open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Masa

Ang **bigat** o **masa** ay ang dami o bilang ng materya sa loob ng isang katawan. Pareho ang masa ng isang bagay saanman ito naroroon. Maaaring isipin ang masa bilang ang dami ng mga materyales na nakapaloob sa isang bagay, sa paraan na hindi nakadepende sa kung gaanong karaming espasyo o puwang ang napupuno.

Ang yunit ng masa kung pagbabasehan ang Internasyunal na Sistema ng mga Yunit o SI ay ang kilogramo, isinusulat bilang kg. Marami pang ibang mga yunit ng masa, katulad ng gramo (g), tonelada (t), libra (lb.), at onsa (oz.). Sa agham at inhinyeriya kabilang sa mga yunit ng masa ang *slug*, yunit ng atomikong masa, masang Planck, masang solar, at eV/c2. Ibinatay ang huling yunit sa *electron volt* (eV), na pangkaraniwang ginagamit bilang isang yunit ng enerhiya.

Sari-saring mga uri ng timbangan ang ginagamit na panukat ng masa.

Sa pisika, ipinapakita ng Natatanging Relatibidad na ang masa ng isang bagay ay nagiging mas malaki kapag gumagalaw na napakabilis ang bagay. Kapag lumalapit na ang bilis sa tulin ng liwanag nagiging napakalaki ng masa.

Ang buong enerhiya (E) ng katawan ay
:E = {mc^2}/\sqrt{1 - v^2/c^2}
, kung saan ang **m** = masa ng katawan, **v** = tulin ng katawan, **c** = tulin ng liwanag.

May ilang mga bagay na walang pansariling masa dahil sa kanilang paggalaw. Totoo ito para sa kaso ng liwanag: walang masa ang isang poton ng liwanag, subalit maaaring gumanap bilang masa ang enerhiya nito kapag tumama ito sa isang bagay.

Sa kimika, hindi nagbabago ang masa. Ang masa ng mga kimikal bago maganap ang isang reaksiyong kimikal aya palaging katumbas ng masa ng mga kimikal pagkaraan. Tinatawag itong Batas ng Konserbasyon ng Masa.
 
## Ibang kahulugan 
* Ang salitang *masa* ay nagmula sa wikang Latin na nangangahulugang "katawan".
* Ang *masa* ay maaaring ibang katawagan para sa isang bagay. Ang bola ay isang maliit na masa, ang buwan ay isang malaking masa, at ang isang bituin (katulad ng araw) ay isang mas malaking masa. Ang salitang *masa* ay ginagamit ng paganito sa larangan ng agham.

## Mga sanggunian
Tulog

thumb|right|200px|Isang taong natutulog.

Ang **tulog** ay isang kalagayan ng mag alak na lang, na nagaganap sa mga hayop, kasama ang mga tao. Ang mga hayop na natutulog ay nasa isang katayuan ng walang kamalayan, o karamihan sa kanila. Karamihan sa mga masel na nakukontrol na may layunin o sinasadya ng mga hayop ay hindi masigla o hindi aktibo (hindi gumagalaw o hindi gumagana). Ang natutulog na mga hayop ay hindi tumutugon sa istimulo na kasingbilis ng kapag gising sila. Mas madaling nababaliktad ang tulog kaysa hibernasyon o koma. Natutulog ang lahat ng mga mamalya at mga ibon, at maraming mga reptilya, amphibian, at mga isda. Sa mga tao, iba pang mga mamalya, at karamihan sa iba pang mga hayop na pinag-aralan, ang madalas na pagtulog ay kailangan upang makaligtas o mabuhay, ngunit ang tiyak na layunin nito ay hindi pa malinaw at kinakailangan pa nito ang higit na pananaliksik.  Nakasisiya rin ang pagtulog.  Tinatawag na **himbing** ang malalim na pagtulog, bagaman tumutukoy din ang *himbing* sa letarhiya.

## Sanhi ng tulog 
Isang likas na kawalan ng malay ang pagtulog, ngunit mahirap sabihin kung paano ito nagaganap.  Mahalaga sa buhay ang pagkakaroon ng sapat na tulog, katulad ng kahalagahan ng pagkain.  Dumarating ang pangangailangan ng pagtulog katulad ng pagdating ng pagkagutom, na kung minsan ay sang-ayon sa nakasanayan.  Sa kung paano ito nangyayari, ilan sa mga panukala o teoriya ang pagkakaroon ng kumaunting daloy ng dugo sa utak na sanhi ng pagkaipon o akumulasyon ng produktong dumi sa dugo, na dahil naman sa kapaguran; o kaya dahil sa diminusyon o kabawasan ng istimulong sumasapit sa utak, bagaman wala pang tiyak na sirkumstansiya o sitwasyong napapatunayan kung ano ang tunay na mga dahilang nakapagdudulot ng tulog.

## Tulog at katawan 
Habang natutulog, bumababa ang mga aktibidad o galaw ng katawan.  Mas mabagal ang tibok ng puso, mas mabagal ang paghinga at mas mahina, mas malanday, o mas mababaw.  Sa pangkalahatan, nakapahinga ang mga masel at mababa ang temperatura ng katawan.  Kaduda-duda ang kabuuang pagtigil ng isipan habang natutulog, maging sa unang dalawang oras kung kailan napakalalim o napakahimbing ng tulog.  Maaaring nagpapatuloy ang pangangarap o pananaginip sa kahabaan ng pagtulog subalit hindi naaalala ng tao ang ganyang mga panaginip o pangarap, maliban na lamang sa mga nagaganap kapag pagising na o malapit nang magising ang tao.

## Tingnan din 
* Idlip
* Pagpapahinga sa higaan
* Silid-tulugan

## Mga sanggunian 
Kategorya:Tulog
Kategorya:Neurosiyensiya
Talaan ng mga lungsod sa Pilipinas

Ang sumusunod ay isang talaan ng **kinartang mga lungsod sa Pilipinas**. Nakauri ang mga lungsod ng Pilipinas sa tatlong mga pangkat: Mataas na Urbanisadong mga Lungsod (*Highly Urbanized Cities*; ), Malayang Nakapaloob na mga Lungsod (*Independent Component Cities*; ), at Nakapaloob na mga Lungsod (*Component Cities*; ).

## Mga uri 
Ang *Mataas na Urbanisadong mga Lungsod* ay mga yunit ng lokal na pamahalaan na hiwalay sa mga lalawigan at may populasyong hindi bababa sa 200,000 at taunang kita na hindi bababa sa  50 milyon (sa halagang umiiral noong 1991). Ang *Malayang Nakapaloob na mga Lungsod* ay mga lungsod sa labas ng pamamahala ng mga lalawigan (bagamat ang ilan ay pinapahintulutang lumahok sa halalan ng mga opisyal ng pamahalaan) na hindi pa natatamo ang katayuang 'mataas na urbanisado', habang ang *Nakapaloob na mga Lungsod* ay yaong nasa pamamahala ng mga lalwigan. Bilang karagdagan, bawat lungsod ay ibinukod sa anim na mga kaurian sa kita ayon sa kita sa loob ng apat na taong panahon. Halimbawa, ang Unang Klaseng mga lungsod ay may kitang hindi bababa sa  400 milyon, habang ang Ika-anim na Klaseng mga lungsod ay may kitang hindi hihigit sa  80 milyon sa loob ng apat na taon.

Bawat lungsod ay pinamamahala sa kapuwa *Kodigo ng Lokal na Pamahalaan ng 1991* at ang sariling kartang munisipal ng lungsod, sa ilalim ng mga batas ng Republika ng Pilipinas.

PalayanCityjf8298 10.JPG|Palayan, ang pinakamaliit na lungsod ayon sa populasyon
Intramuros (Manila; 06-13-2019).jpg|Maynila, ang kabisera at may pinakamalaking densidad ng populasyon
Barangay San Miguel, Puerto Princesa, Palawan, Philippines - panoramio (3).jpgPuerto Princesa, ang may pinakamaliit na densidad ng populasyon

Greenhills skyline.jpg|San Juan, ang pinakamaliit na lungsod ayon sa lawak ng lupa
SantoTomas,Batangasjf0449 04.JPG|Santo Tomas, ang bagong-sapi na lungsod

## Mapa 
## Talaan 
Mayroong 146 na mga lungsod magmula noong 7 Setyembre 2019. Tatlumpu't-tatlo sa kanila ay mga *Mataas na Urbanisado* (*Highly Urbanized*; ), lima ay *Malayang Nakapaloob* (*Independent Component*; ), habang ang iba ay mga *nakapaloob* (*component*; ) sa kani-kanilang mga lalawigan. Kung mayroon, maaring mabisitahan ang mga dokumento ng karta ng lungsod sa pamamagitan ng pag-klik sa kaugnay na panlabas na link ( ay tumutukoy sa *Batas Komonwelt*,  sa *Batas Republika*).

Araneta Center (Cubao, Quezon City)(2017-08-13).jpg|Quezon City, ang pinamalaking populasyong lungsod.
Mandurriao Skyline.png|Iloilo City, ang livable ng lungsod sa gitnang pilipinas.
CAG Skyline Nov 2018.jpg|Cagayan de Oro ang pangalawang matataong lungsod sa Mindanao

## Tingnan din 
* Talaan ng mga lungsod at bayan sa Pilipinas
* Talaan ng mga kalakhang pook sa Pilipinas

## Mga sanggunian 
## Mga kawing panlabas 
Pilipinas

Lungsod
Palasurian

Sa payak na kahulugan, ang **palasurian**, tinatawag din na ***semantics*** (sa Ingles) o **semantika**,  ay ang pag-aaral ng kahulugan. Sa ganitong pagkakataon, tumutukoy ang salitang *kahulugan* sa kaugnayan sa pagitan ng mga *tagapagpabatid* o *tagapagkahulugan* (mga *signifier* sa Ingles) at kung ano ang ibig sabihin ng mga ito. Ang ganyang mga tagapagpabatid ay ang mga salita, pananda, at mga simbolo. Samakatuwid, ang semantika ay ang pag-aaral hinggil sa kahulugan o ibig sabihin ng salita, kataga, o wika. Ang sementika ay isa sa tatlong bahagi ng may mas malawak na kontekstong semiotiks, ang pangkalahatang teoriya ng wika. Nagbuhat ang s*emantika* sa wikang Griyegong "σημαντικός" - *semantikos*, na may kahulugang "makabuluhan" o "makatuturan", mula sa *σημαίνω* (*semaino*), "may ibig sabihin, nagpapahiwatig ng" at ng mula sa *σῆμα* (*sema*), "tanda, marka, sagisag, simbolo".

## Mga sanggunian 
Kaurian:Wika
Lawa ng Pinatubo

Ang **Lawa ng Pinatubo** ay isang lawa ng bunganga ng bulkan ng Bulkang Pinatubo sa mga hangganan ng  Pampanga, Tarlac at Zambales, Pilipinas. Ito ay mahigit kumulang na 90 kilometro (55 milya) sa hilaga ng kabiserang Maynila.

Kategorya:Mga lawa ng Pilipinas
Primatolohiya

Ang **Primatolohiya** ay isang uri ng agham na bahagi ng soolohiya, na nag-aaral ng mga primado (mga unggoy, mga bakulaw, mga lemur, at mga tao).  Ang primatolohiya ay isang bahagi ng antropolohiyang pisikal.

*
Paleontolohiya

Ang pinakapayak na kahulugan ng **paleontolohiya** ay ang "pag-aaral ng sinaunang buhay". Naghahanap ang paleontolohiya ng impormasyon o kabatiran hinggil sa ilang mga aspeto ng mga nakalipas na mga organismo: ang kanilang katauhan at pinagmulan, ang kanilang kapaligiran at ebolusyon, at kung ano ang masasabi nila tungkol sa organiko at inorganikong nakaraan ng Mundo.  Sa isang banda, masasabi rin na ang paleontolohiya ay ang pag-aaral ukol sa mga kusilba o mga posil, ang mga natabunang labi o bakas ng sinaunang mga hayop at mga halaman, kung saan nakikita ang mga anyo ng mga nabubuhay na bagay noong kauna-unahang mga kapanahunan.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Heolohiya
Kategorya:Paleontolohiya
Kategorya:Soolohiya
Kategorya:Heolohiyang historikal
Panggagamot na panloob

Ang **panloob na panggagamot**, **medisinang internal**, o **medisinang panloob** ay ang medikal na espesyalidad na may kaugnayan sa pag-iwas, diyagnosis, at paglulunas ng mga karamdaman ng mga taong nasa wastong gulang o mga adulto. Nagmula ang katawagang "medisinang internal" buhat sa salitang Aleman na *Innere Medizin*, isang disiplinang pinatanyag sa Alemanya noong huling panahon ng dekada ng 1800 upang ilarawan ang mga manggagamot na nagsasanib sa agham ng laboratoryo sa pangangalaga ng mga pasyente. Marami sa mga Amerikanong duktor ng kaagahan ng ika-20 daang taon ang nag-aral ng panggagamot sa Alemanya at nagdala ng larangan ng medisinang ito sa Estados Unidos. Kaya inako nila ang katawagan at naging pangalang Ingles na *internal medicine*. Karaniwang tinatawag na mga **internista** ang mga medikong espesyalista. Dahil sa ang kanilang mga pasyente ay kadalasang malubha ang sakit o nangangailangan ng masalimuot na mga imbestigasyon, ginagawa ng mga internista ang karamihan sa kanilang mga gawain sa loob ng mga ospital. 

Sa makapabagong pagsasagawa, karamihan sa mga internista ang mga sub-espesyalista, na ang ibig sabihin ay nililimita nila ang kanilang gawaing pangmedisina sa mga problema ng isang sistema ng organo o sa isa sa partikular na lugar ng kaalamang medikal. Halimbawa, may espesyalidad ang mga gastroentorologo sa mga karamdaman ng sistemang panunaw o mga bituka at ang mga neprologo naman ay sa mga sakit lamang sa bato.

May mahabang klinikal at siyentipikong pagsasanay ang mga internista sa kanilang mga pook na pinagtutuunan sa medisina at may natatanging kadalubhasaan sa paggamit ng mga pagrereseta ng mga gamot o iba pang mga terapiyang medikal.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Panggagamot
David Cameron

Si **David William Donald Cameron** (), ipinanganak noong 9 Oktubre 1966 ay ang Punong Ministro ng United Kingdom mula 11 Mayo 2010 hanggang 11 Hulyo 2016. Siya ay naging Pinuno ng Partido Konserbatibo mula 6 Disyembre 2005 hanggang 11 Hulyo 2016.

## Mga kawing na panlabas
Kategorya:Mga Punong Ministro ng United Kingdom
Kategorya:Ipinanganak noong 1966
Mga Yamato

Ang   o  ay isang pangkat etniko sa Silangang Asya na binubuo ng higit sa 98% ng populasyon ng Hapon. Ipinakita ng mga pag-aaral ng henetiko at antropometriko na ang mga Yamato ay higit na nagmula sa mga Yayoi at Kofun, na lumipat sa Hapon mula sa lupalop simula noong unang milenyo BC, at sa isang mas mababang lawak ay ang mga katutubong Jōmon na naninirahan sa kapuluang Hapon sa loob ng mga milenyo bago nito.

Maaari din itong tumukoy sa mga unang tao na nanirahan sa Lalawigan ng Yamato (modernong Prepekturang Nara). Pinagtatalunan ng mga henerasyon ng mga arkeologo, historyador o dalubhasa sa kasaysayan, at lingguwistang Hapon kung ang nauugnay ang salita sa naunang . Noong ika-6 na dantaon, itinayo ng angkang Yamato ang una at tanging dinastiyang Hapon. Ang angkan ay naging naghaharing paksyon sa lugar, at isinama ang mga katutubong Hapon at mga migrante mula sa pangunahing lupain. Itinaas din ng mga pinuno ng angkan ang kanilang sariling sistema ng paniniwala na nagtatampok sa pagsamba sa mga ninuno sa isang pambansang relihiyon na kilala bilang Shinto. Mula nang bumagsak ang Imperyo, binibilang lamang ng mga estadistikang Hapon ang kanilang populasyon sa mga tuntunin ng nasyonalidad, sa halip na etnisidad.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Mga artikulong naglalaman ng teksto sa wikang Tsino
Kategorya:Mga artikulong naglalaman ng Hapones
Kategorya:Mga pangkat etniko sa Asya
Mga Ainu

Ang **Ainu**  (tinatawag ding **Ezo** sa pangkasaysayang mga teksto) ay isang lipon ng mga katutubong tao sa Hapon at Rusya.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Mga Hapones
Kategorya:Mga pangkat etniko sa Asya
Kategorya:Mga pangkat etniko sa Europa
Kategorya:Mga Ruso
Ryukyuano

Ang mga  ay mga katutubo ng Kapuluan ng Ryukyu sa pagitan ng mga pulo ng Kyūshū at ng Taiwan.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Mga Hapones
Stephen Harper

Si **Stephen Joseph Harper** (30 Abril 1959 - ) ay ang kasalukuyang Punong Ministro ng Canada at pinuno ng Partido Konserbatibo.

Kategorya:Punong Ministro ng Canada
Digmaang Sibil ng Espanya

Ang **Digmaang Sibil ng Espanya** ay isang pangunahing hidwaan na sumalanta sa Espanya mula 17 Hunyo 1936 hanggang 1 Abril 1939. Nagsimula ito pagkaraan ng isang kudetang tinangkang isagawa ng isang pangkat ng mga heneral ng Hukbong-Katihan ng Espanya laban sa pamahalaan ng Ikalawang Republika ng Espanya, na noon ay nasa ilalim ng pamumuno ni Manuel Azaña. Ang makabayang kudeta ay may pagtangkilik ng konseratibong Kastilang Konpederasyon ng mga Karapatang Awtonomo (Ingles: *Spanish Confederation of the Autonomous Right*, Kastila: *Confederación Española de Derechas Autónomas*, o C.E.D.A), mga monarkistang kilala bilang mga pangkat Carlista, at ng Pasistang Falange . Kasunod ng kudetang militar, lumaganap ang mga rebolusyon ng mga manggagawa sa buong bansa bilang pagsuporta sa pamahalaang Republikano, subalit ang lahat ay marahas na nagupo ng hukbong-katihan. Nagwakas ang digmaan sa pagtatagumpay ng mga puwersang nasyonalista, ang pagkapatalsik ng pamahalaang Republikano, at ang pagtatatag ng estadong awtoritaryano na pinamunuan ni Heneral , bilang . Pagkatapos ng digmaang sibil, ang lahat ng mga partidong makakanan ay isinanib sa partido ng estado ng rehimen ni Franco.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Kasaysayan ng Espanya
Kategorya:Digmaan
Pandarayuhan

Ang **pandarayuhan** o **imigrasyon** ay ang tawag sa pagpunta o pag dayo ng isang tao/grupo ng tao sa isang lalawigan, barangay, bayan, ibang bansa o isang mas malayong lugar. Sa Estados Unidos, tinatawag na *new immigrant* o "bagong dayuhan" (bagong dayo, bagong imigrante) ang isang mandarayo o imigrante na dumating sa Estados Unidos noong simula ng dekada ng 1880. Samantala, tinatawag namang *old immigrante* (dating dayuhan, dating dayo, matandang imigrante) ang isang imigrante na dumating sa Estados Unidos bago ang dekada ng 1880.

## Tingnan din 
* Dayuhan
*Pilipino sa Ibayong Dagat (OFW)

## Mga sanggunian 
Kategorya:Antropolohiya
Dambanang Itsukushima

Ang **Dambanang Itsukushima** (Hapones: 厳島神社, Itsukushima Jinja) ay isang Shinto na Jinja sa pulo ng Itsukushima (kilala bilang ang Miyajima) sa lungsod ng Hatsukaichi sa Prepekturang Hiroshima sa Hapon.

## Mga larawan

ItsukushimaTorii7396.jpg
Bridge in Miyajima.jpg
Itsukushima pagoda 2011.JPG
Tahoto Pagoda, Miyajim - DSC02449.JPG
Inside of Itsukushima main shrine.jpg

Kategorya:Hapon
Sinkretismo

Ang **sinkretismo** (Ingles: ***syncretism*** ) ay ang pagtatangkang pagkasunduin ang mga magkakasalungat na paniniwala, na kadalasang isinasagawa habang pinagsasanib-sanib ang mga gawain ng iba't ibang paaralan na pangkaisipan. Maaaring magsangkot ang sinkretismo ng pagsasanib at ng paghahawig ng ilang orihinal na may pag-iingat na mga kaugalian, natatangi na ang teolohiya at mitolohiya ng relihiyon, kung kaya't nagpapahayag ng nakapailalim na pagkakaisa at nagpapahintulot para sa isang mapanlakip o nagsasamang pagharap sa iba pang mga pananalig. Karaniwang nagaganap ang sinkretismo sa pagpapahayag ng sining at ng kultura (nakikilala bilang eklektisismo) pati na sa politika (politikang sinkretiko).

Kategorya:Sinkretismo
Timbang

{{Infobox physical quantity
| name = Timbang
| width =
| image = Fairbanks person weigh scale.jpg
| imagesize = x200px
| caption = Isang timbangan ng bigat ng tao.
| unit = newton (N)
| otherunits = pound-force (lbf)
| symbols = W
| baseunits = kg⋅m⋅s−2
| dimension = \mathsf{MLT}^{-2}
| extensive = Yes
| intensive = No
| conserved = No
| transformsas =
| derivations = }}
Ang **timbang** o **bigat** ay isang katangiang-ari ng materya sa ibabaw ng mundo. Hinihila ng mundo ang materya papunta sa kanya. Tinatawag na timbang o bigat ang paghilang ito. Hinihila rin ng materya ang mundo. Nagbabago ang timbang ng mga bagay kapag nasa antas sila ng dagat at habang nasa tuktok ng isang bundok. 

Sa pisika, mayroong sari-saring hindi magkakatumbas na mga kahulugan ng diwa ng timbang. Sa isa sa maraming mga pangkaraniwang kahulugan, ang timbang o bigat ng isang bagay, na karaniwang sinasagisag ng titik na **W** (mula sa Ingles na *weight*), ay binigyang kahulugan bilang katumbas ng puwersang grabitasyonal na binuhos o itinuon dito ng grabidad. Ang puwersa o lakas na ito ang produkto ng masa o *m* ng bagay at ng lokal o katutubong akselerasyong grabitasyonal o **g**. Isinasaad sa loob ng pormulang: . Sa Internasyunal na Sistema ng mga Yunit, ang yunit ng sukat para sa timbang ay katumbas ng para sa lakas o puwersa: ang Newton.

## Mga halimbawa ng timbang 
* Ang isang galong pang-Estados Unidos (*US gallon*) ng tubig ay may timbang na bandang 8.3 mga libra habang nasa 20 gradong Celsius. 
* Ang isang sentimetrong kubiko ng lead ay may bigat na mahigit sa isang sentimetrong kubiko ng keso.

## Pagsusukat ng timbang 
Maaaring sukatin ang timbang ng isang bagay sa pamamagitan ng eskala o timbangan. Ang timbang ay ang isang bilang na nagpapakita kung gaano hinihila ng mundo ang materya. Kailangan ng bilang ang isang yunit ng sukat upang maging magagamit. Ang yunit ng timbang sa agham at inhinyeriya ay ang Newton, na isa talagang yunit ng lakas o puwersa, dahil ang timbang ay isang lakas.

## Tingnan din 
* Pabigat

## Mga sanggunian 
Kategorya:Sukat
Pag-iisip

[thumb|Ipinintang larawan ng nag-iisip na *Babaeng may panulat at papel* mula sa [Pompeii.]]

Ang **iniisip**, **naiisip**, o **diwa**, mula sa mga salitang **isip** at **isipan**, ay ang mga hubog, hugis, at anyong nalilikha sa isipan, sa halip na mga pormang napagmumulatan, napapansin, o napagmamasdan sa pamamagitan ng limang mga sentido o pandama. Ang naiisip o **pag-iisip** ay mga proseso kung saan ang mga imahinaryo o nasa isip lamang ng mga persepsiyon ay bumabangon o lumilitaw at namamanipula o napapagalaw o "nahahawakan". Nakapagpapahintulot ang pag-iisip sa mga nilalang upang imodelo o ihuwaran o lilukin ang mundo at katawanin ito ayon sa kanilang mga layunin, mga plano, mga balak, at mga nais o kagustuhan. Katulad na mga konsepto at mga proseso ang kognisyon o paglilimi (pag-unawa), kamalayan, kamukatan, kamuwangan, damdamin, mga ideya, at imahinasyon. Kaugnay ito ng mga salitang **pag-iisip**, **akala**, ala-ala, **hinagap**, **hinuha**, salamisim, gunam-gunam, taki-taki, gunita, konsepto, agam-agam,nosyon, at paniniwala.

Ang **pag-iisip** ay ang operasyon o pagsasagawa sa utak na nagpapahintulot sa "may-ari" ng isipan o ng utak na matugunan ang mga suliraning hindi masasagot ng instinto o likas na udyok.  Habang nabubuhay ang ibang mga hayop sa pamamagitan ng likas na udyok o kilos, gumagamit ang mga tao ng isipan pati na instinto upang mapagtagumpayan ang mga pagsubok ng buhay.  Kung walang mga ideya, ang mundo, sa pangkalahatan, ay magbabago ng mabagal at hindi gaanong mabisa.  Tunghayan ang payak na paghahambing: gumagawa ng pugad ang mga ibon, habang ang mga tao ay nagtatayo ng mga gusaling tukud-langit

## Tingnan din 
* Espiritu
* Isipan (*mind*)

## Mga sanggunian 
Kategorya:Neurosikolohiya
Kategorya:Metapisika
Kategorya:Pag-iisip
Heomorpolohiya

[thumb|250px|[Anyong lupa "Cono de Arita", Salta (Arhentina).]]
Ang ***heomorpolohiya*** (Ingles: *geomorphology*, mula sa Griyego: , *ge*, "mundo"; , *morfé*, "porma"; at λόγος, *logos*, "pag-aaral") ay makaagham na pag-aaral ng mga anyo ng lupa at mga prosesong humuhubog sa mga ito.  Nilalayong maunawaan ng mga heomorpologo o heomorpolohista ang kung bakit nagkakaganoon o nagkakaganito ang anyo ng kapaligiran: upang maunawaan ang kasaysayan at mga lakas o puwersa na nagdudulot ng pagbabago o paggalaw ng porma o hubog ng lupain, at makapanghula ng hinaharap na mga pagbabago sa pamamagitan ng kumbinasyon ng obserbasyon ng pook, pisikal na eksperimento, at numeriko o may bilang na pagmomodelo.  Isinasagawa ang heomorpolohiya sa loob ng heograpiya, heolohiya, heodesya, heolohiyang pang-inhinyeriya, arkeolohiya, at inhinyeriyang heoteknikal. Ang maaagang mga pag-aaral sa heomorpolohiya ang pundasyon ng pedolohiya, isa sa dalawang pangunahing mga sangay ng agham ng lupa.  Ang mas kamakailang mga pag-aaral sa heomorpolohiya, na pinasimulan at pinatanyag ni Henry Posamentier, ang nagsasanib ng heomorpolohiyang seismiko at estratigrapiyang seismiko, na tumataban kapwa sa mga datong seismiko na 2D at 3D upang mas maunawaan ang distribusyon o pamamahaging paleograpiko ng mga litolohiya.

Nagaganap o umuunlad ang mga anyo ng lupain bilang tugon sa isang pagsasama ng likas at antropohenikong mga proseso.  Ang anyo ng kapaligiran ay nabubuo o nahuhubog sa pamamagitan ng pataas na pag-angat na tektoniko at bulkanismo.  Nagaganap and denudasyon sa pamamagitan ng erosyon at pagpapalalang bultuhan, na gumagawa ng mga sedimentong nadadala at nasasadlak o nalalagay sa loob ng anyo ng paligid o sa labas ng dalampasigan.  Napapababa rin ang mga anyo ng kapaligiran sa pamamagitan ng paglubog o paghupa (subsidensya), maaaring dahil sa pagbabagong tektoniko o pisikal sa loob ng nakapailalim na mga depostiong sedimentaryo.  Ang bawat isang ganitong mga proseso ay naiimpluwensiyahang paiba-iba ng klima, ekolohiya, at gawain ng tao.

Kabilang sa mga praktikal na mga napaggagamitan o aplikasyon ng heomorpolohiya ang panunubok o pagtantya ng peligro o panganib kabilang na ang panghuhula ng lindol at mitigasyon (pagbabawas o pagpapatighaw ng lakas o katindihan), pagtaban o pagkontrol sa ilog at restorasyon, at proteksiyon ng mga dalampasigan.

Kaugnay ng heomorpolohiya ang paleoheomorholohiya, ang pag-aaral ng heomorpolohiya ng lahat o bahagi ng kalatagan ng mundo sa isa o ilang panahon sa nakalipas ng mundo.

## Mga sanggunian
Kategorya:Heolohiya
Kategorya:Heograpiya
John Lennon

Si **John Winston Lennon**, MBE (9 Oktubre 1940 – 8 Disyembre 1980), ay isang kilalang artista sa sining ng Pelikula at Telebisyon. Kilala siya sa pagiging bahagi ng bandang The Beatles.

Kategorya:Mga artista
Kategorya:The Beatles
Kategorya:Mga musiko
Kategorya:Mga mang-aawit
Kategorya:Mga manunulat ng awitin
Kategorya:Mga manunulat mula sa United Kingdom
Neutron

[200px|thumb|right|Isang larawan ng isang neutron. Sumasagisag ang 'u' sa isang pataas na [kwark, at ang 'd' ay sumasagisag para sa pababang kwark.]]

Ang mga **neutron** o **awansík**, kasama ng mga proton at elektron, ang bumubuo sa isang atomo. Matatagpuan ang mga neutron sa nukleus ng isang atom kasama ng mga proton. Hindi tulad ng mga proton, na may kargang positibo, o mga elektron, na may negatibong karga, walang karga o neyutral ang karga ng neutron.

Ang mga neutron ay natuklasan ng Britanikong siyentipikong si James Chadwick noong 1932. Ang mga atomo ay pinaputok sa manipis na hati ng berilyum. Lumitaw ang mga partikulo at walang mga karga, at pinangalanan ni Chadwik ang mga ito bilang mga awansik. 

Ang mga neutron ay may masang 1.675 × 10-24g, na bahagyang mas mabigat kaysa proton. 1800 ulit ang kabigatan ng mga neutron kaysa mga dagisik.

Binubuo ang mga neutron ng dalawang pababang mga kwark at ng isang pataas na kwark. Ang mga kwark ay pinagdirikit-dikit ng mga gluon.

## Mga isotopo 
Matatagpuan ang mga neutron sa halos lahat ng mga atomo na kasama ng mga proton at ng mga elektron. Hindi nagbabago ang bilang nila sa loob ng atomo ay hindi nakapagbabago ng elemento, hindi katulad ng mga proton. Subalit napagbabago nito ang ilang mga katangian ng elemento o ng inang-bato (balay). Ang bilang nila sa loob ng isang atomo ang tumutukoy kung anong isotopo ang kumpuwesto.

 hi ang kyut ko!

Kategorya:Pisikang nukleyar
Proton

Ang **proton** o **mulasik** ay isang bahagi ng isang atomo. Natatagpuan sila sa nukleyus ng isang atomo kasama ng mga neutron. Ipinapangkat ng talahanayang peryodiko ang mga atomo ayon sa gaano kadaming mga proton ang mayroon sila. Ang nag-iisang atomo ng hidroheno (ang pinakamagaan na uri ng atomo) ay binubuo ng isang elektron na gumagalaw sa paikot sa isang proton. Karamihan sa masa ng atomong ito nasa loob ng proton, na halos 2000 mga ulit na mas mabigat kaysa sa elektron. Ang mga proton at ang mga neutron ang bumubuo sa nukleyus ng bawat isang iba pang uri ng atomo. Sa loob ng alin mang isang elemento, ang bilang ng mga proton ay palaging magkatulad. Ang bilang atomiko ng isang atomo ay katumbas ng bilang ng mga proton na nasa loob nito.

Binubuo ang mga proton ng mga kuwark. Pinaniniwalaan na ang isang proton ay binubuo ng 3 mga kuwark, dalawang pataas na kuwark at isang pababang kuwark. Ang isang pababang kuwark ay may kargang -1/3, at ang dalawang pataas na kuwark ay may +2/3 bawat isa. Dumaragdag ito sa isang kargang +1. Ang isang proton ay may isang napakaliit na masa. Ang masa ng proton ay nasa bandang isang yunit ng masang atomiko. Ang masa ng neutron ay nasa bandang isang yunit ng masang atomiko rin. 

## Sanggunian
Kategorya:Pisikang nukleyar
Neurosikolohiya

Ang ***Neurosikolohiya*** ay ang disiplinang pang-agham na nag-aaral ng kayarian at tungkulin ng utak kaugnay sa mas pangkaraniwang mga prosesong sikolohikal at lantad na mga ugali.  Ginamit na ang katawagang ito sa pag-aaral ng mga lesyon o mga sugat sa mga tao at mga hayop.  Ginamit na rin ito sa mga gawaing upang maitala ang galaw na elektrikal mula sa isa-isang mga selula (o pangkat ng mga selula) sa mas mataas na mga primado (kabilang ang ilang mga pag-aaral ng mga pasyenteng tao).

## Mga sanggunian

Kategorya:Sikolohiya
Neurosiruhiya

[220px|thumb|Pagsisingit ng isang [dagindas (*electrode*) habang isinasagawa ang neurosiruhiya para sa isang pasyenteng may karamdaman ni Parkinson.]]

Ang **neurosiruhiya**, **siruhiyang neurolohikal**, **siruhiyang neurolohiko**, **siruhiyang neurolohika** ay ang espesyalidad sa pagtitistis na kasangkot sa paggagamot o paglalapat ng lunas sa mga kapansanan ng sistemang nerbyos, katulad ng utak, kurdong panggulugod, at mga nerbyong periperal.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Neurolohiya
Kategorya:Siruhiya
Distrito ng Gatsibo

Ang **Gatsibo** ay isang distrito (*akarere*) sa Silangang Lalawigan, Rwanda. Ang kabisera nito ay ang Kabarore.

## Heograpiya 
Binubuo ang distrio ng mga lugar sa hilagang-silangan ng Rwanda, sa pagitan ng Kayonza at Nyagatare. Ang base ng mga Aleman sa Gatsibo ay dating nakatayo rito, ang ngayo'y base ng militar sa Gabiro. Ang silangang bahagi ng distrito ay ang Pambansang Liwasan ng Akagera, kung saan matatagpuan ang ilog Kagera na bumubuo sa hangganan sa Tanzania.

## Mga sektor 
Binubuo ang distrito ng Gatsibo ng labing-apat na mga sektor (*imirenge*): Gasange, Gatsibo, Gitoki, Kabarore, Kageyo, Kiramuruzi, Kiziguro, Muhura, Murambi, Ngarama, Nyagihanga, Remera, Rugarama at Rwimbogo.

## Mga sanggunian 
* 
* Inzego.doc  — Kabatiran ukol sa Probinsiya, Distrito at Sektor mula sa *MINALOC*, ang ministeryo ng pamahalaang lokal ng Rwanda.

Kategorya:Silangang Lalawigan, Rwanda
Kategorya:Mga distrito ng Rwanda
Unicode

Ang **Unicode** ay isang pamantayan para sa mga kompyuter upang magawa silang makapagpakita ng mga teksto sa iba't ibang mga wika o panitikan.  Ang mga pamantayan ng Unicode ay nilikha ng Unicode Consortium (Unicode, Inc.).  Layunin nilang palitan ang pangkasalukuyang mga pamantayan sa pag-eenkodigo o pagsasakodigo ng mga karakter na may isang pang-isahang pangbuong mundong pamantayan para sa lahat ng mga wika.  Mayroon higit na 100,000 mga karakter sa pinakabagong kahulugan ng Unicode. Ang Unicode ay nilathala noong 1991.

Sa kasalukuyan, may iba't ibang mga paraan upang maisakodigo ang Unicode, ang pinaka pangkaraniwan ay ang mga sumusunod:

* UTF-7, gumagamit ng 7 mga bit bawat karakter; hindi gaanong tanyag; opisyal na hindi bahagi ng Unicode
* UTF-8, gumagamit ng 8 mga bit bawat karakter; isang pagsasakodigong may nababagong lapad na nagpapanatili ng kompatibilidad sa ASCII; ang pinaka pangkaraniwang mga karakter ay makokodigo sa loob ng 2 mga bayt
* UTF-16, gumagamit ng 16 mga bit bawat karakter; isa ring pagsasakodigong may nababagong lapad
* UTF-32, gumagamit ng 32 mga bit bawat karakter; isang may nakapirmi o hindi nababagong pagsasakodigo

Ang UTF-8 ang pinaka pangkaraniwan sa mga nabanggit sa itaas.  Ginagamit ito para sa elektronikong liham.  Gumagamit din ang wikang pamprogramang Java ng kahalawan nito.

## Mga kawing panlabas 
*opisyal na websayt ng Unicode Consortium

Kategorya:Agham pangkompyuter
Kategorya:Mga website
Malawakang Pook ng Tokyo

Ang **Malawakang Pook ng Tokyo** (), na tinatawag ding **Kalakhang Tokyo**, ay isang malaking kalakhang pook (*metropolitan area*) sa Rehiyong Kantō sa Hapon na naglalaman ng mga prepektura ng Chiba, Kanagawa, Saitama, at Tokyo (ang pangunahing lungsod).

Tokyo
Dan Hill

Si **Daniel Grafton "Dan" Hill IV** (ipinanganak Hunyo 3, 1954) ay isang mang-aawit at manunulat ng awit na mula sa Canada.

### Mga single
## Mga sanggunian
## Mga kawing na panlabas
*Official Website, accessed 26 October 2006
*http://www.canadianbands.com/Dan%20Hill.html , CanadianBands.com entry
**The Canadian Encyclopedia*: Dan Hill 

Kaurian:Mga artista
David Archuleta

Si **David Archuleta** ay isang mang-aawit sa Estados Unidos.

## Sanggunian
Kategorya:Mga mang-aawit mula sa Estados Unidos
Eel

Ang ***eel*** (bigkas: /il/) ay isang salitang Ingles na maaaring tumukoy sa:

*Igat o palos, katulad ng
:*Lampreya
*Eel (komiks), isang tauhang pangkomiks
Gloria Estefan

**Gloria Estefan** (ipinanganak bilang **Gloria María Milagrosa Fajardo García**; Setyembre 1, 1957) ay isang Cuban-American na mang-aawit, artistang babae, at negosyante. Nagsimula ang kanyang karera bilang lead singer vocalist sa grupo na tinawag na "Miami Latin Boys" na kalaunan ay nakilala bilang "Miami Sound Machine". Nagsimula ang kanyang pambihirang tagumpay noong 1985 sa kantang "Conga" at nakilala sya sa buong mundo.  Ang "Conga" ang nagpanalo sa kanya sa 15th annual Tokyo Music Festival na iginawad sa Japan.  Noong 1988, sumikat at naging number one ang kantang "Anything For You".  Sya ay isang contralto.

Noong 1990, nagkaroon sya ng matinding aksidente sa bus.  Bumalik sya noong 1991 at nagkaroon ng world tour at bagong album na Into the Light. Isa sa tatlong Grammy Awards for Best Tropical Latin Album ang *Mi Tierra* album nya.  Ito ay naging number one sa *Billboard* Top Latin Albums chart.  Ito rin ang kauna-unang naging Diamond album sa Spain.

## References
Sōtō

Ang **Zen Sōtō ** (sa Intsik ay Caodong; sa , kasama ng Rinzai at ng Ōbaku, ay ang isa sa tatlong pinaka matao (malaki ang populasyon) na mga sekta ng Zen sa Budismong Hapones. Si Dogen ang nag tatag ng Zen Soto. Itinuro niyang ang Sitting Meditation o zazen. Ang sektang ito ay naniniwalang nararating nila ang satori sa pamamagitan ng mahabang pagmumuni o pag-iisip ng malalim

Kategorya:Budismo
Palawan (pulo)

Ang **Pulo ng Palawan** ay ang pinakamalaking pulo ng Lalawigan ng Palawan, Pilipinas. Ang hilagang baybayin nito ay matatagpuan sa panabi ng Dagat Timog Tsina, samantalang ang katimugang baybayin ang bumubuo sa hilagang hangganan ng Dagat Sulu.

## Mga Sanggunian
Kategorya:Mga pulo ng Pilipinas
Biofeedback

Ang ***biofeedback*** (bigkas: /ba-yo-fid-bak/; literal na salin: "**balik-tugong pangbuhay**" o "**katugunan ng katawan**") ay ang proseso ng pagiging may kamalayan sa sari-saring mga pisyolohikong mga tungkulin na ginagamitan ng mga instrumento  o aparatong nagbibigay ng mga kabatiran o impormasyon hinggil sa mga gawain ng mga sistemang ito, na may layuning mamanipula ang mga ito ayon sa kagustuhan ng isipan.  Kabilang sa mga prosesong natatabanan o nakukontrol ang liboy-utak (*brainwave* sa Ingles), tono ng masel, konduktansiya ng balat, tulin ng tibok ng puso, at persepsiyon ng hapdi.  Magagamit ang **balik-tugong pambuhay** upang painamin ang kalusugan o paggawa ng gawain, at nagaganap ang mga pagbabagong pisyolohikal na kasabayan ng mga pagbabago sa pag-iisip, mga emosyon, at pag-uugali.  Sa kalaunan, mapapanatili ang mga pagbabagong ito na walang paggamit ng karagdagang mga kasangkapan.  Mayroon ding mga eksperimentong nagpapakita na ang mga pasyenteng may mapanganib na pintig ng pusong hindi pangkaraniwan ay maaaring maturuang paghusayin o regulahin ang tulin, dami, at uri ng mga pintig.  Ilan sa mga pasyenteng ito ang natutong ayusin ang kanilang mga pintig ng puso kahit na hindi na sila nakakabit sa mga aparato.  Mayroon ding ibang mga pasyenteng natutong kontrolin ang kanilang presyon ng dugo.

## Mga sanggunian
Kategorya:Pisyolohiya
Kategorya:Sikoterapiya
Biyospero

Ang **biyospero** ay ang kabuuan ng nasasakupan ng mga organismong nabubuhay sa daigdig, kasama ang pinamumuhayan nilang hangin o himpapawid, lupa o lupain, at tubig. Subalit hindi kasama sa **biospero** ang mga bahagi ng mundo na hindi pinaninirahan ng mga bagay na may buhay.

Sa pangkalahatan, matatawag na biyospero ang kahit anong lugar na sarado at nakakatakbo ng mag isa na ekosistema. Kasama na rito ang tulad ng Biosphere 2 at BIOS-3 at iba pang mga potensyal na lugar tulad ng ibang planet at buwan.

## Etimolohiya 
Ang salitang "biyospero" o "*biosphere*" ay inisip ni Eduard Suess noong 1875. Kung saan ang lugar sa planetang ito kung saan ang buhay ay naninirahan.

## Biyospero ng Daigdig 
Ang kaunaunahang ebidensya ng buhay sa planeta ay ang biyohenikong biogenic grapayt na may edad na 3.7 bilyong taong gulang. Ang buhay ay nakakalat sa buong planeta, mula sa malamig na niyebe hanggang sa ekwador ay nagmamalas ng mga buhay sa iba't ibang paraan.

Sa kasalukuyan, ang kabuuang bilang ng mga buhay na selula ay tinatayang nasa 1030; ang kabuuan simula noong nagsimula ang Daigdig, bilang 1040, at ang kabuuang bilang para sa buong panahon ng isang natitirhang planetang Daigdig bilang 1041. 

## Biyoma
Sa ekolohiya, ang **biyoma** o **bioma** (Ingles: *biome*) ay bahagi ng biyospero na inilalarawang pangklima at pangheograpiya bilang parehong mga kondisyong pangklima sa daigdig gaya ng pamayanan ng mga halaman, hayop at mga organismo sa lupa at kadalasang tinutukoy bilang mga ekosistema. 

## Mga sanggunian 
Kategorya:Oseanograpiya
Kategorya:Biyolohiya ng mga sistema
Biyoestadistika

Ang **bioestadistika** o **biyoestadistika** (binabaybay ding **biyo-estadistika** o **bio-estadistika**), kilala rin bilang **biometriya**, **biyometriya**, **biometrika**, **biyometrika**,  **biyometriks**, o **biometriks** ay ang paggamit ng mga kaparaanang pang-estadistika sa larangan ng biyolohiya.  Sa pamamagitan ng pagsubok ng isang maliit na bahagi, matataya o matatantsa ng isang manunubok ang mga resulta na makukuha sa pagsubok ng kabuuan.

## Mga sanggunian
Kaurian:Kalusugan
Kaurian:Demograpiya
Kaurian:Agham
Bahay-patubuan

thumb|Isang maliit na bahay-patubuan na may mga baging ng ubas (Vitis vinifera) na lumalabas sa bukasan ng bubong. Sa Gåseberg, Munisipalidad ng Lysekil, Suwesya.

Ang **bahay-patubuan** o **bahay-pasibulan** (Ingles: *greenhouse* [literal na "bahay-lunti" o "lunting bahay"], *glasshouse* [literal na "bahay-salamin"]) ay isang kayariang yari sa salamin na ginagamit sa pagpapatubo, pagpapalaki, pangangalaga at pagbibigay ng proteksiyon ng mga halaman, partikular na iyong mga bubot at mahina pa o iyong mga wala pa sa panahon. Kinukontrol o tinatabanan ang tamang temperatura, pamamasa o humedad, at bentilasyon ng loob ng bahay patubuan.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Halamanan
Kategorya:Mga gusali at estruktura
Dagat Lupanlunti

Ang **Dagat Lupanlunti** o **Dagat Grinland** ay ang pantimog na bahagi ng Karagatang Artiko sa labas ng hilagang-silangang dalampasigan ng Lupanlunti.  Hinahangganan ito ng Lupangyelo sa timog-kanluran at ng kapuluan ng Spitsbergen sa hilagang-silangan.  Paminsan-minsan itong itinuturing na kabahagi ng Dagat Noruwega.

## Mga sanggunian
Lupanlunti
Lupanlunti
Griffin

Ang ***griffin*** ay isang salitang Ingles na maaaring tumukoy sa:

*Gripin, isang nilalang sa mitolohiya
*Mga tauhan sa komiks:
:*Griffin (Marvel Comics), isang kathang-isip na karakter ng Marvel Comics
:*Griffin (DC Comics), isang kathang-isip na karakter ng DC Comics
*Apelyido ng artista:
:*Amanda Griffin, isang artista at modelong Pilipino
Gripon

:*Huwag itong ikalito sa bahagi ng bahay na gripo*.

Ang **gripin** o **gripon** (mula sa Ingles na *griffin*, *griffon*, o *gryphon*; Kastila: *grifo*) ay isang nilalang mula sa mitolohiya ng sinauna at midyibal na kapanahunan. Nagmula ang katawagang *griffin* mula sa salitang Latin na *gryphus*, na may ibig sabihing "may baluktot na ilong". Ang gripin ay may katawan ng leon at ulo at mga pakpak ng agila. Ayon sa mga alamat mula sa Silangan, ang mga gripin ang mga tagapagbantay ng ginto ng Hilaga mula sa mga Arimaspian ng bulubunduking Rhipaean.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Mitolohiya
Ibon ng paraiso

Ang **ibon ng paraiso** ay isang ibong kasapi sa pamilya ng mga ibong **Paradisaeidae** na nasa ordeng Passeriformes.  Maningning ang kulay at dekorasyon ng mga lalaking ibon ng paraiso.  Pangunahing natatagpuan ang mga ibong ito sa mga kagubatan ng Australya, Bagong Guinea, at karatig na mga pulo.    

## Mga sanggunian 
Kategorya:Paradisaeidae
Pagkanbas ng Kongreso para sa halalan para sa Pagkapangulo ng Pilipinas, 2010

at Bayani Fernando, kahit na may mas maraming halal kaysa kay Edu Manzano, ay hindi nagawang manalo sa anumang lugar o lungsod na may mga nakanbas na COC.]]

Ang mga sumusunod ay ang opisyal na **pagkanbas ng mga boto ng Kongreso ng Pilipinas para sa Halalan para sa Pagkapangulo at Pagka-Ikalawang Pangulo ng Pilipinas, 2010**. Ang pagkanbas ay naunang itinakda na magsimula noong Mayo 31 ay nagsimula noong Mayo 24, 2010 at matatapos sa Hunyo 9, 2010. Isinabi ng Kongreso na sila ay magsasabi na ng panalo tatlompung araw matapos ang halalan na ang ika-9&nbsp;ng Hunyo.

## Mga kasapi ng komite para sa pagkanbas 
## Mga pinagdaanan 
## Halalang Pagkapangulo 
*hindi tanggap sa pagtagbo ngunit nakasama sa mga balot; lahat ng mga halal para sa kanya ay hindi tanggap

## Halalang Pagka-Ikalawang Pangulo 
## Mga sanggunian 
Kategorya:Halalan sa Pilipinas
Guadalupe (Pransya)

Ang **Guadalupe** (*Guadeloupe* sa Pranses) ay isang departamento sa ibayong dagat ng Republika ng Pransiya.  Mga pulo ito sa Karibe (ang *Grande-Terre* at ang *Basse-Terre*) na nasa loob ng pangkat na Leeward.  Pangunahing bumubuo sa populasyong tao ng departamentong ito ay mga itim at mulato ang kulay ng balat.  Nangunguna sa mga produkto nito ang asukal, banilya, kape, at kakaw.  Si Columbus ang nakatuklas sa pook na ito.  Nagtatag na pamayanan ang mga Pranses dito noong 1635.

## Mga sanggunian
Kategorya:Mga kapuluan
Kategorya:Mga pulo ng Pransiya‎
Manok-gubat

Ang **manok-gubat** (Ingles: *grouse*) ay ang alin man sa ilang mga ibong kahawig ng mga manok na may malaki at hindi kalakihang sukat. Sila ay nabibilang sa orden ng Galliformes.  Bagaman kamukha ng mga manok, ang mga manok-gubat ay may mga binting napapalibutan ng mga balahibo.  Ang kanilang mga balahibo ay kulay mapanglaw na kayumanggi, pula, o kaya abo.  Sa lupa namumuhay ang mga manok-gubat, at sa lupa rin sila gumagawa ng mga pugad.  Humuhugong ng malakas ang kanilang maluluwang ngunit maiiksing mga pakpak kapag tumatayo.  Kapag nanliligaw ng mga inahing manok-gubat ang mga tandang o lalaking manok-gubat, nagsasayaw ang mga ito na pumapasag ang mga balahibo at pumuputak.  May ilang mga tandang na nakalilikha ng tunog na pumuputok sa pamamagitan ng mga pakpak o ng kanilang sako ng hangin (supot ng hangin sa loob ng kanilang katawan).  Ayon sa mga siyentipiko, kasama sa pangkat na ito ang mga manok ng parang (kilala sa Ingles bilang mga *prairie chicken*).    

## Mga sanggunian 
Kategorya:Tetraoninae
Penguin

Ang ***penguin*** ay isang salitang Ingles na maaaring tumukoy sa:

*Penguino, uri ng ibon
*Penguin (komiks), isang kathang-isip na karakter ng DC Comics
Louis Gruenberg

Si **Louis Gruenberg** (Agosto 3, [Hulyo 22 sa lumang estilo ng pagpepetsa] 1884 - 10 Hunyo 1964) ay isang Amerikanong pianista at kompositor.  Ipinanganak siya sa Brest-Litovsk, Rusya.  Kilalang-kilala siya dahil sa kanyang pang-operang mga iskor na *Jack and the Beanstalk*, *Green Mansions*, at *The Emperor*.  Kilala rin siya sa kanyang mga konsiyertong pangbiyolin.  Mapupuna sa kanyang musika ang katangian ng mga tugtuging ng mga taong may itim na balat at ng Amerikanong taga-rural na mga pook.

## Mga sanggunian
Kategorya:Mga piyanista mula sa Estados Unidos
Kategorya:Mga kompositor mula sa Estados Unidos
Penguino

Ang mga **penguino** o **pinguino**, binabaybay ding **pengguino** o **pingguino**, ay mga ibong-dagat. Binubuo nila ang pamilyang ***Spheniscidae***, ang nag-iisang pamilya sa ordeng ***Sphenisciformes***. Namumuhay ang mga penguino sa katimugang hati ng mundo na binubuo ng Antartika, Bagong Selanda, katimugan ng Australya, Timog Aprika at Timog Amerika.
thumb|right|Isang penguino.

Kategorya:Sphenisciformes
Kategorya:Ibon
Kategorya:Mga ibong hindi nakakalipad
Tagapagtaas ng butil

Ang **elebador ng butil**, **alsador ng butil**, o **asensor ng butil** ay isang uri ng gusaling nagsisilbi bilang isang matong o kamalig (bodega).  May kakayahan ang lalagyan o sisidlang ito ng mga binutil na pagkain na makapag-angat, makapag-imbak, at makapagdiskarga o makapaglabas ng mga butil o angkak.  Ang isang pangkaraniwang **tagapagtaas ng butil** o **tagapag-angat ng butil** ay may kapasidad na mula 500,000 hanggang 5,000,000 mga busyel (*bushel*).

## Mga sanggunian
Kategorya:Mga gusali at estruktura
Kategorya:Agrikultura
Kategorya:Arkitektura
Heograpiya ng Hapon

Ang **Hapon** ay isang bansang pulo sa Silangang Asya na naglalaman ng isang istratobulkanikong mga kapuluan sa haba ng Pasipiko sa dalampasigan ng Asya. Sa pagsukat sa heograpikong koordinata nito, ang Hapon ay 36 36° hilaga ng ekwador at 138° silangan ng Punong Meridyano. Ang bansa ay nasa hilagang-silangan ng Tsina at Taiwan (na ipinaghihiwalay ng Dagat Silangang Tsina) at babahagyang silangan ng Timog at Korea (na ipinaghihiwalay ng Dagat ng Hapon). Ang bansa ay nasa timog ng Kaduluhang Silangan ng Rusya.

Ang mga pangunahing (pulo) na kadalasan na tinatawag na "Pulong Bahay" ay ang mga pulo ng (mula hilaga patimog) Hokkaidō, Honshū (ang "mainland" ng Hapon), Shikoku at Kyūshū. May mga mahigit pa sa 3,000 mas maliliit na pulo gaya ng Okinawa at mga maliliit na pulo na ang iba at tinitirhan at may mga hindi tinitirhan. Sa kabuuan, sa taong 2006, ang teritoryo ng Hapon ay 377,923.1&nbsp;km², na ang 374,834&nbsp;km² ay lupa at ang 3,091&nbsp;km² ay tubig. Dahil dito ang kabuuang laki ng Hapon ay bahagyang mas maliit sa estado ng Estados Unidos ng Montana at bahagayang mas malaki kaysa sa Alemanya.

## Mga sanggunian 
*
Kategorya:Hapon
Ginang Grundy

Si **Ginang Grundy**, **Gng. Grundy**, o **Misis Grundy** (sa orihinal na Ingles: ***Mrs. Grundy*** o **Mrs Grundy**) ay isang simbolo ng kagandahang-asal, kaangkupan, o propriyedad ng Britanya.  Isa siyang tauhan sa *Speed the Plough*, isang dula ni Thomas Morton noong ika-18 daang taon.  Bagaman laging natutukoy sa dula ni Morton, hindi naman talaga lumitaw sa mga eksena si *Mrs. Grundy*.

## Mga sanggunian
Kategorya:Mga tauhan sa dula
Kategorya:Mga eponimo
Bibimbap

Ang **bibimbap** (), paminsan-minsang niroromanisa bilang **bi bim bap** o **bi bim bop**, ay isang Koreanong putahe ng kanin. Inihahain ito sa isang mangkok ng mainit-init na puting kanin na nilalagyan ng *namul* sa ibabaw (ginisa o binlanlian at tinimplahang gulay) at *gochujang* (sawsawang sili). Karaniwang idinaragdag ang itlog at hiniwang karne (kadalasang baka), na hinahalo nang mabuti bago kainin. "Paghahalo" ang ibig sabihin ng *bibim*, habang kanin naman ang kahulugan ng *bap*.

Kilala ang mga Timog Koreanong lungsod tulad ng Jeonju, Jinju, at Tongyeong sa kani-kanilang mga bersiyon ng bibimbap. Noong 2017, binoto ang putahe bilang ika-40 na pinakamasarap na pagkain sa isang poll sa Facebook ng CNN Travel.

Ang mga gulay na karaniwang ginagamit sa mga bibimbap ay hiniwang pahaba na mga pipino, *mu* (*daikon*), mga kabute, *doraji* (ugat ng bulaklak na kuliling, at *gim*, pati na rin ang espinaka, talbos ng balatong, at *gosari* (mga tangkay ng *bracken pako*). Maaaring idagdag ang *dubu* (tokwa), maaring sariwa o iginisa, o ang isang dahon ng litsugas. Ang manok o pagkaing-dagat ay maaaring ipalit din para sa karne ng baka. 

## Galerya 

Image:Bibimbap_by_dizznbonn_in_New_York.jpg|Malapitang litrato ng mga sangkap sa *bibimbap*. 
Image:Korean cuisine-Jinju bibimbap-01.jpg|*Jinju bibimbap* o *yukhoe bibimbap*.
Image:Korean cuisine-Nakji bibimbap-01.jpg|*Nakji bibimbap*, yari sa pugita.
Image:Bibimbap mixed.jpg|Ang *bibimbap* pagkaraang mapaghalu-halo ang mga sangkap.

## Tingnan din 
* Heotjesabap
* Nurungji

## Mga sanggunian 
## Mga kawing panlabas 
* Resipi para behetaryanong Bibimbab
* Hakbang-hakbang na gabay sa paggawa ng Bibimbap - estilong komiko
* Bibimbap - opisyal na sityong pangturismo ng Lungsod ng Seoul

Kaurian:Lutuing Koreano
Paul McCartney

Si **Sir James Paul McCartney**, MBE (ipinanganak 18 Hunyo 1942) ay isang Ingles na manunugtog, mangangawit, mangagawa ng kanta at kompositor. Kilala siya sa pagiging bahagi ng bandang The Beatles.

Kategorya:Paul McCartney
Kategorya:Mga artista
Kategorya:The Beatles
Kategorya:Mga manunulat ng awitin
Kategorya:Mga mang-aawit
Kategorya:Mga musiko
Kategorya:Mga manunulat mula sa United Kingdom
Sundae (lutong Koreano)

***Sundae*** nabaybay din minsan na *** soondae*** ay isang lutong Koreano na ginawa sa pamamagitan ng pagkukulo ng bituka ng baka o baboy na pinalamanan sa iba't-ibang paglalaman. Ito ay isang uri ng *sausage* at naniniwala na ito ay kinakain para sa mahabang buhay. Ang mga recipe na may kaugnayan sa *Sundae* ay matatagpuan sa Dinastiyang Joseon. 

Ang pinaka-karaniwang uri ng *Sundae* ay ginawa sa bituka ng baboy pinalamanan ng pansit na selopin, sebada, at dugo ng baboy, bagaman ang ilang mga uri nito ay naglaman din ng dahon ng perilla, iskalyon, doenjang, malagkit na bigas, kimchi, at toyo sprouts. Ito ay isang popular na pagkain sa kalye ng Timog Korea. Sa katunayan, may isang lugar na tinatawag na Sundae Town sa Sillim-dong na may maraming mga restoran na nagbebenta ng *Sundae*.

## See also 
* Mandu (dumpling)
* Seon (food)

## References 
## External links 
Kaurian:Korean cuisine
Kaurian:Korean snacks
Kaurian:Korean sausages