Teresa Teng

Si **Teresa Teng** (29 Enero 1953&nbsp;– 8 Mayo 1995) (), na binabaybay ding Teresa Tang o Teresa Deng kung minsan, ay isang kilala at maimpluhong mangaawit mula sa Bayan ng Yunlin, Taiwan.  Sa loob ng 30 taon, Kinagiliwan siya ng lahat ng mga pamayanang nagsasalita ng wikang Tsino at maging sa Hilagang Asya, lalo na sa bansang Hapon.  Nakilala siya dahil sa mga awiting-bayan at mga kundiman, na tanyag pa rin magpahanggang sa ngayon.

Marami siyang na nagawang mga awitin, kabilang ang *When Will You Return?* (Kailan Ka Magbabalik?, ).  Bukod sa kaniyang mga awiting sa wikang Mandarin, lumikha rin siya ng mga awiting nasa wikang Taiwanes, Kantones, Hapon, Indones, at Ingles. Nagtanghal si Teng sa Paris noong nagprotesta ang mga mag-aaral sa Tiananmen noong1989, kung saan siya umawit para sa mga estudyante at naglahad ng pagpanig sa mga ito at para sa demokrasya.  Noong 27 Mayo 1989, mahigit sa 300,000 mga tao ang dumalo sa Karerahan ng Happy Valley sa Hong Kong para sa pagtitipon na tinaguriang "Democratic songs dedicated for China" (民主歌聲獻中華, Mga Awitin ng Demokrasyang inihahandog para sa Tsina).  Inawit din niya ang kantang "My home is on the other side of the mountain" (Ang tahanan ko ay nasa kabilang panig ng bundok).

Umawit siya ng maraming mga awiting Hapones, kabilang ang mga orihinal niyang akdang "Airport" (空港, Paliparan) at ang "I Only Care About You" (時の流れに身をまかせ o 我只在乎你; Sa Iyo Lamang Ako May Pagtingin), at maging ang ilang handog para sa mga orihinal na artistang *Southern All Stars*, na ang karamihan ay muling isinulat na may panitik sa wikang Tsino.

Noong 1974, minahal siya ng bansang Hapon dahil sa awiting *"Airport"* (Paliparan, 空港).  Nanatili si Teng bilang pangunahing bituin mang-aawit sa Hapon, bagaman napatapon at hindi nakabalik ng maikling panahon noong 1979, kung kailan siya napaalis dahil sa pagtungo sa Hapon na gumagamit ng hindi totoong pasaporteng pang-Indonesia na nagkakahalaga ng $20,000.  Isa sa mga dahilang pampolitika sa pagkakapaalis ni Teng ang pagpuputol ng ugnayan sa pagitan ng Taiwan at Hapon nang sumali sa Konsehong Panseguridad ng Mga Nagkakaisang Bansa.  Noong mga panahong iyon, nakakaawit na si Teng sa mga wikang Mandarin, Kantones, Hapon, Ingles, kung kaya't napabantog na siya kahit sa Malaysia at Indonesia.

Noong Mayo 2002, inilantad sa madla ang hubog na pagkit ni Teng sa Madame Tussauds ng Hong Kong. at sadya ngang naibenta sa halagang HK 32 milyon.  Naganap ang pagsasara ng kasunduan sa pagbili noong 29 Enero 2004, petsang kung kailan dapat ay ika-51 kaarawan ni Teng.

Para alalahanin ang ika-10 anibersayo ng kaniyang kamatayan, ang Pundasyong Pangkalinangan at Edukasyon ni Teresa Teng (*Teresa Teng Culture and Education Foundation*) ay naglunsad ng isang kampanya na pinamagatang *"Feel Teresa Teng"* (Damhin si Teresa Teng).  Bilang karagdagan sa paglulunsad ng isang pagtatanghal na panganibersayo sa Hong Kong at Taiwan, pumasyal ang mga tagahanga ni Teng sa kaniyang dambana sa Libingan ng Chin Pao San.  Bilang dagdag pa, ang ilan sa mga kasuotan ni Teng, maging mga alahas at mga sariling kagamitan ay itinanghal sa *Yuzi Paradise* (Paraiso ng Yuzi) , isang liwasang pansining na nasa labas ng Guilin, Tsina.

## Mga impluwensiya sa tanyag na kalinangan
Dahil sa napakatanyag ng kaniyang mga awitin sa mga bahay-aliwang pang-Karaoke ng mga Tsino kung kaya’t nalampasan nila ang kapangyarihang pang-midya at sensura ng pamahalaan ng Republikang Popular ng Tsina, at sinabi nga na “sa araw, si Deng Xiaoping ang namumuno sa Tsina, ngunit tuwing gabi si Deng Lijun (Teresa Teng) ang namumuno."  Kinanta rin ng ibang mga mang-aawit ang mga awitin ni Teng, lalo na si Faye Wong na naglabas ng panghandog na album (*Decadent Sounds of Faye*, Mga Bumabalong na Tugtugin ni Faye) na naglalaman ng lahat ng mga pangunahing awiting dating kinakanta ni Teresa Teng.  Kilala rin si Timi Zhuo sa pagkanta ng mga awitin ni Teng, at tinaguriang "pangalawang salinlahi” ni Teng dahil magkahawig ang kanilang malumanay na tinig at maging ang mga gawi sa pag-awit.  Noong 1996, naging kasangkapang-kuwento ng pelikulang *Comrades: Almost a Love Story* (Magkapanalig: Halos isang Kuwento ng Pagibig, 甜蜜蜜), ang buhay at kamatayan ni Teresa Teng - bagaman hindi ito ang pangunahing salaysayin ng pelikula - sa ilalim ng direksiyon ni Peter Chan.  Ginamit rin ang kaniyang mga awitin sa ibait ibang mga pelikula, katulad ng *Rush Hour 2*.  Noong 2007, gumawa ng tanpatsu (単発, pelikulang pantelebisyon) ang TV Asahi ng Hapon, na pimagatang *Teresa Teng Monogatari* (テレサ・テン物語) upang alalahanin ang ika-13 anibersayo ng kamatayan ni Teng.  Ang aktres na si Yoshino Kimura ang gumanap bilang Teresa Teng., , literal na kahulugan: Cloud River, o Ilog ng Ulap).
* "Fragrance of the Night" (Halimuyak ng Gabi, ). 
* "How Would You Explain" (Paano Mo Ipapaliwanag, , literal na kahulugan: Let's See What You'll Say Today, o Tinganan Ntin Kung Ano ang Sasabihin Mo Ngayon).
* "Raining on the East Mountain" (Umuulan sa Silangang Bundok,, literal na kahulugan: East Mountain Raining West Mountain Clear, o Umuulan sa Silangang Bundok at Maaliwalas sa Kanlurang Bundok). 
* "The Moon Represents My Heart" (Ang Buwan ang Kumakatawan sa Aking Puso, )&nbsp;– Pinasikat ang awiting ng iba pang mga artista katulad ng yumaong Leslie Cheung sa album na *Forever* (Walanghanggan); ni Jerry Yan sa mga pagtatanghal ng banding F4 ; at nina Sammi Cheng at Jerry Yan sa isang saliwan.  Isang mabilis na bersiyon ang kinanta ni Linda Wong.  Kinanta ito ng yumao nang si Anita Mui bilang paghahandog kay Teresa Teng; inawit din ito ni Mui sa isang duwetong kasama ni Andy Lau.  Isang anyong rap naman ang ginawa ni David Tao.  Isinalinwika din ito sa Filipino na inawit ni Zsa Zsa Padilla para sa pelikulang *Mano Po 2*.  Inawit din ni Kim Chiu sa sarili niyang bersiyon ang kantang ito. 
* "Stroll on the Road of Life" (Pamamasyal sa Daan ng Buhay, ). 
* "Your Sweet Smiles" (Matatamis Mong Mga Ngiti, , literal na kahulugan: Sweet Honey Honey, Matamis na mga Pulot)&nbsp;– Ginamit ang awiting ito sa *Love Storm* (Bagyong Pag-ibig), na kinanta ni Leon Lai sa isang mas masiglang paraan, at ginawa ding rap ni Machi Didi.  Inawit din ito ng pumanaw nang si Roman Tam bilang handog kay Teresa Teresa Teng.
* "On the Other Side of the Water" (Sa Kabilang Gawi ng Tubig,). 
* "Small Town Story" (Kuwento ng Maliit na Bayan, ). 
* "Forget Him" (Kalimutan Siya, ). 
* "Do You Know Whom I Love" (Alam Mo Ba Kung Sino ang Mahal Ko, ) 
* "Thank You" (Salamat sa Iyo, ). 
* "Goodbye My Love" (Paalam Aking Mahal, , wika ng Indonesia: Selamat Tinggal Kekasih)&nbsp;– Ito ang pinakatanyag na awitin ni Teresa Teng sa Indonesia.  Nirekord ni Ten ang bersiyong ito sa wika ng Indonesia noong 1977, at isinalin ng kompositor ng Indonesiang si A. Riyanto.  Ginamit ito para sa isang album na pangwika ng Indonesia.
* "Wishing We Last Forever" (Ninanais Kong Magtagal Tayo, )&nbsp;– Isa itong tulang isinaawit mula sa kaugaliang Tsino.  Ginamit ito kalaunan ni Faye Wong.  Kinanta ito ni Jolin Tsai habang tumutugtog ng piano si Jay Zhou.
* "How Many Worries" (Ilan Bang Pagaalala, )&nbsp;– Isa ring tulang ginawang awitin.
* "I Only Care About You" (Ikaw Lamang ang Aking Pinahahalagahan, ; Hapon: 時の流れに身をまかせ (Toki-ni nagare-ni mi-o makase), "I Leave Myself in the Hands of The Flow of Time" o Iniiwan Ko ang Aking Sarili sa mga Kamay ng Daloy ng Panahon)&nbsp;– Kinanta ito ni Teresa Teng sa isang pakikipagsaliwan kay Jackie Chan at maging kay Itsuki Hiroshi.  Sa kalaunan, inawit rin ito ni Gigi Leung.
* "Fruit" (Bunga, Hapon: 別れの予感 (Wakare-no yokan))
* "To Live With You From Now On" (Mamuhay na Kapiling Mo Mula Ngayon, Hapon: あなたと共に生きてゆく) (Anata to Tomo ni Ikite Yuku)&nbsp;– Ito ang pinakahuling awiting pang-single sa wikang Hapon.  Muling inawit ito manunulat ng awit na si Izumi Sakai ng Zard noong 2005.  Nasasangkapan ang bagong bersiyon nito ng tugtugin ni Erhu at naglalaman din ng mga pananalitang Mandarin bilang pagalala sa ika-10 anibersaryo ng kamatayan ni Teng.

## Mga pangunahing gantimpalang pang-awitin mula sa bansang Hapon
Ipinagkaloob kay Teresa Teng ang mga sumusunod na pangunahing gantimpalang pang-awitin sa Hapon.

* Gantimpalang *Japan Record* (日本レコード大賞, Nihon Rekōdo Taishō)

Ibinibigay bawat taon ang mga sumusunod: *Grand Prix* (1), *Best Song Award* (1), *Best New Singer Award* (1), *Gold Awards* (10), *New Singers Award* (5), at higit sa 20 iba pang mga gantimpala.

Napanalunan ni Teresa Teng ang *New Singers Award* (新人賞, Gantimpala para mga Bagong Manganganta) para sa 「空港」（Kūkō) noong 1974, at ang *Gold Award* (金賞. Gintong Gantimpala) noong 1986 para sa kaniyang 「時の流れに身をまかせ」 (Toki no Nagare ni Mi o Makase).  Noong 1995, napagwagian niya ang *Special Merit Award* (特別功労賞, Gantimpalang Pang-natatanging Puntos).

* *All-Japan Cable Radio Awards*  (全日本有線放送大賞, Zen-Nihon Yūsen Hōsō Taishō, Gantimpalang Kable-Radyo sa Kabuuan ng Hapon)

Ipinagkakaloob bawat taon ang : *Grand Prix* o Pinakamahalagang Gantimpala (1), at may ibang 15 pang mga gantimpala.

Napanalunan ni Teresa Teng ang *Grand Prix* （グランプリ）ng tatlong ulit, ito ang mga sumusunod: para sa kaniyang「つぐない」 (Tsugunai) noong 1984, 「愛人」 (Aijin) noong  1985, at「時の流れに身をまかせ」 (Toki no Nagare ni Mi o Makase) noong 1986. Ito ang kauna-unahang pagkakataon na ang anumang mang-aawit ay napagkalooban ng Grand Prix nang walang patid sa loob ng tatlong taon.

Noong 1987, nagwagi siya ng *Outstanding Star Award* (優秀スター賞, Gantimpala para sa Natatanging Bituin) para sa kaniyang「別れの予感」 (Wakare no Yokan).

* *Japan Cable Radio Awards* (日本有線大賞, Nihon Yūsen Taishō, Gantimpalang Radyo-Kable ng Hapon)

Ang mga sumusunod ay ang mga gantimpalang ipinagkaloob kay Teng:

1984: ang *Grand Prix* （大賞）, ang *Best Hit Award* (Gantimpala para sa Pinakapatok o Pinakatampok), at *Cable Radio Music Award* (Gantimpalang Pangmusikang Radyo-Kable)&nbsp;– para sa 「つぐない」 (Tsugunai) .

1985: ang *Grand Prix*, ang *Best Hit Award*, at *Cable Radio Music Award*&nbsp;– para sa 「愛人」 (Aijin) .

1986: ang *Grand Prix*, ang *Best Hit Award*, at *Cable Radio Music Award*&nbsp;– para sa「時の流れに身をまかせ」 (Toki no Nagare ni Mi o Makase) .

Sa muli, ito ang unang pagkakataon na ang isang mangaawit ay nagwagi ng *Grand Prix* na walang paknit sa loob ng tatlong taon.

1987 at 1988:  Gantimpalang Pangmusikang Radyo-Kable para sa kaniyang「別れの予感」 (Wakare no Yokan).

1995: Napagkalooban siya ng gantimpalang *Cable Radio Special Merit Award* (有線功労賞) dahil sa pagwawagi ng *Grand Prix* na walang patid sa loob ng tatlong taon.

## Mga sanggunian
## Mga talaugnayang panlabas
**Teresa Teng Foundation*, 鄧麗君文教基金會
*Ang Nag-iisang Teresa Teng 鄧麗君 テレサ・テン 
*publicradio.org
**Moon Represents my Heart* (Ang Buwan ang Kinatawan ng Puso Ko) - Mga titik at kahulugan
*

  	 

Kategorya:Mga mang-aawit mula sa Taiwan