พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอาทิตย์ทิพอาภา

พลเรือโท **พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอาทิตย์ทิพอาภา** (24 กรกฎาคม พ.ศ. 2447 – 19 พฤษภาคม พ.ศ. 2489) เป็นพระโอรสพระองค์แรกในพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงชุมพรเขตอุดมศักดิ์ ประสูติแต่พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าทิพยสัมพันธ์ ทรงดำรงตำแหน่งประธานคณะผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระปรเมนทรมหาอานันทมหิดล พระอัฐมรามาธิบดินทร

## พระประวัติ
พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอาทิตย์ทิพอาภา เป็นพระโอรสในพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงชุมพรเขตอุดมศักดิ์ ประสูติแต่พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าทิพยสัมพันธ์ เมื่อวันอาทิตย์ ขึ้น 12 ค่ำ เดือน 8 หลัง ปีมะโรง ฉศก จ.ศ. 1266 ตรงกับวันที่ 24 กรกฎาคม พ.ศ. 2447 มีพระนามแรกประสูติว่า **หม่อมเจ้าอาทิตย์ทิพอาภา** มีพระโสทรภราดา 2 องค์ ได้แก่
* หม่อมเจ้าเกียรติ อาภากร ประสูติและสิ้นชีพตักษัยในวันเดียวกัน ประมาณปี พ.ศ. 2446
* พลอากาศโท หม่อมเจ้ารังษิยากร อาภากร (11 สิงหาคม พ.ศ. 2449 – 30 ธันวาคม พ.ศ. 2508)
เมื่อวันที่ 26 กรกฎาคม พ.ศ. 2451 พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าทิพยสัมพันธ์ พระมารดาได้ปลงพระชนม์ชีพพระองค์เอง เนื่องจากทรงน้อยพระทัยพระสวามี พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว จึงทรงรับหม่อมเจ้าอาทิตย์ทิพอาภาไปทรงเลี้ยงดู ทรงเอ็นดูเป็นพิเศษและทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้สถาปนาขึ้นเป็น **พระหลานเธอ พระองค์เจ้าอาทิตย์ทิพอาภา** เมื่อวันที่ 28 พฤศจิกายน พ.ศ. 2452 

ต่อมา พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้เปลี่ยนคำนำหน้าพระนามเป็น **พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอาทิตย์ทิพอาภา** 

พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอาทิตย์ทิพอาภา เสกสมรสกับหม่อมกอบแก้ว อาภากร ณ อยุธยา (สกุลเดิม วิเศษกุล) นางพระกำนัลในสมเด็จพระนางเจ้ารำไพพรรณี พระบรมราชินี เมื่อวันที่ 5 มกราคม พ.ศ. 2472 ไม่ทรงมีพระทายาท

พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอาทิตย์ทิพอาภา เคยทรงเป็นคณะกรรมการการประกวดนางสาวสยามครั้งแรกเมื่อปี พ.ศ. 2477

พระองค์ทรงดำรงตำแหน่งผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ ในสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวอานันทมหิดล ร่วมกับพระเจ้าวรวงศ์เธอ กรมหมื่นอนุวัตน์จาตุรนต์, เจ้าพระยายมราช (ปั้น สุขุม), พลเอก เจ้าพระยาพิชเยนทรโยธิน (อุ่ม อินทรโยธิน) และหลวงประดิษฐ์มนูธรรม (ปรีดี พนมยงค์) และทรงลาออกเมื่อวันที่ 31 กรกฎาคม พ.ศ. 2487 โดยในระหว่างที่ทรงดำรงตำแหน่งผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์นั้น พระองค์ได้รับการสถาปนาขึ้นเป็น **พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอาทิตย์ทิพอาภา**

พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอาทิตย์ทิพอาภา สิ้นพระชนม์ด้วยโรคมะเร็ง เมื่อวันที่ 19 พฤษภาคม พ.ศ. 2489 สิริพระชันษา 42 ปี สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวอานันทมหิดล (พระราชอิสริยยศในขณะนั้น) ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้สมเด็จพระเจ้าน้องยาเธอ เจ้าฟ้าภูมิพลอดุลยเดช (พระอิสริยยศในขณะนั้น) เสด็จแทนพระองค์ไปในการพระราชพิธีพระราชทานเพลิงพระศพเมื่อวันที่ 8 มิถุนายน พ.ศ. 2489 ณ พระเมรุ วัดเทพศิรินทราวาส

## พระเกียรติยศ

### พระอิสริยยศ
*24 กรกฎาคม พ.ศ. 2447 – 28 พฤศจิกายน พ.ศ. 2452 : หม่อมเจ้าอาทิตย์ทิพอาภา
*28 พฤศจิกายน พ.ศ. 2452 – 30 ตุลาคม พ.ศ. 2453 : พระหลานเธอ พระองค์เจ้าอาทิตย์ทิพอาภา
*30 ตุลาคม พ.ศ. 2453 – 16 พฤศจิกายน พ.ศ. 2481 : พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอาทิตย์ทิพอาภา
*16 พฤศจิกายน พ.ศ. 2481 – 19 พฤษภาคม พ.ศ. 2489 : พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอาทิตย์ทิพอาภา

## เครื่องราชอิสริยาภรณ์
พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอาทิตย์ทิพอาภา ทรงได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ทั้งไทยและต่างประเทศ ดังนี้

### เครื่องราชอิสริยาภรณ์ไทย

### ต่างประเทศ
*  :
** พ.ศ. 2481 – 80px เครื่องราชอิสริยาภรณ์นักบุญมอริซและลาซารัส ชั้นที่ 1
*  :
** พ.ศ. 2481 – 80px เครื่องอิสริยาภรณ์เลฌียงดอเนอร์ ชั้นที่ 1
*  :
** พ.ศ. 2481 – 80px เครื่องราชอิสริยาภรณ์รอยัลวิกตอเรียน ชั้นที่ 1
*  :
** พ.ศ. 2482 – 80px เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันสูงส่งยิ่งดอกเบญจมาศ ชั้นสูงสุด
*  :
** พ.ศ. 2485 – 80px เครื่องอิสริยาภรณ์อินทรีเยอรมัน ชั้นที่ 1

## พระยศและตำแหน่ง

* 20 ตุลาคม พ.ศ. 2470: เรือตรีพิเศษ
* เลขานุการ มณฑลนครศรีธรรมราช
* 21 กรกฎาคม พ.ศ. 2471: ปลัดกรมกองบัญชาการกระทรวงมหาดไทย
* 7 พฤศจิกายน พ.ศ. 2471: เรือโท
* ปลัดกรมเวรวิเศษ
* 12 มีนาคม พ.ศ. 2473: รั้งตำแหน่งผู้ว่าราชการจังหวัดนครปฐม
* 8 ตุลาคม พ.ศ. 2474: อำมาตย์โท
* 17 ตุลาคม พ.ศ. 2474: ผู้ว่าราชการจังหวัดนครปฐม
* 19 ตุลาคม พ.ศ. 2474: เรือเอก
* 20 เมษายน พ.ศ. 2476: ผู้ว่าราชการจังหวัดภูเก็ต
* 8 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2477: นาวาตรี
* 24 สิงหาคม พ.ศ. 2478: นาวาเอก
* 3 มกราคม พ.ศ. 2478: พันเอก
* 19 พฤษภาคม พ.ศ. 2480: นาวาอากาศเอก
* 1 เมษายน พ.ศ. 2482: พลตรี พลเรือตรี พลอากาศตรี
* 23 กันยายน พ.ศ. 2486: พลเรือโท พลอากาศโท

### ตราอาร์มประจำพระองค์

## พงศาวลี




## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น

* ลดา รุธิรกนก, มณีในอาทิตย์, ประวัติ-ชีวิตรักพระองค์เจ้าอาทิตย์ทิพอาภา-หม่อมกอบแก้ว, พ.ศ. 2549

หมวดหมู่:พระเจ้าวรวงศ์เธอ
หมวดหมู่:พระองค์เจ้าตั้ง
หมวดหมู่:พระองค์เจ้าชาย
หมวดหมู่:ราชสกุลอาภากร
หมวดหมู่:ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ของไทย
หมวดหมู่:ทหารบกชาวไทย
หมวดหมู่:พลเรือโทชาวไทย
หมวดหมู่:พลอากาศโทชาวไทย
หมวดหมู่:ผู้ว่าราชการจังหวัดนครปฐม
หมวดหมู่:ผู้ว่าราชการจังหวัดภูเก็ต
หมวดหมู่:บุคคลจากโรงเรียนมัธยมวัดเบญจมบพิตร
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.จ.ก. (ฝ่ายหน้า)
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ น.ร.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ร.ว.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ป.จ. (ฝ่ายหน้า)
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ป.ช.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ว.ม.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเหรียญรัตนาภรณ์ จ.ป.ร.3
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเหรียญรัตนาภรณ์ ป.ป.ร.3
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเหรียญรัตนาภรณ์ อ.ป.ร.1
หมวดหมู่:เสียชีวิตจากมะเร็ง
หมวดหมู่:บุคคลในประวัติศาสตร์ไทย พ.ศ. 2475–2516