open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Puddocky

Ang **"Das Mahrchen von der Padde"** ay isang Aleman na kuwentong-pambayan na kinolekta ni Johann Gustav Gottlieb Büsching sa *Volks-Sagen, Märchen und Legenden*. Ito ay isinalin sa Ingles sa ilalim ng mga pamagat ng "**Puddocky**" o "**Cherry the Frog Bride**."

Ang isang katulad na kuwento ay *The Three Feathers*, na nakolekta ng Magkapatid na Grimm noong ikalabinsiyam na siglo.

## Buod 
Nagsimula ang kuwento sa pangunahing tauhang babae, na sakim sa parsley kaya ninakaw ito ng kaniyang ina para sa kaniya. Bilang resulta, tinawag siyang Parsley. Ang parsley ay nagmula sa hardin ng isang kalapit na kumbento na pinamamahalaan ng isang abbess. Ang dalaga ay nakikita ng tatlong prinsipe, at dahil sa kaniyang kagandahan, pinag-aawayan siya ng mga ito. Isinusumpa ng galit na galit na abbess ang batang babae para sa kaguluhan, ginawa siyang palaka at pinalayo siya.

Nagpasya ang hari na payagan ang kapalaran na pumili ng kaniyang kahalili mula sa kaniyang tatlong anak na lalaki. Itinakda niya sa kanila ang gawain ng paghahanap ng isang daang yarda na piraso ng lino na sapat na maipagkasya sa isang singsing. Habang pinipili ng dalawang pinakamatandang prinsipe na sundan ang mas abalang mga kalsada at mangolekta ng mga bale ng lino, ang bunsong anak na lalaki ay nagtatakda sa isang madilim at malungkot na kalsada. Dumating siya sa isang latian, kung saan nakatagpo siya ng isang palaka na nag-aalok sa kaniya ng telang kailangan niya. Higit pa ito sa mga natuklasan ng kaniyang mga kapatid. Pagkatapos ay pinapunta sila ng hari upang maghanap ng aso na kasya sa loob ng shell ng walnut. Muli, nagbibigay ang palaka.

Para sa ikatlong gawain, inutusan sila ng hari na bumalik kasama ang isang nobya. Ang makakakuha ng pinakamagandang asawa ay magiging hari. Sa pagkakataong ito, ang palaka mismo ay kasama ang pinakabatang prinsipe, na nakasakay sa isang karton na karwahe na iginuhit ng mga daga, na may mga hedgehog para sa mga outriders, isang daga para sa isang kutsero, at dalawang palaka bilang mga footman. Kapag lumiko sila sa isang kanto, ang prinsipe ay namangha nang makita ang karwahe na pinalitan ng isang magandang kutsero na may mga tao na katulong, at ang palaka ay naging isang magandang babae na kinikilala niya bilang Parsley. Napili siya bilang bagong hari, at pinakasalan si Parsley.

## Mga pagkakaiba 
Ang kwentong ito ay malapit na nauugnay sa *The Frog Princess*, kung saan ang isang nabagong palaka, ang nobya ng bunsong anak na lalaki, ay gumaganap nang mas mahusay sa tatlong gawain upang subukan ang mga nobya kaysa sa mga taong nobya ng ibang mga anak na lalaki.

Isinalin ni Edgar Taylor ang kuwento bilang "Cherry, or the Frog-Bride," na pinalitan ang parehong ninanais na halaman at ang pangalan ng batang babae sa Cherry, at pinagsama ito sa mga kuwento ng Brothers Grimm. Sa isang katulad na Grimm na kuwento, *The Three Feathers,* walang eksena ng pagnanakaw sa hardin, at hindi kailanman ipinaliwanag ang pinagmulan ng palaka.

Ang "The White Cat" ay isang pampanitikang bersiyon ng kuwentong isinulat ni Madame d'Aulnoy noong 1697, na nagtatampok ng mga pusa sa halip na mga palaka.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Kuwentong-bayan
La Bolefuego

Ang **Bolefuego** o **Candileja** (Bola ng Apoy), karaniwan sa Venezuelano (mga kuwentong-pambayan) at ilang lugar sa Colombia, ay isang makinang na aparisyon tulad ng isang parol na lumilitaw sa madilim na gabi ng rehiyon (Llanos). Umiikot ito at umuungol nang marahas, papatay-patayo.

## Kuwento 
Dakilang alamat ng Bola ng apoy o ilaw sa paa, Ito raw ay espiritu ng isang babae na sinunog ng buhay sa sariling bahay kasama ang kaniyang dalawang anak. Inaatake nito ang mga manlalakbay, na hindi dapat manalangin sa harapan nito, sa kabaligtaran, kailangan nilang sumpain ito; dahil hindi tulad ng ibang mga isinumpang nilalang, ang La *BoleFuego* ay naaakit sa mga panalangin. Ang pagtugis nito ay maiiwasan sa pamamagitan ng pagdadala ng tali ng hila o sa pamamagitan ng paghiga nang nakaharap hanggang sa ito ay lumayo.

Ang isa pang bersiyon ay nagsasabi na ang pangalan ng babae ay Candelaria na may asawang nagngangalang Don Esteban na isang party na hayop, inumin, at jembrero; musikero, at extraordinaire coplero. Mula sa pagsasama na ito ay ipinanganak ang dalawang anak na lalaki, ang una ay nagngangalang Sigifredo at ang pangalawa ay nagmana ng pangalan ng kaniyang ama na si Esteban. Isang magandang araw, si Don Esteban ay naghanda upang pumunta sa isang San Pascual Bailón, isang pangalan na ibinigay sa mga partido sa savannah sa kapatagan, ngunit sa mga kadahilanang siya lamang ang nakakaalam, ayaw niyang kunin ang kaniyang asawang si Candelaria, isang sitwasyon na pumukaw ng karahasan. kasuklam-suklam.sa magandang babaing Creole, at ang kaniyang galit ay magiging labis na siya ay gumawa ng nakamamatay na desisyon na kung hindi siya kukunin ni Esteban, kung gayon ay hindi rin siya pupunta dito o sa alinmang San Pascual Bailón. Nang walang pag-iisip, kumuha si Candelaria ng palakol upang mahati ang kahoy at sa harapan ng kaniyang dalawang anak ay pinatay ang kaniyang asawa, na pinilit ang kaniyang dalawang supling na tulungan siyang ilibing ito sa savannah.

Sa paglipas ng panahon, namatay ang balo na si Candelaria at nang siya ay umakyat upang magbigay ng pananagutan sa Kataas-taasang Panginoon, tinanggihan niya siya, itinapon siya na parang meteorite sa lupa ng kapatagan. Pinarusahan siya nito sa pamamagitan ng pagkondena sa kaniya na gumala sa mga savanna na naging bola ng apoy, na nawawalan ng mga naglalakad. Ang isa pang bersiyon ay nagsasabi na ito ay ang espiritu ng isang babae na pugutan ang kaniyang nag-iisang anak na lalaki na magiging isang obispo, kung saan siya ay nahatulan na gumala sa mga kalsada, naging isang bola ng apoy, na nawalan ng mga naglalakad.

Madalas itong lumilitaw sa mga buwan ng tag-araw, kaya naman sinasabi, sa bibig ng hindi bababa sa mga mananampalataya, na ang bolefuego ay produkto ng isang optikal na ilusyon, marahil ay ginawa ng pagmuni-muni ng araw sa mga tuyong savannah sa panahon ng mainit na tag-araw.

## Mga sanggunian
Tradisyong-pambayang Koreano

Ang mga kuwento at kasanayan na itinuturing na bahagi ng **Koreanong tradisyong-pambayan** ay bumalik sa ilang libong taon. Ang mga kuwentong ito ay nagmula sa iba't ibang pinagmulan, kabilang ang Shamanismp, Confucianismo, Budhismo, at mas kamakailang Kristiyanismo.

Maraming tradisyong-pambayan ang nabuo sa mga kanayunan tulad ng mga nayon. Madalas silang nauugnay sa mga sambahayan at pagsasaka, at pinatitibay ang mga ugnayan ng pamilya at komunal. Ang pagtatanghal ng mga kuwentong-pambayan ay sumasalamin dito, kung saan ang mga gumaganap ay kadalasang naghihikayat at naghihikayat ng pakikilahok ng madla. Ang mga tradisyon at kwento ay ipinasa sa bibig, bagaman ang mga nakasulat na halimbawa ay lumilitaw simula sa ika-5 siglo.

Bagaman maraming tradisyon ang hindi gaano nang naisasagawa o modernisado na, ang alamat ay nananatiling malalim na nakaugat sa lipunan ng Korea, na patuloy na nakakaimpluwensiya sa mga larangan tulad ng relihiyon, kwento, sining, at kaugalian.

## Mga uri ng tradisyong-pambayan 
Maraming uri ng alamat sa kulturang Koreano, kabilang ang Imuldam (이물담), na nakatuon sa mga sobrenatural na nilalang tulad ng mga halimaw, duwende, at multo. Ang pinakakaraniwang nilalang ay ang Dokkaebi (도깨비), na itinuturing na Koreanong bersyon ng mga goblin. Gayunpaman, ang terminong ito ay naiiba sa konsepto ng Europa dahil hindi sila nagtataglay ng isang kasamaan o demonyong katangian. Sa halip, sila ay mga nilalang na may kapangyarihan na naghahangad na magdala sa mga tao ng kasiyahan at paghihirap. Ang mga nilalang na ito ay nakikibahagi sa pagiging palakaibigan o nakakainis na pag-uugali sa mga tao. Ang pagkakaroon ng mga nilalang na ito ay itinuturing na may kaugnayan sa parehong mga paghihirap at kasiyahan sa buhay.

Ang mga kuwento ngayon ay hinango mula sa iba't ibang pinagmulan, kabilang ang Shamanismo, Confucianismo, Budismo, at mas kamakailang Kristiyanismo. Ang Koreanong tradisyong-pambayan ay nagsimulang organisahin matapos ang mga lektura hinggil sa tradisyong-pambayan ay sinimulan ni Cho Chi-hun.

## Relihiyong-pambayan 
Ang relihiyong-pambayang Koreano (Korean: 민속신앙) ay nananatiling bahagi ng buhay ng mga modernong Koreano. Ang mga katutubong relihiyon ng Korea ay nakabatay sa Koreanong shamanismo at mga dayuhang relihiyon tulad ng Budismo. Ang mga katutubong relihiyon ng Korea ay nagbago sa kalikasan at mga katangian dahil sa kultural na pagbubuhos habang ang mga dayuhang relihiyon ay ipinakilala sa Korea, at ang mga katutubong relihiyon ay unti-unting nahulma bilang pinaghalong mga dayuhang relihiyon at katutubong paniniwala. Ang mga katutubong relihiyon sa Korea ay hindi indibidwal na paniniwala, ngunit ipinahayag sa pamamagitan ng isang komunidad, na nabuo sa loob ng mga lokal na nayon at tahanan. Ang mga Koreanong shaman ay kasangkot sa parehong pagsamba sa mga diyos ng sambahayan at mga ritwal na nakatuon sa mga diyos ng patron ng nayon.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Kultura ng Timog Korea
Bulantrisna Djelantik

Si **Ayu Bulantrisna Djelantik** (Setyembre 8, 1947 &ndash; Pebrero 24, 2021) ay isang ipinanganak na Olandes na Indones na Balines na mananayaw-pambayan, espesyalista sa ENT specialist, at isang lekturer sa fakuldad ng medisina sa Pamantasang Padjadjaran.

## Maagang buhay at edukasyon 
Si Bulantrisna ay ipinanganak bilang unang anak sa limang magkakapatid, mula sa mag-asawang Balines-Olandes na sina Dr. AA Made Djelantik at Astri Henriette Zwart. Ang kaniyang ama ay anak ni I Gusti Bagus Jelantik, ang hari ng Rehensiyang Karangasem. Ang kaniyang ina ay anak ng sikat na Olandes na designer na si Piet Zwart, isang tagapagtaguyod ng kilusang De Stijl. Ang ama ni Bulantrisna ay nag-aaral sa Olanda noong panahon ng aklasan para sa kalayaan ng Indonesia, kung saan nakilala niya ang kaniyang magiging asawa. Bilang isang WHO malaryohista at pinuno ng Bali Health Department, si Dr. Djelantik ay nagtrabaho sa maraming lugar sa Indonesia at sa ibang bansa.

Ginugol ni Bulantrisna ang kaniyang pagkabata sa Bali, kung saan ipinatawag ng kaniyang ama ang mga tradisynal na dalubhasa sa sayaw na nagturo sa kaniya at sa kaniyang mga kapatid ng klasikal na sayaw na Balinese. Pagkatapos ay ipinagpatuloy niya ang kaniyang pag-aaral sa medisina sa Bandung, Indonesia, at nagkaroon siya ng karera bilang isang doktor at nanirahan sa ibang bansa ng ilang taon kasama na sa Estados Unidos.

## Karera 
Bumalik siya sa Indonesia pagkatapos ng apat na taon sa ibang bansa at nanirahan sa Bandung. Nagturo siya sa fakuldad ng medisina sa Pamantasang Padjadjaran, at nagtrabaho bilang isang Otorinolaringolohista. Si Bulantrisna din ang tagapangulo ng Southeast Asia Society for Sound Hearing.

Nagtatag si Bulantrisna ng studio pansayaw na tinatawag na Bengkel Tari Ayu Bulan (Workshop Pansayaw ni Ayu Bulan), na aktibo pa rin sa pagsasagawa ng mga workshop at pagtatanghal sa Indonesia gayundin sa maraming iba pang mga bansa.

Bukod sa mga sayaw, sinuportahan din ni Bulantrisna ang paggawa ng pelikula at pelikula sa Indonesia kasama ang Balitaksu Foundation, at ang paglalathala ng sining at panitikang pambata sa Lathalaing Saritaksu.

## Personal na buhay 
Namatay si Bulantrisna noong Pebrero 24, 2021 dahil sa pancreatic cancer.

## Mga sanggunian
Pandaigdigang Olimpiyadang Matematikal

Ang **Pandaigdigang Olimpiyadang Matematikal** (Daglat sa Filipino: **POM**; Ingles: *International Mathematical Olympiad*; Daglat sa Ingles: *IMO*) ay isang pandaigdigang olimpiyadang matematikal para sa mga dipa-pamantasang mag-aaral. Unang ginanap sa Rumanya noong 1959, ito'y ginanap ng taun-taon maliban noong 1980. Higit sa 100 mga bansa na kumakatawan sa higit sa 90% ng populasyon ng mundo ay nagpapadala ng mga koponan ng hanggang anim na mag-aaral, kasama ang isang pinuno ng pangkat, isang pinunong diputado, at mga tagamasid. Ito ang pinakamatanda sa Pandaigdigang Olimpiyada sa mga Agham.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Matematika
François Rabelais

Si **François Rabelais** ( ,  , ; ipinanganak sa pagitan ng 1483 at 1494; namatay noong 1553) ay isang Pranses na Renasimyentong manunulat, manggagamot, Renasimyentong humanista, monghe, at iskolar ng Griyego. Siya ay pangunahing kilala bilang isang manunulat ng satira, ng grutesko, at ng mga bastos na biro at kanta.

Eklesyastiko at antikleriko, Kristiyano at itinuturing ng ilan bilang isang malayang palaisip, isang doktor at may larawan ng isang "bon vivant", ang maraming aspekto ng kaniyang personalidad kung minsan ay tila magkasalungat. Napadpad sa relihiyon at pulitikal na kaguluhan ng Repormasyon, ipinakita ni Rabelais ang kanyang sarili na parehong sensitibo at kritikal sa malalaking katanungan ng kaniyang panahon. Kasunod nito, ang mga pananaw sa kanyang buhay at trabaho ay umunlad ayon sa panahon at agos ng pag-iisip.

Tagahanga ni Erasmo, tumatahak ng parodya at satira, nakibaka si Rabelais para sa toleransiya, kapayapaan, at ebanghelikong pananampalataya at pagbabalik sa kaalamang Greko-Romano, palabas ng "Gotikong kadiliman" na kinatangian ng Gitnang Kapanahunan, kinuha ang tesis ni Platon upang kontrahin ang mga pagmamalabis ng Aristotelianismo. Inaatake niya ang mga pang-aabuso ng mga prinsipe at kalalakihan ng Simbahan, at sinasalungat sila sa isang banda ebanghelikong humanistang kaisipan, at sa kabilang banda popular na kultura, bastos, "pagbibiro", na minarkahan ng lasa ng alak at mga laro, kaya nagpapakita ng isang mapagpakumbaba at bukas na pananampalatayang Kristiyano, malayo sa anumang bigat ng simbahan. Ibinahagi niya sa Protestantismo ang pagpuna sa skolastisismo at monasticismo, ngunit inatake din siya ng relihiyosong repormador na si John Calvin noong 1550.

Dahil sa kaniyang kapangyarihang pampanitikan at kahalagahang pangkasaysayan, itinuturing siya ng mga kritikong pampanitikan sa Kanluran na isa sa mga dakilang manunulat ng panitikan sa daigdig at kabilang sa mga lumikha ng makabagong pagsulat sa Europa. Ang kaniyang pinakakilalang gawa ay *Gargantua at Pantagruel*, mga kuwento kasama ang kanilang mga higanteng karakter, heroic-comic parodya, epiko, at nobela ng kagalantihan, ngunit kung saan ay naglalarawan din ng realista, satirika, at pilosopikong nobela, at itinuturing na isa sa mga unang anyo ng modernong nobela.

Ang kaniyang pamanang pampanitikan ay tulad na ang salitang *Rabelaisiano* ay nalikha bilang isang naglalarawang inspirasyon ng kanyang trabaho at buhay. Tinukoy ng Merriam-Webster ang salita bilang naglalarawan sa isang tao o isang bagay na "minarkahan ng matinding katatawanan, labis na karikatura, o matapang na naturalismo".

## Mga sanggunian
The Pig King

Ang **"Baboy na Hari"** o **"Haring Baboy"** (***Il re porco***) ay isang Italyanong pampanitikang kuwentong-bibit na isinulat ni Giovanni Francesco Straparola sa kaniyang *The Facetious Nights of Straparola*. Sumulat si Madame d'Aulnoy ng isang Pranses, pati na rin pampanitikan, pagkakaiba, na may pamagat na **Prinsipe Marcassin**.

## Uri ng kuwento 
Ang kuwentong *Il re porco* ("King Pig") ay nangyayari bilang ang unang kuwento sa ikalawang gabi ng *mga Gabi* ni Straparola.

Nakapangkat ito bilang Aarne-Thompson tipo 441 "Hans My Hedgehog", na ang uri ng kuwento ay ang mga Kuwentong-bibit ng mga Grimm na KHM 108, "Hans My Hedgehog". Ang isang pambungad na episode sa gawaing Rumano na *The Enchanted Pig* ay kabilang din sa grupo.

## Buod 
Ang isang hari at isang reyna ay walang anak pagkatapos ng pitong taon. Isang araw, natulog ang reyna sa hardin, at nakita siya ng tatlong diwata. Ang isa ay nagbigay sa kaniya ng isang anak na lalaki at na walang sinumang makakasakit sa kaniya; ang ikalawa, na walang sinuman ang makasakit sa kaniya, at ang anak na lalaki ay dapat magkaroon ng bawat birtud; ang ikatlo, na siya ay magiging matalino, ngunit ang anak na lalaki ay dapat na isang baboy hanggang siya ay nakapag-asawa ng tatlong beses. Di nagtagal, nagkaroon ng anak ang reyna na anyong baboy. Noong una ay naisip ng hari na itapon ang baboy sa dagat, ngunit nagpasya na hindi ito, at pinalaki siya bilang isang bata. Natuto siyang magsalita, ngunit lumulubog sa putik kung kailan niya kaya. Isang araw, sinabi niya sa kaniyang ina na nais niyang magpakasal at nagpumilit hanggang sa mahikayat ng reyna ang isang mahirap na babae na ibigay sa kaniya ang kaniyang panganay na anak na babae. Hinikayat ang dalaga ng kaniyang ina ngunit nagpasya na patayin ang kaniyang nobyo sa gabi ng kanilang kasal. Sa gabi, sinaksak niya siya gamit ang kaniyang mga paa, at siya ay namatay. Pagkatapos ay hiniling niyang pakasalan ang kaniyang kapatid na babae, at siya ay nahikayat, ngunit siya ay namatay tulad ng kaniyang kapatid na babae. Sa wakas, pinakasalan niya ang pangatlo. Ang pangatlong kapatid na babae ay kumilos nang magalang sa kaniya, at ibinalik ang kaniyang mga haplos. Di-nagtagal pagkatapos ng kanilang kasal, ang prinsipe ay nagbunyag ng isang lihim sa kaniya: tinanggal niya ang kaniyang balat ng baboy at naging isang guwapong binata sa kaniyang kama. Tuwing umaga, ibinabalik niya ang balat, ngunit natutuwa siyang magkaroon ng isang lalaki bilang kaniyang asawa. Hindi nagtagal, nagsilang siya ng isang bata, isang anak na lalaki sa anyo ng tao. Ngunit sa wakas, ibinunyag ng prinsesa ang sikreto sa hari at reyna at sinabi sa kanila na pumunta sa kwarto sa gabi. Ginawa nila, at nakita ang kanilang anak. Ang hari ay nagkaroon ng balat ng baboy, nakahiga sa isang tabi, napunit, at pagkatapos ay nagbitiw at pinakoronahan ang kaniyang anak. Siya ay kilala bilang Haring Baboy, at nabuhay nang matagal at maligaya kasama ang kaniyang reyna.

## Mga sanggunian
Donkeyskin

[right|thumb|Larawan ni [Gustave Doré]]
Ang ***Donkeyskin*** o ***Balat ng asno*** () ay isang Pranses na pampanitikang kuwentong-bibit na isinulat sa taludtod ni Charles Perrault. Ito ay unang inilathala noong 1695 sa isang maliit na volume at muling inilathala noong 1697 sa *Histoires ou contes du temps passé* ni Perrault. Isinama ito ni Andrew Lang, bahagyang eupemisado, sa *The Grey Fairy Book*. Ito ay nauuri sa mga kuwentong-pambayan ng Aarne-Thompson type 510B, hindi likas na pag-ibig.

## Buod 
Ang isang hari ay may magandang asawa at mayamang kastilyo, kabilang ang isang kahanga-hangang asno na ang mga dumi ay ginto. Isang araw namatay ang kaniyang asawa, matapos siyang mangako na hindi siya mag-aasawa maliban sa isang babae na ang kagandahan at katangian ay katumbas ng kaniya. Nagdalamhati ang hari, ngunit, sa kalaunan, nahikayat na humanap ng ibang asawa. Ito ay naging malinaw na ang tanging babae na babagay sa pangako ay ang kaniyang anak na babae.

Pinuntahan niya ang kaniyang fairy godmother na nagpayo sa kaniya na gumawa ng imposible na mga kahilingan bilang isang kondisyon ng kaniyang pagsang-ayon: isang damit na kasingliwanag ng araw, isang damit na kulay ng buwan, isang damit na lahat ng kulay ng langit, at sa wakas, ang balat. ng kaniyang kahanga-hangang asno (na gumawa ng ginto, at sa gayon ay ang pinagmulan ng kayamanan ng kaniyang kaharian). Gayon na lamang ang pagnanais ng hari na pakasalan siya kaya ipinagkaloob niya silang lahat. Binigyan siya ng fairy godmother ng isang kahanga-hangang dibdib na naglalaman ng lahat ng kaniyang pag-aari at sinabi sa kaniya na ang balat ng asno ay gagawa ng isang mahusay na pagbabalatkayo.
[right|thumb|Larawan ni [Gustave Doré]]
Ang prinsesa ay tumakas at kalaunan ay nakahanap ng isang maharlikang bukid kung saan hinayaan nila siyang magtrabaho sa kusina, sa kabila ng kaniyang kapangitan sa balat ng asno. Sa mga araw ng kapistahan, nagbibihis siya ng magagandang gown na ibinigay sa kaniya ng kaniyang ama, at isang araw, dumating ang prinsipe sa kaniyang silid at sumilip sa butas ng susian. Siya ay umibig kaagad, nagkasakit sa kaniyang pananabik, at ipinahayag na walang makakapagpagaling sa kaniya maliban sa isang cake na inihurnong ng Donkeyskin, at wala silang masasabi kung anong maruming nilalang ang kaniyang napigilan.

Nang i-bake ni Donkeyskin ang cake, nahulog ang singsing niya rito. Nahanap ito ng prinsipe at nagdeklara na ang babaeng kasya lang ang kaniyang daliri. Bawat ibang babae na nabigo, iginiit niyang subukan ni Donkeyskin, at akmang-akma ito sa kaniya. Nang maisuot na niya ang kaniyang sarili sa kaniyang magagandang gown, ang kaniyang mga magulang ay nakipagkasundo sa laban. Nang maglaon, nalaman ni Donkeyskin na ang kaniyang ama ay nagpakasal muli sa isang magandang balo at lahat ay namuhay nang maligaya magpakailanman.

## Mga sanggunian
Walang Ulong Mula

thumb|Isang masining na representasyon ng Walang Ulong Mula
Ang **Mula na Walang Ulo** (, ) ay isang mitolohikong tauhan sa tradisyong-pambayan ng Brazil. Sa karamihan ng mga kuwento, ito ay ang multo ng isang babae na isinumpa ng Diyos para sa kanyang mga kasalanan (madalas na sinasabing bilang babae o pakikiapid sa isang pari sa loob ng isang simbahan) at hinatulan na maging isang nagliliyab na apoy na walang ulo na mula, na tumatakbo. sa kanayunan mula sa paglubog ng araw ng Huwebes hanggang sa pagsikat ng araw ng Biyernes. Ang mitolohiya ay may ilang mga pagkakaiba-iba tungkol sa kasalanan na naging halimaw ang sinumpaang babae: necrophagy, infanticide, sakrilehiyo laban sa simbahan, pakikiapid, atbp.

## Pinagmulan at pangyayari 
Ang mito ay pinaniniwalaang may medyebal na pinagmulan, at dinala sa Brazil noong unang bahagi ng panahon ng kolonyal (ika-16 na siglo o mas bago).

Ang kuwento ay pinakasikat sa mga estado ng Goiás, Minas Gerais, at Mato Grosso, ngunit kilala sa buong bansa. Ang mga katulad na mito (ang Muladona at ang Almamula) ay nangyayari sa mga nakapalibot na bansang Hispaniko.

## Hitsura 
Malaki ang pagkakaiba ng hitsura ng Mule sa bawat rehiyon. Ang kulay nito ay karaniwang ibinibigay bilang kayumanggi, minsan bilang itim. Ito ay may pilak (o bakal) na mga horseshoes na gumagawa ng isang nakakatakot na trotting, mas malakas kaysa sa anumang kabayo ay may kakayahang gumawa.

Sa kabila ng pagiging walang ulo, ang Mule ay umuungol pa rin (kadalasan ay napakalakas), at kung minsan ay umuungol ito na parang umiiyak na babae. Mayroon din itong talim na nakatali sa di-umiiral na bibig nito, at nagbubuga ng apoy sa pamamagitan ng di-umiiral nitong butas ng ilong (o, sa ilang bersyon, mula sa naputol nitong leeg).

## Ang sumpa 
Ayon sa karamihan ng mga ulat, ang Mula ay hinahatulan na tumakbo sa teritoryo ng pitong parokya bawat gabi (tulad ng Brasilyaong bersiyon ng taong lobo). Sa ilang mga account, ang paglalakbay nito ay nagsisimula at nagtatapos sa parokya kung saan ginawa ang kasalanan.

Karaniwang nangyayari ang pagbabago sa isang sangandaan. Depende sa pinanggalingan ang walang ulo na mula ay maaaring may isang nagmamarka na ulo at melena, na gawa sa apoy na ibinuga nito, kung saan nakatali ang isang pulang-mainit na bakal na brida.

Ang sumpa ng Mulang Walang Ulo ay hindi maipapasa (hindi tulad ng bampirikong sumpa), dahil ito ay nakuha bilang resulta ng isang kasalanang kusa na ginawa ng isinumpang babae.

Ang pagbabago ay maaaring pansamantalang baligtarin sa pamamagitan ng pagbuhos ng dugo ng mule gamit ang tusok ng isang karayom o sa pamamagitan ng pagtali sa kanya sa isang krus. Sa unang kaso, mapipigilan ang pagbabago habang ang benefactor ay nabubuhay at naninirahan sa parehong parokya kung saan nagawa ang kaniyang nagawa. Sa pangalawang kaso ang babae ay mananatili sa anyo ng tao hanggang sa pagsikat ng araw, ngunit magbabago muli sa susunod na pagkakataon.

## Mga sanggunian 
* CASCUDO, Luís da Câmara. *Dicionário do Folclore Brasileiro* . 3rd Edition. Rio de Janeiro, Tecnoprint, 1972.
* Ang website ni Rosane Volpato
Marianne

[right|thumb|Busto ni Marianne na nililok ni Théodore Doriot, sa [Senado (Pransiya)|Senadong Pranses]]
Si **Marianne** () ay naging pambansang personipikasyon ng Republika ng Pransiya mula noong Rebolusyong Pranses, bilang personipikasyon ng kalayaan, pagkakapantay-pantay, kapatiran at katwiran, gayundin bilang paglalarawan ng Diyosa ng Kalayaan.

Si Marianne ay ipinapakita sa maraming lugar sa Pransiya at mayroong isang luklukan ng karangalan sa mga bulwagan ng bayan at mga korte ng batas. Inilalarawan siya sa *Triumph of the Republic*, isang tansong eskultura na tinatanaw ang Place de la Nation sa Paris, at kinakatawan din ng isa pang Parisining estatwa sa Place de la République. Ang kaniyang dibuho ay namumukod-tangi sa opisyal na logo ng pamahalaan ng bansa, lumalabas sa mga barya ng Pranses na euro at sa Pranses na selyo sa koreo. Itinampok din ito sa dating perang franc. Si Marianne, isa sa mga pinakakilalang simbolo ng Republikang Pranses, ay opisyal na ginagamit sa karamihan ng mga dokumento ng gobyerno.

Si Marianne ay isang makabuluhang simbolo ng republika; ang kaniyang katumbas na monarkistang Pranses ay madalas na siJuana ng Arko. Bilang isang pambansang imahen ay kinakatawan ni Marianne ang oposisyon sa monarkiya at ang kampeonata ng kalayaan at demokrasya laban sa lahat ng anyo ng pang-aapi. Kabilang sa iba pang mga pambansang simbolo ng Republican Pranses ang watawat na may tatlong kulay, ang pambansang motto na *Liberté, Égalité, Fraternité*, ang pambansang awit na "La Marseillaise", ang eskudo de armas, at ang opisyal na Dakilang Selyo ng Pransiya. Nakasuot din si Marianne ng Cockade at pulang balanggot na sumisimbolo sa Kalayaan.

## Kasaysayan 
Mula noong mga klasikal na panahon, karaniwan nang kinakatawan ang mga ideya at abstract na entity ng mga diyos, diyosa at alegorikong personipikasyon. Sa panahon ng Rebolusyong Pranses noong 1789, maraming alegorikal na personipikasyon ng 'Kalayaan' at ' Katuwiran ' ang lumitaw. Ang dalawang figure na ito ay sa wakas ay pinagsama sa isa: isang babaeng pigura, na ipinapakitang nakaupo o nakatayo at sinamahan ng iba't ibang mga katangian, kabilang ang cockade ng Pransiya at ang Prihyong balanggot. Karaniwang sinasagisag ng babaeng ito ang Kalayaan, Dahilan, Nasyon, Tinubuang Lupa at ang mga birtud ng Republika. Noong Setyembre 1792, ang Pambansang Kumbensiyon ay nagpasya sa pamamagitan ng kautusan na ang bagong selyo ng estado ay kumakatawan sa isang nakatayong babae na may hawak na sibat na may takip na Phrygian na nakataas sa ibabaw nito.

## Mga sanggunian
Tarasque

Ang **Tarasque** ay isang nakakatakot na maalamat na mala-dragon ng mytholohikong haluan mula sa Provenza, sa katimugang Pransiya, na pinaamo sa mga kuwento tungkol kay Santa Martaa, tulad ng sinabi sa *Golden Legend* ni Jacobus de Voragine (ika-13 siglo).

Ang tarasque ay inilarawan bilang may ulong parang leon, isang katawan na pinoprotektahan ng (mga) carapace na parang pagong, anim na talampakan na may mga kuko na parang oso, at isang makaliskis na buntot na parang buntot ng ahas sa isang teksto (pseudo-Marcelle o pseudo- Marcella) na kahalintulad at halos magkakatulad sa *Golden Legend*, at naglabas ng lason na hininga ayon sa isang hagiograpiya (pseudo-Raban Maur) na marahil sa ibang pagkakataon.

Ang medyebal na ikonograpiyang tulad ng mga rendisyon sa eskultura ng simbahan ay hindi kinakailangang umayon sa paglalarawang ito sa naunang panahong Gotiko, at mga halimbawa na tila itinalaga sa bandang huli, mga petsa ng ika-14 na siglo. Ang hexapedal carapaced tarasque ay ang anyo na inilalarawan sa selyo ng lungsod ng Tarascon noong ika-15 siglo, at ito ang pinaniniwalaang karaniwan sa mga pagpipinta ng ika-16-17 siglo. Dahil diumano ay nakatagpo ni Santa Marta ang halimaw sa akto ng paglunok sa isang biktima ng tao, naging pangkaraniwang paksa sa sining ang paglalarawan ng hayop na unang lumunok ng ulo ng tao, na nakalaylay pa rin ang mga binti ng biktima.

Ayon sa tradisyon, noong 1474 sinimulan ni René ng Anjou ang paggamit ng tarasque sa pagdiriwang ng Pentekostal, at kalaunan ay ginamit din sa araw ng kapistahan ng santo noong Hulyo 29. Ang taunang pagdiriwang sa huling katapusan ng linggo ng Hunyo ay idinagdag sa modernong araw. Ang effigy o float () ng tarasque ay itinayo sa paglipas ng mga taon para sa pagpaparada sa bayan para sa okasyon, dala ng apat hanggang isang dosenang lalaki na nakatago sa loob.

## Alamat 
Ang alamat ng Tarasque ay malamang na lumitaw sa Provenza, Pransiya, mula sa unang bahagi hanggang sa huling bahagi ng ika-12 siglo. Ang alamat ay naitala sa ilang mga mapagkukunan, ngunit lalo na sa kuwento ni Santa Marta sa *Golden Legend* (*Legenda aurea*), na "pinaka-maimpluwensiya".

### Legenda aurea 
Sa Provenza, Pransiya, ang nilalang ay naninirahan sa kagubatan na pampang ng Rodano sa pagitan ng Arles at Avignon, sa paligid ng ngayon ay ang bayan ng Tarascon (tinatawag noon na Nerluc o 'itim na lugar'), ngunit nagtago sa ilog at inatake ang mga lalaking sinusubukang tumawid dito., lumulubog na mga bangka. Ang nilalang ay inilarawan na isang dragon, kalahating hayop, kalahating isda, mas makapal kaysa sa baka, mas mahaba kaysa sa kabayo, na may "mga ngiping parang espada na kasingtulis ng mga sungay".

## Mga sanggunian 
Kategorya:Pages with unreviewed translations
Tradisyong-pambayang Pakistani

[thumb|Jahangir at [Anarkali.]]
Ang **tradisyong-pambayang Pakistani** () ay sumasaklaw sa mitolohiya, tula, awit, sayaw, at papet mula sa iba't ibang pangkat etniko ng Pakistan.

## Pinagmulan 
Parehong mitolohiyang Indo-Aryan at mitolohiyang Irani na nagmula sa naunang mitolohiyang *Indo-Irani*, ay may malaking papel sa pagbuo ng iba't ibang tradisyong-pambayang Pakistani. Sa kabila ng mga pagkakaiba sa wika at relihiyon sa isang pagkakataon, ang alamat mula sa buong bansa ay tila umiikot sa mga tema ng pag-ibig, digmaan, makasaysayang mga pangyayari, o sobrenatural. Sa pangkalahatan, ang mga alamat mula sa katimugang mga rehiyon ay may posibilidad na nakabatay sa mga makasaysayang pangyayari, tulad ng isang pag-aalsa ng magsasaka o isang trahedya na kuwento ng pag-ibig. Sa kabaligtaran, lumilitaw ang mga alamat mula sa hilagang mga rehiyon batay sa sobrenatural, tulad ng sa *Deos* (higante) at *Pichal Peri* (mga bibit).

## Mga uri 
### Tradisyong-pambayang Sindi 
Ang tradisyong-pambayang Sindi () ay mga katutubong tradisyon na umunlad sa Sind sa loob ng ilang siglo. Ang Sind ay sagana sa alamat, sa lahat ng anyo, at mga kulay mula sa mga halatang pagpapakita gaya ng tradisyonal na mga kuwentong Watayo Faqir, ang alamat ng *Moriro*, epikong kuwento ni Dodo Chanesar, hanggang sa kabayanihan ng tauhan ni Marui na nagpapakilala dito sa mga kontemporaneong alamat ng rehiyon. Ang kuwento ng pag-ibig ni Sassui, na nangungulila sa kaniyang kasintahan na si Punhu, ay kilala at kinakanta sa bawat pamayanan ng Sindhi. Kasama sa mga halimbawa ng alamat ng Sind ang mga kuwento nina Umar Marui at Suhuni Mehar. Ang mga katutubong mang-aawit at kababaihan ng Sind ay may mahalagang papel upang maihatid ang alamat ng Sind. Kinanta nila ang mga kwentong-pambayan ng Sind sa mga awit na may damdamin sa bawat nayon ng Sind. Ang alamat ng Sind ay pinagsama-sama sa isang serye ng apatnapung volume sa ilalim ng proyekto ng Sindhi Adabi Board ng alamat at panitikan. Ang mahalagang proyektong ito ay nagawa ng kilalang Sindhi na iskolar na si Nabi Bux Khan Baloch. Ang materyal para sa proyekto ay nakolekta kapuwa mula sa mga oral na tradisyon ng mga nayon at sa nakasulat na rekord. Ang serye ng kuwentong-bayan na ito ay tumatalakay sa magkakaibang mga segment ng Sindi na kuwentong-pambayan at literatura, ibig sabihin, mga pabula at mga kuwentong-bibit, pseudo-historikong romansa, panulaang-pambayan, katutubong awit, salawikain, bugtong, at iba pa.

## Mga sanggunianMga sanggunian
Mga kagawiang-pambayan sa Punjab

Ang mga kagawiang-pambayan na laganap sa Punjab ay nagsasama ng lokal na mistisismo at tumutukoy sa mga paniniwala at gawi na mahigpit na katutubo sa mga Punjabi, ng rehiyon ng Punjab kabilang ang pagsamba sa mga ninuno, pagsamba sa mga santo, at mga lokal na kapistahan. Mayroong maraming dambana sa Punjab na kumakatawan sa katutubong relihiyon ng rehiyon ng Punjab na isang diskurso sa pagitan ng iba't ibang organisadong relihiyon. Ang mga dambanang ito ay kumakatawan sa interkomunal na diyalogo at isang natatanging anyo ng kultural na kasanayan ng pagsamba sa santo.

Inuri ni Roger Ballard (1999) ang katutubong relihiyon ng Punjab sa *kismetic* (kasawiang dulot ng kapalaran, o sobrenatural na nilalang) na dimensiyon ng relihiyosong buhay ng Punjabi, kasama ang *panth* (pamumunong nakapanghihikayat), *dharam* (mga batas na banal), at *qaum* (pagbubuo ng komunidad) na mga elemento. Pinaniniwalaan ng *kismetic* na paniniwala na ang kasawian ay maaaring sanhi ng parehong hindi natutupad, mga naiinggit na espiritu tulad ng mga *bhut* (multo), *dhag*, *jinn*, at *churail* (mga bruha), gayundin ng ibang tao sa pamamagitan ng paggamit ng mahika, kabilang ang mga spell at incantation, at ang masamang mata (*nazar*). Ang iba't ibang paniniwala ng mga tao ay nakakabit din sa halos lahat ng mga ibon at hayop, na nagsisilbing mga tanda, sisidlan ng mga kapangyarihan, o mga sakripisyo.

Kasabay ng mga paniniwala sa mga bayani at ninuno ng bayan, ang paniniwala sa karamihan ng mga masasamang espiritu, na kadalasang nagreresulta mula sa hindi napapanahong pagkamatay at udyok ng inggit mula sa hindi natutupad na mga pagnanasa na may kaugnayan sa mga masidhing pangyayari sa buhay tulad ng kawalan ng anak, ay nagpapakasawa sa iba't ibang antas ng pinsala sa buhay. Ang *nazar*, na nagdudulot ng kasawian at pinsala sa pamamagitan ng paninibugho ng mga titig, ay kadalasang pinupuntirya ang mga miyembro ng pamilya, lupa at mga pananim, at personal na ari-arian, at pinoprotektahan laban sa mga anting-anting, kaugalian, at iba't ibang ugali sa lipunan, kabilang ang pagpapakumbaba.

Ang pagsasagawa ng mga katutubong paniniwala ay kadalasang sinasamahan ng tinatawag na *dhadi* o mga katutubong balada, na umaakma sa mas maraming institusyonal na mga anyo ng musika tulad ng *kirtan* at *qawwali.*

## Mga layunin 
Ang ganitong tungkulin, tuluy-tuloy na katutubong relihiyon ay kadalasang nagkakaroon ng anyo sa paghanap ng tulong sa anyo ng mga itinuturing na mga manggagamot at espirituwal na mga maestro, kadalasan sa mga oras ng pagkabalisa, dalamhati, o galit, tungkol sa mga ninuno, pamilya, at kamatayan, at sa loob ng "mga kognitibong balangas ng sakit at pagpapagaling."

## Mga sanggunian
Kirtan

Ang **Kirtan** (; ) ay isang salitang Sanskrita na nangangahulugang "pagsasalaysay, pagbigkas, pagsasabi, paglalarawan" ng isang ideya o kuwento, partikular sa mga relihiyong Indiyano. Tumutukoy din ito sa isang genre ng mga sining sa pagtatanghal ng relihiyon, na nagsasaad ng isang musikal na anyo ng pagsasalaysay o ibinahaging pagbigkas, partikular na ng mga espiritwal o relihiyosong ideya, na katutubong sa subkontinente ng India.

Nag-ugat sa tradisyon ng Vedic *anukirtana*, ang kirtan ay isang tawag-at-tugon na estilo na kanta o chant, na itinakda sa musika, kung saan maraming mang-aawit ang binibigkas o inilalarawan ang isang alamat, o nagpapahayag ng mapagmahal na debosyon sa isang diyos, o tinatalakay ang mga espiritwal na ideya. Maaaring kabilang dito ang pagsasayaw o direktang pagpapahayag ng *bhavas* (kalagayang pang-emosyon) ng mang-aawit. Maraming mga pagtatanghal ng kirtan ang nakaayos upang maakit ang mga manonood kung saan sila ay inuulit ang awit, o tumugon sa tawag ng mang-aawit.

Ang isang taong gumaganap ng kirtan ay kilala bilang isang *kirtankara* (o *kirtankar* ). Kasama sa pagtatanghal ng Kirtan ang saliw ng mga instrumentong pangmusika na sikat sa rehiyon, gaya ng harmonium, ang veena o ektara (mga anyo ng mga instrumentong kuwerdas), ang tabla (mga tambol na may isang panig), ang *mrdanga* o *pakhawaj* (tambol na may dalawang panig), plawta (mga anyo ng mga instrumentong woodwind), at *karatalas* o *talas* (mga cymbal). Ito ay isang pangunahing kasanayan sa Hinduismo, debosyonalismong Vaisnava, Sikhismo, ang mga tradisyon ng Sant at ilang anyo ng Budismo, pati na rin ang iba pang mga relihiyosong grupo. Minsan sinasamahan si Kirtan ng pagkukuwento at pag-arte. Ang mga teksto ay karaniwang sumasaklaw sa mga paksang relihiyoso, mitolohiya o panlipunan.

## Etimolohiya at katawagan 
right|thumb|400x400px|
Ang Kirtan () ay may mga ugat ng Vedikong ito ay "nagsasabi, nagsasalaysay, naglalarawan, nagsasalaysay, nag-uulat". Ang termino ay matatagpuan bilang *Anukirtan* (o *Anukrti*, *Anukarana*, literal na isang "muling pagsasabi") sa konteksto ng Yajna, kung saan ang mga pagbigkas ng pangkat ng estilo ng diyalogo at tanong-sagot na mga himnong bugtong ay bahagi ng ritwal o dramatikong pagdiriwang. pagganap.

## Mga sanggunian
May akda ng Biblya

## Table I: Chronological overview (Hebrew Bible / Old Testament)
Ang tabla ay bumubuod sa kronolohiya ng Bibliya ang petsa ay ika 8 siglo BCE hanggang ika-2 siglo BCE. Hindi tinatanggap ng mga Hudyo ang Bagong Tipan ngunit tinatanggap ng mga Kristiyano ang parehong Bagong Tipan at Lumang Tipan.

Kategorya:Bibliya
Kategorya:Hudaismo
Kategorya:Dokumentaryong hipotesis
Birbal

Si **Birbal** (IPA: [biːrbəl]; ipinanganak bilang **Mahesh Das** ; 1528 – Pebrero 16, 1586), o **Raja Birbal**, ay isang Saraswat Hindu Bhatt Brahmin na tagapayo at pangunahing kumander (*Mukhya Senapati*) ng hukbo sa korte ng emperador ng Mughal na si Akbar. Siya ay higit na kilala sa subkontinente ng India para sa mga kuwentong-pambayan na nakatuon sa kaniyang katalinuhan. Si Birbal ay hinirang ni Akbar bilang isang Ministro (Mantri) at dating isang Makata at Mang-aawit noong bandang 1556–1562. Siya ay may malapit na kaugnayan kay Emperador Akbar at isa sa kaniyang pinakamahalagang mga kortesano, bahagi ng isang grupo na tinatawag na *navaratnas* (siyam na hiyas). Noong Pebrero 1586, pinangunahan ni Birbal ang isang hukbo upang durugin ang isang kaguluhan sa hilagang-kanlurang subkontinente ng India kung saan siya ay napatay kasama ang maraming tropa sa isang ambush ng tribung rebelde. Siya lamang ang Hindu na nagpatibay ng Din-i Ilahi, ang relihiyong itinatag ni Akbar. Si Birbal ay isa sa mga unang opisyal na sumali sa hukuman ni Akbar, posibleng kasing aga ng 1556, noong siya ay dalawampu't walong taong gulang. Mayroon din siyang likas na likas na mapagbigay at pinagsama-sama ang lahat ng mga katangiang ito—eleganteng repartee, largesse, at talentong patula—na ginawang ideal na kortesano ng Mughal si Birbal.

Ang mga lokal na kuwentong-pambayan ay lumitaw pangunahin noong ika-19 na siglo na kinasasangkutan ng kaniyang mga pakikipag-ugnayan kay Akbar, na naglalarawan sa kanya bilang napakatalino at palabiro. Gayunpaman, malamang na hindi totoo ang mga ito kung isasaalang-alang ang mahigpit na etiketa ng korte ng mga Mughals, na hindi maaaring magparaya sa walang-pigil na pag-uugali ng sinuman tulad ni Birbal, at ang mga kuwentong ito ay hindi binanggit sa anumang opisyal na dokumento ng Mughal. Habang sumikat ang mga kuwento sa India, mas naging malapiksiyonal siyang maalamat na pigura sa buong subkontinente ng India. Ang mga pinaka-malamang na kathang-isip na mga kuwento ay nagsasangkot sa kaniya sa paghihigit sa mga karibal na courtier at kung minsan kahit na si Akbar, gamit lamang ang kaniyang katalinuhan at tuso, madalas sa pagbibigay ng nakakatawa at nakakatawang mga tugon at nagpapabilib kay Akbar.

## Maagang buhay 
Si Birbal ay ipinanganak bilang Mahesh Das noong 1528, sa isang pamilyang Brahmin sa Kalpi, Jalaun, Uttar Pradesh; Ang kaniyang ama ay si Ganga Das at ang ina ay si Anabha Davito. Siya ang ikatlong anak ng isang pamilya na may dating kaugnayan sa tula at panitikan.

Nag-aral sa Hindi, Sanskrito, at Persa, si Birbal ay nagsulat ng prosa, na dalubhasa sa musika at tula sa wikang Braj, kaya nakakuha ng katanyagan. Naglingkod siya sa Rajput korte ni Raja Ram Chandra ng Rewa (Madhya Pradesh), sa ilalim ng pangalang "Brahma Kavi". Ang kalagayang pang-ekonomiya at panlipunan ni Birbal ay bumuti matapos ikasal sa isang babae ng isang mayamang pamilya, salungat sa paniwala na siya ay nasa mahihirap na termino sa ekonomiya bago ang kaniyang pag-aangat sa imperyal na korte ng Mughal na Emperador na si Akbar.

## Mga sanggunian
Khol

right|thumb
Ang **khol** ay isang terracotta na may dalawang panig na tambol na ginagamit sa hilaga at silangang India para sa saliw ng musikang debosyonal (*bhakti*). Ito ay kilala rin bilang isang **mridanga** (< Sanskrito  + , ), hindi dapat ipagkamali sa *mridangam*. Nagmula ito sa mga estado ng India ng Kanlurang Bengal, Assam, at Manipur. Ang tambol ay nilalaro gamit ang mga palad at daliri ng magkabilang kamay.

## Paglalarawan 
Ang khol ay itinuturing na kahawig ng sinaunang *gopuchha* na hugis ng mga tambol, gaya ng inilarawan sa Natya Shastra. Ang kanang mukha ng tambol ay may mataas na pitch at gumagawa ng metal na tunog, samantalang ang kaliwang mukha, ay gumagawa ng mas mababang tunog ng bass.

## Konstruksiyon 
right|thumb|Mga bahagi ng khol (mridanga)
Ang khol ay isang tambol na may guwang na katawan ng lupa, na may mga ulo ng tambol sa magkabilang dulo, ang isa ay mas maliit kaysa sa isa. Ang mga ulo ng tambol ay gawa sa balat ng baka o kambing, at tatlong-layer at ginagamot ng isang bilog ng rice paste, pandikit, at bakal na kilala bilang *syahi*. Ang ilang mga modernong instrumento ay ginawa gamit ang isang fiberglass na katawan at sintetikong mga ulo ng tambol.

## Kasaysayan 
Napakaraming kasaysayan tungkol sa pinagmulan nito. Ang iba't ibang uri ng Khol ay makukuha sa hilagang silangang India. Ang Odisha, Manipur, Bengal, at Assames na Khol ay karaniwang matatagpuan sa iba't ibang anyo. Ang kahoy na khol ay ginawang terracotta ng Assamese polimata na Sankardev.

## Gamit 
Ang khol ay itinuturing na mahalagang bahagi ng kultura ng Ek Saran Naam Dharma at ginagamit sa *bhaona* (mga dula), *gayan-bayan ,* prasanga-kirtan at borgeet (mga liriko na kanta). Kilala si Assames na polimata na si Sankardeva na inangkop at pinaunlad ang tradisyon ng gayan-bayan sa pamamagitan ng paggamit ng mga instrumentong pangmusika tulad ng khol at taal. Ayon sa Assames na Neo-Vaishnavita, ang pagtugtog ng khol ay itinuturing na isang banal na aktibidad at ito rin ay itinuturing na isa sa pinakamahalagang tradisyonal na instrumentong pantambol.'** Isa rin itong pangunahing instrumentong pangmusika na sinasabayan ng pagtatanghal ng Sattriya.**'

## Mga sanggunian
Natya Shastra

Ang ***Nāṭya Śāstra*** (, *Nāṭyaśāstra*) ay isang Sanskritong tratado sa sining ng pagganap. Ang teksto ay iniuugnay sa pantas na Bharata Muni, at ang unang kompletong pagtitipon nito ay may petsang sa pagitan ng 200&nbsp;BCE at 200&nbsp;CE, ngunit ang mga pagtatantya ay nag-iiba sa pagitan ng 500 BCE at 500&nbsp;CE.

Binubuo ang teksto ng 36 na kabanata na may pinagsama-samang kabuuang 6000 tula na naglalarawan sa mga sining ng pagganap. Ang mga paksang sakop ng tratado ay kinabibilangan ng dramatikong komposisyon, estruktura ng isang dula at ang pagbuo ng isang entablado na magtatanghal nito, mga genre ng pag-arte, mga galaw ng katawan, make-up at mga kasuotan, papel at layunin ng isang art director, ang musikal na kaliskis, mga instrumentong pangmusika. at ang pagsasanib ng musika sa pagtatanghal ng sining.
[thumb|Natya Shastra sa [Thai na sining]]
Ang *Nāṭya Śāstra* ay kilala bilang isang sinaunang ensiklopedikong tratado sa sining, isa na nakaimpluwensiya sa sayaw, musika at mga tradisyong pampanitikan sa India. Ito ay kapansin-pansin din sa kanyang aesthetic na "Rasa" na teorya, na nagsasaad na ang pang-aliw ay isang nais na epekto ng mga sining ng pagganap ngunit hindi ang pangunahing layunin, at ang pangunahing layunin ay upang dalhin ang indibidwal sa madla sa isa pang parallel na katotohanan, puno ng pagtataka, kung saan nararanasan niya ang kakanyahan ng kanyang sariling kamalayan, at sumasalamin sa espiritwal at moral na mga katanungan. Ang teksto ay higit na nagbigay inspirasyon sa pangalawang panitikan tulad ng Abhinavabharati – isang halimbawa ng isang klasikong Sanskrito na bhasya ("mga pagsusuri at komentaryo") - na isinulat ng ika-10 siglo na Abhinavagupta.

## Etimolohiya 
Ang pamagat ng teksto ay binubuo ng dalawang salita, "Nāṭya" at "Śhāstra". Ang ugat ng salitang Sanskrito na *Nāṭya* ay *Naṭa* (नट) na nangangahulugang "kumilos, kumatawan". Ang salitang *Śhāstra* (शास्त्र) ay nangangahulugang "utos, mga tuntunin, manwal, kompendyum, aklat, o tratado", at karaniwang ginagamit bilang isang hulapi sa konteksto ng panitikang Indiyano, para sa kaalaman sa isang tinukoy na lugar ng pagsasanay.

## Mga sanggunian
Panitikang Persa

Ang **panitikang Persa** (, binibigkas na [ʔædæbiːˌjɒːte fɒːɾˈsiː]) ay binubuo ng mga oral na komposisyon at nakasulat na mga teksto sa wikang Persa at isa sa mga pinakalumang panitikan sa mundo. Ito ay sumasaklaw sa mahigit dalawang-at-kalahating milenya. Ang mga pinagmulan nito ay nasa loob ng Kalakhang Iran kabilang ang kasalukuyang Iran, Iraq, Afghanistan, Kaukasya, at Turkiya, mga rehiyon ng Gitnang Asya (gaya ng Tajikistan) at Timog Asya kung saan ang wikang Persa ay dating naging katutubong o opisyal na wika. Halimbawa, si Rumi, isa sa pinakamamahal na makatang Persian, ipinanganak sa Balkh (sa modernong-panahong Afghanistan) o Wakhsh (sa modernong-panahong Tajikistan), ay nagsulat sa Persa at nanirahan sa Konya (sa modernong-panahong Turkiya), sa sa panahong iyon ang kabesera ng mga Seljuk sa Anatolia. Sinakop ng mga Ghaznavid ang malalaking teritoryo sa Gitnang at Timog Asya at pinagtibay ang Persian bilang kanilang wika sa hukuman. Dahil dito, mayroong panitikan ng Persia mula sa Iran, Mesopotamia, Aserbayan, ang mas malawak na Kaukasya, Turkiya, Pakistan, Bangladesh, India, Tajikistan at iba pang bahagi ng Gitnanf Asya. Hindi lahat ng panitikang Persian ay nakasulat sa Persa, dahil itinuturing ng ilan na isasama ang mga akdang isinulat ng mga etnikong Persa o Irani sa ibang mga wika, gaya ng Griyego at Arabe. Kasabay nito, hindi lahat ng panitikan na nakasulat sa Persa ay isinulat ng mga etnikong Persa o Irani, dahil ginamit din ng mga makata at manunulat na Turko, Kaukasya, at Indiko ang wikang Persa sa kapaligiran ng mga kulturang Persa.

Inilarawan bilang isa sa mga dakilang panitikan ng sangkatauhan, kasama ang pagtatasa ni Goethe dito bilang isa sa apat na pangunahing katawan ng panitikan sa daigdig, Ang panitikang Persa ay nag-ugat sa mga nabubuhay na gawa ng Gitnang Persa at Lumang Persa, ang na ang huli ay nagsimula noong 522&nbsp;BCE, ang petsa ng pinakamaagang nakaligtas na inskripsiyon ng Akemenida, ang Inskripsiyong Behistun. Gayunpaman, ang bulto ng natitirang panitikan ng Persia ay nagmula sa mga panahon kasunod ng pananakop ng mga Muslim sa Persia bandang 650&nbsp;KE. Matapos ang mga Abasida ay maupo sa kapangyarihan (750 CE), ang mga Irani ay naging mga eskriba at burukrata ng Islamikong Kalipato at, lalo na, ang mga manunulat at makata nito. Ang panitikan sa wikang Bagong Persa ay umusbong at umunlad sa Khorasan at Transoxiana dahil sa mga kadahilanang pampulitika, ang mga unang dinastiyang Irani ng post-Islamikong Iran tulad ng mga Tahirid at Samanid ay nakabase sa Khorasan.

Ang mga makatang Persian gaya nina Ferdowsi, Saadi, Hafiz, Attar, Nezami, Rumi  at Omar Khayyam ay kilala rin sa Kanluran at nakaimpluwensiya sa panitikan ng maraming bansa.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Panitikan ng Iran
Balabal ng Maynila

, isang Pilipinong pintor (mga 1880)]]
Ang **balabal ng Maynila** (Espanyol: ***mantón de Manila*** o ***mantón de seda***) ay isang burdadong balabal na gawa sa sutla na nagmula sa Pilipinong pañuelo. Ito ay tanyag sa Pilipinas, Amerikang Latino at Espanya sa kapanahunan pangkolonya. Naging tanyag din ito sa mga moda sa Europa noong ika-19 na dantaon. Sa makabagong panahon, isa pa rin itong aspeto sa iba't ibang nakaugaliang pananamit sa mga kulturang Hispaniko, at partikular na kitang-kita bilang bahagi ng kasuotan (*traje de flamenca*) ng mga mananayaw na flamenco (*bailaoras *) at mga kababaihang Gitana.

## Paglalarawan
 (*bailaora*) na may balabal ng Maynila]]
Ang mga balabal ng Maynila ay mga parisukat na piraso ng sedang burdado sa istilong mala-Tsinong mga adorno. Ang mga balabal ay nakatiklop sa kalahati na pawang tatsulok at isinusuot sa palibot ng mga balikat.

## Tingnan din
*Pañuelo
*Reboso
*Mantilya
*Baro't saya
*Barong Tagalog
*Guwayabera

## Mga sanggunian
## Mga kawing na panlabas
* esflamenco online store
* Borca, S.A.
* Almacenes del Pilar 
* El mantón de Manila (Ang sutlang balabal ng Maynila)
* Pasyong Espanyol