Insidente ng pagbangga ng barko ng Tanod Baybayin ng Tsina at Hukbong-dagat ng Tsina (2025)

Ang '''2025 Insidente ng Pagbangga ng Barko ng China Coast Guard at People's Liberation Army Navy** ay isang maritimong pangyayari noong **11 Agosto 2025''' malapit sa Bajo de Masinloc sa Kanlurang Dagat ng Pilipinas, kung saan nagbanggaan ang isang barko ng China Coast Guard at isang barko ng People's Liberation Army Navy habang hinahabol ang isang maliit na barko ng Philippine Coast Guard (Tanod Baybayin ng Pilipinas). Ang insidente ay nakuhanan ng video at inilabas ng pamahalaan ng Pilipinas, na nagdulot ng panibagong tensyon sa umiiral na alitan sa Kanlurang Dagat ng Pilipinas.

## Ang Insidente 
Sa panahon ng operasyon ng muling pagdadala ng suplay, nakasalubong ng barko ng Pilipinas ang isang maniobrang pandagat na isinagawa ng mga barko ng China Coast Guard at People's Liberation Army Navy. Ayon kay tagapagsalita ng Philippine Coast Guard na si Jay Tallera, naging target ang Suluan ng mga pag-atake gamit ang kanyon na ang bala ay tubig at habulan ng China Coast Guard 3104. Naitala ang buong operasyon ng mga tauhan ng Philippine Coast Guard at mga mamamahayag na sakay ng barko gamit ang iba’t ibang kamera. Makikita sa kuha na sinubukang harangin ng barkong pandigma ng Tsina na Guilin at ng China Coast Guard 3104 ang Suluan, habang iniwasan naman ng Suluan ang dalawang barkong Tsino sa pamamagitan ng pagdaan sa pagitan ng mga ito.

Bago ang banggaan, pumipihit pakakanan ang Suluan, habang sumusunod sa kaliwa nito mula sa hulihan ang China Coast Guard 3104. Ang barkong pandigma ng Tsina na Guilin ay unang lumihis nang matalim pakakanan at pagkatapos ay lumiko pakaliwa, sa pagtatangkang hadlangan ang daraanan ng Suluan. Gayunpaman, agad na bumilis ang Suluan at lumiko rin pakaliwa, kaya’t nadaanan ng Guilin ang hulihan nito. Hindi nakaiwas ang China Coast Guard 3104 at bumangga ito sa Guilin nang may mataas na bilis ng barko.

Ipinakita sa mga larawang inilabas ng Pilipinas na bago ang banggaan, may ilang tripulante sa unahan ng China Coast Guard 3104 na nagtangkang maglagay ng mga pad na panangga sa banggaan ngunit hindi ito naging sapat upang maiwasan ang insidente sa takdang oras. Nagdulot ang banggaan ng matinding pinsala sa unahan at forecastle ng China Coast Guard 3104, kung saan lumubog paloob ang katawan ng barko nang humigit-kumulang 10 metro at nawalan ito ng kapangyarihang umandar. Mas maliit ang pinsalang tinamo ng Guilin, ngunit kapansin-pansin pa rin ang maraming gasgas sa kaliwang panig nito.

Batay sa bidyong inilabas ng pamahalaan ng Pilipinas, habang tinutugis ng isang barko ng China Coast Guard (CCG 3104) ang BRP Suluan, bigla itong bumangga sa isang barko ng People's Liberation Army Navy. Ang banggaan ay nagresulta sa malubhang pinsala sa barko ng coast guard ng Tsina, na naging dahilan upang ito’y hindi na makapaglayag. Kasabay nito, bilang tugon sa mga taong nahulog sa dagat at sa naganap na banggaan, sinabi ng Philippine Coast Guard na agad na iniba ng Teresa Magbanua ang misyon nito at nakipag-ugnayan sa China Coast Guard 3104 sa pamamagitan ng radyo upang mag-alok ng pagtulong sa paghahanap at pagsagip at tulong medikal, subalit walang natanggap na tugon. Mga isang oras matapos ang insidente, nagsagawa ng sariling operasyon sa paghahanap at pagsagip ang People's Liberation Army Navy at ang China Coast Guard. Lumapit at nagbigay ng tulong ang barkong pangsuplay na Type 903 ng People's Liberation Army Navy na *Honghu* (bilang ng katawan 906). Lumahok din ang ilang iba pang barkong milisya sa operasyon ng paghahanap at pagsagip na isinagawa sa layong 15 hanggang 25 nautical mile sa silangan ng bahura. Pagkatapos nito, bumalik ang barkong Suluan sa Maynila.

Wala namang nasugatan sa magkabilang panig, ngunit binatikos ng Pilipinas ang "mapanganib na maniobra at ilegal na panghihimasok" ng mga barkong Tsino.

Naglabas ng pahayag ang Pilipinas na binibigyang-diin na “ang kanilang (Tsino) mga aksyon ay hindi lamang nagdulot ng seryosong panganib sa mga tauhan at sasakyang pandagat ng Pilipinas, kundi nagresulta rin sa hindi kanais-nais na banggaan ng dalawang barkong Tsino.” Dagdag pa sa pahayag: “Bilang pagkilala sa tungkulin nitong magbigay ng tulong sa oras ng sakuna sa dagat at sa pagsasagawa ng misyon sa loob ng hurisdiksiyon nito, agad na nagpahayag ang Pilipinas ng kahandaang magbigay ng tulong medikal at iba pang kaugnay na suporta, kabilang ang posibilidad na hilahin palabas ng karagatan ang nasirang barko ng China Coast Guard upang matiyak ang kaligtasan ng iba pang mga sasakyang-dagat.”

Noong 12 Agosto, ginawaran ni Admiral Ronnie Gil Gavan, Commandant ng Philippine Coast Guard, ng Coast Guard Bronze Cross Medal and Ribbon ang 42 tripulante ng BRP Suluan bilang pagkilala sa kanilang aktibo at matapang na paglilingkod. Si Kapitan Jomark Angue ay binigyan naman ng Coast Guard Distinguished Service Medal and Ribbon.

### Sensura sa Tsina tungkol sa insidente 
Sinabi ni Senador Panfilo Lacson ng Pilipinas na hindi bababa sa dalawang tauhan ng China Coast Guard ang nasawi sa insidente, bagaman hindi pa ito nakukumpirma ukol dito. Sa platapormang panlipunan ng Tsina na Weibo, isang akawnt ng balitang pangmilitar na pinangalanang “Marine Equipment and Public Service Ship Information” ang nag-post ng larawan ng tatlong kandila, na nagpapahiwatig na maaaring tatlong katao ang nasawi. Kasabay nito, dahil papalapit na ang parada militar noong 3 Setyembre, pinigil ng mga awtoridad ng Tsina ang paglabas ng balita hinggil sa nakakahiya umanong insidente sa mga pambansang platapormang panlipunan upang mabawasan ang diskusyon, at hindi rin nag-ulat ang mga midya hinggil sa pangyayari. Gayunpaman, pinaniniwalaan ng ilang tagamasid sa larangan ng militar na "*ito ay isang pagkakataon upang masuri ang kanilang tunay na lakas*".

## Reaksyon 
Iniulat ng CNN na bagama’t maaaring ito ay isang “nakakahiya” para sa militar ng Tsina, ang tensiyon na posibleng lumala ay sa katunayan ay naging isang “maswerteng” paalala na ang barko ay bumangga sa sarili nitong barko. Ayon kay Ray Powell, isang eksperto sa mga isyu sa *South China Sea* at direktor ng *Light of the Ocean* sa *Center for National Security Innovation ng Stanford University*, ang Pilipinas ay kaalyado ng Estados Unidos sa ilalim ng isang international treaty. Kung ang labis na kilos ay nagresulta sa pagkasawi ng mga tripulante ng Pilipinas, at isinasaalang-alang ang malaking agwat sa laki ng dalawang barko, maaari pa itong magdulot ng agarang paglubog ng barko ng Pilipinas, na halos tiyak na magreresulta sa mga nasawi. Ito ay maaaring maituring na *intentional injury* at maaaring ipakahulugan bilang pagsasagawa ng isang “act of war,” na isang kondisyon para sa internasyonal na legal na interbensiyon, mga parusa, at embargo. Nilagdaan ng Estados Unidos at Pilipinas ang *Mutual Defense Treaty* noong 1951. Kaugnay ng aksidenteng banggaan sa pagitan ng militar at coast guard, sinabi ng US Ambassador to the Philippines na si Mary Kay Loss Carlson: “Condemn China’s latest reckless action against the ‘Suluan’ and praise the professionalism of the Philippine Coast Guard.” Nanawagan din ang European Union sa Tsina na sundin ang mga kasunduang kabilang ang *United Nations Convention on the Law of the Sea* sa kanilang mga gawain.

Itinanggi ng pamahalaan ng Tsina ang pananagutan at inakusahan ang Pilipinas ng "panggigipit" at "paglabag sa teritoryo" ng Tsina. Samantala, nakatanggap ng pahayag ng suporta ang Pilipinas mula sa ilang bansang kasapi ng ASEAN at mula sa Estados Unidos.

Noong 13 Agosto 2025, nagpadala ang Estados Unidos ng dalawang barko pandigma malapit sa Bajo de Masinloc bilang pagpapakita ng suporta at upang tiyakin ang kalayaan sa paglalayag sa lugar.

## Tingnan din 
* Kanlurang Dagat ng Pilipinas
* Philippine Coast Guard

## Mga sanggunian