ไทรเซราทอปส์

***ไทรเซราทอปส์*** () เป็นสกุลไดโนเสาร์กินพืชที่สูญพันธุ์แล้วที่ปรากฏครั้งแรกในช่วงปลาย Maastrichtian ในยุคครีเทเชียสตอนปลาย ประมาณ 68 ล้านปีก่อนในบริเวณที่ปัจจุบันคืออเมริกาเหนือ มันเป็นหนึ่งในไดโนเสาร์ตัวสุดท้ายในจำพวกไดโนเสาร์ไม่ใช่นก (non-avian dinosaur) และสูญพันธุ์ในเหตุการณ์การสูญพันธุ์ยุคครีเทเชียส–พาลีโอจีนเมื่อ 66 ล้านปีก่อน ชื่อ *triceratops* ซึ่งมีความหมายตรงตัวว่า 'หน้าสามเขา' มาจากศัพท์ภาษากรีกโบราณว่า  () หมายถึง 'สาม',  () หมายถึง 'เขา' และ  () หมายถึง 'หน้า'

ไทรเซราทอปส์มีกระโหลกที่มีเขา 3 เขา แถบริมกระดูกขนาดใหญ่ และร่างกายขนาดใหญ่ที่เดินสี่ขา โดยเป็นหนึ่งในไดโนเสาร์ที่ใหญ่ที่สุด ซึ่งมีความยาวถึง  และหนัก {{convert|12|MT|ST} ไทรเซราทอปส์มักแสดงร่วมกับหรือเป็นเหยื่อของ*[[ไทแรนโนซอรัส]]* ถึงแม้ว่ายังไม่มีความแน่ใจว่าทั้งสองตัวนี้เคยสู้กันเหมือนที่พิพิธภัณฑ์จัดแสดงหรือตามภาพยอดนิยมหรือไม่ก็ตาม การใช้งานของแถบริมกระดูกและเขาสามกันบนหัวยังคงเป็นที่ถกเถียง ในอดีต เขานี้ถูกมองเป็นอาวุธป้องกันนักล่า แต่ในช่วงล่าสุดได้ตีความว่าคุณสมบัตินี้มักใช้ในการระบุสปีชีส์ หาคู่ และแสดงความเป็นใหญ่ เหมือนกับเขากวางและกีบเท้าในปัจจุบัน

*ไทรเซราทอปส์* เป็นหนึ่งในไดโนเสาร์และเซราทอปซิด (ceratopsid) ที่เป็นที่รู้จักมากที่สุด และมักถูกนำเสนอในภาพยนตร์, แสตมป์ และสื่ออื่น ๆ

## รายละเอียด
### ขนาด
thumb|left|การเปรียบเทียบขนาดของ ''T. horridus'' ในสีน้ำเงินและ ''T. prorsus'' ในสีแดง
มีการประมาณการว่า *ไทรเซราทอปส์* มีความยาวประมาณ  สูง  และมีน้ำหนัก  ลักษณะที่โดดเด่นที่สุดในกลุ่มสัตว์บนพื้นดินคือกะโหลกขนาดใหญ่ มีการประมาณการว่าถ้าประกอบได้สมบูรณ์ กะโหลกที่ใหญ่ที่สุด (ตัวอย่าง MWC 7584 อดีตมีรหัสเป็น BYU 12183) จะมีความยาวประมาณ  และอาจมีความยาวถึงหนึ่งในสามของทั้งตัว ตัวอย่าง *T.&nbsp;horridus* ที่มีชื่อว่าเคลซี  (Kelsey) มีความยาว  ที่มีกะโหลกขนาด  สูงประมาณ  และทางสมาคมแบล็กฮิลส์ (Black Hills institute) ประมาณการว่ามีน้ำหนักเกือบ  ส่วนเกรกอรี เอส. พอล ประมาณการ *ไทรเซราทอปส์* ว่ามีความยาว  และอาจมีน้ำหนัก 

## การพรรณนา
[thumb|ภาพวาดใน ค.ศ. 1901 โดย[ชาลส์ อาร์. ไนต์]]
*ไทรเซราทอปส์* เป็นฟอสซิลประจำรัฐเซาท์ดาโคตา และเป็นไดโนเสาร์ทางการของรัฐไวโอมิง
ใน ค.ศ. 1942 ชาลส์ อาร์. ไนต์ได้วาดภาพการเผชิญหน้าระหว่าง *ไทแรนโนซอรัส* กับ *ไทรเซราทอปส์* ที่พิพิธภัณฑ์ประวัติศาสตร์ธรรมชาติฟีลด์ของสมาคมเนชั่นแนล จีโอกราฟิก จัดตั้งให้พวกมันเป็นศัตรูในจินตนาการยอดนิยม Bob Bakker นักบรรพชีวินวิทยา กล่าวว่า การจินตนาการความเป็นศัตรูระหว่าง*[[Tyrannosauroidea|ไทแรนโนซอรัส]]*กับ*ไทรเซราทอปส์*นั้น "ไม่มีการจับคู่ระหว่างนักล่าและเหยื่อชนิดใดที่น่าเร้าใจไปกว่าสิ่งนี้ เป็นการเหมาะสมอย่างยิ่งที่ศัตรูตัวฉกาจสองตัวดำเนินชีวิตตามวิวัฒนาการของการต่อสู้ในวันสุดท้ายของสมัยสุดท้ายของยุคไดโนเสาร์"

ไฟล์:Tyrannosaurus and Triceratops JWPhoto.jpg|กะโหลก*[[ไทแรนโนซอรัส]]*อยู่ถัดจากกะโหลก*ไทรเซราทอปส์*
ไฟล์:Big John triceratops sold at auction in Paris.jpg|*ไทรเซราทอปส์* เดอะบิกจอห์นขณะถูกประมูลที่ปารีส
ไฟล์:Triceratops side view.jpg|มุมมองด้านข้างของ*ไทรเซราทอปส์*
ไฟล์:Torosaurus life restoration.png|*[[โตโรซอรัส]]* (อาจเป็นสปีชีส์ของสกุล*ไทรเซราทอปส์*)


## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น
*
*
*
*
* ''Triceratops'' at The Dinosaur Picture Database
* LiveScience: Facts about ''Triceratops'' at LiveScience.com
* 
* Dinosaur Mailing List post on ''Triceratops'' stance 
* Smithsonian Exhibit
* ''Triceratops'' at the Internet Archive
* ''Triceratops'' in the Dino Directory
* ''Triceratops'' (short summary and good color illustration)
* ''Triceratops'' For Kids (a fact sheet about the *Triceratops* with activities for kids)
* *[https://www.bbc.co.uk/nature/life/Triceratops Triceratops]*, BBC Dinosaurs
*  Triceratops  – Liste de Dinosauria et Extinction

หมวดหมู่:นีโอเซราทอปเชีย
หมวดหมู่:ไดโนเสาร์ในยุคครีเทเชียส