open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
อับดุลละฮ์ อะฮ์มัด บาดาวี

**ตุน ดาโตะก์ ซรี ฮาจี อับดุลละฮ์ บิน ฮาจี อะฮ์มัด บาดาวี** (, ; 26 พฤศจิกายน พ.ศ. 2482 – 14 เมษายน พ.ศ. 2568) เป็นอดีตนายกรัฐมนตรีประเทศมาเลเซีย รับตำแหน่งต่อจากมาฮาดีร์ บิน โมฮามัด เมื่อ 1 พฤศจิกายน พ.ศ. 2546 เป็นผู้นำพรรคอัมโนคนที่ 6 และกลุ่มพรรคแนวร่วมแห่งชาติ Barison Nasional (BN) และชนะการเลือกตั้งเมื่อ 21 มีนาคม พ.ศ. 2547

## ประวัติ
อับดุลละฮ์ อะฮ์มัด บาดาวี เกิดในเมืองบายันเลอปัซ รัฐปีนัง ในครอบครัวเคร่งครัดในศาสนา บิดาของนายบาดาวีเป็นคนที่เคร่งครัดในศาสนามาก และเป็นสมาชิกพรรคอัมโน ส่วนปู่ของเขาคือชีคอับดุลละฮ์ บาดาวี ฟาฮิม ซึ่งมีเชื้อสายอาหรับ  ซึ่งเป็นผู้ก่อตั้งฮิสบูลมุสลิมีน (Hizbul Muslimin) หรือที่รู้จักในปัจจุบันในนามพรรคพาส (PAS) ปู่ของเขามีชื่อเสียงในการต่อสู้เพื่อเอกราช และเป็นผู้นำศาสนาคนแรกของปีนังก่อนได้รับเอกราช ส่วนตาของเขามีนามว่า ฮา ซูเฉียง (Ha Su-chiang) หรือรู้จักกันว่า ฮัสซัน (Hassan) เป็นชาวจีนมุสลิมที่อพยพมาจากเมืองซานย่า ในมณฑลไหหลำ

อับดุลละฮ์ อะฮ์มัด บาดาวี ได้ศึกษาจากโรงเรียนมัธยมบูกิต เมอร์ตายัม (Bukit Mertajam High School) หลังจากที่ล้มเหลวในการสมัครเข้าในเส้นทางที่เขาเลือกคือเศรษฐศาสตร์ บาดาวีได้ปริญญาตรีจากสาขาศิลปะ ในอิสลามศึกษาจากมหาวิทยาลัยมาลายาใน ค.ศ. 1964

## ชีวิตส่วนตัว
[thumb|นายกบาดาวีและภรรยา ในงาน [LAMAN2008]]
ภรรยาคนแรกของนายอับดุลละฮ์ คือ นางเอนดน มะห์มุด อัมบะก์ (Endon Mahmood Ambak) ซึ่งเป็นชาวมลายูเชื้อสายญี่ปุ่น ทั้งสองมีบุตรธิดาด้วยกันสองคน คนแรกเป็นชายชื่อ กามาลุดดิน อับดุลละฮ์ คนที่สองเป็นหญิงชื่อโนรี อับดุลละฮ์ ซึ่งภายหลังนางเอนดน มะห์มุด อัมบะก์ได้เสียชีวิตด้วยโรคมะเร็งทรวงอกในเดือนตุลาคม พ.ศ. 2548 

และต่อมาอับดุลละฮ์ อะฮ์มัด บาดาวีได้แต่งงานใหม่กับนางจีน ดันเกอร์ อดีตน้องสะใภ้ของภรรยาเขา ซึ่งเป็นชาวมลายูเชื้อสายโปรตุเกส เมื่อวันที่ 6 มิถุนายน พ.ศ. 2550

## อ้างอิง

หมวดหมู่:นักการเมืองมาเลเซีย
หมวดหมู่:ชาวมาเลเซียเชื้อสายจีน
หมวดหมู่:ชาวมาเลเซียเชื้อสายเยเมน
หมวดหมู่:ชาวมาเลเซียเชื้อสายอาหรับ
หมวดหมู่:ชาวมาเลเซียเชื้อสายมลายู
หมวดหมู่:นายกรัฐมนตรีมาเลเซีย
หมวดหมู่:บุคคลจากรัฐปีนัง
หมวดหมู่:ศิษย์เก่าจากมหาวิทยาลัยมาลายา
ทรงลูกบาศก์ปลายตัด

thumb|ทรงลูกบาศก์ปลายตัด
**ทรงลูกบาศก์ปลายตัด** หรือ **ทรงหกหน้าปลายตัด** () เป็นทรงหลายหน้า (polyhedron) ที่ประกอบด้วยหน้ารูปแปดเหลี่ยมปรกติ 6 หน้า และหน้ารูปสามเหลี่ยมด้านเท่า 8 หน้า รวม 14 หน้า มี 24 จุดยอด 36 ขอบ และเป็นหนึ่งในทรงตันอาร์คิมิดีส (Archimedean solid) รูปทรงนี้เกิดจากการนำทรงลูกบาศก์ (cube) มาตัดปลายที่จุดยอดทั้ง 8 จุด ให้หน้ารูปสี่เหลี่ยมจัตุรัสกลายเป็นรูปแปดเหลี่ยม และหน้าที่ตัดนั้นก็จะเป็นรูปสามเหลี่ยม

## พื้นที่ผิวและปริมาตร
thumb|ทรงลูกบาศก์ปลายตัดที่คลี่ออก
พื้นที่ผิว *A* และปริมาตร *V* ของทรงลูกบาศก์ปลายตัด ที่มีความยาวขอบทุกด้านเท่ากับ a สามารถคำนวณได้ดังนี้
::A = 2 (6+6\sqrt{2}+\sqrt{3}) a^2 \approx 32.4346644a^2
::V = \frac{1}{3} (21+14\sqrt{2}) a^3 \approx 13.5996633a^3

## พิกัดคาร์ทีเซียน
พิกัดคาร์ทีเซียนของจุดยอดของทรงลูกบาศก์ปลายตัด สามารถกำหนดพิกัดได้ดังนี้
:: (±ξ, ±1, ±1)
:: (±1, ±ξ, ±1)
:: (±1, ±1, ±ξ) 
เมื่อ ξ = √2 - 1

## อ้างอิง

*  (Section 3-9)

## แหล่งข้อมูลอื่น
* 
* The Uniform Polyhedra
* Virtual Reality Polyhedra The Encyclopedia of Polyhedra

หมวดหมู่:ทรงหลายหน้า
หมวดหมู่:ทรงตันอาร์คิมิดีส
เบียร์อาชา

**เบียร์อาชา** เป็นเบียร์สัญชาติไทยผลิตและจำหน่ายโดย บริษัท ไทยเบฟเวอร์เรจ จำกัด (มหาชน) บริษัทในเครือเดียวกับเบียร์ช้าง แต่เป็นเบียร์ดีกรีต่ำซึ่งมีปริมาณแอลกอฮอล์ 5% โดยใช้โรงงานที่วังน้อยเป็นฐานการผลิต  การผลิตเบียร์อาชาของปี พ.ศ. 2549 อยู่ที่ 92.02 ล้านลิตร

## อ้างอิง

หมวดหมู่:ตราสินค้าเบียร์
อาชา
หมวดหมู่:เครื่องดื่มแอลกอฮอล์ไทย
หมวดหมู่:แบรนด์เครื่องดื่มสัญชาติไทย
หมวดหมู่:ผลิตภัณฑ์ของกลุ่มทีซีซี
เดอะเวสต์วิง

**เดอะเวสต์วิง** () เป็นละครชุดเกี่ยวกับคณะทำงานของประธานาธิบดีแห่งสหรัฐอเมริกาในทำเนียบขาว (พื้นที่ทำงานของฝ่ายบริหารของสหรัฐอเมริกาอยู่บริเวณปีกตะวันตกของทำเนียบขาว) สร้างโดยบริษัทวอร์เนอร์บราเดอร์ โทรทัศน์ () ออกอากาศครั้งแรกทางช่อง เอ็น บี ซี ในปี พ.ศ. 2542 ออกอากาศต่อเนื่องจนจบลงในปี พ.ศ. 2549 รวมทั้งสิ้น 7 ฤดูกาล 156 ตอน  ถูกนำไปออกอากาศในอีกหลายประเทศ รวมถึงประเทศไทย

เดอะ เวสต์ วิง สร้างสรรค์โดย อารอน ซอร์กิน (อังกฤษ: Aaron Sorkin) อำนวยการสร้างโดย จอห์น เวลส์ เดอะ เวสต์ วิง ได้รับการตอบรับเป็นอย่างดีจากสาธารณชนและนักวิจารณ์ เห็นได้จากการได้รับรางวัลลูกโลกทองคำ 2 รางวัล และรางวัลเอมมีทั้งสิ้น 26 รางวัล รวมไปถึงรางวัลละครชุดชีวิตยอดเยี่ยม (อังกฤษ: Outstanding Drama Series) 4 ปีติดต่อกันระหว่างปี พ.ศ. 2543 ถึง ค.ศ. 2546 นั่นคือทั้ง 4 ฤดูกาลแรกของเรื่อง 

ตลอดระยะเวลาการออกอากาศ เดอะ เวสต์ วิง มีเนื้อหาทั้งวิพากษ์วิจารณ์ปัญหาภายในประเทศ ทั้งเศรษฐกิจ สังคม ศาสนา เชื้อชาติ เพศสถานะ ปัญหาความขัดแย้งระหว่างประเทศและการก่อการร้าย ผ่านบทสนทนาที่เฉียบคม การแสดงอันน่าติดตาม และรูปแบบการนำเสนอที่แปลกใหม่

เดอะ เวสต์ วิง ออกอากาศตอนสุดท้ายในประเทศสหรัฐอเมริกาในวันอาทิตย์ที่ 14 พฤษภาคม พ.ศ. 2549 

## กลุ่มตัวละครหลัก
ตำแหน่งที่ระบุเป็นตำแหน่งตอนเริ่มต้นฤดูกาลที่หนึ่ง 

การเปลี่ยนแปลงตัวละครหลัก
ตัวละคร แมนดี แฮมป์ตัน ไม่ปรากฏตัวอีกหลังจากจบฤดูกาลแรก 
ในฤดูกาลที่สี่ มีการเปลี่ยนแปลงตัวรองผู้อำนวยการสื่อสารจาก แซม ซีบอร์น เป็น วิล เบลีย์ แสดงโดย โจชัว มาลินา 
ในฤดูกาลที่ห้า มีการเพิ่มตัวละคร ผู้ช่วยที่ปรึกษาด้านความมั่งคงแห่งรัฐ เคท ฮาร์เปอร์แสดงโดย แมรี แมคอแมค ในฤดูกาลที่หก เพิ่มที่ปรึกษาด้านการสื่อสาร แอนนาเบธ ชอทท์ แสดงโดย คริสติน ชีโนเวธ ตัวละครคู่แข่งการเลือกตั้งเพื่อดำรงตำแหน่งประธานาธิบดีคนต่อจากบาร์ตเลตคือ สมาชิกสภาผู้แทนฯ แมทธิว ซานโตส ตัวแทนพรรคเดโมแครต แสดงโดย จิมมี สมิท และ วุฒิสมาชิก อาร์โนลด์ วินิค ตัวแทนพรรครีพับลิกัน แสดงโดย อลัน อัลดา

## เนื้อเรื่อง

คณะทำงานของประธานาธิบดีในเรื่องระบุอย่างชัดเจนว่ามาจากพรรคเดโมแครต ทำให้ทัศนคติของตัวละครหลักจะเป็นแบบเสรีนิยม อย่างไรก็ตามมุมมองอนุรักษนิยมก็ได้รับการถ่ายทอดผ่านทางดารารับเชิญ และตัวละครรองที่มาจากพรรครีพับริกัน แม้ว่าเนื้อหาในบางตอนจะเกี่ยวกับสถานการณ์สมมุติหรือความสัมพันธ์ภายในกลุ่มตัวละคร ทว่าปัญหาที่เกิดขึ้นจริงถูกนำมาถ่ายทอดผ่านบทละครหลายๆตอน ปัญหาภายในประเทศสหรัฐฯ เช่น ปัญหาความขัดแย้งระหว่างสีผิว ปัญหาเศรษฐกิจและการว่างงาน ภัยธรรมชาติ นอกจากนั้น เดอะ เวสต์ วิง ยังนำปัญหานานาชาติมาเป็นเนื้อหาในบทละครอีกด้วย เช่น ปัญหากลุ่มผู้ก่อการร้าย ปัญหาความขัดแย้งในตะวันออกกลาง ปัญหาการแพร่ระบาดของโรคเอดส์ในทวีปแอฟริกา หรือแม้กระทั่งปัญหาสภาวะโลกร้อน

ก่อนเป็น เดอะ เวสต์ วิง
อารอน ซอร์กิน เขียน เดอะ เวสต์ วิง ขึ้นจากเนื้อหาส่วนที่เหลือจากการทำวิจัยเพื่อเขียนบทภาพยนตร์เรื่อง "เดอะ อเมริกัน เพรสซิเดนท์" (อังกฤษ: The American President) ของผู้กำกับ รอบ ไรเนอร์ ซึ่งนักแสดงหลายคนร่วมแสดงในทั้งสองเรื่อง

## อ้างอิง

หมวดหมู่:รายการโทรทัศน์ภาษาอังกฤษ
หมวดหมู่:ภาพยนตร์ชุดทางโทรทัศน์อเมริกัน

หมวดหมู่:ซีรีส์โทรทัศน์โดยวอร์เนอร์บราเธอส์เทเลวิชั่น
ตุ๊ดตู่

**ตุ๊ดตู่** () เป็นสัตว์เลื้อยคลานชนิดหนึ่งในวงศ์เหี้ย (Varanidae)  มีรูปร่างทั่วไปคล้ายเหี้ย (*V. salvator*) ซึ่งเป็นสัตว์ในวงศ์เดียวกัน เมื่อเล็กตั้งแต่ปลายปากถึงคอจะมีสีส้มหรือสีแดงเข้ม เมื่อโตสีจะจางลง มีขีดสีดำตั้งแต่ขอบตาถึงคอ ลำตัวมีขวั้นสีเหลืองตั้งแต่คอถึงปลายหาง เป็นสัตว์ที่มีความเชื่องช้า ไม่ค่อยออกไปหากินไกลจากที่อาศัย เมื่อหิวจึงจะออกหากิน แล้วก็กลับเข้าหลับนอนตามเดิม การวางไข่ วางไข่ครั้งละ 23 ฟอง ระยะฟักไข่ 203–230 วัน

ถือได้ว่าเป็นสัตว์ที่เล็กที่สุดในวงศ์นี้ที่พบในประเทศไทย เป็นสัตว์ไม่มีพิษ โดยเต็มที่จะมีขนาด 50–125 เซนติเมตรเท่านั้น โดยชื่อสามัญในภาษาอังกฤษและชื่อวิทยาศาสตร์ตั้งขึ้นเป็นเกียรติแก่ อองเดรย์ มารี คอนสแตนต์ ดูเมรีล นักวิทยาสัตว์เลื้อยคลานและสัตว์สะเทินน้ำสะเทินบกชาวฝรั่งเศส 

เป็นสัตว์ขี้อาย มักอาศัยอยู่ในโพรงไม้ จนมีเอ่ยถึงในบทสร้อยสุภาษิตว่า 

ในประเทศไทยจะพบตั้งแต่จังหวัดกาญจนบุรีไปจนถึงคอคอดกระในภาคใต้ และพบไปจนถึงมาเลเซียและอินโดนีเซีย  อาศัยอยู่ในป่าที่มีความชื้นสูงหรือป่าชายเลน กินอาหารโดยเฉพาะ ปู เป็นพิเศษ และก็สามารถกินสัตว์อย่างอื่น เช่น หอย, แมลง, ปลา, กบ และสัตว์ฟันแทะขนาดเล็ก โดยรวมแล้วเป็นสัตว์ที่มีข้อมูลทางวิชาการน้อยมากเมื่อเทียบกับสัตว์ชนิดอื่นในวงศ์เดียวกัน โดยจำแนกออกเป็น 2 ชนิดย่อย
 (ดูในตาราง โดยนักวิทยาศาสตร์บางท่านจัดให้ชนิด *V. d. heteropholis* เป็นชื่อพ้องของ *V. d. dumerilii*)  สถานะทางกฎหมายในประเทศไทยเป็นสัตว์คุ้มครองตามพระราชบัญญัติสงวนและคุ้มครองสัตว์ป่า พ.ศ. 2535

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น

หมวดหมู่:สัตว์ป่าคุ้มครอง
หมวดหมู่:วงศ์เหี้ย
ฟินเว

**ฟินเว** () เป็นตัวละครตัวหนึ่งในปกรณัมเรื่อง ซิลมาริลลิออน ของเจ. อาร์. อาร์. โทลคีน เขาเป็นผู้นำของเอลฟ์ชาวโนลดอร์ ซึ่งได้เป็นตัวแทนไปเยือนทวีปอามัน แล้วกลับมาชักชวนพวกพ้องให้ยินยอมออกเดินทางจากมิดเดิลเอิร์ธไปสู่แผ่นดินอมตะ หลังจากชาวโนลดอร์เดินทางไปถึงอามันแล้ว ฟินเวได้ขึ้นเป็นกษัตริย์ของชาวโนลดอร์ทั้งปวง

ฟินเวเป็นจอมกษัตริย์แห่งโนลดอร์ พระองค์มีชายาองค์แรกนามว่า มีริเอล ทรงมีโอรสองค์หนึ่ง ชื่อว่า 'คูรูฟินเว' ซึ่งเป็นที่รู้จักกันในชื่อว่า 'เฟอานอร์' หลังจากเฟอานอร์ประสูติ มีริเอลก็สิ้นพระชนม์ ฟินเวจึงอภิเษกชายาอีกองค์หนึ่งนามว่า อินดิส ชาววันยาร์ มีโอรสธิดาสี่องค์คือ ฟิงโกลฟิน ฟินาร์ฟิน ฟินดิส และอิริเม

เมื่อเมลคอร์พ้นจากการจองจำ เขาคิดแก้แค้นเหล่าวาลาร์และทำลายพวกเอลฟ์ ยุแยงจนทำให้เฟอานอร์ต้องถูกเนรเทศออกจากทิริออน เมืองหลวงของพวกเอลฟ์ ไปอยู่ที่นครฟอร์เมนอสทางเหนือของอามัน ฟินเวซึ่งรักลูกชายคนโตมากที่สุด จึงตามไปอยู่กับเฟอานอร์ที่นั่นด้วย แต่แล้วพระองค์ก็ถูกเมลคอร์สังหารที่ฟอร์เมนอส หลังจากที่เขาทำลายทวิพฤกษาและมาขโมยซิลมาริลที่นี่ ส่วนเอลฟ์คนอื่น ๆ ไปร่วมงานเลี้ยงที่ยอดเขาทานิเควทิลกันหมด

การสิ้นพระชนม์ของฟินเวครั้งนี้เป็นเหตุผลสำคัญข้อหนึ่งที่ทำให้เฟอานอร์และชาวโนลดอร์จำนวนมากโกรธแค้นเมลคอร์ จนตั้งชื่อให้เขาใหม่ว่า 'มอร์กอธ' แล้วยกทัพออกตามล่าเขากลับมายังมิดเดิ้ลเอิร์ธ

## ดูเพิ่ม

* ราชวงศ์ฟินเว

หมวดหมู่:เอลฟ์ (มิดเดิลเอิร์ธ)
หมวดหมู่:ตัวละครในซิลมาริลลิออน
หมวดหมู่:ตัวละครที่เป็นพระมหากษัตริย์
หมวดหมู่:ตัวละครที่เป็นคู่แต่งงาน
ฟิงกอน

**ฟิงกอน** (Fingon) เป็นตัวละครตัวหนึ่งในปกรณัมเรื่อง ซิลมาริลลิออน ของ เจ. อาร์. อาร์. โทลคีน  พระองค์เป็นเอลฟ์ชาว โนลดอร์  เป็นโอรสองค์ใหญ่ของฟิงโกลฟิน ซึ่งเป็นโอรสของฟินเว จอมกษัตริย์แห่งโนลดอร์  ทรงมีน้องชายสององค์และน้องสาวหนึ่งองค์ คือ ทัวร์กอน ผู้ครองกอนโดลิน อาเรเดล ท่านหญิงขาว และอาราคาโน (หรืออาร์กอน)

ชื่อ 'ฟิงกอน' เป็นภาษาซินดาริน แผลงมาจากคำเควนยาว่า **ฟินเดคาโน** (Findekáno) มีความหมายว่า 'เจ้าชายแห่งราชวงศ์ฟินเว'

## ประวัติ

ฟิงกอนเดินทางมามิดเดิลเอิร์ธพร้อมกับฟิงโกลฟินพระบิดา และกองทัพชาวโนลดอร์จำนวนมาก เมื่อครั้งที่เฟอานอร์นำทัพไล่ล่ามอร์กอธ ซึ่งสังหารกษัตริย์ฟินเวและชิงซิลมาริลหนีไปในช่วงยุคที่หนึ่งของอาร์ดา  เขาได้สร้างวีรกรรมเกริกเกียรติครั้งแรกในการฝ่าเข้าไปช่วยเหลือมายดรอส โอรสองค์โตของเฟอานอร์ ที่ถูกมอร์กอธจับตัวไปแขวนทรมานไว้บนยอดภูธังโกโรดริม  วีรกรรมครั้งนั้นทำให้มายดรอสสละสิทธิ์ในราชสมบัติโนลดอร์ ทำให้ฟิงโกลฟินได้เป็นจอมกษัตริย์ของชาวโนลดอร์พลัดถิ่นบนมิดเดิ้ลเอิร์ธ

ฟิงกอนได้สร้างอาณาจักรของตนเองขึ้นบนแผ่นดินดอร์-โลมิน อันเป็นดินแดนตอนเหนือของเทือกเขาเงา หรือเอเร็ดเวธริน ทางทิศตะวันตกของฮิธลุม  อาณาจักรตอนเหนือแห่งนี้ได้ต่อสู้ต้านทานการบุกของพวกออร์คหลายครั้งหลายหนไม่ให้ล่วงเข้าไปในแผ่นดินเบเลริอันด์ได้

หลังจากกษัตริย์ฟิงโกลฟินสิ้นพระชนม์ในการดวลกับมอร์กอธที่หน้าทวารอังก์บันด์หลังสงครามดากอร์บราโกลลัค  ฟิงกอนได้ขึ้นเป็นจอมกษัตริย์ของชาวโนลดอร์พลัดถิ่นต่อจากบิดา  เขาร่วมมือกับมายดรอสเพื่อนรักเพื่อบุกโจมตีอังก์บันด์พร้อมทัพพันธมิตรมากมาย สงครามครั้งนั้นเรียกว่า เนียร์นายธ์อาร์นอยดิอัด  ซึ่งทัพผสมเอลฟ์-มนุษย์เกือบได้รับชัยชนะ แต่ก็ต้องพ่ายแพ้เนื่องจากการทรยศหักหลังของพวกมนุษย์เผ่าอีสเตอร์ลิง  ฟิงกอนสิ้นพระชนม์ในสนามรบจากการดวลกับก็อธม็อก เจ้าแห่งบัลร็อก

หลังจากสงครามนั้น ทัวร์กอนพระอนุชาได้ขึ้นเป็นจอมกษัตริย์แห่งโนลดอร์องค์ต่อไป  เนื่องจากโอรสของฟิงกอน คือ เอเรย์นิออน ยังเยาว์อยู่มาก และเวลานั้นถูกส่งตัวไปอยู่ในอารักขาของคีร์ดัน นายนาวากรแห่งแคว้นฟาลัส

## ความแตกต่างในต้นฉบับ
ต้นฉบับงานเขียนของโทลคีนมีการจัดทำและตรวจแก้หลายครั้งหลายหน และยังไม่ได้ข้อยุติโทลคีนก็เสียชีวิตไปเสียก่อน จากการเรียบเรียงงานเขียนโดยคริสโตเฟอร์ โทลคีน ที่ตีพิมพ์เผยแพร่ใน ซิลมาริลลิออน ฟิงกอนเป็นโอรสองค์ใหญ่ของฟิงโกลฟิน มีน้องเพียงสองคนคือทัวร์กอนและอาเรเดล ไม่ปรากฏชื่ออาร์กอน ส่วนกิลกาลัดในต้นฉบับเก่าของโทลคีนเป็นโอรสของโอโรเดร็ธซึ่งเป็นโอรสของอังกร็อดแห่งวงศ์ฟินาร์ฟิน ฟิงกอนในต้นฉบับดั้งเดิมไม่มีบุตร

## ดูเพิ่ม
* ราชวงศ์ฟินเว

## อ้างอิง
* "ฟิงกอน" จากเอ็นไซโคลปิเดียแห่งอาร์ดา

หมวดหมู่:เอลฟ์ (มิดเดิลเอิร์ธ)
หมวดหมู่:ตัวละครในซิลมาริลลิออน
ทรงตันอาร์คิมิดีส

**ทรงตันอาร์คิมิดีส** (Archimedean solid) หมายถึงทรงหลายหน้า (polyhedron) ที่เป็นทรงนูน (convex) โดยจุดยอดจุดหนึ่งจะประกอบด้วยหน้ารูปหลายเหลี่ยมปรกติ (regular polygon) ตั้งแต่สองชนิดขึ้นไป และเป็นชุดเดียวกันทุกจุด แตกต่างจากทรงตันเพลโต (Platonic solid) ตรงที่มีรูปหลายเหลี่ยมปรกติเพียงชนิดเดียว และแตกต่างจากทรงตันจอห์นสัน (Johnson solid) ตรงที่ไม่ได้มีรูปหลายเหลี่ยมบรรจบกันเป็นชุดเหมือนกันทุกจุด

## ประเภท
ทรงตันอาร์คิมิดีส มีทั้งหมด 13 รูปทรง (หรืออาจนับเป็น 15 รูปทรงเนื่องจากเกลียวซ้ายขวาที่แตกต่างกัน) ตามตาราง

## การสร้างทรงตันอาร์คิมิดีส

## ดูเพิ่ม
* ทรงตันเพลโต
* ทรงหลายหน้าเอกรูป
* ทรงตันจอห์นสัน

## อ้างอิง
*  (Section 3-9)

## แหล่งข้อมูลอื่น
* 
* Paper models of Archimedean solids
* Free paper models (nets) of Archimedean solids 
* The Uniform Polyhedra
* Virtual Reality Polyhedra The Encyclopedia of Polyhedra
* Penultimate Modular Origami
* Interactive 3D polyhedra  in Java
* Contemporary Archimedean Solid Surfaces Designed by Tom Barber
เจ้าชายฮันส์-อาดัมที่ 2 เจ้าผู้ครองลีชเทินชไตน์

**เจ้าชายฮันส์-อาดัมที่ 2** (; ประสูติ 14 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1945) เป็นเจ้าผู้ครองลีชเทินชไตน์ ตั้งแต่วันที่ 13 พฤศจิกายน ค.ศ. 1989 พระองค์เป็นพระโอรสในเจ้าชายฟรันทซ์ โยเซ็ฟที่ 2 และเกออร์กีนา ฟ็อน วิลเช็ค

## พระราชประวัติ
เจ้าชายฮันส์-อาดัมที่ 2 ทรงดำรงพระอิสริยยศเป็นเจ้าชายรัชทายาทแห่งลีชเทินชไตน์ หลังจากที่เจ้าชายฟรันทซ์ โยเซ็ฟที่ 2 เสด็จขึ้นครองราชย์เป็นเจ้าชายพระประมุข ก่อนจะเสด็จขึ้นครองราชย์เป็นเจ้าชายพระประมุขเมื่อปี ค.ศ. 1989

พระองค์ทรงมีพระราชทรัพย์กว่า 7.6 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ โดยส่วนใหญ่มาจากหุ้นส่วนในห้างสรรพสินค้า ภาษีประชาชน และธนาคารทุกแห่งในประเทศ  โดยในปัจจุบันทรงเป็นประมุขแห่งรัฐที่ร่ำรวยที่สุดในยุโรป 

## อ้างอิง

* สมเด็จเจ้าฟ้าฮันส์-อาดัมที่ 2 โดย nationchannel 

หมวดหมู่:เจ้าชายลีชเทินชไตน์
หมวดหมู่:เจ้าชายรัชทายาทแห่งลีชเทินชไตน์
ฮ
หมวดหมู่:เฟือสท์
ธนาคารเพื่อความร่วมมือระหว่างประเทศแห่งญี่ปุ่น

**ธนาคารเพื่อความร่วมมือระหว่างประเทศแห่งญี่ปุ่น** () หรือ **เจบิค** เป็นสถาบันการเงินของรัฐและเป็นหน่วยงานสินเชื่อเพื่อการส่งออกของญี่ปุ่น ก่อตั้งเมื่อวันที่ 1 ตุลาคม พ.ศ. 2542 จากการควบรวมธนาคารเพื่อการส่งออกและนำเข้าแห่งญี่ปุ่น (JEXIM) กับกองทุนเพื่อความร่วมมือทางเศรษฐกิจต่างประเทศ (OECF) โดยเจบิคมีการทำงานร่วมกับองค์การความร่วมมือระหว่างประเทศแห่งญี่ปุ่น (ไจก้า)

ประเทศไทยได้กู้เงินจากธนาคารเพื่อความร่วมมือระหว่างประเทศแห่งประเทศญี่ปุ่นมาลงทุนในหลายโครงการเช่น สนามบินสุวรรณภูมิ รถไฟฟ้าสายสีน้ำเงิน รถไฟฟ้าชานเมืองสายสีแดง

## อ้างอิง

หมวดหมู่:ธนาคารในประเทศญี่ปุ่น
ยอง

**ยอง** อาจหมายถึง

* เมืองยอง ในรัฐชาน ประเทศพม่า
* ชาวไทยอง กลุ่มคนที่ตั้งบ้านเรือนอยู่บริเวณเมืองยอง ในประเทศพม่า
* การนั่ง - ท่านั่งยอง
P53

**[[P53]] : tumor protein 53** หรือชื่อทางการคือ **Cellular tumor antigen p53** เป็น transcription factor ที่ควบคุม cell cycle และยังมีหน้าที่เป็น tumor suppressor ด้วย ทำให้ p53 มีความสำคัญในการยับยั้งมะเร็งของสิ่งมีชีวิตหลายเซลล์ จึงมีการกล่าวถึง p53 ว่าเป็น "the guardian of the genome", "the guardian angel gene", หรือ "master watchman" เนื่องด้วยบทบาทในการป้องกันการผ่าเหล่าของสารพันธุกรรม

P53 มีมวลโมเลกุล 53 kilodalton (kDa) เมื่อวิเคราะห์ด้วยวิธี SDS-PAGE แต่ในทางมวลโมเลกุลทฤษฏีนั้นจะเป็น 43.7 kilodalton ความแตกต่างที่เกิดขึ้นในทางทฤษฏี กับการวิเคราะห์ด้วย SDS-PAGE เกิดจาก p53 มี กรดอะมิโน Proline ในบริมาณสูงทำให้การ migration บน SDS-PAGE เปลี่ยนไป

## ยีนส์
ยีนของมนุษย์ที่เป็นรหัสของโปรตีน p53 คือ TP53 โดยยีนนี้อยู่บนโครโมโซมที่ 17 (17p13.1)

## p53 Pathway
p53 อยู่ในระห่างเส้นทางการส่งสัญญาณที่จำเป็นต่อการควบคุมการเจริญเติบโตของเซลล์และ เกิดการเสื่อมสลายของเซลล์ ซึ่งถูกเหนี่ยวนำโดย genotoxic และ non-genotoxic stress (Melino et al., 2002; Vogelstein et al., 2000; Vousden & Lu, 2002)

ในภาวะปกติ ระดับของโปรตีน p53 อยู่ในระดับต่ำ โดยจะจับอยู่กับ binding protein เช่น MDM2, COP1, PIRH2 หรือ JNK ซึ่งจะส่งเสริมการทำลาย p53 ผ่านกระบานการ ubiquitin/proteasome และ p53 จะเพิ่มระดับยีนที่ควบคุมกระบวนนี้ ทำให้ระดับของ p53 ในเซลล์ปกติอยู่ในระดับต่ำ หลังจากเซลล์ได้รับ genotoxic และ non-genotoxic stress โปรตีน p53 จะถูกกระตุ้น กระบวนการนี้มี 2 ขั้นตอน ขั้นแรกเกิดการยับยั้งการจับกันของ p53 กับ mdm2 ทำให้ระดับของ p53 เพิ่มขึ้น และจะเกิดการ overtranslation ของ p53 RNA ด้วย ขั้นที่สอง อนุกรมของตัวควบคุม (kinase, acetylase) จะเพิ่มระดับการ transcription ของ p53

ไม่ว่า cell จะได้รับ stress แบบใด p53 ก็จะถูกกระตุ้น ส่งผลให้เกิดการยับยั้ง cell cycle และการซ่อมแซม DNA หรือ เกิดการเสื่อมสลายของเซลล์ แต่การบวนการเลือกว่าจะเกิดผลอะไรนั้นยังไม่ทราบแน่ชัด

กระบวนการทำงานของ p53 แบ่งเป็น 5 ขั้นตอน (Levine et al., Cell Death and Diffrentiation (2006) , 1-10).

# stress signals จะกระตุ้นการทำงานของกระบวนการ
# ตัวกลางกระตุ้น ตรวจจับและแปลผล upstream signals
# การควบคุมส่วนกลางของ p53 จะปฏิกิริยาต่อโปรตีนหลายชนิดเพื่อเพิ่มความเสรียรภาพ
# การเกิด downstream หลักๆ แล้วเป็นการกระตุ้น transcription และการปฏิกิริยาระหว่างโปรตีนกับโปรตีน
# ผลลัพธ์คือการหยุดการเจริญเติบโตของเซลล์ การเสื่อมสลายของเซลล์ หรือการซ่อมแซม DNA

* p53 pathway: Upstream pathway (step 1-3)
* p53 pathways: downstream pathway (step 4-5)
* p53 pathways: The core control of p53

หมวดหมู่:ยีน
ชัยยง เอื้อวิริยานุกูล

**ชัยยง เอื้อวิริยานุกูล** (เกิด 19 มีนาคม พ.ศ. 2492) อธิการบดีมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนาคนแรก สมรสกับนางปราณี เอื้อวิริยานุกูล มีบุตร 2 คน คือ ดร.ขวัญชัย  เอื้อวิริยานุกูล และ ดร.สุนิตา  เอื้อวิริยานุกูล เริ่มต้นชีวิตราชการ เมื่อปีการศึกษา 2516 เป็นอาจารย์ประจำแผนกวิชาช่างไฟฟ้า คณะวิชาไฟฟ้า วิทยาเขตเทคนิคภาคพายัพ จังหวัดเชียงใหม่

## ประวัติการศึกษา
นายชัยยง เอื้อวิริยานุกูล สำเร็จการศึกษาระดับปริญญาตรีครุศาสตรอุตสาหกรรมบัณฑิต (ค.อ.บ.) สาขาวิศวกรรมไฟฟ้า จากสถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือ และระดับปริญญาโทครุศาสตรอุตสาหกรรมมหาบัณฑิต (ค.อ.ม.) สาขาการบริหารอาชีวและเทคนิคศึกษา สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือ และได้เข้ารับการอบรมประกาศนียบัตร สาขาไฟฟ้ากำลัง จากสถาบัน Deutsche Stiftung fur Entwicklung (DSE) ประเทศเยอรมัน

## ประวัติการทำงาน
นายชัยยง เอื้อวิริยานุกูล เริ่มรับราชการเมื่อวันที่ 9 พฤษภาคม พ.ศ. 2516 ในตำแหน่งครูตรี สังกัดวิทยาลัยเทคโนโลยีและอาชีวศึกษา วิทยาเขตเทคนิคภาคพายัพ อำเภอเมืองเชียงใหม่ จังหวัดเชียงใหม่ ด้านการบริหาร นายชัยยง เอื้อวิริยานุกูล ได้รับตำแหน่งในการบริหารเป็นรองคณบดีฝ่ายวางแผนและพัฒนา คณะวิศวกรรมและเทคโนโลยีการเกษตร สถาบันเทคโนโลยีราชมงคล (คลองหก) ผู้อำนวยการวิทยาเขตเชียงราย ผู้อำนวยการวิทยาเขตภาคพายัพ ผู้ช่วยอธิการบดี ดูแลกิจการหน่วยงานของสถาบันในกลุ่มภาคเหนือ รองอธิการบดีมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนา ฝ่ายบริหาร

ต่อมาในปี พ.ศ. 2548 ได้มีการจัดตั้งมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนา ซึ่งนายชัยยง เอื้อวิริยานุกูล ได้รับการโปรดเกล้าฯ แต่งตั้งเป็นอธิการบดีคนแรก 

ด้านการวิจัยนายชัยยง เอื้อวิริยานุกูล ได้รับการแต่งตั้งเป็นที่ปรึกษาคณะกรรมการบริหารงานวิจัย สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ

## ผลงาน รางวัล
thumb|ชัยยง เอื้อวิริยานุกูล ขณะรับถ้วยพระราชทานฯ ในการแข่งขันกีฬาราชมงคลเกมส์
นายชัยยง เอื้อวิริยานุกูล ได้รับรางวัลศิษย์เก่าดีเด่นของสถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือ ประจำปีการศึกษา 2547 นอกจากนั้นยังได้รับพระบรมราชโองการ แต่งตั้งเป็นสมาชิกสมัชชาแห่งชาติ เมื่อวันที่ 9 ธันวาคม พ.ศ. 2549 

## เครื่องราชอิสริยาภรณ์

## อ้างอิง

หมวดหมู่:บุคคลจากจังหวัดขอนแก่น
หมวดหมู่:ข้าราชการพลเรือนชาวไทย
หมวดหมู่:อาจารย์คณะวิศวกรรมศาสตร์
หมวดหมู่:วิศวกรชาวไทย
หมวดหมู่:บุคคลจากคณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือ
หมวดหมู่:บุคคลจากคณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนา
หมวดหมู่:อธิการบดีมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคล
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ท.ช.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ป.ม.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเหรียญจักรพรรดิมาลา
อะกาเว

**อะกาเว** (,  หรือ ) เป็นสกุลของพืชใบเลี้ยงเดี่ยว อยู่ในวงศ์ย่อย Agavoideae วงศ์ Asparagaceae แต่นักพฤกษศาสตร์บางกลุ่มแยกออกมาเป็นวงศ์ Agavaceae เป็นไม้อวบน้ำ ทรงพุ่มแผ่เป็นวงกว้าง สูงประมาณ 2 เมตร พุ่มกว้าง 0.3-1 เมตร ผิวสัมผัสหยาบ ใบจะมีสีเขียวอมเทา ขอบใบจะมีหนามแข็ง บางชนิดคล้ายหนวด เรียงตัวเหมือนกลีบกุหลาบ ดอกออกเป็นช่อสูงถึง 6 เมตร ดอกสีเหลือง ออกดอกครั้งเดียวแล้วจะตาย

ในต่างประเทศ พืชในสกุลนี้ใช้ทำเครื่องดื่ม อาหาร และเส้นใย ส่วนในประเทศไทย ใช้เป็นไม้ประดับ

ดอก : ใช้ผลิตนํ้าผึ้ง รู้จักกันในชื่อ นํ้าผึ้งดอกอะกาเว 

ใบ :  ใช้ทําเป็นเส้นใยนํามาเป็นเชือก มีความเเข็งเเรงสูง

ลําต้น : นํามาทําเป็นอาหาร เเต่เฉพาะสายพันธุ์ เเต่ต้องลอกเปลือกลําต้นเเละเอาเเค่เนื้อในที่เป็นสีขาว โดย วิธีการทําควรทําให้สุก เพื่อไม่ให้สารพิษตกค้าง                    

เนื่องจากอะกาเวมีพิษ เมื่อโดนพิษจะทําให้ปวดท้อง อาเจียนหรือปวดหัว

เครื่องดื่ม : อะกาเวใช้ทําเครื่องดื่ม เรียกว่า เตกิลา (tequila) โดยชนิดสายพันธุ์ที่นํามาผลิต คือ blue agave (agave azul) (*[[Agave tequilana]])* ซึ่งพบเห็นได้ในเม็กซิโกเป็นส่วนใหญ่ โดยสำคัญต่อเศรษฐกิจของรัฐฮาลิสโกของเม็กซิโก

## อ้างอิง

* http://www.school.net.th/library/create-web/10000/science/10000-4915.html 
* http://news.sanook.com/education/education_120417.php
## ระเบียงภาพ

ไฟล์:Agave_americana4.jpg|*[[Agave americana]]* var. *americana*
ไฟล์:Agave americana74.jpg|*[[Agave americana]]* 'Marginata'
ไฟล์:Agave americana 'Medio-Picta' Plant 3264px.jpg|*[[Agave americana]]* cv. 'Mediopicta Alba'
ไฟล์:Agaveespinho2.jpg|*[[Agave angustifolia]]* 'Marginata'
ไฟล์:Agave angustifolia (Caribbean Agave) in Hyderabad W IMG 8660.jpg|*[[Agave angustifolia]]*
ไฟล์:Caribbean Agave (Agave angustifolia) with inflorescence at Secunderabad, AP W IMG 6676.jpg|*[[Agave angustifolia]]*
ไฟล์:Agave attenuata Pot 2250px.jpg|*[[Agave attenuata]]*
ไฟล์:Agave bracteosa.jpg|*[[Agave bracteosa]]* (Spider agave)
ไฟล์:Agave_deserti_form.jpg|*[[Agave deserti]]*
ไฟล์:Agave_ferox_3.jpg|*[[Agave salmiana]]* var. *ferox*
ไฟล์:Agave_filifera01.jpg|*[[Agave filifera]]*
ไฟล์:Agaveespinho1.jpg|*[[Agave horrida]]*
ไฟล์:Agave inaequidens ssp barrancensis.jpg|*[[Agave inaequidens]]* ssp. *barrancensis*
ไฟล์:Agave lechuguilla0.jpg|*[[Agave lechuguilla]]*
ไฟล์:Agave palmeri.jpg|*[[Agave palmeri]]*
ไฟล์:California Cabbage Agave.jpg|*[[Agave parryi]]*
ไฟล์:Agave schidigera Durango Delight.jpg|*[[Agave schidigera]]* cv. 'Durango Delight'
ไฟล์:Agave shawii 1.jpg|*[[Agave shawii]]*
ไฟล์:Plantsisal.jpg|*[[Agave sisalana]]* (Sisal)
ไฟล์:Agave sisalana W IMG_2377.jpg|*[[Agave sisalana]]*
ไฟล์:Agave stricta Monaco.jpg|*[[Agave stricta]]*
ไฟล์:Agave tequilana0.jpg|*[[Agave tequilana]]* (Tequila agave)
ไฟล์:Agave utahensis leaves.jpg|*[[Agave utahensis]]*
ไฟล์:Agave victoriae-reginae lv 2.jpg|*[[Agave victoriae-reginae]]*
ไฟล์:Agave vilmoriniana 2.jpg|*[[Agave vilmoriniana]]*
ไฟล์:Agave_weberi.jpg| *Agave weberi*
ไฟล์:Agave parrasana.jpg|*[[Agave wislizeni]]* (syn. *[[Agave parrasana]]*)



หมวดหมู่:พืชมีพิษ
หมวดหมู่:พืชทะเลทราย
หมวดหมู่:ไม้ดอกไม้ประดับ
หมวดหมู่:วงศ์ย่อยศรนารายณ์
ตะกวดเหลือง

**ตะกวดเหลือง** (; ) เป็นสัตว์เลื้อยคลานในวงศ์ตะกวด (Varanidae) ชนิดหนึ่ง  

มีรูปร่างคล้ายสัตว์ในวงศ์นี้ทั่วไป แต่มีนิ้วเท้าที่สั้น และพื้นลำตัวสีเหลือง อีกทั้งมีพฤติกรรรมไม่ชอบอาศัยอยู่ใกล้แหล่งน้ำหรือที่ชื้นแฉะเหมือนเหี้ย (*V. salvator*) โดยจะอยู่เฉพาะที่แห้งแล้งหรือพื้นทราย มีขนาดประมาณ 70-100 เซนติเมตร วางไข่จำนวน 30 ฟอง ใช้เวลาฟักเป็นตัวราว 149-155 วัน

สถานภาพปัจจุบันพบมากใน อินเดีย, เนปาล, บังกลาเทศ และปากีสถาน

ยังมีชื่อเรียกอื่น อีก เช่น "แลนดอน" เป็นต้น

## อ้างอิง
*มุมมอง...ตัวเงินตัวทอง “ชื่อใหม่-สัตว์เศรษฐกิจตัวใหม่”...

## แหล่งข้อมูลอื่น

หมวดหมู่:วงศ์เหี้ย
หมวดหมู่:สัตว์ที่พบในประเทศอินเดีย
งูผ้าขี้ริ้ว

**งูผ้าขี้ริ้ว** เป็นงูในจำพวกงูทะเลชนิดเดียวที่พบในประเทศไทยที่ไม่มีพิษ โดยที่มิได้อยู่ในวงศ์งูพิษเขี้ยวหน้า (Elapidae) เหมือนงูทะเลทั่วไป 

มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า  *Acrochordus granulatus* ในวงศ์งูงวงช้าง (Acrochordidae) ตัวสีเทาลายเทาเข้มปนน้ำเงินหรือสีเทาดำสลับกับสีขาว เกล็ดที่หนังมีลักษณะเป็นตุ่มเล็ก ๆ ที่ท้องไม่มีเกล็ด  ลักษณะลำตัวเหมือนงูงวงช้าง (*A. javanicus*) ซึ่งเป็นงูในวงศ์เดียวกัน ลำตัวนุ่มนิ่มเหมือนผ้าขี้ริ้ว อันเป็นที่มาของชื่อ  หนังย่นได้มาก สามารถพับงอตัวได้ดี ขณะยังเล็กอยู่จะมีลายสีเข้มและสีจางลง เมื่อโตขื้น ขนาดยาวเต็มที่ประมาณ 1.6 เมตร

อาศัยอยู่ในเขตน้ำตื้นตามพื้นโคลนตามชายฝั่งทะเล, ป่าชายเลน หรือปากแม่น้ำ ชอบอาศัยอยู่ตามพื้นโคลนมากกว่าอยู่ในน้ำใส กินปลาเป็นอาหาร พบกระจายพันธุ์กว้างขวางในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ไปจนถึงทวีปออสเตรเลีย ในประเทศไทยพบทั้งฝั่งอ่าวไทยและอันดามัน เป็นงูชนิดที่เคลื่อนไหวได้ดีในน้ำ แต่จะเชื่องช้าเมื่อขึ้นมาอยู่บนบก มีพฤติกรรมผสมพันธุ์ในเดือนกรกฎาคมไปจนถึงปลายปี ออกลูกเป็นตัว ลูกงูจะเกิดมาในช่วงเดือนมิถุนายนปีถัดมา  โดยงูตัวเมียจะมีขนาดใหญ่กว่าและสามารถกินอาหารที่มีขนาดใหญ่กว่าตัวผู้  มีอุปนิสัย ไม่ดุ มักติดอวนของชาวประมงอยู่บ่อย ๆ เมื่อถูกจับได้และขดตัวอยู่นิ่ง ๆ แสร้งทำเป็นตาย

นิยมเลี้ยงเป็นสัตว์เลี้ยง พบขายตามร้านขายปลา มีชื่อเรียกเฉพาะว่า "งูม้าลาย" 

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น

หมวดหมู่:สัตว์เลื้อยคลานที่เป็นสัตว์เลี้ยง
หมวดหมู่:วงศ์งูงวงช้าง
งูเขียวหัวจิ้งจก

**งูเขียวหัวจิ้งจก** หรือ **งูเขียวปากจิ้งจก** (; ) เป็นงูที่มีพิษอ่อนมากชนิดหนึ่งในวงศ์ Colubridae มีลักษณะลำตัวเรียวยาว หัวหลิม ปลายปากแหลม ขนาดเมื่อโตเต็มที่ได้ถึง 2 เมตร พื้นลำตัวโดยมากเป็นสีเขียว มักจะมีเส้นสีขาวข้างลำตัวบริเวณแนวต่อระหว่างเกล็ดตัวกับเกล็ดท้อง เส้นขาวยาวตั้งแต่บริเวณคอ จนถึงโคนหาง ท้องขาว ส่วนหางตั้งแต่โคนหางถึงปลายหางจะมีสีน้ำตาลหรือสีชมพู ตามีขนาดใหญ่ ม่านตาอยู่ในแนวนอน  อาศัยอยู่ตามต้นไม้ พบทั่วไปในภูมิภาคเอเชียใต้จนถึงเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ในประเทศไทยพบได้ทุกภาค ในป่าทุกประเภท  แม้กระทั่งสวนสาธารณะหรือสวนในบริเวณบ้านเรือนของผู้คนที่อยู่ในเมือง

มีพิษอ่อนมาก โดยพิษจะสามารถทำอันตรายได้เฉพาะสัตว์เล็กที่เป็นอาหาร เช่น จิ้งจก, กิ้งก่า, นก และสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมขนาดเล็ก เป็นต้น ขณะที่ลูกงูจะกินแมลงเป็นอาหาร โดยเป็นงูที่ออกลูกเป็นตัว ระยะเวลาการตั้งท้อง 4 เดือน ออกลูกได้ครั้งละ 6-10 ตัว  การผสมพันธุ์จะเริ่มขึ้นในช่วงต้นฤดูฝน

งูเขียวหัวจิ้งจก มีลักษณะทางกายภาพคล้ายคลึงกับงูอีก 2 ชนิด ที่อยู่ในสกุลเดียวกัน คือ งูเขียวปากแหนบ (*A. nasuta*) และงูเขียวหัวจิ้งจกมลายู (*A. mycterizans*) โดยงูทั้ง 3 ชนิด นี้ จะมีความหลากหลายทางสีสันมาก โดยจะมีสีสันแตกต่างหลากหลายออกไป ทั้งสีเขียว, สีส้ม, สีเหลือง, สีน้ำตาล, สีเทา, สีฟ้า หรือ สีเหล่านี้ผสมกัน เป็นต้น โดยงูที่มีโทนสีส้ม จะถูกเรียกว่า *"กล่อมนางนอน"* ขณะที่งูที่มีโทนสีเทาจะถูกเรียกว่า *"ง่วงกลางดง"* ซึ่งชาวบ้านโดยทั่วไปเชื่อว่าเป็นงูที่มีพิษร้ายแรง แต่แท้จริงแล้วมิได้เป็นเช่นนั้นแต่อย่างใด 

นิยมเลี้ยงเป็นสัตว์เลี้ยงของผู้นิยมเลี้ยงสัตว์เลื้อยคลาน ซึ่งมีราคาซื้อขายที่ไม่แพง
 
## อ้างอิง

* Boulenger, G.A. 1897 List of the reptiles and batrachians collected by Mr. Alfred Everett in Lombok, Flores, Sumba and Saru, with descriptions of new species.Ann. Mag. Nat. Hist. (6) 19: 503–509
* Shaw, G. 1802 General Zoology, or Systematic Natural History. Vol.3, part 1 + 2. G. Kearsley, Thomas Davison, London: 313–615

## แหล่งข้อมูลอื่น

* 

หมวดหมู่:สัตว์เลื้อยคลานที่เป็นสัตว์เลี้ยง
หมวดหมู่:วงศ์งูพิษเขี้ยวหลัง
ทรงสี่หน้าปลายตัด

thumb|ทรงสี่หน้าปลายตัด
**ทรงสี่หน้าปลายตัด** () เป็นทรงหลายหน้า (polyhedron) 
## คำจำกัดความ
ทรงสี่หน้าปลายตัด ประกอบด้วยหน้ารูปหกเหลี่ยมปรกติ 4 หน้า และหน้ารูปสามเหลี่ยมด้านเท่า 4 หน้า รวม 8 หน้า มี 12 จุดยอด 18 ขอบ และเป็นหนึ่งในทรงตันอาร์คิมิดีส (Archimedean solid) รูปทรงนี้เกิดจากการนำทรงสี่หน้าปรกติ (regular tetrahedron) มาตัดปลายที่จุดยอดทั้ง 4 จุด ให้หน้ารูปสามเหลี่ยมกลายเป็นรูปหกเหลี่ยม และหน้าที่ตัดนั้นก็จะเป็นรูปสามเหลี่ยมแทน

## พื้นที่ผิวและปริมาตร
thumb|ทรงสี่หน้าปลายตัดที่คลี่ออก
พื้นที่ผิว *A* และปริมาตร *V* ของทรงสี่หน้าปลายตัด ที่มีความยาวขอบทุกด้านเท่ากับ a สามารถคำนวณได้ดังนี้
::A = 7\sqrt{3}a^2 \approx 12.1243557a^2
::V = \frac{23}{12}\sqrt{2}a^3 \approx 2.71057599a^3

## การคำนวณ
พิกัดคาร์ทีเซียนของจุดยอดของทรงสี่หน้าปลายตัด สามารถกำหนดพิกัดได้ดังนี้
:: (+3,+1,+1) , (+1,+3,+1) , (+1,+1,+3)
:: (−3,−1,+1) , (−1,−3,+1) , (−1,−1,+3)
:: (−3,+1,−1) , (−1,+3,−1) , (−1,+1,−3)
:: (+3,−1,−1) , (+1,−3,−1) , (+1,−1,−3)
จะได้ทรงสี่หน้าปลายตัดที่มีความยาวขอบทุกด้านเท่ากับ √8 หน่วย

## อ้างอิง

*  (Section 3-9)

## ดูเพิ่ม
* ทรงแปดหน้า (octahedron)
* ทรงสี่หน้า (tetrahedron)

## แหล่งข้อมูลอื่น
* 
* The Uniform Polyhedra
* Virtual Reality Polyhedra The Encyclopedia of Polyhedra

หมวดหมู่:ทรงหลายหน้า
หมวดหมู่:ทรงตันอาร์คิมิดีส
พระสมเด็จนางพญา สก.

**พระสมเด็จนางพญา สก.** (สก. พระนามาภิไธยย่อ ของสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ) สร้างปี พ.ศ. 2519 พิมพ์เล็ก ขนาด 2.3 x 1.7 x 2.3 เซนติเมตร  
สภาการศึกษามหามกุฏราชวิทยาลัยได้จัดสร้างพระสมเด็จนางพญา สก. โดยใช้กระเบื้องเก่าที่มุงหลังคาพระอุโบสถวัดบวรนิเวศวิหาร เนื่องจากเป็นของเก่า และสมเด็จพระสังฆราชเคยประทับอยู่วัดนี้ถึง 3 พระองค์ เป็นมวลสาร ผงศักดิ์สิทธิ์พระราชทาน และผงวิเศษ 199 ชนิด เช่น ผงดอกไม้พระราชทาน ผงธูปพระราชทาน ผงพระ และทองที่เข้าพิธีปี 13 วัดเทพศิรินทร์ (ปลุกเสกโดยเจ้าคุณนรฯ) ผงพระสมเด็จโต วัดระฆัง ผงพระสมเด็จบางขุนพรหม ผงพระสมเด็จสังฆราช (สุก ไก่เถื่อน) วัดราชสิทธาราม ผงพระหลวงปู่โต๊ะ ผงพระวัดสามปลื้ม 

พิธีพุทธาภิเษก ตั้งแต่วันที่ 5-11 ก.ค. 2519 ณ พระอุโบสถวัดบวรนิเวศวิหารถึง 7 วันเต็ม

## ประวัติ

คณะกรรมาธิการการศาสนา ศิลปะและวัฒนธรรม สภาผู้แทนราษฎร ร่วมกับคณะกรรมการจัดงานนิทรรศการการบินนานาชาติเฉลิมพระเกียรติ ได้สร้าง พระพุทธรัชมงคลประชานาถ, สมเด็จนางพญา ส.ก., พระกริ่งจักรตรี 72 พรรษาประชาภักดี ประกอบพิธีพุทธาภิเษกมวลสาร และโลหะ ณ อุโบสถ วัดห้วยมงคล ตำบลทับใต้ อำเภอหัวหิน จังหวัดประจวบคีรีขันธ์

พระสมเด็จนางพญา สก. (สก. หมายถึง พระนามาภิไธยย่อของสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ) วัดถ้ำสิงห์โตทอง หลวงปู่โต๊ะสร้างขึ้นเนื่องในโอกาสมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา 5 รอบ (พระชนมายุ 60 พรรษา) สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ 

พระสมเด็จนางพญา สก. มี 2 ชนิด ได้แก่
# พระสมเด็จนางพญา สก. ผงพระพิมพ์
# พระสมเด็จนางพญา สก. โลหะ

**พระสมเด็จนางพญา สก.** ผงพระพิมพ์ มี 7 สี ได้แก่  สีเหลือง สีดำ สีแดง สีอิฐ สีเทา สีขาว สีเขียว ทำพิธีพุทธาภิเษก 7 เสาร์ 7 อังคาร 15 วัด รวมพุทธาภิเษก 16 ครั้ง พระสมเด็จนางพญา สก. โลหะ ทองคำ น้ำหนัก 1 บาท และน้ำหนัก 2 สลึง

## พิธีมหาพุทธาภิเษก

พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว และสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ ทรงประกอบพิธีมหาพุทธาภิเษก ณ อุโบสถวัดถ้ำสิงห์โตทอง (หลวงปู่โต๊ะ) อำเภอจอมบึง จังหวัดราชบุรี พระสมเด็จนางพญา สก. เนื้อทองคำ น้ำหนักสองสลึง และพระพุทธสิริกิตติพิพัฒน์จำลองในวันที่ 28 สิงหาคม พ.ศ. 2535

## วัตถุประสงค์
สร้างอาคารพิพิธภัณฑ์ไม้สักทอง วัดเทวราชกุญชร กรุงเทพฯ 
สร้างตึก สก. โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์  พ.ศ. 2535

พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว และสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ ได้ทรงพระมหากรุณาเสด็จพระราชดำเนินในพิธีพุทธาภิเษก และพระสมเด็จพระนางพญา สก. ณ พระอุโบสถวัดถ้ำสิงโตทอง อำเภอจอมบึง จังหวัดราชบุรี 

พระสมเด็จพระนางพญา สก.วัดถ้ำสิงห์โตทอง (หลวงปู่โต๊ะ) สร้างด้วยทองคำหนัก 1 บาท จำนวน 7,500 องค์ พระสมเด็จพระนางพญา สก. สร้างด้วยทองคำหนักสองสลึง จำนวน 17,500 องค์ สมเด็จพระนางพญา สก. ผู้มีจิตศรัทธาร่วมทำบุญ 20,000 บาท รับพระสมเด็จนางพญา สก. ทองคำ 1 องค์

## มวลสาร
* มวลสารของพระสมเด็จนางพญา สก. วัดบวรนิเวศวิหาร กรุงเทพมหานคร ประกอบด้วย 
* มวลสารจิตรลดาพระราชทาน  
* พระผงไพรีพินาศ ปี 16  
* พระผงศาสดา ปี 16  
* พระผงนิรันตราย ปี 16  
* พระสมเด็จ วัดระฆัง วัดใหม่อมตรส และวัดเกษไชโย  
* พระปิดตาหลวงปู่โต๊ะ  
* ว่านมหามงคล 108 ผสมดินกากยายักษ์  
* กระเบื้องหลังคาโบสถ์วัดพระแก้ว  
* กระเบื้องหลังคาโบสถ์วัดบวร  
* ผงทองคำเปลวจากที่ต่าง ๆ เป็นต้น 

สมเด็จนางพญา สก.
ภาษาจิ่งเผาะ

**ภาษาจิ่งเผาะ** (ภาษาจิ่งผ่อ ภาษาจิ่งเปา ภาษาฉิ่งโป / ) หรือ **ภาษากะชีน** (, ) ใช้พูดในรัฐกะชีน ประเทศพม่า และในประเทศจีน จนบางครั้งมีผู้เรียกว่าภาษากะชีน เนื่องจากเป็นภาษาของชนชาติจิ่งเผาะซึ่งเป็นชนชาติหลักของกลุ่มชนชาติกะชีน นอกจากนี้มีผู้พูดในจีนอีกราว 40.000 คน เมื่อ พ.ศ. 2542 โดยเฉพาะที่เขตเต๋อหง รวมมีผู้พูดทั้งหมดราว 900,000 คน 

ภาษาจิ่งเผาะเป็นตระกูลภาษาย่อยทิเบต-พม่า สาขาจิ่งเผาะ-โบโด-โกนยัก เป็นภาษามีวรรณยุกต์ ชาวไทตุรงในรัฐอัสสัมพูดภาษาจิ่งเผาะสำเนียงที่ผสมกับภาษาไทซึ่งเรียกว่าภาษาสิ่งเผาะ ระบบกริยาในภาษาจิ่งเผาะมีการแสดงเครื่องหมายของประธานและกรรมตรง

## อ้างอิง

## บรรณานุกรม
* 景颇语-汉语词典 *Jingpoyu – Hanyu cidian* / Jingpho–Chinese dictionary, 戴庆夏 Dai Qingxia et al.
* 景颇语语法 *Jingpoyu yufa* / Jingpho Grammar, 戴庆夏 Dai Qingxia et al.
* *Structures élémentaires de la parenté*, de Claude Lévi-Strauss, devotes a chapter to the study of parenthood in the Jingpho ethnicity.
* Inglish, Douglas. 2005. A Preliminary Ngochang – Kachin – English Lexicon. Payap University, Graduate School, Linguistics Department.
* Kurabe, Keita. 2014. "Phonological inventories of seven Jingphoish languages and dialects." In *Kyoto University Linguistic Research* 33: 57–88, Dec 2014.
* Kurabe, Keita. 2013. Kachin folktales told in Jinghpaw. Collection KK1 at catalog.paradisec.org.au [Open Access]. https://dx.doi.org/10.4225/72/59888e8ab2122
* Kurabe, Keita. 2017. Kachin culture and history told in Jinghpaw. Collection KK2 at catalog.paradisec.org.au [Open Access]. https://dx.doi.org/10.26278/5fa1707c5e77c

## แหล่งข้อมูลอื่น

*Glottolog | Jingpho http://glottolog.org/resource/languoid/id/jing1260
*Ethnologue | Jingpho https://www.ethnologue.com/language/kac
*OLAC resources | Kachin http://www.language-archives.org/language/kac
*PARADISEC | Kachin folktales told in Jinghpaw http://catalog.paradisec.org.au/collections/KK1
*PARADISEC | Kachin culture and history told in Jinghpaw https://catalog.paradisec.org.au/collections/KK2

จิ่งเผาะ
จิ่งเผาะ
ภาษาซัมบัล

**ภาษาซัมบัล** (; ) เป็นภาษากลุ่มซัมบัล ใน พ.ศ. 2543 มีผู้พูดราว 70,000 คน ส่วนใหญ่อยู่ในเมืองซันตาครุซ, คันเดลารียา, มาซินโลก, ปาลาวิก และอีบาในจังหวัดซัมบาเลส ประเทศฟิลิปปินส์ มีผู้พูดบางส่วนอยู่ในเมืองเคโซนของจังหวัดปาลาวันด้วย

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น
* 

ซัมบัล
สิทธารถะ

*"สิทธารถะ" เป็นคำใน[[ภาษาสันสกฤต]]สำหรับ "สิทธัตถะ" สำหรับศาสดาองค์ปัจจุบันของพุทธศาสนา ดู *พระโคตมพุทธเจ้า*
[[ไฟล์:Vorzugsausgabe der Erstauflage von 1922.JPG|thumb|right|หน้าปก *สิทธารถะ*]]
***สิทธารถะ*** () เป็น[[วรรณกรรม]]ภาษาเยอรมันที่ประพันธ์โดย[[แฮร์มัน เฮ็สเซอ]] ขณะเดินทางมาที่[[ประเทศอินเดีย]] โดยเป็นที่รู้จักกันดีว่าเขาเป็นผู้ที่ลุ่มหลงและแตกฉานในหลักคิดแนว[[ปรัชญาตะวันออก]] นวนิยายเรื่องนี้มีเนื้อหามุ่งไปสู่การค้นหาสัจธรรมของ[[การเวียนว่ายตายเกิด]] หรือนั่นหมายถึงความเพียรที่จะใฝ่รู้ว่า "อัตตา" คือสิ่งใด ชีวิตมนุษย์เกิดขึ้นมาทำไมและเพื่ออะไร และนิพพานคืออะไร โดยในเรื่องนี้สื่อภาพของสังคมของอินเดียในยุคสมัยที่[[สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้า]]ยังมีพระชนม์ชีพอยู่และเสด็จออกเผยแผ่[[ศาสนาพุทธ]]ไปทั่วชมพูทวีป

== เนื้อเรื่องย่อ ==
เนื้อเรื่องมีขนาดความยาวแบ่งออกเป็น 2 ภาค 12 บท โดยมี *'สิทธารถะ*' เป็นชื่อของตัวละครหลักในท้องเรื่อง เขาเป็นบุตรแห่งพราหมณ์ที่ใช้ชีวิตในวัยหนุ่มเคียงข้างกับเพื่อนรักที่เป็นประหนึ่งเงาตามตัวกันและกันชื่อ โควินท์ ทั้งคู่ได้ดั้นด้นออก "แสวงหา" สัจจะในชีวิตว่าคือสิ่งใด รอนแรมไปกับกลุ่ม[[นักพรต]] บำเพ็ญเพียรนานาประการ จนในที่สุดมาพบเข้ากับ พระผู้มีพระภาคเจ้า ณ [[วัดพระเชตวันมหาวิหาร]] ใน[[เมืองสาวัตถี]] หลังสดับธรรมเทศนาจากพระพุทธองค์แล้ว โควินท์ สหายรักของสิทธารถะ เลือกที่จะขอบวช ขณะที่สิทธารถะกลับเลือกที่จะเดินต่อไปเพื่อแสวงหาสิ่งที่ตัวเองยังค้นไม่พบ  นวนิยายที่เหลือจากนั้นว่า ด้วยการแสวงหาสัจจะของสิทธารถะ ตั้งแต่พบหญิงคนรัก การกำเนิดบุตร เช้าค่ำวันเดือนที่ล่วงไป หากแต่สัจจะที่ต้องการค้นหากลับยิ่งอยู่ห่างออกไปเรื่อยๆ จนเมื่อความตายมาพรากสิ่งอันเป็นที่รักของสิทธารถะไป ทุกอย่างเริ่มคลี่คลาย เมื่อวาสุเทพ ชายแจวเรือจ้างปรากฏขึ้นมาในท้องเรื่อง คำตอบที่สิทธารถะวิ่งไล่กวดมาทั้งชีวิตก็อุบัติขึ้นพร้อมกับ การกลับมาของเพื่อนรัก พระโควินท์ ณ กลางแม่น้ำ  เป็นอันว่ามรรคาแห่งวิมุตติสุข ได้บังเกิดขึ้น

== บทต่าง ๆ ในหนังสือ ==
เนื้อเรื่องทั้ง 12 บทมีดังนี้
==== ภาคหนึ่ง ====
* บุตรแห่งพราหมณ์
* ในหมู่สมณะ
* พระสมณะโคตมะ
* ตื่นตน
==== ภาคสอง ====
* กมลา
* ในหมู่ปุถุชน
* วัฏสงสาร
* ณ ริมฝั่งน้ำ
* ชายแจวเรือข้ามฟาก
* บุตรชาย
* โอม
* โควินทะภิกขุ

== ฉบับภาษาไทย ==
*สิทธารถะ'' ฉบับภาษาไทยมี 4 สำนวน ได้แก่ ฉบับของฉุน ประภาวิวัฒน์ ฉบับของสดใส ฉบับของสีมน (แปลโดยตรงจากภาษาเยอรมัน) และฉบับของวีรจิต กลัมพะสุต

## แหล่งข้อมูลอื่น
* เนื้อเรื่องย่อภาษาอังกฤษ

หมวดหมู่:วรรณกรรมภาษาเยอรมัน
หมวดหมู่:งานเขียนของแฮร์มัน เฮ็สเซอ
หมวดหมู่:ตัวละครที่เป็นภิกษุ
ตุ๊กกาย

**ตุ๊กกาย** หรือ **ตุ๊กแกป่า**  () สัตว์เลื้อยคลานจำพวกหนึ่ง มีรูปร่างคล้ายตุ๊กแก แต่มีขนาดเล็กกว่า อยู่ในวงศ์  Gekkonidae เช่นเดียวกับตุ๊กแกและจิ้งจก โดยอยู่ในสกุล *Cyrtodactylus* 

## คำอธิบาย
ตุ๊กกายมีลักษณะสำคัญ คือ มีนิ้วเท้าและเล็บที่แหลมยาว ไม่มีปุ่มดูดจึงไม่สามารถดูดติดเกาะผนังได้เหมือนจิ้งจกและตุ๊กแก ใช้ได้เพียงแค่ปีนป่ายเหมือนกิ้งก่าเท่านั้น อาศัยอยู่ในถ้ำและป่าของทวีปเอเชีย ไม่พบในเมือง ในปี 2020 นักวิจัยเผยว่าพบสายพันธุ์ตุ๊กกายบนโลกแล้วไม่ต่ำกว่า 300 ชนิด และพบในประเทศไทยไม่ต่ำกว่า 30 ชนิด หลายชนิดเป็นสัตว์เฉพาะถิ่นไม่พบที่ใดในโลก เช่น ตุ๊กกายอุ้มผาง, ตุ๊กกายปล้องทอง, ตุ๊กกายถ้ำสระบุรี เป็นต้น 

สถานะปัจจุบันของตุ๊กกายเป็นสัตว์หายากชนิดหนึ่ง เคยเป็นสัตว์ที่ถูกบรรจุชื่อไว้ในพระราชบัญญัติสงวนและคุ้มครองสัตว์ป่า พ.ศ. 2535 แต่เมื่อมีการปรับปรุงใหม่ในปี พ.ศ. 2546 ถูกถอดชื่อออกไป โดยคำว่า "ตุ๊กกาย" ผู้ที่บัญญัติชื่อนี้ขึ้นมาคือนายแพทย์บุญส่ง เลขะกุล อดีตนักอนุรักษ์ธรรมชาติที่มีชื่อเสียงของไทย 

คนมักเข้าใจตุ๊กกายผิดว่าเป็นจิ้งจกหรือตุ๊กแกบ้าน เนื่องจากมีผู้ศึกษาสัตว์กลุ่มนี้น้อยจึงยังขาดข้อมูลในการจำแนกชนิดและนิเวศวิทยา ตุ๊กกายมีลักษณะคล้ายจิ้งจกและตุ๊กแกบ้าน บางครั้งถูกเรียกว่า **ตุ๊กแกป่า** ซึ่งอนุมานได้ว่าเป็นตุ๊กกาย แต่มีส่วนสำคัญที่แตกต่างกันคือ ตุ๊กกายมีนิ้วเท้าและเล็บที่แหลมยาว ใช้ในการปีนป่ายคล้ายกับกิ้งก่า และไม่มีแผ่นดูด (Synthetic setae) เหมือนตุ๊กแกบ้านหรือจิ้งจก จึงไม่สามารถดูดติดเกาะผนังได้ ลำตัวมีสีสันและลวดลายสวยงามแตกต่างกันไป มีตั้งแต่ขนาดเล็กจนถึงขนาดใหญ่ประมาณ 30 เซนติเมตร เช่นตุ๊กกายมลายู สามารถพบทางภาคใต้ของประเทศไทย กินแมลงเป็นอาหาร พบเห็นได้ในเฉพาะในเวลากลางคืน และแต่ละชนิดมีที่อยู่อาศัยที่แตกต่างกันไป บางชนิดพบได้บริเวณต้นไม้ใกล้ ๆ กับแหล่งน้ำ เช่น ตุ๊กกายตะวันออก บางชนิดพบในถ้ำ หรือใต้ก้อนหินซอกหินต่าง  ๆ บางชนิดพบได้เฉพาะภูเขาสูงเท่านั้น เช่น ตุ๊กกายอยสุเทพ บางชนิดที่ปรับตัวได้ดีสามารถอาศัยในพื้นที่เกษตรกรรม ในสวนยางพาราที่มีความชื้นสูงได้ เช่น ตุ๊กกายตุ่มใหญ่ บางชนิดอาศัยอยู่บริเวณภูเขาหินปูน เช่น ตุ๊กกายกันยา เป็นต้น

### รายชื่อตุ๊กกายที่พบในประเทศไทย
* เรียงตามอักษร A-Z ชื่อวิทยาศาสตร์
* สัตว์เฉพาะถิ่น (***ฉ***)

* update เมษายน 2022

### รายชื่อตุ๊กกายที่อาจพบได้ในประเทศไทย
รอรายงานอย่างเป็นทางการ
* ตุ๊กกายบาลา *[[Cyrtodactylus elok]]*
* ตุ๊กกายป่าพรุ *[[Cyrtodactylus payacola]]*

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น
* ตุ๊กกายถ้ำหินปูน โดย มนตรี สุมณฑา
*ตุ๊กกาย จากข่าวสด 
หมวดหมู่:วงศ์จิ้งจกและตุ๊กแก
หมวดหมู่:สัตว์ป่าคุ้มครอง
หมวดหมู่:สัตว์เลื้อยคลานที่เป็นสัตว์เลี้ยง
หมวดหมู่:สัตว์ที่พบในประเทศไทย
หมวดหมู่:สัตว์ที่พบในประเทศจีน
หมวดหมู่:สัตว์ที่พบในประเทศเวียดนาม
งูเห่าพ่นพิษสีทอง

**งูเห่าพ่นพิษสีทอง** (; ) เป็นงูเห่าชนิดหนึ่ง ไม่มีดอกจันที่แม่เบี้ย ไม่มีลวดลายตามลำตัว สีพื้นลำตัวเป็นสีเหลืองหรือสีทองสวยงาม ท้องมีสีขาว พบมากทางภาคใต้ของประเทศไทย และพบไปจนถึงมาเลเซียและสิงคโปร์ ซึ่งงูที่พบในมาเลเซียและสิงคโปร์นั้นจะมีลำตัวสีดำ ความยาวเต็มที่ 1.6 เมตร

## อ้างอิง

* Equatorial Spitting Cobra 

## แหล่งข้อมูลอื่น

หมวดหมู่:สกุลงูเห่า
หมวดหมู่:สัตว์เลื้อยคลานที่เป็นสัตว์เลี้ยง
หมวดหมู่:สัตว์ที่พบในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้
หมวดหมู่:สัตว์ที่พบในประเทศไทย
หมวดหมู่:สัตว์ที่พบในประเทศมาเลเซีย
หมวดหมู่:สัตว์ที่พบในประเทศอินโดนีเซีย
อำเภอของประเทศญี่ปุ่น

thumb|อำเภอในประเทศญี่ปุ่น พื้นที่สีขาวเป็นนคร ซึ่งไม่เป็นส่วนหนึ่งของอำเภอใด ๆ
[thumb|ที่ว่าการ[อำเภอฮิงาชิยามานาชิ จังหวัดยามานาชิ]]
[thumb|สภา[อำเภอคาวาเบะ จังหวัดอากิตะ ใน ค.ศ. 1923]]

ในประเทศญี่ปุ่น **อำเภอ** (; ) เป็นเขตการปกครองประเภทหนึ่งภายในจังหวัด แต่ละอำเภอจะประกอบด้วยเทศบาลเมืองหรือเทศบาลหมู่บ้าน ซึ่งในอำเภอหนึ่งอาจมีเทศบาลเพียงหนึ่งแห่งหรือมากกว่านั้นก็ได้ ในปัจจุบันอำเภอไม่มีหน่วยงานการบริหาร มีอยู่เพียงเพื่อวัตถุประสงค์ทางภูมิศาสตร์หรือสถิติเท่านั้น เช่น ใช้เป็นที่อยู่ทางไปรษณีย์ ส่วนเทศบาลนครจะแยกเป็นอิสระไม่เป็นส่วนหนึ่งของอำเภอใด ๆ

ในอดีต อำเภอเคยมีหน่วยงานการบริหารมาตั้งแต่ ค.ศ. 1878 มาจนถึง ค.ศ. 1921 ซึ่งมีลักษณะคล้ายคลึงกับอำเภอในประเทศไทย แต่ก็ได้ถูกยุบไปทั้งหมดเมื่อ ค.ศ. 1926

## ดูเพิ่ม
* อำเภอ
* เคาน์ตี

## อ้างอิง


ญี่ปุ่น
เทศบาลของประเทศญี่ปุ่น

thumb|300px|แผนที่แสดงเทศบาลทั้งหมดของประเทศญี่ปุ่น (รวมพื้นที่พิพาท)

**เทศบาลของประเทศญี่ปุ่น** เป็นระดับเขตการปกครองรองจากระดับจังหวัด ประเทศญี่ปุ่นแบ่งออกเป็น 47 จังหวัด แต่ละจังหวัดประกอบด้วยเทศบาลจำนวนมาก ทั้งประเทศมีเทศบาลรวม 1,719 แห่ง (ข้อมูลเดือนมกราคม ค.ศ. 2013) เทศบาลมีอยู่ด้วยกัน 4 ประเภท ได้แก่ นคร เมือง หมู่บ้าน และเขตพิเศษของโตเกียว ซึ่งในภาษาญี่ปุ่นเรียกระบบนี้ว่า *ชิกุโจซง* () โดยที่คันจิแต่ละตัวแทนเทศบาลแต่ละประเภท นครใหญ่จะแบ่งเป็นหลายเขต แต่ไม่เหมือนกับเขตพิเศษของโตเกียว เนื่องจากเขตของนครใหญ่ไม่มีสถานะเป็นเทศบาล

## สถานะ
สถานะของเทศบาล ถ้าเป็นหมู่บ้าน เมือง หรือนคร จะได้รับการจัดตั้งโดยจังหวัด โดยทั่วไป หมู่บ้านหรือเมืองสามารถเลื่อนสถานะเป็นนครได้เมื่อมีประชากรมากกว่าห้าหมื่นคน และนครก็สามารถลดสถานะเป็นเมืองหรือหมู่บ้านได้เมื่อมีประชากรลดลงน้อยกว่าห้าหมื่นคน (แต่ไม่จำเป็น) นครที่มีประชากรน้อยที่สุด คือ อูตาชิไน จังหวัดฮกไกโด มีประชากรเพียงสามพันกว่าคน ในขณะที่เมืองที่อยู่ในจังหวัดเดียวกันอย่าง โอโตฟูเกะ มีประชากรกว่าสี่หมื่นคน และหมู่บ้านที่มีประชากรมากที่สุดของประเทศ คือ โยมิตัน มีประชากร 40,517 คน

โตเกียวมีสถานะเป็น "มหานคร" () ซึ่งประกอบด้วยเทศบาล 62 แห่งได้แก่ 23 เขตพิเศษ, 26 นคร, 5 เมือง และ 8 หมู่บ้าน ซึ่งตั้งอยู่ทั้งในแผ่นดินใหญ่และหมู่เกาะห่างไกล แต่ละเทศบาลมีการเลือกตั้งนายกเทศมนตรีและสภาเทศบาลของตนเอง

## ตัวอย่าง
ต่อไปนี้เป็นตัวอย่างของนครในประเทศญี่ปุ่น
* ฟูกูโอกะ นครที่มีประชากรมากที่สุดในภูมิภาคคีวซู
* ฮิโรชิมะ นครแห่งอุตสาหกรรมการผลิตในภูมิภาคชูโงกุในเกาะฮนชู
* โคเบะ เมืองท่าสำคัญริมทะเลในเซโตะ ตั้งอยู่ใกล้กับโอซากะ
* คิตะกีวชู นครที่มีประชากรกว่าเก้าแสนคนในเกาะคีวชู
* เกียวโต อดีตเมืองหลวงของประเทศญี่ปุ่น
* นางาซากิ เมืองท่าบนเกาะคีวชู
* นาโงยะ ศูนย์กลางการผลิตรถยนต์ที่สำคัญของภูมิภาคบนชายฝั่งตะวันออกของเกาะฮนชู
* โอซากะ นครแห่งอุตสาหกรรมการผลิตริมทะเลในเซโตะ
* ซัปโปโระ เมืองใหญ่สุดในจังหวัดฮกไกโด
* เซ็นได ศูนย์กลางหลักของฮนชูตะวันออกเฉียงเหนือ (หรือเรียกว่า ภูมิภาคโทโฮกุ)
* โยโกฮามะ เมืองท่าทางใต้ของโตเกียว

## ดูเพิ่ม
* เทศบาล

## อ้างอิง

หมวดหมู่:หน่วยการปกครอง
หมวดหมู่:ประเทศญี่ปุ่น
ญี่ปุ่น
งูเห่าพ่นพิษสยาม

**งูเห่าพ่นพิษสยาม** (; ) เป็นงูเห่าตระกูลงูเห่าพ่นพิษ กล่าวคือ เป็นงูเห่าที่สามารถพ่นพิษได้ โดยสามารถพ่นพิษได้แม่นยำและสามารถพ่นได้ไกลประมาณ 1-2 เมตร เมื่อพ่นน้ำพิษหมดแล้ว สามารถผลิตน้ำพิษได้ในเวลา 10 นาที ก็สามารถพ่นน้ำพิษใหม่ได้ ขณะชูคอแผ่แม่เบี้ยขู่ ก็จะอ้าปากเพื่อเตรียมพ่นพิษใส่ศัตรู จะมีรูของเขี้ยวพิษ อยู่ทางด้านหน้า เพื่อสะดวกในการฉีดพ่นพิษออกไป และถ้าพิษเข้าตา จะไม่ทำให้ตาบอดในทันที ยกเว้นเพียงแต่เราขยี้ตา ถ้าถูกพิษทางผิวหนังที่มีแผล ก็จะทำให้เกิดการอักเสบ แต่ไม่อันตรายมาก เพราะได้รับปริมาณพิษน้อย

## ลักษณะ
ลักษณะรูปร่างทั่วไปจะคล้ายคลึงกับงูเห่าไทย (*N.  kaouthia*) แต่มีลำตัวที่สั้นกว่า โดยจะยาวเฉลี่ย1.5-2 เมตร มีความว่องไว นิสัยดุร้าย ดอกจันมักเป็นรูปตัว U หรือเลือนลางในบางตัว สีลำตัวบางตัวอาจมีลายดอกด่างขาว จึงได้อีกชื่อหนึ่งว่า "งูเห่าพ่นพิษด่าง" หรือ "งูเห่าพ่นพิษขี้เรื้อน" เป็นต้น

## ถิ่นที่พบ
งูเห่าชนิดนี้มีการแพร่กระจายพันธ์ในประเทศกัมพูชา, ลาว, ไทย และเวียดนาม

สำหรับในประเทศไทยสามารถพบได้ทุกภาค **ยกเว้น**ภาคใต้เท่านั้น

## อ้างอิง

หมวดหมู่:สกุลงูเห่า
หมวดหมู่:สัตว์ที่พบในประเทศไทย
หมวดหมู่:สัตว์ที่พบในประเทศลาว
หมวดหมู่:สัตว์ที่พบในประเทศเวียดนาม
หมวดหมู่:สัตว์ที่พบในทวีปเอเชีย
หมวดหมู่:สัตว์ที่พบในประเทศพม่า
เชียงทอง

**เชียงทอง** เป็นชื่อสถานที่ อาจหมายถึง
* หลวงพระบาง ซึ่งเดิมมีชื่อว่าเชียงทอง
* เชียงทอง ตั้งอยู่ในจังหวัดดอยแหลม รัฐฉาน ประเทศเมียนมา
ภาษากูย

**ภาษากูย** () หรือ **ภาษากวย** () เป็นตระกูลภาษาออสโตรเอเชียติก กลุ่มภาษามอญ-เขมร มีผู้พูดทั้งหมด 366,675 คน พบในไทย 300,000 คน (พ.ศ. 2535) ในจังหวัดบุรีรัมย์ สุรินทร์ ศรีสะเกษ อุบลราชธานี ร้อยเอ็ด มหาสารคาม นครราชสีมา ส่วนใหญ่พูดภาษาลาว ภาษาไทยถิ่นอีสาน ภาษาไทยหรือภาษาเขมรเหนือได้ด้วย พบในกัมพูชา 15,495 คน (พ.ศ. 2532) ทางภาคตะวันออกเฉียงเหนือในจังหวัดพระวิหาร เสียมราฐ กำปงธม สตึงแตรง ส่วนใหญ่พูดภาษาเขมรได้ด้วย พบในลาว 51,180 คน (พ.ศ. 2543) ในแขวงสุวรรณเขต ส่วนใหญ่อยู่ตามริมแม่น้ำโขงในลาวภาคใต้   

## สำเนียง
ภาษากูยเป็นภาษาที่ไม่มีวรรณยุกต์ ใช้ระบบน้ำเสียงแทน ในประเทศไทยมี 3 สำเนียงคือ 
* กูยเญอ พบที่ อำเภอเมืองศรีสะเกษ และ อำเภอราษีไศล จังหวัดศรีสะเกษ 
* กูยไม พบที่ อำเภออุทุมพรพิสัย และ อำเภอราษีไศล จังหวัดศรีสะเกษ
* กูยมะไฮ  พบที่ อำเภอเมืองจันทร์ ส่วนใหญ่อาศัยในเขต ตำบลเมืองจันทร์ และ บ้านโนนธาตุ ตำบลปราสาท อำเภอห้วยทับทัน จังหวัดศรีสะเกษ
* กูยปรือใหญ่ พบที่ อำเภอขุขันธ์ เป็นกลุ่มชนชาติพันธ์ดั้งเดิมที่อาศัยอยู่ในแถบพื้นที่เหนือพนมดงรักมานานแล้ว โดยเฉพาะตำบลปรือใหญ่ อำเภอขุขันธ์ จังหวัดศรีสะเกษ

ภาษากูย หรือ ภาษากวย มีอยู่ที่จังหวัดสุรินทร์ มีภาษาที่ใช้สนทนามี 2 สำเนียงคือ
* กูยเขาพระวิหาร พบที่ อ.สำโรงทาบ อ.จอมพระ  เช่น เบีย แปลว่า สอง เดีย แปลว่า น้ำ เทีย แปลว่า เป็ด ทรูย แปลว่า ไก่ จีง แปลว่า ช้าง จีเนีย แปลว่า ไปไหน เจียโดย แปลว่า กินข้าว เป็นต้น
* กวยจำปาศักดิ์ พบที่ อ.สังขะ อ.ท่าตูม อ.สนม อ.บัวเชด อ.ศรีณรงค์ อ.ศีขรภูมิ เช่น บา หรือ เบือ แปลว่า สอง ดะ หรือ เดือ แปลว่า น้ำ ทา หรือ เทือ แปลว่า เป็ด ทรวย แปลว่า ไก่ เจียง แปลว่า ช้าง จีนา แปลว่า ไปไหน จาโดย แปลว่า กินข้าว เป็นต้น

## อ้างอิง

* สมทรง บุรุษพัฒน์. สารานุกรมชนชาติกูย. กทม. สถาบันวิจัยภาษาและวัฒนธรรมเพื่อการพัฒนาชนบท มหาวิทยาลัยมหิดล. 2538
* พระสมุทร ถาวรธมฺโม/ทาทอง ผศ.ดร.ประวัติศาสตร์กวย. กทม. ที่ระลึกงานฌาปนกิจศพคุณยายขบวน ชาญเชี่ยว วัดแสงสว่างราฆฎร์บำรุง อ.บัวเชด จ.สุรินทร์. 2551.
* https://schoolonly.wordpress.com/วัฒนธรรมและภาษา/ด้านภาษา/

## แหล่งข้อมูลอื่น
* ศูนย์การเผยแพร่ศิลปวัฒนธรรมกวย 
* เฟซบุ๊กอนุรักษ์วัฒนธรรมกูย

กุย
กุย
กุย
งูหลามปากเป็ด

**งูหลามปากเป็ด** (; ) เป็นงูไม่มีพิษ มีลำตัวที่อ้วน หนา กว่างูหลามและงูเหลือม แต่มีหางที่สั้นแลดูไม่สมส่วน และมีลวดลายที่แปลกออกไป มีหลายหลากสี ทั้งน้ำตาล, แดง, เหลือง, ส้ม หรือ เขียว โดยงูแต่ละตัวจะมีสีสันและลวดลายต่างกันออกไป ขนาดโตเต็มที่ได้ประมาณ 1.50 เมตร จัดเป็นงูที่มีขนาดเล็กที่สุดในสกุลนี้

พบในประเทศไทยตั้งแต่จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ลงไป ตลอดจนมาเลเซีย, สิงคโปร์จนถึงอินโดนีเซีย โดยสถานที่ค้นพบครั้งแรกอยู่ที่เกาะสุมาตรา เป็นงูที่ไม่ค่อยขึ้นต้นไม้ มักจะซุ่มรออาหารตามพื้นดินที่เฉอะแฉะใกล้แหล่งน้ำ ที่โดยมากเป็นสัตว์เลือดอุ่นขนาดเล็ก งูหลามปากเป็ดวางไข่ครั้งละประมาณ 30–50 ฟอง  

แบ่งออกได้เป็น 3 ชนิดย่อย คือ *P. c. curtus* เป็นชนิดทั่วไป, *[[Python curtus breitensteini|P. c. breitensteini]]* พบในบอร์เนียว และ *[[Python curtus brongersmai|P. c. brongersmai]]* พบในแหลมมลายูของมาเลเซียและสิงคโปร์ เป็นสัตว์ป่าคุ้มครองตามพระราชบัญญัติสงวนและคุ้มครองสัตว์ป่า พ.ศ.  2535 นิยมเลี้ยงเป็นสัตว์เลี้ยงของผู้ที่นิยมสัตว์เลื้อยคลานเพราะมีความสวยงาม ในบางข้อมูลจะให้ชนิดย่อยทั้ง 3 ชนิดนี้เป็นชนิดแยกกันไปเลย
## รูปภาพ

ไฟล์:Python1.jpg|ส่วนหัวของชนิด *P. c. curtus*
ไฟล์:Head-Python breitensteini.jpg|ส่วนหัวของชนิด *P. c. breitensteini*
ไฟล์:Head-Python brongersmai.jpg|ส่วนหัวของชนิด *P. c. brongersmai*

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น

* 

หมวดหมู่:วงศ์งูเหลือมหมวดหมู่:สัตว์เลื้อยคลานที่เป็นสัตว์เลี้ยง

หมวดหมู่:สัตว์ป่าคุ้มครอง
หมวดหมู่:สัตว์ที่พบบนเกาะบอร์เนียว
หมวดหมู่:สัตว์ที่พบในประเทศไทย
หมวดหมู่:สัตว์ที่พบในประเทศอินโดนีเซีย
หมวดหมู่:สัตว์ที่พบในประเทศมาเลเซีย
หมวดหมู่:สัตว์ที่พบในประเทศสิงคโปร์
หมวดหมู่:สัตว์ที่พบในประเทศบรูไน
ภาษาซองคา

**ภาษาซองคา** ()เป็นภาษาประจำชาติของภูฏาน อยู่ในตระกูลจีน-ทิเบต สาขาทิเบต-พม่า ใกล้เคียงกับภาษาสิกขิมและภาษาอื่น ๆ ของชาวภูฏาน ระบบเสียงใกล้เคียงกับภาษาทิเบตสมัยใหม่ เทียบได้กับความแตกต่างระหว่างภาษาสเปนกับภาษาอิตาลี พระในทิเบตและภูฏาน เรียนภาษาทิเบตโบราณเพื่อการอ่านคัมภีร์พุทธศาสนา คำว่าซองคาหมายถึง ภาษา (คา) ที่พูดในวัดที่มีลักษณะเป็นป้อมปราการ (ซอง) ภาษานี้แพร่เข้ามาในภูฏานเมื่อราว พ.ศ. 2200 โดย ชับดรุง งาวัง นัมกเยล 

ภาษาซองคาและภาษาถิ่นอื่น ๆ เป็นภาษาแม่ของภูฏานตะวันตก มีผู้พูดภาษานี้ในเมืองกาลิมปงของอินเดียที่เคยเป็นส่วนหนึ่งของภูฏาน แต่ปัจจุบันอยู่ในรัฐเบงกอลตะวันตก ภาษาซองคาเป็นภาษาที่ใช้ในโรงเรียน เป็นภาษากลางในภูฏานตอนใต้และตะวันออกที่ไม่ได้ใช้ภาษานี้เป็นภาษาแม่ เขียนด้วยอักษรทิเบต หนังสือพิมพ์ด้วยอักษรทิเบตแบบอูคันซึ่งเป็นแบบเดียวที่ใช้พิมพ์ภาษาทิเบต

## ตัวอย่าง
นี่คือตัวอย่างประโยคในข้อที่ 1 ของปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน:

## ดูเพิ่ม
*อักษรเบรลล์ซองคา
*ตัวเลขซองคา
*ภาษาในประเทศภูฏาน

## อ้างอิง

## บรรณานุกรม

* 
* 
*  ISBN 99936-663-13-6.
* 
* 
* 
* 
* 
* Mazaudon, Martine. 1985. “Dzongkha Number Systems.” S. Ratanakul, D. Thomas & S. Premsirat (eds.). Southeast Asian Linguistic Studies presented to André-G. Haudricourt. Bangkok: Mahidol University. 124–57
* 
* 
* 
* 
* 
*
* 
* 
* 
*
* 
* 
*  - A language textbook with three audio compact disks.
* 

## แหล่งข้อมูลอื่น

*Bhutanese literatures   
*Dzongkha Development Commission Thimphu, Bhutan
*Dzongkha-English Dictionary
*Dzongkha podcast
*Dzongkha Romanization for Geographical Names
*Free textbooks and dictionaries published by the Dzongkha Development Commission
*Bhutan National Policy and Strategy for Development and Promotion of Dzongkha
* Dzongkha Unicode  – site  *[[The National Library of Bhutan]]* (en – dz )

### คำศัพท์
* Online searchable dictionary (Dz-En, En-Dz, Dz-Dz) or Online Dzonkha-English Dictionary  – site  *[[Dzongkha Development Commission]]* (en – dz)
* Dzongkha Computer Terms (pdf)
* English-Dzongkha Pocket Dictionary(pdf)
* Rigpai Lodap: An Intermediate Dzongkha-English Dictionary(pdf)
* Kartshok Threngwa: A Book on Dzongkha Synonyms & Antonyms(pdf)
* Names of Countries and Capitals in Dzongkha(pdf)
* A Guide to Dzongkha-Translation(pdf)

### ไวยากรณ์
*  A colloquial grammar of the Bhutanese language. by Byrne, St. Quintin. Allahabad: Pioneer Press, 1909 
* Dzongkha transliteration  – site  *[[National Library of Bhutan]]* (en – dz )
* Dzongkha, The National Language of Bhutan – site  *Dzongkha Linux* (en – dz)
* Romanization of Dzongkha
* Dzongkha : Origin and Description
* Dzongkha language, alphabet and pronunciation
* Dzongkha in Wikipedia: Русский, Français, 日本語, Eesti, English
* Pioneering Dzongkha Text To Speech Synthesis (pdf)
* Dzongkha Grammar & other materials – site  *[[The Dzongkha Development Commission]]* (en – dz)
* Коряков Ю.Б. Практическая транскрипция для языка дзонг-кэ
* Classical Tibetan-Dzongkha Dictionary(pdf)


ซองคา
ซองคา
พระเจ้าชีเตซงแจ็น

**พระเจ้าชีเตซงแจ็น** () เป็นพระโอรสของพระเจ้าชีซงเตแจ็นและเป็นน้องชายของพระเจ้ามุนีสันโป ทรงทำนุบำรุงพุทธศาสนาด้วยดีตลอดรัชกาล มีพระโอรส 3 พระองค์ องค์แรกสละสิทธิในราชบัลลังก์ออกบวชเป็นพระภิกษุ ราชสมบัติจึงเป็นของพระเจ้ารัลปาแจ็น ราชโอรสองค์ที่ 2 และพระเจ้าลังทาร์มา พระโอรสองค์ที่ 3 ตามลำดับ

## อ้างอิง

* 

หมวดหมู่:จักรพรรดิทิเบต
หมวดหมู่:พระมหากษัตริย์ทิเบต
ชีเตซงแจ็น, พระเจ้า
เดลตาฮีดรอน

[thumb|[ทรงสี่หน้าปลายตัดก็สามารถจัดเป็นเดลตาฮีดรอนได้ ซึ่งไม่จำกัดว่าต้องเป็นทรงนูน โดยการแบ่งรูปหกเหลี่ยมเป็นรูปสามเหลี่ยม]]
**เดลตาฮีดรอน**  (, พหูพจน์: deltahedra) หมายถึงทรงหลายหน้า (polyhedron) ที่มีหน้าทุกหน้าเป็นรูปสามเหลี่ยมด้านเท่า ชื่อของเดลตาฮีดรอนมาจากอักษรกรีก เดลตา ตัวใหญ่ (Δ) ที่มีรูปร่างเป็นรูปสามเหลี่ยม ทรงหลายหน้าจำนวนนับไม่ถ้วนสามารถจัดเป็นเดลตาฮีดรอนได้ แต่มีเพียง 8 รูปทรงเท่านั้นที่เป็นทรงนูน (convex) และไม่ควรสับสนระหว่างชื่อรูปทรงนี้กับ เดลโตฮีดรอน (deltohedron) ซึ่งหมายถึงทรงหลายหน้าที่มีทุกหน้าเป็นรูปสี่เหลี่ยมรูปว่าว

## เดลตาฮีดรอนทรงนูนทั้งแปด

หมวดหมู่:ทรงหลายหน้า