ปลาตกเบ็ด

**ปลาตกเบ็ด** หรือ **ปลาแองเกลอร์** () คือปลาทะเลลึกอยู่ในชั้นปลากระดูกแข็ง คำว่า **แองเกลอร์** (Angler) นั้นมีความหมายว่า **ผู้ตกปลา**  อันเป็นรูปแบบการล่าเหยื่อของมัน  พวกมันมีสายพันธุ์มากกว่า 200 ชนิด สามารถพบได้ทั่วโลกบริเวณน้ำเขตร้อนตื้น ๆ บริเวณไหล่ทวีปจนถึงทะเลลึก

นอกจากจะมีติ่งเนื้อเรืองแสงที่คล้ายเบ็ดตกปลาไว้ใช้ในการล่อเหยื่อแล้วมันยังมีสิ่งที่น่าสนใจอีกอย่างหนึ่งก็คือกรณีเพศสัณฐานของปรสิตเพศชายที่จะรวมตัวกันกับตัวเมีย

## วิวัฒนาการ
จากการศึกษาเกี่ยวกับยีนของปลาตกเบ็ดชี้ให้เห็นถึงความหลากหลายในระยะเวลาสั้น ๆ ตั้งแต่ต้นกำเนิดในยุดครีเทเชียสระหว่าง 130-100 ล้านปีก่อน

พวกมันมีการวิวัฒนาการให้มีรูปร่างแตกต่างจากปลาชนิดอื่นคือการเปลี่ยนแปลงครีบหน้าของมันให้มีลักษณะคล้ายเบ็ดตกปลาที่มีติ่งเนื้อไว้ใช้ในการล่อเหยือซึ่งการวิวัฒนาการมีมาตั้งแต่ยุคครีเทเชียสและยังคงรูปร่างเดิมแบบนี้มาจนถึงปัจจุบัน

พวกมันมีสีแตกต่างกันจากสีเทาเข้มถึงน้ำตาลเข้มปลาที่กินเนื้อเป็นอาหารเหล่านี้มีหัวขนาดมหึมาที่มีรูปร่างขนาดใหญ่มีปากเป็นรูปพระจันทร์เสี้ยวยาวเต็มไปด้วยฟันเขี้ยวด้านในเพื่อใช้ในการงับเหยือและมีติ่งเนื่อเรืองแสงที่คล้ายเบ็ดตกปลาซึ่งเอาไว้ใช่ในการล่อเหยือ ความยาวของพวกมันมีความยาวประมาณ 20 ซม. (8.0 นิ้ว) ถึง 1 เมตร (3 ฟุต) น้ำหนัก 45 กิโลกรัม (100 ปอนด์)
## การจัดหมวดหมู่
[thumb|254px|left|(A) ''[Centrophryne spinulosa*, 136 ม.ม. <br />(B) *Cryptopsaras couesii*, 34.5 ม.ม. <br />(C) *Himantolophus appelii*, 124 ม.ม. <br />(D) *Diceratias trilobus*, 86 ม.ม. <br />(E) *Bufoceratias wedli*, 96 ม.ม. <br />(F) *Bufoceratias shaoi*, 101 ม.ม. <br />(G) *Melanocetus eustalus*, 93 ม.ม. <br />(H) *Lasiognathus amphirhamphus*, 157 ม.ม. <br />(I) *Thaumatichthys binghami*, 83 ม.ม. <br />(J) *Chaenophryne quasiramifera'', 157 ม.ม. .]]

มีหน่วยย่อยดังต่อไปนี้
* มีหน่วยย่อย Lophoiodei
** ปลามังค์ (goosefishes or monkfishes)
* มีหน่วยย่อย Antennarioidei
** ปลากบ (frogfishes)
** ปลากบสี่มือ (four-armed frogfishes)
** ปลาตีนลายจุด (handfishes)
** Lophichthyidae (Boschma's frogfish)
* มีหน่วยย่อย Chaunacoidei
** Chaunacidae (sea toads)
* มีหน่วยย่อย Ogcocephaloidei
** Ogcocephalidae (batfishes)
* มีหน่วยย่อย Ceratioidei 
** Centrophrynidae (prickly seadevils)
** Ceratiidae (warty seadevils)
** ปลาลูกฟุตบอล (footballfishes)
** Diceratiidae (doublespine seadevils)
** ปลาปีศาจดำ (black seadevils)
** Thaumatichthyidae (wolf-trap seadevils)
** Oneirodidae (dreamers)
** ปลาปีศาจครีบพัด (fanfin seadevils)
** Neoceratiidae (needlebeard seadevil)
** Gigantactinidae (whipnose seadevils)
** Linophrynidae (leftvent seadevils)

## ลักษณะ

### ตัวเมีย
[thumbnail|[ปลาตกเบ็ดลาย (Antennarius striatus)]]
ปลาตกเบ็ดนั้นมีขนาดตัวที่ไม่ใหญ่มากมีรูปร่างที่ค่อนข้างกลมมันมีหัวขนาดใหญ่และปากกว้างมีลักษณะเป็นรูปพระจันทร์เสี้ยวขนาดใหญ่ที่เต็มไปด้วยฟันคมหลายซี่เรียงรายออกมานอกปากทำให้มันปิดปากได้ไม่สนิท แต่บางชนิดก็สามารถปิดปากได้สนิด ส่วนใหญ่มีครีบที่เล็กและสั้นแต่ก็บางชนิดเช่นปลาปีศาจครีบพัดที่มีครีบที่ค่อนข้างใหญ่และยาว

พวกมันยังมีการวิวัฒนาการให้มีครีบหน้าที่สามารถทำหน้าที่ในการล่อเหยื่อได้ สายพันธุ์ปลาตกเบ็ดส่วนใหญ่จะมีคันเบ็ดตกปลาที่ด้านบนหัวหรือเรียกอีกอย่างว่า (illicium ที่แปลว่า "คันเบ็ด") และจะมีอวัยวะที่เรืองแสงที่เรียกว่าติ่งเนื้อเรืองแสงหรือ (esca) บนยอดของคันเบ็ด  ซึ่งเป็นอวัยวะที่ได้รับการตั้งสมุมติฐานว่าเอาไวใช่ในการล่อเหยื่อหรือดึงดูดเหยือของพวกมันให้เข้ามาใกล้พอเพื่อที่พวกมันจะสามารถหุบเหยือได้และในสภาพแวดล้อมที่มืดมิดของทะเลลึก มันก็ยังทำหน้าที่ในการเรียกความสนใจจากเพศผู้ต่อเพศเมียเพื่ออำนวยความสะดวกในการผสมพันธุ์อีกด้วย

แหล่งกำเนิดแสงของติ่งเนื้อเรืองแสง(esca)นั้นคือแบคทีเรียวิบริโอ ฟิสเชอรีหรือแบคทีเรียอื่นๆที่อาศัยอยู่รอบๆติ่งเนื้อเรืองแสง(esca)โดยอาจจะมีการทำปฏิกิริยากับออกซิเจนนั้นเอง

โดยทั่วไปปลาตกเบ็ดมักจะมี สีเทาเข้ม ถึง สีน้ำตาลเข้ม พวกปลาตกเบ็ดบางตัวนั้นอาจจะมีขนาดที่ค่อนข้างใหญ่ซึ่งอาจยาวได้ถึงถึง1เมตร (3.3 ฟุต)ฟันทีแหลมคมของมันเอียงโน้มเข้าไปข้างในปากเพื่อไม่ให้เหยือสามารถหลบหนีได้อีกทั้งมันยังสามารถกินเหยื่อขนาดใหญ่ได้มากกว่าตัวเองถึง2เท่าเนื่องจากขากรรไกรและกระเพาะอาหารของมันนั้นมีกระดูกขนาดบางและสามารถยืดหยุนได้ดี

### ตัวผู้
พวกมันมีขนาดเล็กกว่าตัวเมียเกือบ 40 เท่าไม่มีคันเบ็ดไวใช้ในการล่อเหยื่อ สิ่งที่พวกมันสนใจมีเพียงแค่การหาคู่ ไม่ใช่การล่าเหยื่อ พวกมันจะใช้ตาของพวกมันที่มีขนาดใหญ่มองหาที่เหมาะสมและอาจจะพบตัวเมียและใช้รูจมูกขนาดใหญ่ตามกลิ่นฟีโรโมนของตัวเมีย

## พฤติกรรม
### การว่ายน้ำและการรักษาพลังงาน
ในปีพ. ศ. 2548 ใกล้มอนเทอร์เรย์แคลิฟอร์เนียที่ระดับความลึก 1,474 เมตรROV ได้ถ่ายวิดีโอปลาตกเบ็ดเป็นเวลา24นาทีจากการสังเกตพบว่าพวกมันจะลอยไปเรื่อยๆตามกระแสน้ำซึ่งคิดเป็น74%ของวิดีโอทั้งหมดซึ่งการที่มันลอยเคว้งไปตามกระแสน้ำนี่เชื่อว่าเป็นการประหยัดพลังงานอย่างหนึ่งเนื่องจากทะเลลึกเหยื่อนั้นเป็นสิ่งที่หายากจึงใช้พลังงานอย่าจำกัด และเมื่อเข้าไปใกล้มันๆจะว่ายน้ำถอยออกไปอย่างรวดเร็ว และเมื่อถ่ายต่อจะพบว่ามันว่ายน้ำด้วยความเร็ว0.24เมตรต่อวินาที 

### การล่า
[thumb|300px|left|โครงกระดูก[ปลามังค์สายพันธุ์หนึ่งของปลาตกเบ็ด]]
ชื่อ "ปลาตกเบ็ด" มาจากลักษณะของวิธีการกินสัตว์ ปลาตกเบ็ดโดยทั่วไปจะมีเส้นใยยาวอย่างน้อยหนึ่งเส้นงอกขึ้นมาจากกลางศีรษะเรียกว่าคันเบ็ด(illicium)  ซึ่งมันคือส่วนของกระดูกสันหลังและด้านบนของคันเบ็ด(illicium) นี่จะมีติ่งเนื่อเรืองแสง(esca)อยู่บนยอดและเมือหยุดการเจริญเติบโตติ่งเนื่อเรืองแสง(esca)ที่ผิดปกตินั้นจะสามารถเคลื่อนที่ได้ทุกทิศทาง ปลาตกเบ็ดสามารถกระดิกติ่งเนื่อเรืองแสง(esca) เพื่อให้มันคล้ายกับเหยื่อ

ปลาทะเลลึกนั้นจะปล่อยแสงจาก esca ของพวกมันเพื่อดึงดูดเหยื่อการเรืองแสงนี้เป็นผลมาจาก symbiosis กับแบคทีเรีย กลไกที่ใช้ในการควบคุมของพวกมันนั้นยังไม่เป็นที่รู้จัก แต่นักวิจัยคาดการณ์ว่าแบคทีเรียจะเข้าสู่ esca ผ่านรูขุมขนขนาดเล็กจากน้ำทะเล เมื่ออยู่ภายในพวกมันคูณจนเกิดความหนาแน่นของพวกมันจนเพียงพอที่จะก่อให้เกิดการเรืองแสงที่สว่างสดใส

จากการศึกษาตรวจสอบกระเพาะอาหารของปลาตกเบ็ดนั้นจะเป็นปลาที่กินเหยือบริเวณหน้าดินคือ กุ้งและปลา teleost เหยื่อที่พบบ่อยที่สุดคือกุ้ง pandalid จากการตรวจสอบพบว่า 52% กระเพาะของปลาพวกนี้จะไม่มีเหยือจึงคาดว่าพวกมันเป็นพวกผู้บริโภคพลังงานต่ำ

### การสืบพันธุ์
thumb|ปลาตกเบ็ดเพศผู้สามตัวกำลังรวมกันเป็นหนึ่งกับตัวเมีย
ในทะเลลึกนั้นการพบเจอคู่นั้นเป็นเรื่องที่ยากและปลาตกเบ็ดนั้นก็ประสบปัญหานี่ด้วยเช่นกัน จากการสุ่มจับปลาตกเบ็ดมานั้นทั้งหมดเป็นเพศหญิงซึ่งมีหลายตัวที่มีติ่งเนื้อข้างตัวซึ่งมันคือปรสิตซึ่งเกิดจากการที่เพศผู้รวมกันเป็นหนึ่งกับเพศเมียจึงพบว่าพวกมันระบบการผสมพันธุ์ที่แปลกประหลาดอย่างหนึ่งของปลาตกเบ็ด

#### การสืบพันธุ์แบบปรสิต
จากการศึกษาพบว่าเมื่อเพศผู้เจริญเติบโตขึ้นมามันจะไม่เคยมีพัฒนาการอย่างครบถ้วนเหมือนเพศเมียดังนั้นพวกมันจึงไม่เคยโตเต็มวัยเมื่อแรกเกิดเพศชายมีการพัฒนาอวัยวะรับกลิ่นมาเป็นอย่างดีเพื่อตรวจจับกลิ่นในน้ำ เพศผู้บางชนิดยังพัฒนาสายตาเป็นอย่างดีและมีความเชี่ยวชาญสูงเพื่อช่วยในการระบุคู่ครองในสภาพแวดล้อมที่มืดมิด เพศผู้ตัวนั้นมีชีวิตอยู่แต่เพียงเพื่อการค้นหาและผสมพันธุ์กับตัวเมีย

มันมีขนาดเล็กกว่าปลาตัวเมียและอาจมีปัญหาในการหาอาหารในทะเลลึก นอกจากนี้การเจริญเติบโตของช่องทางเดินอาหารของเพศผู้จะกลายเป็นแคระแกรนและป้องกันไม่ให้อาหารเข้า มันมีปากที่ไม่เหมาะสมหรือมีประสิทธิภาพเพียงพอสำหรับการจับเหยื่อ คุณสมบัติทั้งหลายเหล่านี้หมายความว่าเพศผู้จะต้องหาปลาตัวเล็กๆกินเพื่อที่มันจะได้ไม่อดตาย อวัยวะในการรับกลิ่นเป็นอวัยวะที่สำคัญช่วยให้เพศผู้ตรวจพบฟีโรโมนที่บอกถึงความใกล้เคียงของปลาเพศเมียอย่างไรก็ตามเพศผู้บางตัวอาจมีตาที่ไม่เหมาะสำหรับการระบุตัวเมียและมีจมูกมีด้อยกว่าทำให้พวกมันไม่สามารถหาเพศหญิงได้อย่างมีประสิทธิภาพด้วยกลิ่น

เมื่อตัวผู้พบตัวเมียมันจะกัดผิวของตัวเมียและปล่อยเอนไซม์ที่ย่อยสลายผิวปากและร่างของตัวเองเพื่อหลอมรวมเข้ากับตัวเมียที่ระดับเส้นเลือด ตัวผู้จะพึ่งพาตัวเมียเพื่อความอยู่รอดโดยรับสารอาหารผ่านทางระบบไหลเวียนโลหิตที่ใช้ร่วมกันและจะให้ตัวอสุจิกับตัวเมียในทางกลับกัน หลังจากการหลอมรวมกันตัวผู้จะเพิ่มปริมาณและกลายเป็นญาติที่มีขนาดใหญ่ขึ้นเมื่อเทียบกับตัวเมียที่มีชีวิตอิสระ ตัวผู้จะอาศัยอยู่และยังคงดำรงอยู่ได้ตราบเท่าที่ตัวเมียมีชีวิตอยู่และสามารถมีส่วนร่วมในหลายเรื่องนี้ทำให้แน่ใจได้ว่าเมื่อเพศหญิงมีเพศสัมพันธ์มันพร้อมที่จะวางไข่ของเธอมีลูกทันที เพศชายตัวสามารถอยู่รวมในเพศหญิงตัวเดี่ยวได้ถึงแปดตัวและตัวผู้ในบางสายพันธุ์อาจจะมีได้แค่เพศผู้ตัว1ต่อตัวเมียตัว1 

#### การสืบพันธุ์แบบปกติ
การที่มีเพศผู้เป็นปรสิตไม่ได้เป็นวิธีเดียวในการสืบพันธุ์ของปลาตกเบ็ดในความเป็นจริงหลายสปีชีส์เช่น ปลากบ, Himantolophidae, Diceratiidae และ Gigantactinidae ซึงเพศเมียในบางส่วนของสายพันธุ์เหล่านี้มีรังไข่ขนาดใหญ่ที่พัฒนาแล้วและตัวเมียที่โตเต็มวัยจะมีอัณฑะขนาดใหญ่อนู่ซึ่งนักวิจัยแนะนำว่าตัวตนทางเพศเหล่านี้อาจเกิดขึ้นในระหว่างสิ่งที่แนบมาทางเพศชั่วคราวซึ่งไม่ได้เกี่ยวข้องกับการหลอมเหลวของเนื้อเยื่อ เพศผู้ในสายพันธุ์เหล่านี้มีฟันแคบที่มีประสิทธิภาพในการล่าสัตว์สูงกว่าสายพันธุ์ที่เป็นปรสิต

คำอธิบายสำหรับการวิวัฒนาการของปรสิตทางเพศอีกอย่างคือความหนาแน่นค่อนข้างต่ำของเพศหญิงในสภาพแวดล้อมใต้ทะเลลึกโอกาสน้อยมากสำหรับคู่เลือกระหว่างปลาตกเบ็ด ตัวเมียยังคงมีขนาดใหญ่เพื่อรองรับความอุดมสมบูรณ์เนื่องจากมีรังไข่และไข่ที่ใหญ่ เพศชายคาดว่าจะลดลงเพื่อลดต้นทุนการเผาผลาญพลังงานในสภาพแวดล้อมที่ไม่เอื้ออำนวยแต่จะพัฒนาความสามารถในการหาเพศเมีย ถ้าเพศผู้สามารถหาเพศเมียได้นั้นมีแนวโน้มที่จะปรับปรุงสมรรถภาพในการผสมพันธุ์ให้มากขึ้นโดยเฉพาะอย่างยิ่งเมื่อโอกาสในการออกไข่ในอนาคตมันจะมีประโยชน์มากเนื่องจากตัวอสุจิของชายสามารถใช้ในการปฏิสนธิได้หลายครั้งในขณะที่เพศผู้ยังอยู่ด้วยกันเสมอพร้อมที่จะผสมพันธุ์ได้ทุกเมื่อ 

ยกตัวอย่างเช่นการวางไข่ของปลาตกเบ็ดของสกุลปลามังค์ซึ่งประกอบด้วยแผ่นบาง ๆ ของวัสดุวุ้นใส 25 เซนติเมตร และกว้างกว่า 10 เมตร (33 ฟุต) ไข่ที่อยู่ในแผ่นนี้จะอยู่ในชั้นเดียวกันแต่ละชั้นมีโพรงของตัวเอง มันจะวางไข่ตรงบริเวณที่พวกมันเลือก เพื่อให้ตัวอ่อนมีอิสระในการว่ายน้ำและมีครีบอุ้งเชิงกรานยืดออกเป็นเส้นใย แผ่นไข่ดังกล่าวนั้นหาได้ยากในหมู่ปลาทั่วไป

## ภัยคุกคาม
ตระกูลปลามังค์เป็นที่สนใจทางการค้าและการประมงในทวีปยุโรป,ทวีปอเมริกาเหนือ,ทวีปแอฟริกาและทวีปเอเชียตะวันออก โดยในทวีปยุโรปและทวีปอเมริกาเหนือหางของปลามังค์หรือเรียกอีกอย่างว่าgoosefish นั้น มีการนำมาทำอาหารกันอย่างแพร่หลายและมักถูกนำมาเปรียบเทียบกับกุ้งมังกรในด้านรสชาติและเนื้อสัมผัส ส่วนในเอเชียตะวันออกนั้นปลามังค์ถูนำมาทำอาหารอย่างแพร่หลายเช่นกันโดยเฉพาะในประเทศเกาหลีใต้และประเทศญี่ปุ่นตับของปลามังค์ถูกเรียกว่า ankimo ซึ่งถือเป็นอาหารอันโอชะและมีชื่อเสียงมาก 

## เส้นเวลา
ปลาตกเบ็ดปรากฏในบันทึกของฟอสซิลดังนี้


ImageSize  = width:1200 height:auto barincrement:15px
PlotArea   = left:10px bottom:50px top:10px right:10px

Period      = from:-65.5 till:10
TimeAxis    = orientation:horizontal
ScaleMajor  = unit:year increment:5 start:-65.5
ScaleMinor  = unit:year increment:1 start:-65.5
TimeAxis    = orientation:hor
AlignBars   = justify

Colors =
 #legends
  id:CAR   value:claret
  id:ANK   value:rgb(0.4,0.3,0.196)
  id:HER   value:teal
  id:HAD   value:green
  id:OMN   value:blue
  id:black        value:black
  id:white        value:white
  id:cenozoic     value:rgb(0.54,0.54,0.258)
  id:paleogene     value:rgb(0.99,0.6,0.32)
  id:paleocene     value:rgb(0.99,0.65,0.37)
  id:eocene     value:rgb(0.99,0.71,0.42)
  id:oligocene     value:rgb(0.99,0.75,0.48)
  id:neogene     value:rgb(0.999999,0.9,0.1)
  id:miocene     value:rgb(0.999999,0.999999,0)
  id:pliocene     value:rgb(0.97,0.98,0.68)
  id:quaternary   value:rgb(0.98,0.98,0.5)
  id:pleistocene   value:rgb(0.999999,0.95,0.68)
  id:holocene   value:rgb(0.999,0.95,0.88)

BarData=
 bar:eratop
 bar:space
 bar:periodtop
 bar:space
 bar:NAM1
 bar:NAM2
 bar:NAM3
 bar:NAM4
 bar:NAM5
 bar:NAM6

 bar:space
 bar:period
 bar:space
 bar:era

PlotData=
 align:center textcolor:black fontsize:M mark:(line,black) width:25
 shift:(7,-4)

 bar:periodtop
 from: -65.5   till:  -55.8    color:paleocene  text:Paleocene
 from: -55.8   till:  -33.9    color:eocene  text:Eocene
 from: -33.9   till:  -23.03    color:oligocene  text:Oligocene
 from: -23.03    till: -5.332    color:miocene    text:Miocene
 from: -5.332    till: -2.588    color:pliocene    text:Plio.
 from: -2.588    till: -0.0117   color:pleistocene    text:Pleist.
 from: -0.0117    till: 0    color:holocene    text:H.

 bar:eratop
 from: -65.5   till:  -23.03    color:paleogene  text:Paleogene
 from: -23.03    till: -2.588    color:neogene    text:Neogene
 from: -2.588    till: 0   color:quaternary    text:Q.

PlotData=
 align:left fontsize:M mark:(line,white) width:5 anchor:till align:left

 color:eocene bar:NAM1  from: -55.8 till: 0 text: Lophius
 color:eocene bar:NAM2  from: -55.8 till: 0 text: Brachionichthys
 color:eocene bar:NAM3  from: -55.8 till: 0 text: Antennarius
 color:eocene bar:NAM4  from: -48.6 till: 0 text: Ogcocephalus
 color:eocene bar:NAM5  from: -37.2 till: 0 text: Dibranchus
 color:eocene bar:NAM6  from: -37.2 till: 0 text: Chaunax

PlotData=
 align:center textcolor:black fontsize:M mark:(line,black) width:25

 bar:period
 from: -65.5   till:  -55.8    color:paleocene  text:Paleocene
 from: -55.8   till:  -33.9    color:eocene  text:Eocene
 from: -33.9   till:  -23.03    color:oligocene  text:Oligocene
 from: -23.03    till: -5.332    color:miocene    text:Miocene
 from: -5.332    till: -2.588    color:pliocene    text:Plio.
 from: -2.588    till: -0.0117   color:pleistocene    text:Pleist.
 from: -0.0117    till: 0    color:holocene    text:H.

 bar:era
 from: -65.5   till:  -23.03    color:paleogene  text:Paleogene
 from: -23.03    till: -2.588    color:neogene    text:Neogene
 from: -2.588    till: 0   color:quaternary    text:Q.


## ดูเพิ่ม
*ปลาทะเลลึก

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น
* สาระคดีปลาตกเบ็ดของnationalgeographic 
*คู่พิสดารสัตว์โลก 
*ปลาตกเบ็ด (Anglerfish) คันเบ็ดที่หัวเรืองแสงได้อย่างไร ต้องอ่าน
*ขอมูลโดยรวมต่างๆของปลาตกเบ็ด 
*ข้อมูลปลาตกเบ็ดของmongabay 
*ข้อมูลปลาตกเบ็ด  

หมวดหมู่:ปลาทะเลลึก
หมวดหมู่:ปลาน้ำเค็ม
หมวดหมู่:อันดับปลาตกเบ็ด