อำเภอวังสะพุง

thumb|275x275px|สัตว์ป่าในเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าภูหลวง ตั้งอยู่ในบริเวณท้องที่อำเภอวังสะพุง อำเภอภูเรือ อำเภอด่านซ้าย และอำเภอภูหลวง
**วังสะพุง** เป็นอำเภอหนึ่งในจังหวัดเลย เป็นอำเภอที่ประชากรมากที่สุดรองจาก อำเภอเมืองเลย และมีศูนย์กลางการบริหารราชการและเศรษฐกิจ คือ เทศบาลเมืองวังสะพุง

[thumb|275x275px|ศูนย์ศิลป์สิรินธร เป็นชื่อที่ได้รับพระราชทานจาก[สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ในบริเวณโรงเรียนศรีสงครามวิทยา]]

## ที่ตั้งและอาณาเขต
อำเภอวังสะพุงมีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียง ดังนี้
* **ทิศเหนือ** ติดต่อกับอำเภอเมืองเลย 
* **ทิศตะวันออก** ติดต่อกับอำเภอเอราวัณ 
* **ทิศใต้** ติดต่อกับอำเภอผาขาว อำเภอหนองหิน และอำเภอภูหลวง 
* **ทิศตะวันตก** ติดต่อกับอำเภอด่านซ้ายและอำเภอภูเรือ

## ประวัติ
ท่านเจ้าพระยาศรีสงคราม รณฤทธิ์ (เจ้าพ่อศรีสงคราม) ได้เดินทางมากับนายโส เดินทางขึ้นตแม่น้ำเลยไป จนมาถึงวังน้ำวนจึงได้หยุดพัก และที่ตรงวังน้ำวนนั้นมีต้นสะพุงต้นหนึ่งใหญ่ประมาณ 7 คน กางแขนโอบรอบได้พอดี ตรงที่มีต้นสะพุงต้นใหญ่อยู่นั้น ปัจจุบันนี้คือเป็นที่ตั้งของวัดศรีชมชื่น ท่านเจ้าพระยาศรีสงคราม รณฤทธิ์ ได้ปรึกษากับนายพรานโสว่าตรงนี้ร่มรื่นดี สมควรจะตั้งหลักแหล่งอยู่ตรงนี้ เพราะว่าตามที่เดินผ่านมาแรมวัน แรมคืน แรมเดือนนั้นไม่เห็นตรงไหนที่จะร่มรื่นน่าอยู่เหมือนกับที่ต้นสะพุงใหญ่อยู่ ทั้งสองท่านก็ลงความเห็นกันว่าเหมาะสมที่จะตั้งเป็นบ้านเมืองได้ ก็ได้มาตั้งหลักฐานอยู่ที่ศาลเจ้าพ่อศรีสงคราม ชื่อของบ้านวังสะพุงได้มีคำบอกเล่าสืบกันมาว่าเป็นการรวมกันของคำว่า "วัง" รวมกับคำว่า "สะพุง" ซึ่งเป็นชื่อของต้นไม้ใหญ่ต้นหนึ่งที่ขึ้นอยู่ใกล้บริเวณวังน้ำวนนั้นจึงเรียกว่า "บ้านวังสะพุง" 

วังสะพุงเดิมแบ่งการปกครองออกเป็น 2 แขวงโดยยึดถือลำน้ำปวนเป็นเส้นแบ่งเขต ทางฝั่งตะวันตกของลำน้ำปวนขึ้นอยู่กับเมืองหล่มศักดิ์ ในมณฑลพิษณุโลก ส่วนฝั่งตะวันออกของลำน้ำปวนขึ้นอยู่กับเมืองกมุทธาไสย ต่อมาปรากฏว่าแขวงทั้งสองมีพลเมืองหนาแน่นขึ้น ในปี พ.ศ. 2440 ทางราชการจึงได้ยกฐานะขึ้นเป็นอำเภอมีชื่อว่า "อำเภอวังสะพุง" โดยให้อยู่ในความปกครองของเมืองหล่มสัก ต่อมาในปี พ.ศ. 2450 ได้มีการจัดแบ่งเขตการปกครองใหม่ อำเภอวังสะพุง จึงถูกโอนมาขึ้นอยู่ในความปกครองของจังหวัดเลย จนถึงปัจจุบัน

ในอดีตนั้น อำเภอวังสะพุงมีพื้นที่กว้างขวางมาก จึงมีการจัดตั้งตำบล และแยกการปกครองเป็นอำเภอใหม่ดังนี้  

* วันที่ 3 สิงหาคม 2499 จัดตั้งสุขาภิบาลวังสะพุง ในท้องที่บางส่วนของตำบลวังสะพุง
* วันที่ 9 มกราคม 2505 แยกพื้นที่ตำบลศรีฐาน ตำบลปวนพุ และตำบลผาขาว มาตั้งเป็น **กิ่งอำเภอภูกระดึง** ขึ้นการปกครองตรงต่ออำเภอวังสะพุง
* วันที่ 17 กรกฎาคม 2506 ยกฐานะกิ่งอำเภอภูกระดึง อำเภอวังสะพุง เป็น **อำเภอภูกระดึง**
* วันที่ 5 กันยายน 2515 ตั้งตำบลเอราวัณ แยกจากตำบลผาน้อย
* วันที่ 25 พฤศจิกายน 2518 ตั้งตำบลผาอินทร์แปลง แยกจากตำบลเอราวัณ ตั้งตำบลผาสามยอด แยกจากตำบลหนองหญ้าปล้อง
* วันที่ 14 ตุลาคม 2523 ตั้งตำบลผาบิ้ง แยกจากตำบลทรายขาวและตำบลวังสะพุง
* วันที่ 20 พฤศจิกายน 2523 แยกตำบลภูหอและตำบลหนองคัน มาตั้งเป็น **กิ่งอำเภอภูหลวง** ขึ้นการปกครองตรงต่ออำเภอวังสะพุง
* วันที่ 4 สิงหาคม 2524 ตั้งตำบลเขาหลวง แยกจากตำบลหนองงิ้ว
* วันที่ 30 สิงหาคม 2526 ตั้งตำบลโคกขมิ้น แยกจากตำบลหนองหญ้าปล้อง
* วันที่ 28 กุมภาพันธ์ 2528 ได้ขยายเขตสุขาภิบาลวังสะพุง ให้เหมาะสมกับการบริหารราชการท้องถิ่น
* วันที่ 21 ตุลาคม 2528 ตั้งตำบลห้วยสีเสียด แยกจากตำบลหนองคัน
* วันที่ 6 สิงหาคม 2530 ตั้งตำบลศรีสงคราม แยกจากตำลวังสะพุง
* วันที่ 12 กันยายน 2533 ตั้งตำบลแก่งศรีภูมิ แยกจากตำบลหนองคัน
* วันที่ 9 เมษายน 2535 ยกฐานะกิ่งอำเภอภูหลวง อำเภอวังสะพุง เป็น **อำเภอภูหลวง**
* วันที่ 22 ธันวาคม 2536 ตั้งตำบลทรัพย์ไพวัลย์ แยกจากตำบลผาสามยอด
* วันที่ 22 มีนาคม 2538 แยกตำบลเอราวัณ ตำบลผาอินทร์แปลง ตำบลผาสามยอด และตำบลทรัพย์ไพวัลย์ มาตั้งเป็น **กิ่งอำเภอเอราวัณ** ขึ้นการปกครองตรงต่ออำเภอวังสะพุง
* วันที่ 25 กุมภาพันธ์ 2542 ยกฐานะสุขาภิบาลวังสะพุง เป็น เทศบาลตำบลวังสะพุง ด้วยผลของกฎหมาย
* วันที่ 24 สิงหาคม 2550 ยกฐานะกิ่งอำเภอเอราวัณ อำเภอวังสะพุง เป็น **อำเภอเอราวัณ**
* วันที่ 11 สิงหาคม 2554 ยกฐานะเทศบาลตำบลวังสะพุง เป็น เทศบาลเมืองวังสะพุง
* วันที่ 6 สิงหาคม 2555 ยกฐานะองค์การบริหารส่วนตำบลปากปวน เป็น เทศบาลตำบลปากปวน
* วันที่ 24 สิงหาคม 2555 ยกฐานะองค์การบริหารส่วนตำบลศรีสงคราม เป็น เทศบาลตำบลศรีสงคราม

## การแบ่งเขตการปกครอง
### การปกครองส่วนภูมิภาค
อำเภอวังสะพุงแบ่งเขตการปกครองย่อยออกเป็น 10 ตำบล 144 หมู่บ้าน ได้แก่

### การปกครองส่วนท้องถิ่น
ท้องที่อำเภอวังสะพุงประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 11 แห่ง ได้แก่
* **[[เทศบาลเมืองวังสะพุง]]** ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลวังสะพุงและตำบลศรีสงคราม
* **เทศบาลตำบลปากปวน** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลปากปวนทั้งตำบล
* **เทศบาลตำบลศรีสงคราม** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลศรีสงคราม (นอกเขตเทศบาลเมืองวังสะพุง)
* **องค์การบริหารส่วนตำบลวังสะพุง** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลวังสะพุง (นอกเขตเทศบาลเมืองวังสะพุง)
* **องค์การบริหารส่วนตำบลทรายขาว** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลทรายขาวทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลหนองหญ้าปล้อง** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหนองหญ้าปล้องทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลหนองงิ้ว** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหนองงิ้วทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลผาน้อย** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลผาน้อยทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลผาบิ้ง** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลผาบิ้งทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลเขาหลวง** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลเขาหลวงทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลโคกขมิ้น** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลโคกขมิ้นทั้งตำบล

## ทำเนียบรายนามนายอำเภอวังสะพุง

## อ้างอิง


วังสะพุง