ท่าอากาศยานแม่ฟ้าหลวง เชียงราย

thumb|226x226px|ภายในอาคารท่าอากาศยานแม่ฟ้าหลวง เชียงราย

**ท่าอากาศยานแม่ฟ้าหลวง เชียงราย** หรือ **สนามบินเชียงราย** อักษรย่อ ทชร.()  () ตั้งอยู่เลขที่ 404 หมู่ 10 บ้านปางลาว ตำบลบ้านดู่ อำเภอเมืองเชียงราย จังหวัดเชียงราย ห่างจากถนนพหลโยธิน (เชียงราย - แม่จัน) ทางทิศตะวันออกประมาณ 2.6 กิโลเมตร และห่างจากตัวเมืองเชียงราย ประมาณ 8 กิโลเมตร โดยมีเส้นทางหลักคือทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 1418 มีพื้นที่ทั้งหมด ประมาณ 3,042 ไร่ เป็นท่าอากาศยานที่ให้บริการเที่ยวบินระหว่างประเทศ (International Airport) และเป็นท่าอากาศยานนานาชาติ 1 ใน 6 แห่ง ที่บริหารงานโดยบริษัท ท่าอากาศยานไทย จำกัด (มหาชน)

## ข้อมูลทั่วไป
ท่าอากาศยานเชียงรายเปิดใช้งานอย่างเป็นทางการ เมื่อวันที่ 5 สิงหาคม พ.ศ. 2535 สังกัดกรมการบินพาณิชย์ (บพ.) กระทรวงคมนาคม ใช้ชื่อว่า "สนามบินบ้านดู่" ต่อมา บพ.ได้ถูกโอนมาขึ้นอยู่กับการบริหารของ "การท่าอากาศยานแห่งประเทศไทย” เมื่อวันที่ 2 ตุลาคม พ.ศ. 2541 และ "การท่าอากาศยานแห่งประเทศไทย” ได้แปลงสภาพเป็นบริษัทมหาชน ตามแนวนโยบายของรัฐบาล ภายใต้ชื่อ "บริษัท ท่าอากาศยานไทย จำกัด (มหาชน) (ทอท.)” เมื่อวันที่ 30 กันยายน พ.ศ. 2545 ถึงปัจจุบัน

ต่อมา คณะกรรมการ ทอท. มีมติเห็นชอบให้เพิ่มชื่อท่าอากาศยานเชียงรายเป็น **ท่าอากาศยานแม่ฟ้าหลวง เชียงราย** เพื่อเทิดพระเกียรติและน้อมรำลึกถึงพระมหากรุณาธิคุณในสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี และเป็นอนุสรณ์สถานแห่งความจงรักภักดีที่มีต่อสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี ตามที่ได้มีการร้องขอจากหน่วยงานภาครัฐ เอกชน และประชาชนในจังหวัดเชียงราย ดังนั้น ทอท. จึงได้รับพระมหากรุณาธิคุณจากพระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร รัชกาลที่ 9 พระราชทานพระบรมราชานุญาตให้ใช้ชื่อดังกล่าวตั้งแต่วันที่ 13 มีนาคม พ.ศ. 2553 เป็นต้นมา

ท่าอากาศยานแม่ฟ้าหลวง เชียงราย เป็นสนามบินที่มีขีดความสามารถในการรองรับผู้โดยสารได้ 3 ล้านคนต่อปี และสามารถรองรับอากาศยานขนาดใหญ่ เช่น Boeing 777, Boeing 787, Airbus A330 series, Airbus A340 series และอากาศยานขนาดใหญ่มาก เช่น Boeing 747 series ในอดีต บริษัท การบินไทย จำกัด (มหาชน) เคยนำเครื่องบินขนาดใหญ่แบบ แอร์บัส เอ340 Airbus A340-642 และขนาดใหญ่มากแบบ Boeing 747 ทำการบินจาก ท่าอากาศยานดอนเมือง ไป-กลับ ท่าอากาศยานแม่ฟ้าหลวง เชียงราย อีกด้วย

ปัจจุบันมีสายการบินให้บริการที่ ท่าอากาศยานแม่ฟ้าหลวง เชียงราย จำนวน 6 สายการบิน แบ่งเป็นเส้นทางภายในประเทศ 5 สายการบิน (สายการบิน การบินไทย, ไทยเวียดเจ็ทแอร์, ไทยไลออนแอร์, ไทยแอร์เอเชีย, และสายการบินนกแอร์) 
และระหว่างประเทศ 1 สายการบิน ได้แก่ สกู๊ต

โดยตารางบินข้างต้นอาจเพิ่มหรือลดได้ตามตารางบินของสายการบินนั้น ทั้งนี้ ท่าอากาศยานแม่ฟ้าหลวง เชียงราย มีศักยภาพพร้อมที่จะรองรับสายการบินระหว่างประเทศให้มากขึ้น เพื่อกระตุ้นการค้าและเศรษฐกิจของจังหวัดเชียงราย  

## สายการบินที่ให้บริการ

## สายการบินขนส่งสินค้า

### สายการบินที่เคยให้บริการ

## สถิติการจราจร

## ข้อมูลจำเพาะของท่าอากาศยาน
*ท่าอากาศยานแม่ฟ้าหลวง เชียงราย ตั้งอยู่ละติจูดที่ 19 องศา 57 ลิปดา 8 พิลิปดาเหนือ ลองจิจูด 99 องศา 52 ลิปดา 59 พิลิปดาตะวันออก สูงจากระดับน้ำทะเลปานกลาง 1,279 ฟุต หรือ 390.23 เมตร
*เปิดบริการ 24 ชั่วโมง

## ทางวิ่งอากาศยาน (RUN WAY)
ทางวิ่งมีหนึ่งเส้นทาง เป็นแอสฟัลติกคอนกรีตในทิศทาง 03/21 ค่าความแข็งของพื้นผิวทางวิ่ง PCN 84/F/D/X/T มีความยาว 3,000 เมตร กว้าง 45 เมตร ไหล่ทางวิ่งข้างละ 7.5 เมตร และ STOP WAY ปลายทางวิ่งทั้ง 2 ด้าน ยาวด้านละ 60 เมตร สามารถรองรับอากาศยาน CODE E (กางปีกตั้งแต่ 52 เมตร ไม่เกิน 65 เมตร ฐานล้อหลักกว้างตั้งแต่ 9 ถึง 14 เมตร) เช่น B-777, B-787 and A330

* ICAO Aerodrome Reference Code

## ทางขับ (TAXI WAY)
TAXIWAY มี 7 เส้นทาง คือ TAXI WAY A, B, C, D, E, F และ P โดย TAXI WAY P เป็นทางขับคู่ขนานไปกับ RUNWAY 21 ไปทางทิศเหนือ โดยอยู่ทางด้านขวาของ RUNWAY 21 

Taxiway width, surface and strength

# Taxiway A: 27.5 M, Concrete surface, PCN 85/R/B/X/T
# Taxiway B: 30 M, Concrete surface, PCN 85/R/B/X/T
# Taxiway C: 35 M, Concrete surface, PCN 85/R/B/X/T
# Taxiway D: 23 M, Concrete surface, PCN 85/R/B/X/T
# Taxiway E: 23 M, Concrete and Asphalt surface, PCN 84/F/D/X/T
# Taxiway F: 23 M, Concrete and Asphalt surface, PCN 84/F/D/X/T
# Taxiway P: 23 M, Concrete surface, PCN 85/R/B/X/T

## ลานจอดอากาศยาน
มีจำนวนเนื้อที่โดยประมาณ 45,330 ตารางเมตร ขนาด 120 x 337 เมตร ตั้งอยู่ทางทิศตะวันตก ของทางวิ่ง ห่างจาก RUN WAY CENTER LINE 280 เมตรพื้นผิวเป็นคอนกรีต ค่าความแข็ง 73 R/D/X/T มีจำนวน หลุมจอดอากาศยาน จำนวน 7 หลุมจอด และมีลานจอดเฮลิคอปเตอร์ จำนวน 12 หลุมจอด

## หลุมจอดอากาศยาน
จำนวน 7 หลุมจอด แบ่งเป็น
*CONTACT GATE มีจำนวน 3 หลุมจอด สามารถรองรับอากาศยานขนาดใหญ่สุดถึง B-737, A-320
*REMOTE มีจำนวน 4 หลุมจอด สามารถรองรับอากาศยานขนาดใหญ่สุดถึง B-747
*ลานจอดเฮลิคอปเตอร์ จำนวน 12 หลุมจอด

## อาคารผู้โดยสาร
เป็นอาคารเดี่ยวคอนกรีตเสริมเหล็ก 2 ชั้น พื้นที่ขนาด 60 x 180 เมตร พื้นที่ใช้ประโยชน์ 22,960 ตารางเมตร ลักษณะอาคารเป็นแบบ Linear Terminal ซึ่งจะมีลักษณะเหมือนอาคารผู้โดยสารของท่าอากาศยานในสังกัดกรมท่าอากาศยาน (อดีตคือกรมการบินพานิชย์/กรมการบินพลเรือน) อาทิ สนามบินอุดรธานี อุบลราชธานี นครรศรีธรรมราช กระบี่ ขอนแก่น ฯลฯ ซึ่งคาดว่าจะใช้แบบการก่อสร้างอาคารใกล้เคียงกัน ตั้งแต่สมัยอยู่ในความรับผิดชอบของกรมการบินพานิชย์ (บพ.) ลักษณะพิเศษของอาคารผู้โดยสารท่าอากาศยานแม่ฟ้าหลวง เชียงราย คือ ผู้โดยสารขาเข้าและผู้โดยสารขาออกจะต้องใช้พื้นที่บริเวณชั้น 2 ของอาคารร่วมกัน (ขาเข้าเดินจากบนลงล่าง ขาออกเดินจากล่างขึ้นบน) ประกอบกับถูกออกแบบมาให้มีห้องรับรองพิเศษอยู่ตรงกึ่งกลางอาคาร (อาคารผู้โดยสารปัจจุบันมีอายุการใช้งาน 31 ปี) สามารถรองรับผู้โดยสารในชั่วโมงคับคั่งได้ถึง 1,250 คน โดยพื้นที่ใช้ประโยชน์ประกอบด้วย

## บริการที่จอดรถยนต์

* พื้นที่รองรับการจอดรถ 1,200 คัน

*

== โครงการพัฒนาท่าอากาศยานแม่ฟ้าหลวง เชียงราย ==
ในปัจจุบัน อาคารผู้โดยสารถูกออกแบบมาให้สามารถรองรับผู้โดยสารสูงสุดคือ 3,000,000 คนต่อปี ซึ่งในช่วงก่อนสถานการณ์โควิด-19 ท่าอากาศยานแม่ฟ้าหลวง เชียงราย มีปริมาณผู้โดยสารสูงสุดเกือบ 3,000,000 คนส่งผลทำให้เกิดความหนาแน่น แอดอัด คับคั่ง และความไม่สะดวกต่อการให้บริการผู้โดยสารและสายการบินที่เข้ามาใช้บริการ

ดังนั้น จึงได้มีการวางแผนพัฒนาขยายขีดความสามารถของท่าอากาศยานแม่ฟ้าหลวง เชียงรายเพื่อให้สามารถรองรับต่อการให้บริการในอนาคตข้างหน้าที่คาดว่าจะสามารถรองรับ ผดส.ได้สูงสุด คือ 8 ล้านคนต่อปี ใน พ.ศ. 2578  โดยแบ่งการพัฒนาเป็น 3 ระยะ

=== แผนพัฒนาระยะที่หนึ่ง ปี พ.ศ. 2564-2568 ===
* สร้างทางขับคู่ขนานทางทิศเหนือ (เสร็จแล้ว)
* ปรับปรุง RESA (เสร็จแล้ว)
* ก่อสร้างอาคารดับเพลิงกู้ภัยอากาศยาน
* ปรับปรุงอาคารผู้โดยสาร ห้องน้ำ สิ่งอำนวยความสะดวก ฯลฯ
* ก่อสร้างอาคาร VIP
* ก่อสร้างอาคารสำนักงาน (ย้ายสำนักงานออกนอกอาคารผู้โดยสาร เพิ่มพื้นที่ให้ผู้โดยสาร)

=== แผนพัฒนาระยะที่สอง ปี พ.ศ. 2568-2571 (งานก่อสร้าง) ===
* ทางขับขนานด้านทางทิศใต้
* เพิ่มลานจอดอากาศยานด้านทิศใต้ และระบบเติมน้ำมันอากาศยานทางท่อ
* สร้างอาคารผู้โดยสารภายในประเทศ
* ปรับปรุงอาคารผู้โดยสารเดิมเป็นอาคารผู้โดยสารระหว่างประเทศ
* สร้างอาคารจอดรถยนต์
* สร้างอาคารศูนย์ซ่อมแซมอุปกรณ์สนับสนุนภาคพื้น
* สร้างลานจอดอุปกรณ์สนับสนุนภาคพื้น Ground Support Equipment
* ปี 2572 → เปิดใช้อาคารผู้โดยสารระหว่างประเทศและในประเทศ เปิดใช้อาคารจอดรถ

=== แผนพัฒนาระยะที่สาม ปี พ.ศ. 2576-2578 (งานปรับปรุง) ===
* เพิ่มลานจอดอากาศยานด้านทิศใต้ และระบบเติมน้ำมันอากาศยานทางท่อ
* ปรับปรุงและต่อเติมอาคารผู้โดยสารภายในประเทศ และต่างประเทศ (โครงการต่อเนื่อง)
* รองรับเที่ยวบินได้ 30 เที่ยวบิน/ชั่วโมง
* หลุมจอดอากาศยาน 13 หลุมจอด
* งานปรับปรุงอาคารจอดรถ
* งานปรับปรุงระบบสาธารณูปโภค

*'ปัจจุบัน** : สนามบินแม่ฟ้าหลวง

* มีผู้โดยสาร 3 ล้านคน/ปี (อ้างอิงถึงปี 2562 ก่อนสถานการณ์ Covid-19 ที่มีจำนวนผู้โดยสารเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ)
* มีเที่ยวบินโดยสาร 11 เที่ยวบิน/ชม.
* มีอาคารผู้โดยสารเพียง 1 อาคาร

**ในปี 2580** : คาดการว่าจะเปิดให้บริการเต็มรูปแบบ

* มีผู้โดยสาร 11 ล้านคน/ปี
* มีเที่ยวบินโดยสาร 23 เที่ยวบิน/ชม.
* มีอาคารผู้โดยสารเพียง 2 อาคาร

ในขณะเดียวกันเมื่อช่วงปี 2563 ทอท. ได้อนุมัติสัญญาเช่าระยะยาวให้แก่บริษัท เชียงราย เอเวชั่น โฮลดิ้ง จำกัด (Chiang Rai Aviation Holding Co., Ltd. : CAH) เพื่อก่อสร้างศูนย์ซ่อมอากาศยาน (Maintenance Repair and Overhaul : MRO) เครื่องบินลำตัวแคบ (Narrowbody) ประกอบด้วยอาคารซ่อมบำรุงอากาศยาน จำนวน 2 หลัง แต่ละหลังมี 4 หลุมจอด, ลานจอดอากาศยานภายนอก 7 หลุมจอด, อาคาร Workshop และอาคารสำนักงาน บนพื้นที่ 50 ไร่ บริเวณด้านทิศตะวันตกเฉียงเหนือของ ทชร. ภายใต้กรอบการพัฒนาร่วมของ ทอท. โดยได้มีการเริ่มดำเนินการปรับพื้นที่เพื่อก่อสร้างเมื่อวันที่ 1 เม.ย. 65 และในปี 2568ได้ผ่าน **การจัดรับฟังความคิดเห็นครั้งที่ 2''' ในกระบวนการ EIA เพื่อชี้แจงผลกระทบสิ่งแวดล้อมและรับฟังข้อเสนอแนะจากชุมชน เช่น เรื่องเสียง แรงสั่นสะเทือน การระบายน้ำ และการจัดการของเสีย ล่าสุด เมื่อ 20 ม.ค. 69 ทางคณะกรรมการสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ ได้มีหนังสือถึง ผู้อำนวยการใหญ่ ทอท. ให้มีการทำรายงาน EIA ใหม่อีกครั้งเนื่องจากมีการปรับแบบก่อสร้าง คาดว่าจะเริ่มก่อสร้างได้หลังจากเสร็จสิ้นกระบวนการ EIA

## ดูเพิ่ม
* รายชื่อท่าอากาศยานในประเทศไทย
* โครงการพัฒนาท่าอากาศยานแม่ฟ้าหลวง เชียงราย 

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น

* ข้อมูลท่าอากาศยาน 
* ตารางการบินประจำฤดูกาล 

แม่ฟ้าหลวง เชียงราย
แม่ฟ้าหลวง เชียงราย
แม่ฟ้าหลวง เชียงราย
หมวดหมู่:สถานที่ที่ตั้งชื่อตามพระนามของสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี
หมวดหมู่:โครงสร้างพื้นฐานด้านการขนส่งในจังหวัดเชียงราย
หมวดหมู่:สิ่งก่อสร้างในอำเภอเมืองเชียงราย
แม่ฟ้าหลวง
หมวดหมู่:ก่อตั้งในประเทศไทยในปี พ.ศ. 2535