open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Roscoe Brown

:*Tungkol ito sa pilotong sundalong Amerikano, para sa aktor tingnan ang Roscoe Lee Browne.*

Si Dr. **Roscoe C. Brown, Jr.** (ipinanganak noong 1922) ay isa sa Mga Kalalakihang Panghimpapawid ng Tuskegee (*Tuskegee Airman*), ang unang iskuwadrong militar na binubuo ng mga itim o negro lamang at pinakamatagumpay na eskorteng pambombang kompanyang militar noong Ikalawang Digmaang Pandaigdig.  Siya ang dating komander ng ika-100 Iskuwadrong Panglaban (*Fighter Squadron*) ng ika-332 Pangkat Panglaban (*Fighter Group*).  Nagtapos siya mula sa Paaralan ng Pagpapalipad ng Tuskegee (*Tuskegee Flight School*) noong 12 Marso 1944 bilang isang miyembro ng klaseng 44-C-SE at naglingkod sa Pulutong na Panghimpapawid ng Hukbong-Kati ng Estados Unidos (*United States Army Air Corps*) sa Europa noong Ikalawang Digmaang Pandaigdig.  Isa siya sa labinlimang mga pilotong nakapagpabagsak ng paunang Alemang panlabang dyet o eroplanong pandigmang Me-262.

Noong 29 Marso 2007, dumalo siya sa isang seremonya sa rotunda ng Kapitol ng Estados Unidos, kung saan ginantimpalaan siya at iba pang mga beteranong Mga Kalalakihang Panghimpapawid ng Tuskegee (*Tuskegee Airmen*) o kanilang mga balo ng Gintong Medalyang Kongresyonal bilang pagkilala sa kanilang paglilingkod.

Naninirahan siya sa Riverdale, Bagong York sa Estados Unidos.

## Mga sanggunian
Kategorya:Mga Amerikano
Pagsusurp

[thumb|right|Ang pagsusurp sa [Hawaii.]]
thumb|right|Isang tablang pangsurp.

Ang **pagsusurp** o **surping** (mula sa Ingles na *surfing*) ay isang uri ng isports o palakasan na isinasagawa sa pamamagitan ng pagsakay sa isang **surpbord** o **tablang pangsurp** (galing sa Ingles na *surfboard*) na nakatayo ang sumasakay papunta sa dalampasigan.  Ginagawa ang ganitong kilos ng isang tao (maaaring ng isang sasakyang bangka rin) na sumasakay sa isang pasira o paguhong alon, na nag-iipon ng tulin mula sa pababa at pasulong na galaw.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Palakasan
Huang Xianfan

Si **Huang Xianfan**（Tsinong tradisyunal:黃現璠; Tsinong payak:黄现璠; pinyin: Huáng Xiànfán; 13 Nobyembre 1899 – 18 Enero 1982）ay isang propesor, historians, etolohista, antropolohista, at tagapagtatag ng paaralang ng Bagui  mula sa Tsina. Siya ay itinuturing bilang ang tagapagtatag ng Zhuangolohiya.

## Talambuhay 
Ipinanganak siya sa Fusui, Guangxi. Ang kanyang tatay ay mga magsasaka ng Zhuang. Ang kanyang ina ay simpleng maybahay. Nagtapos siya ng elementarya sa nayon ng Qujiu, nagtapos siya ng hayskul sa Kondado ng Fusui, at nagtapos siya sa paaralang Normal ng Nanning noong 1926. Pumasok siya Normal na Unibersidad ng Beijing noong 1926 upang pag-aralan ang kasaysayan, at siya ay nagtapos noong 1935. At pagkatapos ay pumunta siya sa Hapon. Pumasok siya sa Panimulaan o Instituto ng Pamantasan ng Tokyo upang magpatuloy sa pag-aaral ang kasaysayang oryental. Nagtapos siya roon noong 1937. Pagbalik sa bansang Tsina, naging guro rin siya sa hayskul ng Nanning hayskul ng Guangxi sa Lungsod ng Nanning. Noong 1938, siya ay naging isang lektor sa Pamantasan ng Guangxi, at naging isang propesor doon noong 1940. Noong 1941, siya ay naging isang propesor sa Unibersidad ng Sun Yat Sen ng Guangdong, at ang naging unang propesor sa Pamantasan ng Zhuang. Simula noon, naglingkod siya bilang isang propesor ng kasaysayan sa pamantasan hanggang sa kanyang kamatayan. Namatay si Huang Xianfan noong 1982 dahil sa isang karamdamang serebrobaskular.

## Mga sulatin 
* Pangkalahatang Kasaysayan ng Tsina（tatlong-dami, Beijing, 1932-1934 ） 
* Dayuhang Mataas na Paaralan ng Kasaysayan（dalawang-dami, Beijing,Agosto 1933）
* Magsasakang Naninirahan sa Dinastiyang Yuan（Beijing, Enero 1934）
* Lipunan sa Dinastiyang Sangsang（Shanghai, Marso 1936）
* Kasaysayan ng Lipunang Tsino ng Dinastiyang Shang（Guilin, Abril 1950）
* Kasaysayan ng Lipunang Tsino na Piyudal（Guilin,Disyembre 1952）
* Ang Isang Maikling Kasaysayan ng Zhuang（Nanning,Hunyo 1957） 
* Pangkalahatang Kasaysayan ng Zhuang（Nanning,Nobyembre 1988）

## Tingnan din 
*Zhuang
*Zhuangolohiya

## Mga sanggunian 
## Mga ugnay panlabas 
* (Tsino):Historians: HuangXianfan 
* (Tsino):Ama ng Zhuangolohiya:Huang Xianfan 

Kategorya:Mga Tsino
Kategorya:Mga antropologo
Kategorya:Mga etologo
Kanoli

:*Huwag itong ikalito sa kanulo.*

Ang **kanoli**, **kanolo**, o **kanolu** (mula sa Ingles at Sisilyanong *cannolo* [isahan], *cannolu* [isahan], at *cannoli* [maramihan], nangangahulugang "maliit na tubo" o "munting tubo") ay isang uri ng tinapay, pastelerya, o empanadang pangminandal.  Nagmula ang pangalang ito sa Lating *canna* o tambo.  Nagmula ito sa Sisilya at isang mahalagang bahagi ng lutuing Sisilyano.  Tanyag din ito sa lutuing Italyanong Amerikano at kilala sa Amerika bilang isang Italyanong pastelerya, bagaman espesipikong may simulaing Sisilyano.

Binubuo ang kanoli ng hugis tubong kabibe ng pinirituong masa ng tinapay, na pinalamanan ng matamis at makremang laman na kalimitang nilalagyan ng kesong rikota (o pinatamis na maskarpone, ngunit hindi kinaugalian, na hinaluan ng ilang mga kumbinasyon ng banilya, tsokolate, pistasiyo, alak na Marsala, tubig-rosas, o iba pang mga pampalasa.  May ilang mga kusinerong nagdaragdag ng tinadtad na sukada o *succade* o pinagpirapirasong mga tsokolate.  Nasasakop ng mga sukat nito ang mula sa **kanulitsi** (mula sa *cannulicchi*) na hindi lalaki kaysa isang daliri, magpahanggang sa kasinlaki ng kamaong tipikal na matatagpuan sa Piana degli Albanesi, timog ng Palermo, Sisilya.  Minsang matatagpuan din ang kanoling may mga kabibeng isinawsaw sa tsokolate, bilang dagdag sa pagiging pinunuan ng palaman.

## Mga sanggunian
## Mga kawing panlabas
*Paraan ng pagluluto ng *Cannoli* , mula sa Epicurious.com

Kategorya:Lutuing Italyano
Walter Persegati

Si **Walter Persegati** ay ang dating kalihim at ingat-yaman ng mga Bantayog ng Batikano (o mga Moog o Monumento ng Batikano), mga Museo, at mga Tanghalan (o Galeriya).  Siya ang namahala at namuno, kasama ng direktor-panglahat na si Carlo Pietrangeli, sa pagpapalinis at restorasyon (pagbabalik sa dating kasiglahan at kaanyuan) ng mga mural ni Michelangelo sa Kapilyang Sistino ng Batikano.

Isa siyang lalaking may uban o kulay abuhing buhok na nagsusuot ng makapal na mga salaming pangmata.  Nagsimula siyang manungkulan bilang kalihim-panglahat ng Mga Museo at Tanghalan ng Sining ng Batikano noong 1971.  Siya ang nakipagkasundo sa Nippon Television Network Corporation ng bansang Hapon, sa halagang $3 milyon, upang linis ang mga dingding at kisame ng kapilya, bilang kapalit ng eksklusibong mga karapatan sa paggawa ng pelikula sa proyektong tumagal ng labindalawang mga taon.  Sa panahong iyon, tinaya ni Persegating mabubuo ang restorasyon sa taong 1992. 

## Mga sanggunian
Kaurian:Mga Italyano
Andres Kim Taegon

Si **Andres Kim Taegon** (김대건 안드레아, Hanja: 金大建; Ingles: *Andrew Kim Taegon*), kilala rin bilang **Kim Dae Gon**, ay ang unang Koreanong Katolikong pari. Noong bandang ika-18 siglo unti-unting lumalaganap ang Katolisismo sa Korea. Hanggang sa noong 1836 ay natanaw ng Korea ang mga unang konsekradong misyonaryo (mga kasapi ng *Paris Foreign Missions Society*) na dumating, at nakitang isinasagawa na ng mga tao doon ang Katolisismo.

## Mga kawing panlabas 
*Andrew Kim Taegon, Paul Chong Hasang at mga kasama
*San Kim Dae Gon

Kategorya:Mga Koreano
Kategorya:Mga santo
Kategorya:Mga Katoliko
Kategorya:Mga Kristiyano
Kategorya:Mga pari
Autobiograpiya

Ang **autobiograpiya** (mula sa Griyego, αὐτός-*autos* o sarili + βίος-*bios* o buhay + γράφειν-*graphein* o magsulat) o **sariling talambuhay** ay ang talambuhay ng isang tao na siya rin ang mismong paksa at sumulat; o ang pagsulat ng sariling kabuhayan o naging kabuhayan.  Ngunit, sa makabagong paggamit ng salita, sinulat na may katulong o kasamang manunulat pagkaraan ilahad ng pasabi ang sariling buhay sa nagsusulat.  Maraming tanyag na mga tao ang nagsusulat ng sariling talambuhay. 

## Mga sanggunian 
Kategorya:Autobiograpiya
Kōichi Yamadera

Si **Kōichi Yamadera** (山寺 宏一 *Yamadera Kōichi* , ipinanganak Hunyo 17, 1961 sa Shiogama Miyagi, Hapon) ay isang Hapong aktor , seiyū (tagapagboses, "dubber", "voice talent") , talent.

## TV Anime 
* Allison & Lillia (Carr Benedict)
* Anpanman (Cheese)
* Bosco Adventure (Otter)
* Cowboy Bebop (Spike Spiegel)
* Detective Conan (Kyōsuke Haga , Masateru Hira) 
* Fist of the Blue Sky (Kenshirō Kasumi)
* Ghost in the Shell: Stand Alone Complex (Togusa)
* Ghost in the Shell: S.A.C. 2nd GIG (Togusa)
* Kaiketsu Zorori (Zorori)
* Mermaid Saga (Yūta)
* Neon Genesis Evangelion (Ryōji Kaji) 
* Oh! Edo Rocket (Ginjirō)
* Pokemon (Kamonegi)
* Ranma ½ (Ryōga Hibiki/P-chan)
* Samurai Champloo (Nagamitsu) 
* Stitch! (Stitch)
* UFO Baby (Yuzuhiko) 
* Yatterman (Yatter-Wan , Narrator)

## OVA 
* Apocalypse Zero (Kakugo Hagakure)
* Compiler (Nachi Igarashi)
* Detonator Orgun (Tomoru Shindō , Orgun) 
* Ghost in the Shell: S.A.C. Solid State Society (Togusa) 
* Goddamn (Gen Todoroki)
* Harlock Saga (Harlock)
* Mermaid's Forest (Yūta) 
* Mermaid's Scar (Yūta)
* Oz (Ordis Nate)
* Saiyuki (Sha Gojyo) 
* The Hakkenden (Dōsetsu Inuyama) 
* The Hakkenden -Shinshō- (Dōsetsu Inuyama)

## Sine Anime 
* Appleseed Ex Machina (Briareos Hecatonchires) 
* Arashi no Yoru Ni (Barry)
* Cowboy Bebop: Knockin' on Heaven's Door (Spike Spiegel)
* Ghost in the Shell (Togusa) 
* Ghost in the Shell 2: Innocence (Togusa)
* Hashire Melos! (Melos) 
* Highlander: The Search for Vengeance (Marcus Octavius)
* Memories (Miguel)
* Neon Genesis Evangelion: Death & Rebirth (Ryōji Kaji)
* Neon Genesis Evangelion: The End of Evangelion (Ryōji Kaji) 
* Ninja Scroll (Jūbee Kibagami)
*Patlabor Reboot
* Sword of the Stranger (Rarō)
* Vampire Hunter D: Bloodlust (Meier Link)
* X (Sorata Arisugawa)

= Mga Kawing Panlabas =
* Across Entertainment : Official Website 
* Kōichi Yamadera : Anime News Network

Kategorya:Mga seiyu
Kategorya:Mga artista mula sa Hapon
Kategorya:Ipinanganak noong 1961
Police Academy (palabas sa telebisyon)

Ang ***Police Academy*** ay isang animado o kartun mula sa Estados Unidos. Ginawa ito ng Warner Bros. at Ruby-Spears.

## Mga tauhna 
* Carey Mahoney
* Larvell Jones
* Sweetchuck
* Zed
* Moses Hightower
* Laverne Hooks
* Thomas 'House' Conklin
* Eugene Tackleberry
* Debbie Callahan
* Cap. Thaddeus Harris
* Lt. Proctor
* Com. Eric Lassard
* Professor
* K-9 Corps

## Kabanata 
### Panahon 1 
# The Good, The Bad & The Bogus
# Puttin' On The Dogs 	
# Phantom of the Precinct 
# Cops & Robots 	
# Police Academy Blues 	
# A Blue Knight At The Opera 	
# Worth Her Weight In Gold 	
# For Whom The Wedding Bells Toll 	
# Westward Ho Hooks 	
# My Mummy Lies Over The Ocean 	
# Numbskull's Revenge 	
# Proctor, Call A Doctor! 	
# Little Zed & Big Bertha 	
# Curses On You! 	
# Lights, Action, Coppers! 	
# Camp Academy 	
# The Tell Tale Tooth 	
# Mr. Sleaze Versus Lockjaw 	
# Spaced Out Space Cadets 	
# Sweetchuck's Brother 	
# Karate Cop 	
# The Hang Ten Gang 	
# Nine Cops And A Baby 	
# Fish & Microchips 	
# Precinct of Wax 	
# Cop Scouts

### Panahon 2 
# Professor Jekyll And Gangster Hyde
# Operation Big House 
# Kingpin's Council of Crime
# Ship Of Jewels 
# Zillion Dollar Zed 
# The Comic Book Caper 
# The Monkey Trial 
# Rolling For Dollars 
# K-9 Corps And The Peking Pooch 
# Santa With A Badge 
# Suitable For Framing 
# Rock Around The Cops 
# Prince And The Copper 
# Now You Steal It, Now You Don't 
# Mad Maxine 
# Trading Disgraces 
# Champ 
# Wheels of Fortune 
# The Wolf Who Cried Boy 
# Snow Job 
# A Bad Knight For Tackleberry 
# Supercop Sweetchuck 
# Deja Voodoo 
# Flights Of The Bumbling Blues 
# Big Burger 
# Fat City 
# Elementary, My Dear Coppers! 
# Dr. Deadstone, I Presume 
# The Hillbilly Blues 
# Survival Of The Fattest 
# The Junkman Ransoms The Ozone 
# Grads On Tour 
# Like Coppers, Like Son 
# Ten Little Cops 
# Big Top Cops 
# Alpine K-9s 
# The Legend Of Robin Good 
# Hawaii Nine-0 
# Thieves Like Us

Kategorya:Mga Amerikanong serye sa telebisyon
Patron

Ang **patron** ay maaaring tumukoy sa:

*May-ari ng isang asyenda.
*Poon, estatwang may wangis ng isang santo o santa.
*Parisan sa pananahi.
*Parokyano, ang kostumer, suki, o kliyente
Pulo ng Ellis

:*Para sa pulong nasa Australya, tingnan ang Pulo ng Ellis (Queensland).*

Ang **Pulo ng Ellis** (Ingles: *Ellis Island*), na nasa bunganga ng Ilog ng Hudson sa Harbor ng Bagong York, ay ang lokasyon ng dating pangunahing pasukang pasilidad para sa mga imigranteng pumapasok sa Estados Unidos magmula Enero 1, 1892 hanggang Nobyembre 12, 1954.  Pinalitan ng Pulo ng Ellis ang pinatatakbo ng estadong Kastilyo ng Clinton o Kampo ng Imigrasyon ng Halamanang Kastilyong (*Castle Garden Immigration Depot*, 1855-1890) nasa Manhattan.  Pag-aari ito ng pamahalaang pederal at kasalukuyang bahagi ng Pambansang Bantayog ng Istatuwa ng Kalayaan, na nasa ilalim ng hurisdiksiyon ng Palingkuran ng Pambansang Liwasan (*National Park Service*) ng Estados Unidos.  Mas malawak na nakalagak ang pook na ito sa Lungsod ng Jersey, Bagong Jersey, bagaman bumabagsak ang maliit na bahagi ng teritoryo nito sa loob ng kapit-bahay na Lungsod ng Bagong York.  Naging isang paksa ng pagtatalo hinggil sa hangganan sa pagitan ng mga estado ng Bagong York at Bagong Jersey ang Pulo ng Ellis.  

Dating tinatawag ito bilang **Maliit na Pulo ng Talaba** (*Little Oyster Island*)..  Nakuha ang pangalang Pulo ng Ellis mula kay Samuel Ellis, isang Bagong Yorkerong kolonyal, na maaaring nagmula sa Wales. 

## Mga sanggunian
Kategorya:Mga pulo ng Estados Unidos‎
Pulo ng Anghel

thumb|Angel Island sa California

Ang **Pulo ng Anghel** (Ingles: *Angel Island*) ay isang pulo sa Look ng San Francisco na nagpapakita ng malawak ng mga tanawin ng San Francisco, California, ng mga ulong-lupain ng Kondado ng Marin, California at Bundok ng Tamalpais.  Kabilang ang buong isla sa loob ng **Pang-estadong Liwasan ng Pulo ng Anghel** (*Angel Island State Park*), at pinangangasiwaan ng Mga Pang-estadong Liwasan ng California.  Ginamit ito para sa sari-saring mga layunin, kabilang ang daungan ng militar at lundayan o sentro ng imigrasyon.  Nagproseso ang Estasyon ng Imigrasyon sa Pulo ng Anghel ng Estados Unidos, nasa hilagang-silangang kanto ng pulo, ng tinatayang isang milyong mga imigranteng Asyano at itinalaga bilang isang Pambansang Makasaysayang Palatandaang Pook.

## Mga sanggunian
Kategorya:Mga pulo ng Estados Unidos‎
Digmaang Prangko-Pruso

Ang **Digmaang Prangko-Pruso** o **Digmaang Prangko-Aleman**, kadalasang tinutukoy sa Pransiya bilang ang **Digmaang 1870** (19 Hulyo 1870—10 Mayo 1871), ay ang labanan sa pagitan ng Pransiya at Prusya, habang tinutulungan ang Prusya ng Hilagang Konpederasyon ng Alemanya, kung saan kasapi ito, at ang mga estado sa Timog Alemanya: ang Baden, Württemberg at Bavaria.  Ang ganap na pagkapanalo ng Prusya at Alemanya ang nagdulot ng huling pag-iisa ng Alemanya sa ilalim ng Haring Wilhelm I ng Prusya.  Ito rin ang nagtadhana sa pagbagsak ni Napoleon III at ang pagtapos ng Ikalawang Imperyo ng Pransiya, na pinalitan ng Ikatlong Republika.  Bilang isang bahagi ng kasunduan, kinuha ng Prusya ang halos lahat ng teritoryo ng Alsace-Lorraine bilang bahagi ng Alemanya, na nanatili hanggang sa pagtatapos ng Unang Digmaang Pandaigdig.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Kasaysayan ng Europa
Cassius Marcellus Coolidge

thumb|right|250px|Ang *His Station and Four Aces* o "Estasyon Niya at Apat na mga Alas", isang halimbawa ng ipinintang larawan ni Cassius Marcellus Coolidge, na may mga asong manunugal.

Si **Cassius Marcellus Coolidge** (18 Setyembre 1844–13 Enero 1934) ay isang Amerikanong alagad o artista ng sining, na higit na kilala dahil sa serye o magkakasunud-sunod na siyam na mga ipinintang larawan ng mga antromorpisadong mga aso.  Siya ang pinagsimulan ng ideya ng pagpipinta ng mga asong nasa tagpuang parang mga tao.  Ginagaya ng kanyang mga larawan ang napakaseryosong mga manunugal na tao, katulad ng may pamagat na *Dogs Playing Poker* o "Mga Asong Naglalaro ng Poker" (ang pinakapangkaraniwang titulo).  Ngunit mayroon din siyang pinamagatang *A Friend in Need* o "Isang Kaibigang Nangangailangan", sa halip na "Mga Asong Naglalaro ng Poker". para sa kanyang akdang larawan.  Noong 1910, ipininta ni Coolidge ang *Looks Like Four of a Kind* "Tila Parang Apat ng Isang Uri" na nasa katulad na estilo ng mas naunang mga serye ng Mga Asong Naglalaro ng Poker.

Naging inspirasyon ang mga akdang larawan ni Coolidge ng mangguguhit o ilustrador na si Arthur Sarnoff na naging bantog dahil sa kanyang mga ipinintang larawang nasa estilo ng Mga Asong Naglalaro ng Bilyar (*Dogs Playing Pool*).  Naging inspirasyon din siya ng daan-daan pang mga manggagayang mangguguhit.

## Mga sanggunian
## Mga kawing panlabas
* DogsPlayingPoker.org 
* Talambuhay at larawan ni Coolidge mula sa sityo ng NNDB
* *Dogs Playing Poker sell for $590K*, Money.CNN.com
* Talambuhay ni Cassius Marcellus Coolidge mula sa Find-A-Grave.com
* *Ask Yahoo Who painted "Dogs Playing Poker"?* , Ask.Yahoo.com

Kategorya:Mga pintor mula sa Estados Unidos
Pandemya

Ang isang **pandemya** (mula sa Griyego , , "lahat" at , , "lokal na mga tao" ang 'maraming tao') ay isang epidemya ng isang nakakahawang sakit na kumalat sa isang malaking rehiyon, halimbawa, sa maraming lupalop o sa buong mundo, na nakakaapekto sa isang malaking bilang na mga indibiduwal. Hindi pandemya ang isang endemikong sakit na may matatag na bilang ng mga nahawaang indibiduwal. Pangkalahatang hindi sinasama ang mga endemikong sakit na may matatag na bilang ng mga nahawaang indibiduwal tulad ng panahon ng trangkaso dahil sabay-sabay silang nagaganap sa mga malaking rehiyon ng daigdig sa halip na kumakalat sa buong mundo.

Sa buong kasaysayan ng tao, nagkaroon ng ilang mga pandemya ng mga sakit tulad ng bulutong. Ang Salot na Itim ang pinakanakamamatay na pandemya sa nakatalang kasaysayan na kinitil ang buhay ng tinatayang 75–200 milyong tao noong ika-14 na dantaon. Hindi pa ginamit ang katawagan noon pero ginamit din ito sa mga kalaunang pandemya, kabilang ang pandemyang trangkaso ng 1918—mas karaniwang kilala bilang *Spanish flu* o trankasong Espanyol.

Kabilang sa kamakailang pandemya ang tuberkulosis, trangkasong Ruso, trangkasong Espanyol, trangkasong Asya, kolera, trangkaso sa Hong Kong, HIV/AIDS, at COVID-19.

## Mga sanggunian
Kategorya:Epidemiyolohiya
Parakayda

thumb|right|250px|Isang parakaydista.

Ang **parakayda** o **parasyut** ay isang pakete na lumolobo o bumubuka at nagpapabagal sa bilis o tulin ng pagbagsak mula sa himpapawid.  Bagaman ginagamit ito sa militar, mayroon ding isports o palakasang tinatawag na **pagpaparakayda**, **parasyuting**, o **pagpaparasyut**.

Ang paragliding ay isang recreational at competitive adventure sport na may lightweight, free-flying, foot-launched glider aircraft na walang matibay na pangunahing istraktura. Ang piloto ay nakaupo sa isang harness o nakahiga sa isang parang cocoon na 'pod' na nakabitin sa ilalim ng isang pakpak ng tela. Ang hugis ng pakpak ay pinananatili ng mga linya ng suspensyon, ang presyon ng hangin na pumapasok sa mga lagusan sa harap ng pakpak, at ang aerodynamic na puwersa ng hangin na dumadaloy sa labas. 

## Mga sanggunian 
Kaurian:Palakasan
Kaurian:Militar
Kaurian:Gamit
Mesusa

Ang **mesusa** o **mesusot** (Ingles: ***mezuzah*** o מזוזה‎ [isahan] o ***mezuzot*** o מזוזות [maramihan], nangangahulugan sa Hebreo ng "haligi ng pinto") ay ang pergamino o pinatuyong katad mula sa tupang may nakasulat na sitas mula sa Tanakh.  Tinatatakan ito ng Shaddai o pangalan ng Diyos kapag ibinalumbon o ibinilot na.  Ikinakabit ito sa may pintuan ng bahay upang mangahulugang may nakatirang Hudyong mag-anak sa tahanang pinaglagyan niyon.  Naglalaman o nasusulat ang pergaminong balumbong ito ng mga talata o talataan mula sa *Aklat ng Deuteronomiyo*, partikular na ang Deuteronomiyo 6:4-9 at ang Deuteronomiyo 11:13-21, at nakabilot o nakabalumbong inilalagay sa loob ng isang pinalamutiang sisidlan.  Ipinapako ang lalagyang may mesusa sa haligi o poste ng pinto.  Isa itong tanda ng pananalig at paalala ng walang humpay o walang maliw at mapagtalimang presensiya o pagdalo ng Diyos.

## Mga sanggunian
Kaurian:Hudaismo
Selyo

thumb|right|Labingwalong sentimo o sentabong selyong pangkoreo ng Pilipinas noong bahagi o teritoryo pa ito ng Estados Unidos. May kamalian sa pagdidisenyo nito sapagkat bagaman sinasabing Talon ng Pagsanjan ng Pulo ng Luzon ang nakalarawan, sa katunayan ito ay ang Talon ng Vernal ng California. Gawa ito noong 1932.

Ang **selyo** ay isang madikit na papel na nagsisilbing katibayan ng pagbabayad sa halaga ng serbisyong pangkoreo. Karaniwang isa itong maliit na parihabang idinidikit sa isang sobre, na tandang nagbayad na ng buo o bahagi lamang ang taong nagpapadala. Ito ang pinakatanyag na paraan ng pagbabayad sa isahan o ilanang mga liham. Maraming mga uri ng selyo sa buong mundo. Mayroong sari-sariling mga selyo ang bawat bansa. Umiiral na ang selyo magmula pa noong ika-19 na daang taon. Mayroong mga taong nangungulekta ng mga selyo.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Paglilibang
Kategorya:Paglilimbag
Kategorya:Papel
Pag-iisa ng Alemanya

:''Tungkol ang artikulong ito sa pag-iisa noong 1871. Para sa pag-iisa ng Kanluran at Silangang Alemanya noong 1990, tingnan Muling pag-iisa ng Alemanya.

[thumb|200 px|right|Ang Imperyo ng Alemanya noong 1871-1918. Hindi kabilang ang Alemang bahagi ng multinasyonal na Imperyong [Awstriya, kinakatawan ng heograpikong paglalarawang ito ang isang solusyon ng "maliit na Alemanya".]]

Nangyari ang **Pag-iisa ng Alemanya** sa isang pampolitka at administratibong pagsasasama noong Enero 18, 1871 sa Bulwagan ng mga Salamin sa Palasyo ng Versailles. Karamihan sa mga Prinsipe ng mga estadong Aleman ang nagtipon-tipon para ihayag si Wilhelm ng Prusya bilang Emperador Wilhelm I ng Imperyong Alemanya.

## Tingnan din 
* Muling pag-iisang Aleman

Kategorya:Kasaysayan ng Europa
Petalita

Ang **petalita** (Ingles: *petalite*, /pe-ta-layt/), na kilala rin bilang **kastorita** (Ingles: *castorite*, /kas-to-rayt/), ay isang litiyo-aluminyo-
tektosilikatong mineral (LiAlSi4O10), na nabibilang sa sistemang monokliniko.  Kasapi ito ng pangkat na peldspatoyda.  Puwedeng walang kulay ito, kulay-abo, dilaw, at puti, na nasa hugis ng mga malalaking tipak at katulad ng mga masang kolumnar.  Maaari itong pegmatitang nagtatangan ng mga litiyo na may ispodumene, lepidolita, at turmalina.  Isang mahalagang bato ito ng litiyo.  Kadalasang ginagamit na batong hiyas ang mga mga walang kulay.

Nadiskubre ito noong 1800 sa Pulo ng Utö, Haninge, sa Estocolmo, Sweden.  Nagmula ang pangalan nito sa *petalon*, ang Griyegong katawagan para sa dahon.

## Mga sanggunian
*Hurlbut, Cornelius S.; Klein, Cornelis, 1985, *Manual of Mineralogy*, ika-20 edisyon, ISBN 0-471-80580-7
*Webmineral
*Mindat
*Neab.net 

Kaurian:Mga mineral na litiyo
Karnabal

[thumb|right|Mga kalahok sa isang parada ng karnabal sa [Rio de Janeiro, Brasil.]]
, Espanya.]]
Ang **karnabal** ay isang panahon ng kasayahan. Tinatawag din itong **pestibal** o **mardi gras**. Maaari ring tumukoy ang karnabal sa isang lugar ng kasayahan.  Bilang panahon, agad na nagaganap ito bago sumapit ang panahon ng Kuwaresma (Mahal na Araw o Santa Semana).  Nangyayari ang pangunahing mga kaganapan tuwing Enero at Pebrero.  Kalimitang kinasasangkutan ito ng pangmadlang pagdiriwang o paradang nagsasama ng ilang mga elemento ng isang sirkus, maske (mula sa Ingles na *masque*), at publikong handaan sa langsangan.  Malimit na nagsusuot ng kostyum o mga maskara (maskarada, mula sa *masquerade*) ang mga tao sa panahon ng mga selebrasyon, na tanda ng pag-ikot ng pang-araw-araw na buhay.  Bagaman magkakaiba ang umpisang araw ng karnabal, karaniwang umiigting ang pestibal sa linggo bago ang Kuwaresma, na nagtatapos sa *Mardi Gras* (bigkas: /mar-di-gra/, Pranses para sa "Matabang Martes"), bago ang Miyerkules ng Abo, ang simula ng Kuwaresma.

## Etimolohiya 
Bagaman pinagtatalunan ang pinagmulan ng salitang *karnabal*, ayon sa isang panukala o teoriya nagbuhat ang *carnival* sa Griyegong prepiks o paunang *carn* ("mangangain ng karne"), na tumutukoy sa isang kariton sa isang paradang relihiyoso, katulad ng karo sa isang prusisyon sa taunang mga pestibidad ng pagpaparangal sa diyos na si Apollo.  May ibang mga sanggunian naman ang nagmumungkahing nagmula ang pangalan sa Italyanong *carne levare* o katulad nito, na may ibig sabihing "tanggalin ang karne", dahil bawal ang laman tuwing Kuwaresma.  May isang panukalang nagsasaad na nagmula ang salita sa Huling Latin na ekspresyong *carne vale*, na nangangahulugang "paalam na sa karne", na tanda na ang mga ito ang huling mga araw kung kailan maaaring kumain ng karne ang isang tao bago ang pag-aayuno sa Kuwaresma.  Subalit mayroon pa ring isang pagsasalinwikang naglalarawan ng *carne vale* bilang "isang pamamaalam sa laman", isang pariralang niyakap ng partikular na mga selebrasyon ng karnabal na nanghihikayat ng pagpapalaya o pag-aalis ng iyong dati o pang-araw-araw na sarili at pagyakap naman sa walang pakundangang kalikasan ng pestibal.

## Tingnan din 
* Pista

## Mga sanggunian 
Kategorya:Karnabal
R. Thomas Smith

Si **Robert Thomas "Tom" Smith** (Mayo 20, 1878 - Enero 23, 1957) ay isang Amerikanong tagapagsanay ng kabayong pangarera.  Ipinanganak siya sa isang kabinang yari sa troso sa kakahuyan ng hilagang-kanlurang Georgia.  Bilang isang kabataang lalaking, nagturo siya ng mga kabayo para sa Kabalriya ng Estados Unidos at naghanapbuhay sa isang rantso ng mga baka.  Noong 1934, nakatanggap siya ng trabaho bilang tagapagsanay ng pangarerang kabayong si Seabiscuit, na pag-aari ng mayamang negosyanteng si Charles S. Howard.  Unang nakaharap ni **Tom Smith** si Seabiscuit noong 1936.  Noong panahong iyon, isang hindi malusog na kabayo si Seabiscuit, matatakutin, at ayaw kumain.  Ngunit nabago ni Smith si Seabiscuit sa pamamagitan ng tamang pagturing o pakikitungo rito.  Ayon kay Smith, "Nananatiling katulad ng dati ang mga kabayo, magmula nang ipanganak sila magpahanggang sa araw ng kanilang kamatayan... Napagbabago lamang sila ng paraan ng pagtrato sa kanila ng mga tao."  Kilala rin siya bilang **Silent Tom** dahil sa likas na pagiging tahimik.  

## Mga sanggunian
Kaurian:Mga Amerikano
Pita

:*Tungkol ito sa tinapay.  Para sa mithiin, pumunta sa pita (mithi).*

.]]

Ang **pita** o **pitta** ay isang uri ng tinapay na patag o pinisa.  Kalimitang binilog ito, kulay kayumanggi, at gawa mula sa trigo na hinaluan ng lebadura. Kalimitan itong ginagamit sa Tsipre, sa mga bansa sa Balkans, Hilagang Aprika, Iran, Armenia, Turkiya, at ilang bahagi ng subkontinente ng Indiya. 

## Mga sanggunian
Kategorya:Mga tinapay
Kategorya:Lutuing Turko
Prosyuto

thumb|right|300px|Ang *Prosciutto di Parma*.

Ang **prosyuto** (Ingles at Italyano: *prosciutto*; , o /pro-syu-tp/) ay ang Italyanong salita para sa hamon.  Sa Ingles, halos kadalasang ginagamit ang *prosciutto* para sa pinatanda, tinuyo, at "ginamot" (paraan ng paghahanda), at pinalasang Italyanong hamon na karaniwang hiniwa ng maninipis at inihahaing hindi naluluto; ito ang tinatawag na *prosciutto crudo* o "hilaw na hamon" sa Italyano at kaiba mula sa *prosciutto cotto* o "nilutong hamon".  Nanggagaling ang pinakabantog at pinakamahal ang halagang mga hita ng prosyuto mula sa gitna at hilagang Italya (partikular na ang mula sa Tuskanya at Emilia), katulad ng *Prosciutto di Parma*, at yaong mula sa Friuli-Venezia Giulia, katulad ng *Prosciutto di San Daniele.*

## Mga sanggunian
Kategorya:Karne
Kategorya:Lutuing Italyano
Kategorya:Baboy
Kategorya:Pinatuyong pagkain
Pitso

Ang **pitso** ay maaaring tumukoy sa:

*Toraks o pitso, isang kahatian sa katawan ng hayop
*Dibdib o pitso na pangtao
*Briskete o dibdib ng hayop, isang uri ng karne
Bistro

[thumb|250px|"*Sa Bistro*," iginuhit ni [Jean Beraud.]]

Ang **bistro** ay isang uri ng maliit na restaurante, bar, o klub (klab) na panggabi (naytklab).  Sa orihinal na Parisyanong kahulugan nito, isa itong maliit na kainang naghahain ng hindi kamahalan ang halagang mga payak na pagkain habang nasa loob ng hindi maluhong tagpuan.  Pangkaraniwan ang mga pagkaing niluto ng mabagal lamang katulad ng mga iginigisa, ipiniprito, o inilalagang may takip.

## Mga sanggunian
Kategorya:Mga gusali at estruktura
Soylent Green

Ang ***Soylent Green*** ay isang pelikulang Amerikano na tungkol sa laban sa utopya (kakotopya, distopya, o anti-utopya) na nagpapakita ng isang hinaharap na nagbigay daan ang labis na populasyon sa pagkaunti ng mga pinagmumulan ng mga pangangailangan ng mga tao, katulad ng pagkain. Humantong ang ganitong suliranin sa malawakang kawalan ng hanapbuhay at kahirapan o pagdarahop. Bihira ang totoong prutas, gulay, at karne, at mahal ang halaga ng mga bilihin o komodidad. Karamihan sa bilang ng populasyon ang nabubuhay o naliligtas lamang dahil sa pinrosesong mga rasyon ng pagkain, kabilang ang mga barkilyos o waper na kilala bilang "*soylent green*".

Kategorya:Mga pelikula mula sa Estados Unidos
Kategorya:Mga pelikula ng 1973
Dibdib ng hayop

Ang **pitso** o **briskete** ay ang karneng nagmumula sa **dibdib ng hayop**.  Tinatawag din itong **punta y petso** (mula sa Kastila: literal na "dulo at didbdib").

## Mga sanggunian
Kaurian:Karne
Kaurian:Anatomiya ng hayop
Althea Gibson

Si **Althea Gibson** (25 Agosto 1927&nbsp;– 28 Setyembre 2003) ay isang Amerikanang manlalaro sa palakasan o isports na naging pinakaunang Aprikana-Amerikanang nakipagtunggali sa pandaigdigang patimpalak sa larangan ng tenis, at ang pinakauna ring nagwagi ng titulong *Grand Slam* noong 1956.  Sa kanyang pag-ahon sa mundo ng tenis noong mga 1950, naging unang Aprikanang Amerikanang manlalaro siya na nakipaglaban sa mga pambansang mga laro ng tenis sa Estados Unidos.  Nagwagi siya sa 56 na mga labanang pangtenis na kinabibilangan ng pang-isahang titulo ng *Grand Slam*.  Minsan siyang tinataguriang "ang Jackie Robinson ng tenis" dahil sa pagbali o pagwasak ng "hadlang sa kulay" ng balat.  Kasapi si Gibson sa *Alpha Kappa Alpha Sorority, Inc.*

## Mga sanggunian 
Kategorya:Mga Aprikanong Amerikano
Kategorya:Manlalaro ng tennis mula Estados Unidos
Pastrami

thumb|Mga hiwa ng pastrami.

Ang **pastrami** ay isang uring tinapang karne ng baka.  Isa itong popular na karneng delikatesen na pangunahing gawa mula sa pulang karne, partikular na sa brisket.  Ibinababad ang hilaw na karne sa inasnang tubig, at bahagiang tinutuyo, nilalagyan ng sari-saring mga yerba at pampalasa, at pinauusukan (tinatapa) pagkaraan.

## Mga sanggunian
Kaurian:Karne
Kategorya:Tinapa
Mabukol na karamdaman ng bato

Ang **polisistikong karamdaman ng bato**, **bukul-bukol na sakit ng bato**, o **mabukol na karamdaman ng bato** (*PKD* o *PCKD* sa pagdadaglat sa Ingles ng *polycystic kidney disease*).  Kilala rin ito bilang **polisistikong sindroma ng bato** (mula sa *polycystic kidney syndrome*) ay isang henetikong sakit o kapansanang sistiko o mabukol ng mga bato.  Nagaganap ito sa mga tao at iba pang mga hayop.  Katangian ng sakit na ito ang pagkakaroon ng maraming mga bukol sa magkabilang mga bato, kaya't tinatawag na "polycystic" o polisistiko ("maraming bukol").  Napakarami ng mga bukol at naglalaman ng pluwidong sanhi ng malakihang pamamaga ng mga bato.  Lumilikha ang karamdamang ito ng buwig o kumpol ng mahahapding mga bukol sa bato.  Pagkaraan lumalaki o namamaga ang mga bato na kasinlaki ng bolang pangputbol, na hahantong paglaon sa hindi na paggana ng mga bato.  Nakapipinsala rin ang karamdamang ito sa atay, pankreas, at  bagaman bihira  maging sa puso at utak.  Napagkakaiba ang dalawang pangunahing anyo o uri ng **polisistikong karamdaman sa bato** sa pamamagitan ng kanilang mga padron o gawi sa pagkakamana.

## Mga sanggunian
Kategorya:Mga sakit ng pusa
Saliotite

Ang **saliotite** ay isang pilosilikatong mineral na puwedeng magkaroon ng isang perlas na kulay o hindi naman kaya ay walang kulay sa grupong ismektita.  Natuklasan ito nooong 1994 sa Andalusia, Espanya at pinangalanan matapos mula kay Pierre Saliot, isang heologong Pranses.

Ito ay may pormulang Na0.5Li0.5Al3AlSi3O10(OH)5, na may perpektong hati, isang mala-perlas na kinang na nag-iiwan ng isang puting guhit. Monokliniko ang istrukturang kristal at ang katigasan ay nasa 2-3 sa Eskalang Mohs.

## Mga sanggunian
*datong Webmineral
*Mindat
*Saliotite sa euromin.w3sites.net (Pranses)

Kaurian:Mga mineral na litiyo
Erma Bombeck

Si **Erma Louise Bombeck** (Pebrero 21 1927&nbsp;– 22 Abril 1996), ipinanganak bilang **Erma Fiste**, ay isang Amerikanang kolumnista at humoristang nakatanggap ng kabantugan dahil sa kanyang kolumna sa pahayagang naglalarawan sa sub-urbanong pamumuhay sa tahanan, sa anyong komedya o katatawanan, magmula kalagitnaan ng mga 1960 magpahanggang huli ng mga 1990. Naglathala rin si Bombeck ng 15 mga aklat, karamihan ang naging pinakamabili.

Mula 1965 hanggang 1996, nagsulat si **Erma Bombeck** ng mahigit sa 4,000 mga kolumna nagtatala ng karaniwan o ordinaryong pamumuhay ng isang babaeng maybahay sa gitnang kanluraning sub-urbanong bahagi ng Estados Unidos, na may malawak at minsang elokuwenteng pagkanakakatawa.  Sa pagsapit ng mga 1970, nababasa ng mga mambabasa ang kanyang mga kolumna dalawang beses sa loob ng isang linggo.  Umabot ang kanyang mga masusugid na tagasuunod sa 30 milyong tagabasa ng 900 mga pahayagan sa Estados Unidos at maging sa Canada.

Sumakabilangbuhay si Bombeck noong 1996 dahil sa kumplikasyon mula sa polisistikong karamdaman sa bato (kilala sa Ingles  bilang *polycystic kidney disease* o PKD). Ang batang si Erma ay nanirahan kasama ang kaniyang nakatatandang kapatid na babae sa ama, si Thelma. Nagsimula siya sa elementarya isang taon na mas maaga para sa kaniyang edad, noong 1932, at naging isang mahusay na mag-aaral at masugid na mambabasa. Siya ay nasisiyahan sa mga sikat na manunulat ng katatawanan noong panahong iyon. Matapos mamatay ang ama ni Erma noong 1936, lumipat siya, kasama ang kaniyang ina, sa tahanan ng kanyang lola. Ang kaniyang ina ay muling nagpakasal noong 1938, kay Albert Harris (may-ari ng isang sasakyang panlipat). Si Erma ay nagsanay ng tap dance at pag-awit, at nagtrabaho sa isang lokal na istasyon ng radyo para sa isang tampok na palabas ng mga bata sa loob ng walong taon. &#x5B; ''* &#x5D;

### Mga taon ng paghubog 
Pumasok si Erma sa Emerson Junior High School noong 1940, at nagsimulang magsulat ng isang nakakatawang kolum para sa pahayagan, na *The Owl* . Noong 1942, pumasok siya sa Parker (ngayon ay Patterson) Isang Bokasyonal na Sekondarya, kung saan nagsulat siya ng isang seryosong kolum, na hinaluan ng kaunting katatawanan. Noong taon ding iyon nagsimula siyang magtrabaho sa *Dayton Herald'' bilang copygirl, ibinahagi niya ang kanyang buong-panahon at mga gawain sa isang kasintahan. Noong 1944, para sa kaniyang unang gawaing pamamahayag, kinapanayam niya si Shirley Temple, na bumisita sa Dayton, at ang panayam ay naging tampok sa pahayagan.
Lapay

Ang **lapay** o **pankreas** ay isang organong naglalabas ng mga hormona at mga ensima o ensaym upang makatulong sa dihestiyon o pagtunaw ng pagkain.  Isa itong glandulang malapit sa tiyan.  Naglalabas ito ng mga sustansiya sa pamamagitan ng mga selulang tinatawag na **mga maliliit na pulo ni Langerhans** (kilala sa Ingles bilang *Islets of Langerhans*).  Kasama ang lapay sa dalawang mga sistema ng tungkulin o punksiyon: una, sa sistemang panunaw dahil sa gampanin nito sa pagtunaw ng mga nutriyente; at pangalawa, sa sistemang endokrina para sa tungkulin nito sa paggawa o produksiyon ng mga hormona.  Sa ibang paggamit ng salita, minsan ring nagagamit na pantawag ang *lapay* (bagaman may kamalian) para sa pali o kaya sa kolon.

## Mga sanggunian
Kategorya:Anatomiya ng tao
Kategorya:Anatomiya ng hayop
Kategorya:Sistemang panunaw
Kategorya:Sistemang endokrina
Evelyn Trout

Si **Evelyn "Bobbi" Trout** (1906-2003) ay isang Amerikanang tagapanimula sa larangan ng abyasyon o pagpapalipad ng sasakyang panghimpapawid.  Siya ang unang babaeng nakapagpalipad ng panghimpapawid na sasakyan sa buong gabi.  Lumahok din siya sa unang *Power Puff Derby* ("Paligsahan ng Bugsong Lakas"), na kilala rin sa tawag na ''National Women's Air Derby* ("Pambansang Paligsahan sa Himpapawid ng mga Kababaihan").  Isa rin si Trout sa unang mga babaeng piloto ng eruplano para sa Kagawaran ng Pulisya ng Los Angeles sa California.  Nagawa ni Trout ang mga ito sa loob ng panahong may limitasyon ang lipunan at batas sa mga kababaihan.  Noong 2003, namatay siya sa gulang na 97.  Lumitaw ang kanyang obituwaryong naglalahad ng kanyang mga nagawa sa pahayagan *New York Times* ng Bagong York.  Nakahimlay ang mga labi ni Trout sa Liwasang Sementeryong Pang-alala ng Valhalla (*Valhalla Memorial Park Cemetery*), isang libingan ng mga sumakabilang buhay na nasa 10621 Buleberd ng Tagumpay (*Victory Boulevard'') sa Hilagang Hollywood, California.
  
## Mga sanggunian
Kategorya:Mga Amerikano
Kategorya:Mga abyador
William Kidd

:*Para sa pelikulang kinabibidahan ni Charles Laughton, tingnan ang Captain Kidd (pelikula ng 1945).*

thumb|right|Si William Kidd o Kapitan Kidd.

Si **William "Kapitan" Kidd** (sirka 1645 – 23 Mayo 1701) ay isang Eskoses na mandaragat na naaalala dahil sa paglilitis at pagpapataw ng parusang kamatayan sa kanya dahil sa bintang na pandarambong o pagiging pirata sa dagat.  Pinaratang siya ng ganito pagkaraan makabalik mula sa isang paglalakbay na ginawa niya sa Karagatan ng Indiya.  May ilang mga historyador ng makabagong panahon ang nagsasabing hindi makatarungan ang reputasyon ng pagkapiratang idiniin kay Kidd, sapagkat may katibayang gumanap lamang si Kidd bilang isang pribador ng isang pribadong barkong pandigma pinahintulutan ng pamahalaan ng isang bansa upang lumusob sa ibang mga barkong dayuhan o kalaban.  Malawak na nagmula ang katanyagan ni Kidd sa sensasyonal na mga sirkunstansiya o kalagayan ng pagtatanong sa kanya sa harap ng Parliyamento ng Inglatera at sa nagaganap na paglilitis.  Mas hindi gaanong nakapipinsala at hindi rin gaanong lukratibo ang aktuwal na mga depredasyong ginawa niya habang nasa mga pang-itaas na karagatan, pandarambong man o hindi, kapag inihambing sa iba pang mga kontemporaryong mga pirata at mga pribador.

Ayon sa aklat na *Three Minutes a Day, Volume 39* ("Tatlong mga Minuto sa Isang Araw", ika-39 na Tomo) ng *The Christophers*, ipinaliwanag sa *The Pirate Hunter* o "Ang Manunugis ng Mandarambong" ni Richard Zacks na isang tagatugis o manunugis ng mga mandarambong sa dagat si Kidd.  Na isang iginagalang na kapitan ng barko si Kidd na hinirang at binabayaran upang manghuli ng mga pirata at kumpiskahin ang mga ninanakaw na mga bagay ng mga ito para sa kanyang mga tagapagtangkilik.  Sa halip na maging pirata, pinili ni Kidd na sumali sa isang mutiniya o pag-aaklas.  Noong malaman niya ang mga alegasyon na namimirata siya, kasama ang kanyang mga tuhan, kusang loob siyang sumuko na umaasang malinis ang kanyang pangalan.  Sa halip, pinarusahan siya ng pagbigti na nakabalot sa mga tanikalang bakal, dahil pinabayaan siya ng kanyang mga dating tagapagtangkilik.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Mga Eskoses
Kapitan Kidd

Ang **Kapitan Kidd** ay maaaring tumukoy sa:

*Jason Kidd, kapitan ng pangkat pambasketbol ng Estados Unidos para sa Basketbol sa Palarong Olimpiko sa Tag-init 2008
*William Kidd, isang Eskoses na kapitan ng pribadong barko.
Herpailurus yagouaroundi

Ang ***Herpailurus yagouaroundi*** (na may karaniwang tawag sa Ingles na *jaguarundi*) ay isang nasa gitnang laking mabangis na pusa sumasakop sa katimugang Tehas ng Estados Unidos sa timog hanggang sa Timog Amerika.  Karaniwang haba nito ang 65 sentimetro (30 mga pulagada) na may 45 sentimetrong (20 mga pulgada) buntot at bigat na mga 6 na mga kilogramo (13.2 mga libra).  Mayroon itong maiiksing mga hita at anyong kahawig ng isang oter; maiikli ang mga tainga at bilugan.  Walang mga tuldok ang mga balahibo o balat nito, na magkakatulad ang kulay, nag-iiba mula sa initiman magpahanggang makayumangging abuhin (yugtong abuhan) o mula mamulamula hanggang kastanyas (yugtong pula).

## Etimolohiya at pagpapangalan 
Dating iniisip na ang dalawang mga yugto ng kulay bilang kinatawan ng dalawang mga uri: ang abong pusang tinatawag na *haguarundi*, at ang pulang pusang kilala bilang **eyra**.  Subalit iisa lamang ang mga uring ito at matatagpuan ang bawat yugto sa kanilang mga kuting.  Walang mga marka ang kanilang balat at balahibo maliban na lamang sa mga tuldok kapag bagong silang.  Sa ilang mga bansang nagsasalita ng Kastila, kilala rin ang haguarundi bilang *leoncillo* o **leonsilyo** na may ibig sabihing "maliit na leon" o "munting liyon".  Kabilang pa sa mga Kastilang kapangalanan nito ang *gato colorado* o **kinulayang pusa**, *gato moro*, *león brenero*, onsa (mula sa onza), at *tigrillo* o **tigrilyo**, nangangahulugang "maliit na tigre".

## Mga sanggunian 
Kategorya:Pusa
Kategorya:Carnivora
Arnold Schwarzenegger

Si **Arnold Alois Schwarzenegger** (, ; ipinanganak 30 Hulyo 1947) ay isang Amerikano at Awstriyanong naghuhubog ng katawan (*bodybuilder*), artista, negosyante, at politiko.  Siya ang kasalukuyan at ika-38 Gobernador ng estado ng California.

Kategorya:Mga artista mula sa Estados Unidos
Van Dyke

Ang **van Dyke** o **Van Dyke** ay maaaring tumukoy sa:

*Henry van Dyke, isang Amerikanong manunulat.
*Van Dyke Parks, isang Amerikanong mang-aawit.
Henry van Dyke

:*Para sa tula ni Henry van Dyke ukol sa trabaho, pumunta sa lathalaing hanapbuhay.*

thumb|right|Si Henry van Dyke.

Si **Henry van Dyke** (Nobyembre 10, 1852 – Abril 10, 1933) ay isang Amerikanong may-akda, tagapagturo, Presbiterong ministro, at klerigo. sa pagitan ng 1899 at 1923.  Mula 1908 hanggang 1909, naging isang lektor o tagapagtalakay si Dr. van Dyke sa Pamantasan ng Paris.  Itinalaga siya ng dating pangulo ng Estados Unidos na si Woodrow Wilson bilang Ministro sa Nederlandiya

Itinuring ito ni London bilang katulad sa sinabi ng Asosasyon Bautista ng Charleston noong mga 1830, na nagbigay katarungan sa pang-aalipin batay sa mga kadahilanang teolohikal.

## Mga sanggunian
## Panlabas na mga kawing
*
*Naririnig na pagsasalaysay ng kuwento hinggil sa *Ang Isa Pang Lalaking Marunong* (The Story of the Other Wise Man), *Librivox Audio*, arkibo sa internet
*Ipinasok na indeks para kay Henry van Dyke  sa ''Poet's Corner'' (Sulok ng Makata), TheOtherPages.org

Kategorya:Mga diplomata ng Estados Unidos
Banchikwang

Ang ***Banchikwang*** (, ) ay isang pelikulang komedya sa Timog Korea noong 2000 na sinulat at dinirek ni Kim Ji-woon. Ito ang ikalawang pelikula ni Kim pagkatapos ng *The Quiet Family*.  Pinagbibidahan ito ni Song Kang-ho, bilang isang taong walang kaya na nagtratrabaho sa bangko na kumuha ng karera bilang propesyunal na mambubuno, na nagbigay ng bansag bilang "Ang Masamang Hari" sa ruweda.

## Balangkas 
Ang mga pangunahing artista ay hindi propesyunal na mambubuno ngunit malaking tagahanga ng pagbubuno simula pa noong sila'y bata. Sa Timog Korea, si Kim il na isang mambubuno ay isang malaking bituin bilang isang atleta noong dekada 1970.  Gayunpaman, ginusto ng batang bayani na sundan ang isang masamang tao na tinatawag na *Ultra Tiger Mask*, ang   mambubuno na nakasuot ng isang tigreng maskara. Pagkatapos ng sampung taon o higit pa, ang kuwento lumapit sa kanya.

## Mga tauhan 
*Song Kang-ho
*Jang Jin-young
*Park Sang Myeon
*Kim Su-ro
*Jang Hang seon

## Panlabas na kawing 
* 
* Darcy Paquet's review at koreanfilm.org

## Mga sanggunian 
Kategorya:Mga pelikula ng 2000
Kategorya:Mga pelikula mula sa Timog Korea
Damit pambasa

thumb|Dalawang babaeng nakasuot ng dalawang uri ng mga damit na pambasa.  Isang maikli at isang mahaba o pangbuong katawan.

Ang **damit pambasa** (Ingles: *wetsuit*, literal na "basang damit," "basang kasuotan," "basang terno," o "basang trahe") ay isang uri ng kasuotang pantubig o panlangoy na ginagamit ng mga nag-iiskubang pagsisid, sa isnorkling, ng pagsusurping sa pamamagitan ng hangin (o windsurping), at sa karaniwang pagsusurp.  Ginagamit ito upang mapanatili ang init ng katawan habang nasa malamig na tubig ng dagat.  Gumaganap bilang insulasyon ang mga **kasuotang pambasa** at nakakatulong sa pagpapanatili ng init ng katawan.  Gawa ito mula sa plastiko o gomang materyales na katulad ng neoprene.  Kabilang sa mga bahagi o sangkap ng **traheng pambasa** o **ternong pambasa** ang mga panakip ng punungkatawan, panakip ng ulo, panakip ng kamay, at panakip ng paa.

## Tingnan din
*Kasuotang panligo't panlangoy

 

Kaurian:Kasuotan
Kategorya:Pagsisid
Damit panisid

Ang **damit panisid** o **kasuotang pangsisid** ay isang uri ng pananggalang na damit na isinusuot ng mga pang-iskubang maninisid kapag lumalangoy sila sa loob at ilalim ng mga karagatan, lawa, at ilog.  Nakakatulong sa insulasyon o pagpapanatili ng init ng katawan ng tagasisid o manlalangoy habang nakababad sa malamig na tubig.  Maraming mga uri ng pansisid na kasuotan, kabilang mga damit pambasa at tuyong damit.

## Tingnan din
*Kasuotang panligo't panlangoy

Kaurian:Kasuotan
Talaan ng mga pangyayari sa kasaysayan ng Pilipinas

:Tingnan din: *Kasaysayan ng Pilipinas*

## Pangyayari bago pa may nasulat na kasaysayan
*Pangyayari bago pa maging kolonya

Mga makasaysayang pook ng Pilipinas:
*sa Leyte
*sa Intramuros
*sa Cebu

## Panahon ng pagsakop ng mga Amerikano
*Digmaang Pilipino-Amerikano
*Masaker sa Balangiga
*Labanan sa Tirad Pass

## Pagkatapos ng digmaan
*Batas militar sa Pilipinas
*Pagpatay kay Aquino
*Rebolusyon sa EDSA

## Pagkatapos ng Rebolusyon sa EDSA
*Masaker sa CEBU
*Masaker sa Mendiola
*Kudeta sa Pilipinas noong 1989
*EDSA Dos
*EDSA Tres
*Philippine Airlines Flight 434
*Proyektong Bojinka
*Mga pagbomba sa Zamboanga
*Pagbomba sa Araw ni Rizal 
*Pagaklas sa Makati noong 2003

## Halalan
*Halalan ng Pilipinas noong 2004

## Mga Piyesta sa Pilipinas
*Ati-atihan
*Binirayan
*Piyesta sa Obando
*Santacruzan
*Piyesta sa Moriones
*Pahiyas
*Sinulog
*Panagbenga
*Pista ng Maynila
*Higantes Festival
*Sangyaw
*Pintados-Kasadyaan

Kaurian:Pilipinas
Labanan sa Golpo ng Leyte

Ang **Labanan sa Golpo ng Leyte**, kilala rin bilang ang **Ikalawang Digmaan sa Karagatan ng Pilipinas**, ay ang pinakamalaking labanan sa tubig sa kasaysayan ng mundo. Naganap ito sa mga anyong tubig na pumapaligid sa pulo ng Leyte, sa Pilipinas mula noong Oktubre 23 hanggang Oktubre 26, 1944 sa pagitan ng mga Magkaka-alyadong Bansa at ang Imperyo ng Hapon. Nais ng mga Hapones na matalo ang mga sundalo ng Magkaka-alyadong Bansa sa Leyte matapos makuha ito sa mga Hapones sa Labanan sa Leyte. Ngunit, natalo ng mga sundalong Amerikano at iba pang mga kakampi nito ang hukbo ng Imperyal na Hukbong Pandagat ng mga Hapones. Ito ang pinakahuling pangunahing labanan sa karagatan ng Ikalawang Digmaang Pandaigdig.

Ang "Labanan" sa Golpo ng Leyte ay isang kampanyang mayroong apat na magkakaugnay na labanan, ang Labanan ng Dagat Sibuyan, Labanan ng Kipot Surigao, Labanan ng Cape Engaño at Labanan ng Samar. Dito rin unang ginamit ang eroplanong *kamikazee*. Isang *kamikazee* ang tumama sa bapor-de-gerang HMAS Australia noong Oktubre 21.

Kategorya:Ikalawang Digmaang Pandaigdig
Kategorya:Kasaysayan ng Pilipinas