วงศ์นกกระตั้ว

**นกกระตั้ว** หรือ **นกคอกคาทู** () เป็นนกประเภทปากคีม มีหลายสกุล ส่วนมากจะมีสีขาว บางชนิดมีสีเหลืองอ่อนแซมเล็กน้อย มีหงอน มีลิ้นและสามารถสอนให้เลียนเสียงได้เหมือนนกแก้ว โดยที่ชื่อสามัญที่ว่า "Cockatoo" เป็นภาษามลายูแปลว่า "คีมใหญ่" พบในแถบอินโดนีเซีย, ฟิลิปปินส์, นิวกินี, หมู่เกาะโซโลมอน และ ออสเตรเลีย ชนิดที่มนุษย์จับมาเลี้ยงนั้นมีราคาสูง นกกระตั้วที่อยู่ตามธรรมชาติจะมีอายุขัยเพียง 20-30 ปีเท่านั้น แต่นกกระตั้วที่มนุษย์นำมาเลี้ยงจะมีอายุยืนถึง 60-80 ปี

## ศัพทมูลวิทยา
คำว่า "cockatoo" นั้นมีมาตั้งแต่ศตวรรษที่ 17 จากคำว่า "Kakatuwah" เป็นภาษามลายู แปลว่า "พ่อเฒ่า" หรือ "คีมใหญ่" จากลักษณะปากที่แข็งแรงและมีแรงกัดมหาศาล สามารถทำลายสิ่งต่าง ๆ ได้แม้กระทั่งเหล็กบาง ๆ

## อนุกรมวิธาน
เดิมทีนกกระตั้วถูกจัดเป็นหนึ่งในวงศ์ย่อย Cacatuinae ของวงศ์นกแก้ว Psittacidae โดย จอร์จ โรเบิร์ต เกรย์ นักธรรมชาติวิทยาชาวอังกฤษ ในปี ค.ศ. 1840 โดยมีสกุล *[[Cacatua]]* เป็นสกุลต้นแบบ ก่อนจะถูกจัดแยกออกมาเป็นวงศ์เฉพาะในปี ค.ศ. 1990

### สกุลและชนิด
* สกุล *[[Nymphicus]]*
** *[[Nymphicus hollandicus]]*  (Kerr, 1792)
* สกุล *[[Probosciger]]*
** *[[Probosciger aterrimus]]* (Gmelin, 1788)
* สกุล *[[Calyptorhynchus]]*
** สกุลย่อย *[[Calyptorhynchus]]* 
*** *[[Calyptorhynchus (Calyptorhynchus) banksii]]*  (Latham, 1790)
*** *[[Calyptorhynchus (Calyptorhynchus) lathami]]*  (Temminck, 1807)
** สกุลย่อย *[[Calyptorhynchus|Zanda]]* 
*** *[[Calyptorhynchus (Zanda) funereus]]*  (Shaw, 1794)
*** *[[Calyptorhynchus (Zanda) latirostris]]* Carnaby, 1948
*** *[[Calyptorhynchus (Zanda) baudinii]]* Lear, 1832
* สกุล *[[Callocephalon]]*
** *[[Callocephalon fimbriatum]]*  (Grant, 1803)
* สกุล *[[Eolophus]]*
** *[[Eolophus roseicapilla]]*  (Vieillot, 1817)
* สกุล *[[Lophochroa]]*
** *[[Lophochroa leadbeateri]]*  (Vigors, 1831)
*** *[[Lophochroa leadbeateri leadbeateri]]*  (Vigors, 1831)
*** *[[Lophochroa leadbeateri mollis]]*  (Mathews, 1912)
* สกุล *[[Cacatua]]*
** สกุลย่อย *[[Cacatua (subgenus)|Cacatua]]* 
*** *[[Cacatua (Cacatua) sulphurea]]*  (Gmelin, 1788)

**** *[[Cacatua (Cacatua) sulphurea abbotti]]*  (Oberholser, 1917)
**** *[[Cacatua (Cacatua) sulphurea parvula]]*  (Bonaparte, 1850)
**** *[[Cacatua (Cacatua) sulphurea citrinocristata]]*  (Fraser, 1844)
*** *[[Cacatua (Cacatua) galerita]]*  (Latham, 1790)
**** *[[Cacatua (Cacatua) galerita triton]]* Temminck, 1849
**** *[[Cacatua (Cacatua) galerita eleonora]]*  (Finsch, 1863)
**** *[[Cacatua (Cacatua) galerita fitzroyi]]*  (Mathews, 1912)
**** *[[Cacatua (Cacatua) galerita galerita]]*  (Latham, 1790)
*** *[[Cacatua (Cacatua) ophthalmica]]* Sclater, 1864
*** *[[Cacatua (Cacatua) alba]]*  (Müller, 1776)
*** *[[Cacatua (Cacatua) moluccensis]]*  (Gmelin, 1788)
** สกุลย่อย *[[Licmetis]]* 
*** *[[Cacatua (Licmetis) tenuirostris]]*  (Kuhl, 1820)
*** *[[Cacatua (Licmetis) pastinator]]*  (Gould, 1841)
**** *[[Cacatua (Licmetis) pastinator pastinator]]*  (Gould, 1841)
**** *[[Cacatua (Licmetis) pastinator butleri]]* Ford, J., 1987
*** *[[Cacatua (Licmetis) sanguinea]]* Gould, 1843
*** *[[Cacatua (Licmetis) goffiniana]]* Roselaar and Michels, 2004
*** *[[Cacatua (Licmetis) ducorpsii]]* Pucheran, 1853
*** *[[Cacatua (Licmetis) haematuropygia]]*  (Müller, 1776)

## ลักษณะทางกายภาพ
นกกระตั้วเป็นนกที่มีขนาดกลางถึงขนาดใหญ่ ลำตัวยาว 30-60 เซนติเมตร (12-24 นิ้ว) หนัก 300-1,200 กรัม (0.66-2.6 ปอนด์) มีหงอนบนหัวที่สามารถหุบและแผ่ได้ จะงอยปากสีดำใหญ่เหมือนคีม มีความคมและแรงกัดมหาศาล เท้าแต่ละข้างมีนิ้ว 4 นิ้ว ยาวและมีเล็บแหลม สามารถเกาะและปีนป่ายได้ดี

## การเลี้ยงนกกระตั้วในประเทศไทย
thumb|250px|right|นกกระตั้วอัมเบรลล่า หนึ่งในชนิดที่นิยมเลี้ยง
นกกระตั้วที่นิยมเลี้ยงในประเทศไทยคือ นกกระตั้วมอลลัคคัน (*Cacatua moluccensis*), นกกระตั้วอัมเบรลล่า (*C pastinator*) และ นกกระตั้วซัลเฟอร์เครสต์ (*C. galerita*) โดยมีราคาสูงหลักหมื่นบาท นกกระตั้วที่มนุษย์เลี้ยงโดยป้อนอาหารให้กับมือจะมีความเชื่องมากกว่านกที่ปล่อยให้แม่นกป้อนอาหารเองมาก และจะขายได้ราคาสูงกว่าด้วย นกกระตั้วเป็นนกที่มีนิสัยชอบร้องเสียงดัง ผู้อยู่อพาร์ทเมนท์ไม่ควรเลี้ยงอย่างเด็ดขาด นกกระตั้วมีนิสัยติดและหวงเจ้าของ จำเป็นต้องดูแลเอาใจใส่และมีเวลาให้กับนกกระตั้วมาก ๆ หากปล่อยนกไว้ไม่มีใครสนใจจะทำให้นกกระตั้วหงุดหงิดและทำลายข้าวของ, ทำร้ายตัวเอง (กัดขาตัวเอง), ทำร้ายผู้คนที่เข้ามาใกล้ นกกระตั้วที่ผูกพันกับเจ้าของมากเกินไปอาจจะทำให้ไม่ยอมมีคู่และไม่ยอมผสมพันธุ์ได้

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น
* ข้อมูลสำหรับผู้ต้องการเลี้ยงกระตั้ว - Kapook.com โดยคณะสัตวแพทย์ศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

หมวดหมู่:นกแบ่งตามวงศ์
หมวดหมู่:นกแก้ว
หมวดหมู่:สัตว์ที่พบในประเทศออสเตรเลีย
หมวดหมู่:วงศ์นกกระตั้ว