open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Tawas

Ang ***Tawas***, na kilala sa Ingles bilang *Alum*, ay isang tiyak na kumpuwestong kimikal at isang klase ng mga kumpuwestong kimikal.  Ang tiyak na kumpuwesto ay ang tinubigang *sulfate* ng potasyum at aluminyo (*potassium alum*) na may pormulang kimikal na KAl()2·12. Ang mas malawak na klase ng mga kumpuwestong nakikilala bilang mga tawas o mga *alum* ay may kaugnay na pormulang empirikal na .

## Bilang gamot 
Ang tawas ay isang substansiyang kristalina na mahalaga sa larangan ng medisina dahil isa itong *astringent*. Bilang astringhente, ginagamit ito bilang pangmumog sa kaso ng masakit na lalamunan. Ang lakas nito bilang pangmumog ay katulad ng malalatag sa 10 sentimo ng Estados Unidos (*dime*, bigkas: /daym/, *10 cents*) na tutumbasan ng dalawang kutsara ng mainit na tubig.

Ang *glycerin* ng tawas ay maaaring ipahid sa ibabaw ng namamagang mga tonsil o sa ibabaw ng likdo ng lalamunan, subalit ang bibig ay dapat na banlawan kaagad, dahil sa ang tawas ay maaaring makapinsala sa mga ngipin. Ang pinulbos na tawas ay madalas na nakakapagpaampat (nakapagpapatigil) ng pagdurugo, katulad ng mula sa mga sugat dahil sa pag-ahit o mula sa mga gilagid o ilong.

Ang tawas ay mabilis at tiyak nakakapagsanhi ng pagsusuka kapag ibinigay nang marami, katulad ng isang kutsara ng pinulbos na tawas na nasa tubig o sirup bawat labinlimang minuto ng isang oras. Isa ito sa ilang mga gamot na nagpapasuka na hindi nakapagdurulot ng depresyon, kaya't mahalaga ito sa paggagamot ng mga bata. Dahil dito, at dahil madaling makakuha nito, ang tawas ay ginagamit ding panlaban sa pagkakalason.

Ang isang *losyon* o pamahid na binubuo ng isang kutsarita ng tawas na tinunaw sa isang *pint* ng mainit na tubig ay maaaring iiniksiyon sa *leucorrhea* (na tinatawag ding "*whites*" o "mga puti" sa Ingles).

Opisyal na ginagamit bilang gamot ang tawas at ang ''Exsiccated Alum (tuyong tawas, sinunog na tawas).

## Mga sanggunian
Kategorya:Gamot
Kategorya:Mga kompuwestong kimikal
Felching

Ang ***Felching*** ay isang katawagang Ingles para sa isang gawaing pampagtatalik kung saan ang isang tao ay sumusupsop o humihigop na pahitit ng semen o tamod o kaya iba pang mga pluwido magmula sa puki o butas ng puwit ng ibang tao. Kaya't matatawag din itong **pagsupsop ng tamod mula sa puki** o **pagsupsop ng tamod mula sa butas ng puwit**. Ang mga gawain ng pag-ut-ot ng semen at pagkaraan ay ipapasa ito mula sa bibig ng isang tao papunta sa pangatlong tao ay tinatawag na *snowballing* na may kahulugang "pagbobolang-niyebe" o "paggawa ng bolang niyebe".  Subalit ang *snowballing* ay karaniwang may kaugnayan sa semen na nailabas sa loob ng bibig pagkaraang magsagawa ng pagsubo sa titi ng katalik o *fellatio*.  Ang *felching* ay maaari ring mangahulugang paghimod ng dila o pagsupsop sa butas ng puwit ng ibang tao, na kahalintulad ng gawain na *analingus*..  Ang *felching* ay isang uri ng pananamod.

## Mga sanggunian
Kategorya:Pagtatalik
Paghimod sa puwitan

thumb|right|Paglalarawan ng isang babae na dumidila sa butas ng puwit ng isa pang babae.

Ang **Paghimod sa butas ng puwit**, **Paghimod sa puwit**, **Paghimod sa puwitan**, **Pagtatalik na pambibig at butas ng puwit** o **Pagdila sa butas ng puwit** (Ingles: *anilingus*, *analingus* [mula sa *anus* o "butas ng puwit" + *lingus* o "dila", ang Latin na *Lingere* ay nangangahulugang "pagdila, himurin ng dila, o laplapin ng dila"), *butt licking*, *rimming* [literal na "pag-aligid sa butas ng puwit"], *anal-oral sex*, *anal-oral contact*, *rimjob*, *rim-job*,  o *tossing the salad* [literal na "paghalukay o paghalo ng sarsa ng ensalada") ay isang uri ng pagtatalik na pambibig na kinasasangkutan ng pagdirikit o pagdarampi sa pagitan ng butas ng puwit o perineum ng isang tao at ng bibig (mga labi o dila) ng isa pang tao.

## Pamamaraan
Ang ganitong pagtatalik na pambutas ng puwit, pangdila, pambibig, at pambutas ng puwit ay kinasasangkutan ng mga pamamaraan ng estimulasyon ng butas ng puwit na kasama ang paghalik, pagdilang paitaas at paibaba at paglalabas-masok ng dila sa loob ng mga pisngi o pigi ng puwit at sa pagitan ng mga pigi ng puwit at sa butas ng puwit mismo.  Ang kasiyahan para sa "tagapagbigay" o tagapagsagawa ng gawaing ito ay karaniwang higit na nakabatay sa prinsipyo ng pagsasagawa ng gawain. Maaari ring isagawa ang nagbibigayan o sabayang paghimod sa puwit habang nasa posisyong 69.

## Mga sanggunian
Kategorya:Pagtatalik
Pananamod

Ang **pananamod**, na may kahulugang pagsubo, pagdila, paghimod, paglulon o paglunok, at pagluwa ng tamod ay maaaring tumukoy sa o kaugnay ng:

* Pagpapalabas ng tamod ng isang lalaki
* *Felching*, salitang Ingles para sa pagdila ng tamod mula sa ari ng babae o mula sa butas ng puwit
* *Snowballing*, salitang Ingles para sa pagbobolang-niyebe
* *Creampie (gawaing seksuwal)*
* *Facial (gawaing seksuwal)*
* *Gokkun*

## Tingnan din
*Tamudan

Kategorya:Pagtatalik
Pagpapalitan ng katalik

thumb|right|Isang gabi ng pagsasalu-salo ng mga nagpapalitan ng katalik.

Sa larangan ng seksuwalidad, ang **pagpapalitan ng katalik**, **pagpapalitan ng katambal** o **pagpapalitan ng kapareha** (Ingles: *swinging* o *partner swapping*) ay isang hindi pang-monogamiya o hindi pang-isahang asawa na pag-aasal, kung saan ang magkapareha ay kapwa na sa loob ng ugnayang may paninindigan subalit pumapayag, bilang isang isang pares, para sa kapwa magkapareha na makisangkot sa mga gawaing pampagtatalik na may iba pang mga magkakapareha bilang isang pagtatalik na pangrekreasyon o gawaing panlipunan. Ang pagpapalitan ng mga katalik ay maaaring maganap sa isang bilang ng mga diwa o konteksto, na sumasaklaw mula sa kusa o bukal sa kalooban na gawaing seksuwal na nasa isang pagsasalu-salong impormal ng mga magkakaibigan hanggang sa binalak o regular na mga salu-salong pangmadla, at hanggang sa relasyong kasuwal o kasuwal na pakikipagtalik sa mga magkakaparehang may katulad na pag-iisip o pag-uugali habang nasa samahan ng mga nagpapalitan ng katalik (samahan o klab na pampagtatalik) at maaaring kasangkutan ng mga palingkuran o serbisyo ng pagpapakilala na nasa internet.

Ang kababalaghan ng pagpapalit-palitan ng mga katalik, o kahit na ang malawak na pagtalakay at pagsasagawa nito, ay itinuturing ng ilan bilang nagmula sa pagpailanlang ng gawaing seksuwal noong panahon ng rebolusyong seksuwal ng dekada 1960, na nangyari dahil sa pagkakaimbento ng pildorang kontraseptibo at ng paglaganap ng mga gawain ng pagtatalik na hindi mapanganib noong kapanahunang ding iyon.

Ang katagang **pagpapalitan ng asawa** (o *wife swapping* sa Ingles), na dating itinuturing na katumbas ng "pagpapalitan ng katambal", ay pinipintasan ngayon bilang androsentriko (nakatuon sa lalaki ang pananaw ng mundo) at hindi tiyak ang paglalarawan ng buong nasasaklawan ng mga gawaing pangpagtatalik kung saan ang mga magkakapareha ay maaaring makiisa, subalit ang kataga ay patuloy na ginagamit, at nagsasalamin ng mga simulain ng diwa kung saan ang mga asawang lalaki ay tinatanaw bilang ang nag-uumpisa ng impormal na pagpapalitan ng kapareha.

## Tingnan din
*Kahaliling pampagtatalik

## Mga sanggunian
Kategorya:Pagtatalik
Gabay sa pagtatalik

Ang mga **Gabay sa pagtatalik** (Ingles: mga *sex manual*) ay mga aklat na naglalaman ng mga karunungan o kaalaman hinggil sa at kung paano isagawa ang pagtatalik at iba pang mga gawaing pampagtatalik.  Kadalasan din silang nagtatampok ng mga payo tungkol sa pagpigil sa pag-aanak, at minsan ng pamamaraan sa ligtas na pagtatalik, pati na payo sa mga ugnayang pampagtatalik o relasyong seksuwal.

Kategorya:Seksuwalidad
Kategorya:Aklat
Orgiya

[thumb|250px|Isang dibuho ni [Édouard-Henri Avril na naglalarawan ng isang orgiya.]]

Sa pangkaraniwang paggamit, ang **Orgia** o **Orgiya**, na kilala sa Ingles bilang *orgy*, ay isang pangyayari kung kailan mahigit sa dalawang tao ang nagtatalik na magkakasama, na minsang tinatawag na **pangkatang pagtatalik** o **pampangkat na pagtatalik**.  Sa ibang kahulugan, ang orgiya ay isang gawain o aktibidad na isanasagawa na walang limitasyon o hangganan o pagbabawal.  Orihinal na nagmula ang salita mula sa Latin, na may orihinal na kahulugang tumutukoy sa isang piyesta o malaking salu-salo at handaan ng isang mayamang mamamayan.  Kapag kumakain ang sinaunang mga Romano, sila ay halos nakahiga na, at ang pagkain ay dinadala sa kanila ng mga alipin.  Ang mga aliping ito ang nagbibigay din ng kaaliwan na pangkaraniwang kinasasangkutan ng tugtugin at sumasayaw na mga alipin.

Sa makabagong paggamit ng salita, ang orgiya ay isang handaang pangpagtatalik o piging ng pagtatalik kung saan ang mga panauhin ay nagsasagawa at nakikilahok sa walang pakundangan (*promiscuous* o *promiscuity* sa Ingles, walang delikadesa) o sari-saring gawaing pampagtatalik o pagtatalik na pampangkat.  Ang orgiya ay kahalintulad ng **Pag-aalibugha** o **Paglalango** (*debauchery* sa Ingles), na tumutukoy sa labis na pagkalulong sa kamunduhan o kaligayahang pangmundo at walang tuos na pamumuhay, partikular na ang pagpapasasa sa mga kaligayahang sensuwal at seksuwal.

Naiiba ang orgiya mula sa ilang mga handaan ng mga nakikipagpalitan ng katalik o kapareha (mga *swinger* o *partner swapper* sa Ingles) dahil sa ang mga magkakapareha sa maraming mga pagsasalu-salo ng mga nagpapalitan ng katalik ay nakikilahok sa pandalawahang tao na pagtatalik o kaya kumbensiyonal na mga gawaing pampagtatalik, bagaman hindi sa kanilang pampalagian o permanenteng katambal sa pagtatalik.  Ang orgiya ay katulad ng ibang mga uri ng mga salu-salo ng mga nagpapalitan ng katalik sa diwa na ang mga magkakatambal sa ilang mga salu-salo ng mga nagpapalitan ng katalik ay nakikilahok sa pagtatalik na katalik ang samu't saring iba pang mga katalik pati na ang pakikipagpalitan ng mga kapareha. 

Ang pakikiisa sa isang orgiya ay isang karaniwang pantasyang seksuwal, at ang mga orgiya ay kinakatawan sa mga panitikang popular at mga pelikula, natatangi na sa mga pelikulang pornograpiko.

Sa iba pang paggamit, ang katagang orgiya ay ginagamit din sa mga ekspresyon o pananalita na nagpapahiwatig ng sobra o walang pinipili, katulad ng mga pariralang "orgiya ng mga kulay" o kaya ang "orgiya ng pangwawasak".

Kategorya:Pagtatalik
Himagsikang seksuwal

Ang **rebolusyong seksuwal**, **himagsikang seksuwal**, **pag-aalsang seksuwal**, **liberasyong seksuwal**, o **kalayaang seksuwal** ay isang kapanahunan at kilusang panlipunan na humamon sa mga nakaugaliang alituntunin ng pag-aasal na may kaugnayan sa seksuwalidad at ugnayang interpersonal sa mundong Kanluranin magmula dekada 1960 magpahanggang dekada 1980. Marami sa mga pagbabago sa mga pamantayang pangseks mula sa kapanahunang ito ay naging bahagi na ng pangunahing kalakaran sa lipunan.

Kabilang sa himagsikang pangseks ang pagtaas ng pagtanggap ng pagtatalik na nasa labas ng tradisyunal na ugnayang heteroseksuwal at pangmonogamiya, pangunahing na ang sa labas ng kasal.  Sumunod dito ang kontrasepsiyon at ang pildorang kontraseptibo, paghuhubo't hubad sa harap ng madla, ang normalisasyon o pagiging normal ng homoseksuwalidad at pamalit na mga anyo ng seksuwalidad, at ang legalisasyon o pagiging legal ng aborsiyon.

## Mga sanggunian
Kategorya:Seksuwalidad
Kategorya:Himagsikan
Kategorya:Mga kilusan
Mundong Kanluranin

thumb|300px|Mapa ng daigdig na nagpapakita ng kinalalagyan ng Kaamerikahan sa Mundong Kanluranin.
Ang **Mundong Kanluranin** o **Mundong Pangkanluran**, kilala rin bilang **Ang Kanluran** at ang **Oksidente** (mula sa Latin na *occidens* "takipsilim, kanluran; na kabaligtaran ng Oryente), ay isang katagang tumutukoy sa Hilagang Amerika, Kanlurang Europa, at Gitnang Europa, pati na ang Australya at Bagong Selanda. Walang napagkasunduang kahulugan hinggil sa kung ano ang pangkaraniwang katangian ng mga bansang ito para sa mayorya o karamihan ng kanilang mga populasyon.

## Heograpiya
Ang diwa ng Kanlurang bahagi ng daigdig ay nag-ugat mula sa kabihasnang Griyego at Romano sa Europa, sa pagsapit ng pagsisimula ng Kristiyanismo.  Sa makabagong panahon, ang kabihasnang Kanluranin o kalinangang Kanluranin ay mabigat na naimpluwensiyahan ng mga kaugalian ng Renasimyento, Repormasyong Protestante, Panahon ng Pagkamulat, at nahugisan ng malawakang kolonyalismo o pananakop noong ika-16 hanggang ika-19 mga daantaon.  Ang paggamit na pampolitika nito ay pansamantalang kinabatiran ng sabayang antagonismo o pakikipagsalungatan sa blokeng Sobyet noong panahon ng Digmaang Maginaw noong gitna hanggang hulihan ng ika-20 daantaon (1944-1989). Sa pangkasalukuyang kahulugan na panrelihiyon at pangkultura, ang **Kanluraning mundo** ay tumutukoy sa mga bansa sa Europa (natatangi na ang Kanlurang Europa) pati na ang mga bansa na may simulaing pangkolonya ng kanlurang Europa na nasa Bagong Mundo (iyong Kaamerikahan at Australasya), katulad ng Estados Unidos, Brasil, Mehiko, Canada, Australya, Arhentina, at iba pa.

## Tingnan rin
* Bagong Mundo
* Mundong Silanganin

## Sanggunian
Kategorya:Kaurian ng mga bansa
Kategorya:Eurosentrismo
Kategorya:Kultura
Kategorya:Kasaklawang pangkultura ng impluwensiya
Kategorya:Kalinangang Kanluranin
Kanluran

[thumb|250px|right|Isang labing-anim na puntong [Aguhon (panturo)|aguhon na nakadiin ang panturo sa kanluran]]
Ang **kanluran** (Kastila: , Ingles: , Sebwano: , Iloko: , Kapampangan: , Gitnang Bikol: , Hiligaynon: ) ay isa sa apat na mga direksiyong kardinal o mga punto ng aguhon. Kabaligtaran ito ng silangan at dito lumulubog ang araw sa mundo. Malimit na dinadaglat ang *west* bilang **W** sa wikang Ingles.

## Nabegasyon 
Upang makapunta sa kanluran gamit ang aguhon para sa nabegasyon (sa isang lugar na pareho sa tunay na hilaga ang magnetikong hilaga), dapat itakda ng isang indibidwal sa 270° ang sanggunian (*bearing*) o azimuth.

Kabaligtaran ng direksiyon ng pag-ikot ng Daigdig sa aksis nito ang kanluran, at samakatwid ito ang karaniwang direksiyon na tila ay patuloy na tumatahak ang Araw hanggang sa lumubog ito. Hindi ito ang kaso sa Benus, na umiikot sa baligtad na direksiyon o retrograde na pag-ikot. Bilang palagay, sa isang tagamasid sa rabaw ng Benus, sumisikat ang Araw sa kanluran at lumulubog naman ito sa silangan, ngunit hinahadlang ng makakapal na kaulapan ng Benus ang pagmamasdan sa Araw mula sa rabaw ng planeta.

Kung saang nasa taas ng mapa ang hilaga, nasa kaliwa naman ng parehong mapa ang kanluran. Ang patuloy na pagkilos sa kanluran ay pagsunod sa kabilugan ng latitud.

## Kalagayan ng panahon 
Nagmumula sa kanluran ang umiiral na hangin sa maraming lugar sa gitnang latitud (sa pagitan ng 35° at 65° ng latitud) dahil sa direksiyon ng pag-ikot ng Daigdig. Tinatawag itong hanging kanluranin (*westerlies*).

## Kalinangan 
Kadalasang tumutukoy ang pariralang Ingles na "*the West*" (ang Kanluran) sa mundong Kanluranin, na kinabibilangan ng Unyong Europeo o EU, Reyno Unido (UK), Kaamerikahan, Israel, Australya, New Zealand, at (bahagi ng) Timog Aprika.

Nag-ugat ang kaisipan ng kanlurang bahagi ng Daigdig sa Kanlurang Imperyong Romano at sa Kristiyanismong Kanluranin. Noong panahon ng Digmaang Malamig, ginamit ang katagang "the West" upang tumukoy sa panig ng NATO na tumutol sa mga kasapi ng Pakto ng Varsovia at ng . Nananatili ang pahayag, datapwat nagiging malabo ang kahulugan.

## Sa Pilipinas 
[thumb|Paglubog ng araw sa Dalampasigan ng Talaudyong sa kanlurang baybayin ng [Puerto Princesa, na siyang pinakakanlurang lungsod sa Pilipinas]]
Matatagpuan sa kanluran ng bansa ang Kanlurang Dagat ng Pilipinas, na katawagan sa bahagi ng Dagat Timog Tsina na nakapaloob sa eksklusibong sonang ekonomiko ng Pilipinas (EEZ). Pinakakanlurang punto ng bansa ang Pulo ng Pag-asa sa lalawigan ng Palawan, bagama't ang Gran Bahura ng Balabac ay ang pinakakanlurang punto na maaaring bisitahin ng mga turista sa pamamagitan ng komersiyal na mga lipad sa ngayon; hindi pa itinataguyod ang Pulo ng Pag-asa bilang paroroonan ng mga turista dulot ng kasalukuyang panteritoryong sigalutan sa nabanggit na dagat.

Kabilang sa mga lalawigang nasa kanlurang bahagi ng bansa ang Ilocos Norte, Ilocos Sur, La Union, Pangasinan, Zambales, Occidental Mindoro, at Palawan. Nasa kanluran ng Pilipinas ang karatig-bansa ng Biyetnam.

## Tingnan din 
* Oksidente

## Talababa 
## Mga sanggunian 
## Mga kawing panlabas 
* 

Kategorya:Oryentasyon (heometriya)
Oksidental

Maaaring tumutukoy ang **oksidental** (Ingles: *occidental*) sa:

* Oksidente
* Mundong Kanluranin

;Mga lugar sa Pilipinas na may "*Occidental*"
* Davao Occidental
* Misamis Occidental
* Negros Occidental
* Occidental Mindoro
Katalik

thumb|right

Ang mga **Katambal sa pagtatalik**, **kasamahan sa pakikipagtalik**, **kapareha sa pagtatalik**, o mga **katalik** ay mga tao na lumalahok sa gawaing pampagtatalik ng isa't isa.  Ang mga **kaparehang pampagtatalik** ay maaaring may anumang kasarian o kamulatang pangkasarian.  Ang mga **katambal na pampagtatalik** ay maaaring nasa isang ugnayang may paninindigan, na maaaring pantangi o walang kaugnayan sa iba maliban sa kanila lamang na mga sarili o kaya hindi, o nakikilahok sa gawaing seksuwal na pahapyaw lamang (hindi sinasadya o nagkakataon lamang).  Maaari silang may ugnayang matalik (na sa ganitong kaso ay kadalasan silang tinuturing na mga magsing-irog o kaya ay hindi magkakilala (*anonymous* sa Ingles), katulad ng sa kaso ng pakikipagtalik sa isang tao na hindi kakilala, sa isang tao na minsanan o isang pagkakataon sa loob ng isang gabi ng katagpo at ng kasiping, sa isang patutot.  Ang isang tao ay maaaring katambal sa pagtatalik kahit na ang gawaing pampagtatalik ay labag sa batas, ipinagbabawal ng lipunan, o kaya kataksilan (kawalan ng katapan) sa isang iniibig.  Ang isang tao ay maaaring mayroong mahigit sa isang katalik sa anumang ibinigay na panahon. 

Ang katagang ito ay pangkaraniwang ginagamit para sa mga relasyong seksuwal na konsensuwal o may pahintulot o may pagpayag, hindi para sa mga ipinilit o nagresulta mula sa pananakot o paninindak.  Sa ganitong mga pagkakataon, ang isang tao ay pangkaraniwang tinatawag na salarin (ng krimen), at ang tao kung kanino isinagawa o iginiit o ipinataw ang gawaing seksuwal ay tinatawag na isang biktima, o ng isang katawagan na may kahalintulad na kahulugan.

Ang isang katambal sa pagtatalik ay maaari mayroon o walang katumbas o kapantay na kapangyarihan habang nagsasagawa ng isang gawaing seksuwal; ang ganyang mga gampanin o "papel" (na maaaring paminsan-minsang nasusukat ayon sa uri ng pagkatao, subalit maaari ring sukatin ng isang ginustong pagpili o pagpayag ng indibiduwal upang "gampanan" ang isang partikular na "gampanin") ay napapasailalim ng mga kategoryang sari-saring pagpapangingibabaw (dominante) at pagpapasailalim (submisyon).

## Terminolohiya
Sa pangkalahatan, ang isang katalik ay isang tao kung kanino ang isa pang tao ay pangkasalukuyang nakikilahok sa isang gawaing pampagtatalik, o isang tao kung kanino ang isa pang tao ay regular o madalas na nakikilahok sa ganyang gawain at umaasa at umaasam na gawin ulit ito sa hinaharap o darating pang panahon.  Ang dating katalik ay isang tao kung kanino ang isang kapareha ay wala nang kagustuhang lumahok pa sa anupamang karagdagang gawaing seksuwal; habang ang isang prospektibo o inaasahang maging katalik ay isang tao kung kanino ang isang tao ay hindi pa nakikilahok sa anumang gawaing pampagtatalik, subalit may katapatang-loob o kumpiyansa na gawin ito.

## Tingnan din
*Pagpili ng katalik
*Kaibigang matalik

## Mga sanggunian
Kategorya:Seksuwalidad at lipunan
Sirena (mitolohiyang Pilipino)

Ang **sirena** ay isang mitolohikong nilalang sa dagat na mula sa kalinangang Pilipino. Sa ilang mga rehiyon sa Pilipinas, partikular sa Bikol at Kabisayaan, kilala ang mga sirena bilang **magindara** at naisasalarawan bilang masamang sirena. Hindi tulad ng mga sirena ng mitolohiyang Griyego, na sinasalarawan bilang mga nilalang babae/ibon, kadalasang sinasalarawan ang mga sirena bilang mga nilalang na namumuhay sa ilalim ng dagat. Sa mitolohiyang Pilipino, ang sirena ay isang mitolohikong nilalang pantubig na may ulo at katawan ng babaeng tao at buntot ng isang isda. Isang engkanto ang sirena – ang Pilipinong katumbas ng mga *mermaid* sa Ingles. Inuuri ang mga engkanto bilang isa sa mga bantay tubig o tagapagbantay ng mga anyong tubig. Karagadagan sa sirena, ang ibang halimbawa ng bantay tubig ay ang siyokoy, kataw at ugkoy. Sireno ang lalaking bersyon ng sirena. Pinapares minsan ang sirena sa siyokoy. Isa sa mga sikat na kathang-isip na karakter sa Pilipinas na sirena ay si Dyesebel.

## Ugali
Maaring tuksuhin at akitin ng isang masamang sirena ang isang lalaking tao sa kanyang awiting may gayuma. Sinasabing may mga sirenang nanghahablot ng mga tao at hinipnotismo at pagkatapos nilulunod sila o kinukuha sa ilalim ng tubig. Isang pang pananaw na tinukso ang tao nang habulin ang sirena sa malalim na tubig hanggang ang taong ito ay nalunod o inatake sa puso nang nakita ang engkanto at pinatalsik sa tubig sa kanyang kamatayan.
## Mga sanggunian
Kategorya:Mitolohiyang Pilipino
Bayok

Ang **bayok** ay maaaring tumukoy sa:

*Bayok (ng prutas) o bawok, nagmumula sa pomelo at iba pang mga prutas, panggawa ng tuba.
*Pambayok, laruang pampagtatalik na pambabae.
Pambayok (laruang pampagtatalik)

at ng galit na titi.]]

Ang mga **pambayok**, **pangyanig**, **pangnginig**, **pangtaginting**, **pang-ug-og**, **pampakalog**, **pangkalog**, o pangsalsal na **bibrador** (Ingles: *vibrator*) ay mga aparatong laruan para sa kalamnan ng tao at hubad na balat. Tinatawag din itong **aparatong panghimas** o **aparatong pangmasahe**, upang gisingin o pasiglahin ang mga laman at ugat para makadama ng kaginhawahan o kasiyahan ang babae. Ilang mga pambayok ay dinisenyo para sa pagsasalsal ng babae upang ergonomikal pangkalahatang mabigyan ng estimulasyon ang mga sonang erohenosa lugar o bahagi ng katawan ng babae para sa pampagana o estimulasyong erotiko.  Isa itong uri ng **aparatong pangsalsal** o **aparatong pangmasturbasyon** na tinataguriang seskwal na laruan para sa babae.

## Tingnan din
*Dildo

Kategorya:Masturbasyon
Kategorya:Laruang pampagtatalik
Patagilid na posisyong pampagtatalik

thumb|right|Isang paglalarawan ng isang magkaperhang nagsasagawa ng patagilid na posisyong pampagtatalik.
thumb|right|Isa pang anggulo ng pagtanaw sa patagilid na posisyong pampagtatalik.

Ang **patagilid na posisyong pampagtatalik** (Ingles: *lateral coital position*) ay isang posisyong pampagtatalik na nilarawan ng Masters and Johnson sa kanilang *Human Sexual Response*. Ang posisyon ay mas ginugusto ng 75% ng mga tumugon na heteroseksuwal pagkaraang masubukan nila ang puwestong pampagtatalik na ito.

Kategorya:Mga posisyon sa pagtatalik
Dildo

thumb|right|Mga dildo.

Ang **dildo** ay isang laruang pampagtatalik, na kadalasan kahawig ng galit na titi ang anyo, kaya't matatawag ding **artipisyal na titi** o **laruang titi**, na ginagamit para sa pagpapasok o penetrasyon na pangkatawan habang nagsasalsal na mag-isa o nakikipagtalik na may mga katalik.

## Tingnan din
*Pambayok

burt ang tWG sa tArugo ng lalaki na nilalabasan ng ihi at tMod
Kategorya:Masturbasyon
Kategorya:Laruang pampagtatalik
Panandaliang ugnayang pampagtatalik

Ang **Kasuwal na pagtatalik**, **kasuwal na pakikipagtalik**, **panandaliang ugnayang pampagtatalik**, **pansamantalang ugnayang pampagtatalik**, **pahapyaw na ugnayang pampagtatalik**,  **nagkataon lamang na ugnayang pampagtatalik**, **hindi sinasadyang ugnayang pampagtatalik**, o **nagkataon at hindi sinasadyang ugnayang pampagtatalik** (Ingles: *casual sex* o *hooking up*) ay tumutukoy sa pihong mga uri ng mga gawaing pangpagtatalik ng tao na nasa labas ng diwa ng isang ugnayang romantiko. Ang kataga ay hindi palagiang ginagamit na parating iisa ang kahulugan: may ilang gumagamit dito upang tukuyin ang anumang pagtatalik na nasa labas ng kasal (pagtatalik na ekstramarital), may ilang gumagamit dito upang tukuyin ang pagtatalik na nasa loob ng isang relasyong kaswal (ugnayang panandalian o ugnayang pahapyaw), ngunit mayroon namang ibang nilalaan ang paggamit nito para sa mga engkuwentro sa iisang pagkakataon lamang, promiskuwidad, o upang tukuyin ang pagtatalik na walang paglalapit ng mga damdamin (pagtatalik na walang damdamin) o pag-ibig.

Ang ibang mga kataga na paminsan-minsang may kaugnayan sa **pagtatalik na kasuwal** ay kinasasamahan ng **pagtatalik na pangrekreasyon** (tinatawag ding **pagtatalik na pang-aliw** o **pagtatalik na panglibang**), **pagtatalik na pangsosyalan** o **pagtatalik na pangpakikisama** (*social sex*), **ugnayang pisikal**, o **ugnayang pangkatawan**. Tumutukoy ang **pagtatalik na rekreasyonal** o pagtatalik na pangpakikisama sa gawaing seksuwal kung saan ang mga tao na nagsasagawa ng gawaing ito ay nakatuon sa kasiyahang seksuwal ng gawain na walang damdamin o paninindigan.  Ang pagtatalik na pangrekreasyon ay maaaring maganap sa isang bilang ng mga diwa.  Maaari, bilang halimbawa, itong mangyari sa bukas na kasal (hindi nakasarang kasal), katulad ng sa mga nagpapalitan ng mga katalik kung saan ang pagtatalik ay tinatanaw bilang isang okasyong panlipunan o sosyalan, o sa isang bukas na relasyon (bukas na ugnayan).  Maaari rin itong maganap sa loob ng isang relasyong kasuwal.

## Tingnan din
*Apurahang pagtatalik

## Mga sanggunian
Kategorya:Seksuwalidad
Kategorya:Pagtatalik
Swing

Ang ***swing*** ay isang salitang Ingles na maaaring tumukoy sa o may kaugnayan sa:

*Duyan
*Swing (sayaw)
*Pagpapalitan ng katambal
Kaamerikahan

thumb|Mapa ng daigdig na nagpapakita ng kinalalagyan ng Kaamerikahan.

Ang **Kaamerikahan** (Ingles: *The Americas*, literal na "Mga Amerika") ay isang katagang ginagamit upang tukuyin ng superkontinente ng Amerikano: na kinabibilangan ng mga kontinente ng Hilagang Amerika, Timog Amerika, at ng dalahikan o tangway ng Gitnang Amerika. Ang Kaamerikahan ay nasa Kanlurang Emisperyo at sumasakop sa 8.3% ng kalatagan ng mundo. Sa katawagang Ingles na *The Americas*, kailangang gamitin ang *the* o "ang" sa loob ng isang buong pangungusap sapagkat ang pangngalan "Amerika" ay nasa anyong maramihan o *plural form*. Ang salitang **Amerikano** ay karaniwang ginagamit upang mangahulugang isang tao o isang bagay mula sa Estados Unidos. Ang mga tao at mga bagay na nagmula sa anumang mga bansa sa alinman sa Kaamerikahan—Hilagang Amerika, Gitnang Amerika, Timog Amerika—ay paminsan-minsang tinatawag na "Amerikano".

## Tingnan din
* Amerikano
* Eurasya

## Kawing panlabas
* Organisasyon ng mga Estadong Amerikano *(Organization of American States)*

Kategorya:Mga kontinente
Lalaking nakikipagtalik sa kapwa lalaki

Ang mga **Lalaking nakikipagtalik sa kapwa lalaki** (Ingles: Men who have sex with men, MSM o males who have sex with males) ang mga lalaking tao na lumalahok sa gawaing pakikipagtalik sa katulad na kasarian o kapwa lalake kahit pa anong seksuwal orientasyon ng mga ito. Ito ay maaring kabilangan ng mga homoseksuwal, biseksuwal o mga heteroseksuwal. Ang mga heteroseksuwal (nagnanasa lamang sa mga babae) ay maaring makipagtalik sa mga kapwa nito lalake sa iba't ibang dahilan tulad ng prostitusyon, kuryosidad, o dahil sa kawalang katalik na mga babae dahil sa mga restriksiyong relihiyoso sa isang teokratikong bansa. Ang katagang ito ay nilikha noong 1990s at ginagamit sa mga medikal na panitikan at panlipunang pananaliksik upang pag-aaralan ang mga sakit na naipapasa sa pakikipagtalik sa pagitan ng mga kapwa lalake kahit ano pa ang seksuwal na orientasyon nito. 

## Tingnan din
*Babaeng nakikipagtalik sa kapwa babae

Kategorya:Seksuwalidad
Bangungot

Ang **bangungot**, **sindroma ng biglaang hindi inaasahang kamatayan**, **sindroma ng biglaang hindi inaasahang kamatayan sa gabi**, o **sindroma ng biglaang hindi nalalamang pagkamatay** (Ingles: *sudden unexpected death syndrome*, dinadaglat bilang SUDS, at tinatawag ding *sudden unexpected nocturnal death syndrome* o SUNDS, o *sudden unknown death syndrome* na dinadaglat ding bilang SUDS; karaniwang katawagan: *nightmare*, bagaman hindi sapat ang pagtutumbas na ito; maaaring katumbas din ng Taylandes na *lai tai* o ng Biyetnames na *tsob tsuang*)  ay isang biglaang hindi inaasahang kamatayan sa mga adolesente at matanda habang natutulog. Ang sindromang ito ay unang napansin noong 1977 sa mga repuhiyadong Hmong sa Estados Unidos. Ito ay napansin din sa Singapore kung saan ang isang retrospektibong pagsisiyasat ng mga rekord ay nagpakitang ang mga malulusog na lalakeng Thai ay biglaang namatay sa hindi maipaliwanag na dahilan sa pagitan ng 1982 at 1990. Sa Pilipinas, umaapekto sa 43 kada 100,000 lalakeng kabataan kada taon. 

Ang ganitong bangungot, na tinatawag o nilalarawan din bilang **masamang panaginip** o **masamang pangarap**, ay itinuturing na isang karamdaman na kinasasangkutan ng ganitong mga katangian: pagiging nagigising sa gabi, pag-ungol, pananaginip ng masama, pagkakaroon ng pakiramdam na mayroong nakadagan sa dibdib. Bilang sakit, ang bangungot ay isang uri ng karamdaman na wala tiyak na katumbas na katawagan sa wikang Ingles at sa modernong panggagamot. Ang bangungot, bilang isang sakit, ay itinuturing na isang emerhensiyang medikal, na kinakailangan ng dagliang pagtulong, pagdadala sa ospital, at pag-usisa sa katayuan ng puso.

## Mga apektado
Ang kalalakihan may gulang na 17 hanggang 30 ang karaniwang dinadapuan ng bangungot (bagaman maaari ring dapuan ang mga babae), partikular na iyong mga nalalayo sa kanilang mga mag-anak.

## Mga sanhi
Ayon sa karaniwang paniniwala ang mga matatanda, ang bangungot ay dulot ng kaagad na pagtulog pagkaraan ng pagkain nang marami, o kaya pagkaraan ng pag-inom ng maraming alak o serbesa. Maaaring may kaugnayan ang bangungot sa *acute pancreatitis*, o sa sindromang Brugada (isang uri ng sakit sa puso na partikular sa mga lalaking Asyano) Maaari rin na ang sakit na bangungot ay dahil sa tambalan ng iba't ibang mga kondisyon.

## Lunas
Ayon sa mga matatanda, kailangang gisingin kaagad ang taong binabangungot, at subukang pagalawin ang anumang mga bahagi ng katawan (katulad ng mga daliri) ng taong binabangungot. Ang mga gawain ito ay pinaniniwalaang nakakatulong sa taong binabangungot upang "makawala sa bangungot". 

## Pag-iwas
Ayon sa nakaugalian ng mga matatanda, maiiwasan ng isang tao ang bangungutin kapag hindi kumakain ng marami at hindi pag-inom ng marami bago matulog. Kapag nakaranas naman ng bangungot ang isang tao, ang taong ito ay kailangan kumonsulta sa manggagamot upang tiyakin na malusog ang taong ito at walang ibang mga karamdaman na makakapagpalubha sa pagkakaroon ng bangungot.
Kailangan uminom ng marami para hindi bangungotin.

## Mga sanggunian
Kategorya:Sakit
Kategorya:Panaginip
Kategorya:Kamatayan
Apurahang pagtatalik

Ang **apurahang pagtatalik**, **paspasang pagtatalik**, **mabilisang pagtatalik**, o **madaliang pagtatalik**, na kilala sa Ingles bilang *quickie*, ay ang isang dagliang yugto o pabugsong episodyo ng gawaing pampagtatalik, na matatapos ito ng magkatalik sa loob ng napaka maiksing panahon lamang. Sa pangkalahatan, ipinakakahulugan ng kataga na nilagtawan ang paglalaro o pagroromansa bago magtalik, at mayroon lamang kahit na isa sa magkatalik na nakararating sa sukdulan.  Ang **minadaling pagtatalik** ay maaaring kasangkutan ng pagtatalik o maaaring nakatuon lamang sa pagsasalsal o pagtatalik na pambibig.; mayroon namang mga nagsasaad na ang mga mabilisang pagtatalik (may pagtatalik o iba pang uri ng estimulasyon ng bulba) ay maaaring isang pangunahing pampaganang seksuwal para sa isang babae rin, subalit maaaring hindi pa rin makapagbigay sa isang babae ng sapat na panahon upang likas na makalikha ng pagdulas ng kanyang organong pangpagtatalik, kung kaya't kailangan ng paggamit ng isang artipisyal na pampadulas na tubig ang pangunahing banto o sapin. May ilan na tumuturing sa mga mabilisang pagtatalik bilang isang katugunan o solusyon sa hindi patas na pagnanais sa loob ng isang pakikipag-ugnayan, subalit kapag ang mga ito lamang ang magiging nag-iisang uri ng pagtatalik, maaaring magdusa ang relasyon.

## Mga sanggunian
Kategorya:Pagtatalik
Kategorya:Seksuwalidad
Pamahalaan ng Katimugang Sudan (1972-1983)

Ang **Rehiyong Awtonomo ng Katimugang Sudan** ay isang rehiyong awtonomo na umiral sa Katimugang Sudan sa pagitan ng 1972 at 1983.  Itinatag ito noong 28 Pebrero 1972 ng Kasunduan sa Addis Ababa na nagpahinto sa Unang Sudanes na Digmaang Sibil.  Binuwag ang rehiyon noong 5 Hunyo 1983 ng administrasyon ng Pangulo ng Sudan na si Gaafar Nimeiry. Ang rebokasyon ng awtonomiya na pangkatimugan ay sanhi ng Ikawalang Sudanes na Digmaang Sibil na nagpatuloy hanggang Enero 2005, noong maipanumbalik ang awtonomiyang pangkatimugan.

## Kayarian ng rehiyong awtonomo 
Ang rehiyon ay pinamahalaan ng isang **Mataas na Konsehong Pampagpapatupad** na pinamunuan ng isang Pangulo ng Mataas na Konsehong Pampagpapatupad. Si Abel Alier ang unang Pangulo, na humawak sa tungkulin sa pagitan ng 1972 at 1978.

Ang kapangyarihang lehislatibo ay nakaatang sa isang **Asambleang Pangrehiyon ng Mga Tao**.

Ang rehiyong awtonomo ay binubuo ng tatlong mga lalawigan: ang Equatoria, ang Bahr al-Ghazal, at ang Mas Mataas na Pang-itaas na Nilo. Ang Juba ang kabiserang pangrehiyon.

### Mga pangulo ng Mataas na Konsehong Pampagpapatupad 
## Pagkaraan ng pagbuwag 
Ang Awtonomong Rehiyon ng Katimugang Sudan ay binuwag noong 1983. Sa pagitan ng 1987 at ng 1989, umiral ang isang **Konseho para sa Timog** sa Katimugang Sudan. Kasunod ng paglagda sa Kasunduan ng Kapayapaan sa Khartoum noong 1997, itinatag ang isang **Konseho ng Koordinasyon ng Katimugang Sudanl** na unang pinamunuan ni Riek Machar na naitalaga rin bilang Katulong ng Pangulo ng Republika. Ang katawang ito ay binuwag noong 2005 nang matatag ang awtonomong Pamahalaan ng Katimugang Sudan.

## Tingnan din 
* Timog Sudan
* Komprehensibong Kasunduan ng Kapayapaan
* Pamahalaan ng Katimugang Sudan (2005–2011), ang awtonomong pamahalaan na umiral sa pagitan ng 2005 at kalayaan noong 2011
* Pangkatimugang Sudanes na reperendum ng kalayaan, 2011

## Mga sanggunian 
Kategorya:Kasaysayan ng Timog Sudan
Kategorya:Kasaysayan ng Sudan
Kategorya:Pamahalaan ng Timog Sudan
Kategorya:Pamahalaan ng Sudan
Kategorya:Mga rehiyong awtonomo
Kategorya:Mga estado at mga teritoryong itinatag noong 1972
Pagtuong nadarama

Ang **Nadaramang pagtuon ng pansin** o **pagtuong nadarama** (Ingles: *sensate focus* o *sensate focusing*) ay isang katagang may kaugnayan sa isang pangkat ng tiyak na mga ehersisyong pampagtatalik para sa mga magkakapareha o mga indibiduwal na tao.  Ang kataga ay ipinakilala ng Masters and Johnson, at nilayon para sa pagpapataas ng kamalayang personal at interpersonal (kamalayan ng sarili at sa iba pang mga tao) sa mga pangangailangan ng sarili at ng iba pa.  Bawat kalahok ay hinihikayat na tumuon sa kani-kanilang samu't saring karanasan sa pagdama, sa halip na tanawin ang pagkakaroon ng sukdulan bilang isang nag-iisang layunin ng pagtatalik.

## Mga sanggunian
Kategorya:Seksuwalidad
Babaeng nakikipagtalik sa kapwa babae

Ang mga **Babaeng nakikipagtalik sa kapwa babae**, na tinatawag sa Ingles na ***Women who have sex with women*** o **WSW**, ay isang katagang ginagamit upang tukuyin ang mga babae na nakikilahok sa mga gawaing seksuwal ng tao na katalik ang iba pang mga babae, na maaari o hindi nila tinutukoy ang kanilang mga sarili bilang binalaki (babaeng homoseksuwal) o biseksuwal.  Ang kataga ay kadalasang ginagamit sa panitikang pangmedisina upang ilarawan ang ganyang mga babae bilang isang pangkat para sa pag-aaral na pangklinika, na hindi kinakailangang isaalang-alang ang mga paksa ng seksuwal na pagkakakilanlan ng sarili.

## Tingnan din
*Lalaking nakikipagtalik sa kapwa lalaki

Kategorya:Seksuwalidad
Terapiyang pampagtatalik

Ang **terapiyang pampagtatalik**, na nakikilala bilang *sex therapy* sa Ingles, ay ang paggagamot o paglulunas ng kawalan ng kakayahang pampagtatalik, katulad ng kawalan ng konsumasyon, masyadong maagang pagpapalabas o ehakulasyon , hindi pagtayo ng organong pangtalik, mababang libido, hindi ginugustong mga petisismong seksuwal, adiksiyong seksuwal, mahapding pagtatalik, o isang kawalan ng tiwala sa pakikipagtalik, pagtulong sa mga tao na nanunumbalik na sa normal na kalagayan pagkaraan ng pagsalakay na seksuwal, mga suliraning karaniwang dulot ng pagkabalisa, kapaguran at iba pang mga bagay-bagay na pangkapaligiran at pangpakikipag-ugnayan sa kapwa tao.  Tumutulong ang mga **terapistang pampagtatalik** o *sex therapist* sa Ingles sa mga tao na nakakaranas ng mga suliranin na madaig at mapagtagumpayan ang mga ito, na kapag nakamit ito ay maaari silang muling makabalik sa isang masiglang buhay na pampagtatalik. Tinatawag na **bagong terapiiyang pampagtatalik** o *new sex therapy* ang isang paraan ng paggamot o paglunas sa mga dipersensiya o suliranin sa pakikipagtalik na nagsasanib ng mga pamamaraang sikodinamiko at pang-ugali.

## Tingnan din 
* Nadaramang pagtuon
* Kahaliling pampagtatalik

## Mga sanggunian 
### Talababa
### Panglahat
*Kaplan, Helen Singer, *The New Sex Therapy: Active Treatment Of Sexual Dysfunctions*, New York, Brunner/Mazel, 1974. ISBN 0876300832
Kahaliling pampagtatalik

Ang isang **kahaliling pampagtatalik** o **kapalitang pampagtatalik** (Ingles: *sexual surrogate*) ay isang kasapi ng isang pangkat na nagbibigay ng terapiyang pampagtatalik na nakikilahok sa matalik na ugnayang pangkatawan o pagtatalik at isang pasyente upang makamit ang isang layuning terapyutiko o pagbibigay-lunas.  Ipinakilala ng Masters and Johnson ang gawain sa kanilang gawaing hinggil sa *Human Sexual Inadequacy* (Kakulangang Pampagtatalik ng Tao) noong 1970.

Karamihan sa mga panghalili o pamalit ay mga babae, ilang mga lalaki, at mayroong mga magkakaparehang ikinasal na magkakasamang nagsasagawa ng surogasya o paghalili o pagpalit.  Ilan sa mga kahalili ang naghahanapbuhay sa mga lunduyan ng konsultasyon o tanggapang pangpagpapayo habang ang iba ay mayroong sariling mga opisina.  Ilan sa mga kahalii ang nag-aalok ng karagdagang mga serbisyo bukod pa sa paghalili katulad ng pagpapayo habang nasa telepono o gawaing-pangkatawan pangseksolohiya (seksolohikal).

Ang karamihan sa mga kahalili ay mayroong katibayang propesyunal o sertipikasyong pamprupesyon sa mga larangan ng seksuwalidad, sikolohiya, o pagpapayo.  Nagpapahintulot ito sa mga kahalili na malapitang makipag-ugnayan o magtrabaho kasama ang mga sikyatriko, mga  sikologo, mga seksolohista (mga seksologo), at iba pang mga terapista para sa pinakamahusay na mga hangarin ng pasyente.  Gumagamit ang mga kahalili ng isang kumbinasyon ng tatlong mga pamamaraan o teknik — pagsasalita o pakikipag-usap, pakikinig, at demonstrasyon o pagpapakita — upang makatulong sa paglutas ng mga suliraning pampagtatalik ng isang pasyente.

## Tingnan din
*Pagpapalitan ng katalik

## Mga sanggunian
Kategorya:Pagtatalik
Kategorya:Terapiyang pampagtatalik
Phallus

", o *barrel man* sa Ingles, na nagmula sa Pilipinas na nagpapakita ng isang galit na titi, kapag inalis ang bariles na nakapaligid at nagtatago ng kahubaran ng lalaki sa bariles.]] 

Ang ***phallus*** ay isang katagang Ingles, at kilala sa Kastila bilang ***falo***, na tumutukoy sa galit na titi, sa isang bagay na **hugis-titi** o **wangis-titi** na katulad ng dildo, o isang mimetiko o ginayang imahe o larawan ng isang titing galit.  Anumang bagay na sumasagisag na kahawig ng isang titi ay maaari ring tukuyin bilang isang phallus; subalit ang ganyang mga bagay ay mas kadalasang tinutukoy bilang *phallic* o "parang galit na titi", katulad ng paggamit sa Ingles na *phallic symbol*.  Ang ganyang mga simbolo ay kadalasang kumakatawan sa mga kadamay o kasingkahulugan ng pagkapalabuntisin o pertilidad at pangkultura na may kaugnayan sa organong seksuwal ng lalaki.

## Etimolohiya
Sa pamamagitan ng Latin, at Griyegong ''*, mula sa ugat na Indo-Europeong **bhel*- "papintugin, mamaga". Ihambing sa Matandang Nordiko (at makabagong Islandiko) na *boli* = "toro" o bulugang baka, Matandang Ingles na *bulluc* = "bullock" o "kawan ng baka", Griyegong *'' = "balyena".

## Mga sanggunian
Kategorya:Seksolohiya
Kategorya:Seksuwalidad
Aphroditos

ni Aphroditus sa Nationalmuseum na nasa Stockholm.]]

Si **Aphroditus**, **Aphroditos** (), **Aproditus**, o **Aproditos** ay isang lalaking Aphrodite na nagmula sa Amathus na nasa pulo ng Tsipre at ipinagdiriwang sa Atenas sa isang rito ng  mga lalaking nagsusuot ng damit na pambabae.

Inilalarawan si Aphroditus bilang isang hugis ng babae at nakadamit na pambabae na katulad ni Aphrodite subalit mayroong balbas at galit na titi, kung kaya't may pangalang panlalaki. Ang diyus-diyosang ito ay maaaring nakarating sa Atenas mula sa Tsipre noong ika-4&nbsp;ng daantaon BK.  Subalit, noong ika-5 daantaon BK, mayroong *hermae* o herma ni Aphroditus, o mga estatwang *phallic* o mayroon hugis ng galit na titi na may ulo ng isang babae.

Ayon kay Macrobius na bumanggit sa diyosa sa kanyang *Saturnalia*, si Philochorus sa kanyang *Atthis* (na tinukoy ni Macrobius) ay kumilala sa lalaki-babaeng diyos na ito bilang may kaugnayan sa Buwan, nagsabing sa mga pagsasakripisyo o pag-aalay ay nagpapalitan ng mga kasuotan ang mga lalaki at mga babae, na ang mga lalaki ay magdadamit pambabae habang ang mga babae ay magsusuot ng kasuotang panlalaki.

Si Philostratus, sa paglalarawan ng mga rituwal na kasangkot sa mga pestibal, ay nagsabi na ang imahe o ang impersonador o gumagaya ng diyos na ito ay may kasamang isang malaking kahanayan ng mga tagasunod kung saan ang mga  babae ay nakikisalamuha sa mga lalaki dahil pinahihintulutan ng kapistahan na gumanap ang kababaihan bilang mga lalaki, at ang kalalakihan ay magsusuot ng damit na pambabae at gaganap bilang babae.

Si Aphroditus ay katulad ng mas nahuling diyos na si Hermaphroditus, na ang pangalan ay may kahulugang "si Aphroditus sa anyo ng isang herma" - isang istatwa na hinugisan bilang isang parihabang talukod o haligi na may pang-ibabaw o ituktok na isang ulo o busto, at unang lumitaw sa mga *tauhan* ni Theophrastus.  Ipinaliwanag din ni Photius na si Aphroditus ay si Hermaphroditus (o iisa lamang), at nagbanggit ng mga piraso mula sa Atikong mga komendya na bumanggit sa banal na ito. Sa lumaon pang mga mitolohiya, itinuring si Hermaphroditus bilang anak na lalaki nina Hermes at Aphrodite.

Isa sa pinakamaagang nananatili pang imahe mula sa Atenas ay ang isang piraso (mula sa huli ng ika-4 na daantaon BK), na natagpuan sa agorang Atenyano, ng isang hulmang putik para sa isang piguring terakota.  Ang pigurin o maliit na estatwa ay maaaring nakatindig na nasa 30 mga sentimetro ang taas, na kumakatawan sa isang estilong nakikilala bilang άνασυρόμενος (*anasyromenos*) na isang babaeng nag-aangat ng pangharapan ng kanyang damit upang ibunyag ang kanyang nakatayong titi.

## Mga sanggunian
## Mga kawing panlabas
* 1911 Encyclopædia Britannica
* Dictionary of Greek and Roman Biography and Mythology
* Roman myth index: Barbata 

Kategorya:Mitolohiyang Griyego
Kita

Ang **kita** ay ang pagkakataon ng pagkonsumo o pag-iimpok na nakakamit ng isang entidad o “katawan” sa loob ng isang tiyak na balangkas ng panahon, na pangkalahatang nasa anyo ng kasunduang pampananalapi. Ngunit, para sa mga indibiduwal, ang kita ay ang kabuuan ng lahat ng mga sahod o kinita ng mga manggagawa, ganansya, gana, o pinagbentahan, mga bayad na tubo o nabayarang patubo, mga bayad sa paarkila (katulad ng renta o bayad sa paupahang bahay o apartamento), at iba pang uri ng kitang tinatanggap sa loob ng isang inilaang panahon. Para sa mga kompanya, ang kita ay pangkalahatang tumutukoy sa netong kinita: ang natitira pa sa perang pumapasok sa negosyo o kitambayan kung ukol sa pamahalaan pagkaraang mabawas na ang mga gastusin o ginastos. Sa larangan ng ekonimiyang pampubliko, maaari itong tumukoy sa akumulasyon o pagkaipon ng kapwa kakayahang makakonsumo o makatanggap ng kabayarang salapi o hindi salapi, kung saan ang hindi salaping kabayaran ay ginagamit bilang panghalili para sa kabuuang kita.

## Tingnan din 
*Sahod
*Tubo (pagtutuos)
*Patubo
*Pakinabang
*Neto 
*Manggagawang walang bayad

## Mga sanggunian
## Kawing panlabas
*D. Usher (1987).  "real income," *The New Palgrave: A Dictionary of Economics*, v. 4, pp.&nbsp;104–05

Kita
Édouard Herriot

thumb|Si Édouard Herriot.
Si **Édouard Herriot** (5 Hulyo 1872 sa Troyes - 26 Marso 1957 sa Saint-Genis-Laval), ay isang politiko sa Pransiya, na naging Punong Ministro ng Pransiya sa loob ng tatlong pagkakataon (1924 - 1925), (1926) at (1932).

Kategorya:Mga politiko ng Pransiya
Gantimbayad

Ang **kabayaran**, **gantimbayad**, o **ganting bayad** (Ingles: *wage*) ay isang **kompensasyon**, karaniwang pampananalapi, na natatanggap ng mga manggagawa bilang kapalit sa kanilang mga nagawa o gawain.  Ang kompensasyon bilang upa ay ibinibigay sa mga manggagawa at ang kompensasyon bilang suweldo o salaryo ay ibinibigay sa mga empleyado.  Ang kompensasyon ay isang **benepisyong salapi** o  **pakinabang na pera** bilang kapalit o ibinabalik para sa mga serbisyo o paglilingkod na isinasagawa ng mga naghahanapbuhay, o kaya bilang **remunerasyon** o panumbas na halaga sa ginawa ng nagtrabaho.

## Impluwensiya sa halaga ng kabayaran
Nakabatay ang ang antas o halaga ng kabayaran mula sa kayarian o mga tradisyon ng iba’t ibang mga ekonomiya sa buong mundo. Ang antas na bayad ay maaaring produkto ng mga puwersang pampamilihan (dami ng nakukuha at dami ng pangangailangan), na pangkaraniwan halimbawa sa Estados Unidos.  Maaari ring maimpluwensiyahan ang halaga ng kabayaran ng iba pang mga bagay-bagay, katulad ng kayariang panlipunan at senyoridad o pagiging “mas nauna” o mas matagal ng paglilingkod o pag-upo sa isang posisyon sa trabaho, o kaya ayon sa kataasan ng ranggo sa isang trabaho, katulad ng sa Hapon.

May ilang mga bansa ang nagsakatuparan ng mga batas na pangkabayaran na para sa antas o halaga ng pinakamababang kabayaran na nagtatakda ng isang “sahig ng presyo” para sa partikular na mga gawain o trabaho.

## Mga pagbabayad sa Estados Unidos
 sa Estados Unidos mula 1964 hanggang 2004.]]

Sa Estados Unidos, ang mga kabayaran para sa karamihan ng mga manggagawa ay itinatakda ng mga puwersang pangpamilihan (ang dami ng nakukuha at ang dami ng pangangailangan o supply and demand), o kaya ng pagtutulungan sa pakikipagkasundo, kung saan ang isang unyon ng mga manggagawa ay humaharap at nakikipag-usap bilang kinatawan ng lahat ng mga manggagawa.  Ang Batas sa Patas na Pamantayang Pangmanggagawa ang naglulunsad ng isang pinakamababang halaga ng kabayaran sa antas na pederal na dapat sundin at tuparin ng lahat ng mga estado, bukod sa iba pang mga probisyon.  Labing-apat at isa pang bilang ng mga lungsod ang nagtakda ng sarili nilang antas ng mababang bayad na mas mataas kaysa sa antas na pederal.  Para sa mga partikular na mga kaugnayang pederal o pang-estadong pamahalaan, ang mga tagapagpatrabaho ay dapat na magbayad ng tinatawag na umiiral na kabayaran na nakabatay mula sa Batas Davis-Bacon o kaya mula sa katumbas nito.  Nagsagawa ang mga aktibista ng pagtataguyod ng ideya ng isang  antas ng kabayaran na pangpamumuhay na tumutuos sa mga gastusing pampamumuhay at iba pang mga payak na pangangailangan, na nagtakda sa antas ng bayad na pampamumuhay na mas mataas kaysa sa pangkasalukuyang ipinatutupad at hinihingi ng mga batas para sa pinakamamabang kabayaran.

## Tingnan din 
*Suweldo
*Uring manggagawa

## Mga sanggunian
Kategorya:Sahod
Kategorya:Mga pambansang akawnt
Paliko

Ang **paliko** ay maaaring tumukoy sa:

*Paliko (direksiyon), paggawi, pagilid, papunta, pakurba, o patungo sa isang direksiyon, katulad ng pakanan o pakaliwa.
*Paliko (wangis), mula sa Ingles na *phallic* na buhat naman sa *phallus* o kawangis ng galit na titi.
Sa mga Kuko ng Liwanag

Ang ***Sa mga Kuko ng Liwanag*** (Ingles: ***In the Claws of Light***) ay isang kathambuhay o nobela na nasa wikang Tagalog at isinulat ng Pilipinong may-akdang si Edgardo M. Reyes noong 1986.  Unang lumitaw ang nobelang ito bilang isang serye sa magasing Liwayway mula 1966 hanggang 1967.  Ang kuwentong ito ang naging batayan para sa nagantimpalaang pelikulang Pilipinong *Maynila, sa mga Kuko ng Liwanag*.

## Tingnan din
*Maynila, sa mga Kuko ng Liwanag

## Mga sanggunian
## Mga kawing panlabas
*Sipi ng *Sa mga Kuko ng Liwanag* ni Edgardo M. Reyes mula sa *Panitikan sa Pilipinas* (Literature in the Philippines) (Tagalog) sa books.google.com

Kategorya:Nobelang Pilipino
Kategorya:Mga nobela noong 1986
Kategorya:Mga nobelang may tagpuan sa Pilipinas
Kategorya:Mga nobelang naging pelikula
Kategorya:Mga nobela sa wikang Tagalog