Kaharian (biyolohiya)

Mula sa taksonomiya ng biyolohiya, ang **kaharian** (Ingles: *kingdom*) ay isang kahanayang pang-taksonomiya na maaaring (batay sa kasaysayan) ang pinakamataas na ranggo, o (ayon sa bagong pamamaraang may-tatlong dominyo) ang hanay sa ilalim ng dominyo.  Nahahati ang bawat kaharian sa mas maliliit na mga kalipunang tinatawag na **kalapian**.  Sa kasalukuyan, gumagamit ang mga araling-aklat mula sa Estados Unidos ng pamamaraang may anim na kaharian: Animalia, Plantae, Fungi, Protoctista, Archaea, at Monera; habang ang mga saligang-aklat naman sa Britanya at Australia ay naglalarawan ng limang kaharian: Animalia, Plantae, Fungi, Protista, at Prokaryota o Monera.

Kinilala ni Carolus Linnaeus ang dalawang kaharian ng mga nabubuhay na nilalang: Animalia para sa mga hayop at Vegetabilia para sa mga halaman (ibinalangkas din ni Linnaeus ang mga mineral, na nilagay niya sa ikatlong kaharian na Mineralia).  Pinagpangkat-pangkat ni Linnaeus ang bawat kaharian sa mga **klase**, na nang lumaon ay tinipon bilang **kalapian** para sa mga hayop at **dibisyon** para sa mga halaman.

Unti-unti naging maliwanag kung gaano kahalaga ang pagkilala sa pagkakaiba ng mga prokaryote at eukaryote, at pinatanyag nina Stanier at van Niel ang mungkahi ni Chatton noong mga dekada ng 1960.

## Limang kaharian
Kinilala ni Robert Whittaker ang isang karagdagang kaharian ng mga Fungus.  Ang kinalabasang **pamamaraang may-limang kaharian**, na iminungkahi noong 1968, ay naging tanyag na pamantayan, at ginagamit pa rin sa maraming mga akda dahil sa ilang pagpipino nito.  Ito rin ang humubog ng naging batayan para sa mga mas bagong pamamaraang may maraming-kaharian.  Pangunahin itong ibinatay sa mga kaibahan sa mga kinakain: karaniwan sa kaniyang Plantae ay mga multiselular (may maraming selula) na awtotropo, ang kaniyang Animalia naman ay mga  multiselular na heterotropo, at ang kaniyang Fungi ay mga multiselular na saprotropo.  Ang nalalabing dalawang mga kaharian, ang Protista at Monera, ay kinabibilangan ng mga kolonya ng mga may isang selula (uniselular) at mga may payak-na-selula. proposes four high level groups of eukaryotes based on phylogenomics research.
# Plantae (luntian at pulang alga, at mga halaman)
# Mga Opisthokont (mga ameba, fungus, at hayop)
# Excavata (mga malalaya at parasitikong protista)
# **SAR** (daglat para sa mga Stramenopile, Alveolate, and Rhizaria – mga pangalan ng ilan sa mga kasama dito.  Napagalaman ni Burki na ang dating magkahiwalay na grupong Rhizaria at mga Chromalveolate ay higit na magkahawig sa 123 karaniwang hene, hindi katulad noong unang kaisipan hinggil sa mga ito.)

## Buod 
Tandaan lamang na ang mga katumbas na nasa talaang ito ay hindi walang kapintasan: katulad ng pagkakalagay ni Haeckell ng pulang alga (Florideae kay Haeckell; Florideophyceae sa makabago) at bughaw-lunting alga (Archephyta kay Haeckell; Cyanobacteria sa makabago) sa kaniyang Plantae, ngunit sa makabagong pag-aantas ay itinuturing silang mga protist at bacteria, ayon sa pagkakasunud-sunod ng dalawa.  Subalit, bagaman dito at sa iba pang mga kabiguan sa pagtutumbas, nakapagbibigay ang tablang talaan ng isang gamiting kapayakan; may kamalian sa talaan dahil sa paguugnay ng mga imperyo kay Chatton, hindi siya ang naghanay ng 2 grupo o maging ang nagbigay ng opisyal ng mga pangalan sa mga ito.

## Mga sanggunian 
## Tingnan din 
* Mga kladistiko
* Mga sistematiko

## Mga talaugnayang panlabas 
# Ang diwa ng limang kaharian (Ingles) 
# Pagpapangkat-pangkat ni Whittaker (Ingles) 

Kategorya:Pagtitipun-tipong pang-agham
Kategorya:Pagpapangalang pang-botanika
Kategorya:Pagpapangalang pang-soolohiya
Kategorya:Taksonomiya ng halaman
Kategorya:Biyolohiya