หน่วยตำรวจรักษาสันติภาพ

[thumb|เจ้าหน้าที่ตำรวจไนจีเรียของหน่วยตำรวจรักษาสันติภาพ[สหภาพแอฟริกา ในปี พ.ศ. 2556]]
**หน่วยตำรวจรักษาสันติภาพ** () หรือ **หน่วยตำรวจควบคุมฝูงชน** คือหน่วยบังคับใช้กฎหมายที่องค์กรระหว่างประเทศบางแห่ง เช่น สหประชาชาติ (UN) สหภาพยุโรป (EU) และสหภาพแอฟริกา (AU) ใช้เพื่อสนับสนุนการปฏิบัติการรักษาสันติภาพ โดยแต่ละหน่วยตำรวจรักษาสันติภาพ จะประกอบด้วยบุคลากรที่ได้รับการสนับสนุนจากประเทศสมาชิกและถูกส่งไปประจำการภายใต้การกำกับดูแลขององค์การ

## ความหมาย
ในภาษาไทย มีการให้ความหมายของ  ที่หลากหลาย เช่น 

* *ข้าราชการตำรวจแบบกองกำลัง* ตามการกำหนดแผนในแผนปฏิบัติราชการ กองบัญชาการตำรวจตระเวนชายแดน ในแผนการจัดเตรียมกำลังสนับสนุนสหประชาชาติ
* *กองกำลังปฏิบัติการพิเศษในแบบกองร้อยปฏิบัติการ* ตามการนิยามในการให้สัมภาษณ์กับ *[[คมชัดลึก (หนังสือพิมพ์)|คมชัดลึก]]* ของสำนักงานตำรวจแห่งชาติ
* *หน่วยตำรวจควบคุมฝูงชน* ตามการนิยามในคู่มือการปฏิบัติงานตามพระราชบัญญัติการชุมนุมสาธารณะ ของสำนักงานตำรวจแห่งชาติ

และหากซึ่งในที่นี้จะใช้การให้ความหมายว่า หน่วยตำรวจรักษาสันติภาพ เนื่องจากเป็นภารกิจหลักของหน่วยตำรวจดังกล่าวในการปฏิบัติการควบคุมฝูงชนและการปราบจลาจล การปกป้ององค์การต้นสังกัดในการปฏิบัติงาน และสนับสนุนตำรวจท้องที่ในรูปแบบกองกำลังในระดับกองร้อยปฏิบัติการในการปฏิบัติการรักษาสันติภาพในพื้นที่ต่าง ๆ

## ประวัติ
หน่วยตำรวจรักษาสันติภาพ ถูกนำมาใช้ครั้งแรกในปี พ.ศ. 2542 โดยร่วมกับคณะผู้แทนสหประชาชาติในคอซอวอ (UNMIK) และองค์การบริหารช่วงเปลี่ยนผ่านแห่งสหประชาชาติในติมอร์ตะวันออก

ในปี พ.ศ. 2550 หน่วยตำรวจควบคุมฝูชนที่เป็นผู้หญิงล้วนชุดแรก – ได้รับการสนับสนุนจากอินเดีย – และได้ถูกนำไปใช้เป็นส่วนหนึ่งของคณะผู้แทนสหประชาชาติในไลบีเรีย บังกลาเทศได้สนับสนุนหน่วยตำรวจรักษาสันติภาพที่เป็นผู้หญิงล้วนชุดที่สองให้กับคณะผู้แทนสหประชาชาติในเฮติในปี พ.ศ. 2553 

สหภาพแอฟริกันจัดตั้งหน่วยตำรวจรักษาสันติภาพแห่งแรกขึ้นในปี พ.ศ. 2555 เพื่อสนับสนุนคณะผู้แทนสหภาพแอฟริกันในโซมาเลีย ในปีนั้น มีการส่งหน่วยตำรวจรักษาสันติภาพ จำนวน 2 แห่งมีสมาชิก 140 นายไปยังโซมาเลีย โดยแห่งละแห่งมาจากยูกันดาและไนจีเรีย

ณ ปี พ.ศ. 2559 มีหน่วยตำรวจที่ได้รับอนุญาตจากสหประชาชาติจำนวน 71 หน่วย ซึ่งประกอบด้วยเจ้าหน้าที่รวมกันกว่า 10,000 นาย

## การจัดหน่วยและปฏิบัติการ
[thumb|ภาพรถหุ้มเกราะของหน่วยตำรวจรักษาสันติภาพ[ประเทศเซเนกัล|เซเนกัลในสาธารณรัฐประชาธิปไตยคองโกในปี พ.ศ. 2562]]
[thumb|หน่วยตำรวจรักษาสันติภาพ[ประเทศอุรุกวัย|อุรุกวัยได้รับการฝึกอบรมเกี่ยวกับกลยุทธ์การควบคุมจลาจลโดยผู้สอนชาวเซเนกัลในปี พ.ศ. 2563]]
### การจัดหน่วย
หน่วยตำรวจรักษาสันติภาพ เป็นหน่วยจากประเทศเดียวที่มีกำลังพลประมาณ 140 นาย โดยทั่วไปแล้ว หน่วยตำรวจรักษาสันติภาพ จะถูกใช้ในช่วงเริ่มต้นภารกิจและช่วงเพิ่มกำลังพลเพื่อส่งสัญญาณถึงการมีอยู่ที่แข็งแกร่งสูงกว่ากำลังพลเจ้าหน้าที่ตำรวจรักษาสันติภาพที่ปฏิบัติการรายบุคคล เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการปฏิบัติงานให้สูงสุด หน่วยตำรวจรักษาสันติภาพ 1 หน่วยจะประกอบด้วยตำรวจจากประเทศเดียวกันที่ส่งมาเท่านั้น แทนที่จะมาจากหลายประเทศ

### ปฏิบัติการ
หน่วยตำรวจรักษาสันติภาพมีหน้าที่ 3 ประการ ได้แก่ การควบคุมฝูงชนและการจลาจล การปกป้องสิ่งอำนวยความสะดวกและบุคลากรขององค์การผู้สนับสนุน และการสนับสนุนตำรวจท้องที่ในสถานการณ์ที่ต้องการทรัพยากรเพิ่มเติม แต่ต้องไม่ถึงระดับของการตอบสนองทางทหาร ในบทบาทหลังนี้ หน่วยตำรวจรักษาสันติภาพที่ติดอาวุธจะทำหน้าที่เป็นเหมือนหน่วยกลางในการเชื่อมต่อการตอบสนองระหว่างเจ้าหน้าที่ตำรวจแต่ละคนที่ไม่ติดอาวุธและหน่วยทหารที่ติดอาวุธ ตามที่ คามิล คูช และ วาเลนตีน่า ทริซซินสก้า กล่าว พวกเขา "ทำงานในที่ที่ต้องแสดงกำลัง ซึ่งเป็นในที่ที่กองทัพมีส่วนในการเข้ามาแทรกแซงมากเกินไป" เช่น ในภารกิจหลักนิติธรรมของสหภาพยุโรปในคอซอวอ หน่วยตำรวจรักษาสันติภาพของสหภาพยุโรปเป็นส่วนการตอบสนองระดับที่สองในปฏิบัติการรักษาความปลอดภัยสามชั้นของคอซอวอ ชั้นแรกคือตำรวจคอซอวอ และชั้นที่สามคือกองกำลังนาโต้คอซอวอ

### การฝึก
เจ้าหน้าที่ในหน่วยตำรวจรักษาสันติภาพ จะได้รับการฝึกอบรมจากตำรวจในประเทศที่ให้การสนับสนุน นอกจากนี้ ก่อนการประจำการ เจ้าหน้าที่จะได้รับการฝึกอบรมเพิ่มเติมตามคำสั่งขององค์การที่ประจำการ เพื่อให้แน่ใจว่ามีความสามารถขั้นต่ำตามข้อกำหนดและมีมาตรฐานการปฏิบัติงาน ในกรณีของหน่วยควบคุมฝูงชนของสหประชาชาติ หลักสูตรนี้โดยทั่วไปจะมีระยะเวลา 300 ชั่วโมง ครอบคลุมหัวข้อต่าง ๆ เช่น การป้องกันระเบิดแสวงเครื่อง การอพยพ ขั้นตอนการคุ้มกันขบวนรถ ความปลอดภัยทางกายภาพ การปฐมพยาบาล และยุทธวิธีควบคุมจลาจล

## ในวัฒนธรรมประชานิยม
ภาพยนตร์จีนเรื่อง *[[FPU หน่วยพยัคฆ์พิทักษ์ข้ามโลก]]* ผลิตโดย หลิว เหว่ยเฉียง และกำกับโดย ทัท ชู ลี เป็นเรื่องราวสมมติของ FPU ของจีนในภารกิจรักษาสันติภาพในต่างประเทศ

## ดูเพิ่ม
* ตำรวจสหประชาชาติ
* ประวัติการรักษาสันติภาพของสหประชาชาติ

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น
* Video of Uganda Formed Police Unit in pre-deployment training

หมวดหมู่:การปฏิบัติการรักษาสันติภาพ