โรคโนเบล

**โรคโนเบล** () หรือ **โนเบลิติส** () เป็นศัพท์ไม่เป็นทางการสำหรับการยอมรับแนวคิดแปลก ๆ หรือไม่ถูกต้องทางวิทยาศาสตร์โดยผู้ได้รับรางวัลโนเบลบางคน ซึ่งมักจะเกิดขึ้นในช่วงหลังของชีวิต การใช้คำนี้สะท้อนถึงทัศนคติที่ผู้เขียน ทอมัส คูน ได้อธิบายไว้อย่างชัดเจนในหนังสือชื่อดังของเขาเรื่อง The Structure of Scientific Revolutions ซึ่งอธิบายถึงความขัดแย้งระหว่างผู้ที่ทำงานภายใต้กระบวนทัศน์ทางวิทยาศาสตร์ที่มีอยู่กับแนวคิดและมุมมองใหม่ ๆ ซึ่งอาจเป็นสัญญาณของการเปลี่ยนแปลงกระบวนทัศน์
มีการโต้แย้งว่าผลกระทบดังกล่าวส่วนหนึ่งเป็นผลมาจากแนวโน้มที่ผู้ได้รับรางวัลโนเบลจะรู้สึกได้รับอำนาจจากรางวัลนี้ในการพูดในหัวข้อที่อยู่นอกเหนือความเชี่ยวชาญเฉพาะด้านของตน แม้ว่ายังไม่เป็นที่ทราบแน่ชัดว่าผู้ได้รับรางวัลโนเบลมีแนวโน้มที่จะเป็นเช่นนี้มากกว่าบุคคลอื่นหรือไม่ พอล เนิร์ส ผู้ร่วมรับรางวัลโนเบลสาขาสรีรวิทยาหรือการแพทย์ใน ค.ศ. 2001 ได้เตือนผู้ได้รับรางวัลรุ่นหลังว่าอย่า "เชื่อว่าตนเองเป็นผู้เชี่ยวชาญในเกือบทุกเรื่อง และเตรียมพร้อมที่จะแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับประเด็นต่าง ๆ ด้วยความมั่นใจอย่างยิ่ง โดยอาศัยอำนาจที่รางวัลโนเบลมอบให้" "โรคโนเบล" ถูกอธิบายว่าเป็นคำพูดแนวตลกขบขัน (tongue-in-cheek)

## ผลกระทบ
แม้ว่าจะยังไม่ชัดเจนว่าผู้ได้รับรางวัลโนเบลมีแนวโน้มที่จะคิดวิเคราะห์ผิดพลาดมากกว่านักวิทยาศาสตร์คนอื่น ๆ ในทางสถิติหรือไม่ แต่ปรากฏการณ์นี้มีความน่าสนใจเพราะปรากฏการณ์ดังกล่าวเป็นหลักฐานการมีอยู่แสดงให้เห็นว่าการเป็นผู้มีอำนาจในสาขาหนึ่งไม่ได้หมายความว่าผู้นั้นจะเป็นผู้ทรงคุณวุฒิในสาขาอื่นเสมอไป และในระดับที่การได้รับรางวัลโนเบลทำหน้าที่เป็นตัวบ่งชี้ความฉลาดทางวิทยาศาสตร์และสติปัญญาโดยทั่วไปสูง ลักษณะดังกล่าวจึงไม่ขัดแย้งกับความไม่สมเหตุสมผล

โรคโนเบลยังช่วยแสดงให้เห็นว่า สำหรับผู้ได้รับรางวัลบางคน การได้รับการยกย่องจากทั่วโลกว่าถูกต้องดูเหมือนจะสนับสนุนความเอนเอียงเพื่อยืนยันของผู้ได้รับรางวัลแต่ละคนมากกว่าความคลางแคลงใจของพวกเขา มิลตัน ฟรีดแมน ผู้ได้รับรางวัลเพื่อระลึกถึงอัลเฟรด โนเบล สาขาเศรษฐศาสตร์ใน ค.ศ. 1976 กล่าวถึงโรคโนเบลที่เกี่ยวข้องกับความคิดทางเศรษฐกิจของเขาต่อ "ยาแก้พิษ" ดังต่อไปนี้:

## ตัวอย่างรายงานผู้ได้รับรางวัล
### ฟีลิป เลนาร์ท
ฟีลิป เลนาร์ดได้รับรางวัลโนเบลสาขาฟิสิกส์ใน ค.ศ. 1905 จากผลงานของเขาเกี่ยวกับรังสีแคโทด เขาเป็นผู้สนับสนุนพรรคนาซีและส่งเสริมแนวคิดด็อยช์ฟือซิคและฟิสิกส์ยิว

### อาแล็กซี กาแรล
อาแล็กซี กาแรลได้รับรางวัลโนเบลสาขาสรีรวิทยาหรือการแพทย์ใน ค.ศ. 1912 จากการคิดค้นเครื่องปั๊มไหลเวียนเลือด กลายเป็นผู้อุทิศในนโยบายสุพันธุศาสตร์ในฝรั่งเศสวิชี

### ชาร์ล รีแช
ชาร์ล รีแชได้รับรางวัลโนเบลสาขาสรีรวิทยาหรือการแพทย์ใน ค.ศ. 1913 จากการวิจัยในด้านการแพ้ชนิดรุนแรง เขายังเชื่อในการรับรู้พิเศษ, สิ่งเหนือธรรมชาติ, ดาวซิ่ง และผี

### ไลนัส พอลิง
ไลนัส พอลิงได้รับรางวัลโนเบลสาขาเคมีใน ค.ศ. 1954 จากผลงานเกี่ยวกับพันธะเคมี และรางวัลโนเบลสาขาสันติภาพใน ค.ศ. 1962 จากการเคลื่อนไหวเพื่อสันติภาพ เมื่อทศวรรษก่อนที่จะได้รับรางวัล เขาได้รับการวินิจฉัยว่าเป็นโรคไบรท์ (Bright's disease) ซึ่งเขารักษาส่วนหนึ่งด้วยการรับประทานวิตามินเสริม โดยเขาอ้างว่าช่วยให้อาการของเขาดีขึ้นอย่างมาก ต่อมาเขาสนับสนุนการรับประทานวิตามินซีปริมาณสูงเพื่อลดความเสี่ยงและความรุนแรงของการเป็นหวัด พอลิงเองก็บริโภควิตามินซีในปริมาณที่มากกว่าปริมาณที่แนะนำต่อวันถึง 120 เท่า เขายังโต้แย้งอีกว่าการรับประทานวิตามินซีในปริมาณมากมีคุณค่าทางการรักษาสำหรับโรคจิตเภท และช่วยยืดอายุผู้ป่วยมะเร็ง ข้อกล่าวอ้างเหล่านี้ไม่ได้รับการสนับสนุนจากวิทยาศาสตร์ที่ดีที่สุดที่มีอยู่

### วิลเลียม ชอกลีย์
วิลเลียม ชอกลีย์ ผู้ได้รับรางวัลโนเบลสาขาฟิสิกส์ ค.ศ. 1956 ร่วมกับวอลเตอร์ แบรตอึนและจอห์น บาร์ดีนจากการคิดค้นทรานซิสเตอร์แบบจุดสัมผัส เชื่อในคตินิยมเชื้อชาติและสุพันธุศาสตร์

### เจมส์ วัตสัน
เจมส์ วัตสันได้รับรางวัลโนเบลสาขาสรีรวิทยาหรือการแพทย์ ค.ศ. 1962 ร่วมกับฟรานซิส คริกและมอริส วิลคินส์ "สำหรับการค้นพบเกี่ยวกับโครงสร้างโมเลกุลของกรดนิวคลีอิกและความสำคัญในการถ่ายโอนข้อมูลในสิ่งมีชีวิต" นับตั้งแต่ ค.ศ. 2000 เป็นอย่างน้อย วัตสันอ้างอย่างต่อเนื่องและเปิดเผยต่อสาธารณะว่าคนผิวสีโดยเนื้อแท้แล้วมีความฉลาดน้อยกว่าคนผิวขาว และการได้รับแสงแดดในเขตร้อนชื้นและมีเมลานินในระดับที่สูงกว่าทำให้คนผิวสีมีความต้องการทางเพศที่สูงกว่า

### นิโกลาส ทิมแบร์เกิน
นิโกลาส ทิมแบร์เกินได้รับรางวัลโนเบลสาขาสรีรวิทยาหรือการแพทย์ ค.ศ. 1973 สำหรับการค้นพบเกี่ยวกับโครงสร้างและการกระตุ้นรูปแบบพฤติกรรมของบุคคลและสังคมในสัตว์ ระหว่างการกล่าวสุนทรพจน์รับรางวัลโนเบล ทิมแบร์เกินได้ส่งเสริมสมมติฐาน "refrigerator mother" ซึ่งเป็นสาเหตุของออทิซึมที่ถูกวิพากษ์วิจารณ์อย่างกว้างขวาง ใน ค.ศ. 1985 ทิมแบร์เกินได้ร่วมเขียนหนังสือกับภรรยาของเขา ที่แนะนำให้ใช้ "holding therapy" สำหรับผู้ป่วยออทิซึม ซึ่งเป็นรูปแบบการรักษาที่ไม่มีหลักฐานเชิงประจักษ์รองรับและอาจเป็นอันตรายต่อร่างกาย

### ไบรอัน โจเซฟสัน
ไบรอัน โจเซฟสันได้รับรางวัลโนเบลสาขาฟิสิกส์ใน ค.ศ. 1973 จากการทำนายปรากฏการณ์โจเซฟสัน โจเซฟสันได้ส่งเสริมความเชื่อที่ไม่ได้รับการสนับสนุนหรือถูกวิพากษ์วิจารณ์ทางวิทยาศาสตร์จำนวนหนึ่ง รวมถึงแนวคิดโฮมีโอพาธีที่ว่าน้ำสามารถ "จดจำ" คุณสมบัติทางเคมีของสารที่เจือจางอยู่ในน้ำได้ (ดู ); มุมมองที่ว่าการทำสมาธิแบบพ้นโลกมีประโยชน์ในการนำความทรงจำอันเลวร้ายที่ไม่รู้ตัวมาสู่การรับรู้โดยรู้ตัว; และความเป็นไปได้ที่มนุษย์สามารถสื่อสารกันด้วยโทรจิต

### แครี มัลลิส
แครี มัลลิสได้รับรางวัลโนเบลสาขาเคมีใน ค.ศ. 1993 จากการพัฒนาปฏิกิริยาลูกโซ่พอลิเมอเรส มัลลิสไม่เห็นด้วยกับมุมมองที่ได้รับการยอมรับทางวิทยาศาสตร์ว่า AIDS เกิดจาก HIV โดยอ้างว่าไวรัสแทบจะตรวจไม่พบในผู้ที่เป็นโรคนี้ เขายังแสดงความสงสัยในหลักฐานที่บ่งชี้ว่าการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศเกิดจากมนุษย์ ในอัตชีวประวัติของเขา มัลลิสอ้างว่าเชื่อในโหราศาสตร์ และเขียนเกี่ยวกับการเผชิญหน้ากับแรคคูนเรืองแสงที่พูดได้ ซึ่งเขาสันนิษฐานว่าอาจเป็นสิ่งมีชีวิตนอกโลก

### หลุยส์ เจ. อิกนาร์โร
หลุยส์ เจ. อิกนาร์โรเป็นหนึ่งในสามผู้ได้รับรางวัลโนเบลสาขาสรีรวิทยาหรือการแพทย์ใน ค.ศ. 1998 สำหรับงานวิจัยของเขาเกี่ยวกับไนตริกออกไซด์ในฐานะโมเลกุลส่งสัญญาณในระบบหัวใจและหลอดเลือด ซึ่งนำไปสู่การพัฒนายาใหม่เพื่อรักษาโรคหัวใจและหลอดเลือด รวมถึงไวอากร้า ใน ค.ศ. 2003 เขากลายเป็นที่ปรึกษาให้กับเฮอร์บาไลฟ์ (ซึ่งถูกสอบสวนเรื่องการทุจริตหลายรูปแบบเกี่ยวกับผลิตภัณฑ์) ในฐานะสมาชิกคณะกรรมการที่ปรึกษาทางวิทยาศาสตร์ เขาได้ช่วยส่งเสริมผลิตภัณฑ์เสริมอาหารที่น่าสงสัย เขาได้ศึกษาผลกระทบของสิ่งประดิษฐ์ที่เขาประดิษฐ์ขึ้นเองชื่อ Niteworks ต่อหนู และเป็นที่รู้จักจากคำพูดที่ว่า "สิ่งที่ดีต่อหนูก็เป็นสิ่งที่ดีต่อมนุษย์" ซึ่งเป็นคำกล่าวที่ไม่ได้รับการยืนยัน

### ลุก มงตาเญ
ลุก มงตาเญร่วมค้นพบ HIV ใน ค.ศ. 1980 ซึ่งทำให้เขาได้รับรางวัลโนเบลสาขาสรีรวิทยาหรือการแพทย์ใน ค.ศ. 2008 ต่อมาใน ค.ศ. 2009 ในบทความวิจัยที่ไม่ได้ผ่านพิชญพิจารณ์ในวารสารที่เขาก่อตั้ง มงตาเญอ้างว่าสารละลายที่มีดีเอ็นเอของแบคทีเรียและไวรัสก่อโรคสามารถปล่อยคลื่นวิทยุความถี่ต่ำที่กระตุ้นให้โมเลกุลของน้ำโดยรอบเรียงตัวเป็น "โครงสร้างนาโน" เขาเสนอว่าน้ำสามารถคงคุณสมบัติดังกล่าวไว้ได้แม้หลังจากสารละลายดั้งเดิมเจือจางลงอย่างมาก จนถึงจุดที่ดีเอ็นเอดั้งเดิมหายไปอย่างมีประสิทธิภาพ และน้ำสามารถคง "ความทรงจำ" ของสารที่มันเคยสัมผัสด้วย ซึ่งเป็นข้อกล่าวอ้างที่ทำให้งานวิจัยของเขาสอดคล้องกับหลักการโฮมีโอพาธีของวิทยาศาสตร์เทียม (ดู ) เขายังอ้างอีกว่าข้อมูลลำดับดีเอ็นเอสามารถ "ส่งผ่านทางไกล" ไปยังหลอดทดลองแยกต่างหากที่มีน้ำบริสุทธิ์ผ่านคลื่นวิทยุเหล่านี้ เขาอธิบายสิ่งนี้ภายใต้กรอบทฤษฎีสนามควอนตัม เขาสนับสนุนมุมมองเสื่อมเสียทางวิทยาศาสตร์ว่าวัคซีนก่อให้เกิดออทิซึม และอ้างว่ายาปฏิชีวนะมีคุณค่าทางการบำบัดในการรักษาโรคออทิซึม

### คนอื่น ๆ
Scott O. Lilienfeld และคณะ ยังยกตัวอย่าง "ผู้ได้รับรางวัลโนเบลที่มีแนวคิดแปลก ๆ" เช่น: ปีแยร์ กูว์รี ผู้เข้าร่วมในการติดต่อกับภูตผีวิญญาณ; จอห์น วิลเลียม สตรัตต์ ผู้ "ชื่นชอบปรจิตวิทยา"; เจ. เจ. ทอมสัน ผู้สนใจในปรากฏการณ์ทางจิต; ซานเตียโก รามอน อี กาฆัล ผู้เขียนหนังสือ "เกี่ยวกับการสะกดจิต ลัทธิจิตวิญญาณ และอภิปรัชญา"; ว็อล์ฟกัง เพาลี ผู้ "พัฒนาแนวคิดเรื่องsynchronicity" ร่วมกับคาร์ล ยุง; Egas Moniz สำหรับความเชื่อของเขาที่ว่า lobotomy สามารถรักษาโรคทางจิตได้; จูเลียน ชวิเงอร์สำหรับงานของเขาเกี่ยวกับฟิวชันเย็น; อีวาร์ แยเวอร์สำหรับความคลางแคลงใจในภาวะโลกร้อน; อาเธอร์ ชอว์โลว์สำหรับการสนับสนุน "เทคนิคการสื่อสารที่อำนวยความสะดวกสำหรับผู้ป่วยออทิสติก" ที่ถูกหักล้าง; และริชาร์ด สมอลลีย์สำหรับการส่งเสริมแนวคิดต่อต้านวิวัฒนาการ

## ดูเพิ่ม

*การอ้างอำนาจ
*ประวัติศาสตร์รางวัลโนเบล
**ข้อพิพาทรางวัลโนเบล
**ปรากฏการณ์รางวัลโนเบล
*กลุ่มอาการวีไอพี
* ปรากฏการณ์ดันนิง–ครูเกอร์

## อ้างอิง

หมวดหมู่:ญาณวิทยาของวิทยาศาสตร์
หมวดหมู่:รางวัลโนเบล
หมวดหมู่:Scientific skepticism
หมวดหมู่:วิทยาศาสตร์เทียม