เมงเยสีหตู

**มี่นจี้ซเว** (, ) มีบรรดาศักดิ์ทางการว่า **เมงเยสีหตู** (, ); และ **เมงเยสิงขะตู** (, ;  คริสต์ทศวรรษ 1490 – 1549) เป็นพระเจ้าตองอูตั้งแต่ ค.ศ. 1540 ถึง 1549 ในรัชสมัยพระเจ้าตะเบ็งชะเวตี้แห่งราชวงศ์ตองอู พระองค์ยังเป็นพระราชบิดาของพระเจ้าบุเรงนอง กษัตริย์ราชวงศ์ตองอูทุกพระองค์ตั้งแต่บุเรงนองถึงพระเจ้ามหาธรรมราชาธิบดีสืบเชื้อสายจากพระองค์

เมื่อพระเจ้าตะเบ็งชะเวตี้ย้ายมาครองหงสาวดีแทนตองอูใน ค.ศ. 1540 ทำให้ตำแหน่งพระเจ้าตองอูเกตุมะดีว่างลง พระองค์จึงแต่งตั้งเมงเยสีหตูผู้เป็นพระสัสสุระ (พ่อตา) เป็นพระเจ้าตองอูเกตุมะดีกระทั่งสิ้นพระชนม์ใน ค.ศ. 1549

## ภูมิหลัง
พระราชพงศาวลีของมี่นจี้ซเวกับชีน-มโย่เมียะ (ရှင်မျိုးမြတ်) พระมเหสีองค์แรก ผู้เป็นพระราชบิดามารดาของพระเจ้าบุเรงนอง ยังไม่เป็นที่กระจ่าง แม้ว่าไม่มีบันทึกร่วมสมัยเกี่ยวกับบรรพบุรุษหรือวัยทรงพระเยาว์ของบุเรงนอง แต่ยังคงมีการเล่าถึงลำดับวงศ์ตระกูลของกษัตริย์ที่ต่าง ๆ กัน โดย*[[มหาราชวงศ์]]* พงศาวดารทางการของราชวงศ์ตองอูที่รวบรวมขึ้นในสองศตวรรษต่อมา ระบุว่า ซเวเกิดในตระกูลขุนนางที่ตองอูซึ่งขณะนั้นเป็นประเทศราชของกรุงอังวะ พระราชบิดามารดาของพระองค์คือ Taungkha Min (တောင်ခမင်း) และ Kayenawaddy (ကရေနဝတီ) เชื้อสายพระเจ้าตราพระยาแห่งตองอู (ครองราชย์ ค.ศ. 1440–1446) และมังฆ้องที่ 1 (ครองราชย์ ค.ศ. 1446–1451) เมื่อเข้าสู่วัยผู้ใหญ่ ซเวสมรสกับ Myo Myat ลูกหลานรุ่นที่ 5 ของพระเจ้าสีหตูแห่งปี้นยะ (ครองราชย์ ค.ศ. 1310–1325) กับอัครมเหสี มิสออู แห่งราชวงศ์พุกาม

แม้บันทึกทางการระบุการสืบเชื้อสายราชวงศ์ แต่ประเพณีมุขปาฐะกลับกล่าวถึงลำดับวงศ์ตระกูลที่อลังการน้อยกว่าอย่างเห็นได้ชัด นั่นคือ ทั้งคู่เป็นสามัญชนจาก Ngathayauk ในอำเภอพุกามหรือหมู่บ้าน Htihlaing ในอำเภอตองอู และซเวเป็นคนปืนต้นตาล ซึ่งขณะนั้นถือเป็นหนึ่งในอาชีพที่ต่ำที่สุดในสังคมพม่า เรื่องราวต้นกำเนิดแบบสามัญชนเริ่มพูดถึงเป็นครั้งแรกในช่วงต้นคริสต์ศตวรรษที่ 20 ช่วงอาณานิคมของอังกฤษ โดยนักเขียนชาตินิยมได้ส่งเสริมเรื่องราวนี้เป็นหลักฐานว่า แม้แต่ลูกชายของนักปีนต้นตาลก็ยังสามารถก้าวขึ้นเป็นจักรพรรดิผู้ยิ่งใหญ่เช่นเดียวกับบุเรงนองในสังคมพม่าได้ แน่นอนว่า พงศาวดารและเรื่องเล่าปากต่อปากไม่จำเป็นต้องแยกจากกัน เนื่องจากการเป็นนักปีนต้นตาลไม่ได้หมายความว่าจะไม่มีเชื้อพระวงศ์

## ข้ารับใช้ในราชสำนัก
ไม่ว่าต้นกำเนิดและสถานะทางสังคมของพวกเขาจะเป็นอย่างไร ชีวิตของทั้งคู่ก็เปลี่ยนไปอย่างสิ้นเชิงใน ค.ศ. 1516 เมื่อทั้งสองได้รับเลือกให้เป็นหนึ่งในคณะทำงานเจ็ดคนเพื่อดูแลตะเบ็งชะเวตี้ พระราชโอรส พระมเหสีของพระองค์ที่เพิ่งคลอดพระราชโอรสองค์ที่สองนาม Ye Htut (ရဲထွတ်) เพียงสามเดือนก่อนหน้านั้น ได้รับเลือกให้เป็นแม่นมของเจ้าชายและรัชทายาท ครอบครัวย้ายเข้าไปอยู่ในบริเวณพระราชวังตองอู ซึ่งทั้งคู่มีบุตรชายอีกสามคน โดยคนสุดท้ายเสียชีวิตตั้งแต่อายุยังน้อย มโย่เมียะเสียชีวิตในช่วงคริสต์ทศวรรษ 1520 และซเวแต่งงานใหม่กับน้องสาวของเธอ ซึ่งให้กำเนิดบุตรชายอีกสองคนซึ่งต่อมาเป็นที่รู้จักในนาม มังฆ้องที่ 2 และตะโดเมงสอ บุตรชายคนเล็กของเขาเกิดในเดือนพฤษภาคม ค.ศ. 1531 พวกเขาเลี้ยงดูตะเบ็งชะเวตี้เหมือนลูกชายของตนเอง และเจ้าชายก็ทรงปฏิบัติต่อพวกเขาเหมือนพระราชบิดามารดาของพระองค์เอง กล่าวกันว่าเจ้าชายทรงเคารพซเวอย่างสุดซึ้ง

## ราชสำนักตองอู
ความใกล้ชิดกับมังตราราชกุมารทำให้เขาไต่เต้าสู่ราชสำนักตองอู เมื่อพระเจ้าตะเบ็งชเวตี้ขึ้นครองราชย์ ค.ศ. 1530 ตอนพระชนมายุ 14 พรรษา ได้นำธิดาองค์โตของซเวนาม คีนโป้นโซ่ ขึ้นเป็นหนึ่งในสองพระมเหสี พระราชทานพ่อตาด้วยบรรดาศักดิ์ เมงเยสิงขะตู (မင်းရဲ သိင်္ခသူ) และแต่งตั้งให้เขาเป็นที่ปรึกษาคนสำคัญ ความสัมพันธ์ทางเชื้อพระวงศ์ของเขายิ่งแน่นแฟ้นมากขึ้นใน ค.ศ. 1534 เมื่อจะเด็ด บุตรชาย สมรสกับเจ้าหญิงตะเคงจี พระภคินีต่างพระราชมารดาของพระมหากษัตริย์ 6 ปีต่อมา เมื่อใดที่พระเจ้าตะเบ็งชเวตี้กับจะเด็ด (ภายหลังได้รับสถาปนาเป็น บุเรงนองกะยอดินนรธา) ทรงนำทัพบุกกรุงหงสาวดี จึงทิ้งซเวไว้ปกครองเมืองหลวงพร้อมกองกำลังรักษาการณ์จำนวนมาก ครั้งแรกที่ตองอู และหลังจากนั้นที่พะโค

ใน ค.ศ. 1540 พระเจ้าตะเบ็งชเวตี้ทรงแต่งตั้งซเวเป็นพระเจ้าตองอูพร้อมบรรดาศักดิ์เป็นเมงเยสีหตู (မင်းရဲ သီဟသူ) ถือเป็นการแต่งตั้งพระเจ้าประเทศราชครั้งแรกหลังทรงย้ายไปครองหงสาวดีเมื่อปีที่แล้ว (พระเจ้าตะเบ็งชเวตี้ยังแต่งตั้งบริวารวัยเด็กอีกคนนาม ชินนิต่า เป็นพระเจ้าแปรในสองปีต่อมา) ในปีต่อ ๆ มา ซเวยังคงได้รับความเคารพนับถืออย่างสูงจากพระมหากษัตริย์ ในพระราชพิธีราชาภิเษกของพระองค์ที่หงสาวดีใน ค.ศ. 1545 ซเวประทับเบื้องขวาของพระมหากษัตริย์ ซึ่งปกติแล้วตำแหน่งนี้สงวนไว้สำหรับบุคคลที่พระมหากษัตริย์ทรงไว้วางใจมากที่สุด ซเวทรงสร้างเจดีย์เมียซี่โกนที่ตองอูในปีเดียวกัน

พระองค์ไม่ค่อยเข้าร่วมการศึก ซึ่งต่างจากบรรดาพระราชโอรส พระราชกรณียกิจหลักของพระองค์ในช่วงการรบประจำปีของกษัตริย์คือการปกป้องตองอูจากการโจมตีจากกลุ่มรัฐฉานทางตะวันออก พระองค์ได้เข้าร่วมกับกษัตริย์และบรรดาพระราชโอรสของพระองค์ในการรุกรานสยามเมื่อ ค.ศ. 1548–1549 โดยบัญชาการกองทหารหนึ่ง พระองค์ถึงแก่พิราลัยในเดือนมีนาคม ค.ศ. 1549 ไม่กี่สัปดาห์หลังจากกลับจากแนวหน้า

## ในวัฒนธรรมสมัยนิยม
มีนักแสดงผู้รับบท เมงเยสีหตู ได้แก่
* สมบัติ เมทะนี จากภาพยนตร์เรื่อง สุริโยไท (2544)

## หมายเหตุ

## อ้างอิง

## บรรณานุกรม
* 
* 
* 
* 
* 

หมวดหมู่:พระเจ้าตองอู
หมวดหมู่:ราชวงศ์ตองอู