ศิลปะคนนอก

[thumb|260px |[Adolf Wölfli's *Irren-Anstalt Band-Hain*, 1910]]
**ศิลปะคนนอก** () คำว่า “Outsider art” เป็นคำที่คิดขึ้นโดยนักวิพากษ์ศิลป์โรเจอร์ คาร์ดินัลในปี ค.ศ. 1972 ที่พ้องกับคำในภาษาอังกฤษว่า “art brut” (ศิลปะดิบ หรือ ศิลปะหยาบ) ซึ่งเป็นคำที่คิดขึ้นโดยศิลปินฝรั่งเศสฌอง ดูบูฟเฟต์ในการบรรยายศิลปะที่สร้างนอกกรอบของวัฒนธรรมที่เป็นทางการโดยทั่วไป ดูบูฟเฟต์เน้นโดยเฉพาะศิลปะที่สร้างโดยคนไข้ในโรงพยาบาลโรคจิต

ขณะที่คำที่ใช้โดยดูบูฟเฟต์มีความหมายค่อนข้างเฉพาะเจาะจง แต่คำว่า “Outsider art” หรือ “ศิลปะคนนอก” เป็นคำที่มีความหมายกว้างกว่า และรวมงานศิลปะที่สร้างโดยผู้ที่ศึกษาศิลปะด้วยตนเอง หรือผู้สร้างงานศิลปะแบบที่เรียกว่าศิลปะไร้มายา (Naïve art) โดยทั่วไปแล้วศิลปินคนนอกแทบจะไม่มีหรือไม่มีการติดต่อกับโลกศิลปะหรือสถาบันศิลปะ และในหลายกรณีงานศิลปะของศิลปินเหล่านี้มาพบเองเมื่อตัวศิลปินเสียชีวิตไปแล้ว ส่วนใหญ่แล้วศิลปะคนนอกจะเป็นศิลปะที่แสดงถึงความกดดันทางจิตใจอย่างสูง, ความคิดที่นอกแนว หรือเป็นโลกของแฟนตาซีอันซับซ้อน

ศิลปะคนนอกเริ่มเป็นประเภทของศิลปะที่ประสบความสำเร็จในตลาด ถึงกับมีงานแสดงประจำปีเช่นงานแสดงประจำปีของศิลปะคนนอกที่จัดขึ้นที่นิวยอร์กมาตั้งแต่ปี ค.ศ. 1992 คำนี้บางครั้งก็นำมาใช้เพื่อการตลาดที่หมายถึงศิลปะที่สร้างขึ้นโดยผู้ที่ไม่ได้อยู่ในวงการศิลปะไม่ว่าจะเป็นลักษณะใดหรือเนื้อหาใด

ในปี ค.ศ. 1991 ก็ได้มีการตั้งองค์การที่อุทิศให้กับการศึกษา, การจัดนิทรรศการ และการเผยแพร่งานศิลปะคนนอกในชิคาโก  (Intuit: The Center for Intuitive and Outsider Art) เป็นศูนย์ที่ยอมรับกันว่าเป็นศูนย์สำหรับศิลปินคนนอกผู้สอนตนเองเช่น -- เฮนรี ดาร์เจอร์, โจเซฟ โยคัม, ลี โกดี, วิลเลียม ดอว์สัน, เดวิด ฟิลพ็อต, และ เวสลีย์ วิลลิส ศูนย์มีพิพิธภัณฑ์ที่จัดการแสดงภาพของศิลปินคนนอก และผู้สอนตนเองในการสร้างงานศิลปะ

## อ้างอิง

* Intuit: The Center for Intuitive and Outsider Art; Chicago; presents exhibitions of outsider art

## ดูเพิ่ม
*Bandyopadhyay, S. and I. Jackson, *The Collection, the Ruin and the Theatre: architecture, sculpture and landscape in Nek Chand's Rock Garden, Chandigarh* Liverpool, Liverpool University Press, 2007.
*Greg Bottoms, *I Colori dell'Apocalisse - Viaggi nell'outsider art*, Odoya, Bologna 2009 ISBN 978-88-628-8026-8
*Roger Cardinal, *Outsider Art,* London, 1972.
*Roger Cardinal, *Art Brut.* In: *Dictionary of Art,* Vol. 2, London, 1996, p.&nbsp;515-516.
*Marc Decimo, *Les Jardins de l'art brut*, Les presses du réel, Dijon (France), 2007.
* Turhan Demirel, "Outsider Bilderwelten", Bettina Peters Verlag, 2006, ISBN 3-939691-44-5
*Jean Dubuffet: *L’Art brut préféré aux arts culturels* [1949](=engl in: *Art brut. Madness and Marginalia*, special issue of *Art & Text*, No. 27, 1987, p.&nbsp;31-33).
*Hal Foster, *Blinded Insight: On the Modernist Reception of the Art of The Mentally Ill.* In: *October*, No. 97, Summer 2001, pp.&nbsp;3–30.
*Deborah Klochko and John Turner, eds., *Create and Be Recognized: Photography on the Edge*, San Francisco: Chronicle Books, 2004.
*John M. MacGregor, *The Discovery of the Art of the Insane.* Princeton, Oxford, 1989.
*John Maizels, *Raw Creation art and beyond,* Phaidon Press Limited, London, 1996.
*Lucienne Peiry, *Art brut: The Origins of Outsider Art*, Paris: Flammarion, 2001.
*Lyle Rexer, *How to Look at Outsider Art,* New York:Abrams, 2005.
*Colin Rhodes, *Outsider Art: Spontaneous Alternatives*, London: Thames and Hudson, 2000.
*Rubin, Susan Goldman.  (March 9, 2004).  *Art Against the Odds: From Slave Quilts to Prison Paintings.*  Publisher: Crown Books for Young Readers. ISBN 0-375-82406-5
*Michel Thévoz, *Art brut,* New York, 1975.
*Maurice Tuchman and Carol Eliel, eds. *Parallel Visions. Modern Artists and Outsider Art.* Exhb. cat. Los Angeles County Museum of Art, Los Angeles, 1992.
*Allen S. Weiss, *Shattered Forms, Art Brut, Phantasms, Modernism,* State University of New York, Albany, 1992.
**Self Taught Artists of the 20th Century: An American Anthology* San Francisco: Chronicle Books, 1998

*
หมวดหมู่:จิตรกรรม
หมวดหมู่:ศิลปะตะวันตก
หมวดหมู่:ปรัชญาศิลปะ
หมวดหมู่:ศิลปะสมัยใหม่