ก็อบลิน

thumb|ก็อบลิน
**ก็อบลิน** () เป็นสัตว์ร้ายขนาดเล็ก รูปร่างน่าประหลาด ปรากฏในนิทานพื้นบ้าน ของวัฒนธรรมยุโรปหลายแห่ง ปรากฏครั้งแรกในเรื่องเล่าจากสมัยกลาง พวกมันได้รับการกล่าวขานถึงความสามารถ อารมณ์ และรูปลักษณ์ที่ขัดแย้งกันไปขึ้นอยู่กับเรื่องราวและประเทศ ตั้งแต่ ภูตผี ผีบ้านผีเรือน ที่ซุกซน ไปจนถึงโจรที่ชั่วร้ายและดุร้าย พวกมันมักมีความสามารถเหนือธรรมชาติคล้ายกับ นางฟ้า หรือ ปีศาจ เช่น ความสามารถในการ เปลี่ยนรูปร่าง 

สัตว์ร้ายที่คล้ายคลึงกัน ได้แก่ บราวนี่ (นิทานพื้นบ้าน), คนแคระ (คติชนวิทยา), ดูเอนเด, คนแคระ, อิมป์, เล็ปพระคอน และ โคบอลด์ แต่ก็มักใช้เป็นคำเรียกสัตว์ร้ายขนาดเล็ก นางฟ้า ทุกชนิด บางครั้งคำนี้ขยายความหมายรวมถึงสัตว์ร้ายคล้ายก็อบลินจากวัฒนธรรมอื่น ๆ เช่น พุกวุฒิจี้, โดกเกบิ หรือ อิฟริต

## ศัพทมูลวิทยา
การสะกดแบบอื่น ๆ ได้แก่ *gobblin*, *gobeline*, *gobling*, *goblyn*, *goblino* และ *gobbelin* คำว่า "goblette" ถูกใช้เพื่ออ้างถึงก็อบลินเพศหญิง

คำว่า *goblin* ปรากฏครั้งแรกในศตวรรษที่ 14 และน่าจะมาจากคำว่า **gobelin* ในภาษาแองโกล-นอร์มัน ซึ่งไม่ปรากฏหลักฐาน คล้ายกับคำว่า *gobelin* ในภาษาฝรั่งเศสโบราณ ซึ่งปรากฏหลักฐานอยู่แล้วราวปี ค.ศ. 1195 ใน *Guerre sainte* ของ อองบรัวส์ แห่งนอร์มังดี อองบรัวส์ และคำว่า *gobelinus* ในภาษา ละตินยุคกลาง ในงานเขียนของ ออร์เดอริค วิทาลิส ก่อนปี ค.ศ. 1141 ซึ่งเป็นชื่อของปีศาจหรืออสูรที่สิงสถิตอยู่ในแถบ เอเวรอ, นอร์มังดี

อาจเกี่ยวข้องกับทั้งคำว่า *[[โคบอลด์]]* ในภาษาเยอรมัน และคำว่า *cabalus* หรือ **gobalus* ในภาษาละตินยุคกลาง ซึ่งมาจากคำว่า κόβαλος (*kobalos*) ใน ภาษากรีก แปลว่า "คนโกง", "คนชั่ว", "อสูร", "ก็อบลิน" คำว่า *Kobold* ในภาษาเยอรมันมีรากศัพท์มาจากคำว่า *kov-* ในภาษาเจอร์มานิก (*Kobe* ในภาษาเยอรมันกลาง แปลว่า "ที่หลบภัย", "โพรง", "โพรงในหิน", *cove* ในภาษาถิ่นอังกฤษ แปลว่า "โพรงในหิน", ในภาษาอังกฤษ แปลว่า "ซอกหลืบที่กำบังอยู่บนชายฝั่ง", *kofi* ในภาษานอร์สโบราณ แปลว่า "กระท่อม", "เพิง") ซึ่งเดิมมีความหมายว่า "โพรงในดิน" คำนี้น่าจะเกี่ยวข้องกับคำว่า *gobe* ในภาษาถิ่นนอร์มัน แปลว่า "โพรงในหน้าผา" ผสมกับปัจจัย *-lin* หรือปัจจัยซ้อน *-el-in* (เปรียบเทียบกับนามสกุลนอร์มัน เช่น *Beuzelin*, *Gosselin*, *Étancelin*, เป็นต้น)

อีกทางหนึ่ง อาจเป็นรูปย่อหรือคำที่แผลงมาจาก วิสามานยนาม *Gobel* ในภาษาฝรั่งเศส ซึ่งมักจะเป็น *Gobeau* เสียมากกว่า รูปย่อ *Gobelet, Goblin, Goblot* แต่ความหมายของคำเหล่านี้น่าจะเป็น "คนที่ขายแก้วน้ำหรือเหยือกหรือถ้วย" ยิ่งไปกว่านั้น วิสามานยนามเหล่านี้ไม่ได้มาจากนอร์มังดี ซึ่งเป็นที่ที่คำว่า *gobelin, gobelinus* ปรากฏครั้งแรกในเอกสารเก่า

คำว่า *coblyn* ใน ภาษาเวลส์ ซึ่งเป็น เคาะเกอร์ (นิทานพื้นบ้าน) ชนิดหนึ่ง มีรากศัพท์มาจากคำว่า *gobelin* ในภาษาฝรั่งเศสโบราณ ผ่านทางคำว่า *goblin* ในภาษาอังกฤษ 

## คติชนวิทยา
[thumb|ภาพประกอบโดย เจสซี่ วิลค็อกซ์ สมิธ ในเรื่อง ''[เจ้าหญิงกับก็อบลิน* (The Princess and the Goblin) โดย [[จอร์จ แมคโดนัลด์]], 1920]]
===นิทานพื้นบ้านยุโรป===
* ก็อบลินเป็นสัตว์ที่พบเห็นได้ทั่วไปในนิทานพื้นบ้าน[[นิทานพื้นบ้านอังกฤษ|อังกฤษ]], [[นิทานพื้นบ้านสก็อต|สก็อต]], [[นิทานพื้นบ้านเวลส์|เวลส์]] และ[[นิทานพื้นบ้านไอริช|ไอริช]] โดยใช้เป็นคำรวมสำหรับวิญญาณชั่วร้ายและวิญญาณร้ายทุกประเภท
* [[เรดแคป]] เป็นก็อบลินประเภทหนึ่งที่ย้อมหมวกด้วยเลือดมนุษย์ตามตำนานพื้นบ้านของ[[ชายแดนแองโกล-สก็อต]]
* [[ฮอบก็อบลิน]] เป็นก็อบลินเจ้าเล่ห์ที่เป็นมิตรจากตำนานพื้นบ้านและวรรณกรรมของอังกฤษ สกอตแลนด์ และผู้แสวงบุญ
* [[เออร์กกิ้ง]] เป็นก็อบลินชั่วร้ายจากตำนานของเยอรมัน
* [[ทราสกู]] เป็นสิ่งมีชีวิตในตำนานของสเปนเหนือและโปรตุเกสเหนือ มีต้นกำเนิดจากเซลติกและโรมัน

===สิ่งมีชีวิตที่คล้ายก็อบลินในวัฒนธรรมอื่น===
* [[พุกวาดจี้]] เป็นก็อบลินชนิดหนึ่งจากนิทานพื้นบ้านของ [[วัมโปโนอาก]]
* [[มูกิ (ตำนาน)|มูกิ]] เป็นก็อบลินสีซีดที่อาศัยอยู่ในถ้ำในเทือกเขาแอนดีสในนิทานพื้นบ้านของชาวเกชัว
* ในเกาหลีใต้ ก็อบลินที่รู้จักกันในชื่อ [[โดกเคบิ]] (도깨비) เป็นสิ่งมีชีวิตที่มีความสำคัญในนิทานพื้นบ้าน โดยพวกมันจะให้รางวัลแก่คนดีและลงโทษคนชั่ว พร้อมทั้งเล่นตลกกับพวกเขา
* ในประเทศบังกลาเทศ ชาวซันตาลเชื่อใน[[กุโดรบองกา]] ซึ่งมีความคล้ายคลึงกับก็อบลินมาก
* ในอินเดียใต้ กุตติชาธานเป็นปีศาจประเภทหนึ่งที่มีความซุกซนและชั่วร้าย โดยส่วนใหญ่พบในนิทานพื้นบ้านของรัฐเกรละ
* ในตำนานของแอฟริกาใต้ [[ติโกโลเช่]] เป็นสิ่งมีชีวิตคล้ายคนแคระคล้ายกับก็อบลิน
* บางครั้งก็อบลินก็ถูกผสมเข้ากับ[[ญิน]] โดยเฉพาะ[[อิฟริต]]และ[[กูล|กิลัน]]ของวัฒนธรรม[[อิสลาม]]

== ในนิยาย ==
=== นิทานและนิทานพื้นบ้าน ===
* "ม้าปีศาจ" จากนิทานฝรั่งเศสเรื่อง "[[หนังสือนิทานนางฟ้าสีเทา]]"
* &quot;The Benevolent Goblin&quot;, จาก &#39;&#39;[[Gesta Romanorum]]&#39;&#39; (อังกฤษ)
* "พวกก็อบลินที่โรงอาบน้ำ" (เอสโตเนีย) จากหนังสือเรื่อง "[[A Book of Ghosts and Goblins]]" (1969)
* "ปีศาจกลายเป็นหิน" (นิทานพื้นบ้านของเนเธอร์แลนด์)
* กษัตริย์ก็อบ (นิทานพื้นบ้านยิปซีมอลโดวา)
* ก็อบลินปรากฏอยู่ในนิทานเดนมาร์กเรื่อง &quot;The Elf Mound&quot;, &quot;[[ก็อบลินและพ่อค้าขายของ]]&quot; และ &quot;[[ก็อบลินและผู้หญิง]]&quot;
* ก็อบลินปรากฏอยู่ในนิทานพื้นบ้านนอร์เวย์เรื่อง &#39;[[ผู้มาเยือนคริสต์มาสที่ควาเม]]&#39;
* ก็อบลินปรากฏอยู่ในนิทานสวีเดนเรื่อง &#39;[[โทรลล์ตัวใหญ่สี่ตัวและปีเตอร์ พาสทูแมน ตัวน้อย]]&#39; และ &#39;[[ดาก ดาก้า และโทรลล์บินแห่งขุนเขาบนฟ้า]]&#39; ซึ่งพวกมันอาศัยอยู่ท่ามกลางโทรลล์พร้อมกับสไปรต์และคนแคระ
* ก็อบลินปรากฏอยู่ในนิทานฝรั่งเศสเรื่อง &#39;&#39;[[กิ่งทองคำ]]&#39;&#39;
* &#39;&#39;[[ผีปอบและปีศาจจีน]]&#39;&#39; (อังกฤษ 1928)
* "ปีศาจแห่งอาดาจิกาฮาระ" (นิทานญี่ปุ่น)
* "[[เด็กชายผู้วาดแมว]]" (นิทานญี่ปุ่น)
* "Twenty-Two Goblins" (นิทานอินเดีย)
* เพลงเด็กของเกาหลีชื่อ &#39;Mountain Goblin(산도깨비)&#39; เล่าถึงการได้พบกับ[[dokkaebi]] และวิ่งหนีเพื่อมีชีวิตอยู่

=== นิยายสมัยใหม่ ===
ในเรื่อง *เดอะฮอบบิท* ของ [[เจ. อาร์. อาร์. โทลคีน]] สัตว์ร้ายที่อาศัยอยู่ในเทือกเขามิสตี้เมาน์เทนส์ถูกเรียกว่าก็อบลิน ใน *เดอะลอร์ดออฟเดอะริงส์* สัตว์ร้ายชนิดเดียวกันนี้ถูกเรียกว่าออร์คเป็นหลัก

[[ไฟล์:DnD Goblin.png|thumb|การเป็นตัวแทนของก็อบลินตามที่ปรากฏในเกมเล่นตามบทบาทแฟนตาซี &#39;&#39;[[ดันเจี้ยนส์แอนด์ดราก้อนส์]]&#39;&#39;|alt=ภาพประกอบของก็อบลินสวมชุดเกราะที่ทำจากหนังและหัวกะโหลก กวัดแกว่ง มีดสั้น]]
ก็อบลินอยด์เป็น [[มนุษย์]] ประเภท [[สิ่งมีชีวิตในตำนาน]] ที่เกี่ยวข้องกับก็อบลิน คำนี้เป็นที่นิยมในเกมเล่นตามบทบาทแฟนตาซี *Dungeons & Dragons* ซึ่งก็อบลินและสัตว์ร้ายที่เกี่ยวข้องเป็นองค์ประกอบหลักของ [[การเผชิญหน้าโดยบังเอิญ]] โดยทั่วไปแล้ว ก็อบลินอยด์จะเป็นศัตรูที่ [[ป่าเถื่อน]] ของมนุษย์และ [[เผ่าพันธุ์]] "[[ครึ่งมนุษย์]]" ต่าง ๆ แม้ว่าก็อบลินอยด์ในนิยายแฟนตาซีสมัยใหม่จะได้รับแรงบันดาลใจมาจาก [[ออร์ค (มิดเดิลเอิร์ธ)]] ของ [[เจ. อาร์. อาร์. โทลคีน]] แต่ก็อบลินอยด์ประเภทหลักใน *Dungeons & Dragons* ได้แก่ [[ก็อบลิน (Dungeons & Dragons)]], [[บักแบร์]] และ [[โฮบก็อบลิน]]; สัตว์ร้ายเหล่านี้เป็นบุคคลในตำนานเช่นเดียวกับก็อบลินทั่วไป

ในหนังสือชุด *แฮร์รี่ พอตเตอร์* และ [[โลกเวทมนตร์|จักรวาลร่วม]] ที่ [[แฮร์รี่ พอตเตอร์ (ภาพยนตร์ชุด)|ภาพยนตร์ที่ดัดแปลง]] ก็อบลินถูกวาดให้เป็นมนุษย์ประหลาดแต่มีอารยธรรม ซึ่งมักทำหน้าที่เป็นนายธนาคารหรือช่างฝีมือ 

ในหนังสือชุด *ดิสก์เวิลด์* ของ [[เทอร์รี่ แพรทเชตต์]] ในตอนแรกก็อบลินเป็นเผ่าพันธุ์ใต้ดินที่ถูกดูหมิ่นและหลีกเลี่ยง อย่างไรก็ตาม ในหนังสือเล่มหลัง ๆ ก็อบลินได้รวมเข้ากับเผ่าพันธุ์อื่น ๆ ในที่สุด และความสามารถด้านกลไกและวิศวกรรมของพวกเขาก็กลายเป็นที่ยอมรับ

[[กรีนก็อบลิน]] (Green Goblin) เป็น [[ตัวร้ายที่มีพลังพิเศษ]] ที่เป็นที่รู้จักกันดี และเป็นหนึ่งในศัตรูตัวฉกาจของ [[สไปเดอร์-แมน]] (Spider-Man) เขามีความสามารถหลากหลาย เช่น ความแข็งแกร่ง ความทนทาน ความคล่องตัว ปฏิกิริยาตอบสนอง และพละกำลังเหนือมนุษย์ อันเนื่องมาจากการกินสารที่เรียกว่า "Goblin Formula" เขาปรากฏตัวในสื่อต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องกับ [[สไปเดอร์-แมน]] เช่น หนังสือการ์ตูน ละครโทรทัศน์ วิดีโอเกม และภาพยนตร์ รวมถึง *ไอ้แมงมุม (ภาพยนตร์)* (Spider-Man, 2002) และ *สไปเดอร์แมน: โน เวย์ โฮม* (Spider-Man: No Way Home, 2021) โดยรับบทเป็น [[นอร์แมน ออสบอร์น]] (Norman Osborn) และ *ไอ้แมงมุม 3* (Spider-Man 3, 2007) และ *ดิ อะเมซิ่ง สไปเดอร์แมน 2* (The Amazing Spider-Man 2, 2014) โดยรับบทเป็น [[แฮร์รี่ ออสบอร์น]] (Harry Osborn) 

ในวิดีโอเกมชุด *The Elder Scrolls* ก็อบลินเป็นเผ่าพันธุ์สัตว์ร้ายที่เป็นศัตรู กล่าวกันว่ามีต้นกำเนิดมาจากเกาะซัมเมอร์เซ็ต มีขนาดตั้งแต่เล็กกว่าวูดเอลฟ์ไปจนถึงใหญ่กว่านอร์ด และชอบอาศัยอยู่ในที่ชื้น ๆ เช่น ถ้ำและท่อระบายน้ำ

ในฉบับแปลภาษาอังกฤษยุคแรก ๆ *สเมิร์ฟ'' (The Smurfs) ถูกเรียกว่าก็อบลิน

## ชื่อสถานที่ที่เกี่ยวข้องกับก็อบลิน
* &#39;ช่องว่างของเกิบลิน&#39; หลุมและอุโมงค์ในมอร์แต็ง ฝรั่งเศส
* Hobroyd (which means 'goblin clearing'), High Peak, Derbyshire, UK.
* ก็อบลิน คอมบ์ ในซอมเมอร์เซ็ทตอนเหนือ สหราชอาณาจักร
* อุทยานแห่งรัฐก็อบลินวัลไล, ยูทาห์ สหรัฐอเมริกา
* ปราสาทแห่งเมื่อวาน (หรือที่เรียกว่า &quot;Goblin Hall&quot;) อีสต์โลเธียน สกอตแลนด์
* อ่าวโกบลิน เกาะโบโซเลย ออนแทรีโอ ประเทศแคนาดา
* คาวแคดเดนส์ และ ผ้าคลุมคอ, กลาสโกว์, สกอตแลนด์ &#39;Cow&#39; เป็นคำภาษาสกอตโบราณสำหรับ Goblin ในขณะที่ &#39;cad&#39; แปลว่า &#39;น่ารังเกียจ&#39; &#39;ถ้ำ&#39; และ &#39;ถ้ำ&#39; หมายถึงบ้านก็อบลิน
* 541132 เลกูฮอนัว (ขณะนั้นรู้จักกันในชื่อ ) เป็นวัตถุในระบบสุริยะชั้นนอกที่มีชื่อเล่นว่า &quot;ก็อบลิน&quot;

## ดูเพิ่ม
* แฟรี่
* ออร์ก
* คนแคระ (คติชนวิทยา)
* โคบอลด์
* บัคแบร์
* โนม
* ลูติน
* ปูก้า
* ทร็อลล์

## อ้างอิง

## บรรณานุกรม

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

ก็อบลิน
หมวดหมู่:สิ่งมีชีวิตในตำนานของยุโรป
หมวดหมู่:ตัวละครในนิทาน
หมวดหมู่:สัตว์ในนิยาย