อำเภอประทาย

**ประทาย** เป็นอำเภอหนึ่งของจังหวัดนครราชสีมา เดิมมีฐานะเป็นตำบลประทายขึ้นกับเขตการปกครองอำเภอบัวใหญ่(เดิมชื่ออำเภอ นอก) ต่อมาได้รับการยกฐานะเป็นกิ่งอำเภอประทาย เมื่อวันที่ 1 มกราคม 2504 และได้ยกฐานะเป็นอำเภอในปี 2506 ชื่ออำเภอประทาย ใช้ชื่อตามตำบลประทาย มีหมู่บ้านประทายเป็นหมู่บ้านเก่าแก่สมัยขอมเรืองอำนาจ ซึ่งได้แก่บ้านประทาย หมู่ที่ 2 ตำบลตลาดไทรในปัจจุบัน ซึ่งได้แยกจากตำบลประทาย คำว่า "ประทาย" เป็นภาษาเขมร แปลว่า "ป้อมค่ายหรือที่พักแรม" เข้าใจว่าเป็นทางผ่าน และที่พักแรมของทหารขอมในการไปสักการะปราสาทหินพิมาย

## ประวัติศาสตร์
* วันที่  1  มกราคม  2504  แยกพื้นที่ตำบลประทาย  ตำบลโนนเพชร  ตำบลวังหิน  ตำบลโนนตาเถร  ตำบลกระทุ่มราย  และตำบลหนองพลวง  อำเภอบัวใหญ่   มาตั้งเป็น **กิ่งอำเภอประทาย**  ขึ้นกับอำเภอบัวใหญ่ 
* วันที่  15   มิถุนายน  2504  ตั้งตำบลหันห้วยทราย   แยกออกจากตำบลโนนเพ็ด   
* วันที่  1  กุมภาพันธ์  2506  ยุบองค์การบริหารส่วนตำบลประทาย กิ่งอำเภอประทาย อำเภอบัวใหญ่ จังหวัดนครราชสีมา และจัดตั้งสุขาภิบาลประทาย  ในท้องที่บางส่วนของตำบลประทาย
* วันที่  17   กรกฎาคม   2506   ยกฐานะกิ่งอำเภอประทาย อำเภอบัวใหญ่ เป็น **อำเภอประทาย**  
* วันที่   15   พฤศจิกายน  2508   จัดตั้งสุขาภิบาลโนนแดง   ในท้องที่บางส่วนของตำบลโนนตาเถร   
* วันที่   1   กุมภาพันธ์   2510   ตั้งตำบลโนนแดง   แยกออกจากตำบลโนนตาเถร   และ  ตั้งตำบลวังไม้แดง   แยกออกจากตำบลโนนเพ็ด     
* วันที่   25   ธันวาคม   2511   โอนพื้นที่ของตำบลดอนมัน  จากอำเภอชุมพวง  มาขึ้นกับ อำเภอประทาย   
* วันที่   30   กันยายน  2512   ตั้งตำบลหนองค่าย   แยกออกจากตำบลหนองพลวง   
* วันที่   1   กันยายน  2513   ตั้งตำบลนางรำ  แยกออกจากตำบลวังหิน   ตั้งตำบลตลาดไทร   แยกออกจากตำบลประทาย  
* วันที่  16  กันยายน  2517   ตั้งตำบลสำพะเนียง  แยกออกจากตำบลวังหิน  และ  ตำบลโนนแดง    
* วันที่  20  กันยายน  2522   ตั้งตำบลทุ่งสว่าง  แยกออกจากตำบลกระทุ่มราย   
* วันที่  6   กรกฎาคม  2530   ตั้งตำบลดอนยาวใหญ่   แยกออกจากตำบลโนนตาเถร   
* วันที่  1  เมษายน   2532   ได้แยกพื้นที่ตำบลโนนแดง  ตำบลโนนตาเถร   ตำบลสำพะเนียง  และตำบลวังหิน   ไปตั้งเป็น **กิ่งอำเภอโนนแดง**   ขึ้นกับอำเภอประทาย  พร้อมกับโอนสุขาภิบาลโนนแดง  ไปขึ้นกับ  กิ่งอำเภอโนนแดง 
* วันที่  1  สิงหาคม   2532   โอนพื้นที่ตำบลดอนยาวใหญ่  จากอำเภอประทาย  มาขึ้นกับ  กิ่งอำเภอโนนแดง    
* วันที่  1   กรกฎาคม  2533   ตั้งตำบลโคกกลาง   แยกออกจากตำบลดอนมัน   
* วันที่  1   กรกฎาคม  2534   ตั้งตำบลเมืองโดน  แยกออกจากตำบลหันห้วยทราย  
* วันที่  4  พฤศจิกายน  2536   ยกฐานะจาก กิ่งอำเภอโนนแดง เป็น  **อำเภอโนนแดง**  

## ที่ตั้งและอาณาเขต
อำเภอประทายตั้งอยู่ทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือของจังหวัด มีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังต่อไปนี้
* **ทิศเหนือ** ติดต่อกับอำเภอพลและอำเภอหนองสองห้อง (จังหวัดขอนแก่น)
* **ทิศตะวันออก** ติดต่อกับอำเภอบ้านใหม่ไชยพจน์ (จังหวัดบุรีรัมย์) และอำเภอเมืองยาง
* **ทิศใต้** ติดต่อกับอำเภอชุมพวงและอำเภอพิมาย
* **ทิศตะวันตก** ติดต่อกับอำเภอโนนแดง อำเภอสีดา และอำเภอบัวลาย

## การแบ่งเขตการปกครอง
alt=|thumb|350x350px|แผนที่อำเภอประทาย แบบแบ่งเขตตำบล

### การปกครองส่วนภูมิภาค
อำเภอประทายแบ่งพื้นที่การปกครองออกเป็น 13 ตำบล 151 หมู่บ้าน ได้แก่

### การปกครองส่วนท้องถิ่น
ท้องที่อำเภอประทายประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 14 แห่ง ได้แก่
* **[[เทศบาลตำบลประทาย]]** ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลประทาย
* **[[เทศบาลตำบลทุ่งสว่าง (อำเภอประทาย)|เทศบาลตำบลทุ่งสว่าง]]** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลทุ่งสว่างทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลประทาย** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลประทาย (เฉพาะนอกเขตเทศบาลตำบลประทาย)
* **องค์การบริหารส่วนตำบลกระทุ่มราย** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลกระทุ่มรายทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลวังไม้แดง** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลวังไม้แดงทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลตลาดไทร** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลตลาดไทรทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลหนองพลวง** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหนองพลวงทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลหนองค่าย** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหนองค่ายทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลหันห้วยทราย** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหันห้วยทรายทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลดอนมัน** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลดอนมันทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลนางรำ** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลนางรำทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลโนนเพ็ด** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลโนนเพ็ดทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลโคกกลาง** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลโคกกลางทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลเมืองโดน** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลเมืองโดนทั้งตำบล

## ชาวอำเภอประทายที่มีชื่อเสียง
*ไหมไทย หัวใจศิลป์ นักร้องลูกทุ่งหมอลำ

## อ้างอิง

ประทาย