จารึกกเบื้องจาร

**จารึกกเบื้องจาร** หรือ **กเบื้องจานไทย** หรือ **แผ่นหินทราย** เป็นจารึกหินทรายประกายอักษรจารึกโบราณที่ขุดค้นพบที่ถ้ำฤๅษีเขางูและเมืองโบราณคูบัว จังหวัดราชบุรี ถ้ำเขาหลวง จังหวัดเพชรบุรี และอื่น ๆ ค้นคว้าและปริวรรตระหว่างปี พ.ศ. 2506–35 โดยพระราชกวี (อ่ำ ธมฺมทตฺโต ป.ธ.6, นามเดิม: อ่ำ (บุญมาก) ธรรมวิทย์วงศ์) พระราชาคณะชั้นราช ผู้ช่วยเจ้าอาวาสวัดโสมนัสราชวรวิหาร กับพระครูพิศิษฐ์ศิลปาคม (จุ๊ด) เจ้าอาวาสวัดเพชรพลี จังหวัดเพชรบุรี มีเนื้อหาตั้งแต่เรื่อง *ขุนสรวง (เมืองสรวง) ฯลฯ ถึงเมืองแมน เมืองทอง สุวัณณภูมิ ราชพลี ราชบุรี มีชื่อว่า เรื่องไทยลว้า* ตีพิมพ์เผยแพร่เป็นชื่อเรื่องว่า *พงศาวดารไทยลว้า เมืองสวง เมืองแผน เมืองแมน เมืองทอง สุวรรณภูมิ ราชพลี ราชบุรี ตามกเบื้องจานไทย (ฉบับร่าง)* ต่อมาหม่อมเจ้าจันทร์จิรายุวัฒน์ รัชนี ทรงนำจารึกมาศึกษาเรื่องประวัติศาสตร์ชนชาติไทสมัยก่อนสุโขทัยและทรงเสนอแนวคิดต้นกำเนิดชนชาติไท

## ลักษณะ
กเบื้องจารที่รวบรวมได้มีจำนวน 1,200 แผ่นเป็นจารึกหินทรายประกาย (Silica Sandstone) แต่ละแผ่นกว้าง 27 เซนติเมตร ยาว 27 เซนติเมตร หนา 4 เซนติเมตร มีลักษณะพิเศษคือมีทองเม็ดปนอยู่

## การค้นพบ
มีการค้นพบจารึกกเบื้องจารดังนี้
* จารึกกเบื้องจารถ้ำฤๅษีเขางู เมืองโบราณคูบัว จังหวัดราชบุรี มีจำนวน 500 แผ่นเศษ
* จารึกกเบื้องจารวัดอรัญญิกาวาส จังหวัดราชบุรี
* จารึกกเบื้องจารด้านที่มีพระพุทธรูปและพระสาริบุตตพระโมคคัลลาน์และด้านที่มีตัวหนังสือสมัยก่อน จำนวน 120 แผ่น (ถูกขายออกไป)
* จารึกกเบื้องจารถ้ำเขาหลวง จังหวัดเพชรบุรี
* จารึกกเบื้องจารวัดไผ่ล้อม จังหวัดนครปฐม
* จารึกกเบื้องจาร จังหวัดกาญจนบุรี
* จารึกกเบื้องจารศรีสัชนาลัย จังหวัดสุโขทัย และพิมาย จังหวัดนครราชสีมา จำนวน 47 แผ่น
* จารึกกเบื้องจารควนอิฐวัดนางตรา จังหวัดนครศรีธรรมราช จำนวน 300 กว่าแผ่น

จารึกกเบื้องจารที่ค้นพบถูกเก็บรวบรวมไว้ที่วัดเพชรพลี จังหวัดเพชรบุรี โดยพระครูพิศิษฐ์ศิลปาคม (จุ๊ด) เจ้าอาวาสวัดเพชรพลีร่วมกับพระธรรมวงศ์เวที (อ่ำ ธมฺมทตฺโต) (สมณศักดิ์เดิม) พระราชาคณะชั้นสามัญ วัดโสมนัสราชวรวิหาร (ต่อมาคือ พระราชกวี (อ่ำ ธมฺมทตฺโต) พระราชาคณะชั้นราช ผู้ช่วยเจ้าอาวาสวัดโสมนัสราชวรวิหาร) ภายหลังพระราชกวี (อ่ำ ธมฺมทตฺโต) มรณภาพ จารึกกเบื้องจารถูกย้ายมาอยู่ภายใต้การดูแลของพระสิริปัญญามุนี (เต็ม อภิปุณฺโณ ป.ธ.5, ศน.บ.) เจ้าคณะวัดโสมนัสราชวรวิหารในปี พ.ศ. 2535 ปัจจุบันเก็บรักษาไว้ที่พิพิธภัณฑ์สีแดงชาด (Tiny Museum) ตั้งอยู่ระหว่างกุฏิของวัดโสมนัสราชวรวิหาร กรุงเทพมหานคร

## เนื้อหา

จารึกกเบื้องจารมีเนื้อหาเรื่องต้นกำเนิดรูปแบบโครงสร้างคนชายหญิงสร้างคำไทย เรื่องตั้งปีอินและปีวันเดือน เรื่องทำเครื่องใช้ หลอมแร่ธาตุและเครื่องดินเผา เรื่องขอมฟ้าไทย ขุนสือไทย ขุนหญิงไทยงาม ขุนเลกไทย ขุนหญิงงามตน สร้างลายไทย ลายสือไทย ลายสือขอม ลายตัวเลขไทย ลายเลขไทยย่อระหว่างปี 4,110–4,105 ปีก่อนพุทธกาล เรื่องวัฒนธรรมบูชา บำบวง-แรกนา-ทำขวัญข้าว ไหว้ครูบาอาจารย์ เรื่องพระร่วงลายไทย-เจ้าแม่เบิกไพร สร้างระบบป่าไม้ ตั้งชื่อต้นไม้ทั้งบกและน้ำ เรื่องพระอินร่วงไทย-จ้าวแม่ทับทิมทอง สร้างสีย้อม รูปแบบเงินทองเป็นมูลค่า ระบบค้าขาย ตลาดนัดบก-น้ำ ตั้งชื่อมูลค่าเงิน เช่น ต้น (สตางค์) ไพ เฟื้อง สลึง ดำรอง (บาท) ตำลึง ชั่ง ร้อย ตั้งรูปแบบเงิน เช่น เหรียญ เงินขด เรื่องขุนโลลาย-โห่มาดีกับแห่ขวัญมาสร้างแบบเรือนบ้าน แบบบ้านเมือง ระบบวางหลัก-ยกเสา บำบวงบูชา ออกเสียงโห่และระบบขบวนแห่ขวัญมา เมื่อได้รับพระพุทธศาสนาเข้ามาจึงได้สร้างระบบเขตสังฆกรรม เช่น วัด พระ พระพุทธรูป เรื่องต้นเค้าของนาฏศิลป์ไทย คีตศาสตร์ไทย กฏหมาย เรื่องประวัติของพระพุทธเจ้าที่ทรงมาเกี่ยวกับเมืองไทยและคนไทย เรื่องขุนพานเมืองฟ้า (พระยาพาน) สู้ศึกกับพระเจ้าสุริยวรมันที่ 1 สมัยเมืองพระนคร เป็นต้น

### ปฏิทิน
ปฏิทินที่ปรากฏในกเบื้องจารเรียกว่า ปีอิน ปีโล และพุทธพัสสเป็นปีก่อนพุทธศักราช เทียบได้ดังนี้

## การตีพิมพ์

ผลงานการค้นคว้าและะปริวรรตจากกเบื้องจารโดยพระราชกวี (อ่ำ ธมฺมทตฺโต ป.ธ.6) มีการตีพิมพ์เผยแพร่ดังนี้

* กเบื้องจานไทย (ฉบับร่าง) (ที่คูบัว ถ้ำฤษี ราชบุรี ถ้ำเขาหลวง เพ็ชรบุรี)

* พงศาวดารไทยลว้า เมืองสวง, เมืองแผน, เมืองแมน, เมืองทอง, สุวรรณภูมิ, ราชพลี, ราชบุรี ตามกเบื้องจานไทย (ฉบับร่าง) (อันได้จากราชบุรี เพชรบุรี กาญจนบุรี นครศรีธรรมราช พิมาย)

* พุทธสาสนสุวัณณภูมิปกรณ ราชบุรีวัตถุกถา ตำนานเมืองขุนไทย

* ไทยทวาลาว

## แนวคิดต้นกำเนิดชนชาติไทจากกเบื้องจาร

หลังการขุดค้นพบจารึกกเบื้องจาร หม่อมเจ้าจันทร์จิรายุวัฒน์ รัชนี ทรงร่วมกับพระราชกวี (อ่ำ ธมฺมทตฺโต ป.ธ.6) เพื่อศึกษาเรื่องชนชาติไทยยุคสมัยก่อนสุโขทัยย้อนหลังขึ้นไป โดยอาศัยหลักฐานกเบื้องจารที่ขุดค้นพบและเก็บรวบรวมไว้ที่วัดเพชรพลี จังหวัดเพชรบุรี เนื่องจากหลักฐานกเบื้องจารช่วยยืนยันประวัติศาสตร์ของชนชาติไทได้อย่างดี ทรงเชื่อว่าสามารถสืบประวัติชนชาติไทไปย้อนหลังไปได้หลายพันปี และทรงเสนอว่าคนไทมีถิ่นเดิมแถวราชบุรี นครปฐม กาญจนบุรี และยังมีการเคลื่อนย้ายขึ้นไปทางเหนือ

ต่อมาในปี พ.ศ. 2532 หม่อมเจ้าจันทร์จิรายุวัฒน์ รัชนี ทรงนิพนธ์หนังสือกับแนวคิดดังกล่าวตีพิมพ์เป็นชื่อเรื่อง *ตำนานต้นผีไทย* และเรื่อง *เก๊าผีไทยล้านนา* เป็นภาคที่สองเมื่อครั้งเสด็จไปประทับที่จังหวัดเชียงใหม่จนกระทั่งสิ้นชีพิตักษัยในปี พ.ศ. 2534

## ข้อโต้เถียงการอ่านจารึก

เมื่อ ค.ศ. 1929 ยอร์ช เซเดส์อ่านคำจารึกถ้ำฤๅษีเขางู จังหวัดราชบุรี หลักที่ 22 อายุพุทธศตวรรษที่ 12 มีข้อความ "พุทธพัสสา ๔๔" (เทียบได้กับก่อนปี พ.ศ. 1) ที่พบใต้ฐานพระพุทธรูปและระบุว่าเป็นอักษรที่คล้ายกับอักษรอินเดียฝ่ายใต้เมื่อราว พ.ศ. 1000–1100 คงจะเป็นฝีมือครั้งทวารวดี ส่วนปารูล ปาญญา ดาร์ (Parul Pandya Dhar) นักวิชาการประวัติศาสตร์ชาวอินเดียระบุว่าเป็นอักษรปัลลวะ ภาษาสันสกฤต อายุคริสต์ศตวรรษที่ 7 และนิโคลัส เรวีร์ (Nicolas Revire) ระบุว่าเป็นอักษรปัลลวะ ภาษาสันสกฤตและมอญ-เขมร ส่วนพระราชกวี (อ่ำ ธมฺมทตฺโต) ระบุว่า "*เป็นหนังสือขอมไทยที่ขอมไทยสร้างขึ้นแต่ครั้งและหลังพระพุทธกาล และฝรั่งอุปโลกไปให้อินเดีย ถ้าอินเดียมีจริง ทำไมจึงไม่ปรากฏ*"

ยอร์ช เซเดส์ อ่านจารึกได้ว่า:–

ยอร์ช เซเดส์อธิบายว่าผู้สร้างพระพุทธรูปคงเป็นฤาษีที่พำนักในถ้ำแห่งนี้ คำจารึกว่า *บุญ* (puñ) ไม่ใช่คำภาษาสันสกฤตและบาลีแต่เป็นภาษามอญ ส่วนคำว่า *วฺระ* (vraḥ) น่าจะเป็นภาษาเขมร (Khmer) แต่การอ่านจารึกนี้ยังไม่ได้ข้อสรุป ส่วนพระราชกวี (อ่ำ ธมฺมทตฺโต) กล่าวว่า *ชื่อ* *บุญ* *งู* คำไทย *สมาธิ* เป็นภาษามคธและสันสกฤต *วระ ฤษี คิรฺ คุปฺต* เป็นภาษาสันสกฤต *สมาธิ* *พุท์ธพสฺสา* เป็นภาษามคธ 

ชะเอม แก้วคล้าย อ่านจารึกแตกต่างจากยอร์ช เซเดส์ ว่า:–

และพระราชกวี (อ่ำ ธมฺมทตฺโต) อ่านจารึกแตกต่างจากยอร์ช เซเดส์ ว่า:–

และพระราชกวี (อ่ำ ธมฺมทตฺโต) อธิบายข้อโต้แย้งการอ่านจารึกของยอร์ช เซเดส์ ไว้ว่า:–

## การถูกกล่าวหาว่าปลอม

เมื่อวันที่ 9 ตุลาคม พ.ศ. 2509 มีการกล่าวหาว่ากเบื้องจารเป็นของปลอมถึงกับออกข่าวทางวิทยุเป็นเหตุให้แผ่นกเบื้องจารที่พระโสณพยากรณ์ทำเครื่องหมายรอยหมึกพร้อมกับพระพุทธรูปที่มีจารึกว่า *เดือนเด่นฟ้าสุวณณภูมิ* ที่เตรียมขึ้นทูลเกล้าถวายถูกระงับไว้ ต่อมาสำนักนายกรัฐมนตรีออกประกาศแถลงข่าวโดยกล่าวหาว่ากเบื้องจารคูบัวเป็นวัตถุทำปลอม โกหก หลอกลวง และได้รับการแปลอย่างพิสดารโดยพระธรรมวงศ์เวที (อ่ำ ธมฺมทตฺโต) และต้องใช้เวลาสอบสวนจนกว่าจะมีหลักฐานยืนยันว่าเป็นของปลอม มีการตีพิมพ์ประกาศดังกล่าวลง *นิตยสารศิลปากร* ปีที่ 10 ฉบับที่ 4 พฤศจิกายน พ.ศ. 2509 แต่ไม่มีหน่วยงานใดนํากเบื้องจารของพระธรรมวงศ์เวที (อ่ำ ธมฺมทตฺโต) และพระครูพิศิษฐ์ศิลปาคม (จุ๊ด) วัดเพชรพลี ไปตรวจสอบเป็นทางการเลยสักชิ้นเดียวตามที่มีการแถลงข่าว

มีการออกข่าวเรื่อง *ผลพิสูจน์แผ่นจารึกที่จังหวัดเพชรบุรี* ของคำแถลงสำนักนายกรัฐมนตรีว่ากรมศิลปากรร่วมกับกรมทรัพยากรธรณีพิสูจน์พบว่ากเบื้องจารควรจะเป็นของที่ทำในสมัยปัจจุบันไม่ใช่ของโบราณ ตัวอักษรไม่มีลักษณะใดที่ตรงกันกับอักษรโบราณของอินเดีย อักษรขอม อักษรไทยต่าง ๆ การสร้างพระพุทธรูปที่ถ้ำฤๅษีเขางูขัดกับข้อเท็จจริงทางโบราณคดี พระพุทธรูปและเสมาธรรมจักรซึ่งอ้างว่าสร้างในสมัยโบราณได้ทำเลียนแบบจากพระพุทธรูปในพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร เสมาธรรมจักรก็ทำเลียนแบบจากเหรียญฉลอง 25 พุทธศตวรรษ และทางราชการสืบสวนได้ความว่ากเบื้องจารว่าเป็นฝีมือชาวตำบลคูบัว จังหวัดราชบุรี ผู้มีอาชีพทำพระพุทธรูปเลียนแบบของโบราณออกขาย และฝีมือคนบ้านบางขุนเทียนทําด้วยซีเมนต์

หลังถูกกล่าวหา พระราชกวี (อ่ำ ธมฺมทตฺโต ป.ธ.6) โต้แย้งว่า "*ไม่เคยมีสถาบันใดได้นำกระเบื้องจารหรือวัตถุอื่นใดของท่านไปศึกษาเลย และของที่ท่านมีอยู่ทำด้วยหินทราย และบางแผ่นลงรักลงทองผง ฯลฯ*"

ต่อมาประยูร อุลุชาฎะ ศิลปินแห่งชาติ (สาขาทัศนศิลป์) พิจารณาดูแล้วไม่กล้าออกความเห็นว่ามีการแปลงปลอม เพียงแต่เห็นร่องรอยการลงรักกับทองผง ส่วนทางวัดเพชรพลี จังหวัดเพชรบุรีเล่าว่า นายเอ็ม มาชิดะ ผู้ชำนาญแร่ของบริษัท อู่ทองไทย จำกัด บอกว่าเป็นชุดหินทรายกาญจนบุรี มีลักษณพิเศษคือมีทองเม็ดปนอยู่ ผู้ที่อ่านออกมีอยู่คนเดียวคือ พระราชกวี (อ่ำ ธมฺมทตฺโต ป.ธ.6) ซึ่งเจ้าคุณเป็นผู้เชี่ยวชาญทางศิลาจารึกและสามารถอ่านจารึกโบราณได้เกือบทุกชนิด ข้อนี้ควรตั้งคณะกรรมการพิสูจน์หาความจริงเสียให้แน่ชัด

## ดูเพิ่ม
* สุวรรณภูมิ

## หมายเหตุ

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น

* พุทธสาสนสุวัณณภูมิปกรณ ราชบุรีวัตถุกถา ตำนานเมืองขุนไทย
* พงศาวดารไทยลว้า เมืองสวง เมืองแผน เมืองแมน เมืองทอง สุวรรณภูมิ ราชพลี ราชบุรี ตามกเบื้องจานไทย (ฉบับร่าง) อันได้จาก ราชบุรี เพชรบุรี กาญจนบุรี นครศรีธรรมราช พิมาย

หมวดหมู่:จารึกในประเทศไทย
หมวดหมู่:ศิลาจารึกไทย
หมวดหมู่:ข้อโต้เถียงในประเทศไทย