สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ

**สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ** () เป็นส่วนราชการของรัฐบาลไทยที่จัดตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 3 ตุลาคม พ.ศ. 2545 ตามพระราชบัญญัติปรับปรุงกระทรวง ทบวง กรม พุทธศักราช 2545 โดยมีสถานะเป็นหน่วยงานของรัฐที่ไม่สังกัดกระทรวงหรือทบวงใด และขึ้นตรงต่อการบังคับบัญชาของนายกรัฐมนตรีไทย

ตำแหน่งผู้บริหารสูงสุดของสำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติมีสถานะเทียบเท่ากับตำแหน่งปลัดกระทรวง โดยมีภารกิจหลักในการสนองงานของคณะสงฆ์และรัฐด้านการทำนุบำรุงและส่งเสริมกิจการพระพุทธศาสนา ครอบคลุมการอุปถัมภ์ คุ้มครอง และพัฒนาการบริหารศาสนสมบัติ การส่งเสริมบุคลากรทางศาสนา รวมถึงการพัฒนาพุทธมณฑลให้เป็นศูนย์กลางแห่งพระพุทธศาสนาอย่างเป็นระบบ

นอกจากนี้ สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติยังมีบทบาทสำคัญในการติดตาม ตรวจสอบ และดำเนินการเชิงรุกต่อกรณีที่มีข่าวสารหรือกระแสในสังคมซึ่งอาจส่งผลกระทบเชิงลบต่อพระพุทธศาสนา ทั้งในสื่อกระแสหลักและสื่อสังคมออนไลน์ อีกทั้งยังทำหน้าที่เป็นฝ่ายเลขานุการของมหาเถรสมาคม ซึ่งเป็นองค์กรปกครองสูงสุดของคณะสงฆ์ไทย

## ประวัติ
ในอดีตที่ผ่านมาการศาสนา และการศึกษา จะดำเนินควบคู่กันมาโดยตลอด ซึ่งในอดีตนั้นงานด้านการศาสนา จะอยู่ภายใต้การกำกับดูแลของ "กระทรวงธรรมการ" ซึ่งต่อมาในปี พ.ศ. 2484 ได้มีการประกาศพระราชบัญญัติปรับปรุงกระทรวง ทบวง กรม จึงเปลี่ยนชื่อกระทรวงธรรมการ เป็น "กระทรวงศึกษาธิการ" และมีการจัดตั้ง "กรมการศาสนา" ขึ้น

จนกระทั่งปี พ.ศ. 2545 ได้มีการปรับปรุงโครงสร้างกระทรวง ทบวง กรมอีกครั้งหนึ่ง จึงมีการแบ่งส่วนราชการของกรมการศาสนาเดิม ออกเป็น 2 ส่วน คือ กรมการศาสนา สังกัดกระทรวงวัฒนธรรม และสำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ เป็นหน่วยงานขึ้นตรงต่อสำนักนายกรัฐมนตรี

ต่อมาในปี พ.ศ. 2568 คณะรัฐมนตรีได้อนุมัติให้ปรับปรุงการกำหนดตำแหน่งผู้อำนวยการสำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ เป็นตำแหน่งเทียบเท่าปลัดกระทรวง

## รายนามผู้อำนวยการ

## หน่วยงานราชการในสังกัด
สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ แบ่งหน่วยราชการภายในออกเป็น 12 หน่วยงาน ได้แก่

; กลุ่มงานขึ้นตรงต่อ ผู้อำนวยการสำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ
* กลุ่มงานพัฒนาระบบบริหาร
* กลุ่มงานตรวจสอบภายใน
* กลุ่มป้องกันและปราบปรามการทุจริต
* กลุ่มคุ้มครองและส่งเสริมจริยธรรม

; สำนัก/กอง
* สำนักงานเลขานุการกรม
* กองพุทธศาสนศึกษา
* กองพุทธศาสนสถาน
* สำนักงานพุทธมณฑล
* สำนักงานศาสนสมบัติ
* สำนักเลขาธิการมหาเถรสมาคม
* สถาบันพระสังฆาธิการ
* กองส่งเสริมงานเผยแผ่พระพุทธศาสนา

; หน่วยงานส่วนภูมิภาค
* สำนักงานพระพุทธศาสนาจังหวัด 76 จังหวัด

## หน่วยงานทางคณะสงฆ์ที่ได้รับเงินงบประมาณอุดหนุนดำเนินงาน
หน่วยงานทางคณะสงฆ์ที่ได้รับเงินงบประมาณอุดหนุนดำเนินงานจากสำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ
;หน่วยงานทางการปกครองคณะสงฆ์
* มหาเถรสมาคม
* เจ้าคณะใหญ่
* เจ้าคณะภาค
* เจ้าคณะจังหวัด, เจ้าคณะกรุงเทพมหานคร
* เจ้าคณะอำเภอ, เจ้าคณะเขต
* เจ้าคณะตำบล, เจ้าคณะแขวง
* เจ้าอาวาส
* พระราชาคณะ
* เปรียญธรรม 9 ประโยค
* พระครูสัญญาบัตร
* พระครูปลัดฐานานุกรมในพระราชาคณะชั้นธรรมขึ้นไป
* พระพิธีธรรม
* เลขานุการเจ้าคณะตำบลขึ้นไป
;หน่วยงานทางการปกครองคณะสงฆ์อื่น
* คณะสงฆ์จีนนิกาย
* คณะสงฆ์อนัมนิกาย
;หน่วยงานทางการศึกษาของคณะสงฆ์
* คณะกรรมการการศึกษาพระปริยัติธรรม (กศป.)
* สำนักงานแม่กองบาลีสนามหลวง
* สำนักงานแม่กองธรรมสนามหลวง
* สำนักงานการศึกษาพระปริยัติธรรมแผนกสามัญศึกษา
* ศูนย์พระปริยัตินิเทศก์แห่งคณะสงฆ์
* โรงเรียนพระปริยัติธรรมแผนกสามัญศึกษาทั่วประเทศ

## อ้างอิง

## ดูเพิ่ม
* กรมการศาสนา
* ศาสนาพุทธในประเทศไทย

## แหล่งข้อมูลอื่น
* เว็บทางการ
 

พระพุทธศาสนาแห่งชาติ
หมวดหมู่:ศาสนาพุทธในประเทศไทย
หมวดหมู่:หน่วยงานภาครัฐที่ก่อตั้งในปี พ.ศ. 2545
หมวดหมู่:ก่อตั้งในประเทศไทยในปี พ.ศ. 2545
หมวดหมู่:หน่วยงานของรัฐบาลไทยในจังหวัดนครปฐม
หมวดหมู่:องค์การทางศาสนาในประเทศไทย
พระพุทธศาสนาแห่งชาติ