สุพรรณ บูรณะพิมพ์

**สุพรรณ บูรณะพิมพ์** ชื่อเล่น **ต้อย** (17 พฤศจิกายน พ.ศ. 2469 – 16 ตุลาคม พ.ศ. 2528) เป็นนักแสดงและผู้กำกับอาวุโสชาวไทย มีผลงานทั้งแสดงและกำกับละครเวที ละครโทรทัศน์ และภาพยนตร์ เคยได้รับรางวัลตุ๊กตาทอง ผู้แสดงประกอบฝ่ายหญิงยอดเยี่ยม 2 ปีติดต่อกัน ในปี พ.ศ. 2505 และ พ.ศ. 2506 และได้รับการยกย่อง รางวัลเกียรติคุณทางการแสดง ครั้งที่ 4 ประจำปี พ.ศ. 2549 จัดโดยหอภาพยนตร์แห่งชาติ  เป็นเจ้าของฉายา **ราชินีแห่งศิลปิน** และ **ราชินีแห่งการละคร**

## ประวัติ
สุพรรณ บูรณะพิมพ์ ชื่อเล่น ต้อย เกิดเมื่อวันที่ 17 พฤศจิกายน พ.ศ. 2469 เกิดที่ย่านบางลำพู จังหวัดพระนคร เป็นบุตรของนายบุญส่ง และนางพร้อม บูรณะพิมพ์ มีพี่น้อง 9 คน ได้แก่
#แช่ม บูรณะพิมพ์
#ไพบูลย์ บูรณะพิมพ์
#บุญพร้อม บูรณะพิมพ์
#ไพพรรณ บูรณะพิมพ์
#บุญรอด บูรณะพิมพ์
#ลำเภาพรรณ บูรณะพิมพ์
#วสันต์ บูรณะพิมพ์
#ยุทธเลิศ บูรณะพิมพ์

เริ่มเรียนที่โรงเรียนครูม่วง เมื่ออายุ 3 ขวบ ซึ่งมีศักดิ์เป็นทวด ต่อมาเข้าศึกษาที่โรงเรียนนิยมศึกษา ซึ่งมารดาเป็นครูใหญ่อยู่ที่นั่น หลังจบชั้นเตรียมประถม ก็ได้ศึกษาที่โรงเรียนวัดสังเวชวิทยาราม จนจบ ป.4 และศึกษาระดับมัธยมศึกษาที่โรงเรียนเขียนนิวาศน์ จนจบ ม.4 จึงต้องหยุดเรียน เนื่องจากบิดาป่วยต้องออกจากราชการประจวบกับน้ำท่วมโรงเรียนมีผลให้ต้องปิดโรงเรียน

### นักร้อง
เข้าสู่วงการในช่วงสงครามโลกครั้งที่สอง ด้วยการชักชวนของพี่สาว ชื่อ ไพพรรณ บูรณะพิมพ์ โดยสมัครเป็นนักร้องในวงดนตรีของสำนักงานทรัพย์สินส่วนพระมหากษัตริย์ ควบคุมวงโดยครูนารถ ถาวรบุตร

### ละครเวที
เริ่มเป็นนางเอกจากการแนะนำของคุณประสิทธิ์ ยุวะพุกกะ เมื่อ พ.ศ. 2487 เรื่อง *[[พันท้ายนรสิงห์]]* คู่กับ สุรสิทธิ์ สัตยวงษ์ ต่อมาย้ายไปเป็นนางเอกคณะศิวารมย์โดยได้รับการฝึกฝนจากครูเนรมิตและครูมารุต เริ่มมีชื่อเสียงจากเรื่อง *[[ราชินีบอด]]* บทประพันธ์ของสุวัฒน์ วรดิลก พ.ศ. 2493 บทเด่นเรื่องอื่น ๆ เช่น *[[คลีโอพัตรา]], [[ซูสีไทเฮา]] ฯลฯ *

ในช่วงทศวรรษ 2490 แสดงนำและขับร้องคู่กับ ฉลอง สิมะเสถียร พระเอกละครที่มีชื่อเสียงหลายเรื่อง เช่น *ผาคำรณ* (เพลงอุทยานกุหลาบ), *นเรนทร์ริษยา* (เพลงวิมานรัก)  นับว่าเป็นนักแสดงละครเวทีที่ได้รับความนิยมมากในช่วงหลังสงครามโลกครั้งที่2 โดยส่วนใหญ่มักจะแสดงคู่กับ ส.อาสนจินดา และ ฉลอง สิมะเสถียร โดยมักจะได้รับบทนำแล้วตีบทแตกเสมอ

### ภาพยนตร์
แสดงเรื่องแรกคู่กับ ชูชัย พระขรรค์ชัย ใน *[[พันท้ายนรสิงห์ (ภาพยนตร์)|พันท้ายนรสิงห์]]* ของอัศวินภาพยนตร์ อำนวยการสร้างโดย พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าภาณุพันธุ์ยุคล กำกับการแสดงโดย มารุต ฉายครั้งแรกเมื่อ พ.ศ. 2493 

บทบาทเด่นในเรื่องอื่น ๆ เช่น *[[นางทาษ]]*  รับบท สาลี่ พ.ศ. 2496 และ 2505, *[[ไม่มีสวรรค์สำหรับคุณ]]* พ.ศ. 2516, *[[ความรัก (ภาพยนตร์)|ความรัก]]* รับบท แม่วิศนี พ.ศ. 2517, *พ่อไก่แจ้* (2519), *เมืองในหมอก* (2521), คุณนายทองคำ ใน *[[แผลเก่า]]* (2520), แม่บานชื่น ใน *ดาวเรือง* (2522), *[[เลือดสุพรรณ]]* (2522), คุณนายเนื้ออ่อน ใน *[[พ่อปลาไหล]]* (2524) และ *[[เทพเจ้าบ้านบางปูน]]* (2523) ฯลฯ

### ละครโทรทัศน์
รับบท **แม่พลอย** (คนแรกทางโทรทัศน์) ใน *[[สี่แผ่นดิน]]* พ.ศ. 2504, บท **วรรณนรี** ใน *[[น้ำเซาะทราย]]* พ.ศ. 2506, บท **เนื้อเย็น/นางสันดานเย็น** ใน  *[[คมพยาบาท]]*พ.ศ. 2512, บท **หม่อมชุลี** ใน *[[ริษยา (ละครโทรทัศน์)|ริษยา]]* และ บท **จวงจันทร์** ใน *[[น้ำผึ้งขม]]* พ.ศ. 2511 ฯลฯ

บทบาทเด่น ๆ ต่อมา เช่น *คุณนายลั่นทม* ใน *[[สุสานคนเป็น]]* ช่อง 7 ขาวดำ (ช่อง 5), แม่นางเอกใน *ผู้หญิงคนนั้นชื่อบุญรอด* ประชันบทกับ มยุรา ธนบุตร ช่อง 7 พ.ศ. 2526, *หม่อมชุลี* อีกครั้งใน *[[ริษยา_(ละครโทรทัศน์)|ริษยา]]* ทางช่อง 5 พ.ศ. 2525 และ *แม่บานชื่น* ใน *[[ดาวเรือง]]* พ.ศ. 2522 โดยตัวละครที่กลับมาแสดงซ้ำมากที่สุดคือ *จวงจันทร์*' ใน *[[น้ำผึ้งขม]]* เวอร์ชันละคร ช่อง 4 (2511), ช่อง 9 (2520-23) และช่อง 5 (2524)

### ผู้จัดละคร
เริ่มเป็นผู้จัดครั้งแรกโดยซื้อลิขสิทธิ์ *[[หนึ่งในร้อย]]* ของดอกไม้สด มาแสดงเป็นละครเวที ครูเนรมิตเป็นผู้กำกับการแสดง และมีเพลงเอก คือหนึ่งในร้อย สมจิต ตัดจินดา ขับร้อง ต่อมาจึงได้กำกับละครเองหลายเรื่องซึ่งแต่ละเรื่องก็ได้รับความนิยมมาก และยังเป็นผู้ชักชวนดารานักแสดงนักร้องหลายท่านให้เข้าสู่วงการ จึงได้รับฉายาว่า **ราชินีแห่งศิลปิน** และ **ราชินีการละคร**

### ชีวิตส่วนตัว
สมรสกับ ประสิทธิ์ ยุวะพุกกะ มีบุตรสาวสองคน คือ พิมพ์พรรณ บูรณะพิมพ์ และ กิติกัญญา บูรณะพิมพ์

## เสียชีวิต
สุพรรณ บูรณะพิมพ์ เสียชีวิตเมื่อวันที่ 16 ตุลาคม พ.ศ. 2528 อายุ 59 ปี ขณะทำหน้าที่กำกับละครโทรทัศน์เรื่อง *[[สายโลหิต]]* บทประพันธ์ของโสภาค สุวรรณ ทางช่อง 3 และกำลังเตรียมงานละคร *[[วิวาห์พระสมุทร]]* บทพระราชนิพนธ์ละครร้อง ในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว กับ *[[แผลเก่า]]* บทประพันธ์ของ ไม้ เมืองเดิม

## ตัวอย่างผลงาน
### ภาพยนตร์
* พันท้ายนรสิงห์ (2493)
* ชายใจเพชร (2493)
* ลุ่มน้ำเจ้าพระยา (2494)
* ห้าชีวิต (2495)
* ฆ่าชู้แม่ (2495)
* สุภาพบุรุษทมิฬ (2495)
* เสียงสาป (2496)
* เทพบุตรจากโลกันตร์ (2496)
* หนูจ๋า (2497)
* มาตุภูมิ (2497)
* คำสาบาน (2497)
* สามเสือสมุทร (2497)
* นางทาส (2498)
* ห้วงรักเหวลึก (2498)
* ชะอำอำพราง (2498)
* ไพรกว้าง (2500)
* โชคมนุษย์ (2500)
* ก่อนอรุณจะรุ่ง (2500)
* สุดชีวิต (2503)
* ม่านไข่มุก (2504)
* สุรีรัตน์ล่องหน (2504)
* ดาวประกาย (2504)
* นางทาส (2505)
* ตะวันยอแสง (2505)
* ทับเทวา (2507)
* เสือไม่ทิ้งลาย (2507)
* ขวัญชีวิต (2508)
* เงิน เงิน เงิน (2508)
* โนห์รา (2509)
* ลูกกรอก (2510)
* แหลมหัก (2510)
* เนื้อคู่ (2511)
* วังสีทอง (2511)
* หนึ่งนุช (2514)
* ชาละวัน (2515)
* เพชรตาแมว (2515)
* ไม่มีสวรรค์สำหรับคุณ (2516)
* รัญจวนจิต (2516)
* ความรัก (2517)
* วังน้ำค้าง (2517)
* เจ้าดวงดอกไม้ (2517)
* ดาวสวรรค์ฉันรักเธอ (2518)
* เหยื่ออารมณ์ (2518)
* ฝ้ายแกมแพร (2518)
* เทพบุตร (2518)
* ทางโค้ง (2518)
* เพื่อเธอที่รัก (2518)
* สวรรค์ไม่มีวันรู้ (2519)
* ท้องนาสะเทือน (2519)
* พ่อไก่แจ้ (2519)
* เกม (2519)
* แผลเก่า (2520)
* หนักแผ่นดิน (2520)
* เมืองในหมอก (2521)
* พ่อครัวหัวป่าก์ (2521)
* ผีเพื่อนรัก (2521)
* สายทิพย์ (2522)
* ดาวเรือง (2522)
* รอยไถ (2522)
* เลือดสุพรรณ (2522)
* ฉุยฉาย (2523)
* เทพเจ้าบางปูน (2523)
* กำแพงหัวใจ (2524)
* พ่อปลาไหล (2524)
* พันท้ายนรสิงห์ (2525)

### ละครโทรทัศน์
*25**: กรรมเก่า ช่อง 5
*25**: วิมานสลัม ช่อง 4
*2501: ซูสีไทเฮา ช่อง 4 รับบท พระนางซูสีไทเฮา
*2502: ความผิดครั้งแรก ช่อง 4
*2502: เป็นไทยต้องสู้ ช่อง 5
*2503: ลูกคุณหลวง ช่อง 4
*2503: ลมพัดชายเขา ช่อง 4
*2503: ฮั่นซูหยิน ช่อง 4
*2504: สี่แผ่นดิน ช่อง 4 รับบท แม่พลอย
*2505: เหนือความรัก ช่อง 5
*2505: สาวิตรี ช่อง 5
*2506: สายน้ำไหล ช่อง 5
*2509: พินัยกรรมประหลาด ช่อง 5
*2510: หนามกุหลาบ ช่อง 4
*2510: เขาหาว่าฉันเป็นบ้า ช่อง 4
*2510: อชาตศัตรู ช่อง 5
*2510: จอมหงสา ช่อง 5
*2511: แพรชมพู ช่อง 5
*2511: โจรโปริสาท ช่อง 5
*2511: บ้านทรายทอง ช่อง 4 รับบท ม.ร.ว. ภารดีสว่างวัฒน์ สว่างวงศ์ (หญิงใหญ่)
*2511: น้ำผึ้งขม ช่อง 4 รับบท จวงจันทร์
*2512: ง-เงิน ช่อง 4
*2512: สามใบเถา ช่อง 5
*2514: ไกรทอง ช่อง 7
*2514: ควันเทียน ช่อง 4
*2514: คมพยาบาท ช่อง 4 รับบท เนื้อเย็น
*2516: ริษยา ช่อง 4 รับบท หม่อมชุลี รามพงษ์
*2516: น้ำเซาะทราย ช่อง 4 รับบท วรรณนรี
*2517: ภาพอาถรรพ์ ช่อง 5 รับบท คุณประยงค์
*2517: สุสานคนเป็น ช่อง 5 รับบท ลั่นทม
*2517: ฆาตกรรมหน้าร้อน ช่อง 5
*2517: อีสา ช่อง 4 รับบท หม่อมพริ้ม
*2517: ลูกนอกสมรส ช่อง 5
*2518: พ่อปลาไหล ช่อง 4
*2519: ไฟพ่าย ช่อง 3
*2519: สายรุ้ง ช่อง 5 รับบท มัณฑนา
*2520: น้ำผึ้งขม ช่อง 9 รับบท จวงจันทร์
*2520: ขบวนการคนใช้ ช่อง 3
*2522: ดาวเรือง ช่อง 5 รับบท บานชื่น
*2522: สายรุ้ง ช่อง 5 รับบท มัณฑนา
*2523: อังศนาหย่าผัว ช่อง 5
*2523: น้ำผึ้งขม ช่อง 5 รับบท จวงจันทร์
*2523: บาปบริสุทธิ์ ช่อง 5
*2523: มัจจุราชสีน้ำผึ้ง ช่อง 5 รับบท ลำเภา
*2524: แฝดล่องหน ช่อง 7
*2524: แดงสะพรั่งดั่งดวงใจ ช่อง 5
*2525: ริษยา ช่อง 5 รับบท หม่อมชุลี รามพงษ์
*2525: ปราสาทมืด ช่อง 5 รับบท แม่ทิพย์
*2525: จอมเกเร ช่อง 7
*2526: สาวใช้คนใหม่ ช่อง 5
*2526: ผู้หญิงคนนั้นชื่อบุญรอด ช่อง 7 รับบท บุญหลาย
*2528: ลูกแม่ ช่อง 7

### ละครเวที
*2489: พันท้ายนรสิงห์
*2490: อะบูกาเซ็ม
*2491: เปลวสุริยา
*2491: จอมมาร
*2492: ราชินีบอด
*2492: ทะเลทม
*2492: ธิดาอสูร
*2492: จอมภพมฤตยู
*2493: กุหลาบดำ
*2493: สายโลหิต
*2493: สุดฟากฟ้า
*2493: อมรพิมาน
*2493: ใครฆ่าพระเจ้ากรุงธนฯ
*2493: คาเมน
*2494: เสียงสาปจากโลกันตร์
*2494: เมืองในหมอก
*2494: ม้วนแผ่นดิน
*2495: สาวสวรรค์
*2495: วนิดา
*2495: หยกฟ้า
*2495: มาดามบัตเตอร์ฟลาย
*2495: ชั่วฟ้าดินสลาย
*2495: ผู้ชนะสิบทิศ
*2496: นางในอเวจี
*24**: แอนนากับพระเจ้ากรุงสยาม
*24**: ผาคำรณ
*24**: วิญญาณพยาบาท
*2497: แผ่นดินของเรา
*2497: เป็นไทต้องสู้
*2498: นเรนทร์ริษยา
*2500: จุ๊ฟุ
*2502: บัวบานแผ่นดินทอง
*2508: ราโชมอน

### กำกับภาพยนตร์
*2498: ชะอำอำพราง
*2510: ลูกกรอก
### กำกับละครโทรทัศน์
*2504: สี่แผ่นดิน ช่อง 4
*2506: ลานอโศก ช่อง 4
*2510: ชุมทางชีวิต ช่อง 5
*2514: พระอภัยมณี ช่อง 7
*2517: สี่แผ่นดิน ช่อง 5
*2523: มัจจุราชสีน้ำผึ้ง ช่อง 5
*2523: เรือมนุษย์ ช่อง 5
*2524: บันทึกรักของพิมพ์ฉวี ช่อง 7
*2523: บาปปบริสุทธิ์ ช่อง 5
*2525: สุสานคนเป็น ช่อง 7
*2526: ผู้หญิงคนหนึ่ง ช่อง 5
*2526: ผู้หญิงคนนั้นชื่อบุญรอด ช่อง 7
*2526: เลื่อมสลับลาย ช่อง 7
*2527: สาวสองหน้า ช่อง 7
*2527: คอนโดมิเนียม ช่อง 7
*2528: พิมพิลาไล ช่อง 5
*2528: ล่าวิญญาณ ช่อง 7
*2528: ลูกแม่ ช่อง 7
*2529: สายโลหิต ช่อง 3

### โฆษณา
*รถยนต์โฟลค์สวาเก้น
### ผลงานเพลง
*แก้มดอกท้อ
*ขวัญเรือน
*คุณหนู
*ทานตะวันเพ้อ
*เทพบุตรในนิมิตร
*เที่ยวรถม้า
*นกน้อยในเปลวทอง
*พรวันเกิด
*ฟ้าเปลี่ยว
*ใยสวาท
*วิญญาณรัก
*สุขใจ

## รางวัล
*รางวัลตุ๊กตาทอง ผู้ประกอบฝ่ายหญิงยอดเยี่ยม จากเรื่อง สุรีรัตน์ล่องหน พ.ศ. 2505
*รางวัลตุ๊กตาทอง ผู้ประกอบฝ่ายหญิงยอดเยี่ยม จากเรื่อง นางทาส พ.ศ. 2506
*รางวัลดาราทอง ของส.บ.ท. ประเภทละครโทรทัศน์ พ.ศ. 2509
*รางวัลนักแสดงดีเด่น จากหนังสือพิมพ์สยามมิตร พ.ศ. 2518
*เหรียญกาชาด ชั้น 3 พ.ศ. 2519
*เหรียญกาชาด ชั้น 2 พ.ศ. 2523
*รางวัลเมขลา ผู้กำกับละครดีเด่น จากเรื่อง บาปบริสุทธิ์ พ.ศ. 2523
*รางวัลตุ๊กตาทองมหาชน ของหนังสือพิมพ์บ้านเมือง ผู้กำกับละครดีเด่น จากละครบาปบริสุทธิ์ พ.ศ. 2525
*รางวัลดาวเทียมทองคำ จากละครผู้หญิงคนหนึ่ง พ.ศ. 2525
*รางวัลโทรทัศน์ทองคำ ผู้กำกับละครดีเด่น จาก ละครเรื่องสายโลหิต พ.ศ. 2529
*รางวัลเมขลา ผู้กำกับละครดีเด่น จากละครเรื่องสายโลหิต พ.ศ. 2529
*บูรพศิลปิน สาขาศิลปะการแสดง พ.ศ. 2559

## อ้างอิง
* จิรยุทธ์ สินธุพันธุ์, *สุพรรณ บูรณะพิมพ์* ราชินีแห่งศิลปิน, โครงการวิจัยนักสื่อสารมวลชนสตรีผู้บุกเบิก และโครงการสื่อสันติภาพ คณะนิเทศศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, มีนาคม 2551, 60 หน้า, ISBN 978-984-05-2205-8
* รายการเซียนสยาม 19-12-59 @สุพรรณ บูรณะพิมพ์ B1
* ต้อย สุพรรณ บูรณะพิมพ์

หมวดหมู่:นักแสดงหญิงชาวไทย
หมวดหมู่:ผู้กำกับภาพยนตร์ชาวไทย
หมวดหมู่:ผู้กำกับละครโทรทัศน์ชาวไทย
หมวดหมู่:นักแสดงภาพยนตร์หญิงชาวไทย
หมวดหมู่:นักแสดงละครโทรทัศน์หญิงชาวไทย
หมวดหมู่:นักแสดงละครเวทีหญิง
หมวดหมู่:ผู้จัดละครชาวไทย
หมวดหมู่:นักแสดงหญิงชาวไทยในศตวรรษที่ 20
หมวดหมู่:ผู้กำกับหญิง
หมวดหมู่:บุคคลจากเขตพระนคร
หมวดหมู่:เสียชีวิตจากโรคระบบหัวใจหลอดเลือด
หมวดหมู่:ผู้ชนะรางวัลนักแสดงประกอบหญิงยอดเยี่ยมพระสุรัสวดี
หมวดหมู่:นักแสดงอาวุโส
หมวดหมู่:บูรพศิลปินสาขาศิลปะการแสดง