M'Bour

Ang '''M'Bour** (**Mbuur** sa wikang Wolof at binabaybay din bilang **M'bour** o **Mbour''') ay isang bayan na matatagpuan sa kanlurang Senegal, partikular sa Petite-Côte, humigit-kumulang 80 kilometro sa timog ng Dakar. Nasa hangganan ito ng resort sa tabing-dagat ng Saly at kinikilala bilang kabisera ng departamento na may parehong pangalan, ang M'Bour.

## Kasaysayan
Ang komunidad ng Mbour ay naniniwala sa teoryang nagbibigay-diin sa pangingibabaw ng pananakop ng Serer. Ayon sa isang karaniwang salaysay, sa simula ng ika-19 na siglo, ang mga rehiyon ng Sine at Cayor ay nasangkot sa armadong tunggalian. Sa kontekstong ito, napilitang tumakas ang ilang pamilya, at isa sa kanila ay nanirahan sa Mbour, sa kasalukuyang prefecture ng lungsod.

Dalawang magkasalungat na salaysay ang nagtatangkang ipaliwanag ang pinagmulan ng pangalan ng lungsod. Ang una ay nagpapahiwatig ng ekspresyong Serer na "A Mbouara Adett," na literal na maaaring isalin bilang "Umalis sila at umalis." Ang pangalawa ay iniuugnay ang pagkakatatag ng nayon ng Mbour sa isang lalaking nagngangalang Mbour Faye, na sinasabing nagbigay ng kanyang pangalan sa lokalidad.

Kasunod nito, dumagsa ang mga naninirahan sa baybayin, kaya't naging pangunahing base nila ang Nianing. Gayunpaman, napilitan silang lumipat sa Mbour dahil sa epidemya ng sleeping sickness, kung saan inilipat ang tirahan ng kumander ng subdibisyon. Unti-unti, sumama sa kanila ang lokal na populasyon.

Itinatampok ng maikling pangkalahatang-ideya ng kasaysayan na ang mga taong Serer, na sinundan ng mga Socé, ang mga unang naninirahan sa lungsod. Sa kasalukuyan, ang Mbour ay naging isang kosmopolitanong komunidad, na minarkahan ng pagdating ng iba pang mga pangkat etniko (Wolof, Fulani, Moors, atbp.) pati na rin ang presensya ng mga dayuhan mula sa sub-rehiyon, kabilang ang mga Lebanese-Syrian, Caucasian, Asyano, at iba pa.

Ang pagbabago ng Mbour sa isang munisipalidad ay lubos na nagpasigla sa pag-unlad nito. Sa simula, ang munisipalidad ng Mbour, na nilikha noong Disyembre 4, 1926, bilang isang halo-halong komyun, ay itinatag sa pamamagitan ng atas bilang GB152 noong Enero 12, 1927, na inisyu ng Gobernador-Heneral ng mga Kolonya, na humirang ng mga unang miyembro ng komisyon ng munisipyo, na pawang mga mamamayang Pranses.

Noong dekada 1930, ang bagong tatag na munisipalidad ng Mbour ay nailalarawan sa pamamagitan ng isang malinaw na paghahati sa pagitan ng dalawang grupo: mga residenteng Europeo sa isang panig at ang mga katutubong populasyon sa kabilang panig. Kasunod nito, sa paglaki ng populasyon, unti-unting nabuo ang mga kapitbahayan, bawat isa ay may sariling pinuno.

Ang unang yugto ng pag-unlad na ito sa espasyo ay mula sa mga unang paninirahan hanggang sa pagdating ng mga Pranses noong 1922. Sa panahong ito, ang paninirahan ay pangunahing limitado sa baybayin, kasama ang pagtatatag ng mga komunidad ng Serer, Socé, at Lebou. Ang yugtong ito ay pangunahing nailalarawan sa pamamagitan ng mababang densidad ng populasyon.

Ang ikalawang yugto ay sumasaklaw sa panahon mula 1922 hanggang 1945. Ito ay minarkahan ng mga paglipat ng populasyon na resulta ng presensya ng kolonyal, na lubos na nagpabago sa istrukturang urbano ng Mbour. Halimbawa, ang ilan sa mga taong nawalan ng tirahan na Serer ay nagtatag ng kasalukuyang distrito ng Mbour-Serer II, na matatagpuan 2 km sa silangan ng orihinal na lugar. Gayundin, ang mga distrito ng Thiocé-Ouest at Santessou ay nilikha noong 1922 at 1936 ayon sa pagkakabanggit, kasunod ng paglipat ng mga taong Mandinka mula sa L'Escale. Nasaksihan din sa panahong ito ang paninirahan ng mga populasyon ng Toucouleur at Lebou sa mga distrito ng Mbour Toucouleur at Tefess, na naakit ng mga oportunidad sa ekonomiya ng umuunlad na lungsod.

Ang ikatlong yugto, mula 1946 hanggang 1976, ay minarkahan ng patuloy na paninirahan at karagdagang pagpapalawak ng tela ng urbano. Ito ang humantong sa paglikha ng mga distrito ng Darou Salam at Mbour Maure sa silangan ng lungsod. Sa panahong ito, ang lungsod ay nakaranas ng mabilis na paglago sa paligid ng orihinal na core na nabuo sa paligid ng distrito ng Escale.

Ang pang-apat at pangwakas na yugto, mula 1977 hanggang sa kasalukuyan, ay nailalarawan sa pamamagitan ng patuloy na pagpapalawak ng suburban. Ang presensya ng karagatan ay naglilimita sa anumang pagpapalawak pakanluran, na humantong sa malakas na paglago sa mga sentral at paligid na kapitbahayan tulad ng Thiocé-Est, Thiocé-Ouest, Tefess, at 11 Nobyembre. Sa panahong ito, lumitaw ang mga bagong sub-neighborhood tulad ng Diamaguene I, Diamaguene II, Château d'Eau Nord, at Château d'Eau Sud, na lumawak mula sa mga umiiral na kapitbahayan. Ang pagpapalawak na ito ay humantong sa isang eksponensial na pagtaas sa lawak ng lungsod, mula 522.9 ektarya noong 1978 hanggang 1,725 ​​ektarya noong 1999.

Simula noong 2000, isang bagong patong ang idinagdag sa mga kapitbahayan na ito sa paglikha ng mga pagpapaunlad ng pabahay tulad ng Médine, Médine Extension, Grand-Mbour, Liberté I, Liberté II, Gouy Mouride, Terrou Mbaling, at Baye Deuk. Ang paglagong ito, na higit na nakamit sa lupang pagmamay-ari ng Rural Community of Malicounda, ay nagdulot ng matinding tensyon sa pagitan ng dalawang administratibong entidad.

## Heograpiya
Kabilang sa mga pinakamalapit na bayan ang Saly Niakhniakhal, Saly-Portudal, Malikounda Sas, Malicounda Ngoukhoudji, Falokh, Sintiou Mbadane, Nianing, at Warang.

83 km ang layo ng Dakar, ang kabisera.

## Ekonomiya
Ang lungsod ay umunlad sa paligid ng isang deposito ng titanium. Bukod sa pagmimina, ang pangunahing gawaing pang-ekonomiya nito ay pangingisda at turismo.

Ang Mbour, pangalawa lamang sa Dakar, ay ang pangalawang pinakamalaking daungan ng Senegal. Ang mga iniluluwas nito ay pangunahing nakalaan para sa mga kalapit na bansa at sa European Union.

PICT0476 Senegal Mbour construction bateau rwk.jpg|Construction d'un bateau en 1978.
Arrivée des pêcheurs à M'BOUR Octobre 2007 - panoramio.jpg|Arrivée des pêcheurs.
PICT0464 Senegal Mbour retour de peche rwk.jpg|Retour de pêche.
PICT0482 Senegal Mbour sechage poisson rwk.jpg|Séchage du poisson en 1978.
Marché de Mbour.jpg|Marché de M'bour.

C'est aussi un centre touristique important, apprécié pour ses plages de sable fin et la possibilité de pêcher au gros, ainsi que pour la Réserve écologique expérimentale de M'bour, un site protégé depuis 1987.

## Kultura
Ang Kankourang ay namumukod-tangi bilang isang pagdiriwang na nagpapakilala sa *pagtutuli* sa loob ng komunidad ng Mandinka sa Mbour. Ang paglitaw ng "Kankourang," isang mitikal na pigura na nababalot ng mapula-pulang balat ng isang puno na tinatawag na fara, ay tumatawid sa mga kalye upang bantayan ang mga batang tuli na lalaki habang sila ay inisyatiba, na palaging pumupukaw ng paghanga mula sa parehong mga lokal at mga bisita. Ang pananatili ng mga lalaki sa "sagradong kakahuyan" ay tumatagal ng humigit-kumulang isang buwan, kung saan ang Kankourang ay lumilitaw tuwing apat na magkakasunod na Linggo, pati na rin halos tuwing gabi, mas mabuti sa mga bakasyon sa tag-araw, kadalasan sa Setyembre. Mula noong 2008, ang Kankourang ay nakaukit sa Representative List ng Intangible Cultural Heritage of Humanity ng UNESCO. Dati, ito ay isinama sa Oral and Intangible Heritage Programme ng UNESCO sa pagitan ng 2004 at 2008.

## Twinnings
Mula noong 1974, ang lungsod ng Mbour ay kambal na ng lungsod ng daungan ng Pransya na Concarneau. Ang pakikipagsosyo na ito ay nagbigay-daan sa Mbour na makinabang mula sa malaking tulong sa iba't ibang larangan, kabilang ang edukasyon, kalusugan, palakasan, at lalo na sa industriya ng pangingisda.

Ang isang kapansin-pansing halimbawa ng kooperasyong ito ay ang pagpapasinaya, noong 2007, ng paaralang nursery na José Jeannès, na matatagpuan sa distrito ng Oncad ng Mbour. Ang inisyatibong ito ay nakatanggap ng materyal na suporta mula sa lungsod ng Concarneau, kaya nakatulong sa pag-unlad ng edukasyon ng Mbour.

Mahalaga ring banggitin na mula noong 2008, ang Mbour ay naitala sa listahan ng UNESCO ng hindi nasasalat na pamana ng kultura. Bago ito, ang Kankourang, isang lokal na tradisyon ng kultura, ay bahagi ng Oral and Intangible Heritage Programme ng UNESCO sa pagitan ng 2004 at 2008.

## Mga pangunahing problema
Ang lungsod ng Mbour, na nakakaranas ng mabilis na paglago ng ekonomiya at demograpiko, ay nahaharap sa mga problema sa kawalan ng seguridad at prostitusyon, lalo na sa distrito ng Saly, isang sikat na destinasyon ng turista.

Madalas ang pagbaha sa lahat ng bahagi ng lungsod tuwing tag-ulan.

## Mga sanggunian
Kategorya:M'Bour
Kategorya:Senegal