Stuart Schreiber

**Stuart L. Schreiber** (*d.* 6 Şubat 1956), Broad Enstitüsü'nün kurucu ortağı olan Harvard Üniversitesi'nde çalışan bilim insanıdır. 2016 yılında, Wolf Kimya Ödülü'nü kazanmıştır.

Schreiber, kimyasal biyolojide, kalıtsal bilgi akışının temeli olan makromoleküller (DNA, RNA, proteinler) ile birlikte çalışan küçük moleküllerin biyoloji ve tıpta kullanılması ile ilgili çalışmalar yapmıştır.

## Eğitimi
Schreiber, 1977 yılında, Virginia Üniversitesi'nden kimya alanında lisans derecesini almış ve daha sonrasında kimya yüksek lisans öğrencisi olarak Harvard Üniversitesi'ne girmiştir. Burada, Robert B. Woodward'ın araştırma grubuna katılmış, Woodward'ın ölümünden sonra ise Yoshito Kishi'nin gözetiminde çalışmalarına devam etmiştir. 1980 yılında, Yale Üniversitesi Kimya Fakültesine yardımcı doçent olarak atanıp burada sekiz yıl çalışmış, ardından, 1988'de, Morris Loeb Profesörü olarak Harvard Üniversitesi'ne geçiş yapmıştır.

## Çalışmaları
Schreiber, karmaşık moleküllerdeki stereokimya ile ilgili çalışmalarında, [2 + 2] fotosikod yüklerinin kullanımı, makrolid üretmek için hidroperoksitlerin parçalanması, yardımcı stereokontrol, grup seçiciliği ve iki yönlü sentez gibi kavramlara odaklanmış ve organik sentezde araştırma çalışmalarına bu şekilde başlamıştır. Schreiber'ın bu konudaki başarıları arasında, talaromycin B, asteltoxin, avenaciolide, gloeosporone, hikizimicin, mycoticin A, epoxydictymene ve immünosüpresan FK-506 gibi karmaşık doğal ürünlerin toplam sentezlerinin bulunması yer almaktadır.

1988'de FK506 bağlayıcı protein FKBP12 üzerindeki çalışmasının ardından Schreiber, küçük FK506 moleküllerinin ve siklosporinin, üçlü kompleksler FKBP12-FK506-kalsinörin ve siklofilin-siklosporin-kalsinörin oluşturarak fosfataz kalsinörinin aktivitesini inhibe ettiğini söylemiştir. Bu çalışması, Stanford Üniversitesi'ndeki Gerald Crabtree'nin, NFAT proteinleri ile ilgili çalışmalarına önayak olmuştur.

1993 yılında, Schreiber ve Crabtree, çok sayıda sinyal molekülünün (Fas, insülin, TGFβ ve T-hücresi reseptörleri) üzerinde küçük moleküllü dimerizerler geliştirmişlerdir. Bu ikili, küçük moleküllerin, bir hayvan üzerinde zamansal ve uzamsal sinyal yolunu da aktif hale getirebileceğini kanıtlamıştır.

1994 yılında, Schreiber ve çalışma arkadaşları, mTOR'u araştırmışlardır. Küçük molekül rapamisinin (sirolimus), aynı anda hem FKBP12 hem de mTOR'u bağladığını bulmuşlardır. Birçok ilaç şirketi, çeşitli kanser türlerinin tedavisi için bu konuda çalışma yapmaka ve Schreiber'ın çalışmalarını örnek almaktadır.

1995 yılında Schreiber ve arkadaşları, küçük moleküllü laktazist ve proteazomun spesifik katalitik alt birimlerini, bu birimlerin, protein substratlarının proteolitik aktivasyonuna bağlandığını ve inhibe ettiğini buldular. Ayrıca çalışmaları, mültipl miyelom tedavisinde bortezomib kullanımının yolunu açmıştır.

1996'da Schreiber ve arkadaşları, histon deasetilazlarını (HDAC'ler) araştırmak için küçük moleküller olan trapoxin ve depudecin'i kullandılar. Schreiber'in bu alandaki çalışmalarından önce, HDAC proteinleri izole edilmemişti. Kromatin fonksiyonu üzerinde çalışmalar yapan Schreiber, bu çalışmaları sayesinde, gen ifadesinin düzenlenmesinde önemli bir unsur olan kromatine ışık tuttu. Bunu üzerine, David Allis ve meslektaşları da histon asetiltransferazlar (HAT) üzerinde çalıştıklarını bildirmiştir.

Schreiber, 1989 yılında bu yana, 370'ten fazla akademik makale yayımlamıştır.

## Kimyasal biyoloji
Schreiber, geliştirdiği kimyasal genetik çeşitliliğine yönelik bir sentez olan DOS ve ChemBank ile küçük moleküller alanına oldukça katkı sağlamıştır. Küçük molekül taraması için modern yöntem ve teknikler de bulan Schreiber, laboratuvarında, histon ve tubulin deasetilazlarının, transkripsiyon faktörlerinin, sitoplazmik ankraj proteinlerinin, gelişimsel sinyal proteinlerinin (Histazin, tubazin, haptamid, üretetamam, konsantramid ve kalmodulofilin), küçük moleküllü problarını ortaya çıkarmıştır.

2002 yılında, tümör oluşumu, hücre polaritesi ve kimyasal boşluk gibi konular üzerinde çalışmalara başlamış ve önemli bulgular ortaya çıkarmıştır.

Schreiber, çok sayıda biyofarmasötik şirketinin kuruluşunda da yer almıştır. Bunlardan bazıları: Vertex Pharmaceuticals, Inc. (VRTX), Ariad Pharmaceuticals, Inc. (ARIA), Infinity Pharmaceuticals, Inc (INFI), Forma Therapeutics, H3 Biomedicine and Jnana Therapeutics. Bu şirketler, Kistik fibrozis ve kanser dahil olmak üzere çeşitli hastalıklara karşı yeni tedaviler üretmiştir.

## Diğer araştırmaları
Schreiber'ın diğer çalışmaları, kansere karşı dirençli tedavi yöntemleri olmuş ve bu konuda ilaç şirketi Eisai ile iş birliği yapmıştır.

## Ödülleri
Schreiber'ın, 1989 yılından bu yana kazandığı ödüller şu şekildedir;

* ACS Kimya Ödülü (1989)  
* Ciba-Geigy Drew Biyomedikal Araştırma Ödülü (1992) 
* Leo Hendrik Baekeland Ödülü, ACS Kuzey Jersey (1993) 
* Eli Lilly Biyolojik Kimya Ödülü, ACS (1993) 
* Sentetik Organik Kimya Ödülü, Amerikan Kimya Derneği (1994) 
* George Ledlie Ödülü, Harvard Üniversitesi (1994) 
* Paul Karrer Altın Madalyası, Zürih Üniversitesi (1994)  
* Harrison Howe Ödülü (1995) 
* Warren Triennial Ödülü (*Leland Hartwell ile birlikte*) (1995) 
* Tetrahedron Organik Kimyada Yaratıcılık Ödülü (1997) 
* ACS Biyoorganik Kimya Ödülü (2000) 
* William H. Nichols Madalyası (2001) 
* Chiron Biyoteknoloji Araştırma Ödülü, Amerikan Mikrobiyoloji Akademisi (2001) 
* Biyomoleküler Tarama Topluluğu Başarı Ödülü (2004) 
* Amerikan Kanser Enstitüleri Birliği Ödülü (2004) 
* Arthur C. Cope Ödülü (2014) 
* Nagoya Altın Madalyası (2015) 
* Wolf Kimya Ödülü (2016) 
* Ulusal Tıp Akademisi (2018)  

## Ayrıca bakınız

* Wolf Kimya Ödülü sahipleri listesi

## Dış bağlantılar

* Harvard ve MIT'de Broad Enstitüsü, Kimyasal Biyoloji Programı 
* Schreiber Laboratuvarı, Harvard Üniversitesi 
* HHMI Genomik ve Kimyasal Genetik 
* ChemBank

## Kaynakça