อำเภอหัวไทร

**หัวไทร** เป็นอำเภอหนึ่งในจังหวัดนครศรีธรรมราช

## ที่ตั้งและอาณาเขต
280x280px|thumb|หาดหน้าสตน อำเภอหัวไทร จังหวัดนครศรีธรรมราชอำเภอหัวไทรตั้งอยู่ทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ของจังหวัด มีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังต่อไปนี้
* **ทิศเหนือ** ติดต่อกับอำเภอปากพนัง 
* **ทิศตะวันออก** ติดต่อกับอ่าวไทย
* **ทิศใต้** ติดต่อกับอำเภอระโนด (จังหวัดสงขลา) และอำเภอควนขนุน (จังหวัดพัทลุง)
* **ทิศตะวันตก** ติดต่อกับอำเภอชะอวดและอำเภอเชียรใหญ่

## ประวัติ
   เดิมอำเภอหัวไทร มีชื่อที่เรียกตามหลักฐานทางราชการ ว่า "อำเภอพังไกร" เป็นอำเภอที่มีประชากรมากเป็นอันดับ 3 รองจากอำเภอเบี้ยซัด (อำเภอปากพนังในปัจจุบัน) อำเภอพังไกร ตั้งอยู่ที่บ้านเขาพังไกร หมู่ที่ 1 ตำบลเขาพังไกร สถานที่ตั้งอยู่ห่างจากโรงเรียนวัดบูรณาวาสไปทางทิศเหนือประมาณ 100 เมตร ติดกับเชิงเขาพังไกร เมื่อ ร.ศ.116 อำเภอมีบ้าน 554 หลังคาเรือน มีผู้ใหญ่บ้าน 240 คน มีกำนัน 18 คน โดยมี "นายก้าน  มหาดเล็ก" ซึ่งเป็นบุตรพระดำรงเทวฤทธิ์ (กล่อม) เป็นนายอำเภอคนแรก และต่อมาได้รับพระราชทานบรรดาศักดิ์เป็น "หลวงประจันตุจุฑารักษ์"  

ต่อมาปี พ.ศ. 2460 สมัยหลวงอนุสรสิทธิกรรม (ขาว ณ นคร) เป็นนายอำเภอได้ย้ายที่ตั้งที่ว่าการอำเภอมาอยู่ที่บ้านหัวไทร หมู่ที่ 1 ตำบลหัวไทร เนื่องจากที่ว่าการอำเภอเดิมห่างไกลเส้นทางคมนาคม และได้มีการเปลี่ยนชื่อใหม่เป็น "อำเภอหัวไทร" เพื่อให้สอดคล้องกับชื่อบ้าน และได้ใช้ชื่อดังกล่าวมาจนกระทั่งปัจจุบัน ต่อมาเมื่อปี พ.ศ. 2466 อำเภอหัวไทรได้ถูกลดฐานะลงเป็นกิ่งอำเภอ ขึ้นตรงต่ออำเภอปากพนัง มีแต่ปลัดอำเภอหัวหน้ากิ่งเป็นผู้รักษาการมาจนถึง พ.ศ. 2480 ได้รับการยกฐานะเป็นอำเภออีกครั้งหนึ่ง ซึ่งตรงกับสมัย "นายนาค ศรีวิสุทธิ" เป็นนายอำเภอ ด้วยมีข้อกำจัดเนื่องจากบริเวณพื้นที่ว่าการอำเภอแคบและไม่สามารถสร้างสถานที่ราชการเพิ่มเติมออกไปได้ จึงได้มีการพิจารณาย้ายที่ตั้งที่ว่าการอำเภอหัวไทรไปอยู่ที่หมู่ที่ 11 ตำบลหัวไทร เมื่อวันที่ 31 กรกฎาคม 2546 จนถึงปัจจุบัน และขณะนี้อำเภอหัวไทรเป็นอำเภอชั้น 2

* 18 สิงหาคม 2450 โอนพื้นที่ตำบลทะเลน้อย ตำบลตะเครียะ ตำบลหัวป่า ตำบลบ้านพร้าว และตำบลสำโรง จากอำเภอพังไกร (อำเภอหัวไทรในปัจจุบัน) จังหวัดนครศรีธรรมราช ไปขึ้นกับอำเภอปากประ (อำเภอทะเลน้อย) จังหวัดพัทลุง
* วันที่ 29 เมษายน 2460 เปลี่ยนแปลงชื่ออำเภอพังไกร จังหวัดนครศรีธรรมราช เป็น **อำเภอหัวไทร**
* วันที่ 27 พฤศจิกายน 2464 โอนพื้นที่ตำบลคลองแดน จากอำเภอหัวไทร จังหวัดนครศรีธรรมราช ไปขึ้นกับกิ่งอำเภอระโนด อำเภอจะทิ้งพระ (อำเภอสทิงพระ) จังหวัดสงขลา
* วันที่ 16 กันยายน 2466 ยุบอำเภอหัวไทร ลงเป็น **กิ่งอำเภอหัวไทร** และกำหนดให้ขึ้นการปกครองกับอำเภอปากพนัง
* วันที่ 2 สิงหาคม 2480 ยกฐานะจากกิ่งอำเภอหัวไทร อำเภอปากพนัง เป็น **อำเภอหัวไทร** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหัวไทร ตำบลหน้าสตน ตำบลบางนบ ตำบลบ้านราม ตำบลบางพูด ตำบลท่าซอม ตำบลทรายขาว ตำบลเขาพังไกร และตำบลแหลม
* วันที่ 29 มกราคม 2482 ยุบตำบลบางพูด และโอนพื้นที่หมู่ 1-8 ตำบลบางพูด (ที่ถูกยุบ) ไปขึ้นกับตำบลท่าซอม
* วันที่ 10 มิถุนายน 2490 ตั้งตำบลหน้าสตน แยกออกจากตำบลท่าซอม และตำบลหัวไทร ตั้งตำบลบ้านราม แยกออกจากตำบลทรายขาว ตั้งตำบลบางนบ แยกออกจากตำบลท่าซอม
* วันที่ 30 พฤษภาคม 2499 จัดตั้งสุขาภิบาลหัวไทร ในท้องที่บางส่วนของตำบลหัวไทร
* วันที่ 25 มกราคม 2509 เปลี่ยนแปลงเขตสุขาภิบาลหัวไทร เพื่อความเหมาะสมในการบริหารกิจการและการทะนุบำรุงท้องถิ่น
* วันที่ 9 ตุลาคม 2522 ตั้งตำบลควนชะลิก แยกออกจากตำบลแหลม
* วันที่ 17 มิถุนายน 2523 ตั้งตำบลรามแก้ว แยกออกจากตำบลเขาพังไกร
* วันที่ 16 กันยายน 2523 ตั้งตำบลเกาะเพชร แยกออกจากตำบลหน้าสตน
* วันที่ 25 พฤษภาคม 2542 ยกฐานะจากสุขาภิบาลหัวไทร เป็นเทศบาลตำบลหัวไทร ด้วยผลของกฎหมาย
* วันที่ 25 กรกฎาคม 2551 จัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบลเกาะเพชร ขึ้นเป็น เทศบาลตำบลเกาะเพชร
* วันที่ 7 กันยายน 2555 จัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบลหน้าสตน ขึ้นเป็น เทศบาลตำบลหน้าสตน

## การแบ่งเขตการปกครอง
### การปกครองส่วนภูมิภาค
อำเภอหัวไทรแบ่งพื้นที่การปกครองออกเป็น 11 ตำบล 99 หมู่บ้าน ได้แก่

### การปกครองส่วนท้องถิ่น
ท้องที่อำเภอหัวไทรประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 12 แห่ง ได้แก่
* **[[เทศบาลตำบลหัวไทร]]** ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลหัวไทรและบางส่วนของตำบลหน้าสตน
* **[[เทศบาลตำบลเกาะเพชร]]** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลเกาะเพชรทั้งตำบล
* **[[เทศบาลตำบลหน้าสตน]]** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหน้าสตน (เฉพาะนอกเขตเทศบาลตำบลหัวไทร)
* **องค์การบริหารส่วนตำบลหัวไทร ** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหัวไทร (เฉพาะนอกเขตเทศบาลตำบลหัวไทร)
* **องค์การบริหารส่วนตำบลทรายขาว ** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลทรายขาวทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลแหลม ** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลแหลมทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลเขาพังไกร ** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลเขาพังไกรทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลบ้านราม ** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลบ้านรามทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลบางนบ ** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลบางนบทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลท่าซอม ** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลท่าซอมทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลควนชะลิก ** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลควนชะลิกทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลรามแก้ว ** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลรามแก้วทั้งตำบล

## อ้างอิง


หัวไทร