อำเภอกาญจนดิษฐ์

**กาญจนดิษฐ์** เป็นอำเภอหนึ่งของจังหวัดสุราษฎร์ธานี คนภาคใต้ส่วนใหญ่จะเรียกและอ่านออกเสียงว่า **กานดิษ**

## ประวัติ
อำเภอกาญจนดิษฐ์ เดิมเป็นเมืองเก่า ชื่อ "**เมืองท่าทอง**" ตัวเมืองเดิมตั้งอยู่ริมคลองท่าทอง ตรงบริเวณตลาดบ้านท้อน ตำบลท่าทองในปัจจุบัน เมืองท่าทองตั้งขึ้นเมื่อใดไม่ทราบแน่นอน โดยจากอักขราภิธานศรับท์ของหมอปรัดเล ได้รวบรวมพิมพ์ไว้ว่า ประมาณ พ.ศ. 1588 เมืองท่าทองได้ตั้งขึ้นแล้ว โดยมีพระวิสูตรสงครามรามภักดี (พระท่าทอง) เป็นเจ้าเมือง เมื่อพม่ายกพลมาตีเมืองต่างๆ ตลอดมาจนถึงเมืองท่าทอง พม่าได้เผาทำลายเมืองเสียยับเยิน ส่วนเจ้าผู้ครองนครก็หนีหายสาบสูญไป เมื่อกรมพระราชวังบวรสุรสิงหนาทขับไล่พม่าถอยหนีไปหมดแล้ว  จึงตั้งนายสม เป็นผู้รั้งเมืองท่าทอง จนมาได้เลื่อนบรรดาศักดิ์เป็นหลวงวิเศษ และเป็นพระวิสูตรสงครมรามภักดี (พระท่าทอง) แทนคนเก่าที่หายไป 

หลวงวิเศษได้ย้ายเมืองใหม่มาตั้งที่บ้านกะแดะ  ใกล้คลองกะแดะ บริเวณตลาดกะแดะในปัจจุบัน จากนั้นเห็นว่าคลองกะแดะมีขนาดเล็ก ไม่สะดวกในการสัญจร จึงได้ย้ายเมืองไปตั้งใหม่ที่บริเวณริมคลองมะขามเตี้ย บริเวณตำบลมะขามเตี้ย อำเภอเมืองสุราษฎร์ธานีในปัจจุบัน ได้มีผู้ครองเมืองท่าทองสืบทอดกันมา จนในสมัยรัชกาลที่ 4 ได้ย้ายเมืองท่าทองไปตั้งที่ บ้านดอน บริเวณบ้านพักผู้ว่าปัจจุบัน และได้พระราชทานนามใหม่ว่า "**เมืองกาญจนดิฐ**" ปี พ.ศ. 2442 โปรดให้รวมเมืองไชยา และเมืองกาญจนดิฐ เป็นเมืองเดียวกัน เรียก "เมืองไชยา" เพื่อให้นาม "กาญจนดิฐ" มาเป็นชื่ออำเภอ แทนอำเภอกะแดะ (ของเมืองท่าทองเก่า) และได้ตั้งที่ว่าการอำเภอขึ้น ที่วัดกำแพง หรือที่ตั้ง สภ.กาญจนดิษฐ์ในปัจจุบัน

* วันที่ 28 กันยายน 2456 โอนพื้นที่หมู่ 4 (ในขณะนั้น) ของตำบลพลายวาส ไปรวมกับพื้นที่หมู่ 6 ของตำบลกรูด
*วันที่ 14 เมษายน 2472 เปลี่ยนแปลงเขตจังหวัดนครศรีธรรมราช กับจังหวัดสุราษฎร์ธานี โดยโอนพื้นที่ตำบลไชยคราม และตำบลดอนสัก อำเภอสิชล จังหวัดนครศรีธรรมราช มาขึ้นกับอำเภอกาญจนดิษฐ์
*วันที่ 14 ตุลาคม 2484 ตั้งตำบลท่าทองใหม่ แยกออกจากตำบลทุ่งกง
*วันที่ 30 กันยายน 2490 ตั้งตำบลพลายวาส แยกออกจากตำบลกะแดะ ตั้งตำบลช้างขวา แยกออกจากตำบลตะเคียนทอง ตั้งตำบลชลคราม แยกออกจากตำบลท่าทอง ตั้งตำบลทุ่งกง แยกออกจากตำบลท่าทองใหม่
* วันที่ 14 พฤศจิกายน 2493 โอนพื้นที่หมู่ 8,9,10 (ในขณะนั้น) ของตำบลกะแดะ ไปตั้งเป็นหมู่ 4,5,6 ของตำบลพลายวาส ตามลำดับ
* วันที่ 7 มกราคม 2500 จัดตั้งสุขาภิบาลกาญจนดิฐ ในท้องที่บางส่วนของตำบลกะแดะ
*วันที่ 1 มีนาคม 2501 จัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบลท่าทองใหม่ ในท้องที่ตำบลท่าทองใหม่
* วันที่ 24 มีนาคม 2512 แยกพื้นที่ตำบลชลคราม และตำบลดอนสัก อำเภอกาญจนดิฐ มาตั้งเป็น **กิ่งอำเภอดอนสัก** ขึ้นกับอำเภอกาญจนดิฐ
* วันที่ 22 เมษายน 2512 เปลี่ยนแปลงเขตสุขาภิบาลกาญจนดิฐ เพื่อความเหมาะสมในการบริหารกิจการและการทะนุบำรุงท้องถิ่น โดยให้เขตสุขาภิบาลครอบคลุมพื้นที่ทั้งหมดของตำบลกะแดะ
* วันที่ 16 กันยายน 2512  โอนพื้นที่ตำบลไชยคราม อำเภอกาญจนดิฐ ไปขึ้นกับ กิ่งอำเภอดอนสัก
* วันที่ 29 กันยายน 2513 จัดตั้งสุขาภิบาลดอนสัก ในท้องที่บางส่วนของตำบลดอนสัก
* วันที่ 13 ตุลาคม 2513 ยุบองค์การบริหารส่วนตำบลท่าทองใหม่ และจัดตั้งสุขาภิบาลท่าทองใหม่ ในท้องที่บางส่วนของตำบลท่าทองใหม่
* วันที่ 16 พฤศจิกายน 2514 ยกฐานะจากกิ่งอำเภอดอนสัก อำเภอกาญจนดิษฐ์ เป็น **อำเภอดอนสัก**
* วันที่ 9 สิงหาคม 2526 ตั้งตำบลทุ่งรัง แยกออกจากตำบลทุ่งกง
* วันที่ 16 กันยายน 2533 ตั้งตำบลคลองสระ แยกออกจากตำบลป่าร่อน
* วันที่ 25 พฤษภาคม 2542 ยกฐานะจากสุขาภิบาลกาญจนดิษฐ์ และสุขาภิบาลท่าทองใหม่ เป็นเทศบาลตำบลกาญจนดิษฐ์ และเทศบาลตำบลท่าทองใหม่ ตามลำดับ

## ที่ตั้งและอาณาเขต
อำเภอกาญจนดิษฐ์ตั้งอยู่ทางทิศตะวันออกของจังหวัด มีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังต่อไปนี้
* **ทิศเหนือ** ติดต่อกับอ่าวไทย
* **ทิศตะวันออก** ติดต่อกับอำเภอดอนสัก และอำเภอสิชล (จังหวัดนครศรีธรรมราช)
* **ทิศใต้** ติดต่อกับอำเภอนบพิตำ (จังหวัดนครศรีธรรมราช) และอำเภอบ้านนาสาร 
* **ทิศตะวันตก** ติดต่อกับอำเภอบ้านนาสารและอำเภอเมืองสุราษฎร์ธานี

## การแบ่งเขตการปกครอง
### การปกครองส่วนภูมิภาค
อำเภอกาญจนดิษฐ์แบ่งพื้นที่การปกครองออกเป็น 13 ตำบล 117 หมู่บ้าน ได้แก่

### การปกครองส่วนท้องถิ่น
ท้องที่อำเภอกาญจนดิษฐ์ประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 14 แห่ง ได้แก่
* **เทศบาลตำบลกาญจนดิษฐ์** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลกะแดะทั้งตำบล
* **เทศบาลตำบลท่าทองใหม่** ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลท่าทองใหม่
* **เทศบาลตำบลช้างซ้าย** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลช้างซ้ายทั้งตำบล
* **เทศบาลตำบลช้างขวา** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลช้างขวาทั้งตำบล
* **เทศบาลตำบลกรูด** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลกรูดทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลท่าทองใหม่** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลท่าทองใหม่ (นอกเขตเทศบาลตำบลท่าทองใหม่)
* **องค์การบริหารส่วนตำบลท่าทอง** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลท่าทองทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลทุ่งกง** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลทุ่งกงทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลพลายวาส** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลพลายวาสทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลป่าร่อน** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลป่าร่อนทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลตะเคียนทอง** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลตะเคียนทองทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลท่าอุแท** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลท่าอุแททั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลทุ่งรัง** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลทุ่งรังทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลคลองสระ** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลคลองสระทั้งตำบล


ไฟล์:Kanchanadit temple.jpg|วัดพัฒนาตัวอย่าง
ไฟล์:Tha Thong river.jpg|คลองท่าทอง


## อุทยานแห่งชาติทางบก
* อุทยานแห่งชาติใต้ร่มเย็น

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น
* http://www.kanchanaditcity.org 
* องค์การบริหารส่วนตำบลทุ่งรัง 


กาญจนดิษฐ์