Khomišene ya Bokgoba jwa Nakwana

thumb| Makgoba a Maarabia
thumb| Morena Lugard
**Khomišene ya Bokgoba jwa Nakwana** ( **TSC** ) e ne e le komiti ya Kgolagano ya Ditšhaba, e e neng ya tlhongwa ka  ngwaga wa 1924 .

E ne e le komiti ya ntlha ya Kgolagano ya Ditšhaba go samagana le kgang ya bokgoba le kgwebisano ya makgoba, mme ya latela Khonferense ya Brussels e e Kgatlhanong le Bokgoba 1889–90 .

TSC e ne ya dira dipatlisiso tsa lefatshe ka bophara tse di amanang le bokgoba, kgwebisano ya makgoba le go patelediwa go dira tiro, mme ya akantsha ditharabololo tsa go rarabolola dikgang tseno. Tiro ya yone e ne ya thaya motheo wa Tumalano ya Bokgoba ya 1926 mme ya tlhotlheletsa tlhaloso ya segompieno ya bokgoba le go dirisa batho botlhaswa. 

## Hisetori

### Lemorago le motheo
TSC e ne ya etelelwa pele ke Khonferense ya Brussels e e Kgatlhanong le Bokgoba ya 1889-90, e e neng ya bua ka bokgoba mo maemong a lefatshe ka bophara ka baemedi ba mebuso ya bokoloniale. E ne ya konelwa ka Molao wa Khonferense ya Brussels wa 1890. Molao wa 1890 o ne wa tlhabololwa ke Kopano ya Saint-Germain-en-Laye ya 1919. Fa Lekgotla la Kgolagano ya Ditšhaba le sena go tlhomiwa ka 1920, go ne ga lemogiwa gore go tlhokega gore go dirwe patlisiso ya lefatshe lotlhe malebana le go nna gone ga bokgoba le go gweba ka makgoba, ka boikaelelo jwa go bo nyeletsa koo bo neng bo le gone.

Lekgotla la Kgolagano ya Merafe le ne la dira patlisiso e e seng ya semmuso ka ga go nna teng ga bokgoba le kgwebo ya makgoba ka 1922-1923, go kgobokanya tshedimosetso go tswa go mebuso ka bobedi mmogo le mekgatlho e e seng ya puso jaaka Anti-Slavery Society le Bureau international pour la défense des indigènes (International Bureau for the Defense of the Native Races, BIDI).[ 1] Mekgatlho eno e mebedi e e seng ya puso e ne e batla ofisi ya leruri ya go lwantsha bokgoba kwa Geneva. Mebuso ya bokoloniale e ne e le bonya go romela tshedimosetso e e lekaneng go dira pegelo, e e neng ya thusa mo tshwetsong ya go tlhoma khomishene ya semmuso.

Dipholo tsa pegelo di bontshitse seemo sa bokgoba jwa chattel kwa Setlhaketlhakeng sa Arabia, Sudan le Tanganyika, mmogo le kgwebisano e e seng ka fa molaong le tiro ya dikgoka kwa dikoloning tsa Fora, Aforika Borwa, Mozambique wa Mapotokisi le Latin America.

Le fa go ntse jalo, dipuso le balaodi ba dikolone ba ne ba gana go amogela tshedimosetso e e neng e tswa kwa mekgatlhong e e seng ya puso e le tshedimosetso ya semmuso e e tswang kwa Lekgotleng la Ditšhaba.

Ka December 1923, Lekgotla la Kgolagano ya Merafe le ne la kopa dipuso gore di ba neye tshedimosetso ka kgang eno. Fa dipuso tsotlhe di ne di araba ka gore bokgoba ga bo yo mo dinageng tsa tsone, kana bo setse bo fedisitswe, Lekgotla la Kgolagano ya Ditšhaba le ne la bona go tlhokega gore go tlhomiwe komiti e e tla dirang dipatlisiso tsa semolao 

Khomishene ya Bokgoba ya Nakwana (TSC) e ne ya tlhomiwa ke Lekgotla la Kgolagano ka 1924 mme ya tshwara kopano ya yone ya ntlha ka selemo sa 1924. E ne e na le maloko a le robedi a baitseanape, gareng ga bone Frederick Lugard, 1st Baron Lugard le Maurice Delafosse, Grimshaw, le Dantès Bellegarde, le Albrecht Gohr (Belgium) jaaka modulasetulo le Freire d'Andrade jaaka motlatsa. 

## Dikgokagano tsa kwa ntle