รายพระนามพระสันตะปาปา

**รายพระนาม[[พระสันตะปาปา]]** เรียงตามที่ได้ระบุไว้ใน *อันนูอาริโอ ปอนตีฟีซีโอ* () ภายใต้หัวข้อ *อี ซอมมี ปอนเตฟีซี โรมานี* () ซึ่งไม่รวมบุคคลที่ถูกจัดว่าเป็นผู้อ้างตนเป็นพระสันตะปาปา (พระสันตะปาปาซ้อน) และจัดพิมพ์ทุกปีโดยสภาปกครองโรมัน ทั้งนี้หนังสือดังกล่าวไม่ได้ลำดับพระสันตะปาปาเรียงตามหมายเลข โดยให้เหตุผลว่าในหลาย ๆ ช่วงเวลา ไม่สามารถตัดสินได้ว่าพระสันตะปาปาพระองค์ใดอยู่ในลำดับการสืบสันตติวงศ์ที่ชอบธรรม โดยเฉพาะกรณีของสมเด็จพระสันตะปาปาเลโอที่ 8 สมเด็จพระสันตะปาปาเบเนดิกต์ที่ 5 และพระสันตะปาปาช่วงกลางคริสต์ศตวรรษที่ 11 บางพระองค์ รายพระนามฉบับตีพิมพ์ในหนังสือฯ ปี ค.ศ. 2001 ได้แก้ไขพระประวัติเดิมของพระสันตะปาปาในอดีตเกือบ 200 จุด ตั้งแต่สมเด็จพระสันตะปาปาเปโตรจนถึงสมเด็จพระสันตะปาปายอห์น ปอลที่ 2 อาทิเช่น วันที่ (โดยเฉพาะช่วงสองศตวรรษแรก) สถานที่ประสูติ และพระนามวงศ์

คำว่า *สันตะปาปา* หรือ *ปาปา* () ใช้หมายความถึงมุขนายกหรือบาทหลวงระดับสูงสุดของคริสตจักรหลายแห่ง (เช่น พระสันตะปาปาคอปติก) แต่ตำแหน่งนี้มักจะใช้หมายความในภาษาอังกฤษถึงพระประมุขแห่งคริสตจักรคาทอลิก ที่ผ่านมาพระสันตะปาปาคาทอลิกทรงใช้ชื่อเรียกตำแหน่งของพระองค์ตามธรรมเนียมอย่างหลากหลาย เช่น *ซุมมุส ปอนติเฟ็ก* (; สังฆนายก), *ปอนติเฟ็ก มักซิมุส* (; สังฆาธิบดี) และ *เซเออวุส เซเออวอรุม เดอี* (; ผู้รับใช้ของพระเจ้า) ซึ่งแต่ละตำแหน่งถูกเพิ่มเข้ามาตามเหตุการณ์จำเพาะทางประวัติศาสตร์ และไม่สามารถปรับเปลี่ยนได้ดังอภิสิทธิ์อื่นของพระสันตะปาปา

แฮมันนุส กอนตรักตุส อาจถือเป็นนักประวัติศาสตร์คนแรกที่เรียงลำดับพระสันตะปาอย่างต่อเนื่อง รายพระนามฉบับดังกล่าวสิ้นสุดที่สมเด็จพระสันตะปาปาเลโอที่ 9 ในปี ค.ศ. 1049 ในลำดับที่ 154 และมีการแก้ไขรายพระนามหลายครั้งในช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 20 เช่น ผู้อ้างตนเป็นพระสันตะปาปาคริสโตเฟอร์ถูกนับอยู่ในลำดับโดยชอบธรรม หรือกรณีของว่าที่สมเด็จพระสันตะปาปาสตีเฟนที่ 2 ซึ่งเคยถูกนับเป็นพระสันตะปาปาโดยชอบธรรมด้วยพระนามว่า "สมเด็จพระสันตะปาปาสตีเฟนที่ 2" แต่ภายหลังถูกถอดออกจากรายพระนามฉบับปี ค.ศ. 1961 อย่างไรก็ตาม รายพระนามฉบับอื่น ๆ หลายฉบับในปัจจุบันยังรวมพระองค์ไว้ในฐานะ "สมเด็จพระสันตะปาปาสตีเฟนที่ 2 พระองค์แรก" (first Pope Stephen II) เนื่องจากเป็นไปได้ว่าได้อ้างอิงตามสารานุกรมคาทอลิก ฉบับ ค.ศ. 1913 ซึ่งตกเป็นสาธารณสมบัติ แม้จะไม่มีข้อถกเถียงในประเด็นดังกล่าวแล้วก็ตาม

พระสันตะปาปาหลายพระองค์ได้รับประกาศเป็นนักบุญ เช่น 48 พระองค์ในลำดับต่อเนื่อง 50 พระองค์แรก และยังมีพระองค์อื่น ๆ อีกมากที่อยู่ในกระบวนการประกาศเป็นนักบุญ ทั้งนี้พระสันตะปาปา 28 พระองค์ในลำดับ 31 พระองค์แรก สิ้นพระชนม์ในฐานะมรณสักขี (ดูรายพระนามพระสันตะปาปาที่ถูกฆาตกรรม)

## รายพระนาม
### คริสต์สหัสวรรษที่หนึ่ง
#### คริสต์ศตวรรษที่หนึ่ง

#### คริสต์ศตวรรษที่สอง

#### คริสต์ศตวรรษที่สาม

#### คริสต์ศตวรรษที่สี่

#### คริสต์ศตวรรษที่ห้า

#### คริสต์ศตวรรษที่หก

#### คริสต์ศตวรรษที่เจ็ด

#### คริสต์ศตวรรษที่แปด

#### คริสต์ศตวรรษที่เก้า

#### คริสต์ศตวรรษที่สิบ

### คริสต์สหัสวรรษที่สอง
#### คริสต์ศตวรรษที่สิบเอ็ด

#### คริสต์ศตวรรษที่สิบสอง

#### คริสต์ศตวรรษที่สิบสาม

#### คริสต์ศตวรรษที่สิบสี่

#### คริสต์ศตวรรษที่สิบห้า

#### คริสต์ศตวรรษที่สิบหก

#### คริสต์ศตวรรษที่สิบเจ็ด

#### คริสต์ศตวรรษที่สิบแปด

#### คริสต์ศตวรรษที่สิบเก้า

#### คริสต์ศตวรรษที่ยี่สิบ

### คริสต์สหัสวรรษที่สาม
#### คริสต์ศตวรรษที่ยี่สิบเอ็ด
})}}
| 14 กันยายน ค.ศ. 1955 ณ ชิคาโก สหรัฐอเมริกา
| 69 พรรษา
| align="left" | • สมเด็จพระสันตะปาปาพระองค์แรกที่ประสูติในประเทศสหรัฐอเมริกา
|}

## หมายเหตุ

## อรรถาธิบาย
บางส่วนของรายพระนามผิดแปลกไปจากที่ควรจะเป็น มีสาเหตุดังต่อไปนี้

* พระสันตะปาปาเฟลิกซ์ที่ 2 (ค.ศ. 356 – 357) พระสันตะปาปาบอนิเฟซที่ 12 (ค.ศ. 974 และ ค.ศ. 984 – 985) พระสันตะปาปายอห์นที่ 16 (ค.ศ. 997 – 998) พระสันตะปาปาเบเนดิกต์ที่ 10 (ค.ศ. 1058 – 1059) และพระสันตะปาปาอเล็กซานเดอร์ที่ 5 (ค.ศ. 1409 – 1410) ไม่ถูกรวมในรายพระนามเนื่องจากทั้งหมดถือเป็นผู้อ้างตนเป็นพระสันตะปาปา
* การลำดับพระนาม "เฟลิกซ์" ถูกแก้ไขและละเว้นพระนาม "เฟลิกซ์ที่ 2" ซึ่งอ้างตนเป็นพระสันตะปาปา อย่างไรก็ตาม รายพระนามส่วนมากยังคงเรียกขานพระนาม "เฟลิกซ์" สองพระองค์ล่าสุดว่า "เฟลิกซ์ที่ 3" และ "เฟลิกซ์ที่ 4" เช่นเดิม นอกจากนี้ยังมีพระนาม "เฟลิกซ์ที่ 5" จากการอ้างตนเป็นพระสันตะปาปาอีกด้วย
* ไม่เคยปรากฏพระนาม "ยอห์นที่ 20" เนื่องจากเกิดความสับสนในการลำดับพระนามในช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 11
* ว่าที่สมเด็จพระสันตะปาปาสตีเฟนที่ 2 (Pope-elect Stephen) ซึ่งสิ้นพระชนน์ก่อนรับศีลอนุกรมเป็นมุขนายก ถูกถอดออกจากรายพระนามฉบับทางการของวาติกันมาตั้งแต่ปี ค.ศ. 1961  ดังนั้นพระสันตะปาปา "สตีเฟน" พระองค์ถัด ๆ มาจึงลำดับเป็น "สตีเฟนที่ 2" ถึง "สตีเฟนที่ 9" (ค.ศ. 752 – 757) แทนในปัจจุบัน
* เมื่อซีมง เดอ บรียง เข้ารับตำแหน่งเป็นพระสันตะปาปาในปี ค.ศ. 1281 ทรงเลือกใช้พระนาม "มาร์ติน" ซึ่งในขณะนั้นสมเด็จพระสันตะปาปามารินุสที่ 1 และสมเด็จพระสันตะปาปามารินุสที่ 2 ถูกเข้าใจผิดเป็น "มาร์ตินที่ 2" และ "มาร์ตินที่ 3" ตามลำดับ ดังนั้นซีมง เดอ บรียง จึงถูกลำดับพระนามเป็น "มาร์ตินที่ 4" อย่างผิด ๆ นับแต่นั้นมา
* หลายคนเชื่อว่าสมเด็จพระสันตะปาปาโดนุสที่ 2 ดำรงสมณสมัยในปี ค.ศ. 974 แต่ไม่ปรากฏพระสันตะปาปาพระองค์ดังกล่าวในความเป็นจริง ทั้งนี้เกิดจากความสับสนตำแหน่ง "ดอมินุส" (เจ้า) เป็นพระนามพระสันตะปาปา
* พระสันตะปาปาหญิงโจนไม่เคยปรากฏอยู่จริง อย่างไรก็ตาม ตำนานของพระนางอาจมีที่มาจากเรื่องราวเกี่ยวกับยุคมืดของพระสันตะปาปา ()
* สถานะพระนาม "ยอห์นที่ 23" ไม่แน่นอนมาเป็นเวลาหลายร้อยปี จนได้ข้อยุติในปี ค.ศ. 1958 เมื่ออันเจโล จูเซปเป รอนกัลลี ประกาศเป็นสมเด็จพระสันตะปาปายอห์นที่ 23 ทั้งนี้ผู้อ้างตนเป็นพระสันตะปาปายอห์นที่ 23 ในอดีตมีนามว่าบัลดัสซาเร คอสซา เป็นพระคาร์ดินัลในคริสจักรก่อนมรณภาพในปี ค.ศ. 1419 ซึ่งศพถูกฝังไว้ที่หอศีลจุ่มซันโจวันนี
* กลุ่มผู้ยึดถือลัทธิเซเดวากันเต (Sedevacantism) อ้างว่าตำแหน่งพระสันตะปาปาโดยชอบธรรมว่างลงตั้งแต่การสิ้นพระชนม์ของสมเด็จพระสันตะปาปาปิอุสที่ 12 หรือสมเด็จพระสันตะปาปายอห์นที่ 23 เนื่องจากถือว่าพระสันตะปาปาทุกพระองค์นับแต่การสังคายนาวาติกันครั้งที่สองเป็นพวกนอกรีต
* สามารถสืบค้นตำแหน่งสถานที่ประสูติของพระสันตะปาปาที่ปรากฏในรายพระนามนี้จากแผนที่ *[https://drive.google.com/open?id=1byNHtE0y88ylla-w7ma7uYkj3RndkxZW&usp=sharing Pope Birthplace Map]* นี้ได้

## เชิงอรรถ
### จำเพาะ

### ทั่วไป
* *The Early Papacy: To the Synod of Chalcedon in 451*, Adrian Fortescue, Ignatius Press, 2008.
* *The Oxford Dictionary of Popes*, John N.D. Kelly, Oxford University Press, 1986.
* *Catholicism*, Henri de Lubac, Ignatius Press, 1988.
* *Rome and the Eastern Churches*, Aidan Nichols, Ignatius Press, 2010.
* *I Papi. Venti secoli di storia*, Pontificia Amministrazione della Patriarcale Basilica di San Paolo, Libreria Editrice Vaticana, 2002.
* *Rome Sweet Home*, Scott Hahn, Ignatius Press, 1993.
* *Enciclopedia dei Papi*, AA.VV., Istituto dell'Enciclopedia italiana, 2000.

## แหล่งข้อมูลอื่น
*Catholic Online: The List of Popes
*Popes & Anti-Popes

หมวดหมู่:พระสันตะปาปา
ส
ส