สถานีหัวลำโพง

**สถานีหัวลำโพง** () เป็นสถานีรถไฟฟ้าใต้ดิน ในเส้นทางรถไฟฟ้ามหานคร สายเฉลิมรัชมงคล ที่ถนนพระรามที่ 4 กรุงเทพมหานคร บริเวณสถานีกรุงเทพ (หัวลำโพง) สถานีรถไฟหลักของประเทศไทย ในอนาคตสถานีจะเชื่อมต่อกับโครงการรถไฟฟ้าชานเมือง สายสีแดงเข้มบริเวณสถานีกรุงเทพ (หัวลำโพง)

## ที่ตั้ง
ใต้ถนนพระรามที่ 4 บริเวณแยกหัวลำโพง จุดบรรจบ ถนนพระรามที่ 4, ถนนรองเมือง, ทางขึ้นทางด่วนหัวลำโพง และ ถนนมหาพฤฒาราม ในพื้นที่แขวงรองเมือง เขตปทุมวัน และแขวงมหาพฤฒาราม เขตบางรัก กรุงเทพมหานคร

สถานีหัวลำโพงเคยเป็นสถานีปลายทางของรถไฟฟ้ามหานคร สายเฉลิมรัชมงคล (สายสีน้ำเงิน) ตั้งแต่เปิดทำการในวันที่ 3 กรกฎาคม พ.ศ. 2547 จนถึงวันที่ 29 กรกฎาคม พ.ศ. 2562 หลังจากที่เปิดใช้งาน รถไฟฟ้ามหานคร สายเฉลิมรัชมงคลส่วนต่อขยายช่วงที่ 1 หัวลำโพง-บางแค (หลักสอง) โดยหลังจากนี้อุโมงค์รถจะลดระดับกลายเป็นชานชาลาแบบสองชั้นเหมือนเดิม เนื่องจากวิ่งเลียบเข้าถนนเจริญกรุงที่มีทางแคบ และจะลดระดับลงไปเรื่อย ๆ จนถึงความลึกที่ 30 เมตรจากผิวดิน เพื่อลอดข้ามแม่น้ำเจ้าพระยา แล้วยกระดับกลับขึ้นมาเรื่อย ๆ จนมาขึ้นพ้นระดับใต้ดินที่บริเวณสถานีอิสรภาพ ก่อนมุ่งหน้าเข้าสู่สถานีท่าพระต่อไป

สถานีหัวลำโพงถูกใช้เป็นสถานที่ทำพิธีวางศิลาฤกษ์โครงการ และทำพิธีเปิดการเดินรถไฟฟ้ามหานคร สายเฉลิมรัชมงคล โดยมีส่วนจัดแสดงนิทรรศการถาวรเกี่ยวกับความเป็นมาของโครงการรถไฟฟ้ามหานครอยู่ภายในสถานี

## แผนผังสถานี

## รายละเอียดของสถานี
thumb|รูปทรงครึ่งวงกลมของอาคารสถานีรถไฟกรุงเทพ สัญลักษณ์ประจำสถานี

### สัญลักษณ์ของสถานี
ตราสัญลักษณ์เป็นรูปทรงครึ่งวงกลมของอาคารสถานีรถไฟกรุงเทพ โดยมีรูปทรงปกติอยู่เหนือเงาสะท้อนรูปหัวกลับ ใช้สีแดงเพื่อบ่งบอกถึงความเป็นย่านธุรกิจ หรือตลาด

### รูปแบบของสถานี
เป็นสถานีใต้ดิน กว้าง 23 เมตร ยาว 206 เมตร ระดับชานชาลาอยู่ลึกจากผิวดิน 14 เมตร  เป็นชานชาลาแบบกลาง (Station with Central Platform)

### ทางเข้า-ออก
* **1** โรงแรมบางกอกเซ็นเตอร์, ถนนมหาพฤฒาราม, วัดไตรมิตร, วงเวียนโอเดียน, ถนนไมตรีจิตต์ (บันไดเลื่อน)
* **2** สถานีกรุงเทพ (หัวลำโพง), ถนนรองเมือง ด้านข้างอาคารสถานีรถไฟ, ป้ายรถประจำทางหน้าสถานีรถไฟ, ท่าเรือโดยสารคลองผดุงกรุงเกษม (บันไดเลื่อน / ลิฟต์)
* **3** ธนาคารกรุงเทพ สาขาหัวลำโพง, ถนนรองเมือง ด้านติดถนนพระรามที่ 4, ป้ายรถประจำทางไปสามย่าน (บันไดเลื่อน)
* **4** อาคารตั้ง ฮั่ว ปัก, ป้ายรถประจำทางไปเยาวราช (ลิฟต์)


ไฟล์:Señalizacion bilingue metro bangkok.jpg|ป้ายบอกทางไปทางเข้า-ออกที่ 1 และ 4
ไฟล์:Walkway from MRT to Bangkok Railway Station.jpg|ทางเชื่อมไปยังสถานีกรุงเทพ (หัวลำโพง)
ไฟล์:Hua Lamphong MRT Station Entrance.jpg|ทางเข้า-ออกที่ 2 เชื่อมต่อกับสถานีกรุงเทพ (หัวลำโพง)
ไฟล์:Hua Lamphong MRT Station 202104.jpg|ทางเข้า-ออกที่ 3 ฝั่งถนนพระรามที่ 4


### การจัดพื้นที่ในตัวสถานี
แบ่งเป็น 2 ชั้น ประกอบด้วย
* **B1** ชั้นจำหน่ายบัตรโดยสาร เหรียญโดยสาร ห้องประชาสัมพันธ์ นิทรรศการ และทางเชื่อมสถานีรถไฟกรุงเทพ (Concourse Level)
* **B2** ชั้นชานชาลา (Platform Level)

## สิ่งอำนวยความสะดวก
* ลิฟท์สำหรับผู้พิการ 2 ตัว บริเวณทางเข้า-ออกที่ 2 และ 4

## นิทรรศการถาวรภายในสถานี
จัดแสดงบริเวณทางเดินเชื่อมต่อสถานีรถไฟกรุงเทพ ระหว่างทางเข้า-ออกที่ 2 และ 3
* ศิลาฤกษ์โครงการรถไฟฟ้ามหานคร ที่พระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้สมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ สยามมกุฎราชกุมาร (พระราชอิสริยศฯ ขณะนั้น) เสด็จฯ แทนพระองค์ทรงวางที่บริเวณหน้าสถานีรถไฟหัวลำโพง เมื่อวันที่ 19 พฤศจิกายน พ.ศ. 2539 อยู่บนแท่นภายใต้หลังคาพีระมิดแก้ว ซึ่งโผล่พ้นระดับดินบริเวณทางเข้า-ออกที่ 3
* ประวัติความเป็นมาของโครงการรถไฟฟ้ามหานคร และภาพการก่อสร้าง
* จารึกรายชื่อผู้ที่มีส่วนร่วมในโครงการรถไฟฟ้ามหานคร สายเฉลิมรัชมงคล รวมถึงผู้เสียสละ (ผู้ที่ถูกเวนคืนที่ดิน) บนผนังของโถงบันไดเลื่อนทางเข้า-ออกที่ 3
* พระเก้าอี้ลำลอง พระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร และสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง เมื่อเสด็จพระราชดำเนินทรงเปิดการเดินรถไฟฟ้าใต้ดินสายเฉลิมรัชมงคล วันที่ 3 กรกฎาคม พ.ศ. 2547

## เวลาให้บริการ

## รถโดยสารประจำทาง
### ถนนรองเมือง
*  เส้นทางที่มีรถรองรับวีลแชร์

### ถนนพระรามที่ 4
*  เส้นทางที่มีรถรองรับวีลแชร์

### ถนนเลียบคลองผดุงกรุงเกษม
*  เส้นทางที่มีรถรองรับวีลแชร์

### ถนนมหาพฤฒาราม
*  เส้นทางที่มีรถรองรับวีลแชร์

## จุดเชื่อมต่อการเดินทาง
* รถไฟชานเมือง และรถไฟสายตะวันออก ของการรถไฟแห่งประเทศไทย เชื่อมต่อที่สถานีกรุงเทพ (หัวลำโพง)
* ท่าเรือคลองผดุงกรุงเกษม เชื่อมต่อที่ท่าเรือสถานีรถไฟหัวลำโพง
* รถไฟฟ้าชานเมืองสายสีแดงเข้ม ของการรถไฟแห่งประเทศไทย ในอนาคต เชื่อมต่อที่สถานีกรุงเทพ (หัวลำโพง)

## สถานที่สำคัญใกล้เคียง
* สถานีกรุงเทพ (หัวลำโพง)
* สะพานเจริญสวัสดิ์ 36 และคลองผดุงกรุงเกษม
* วงเวียนโอเดียน และซุ้มประตูวัฒนธรรมไทย-จีน
* ถนนเยาวราช
* วัดไตรมิตรวิทยารามวรวิหาร มณฑปพระสุโขทัยไตรมิตร และโรงเรียนไตรมิตรวิทยาลัย
* เทียนฟ้ามูลนิธิ
* โรงเรียนมหาวีรานุวัตร
* วัดมหาพฤฒาราม และโรงเรียนสตรีมหาพฤฒาราม
* ย่านตลาดน้อย
* โรงเรียนสายปัญญา
* โรงเรียนเทพศิรินทร์
* วงเวียน 22 กรกฎา
* คริสตจักรไมตรีจิตร
* วัดดวงแข
* ศาลแรงงานกลาง และศาลแขวงปทุมวัน
* ตลาดสะพานเหลือง

### โรงแรม
* โรงแรมบางกอกเซ็นเตอร์
* โรงแรมกรุงเกษม ศรีกรุง
* โรงแรมเดอะ เทรน อินน์
* โรงแรมศรีหัวลำโพง
* โรงแรมสเตชัน
* โรงแรมเดอะ ควอเตอร์ หัวลำโพง บาย ยูเอชจี

## เหตุการณ์สำคัญในอดีต
* วันที่ 19 พฤศจิกายน พ.ศ. 2539 พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว เสด็จแทนพระองค์ทรงวางศิลาฤกษ์โครงการรถไฟฟ้ามหานคร สายเฉลิมรัชมงคล บริเวณหน้าสถานีรถไฟหัวลำโพง ในเวลา 16.39 น.
* วันที่ 3 กรกฎาคม พ.ศ. 2547 เวลา 17.30 น. พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร และสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง เสด็จพระราชดำเนินทรงเปิดการเดินรถไฟฟ้าใต้ดินสายเฉลิมรัชมงคล ที่สถานีรถไฟฟ้าหัวลำโพง และประทับรถพระที่นั่ง (รถกอล์ฟ) ไปยังมณฑลพิธี ทรงกดปุ่มเปิดแพรคลุมป้ายโครงการ แล้วเสด็จประทับรถไฟฟ้าพระที่นั่งไปยังสถานี ก่อนเสด็จฯ กลับมายังศูนย์ซ่อมบำรุงและศูนย์ควบคุมการปฏิบัติการ เพื่อทรงเปิดการเดินรถอย่างเป็นทางการ

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น

* แผนที่จากเว็บไซต์บีอีเอ็ม 

หัวลำโพง
หัวลำโพง
หัวลำโพง
หัวลำโพง
หัวลำโพง