กองกำลังผาเมือง

**กองกำลังผาเมือง** () คือกองกำลังป้องกันชายแดน 1 ใน 7 ของกองทัพบกไทย ตั้งอยู่ที่ ถนนโชตนา ตำบลช้างเผือก อำเภอเมืองเชียงใหม่ จังหวัดเชียงใหม่ ดูแลพื้นที่ด้านชายแดนไทย–ลาวช่วงจังหวัดพิษณุโลก, อุตรดิตถ์, น่าน, พะเยา และเชียงราย ความยาวประมาณ  ด้านชายแดนไทย–พม่าช่วงจังหวัดเชียงราย และเชียงใหม่ ความยาวประมาณ  รวมความยาวประมาณ 

กองกำลังผาเมือง ปฏิบัติงานในสังกัดของ **ศูนย์ปฏิบัติการกองทัพภาคที่ 3** (ศปก.ทภ.3) และยังปฏิบัติงานในฐานะ **กองอำนวยการรักษาความมั่นคงภายในภาค 3 ส่วนแยก 2** (กอ.รมน.ภาค 3 สย.2) อีกด้วย

## ประวัติ
กองกำลังผาเมือง ก่อตั้งขึ้นในปี พ.ศ. 2538 ที่ตั้งเดิมอยู่ในค่ายสุริยพงษ์ อำเภอเมืองน่าน จังหวัดน่าน มีหน้าที่รับผิดชอบเพียง 3 จังหวัด คือ จังหวัดน่าน, อุตรดิตถ์ และพิษณุโลก กระทั่งปี พ.ศ. 2542 กองกำลังผาเมืองได้รับมอบหมายจากศูนย์ปฏิบัติการกองทัพบกให้ดูแลพื้นที่ด้านจังหวัดเชียงใหม่, เชียงราย และพะเยา ทำให้กองกำลังผาเมืองได้ย้ายที่ตั้งกองบัญชาการไปยังที่ตั้งปัจจุบันในตำบลช้างเผือก อำเภอเมืองเชียงใหม่ จังหวัดเชียงใหม่

สำหรับชื่อของกองกำลังผาเมืองนั้นตั้งชื่อมาจากหน่วยกำลังหลักของหน่วย คือกองพลทหารม้าที่ 1 ค่ายพ่อขุนผาเมือง อำเภอเมืองเพชรบูรณ์ จังหวัดเพชรบูรณ์

## โครงสร้าง

### หน่วยขึ้นตรง
กองกำลังผาเมือง ประกอบด้วยหน่วยขึ้นตรงต่อกองบัญชาการ ดังนี้
* กองบังคับการกองกำลัง (บก.กกล.)
** ฝ่ายกำลังพล, ฝ่ายข่าวกรอง, ฝ่ายยุทธการ, ฝ่ายส่งกำลังบำรุง, ฝ่ายกิจการพิเศษ
* ชุดปฏิบัติการข่าวพิเศษ (ชป.ข่าวพิเศษ)
* ส่วนสนับสนุน (สสน.)
* หมวดระวังป้องกัน (มว.รวป.)
* หน่วยทหารสื่อสาร (หน่วย ส.)
* หมวดลาดตระเวนระยะไกล (มว.ลว.ไกล)
* ชุดทหารช่าง (ชุด ช.)
* กองร้อยเคลื่อนที่เร็ว (ร้อย.คทร.)
* ชุดประสานงานกิจการพลเรือน กองกำลัง (ชปส.กร.กกล.)
* ชุดปฏิบัติการกิจการพลเรือน กองกำลังผาเมือง (ชป.กร.กกล.ผาเมือง)
* หน่วยเฉพาะกิจทัพเจ้าตาก (หน่วยเฉพาะกิจกรมทหารม้าที่ 2 (ฉก.ม.2))
* หน่วยเฉพาะกิจไชยานุภาพ (หน่วยเฉพาะกิจกรมทหารม้าที่ 5 (ฉก.ม.5))

### หน่วยขึ้นควบคุมทางยุทธการ
thumb|หลักอ้างอิงเขตแดนในอำเภอแม่สาย จังหวัดเชียงราย
กองกำลังผาเมือง ประกอบด้วยหน่วยขึ้นควบคุมทางยุทธการ ดังนี้
* หน่วนเฉพาะกิจกรมทหารพรานที่ 31
* หน่วนเฉพาะกิจกรมทหารพรานที่ 32
* กองบังคับการควบคุมทหารพรานศูนย์ปฏิบัติการกองทัพภาคที่ 3
* หน่วยเรือรักษาความสงบเรียบร้อยตามลำแม่น้ำโขง เขตเชียงราย
* หน่วยเฉพาะกิจตำรวจตระเวนชายแดนที่ 31
* หน่วยเฉพาะกิจตำรวจตระเวนชายแดนที่ 32
* หน่วยเฉพาะกิจตำรวจตระเวนชายแดนที่ 33
* กองบังคับการควบคุม พพศ. (บก.ควบคุม พพศ.)
* กองบังคับการควบคุมสกัดกั้นและปราบปรามยาเสพติดที่ 1 (บก.คปส.1)
** ชุดปฏิบัติการ (ชป.) 
* กองบังคับการควบคุมสกัดกั้นและปราบปรามยาเสพติดที่ 3 (บก.คปส.3)
** ชุดปฏิบัติการ (ชป.)
* ชุดสนับสนุนทางอากาศโดยตรงที่ 30 (ซสอต.30)
* ชุดปฏิบัติการข่าว กองกำลัง (ชปข.กกล.)
** ส.วจ.ฝาง
** ส.วจ.เชียงคำ
** ส.วจ.ร่มเกล้า
* ชุดโทรคมนาคม
* ศูนย์ประสานงานพื้นที่เพื่อความมั่นคงโครงการร้อยใจรักษ์บ้านห้วยส้าน (ศป.พมพ.บ้านห้วยส้าน)

### หน่วยขึ้นสมทบ
กองกำลังผาเมือง ประกอบด้วยหน่วยขึ้นสมทบ ดังนี้
* กองบังคับการควบคุมสกัดกั้นและปราบปรามยาเสพติดที่ 2 (บก.คปส.2)
** ชุดปฏิบัติการ (ชป.)
* กองบังคับการควบคุมสกัดกั้นและปราบปรามยาเสพติดที่ 4 (บก.คปส.4)
** ชุดปฏิบัติการ (ชป.)
* หมวดบรรทุกต่าง (มว.บต.)
* หมวดสุนัขทหาร (มว.สท.)

### หน่วยสนับสนุนโดยตรง
กองกำลังผาเมือง ประกอบด้วยหน่วยสนับสนุนโดยตรง ดังนี้
* ชุดปฏิบัติการบินทหารบก (ชปบ.ทบ. กกล.ผาเมือง)
* ชุดเฝ้าตรวจชายแดนที่ 1 (ชฝด.1)
* หน่วยข่าวกรองทางทหาร (ขกท.กกล.ผาเมือง)
* ชุดปฏิบัติการป้องกันภัยทางอากาศ (ชป.ปภอ.กกล.ผาเมือง)

### พื้นที่รับผิดชอบ
thumb|ฐานปฏิบัติการดอยช้างมูบ เป็นพื้นที่ของกองกำลังผาเมืองที่เปิดให้ประชาชนเข้ามาเยี่ยมชมและท่องเที่ยวได้ในยามสงบเนื่องจากมีความสวยงาม
thumb|ฐานปฏิบัติการบ้านนอแล อยู่ใกล้เคียงบริเวณดอยอ่างขาง จังหวัดเชียงใหม่
หากแบ่งพื้นที่รับผิดชอบรายจังหวัด จะสามารถแบ่งได้ ดังนี้
* รับผิดชอบพื้นที่ชายแดนจังหวัดเชียงใหม่
** หน่วยเฉพาะกิจไชยานุภาพ (หน่วยเฉพาะกิจกรมทหารม้าที่ 5)
*** 4 กองร้อยทหารม้า
*** 5 กองร้อยทหารพราน
*** 2 กองร้อยตำรวจตระเวนชายแดน
* รับผิดชอบพื้นที่ชายแดนจังหวัดเชียงราย และจังหวัดพะเยา
** หน่วยเฉพาะกิจทัพเจ้าตาก (หน่วยเฉพาะกิจกรมทหารม้าที่ 2)
*** 4 กองร้อยทหารม้า
*** 9 กองร้อยทหารพราน
*** 2 กองร้อยตำรวจตระเวนชายแดน
* รับผิดชอบพื้นที่ชายแดนจังหวัดน่าน
**หน่วยเฉพาะกิจกรมทหารพรานที่ 32
*** 5 กองร้อยทหารพราน
** หน่วยเฉพาะกิจตำรวจตระเวนชายแดนที่ 32
*** 2 กองร้อยตำรวจตระเวนชายแดน
* รับผิดชอบพื้นที่ชายแดนจังหวัดอุตรดิตถ์ และจังหวัดพิษณุโลก
** หน่วยเฉพาะกิจกรมทหารพรานที่ 32
** หน่วยเฉพาะกิจตำรวจตระเวนชายแดนที่ 31
*** 1 กองร้อยทหารพราน ในอุตรดิตถ์
*** 3 กองร้อยตำรวจตระเวนชายแดน ในอุตรดิตถ์
*** 1 กองร้อยทหารพราน ในพิษณุโลก
*** 1 กองร้อยตำรวจตระเวนชายแดน ในพิษณุโลก
* รับผิดชอบพื้นที่แม่น้ำโขง
** หน่วยเรือรักษาความสงบเรียบร้อยตามลำแม่น้ำโขง เขตเชียงราย

## ภารกิจ
กองกำลังผาเมือง มีภารกิจในการป้องกันชายแดนในพื้นที่ตั้งแต่ต่อเนื่องจากอำเภอปาย จังหวัดแม่ฮ่องสอน ตั้งแต่จังหวัดเชียงใหม่, เชียงราย, พะเยา, น่าน, อุตรดิตถ์ และพิษณุโลก บรรจบกับพื้นที่อำเภอนาแห้ว จังหวัดเลย รวม 24 อำเภอ รวมระยะทางตลอดแนวชายแดนยาว 

การปฏิบัติที่สำคัญของกองกำลังผาเมืองคือการปกป้องพื้นที่อธิปไตย การป้องกันปราบปรามยาเสพติดในพื้นที่ชายแดน การลักลอบตัดไม้ทำลายป่า การลักลอบค้าอาวุธสงคราม สกัดกั้นสินค้าหนีภาษี การโจรกรรมรถและการหลบหนีเข้าเมืองผิดกฎหมายของแรงงานต่างด้าว

## ฐานปฏิบัติการ
ฐานปฏิบัติการของกองกำลังผาเมืองตามที่มีการเปิดเผยและเผยแพร่ผ่านสื่อมวลชน ได้แก่

* ฐานปฏิบัติการกิ่วฮุง - อำเภอแม่อาย  จังหวัดเชียงใหม่
* ฐานปฏิบัติการปางหนุน - อำเภอแม่ฟ้าหลวง จังหวัดเชียงราย
* ฐานปฏิบัติการบ้านนอแล - บริเวณดอยอ่างขาง จังหวัดเชียงใหม่
** หมวดของ กองร้อยทหารม้าที่ 3 กองบังคับการควบคุมผาดำ หน่วยเฉพาะกิจไชยานุภาพ
* ฐานปฏิบัติการกู่เต็งนาโย่ง - ตำบลเวียงพางคำ อำเภอแม่สาย จังหวัดเชียงราย
** หมวดกองร้อยทหารม้าที่ 3

## ดูเพิ่ม
* กรณีพิพาทกู่เต็งนาโย่ง
* ชายแดนไทย–ลาว
* ชายแดนพม่า–ไทย
* กองกำลังสุรศักดิ์มนตรี

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น

* 

หมวดหมู่:หน่วยงานในสังกัดกองทัพบกไทย
หมวดหมู่:เขตแดนไทย–ลาว
หมวดหมู่:เขตแดนไทย–พม่า