open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Mahur (şiir)

**Mahur Beste**, Attilâ İlhan'ın Deniz Gezmiş ve arkadaşlarının idamını öğrendikten sonra yazmaya başladığı bir şiirdir.

"Müjgan" bir kadın ismi olup Farsçada "kirpik" demektir. Deniz Gezmiş, Yusuf Aslan ve Hüseyin İnan'ın idam edildiğini radyodan duyan Attilâ İlhan, şiiri Karşıyaka'dan İzmir'e geçmek için bindiği vapurda oluşturmaya başlamıştır.

Ahmet Kaya şiiri besteleyerek Nisan 1993'te çıkan *[[Tedirgin]]* albümünde söylemiştir. Daha sonra Nazan Öncel de Ahmet Kaya'nın anısına çıkarılan *[[Dinle Sevgili Ülkem]]* albümünde bu parçayı seslendirmiştir. Ergüder Yoldaş, Ahmet Kaya'dan farklı olarak şiiri mahur makamında bestelemiştir, Nur Yoldaş da bu besteyle okumuştur.

## Sözleri

şenlik dağıldı bir acı yel kaldı bahçede yalnız
o mahur beste çalar müjganla ben ağlaşırız
gitti dostlar şölen bitti ne eski heyecan ne hız
yalnız kederli yalnızlığımızda sıralı sırasız
o mahur beste çalar müjganla ben ağlaşırız
bir yangın ormanından püskürmüş genç fidanlardı
güneşten ışık yontarlardı sert adamlardı
hoyrattı gülüşleri aydınlığı çalkalardı
gittiler akşam olmadan ortalık karardı
bitmez sazların özlemi daha sonra daha sonra
sonranın bilinmezliği bir boyut katar ki onlara
simsiyah bir teselli olur belki kalanlara
geceler uzar hazırlık sonbahara


## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Ahmet Kaya resmi sitesi, şarkı sözleri
* Ali Kocatepe`nin yazısı
* Can Dündar`ın yazısı
* MAHUR AHMET KAYA ŞARKIYI DİNLEMEK İÇİN
Geğarkunik

**Geğarkunik** (Ermenice Գեղարքունիք), Ermenistan'ın bir vilayetidir.

Ermenistan'ın doğusunda, Azerbaycan sınırında yer alır. Alanının (3655&nbsp;km²) büyük bir kısmını Sevan Gölü (Türkçe: *Gökçe Gölü*) kaplar (940&nbsp;km²). 200.000 kişinin yaşadığı bölgenin yönetim merkezi Gavar'dır.

Geğarkunik bölgesinde ekonomik faaliyetlerin önemli bir kısmı tarım ve hayvancılığa dayanmaktadır.
Bölge, geniş tarım alanları ve uygun iklim koşulları nedeniyle meyvecilik, tahıl üretimi ve hayvancılık açısından Ermenistan'ın önemli bölgelerindendir.

Turizm, özellikle Sevan Gölü çevresindeki doğal güzellikler sayesinde bölge ekonomisinde büyüyen bir sektördür.
Bölge, yaz aylarında yerli ve yabancı turistlerin ilgisini çekerek yerel ekonomiye önemli katkı sağlar.

## Kaynakça

1.	Ermenistan Ulusal İstatistik Komitesi - Nüfus Verileri (Arşiv):
https://web.archive.org/web/20180901000000/http://armstat.am/en/?nid=81&id=2209
	2.	Ermenistan Resmi Hükûmet Sitesi - Bölgesel Bilgiler (Arşiv):
https://web.archive.org/web/20200101000000/http://www.gov.am/en/regions/gegharkunik/
	3.	Turizm Rehberi - Geğarkunik (Arşiv):
https://web.archive.org/web/20190515000000/http://armeniatravel.com/gegharkunik
İakhos

**İakkhos** (Grekçe: Ἴακχος, *Íakkhos*) Eleusis Mysteria'larının tanrısı. Bazıları onun Demeter'in oğlu olduğuna inansalar da, asıl inanış Zeus ile Persephone'nin oğlu olduğu yolundadır. Asıl adı Zagreus olan bu çocuğu Zeus kıskanç karısının Zulmünden kurtarmak için şekilden şekle soktu. Onu bir boğa şekline soktuğu gün Hera'nın takipçileri onu yakaladılar ve kestiler. Zeus oğlunun yardımına yetişemedi. Apollon'a cesedinden arta kalanları Parnassos dağına getirmesini söyledi. Apollon çocuğun halen çarpmakta olan kalbini getirdi. Zeus kalbi emdi ve Zagres'i tekrar yarattı. Bu defa ona İakkhos adını koydu.
Colony (albüm)

**Colony** In Flames tarafından yapılmış bir melodik death metal albümüdür. Grubun şu anki kadrosu ile çıkardığı ilk albümdür. Albüm din ve ruhanilik ile çeşitli perspektiflerden ilgilenmektedir; Embody the Invisible ve The New Word' ın pozitif ışığından ve Zombie Inc' ın daha karamsar yaklaşımı buna örnek olarak verilebilir.

## Şarkı listesi

#  "Embody the Invisible" - 3:37
#  "Ordinary Story" - 4:16
#  "Scorn" - 3:37
#  "Colony" - 4:39
#  "Zombie Inc." - 5:05
#  "Pallar Anders Visa" - 1:41
#  "Coerced Coexistence" - 4:14
#  "Resin" - 3:21
#  "Behind Space '99" - 3:58
#  "Insipid 2000" - 3:45
#  "The New Word" - 3:18
#  "Clad In Shadows '99" (Japonca Bonus Şarkı) - 2:24
#  "Man Made God" (Japonca Bonus Şarkı) - 4:12
Subterranean

**Subterranean**, İsveçli death metal grubu In Flames'in 1995 yılında çıkardığı EP çalışmasıdır.

## Şarkı Listesi
# "Stand Ablaze" - 4:33
# "Ever Dying" - 4:23
# "Subterranean" - 5:46
# "Timeless" - 1:46
# "Biosphere" - 5:07
# "Dead Eternity" - 5:01
# "The Inborn Lifeless" - 3:23
# "Murders in the Rue Mourge" (Iron Maiden cover yeni albüm derlemesine kondu)
# "Eye of the Beholder" (Metallica cover yeni albüm derlemesine kondu)

Dead Eternity şarkısı Anders Friden vokaliyle *[[The Jester Race]]* albümünde yeniden seslendirildi. "The Inborn Lifeless" şarkısı *[[The Jester Race]]* albümünde yeni şarkı sözleri, yeni isim ("Dead God In Me") ve sonunda yapılan birtakım değişikliklerle yeniden seslendirildi.
Black-Ash Inheritance

***Black-Ash Inheritance***, İsveçli death metal grubu In Flames' in 1997 yılında çıkardığı EP' dir. Bir sonraki Whoracle albümünün bir ön izlemesi olarak çıkartıldı. Şarkılar The Jester Race' in yapılan tekrar sürümüne eklendi. "Gyroscope" şarkısı sonraki albüm Whoracle' a eklendi ve "Behind Space" grubun çıkış albümü Lunar Strain' de Mikael Stanne vokali ile seslendirilmişti.

## Şarkı Listesi

# "Goliaths Disarm Their Davids" – 4:54
# "Gyroscope" – 3:26
# "Acoustic Medley" – 2:37
# "Behind Space (Canlı)" – 3:37
Keçiören Belediyesi Bağlumspor

**Keçiören Belediyesi Bağlumspor**, Ankara'da 1963 yılında kurulan Keçiören Belediyesi destekli spor kulübüdür. Kulüp özellikle hokey ve futbol branşlarıyla tanınır.

## Futbol
Kulübün eski adı **Bağlum Belediyespor**dur. 2007-2008 sezonunda 3. Lig 2. Grup'ta mücadele eden ve sezonu averajla 13. sırada tamamlayan ekip Bölgesel Amatör Lig'e düşmüştür. 2014-2015 sezonunda ise Bölgesel Amatör Lig'den Ankara Süper Amatör Ligi'ne düşmüştür.

## Dış bağlantılar
*
*
Sovyetler Birliği millî futbol takımı

**Sovyetler Birliği millî futbol takımı**, Sovyetler Birliği'ni uluslararası alanda temsil etmiş futbol takımıdır. Sovyetler Birliğinin yıkılmasıyla ortadan kalkmış, yerine bir süreliğine Bağımsız Devletler Topluluğu millî futbol takımı FIFA tarafından tanınmış ve sonunda bunun yerini, Rusya millî futbol takımı başta olmak üzere diğer ayrılan devletlerin ulusal takımları almıştır.

Sovyetler Birliği, döneminde FIFA Dünya Kupası'na yalnızca 1978 yılında katılamadı ve toplamda 7 kez turnuvada yer aldı. En başarılı sonucu 1966 FIFA Dünya Kupası'nda Almanya millî futbol takımına 2-1 kaybettikleri yarı finale çıkarak aldılar. SSCB, Avrupa Futbol Şampiyonası'na toplamda 7 kez katıldı ve ilk turnuva olan 1960 Avrupa Uluslar Kupası'nı finalde Yugoslavya millî futbol takımını 2-1 yenerek şampiyon tamamladı. 1964, 1972 ve 1988'de olmak üzere 3 kez de finale çıkma başarısı gösterdi. 1968 yılında ise yarı finalde İtalya millî futbol takımı ile berabere kalmasına rağmen kura ile finale çıkamadı. SSCB millî futbol takımı, Olimpiyat Oyunları'nda ise 1956 ve 1988 Yaz Olimpiyatları'nda altın madalya sahibi oldu. Ayrıca, 1977 yılında ilk kez düzenlenen FIFA Gençler Futbol Turnuvası ve 1987 yılındaki FIFA U-17 Dünya Şampiyonası'nda altın madalya sahibi oldu.

## Eski Sovyet Cumhuriyetlerinin Ulusal Takımları

## Uluslararası turnuvalar

### Dünya Kupası

### Avrupa Futbol Şampiyonası

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 1912- sonuçları RSSSF arşivi
* en çok forma giymiş isimler ve en çok gol atmış isimler RSSSF  arşivi
* SSCB'nin eski Dünya Kupası maceraları dahil Rusya Takım Profili
* Rusya (SSCB) Ulusal Futbol Takımı
Pierluigi Collina

**Pierluigi Collina** (d. 13 Şubat 1960), eski İtalyan futbol hakemi. Birçok uluslararası ve kulüplerarası önemli maçta düdük çalan Collina, mesleğini Ağustos 2005 yılında bıraktı. Uluslararası kariyerine Türkiye Ordu millî futbol takımı ile Fransa Ordu millî futbol takımı arasındaki maçla başlayan Collina, 1996 Olimpiyat Oyunları, 1998-99 UEFA Şampiyonlar Ligi, 2002 FIFA Dünya Kupası ve 2003-04 UEFA Kupası finallerinde düdük çalmıştır.

Collina, IFFHS'ye göre tüm zamanların en iyi hakemidir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Pierluigi Collina'nın Kişisel Sayfası
Notokorda

**Notokord** ya da **Notokorda** latince olarak **Chorda Dorsalis**; kordatların (sırtipliklilerin) ilkel iskeletine denir.
Bütün sırtipliklilerin embriyolarında, sırtta (dorsal) ortada, boyuna uzanan, segmentsiz ve bükülebilir sopa şeklinde bir uzantıdır. Embriyoda mezodermle aynı zamanda ve benzer şekilde oluşur. Ya ilkin izden ya da blastoporun dorsal dudağından ya da archentronun tavanının dışarıya doğru gelişmesinden oluşur. Omurgalıların gelişimlerinde, mezodermin bir kısmından oluşan omurga, notokordanın yerini alır. Bütün omurgalılarda, notokorda, embriyonik gelişim sırasında kısa bir süre görülür.
kaslar için bağlanma bölgesi oluşturur.

Omurgalıların hayat dönemleri boyunca bulunması gereken üç temel özellikten birisidir.
## Kaynakça
Reroute To Remain (albüm)

**Reroute to Remain** In Flames grubunun çıkardığı bir melodic death metal albümüdür. Albüm Heatseekers listesinde 10 numara ve Top Independent Albums listesinde 13 numaraya çıkmıştır. Reroute to Remain ya da kısaltılmış şekliyle R2R çıkışına kadar hayran kitlesinin büyük çoğunluğu tarafından reddedilmiştir ama grubun diğer albümlerine kıyasla ikinci sınıf bir çalışma olarak da kabul edilse nihayetinde hayranları tarafından sahiplenilmiştir. R2R'nin kolay dinlenebilir bir melodic death metal albümü olması gruba pek çok yeni hayran kazandırmış ama geçmişe yönelik bir bakış açısı ile değerlendirildiğinde Clayman ve Soundtrack to Your Escape arasındaki bir geçiş albümü olarak kabul edilmektedir. Bütün bu eleştirilere rağmen, albüm ve rahat dinlenebilir müziği grubu ABD pazarına çıkarmış ve Ozzfest' de kalıcı bir yer edinmelerini sağlamıştır. Şarkı sözleri kişinin iç çatışmaları ve umutsuzluğu ile ilgilidir.

## Şarkı Listesi

# "Reroute to Remain" - 3:53
# "System" - 3:39
# "Drifter" - 3:10
# "Trigger" - 4:58
# "Cloud Connected" - 3:40
# "Transparent" - 4:03
# "Dawn of a New Day" - 3:40
# "Egonomic" - 2:36
# "Minus" - 3:45
# "Dismiss the Cynics" - 3:38
# "Free Fall" - 3:58
# "Dark Signs" - 3:20
# "Metaphor" - 3:39
# "Black & White" - 3:33
Whoracle

**Whoracle**, İsveçli death metal grubu In Flames' in 1997 yılında çıkardığı albümdür. "Everything Counts"(Depeche Mode' un bir cover şarkısı) dışındaki bütün şarkılar In Flames tarafından oluşturulup düzenlendi bununla birlikte şarkı sözleri Dark Tranquillity' nin gitaristi Niklas Sundin tarafından yazılmıştı ve Anders Fridén tarafından düşünülen bir tarz üzerine kurulmuştur.

## Şarkı Listesi

# "Jotun" - 3:53
# "Food for the Gods" - 4:21
# "Gyroscope" - 3:25
# "Dialogue with the Stars" - 3:00
# "The Hive" - 4:03
# "Jester Script Transfigured" - 5:46
# "Morphing into Primal" - 3:05
# "Worlds within the Margin" - 5:06
# "Episode 666" - 3:45
# "Everything Counts" (Depeche Mode Cover) - 3:17
# "Whoracle" - 2:44

## Kavram

Whoracle dünyanın geçmişi, bugünü ve tahmin edilen geleceği üzerine kurulmuş bir özgün albümdür. *[[Jotun]]* ana kavramın bir öngörüsü olan, vahiysel bir olaydan sonra toplumun yıkıldığı ve çöktüğü bir yerdir. *Episode 666* bu vahiysel olayın ironik bir şekilde dile getirilmesidir. Şarkılar buradan yola çıkarak küresel toplumun yükseliş ve düşüşünü anlatan bir hikâye şeklindedir. "The Hive" ve "Jester Script Transfigured", teknolojik olarak gelişmiş toplumu anlatırken sonraki iki şarkı insan doğası tarafından yok edilen ütopik bir yeni dünya düzenini betimler. Depeche Mode cover'ı ise, önce yapıp sonra kendi toplumunu yıkan insanların yaptıkları hatayı çok geç de olsa anladıklarını vurgulayan dokunaklı bir anlatım için kullanılıyor.
Gastrulasyon

**Gastrulasyon**. Blastula evresinden sonra, çokhücrelilerin hemen hepsinde görülen evredir.
Bu evrede, ektoderm ve endoderm oluşur. Ektoderm, vücudu örten yapıları oluştururken, endoderm; bağırsağı ve onunla ilgili yapıları meydana getirir. Blastulanın üzerindeki blastoderm kural olarak ektoderme karşılık gelir. Üçüncü embriyonik tabaka olan mezoderm, ektodermin ve endodermin arasında ve yanlarda meydana gelir. Gastrulanın başlangıcında, izolesital yumurtalardaki vejetatif kutba denk olan kısımda, bazı blastomerler blastosöl içerisinde animal kutba doğru çökmeye başlar. Çökmeden dolayı meydana gelen açıklığa blastopor (ilkin ağız), çöküntünün tüp şeklindeki devamına da arkenteron (ilkin bağırsak) denir. Blastoporun yaşam boyunca ağız olarak kalıp kalmamasına göre bilateral simetrili hayvanlar iki gruba ayrılırlar:

* *Protostomia* = blastoporu ileride esas ağza dönüşen hayvanlar, bunlarda anüs arka kısımdaki ektodermin içeri doğru çökmesiyle oluşur, örnek : yumuşakçalar.)
* *Deuterostomia* = blastoporu anüs ya da kloak a dönüşen, ağzı yeniden açılan hayvanlar, bunlarda ağız, ön kutupta ilk olarak ektoderm kesesi şeklinde oluşur).

Gastrulasyonun başlamasıyla ve ilkel bağırsağın animal kutba doğru ilerlemesiyle ilk Bilateral (Bakışımlı) Simetri oluşur. Blastomerlerin içeri doğru çökmesiyle *Invagination* (İnvaginasyon); meydana gelen ilk bağırsak boşluğuna da *Archentron* denir.

Gastrulada dış örtü, ileride epidermis ve benzerlerini (kıllar, tüyler, bezler, ...), sinir sistemi, duyu epiteli, sindirim sisteminin bir kısmını oluşturacak ektodermi oluşturur. İlkel bağırsağın orta kısmını meydana getirecek tabakada, ileride sindirim sistemine bağlı olacak birçok organı, (pankreas, karaciğer,...), akciğer ve önceden belirlenmiş notokordun yapısına katılacak olan endodermi oluşturur. Endodermden meydana gelen mezoderm ise, kasları, iskeleti, damar sistemini, boşaltım organlarını ve gonadozomları oluşturur.

Telosital yumurtalarda,görülen gastrulasyon karışık bir olaydır ki, burada meydana gelen epiblast hücrelerinin, embriyonun orta kısmından ilerye doğru uzayarak, saydam alanın ortasında *ilkin iz (primitif iz)*, denilen bir kalınlaşmayı oluştururken, bu izin ortasında bir çöküntü oluşarak *ilkin oluk*u meydana getirir. İlkin izin ön ucunda, hücrelerin yumru şeklinde yığılarak *Hensen Düğümü*nü yaptığı görülür.

## Ayrıca bakınız

* Embriyonik gelişim
* Blastula
* Morula
* Segmentasyon

## Kaynakça
* Yaşamın Temel Kuralları Cilt-I/Kısım-I/Prof.Dr. A. DEMİRSOY
Çakmak

**Çakmak** kibrit bulunmadan önce ateş çıkaran çelik alet. Eski çakmaklı tüfeklerde taşa çarpıp kıvılcım çıkarmak suretiyle barutlu ateşlemede kullanılan alete de bu ad verilirdi. Çakmağın çakıldığında kıvılcımların tutuşması için ağaçların gövdelerinden alınıp kurutulan, kolayca tutuşabilen, kav denilen maddeler kullanılırdı. Kav taşın üstüne konulur, sol elin baş ve işaret parmakları arasında sıkıştırılırdı. Sağ elde tutulan çakmak ise taşa vurmak suretiyle çıkan kıvılcımla yanma sağlanırdı. Daha sonraları kav yerine pamuk ipliğinden fitiller kullanılmıştı. Çakmak, taş, kav veya fitil deriden yapılmış ağzı büzmeli bir kesede muhafaza edilirdi.

Günümüzde çakmak daha çok sigara yakımında kullanılmaktadır. Ayrıca bütan tipi ocakları tutuşturmak için kullanılan aletlere de çakmak denmektedir. Önceleri benzinli sonraları gazlı olan çakmaklar yerine manyetolu çakmakların kullanılması yaygınlaşmıştır. Kibrit kutusundan çok küçük ve zarifleri yapılan çakmaklar çok kullanışlı olmaktadır. 
 
İlk çakmaklar 16. yüzyılda icat edildi ve barutu tutuşturmak için ateşli silahlarda kullanıldı. 1662'de Türk seyyah Evliya Çelebi, bir Osmanlı diplomatik misyonunun bir üyesi olarak Viyana'yı ziyaret etti ve burada üretilen çakmaklara hayran kaldı. İlk çakmaklardan biri, Alman kimyacı Johann Wolfgang Döbereiner tarafından 1823 yılında icat edildi ve Döbereiner'ın lambası olarak bilindi.

## Ayrıca bakınız

* Çakmak taşı
* Manyeto

## Kaynakça
Soundtrack to Your Escape (albüm)

**Soundtrack To Your Escape**, In Flames tarafından yapılmış bir melodik death metal albümüdür. Albüm Billboard 200 listesinde 145 numara, Heatseekers listesinde 2 numara, Top Independent Albums listesinde 7 numaraya kadar çıkmıştır. Albüm hayranları tarafından new age tarzı ve nu metal' e yakın müziği yüzünden eleştirilmesine rağmen pek çokları tarafından da Reroute To Remain'den yapılan geçişin zorunlu sonucu olarak görülmektedir. Bunun yanında Metal Hammer ve Kerrang gibi basın organlarından çok iyi övgüler de almıştır.

## Şarkı Listesi

# "F(r)iend" - 3:27
# "The Quiet Place" - 3:45
# "Dead Alone" - 3:43
# "Touch of Red" - 4:13
# "Like You Better Dead" - 3:23
# "My Sweet Shadow" - 4:39
# "Evil in a Closet" - 4:02
# "In Search for I" - 3:23
# "Borders and Shading" - 4:22
# "Superhero of the Computer Rage" - 4:01
# "Dial 595-Escape" - 3:48
# "Bottled" - 4:17
# "Discover Me Like Emptiness" (Digipak Bonus) - 4:17
Felipe Loureiro

**Felipe** (tam adı **Felipe Jorge Loureiro**) (d. 2 Eylül 1977, Rio de Janeiro, Brezilya) Brezilyalı orta saha oyuncusu.

Brezilya millî futbol takımı formasını 7 kez giymiştir. Brezilya'nın 2004 Copa América'yı kazanan kadrosunda yer almıştır.

## Başarıları
* Série A: 1997, 2000
* Campeonato Carioca: 1998, 2004, 2005
* CONMEBOL Libertadores: 1998
* Copa Mercosur: 2000
* Copa América: 2004
* Devrî'n-Nücûm Katar: 2005-06, 2006-07
* Katar Veliaht Prens Kupası: 2005-06, 2007-08
* Katar Emiri Kupası: 2006-07
* Copa do Brasil: 2011

## Dış bağlantılar
* 
* 
* 
*
Gomlich Efekti

Chef'in Eric Cartman'a anlattığı bir fizik kuralı. Bir kız bir şey yüzünden bağırırsa, bu diğer kızların bağırmasına sebep verecektir. Bu şekilde bu durum art arda artar, ta ki 5 mil içindeki bütün kızlar bağırana dek.

## Kaynakça
Tofalar

**Tofalar** (Tofaca: Тоъфа) veya eski literatürde bilinen isimleri ile **Karagaslar**, Sibirya'nın İrkutsk Oblastı'nda yaşayan Türk halkı. Halk, kökensel, dilsel ve kültürel açıdan Tuva'nın doğusu ile benzemektedir. Çok eskiden Tuva'dan ayrılmış Tuba Türkleri sanılmaktadır. Türk dillerinde f harfi kullanılmamaktadır, bu yüzden bu ad yabancı olanlar tarafından söylenmiş ve Toba kelimesinden bozmadır.

Ekim Devriminden önce Tofalar göçebe halklardandır ve devrim sonrası Sovyet hükûmeti tarafından yerleşim alanları değiştirildi. Genç Tofalar Sovyet okullarında eğitim görüp Rusça öğrendiler ve kültürel gelenekleri yasaklandı. 2002 nüfus sayımına göre Rusya'da 837 Tofa bulunmaktadır.

## Etimoloji ve geçtiği yerler

Çin kaynaklarında Türkçe konuşan ve Türk soylu kavimler, "Topa" olarak adlandırılmıştır. Günümüzde tarihi Türk topluluklarının göçüp devlet kurduğu bazı yer adları benzerlik taşır. Hindistan'ın Carkhand eyaletinin Hazaribag ilçesinin küçük yerleşim birimlerinden birinin adı Topa olarak geçer. Tuoba adı da Çin'in kuzeyinde bir bölge adı olarak geçmiştir.

## Nüfus

Rusya nüfus sayımlarında Tofaların nüfusu 1926-2002 yılları arasında şu şekildedir.
* 1926 - 417 kişi
* 1959 - 586 kişi
* 1970 - 620 kişi
* 1989 - 722 kişi
* 2002 - 837 kişi

## Yerleşim
Rusya Federasyonu İrkut ili Alhıg yer, Yukarı Gutara, Nerha  yerleşimlerinde yaşamaktadırlar. Birüsa, Kan (Kanag: küçük akarsu demektir) gibi akarsuların olduğu yerdedir. Öncesinde Karagasya (Karagas ülkesi) olarak resmi kayıtlara geçmişken 1934 tarihinden itibaren halkın isteği ile Tofalar ülkesi anlamında Tofalariya adı kullanılmaya başlandı.

## Tarih
Tofa Türkleri, eski Türk boylarından gelmektedir. Eski Türk boylarından Tele boyu içinde geçen Dubo adı değişimler sonucu Tuba, Tuha şeklinde adlandırılmıştır. Tofa sözü de bu değişimlerden biridir. Tofalarya bölgesi XVII. yüzyılda Rus işgali ve istilasına uğrar. Sovyetlerin kuruluşuna kadar Tofalar'ın Suglaan adı ile kendi meclisleri bulunmaktaydı. XX. yüzyıla kadar 8 boya sahip olan Tofalar'ın bu yüzyıldan sonra 5 tane boyları bilinmektedir. Tofa boylarının adları: Kaş, Sarıg-Kaş, Çogdu, Kara-Çogdu, Çeptey.

## Ayrıca bakınız
*Tofaca
* Tuvalar
* Şorlar
* Soyotlar
* Duhalar

## Notlar


## Literatür
* Тофалары // Сибирь. Атлас Азиатской России. — М.: Топ-книга, Феория, Дизайн. Информация. Картография, 2007. — 664 с. — ISBN 5-287-00413-3
* Тофалары // Народы России. Атлас культур и религий. — М.: Дизайн. Информация. Картография, 2010. — 320 с. — ISBN 978-5-287-00718-8
*   Рассадин В. И. Особенности традиционной материальной культуры саянских оленеводов-тофаларов// Этнологические исследования: Сб. ст. Вып.1. — Улан-Удэ: Изд-во БНЦ СО РАН, 2000. — С.131-148.
*   Рассадин В. И. Словарь тофаларско-русский и русско-тофаларский/ Тоъфа-орус — орус-тоъфа сооттары: Учеб. пособие для учащихся средних школ. — СПб.: Дрофа, 2005. — 296 с.
*   Рассадин В. И. Тофалары// Тюркские народы Восточной Сибири. — М.: Наука, 2008. — С. 262-333.
## Atıflar

## Dış bağlantılar

* Baykal tabiatı. Tofa Ülkesi 
* Tofalariya. Gökyüzüne yakın bölge
* Galeri Novosibirsk Devlet Müzesi
* Tofa (Karagas) Türkleri ve Dilleri Üzerine
Kloak

**Kloak** (bazı kaynaklarda **kloaka** veya **dışkılık**), bazı canlı gruplarında son bağırsağın dışarıya açıldığı; dışkının ve idrarın belli bir süre tutamadığı ve eşeysel üretimin akıtıldığı ortak, tek olan vücut açıklığıdır. Üç kısımdan oluşur, bunlar:
* Coprodaeum
* Urodaeum
* Proctodaeum

Bütün kuşlar (Aves), amfibiler (Amphibia), sürüngenlerde (Reptilia) ve böceklerde (Insecta) kloak bulunur. Memelilerden Prototheria alt sınıfının Monotremata (Ornithodelphia) takımında yer alan hayvanlara, tümünde yer alan kloak nedeniyle tek delikliler veya kloaklımemeliler (yumurtlayanmemeliler) adı verilir.

## Kaynakça
LynxOS

**LynxOS** Unix tabanlı LynuxWorks tarafından çıkarılan gerçek zamanlı bir işletim sistemidir. LynxOS bütünüyle POSIX'e uygundur ve yakın bir zamanda da Linux'e uyum entegrasyonunu tamamlamıştır. LynxOS özellikle havacılık, uzay, akeri sanayii, endüstriyel süreç denetimi ve telekomünikasyon gibi uygulama alanları için tasarlanmış gerçek zamanlı gömülü sistemlerde kullanılır. ARM ve PowerPC mimarilerini desteklemektedir.

## Dış bağlantılar
* LynuxWorks Resmi Sitesi
* LynxOS ve diğer LynuxWorks işletim sistemlerinin kullanıldığı uygulamalar
Prex

**Prex** BSD Lisansı altında dağıtılan gerçek zamanlı gömülü işletim sistemidir. Bellek yönetimi, process'ler arası iletişim (mesajlar ve paylaşık bellek) ve kernel içerisinde multithreading özelliklerini sağlamaktadır. Bunların yanında uygulamaya özel nitelikleri örneğin kullanılacak dosya sisteminin tasarımını kullanıcıya bırakmaktadır. Prex şu anda IBM PC'ler ve Game Boy oyun konsolları üzerinde kullanılmaktadır.

## Dış bağlantılar
* Prex Resmi Sitesi
Accipiter gentilis

***Accipiter gentilis***, *[[Accipiter]]* cinsine bağlı Avrasya'ya özgü bir kuş türüdür. Çakır, çakır kuşu ve çakırdoğan olarak da bilinir.

## Özellikler
Dişiler erkeklerden iridir. Erkekler  uzunluğunda, kanat aralığı  uzunluğundadır. Dişiler daha iri  uzunluğunda, kanat aralığı  uzunluğundadır. Erkekler ortalama olarak  ağırlığında, genel olarak  ağırlığındadır. Dişiler iki kata yakın ağırlığa erişebilirken ortalama olarak  ağırlığında, genel olarak  ağırlığındadır.

## Dağılım ve habitat
Avrasya'ya özgüdür. İrlanda ve İzlanda haricinde Avrupa'nın genelinde dağılım gösterir. Rusya'dan Sibirya'ya, batıya doğru Anadır ve Kamçatka Yarımadası'na kadar görülebilir. Doğu yarımkürede kuzeybatı Fas, Korsika ve Sardinya Özerk Bölgesi'ne, İtalya'nın ayak kısmına, Yunanistan'ın güneyine, Türkiye'ye Kafkasya'ya, Tibet ve Himalayalar'ın bir kısmına, batı Çin'e ve Japonya'ya dağılım gösterir.

## Dış bağlantılar
* 
* Northern goshawk species account – Cornell Lab of Ornithology
* Northern goshawk - ''Accipiter gentilis'' – USGS Patuxent Bird Identification InfoCenter
* Environment Canada goshawk page
* Ageing and sexing (PDF; 5.4 MB) by Javier Blasco-Zumeta & Gerd-Michael Heinze 
* Feathers of Northern goshawk (Accipiter gentilis) 
* 
* The Medicine Bow National Forest (A habitat for the Northern goshawk)  – Biodiversity Conservation Alliance
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Kaynakça
Karadeniz alası

**Karadeniz somonu** ya da **som balığı** (*Salmo  labrax*), Salmonidae familyasından Doğu Karadeniz bölümünde görülen bir somon balığı alt türü.

Göçmen bir balıktır. Genellikle erken ilkbaharda yumurta bırakır. Bu işlem iklim durumuna göre sonbahar ve kışında olabilir. 4-5 yaşında denizden akarsulara girer ve kaynaklara yakın yerlerdeki kumsal çakıllı kısımlara yumurta bırakırlar. Vücudu siyah lekelerle bezenmiş, kuyruk çok az çatallanmış düze yakındır. Uzunluğu 110&nbsp;cm ve ağırlığı 24–25&nbsp;kg'a kadar çıkar. Maksimum ömrü 10-13 yıl olup yaşamı boyunca birkaç kez yumurtlama göçü yapar. Her seferinde 10.000 civarında yumurta bırakır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* DSI internet sitesinde Karadeniz alası
Serum

***[[Serum (Hematoloji)]]**: Kanın bileşenlerinden, hafif şurup kıvamında, sarı ve berrak bir sıvı.
***[[Antiserum]]**: Enfeksiyon yapıcı mikroorganizmalara ya da zehirli maddelere karşı etkili özgül antikorları içeren kan serumu.
***[[Serum fizyolojik]]**: Halk dilinde tuzlu su olarak bilinen serum fizyolojik, %0.9 NaCl izotonik olarak açıklanan eriyiktir.
Les Négresses Vertes

**Les Négresses Vertes** (Yeşil Zenci Kızlar) 1987'de kurulan bir Fransız alternatif rock müzik grubudur. Müzik tarzları Akdeniz ve Güney Amerika etkileri taşıyan Fransızların *guinguette* dediği şu anda artık unutulmuş olan halk kabarelerindeki müziktir. Grub üyeleri Paris'in içinden ve Fransa'nın güneyindeki Camargue'tan gelmişlerdir. 22 Ocak 1993'te grubun solisti Helno annesinin evinde aşırı dozdan ölür.

Fransız alternatif rock tarzının en dikkati çeken gruplarından biridir.

## Grup Üyeleri
* Vokal: Helno (Helno Rota de Lourcqua - gerçek adı: Noël Rota)
* Piyano: L'ami Ro (Jo Roz)
* Gitar: Stéfane Mellino
* Bas gitar: Jean-Marie Paulus
* Davul: Gaby
* Akordiyon: Matthias Canavese
* Trompet: Michel Ochowiak
* Trombon: Abraham Braham (Abraham Sirinix)
* Geri vokal: Iza Mellino

## Diskografi
* *Mlah* : 1988 ;
* *Famille Nombreuse* : 1991 ;
* *10 Remixes* : 1993 ;
* *An Aperitif*: 1994 ;
* *Zig-zague* : 1995 ;
* *Green Bus* : 1996, live
* *Trabendo* : 1999 ;
* *Acousting clubbing* : 2001 ;
* *Le Grand Déballage* (Best of) : 2002 ;
* *À l'Affiche* : 2006 ;
Lozan Üniversitesi

**Lozan Ünivesitesi** (**UNIL**) İsviçre'nin Lozan şehrinde bulunur. 1537'de bir ilahiyat okulu olarak kurulmuş, 1890'da üniversiteye çevrilmiştir. Bugün yaklaşık 10.000 öğrencisi, 2.200 araştırmacısı vardır. Çeşitli Amerikan üniversiteleri ile öğrenci değişimi sonucu farklı milletlerden 1.500'e yakın öğrencisi vardır.

Üniversite 7 fakülteden oluşur. Bunlar ilahiyat, hukuk; sanat, sosyal ve politik bilimler; ekonomi ve iş yönetimi; yerbilim ve çevre; biyoloji ve tıp fakülteleridir.

## Ünlü mezunları
* Bhumibol Adulyadej
* Prens Bernhard
* Rusya Düşesi Irf Temryukovna Oruç
* Sepp Blatter
* Pascal Couchepin
* Lauriane Gillieron
* Rüdiger Kirsch
* Laure-Anne Suter
* Benito Mussolini
* Adel Nefzi
* Bertrand Piccard
* Edmond Pidoux
* Charles Ferdinand Ramuz
* Mohammad Sa'ed
* Fazıl Küçük
* İsmail Cem
* Vedat Dicleli
* Nazlı Ilıcak
* Selçuk Öztek
* Orhan Aldıkaçtı
* Ercan Arıklı
* Pertev Subaşı

## Dış bağlantılar

*  
*  Cantonal and University Library of Lausanne
* University of Lausanne in rankings
*
Fusiform

**Fusiform**, özellikle hava ya da su direncine karşı gelişmiş vücut şeklidir. Füze ya da su damlası şeklinde olan bu vücut şekli özellikle kuşlar ve balıklarda, uçma/yüzme/dalma sırasında oluşacak sürtünme direncini azaltmak için vücudu en uygun yapı halini almış canlılar olmuşlardır. Bu vücut şekli insanlarca taklit edilerek, uçakların, füzelerin vb. yapımında sürtünmeye verdiği az direnç dolayısıyla bu şekil tercih edilir olmuştur.
Zürih Üniversitesi

**Zürih Üniversitesi** (Almanca: *Universität Zürich*), 29 Nisan 1833'te mevcut ilahiyat okuluna, hukuk, tıp ve felsefe bölümleri eklenerek kurulan, bugün 7 fakültesi 25.000 öğrencisiyle İsviçre'nin en büyük üniversitesi.

Zürih Üniversitesi, kilise ve krallara ait üniversitelerden sonra Avrupa'da kurulan ilk devlet üniversitesidir. Üniversite kurulduğu yıllarda kadın öğrenci kabul etmediği gibi, kadınların herhangi bir şekilde ders dinlemelerine de izin vermiyordu. Ancak 1847'de kadınların felsefe derslerine dinlemelerine izin veren Zürih Üniversitesi'nde, ilk kadın doktora öğrencisi ise 1866'da eğitime başladı. 1901'de veteriner fakültesi eklenen üniversite 1914'te mimarlığını Karl Moser'in yaptığı yeni binasına taşındı.

## Kuruluşu
1832 senesinde Zürih Kantonu'nun yönetim meclisi, Zürih şehrinde bir üniversite kurulması kararı almış. 29 Nisan 1833 tarihinde üniversitenin resmi kuruluşu kutlamalar eşliğinde gerçekleşmiştir. İlk etapta 1525 yılından bu yana var olan Teoloji - İlahiyat yüksel okullarına hukuk ve tıp alanlarının eklenmesiyle *Universitas Turicensis* ismi altında üniversite faaliyetlerine başlanmıştır.

Üniversitenin sembol ve mührü; tarihi 8.yüzyıla dek uzanan Grossmünster Kilisesi'dir. Kilisenin altında ise temsilen yine 8.asra ait ünlü bir Batı Avrupa hükümdarının, Şarlman'ın resmi yer almaktadır.

## Önemi
Zürih Üniversitesi, kilise ve kiliseyi temsil eden dini liderlerden ve krallara ait üniversitelerden sonra Avrupa'da demokratik bir devlet yapısı tarafından kurulan ilk üniversitedir. İsviçre'nin en büyük üniversitesi olmakla beraber komşusu sayılan; Avrupa kıtasındaki en iyi üniversitelerden sayılan ETH Zürih ile beraber dünyadaki en iyi 100 üniversite arasında da yer almaktadır.

## Fakülteler
* Sosyal Bilimler ve Felsefe Fakültesi
* Hukuk Fakültesi
* Teoloji Fakültesi
* Matematik ve Doğa Bilimleri Fakültesi
* Tıp Fakültesi
* Veterinerlik Fakültesi
* Ekonomi, İşletme ve İnformatik Fakültesi

## Önemli mezunlar ve öğretim üyeleri

### Politika, hukuk ve toplum

### Ekonomi, işletme ve yönetim

### Bilim

## Nobel alan Üniversite mensupları
*Wilhelm Conrad Röntgen
* Carl Spitteler
* Wilhelm Conrad Röntgen (Fizik, 1901)
* Theodor Mommsen (Edebiyat, 1902)
* Alfred Werner (Kimya, 1913)
* Leopold Stefan Ruzicka (Kimya, 1913)
* Max von Laue (Fizik, 1914)
* Albert Einstein (Fizik, 1921)
* Erwin Schrödinger (Fizik, 1933)
* Peter Debye (Kimya, 1936)
* Paul Karrer (Kimya, 1937)
* Walter Rudolf Hess (Tıp, 1949)
* Karl Alex Müller (Fizik, 1987)
* Rolf M. Zinkernagel (Tıp, 1996)

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Resmi Sitesi
Fuat Hüsnü Kayacan

**Fuad Hüsnü Kayacan** (1879, İstanbul - 16 Kasım 1963, İstanbul), Türk asker, futbolcu, hakem ve teknik direktör.

## Hayatı
1879 yılında İstanbul'da doğan Fuad Hüsnü Bey, dönemin Sıhhiye Reisi Tabip Amiral Hüsnü Paşa'nın üç oğlundan en küçüğü idi. Mekteb-i Bahriye'de öğrenciyken, İngiliz ailelerin kendi aralarında kurdukları futbol takımlarından etkilenerek, Hariciye Nazırlığı'nda memur olan arkadaşı Reşad Danyal Bey'le birlikte *Siyah Çoraplılar* anlamına gelen Black Stockings FC adında bir takım kurdu. Fuad Hüsnü, futbolun Müslüman gençlere yasaklanması nedeniyle dönemin hafiyelerinin dikkatinden kaçmak için böyle bir isimle takım kurmuştu. Black Stockings ilk maçını 26 Ekim 1901 günü Papazın Çayırı'nda Rumlardan oluşan karma bir takımla oynadı ve maçı 5-1 kaybetti. Black Stockings'in tek sayısını da Fuad Hüsnü kaydetti. Maçın sonlarına doğru II. Abdülhamit'in baş jurnalcisi Hafiye Şamil sahaya baskın yaparak çoğu futbolcuyu yakaladı ve mahkeme tarafından cezalandırılmalarına neden oldu. Fuad Hüsnü babasının faytonuyla kaçmasına rağmen daha sonra yakalanarak Kasımpaşa'daki Askeri Mahkeme'de yargılandı. Mahkeme Fuad Hüsnü'ye ihtar vermekle yetindi. Black Stockings kulübünün de faaliyetlerine son verildi.

Fuad Hüsnü, 1904'te "Bobby" takma adıyla İngiliz ve Rumların kurduğu Cadi-Keuy FC kulübünde oynamaya başladı. Bir süre sonra ise sadece İngilizlerin yer aldığı Moda FC'ye geçti. 1907 yılında Cadi-Keuy ve Moda takımları arasında oynanan lig maçında düdük çalarak ilk Türk hakemi oldu. 1908'de ise Moda'dan takım arkadaşı Horace Armitage ile birlikte Galatasaray Spor Kulübü'ne geçti. Burada 1909, 1910, 1911 sezonlarında 3 kez şampiyonluk sevinci yaşadı.

1912 yılında subay olarak İngiltere'ye gönderildi ve orada da alt liglerde futbol oynadı. I. Dünya Savaşı başlayınca İstanbul'a döndü ve 1915-21 yılları arasında Fenerbahçe'de teknik direktör olarak görev yaptı. 1924'te yarbay rütbesiyle emekliye ayrıldı. Fenerbahçe'de çeşitli idari görevlerde bulunduktan sonra, 1951 yılında Galatasaray Spor Kulübü' ne geri döndü. Galatasaray Spor Kulübü' nün 29 sicil numaralı üyesi olan Fuat Hüsnü Kayacan 1956'da Galatasaray Spor Kulübü' nün 50. yıl dönümü kutlamalarına katıldı ve hizmetleri için altın bir madalya ile onurlandırdı. Bu madalya sadece 40 kişiye layık görülmüştü. Fuat Hüsnü Bey, Türk futbolunun ilk aşamalarını anlattığı röportajında geçen "Kaydım Galatasaray'da ancak kalbim Fenerbahçe'dedir. Galatasaray'da bir süre futbol oynadıktan sonra Fenerbahçe'ye idareci olarak geçtim. O zamanlar ülkede futbol yeniydi, ilk olarak İzmir'de 10 ya da 12 yıldır İngilizler veya Rumlar tarafından oynanmaktaydı. İstanbul'da ise; Kadıköy Moda'da İngilizler tarafından bir kulüp *([[Moda FC]])* kuruldu, daha sonra da diğer kulüpler açıldı. O kulüplerin maçlarını seyreder, antrenmanlarına "*Bobby"* takma adıyla katılırdım" sözleriyle Fenerbahçe ve Galatasaray kulüplerindeki görevlerinden de bahsetmiştir.

Galatasaray Spor Kulübü Divan üyesi de olan Fuad Hüsnü Kayacan, 16 Kasım 1963'te 84 yaşındayken öldü. Cenazesi bir gün sonra Kadıköy'deki Osmanağa Camii'nde kılındıktan sonra toprağa verildi.

## Ayrıca bakınız
* Yusuf Fahir Baba

## Kaynakça
İzlenim yönetimi

**İzlenim yönetimi**, Amerikalı sosyolog Erving Goffman ile birlikte anılan bir düşünce.

Bu düşünceye göre; insanlar, başkalarının kendileri hakkındaki izlenimlerini, başka insanlarla bir araya geldiklerinde neyi ortaya döküp neyi gizleyeceklerini seçerek, "yönetirler" ya da denetlerler.

## Dış bağlantılar
* Örgütlerde “İzlenim Yönetimi Davranışı” Üzerine Kavramsal Bir İnceleme
İç kent

**İç kent**, bir kentin, olağan olarak banliyölerinin özelliklerinden ayrı özellikleri olan merkezi semtleridir. Birinci Dünyadaki pek çok modern kent yerleşiminde, iç kent bölgeleri gerileme ve bozulma eğilimi gösterirken daha varlıklı yerleşimler, dışarıdaki alanlara kaymıştır.
Etnometodoloji

**Etnometodoloji**, insanların günlük hayatta karşılaştıkları deneyimleri, nasıl anlamlandırdıklarının ampirik incelenmesidir. Etnometodologlar, düzenin kendi başına bir gerçekliği olduğu fikrine karşıdırlar. Onlar daha çok düzenin ortam içinde bulunanlar tarafından o ortama mal edildiğini önerirler. Dolayısıyla insanlar karşılaştıkları durum veya eylem ne olursa olsun "anlamlandırmaya" veya "düzenlemeye" çalışırlar.

Dikkatini "pratik eylemin rasyonel açıklanabilirliği" üzerinde yoğunlaştıran bu yaklaşım şunları içerir:

* Nesnel ve öznel ifadeler arasındaki ayrım
* Pratik eylemin karşılıklılığı
* Eylemlerin günlük yaşam bağlamında çözümlenebilirliği.

Etnometodoloji, diğer sosyolojik yaklaşımlara kıyasla oldukça yenidir, 1960-70'li yıllarda gelişmiştir. En önemli ismi ve aynı zamanda kurucusu Harold Garfinkel'dir. Garfinkel, etnometodolojiyi Alfred Schutz'un fenomenoloji alanındaki görüşleri üzerine kurmuştur. Schutz'un fikirleri üzerine deneyler yaparak fenomenolojideki görüşleri ampirik yöntemlerle ortaya koymaya çalışmıştır.

## Kaynakça
Fordizm

**Fordizm**, Henry Ford'un öncülüğünü yaptığı, üretim bandının uygulamaya konmasını içeren üretim sistemi.

Geçen yüzyıl boyunca en baskın olarak kullanılan üretim yöntemidir. 1920'li yılların başında uygulamaya konan yöntem, vasıfsız işçilerin bir üretim bandı oluşturduğu, kitle üretimi ve kitle tüketimi üzerine kurulu bir sistemdir. Her bir işçi üretim bandında çok küçük ve vasıfsız bir işle görevlendirilmiş olup, bütünün (yani üretilen ürünün) ne olduğu konusunda bilgisizdirler.

Önceleri Gramsci tarafından Amerikan endüstriyel yaşam biçimini belirtmek için kullanılmış, daha sonra literatürde Fordizm kavramı, kavramsal olarak kapitalist endüstrileşmenin daha çok II. Dünya Savaşı sonrası gelişimiyle ilgili olarak kullanılmıştır.

**Fordizmin özellikleri;**
* Üretimin standartlaştırılması,
* Otomasyon yoluyla kitlesel üretim yapılması,
* Sosyal refah devletinin düzenleyici ve kontrol edici rolü,
* Üretimde merkezi örgütlenme ve Taylorculuk yönetim anlayışı,
* Kalifiye düzeyi düşük işçilerin büyük ölçekli işletmelerde yoğunlaşması olarak sayılabilir.
*Richard Sennett, Karakter Aşınması adlı kitabında bu olguya değinmiştir.
Vücut bölgeleri

**Vücut bölgeleri**, canlıların çeşitli kısımlarına verilen adlardır.

* **Dorsal**: bir canlı vücudunun sırt tarafı. 
* **Ventral**: karın tarafı. 
* **Anterior**: ön tarafı.
* **Posterior**: arka tarafı. 
* **Mediyan çizgi**: vücudun burun ucundan ve kuyruk kısmından geçen eksen. 
* **Lateral**: yan tarafı.
* **Bazal**: bir organın vücuda bağlandığı kısım.
* **Distal**: uç kısmı. Dört ayak üstündeki hayvanlarda ekstremitelerin yere yakın kısmını tarif eder.
* **Apikal**: yüzeye bakan uç kısmı. 
* **Apeks**: tepe kısmı.
* **Proksimal**: kaideye yakın kısmı. Dört ayak üstündeki hayvanlarda ekstremitelerin gövdeye yakın kısmını tarif eder.
* **Diskoidal**: ortadaki alan. 
* **Vertikal**: düşey doğrultu ve düzlemler.
* **Horizontal**: yatay düzlem ve doğrultular. 
* **Kranial**: kafaya yakın 
* **Kaudal**: kuyruğa yakın

## Vücut kesitleri
* **Boyuna** (Sagital) kesit: Mediyan (orta) ve vertikal (düşey) doğrultudan geçer.
* **Yatay** (Frontal) kesit: Sagital kesite dik ve yere paralel geçer.
* **Enine** (Transvers) kesit: Frontal ve sagital kesite dik geçen ve vücudu ortadan ikiye bölen bir kesittir.

## Ayrıca bakınız
* Vücut simetrileri
Küresel köy

**Küresel köy**, Kanadalı yazar Marshall McLuhan'la birlikte anılan bir kavram. McLuhan, özellikle elektronik iletişimin yaygınlaşmasıyla birlikte, dünyanın küçük bir topluluk gibi olacağına inanmıştı. Örneğin, dünyanın pek çok farklı yerindeki insanlar, televizyon programları yoluyla aynı haber ve olayları izlemektedir.
Oydaşma

**Oydaşma**, bir grup, topluluk ya da toplumun üyeleri arasında, temel toplumsal değerler üzerindeki anlaşma. Sosyolojide kimi düşünürler, toplumsal istikrarın temeli olarak oydaşmayı çok fazla vurgulamaktadırlar. Bu yazarlar, uzun bir zaman diliminde varlığını sürdüren bütün toplumlarda, nüfusun çoğunluğu tarafından benimsenen oydaşmacı inançların bir “ortak değer sistemi” bulunduğuna inanmaktadır

Bu bakış açısının geliştirilmesinde Fransızların ünlü düşünürü Jean-Jacques Rousseau'nun Toplum Sözleşmesi'nin esas alındığı söylenebilir.
Vücut simetrileri

**Vücut simetrileri**, hayvanların dış görünümlerinin simetrik veya düzensiz bir biçimde olmasıdır.

Canlı vücudunda;

* **Küresel** (Sferik) **simetri** : Vücudun herhangi bir yerinden geçen tüm düzlemlerin, vücudu eşit iki parçaya ayırdığı simetri tipi, küresel simetri. Bazı tek hücrelilerde görülür.
* **Işınsal** (Radyal / Radial) **simetri** : Vücuttan diklemesine (yere paralel olarak) geçen tüm düzlemlerin, vücudu eşit iki parçaya ayırdığı simetri tipi, ışınsal simetri. Bazı derisi dikenliler ve sölenterelerde görülür.
* **Bilateral simetri** : Vücudun tam ortasından geçen bir düzlemin, vücudu iki eş yarıya (sağ ve sol) ayırdığı simetri tipi. Örneğin; halkalı solucanlarda ve yassı solucanlarda görülür.

## Ayrıca bakınız
* Vücut bölgeleri

## Kaynakça
Marco Materazzi

**Marco Materazzi** (d. 19 Ağustos 1973, Lecce) İtalyan eski millî futbolcudur.

Çok sert bir Futbol Anlayışına sahip olan Materazzi, kariyerinde 60'tan fazla sarı ve 25 tane kırmızı kart görmüştür.

2004'teki İnter-Siena karşılaşmasında, Siena'lı savunma oyuncusu Bruno Cirillo'yu soyunma odasında dövmüştür, Crillo'nun dudağı patlamış ve Materazzi 2 ay ceza almıştır.

2006 FIFA Dünya Kupası Finalinde Fransız futbolcu Zinédine Zidane ile girdiği diyalogla unutulmayacak bir sahne akıllarda bırakmıştır. Zidane'ın son maçı olmasına karşın Zinédine Zidane'ı kızdırmıştır. Ve Zidane Materrazi'ye attığı kafa sonrasında kırmızı kart görmüştür. Ayrıca 1 gol atarak maçı uzatmalara götürmüştür. Penaltı atışlarında da bir gol atarak İtalya'nın kupayı almasında büyük bir rol oynamıştır.

Zinédine Zidane'ın Materazzi'ye attığı kafanın Katar'da heykeli yapılmıştır.

Materazzi kariyerinin son döneminde, 22 Eylül 2014'te, Hindistan Süper Ligi'nin açılış sezonunda Chennaiyin FC'nin oyuncu-menajeri olarak sözleşme imzalandı. Materazzi, Chennaiyin ile her sezon 1 milyon $ (USD) karşılığında iki sezonluk bir sözleşme yaptı. Materazzi'nin Chennaiyin'i Hindistan Süper Ligi şampiyonluğuna taşıdığı 2015 sezonunun sonunda sözleşmesi sona erdi.

## Başarıları
* FIFA Dünya Kupası
** Katılım: 2002, 2006
** Şampiyonluk: 2006
* Avrupa Futbol Şampiyonası
** Katılım: 2004, 2008
** Şampiyonluk : -
* Serie A şampiyonluk **(3)** : 2006, 2007, 2008
* Coppa Italia **(2)** : 2005, 2005
* Supercoppa Italiana **(2)** : 2005, 2006
* Serie A Yılın defans futbolcusu: 2007
* UEFA Şampiyonlar Ligi: 2010

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*
Sahaja Yoga

**Sahaja Yoga**, 1970 yılında Shri Mataji Nirmala Devi tarafından keşfedilen, özel bir meditasyon yöntemidir. Her insanın içinde var olan bir enerjinin ( Kundalini) uyandırılması (Aydınlanma) deneyimiyle başlayan bir yoga türüdür.

Kundalini enerjisinin uyandırılıp harekete geçmesiyle vücuttaki çakraların çalışmasının hissedilmesi, çakralardaki çeşitli problemler parmaklarda ve vücudun belli yerlerinde hissedilmesi ve farklı yöntemlerle temizlenmesine dayanır. Aynı zamanda Kundalini enerjisi kişinin her yerde olan Evrensel enerji ile bağlantısını sağlar. Düzenli meditasyon ve çakraların temizlenmesiyle hastalıklar oluşmadan engellenebilir. Hatta bu yoga türü ile tedavi yapan bir hastane Hindistan-Bombay'da faaliyet göstermektedir. Asıl amacı, kişinin kendini tanıması ve çakralarını, etki ve kalitelerini bilerek dengede, huzurlu, mutlu olmasını sağlamaktır. Dünya üzerinde 140'ı aşkın ülkede aktif olarak Sahaja (kendiliğinden, doğal olarak) Yoga (birlik-bütünleşme) uygulanmaktadır.

## Dış bağlantılar

* Sahaja Yoga Türkiye Sitesi 
* Sahaja Yoga Portalı
Vincenzo Iaquinta

**Vincenzo Iaquinta** (d. 21 Kasım 1979), İtalyan futbolcudur. Mevkisi forvettir.

## Kariyeri
2006 FIFA Dünya Kupası'nda şampiyon olan İtalya millî futbol takımında oynayan Iaquinta turnuvada Gana millî futbol takımına bir de gol attı.
Otorite

**Otorite** veya **yetke**, herhangi bir konuda bir şeyin yeterliliğine herkesi inandırarak bir kişinin kendine sağladığı itaat ve güven; hâkimiyet ve emretme kudreti; yaptırım koyma ve kullanma gücüdür. Max Weber otorite tiplerini 3'e ayırır: geleneksel otorite, karizmatik otorite ve hukuksal (demokratik) otorite.

Geleneksel otorite, geleneklerin büyük saygı gördüğü, toplumsal düzenin ağır değiştiği toplumlarda ve kurumlarda görülür. Bunun gibi ortamlarda iktidarın kaynağı; gelenekler ya da yerleşik inançlardır.

Karizmatik otorite, önderin olağanüstü gibi görünen niteliklerinden doğar. İktidarın kaynağı, bizzat kişinin doğuştan sahip olduğuna inanılan özelliklerdir. Büyük bir kahraman ya da çok zor koşullar içinde toplumu çıkış yoluna sokabilmiş olan bir önderin iktidarının kökeninde karizmatik otorite bulunur. Çoğu zaman mantıkla araştırılmadan, onun olağanüstü niteliklere sahip olduğuna inanılır.

Hukuksal (demokratik) otorite, ne geleneklerden, ne de olağanüstü kişisel niteliklerden kaynaklanır. Bu tür otorite söz konusu olduğunda, iktidarın kaynağını akıl ve kurallar oluşturur. Kişiler belli kurallara göre iktidara gelir, belirli sınırlar içinde yetkilerini kullanır ve belirli kurallara göre iktidardan uzaklaşırlar.

Bu üç "meşru" otorite kaynağına, genelde meşru sayılmayan; kaba güce ve baskıya dayalı otorite de eklenebilir. Köklü siyasal rejim değişikliklerinin en azından başlangıç dönemlerinde, siyasal iktidarların ana kaynağını bu tür bir otorite oluşturur. Zamanla diğer otorite türleri devreye girer.

## Ayrıca bakınız
* *[[Otorite Üzerine]]*
* Otoriteryanizm
*Totalitarizm
Değişkensıcaklı

**Değişkensıcaklı** ya da **poikloterm** (Antik Yunanca: 'değişkensıcaklı'), çevre sıcaklığına bağımlı hayvanlar için kullanılan bir terimdir.

Karaya geçen ilk canlılar, kısa süreler içinde sıcaklığın büyük ölçüde değiştiği ortamlarda yaşamak zorunda kaldıklarından, sürekli ısı meydana getiren metabolizmaları olmadığı ve oluşturdukları ısıyı düzenleyip, saklayamadıkları için, çevre sıcaklığına bağımlı olarak işlev göstermek zorunda kalmışlardır. Bu tip hayvanlara yanlış olarak önceleri; **soğukkanlı hayvanlar** denilmiş olsa da, doğru olarak; **değişken sıcaklı = poikloterm hayvanlar** denir. Bugün yaşayan hayvanlarda da, sıcaklığın düşmesine bağlı olarak ortaya çıkan uyuşukluk hali halen görülmekte olup, bu özellik en çok Amfibyumlarda ve Reptilia'da gözlemlenir.
Üç Renk: Beyaz

**Üç Renk: Beyaz** (Özgün adı: **Trois Couleurs: Blanc**), yönetmenliğini Polonyalı sinema yönetmeni Krzysztof Kieślowski'nin yaptığı bir filmdir. Zbigniew Preisner ise filmin müziklerini bestelemiştir. Adlarını Fransız bayrağının renklerinden alan üçlemenin diğer iki filmi ise, **[[Üç Renk: Mavi (film)|Üç Renk Mavi]]** ve **[[Üç Renk: Kırmızı (film)|Üç Renk: Kırmızı]]**'dır.

Üç Renk Mavi'den sonra üçlemenin ikinci filmi olan *Üç Renk: Beyaz*'da Fransız devriminin ideallerinden olan toplumsal eşitlik konu edilmektedir.

## Başlıca oyuncuları

* Zbigniew Zamachowski: "Karol Karol"
* Julie Delpy: "Dominique Vidal"
* Janusz Gajos: "Mikołaj"
* Jerzy Stuhr: "Jurek"

## Kazandığı ödüller

* Berlin Uluslararası Film Festivali'nde En İyi Yönetmen dalında Gümüş Ayı Ödülü

## Konusu

Bu filmde, Kırmızı ve Mavi'deki melankolik ve içe dönük karakterlerden farklı olarak, Polonyalı Karol Karol adlı film kahramanının dışa dönük kişiliğini, yaşamla mücadelesi, üzüntüleri ve öç alma çabası görülür.

Filmin başında havaalanında gelen yolcu bölümünde bavulunu bekleyen yolcu sahnesinden hemen sonra, Karol, artık onu sevmeyen karısının açtığı boşanma davası nedeniyle mahkeme salonunda izlenir. Karol, yalnızca karısını değil, karısıyla ortak olduğu güzellik salonunu da yitirmiş ve beş parasız kalmıştır. Artık bir dilenci konumuna düşen Karol, Paris metrosunda para kazanmak için müzik yaparken kendisi gibi Polonyalı olan Mikołaj'la tanışır. Karol her şeyini yitirmiş biri olarak mücadele verirken, Mikołaj ise zengin biriyle evlidir, başarılıdır, ama intiharı düşünmektedir. Karol, Mikołaj'ın yardımıyla Polonya'ya döner ve iş bulur. Mikołaj, daha sonra Karol ile Varşova'da metroda karşılaşır ve kendisini öldürmesini ister. Karol onu öldürmez, hatta ikisi birlikte ortak iş kurarlar.

## Çözümlemesi

Film, Karol'un Fransa'da çaresizliğini ve parasal olarak düştüğü kötü durumu anlatan siyasal bir altmetne sahiptir. Kieślowski, her ne kadar anayurdu Polonya'daki sosyalist yönetimin çöküşünü ilk başlarda sevinçle karşılamışsa da, sonrasında ortaya çıkan tabloya göre, kapitalist sistemin getirdiği serbest pazar ekonomisinde insanların düştüğü durumu da hoşnutlukla karşılamamıştır ve bu film de aslında bu temayı işlemektedir.

Bütün bunların üzerine eklemek gerekirse; yönetmen üçlemenin bu bölümünde gücün  önemini de vurguluyor; güç kimdeyse onun istekleri oluyor. En başta garip bir adam olan Karol'un zengin olduktan sonra her şeye hatta eski karısına bile hükmettiğini görebiliyoruz. Fakat Karol en sonunda eski karısından gördüğü acımasız davranışların öcünü alırcasına çekip gider.
Oforia

**Oforia** İsrailli Goa Trance sanatçısı İsrailli dj ve müzisyendir. İngiliz elektronik müzik plak şirketi Dragonfly Records'un anlaştığı ilk İsraillidir.

Solo çalışmalarına başlamadan önce Avi Algranati ve Marco Goren'le birlikte Indoor isimli goa trance grubunun elemanıydı. Grup dağıldıktan sonra Avi Algranati, Space Cat olarak müzik yaşamına devam etti.

1998 yılında ilk albümü *Delirious* yayınlandı ve çok beğenildi Dino Psaras ile birlikte aynı yıl Out There Extra Mundane adlı 12" Solaris adıyla adı altında yayınlandı bu 12" birçok toplama albümde yerini buldu ve beğenildi.

Dünyaca beğeni ve hayran kitlesi oluşturduktan sonra Dragonfly Records ile olan anlaşmasını 
bırakarak yeniden İsrailli plak şirketleri ile çalışmaya başladı Illuminated isminde bir şarkı yaparak Comet takma adıyla İsrail'in çok sevilen toplama serilerinden biri olan Trance Mix'de (1998) yayınladı.

Hemen bunun ardından *Pigs In Space* adında konsept bir albüm çıkardı. Bu albüm çılgın dans ritimleri ile süslü heyecan verici bir yapıttı ve *Man With No Name*in çok ender rastlanan remixlerinden birini içeriyordu.

1999 yılında Oforia ismi altında 2. albümü olan *Off The Ground*'ı çıkardı. Bu çok kaliteli yapım trance müziğin birçok türüne kabul edilebilecek şarkılar içeriyordu.

2002 yılında *Let It Beat* adında bu albüm eleştirmenler tarafından çok değişik bulundu birçok müzik türünü içerisinde barındıran bu albüm gerçek bir başarıydı.

2005 yılında *Headed For Infinity* albümü yayınlandı aynı zamanda Dikovsky GMS ve Infected Mushroom'a da yaptığı remixlerle katkıda bulundu. 2006'da *Inner Twist* albümü yayınlandı.

## Diskografi

1998 - Delirious 
1999 - Off The Ground 
2002 - Let It Beat 
2005 - Headed For Infinity 
2006 - Inner Twist

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
Oforia Resmi İnternet Sitesi