open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ayahuasca

ng Ecuador]]

Ang **Ayahuasca** na karaniwang tinatawag na **yagé** ay isang pinakulong inumin ng iba't ibang mga sikoaktibong impusyon o dekoksiyon na inihanda gamit ang baging na Banisteriopsis caapi. Ito ay hinahalo sa mga dahon na mga palumpong mula sa henus na Psychotria na naglalaman ng dimethyltryptamine(DMT) o mga dahon ng halamang Justicia pectoralis na hindi naglalaman ng DMT. Ito ay unang inilarawan sa akademiya noong maagang 1950 ng etnobotanista ng Harvard na si Richard Evans Schultes na nagtagpuan nitong ginagamit para sa mga paggamit ng dibinatoryo at pagpapagaling ng mga katutubong tao ng Amasoniyanong Peru. 
## Mga epekto
Ang mga taong uminom ng ayahuasca ay nag-ulat ng malaking mga pahayag na espiritwal tungkol sa kanilang silbi sa mundo, ang tunay na kalikasan ng uniberso gayundin ang malalim na kabatiran sa kung paano sila magiging mabuting tao sa posibleng magagawa nila.  Ang pag-inom nito ay nakikita ng marami bilang isang pagkamulat na espiritwal at palaging inilalarawan bilang muling kapanganakan.

Sa karagadagan, karagdagang iniulat na ang mga indibidwal na uminom nito ay nakalapit sa mas mataas na mga dimensiyong espiritwal at nagawang makipag-ugnayan sa mga entidad na ekstra dimensiyonal na nagsilbing mga gabay o mga manggagamot. 

Sinasabing ang mga tao na uminom nito ay nakaranas ng malalim na mga positibong pagbabago sa kanilang buhay. Ito ay kadalasang nakikita bilang isa sa pinakaepektibong mga kasangkapan ng kaliwanagan. 

Ang mga epektong sikedeliko ng ayahuasca ay kinabibilangan ng mga stimulasyong pangpaningin at pangpandinig, paghahalo ng mga modalidad na pandama at introspeksiyong sikolohikal na maaaring tumungo sa malaking elasyon, takot o iluminasyon. Ang mga katangiang pampurga nito ay mahalaga. Ang masidhing pagsusuka o pagtatae ay naglilinis ngkatawan ng mga bulate at ibang mga parasito.

## Paggamit
Ang Ayahuasca ay malaking ginagamit bilang isang sakramentong relihiyoso. Ang mga gumagamit nito sa mga hindi tradisyonal na konteksto ay kadalasang naglilinya ng kanilang mga sarili sa mga pilosopiya at kosmolohiyang nauugnay sa shamanismong ayahuasca gaya ng sinasanay ng mga katutubong tao tulad ng mga Urarina ng Peruvian Amazonia.Ang hindi tradisyonal na paggamit nito ay nakatuon sa mga epektong medisinal nito. Kapag ginamit sa mga silbing medisinal, ang ayahuasca ay umaapekto sa kamalayan ng tao sa kaunting anim na oras. Ito ay may mga epektong kardibaskular na nagpapataas ng pagtibok ng puso at presyong diastoliko ng dugo. Sa ilang mga kaso, ang mga uminom nito ay nakaranas ng sikoloikal na stress at kaya sa dahilang ito ay kailangan ng pag-iingat sa mga may sakit sa puso.
## Mga sanggunian
Kategorya:Mga entheogen
Kategorya:Shamanismo
Bufo

Ang ***Bufo***  ay isang malaking genus ng mga 150 espesye ng mga tunay na karag sa pamilyang ampibyanong Bufonidae. Ang *Bufo* ay salitang Latin para sa toad. 

## Espesye 
 (*Bufo alvarius*)]]

### Subgenus na *Anaxyrus* 
Naglalaman ng 22 mga espesye na matatagpuan sa Hilaga at Sentral Amerika kabilang ang *American Toad*, Bufo americanus (Amerikanong Karag).

### Subgenus na *Bufo* 
Naglalaman ng 12 species. Matatagpuan sa Temperadong Eurasya at Hapon hanggang Hilagang Aprika, Gitnang Silanganan, Myanmar at Vietnam. 

### Group "Bufo" 
### Subgenus *Nannophryne* 
### Subgenus *Incilius* 
Naglalaman ng 33 species. 

### Subgenus *Peltophryne* 
### Subgenus *Phrynoidis* 
### Subgenus *Poyntonophrynus* 
### Subgenus *Epidalea* 
### Subgenus *Pseudepidalea* 
### Subgenus *Rhaebo* 
### Subgenus *Vandijkophrynus* 
Kategorya:Karag
Metroseksuwal

Ang neolohismong **metroseksuwal**, na hinango mula sa mga salitang *metropolitano* at *heteroseksuwal*, na naimbento noong 1994 na naglalarawan sa isang lalaki (natatangi na ang isang naninirahan sa loob ng isang kulturang urbano, nalipasan na ng panahong pang-industriya o *post-industrial*, at kapitalista) na natatanging metikuloso hinggil sa kanyang kalinisan at hitsura, na karaniwang gumugugol ng malaking halaga ng panahon at salapi para sa pamimili bilang bahagi nito. Sa ibang paglalarawan, ang isang metroseksuwal ay isang lalaking labis na nagtutuon ng pansin sa kaniiyang hitsurang pisikal at kalinisang pangkatawan. Ang kataga ay tanyag na iniisip na kaiba mula sa mga heteroseksuwal na umaako ng mga moda at mga estilo ng pamumuhay na isteryotipikal na may kaugnayan sa mga homoseksuwal, bagaman, ayon sa kahulugan na ibinigay ng tagapanimula nito, ang isang metroseksuwal ay maaaring talagang bakla, tuwid (tunay na lalaki), o biseksuwal (pumapatol sa babae at sa kapwa lalaki). Bilang dagdag, napag-alaman na ang mga lalaking meteroseksuwal ay gumagalaw na parang karaniwang lalaking homoseksuwal.

Nagsimula ang kataga sa loob ng isang artikulong isinulat ni Mark Simpson na nalathala noong Nobyembre 15, 1994, sa *The Independent*.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Mga neolohismong kulturang popular
Kategorya:Lipunan
Kategorya:Seksuwalidad
Patubo

Ang interest o **patong** ay isang bayad sa mga hiniram na assets. Ito ay ang presyo para sa paggamit nang utang, o ang pera na nalikom nang pera na idineposito.  Ang mga assets na inilaan na may patong ay kabilang ang pera, shares, consumer goods sa paraan nang hire purchases, major assets tulad nang mga eroplano, at kabilang narin ang mga pabrika na naka finance lease. Ang patong ay kinakalkula ukol sa halaga nang assets sa parehong kaparaanan tulad nang pera.

Ang patong ay makikitaan natin bilang isang “renta ng pera”.  Nangangahulugang isang kompensasyon na binayaran ng nanghiram sa nagpahiram nang pera.  Kapag ang pera ay idineposite sa bangko, ang patong ay pangkaraniwang ibinabayad sa depositor bilang porsyento  ng halagang inilaan sa bangko; kapag ang pera ay hiniram, ang patong ay pangkaraniwang ibinabayad sa nagpahiram bilang isang porsyento nang pera na inutang.  Ang porsyento nang principal na ibinayad sa ilalim nang isang yunit nang panahon ay tinatawag na interest rate.

Ag interest ay isang kompensasyon sa nagpahiram para sa 1)peligro nang principal loss na tinatawag na credit risk; at 2)ang pagpapaliban nang ibang makabuluhang investments na maaaring nagamit nang ipinahiram na asset.  Itong mga inverstment na na posibleng nangyari kung hindi ipinahiram ang pera ay tinatawag na opportunity cost.  Sa halip na ang nagpahiram ang mismong gumamit ng assets, ito ay inandvance sa nanghiram.  Doon ay ang nanghiram ang nagtamasa sa benefite nang halaga nang ipinahiram sa harap nang effort na kinakailangan para makuha ito, habang ang nagpahiram ay mayron ding benefit nang bayad sa kanya nang nanghiram para sa mga pribilehiyo.  Sa ekonomiks, and interest ay ikinokonsider na presyo nang isang utang.

## Simplen interes
Ang simpleng interes ay kinakalkula sa principal amount lamang, o ang parte nang principal amount na natira na hindi nabayad.

## Pagsasamang interes
Ang *compound interest* naman ay halos kapareho nang simpleng interes; subalit sa paglipas nang panahon, ang diperensiya ay lumalaki. Ang diperensiya na ito ay dahil ang hindi nabayaran na interest ay idinadagdag sa normal na balanse.

Kategorya:Ekonomika
Oxford English Dictionary

Ang ***Oxford English Dictionary*** (dinadaglat na ***OED***), ay ang pangunahing makasaysayang talahuluganan ng wikang Ingles na inilalathala ng Palimbagan ng Unibersidad ng Oxford (*Oxford University Press*). Mula pa noong unang edisyon nito noong 1884, sinusubaybayan ng diksiyonaryo angmakasaysayang pag-unlad ng wikang Ingles, na nagbibigay ng komprehensibong sanggunian para sa mga iskolar at mga mananaliksik sa akademiko, pati na rin ng tuloy-tuloy na paglalarawan sa paggamit ng wikang Ingles sa iba't ibang baryasyon nito sa buong mundo.

## Mga sanggunian 
## Mga kawing na panlabas 
* 

Kategorya:Talahuluganan
Kategorya:Wikang Ingles
Dictionary of American English

Ang ***A Dictionary of American English on Historical Principles*** (dinadaglat na **DAE**) ay isang talahuluganan ng mga kataga na lumilitaw sa wikang Ingles sa Estados Unidos na inilathala ng University of Chicago Press na mayroong apat na mga tomo mula 1938 hanggang 1944. Nilalayong ipagpatuloy nito kung saan nahinto ang *Oxford English Dictionary*, tinatalakay nito ang mga salita at mga parirala ng Ingles na Amerikano na ginagamit mula sa unang mga maliliit na mga pamayanang Ingles sa Amerikano magpahanggang sa simula ng ika-21 daantaon.

## Kasaysayan 
Ang akda ay sinimulan ni William A. Craigie noong 1925. Ang unang tomo (bolyum) ay lumitaw noong 1936 sa ilalim ng pamamatnugot nina  Craigie at James R. Hulbert, isang propesor ng Ingles sa Pamantasan ng Chicago. Ang unang edisyong may apat na mga tomo ay nakumpleto sa tulong ni George Watson at Allen Walker Read.

Ang akda ay isa sa mga napagkunan para sa *Dictionary of Americanisms*, humigit-kumulang noong 1952, na inihanda sa ilalim ng pangangasiwa ni Mitford Mathews. Isang kahalintulad, ngunit hindi kaugnay na akdang moderno, na pinamagatang *Dictionary of American Regional English,* ay kasalukuyang tinitipon upang magpakita ng kaibahan sa mga diyalekto.

## Mga tomo
:I. A-Corn patch.  	 	
:II. Corn pit-Honk. 		
:III. Honk-Record. 		
:IV. Recorder-Zu-zu, Bibliography (p. 2529-2552)

## Mga sanggunian
Kategorya:Talahuluganan
Kategorya:Wikang Ingles
Plaza Rajah Sulayman

Ang **Plaza Rajah Sulayman**, na kilala rin bilang **Liwasang Raha Sulayman**, ay isang plasa sa Malate, Maynila.  Hinahangganan ito ng Bulebar Roxas sa gawing silangan, Kalye San Andres sa hilaga, at Kalye Remedios sa timog.  Ang plasa ay ang pinakasentro ng Malate dahil ito ay nasa harapan ng Simbahan ng Malate, ang pangunahing simbahan ng distrito.

Noong panahon ng pagsakop ng mga Espanyol, ang plasa ay isang simpleng bakanteng lupain na matatagpuan sa gitnang bahagi mula sa baybayin ng Look ng Maynila at ng Simbahan ng Malate, kung saan ang dulo nito ay isang dalampasigan na nagsilbing sikat na paliguan sa panahong iyon. Subalit sa pagsapit ng panahong Amerikano, ang plasa ay hinati mula dalampasigan dahil sa reklamasyon ng lupang ginawa para sa konstruksiyon ng Bulebar Roxas.  Ang plasa ay muling inayos noong 2002, sa pamumuno ni dating Alkalde Lito Atienza, bilang bahagi ng pagpapaganda ng lugar na ang layunin ay makapaghatak ng mga turista na dumalo roon, kasama rin dito ang paglalagay ng bagong bukal.  May malaking tawirang dumurugtong sa Baywalk, na ipinuna ng ilan dahil naging sanhi ito ng paglala ng trapiko sa kahabaan ng Bulebar Roxas.

Dahil sa pagsasaayos nito noong 2002, ang Plaza Rajah Sulayman ay tinaguriang makabagong sentro ng panggabing buhay (nightlife) sa Malate, na kadalasang inuugnay lamang sa Rotonda ng Remedios sa bandang loob ng distrito, at bilang ''lover's lane'' rin ng Maynila.  Kilala rin ang plasa bilang isa sa mga pinakamagandang lugar para mapanood ang paglubog ng araw sa Look ng Maynila.

## Mga sanggunian
Kategorya:Maynila
La mujer de mi vida

Ang ***La mujer de mi vida*** (na ang kahulugan ay "Ang babae ng aking buhay") ay isang telenobela na mula sa Estados Unidos, na prinodyus ng Venevisión at Fonovideo noong 1998.

## Mga Gumanap at Tauhan 
*Natalia Streignard .... Barbarita Ruiz
*Mario Cimarro .... Antonio Adolfo Thompson
*Lorena Meritano .... Alexandra Montesinos
*Anna Silvetti .... Ricarda Thompson
*Mara Croatto .... Katiuska Cardona
*Lili Renteria .... Emilia Sulbaran
*Marcela Cardona .... Susy Ruiz
*Nury Flores .... Caridad Ruiz
*German Barrios .... Severo Montesinos
*Lino Ferrer .... Paquito
*Flor de Loto .... Guadalupe Montesinos
*Ivon D Liz .... Chela Perez
*Humberto Rossenfeld .... Renato Garcia
*Carlos Cuervo .... Larry Garcia
*Frank Falcon .... Freddy
*Alexa Kube .... Angela
*Claudia Reyes .... Jessica Duarte
*Omar Moynello .... Santiago
*Orlando Cassin .... Don Pipo
*Liz Coleandro .... Lola Garcia
*Rosa Felipe .... Nana Maria
*Fernando Carrera .... Fernando Marin
*Martha Mijares .... Teresa Bustillos
*Ileana Simancas .... Pilar Reyes
*Juan Troya .... German
*Yina Velez .... Rosy
*Pablo Duran .... Juan Pablo Gonzalez
*Felix Manrique ... Valentino (Tinito) Thompson Ruiz
*Karl Hoffman
*Merlin Gomez
*Vicente Pasariello ... El Gato
*Rosangel Querales ... Ines Rondon
*Oscar Piloto ... Daniel
*Pupe Lamata ... Carlita
*Gellerman Baralt ... Valentino Thompson

## Ugnay panglabas 
*

Kategorya:Mga palabas sa telebisyon ng Venevisión
Kategorya:Mga serye sa telebisyon mula sa Venezuela
Sistemang tatlong dominyo

Ang **sistemang tatlong dominyo** o **three-domain system** ay isang klasipikasyong biyolohikal na ipinakilala ni Carl Woese noong 1977 na hahati ng mga anyong pang-selula sa  dominyong  **archaea**, **bacteria**, at **eukaryote**. Sa partikular, ito ay nagbibigay diin sa paghihiwalay ng mga prokaryote sa mga dalawang pangkat na tinatawag na *Eubacteria* (ngayong *Bacteria*) at *Archaebacteria* (ngayong *Archaea*). Ikinatwiran ni Woese sa basehan ng mga pagkakaiba sa mga gene na  16S rRNA na ang mga dalawang pangkat na ito at ang mga eukaryote ay bawat isang lumitaw nang hiwalay mula sa ninuno na may mababang uring makinarya ng pag-unlad na henetiko na tinatawag na  progenote. Upang isalamin ang mga pangunahing linya ng pinagmulan, kanyang tinrato ang bawat isa bilang sakop na hinati sa ilang mga kaharian. Sa simula ay ginamit ni Woese ang terminong kaharian upang tukuyin ang tatlong mga pangunahing pagpapangkat na pilohenetiko na ngayong tinutukoy na mga dominyo(domains) hanggang sa ang kalaunang termino ay inimbento noong 1990.
## Mga sanggunian
Kategorya:Mga klasipikasyong siyentipiko
RRNA

Ang **Ribosomal ribonucleic acid** (**rRNA**) ang bahaging RNA ng ribosome at mahalaga para sa sintesis ng protina sa lahat ng mga nabubuhay na organismo. Ito ay binubuo ng predominanteng materyal sa loob ng ribosome na ca. 60% rRNA at 40% protina sa timbang. Ang mga ribosome ay naglalaman ng dalawang mga pangunahing rRNA at 50 o higit pang mga protina. Ang mga LSU at SSU rRNA ay matatagpuan sa loob ng mga respektibong malalaki at maliliit na subunit na ribosomal. Ang LSU rRNA ay nagsisilbing ribozyme na nagkakatalisa ng  peptide bond formation. Ang mga sekwensiyang rRNA ay malawakang ginagamit sa mga pagsisiyasat na pilohenetiko na pag-aaral ng mga ugnayang pang-ebolusyon ng mga organismo dahil ang mga ito ay may pinagmulang sinaunang panahon at matatagpuan sa lahat ng mga alam na anyo ng buhay. Ang rRNA ang isa sa tanging ilang mga produkto ng gene na umiiral sa lahat ng mga selula. Dahil dito, ang mga gene na nagkokodigo ng rRNA (rDNA) ay sinisikwensiya upang tukuyin ang pangkat taksonomiko ng isang organismo, kwentahin ang mga nauugnay na pangkat at tantiyahan ang mga rate ng diberhensiya ng species. Bilang resulta, maraming mga libong mga sekwensiyang rRNA ay alam at nakalagay sa mga espesyalisadong database gaya ng RDP-II at SILVA.
## Mga sanggunian
Kategorya:RNA
Kategorya:Mga kompuwestong kimikal
Daiana Menezes

Si **Daiana Menezes** (ipinanganak Hunyo 20, 1987) ay isang artista, modelo at personalidad sa telebisyon na mula sa Brazil na nakabase sa Pilipinas.   Nakilala si Menezes noong lumabas siya sa *Eat Bulaga!*.

Kaurian:Mga artista mula sa Brasil‎
Kaurian:Showbiz sa Pilipinas
Ricardo Montaner

Si **Héctor Eduardo Reglero Montaner** (ipinanganak noong 8 Setyembre 1957 sa Buenos Aires) ay isang mang-aawit sa Arhentina.

Kategorya:Mga mang-aawit mula sa Arhentina
Golpo ng Lingayen

Ang **Golpo ng Lingayen** ay karugtong ng Dagat Kanlurang Pilipinas sa Luzon sa Pilipinas, na may habang 56 km (35 mi). Napapalibutan ito ng mga lalawigan ng Pangasinan at La Union.

## Heograpiya
Maraming mga pulo sa golpo, ang pinakasikat ay ang Hundred Islands National Park na kinatatampukan ng 123 mga pulo, na karamihan ay maliliit. Ang Pulo ng Cabarruyan ang pinakamalaking pulo, kung saan matatagpuan ang bayan ng Anda, Pangasinan, na sinundan ng Pulo ng Santiago sa bukana ng Golpo.

Matatagpuan sa baybayin ng Golpo ang mga lungsod gaya ng Dagupan at Alaminos sa Pangasinan, at ang lungsod ng San Fernando, La Union. Matatagpuan din sa baybayin ang kabisera ng Pangasinan, ang bayan ng Lingayen, Pangasinan.

## Ekonomiya
Pangingisda at paggawa ng asin ang pangunahing industriya sa Golpo ng Lingayen, sa katunayan, ang pangalang Pangasinan ay nangangahulugang "pook kung saan ginagawa ang asin".

Kategorya:Mga golpo ng Karagatang Pasipiko
Lingayen
América Televisión

Ang **América Televisión** ay isang kompanyang midyang pangmasa sa Peru at ang pinakamalaking network sa Latinong Amerika.

## Pilmograpiya 
* *Leonela, muriendo el amor* (1997–1998)
* *Luz María* (1998–1999)
* *Cosas del amor* (1999)
* *Isabella, mujer enamorada* (1999)
* *María Emilia, querida* (1999–2000)
* *Pobre diabla* (2000–2001)
* *Milagros* (2001)
* *Soledad* (2001–2002)

Kategorya:Mga network pantelebisyon
Kategorya:Telebisyon sa Peru
Pagbaba sa mundong ilalim

Ang **pagbaba sa mundong ilalim** ay isang mytheme ng komparatibong mitolohiya na matatagpuan sa iba ibang mga relihiyon sa buong mundo kabilang sa Kristiyanismo. Ang bayani o diyos ng itaas na mundo ay naglakbay sa mundong ilalim o sa lupain ng mga namatay at bumalik na kadalasan ay may bagay na hinanap o isang minamahal nitong indibidwal o isang tumaas na kaalaman. Ang kakayahan na pumasok sa sakop ng mga namatay habang nabubuhay ay isang patunay ng natatanging katayuan ng bayani bilang higit sa mortal. Ang diyos na bumabalik mula sa mundong ilalim ay nagpapakita ng mga temang eskatolohikal gaya ng siklikal na kalikasan ng panahon at pag-iral o pagtalo sa kamatayan at ang posibilidad ng imortalidad.
## Mga karakter sa iba't ibang relihiyon na bumaba sa mundong ilalim
;Sinaunang Ehipto
*Osiris 
*The Magician Meryre in *Papyrus Vandier* (Posener, 1985)

;Sinaunang Griyego at Romano
*Adonis/Tammuz ay pinighatian at pagkatapos ay nabawi ng kanyang konsorteng/ina si Aphrodite/Inanna/Ishtar
* Dionysus na naglitas kay Semele mula sa Hades
*Heracles
*Hermes, upang iligtas si Persephone mula sa Hades
*Orpheus upang iligtas si Eurydice mula sa Hades
*Persephone and Demeter
*Psyche
*Odysseus
*Aeneas upang makipagusap sa kanyang ama sa *Aeneid*
*Theseus at Pirithous ay nagtangkang dumukot kay Persephone;

;Sinaunang Sumeryo
*Enkidu sa Epiko ni Gilgamesh 
*Gilgamesh na bumaba sa mundong ilalim upang makipagkita kay  Utnapishtim sa kanyang paghahanap ng imortalidad
*Inanna na bumaba sa mundong ilalim na may mga regalo upang dumaan sa pitong mga tarangkahan ng mundong ilalim
;Hudaismo/Kristiyanismo
*kuwento ni Jose sa Aklat ng Genesis
*Hesus sa 1 Pedro
*Dante sa  *The Divine Comedy: Inferno*
*Hesus sa *Pistis Sophia*

;Norse at Finnish
*Odin
*Baldr
*Hermod
*Helreið Brynhildar
*Lemminkäinen

;Welsh
*Pwyll na bumaba sa Annwn sa Welsh *Mabinogion*
*Preiddeu Annwfn

;Other
*Mitolohiyang Hapones: Izanagi at Izanami sa Yomi
*Mayan mythology: Hunahpu at Xbalanque: Maya Hero Twins
*Mahayana Buddhism: pagbaba ni  Kuan Yin sa tulad ng impyernong rehiyon
*Relihiyong Vediko: Ushas (dawn) ay pinalaya sa Vala by Indra
*Hinduismo:Emperador Yudhisthira na bumaba sa Naraka
*Ohlone mythology (Native American): Nilabanan ni Kaknu ang Katawa ng Bato
*Yoruba mythology: Obatala ang Diyos na namamatay at nabubuhay ng Ile Ife
*Mongolian mythology: Haring Gesar na naglunsad ng pananakop ng sakop ng   Erlik upang iligtas ang kaluluwa ng kanyang ina

## Mga sanggunian
Kategorya:Mga diyos ng buhay-kamatayan-muling kapanganakan
Kategorya:Mundong ilalim
Toy Kingdom

**Toy Kingdom** isa sa pinakamalaking tindahan ng mga laruan sa Pilipinas na pag mamay-ari at ginawa ng SM Group ito ay pinamumunuan ng Pilipino-Intsik na si Henry Sy, Sr. sa ilalim ng kompanyang "International Toyworld Inc". Napapaloob sa tindahan ang iba't-ibang uri ng laruan at mga kagamitang elektroniko at gadyet para sa mga bata. Ang unang sangay ay nagbukas sa SM Megamall noong 1991. Sa ngayon ito ay mayroon ng 20 mga sangay sa loob at labas ng SM Supermalls. Bukod sa pangunahing tindahan nitong Toy Kingdom, makikita rin sa loob ng SM Department Stores ang maliit na salin ng tindahan na ang tawag ay Toy Kingdom Express.

Ang mga pangunahing katunggali ng Toy Kingdom sa pagtitinda ng mga laruan sa Pilipinas ay ang Toys "R" Us (matatagpuan sa lahat ng Robinsons Malls, TriNoma, Alabang Town Center, at Marquee Mall) at ToyTown (na may mga sangay sa Glorietta at Market! Market!). Kidz Station (na may tatlong sangay sa Lungsod ng Makati at sa Shangri-la Plaza Mall ang nasa Lungsod ng Pasig) ay nakuha ng Toys "R" Us noong November 2010.

## Mga Parte ng Tindahan ng Toy Kingdom
* **Active Zone**
* **Anime**
* '''Artist's Circle**
* **Comic Zone**
* **Cuddly Corner**
* **Disney Zone**
* **Discovery Zone**
* **Forward Command**
* **Games Landia**
* **Girls at Play**

* **Glitz and Glamour**
* **I-Zone**
* **Party Kingdom**
* **Rides to Go**
* **Smart Starters**
* **Speed World**
* **Super Heroes**
* **Tween Zone'''

## Mga Sangay 
* SM Megamall (Pangunahing Tindahan)
* SM Southmall
* SM City Cebu
* SM City Fairview
* SM City Bacoor
* SM City Iloilo
* SM City Davao
* SM City Pampanga
* SM City Lucena
* SM City Baguio

* SM City Marilao
* SM Makati
* SM City Batangas
* The Podium
* V-Mall
* SM City Cagayan de Oro 
* Lucky Chinatown Mall Binondo
* SM Mall of Asia
* The Block, SM City North EDSA
* SM City Bacolod
* SM City General Santos
* SM Lanang Premier

## Mga Uusbong na Sangay 
* SM City Sta. Mesa
* SM City San Pablo
* SM City Calamba
* SM City Naga
* SM City Novaliches
* SM City Manila
* SM Seaside City Cebu

## Sanggunian
## Mga Kawing Panlabas
* Toy Kingdom Opisyal Websayt ng Toy Kingdom
* SM Department Stores . Opisyal Websayt.
* SM Prime Holdings . Opisyal Websayt ng kompanya.

Kategorya:Mga kompanya
Rachel Lobangco

Si **Rachel Lobangco** (born Ika-15 ng Mayo, 1969) ay isang artista mula sa Pilipinas.  Noong 1988, una siyang nakilala sa isang patalastas ng San Miguel Beer at binansagang "SiBoom Girl" batay sa awiting ng Apo Hiking Society na nasa patalastas.  Nakilala din siya sa pelikulang *Kokak*.

Noong 2011, lumabas siya sa isang kabanata ng *Survivor Philippines: Celebrity Doubles Showdown*.  Siya ay isa rin mananayaw sa apoy (*fire dancer*) at kasapi ng koponan ng karerahan ng bangkang dragon sa Boracay.

## Mga sanggunian
Kaurian:Mga artista mula sa Pilipinas
The Voice of the Philippines

Ang ***The Voice of the Philippines*** ay isang programa sa Telebisyon sa Pilipinas na ipinapalabas ng ABS-CBN.

## Mga talaan ng The Voice sa Pilipinas
### (Season 1 – 4)
* **The Voice Kids (season 1)** - *Lyca Gairanod* at *Darren Espanto*
* **The Voice Kids (season 2)** - *Elha Mae Nympha* at *Reynan Dal-Anay*
* **The Voice Kids (season 3)** - *Joshua Oliveros* at *Antonetthe Tismo*
* **The Voice Kids (season 4)** - *Vanjoss Bayaban* at *Carmelle Collado*

## Mga punong-abala
Ang mga punong-abala *(hosts)*:
* Toni Gonzaga
* Alex Gonzaga
* Robi Domingo
* Luis Manzano
* Yeng Constantino (The Voice Kids season 2)
* Kim Chiu (Season 3)

## Tagasanay
Ang mga tagasanay *(coaches)*:
* Sarah Geronimo
* apl.de.ap
* Lea Salonga
* Bamboo
* Sharon Cuneta (season 3)

## Mga Nagwagi
*Jason Dy (season 2)
*Mitoy Yonting (season 1)
* Lyca Gairanod (The Voice Kids season 1)
*Elha Mae Nympha (The Voice Kids season 2)

Kategorya:Palatuntunan ng ABS-CBN
Kategorya:Mga serye sa telebisyon
Talaan ng mga munisipalidad ng Lalawigan ng Chieti

Ang sumusunod ay talaan ng 104 *comune* (bayan) ng Lalawigan ng Chieti, Abruzzo, sa Italya.

## Sanggunian
*ISTAT
Talaan ng mga munisipalidad ng Lalawigan ng L'Aquila

Ang sumusunod ay isang talaan ng 108 comune ng Lalawigan ng L'Aquila, Abruzzo, sa Italya.

## Sanggunian
*Istituto Nazionale di Statistica
Hassan Rouhani

Si **Hassan Rouhani** (, sinasalin din bilang *Ruhani*, *Rohani*, *Rowhani*; ipinanganak bilang **Hassan Feridon**  noong 12 Nobyembre 1948) ay ang kasalukuyang Pangulo ng Iran. Kasapi siya ng *Kapulungan ng mga Dalubhasa* simula pa noong 1999, ng *Kataastaasang Lupon ng Pambansang Kaligtasan* simula pa noong 1989 at pangulo simula pa noong 1992&nbsp;ng *Sentro para sa Maestratehiyang Pagsasaliksik*.

Noong 7 Mayo 2013, nagpatala si Rouhani sa halalang pang-panguluhan ng Iran na ginanap noong 14 Hunyo 2013. Sinabi niya, kapag siya ay nahalal, maghahanda siya ng isang "Tsarter para sa mga karapatang Sibil", ayusin ang ekonomiya at ang hindi magandang pakikipag-ugnayan ng Iran sa Kanluran. Nang magsimula na ang pagdating ng mga boto, nakakuha na kaagad ng malaking lamang si Rouhani. Nahalal siyang Pangulo ng Iran noong 15 Hunyo 2013, at tinalo si  Mohammad Bagher Ghalibaf.

## Mga sanggunian
Kategorya:Mga pangulo ng Iran
Kuntaw

Ang **kuntaw** (Lán-lâng-ōe: Paraan ng Kamao) ay isang sining panlaban at kabilang ang kuntaw sa pamilya ng **Kung Fu**. Nakapunta siya ng Timog-silangang Asya mula sa Fújiàn (福建省), Tsina. Kilala ang Kuntaw sa Pilipinas bilang tradisyonal na paraan ng panlaban ng mga Suluk sa Sulu at Sabah. Bukod doon, kabilang ang kuntaw sa mga pamanang pook ng Brunay, Indonesya, Malaysia, Pilipinas, Singapore, Taiwan at Tsina.

## Pinagmulan ng Pangalan 
Ang Kuntaw ay nabuo gamit ng dalawang titik tsino, ang nauna ay **拳**, kamao, at ang panagalawa ay **道**, paraan. Magakasingkahulugan ito sa madalas na ginagamit na **拳法** (POJ: kûn-hoat). Ang ibig nilang dalawang sabihin ng mga ito ay **sining panlaban** lamang, isang makasaysayan katawagan sa *martial arts*.

### Kuntaw Lima Lima 
Ang mga kasapi ng samahang **Kuntaw Lima Lima** ay nagbigay ng makabagong kahulugan sa salitang *kuntaw*: Ayon sa kanila ang "**kun**" ay "**kun**sagrado" at ang "**taw**" ay "ha**taw**" dapat.

## Kuntao Silat 
Ang **Kuntaw Silat** o (**Kuntaw Silat**) ay isang paraan panlaban na nanggagaling sa Indonesya at Malaysia. Nagmula ito sa panahong kolonyalismo ng mga bansang ito. Noon ang nasaklawan ang Indonesya ng mga Olanda at sinasaklawan ng Nagkakaisang Kaharian ang Malaysia. Dahil nagdala ng mga Europeo ng mga Tsino sa kanilang mga koloniya at dahil doon, hinalo ng mga iilang tao ang kanilang Pentiyak Silat at kuntaw.

## Mga sanggunian
Kategorya:Sport sa Tsina
Lawa ng Balinsasayao

Ang **Lawa ng Balinsasayao** ay isa sa dalawang maliit ngunit malalalim na Lawa sa Bunganga ng Bulkan na may taas na  mula sa sa lebel ng dagat, na matatagpuan 12 km (7.5 mi) sa kanlurang bahagi ng bayan ng Sibulan sa lalawigan ng Negros Oriental. Ito ay nakalagak sa hilagang-kanluran mula sa  makipot na daan,malapit sa bitak *caldera* sa gitna ng apat na bundok, Bulkan ng Mahungot sa timog, Bulkan ng Kalbasan sa hilaga, Bulkan ng Balinsasayao sa silangan at ang  Lungaw ng Guintabon  sa kanluran. Ang iba pang lawa katulad ng Lawa ng Danao, ay matatagpuan naman sa timog-silangan. 

## Protektadong lugar
Ang Lawa ng  Balinsasayao at ang katabi nitong Lawa ng Danao,kasama rin ang Lawa ng Kabalin-an  at ang nakapalibot nitong mga lugar na may kabuuang sukat na  ay kabilang sa protektadong lugar noong  Nobyembre 21, 2000, sa bisa ng Proklamasyong Bilang 414  na ngayon ay naitalaga bilang Likas na Liwasan ng Kambal na Lawa ng Balinsasayao.

## *Flora* at *fauna*
Isa sa panghatak turista ng lalawigan ang, Lawa ng Balinsasayao dahil ito ay protektadong liwasan, tahanan ng lumalagong ecosystem at biodiversity. Ang lawa ay mayaman sa isdang fauna, pati na rin ang iba pang bilang ng kilalalang uri ng isda,  at ang nakapalibot na matatayog na puno o ang dipterocarpna pinamumugaran ng mga ibon. 

Ang ibat-ibang uri ng isda katulad ng *Tilapya*, *Karpa*, *Dalag*, *Anquilla sp*, * Macrobrachium sp*, *Viruna literata*, *Fabricus sp* at ang *Chanos chanos* ay matatagpuan din sa lawa. Ang kagubatan ay nababalot ng matataas na puno o dipterocarp. Walang gaanong impormasyon patungkol sa halamang tubig sa lugar.

## Konserbasyon at pangangalaga 
Ang pagpapanatili at pangangalaga ng flora at fauna ay isa pa ring suliranin katulad na lamang sa palibot ng kagubatan na patuloy nang nasisira dahil sa pagtotroso at paggawa ng uling (panggatong). Ang walang tigil na pagpuputol ng mga puno at pagkakaingin ng mga  *(kaingiros)*, na nakapagpabawas sa daloy ng tubig dahilan upang matuyo ang lawa.

## Tingnan din
*Mga lawa sa Pilipinas
*Talaan ng protektadong lugar sa Pilipinas

## Mga sanggunian
## Mga kawing na panlabas
*Kambal na Lawa ng Negros 
*Lawa ng Balinsasayao at Lawa ng Danao
*Protektadong Lugar sa Pilipinas .
Doreen Fernandez

Si **Doreen Gamboa Fernandez** (28 Oktubre 1934 - 24 Hunyo 2002) ay isang kilalang kritiko sa pagkain, may-akda, at kolumnista na malawakang nagsulat ng tungkol sa sining ng lutuing Pilipino.

## Mga pitak sa pahayagan
* *"Pot-au-feu"* para sa *Manila Chronicle*
* *"In Good Taste"* para sa *Philippine Daily Inquirer*
* *"Foodscape"* para sa *Food Magazine*
* *"Pot Luck"* para sa *Mr. and Ms.*

## Mga aklat
* *The Iloilo Zarzuela, 1903-1930* (1978)
* *Contemporary Theater Arts: Asia and the United States* (1984)
* *Sarap: Essays on Philippine Food* (1988)
* *Lasa: A Guide to 100 Restaurants* (1989)
* *Tikim: Essays on Philippine Food and Culture* (1994)
* *Palabas* (1997)
* *Fruits of the Philippines* (1997)
* *Palayok: Philippine Food Through Time, on Site, in the Pot* (2000)

## Mga kawing na panlabas
* Kirshenblatt-Gimblett, Barbara. (2003). "Doreen G. Fernandez: A Tribute". *Gastronomica*. Retrieved 2009-10-28.
* Fernandez, Doreen. (1988). Culture Ingested: On the Indigenization of Philippine Food. In E.N. Alegre & D. G. Fernandez (Eds.) *Sarap: Essays on Philippine Food*. Manila: Mr. & Ms. Publishing Company, Inc.  Retrieved 2009-10-28.

Kategorya:Mga manunulat mula sa Pilipinas
`Abdul-Bahá

Si '''`Abdu’l-Bahá' ** (‎; 23 Mayo 1844 &ndash; 28 Nobyembre 1921), ipinanganak na **‘Abbás Effendí''', ang pinakamatandang anak ni Bahá'u'lláh, na tagapagtatag ng Pananampalatayang Bahá'í. Noong 1892, si `Abdu'l-Bahá ay hinirang sa kalooban ng kanyang ama na maging kahalili at pinuno ng pananampalatayang Bahá'í.
## Mga sanggunian
Kaurian:Bahá’í
Capsicum annuum

Ang ***Capsicum annuum*** ay isang domestikadong espesye ng halamang saring *(genus)* *Capsicum* na likas sa katimugang bahagi ng Hilagang Amerika at sa hilagang bahagi ng Timog Amerika. Ang espesyeng ito ay ang pinaka-karaniwan at malawakang nililinang sa limang domestikadong uri ng capsicum. Iba-iba ang hugis at laki ng espesyeng ito, na may katamtaman hanggang sobrang anghang, mula sa kultibar na siling kampana hanggang sa siling maanghang. Ang ilang makahoy na uri ng espesyeng ito ay dating tinatawag na ***C. frutescens***, subalit ang mga katangian na kaiba sa uring iyon ay makikita sa maraming uri ng *C. annuum*, samakatuwid ay magkaiba at natatangi ang dalawang espesyeng iyon ng *Capsicum*.

## Mga katangian
Bagaman ang pangalan ng espesye na *annuum* ay nangangahulugang "taunan", ang halamang ito ay hindi uring taunan lang sa halip nakakatagal ito ng ilang panahon kapag walang yelo na dulot ng taglamig at lumalaking magkakasama sa palumpong na mga halaman. Ang bulaklak nito ay kulay abuhing-puti (minsan ay mala-lila) samantalang ang tangkay ay siksik na nagsasanga-sanga at tumataas hanggang 60 sentimetro (24 pulgada). Ang bunga ay isang ratiles at kulay berde, dilaw o pula kapag hinog na. Bagaman kaya ng espesyeng ito na mabuhay sa iba-ibang klima, mas dumarami at namumunga ng sagana ang *C. annuum* sa mainit at tuyong klima.

## Mga gamit
### Sa pagluluto
Ang espesyeng ito ang pinagkukunan ng kilalang manamis-namis at maaanghang na sili na may maraming uri na nililinang sa buong mundo.

Sa Gran Britanya, ang manamis-namis na uri ay tinatawag na *red/green pepper*, ang mga maaanghang na uri naman ay *chillies*, samantalang sa Australia at India *capsicum* ang karaniwang tawag sa manamis-namis na uri at sa mga maaanghang naman ay *"chili peppers"* o *"chillies"* (binabaybay minsan na *"chiles"*).

Ang mga uring manamis-namis na sili ay kadalasang ginagamit na pampaalsa sa mga pagkaing biling-yari dahil ang mga ito ay mura, may matapang na lasa at makulay. Sinasabing ang aspeto ng kulay ng uring ito ng sili ay kaakit-akit at nakapagpapagana sa pagkain. Nagtataglay ng *capsinoid* ang mga siling maanghang, na nagbibigay ng matapang na lasa sa pagkain, at *capsaicin* na nagdudulot ng mainit na pakiramdam kapag kinain at maaaring magtagal ng ilang oras.

### Panggagamot
Ang maaanghang na sili ay ginagamit din sa panggagamot sa Aprika at sa iba pang lugar sa mundo.

Inilarawan ng botanikong Ingles na si John Lindley ang *C. annuum* sa kanyang librong **Flora Medica** (1938, p.509): 

Sa medisinang Ayurveda, ang *C. annuum* ay inuuri gaya ng mga sumusunod:

**Gunna* (katangian) – *ruksh* (tuyo), *laghu* (magaan) and *tikshan* (matulis)
**Rasa dhatu* (lasa) – *katu* (maanghang)
**Virya* (lakas) – *ushan* (matinding anghang)

### Pampalamuti
Ang ilang kultibar ay pinapalaki dahil sa kanilang natural na ganda gaya ng *Black Pearl* sa U.S. National Arboretum at ng *Bolivian Rainbow*. Ang mga uri na ginagawang palamuti ay hindi pangkaraniwan ang kulay ng bunga at dahon, gaya ng kapuna-punang kulay na itim at lila. Lahat naman ng ito ay pwedeng kainin, at karamihan ay maaanghang (gaya ng *Royal Black*).

## Mga sanggunian
Anita Mui

Si **Anita Mui Yim-fong** (; 10 Oktubre 1963 sa Hongkong – 30 Disyembre 2003 sa Hongkong) ay isang mang-aawit sa Hongkong.

## Pilmograpiya 
* *Soldier of Fortune* (1982)
* *Woman on the Beat* (1983)
* *Summer Kisses, Winter Tears* (1984)
* *The Rough Ride* (1985)
* *Happy Spirit* (1985)
* *New Heavenly Sword and Dragon Sabre* (1986)
* *The Saga of the Lost Kingdom* (1988)
* *The Blood of Good and Evil* (1990)
* *Time Before Time* (1997)

Kategorya:Mga mang-aawit mula sa Hongkong
Kategorya:Mga Tsino
Sita Chan

Si **Sita Chan Hei-yi** (; 10 Marso 1987 sa Hongkong – 17 Abril 2013 sa Hongkong) ay isang mang-aawit sa Hongkong.

Kategorya:Mga mang-aawit mula sa Hongkong
Siling-pula

Ang **siling-pula**, **kampana** o **lara** ay isang grupong kultibar ng espesyeng *Capsicum annuum*. Kilala itong *bell pepper* sa Ingles, sa United Kingdom at Ireland tinatawag itong *sweet pepper* o basta *pepper*, sa India, Australia at New Zealand *capsicum* naman ang tawag dito. Ang kultibar na ito ay namumunga ng hugis kampanang prutas na iba-iba ang kulay, may pula, dilaw, kahel, berde, tsokolate/kayumanggi, puti/banilya at lila. Ang siling-pula ay isinasama sa grupo ng hindi masyadong maanghang na mga uri ng sili bilang "matamis na sili". Ang siling ito ay likas sa Mexico, Gitnang Amerika at hilagang bahagi ng Timog Amerika. Ang mga buto nito ay dinala sa Espanya noong 1493 at mula roon ay kumalat na sa ibang mga bansa sa Europa, Aprika at Asya. Sa ngayon, ang Tsina ang may pinakamaraming naaaning siling-pula, sinundan ng Mexico at Indonesia.

Ang pinakaangkop na kalagayan para sa siling-pula ay ang pagtatanim nito sa lupang may katamtamang init, tamang-tama ang temperaturang 21-29 °C (70-84 °F), na pinanatiling basa ngunit hindi masyadong babad sa tubig. Sensitibo ang siling-pula at madaling naaapektuhan ang paglaki nito kapag masyadong babad sa tubig ang lupa at labis ang temperatura.

## Mga larawan

Image:oranje_paprika.jpg|Kahel na siling-pula
Image:Capsicum1.jpg|Mga siling-pula na iba-ibang kulay
Image:Red capsicum and cross section.jpg | Siling-pula (hati at buo)
Image:Purple bellpepper.jpg|Lilang siling-pula
Image:Capsicum_annuum_2008.jpg|Mga pulang siling-pula
Image:Piiman green pepper-garden.jpg|*Japanese green pepper*
Image:Green-Yellow-Red-Pepper-2009.jpg|Berde, dilaw at pulang siling-pula  *(traffic light peppers)*
Image:Bell_Pepper_(Quadrato_d'Asti_Giallo)_Flower.jpg|Bulaklak ng siling-pula na ''Quadrato d'Asti Giallo*
Image:Baby Bell pepper Capsicum annuum.jpg|Pangalawang prutas na tumutubo mula sa loob ng *capsicum annuum''
Image:PaprikaarrangementSide.jpg|Mga pulang siling-pula na ginagamit bilang palamuti

## Mga sanggunian
Kategorya:Sili
Sili (bunga)

]]

**Sili** (Ingles: *chili pepper, chilli pepper, chile pepper*) ang tawag sa bunga ng halaman mula sa saring *(genus)* *Capsicum*, kabilang sa pamilya ng mga halamang *nightshade* (Solanaceae). Sa mga bansang Gran Britanya, Australia, New Zealand, India, Malaysia at sa iba pang mga bansa sa Asya ang tawag dito ay ***chilli*** (sili) lang at walang *"pepper"*.

Ang siling maanghang ay nagmula sa kontinente ng Amerika. Pagkatapos ng palitang Kolumbiyano o malawakang pagpapalitan noong 1492, kumalat na ang maraming uri ng sili sa buong mundo, nililinang at ginagamit kapwa sa pagkain at medisina.

Sa ngayon, ang India ang may pinakamaraming naaani, nagagamit at niluluwas *(export)* na *chili pepper* sa buong mundo. Ang estado ng Andhra Pradesh ang nag-aambag ng 75% ng lahat ng siling niluluwas mula sa India, at sa lungsod naman ng Guntur sa nabanggit na estado nagmumula ang 30% ng naaaning mga sili.

## Mga sanggunian
Kategorya:Sili
Nippon News Network

Ang **Nippon News Network** (NNN) is isang commercial television news network sa Japan. Ang network ay hawak ng Nippon Television.

## Nippon News Network stations
## Mga kawing na panlabas
* Opisyal na sityo (Hapones)

Kategorya:Telebisyon sa Hapon
2 Chainz

Si **Tauheed Epps** o mas kilala bilang **2 Chainz** (ipinganganak Septymbre 12, 1977) ay isang Amerikanong *rapper*.

## Mga sanggunian
Mutant

ay isang halimbawa ng mutant.]]
Sa biyolohiya lalo na sa henetika, ang isang **mutant** ay isang indibidwal, organismo, o isang bagong katangiang henetiko na lumilitaw o nagreresulta mula sa instansiya ng mutasyon na isang pagbabago sa sekwensiya ng base-pares sa loob ng DNA o kromosoma ng isang organismo na lumilikha ng isang bagong katangian na hindi matatagpuan sa uring ligaw. Ang paglitaw ng mutant sa kalikasan ay integral sa proseso ng ebolusyon. Ang pag-aaral ng mga mutant ay isang integral na bahagi ng biyolohiya. Sa pamamagitan ng pagkaunawa ng epekto ng isang mutasyon sa isang gene, posibleng mapatunayan ang normal na katungkulan ng gene na ito. 

Sa ilang mga organismo, ang mga mutant ay maaaring malikha sa pamamagitan ng pagpupuntirya ng gene upang matukoy ang katungkulan ng anumang ibinigay na gene. Ang pamamaraang ito ay tinatawag na henetikang baliktad. Halimbawa, ang koleksiyon ng mga mutant na knockout moss ay magagamit upang tukuyin ang mga gene na hindi pa alam ang mga katungkulan. 

Ang mga mutant ay hindi dapat ikalito sa mga organismong ipinanganak na may mga abnormalidad sa pag-unlad na sanhi ng mga pagkakamali tuwing morpohenesis. Sa isang abnormalidad sa pag-unlad, ang DNA ng organismo ay hindi nagbago at ang abnormalidad ay hindi maipapasa sa supling nito. Ang magkadugtong na kambal ay resulta ng mga abnormalidad sa pag-unlad. 
## Mga sanggunian
Kategorya:Henetika
Omari

Ang **Omari** ay maaaring tumukoy kina:

*Kanye West, isang mang-aawit mula sa Estados Unidos
*Omarion, isang mang-aawit mula sa Estados Unidos
Talaan ng mga munisipalidad ng Lalawigan ng Teramo

Ang sumusunod ay talaan ng 47 *comune* ng Lalawigan ng Teramo, Abruzzo, sa Italy.

## Sanggunian
*Istituto Nazionale di Statistica
Inhenyeriyang henetiko

Ang **inhenyeriyang henetiko** o **genetic engineering** na tinatawag ring **genetic modification** ang direktang manipulasyon ng genome ng isang organismo gamit ang biyoteknolohiya. Ang hindi direktang pagbabago ng gene sa pamamagitan ng artipisyal na seleksiyon ay sinasanay na sa loob ng maraming nakaraang siglo. Ang bagong DNA ay ipinapasok sa genome ng host sa pamamagitan muna ng paghihiwalay at pagkokopya ng materyal na henetiko gamit ang mga pamamaraang cloning na molekular upang lumikha ng isang sekwensiya ng DNA o sa pamamagitan ng pagsisynthesize ng DNA. Ito ay ipinapasok naman sa organismong host.

Ang mga gene ay maaaring alisin o i-knock out gamit ang isang nuclease. Ang pagpupuntirya ng gene ay isang ibang pamamaraan na gumagamit ng homolohosong rekombinasyon upang baguhin ang endohonosong gene at maaaring gamitin upang burahin ang isang gene, alisin ang mga exon, magdagdag ng isang gene o magpakilala ng mga puntong mutasyon. Ang isang organismong nalilikha sa pamamagitan ng inhenyeriyang henetiko ay itinuturing na *organismong henetikong binago* o *genetically modified organism* (GMO).

Ang unang mga GMO ay mga bakterya noong 1973. Ang isang dagang GMO ay nalikha noong 1974. Ang bakteryang lumilikha ng insulin ay pinagkakitaan noong 1982 at ang pagkaing henetiong binago ay ipinagbibili simula 1994. Ang glofish na unang GMA dinisenyo bilang alagang hayop ay unang ipinagbili sa Estados Unidos noong 2003. Ang mga pamamaraan ng inhenyeriyang henetiko ay nilalapat sa maraming mga larangan kabilang sa pagsasaliksik, agrikultura, industriyal na biyoteknolohiya at medisina.
Kategorya:Inhenyeriyang henetiko
Kategorya:Biyolohiyang molekular
Australopithecus sediba

Ang ***Australopithecus sediba*** ay isang species ng *Australopithecus* noong maagang Pleistocene. Ito ay natukoy batay sa mga labing fossil na pinetsahang mula mga 2 milyong taong nakakalipas. Ang species na ito ay alam mula sa anim na kalansay na natuklasan sa  Malapa Fossil Site sa Cradle of Humankind World Heritage Site sa South Africa. Ang mga ito ay isang batang lalake (MH1 na tinatawag ring "Karabo", ang holotype), isang matandang babae (MH2, ang paratype), isang matandang lalake at tatlong mga sanggol. Ang mga fossil ay natagpuang magkakasama sa ilalim ng kuwebang Malapat kung saan sila maliwanag na nahulog sa kanilang kamatayan at pinetsahan sa pagitan ng 1.977 at 1.980 milyong taong nakakalipas.  Ang unang specimen ng *A. sediba* ay natuklasan ng anak ng paleoantropologong si Lee Berger noong Agosto 15, 2008. 

Ito ay pinaniniwalaang ang posibleng ninuno ng henus na Homo na nagpalitaw ng mga homo sapiens(modernong tao). Dahil sa malawakang saklaw ng mga katangiang mosaiko na ipinapakita ng parehong mga morpolohiyang cranial at post-cranial, ang mga may akda ay nagmungkahing ang *A. sediba* ay isang transitional species sa pagitan ng katimugang Aprikanong *A. africanus* (ang Taung Child, Ginang Ples) at  *Homo habilis* o mas kalaunang *H. erectus* (Turkana boy, Java man, Peking man).
## Mga sanggunian
Kategorya:Hominini
Hominini

Ang **Hominini** ang tribo ng Homininae na bumubuo sa henus na Homo at ibang mga kasapi ng kladong tao pagkatapos ng paghihiwalay mul asa tribong Panini (mga chimpanzee). Ang mga kasapi nito ay tinatawag na mga **hominin** ( Hominidae, "mga hominid"). Ang subtribong Hominina ang sangay ng tao na kinabibilangan ng henus na Homo. Iminungkahi ng mga mananaliksik ang taxon na Hominini batay sa ideya na pinakakaunting katulad na species ng trikotomiya ay dapat ihiwalay mula sa dalawang iba pa. Ang ilang mas maagang mga skema ng klasipikasyon ay kinabibilangan ng henus na*Pan* (chimpanzee) sa loob ng Hominini ngunit ang klasipikasyong  ito ay bihira ngayong sinusunod. Ang *Sahelanthropus tchadensis* ay isang ekstintong espesye ng hominidae na nabuhay noong mga 7 milyong taong nakakalipas na napakalapit sa panahon ng paghihiwalay ng chimpanzee/tao. Hindi maliwanag kundi ito ay maituturing na kasapi ng tribong Hominini. 

Sa pamamagitan ng paghahambing ng DNA, naniniwala ang mga siyentipiko na ang paghihiwalay *Pan* / *Homo* ay nangyari sa pagitan ng 5.4 at 6.3 milyong taong nakakalipas pagkatapos ng isang hindi karaniwang proseso ng speciation na sumaklaw sa loob ng 4 milyong taon.

Sa mungkahi nina Mann at Weiss (1996), ang tribong Hominini ay kinabibilangan ng Pan gayundin ng Homo ngunit magkahiwalay na mga tribo. Ang Homo ay nasa subtribong Hominina samantalang ang Pan ay nasa subtribong Panina. Tinalakay ni Wood (2010) ang iba't ibang mga pananaw ng taksonomiyang ito. 
## Mga sanggunian
Kategorya:Ebolusyon ng tao
Kategorya:Hominini
Kategorya:Homininae
Talaan ng mga munisipalidad ng Lalawigan ng Pescara

Ang sumusunod ay talaan ng 46 na *comune* ng Lalawigan ng Pescara, Abruzzo, sa Italya.

## Sanggunian
*Istituto Nazionale di Statistica
Homo antecessor

Ang ***Homo antecessor*** ay isang ekstintong espesye o subespesye ng Homo mula 1.2 milyon hanggang 800,000 taong nakakalipas. Ito ay natuklasan nina Eudald Carbonell, Juan Luis Arsuaga at J. M. Bermúdez de Castro. Ang *H. antecessor* ay isa pinakamaagang alam na uring tao sa Europa. Pinagdedebatihan ng mga arkeologo at mga antroplogo kung paanong ang  *H. antecessor* ay nauugnay sa iba pang species ng *Homo* sa Europa. May mga suhestiyon na ito ay ugnayang ebolusyonaryo sa pagitan ng  *H. ergaster* at *H. heidelbergensis* bagaman si Richard Klein na ito ay isang hiwalay na species na nag-ebolb mula sa *H. ergaster*. Ang iba ay naniniwalang ang *H. antecessor* ay parehong species ng *Homo heidelbergensis* na tumira sa Europa mula 600,000 hanggang 250,000 taong nakakalipas sa Pleistocene.

## Mga sanggunian
Kategorya:Sinaunang espesye ng Homo
Homo cepranensis

Ang ***Homo cepranensis*** ay ang iminungkahing pangalan para sa species ng Homo na alam mula sa isa lamang skull cap na natuklasan noong 1994. Ito ay natuklasan ni Italo Biddittu at pinalayawang "Ceprano Man" mula sa probinsiyang Frosinone, 89 kilometrong timog silangan ng Roma, Italya.

Ang edad ng fossil nito ay tinatayang mula 350,000 hanggang 500,000 taong gulang. Ang katabing lugar naFontana Ranuccio ay pinetsahang 487,000 +/- 6000 taong gulang at iminungkahi nina Muttoni et al. na ang Ceprano ay pinakamalamang na 450,000 taong gulang. Ang mga katangiang cranial nito ay tila isang pagitan ng mga natagpuan sa *Homo erectus* at ng kalaunang species gaya ng *Homo heidelbergensis* na nananaig sa Europa bago pa ang *Homo neanderthalensis*. Ang isang pag-aaral noong 2011 ay nagmungkahing ito ay ninuno ng *Homo neanderthalensis*. There is not yet enough material to make a complete analysis of the individual.
## Mga sanggunian
Kategorya:Sinaunang espesye ng Homo
Homo gautengensis

Ang ***Homo gautengensis*** ay isang species na hominin na iminungkahi ng antropolgong si Darren Curnoe noong 2010. Ang species na ito ay binubuo ng mga  South African hominin fossil na nakaraang itinuro sa *Homo habilis*, *Homo ergaster* o sa ilang mga kaso sa *Australopithecus*. Ito ay ikinatwiran ni Curnoe na ang pinakamaagang species ng henus na *Homo*.
## Mga sanggunian
Kategorya:Sinaunang espesye ng Homo
Homo rhodesiensis

Ang ***Homo rhodesiensis*** (Rhodesian man) ay isang ekstintong espesyeng Hominin ng henus na Homo. Ito ay inilalarawan mula sa fosill na buong Kabwe. Ang ibang mga maihahambing sa morpolohiyang labi ay natagpuan mula sa pareho o mas maagang panahon sa katimugang Aprika (Hopefield o *Saldanha*), Silangang Aprika (Bodo, Ndutu, Eyasi, Ileret) at Hilagang Aprika (Salé, Rabat, Dar-es-Soltane, Djbel Irhoud, Sidi Aberrahaman, Tighenif). Ang mga labing ito ay pinetsahan mula 300,000 at 125,000 taong gulang. 

Ang *Homo rhodesiensis* ay itunuturing ngayon ng karamihan ng mga siyentipiko na isa pang pangalan para sa *Homo heidelbergensis*.
## Mga sanggunian
Kategorya:Sinaunang espesye ng Homo
Galactosemia

Ang **Galactosemia** (British **Galactosaemia**) ay isang bihirang henetikong metabolikong sakit na umaapekto sa kakayahan ng indibdiwal na angkop na i-metabolisa ang asukal na galactose. Bagaman ang asukal na lactose ay nagmemetabolisa sa galactose, ang galactosemia ay hindi nauugnay sa at hindi dapat ikalito sa  lactose intolerance. Ang galactosemia ay sumusunod sa paraang autosomal recessive ng pagmamana ng katangian na nagkakaloob ng kakulangan ng enzyme na responsable sa sapat na degradasyon ng galactose. Ito ay unang inilarawan noong 1917 na ang sanhi bilang isang depekto sa metabolismo ng galactose ay natukoy ng isang pangkat na pinangunahan ni Herman Kalckar noong 1956.

Ang insidensiya nito ay mga 1 kada 60,000 kapanganakan sa mga Caucasian. Sa ibang mga populasyon, ang mga rate ng insidensiya ay iba iba. Ang galactosemia ay 10 beses na mas karaniwan sa loob ng populasyong Irish Traveller. 
## Sanhi

 Image:Lactose Haworth.svg|Lactose
 File:Beta-D-Glucopyranose.svg|Glucose
 File:Beta-D-Galactopyranose.svg|Galactose

Ang Lactose sa pagkain ng mga produktong gatas ay nasisira ng enzyme enzyme na lactase tungo sa glucose at galactose. Sa mga indibidwal na may galactosemia, ang mga enzyme na kailangan para sa karagdagang metabolismo ng galactose ay malalang nabawasan o buong nawala na humahantong sa mga nakalalasong lebel ng galactose 1-phosphate sa iba't ibang mga tisyu gaya ng sa kaso ng klasikong galactosemia. Ito ay nagreresulta sa  hepatomegaly (lumaking atay), cirrhosis, pagkabigo ng bato, mga katarata, pinsala sa utak, at pagkabigo ng obaryo. Kapag hindi nagamot, ang kamatayan sa mga sanggol na may galactosemia ay mga  75%.

Ang galactosemia ay namamana ng isang supling sa mga magulang sa paraang autosomal recessive na nangangahulugang dapat mamana ng isang sanggol ang isang depektibong gene mula sa bawat magulang  upang lumitaw ang sakit na ito. Ang mga heterozygote ay mga tagapagdala nito dahil kanilang namamana ang isang normal na gene at isang depektibong gene.  Ang mga tagapagdala nito ay hindi nagpapakita ng mga sintomas ng galactosemia.

## Mga sanggunian
Kategorya:Mga pagkakamali sa kapanganakan ng metabolismo