สุจินดา คราประยูร

พลเอก **สุจินดา คราประยูร** (6 สิงหาคม พ.ศ. 2476 – 10 มิถุนายน พ.ศ. 2568) เป็นนายทหารและนักการเมืองชาวไทย เคยดำรงตำแหน่งสำคัญ ๆ เช่น นายกรัฐมนตรีไทยคนที่ 19, รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม, ผู้บัญชาการทหารสูงสุด ผู้บัญชาการทหารบก และรองหัวหน้าคณะรักษาความสงบเรียบร้อยแห่งชาติซึ่งก่อรัฐประหารใน พ.ศ. 2534 พลเอกสุจินดา คราประยูรถึงแก่อนิจกรรมด้วยโรคชรา เมื่อวันที่ 10 มิถุนายน พ.ศ. 2568 ณ โรงพยาบาลพระมงกุฎเกล้า กรุงเทพมหานคร สิริอายุ 91 ปี 10 เดือน 4 วัน

## ประวัติ

### ชีวิตส่วนตัว
สุจินดา คราประยูร เกิดเมื่อวันที่ 6 สิงหาคม พ.ศ. 2476 ที่ตำบลบ้านช่างหล่อ อำเภอบางกอกน้อย จังหวัดธนบุรี เป็นบุตรคนเล็กของจวง กับสมพงษ์ คราประยูร มีพี่สาวสองคน โดยครอบครัวเป็นข้าราชการกรมรถไฟ สมรสกับคุณหญิงวรรณี คราประยูร (สกุลเดิม หนุนภักดี) มีบุตรด้วยกัน 2 คน ได้แก่พลเอก เจิดวุธ คราประยูร ที่ปรึกษาพิเศษ กองบัญชาการกองทัพไทย และ เจนวิทย์ คราประยูร ผู้จัดการทั่วไป บริษัท ทรู อินเทอร์เน็ต ดาต้า เซ็นเตอร์ จำกัด

### การศึกษา
สุจินดาเข้ารับการศึกษาระดับประถมจากโรงเรียนปิยะวิทยา แล้วเข้าศึกษาต่อที่โรงเรียนทวีธาภิเศก หลังจากนั้นเข้าศึกษาต่อในระดับชั้นมัธยมปีที่ 4 – 5 ที่จังหวัดหนองคาย เนื่องจากเป็นช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 จึงต้องย้ายไปอยู่กับญาติผู้ใหญ่ที่จังหวัดหนองคาย ต่อมาได้กลับเข้ามาศึกษาต่อในกรุงเทพมหานครจนจบการศึกษาชั้นมัธยมปีที่ 6 ที่โรงเรียนวัดราชบพิธ แล้วได้เข้าศึกษาต่อที่โรงเรียนอำนวยศิลป์จนจบมัธยมปีที่ 8 สอบเข้าเรียนเตรียมแพทย์ที่จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เรียนได้เพียงปีเดียวก็ไปสอบเข้าโรงเรียนเตรียมทหารและเข้าเรียนต่อโรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า หลักสูตรเวสท์ปอยต์ รุ่นที่ 5 มีเพื่อนร่วมรุ่นได้แก่ 

* พลเอก อิสระพงศ์ หนุนภักดี เลขาธิการคณะรักษาความสงบเรียบร้อยแห่งชาติ
* พลเอก ศัลย์ ศรีเพ็ญ รองผู้บัญชาการทหารบก
* พันเอก ณรงค์ กิตติขจร สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร จังหวัดพระนครศรีอยุธยา

ต่อมาได้ศึกษาต่อจนจบหลักสูตรผู้บังคับกองพันทหารปืนใหญ่จากค่ายซิลส์ (Fort Sill’s) รัฐโอคลาโฮม่า ประเทศสหรัฐ สำเร็จหลักสูตรเสนาธิการทหารบกรุ่นที่ 44 เป็นอันดับที่ 1 สำเร็จการศึกษาหลักสูตรเสนาธิการทหารบกสหรัฐจากค่ายลีเวนเวิร์ธ (Fort Leavenworth)

## การทำงาน

### ราชการทหาร
สุจินดาเริ่มเข้ารับราชการทหารตั้งแต่ปี พ.ศ. 2496 ได้รับพระราชทานยศ "ว่าที่ร้อยตรี " เมื่อวันที่ 25 มกราคม พ.ศ. 2501 ดำรงตำแหน่งผู้บังคับกองร้อย กองพันทหารปืนใหญ่ที่ 21 และก้าวหน้าในหน้าที่ราชการ เช่น 

* อาจารย์โรงเรียนเสนาธิการทหารบก
* เจ้ากรมยุทธการทหารบก
* ผู้ช่วยเสนาธิการทหารบก ฝ่ายยุทธการ
* รองเสนาธิการทหารบก
* ผู้ช่วยผู้บัญชาการทหารบก
* รองผู้บัญชาการทหารบก 

และวันที่ 29 เมษายน พ.ศ. 2533 ดำรงตำแหน่งผู้บัญชาการทหารบก จนเมื่อถึงวันที่ 1 ตุลาคม พ.ศ. 2534 จึงได้ดำรงตำแหน่งผู้บัญชาการทหารสูงสุดอีกตำแหน่งหนึ่ง ต่อจากพล.อ. สุนทร คงสมพงษ์ ที่เกษียณอายุราชการ

### ตำแหน่งราชการ

#### ทหาร

*พ.ศ. 2501 : ประจำกองร้อย กรมนักเรียนโรงเรียนทหารปืนใหญ่ ศูนย์การทหารปืนใหญ่ต่อมารักษาราชการ ผูช่วยนายทหารฝ่ายยุทธการและการฝึก กองบังคับการทหารปืนใหญ่ กองพลที่ 4
* พ.ศ. 2502 : รักษาราชการนายทหารสื่อสาร กองพันทหารปืนใหญ่ต่อสู้อากาศยานที่ 1 และรับพระราชทานยศ"ร้อยตรี"
* พ.ศ. 2503 :  รักษาราชการผู้บังคับกองร้อยบังคับการและบริการกองพันทหารปืนใหญ่ที่ 21
* พ.ศ. 2504 : รับพระราชทานยศ"ร้อยโท"
* พ.ศ. 2505 : ผู้บังคับกองร้อยปืนใหญ่ กองพันทหารปืนใหญ่ที่ 21 และรับพระราชทานยศ"ร้อยเอก"
* พ.ศ. 2507 : ครูกองการศึกษา โรงเรียนทหารปืนใหญ่ ศูนย์การทหารปืนใหญ่
* พ.ศ. 2510 : รักษาราชการอาจารย์โรงเรียนเสนาธิการทหารบก และรับพระราชทานยศ"พันตรี"
* พ.ศ. 2513 : หัวหน้าฝ่ายยุทธการกองพลทหารปืนใหญ่ต่อสู้อากาศยาน
* พ.ศ. 2514 : รองผู้ช่วยทูตทหารบก ประจำสถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงวอชิงตัน และรับพระราชทานยศ"พันโท"
* พ.ศ. 2517 :  หัวหน้าแผนกกรมข่าวทหารบก
* พ.ศ. 2518 : รักษาราชการนายทหารฝ่ายเสนาธิการประจำกรมข่าวทหารบกและรับพระราชทานยศ"พันเอก"
* พ.ศ. 2522 : หัวหน้ากอง กรมข่าวทหารบก
* พ.ศ. 2524 : รองเจ้ากรมยุทธการทหารบก
* พ.ศ. 2525 : เจ้ากรมยุทธการทหารบก และรับพระราชทานยศ"พลตรี"
* พ.ศ. 2528 : ผู้ช่วยเสนาธิการทหารบก ฝ่ายยุทธการ และรับพระราชทานยศ"พลโท"
* พ.ศ. 2529 : รองเสนาธิการทหารบก
* พ.ศ. 2530 : ผู้ช่วยผู้บัญชาการทหารบก และรับพระราชทานยศ"พลเอก"
* พ.ศ. 2532 : รองผู้บัญชาการทหารบก
* พ.ศ. 2533 : ผู้บัญชาการทหารบก
* พ.ศ. 2534 : ผู้บัญชาการทหารสูงสุด

#### ราชการพิเศษ
* พ.ศ. 2512 - 2513 : ราชการสงครามเวียดนาม ในตำแหน่งหัวหน้าฝ่ายยุทธการ กองพลทหารปืนใหญ่ต่อสู้อากาศยาน
* พ.ศ. 2525 : ราชองครักษ์เวร
* พ.ศ. 2526 : นายทหารพิเศษ ประจำกรมทหารปืนใหญ่ที่ 1 รักษาพระองค์
* พ.ศ. 2528 : ราชองครักษ์เวร ต่อมาเป็นราชองครักษ์พิเศษ
* พ.ศ. 2531 : กรรมการธนาคารทหารไทย
* พ.ศ. 2532 : เป็นนายพิเศษประจำหน่วยรักษาพระองค์ ดังนี้
** นายทหารพิเศษ ประจำกรมทหารราบ ที่ 2 รักษาพระองค์
** นายทหารพิเศษ ประจำกรมทหารราบที่ 11 รักษาพระองค์
** นายทหารพิเศษ ประจำกรมทหารราบที่ 12 รักษาพระองค์
** นายทหารพิเศษ ประจำกรมทหารม้าที่ 1 รักษาพระองค์
** นายทหารพิเศษ ประจำกรมทหารปืนใหญ่ กองพันที่ 21 รักษาพระองค์
** นายทหารพิเศษ ประจำกรมทหารปืนใหญ่ต่อสู้อากาศยาน กองพันที่ 1 รักษาพระองค์

### การเมือง
สุจินดาเป็นบุคคลสำคัญในคณะรักษาความสงบเรียบร้อยแห่งชาติที่เข้ายึดอำนาจการปกครองจากพลเอก ชาติชาย ชุณหะวัณ เมื่อวันเสาร์ที่ 23 กุมภาพันธ์ 2534 จนกระทั่งหลังการเลือกตั้งทั่วไปในวันที่ 22 มีนาคม พ.ศ. 2535 พรรคการเมือง 5 พรรค คือ พรรคสามัคคีธรรม พรรคชาติไทย พรรคกิจสังคม พรรคประชากรไทย และพรรคราษฎร ร่วมกันจัดตั้งรัฐบาลและสนับสนุนให้สุจินดาเป็นนายกรัฐมนตรี ก่อนหน้านั้น พรรคร่วม 5 พรรคประกาศสนับสนุนณรงค์ วงศ์วรรณ หัวหน้าพรรคสามัคคีธรรม ซึ่งมีสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรมากที่สุด แต่โฆษกกระทรวงต่างประเทศสหรัฐแถลง ข่าวว่า ณรงค์ วงศ์วรรณ ติดบัญชีดำ ถูกห้ามเข้าสหรัฐอเมริกา เนื่องจากพัวพันกับขบวนการค้าสารเสพติด

#### ดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรี
สุจินดาได้รับพระบรมราชโองการให้ดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรีคนที่ 19 ของประเทศไทยเมื่อวันที่ 7 เมษายน พ.ศ. 2535 เมื่อเข้าดำรงตำแหน่งกล่าวว่า "เสียสัตย์เพื่อชาติ" ทั้งที่เคยพูดว่าจะไม่รับตำแหน่งนายกรัฐมนตรี นอกจากนี้ สุจินดาได้แต่งตั้งพลเอก อิสระพงศ์ หนุนภักดี เลขาธิการ รสช. ซึ่งเป็นพี่ชายของภรรยาตน ให้ดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย จึงถูกคัดค้านจากกลุ่มเคลื่อนไหวทางการเมืองหลายกลุ่ม ร้อยตรี ฉลาด วรฉัตร อดอาหารประท้วง และพลตรี จำลอง ศรีเมือง เป็นผู้นำการชุมนุมของประชาชนเพื่อเรียกร้องให้สุจินดา ลาออกเนื่องจากเป็นการสืบทอดอำนาจเผด็จการ รสช. จนกระทั่งเกิดเหตุการณ์ไม่สงบภายในประเทศ หรือพฤษภาทมิฬ ขึ้นระหว่างวันที่ 17-20 พฤษภาคม พ.ศ. 2535 โดยในวันสุดท้ายของการประท้วง พระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ทรงเชิญสุจินดาและจำลอง เข้าพบและมีพระราชดำรัสให้หันหน้าเข้าหากันเพื่อแก้ปัญหา หลังจากนั้น สุจินดาจึงลาออกจากตำแหน่งเมื่อวันที่ 24 พฤษภาคม พ.ศ. 2535 เพื่อให้การแก้ไขรัฐธรรมนูญเป็นไปโดยอิสระ และเพื่อแสดงความรับผิดชอบทางการเมือง

มีชัย ฤชุพันธุ์ รองนายกรัฐมนตรี ได้ขึ้นปฏิบัติหน้าที่แทนนายกรัฐมนตรี จนกระทั่งมีการแต่งตั้งนายกรัฐมนตรีคนใหม่ในวันที่ 10 มิถุนายน พ.ศ. 2535 คณะรัฐมนตรีคณะที่ 48 ของรัฐบาลสุจินดาจึงพ้นจากตำแหน่งไปตามวาระ

## ยศทางทหาร
* 25 มกราคม พ.ศ. 2501 ยศ "ว่าที่ร้อยตรี "
* 1 มกราคม พ.ศ. 2502 ยศ "ร้อยตรี"
* 1 ตุลาคม พ.ศ. 2505 ยศ "ร้อยเอก"
* 1 ตุลาคม พ.ศ. 2510 ยศ "พันตรี"
* 1 ตุลาคม พ.ศ. 2518 ยศ "พันเอก"
* 1 ตุลาคม พ.ศ. 2524 ยศ "พลตรี"
* 1 ตุลาคม พ.ศ. 2530 ยศ "พลเอก"
* 16 เมษายน พ.ศ. 2534  ยศ "พลเรือเอก"เเละ"พลอากาศเอก"

## รางวัลและเกียรติยศ
สุจินดาได้รับพระราชทานยศนายกองเอกแห่งกองอาสารักษาดินแดน พ.ศ. 2526

## ถึงแก่อนิจกรรม
สุจินดาถึงแก่อนิจกรรมด้วยโรคชรา เมื่อวันที่ 10 มิถุนายน พ.ศ. 2568 ณ โรงพยาบาลพระมงกุฎเกล้า กรุงเทพมหานคร สิริอายุ  มีพิธีพระราชทานน้ำหลวงอาบศพเมื่อวันที่ 11 มิถุนายน ณ ศาลา 5 วัดโสมนัสราชวรวิหาร โดยมีพลเอก ไพบูลย์ คุ้มฉายา องคมนตรี เป็นประธานในพิธี และสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จพระราชดำเนินมาพระราชทานเพลิงศพเมื่อวันที่ 21 กันยายน ณ เมรุ วัดพระศรีมหาธาตุวรมหาวิหาร

## เครื่องราชอิสริยาภรณ์

### เครื่องราชอิสริยาภรณ์ไทย
พลเอก สุจินดา คราประยูร ได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ดังนี้

### ต่างประเทศ

*  :
** พ.ศ. 2513 – 80x80px เหรียญเกียรติยศกองทัพเวียดนาม ชั้นที่ 1
** พ.ศ. 2513 – 80x80px เหรียญรณรงค์เวียดนาม
*  :
** พ.ศ. 2513 – 80x80px เหรียญคอมเมนเดชัน (ทหารบก)
*  :
** พ.ศ. 2534 – 80x80px เครื่องราชอิสริยาภรณ์เกปาละวานัน อังกะตัน เตนเตรา ชั้นที่ 1
*  :
** พ.ศ. 2535 – 80x80px เครื่องราชอิสริยาภรณ์มงคลรัตน์ ชั้นที่ 1

## ลำดับสาแหรก



## อ้างอิง

## ดูเพิ่ม
* ประวัติจากเว็บกองทัพบก 

## แหล่งข้อมูลอื่น
* รัฐประหารในประเทศไทย พ.ศ. 2534
* คณะรักษาความสงบเรียบร้อยแห่งชาติ


หมวดหมู่:บุคคลจากเขตบางกอกน้อย
หมวดหมู่:ชาวไทยเชื้อสายจีน
หมวดหมู่:ชาวไทยเชื้อสายมอญ
หมวดหมู่:ทหารบกชาวไทย
หมวดหมู่:ทหารเรือชาวไทย
หมวดหมู่:ทหารอากาศชาวไทย
หมวดหมู่:นายพลชาวไทย
หมวดหมู่:พลเรือเอกชาวไทย
หมวดหมู่:พลอากาศเอกชาวไทย
หมวดหมู่:พลอากาศโทชาวไทย
หมวดหมู่:ผู้บัญชาการทหารสูงสุดไทย
หมวดหมู่:ผู้บัญชาการทหารบกของกองทัพไทย
หมวดหมู่:ราชองครักษ์เวร
หมวดหมู่:นักการเมืองไทย
หมวดหมู่:นายกรัฐมนตรีไทย
หมวดหมู่:สกุลคราประยูร
หมวดหมู่:รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมไทย
หมวดหมู่:สมาชิกสภากรุงเทพมหานคร
หมวดหมู่:คณะรักษาความสงบเรียบร้อยแห่งชาติ
หมวดหมู่:บุคคลที่เกี่ยวข้องกับเหตุการณ์พฤษภาทมิฬ
หมวดหมู่:บุคคลจากโรงเรียนทวีธาภิเศก
หมวดหมู่:บุคคลจากโรงเรียนวัดราชบพิธ
หมวดหมู่:บุคคลจากโรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า
หมวดหมู่:นิสิตเก่าจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ป.ช.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ว.ม.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ท.จ.ว. (ฝ่ายหน้า)
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเหรียญจักรมาลา
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเหรียญรัตนาภรณ์ ภ.ป.ร.3
หมวดหมู่:ผู้บังคับบัญชาและเจ้าหน้าที่กองอาสารักษาดินแดน
หมวดหมู่:พลเอกกองทัพบกไทย