อำเภอหนองแค

**หนองแค** เป็นอำเภอหนึ่งในจังหวัดสระบุรี ตั้งอยู่ทางทิศตะวันตกเฉียงใต้ของจังหวัด สภาพภูมิศาสตร์โดยทั่วไปเป็นที่ราบลุ่ม ที่ดินส่วนใหญ่ถูกใช้ประโยชน์ในการทำเกษตรกรรมและกสิกรรม เนื่องจากการมีสภาพภูมิศาสตร์ที่เอื้ออำนวย รวมทั้งมีระยะทางห่างจากจังหวัดปริมณฑลอื่น ๆ ที่ไม่ไกลนัก (มีระยะทางห่างจากกรุงเทพมหานครไม่เกิน 100 กิโลเมตร ทั้งยังมีพื้นที่ติดต่อกับจังหวัดปทุมธานีและจังหวัดพระนครศรีอยุธยาอันเป็นที่ตั้งของนิคมอุตสาหกรรมสำคัญ) จึงมีการสร้างโรงงานอุตสาหกรรมและนิคมอุตสาหกรรมในพื้นที่ด้วย

## ประวัติ
อำเภอหนองแค ได้รับการจัดตั้งขึ้นเป็นอำเภอเมื่อปี พ.ศ. 2441 โดยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 5 โดยมีขุนพรหมสีสดีเป็นนายอำเภอคนแรก ท้องที่นี้ในอดีตอยู่ในความปกครองของกรุงศรีอยุธยาซึ่งเป็นราชธานี สภาพบ้านเมืองยึดธรรมชาติเป็นหลัก และท้องที่มีคูคลองผ่าน คือคลองนาเริ่งซึ่งเป็นคลองเดิมที่แยกจากลำน้ำป่าสัก คลองสายนี้สามารถใช้คมนาคมได้ พลเมืองเชื้อสายคนเมืองเหนือและเชียงจันทร์ 
* วันที่ 23 กุมภาพันธ์ 2450 แยกพื้นที่ตำบลบ้านสร้าง ตำบลบ่อตาโล่ บางส่วนของตำบลเชียงรากน้อย บางส่วนของตำบลลานเท ของอำเภอพระราชวัง บางส่วนของตำบลหนองน้ำส้ม ของอำเภออุไทยใหญ่ จังหวัดพระนครศรีอยุธยา และตำบลหนองแขม ของอำเภอหนองแค จังหวัดสระบุรี มาตั้งเป็น **อำเภออุไทยน้อย** นำมาจัดตั้งเป็นตำบลใหม่รวมท้องที่ทั้งหมด 10 ตำบล คือ ตำบลบ่อตาโล่ ตำบลลำไทร ตำบลลำตาเสา ตำบลพะยอม ตำบลวังน้อย ตำบลหันตะเภา ตำบลชะแมบ ตำบลวังกุลา ตำบลสนับทึบ และตำบลข้าวงาม
* วันที่ 28 กุมภาพันธ์ 2480 แยกพื้นที่ตำบลหนองหมู ตำบลบ้านลำ และตำบลคลองเรือ อำเภอหนองแค ไปตั้งเป็น **กิ่งอำเภอหนองหมู** และให้ขึ้นการปกครองกับอำเภอหนองแค
* วันที่ 25 กันยายน 2482 เปลี่ยนแปลงชื่อตำบลไผ่จ้อก้อ เป็น ตำบลไผ่ต่ำ และชื่อตำบลหนองปลาเข็ง เป็น ตำบลหนองปลาหมอ
*วันที่ 28 ตุลาคม 2482 โอนพื้นที่หมู่ 8 (ในขณะนั้น) ของตำบลหนองกบ กิ่งอำเภอหนองแซง มาขึ้นกับตำบลโคกตูม อำเภอหนองแค
* วันที่ 15 ตุลาคม 2483 จัดตั้งเทศบาลตำบลหนองตาเดี้ยง ในท้องที่ตำบลหนองตาเดี้ยงทั้งตำบล
* วันที่ 10 มิถุนายน 2490 ตั้งตำบลกุ่มหัก แยกออกจากตำบลนาเริง ตั้งตำบลโคกตูม แยกออกจากตำบลคชสิทธิ์ ตั้งตำบลโพนทอง แยกออกจาตำบลคชสิทธิ์ ตั้งตำบลหนองนาก แยกออกจากตำบลห้วยขมิ้น ตั้งตำบลห้วยทราย แยกออกจากตำบลห้วยขมิ้น ตั้งตำบลหนองแขม แยกออกจากตำบลหนองปลิง ตั้งตำบลไผ่ต่ำ แยกออกจากตำบลหนองปลิง ตั้งตำบลหนองปลาหมอ แยกออกจากตำบลบัวลอย
* วันที่ 10 เมษายน 2499 เปลี่ยนแปลงเขตเทศบาลตำบลหนองตาเดี้ยง เพื่อความเหมาะสมในการบริหารกิจการและการทะนุบำรุงท้องถิ่น โดยลดขนาดเทศบาลให้มีพื้นที่เล็กลงเพื่อความเหมาะสม
* วันที่ 17 เมษายน 2499 ย้ายที่ว่าการกิ่งอำเภอหนองหมู อำเภอหนองแค ไปตั้งที่ตำบลบ้านลำ ในท้องที่กิ่งอำเภอเดียวกัน และเปลี่ยนชื่อเทศบาลตำบลหนองตาเดี้ยง อำเภอหนองแค จังหวัดสระบุรี เป็น เทศบาลตำบลหนองแค อำเภอหนองแค จังหวัดสระบุรี
* วันที่ 30 พฤษภาคม 2499 จัดตั้งสุขาภิบาลบ้านลำ ในท้องที่บางส่วนของตำบลบ้านลำ
* วันที่ 17 กรกฎาคม 2499 เปลี่ยนแปลงเขตตำบลในท้องที่อำเภอหนองแค จังหวัดสระบุรี (1,2,3,4,5)
** (1) โอนพื้นที่หมู่ 1,3,4,5,6 และบางส่วนของหมู่ที่ 8 (ในขณะนั้น) ของตำบลนาเริง ซึ่งถูกตัดเข้าไปอยู่ในเขตเทศบาลตำบลหนองตาเดี้ยง ไปขึ้นกับตำบลหนองตาเดี้ยง โดยมีอาณาเขตตรงตามหลักเขตเทศบาล
** (2) โอนพื้นที่บางส่วนของหมู่ที่ 8 (ในขณะนั้น) ของตำบลนาเริง ซึ่งถูกตัดเข้าไปอยู่ในเขตเทศบาลตำบลหนองตาเดี้ยง และหมู่ที่ 7 ของตำบลนาเริ่ง ไปขึ้นรวมกับพื้นที่หมู่ 2 ตำบลกุ่มหัก
** (3) โอนพื้นที่หมู่ 9 (ในขณะนั้น) ของตำบลนาเริง ไปตั้งเป็นหมู่ที่ 12 ของตำบลกุ่มหัก
** (4) โอนพื้นที่หมู่ 2 (ในขณะนั้น) ของตำบลนาเริง ไปตั้งเป็นหมู่ที่ 11 ของตำบลหนองไข่น้ำ
** (5) เขตเทศบาลตำบลหนองตาเดี้ยง ซึ่งถูกตัดออกตามพระราชกฤษฎีกา เปลี่ยนแปลงเขตเทศบาลตำบลหนองตาเดี้ยง ตั้งขึ้นเป็น ตำบลหนองจรเข้ 
*วันที่ 3 สิงหาคม 2499 จัดตั้งสุขาภิบาลหินกอง ในท้องที่บางส่วนของตำบลห้วยทราย และบางส่วนของตำบลห้วยขมิ้น
* วันที่ 22 กรกฎาคม 2501 ยกฐานะกิ่งอำเภอหนองหมู อำเภอหนองแค เป็น **อำเภอหนองหมู**
* วันที่ 26 มีนาคม 2506 จัดตั้งสุขาภิบาลคชสิทธิ์ ในท้องที่บางส่วนของตำบลคชสิทธิ์
* วันที่ 26 ธันวาคม 2510 เปลี่ยนแปลงเขตสุขาภิบาลหินกอง เพื่อความเหมาะสมในการบริหารกิจการและการทะนุบำรุงท้องถิ่น
* วันที่ 25 พฤษภาคม 2542 ยกฐานะจากสุขาภิบาลหินกอง และสุขาภิบาลคชสิทธิ์ เป็นเทศบาลตำบลหินกอง และเทศบาลตำบลคชสิทธิ์ ด้วยผลของกฎหมาย
* วันที่ 1 กรกฎาคม 2547 ยุบองค์การบริหารส่วนตำบลโพนทอง อำเภอหนองแค รวมกับองค์การบริหารส่วนตำบลโคกตูม
* วันที่ 26 สิงหาคม 2553 เปลี่ยนแปลงชื่อองค์การบริหารส่วนตำบลโคกตูม อำเภอหนองแค จังหวัดสระบุรี เป็นองค์การบริหารส่วนตำบลโคกตูม - โพนทอง

## ที่ตั้งและอาณาเขต
อำเภอหนองแคตั้งอยู่ทางทิศตะวันตกเฉียงใต้ของจังหวัดสระบุรี มีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังนี้
* **ทิศเหนือ** ติดต่อกับอำเภอหนองแซง และอำเภอเมืองสระบุรี
* **ทิศตะวันออก** ติดต่อกับอำเภอวิหารแดง
* **ทิศใต้** ติดต่อกับอำเภอวิหารแดง, อำเภอหนองเสือ (จังหวัดปทุมธานี)
* **ทิศตะวันตก**ติดต่อกับอำเภอวังน้อย อำเภออุทัย และอำเภอภาชี (จังหวัดพระนครศรีอยุธยา)

## การแบ่งเขตการปกครอง
thumb|ลำธารในตำบลหนองโรง อำเภอหนองแค
### การปกครองส่วนภูมิภาค
อำเภอหนองแคแบ่งพื้นที่การปกครองออกเป็น 18 ตำบล 181 หมู่บ้าน ได้แก่

### การปกครองส่วนท้องถิ่น
ท้องที่อำเภอหนองแคประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 19 แห่ง ได้แก่
* **เทศบาลตำบลหนองแค** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหนองแคทั้งตำบล
* **[[เทศบาลตำบลหินกอง (จังหวัดสระบุรี)|เทศบาลตำบลหินกอง]]** ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลห้วยขมิ้น ตำบลห้วยทราย และตำบลหนองไข่น้ำ
* **[[เทศบาลตำบลคชสิทธิ์]]** ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลคชสิทธิ์
* **เทศบาลตำบลไผ่ต่ำ** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลไผ่ต่ำทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลกุ่มหัก** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลกุ่มหักทั้งตำบล
* **[[องค์การบริหารส่วนตำบลคชสิทธิ์]]** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลคชสิทธิ์ (เฉพาะนอกเขตเทศบาลตำบลคชสิทธิ์)
* **[[องค์การบริหารส่วนตำบลโคกตูม-โพนทอง]]** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลโคกตูมและตำบลโพนทองทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลโคกแย้** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลโคกแย้ทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลบัวลอย** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลบัวลอยทั้งตำบล
* **[[องค์การบริหารส่วนตำบลห้วยขมิ้น]]** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลห้วยขมิ้น (เฉพาะนอกเขตเทศบาลตำบลหินกอง)
* **[[องค์การบริหารส่วนตำบลห้วยทราย]]** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลห้วยทราย (เฉพาะนอกเขตเทศบาลตำบลหินกอง)
* **[[องค์การบริหารส่วนตำบลหนองไข่น้ำ]]** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหนองไข่น้ำ (เฉพาะนอกเขตเทศบาลตำบลหินกอง)
* **องค์การบริหารส่วนตำบลหนองแขม** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหนองแขมทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลหนองจิก** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหนองจิกทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลหนองจรเข้** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหนองจรเข้ทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลหนองนาก** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหนองนากทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลหนองปลาหมอ** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหนองปลาหมอทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลหนองปลิง** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหนองปลิงทั้งตำบล
* **องค์การบริหารส่วนตำบลหนองโรง** ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหนองโรงทั้งตำบล

## การคมนาคม
อำเภอหนองแคถือเป็นอำเภอทางผ่านที่สำคัญสำหรับเส้นทางมุ่งหน้าสู่ภาคกลางตอนบน ภาคเหนือ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือและภาคตะวันออก เนื่องจากเป็นเส้นทางผ่านของถนนที่สำคัญหลายสาย ยกตัวอย่างเช่น
*ถนนพหลโยธิน (ต่อเนื่องจาก อำเภอวังน้อย จังหวัดพระนครศรีอยุธยา จนเข้าสู่เขตอำเภอเมืองสระบุรี) และ
*ถนนสุวรรณศร (เริ่มต้น ณ แยกจุดตัดกับถนนพหลโยธินในพื้นที่เขตเทศบาลตำบลหินกองจนเข้าสู่เขตอำเภอวิหารแดง)
## อ้างอิง


หนองแค