มาสเตอร์ฟอร์แมต

**มาสเตอร์ฟอร์แมต** (MasterFormat) คือมาตรฐานที่นิยมใช้มากที่สุดในการเขียนระบุลักษณะเฉพาะสำหรับการออกแบบสิ่งปลูกสร้างในเชิงพาณิชย์โดยส่วนมาก และโครงการในการก่อสร้าง ในพื้นที่แถบอเมริกาเหนือ  ซึ่ง มาสเตอร์ฟอร์แมต ได้แสดงรายการและหมวดหมู่ตัวเลขสำหรับใช้ในการรวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับความต้องการในการก่อสร้าง ผลิตภัณฑ์ที่ใช้ และกิจกรรมต่าง ๆ  โดยมีการกำหนดเกณฑ์มาตรฐานซึ่งเป็นข้อมูลต่าง ๆ มาสเตอร์ฟอร์แมต ยังช่วยอำนวยความสะดวกในการติดต่อสื่อสารระหว่างกลุ่มสถาปนิก ผู้กำหนด spec ผู้รับเหมางาน และผู้จัดหาวัสดุ  ซึ่งช่วยให้กลุ่มคนเหล่านี้สามารถเข้าถึงความต้องการของเจ้าของสิ่งปลูกสร้างได้ รวมถึงปฏิบัติงานได้อย่างถูกต้อง และใช้งบประมาณตามที่ตั้งไว้

มาสเตอร์ฟอร์แมต คือบัญชีรายการหลักของตัวเลขและหัวข้อหลัก ๆ สำหรับ ใช้ในการรวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับผลการทำงานในการก่อสร้าง ความต้องการ สิ่งปลูกสร้างที่ได้   และกิจกรรมต่าง ๆ ที่จะเข้าสู่การจัดลำดับงานที่เป็นมาตรฐาน โครงการก่อสร้างมีการใช้วิธีการขนส่ง  ชนิดของผลิตภัณฑ์ และวิธีการติดตั้งหลายวิธีแตกต่างกันไป โครงการที่ประสบความสำเร็จอย่างสมบูรณ์จำเป็นต้องมีการสื่อสารที่มีประสิทธิภาพในกลุ่มคนที่เกี่ยวข้อง การเรียกกลับข้อมูลต่างๆ แทบจะไม่สามารถทำได้หากปราศจากระบบการจัดเก็บข้อมูลของผู้ใช้งานแต่ละคนไม่เป็นในรูปแบบเดียวกัน มาสเตอร์ฟอร์แมต Numbers and Titles สามารถช่วยอำนวยความสะดวกในการกรอกข้อมูลที่เป็นระบบมาตรฐาน และมีแผนงานในการเรียกเก็บข้อมูลของทั้งระบบในอุตสาหกรรม   การก่อสร้าง  มาสเตอร์ฟอร์แมต Numbers and Titles จึงเหมาะสำหรับการใช้งานเป็นคู่มือในการดำเนินโครงการ ซึ่งใช้ในการรวบรวมข้อมูลด้านราคา เป็นการอ้างอิงจุดที่สำคัญในการบรรยายลักษณะงาน ใช้เป็นเอกสารในการบันทึกข้อมูลของผลิตภัณฑ์ที่ใช้ และข้อมูลทางวิชาการอื่น ๆ และนอกจากนี้ยังใช้เป็นสิ่งที่ช่วยในการจำแนกภาพร่างของแต่ละโครงการ และใช้สำหรับการนำเสนอข้อมูลในตลาดการก่อสร้างได้อีกด้วย

## รายการสารบัญหมู่มาสเตอร์ฟอร์แมตในปัจจุบัน

เนื่องจากมีการเปลี่ยนแปลงมากในบัญชีรายการต่าง ๆ ของ Master Format 2004 Edition สิ่งที่จะกล่าวต่อไป คือการสรุปสารบัญเปรียบเทียบระหว่าง Master Format 2004 Edition และ Master Format 1995 Edition

* หมู่ 00  ความต้องการของการจัดจ้างและการทำสัญญาจ้าง (Procurement and Contracting Requirements)
* หมู่ 01  ความต้องการทั่วไป  (General Requirements) ขอบเขตการแสดงความต้องการที่ถูกเพิ่มขึ้นมาเพื่อช่วยให้สามารถเขียนแสดงความต้องการในแต่ละรายการ ที่ไปมีส่วนคาบเกี่ยวกับหมวดงานอื่นๆ (เช่น การก่อสร้างพื้นผิว งานด้านโครงสร้าง เป็นต้น)  ซึ่งทำให้สามารถผสมผสานคุณลักษณะจำเพาะได้กว้าง และช่วยให้สามารถกำหนดข้อกำหนดในคู่มือโครงการได้
* หมู่ 02  สภาวะที่มีอยู่ (Existing Conditions) โดยหมวดนี้จะจำกัดไว้เฉพาะ ‘สภาวะที่มีอยู่’         การก่อสร้างที่มีความสัมพันธ์กับรายการต่าง ๆ ของบริเวณก่อสร้าง ตั้งแต่เริ่มต้นการทำงาน ซึ่งได้แก่ สิ่งที่ต้องเลือกเพื่อทำการรื้อออก และทำลาย  การดูแลพื้นผิว  งานด้านการสืบเสาะอื่น ๆ  การสำรวจ  การตรวจสอบการปนเปื้อนในบริเวณก่อสร้าง สิ่งที่ต้องทำเพื่อปรับสภาพพื้นที่     รวมทั้งสิ่งอื่น ๆ นอกเหนือจากที่กล่าวมานี้   หัวข้อเรื่องการดำเนินการก่อสร้างในบริเวณก่อสร้างทั้งหมด  เช่น เรื่องของประชาชน และเรื่องของพื้นที่ใต้อาคาร รวมทั้งสาธารณูปโภคและ             งานด้านทางเดินเท้า ได้ถูกย้ายไปไว้ที่ กลุ่มของบริเวณก่อสร้างและพื้นที่ใต้อาคาร
* หมู่ 03  งานคอนกรีต (Concrete)
* หมู่ 04  งานก่ออิฐ (Masonry)
* หมู่ 05  งานโลหะ (Metals)
* หมู่ 06  งานไม้ พลาสติก และ ส่วนประกอบอื่น ๆ (Wood, Plastics, and Composites)
* หมู่ 07 งานฉนวน การป้องกันเรื่องอุณหภูมิ และความชื้น (Thermal and Moisture Protection)
* หมู่ 08  งานช่องเปิด (Openings) บานประตูและหน้าต่าง บานเกล็ด และลูกกรงเหล็กดัด
* หมู่ 09  การสิ้นสุดงาน (Finishes)
* หมู่ 10  ลักษณะพิเศษ (Specialties)
* หมู่ 11  เครื่องมือ (Equipment) 
* หมู่ 12  เครื่องตกแต่งบ้าน (Furnishings)
* หมู่ 13  การก่อสร้างพิเศษ (Special Construction)
* หมู่ 14  เครื่องมือ/ยานพาหนะในการขนส่ง (Conveying Equipment)
* หมู่ 15 ได้ถูกสำรองไว้สำหรับการขยายขอบข่ายในอนาคต
* หมู่ที่ 16 ได้ถูกสำรองไว้สำหรับการขยายขอบข่ายในอนาคต

* กลุ่มย่อย  เรื่องการบริการเครื่องมืออำนวยความสะดวก
* หมู่ 21  การควบคุมเพลิง
* หมู่ 22  การเดินท่อ
* หมู่ 23  การให้ความร้อน การไหลเวียนของอากาศ และการติดเครื่องปรับอากาศ
* หมู่ 25  การควบคุมระบบอัตโนมัติ
* หมู่ 26  ไฟฟ้า หัวข้อเรื่องไฟฟ้าและแสงสว่าง
* หมู่ 27  การสื่อสาร
* หมู่ 28  ความปลอดภัยและการป้องกันในการใช้เครื่องอิเล็กทรอนิกส์

* กลุ่มย่อย  เรื่องตำแหน่งที่ตั้ง และพื้นที่ใต้อาคาร
* หมู่ 31  งานด้านพื้นดิน
* หมู่ 32  การปรับปรุงภายนอก
* หมู่ 33  สาธารณูปโภค
* หมู่ 34  การขนส่ง
* หมู่ 35  การก่อสร้างทางน้ำและทางทะเล

* กลุ่มย่อย  เรื่องการปฏิบัติการของเครื่องมือต่าง ๆ
* หมู่ 40  การรวบรวมปฏิบัติการต่าง ๆ
* หมู่ 41  การปฏิบัติการทางวัสดุและการใช้งานเครื่องมือ
* หมู่ 42  การปฏิบัติการของเครื่องมือที่ให้ความร้อน การทำความเย็น และการทำให้แห้ง
* หมู่ 43  การปฏิบัติการของเครื่องมือที่ใช้แก๊ส และของเหลว การทำให้บริสุทธิ์ และเครื่องมือที่ใช้จัดเก็บ
* หมู่ 44  เครื่องมือที่ใช้ควบคุมมลพิษ
* หมู่ 45  เครื่องมือทางการผลิตด้านงานอุตสาหกรรมเฉพาะทาง
* หมู่ 48  การจ่ายไฟฟ้า
* หมู่ต่าง ๆ ที่ไม่ได้แสดงรายละเอียดไว้ข้างต้นคือกลุ่มที่สำรองไว้เพื่อ เป็นพื้นที่ว่าง สำหรับการพัฒนาและการขยายขอบข่ายในอนาคต  เพื่อเป็นการลดค่าใช้จ่ายที่จะต้องใช้ในการขยายศักยภาพของงานในอนาคต  จึงไม่แนะนำให้ผู้ใช้งานนำเลขหมู่สำรองเหล่านี้ไปใช้งานเพื่อระบุรายละเอียด Spec ของงานตนเอง

## มาสเตอร์ฟอร์แมต รุ่นปี 1995
รุ่นมาสเตอร์ฟอร์แมตรุ่นปี ค.ศ. 1995 ก่อนการปรับปรุงในรุ่นปี ค.ศ. 2004 มีทั้งหมด 16 ดิวิชัน

* Division 01 — General Requirements - ความต้องการทั่วไปที่ไม่เกี่ยวกับสิ่งก่อสร้างโดยตรง เช่น การสร้างออฟฟิศ หรือบ้านพักคนงานชั่วคราว การสร้างรั้วรอบไซต์
* Division 02 — Site Construction - สภาพไซต์ก่อสร้าง เช่น งานถม งานขุดดิน รื้อถอนสิ่งก่อสร้างเดิม
* Division 03 — Concrete - งานคอนกรีต รวมถึง เสา คาน พื้น ฐานราก และสิ่งก่อสร้างคอนกรีต
* Division 04 — Masonry - งานก่อ รวมถึง งานก่ออิฐ อิฐบล็อก อิฐแก้ว
* Division 05 — Metals - งานโลหะ 
* Division 06 — Wood and Plastics - งานไม้และพลาสติก
* Division 07 — Thermal and Moisture Protection - งานฉนวนป้องกันความร้อน ความเย็น และความชื้น
* Division 08 — Doors and Windows - งานประตูและหน้าต่าง
* Division 09 — Finishes - งานฟินิช รวมถึง งานผนังยิปซัมภายใน งานฝ้าเพดาน งานกระเบื้อง วัสดุปูทับ ติดตั้งระบบอะคูสติกกันเสียง และงานทาสี
* Division 10 — Specialties - งานเฉพาะทาง เช่น การติดตั้งพาร์ทิชัน ติดตั้งกระดานดำ 
* Division 11 — Equipment - เครื่องมือ เช่น เครื่องกำจัดขยะ 
* Division 12 — Furnishings - อุปกรณ์ตกแต่ง เช่น มู่ลี่ ผ้าม่าน เฟอร์นิเจอร์
* Division 13 — Special Construction - งานก่อสร้างพิเศษ เช่น ห้องซาวน่า สระว่ายน้ำ
* Division 14 — Conveying Systems - ระบบขนส่งภายในอาคาร เช่น ลิฟต์ บันไดเลื่อน คอนเวเยอร์
* Division 15 — Mechanical - งานเครื่องกล
* Division 16 — Electrical - งานไฟฟ้า

## แหล่งข้อมูลอื่น
* MasterFormat.com

หมวดหมู่:วัสดุก่อสร้าง
หมวดหมู่:มาตรฐาน
หมวดหมู่:การบริหารงานก่อสร้าง