สมเด็จพระจักรพรรดิฮัยเลอ ซึลลาเซที่ 1

**สมเด็จพระจักรพรรดิฮัยเลอ ซึลลาเซที่ 1** (กีแอซ: ቀዳማዊ ኀይለ ሥላሴ ; การถอดเป็นอักษรโรมัน: Qädamawi Häylä Səllasé ;พระนามเดิม **ทาฟารี มาโคนเนน**; 23 กรกฎาคม 1892 - 27 สิงหาคม 1975) เป็นจักรพรรดิแห่งจักรวรรดิเอธิโอเปีย ครองราชย์ตั้งแต่ปี 1930 และสละราชสมบัติในปี 1974 และทรงเคยดำรงตำแหน่งผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ก่อนขึ้นครองราชย์ตั้งแต่ปี 1916 พระองค์เป็นบุคคลสำคัญในประวัติศาสตร์ยุคใหม่ของเอธิโอเปีย และเป็นสมาชิกในราชวงศ์โซโลมอนซึ่งสืบทอดเชื้อสายมาจากเมเนลิคที่หนึ่ง

พระองค์มีความพยายามในการพัฒนาเอธิโอเปียให้ทันสมัยผ่านการปฏิรูปทางการเมืองและสังคม รวมถึงร่างรัฐธรรมนูญฉบับแรกของประเทศและยกเลิกทาส รวมถึงเป็นผู้บัญชาการการรบในสงครามกับอิตาลีครั้งที่สองซึ่งจบลงด้วยความพ่ายแพ้ ขณะประเทศอยู่ภายใต้ปกครองของอิตาลีพระองค์ทรงลี้ภัยอยู่ในอังกฤษก่อนจะเสด็จกลับเอธิโอเปียในปี 1941 หลังอังกฤษเอาชนะอิตาลีในยุทธการแอฟริกาตะวันออก พระองค์ทรงยุบเลิกสหพันธ์เอธิโอเปียและเอริเทรียซึ่งจัดตั้งขึ้นโดยสภาของสหประชาชาติในปี 1950 และรวมเอริเทรียเข้าเป็นจังหวัดหนึ่งของประเทศภายใต้การต่อสู้เพื่อกดขี่การพยายามแยกตัวเป็นอิสระ

พระองค์ทรงเป็นผู้มีความสากลนิยมมาก และนำพาเอธิโอเปียเข้าเป็นสมาชิกของสหประชาชาติ และในปี 1963 ได้นำการจัดตั้งรวมถึงเป็นประธานคนแรกขององค์กรสามัคคีแอฟริกา ซึ่งในปัจจุบันคือสหภาพแอฟริกา พระองค์ทรงถูกล้มราชบัลลังก์ในปีโดยการรัฐประหารของกองทัพภายใต้ชื่อคณะเดร์กในปี 1974 ทรงถูกสำเร็จโทษโดยคณะรัฐประหารและเสด็จสวรรคตเมื่อวันที่ 27 สิงหาคม 1975 

## เชิงอรรถ

## อ้างอิง

## หนังสืออ่านเพิ่ม
* Paul B. Henze. "The Rise of Haile Selassie: Time of Troubles, Regent, Emperor, Exile" and "Ethiopia in the Modern World: Haile Selassie from Triumph to Tragedy" in *Layers of Time: A History of Ethiopia*. New York: Palgrave, 2000. ISBN 0-312-22719-1
* Ryszard Kapuściński, *[[The Emperor (book)|The Emperor: Downfall of an Autocrat]]*. 1978. ISBN 0-679-72203-3
* *Haile Selassie I: Ethiopia's Lion of Judah*, 1979, ISBN 0-88229-342-7
* *Haile Selassie's war: the Italian-Ethiopian Campaign, 1935–1941*, 1984, ISBN 0-394-54222-3
* *Haile Selassie, western education, and political revolution in Ethiopia*, 2006, ISBN 978-1-934043-20-2

## แหล่งข้อมูลอื่น

*Ethiopian Treasures – Emperor Haile Selassie I 
*Imperial Crown Council of Ethiopia 
*Speech to the League of Nations, June 1936  (full text)
*Rare and Unseen: Haile Selassie  – slideshow by *[[Life magazine]]*
*Marcus Garvey's prophecy of Haile Selassie I as the returned messiah 
*Haile Selassie I and the Italo-Ethiopian war
*Haile Selassie I, the Later Years
*A critical look at the reign of Emperor Haile Selassie I of Ethiopia
*BBC article, memories of his personal servant
*Watch News Reel: His Imperial Majesty, Emperor Haile Selassie I of Ethiopia visits Jamaica, 21 April 1966 
*Ba Beta Kristiyan Haile Selassie I – The Church of Haile Selassie I
*Haile Selassie I Speaks -Text & Audio- 
*Collection by Martin Rikli in 1935–1936, including photos of Haile Selassie, open access through the University of Florida Digital Collections
*The Emperor's Clothes
* A History of Ethiopia
*


หมวดหมู่:จักรพรรดิเอธิโอเปีย
หมวดหมู่:ผู้นำที่พ้นตำแหน่งจากรัฐประหาร
หมวดหมู่:พระมหากษัตริย์ผู้ทรงสละราชสมบัติ
หมวดหมู่:บุคคลในสงครามโลกครั้งที่สอง
หมวดหมู่:จอมพลแห่งสหราชอาณาจักร
หมวดหมู่:รัฐบาลพลัดถิ่นในสงครามโลกครั้งที่สอง
หมวดหมู่:เจ้าแผ่นดินที่ถูกปลดจากราชบัลลังก์