เทศบาลเมืองอุตรดิตถ์

**อุตรดิตถ์** เป็นเทศบาลเมืองในอำเภอเมืองอุตรดิตถ์ จังหวัดอุตรดิตถ์ ตั้งอยู่ในภาคเหนือตอนล่างของประเทศไทย เป็นเมืองศูนย์กลางและเป็นองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นที่ตั้งศาลากลางของจังหวัดอุตรดิตถ์ เทศบาลเมืองอุตรดิตถ์มีประชากรในปี พ.ศ. 2560 จำนวน 33,357 คน 

## ประวัติ
**อุตรดิตถ์** เป็นเมืองที่มีประวัติศาสตร์ยาวนาน เป็นศูนย์กลางการปกครองในจังหวัดอุตรดิตถ์ เดิมทีเมืองนี้เป็น   ชุมทางการค้าที่สำคัญในเขตลุ่มแม่น้ำน่าน ตั้งแต่สมัยโบราณ ที่รู้จักกันในชื่อ "บางโพธิ์ท่าอิฐ" ต่อมาได้มีพัฒนาการความเจริญเติบโตทางเศรษฐกิจ จนกลายเป็นศูนย์กลางทางการค้าขายที่สำคัญแห่งหนึ่งในแถบภาคเหนือตอนล่าง 

เมืองอุตรดิตถ์ เดิมประกาศเป็น "สุขาภิบาลตำบลตลาดท่าอิฐ" เมื่อวันที่ 29 พฤษภาคม พ.ศ. 2453 ต่อมาเปลี่ยนชื่อเป็นสุขาภิบาลเมืองอุตรดิตถ์ และได้รับการยกฐานะเป็น "เทศบาลเมืองอุตรดิตถ์" เมื่อวันที่ 10 ธันวาคม พ.ศ. 2478  มีพื้นที่การปกครองในปัจจุบัน 13.49 ตารางกิโลเมตร ครอบคลุมพื้นที่ตำบลท่าอิฐ อำเภอเมือง         จังหวัดอุตรดิตถ์ 

## ภูมิศาสตร์
### ที่ตั้งและอาณาเขต
เขตเทศบาลเมืองอุตรดิตถ์เป็นพื้นที่ราบริมฝั่งแม่น้ำน่าน มีย่านความเจริญทางเศรษฐกิจของชุมชนอยู่ทางด้านทิศตะวันออกของแม่น้ำน่าน มีสถานีรถไฟผ่านกลางเมืองอุตรดิตถ์

มีพื้นที่ทั้งสิ้น 13.49 ตารางกิโลเมตร (8,431.25 ไร่) โดยมีอาณาเขตติดต่อดังนี้
* **ทิศเหนือ** ติดต่อกับเทศบาลตำบลท่าเสา อำเภอเมืองอุตรดิตถ์ จังหวัดอุตรดิตถ์
* **ทิศใต้** ติดต่อกับเทศบาลตำบลบ้านเกาะ อำเภอเมืองอุตรดิตถ์ จังหวัดอุตรดิตถ์
* **ทิศตะวันออก** ติดต่อกับเทศบาลตำบลคุ้งตะเภาและองค์การบริหารส่วนตำบลป่าเซ่า อำเภอเมืองอุตรดิตถ์ โดยมีแม่น้ำน่านเป็นเส้นแบ่งเขต 
* **ทิศตะวันตก** ติดต่อกับเทศบาลตำบลท่าเสา อำเภอเมืองอุตรดิตถ์ และเทศบาลตำบลทุ่งยั้ง อำเภอลับแล จังหวัดอุตรดิตถ์

### ภูมิอากาศ




## สัญลักษณ์
สัญลักษณ์ประจำเทศบาลเมืองอุตรดิตถ์เป็นรูปวิมานพระแท่นศิลาอาสน์รองรับโดยช้างเอราวัณ และบนยอดวิมานมีรัศมีที่ปลายยอด

**1. วิมาน** พระแท่นศิลาอาสน์ สัญลักษณ์ของเมืองอุตรดิตถ์ เป็นสถานที่ที่เชื่อกันว่า พระพุทธเจ้าเคยสเด็จมาประทับในสมัยพุทธกาล เป็นที่นับถือของพุทธศาสนิกชนในปัจจุบัน

**2. ช้างเอราวัณ** พลังแห่งความยั่งยืนสถาพร ซึ่งรองรับการดำรงอยู่ของพระแท่นศิลาอาสน์ เปรียบเสมือนความยั่งยืนของศรัทธาสามัคคี ในการปกปักรักษาไว้ซึ่งสิ่งอันเป็นที่เคารพเทิดทูน

**3. รัศมีที่ปลายยอด** การมีชื่อเสียงขจรขจายไปทุกทิศทุกทางประกาศเกียรติคุณความดี

## เขตการปกครอง
เทศบาลเมืองอุตรดิตถ์ มีจำนวนชุมชนทั้งสิ้น 28 ชุมชน แบ่งเขตพื้นที่ชุมชนออกเป็น 3 เขต (โซน)

## การศึกษา

;โรงเรียนประถม สพฐ.
* โรงเรียนอนุบาลอุตรดิตถ์

;โรงเรียนมัธยม สพฐ.
* โรงเรียนอุตรดิตถ์
* โรงเรียนอุตรดิตถ์ดรุณี

;โรงเรียนสาธิต
* โรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยราชภัฏอุตรดิตถ์

;โรงเรียนเอกชน
* โรงเรียนภราดรนุสรณ์
* โรงเรียนหวัวเฉียว
* โรงเรียนเปี่ยมเมธีวิทยาคาร
*โรงเรียนอนุบาลคริสเตียนอุตรดิตถ์
*โรงเรียนเซนต์แมรี่ อุตรดิตถ์

;โรงเรียนในสังกัดเทศบาลเมืองอุตรดิตถ์
* โรงเรียนเทศบาลท่าอิฐ
* โรงเรียนเทศบาลวัดคลองโพธิ์
* โรงเรียนเทศบาลวัดเกษมจิตตาราม (อนุบาลศึกษาพัฒนาการ)
* โรงเรียนเทศบาลวัดไผ่ล้อม
* โรงเรียนเทศบาลวัดท้ายตลาด (กวีธรรมสาร) 
* โรงเรียนเทศบาลวัดหนองผา

;ระดับอาชีวศึกษา
* โรงเรียนอุตรดิตถ์บริรักษ์
* วิทยาลัยอาชีวศึกษาอุตรดิตถ์
* วิทยาลัยสารพัดช่างอุตรดิตถ์
* วิทยาลัยเทคโนโลยีอุตรดิตถ์

;ระดับอุดมศึกษา
* วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนีอุตรดิตถ์
* ศูนย์แพทยศาสตรศึกษาชั้นคลินิก โรงพยาบาลอุตรดิตถ์ * (สถาบันร่วมผลิตแพทย์แห่ง[[คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร]]) * 
* มหาวิทยาลัยรามคำแหง ศูนย์สอบอุตรดิตถ์  
* มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช ศูนย์บริการการศึกษาจังหวัดอุตรดิตถ์ (โรงเรียนอุตรดิตถ์)
* มหาวิทยาลัยราชภัฏอุตรดิตถ์

## สาธารณสุข
ในเขตเทศบาลเมืองอุตรดิตถ์มีหน่วยงานบริการด้านสาธารณสุขประกอบด้วย โรงพยาบาลรัฐบาล จำนวน 1 แห่ง คือ โรงพยาบาลอุตรดิตถ์ ศูนย์บริการสาธารณสุข และคลินิก

## การคมนาคม
การคมนาคมในเขตเทศบาลเมืองอุตรดิตถ์สามารถเดินทางด้วยทั้งเส้นทางถนน และเส้นทางรถไฟผ่านบริเวณใจกลางตัวเมืองอุตรดิตถ์ ในตัวเมืองเป็นบริเวณที่มีจุดตัดทางหลวงหลายสายที่เชื่อมต่อไปยังอำเภออื่น ๆ และจังหวัดอื่น ๆ ได้แก่ ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 11 ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 102 และ ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 117 การขนส่งทางราง มีสถานีรถไฟภายในเขตเทศบาล 2 แห่ง คือ สถานีรถไฟอุตรดิตถ์ และ สถานีรถไฟศิลาอาสน์ นอกจากนี้ยังมีการขนส่งทางอากาศของบริษัทสายการบินนกแอร์ วันละ 1 เที่ยวบิน จากสนามบินดอนเมืองถึงสนามบินพิษณุโลก และเดินทางจากรถตู้มายังเขตเทศบาล 

### ทางถนน
การเดินทางมายังเมืองอุตรดิตถ์โดยใช้รถยนต์ส่วนบุคคล สามารถจำแนกได้ดังนี้

สายที่ 1 จากกรุงเทพฯใช้ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 1 แล้วแยกเข้าทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 32 ผ่านอยุธยา อ่างทอง สิงห์บุรี ชัยนาท เข้านครสวรรค์ แล้วเลี้ยวขวาเข้าสู่ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 117 เข้าพิษณุโลก แล้วเดินทางตามเส้นทางสายทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 11 (พิษณุโลก-อุตรดิตถ์) เข้าจังหวัดอุตรดิตถ์ จนถึงเขตเทศบาล

สายที่ 2 จากกรุงเทพฯ ใช้ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 1ผ่านสระบุรี แยกเข้าทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 21 ผ่านลพบุรี เพชรบูรณ์ จนถึงอำเภอหล่มเก่า เลี้ยวซ้ายเข้าสู่ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 12 (พิษณุโลก-หล่มสัก) 8 กิโลเมตร แล้วเลี้ยวขวาเข้า ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 11 เข้าจังหวัดอุตรดิตถ์ จนถึงเขตเทศบาล

สายที่ 3 จากกรุงเทพฯ ใช้ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 1จนถึงกำแพงเพชร เลี้ยวเข้าทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 101 ผ่านสุโขทัย จนถึงอำเภอศรีสัชนาลัย แล้วแยกขวาเข้าสู่ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 102 เข้าจังหวัดอุตรดิตถ์ จนถึงเขตเทศบาล

สำหรับการเดินทางในเทศบาลเมืองอุตรดิตถ์จะใช้การจราจรโดยรถส่วนบุคคลหรือรถจักรยานยนต์รวมทั้งจักรยาน สำหรับระบบมวลชนจะมีรถจักรยานยนต์รับจ้าง รถสองแถวรอบเมือง รถตุ๊กตุ๊ก รถสามล้อรับจ้าง มีสถานีขนส่งภายในตัวจังหวัดเชื่อมต่ออำเภอต่าง ๆ คือ สถานีขนส่งผู้โดยสารจังหวัดอุตรดิตถ์ รวมทั้งมีรถสองแถว และรถประจำทางในการเดินทางไปยังอำเภออื่น ๆ
;ถนนในเทศบาลเมืองอุตรดิตถ์

* ถนนบรมอาสน์ (ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 102)
* ถนนพาดวารี  (ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 102)
* ถนนศรีชาววัง (ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข117)
* ถนนอินใจมี (ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 1041)
* ถนนย่านศิลาอาสน์ (ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 1045)
* ถนนแปดวา
* ถนนเจษฎาบดินทร์
* ถนนศรีอุตรา
* ถนนประตูชัย
* ถนนท่าอิฐล่าง
* ถนนจิตรเพลิน

* ถนนสำราญรื่น
* ถนนตุลาสถิตย์
* ถนนศรอัศนีย์
* ถนนประชานิมิตร
* ถนนหนองบัว
* ถนนสมานมิตร
* ถนนเจริญบัณฑิต
* ถนนเจริญธรรม
* ถนนเจริญราษฎร์
* ถนนเจริญชาติ
* ถนนศรีอุตรานอก

* ถนนราชประสิทธิคุณ
* ถนนสุขเกษม
* ถนนสุขเกษมใน
* ถนนพาดสนามบิน
* ถนนฤดีเปรม
* ถนนมุขศาลา
* ถนนเกษมราษฎร์
* ถนนราษฎร์สนาน
* ถนนชื่นฤดี
* ถนนเพลินฤดี

### ทางราง
[250px|thumb|[สถานีรถไฟศิลาอาสน์]]
การคมนาคมทางรถไฟ ปัจจุบันมีรถไฟสายกรุงเทพ–เชียงใหม่ รถไฟสายกรุงเทพ-เด่นชัย โดยผ่านจังหวัดพระนครศรีอยุธยา–ลพบุรี–นครสวรรค์–พิษณุโลก–อุตรดิตถ์ เปิดการเดินรถเร็ว รถด่วน รถด่วนพิเศษ และรถดีเซลรางปรับอากาศ รวมวันละ 18 ขบวนไป–กลับ รถท้องถิ่นนครสวรรค์–เชียงใหม่ วันละ 2 ขบวนไป–กลับ และรถท้องถิ่นพิษณุโลก-ศิลาอาสน์ วันละ 2 ขบวนไปกลับ มีสถานีรถไฟหลักและเป็นสถานีปลายทางในเมืองอุตรดิตถ์ คือ สถานีรถไฟอุตรดิตถ์ และ สถานีรถไฟศิลาอาสน์

### ทางอากาศ
เดินทางโดยใช้สายการบินนกแอร์ แบบ Fly'n'Ride กรุงเทพ(ดอนเมือง)-อุตรดิตถ์ วันละ 1 เที่ยวบิน จากสนามบินดอนเมืองถึงสนามบินพิษณุโลก และเดินทางโดยรถตู้ถึงจุดรับส่งผู้โดยสารที่จังหวัดอุตรดิตถ์(โชว์รูมโตโยต้าชัวร์อุตรดิตถ์)

## สถานที่ท่องเที่ยว
### หลวงพ่อเพชร วัดท่าถนน

150px|thumb|หลวงพ่อเพชรวัดท่าถนน จังหวัดอุตรดิตถ์
**หลวงพ่อเพชร** เป็นพระพุทธรูปสำริดปางมารวิชัยขัดสมาธิเพชร ศิลปะเชียงแสนสิงห์หนึ่ง หน้าตักกว้าง 32 นิ้ว มีพุทธลักษณะงดงามมาก ชาวอุตรดิตถ์นับถือว่า **เป็นพระพุทธรูปสำคัญประจำเมืองอุตรดิตถ์** มีงานนมัสการประจำปีในวันกลางเดือนสี่ของทุกปี

### พระบรมราชานุสาวรีย์รัชกาลที่ 5
พระบรมราชานุสาวรีย์พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ประดิษฐานอยู่ ณ ลานอเนกประสงค์ริมน่าน ถนนมุขศาลา อำเภอเมืองอุตรดิตถ์ จังหวัดอุตรดิตถ์ พระบรมราชานุสาวรีย์ที่ประชาชนชาวอุตรดิตถ์ได้สร้างขึ้นเพื่อรำลึกถึงการเสด็จ พระราชดำเนินเมืองอุตรดิตถ์ เมื่อปี พ.ศ. 2444 ปัจจุบันลานอเนกประสงค์ได้ใช้ในการจัดกิจกรรม วันปิยมหาราช ประเพณีของจังหวัด และเป็นสถานที่พักผ่อน ออกกำลังกายของประชาชน

### อนุสาวรีย์พระยาพิชัยดาบหัก

150px|thumb|อนุสาวรีย์พระยาพิชัยดาบหัก
**อนุสาวรีย์พระยาพิชัยดาบหัก** ประดิษฐานอยู่หน้าศาลากลางจังหวัดอุตรดิตถ์ อำเภอเมืองอุตรดิตถ์ สร้างขึ้นเพื่อระลึกถึงเกียรติในเรื่องความ องอาจ กล้าหาญ รักชาติ และเสียสละของท่าน และในบริเวณอนุสาวรีย์ยังมี "พิพิธภัณฑ์ดาบเหล็กน้ำพี้ใหญ่ที่สุดในโลก" และ"พิพิธภัณฑ์พระยาพิชัยดาบหัก" อีกด้วย

### หอวัฒนธรรมจังหวัดอุตรดิตถ์
เดิมตั้งอยู่ที่หาดท่าอิด เป็นของขุนพิเนตรจีนภักดี นายภาษีอากรอุตรดิตถ์ เกิดต้องตาต้องใจเมื่อไปยังพระที่นั่งวิมานเมฆ พระราชวังดุสิต ซึ่งเห็นว่าพระที่นั่งสวยงามจึงจ้างช่างชาวจีน ออกแบบก่อสร้างและเลียนแบบพระที่นั่งวิมานเมฆสร้างจนแล้วเสร็จ แต่ต่อมาเกิดคดีเก็บส่วยไม่ครบจึงถูกฟ้อง เมื่อแพ้คดีความบ้านหลังนี้จึงถูกยึด พระยาวโรดมภักดีศรีอุตรดิตถ์นคร (อั้น หงสนันท์) เห็นว่าเป็นบ้านที่ทรงคุณค่าจึงย้ายมาตั้งอยู่ที่ตั้งปัจจุบันใกล้กับบ้านพักผู้ว่าราชการจังหวัดอุตรดิตถ์ ปัจจุบันอยู่ในความดูแลของมหาวิทยาลัยราชภัฏอุตรดิตถ์ และสำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดอุตรดิตถ์ เปิดให้ชมเฉพาะบางเวลา

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น

* เว็บไซต์เทศบาลเมืองอุตรดิตถ์ 

อุตรดิตถ์
อุตรดิตถ์
เทศบาลเมืองอุตรดิตถ์