โมมิจิโนะกะ

thumb|ภาพประกอบบท ''โมมิจิ โนะ กะ''
**โมมิจิ โนะ กะ** (; *ชมใบไม้แดง*) เป็นบทที่ 7 ของ ตำนานเก็นจิ ผลงานของ มุราซากิ ชิคิบุ ที่มีทั้งหมด 54 บท

บท *โมมิจิ โนะ กะ* ดำเนินเรื่องในฤดูใบไม้ร่วง ในขณะที่เก็นจิ อายุราว 18 ปี เนื้อหาเกี่ยวข้องทับซ้อนกับช่วงปลายของบท สุเอทสึมุฮานะ และ  ช่วงปลายของบท วะกะมุราซากิ ดำเนินเรื่องต่อมาจนถึงฤดูใบไม้ร่วงปีต่อมา ที่เก็นจิอายุ 19 ปี

## ที่มาของชื่อบท โมมิจิโนะกะ

โมมิจิ (紅葉 Momiji) คือ ใบเมเปิลญี่ปุ่น ใบจะเปลี่ยนสีจากเขียวเป็นเหลือง ส้ม และแดง ในฤดูใบไม้ร่วง ในญี่ปุ่นพันธุ์ที่ปลูกมากคือ อิโระฮะโมมิจิ ชื่อทางพันธุศาสตร์คือ Acer palmatum 

กะ (賀 ga) แปลว่า งานเลี้ยงเฉลิมฉลองครบรอบวันเกิด 40-50 ปี ของบุคคลที่ยิ่งใหญ่

บท *โมมิจิโนะกะ* ใน ตำนานเก็นจิ หมายถึง การเฉลิมฉลองครบรอบวันเกิดอายุ 50 ปี ของจักรพรรดิพระองค์ก่อนที่จัดขึ้นภายใต้ร่มใบโมมิจิเปลี่ยนสีในฤดูใบไม้ร่วงนั่นเอง

## ตัวละครหลักในบท

* **เก็นจิ**
โคโนะเอะโนะจูโจ ต่อมาเลื่อนเป็น ไซโช  อายุ 18 ถึง 19 ปี
* **จักรพรรดิคิริสึโบะ**
พระราชบิดาของเก็นจิ
* **ฟุจิทสึโบะ**
พระชายาของจักรพรรดิคิริสึโบะ ต่อมาเลื่อนขึ้นเป็น จักรพรรดินี อายุ 23 ถึง 24 ปี
* **โทโนะจูโจ**
สหายสนิทและพี่ชายภรรยาของเก็นจิ
* **พระชายาตำหนักโคคิ** (โคคิเด็ง) พระราชมารดาขององค์รัชทายาท
* **องค์รัชทายาท**
พี่ชายต่างมารดาของเก็นจิ อายุ 21 ถึง 22 ปี ต่อมาขึ้นเป็นจักรพรรดิสุซาคุ
* **อาโออิ**
ภรรยาของเก็นจิ
* **เฮียวบุเคียวโนะมิยะ**
พี่ชายของฟุจิทสึโบะ บิดาของมุราซากิ อายุ 33 ถึง 34 ปี
* **โอเมียวบุ**
ต้นห้องคนสนิทขอฟุจิทสึโบะ
* **โชนะกอน**
พี่เลี้ยงของมุราซากิ
* **สะไดจิน**
เสนาบดีฝ่ายซ้าย พ่อตาของเก็นจิ อายุ 52 ถึง 53
* **บุตรชายแรกเกิดของฟุจิทสึโบะ**
ต่อมาขึ้นเป็น จักรพรรดิเรย์เซย์
* **เง็น โนะ ไนชิ**
ตำแหน่ง ไนชิโนะสุเกะ อายุ 57 หรือ 58 ปี ขณะที่เก็นจิอายุ 19 
* **มุราซากิ**
อายุ 10 ถึง 11 ปี

## เรื่องย่อ

กลางเดือนตุลาคม มีการเสด็จพระราชดำเนินแปรราชฐานของจักรพรรดิคิริสึโบะไปที่ตำหนักสุซาคุ เป็นฉลองครบรอบ 50 พรรษาของจักรพรรดิองค์ก่อน ในวันจริง เหล่านางในราชสำนักทั้งหมดรวมถึงพระชายาต่าง ๆ จะไม่มีโอกาสได้เห็นการแสดงอันงดงาม ดังนั้นจักรพรรดิคิริสึโบะจึงมีพระกรุณาให้จัดการซ้อมใหญ่  หน้าลานพระตำเหนักเซเรียว (เซเรียวเด็ง) มีการบรรเลงสังคีตบนเรือรูปมังกรหลากหลายขนาดหลายหลากลำที่ลอยลำอยู่ในสระน้ำใหญ่ ข้าราชสำนักต่างร่ายรำประกอบสังคัตจากจีนและเกาหลี นักเป่าขลุ่ยฝีมือดีได้รับเลือกให้บรรเลงร่วมการร่ายรำคู่ **คลื่นทะเลสีคราม** ของเก็นจิและโทโนะจูโจ ร่ายรำภายใต้ใบไม้เปลี่ยนสีที่ร่วงหล่นจากต้นอย่างงดงาม งดงามเสียจนผู้ชมหวั่นเกรงว่าปีศาจจะลักตัวเก็นจิไปเสีย

วันปีใหม่ ก่อนที่เก็นจิจะไปร่วมพิธีที่วังหลวง เขาแวะไปหา มุราซากิ ที่ปีกตะวันตกของคฤหาสน์บนถนนนิโจ  มุราซากิเอาตุ๊กตาของนางออกมาเรียงรายทั้งหมด  เก็นจิถามนางว่า  

  
   
มุราซากิตอบว่า  

*อินุกิ* คือ เด็กหญิงเพื่อนเล่นของมุราซากิ ที่เคยปล่อยให้ลูกนกกระจอกบินหนีไป โชนะกอนกล่าวกับมุราซากิว่า

ด้วยวัย 10 ปี  มุราซากิยังดูเป็นเด็กอยู่มาก

จักรพรรดิคิริสึโบะ อุ้มพระโอรสน้อยแรกเกิดให้เก็นดู  พลางตรัสว่า ช่างเหมือนเก็นจิเหลือเกิน เก็นจิรู้สึกทั้งกลัวทั้งดีใจ เขากลับไปยังคฤหาสน์บนถนนนิโจ และ สงบสติอารมณ์ในห้องของตน ช่วงนั้นเป็นต้นฤดูร้อน  ดอก *โทะโคะนัตสึ* เบ่งบานเต็มสวน เขาเด็ดมาหลายดอกและส่งให้พระชายาฟุจิทสึโบะพร้อมโคลงกลอน ความว่า สาส์นนี้หนักอึ้งไปด้วยน้ำตาของเขาที่เป็นดั่งหยดน้ำค้างบนดอก *โทโคะนัตสึ*

องค์จักรพรรดินั้นมีนางกำนัลที่งดงามและมีความสารถในมากมายหลายด้านห้อมล้อมอยู่ แต่ยังมีไนชิโนะสุเกะ ชรา นางหนึ่ง นามว่า เง็นโนะไนชิ เป็นหญิงที่มีชาติกำเนิดดีและได้รับการเลี้ยงดูมาอย่างดี แต่ในเวลาเดียวกัน นางก็ฝักใฝ่ในเรื่องรัก ๆ ใคร่ ๆ มากเป็นพิเศษ เก็นจิพูดจาหยอกล้อเกี้ยวนางเล่น ๆ แต่นางกลับถือเป็นจริงเป็นจัง วันหนึ่ง เง็นโนะไนชิ เสร็จสิ้นภาระกิจการแต่งพระเกศาขององค์จักรพรรดิ นางกำลังอยู่ตามลำพังกับเก็นจิ เก็นจิดึงชายกระโปรงของนางเล่น ๆ เง็นโนะไนชิส่งสายตาหวานฉ่ำผ่านพัดสีฉูดฉาดที่ปิดบังใบหน้าครึ่งหนึ่งให้เก็นจิ

ค่ำคืนหนึ่งอันเย็นฉ่ำหลังจากการอาบน้ำ เก็นจิเดินเล่นอยู่แถวตำหนักอุมเมย์ (อุมเมย์เด็ง) เง็นโนะไนชิกำลังบรรเลงบิวะอย่างเพราะพริ้ง เก็นจิร่วมฟังอย่างเพลิดเพลินใจ หลังจากนั้นทั้งสองก็มีความสัมพันธ์กัน  ระหว่างที่นอนพักผ่อนอยู่นั้น เก็นจิรู้สึกว่ามีใครบางคนเข้ามาใกล้ เก็นจิจึงรวบรวมเสื้อผ้าแล้วแอบอยู่หลังฉากบังตา ชายลึกลับคำรามเสียงดังพร้อมชักดาบขึ้นขู่  ที่แท้เป็นโทโนะจูโจ ตามมาหยอกล้อเล่นโดยแสร้งเป็นชู้รักคนหนึ่งของเง็นโนะไนชินั่นเอง เง็นโนะไนชิแสร้งทำเป็นหวาดกลัวจนร่างสั่นเทา หญิงที่มีประสบการณ์อันโชกโชนเช่นนาง ย่อมต้องเคยผ่านเหตุการณ์ทำนองนี้มาบ้างแล้ว

## การร่ายรำคลื่นทะเลสีคราม

*คลื่นทะเลสีคราม* (Blue Sea and Wave , blue ocean waves) ในภาษาญี่ปุ่นคือ เซย์ไกฮะ (青海波 Seigaiha) เป็นชื่อของลายผ้าชนิดหนึ่งที่เป็นรูปคลื่นทะเล โดยรับแบบมาจากรูปเขียนแสดงท้องทะเลในแผนที่จีน ลวดลายที่เก่าแก่ในญี่ปุ่นพบเป็นลวดลายบนตุ๊กตาดินเผา ฮะนิวะ (haniwa) ที่ขุดค้นพบในจังหวัด กุมมะ (Gunma) ในต้นยุคเฮอันมีการใช้ลายคลื่นทะเลสีคราม ประดับ โมะ (裳 mo ชายผ้าเป็นหางยาวไปด้านหลังที่ใช้ผูกเอวชุด จูนิฮิโตเอะ 十二単 กิโมโน 12 ชั้น ของสตรีในราชสำนักสมัยเฮอัน) นอกจากนี้ยังใช้เป็นลวดลายประดับภาชนะต่าง ๆ และสถานที่ต่าง ๆ ด้วย

*การร่ายรำคลื่นทะเลสีคราม* คือ ศิลปะการแสดงโบราณของญี่ปุ่น ประเภท กะงะคุ (Gagaku) โดยผู้ร่ายรำจะสวมชุดทอลายหรูหราสวยงามที่ประกอบด้วยลวดลาย คลื่นทะเลสีคราม และ ลายนก

## ดอกโทะโคะนัตสึ
thumb|ดอกนะเดะชิโกะ
ดอก *โทะโคะนัตสึ* (常夏) หรือ คาเนชั่นป่า เป็นชื่อโบราณของ ดอก *นะเดะชิโกะ* (撫子) จะบานช่วงฤดูร้อนถึงฤดูใบไม้ร่วง ทั้งสองชื่อคือดอกไม้ชนิดเดียวกัน ทางวรรณกรรมโบราณของญี่ปุ่น จะใช้  *โทะโคะนัตสึ* สื่อถึง บุคคลอันเป็นที่รัก คนรักร่วมเรียงเคียงหมอน ส่วน *นะเดะชิโกะ* สื่อถึง ลูกอันเป็นที่รัก

## อ้างอิง
 

## ศึกษาเพิ่มเติม

* ''การแต่งกายในสมัยเฮอัน'' The Costume Museum Kyoto 
* ''Maple and Japanese Culture '' โดย HAJIME HAYASHIDA

 

 

หมวดหมู่:วรรณกรรมญี่ปุ่น
หมวดหมู่:นวนิยาย
หมวดหมู่:รายชื่อบทในตำนานเก็นจิ