สกุลหวาย (กล้วยไม้)

**สกุลหวาย** (*Dendrobium*; /เดน-โดร-เบียม/) เป็นสกุลหนึ่งของพืชวงศ์กล้วยไม้ ตั้งขึ้นเมื่อ ค.ศ. 1779 โดย Peter Olof Swartz ชาวสวีเดน มาจากรากศัพท์ภาษากรีก คือ "dendron" (ต้นไม้) และ "bios" (ชีวิต) หมายถึงสิ่งมีชีวิตที่อาศัยบนต้นไม้อื่น ทั่วโลกพบกล้วยไม้ที่อยู่ในสกุลนี้ถึง 900 ชนิด ในไทยพบ 184 ชนิด

## ตัวอย่างสปีชีส์
* *[[Dendrobium aberrans]]* 
* *[[Dendrobium acerosum]]* (กล้วยไม้มือนาง)
* *[[Dendrobium aciculare]]* (เอื้องใบเข็ม)
* *[[Dendrobium acinaciforme]]* (เอื้องยอดสร้อย)
* *[[Dendrobium adae orchid]]* 
* *[[Dendrobium aduncum]]* 
* *[[Dendrobium aemulum]]* 
* *[[Dendrobium affine]]* 
* *[[Dendrobium agrostophyllum]]* 
* *[[Dendrobium alaticaulinum]]* 
* *[[Dendrobium albosanguineum]]* (เอื้องผาเวียง)
* *[[Dendrobium alexandrae]]* 
* *[[Dendrobium aloifolium]]* (Blume) (เอื้องมณี)
* *[[Dendrobium amboinense]]* 
* *[[Dendrobium amethystoglossum]]* 
* *[[Dendrobium amoenum]]* 
* *[[Dendrobium anosmum]]* (เอื้องสายหลวง)
* *[[Dendrobium antennatum]]* 
* *[[Dendrobium aphanochilum]]* 
* *[[Dendrobium aphrodite]]* 
* *[[Dendrobium aphyllum]]* (Roxb.) (เอื้องสายล่องแล่ง)
* *[[Dendrobium aqueum]]* 
* *[[Dendrobium arcuatum]]* 
* *[[Dendrobium atroviolaceum]]* 
* *[[Dendrobium auriculatum]]* 
* *[[Dendrobium baileyi]]* 
* *[[Dendrobium barbatulum]]* 
* *[[Dendrobium begaudii]]*
* *[[Dendrobium bellatulum]]* Rolfe (เอื้องแซะดอยปุย)
* *[[Dendrobium bensoniae]]* (เอื้องสายดอกขาว)
* *[[Dendrobium bicaudatum]]* 
* *[[Dendrobium bigibbum]]* 
* *[[Dendrobium bilobulatum]]* (กล้วยไม้ก้างปลา)
* *[[Dendrobium bilobum]]*
* *[[Dendrobium bracteosum]]* 
* *[[Dendrobium brassii]]* 
* *[[Dendrobium brevicaudum]]* (Mount Finnigan Orchid)
* *[[Dendrobium brymerianum]]* (เอื้องคำฝอย)
* *[[Dendrobium bukidnonensis]]* (Bukidnon Dendrobium)
* *[[Dendrobium bullenianum]]* (Bullen's orange Dendrobium)
* *[[Dendrobium canaliculatum]]* 
* *[[Dendrobium candidum]]*
* *[[Dendrobium capillipes]]* (เอื้องคำป๊อก)
* *[[Dendrobium capituliflorum]]* 
* *[[Dendrobium capra]]* 
* *[[Dendrobium cariniferum]]* (เอื้องเงินแดง)
* *[[Dendrobium catenatum]]* 
* *[[Dendrobium ceraula]]* (Horned Dendrobium)
* *[[Dendrobium chameleon]]* (Chameleon-like Dendrobium)
* *[[Dendrobium chittimae]]* Seidenf (เอื้องจิตติมา)
* *[[Dendrobium christyanum]]* (เอื้องแซะภูกระดึง)
* *[[Dendrobium chrysanthum]]* (เอื้องสายมรกต)
* *[[Dendrobium chrysocrepis]]* E.C. Parish & Rchb.f. ex Hook.f (หวายรองเท้านารี)
* *[[Dendrobium chrysotoxum]]* (เอื้องคำ)
* *[[Dendrobium cinnabarinum]]* 
* *[[Dendrobium cochliodes]]* 
* *[[Dendrobium compactum]]* Rolfe ex W. Hacket (เอื้องข้าวตอก)
* *[[Dendrobium conanthum]]*
* *[[Dendrobium convolutum]]* 
* *[[Dendrobium crepidatum]]* Lindl. & Paxton (เอื้องสายน้ำเขียว)
* *[[Dendrobium crispilinguum]]*
* *[[Dendrobium cruentum]]* (เอื้องปากนกแก้ว)
* *[[Dendrobium crumenatum]]* - Pigeon Orchid, Sparrow Orchid, Bag-shaped Dendrobium, "dove orchid" (หวายตะมอย)
* *[[Dendrobium crystallinum]]* (เอื้องสายสามสี)
* *[[Dendrobium cumulatum]]* (เอื้องสายสี่ดอก)
* *[[Dendrobium cuspidatum]]* (เอื้องข้าวตอกปากแหลม)
* *[[Dendrobium cuthbertsonii]]* - Cuthbertson's Dendrobium
* *[[Dendrobium cyanocentrum]]* 
* *[[Dendrobium dantaniese]]* Guillaumin (เอื้องเข็ม)
* *[[Dendrobium dearei]]* – Deare's dendrobium
* *[[Dendrobium delacourii Guill]]* (เอื้องดอกมะขาม)
* *[[Dendrobium delicatum]]* 
* *[[Dendrobium densiflorum]]* (เอื้องมอนไข่เหลี่ยม)
* *[[Dendrobium denudans]]* 
* *[[Dendrobium devonianum]]* Paxt (เอื้องสายพระอินทร์)
* *[[Dendrobium dichaeoides]]* 
* *[[Dendrobium dickasonii]]* L.O. Williams (เอื้องแสดใหญ่)
* *[[Dendrobium discolor]]*
* *[[Dendrobium dixanthum]]* (เอื้องคำปอน)
* *[[Dendrobium dixonianum]]* Rolfe ex Downie (เอื้องข้าวตอกเหลือง)
* *[[Dendrobium draconis]]* (เอื้องเงิน)
* *[[Dendrobium ellipsophyllum]]* Tang & Wang (เอื้องทอง)
* *[[Dendrobium epidendropsis]]* (The Philippines)
* *[[Dendrobium eriiflorum]]* 
* *[[Dendrobium erosum]]*
* *[[Dendrobium euryanthum]]*
* *[[Dendrobium exile]]* (เอื้องเสี้ยน)
* *[[Dendrobium eximium]]* 
* *[[Dendrobium faciferum]]* 
* *[[Dendrobium fairchildae]]* (Fairchild's Dendrobium)
* *[[Dendrobium falconeri Hook]]* (เอื้องสายวิสูตร)
* *[[Dendrobium falcorostrum]]* (Beech Orchid)
* *[[Dendrobium farmeri]](pink)* (เอื้องมัจฉาชมพู)
* *[[Dendrobium farmeri]](yellow)* (เอื้องมัจฉานุ)
* *[[Dendrobium fellowsii]]* 
* *[[Dendrobium fimbriatum]]* Hook (เอื้องแววมยุรา)
* *[[Dendrobium findlayanum]]* Par. & Rchb. f (เอื้องพวงหยก)
* *[[Dendrobium fleckeri]]* 
* *[[Dendrobium forbesii]]*
* *[[Dendrobium formosum]]* (เอื้องเงินหลวง)
* *[[Dendrobium fridericksianum]]* Rchb. f (หวายเหลืองจันทบูร)
* *[[Dendrobium fytchianum]]* (หวายตะวันตก)
* *[[Dendrobium garrettii]]* Seidenf (หวายการ์เร็ต)
* *[[Dendrobium gerlandianum]]*
* *[[Dendrobium gibsonii]]* (เอื้องคำตา)
* *[[Dendrobium glomeratum]]*
* *[[Dendrobium gnomus]]*
* *[[Dendrobium goldschmidtianum]]* (Goldschmidt's Dendrobium)
* *[[Dendrobium gracilicaule]]* (Blotched cane Orchid)
* *[[Dendrobium gracillimum]]*
* *[[Dendrobium gratiosissimum]]* Rchb. f (เอื้องเมี่ยงกิ่งดำ)
* *[[Dendrobium gregulus]]* Seidenf (เอื้องมะต่อม)
* *[[Dendrobium griffithianum]]* (เอื้องมัจฉาเหลือง)
* *[[Dendrobium guamense]]*
* *[[Dendrobium guerreroi]]* (Guerrero's Dendrobium)
* *[[Dendrobium hamatum]]*
* *[[Dendrobium hancockii]]*
* *[[Dendrobium harveyanum]]* Rchb. f (เอื้องคำฝอย)
* *[[Dendrobium hasseltii]]*
* *[[Dendrobium hellwigianum]]*
* *[[Dendrobium hemimelanoglossum]]*
* *[[Dendrobium henryi]]* Schltr (เอื้องสุริยัน)
* *[[Dendrobium hercoglossum]]* Rchb. f (เอื้องดอกมะเขือ)
* *[[Dendrobium heterocarpum]]* (เอื้องสีตาล)
* *[[Dendrobium Himezakura]]*
* *[[Dendrobium hodgkinsonii]]*
* *[[Dendrobium hookerianum]]*
* *[[Dendrobium hymenanthum]]*
* *[[Dendrobium hymenophyllum]]*
* *[[Dendrobium indivisum]]* (Blume) Miq (เอื้องหางปลา)
* *[[Dendrobium indivisum var. pallidum]]* Seidenf (เอื้องก้างปลา)
* *[[Dendrobium infundibulum]]* (เอื้องตาเหิน)
* *[[Dendrobium insigne]]*
* *[[Dendrobium intricatum]]*
* *[[Dendrobium involutum]]*
* *[[Dendrobium ionopus]]* (Violet scented Dendrobium)
* *[[Dendrobium jacobsonii]]*
* *[[Dendrobium jenkinsii]]* Wall. ex (เอื้องผึ้งจิ๋ว)
* *[[Dendrobium johannis]]*
* *[[Dendrobium johnsoniae]]*
* *[[Dendrobium jonesii]]*
* *[[Dendrobium junceum]]* (Philippine endemic)
* *[[Dendrobium kanburiense]]* Seidenf (หวายเมืองกาญจน์)
* *[[Dendrobium keithii]]* Ridl (หางเปีย)
* *[[Dendrobium kentrophyllum]]* Hook.f (เอื้องก้างปลาใหญ่)
* *[[Dendrobium kingianum]]* - Pink Rock Orchid, Captain King's Dendrobium, Pink Rock Lily (sometimes separated in *Thelychiton*)
* *[[Dendrobium kontumense]]* Gagnep (เอื้องนางชี)
* *[[Dendrobium lacteum]]*
* *[[Dendrobium laevifolium]]*
* *[[Dendrobium lambii]]*
* *[[Dendrobium lamellatum]]*
* *[[Dendrobium lampongense]]* J.J.Sm (หวายลำปอง)
* *[[Dendrobium lanyaiae]]* Seidenf (เอื้องครั่งแสดน้อย)
* *[[Dendrobium lasianthera]]*
* *[[Dendrobium lawesii]]*
* *[[Dendrobium leonis]]* (เอื้องตะขาบใหญ่)
* *[[Dendrobium linawianum]]*
* *[[Dendrobium lindleyi]]* - Lindley's Dendrobium (เคยใช้ชื่อว่า *D. aggregatum*) (เอื้องผึ้ง)
* *[[Dendrobium lineale]]*
* *[[Dendrobium linearifolium]]*
* *[[Dendrobium lingvella]]* (เอื้องดอกมะเขือใต้)
* *[[Dendrobium lituiflorum]]* (เอื้องสายม่วง)
* *[[Dendrobium lobbii]]* (Straggly rush Orchid)
* *[[Dendrobium loddigesii]]* - Loddiges' Dendrobium (เอื้องสายเวียดนาม)
* *[[Dendrobium longicornu]]* Rolfe (เอื้องแซะหม่น)
* *[[Dendrobium lowii]]*
* *[[Dendrobium luteolum]]*
* *[[Dendrobium lydiae ]]*
* *[[Dendrobium maccarthiae]]*
* *[[Dendrobium macranthum]]*
* *[[Dendrobium macrophyllum]]* (Large leafed Dendrobium)
* *[[Dendrobium macropus]]*
* *[[Dendrobium macropus subsp. howeanum]]* (Bush Orchid)
* *[[Dendrobium macrostachyum]]*
* *[[Dendrobium malvicolor]]*
* *[[Dendrobium mannii]]* (เอื้องหางปลา)
* *[[Dendrobium metachilinum]]* (เอื้องทองใต้)
* *[[Dendrobium microbulbon]]*
* *[[Dendrobium milaniae]]* native of Mount Pangasugan in the Philippines
* *[[Dendrobium mindanaense]]*  Mindanao island Dendrobium
* *[[Dendrobium miyakei]]*
* *[[Dendrobium miyasakii]]* (Miyaki's Dendrobium)
* *[[Dendrobium mohlianum]]*
* *[[Dendrobium moniliforme]]*
* *[[Dendrobium monophyllum]]*
* *[[Dendrobium montis-yulei]]*
* *[[Dendrobium moorei]]*
* *[[Dendrobium mortii]]*
* *[[Dendrobium moschatum]]* (Buch.-Ham.) Sw (เอื้องจำปา)
* *[[Dendrobium mutabile]]*
* *[[Dendrobium nathanielis]]* (เกล็ดนิ่ม)
* *[[Dendrobium nindii]]*
* *[[Dendrobium nobile]]* - Noble Dendrobium (หวายนอบิเล่)
* *[[Dendrobium oligophyllum]]* Gagne (เอื้องข้าวตอกปราจีน)
* *[[Dendrobium orchreatum]]* (เอื้องคำผักปราบ)
* *[[Dendrobium ovatum]]*
* *[[Dendrobium pachyglossum]]* Par. & Rchb (เอื้องขนหมู)
* *[[Dendrobium pachyphyllum]]* (เอื้องน้อย)
* *[[Dendrobium palpebrae]]* (เอื้องมัจฉา)*
* *Dendrobium panduriferum* (หวายดินสอ)
* *Dendrobium papilio* (Butterfly Dendrobium)
* *Dendrobium parcum* (เอื้องไม้กวาด)
* *Dendrobium parishii* (เอื้องสายน้ำครั่งสั้น)
* *Dendrobium parthenium*
* *Dendrobium parvulum*
* *Dendrobium peguanum* (เอื้องนางลม)
* *Dendrobium pendulum*  (เอื้องไม้เท้าฤาษี)
* *Dendrobium pentapterum*
* *Dendrobium phalaenopsis* - Cooktown Orchid (เคยใช้ชื่อว่า  *D. bigibbum* var. *phalaenopsis*, *D. bigibbum* var. *superbum*) - ปัจจุบันจัดให้เป็น *Vappodes phalaenopsis*
* *Dendrobium philippinense* Philippine Dendrobium
* *Dendrobium phillippsii* Phillips' Dendrobium
* *Dendrobium platycaulon* (flat cane Dendrobium)
* *Dendrobium platygastrium*
* *Dendrobium plicatile* (กูดหิน)
* *Dendrobium polyanthum Wall* (เอื้องสายน้ำผึ้ง)
* *Dendrobium polysema*
* *Dendrobium pompadour*
* *Dendrobium porphyrochilum* (เอื้องเฉวียน)
* *Dendrobium primulinum* (เอื้องสายน้ำผึ้งไทย)
* *Dendrobium primulinum Laos* (เอื้องสายน้ำผึ้งลาว)
* *Dendrobium profusum* (Profused' Dendrobium)
* *Dendrobium pugioniforme*
* *Dendrobium puchellum Roxb* (เอื้องช้างน้าว)
* *Dendrobium purpureum*
* *Dendrobium pychnostachyum* (เอื้องเศวตสอดสี)
* *Dendrobium ramosii* (Ramos' Dendrobium)
* *Dendrobium revolutum*
* *Dendrobium rhodostictum*
* *Dendrobium salaccense (Blume)* (เอื้องใบไผ่)
* *Dendrobium sanderae* (Sander's Dendrobium)
* *Dendrobium sanguinolentum* (เอื้องสายทะเลบัน)
* *Dendrobium scabrilingue* (เอื้องแซะหลวง)
* *Dendrobium schneiderae*
* *Dendrobium schuetzei* (Schuetz's Dendrobium)
* *Dendrobium scoriarum*
* *Dendrobium secundum* ([[เอื้องแปรงสีฟัน]])
* *Dendrobium senile* Par. & Rchb (เอื้องมือชะนี)
* *Dendrobium seratilabium* (Serrated lip Dendrobium)
* *Dendrobium signatum Rchb* (เอื้องคำกิ่ว)
* *Dendrobium sinense*
* *Dendrobium sinominutiflorum*
* *Dendrobium smillieae*
* *Dendrobium speciosum* - Outstanding Dendrobium, King Orchid, Rock Lily
* *Dendrobium spectabile*
* *Dendrobium stardust*
* *Dendrobium stratiotes*
* *Dendrobium strebloceras*
* *Dendrobium striolatum*
* *Dendrobium strongylanthum* Rchb.f (เอื้องเย้าลม)
* *Dendrobium subacaule*
* *Dendrobium subuliferum*
* *Dendrobium sulcatum* Lindl (เอื้องจำปาน่าน)
* *Dendrobium superbiens*
* *Dendrobium superbum var. anosmum* (สายหลวงฟิลิปปินส์)
* *Dendrobium sutepense* Rolfe ex Downie (เอื้องแซะมะลิ)
* *Dendrobium taurinum* (Bulls head Dendrobium)
* *Dendrobium teretifolium*
* *Dendrobium tetragonum*
* *Dendrobium thyrsiflorum* (เอื้องม่อนไข่)
* *Dendrobium thysanophorum*
* *Dendrobium tobaense*
* *Dendrobium tokai*
* *Dendrobium tortile* (เอื้องเก๊ากิ่วแม่สะเรียง)
* *Dendrobium transparens*
* *Dendrobium treubii*
* *Dendrobium trigonopus* (เอื้องคำปากไก่)
* *Dendrobium unicum* Seidenf (เอื้องสายสีแสด)
* *Dendrobium uniflorum* Griff
* *Dendrobium velutinalabrum*
* *Dendrobium venustum* Teijsm. & Binn (เอื้องข้าวเหนียวลิง)
* *Dendrobium vexillarius*
* *Dendrobium victoriae-reginae* (Queen Victoria's Dendrobium)
* *Dendrobium virgineum* Rchb (เอื้องนางชี)
* *Dendrobium wangliangii*
* *Dendrobium wardianum* 
* *Dendrobium wattii* 
* *Dendrobium wenzellii* (Wenzell's Dendrobium)
* *Dendrobium williamsianum*
* *Dendrobium williamsonii*
* *Dendrobium xanthophlebium* (เอื้องแซะภูลังกา)
* *Dendrobium yeageri'' (Yeager's Dendrobium)

## แหล่งข้อมูลอื่น

* Dendrobium photos 
* Multikey System for Identification of Dendrobium species 
* Orchid Picture Gallery 


หมวดหมู่:พืชแบ่งตามสกุล