır. Kentsel ortamları ve mitolojik kadınları şiirsel araştırması ile tanınan, Litvanya'nın en ünlü 20. yüzyıl şairlerinden biridir.

## Hayatının erken dönemi ve eğitimi
Judita Vaičiūnaitė 1937'de Litvanya'nın Kaunas şehrinde doğdu. Babası bir psikiyatri profesörüydü ve annesi bir hemşireydi. Özellikle kız kardeşi Dalia ile yakındı.

II. Dünya Savaşı'ndan sonra ailesiyle birlikte Vilnius'a taşındı. Vilnius Üniversitesi'nde okudu ve 1959'da üniversiteden mezun oldu. Vaičiūnaitė, hayatının geri kalanını Vilnus'ta geçirdi ve şehri çalışmalarının merkezi konusu olarak kullandı.

## Kariyeri
Vaičiūnaitė'nin ilk şiir koleksiyonu, *Pavasario akvarelės* ("Bahar Suluboyaları") 1960 yılında yayımlandı. Sık sık yeni koleksiyonlar yayınlamaya devam etti ve 20'den fazla şiir kitabı yazdı. Ayrıca çocuklar için masallar ve şiirler yazdı.

Vaičiūnaitė, Litvanya'daki çeşitli edebiyat dergilerinde editör olarak çalıştı. Ayrıca diğer şairlerin, özellikle de Anna Akhmatova'nın eserlerinin Litvancaya çevirilerini tamamladı. 1978'de Litvanya  Festivali ödülüne layık görüldü.

1996 yılında, *Žemynos vainikai* ("Zemyna Çelenkleri") adlı koleksiyonuyla Baltık Meclisi Edebiyat, Sanat ve Bilim Ödülü'ne layık görüldü. Aynı yıl, kendi hayatı hakkında bir dizi deneme olan *Vaikystės veidrody* anısını yayımladı. 1997'de Litvanya Büyük Dükü Gediminas Nişanı ve 2000'de Litvanya Yazarlar Birliği Ödülü'nü aldı.

## Yazıları
Vaičiūnaitė'nin şiirlerinde, Litvanya ve Yunan mitolojisi, modern caz, tarih ve çağdaş şehir hayatı dahil olmak üzere çok çeşitli konu ve temaları ele alınmıştır. Sıklıkla Vilnius'un Eski Kentinde geçen şehir merkezli şiirleri en tanınan şiirleri arasında yer almaktadır. Diğer Litvanyalı şairlerin çoğunun kırsal kesimden olduğu ve çalışmalarında doğal dünyaya odaklandığı bir zamanda yazmıştır. Ayrıca şiirlerinde şehrin çok kültürlü tarihinden de bahsetmiştir.

Çalışmalarında sıklıkla tarihsel ve mitolojik kadın figürleri açısından dramatik monolog kullandı. Şiirlerinde, önde gelen Litvanyalı kadın şair Salomėja Nėris'in neo-romantik çalışmasından etkilendi. Marcelijus Martinaitis, Sigitas Geda ve diğerleriyle birlikte, Sovyet yönetiminden memnuniyetsizlik arttıkça Litvanya şiirinde sessizce devrim yaratan bir neslin parçasıydı, ancak neo-romantik akıma bağlı kalmaya devam etti.

Vaičiūnaitė bağımsız bir bekar anneydi, aynı zamanda romantik aşkın önemine de inanıyordu. Şehirdeki bekar kadınların hayatlarını anlatan feminist bir gerçekçilikle yazdı.

## Ölümü ve mirası
Judita Vaičiūnaitė 2001 yılında Vilnius'ta öldü. *Kristalas: Poezijos Rinktinė* adlı eserinin ölümünden sonra 2010 yılındaki derlemesi Litvanya Yazarlar Birliği tarafından yayımlandı. 2018 yılında, İngilizce çeviri çalışmalarının bir koleksiyonu *Vagabond Sun: Selected Poems* olarak yayımlandı.

Vilnius'taki St. Catherine Kilisesi'nin yanında onuruna dikilmiş bir heykel yer almaktadır.

## Seçili eserleri

### Şiir

* *Pavasario akvarel's* (1960)
* *Kaip žalias vynas* (1962)
* *Per saulėtą gaublį* (1964)
* *Vėtrungės* (1966)
* *Po šiaurės herbais* (1968)
* *Žiemos lietus* (1987)
* *Žemynos vainikai* (1995)
* *Seno paveikslo šviesa* (1998)
* *Debeş arka* (2000)
* *Kristalas: Poezijos Rinktinė* (ölümünden sonra, 2010)

### Oyunlar

* *Pavasario fleita* (derleme, 1980)

### Anı

* *Vaikystės veidrody* (1996)

## Kaynakça