กบฏสันติภาพ

**กบฏสันติภาพ** ชื่อเรียกเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 10 พฤศจิกายน พ.ศ. 2495 เมื่อรัฐบาลจอมพล แปลก พิบูลสงคราม ได้จับกุมประชาชนจำนวนมาก โดยอาศัยอำนาจตามความในกฎหมายลักษณะอาญา ร.ศ.127 มาตรา 102, 104, 177, 181 และ พ.ร.บ.แก้ไขเพิ่มเติมกฎหมายลักษณะอาญา (ฉบับที่ 7) พ.ศ. 2478 มาตรา 4

ในการจับกุมครั้งนี้ กรมตำรวจได้ออกแถลงการณ์ในวันที่ 10 พฤศจิกายน พ.ศ. 2495 ได้จับกุมบุคคลต่าง ๆ เป็นจำนวนถึง 104 คน

จากนั้นยังได้ทะยอยจับกุมประชาชนเพิ่มเป็นระยะ ๆ จนกระทั่งถึงกลางปี พ.ศ. 2496 ก็ยังมีข่าวว่าได้จับกุม และสึกพระภิกษุที่เคยสนับสนุน และเผยแพร่สันติภาพอีก

## ที่มาของคำว่า "สันติภาพ"
เนื่องเพราะผู้ที่ถูกจับกุมคุมขังจำนวนหนึ่งเป็นสมาชิกคณะกรรมการสันติภาพแห่งประเทศไทย ซึ่งก่อตั้งเมื่อวันที่ 22 เมษายน พ.ศ. 2495 โดยมี นายแพทย์เจริญ สืบแสง เป็นประธานคณะกรรมการ นายกุหลาบ สายประดิษฐ์ และพระมหาดิลก สุวรรณรัตน์ เป็นรองประธาน นาย ส. โชติพันธุ์ (สิบโทเริง เมฆประเสริฐ) เป็นเลขาธิการ ตั้งขึ้นเพื่อต่อต้านสงครามในคาบสมุทรเกาหลี ต่อต้านรัฐบาลสหรัฐอเมริกาซึ่งสนับสนุนสงครามเกาหลี และเรียกร้องให้รัฐบาลไทยถอนตัวจากสงครามเกาหลี และกำลังเตรียมตัวเข้าร่วมประชุมกับนานาชาติในประเทศจีนเพื่อต่อต้านสงครามเกาหลี

## รายชื่อบุคคลที่สนับสนุนการเคลื่อนไหวเพื่อเรียกร้องสันติภาพ
บรรดาบุคคลที่เข้าร่วมสนับสนุนการเคลื่อนไหวเพื่อเรียกร้องสันติภาพฯ และถูกจับกุมในครั้งนี้ มีหลากหลายกลุ่ม ประกอบไปด้วยนักเขียนหนังสือพิมพ์ที่มีชื่อเสียง เช่น
* นายกุหลาบ สายประดิษฐ์ - ผู้ช่วยบรรณาธิการหนังสือพิมพ์ เสนาศึกษาและแผ่วิทยาศาสตร์ โดยมีตำแหน่งเป็น "เจ้าพนักงานโรงวิทยาศาสตร์" 
* นายอารีย์ ลีวีระ - เจ้าของหนังสือพิมพ์สยามนิกร
* นายสุภา ศิริมานนท์ - เจ้าของและบรรณาธิการนิตยสารอักษรสาส์น
* นายอุทธรณ์ พลกุล - บรรณาธิการหนังสือพิมพ์ข่าวภาพ
* นายแสวง ตุงคะบรรหาร - บรรณาธิการหนังสือพิมพ์สยามนิกร
* นายบุศย์ สิมะเสถียร - บรรณาธิการหนังสือพิมพ์ไทย
* นายฉัตร บุณยศิริชัย - บรรณาธิการหนังสือพิมพ์ข่าวภาพ
* นายสมุทร สุรักขกะ - บรรณาธิการหนังสือพิมพ์เกียรติศักดิ์
* นายทองใบ ทองเปาด์ - บรรณาธิการหนังสือพิมพ์ไทยใหม่
* นายสมัคร บุราวาศ
* นายนเรศ นโรปกรณ์​ นิสิตคณะนิติศาสตร์​ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์​ ชั้นปีที่ 3
*​ นายสัมผัส พึ่งประดิษฐ์​ สมาชิกพรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทย​
*​ นายประจวบ อัมพเศวต​
* นายเปลื้อง วรรณศรี ฯลฯ

รวมถึงนักเคลื่อนไหวทางการเมืองต่อต้านรัฐบาล เช่น
* นายมารุต บุนนาค - ประธานกรรมการสโมสรนักศึกษามหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
* นายลิ่วละล่อง บุนนาค - ผู้นำนักศึกษา
* นายสุวัฒน์ วรดิลก - นักประพันธ์
* นายทวีป วรดิลก - นักประพันธ์
* นายฟัก ณ สงขลา - ทนายความ
* นายสุ่น กิจจำนงค์ - เลขาธิการสมาคมสหอาชีวกรรมกร
* นายสุพจน์ ด่านตระกูล ฯลฯ

ต่อมาได้มีการจับกุมเพิ่มเติ่ม เช่น
* ท่านผู้หญิง พูนศุข พนมยงค์ - ภริยารัฐบุรุษอาวุโส นายปรีดี พนมยงค์
* นายปาล พนมยงค์
* นายสุภัทร สุคนธาภิรมย์
* พลตรี เนตร เขมะโยธิน เป็นต้น

บรรดาผู้ที่ถูกจับกุมนั้น เป็นที่ทราบกันว่าเป็นผู้ที่มีความคิดเห็นไม่ตรงกับรัฐบาล บางรายกำลังเคลื่อนไหวต่อต้านรัฐบาลอย่างลับ ๆ รวมถึงได้ร่วมมือกับพรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทยด้วย

คดีนี้ อัยการสั่งฟ้องผู้ต้องหารวมทั้งสิ้น 54 ราย ศาลได้พิพากษาจำคุก บางราย 13 ปี บางราย 20 ปี และได้รับการประกันตัวและพ้นโทษตาม พระราชบัญญัตินิรโทษกรรมในโอกาสครบ 25 พุทธศตวรรษ พ.ศ. 2499 ใน พ.ศ. 2500

## ดูเพิ่ม

* ประเทศไทยในสงครามเกาหลี
* กบฏแมนฮัตตัน
* กบฏวังหลวง
* เจริญ สืบแสง
* กุหลาบ สายประดิษฐ์
* อารีย์ ลีวีระ
* ทองใบ ทองเปาด์
* สุภา ศิริมานนท์
* กำพล วัชรพล
* สุลักษณ์ ศิวรักษ์

* เสถียร โพธินันทะ
* ส.พลายน้อย
* มารุต บุนนาค
* ส. ธรรมยศ
* จิตร ภูมิศักดิ์
* อัศนี พลจันทร
* อิศรา อมันตกุล
* โชติ แพร่พันธุ์
* มาลัย ชูพินิจ
* คำสิงห์ ศรีนอก

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น
* ย้อนรอยรัฐประหารไทย ตอนที่ 12 กบฏสันติภาพ

สันติภาพ
หมวดหมู่:ประวัติศาสตร์ไทยสมัยรัตนโกสินทร์
หมวดหมู่:พ.ศ. 2495
หมวดหมู่:มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์