ทางหลวงพิเศษหมายเลข 6

**ทางหลวงพิเศษหมายเลข 6 สายบางปะอิน–นครราชสีมา-หนองคาย** ทางหลวงพิเศษระหว่างเมืองที่กำลังก่อสร้างขนาด 4–6 ช่องจราจร เชื่อมต่อจากกรุงเทพมหานครไปยังภาคตะวันออกเฉียงเหนือของประเทศไทย เส้นทางเริ่มต้นจากอำเภอบางปะอิน จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ไปสิ้นสุดที่จังหวัดนครราชสีมา โดยเริ่มก่อสร้างช่วงบางปะอิน–นครราชสีมาเป็นช่วงแรก 
เมื่อวันที่ 3 สิงหาคม พ.ศ. 2559 มีระยะทางในช่วงนี้ประมาณ 196 กิโลเมตร ทางหลวงพิเศษสายนี้มีลักษณะเส้นทางขนานไปกับถนนพหลโยธินและถนนมิตรภาพ ส่วนกำหนดการเปิดใช้บริการทั้งโครงการใน พ.ศ. 2569

## ประวัติ
ทางหลวงพิเศษหมายเลข 6 เป็นส่วนหนึ่งของโครงข่ายเส้นทางในแผนแม่บทระบบทางหลวงพิเศษระหว่างเมือง ที่ได้รับอนุมัติจากคณะรัฐมนตรี พ.ศ. 2540 ทางหลวงพิเศษหมายเลข 6 ประกอบด้วยโครงการก่อสร้างเส้นทาง 3 สายต่อเนื่องกัน (ระยะทางตามมติคณะรัฐมนตรี พ.ศ. 2540) ได้แก่ สายบางปะอิน–นครราชสีมา, สายนครราชสีมา–ขอนแก่น และสายขอนแก่น–หนองคาย ทั้ง 3 เส้นทางนี้จะมีระยะทางรวมกัน 535 กิโลเมตร โดยทางหลวงพิเศษสายบางปะอิน–นครราชสีมา เป็นโครงการก่อสร้างทางหลวงพิเศษหมายเลข 6 ที่เริ่มดำเนินการเป็นโครงการแรกซึ่งมี พระราชกฤษฎีกากำหนดเขตที่ดินในบริเวณที่ที่จะเวนคืน  

## รายละเอียดของเส้นทาง
ทางหลวงพิเศษหมายเลข 6 ประกอบด้วยโครงการก่อสร้างเส้นทาง 3 สายต่อเนื่องกัน ได้แก่ 
# *บางปะอิน–นครราชสีมา* ระยะทาง 196 กิโลเมตร (กำลังก่อสร้าง เปิดใช้งานบางส่วนใน พ.ศ. 2567)
# *นครราชสีมา–ขอนแก่น* ระยะทาง 169 กิโลเมตร (อยู่ในขั้นตอนศึกษาความเหมาะสมด้านเศรษฐกิจ วิศวกรรม และผลกระทบสิ่งแวดล้อม)
# *ขอนแก่น–หนองคาย* ระยะทาง 160 กิโลเมตร

### บางปะอิน–นครราชสีมา
ทางหลวงพิเศษหมายเลข 6 ช่วงบางปะอิน-ปากช่อง เริ่มต้นจากปลายถนนกาญจนาภิเษก (ด้านตะวันออก) ที่อำเภอวังน้อย จังหวัดพระนครศรีอยุธยา เบี่ยงออกไปทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือ คู่ขนานไปกับถนนพหลโยธินทางฝั่งเหนือ ผ่านจุดตัดโครงการทางหลวงพิเศษหมายเลข 5 สายบางปะอิน–นครสวรรค์ ผ่านพื้นที่อำเภอวังน้อย อำเภออุทัย และเข้าสู่จังหวัดสระบุรีที่อำเภอหนองแค ผ่านบ้านหินกองและเบนไปทางทิศตะวันออกเล็กน้อย จากนั้นตัดถนนพหลโยธินแล้วใช้เขตทางและซ้อนทับไปกับทางเลี่ยงเมืองสระบุรีด้านตะวันออก ที่อำเภอเมืองสระบุรี ก่อนแยกออกจากแนวทางเลี่ยงเมือง ตรงไปผ่านบ้านห้วยแห้ง แล้วขนานกับถนนมิตรภาพทางฝั่งใต้ ผ่านอำเภอแก่งคอย ตัดทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3222 (แก่งคอย–บ้านนา) ผ่านบ้านโคกกรุง ผ่านด้านเหนือของวิทยาลัยเกษตรสงเคราะห์สระบุรี เข้าสู่เขตพื้นที่นิคมสร้างตนเองทับกวาง แล้วเข้าสู่เขตพื้นที่อำเภอมวกเหล็ก จากนั้นเข้าสู่เขตจังหวัดนครราชสีมา ตัดผ่านพื้นที่บ้านคั่นตะเคียน บ้านกลางดง ตัดผ่านทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 2220 (ทางเข้าวัดเทพพิทักษ์ปุณณาราม) ตัดผ่านบริเวณบ้านหนองน้ำแดง ผ่านพื้นที่เขตทหาร ไปสิ้นสุดเส้นทางบริเวณอำเภอปากช่อง รวมระยะทางประมาณ 109 กิโลเมตร

เส้นทางช่วงปากช่อง-นครราชสีมา ครอบคลุมพื้นที่จังหวัดนครราชสีมา 5 อำเภอ ได้แก่ อำเภอปากช่อง อำเภอสีคิ้ว อำเภอสูงเนิน อำเภอขามทะเลสอ และอำเภอเมืองนครราชสีมา โดยแนวเส้นทางส่วนใหญ่เป็นถนนตัดใหม่และใช้แนวเส้นทางถนนมิตรภาพบางส่วน เริ่มจากจุดสิ้นสุดเส้นทางตอนที่ 1 ที่อำเภอปากช่อง โดยเส้นทางขนานไปกับถนนมิตรภาพและห่างออกมาทางทิศใต้ ประมาณ 2 กิโลเมตร ตัดบริเวณหลักกิโลเมตรที่ 2 ของทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 2090 (ถนนธนะรัชต์) จนกระทั่งถึงกิโลเมตรที่ 115 แนวเส้นทางจะเลี้ยวเข้าขนานกับถนนมิตรภาพในรูปแบบถนนระดับดิน จากนั้นบริเวณก่อนถึงอ่างเก็บน้ำลำตะคองจะเปลี่ยนเป็นรูปแบบทางยกระดับเหนือถนนมิตรภาพไปจนถึงหน้าเรือนจำคลองไผ่ จากนั้นจะเบี่ยงออกไปขนานกับถนนมิตรภาพฝั่งเหนือ และลดลงสู่ระดับดินบนแนวเส้นทางตัดใหม่ มุ่งหน้าสู่อำเภอสีคิ้ว ตัดทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 201 ผ่านอำเภอสูงเนินและอำเภอขามทะเลสอ ตัดทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 2068 และ 2198 ไปสิ้นสุดเส้นทางบริเวณทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 204 ในพื้นที่อำเภอเมืองนครราชสีมา จังหวัดนครราชสีมา รวมระยะทางประมาณ 87 กิโลเมตร

## รายชื่อทางแยกต่างระดับ

## การเปิดทดลองใช้งาน

## ด่านเก็บค่าธรรมเนียมผ่านทาง
ตลอดเส้นทางเป็นระบบปิด (Close System) มีอาคารเก็บค่าผ่านทางทั้งหมด 9 แห่ง ได้แก่ ด่านบางปะอิน ด่านวังน้อย ด่านหินกอง ด่านสระบุรี ด่านแก่งคอย ด่านมวกเหล็ก ด่านปากช่อง ด่านสีคิ้ว และด่านขามทะเลสอ

การจัดเก็บค่าผ่านทาง ซึ่งคิดค่าธรรมเนียมตามระยะทางที่ใช้จริง โดยมีวิธีการจัดเก็บค่าผ่านทางดังนี้

*แบบเงินสด (Manual Toll Collection : MTC) 

*แบบอัตโนมัติแบบไร้ไม้กั้น (Multi-lane Free flow:M-flow)

โดยมีการปรับเพิ่มอัตราค่าผ่านทางตามดัชนีผู้บริโภค (CPI) ทุก 7 ปี

### ค่าธรรมเนียมผ่านทาง
นี่คืออัตราค่าผ่านทางของทางหลวงพิเศษหมายเลข 6 ใน 8 ด่าน. อัตราค่าผ่านทางเป็นสกุลเงินบาท (รถยนต์ 4 ล้อ/รถยนต์ 6 ล้อ/รถยนต์เกิน 6 ล้อ).
} ||bgcolor=#003f87 style="color: white"|บางปะอิน
|colspan=17 
|-
|bgcolor=#003f87 style="color: white"align="left"|วังน้อย|| align="right"|25/40/60 
|bgcolor=#003f87 style="color: white"|วังน้อย ||colspan=16 
|-
|bgcolor=#003f87 style="color: white"align="left"|หินกอง||align="right"align="right"|50//58/125 || align="right"|35/60/85
|bgcolor=#003f87 style="color: white"|หินกอง ||colspan=15 
|-
|bgcolor=#003f87 style="color: white"align="left"|สระบุรี||align="right"|60/100/145 || align="right"|45/75/110 || align="right"|15/30/45
|bgcolor=#003f87 style="color: white"|สระบุรี||colspan=14 
|-
|bgcolor=#003f87 style="color: white"align="left"| แก่งคอย ||align="right"| 80/125/180||align="right"|60/100/145 ||align="right"| 35/55/80 ||align="right"|25/40/55
|bgcolor=#003f87 style="color: white"|แก่งคอย ||colspan=13 
|-
|bgcolor=#003f87 style="color: white"align="left"| มวกเหล็ก ||align="right"| 110/175/220 || align="right"|90/125/215 ||align="right"| 65/105/150||align="right"|55/90/125 ||align="right"|40/60/90
|bgcolor=#003f87 style="color: white"|มวกเหล็ก ||colspan=12 
|-
|bgcolor=#003f87 style="color: white"align="left"| ปากช่อง ||align="right"| 145/230/335 || align="right"|130/205/295 ||align="right"|100/160/230 ||align="right"|90/145/210||align="right"|75/120/175 ||align="right"|40/70/105
|bgcolor=#003f87 style="color: white"|ปากช่อง ||colspan=11
|-
|bgcolor=#003f87 style="color: white"align="left"|สีคิ้ว ||align="right"| 200/320/465 ||align="right"|185/295/425 ||align="right"|155/250/360||align="right"|145/235/340||align="right"|130/210/300||100/160/230 ||align="right"|95/105/150 
|bgcolor=#003f87 style="color: white"|สีคิ้ว ||colspan=10
|-
|bgcolor=#003f87 style="color: white"align="left"| ขามทะเลสอ || align="right"| 240/380/550 || align="right"|220/355/510 || align="right"|195/310/445 || 185/295/425 || 135/270/390 || 135/220/320 || 100/165/235 || align="right"|80/100/170
|bgcolor=#003f87 style="color: white"|ขามทะเลสอ ||colspan=9
|-
|bgcolor=#003f87 style="color: white"align="left"| โนนไทย || align="right"| 275/440/640 || align="right"|260/420/610 || align="right"|230/370/545 || 220/350/510 || 210/330/490 || 180/280/415 || 140/220/320 || align="right"|80/130/200||align="right"| 40/70/110
|bgcolor=#003f87 style="color: white"|โนนไทย ||colspan=8
|-
|bgcolor=#003f87 style="color: white"align="left"| โนนสูง || align="right"| 300/480/690 || align="right"|285/456/665  || align="right"|260/410/600 || 240/390/570 || 230/370/540 || 200/320/470 || 160/260/380|| 105/170/250 || align="right"|70/110/165 || align="right"|30/50/90
|bgcolor=#003f87 style="color: white"|โนนสูง ||colspan=7
|-
|bgcolor=#003f87 style="color: white"align="left"| คง || align="right"| 320/510/750 || align="right"|310/490/720 || align="right"|280/450/650 || 270/430/620 || 255/410/600|| 220/360/520 || 180/290/430 || 130/210/305 || align="right"|90/150/220 || align="right"|60/90/140 || align="right"|30/50/90
|bgcolor=#003f87 style="color: white"|คง ||colspan=6
|-
|bgcolor=#003f87 style="color: white"align="left"| บัวใหญ่ || align="right"| 350/570/810 || align="right"|335/540/715 || align="right"|390/490/710 || 290/470/680 || 280/450/660 || 250/400/585 || 210/340/495 || 155/250/370 || 120/190/280 || align="right"|80/135/200 || align="right"|60/100/150|| align="right"|40/60/90
|bgcolor=#003f87 style="color: white"|บัวใหญ่ ||colspan=5
|-
|bgcolor=#003f87 style="color: white"align="left"| บัวลาย || align="right"| 370/590/860 || align="right"|360/570/840 || align="right"|330/530/770 || 320/510/740 || 305/490/710 || 275/440/640 || 230/370/550 || 188/290/420 || 140/230/330 || 110/170/260 || align="right"| 80/130/200 ||align="right"| 60/100/150 || align="right"| 30/50/90
|bgcolor=#003f87 style="color: white"|บัวลาย||colspan=4
|-
|bgcolor=#003f87 style="color: white"align="left"| พล ||align="right"|  400/630/920 || align="right"|380/610/890 || align="right"|355/570/830  || 340/550/795 || 330/530/770|| 300/480/730 || 260/330/490 || 200/270/390 || 190/270/390 || 130/210/315 || 110/175/260 || align="right"|85/140/205 || align="right"|60/90/140|| align="right"| 35/60/90
|bgcolor=#003f87 style="color: white"|พล||colspan=3
|-
|bgcolor=#003f87 style="color: white"align="left"| บ้านไผ่ ||align="right"|440/710/1030 || align="right"|430/690/1000 || align="right"|400/640/930 || 390/620/900 || 380/600/875 || 345/550/800 || 305/490/710 || 250/400/585 || 210/340/500|| 180/290/420|| 155/205/370 || 130/210/310 || 105/170/250 || align="right"| 80/130/200 || align="right"| 60/90/140
|bgcolor=#003f87 style="color: white"|บ้านไผ่||colspan=2
|-
|bgcolor=#003f87 style="color: white"align="left"| โกสุมพิสัย || align="right"|470/760/1100 || align="right"|460/740/1070 || 430/690/1000 || 420/670/970 || 410/650/945 || 375/600/870 || 335/340/780 || 280/450/655 || 240/390/570 || 210/330/490 || 185/300/435 || 160/260/380 || 110/180/265 || 135/216/320 || 90/140/210 || 40/60/100
|bgcolor=#003f87 style="color: white"|โกสุมพิสัย||
|-
|bgcolor=#003f87 style="color: white"align="left"| ขอนแก่น || 490/790/1140 || 480/770/1110 || 450/720/1045||  440/700/1010 || 425/680/990 || 400/630/920 || 350/57/820 || 300/480/700 || 260/420/610 || 230/360/530 || 200/330/480 || 180/290/420 || 150/250/360 || 130/210/310 || 105/170/250 || 60/90/140 || 30/50/75
|bgcolor=#003f87 style="color: white"|ขอนแก่น
|-
| align="left " colspan=20 | **หมายเหตุ :** รถยนต์ 4 ล้อ ค่าแรกเข้าอยู่ที่ 10 บาท และคิดเพิ่ม 1.25 บาท/กม.•  รถยนต์ 6 ล้อ ค่าแรกเข้าอยู่ที่ 16 บาท และคิดเพิ่ม 2.00 บาท/กม.•รถยนต์มากกว่า 6 ล้อ ค่าแรกเข้าอยู่ที่ 23 บาท และคิดเพิ่ม 2.88 บาท/กม.
|}

## รูปแบบการก่อสร้าง
ใช้พื้นผิวคอนกรีต ขนาด 4-6 ช่องจราจร เขตทางทั่วไปกว้างประมาณ 70 เมตร (บริเวณที่มีการออกแบบทางบริการจะเพิ่มความกว้างเขตทางออกไปด้านละ 20 เมตร) มีความกว้างช่องจราจร 3.60 เมตร ความกว้างของไหล่ทางด้านใน 1.50 เมตร และความกว้างของไหล่ทางด้านนอก 3.00 เมตร 

;ขนาดช่องจราจร
# ช่วง อ.บางปะอิน - อ.ปากช่อง (กม.0+000 – กม.109+500) มีขนาด 6 ช่องจราจร
# ช่วง อ.ปากช่อง - อ.เมืองนครราชสีมา (กม.109+500 – กม.+196+000) มีขนาด 4 ช่องจราจร

;เขตทางยกระดับ
# ช่วงบริเวณทางเลี่ยงเมืองสระบุรี (กม.40 – กม.47) เป็นทางยกระดับขนาด 6 ช่องจราจร
# ช่วงบริเวณโรงปูนซีเมนต์ทีพีไอ (กม.69 – กม.75) เป็นทางยกระดับขนาด 6 ช่องจราจร
# ช่วงบริเวณองค์การส่งเสริมกิจการโคนม (กม.82 – กม.84) เป็นทางยกระดับขนาด 6 ช่องจราจร
# ช่วงบริเวณลำตะคอง (กม.125 – กม.143) เป็นทางยกระดับขนาด 4 ช่องจราจร

## บริการ
การพัฒนาพื้นที่ริมทางโดยรัฐบาลจะเปิดการประกวดราคาเป็นรูปแบบ PPP Net Cost ระยะเวลา 30 ปี แบบมีเงื่อนไขโดยรัฐบาลจะได้ค่าตอบแทนเพิ่มขึ้นตามปริมาณการจราจรที่เข้าพักริมทางหลวง อย่างไรก็ตามการลงทุนและบริหารจัดการที่พักริมทาง (Rest Area) ไม่ได้รวมอยู่ในการร่วมทุนในส่วนงานระบบดำเนินงานเก็บค่าผ่านทางและบำรุงรักษา (O&M) ทั้งนี้ การพัฒนาพื้นที่ริมทางมีรูปแบบดังนี้
# ศูนย์บริการทางหลวง (service center) ขนาด 50 ไร่ จำนวน 1 แห่ง : ปากช่อง
# สถานที่บริการทางหลวง (service area) ขนาด 20 ไร่ จำนวน 2 แห่ง : สระบุรีและสีคิ้ว
# ที่พักริมทาง (rest area) ขนาด 15 ไร่ จำนวน 5 แห่ง : วังน้อย หนองแค ทับกวาง ลำตะคอง(เฉพาะขาออก) และขามทะเลสอ

## โครงการในอนาคต
### นครราชสีมา–ขอนแก่น
กรมทางหลวงโดยสำนักแผนงาน ได้ว่าจ้างกลุ่มบริษัทที่ปรึกษา ขณะนี้เส้นทางนี้อยู่ในระหว่างขั้นตอนศึกษาความเหมาะสมด้านเศรษฐกิจ วิศวกรรม และผลกระทบสิ่งแวดล้อม คาดผลการศึกษาแล้วเสร็จภายใน พ.ศ. 2562 จากนั้นจะเสนอเข้า ครม.เพื่ออนุมัติการก่อสร้าง คาดนำเสนอเข้า ครม. ปี 2567 โดยแนวเส้นทางผ่านจังหวัดนครราชสีมา มหาสารคาม และขอนแก่น 

### ขอนแก่น–หนองคาย
ปัจจุบันกรมทางหลวงโดยสำนักแผนงานยังไม่มีแผน เริ่มดำเนินการศึกษาความเหมาะสมด้านเศรษฐกิจ วิศวกรรม และผลกระทบสิ่งแวดล้อม สายขอนแก่น-หนองคาย โดยคาดว่าจะเริ่มศึกษาก็ต่อเมื่อสายนครราชสีมา-ขอนแก่นได้รับการอนุมัติโครงการจาก ครม. 

## ดูเพิ่ม
* ทางหลวงพิเศษระหว่างเมืองในประเทศไทย
* ทางหลวงพิเศษหมายเลข 7 สายกรุงเทพมหานคร−บ้านฉาง
* ทางหลวงพิเศษหมายเลข 81 สายบางใหญ่–กาญจนบุรี

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น
* แผนที่ Google Maps แนวเส้นทางหลวงพิเศษหมายเลข 6
* โครงการทางหลวงพิเศษระหว่างเมือง สายบางปะอิน-นครราชสีมา (M6) กรมทางหลวง กระทรวงคมนาคม

6
6
6
6
6
6
6
6
6
6