ชัย มุกตพันธุ์

**ศาสตราจารย์ ชัย มุกตพันธุ์** (6 กรกฎาคม พ.ศ. 2460-25 พฤษภาคม พ.ศ. 2530) เป็นนักวิชาการชาวไทยซึ่งได้ชื่อว่าเป็นบิดาแห่งวิชาปฐพีกลศาสตร์แห่งประเทศไทย ในอดีตเป็นเลขาธิการราชบัณฑิตยสถาน อธิบดีกรมอาชีวศึกษา คณบดีคณะวิศวกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ผลงานสำคัญชิ้นหนึ่งคือ ร่วมเป็นผู้แทนของประเทศไทยในการก่อตั้ง บัณฑิตวิทยาลัยวิศวกรรมศาสตร์ ส.ป.อ. (องค์การสนธิสัญญาป้องกันภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้) ซึ่งปัจจุบันคือ สถาบันเทคโนโลยีแห่งเอเชีย

ศาสตราจารย์ ดร.ชัย มุกตพันธุ์ หรือ ศาสตราจารย์ ชัย มุกตพันธุ์ ยังเคยเป็นอาจารย์ผู้สอน นิสิต และนักศึกษา วิศวกรรม ทั้งปริญญาตรี โท และเอก มากกว่า 40 รุ่น ทั้งชาวไทยและชาวเอเชีย อื่น ๆ นับเป็นปูชนียบุคคลที่สำคัญของชาวไทย ซึ่งประสิทธิประสาทวิชาการ แก่วิศวกร เพื่อให้เป็นกำลังสำคัญในการพัฒนาประเทศชาติในปัจจุบัน

## การศึกษา
* 2481: วิศวกรรมศาสตรบัณฑิต จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย 
* 2489: วิศวกรรมศาสตรมหาบัณฑิต  คนแรก ของคณะวิศวกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
* 2491: ธรรมศาสตรบัณฑิต มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์และการเมือง
* 2493-2496: M. Eng. มหาวิทยาลัยเยล และ D.Sc. มหาวิทยาลัยมิชิแกน
* 2511: วิทยาลัยป้องกันราชอาณาจักร

## การทำงาน
ศ.ชัย มุกตพันธุ์ เริ่มรับราชการเป็นอาจารย์ตรี คณะวิศวกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เมื่อปี พ.ศ. 2482 ได้รับการแต่งตั้งเป็นผู้ช่วยศาสตราจารย์ ในปี พ.ศ. 2502 และได้รับโปรดเกล้าแต่งตั้งเป็นรองศาสตราจารย์ ในปี พ.ศ. 2504 ต่อมาในปี พ.ศ. 2515 ได้รับการแต่งตั้งเป็นคณบดีคณะวิศวกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย จากนั้นในปี พ.ศ. 2518 ได้รับการแต่งตั้งเป็นอธิบดีกรมอาชีวศึกษา กระทรวงศึกษาธิการ

## ผลงาน
* ด้านวิชาการ ผลงานตีพิมพ์เผยแพร่ในวารสารทั้งภาษาไทยและภาษาต่างประเทศ มีมากกว่า 70 เรื่อง ที่สำคัญ ได้แก่
** Steel Frames for Industrial Buildings ในหนังสือ Building in Atomic Age ของ M.I.T.
** Bangkok Subsoils ในหนังสือ Proceedings of a Conference on Architecture and Structure Engineering in Relation of the Construction of Large Buildings, Bangkok
** Engineering Properties of Bangkok Subsoil ในหนังสือ Prcoceeding of the South-east Asian Regional Conference on soil engineering. A.I.T.
** คุณสมบัติของดินบาดาลบริเวณกรุงเทพฯ ในหนังสือวิศวกรรมสาร ฉบับพิเศษ ครบรอบ 25 ปี พ.ศ. 2511 ได้รับรางวัลยอดเยี่ยม จากวิศวกรรมสถานแห่งประเทศไทย
** ปฐพีกลศาสตร์และวิศวกรรมฐานราก พ.ศ. 2526
** การทรุดตัวของนครหลวง ในการสัมมนาเรื่อง ปัญหานครหลวง ที่จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
* ด้านการออกแบบทางด้านวิศวกรรม อาคารทางศาสนา
** การซ่อมแซมพระปรางค์วัดอรุณราชวราราม
** ปรับปรุงพระอุโบสถวัดบวรนิเวศวิหาร 
** ออกแบบและควบคุมการก่อสร้างฐานรากมณฑปวัดหินหมากแป้ง จังหวัดหนองคาย
** ออกแบบซ่อมแซมฐานรากพระเจดีย์วัดใหญ่ชัยมงคล จังหวัดพระนครศรีอยุธยา
** ซ่อมแซมพระอุโบสถวัดเบญจมบพิตร 
** ควบคุมการก่อสร้างพระอุโบสถวัดตรีทศเทพ
* ด้านการออกแบบทางด้านวิศวกรรม อาคารสถานศึกษาและโรงพยาบาล
** ตึกสรีรวิทยา คณะแพทยศาสตร์ ศิริราชพยาบาล
** ตึกคณะครุศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย 
** ตึกทดลองวิศวกรรมอุตสาหการ คณะวิศวกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย 
** ตึกทดลองวิศวกรรมไฟฟ้า คณะวิศวกรรมศาสตร์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
** ตึกออร์โทปิดิส์ คณะแพทยศาสตร์ ศิริราชพยาบาล
** ควบคุมการก่อสร้างตึก “วชิรญาณวงศ์” โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์
** ควบคุมการก่อสร้างตึก “ภ.ป.ร.” โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์
* หนังสือ
**  ปฐพีกลศาสตร์และวิศวกรรมฐานราก เขียนร่วมกับ กาซูโต นากาซาวา : โรงพิมพ์คุรุสภาลาดพร้าว กรุงเทพฯ

## เครื่องราชอิสริยาภรณ์

## เกียรติคุณที่ได้รับ
* 2509: นายกสโมสรอาจารย์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย 
* 2510: วิศวกรรมศาสตรดุษฎีบัณฑิตกิตติมศักดิ์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
* 2516: สมาชิกสภานิติบัญญัติแห่งชาติ
* 2518: ผู้ตรวจการลูกเสือ สำนักงานคณะกรรมการลูกเสือแห่งชาติ 
* 2519: ศาสตราจารย์อุปการคุณ วิชาวิศวกรรมโยธา จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
* 2519: ราชบัณฑิต ประเภทวิทยาศาสตร์ประยุกต์
* 2523: เลขาธิการราชบัณฑิตยสถาน ติดต่อกัน 4 วาระ
* 2529: D.Sc.(กิตติมศักดิ์) สถาบันเทคโนโลยีแห่งเอเชีย และได้รับการยกย่องให้เป็น **บิดาแห่งวิชาปฐพีกลศาสตร์แห่งประเทศไทย** 

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น
* มณฑปแห่งวัดหินหมากเป้ง 

หมวดหมู่:ศาสตราจารย์
หมวดหมู่:นักวิชาการชาวไทย
หมวดหมู่:ราชบัณฑิต
หมวดหมู่:วิศวกรชาวไทย
หมวดหมู่:อาจารย์คณะวิศวกรรมศาสตร์
หมวดหมู่:นิสิตเก่าคณะวิศวกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
หมวดหมู่:บุคคลจากสถาบันเทคโนโลยีแห่งเอเชีย
หมวดหมู่:บุคคลจากคณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
หมวดหมู่:บุคคลจากวิทยาลัยป้องกันราชอาณาจักร
หมวดหมู่:บุคคลจากมหาวิทยาลัยมิชิแกน
หมวดหมู่:ผู้ได้รับปริญญากิตติมศักดิ์จากจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ป.ช.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ว.ม.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ท.จ. (ฝ่ายหน้า)
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเหรียญจักรพรรดิมาลา