รัฐหลังสหภาพโซเวียต

**รัฐหลังสหภาพโซเวียต** () หรือที่รู้จักกันในชื่อ **อดีตสหภาพโซเวียต** (), **อดีตสาธารณรัฐโซเวียต** () และในรัสเซียในชื่อ **ต่างประเทศใกล้เคียง** () คือรัฐเอกราช 15 รัฐที่เคยเป็นสาธารณรัฐองค์ประกอบของสหภาพโซเวียต โดยเกิดขึ้นและเกิดขึ้นอีกครั้งจากสหภาพโซเวียตหลังการล่มสลายของสหภาพใน ค.ศ. 1991

รัสเซียเป็นรัฐผู้สืบสิทธิ์หลักของสหภาพโซเวียตที่ได้รับการยอมรับจากนานาชาติโดยพฤตินัยหลังสงครามเย็น ในขณะที่ยูเครนประกาศตนเองตามกฎหมายว่าเป็นรัฐผู้สืบสิทธิ์ของทั้งสาธารณรัฐสังคมนิยมโซเวียตยูเครนและสหภาพโซเวียต ซึ่งยังคงอยู่ภายใต้ข้อพิพาทเกี่ยวกับทรัพย์สินที่เคยเป็นของสหภาพโซเวียต

รัฐบอลติกทั้งสามเป็นสาธารณรัฐกลุ่มแรกที่ประกาศเอกราชในช่วงเดือนมีนาคมถึงเดือนพฤษภาคม ค.ศ. 1990 โดยอ้างความต่อเนื่องจากรัฐเดิมที่ดำรงอยู่ก่อนการผนวกของสหภาพโซเวียตใน ค.ศ. 1940 สาธารณรัฐที่เหลือ 12 แห่งทั้งหมดทยอยแยกตัวออกจากสหภาพโซเวียต โดย 12 ใน 15 รัฐ (ไม่รวมรัฐบอลติก) ร่วมก่อตั้งเครือรัฐเอกราช (ซีไอเอส) และส่วนใหญ่เข้าร่วมองค์การสนธิสัญญาความมั่นคงร่วมกัน (ซีเอสทีโอ) ในขณะที่รัฐบอลติกเป็นสมาชิกของสหภาพยุโรปและเนโท เจ้าหน้าที่สหภาพยุโรปได้เน้นย้ำถึงความสำคัญของข้อตกลงความร่วมมือระหว่างสหภาพยุโรปกับรัฐหลังสหภาพโซเวียต

นอกจากนี้ ยังมีดินแดนพิพาทที่ได้รับการรับรองในระดับแตกต่างกันที่ตั้งอยู่ในดินแดนอดีตสหภาพโซเวียต ได้แก่ ทรานส์นีสเตรียในภาคตะวันออกของมอลโดวา, อับคาเซียและเซาท์ออสซีเชียในภาคเหนือของจอร์เจีย และสาธารณรัฐนากอร์โน-คาราบัคในภาคตะวันตกเฉียงใต้ของอาเซอร์ไบจาน ตั้งแต่ ค.ศ. 2014 สาธารณรัฐประชาชนดอแนตสก์และสาธารณรัฐประชาชนลูฮันสก์ในภาคตะวันออกไกลของยูเครนได้อ้างตนเองเป็นเอกราช ดินแดนที่ไม่ได้รับการรับรองจากนานาชาติส่วนใหญ่เหล่านี้ได้รับความช่วยเหลือทางทหารและการเงินจากรัสเซีย ยกเว้นสาธารณรัฐนากอร์โน-คาราบัคซึ่งรวมอยู่กับอาร์มีเนียในทางพฤตินัยแต่ยังคงความร่วมมืออย่างใกล้ชิดกับรัสเซีย ก่อนการผนวกไครเมียเข้ากับรัสเซียในเดือนมีนาคม ค.ศ. 2014 ซึ่งประเทศส่วนใหญ่ไม่ให้การรับรองนั้น ไครเมียเคยประกาศตนเองเป็นเอกราชเป็นระยะเวลาสั้น ๆ

ในภาษาทางการเมืองของรัสเซียและรัฐหลังสหภาพโซเวียตบางรัฐ ศัพท์ *ต่างประเทศใกล้เคียง* สื่อถึงสาธารณรัฐเอกราช (นอกเหนือจากรัสเซีย) ที่กำเนิดขึ้นหลังการล่มสลายของสหภาพโซเวียต การใช้ศัพท์ดังกล่าวที่เพิ่มขึ้นในภาษาอังกฤษถูกนำไปเชื่อมโยงกับการยืนยันจากต่างชาติ (โลกที่พูดภาษาอังกฤษ) ถึงสิทธิ์ของรัสเซียที่จะรักษาอิทธิพลอย่างมีนัยสำคัญในภูมิภาคนี้ วลาดีมีร์ ปูติน ประธานาธิบดีรัสเซีย ประกาศให้ภูมิภาคนี้เป็นส่วนประกอบหนึ่งของ "เขตอิทธิพล" ของรัสเซีย และมีความสำคัญทางยุทธศาสตร์ต่อผลประโยชน์ของรัสเซีย มีผู้เปรียบเทียบแนวคิดนี้กับลัทธิมอนโร

## การเปรียบเทียบประเทศ




### ผู้นำคนปัจจุบัน
#### ประมุขแห่งรัฐ

File:Kassym-Jomart Tokayev (2020-02-01).jpg| **[[คาซัคสถาน]]**ฆาเซิม-โฌมาร์ต โตกาเยฟประธานาธิบดีคาซัคสถาน
File:Sadyr Japarov (24-02-2021) flag version.jpg| **[[คีร์กีซสถาน]]**ซาดือร์ จาปารอฟประธานาธิบดีคีร์กีซสถาน
File:Victory Day - Europe Day 2020 Address Photo of Salome Zourabichvili (cropped).jpg| **[[จอร์เจีย]]**ซาลอเม ซูราบิชวีลีประธานาธิบดีจอร์เจีย
File:Serdar Berdimuhamedov - 2018 (cropped).jpg| **[[เติร์กเมนิสถาน]]**เซร์ดาร์ เบร์ดือมูฮาเมดอว์ประธานาธิบดีเติร์กเมนิสถาน
File:Emomali Rahmon in 2016 (cropped).jpg| **[[ทาจิกิสถาน]]**เอมอมาลี ราห์มอนประธานาธิบดีทาจิกิสถาน
File:Lukashenko (October 2019) (cropped).jpg| **[[เบลารุส]]**อาเลียกซันดร์ ลูกาแชนกาประธานาธิบดีเบลารุส
File:Sergio Mattarella e Maia Sandu al Quirinale 2021 (8) (cropped).jpg| **[[มอลโดวา]]**มายา ซันดูประธานาธิบดีมอลโดวา
File:Volodymyr Zelensky Official portrait (cropped).jpg| **[[ยูเครน]]**วอลอดือมือร์ แซแลนสกึยประธานาธิบดียูเครน
File:Vladimir Putin (04-05-2021) (cropped).jpg| **[[รัสเซีย]]**วลาดีมีร์ ปูตินประธานาธิบดีรัสเซีย
File:Sergio Mattarella and Latvian President Levits at the 16th Arraiolos meeting (2) (cropped).jpg| **[[ลัตเวีย]]**เอกิลส์ เลวิตส์ประธานาธิบดีลัตเวีย
File:Gitanas Nauseda crop.png| **[[ลิทัวเนีย]]**กิตานัส เนาเซดาประธานาธิบดีลิทัวเนีย
File:Ilham Aliyev 2020 (cropped).jpg| **[[อาเซอร์ไบจาน]]**อิลฮัม แอลีเยฟประธานาธิบดีอาเซอร์ไบจาน
File:President of the Republic of Armenia Armen Sarkissian (cropped).jpg| **[[อาร์มีเนีย]]**อาร์แมน ซาร์กซียันประธานาธิบดีอาร์มีเนีย
File:Shavkat Mirziyoyev.jpg| **[[อุซเบกิสถาน]]**ชัฟคัต มีร์ซีโยเยฟประธานาธิบดีอุซเบกิสถาน
File:Alar Karis cropped.jpg| **[[เอสโตเนีย]]**อาลาร์ การิสประธานาธิบดีเอสโตเนีย


#### หัวหน้ารัฐบาล

File:Alihan Smayilov (26074) (cropped).jpg| **[[คาซัคสถาน]]**แอลีย์ฆัน สมาเยอโลฟนายกรัฐมนตรีคาซัคสถาน
File:Акылбек Жапаров (19-11-2021).jpg| **[[คีร์กีซสถาน]]**อากึลเบก จาปารอฟประธานคณะรัฐมนตรีคีร์กีซสถาน
File:Irakli Gharibashvili (16211044716).jpg| **[[จอร์เจีย]]**อีรักลี ฆารีบัชวีลีนายกรัฐมนตรีจอร์เจีย
File:Serdar Berdimuhamedov - 2018 (cropped).jpg| **[[เติร์กเมนิสถาน]]**เซร์ดาร์ เบร์ดือมูฮาเมดอว์ประธานาธิบดีเติร์กเมนิสถาน
File:Kokhir Rasulzoda (2018-04-19).jpg| **[[ทาจิกิสถาน]]**คอฮีร์ ราซุลซอดานายกรัฐมนตรีทาจิกิสถาน
File:Roman Golovchenko (2020-09-03)(portrait).jpg| **[[เบลารุส]]**รามัน ฮาลอว์แชนกานายกรัฐมนตรีเบลารุส
File:Natalia Gavrilița - jun 2019.jpg| **[[มอลโดวา]]**นาตาลียา กาวรีลิตซานายกรัฐมนตรีมอลโดวา
File:Денис Шмигаль (08-12-2020) (cropped).jpg| **[[ยูเครน]]**แดนึส ชมือฮัลนายกรัฐมนตรียูเครน
File: Mikhail Mishustin (2020-07-09).jpg| **[[รัสเซีย]]**มีฮาอิล มีชุสตินนายกรัฐมนตรีรัสเซีย
File:Krišjānis Kariņš 2019 (cropped).jpg| **[[ลัตเวีย]]**กริชยานิส การิญส์นายกรัฐมนตรีลัตเวีย
File:Ingrida Simonyte 2019 crop 2.jpg| **[[ลิทัวเนีย]]**อิงกริดา ชิโมนีเตนายกรัฐมนตรีลิทัวเนีย
File:Ali Asadov (2019-12-17).jpg| **[[อาเซอร์ไบจาน]]**แอลี แอแซดอฟนายกรัฐมนตรีอาเซอร์ไบจาน
File:Nikol Pashinyan 01 (07-04-2021).jpg| **[[อาร์มีเนีย]]**นีกอล พาชินยันนายกรัฐมนตรีอาร์มีเนีย
File:Abdulla Aripov (2019-05-30).jpg| **[[อุซเบกิสถาน]]**อับดุลลา ออรีปอฟนายกรัฐมนตรีอุซเบกิสถาน
File:Kaja Kallas (crop).jpg| **[[เอสโตเนีย]]**กายา กัลลัสนายกรัฐมนตรีเอสโตเนีย


## ระดับการพัฒนา
รัฐหลังสหภาพโซเวียตเรียงตามคะแนนดัชนีการพัฒนามนุษย์ใน ค.ศ. 2020

**การพัฒนามนุษย์ระดับสูงมาก:**

* : 0.892 
* : 0.882 
* : 0.866 
* : 0.825 
* : 0.824 
* : 0.823 
* : 0.812 

**การพัฒนามนุษย์ระดับสูง:**

* : 0.779 
* : 0.776 
* : 0.756 
* : 0.750 
* : 0.720 
* : 0.715

**การพัฒนามนุษย์ระดับปานกลาง:**

* : 0.697 
* : 0.668

## ดูเพิ่ม
* เครือรัฐเอกราช
* กลุ่มตะวันออก
* สหภาพเศรษฐกิจยูเรเชีย
* สาธารณรัฐของสหภาพโซเวียต
* การแผลงเป็นรัสเซีย
* อาการกลัวรัสเซีย
* โลกที่พูดภาษารัสเซีย
* โลกที่สอง
* องค์การชาติและประชาชนที่ไม่มีผู้แทน

## อ้างอิง

## อ่านเพิ่ม
*

## แหล่งข้อมูลอื่น
* Candid photos of the Eastern Bloc September–December 1991, in the last months of the USSR
* New Directions Post-Independence from the Dean Peter Krogh Foreign Affairs Digital Archives
* Post-Soviet Russia and its Neighbor States from the Dean Peter Krogh Foreign Affairs Digital Archives 
* Discovering The Centuries-Old State Tradition, professor Pål Kolstø, University of Oslo
* Former Soviet war zones |The hazards of a long, hard freeze, *[[The Economist]]*, 19 August 2004
* 4 enclaves' post-Soviet fate in limbo, *[[The Seattle Times]]*, 20 August 2006
* Are Independence Referendums First Step Toward Kremlin's 'Historical Revanchism'?, *[[Radio Free Europe]]*, 15 September 2006




หมวดหมู่:การล่มสลายของสหภาพโซเวียต
หมวดหมู่:การเมืองของสหภาพโซเวียต
หมวดหมู่:ผลที่ตามมาหลังสงครามเย็น
หมวดหมู่:ยูเรเชีย
หมวดหมู่:ประเทศ