การพิชิตง่อก๊กโดยราชวงศ์จิ้น

**การพิชิตง่อก๊กโดยราชวงศ์จิ้น** () เป็นการทัพที่เริ่มต้นโดยราชวงศ์จิ้นซึ่งเข้ารบกับรัฐง่อก๊กตั้งแต่ช่วงปลาย ค.ศ. 279 ถึงช่วงกลาง ค.ศ. 280 ในช่วงปลายยุคสามก๊กของจีน การทัพนี้ซึ่งเริ่มต้นในเดือนธันวาคม ค.ศ. 279 หรือมกราคม ค.ศ. 280 สิ้นสุดลงด้วยชัยชนะอย่างสมบูรณ์ของราชวงศ์จิ้นเมื่อวันที่ 1 พฤษภาคม ค.ศ. 280 เมื่อซุนโฮจักรพรรดิแห่งง่อก๊กทรงยอมจำนน หลังการทัพนี้ สุมาเอี๋ยน (จักรพรรดิจิ้นอู่ตี้) จักรพรรดิแห่งราชวงศ์จิ้นทรงเปลี่ยนชื่อชื่อศักราชในรัชสมัยของพระองค์จากเสียนหนิง (咸寧) เป็นไท่คาง (太康) ดังนั้นการทัพนี้จึงถูกเรียกอีกแบบว่า **การทัพไท่คาง** () ด้วย

การทัพนี้มีความสำคัญในประวัติศาสตร์การทหารของจีนก่อน ค.ศ. 1911 ในฐานะที่เป็นการทัพที่ไม่เพียงยุติความวุ่นวายของยุคสามก๊กและรวมจีนเป็นหนึ่งภายใต้ราชวงศ์จิ้น แต่ยังเป็นปฏิบัติการทางทหารขนาดใหญ่ที่ประสบความสำเร็จครั้งแรกในประวัติศาสตร์จีนที่เกี่ยวข้องกับการยกพลขนาดใหญ่บุกข้ามแม่น้ำแยงซี นอกจากนี้ในแง่มุมอื่น ๆ การส่งทัพเข้าประชิดจากหลายเส้นทาง การบุกโดยใช้ทั้งทางบกและทางน้ำ และการส่งกองเรือรบล่องไปตามแม่น้ำแยงซี ได้ส่งอิทธิพลอย่างมากต่อยุทธการครั้งถัด ๆ ไปในประวัติศาสตร์การทหารของจีน

## ภูมิหลัง
### ยุคสามก๊ก

หลังการสิ้นสุดของราชวงศ์ฮั่นตะวันออกเมื่อ ค.ศ. 220 รัฐที่ขัดแย้งกัน 3 รัฐได้ก่อตั้งขึ้นในจีนและรบกันเพื่อเข้าครอบครองดินแดนของอดีตจักรวรรดิฮั่น ในบรรดารัฐทั้งสามนี้ วุยก๊กแข็งแกร่งมากที่สุดในแง่กำลังทหาร ทรัพยากรทางเศรษฐกิจ กำลังคน และขนาดทางภูมิศาสตร์ รัฐอื่นอีก 2 รัฐคือจ๊กก๊กและง่อก๊กได้ฟื้นฟูความเป็นพันธมิตรเพื่อต้านวุยก๊กเมื่อ ค.ศ. 223

### ความรุ่งเรืองของราชวงศ์จิ้น
ตั้งแต่ ค.ศ. 262 สุมาเจียว (司馬昭 *ซือหม่า เจา*) ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์แห่งวุยก๊กได้เริ่มวางแผนพิชิตรัฐอริของวุยก๊กทั้ง 2 รัฐไว้แล้ว สุมาเจียวตัดสินใจโจมตีจ๊กก๊กก่อนเพราะการบุกง่อก๊กต้องมีการเตรียมการที่สิ้นเปลืองค่าใช้จ่ายสูงและต้องใช้แรงงานมาก เช่น การสร้างกองเรือรบและการเปิดทางน้ำสำหรับกองเรือรบ สุมาเจียวยังชี้ให้เห็นว่าหากวุยก๊กพิชิตจ๊กก๊กได้ก็จะสามารถใช้ข้อได้เปรียบทางภูมิศาสตร์ของจ๊กก๊กในการส่งกองเรือรบล่องไปตามแม่น้ำจากจ๊กก๊กเข้าโจมตีง่อก๊ก ในฤดูหนาวของ ค.ศ. 262 ราชสำนักวุยก๊กระดมกำลังพลจากหลายมณฑลเพื่อการบุกจ๊กก๊ก และยังมอบหมายให้ต๋องจู (唐咨 *ถาง จือ*) รับผิดชอบกำกับดูแลการสร้างเรือรบเพื่อเตรียมการบุกง่อก๊กในอนาคต

เมื่อช่วงต้น ค.ศ. 266 ราว 2 ปีหลังการยอมจำนนและการล่มสลายของจ๊กก๊ก สุมาเอี๋ยน (司馬炎 *ซือหม่า เหยียน*) บุตรชายและผู้สืบทอดอำนาจของสุมาเจียวได้ชิงราชบัลลังก์จากโจฮวน (曹奐 *เฉา ฮฺว่าน*) จักรพรรดิลำดับสุดท้ายของวุยก๊กและก่อตั้งราชวงศ์จิ้นขึ้นแทนที่วุยก๊ก ในช่วงเวลานั้น สุมาเอี๋ยนทรงปฏิบัติตามคำแนะนำของเหล่าที่ปรึกษาที่ให้เอาชนะใจอดีตราษฎรของจ๊กก๊กโดยการแสดงความเมตตากรุณา รวมถึงการโน้มน้าวเหล่าข้าราชการของง่อก๊กให้แปรพักตร์เข้าด้วยราชวงศ์จิ้นโดยการจูงใจด้วยบำเหน็จรางวัลและเหตุกระตุ้น พระองค์ทรงตั้งให้เล่าเสี้ยน (劉禪 *หลิว ช่าน*) อดีตจักรพรรดิของจ๊กก๊กให้มีฐานันดรศักดิ์เป็นก๋ง (公 *กง*) และมอบบรรดาศักดิ์และตำแหน่งให้กับอดีตข้าราชการของจ๊กก๊กจำนวนมากรวมถึงทายาท เช่น หลัว เซี่ยน (羅憲), ตันซิ่ว (陳壽 *เฉิน โช่ว*), จูเก่อ จิง (諸葛京), ลฺหวี หยา (呂雅), เฟ่ย์ กง (費恭) และเฉิน ยฺวี่ (陳裕)

ในวันที่ 29 เมษายน ค.ศ. 269 สุมาเอี๋ยนทรงมีรับสั่งให้เอียวเก๋า (羊祜 *หยาง ฮู่*) ประจำการอยู่ที่ซงหยง (襄陽 *เซียงหยาง*) และกำกับดูแลราชการทหารในอาณาเขตภายใต้การปกครองของราชวงศ์จิ้นในมณฑลเกงจิ๋ว (荊州 *จิงโจว*)

### ความเสื่อมถอยของง่อก๊ก
เมื่อ ค.ศ. 264 หลังการสวรรคตของซุนฮิว (孫休 *ซุน ซิว*) จักรพรรดิแห่งง่อก๊ก ซุนโฮ (孫皓 *ซุน เฮ่า*) พระภาติยะ (หลานอา) ของซุนฮิวขึ้นครองราชย์ ในปีเดียวกันนั้น สุมาเจียวผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์แห่งวุยก๊กส่งอดีตข้าราชการของง่อก๊ก 2 คนคือสฺวี เช่า (徐紹) และซุน ยฺวี่ (孫彧) ที่แปรพักตร์เข้าด้วยวุยก๊กในช่วงกบฏจูกัดเอี๋ยน (諸葛誕 *จูเก่อ ต้าน*) ที่ฉิวฉุน (壽春 *โช่วชุน*) ให้นำจดหมายไปส่งให้ซุนโฮ ในจดหมายฉบับนั้น สุมาเจียวชี้ให้เห็นว่าง่อก๊กไม่มีทางต้านการบุกของวุยก๊กได้และบอกว่าตัวซุนโฮจะได้รับการปฏิบัติเป็นอย่างดีหากยอมจำนน

ประมาณเดือนเมษายน ค.ศ. 265 ซุนโฮทรงส่งจี้ จื้อ (紀陟) และหง ฉิว (弘璆) เป็นทูตไปพบสุมาเจียว และแสดงพระประสงค์ของพระองค์ที่จะให้วุยก๊กและง่อก๊กอยู่ร่วมกันอย่างสันติ จี้ จื้อและหง ฉิวทำภารกิจทางการทูตได้ดี และยังทำให้สุมาเจียวรู้สึกประทับใจจากการตอบคำถามให้กับข้าราชการของวุยก๊กหลายคน

สุมาเจียวเสียชีวิตในเดือนกันยายน ค.ศ. 265 ในเดือนกุมภาพันธ์ ค.ศ. 266 หลังสุมาเอี๋ยนบุตรชายคนโตของสุมาเจียวแย่งชิงราชบัลลังก์วุยก๊กและก่อตั้งราชวงศ์จิ้น ซุนโฮทรงส่งจาง เหยี่ยน (張儼) และติง จง (丁忠) เป็นผู้แทนพระองค์ไปร่วมพิธีรำลึกถึงสุมาเจียว หลังติง จงกลับมาได้ทูลแนะนำซุนโฮให้ยกทัพเข้าโจมตีเมืองอี้หยาง (弋陽郡 *อี้หยางจฺวิ้น*; อยู่บริเวณนครซิ่นหยาง มณฑลเหอหนาน) ที่อยู่ในอาณาเขตของราชวงศ์จิ้น เพราะเมืองอี้หยางมีการป้องกันไม่เข้มแข็ง เมื่อซุนโฮทรงปรึกษากับเหล่าขุนนาง ลู่ ข่าย (陸凱) คัดค้านการโจมตี ส่วนหลิว จฺว่าน (劉纂) สนับสนุนการโจมตี ในพระทัยของซุนโฮทรงต้องการดำเนินการตามข้อเสนอของติง จง แต่ในที่สุดก็ล้มเลิกความคิดนี้ไปหลังพิจารณาถึงการล่มสลายของจ๊กก๊กที่เป็นรัฐพันธมิตรของง่อก๊กเมื่อไม่นานมานี้

เมื่อเปรียบเทียบกับวุยก๊กและราชวงศ์จิ้นที่สืบทอดอำนาจถัดมาแล้ว ง่อก๊กประสบปัญหาภายในมากกว่า การสืบราชบัลลังก์จากซุนฮิวจักรพรรดิลำดับที่ 3 เต็มไปด้วยการนองเลือดและความขัดแย้งภายใน ซุนโฮซึ่งสืบราชบัลลังก์ถัดจากซุนฮิวเป็นทรราชซึ่งแทบไม่พยายามเตรียมการรับมือการบุกของราชวงศ์จิ้น การปกครองของซุนฮิวโหดร้ายกว่าเมื่อเทียบกับช่วงปลายรัชสมัยของซุนกวน (孫權 *ซุน เฉฺวียน*) จักรพรรดิผู้ก่อตั้งง่อก๊ก ทำให้เกิดการลุกฮือของชาวนาและการก่อกบฏของทหารอย่างต่อเนื่อง ซึ่งส่วนมากเกิดขึ้นในบริเวณที่เป็นมณฑลเจ้อเจียงและมณฑลกวางตุ้งในปัจจุบัน ซุนโฮไม่เพียงจะทรงปฏิเสธที่จะรับคำแนะนำให้เสริมสร้างการป้องกันของง่อก๊กและลดภาระของราษฎร ยังทรงมีรับสั่งให้ประหารชีวิตข้าราชการระดับสูงราวสี่สิบกว่าคนที่ถวายคำแนะนำที่ดีเกี่ยวกับการปกครอง เป็นผลให้ราชสำนักง่อก๊กสูญเสียการสนับสนุนจากผู้คน และแม่ทัพภูมิภาคหลายคนที่ประจำการอยู่ที่ชายแดนแปรพักตร์เข้าด้วยราชวงศ์จิ้น

ในช่วงเวลาเดียวกันนั้น สุมาเอี๋ยนทรงส่งทูตไปยังง่อก๊กเพื่อยุติการเป็นอริกันระหว่างสองรัฐ เพื่อจะซื้อเวลาในการเตรียมการ ซุนโฮจักรพรรดิง่อก๊กทรงมองว่าการกระทำเช่นนี้ของราชวงศ์จิ้นเป็นสัญญาณของความอ่อนแอของราชวงศ์จิ้น จึงทรงละเลยการเฝ้าระวังราชวงศ์จิ้นไป

## การเตรียมการของราชวงศ์จิ้น

จักรพรรดิสุมาเอี๋ยนทรงมีพระประสงค์จะพิชิตง่อก๊กมาเป็นเวลาช้านาน ครั้นวันที่ 29 เมษายน ค.ศ. 269 พระองค์กำหนดสถานที่ 3 แห่งเป็นฐานสำหรับเตรียมการบุก และมอบหมายหน้าที่ให้ขุนพล 3 นายดังต่อไปนี้
* เอียวเก๋า (羊祜 *หยาง ฮู่*) ให้ประจำการอยู่ที่ซงหยง (襄陽 *เซียงหยาง*) เพื่อกำกับดูแลราชการทหารในมณฑลเกงจิ๋ว (荊州 *จิงโจว*)
* อุยก๋วน (衛瓘 *เว่ย์ กว้าน*) ให้ประจำการอยู่ที่ลิมฉี (臨淄 *หลินจือ*) เพื่อกำกับดูแลราชการทหารในมณฑลเฉงจิ๋ว (青州 *ชิงโจว*)
* สุมาเตี้ยม (司馬伷 *ซือหม่า โจ้ว*) ให้ประจำการอยู่ที่แห้ฝือ (下邳 *เซี่ยพี*) เพื่อกำกับดูแลราชการทหารในมณฑลชีจิ๋ว (徐州 *สฺวีโจว*)

ในช่วงที่เอียวเก๋าประจำการในมณฑลเกงจิ๋ว เอียวเก๋าปกครองพื้นที่ได้เป็นอย่างดีและไม่เพียงได้รับความไว้วางใจและความเคารพจากคนในท้องถิ่นเท่านั้น แต่ยังดึงดูดผู้แปรพักตร์จำนวนมากจากฝ่ายง่อก๊กด้วย เอียวเก๋ายังลดจำนวนกำลังพลที่ได้รับมอบหมายให้ลาดตระเวนและเฝ้าระวังชายแดนระหว่างราชวงศ์จิ้นและง่อก๊ก และมอบหมายให้ทำงานในนิคมการเกษตรที่ครอบคลุมพื้นที่มากกว่า 800 *ฉิ่ง* (頃) เมื่อเอียวเก๋ามาถึงเกงจิ๋วครั้งแรก กำลังพลของเอียวเก๋ามีเสบียงอาหารสำหรับใช้ได้ไม่ถึง 100 วัน แต่เมื่อสิ้นสุดปีที่ 3 ในเกงจิ๋ว กำลังพลของเอียวเก๋าก็ได้ผลิตและสะสมเสบียงอาหารในปริมาณที่เพียงพอต่อการใช้เป็นเวลาราวสิบปี

### การสร้างกองเรือรบในมณฑลเอ๊กจิ๋ว
เมื่อ ค.ศ. 272 เอียวเก๋าทูลชี้แจงสุมาเอี๋ยนว่าทัพราชวงศ์จิ้นสามารถใช้ประโยชน์จากที่ตั้งของมณฑลเอ๊กจิ๋ว (益州 *อี้โจว*) ในการส่งทัพเรือล่องมาตามแม่น้ำแยงซีเพื่อโจมตีง่อก๊ก เอียวเก๋าทูลแนะนำจักรพรรดิสุมาเอี๋ยนให้แต่งตั้งองโยย (王濬 *หวาง จฺวิ้น*) ซึ่งก่อนหน้านี้ทำหน้าที่เป็นที่ปรึกษาทัพของเอียวเก๋า ให้ดำรงตำแหน่งเป็นข้าหลวงมณฑลของมณฑลเอ๊กจิ๋ว (益州刺史 *อี้โจวฉือชื่อ*) และกำกับดูแลการสร้างกองเรือรบ ไม่นานหลังจากองโยยได้รับการแต่งตั้งเป็นข้าหลวงมณฑลเอ๊กจิ๋ว องโยยก็ได้รับการแต่งตั้งเป็นขุนพลมังกรโผน (龍驤將軍 *หลงเซียงเจียงจฺวิน*) และได้รับมอบหมายให้กำกับดูแลราชการทหารในมณฑลเอ๊กจิ๋วและเลียงจิ๋ว (涼州 *เหลียงโจว*)

องโยยโยกย้ายกำลังพลที่เคยทำหน้าที่ทำนาในนิคมการเกษตรมาเริ่มต้นสร้างกองเรือรบสำหรับการบุกง่อก๊กที่กำลังจะเกิดขึ้น ในช่วงเวลานั้น เหอ พาน (何攀) ผู้ช่วยขององโยยแนะนำว่าจำเป็นต้องเกณฑ์คนงานอีกอย่างน้อย 10,000 คนจากทุกเมืองในมณฑลเอ๊กจิ๋วเพื่อดำเนินโครงการสร้างกองเรือรบ ซึ่งอาจดำเนินการเสร็จภายในหนึ่งปี เหอ ผานยังแนะนำองโยยให้แจ้งราชสำนักหลิงเริ่มดำเนินโครงการแล้ว เพราะราชสำนักอาจะปฏิเสธความคิดเรื่องการเกณฑ์แรงงาน 10,000 คนจากทุกเมือง องโยยปฏิบัติตามคำแนะนำของเหอ พาน

เพื่อทดแทนการขาดประสบการณ์การรบทางเรือของทัพเรือราชวงศ์จิ้นเมื่อเทียบกับทัพเรือของง่อก๊ก องโยยจึงให้สร้างเรือรบขนาดใหญ่ที่ติดตั้งหัวเรือแบบเครื่องกระทุ้ง เรือลำใหญ่ที่สุดมีความยาว 120 *ปู้* (步) และสามารถโดยสารกำลังพลได้ถึง 2,000 นาย เรือรบเหล่านี้ยังมีหอสังเกตการณ์และป้อมปราการทีสร้างจากไม้เนื้อแข็ง นอกจากนี้ เรือรบยังมีประตูทั้งสี่ด้านเพื่อให้กำลังพลขึ้นเรือและลงเรือได้สะดวก แม้แต่ม้ายังสามารถวิ่งได้อย่างอิสระบนเรือ องโยยใช้เวลาทั้งหมด 7 ปีในการสร้างกองเรือรบ เหลือเพียงการฝึกซ้อมกำลังพลในการรบทางเรือ

### บทบาทของเอียวเก๋า

ในเดือนพฤศจิกายนหรือธันวาคม ค.ศ. 276 เอียวเก๋าเขียนฎีกาถึงจักรพรรดิสุมาเอี๋ยนเพื่อสรุปแผนการพิชิตง่อก๊กความว่า ทัพราชวงศ์จิ้นในมณฑลเอ๊กจิ๋ว (益州 *อี้โจว*) ให้โจมตีง่อก๊กจากทางตะวันตกทั้งทางบกและทางน้ำ ทัพราชวงศ์จิ้นในมณฑลเกงจิ๋ว (荊州 *จิงโจว*) ให้โจมตีกังเหลง (江陵 *เจียงหลิง*) ทัพราชวงศ์จิ้นในมณฑลอิจิ๋ว (豫州 *ยฺวี่โจว*) ให้โจมตีแฮเค้า (夏口 *เซี่ยโข่ว*) ทัพราชวงศ์จิ้นในมณฑลชีจิ๋ว (徐州 *สฺวีโจว*), ยังจิ๋ว (揚州 *หยางโจว*), เฉงจิ๋ว (青州 *ชิงโจว*) และกุนจิ๋ว (兗州 *เหยี่ยนโจว*) ให้โจมตีเบาะเหลง (秣陵 *มั่วหลิง*) เอียวเก๋าอธิบายว่าแนวคิดการบุกง่อก๊กจากหลายทิศทางก็เพื่อทำให้ทัพง่อก๊กสับสนและบั่นทอนขวัญกำลังใจด้วยการสร้างความรู้สึกว่าเป็นการบุกด้วยกำลังที่เหนือกว่าอย่างท่วมท้น เอียวเก๋ายังชี้ให้เห็นว่าข้อได้เปรียบเชิงยุทธศาสตร์เพียงประการเดียวของง่อก๊กคือแม่น้ำแยงซีที่ทำหน้าที่เป็นปราการธรรมชาติ  แต่เมื่อทัพราชวงศ์จิ้นสามารถฝ่าแนวป้องกันของง่อก๊กตลอดแม่น้ำแยงซีได้แล้ว ทัพง่อก๊กจะถอยร่นไปหลบอยู่หลังกำแพงเมืองและป้อมปราการ เมื่อถึงเวลานั้น ทัพราชวงศ์จิ้นที่ชำนาญการรบบนบกมากกว่าก็จะได้เปรียบข้าศึก เอียวเก๋ายังแจ้งว่าซุนโฮเป็นผู้ปกครองที่ไม่เป็นที่นิยมชมชอบอย่างมากในหมู่ราษฎร และการบุกของราชวงศ์จิ้นจะเปิดโอกาสที่รอคอยมานานของข้าราชการของง่อก๊กจำนวนมากที่จะแปรพักตร์มาเข้าด้วยฝ่ายราชวงศ์จิ้น

จักรพรรดิสุมาเอี๋ยนทรงเห็นด้วยอย่างยิ่งกับทัศนะของเอียวเก๋าและทรงมีพระประสงค์จะนำแผนไปปฏิบัติ เมื่อแผนของเอียวเก๋าถูกยกขึ้นมาหารือในราชสำนักของราชวงศ์ ขุนนางหลายคนร่วมถึงกาอุ้น (賈充 *เจี่ยชง*), ซุนโจย (荀勗 *สฺวิน ซฺวี่*) และเฝิง ต่าน (馮紞) โต้แย้งว่านี่ยังไม่ใช่เวลาที่จะโจมตีง่อก๊กเพราะราชวงศ์จิ้นยังต้องจัดการกับกบฏชนเผ่าเซียนเปย์ (鮮卑) ในมณฑลยงจิ๋ว (雍州 *ยงโจว*) และเลียงจิ๋ว (涼州 *เหลียงโจว*)  มีเพียงเตาอี้ (杜預 *ตู้ ยฺวี่*) และจาง หฺวา (張華) ที่สนับสนุนข้อเสนอของเอียวเก๋า

ในเดือนกรกฏาคมหรือสิงหาคม ค.ศ. 278 เนื่องจากเอียวเก๋ามีสุขภาพไม่ดีจึงออกจากตำแหน่งที่ซงหยงและกลับมายังนครหลวงลกเอี๋ยง (洛陽 *ลั่วหยาง*) เพื่อพักฟื้น เมื่อสุมาเอี๋ยนทรงส่งจาง หฺวามาเยี่ยม เอียวเก๋าบอกว่าจาง หฺวาว่าควรจะถือโอกาสนี้เข้าพิชิตง่อก๊กในระหว่างซุนโฮยังอยู่ในอำนาจ เพราะความเป็นทรราชย์ของซุนโฮทำให้ซุนโฮสูญเสียการสนับสนุนจากราษฎรง่อก๊กไปแล้ว เอียวเก๋ายังเสนอชื่อเตาอี้ให้มาแทนที่ตนในฐานะขุนพลผู้กำกับดูแลราชการทหารในมณฑลเกงจิ๋ว เอียวเก๋าเสียชีวิตเมื่อวันที่ 27 ธันวาคม ค.ศ. 278

### การเตรียมการอื่น ๆ
ในเดือนตุลาคม ค.ศ. 276 การเตรียมการต่าง ๆ ได้เสร็จสิ้นอย่างคร่าว ๆ เอียวเก๋าทูลเสนอสุมาเอี๋ยนให้เปิดฉากการโจมตี ข้อเสนอของเอียวเก๋าได้รับการยอมรับในตอนแรก แต่ก็ล่าช้าไปเพราะการคัดค้านของกาอุ้น เนื่องจากภาคตะวันตกเฉียงเหนือของจีนยังคงมีการก่อกบฏของชนเผ่าอยู่ ในเดือนกรกฎาคม ค.ศ. 277 มีการมอบหมายเพิ่มเติมเพื่อเตรียมการทำศึกกับง่อก๊ก:

* อองหุย (王渾 *หวาง หุน*) ได้รับมอบให้กำกับดูแลราชการทหารในมณฑลยังจิ๋ว
* ซือหม่า เลี่ยง (司馬亮) ได้รับมอบให้กำกับดูแลราชการทหารในมณฑลอิจิ๋ว
* เฮาหุน (胡奮 *หู เฟิ่น*) ได้รับมอบให้กำกับดูแลราชการทหารตามแนวชายฝั่งด้านเหนือของแม่น้ำแยงซี

หลังการเสียชีวิตของเอียวเก๋า เตาอี้รับช่วงหน้าที่ของเอียวเก๋าและได้รับการแต่งตั้งเป็นมหาขุนพลโจมตีภาคใต้ (征南大將軍 *เจิงหนานต้าเจียงจฺวิน*) เพื่อกำกับดูแลราชการทหารในมณฑลเกงจิ๋วตั้งแต่เดือนพฤศจิกายน ค.ศ. 278

## การเตรียมการของง่อก๊ก
 
ในเดือนกุมภาพันธ์ ค.ศ. 270 เตงฮอง (丁奉 *ติง เฟิ่ง*) ขุนพลง่อก๊กนำทัพเข้าโจมตีชายแดนด้านใต้ของราชวงศ์จิ้นที่วัวโข่ว (渦口; ทางตะวันออกเฉียงของอำเภอหฺวาย-ยฺเหวี่ยน มณฑลอานฮุยในปัจจุบัน) แต่ถูกทัพราชวงศ์จิ้นภายใต้การนำของคันห่อง (牽弘 *เชียน หง*) ขับไล่กลับไป ในเดือนพฤษภาคมของปีนั้น ภายหลังการเสียชีวิตของชือ จี (施績) ซุนโฮจักรพรรดิง่อก๊กมอบหมายให้ลกข้อง (陸抗 *ลู่ ค่าง*) กำกับดูแลราชการทหารในพื้นที่ที่ครอบคลุมพื้นที่นครอี๋ชาง (宜昌市 *อี๋ชางชื่อ*) และอำเภอกงอาน (公安縣 *กงอานเซี่ยน*) ทางตะวันตกและทางใต้ของมณฑลหูเป่ย์ (湖北) ในปัจจุบัน

ก่อนที่ลกข้องจะเสียชีวิตเมื่อ ค.ศ. 274 ลกข้องคาดการณ์ว่าซีหลิง (西陵; อยู่บริเวณนครอี๋ชาง มณฑลหูเป่ย์ในปัจจุบัน) จะเป็นจุดยุทธศาสตร์สำคัญบนแนวชายแดนด้านตะวันตกของง่อก๊ก จึงทูลแนะนำซุนโฮให้ทรงเอาใจใส่แนวป้องกันของง่อก๊กในพื้นที่นี้มากยิ่งขึ้น หลังการเสียชีวิตของลกข้อง ซุนโฮทรงแบ่งอำนาจบังคับบัญชาทหารของลกข้องให้กับบุตรชาย 5 คนของลกข้องคือลู่ เยี่ยน (陸晏), ลู่ จิ่ง (陸景), ลู่ เสฺวียน (陸玄), ลู่ จี (陸機) และลู่ ยฺหวิน (陸雲)

ในช่วงเวลานั้น เศษไม้และสิ่งของเหลือใช้อื่น ๆ จากโครงการสร้างกองเรือรบขององโยยในมณฑลเอ๊กจิ๋วได้ลอยมาตามแม่น้ำและเข้าสู่อาณาเขตของง่อก๊ก อู๋ เยี่ยน (吾彥) ขุนพลของง่อก๊กที่ประจำการอยู่ที่เมืองเจี้ยนผิง (建平郡 *เจี้ยนผิงจฺวิ้น*; อยู่บริเวณอำเภอจื่อกุย มณฑลหูเป่ย์ในปัจจุบัน) เก็บเศษไม้ขึ้นมาแล้วอนุมานได้ว่าราชวงศ์จิ้นกำลังสร้างกองเรือรบมาโจมตีง่อก๊ก อู๋ เยี่ยนจึงส่งเศษไม้ไปถวายซุนโฮเพื่อเป็นหลักฐานว่าราชวงศ์จิ้นกำลังเตรียมการบุก และทูลเสนอให้ส่งกำลังพลไปรักษาเจี้ยนผิงเพิ่มขึ้น แต่ซุนโฮทรงเพิกเฉยต่อคำแนะนำ อู๋ เยี่ยนจึงสั่งกำลังพลให้นำโซ่เหล็กใหญ่มาขึงกั้นแม่น้ำเพื่อป้องกันไม่ให้เรือรบของข้าศึกผ่านไปได้

## ยุทธการครั้งก่อนหน้าระหว่างราชวงศ์จิ้นและง่อก๊ก
เมื่อ ค.ศ. 272 เกิดการรบระหว่างง่อก๊กและราชวงศ์จิ้นที่ซีหลิง (西陵; อยู่บริเวณนครอี๋ชาง มณฑลหูเป่ย์ในปัจจุบัน) หลังปู้ ฉ่าน (步闡) ขุนพลง่อก๊กเริ่มก่อกบฏต่อง่อก๊ก ราชวงศ์จิ้นส่งทัพหนุนไปยังซีหลิงเพื่อหนุนช่วยปู้ ฉ่าน ลกข้อง (陸抗 *ลู่ ค่าง*) ขุนพลง่อก๊กนำกำลังพลเอาชนะทัพหนุนของราชวงศ์จิ้นและชิงซีหลิงคืนมาได้

## โหมโรง

ในช่วงระหว่างวันที่ 21 ธันวาคม ค.ศ. 279 และ 18 มกราคม ค.ศ. 280 ราชวงศ์จิ้นส่งกำลังทหารทั้งหมดมากกว่า 200,000 นายจากกำลังพลประจำการที่มีอยู่ 500,000 นายเพื่อการบุกง่อก๊ก ในช่วงเวลานั้นทัพเรือของราชวงศ์จิ้นมีกำลังที่ทัดเทียมกับทัพเรือของง่อก๊ก แต่ทัพราชวงศ์จิ้นในภาพรวมไม่ได้มีกำลังพลมากกว่าง่อก๊กที่ประกอบด้วยกำลังพลประมาณ 230,000 นายและเรือมากกว่า 5,000 ลำ ถึงกระนั้นทัพราชวงศ์จิ้นก็มีขวัญกำลังใจที่สูงมากกว่าเมื่อเทียบกับทัพง่อก๊ก นอกจากนี้ทัพง่อก๊กก็กระจัดกระจายตลอดแนวชายแดนระหว่างราชวงศ์จิ้นและง่อก๊กเป็นระยะทางหลายพัน*[[ลี้ (หน่วยวัด)|ลี้]]* ทำให้ทัพราชวงศ์จิ้นมุ่งเน้นการโจมตีจุดอ่อนในแนวป้องกันของง่อก๊กได้ง่ายขึ้น ด้วยหลักการนี้ ราชวงศ์จิ้นจึงเปิดฉากการบุกง่อก๊กตลอดแนวแม่น้ำแยงซีใน 5 เส้นทางเพื่อสนับสนุนทัพเรือที่เคลื่อนพลมาจากมณฑลเอ๊กจิ๋วและรุดหน้าไปตามแม่น้ำเข้าสู่ชายแดนง่อก๊ก ทัพราชวงศ์จิ้นที่เคลื่อนพลจาก 6 ทิศทางมีดังต่อไปนี้:

* สุมาเตี้ยม (司馬伷 *ซือหม่า โจ้ว*) นำทัพจากแห้ฝือ (下邳 *เซี่ยพี*; อยู่บริเวณนครพีโจว มณฑลเจียงซูในปัจจุบัน) เข้าโจมตีอิต๋ง (塗中 *ถูจง*; อยู่บริเวณนครฉูโจว มณฑลอานฮุยในปัจจุบัน)
* อองหุย (王渾 *หวาง หุน*) นำทัพจากฉิวฉุน (壽春 *โช่วชุน*; ปัจจุบันคืออำเภอโช่ว มณฑลอานฮุย) เข้าโจมตีเจียงซี (江西; ภูมิภาคทางฝั่งเหนือของแม่น้ำแยงซี ครอบคลุมบางส่วนของมณฑลเจียงซูและมณฑลอานฮุยในปัจจุบัน)
* อ๋องหยง (王戎 *หวาง หรง*) นำทัพจากฮางเสีย (項城 *เซี่ยงเฉิง*) เข้าโจมตีบู๊เฉียง (武昌 *อู่ชาง*; ปัจจุบันคือนครเอ้อโจว มณฑลหูเป่ย์)
* เฮาหุน (胡奮 *หู เฟิ่น*) นำทัพจากเมืองกังแฮ (江夏郡 *เจียงเซี่ยจฺวิ้น*; ปัจจุบันคืออำเภอยฺหวินเมิ่ง มณฑลหูเป่ย์) เข้าโจมตีแฮเค้า (夏口 *เซี่ยโข่ว*)
* เตาอี้ (杜預 *ตู้ ยฺวี่*) นำทัพจากซงหยง (襄陽 *เซียงหยาง*) เข้าโจมตีอำเภอกังเหลง (江陵縣 *เจียงหลิงเซี่ยน*)
* องโยย (王濬 *หวาง จฺวิ้น*) และตงปีน (唐彬 *ถาง ปิน*) นำทัพเรือจากมณฑลเอ๊กจิ๋วล่องตามแม่น้ำเข้าโจมตีอาณาเขตของง่อก๊กในมณฑลเกงจิ๋ว

เพื่อให้การเคลื่อนทัพหกสายประสานงานกันได้ดียิ่งขึ้น สุมาเอี๋ยนจักรพรรดิราชวงศ์จิ้นจึงมีรับสั่งให้องโยยและทัพเรือใต้บังคับบัญชาให้รับคำสั่งจากเตาอี้หลังยึดได้เมืองเจี้ยนผิง (建平郡 *เจี้ยนผิงจฺวิ้น*; อยู่บริเวณอำเภอจื่อกุย มณฑลหูเป่ย์) และรับคำสั่งจากอองหุยหลังไปถึงเบาะเหลง (秣陵 *มั่วหลิง*; ปัจจุบันคือนครหนานจิง มณฑลเจียงซู)

สุมาเอี๋ยนพระราชทานอาญาสิทธิ์แก่กาอุ้นและมีรับสั่งให้กาอุ้นหน้าที่เป็นแม่ทัพใหญ่ (大都督 *ต้าตูตู*) เพื่อกำกับดูแลการศึกและประสานงานการเคลื่อนทัพของทัพทั้ง 6 สายจากเมืองซงหยง พระองค์ยังทรงแต่งตั้งหยาง จี้ (楊濟) ให้เป็นผู้ช่วยของกาอุ้น ตอนแรกกาอุ้นอ้างว่าตนชราแล้วและแสดงความไม่เต็มใจที่จะรับหน้าที่นี้  สุมาเอี๋ยนตรัสกับกาอุ้นว่าพระองค์จะทรงกำกับการศึกด้วยพระองค์เองโดยตรงถ้ากาอุ้นปฏิเสธไม่รับหน้าที่ กาอุ้นจึงยอมรับการแต่งตั้ง สุมาเอี๋ยนยังทรงแต่งตั้งให้จาง หฺวาเป็นราชเลขาธิการการคลัง (度支尚書 *ตู้จือช่างชู*) ทำหน้าที่กำกับดูแลเสบียงและการส่งกำลังบำรุงสำหรับการศึก 

### ยุทธวิธีของง่อก๊ก
เนื่องจากซุนโฮจักรพรรดิง่อก๊กทรงไม่เชื่อว่าราชวงศ์จิ้นจะสามารถยึดครองง่อก๊ก และยังทรงเชื่อมั่นว่าแม่น้ำแยงซีเป็นปราการธรรมชาติที่แข็งแกร่ง จึงแทบไม่ได้ทรงเตรียมการใด ๆ เพื่อรับศึกที่จะมาถึง อย่างไรก็ตาม ง่อก๊กได้เสริมการป้องกันโดยการติดตั้งแถวขวากเหล็กที่เชื่อมกันด้วยโซ่เหล็กในสามโกรกธารเพื่อป้องกันไม่ให้เรือแล่นผ่าน แต่ซุนโฮและเหล่าข้าราชบริพารต่างก็มั่นใจเกินไปในมาตรการเพิ่มเติมนี้จนถึงขั้นไม่มีการส่งทหารแม้แต่คนเดียวไปเฝ้าระวังในพื้นที่ดังกล่าว

## เส้นทางเดินทัพขององโยยและตงปีน
ระหว่างวันที่ 19 มกราคม และ 17 มีนาคม ค.ศ. 280  องโยยนำทัพออกจากเซงโต๋ (成都 *เฉิงตู*) อำเภอเอกของมณฑลเอ๊กจิ๋ว  และไปสมทบกับตงปีนที่เป็นรองแม่ทัพที่เมืองปาตง (巴東郡 *ปาตงจฺวิ้น*; ปัจจุบันคือนครฉงชิ่ง ) จากนั้นทั้งสองจึงนำทัพเรือของราชวงศ์จิ้นซึ่งมีกำลังพล 50,000 หรือ 70,000 นายล่องไปตามแม่น้ำแยงซีเพื่อโจมตีชายแดนของง่อก๊ก ที่เมืองเจี้ยนผิง (建平郡 *เจี้ยนผิงจฺวิ้น*; อยู่บริเวณอำเภอจื่อกุย มณฑลหูเป่ย์ในปัจจุบัน) ทัพเรือของราชวงศ์จิ้นได้เผชิญหน้ากับการต้านทานที่นำโดยอู๋ เยี่ยน (吾彥) นายทหารของง่อก๊กและยึดเจี้ยนผิงไม่สำเร็จ จึงเคลื่อนพลอ้อมและรุดหน้าไปทางตะวันออกไปยังตันเอี๋ยง (丹楊 *ตานหยาง*; ทางตะวันออกของอำเภอจื่อกุย มณฑลหูเป่ย์ในปัจจุบัน) ในวันที่ 18 มีนาคม ค.ศ. 280 ทัพเรือของราชวงศ์จิ้นยึดได้ตันเอี๋ยงและจับตัวเชิ่ง จี้ (盛紀) นายทหารผู้รักษาตันเอี๋ยงได้

### การทำลายเครื่องกีดขวางที่โกรกธารซีหลิง
หลังยึดได้ตันเอี๋ยง ทัพเรือของราชวงศ์จิ้นก็เคลื่อนต่อไปตามแม่น้ำและมาถึงโกรกธารซีหลิง (西陵峽 *ซีหลิงเสีย*) จึงได้เผชิญหน้ากับเครื่องกีดขวางที่อู๋ เยี่ยนติดตั้งไว้ก่อนหน้านี้ อู๋ เยี่ยนสั่งทหารให้เชื่อมแถวของขวากเหล็กซึ่งแต่ละอันมีความยาวมากกว่าหนึ่ง*[[จ้าง]]* (丈) เข้าด้วยกันด้วยโซ่เหล็กใหญ่และติดตั้งกลางน้ำเพื่อสกัดกองเรือของข้าศึกไม่ให้ผ่านไปได้แต่ทัพเรือของราชวงศ์จิ้นรู้เรื่องเครื่องกีดขวางจากข่าวกรองที่รวบรวมมาก่อนหน้านี้โดยเอียวเก๋าจากเหล่าสายสืบของง่อก๊กที่ถูกจับตัว จึงเตรียมการรับมือสถานการณ์นี้ไว้แล้ว

องโยยสั่งทหารให้สร้างแพขนาดใหญ่หลายสิบลำ แต่ละลำมีความกว้างมากกว่า 100 *ปู้* (步) และวางหุ่นฟางไว้บนแพ องโยยยังสั่งให้นำคบเพลิงขนาดใหญ่ แต่ละอันมีความยาวมากกว่าสิบ*[[จ้าง]]*  และมีความยาวโดยรอบมากกว่าสิบ*เหวย์* (圍) มาปักไว้ด้านหน้าของแพทุกลำและราดด้วยน้ำมัน จากนั้นจึงส่งแพเหล่านั้นแล่นออกไปด้านหน้ากองเรือไปยังเครื่องกีดขวาง เมื่อแพติดเข้ากับเครื่องกีดขวาง องโยยก็สั่งให้ทหารจุดไฟเผาแพ หลังการเผาเป็นเวลาหลายชั่วโมง ขวากและโซ่เหล็กก็หลอมเหลว เป็นการเปิดเส้นทางให้ทัพเรือของราชวงศ์จิ้นแล่นผ่านไปได้ 

### การล่มของซีหลิง, จิงเหมินและอี๋เต้า
ในวันที่ 20 มีนาคม ค.ศ. 280 องโยยนำทัพยึดได้ซีหลิง (西陵; อยู่บริเวณนครอี๋ชาง มณฑลหูเป่ย์) และสังหารเหล่านายทหารของง่อก๊ก ได้แก่ หลิว เซี่ยน (留憲), เฉิง จฺวี้ (成據) และยฺหวี จง (虞忠) สองวันต่อมา ทัพขององโยยยึดได้จิงเหมิน (荆門) และอี๋เต้า (夷道; ปัจจุบันคือนครอี๋ตู มณฑลหูเป่ย์) และสังหารลู่ เยี่ยน (陸晏) นายทหารของง่อก๊ก

เมื่อองโยยยึดได้ซีหลิง เตาอี้เขียนจดหมายถึงองโยยเพื่ออนุญาตให้องโยยรุดหน้าต่อไปทางตะวันออกตามแม่น้ำแยงซีเพื่อพิชิตเบาะเหลง (秣陵 *มั่วหลิง*; ปัจจุบันคือนครหนานจิง มณฑลเจียงซู) นครหลวงของง่อก๊ก องโยยยินดีมากหลังอ่านจดหมายของเตาอี้จึงส่งจดหมายฉบับนั้นไปถวายสุมาเอี๋ยนจักรพรรดิราชวงศ์จิ้น

## เส้นทางเดินทัพของเตาอี้และเฮาหุน

ระหว่างวันที่ 18 กุมภาพันธ์และ 17 มีนาคม ค.ศ. 280 ทัพราชวงศ์จิ้นนำโดยเตาอี้ตีฝ่าแนวป้องกันของง่อก๊กทั้งหมดตลอดแนวชายแดนระหว่างราชวงศ์จิ้นและง่อก๊ก มุ่งสู่อำเภอกังเหลง เมื่อไปถึงจุดหมาย เตาอี้สั่งกำลังพลให้ล้อมอำเภอกังเหลงไว้ ขณะเดียวกันก็ส่งผู้ใต้บังคับบัญชาคือฝาน เสี่ยน (樊顯), อิ่น หลิน (尹林), เติ้ง กุย (鄧圭) และโจว ฉี (周奇) ให้นำกองกำลังแยกแผ้วถางเส้นทางตลอดแนวแม่น้ำแยงซีสำหรับทัพเรือขององโยยที่เคลื่อนมาจากทางตะวันตก ทัพของเตาอี้สามารถยึดอาณาเขตของง่อก๊กได้ตลอดทางภายในสิบวัน

### การล่มของเล่อเซียง
เตาอี้ยังส่งโจว จื่อ (周旨), อู่ เฉา (伍巢) และกว่าน ติ้ง (管定) ให้นำทหาร 800 นายข้ามแม่น้ำแยงซีในเวลากลางคืนและเตรียมการโจมตีเล่อเซียง (樂鄉; ทางตะวันออกของนครซงจือ มณฑลหูเป่ย์ในปัจจุบัน) เมื่อทั้งหมดยกพลมาถึงเขาปาสัน (巴山 *ปาชาน*; ทางตะวันตกเฉียงใต้ของนครซงจือ มณฑลหูเป่ย์ในปัจจุบัน) จึงเริ่มจุดไฟหลายจุดและปักธงจำนวนมากโดยรอบพื้นที่เพื่อหลอกให้ทหารฝ่ายง่อก๊กเข้าใจผิดว่าทัพราชวงศ์จิ้นมีกำลังพลมากกว่าความเป็นจริง ในช่วงเดียวกันก็เข้าจู่โจมตำแหน่งสำคัญโดยรอบเล่อเซียงเพื่อสร้างความสับสนและหวาดกลัวในหมู่ข้าศึก ซุนหลิม (孫歆 *ซุน ซิน*) นายทหารง่อก๊กผู้รักษาเล่อเซียงรู้สึกตกใจและหวาดกลัวเป็นอย่างมาก ถึงขั้นเขียนจดหมายถึงง่อเอี๋ยน (伍延 *อู่ เหยียน*) นายทหารง่อก๊กที่รักษาอำเภอกังเหลงว่า "พวกทหารที่ยกมาจากทางเหนืออย่างกับบินข้ามแม่น้ำมา"

โจว จื่อ, อู่ เฉาและกว่าน ติ้งนำทหาร 800 นายไปซุ่มอยู่นอกเล่อเซียง ในขณะเดียวกัน เมื่อทัพเรือขององโยยเคลื่อนมาใกล้เล่อเซียงมาตามแม่น้ำแยงซีจากทางตะวันตก ซุนหลิมจึงส่งกำลังพลออกจากเล่อเซียงไปขับไล่ข้าศึกแต่ไม่สำเร็จ กำลังพลที่แตกพ่ายของซุนหลิมกลับมายังเล่อเซียง นายทหารของราชวงศ์จิ้นทั้ง 3 นายกับกำลังพล 800 นายที่ซุ่มอยู่ใช้โอกาสนี้แทรกซึมเข้าไปในเมืองโดยไม่ถูกจับได้ แล้วยึดครองเล่อเซียงได้อย่างรวดเร็ว จับตัวซุนหลิมได้ในค่ายของซุนหลิมเอง และส่งตัวซุนหลิมในฐานะเชลยศึกไปให้เตาอี้

ในวันที่ 25 มีนาคม ค.ศ. 280 ทัพราชวงศ์จิ้นยึดได้เล่อเซียงและสังหารลู่ จิ่ง (陸景) นายทหารทัพเรือของง่อก๊ก ส่วนชือ หง (施洪) ขุนพลง่อก๊กยอมจำนนต่อทัพราชวงศ์จิ้น

### การล่มของกังเหลงและเจียงอาน
เตาอี้สั่งกำลังพลให้เพิ่มความรุนแรงในการโจมตีอำเภอกังเหลง ง่อเอี๋ยนแสร้งทำเป็นยอมจำนนต่อเตาอี้ ขณะเดียวกันก็สั่งทหารของตนให้เตรียมพร้อมป้องกันอยู่บนกำแพงเมือง ในวันที่ 3 เมษายน ค.ศ. 280 เตาอี้ตีฝ่าแนวป้องกันของง่อเอี๋ยนและยึดอำเภอกังเหลงได้สำเร็จ ง่อเอี๋ยนถูกสังหารในที่รบ

ในช่วงเวลาเดียวกันนั้น ทัพราชวงศ์จิ้นนำโดยเฮาหุนก็ยึดได้เจียงอาน (江安; ปัจจุบันคืออำเภอกงอาน มณฑลหูเป่ย์)

## การจัดกำลังพลใหม่ของทัพราชวงศ์จิ้นเมื่อ 4 เมษายน ค.ศ. 280
ในวันที่ 4 เมษายน ค.ศ. 280 จักรพรรดิสุมาเอี๋ยนทรงออกพระราชโองการเลื่อนยศให้องโยยเป็นขุนพลสยบภาคตะวันออก (平東將軍 *ผิงตงเจียงจฺวิน*) พระราชทานอาญาสิทธิ์ และมอบหมายให้กำกับดูแลราชการทหารในมณฑลเอ๊กจิ๋ว พระองค์ยังทรงออกพระราชโองการอีกฉบับเพื่อจัดกำลังพลของทัพหกสายใหม่ดังต่อไปนี้:
* องโยยและตงปีนให้รุดหน้าต่อไปทางตะวันออกตามแม่น้ำและยึดปากิ๋ว (巴丘 ปาชิว; ปัจจุบันคือนครเยฺว่หยาง มณฑลหูหนาน) จากนั้นจะได้รับการหนุนช่วยจากเฮาหุนและอ๋องหยงในภารกิจถัด ๆ ไป และรุดหน้าไปตามแม่น้ำมุ่งไปยังเบาะเหลง (秣陵 *มั่วหลิง*; ปัจจุบันคือนครหนานจิง มณฑลเจียงซู) นครหลวงของง่อก๊ก
* เฮาหุนให้เข้าโจมตีแฮเค้า (夏口 *เซี่ยโข่ว* โดยได้รับการหนุนช่วยจากองโยยและตงปีน หลังยึดแฮเค้าได้แล้ว เฮาหุนจะโอนกำลังพลใต้บังคับบัญชา 7,000 นายให้กับองโยย
* อ๋องหยงให้โจมตีบู๊เฉียง (武昌 *อู่ชาง*; ปัจจุบันคือนครเอ้อโจว มณฑลหูเป่ย์) โดยได้รับการหนุนช่วยจากองโยยและตงปีน หลังยึดบู๊เฉียงได้แล้ว อ๋องหยงจะโอนกำลังพลใต้บังคับบัญชา 6,000 นายให้กับตงปีน
* เตาอี้ให้เข้ายึดสามเมืองในมณฑลเกงจิ๋วตอนใต้ ได้แก่ เลงเหลง (零陵 *หลิงหลิง*; อยู่บริเวณนครหย่งโจว มณฑลหูหนานในปัจจุบัน), ฮุยเอี๋ยง (桂陽 *กุ้ยหยาง*; ปัจจุบันคือนครเชินโจว มณฑลหูหนาน) และเหิงหยาง (衡陽; ทางตะวันตกของนครเซียงถาน มณฑลหูหนานในปัจจุบัน) เมื่อสงบมณฑลเกงจิ๋วตอนใต้ได้แล้ว เตาอี้จะโอนกำลังพลใต้บังคับบัญชา 10,000 นายให้กับองโยย และอีก 7,000 นายให้กับตงปีน 

กาอุ้นแม่ทัพใหญ่ของการศึกได้รับคำสั่งให้ย้ายไปยังอำเภอฮางเสีย (項縣 *เซี่ยงเซี่ยน*; ปัจจุบันคืออำเภอเฉิ่นชิว มณฑลเหอหนาน) เพื่อประสานงานการเคลื่อนพลของทัพทั้ง 6 สาย

## การยอมจำนนของมณฑลเกาจิ๋วและกว่างโจว
หลังการล่มของอำเภอกังเหลง เจ้าเมืองของเมืองในอาณาเขตของง่อก๊กซึ่งตั้งอยู่ทางใต้ของแม่น้ำยฺเหวียน (沅江 *ยฺเหวียนเจียง*) และแม่น้ำเซียง (	湘江 *เซียงเจียง*) ครอบคลุมพื้นที่ของมณฑลเกาจิ๋ว (交州 *เจียวโจว*) และมณฑลกว่างโจว (廣州) ต่างยอมจำนนโดยสมัครใจต่อทัพราชวงศ์จิ้นที่นำโดยเตาอี้ หลังเตาอี้รับตราข้าราชการของเหล่าเจ้าเมืองแล้ว เตาอี้ก็ใช้อาญาสิทธิ์ที่ได้รับจากราชสำนักราชวงศ์จิ้นในการรับการยอมจำนนของเหล่าเจ้าเมืองและทำให้เมืองเหล่านั้นสงบลง ในช่วงเวลานั้น ทหารของเตาอี้ได้สังหารหรือจับกุมแม่ทัพนายกองของข้าศึกในพื้นที่ 14 นาย และข้าราชการและเจ้าเมืองของข้าศึกมากกว่า 120 คน เตาอี้ยังแต่งตั้งข้าราชการให้ปกครองอาณาเขตของง่อก๊กที่ยึดมาได้ในเมืองลำกุ๋น (南郡 *หนานจฺวิ้น*; อยู่บริเวณอำเภอเจียงหลิง มณฑลหูเป่ย์ในปัจจุบัน) ฟื้นฟูความสงบและความมั่นคงในมณฑลเกงจิ๋ว พลเมืองง่อก๊กหลายคนแปรพักตร์เข้าด้วยราชวงศ์จิ้นด้วยความตั้งใจของตนเอง

## เส้นทางเดินทัพของเฮาหุนและอ๋องหยง
ตั้งแต่การจัดกำลังพลใหม่ในวันที่ 4 เมษายนจนถึงวันที่ 16 เมษายน ค.ศ. 280 ทัพของราชวงศ์จิ้นที่นำโดยองโยยและตงปีนได้ปฏิบัติภารกิจหนุนช่วยทัพของเฮาหุนและอ๋องหยงในการโจมตีเพื่อยึดแฮเค้า (夏口 *เซี่ยโข่ว*) และบู๊เฉียง (武昌 *อู่ชาง*; ปัจจุบันคือนครเอ้อโจว มณฑลหูเป่ย์) ตามลำดับ

ที่บู๊เฉียง อ๋องหยงสั่งให้ผู้ใต้บังคับบัญชาคือหลัว ช่าง (羅尚) และหลิว เฉียว (劉喬) ให้นำกองหน้าเข้าโจมตีเมือง หยาง ยง (楊雍) และซุน ชู่ (孫述) นายทหารของง่อก๊ก พร้อมด้วยหลิว หล่าง (劉朗) เจ้าเมืองของเมืองกังแฮนำผู้ติดตามไปยอมจำนนต่ออ๋องหยง

หลังยึดได้บู๊เฉียง อ๋องหยงนำทัพรุดหน้าไปทางใต้จนไปถึงฝั่งเหนือของแม่น้ำแยงซี ในช่วงเวลานั้น เมิ่ง ไท่ (孟泰) นายทหารของง่อก๊กสามารถเกลี้ยกล่อมให้กำลังทหารของง่อก๊กที่อำเภอฉีชุน (蘄春縣 *ฉีชุนเซี่ยน*) และอำเภอจู (邾縣 *จูเซี่ยน*; ปัจจุบันคือนครหฺวางกาง มณฑลหูเป่ย์) ให้ยอมจำนนต่ออ๋องหยง ทั้งสองอำเภอจึงมาอยู่ภายใต้การควบคุมของราชวงศ์จิ้น

## เส้นทางเดินทัพของอองหุย
ในวันที่ 13 มีนาคม ค.ศ. 280 ทัพราชวงศ์จิ้นนำโดยอองหุยเคลื่อนพลไปยังอัวกั๋ง (橫江 *เหิงเจียง*; พื้นที่ที่ตั้งอยู่ในทางตะวันออกเฉียงใต้ของอำเภอเหอ มณฑลอานฮุยในปัจจุบัน ทางฝั่งเหนือของแม่น้ำแยงซีที่อยู่ตรงกันข้ามกับจุดชมวิวไฉ่ฉือจีทางฝั่งใต้) และฝ่าแนวป้องกันของง่อก๊กไปได้ อองหุยยังส่งผู้ใต้บังคับบัญชาคือเฉิน เชิ่น (陳慎) และจาง เฉียว (張喬) ให้นำกองกำลังแยกไปโจมตีชิมเอี๋ยง (尋陽 *สฺวินหยาง*; ทางตะวันตกเฉียงใต้ของอำเภอหฺวางเหมย์ มณฑลหูเป่ย์ในปัจจุบัน) และไล่เซียง (瀨鄉; ทางตะวันออกของอำเภอลู่อี้ มณฑลเหอหนานในปัจจุบัน) ทั้งสองทำภารกิจสำเร็จ เอาชนะทัพง่อก๊กใต้การบังคับบัญชาของข่ง จง (孔忠) จับตัวโจว ซิง (周興) และนายทหารง่อก๊กคนอื่น ๆ 4 นายได้ในที่รบ

อองหุยนำทัพรุดหน้าต่อไปและเอาชนะทัพง่อก๊กที่นำโดยหลี่ ฉุน (李純) และยฺหวี กง (俞恭) จับกุมหรือสังหารทหารง่อก๊กจำนวนมาก ขุนพลง่อก๊ก 2 นายคือเฉิน ไต้ (陳代) และจู หมิง (朱明) หวาดกลัวมากจนยอมจำนนต่ออองหุยโดยสมัครใจ

### ยุทธการที่สะพานป่าน

ระหว่างวันที่ 17 และ 30 เมษายน ค.ศ. 280 ซุนโฮจักรพรรดิแห่งง่อก๊กทรงมีรับสั่งต่ออัครมหาเสนาบดีเตี๋ยวเค้า (張悌 *จาง ที่*) ร่วมกับขุนพลสิมเอ๋ง (沈瑩 *เฉิ่น อิ๋ง*), จูกัดเจ้ง (諸葛靚 *จูเก่อ จิ้ง*) และซุน เจิ้น (孫震) ให้นำกำลังทหาร 30,000 นายจากเบาะเหลง (秣陵 *มั่วหลิง*; ปัจจุบันคือนครหนานจิง มณฑลเจียงซู) ข้ามแม่น้ำแยงซีเข้าโจมตีทัพราชวงศ์จิ้น เมื่อยกพลมาถึงงิวจู๋ (牛渚 *หนิวจู่*; อยู่ในนครหม่าอานชาน มณฑลอานฮุยในปัจจุบัน) สิมเอ๋งคาดการณ์ว่าในที่สุดทัพเรือของราชวงศ์จิ้นจะฝ่าแนวป้องกันของง่อก๊กในมณฑลเกงจิ๋วมาได้  สิมเอ๋งจึงแนะนำเตี๋ยวเค้าให้ดำเนินยุทธวิธีเชิงรับโดยการรักษาที่มั่นที่ตอนล่างของแม่น้ำแยงซีและเตรียมยืนหยัดต่อสู้ครั้งสุดท้ายเมื่อทัพเรือของราชวงศ์จิ้นมาถึง แต่เตี๋ยวเค้าแย้งว่าขวัญกำลังใจของทหารง่อก๊กจะสิ้นไปหากทัพเรือของราชวงศ์จิ้นสามารถเคลื่อนไปถึงเบาะเหลงได้ จึงควรโจมตีโต้กลับทัพราชวงศ์จิ้นที่บุกเข้ามา จากมุมมองของเตี๋ยวเค้า หากทัพง่อก๊กขับไล่ทัพราชวงศ์จิ้นได้สำเร็จหรืออย่างน้อยที่สุดคือป้องกันไม่ให้ทัพราชวงศ์จิ้นรุดหน้าต่อไปมากกว่านี้ ทัพของเตี๋ยวเค้าก็จะสามารถประสานกับทัพง่อก๊กที่เหลืออยู่ในมณฑลเกงจิ๋วและเสริมกำลังป้องกันของพวกตนได้

ช่วงกลางเดือนเมษายน ค.ศ. 280 เตี๋ยวเค้านำทัพง่อก๊กโจมตีจาง เฉียว (張喬) นายทหารของราชวงศ์จิ้นผู้คุมกำลังพล 7,000 นายใกล้กับสะพานหยางเหอ (楊荷橋 *หยางเหอเฉียว*; ทางตะวันออกเฉียงใต้ของอำเภอเหอ มณฑลอานฮุยในปัจจจุบัน) หลังจาง เฉียวยอมจำนน จูกัดเจ้งเสนอกับเตี๋ยวเค้าให้ประหารชีวิตเชลยศึกทั้งหมดเพราะจูกัดเจ้งเห็นว่าเชลยเหล่านี้แสร้งยอมจำนน จูกัดเจ้งยังเตือนเตี๋ยวเค้าว่าทหาราชวงศ์จิ้นที่ยอมจำนนอาจเป็นภัยคุกคามต่อทัพง่อก๊กในภายหลัง เตี๋ยวเค้าปฏิเสธที่จะทำตามคำแนะนำของจูกัดเจ้งเพราะคิดว่าไม่เป็นการดีที่จะประหารชีวิตทหารข้าศึกที่ยอมจำนน

เมื่ออองหุยรู้เรื่องที่ทัพง่อก๊กโจมตีที่สะพานหยางเหอ จึงสั่งผู้ใต้บังคับบัญชาคือจาง ฮ่าน (張翰), ซุน โฉว (孫疇) และโจว จฺวิ้น (周浚) ให้นำกำลังพลไปต้านทัพง่อก๊ก ที่สะพานป่าน (版橋 *ป่านเฉียว*; ทางเหนือของอำเภอหานชาน มณฑลอานฮุยในปัจจุบัน) ทั้งสองฝ่ายจัดกระบวนทัพเตรียมพร้อมรบ ในระหว่างการรบ สิมเอ๋งนำกำลังทหารชั้นยอดของง่อก๊ก 5,000 นายที่เรียกว่า "ทหารตันเอี๋ยง" (丹陽兵 *ตานหยางปิง*) บุกเข้ากระบวนทัพของราชวงศ์จิ้นหลายครั้ง แต่ทัพราชวงศ์จิ้นสามารถรักษาที่ตั้งไว้ได้ ทหารง่อก๊กที่เหลือเสียขวัญเมื่อเห็น "ทหารตันเอี๋ยง" ทำลายกระบวนทัพของราชวงศ์จิ้นไม่สำเร็จ เมื่อเหล่าแม่ทัพสั่งให้ถอยทัพจึงเกิดความโกลาหลและไม่เป็นระเบียบขึ้น นายทหารของราชวงศ์จิ้น 2 นายคือเซฺว เชิ่ง (薛勝) และเจียวปั้น (蔣班 *เจี่ยง ปาน*) ถือโอกาสนี้นำหน่วยของตนเข้าโจมตีตอบโต้ข้าศึกอย่างดุเดือด ทัพง่อก๊กแตกพ่าย ทหารหนีกระจัดกระจายไปทุกทิศทาง ในขณะที่เหล่าแม่ทัพก็ไม่สามารถหยุดทหารเหล่านี้จากการหนีทัพได้ ในช่วงเวลาเดียวกันนั้น จาง เฉียวและผู้ใต้บังคับบัญชาที่ยอมจำนนต่อทัพง่อก๊กก่อนหน้านี้ก็ใช้จังหวะนี้หันมาโจมตีทัพง่อก๊กจากด้านหลัง ขุนพลง่อก๊กซุน เจิ้นและสิมเอ๋งพร้อมด้วยทหารง่อก๊ก 7,000 ถึง 8,000 นายเสียชีวิตในที่รบ

จูกัดเจ้งขุนพลง่อก๊กหนีจากสนามรบมาได้พร้อมทหาร 500 ถึง 600 นาย พบเข้ากับเตี๋ยวเค้าระหว่างทางจึงบอกให้เตี๋ยวเค้าร่วมทางกับตนล่าถอยกลับไปเบาะเหลง เตี๋ยวเค้าปฏิเสธ จูกัดเจ้งจึงรั้งเตี๋ยวเค้าไว้และบอกว่าไม่จำเป็นต้องไปตาย แต่เตี๋ยวเค้าปฏิเสธอย่างหนักแน่นและจากจูกัดเจ้งไปเพราะต้องการแสดงความจงรักภักดีต่อง่อก๊ก จูกัดเจ้งไม่มีทางเลือกจึงหลั่งน้ำตาปล่อยให้เตี๋ยวเค้าไป หลังจูกัดเจ้งล่าถอยไปได้ประมาณ 100 *ปู้* (步) ทหารราชวงศ์จิ้นที่ไล่ตามมาก็มาทันเตี๋ยวเค้าและสังหารเตี๋ยวเค้าในที่รบ

ไม่นานหลังยุทธการที่สะพานป่าน เหอ จื๋อ (何植) เสนาบดีง่อก๊ก (ซึ่งเป็นพระมาตุลาหรือน้าของซุนโฮด้วย) และซุน เยี่ยน (孫晏) ขุนพลง่อก๊กยอมจำนนต่อทัพราชวงศ์จิ้นภายใต้การนำของอองหุย

### อองหุยปฏิเสธที่จะโจมตีเบาะเหลง
หลังชัยชนะของทัพราชวงศ์จิ้นที่สะพานป่าน เหอ ยฺวิ่น (何惲) ผู้ใต้บังคับบัญชาของโจว จฺวิ้น (周濬) แนะนำโจว จฺวิ้นให้นำกำลังพลข้ามแม่น้ำแยงซีและเข้าล้อมเบาะเหลง (秣陵 *มั่วหลิง*; ปัจจุบันคือนครหนานจิง มณฑลเจียงซู) นครหลวงของง่อก๊ก เพื่อกดดันให้ซุนโฮจักรพรรดิง่อก๊กยอมจำนนโดยสมัครใจ โจว จฺวิ้นเห็นด้วยกับเหอ ยฺวิ่นและต้องเสนอความคิดนี้กับอองหุยที่เป็นผู้บังคับบัญชาเหนือตน แต่เหอ ยฺวิ่นคาดการณ์ว่าอองหุยจะไม่เห็นด้วยเพราะอองหุยไม่ได้รับพระบรมราชานุญาตจากสุมาเอี๋ยนจักรพรรดิราชวงศ์จิ้นให้โจมตีเบาะเหลง การคาดการณ์ของเหอ ยฺวิ่นถูกต้อง องงหุยปฏิเสธที่จะโจมตีเบาะเหลงแม้ว่าโจว จฺวิ้นและเหอ ยฺวิ่นพยายามโน้มน้าวก็ตาม

## เส้นทางเดินทัพของสุมาเตี้ยม
สุมาเตี้ยมนำทัพไปยังอิต๋ง (塗中 *ถูจง*; อยู่บริเวณนครฉูโจว มณฑลอานฮุยในปัจจุบัน) ที่นั่นสุมาเตี้ยมสั่งหลิว หง (劉弘) รองแม่ทัพให้นำพลไปยังฝั่งเหนือของแม่น้ำแยงซีบริเวณตรงกันข้ามกับเบาะเหลง (秣陵 *มั่วหลิง*; ปัจจุบันคือนครหนานจิง มณฑลเจียงซู) ต่อมาหลังจากที่ทัพราชวงศ์จิ้นได้ชัยในยุทธการที่สะพานป่าน สุมาเตี้ยมสั่งหวาง เหิง (王恆) หัวหน้าเสมียนให้นำพลข้ามแม่น้ำแยงซีเข้าโจมตีจุดยุทธศาสตร์ของง่อก๊กตลอดแนวแม่น้ำ ในการรบที่เกิดขึ้นตามมา ทัพราชวงศ์จิ้นจับได้ตัวไช่ จี (蔡機) นายทหารของง่อก๊กผู้ดูแลการป้องกันตลอดแนวแม่น้ำ  ทหารง่อก๊กจำนวนระหว่าง 50,000 ถึง 60,000 นายเสียชีวิตในที่รบหรือไม่ก็ยอมจำนนต่อทัพราชวงศ์จิ้น จูกัดเจ้งขุนพลง่อก๊กที่หลบหนีมาได้หลังยุทธการที่สะพานป่าน ได้พาซุน อี้ (孫奕) ซึ่งเป็นนายทหารง่อก๊กด้วยกันมายอมจำนนต่อสุมาเตี้ยม

## ความพยายามต้านทานครั้งสุดท้ายของง่อก๊ก
ระหว่างวันที่ 17 และ 30 เมษายน ค.ศ. 280 หลังทัพเรือของราชวงศ์จิ้นที่นำโดยองโยยและตงปีนได้หนุนช่วยทัพของเฮาหุนและอ๋องหยงในการยึดแฮเค้า (夏口 *เซี่ยโข่ว*) และบู๊เฉียง (武昌 *อู่ชาง*; ปัจจุบันคือนครเอ้อโจว มณฑลหูเป่ย์) ทัพเรือก็ล่องไปตามแม่น้ำแยงซีต่อไปเพื่อมุ่งไปสู่เบาะเหลง (秣陵 *มั่วหลิง*; ปัจจุบันคือนครหนานจิง มณฑลเจียงซู) นครหลวงของง่อก๊ก นับตั้งแต่ทัพเรือเคลื่อนพลออกจากเซงโต่ (成都 *เฉิงตู*)  เมื่อช่วงต้น ค.ศ. 280 ก็ประสบความสำเร็จในการยึดครองอาณาเขตของง่อก๊กทั้งหมดตลอดทางโดยไม่ได้รับความเสียหายมากนัก เนื่องจากกำลังทหารของง่อก๊กในมณฑลเกงจิ๋วพ่ายแพ้อย่างง่ายดาย ในช่วงเวลาที่ทัพเรือมุ่งหน้าไปยังเบาะเหลง มีกำลังพลเพิ่มขึ้นจากตอนแรกที่มี 50,000 หรือ 70,000 นายขึ้นมาเป็นประมาณ 80,000 หรือ 100,000 นาย หลังได้รับกำลังพลเพิ่มเติม 30,000 นายจากทัพราชวงศ์จิ้นในเส้นทางอื่น ๆ 3 สาย โดยมาจากทัพของเฮาหุน 7,000 นาย จากทัพของอ๋องหยง 6,000 นาย และจากทัพของเตาอี้ 17,000 นาย

เมื่อทัพเรือของราชวงศ์จิ้นมาถึงซานชาน (三山; ทางตะวันตกเฉียงใต้ของนครหนานจิง มณฑลเจียงซูในปัจจุบัน) ซุนโฮจักรพรรดิง่อก๊กจึงทรงมีรับสั่งให้ขุนพลจาง เซี่ยง (張象) นำกำลังพล 10,000 นายไปต้านข้าศึก จาง เซี่ยงรู้ว่าตนไม่มีทางเอาชนะข้าศึกได้จึงยอมจำนนต่อองโยยโดยไม่รบ

ในช่วงเวลานั้น เถา จฺวิ้น (陶濬)  นายทหารง่อก๊กที่เพิ่งเดินทางกลับมาถึงเบาะเหลงจากบู๊เฉียง ได้เข้าเฝ้าซุนโฮ เมื่อซุนโฮทรงสอบถามถึงสถานะของทัพเรือง่อก๊ก เถา จฺวิ้นทูลว่า "เรือรบของข้าศึกที่สร้างในจ๊ก (蜀 *ฉู่*)  ล้วนมีขนาดเล็ก หากเรามีกำลังพล 20,000 นายและเรือรบที่ใหญ่กว่า ก็เพียงพอที่จะเอาชนะข้าศึกได้" ซุนโฮจึงทรงเร่งระดมกองเรือรบขึ้นอีกครั้ง และมอบหมายให้เถา จฺวิ้นเป็นผู้บังคับบัญชา แต่ทหารง่อก๊กส่วนใหญ่หนีทัพไปในเวลากลางคืนก่อนที่จะต้องเคลื่อนพลไปโจมตีกองเรือรบของราชวงศ์จิ้น

## การยอมจำนนของซุนโฮ

 

เมื่อวันที่ 30 เมษายน ค.ศ. 280 ซุนโฮทรงรู้สึกหวาดกลัวอย่างยิ่งเมื่อทรงทราบข่าวว่าทัพเรือขององโยยกับทัพของสุมาเตี้ยมและอองหุยมาถึงนอกประตูนครหลวงเบาะเหลง (秣陵 *มั่วหลิง*; ปัจจุบันคือนครหนานจิง มณฑลเจียงซู) แล้ว พระองค์ทรงหวาดกลัวยิ่งขึ้นเมื่อทรงทราบว่าทัพเรือขององโยยมีขนาดใหญ่โตมโหฬารจนธงทิว อาวุธ และชุดเกราะสามารถปกคลุมพื้นผิวของทั้งแม่น้ำแยงซีอย่างง่ายดาย หลังหมดหนทาง ในที่สุดพระองค์จึงทรงกระทำตามคำแนะของที่ปรึกษาของพระองค์คือเซฺว อิ๋ง (薛瑩) และหู ชง (胡沖) ตัดสินพระทัยยกเลิกการต้านทานและทรงยอมจำนนต่อทัพราชวงศ์จิ้นอย่างเป็นทางการ พระองค์ทรงเขียนเอกสารยอมจำนนและส่งสำเนาแยกกันไปให้องโยย, สุมาเตี้ยม และอองหุย เอกสารยอมจำนนมีความว่า: 

ในวันรุ่งขึ้นคือวันที่ 1 พฤษภาคม ค.ศ. 280 ซุนโฮทรงออกพระราชโองการสุดท้าย ขอร้องต่อผู้คนในง่อก๊กให้อย่ารู้สึกเสียใจต่อการล่มสลายของง่อก๊ก แต่ให้เตรียมตนเองให้พร้อมเป็นข้าราชบริพารของราชวงศ์จิ้น จากนั้นพระองค์จะทรงเปลื้องฉลองพระองค์ส่วนบนทั้งหมดและมัดพระองค์เอง (เป็นวิธีการส่งมอบเชลยศึกให้กับผู้ชนะในยุทธการ) ทรงนำโลงศพไปด้วยกับพระองค์ และเสด็จไปยังโจะเทาเสีย (石頭城 *ฉือโถวเฉิง*; ในนครหนานจิงด้านตะวันตก มณฑลเจียงซูในปัจจุบัน) เพื่อยอมจำนนต่อองโยย ถือเป็นการสิ้นสุดของรัฐง่อก๊กอย่างเป็นทางการ องโยยใช้อาญาสิทธิ์ที่รับพระราชทานจากสุมาเอี๋ยนจักรพรรดิราชวงศ์จิ้นในการรับการยอมจำนนของซุนโฮ แก้มัดให้พระองค์ และเผาโลงศพเสีย จากนั้นองโยยจึงส่งตัวซุนโฮในฐานะเชลยศึกไปยังลกเอี๋ยง (洛陽 *ลั่วหยาง*) นครหลวงของราชวงศ์จิ้น เพื่อนำตัวไปมอบให้สุมาเอี๋ยน

ในช่วงเวลาที่ง่อก๊กล่มสลาย ในแผนที่และเอกสารหลวงที่องโยยรวบรวมมาได้ระบุว่าอาณาเขตของง่อก๊กครอบคลุมพื้นที่ทั้งหมด 4 มณฑล 43 เมือง และ 313 อำเภอ มีประชากร 2.3 ล้านคนและ 523,000 ครัวเรือน รวมถึงข้าราชการ 32,000 คนและกำลังทหาร 230,000 นาย

## ผลสืบเนื่อง
การล่มของเบาะเหลงหรือเกี๋ยนเงียบ (建業 *เจี้ยนเย่*) นครหลวงของง่อก๊กและการยอมจำนนของซุนโฮถือเป็นจุดสิ้นสุดของทั้งรัฐง่อก๊กและยุคสามก๊ก หลังความขัดแย้ง การต่อสู้ และการนองเลือดอย่างสูญเปล่าเป็นระยะเวลายาวนานเกือบ 100 ปี ในที่สุดแผ่นดินจีนก็กลับมารวมกันเป็นหนึ่งเดียวภายใต้การปกครองของราชวงศ์จิ้นตะวันตก แม่ทัพราชวงศ์จิ้นที่มีส่วนร่วมในการศึกได้รับบำเหน็จรางวัลอย่างงาม ที่น่าประหลาดใจคือกาอุ้นที่เป็นแม่ทัพใหญ่ซึ่งเคยคัดค้านการทำศึกกลับได้รับรางวัลใหญ่ที่สุดคือได้ศักดินา 8,000 ครัวเรือน อองหุยโกรธมากเมื่อทราบข่าวว่าองโยยยึดเกี๋ยนเงียบได้ และประกาศกับเหล่าผู้ใต้บังคับบัญชาด้วยความโกรธว่าตนจับตาดูซุนโฮเป็นเวลาเกือบร้อยวัน แต่องโยยกลับชุบมือเปิบไปในท้ายที่สุด อองหุยเขียนฎีการ้องเรียนถึงราชสำนัก อ้างว่าองโยยไม่เชื่อฟังคำสั่งและยักยอกทรัพย์สินที่ยึดได้ในการศึก องโยยก็เขียนฎีกาถึงราชสำนักเพื่อแก้ต่างให้ตนเอง อ้างว่าที่อองหุยพูดเป็นการใส่ร้าย แต่อองหุยมีอำนาจและอิทธิพลในราชสำนักราชวงศ์จิ้นมากกว่าจึงเป็นฝ่ายได้เปรียบกว่า เหล่าผู้ติดตามของอองหุยต่างเสนอให้จับกุมองโยยไปขังคุก ท้ายที่สุดจักรพรรดิสุมาเอี๋ยนทรงยุติความขัดแย้งโดยการพระราชทานรางวัลแก่องโยยอย่างงาม

## บุคคลในยุทธการ
### ทัพราชวงศ์จิ้น
* จักรพรรดิแห่งราชวงศ์จิ้น (晉帝 *จิ้นตี้*) **[[สุมาเอี๋ยน]]** (司馬炎 *ซือหม่า เหยียน*)
** ราชเลขาธิการการคลัง (度支尚書 *ตู้จือช่างชู*) **[[จาง หฺวา]]** (張華)
* แม่ทัพใหญ่ (大都督 *ต้าตูตู*) **[[กาอุ้น]]** (賈充 *เจี่ย ชง*)
** ขุนพลผู้ชนะเลิศ (冠軍將軍 *กว้านจฺวินเจียงจฺวิน*) **[[หยาง จี้]]** (楊濟)
* ขุนพลพิทักษ์ทัพ (鎮軍將軍 *เจิ้นจฺวินเจียงจฺวิน*) **[[สุมาเตี้ยม]]** (司馬伷 *ซือหม่า โจ้ว*)
** ปลัดรัฐลองเอี๋ย (琅邪相 *หลางหยาเซียง*) **หลิว หง** (劉弘)
** หัวหน้าเสมียน (長史 *จ๋างฉื่อ*) **หวาง เหิง** (王恆)
* ขุนพลสงบภาคตะวันออก (安東將軍 *อานตงเจียงจฺวิน*) **[[อองหุย]]** (王渾 *หวาง หุน*)
**ข้าหลวงมณฑลยังจิ๋ว (揚州刺史 *หยางโจวชื่อฉื่อ*) **[[โจว จฺวิ้น]]** (周濬)
*** เจ้าหน้าที่ผู้ช่วย (別駕 *เปี๋ยเจี้ย*) **[[เหอ ยฺวิ่น]]** (何惲)
** ผู้พิทักษ์ทัพโจมตีง่อ (討吳護軍 *เถ่าอู๋ฮู่จฺวิน*) **จาง ฮ่าน** (張翰)
** นางกองพัน (司馬 *ซือหม่า*) **ซุน โฉว** (孫疇)
** เสนาธิการทัพ (參軍 *ชานจฺวิน*) **เฉิน เชิ่น** (陳慎)
** **เซฺว เชิ่ง** (薛勝)
** **[[เจียวปั้น]]** (蔣班 *เจี่ยง ปาน*)
** นายกองร้อยแห่งเฉิงหยาง (成陽都尉 *เฉิงหยางตูเว่ย์*) **จาง เฉียว** (張喬)
* มหาขุนพลพิทักษ์ภาคใต้ (鎮南大將軍 *เจิ้นหนานต้าเจียงจฺวิน*) **[[เตาอี้]]** (杜預 *ตู้ ยฺวี่*)
** เจ้าเมืองซงหยง (襄陽太守 *เซียงหยางไท่โฉ่ว*) **โจว ฉี** (周奇)
** เสนาธิการทัพ (參軍 *ชานจฺวิน*) **ฝาน เสี่ยน** (樊顯)
** เสนาธิการทัพ (參軍 *ชานจฺวิน*) **อิ่น หลิน** (尹林)
** เสนาธิการทัพ (參軍 *ชานจฺวิน*) **เติ้ง กุย** (鄧圭)
** ขุนพลรักษาค่ายใหญ่ (牙門將 *หยาเหมินเจี้ยง*) **[[โจว จื่อ]]** (周旨)
** ขุนพลรักษาค่ายใหญ่ (牙門將 *หยาเหมินเจี้ยง*) **กว่าน ติ้ง** (管定)
** ขุนพลรักษาค่ายใหญ่ (牙門將 *หยาเหมินเจี้ยง*) **อู่ เฉา** (伍巢)
* ขุนพลสถาปนาเดช (建威將軍 *เจี้ยนเวย์เจียงจฺวิน*) **[[อ๋องหยง]]**  (王戎 *หวาง หรง*)
** เสนาธิการทัพ (參軍 *ชานจฺวิน*) **[[หลัว ช่าง]]** (羅尚)
** เสนาธิการทัพ (參軍 *ชานจฺวิน*) **[[หลิว เฉียว]]** (劉喬)
* ขุนพลสงบภาคใต้ (平南將軍 *ผิงหนานเจียงจฺวิน*) **[[เฮาหุน]]** (胡奮 *หู เฟิ่น*)
* ขุนพลมังกรโผน (龍驤將軍 *หลงเซียงเจียงจฺวิน*) **[[องโยย]]** (王濬 *หวาง จฺวิ้น*)
** ขุนพลแผ่ยุทธ์ (廣武將軍 *กว๋างอู่เจียงจฺวิน*) **[[ตงปีน]]** (唐彬 *ถาง ปิน*)

### ทัพง่อก๊ก
*  จักรพรรดิแห่งง่อก๊ก (吳帝 *อู๋ตี้*) **[[ซุนโฮ (ซุน เฮ่า)|ซุนโฮ]]** (孫皓 *ซุน เฮ่า*)
**  ขุนพลกองโจร (游擊將軍 *โหยวจีเจียงจฺวิน*) **[[จาง เซี่ยง]]** (張象)
** แม่ทัพแห่งสฺวีหลิง (徐陵督) **[[เถา จฺวิ้น]]** (陶濬)
*  อัครมหาเสนาบดี (丞相 *เฉิงเซี่ยง*) และที่ปรึกษาการทหาร (軍師 *จฺวินชือ*) **[[เตี๋ยวเค้า]]** (張悌 *จาง ที่*)
**  รองที่ปรึกษาการทหาร (副軍師 *ฟู่จฺวินชือ*) **[[จูกัดเจ้ง]]** (諸葛靚 *จูเก่อ จิ้ง*)
**  เจ้าเมืองตันเอี๋ยง (丹陽太守 *ตานหยางไท่โฉ่ว*) **[[สิมเอ๋ง (เฉิ่น อิ๋ง)|สิมเอ๋ง]]** (沈瑩 *เฉิ่น อิ๋ง*)
**  ผู้พิทัพษ์ทัพ (護軍 *ฮู่จฺวิน*) **[[ซุน เจิ้น]]** (孫震)
*  เจ้าเมืองเจี้ยนผิง (建平太守 *เจี้ยนผิงไท่โฉ่ว*) **[[อู๋ เยี่ยน]]** (吾彥)
*  ผู้ควบคุมทัพ (監軍 *เจียนจฺวิน*) **[[ลู่ เยี่ยน]]** (陸晏)
*  ขุนพลพิทักษ์ภาคใต้ (鎮南將軍 *เจิ้นหนานเจียงจฺวิน*) **หลิว เซี่ยน** (留憲)
*  ขุนพลโจมตีภาคใต้ (征南將軍 *เจิงหนานเจียงจฺวิน*) **เฉิง จฺวี้** (成據)
*  เจ้าเมืองงิเต๋า (宜都太守 *อี๋ตูไท่โฉ่ว*) **[[ยฺหวี จง]]** (虞忠)
*  ผู้ควบคุมเมืองตันเอี๋ยง (丹楊監 *ตานหยางเจียน*) **เชิ่ง จี้** (盛紀)
*  แม่ทัพแห่งกังเหลง (江陵督 *เจียงหลิงตู*) **[[ง่อเอี๋ยน]]** (伍延 *อู่ เหยียน*)
*  แม่ทัพแห่งเล่อเซียง (樂鄉都督 *เล่อเซียงตูตู*) **[[ซุนหลิม (ซุน ซิน)|ซุนหลิม]]** (孫歆 *ซุน ซิน*)
*  แม่ทัพเรือ (水軍督 *ฉุ่ยจฺวินตู*) **[[ลู่ จิ่ง]]** (陸景)
*  ขุนพลสงบภาคตะวันตก (平西將軍 *ผิงซีเจียงจฺวิน*) **ชือ หง** (施洪)
*  เจ้าเมืองกังแฮ (江夏太守 *เจียงเซี่ยไท่โฉ่ว*) **หลิว หล่าง** (劉朗)
*  **หยาง ยง** (楊雍)
*  **ซุน ชู่** (孫述)
*  ขุนพลรักษาค่ายใหญ่ (牙門將 *หยาเหมินเจี้ยง*) **เมิ่ง ไท่** (孟泰)
*  ขุนพลรักษาค่ายใหญ่ (牙門將 *หยาเหมินเจี้ยง*) **ข่ง จง** (孔忠)
*  ขุนพลยุทธเดช (武威將軍 *อู่เวย์เจียงจฺวิน*) **โจว ซิง** (周興)
*  ผู้พิทักษ์ทัพ (護軍 *ฮู่จฺวิ้น*) **หลี่ ฉุน** (李純)
*  **ยฺหวี กง** (俞恭)
*  ขุนพลสถาปนายุทธ์ (曆武將軍 *ลี่อู่เจียงจฺวิน*) **เฉิน ไต้** (陳代)
*  ขุนพลสงบอนารยชน (平虜將軍 *ผิงหลู่เจียงจฺวิน*) **จู หมิง** (朱明)
*  **ไช่ จี** (蔡機)
*  **[[พงศาวลีง่อก๊ก#ซุน เหอ (ปั๋วไห่)|ซุน อี้]]** (孫奕)

## ในนวนิยาย''สามก๊ก''
ในนวนิยายอิงประวัติศาสตร์เรื่อง*[[สามก๊ก]]* (三國演義 *ซานกั๋วเหยี่ยนอี้*) ในคริสต์ศตวรรษที่ 14 ภารกิจการสร้างทัพเรือสำหรับราชวงศ์จิ้นถูกยกให้เป็นความดีความชอบของจงโฮย (鍾會 *จง ฮุ่ย*) ก่อนการล่มสลายของจ๊กก๊ก โดยจงโฮยเสนอกับสุมาเจียวว่าการสร้างทัพเรือขนาดใหญ่เพื่อโจมตีง่อก๊กนั้นเป็นอุบายที่จะลวงจ๊กก๊กให้คลายความระมัดระวัง และเมื่อถึงเวลาจริง ๆ ที่จะเข้าโจมตีง่อก๊กหลังพิชิตจ๊กก๊กได้แล้ว ทัพเรือก็จะพร้อมใช้งานแล้ว แต่ในความเป็นจริง แนวคิดการสร้างทัพเรือขนาดใหญ่มีต้นกำเนิดจากองโยยและสุมาเอี๋ยน  และแผนเริ่มดำเนินการหลังการล่มสลายของจ๊กก๊ก

ในนวนิยาย เหตุการณ์สุดท้ายก่อนการศึกจบลงคือการยอมจำนนของจาง เซี่ยงที่นำทัพเรือที่มีกำลังพล 10,000 นายมารบกับทัพราชวงศ์จิ้น เนื่องจากราชสำนักง่อก๊กยังไม่ได้รับข่าวการยอมจำนนของจาง เซี่ยง องโยยจึงสั่งจาง เซี่ยงให้กลับไปยังเกี๋ยนเงียบนครหลวงของง่อก๊กเพื่อลวงให้ง่อก๊กเปิดประตูนครหลวง จาง เซี่ยงทำตามคำสั่ง แล้วทัพราชวงศ์จิ้นก็ยึดเกี๋ยนเงียบได้อย่างรวดเร็ว ซุนโฮจักรพรรดิง่อก๊กทรงยอมจำนนและถือเป็นจุดสิ้นสุดของง่อก๊ก ในบันทึกประวัติศาสตร์ ก่อนการยอมจำนนของซุนโฮ ยังมียุทธการครั้งสุดท้ายที่ซานชาน (三山) ทางตะวันออกเฉียงใต้ของเกี๋ยนเงียบ ระหว่างทัพขององโยยกับทัพง่อก๊กที่มีขนาดเล็กกว่านำโดยเถา จฺวิ้น (陶濬) ขุนพลง่อก๊ก

## หมายเหตุ

## อ้างอิง

## บรรณานุกรม
* ฉาง ฉฺวี ( คริสต์ศตวรรษที่ 4). *[[หฺวาหยางกั๋วจื้อ]]*.
* ซือหม่า กวาง (1084). *[[จือจื้อทงเจี้ยน]]*.
* ตันซิ่ว (คริสต์ศตวรรษที่ 3). *[[สามก๊กจี่]]* (*ซานกั๋วจื้อ*).
* เผย์ ซงจือ (คริสต์ศตวรรษที่ 5). *[[อรรถาธิบายสามก๊กจี่]]* (*ซานกั๋วจื้อจู้*).
* ฝาง เสฺวียนหลิงและคณะ (บก.) (648). *[[จิ้นชู]]*.
* สี จั้วฉื่อ (คริสต์ศตวรรษที่ 4). *เซียงหยางฉีจิ้วจี้* (襄陽耆舊記).

## อ่านเพิ่มเติม
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  (*Sanguo Yanyi*).
* 
* 
* เถา หงจิ่ง (499). *[[เจินเก้า]]*.
* 
* เยฺว่ ฉื่อ (คริสต์ศตวรรษที่ 10). *[[ไท่ผิงหฺวาน-ยฺหวี่จี้]]*.

หมวดหมู่:พ.ศ. 822
หมวดหมู่:พ.ศ. 823
หมวดหมู่:สงครามสามก๊ก
หมวดหมู่:การล่มสลายของจักรวรรดิจีน
หมวดหมู่:ราชวงศ์จิ้น