แมนเชสเตอร์

**แมนเชสเตอร์** (; ) เป็นนครในเทศมณฑลเกรเทอร์แมนเชสเตอร์ ประเทศอังกฤษ มีจำนวนประชากรกว่า 589,000 คนใน ค.ศ. 2024 มีอาณาเขตติดต่อกับที่ราบเชชเชอร์ทางทิศใต้ เทือกเขาเพนไนน์ทางทิศเหนือและทิศตะวันออก และนครซอลฟอร์ดทางทิศตะวันตก นครทั้งสองและเมืองโดยรอบรวมกันเป็นหนึ่งในเขตเมืองต่อเนื่องที่มีประชากรมากที่สุดของสหราชอาณาจักร คือเขตสิ่งปลูกสร้างเกรเทอร์แมนเชสเตอร์ ซึ่งมีประชากร 2.87 ล้านคน

ประวัติศาสตร์ของแมนเชสเตอร์เริ่มต้นจากการตั้งถิ่นฐานของพลเรือนบริเวณป้อมปราการในสมัยโรมันชื่อ *มามูคิอุม* (Mamucium) หรือ*แมนคูเนียม* (Mancunium) ซึ่งก่อตั้งขึ้นราว ค.ศ. 79 บนเนินหินทรายใกล้จุดบรรจบของแม่น้ำเมดล็อกกับแม่น้ำเออร์เวลล์ เดิมพื้นที่แห่งนี้เป็นส่วนหนึ่งของเทศมณฑลแลงคาเชอร์ และในคริสต์ศตวรรษที่ 20 ได้มีการผนวกรวมพื้นที่บางส่วนของเทศมณฑลเชชเชอร์ทางใต้ของแม่น้ำเมอร์ซีย์เข้าเป็นส่วนหนึ่งของแมนเชสเตอร์ ตลอดยุคกลาง แมนเชสเตอร์ยังคงเป็นชุมชนแบบศักดินา แต่เริ่มขยายตัวอย่างมากจากความรุ่งเรืองของการผลิตสิ่งทอในช่วงการปฏิวัติอุตสาหกรรมของอังกฤษ ส่งผลให้กลายเป็นเมืองอุตสาหกรรมแห่งแรกของโลก แมนเชสเตอร์ได้รับสถานะนครใน ค.ศ. 1853 คลองเดินเรือแมนเชสเตอร์เปิดใช้งานใน ค.ศ. 1894 ก่อให้เกิดท่าเรือแมนเชสเตอร์ ที่เชื่อมต่อเมืองกับทะเลไอริชซึ่งอยู่ห่างไปทางตะวันตก  ความเจริญรุ่งเรืองของเมืองได้ซบเซาลงหลังสงครามโลกครั้งที่สองเนื่องจากการลดบทบาทของอุตสาหกรรม และเหตุระเบิดแมนเชสเตอร์ใน ค.ศ. 1996 นำไปสู่การลงทุนและการฟื้นฟูเมืองครั้งใหญ่

ภายหลังการพัฒนาเมืองครั้งสำคัญ แมนเชสเตอร์ได้รับเลือกให้เป็นเจ้าภาพการแข่งขันกีฬาเครือจักรภพ ค.ศ. 2002 เมืองนี้มีความโดดเด่นด้านสถาปัตยกรรม วัฒนธรรม ผลงานดนตรี ความเชื่อมโยงด้านสื่อ ผลผลิตทางวิทยาศาสตร์และวิศวกรรม อิทธิพลทางสังคม สโมสรกีฬา และโครงข่ายคมนาคมขนส่ง

ในปี ค.ศ. 2014 เครือข่ายวิจัยโลกาภิวัฒน์และนครโลก (:en:Globalization and World Cities Research Network) ได้จัดแมนเชสเตอร์เป็นนครโลกระดับบีตา และทำให้เป็นเมืองที่ใหญ่ที่สุดของอังกฤษ หากไม่นับลอนดอน  แมนเชสเตอร์เป็นเมืองที่มีนักท่องเที่ยวชาวต่างชาติมาเยือนมากที่สุดอันดับสามในสหราชอาณาจักร รองจากลอนดอน และเอดินบะระ และได้การยอมรับจากหลายฝ่ายว่าเป็นเมืองรองของสหราชอาณาจักร แมนเชสเตอร์เป็นเมืองที่มีชื่อเสียงจากการกีฬา ขนส่ง ดนตรี ธุรกิจขนาดใหญ่ ผลผลิตทางวิทยาศาสตร์และวิศวกรรม วัฒนธรรม ศิลปะ สถาปัตยกรรม สื่อ และอุตสาหกรรม มีสถานีรถไฟแมนเชสเตอร์ลิเวอร์พูลโรดเป็นสถานีรถไฟขนส่งผู้โดยสารระหว่างเมืองแห่งแรกของโลก และมีนักวิทยาศาสตร์ในเมืองที่แยกอะตอมได้เป็นครั้งแรก และพัฒนาเครื่องคอมพิวเตอร์แบบเก็บโปรแกรมได้ (:en:Manchester Small-Scale Experimental Machine) เครื่องแรกของโลก

## ชื่อเมือง
ชื่อแมนเชสเตอร์มาจากชื่อในภาษาละติน คือ *Mamucium* หรือ *Mancunium* ซึ่งยังคงเป็นคำที่ใช้เรียกชาวเมืองแมนเชสเตอร์อยู่ คือ *แมนคูเนียน* (Mancunians, /mæŋkˈjuːnɪənz/) มีการสันนิษฐานว่าเป็นการถอดคำเดิมในภาษาไบรโตนิกเป็นอักษรละติน ซึ่งอาจมาจากคำว่า *mamm-* ("เต้านม" หมายถึง "เนินรูปเต้านม") หรืออาจมาจากคำว่า *mamma* ("แม่" หมายถึง เทพธิดาแห่งแม่น้ำเมดล็อก) โดยความหมายทั้งสองปรากฏในภาษาที่สืบทอดมาจากภาษาไบรโตนิก นั่นคือ คำว่า *mam* หมายถึง "เต้านม" ในภาษาไอริช และหมายถึง "แม่" ในภาษาเวลส์ และมีการเติมคำปัจจัย -chester ซึ่งมาจากคำในภาษาอังกฤษเก่า คือ *ceaster* ("ป้อมปราการ; เมืองที่มีกำแพงป้องกัน")

## ประวัติศาสตร์
### ประวัติศาสตร์ยุคเริ่มต้น
แมนเชสเตอร์ไม่มีหลักฐานการอยู่อาศัยของยุคก่อนประวัติศาสตร์มากนัก มีเพียงการค้นพบชุมชนกสิกรรมขนาดใหญ่ระหว่างการก่อสร้างลานวิ่งที่สองของท่าอากาศยานแมนเชสเตอร์

มีการตั้งรกรากในแมนเชสเตอร์แล้วในยุคโรมันเป็นอย่างช้า นายพลโรมัน ไนอุส ยูลิอุส อากริโคลา (*Gnaeus Julius Agricola*) ได้ก่อสร้างป้อมที่มีชื่อว่า มามูคิอุม ราว 70 ปีหลังคริสตกาล ที่บริเวณเนินเขา ซึ่งแม่น้ำเมดลอกและแม่น้ำเออร์เวลล์ มาบรรจบกัน ฐานของป้อมรุ่นสุดท้ายยังคงปรากฏอยู่ที่คาสเซิลฟิลด์ ชาวโรมันถอนตัวออกในต้นคริสต์ศตวรรษที่ 5  และการตั้งถิ่นฐานได้ย้ายไปยังจุดที่แม่น้ำเออร์เวลล์และแม่น้ำเอิร์กบรรจบกันตั้งแต่ก่อนชัยชนะของชาวนอร์แมนที่อังกฤษในปีพ.ศ. 1609

thumb|left|แผนที่เมืองแมนเชสเตอร์ราว ค.ศ. 1650
โทมัส เดอลาแวร์ เจ้าคฤหาสน์ ได้ก่อตั้งโบสถ์ของวิทยาลัยขึ้นสำหรับตำบลในปีพ.ศ. 1964 โดยปัจจุบันเป็นมหาวิหารแมนเชสเตอร์ และสถานที่วิทยาลัยได้เป็นที่ตั้งของห้องสมุดเชแทมและโรงเรียนดนตรีเชเทม

ราวคริสต์ศตวรรษที่ 14 แมนเชสเตอร์มีช่างทอผ้าชาวฟลามส์ไหลบ่ามาจำนวนมาก โดยมักถือว่าเป็นรากฐานของอุตสาหกรรมสิ่งทอในภูมิภาค แมนเชสเตอร์กลายมาเป็นศูนย์กลางสำคัญของการผลิตและค้าขายขนแกะและลินิน

เริ่มมีการใช้ฝ้ายปริมาณมากในช่วงเริ่มต้นศตวรรษที่ 17 โดยเริ่มต้นที่ผ้าฝ้ายผสมลินินเนื้อหยาบ แต่เมื่อประมาณกลางศตวรรษที่ 18 ผ้าฝ้ายบริสุทธิ์ก็เริ่มมีการผลิตและก็ได้เป็นวัสดุสำคัญแทนที่ขนสัตว์ แม่น้ำเออร์เวลล์และเมอร์ซีย์สามารถแล่นเรือผ่านได้ในปี พ.ศ. 2279 เปิดเส้นทางจากแมนเชสเตอร์ไปยังท่าเรือนฝั่งเมอร์ซีย์  คลองบริดจ์วอเทอร์ (*Bridgewater canal*) เปิดใช้ในปี พ.ศ. 2304 นำถ่านหินจากเหมืองที่เวอร์สลีย์มายังใจกลางแมนเชสเตอร์ คลองนี้ขยายต่อไปยังเมอร์ซีย์ในปีพ.ศ. 2319 การแข่งขันและประสิทธิภาพที่พัฒนาขึ้นทำให้ต้นทุนถ่านหินและค่าขนส่งฝ้ายดิบลดลงถึงครึ่งหนึ่ง แมนเชสเตอร์กลายมาเป็นตลาดสำคัญของสิ่งทอจากเมืองรอบๆ ตลาดแลกเปลี่ยนสินค้า เปิดขึ้นในปีพ.ศ. 2272 และคลังสินค้าจำนวนมาก ช่วยพัฒนาการพานิชย์ของเมือง ในปีพ.ศ. 2323 ริชาร์ด อาร์กไรท์ (*Richard Arkwright*) เริ่มก่อสร้างโรงฝ้ายแห่งแรกของแมนเชสเตอร์

### การปฏิวัติอุตสาหกรรม
การปั่นฝ้ายส่วนใหญ่เกิดขึ้นที่แลงคาเชอร์ใต้และเชสเชอร์เหนือ เขตรอบนอกของแมนเชสเตอร์ และในช่วงหนึ่งแมนเชสเตอร์ได้เป็นศูนย์กลางการผลิตฝ้ายที่มีการผลิตมากที่สุด และในเวลาต่อมา เป็นตลาดสินค้าฝ้ายที่ใหญ่ที่สุดในโลก แมนเชสเตอร์มีฉายาว่า "คอตตอโนโพลิส" และ "แวร์เฮาส์ซิตี" ในยุควิกตอเรีย

แมนเชสเตอร์พัฒนาอุตสาหกรรมในหลากหลายสาขา ทำให้ได้รับยกย่องว่า ในปี พ.ศ. 2378 "แมนเชสเตอร์เป็นเมืองอุตสาหกรรมแรกและที่ยิ่งใหญ่ที่สุดในโลกอย่างไม่มีข้อสงสัย" ธุรกิจทางวิศวกรรมเริ่มแรกเกี่ยวข้องกับการค้าฝ้าย แต่ภายหลังขยายไปยังการผลิตทั่วไป อุตสาหกรรมเคมีก็เริ่มต้นจากการผลิตน้ำยาฟอกสีและย้อมสี และจึงขยายไปยังสาขาอื่น การค้าขายได้รับการสนับสนุนจากธุรกิจการเงิน เช่น การธนาคารและการประกันภัย การค้าขายและประชากรที่เพิ่มขึ้นจำเป็นต้องมีระบบขนส่งและจัดจำหน่าย ทำให้มีการขยายระบบคลอง และแมนเชสเตอร์กลายมาเป็นเมืองปลายทางหนึ่งในทางรถไฟโดยสารระหว่างเมืองสายแรกของโลก นั่นคือทางรถไฟลิเวอร์พูล-แมนเชสเตอร์ การแข่งขันระหว่างการขนส่งหลากหลายรูปแบบทำให้ต้นทุนการขนส่งต่ำ ในปีพ.ศ. 2421 จีพีโอ หรือสำนักงานไปรษณีย์ ให้บริการโทรศัพท์ครั้งแรกกับบริษัทในแมนเชสเตอร์

มีการขุดคลอง *แมนเชสเตอร์ ชิป เคอนาล (Manchester Ship Canal)* ช่วยให้เรือจากมหาสมุทรตรงเข้าสู่ท่าเรือแมนเชสเตอร์ได้ โดยนิคมอุตสาหกรรมแห่งแรกของโลกเกิดขึ้นบนชายฝั่งคลองนี้ที่แทรฟฟอร์ดพาร์ก ในฐานะศูนย์กลางของระบอบทุนนิยม ก็ได้มีการจลาจลจากกลุ่มชนชั้นแรงงาน แมนเชสเตอร์เป็นหัวข้อศึกษาในเรื่อง *ความเป็นอยู่ของชนชั้นแรงงานในอังกฤษ (Die Lage derarbeitenden Klasse in England)* ของฟรีดริช เองเงิลส์ โดยเองเงิลส์ได้ใช้เวลาพอสมควรในและรอบๆแมนเชสเตอร์
จำนวนโรงปั่นฝ้ายในแมนเชสเตอร์ขึ้นถึงจุดสูงสุด 108 แห่งในปีพ.ศ. 2396 ในปีพ.ศ. 2456 ร้อยละ 65 ของฝ้ายในโลกผลิตขึ้นในบริเวณนี้ แต่สงครามโลกครั้งที่หนึ่งลดโอกาสการส่งออกในเวลาต่อมา

### สงครามโลกครั้งที่สอง
thumb|upright|ตู้ไปรษณีย์ที่รอดจากเหตุการณ์ระเบิด บนตู้มีแผ่นป้ายเขียนว่า "ตู้ไปรษณีย์นี้แทบไม่ได้รับความเสียหายในวันที่ 15 มิถุนายน 1996 เมื่อบริเวณนี้ถูกระเบิดทำลายอย่างหนัก ตู้นี้ถูกนำออกระหว่างการฟื้นฟูใจกลางเมือง และนำมาตั้งไว้ที่เดิมเมื่อวันที่ 22 พฤศจิกายน 1999"

บริเวณแมนเชสเตอร์มีการระดมกำลังอย่างหนัก เช่นเดียวกับส่วนอื่นๆของสหราชอาณาจักรในช่วงสงครามโลกครั้งที่สอง แมนเชสเตอร์เป็นเป้าหมายหลักแห่งหนึ่งของกองทัพอากาศเยอรมนี และการโจมตีทางอากาศได้ขยายไปยังเป้าหมายพลเรือนด้วย พื้นที่ส่วนใหญ่ของศูนย์กลางเมืองถูกทำลาย มีผู้เสียชีวิต 376 คนและบ้านถึง 30,000 หลัง มหาวิหารแมนเชสเตอร์เป็นที่หนึ่งที่โดนโจมตีอย่างหนัก โดยต้องใช้เวลาฟื้นฟูถึง 20 ปี

หลังจากสงครามสงบลง อุตสาหกรรมและการค้าฝ้ายยังคงลดลงอย่างต่อเนื่อง และตลาดแลกเปลี่ยนได้ปิดตัวลงในพ.ศ. 2511 ในปีพ.ศ. 2506 ท่าเรือแมนเชสเตอร์เป็นท่าเรืออันดับสามของประเทศ มีการจ้างงานกว่า 3,000 คน แต่คลองไม่สามารถรองรับเรือบรรทุกขนาดใหญ่ได้ การจราจรจึงลดลง และท่าเรือต้องปิดในปีพ.ศ. 2525 อุตสาหกรรมหนักซบเซาลงตั้งแต่ช่วงหลังปีพ.ศ. 2500 และลดจำนวนลงอย่างมากหลังการปฏิรูปเศรษฐกิจในรัฐบาลของมาร์กาเรต แทตเชอร์ (ตั้งแต่พ.ศ. 2522) แมนเชสเตอร์มีงานน้อยลงถึง 150,000 งานระหว่างปีพ.ศ. 2504 และ 2526

การฟื้นฟูเริ่มต้นขึ้นในช่วงต้นทศวรรษ 2530 โดยมีสิ่งใหม่ๆเช่น เมโทรลิงก์ บริดจ์วอเทอร์คอนเสิร์ตฮอลล์ และแมนเชสเตอร์อีฟนิงนิวส์อารีนา การเสนอตัวเป็นเจ้าภาพกีฬาโอลิมปิก เป็นส่วนหนึ่งของแผนการเพิ่มชื่อเสียงในต่างประเทศ

### เหตุการณ์ระเบิด
วันเสาร์ที่ 15 มิถุนายน พ.ศ. 2540 กลุ่มกองทัพสาธารณรัฐไอร์แลนด์ (ไออาร์เอ หรือพีไออาร์เอ) วางระเบิดขนาดใหญ่ใกล้ห้างสรรพสินค้าใจกลางเมือง  มีผู้ได้รับบาดเจ็บกว่า 200 คน สร้างความเสียหายอย่างหนักแก่อาคารโดยรอบ มีการจ่ายเงินประกันภัยสูงถึงกว่าสี่ร้อยล้านปอนด์

จากการลงทุนหลังเหตุระเบิดและคอมมอนเวลท์เกมส์ครั้งที่ 17 ศูนย์กลางของเมืองแมนเชสเตอร์ได้มีการปฏิรูปหลายสิ่ง มีหลายแห่งที่สร้างขึ้นหรือปรับปรุงใหม่ และได้กลายมาเป็นแหล่งชอปปิ้งและบันเทิงยอดนิยม แมนเชสเตอร์แอมเดลเป็นศูนย์การค้ากลางเมืองที่ใหญ่ที่สุดในสหราชอาณาจักร

## การปกครอง
[thumb|[Manchester Town Hall|ศาลาว่าการเมืองแมนเชสเตอร์ในจัตุรัสอัลเบิร์ต ซึ่งเป็นที่ตั้งขององค์การปกครองท้องถิ่น เป็นตัวอย่างของสถาปัตยกรรมฟื้นฟูกอทิกยุควิกตอเรีย|alt=อาคารรูปแบบฟื้นฟูกอทิกขนาดใหญ่ที่มองเห็นจากระยะไกล โดยมีหอคอยนาฬิกาสูงตระหง่านขึ้นสู่ท้องฟ้า ต้นไม้บดบังทัศนียภาพบางส่วน และท้องฟ้าแจ่มใสมีเมฆเล็กน้อย]]

นครแมนเชสเตอร์ (City of Manchester) ปกครองโดยสภานครแมนเชสเตอร์ (Manchester City Council) ขณะที่องค์การปกครองรวมเกรเทอร์แมนเชสเตอร์ (Greater Manchester Combined Authority) ซึ่งมีนายกเทศมนตรีที่มาจากการเลือกตั้งโดยตรง รับผิดชอบด้านต่าง ๆ ในระดับทั้งเทศมณฑลเกรเทอร์แมนเชสเตอร์ เช่น ยุทธศาสตร์เศรษฐกิจและระบบคมนาคม แมนเชสเตอร์เป็นสมาชิกของกลุ่มนครหลัก (Core Cities Group) ของอังกฤษนับตั้งแต่ก่อตั้งใน ค.ศ. 1995

เมืองแมนเชสเตอร์ได้รับกฎบัตรจัดตั้งจากโทมัส เกรลลีย์ (Thomas Grelley) ใน ค.ศ. 1301 แต่สูญเสียสถานะโบโรจากคดีความใน ค.ศ. 1359 จนถึงคริสต์ศตวรรษที่ 19 องค์การปกครองท้องถิ่นส่วนใหญ่ยังอยู่ภายใต้ศาลประจำคฤหาสน์ ซึ่งถูกยุบลงใน ค.ศ. 1846 ใน ค.ศ. 1792 ได้มีการจัดตั้งคณะกรรมาธิการตำรวจเพื่อยกระดับสภาพสังคมของแมนเชสเตอร์ แมนเชสเตอร์ได้รับสถานะโบโรอีกครั้งใน ค.ศ. 1838 โดยประกอบด้วยพื้นที่เบซิก, ชีทัมฮิลล์, ชอร์ลตันอะพอนเมดล็อก และฮิวม์ ภายใน ค.ศ. 1846 จากการเพิ่มขึ้นของประชากรและการพัฒนาอุตสาหกรรม สภาโบโรได้เข้ารับอำนาจแทนคณะกรรมาธิการตำรวจ ใน ค.ศ. 1853 แมนเชสเตอร์ได้รับสถานะนคร ต่อมามีการขยายเขตแดนโดยผนวกรวมฮาร์เพอร์เฮย์, รัชโฮม และบางส่วนของมอสไซด์กับวิทิงตันใน ค.ศ. 1885 และเบอร์เนจ, ชอร์ลตันคัมฮาร์ดี, ดิดส์เบอรี, แฟลโลว์ฟีลด์, เลเวนชูม, ลองไซต์, วิทิงตัน, แบเกอลีย์ และนอร์เทินเดิน ระหว่างคริสต์ทศวรรษ 1880 ถึงคริสต์ทศวรรษ 1930 และริงเวย์ใน ค.ศ. 1974

[thumb|upright|[Andy Burnham|แอนดี เบอนัม นายกเทศมนตรีเกรเทอร์แมนเชสเตอร์ ใน ค.ศ. 2023|alt=ชายวัยค่อนข้างหนุ่มยิ้มเล็กน้อยมองกล้อง โดยมีพุ่มไม้สีเขียวเป็นฉากหลัง เขาสวมแว่นทรงสี่เหลี่ยม เนกไทสีน้ำเงิน และเสื้อสูทสีเทาทับเสื้อเชิ้ตสีขาว]]

ใน ค.ศ. 2014 มีการประกาศว่าเกรเทอร์แมนเชสเตอร์จะมีนายกเทศมนตรีที่มาจากการเลือกตั้งโดยตรง โดยมีอำนาจด้านงบประมาณเกี่ยวกับสาธารณสุข คมนาคม ที่อยู่อาศัย และตำรวจ ครอบคลุมองค์การปกครองท้องถิ่นสิบแห่งซึ่งรวมกันเป็นองค์การปกครองรวมเกรเทอร์แมนเชสเตอร์ แอนดี เบอนัม ได้รับเลือกเป็นนายกเทศมนตรีเกรเทอร์แมนเชสเตอร์คนแรกในการเลือกตั้ง ค.ศ. 2017 และได้รับเลือกอีกครั้งใน ค.ศ. 2021 และ ค.ศ. 2024 นายกเทศมนตรีเกรเทอร์แมนเชสเตอร์กำกับดูแลงบประมาณมูลค่า 2.6 พันล้านปอนด์ใน ค.ศ. 2024 โดยในจำนวนนี้ 1.51 พันล้านปอนด์ใช้กับงานด้านตำรวจและคมนาคม ทำให้ตำแหน่งนี้เป็นตำแหน่งนายกเทศมนตรีที่มีอำนาจมากที่สุดในประเทศ โดยเบอนัมยังดำรงตำแหน่งกรรมาธิการตำรวจและอาชญากรรมแห่งเกรเทอร์แมนเชสเตอร์โดยตำแหน่ง และรับผิดชอบนโยบายบางส่วนด้านที่อยู่อาศัย การศึกษา และสวัสดิการสังคมด้วย

## ภูมิศาสตร์
[thumb|upright|นครแมนเชสเตอร์ แสดง[การใช้ประโยชน์ที่ดินที่ส่วนใหญ่เป็นเขตเมือง|alt=แผนที่แสดงขอบเขตของนครแมนเชสเตอร์ โดยมีการระบุศูนย์กลางเมือง ซอลฟอร์ด และท่าอากาศยาน พื้นที่เกือบทั้งหมดทั้งภายในและภายนอกขอบเขตถูกระบายสีเทา ซึ่งแสดงถึงการขยายตัวของเขตเมือง]]

แมนเชสเตอร์ตั้งอยู่ที่พิกัด  ห่างจากลอนดอนไปทางตะวันตกเฉียงเหนือ  แมนเชสเตอร์ตั้งอยู่ในแอ่งพื้นที่ลักษณะคล้ายชาม โดยมีเทือกเขาเพนไนนส์ซึ่งเป็นแนวที่ราบสูงทอดยาวตลอดภาคเหนือของอังกฤษขนาบทางทิศเหนือและทิศตะวันออก และมีที่ราบเชชเชอร์อยู่ทางทิศใต้ แมนเชสเตอร์อยู่ห่างจากลิเวอร์พูลไปทางตะวันออกเฉียงเหนือ  และห่างจากเชฟฟีลด์ไปทางตะวันตกเฉียงเหนือ  ทำให้เมืองนี้ตั้งอยู่กึ่งกลางระหว่างเมืองทั้งสอง ศูนย์กลางเมืองตั้งอยู่บนฝั่งตะวันออกของแม่น้ำเออร์เวลล์ ใกล้จุดบรรจบกับแม่น้ำเมดล็อกและแม่น้ำเอิร์ก และมีระดับความสูงค่อนข้างต่ำ อยู่ระหว่าง  เหนือระดับน้ำทะเล

แม่น้ำเมอร์ซีย์ไหลผ่านทางตอนใต้ของแมนเชสเตอร์ พื้นที่ชั้นในของเมืองส่วนมาก โดยเฉพาะทางตอนใต้ มีลักษณะราบเรียบ ทำให้อาคารสูงหลายแห่งสามารถมองเห็นเชิงเขาและพื้นที่ทุ่งโล่งของเทือกเขาเพนไนนส์ได้ ซึ่งในฤดูหนาวมักปกคลุมไปด้วยหิมะ สภาพภูมิอากาศของแมนเชสเตอร์ ความใกล้ชิดกับท่าเรือที่ลิเวอร์พูล ความพร้อมของพลังน้ำจากแม่น้ำต่าง ๆ และแหล่งถ่านหินในบริเวณใกล้เคียง ล้วนมีบทบาทสำคัญต่อการพัฒนาเมืองในระยะแรกในฐานะเมืองอุตสาหกรรม

เพื่อวัตถุประสงค์ด้านสถิติของสำนักงานสถิติแห่งชาติ แมนเชสเตอร์ถือเป็นชุมชนที่มีประชากรมากที่สุดภายในเขตสิ่งปลูกสร้างเกรเทอร์แมนเชสเตอร์ ซึ่งเป็นเขตเมืองต่อเนื่องขนาดใหญ่เป็นอันดับสองของสหราชอาณาจักร เขตสิ่งปลูกสร้างนี้มีทั้งเขตเมืองความหนาแน่นสูงและเขตชานเมืองผสมกัน พื้นที่เปิดโล่งที่ใหญ่ที่สุดของเมืองคือสวนฮีตัน ซึ่งมีขนาดประมาณ  แมนเชสเตอร์มีพื้นที่ต่อเนื่องเชื่อมติดกับชุมชนขนาดใหญ่โดยรอบทุกด้าน ยกเว้นช่วงสั้น ๆ ตามแนวพรมแดนด้านใต้ที่ติดกับเชชเชอร์ มอเตอร์เวย์เอ็ม 60 และเอ็ม 56 พาดผ่านนอร์เทินเดินและวิเทนชอว์ตามลำดับในตอนใต้ของแมนเชสเตอร์ เส้นทางรถไฟสายหลักเข้าสู่เมืองจากทุกทิศทาง โดยมีสถานีแมนเชสเตอร์พิกคาดิลลีเป็นสถานีปลายทางหลัก ซึ่งเป็นสถานีรถไฟที่ใหญ่ที่สุดของเมือง และมีผู้ใช้บริการมากเป็นอันดับสองของบริเตนใหญ่รองจากลอนดอน

แมนเชสเตอร์ตั้งอยู่ใจกลางเขตกรีนเบลต์นอร์ทเวสต์ ซึ่งมีวัตถุประสงค์เพื่อลดการขยายตัวของเขตเมือง ป้องกันไม่ให้เมืองต่าง ๆ ในเขตเมืองต่อเนื่องรวมตัวกันมากขึ้น รักษาเอกลักษณ์ของชุมชนรอบนอก และอนุรักษ์ชนบทใกล้เคียง โดยดำเนินการผ่านการจำกัดการพัฒนาที่ไม่เหมาะสมในพื้นที่ที่กำหนด และกำหนดเงื่อนไขที่เข้มงวดต่ออาคารที่ได้รับอนุญาต เนื่องจากพื้นที่ของเมืองมีลักษณะเป็นเมืองหนาแน่นสูง ที่ดินสีเขียวที่ได้รับการคุ้มครองจึงมีอยู่จำกัด และมีโอกาสพัฒนาค่อนข้างน้อย

### ภูมิอากาศ

แมนเชสเตอร์มีภูมิอากาศแบบอบอุ่นชื้นภาคพื้นสมุทร (เคิพเพิน: *Cfb*) เช่นเดียวกับพื้นที่ส่วนใหญ่ของหมู่เกาะบริติช โดยมีฤดูร้อนที่ค่อนข้างอบอุ่นและฤดูหนาวที่หนาวเย็นเมื่อเทียบกับบางภูมิภาคของสหราชอาณาจักร อุณหภูมิช่วงกลางวันในฤดูร้อนมักสูงเกิน  เป็นประจำ และในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา อุณหภูมิได้สูงเกิน  เป็นครั้งคราว เมืองนี้มีฝนตกสม่ำเสมอตลอดทั้งปี แม้โดยทั่วไปจะไม่หนักมาก ปริมาณฝนเฉลี่ยรายปีอยู่ที่  เมื่อเทียบกับค่าเฉลี่ยของสหราชอาณาจักรที่  และมีจำนวนวันฝนตกเฉลี่ย 140.4 วันต่อปี เทียบกับค่าเฉลี่ยของสหราชอาณาจักรที่ 154.4 วัน

แมนเชสเตอร์มีระดับความชื้นค่อนข้างสูง ซึ่งเมื่อรวมกับแหล่งน้ำอ่อนที่มีอยู่มากในพื้นที่แล้ว ถือเป็นปัจจัยหนึ่งที่เอื้อต่อการพัฒนาอุตสาหกรรมสิ่งทอในพื้นที่ หิมะตกไม่บ่อยนักภายในเมืองเนื่องจากปรากฏการณ์เกาะความร้อนในเขตเมือง อย่างไรก็ตาม พื้นที่เวสต์เพนไนน์มัวส์ทางตะวันตกเฉียงเหนือ เซาท์เพนไนนส์ทางตะวันออกเฉียงเหนือ และพีกดิสตริกต์ทางทิศตะวันออกมักมีหิมะตกมากกว่า ซึ่งอาจทำให้ถนนที่เชื่อมออกจากเมืองต้องปิดการจราจร ถนนเหล่านี้ได้แก่ ถนนเอ 62 ช่วงที่ผ่านโอลดัมและสแตนเนดจ์, ถนนเอ 57 ช่วงที่ผ่านช่องเขาสเนกมุ่งสู่เชฟฟีลด์, และมอเตอร์เวย์เอ็ม 62 ช่วงที่ผ่านเทือกเขาเพนไนน์ อุณหภูมิต่ำสุดที่เคยบันทึกได้ในแมนเชสเตอร์คือ  เมื่อวันที่ 7 มกราคม ค.ศ. 2010 ส่วนอุณหภูมิสูงสุดคือ  เมื่อวันที่ 19 กรกฎาคม ค.ศ. 2022 ในช่วงปรากฏการณ์คลื่นความร้อนยุโรป ค.ศ. 2022

## ประชากรศาสตร์

จากการสำรวจจำนวนประชากรในปีพ.ศ. 2544 แมนเชสเตอร์มีประชากร 392,819 คน ลดลงจากปีพ.ศ. 2534 9.2 เปอร์เซนต์ ในจำนวนนี้ ประมาณ 8.3 หมื่นคนอายุต่ำกว่า 16 ปี 2.85 แสนคนอายุระหว่าง 16-74 ปี และ 2.5 หมื่นคนอายุ 75 ปีขึ้นไป

75.9 เปอร์เซนต์ของประชากรแมนเชสเตอร์ระบุว่าตนเกิดในสหราชอาณาจักร แมนเชสเตอร์มีอัตราการจ้างงานต่อประชากรต่ำเป็นลำดับสองของสหราชอาณาจักร โดยให้เหตุผลว่า มีประชากรที่เป็นนักศึกษาจำนวนมาก จากการประมาณการกลางปี พ.ศ. 2549 แมนเชสเตอร์มีประชากรประมาณ 4.52 แสนคน เป็นเมืองที่มีประชากรมากที่สุดในอังกฤษตะวันตกเฉียงเหนือ ในประวัติศาสตร์ ประชากรของแมนเชสเตอร์เพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วเพียงยุควิกตอเรีย โดยพุ่งขึ้นถึงจุดสูงสุดที่ 766,311 ในปีพ.ศ. 2474 ก่อนที่จะลดลงอย่างรวดเร็วหลังจากนั้น

## เศรษฐกิจ

## สถานที่สำคัญ
thumb|upright|บ้านแลงคาสเตอร์ในสถาปัตยกรรมแบบนีโอ-บารอก เป็นคลังสินค้าของเมืองที่สำคัญ

ตึกและอาคารของแมนเชสเตอร์มีรูปแบบสถาปัตยกรรมที่หลากหลาย ตั้งแต่รูปแบบวิกตอเรีย ไปจนถึงรูปแบบร่วมสมัย 
การใช้อิฐแดงอย่างแพร่หลายทำให้เกิดลักษณะเฉพาะของเมือง ซึ่งสถาปัตยกรรมส่วนใหญ่เกิดจากสมัยที่แมนเชสเตอร์เป็นศูนย์กลางการค้าฝ้ายที่สำคัญของโลก

บริเวณนอกใจกลางเมืองแมนเชสเตอร์ มีอดีตโรงงานผลิตฝ้ายจำนวนมากซึ่งบางแห่งถูกทิ้งร้างนับตั้งแต่ปิดตัวลง ในขณะที่หลายแห่งได้รับการปรับปรุงใหม่กลายเป็นอพาร์ตเมนต์และสำนักงาน

right|thumb|ศาลาว่าการแมนเชสเตอร์บริเวณจัตุรัสอัลเบิร์ต

ศาลาว่าการแมนเชสเตอร์ในจัตุรัสอัลเบิร์ตถูกสร้างขึ้นในสถาปัตยกรรมฟื้นฟูกอทิก และถูกมองว่าเป็นอาคารรูปแบบวิกตอเรียที่สำคัญที่สุดแห่งหนึ่งในประเทศอังกฤษ

[thumb|upright|อาคาร CIS ในแมนเชสเตอร์เคยเป็นอาคารที่สูงที่สุดใน[สหราชอาณาจักร ระหว่างปี ค.ศ. 1962-1963]]

แมนเชสเตอร์มีตึกระฟ้าจำนวนมากที่ถูกสร้างขึ้นในระหว่างปี ค.ศ. 1960 และ ค.ศ. 1970 ซึ่งตึกที่สูงที่สุดในปัจจุบัน คือ Deansgate Square South Tower มีความสูง 201 เมตร

## การขนส่ง

## วัฒนธรรม
[thumb|upright|ศาลาว่าการเมืองแมนเชสเตอร์ เป็นตัวอย่างของ[สถาปัตยกรรมแบบวิกตอเรีย ที่พบในแมนเชสเตอร์ และเป็นที่ตั้งของสภาเมืองแมนเชสเตอร์]]

แมนเชสเตอร์มีชื่อเสียงมากในเรื่องชีวิตกลางคืน วัฒนธรรมคลับดีเจสมัยใหม่เริ่มขึ้นที่เมืองนี้ และคลับที่นี่มีส่วนสำคัญในการพัฒนาดนตรีอิเล็กทรอนิกส์ การเริ่มต้นของดนตรีเฮาส์ แมดเชสเตอร์ซาวนด์ (Madchester sound) และดนตรีแนว Ibiza 

ในเมืองมีโรงละคร ศูนย์แสดงงานศิลปะ และพิพิธภัณฑ์จำนวนมาก

ยกเว้นลอนดอนแล้ว แมนเชสเตอร์มีประชากรเกย์และเลสเบี้ยนมากที่สุดในประเทศ

### ดนตรี

[thumb|สองพี่น้องตระกูลกัลลาเกอร์แห่งวง[โอเอซิส (วงดนตรี)|โอเอซิส]]

วงดนตรีที่มีชื่อเสียงจากฉากดนตรีของแมนเชสเตอร์ ได้แก่ แวนเดอร์กราฟเจเนอเรเตอร์, โอเอซิส, เดอะสมิทส์, จอยดิวิชัน และวงสืบต่ออย่าง นิวออร์เดอร์, บัซค็อกส์, เดอะสโตนโรสเซส, เดอะฟอลล์, เดอะดูรุตตีคอลัมน์, เท็นซีซี, ก็อดลีย์แอนด์ครีม, เดอะเวิร์ฟ, เอลโบว์, โดฟส์, เดอะชาร์ลาทันส์, เอ็มพีเพิล, เดอะไนน์ทีนเซเวนตีไฟฟ์, ซิมพลีเรด, บลอสซัมส์, เทกแดต, ดัตช์อังเคิล, เอฟรีทิงเอฟรีทิง, คอร์ตทีนเนอส์, เพลเวฟส์ และ ดิเอาต์ฟีลด์ แมนเชสเตอร์ได้รับการยกย่องว่าเป็นพลังขับเคลื่อนสำคัญเบื้องหลังวงการดนตรีอินดีของอังกฤษในคริสต์ทศวรรษ 1980 นำโดยวงเดอะสมิทส์ และต่อมาได้แก่ เดอะสโตนโรสเซส, แฮปปีมันเดส์, อินสไปรัลคาร์เพตส์ และเจมส์ กลุ่มหลังเหล่านี้มีจุดกำเนิดจากฉากดนตรีที่เรียกว่า "แมดเชสเตอร์" ซึ่งมีศูนย์กลางอยู่ที่ไนต์คลับเดอะฮาเซียนดา ที่ก่อตั้งโดยโทนี วิลสัน แห่งค่ายเพลงแฟกทอรีเรเคิดส์ วงเดอะเคมิคอลบราเทอส์ แม้ว่าจะเป็นชาวอังกฤษตอนใต้ แต่ก็ได้ก่อตั้งวงที่แมนเชสเตอร์ อดีตฟรอนต์แมนของเดอะสมิทส์ อย่างมอร์ริสซีย์ ซึ่งแต่งเพลงอ้างอิงถึงสถานที่และวัฒนธรรมของแมนเชสเตอร์อยู่บ่อยครั้ง ก็ประสบความสำเร็จระดับนานาชาติในฐานะศิลปินเดี่ยว สำหรับยุคก่อนหน้านั้น วงดนตรีจากแมนเชสเตอร์ที่โดดเด่นในคริสต์ทศวรรษ 1960 ได้แก่ เดอะโฮลลีส์, เฮอร์แมนส์เฮอร์มิตส์ และเดวี โจนส์ แห่งวงเดอะมังกีส์ (ที่โด่งดังจากอัลบั้มและรายการโทรทัศน์ในอเมริกาช่วงกลางคริสต์ทศวรรษ 1960) รวมทั้งวงบีจีส์รุ่นแรกที่เติบโตในย่านชอลตัน ศิลปินแร็ปชื่อดังจากแมนเชสเตอร์ในยุคหลัง ได้แก่ บักซีมาโลน และเอตช์

thumb|left|แมนเชสเตอร์อารีนา สถานที่จัดงานดนตรีในร่มแห่งหลักของเมือง และเป็นหนึ่งในอารีนาที่สร้างขึ้นเฉพาะที่ใหญ่ที่สุดในยุโรป

สถานที่จัดแสดงดนตรีป็อปหลักของเมืองคือ แมนเชสเตอร์อารีนา ซึ่งได้รับรางวัล "สถานที่จัดงานระดับนานาชาติแห่งปี" ใน ค.ศ. 2007 ด้วยความจุกว่า 21,000 ที่นั่ง ทำให้อารีนาแห่งนี้เป็นอารีนาในร่มที่ใหญ่ที่สุดในยุโรป ในแง่จำนวนผู้ชมคอนเสิร์ต แมนเชสเตอร์อารีนาถือเป็นอารีนาในร่มที่มีผู้เข้าชมมากที่สุดในโลก เหนือกว่าเมดิสันสแควร์การ์เดนในนครนิวยอร์ก และดิโอทูอารีนาในลอนดอน ซึ่งตามมาเป็นอันดับสองและสาม สถานที่จัดแสดงอื่น ๆ ในเมืองได้แก่ แมนเชสเตอร์อะพอลโล, อัลเบิร์ตฮอลล์, วิกทอเรียแวร์เฮาส์ และแมนเชสเตอร์อะแคเดมี ส่วนสถานที่ขนาดเล็ก ได้แก่ แบนด์ออนเดอะวอลล์, ไนต์แอนด์เดย์คาเฟ (Night and Day Café), รูบีเลานจ์ (Ruby Lounge), และเดอะเดฟอินสทิทิวต์ (The Deaf Institute) แมนเชสเตอร์ยังจัดอีเวนต์ดนตรีอินดีและร็อกมากที่สุดเป็นอันดับหนึ่งนอกลอนดอน

แมนเชสเตอร์มีวงออร์เคสตราซิมโฟนีสองวง คือ The Hallé และ BBC Philharmonic และวงดนตรีแชมเบอร์ Manchester Camerata ในคริสต์ทศวรรษ 1950 เมืองนี้เคยเป็นศูนย์กลางของกลุ่มนักแต่งเพลงคลาสสิกที่เรียกว่า "Manchester School" ซึ่งประกอบด้วย Harrison Birtwistle, Peter Maxwell Davies, David Ellis และ Alexander Goehr แมนเชสเตอร์ยังเป็นศูนย์กลางของการศึกษาด้านดนตรี โดยมี Royal Northern College of Music (RNCM) และ Chetham's School of Music เป็นสถาบันหลัก สถาบันต้นแบบของ RNCM ได้แก่ Northern School of Music (ก่อตั้งใน ค.ศ. 1920) และ Royal Manchester College of Music (ก่อตั้งใน ค.ศ. 1893) ซึ่งได้ควบรวมกันใน ค.ศ. 1973 หนึ่งในผู้สอนและนักเปียโน/วาทยกรคลาสสิกรุ่นแรกของ RNCM คือ Arthur Friedheim (ค.ศ. 1859–1932) ชาวรัสเซีย ซึ่งต่อมาห้องสมุดดนตรีของเขาที่สถาบัน Peabody Institute ในเมืองบัลติมอร์ รัฐแมรีแลนด์ ก็ได้รับการตั้งชื่อตามเขา สถานที่จัดแสดงดนตรีคลาสสิกหลักของเมืองคือ Free Trade Hall บนถนนปีเตอร์สตรีต (Peter Street) จนกระทั่งมีการเปิด Bridgewater Hall ซึ่งมีความจุ 2,500 ที่นั่งใน ค.ศ. 1996

ดนตรีวงโยธวาทิต (brass band) ซึ่งเป็นประเพณีทางดนตรีของภาคเหนืออังกฤษ ถือเป็นส่วนสำคัญของมรดกดนตรีแมนเชสเตอร์ วงดนตรีที่มีชื่อเสียงระดับประเทศ เช่น CWS Manchester Band และ Fairey Band ล้วนมีถิ่นกำเนิดในแมนเชสเตอร์และพื้นที่ใกล้เคียง นอกจากนี้ยังมีการจัดแข่งขันวงโยธวาทิต Whit Friday เป็นประจำทุกปีในเขตใกล้เคียงอย่าง Saddleworth และ Tameside

## การศึกษา

## กีฬา
แมนเชสเตอร์ เป็นเมืองที่เป็นที่รู้จักในฐานะเมืองกีฬา มีสโมสรพรีเมียร์ลีก 2 สโมสรที่ใช้ชื่อเมืองในชื่อของสโมสร คือ สโมสรฟุตบอลแมนเชสเตอร์ซิตี และ แมนเชสเตอร์ยูไนเต็ด  โดยแมนเชสเตอร์ซิตีมีสนามเหย้าคือ สนามกีฬาซิตีออฟแมนเชสเตอร์ จุคนได้เกือบ 48,000 คน ส่วนแมนเชสเตอร์ยูไนเต็ดมีสนามเหย้าคือ โอลด์แทรฟฟอร์ด ซึ่งเป็นสนามฟุตบอลสโมสรที่ใหญ่ที่สุดในสหราชอาณาจักร จุคนได้ 74,140 คน ถือเป็นสนามกีฬาในอังกฤษแห่งเดียวที่เคยได้จัดการแข่งขันยูฟ่าแชมเปียนส์ลีกนัดชิงชนะเลิศในปี ค.ศ. 2003 และยังเป็นสนามที่จัดซูเปอร์ลีกแกรนด์ไฟนอลของรักบี้ลีก สโมสรคริกเกตแลนคาเชียร์เคาน์ตี ก็ใช้สนามโอลด์แทรฟฟอร์ดเป็นกีฬาเหย้าเช่นกัน

## สื่อ

## ความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ
*  อัมสเตอร์ดัม ประเทศเนเธอร์แลนด์ (ค.ศ. 2007)
*  ไอดึน ประเทศตุรกี
*  บิลวี ประเทศนิการากัว
*  เค็มนิทซ์ ประเทศเยอรมนี (ค.ศ. 1983)
*  กอร์โดบา ประเทศสเปน
*  ไฟซาลาบาด ประเทศปากีสถาน (ค.ศ. 1997)
*  ลอสแอนเจลิส ประเทศสหรัฐอเมริกา (ค.ศ. 2009)
*  เรโควอต ประเทศอิสราเอล
*  เซนต์ปีเตอส์เบิร์ก ประเทศรัสเซีย (ค.ศ. 1962)
*  อู่ฮั่น ประเทศจีน (ค.ศ. 1986)
*  เมลเบิร์น ประเทศออสเตรเลีย

แมนเชสเตอร์เป็นที่ตั้งของสถานกงสุลที่มากที่สุดในสหราชอาณาจักรนอกกรุงลอนดอน การขยายตัวของการเชื่อมโยงการค้าระหว่างประเทศในช่วงการปฏิวัติอุตสาหกรรมนำไปสู่การเปิดสถานกงสุลแห่งแรกในทศวรรษที่ 1820 และตั้งแต่นั้นมามีกงสุลมากกว่า 800 คนจากทั่วทุกมุมโลกได้ประจำอยู่ในแมนเชสเตอร์ โดยแมนเชสเตอร์เป็นเมืองที่ให้บริการกงสุลในพื้นที่ส่วนใหญ่ทางตอนเหนือของอังกฤษ

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น
* สภานครแมนเชสเตอร์
* Official tourist board site of Manchester
* Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets


หมวดหมู่:เมืองในเกรเทอร์แมนเชสเตอร์
หมวดหมู่:นครในสหราชอาณาจักร
หมวดหมู่:เมืองมหาวิทยาลัย