ABS-CBN Corporation

thumb|ABS CBN Broadcasting center
thumb|mga nalalabing araw noon ng ABS CBN
Ang **ABS-CBN Corporation**, na karaniwang kilala bilang **ABS-CBN**, ay isang Pilipinong konglomerante ng aliwan at midya na nakahimpil sa Lungsod Quezon. Ito ang pinakamalaking konglomerante ng naturang industriya sa Pilipinas ayon sa pangkalahatang kita, kita sa pagpapatakbo ng negosyo, netong kita, ari-arian, ekidad, kapitalisasyon, at bilang ng mga empleyado. Binuo ang ABS-CBN sa pagsanib ng **Alto Broadcasting System** (ABS) at **Chronicle Broadcasting Network** (CBN).

Itinatag ang ABS noong 1946&nbsp;ng Amerikanong si James Lindenberg, isang inhinyerong elektriko, bilang Bolinao Electronics Corporation (BEC). Noong 1952, pinalitan ng BEC ang Alto Broadcasting System (ABS) matapos bilhin ni Hukom Antonio Quirino, kapatid ni Pangulong Elpidio Quirino, ang kumpanya. Kalauna'y isinanib ang kompanya sa ABS upang mabuo ang ABS-CBN ay itinatag noong 1956 bilang Chronicle Broadcasting Network (CBN) sa pamamagitan ng dyaryo na si mogut Eugenio Lopez Sr. at ang kanyang kapatid na si Fernando Lopez, na noon ay ang Bise Presidente ng Pilipinas. Ang dalawang kumpanya ay pinagsama at isinama bilang ABS-CBN Broadcasting Corporation noong 1 Pebrero 1967, at pinalitan ang pangalan ng ABS-CBN Corporation noong Agosto 2007 upang ipakita ang pag-iba ng kumpanya. Ang mga karaniwang pagbabahagi ng ABS-CBN ay unang ipinagbili sa Philippine Stock Exchange noong Hulyo 1992 sa ilalim ng ticker simbolo ng ABS.

Ang grupo ay nagmamay-ari at nagpapatakbo ng mga network ng telebisyon ng ABS-CBN at ABS-CBN Sports + Action pati na rin ang Radyo Patrol at My Only Radio regional radio network. Ang network ng telebisyon ng ABS-CBN - partikular, ay ang pinakamalaking kontribusyon sa kita ng grupo, na bumubuo ng halos 50 hanggang 60 porsiyento ng kabuuang taunang kita ng grupo lalo na mula sa pagbebenta ng airtime sa mga advertiser. Ang natitirang kita ay nabuo mula sa mga benta ng consumer, higit sa lahat mula sa ABS-CBN Global Ltd., na namamahagi ng mga international channel sa telebisyon tulad ng The Filipino Channel at Myx TV at mula sa pay TV at broadband internet provider na Sky.

Ang iba pang mga kumpanya na nagpapatakbo sa ilalim ng pangkat ng ABS-CBN ay ang motion picture company na Star Cinema, label ng musika sa pag-record ng Star Music, firm firm ng ABS-CBN Publishing, magbayad ng nilalaman ng TV at distributor ng Creative Programs, at ahensya ng talento Star Magic. Kabilang sa mga pay TV network at channel sa ilalim ng grupo ng ABS-CBN ay ang ABS-CBN HD, ABS-CBN News Channel, ABS-CBN Sports + Action HD, Cinema One, Jeepney TV, Metro Channel, Liga, at Myx. Sa mga nagdaang taon, ang ABS-CBN ay nakipag-ugnay at nag-iba sa iba pang mga negosyo tulad ng over-the-top platform iWant, digital terrestrial service telebisyon ABS-CBN TV Plus, family entertainment center Kidzania Manila, at home shopping network O Shopping. Ang ABS-CBN din ang pangunahing may-ari ng ABS-CBN Philharmonic Orchestra.

Ngunit sa kabila ng tagumpay, nanganganib ang istasyong pantelebisyong magsara sa susunod na taong 2020 dahil sa wala nang plano ang Pangulong Rodrigo Duterte na bigyan pang muli ng panibagong prankisya ito marahil sa makailang paglabag at hindi pag-eere ng mga binayarang patalastas . Nilinaw naman ng Palasyo na nasa kamay ng Kongreso ipauubaya ang desisyon kung magpapatuloy pa ang istasyon. Dumating na ang huling araw na wala nang bisa ang prangkisiyang lisensya sa pag-ooperate at pag-broadcast ng stasyon noong 4 Mayo 2020. Dahil dito, opisyal na tumigil ang pangunahing Manila tsanel ng ABS-CBN noong gabi ng 5 Mayo 2020 at ang ABS-CBN Regional noong 28 Agosto 2020.

Noong 10 Hulyo 2020, ibinasura ng kongreso ang aplikasyong prangkisa ng istasyon at wala nang balak pang pag-usapan ito. Tuluyan nang nawala sa himpapawid ang ABS-CBN pagkatapos ang mga naging opisyal na pagdinig.

## Kasaysayan
### Mga Simula
Ang inti ng ABS-CBN Corporation ay nagsimula noong 1946 kasama ang Bolinao Electronics Corporation (BEC). Ang BEC ay itinatag ni James Lindenberg, isa sa mga founding tatay ng telebisyon ng Pilipinas, isang Amerikanong electronics engineer na nagpunta sa pagpupulong ng kagamitan sa radyo at pag-broadcast ng radyo. Sa oras na iyon, ang pinakamalaking kumpanya ng media ay ang Manila Broadcasting, kasama ang DZRH bilang nangungunang istasyon ng radyo. Noong 1949, inilipat ni James Lindenberg ang Bolinao sa pagsasahimpapawid ng radyo kasama ang DZBC at pinagtibay ang pagpapakilala ng telebisyon sa bansa noong 1953.

Noong 1951, nakipagtulungan si Lindenberg kay Antonio Quirino, kapatid ng Pangulo ng Pilipinas na si Elpidio Quirino, upang subukan ang kanilang kamay sa pagsasahimpapawid sa telebisyon. Noong 1952, ang BEC ay pinalitan ng pangalan bilang Alto Broadcasting System o ABS (kasama ang Alto Sales Corporation bilang pangalan ng korporasyon nito). Ang "Alto" ay isang pag-urong ng mga unang pangalan ni Quirino at ng asawa, sina Tony at Aleli. Bagaman mayroon silang kaunting pera at mapagkukunan, nagawa ng ABS ang TV tower nito noong Hulyo 1953 at nag-import ng 300 mga hanay ng telebisyon. Nagsimula ang paunang broadcast ng pagsubok noong Setyembre ng parehong taon. Ang pinakaunang full-blown broadcast ay noong 23 Oktubre 1953, ng isang partido sa mapagpakumbabang pag-asa ni Tony Quirino. Ang istasyon ng telebisyon ay kilala bilang DZAQ-TV.

### Merger
Kaugnay nito, noong 24 Setyembre 1956, inayos ang Chronicle Broadcasting Network (CBN). Ang network, na sa una ay nakatuon lamang sa pagsasahimpapawid ng radyo, ay pag-aari ni Don Eugenio Lopez, Sr at ang dating-Pangalawang Pangulo ng Pilipinas na si Fernando Lopez, at kalaunan ay inilunsad ang sarili nitong istasyon ng TV, DZXL-TV 9 noong Abril 19 (o Hulyo), 1958. Noong 1957, nakuha ni Don Eugenio ang ABS mula sa Quirino at Lindenberg. Gayunpaman, noong 1 Pebrero 1967 lamang, na ang pangalan ng kumpanya ay binago sa ABS-CBN Broadcasting Corporation upang ipakita ang pagsasama. Dati, ito ay pinangalanang ABS-CBN Broadcasting Corporation, ang pangalan ay ibinalik sa precursor ng network, Bolinao Electronics Corporation o BEC, ngunit ang tatak ng ABS-CBN ay unang ginamit noong 1961. Noong 1958, ang bagong punong-himpilan ng network sa Roxas Boulevard ay inagurahan, at ang lahat ng mga operasyon sa radyo at telebisyon ay pinagsama sa dalawang gusali nito, ang mga istasyon ng radyo sa Chronicle Building sa Aduana Street, Intramuros, Maynila, at ang mga operasyon sa TV sa bagong tatak ng Roxas Boulevard building sa Pasay City.

Sa huling bahagi ng 1950s, nakita ng anak ni Don Eugenio na si Geny Lopez, ang potensyal ng TV at radyo na maabot at maiugnay ang mga Pilipino sa buong kapuluan. Pagsapit ng kalagitnaan ng 1960, ang network ng ABS ang nangunguna sa industriya ng radyo, kasama ang mga istasyon tulad ng DZXL at DZAQ Radyo Patrol sa lugar ng Maynila, na nagtampok ng mga mamamahayag tulad nina Ernie Baron, Bong Lapira, Orly Mercado, Joe Taruc, Mario Garcia, Jun Ricafrente, Bobby Guanzon, at Rey Langit, at iba pang iba pang mga istasyon sa buong bansa. Gumawa din ang ABS ng mga pambihirang tagumpay sa industriya ng TV sa pamamagitan ng pagkamit ng unang kulay ng TV broadcast ng bansa, mga unang broadcast ng satellite feed (sa panahon ng mga kamangha-manghang mga kaganapan kasama ang Man on the Moon, pagbagsak ng Ruby Tower, pagpasok ni Robert Kennedy at US Presidential Elections), at unang paggamit ng videotape, bukod sa iba pa. Itinampok nito ang mga nangungunang palabas noon, tulad ng Your Evening with Pilita at *Tawag ng Tanghalan*, ang kauna-unahan na comedy show na *Buhay Artista*, unang laro ng Pilipinas, Ano ang Aking Buhay at ang unang noontime show na *Student Canteen*, at iba pa. Nagpayunir din ito sa saklaw ng halalan sa marathon noong 1967 nang ang mga istasyon ng TV at radyo ng network ay naglunsad ng mga update sa halalan sa halalan ng 36 na oras - ginagawa itong pambansang una.

### Pormal na pagsasanib 
Noong 15 Hunyo 1961, itinayo ni Eugenio Lopez Jr. ang kauna-unahang istasyon ng telebisyon ng probinsiya sa Cebu (na nakabase sa Mandaue) na paliparan ng 4 na oras na may pinakamataas na transmiter tower (sa oras na iyon) na may sukat na 216 talampakan. Sa loob ng ilang linggo, ang isa pang istasyon ng TV sa Dagupan ay nagbukas ng mga pintuan nito kasunod ng mga unang broadcast sa Negros Island (sa pamamagitan ng Bacolod) noong 1963. Ang Panay ay ang unang istasyon nito sa Iloilo City na nagbukas noong 1964, ang rehiyon ng Soccsksargen pagkatapos ay sinundan ang pagbubukas nito sariling istasyon ng rehiyon noong 1965 at ang Baguio at Davao ay parehong sumunod sa suit noong 1967.

Pagkalipas ng dalawang taon, ang unang pag-broadcast ng kulay ng pagsubok sa network ay nagsimula sa tulong ng Radio Corporation of America. Nagsimula ang mga kulay ng broadcast noong Hunyo 1966, ang una sa Pilipinas at Timog-silangang Asya bilang ang network ay na-tag bilang ang Una sa Kulay na Telebisyon, na may buong kulay na pagsasahimpapawid simula noong 1971 sa lahat ng pambansang istasyon ng telebisyon.

Noong 18 Disyembre 1968, binuksan ng ABS-CBN ang bagong Broadcast Center sa Bohol Avenue (pinangalanan bilang Sgt. Esguerra Avenue noong 1989), Quezon City, kung saan nakatayo pa rin ito ngayon. Sa oras na ito, ito ang pinaka advanced na pasilidad ng uri nito sa Asya. Ang istasyon muli ay gumawa ng mga breakthroughs sa pamamagitan ng paggamit ng unang live na satellite satellite mula sa ibang bansa, pangunahin kung saan ang unang landing ng buwan noong 1969 at ang Palarong Olimpiko sa Tag-init 1968 sa Mexico noong nakaraang taon. Ang network ay nasisiyahan sa isang malaking bahagi ng mga rating at nanalo ng iba't ibang mga parangal at pagkilala mula sa iba't ibang mga samahan. Ang network ay nagpayunir ng unang all-pambansang simulc news din sa parehong taon.

Sa pamamagitan ng 1972, ang network ng ABS-CBN ay nagmamay-ari at nagpapatakbo ng dalawang istasyon ng telebisyon at pitong istasyon ng radyo sa Maynila, 14 na istasyon ng radyo at tatlong istasyon ng telebisyon sa mga lalawigan.

### Panahon ng Batas Militar 
Ang istasyon ay nagdurusa sa pagdeklara ng Batas Militar. Sa hatinggabi ng 22 Setyembre 1972, isang araw pagkatapos ng pagdeklara ng Martial Law, naagaw ang ABS-CBN at mga kaakibat na istasyon nito. Si Geny Lopez, ang pangulo ng kumpanya, ay nabilanggo at ginawang walang paglilitis sa loob ng limang taon hanggang sa siya at ang kanyang kasabwat na si Sergio Osmeña III ay naglunsad ng isang mapangahas na jailbreak noong 1977 at hiningi ang asylum sa Estados Unidos kasama ang kanilang mga pamilya. Ang network mismo ay kinuha sa pamamagitan ng Roberto Benedicto, isang presidente ng crony, na ginamit ang Broadcasting Center sa Bohol Avenue, pagkatapos ay pinalitan ng pangalan bilang "Broadcast Plaza", bilang tahanan ng MBS-4.  Sa bandang huli ay muling mai-relo bilang BBC-2, na may ganap na bagong logo, slogan, at isang theme song mula kay Jose Mari Chan na pinamagatang "Big Beautiful Country" at inaawit ng iba't ibang mga artista. Kalaunan ay lumipat ang BBC-2 sa bagong punong tanggapan sa Broadcast City (din sa Diliman, Quezon City) noong 1978. Naapektuhan din ang mga istasyon ng radyo ng network kasama ang BBC at Radio Philippines Network na nagpapatakbo ng ilang mga istasyon.

### Pagkuha ng Broadcast Plaza (MBS-4)
Sa taas ng People Power Revolution, ang mga repormista ng militar, na naniniwala na ang telebisyon ay isang malakas na tool upang matulungan ang rebolusyon, atakihin at sakupin ang ABS-CBN Broadcasting Center. Noong 24 Pebrero 1986, ang mga dating talento ng ABS-CBN ay bumalik sa himpapawid at na-telebisyon ang dula ng pag-aalsa ng pag-aalsa, sa gayon nag-ambag sa lakas ng pag-aalsa. Ang BBC-2, sa kabilang banda, ay tumigil sa operasyon matapos isara ng mga repormista ang transmitter nito sa susunod na araw habang ang dalas ng Channel 2 ay naibigay sa Lopezes noong 16 Hulyo 1986.

### Pagsilang at paglaki 
Noong 28 Pebrero 1986, pagkatapos ng mga Revolutions, si Geny Lopez ay bumalik sa bansa matapos na maitapon ang sarili sa Estados Unidos at nagsimulang muling itayo mula sa kung ano ang natira sa istasyon pagkatapos ng mga Revolutions. Mahirap ang paggaling at mababa ang mga mapagkukunan, samakatuwid, ang mga dating empleyado ng ABS-CBN na sina Freddie García, Ben Aniceto at Rolly Cruz ay dinala upang muling maisagawa ang programa ng istasyon. Sa gayon, ang channel ay nagsimulang muling mag-rebroadcast sa mga manonood muli simula Setyembre 14&nbsp;ng parehong taon. Si Aniceto, na nagtrabaho bilang Program Director para sa Radyo at Telebisyon ng network at tagapamahala ng istasyon ng Channel 2 noong 1970s, ay nagsilbi bilang unang Bise Presidente at Pangkalahatang Tagapamahala ng ABS-CBN sa muling pagbubukas ng network mula 1986 hanggang 1987.

Noong 1 Marso 1987, ang Channel 2 ay muling nakasama gamit ang live na espesyal na musikal, The Star Network: Ang Pagbabalík Ng Bituin (The Return of the Star) na nabanggit para sa pagkatapos-tatak-bagong numero na puting tri-ribbon channel 2 logo na may isang puting rhomboidal star (mula 1988 hanggang 1993 ang mga ribbons ay tri-kulay sa pula, berde at asul) bilang sentro ng muling pagkabuhay ng network. Sa pamamagitan ng 1988, nakuha muli ng ABS-CBN ang foothold sa Philippine TV rating mula sa namatay noong nakaraang (# 5) hanggang sa pagiging numero uno sa buong bansa - bilang resulta ng muling pagtatalaga.

Sa loob ng taon, pinalaki din ng ABS-CBN ang mga programa ng balita sa TV Patrol, na inilahad ng isang koponan ng mga newsreaders na binubuo ng ngayon-dating Bise Presidente Noli de Castro, Mel Tiangco, Frankie Evangelista, at Angelique Lazo, kasama ang yumaong si Ernie Baron na nagsasabi ang pang-araw-araw na taya ng panahon. Ang iba pang mga kagalang-galang na programa sa balita ay sumunod, tulad ng *Magandang Gabi, Bayan* pati na rin ang Cultural Magazine Show *Tatak Pilipino* na pinamamahalaan ng dating anchor Gel Santos-Relos at dating Apo Hiking Society na sina Jim Paredes, at *Hoy Gising!*. Ang mga programa sa libangan ng ABS-CBN ay na-update din sa serye na dati nang palabas sa RPN 9 at IBC 13, na kasama ang *Eat Bulaga!*, *Okey Ka Fairy Ko!*, *The Sharon Cuneta Show*, at *Coney Reyes on Camera*, habang gumagawa ng orihinal na nilalaman, na kasama sa *The Maricel Soriano Drama Special*, *Ryan Ryan Musikahan*, Ang TV, Oki Doki Doc, Palibhasa Lalake, at Home Along Da Riles.

Ang isa pang tampok ng pagbabalik nito sa tuktok ng mga rating ay ang pagpapakilala ng live-action sentai at tokusatsu na mga format ng palabas mula sa Japan, kasama sina *Bioman*, *Goggle V Gavan* at *Shaider*, ang huli ang kauna-unahang programang tokusatsu na maipalabas sa Ingles at Filipino sa telebisyon ng Pilipinas full-time (pagkatapos ng isang maikling hitsura sa RPN). Ang mga programang anime na tinawag na Pilipino, ang isa pang network at telebisyon ng Pilipinas muna, ay magsisimula lamang sa paglipat sa mga dekada ng 1990, at ang *Hikari Sentai Maskman* ng 1987, na pinamamahalaan ng network, ay kauna-unahang nagpadala ng programa para sa mga Pilipino.

Sa loob ng ilang buwan matapos ang muling pagbuhay sa Maynila, ang muling nabuhay na network ay muling nag-restart ng mga programa sa rehiyon at pag-broadcast simula sa Baguio, Cebu, Bacolod, at Davao (at kalaunan sa Zamboanga at Cagayan de Oro). Sa loob ng 1990s, tumulong din ang network sa pagbukas ng mga bagong istasyon sa iba pang mga bahagi ng bansa, habang ang pagbubukas ng mga istasyon na ginamit dati.

Noong Enero 1989, nagsimulang lumipat ang ABS-CBN sa satellite broadcast, na nagpapagana sa buong bansa nang sabay-sabay na manood ng parehong programa. Ito rin ang mismong taon nang nagsimula ang network sa mga internasyonal na broadcast sa Guam at Saipan, sa Northern Marianas, din sa pamamagitan ng satellite, isa pa una para sa telebisyon ng Pilipinas at Asyano. Kasabay nito, sinimulan ng network na madagdagan ang bilang ng mga lokal na programa sa TV na naipalabas at ginawa.

Dahan-dahan, ang istasyon ay nagtaguyod sa paggaling sa pananalapi, na nakamit ito noong 1990, regular na nakakakuha ng halos 70% ng merkado. Noong 1992, nabuo ang ABS-CBN Talent Center (ngayon ay Star Magic) at noong 1993, inilunsad ng ABS-CBN ang Star Cinema habang nagsimulang pag-iba-iba ang kumpanya. Noong 1995, inilunsad ang Star Records (ngayon Star Music). Sa taong iyon, inilunsad din ng ABS-CBN ang kanilang sariling website, ang ABS-CBN.com, ang kauna-unahang network sa telebisyon ng Pilipino sa World Wide Web. Ito ay nilikha ng departamento ng IT, Internet Media Group. (IMG, na nang maglaon ay naging ABS-CBN Interactive hanggang sa pagsasama nito sa 2015) Noong 30 Marso 1998, isinama ang ABS-CBN Holdings Corporation bilang Worldtech Holdings Corporation, para sa pangunahing layunin ng pagpapalabas ng Philippine Deposit Receipt (PDR) at ang acquisition at paghawak ng pagbabahagi ng ABS-CBN Corporation. Ang natanggap na deposito ng Pilipinas (PDR) ay ipinagpalit sa Philippine Stock Exchange sa ilalim ng grapikong simbolo ng ABSP.

Namatay si Geny Lopez dahil sa cancer noong 29 Hunyo 1999, sa Estados Unidos. Nangyari ito anim na buwan bago ipinagdiwang ng network ang sanlibong taon sa pamamagitan ng pag-unve ng isang bagong logo at inaugurating nito Millennium Transmitter sa mga nasabing korporasyon, na nagreresulta sa isang mas malinaw na signal para sa mga telebisyon sa telebisyon at radyo sa Mega Manila.

Noong 2002, ang Finance Asia ay nagranggo sa ABS-CBN bilang 8th pinakamahusay na pinamamahalaang kumpanya sa Pilipinas sa survey na "Asia's Best Companies 2002". Sakop ng survey ang pagganap ng mga nangungunang kumpanya sa 10 mga bansa sa Asya. Ang mga pinansya sa Pilipinas na polled sa mga namumuhunan sa institusyonal at mga analyst ng equity para sa survey na ito.

Noong Agosto 2007, tinanggal ng kumpanya ang salitang "Broadcasting" mula sa pangalan nito na kung saan binago ito mula "ABS-CBN Broadcasting Corporation" sa simpleng "ABS-CBN Corporation." Ito ay inanunsyo nang publiko isang taong makalipas noong 2008 noong ika-55 na anibersaryo ng kapangalan na TV network sa pamamagitan ng isang plug na "Beyond Television". Ayon kay Eugenio Lopez III dalawang taon pagkatapos maianunsyo ang pagpapabago sa pangalan noong 27 Mayo 2010, Tagapangulo ng ABS-CBN Corporation, "Ito ay tugon sa mga pagbabago sa larangan ng media na isinagawa ng teknolohiya. Ang negosyo ng media ay lumampas sa pagsasahimpapawid lamang upang mapaloob ang iba pang mga platform."

### A2Z Tsanel
Noong 6 Oktubre 2020, ibinalita ng kumpanya na ipapakita nila ang mga palabas at pelikula ng ABS-CBN sa pagbabalik sa *Free TV* sa pamamagitan ng bagong **A2Z** channel simula 10 Oktubre 2020. Ito ay isang blocktime kasunduan sa pagitan ng korporasyon at ZOE Broadcasting Network.

## Subsidiaries
## Mga sanggunian 
## External links
* 
* Ella G. Mangabat (October 17, 2003). "Years of service to the Filipino: The ABS-CBN story". *Philippine Daily Inquirer*
* James Hookway (June 23, 2004). "Filipino Broadcaster ABS-CBN Finds Growing Audience Overseas". *The Wall Street Journal*
* David Englander (October 15, 2014). "ABS-CBN: Philippine Broadcaster Sends Strong Buy Signal - Shares of the Philippines’ largest TV broadcaster can rise near 50% as the country continues its rapid growth." ''Barron's*
* David Englander (March 11, 2015). "ABS-CBN: Philippine Broadcaster Can Rise 25% - Philippines’ largest TV broadcaster has surged since we recommended shares last year. Stay long." *Barron's''
* Mark Yu (August 26, 2016). "ABS-CBN May Be Worth Your Investment - The Philippine media broadcasting leader offers some value". GuruFocus.com
* Media Ownership Monitor Philippines - Media Companies: A Duopoly Rules by VERA Files and Reporters Without Borders

Kategorya:Media sa Kalakhang Maynila
Kategorya:ABS-CBN