ถนนวิภาวดีรังสิต

**ถนนวิภาวดีรังสิต** () ซึ่งระยะทางส่วนใหญ่ของถนนมีฐานะเป็น **ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 31 สายดินแดง–ดอนเมือง** เป็นทางหลวงแผ่นดินสายรองประธานในภาคกลาง เชื่อมต่อถนนในกรุงเทพมหานครกับถนนพหลโยธินสู่ภาคกลาง ภาคเหนือ และภาคตะวันออกเฉียงเหนือของประเทศไทย ถนนสายนี้แบ่งช่องทางเดินรถเป็นทางหลักและทางขนาน ยกเว้นช่วงที่ผ่านหน้าท่าอากาศยานดอนเมืองจะไม่แบ่งเป็นทางหลักและทางขนานเนื่องจากมีพื้นที่จำกัดเพราะถูกขนาบด้วยท่าอากาศยานดอนเมืองและทางรถไฟสายเหนือ ปัจจุบันมีทางยกระดับอุตราภิมุข (ดอนเมืองโทลล์เวย์) เป็นทางด่วนประเภทยกระดับเก็บค่าผ่านทางอยู่เหนือถนนวิภาวดีรังสิตด้วย เพื่อเป็นทางเลือกให้ผู้ที่ต้องการความรวดเร็วในการเดินทางมากกว่าเดิม

## ประวัติ
ถนนวิภาวดีรังสิตเปิดเมื่อวันที่ 27 มิถุนายน พ.ศ. 2509 เป็นถนนในโครงการพัฒนาถนนร่วมกันระหว่างประเทศไทยกับสหรัฐ ซึ่งเป็นชุดเดียวกันกับถนนมิตรภาพ

## ชื่อถนน
ถนนวิภาวดีรังสิตตั้งชื่อตามพระนามของพระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวิภาวดีรังสิต (พระนามเดิม: หม่อมเจ้าวิภาวดี รังสิต) พระธิดาในพระราชวรวงศ์เธอ กรมหมื่นพิทยาลงกรณ์ เป็นพระราชวงศ์ฝ่ายในที่ทรงบำเพ็ญพระกรณียกิจอันเป็นประโยชน์แก่บ้านเมือง โดยพระองค์เสด็จไปทรงเยี่ยมราษฎรในเขตที่ผู้ก่อการร้ายปฏิบัติการอยู่ จนกระทั่งเฮลิคอปเตอร์ที่นั่งถูกผู้ก่อการร้ายระดมยิงจนสิ้นชีพตักษัยในวันที่ 16 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2520 จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ สถาปนาเป็นพระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวิภาวดีรังสิต และรัฐบาลได้ขอพระราชทานพระบรมราชานุญาตเชิญพระนามมาเป็นชื่อถนนซึ่งเป็นทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 31 ซึ่งเดิมคนทั่วไปมักเรียกว่า "ถนนซูเปอร์ไฮเวย์"

ถนนวิภาวดีรังสิตช่วงตั้งแต่แยกใต้ด่วนดินแดงถึงคลองบางซื่อเป็นเส้นแบ่งเขตการปกครองระหว่างเขตพญาไทกับเขตดินแดง และถนนวิภาวดีรังสิตช่วงตั้งแต่ถนนแจ้งวัฒนะถึงท่าอากาศยานดอนเมืองเดิมเป็นถนนท้องถิ่นมีชื่อว่า "ถนนศรีรับสุข"

## เส้นทาง
[thumb|left|ถนนวิภาวดีรังสิตและ[ทางยกระดับอุตราภิมุข]]
thumb|left|ถนนวิภาวดีรังสิตและทางยกระดับอุตราภิมุข

เริ่มต้นตั้งแต่แยกใต้ด่วนดินแดง (จุดบรรจบถนนดินแดงและเชื่อมต่อทางพิเศษเฉลิมมหานคร (ทางด่วน 1 สายดินแดง-ท่าเรือ) ในเขตพญาไท กรุงเทพมหานคร เป็นเส้นแบ่งเขตการปกครองระหว่างเขตดินแดงกับเขตพญาไท ตัดกับถนนสุทธิสารที่ทางแยกสุทธิสาร ข้ามคลองบางซื่อเข้าสู่เขตจตุจักร ตัดกับถนนพหลโยธิน (ทางแยกลาดพร้าว โดยมีถนนลาดพร้าวมาบรรจบเป็นแยกที่ห้า) แล้วไปตัดกับถนนงามวงศ์วานหรือทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 302 (ทางแยกบางเขน) ก่อนเข้าสู่เขตหลักสี่ ตัดกับถนนแจ้งวัฒนะหรือทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 304 เข้าเขตดอนเมือง และออกจากเขตกรุงเทพมหานครไปสิ้นสุดโดยการไปบรรจบกับถนนพหลโยธินอีกครั้งที่ทางแยกต่างระดับอนุสรณ์สถาน ในพื้นที่ตำบลคูคต อำเภอลำลูกกา จังหวัดปทุมธานี รวมระยะทางทั้งหมด 23.510 กิโลเมตร

ถนนวิภาวดีรังสิตมีวิธีการนับเลขหลักกิโลเมตรต่างจากถนนสายอื่น ๆ คือ ถือจุดสิ้นสุด (จุดบรรจบถนนพหลโยธิน) เป็นที่ตั้ง โดยเริ่มต้นจากกิโลเมตรที่ 28+500 ตามหลักกิโลเมตรของถนนพหลโยธินที่ทางแยกต่างระดับอนุสรณ์สถานแห่งชาติ จังหวัดปทุมธานี แล้วจึงนับย้อนไปทางทิศใต้ จนสิ้นสุดที่ทางแยกใต้ด่วนดินแดง เขตพญาไท กรุงเทพมหานคร แต่ถนนสายนี้มีระยะทางเพียง 23.510 กิโลเมตร จึงทำให้จุดเริ่มต้นของถนนวิภาวดีรังสิตที่ทางแยกใต้ด่วนดินแดงนั้นเป็นกิโลเมตรที่ 4+990 ซึ่งตามความจริงแล้วควรจะเป็นกิโลเมตรที่ 0

## ทางแยกที่สำคัญ

## สถานที่สำคัญ

#### โรงเรียนและสถาบันการศึกษา
* วิทยาลัยการจัดการเพื่อการพัฒนา มหาวิทยาลัยทักษิณ
* โรงเรียนสุรศักดิ์มนตรี
* มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลตะวันออก วิทยาเขตจักรพงษภูวนารถ
* วิทยาลัยป้องกันราชอาณาจักร
* มหาวิทยาลัยหอการค้าไทย
* โรงเรียนรักษาดินแดน ศูนย์การนักศึกษาวิชาทหาร
* มหาวิทยาลัยเซนต์จอห์น
* โรงเรียนหอวัง
* มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
* โรงเรียนมัธยมสังคีตวิทยา กรุงเทพมหานคร
#### โรงพยาบาล
* โรงพยาบาลทหารผ่านศึก
* โรงพยาบาลวิภาวดี
* สถาบันวิจัยจุฬาภรณ์
#### สถานที่ราชการ
* กรมทหารราบที่ 1 มหาดเล็กรักษาพระองค์
* สนามกีฬากองทัพบก
* สโมสรกองทัพบก
* ศูนย์การนักศึกษาวิชาทหาร
* สถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย
* สถานีโทรทัศน์เอ็นบีที 2 เอชดี
* วัดดอนเมือง
* ฐานทัพอากาศดอนเมือง
* อนุสรณ์สถานแห่งชาติ
* วัดเสมียนนารี
* วัดหลักสี่
* สโมสรตำรวจ
* สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์

#### หน่วยงานรัฐวิสาหกิจ
* บริษัท ปตท. จำกัด (มหาชน)
* สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน
* อาคารเอนเนอร์ยี่ คอมเพล็กซ์
* องค์การกระจายเสียงและแพร่ภาพสาธารณะแห่งประเทศไทย 
* สถานีรถไฟบางเขน
* สถานีรถไฟหลักสี่
* สถานีรถไฟดอนเมือง
* ท่าอากาศยานดอนเมือง
* บริษัท ท่าอากาศยานไทย จำกัด (มหาชน)

#### หน่วยงานเอกชน
* บริษัท การบินไทย จำกัด (มหาชน)
* บริษัท จัดการและพัฒนาทรัพยากรน้ำภาคตะวันออก จำกัด (มหาชน) (อาคารอีสท์วอเตอร์)
* อาคารวอยซ์ทีวี
* อาคารหนังสือพิมพ์ไทยรัฐ
* อาคารซันทาวเวอร์ส
* อาคารชินวัตรทาวเวอร์ 3
* นอร์ธ ปาร์ค
* อาคารหนังสือพิมพ์เดลินิวส์
* โรงแรม รามา การ์เดนส์
* โรงแรม มิราเคิล แกรนด์
* โรงแรมเซ็นทาราแกรนด์ แอท เซ็นทรัลพลาซา ลาดพร้าว

## เหตุการณ์สำคัญ
เหตุการณ์เพลิงไหม้รถบัสที่กำลังเดินทางบนถนนวิภาวดีรังสิต ในอำเภอลำลูกกา จังหวัดปทุมธานี เมื่อวันที่ 1 ตุลาคม พ.ศ. 2567 ซึ่งมีผู้เสียชีวิตในที่เกิดเหตุ 23 ราย ในจำนวนนี้เป็นนักเรียนจำนวน 20 ราย และครูอีก 3 ราย รวมถึงมีผู้บาดเจ็บเล็กน้อย 4 ราย  

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น
* ระบบสารสนเทศโครงข่ายทางหลวง 

31
2-31
วิภาวดีรังสิต
วิภาวดีรังสิต
วิภาวดีรังสิต
วิภาวดีรังสิต
วิภาวดีรังสิต
วิภาวดีรังสิต
หมวดหมู่:สถานที่ที่ตั้งชื่อตามพระนามของพระบรมวงศานุวงศ์ไทย
หมวดหมู่:สิ่งก่อสร้างตั้งแต่ พ.ศ. 2509