สะอาด เปี่ยมพงษ์สานต์

**สะอาด เปี่ยมพงศ์สานต์** (24 มิถุนายน พ.ศ. 2475 – 6 มกราคม พ.ศ. 2562) ชื่อเล่น **เล็ก** เป็นนักแสดง นักพากย์ ผู้เขียนบทโทรทัศน์ ผู้กำกับการแสดงชาวไทย จบการศึกษาจากมหาวิทยาลัยนิฮง กรุงโตเกียว ประเทศญี่ปุ่น ในสาขาวิชาการภาพยนตร์ และวิชาโทรทัศน์จาก N.H.K. TV เมื่อ พ.ศ. 2498 แล้วก้าวสู่วงการโทรทัศน์ทันทีขณะมีอายุ 23 ปี ด้วยการชักชวนของ จำนง รังสิกุล

## ประวัติ
สะอาดเข้าเป็นพนักงานรุ่นบุกเบิกด้านการจัดรายการ ในปีแรกทำการของไทยทีวี ช่อง 4 บางขุนพรหม พร้อมกับปรากฏตัวบทพระเอกในละครทีวีเรื่องแรก  *ดึกเสียแล้ว* ของอุษณา เพลิงธรรม ซึ่งมี เย็นจิตร สัมมาพันธ์ (ผู้ประกาศคนแรกในวันเปิดสถานี) เป็นนางเอก และ เทิ่ง สติเฟื่อง ร่วมแสดงครั้งแรกด้วยเช่นเดียวกัน

[thumb|ละครเรื่อง ออกญายามาดา [ช่อง 4|สถานีไทยโทรทัศน์ ช่อง ๔ บางขุนพรหม จากซ้ายไปขวา ชาติ (สักกะ) จารุจินดา  ,สะอาด เปี่ยมพงศ์สานต์ , ดวงดาว (อาษากิจ) ปริวัติธรรม  ,สินีนาฏ โพธิเวส (คนนั่งหันหลังไม่ทราบชื่อ)]]
สะอาดเป็นนักแสดงนำในละครใหญ่หลายเรื่อง รวมทั้งพระเอกละครที่สร้างจากอุปรากรที่มีชื่อเสียงของโลก *[[ไอด้า]]* คู่กับนักแสดงรับเชิญ อ.ลาวัณย์ อุปอินทร์ (ดาวราย) แห่งคณะจิตรกรรม มหาวิทยาลัยศิลปากร ในช่วง พ.ศ. 2503–2504 ต่อมาสะอาดเดินทางไปญี่ปุ่นอีกครั้ง เพื่อศึกษาเพิ่มเติมด้านโทรทัศน์สีที่  K.R.T. เมืองโอซากะ พ.ศ. 2510 

ในปี 2513 ร่วมแสดงภาพยนตร์เรื่อง โทน ซึ่งเป็นผลงานกำกับครั้งแรกของเปี๊ยก โปสเตอร์ รับบทเป็นตัวร้าย โดยถือเป็นภาพยนตร์ไทยแนวแปลกที่ผู้ร้ายข่มขืนนางเอกสำเร็จ   

ด้วยหน้าตาที่เข้มดุทำให้มักได้รับบทร้ายในจอภาพยนตร์ ขณะที่ละครโทรทัศน์มักรับบทพระเอกและบทนำ นอกจากเป็นนักแสดง สะอาดยังเป็นผู้กำกับละครโทรทัศน์หลายเรื่อง  

พ.ศ. 2532 สะอาดได้แสดงละครเรื่อง สุดแต่ใจจะไขว่คว้า รับบทเป็น พล พ่อที่รักลูกไม่เท่ากัน ละครประสบความสำเร็จมาก และทำให้เขาได้รับรางวัลโทรทัศน์ทองคำ สาขาสมทบชายยอดเยี่ยม  

ชีวิตส่วนตัวสมรสกับนฤมล นิลวรรณ ที่พบรักจากการแสดงภาพยนตร์เรื่อง น้ำผึ้งขม เมื่อปี 2517 

สะอาดถือเป็นนักแสดงอาวุโสที่คนในวงการให้การยอมรับนับถือเป็นอย่างมาก ทั้งในเรื่องการวางตัวและฝีมือการแสดง นอกจากนี้เขายังเคยเป็นกรรมการบริหารพรรคเสรีนิยม

สะอาด เปี่ยมพงศ์สานต์ ถึงแก่กรรมเมื่อวันอาทิตย์ที่ 6 มกราคม พ.ศ. 2562 เวลา 08.04 น. ที่ โรงพยาบาลวชิระ จากภาวะติดเชื้อในกระแสโลหิต สิริอายุ 86 ปี  มีพิธีพระราชทานน้ำหลวงอาบศพในบ่ายวันเดียวกันโดยมีพิศมัย วิไลศักดิ์ เป็นผู้แทนพระองค์พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว และมีพิธีพระราชทานเพลิงศพเมื่อวันที่ 2 มิถุนายน พ.ศ. 2562 ณ วัดพระศรีมหาธาตุวรมหาวิหาร

## ผลงานการแสดง
### ภาพยนตร์
* ปราสาททราย (2512) รับบท เสือเดช
* เจ้าหญิง (2512) รับบท หลวงสรเดช
* โทน (2513) รับบท อิทธิพล
* วิมานสีทอง (2514) รับบท ทรวงทิพย์
* แม่ศรีไพร (2514) รับบท ประจัน
* แก้วขนเหล็ก (2514) รับบท เมฆินทร์
* เจ้าลอย (2515)
* น้ำผึ้งพระจันทร์ (2515) รับบท เสี่ยม้ง
* หัวใจป่า (2515) รับบท เสี่ยสุรเดช
* ลูกชู้ (2515)
* ยอดหญิง (2515) รับบท ธาดา
* คุ้มนางฟ้า (2515)
* แม่อายสะอื้น (2515) รับบท พี่
* กล้าสิบทิศ (2515)
* รักต้องห้าม (2515) รับบท ชิงชัย
* กุหลาบไฟ (2516)
* มารรัก (2516)
* ดรุณีผีสิง (2516)
* บ้า (2516)
* แก้วตาขวัญใจ (2516)
* ตลาดอารมณ์ (2517) รับบท พิชิต
* น้ำผึ้งขม (2517) รับบท ปุริม พิษณุการ
* ทุ่งใหญ่อินทนนท์ (2517)
* อย่ารักฉัน (2517)
* อีสาน (2517) รับบท พิชิต
* มัจจุราชสีน้ำผึ้ง (2517) รับบท ปลัดวราห์
* เหยื่ออารมณ์ (2518) รับบท สัมพันธ์
* จำเลยสวาท (2518)
* ลูกผู้ชาย (2518)
* พยัคฆ์ร้ายไทยถีบ (2518)
* เผ็ด (2518) รับบท คชา ดอเลาะ
* นางเอก (2518)
* ขยะ (2519) รับบท นายกังวาล
* ชะตาชีวิต (2519)
* เสือกเกิดมาจน (2519) รับบท ปลัดสง่า
* ขุนศึก (2519) รับบท ขุนรามเดชะ
* ขยี้มือปืน (2520)
* แหกค่ายนรกเดียนเบียนฟู (2520)
* ห้าแฉก (2520) รับบท นายสดับ
* ลุย (2520) รับบท ปกาศิต จอมพลัง
* ชาติผยอง (2521) รับบท บรรพต
* สามร้อยยอด (2521) รับบท พายุ พุน้อย
* ฆ่าอย่างเดียว (2521) รับบท ขจร
* 2 พยัคฆ์ชาตินักสู้ (2521) รับบท พายุ พุน้อย
* เขาใหญ่ (2521)
* นักล่าผาทอง (2521) รับบท นิรันตร์
* มันส์เขาล่ะ (2521) รับบท ผู้อำนวยการสร้างสะอาด
* ตลกร้องไห้ (2522) รับบท สะอาด
* สายทิพย์ (2522)
* ผ่าปืน (2523) รับบท ชาตรี
* ขุนเดช (2523) รับบท เสี่ยเล็ก
* ดอกแก้ว (2523) รับบท หลวงมนูกิจธรรม
* 2 พยัคฆ์ (2523) รับบท เล่าชี
* ผีตาโบ๋ (2524) รับบท กำพล
* ขังแดง (2524) รับบท หัวหน้าเผด็จ
* สนับมือ (2524) รับบท บุญเลิศ (หัวหน้าองค์กรค้างคาวแดง)
* เด็ดหนวดพ่อตา (2524) รับบท ผู้ใหญ่บ้าน
* สี่คิงส์ (2525) รับบท ทศพล
* อินทรีบ้านดอน (2525)
* นักฆ่าขนตางอน (2525) รับบท เจ้าเวียงวรรณ
* ทอง ภาค 2 (2525) รับบท นายพลอินปา
* พยัคฆ์ร้าย 6 แผ่นดิน (2525) รับบท นายบุญรับ
* เกียรติศักดิ์ทหารเสือ (2526) รับบท จักรกฤษณ์
* พญายมพนมรุ้ง (2526) รับบท หัวหน้ามาเฟีย
* นักเลงตราควาย (2526) รับบท เสี่ยมังกร
* ผู้ใหญ่บ้านกลองยาว (2526)
* อีสาวบ้านไร่ (2526) รับบท พิสิทธิ์
* 7 พระกาฬ (2526) รับบท พ่อเลี้ยงแสน
* ดวงนักเลง (2526) รับบท สมภพ
* 100 เสน่หา (2527)
* เพชรตัดเพชร (2527) รับบท บอส
* เสือลากหาง (2527)
* นักร้องปืนโหด (2528) รับบท สะอาด
*ท่านชายกำมะลอ (2529) รับบท เสี่ยชิน
* พ่อจอมยวน แม่จอมยุ่ง (2529) รับบท ประกิต
* ขออยู่ถึงพรุ่งนี้ (2529)
* สะพานรักสารสิน (2530) รับบท โกฮวด
* อย่าบอกว่าเธอบาป (2530) รับบท บุญชู ปัทพงษ์ภูวนาถ
* ฆ่าปิดปาก (2530) รับบท อิทธิพล
* แม่จ๋าแม่ (2531)
* ยิ้มนิดคิดเท่าไหร่ (2532) รับบท ครูสะอาด (รับเชิญ)
* กอดคอกันแหวว (2536) (รับเชิญ)
* หอบรักมาห่มป่า (2537) รับบท ทองอิน
* ล่องจุ๊น ขอหมอนใบนั้นที่เธอฝันยามหนุน (2539) รับบท พ่อหัวหน้าโรงเรียน
* ลับแลคนมหัศจรรย์ (2540)
* สตางค์ (2543) รับบท เฉลิมฤทธิ์
* สุริโยไท (2544) รับบท พระยามหาเสนา
* 7 ประจัญบาน (2545) รับบท เสี่ยถนอม
* ชื่อชอบชวนหาเรื่อง (2546) รับบท พ่อเลี้ยงโพ
* The Legend of Suriyothai (2546) รับบท พระยามหาเสนา
* ขุนศึก (2546) รับบท พระยาศรีพิชัยสงคราม
* คลับซ่า ปิดตำราแสบ (2547) รับบท อ.ละปอบ (รับเชิญ)
* ความสุขของกะทิ (2552) รับบท ตา
* นาคปรก (2553) รับบท หลวงตาชื่น
* นางตะเคียน (2553) รับบท หลวงพ่อ
* ไพรดิบ (2557) รับบท ผู้เฒ่าหิน
* ตำนานสมเด็จพระนเรศวรมหาราช ภาค ๖ อวสานหงสา (2558) รับบท มหาเถรเสียมเพียม
* พันท้ายนรสิงห์ (2558)
* รุ่นพี่ (2558) รับบท หมอเสนอ

### กำกับภาพยนตร์
* มารรัก (2516) 
* ฆ่าอย่างเดียว (2521)

### ละครโทรทัศน์
* ขุนศึก (2502) ช่อง 4 
* ไอด้า (2503) ช่อง 4 
* ออกญายามาดา (2503) ช่อง 4
* เงาบาป (2508) ช่อง 4 
* แพรดำ (2510) ช่อง 4
* ความสุขอยู่ที่ไหน (2510) ช่อง 4
* ร้อยป่า (2510) ช่อง 4
* เยี่ยมวิมาน (2510) ช่อง 4
* หนามกุหลาบ (2510) ช่อง 4
* คนตัดเกือก (2510) ช่อง 4
* เขาหาว่าฉันเป็นบ้า (2510) ช่อง 4
* เมียหลวง (2514) ช่อง 4 รับบท ดร.อนิรุทธ์
* สวรรค์เบี่ยง (2514) ช่อง 4
* เพลิงบุญ (2514) ช่อง 4
* น้ำผึ้งขม (2514) ช่อง 4 รับบท ปุริม
* อุบัติเหตุ (2514) ช่อง 4
* วิมานไฟ (2515) ช่อง 4 รับบท ภุมเรศ
* ดวงตาสวรรค์ (2515) ช่อง 4
* จำเลยรัก (2517) ช่อง 4 รับบท หฤษฎ์
* สกาวเดือน (2521) ช่อง 9 รับบท วิสุทธิ์ ราชไมตรี
* น้ำเซาะทราย (2522) ช่อง 5 รับบท ทวยหาญ กาญจนสุรัตน์
* คลั่ง (2522) ช่อง 5
* เชลยศักดิ์ (2522) ช่อง 3 รับบท รัฐมนตรีราชฤทธิ์
* สายรุ้ง (2522) ช่อง 5
* เกียรติศักดิ์ทหารเสือ (2522) ช่อง 5
* ดงมนุษย์ (2523) ช่อง 3
* พริกกับขิง (2523) ช่อง 5 รับบท ขิง
* พันท้ายนรสิงห์ (2523) ช่อง 5
* บางระจัน (2523) ช่อง 3
* เหยี่ยวราตรี (2523) ช่อง 5
* ไฟรัก ไฟพยาบาท (2524) ช่อง 3
* อาญารัก (2526) ช่อง 3
* ห้องที่จัดไม่เสร็จ (2527) ช่อง 3
* วิหคโสภา (2527) ช่อง 3
* นายแพทย์สนุกสนาน (2528) ช่อง 5
* กามนิต-วาสิฏฐี (2529) ช่อง 3 รับเชิญ
* อวสานของเซลส์แมน (2530) ช่อง 3
* ร้อยป่า (2531) ช่อง 5
* ธิดาดาวดำ (2531) ช่อง 3
* บริษัทจัดคู่ (2531) ช่อง 7
* สามีตีตรา (2531) ช่อง 3 รับบท กฤช
* สายลับสองหน้า (2532) ช่อง 7
* สงครามเงิน (2532) ช่อง 7 รับบท ฤทธา
* วิมานสังกะสี (2532) ช่อง 7 
* สุดแต่ใจจะไขว่คว้า (2532) ช่อง 3 รับบท พล
* วงศาคณาญาติ (2533) ช่อง 3
* ขมิ้นกับปูน (2533) ช่อง 7 รับบท พระวิจิตรศิลปการ (ตระกูลจิตรการ)
* 3 หนุ่ม 3 มุม (2534) ช่อง 7
* วนิดา (2534) ช่อง 3 รับบท นายดาว วงศ์วิบูลย์
* ชื่นชีวานาวี (2535) ช่อง 3 รับบท ผู้การธงรบ​ (ท่านนายพล)
* ไฟโชนแสง (2535) ช่อง 3
* ฉุยฉาย (2536) ช่อง 3 รับบท ต่วน
* น้ำเซาะทราย (2536) ช่อง 7 รับบท พร้อม วิบูลย์สิน รับเชิญ
* สิ้นสวาท (2536) ช่อง 3 
* ปราสาทมืด (2537) ช่อง 3 รับบท ลุงมั่น
*สามหนุ่ม หลายมุม (2537) ช่อง 7 
* พินัยกรรมมรณะ (2538) ช่อง 5 
* พล นิกร กิมหงวน (2538) ช่อง 3 
* สะพานรุ้ง (ร้อยรสบทละคร) (2539) ช่อง 3
* เงิน เงิน เงิน (2540) ช่อง 7  รับบท ขุนหิรัญ
* เรือนมยุรา (2540) ช่อง 3 รับบทเป็น ฟ้าฟื้น
* มัจจุราชติงต๊อง (2540) ช่อง 7
* บุญตั้งไข่ (2540) ช่อง 3  รับบท เจ้าสัวปัง
* โรงแรมผี (2541) ช่อง 9  รับบทเป็น หลวงนฤบาลบุรีรักษ์
*หัวใจและไกปืน (2541) ช่อง 7 รับบท ลุงแหลม (ลุงของราเชนทร์
* จากฝันสู่นิรันดร (2541) ช่อง 3  รับบทเป็น ดร.กฤษณะ (รับเชิญ)
* รักสุดท้ายที่ปลายฟ้า (2542) ช่อง 3 
* คู่อันตรายดับเครื่องชน (2542) ช่อง 7 
*ลูกหว้า (2542) ช่อง 3 
* เสน่ห์นางงิ้ว (2542) ช่อง 3  รับบท ไชโย เกียรติกำจร
* ปัญญาชนก้นครัว (2542) ช่อง 3  รับบท คุณกิจจา รับเชิญ
* พลับพลึงสีชมพู (2542) ช่อง 7  รับเชิญ
* แค่เอื้อม (2543) ช่อง 7  รับบท พ่อเลี้ยงสุนทร
* มณีหยาดฟ้า (2543) ช่อง 3  รับบท ท่านปู่
* เศรษฐีตีนเปล่า (2544) ช่อง 7 
* ลูกทาส (2544) ช่อง 5  รับบท พระยาไชยากร
*เกมตัณหา (2544) ช่อง 3  รับบท สันติ
* กาเหว่าที่บางเพลง (2546) ช่อง 3  รับบท หลวงพ่อ
*ทีเด็ด ครูพันธุ์ใหม่จิตพิสัยเดือด (2546) ช่อง 3  (รับเชิญ)
* มหาเฮง (2546) ช่อง 7 
* กุหลาบเล่นไฟ (2546) ช่อง 7 
* ผี! วิญญาณและความผูกพัน ตอน ภาพปั้นเป็นเหตุ (2546) ไอทีวี 
* แหวนทองเหลือง (2547) ช่อง 7  รับบท กำนันปาน
* รัตตมณี ร.ศ.220 (2547) ช่อง 3
* ภูแสนดาว (2547) ช่อง 3  รับบท ลุงเถียน
* เก่งไม่เก่งไม่เกี่ยว (2547) ช่อง 3
* เหมราช (2548) ช่อง 7
* คนนี้ล่ะพ่อเรา (2549) ช่อง 7 
* เหยื่อมาร (2549) ช่อง 3  รับบท เจ้าพระยามณีธรรมราชภักดี (เจ้าคุณสืบ)
* เมื่อดอกรักบาน (2550) ช่อง 3 รับเชิญ
* ตากสินมหาราช (2550) ช่อง 3 รับเชิญ
* ปมรัก รอยอดีต (2551) ช่อง 7  รับเชิญ
* สู่ฝันนิรันดร (2551) ช่อง 3  รับบท พระยาราชาเศรษฐี (ยุคอดีต)
* วายุภัคมนตรา (2553) ช่อง 3 รับบท หมอไสยดำ
* เชลยศักดิ์ (2553) ช่อง 3 รับบท เฒ่าเหมย
* ไฟอมตะ (2553) ช่อง 9  รับบท ปู่
* ในรอยรัก (2554) ช่อง 7 รับบท เจ้าสัวทศ
* อำแดงเหมือนกับนายริด (2555) Thai PBS รับบท สมภารวัดขนุน
* ทองเนื้อเก้า (2556) ช่อง 3 รับบท หลวงตาปิ่น
* มาลีเริงระบำ (2557) ช่อง 3 รับบท ปู่เชื้อ
* เขยใหญ่ สะใภ้เล็ก (2558) ช่อง 7 รับบท ปู่แสบ
* บ้านทรายทอง (2558) ช่อง 7 รับบท พระยาราชาพิพิธ (เจ้าคุณราชาพิพิธ)
* พันท้ายนรสิงห์ (2559) เวิร์คพอยท์
* ส้มตำแฮมเบอร์เกอร์ (2559) True4U รับบท หลวงตาผิว
* ละครเทิดพระเกียรติชุด ใต้ร่มพระบารมี เรื่อง แสงสุดท้าย (2559) ช่อง 7
* เงินปากผี (2561) ช่อง 3 รับบท อ่ำ
* ริมฝั่งน้ำ (2561) ช่อง 3 รับบท ชาญชัย
* มนตรามหาเสน่ห์ (2562) PPTV รับบท พระยาศิลป์บรรเลงรมย์ (รับเชิญ)
* ด้ายแดง (2562) ช่อง 3 รับบท ซินแสอู่ (รับเชิญ)

### กำกับละคร

* ดาวเรือง (2522) ช่อง 9
* ทิวาหวาม (2522) ช่อง 5
* ผู้กองยอดรัก (2523) ช่อง 5
* บางระจัน (2523) ช่อง 3
* น้ำผึ้งขม (2523) ช่อง 5
* คุณผู้หญิง (2523) ช่อง 5
* พล นิกร กิมหงวน (2523) ช่อง 5
* ไฟรักไฟพยาบาท (2524) ช่อง 3
* เมียหลวง (2524) ช่อง 5
* ข้างหลังภาพ (2524) ช่อง 5
* ปราสาทมืด (2525) ช่อง 5
* สาวใช้คนใหม่ (2526) ช่อง 5
* ผู้กองอยู่ไหน (2526) ช่อง 5
* สิ้นสวาท (2526) ช่อง 5
* เขยบ้านนอก (2526) ช่อง 5 
* ห้องที่จัดไม่เสร็จ (2527) ช่อง 3
* นางแมวป่า (2527) ช่อง 7
* ตราไว้ในดวงจิต (2527) ช่อง 7
* กตัญญูพิศวาส (2528) ช่อง 3
* จำปูน (2532) ช่อง 5
* ขุนศึก (2538) ช่อง 9

### ละครชุด

## เครื่องราชอิสริยาภรณ์
* 

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น
* 

 
 
หมวดหมู่:นักแสดงชายชาวไทยในศตวรรษที่ 20
หมวดหมู่:นักแสดงชายชาวไทย
หมวดหมู่:นักแสดงภาพยนตร์ชายชาวไทย
หมวดหมู่:นักแสดงละครโทรทัศน์ชายชาวไทย
หมวดหมู่:นักพากย์ชาวไทย
หมวดหมู่:นักการเมืองไทย
หมวดหมู่:พรรคเสรีนิยม (ประเทศไทย พ.ศ. 2525)
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ จ.ภ.
หมวดหมู่:บุคคลจากกรุงเทพมหานคร
หมวดหมู่:ผู้ชนะรางวัลนักแสดงสมทบชายยอดเยี่ยมสุพรรณหงส์
หมวดหมู่:ผู้ได้รับรางวัลโทรทัศน์ทองคำ สาขานักแสดงสมทบชายดีเด่น
หมวดหมู่:ศิลปินแห่งชาติสาขาศิลปะการแสดง