Rehiyon ng Bago

Ang **Rehiyon ng Bago** (Birmano:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး,&nbsp;; dating **Dibisyon ng Pegu** at **Dibisyon ng Bago**) ay isang administratibong rehiyon ng Myanmar na matatagpuan sa timog gitnang bahagi ng bansa. Ito ay nasa hangganan ng Rehiyon ng Magway at Rehiyon ng Mandalay sa hilaga; Estado ng Kayin, Estado ng Mon  at ang Golpo ng Martaban sa silangan; Rehiyon ng Yangon sa timog at Rehiyon ng Ayeyarwady at Estado ng Rakhine sa kanluran. Ito ay matatagpuan sa pagitan ng 46°45'N at 19°20'N at 94°35'E at 97°10'E. Ito ay may populasyon na 4,867,373 (2014).

## Kasaysayan 
Ayon sa alamat, dalawang prinsipe ng Mon mula sa Thaton ang nagtatag ng lungsod ng Bago noong 573 AD. Nakita nila ang isang babaeng Hamsa na nakatayo sa likod ng isang lalaking Hamsa sa isang isla sa isang malaking lawa. Sa paniniwalang ito ay isang magandang babala. Ang mga prinsipe ay nagtayo ng isang lungsod na tinatawag na Hanthawady ( Pali: Hamsavati) sa gilid ng lawa.

Mula 1369 hanggang 1539, ang Hanthawady ay ang kabisera ng Kaharian ng Hanthawaddy , na sumasakop sa lahat ng Timog yanmar ngayon. Ang lugar ay nasa ilalim muli ng kontrol ng Birmano noong 1539, nang ito ay isama ni Haring Tabinshwehti ng Kaharian ng Taungoo . Ginawa ng mga hari ng Taungoo ang Bago bilang kanilang maharlikang kabisera mula 1539 hanggang 1599, at ginamit ito bilang batayan para sa kanilang paulit-ulit na pagsalakay sa Siam . Bilang isang pangunahing daungan, ang lungsod ay madalas na dinalaw ng mga Europeo, na nagkomento sa kagandahan nito. Ang kabisera ng Birmano ay inilipat sa Ava noong 1634. Noong 1740, ang Mon ay nag-alsa at panandaliang nabawi ang kanilang kalayaan, ngunit ang Haring Birmano na si Alaungpaya ay ganap na winasak ang lungsod (kasama ang kalayaan ng Mon) noong 1757.

Muling itinayo ng Haring Birmano na si Bodawpaya (1782–1819) ang Bago, ngunit sa panahong iyon ay lumipat na ang ilog, na nagputol ng lungsod mula sa dagat. Hindi na nito nabawi ang dati nitong kahalagahan. Pagkatapos ng Ikalawang Digmaang Anglo-Birmano, sinakop ng Britaniko ang Bago noong 1852. Noong 1862, sa pagbuo ng lalawigan ng Britanikong Burma, ang kabisera ay inilipat sa Yangon .

## Mga dibisyong administratibo 
thumb|6 na distrito ng Rehiyon ng Bago
Ang Rehiyon ng Bago ay may lawak na  na nahahati sa anim na distrito ng Bago, Pyay, Tharrawaddy, Taungoo, Nyaunglebin at Nattalin. Ang Bago, ang kabisera ng rehiyon, ay ang ikaapat na pinakamalaking bayan sa Myanmar. Kabilang pa rito ang malalaking lungsod ang Taungoo at Pyay .

Ang selyo ng Rehiyon ng Bago ay dalawang magkapatid na *hintha* (Hamsa), dahil sa makasaysayang impluwensya ng Mon sa lugar.

## Pamahalaan 
### Tagapagpaganap 
Pamahalaan ng Rehiyon ng Bago

### Lehislatura 
### Hudikatura 
Mataas na Hukuman ng Rehiyon ng Bago 

## Transportasyon 
Ang Rehiyon ng Bago ay pinaglilingkuran ng Paliparan ng Pyay.

## Demograpiko 
Ang kabuuang populasyon ng Rehiyon ng Bago ay 4,863,455 ayon sa Senso sa Myanmar ng 2014 na kinatawan ng Bamar, Karen, Mon, Chin, Rakhine, Shan, Timog Asyano, Tsino, at Pa-O. Ang wikang Birmano ay ang lingguwa prangka.

### Relihiyon 
&nbsp; Ayon sa Senso ng Myanmar ng 2014 , binubuo ng mga Budista ang 93.5% ng populasyon ng Rehiyon ng Bago, na bumubuo sa pinakamalaking komunidad ng relihiyon doon.  Kabilang sa mga minoryang relihiyosong komunidad ang mga Kristiyano (2.9%), Muslim (1.2%), Hindu (2.1%), at Animista (0.1%) na sama-samang bumubuo sa natitirang populasyon ng Rehiyon ng Bago.  Ang karamihan ng mga monghe ay nabibilang sa Thudhamma Nikaya (77.3%), na sinusundan ng Shwegyin Nikaya (16.7%), kasama ang natitirang mga monghe na kabilang sa iba pang maliliit na orden ng monastik . 

Ang mga pangunahing pasyalan ng rehiyion ay mapupuntahan bilang isang araw na paglalakbay mula Yangon.

### Hydropower plant 
Ang Shwegyin Dam ay nasa silangang bahagi ng Rehiyon ng Bago. Ito ay isang  ang haba,  ang lapad at  makapal na zone-type dam na may kapasidad na imbakan ng tubig na 2,078,417&nbsp;megaliro . Ang tatlong kongkretong conduit pipe ay  ang haba,  sa lapad at  sa taas ng bawat isa. Ang intake infrastructure ay  ang haba,  ang lapad at  mataas. Ang spillway ay  ang haba,  ang lapad at  mataas. Dalawang compressed steel pipe lines sa dam ay  ang lapad at  ang haba ng bawat isa. Ang planta ng kuryente ay  ang haba,  ang lapad at  mataas. Nilagyan ito ng apat na 18.75-MW Francis vertical shaft turbines. Maaari itong makabuo ng 262 milyong KW na oras bawat taon.

Ang pagtatayo ng dam ay inilunsad noong 2003. Ang unang istasyon ng kuryente ay binuksan noong 29 Disyembre 2009, ang pangalawa noong 25 Marso 2011, ang pangatlo noong 2 Hunyo 2011 at ang ikaapat noong 21 Hulyo 2011. Ito ay pinasinayaan noong 22 Oktubre 2011. 

## Edukasyon 
* Unibersidad ng Bago, Bago
* Unibersidad ng Kompyuter, Pyay
* Unibersidad ng Kompyuter, Taungoo
* Pyay Education College
* Unibersidad ng Teknolohikal ng Pyay 
* Unibersidad ng Pyay 
* Kolehiyong Edukasyonal ng Taungoo 
* Unibersidad ng Taungoo
* Unibersidad ng Teknolohikal, Taungoo
* Banal na Paaralan ng Paku

Ang mga pagkakataong pang-edukasyon sa Myanmar ay lubhang limitado sa labas ng mga pangunahing lungsod ng Yangon at Mandalay . Noong 2005, ang Rehiyon ng Bago ay mayroong 578 post-mababa na paaralan, 119 gitnang paaralan at 132 mataas na paaralan. 

Ang rehiyon ay tahanan ng isang pambansang unibersidad, Pyay Technological University at dalawang lokal na unibersidad, Unibersidad ng Pyay at Unibersidad ng Taungoo.

## Kalusugan 
Ang pangkalahatang kalagayan ng pangangalagang pangkalusugan sa Myanmar ay mahina. Ang pamahalaang militar ay gumagastos kahit saan mula 0.5% hanggang 3% ng GDP ng bansa sa pangangalagang pangkalusugan, na patuloy na nagraranggo sa pinakamababa sa mundo.   Bagama't ang pangangalagang pangkalusugan ay nominal nalibre, sa katotohanan, ang mga pasyente ay kailangang magbayad para sa gamot at paggamot, kahit na sa mga pampublikong klinika at ospital. Ang mga pampublikong ospital ay kulang sa marami sa mga pangunahing pasilidad at kagamitan. Bukod dito, ang imprastraktura ng pangangalagang pangkalusugan sa labas ng Yangon at Mandalay ay lubhang mahina. Halimbawa, noong 2003, ang Rehiyon ng Bago ay may mas mababa sa isang-kapat ng mga kama sa ospital kaysa sa Rehiyon ng Yangon na ang populasyon ay bahagyang mas malaki.  Ang mas nakakagulat pa, noong 2005, ang rehiyong ito ng limang milyon ay mayroon lamang 399 na mga doktor sa mga pampublikong ospital nito. 

## Mga kilalang site 
* Kyaikpun Buddha
* Pagoda ng Shwemawdaw 
* Shwethalyaung Buddha
* Palasyo ng Kanbawzathadi

## Mga sanggunian 
* Bago Region Government Official Website
* Mapa ng "Bago Region (East), Myanmar", 21 Marso 2011, Myanmar Information Management Unit (MIMU)
* Mapa ng ["Bago Region (West), Myanmar"](https://web.archive.org/web/20110501064526/http://www.themimu.info/MapsInfo/Bago/MIMU661v01_110321_Bago(west)%20Division%20Topo_A0+.pdf), 21 Marso 2011, Myanmar Information Management Unit (MIMU)

Kategorya:Pages with unreviewed translations