ma Anku

li ma lon ma Asija pi open suno. 

ma Anku li lon poka ma Soson lon ma palisa sama. ma Anku en ma Soson li jo e toki wan li jo e kulupu jan wan. ma Anku en ma Soson li wile wan. taso, ona li kipisi tan ni: kulupu lawa ona li ike tawa ona ante.

ma ante lon poka pi ma Anku li ma Nijon li ma Sonko.

## nimi ma
nimi lawa pi ma Anku li *Daehan Minguk* (대한민국)

toki mute la, nimi pi ma wan li *Kolija.* jan Anku la, nimi pi ma wan li *Anku* (한국). jan Soson la, nimi pi ma wan li *Soson* (조선). 

jan Anku la, nimi pi ma Anku li *Nanan* (남한). jan Soson la, nimi pi ma Anku li *Nan Soson* (남조선)

## tenpo pini
sona jan la ma Kososon (toki Anku: 고조선) li kulupu lawa nanpa wan lon tenpo pi ma Anku. toki sewi ma la tenpo sike 2333 li weka tan tenpo sike nanpa wan pi nasin mi la jan Tankun li kama e ma Kososon. jan li sona e lon pi nasin lawa luka tu wan pi ma Kososon.  

tenpo li tawa la kulupu ante mute li kama lon ma Anku li kama e ma lawa tu wan lon pini. ma lawa ni li ma Kokulo (toki Anku: 고구려) li ma Pese (toki Anku: 백제) li ma Sila (toki Anku: 신라). ma li awen lon tenpo suli la ma Sila li wan e ona tu wan. tenpo poka la ma Pale (toki Anku: 발해) li lon ma Kokulo. 

lon poka tenpo sike 900 la ma Pale li pini. ma Sila la kulupu sin tu en ma Sila li lon li utala mute. pini la ma Kolijo (toki Anku: 고려) li wan e kulupu tu wan tan jan lawa Wan Kon (toki Anku: 왕건).  

tenpo sike nanpa 1392 la jan I Sonke anu jan Teso li pini e ma Kolijo li kama jan lawa nanpa wan pi ma Soson. jan Seson li jan nanpa tu tu pi ma Soson li pali e sitelen Anku li wawa e ilo e nasin jan. tenpo sike nanpa 1592 la ma Nijon li utala suli e ma Soson. ma Soson li weka e kulupu utala Nijon la jan I Sunsin (toki Anku: 이순신) li pali suli. lon pini pi tenpo Soson la lawa li kama ike li anpa tan ma mute wawa. 

tenpo sike 1910 la, ma Nijon li moku e ma Anku li kama lawa e ona. 

lawa pi ma Nijon li pini lon pini pi utala suli nanpa tu. tenpo ni la, ma Mewika en ma Sesesele li tu e ma. 

tenpo sike nanpa 1950 la, ma Anku en ma Soson li utala tan ni: ona li jo e nasin lawa ante li wile wan. utala ni li lape lon tenpo sike nanpa 1953. utala li pini la jan li wile e ni: jan mute li lawa e ma. taso lon tenpo mute la jan wan li lawa kepeken kulupu utala. jan mute li utala tawa jan lawa ike la tenpo ni la jan ale li ken toki lon lawa.

## len sitelen
len sitelen pi ma Anku li jo e lon lipu walo li jo e sike loje laso e kulupu linja pimeja tu tu. walo li toki e utala ala. sike li sama sitelen Injan. kulupu linja pimeja li toki e sewi e ma e seli e telo.

## jan
jan pi mute 51.700.000 li lon ma Anku. jan li mama ala e jan sin la jan pi tenpo lili li kama lili la jan pi tenpo suli li kama mute. 

## toki
jan pi ma Anku li toki e toki Anku. toki Anku en toki Soson li toki sama.

## ma

### ma tomo suli
nanpa jan lon tenpo sike 2020 la ma tomo suli pi ma Anku li ni:

#ma tomo Solu (*서울시*)        9 586 195
#ma tomo Pusan (*부산시*)       3 349 016     
#ma tomo Insen (*인천시*)       2 945 454       
#ma tomo Teku  (*대구*)         2 410 700        
#ma tomo Teson (*대전*)         1 488 435        
#ma tomo Kansu (*광주*)         1 477 573
#ma tomo Suwen (*수원*)             1 210 150
#ma tomo Usan (*울산*)              1 135 423
#ma tomo Jonin (*용인시*)          1 066 975
#ma tomo Kojan (*고양시*)           1 045 497

## ma poka