3

**3** (**สาม**) เป็นจำนวน ตัวเลข และเป็นชื่อของสัญลักษณ์ภาพ เป็นจำนวนธรรมชาติที่อยู่ถัดจาก 2 (สอง) และอยู่ก่อนหน้า 4 (สี่)

## คำเติมนำหน้า
* ภาษากรีก - 
* ภาษาละติน -  
* ภาษาไทยโบราณ - สาม-
* ภาษาไทยปัจจุบัน - ตรี-

สามเป็นตัวเลขที่มีชื่อเรียกคล้าย ๆ กันในหลาย ๆ ภาษา
เช่น สาม ซาน ทรี ตรี ไตร

## ความหมาย
* 3 เป็นหมายเลขทางหลวงแผ่นดินของ ถนนสุขุมวิท
* ซอยที่ 3 ของถนนสุขุมวิท มีอีกชื่อว่า ซอยนานาเหนือ
* 3 เป็นเลขอะตอม ของ ลิเทียม

## ชื่อเรียก
### สาม
;พระนามของกษัตริย์ เจ้าฟ้า หรือโอรสองค์ที่สาม
* เจ้าสาม -- พระโอรสองค์ที่สามใน พระเจ้าอู่ทอง (เพชรบุรี) และเป็นกษัตริย์ที่ปรากฏนามองค์สุดท้ายที่ปกครองอาณาจักรเพชรบุรี
* เจ้าสามพระยา -- พระโอรสองค์ที่สามใน สมเด็จพระนครินทราธิราช
* พญาสามฝั่งแกน -- พระโอรสองค์ที่สองใน พญาแสนเมืองมา
* ท้าวสาม -- พระโอรสองค์ที่สามใน พญาสามฝั่งแกน
* ท้าวสามจูสง -- ตามพงศาวดารล้านช้าง เป็นพระโอรสองค์ที่สามของขุนบรม เป็นผู้สร้างเมืองแถวช่องบัว

;ชื่อเหตุการณ์
* สามก๊ก -- สงครามระหว่างจ๊กก๊ก ง่อก๊ก และวุยก๊ก
* สงครามสามนคร -- สงครามระหว่างหริภุญชัย ละโว้ และนครศรีธรรมราช

;ชื่ออื่น ๆ 
* สถานีวิทยุโทรทัศน์ไทยทีวีสีช่อง 3
* มาสด้า 3

### ไตร หรือ ตรัย
* พระรัตนตรัย
* ไตรสิกขา
* ไตรลักษณ์
* ไตรเพท หรือ ไตรเวท - พระเวท 3 อย่าง เป็นคัมภีร์ศักดิ์สิทธิ์สูงสุดของศาสนาพราหมณ์ยุคแรก
* ไตรยางศ์ - การแบ่งตัวอักษรไทยออกเป็น 3 หมู่
* ไตรกีฬา - การแข่งขันกีฬา 3 ประเภท ได้แก่ ว่ายน้ำ ปั่นจักรยาน และวิ่ง
* ไตรภูมิพระร่วง - วรรณคดีสมัยสุโขทัย

### ตริ หรือ ตรี
* ตรีเพชร ชื่อย่านและถนนในกรุงเทพมหานคร
* ตรีศูล
* ตริภังค์
* ตรีเศียร (น้องชายของทศกัณฐ์)
* ตรียัมปวาย และ ตรีปวาย
* ลำดับที่สาม
** สิบตรี / ร้อยตรี / พันตรี / พลตรี -- ยศทางการทหาร และตำรวจ
** ปริญญาตรี -- ระดับการศึกษาขั้นต้นของระดับอุดมศึกษา

## วิวัฒนาการ
ไฟล์:Evolution3glyph.png

## ในทางคณิตศาสตร์
สามเป็นค่าประมาณของ π (ใกล้เคียง 3.14159) เมื่อคาดเดาหรือกะอย่างเร็วในเชิงวิศวกรรม เป็นจริงในกรณีเดียวกันถ้าผู้ใดต้องการประมาณค่า ''e'' คร่าว ๆ ซึ่งค่าประมาณที่แท้จริงเท่ากับ 2.71828

สามเป็นจำนวนเฉพาะที่เป็นจำนวนคี่จำนวนแรก และเป็นจำนวนเฉพาะที่น้อยที่สุดเป็นอันดับสอง สามเป็นจำนวนเฉพาะแฟร์มา (22*n*&nbsp;+&nbsp;1) และจำนวนเฉพาะแมร์แซน (2*n*&nbsp;−&nbsp;1) จำนวนแรก

จำนวนแรกตามคำกล่าวของลัทธิพีทาโกรัส (Pythagoreanism) และเป็นจำนวนแรกที่เป็นเพศผู้

จำนวนแรกตามคำกล่าวของโพรคลัสที่ว่า  *n*2  มากกว่า 2*n* 

สาม เป็นจำนวนฟิโบนักชีลำดับที่สี่ แต่ในลำดับ Perrin 3 เป็นทั้งจำนวน Perrin ลำดับที่ศูนย์และที่สาม

3 เป็นจำนวนของด้าน (ที่ไม่ตัดกัน) ของรูปหลายเหลี่ยมที่น้อยที่สุด 

เกาส์พิสูจน์ว่า จำนวนเต็มทุกจำนวนเป็นผลบวกของจำนวนสามเหลี่ยมไม่เกินสามตัว

จำนวนใด ๆ ที่ไม่ได้อยู่ในรูป 4*n* (8*m*+7)  เป็นผลบวกของกำลังสอง 3 จำนวน

3 เป็นจำนวนมิติที่มนุษย์สามารถรับรู้ได้

### ตารางการคำนวณพื้นฐาน

## ในทางวิทยาศาสตร์
* เลขโรมัน III หมายถึงดาวยักษ์ในการจัดประเภทดาวฤกษ์ของเยอร์เกส
* สามเป็นเลขอะตอมของธาตุลิเทียม
* มนุษย์รับรู้ว่าจักรวาลเป็นปริภูมิสามมิติ แต่บางทฤษฎี เช่น ทฤษฎีสตริง แนะว่ามีมากกว่านั้นที่มนุษย์ยังไม่พบ

## ความเชื่อ
* 3 ในความเชื่อของชาวจีนและชาวญี่ปุ่นเชื่อว่าเป็นเลขมงคล เพราะการมีเลข 3 นำหน้าตัวเลขใด ๆ จะหมายถึงโชคดีสามครั้ง โดยเป็นความเชื่อที่มีพื้นฐานมาจากพิธีกรรมในพุทธศาสนาที่เข้ามาเผยแผ่ในยุคราชวงศ์ฮั่น (206 ปีก่อนคริสต์ศักราช–ค.ศ. 220)  เช่น การกราบไหว้พระพุทธรูป 3 ครั้ง หรือการเวียนเทียนรอบอุโบสถ 3 ครั้ง

## ดูเพิ่ม
* กำลังสาม
* สถานีโทรทัศน์ไทยทีวีสีช่อง 3

## อ้างอิงและเชิงอรรถ


หมวดหมู่:จำนวนเต็ม