วิกฤตการณ์ช่องแคบฮอร์มุซ พ.ศ. 2569

ช่องแคบฮอร์มุซ ซึ่งเป็นจุดคอขวดในเส้นทางเดินเรือที่สำคัญสำหรับการค้าพลังงานระดับโลก เกิดความปั่นป่วนทางภูมิรัฐศาสตร์และเศรษฐกิจอย่างต่อเนื่องนับตั้งแต่วันที่ 28 กุมภาพันธ์ 2026 หลังจากประเทศอิหร่านถูกโจมตีโดยปฏิบัติการทางทหารร่วมระหว่างสหรัฐอเมริกาและอิสราเอล ซึ่งรวมถึงการลอบสังหารแอลี ฆอเมเนอี ผู้นำสูงสุดอิหร่าน อิหร่านได้ยิงขีปนาวุธและโดรนโจมตีฐานทัพสหรัฐ ดินแดนอิสราเอล และรัฐอื่น ๆ บนอ่าวเปอร์เซียเพื่อตอบโต้ ขณะเดียวกัน กองกำลังพิทักษ์ปฏิวัติอิสลาม (IRGC) ของอิหร่านได้ออกคำเตือนห้ามเรือผ่านช่องแคบ ส่งผลให้การขนส่งทางเรือหยุดชะงักลง

คำเตือนและการโจมตีเรือที่เกิดขึ้นตามมาทำให้การขนส่งทางทะเลลดลงอย่างมาก โดยการจราจรของเรือบรรทุกน้ำมันลดลงก่อนประมาณ 70% และมีเรือกว่า 150 ลำจอดทอดสมออยู่นอกช่องแคบเพื่อหลีกเลี่ยงความเสี่ยง ไม่นานหลังจากนั้นการจราจรก็ลดลงเหลือประมาณศูนย์ การหยุดชะงักนี้ส่งผลกระทบต่อปริมาณอุปทานน้ำมันดิบรายวันของโลกประมาณ 20% และแก๊สธรรมชาติเหลว (LNG) อีกปริมาณมาก ทำให้บริษัทขนส่งรายใหญ่ต้องระงับการดำเนินงานในพื้นที่ ราคาน้ำมันและแก๊สพุ่งสูงขึ้นท่ามกลางความกังวลเกี่ยวกับการขาดแคลนอุปทานเป็นเวลานาน ราคาน้ำมันดิบเบรนต์เพิ่มสูงขึ้นเป็นมากกว่า 100 ดอลลาร์สหรัฐต่อบาร์เรลเป็นครั้งแรกในรอบสี่ปีในวันที่ 8 มีนาคม 2026 และพุ่งสูงสุดถึง 126 ดอลลาร์สหรัฐต่อบาร์เรล การปิดช่องแคบนี้ได้รับการอธิบายว่าเป็นการหยุดชะงักครั้งใหญ่ที่สุดต่ออุปทานพลังงานนับตั้งแต่วิกฤตการณ์น้ำมันในคริสต์ทศวรรษ 1970

## ภูมิหลัง
thumb|แผนภาพแสดงปริมาณแก๊สธรรมชาติเหลว (LNG) ที่ขนส่งผ่านช่องแคบโดยเฉลี่ยต่อวันในปี ค.ศ. 2024
ช่องแคบนี้มีความกว้างในจุดที่แคบที่สุด 21 ไมล์ (34 กิโลเมตร) ทำให้เกิดเส้นทางเดินเรือระหว่างอิหร่านและโอมาน เส้นทางเดินเรือสองเส้นทางที่ไหลไปทางเดียวนี้ช่วยอำนวยความสะดวกในการขนส่งน้ำมันประมาณ 20 ล้านบาร์เรลต่อวัน ซึ่งคิดเป็นประมาณ 20% ของการค้าน้ำมันทางทะเลทั่วโลก โดยส่วนใหญ่มาจากผู้ผลิตน้ำมันรายใหญ่ในตะวันออกกลาง เช่น ซาอุดีอาระเบีย สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ อิรัก และกาตาร์ ในปี 2024 มีการประมาณการว่า 84% ของการขนส่งน้ำมันดิบและคอนเดนเซตผ่านช่องแคบนี้มีจุดหมายปลายทางที่ตลาดเอเชีย ทวีปยุโรปได้รับแก๊สธรรมชาติ 12–14% จากกาตาร์ผ่านช่องแคบนี้ 

ความตึงเครียดระหว่างอิหร่าน สหรัฐอเมริกา และอิสราเอล ทวีความรุนแรงขึ้นในช่วงก่อนปี 2026 ซึ่งเป็นผลมาจากการเจรจานิวเคลียร์ที่ล้มเหลวในเจนีวา และความขัดแย้งทางอากาศ 12 วันที่เกิดขึ้นก่อนหน้านี้ในปี 2025 อิหร่านได้ส่งสัญญาณถึงความเป็นไปได้ที่จะระงับการจราจรในช่องแคบฮอร์มุซเพื่อตอบโต้ภัยคุกคามดังกล่าว รวมถึงการปิดบางส่วนชั่วคราวเมื่อต้นเดือนที่ผ่านมาเพื่อเป็นการเตือน

ในช่วงวันที่ 15 ถึง 20 กุมภาพันธ์ อิหร่านเพิ่มการส่งออกน้ำมันเป็นสามเท่าของอัตราปกติและลดปริมาณการจัดเก็บน้ำมันเพื่อลดความเสี่ยงจากการหยุดชะงัก ซาอุดีอาระเบียก็พยายามดำเนินการในลักษณะเดียวกันเช่นกัน

ในวันก่อนการโจมตี ประกันภัยเรือสงครามสำหรับช่องแคบเพิ่มขึ้นจาก 0.125% เป็นระหว่าง 0.2% ถึง 0.4% ของมูลค่าประกันภัยเรือต่อการขนส่ง สำหรับเรือบรรทุกน้ำมันขนาดใหญ่มาก นี่เป็นการเพิ่มขึ้น 250,000 ดอลลาร์

## การยกระดับ
เมื่อวันที่ 28 กุมภาพันธ์ 2026 สหรัฐอเมริกาและอิสราเอลได้เริ่มปฏิบัติการโจมตีทางอากาศร่วมกันต่ออิหร่านภายใต้ปฏิบัติการเอปิกฟิวรี โดยมุ่งเป้าไปที่ฐานทัพสถานที่นิวเคลียร์และผู้นำ ส่งผลให้ผู้นำสูงสุด แอลี ฆอเมเนอี เสียชีวิต อิหร่านตอบโต้ด้วยการยิงขีปนาวุธใส่เมืองต่าง ๆ ของอิสราเอล และฐานทัพสหรัฐในอ่าวเปอร์เซีย รวมถึงในสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ กาตาร์ และบาห์เรน ทำให้มีผู้เสียชีวิตและโครงสร้างพื้นฐานเสียหาย ความขัดแย้งขยายไปยังเลบานอน ซึ่งกลุ่มฮิซบุลลอฮ์ที่ได้รับการสนับสนุนจากอิหร่านได้ยิงจรวดใส่อิสราเอล ทำให้อิสราเอลตอบโต้ เมื่อวันที่ 9 มีนาคม อิหร่านประกาศเพิ่มมาตรการรักษาความปลอดภัยให้กับประเทศที่ขับไล่เอกอัครราชทูตสหรัฐและอิสราเอลออกจากประเทศ

ภายในวันที่ 9 มีนาคม มีรายงานว่าอัตราประกันภัยการขนส่งทางเรือในช่องแคบเพิ่มขึ้นถึง 4-6 เท่าเมื่อเทียบกับสัปดาห์ก่อนหน้า และรัฐบาลสหรัฐเริ่มให้ความช่วยเหลือแก่บริษัทประกันภัยภายใต้รัฐบัญญัติการประกันภัยความเสี่ยงจากการก่อการร้าย

## การปิดช่องแคบ

### รายชื่อเรือที่ถูกอิหร่านโจมตี

**หมายเหตุท้ายตาราง:**

## ดูเพิ่ม

* ผลกระทบทางเศรษฐกิจจากสงครามอิหร่าน พ.ศ. 2569
* อ่าวแอลฟินสโตน
* สงครามเรือบรรทุก
* วิกฤตการณ์ทะเลแดง

## อ้างอิง

หมวดหมู่:เหตุการณ์ในน่านน้ำสากล
หมวดหมู่:ความสัมพันธ์สหรัฐ–อิหร่าน
หมวดหมู่:ช่องแคบฮอร์มุซ
หมวดหมู่:ความสัมพันธ์ระหว่างประเทศในปี พ.ศ. 2569