กอทูเล

**กอทูเล** หรือ **สาธารณรัฐกอทูเล** (  )
เป็นรัฐที่ประกาศเอกราชฝ่ายเดียวจากประเทศพม่า เมื่อวันที่ 5 มกราคม พ.ศ. 2569 ภายใต้การนำของกองทัพกอทูเล (KTLA) นำโดยพลเอกเนอดา เมียะ เป็นประธานาธิบดีและ โพว์ ทูเลย์ เป็นนายกรัฐมนตรี

เดิมที กอทูเลถูกระบุเป็นชื่อเขตปกครองตนเองสำหรับชาวกะเหรี่ยงที่จะจัดตั้งขึ้นหลังจากการได้รับเอกราชของพม่าจากอังกฤษ แต่หลังจากการปะทุของสงครามกลางเมืองพม่าใน ค.ศ. 1949 ชื่อนี้ได้เปลี่ยนไปเป็นชื่อของดินแดนที่อยู่ภายใต้การควบคุมของสหภาพแห่งชาติกะเหรี่ยง (เคเอ็นยู) ใน ค.ศ. 1953 เคเอ็นยูได้ประกาศจัดตั้งรัฐอิสระกอทูเล โดยมีเมืองหลวงอยู่ที่ผาปูน ในช่วงคริสต์ทศวรรษ 1990 โบเมียะ ประธานเคเอ็นยู ได้ปรับกลยุทธ์ใหม่ โดยมุ่งเน้นไปที่การปกป้องดินแดนกอทูเลที่มีขนาดเล็กกว่าในภาคตะวันออกของพม่า โดยมีศูนย์กลางอยู่ที่เมืองมาเนอปลอว์ เพื่อสร้างสังคมทางเลือกที่แตกต่างจากพม่าที่ถูกครอบงำโดยกองทัพ

## คำนิยามช่วงต้น
ชื่อ "กอทูเล" (Kaw-thu-lay) ใช้งานโดยรัฐบาลสหภาพพม่าในร่างรัฐธรรมนูญ ค.ศ. 1948 ซึ่งได้กำหนดบทบัญญัติสำหรับการจัดตั้งเขตปกครองตนเองสำหรับชาวกะเหรี่ยง คำถามเกี่ยวกับลักษณะของดินแดนกะเหรี่ยงและแม้กระทั่งว่าใครบ้างที่นับว่าเป็นส่วนหนึ่งของชาติพันธุ์กะเหรี่ยงนั้น เป็นคำถามที่ยังไม่ได้รับคำตอบขณะได้รับเอกราช ส่วนหนึ่งเป็นเพราะสหภาพแห่งชาติกะเหรี่ยงได้บอยคอตการเลือกตั้งในเวลานั้น ในขณะที่รัฐกะยาและรัฐฉานได้รับสิทธิในการแยกตัวในรัฐธรรมนูญ แต่รัฐกะเหรี่ยงไม่ได้รับอนุญาตให้แยกตัวอย่างชัดเจน รัฐธรรมนูญมาตรา 181 อนุญาตให้จัดตั้ง "กอทูเล" ขึ้นเป็นเขตพิเศษแทน ซึ่งประกอบด้วยอำเภอสาละวิน และพื้นที่ที่มีประชากรกะเหรี่ยงส่วนใหญ่ในบริเวณใกล้เคียง ซึ่งจะถูกกำหนดในภายหลังโดยข้าหลวงพิเศษ

## ประวัติในช่วงสงครามกลางเมือง

“สาธารณรัฐกอทูเล” หมายถึงดินแดนที่อยู่ภายใต้การปกครองบางส่วนของสหภาพแห่งชาติกะเหรี่ยง (KNU) ซึ่งใน ค.ศ. 2017 ประกอบด้วยรัฐกะเหรี่ยงและพื้นที่บางส่วนของรัฐต่อไปนี้: รัฐมอญ ภาคตะนาวศรี ภาคพะโค และภาคอิรวดี

KNU จัดการประชุมที่เมืองเมาะลำเลิงในเดือนตุลาคม ค.ศ. 1947 และตัดสินใจร่วมกับผู้นำของกลุ่มคนประมาณ 145,000 คน ประกาศให้กลุ่มชาติพันธุ์เหล่านั้นเป็นสมาชิกของรัฐกอทูเลก่อนการประกาศเอกราช ในวันถัดจากวันประกาศเอกราช คือวันที่ 5 มกราคม ค.ศ. 1948 ผู้นำกะเหรี่ยงบางส่วนได้ประกาศแล้วว่าพวกเขากำลังแยกตัวออกไปเป็นส่วนหนึ่งของ “สาธารณรัฐกอทูเล”

เมื่อวันที่ 31 มกราคม ค.ศ. 1949 ภายหลังเหตุการณ์ตอบโต้และการสังหารหมู่หลายครั้งจากรัฐบาลกลาง ทาง KNU ได้ประกาศสงครามอย่างเป็นทางการกับรัฐบาล หลังพ่ายแพ้ในยุทธการที่อินเส่ง KNU จึงเริ่มการรณรงค์ทางการเมืองจากตองอูในเดือนพฤษภาคม ค.ศ. 1949 ผู้นำ KNU ได้ประชุมกันในเดือนมิถุนายน แม้ว่าการโจมตีที่เพิ่มขึ้นจากรัฐบาลกลางจะทำให้ผู้นำจากดินแดนกะเหรี่ยงอื่น ๆ ไม่สามารถเข้าร่วมได้ กองกำลังทหารทั้งหมดที่อยู่ภายใต้การควบคุมของ KNU ได้เปลี่ยนชื่อเป็นกองทัพกอทูเล (KAF) โดยแบ่งออกเป็นกองพลเดลตาและกองพลตะวันออก ในตอนท้ายของการประชุม วิทยุกะเหรี่ยงเสรีได้ประกาศการจัดตั้งรัฐบาลกอทูเลชั่วคราวในตองอู ซึ่งเรียกว่าคณะปกครองกะเหรี่ยง ผู้นำกะเหรี่ยงที่มีอิทธิพลอย่าง ซอบะอู้จี้ ได้รับการประกาศให้เป็นนายกรัฐมนตรีคนแรก รัฐบาลก่อตั้งขึ้นโดยมีหลักการสี่ประการ ซึ่งหลักการบางส่วนยังคงเป็นหลักการชี้นำของ KNU ในปัจจุบัน:

# จะไม่มีการหารือเรื่องการยอมจำนน
# อาวุธของชาวกะเหรี่ยงจะยังคงอยู่ในมือของชาวกะเหรี่ยง
# ชาวกะเหรี่ยงจะสร้างชะตากรรมทางการเมืองเอง
# การรับรองรัฐกะเหรี่ยงจะต้องเสร็จสมบูรณ์

ใน ค.ศ. 1953 พรรครวมชาติกะเหรี่ยงเข้ายึดอำนาจนำของ KNU และเริ่มต้นกระบวนการปฏิรูปที่กินเวลานานนับทศวรรษ เพื่อวางแบบอย่างสำหรับการก่อความไม่สงบของกลุ่มชาติพันธุ์ตลอดสงครามกลางเมืองพม่าทั้งหมด เพื่อเริ่มต้นการรวมอำนาจทางการเมือง ใน ค.ศ. 1953 พวกเขาประกาศต่อรัฐบาลไทยว่ากำลังจัดตั้งรัฐอิสระกอทูเลและขอการรับรองจากสหประชาชาติ

## สถานะทางการเมืองและบริบท
แหล่งข่าวในพม่าและสื่อภาษอังกฤษบางแห่งระบุว่า สหภาพแห่งชาติกะเหรี่ยง เคยใช้คำว่า *กอทูเล* เพื่ออธิบาย “หน่วยสหพันธรัฐ” ภายใต้แนวคิดสหพันธรัฐประชาธิปไตยในอนาคต และมีการกล่าวถึงการจัดตั้ง *รัฐบาลกอทูเล* ร่วมกับกองกำลังต่อต้านในช่วงปี 2568–2569

### ความขัดแย้งและการไม่ยอมรับ
ความพยายามในการสถาปเอกราชภายใต้ชื่อ *กอทูเล* นำไปสู่ความขัดแย้งภายในกลุ่มชาติพันธุ์กะเหรี่ยง โดยเฉพาะกรณีการก่อตั้ง กองทัพกอทูเล โดย พลเอก เนอดา เมียะ ซึ่งแยกตัวออกมาจาก สหภาพแห่งชาติกะเหรี่ยง เมื่อ 16 กรกฎาคม พ.ศ. 2565 ภายหลังจากที่มีรายงานว่า เนอดา เมียะ ได้ประกาศจัดตั้ง *รัฐบาลกอทูเล* และประกาศสถาปนาสาธารณรัฐกอทูเลแยกตัวออกมา ทางสหภาพแห่งชาติกะเหรี่ยง ได้ออกมาปฏิเสธและไม่ยอมรับสถานะดังกล่าวอย่างสิ้นเชิง โดย ปะโด่ ซอ ตอ นี โฆษกของสหภาพแห่งชาติกะเหรี่ยงได้ให้สัมภาษณ์ตอบโต้ว่าการกระทำของกองทัพกอทูเล ว่าเป็นเรื่องที่ *ไร้สาระ* และ *น่าขำ* ในมุมมองทางการเมือง

สหภาพแห่งชาติกะเหรี่ยงยืนยันว่า เนอดา เมียะ ได้พ้นสภาพจากการเป็นผู้นำทหารขององค์กรไปตั้งแต่ปี 2565 และการเคลื่อนไหวใด ๆ ของกองทัพกอทูเลในนาม สาธารณรัฐกอทูเล นั้นไม่มีความเกี่ยวข้องกับสหภาพแห่งชาติกะเหรี่ยงแต่อย่างใด นอกจากนี้สหภาพแห่งชาติกะเหรี่ยงยังมองว่าการประกาศเอกราชของกองทัพกอทูเลสร้างความสับสนต่อเป้าหมายหลักของสหภาพแห่งชาติกะเหรี่ยงที่ต้องการสร้าง สหพันธรัฐประชาธิปไตย ร่วมกับกลุ่มชาติพันธุ์อื่น ๆ ในพม่า ไม่ใช่การแยกตัวเป็นเอกราชโดดเดี่ยว

ยังไม่แน่ชัดถึงสาเหตุในการใช้ชื่อกอทูเล ทั้งนี้ กอทูเลไม่ใช่ชื่อเดียวที่ใช้เรียกดินแดนของชาวกะเหรี่ยง ความหมายที่แท้จริงของกอทูเลยังคงเป็นที่ถกเถียงกันอยู่ แม้กระทั่งในหมู่ชาวกะเหรี่ยงเอง โดยชาวกะเหรี่ยงโปใช้วลี "คานซูไล" (Kan Su Line) ซึ่งแปลว่า "ถ้ำเย็นบนแผ่นดิน" ธงประจำดินแดนได้รับการรับรองใน ค.ศ. 1974

ก่อนการประชุมปางหลวง ค.ศ. 1947 และรัฐธรรมนูญจะใช้คำว่า "กอทูเล" ผู้นำชาวกะเหรี่ยงได้เสนอให้ทางอังกฤษจัดตั้งรัฐอิสระชื่อกะเหรี่ยงสถาน (Karenistan) แต่อังกฤษกลับเรียกร้องให้กลุ่มชาติพันธุ์ต่าง ๆ บรรลุข้อตกลงร่วมกันเอง

## การปกครองและนโยบาย
สาธารณรัฐกอทูเล ปกครองภายใต้อำนาจของ *รัฐบาลกอทูเล* ซึ่งปัจจุบันมีสถานะเป็น รัฐบาลเฉพาะกาล ที่จัดตั้งขึ้นโดยฝ่ายการเมืองของกองทัพกอทูเล เพื่อบริหารราชการและรักษาความสงบเรียบร้อยในพื้นที่ควบคุมและพื้นที่อ้างสิทธิ์ในระหว่างช่วงเปลี่ยนผ่านอำนาจจากรัฐบาลทหารพม่า

## ดูเพิ่ม
* ชาวกะเหรี่ยงแดง
* ชาวกะเหรี่ยง

## อ้างอิง

หมวดหมู่:ขบวนการเอกราช
หมวดหมู่:การเมืองพม่า
หมวดหมู่:ประเทศที่มีข้อเสนอ