open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Windhoek

Ang **Windhoek** (, , ) ay ang kabisera at ang pinakamalaking lungsod ng Namibia. Matatagpuan ito sa gitnang Namibia sa lugar ng talamapas sa *Kataasang Khomas*, sa mga 1,700 metro (5,600 talampakan) sa itaas ng antas ng dagat, halos tumpak na nasa pang-heograpiyang gitna ng bansa. Nasa 431,000 ang populasyon ng Windhoek noong 2020 na patuloy na lumalago dahil sa dagsa mula sa buong Namibia.

Ang Windhoek ay ang sentrong panlipunan, ekonomiko, pampolitika, at pangkalinangan ng bansa. Punong-himpilan ito ng halos bawat pambansang negosyo, katawang pampamahalaan, institusyong pang-edukasyon at pangkalinangan ng bansa.

Umunlad ang lungsod sa sityo ng isang permanenteng mainit na bukal na kilala sa mga katutubong pastoral na pamayanan. Mabilis itong umunlad pagkatapos nanirahan dito si Jonker Afrikaner, ang Kapitan ng Orlam, noong 1840 at nagtayo ng simbahan para sa kanyang pamayanan. Sa mga dekada na sumunod dito, nagresulta ang mga maraming digmaan at armadong labanan sa pagpapabaya at pagkawasak ng bagong panirahan. Naitatag ang Windhoek sa ikalawang pagkakataon noong 1890 ng Mayor ng Imperyal na Hukbong Aleman na si Curt von François, nang nakolonisa ang teritoryo ng Imperyong Aleman.

## Ekonomiya at imprastraktura
Ang lungsod ay ang administratibo, komersyal at industriyal na sentro ng Namibia. Tinataya ng isang pag-aaral noong 1992/93 na nagbigigay ang Windhoek ng higit sa kalahati ng hindi pang-agrikultura trabaho, kasama ang bahagi nito sa pambansang empleyo sa utilidad na 96%, sa trasportasyon at komunikasyon na 94%, at sa pananalapi at mga serbisyong pang-negosyo na 82%. Dahil sa kauukulang laki nito ang Windhoek ay ang panlipunan, ekonomiko, at pangkalinangang sentro ng bansa na mas sentro pa kaysa ibang pambansang kabiserang lungsod. Halos lahat ng pambansang negosyo ay narito ang punong-himpilan. Ang Unibersidad ng Namibia din ay ang natatanging teatro ng bansa, gayon din, narito ang mga punong tanggapan ng lahat ng ministro, at lahat ng pangunahing midya at pananalaping entidad. Katumbas ng pampamahalaang badyet ng lungsod ng Windhoek ang halos lahat ng ibang lokal na awtoridad ng Namibia kapag pinagsama. Sa 3,300 milyonaryo (sa Dolyar ng Estados Unidos) sa Namibia, nakatira ang 1,400 sa Windhoek.

## Mga sanggunian
Kaurian:Kabisera sa Aprika
Dusambe

Ang **Dushanbe** (, ; nangangahulugang *Lunes* sa Persyano, ) ay ang kabisera at ang pinakamalaking lungsod ng Tajikistan. Pinangalan ang lungsod sa ganitong paraan dahil lumaki ito mula sa isang nayon na may isang sikat na palengke tuwing Lunes noong una. Noong 2016, may populasyon ang Dushanbe ng 802,700.

Isang maliit na nayon sa kasaysayan, ginawang kabisera ang Dushanbe ng Awtonomong Republikang Sosyalistang Sobyet ng Tajik noong 1924. Hanggang 1929, nakilala ang lungsod sa Ruso bilang **Dyushambe** (, *Dyushambe*), at mula 1929 hanggang 1961 bilang **Stalinabad** (, *Stalinobod)*, na ipinangalan kay Joseph Stalin.

## Mga sanggunian
Kategorya:Kabisera sa Asya
Akbar, Basilan

Ang **Bayan ng Akbar** ay isang bayan sa lalawigan ng Basilan, Pilipinas. Dating kabahagi ang bayan na ito ng bayan ng Tuburan. Ayon sa , ito ay may populasyon na  sa may  na kabahayan.

## Mga Barangay
Ang bayan ng Akbar ay nahahati sa 9 na mga barangay.

*Caddayan
*Linongan
*Lower Bato-bato
*Mangalut
*Manguso
*Paguengan
*Semut
*Upper Bato-bato
*Upper Sinangkapan

## Demograpiko
## Mga sanggunian 
## Mga Kawing Panlabas
*Philippine Standard Geographic Code 

Kategorya:Mga bayan ng Basilan
Montevideo

Ang **Montevideo** () ay kabisera at ang pinakamalaking lungsod sa Uruguay. Sang-ayon sa senso ng 2011, ang bayanan ng lungsod ay may isang populasyon na 1,319,108 (mga isang-katlo ng kabuuang populasyon ng bansa) sa isang sukat na 201 kilometro kuwadrado (78 mi kuw). Ito ang pinakatimog na kabisera sa mga Amerika. Matatagpuan ang Montevideo sa katimugang baybayin ng bansa, sa hilagang-silangang pampang ng Río de la Plata.

Naitatag ang lungsod noong 1724 ng isang Kastilang sundalo, si Bruno Mauricio de Zabala, bilang isang estratehikong kilos sa gitna hidwaang Kastila-Portuges hinggil sa rehiyong platina. Sandaling sumailalim ang lugar na ito sa pamumuno ng mga Briton noong in 1807. Sa Montevideo matatagpuan ang punong tanggapan pamamahala Mercosur at ALADI, ang nangungunang kaisahan sa kalakalan sa Latino Amerika, isang posisyon na nagdidikit sa paghambing sa ginagampanan ng Brussels sa Europa.

Minamarka ng ulat ng Mercer noong 2019 ang kalidad ng buhay sa Montevideo bilang nangunguna sa Latino Amerika, isang ranggo na natamo ng lungsod ng walang mintis simula pa noong 2005. Noong 2010, ang Montevideo ang ika-19 na pinakamalaking ekonomiyang lungsod sa lupalop ng Latino Amerika at ika-9 sa pinakamataas na kumikita sa mga pangunahing mga lungsod.
## Mga sanggunian
Kategorya:Kabisera sa Timog Amerika
Mabini, Davao de Oro

Ang **Bayan ng Mabini** ay isang ika-2 klaseng bayan sa lalawigan ng Davao de Oro, Pilipinas. Ayon sa , ito ay may populasyon na  sa may  na kabahayan.

## Mga Barangay
Ang bayan ng Mabini ay nahahati sa 11 mga barangay.

* Cadunan
* Pindasan
* Cuambog (Pob.)
* Tagnanan (Mampising)
* Anitapan
* Cabuyuan
* Del Pilar
* Libodon
* Golden Valley (Maraut)
* Pangibiran
* San Antonio

## Demograpiko
## Mga sanggunian 
## Mga Kawing Panlabas
*Philippine Standard Geographic Code 

Kategorya:Mga bayan at lungsod sa Pilipinas
Alcantara, Cebu

Ang **Bayan ng Alcantara** ay isang ika-5 klaseng bayan sa lalawigan ng Cebu, Pilipinas. Ayon sa , ito ay may populasyon na  sa may  na kabahayan.

## Mga Barangay
Ang bayan ng Alcantara ay nahahati sa 9 na mga barangay.

* Cabadiangan
* Cabil-isan
* Candabong
* Lawaan
* Manga
* Palanas
* Poblacion
* Polo
* Salagmaya

250px|thumb|none|Palenke

## Demograpiko
## Mga sanggunian 
## Mga Kawing Panlabas
*Philippine Standard Geographic Code 

Kategorya:Mga bayan ng Cebu
Beirut

Ang **Beirut**, ( (Bayrūt))nakikilala rin bilang **Berytos**, ay ang kabisera ng bansang Lebanon. minsan tinatawag sa pamamagitan ng kanyang Pranses na pangalan Beyrouth ay ang kabisera at ang pinakamalaking lungsod sa Lebanon, na matatagpuan sa Mediterranean, ang pangunahing port lungsod ng bansa.

## Klima
Ang Beirut ay may Mediterranean na klima sa mainit na tag-init (Köppen: Csa) na nailalarawan sa pamamagitan ng banayad na araw at gabi, dahil ang lokasyon nito sa baybayin ay nagbibigay-daan sa mga temperatura na kinokontrol ng dagat. Ang taglagas at tagsibol ay mainit, malamig na taglamig at ulan, at ang tag-araw ay halos hindi masakit at napakatuyo bagaman maaari itong maging mainit, lalo na sa Agosto. Ang umiiral na hangin sa hapon at gabi ay mula sa kanluran (sa baybayin, humihihip mula sa Mediteraneo); Sa gabi, nababaligtad ito sa dagat, na humihip mula sa mainland patungong dagat.

## Sanggunian 
Kategorya:Kabisera sa Asya
Kategorya:Mga lungsod sa Lebanon
Asturias, Cebu

thumb|Ang sagisag ng bayan ng Asturias sa Cebu.
Ang **Bayan ng Asturias** ay isang ika-4 na klaseng bayan sa lalawigan ng Cebu, Pilipinas. Ayon sa , ito ay may populasyon na  sa may  na kabahayan.

## Mga Barangay 
Ang bayan ng Asturias ay nahahati sa 27 mga barangay.

* Agtugop
* New Bago
* Old Bago
* Bairan
* Banban
* Baye
* Bog-o
* Kaluangan
* Lanao
* Langub
* Looc Norte
* Lunas
* Magcalape
*Manguiao

## Kasaysayan 
Ang tunay na pangalan ng Asturias ay 'Naghalin', mulsa salitang 'lalin', isang katutubong salita sa Cebuano para sa mga nanirahan doon na mula sa mga malalayong lugar. Ang mga unang nanirahan sa Asturias ay mula sa ibang mga bayan at mga kalapit na mga kapuluan tulad ng Bohol.

## Demograpiko
## Mga sanggunian 
## Mga Kawing Panlabas 
* Philippine Standard Geographic Code 

Kategorya:Mga bayan ng Cebu
Barili

Ang **Bayan ng Barili** ay isang ika-3 klaseng bayan sa lalawigan ng Cebu, Pilipinas. Ayon sa , ito ay may populasyon na  sa may  na kabahayan.

[250px|thumb|right|280px|[Kipot ng Tañon sa Barili]]

## Mga Barangay
Ang bayan ng Barili ay nahahati sa 42 mga barangay.

## Demograpiko
## Mga sanggunian 
## Mga Kawing Panlabas
*The Official Website of the Municipality of Barili 
*Picture Gallery of the Municipality of Barili
*Philippine Standard Geographic Code 

Kategorya:Mga bayan ng Cebu
Monrovia

Ang **Monrovia**  ay ang kabiserang lungsod ng bansa sa Kanlurang Aprika na Liberia. Matatagpuan sa Atlantikong Baybayin ng Tangos ng Mesurado, mayroong populasyon ang Monrovia ng 1,010,970 ayon sa sensus ng 2008. Sa kabuuang 29% ng kabuuang populasyon ng Liberia, ang Monrovia ay ang pinakamataong lungsod sa bansa.

Itinatag noong Abril 25, 1822, ang Monrovia ay ang ikalawang permanenteng Aprikanong Amerikanong paninirahan sa Aprika pagkatapos ng Freetown, Sierra Leone. Pangunahing hinuhubog ang ekonomiya ng Monrovia sa pamamagitan ng daungan nito at sa ginagampanan nito bilang ang lokasyon ng mga tanggapan ng pamahalaan ng Liberia.

## Etimolohiya
Ipinangalan ang Monrovia bilang pagpupugay sa Pangulo ng Estados Unidos na si James Monroe, isang prominenteng tagasuporta ng kolonisasyon ng Liberia at American Colonization Society (Lipunan ng Amerikanong Kolonisasyon). Kasama ang Washington, D.C., isa ito sa mga pambansang kabisera na ipinangalan pagkatapos sa isang Pangulo ng Estados Unidos.
## Mga sanggunian
Kategorya:Kabisera sa Aprika
Carcar

thumb|Sagisag ng Lungsod ng Carcar sa Probinsya  ng Cebu
Ang **Lungsod ng Carcar** ay isang unang klaseng bayan sa lalawigan ng Cebu, Pilipinas. Ayon sa , ito ay may populasyon na  sa may  na kabahayan.

## Mga Barangay 
Ang lungsod ng Carcar ay nahahati sa 15 mga barangay.

* Bolinawan
* Buenavista
* Calidngan
* Can-asujan
* Guadalupe
* Liburon
* Napo
* Ocana
* Perrelos
* Valencia
* Valladolid
* Poblacion I
* Poblacion II
* Poblacion III
* Tuyom

## Demograpiko
## Mga Larawan

Carcar City Cebu Public Market - Flickr.jpg|thumb|Pampublikong Pamilihan ng Lungsod ng Carcar sa Probinsya ng Cebu
Carcar City Hall - Flickr.jpg|thumb|City Hall ng Carcar sa Probinsya ng Cebu
Carcar City Cebu Museum - Flickr.jpg|thumb|Museyo sa Lungsod ng Carcar
St. Catherine of Alexandria Church, Carcar, Cebu - Flickr.jpg|thumb|St. Catherine of Alexandria Church sa Lungsod ng Carcar
Carcar rotunda.jpg|thumb|Rotonda sa Lungsod ng Carcar

## Mga sanggunian
## Mga Kawing Panlabas 
* DTI Cebu - Carcar
* Philippine Standard Geographic Code 

Carcar
Puso (anatomiya)

thumbnail|200px|right|Puso ng tao.
thumbnail|right|Ang anatomiya ng puso ng tao: 1. superior vena cava, 2. arteryong pulmonaryo, 3. benang pulmonaryo, 4.balbulang mitral, 5. balbulang ayortiko, 6. kaliwang bentrikulo, 7. kanang bentrikulo, 8. kaliwang atriyum, 9. kanang atriyum, 10. ayorta, 11. balbulang pulmonaryo, 12. balbulang trikuspid, and 13. inferior vena cava.
[thumbnail|right|Ang anatomiya ng puso ng isang [aso: 1. kaliwang bentrikulo, 2. paraconal interventricular groove, 3. kanang bentrikulo, 4. arterial cone, 5. pulmonal trunc, 6. ligamantong artyeral, 7. arkong ayortiko, 8. brachiocephalic trunc, 9. kaliwang arteryong subclavian artery, 10 kanang awrikulo, 11. kaliwang awrikulo, 12 coronal groove, at 13. mga benang pulmonal.]]
thumbnail|right
Ang **puso** ay isang organong muskular na may tungkuling mag-bomba ng dugo palagos sa mga daluyang ugat sa pamamagitan ng paulit-ulit at maindayog na mga pintig, o kahalintulad na mga kayarian sa mga annelid, mollusk, at arthropod. Ang salitang *cardiac* (Ingles) (tulad halimbawa ng *cardiology*, na mula rin sa wikang Ingles) ay nangangahulugang "may kaugnayan sa puso" at nagmula sa wikang Griyegong καρδία, *kardia*, o puso.  Binubuo ang puso ng mga masel na pampuso, isang tisyu ng masel na kusang gumagalaw na mag-isa na natatagpuan lamang sa loob ng kasangkapang ito ng katawan. Pipintig nang may humigit-kumulat sa 2.5 bilyong beses sa kahabaan ng buhay na may 66 taon ang karaniwang puso ng tao.

## Tingnan din 
* kardiolohiya

## Mga sanggunian 
Kategorya:Anatomiya ng tao
Kategorya:Anatomiya ng hayop
Lulod

thumb|right|Ang butong lulod.
[thumb|right|Ang panlabas na itsura ng lulod sa [binti ng lalaking tao.]]
Ang **lulod** (Ingles: ***tibia***, ***shinbone***, o ***shin***) ay ang mas malaki sa dalawang buto sa loob ng hitang nasa ibaba ng tuhod ng mga vertebrata.

## Sa mga tao 
Makikita ang lulod, sa anatomiya ng tao, patungo sa gitna at patungo sa harap ng kaniyang kauring buto, ang fibula. Ang lulod ang pangalawang pinakamahabang buto sa katawan ng tao, na ang pinakamalaki ay ang ang femur. Gumagalaw ng paitaas ang lulod kasama ng femur at patella, kasama ang fibula kung gagalaw ng patagilid, at kasama naman ang bukung-bukong kung kikilos ito ng paibaba.

Isa ring napakainam na kasangkapan sa paghahanap at pagsalat ng mga kagamitan sa bahay sa isang madilim na silid.

### Mga pagkakaibang pangkasarian 
Sa lalaki, tuwid ang direksiyon nito at kapantay ng butong sa kabilang gilid, subalit may bahagyang pagkakahilis na direksiyong pababa at pagilid sa babae upang makabawi mula sa malaking pagkakahilig ng femur.

### Kayarian 
Hugis prismoid, na lumaki paitaas, kung saan pumapasok patungo sa sugpungan ng tuhod; na nakaimpis naman sa mababang ikatlong-bahagi, at muling lumaking bahagya lamang sa ibaba.

Nakadikit ang lulod sa fibula dahil sa isang lamad na interosseous, na bumubuo sa isang uri ng sugpungan na tinaguriang syndesmoses.

### Pinagmumulan ng mga panustos na dugo 
Hinahango ng lulod ang kaniyang kailangang dugong oksihenado mula sa dalawang pook:
# ang makapal na ugat na pangsustansiya *(ang punong pinanggagalingan)*
# mga sisidlang periosteal na hinango mula sa makapal na ugat sa harapan ng lulod

## Mga panlabas na kawing 
* Uri ng mga bali at lamat sa lulod 

## Mga sanggunian 
Kategorya:Anatomiya ng tao
Kategorya:Anatomiya ng hayop
Jake Gelakoska

Si **Jake Gelakoska** isang malaki at malakas na atleta na inaasahan na maging mas malaki pa sa mga susunod na na taon. Si Jake Gelakoska ay may kakayahan na maglaro sa kakaibang paraan , lalo na kapag binababa niya ang bola habang tumatakbo o gumagalaw. Siya ay mayroon ding mabilis na release. Si Jake Gelakoska din ay masipag at eksakto sa mga galaw. Si Gelakoska ay may kakaibang bilis at eksakto ang pagpasa.

Si Jake Gelakoska ay first-team All-WesCo pick noong 2005&nbsp;ng Seattle Times matapos ang kanyang firing sa 1,938 yards. Nakumpleto ni Jake Gelakoska ang 49 percent na pasa at naka-hit siya ng 136 sa 275 na attempt. Noong 2005, si Jake Gelakoska ay gumawa ng 360 yards na rush at 7 touchdown.

Kategorya:Mga Amerikano
Lennon Creer

Si **Lennon Creer** ay isang magaling na manlalaro ng Amerikanong putbol. Ipinanganak siya noong October 13, 1988 sa Tatum, Texas.  Naglalaro si Creer para sa posisyong *running back* sa koponan ng *Tennessee Volunteers*.  Dahil kay Creer, naging pangunahing koponang sa pangkalahatang-estado ang *Tennesee Volunteers*.  Samantalang ngaging pinakamahalagang manlalaro sa pangkalahatang-hilagang Texas at pinakamahalagang manlalaro sa pangkalahatang-distrito si Creer. Siya rin ang tumulong sa *Tatum* upang maging kampeon sa pang-estadong magkaagapay-likod noong  2005 at 2006. Dahil kay Creer, naging pangalawang koponang pangpangalawang koponang *Reebok Super Team* ang *Tatum* noong 2006.

Kaurian:Mga Amerikano
Puwit

right|thumb|200px|Puwitan ng isang babaeng tao.

Ang **puwit**, **puwitan**, o **buli** ay ang mga mabibilog na bahagi ng katawan na nakalagay sa likurang rehiyon ng balakang ng mga unggoy, kabilang ang mga tao at marami pang ibang mga naglalakad sa pamamagitan ng mga dalawang paa o ng apat na mga paa. Tinatawag din itong **pigi**, **pundilyo**, at **tulatod**.

Studio Jean Jacques Lequeu.jpg|Jean-Jacques Lequeu (c. 1785).
Étude de fesses.jpg|Félix Vallotton (c. 1884).

## Mga sanggunian 
Kaurian:Anatomiya ng tao
Kaurian:Anatomiya ng hayop
Balakang

thumb|right|Ang butong pambalakang sa loob ng katawan ng tao.
 
Ang **balakang** o **bugnit** (Ingles: *pelvis* o *hip*) ay ang mabutong kayarian sa may pang-ibabang hangganan ng gulugod (o katapusang kaudal).  Kasangkap ng balakang ang  paikutan ng ugpungan sa balakang para sa bawat hita ng mga nakalalakad sa pamamagitan ng dalawang paa o panlikod na mga hita ng mga naglalakad sa pamamagitan ng apat na paa.  Binubuo nito ang bigkis ng mga pang-ibabang mga sanga (o panlikod na mga sanga) ng sangkabutuhan.  Kung minsan, natatawag o nagiging pantukoy din ito sa baywang at lomo.

## Tingnan din 
* asetabulo

## Mga sanggunian 
Kaurian:Anatomiya ng tao
Kaurian:Anatomiya ng hayop
Ugpungang pambalakang

Sa anatomiya, ang **ugpungan ng balakang** o **ugpungan sa pigi** ay ang tambok ng buto ng hita (*femur*) (Ingles: *greater trochanter*, mas malaking *trochanter*), at ng nakapatong mga laman at taba.  Ito ang ugpungan sa pagitan ng femur at asetabulum ng balakang at pangunahin nitong tungkulin ay ang pagsalo sa bigat ng katawan habang hindi-gumagalaw (*static posture*: tulad ng pagkakatayo) at habang kumikilos (*dynamic posture*: tulad ng paglalakad o pagtakbo).

## Paglalarawan ng mga buto sa pigi
Kategorya:Anatomiya ng tao
Kategorya:Anatomiya ng hayop
Puso (paglilinaw)

Ang salitang **puso** ay maaaring tumukoy sa mga sumusunod:

* Puso (anatomiya), bahagi ng katawan ng tao o hayop.
* Puso ng saging mula sa puno ng saging.
* Puso (simbulo), katulad ng ginagamit sa Araw ng mga Puso o (''Valentine's Day*).
* Puso, katawagang Sebwano para sa *bugnoy'', isang uri ng pagkaing yari sa nilutong bigas mula sa Brunei, Indonesia, Malaysia, Pilipinas, at Singapore.

Kategorya:Paglilinaw
Lalagukan

thumb|right|Ang mansanas ni Adan o umbok sa leeg ng lalaking tao.
 
Ang **gulunggulungan**, **lalagukan** o **tatagukan** (Ingles: ''Adam's apple* [ Mansanas ni Adan ] o *laryngeal prominence*) ay isang katangiang makikita sa leeg ng tao.  Nabubuo ang bukol o umbok sa pamamagitan ng anggulo ng kartilahiyong pangtayroyd na nakapalibot sa larynx o "kahon ng tinig".  ***Prominentia laryngea*** ang teknikal na pangalan para sa lalagukan.

## Mga pagkakaibang pangkasarian 
Ang **bukol sa lalamunan** ay karaniwang mas nakaumbok sa mga may gulang na mga lalaki kaysa sa mga babae o mga hindi nagbibinatang mga lalaki o  nagdadalagang mga babae.  Dahil dito sa pagiging mas malaki ng lalagukan ng mga lalaki kaysa mga babae, ito ang dahilan kung bakit mas mababa ang tono ng mga tinig ng kalalakihan.  Dapat na alalahanin na ang paglaki ng larynx sa panahon ng pagbibinata o pagdadalaga ang dahilan ng pagpiyok sa mga binatang lalaki, hindi ang mansanas ni Adan.  Isa lamang umbok ang mansanas ni Adan ng nakapailalim na kartilahiyo ng thyroid na bumubuo sa pinaka-katawan ng larynx.  Iminumungkahi naman din ng ilan na ang dahilan ng pagkakaroon ng umbok na ito na mas malaki sa mga lalaki ay ang dalawang lamina ng kartilahiyong pang-thyroid na nagtatagpo sa isang anggulong 90° sa mga lalaki at bumubuo sa bukol, samantalang ang anggulo ay karaniwang 120° sa mga babae.  Subalit ang teoriyang ito ay isa lamang haka-haka kung titingnan na ang katotohanan na ang mga babaeng may malalaking mansanas ni Adan ay walang pagkakaiba mula sa nasa mga lalaki.
 
Karaniwang itinuturing na isang pangalawang katangiang pangkasarian ng mga kalalakihan ang pagkakaroon ng kapunapunang umbok sa harapan ng leeg, bagaman ito ay mas higit na persepsiyon lamang kaysa anumang bagay na tumuturo sa isang katotohanang maka-agham dahil sa hindi naman lahat ng mga lalaki ang nagkakaroon ng malalaking mansanas ni Adan at mayroon din namang mga ilang kababaihan na may malalaking umbok sa harapan ng leeg.

## Siruhiya 
Ang umbok sa harapan ng leeg ay maaaring bumukol ng higit sa kailangang itsura, at kadalasang ginagamot ito sa pamamagitan ng *chondrolaryngoplasty* (o *thyroid chondroplasty''), na isang uri ng operasyong plastiko upang bawasan ang laki ng mansanas-ni-Adan.  Hindi isang operasyong walang peligro ang pamamaraang ito sapagkat maaaring maapektuhan ng husto ang tinig at maaari ring makapagdulot ng permanenteng kapinsalaan maging ng kapansin-pansing bakas ng sugat.  Maaaring maging bahagi ang operasyong ito sa terapiya sa pagpapalit ng kasangkapang pangkasarian sa mga lalaking-naging-babaeng transhender o mga taong transeksuwal.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Anatomiya ng tao
Sikmura

thumb|right|Ang lugar na katatagpuan ng sikmura (hugis bataw, sa gitna) sa katawan ng tao.

Sa anatomiya, ang **sikmura** o **estomago** o **tiyan** (Kastila, Portuges: ***estómago***, Pranses: ***estomac***, Aleman: ***magen*** at Ingles: ***stomach***, mula sa Latin: ***stomachus***) ay isang kahugis ng bataw at walang-lamang kasangkapan ng pitak gastrointestinal na kahalubilo sa pangalawang pase ng pagtutunaw ng pagkain, matapos ang pagnguya.  

Kategorya:Anatomiya ng tao
Kategorya:Anatomiya ng hayop
Kategorya:Organo
Anthony Morelli

**Anthony Michael Morelli** (ipinanganak noong June 21, 1985 sa Pittsburgh, Pennsylvania) ay isang American football quarterback, na naglalaro sa kolehiyo para sa Penn State University. Siya ay nagmula sa Penn Hills Senior High School sa suburban ng Pittsburgh, siya ay inihanay bilang pangalawa sa pinakamagagaling na quarterback sa bansang Amerika at ibinilang sa USA Today Top 25 Supreme Team, at natatangi sa ibang mga manlalaro.

## Kolehiyo
Si Morelli ay naunang nangako na maglalaro para sa University of Pittsburgh noong August ng taong 2003 http://www.post-gazette.com/sports/pitt/20030821recruit0821p3.asp, gayun pa man ito ay kanyang kinansela at siya ay naglaro para sa Penn State.

Ang taon ni Morelli bilang junior sa Penn State ay nag-umpisa ng maganda: Siya ay naghagis ng 42-yard touchdown sa kanyang unang pasa bilang Nittany Lion starting quarterback para sa isang 34-16 na panalo laban sa University of Akron. Gayon man, siya ay nahirapan sa kanyang mga sumunod na laro, ito ay nag-umpisa sa kanilang 28-6 na pagkatalo laban sa kanilang karibal na Ohio State. Kalukob ng kalamangan sa Lions sa iskor na 14-6, si Morelli ay humagis ng dalawang huling interceptions na ibinalik ng Ohio para sa mga touchdowns, at epektibong winakasan ang kahit na anong pag-asa na humabol sa laro at pinagmukhang hindi patas ang laro. Tinapos ni Morelli ang laro na mayroon lamang 106 yards na passing. At dahil dito, ang paglalaro ni Morelli ay naging malaking isyu para sa mga tagahanga ng Nittany Lions. Ang iba sa mga tagahanga ay mas gustong paglaruin ang backup na si Daryll Clark, isang redshirt freshman na ang istilo ng laro ay katulad ng sa hinalinhan ni Morelli, si Michael Robinson. Ang iba sa mga tagahanga ay dinepensahan si Morelli, kanilang ipinunto ang halaga ng playing time na tipikal na kailangan upang mahubpg ang mga magagaling na quarterback. Sa katapusan ng season, si Morelli ay humagis ng 2,424 yards, 11 na touchdowns at 8 na interceptions. Kanyang kinuha ang ikatlong pwesto sa listahan ng Penn State's season passing yardage, kanyang sinundan sina Kerry Collins (1994) at Tony Sacca (1991). Bagamat siya ay may magandang statistics, si Morelli ay nagpahayag ng kanyang pagkadismaya sa likas na konserbatibong play calling ng Penn State sa isang interview sa Pittsburgh Tribune-Review noong 2006&nbsp;ng November. http://www.pittsburghlive.com/x/pittsburghtrib/sports/college/pennstate/s_480002.html Matapos na mahirapan ng buong season, nagawang patunayan ni Morelli ang kanyang sarili noong 2007 sa Outback Bowl laban sa Tennessee, kanyang pinamunuan ang Nittany Lions sa isang hindi inaasahang panalo.

## Panlabas na link
* Anthony Morelli profile  gopsusports.com

Kategorya:Mga manlalaro ng Amerikanong putbol mula sa Estados Unidos
Baga (paglilinaw)

Ang salitang **baga** ay maaaring tumukoy sa mga sumusunod:

*baga, o pulmon
*baga, ginagamit sa pagtatanong
*baga, buhay na apoy katulad ng sa mga sinindihang uling
Hita

Sa anatomiya ng tao, ang **hita** (Ingles: *thigh*) ay ang lugar sa pagitan ng balakang at puwit at ng mga tuhod. Ito ang bahagi ng pang-ibabang sanga sa katawan ng tao.

Tinatawag na pemur ang kaisa-isang buto sa loob ng hita. Napakakapal at napakatibay ng butong ito dahil sa pagkakaroon ng mataas na antas ng butong cortical, at bumubuo ito sa sugpungang bola at saket sa may balakang, at bumubuo rin sa ugpungang condylar sa may tuhod.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Anatomiya ng tao
Kategorya:Anatomiya ng hayop
Kondom (paglilinaw)

Ang salitang **kondom** ay maaaring tumukoy sa mga sumusunod"

*panlalaking kondom o karaniwang kondom, para sa titi
*pambabaeng kondom, para sa bayna
*Condom, Gers, isang nayon sa Pransiya
Lobo (paglilinaw)

Ang salitang **lobo** ay maaaring tumukoy sa mga sumusunod:

*lobo (anatomiya), ng utak o ng baga, at ibang bahagi ng katawan.
*lobo (laruan), laruang lumilipad kapag nalagyan ng hangin sa loob.
*lobo (hayop), kahambing ng aso na kumakain ng tao
*Lobo (mang-aawit), na nagmula sa Estados Unidos.
*Lobo, Batangas, isang bayan sa Pilipinas.
*Lobo (palabas sa telebisyon), isang palabas ng ABS-CBN.
*Lobo (DC Comics), karakter sa komiks
Organo (paglilinaw)

Ang salitang **organo** ay maaaring tumukoy sa mga sumusunod:

* organo (musika), instrumentong katulad ng piano.
* organo (anatomiya), kasangkapan o bahagi ng katawan ng tao.

## Tingnan din
*Organisasyon
*Ergon

Kaurian:Paglilinaw
Buto

Ang salitang **buto** ay maaaring tumukoy sa mga sumusunod:

*buto, mula sa mga bunga ng mga halaman; tinatawag ding binlid, binhi, o punla sapagkat itinatanim para makapagpatubo at makabuhay ng bagong halaman.
*buto, bahagi ng katawan ng tao at hayop.
*buto, ari ng tao o hayop.
Palaro ng Timog Silangang Asya 1987

Ang **ika-14 na Palaro ng Timog Silangang Asya** ay ginanap sa Jakarta, Indonesia mula Setyembre 9 hanggang Setyembre 20 1987.

## Ang Palaro
### Mga bansang naglalahok
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

### Laro
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

### Talaan ng medalya
## Mga sanggunian
## Mga batayan
*Percy Seneviratne (1993) *Golden Moments: the S.E.A Games 1959-1991* Dominie Press, Singapore ISBN 981-00-4597-2
*Kasaysayan ng SEA Games 

Kategorya:Palaro ng Timog Silangang Asya
Mark Sanchez

**Si Mark Sanchez** (ipinanganak noong 11 Nobyembre 1986, sa Long Beach, CA) ay isang college football quarterback para sa University of Southern California.

## Karera noong high school
Si Sanchez ay pumasok ng dalawang taon sa Santa Margarita Catholic High School bago lumipat sa Mission Viejo High School upang maglaro sa ilalim ni Bob JOhnson. Si Johnson ay ang ama ng dating USC at NFL quarterback na si Rob Johnson, at private coach ng USC Heisman trophy winner na si Carson Palmer.

Sa Mission Viejo, nagtala siya ng 2,600 passing yards para sa 29 touchdowns at apat na interception bilang isang junior. SA kanyang 75% completion rate, nagtala din siya ng 90 rushing yards at isang touchdown mula sa isang reverse throwback. Napangalan si Sanchez first team all-league, county, at CIF. Mayroon siyang 3.7 GPA, at dating presidente ng student government at kapitan ng basketball team. Naging starter uli siya sumunod na linggo laban sa Oregon, subalit natalo ang USC, 24-17 dahil sa dalawang importanteng interceptions na tumapos sa laban.

Sa sumunod na linggo, nagbalik bilang starting quarterback si Booty at backup si Sanchez.

## Personal
Si Sanchez ay isang Latinong Mexicano. Ang kanyang amang si Nich ay isang bumbero sa Orange County, California. Ang kanyang mga kapatid na sina Nicj (Yale, 1992-94) at Brandon (DePauw, 1997) ay parehong naglaro ng college football.

Sa simula ng 2007 Notre Dame game, sinimulan ni Sanchez na magsuot ng custom-made mouthpice na nagtataglay ng mga kulay ng bandila ng Mexico.

## Mga sanggunian
## Mga panlabas na link
*USC Athletic Department Bio: Mark Sanchez 

Kategorya:People from Orange County, California
Kategorya:Mga manlalaro ng Amerikanong putbol mula sa Estados Unidos
Kategorya:USC Trojans football players
Kategorya:Mexican American sportspeople
Broderick Thomas Jr.

**Si Broderick Thomas Jr.** ay isang high school American football player na naglalaro bilang receiver at quarterback para sa Lawrence E. Elkins High School sa Missouri City, Texas. Si Thomas ay napapabilang sa High School class of 2009.

Siya ang starting quarterback ng Elkin Knights.

Malaking tulong si Thomas sa kanilang ikalawang panalo para sa kasalukuyang season, kung saan naglaro siya bilang running back. Siya ang nagpanalo sa nasabing laro, 44-42, matapos maka puntos 40 segundo bago matapos ang laban mula sa 4 yard line hanggang sa endzone laban sa Dulles Vikings.

## Personal na Buhay
Siya ay anak ng dating All-American ang Nebraska Huskies, NFL linebacker at defensive end na si Broderick Thomas Sr., na naglaro para sa Tampa Bay Buccaneers, Detroit Lions, Minnesota Vikings, at Dallas Cowboys. Mayroon siyang nakababatang kapatid na lalaki na nagngangalang Elijah.

## Mga panlabas na link
*Scouts.com Player Profile

Kategorya:Mga Amerikano
Kategorya:Mga manlalaro ng Amerikanong putbol
Tim Tebow

Si **Timothy Tebow** ay ipinanganak noong August 14, 1987 sa Pilipinas. Siya ay magaling na manlalaro ng football para sa koponan ng Florida Gators. Si Tim Tebow ay naglalaro para sa posisyon ng quarterback. Siya ay may kakaibang galing sa pagpasa at bilis ng pagtakbo. Noong siya ay nasa Nease High School pa lamang, siya ay naging Division I-A recruit at ibinilang sa mga pinakamagagaling na quarterback prospect sa bansa. Noong siya ay nasa freshman ng Florida Gators, tinulungan niya ang kanilang koponan upang magwagi sa national championship game.

Ang magulang ni Timothy Tebow na sina Bob at Pam Tebow ay parehong nagtapos University of Florida. Si Tim Tebow ay panlimang anak at isinilang habang nasa pagsisislbi sa isang Christian missionary ang kanyang mga magulang.

Kategorya:Mga manlalaro ng Amerikanong putbol mula sa Estados Unidos
Russell Shepard

Si **Russell Shepard** ay isang Amerikanong manlalaro ng football para sa posisyon ng quarterback. Siya ay ipinganak sa Houston Texas at nag-aral at naglaro sa koponan ng Houston Cypress Ridge High School. Noong siya ay nasa kanyang high school, siya ay itinuturing na isa sa magiging pinakamagaling na quarterback prospect para sa 2009 class. Si Russel ay may taas na 6 na talampakan at 2 pulgada.

Noong si Russell Shepard ay naglalaro sa para sa koponan ng Rams, siya ay nakagawa ng record na 341 yards ran at 5 touchdowns. Lahat ng kanyang mga touchdowns ay galing sa rush na 40 yards pataas. Dahil dito, sinasabing siya ang namuno sa kanilang koponan upang makamit ang tagumpay.

Kategorya:Mga manlalaro ng Amerikanong putbol mula sa Estados Unidos
Sistemang respiratoryo

thumb|300px|Ang sistemang respiratoryo ng tao.
Sa mga hayop na lumalakad sa pamamagitan ng apat na paa, ang **sistemang respiratoryo** o **pamamaraang panghinga** ay karaniwang kinabibilangan ng mga tubo, katulad ng mga bronchi, na ginagamit sa pagdadala ng hangin papunta sa mga baga, kung saan nangyayari ang pagpapalitan ng mga hangin. Hinihila ng dayapram papasok ang hangin at itinutulak palabas. Maaaring matagpuan ang mga iba't ibang uri ng sistemang respiratoryo sa malawak na bilang ng iba't ibang mga organismo. May mga sistemang respiratoryo din ang mga puno. 

Sa mga tao at ibang mga mamalya, ang sistemang respiratoryo ay kinabibilangan ng mga daanan ng hangin, mga baga, at ng mga masel pang-respiratoryo na namamagitan sa galaw ng hangin papasok at papalabas ng katawan. Sa loob ng sistemang alveolar ng mga baga, nagpapalitan
ang mga molecule ng oksiheno at carbon dioxide, sa pamamagitan ng pagkakalat, sa pagitan ng mahanging kapaligiran at ng dugo. Ang pagpapalitan ng gas sa loob ng respiratory apparatus ay nagbibigay-daan sa oxygenation ng dugo habang sabay na inaalis ang carbon dioxide at iba pang mga gas na metabolic byproduct mula sa sirkulasyon. Tumutulong din ang sistema sa pagpapanatili sa timbang ng asido at alkalina ng katawan sa pamamagitan ng epektibong pagtanggal ng carbon dioxide mula sa dugo.

## Anatomiya 
Sa mga tao at ibang mga hayop, maaaring hati-hatiing may kagaanan ang sistemang respiratoryo sa pang-itaas na pitak respiratoryo (o *sona ng paghahatid*), pang-ibabang pitak respiratoryo (o *sonang respiratoryo*), trachea at mga baga.

Kumikilos ang hangin sa loob ng katawan sa ganitong pagkakasunud-sunod:

* Mga butas ng ilong
* Lukab na pang-ilong
* Lalaugan (*naso-, oro-, laringgo-*)
* Bagtingan (*kahon ng tinig*) 
* Trakeya (*tubo ng hangin*) 
* Puwang sa torako (puwang sa dibdib)
* Brongkiyo (sa kanan at sa kaliwa)
* Albeyoli (pook kung saan nagaganap ang pagpapalitan ng mga hangin)

## Tingnan din 
* paghinga (*breathing*)

Kaurian:Anatomiya
Kaurian:Anatomiya ng tao
Kaurian:Anatomiya ng hayop
Kaurian:Sistemang respiratoryo
Kalansay

[thumb|right|Ang kalansay o *endoskeleton* ng [tao.]]

Sa biyolohiya, ang **kalansay** o ***skeleton*** [ sa Ingles ] (**sistemang pambalangkas**; **sistemang iskeletal**; **sistemang pangsangkabutuhan**) ay sistemang biyolohikal na nagbibigay ng suportang pisikal sa mga buhay na organismo. Kung palalawigin ang diwa, maaari ding magkaroon ng mga balangkas o mga haliging panloob (bilang pundasyon) ang mga hindi-biyolohikal na kayarian katulad ng mga gusali. 

## Mga uri at kaurian 
Karaniwang hinahati ang mga **pamamaraang pansakabutuhan** sa loob ng tatlong uri: panlabas (ang eksoskeleton), panloob (ang endoskeleton), at ang batay sa pluwido (ang iskeletong hidrostatiko; bagaman ang mga sistemang iskeletong hidrostatiko ay maaaring maihanay bilang hiwalay na uri mula sa dalawang nauna dahil wala itong matigas na mga kayariang pansuporta. Ang panloob na sistemang iskeletal ay naglalaman ng mga matigas o hindi gaanong matigas na mga kayarian sa loob ng katawan at pinapagalaw ng sistemang pansangkalamnan. Kapag namuo ang mga kayariang ito, na katulad ng sa tao at ibang mga mamalya, tinatawag na silang mga buto. Ang kartilahiyo ay isang pangkaraniwang sangkap ng mga sistemang pangsangkabutuhan, na nagbibigay ng suporta at tumutulong sa kalansay. Nabibigyang-hugis ng kartilahiyo ang mga tainga at ilong ng tao. Mayroong mga kalansay ang ibang mga organismo na binubuo lamang ng mga kartilahiyo na wala ni anumang namuong mga buto man lang, katulad na lamang ng mga pating. Pinagdirikit ng mga ligamento ang mga kapwa buto o iba pang matitigas na mga kayarian, samantalang nakaugpong naman ang mga buto o iba pang mga matitigas na mga kayarian sa mga masel sa pamamagitan ng mga tendon.

Katulad ng mga lobong pinuno ng tubig ang mga iskeletong hidrostatiko. Nakapaloob sa mga katawan ng mga cnidaria (katulad ng mga koral, halayadong isda at iba pa) at ng mga annelid (katulad ng mga linta, bulating panlupa at iba pa), kabilang sa iba. Nakagagalaw ang mga hayop na ito sa pamamagitan ng pagpapakilos ng mga masel na nakapaligid sa isang buslong puno ng pluido, na lumilikha ng presyon sa loob ng buslo na nagreresulta sa paggalaw. Ginagamit ng mga hayop na katulad ng mga bulati ang kanilang mga iskeletong hidrostatiko upang mabago ang hugis ng kanilang katawan, upang makausad pasulong, mula sa paghaba at pagimpis hanggang sa pagpapaliit at pagpapaluwang.

## Tingnan din 
* Kalansay ng tao

## Mga sanggunian 
Kategorya:Anatomiya ng tao
Kategorya:Anatomiya ng hayop
Kategorya:Sistemang pangkalansay
3 sa 3 basketbol sa Palarong Panloob ng Asya 2007

Ang **3 sa 3 basketbol** (Ingles:*3 on 3 basketball*) ** ay pang demonstrasyong palaro sa Palarong Panloob ng Asya 2007** ay ginanap sa Macau, Tsina mula Oktubre 26, 2007 hanggang Nobyembre 3, 2007. Ang kumpetisyon ay idinaos sa Macau *East Asian Games Dome*.

Ang disiplina ng *3 on 3 basketball* at isang pang-demonstrasyong larangan sa edisyong ito ng palaro at inaasahang mapapasama sa opisyal na talaan sa susunod na edisyon. Ang larangang ito ay para sa mga koponan ng mga lalaki lamang.

## Talaan ng Medalya
## Kawing panlabas
* Opisyal na website ng Macau Indoor Games 

Kaurian:Mga disiplina sa Palarong Panloob ng Asya 2007
Balangkas (paglilinaw)

Ang salitang **balangkas** ay maaaring tumukoy sa mga sumusunod:

*Balangkas (anatomiya), ang mga kaluponan ng mga buto (o kalansay) sa tao at hayop, sa larangan ng anatomiya.
*Balangkas (arkitektura), panloob na mga kayarian ng mga gusali at iba pa.
Pantayong pananaw

Ang **pantayong pananaw** ay isang konsepto at hinuha ng historyador na si Dr. Zeus A. Salazar na nag-aadhika ng isang nagsasariling diskurso ng mga Pilipino sa wikang pambansa para sa kasaysayan at agham panlipunan.

## Mga pangunahing konsepto 
Sabi ni Salazar, ang kasaysayan daw ay isang salaysay hinggil sa nakaraan na may saysay para sa sinasalaysayang pangkat ng tao o salinlahi.  Ang bagong kasaysayan ay ang pagsasanib at pagtatagpo nito sa ideya ng inangking kasaysayan sa loob ng diwa ng makabayang pagkilos at pantayong pananaw na pangkabuuang Pilipino.

Napapaloob ang kabuuan ng pantayong pananaw sa pagkaugnay-ugnay ng mga katangian, halagahan, kaalaman, karunungan, hangarin, kaugalian, pag-aasal at karanasan ng isang kabuuang pangkalinangan—kabuuang nababalot sa, at ipinapahayag sa pamamagitan ng isang wika.  Dagdag pa ni Salazar, magkakaroon lamang ng pantayong pananaw kapag gumagamit ang lipunan at kalinangan ng Pilipinas ng mga konsepto at ugali na alam ng lahat ang kahulugan na magiging talastasang bayan.

Tungkol naman sa wikang Filipino at kaugnayan nito sa kasaysayan, pahayag ni Salazar na hindi ito payak na tagapagpahiwatig, tagapagpahayag at tagapag-ugnay ng kasaysayan.  Mabisa rin daw ito bilang imbakan o pinagkukunan ng kasaysayan dahil dito umaagos ang kalinangan at karanasan.  Sa pamamagitan daw ng wikang pambansa, nagkaroon ang pag-iintindi sa kasaysayan bilang isang bukas at lantad sa pamimigatan ng pagbibigay kahulugan, kabuluhan, katuturan.  Maaaring tingnan ang wikang Filipino bilang isang kapangyarihan ng nagpapalaya sa bayan at pagiging Pilipino ng kasaysayan.

## Mga sanggunian
Kaurian:Agham
Kaurian:Kasaysayan ng Pilipinas
Kaurian:Pilipinas
Tamod (paglilinaw)

Ang salitang **tamod** ay maaaring tumukoy sa mga sumusunod:

*tamod (pluido) o binhi mula sa lalake; kilala rin bilang pluidong seminal na naglalaman ng semilya.
*tamod (selula), kung saan kabilang ang spermatozoon.
Sistemang reproduktibo

:*Ang artikulong ito hinggil sa reproduksiyong seksuwal. Para sa reproduksiyong hindi seksuwal, tingnan ang Reproduksiyong aseksuwal.*

thumb|right|Sistemang reproduktibo ng lalaking tao.
thumb|right|Sistemang reproduktibo ng babaeng tao.
[thumb|right|Ang anatomiya ng mga suso ng babaeng tao: 1. [dinding ng dibdib, 2. masel na pektoralis, 3. mga lobyul, 4. utong, 5. aryola, 6. daanang laktipero (daanan ng gatas), 7. tisyu ng taba, at 8. balat.]]

Ang **sistemang reproduktibo**, **sistemang pampag-anak**, **sistemang panuplingan**, o **sistemang pasuplingan** ay isang katipunan at ugnayan ng mga organo at/o sustansiya sa loob ng isang organismo na tumutukoy sa reproduksiyon o pagpaparami Hindi tulad ng mga sistema ng organo, ang mga kasarian ng mga espesyeng magkakaiba ay kadalasang may makabuluhang mga pagkakaiba.  Ang mga pagkakaibang ito ay nagpapahintulot para sa pagsasama o kumbinasyon ng mga materyal na panghenetika sa pagitan ng dalawang mga indibiduwal, na nagpapahintulot para sa pagiging maaari ng mas mainam na panghenetikang kaangkupan ng supling.

Ang pangunahing mga organo ng sistemang reproduktibo ay kinabibilang ng panlabas na mga henitalya (ang titi at ang bulba), pati na ang ilang bilang ng panloob na mga organong kinabibilangan ng mga gonad (ang itlog ng bayag at ang mga obaryo) na lumilikha ng mga gameto.  Ang mga karamdaman ng sistemang reproduktibo ng tao ay napaka pangkaraniwan at malaganap, partikular na ang nakakahawang mga sakit na nakukuha sa pakikipagtalik.

Karamihan sa iba pang mga hayop na naguguluguran (bertebrado) ay mayroong pangkalahatang kahalintulad na sistemang pangreproduksiyon na binubuo ng mga gonad, mga tubong maliliit (mga dukto), at mga bukana o mga butas. Subalit, mayroong malaking pagkakasari-sari ng mga adaptasyong pangkatawan, pati na mga estratehiyang pangreproduksiyon sa bawat pangkat ng mga bertebrado.

## Tingnan din
*Mga pangunahing sistema sa katawan ng tao
*Kasangkapang pangkasarian
*Pangalawang katangiang pangkasarian
*Sistemang reproduktibo ng lalaki
*Sistemang reproduktibo ng babae

## Mga sanggunian
Kategorya:Anatomiya ng tao
Kategorya:Anatomiya ng hayop
Kategorya:Anatomiya
Kategorya:Sistemang reproduktibo
Supot ng bayag

Kategorya:Sistemang reproduktibo ng lalaking mamalya

Ang **Supot ng Bayag** ay ang ipormal na kahulugan sa pormal na tawag mula sa opisial na tagalo na **Scroto**. Ang "scroto" ay isang organong reproductivo naka balot na mala sako anglarawan sa bayag na parte ng katawan ng mga lalaki. 

## Paglalarawan
Ang scroto ay dalawang tissiu ng balat parte ng organong reproductivo na ma tatagpoan lamang sa maga lalaki. Ang scroto ay tina takpan ang bayag na nag producto ng semenia mula sa loob ng kabuuan. Itinatakpan nito ang loob ng bayag para pag silbihang bilang mangayon ng bayag. 

Ang scroto ay madalas na kulubot na tissiu o balat ng bayag sa dahilan na ito'y parating nasa masikip at hindi gaanong kalaki na espacio sa ilalim ng titi ng tao sa mga lalaki. Ngunit gayun man, ang scroto ay ni lalaman din ng naka pulupot na organong sa loob nito sa bayag at tina tawag na vas deferens (sa Ingles). Sa loob ng scroto ay ang gawaan ng sperma ng lalaki at magiging semenia pag katapos ng proceso.

Ang mga scroto ay ma lambot at conectado sa piesa nag mumula sa titi na galing sa structura ng buto pelvic sa pagkat ang titi ay nag mumula at laylay sa mga massel at mga parte ng katawan nito. Mga titi ng tao ay daluyan ng dugo mula sa ibang parte ng katawan at ito'y ginagamit para maka labas/tudlain ng semenia at sperma mula sa titi at bayag.

## Tingnan din 
* Bayag
* Titi
* Titi ng tao

Kategorya:Anatomiya ng tao
Kategorya:Anatomiya ng hayop
Ginatilan

Ang **Bayan ng Ginatilan** ay isang ika-5 klaseng bayan sa lalawigan ng Cebu, Pilipinas. Ayon sa , ito ay may populasyon na  sa may  na kabahayan.

## Mga Barangay
Ang bayan ng Ginatilan ay nahahati sa 14 mga barangay.
* Anao
* Cagsing
* Calabawan
* Cambagte
* Campisong
* Cañorong
* Guiwanon
* Looc
* Malatbo
* Mangaco
* Palanas
* Poblacion
* Salamanca
* San Roque

## Demograpiko
## Mga sanggunian 
## Mga Kawing Panlabas
*Philippine Standard Geographic Code 
*Ginatilan's locals' site 

Kategorya:Mga bayan ng Cebu
Balat (paglilinaw)

Ang salitang **balat** ay maaaring tumukoy sa mga sumusunod:

* balat, panakip sa kalamnan ng katawan ng tao o hayop.
* balat, isang uri ng marka sa katawan ng tao.
* banakal, balat ng puno at bunga.

Kategorya:Paglilinaw
Madridejos, Cebu

Ang **Bayan ng Madridejos** ay isang ika-4 na klaseng bayan sa lalawigan ng Cebu, Pilipinas. Ayon sa , ito ay may populasyon na  sa may  na kabahayan.

## Mga Barangay
Ang bayan ng Madridejos ay nahahati sa 14 na mga barangay.

* Bunakan
* Kangwayan
* Kaongkod
* Kodia
* Maalat
* Malbago
* Mancilang
* Pili
* Poblacion
* San Agustin
* Tabagak
* Talangnan
* Tarong
* Tugas

## Demograpiko
## Mga sanggunian 
## Mga Kawing Panlabas
*Official website of Madridejos
*Philippine Standard Geographic Code 

Kategorya:Mga bayan ng Cebu
Sootomiya

Ang **sootomiya** o **zootomiya** (Ingles: *zootomy*) ay isang pagsasanib ng mga salitang soolohikal at dalubkatawan. Tumutukoy ito sa paghihiwa ng mga hayop at mga bahagi ng hayop upang mapag-aralan. Isa itong uri ng palahambingang katwanan
Minglanilla

Ang **Bayan ng Minglanilla** ay isang ika-2 klaseng bayan sa lalawigan ng Cebu, Pilipinas. Ayon sa , ito ay may populasyon na  sa may  na kabahayan.

## Mga Barangay
Ang bayan ng Minglanilla ay nahahati sa 19 na mga barangay.

* Cadulawan
* Calajo-an
* Camp 7
* Camp 8
* Cuanos
* Guindaruhan
* Linao
* Manduang
* Pakigne
* Poblacion Ward I

* Poblacion Ward II
* Poblacion Ward III
* Poblacion Ward IV
* Tubod
* Tulay
* Tunghaan
* Tungkop
* Vito
* Tungkil

## Demograpiko
## Mga sanggunian 
## Mga Kawing Panlabas
*Philippine Standard Geographic Code 
*Minglanilla

Kategorya:Mga bayan ng Cebu
Moalboal

Ang **Bayan ng Moalboal** ay isang ika-4 na klaseng bayan sa lalawigan ng Cebu, Pilipinas. Ayon sa , ito ay may populasyon na  sa may  na kabahayan.
280px|thumb|right|Moalboal Presidencia

## Mga Barangay
Ang bayan ng Moalboal ay nahahati sa 15 mga barangay.

* Agbalanga
* Bala
* Balabagon
* Basdiot
* Batadbatad
* Bugho
* Buguil
* Busay
* Lanao
* Poblacion East
* Poblacion West
* Saavedra
* Tomonoy
* Tuble
* Tunga

## Demograpiko
## Mga sanggunian 
## Mga Kawing Panlabas
*Philippine Standard Geographic Code 

Kategorya:Mga bayan ng Cebu
Liloan, Cebu

Ang **Bayan ng Liloan** ay isang ika-2 klaseng bayan sa lalawigan ng Cebu, Pilipinas. Ayon sa , ito ay may populasyon na  sa may  na kabahayan.

## Mga Barangay
Ang bayan ng Liloan ay nahahati sa 14 na mga barangay.

* Cabadiangan
* Calero
* Catarman
* Cotcot
* Jubay
* Lataban
* Mulao
* Poblacion
* San Roque
* San Vicente
* Santa Cruz
* Tabla
* Tayud
* Yati

## Demograpiko
## Mga sanggunian 
## Mga Kawing Panlabas
*Philippine Standard Geographic Code 
*2000 Philippine Census Information 

Kategorya:Mga bayan ng Cebu
Dumanjug

Ang **Bayan ng Dumanjug** /du·man·húg/ ay isang ika-3 na klaseng bayan sa lalawigan ng Cebu, Pilipinas. Ayon sa , ito ay may populasyon na  sa may  na kabahayan.

## Mga Barangay
Ang bayan ng Dumanjug ay nahahati sa 37 mga barangay.

* Balaygtiki
* Bitoon
* Bulak
* Bullogan
* Doldol
* Kabalaasnan
* Kabatbatan
* Calaboon
* Kambanog
* Camboang
* Candabong
* Kang-actol
* Kanghalo

* Kanghumaod
* Kanguha
* Kantangkas
* Kanyuko
* Cogon
* Kolabtingon
* Cotcoton
* Lamak
* Lawaan
* Liong
* Manlapay
* Masa

* Matalao
* Paculob
* Panlaan
* Pawa
* Ilaya (Pob.)
* Poblacion Looc
* Poblacion Sima
* Tangil
* Tapon
* Tubod-Bitoon
* Tubod-Dugoan
* Poblacion Central

250px|thumb|none|Poblacion Central

## Demograpiko
## Mga sanggunian 
## Mga Kawing Panlabas
*Philippine Standard Geographic Code 
*Municipality of Dumanjug Website 
*Municipality of Dumanjug Forum 

Kategorya:Mga bayan ng Cebu
Medellin, Cebu

Ang **Bayan ng Medellin** ay isang ika-5 klaseng bayan sa lalawigan ng Cebu, Pilipinas. Ayon sa , ito ay may populasyon na  sa may  na kabahayan.

## Mga Barangay
Ang bayan ng Medellin ay nahahati sa 19 na mga barangay.

* Antipolo
* Curva
* Daanlungsod
* Dalingding Sur
* Dayhagon
* Gibitngil
* Canhabagat
* Caputatan Norte
* Caputatan Sur
* Kawit

* Lamintak Norte
* Luy-a
* Panugnawan
* Poblacion
* Tindog
* Don Virgilio Gonzales
* Lamintak Sur
* Maharuhay
* Mahawak

## Demograpiko
## Mga sanggunian 
## Mga Kawing Panlabas
*Philippine Standard Geographic Code 

Kategorya:Mga bayan ng Cebu
Malabuyoc

Ang **Bayan ng Malabuyoc** ay isang ika-5 klaseng bayan sa lalawigan ng Cebu, Pilipinas. Ayon sa , ito ay may populasyon na  sa may  na kabahayan.

## Mga Barangay
Ang bayan ng Malabuyoc ay nahahati sa 14 na mga barangay.

* Armeña (Cansilongan)
* Tolosa (Calatagan)
* Cerdeña (Ansan)
* Labrador (Bulod)
* Lo-oc
* Lombo
* Mahanlud
* Mindanao (Pajo)
* Montañeza (Inamlang)
* Salmeron (Bulok)
* Santo Niño (Saliring)
* Sorsogon (Balikmaya)
* Barangay I (Poblacion Uno)
* Barangay II (Poblacion Dos)

## Demograpiko
## Mga sanggunian 
## Mga Kawing Panlabas
*Philippine Standard Geographic Code 

Kategorya:Mga bayan ng Cebu
Pilar, Cebu

Ang **Bayan ng Pilar** ay isang ika-5 klaseng bayan sa lalawigan ng Cebu, Pilipinas. Ayon sa , ito ay may populasyon na  sa may  na kabahayan.

## Mga Barangay
Ang bayan ng Pilar ay nahahati sa 13 mga barangay.

* Biasong
* Cawit
* Dapdap
* Esperanza
* Lanao
* Lower Poblacion
* Moabog
* Montserrat
* San Isidro
* San Juan
* Upper Poblacion
* Villahermosa
* Imelda

## Demograpiko
## Mga sanggunian 
## Mga Kawing Panlabas
*Philippine Standard Geographic Code 

Kategorya:Mga bayan ng Cebu
Samboan

Ang **Bayan ng Samboan** ay isang ika-5 klaseng bayan sa lalawigan ng Cebu, Pilipinas. Ayon sa , ito ay may populasyon na  sa may  na kabahayan.

## Mga Barangay
Ang bayan ng Samboan ay nahahati sa 15 mga barangay.

* Basak
* Bonbon
* Bulangsuran
* Calatagan
* Cambigong
* Canorong
* Colase
* Dalahikan
* Jumangpas
* Camburoy
* Poblacion
* San Sebastian
* Suba
* Tangbo
* Monteverde

## Demograpiko
## Mga sanggunian 
## Mga Kawing Panlabas
*Philippine Standard Geographic Code 
*Heritage Town: Samboan, Cebu

Kategorya:Mga bayan ng Cebu
San Fernando, Cebu

Ang **Bayan ng San Fernando** ay isang ika-3 klaseng bayan sa lalawigan ng Cebu, Pilipinas. Ayon sa , ito ay may populasyon na  sa may  na kabahayan.

## Mga Barangay
Ang bayan ng San Fernando ay nahahati sa 21 mga barangay.

* Balud
* Balungag
* Basak
* Bugho
* Cabatbatan
* Greenhills
* Lantawan
* Liburon
* Magsico
* Poblacion North
* Panadtaran

* Pitalo
* San Isidro
* Sangat
* Poblacion South
* Tabionan
* Tananas
* Tinubdan
* Tonggo
* Tubod
* Ilaya

## Demograpiko
## Mga sanggunian 
## Mga Kawing Panlabas
*Municipality of San Fernando Cebu Official Website 
*Philippine Standard Geographic Code 

Kategorya:Mga bayan ng Cebu