ราชสกุลมหิดล

**ราชสกุลมหิดล** เป็นราชสกุลที่สืบเชื้อสายจากสมเด็จพระมหิตลาธิเบศร อดุลยเดชวิกรม พระบรมราชชนก พระราชโอรสในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว และสมเด็จพระศรีสวรินทิราบรมราชเทวี พระพันวัสสาอัยยิกาเจ้า และเป็นราชสกุลที่สืบราชสันตติวงศ์ไทยอยู่ในปัจจุบัน เนื่องจากมีสมาชิกราชสกุลที่เสด็จขึ้นครองราชย์เป็นพระมหากษัตริย์ไทยทั้งหมด 3 พระองค์ คือ พระบาทสมเด็จพระปรเมนทรมหาอานันทมหิดล พระอัฐมรามาธิบดินทร, พระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร และพระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว ซึ่งทรงราชย์อยู่ในปัจจุบัน

## ต้นราชสกุล

สมเด็จเจ้าฟ้าฯ กรมขุนสงขลานครินทร์และหม่อมสังวาลย์ ในปี พ.ศ. 2464|178px|thumb|left

สมเด็จพระมหิตลาธิเบศร อดุลยเดชวิกรม พระบรมราชชนก พระราชสมภพเมื่อวันที่ 1 มกราคม พ.ศ. 2435 ณ พระตำหนักสมเด็จพระนางเจ้าสว่างวัฒนา พระบรมราชเทวี ภายในพระบรมมหาราชวัง เป็นพระราชโอรสพระองค์ที่ 69 ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว และพระองค์ที่ 7 ในสมเด็จพระศรีสวรินทิราบรมราชเทวี พระพันวัสสาอัยยิกาเจ้า สวรรคตเมื่อวันที่ 24 กันยายน พ.ศ. 2472 ณ วังสระปทุม สิริพระชนมพรรษา 37 พรรษา ทรงอภิเษกสมรสกับ นางสาวสังวาลย์ ตะละภัฏ บุตรสาวคนที่ 3 ของนายชู และนางคำ ชูกระมล เมื่อวันที่ 10 กันยายน พ.ศ. 2463 ณ วังสระปทุม มีพระราชโอรสและพระราชธิดาด้วยกัน 3 พระองค์

แต่เดิม สมเด็จพระมหิตลาธิเบศร อดุลยเดชวิกรม พระบรมราชชนก และครอบครัว ใช้นามสกุลว่า "สงขลา" สำหรับการอาศัยอยู่ในต่างประเทศ ครั้นในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว จึงได้พระราชทานราชสกุลว่า "มหิดล" ตามพระนามาภิไธยของต้นราชสกุล เมื่อวันที่ 5 มิถุนายน พ.ศ. 2472

โดยสมเด็จพระมหิตลาธิเบศร อดุลยเดชวิกรม พระบรมราชชนก ทรงอยู่ในลำดับที่ 1 ของลำดับการสืบราชสันตติวงศ์ไทยตามกฎมณเฑียรบาลว่าด้วยการสืบราชสันตติวงศ์ พระพุทธศักราช 2467 เนื่องจากเป็นพระราชโอรสในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวที่ประสูติแต่สมเด็จพระศรีสวรินทิราบรมราชเทวี พระพันวัสสาอัยยิกาเจ้าพระองค์สุดท้าย แต่หลังการสวรรคตของสมเด็จพระมหิตลาธิเบศร อดุลยเดชวิกรม พระบรมราชชนก พระราชโอรสพระองค์ใหญ่คือ พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอานันทมหิดล จึงทรงอยู่ในลำดับที่ 1 แทนที่ และเมื่อพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวสละราชสมบัติเมื่อวันที่ 2 มีนาคม พ.ศ. 2478 คณะรัฐมนตรีโดยความเห็นชอบจากสภาผู้แทนราษฎร จึงได้อัญเชิญพระองค์เจ้าอานันทมหิดลเสด็จขึ้นทรงราชย์สืบราชสันตติวงศ์ เป็นเหตุให้ราชสกุลมหิดลสืบราชสมบัติของประเทศไทยจนถึงปัจจุบัน

## สมาชิกราชสกุล
;ชั้นที่ 1
* สมเด็จพระมหิตลาธิเบศร อดุลยเดชวิกรม พระบรมราชชนก (พ.ศ. 2435–2472)
* *[[สมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี]]* (พ.ศ. 2443–2538)
;ชั้นที่ 2 
* สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมพระนราธิวาสราชนครินทร์ บดินทรเชษฐภคินี (พ.ศ. 2466–2551)
* พระบาทสมเด็จพระปรเมนทรมหาอานันทมหิดล พระอัฐมรามาธิบดินทร (พ.ศ. 2468–2489)
* พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร (พ.ศ. 2470–2559)
* *[[สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง]]* (พ.ศ. 2475–2568)
;ชั้นที่ 3
* ทูลกระหม่อมหญิงอุบลรัตนราชกัญญา สิริวัฒนาพรรณวดี (ประสูติ พ.ศ. 2494)
* พระบาทสมเด็จพระปรเมนทรรามาธิบดีศรีสินทรมหาวชิราลงกรณ พระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว (พระบรมราชสมภพ พ.ศ. 2495)
* สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี (พระราชสมภพ พ.ศ. 2498)
* สมเด็จพระเจ้าน้องนางเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี กรมพระศรีสวางควัฒน วรขัตติยราชนารี (ประสูติ พ.ศ. 2500)
* *[[พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโสมสวลี กรมหมื่นสุทธนารีนาถ]]* (ประสูติ พ.ศ. 2500)
* *[[สุจาริณี วิวัชรวงศ์]]*† (เกิด พ.ศ. 2505)
* *ท่านผู้หญิง[[ศรีรัศมิ์ สุวะดี]]*† (เกิด พ.ศ. 2514)
* *[[สมเด็จพระนางเจ้าสุทิดา พัชรสุธาพิมลลักษณ พระบรมราชินี]]* (พระราชสมภพ พ.ศ. 2521)
;ชั้นที่ 4
* สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าพัชรกิติยาภา นเรนทิราเทพยวดี กรมหลวงราชสาริณีสิริพัชร มหาวัชรราชธิดา (ประสูติ พ.ศ. 2521)
* จุฑาวัชร วิวัชรวงศ์† (เกิด พ.ศ. 2522)
* วัชเรศร วิวัชรวงศ์† (เกิด พ.ศ. 2524)
* จักรีวัชร วิวัชรวงศ์† (เกิด พ.ศ. 2526)
* วัชรวีร์ วิวัชรวงศ์† (เกิด พ.ศ. 2528)
* สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าสิริวัณณวรี นารีรัตนราชกัญญา (ประสูติ พ.ศ. 2530)
* สมเด็จพระเจ้าลูกยาเธอ เจ้าฟ้าทีปังกรรัศมีโชติ มหาวชิโรตตมางกูร สิริวิบูลยราชกุมาร  (ประสูติ พ.ศ. 2548)
* พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสิริภาจุฑาภรณ์* (ประสูติ พ.ศ. 2525)
* พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอทิตยาทรกิติคุณ* (ประสูติ พ.ศ. 2527)

: **หมายเหตุ** *ตัวเอียง* คือสมาชิกราชสกุลอันเนื่องมาจากการสมรส, "*" คือสมาชิกราชสกุลผ่านทางมารดา และ "†" คืออดีตสมาชิกราชสกุล

## พงศาวลี

## ดูเพิ่ม
* พระราชสันตติวงศ์ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว
* ครอบครัวของสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี

## อ้างอิง