กองบังคับการอำนวยการ สำนักงานพิสูจน์หลักฐานตำรวจ

**กองบังคับการอำนวยการ สำนักงานพิสูจน์หลักฐานตำรวจ** เป็นหน่วยงานในสังกัด สำนักงานพิสูจน์หลักฐานตำรวจ สำนักงานตำรวจแห่งชาติ มีอำนาจหน้าที่และความรับผิดชอบโดยตรงเกี่ยวกับงานทางด้านธุรการ งานทางด้านเอกสารสารบรรณ งานประชาสัมพันธ์ รวมถึงงานด้านการช่วยอำนวยการและงานด้านเลขานุการของสำนักงานพิสูจน์หลักฐานตำรวจ

## ประวัติ

กองบังคับการอำนวยการ สำนักงานพิสูจน์หลักฐานตำรวจ เริ่มมีความเป็นมาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2475 ในช่วงที่จำนวนประชากรภายในประเทศไทยมีจำนวนประมาณ 14 ล้านคน พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว ได้มีพระบรมราชโองการ จัดวางโครงสร้างของข้าราชการตำรวจขึ้นใหม่ โดยเริ่มต้นด้วยการเปลี่ยนแปลงชื่อจาก "กรมตำรวจภูธร" เป็น "กรมตำรวจ" และสั่งการให้เสนาบดีกระทรวงมหาดไทย จัดแบ่งโครงสร้างและแผนงานโดยย่อยออกไป ตามแต่เห็นสมควรแก่การปรับเปลี่ยน

ต่อมาภายในปีเดียวกัน พระยาจ่าเสนาบดีศรีบริบาล ผู้ดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ทำการจัดแบ่งแผนงานในกรมตำรวจสำหรับข้าราชการตำรวจสันติบาล โดยได้ประกาศไว้ดังนี้ *...ตำรวจสันติบาล ให้รวบรวมกรมตำรวจภูธร ตำรวจกองพิเศษกับตำรวจภูธรกลางเป็นตำรวจสันติบาล มีหัวหน้าเป็นผู้บังคับการ 1 นาย แบ่งเป็น กองที่หนึ่ง กองที่สอง กองที่สาม และกองตำรวจแผนสรรพกร...*

สำหรับกองที่สาม มีระเบียบงานที่แตกต่างกันออกไปจากกองที่หนึ่ง และกองที่สอง กล่าวคือ *...กองที่สาม จัดตั้งขึ้นเพื่อสำหรับเป็นกองวิทยาการตำรวจ ซึ่งต้องให้ผู้ที่มีความรู้พิเศษ เช่น การตรวจพิสูจน์ลายพิมพ์นิ้วมือของผู้ต้องหา หรือผู้ที่สมัครเข้ารับราชการ ว่าเคยมีประวัติต้องโทษมาก่อนหรือไม่ มีหน้าที่ในการบันทึกประวัติของผู้กระทำความผิดในคดีต่าง ๆ ตรวจทั้งการตรวจพิสูจน์ของกลางที่ยืดได้ในที่เกิดเหตุ ออกรูปพรรณสัณฐานของของที่สูญหาย รวมทั้งการออกประกาศสืบจับผู้ต้องหาที่หลบหนีคดีอาญา...* ดังนั้นจึงสรุปได้ว่า กองที่สาม ของตำรวจสันติบาลในสมัยนั้นคือจุดเริ่มต้นของกองทะเบียนประวัติอาชญากรและกองพิสูจน์หลักฐาน

ต่อมาในปี พ.ศ. 2476 กรมตำรวจได้มีการจัดวางระเบียบราชการกรมต่าง ๆ ในกระทรวงมหาดไทย ตามพระราชกฤษฎีกาที่ได้ประกาศออกใช้งานใหม่ กองตำรวจสันติบาลได้มีการปรับเปลี่ยนหน่วยงานในราชการใหม่อีกครั้งดังนี้
* กองกำกับการหนึ่ง สืบสวนปรามปรามโจรผู้ร้าย
* กองกำกับการสอง สืบสวนราชการพิเศษ
* กองกำกับการสาม เทคนิคตำรวจ มีการแบ่งหน่วยงานย่อยออกไปจำนวน 5 แผนก ดังนี้
# แผนกทะเบียนพิมพ์ลายนิ้วมือ
# แผนกบันทึกแผนประทุษกรรม
# แผนกพิสูจน์หลักฐาน
# แผนกบัญชีโจรผู้ร้าย
# แผนกเนรเทศ
* กองกำกับการสี่ ทะเบียนตำรวจ

## หน่วยงานในสังกัด

ในปี พ.ศ. 2503 กองบัญชาการตำรวจสอบสวนกลาง ได้มีการปรับปรุงเปลี่ยนแปลงโครงสร้างในหน่วยงานราชการใหม่ โดยยุบ "กองวิทยาการ" ซึ่งก่อตั้งมาเป็นระยะเวลา 8 ปี 4 เดือน 16 วัน ออกจากสารบบทำเนียบหน่วยงานราชการตำรวจของกรมตำรวจ โดยแยกหน่วยงานใหม่ออกเป็น 2 หน่วยงานคือ
* สำนักงานนิติวิทยาศาสตร์ตำรวจ หรือกองพิสูจน์หลักฐานเดิม
* กองทะเบียนประวัติอาชญากร

การแยกหน่วยงานทางด้านการพิสูจน์วัตถุพยานและหลักฐาน รวมทั้งงานทางด้านการตรวจพิสูจน์ค้นคว้าในด้านวัตถุบุคคลออกจากกัน เป็นการปรับปรุงและขยายขอบเขตของหน่วยงานทั้งสองให้กว้างขวางมากยิ่งขึ้น ดังนั้นกองพิสูจน์หลักฐานและกองทะเบียนประวัติอาชญากร จึงถือกำเนิดขึ้นเป็นหน่วยงานระดับกองบังคับการ โดยขึ้นตรงต่อกองบัญชาการสอบสวนกลาง ตามพระราชกฤษฎีกาแบ่งส่วนราชการกรมตำรวจ ตั้งแต่วันที่ 12 กันยายน พ.ศ. 2503 เป็นต้นมา

ในสมัยของ พล.ต.อ.มนต์ชัย พันธ์คงชื่น ดำรงตำแหน่งอธิบดีกรมตำรวจ ได้เดินทางไปตรวจเยี่ยมราชการในส่วนภูมิภาค และได้พบเห็นการทำงานทางด้านวิทยาการของข้าราชการตำรวจ พบว่าขาดประสิทธิภาพในการทำงาน จึงได้มีคำสั่งแต่งตั้งคณะทำงานปรับปรุงวิทยาการ เพื่อเป็นการเพิ่มศักยภาพในการทำงานของข้าราชการตำรวจ และเนื่องจากลักษณะการทำงานทางด้านวิทยาการมีการอยู่กันอย่างกระจัดกระจาย ไม่ขึ้นตรงต่อหน่วยงานใด เช่น วิทยาการตำรวนใจส่วนกลางคือกองทะเบียนประวัติอาชญากรและกองพิสูจน์หลักฐาน มีสายการบังคับบัญชาขึ้นตรงต่อกองบัญชาการตำรวจภูธร เป็นต้น จึงได้มีการปรับปรุงโครงสร้างของหน่วยงาน โดยรวบรวมเอาหน่วยงานการตำรวจในส่วนกลางและส่วนภูมิภาคเข้าไว้ด้วยกัน และจัดตั้งเป็น "สำนักงานวิทยาการ" ขึ้น โดยแบ่งส่วนราชการออกเป็น 7 กองบังคับการ ดังนี้
# กองบังคับการอำนวยการ สำนักงานนิติวิทยาศาสตร์ตำรวจ
# กองพิสูจน์หลักฐาน
# กองทะเบียนประวัติอาชญากร
# กองบังคับการวิทยาการ ภาค 1
# กองบังคับการวิทยาการ ภาค 2
# กองบังคับการวิทยาการ ภาค 3
# กองบังคับการวิทยาการ ภาค 4

ในปัจจุบันมีหน่วยงานในสังกัดของกองบังคับการอำนวยการ สำนักงานพิสูจน์หลักฐานตำรวจ โดยแบ่งส่วนราชการออกเป็น 6 กองกำกับการ ดังนี้
# ฝ่ายธุรการและกำลังพล (ฝธร.)
# ฝ่ายยุทธศาสตร์ (ฝยศ.)
# ฝ่ายส่งกำลังบำรุง (ฝกบ.)
# ฝ่ายงบประมาณและการเงิน (ฝงป.)
# ฝ่ายกฎหมายและวินัย (ฝกม.)
# ฝ่ายเทคโนโลยีสารสนเทศ (ฝทส.)

## ดูเพิ่ม
* สำนักงานตำรวจแห่งชาติ (ไทย)

## แหล่งข้อมูลอื่น
* สำนักงานพิสูจน์หลักฐานตำรวจ

## อ้างอิง

หมวดหมู่:นิติวิทยาศาสตร์
หมวดหมู่:หน่วยงานในสังกัดสำนักงานพิสูจน์หลักฐานตำรวจ