เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่เชิดชูยิ่งช้างเผือก

**เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่เชิดชูยิ่งช้างเผือก** () เป็นตระกูลเครื่องราชอิสริยาภรณ์ไทย หนึ่งใน 8 ตระกูลที่สำหรับพระราชทานแด่พระบรมวงศานุวงศ์, ข้าราชการ และผู้กระทำคุณความดี ทั้งบุรุษและสตรี โดยเครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่เชิดชูยิ่งช้างเผือกนี้สำหรับพระราชทานแก่ผู้กระทำความดีความชอบเป็นประโยชน์แก่ราชการหรือประชาชน โดยการพิจารณาเสนอขอพระราชทานของรัฐบาล เพื่อเป็นบำเหน็จความชอบและเครื่องหมายเชิดชูเกียรติยศอย่างสูงแก่ผู้ได้รับพระราชทาน พระราชทานทั้งบุรุษและสตรี หากทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ แล้ว ให้ประกาศรายนามในราชกิจจานุเบกษา ปกติแล้ว ในรัชกาลปัจจุบัน จะประกาศในวันเฉลิมพระชนมพรรษา 28 กรกฎาคม ของทุกปี

## ประวัติ
เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่เชิดชูยิ่งช้างเผือกนี้ พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงพระกรุณาให้สร้างขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2404 แต่มิได้กำหนดให้มีสายสะพาย ต่อมาในปี พ.ศ. 2412 พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงกำหนดชั้นและสายสะพายประกอบ

## ประเภท ลำดับชั้น และลำดับเกียรติ

## ลักษณะ
เครื่องราชอิสริยาภรณ์ตระกูลนี้มีทั้งหมด 8 ชั้น

* **ชั้นสูงสุด [[มหาปรมาภรณ์ช้างเผือก]]** 1 สำรับ ประกอบด้วย
# **ดวงตรา** ด้านหน้าเป็นรูปช้างไอราพตลงยาสีขาวอยู่บนพื้นทองในดอกบัวบาน กลีบลงยาสีชมพูสลับแดง เกสรเงิน รอบนอกมีกระจังทองลงยาสีเขียวสี่ทิศ มีรัศมีเปลวเงินตามระหว่าง ด้านหลังเปลี่ยนรูปช้างเป็นอักษรพระปรมาภิไธยย่อ ม.ป.ร. ลงยาสีแดง เบื้องบนมีอุณาโลมเงินและพระมหามงกุฎทองมีรัศมี
# **สายสะพาย** เป็นแพรแถบขนาดกว้าง 10 เซนติเมตร สีแดงริมเขียว มีริ้วเหลืองและน้ำเงินขนาดเล็กควบคั่นทั้ง 2 ข้าง สะพายบ่าซ้ายเฉียงลงทางขวา
# **ดารา** ด้านหน้ามีลักษณะเช่นเดียวกับดวงตราแต่ขนาดย่อมกว่า ซ้อนอยู่บนรัศมีสีเงิน จำหลักเป็นเพชรสร่ง 4 แฉก รัศมีทอง 4 แฉก ประดับที่อกเสื้อด้านซ้าย
ดวงตรา ดารา และสายสะพายสำหรับพระราชทานสตรีนั้นจะมีขนาดย่อมกว่าบุรุษ นอกจากนี้ ยังมีเครื่องหมายประดับแพรแถบย่อและดุมเสื้อ มีลักษณะเป็นรูปช้างไอราพตลงยาสีขาว   

**หมายเหตุ**: สำหรับพระมหากษัตริย์ ดาราประดับเพชรตรงขอบสร่งเงิน
* **ชั้นที่ 1 ประถมาภรณ์ช้างเผือก** 1 สำรับ ประกอบด้วย
# **ดวงตรา** ด้านหน้าเป็นรูปช้างเผือกทรงเครื่องยืนแท่นอยู่บนพื้นทองในดอกบัวบาน กลีบลงยาสีแดง เกสรเงิน รอบนอกมีกระจังเงิน 8 ทิศ มีกระจังแทรกตามระหว่าง ด้านหลังเปลี่ยนรูปช้างเป็นอักษรพระปรมาภิไธยย่อ ม.ป.ร. ลงยาสีแดง เบื้องบนมีพระมหามงกุฎทองมีรัศมี
#**สายสะพาย** เป็นแพรแถบขนาดกว้าง 10 เซนติเมตร สีแดงริมเขียวใหญ่ มีริ้วเหลืองและน้ำเงินขนาดใหญ่ควบคั่นทั้ง 2 ข้าง สำหรับสะพายบ่าขวาเฉียงลงทางซ้าย
# **ดารา** ด้านหน้ามีลักษณะเช่นเดียวกับดวงตราแต่กระจังยาวกว่า ด้านหลังเป็นทอง สำหรับประดับอกเสื้อเบื้องซ้าย
ดวงตรา ดารา และสายสะพายสำหรับพระราชทานสตรีนั้นจะมีขนาดย่อมกว่าบุรุษ นอกจากนี้ ยังมีเครื่องหมายประดับแพรแถบย่อและดุมเสื้อ มีลักษณะเป็นรูปช้างเผือกทรงเครื่องยืนแท่นอยู่ในดอกบัวบาน กลีบลงยาสีแดงสลับเขียว เกสรเงิน 

* **ชั้นที่ 2 ทวีติยาภรณ์ช้างเผือก** 1 สำรับ ประกอบด้วย
# **ดวงตรา** มีลักษณะเช่นเดียวกับชั้นประถมาภรณ์ แต่ขนาดย่อมกว่า และที่พระมหามงกุฎไม่มีรัศมี ด้านหลังเป็นทองเกลี้ยง ใช้ห้อยกับแพรแถบขนาดกว้าง 4 เซนติเมตร สำหรับบุรุษใช้สวมคอ ส่วนดวงตราสำหรับพระราชทานสตรีนั้น มีลักษณะเช่นเดียวกับบุรุษแต่ขนาดย่อมกว่า ใช้ห้อยกับแพรแถบผูกเป็นรูปแมลงปอ สำหรับประดับเสื้อที่หน้าบ่าซ้าย
# **ดารา** มีลักษณะเช่นเดียวกับชั้นประถมาภรณ์ สำหรับประดับอกเสื้อเบื้องซ้าย ส่วนดาราสำหรับพระราชทานสตรีนั้น มีลักษณะเช่นเดียวกับบุรุษแต่ขนาดย่อมกว่า
นอกจากนี้ ยังมีเครื่องหมายประดับแพรแถบย่อและดุมเสื้อ มีลักษณะเป็นรูปช้างเผือกทรงเครื่องยืนแท่นอยู่ในดอกบัวบานทอง เกสรเงิน 

* **ชั้นที่ 3 ตริตาภรณ์ช้างเผือก** 
สำหรับบุรุษห้อยแพรแถบสวมคอ สำหรับสตรีห้อยแพรแถบผูก  เป็นรูปแมลงปอประดับเสื้อหน้าบ่าซ้าย

* **ชั้นที่ 4 จัตุรถาภรณ์ช้างเผือก** 
สำหรับบุรุษห้อยแพรแถบประดับอกเสื้อเบื้องซ้าย สำหรับสตรีห้อย แพรแถบผูกเป็นรูปแมลงปอประดับเสื้อหน้าบ่าซ้าย ดวงตราชั้นที่ 4 เล็กกว่าดวงตราชั้นที่ 3 และมีดอกไม้จีบติดบนแพรแถบ

* **ชั้นที่ 5 เบญจมาภรณ์ช้างเผือก** 
ดวงตราชั้นที่ 5 เหมือนดวงตราชั้นที่ 4 แต่ไม่มีดอกไม้จีบติดบน แพรแถบวิธีประดับเหมือนชั้นที่ 4

* **ชั้นที่ 6 เหรียญทอง (ร.ท.ช.)** วิธีประดับเหมือนชั้นที่ 4
* **ชั้นที่ 7 เหรียญเงิน (ร.ง.ช.)** วิธีประดับเหมือนชั้นที่ 4

ต่อมาระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรี เมื่อวันที่ 1 กรกฎาคม พ.ศ. 2562 ข้าราชการสตรีต้องประดับเครื่องราชอิสริยาภรณ์และเหรียญแพรแถบในลักษณะเดียวกับบุรุษทุกประการ
ไฟล์:Knight Grand Cordon of the Order of the White elephant, 160th Anniversary of the Royal Thai Mint Exhibition, Royal Thai Mint.jpg|มหาปรมาภรณ์ช้างเผือก
ไฟล์:ประถมาภรณ์ช้างเผือก.jpg|ประถมาภรณ์ช้างเผือก
ไฟล์:ทวีติยาภรณ์ช้างเผือก.jpg|ทวีติยาภรณ์ช้างเผือก
ไฟล์:ตริตาภรณ์ช้างเผือก.jpg|ตริตาภรณ์ช้างเผือก
ไฟล์:จัตุรถาภรณ์ช้างเผือก จ.ช.jpg|จัตุรถาภรณ์ช้างเผือก
ไฟล์:เบญจมาภรณ์ช้างเผือก บ.ช.jpg|เบญจมาภรณ์ช้างเผือก
ไฟล์:เหรียญทองช้างเผือก ร.ท.ช.jpg|เหรียญทองช้างเผือก
ไฟล์:เหรียญเงินช้างเผือก ร.ง.ช.jpg|เหรียญเงินช้างเผือก

ไฟล์:เครื่องราชช้างเผือก ภูษนาภรณ์.jpg|ภูษนาภรณ์ ปัจจุบัน คือ จัตุรถาภรณ์ช้างเผือก
ไฟล์:เครื่องราชช้างเผือก ทิพยาภรณ์.jpg|ทิพยาภรณ์ ปัจจุบันคือ ชั้นเบญจมาภรณ์ช้างเผือก
ไฟล์:เหรียญเงินช้างเผือก(สยาม).jpg|เหรียญเงินช้างเผือก (แบบเก่า)


## การขอพระราชทาน
การเสนอขอพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ในตระกูลช้างเผือกนี้ กำหนดให้พิจารณาถึงตำแหน่ง ระดับ ชั้น ชั้นยศ กำหนดระยะเวลา และความดีความชอบ ตามระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรี ว่าด้วยการขอพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่เชิดชูยิ่งช้างเผือก และเครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีเกียรติยศยิ่งมงกุฎไทย พ.ศ. 2564 การขอพระราชทานในครั้งแรกในกรณีข้าราชการ จะต้องรับราชการมาแล้วไม่น้อยกว่า 5 ปีบริบูรณ์ นับแต่วันเริ่มเข้ารับราชการจนถึงวันที่ 28 พฤษภาคม ของปี โดยให้เริ่มจากเครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีเกียรติยศยิ่งมงกุฎไทย และเครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่เชิดชูยิ่งช้างเผือกสลับกัน ดังนี้

# ชั้นที่ 7 เหรียญเงินมงกุฎไทย
# ชั้นที่ 7 **เหรียญเงินช้างเผือก**
# ชั้นที่ 6 เหรียญทองมงกุฎไทย
# ชั้นที่ 6 **เหรียญทองช้างเผือก**
**ชั้นต่ำกว่าสายสะพาย** ในกรณีข้าราชการเริ่มที่
# ชั้นที่ 5 เบญจมาภรณ์มงกุฎไทย
# ชั้นที่ 5 **เบญจมาภรณ์ช้างเผือก**
# ชั้นที่ 4 จัตุรถาภรณ์มงกุฎไทย
# ชั้นที่ 4 **จัตุรถาภรณ์ช้างเผือก**
# ชั้นที่ 3 ตริตาภรณ์มงกุฎไทย
# ชั้นที่ 3 **ตริตาภรณ์ช้างเผือก**
# ชั้นที่ 2 ทวีติยาภรณ์มงกุฎไทย
# ชั้นที่ 2 **ทวีติยาภรณ์ช้างเผือก**
**ชั้นสายสะพาย** หรือ ข้าราชการที่มีบรรดาศักดิ์ สามารถขอรับพระราชทานโกศประดับเมื่อสิ้นชีวิต
# ชั้นที่ 1 ประถมาภรณ์มงกุฎไทย (สายสะพาย 1)
# ชั้นที่ 1 **ประถมาภรณ์ช้างเผือก** (สายสะพาย 2)
# ชั้นสูงสุด มหาวชิรมงกุฎ  (สายสะพาย 3)
# ชั้นสูงสุด **มหาปรมาภรณ์ช้างเผือก** (สายสะพาย 4)thumb|พระราชลัญจกรประจำเครื่องขัตติยราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่เชิดชูยิ่งช้างเผือก

## การพิจารณาเสนอขอพระราชทาน
[thumb|250px|ตัวอย่างของประกาศนียบัตรสำหรับผู้ได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่เชิดชูยิ่งช้างเผือกในอดีต ในที่นี้ เป็นประกาศนียบัตรของศาสตรจารย์[กาลิเลโอ คินี จิตรกรชาวอิตาลีผู้วาดภาพจิตรกรรมประดับโดมเพดานของพระที่นั่งอนันตสมาคม ซึ่งได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่เชิดชูยิ่งช้างเผือก ชั้นที่ 3 นิภาภรณ์ จากพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว เมื่อวันที่ 14 สิงหาคม พ.ศ. 2456]]
การเสนอขอรับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ในปัจจุบัน จะเสนอขอให้กับบุคคลทั้งหมด 32 บัญชี ดังนี้
# รัฐมนตรี
# ข้าราชการการเมือง ผู้ช่วยรัฐมนตรี ผู้แทนการค้าไทย กรรมการประสานงานสภาผู้แทนราษฎร และกรรมการประสานงานวุฒิสภา
# ผู้ดำรงตำแหน่งในรัฐสภา
# ข้าราชการการเมืองในกรุงเทพมหานคร
# สมาชิกสภากรุงเทพมหานครและสมาชิกสภาเขตกรุงเทพมหานคร
# ผู้บริหารท้องถิ่น สมาชิกสภาท้องถิ่น และผู้ปฏิบัติงานในหน่วยงานตามกฎหมายว่าด้วยการจัดตั้งองค์กรส่วนท้องถิ่น
# ตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ
# คณะกรรมการการเลือกตั้ง
# ผู้ตรวจการแผ่นดิน
# คณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ
# คณะกรรมการตรวจเงินแผ่นดินและผู้ว่าการตรวจเงินแผ่นดิน
# คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ
# คณะกรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ
# ราชบัณฑิต และกรรมการที่ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ แต่งตั้งตามกฎหมาย
# ข้าราชการทั่วไป ยกเว้นที่ปรากฏในบัญชีอื่น
# ข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา ตำแหน่งที่มีใบอนุญาตประกอบวิชาชีพ
# ข้าราชการและพนักงานส่วนท้องถิ่น
# ข้าราชการทหาร
# ข้าราชการตำรวจ
# ข้าราชการฝ่ายตุลาการในศาลยุติธรรม
# ข้าราชการฝ่ายตุลาการในศาลปกครอง
# ดะโต๊ะยุติธรรม และผู้พิพากษาสมทบ
# ข้าราชการฝ่ายอัยการ
# ผู้ปฏิบัติงานตามกฎหมายว่าด้วยลักษณะปกครองท้องที่
# ลูกจ้างประจำของส่วนราชการ
# พนักงานส่วนราชการ
# พนักงานรัฐวิสาหกิจ เจ้าหน้าที่องค์การมหาชน พนักงานองค์การของรัฐ หรือพนักงานหน่วยงานอื่นของรัฐที่มีลักษณะอย่างเดียวกัน ยกเว้นที่ปรากฏในบัญชีอื่น
# ผู้ดำรงตำแหน่งในหน่วยธุรการขององค์กรอิสระตามกฎหมายที่ไม่เป็นข้าราขการ
# ผู้ดำรงตำแหน่งในสถาบันอุดมศึกษาของรัฐที่ไม่เป็นส่วนราชการ
# เจ้าหน้าที่สภากาชาดไทย
# ผู้มีผลงานความดีความชอบอย่างยิ่ง
# ผู้แทนทางการทูตของต่างประเทศ และชาวต่างประเทศ

### ตัวอย่างการขอพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์
#### กรณีข้าราชการพลเรือน
การขอพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ให้แก่ข้าราชการพลเรือน ต้องมีระยะเวลาในการรับราชการมาแล้วไม่น้อยกว่า 5 ปี ก่อนถึงวันพระราชพิธีเฉลิมพระชนมพรรษาของปีที่จะขอไม่น้อยกว่า 60 วัน โดยมีแนวทางยึดตามระดับตำแหน่ง ดังนี้

#### ประเภททั่วไป
* **ระดับปฏิบัติงาน** เริ่มขอ บ.ม. ถึง จ.ช.
* **ระดับชำนาญงาน** เริ่มขอ ต.ม. ดำรงตำแหน่งมาแล้วไม่น้อยกว่า 5 ปีบริบูรณ์ ขอ ต.ช.
* **ระดับอาวุโส** เริ่มขอ ท.ม. ดำรงตำแหน่งมาแล้วไม่น้อยกว่า 5 ปีบริบูรณ์ ขอ ท.ช.
* **ระดับทักษะพิเศษ** ได้ ท.ช. มาแล้วไม่น้อยกว่า 3 ปีบริบูรณ์ ขอ ป.ม. - ได้ ป.ม. มาแล้วไม่น้อยกว่า 5 ปีบริบูรณ์ ขอ ป.ช.

#### ประเภทวิชาการ
* **ระดับปฏิบัติการ** เริ่มขอ ต.ม.
* **ระดับชำนาญการ** เริ่มขอ ต.ช. ได้รับเงินเดือนไม่ต่ำกว่าขั้นต่ำของระดับชำนาญการพิเศษ ขอ ท.ม.- ได้รับเงินเดือนไม่ต่ำกว่าขั้นต่ำของระดับชำนาญการพิเศษมาแล้วไม่น้อยกว่า 5 ปีบริบูรณ์ ขอ ท.ช.
* **ระดับชำนาญการพิเศษ** เริ่มขอ ท.ช. ได้รับเงินเดือนขั้นสูง ได้ ท.ช. มาแล้วไม่น้อยกว่า 5 ปีบริบูรณ์ ขอ ป.ม.
* **ระดับเชี่ยวชาญ** ได้ ท.ช. มาแล้วไม่น้อยกว่า 3 ปีบริบูรณ์ ขอ ป.ม. - ได้ ป.ม. มาแล้วไม่น้อยกว่า 5 ปีบริบูรณ์ ขอ ป.ช.
* **ระดับทรงคุณวุฒิ**ที่ได้รับเงินประจำตำแหน่ง 13,000 บาท เลื่อนชั้นตราตามลำดับได้ทุกปีจนถึง ป.ม. ได้ ป.ม. มาแล้วไม่น้อยกว่า 3 ปีบริบูรณ์ ขอ ป.ช. - ได้ ป.ช. มาแล้วไม่น้อยกว่า 3 ปีบริบูรณ์ ขอ ม.ว.ม. - ได้ ม.ว.ม. มาแล้วไม่น้อยกว่า 5 ปีบริบูรณ์ ขอ ม.ป.ช.
* **ระดับทรงคุณวุฒิ**ที่ได้รับเงินประจำตำแหน่ง 15,600 บาท ได้ ป.ม. มาแล้วไม่น้อยกว่า 3 ปีบริบูรณ์ ขอ ป.ช. - ได้ ป.ช. มาแล้วไม่น้อยกว่า 3 ปีบริบูรณ์ ขอ ม.ว.ม. - ได้ ม.ว.ม. มาแล้วไม่น้อยกว่า 3 ปีบริบูรณ์ ขอ ม.ป.ช.

#### ประเภทอำนวยการ
* **ระดับต้น** เริ่มขอ ท.ช. ได้รับเงินเดือนขั้นสูงและได้ ท.ช. มาแล้วไม่น้อยกว่า 3 ปีบริบูรณ์ ขอ ป.ม.
* **ระดับสูง** ได้ ท.ช. มาแล้วไม่น้อยกว่า 3 ปีบริบูรณ์ ขอ ป.ม. - ได้ ป.ม. มาแล้วไม่น้อยกว่า 3 ปีบริบูรณ์ ขอ ป.ช. - ได้ ป.ช. มาแล้วไม่น้อยกว่า 5 ปีบริบูรณ์ ขอ ม.ว.ม.

#### ประเภทบริหาร
* **ระดับต้น** ได้ ท.ช. มาแล้วไม่น้อยกว่า 3 ปีบริบูรณ์ ขอ ป.ม. - ได้ ป.ม. มาแล้วไม่น้อยกว่า 3 ปีบริบูรณ์ ขอ ป.ช. - ได้ ป.ช. มาแล้วไม่น้อย 5 ปีบริบูรณ์ ขอ ม.ว.ม.
* **ระดับสูง** ที่ได้รับเงินประจำตำแหน่ง 14,500 บาท เลื่อนชั้นตราตามลำดับได้ทุกปีจนถึง ป.ม. ได้ ป.ม. มาแล้วไม่น้อยกว่า 3 ปีบริบูรณ์ ขอ ป.ช. - ได้ ป.ช. มาแล้วไม่น้อยกว่า 3 ปีบริบูรณ์ ขอ ม.ว.ม. - ได้ ม.ว.ม. มาแล้วไม่น้อยกว่า 5 ปีบริบูรณ์ ขอ ม.ป.ช.
* **ระดับสูง** ที่ได้รับเงินประจำตำแหน่ง 21,000 บาท ได้ ป.ม. มาแล้วไม่น้อยกว่า 3 ปีบริบูรณ์ ขอ ป.ช. - ได้ ป.ช. มาแล้วไม่น้อยกว่า 3 ปีบริบูรณ์ ขอ ม.ว.ม. - ได้ ม.ว.ม. มาแล้วไม่น้อยกว่า 3 ปีบริบูรณ์ ขอ ม.ป.ช.
* **ระดับสูง** ที่ได้รับเงินประจำตำแหน่ง 21,000 บาท ดำรงตำแหน่งปลัดกระทรวง, หัวหน้าส่วนราชการที่มีฐานะเป็นกรมขึ้นตรงต่อนายกรัฐมนตรี หรือตำแหน่งเทียบเท่า เริ่มต้นขอพระราชทาน ป.ม. - ได้ ป.ม. มาแล้วไม่น้อยกว่า 2 ปีบริบูรณ์ ขอ ป.ช. - ได้ ป.ช. มาแล้วไม่น้อยกว่า 2 ปีบริบูรณ์ ขอ ม.ว.ม. - ได้ ม.ว.ม. มาแล้วไม่น้อยกว่า 2 ปีบริบูรณ์ ขอ ม.ป.ช.

## การขอพระราชทานเกียรติยศศพที่ได้รับพระราชทาน
* มหาปรมาภรณ์ช้างเผือก พระราชทานโกศแปดเหลี่ยม ฉัตรเบญจา พระพิธีธรรม 3 คืน ปี่ไฉนกลองชนะประโคม เวลาพระราชทานน้ำหลวงอาบศพ-สุกำ และเวลาพระราชทานเพลิงศพ ขบวนริ้วเกียรติยศประจำโกศแปดเหลี่ยมเวียนเมรุ 3 รอบ พระราชทานผ้าไตร5ผืนบังสุกุล พระราชาคณะ พระสงฆ์ทรงสมณศักดิ์ 5 รูปใช้พัดยศประจำสมณศักดิ์ชักผ้าบังสุกุล
* ประถมาภรณ์ช้างเผือกพระราชทานหีบทองลายสลักพร้อมฉัตรเบญจา ปี่ไฉนกลองชนะประโคม เวลาพระราชทานน้ำหลวงอาบศพ-สุกำ และเวลาพระราชทานเพลิงศพ ขบวนริ้วเกียรติยศประจำหีบทองลายสลักพร้อมฉัตรเบญจาเวียนเมรุ 3รอบ
* พระราชทานหีบทองลายสลัก น้ำหลวงอาบศพ-สุกำ-กล่องเพลิงพระราชทาน 
* พระราชทานหีบลายก้านแย่ง น้ำหลวงอาบศพ-สุกำ-กล่องเพลิงพระราชทาน 
* พระราชทานหีบลายก้านแย่ง น้ำหลวงอาบศพ-สุกำ-กล่องเพลิงพระราชทาน  พระราชทานหีบเชิงชาย น้ำหลวงอาบศพ-สุกำ-กล่องเพลิงพระราชทาน

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น

* เครื่องราชอิสริยาภรณ์ไทย  สำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรี
* ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง การปรับราคาชดใช้แทนเครื่องราชอิสริยาภรณ์ที่ไม่สามารถส่งคืนตามกฎหมาย ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. ๒๕๕๑ – ๒๕๕๓, เล่ม ๑๒๕, ตอน พิเศษ ๔๙ ง, ๖ มีนาคม พ.ศ. ๒๕๕๑, หน้า ๘

ช้างเผือก
หมวดหมู่:รางวัลที่ก่อตั้งในปี พ.ศ. 2404
หมวดหมู่:ก่อตั้งในสยามในปี พ.ศ. 2404