ที่

thumb|ภาพวาดของช่างฝีมือทำ ''ที่'' พ.ศ. 2440
***ที่*** (, ; , ; ไทใหญ่: , ) ในภาษาพม่าหมายถึงฉัตรหรือร่ม เป็นชื่อเครื่องประดับยอดบนสุดของเจดีย์พม่า อันเป็นสัญลักษณ์มงคลในศาสนาพุทธและศาสนาฮินดู

## เครื่องราชกกุธภัณฑ์
thumb|ภาพวาดพม่าแสดงถึงฉัตรสีขาวที่ใช้เป็นเครื่องราชกกุธภัณฑ์
ในพม่าก่อนช่วงอาณานิคม *ที่* เป็นตัวบ่งชี้สถานะทางสังคมและใช้โดยผู้ที่ได้รับอนุญาตอย่างชัดเจนเท่านั้น ฉัตรขาว (*ที่พยูดอ*, ) เป็นหนึ่งในห้าเครื่องราชกกุธภัณฑ์พิธีราชาภิเษก (*มี่น-มเยาะดะซา*, )

การใช้และครอบครองฉัตรขาวนั้นจำกัดไว้เฉพาะกษัตริย์และพระอัครมเหสีเท่านั้น ในขณะที่ข้าราชการระดับสูง (*วูน*, ) และเจ้าชาย (รวมทั้งมกุฎราชกุมารหรือพระมหาอุปราช) ครอบครองฉัตรสีทอง และเจ้าหน้าที่ระดับล่างครอบครองฉัตรสีแดงถ้ามี

ฉัตรขาวเป็นสัญลักษณ์ของอำนาจอธิปไตย การใช้ฉัตรขาวโดยบุคคลอื่นที่ไม่ใช่กษัตริย์และพระอัครมเหสีถือเป็นการประกาศกบฏ โดยมีโทษประหารชีวิตทันที เมื่อกษัตริย์สวรรคตจะมีการหักฉัตรขาวที่ทรงครอบครอง ฉัตรขาวยังได้รับอนุญาตให้ใช้ในทางศาสนาด้วย เช่น เดิมพระมหามัยมุนีมีฉัตรขาวบังไว้

ฉัตรประดับทั้งด้านในและด้านนอกด้วยรูปเหล่าชาวสรรค์จากทอง แผ่นทองคำบาง ๆ ที่คล้ายใบโพประดับไว้ด้านบน และด้ามจับทองคำประดับด้วยไข่มุก เพชร ทับทิม มรกต ปะการัง และเครื่องประดับแวววาว ฉัตรที่กษัตริย์ใช้ทรงช้างหรือทรงรถม้าเรียกว่า *ยีนที่*

จำนวนฉัตรที่ครอบครองยังเป็นเครื่องบ่งชี้สถานะทางสังคม เนื่องจากฉัตรเหล่านี้ถูกแสดงในระหว่างขบวนแห่ในที่สาธารณะ และนำไปประดับไว้ในสถานที่สำคัญ ๆ ในพระราชวัง กษัตริย์มีฉัตรขาวเก้าองค์ มกุฎราชกุมารมีฉัตรทองแปดคัน รัฐบุรุษผู้มีชื่อเสียงและแม่ทัพมีฉัตรทองหลายคัน ตามที่พระราชทานจากจำนวนความสำเร็จหรือเป็นที่นับถือของกษัตริย์ ช้างเผือกหลวง (*ซีน-พยูดอ*, ) ได้รับฉัตรหกคัน คือฉัตรขาวสองคันและฉัตรทองสี่คัน

*ชเวโบนนิด้าน* เป็นบทความเรื่องของพระราชวัง อธิบายฉัตรของราชวงศ์ 11 ประเภทและเทพารักษ์หญิงที่เกี่ยวข้อง (*นะตะมี่*, ) ซึ่งคอยพิทักษ์ฉัตรเหล่านี้

## บนเจดีย์
[thumb| ''ที่'' บนยอด[เจดีย์ชเวดากอง]]
อาจกล่าวได้ว่า *ที่* เป็นลักษณะเด่นหลักของเจดีย์พม่า เนื่องจากมีความโดดเด่นมากกว่าเจดีย์ในศรีลังกา ลาว และไทย ที่มักไม่มีการประดับฉัตรบนยอดเจดีย์ ส่วนปลายของ *ที่* ซึ่งประดับด้วยอัญมณีมีค่า เรียกว่า *เซนพู่ดอ* () *ที่* มักพบบนเจดีย์ที่สร้างโดยกลุ่มชาติพันธุ์ทั้งสี่กลุ่มของประเทศพม่า ได้แก่ มอญ พม่า ยะไข่ และไทใหญ่ 

*ที่* ถือเป็นส่วนที่สำคัญที่สุดของเจดีย์ จึงมีพิธีพิเศษเมื่อมีการประดับ เรียกว่า *ที่ทิน-ปแว* ()

*ที่* มักประดับบนยอดเจดีย์และแขวนพร้อมระฆังจำนวนมาก *ที่* บนเจดีย์สำคัญมักทำด้วยทองหรือเงินทั้งหมด ระฆังใช้เพื่อดึงดูดเหล่าเทวดา ที่สถิตบนเขาพระสุเมรุและในดาวดึงส์

### ตัวอย่าง
*ที่* บนวิหารในพุกามและมเยาะอู้ ซึ่งเป็นขุมทรัพย์ทางโบราณคดีสองแห่งของประเทศพม่าล้วนทำด้วยหิน ในขณะที่เจดีย์ที่นั่นและที่อื่น ๆ ทั่วพม่าทำด้วยโลหะ มักใช้เป็นเหล็กหรือเหล็กกล้าชุบทอง จากนั้นตกแต่งด้วยทอง ทองชุบและระฆังสัมฤทธิ์ () ตามด้วยเครื่องประดับที่ได้รับบริจาคจากผู้ศรัทธา

*ที่* บนยอดเจดีย์ชเวดากอง เมืองย่างกุ้งสูงประมาณหนึ่งชั้นครึ่งและมีทองคำประมาณครึ่งตัน และประดับด้วยเพชรมากกว่า 5,500 เม็ด ทับทิม 2,300 เม็ด ไพลินและอัญมณีอื่น ๆ และระฆังทอง 4,000 ใบ *ที่* คันเก่าซึ่งได้รับการถวายโดยพระเจ้ามินดงสามารถพบได้ที่บริเวณเจดีย์ เป็นงานเหล็กเคลือบทอง โดยแต่ละห่วงแขวนระฆังทองและเงินประดับอัญมณีมากมาย และมีราคาไม่ต่ำกว่า 50,000 ปอนด์อังกฤษ ถูกสร้างขึ้นโดยแรงงานที่สมัครใจ โดยใช้เงินและอัญมณีที่ได้รับบริจาค ใบพัดและแถบบนสุดประดับอย่างวิจิตรด้วยอัญมณีที่มาจากทุกภาคส่วนของพม่า 

## ร่มพะสิม
เมืองพะสิม เขตปากแม่น้ำอิรวดี ในพม่าตอนล่าง มีชื่อเสียงในเรื่องร่มผ้าฝ้ายสีสันสดใส ซึ่งเรียกว่า "ร่มพะสิม" () เป็นงานหัตถกรรมพื้นบ้าน

## คลังภาพ

ไฟล์:Shwezigon-Bagan-Myanmar-54-gje.jpg|*ที่* คันเก่าของเจดีย์ชเวซี่โกน
ไฟล์:Mandalay, Ku Tho Daw 12.jpg|*ที่* บนยอดเจดีย์กุโตดอ
ไฟล์:Botataung Pagoda (10424875753).jpg|*ที่* บนยอดเจดีย์โบตะทอง
ไฟล์:2016 Rangun, Pagoda Sule (03).jpg|*ที่* บนยอดเจดีย์ซู่เล
ไฟล์:06 Kyaikhtiyo (47).JPG|*ที่* บนยอดพระธาตุไจที่โย่
ไฟล์:Burma 170.JPG|ร่มพะสิม


## อ้างอิง

## บรรณานุกรม
* 
* 
* 

## ดูเพิ่ม

* ฉัตร

หมวดหมู่:เจดีย์ในประเทศพม่า
หมวดหมู่:วัฒนธรรมพม่า
หมวดหมู่:คำและวลีภาษาพม่า