Pangulo ng Heorhiya

Ang **pangulo ng Heorhiya** () ay ang ceremonial head of state pati na rin ang commander-in-chief ng Defense Forces. Tinukoy ng konstitusyon ang tanggapan ng pangulo bilang "ang tagagarantiya ng pagkakaisa ng bansa at pambansang kalayaan."

Ang pangulo ay higit na isang figurehead tulad ng sa maraming parliamentaryong demokrasya. Ang kapangyarihang tagapagpaganap ay nasa Pamahalaan at ang punong ministro. Ang opisina ay unang ipinakilala ng Supreme Council of the Republic of Georgia noong 14 Abril 1991, limang araw pagkatapos ng deklarasyon ng Georgia ng kalayaan mula sa Soviet Union. Ang pangulo ay nagsisilbi ng limang taong termino.

Ang kasalukuyang pangulo ay Salome Zourabichvili. Dahil sa paglipat ng Georgia sa isang ganap na parliamentary system siya ang huling pangulo na direktang inihalal ng mga mamamayan.

## Mga Kwalipikasyon 
Sinumang mamamayan ng Georgia na may karapatan sa elektoral, na umabot na sa edad na 40 at nanirahan sa Georgia nang hindi bababa sa 15 taon, ay maaaring mahalal na Pangulo ng Georgia. Ang opisina ay hindi maaaring hawakan ng isang mamamayan ng Georgia na sabay-sabay na mamamayan ng ibang bansa. Ang presidente ng Georgia ay hindi dapat maging miyembro ng isang political party.

## Halalan 
Ayon sa 2018 na bersyon ng konstitusyon ng Georgia, simula sa 2024, ang pangulo ay ihahalal para sa limang taong termino ng 300-miyembro ng Electoral College, na binubuo ng lahat ng miyembro ng Parliament of Georgia at ng mga kataas-taasang kinatawan ng mga katawan ng autonomous republika ng Abkhazia at Adjara, mga miyembro din mula sa mga kinatawan ng katawan ng mga lokal na pamahalaan (munisipyo). Ang parehong tao ay maaaring mahalal na Pangulo ng Georgia nang dalawang beses lamang. Hindi bababa sa 30 miyembro ng Electoral College ang may karapatang magmungkahi ng kandidato para sa pangulo ng Georgia. Ang halalan ng pangulo ng Georgia ay hinirang ng Parliament para sa Oktubre.

## Impeachment 
Isang ikatlo ng kabuuang bilang ng mga miyembro ng Parliament ay may karapatang itaas ang tanong ng impeachment ng presidente ng Georgia. Maaari silang ituring na impeached kung ang desisyon ay sinusuportahan ng hindi bababa sa dalawang-katlo ng mga miyembro ng Parliament. Ang pamamaraan ng impeachment ng pangulo ay ipinagbabawal sa konstitusyon sa panahon ng state of emergency o martial law.

## Mga kapangyarihan at tungkulin sa Konstitusyon 
1. Ang Pangulo ng Georgia ay dapat:

a) na may pahintulot ng Gobyerno, gumamit ng mga kapangyarihang kinatawan sa mga ugnayang panlabas, makipag-ayos sa ibang mga estado at internasyonal na organisasyon, magtapos ng mga internasyonal na kasunduan, at tanggapin ang akreditasyon ng mga ambassador at iba pang mga diplomatikong kinatawan ng ibang mga estado at internasyonal na organisasyon; sa nominasyon ng Gobyerno, humirang at mag-dismiss ng mga ambassador at iba pang pinuno ng mga diplomatikong misyon ng Georgia;

b) magtapos ng isang kasunduan sa konstitusyon sa Apostolic Autocephalous Orthodox Church of Georgia sa ngalan ng estado ng Georgia;

c) tawagan ang mga halalan ng Parliament at mga lokal na katawan ng sariling pamahalaan alinsunod sa Konstitusyon at mga pamamaraang itinatag ng organikong batas;

d) sa nominasyon ng Gobyerno, humirang at tanggalin ang Commander ng Defense Forces of Georgia; humirang ng isang miyembro ng High Council of Justice; lumahok sa paghirang ng tagapangulo at mga miyembro ng Central Election Commission ng Georgia sa mga kaso na tinukoy ng organikong batas at alinsunod sa itinatag na pamamaraan; sa nominasyon ng Pamahalaan, isumite sa mga kandidato sa Parliament para sa pagiging miyembro ng mga pambansang regulatory body;

e) magpasya sa mga isyu sa pagkamamamayan alinsunod sa mga pamamaraang itinatag ng organikong batas;

f) pagpapatawad sa mga nahatulan;

g) alinsunod sa mga pamamaraang itinatag ng batas, magbigay ng mga parangal at gantimpala ng estado; pinakamataas na ranggo ng militar, espesyal na ranggo at mga titulong honorary; at pinakamataas na diplomatikong ranggo;

h) ay may karapatan, sa rekomendasyon ng Pamahalaan at sa pahintulot ng Parliament, na suspindihin ang aktibidad ng isang kinatawan na katawan ng isang yunit ng teritoryo, o upang buwagin ang naturang katawan, kung ang mga aktibidad nito ay nagbabanta sa soberanya o integridad ng teritoryo ng bansa, o ang paggamit ng mga kapangyarihan sa konstitusyon ng mga katawan ng estado;

i) gamitin ang iba pang mga kapangyarihang tinutukoy ng Konstitusyon.

2. Ang Pangulo ng Georgia ay may karapatang tumawag ng isang reperendum sa mga isyung tinukoy sa Konstitusyon at batas, sa kahilingan ng Parliament ng Georgia, ng Pamahalaan ng Georgia o hindi bababa sa 200 000 na mga botante, sa loob ng 30 araw pagkatapos ng naturang natanggap ang kahilingan. Ang isang reperendum ay hindi dapat idaos upang magpatibay o magpawalang-bisa ng isang batas, upang magbigay ng amnestiya o pardon, upang pagtibayin o tuligsain ang mga internasyonal na kasunduan, o upang magpasya sa mga isyu na naglalarawan ng paghihigpit sa mga pangunahing karapatang pantao sa konstitusyon. Ang mga isyung nauugnay sa pagtawag at pagdaraos ng mga referendum ay dapat tukuyin ng organikong batas.

## Pamantayang 
Ang pamantayan ay hinango mula sa pambansang watawat ng Georgia, na sinisingil sa gitna ng Georgian coat of arms. Ang mga kopya ng pamantayan ay ginagamit sa loob ng opisina ng pangulo, sa Chancellery Building, iba pang ahensya ng estado, at bilang isang watawat ng sasakyan sa mga sasakyang nagdadala ng pangulo sa loob ng teritoryo ng Georgia.{{citation needed|date=November 2013} }

## Kasaysayan ng opisina
Matapos ang pormal na paghiwalay ng Georgia sa Unyong Sobyet noong 9 Abril 1991, ang Kataas-taasang Konseho ay bumoto, noong 14 Abril, upang lumikha ng posisyon ng executive president, at hinirang si Zviad Gamsakhurdia sa opisina habang nakabinbin ang pagdaraos ng direktang halalan. Sa pambansang halalan sa post na ito, noong 26 Mayo 1991, si Gamsakhurdia ay nanalo ng isang napakalaking tagumpay, na naging unang pangulo ng Republika ng Georgia. Si Gamsakhurdia ay napatalsik sa isang military coup d'état noong 6 Enero 1992. Nagpatuloy siya bilang isang president-in-exile hanggang sa kanyang kamatayan sa isang bigong pagtatangka na mabawi ang kapangyarihan sa 31 Disyembre 1993.

Sa kawalan ng lehitimong kapangyarihan pagkatapos ng kudeta, isang posisyon ng pinuno ng estado ang ipinakilala para sa bagong pinuno ng Georgia Eduard Shevardnadze noong 10 Marso 1992. ay naibalik. Nahalal si Shevardnadze sa pagkapangulo noong 5 Nobyembre 1995, at muling nahalal noong 9 Abril 2000. Nagbitiw siya sa ilalim ng presyon ng mga demonstrasyon ng masa na kilala bilang Rose Revolution noong 23 Nobyembre 2003. Pagkatapos ng maikling panunungkulan ni Nino Burjanadze bilang isang acting president, Mikheil Saakashvili ay nahalal noong 4 Enero 2004. Hindi niya pinagsilbihan ang kanyang buong unang termino, ngunit kusang-loob na nagbitiw upang mabawasan ang mga tensyon pagkatapos ng [[2007 Georgian demonstrations] ]] at dinala ang mga halalan sa pagkapangulo mula sa orihinal na petsa noong taglagas 2008. Siya ay muling nahalal noong 5 Enero 2008. Ang mga kapangyarihang tagapagpaganap ng pangulo ay makabuluhang nabawasan pabor sa punong ministro at sa Pamahalaan sa isang serye ng mga susog na ipinasa sa pagitan ng 2013 at 2018. Pagkatapos ng halalan ni Giorgi Margvelashvili sa pagkapangulo noong Oktubre 2013, tinapos ng Georgia ang paglipat nito sa isang republika ng parlyamentaryo. Noong Nobyembre 2018, si Salome Zourabichvili, ay naging unang babaeng presidente ng Georgia sa permanenteng kapasidad at, ayon sa bagong konstitusyon, ang huling pangulo na nahalal sa pamamagitan ng direktang boto. Dahil sa mga pagbabagong ito, nakatakda siyang magsilbi ng terminong anim na taon.

## Succession at acting president
Kung sakaling magbitiw ang pangulo, mamatay o ma-impeachment ang chairperson of Parliament ay pansamantalang magsisilbi hanggang sa maitalaga ang isang bagong pangulo. May mga kaso nito sa Georgia noong 2003 at 2007, sa parehong mga kaso, ang pangulo ay nagbitiw nang maaga at pinalitan ng tagapangulo ng parlyamento, bago isagawa ang mga bagong halalan. Sa parehong mga kaso, ang dating tagapangulo Nino Burjanadze ay naging gumaganap na pangulo; siya lang ang nasa posisyon na ito, at masasabing siya rin ang unang babaeng presidente ng bansa. Gayunpaman, ang unang ganap na nahalal na babaeng presidente sa Georgia ay si Salome Zourabichvili, na nananatili pa rin sa posisyon na ito.

## Mga sanggunian
Kategorya:Pamahalaan ng Heorhiya (bansa)