อำเภอเชียงของ

**เชียงของ** ( ) เป็นอำเภอหนึ่งของจังหวัดเชียงราย เป็นปลายทางของทางรถไฟสายชุมทางเด่นชัย–เชียงราย–เชียงของ โดยมีการบริการรถไฟในพื้นที่ ได้แก่ ป้ายหยุดรถไฟบ้านเกี๋ยง ป้ายหยุดรถไฟศรีดอนชัย และสถานีรถไฟเชียงของ ซึ่งเป็นจุดเชื่อมต่อกับสะพานมิตรภาพไทย–ลาว 4 (เชียงของ–ห้วยทราย) เป็นจุดจอดขนถ่ายตู้สินค้า - สถานีปลายทาง และเป็นสถานีขนาดใหญ่ รองรับการเดินทางและขนส่งสินค้าภาคเหนือ รวมถึงรองรับศูนย์เปลี่ยนถ่ายสินค้าเชียงของที่กำลังก่อสร้างจะเชื่อมการค้าระเบียงเศรษฐกิจแนวเหนือ–ใต้จากไทยไปลาว จีน เวียดนาม และเขตเศรษฐกิจตามนโยบายของรัฐบาล
thumb|275x275px|เกาะแก่งกลางแม่น้ำโขง เขตตำบลริมโขง
thumb|275x275px|เขตภูเขาในตำบลริมโขง
[thumb|275x275px|มุมมองจากอำเภอเชียงของ ด้านตรงข้าม[ห้วยทราย|เมืองห้วยทราย ประเทศลาว]]

## ที่ตั้งและอาณาเขต
อำเภอเชียงของมีอาณาเขตติดต่อกับอำเภอข้างเคียง ดังนี้
***ทิศเหนือ** ติดต่อกับ เมืองห้วยทราย และเมืองต้นผึ้ง แขวงบ่อแก้ว (ประเทศลาว)
***ทิศตะวันออก** ติดต่อกับ เมืองห้วยทราย แขวงบ่อแก้ว (ประเทศลาว) และอำเภอเวียงแก่น
***ทิศใต้** ติดต่อกับอำเภอเวียงแก่น อำเภอขุนตาล อำเภอพญาเม็งราย และอำเภอเวียงเชียงรุ้ง
***ทิศตะวันตก** ติดต่อกับอำเภอดอยหลวงและอำเภอเชียงแสน
thumb|275x275px|วัดพระแก้วเชียงของ
thumb|275x275px|จุดตรวจเชียงของ ตำบลเวียง

## ประวัติ
เชียงของเป็นอำเภอหนึ่งในจังหวัดเชียงราย มีลักษณะภูมิประเทศเป็นที่ราบสลับกับเทือกเขา มีพื้นที่ด้านทิศตะวันออกบางส่วนติดกับแม่น้ำโขงซึ่งฝั่งตรงข้าม คือ เมืองห้วยทราย แขวงบ่อแก้ว ประเทศลาว มีประชากรหลายเชื้อชาติทั้ง ไทลื้อ ขมุ  มูเซอ ทำให้มีอารยะธรรมที่หลากหลายโดยความเป็นนามว่า“เชียงของ” มาจากคำว่า“เชียง”ที่หมายถึงเมือง และ “ของ” ที่เพี้ยนจาก “ขร” ใน “ขรราช”ที่แปลว่า แม่น้ำโขง 

จากตำนานพื้นเมือง กลุ่มชนดั่งเดิมที่อาศัยอยู่บริเวณเชียงของ คือ “ตำมิละ” ชาวตำมิละแต่เดิมนับถือผีสาง แต่เมื่อพระพุทธเจ้าได้เสด็จมาโปรดแล้วจึงนับถือพระพุทธศาสนา มีเรื่องเล่าว่าในสมัยพุทธกาลพระพุทธเจ้าได้เสด็จข้ามแม่น้ำโขงมาทางทิศตะวันตกเฉียงใต้แล้วประทับ  ณ บ้านตำมิละ ซึ่งตั้งอยู่ริมฝั่งแม่น้ำโขงพระองค์ทรงได้แสดงธรรมโปรดชาวตำมิละให้ตั้งอยู่ในหลักเบญจศีล ก่อนที่พระองค์จะเสด็จจากไป บ้านตำมิละก็ได้ทูลขอสิ่งที่จะแทนพระองค์ต่อไปในอนาคต พระองค์จึงประทาน พระเกศาสองเส้นให้ และตรัสสั่งให้นำเกศาทั้งสองเส้นไปบรรจุและฝังแยกกันทางซ้ายมือเส้นหนึ่ง ทางขวามือเส้นหนึ่ง โดยวัดระยะทางให้เท่ากันจากที่พระองค์ประทับอยู่เชื่อว่าที่ที่ฝังกลายเป็นเจดีย์ในสมัยต่อมา บ้านตำมิละร้างไปอย่างไรไม่ปรากฏ เล่าสืบต่อกันมาว่าบริเวณร้างตำมิละก็คือ “บ้านร้อยเต่า”

เชียงของยุคพม่ายึดครอง-ฟื้นฟู ในประวัติศาสตร์สมัยพระเมกุฏิเป็นเจ้าเมืองเชียงใหม่ ในยุคนี้เมืองเชียงของก็ตกเป็นเมืองขึ้นของพม่าแต่ได้กองทัพเมืองเชียงใหม่ร่วมกับกองทัพไทยมาขับไล่พม่าได้สำเร็จ และประมาณ พ.ศ. 2358 เมืองเชียงของได้รับการฟื้นฟูขึ้นมาอีกครั้งหลังจากที่เจ้านครน่านได้แต่งตั้งให้เจ้ารำมะเสนยกเอาพลเมืองเชียงของที่แตกหนีจากเมืองเชียงของไปอยู่น่านให้มาตั้งเมืองเชียงของใหม่ เมื่อสร้างเสร็จแล้วได้เชิญเจ้ารำมะเสนมาเป็นเจ้าเมืองเชียงของ   

เชียงของมีฐานะเป็นเมืองมาแต่เดิม และมีฐานะอำเภอในปัจจุบันสืบเนื่องมาจากในรัชสมัยรัชกาลพระบาทสมเด็จพระจุลจอมกล้าเจ้าอยู่หัวได้ทรงรวบรวมหัวเมืองของอาณาจักรล้านนาเป็นมณฑลพายัพ โดยเมืองเชียงของได้ถูกจัดให้ขึ้นกับพายัพภาคเหนือ และ พ.ศ. 2453 กระทรวงมหาดไทยได้มีประกาศเปลี่ยน “เมืองเชียงของ”เปลี่ยนเป็น “อำเภอเชียงของ” ขึ้นกับจังหวัดเชียงราย นับตั้งแต่นั้นเป็นต้นมาและได้มีการแต่งตั้งน้อย จิตตางกูร เป็นในอำเภอคนแรกของอำเภอเชียงของ

* วันที่ 14 ตุลาคม 2449 ตัดพื้นที่เมืองเชียงของ จากแขวงเชียงคำ ไปขึ้นการปกครองกับบริเวณพายัพเหนือ
*วันที่ 12 มิถุนายน 2453 รวมเมืองเชียงแสน เมืองเชียงราย เมืองฝาง เวียงป่าเป้า เมืองพะเยา อำเภอแม่ใจ อำเภอดอกคำใต้ อำเภอแม่สรวย เมืองเชียงคำ และ**เมืองเชียงของ** จังหวัดพายัพเหนือ ขึ้นเป็นเมืองจัตวา เรียกว่า จังหวัดเชียงราย และกำหนดให้มีการปกครองทั้งหมด 10 อำเภอ ได้แก่ อำเภอเมืองเชียงแสน อำเภอเมืองเชียงราย อำเภอเมืองฝาง อำเภอเวียงป่าเป้า อำเภอเมืองพะเยา อำเภอแม่ใจ อำเภอดอกคำใต้ อำเภอแม่สรวย อำเภอเมืองเชียงคำ และ**อำเภอเมืองเชียงของ**
*วันที่ 24 กุมภาพันธ์ 2471 ตั้งตำบลท่าข้าม แยกออกจากตำบลม่วงยาย
*วันที่ 23 มกราคม 2481 รวมตำบลในเวียง และตำบลห้วยเม็ง แล้วจัดตั้งเป็น ตำบลเวียง กับรวมตำบลท่าข้าม และตำบลม่วงยาย แล้วจัดตั้งเป็น ตำบลม่วงยาย กับรวมตำบลบุญเรือง และตำบลต้นปล้อง แล้วจัดตั้งเป็น ตำบลบุญเรือง กับยุบตำบลในเวียง ตำบลต้นปล้อง ตำบลท่าข้าม ตำบลห้วยเม็ง และตำบลบุญเรือง (เก่า)
*วันที่ 10 มิถุนายน 2490 ตั้งตำบลครึ่ง แยกออกจากตำบลบุญเรือง
* วันที่ 28 พฤศจิกายน 2499 จัดตั้งสุขาภิบาลเวียงเชียงของ ในท้องที่บางส่วนของตำบลเวียง
*วันที่ 2 เมษายน 2506 ตั้งที่ทำการไปรษณีย์โทรเลขเชียงของ อำเภอเชียงของ จังหวัดเชียงราย
*วันที่ 24 สิงหาคม 2516 จัดตั้งตำบลครึ่ง ตำบลบุญเรือง ตำบลห้วยซ้อ ตำบลสถาน ตำบลม่วงยาย ตำบลปอ และตำบลเวียง (เฉพาะนอกเขตสุขาภิบาลเวียงเชียงของ) ขึ้นเป็น สภาตำบลครึ่ง สภาตำบลบุญเรือง สภาตำบลห้วยซ้อ สภาตำบลสถาน สภาตำบลม่วงยาย สภาตำบลปอ และสภาตำบลเวียง (เฉพาะนอกเขตสุขาภิบาลเวียงเชียงของ) ตามลำดับ
* วันที่ 23 กันยายน 2523 ตั้งตำบลศรีดอนชัย แยกออกจากตำบลสถาน
* วันที่ 27 มกราคม 2524 เปลี่ยนแปลงเขตสุขาภิบาลเวียงเชียงของ เพื่อความเหมาะสมในการบริหารกิจการและการทะนุบำรุงท้องถิ่น
* วันที่ 30 มีนาคม 2525 ตั้งตำบลหล่ายงาว แยกออกจากตำบลม่วงยาย
* วันที่ 9 เมษายน 2530 แยกพื้นที่ตำบลม่วงยาย ตำบลปอ และตำบลหล่ายงาว จากอำเภอเชียงของ ไปตั้งเป็น **กิ่งอำเภอเวียงแก่น** และกำหนดให้ขึ้นการปกครองกับอำเภอเชียงของ
* วันที่ 21 ตุลาคม 2531 ตั้งตำบลท่าข้าม แยกออกจากตำบลปอ
* วันที่ 12 กันยายน 2533 ตั้งตำบลริมโขง แยกออกจากตำบลเวียง
* วันที่ 9 เมษายน 2536 จัดตั้งสุขาภิบาลบุญเรือง ในท้องที่บางส่วนของตำบลบุญเรือง
*วันที่ 3 มีนาคม 2538 ยกฐานะจากสภาตำบลห้วยซ้อ เป็นองค์การบริหารส่วนตำบลห้วยซ้อ
*วันที่ 8 สิงหาคม 2538 ยกฐานะจากกิ่งอำเภอเวียงแก่น อำเภอเชียงของ เป็น **อำเภอเวียงแก่น**
*วันที่ 30 มกราคม 2539 ยกฐานะจากสภาตำบลเวียง (เฉพาะนอกเขตสุขาภิบาลเวียงเชียงของ) สภาตำบลสถาน สภาตำบลครึ่ง สภาตำบลศรีดอนชัย เป็นองค์การบริหารส่วนตำบลเวียง (เฉพาะนอกเขตสุขาภิบาลเวียงเชียงของ) องค์การบริหารส่วนตำบลสถาน องค์การบริหารส่วนตำบลครึ่ง และองค์การบริหารส่วนตำบลศรีดอนชัย ตามลำดับ
*วันที่ 25 ธันวาคม 2539 ยกฐานะจากสภาตำบลริมโขง เป็นองค์การบริหารส่วนตำบลริมโขง
* วันที่ 25 พฤษภาคม 2542 ยกฐานะจากสุขาภิบาลเวียงเชียงของ และสุขาภิบาลบุญเรือง เป็นเทศบาลตำบลเวียงเชียงของ และเทศบาลตำบลบุญเรือง ตามลำดับ ด้วยผลของกฎหมาย
* วันที่ 6 กรกฎาคม 2547 ยุบสภาตำบลบุญเรือง รวมกับเทศบาลตำบลบุญเรือง
*วันที่ 18 กรกฎาคม 2551 จัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบลเวียง (เฉพาะนอกเขตเทศบาลตำบลเวียงเชียงของ) อำเภอเชียงของ ขึ้นเป็น เทศบาลตำบลเวียง และจัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบลครึ่ง อำเภอเชียงของ ขึ้นเป็น เทศบาลตำบลครึ่ง
*วันที่ 7 ตุลาคม 2554 จัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบลห้วยซ้อ อำเภอเชียงของ ขึ้นเป็น เทศบาลตำบลห้วยซ้อ
*วันที่ 19 เมษายน 2555 เปลี่ยนแปลงชื่อหมู่ที่ 23 บ้านกาสลองคำ ตำบลห้วยซ้อ เป็น "บ้านแก่นสะลองคำ"
*วันที่ 24 สิงหาคม 2555 จัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบลสถาน อำเภอเชียงของ ขึ้นเป็น เทศบาลตำบลสถาน และจัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบลศรีดอนชัย อำเภอเชียงของ ขึ้นเป็น เทศบาลตำบลศรีดอนชัย
[thumb|414x414px|ภายในเขต[เทศบาลตำบลเวียงเชียงของ]]
thumb|275x275px|วัดพระแก้วเชียงของ
thumb|275x275px|ด่านศุลกากรท่าเรือข้ามฟาก ระหว่างเชียงของ-ห้วยทราย
thumb|275x275px|จุดตรวจเชียงของ ตำบลเวียง

## การแบ่งเขตการปกครอง
### การปกครองส่วนภูมิภาค
อำเภอเชียงของแบ่งเขตการปกครองออกเป็น 7 ตำบล 102 หมู่บ้าน

### การปกครองส่วนท้องถิ่น
ท้องที่อำเภอประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 8 แห่ง ได้แก่

***[[เทศบาลตำบลเวียงเชียงของ]]** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลเวียง เฉพาะหมู่ที่ 2, 7, 12 และบางส่วนของหมู่ที่ 3, 8
***[[ตำบลบุญเรือง|เทศบาลตำบลบุญเรือง]]** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลบุญเรืองทั้งตำบล (สุขาภิบาลบุญเรืองเดิม)
***[[เทศบาลตำบลเวียง (อำเภอเชียงของ)|เทศบาลตำบลเวียง]]** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลเวียง เฉพาะหมู่ที่ 1, 4–6, 9–11, 13–14 และบางส่วนของหมู่ที่ 3, 8
***เทศบาลตำบลครึ่ง** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลครึ่งทั้งตำบล
***เทศบาลตำบลห้วยซ้อ** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลห้วยซ้อทั้งตำบล
***เทศบาลตำบลสถาน** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลสถานทั้งตำบล
***เทศบาลตำบลศรีดอนชัย** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลศรีดอนชัยทั้งตำบล
***องค์การบริหารส่วนตำบลริมโขง** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลริมโขงทั้งตำบล

## อ้างอิง

 
## แหล่งข้อมูลอื่น
* เว็บไซต์เทศบาลตำบลเวียงเชียงของ
* เว็บไซต์เทศบาลตำบลเวียง
* เว็บไซต์เทศบาลตำบลสถาน

ชีเยงของ
ข

หมวดหมู่:เขตแดนไทย–ลาว
หมวดหมู่:อาณาจักรล้านนา