ซฺยงหนู

**ซฺยงหนู** ตามสำเนียงกลาง หรือ **เฮงโน้ว** ตามสำเนียงฮกเกี้ยน () เป็นสมาพันธ์ชนเผ่า ของชนร่อนเร่ที่ข้อมูลจีนสมัยโบราณบันทึกว่าอาศัยอยู่ในบริเวณทุ่งหญ้ายูเรเชียตะวันออกในศตวรรษที่ 3 ถึงปลายคริสต์ศตวรรษที่ 1 มั่วตู๋ฉาน-ยฺหวี ผู้นำสูงสุดในช่วงหลัง 209 ปีก่อนคริสตกาล เป็นผู้สถาปนา **จักรวรรดิซฺยงหนู** ขึ้น

หลังโค่นล้มเยฺว่จือ เจ้าอธิราชกลุ่มก่อนหน้า ซฺยงหนูจึงมีอำนาจเหนือทุ่งหญ้าในเอเชียตะวันออกซึ่งมีศูนย์กลางอยู่ในที่ราบสูงมองโกเลีย พวกซฺยงหนูยังมีบทบาทในพื้นที่ซึ่งปัจจุบันเป็นส่วนหนึ่งของไซบีเรีย มองโกเลียใน มณฑลกานซู่ และมณฑลซินเจียง ความสัมพันธ์กับราชวงศ์จีนที่ติดกันทางใต้-ตะวันออกนั้นซับซ้อน สลับกันระหว่างช่วงเวลาทั้งสันติภาพ สงคราม และการปราบปรามในช่วงต่าง ๆ ท้ายที่สุดพวกซฺยงหนูพ่ายแพ้ต่อราชวงศ์ฮั่นในความขัดแย้งนานนับศตวรรษ ซึ่งนำไปสู่การแบ่งสมาพันธรัฐออกเป็นสองส่วน และบีบให้เกิดการย้ายถิ่นฐานใหม่ของชาวซฺยงหนูในชายแดนฮั่นจำนวนมาก ในสมัยสิบหกรัฐ พวกซฺยงหนู ซึ่งกลายเป็นหนึ่งใน "ห้าชนเผ่า" ได้ก่อตั้งราชวงศ์ฮั่นจ้าว เป่ย์เหลียง และหูเซี่ยในจีนตอนเหนือ

ความพยายามเชื่อมโยงซฺยงหนูเข้ากับชาว Sakas และซาร์เมเชียน ในบริเวณใกล้เคียง เคยเป็นที่โต้แย้งมาก่อน กระทั่งข้อมูลทางพันธุศาสตร์เชิงโบราณคดียืนยันว่า กลุ่มชนดังกล่าวมีปฏิสัมพันธ์กับซฺยงหนู และยังมีความสัมพันธ์กับชาวฮัน อัตลักษณ์แกนกลางทางชาติพันธุ์ของซฺยงหนูนั้นเป็นแต่สมมติฐานกันไปในหลายทาง เพราะมีศัพท์ภาษาซฺยงหนูเพียงไม่กี่คำหลงเหลืออยู่ในแหล่งข้อมูลภาษาจีน ส่วนใหญ่เป็นตำแหน่งและชื่อบุคคล คำว่า *ซฺยงหนู* อาจเป็นคำร่วมเชื้อสายกับชื่อของชาว Hun หรือ Huna หรือทั้งสอง แม้ว่าจะมีข้อถกเถียงก็ตาม นักวิชาการหลายคนเสนอความเชื่อมโยงอื่น ๆ ในทางภาษาศาสตร์ (ซึ่งทั้งหมดก็เป็นที่โต้แย้ง) ได้แก่ เตอร์กิก, อิหร่าน, มองโกล, ยูรัล, เยนีเซย์ หรือหลากชาติพันธุ์

## ชื่อ
ชื่อซฺยงหนูในภาษาจีนเป็นคำเหยียดอยู่ในตัว เนื่องจากอักษร "匈奴" (ซฺยงหนู) มีความหมายตรงตัวว่า "ทาสที่ดุร้าย" การอ่านออกเสียง "匈奴" ว่า "ซฺยงหนู"  เป็นการอ่านออกเสียงตามสำเนียงจีนกลางสมัยใหม่โดยอิงจากสำเนียงจีนกลางที่ใช้อยู่ในปักกิ่งปัจจุบัน ซึ่งมีอายุไม่ถึง 1,000 ปีก่อน ส่วนการอ่านออกเสียงตามสำเนียงจีนเก่านั้น ได้รับการปะติดปะต่อขึ้นใหม่ว่า ได้แก่ **xiuoŋ-na* หรือ **qhoŋna*

## ประวัติ

## ความสำคัญ

## อ้างอิง
### เชิงอรรถ

### ข้อมูล
; ปฐมภูมิ
* Ban Gu et al., *[[Book of Han]]*, esp. vol. 94, part 1, part 2.
* Fan Ye et al., *[[Book of the Later Han]]*, esp. vol. 89.
* Sima Qian et al., *[[ฉื่อจี้|Records of the Grand Historian]]*, esp. vol. 110.

; ข้อมูลอ้างอิงอื่น ๆ

* 
* 
* 
* 
* 
*  ()
* 
* 
*  (Proceedings of the First International Conference of Eurasian Archaeology, University of Chicago, May 3–4, 2002.)
* 
*  (original edition)
*  (First paperback edition)
* 
* 
* 
* 
* Hall, Mark & Minyaev, Sergey. Chemical Analyses of Xiong-nu Pottery: A Preliminary Study of Exchange and Trade on the Inner Asian Steppes. In: *Journal of Archaeological Science* (2002) 29, pp.&nbsp;135–144
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  Internet Archive
* .
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*
* 
* 
*  AuthorHouse.

## แหล่งข้อมูลอื่น

* Material Culture presented by University of Washington
* Encyclopedic Archive on Xiongnu
* The Xiongnu Empire
* The Silk Road Volume 4 Number 1
* The Silk Road Volume 9
* Gold Headdress from Aluchaideng
* Belt buckle, Xiongnu type, 3rd–2nd century B.C.
* Videodocumentation: Xiongnu – the burial site of the Hun prince (Mongolia)
* The National Museum of Mongolian History :: Xiongnu


หมวดหมู่:ราชวงศ์ฮั่น
หมวดหมู่:รัฐสิ้นสภาพในประเทศมองโกเลีย
หมวดหมู่:รัฐและดินแดนที่ก่อตั้งในคริสต์ศตวรรษที่ 3
หมวดหมู่:สิ้นสุดในคริสต์ศตวรรษที่ 5