เดอ ฮาวิลแลนด์ แคนาดา แดช 8

**เดอ ฮาวิลแลนด์ แคนาดา ดีเอชซี-8** หรือ **แดช-8** (อังกฤษ:De Havilland Canada Dash 8) เป็นเครื่องบินระดับภูมิภาคที่เปิดตัวครั้งแรกในปี 1984 โดยเดอ ฮาวิลแลนด์ แคนาดา (ดีเอชซี) โดยขับเคลื่อนด้วยเครื่องยนต์ใบพัดแพรตแอนด์วิทนีย์ แคนาดา พีดับเบิลยู100 จำนวน 2 เครื่อง ซึ่งได้พัฒนาต่อจากรุ่นแดช 7 รุ่นก่อนหน้า โดยมีการปรับปรุงประสิทธิภาพการบินและต้นทุนการดำเนินงานที่ลดลง แต่ไม่มีประสิทธิภาพการบินขึ้นและลงจอดในระยะสั้น (STOL)

เดิมทีแดช 8 มีให้เลือกสามขนาด ได้แก่ รุ่น -100 ซึ่งรองรับผู้โดยสารได้ 37-40 คน และผลิตจนถึงปี 2005; รุ่น -200 ซึ่งเปิดตัวในปี 1995 และสามารถบรรทุกผู้โดยสารได้สูงสุด 50-56 คนและผลิตจนถึงปี 2009 และรุ่น -300 เป็นรุ่นขยายที่มีความจุผู้โดยสารอยู่ที่ 68-90 คน และผลิตตั้งแต่ปี 1989 ถึง 2009 โดยในปี 1999 ได้มีการเปิดตัวรุ่น -400 ที่มีขนาดใหญ่กว่า ซึ่งสามารถบรรทุกผู้โดยสารได้สูงสุด 68-90 คน และยังคงผลิตอยู่ในปัจจุบัน

ในปี 1992 บอมบาร์ดิเอร์ได้เข้าซื้อดีเอชซีจากโบอิง ก่อนจะเปิดตัว แดช 8 "คิวซีรีย์" รุ่นปรับปรุงของรุ่นแดช 8 เดิมในปี 1997 ปัจจุบันแดช 8 ยังคงใช้งานโดยสายการบินต่างๆ ทั่วโลกสำหรับการเดินทางทางอากาศในระดับภูมิภาค การขนส่งสินค้า และการใช้งานทางทหาร ในปี 2019 โครงการแดช 8 ก็ได้กลับมาใช้ชื่อของเดอ ฮาวิลแลนด์ แคนาดาอีกครั้ง หลังจากลองวิวเอวิเอชั่นแคปิตอลซื้อโครงการมาจากบอมบาร์ดิเอร์

## การพัฒนา
### จุดเริ่มต้น
[thumb|แดช 8-100 ในลวดลายของดีเอชซีในงาน[ฟรานโบโรห์แอร์โชว์ ค.ศ. 1984]]
ในปี 1970 เดอ ฮาวิลแลนด์ แคนาดาได้ลงทุนพัฒนาโครงการดีเอชซี 7 โดยมุ่งเน้นประสิทธิภาพการบินขึ้นและลงจอดในระยะสั้น ซึ่งเป็นความเชี่ยวชาญของบริษัท การใช้เครื่องยนต์กำลังปานกลาง 4 เครื่องพร้อมใบพัดขนาดใหญ่ 4 ใบพัดทำให้ระดับเสียงรบกวนลดลง เมื่อรวมกับคุณสมบัติ STOL ที่ยอดเยี่ยม ทำให้ดีเอชซี 7 เหมาะสำหรับปฏิบัติการจากท่าอากาศยานในเมืองขนาดเล็ก อย่างไรก็ตาม มีผู้ให้บริการดีเอชซี 7 เพียงไม่กี่สายการบินเท่านั้น เพราะสายการบินระดับภูมิภาคส่วนใหญ่สนใจในต้นทุนการดำเนินงานมากกว่าประสิทธิภาพการลงจอดระยะสั้น
[thumb|แดช 8 ของ[นอร์ออนแทร์ ลูกค้าเปิดตัวของโครงการ]]
ในปี 1980 เดอ ฮาวิลแลนด์ แคนาดาตอบสนองต่อความต้องการด้วยการลดประสิทธิภาพการบินขึ้นและลงจอดในระยะสั้นลงและปรับโครงสร้างพื้นฐานของแดช 7 เพื่อให้สามารถใช้เครื่องยนต์ที่ทรงพลังกว่าสองเครื่องยนต์ ซึ่งได้ใช้เครื่องยนต์พีดับเบิลยู100 ของแพรตแอนด์วิทนีย์ แคนาดาที่พัฒนาขึ้นมาใหม่ โดยเพิ่มกำลังจากเครื่องยนต์พีที6 ได้มากกว่าสองเท่า โดยใช้ชื่อรุ่นว่า แดช 8 

แดช 8 ได้เปิดตัวเมื่อวันที่ 19 เมษายน ค.ศ. 1983  บินครั้งแรกในวันที่ 20 มิถุนายน และได้รับการรับรองสำหรับ  พีดับบิลยู120 ในวันที่ 16 ธันวาคม แดช 8 ลำแรกได้ส่งมอบให้กับนอร์ออนแทร์ในปี 1984 และให้กับเพียตมอนต์แอร์ไลน์ สายการบินสัญชาติสหรัฐแรกที่รับมอบเครื่องบินรุ่นนี้

### การเปิดตัว
ในปี 1986 โบอิงได้เข้าซื้อดีเอชซี เพื่อปรับปรุงและพัฒนาการผลิตที่ฐานการผลิตในท่าอากาศยานดาว์นสวิว และเพื่อวางตัวในตำแหน่งที่เหมาะสม เพื่อแข่งขันในคำสั่งซื้ออากาศยานใหม่ของแอร์แคนาดา ในเวลานั้นแอร์แคนาดาเป็นบริษัทชั้นนำของแคนาดา จึงมีการแข่งขันกันระหว่างโบอิงและแอร์บัสผ่านช่องทางทางการเมืองเพื่อทำสัญญา แต่ในที่สุดแอร์บัสก็ได้รับคำสั่งซื้อแอร์บัส เอ320 จำนวน 34 ซึ่งได้เกิดข้อขัดแย้งมากมายจากสัญญานี้ หลังจากความล้มเหลวในการแข่งขัน โบอิงขายเดอ ฮาวิลแลนด์ แคนาดาทันที ก่อนถูกซื้อโดยบอมบาร์ดิเอร์ ในปี 1992

## ลักษณะ
thumb|ห้องโดยสารในการจัดเรียงที่นั่งแบบ 2-2คุณสมบัติที่โดดเด่นของการออกแบบ แดช-8 คือ ลักษณะหางแบบ T-Tail เพื่อไม่ให้ส่วนท้ายหลุดออกมาในระหว่างการขึ้นบิน ปีกที่มีอัตราส่วนกว้างยาวที่ค่อนข้างมาก และเครื่องยนต์ที่มีลักษณะเรียวยาว สำหรับการเก็บล้อลงจอด

การออกแบบ แดช-8 มีประสิทธิภาพกว่า แดช-7 ซึ่งราคาต่อลำก็ถูกลงและค่าใช้จ่ายในการบำรุงรักษาน้อยกว่ามากเนื่องจากมีเครื่องยนต์เพียงสองเครื่องยนต์เท่านั้น

### การแข่งขันในตลาดการบินภูมิภาค
การเปิดตัวอากาศยานไอพ่นระดับภูมิภาคได้เปลี่ยนตลาดการบินระดับภูมิภาคไปโดยสิ้นเชิง แม้ว่าจะมีราคาแพงกว่าเครื่องบินใบพัด แต่เครื่องบินไอพ่นสามารถทำให้สายการบินให้บริการเที่ยวบินในเส้นทางที่ไม่สามารถใช้เครื่องบินใบพัดได้ เครื่องบินใบพัดมีอัตราการใช้เชื้อเพลิงที่ต่ำกว่าและสามารถทำงานได้จากทางวิ่งที่สั้นกว่าเครื่องบินไอพ่น แต่มีค่าบำรุงรักษาเครื่องยนต์ที่สูงกว่า พิสัยการบินที่สั้นกว่า และบินช้ากว่า

## รุ่น
### ซีรีย์ 100
[thumb|แดช 8-100 ของ[วีเดอเรอ]]
ซีรีย์ 100 เป็นรุ่นดั้งเดิมสำหรับผู้โดยสาร 37 ถึง 39 คนของ Dash 8 ที่เข้าประจำการในปี 1984 ใช้เครื่องยนต์แพรตแอนด์วิทนีย์ แคนาดา พีดับเบิลยู120 และรุ่นต่อมาใช้พีดับเบิลยู121 กำลังเครื่องยนต์สูงสุดคือ 1,800 แรงม้า (1,340 กิโลวัตต์)

**ดีเอชซี-8-101**

ขับเคลื่อนด้วยเครื่องยนต์ PW120 หรือ PW120A สองเครื่อง และมีน้ำหนักเครื่องขึ้น 33,000 ปอนด์ (15,000 กก.)

**ดีเอชซี-8-102**

ขับเคลื่อนด้วยเครื่องยนต์ PW120A หรือ PW121 สองเครื่อง และมีน้ำหนักเครื่องขึ้น 34,500 ปอนด์ (15,650 กก.)

**ดีเอชซี-8-103**

ขับเคลื่อนด้วยเครื่องยนต์ PW121 สองเครื่อง และน้ำหนักเครื่อง 34,500 ปอนด์ (15,650 กก.) (สามารถปรับเปลี่ยนได้สำหรับน้ำหนักเครื่องขึ้น 35,200 ปอนด์ [15,950 กก.])

**ดีเอชซี-8-102A**

ขับเคลื่อนด้วยเครื่องยนต์ PW120A สองเครื่อง พร้อมการตกแต่งภายในใหม่

**ดีเอชซี-8-106**

ขับเคลื่อนด้วยเครื่องยนต์ PW121 สองเครื่อง และน้ำหนักเครื่องขึ้น 36,300 ปอนด์ (16,450 กก.)

**ดีเอชซี-8-100PF**

**ดีเอชซี**-8-100 แปลงเป็นเครื่องบินขนส่งสินค้าโดย วอยเยเจอร์เอวิเอชั่น ด้วยความจุสินค้า 10,000 ปอนด์ (4,536 กิโลกรัม)

**ดีเอชซี-8M-100**

เครื่องบินสองลำสำหรับการเฝ้าระวังมลพิษทางทะเล ดำเนินการโดยกรมการขนส่งของแคนาดาซึ่งติดตั้งระบบเฝ้าระวัง MSS 6000

**ซีซี-142**

รุ่นขนส่งทางทหารสำหรับกองทัพอากาศแคนาดาในยุโรป

**ซีที-142**

รุ่นฝึกเดินเรือสำหรับกองทัพแคนาดา ใช้ในการฝึกอบรม ACSOs และ AESOPs ของแคนาดาและประเทศพันธมิตร

**อี-9เอ วิดเจ็ต**
thumb|เดอ ฮาวิลแลนด์ แคนาดา อี-9เอ วิตเต็ต
เครื่องบินควบคุมน่านฟ้าของกองทัพอากาศสหรัฐฯ โดยจะใช้ในการตรวจสอบบริเวณน่านน้ำและน่านฟ้าในอ่าวเม็กซิโก ระหว่างการทดสอบการยิงจริงของขีปนาวุธยิงทางอากาศและกิจกรรมทางทหารที่เป็นอันตรายอื่นๆ วิดเจ็ต E-9A นั้นติดตั้งเรดาร์ AN/APS-143(V)-1 ที่สามารถตรวจจับวัตถุในน้ำที่มีขนาดเล็กเท่ากับบุคคลในแพชูชีพได้ในระยะสูงสุด 25 ไมล์

### ซีรีย์ 200
[thumb|ซีรีย์ 200 ของ[ควอนตัส|ควอนตัสลิงค์]]
ซีรีย์ 200 ยังคงใช้ห้องโดยสารเหมือนกับรุ่น 100 ดั้งเดิม แต่ได้รับการปรับเครื่องยนต์ใหม่เพื่อประสิทธิภาพที่ดีขึ้น ซีรีย์ 200 ใช้เครื่องยนต์แพรตแอนด์วิทนีย์ แคนาดา พีดับเบิลยู123 ที่ทรงพลังกว่าซึ่งมีกำลัง 2,150 แรงม้า (1,600 กิโลวัตต์)

**ดีเอชซี-8-201**

ขับเคลื่อนด้วยเครื่องยนต์ PW123C สองเครื่อง

**ดีเอชซี-8-202**

ขับเคลื่อนด้วยเครื่องยนต์ PW123D สองเครื่อง

**คิว 200**

รุ่นอัพเกรดของ DHC-8-200 พร้อมระบบ ANVS (Active Noise and Vibration Suppression)
[thumb|ซีรีย์ 300 ของ[ออล นิปปอน แอร์เวย์|เอเอ็นเอ]]

### ซีรีย์ 300
ซีรีส์ 300 จะมีห้องโดยสารที่ยาวขึ้น 3.43 เมตร (11.3 ฟุต) จากซีรีส์ 100/200 เดิม และมีความจุผู้โดยสาร 50–56 คน ซีรีย์ 300 ยังคงใช้เครื่องยนต์แพรตแอนด์วิทนีย์ แคนาดา พีดับเบิลยู123 กำลังเครื่องยนต์จัดอันดับอยู่ระหว่าง 2,380 แรงม้า (1,774 กิโลวัตต์) และ 2,500 แรงม้า (1,864 กิโลวัตต์)

**ดีเอชซี-8-301**

ขับเคลื่อนด้วยเครื่องยนต์ PW123 สองเครื่อง

**ดีเอชซี-8-311**

ขับเคลื่อนด้วยเครื่องยนต์ PW123A สองเครื่อง พร้อมการตกแต่งภายในใหม่ นอกจากนี้ การออกแบบล้อลงจอดได้เปลี่ยนเป็นการออกแบบ โดยด้านหลังที่ลาดเอียงเล็กน้อยซึ่งมีจุดประสงค์เพื่อป้องกันการพุ่งชน

**ดีเอชซี-8-314**

ขับเคลื่อนด้วยเครื่องยนต์ PW123B สองเครื่อง

**ดีเอชซี-8-315**

ขับเคลื่อนด้วยเครื่องยนต์ PW123E สองเครื่อง

**ดีเอชซี-8-300เอ**

รุ่นพิเศษของดีเอชซี-8-300 พร้อมเพย์โหลดที่เพิ่มขึ้น

**คิว300**

รุ่นอัพเกรดของดีเอชซี-8-300 ที่มีระบบ ANVS (Active Noise and Vibration Suppression)

**ดีเอชซี-8-300 MSA**

รุ่นพิเศษ โดนมีการอัพเกรดด้วย L-3 สำหรับแพลตฟอร์มการเฝ้าระวังทางทะเล

**อาร์โอ-6เอ**

รุ่นพิเศษสำหรับกองทัพสหรัฐสำหรับ **ดีเอชซี**-8-315 สำหรับกองทัพสหรัฐอเมริกาเป็นฐานการลาดตระเวน

**ซี-147เอ**

รุ่นพิเศษสำหรับกองทัพสหรัฐสำหรับ **ดีเอชซี**-8-315 สำหรับกองทัพสหรัฐอเมริกาเป็นแพลตฟอร์มกระโดด

### ซีรีย์ 400
ซีรีส์ 400 จะมีห้องโดยสารที่ยาวขึ้น 6.83 เมตร (22.4 ฟุต) มีหางที่ใหญ่กว่า แข็งแรงกว่า และมีความจุ 68–90 คน ซีรีย์ 400 ใช้เครื่องยนต์แพรตแอนด์วิทนีย์ แคนาดา พีดับเบิลยู150เอ ที่ให้กำลัง 4,850 แรงม้า (3,620 กิโลวัตต์) เครื่องบินมีความเร็วการบินปกติ 360 นอต (667 กม./ชม.) ซึ่งสูงกว่ารุ่นก่อน 60–90 นอต (111–166 กม./ชม.) และมีเพดานบิน 25,000 ฟุต (7,600 ม.) สำหรับรุ่นมาตรฐาน

**ดีเอชซี-8-400**

รองรับผู้โดยสารสูงสุด 68 คน

**ดีเอชซี-8-401**

รองรับผู้โดยสารสูงสุด 70 คน

**ดีเอชซี-8-402**

รองรับผู้โดยสารสูงสุด 78 คน

**คิว 400**

ขยายและปรับปรุงรุ่นผู้โดยสาร 70–78 ที่เข้าใช้งานในปีพ.ศ. 2543 มีการเพิ่มระบบ ANVS (Active Noise and Vibration Suppression) 

**คิว 400 เน็กซ์เจน**

รุ่นย่อยของ Q400 ที่ปรับปรุงห้องโดยสาร ไฟส่องสว่าง หน้าต่าง ช่องเก็บของเหนือศีรษะ ล้อขึ้นฝั่ง รวมถึงค่าเชื้อเพลิงและค่าบำรุงรักษาที่ลดลง

ในปี พ.ศ. 2556 ได้มีการเปิดตัวรุ่นความจุพิเศษซึ่งสามารถบรรทุกผู้โดยสารได้สูงสุด 86 คน และเปิดตัวโดยนกแอร์ กับคำสั่งซื้อ 2 ลำ รุ่นความจุพิเศษได้รับการปรับปรุงในปีพ.ศ. 2559 โดยมีที่นั่งที่เว้นระยะห่างมากขึ้นเพื่อรองรับผู้โดยสารได้มากถึง 90 คน โดยลำแรกถูกส่งมอบให้กับ สไปซ์เจ็ต ในเดือนกันยายน ปีพ.ศ. 2561

**คิว 400-MR**

เครื่องบิน Q400 จำนวน 2 ลำที่ปรับให้เข้ากับบทบาทการวางระเบิดน้ำในฐานะเรือบรรทุกอากาศสำหรับดับเพลิงทางอากาศโดย Cascade Aerospace สำหรับ Sécurité Civile ของฝรั่งเศส เรือบรรทุกน้ำมันนี้สามารถบรรทุกสารหน่วงไฟ โฟม หรือน้ำได้ 2,600 แกลลอน (9,800 ลิตร) และเดินทางด้วยความเร็ว 340 นอต (630 กม./ชม.)

**ดีเอชซี-8 MPA-D8**

พ.ศ. 2550 ดัดแปลงเพื่อใช้เป็นเครื่องบินลาดตระเวนทางทะเล PAL Aerospace ร่วมมือกันเพื่อนำเสนอตัวแปรนี้ในชื่อ DHC-8 MPA P4

**ดีเอชซี-8-402PF**

รุ่นดัดแปลงสำหรับสินค้าบรรทุกพาเลทที่มีน้ำหนักบรรทุก 9000 กก.

**คิว 400ซีซี**

รุ่นคอมโบบรรทุกสินค้า รองรับผู้โดยสารได้ 50 คน พร้อมน้ำหนักบรรทุก 3720 กก. (8200 ปอนด์) โดยส่งมอบให้ลูกค้าเปิดตัว "ริวคิวแอร์คอมมิวเตอร์" เป็นครั้งแรกในปีพ.ศ. 2558

## ผู้ให้บริการ

ณ เดือนกรกฎาคม ค.ศ. 2018 มีเครื่องบินแดช 8 จำนวน 844 เครื่องที่ให้บริการในสายการบิน: ซีรีย์ 100 จำนวน 143 ลำ, ซีรีย์ 200 จำนวน 42 ลำ, ซีรีย์ 300 จำนวน 151 ลำ และ คิว 400 จำนวน 508 ลำ และมีคำสั่งซื้อตกค้าง 56 ลำ

### คำสั่งซื้อและการส่งมอบ

ข้อมูล ณ วันที่ 31 มีนาคม ค.ศ. 2019

## ข้อมูลจำเพาะ
thumb|ภาพถ่ายมุมล่างของแดช 8

## เครื่องบินที่ใกล้เคียงกัน

### รุ่นที่ใกล้เคียงกัน
* เดอ ฮาวิลแลนด์ แคนาดา ดีเอชซี-7

### เครื่องบินที่ใกล้เคียงกัน

* 29–34 ที่นั่ง
** บริติช แอโรสเปซ เจ็ตสตรีม 41
** ดอร์เนียร์ 328
** เอ็มบราเออร์ อีเอ็มบี 120 บราซิลเลีย
** ซาบ 340

* 42–60 ที่นั่ง
** อานโตนอฟ อาน-140
** เอทีอาร์ 42
** ฟอกเกอร์ 50
** ซาบ 2000
** ซีอาน เอ็มเอ 60

* 64–78 ที่นั่ง
** เอทีอาร์ 72
** บริติช แอโรสเปซ เอทีพี
** อิลยูชิน อิล-114

## อ้างอิง

หมวดหมู่:เครื่องบินเดอ ฮาวิลแลนด์
หมวดหมู่:เครื่องบินบอมบาร์ดิเอร์
หมวดหมู่:อากาศยานแบบเครื่องยนต์ใบพัดสองเครื่องบนต์