พระพรหมดิลก (เอื้อน หาสธมฺโม)

**พระพรหมดิลก** นามเดิม **เอื้อน กลิ่นสาลี** ฉายา **หาสธมฺโม** ป.ธ.9 พระราชาคณะเจ้าคณะรอง ชั้นหิรัญบัฏ อดีตกรรมการมหาเถรสมาคม,เจ้าอาวาสวัดสามพระยา วรวิหาร กรุงเทพมหานคร, รองแม่กองธรรมสนามหลวงประจำหนกลาง

## ประวัติ
พระพรหมดิลก นามเดิม เอื้อน กลิ่นสาลี เกิดเมื่อวันที่ 13 กรกฎาคม พ.ศ. 2488 ภูมิลำเนาเดิม ณ บ้านเลขที่ 116 หมู่ที่ 6 ตำบลนครหลวง อำเภอนครหลวง จังหวัดพระนครศรีอยุธยา อุปสมบทเป็นพระภิกษุ เมื่อวันที่ 13 พฤษภาคม พ.ศ. 2510 ณ วัดมหาพล ตำบลนครหลวง อำเภอนครหลวง จังหวัดพระนครศรีอยุธยา โดยมีเจ้าอธิการพัฒน์ ติสฺสสุวณฺโณ วัดปรีดาราม ตำบลแม่ลา อำเภอนครหลวง จังหวัดพระนครศรีอยุธยา เป็นพระอุปัชฌาย์ พระอธิการคต โฆสิโต วัดมหาพล เป็นพระกรรมวาจาจารย์ พระครูอุดมนครกิจ (วาส สุนฺทโร) วัดตะโหนด เป็นพระอนุสาวนาจารย์ ได้รับฉายาว่า "หาสธมฺโม"

ท่านเป็นที่รู้จักจากการเป็นเจ้าอาวาสและเจ้าสำนักเรียนวัดสามพระยา (สำนักเรียนบาลี,บาลีศึกษาที่มีพระภิกษุ-สามเณร และคฤหัสถ์ให้ความสนใจเข้าศึกษา และมีผลสอบไล่ได้เป็นจำนวนมากของประเทศ) เคยดำรงตำแหน่งกรรมการมหาเถรสมาคม, เจ้าคณะภาค 14 และเจ้าคณะกรุงเทพมหานคร 

## การต้องอธิกรณ์
ต่อมาเมื่อวันที่ 24 พฤษภาคม 2561 ท่านเข้ารับทราบข้อกล่าวหาในทางคดีความจากคณะเจ้าหน้าที่ตำรวจ และเข้าสู่ระบบกระบวนการยุติธรรมตามที่ภาครัฐราชการกำหนด ถูกคุมขังในเรือนจำเนื่องจากไม่ได้รับการประกันตัวในการต่อสู้ทางคดีความในกระบวนการยุติธรรมของศาลในระยะแรก โดยท่านไม่ได้ยินยอมสละสมณเพศ และประพฤติวัตรปฏิบัติธรรมตามพระธรรมวินัยธรรมเนียมของพระภิกษุสงฆ์ นักบวชในพระพุทธศาสนาโดยตลอด ถึงแม้จะสวมใส่ชุดขาวปฏิบัติธรรม เปรียบเสมือนว่าผ้ากาสาวพัสตร์ถูกหมู่โจรลักขโมยไป ในข้อกล่าวหากระทำการทุจริตและถูกดำเนินคดีอาญา ในความผิดฐานสนับสนุนเจ้าพนักงานยักยอกทรัพย์และปฏิบัติหรือละเว้นการปฏิบัติหน้าที่โดยมิชอบหรือ โดยทุจริต พร้อมกับพระอีกหลายรูปจากวัดสามพระยาและวัดสระเกศราชวรมหาวิหาร 

หลังจากได้รับการยกฟ้องแล้วจึงได้คืนสู่สมณเพศเมื่อวันที่ 23 กันยายน พ.ศ. 2563 ณ พระอุโบสถวัดสามพระยา มีชื่ออย่างพระสงฆ์ทั่วไปว่า พระมหาเอื้อน หาสธมฺโมป.ธ.9

ในวันที่ 18 มีนาคม 2566 มีประกาศพระบรมราชโองการ โปรดสถาปนาสมณศักดิ์พระราชาคณะเจ้าคณะรองชั้นหิรัญบัฏ ในราชทินนามเดิม ที่ "พระพรหมดิลก" โดยให้ถือว่าไม่เคยถูกถอดถอนสมณศักดิ์ และราชทินนามมาก่อน

## การศึกษา/วิทยฐานะ
*พ.ศ. 2523 สอบไล่ได้เปรียญธรรม 9 ประโยค สำนักงานแม่กองบาลีสนามหลวง (เป็นการศึกษาในระดับปริญญาตรี ตามพระราชบัญญัติการศึกษาพระปริยัติธรรม พ.ศ. 2562)
*พ.ศ. 2526 ปริญญาโท (สาขาบาลีและการศึกษาทางพระพุทธศาสนา) ณ มหาวิทยาลัยพาราณสี ประเทศอินเดีย    
*พ.ศ. 2529 ปริญญาเอก (สาขาบาลีและการศึกษาทางพระพุทธศาสนา) ณ มหาวิทยาลัยพาราณสี ประเทศอินเดีย

## งานด้านการศึกษา
* เป็นครูสอนพระปริยัติธรรมแผนกบาลี-บาลีศึกษา สำนักเรียนวัดสามพระยา วรวิหาร กรุงเทพมหานคร
* เป็นคณะกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิ ตรวจข้อสอบบาลี ชั้นป.ธ.9 สำนักงานแม่กองบาลีสนามหลวง
* พ.ศ. 2568 เป็นรองแม่กองธรรมสนามหลวงประจำหนกลาง

## งานปกครองบริหารกิจการคณะสงฆ์
*พ.ศ. 2530 เป็นผู้ช่วยเจ้าอาวาสวัดสามพระยา กรุงเทพมหานคร
*พ.ศ. 2533 เป็นเลขานุการเจ้าคณะใหญ่หนกลาง ในสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (ฟื้น ชุตินฺธโร) อดีตเจ้าคณะใหญ่หนกลาง, อดีตเจ้าอาวาสวัดสามพระยา กรุงเทพมหานคร
*พ.ศ. 2536 เป็นรองเจ้าคณะภาค 1 (กรุงเทพมหานคร - นนทบุรี - ปทุมธานี - สมุทรปราการ)
*พ.ศ. 2537 เป็นพระอุปัชฌาย์
*พ.ศ. 2539 เป็นเจ้าอาวาสวัดสามพระยา กรุงเทพมหานคร (ครั้งที่ 1)
*พ.ศ. 2545 เป็นเจ้าคณะภาค 14  (นครปฐม - สุพรรณบุรี - กาญจนบุรี - สมุทรสาคร)
*พ.ศ. 2553 เป็นกรรมการมหาเถรสมาคม
*พ.ศ. 2556 เป็นเจ้าคณะกรุงเทพมหานคร
*24 พฤษภาคม พ.ศ. 2561 สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ (อัมพร อมฺพโร) มีพระบัญชาให้พ้นจากตำแหน่งกรรมการมหาเถรสมาคม ตำแหน่งเจ้าคณะกรุงเทพมหานคร และเจ้าอาวาสวัดสามพระยา กรุงเทพมหานคร
* พ.ศ. 2561 เป็นที่ปรึกษาคณะสงฆ์วัดสามพระยา กรุงเทพมหานคร
* พ.ศ. 2567 เป็นเจ้าอาวาสวัดสามพระยา วรวิหาร กรุงเทพมหานคร (ครั้งที่ 2)
* 5 กันยายน พ.ศ. 2567 ทรงมีพระบรมราชโองการโปรดแต่งตั้งให้ เป็นกรรมการมหาเถรสมาคม หมดวาระการดำรงตำแหน่ง 9 ธันวาคม พ.ศ. 2568

## รางวัลเกียรติคุณที่ได้รับ
* พ.ศ. 2554 ได้รับรางวัลพุทธคุณูปการ ประเภทวัชรเกียรติคุณ จากคณะกรรมาธิการศาสนาศิลปะและวัฒนธรรม ในสภาผู้แทนราษฎรไทย

## สมณศักดิ์
* 2523 ได้รับพระราชทานทรงตั้งเปรียญธรรม 9 ประโยค
* 5 ธันวาคม พ.ศ. 2530 เป็นพระราชาคณะชั้นสามัญเปรียญที่ ***พระศรีปริยัติบดี,(สป.)***   
* 5 ธันวาคม พ.ศ. 2537 เป็นพระราชาคณะชั้นราชที่ ***พระราชปริยัติบดี''' ตรีปิฎกบัณฑิต มหาคณิสสร บวรสังฆาราม คามวาสี''   
* 5 ธันวาคม พ.ศ. 2542 เป็น[[พระราชาคณะชั้นเทพ]]ที่ ***พระเทพสุธี** ธรรมปรีชาญาณดิลก ตรีปิฏกบัณฑิต มหาคณิสสร บวรสังฆาราม คามวาสี''   
* 12 สิงหาคม พ.ศ. 2547 เป็น[[พระราชาคณะชั้นธรรม]]ที่ ***พระธรรมคุณาภรณ์*' บวรศีลสมาจาร สุวิธานศาสนกิจจานุกิจ ตรีปิฎกบัณฑิต มหาคณิสสร บวรสังฆาราม คามวาสี*
* 5 ธันวาคม พ.ศ. 2553 เป็น[[พระราชาคณะเจ้าคณะรอง]]ชั้นหิรัญบัฎที่ ***พระพรหมดิลก** ปริยัตินายกคณาทร บวรศาสนกิจวิธาน ศีลสมาจารนิวิฐ ตรีปิฎกบัณฑิต มหาคณิสสร บวรสังฆาราม คามวาสี*
* 24 พฤษภาคม พ.ศ. 2561 โปรดให้ถอดถอนออกจาก[[สมณศักดิ์]] เนื่องจากถูกกล่าวหาว่า กระทำการทุจริตและถูกดำเนินคดี[[อาญา]] ในความผิดฐานสนับสนุนเจ้าพนักงานยักยอกทรัพย์และปฏิบัติหรือละเว้นการปฏิบัติหน้าที่โดยมิชอบหรือ โดยทุจริต
* 18 มีนาคม พ.ศ. 2566 โปรดสถาปนา[[สมณศักดิ์]]ขึ้นเป็น [[พระราชาคณะเจ้าคณะรอง]]ชั้นหิรัญบัฏ ใน[[ราชทินนาม]]เดิมโดยให้ถือว่าไม่เคยถูกถอดถอน[[สมณศักดิ์]] และ[[ราชทินนาม]]มาก่อน ที่ ***พระพรหมดิลก*** *ปริยัตินายกคณาทร บวรศาสนกิจวิธาน ศีลสมาจารนิวิฐ ตรีปิฎกบัณฑิต มหาคณิสสร บวรสังฆาราม คามวาสี''

## อ้างอิง

หมวดหมู่:เจ้าคณะภาค 14
หมวดหมู่:เจ้าคณะกรุงเทพมหานคร
หมวดหมู่:เจ้าอาวาสวัดสามพระยา
หมวดหมู่:เปรียญธรรม 9 ประโยค
หมวดหมู่:พระราชาคณะเจ้าคณะรอง
หมวดหมู่:ศิษย์เก่าจากมหาวิทยาลัยพาราณสี
หมวดหมู่:บุคคลจากอำเภอนครหลวง
หมวดหมู่:ภิกษุจากจังหวัดพระนครศรีอยุธยา