หอตรวจการณ์

[thumb|หอตรวจการณ์บน[กำแพงเมืองจีน]]
thumbnail|หอคอยเซนต์โทมัสในมาร์ซาสกาลา มอลตา
**หอตรวจการณ์** () เป็นหอคอยทางทหาร/กึ่งทหาร หรือหอคอยตำรวจประเภทหนึ่งที่ใช้สำหรับป้องกันพื้นที่ บางครั้งมีป้อมปราการและอาวุธหนัก โดยเฉพาะอย่างยิ่งในประวัติศาสตร์ สิ่งก่อสร้างเหล่านี้มักสร้างขึ้นในพื้นที่ที่ควบคุมได้ ซึ่งรวมถึงฐานทัพทหาร, เมืองที่ถูกกองกำลังทหารยึดครอง, เรือนจำ, และอื่น ๆ อุปกรณ์ทั่วไปที่พบบนหอตรวจการณ์คือไฟค้นหา (searchlight)

โครงสร้างที่คล้ายคลึงกัน ได้แก่ หอสังเกตการณ์ ซึ่งโดยทั่วไปเป็นโครงสร้างสำหรับพลเรือน และหอควบคุม ที่ใช้ในสนามบินหรือท่าเรือ

## ประวัติ
### หอตรวจการณ์ทหาร
thumb|การบูรณะหอตรวจการณ์โรมันในเยอรมนี

ชาวโรมันสร้างหอคอยจำนวนมากเป็นส่วนหนึ่งของระบบการสื่อสาร ตัวอย่างหนึ่งคือหอคอยตามกำแพงฮาเดรียนในบริเตน ชาวโรมันสร้างประภาคารจำนวนมาก เช่น หอคอยเฮอร์คิวลีสในภาคเหนือของสเปน ซึ่งยังคงหลงเหลืออยู่จนถึงทุกวันนี้ในฐานะอาคารที่ใช้งานได้ และประภาคารที่มีชื่อเสียงไม่แพ้กันที่ปราสาทโดเวอร์ ซึ่งยังคงหลงเหลืออยู่จนเหลือความสูงประมาณครึ่งหนึ่งของความสูงเดิมในฐานะซากปรักหักพัง

ในยุโรปยุคกลาง ปราสาทและคฤหาสน์ หรืออาคารที่มีป้อมปราการอื่น ๆ หลายแห่งมีหอตรวจการณ์ ในคฤหาสน์บางแห่งทางตะวันตกของฝรั่งเศส หอตรวจการณ์ที่ติดตั้งช่องยิงธนูหรือช่องยิงปืนเป็นหนึ่งในเครื่องมือป้องกันหลัก ขุนนางศักดินาสามารถเฝ้าดูแลอาณาจักรของตนได้จากยอดหอคอย

ในซาอุดีอาระเบียตอนใต้และเยเมน มีการสร้างหอคอยหินและโคลนขนาดเล็กที่เรียกว่า "กาซาบา" ขึ้นเพื่อใช้เป็นทั้งหอตรวจการณ์หรือป้อมปราการในเทือกเขาอาซีร์ นอกจากนี้ ในเมืองนาจด์ ยังมีการสร้างหอตรวจการณ์ที่เรียกว่า "มาร์กาบ" เพื่อเฝ้าระวังศัตรูที่เข้ามาใกล้ในระยะไกล และตะโกนเตือนจากด้านบน

สกอตแลนด์ได้เห็นการก่อสร้างหอคอยพีล ที่รวมหน้าที่ของหอตรวจการณ์เข้ากับปราการ หรือบ้านหอคอย ที่ทำหน้าที่เป็นที่อยู่อาศัยของครอบครัวที่มีชื่อเสียงในท้องถิ่น

[thumb|left|หอคอย Għallis หนึ่งในหอคอย 13 แห่งของ Redin ใน[ประเทศมอลตา|มอลตา]]

ประเทศแถบเมดิเตอร์เรเนียน โดยเฉพาะอย่างยิ่งอิตาลี มีการสร้างหอตรวจการณ์ริมชายฝั่งจำนวนมากนับตั้งแต่ต้นยุคกลาง ซึ่งเชื่อมโยงกับภัยคุกคามจากการโจมตีของชาวซาราเซนจากรัฐมุสลิมต่าง ๆ ที่มีอยู่ในขณะนั้น (เช่น หมู่เกาะแบลีแอริก, อิฟริกิยา, หรือซิซิลี) ต่อมา (เริ่มตั้งแต่คริสต์ศตวรรษที่ 16) หอตรวจการณ์หลายแห่งได้รับการบูรณะหรือสร้างขึ้นเพื่อต่อต้านโจรสลัดบาร์บารี ในทำนองเดียวกัน นครรัฐฮัมบูร์กได้อำนาจทางการเมืองในคริสต์ศตวรรษที่ 13 เหนือเกาะห่างไกลที่อยู่ห่างออกไป 150 กิโลเมตร จากปากแม่น้ำเอลเบ เพื่อสร้างหอคอยใหญ่นอยแวร์กในปี ค.ศ. 1310 เพื่อปกป้องเส้นทางการค้า พวกเขายังอ้างสิทธิ์ในศุลกากรที่หอตรวจการณ์ซึ่งปกป้องเส้นทางการค้าอีกด้วย

[thumb|left|หอตรวจการณ์ราชวงศ์ฮั่น ใกล้เมืองตุนหวง [มณฑลกานซู่ ประเทศจีน]]

ตัวอย่างที่โดดเด่นของหอตรวจการณ์ทางทหารในทะเลเมดิเตอร์เรเนียน ได้แก่ หอคอยที่อัศวินแห่งมอลตาสร้างขึ้นบนชายฝั่งมอลตา หอคอยเหล่านี้มีขนาดตั้งแต่หอตรวจการณ์ขนาดเล็กไปจนถึงสิ่งก่อสร้างขนาดใหญ่ที่ติดตั้งปืนใหญ่จำนวนมาก ซึ่งรวมถึงหอคอยวิกนาคอร์ต เดอ เรดิน และหอคอยลาสคาริส ซึ่งตั้งชื่อตามปรมาจารย์ เช่น มาร์ติน เดอ เรดิน ผู้ว่าจ้างให้สร้างหอคอยแต่ละชุด

ชื่อเมืองที่ใหญ่เป็นอันดับสองของตูนิเซีย คือ สฟักซ์ เป็นภาษาเบอร์เบอร์-พูนิกที่แปลมาจากคำภาษากรีก "Taphroúria" (*Ταφρούρια*) ซึ่งแปลว่าหอตรวจการณ์ ซึ่งอาจหมายความว่าเมืองมุสลิมในคริสต์ศตวรรษที่ 9 นี้สร้างขึ้นเป็นส่วนขยายของสิ่งที่ปัจจุบันเรียกว่า Kasbah ซึ่งเป็นมุมหนึ่งของเชิงเทินที่สมบูรณ์ของเมดินาที่ยังคงเหลืออยู่

ในหมู่เกาะแชนเนล หอคอยทรงกลมเจอร์ซีย์ และหอคอยช่องโหว่เกิร์นซีย์ สร้างขึ้นตั้งแต่ปลายคริสต์ศตวรรษที่ 18 สร้างขึ้นเพื่อเตือนภัยการโจมตีของฝรั่งเศส

หอคอยมาร์เทลโล ที่อังกฤษสร้างขึ้นในสหราชอาณาจักรและที่อื่น ๆ ในจักรวรรดิบริติช เป็นป้อมปราการป้องกันที่ติดตั้งปืนใหญ่ และมักจะอยู่ในแนวสายตาของกันและกัน หนึ่งในหอคอยมาร์เทลโลแห่งสุดท้ายที่สร้างขึ้นคือป้อมเดนิสันในอ่าวซิดนีย์ 

### การสงครามสมัยใหม่
[thumb|upright|ตัวอย่างหอตรวจการณ์ทางทหารสมัยใหม่ ตัวอย่างที่แสดงคือ BT-11 ที่พบบริเวณพรมแดนเยอรมนีตอนใน ระหว่าง[ประเทศเยอรมนีตะวันออก|เยอรมนีตะวันออกและตะวันตก]]
ในการสงครามสมัยใหม่ ความสำคัญของหอตรวจการณ์ลดลงเนื่องจากมีข่าวกรองทางทหารรูปแบบอื่น ๆ ให้เลือก เช่น การลาดตระเวนโดยดาวเทียมสอดแนมและยานบินไร้คนขับ อย่างไรก็ตาม หอตรวจการณ์ถูกนำมาใช้ในสงครามต่อต้านการก่อความไม่สงบเพื่อรักษากำลังทหารในพื้นที่ขัดแย้ง เช่น กองทัพฝรั่งเศสในอินโดจีนฝรั่งเศส, กองทัพอังกฤษและกองกำลังป้องกันตนเองทางอากาศ (RUC) ในไอร์แลนด์เหนือ, กองกำลังป้องกันอิสราเอล (IDF) ในฉนวนกาซาและเวสต์แบงก์ และกองกำลังรักษาสันติภาพของสหประชาชาติ

### หอตรวจการณ์ที่ไม่ใช่ทางทหาร
thumb|หอตรวจการณ์ที่ไม่ใช่ของทหาร ใช้เป็นเสาไฟส่องสว่างในเวลากลางคืน ที่วัดบานาชันการี รัฐกรณาฏกะ ประเทศอินเดีย
ตัวอย่างของหอตรวจการณ์ที่ไม่ใช่ทางทหารในประวัติศาสตร์คือหอตรวจการณ์แห่งเยรูซาเล็ม แม้ว่าชาวฮีบรูจะใช้หอตรวจการณ์นี้เพื่อเฝ้าระวังกองทัพที่กำลังเข้ามา แต่เจ้าหน้าที่ทางศาสนากลับห้ามนำอาวุธขึ้นไปยังหอตรวจการณ์ เนื่องจากจะต้องนำอาวุธผ่านวิหาร

## หอตรวจการณ์ที่มีชื่อเสียง
* หอตรวจการณ์อัลคาทราซ
* หอตรวจการณ์เอาช์วิทซ์ 2
* หอคอยแห่งลอนดอน

## ระเบียงภาพ

ไฟล์:HollidayUnitHuntsvilleTX.jpg|หอคอยยามที่หน่วย C.A. Holliday ของเรือนจำรัฐในฮันต์สวิลล์ รัฐเท็กซัส
ไฟล์:Wuppertal - Simonshöfchen - Justizvollzugsanstalt 06 ies.jpg|หอคอยผู้คุมเรือนจำสมัยใหม่
ไฟล์:Leuchtturm Neuwerk 2018.jpg|หอคอยใหญ่นอยเวิร์ก สร้างขึ้นในปี พ.ศ. 1853 โดยเมืองฮัมบูร์ก ประเทศเยอรมนี
ไฟล์:Susiluodon Merivartioasema Kustavi 21.3.08 (1).JPG|หอตรวจการณ์สถานียามฝั่ง ซูซิลัวโต ในเมืองกุสตาวี ประเทศฟินแลนด์
ไฟล์:Torre Verger Banyalbufar 4.JPG|*หอคอยตอร์เร เดล แวร์เกอร์* ตั้งอยู่ที่บันยัลบูฟาร์ เมืองมาจอร์กา ประเทศสเปน


## ดูเพิ่ม
* เตียวโหลว
* หอดูไฟ
* ป้อมยาม

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น
* 

หมวดหมู่:หอคอยป้อมปราการแบ่งตามประเภท

หมวดหมู่:หอคอย
หมวดหมู่:เรือนจำ