Karing Hapones

Ang **karing Hapones** (, ) ay karaniwang inihahain sa tatlong anyo: , kinaring udon (kari sa makapal na pansit), at  (pasteleryang pinalalaman ng kari). Isa ito sa pinakasikat na pagkain sa Hapon. Kapag tinutukoy ang "kinaring kanin", madalas na tinatawag itong  lamang.

Bukod sa sarsa, samu't saring uri ng gulay at karne ang ginagamit sa paggawa ng karing Hapones. Sibuyas, karots at patatas ang mga pangunahing gulay. Baka, baboy at manok ang mga pinakakaraniwang karne. Tinatawag na *katsukarē* ang tonkatsu na may sarsang kari.

Nanggaling ang kari sa lutuing Indiyano at idinala ng mga Briton sa Hapon mula sa Indiya. Mula noong pagpapakilala ng kari sa Hapon, binago ito upang umangkop sa Hapones na panlasa at sangkap. Ibang-iba ang karing Hapones sa mga kari mula sa ibang rehiyon. Sobrang dami ang pagbabago at pag-aangkop sa putahe mula noong pagpapakilala nito na maituturing ito bilang tanging Hapones. Isa sa mga taglay na katangian nito ang pagpapares ng Hapones na kanin na matamis at malagkit sa sarsang kari na malapot. Sumikat ang putahe at nabibili sa mga supermerkado at restawran noong patapos ng d. 1960. Kinakain ito kung saan-saan sa Hapon na maitatawag itong pambansang pagkain.

## Kasaysayan
thumb|Unang kilalang resipi ng kinaring kanin ng Hapon, ni Kanagaki Robun, 1872
### Pasimula ng karing Hapones 
Ipinakilala ang kari sa Hapon noong panahong Meiji (1868–1912). Noon, nasa ilalim ng mga Briton ang subkontinenteng Indiyo. Pagsapit ng d. 1870, sinimulang ihain ang kari sa Hapon.

Karaniwang pinapares ang kari sa kanin sa Hapon, na kilala bilang  (kinaring kanin). Nasa mga aklat-luto noong 1872 ang pinakalumang pagbanggit sa Hapon ng putaheng  (lit. 'kanin kari')—ngunit sa maling pagbaybay na . Noong 1873, mayroong ulam na tinawag na  sa menu ng Akademyang Militar ng Hukbong Imperyal ng Hapon. Mula noong pagpapakilala nito, ibinago ito sa paggamit ng mga sangkap mula sa lutuing Hapones para bumagay sa mga kagustuhan ng mga Hapones. Noong d. 1920, nagsimula magbenta ng karing pinulbos ng mga hinalinhan ng S&B Foods at House Foods na kilalang-kialla ngayon. 

Ipinakilala ang unang kinaring tinapay (*karē pan*) noong 1927,

### Pagsikat sa lutong bahay 
Noong 1945, nagbuo ang Oriental Co.,Ltd ng pinulbos na *roux* na pang-agarang kari, at noong 1950, nagbuo ang Bell Shokuhin Co,.Ltd ng agarang kari na *roux* na hugis-bloke, at mabilis na kumalat ang karing Hapones sa buong Hapon bilang isang putahe na madaling ihanda sa bahay. Dahil hindi publiko ang detalyadong teknikal na impormasyon sa bulsang retorta, na teknolohiyang militar noon, binuo ito ng Otsuka Foods Company sa pakikipagtulungan sa isang kompanya na gumawa ng mga gamot sa ugat gamit ang teknolohiya ng isterilisasyon sa mataas na temperatura. Pagsapit ng 2000, mas madalas kinakain ang kari kaysa sa sushi o tempura.

## Kaigun karē 
thumb|"Kari ng Hukbong-dagat" na ginaya nang awtentiko batay sa resipi mula sa aklat-luto ng Hukbong-dagat ng Hapon na inilathala noong 1908

Tumutukoy ang  ('kari ng hukbong-dagat') sa kari na inihain ng Imperyong Hukbong-dagat at Pansariling Tanggulang Hukbong Pandagat ng Hapon. Ginamit ng Imperyong Hukbong-dagat ng Hapon ang kari para upang maiwasan ang kondisyong malnutrisyon na manas, at sa nasa kasalukuyang menu rin ito ng Pansariling Tanggulang Hukbong Pandagat ng Hapon tuwing Biyernes. Masustansiya rin ito, at madaling lutuin nang maramihan.

Inipotisa na sumikat ang kari sa Hapon dahil, katulad ng Hukbong-Dagat ng Briton, isinama ito ng Imperyong Hukbong-Dagat ng Hapon sa menu ng kainan sa kanilang barko,

Gawa ang  ('kari ng hukbong-dagat') sa baka o manok, patatas, sibuyas, karot, kanin at karing *roux* at isang *chutney* ng mga inatsarang gulay (*tsukemono*) ayon sa paglalarawan sa 1888 na aklat panluto, . Ipinagpatuloy ng Pansariling Tanggulang Hukbong Pandagat ng Hapon ang tradisyon na ito pagkatapos ng digmaan at inihahain ito bawat Biyernes kasama ng ensalada, at may sariling baryante ang bawat barko.

## Mga sanggunian 
Kategorya:Mga pambansang lutuin
Kategorya:Lutuing Hapones
Kategorya:Mga artikulong naglalaman ng Hapones