Adenia

***Adenia*** เป็นสกุลของพืชมีดอกในวงศ์กะทกรก กระจายตัวอยู่ในเขตร้อนและกึ่งเขตร้อนของพื้นที่โลกเก่า ศูนย์กลางของการแพร่กระจายอยู่ที่มาดากัสการ์ พื้นที่เขตร้อนทางตะวันออกและตะวันตกของแอฟริกา และเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ชื่อสกุล *Adenia* มาจากคำว่า "aden" ซึ่งเป็นชื่อภาษาอาหรับของพืชชนิดหนึ่งในสกุลนี้ บรรยายโดย Peter Forsskål 

## ลักษณะทางพฤกษศาสตร์
พืชในสกุล *Adenia* ทั้งหมดเป็นพืชที่มีอายุยืนหลายปี มีหลายลักษณะคึอเป็นไม้ล้มลุก ไม้เถา ไม้เลื้อย ไม้พุ่ม และไม้ยืนต้น หลายชนิดเป็นไม้อวบน้ำ และบางชนิดเป็นไม้โขด บางชนิดมีระบบรากเป็นฝอย และบางชนิดมีรากสะสมอาหาร *Adenia* พบได้ในหลายภูมิประเทศ ตั้งแต่ทะเลทรายในแอฟริกา จนถึงป่าฝนในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ มีพืชประมาณ 100 ชนิดอยู่ในสกุลนี้

## ประโยชน์และการใช้
พืชหลายชนิดในสกุลนี้ถูกใช้เป็นยาพื้นบ้านของแอฟริกาเช่น หลายส่วนของพืช *A. cissampeloides* ใช้รักษาในหลายอาการ ทั้งปัญหาทางเดินอาหาร การอักเสบ เจ็บปวด ไข้ มาลาเรีย โรคเรื้อน หิด อหิวาตกโรค โลหิตจาง หลอดลมอักเสบ โรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ ประจำเดือนมากผิดปกติ และความผิดปกติทางจิต ถูกใช้เป็นทั้งยาทำแท้ง และยาป้องกันการแท้งบุตร ใบของ *A. dinklagei* ใช้กินเพื่อรักษาอาการใจสั่น ใบของ *A. tricostata* ใช้เป็นยาแก้ไข้  ใบหรือน้ำยางของใบ *A. bequaertii* ใช้รักษาอาการปวดหัว ความผิดปกติทางจิต และอาการผีเข้า

ผักอีนูน หรือ ผักสาบ *A. viridiflora* เป็นผักพื้นบ้านไทย นิยมนำยอดอ่อน ดอกอ่อน ใบอ่อน มารับประทานสดด้วยการลวกให้มันสุก กินพร้อมน้ำพริก หรือนำไปใส่ในแกงต่างๆ

นอกจากนั้นพืชหลายชนิดในสกุลนี้เป็นที่นิยมในหมู่ผู้เลี้ยงและนักสะสมพันธุ์ไม้แปลกหายากต่าง ๆ ทั่วโลก โดยเฉพาะชนิดที่มีถิ่นกำเนิดจากในแถบทวีปแอฟริกา เช่น *A. aculeata*, *A. glauca*, *A. globosa*, *A. pechuelii* *A. spinosa*, *A. stylosa* ฯลฯ
## ชนิด

ปัจจุบันมีชนิดที่ได้รับการยอมรับทั้งหมด 106 ชนิด
* *[[Adenia aculeata]]* (Oliv. ex Hook.) Engl.
* *[[Adenia acuta]]* W.J.de Wilde
* *[[Adenia adenifera]]* W.J.de Wilde
* *[[Adenia angulosa]]* G.W.Hu & Q.F.Wang
* *[[Adenia antongilliana]]* (Tul.) Schinz
* *[[Adenia ballyi]]* Verdc.
* *[[Adenia banaensis]]* C.Cusset
* *[[Adenia barthelatii]]* M.Pignal, Yockteng, Hearn & Labat
* *[[Adenia bequaertii]]* Robyns & Lawalrée
* *[[Adenia boivinii]]* W.J.de Wilde
* *[[Adenia cardiophylla]]* (Mast.) Engl.
* *[[Adenia cissampeloides]]* (Planch. ex Hook.) Harms
* *[[Adenia cladosepala]]* (Baker) Harms
* *[[Adenia cordifolia]]* (Blume) Engl.
* *[[Adenia crassa]]* Merr.
* *[[Adenia cynanchifolia]]* (Benth.) Harms
* *[[Adenia densiflora]]* (Baker) Harms
* *[[Adenia digitata]]* (Harv.) Engl.
* *[[Adenia dinklagei]]* Hutch. & Dalziel
* *[[Adenia dolichosiphon]]* Harms
* *[[Adenia ecirrosa]]* W.J.de Wilde
* *[[Adenia elegans]]* H.Perrier
* *[[Adenia ellenbeckii]]* Harms
* *[[Adenia epigea]]* H.Perrier
* *[[Adenia erecta]]* W.J.de Wilde
* *[[Adenia fasciculata]]* W.J.de Wilde
* *[[Adenia fernandesiana]]* A.Robyns
* *[[Adenia firingalavensis]]* (Drake ex Jum.) Harms
* *[[Adenia fruticosa]]* Burtt Davy
* *[[Adenia gedoensis]]* W.J.de Wilde
* *[[Adenia glauca]]* Schinz
* *[[Adenia globosa]]* Engl.
* *[[Adenia goetzei]]* Harms
* *[[Adenia gracilis]]* Harms
* *[[Adenia guineensis]]* W.J.de Wilde
* *[[Adenia gummifera]]* (Harv.) Harms
* *[[Adenia hastata]]* (Harv.) Schinz
* *[[Adenia heterophylla]]* (Blume) Koord.
* *[[Adenia hondala]]* (Gaertn.) W.J.de Wilde
* *[[Adenia huillensis]]* (Welw.) A.Fernald & R.Fernald
* *[[Adenia inermis]]* (W.J.de Wilde) W.J.de Wilde
* *[[Adenia isaloensis]]* (Perr.) W.J.de Wilde
**[[Adenia karibaensis]]* W.J.de Wilde
* *[[Adenia keramanthus]]* Harms
* *[[Adenia kigogoensis]]* Hearn
* *[[Adenia kinabaluensis]]* W.J.de Wilde
* *[[Adenia kirkii]]* (Mast.) Engl.
* *[[Adenia lanceolata]]* Engl.
* *[[Adenia lapiazicola]]* Bard.-Vauc.
* *[[Adenia latipetala]]* W.J.de Wilde
* *[[Adenia letouzeyi]]* W.J.de Wilde
* *[[Adenia lewallei]]* A.Robyns
* *[[Adenia lindiensis]]* Harms
* *[[Adenia litoralis]]* Hearn
* *[[Adenia lobata]]* (Jacq.) Engl.
* *[[Adenia longistipulata]]* W.J.de Wilde
* *[[Adenia macrophylla]]* (Blume) Koord.
* *[[Adenia malangeana]]* Harms
* *[[Adenia mannii]]* (Mast.) Engl.
* *[[Adenia mcdadiana]]* Hearn
* *[[Adenia metamorpha]]* Hearn
* *[[Adenia metriosiphon]]* W.J.de Wilde
* *[[Adenia monadelpha]]* H.Perrier
* *[[Adenia mossambicensis]]* W.J.de Wilde
* *[[Adenia natalensis]]* W.J.de Wilde
* *[[Adenia olaboensis]]* Claverie
* *[[Adenia ovata]]* W.J.de Wilde
* *[[Adenia pachyphylla]]* W.J.de Wilde
* *[[Adenia panduriformis]]* Engl.
* *[[Adenia pechuelii]]* (Engl.) Harms
* *[[Adenia peltata]]* (Baker) Schinz
* *[[Adenia penangiana]]* (Wall. ex G.Don) W.J.de Wilde
* *[[Adenia perrieri]]* Clavaud
* *[[Adenia pierrei]]* Gagnep.
* *[[Adenia pinnatisecta]]* (Craib) Craib
* *[[Adenia poggei]]* (Engl.) Engl.
* *[[Adenia poilanei]]* C.Cusset
* *[[Adenia pulchra]]* M.G.Gilbert & W.J.de Wilde
* *[[Adenia pyromorpha]]* (Perr.) W.J.de Wilde
* *[[Adenia racemosa]]* W.J.de Wilde
* *[[Adenia refracta]]* (Tul.) Schinz
* *[[Adenia repanda]]* (Burch.) Engl.
* *[[Adenia reticulata]]* (De Wild. & T.Durand) Engl.
* *[[Adenia rumicifolia]]* Engl. & Harms
* *[[Adenia schliebenii]]* Harms
* *[[Adenia schweinfurthii]]* Engl.
* *[[Adenia sphaerocarpa]]* Clavaud
* *[[Adenia spinosa]]* Burtt Davy
* *[[Adenia staudtii]]* Harms
* *[[Adenia stenodactyla]]* Harms
* *[[Adenia stolzii]]* Harms
* *[[Adenia stricta]]* (Mast.) Engl.
* *[[Adenia stylosa]]* (H.Perrier) Hearn
* *[[Adenia subsessilifolia]]* H.Perrier
* *[[Adenia tisserantii]]* A.Fernald & R.Fernald
* *[[Adenia tricostata]]* W.J.de Wilde
* *[[Adenia trilobata]]* (Roxb.) Engl.
* *[[Adenia trisecta]]* (Mast.) Engl.
* *[[Adenia tuberifera]]* R.E.Fr.
* *[[Adenia venenata]]* Forssk.
* *[[Adenia viridiflora]]* Craib
* *[[Adenia volkensii]]* Harms
* *[[Adenia welwitschii]]* (Mast.) Engl.
* *[[Adenia wightiana]]* (Wall. ex Wight & Arn.) Engl.
* *[[Adenia wilmsii]]* Harms
* *[[Adenia zambesiensis]]* R.Fernald & A.Fernald

## อ้างอิง

หมวดหมู่:ไม้ดอกไม้ประดับ
หมวดหมู่:พืชดอก
หมวดหมู่:วงศ์กะทกรก