วัดญาณเวศกวัน

thumb|344x344px|วัดญาณเวศกวัน
**วัดญาณเวศกวัน** เป็นพระอารามหลวงชั้นตรี ชนิดสามัญ ตั้งอยู่เลขที่ 10 หมู่ที่ 3 ตำบลบางกระทึก อำเภอสามพราน จังหวัดนครปฐม ได้รับอนุญาตเป็นทางการ ให้สร้างขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2532  บนพื้นที่กว่า 33 ไร่ รายล้อมด้วยพรรณไม้หลากหลายชนิดที่ขึ้นหนาแน่น ให้บรรยากาศความเป็นป่าที่สงบร่มรื่น เหมาะแก่การเจริญจิตภาวนา พักกาย พักใจ หรือแสวงหาทางแห่งปัญญา

ชื่อ **"ญาณเวศกวัน"** ตั้งโดย **สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (ประยุทธ์ ปยุตฺโต)** โดยมีความหมายว่า **“ป่าเรือนแห่งความรู้”** หรือ **“ป่าของผู้เข้าสู่ญาณ”** สื่อถึงเจตนารมณ์ของวัดในฐานะศูนย์กลางการศึกษาและการปฏิบัติธรรม เพื่อพัฒนาใจให้เข้าถึงญาณทัศนะ นำไปสู่ปัญญาและความหลุดพ้นตามแนวทางพระพุทธศาสนา

วัดได้รับการออกแบบอย่างเรียบง่าย กลมกลืนกับธรรมชาติ ไม่เน้นสิ่งปลูกสร้างใหญ่โตเพื่อให้ธรรมชาติเป็นครูสำหรับผู้ใฝ่ธรรมได้สัมผัสและเรียนรู้ธรรมะแห่งชีวิต

## ประวัติวัดญาณเวศกวัน และการยกฐานะเป็นพระอารามหลวง
thumb|344x344px|อุโบสถ
วัดญาณเวศกวัน ก่อตั้งขึ้นด้วยแรงศรัทธาอันแน่วแน่ของคณะญาติโยมผู้เลื่อมใสในพระธรรมคำสอนของพระพุทธเจ้า และในคำสอนของ **สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (ประยุทธ์ ปยุตฺโต)** ซึ่งในขณะนั้นดำรงสมณศักดิ์เป็น **พระเทพเวที (ประยุทธ์ ปยุตฺโต)** โดยในปี พุทธศักราช 2531 คณะญาติโยมได้ร่วมกันดำเนินการจัดตั้งวัดขึ้น เพื่อให้เป็นสถานที่สำหรับการศึกษา ปฏิบัติ และเผยแผ่พระพุทธศาสนาอย่างถูกต้องตามหลักพระไตรปิฎก และแนวคำสอนดั้งเดิมขององค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้า

ต่อมาในวันที่ 23 มีนาคม พ.ศ. 2568 พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัวได้มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ ให้ยกฐานะวัดญาณเวศกวันขึ้นเป็นพระอารามหลวงชั้นตรีชนิดสามัญ เพื่อเฉลิมพระเกียรติและเป็นพระราชกุศลเนื่องในโอกาสพระราชพิธีมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา 28 กรกฎาคม 2567

## อาณาเขตของวัด
thumb|355x355px|ผังวัดญาณเวศกวัน
วัดมีอาณาเขตเรียงตามเข็มนาฬิกา ดังนี้

* ทิศเหนือ ติดทางสาธาณณะในหมู่บ้าน
* ทิศตะวันออก ติดเขตที่พักอาศัยและพุทธมณฑล
* ทิศใต้ ติดที่ดินราษฎร
* ทิศตะวันตก ติดเส้นทางสาธารณะและคลอง
## พระประธานในอุโบสถ
thumb|358x358px|พระพุทธประธานญาณเวศกวโนดม
พระประธานในอุโบสถ มีพระนามว่า **พระพุทธประธานญาณเวศกวโนดม** หน้าตักกว้าง 59 นิ้ว  

ทำพิธีเททองที่โรงหล่อพระพุทธปฏิมาพรเลิศ อำเภอกำแพงแสน จังหวัดนครปฐมเมื่อวันที่ 5 ธันวาคม พ.ศ. 2541 

นำเข้าประดิษฐานในอุโบสถ เมื่อวันที่ 7 มกราคม พ.ศ. 2542 

ปิดทองเสร็จและสมโภช เมื่อวันที่ 12 มกราคม และ 17 มกราคม พ.ศ. 2542  

## ศาสนกิจและการเผยแพร่ธรรมะ
thumb|265x265px|ภาพมุมสูง อุโบสถ-หอสมุด
วัดญาณเวศกวันส่งเสริมให้พระสงฆ์บำเพ็ญศาสนกิจตามหลักพระพุทธศาสนา ยึดหลัก “เล่าเรียนปริยัติ ศึกษา ปฏิบัติ และเผยแผ่”เพื่อพัฒนาปัญญาและนำพุทธศาสนิกชนเข้าสู่พระธรรม วัดมีการจัดฝึกอบรมพระภิกษุเป็นประจำโดยเฉพาะการเปิดหลักสูตร “นวกภูมิ” สำหรับพระนวกะในทุกปี และทุกครั้งที่มีการอุปสมบทพระใหม่  

ส่วนในด้านการเผยแผ่ธรรมะทั่วไป วัดได้ดำเนินกิจกรรมอย่างต่อเนื่องและหลากหลายรูปแบบ ไม่ว่าจะเป็นการเทศนาธรรม บรรยายธรรม และสนทนาธรรมทั้งในวัดและผ่านเส้นทางออนไลน์ รวมถึงการจัดคอร์สปฏิบัติธรรมและผลิตสื่อธรรมะในรูปแบบต่าง ๆ เช่น หนังสือธรรมะเป็นธรรมทาน ตลอดจนสื่อออนไลน์ เพื่อให้ผู้แสวงหาสามารถเข้าถึงธรรมะได้โดยสะดวก  

## อาคารญาณเวศก์ธรรมสมุจย์
thumb|279x279px|อาคารญาณเวศก์ธรรมสมุจย์
**อาคารญาณเวศก์ธรรมสมุจย์** เป็นหอสมุดกลางของวัดญาณเวศกวัน อำเภอพุทธมณฑล จังหวัดนครปฐม จัดสร้างขึ้นเพื่อเป็นศูนย์รวบรวมผลงานทางวิชาการและพระธรรมเทศนาของ **สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (ป.อ. ปยุตฺโต)** รวมถึงเป็นแหล่งรวบรวมคัมภีร์พระไตรปิฎกและคัมภีร์อรรถกถา  

วัตถุประสงค์ของการจัดสร้างอาคารนี้ ได้แก่ การส่งเสริมการศึกษา พัฒนาไตรสิกขา และสนับสนุนการศึกษาพุทธธรรมในหมู่ประชาชนทั่วไป 

## เสาศิลาจารึกอโศกแห่งสารนาถ (จำลอง)
thumb|346x346px|เสาอโศกแห่งสารนาถ (จำลอง)
**เสาศิลาจารึกอโศกแห่งสารนาถ (จำลอง) ที่วัดญาณเวศกวัน**

เสาจารึกอโศก(จำลอง) ที่วัดญาณเวศกวัน จังหวัดนครปฐม สร้างขึ้นโดยอิงรูปแบบจากเสาสิงห์อโศกแห่งสารนาถ ประเทศอินเดีย ซึ่งเป็นสัญลักษณ์สำคัญของพระเจ้าอโศกมหาราช ผู้ทรงอุปถัมภ์พระพุทธศาสนาในพุทธศตวรรษที่ 3

ยอดเสาประกอบด้วยสิงห์ 4 ตัว หันหลังชนกัน หมายถึงการแผ่พระธรรมไปสู่ทั่วทุกทิศ และมีธรรมจักรประดิษฐานอยู่ด้านบนสุด สื่อถึงการหมุนกงล้อแห่งธรรมหรือการประกาศพระธรรมคำสอนของพระพุทธเจ้า

เสานี้สร้างเสร็จตรงกับวาระครบรอบ 20 ปีของการก่อตั้งวัดญาณเวศกวัน จึงถือเป็นสัญลักษณ์แห่งการสืบทอดพระพุทธธรรมและปัญญาในยุคปัจจุบัน

## การเดินทาง
ถ้ามาจากถนนเพชรเกษมเข้าทางถนนพุทธมณฑลสาย 4 จะมีซอยซ้ายมือเป็นถนนรอบพุทธมณฑล (พุทธมณฑล ก) ก่อนถึงทางเข้าพุทธมณฑลนิดเดียว ให้เลี้ยวซ้ายเข้าไปในซอยประมาณสองกิโลเมตรและซ้ายมือจะเป็นทางเข้าวัดญาณเวศกวัน ขับเข้าไปอีกประมาณ 500 เมตร 

ถ้ามาจากด้านถนนบรมราชชนนีเข้าถนนพุทธมณฑลสาย 4 ให้เลยทางเข้าพุทธมณฑลไปแล้วยูเทิร์นกลับรถเสร็จแล้วชิดซ้ายเตรียมตัวเลี้ยวเข้าซอยถนนรอบพุทธมณฑล (พุทธมณฑล ก) จะอยู่ก่อนถึงพุทธมณฑลนิดเดียว

เส้นทางถนนรอบพุทธมณฑล (พุทธมณฑล ก - ค)  จะจำกัดความสูงของรถที่สัญจรได้ไม่เกิน ๒ เมตร (หากรถสูงเกินจากที่กำหนด กรุณาเลี่ยงไปใช้เส้นทางพุทธมณฑลสาย 5 แล้วเข้าซอยบุญฝ้าย)

* Google Map : 
* Plus     Code : Q8C5+3F ตำบลบางกระทึก     อำเภอสามพราน จังหวัดนครปฐม

## อ้างอิง

หมวดหมู่:วัดในอำเภอสามพราน
หมวดหมู่:วัดไทยในสังกัดคณะสงฆ์มหานิกาย
หมวดหมู่:พระอารามหลวงชั้นตรี ชนิดสามัญ