โอโดริจิ

**โอโดริจิ** () หมายถึงเครื่องหมายซ้ำ เป็นเครื่องหมายวรรคตอน (หรือสัญลักษณ์) กลุ่มหนึ่งที่ใช้สำหรับซ้ำคำหรือพยางค์เป็นหลักในภาษาญี่ปุ่น มีหลายลักษณะเช่น 々 ヽ หรือ ゝ ขึ้นอยู่กับโอกาสในการใช้

โอโดริจิอาจมีชื่อเรียกอย่างอื่นเช่น *โอโดริ* (), *คูริกาเอชิฟูโง* (), *คาซาเนจิ* (), *โอกูริจิ* (), *ยูซูริจิ* (), *จูจิ* (), *จูเต็ง* (), *โจจิ* () ซึ่งทั้งหมดก็แปลว่าเครื่องหมายซ้ำเหมือนกัน

## ประวัติ
thumb|right|อักษรบนเครื่องสำริด วลีที่ปรากฏเครื่องหมายซ้ำอยู่ที่มุมซ้ายล่าง
ตั้งแต่ยุคเริ่มแรกของราชวงศ์ซาง เมื่ออักษรจีนมีคำเดียวกันสองคำเขียนติดกัน มันจะถูกเปลี่ยนเป็นสัญลักษณ์ตัวหนึ่งที่ใช้แทนการซ้ำ เป็นจุดเริ่มต้นเครื่องหมายซ้ำ เครื่องหมายซ้ำในสมัยนั้นใช้คำว่า  ขนาดเล็กกำกับลงไปแทนคำที่ซ้ำ พบได้ในวลี  บนเครื่องสำริด (ประมาณ 900 ปีก่อนคริสตกาล) ซึ่งมีความหมายเดียวกับ  (ของใช้สมบัติลูก ๆ หลาน ๆ)

แต่วัฒนธรรมจีนในเวลาต่อมา ก็ไม่ได้สานต่อการใช้เครื่องหมายซ้ำในลักษณะนี้อีก จะมีใช้ก็แต่เพียงภาษาญี่ปุ่นซึ่งใช้อย่างเป็นทางการในปัจจุบัน

## โดโนจิเต็ง
**โดโนจิเต็ง** () คือเครื่องหมายซ้ำลักษณะดังนี้  (U+3005) มีรูปร่างคล้ายอักษรจีน (หรือคันจิ) โดยทฤษฎีหนึ่งว่าแปรมาจากคำว่า  แปลว่า *เหมือนกัน* อีกทฤษฎีหนึ่งว่าแปรมาจากจุดสองจุด (หรือขีดสองขีด) จุดประสงค์หลักของเครื่องหมายนี้เพื่อย่อการเขียนคันจิ ตัวมันเองไม่มีเสียงอ่าน นั่นคือเวลาอ่านต้องอ่านคำเต็ม

วิธีใช้คือวางเครื่องหมายหลังคันจิที่ต้องการซ้ำแทนที่คันจิตัวที่สอง เช่น
*  (*โทกิโดกิ*, บางครั้งบางคราว)
*  (*เมเมฮากุฮากุ*, เข้าใจแจ่มแจ้ง)
*  (*เซกิราระ*, เรื่องโป๊เปลือย)
*  (*ฟูกูฟูกูฟูกูเซ็ง*, ทางรถไฟหกราง)
*  (*โชโชโชชิเซ็ง*, ลำน้ำสาขาย่อยอันดับสาม)

ตามหลักการแล้ว คำที่มีความหมายแยกกันไม่สามารถใช้โดโนจิเต็ง เช่นวลี  (*ไคชาชาโจ* ประธานบริษัท) และ  (*มินชาชางิ* ประชาธิปไตย) ในขณะที่  (*โคเอ็งไกไกโจ* สถานที่จัดงาน) สามารถใช้ได้ นอกจากนี้ งานแต่งงานและงานศพในวัฒนธรรมญี่ปุ่น การเขียนคันจิซ้ำกันโดยตรงถือว่าไม่เป็นมงคล เนื่องจากหมายถึงการแต่งงานซ้ำอีก หรือความโชคร้ายซ้ำซาก ดังนั้นวลี  (*เค็กกนชิกิชิกิโจ* สถานที่จัดงานแต่งงาน) และ  (*โคกูเบ็ตสึชิกิชิกิโจ* สถานที่จัดงานศพ) จึงมักเขียนด้วยโดโนจิเต็ง

โดโนจิเต็งอาจใช้ได้กับวลีที่มีคันจิซ้ำกันทีละสองตัว ซึ่งก็ต้องใส่เครื่องหมายสองตัวเช่นกัน
*  (*บูบุมบูบุง*, เป็นส่วน ๆ)
*  (*โกเตโงเตะ*, ในท้ายที่สุด)
*  (*บากาบากาชี*, ไร้สาระ, น่าขบขัน, โง่เง่า)

ถ้าคำที่ซ้ำกันจำเป็นต้องตัดขึ้นบรรทัดใหม่ระหว่างกลางเช่นการเขียนด้วยมือ กรณีนี้จะไม่ใช้เครื่องหมายซ้ำ ตัวอย่างเช่น  (*ซันซัง* อย่างรุนแรง) เมื่อจำเป็นต้องเขียนแยกบรรทัดจะเขียนเป็น 散散 แทน ดังนั้นการขึ้นต้นบรรทัดด้วย 々 จึงไม่ควรเกิดขึ้น ในโปรแกรมประยุกต์ที่มีคุณลักษณะการตัดคำขึ้นบรรทัดใหม่ เมื่อมีการตัดคำท้ายบรรทัด โดโนจิเต็งจะต้องถูกเปลี่ยนเป็นคันจิตัวปกติ อย่างไรก็ตามก็ยังมีข้อยกเว้น นั่นคือกรณีที่เป็นชื่อเฉพาะของบุคคลเช่น  (*ซาซากิ*) เมื่อถูกตัดคำระหว่างกลาง โดโนจิเต็งจะต้องคงอยู่อย่างนั้น

กรณีคันจิซ้ำกันสองตัวแต่อ่านไม่เหมือนกัน ปกติจะไม่ใช้โดโนจิเต็ง ตัวอย่างเช่น  (*ยูตัมโปะ*, ขวดใส่น้ำร้อน)

## อิจิโนจิเต็ง
**อิจิโนจิเต็ง** () คือเครื่องหมายซ้ำที่มีลักษณะขีดเดียว ใช้กับคานะเท่านั้น โดยที่ฮิรางานะใช้แบบมีเส้นตวัด (ゝ) (U+309D) กับ (ゞ) (U+309E) ส่วนคาตากานะใช้แบบไม่มีเส้นตวัด (ヽ) (U+30FD) กับ (ヾ) (U+30FE) อิจิโนจิเต็งใช้สำหรับแทนพยางค์ที่ซ้ำในประโยคทั่วไปในชีวิตประจำวัน ในชื่อเฉพาะก็สามารถพบได้เช่นกัน 

วิธีใช้คือวางเครื่องหมายหลังคานะที่ต้องการซ้ำแทนที่คานะตัวที่สอง เช่น
*  (*กากูมนโนซูซูเมะ*)
*  (*อิซูซุ*)
*  (*<u>ดสึ</u>สึ*, แต่ละอย่าง, ทีละอย่าง) (สะกดแบบเก่าของずつ)
*  (*บูบุ<u>ดสึ</u>เกะ*)
*  (*โทโกโรโดโกโระ*, ที่นั่นที่นี่, หลาย ๆ ที่)

หลักการใช้ดากูเต็ง (เครื่องหมายเสียงก้อง ゛) กำกับหรือไม่กำกับอิจิโนจิเต็ง ถ้าใช้ ゝ หมายถึงบังคับให้พยางค์นั้นเป็นเสียงไม่ก้อง และถ้าใช้ ゞ หมายถึงบังคับให้เป็นเสียงก้อง

## นิโนจิเต็ง
thumb|upright=0.5|นิโนจิเต็ง
**นิโนจิเต็ง** () คือเครื่องหมายซ้ำลักษณะดังนี้ (〻) (U+303B) มีรูปร่างคล้ายขีดสองขีดเขียนติดกันแบบหวัด ซึ่งมีที่มาจากอักษร 二 ขนาดเล็ก เครื่องหมายนี้เรียกอีกอย่างว่า *ยูซูริเต็ง* () ใช้สำหรับการเขียนแนวตั้งเป็นหลัก ใช้กำกับการอ่านอักษรที่อยู่ข้างบนในบรรทัด ความแตกต่างจากโดโนจิเต็งคือ ในขณะที่ 々 ใช้แทนอักษรที่เขียนมากกว่าหนึ่งครั้ง นิโนจิเต็งไม่ได้ใช้แทนตัวอักษรที่เขียนซ้ำ แต่ใช้แสดงการอ่านที่มีการซ้ำพยางค์ในตัวมัน ตัวอย่างเช่น 各 กับ 屡 เป็นอักษรหนึ่งตัวที่อ่านว่า *โอโนโอโนะ* กับ *ชิบาชิบะ* ตามลำดับ

*  (*โอโนโอโนะ*, ทุก ๆ, แต่ละ)
*  (*ชิบาชิบะ*, บ่อยครั้ง, ทำแล้วทำอีก)

เมื่อนิโนจิเต็งถูกเขียน ตำแหน่งของมันอาจเยื้องไปทางซ้ายล่างเล็กน้อยกว่าตัวก่อนหน้าเมื่อเทียบกับบรรทัด (บรรทัดในที่นี้หมายถึงเส้นกำกับในแนวตั้ง) อย่างไรก็ตามการจัดตำแหน่งเช่นนี้ยังไม่เป็นที่ยอมรับโดยทั่วไป

การซ้ำประโยคด้วยเครื่องหมาย 〃 (บุพสัญญา) ซึ่งมีชื่อว่า *โนโนเต็ง* () หรือ *โนโนจิเต็ง* () แม้มีขีดสองขีดเหมือนกันแต่ก็มีลักษณะต่างจากนิโนจิเต็ง

## คูโนจิเต็ง
thumb|right|โอโดริจิที่มีการใช้หลายแบบในงานเขียนเดียวกัน ในภาพมีทั้งโดโนจิเต็ง อิจิโนจิเต็ง และคูโนจิเต็ง
**คูโนจิเต็ง** () คือเครื่องหมายซ้ำที่มีลักษณะคล้ายกับฮิรางานะ く (*คุ*) ที่เขียนยืดยาวออก มักจะสูงเท่ากับสองตัวอักษร ยูนิโคดจึงแบ่งเครื่องหมายนี้ออกเป็นครึ่งบนและครึ่งล่าง ได้แก่ 〳 (U+3033) 〴 (U+3034) และ 〵 (U+3035) ประกอบกันเป็นคูโนจิเต็งดังนี้  และ  ใช้สำหรับการเขียนแนวตั้งเท่านั้น แต่ปัจจุบันนี้ไม่ค่อยนิยมใช้ นอกจากนี้ ยูนิโคดก็ยังมีคูโนจิเต็งขนาดสูงหนึ่งตัวอักษรได้แก่ 〱 (U+3031) และ 〲 (U+3032)

เมื่อต้องการซ้ำลักษณะเดียวกันในการเขียนแนวนอน มักใช้ขีดขนานกันสองเส้นและมีดากูเต็งกำกับไว้ หรือใช้ へ (*เฮะ*) เขียนแบบยืดยาวออก คล้ายกับการหมุนคูโนจิเต็ง 90 องศาให้หันไปทางซ้าย

คูโนจิเต็งใช้เขียนแทนคานะ หรือคันจิกับคานะ ที่ซ้ำกันอย่างน้อยสองตัว เช่น

เมื่อพยางค์ที่ซ้ำมีเสียงก้อง ก็จะใช้คูโนจิเต็งแบบมีดากูเต็ง

ในกรณีที่พยางค์ต้นแบบเป็นเสียงก้องอยู่แล้ว คูโนจิเต็งอาจจะเติมดากูเต็งหรือไม่ก็ได้

ถ้ามีการอ่านซ้ำสามครั้ง คูโนจิเต็งจะถูกใช้สองครั้ง และถ้ามีการอ่านสี่ครั้ง คูโนจิเต็งจะถูกใช้ ณ เสียงอ่านครั้งที่สองกับครั้งที่สี่ 

## การใช้งานนอกประเทศญี่ปุ่น
right|thumb|150px|ตัวอย่างการใช้โอโดริจิในภาษาจีนของไต้หวัน
วัฒนธรรมญี่ปุ่นบนเกาะไต้หวันในสมัยที่ญี่ปุ่นครอบครอง ก็เคยมีการใช้ 々 ในภาษาจีน ตัวอย่างเช่น  (*เซี่ยเซี่ย*, ขอบคุณ) จะถูกเขียนเป็น  แต่ไม่ถูกใช้ในการสะกดในเอกสารทางการ นอกจากนี้โดยเฉพาะกลุ่มเยาวชนก็อาจใช้ 〃 หรือตัวเลข 2 เขียนเป็น  หรือ  ซึ่งเยี่ยงอย่างเหล่านี้สามารถพบเห็นได้แม้ในประเทศญี่ปุ่นเอง

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น
* 文部省、1946年『くりかへし符号の使ひ方 をどり字法 案 』 

หมวดหมู่:คานะ
หมวดหมู่:คันจิ