open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Araw ng Mayo

Nangyayari ang **Araw ng Mayo** tuwing Mayo 1 at tumutukoy sa ilang pampublikong pista. Sa maraming bansa, kasingkahulugan ang Araw ng Mayo sa Internasyunal na Araw ng Paggawa o Araw ng Paggawa, na pinagdiriwang ang panlipunan at ekonomikang natamo ng kilusang paggawa.  Bilang isang araw ng pagdiriwang, may lumang pinagmulang ang pagdiriwang ng pista at maaaring iugnay sa maraming kaugalian na nanatili hanggang sa kasalukuyan.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Mga pista
Hermes

[thumb|right|Si Hermes o Merkuryo, iginuhit ni [Hendrick Goltzius.]]

Si **Hermes**, ayon sa mitolohiyang Griyego, ang diyos na mensahero ng mga diyos at mga diyosa. Siya ang gabay ng mga manlalakbay, kabilang ang mga nagbibiyahe patungo sa Mundong Ilalim. Anak siya ni Zeus at ng isang diwata. Kilala siya sa mitolohiyang Romano bilang **Merkuryo**.

## Paglalarawan 
Mabilis siyang kumilos at nagsusuot ng mga sandalyang may mga pakpak.  Humahawak siya ng isang  kadosyo o *caduceus*, isang masalamangkang wanda o patpat na may maliliit na mga pakpak na napapaligiran naman ng dalawang magkapulupot na mga ahas.  Sa ulo, nagsusuot siya ng isang sumbrerong panglakbay na may pakpak rin.  Dahil sa kanyang angking bilis at liksi, at sa kakayahang madaliang paglitaw at paglalaho sa harapan ng ibang nilalang, binansagan din siya bilang Dalubhasang Magnanakaw o Pinunong Magnanakaw.  Dahil sa plano ni Zeus at sa angking kapilyuhan na rin ni Hermes, si Hermes ang nakapagturo kay Pandora, ang unang babaeng tao, ng panlilinlang, katusuan, at pagsisinungaling.

## Bilang tagapagligtas ni Persephone 
Batay sa mitolohiya, si Hermes ang itinalaga at sinugo ni Zeus upang maibalik si Persephone mula sa kaharian ni Hades na nasa Mundong Ilalim.  Iniutos ito sa kanya ni Zeus dahil nakapagdulot na ng kapinsalaan ang pagdadalamhati ni Demeter ina ni Persephone.  Naging tag-lamig na may yelo o niyebe ang kalungkutan ni Demeter dahil sa pagkawala ng anak na babae.  Bagaman napapayag ni Hermes si Hades na pakawalan ang kanyang reynang si Persephone, anim na buwan lamang nakadaralaw si Persephone sa mundo, dahil nakakain na siya ng ilang buto ng mga pomegranatang inialok sa kanya dati ni Hades.  Kapag kinain ng isang nilalang ang lahat ng buto ng mga pomegranatang alok ni Hades ang isang nilalang, kalimitang hindi na ito makakaalis mula sa madilim na kaharian ni Hades.  Dahil sa kasunduang ito, nakangingiti ang ina ni Persephoneng si Demeter sa mundo tuwing tagsibol at tag-init o tag-araw, dahil anim na buwan niyang nakakapiling ang anak na babae.  Subalit malulungkot na naman sa loob ng anim na buwan na dapat manatili si Persephone sa piling ni Hades, kaya't mayroong panahong taglagas na sinusundan ng tag-lamig na may yelo.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Mga Griyegong diyos
Kategorya:Mga Romanong diyos
Merkuryo (mitolohiya)

]] 
Si **Merkuryo** (Ingles: *Mercury* ;  ) ay isang pangunahing diyos sa relihiyong Romano at mitolohiya, na isa sa 12 Dii Consentes sa loob ng sinaunang Romanong panteon. Siya ang diyos ng pakinabang sa pananalapi, komersyo, kahusayan sa pagsasalita, mga mensahe, komunikasyon (kabilang ang panghuhula), manlalakbay, mga hangganan, suwerte, panlilinlang, at mga magnanakaw; nagsisilbi din siya bilang gabay sa mga kaluluwa sa submundo (o daigdig sa ilalim ng lupa).

Sa mitolohiyang Romano, tinuturing siyang na anak nina Maya, isa sa pitong anak ng Titan na si Atlas, at Hupiter, o nina Caelus at Dies. Sa kanyang pinakamaagang anyo, mukhang mayroon siyang kaugnayan sa Etruskong diyos na si Turms; parehong mga diyos na may magkaparehong katangian kay Hermes, isang diyos ng mga Griyego. Madalas siyang sinasalarawan na may hawak na *caduceus* sa kanyang kaliwang kamay. Katulad ng kanyang katumbas sa Griyego na si Hermes, ginawaran siya ng isang engkantadong patpat ni Apolo, na sa kalaunan naging isang *caduceus*, isang tungkod na may nakapilipit na mga ahas.

## Tingnan din
* Hermes - bersiyon ni Merkuryo sa mitolohiyang Griyego
## Mga sanggunian 
Kategorya:Mga Romanong diyos
Hephaistos

Sa mitolohiyang Griyego, si **Hefesto**, **Hephaistos**, o **Hephaestus** ang diyos ng apoy at ng masining na mga  gawaing pambakal o pangmetal.  May dalawang pangunahing mga mito kung saan siya nagmula.  Sa isa, siya ang anak na lalaki nina Zeus at Hera.  Sa ikalawa, siya ang anak na lalaking nanggaling kay Hera, kahit na walang katalik na lalaki.  Hindi katulad ng ibang mga diyos, ipinanganak siyang mahina at may kapangitan.  Asawa niya si Aprodita na diyos ng kagandahan, ngunit hindi matapat kay Hephaistos si Aprodita.  Sa mitolohiyang Romano, kilala siya bilang si **Vulcan** (**Bulkan**) o **Mulciber** (**Mulsiber**, ang "tagatunaw" o "manununaw").  Sa mitolohiyang Etruskano, kilala siya bilang si **Sethlans**.

Bagaman may mga katangiang hindi katulad ng sa ibang mga diyos, gumaganap siya bilang panday at maninistis o siruhano ng mga diyos at diyosa, maging para sa tao.  Siya ang lumikha ng baluti na isinuot ni Achilles para sa pakikipaglaban laban sa Troya.  Siya ang gumawa ng setro o baston ni Zeus, maging ng piruya ni Poseidon.  Siya ang nag-opera o gumanap na maninistis noong hatiin at buksan niya ang ulo ni Zeus upang maipanganak si Athena.  Isa siyang diyos na maraming kasanayan sa maraming mga bagay-bagay.   

Si Hephaistos rin ang isa mga lumikha ng lahi o lipi ng mga babaeng tao, alinsunod sa utos ni Zeus.  Si Hephaistos ang humubog kay Pandora mula sa putik.  May iba pang mga diyos at diyosang tumulong sa paglikha, pagdaramit, pagpapalamuti, at pagbibigay ng buhay kay Pandora, ang unang babaeng tao.

## Mga sanggunian
Kaurian:Mga Griyegong diyos
Kaurian:Mga Romanong diyos
Pandora

thumb|250px|right|Si Pandora.

Ayon sa mitolohiyang Griyego, si **Pandora** ang unang babaeng tao. Sa pag-uutos ni Zeus, nilikha siya ni Hephaestus mula sa paghubog sa putik.  Siya ang paksa ng salaysaying **Kahon ni Pandora**.

## Pangalan 
Nangangahulugan ang kanyang pangalan ng "handog ng lahat ng mga diyos", dahil nagbigay ang bawat isa sa mga diyos at diyosa ng Bundok ng Olimpo ng kanilang mga ambag sa paglikha kay Pandora.

## Paglikha kay Pandora 
Dahil sa paglikha ni Prometeus sa taong lalaki bilang kamukha ng mga diyos, iniutos ni Zeus ang paglikha sa lipi ng mga kababaihan, sa pangunguna ni Pandora.  Pagkaraan mahubog siya ni Hephaestus mula sa tinubigang lupa o putik, hiningahan siya ng buhay ni Athena.  Si Athena rin ang nagbigay ng kasuotan o damit kay Pandora.  Nagmula sa mga diyos na tinatawag na Mga Kawang-gawa (tinatawag ding Karidad, Karitas, o Obras-Pias) ang kanyang mga alahas.  Dahil sa kagagawan ni Zeus, nabigyan ni Hermes si Pandora ng kakayahang sa panlalansi, pagkatuso, at pagsisinungaling.; naging kahon, kaskete o estutse sa ibang mga bersyon) at inutusang huwag itong bubuksan.  Subalit dahil sa kagustuhan ni Pandorang malaman kung ano ang laman ng kahon, sinilip niya ng isang ulit ang loob nito.  Dahil dito, nakawala ang lahat ng mga uri ng kasamaan palabas sa paligid ng mundo.  Ngunit nagawa niyang maipinid ang takip ng kahon upang masagip ang pag-asa, ang nag-iisang mabuting bagay na natirang nakapaloob sa kahon ni Pandora.

## Tingnan din 
* Apega ni Nabis

## Mga sanggunian 
Kaurian:Unang babae
Kaurian:Mitolohiyang Griyego
Hermis

Ang **Hermis** ay maaarint tumukoy sa:

*Hermes, ang mensahero ng mga diyos sa mitolohiyang Griyego.
*Hermis Perez, isang politiko sa Pilipinas.
Artemis (paglilinaw)

Ang **Artemis** ay maaaring tumukoy sa:

*Artemis, isang diyosa sa mitolohiyang Griyego.
*Artemis (Marvel Comics)

## Tingnan din
*Artemisia (halaman), o damong-maria.
Hephaestus (paglilinaw)

Ang **Hephaestus** ay maaaring tumukoy sa:

*Hepesto, isang diyos sa mitolohiyang Griyego.
*Hephaestus (Marvel Comics)
Dionysus (paglilinaw)

Si **Dionysus** ay maaaring tumukoy sa:

*Dioniso, isang diyos sa mitolohiyang Griyego.
*Dionysus (Marvel Comics)
Ricky Hatton

Si **Richard John Hatton** MBE, mas kilala sa kanyang palayaw na **Ricky "the Hitman" Hatton**, (ipinanganak 6 Oktubre 1978, sa Stockport, Greater Manchester, Inglatera), ay isang Britong boksingero isang *two-time* IBF at IBO light welterweight tsampion. Sa kanyang huling laban ay natalo siya sa Pilipinong boksingerong si Manny "Pacman" Pacquiao.

Kaurian:Mga Ingles
Kaurian:Boksing
Dionysus

Sa mitolohiyang Griyego, si **Dioniso**, **Dionysos**, o **Dionysus** ang isa sa Labindalawang Olimpiyano na 12 Diyos na nakatira sa Bundok Olympus. Itinuturing si Dionysos na Diyos ng ng alak, ubasan at diyos ng mga baging.  Anak na lalaki siya ni Zeus kay Semele, isang babaeng tao.  Si dionysos ang huling diyos na pumasok at nanirahan sa Bundok ng Olimpo.  Kilala siya sa mitolohiyang Romano bilang si **Baco** o **Bacchus**.

## Paglalarawan 
Bilang diyos ng alak, nagagawa niyang maging masiyahin ang tao sa pamamagitan ng pag-aalok at pagpapainom ng alak.  Ngunit nagagawa niya ring mabangis ang tao dahil sa pagkalasing.  Dahil sa kanyang mga inumin, nabibigyan niya ng tapang ang tao, gayundin ng kakayahang makagawa ng nakatatakot na mga bagay.  Iniaalay ang ilan sa mga sinaunang drama para sa kanya, dahil nakapagbibigay din siya sa tao ng malikhaing inspirasyon.. Inulat ni Ovid na si Liber na Romanong Dionysus ay nagbigay sa anak na babae ng haring Delio na si Anius ng kapangyarihan na gawin ang anumang inumin na maging isang alak(Metamorphōsēs XIII.65). Sinalaysay naman ni Plutarch ang kwento nang ang isang bukal sa Thebes ay nag-amoy alak nang ipinangak si Dionysus at pinaliguan rito. Sa Ang Bacchae, hinampas ng isang maenad(tagasunod ni Dionysus) ang lupa ng kanyang thyrsus at ang diyos na si Dionysus sa sandaling iyon ay nagpadaloy ng alak.

Pinaniniwalaan ng mga iskolar na ito ang pinagkunan ng kwento ng pagbabago ni Hesus ng tubig sa alak sa Ebanghelyo ni Juan upang ipakitang si Hesus ay  mas dakila kay Dionysus.
### Pagbuhay sa kanyang inang Semele mula sa patay
Ayon kay Diodorus Siculus(90-30 BCE) sa kanyang History IV.25.4, si Dionysus ay tumungo sa Hades upang buhaying muli ang kanyang inang si Semele na naging imortal kagaya ni Dionysus.

## Kulto ni Dionysus
Ang kulto ni Dionysus ay nagmula pa sa Gresyang Myceneo(1750 BCE-1050 BCE) dahil ang kanyang pangalan ay natuklasan sa Mycenean Linear B tablets as , *di-wo-nu-so*. Si  Dionysus ay karaniwang makikitang nakasakay sa isang leopardo suot ang balat nito o sa isang karrong hila ng mga panther sa mitolohiya at  makikila rin sa thyrus na kanyang dala dala. Bukod sa ubasan at halamang nakakalasong ivy, ang punong igos ay isa rin niyang simbolo.

## Dionysia
Ang Dionysia (/daɪəˈnaɪsiə/) (Griyego: Διονύσια) ay isang malaking pisa sa sinaunang Athens bilang parangal sa Diyos na si Dionysos 
na binbuo ng mga pagtatanghal sa teatro ng mga trahedyang dramatiko at  mula 487 BCE ay mga komedya. Ito ay mahalagang bahagi rin ng Mga Misteryong Dionysio.

## Bacchanalia
## Tingnan din
*Labindalawang Olimpiyano
*Ang Bacchae
## Mga sanggunian 
Kategorya:Dionysus
Kategorya:Mga Griyegong diyos
Kategorya:Mga Romanong diyos
Kategorya:Mga diyos ng buhay-kamatayan-muling kapanganakan
Asklepios

Sa mitolohiyang Griyego, si **Asklepios**  binabaybay ding **Asclepio**, **Asclepios**, o **Asclepius**  ang diyos ng pagbibigay-lunas sa karamdaman, o diyos ng medisina o panggagamot, pagpapagaling, at paghihilom.  Anak na lalaki siya ng diyos na si Apollo at ni Coronis, isang babaeng tao.  Sa kasalukuyang panahon, ang kanyang tungkod na tinatawag na *tungkod ni Asklepios* ang ginagamit na tatak o sagisag ng makabagong medisina.  Kilala siya sa mitolohiyang Romano bilang **Esculapio** o **Aesculapius**. 
## Talambuhay
Ipinapatay ni Apollo sa kanyang kapatid na babaeng si Artemis si Coronis gamit ang kanyang mga pana. Huli na nang si Apollo ay nagsisi sa kanyang galit at ang katawan ni Coronis ay sinusunog na sa apoy na pangpuneral. Gayunpaman, ipinatanggal ni Apollo sa kanyang kapatid na lalakeng si Hermes ang sanggol na si Asclepius sa sinapupunan ni Coronis. Ang batang si Asklepios ay ibinigay sa centauro upang palakihin. Si Asklepios ay binigyan ng dalawang mga bote ng dugo mula sa Gorgon Medusa na pinatay ng bayaning si Perseus sa tulong ni Athena. Ang dugo mula sa kanang bahagi ng katawan ni Medusa ay nagbuhay muli. Ang dugo mula sa kaliwang bahagi ng katawan ni Medusa ay nakalalason. Ang iba ay nagsasaad na nakamit ni Asklepios ang kapangyarihan na bumuhay muli ng mga patay mula sa isang halaman na ginamit ng ahas upang buhaying muli ang isa pang ahas na pinatay ni Asklepios nang kanyang tungkod. Sinimulan ni Asklepios na gamitin ang kanyang kapangyarihan na bumuhay ng mga patay ng may malaking kasigasigan. Kanyang binuhay si Hippolytus na anak ni Theseus nang ang kanyang karwahe ay bumangga. Ang isa pang binuhay muli ni Asklepios ay si Glaucon na anak ng Haring Minos ng Creta na namatay sa pagkakalunod sa isang tangke ng pulot. Ang isa pang binuhay ni Asklepios ang isang dakilang mangangasong si Orion na namatay sa tibo ng alakdan dahil sa kanyang binagabag ang diyosang si Artemis. Sa pagbubuhay muli ni Asklepios ng mga namatay, ang daigdig ng mga namatay ay nauubusan ng populasyon. Si Hades na diyos ng ilalim na mundo ay dumaing kay Zeus sa pagkawala ng mga namatay. Bilang tugon, pinatamaan ni Zeus si Asklepios ng kulog at kidlat. Si Apollo ay nagalit sa pagkamatay ng kanyang anak na si Asklepios at naghiganti sa pamamagitan ng pagpaslang sa tatlong mga may isang matang nilalang na mga Cyclopes na gumawa ng mga kulog at kidlat ni Zeus. Upang palubagin ang galit ni Apollo, muling binuhay ni Zeus si Asklepios at inilagay siya sa kalangitan bilang konstelasyon na Ophiuchus. Sa ilang sanggunian, pinatay ni Zeus si Asklepios ng kulog at kidlat dahil kanyang muling binuhay si Hyppolitus at tumanggap ng ginto para dito.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Mga Griyegong diyos
Kategorya:Mga Romanong diyos
Kategorya:Kasaysayan ng panggagamot
Minotauro

Sa mitolohiyang Griyego, ang **minotauro**, **minotaurus**, o **minotoro** (Griyego: , *Mīnṓtauros*) ay isang nilalang na kalahating tao at kalahating toro o baka.  Karaniwang ulo ang sa baka at sa tao ang katawan.  Nakatira ito sa gitna ng Laberinto, isang masalimuot na "palaisipang pampaglalakbay" na ginawa para kay Haring Minos ng Creta at dinisenyo ng arkitektong si Daedalus

## Salaysay
Batay sa mitolohiya ng sinaunang mga Griyego, may isang panahong nasakop ni Haring Minos ang Atenas.  Nagpahayag siyang susunugin niya ang lungsod kung hindi makapagdadala ang mga mamamayan ng Atenas na pitong mga dalaga at pitong mga kabataan sa bawat siyam na taon.  Ipapakain sa minotauro ng laberinto ang mga dalaga at mga kabataan.  Sumama si Theseus sa mga dalaga at mga kabataan.  Nakahanda si Theseus sa pagpasok niya sa laberinto, sapagkat binigyan siya ni Ariadne, anak na babae ni Haring Minos, ng bola ng sinulid.  Itinali ni Theseus ang dulo ng sinulid sa pintuan ng laberinto bago landasin ito.  Habang naglalakbay, pinabayaan niyang unti-unting matanggal sa pagkakaikot ang bola ng sinulid.  Pagkaraan niyang mapaslang ang minotauro, sinundan lamang niya ang sinulid upang makalabas mula sa laberinto.

## Tingnan din
*Sentauro

## Mga sanggunian
Kaurian:Mitolohiyang Griyego
Toro

Ang **toro** ay maaaring tumukoy sa:

* Lalaking baka.
* Bulubundukin ng Tauro sa Turkiya.
* Bulubundukin ng Tauro sa buwan.
Musikang rock

Ang **musikang rock** () ay maluwag na binibigyang kahulagan bilang isang uri (*genre*) ng musikang popular na pumasok sa prinsipal na tagapakanig noong kalagitnaan ng dekada 1950. Nag-ugat ito sa ilang uri ng musika noong dekada 1940 hanggang 1950 na rhythm and blues, musikang country at iba pang mga impluwensiya. Karagdagan pa dito, kumuha din ang musikang rock ng iba pang impluwensiyang pang-musika, kabilang ang musikang pambayan (*folk music*), jazz, at klasikong musika.

Kadalasang umiikot ang tunog ng rock sa gitarang de-kuryente o gitarang akustika, at gumagamit ng malakas na *backbeat* (kumpas na pantay) na binabalangkas sa pamamagitan ng isang ritmong seksiyon ng elektrikong gitarang baho, tambol, at mga instrumentong de-tiklado katulad ng organo, piyano, o, simula noong dekada 1970, sintetisador. Kasama ng gitara at mga instrumentong de-tiklado, ginagamit din ang saksopon at istilong-blues na silindro bilang pang-isahang mga instrumento. Sa kaniyang "pinakadalisay na anyo", mayroon itong "tatlong sayusay, isang matapang, mapilit na kumpas na pantay, at nakakahalinang himig."

Noong huling bahagi ng dekada 1960 at unang bahagi ng dekada 1970, umunlad ang musikang rock sa iba't ibang mga uri sa ilalim nito. Nang humalo sa musikang pambayan, naging rock na pambayan o *folk rock*, sa blues nagkaroon ng blues-rock at sa jazz, nakalihka ng jazz fusion. Noong dekada 1970, sinama ang rock mula sa impluwensiya ng soul, funk, at musikang latin. Gayon din noong dekada 1970, nagkaroon ng ilang uri ang rock sa ilalim nito, katulad ng soft rock, glam rock, heavy metal, hard rock, progressive rock, at punk rock. Noong dekada 1980, namayagpag ang mga ilang uri na rock na kabilang ang new wave, hardcore punk at alternative rock. Noong dekada 1990 naman, kabilang sa mga uri ng rock na lumitaw ang grunge, Britpop, indie rock, at nu metal.

Tinatawag na **bandang rock**, **bandang rakista**, o **grupong rock** ang mga musikerong nagdadalubhasa sa musikang rock. Binubuo ang mga bandang ito ng gitarista, bokalista, bahista, at tagatambol, na binubuo ang apatan o kuwarteto (Halimbawa: The Beatles o The Eraserheads). May mga pangkat na tinatanggal ang isa o higit pa na tumutugtog at/o gamitin ang bokalista na tumutugtog ng instrumento habang umaawit, na kadalasang binubuo ang tatluhan o dalawahan; may iba na sinasama ang ibang musikero katulad ng isa o dalawang ritmong gitara at/o tekladista. Mas bihira, ginagamit rin ng grupo ang ibang naka-kuwardas na instrumento katulad ng biyolin o tselo, o mga hinihipan na mga instrumento ng saksapon, trumpeta o trombon.

## Mga sanggunian

Kategorya:Mga estilo ng musika
Prometeo

Si **Prometeo** o **Prometheus** ay isang diyos na Titano sa mitolohiyang Griyego.  Hindi siya katulad ng ibang Titano, sapagkat naging kakampi siya ni Zeus at labing-isa pang iba pang Olimpiyanong mga diyos.  Kapatid niya si Epimetheus, na kumampi rin sa mga diyos ng Bundok Olimpo.

## Paglalarawan
Kasama si Epimetheus, nabigyan sila ng katungkulang lumika sa mga lalaking tao ng mundo at ng mga hayop.  Si Prometheus ang nagbigay sa tao ng wangis na kahawig ng mga diyos, sa pamamagitan ng paghubog sa putik, na nagkaroon ng kakayahang tumindig at may mga matang nakakatanaw sa kalangitan; hindi tulad ng sa mga hayop na nakatuon sa lupa.  Siya rin ang nagbigay sa tao ng apoy na nagmula sa kalangitan.  Dahil sa pagnanakaw niya ng apoy mula sa langit na ipinagkaloob niya sa tao, napananggalang ng tao ang kanyang sarili mula sa lamig.  Nagamit rin ng tao ang apoy upang makagawa ng sari-saring mga bagay.  Dahil rin sa apoy, naiangat ng tao ang kanyang sarili mula sa kaantasan ng mga hayop.

Nang maipagkaloob ang apoy sa tao dahil sa ginawang pagnanakaw nito ng Titanong si Prometheus, nalaman at ikinagalit ito ni Zeus.  Pinagawa ni Zeus si Hephaestus, ang diyos na panday, ng isang pangkat ng mga tanikala, na ginamit naman ni Zeus upang igapos si Prometheus sa isang malaking bato.  Iniwan siya ni Zeus sa ganitong kalagayan, na sinasaktan ng isang agila (mas mukhang buwitre sa mga paglalarawan at dibuho).  Araw-araw na kinakain ng agila ang atay ni Prometheus, na muli namang tutubo upang kainin lamang ng agila sa susunod na araw.  Naging tagapagligtas niya mula sa paghihirap na ito ang bayaning si Herakles (Herkules).

## Mga sanggunian
Kaurian:Mga Griyegong diyos
Kaurian:Mga Romanong diyos
Kaurian:Mga Titan
Tamerlan

:*Para sa bansa, tingnan ang Silangang Timor.*

Si **Timur** (Wikang Chagatai: *تیمور* - *Tēmōr*, "*yero*", sa kasalukuyang Turkiyang Turko: *Demir*) (6 Abril 1337 – 19 Pebrero 1405), isa sa mga ibang pangalan, mas karaniwang kilala bilang **Tamerlane** sa Kanluran, ay isang pang-14 na siglong Turko-Mongol na mananakop ng karamihan ng kanluran at Gitnang Asya, at nagtatag ng Imperyong Timurid at dinastiyang Timurid (1370–1405) sa Gitnang Asya, na nanatili hanggang 1857 bilang Imperyong Mughal ng Indiya.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Monarko ng Persiya
Kasaysayan ng Roma

Ang **Kasaysayan ng Roma** ay tumutukoy sa dating roma na malaki at kahanga-hanga pagkakatatag ng Roma hanggang sa maging isa itong ganap na kabihasnan, at pangkasalukuyang katayuan nito.

## Bilang monarkiya
Ayon sa alamat, itinatag ng kambal na magkakapatid na lalaking sina Romulus at Remus ang lungsod at kaharian ng Roma noong Abril 21, 753 BK.  Nagbuhat ang dalawang magkapatid na ito mula sa lahi ng prinsipeng Troyanong si Aeneas.  Pagkaraan ng maraming mga pagtatalo, pinatay ni Romulus si Remus, at pinangalanan ang lungsod mula sa kanyang pangalan, bilang Roma.

Mula 753 BK hanggang 509 BK, pinamunuan ang Roma ng mga haring Latin at Etruskano.  Sumasakop ito sa panahon mula pagkakatag ng lungsod ni Romulus hanggang sa paghihimagsik laban kay Tarquinius Superbus.

## Bilang republika
Naging republika ang Roma mula 509 BK hanggang 27 BK.  Nagtagal ang republika mula sa pagpapatalsik kay Tarquinius Superbus hanggang sa pagtatalaga kay Octavian bilang Augustus.  Kaapu-apuhang lalaking pamangkin ni Julius Caesar si Octavian, na nagtagumpay laban kay Mark Antony sa isang digmaang sibil na nagdulot ng pagwawakas ng republika.  Kabilang din sa mga pangunahing tao sa panahon ng republika ng Roma sina Marcellus (268 BK-208 BK), Marius (157 BK-86 BK), Sulla (138 BK-79 BK), at Pompey (106 BK-48 BK).

## Bilang imperyo
### Maagang imperyo
Sakop ng maagang imperyo ng Roma ang mula 27 BK hanggang 96 AD.  Nagsimula ito sa pamumuno ni Augustus at mga kapalit niyang binansagang mga Julio-Claudiano.  Nagtagal ito hanggang sa dinastiyang Flaviano.  Kabilang sa mga emperador ng maagang imperyo ng Roma sina Augustus, Tiberius, Caligula, Claudius, Nero, Vespasian, Titus, at Domitian.

### Mataas na imperyo
Kasama sa panahon ng Mataas o Kataasan ng Imperyong Romano ang mula 96 AD hanggang 192 AD.  Nagsimula ang imperyong ito sa pamumuno ni Nerva at ng mga Kastilang emperador, na nasundan ng kay Trajan at Hadrian.  Nagwakas ang imperyong ito sa kapanahunan ng huling emperador ng dinastiyang Antonino o Antonine.  Kabilang din sa mga naging emperador ng imperyong ito sina Antoninus Pius, Marcus Aurelius, Lucius Verus (bilang kasamang emperador), at Commodus.

### Huling imperyo
Nasasakop ng Huli o Hulihan ng Imperyo ng Roma ang mula 192 AD hanggang 337 AD.  Nagsimula ito sa dinastiyang Severano na kinabilangan ng mga kawal na mga emperador noong ika-3 daang taon.  Nasundan sila ng namunong mga Tetrach.  Sa huling yugto ng imperyong ito namuno si Constantino I, ang unang Kristiyanong emperador.  Kabilang din sa mga naging emperador ng Huling Imperyo sina Septimius Severus, si Caracalla , Severus Alexander, Trajan Decius, Trebonianus Gallus, at Diocletian.

## Tingnan din 
* Pananakop ng mga Romano sa Italya

## Mga sanggunian
Kategorya:Kasaysayan ng Roma
Leon Trotsky

Si **Leon Trotsky** (Ruso: , *Lev Davidovich Trotsky*, na ang *Lev* ay isinasatitik din bilang *Leo*, *Leon*, *Lyev*; habang ang *Trotsky* naman ay isinasatitik din bilang  *Trotski*, *Trotskij*, *Trockij* at *Trotzky*) ( – 21 Agosto 1940), ipinanganak na **Lev Davidovich Bronstein** (), ay isang rebolusyunaryong Bolshevik at teoretikong Marxista.  Siya ang isa sa mga pinuno ng Rebolusyong Oktubre ng Rusya, pangalawa lamang kay Lenin.  Noong mga unang araw ng Unyong Sobyet, una siyang naglingkod bilang Komisaryo ng mga Tao para sa Panlabas na Ugnayan at sa kalaunan, tinatag at naging komandante ng Pulang Hukbong Katihan (*Red Army*) at Komisaryo ng Mga Tao sa Digmaan.  Naging isa rin siya sa mga unang kasapi ng Politburo.

Kategorya:Mga Ruso
Rock

Ang **rock** ay maaaring tumukoy sa:

## Heolohiya
* Ingles na katawagan para sa bato

## Mga lugar
* Rock, Cornwall, nayon sa Cornwall, Inglatera
* Rock, Northumberland, nayon sa Northumberland, Inglatera
* Rock, Worcestershire, nayon sa Worcestershire, Inglatera
* Blackrock College, Blackrock, Dublin, Irladya
* Rock, Kansas, hindi nakasamang pamayanan sa Cowley County, Kansas, Estados Unidos
* Rock Township, Benson County, North Dakota, sibil na bayan sa Estados Unidos
* Rock, Rock County, Wisconsin, bayan sa Rock County, Wisconsin, Estados Unidos
* Rock, Wood County, Wisconsin, bayan sa Wood County, Wisconsin, Estados Unidos
* Rock County, Wisconsin, kondehan sa United States
* Rock Island, Illinois, kondehang puwesto sa Rock Island County, Illinois, Estados Unidos
* "*The Rock*" o Pulo ng Alcatraz, maliit na pulo sa San Francisco Bay, California, United States
* "*The Rock*" o Gibraltar, ibayong dagat na teritoryo ng Britanya na malapit sa pinakatimog na dulo ng Tangway ng Iberia (Espanya)

## Mga pelikula
* *The Rock* (pelikula), pelikula noong 1996 nina Sean Connery at Nicholas Cage

## Musika
* Musikang rock, isang anyo ng musikang popular
* Rock (rapero), kasapi ng Heltah Skeltah
* *Rocks* (album), album ng Aerosmith

## Kompyuter
*ROCK Linux, isang software para sa paggawa ng pasadyang distribusyon ng Linux
*Rock (processor), microprocessor ng Sun Microsystems

## Mga tao 
Sa **huling pangalan**:
* Allan Rock (ipinanganak 1947), Ministro ng Tanggulan ng Canada, Ministro ng Kalusugan at diplomata
* Andrew Rock (ipinanganak 1982), Olimpikong atleta
* Bob Rock (ipinanganak 1954), musikero, inhinyero ng tunog at prodyuser ng rekord
* Chris Rock (ipinanganak 1965), komedyanteng Amerikano
* David M. Rock, dting punong-bayan ng Central Elgin, Ontario, Canada
* John Rock (siyentipikong Amerikano) (1890-1984), isa sa mga imbentor ng pildoras ng pagpigil sa panganganak
* Joseph Rock (1884-1962), manggagalugad na Austriyano-Amerikano, heograpo at botanista
* Raymond Rock (born 1922), politikong taga-Canada
* Robert Rock (born 1977), Ingles na manlalaro ng golp

Sa **unang pangalan**:
* Rock o Roch, santong Romano Katoliko
* Rock Hudson (1925-1985), Amerikanong aktor
* Rock Whittington, gitarista

Sa **palayaw**:
* Kid Rock (ipinanganak 1971), Amerikanong rapero at musikero ng rock
* Rahman "Rock" Harper, nanalo sa ''Hell's Kitchen*
* Tim Raines (isinilang 1959), Amerikanong manlalaro ng baysbol, pinalayaw na "Rock"
* Dwayne Johnson (isinilang 1972), aka Dwayne "The Rock" Johnson, Amerikanong aktor at propesyunal na *wrestler*

Sa **kathang-isip na tauhan**:
* Rock Lee, tauhan sa *Naruto*
* Nathaniel "Rock" Adams, tauhan sa *Soul Calibur*
* Rock Howard, tauhan sa *Fatal Fury* at *King of Fighters''
* Rock (tauhang manga), tauhan sa manga serye ni Osamu Tezuka
Mary Harris Jones

Si **Mary Harris "Mother" Jones**  (Agosto 1, 1837 – Nobyembre 30, 1930), ipinanganak sa Cork, Irlanda, ay isang mahalagang Amerikanong tagabuo ng pamayanan at unyong paggawa, at kasapi ng Manggagawang Insdustriyal ng Mundo (*Industrial Workers of the World*), at isang Sosyalista.

Kaurian:Mga Amerikano
Prometheus (paglilinaw)

Ang **Prometheus** ay maaaring tumukoy sa:

*Prometeo, isang diyos sa mitolohiyang Griyego.
*Prometheus (komiks)
Bulubunduking Rocky

[thumb|[Lawa ng Moraine, at ang Lambak ng Sampung Tuktok, Pambansang Liwasan ng Banff, Alberta, Canada]]

Ang **Bulubunduking Rocky** (Ingles: ***Rocky Mountains*** - bigkas: /ra·ki mown·tens/) o kadalasang tinatawag na ***Rockies*** (literal na salin: **Kabundukang  Mabato**) ay isang pangunahing kabundukan na bumabagtas sa kanluran ng Hilagang Amerika. Umaabot ang kabundukan ng higit sa 4,800 kilometro mula sa pinakahilagang bahagi ng British Columbia sa Canada hanggang sa New Mexico, sa Estados Unidos. Ang Bundok Elbert sa Colorado ang pinakamataas na bundok na matatagpuan dito at ito ay may taas na 14,440 talampakan (4,401 metro) sa ibabaw ng antas ng dagat. Bagaman bahagi ng Pasipikong Cordillera ng Hilagang Amerika, naiiba ang bulubundukin sa Bulbundukin sa Baybaying Pasipiko, na matatagpuan malapit sa Karagatang Pasipiko.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Mga bulubundukin
Epimeteo

ang kahon kay Epimeteo.]]

Si **Epimeteo** o **Epimetheus** ay isang diyos na Titano ayon sa mitolohiyang Griyego. Kapatid siya ni Prometheus. Hindi tulad ng ibang mga Titano, naging kakampi siya, kasama ng kapatid, nina Zeus at ng iba pang mga diyos ng Bundok ng Olimpo.  Pasumpungsumpong, padalusdalos o pabiglabigla ang kanyang paggawa, na dulot ng udyok, bugsok, o tulak ng damdamin.  Hindi muna siya nag-iisip o nagmumunimuni bago gumawa ng isang bagay, o isang impulsibong diyos.

## Paglalarawan 
Bilang mga kakampi ni Zeus, naatasan siya at ang kapatid na si Prometheus sa gawaing paglikha ng mga taong lalaki at ng mga hayop ng mundo.  Nagawa niyang lumikha ng mga hayop na may kaaya-ayang mga katawan at palamuting mga balahibo, kabibe, may lakas at tapang, at may mga matang nakatuon sa lupa.  Subalit nang gagawin na ang taong lalaki, kinailangan niya ang tulong ng mas mapag-isip munang si Prometheus, sapagkat wala nang katangiang maisip si Epimetheus na maibibigay sa tao.

## Mga sanggunian 
Kaurian:Mga Griyegong diyos
Kaurian:Mga Romanong diyos
Kaurian:Mga Titan
Kronolohiya ng kolonisasyon ng Hilagang Amerika

Isa itong **kronolohiya ng kolonisasyon ng Hilagang Amerika**, tinatatala ang mga petsa ng pagkatatag ng mga paninirahan ng mga Europeo.

## Bago si Columbus 
* sa loob ng 1000 - Kolonisasyon ng mga Bikinggo (mga *Viking*) ng Greenland, Helluland (maaaring Pulo ng Baffin), Markland (marahil Labrador) at Vinland (marahil Newfoundland). Nagtagal ang kolonya ng Greenland hanggang ika-15 siglo, ngunit ang tinayang tinagal sa nag-iisang kilalang sityo sa Golpo ng Saint Lawrence ay tinatayang mas mababa sa isang dekada. 
* sa loob ng 1350 - Pinabayaan ang Kanlurang Kolonya ng mga Nordiko sa Greenland.

## Ika-16 na siglo 
* 1564 - Puwerto Caroline - Pranses
* 1565 - San Agustín - Kastila
* 1585 - Kolonya ng Roanoke - Briton
* 1598 - Pulo ng Sable - Pranses
* 1600 - Tadoussac - Pranses

## Ika-17 siglo 
* 1602 - San Miguel - Kastila
* 1604 - Acadia - Pranses
* 1605 - Port Royal - Pranses
* 1607 - Jamestown Settlement - Briton
* 1607 - Kolonya ng Popham - Briton
* 1608 - Quebec - Pranses
* 1610 - Cuper's Cove - Briton
* 1610 - Kecoughtan, Virginia - Briton
* 1610 - Santa Fe - Kastila
* 1615 - Fort Nassau - Olandes
* 1615 - Renews, Newfoundland - Briton
* 1618 - Bristol's Hope - Briton
* 1620 - St. John's, Newfoundland - Briton
* 1620 - Plymouth Colony - Briton
* 1621 - Nova Scotia - Eskoses
* 1622 - Province of Maine - Briton
* 1623 - Portsmouth - Briton
* 1623 - Stage Point - Briton
* 1623 - Dover - Briton
* 1623 - Pannaway - Briton
* 1623 - New Castle - Briton
* 1624 - Governors Island - Olandes
* 1625 - Cape Breton - Eskoses
* 1625 - New Amsterdam - Olandes
* 1625 - Fort Nassau - Olandes
* 1626 - Salem - Briton
* 1630 - Massachusetts Bay Colony - Briton
* 1631 - Saint John, New Brunswick - Briton
* 1632 - Williamsburg, Virginia - Briton
* 1633 - Windsor, Connecticut 
* 1634 - Maryland Colony - Briton
* 1634 - Wethersfield - Briton
* 1635 - Territory of Sagadahock - Briton
* 1636 - Providence Plantations - Briton
* 1636 - Connecticut Colony - Briton
* 1638 - New Haven Colony - Briton
* 1638 - New Sweden - Sweko
* 1638 - Exeter - Briton
* 1639 - Bridgeport, Connecticut - Briton
* 1639 - Newport - Briton
* 1639 - San Marcos - Kastila
* 1640? - New Stockholm - Sweko
* 1640? - Swedesboro- Sweko
* 1651 - Fort Casimir - Olandes
* 1670 - Charleston - Briton
* 1678 - New Paltz, New York - Pranse
* 1682 - Pennsylvania - Briton
* 1683 - Silangang New Jersey - Eskoses
* 1684 - Stuarts Town, Carolina - Eskoses
* 1684? - Fort Saint Louis (Illinois)- Pranses
* 1684? - Fort Saint Louis (Texas)- Pranses
* 1698 - Pensacola, Florida - Kastila
* 1699 - Louisiana - Pranses

## Ika-18 siglo 
* 1718 - New Orleans - Pranses
* 1718 - San Antonio - Kastila
* 1721 - Greenland - Olandes
* 1733 - Province of Georgia - Briton
* 1784 - Kodiak Island - Ruso

Kategorya:Kronolohiya
Kategorya:Kolonisasyon ng Amerika
Litro

A **litro** ay isang metrikong yunit ng bulumen. Ang isang litro ay may bulumen ng isang kubiko desimetro, na isa kubo na 10 x 10 x 10 sentimetro. May mga isang kilogramo na masa ang isang litro ng tubig. L o l ang daglat ng litro. Para sa maliliit na bulumen, mililitro ang ginagamit: 1000 mL = 1 L.

Iba't ibang mga tumbas:

* 1 litro = 0.2200 imperyal na galon
* 1 litro = 0.2642 Galon ng Estados Unidos

* 1 imperyal na galon = 4.5461 litro
* 1 Galon ng Estados Unidos = 3.7854 litro
* 1 litro = 1 dm3

## Mga sanggunian
Kategorya:Yunit ng bolyum
Kasaysayan ng Timog Amerika

ng Europeo sa Timog Amerika, 1700 hanggang ngayon]]

Ang **kasaysayan ng Timog Amerika** ay isang pag-aaral ng nakaraan, partikular ang nakasulat na tala, kasaysayang pinasa sa salita lamang, at mga tradisyon na pinasa mula sa salinlahi hanggang salinlahi sa lupalop sa katimugang hating-daigdig at (pangunahin sa) kanluraning hating-daigdig.  May kasaysayan ang Timog Amerika na nagtagal sa iba't ibang pagbuo ng kultura ng tao at kabihasnan.  Habang ang sanlibong taon na malayang pagsulong ay naabala ng kapanyang kolonisasyon ng mga Kastila at Portuges noong ika-15 siglo at sumunod na mga demograpikong pagbasak, nanatiling iba ang *mestiso* at katutubong kultura mula sa mga nagkolonya.  Sa pamamagitan ng trans-Atlantikong pangangalakal ng mga alipin, naging tahanan ang Timog Amerika (lalo na sa Brazil) ng mga milyong katao sa diyaspora ng mga Aprikano.  Ang paghahalo ng mga lahi ang nagdulot sa bagong kayarian ng lipunan.  Ang tensiyon sa pagitan ng mga kolonyal na mga bansa sa Europa, katutubong mga tao at nakatakas na mga alipin ang humubog sa Timog Amerika mula ika-16 na siglo hanggang ika-19 na siglo.  Kasama ang himagsikan para sa kalayaan mula sa mga Kastila noong ika-19 na siglo, sumailalim muli ang Timog Amerika sa isang pagbabagong panlipunan at pampolitika na nagtagal hanggang unang bahagi ng 1900.

## Kolonisasyon ng mga Europeo
Bago dumating ang mga Europeo, mayroong tinatayang 30 milyong katao ang naninirahan sa Timog Amerika.  Noong 1493, ang bula ng papa, Inter ceatera, ang ikatlo sa isang serye na nagbigay daan sa kolonisasyon ng mga Europeo at Misyoneryong Katoliko sa Bagong Mundo, na pinapahintulot ang pagkuha ng hindi-Kristiyanong mga lupain at hinihimok ang pang-aalipin ng hindi mga Kristiyanong mga tao ng Aprika at Amerika.

## Tingnan din
*problema ng Timog Amerika

## Mga sanggunian
*
Gerhard Schröder

thumb|Gerhard Fritz Kurt Schröder (2003)

Si ''''''  (ipinanganak Abril 7, 1944) ay isang Alemang politiko, at naging Kanselor ng Alemanya mula 1998 hanggang 2005.

## Mga panlabas na kawing 
* Gerhard Schröder- Sa wikang ingles

* 

Kaurian:Mga Aleman
Aerobiyolohiya

Ang **aerobiyolohiya** (mula sa Griyego ἀήρ, *aēr*, "hangin"; βίος, *bios*, "buhay"; at -λογία, *-logia*) ay isang sangay ng biyolohiya na pinag-aaralan ang mga organikong kapurit, katulad ng mga bakterya, esporang halamang-singaw, napakaliit na kulisap, mga butil ng pole, at mga bayrus, na balintiyak na naglalakbay sa pamamagitan ng hangin (Spieksma, 1991).  Tradisyunal na nasasangkot ang mga aerobiyologo sa pagsukat at pag-ulat ng mga pole na naglalakbay sa hangin at mga esporang halamang-singaw bilang isang paglilingkod sa mga nagdurusa sa alerhiya (Larsson, 1993).

Kategorya:Mikolohiya
Arinola

Ang **arinola** ay isang parang hugis kaldero na karaniwang ginagamit sa pag-ihi lalo na kapag gabi. Kalimitang itong nilalagay sa ilalim ng higaan.  Ang isang karaniwang arinola ay mayroong hawakan.

Kalimitan nilalagyan ang mga arinola ng kaunting tubig bago gamitin para mabawasan ang amoy. Sa Pilipinas, lalong ginagamit ang arinola sa mga lalawigan. Ngunit ang ilan sa mga may kaya ay mayroong mga banyo sa kani-kanilang mga silid tulugan kaya't hindi na nangangailangan ng arinola.

## Sa mga popular na kultura 
Nabanggit ang arinola sa isa sa mga produktong binebenta ni Deejay Bumbay sa isang kanta ni Michael V. Ang arinolang nabanggit ay mayroong depekto sa paggawa : ang hawakan nito ay nasa loob.

## Mga sanggunian
Kaurian:Palikuran
Sahara

[thumb|right|300px|Ilang ng [Tadrart Acacus sa kanlurang Libya, bahagi ng Sahara.]]
Ang **Sahara** (, '''', "Ang Dakilang Ilang" sa diwang "Ang Malaking Ilang) ay ang pinakamalaking maiinit na ilang sa buong Daigdig. Mayroon itong higit sa 9,000,000 kilometro kwadrado (3,500,000 milya kuwadrado) na lawak, tinatakpan nito ang karamihan ng Hilagang Aprika, na halos katumbas ang laki sa Estados Unidos o sa lupalop ng Europa. Umaabot ang ilang mula sa Dagat na Pula, kabilang ang ilang bahagi ng baybayin ng Mediteraneo, hanggang sa dakong labas ng Karagatang Atlantiko. Sa patungong timog, hinihiwalay ito ng Sahel—isang sinturon ng medyo tuyot na tropikal na sabana na binubuo ng hilagang rehiyon ng gitna at kanlurang Subsaharyanang Aprika.

May pahintu-hintong kasaysayan ang Sahara na maaaring ibakas ng mga 3 milyong taon. Umaabot ang ilang mga bunton ng buhangin sa 180 metro (600 piye) ang taas. Nagmula ang pangalan nito sa Arabeng salita para sa ilang: (صَحراء), "ṣaḥrā´" ().

## Mga sanggunian 
Kategorya:Mga ilang
Kategorya:Mga ilang sa Aprika
Kamaron

Ang **kamaron** ay maaaring tumukoy sa:

*hipon, isang hayop na nabubuhay sa tubig.
*kamaron rebosado, isang uri ng pagluluto ng hipon.
*sugpo, tawag sa malaking hipon.
Thor

thumb|right|250px|*Thor*

Sa Mitolohiyang Norse, si **Thor** ay ang Diyos na tagapaghatid ng kidlat. Anak nina **Odin** at **Fjorgyn (Jord)**.

## Paglalarawan 
Kabilang sa mga katangian ni Thor ang pagkakaroon ng matinding lakas ng katawan.  Nagmamay-ari siya ng isang mahiwagang martilyo na palaging bumabalik sa kanyang kamay kapag inihahagis niya. Kapag hinahawakan ni Thor ang mahimalang martilyong ito, palagi siyang nakasuot ng mga guwantes na bakal.  Mjolnir ang tawag ni Thor sa martilyong ito.

Nagsusuot din si Thor ng isang malapad na pahang panghapit sa puson, na lalong nakapagpapatindi ng kanyang lakas. Mga kalahati ang nadaragdag sa lakas niya dahil sa pahang ito.

Malimit na nililisan ni Thor ang kanyang palasyo upang maglakbay sa daigdig. Sumasakay siya sa isang karong pandigmang hinihila ng dalawang mga kambing. Batay sa isang salaysay ukol sa kanyang paglalakbay, minsang nagutom si Thor kaya kinailangan niyang huminto, iluto, at kainin ang sariling mga kambing. Sa pagsapit ng kasunod na araw, hinawakan niya ang natirang mga balat ng mga kambing at muling nabuhay ang mga ito.  Pagkatapos, nagpatuloy sila sa kanilang paglalakbay.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Mga Nordikong diyos
Pamitpit

Ang **pamitpit** o **kompres** ay isang uri ng pantapal sa sugat.  Payak na binubuo ito ng sapin o pad ng telang itinubog o binasa ng isang mainit na katas o ekstrakt ng yerba.  Mainam itong mabilis na panghilom ng mga sugat o mga pinsala sa masel.  Tinatawag din itong **pamikpik**, **payikpik**, **pangyipyip**, **pangitpit**, **pangpais**, **kumpresyon**, **dagison**, **pangligis**, **pangsinsin**, **pangyasik**, **pangtipil**, **pangtipi**, **pangkipil**, o **pangpiyut**.  Bagaman karaniwang mainit ang pamitpit, ginagamit ang malamig na kompres para sa mga sakit ng ulo.

## Mga sangkap at kagamitan
Ginagamit sa paghahanda ng pamitpit ang inpusyon, dekoksyon, iba pang katas ng yerba, o kaya 5 hanggang 20 mililitro ng tintura, na nasa 500 mililitro ng mainit na tubig.  Kalimitang dinaragdag ng tubig ang mga ito.  Kasamang kasangkapan ang telang pansapin o pantapal  maaaring malambot na bulak, bola ng bulak, linen (liso o linso), o kaya gasa  at isang mangkok.

## Paghahanda at paggamit
Sa paghahanda ng gagamitin pamitpit, binabasa o inilulubog ang isang malinis na piraso ng malambot na tela sa isang mainit na inpusyon o iba pang katas ng yerba.  Pinipiga mula sa tela ang labis na likido.  Itinatakip o ipinapatong at pinapanatili sa apektadong bahagi ng katawan ang pamitpit.  Kapag natuyo na o lumamig na ito, inuulit ang kaparaanang ito, na muling kumukuha ng mainit na sangkap.

## Mga sanggunian
Kaurian:Gamot sa balat
Kategorya:Pangunang lunas
Pinulbos na damong-gamot

Ang **pinulbos na damong-gamot** o **yerbang pinulbos** ay mga halamang-gamot o yerbang nasa anyong pulbos.

## Paghahanda
### Mga sangkap
Kabilang sa mga sangkap ng pinulbos na damong-gamot ang 200 hanggang 250 mga gramo ng pinulbos na yerba at kapsulang may sukat na 00.  Mas mainam na gamitin ang mga pinulbos na yerbang gawa mula sa mga espesyalistang pabrika ng damong-gamot sapagkat nakapagdurulot ng init ang mga aparato o makinang panggiling na pangtahanan.  Nakasasanhi ng pagbabagong kimikal sa mga yerba ang init.  Nakasisira din ang matitigas na mga ugat ng mga yerba sa aparatong panggiling.  Makakakuha naman ng mga kaha o walang lamang mga kapsula mula sa mga espesyalistang tagagawa o pabrika ng mga ito, na gawa sa dalawang bahagi ng helatina o kaya mga partikular na ginawa para sa mga behetaryano o mga taong kumakain lamang ng gulay o prutas.

### Mga kagamitan
Sa paghahanda ng mga kapsulang pinalalamanan ng pinulbos na yerba, gumagamit ng plato o platito, mga kaha ng kapsula o mga kapsulang walang laman, at mga garapong yari sa madidilim na salamin o babasagin na ginagamit na taguan o imbakan.

### Paglalagay sa kapsula
Sa pagpapalaman ng mga pulbos ng yerba sa kapsula, ibinubuhos ang pinulbos na yerba sa ibabaw ng isang platito o plato.  Pinaghihiwalay ang dalawang bahagi ng kapsula.  Pinapadausdos ang dalawang hati ng kapsula sa pulbos, upang masagap o masalok ang pulbos.

## Paggamit at pag-inom
Kalimitang kinakain o iniinom ito sa pamamagitan ng paghahalo ng pulbos sa tubig.  Maaari ring ibinubudbod ito sa pagkain.  Mayroon din namang ipinapasok sa mga kapsula, partikular na ang mga yerbang may hindi kaayaayang lasa.  Dahil sa pagkakalagay sa loob ng mga kapsula, madali o maginhawa itong nadadala kahit saan man magpunta.

Sa panglahatan, umiinom ang isang tao ng dalawa hanggang tatlong mga kapsulang may lamang pinulbos na yerba, na dalawa hanggang tatlong ulit sa loob ng isang araw.  Kapag inihahalo sa tubig, naglalagay ng kalahati hanggang isang pulbos ng yerba sa kalahating baso ng tubig, na iniinom ng tatlong beses sa loob ng isang araw.

## Mga sanggunian
Kaurian:Gamot
Kaurian:Yerba
Inpusyon

.]]
.]]

Ang **inpusyon** o **buhos-salin-babad** ay isang payak na paraan ng paghahanda ng mga inuming katulad ng gawa mula sa mga yerba.  Halos katulad ng sa paggawa ng tsaa ang paraang ginagamit para rito.  Kabilang sa paghahanda nito ang mga proseso ng pagbubuhos, pagsasalin, at pagbababad. 

## Mga sangkap
Ginagamit ang inpusyon para sa mga bulaklak at madahong bahagi ng mga halaman.  Karaniwang dami ang 30 mga gramo ng tuyong yerba o kaya 75 mga gramo ng sariwang yerba, at 500 mililitrong tubig.  Palagiang gumagawa ng bagong inpusyon sa bawat araw na sapat para sa tatlong dosahe.

## Mga kagamitan
Sa pagluluto ng inpusyon, gumagamit ang naghahanda ng tahure o kaldero, palayok na pang-tsaa, pansala na maaaring yari sa naylon, tasa na pang-tsaa, at pitsel na may takip.

## Paraan ng paghahanda
Inilalagay ang mga bahagi ng yerba sa isang kalderong may mahigpit na takip, karaniwang palayok ng tsaa.  Nagpapakulo ng tubig na hindi itinatapat sa pagkakataon ng sagad na pagpapakulo upang hindi mawala ang mahahalagang mga langis kapag sumingaw.  Pagkaraan, binubuhusan ng mainit na tubig ang yerba.  Pinababayaang kumatas ang yerba sa loob ng sampung mga minuto.  Binubuhos ito na sinasala papunta sa isang tasang pang-tsaa.  Itinatabi ang natira sa loob ng isang pitsel na inilalagak sa isang hindi naiinitang lugar.

## Pag-inom
Bilang pamantayang dosahe, iniinom ang inpusyon ng kalahating tasa bawat pag-inom, na inuulit ng tatlong beses sa loob isang araw.  Iniinom na mainit o malamig ang produkto.

## Tingnan din
*Dekoksyon
*Mate

## Mga sanggunian
Kaurian:Inumin
Kaurian:Pagluluto
Kaurian:Gamot
Mike, ang Pugot na Manok

Si **Mike, ang Pugot na Manok**, (Abril 1945 – Marso 1947) ay isang tandang Wyandotte na nabuhay nang 18 na buwan matapos pugutan siya ng ulo. Sabi ng iba na ito ay isang kalokohan. Kaya idinala siya sa Pamantasan ng Utah sa Lungsod ng Salt Lake sa Utah para patunayan ang kasong ito. Isang pista ang gumaganap sa Colorado, Estados Unidos bilang pagpugay kay Mike.

## Mga sanggunian 
Kaurian:Tanyag na ibon
Timog Polo

330px|thumb|right
Ang **Polong Timog**, kilala din sa tawag na **Heograpikong Polong Timog** o **Panlupang Polong Timog**, ay isa sa dalawang punto kung saan sumasalikop ang aksis ng pag-ikot ng Daigdig sa ibabaw nito.  Ito ang pinakatimog na punto sa ibabaw ng Daigdig at matatagpuan sa kabaligtaran bahagi ng Daigdig mula sa Hilagang Polo.  Nakalagay sa lupalop ng Antartika, sityo ito ng Himpilan ng Amundsen-Scott ng Polong Timog ng Estados Unidos, na itinatag noong 1956 at palagiang may mga trabahador simula noong taong iyon.  Hindi dapat ipagkamali ang Heograpikong Polong Timog sa Timog Magnetikong Polo.

Kategorya:Heograpiya
Kategorya:Antartika
S90
Opalo

thumb|Opalo

Ang **opal** ay isang uri ng batong hiyas o mahalagang bato. Isang katangian nito ang pagpapakita ng kaakit-akit na mga pagbabago sa kulay.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Hiyas
Teleskopyong Pangkalawakang Hubble

300px|thumb|Nakikita ang Teleskopyong Pangkalawakang Hubble mula sa Transborador Pangkalawakang *Columbia*

Ang **Teleskopyong Pangkalawakang Hubble** (Ingles: ***Hubble Space Telescope*** o **HST**) ay isang teleskopyong pangkalawakan na umorbita sa pamamagitan ng Transborador Pangkalawakan na *Discovery* noong Abril 1990. Ipinangalan ito sa Amerikanong astronomong si Edwin Hubble. Bagaman hindi ito ang unang teleskopyong pangkalawakan, isa ang Hubble sa pinakamalaki at pinakamaraming gamit na teleskopyo, at gayon din bilang isang kilalang mahalagang pananaliksik na kagamitan at biyaya sa pampublikong ugnayan sa astronomiya. Pagtutulungan sa pagitan ng NASA at ng European Space Agency ang HST, at isa ito sa mga Malalaking Obserbatoryo ng NASA, kasama ng Obserbartoryong Compton ng sinag na Gamma, Obserbatoryong Chandra ng Rayos na Ekis, at ang Teleskopyong Pangkalawakang Spitzer.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Teleskopyong Pangkalawakan
Poaceae

Ang mga **damo** o **Poaceae** at **Gramineae** ay isang pamilya sa Klase Liliopsida (ang mga *monocot*) ng mga namumulaklak na halaman. Ang mga halaman na napapaloob sa pamilyang ito ay kalimitang tinatawag na *damo*. Ang mga mukhang palumpong o kaya puno na halaman na kabilang sa pamilyang ito ay tinatawag na kawayan (meron din namang hindi makahoy at mala-yerba na kawayan). Mayroong mga 600 na sari at mga 9000–10,000 o mas marami pang uri ng damo (Kew Index of World Grass Species). Ang mga pamayanan ng mga halaman kung saan nakakarami ang mga Poaceae ay tinatawag na damuhan o *grassland*; sinasabing ang mga damuhan ay bumubuo sa 20% ng balot ng halaman ng mundo. Ang mga uri ng damo ay makikita sa iba't ibang habitat gaya ng mababasang lup, gubat at tundra. Sinasabing ang Poaceae ay ang pinakamahalagang pamilya ng halaman sa ekonomiya ng tao: kasama na dito ang mga pangunahing pagkain na butil at cereal na sinasaka sa buong mundo, damo sa damuhan at mga damong pinapakain sa hayop, at kawayan, na isang mahalagang gamit sa konstruksiyon sa silangang Asya at sub-Saharan Aprika.

Ang salitang "damo" ay ginagamit rin sa (maling) pagtukoy ng mga halamang mukhang damo na hindi napapabilang sa Poaceae lineage. Kasama na dito ang Juncaceae at Cyperaceae. Tinatawag na "totoong damo" ang mga Poaceae dahil sa pagggamit ng salitang damo sa maraming uri ng halaman.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Poaceae
Kategorya:Mga pamilya ng halaman
Kaharian ng Gran Britanya

Ang **Kaharian ng Gran Britanya**, napaka bihira na tinatawag *Nagkakaisang Kaharian ng Gran Britanya*, ay dating estadong soberanya sa hilagang kanluran ng Europa, na umiral mula noong 1707 hanggang 1801. Naitatag ito noong ika-1 ng Mayo 1707, nang pag-isahin ang mga Kaharian ng Eskosya at ang Kaharian ng Inglatera (kung saan kasama ang Gales (Wales)). Sa pamamagitan ng Kasunduan ng Unyon ng 1706 (na ipinagtibay ng *Acts of Union 1707*), napagkasunduan na gumawa ng iisang, nagkakaisang kaharian, na sumasakop sa kabuuan ng pulo ng Gran Britanya at ang mga kalapit na maliliit na pulo dito. Hindi kabilang dito ang Irlanda, na nanatiling hiwalay na kaharian o lupain sa ilalim ng bagong gawang Britanya. Nagkaroon ng isang parliyamento at pamahalaan na matatagpuan sa Palasyo ng Westminster, ang namamahala sa bagong Kaharian. Ang mga dating kaharian ay nakihati sa monarkiya gaya nang si Haring Jacobo VI ng Eskosya ay naging Hari ng Inglatera noong 1603 kasunod nang pagpanaw ni Reyna Elizabeth I, na nagpaisa sa mga korona.

Noong ika-1 ng Enero 1801, ang Kaharian ng Gran Britanya at ang Kaharian ng Irlanda ay naging isa sa ilalim ng *Acts of Union 1800* upang itatag ang Nagkakaisang Kaharian ng Gran Britanya at Irlanda. Umalis halos lahat ng mga Irlandes sa Unyon bilang isang Malayang Estadong Irlandes noong 1922, kaya't nabago ang pangalan ng estado bilang *Nagkakaisang Kaharian ng Gran Britanya at Hilagang Irlanda* noong 1927.

## Mga sanggunian