เรือพี่น้อง

[right|thumb|[เรือประจัญบานชั้นไอโอวาจำนวน 4 ลำนอกแหลมเวอร์จิเนียเมื่อวันที่ 7 มิถุนายน ค.ศ. 1954 เรียงจากด้านหน้าไปด้านหลัง: ยูเอสเอส ไอโอวา, ยูเอสเอส วิสคอนซิน, ยูเอสเอส มิสซูรี และยูเอสเอส นิวเจอร์ซีย์]]
[right|thumb|[เรือประจัญบานยามาโตะ และเรือประจัญบานมูซาชิ ในปี ค.ศ. 1943]]

[right|thumb|[อาร์เอ็มเอส โอลิมปิก และอาร์เอ็มเอส ไททานิก ที่เบลฟาสต์ในวันที่ 6 มีนาคม ค.ศ. 1912]]
[right|thumb|[มาเจสตีออฟเดอะซีส์ และมอนาร์กออฟเดอะซีส์ ที่แนสซอ ประเทศบาฮามาส ในปี ค.ศ. 2011]]
**เรือพี่น้อง** หรือ **เรือแฝด** (อังกฤษ: sister ship) หมายถึงเรือในกลุ่มชั้นเดียวกันหรือมีการออกแบบที่คล้ายคลึงกับเรืออีกลำหนึ่ง ซึ่งจะมีรูปแบบตัวเรือและโครงสร้างบนเกือบเหมือนกัน ขนาดใกล้เคียงกัน และมีคุณลักษณะและอุปกรณ์ใกล้เคียงกันโดยประมาณ และมักจะใช้รูปแบบการตั้งชื่อร่วมกัน ไม่ว่าจะเป็นการตั้งชื่อตามสิ่งของหรือบุคคลประเภทเดียวกัน เช่น สถานที่ กลุ่มดาว ประมุขของรัฐ หรือด้วยการสัมผัสอักษรบางอย่าง โดยทั่วไปแล้วชั้นเรือจะถูกตั้งชื่อตามเรือลำแรกของชั้นนั้น บ่อยครั้งที่เรือแฝดจะมีความแตกต่างกันมากขึ้นในระหว่างการประจำการ เนื่องจากอุปกรณ์ (ในกรณีของเรือรบคืออาวุธยุทโธปกรณ์) จะถูกปรับเปลี่ยนแยกกัน

ตัวอย่างเช่น เรือรบของสหรัฐอเมริกา ยูเอสเอส ไอโอวา (USS *Iowa*), ยูเอสเอส นิวเจอร์ซีย์ (USS *New Jersey*), ยูเอสเอส มิสซูรี (USS *Missouri*) และยูเอสเอส วิสคอนซิน (USS *Wisconsin*) เป็นเรือแฝดกัน แต่ละลำอยู่ในกลุ่มเรือประจัญบานชั้นไอโอวา

เรือแฝดที่มีชื่อเสียงมากที่สุดคือเรือเดินสมุทรชั้นโอลิมปิกของบริษัทไวต์สตาร์ไลน์ (White Star Line) ซึ่งประกอบด้วยเรืออาร์เอ็มเอส โอลิมปิก (RMS *Olympic*), อาร์เอ็มเอส ไททานิก (RMS *Titanic*) และ เอชเอ็มเอชเอส บริแทนนิก (HMHS *Britannic*) เช่นเดียวกับเรือเดินสมุทรลำอื่น ๆ เรือแฝดจะทำหน้าที่เป็นเพื่อนร่วมวิ่ง เรือแฝดลำอื่น ๆ เช่น เอ็มเอส เอกซ์ปลอเรอร์ออฟเดอะซีส์ (MS *Explorer of the Seas*) และเอ็มเอส แอดเวนเจอร์ออฟเดอะซีส์ (MS *Adventure of the Seas*) ของบริษัทรอยัลแคริบเบียนอินเตอร์เนชันแนล (Royal Caribbean International)

**เรือกึ่งแฝด** (อังกฤษ: Half-sister ship) หมายถึงเรือในชั้นเดียวกัน แต่มีความแตกต่างที่สำคัญบางประการ ตัวอย่างเช่นเรือลาดตระเวนประจัญบานชั้นเคอเรจัส (*Courageous-class* battlecruisers) ของอังกฤษ ในสมัยสงครามโลกครั้งที่หนึ่ง โดยที่เรือสองลำแรกติดตั้งปืนขนาด 15 นิ้ว (381 มม.) แต่ลำสุดท้ายคือเอชเอ็มเอส ฟิวเรียส (HMS *Furious*) ติดตั้งปืนขนาด 18 นิ้ว (457 มม.) แทน ทั้งสามลำถูกดัดแปลงเป็นเรือบรรทุกอากาศยาน โดย*ฟิวเรียส* แตกต่างจากเรือพี่น้องลำอื่น คือมีหอบังคับการที่เล็กกว่ามาก อีกตัวอย่างหนึ่งคือเรือบรรทุกอากาศยานชั้นเอสเซ็กซ์ (*Essex-class* aircraft carriers)ของสหรัฐฯ ในสมัยสงครามโลกครั้งที่ 2  ที่มีทั้ง"ลำเรือยาว" และ "ลำเรือสั้น"

ส่วนในเรือเหาะ เช่น ยูเอสเอส แอครอน (USS *Akron*) และยูเอสเอส มาคอน (USS *Macon*) ของสหรัฐฯ และเรือเหาะชั้นฮินเดินบวร์ค คือ เอ็ลเซ็ท 129 ฮินเดินบวร์ค (LZ 129 *Hindenburg*) และเอลเซท 130 กรัฟ เซพเพลิน 2 (LZ 130 *Graf Zeppelin II*) ของเยอรมัน

ความแตกต่างทางการค้าที่ยอมรับโดยทั่วไปของเรือแฝด มีดังต่อไปนี้:

* **ประเภท**: ประเภทเรือที่เหมือนกัน (เทกอง, บรรทุกสินค้าเหลว, โรโร, ฯลฯ)
* **น้ำหนักขณะไม่ได้บรรทุก** (Dry Weight Tonnage; DWT): ± 10% (หากเรือมีขนาด 100,000 DWT, น้ำหนักจะอยู่ที่ 90,000–110,000 DWT)
* **ผู้สร้าง**: บริษัทต่อเรือเดียวกัน (ไม่ใช่ที่ตั้งอู่ต่อเรือหรือประเทศที่สร้าง)

เกณฑ์ที่สำคัญคือมีการออกแบบตัวเรือที่เหมือนกัน ตัวอย่างเช่น

องค์การทางทะเลระหว่างประเทศ (International Maritime Organization; IMO) ได้กำหนดขอบเขตของเรือแฝด ในปี 2006 ว่า:

* เรือพี่น้อง หรือเรือแฝด คือเรือที่สร้างขึ้นในอู่เรือเดียวกันจากแบบแปลนเดียวกัน
* ค่าความต่างของน้ำหนักเรือที่ยอมรับได้ ควรอยู่ระหว่าง 1–2% ของน้ำหนักเรือลำดับแรกของชั้นเรือนั้นๆ ขึ้นอยู่กับความยาวของเรือ

## รูปภาพ

ไฟล์:Gneisenau und Scharnhorst.jpg|เรือประจัญบานชาร์นฮอสท์ (ล่าง)​ และเรือประจัญบานกไนเซอเนา (บน)​ เรือพี่น้องในชั้นชาร์นฮอสท์
ไฟล์:Thai Submarines HTMS Matchanu and Wirun 1938.png|เรือหลวงมัจฉาณุ และเรือหลวงวิรุณ ที่ท่าเรือโกเบ ประเทศญี่ปุ่น ในปี ค.ศ. 1938
ไฟล์:Battleships Littorio and Vittorio Veneto at Malta.jpg|ลิตโตรีโอ และวิตโตรีโอเวเนโต ที่ประเทศมอลตา
ไฟล์:Japanese cruiser Tatsuta in 1927 with Nagato and Mutsu.jpg|เรือประจัญบานนางาโตะ และเรือประจัญบานมุตสึ เรือพี่น้องในชั้นนางาโตะ โดยมีเรือทัตสึตะอยู่ทางขวา
ไฟล์:HTMS Tachin and Maeklong.jpg|เรือหลวงแม่กลอง และเรือหลวงท่าจีน เรือพี่น้องในชั้นแม่กลอง
ไฟล์:Furious+half-sister.jpg|เคอเรเจิส และฟิวเรียส ที่ยิบรอลตาร์


## ดูเพิ่ม
* พิธีปล่อยเรือ
* ชั้นเรือ

## อ้างอิง

หมวดหมู่:การต่อเรือ
หมวดหมู่:ชั้นเรือ