ฐานบินพิษณุโลก

**ฐานบินพิษณุโลก** () เป็นฐานบินปฏิบัติการกิจพิเศษและที่ตั้งทางทหารของกองบิน 46 กองทัพอากาศไทย ตั้งอยู่ที่ตำบลอรัญญิก อำเภอเมืองพิษณุโลก จังหวัดพิษณุโลก เป็นกองบินหลักในการสนับสนุนปฏิบัติการตามโครงการพระราชดำริ

## ประวัติ
สนามบินพิษณุโลกมีการระบุว่ามีจุดเริ่มต้นมาตั้งแต่ช่วงสงครามมหาเอเชียบูรพา ประมาณปี  พ.ศ. 2484 แต่ยังไม่พบเอกสารอ้างอิงแต่อย่างใดว่ามีการใช้งานในช่วงเวลาดังกล่าว

ต่อมาสนามบินพิษณุโลกได้รับการประกาศอนุญาตให้เป็นสนามบินอนุญาตเมื่อวันที่ 13 ธันวาคม พ.ศ. 2497 ซึ่งสามารถนำอากาศยานขึ้นลงได้ถูกต้องตามกฎหมาย และเริ่มเปิดให้มีการเดินอากาศเชิงพาณิชย์ได้

ฐานบินพิษณุโลกได้รับการสถาปนาขึ้นอย่างเป็นทางการเมื่อวันที่ 2 พฤศจิกายน พ.ศ. 2508 ตามแผนยุทธการที่ให้กองบินต่าง ๆ ประสานกับหน่วยภาคพื้นดินเพื่อหาที่ตั้งฐานบินในการวางกำลังในสถานการณ์การกำเริบของพรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทย ซึ่งฐานบินพิษณุโลกมีภารกิจในการสนับสนุนทางอากาศในการปราบปราบผู้ก่อการร้ายคอมมิวนิสต์ในพื้นที่ภาคเหนือตอนล่าง โดยจัดอากาศยานมาวางกำลังในเวลานั้น ได้แก่ เครื่องบินลาดตระเวนและโจมตีแบบ โอวี-10 บรองโก จากหน่วยบิน 413, 213, 4111,  เอยู-23 พีซเมกเกอร์ จากหน่วยบิน 2021, 2233 เครื่องบินโจมตีทางอากาศแบบ ดักลาส เอซี-47 จากหน่วยบิน 6231, เครื่องบินชี้เป้าทางอากาศแบบ ดักลาส ซี-47 สกายเทรน จากหน่วยบิน 7112, 7131 และเฮลิคอปเตอร์แบบ ยูเอช-1 ไอระควอย จากหน่วยบิน 3331

หลังจากนั้นฐานบินพิษณุโลกได้เป็นที่ตั้งของหน่วยบินและยกฐานะเป็นแผนการฐานบินพิษณุโลกเมื่อเดือนพฤษภาคม พ.ศ. 2515 ต่อมาได้รับการจัดตั้งขึ้นเป็นฝูงบิน 406 ซึ่งเป็นฝูงบินอิสระปฏิบัติราชการสนามในเดือนกันยายน พ.ศ. 2520 และมีการปรับอัตราเป็นกองบิน 46 (เพื่อพลาง) ในวันที่ 15 กรกฎาคม พ.ศ. 2523

ต่อมาฐานบินพิษณุโลกได้เป็นที่ตั้งของกองบิน 46 จากการยกฐานะขึ้นเมื่อวันที่ 20 ธันวาคม พ.ศ. 2525 และมีการปรับภารกิจและอากาศยานประจำกองบินคือนำดักลาส ซี-47 สกายเทรนมาดัดแปลงเป็นเครื่องบินบีที-67 เมื่อปี พ.ศ. 2539 สำหรับใช้ปฏิบัติการลำเลียงทางอากาศ และภารกิจดับไฟป่า รวมถึงการปฏิบัติการฝนหลวง

## บทบาทและปฏิบัติการ
### กองทัพอากาศไทย

ฐานบินพิษณุโลก เป็นฐานบินหลักสำหรับกองบิน 46 กองทัพอากาศไทยในการปฏิบัติการพิเศษรวมถึงเป็นฐานบินปฏิบัติกิจพิเศษ ซึ่งฐานบินพิษณุโลกประกอบไปด้วยเครื่องบินลำเลียง 1 ฝูงบิน คือ

* ฝูงบิน 461 เป็นฝูงบินประจำการเครื่องบินลำเลียงแบบที่ 2 ก (บ.ล.2ก) บาสเลอร์ บีที-67
* กองพันทหารอากาศโยธิน กองบิน 46 เป็นกำลังกองรักษาการณ์ฐานบินพิษณุโลกหลักในการป้องกันฐานบิน
และส่วนสนับสนุนอื่น ๆ ได้แก่ กองบังคับการ, แผนกการเงิน, แผนกสนับสนุนการบิน, กองเทคนิค, โรงพยาบาลกองบิน, แผนกช่างโยธา, แผนกขนส่ง, แผนกพลาธิการ, แผนกสวัสดิการ และกองร้อยทหารสารวัตร

### หน่วยปฏิบัติการฝนหลวงจังหวัดพิษณุโลก
ศูนย์ปฏิบัติการฝนหลวงภาคเหนือตอนล่าง กรมฝนหลวงและการบินเกษตร ได้ใช้ฐานบินพิษณุโลกในการปฏิบัติการฝนหลวงในพื้นที่ภาคเหนือตอนล่าง หมุนเวียนกันมาประจำการ เช่น เซสนา 208 คาราวาน และซุปเปอร์คิง แอร์ 350

## หน่วยในฐานบิน
หน่วยบินที่วางกำลังในฐานบินพิษณุโลก ที่วางกำลังอยู่ในปัจจุบัน ประกอบไปด้วย
[thumb|เครื่องบิน[บาสเลอร์ บีที-67 จากฝูงบิน 461 จัดแสดงในงานวันเด็ก ณ ฐานบินเชียงใหม่]]

### กองทัพอากาศ

#### กองบิน 46
* ฝูงบิน 461 – บาสเลอร์ บีที-67
** หน่วยบินปฏิบัติการฝนหลวง เช่น กองบิน 21, 23 และ 56

#### ฐานปฏิบัติการฝนหลวง กองบิน 46
* หน่วยบินปฏิบัติภารกิจฝนหลวงกองทัพอากาศ

### กรมฝนหลวงและการบินเกษตร
thumb|เครื่องบินฝนหลวง หมายเลข 1512 บริเวณลาดจอดเครื่องบินในฐานบินพิษณุโลก

#### ศูนย์ปฏิบัติการฝนหลวงภาคเหนือตอนล่าง
* หน่วยปฏิบัติการฝนหลวงจังหวัดพิษณุโลก – เซสนา 208 คาราวาน และซุปเปอร์คิง แอร์ 350

## สิ่งอำนวยความสะดวก
ฐานบินพิษณุโลกเป็นฐานบินหลักของกองบิน 46 มีสิ่งอำนวยความสะดวกภายในกองบิน ดังนี้

### ลานบิน
ฐานบินพิษณุโลกประกอบไปด้วย ทางวิ่งความยาว  ความกว้าง  อยู่เหนือจากระดับน้ำทะเล  ทิศทางรันเวย์คือ 14/32 หรือ 143.69° และ 323.69° พื้นผิวคอนกรีตและแอสฟอลต์คอนกรีต

### โรงพยาบาลกองบิน 46
โรงพยาบาลกองบิน 46 เป็นโรงพยาบาลในกองบิน 46 อยู่ภายใต้สังกัดกรมแพทย์ทหารอากาศ กระทรวงกลาโหม ประกอบด้วยเตียงผู้ป่วยขนาด 50 เตียง สำหรับตรวจรักษาข้าราชการทหาร ลูกจ้าง พนักงาน ครอบครัว และประชาชนบริเวณกองบิน และดำเนินการด้านเวชศาสตร์ป้องกันและเวชศาสตร์การบิน

## ดูเพิ่ม
* กองบิน 46 พิษณุโลก
* ท่าอากาศยานพิษณุโลก

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น

หมวดหมู่:สิ่งก่อสร้างในอำเภอเมืองพิษณุโลก
หมวดหมู่:การบินในประเทศไทย
พิษณุโลก