ความเร็วของเงิน

[thumb|300x300px|แผนภูมิแสดงถึงค่าลอการิทึมความเร็วของเงิน [ปริมาณเงิน|M2 ของสหรัฐฯ (เส้นเขียว)  โดยคำนวณจากค่า GDP หารด้วยปริมาณเงิน M2 (M1 บวกด้วยเงินฝากประจำ) ระหว่าง ค.ศ. 1959–2010 อัตราส่วนการจ้างงานต่อประชากรแสดงด้วยเส้นสีน้ำเงิน และช่วงเศรษฐกิจถดถอยแสดงด้วยแท่งสีเทา]]
thumb|300x300px|แผนภูมิคล้ายกันซึ่งแสดงถึงค่าลอการิทึมของความเร็วของเงิน M1 (ซึ่งความหมายแคบกว่า M2 กล่าวคือเงินสดและเงินฝากที่มีสภาพคล่อง) ด้วยเส้นสีเขียว ระหว่าง ค.ศ. 1959–2010
thumb|300x300px|แผนภูมิคล้ายกันซึ่งแสดงถึงค่าลอการิทึมของความเร็วของเงิน M3 (ที่มีความหมายอย่างกว้าง โดยคำนวณจาก M2 บวกด้วยเงินฝากขององค์กรขนาดใหญ่) แสดงด้วยเส้นสีเขียว ปัจจุบันสหรัฐฯ ไม่เปิดเผยข้อมูลนี้อีกต่อไป จึงแสดงแผนภูมิถึงเพียง ค.ศ. 2005
**ความเร็วของเงิน** () คือหน่วยวัดจำนวนครั้งเฉลี่ยของหน่วยเงินว่าถูกใช้ซื้อสินค้าหรือบริการในช่วงระยะเวลาที่กำหนดไปกี่ครั้ง แนวคิดนี้เชื่อมโยงขนาดของกิจกรรมทางเศรษฐกิจกับปริมาณเงิน และอัตราการเปลี่ยนมือของเงินก็เป็นหนึ่งในปัจจัยที่สื่อถึงเงินเฟ้อได้ การวัดความเร็วของเงินมักนิยามว่าคืออัตราส่วนระหว่าง ผลิตภัณฑ์มวลรวมประชาชาติ (gross national product) กับปริมาณเงินของประเทศ ถ้าความเร็วของเงินเพิ่มขึ้น หมายถึงมีการเปลี่ยนมือของเงินตราระหว่างบุคคลมากครั้งขึ้น โดยความเร็วของเงินจะผันแปรไปตามเวลาและได้รับผลกระทบจากหลายปัจจัย
## ตัวอย่าง
ในเศรษฐกิจสมมติขนาดเล็กที่มี ชาวนา กับช่างซ่อมสองคน โดยมีเงินระหว่างกัน 50 บาท และมีธุรกรรมเกิดขึ้นทั้งหมด 3 ครั้งในช่วงเวลาหนึ่งปีดังนี้
* ชาวนาจ่ายค่าซ่อมรถแทรกเตอร์ให้กับช่างซ่อมเป็นเงิน 50 บาท
* ช่างซ่อมซื้อข้าวโพดจากชาวนาเป็นเงิน 40 บาท
* ช่างซ่อมซื้อแมวจากชาวนาเป็นเงิน 10 บาท
จะเห็นได้ว่ามีเงินเปลี่ยนมือทั้งหมด 100 บาทในช่วงเวลา 1 ปีที่ผ่านมา แม้ว่าในระบบจะมีเงินอยู่เพียง 50 บาทในตัวอย่างนี้ มูลค่า 100 บาทเกิดขึ้นได้ เพราะเงินแต่ละบาทถูกใช้ในการซื้อสินค้าและบริการ 2 ครั้ง หรือคิดเป็นความเร็วของเงินที่ 2 ต่อปี

## ความเกี่ยวข้องกับอุปสงค์ของเงิน
ความเร็วของเงินสามารถมองในอีกมุมเป็นอุปสงค์ของเงินได้ โดยที่ถ้าปริมาณเงินในระบบเท่าเดิม และอัตราดอกเบี้ยสูง คนก็จะไม่ถือเงินสดและพยายามแลกเปลี่ยนเงินไปเป็นสินค้าหรือสินทรัพย์อื่น หรือเรียกว่ามีอุปสงค์ของเงินต่ำ ในทางกลับกัน ถ้าอัตราดอกเบี้ยต่ำ ต้นทุนค่าเสียโอกาสก็จะน้อย ทำให้มีความเร็วของเงินที่ต่ำและอุปสงค์ของเงินสูง 

## การวัดโดยอ้อม
ในทางปฏิบัติ การวัดความเร็วของเงินมักทำโดยวิธีการทางอ้อม โดยความเร็วของเงินสามารถคำนวณได้จากสูตร
:V_T =\frac{PT}{M}
โดยที่
:V_T\, คือ ความเร็วของเงินที่เกิดจากทุกธุรกรรมในช่วงเวลาที่กำหนด
:P\, คือ ระดับราคา (price level)
:T\, คือ มูลค่าที่แท้จริงของธุรกรรมในช่วงเวลาหนึ่ง
:M\, คือ มูลค่าของปริมาณเงินในระบบทั้งหมดโดยเฉลี่ยของประเทศ

ดังนั้น PT\, จึงเท่ากับมูลค่าเงิน (nominal) ของธุรกรรมทั้งหมดในระยะเวลาหนึ่ง ๆ

หรือในอีกมุมมอง สามารถเขียนความเร็วของเงินได้ในรูปแบบ
:V =\frac{PQ}{M}
โดยที่ 
:V\, คือความเร็วของเงินที่เกิดจากธุรกรรมที่นับเป็นผลิตภัณฑ์มวลรวมของประเทศหรือประชาชาติ
:Q\, คือ ปริมาณที่แท้จริงของผลิตภัณฑ์หรือบริการที่พึ่งผลิต
:PQ\, มูลค่าเงินของผลิตภัณฑ์มวลรวมประเทศหรือประชาชาติ

## ข้อวิจารณ์
Ludwig von Mises กล่าวในจดหมายถึง Henry Hazlitt เมื่อ ค.ศ. 1968 ว่า "จุดด้อยของแนวคิดความเร็วการหมุนเวียนเงินในระบบคือมันไม่ได้ตั้งต้นจากการกระทำของบุคคล แต่มองปัญหาจากมุมของระบบเศรษฐกิจโดยรวม แนวคิดนี้โดยตัวมันเองเป็นวิธีที่บกพร่องในการบรรลุปัญหาว่าด้วยราคาและกำลังซื้อ แนวคิดนี้ถือว่าราคาจะต้องเปลี่ยนไปเป็นสัดส่วนกับการเปลี่ยนแปลงที่เกิดกับปริมาณเงิน ถ้าให้อย่างอื่นเท่ากัน ซึ่งไม่จริงเลย"

## อ้างอิง

หมวดหมู่:ระบบเศรษฐกิจ