เจ้าพระยารามราฆพ (หม่อมหลวงเฟื้อ พึ่งบุญ)

thumb|ภาพล้อเจ้าพระยารามราฆพ ฝีพระหัตถ์ รัชกาลที่ 6
พลเอก  **เจ้าพระยารามราฆพ**  (5 ตุลาคม พ.ศ. 2433 - 21 ตุลาคม พ.ศ. 2510) เป็นขุนนางชาวไทย เคยดำรงตำแหน่ง เช่น องคมนตรี สมุหราชองครักษ์ สมุหพระราชวัง ประธานกรรมการพระราชสำนัก นายกเทศมนตรีนครกรุงเทพฯ และนายกสมาคมฟุตบอลแห่งชาติสยาม ในพระบรมราชูปถัมภ์ คนแรกของสยาม

## ประวัติ
### ปฐมวัย
เจ้าพระยารามราฆพ เดิมชื่อว่า **หม่อมหลวงเฟื้อ** พึ่งบุญ (ในราชกิจจานุเบกษาฉบับที่ได้รับพระราชทานเหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ 8 เปลี่ยนชื่อเป็น หม่อมหลวง รามราฆพ พึ่งบุญ) เกิดเมื่อวันอาทิตย์ที่ 5 ตุลาคม พ.ศ. 2433 ตรงกับแรม 7 ค่ำ เดือน 10 ปีขาล ร.ศ. 109 ที่บ้านถนนจักรเพชร จังหวัดพระนคร เป็นบุตรพระยาประสิทธิ์ศุภการ (หม่อมราชวงศ์ละม้าย พึ่งบุญ)กับพระนมทัด พึ่งบุญ ณ อยุธยา (พระนมในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว) มีพี่น้องร่วมมารดา 3 คนด้วยกัน คือ
* ท้าวอินทรสุริยา (เชื้อ พึ่งบุญ) พนักงานภูษามาลา
* เจ้าพระยารามราฆพ
* มหาเสวกเอก พลตรี พระยาอนิรุทธเทวา (หม่อมหลวงฟื้น พึ่งบุญ) 

เข้ารับการศึกษาที่โรงเรียนวัดบพิตรพิมุข และโรงเรียนข้าราชการพลเรือน (จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย) เมื่อ พ.ศ. 2448 และได้ถวายตัวเข้ารับราชการในสมเด็จพระบรมโอรสาธิราช เจ้าฟ้ามหาวชิราวุธ สยามมกุฎราชกุมาร ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2451 ครั้นบรมราชาภิเษกเป็นพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว เมื่อปี พ.ศ. 2453 ก็ได้มีหน้าที่เชิญพระแสงขรรค์ชัยศรี ยืนหลังที่ประทับตลอดพระราชพิธี ด้วยเหตุนี้เมื่อทรงจัดตั้งกองเสือป่า จึงพระราชทานธงประจำตัวกองเสือป่าให้ท่าน เป็นรูปเทพยดา เชิญพระแสงขรรค์ชัยศรี ขนพื้นสีแดง (ถ้าไม่มีเชื้อราชตระกูล ใช้รูปมานพ) ตลอดเวลาที่รับราชการ ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้ถวายงานใกล้ชิด โปรดให้เป็นหัวหน้าห้องพระบรรทม นั่งร่วมโต๊ะเสวยทั้งมื้อกลางวันและกลางคืนตลอดรัชกาล และตามเสด็จโดยลำพัง นอกจากนี้ยังได้รับพระราชทานเครื่องยศเป็น โต๊ะกาทองคำ เมื่อวันที่ 25 พฤศจิกายน 2454 ขณะมีบรรดาศักดิ์เป็น เจ้าหมื่นสรรเพธภักดี

## ยศ
* 6 พฤษภาคม พ.ศ. 2454 - นายกองโท
* 30 กันยายน พ.ศ. 2454 - นายกองเอก
* 11 พฤศจิกายน พ.ศ. 2454 - นายร้อยเอก ในกรมทหารรักษาวัง
* 8 กันยายน พ.ศ. 2455 - จางวางตรี
* 28 ธันวาคม พ.ศ. 2456 - จางวางโท
* 6 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2456 - นายพันเอก ในกรมทหารรักษาวัง
* 7 มีนาคม พ.ศ. 2456 - มหาเสวกโท
* 8 พฤษภาคม พ.ศ. 2458 - นายพลตรี
* 3 มิถุนายน พ.ศ. 2458 - นายพลเสือป่า
* 1 มกราคม พ.ศ. 2459 - จางวางเอก
* 2 มกราคม พ.ศ. 2459 - มหาเสวกเอก
* 28 กรกฎาคม พ.ศ. 2460 - พระตำรวจตรี
* 20 เมษายน พ.ศ. 2461 - นายพลโท
* 9 ธันวาคม พ.ศ. 2461 - นายนาวาเอกพิเศษ
* 29 มิถุนายน พ.ศ. 2467 - นายพลเอก
* 10 ธันวาคม พ.ศ. 2467 - พลเรือโทพิเศษ
* 4 มีนาคม พ.ศ. 2498 - พลเรือเอก

## บรรดาศักดิ์
* 30 ธันวาคม พ.ศ. 2453  เป็น *นายขัน* มหาดเล็กหุ้มแพรต้นเชือกเวรเดช ถือศักดินา ๕๐๐  (อายุ 20 ปี)
* 18 พฤษภาคม พ.ศ. 2454 เป็น *นายจ่ายง* มหาดเล็กเวรศักดิ์ ถือศักดินา ๖๐๐(อายุ 20 ปี)
* 25 พฤศจิกายน พ.ศ. 2454 เป็น*จมื่นสรรเพธภักดี* หัวหมื่นมหาดเล็กต้นเชือกเวรศักดิ์ถือศักดินา ๑๐๐๐(อายุ 21 ปี)
* 27 ธันวาคม พ.ศ. 2455 เป็น*พระยาประสิทธิ์ศุภการ* จางวางมหาดเล็ก ถือศักดินา ๓๐๐๐ (อายุ 22 ปี)

ต่อมาวันที่ 11 พฤศจิกายน พ.ศ. 2464 ขณะอายุได้ 31 ปี มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ ให้สถาปนาพระยาประสิทธิ์ศุภการ ขึ้นเป็นเจ้าพระยารามราฆพ มีสมญาจารึกในสุพรรณบัฎว่า *เจ้าพระยารามราฆพ พัชรพัลลภมหาสวามิภักดิ์ สมัครพลวโรปนายก สุรเสวกวิศิษฏ์คุณ พึ่งบุญพงศ์บริพัตร นฤปรัตนราชสุปรีย์ ศรีรัตนไตรสรณธาดา เมตตาภิรัตมัทวสมาจาร สัตยวิธานอาชวาธยาศัย อภัยพิริยบรากรมพาหุ* คชนาม มีศักดินา 10000 กล่าวกันว่าเจ้าพระยารามราฆพเป็นเจ้าพระยาที่มีอายุน้อยที่สุดในประวัติศาสตร์การแต่งตั้งของกรุงรัตนโกสินทร์

## ตำแหน่งในราชการ และความสำคัญอื่น ๆ
[thumb|300px|เจ้าพระยารามราฆพ (ยืนหนัารถยนต์พระที่นั่ง) ในฐานะอุปนายกเสือป่า ขณะตามเสด็จพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงตรวจการซ้อมรบของ[กองเสือป่าเมื่อ พ.ศ. 2464 โดยมีพระยาอนิรุทธเทวา ผู้เป็นน้องชายยืนอยู่ข้างรถพระที่นั่ง]]
* พ.ศ. 2456 เป็นผู้บัญชาการกรมมหรสพ (ปัจจุบันคือสำนักการสังคีต กรมศิลปากร)
* 1 เมษายน พ.ศ. 2456 เป็นกรรมการผู้จัดการแบงก์ลีฟอเทีย (ธนาคารออมสิน)
* 15 สิงหาคม พ.ศ. 2456 เป็นราชองครักษ์พิเศษ
* 19 ธันวาคม พ.ศ. 2456 เป็นรองอธิบดีกรมมหาดเล็ก
* 15 กันยายน พ.ศ. 2457 เป็นผู้ช่วยจเรกรมทหารรักษาวัง
* 1 ตุลาคม พ.ศ. 2457 เป็นผู้ช่วยราชการกระทรวงวัง
* 1 มกราคม พ.ศ. 2457 เป็นอธิบดีกรมมหาดเล็ก
* 7 พฤษภาคม พ.ศ. 2458 เป็นผู้ช่วยสมุหราชองครักษ์ 
* พ.ศ. 2458 เป็นองคมนตรี
* 8 เมษายน พ.ศ. 2459 แทนจางวางกรมเรือยนต์หลวง
* 1 กรกฎาคม พ.ศ. 2459 เป็นผู้กำกับราชการกรมเรือยนต์หลวง
* 10 สิงหาคม พ.ศ. 2460 เป็นอุปนายกเสือป่า
* 10 พฤศจิกายน พ.ศ. 2460 เป็นสมุหราชองครักษ์
* 10 ธันวาคม พ.ศ. 2460 เป็นจเรกรมทหารรักษาวังของพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว
* 9 กันยายน พ.ศ. 2461 เป็นผู้บังคับการพิเศษกองพันที่ 2 กรมเสือป่าพรานหลวงรักษาพระองค์
* 15 มิถุนายน พ.ศ. 2462 เป็นผู้สำเร็จราชการมหาดเล็ก
* 2 ตุลาคม พ.ศ. 2463 เป็นผู้บังคับการกรมทหารราบที่ 1 มหาดเล็กรักษาพระองค์ ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว
* ราชเลขานุการพิเศษ ในพระองค์ พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว
* ผู้บัญชาการโรงเรียนในพระบรมราชูปถัมภ์
* พ.ศ. 2468 เป็นอุปนายก (รองประธาน) ในคณะกรรมการจัดงานสยามรัฐพิพิธภัณฑ์
* 9 พฤศจิกายน พ.ศ. 2468 เป็นผู้ช่วยราชการกระทรวงทหารเรือ
* 4 เมษายน พ.ศ. 2469 เป็น องคมนตรี ในสมัยรัชกาลที่ 7 เพิ่มศักดินาขึ้นเป็น 11000
* 27 พฤษภาคม พ.ศ. 2480 เป็นนายกเทศมนตรีเทศบาลกรุงเทพมหานคร (องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น) 
* อุปนายกผู้อำนวยการ โรงพยาบาลวชิระ (คณะแพทยศาสตร์วชิรพยาบาล)
* กรรมการที่ปรึกษาสำหรับเครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีศักดิ์รามาธิบดี
* กรรมการที่ปรึกษาสภากาชาดสยาม
* กรรมการที่ปรึกษาในจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
* ผู้ช่วยสภานายกราชนาวีสมาคมแห่งกรุงสยาม
* สภานายกและกรรมการคณะฟุตบอลแห่งสยาม
* สภานายกราชตฤณมัยสมาคมแห่งกรุงสยาม
* นายกสมาคมราชยานยนต์สมาคมแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์

หลังการสวรรคตของพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว เมื่อถวายพระเพลิงพระบรมศพแล้ว เจ้าพระยารามราฆพ จึงออกไปศึกษาต่อที่ประเทศอังกฤษ จนเปลี่ยนแปลงการปกครอง ถึง พ.ศ. 2477 จึงเดินทางกลับประเทศไทย ได้พำนักอยู่ที่บ้านบุญญาศรัย ถนนราชดำริ 1 ปี จึงมาพำนักที่บ้านนรสิงห์ ถึงปี พ.ศ. 2484 ขายบ้านนรสิงห์ให้รัฐบาล แล้วย้ายไปพำนักที่บ้านท่าเกษม ตำบลบางขุนพรหม ถึงปี พ.ศ. 2505 จึงขายบ้านท่าเกษมให้กับธนาคารแห่งประเทศไทย (เป็นโรงพิมพ์ธนบัตร ในปัจจุบันนี้) ท้ายที่สุด ในรัชกาลที่ 9 ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานบ้านให้พำนัก ที่ถนนเจริญนคร ฝั่งธนบุรี ท่านขนานนามบ้านนี้ว่า "บ้านพระขรรค์ชัยศรี" และพำนัก ณ ที่นี้จนถึงอสัญกรรม

ด้านการเมือง  ท่านได้รับแต่งตั้งเป็นนายกเทศมนตรีเทศบาลนครกรุงเทพฯ คนแรก เมื่อปี พ.ศ. 2480 โดยมีพระยาภะรตราชา (หม่อมหลวงทศทิศ อิศรเสนา) เป็นปลัดเทศบาลนครกรุงเทพฯ คนแรก 

เมื่อพ้นจากตำแหน่งนายกเทศมนตรีแล้ว เจ้าพระยารามราฆพคงเป็นข้าราชการบำนาญและเป็นที่ปรึกษาราชการในพระราชสำนักต่อมาจนถึงสมัยหลังสงครามโลกครั้งที่สอง ใน พ.ศ. 2506 พระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร (รัชกาลที่ 9) ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้จัดระเบียบสำนักพระราชวัง ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้เจ้าพระยารามราฆพ รับราชการในหน้าที่ สมุหพระราชวัง และ ประธานกรรมการพระราชสำนัก นอกจากนั้นท่านยังได้สนองพระเดชพระคุณในหน้าที่ต่าง ๆ ที่เกี่ยวเนื่องกับพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวอีกหลายหน้าที่ เช่น เป็นสภานายกสภาลูกเสือแห่งชาติ กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิและอุปนายกในคณะกรรมการอำนวยการวชิราวุธวิทยาลัย กับยังเป็นประธานกรรมการ ในบริษัทเอกชนอีกหลายบริษัท ที่สำคัญคือ เป็นผู้ริเริ่มจัดตั้งธนาคารกรุงเทพ

## ครอบครัว
ด้านชีวิตครอบครัว เจ้าพระยารามราฆพได้รับพระมหากรุณาธิคุณสมรสพระราชทานจากพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว กับคุณหญิงประจวบ พึ่งบุญ ณ อยุธยา ต.จ. ธิดาของมหาอำมาตย์นายก เจ้าพระยายมราช (ปั้น สุขุม) และท่านผู้หญิงตลับ (สกุลเดิม ณ ป้อมเพชร์) ณ พระที่นั่งบรมพิมาน เมื่อ วันที่ 18 สิงหาคม พ.ศ. 2467 และสมรสกับภรรยาท่านอื่น ๆ รวมมีบุตร-ธิดา 34 ท่าน ดังนี้
* มีบุตร-ธิดา 2 ท่าน กับคุณหญิงประจวบ พึ่งบุญ ณ อยุธยา (สมรสพระราชทาน) ดังรายนามต่อไปนี้
** คุณรุจิรา อมาตยกุล
** คุณมานน พึ่งบุญ ณ อยุธยา
* มีบุตร-ธิดา 7 ท่าน กับคุณนงคราญ พึ่งบุญ ณ อยุธยา ดังรายนามต่อไปนี้
** คุณสุรางค์
** คุณโสภางค์พึงพิศ
** คุณจิตอนงค์
** คุณบุษบงรำไพ
** คุณอนงค์ในวัฒนา
** คุณปิยานงราม
** คุณความจำนงค์
* มีบุตร-ธิดา 9 ท่าน กับคุณบุญเรือน พึ่งบุญ ณ อยุธยา ดังรายนามต่อไปนี้
** คุณพัฒนา
** คุณบุษบานงเยาว์
** คุณเชาวน์ชาญบุรุษ
** คุณพิสุทธิอาภรณ์
** คุณบทจรพายัพทิศ
** คุณจักร์กฤษณ์กุมารา
** คุณวนิดาบุญญาวาศ
** คุณพรหมาศนารายณ์
** คุณเจ้าสายสุดที่รัก
* มีบุตร-ธิดา 7 ท่าน กับคุณพิศวาส พึ่งบุญ ณ อยุธยา ดังรายนามต่อไปนี้
** คุณศิริโสภา
** คุณดวงสุดาผ่องศรี
** คุณกุมารีหริลักษณ์
** คุณทรงจักรวรภัณฑ์
** คุณรามจันทร์วรพงษ์
** คุณภุชงค์บรรจถรณ์
** คุณจันทรรัศมี
* มีบุตร-ธิดา 6 ท่าน กับคุณถนอม พึ่งบุญ ณ อยุธยา ดังรายนามต่อไปนี้
** คุณระฆุวงศ์
** คุณนีละพงษ์อำไพ
** คุณไกรกรีกูร
** คุณประยูรกาฬวรรณ
** คุณนวลจันทร์ธิดาราม
** คุณโสมยามส่องฟ้า
* มีบุตร-ธิดา 3 ท่าน กับคุณพยุงวดี พึ่งบุญ ณ อยุธยา ดังรายนามต่อไปนี้
** คุณสู่นคเรศ
** คุณทักษิณีเขตจรดล
** คุณอำพลปนัดดา

## ปั้นปลายชีวิต
ในบั้นปลายชีวิต นอกจากการรับราชการแล้ว เจ้าพระยารามราฆพ ก็ใช้ชีวิตอยู่กับบ้าน มีกิจวัตรประจำวันคือการจดบันทึก ซึ่งทำมาตั้งแต่อยู่ในมัธยมวัยจนถึงอสัญกรรม นอกจากนี้ก็เพลิดเพลินอยู่กับการบำรุงดูแลเรือ ทั้งเรือยนต์และเรือกล อันเป็นของชอบของท่านตั้งแต่ยังรับราชการ และไปพักตากอากาศที่จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ทุก ๆ ปี 

พลเอก เจ้าพระยารามราฆพ ถึงแก่อสัญกรรมในวันเสาร์ ที่ 21 ตุลาคม พ.ศ. 2510 เวลา 22.15 น. ด้วยเส้นโลหิตแตก สิริอายุได้ 77 ปี 16 วัน ณ ตึกธนาคารกรุงเทพ โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ ซึ่งพระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ได้เสด็จพระราชดำเนินไปในการพระราชทานเพลิงศพ พลเอก พลเรือเอก เจ้าพระยารามราฆพ ณ เมรุหลวงหน้าพลับพลาอิศริยาภรณ์ วัดเทพศิรินทราวาส เมื่อบ่ายวันอังคารที่ 26 ธันวาคม พ.ศ. 2510 

อนึ่ง ในขณะที่เจ้าพระยารามราฆพ ป่วยอยู่ที่โรงพยาบาล พระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ได้ทรงพระมหากรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้เป็นคนไข้ในพระบรมราชานุเคราะห์

## บ้านนรสิงห์
พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว โปรดเกล้าฯ ให้สร้างบ้านนรสิงห์ พระราชทานแก่พระยาประสิทธิ์ศุภการ ซึ่งต่อมาในปี พ.ศ. 2484 ท่านได้เสนอขายบ้านนี้ให้แก่รัฐบาล เนื่องจากไม่สามารถรับภาระการดูแลบำรุงรักษาได้  ในเดือนกันยายน พ.ศ. 2484 จอมพล แปลก พิบูลสงคราม นายกรัฐมนตรี เห็นว่าควรซื้อบ้านนรสิงห์เพื่อทำเป็นสถานที่รับรองแขกเมือง รัฐบาลได้ให้สำนักงานทรัพย์สินส่วนพระมหากษัตริย์เป็นผู้ซื้อบ้านหลังนี้ มอบให้สำนักนายกรัฐมนตรีเป็นผู้ดูแล ใช้เป็นสถานที่สำหรับรับรองแขกเมืองและย้ายสำนักนายกรัฐมนตรี จากวังสวนกุหลาบ มาอยู่ที่นี่ 

บ้านนรสิงห์ เปลี่ยนชื่อเป็น "ทำเนียบสามัคคีชัย" เมื่อ พ.ศ. 2484 และต่อมาในปี พ.ศ. 2512 ได้ซื้อขายโอนกรรมสิทธิ์ จากสำนักงานทรัพย์สินส่วนพระมหากษัตริย์ เป็นของสำนักนายกรัฐมนตรี และเปลี่ยนชื่อเป็น "ทำเนียบรัฐบาล"   

ท่านเจ้าพระยาฯ ขายบ้านนรสิงห์ให้รัฐบาล และย้ายมาพำนักที่บ้านท่าเกษม ตำบลบางขุนพรหม จนถึงปี พ.ศ. 2505 ได้ขายบ้านท่าเกษมให้กับธนาคารแห่งประเทศไทย   

## สมาคมฟุตบอลแห่งประเทศสยาม
ในวันที่ 25 เมษายน พ.ศ. 2458 มีประกาศราชกิจจานุเบกษาว่าด้วยการจัดตั้ง "สมาคมฟุตบอลแห่งประเทศสยาม ในพระบรมราชูปถัมภ์" โดยมีพระยาประสิทธิ์ศุภการเป็นสภานายกสมาคมฯ คนแรกของวงการลูกหนังไทย และคณะสภากรรมการส่วนใหญ่ คือกรรมการคณะฟุตบอลแห่งสยาม พระยาประสิทธิ์ศุภการดำรงตำแหน่งนายกสมาคมฟุตบอลถึง พ.ศ. 2462 จึงลาออกจากตำแหน่ง

## เครื่องราชอิสริยาภรณ์
เจ้าพระยารามราฆพ (หม่อมหลวงเฟื้อ พึ่งบุญ) ได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ทั้งไทยและต่างประเทศ ดังนี้
### เครื่องราชอิสริยาภรณ์ไทย

 (ฝ่ายหน้า)

### ต่างประเทศ
*  :
** พ.ศ. 2464 – 80px เครื่องอิสริยาภรณ์เลฌียงดอเนอร์ ชั้นที่ 2

## ลำดับสาแหรก




## อ้างอิง

* ที่ระลึกในงานพระราชทานเพลิงศพ พล.อ. พล.ร.อ.เจ้าพระยารามราฆพ (ม.ล.เฟื้อ พึ่งบุญ) ณ เมรุหน้าพลับพลาอิศริยาภรณ์ วัดเทพศิรินทราวาส วันอังคารที่ 26 ธันวาคม พ.ศ. 2510
* พลเอก เจ้าพระยารามราฆพ สภานายกสมาคมฟุตบอลแห่งประเทศสยามฯ คนแรก  siamfootball.com
* เรื่องราวของเจ้าพระยารามราฆพ กระทู้ในพันทิบ.คอม
* เจ้าพระยามราฆพ,พระยาอนิรุทเทวา,ม.ล.เฟื้อ พึ่งบุญ หลัง ร.6 สวรรคต 

หมวดหมู่:บรรดาศักดิ์ชั้นเจ้าพระยา
ฟื้อ พึ่งบุญ
หมวดหมู่:ราชสกุลพึ่งบุญ
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ป.จ. (ฝ่ายหน้า)
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ร.ว.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ป.ช.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ว.ม.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ร.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ว.ภ.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเหรียญ ร.ด.ม.(ศ)
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเหรียญรัตนาภรณ์ อ.ป.ร.2
หมวดหมู่:ทหารบกชาวไทย
หมวดหมู่:ทหารเรือชาวไทย
หมวดหมู่:ราชองครักษ์ (ประเทศไทย)
หมวดหมู่:สมาชิกกองเสือป่า
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ว.ม.ล.
หมวดหมู่:นายกเทศมนตรีนครกรุงเทพฯ
หมวดหมู่:บุคคลในประวัติศาสตร์กรุงรัตนโกสินทร์
หมวดหมู่:ขุนนางในสมัยกรุงรัตนโกสินทร์
หมวดหมู่:บุคคลในยุครัชกาลที่ 5
หมวดหมู่:องคมนตรีในรัชกาลที่ 6
หมวดหมู่:องคมนตรีในรัชกาลที่ 7
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเหรียญศารทูลมาลา