การประชุมหลูชาน

**การประชุมหลูชาน** เป็นการประชุมผู้นำระดับสูงของพรรคคอมมิวนิสต์จีนซึ่งจัดขึ้นระหว่างเดือนกรกฎาคมถึงสิงหาคม ค.ศ. 1959 โดยกรมการเมืองพรรคคอมมิวนิสต์จีนจัด "สมัยประชุมขยาย" (*Kuoda Huiyi*) ตั้งแต่วันที่ 2 กรกฎาคมถึง 1 สิงหาคม ตามมาด้วย **การประชุมเต็มคณะครั้งที่ 8 ของ[[คณะกรรมการกลางพรรคคอมมิวนิสต์จีน ชุดที่ 8|คณะกรรมการกลางพรรคคอมมิวนิสต์จีนชุดที่ 8]]** ตั้งแต่วันที่ 2–16 สิงหาคม หัวข้อหลักในการอภิปรายคือการก้าวกระโดดไกลไปข้างหน้า 

การประชุมหลูชานได้เห็นการกวาดล้างทางการเมืองของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม จอมพลเผิง เต๋อหวย ซึ่งการวิพากษ์วิจารณ์บางแง่มุมของการก้าวกระโดดไกลไปข้างหน้าถูกมองว่าเป็นการโจมตีแนวทางการเมืองของประธานพรรคคอมมิวนิสต์จีน เหมา เจ๋อตง ส่งผลให้เกิด "การต่อสู้ต่อต้านพวกเอียงขวา" ครั้งใหญ่ภายในพรรค การประชุมหลูชานยังเป็นครั้งแรกนับตั้งแต่การก่อตั้งสาธารณรัฐประชาชนจีนใน ค.ศ. 1949 ที่ความขัดแย้งเกี่ยวกับทิศทางของนโยบายได้ปะทุขึ้นเป็นความแตกแยกอย่างเปิดเผยระหว่างผู้นำพรรค 

ชื่อของการประชุมมีที่มาจากสถานที่จัดการประชุม ซึ่งเป็นรีสอร์ตบนเขาหลูในจิ่วเจียง ประเทศจีน

## การประชุม
วัตถุประสงค์ดั้งเดิมของการประชุมคือการทบทวนเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในช่วงการก้าวกระโดดไกลไปข้างหน้าและแก้ไขปัญหาในทางปฏิบัติที่เกิดจากเหตุการณ์เหล่านั้น เมื่อการประชุมหลูชานเริ่มต้นขึ้น ผู้นำมีความคิดเห็นแตกแยกกันในประเด็นที่ว่าวิกฤตการณ์เกิดขึ้นได้อย่างไรและควรจะรับมืออย่างไรต่อไป เหมา เจ๋อตงวิพากษ์วิจารณ์บทบาทของตัวเองในความล้มเหลวของการก้าวกระโดดไกลไปข้างหน้า เขากล่าวถึงโครงการผลิตเหล็กในสวนหลังบ้านที่เขาเคยสนับสนุนว่าเป็น "หายนะครั้งใหญ่" และวิจารณ์ตัวเองที่ผลักดันการรวมกลุ่มทางคอมมูนเร็วเกินไป ในสุนทรพจน์ช่วงเดือนกรกฎาคมก่อนการประชุมหลูชาน เหมากล่าวว่า "ความวุ่นวายที่เกิดขึ้นอยู่ในระดับมหภาค และฉันขอรับผิดชอบต่อเรื่องนั้น" เหมาก็ยังปกป้องนโยบายของการก้าวกระโดดไกลไปข้างหน้าโดยรวมและโดยเฉพาะเรื่องคอมมูน

หัวข้อหลักของการประชุมหลูชานคือความบิดเบือนที่เกิดจากรายงานการผลิตอันเป็นเท็จ ในช่วงการก้าวกระโดดไกลไปข้างหน้า เจ้าหน้าที่ระดับล่างถูกขอให้บรรลุเป้าหมายการผลิตที่ไม่สมจริง เจ้าหน้าที่มักอ้างว่าบรรลุเป้าหมายการผลิตแล้ว โดยไม่สนใจสภาพความเป็นจริงในระดับที่ต่ำกว่านั้น พฤติกรรมเหล่านี้เกิดจากการที่เจ้าหน้าที่ระดับสูงให้ความสำคัญกับการผลิตมากเกินไปและเรียกชาวนาว่าเป็น "สตาคานอฟชาวชนบท" สถิติเท็จที่เกิดขึ้นขัดขวางการประสานงานเศรษฐกิจในส่วนกลาง ที่เขาหลู การแก้ไขปัญหาเหล่านี้เกี่ยวข้องกับความตึงเครียดทางการเมืองที่กว้างขวางมากขึ้นในเรื่องการรวมอำนาจเข้าสู่ศูนย์กลางและการกระจายอำนาจ ดังที่นักวิชาการ อเลสซานโดร รุสโซ เขียนไว้ว่า ความแข็งแกร่งเดิมของพรรคในการประสานงานพลังทางการเมืองของชาวนาได้สร้างอุปสรรคสำคัญขึ้นมาในตอนนี้

เหมา เจ๋อตงยังตั้งใจที่จะใช้การประชุมนี้เพื่อควบคุมองค์ประกอบของ "แนวโน้มฝ่ายซ้าย" ในการก้าวกระโดดไกลไปข้างหน้า

## ข้อวิจารณ์ของเผิง เต๋อหวย
ในฤดูใบไม้ผลิ ค.ศ. 1959 เผิง เต๋อหวย รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมของสาธารณรัฐประชาชนจีน นำคณะผู้แทนทางทหารของจีนเดินทางเยือนยุโรปตะวันออกและสหภาพโซเวียต เผิงแสดงความไม่พอใจต่อการก้าวกระโดดไกลไปข้างหน้ากับผู้นำคอมมิวนิสต์หลายคน รวมถึงนีกีตา ครุชชอฟ ในความเห็นของเขา นโยบายเศรษฐกิจและสังคมในช่วงเวลานั้นบ่อนทำลายการพัฒนาเศรษฐกิจที่จำเป็นต่อการปรับปรุงกองทัพให้ทันสมัย เมื่อเขากลับมายังจีนในช่วงกลางเดือนมิถุนายน เผิงวิพากษ์วิจารณ์การก้าวกระโดดไกลไปข้างหน้า

คำวิจารณ์ของเผิงไปถึงจุดสูงสุดใน "จดหมายแสดงความเห็น" วันที่ 14 กรกฎาคม เผิงเขียนจดหมายส่วนตัวถึงเหมาเพื่อวิพากษ์วิจารณ์บางองค์ประกอบของการก้าวกระโดดไกลไปข้างหน้า ในจดหมายนั้น เขาใช้ถ้อยคำอย่างระมัดระวังและไม่ได้ปฏิเสธ "ความสำเร็จที่ยิ่งใหญ่" ของเหมา แต่ในขณะเดียวกันก็แสดงความไม่เห็นด้วยกับบางองค์ประกอบ เช่น "กระแสของการกล่าวเกินจริง" (เช่น การรายงานปริมาณผลผลิตธัญพืชเกินจริง) การรับประทานอาหารร่วมกันในคอมมูน และการตั้งกองกำลังอาสาสมัครคอมมูน ซึ่งเขารู้สึกว่าจะบั่นทอนความแข็งแกร่งของกองทัพปลดปล่อยประชาชน เขายังแสดง "ความสับสน" ต่อ "ความสูญเสียที่ค่อนข้างมาก" และ "การระบาดของการโอ้อวด" ในช่วงการก้าวกระโดดไกลไปข้างหน้า เผิงระบุว่าปัญหาเหล่านี้เกิดจาก "ความคลั่งไคล้ของชนชั้นนายทุนน้อย"

ด้วยเหตุนี้ เหมาจึงขยายเวลาการประชุมออกไปอีกกว่าสิบวัน

## การล่มสลายของเผิง เต๋อหวย

วันที่ 23 กรกฎาคม เหมาแสดงจดหมายของเผิงให้สหายของเขาดูและขอให้พวกเขาแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับประเด็นนี้ เผิงไม่ได้ให้เหตุผลที่เป็นรูปธรรมเพิ่มเติม นอกเหนือจากการที่พรรคควรจะถอนตัวจากการริเริ่มทางการเมืองในพื้นที่ชนบทโดยทันที จุดยืนของเผิงไม่ได้รับการสนับสนุนจากผู้เข้าร่วมการประชุมคนอื่น ๆ เนื่องจากมันเท่ากับการ "ฆ่าตัวตายทางการเมือง" สำหรับพรรค ตัวอย่างเช่น โจว เอินไหล ซึ่งปกติแล้วจะเป็นผู้ไกล่เกลี่ยระหว่างฝ่ายซ้ายและขวาของพรรค ได้วิพากษ์วิจารณ์เผิงอย่างรุนแรง นอกจากนี้ จุดยืนของเผิงยังหมายถึงการจัดแนวใหม่กับแนวทางของโซเวียตโดยพฤตินัย ในช่วงเวลาที่เหมากำลังพยายามหาเส้นทางที่เป็นอิสระทั้งในแง่ของนโยบายต่างประเทศและในประเทศ

เมื่อถึงการประชุมเต็มคณะ ซึ่งจัดขึ้นทันทีหลังการประชุมหลูชาน เผิงถูกโดดเดี่ยวทางการเมืองและถูกปลดจากตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม โดยมี จอมพลหลิน เปียวมาดำรงตำแหน่งแทน ที่ประชุมเต็มคณะหลูชานมีมติประณาม "กลุ่มต่อต้านพรรคที่มีเผิง เต๋อหวยเป็นหัวหน้า"

ในทางตรงกันข้ามกับเผิง จุดยืนของเหมาคือความกระตือรือร้นของชาวนาเป็นสิ่งที่ดี เพราะการพัฒนาการเมืองต้องอาศัยแรงขับเคลื่อนจากมวลชน เหมายังคงเชื่อว่าการทดลองให้ชาวนามีบทบาททางการเมืองควรดำเนินต่อไป มุมมองของเขาคือความคิดริเริ่มต่าง ๆ เช่น การจัดการงานเกษตรกรรมด้วยตนเอง โรงเรียนที่บริหารด้วยตนเอง และบริการทางการแพทย์แบบสหกรณ์ควรดำเนินการต่อไปในทุกที่ที่ทำได้ อย่างไรก็ตาม เหมาเห็นด้วยว่าเป้าหมายที่เฉพาะเจาะจงจะต้องมีความเป็นจริงมากขึ้นและการโอ้อวดเกินจริงของระบบรัฐการเกี่ยวกับเป้าหมายการผลิตจะต้องหยุดลง

เหมาวิพากษ์วิจารณ์เผิงอย่างรุนแรงว่าเป็นส่วนหนึ่งของกลุ่มที่ลังเลเมื่อเผชิญกับความยากลำบากและเป็นผู้ที่ "อยู่ห่างจากพวกฝ่ายขวาเพียง 30 กิโลเมตร" เหมายังประกาศในเดือนสิงหาคมว่าความแตกแยกในการประชุมครั้งนี้คือการต่อสู้ระหว่างชนชั้นและความแตกแยกนี้ "คือความต่อเนื่องของการต่อสู้แบบเป็นตายระหว่างสองศัตรูตัวฉกาจ คือชนชั้นกระฎุมพีและชนกรรมาชีพในกระบวนการการปฏิวัติสังคมนิยมในช่วงทศวรรษที่ผ่านมา" ต่อมาเผิงถูกปลดออกจากตำแหน่งและถูกจับกุม ในเดือนกันยายน ค.ศ. 1959 หลิน เปียวได้เข้ามาแทนที่เขา ตามที่เหมากล่าวไว้ในสุนทรพจน์ในเดือนกันยายน ค.ศ. 1959 เหมาเชื่อว่าเผิงและคนอื่น ๆ ได้ "สมคบคิดกับต่างประเทศลับหลังปิตุภูมิของเรา"

แม้ว่าการวิพากษ์วิจารณ์เผิง เต๋อหวยจะส่งผลให้เหมา เจ๋อตงได้รับชัยชนะ แต่ก็ทำให้ผู้นำคนอื่น ๆ สรุปได้ว่าเขาถูกปฏิบัติอย่างไม่เป็นธรรมและกฎเกณฑ์ของพรรคได้ถูกละเมิด

โจว เสี่ยวโจว พร้อมด้วยหวง เค่อเฉิงและจาง เหวินเทียน ซึ่งสนับสนุนเผิง เต๋อหวยในการตั้งคำถามต่อความเหมาะสมของการก้าวกระโดดไกลไปข้างหน้า ก็ถูกประณามว่าเป็นผู้ทรยศ ถูกปลดจากตำแหน่ง และถูกส่งไปใช้แรงงานเพื่ออบรมใหม่ ส่วนหลี่ รุ่ย หนึ่งในเลขานุการส่วนตัวของเหมา ก็ถูกถอนสมาชิกภาพพรรคและถูกส่งไปค่ายแรงงานเนื่องจากปฏิเสธการกล่าวประณามเผิง

## ผลที่ตามมาของการประชุม
การประชุมหลูชานสิ้นสุดลงด้วยการที่เหมาริเริ่ม *[[การต่อสู้ต่อต้านพวกเอียงขวา]]* ในเดือนสิงหาคม ค.ศ. 1959 ณ การประชุมเต็มคณะครั้งที่ 8 ของคณะกรรมการกลางพรรคคอมมิวนิสต์จีนชุดที่ 8 โดยมีเป้าหมายเพื่อกำจัด "พวกเอียงขวา" หรือ "พวกฉวยโอกาสฝ่ายขวา" ภายในพรรคคอมมิวนิสต์จีน ตามที่เหมากล่าวไว้ การประชุมหลูชานได้เปิดเผยถึงการมีอยู่ของกลุ่ม "ฝ่ายขวา" ขนาดใหญ่ที่อ่อนไหวต่ออิทธิพลตะวันตก โดยรวมแล้ว มีสมาชิกพรรคคอมมิวนิสต์จีนกว่า 3 ล้านคนถูกกวาดล้างหรือลงโทษในช่วงการรณรงค์นี้

หลังสิ้นสุดการประชุมหลูลาน เหมาทุ่มเทความพยายามอย่างหนักเพื่อแยกแนวทางการพัฒนาเศรษฐกิจของจีนออกจากรูปแบบของโซเวียต ระหว่างเดือนธันวาคม ค.ศ. 1959 ถึงกุมภาพันธ์ ค.ศ. 1960 เขาอ่านหนังสือ *[[Economic Problems of Socialism in the USSR]]* (ปัญหาเศรษฐกิจของสังคมนิยมในสหภาพโซเวียต) ของโจเซฟ สตาลินและตำราเศรษฐศาสตร์การเมืองของโซเวียตเล่มหนึ่ง พร้อมทั้งวิพากษ์วิจารณ์แนวทางของโซเวียตในการสนทนากับนักวิชาการ

ไม่นานหลังการประชุมหลูชาน เหมาถอนตัวออกจากงานประจำวันของพรรค มอริซ ไมส์เนอร์ นักประวัติศาสตร์ยืนยันว่าเหมาต้องเข้าใจดีว่าคำวิจารณ์ของเผิงนั้นเป็นที่ยอมรับอย่างกว้างขวางในหมู่ผู้นำพรรคและเหมาไม่สามารถรวบรวมเสียงสนับสนุนจากคณะกรรมการกลางพรรคได้มากพอจะดำเนินการก้าวกระโดดไกลไปข้างหน้าที่สุดโต่งต่อไปได้ หากเขาต้องการทำเช่นนั้น

ในที่สุด เหมาเองสรุปการประชุมหลูชานในการประชุมเจ็ดพันแกนนำภายหลังภัยพิบัติจากการก้าวกระโดดไกลไปข้างหน้า ขณะที่เขาวิจารณ์ตนเองและโต้แย้งว่าการประชุมหลูชานควรจะมุ่งเน้นไปที่การทำงาน อย่างไรก็ตาม "แล้วเผิงก็กระโดดขึ้นมาและพูดว่า 'คุณเอาแม่ของฉันไปสี่สิบวัน ฉันขอเอาแม่ของคุณยี่สิบวันได้ไหม'" และการประชุมก็กลายเป็นเรื่องวุ่นวาย

## ดูเพื่ม

*การก้าวกระโดดไกลไปข้างหน้า
*การประชุมเต็มคณะครั้งที่สองของคณะกรรมการกลางพรรคคอมมิวนิสต์จีนชุดที่ 9 จัดขึ้นใน ค.ศ. 1970 เนื่องจากการประชุมครั้งนี้จัดขึ้นที่เขาหลูเช่นกัน บางครั้งจึงถูกเรียกอีกชื่อหนึ่งว่า "การประชุมหลูชานครั้งที่สอง"
*การประชุมเจ็ดพันแกนนำ

## อ้างอิง

*Spence, Jonathan. *[[The Search for Modern China]].* W.W. Norton and Company, New York, 1990.
*Yang, Dali. "Calamity and Reform in China." Stanford University Press, 1996.

หมวดหมู่:พ.ศ. 2502 ในประเทศจีน
หมวดหมู่:ก้าวกระโดดไกลไปข้างหน้า
หมวดหมู่:ประวัติศาสตร์จิ่วเจียง
หมวดหมู่:หลิว เช่าฉี
หมวดหมู่:เหมา เจ๋อตง
หมวดหมู่:การประชุม พ.ศ. 2502
หมวดหมู่:สมัชชาพรรคคอมมิวนิสต์จีน
หมวดหมู่:กรกฎาคม พ.ศ. 2502 ในเอเชีย
หมวดหมู่:สิงหาคม พ.ศ. 2502 ในเอเชีย
หมวดหมู่:การประชุมทางการในเมืองทศวรรษ 1950