ฐานทัพเรือพังงา

**ฐานทัพเรือพังงา** ( ย่อว่า: **ฐท.พง.**) หรือ **ฐานทัพเรือพังงา ทัพเรือภาคที่ 3** (ย่อว่า: **ฐท.พง.ทรภ.3**) เป็นฐานทัพเรือของกองทัพเรือไทยในพื้นที่ทะเลอันดามัน ขึ้นตรงต่อทัพเรือภาคที่ 3 ตั้งอยู่ในตำบลลำแก่น อำเภอท้ายเหมือง จังหวัดพังงา
ผู้บัญชาการฐานทัพได้แก่ พลเรือตรี พงษ์มิตร ณรงค์กูลรองผู้บัญชาการฐานทัพได้แก่ นาวาเอกพุทธิพร สวาทสุต และ นาวาเอก อภิวัชร์ แสงทวีป

## ประวัติ
ก่อนหน้านี้ กองทัพเรือยังไม่มีฐานสำหรับส่งกำลังบำรุงให้กับเรือรบในฝั่งทะเลอันดามันที่ไปปฏิบัติงานในพื้นที่ จึงได้มีการเริ่มสำรวจหาพื้นที่ที่มีความเหมาะสมเมื่อปี พ.ศ. 2511 และจัดหาพื้นที่ในบริเวณแหลมพันวา จังหวัดภูเก็ต กระทั่งในปี พ.ศ. 2517 ผู้บัญชาการทหารเรือในขณะนั้น คือ พลเรือเอก สงัด ชลออยู่ ได้ลงพื้นที่สำรวจบริเวณแหลมพันวาพบว่ายังไม่มีความพร้อมและไม่เหมาะสมในการตั้งฐาน เนื่องจากมีพื้นที่คับแคบ รวมถึงจะเกิดอุปสรรคในการจอดเรือเพื่อส่งกำลังบำรุงในช่วงฤดูมรสุม จึงได้สั่งการให้พิจารณาหาพื้นที่แห่งใหม่ จนพบว่าพื้นที่ในบ้านทับละมุ อำเภอท้ายเหมือง จังหวัดพังงา มีความเหมาะสมในการตั้งฐานส่งกำลังบำรุง และอนุมัติให้จัดตั้งสถานีทหารเรือพังงาในปี พ.ศ. 2519 โดยพลเรือเอก สงัด ชลออยู่ ในขณะที่ดำรงตำแหน่งผู้บัญชาการทหารสูงสุดและรักษาการผู้บัญชาการทหารเรือนั่นเอง

สถานีทหารเรือพังงาก่อสร้างแล้วเสร็จและเริ่มปฏิบัติการเมื่อวันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2525 มีสถานะเป็นหน่วยขึ้นตรงต่อกองทัพเรือ มีผู้บังคับการยศนาวาเอกพิเศษ และได้กำหนดให้วันที่ 8 เมษายน เป็นวันคล้ายวันสถาปนาฐานทัพเรือพังงา

ต่อมาในปี พ.ศ. 2533 กองทัพเรือได้จัดทำแผนและมีการปรับการกำหนดอัตรากำลังรบใหม่ โดยขยายอัตราและกำลังรบเพิ่มเติม กระทั่งในปี พ.ศ. 2538 กองทัพเรือได้รับอนุญาตจากกระทรวงกลาโหมให้จัดตั้งกองเรือภาคขึ้นมา ทำให้สถานีเรือพังงาสังกัดอยู่ในพื้นที่ของกองเรือภาคที่ 3 ทำให้สถานีเรือพังงามีภารกิจที่มากยิ่งขึ้น ทั้งส่วนของกำลังทางบก ทางเรือ และทางอากาศ ทำให้กองทัพเรือเสนอไปยังกองบัญชาการกองทัพไทย กระทรวงกลาโหมเพื่อขอปรับอัตรของสถานีเรือพังงาขึ้นเป็น ฐานทัพเรือพังงาเมื่อวันที่ 12 มกราคม พ.ศ. 2539 มีผู้บัญชาการฐานทัพเรือในชั้นยศพลตรี และยังคงขึ้นตรงต่อกองทัพเรืออยู่เช่นเดิม

ในปี พ.ศ. 2548 กองทัพเรือปรับรูปแบบการจัดกำลังใหม่โดยปรับการควบคุมลงไปยังพื้นที่ ทำให้กองเรือภาคถูกปรับเป็นทัพเรือภาค และหน่วยงานในกองเรือภาคขึ้นตรงต่อทัพเรือภาค ฐานทัพเรือพังงาจึงขึ้นตรงต่อทัพเรือภาคที่ 3 เมื่อวันที่ 3 เมษายน พ.ศ. 2552

## โครงสร้าง
ฐานทัพเรือพังงา ประกอบด้วยหน่วยงานภายใน ดังนี้

* กองบัญชาการ
* กองพลาธิการ
* กองขนส่ง
* กองโรงงาน
* โรงพยาบาล
* กองกิจการพิเศษ
* สถานีสื่อสาร
* เรือนจำ
* สถานีการบิน
* แผนกสรรพาวุธ
* สถานีเรือละงู
* สถานีเรือระนอง (ศูนย์ประสานงานประมงชายแดนทางทะเล ไทย–เมียนมา)

### สายการขึ้นสมทบ
ฐานทัพเรือพังงา มีสายการขึ้นสมทบ ดังนี้

* กองรักษาความปลอดภัย ฐานทัพเรือพังงา – ขึ้นตรงต่อกรมรักษาความปลอดภัย หน่วยบัญชาการนาวิกโยธิน
* กองพันสารวัตรทหารที่ 4 – ขึ้นตรงต่อกรมสารวัตรทหารเรือ

## หน่วยประจำการ
thumb|พื้นที่ภายในฐานทัพเรือพังงา
ฐานทัพเรือพังงา ประกอบด้วยหน่วยปฏิบัติการประจำการ ดังนี้

### ทัพเรือภาคที่ 3

* กองเรือปฏิบัติการ
** หมวดเรือเฉพาะกิจ – จะมีการจัดกำลังจากกองเรือยุทธการ หมุนเวียนกันเข้ามาประจำการยังฐานทัพเรือพังงาตามช่วงเวลาและภารกิจที่ได้รับมอบหมาย
** หมวดบินเฉพาะกิจ – จะมีการจัดกำลังจากกองการบินทหารเรือเข้ามาประจำการที่สนามบินสงขลาตามช่วงเวลาและภารกิจที่ได้รับมอบหมาย
** ชุดปฏิบัติการพิเศษ
** ชุดถอดทำลายอมภัณฑ์

## ภารกิจ
ฐานทัพเรือพังงา มีภารกิจในการดำเนินงานเกี่ยวกับการฐานทัพ การป้องกันพื้นที่ การรักษาความสงบเรียบร้อยรวมไปถึงระเบียบวินัยของทหารและสารวัตรทหาร นอกจากนี้ยังรักษาความปลอดภัยของฐานที่ตั้งทางทหารของกองทัพเรือต่าง ๆ และพื้นที่ที่ได้รับการมอบหมายให้ป้องกัน ภารกิจในด้านการกิจการพลเรือน การควบคุมดูแลเรือพาณิชย์ การเรือนจำไปจนถึงการฝึกต่าง ๆ ตามที่ได้รับมอบหมายจากผู้บังคับบัญชา

นอกจากนี้ยังปฏิบัติงานตามการสั่งการของทัพเรือภาคที่ 3 ในการเป็นฐานทัพเรือหลักในการส่งกำลังบำรุงให้กับกองเรือที่ปฏิบัติการรักษาอธิปไตย รักษาผลประโยชน์ของชาติทางทะเล ไม่ว่าจะเป็นการป้องกันการกระทำที่ผิดกฎหมาย การคุ้มครองเรือประมง ป้องกันการลักลอบเข้าเมือง และให้ความช่วยเหลือประชาชนในฝั่งทะเลอันดามัน

## สิ่งอำนวยความสะดวก
ฐานทัพเรือพังงา ประกอบด้วยสิ่งอำนวยความสะดวก ดังนี้

### ท่าเทียบเรือฐานทัพเรือพังงา
ท่าเทียบเรือฐานทัพเรือพังงา มีลักษณะยื่นออกมาจากฝั่งเป็นรูปตัวแอล ด้านที่ยาวขนานไปกับชายฝั่งมีความยาวประมาณ 200 เมตร กว้างประมาณ 15 เมตร ด้านที่ยื่นออกจากชายฝั่งความยาวประมาณ 100 เมตร กว้างประมาณ 10 เมตร

### โรงพยาบาลฐานทัพเรือพังงา
โรงพยาบาลฐานทัพเรือพังงา เป็นโรงพยาบาลในสังกัดของฐานทัพเรือพังงา ขึ้นตรงต่อกรมแพทย์ทหารเรือ ก่อตั้งขึ้นเมื่อปี พ.ศ. 2520 ในรูปแบบของหน่วยเฉพาะกิจ นปอ. ต่อมาในปี พ.ศ. 2525 ได้ยกระดับขึ้นเป็นโรงพยาบาลชั่วคราวสถานีเรือพังงา และทำพิธีเปิดอย่างเป็นทางการในวันที่ 10 มีนาคม พ.ศ. 2530 และยึดถือวันดังกล่าวเป็นวันสถาปนาโรงพยาบาลฐานทัพเรือพังงา มีขนาดเตียงจำนวน 10 เตียง ให้บริการ ดังนี้

* แผนกทันตกรรม
* แผนกเวชศาสตร์ใต้น้ำ
* หมวดเวชกรรมป้องกัน
* แผนกตรวจผู้ป่วยนอก
* แผนกผู้ป่วยใน

## สถานที่สำคัญ

### อนุสรณ์สถานรำลึกสึนามิ
อนุสรณ์สถานรำลึกสึนามิ ฐานทัพเรือพังงา เป็นอุสรณ์ที่สร้างขึ้นเพื่อรำลึกถึงเหตุการณ์แผ่นดินไหวและคลื่นสึนามิในมหาสมุทรอินเดีย พ.ศ. 2547 ซึ่งสร้างความเสียหายเป็นวงกว้างต่อชายฝั่งทะเลอันดามันของประเทศไทย โดยกองทัพเรือได้สูญเสียเรือตรวจการณ์ชายฝั่ง 215 (เรือ ต.215) ในเหตุการณ์นี้ขณะปฏิบัติหน้าที่ถวายอารักขาคุณพุ่ม เจนเซ่น โอรสในทูลกระหม่อมหญิงอุบลรัตนราชกาญญา สิริวัฒนาพรรณวดีระหว่างการเล่นน้ำบริเวณชายหาดในตำบลคึกคัก อำเภอตะกั่วป่า จังหวัดพังงา ควบคุมเรือโดย เรือเอก สมชาย โนนน้อย และลูกเรืออีก 8 นาย ซึ่งหลังจากประสบเหตุทำให้มีผู้เสียชีวิต 1 นาย คือ จ่าเอก เผด็จชัย พูนสุภาพ เจ้าหน้าที่ควบคุมเรดาร์และเครื่องมือสื่อสาร

หลังจากเหตุการณ์ เรือถูกพบว่าจมอยู่ที่ความลึก 7 เมตร ห่างจากพื้นที่เดิมของเรือก่อนเกิดเหตุการณ์ 800 เมตร และห่างจากชายฝั่งประมาณ 2,500 เมตร โดยมี พลเรือโท ปิติ อุตตะโมต รองเสนาธิการ กองเรือยุทธการผู้ดำรงตำแหน่งหัวหน้าคณะกู้เรื่อง ต.215 โดยหลังจากการเก็บกู้ ตัวเรือไม่สามารถนำกลับมาใช้การได้แล้ว จึงได้นำตัวเรือไปจัดแสดงในอนุสรณ์สถานรำลึกสึนามิ ฐานทัพเรือพังงา

### ศูนย์อนุรักษ์พันธุ์เต่าทะเล
thumb|โรงเรือนสำหรับอนุบาลเต่าทะเลในศูนย์อนุรักษ์พันธุ์เต่าทะเล
thumb|บ่อเลี้ยงเต่าภายใน
ศูนย์อนุรักษ์พันธุ์เต่าทะเล ฐานทัพเรือพังงา ก่อตั้งขึ้นมาในปี พ.ศ. 2538 เพื่ออนุรักษ์พันธุ์เต่าทะเลในฝั่งทะเลอันดามัน เป็นแหล่งอนุบาลเต่าทะเลของกองทัพเรือ ซึ่งเป็นพันธุ์เต่าท้องถิ่นของไทยที่มีหลากหลายสายพันธุ์ มีพื้นที่ 2 ส่วนคือ 

* ส่วนที่ 1 ตั้งอยู่ที่เกาะ 1 หรือเกาะหูยง อุทยานแห่งชาติหมู่เกาะสิมิลัน
* ส่วนที่ 2 คือพื้นที่อนุรักษ์พันธุ์เต่าทะเลในบริเวณศูนย์อนุรักษ์พันธุ์เต่าทะเล ตั้งอยู่ในฐานทัพเรือพังงา 

ภายในศูนย์ประกอบไปด้วยโรงเรือนริมฝั่งทะเล มีบ่ออนุบาลขนาดกว้าง 2 เมตร ยาว 3 เมตร ประมาณ 20 บ่อ สำหรับเลี้ยงเต่าตนุ เต่ากระ และเต่าหญ้า ซึ่งมีแหล่งกำเนิดทั้งจากอ่าวไทยจากสัตหีบและในทะเลอันดามันเอง ซึ่งนอกจากการเพาะเลี้ยงแล้วยังมีการปลูกฝังจิตสำนึกให้กับประชาชนในการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติให้สมบูรณ์เพื่อให้เต่าทะเลสามารถขึ้นมาวางไข่ และมีอัตราการรอดชีวิตลงสู่ทะเลที่สูงขึ้น

หากนักท่องเที่ยวต้องการชมการปล่อยลูกเต่าลงสู่ทะเล สามารถเข้าชมได้ในช่วงเดือนมกราคม ถึงเดือนมีนาคม และหากต้องการร่วมปล่อยลูกเต่าสามารถติดต่อล่วงหน้ามายังศูนย์ ซึ่งจะมีค่าใช้จ่ายเพิ่มเติม

## หมายเหตุ


## ดูเพิ่ม
* ฐานทัพเรือกรุงเทพ
* ฐานทัพเรือสงขลา

## อ้างอิง

หมวดหมู่:สิ่งก่อสร้างในอำเภอท้ายเหมือง
พังงา