พารานอยด์แอนดรอยด์

**พารานอยด์แอนดรอยด์** () เป็นระบบปฏิบัติการโอเพนซอร์ซสมาร์ทโฟนและแท็บเล็ตคอมพิวเตอร์ที่สืบมาจากแอนดรอยด์
โดยมีรุ่นล่าสุดคือ Topaz ซึ่งสืบมาจาก โดยแจกจ่ายเมื่อวันที่15 ตุลาคม 2022

ในเดือนกันยายน 2015 เว็บไซต์ PC Advisor ระบุว่า พารานอยด์แอนดรอยด์เป็น ROM ที่มีชื่อมากที่สุดร่วมกับ CyanogenMod
และหนังสือพิมพ์อินเดีย *The Economic Times* ก็ได้จัดว่าเป็น custom ROM ของแอนดรอยด์ที่มีคนใช้มากที่สุดคือเกิน 200,000คน

## ประวัติ
Paul Henschel เป็นผู้เริ่มพัฒนาพารานอยด์แอนดรอยด์
และตามการสัมภาษณ์กลุ่มผ่านเรดดิต ระบบปฏิบัติการได้ตั้งชื่อขึ้นตามเพลงที่มีชื่อเดียวกันของวงเรดิโอเฮด

ในเดือนกุมภาพันธ์ 2015 บริษัทวันพลัสได้ว่าจ้างสมาชิกของพารานอยด์แอนดรอยด์ไปสร้างระบบปฏิบัติการใหม่ของบริษัทคือ OxygenOS
ซึ่งทำให้การแจกจ่ายรุ่น 5.1 ล่าช้าไป

ในเดือนตุลาคม 2015 สมาชิก คือ Matt Flaming ให้สัมภาษณ์กับเว็บไซต์ *Android Authority* ว่าโปรเจ็กต์จะหยุดทำการชั่วคราว
ต่อมาในเดือนมิถุนายน 2016 โปรเจ็กต์จึงได้ประกาศว่า จะดำเนินการต่อไปอีกพร้อมกับสมาชิกที่ได้มาใหม่
นี้ประกาศพร้อมกับการแจกจ่ายรุ่นใหม่ ซึ่งสืบทอดมาจาก 6.0.1 Marshmallow
ในต้นเดือนมิถุนายน 2016 ระบบสามารถรับรองโทรศัพท์ Nexus 6P, Nexus 5X, Nexus 6, Nexus 5, Nexus 4, Nexus 7 2013, Nexus 9, OnePlus One, OnePlus 2 และ OnePlus X

ในวันที่10 พฤษภาคม กูเกิล+ ของพารานอยด์แอนดรอยด์ได้อัปเดตสถานะของโปรเจ็กต์ว่า 
ผู้พัฒนาหมดเงินทุน ทำให้เว็บไซต์ของและระบบช่วยพัฒนาซอฟต์แวร์ Gerrit ถูกปิด ทำให้การดำเนินงานเกี่ยวกับแอนดรอยด์รุ่นโอริโอ้ หยุดชะงักทั้งหมด 
ผู้พัฒนาระบุว่า แม้เกือบจะแจกจ่ายแอนดรอยด์รุ่นนี้ได้แล้ว 
แต่ก็ไม่สามารถทำได้เพราะหมดเงิน และกำลังหาความช่วยเหลือจากบุคคลที่สนใจ

ต่อมาวันที่27 สิงหาคม 2018หน้าเว็บกูเกิล+ นั้นก็ได้ลงโพสต์มีชื่อว่า "จะทำให้โปร่งใสยิ่งกว่าเดิม"
แล้วขอโทษว่าขาดการสื่อสาร และแชร์ข้อมูลเกี่ยวกับกิจกรรมที่โปรเจ็กต์กำลังทำอยู่ในปัจจุบัน 
แล้วแจกจ่ายระบบปฏิบัติการสำหรับโทรศัพท์ OnePlus 3, 3T, 5 และ 5T และสำหรับ Sony Xperia X, X Compact, XZ Premium, XZ1 และ XZ2

ในต้นปี2020 โปรเจ็กต์ก็ได้เริ่มต้นใหม่อีกโดยได้แจกจ่ายรุ่นที่เรียกว่า "Quartz"
(สืบทอดมาจากแอนดรอยด์ 10) สำหรับอุปกรณ์ต่าง ๆ
รวมทั้งอุปกรณ์ใหม่ ๆ เช่น Xiaomi Mi 9

## ลูกเล่น
ตามหนังสือพิมพ์ *The Economic Times* ลูกเล่นที่น่าสนใจที่สุดของพารานอยด์แอนดรอยด์ ก็คือ Halo และ Pie
Halo (ซึ่งไม่มีหลังจากรุ่น 5.0) เป็นบับเบิลลอยที่ทำให้ผู้ใช้สามารถเห็นการแจ้งข้อความโดยไม่ต้องออกจากจอปัจจุบัน 
ส่วน Pie เป็นตัวทดแทนปุ่มกดหน้าจอปกติ โดยจะอยู่นอกจอแต่ให้ผู้ใช้ปัดเข้ามาในจอเพื่อจะเห็นปุ่ม

## รายการอุปกรณ์ที่รองรับ
ในเดือนพฤศจิกายน 2023 พารานอยด์แอนดรอยด์รองรับรวมอุปกรณ์รุ่นต่าง ๆ ของบริษัทดังต่อไปนี้ได้ (วันที่ในวงเล็บระบุวันที่ผู้ผลิตได้เริ่มแจกจำหน่ายโทรศัพท์) คือ 
* เอซุส - Zenfone 9
* กูเกิล
* โมโตโรลา 
* นอททิง (Nothing) 
* วันพลัส 
* โพโค 
* เรียวมี - X50 Pro 5G (ก.พ. 2020), GT2 (ก.ย. 2022) และ 
* เรดมี่ - Note 9S (เม.ย. 2020), Note 9 Pro Max (เม.ย.  2020), , , , , , , , , , , , 
* เสียวหมี่ - , , , , , , , , , 

## ดูเพิ่ม
* List of custom Android firmware

## เชิงอรรถและอ้างอิง

## เชิงอรรถและอ้างอิง
:a.  The commits to the Gerrit could previously be found at https://gerrit.aospa.co/#/q/project:AOSPA/android_device_qcom_common+branch:pie+until:2018-08-27, but have since been removed.

## แหล่งข้อมูลอื่น
* 
* Interview with Alex Naidis from AOSPA: The Future of Paranoid Android, Developer Advice and More! 

หมวดหมู่:เฟิร์มแวร์
หมวดหมู่:แอนดรอยด์ (ระบบปฏิบัติการ)
หมวดหมู่:สมาร์ตโฟน
หมวดหมู่:ระบบปฏิบัติการฝังตัว
หมวดหมู่:ระบบปฏิบัติการเคลื่อนที่
หมวดหมู่:ซอฟต์แวร์โทรศัพท์มือถือ
หมวดหมู่:ซอฟต์แวร์เสรี
หมวดหมู่:ลินุกซ์
หมวดหมู่:ระบบฝังตัว
หมวดหมู่:การแจกจ่ายลินุกซ์
หมวดหมู่:คอมพิวเตอร์เคลื่อนที่