open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
I. Kubâd

**I. Kubâd** ya da **I. Kavâd** (473-531), I. Fîrûz'un oğlu, 488-531 yılları arasında Sasani İmparatorluğu'nun hükümdarı. Kör edilmiş amcası Belâş'ın (484-488) yerine asiller tarafından taç giydirildi.

Sasani krallarının otoritesinin ve statüsünün büyük ölçüde sona erdiği gerileyen bir imparatorluğu miras alan Kavad, oğlu ve halefi I. Hüsrev tarafından tamamlanan birçok reformu uygulamaya koyarak imparatorluğunu yeniden düzenlemeye çalıştı. Bu reformlar Kavad'ın Mazdekçi vaiz Mazdek'i kullanmasıyla mümkün oldu ve soyluların ve din adamlarının otoritesini zayıflatan bir sosyal devrime yol açtı. Bu ve güçlü kral yapıcı Sukhra'nın idamı nedeniyle Kavad, hükümdarlığına son veren Oblivion Kalesi'ne hapsedildi. Yerine kardeşi Câmasb geçti. Ancak kız kardeşi ve Siyavuş adlı bir subayın yardımıyla Kavad ve bazı yandaşları doğuya, kendisine bir ordu sağlayan Ak Hun İmparatoru'nun topraklarına kaçtı. Bu, Kavad'ın 498/9'da yeniden tahta geçmesini sağladı.

Bu kesinti yüzünden iflas eden Kavad, Bizans imparatoru I. Anastasius'dan yardım talebinde bulundu. Bizanslılar başlangıçta İranlılara kuzeyden gelen saldırılara karşı Kafkasya'nın savunmasını sürdürmeleri için gönüllü olarak ödeme yapmışlardı. Anastasius desteği reddedince Kavad onun topraklarını işgal etti ve böylece Anastasya Savaşı başladı. Kavad önce sırasıyla Theodosiopolis ve Martyropolis şehirlerini, ardından da Amida şehrini üç ay boyunca kuşatma altında tuttuktan sonra ele geçirdi. İki imparatorluk 506 yılında barış yaptı ve Bizanslılar Amida'ya karşılık Kafkasya'daki tahkimatların bakımı için Kavad'a mali yardımda bulunmayı kabul etti. Bu sıralarda Kavad, eski müttefikleri Akhunlara karşı da uzun bir savaş verdi; 513'te Büyük Horasan bölgesini onlardan geri aldı.

## Notlar
Eyüboğlu ailesi

**Eyüboğlu Ailesi**, nüfusu 500.000'den fazla olan Türkiye'de bir aile. Günümüzde Eyüboğlu Ailesi'nin Türkiye dışında Azerbaycan'da, İran'da ve Eyyûbîler'den kalma Suriye, Mısır, Lübnan ve Yemen gibi ülkelerde de kolları vardır.

Karadeniz Bölgesi'nin Osmanlı Devleti tarafından fethi ile Hasankeyf ve Silvan bölgesinde yaşayan Eyüboğlu Ailesi'nin bir kısmı 1507 yılında (kimi kaynaklara göre ise 1506 yılında), o dönemde Karadeniz Bölgesi'nde şehzade olan Yavuz Sultan Selim tarafından Trabzon-Maçka ile Bayburt arasındaki geniş araziye yerleştirilmişlerdir ve bu bölgede çoğalarak farklı il ve ilçelere de yayılmışlardır.

Ancak Trabzon Salnamesinde ise Çaldıran Savaşı sonrasın da Ailenin Tebriz şehri üzerinden gelen Akkoyunlu beylerinin soyundan geldiği yazar.

Ailenin Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde kalan kısmı da bulunduğu bölgede çoğalmış ve farklı il ve ilçelere yayılmıştır.

Ailenin bir kısmı ise Azerbaycan bölgesine gitmiş ve bulunduğu bölgede çoğalmıştır. Başka bir kısmı da çeşitli ülkelere göç etmiş ve bulunduğu ülkelerde çoğalmıştır.

Ailenin Güneydoğu Anadolu Bölgesi kolunun yoğun olarak yaşadığı yerler; Diyarbakır, Silvan, Batman, Hasankeyf, Gaziantep, Şanlıurfa ve diğer bazı il ve ilçelerdir. Erzurum, Yozgat, Çorum, Nevşehir, Konya gibi illerde de daha ufak kolları mevcuttur.

Ailenin Karadeniz kolunu oluşturan Karadeniz Eyüboğullarının yoğun olarak yaşadığı yerler; Trabzon, Maçka, Vakfıkebir, Beşikdüzü, Akçaabat, Araklı, Sürmene, Of, Tonya, Rize, İkizdere, Kalkandere, Çayeli, Pazar, Fındıklı, Bayburt, Gümüşhane, Samsun, Ordu, Mesudiye, Giresun, Görele, İspir ve diğer bazı il ve ilçelerdir.

Aile siyaset adamı (TBMM'nin 10'dan fazla milletvekili yollayan tek ailesi ve Erzurum Kongresi'ne 2 temsilci yollayan tek aile), iş insanı, sanatçı, bilim insanı, eğitimci, şair, yazar, akademisyen yetiştirmiştir.

## Ayrıca bakınız
* Eyüboğlu
* İzzet Eyyüboğlu
* Bedri Rahmi Eyüboğlu
* Orhan Eyüboğlu
* Sabahattin Eyüboğlu
* İsmet Zeki Eyüboğlu
* Mehmet Rahmi Eyüboğlu
* Eren Eyüboğlu
*Ali Galip Eyüboğlu
*Süleyman Daniş Eyüboğlu
*Mualla Eyuboğlu
* Yeşim Eyüboğlu, yazar ve tiyatro yönetmeni ve oyuncusu
* Şafak Eyüboğlu, ressam ve illüstratör 
*Yaşar Nezih Eyüboğlu, mim sanatçısı ve tiyatro oyun yazarı ve oyuncusu

## Kaynakça
Tengir Ordo

**Tengir Ordo** (Kırgızca: *Теңгир Ордо*) yani **[[Tengri]]'nin Halkı** 2005 yılında Kırgızistan'ın başkenti Bişkek'te, Kırgız milletvekili Dastan Sarıgulov tarafından kurulan ve Türkçü emelleri olan bir kuruluş.

5.000 üyesi olduğu söylenen Tengir Ordo'nun hedefleri, Tengricilik adı verilen İslam-öncesi Türklerin inanç ve kültürünü araştırmak ve bu temelin üzerine modern bir Türk milliyetçiliği inşa etmektir. Orta Asya Türkleri arasında İslam öncesi kültürleri daha iyi yayma ve daha önemlisi birbirinden yabancılaştırılan Türk halklarını yeniden birbirine yaklaştırma amacındadır. Kırgızistan'da özellikle celal-abad'daki Conversiya Üniversitesi'nde oldukça aktiftir. Bugüne kadar sadece Kırgızıstan'da değil, örneğin Kazakistan'da da başarılı olmuşlardır. Böylece artık Kazak devlet başkanı Nursultan Nazarbayev'de tıpkı birçok Kırgız, Tatar veya Altaylı sıyasetçilerin yaptığı gibi Tengriciliğin asıl Türk kültürünün kaynağı olduğunu konuşmalarında sık sık hatırlatmaktadır. Ayrıca Azerbaycan'da, Türkiye'de, Özbekistan'da, hatta Rusya'ya bağlı Yakutistan ve Tataristan'da da faaliyet halindeler.

Kuruluşun önde gelen bazı diğer isimleri Edil Basailov, Muratbek İmanaliev, Topçubek Turganaliev, Abdıganı Erkebaev.

## Ayrıca bakınız
*Dastan Sarıgulov

## Kaynakça
* Kırgızistan çapraz yolda/Dr.Tom Wood (PDF)
* Tengir Ordo'nun İstanbul Üniversitesi ile bir toplantısının raporu
* Dastan Sarıgulov (PDF)
* Marlene Laruelle/ Tengricilik: Orta Asya ruhani köklerinin arayışında (PDF)
* Belgeler.com

## Kitaplar
* *Tengir Ordo*, 2002, Yazar: Dastan Sarıgulov ISBN 9967-21-186-5
Câmasb

**Câmasb**, 496 - 498 yılları arasında Sasani İmparatorluğu'nun hükümdarıydı. Kral I. Kubâd'ın küçük kardeşidir. I. Kubâd'ın azledilmesinin ardından asilzade üyeleri tarafından tahta çıkarılmıştır.

## Notlar

## Kaynakça
Ağılköy, Bismil

**Ağılköy**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Coğrafya
Diyarbakır iline ? km, Bismil ilçesine 28&nbsp;km uzaklıktadır. Ilısu Barajı ile sular altında kaldı.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Ağıllı, Bismil

**Ağıllı**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahallenin gerçek adının nereden geldiği belli değil çevrede (bırik) olarak bilinir. 1993  yılyında güvenlik bahanesi ile boşaltılmıştır...

## Coğrafya
Diyarbakır iline 70&nbsp;km, Bismil ilçesine 16&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Ahmetli, Bismil

**Ahmetli**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahallenin adı, 1915 yılı kayıtlarında **Mezrei Ahmet** olarak geçmektedir. Daha önceleri Şeyhyusuf köyüne bağlı bir mahalle iken, 22 Aralık 1952'de Ahmetli adıyla köy statüsü kazandı. 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra yeniden mahalle oldu.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 85&nbsp;km, Bismil ilçe merkezine 30&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Akbaş, Bismil

**Akbaş** (eski adı: **Sergewra**), Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Coğrafya
Diyarbakır iline 100&nbsp;km, Bismil ilçesine 46&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Akçay, Bismil

**Akçay**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir. Mahallenin Kürtçe adı Safya'dır.

## Tarihçe

## Coğrafya
Diyarbakır iline 56&nbsp;km, Bismil ilçesine 21&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Aralık, Bismil

**Aralık**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir. Dicle nehrinin bir kolu, kenarından geçmektedir.

## Coğrafya

Diyarbakır iline 55&nbsp;km, Bismil ilçesine 2&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* YerelNet
Akoba, Batman

**Akoba**, Batman ilinin Merkez ilçesine bağlı bir köydür.

## Tarihçe
Köyün adı, 1928 yılı kayıtlarında **Akuban**&nbsp;olarak geçmektedir. Daha önceleri Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı olan köy, 2012'deki Büyükşehir yasasıyla birlikte mahalle statüsü aldı. Ancak, 24 Nisan 2013'te Batman ilinin Merkez ilçesine bağlanınca tekrar köye dönüştü.

## Coğrafya
Köy, Batman il merkezine 11&nbsp;km, Diyarbakır il merkezine 95&nbsp;km, Bismil ilçe merkezine ise 45&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*
Aslanoğlu, Bismil

**Aslanoğlu**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahallenin adının nereden geldiği hakkında bilgi yoktur. Ancak mahallenin eski bir Ermeni mahallesi olduğu bilinmektedir.

## Coğrafya
Diyarbakır iline 35, Bismil ilçesine 19&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Yerelnet 
* Bismil Kaymakamlığı
I. Hüsrev

**I. Hüsrev** ya da Farsçada bilinen haliyle **Enûşirvân** (, *ölümsüz ruh*), **Âdil Enûşirvân** adıyla da tanınan 531–579 yılları arasında Sasani İmparatorluğu'nun hükümdarıydı.

I. Kubâd'ın (488–531) oğluydu ve babasından sonra tahta çıktı. İran kültürü ve Fars edebiyatında en popüler imparatorlardandır; İran dışında "Hüsrev" ismi genel olarak Sasani imparatorlarını anlatan bir isme dönüşmüştür. Onun döneminde, birçok yeni şehrin ve sarayın temeli atılmış, ticaret yolları tamir edilmiş, yeni köprüler ve barajlar inşa edilmiştir. I. Hüsrev'in döneminde, İran'da sanat ve bilimde atılımlar yapılmıştır. Kendinden önce gelen babasının hükümdarlık dönemi, kendi dönemi ve kendinden sonra gelen II. Hüsrev dönemi (590-628) ile beraber Sasani tarihinin *İkinci altın çağı*nı oluştururlar.

## Notlar

## Kaynakça
Bakacak, Bismil

**Seyithasan (Bakacak)**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahallenin adı, 1928 yılı kayıtlarında **Seyithasan** olarak geçmektedir. Mahalle sakinlerinden de elde edilen bilgilere göre Bakacak Mahallesi'nin sakinleri Musul yöresinden göç etmiş Türkmen grubuydu. Mahallede büyük ihtimalle Safeviler'den miras kalma Alevi inancı benimseniyor ve çoğunluk Alevi mezhebine mensuptur. Bismil'den daha eski olduğu için 1932 yılına kadar Bismil, Bakacak (Seyithasan) 'a bağlıydı. Daha sonra Bakacak Köyü Bismil'e bağlı bir bucak oldu.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 45&nbsp;km, Bismil ilçe merkezine 10&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Bayındır, Bismil

**Bayındır**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahallenin adı, 1526 yılı kayıtlarında **Arabkendi** olarak geçmektedir. Daha önceleri Seledun köyüne bağlı bir mahalle iken, 6 Haziran 1956'da yine aynı köye bağlı Girmalik mahallesi ile birleşerek köy statüsü kazandı. 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra yeniden mahalle oldu.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 73&nbsp;km, Bismil ilçe merkezine 23&nbsp;km uzaklıktadır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Boyacı, Bismil

**Boyacı**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahallenin adı, 1912 yılı kayıtlarında **Alibengi**, 1928 yılı kayıtlarında ise **Alibociyan** olarak geçmektedir.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 70&nbsp;km, Bismil ilçe merkezine 35&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Çöltepe, Bismil

**Çöltepe**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Coğrafya
Diyarbakır iline 62&nbsp;km, Bismil ilçesine 13&nbsp;km, Batman iline 38&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça
Eliaçık, Bismil

**Eliaçık**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahallenin adı, 1526 yılı kayıtlarında **Kapeki**, 1917 yılı kayıtlarında ise **Köpekli** olarak geçmektedir. Daha önceleri Seyithasan köyüne bağlı bir mahalle iken, 17 Mayıs 1955'te köy statüsü kazandı. 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra yeniden mahalle oldu.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 51&nbsp;km, Bismil ilçe merkezine 9&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
Güroluk, Bismil

**Güroluk**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe

Mahallenin 1984 yılında konar göçer'leri istimlak yasası çerçevesinde devlet tarafından inşa edilmiştir. Mahallenin isminin nereden geldiği hakkında bilgi yoktur.

## Coğrafya

Diyarbakır iline 35&nbsp;km, Bismil ilçesine 24&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Yerelnet
İsalı, Bismil

**İsalı**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir. Ehl-i beyt'ten gelen seyyidlerin bir süre konakladığı köy olarak bilinmektedir.

## Coğrafya
Diyarbakır iline 70&nbsp;km, Bismil ilçesine 18&nbsp;km, Batman'a da 30&nbsp;km uzaklığındadır. Mahallenin önünden Dicle nehri geçmektedir.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
İsapınar, Bismil

**İsapınar**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahallenin adının eskiden ermenilerin var olmasından dolayı İsapınar denmiştir. Bu bilgi tartışmalıdır. Köy, ismini daha çok köyden geçen pınardan almaktadır.

## Coğrafya
Diyarbakır iline 75&nbsp;km, Bismil ilçesine 21&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Kavuşak, Bismil

**Kavuşak**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Coğrafya
Diyarbakır iline 77&nbsp;km, Bismil ilçesine 32&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Ayrıca bakınız
* Hirbemerdon Tepe

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Kocalar, Batman

**Kocalar**, Batman ilinin Merkez ilçesine bağlı bir köydür.

## Tarihçe
Köyün adı, 1917 yılı kayıtlarında **Koçan**&nbsp;olarak geçmektedir. Daha önceleri Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı olan köy, 2012'deki Büyükşehir yasasıyla birlikte mahalle statüsü aldı. Ancak, 24 Nisan 2013'te Batman ilinin Merkez ilçesine bağlanınca tekrar köye dönüştü.

## Coğrafya
Köy, Batman il merkezine 12&nbsp;km, Diyarbakır il merkezine 96&nbsp;km, Bismil ilçe merkezine ise 46&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*
Kurudeğirmen, Bismil

**Kurudeğirmen**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Köy ismini 100 metre aşağısında akan akarsunun kenarında bulunan eski bir su değirmeninden almaktadır. Köy 1993 yılından bu yana genel güvenlik tedbirleri kapsamında boşaltılmıştır.

## Coğrafya
Diyarbakır iline 75&nbsp;km, Bismil ilçesine 20&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Köprüköy, Bismil

**Köprüköy**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahalle, 1928 yılından beri aynı adı taşımaktadır. Daha önceleri Aşağısalat köyüne bağlı bir mahalle iken, 9 Temmuz 1949'da köy statüsü kazandı. 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra yeniden mahalle oldu. Ilısu Barajı ile sular altında kaldı.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 67&nbsp;km, Bismil ilçe merkezine 32&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Mirzabey, Bismil

**Mirzabey**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Coğrafya
Diyarbakır iline 98&nbsp;km uzakta, Bismil ilçesine 36&nbsp;km uzakta ve Batman iline ise 12&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça
Sarıtoprak, Bismil

**Sarıtoprak** ya da **Hola**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.

Diyarbakır iline 28&nbsp;km, Bismil ilçesine 18&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Sazlı, Bismil

**Sazlı**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Köyün adı 1928 yılına tarihlenen Türk kaynağında Kürtçe "ekin yığını" anlamına gelen **Las** olarak geçmektedir. Köyün adı halk arasında **Lazköy** olarak da bilinmektedir. Daha önceleri Zengilo köyüne bağlı bir mahalle iken, 5 Haziran 1953'te yine aynı köye bağlı Haçikan ve Karabedran mahalleleri ile birleşerek köy statüsü kazandı. 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra yeniden mahalle oldu.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 68&nbsp;km, Bismil ilçe merkezine 18&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Serçeler, Bismil

**Serçeler**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Serçeler Köyü Kürtçe adı ile Şıdada, Bismil'e bağlı bir köy.

## Coğrafya

Diyarbakır iline 45&nbsp;km, Bismil ilçesine 13&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Tilkilik, Bismil

**Tilkilik**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahallenin adı, 1917 yılı kayıtlarında **Tirk** ya da **Tirkî**, 1946 yılı kayıtlarında ise **Tirke** olarak geçmektedir. Daha önceleri Başköy köyüne bağlı bir mahalle iken, 17 Mayıs 1955'te köy statüsü kazandı. 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra yeniden mahalle oldu.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 77.5&nbsp;km, Bismil ilçe merkezine 27&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Topraklı, Bismil

**Topraklı**, (Kürtçe ; **Hilani veya Helane**) Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Köy 1922 yılında kurulmuştur. O zamanki adı Hillan olup ilk nüfusu 55 kişiden oluşuyordu. Mahalle 1989 yılında Topraklı adını aldı.

## Coğrafya
Diyarbakır iline 70&nbsp;km, Bismil ilçesine 35&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Uğrak, Bismil

**Uğrak**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahallenin adı, 1928 yılı kayıtlarında **Cadde** olarak geçmektedir. Daha önceleri Şerefikan köyüne bağlı bir mahalle iken, 22 Aralık 1952'de yine aynı köye bağlı Hogiran mahallesi ile birleşerek köy statüsü kazandı. 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra yeniden mahalle oldu.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 75&nbsp;km, Bismil ilçe merkezine 20&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Ulutürk, Bismil

**Ulutürk**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Köy ilk kurulduğu zaman adı Darlı idi. Sonradan ismi Türkdarlı ve son olarak da Ulutürk olarak değiştirilmiştir.

## Coğrafya
Diyarbakır iline 36&nbsp;km, Bismil ilçesine 1&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Uyanık, Bismil

**Uyanık**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe

## Coğrafya
Diyarbakır iline yaklaşık 75&nbsp;km, Bismil ilçesine ise yaklaşık 28&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça
Üçtepe, Bismil

**Üçtepe**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir köydür.

## Coğrafya
Diyarbakır iline 44&nbsp;km, Bismil ilçesine 12&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça
Yukarıharım, Bismil

**Yukarıharım**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahallenin Kürtçe adı Mezrê'dir. Mezra Türka diye bilinir.

## Coğrafya
Diyarbakır iline 55&nbsp;km, Bismil ilçesine 10&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Şükürlü, Çınar

**Şükürlü**, Diyarbakır ilinin Çınar ilçesine bağlı bir mahalledir.

Diyarbakır il merkezine 20&nbsp;km, Çınar ilçesine 13&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Dış bağlantılar
*Yerelnet
Ziyaret Mah, Çınar

**Alatosun beld. (Ziyaret mh.)**, Diyarbakır ilinin Çınar ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 38&nbsp;km, Çınar ilçesine 70&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus
Ağaçsever, Çınar

**Ağaçsever**, Diyarbakır ilinin Çınar ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 49, Çınar ilçesine 17 Km uzaklıktadır. Rakımı 725 metredir.

## Nüfus

## Kaynakça

*https://www.e-icisleri.gov.tr/Anasayfa/MulkiIdariBolumleri.aspx  Genel Mahalle Listesi, T.C.İçişleri Bakanlığı, Mart 2020.

## Dış bağlantılar
* Yerelnet 

## Kaynakça
Ormandışı, Silvan

**Ormandışı**, Diyarbakır ilinin Silvan ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Coğrafya
Diyarbakır iline 120&nbsp;km, Silvan ilçesine 40&nbsp;km dir.

## Nüfus

## Kaynakça
Belenli, Çınar

**Belenli**, Diyarbakır ilinin Çınar ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 43&nbsp;km, Çınar ilçesine 11&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Çakırkaya, Çınar

**Çakırkaya**, Diyarbakır ilinin Çınar ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 35&nbsp;km, Çınar ilçesine 30&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

ormaı var.

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Kayıköy, Bismil

**Kayıköy**, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahallenin adı, 1928 yılı kayıtlarında **Selmik** olarak geçmektedir. Daha önceleri Alibociyan köyüne bağlı bir mahalle iken, 17 Mayıs 1955'te köy statüsü kazandı. 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra yeniden mahalle oldu.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 78&nbsp;km, Bismil ilçe merkezine 43&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Çeltikaltı, Çınar

**Çeltikaltı**, Diyarbakır ilinin Çınar ilçesine bağlı bir mahalledir. Diyarbakır il merkezine 22&nbsp;km, Çınar ilçesine 30&nbsp;km uzaklıktadır.

## Tarihçe
Çeltikaltı adı Türkiye Cumhuriyeti Tarafından Konulmuştur. Köy Türkçe adıyla çok az bilinmektedir. Kürtçe "Kübeşi" adıyla anılır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Öncülü, Çınar

**Öncülü** (Kürtçe: Xitmêran), Diyarbakır ilinin Çınar ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 47&nbsp;km, Çınar ilçesine 15&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
İncirtepe, Çınar

**İncirtepe**, Diyarbakır ilinin Çınar ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahallenin eski  adı Tilarap olup  cumhuriyet döneminde İncirtepe olarak değiştirilmiştir.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 44, Çınar ilçesine 13&nbsp;km. uzaklıktadır.

## Nüfus
Doc

**Doc** aşağıdaki anlamlara gelebilir:

* Belge
* .doc, dosya uzantısı

## Kişiler
* Doc, *[[Buffy the Vampire Slayer]]* dizisinde Joel Grey'in canlandırdığı iblis karakter.
* The D.O.C., Amerikan rapçi
* Doc Brown (rapçi)
* Doc Hammer, müzisyen ve yazar
* Doc Holliday (1851-1887)
* Doc Rivers, basketball oyuncusu ve koç
* Doc Searls, gazeteci ve editör
* Doc Watson, Amerikan müzisyen ve söz yazar
* Doc Severinsen (d. 1927), trumpet müzisyeni
* Dwight Gooden, basketbol oyuncusu
* Roy Halladay (b. 1977), baseball player
* Donald Minnegan, eski koç
* Donncha O'Callaghan, İrlandalı oyuncu
* Krzysztof Raczkowski (1970-2005), müzisyen
* E. E. "Doc" Smith (1890-1965), Amerikan bilimkurgu yazarı
* Bhagavan "Doc" Antle, ünlü hayvan eğitmeni
Tilver, Çınar

**Tilver**, Diyarbakır ilinin Çınar ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahallenin adı, 1917 yılına tarihlenen Osmanlı kaynağında **Gürcü** olarak geçmektedir.

## Coğrafya
Mahalle; Diyarbakır il merkezine 33&nbsp;km, Çınar ilçesine 23&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
*
Alabaş, Çınar

**Alabaş**, Diyarbakır ilinin Çınar ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
16. yüzyılda Halep Avşarlarının Köpekli Oymağının bir obası Alabaş adını taşımaktaydı. Halep yöresindeki Avşarların önemli bir bölümünün sonraki dönemlerde yerlerini terk ederek Anadolu'nun çeşitli bölgelerine dağıldıkları biliniyor. Onlardan bazı kollar, Diyarbekir topraklarına da gelip yerleşmişlerdi. Alabaş, adını bu Avşar obasından almıştır.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 26&nbsp;km, Çınar ilçesine 40&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
Ballıbaba, Çınar

**Ballıbaba**, Diyarbakır ilinin Çınar ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Köy, yaşlı sakinlerinin anlattıklarına göre kaç tarihinde kurulduğu 
bilinmemektedir. İlk zamanlarda mahallenin doğusuna bakan tarafta köy kurulu 
iken, sonradan köy günümüzde kurulu bulunan bölgeye kurulmuştur. Mahallenin 
ilk yerleşim yerinde günümüzden 300 küsur yıl önce “Tırkaniler” isminde bir aşiret yaşamıştır. Günümüze bu eski yerleşim yerinden kalıntılar 
kalmıştır.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 50&nbsp;km, Çınar ilçesine 40&nbsp;km uzaklıktadır.
 
## Nüfus

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Başaklı, Çınar

**Başaklı**, Diyarbakır ilinin Çınar ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahallenin adı, 1526 ve 1917 yılı kayıtlarında **Hücceti** olarak geçmektedir. Daha önceleri Bismil ilçesine bağlıyken, 18 Nisan 1956'da Çınar ilçesine bağlandı.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 35&nbsp;km, Çınar ilçe merkezine 20&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Kuzuluk, Akyazı

**Kuzuluk**, Sakarya ili Akyazı ilçesine bağlı, Akyazı'nın güneydoğusunda yer alan il merkezine 38, ilçe merkezine 8&nbsp;km uzaklıkta bir yerleşim birimidir. Genelde Kafkas ve Karadeniz göçmenleri yaşamaktadır. Türkiye'nin tanınmış kaplıca komplekslerindendir. 1971 yılında Belediyesi kurulan kuzuluk beldesinin 2014 yılı Büyük şehir düzenlemelerinde Akyazı'nın mahallesi olarak kayıt edilmiştir

## Nüfus
1997'de nüfusu 5.800 iken, 2000'de sanayileşme ve turizm nedeniyle 7.300'lere çıkmıştır.

## Kuzuluk Madensuyu
Akyazı ilçesine bağlı Kuzuluk belde yakınındadır. Kuzuluk kaynakları pek çok ve türlü sıcaklıklardadır. 70 dereceye kadar yükselir. Özel bir şirket tarafından işletilmektedir. Suyun içeriğinde CO2'nin serbest olarak bulunuşu içimini kolaylaştırır, karaciğer ve safra kesesi hastalıklarında faydalıdır.

## [[Kuzuluk kaplıcaları]]
Kuzuluk maden suyu yakınındadır. Sodyum sülfatli sulardır. Akyazı-Kuzuluk arası 8&nbsp;km, Adapazari-Kuzuluk arası 37&nbsp;km'dir. Mide, böbrek, karaciğer ve romatizmal  hastalıklarda faydalıdır. Ayrıca cilt, egzama ve sedef hastalıklarında da  faydalıdır. Sıcaklığı 37-80 derece arasındadır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Beşpınar, Çınar

**Beşpınar**, Diyarbakır ilinin Çınar ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Köy adını etrafındaki beş su kuyusunda almaktadır.Köy Bulgaristan Türkleri'ne  yapılmıştır ama  sıcak havaya alışkın olmadıkları için mahalleden ayrılmışlardır. Bursa ve İstanbul'a göç etmiştirler. Mahalleye gelen köylüler geçimini tarım ve hayvancılıkla sağlıyordu.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 24&nbsp;km, Çınar ilçesine 8&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Biramehmetağa, Çınar

**Biramehmetağa**, Diyarbakır ilinin Çınar ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Bira Mehmet Ağa; idari bölüm olarak daha önceleri köy iken, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra mahalle olmuştur.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 100&nbsp;km, Çınar ilçesine 110&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Ozan Güven

**Ozan Muharrem Güven** (d. 19 Mayıs 1975, Almanya), Türk sinema ve tiyatro oyuncusudur.

## Hayatı ve kariyeri
1975 yılında Almanya'da Bulgaristan göçmeni bir ailede doğan Ozan Güven, Mimar Sinan Üniversitesi İstanbul Devlet Konservatuvarı'nın modern dans bölümünden mezun oldu. İzmir Belediye Konservatuvarı'nda oyunculuk dersleri aldı ve ardından Şahika Tekand'ın Tiyatrosu'nda çalıştı. *[[İkinci Bahar (dizi)|İkinci Bahar]]*, *[[Çiçeği Büyütmek]]*, *[[Koçum Benim]]*, *Aslı ile Kerem*, *[[Bir İstanbul Masalı]]*, *[[Canım Ailem]]*, *[[Koyu Kırmızı]]*, *[[Muhteşem Yüzyıl]]* ve *[[Fi (dizi)|Fi]]* gibi televizyon dizilerinde rol aldı. *[[G.O.R.A]]*, *[[A.R.O.G]]*, *[[Yahşi Batı]], [[Arif V 216]]* ve *[[Pek Yakında]]* filmlerinde yakın arkadaşı olan Cem Yılmaz'la oynadı.

2005 yılında, *İkinci Bahar* dizisi sırasında tanıştığı yönetmen Türkân Derya ile evlendi. Ali Ateş isminde bir çocukları olan çift, 2010 yılında boşandı.

## Olayları
Güven, 2011 yılında bir mekandan çıkarken TNT magazin muhabiri Tolga Aslan'ın sorusuna sinirlenmiş ve ardından ikili arasında geçen diyalog o dönem uzun süre konuşulmuştu. 12 Haziran 2020 tarihinde Deniz Bulutsuz sevgilisi Ozan Güven'in kendisini işkence uygulayarak darp ettiğini iddia etti. Ortaya çıkan adli tıp raporunda: kafasının duvara yan şekilde çarpması sol göz içinde ve çevresinde morarma, kol iç kısımda morluklar ve cam kesiği, kalça bölgesinde çok sayıda morluk, merdivenden yuvarlanmaya bağlı sol diz kısmında morluklar ve gözde hafif puslu görünüm tespiti yer aldı. Bunun üzerine Ozan Güven hakkında 13,5 yıla kadar hapis istemiyle dava açılan iddianameye Güven'in Bulutsuz ile daha önce yaşadıkları bir kavga sonrası sevgilisine sarf ettiği şiddet içeren sözler de dava dosyasına delil olarak sunuldu. 5,5 yıl sonra sonuçlanan davada; Güven'e 2 yıl 3 ay hapis cezası verilirken, denetimli serbestlik süresi dışındaki 45 günü açık cezaevinde geçirmesi kararı verildi.

## Filmografisi

### Reklamlar
* ING Bank Reklam (2018)
* Garanti Reklam (2013)
* Lipton Reklam (2013)
* Bonus Reklam (2011)
* Avea'dan Konuşma Aşkına serisi (2009)
* Petrol Ofisi Poman PO-97 (2006)
* Petrol Ofisi Poman EuropoDizel (2006)
* Ülker Sunny (2003)
* Rinso (2002)
* Turkcell (2001)

## Seslendirme
*  (2009)
* Mavi Fil (2008)
* Garanti Bankası Reklamı (2012)

## Ödülleri
* 22. SİYAD Türk Sineması Ödülleri, 2000 
** Umut Veren Genç Erkek Oyuncu - Balalayka
* 6. Sadri Alışık Tiyatro ve Sinema Oyuncu Ödülleri, 2001
** Sinema Dalında Umut Veren Oyuncu - Balalayka
* 10. ÇASOD Oyuncu Ödülleri https://web.archive.org/web/20070928023226/http://www.habervitrini.com/haber.asp?id=79989
** Jüri Özel Ödülü - 9 (Aynı filmin oyuncuları Serra Yılmaz, Cezmi Baskın, Ali Poyrazoğlu, Fikret Kuşkan, Rafa Radomisli ve Esin Pervane ile birlikte)

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* 
* 
* Diziler - Türk Diziler Portalı
* 
* Sabah "Röportaj"
* Instagram'da Ozan Güven
* Twitter'da Ozan Güven
* http://www.ozanguven.net/
Filizören, Çınar

**Filizören**, Diyarbakır ilinin Çınar ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahallenin asıl adı herzemdir kanunlar sonucu Filizören olmuştur

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 46&nbsp;km, Çınar ilçesine 19&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Gürses, Çınar

**Gürses**, Diyarbakır ilinin Çınar ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Köy, 1984 ve 1996 yılları arasında askeri gerekçelerle boşaltılmıştır. Köy halkı kendilerine yakın olan Çınar ilçesine taşınmıştır.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 38&nbsp;km, Çınar ilçesine 9&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Hasköy, Çınar

**Hasköy**, Diyarbakır ilinin Çınar ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahalle, 1917 yılından beri aynı adı taşımaktadır.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 50&nbsp;km, Çınar ilçe merkezine 18&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Karabudak, Çınar

**Karabudak**, Diyarbakır ilinin Çınar ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahallenin adı yukarısında bulunan tepeden almaktadır Kürtçe ismi sıpyak olup eskiden sancak olarak bilinmektedir.mahallenin yukarısındaki tepede 10 yakın mağara ve yıkı harabelere rastlanır.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 40&nbsp;km, Çınar ilçesine 21&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Kutluk, Çınar

**Kutluk**, Diyarbakır ilinin Çınar ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahallenin adı, 1928 yılı kayıtlarında **Katin** olarak geçmektedir. Daha önceleri Hasköy köyüne bağlı bir mahalle iken, 16 Ağustos 1954'te köy statüsü kazandı. Daha önceleri Bismil ilçesine bağlıyken, 10 Temmuz 1989'da Çınar ilçesine bağlandı. Kutluk, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra yeniden mahalle oldu.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 45&nbsp;km, Çınar ilçe merkezine 16&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus
Mahallenin nüfusu 1990'lı yıllara kadar oldukça fazla idi. Ancak artan terör olayları nedeni ile mahalle göç vermiştir. 2007 nüfus sayımına göre mahallenin nüfusu 150 kişi civarındadır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Sürendal, Çınar

**Sürendal**, Diyarbakır ilinin Çınar ilçesine bağlı bir mahalledir.

Diyarbakır il merkezine 49&nbsp;km, Çınar ilçesine 40&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça
Yaprakbaşı, Çınar

**Yaprakbaşı**, Diyarbakır ilinin Çınar ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahallenin Kürtçe ismi Barê dir. Eski bir köydür. Geçmişten gelen ve günümüzde halen kullanılan su sarnıçları, kaya oyularak yapılmış su kuyuları var. Sınırları içerisinde, güney tarafında kalan ve kuruluşu milattan önceye dayanan eski-antik bir yerleşim yeri olan “Dindola” bulunmaktadır. Ayrıca bölge illerinden ziyaret edilen Pir Abdal Türbesi (kabri) de buradadır. 

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 52&nbsp;km, Çınar ilçesine 22&nbsp;km uzaklıktadır. Güney tarafı dağlık, batı-doğu-kuzeyi ise ovadır. Güneydeki dağlık bölümü, 1980'li yıllara kadar, içinde yaşayan onlarca yabani hayvanı, kuşları ile doğal orman halindeydi. Bu doğal orman maalesef korunamamış, ağaçları odun için kullanılmıştır. Günümüzde ise ağaçsız, birkaç kuş türünün yaşayabildiği, yabani hayvanlardan kurt ve tilkinin bazen görüldüğü kuru bir yere dönüşmüştür. Bu dağlık kısmı hayvancılık için, sığır ve küçükbaş hayvanların otlağı için kullanılmaktadır. Mahallenin büyük bir kısmı (3/4'lük bölümü) ovadır. Ova olan kısmında ise tahıl ziraatı yapılmaktadır. Buğday, arpa, mercimek, nohut, pamuk, mısır, sebze çeşitleri ürün olarak elde edilmektedir. Ova kısmı düzlük olduğu için, geceleyin 52&nbsp;km uzaklıktaki Diyarbakır şehir ışıkları çıplak gözle görülebilmektedir. Yüzölçümü diğer mahallelerden büyüktür. Dağlık bölümü ile birlikte 40.000 dönümden fazla alana sahiptir. Kar ve yağmur az yağar. Kış ayları çok soğuk değildir. Yaz aylarında sıcaklık  40-45 dereceye kadar çıkar. Yaşamak için mevsim olarak 15 Şubat - 15 Mayıs ayları arası çok güzeldir. 

KÜLTÜR

______________________________________________________

Okuma yazma oranı her yıl yükselmektedir. Üniversite mezunu artmaktadır. Devlet memuru olarak çalışan sayısı epey fazladır. Mühendis, doktor, avukat, eczacı ve başka birçok meslek sahibi insanları vardır. 

## Nüfus

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Ortaşar, Çınar

**Ortaşar**, Diyarbakır ilinin Çınar ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahallenin adı, 1917 yılı kayıtlarında **Elvendi** olarak geçmektedir.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 25&nbsp;km, Çınar ilçe merkezine 13&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Yuvacık, Çınar

**Yuvacık**, Diyarbakır ilinin Çınar ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Coğrafi Konumu itibarıyla dicle nehri ile Karacadağ patlaması sonucunda oluşan tepeler arasında kaldığı ve bir yuva andırdığı için bu ismi almıştır.
Kuş bakışı bakımından yuva görünümündedir.
Çok sayıda alim yetiştirmiştir. Bunlardan bazıları; Kürt aydın Seyda Cegerxwîn, Şeyh Muhammed Arapkendi, Molla Mahmut Çakmak'tır.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 28&nbsp;km, Çınar ilçesine 20&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Dış bağlantılar
* Yerelnet 

Mahallenin ileri gelenlerinden (Vehbi Çakmak)
Akbaşak, Çüngüş

**Akbaşak**, Diyarbakır ilinin Çüngüş ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 130&nbsp;km, Çüngüş ilçesine 16&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus
Mahallede 2010 yılı itibarıyla 901 kişi yaşamaktadır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* YerelNET
Deveboynu, Çüngüş

**Deveboynu**, Diyarbakır ilinin Çüngüş ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Coğrafya

Diyarbakır il merkezine 125&nbsp;km, Çüngüş ilçesine 7&nbsp;km uzaklıktadır. Rakım 1200-1280 arasında değişmektedir.

## Nüfus

## Kaynakça

* 

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Gökçepelit, Çüngüş

**Gökçepelit**, Diyarbakır ilinin Çüngüş ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe

Gökçepelit mahallesi Karıntaş Mezrası ve Mahmuthan mahallesinden oluşmaktadır.

## Coğrafya

Diyarbakır il merkezine 135&nbsp;km, Çüngüş ilçesine 15&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Geçitköy, Çüngüş

**Geçitköy**, Diyarbakır ilinin Çüngüş ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe

Geçitköy'ün eski adı Hoye veya Hoya'dır. Nitekim 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Hoye/Hoya (خویە) olarak geçer. Bu tarihte köy, Elaziz vilayetinin Çüngüş kazasına bağlıydı. Köyün adı Kürtçe Xowe veya Xoye, Zazaca Xoya biçiminde yazılır. 1940 yılına gelindiğinde Çüngüş kazası Diyarbakır vilayetine bağlanmıştı. Bu yıl yapılan genel nüfus sayımında "Hoya" olarak kaydedilmiş olan köyün nüfusu 325 kişiden oluşuyordu. Hoya veya Hoye "yabancı kökten geldiği" için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Geçit olarak değiştirilmiştir. Nitekim köyün adı 1955 genel nüfus sayımında Hoya, 1960 genel nüfus sayımında Geçit olarak kaydedilmiştir. 1965 genel nüfus sayımında Geçit köyünün nüfusu 597 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde 172 kişi okuma yazma biliyordu. 2022 yılında köyün sakinlerinin ve muhtarı başvurusu üzerine Çüngüş Belediye Meclisi 6 Aralık'ta köye eski adını iade etmiştir.

## Coğrafya

Geçitköy Diyarbakır il merkezine 126&nbsp;km, Çüngüş ilçe merkezine 6&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
İbikkaya, Çüngüş

**İbikkaya (Derdere)**, Diyarbakır ilinin Çüngüş ilçesine bağlı bir mahalledir. Çüngüş ilçesine 12&nbsp;km uzaklıktadır. Güneydoğu Anadolu Bölgesi içinde yer almaktadır. Güneydoğu Toros Dağları silsilesi üzerinde bulunduğundan oldukça dağlık bir bölgede bulunur. Zazaca Derdere ve Türkçe İbikkaya diye adlandırılır. Kuzeyi Çüngüş'e bağlı Geçitköy, Güney Doğu İstikameti Çermik'e bağlı Pınarlı Mahallesi, Batısı Fırat Nehri ve Doğusu Çermik'e bağlı Kuyu Mahallesi ile çevrili Diyarbakır sınırları içerisindeki en batı kısmındaki mahallesidir.

İbikkaya'da Bir ilkokul, bir cami, bir Kur'an kursu ve taziye evi bulunur. Her tarafı dağlık olup, Kuzeydoğu ve Güneydoğu yönlerinde trafik akışı sağlamaktadırlar, Kuzeydoğu yönünde Çüngüş ilçesine, Güneydoğu yönünde Çermik ilçesine trafik bağlantısı vardır. Mahalle nüfusunun çoğunluğu Zazaca konuşmaktadır.

## Tarihçe
İdari bölüm olarak daha önceleri köy iken, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra mahalle olmuştur. Köyün ismi üzerinde kurulduğu Torosların horoz ibiğine benzeyen zirvelerinden almıştır.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 132&nbsp;km, Çüngüş ilçesine 12&nbsp;km uzaklıktadır. Güneydoğu Anadolu Bölgesi içinde yer almaktadır. Güneydoğu Toros Dağları silsilesi üzerinde bulunduğundan oldukça dağlık bir bölgede kurulmuştur. Zazaca Derdere ve Türkçe İbikkaya diye adlandırılır. Kuzeyi Çüngüş'e bağlı Geçit Mahallesi, Güneydoğu İstikameti Çermik'e bağlı Pınarlı Mahallesi, Batısı Fırat Nehri ve Doğusu Çermik'e bağlı Kuyu Köyü ile çevrili Diyarbakır sınırları içerisindeki en batı kısmındaki mahallesidir. Her tarafı dağlık olup, Kuzeydoğu ve Güneydoğu yönlerinde trafik akışı sağlamaktadırlar, Kuzeydoğu ile Çüngüş ilçesine, Güneydoğu ile Çermik ilçesine trafik bağlantısı vardır. Mahalle ekonomik kaynağı çoğunlukla tarım ve hayvancılığa bağlıdır. Küçük su kaynakları çok fazla olup, yaklaşık 2&nbsp;km batısından Fırat Nehri akmaktadır.

## İklim
Köyün iklimi, karasal iklim etki alanı içerisindedir. Ancak yıllık ortalama sıcaklık değerleri bölgeye oranla bir hayli (6-8 derece) yüksektir.

## Nüfus

## Ekonomi
Köyün ekonomisi tarım ve hayvancılığa dayalıdır.

## Görüntüler

İbikkaya Mahallesi.jpg|İbikkaya Mahallesi
İbikkaya Mahallesi Genel Görüntüsü.jpg|İbikkaya Mahallesi Genel Görüntüsü
İbikkaya Mahallesi 3.jpg|İbikkaya Mahallesi Genel Görüntüsü
İbikkaya Mahallesi Kış Görünümü.jpg|İbikkaya Mahallesi Kış Mevsiminden Bir Kare
İbikkaya Mahallesi 2.jpg|İbikkaya Mahallesi Kış Mevsiminden Bir Kare
İbikkaya Mahallesi 13.jpg|İbikkaya Mahallesi İlkbahar Mevsiminden Bir Kare
İbikkaya Mahallesi 6.jpg|İbikkaya Mahallesi İlkbahar Mevsiminden Bir Kare
İbikkaya Mahallesi 1.jpg|İbikkaya Mahallesi Yaz Mevsiminden Bir Kare
İbikkaya Mahallesi 10.jpg|İbikkaya Mahallesi Sonbahar Mevsiminden Bir Kare
İbikkaya Mahallesi Fırat Görüntüsü.jpg|İbikkaya Mahallesi Fırattan Bir Kare
İbikkaya Mahallesi 5.jpg|İbikkaya Mahallesi Fırattan Bir Kare


## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Türkmen, Çüngüş

**Türkmen**, Diyarbakır ilinin Çüngüş ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Bademli, Dicle

**Bademli**, Diyarbakır ilinin Dicle ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Coğrafya
Diyarbakır iline 30&nbsp;km, Dicle ilçesine 120&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça
Arıköy, Dicle

**Arıköy**, Diyarbakır ilinin Dicle ilçesine bağlı bir mahalledir

## Tarihçe

## Coğrafya

Diyarbakır iline 104&nbsp;km, Dicle ilçesine 20&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Durabeyli, Dicle

**Durabeyli**, Diyarbakır ilinin Dicle ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*Yerelnet
Kırkpınar, Dicle

Kırkpınar, Diyarbakır ilinin Dicle ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe

Köyün eski adı Heridan'dır.

## Coğrafya

Diyarbakır iline 79&nbsp;km, Dicle ilçesine 7&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça
Sergenli, Dicle

**Sergenli**, Diyarbakır ilinin Dicle ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Sergenli mahallesine bağlı Taştepe'nin eski adı "Gırşot"dur.

## Coğrafya

## Nüfus

## Kaynakça
Taşağıl, Dicle

**Taşağıl**, Diyarbakır ilinin Dicle ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe

## Coğrafya
Taşağıl mahallesi Dicle İlçesinin Kuzey batısında yer alır.

## Nüfus

## Kaynakça
Yokuşlu, Dicle

**Yokuşlu**, Diyarbakır'ın Dicle ilçesine bağlı bir mahalledir. 1990'lı yıllardan beri Adana, Ankara, Antalya gibi illere göç vermiştir. 1975 Lice depreminden sonra köy yaklaşık bir kilometre daha aşağı bir konuma taşınmıştır. 

## Tarihçe
Mahallenin adı, 1915 yılı kayıtlarında **Aşağışingirik** olarak geçmektedir.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 85&nbsp;km, Dicle ilçe merkezine 10&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça
Tepebaşı, Dicle

**Tepebaşı**, Diyarbakır ilinin Dicle ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe

## Coğrafya

Köy, Diyarbakır iline 108, Dicle ilçesine 18&nbsp;km mesafededir.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Aşağıdöşemeler, Eğil

**Aşağıdöşemeler**, Diyarbakır ilinin Eğil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahallenin eski adı "Ferşıka"dır. 1996-1997 tarihleri arasında köyde PKK'lı militanlar tarafından 6 köy kurucusu ve lideri öldürüldü.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 50 km, Eğil ilçesine 7 km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Dış bağlantılar
Balaban, Eğil

**Balaban**, Diyarbakır ilinin Eğil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Köyün Kürtçe ismi Rutan'dır.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 40&nbsp;km Eğil ilçesine 69&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Dış bağlantılar
Balım, Eğil

**Balım**, Diyarbakır'ın Eğil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 86&nbsp;km, Eğil ilçesine 36&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Dış bağlantılar
Baysu, Eğil

**Baysu**, Diyarbakır'ın Eğil ilçesine bağlı bir mahalledir.

Mahallenin asıl ismi Kurkiya'dır. Mahallede yaşayanların tamamı Zaxuri kökenlidir ve köye yerleşmelerinden sonra kürk yapmalarından ötürü mahallenin ismi Kurkiya olmuştur. Baysu isminin neden verildiği hiçbir şekilde bilinmemektedir.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 34&nbsp;km, Eğil ilçesine 14&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Dış bağlantılar
Gürünlü, Eğil

**Gürünlü**, Diyarbakır'ın Eğil ilçesine bağlı bir mahalledir.

Sekiz defa yıkılıp farklı yerlerde yeniden kurulduğu rivayet edilmektedir. Eğil ilçesinin okuma yazma oranı en yüksek köylerinden biridir. Daha önce Diyarbakır merkeze bağlı olan köy 1987 yılında Eğil'in ilçe olmasıyla Eğil ilçesine bağlandı. Köy halkı gerek ulaşım sorunu ve gerekse Eğil'in sapa bir yerde olması nedeniyle ihtiyaçlarını daha çok Ergani ilçesinden karşılamaktadır.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 64&nbsp;km, Eğil ilçesine 18&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça
Ilgın, Eğil

**Ilgın**, Diyarbakır'ın Eğil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe

Köyün Kürtçe (Zazaca) adı "Kızlan"dır.

## Coğrafya

Diyarbakır il merkezine 60&nbsp;km, Eğil ilçesine 10&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus
Sarı Uygurca

**Sarı Uygurca** ya da **Batı Yugurca** Çin'de Yugurlar (Sarı Uygurlar)'ın yoğun olarak yaşadığı Gansu eyaletinde 4.600 kişi tarafından anadili olarak konuşulan, Türk dillerinin Sibirya öbeğine ait bir dil.

Çinde resmî olarak tanınmış 55 azınlık gruptan biri olan Yugurların toplam sayısı 13.719 kişi olarak açıklanmıştır. Yugurlar kendi aralarında da Yugurcanın farklı şivelerini konuşurlar. Batı Yugurca Türk Dilleri'ne mensupken Doğu Yugurca Moğol dillerine mensuptur. Yugurların üçte biri Batı Yugurca, üçte biri Doğu Yugurca, kalan kısmı ise sadece Çince konuşmaktadır.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
*Çin Hak Cumhuriyeti Resmî Hükûmet Sitesi
Kalkan, Eğil

**Kalkan**, Diyarbakır ilinin Eğil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Köyün ne zaman kurulduğu bilinmemektedir.
"Kalkan" ismini Cumhuriyet Dönemi'nde almıştır. 
Selçuklu tarihî eserleri açısından zengin bir mahalledir. Tarihî eser olarak mahallede Selçuklulardan kalma han ve iki kümbet bulunmaktadır. Kalıntıları kalmış bir hamam ve kalıntıları kalmış imarethane bulunmaktadır.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 38&nbsp;km, Eğil ilçesine 12&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus
Kazanlı, Eğil

**Kazanlı**, Diyarbakır ilinin Eğil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahallenin adının nereden geldiği ve geçmişi hakkında net bilgi yoktur. Rivayetlere göre kasan eskiden xas adıyla evliya gibi veli gibi anlamlara gelmektedir.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 40&nbsp;km, Eğil ilçesine 11&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus
Konak, Eğil

**Konak**, Diyarbakır ilinin Eğil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 46&nbsp;km, Eğil ilçesine 16&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça

## Dış bağlantılar
* https://web.archive.org/web/20120624152909/http://www.yerelnet.org.tr/koyler/koy.php?koyid=243518
Meşeler, Eğil

**Meşeler**, Diyarbakır ilinin Eğil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahallenin tarihi hakkında bilgi yoktur.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 61&nbsp;km, Eğil ilçesine 38&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus
Sağlam, Eğil

**Sağlam**, Diyarbakır ilinin Eğil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahallenin adı, 1869 ve 1946 yılı kayıtlarında **Metînan** olarak geçmektedir.  Daha önceleri Basraf köyüne bağlı bir mezra iken, 13 Ağustos 1951'de köy statüsü kazandı. 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra mahalle oldu.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 95&nbsp;km, Eğil ilçe merkezine 45&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça
Sarıca, Eğil

**Sarıca**, Diyarbakır ilinin Eğil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahallenin eski adı Sarıcek'tir. 1819 öncesi Seyyid Muhammed köye gelmeden önce Şah Süvari Arabi, Beyzadeler ve değişik Arap kabileleri mahalleye çadır kurup yayla olarak kullanırlardı. Seyyid Muhammed Bırifkani, babası Seyyid Ebubekir ile beraber Bırifkan'dan gelip Ahlat'a yerleştiler. Daha sonra Seyyid Muhammed Ahlat'tan Terkan bölgesine gelip (1819'dan kaç yıl önce) bu köyü kurdu. Seyyid Muhammed'in bir evi Saricek'te bir evi de Diyarbakır'da idi. Bu köy üç defa yıkılmıştır. Bu yıkımlardan biri Osmanlı arşivlerinde de geçmektedir.

Bu köy Osmanlı döneminde Meadin-i Humayun'a (Maden) bağlıydı. Daha sonra Diyarbakır'a bağlanmıştır. Eğil'in ilçe olması ile birlikte Eğil'e bağlandı.

Seyyid Mahmut Bırifkani 'Bırifkan Seyyidleri' adlı kitabında bu mahalle ile ilgili çok geniş bilgiye yer vermiştir.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 40&nbsp;km, Eğil ilçesine 28&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça
Selman, Eğil

**Selman**, Diyarbakır ilinin Eğil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Orta Paleolitik Çağda (MÖ 20.000-15.000) açık hava yerleşmelerinin olduğu, 1946 yılında bu bölgede yapılan basit kazılardan anlaşılmaktadır. Sonraki dönemlerde insanların daha çok mağaralarda kaldıkları toplayıcılık ve avcılığın geçimi sağlamada yegane yol olduğu bilinmektedir. Köy etrafındaki birçok mağaranın “Ortataş” çağından kalmış olduğu anlaşılmaktadır. Bunun en önemli kanıtları Selman Cibeb kalesi ve etrafındaki onlarca mağaralardan anlaşılmaktadır.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 45&nbsp;km, Eğil ilçesine 14&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Dış bağlantılar
* Yerelnet
Yatır, Eğil

**Yatır**, Diyarbakır ilinin Eğil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe

Eski bir tarihi olduğu rivayet edilmektedir.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 30&nbsp;km, Eğil ilçesine 20&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus
Düzlük, Eğil

**Düzlük**, Diyarbakır ilinin Eğil ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Mahallenin adı düz bir ovada olmasından dolayı düzlük denilmiştir. Kürtçe adı Kupiyan'dır. Mahallede çok derin yer altı mahzeni bulunmaktadır. Dibine gidilemediği için derinliğinin ne kadar olduğu bilinmemektedir hatta bir rivayete göre balaban mahallesindeki aynı tip mahzenle yer altından bağlantıları olduğu söylenmektedir.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 75&nbsp;km, Eğil ilçesine 37&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Dış bağlantılar
Ahmetli, Ergani

**Ahmetli**, Diyarbakır ilinin Ergani ilçesine bağlı bir mahalledir.

## Tarihçe
Köyün geçmişten gelen adı "Pîr Ahmed"tir. Bir diğer eski adıyla Gurân olarak da bilinir.

## Coğrafya
Diyarbakır il merkezine 46&nbsp;km, Ergani ilçesine 10&nbsp;km uzaklıktadır.

## Nüfus

## Kaynakça