พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นวิษณุนาถนิภาธร

**พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสุประดิษฐ วรฤทธิราชมหามกุฏ บุรุษยรัตนราชวโรรส กรมหมื่นวิษณุนาถนิภาธร** (26 พฤษภาคม พ.ศ. 2367 – 4 ธันวาคม พ.ศ. 2405) พระนามเดิม **หม่อมเจ้าสุประดิษฐ** เป็นพระราชโอรสพระองค์ที่ 2 ในพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ประสูติแต่เจ้าจอมมารดาน้อย ในรัชกาลที่ 4 (ธิดาของพระอินทร์อภัย (พระราชโอรสในสมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรี)) ประสูติเมื่อวันพุธ เดือน 6 แรม 14 ค่ำ ปีวอกฉศก จ.ศ. 1186 ตรงกับวันที่ 26 พฤษภาคม พ.ศ. 2367 ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย พระองค์เป็นพระโอรสหนึ่งในสองพระองค์ที่ประสูตินอกเศวตฉัตร (อีกพระองค์หนึ่งคือ พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นมเหศวรศิววิลาส) แรกประสูติ เป็น หม่อมเจ้าสุประดิษฐ พระโอรสในสมเด็จพระเจ้าลูกยาเธอ เจ้าฟ้ามงกุฎ ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว จึงสถาปนาขึ้นเป็น “**พระเจ้าลูกยาเธอ พระองค์เจ้าสุประดิษฐ**”

ภายหลัง พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้สถาปนาพระองค์ขึ้นเป็น **กรมหมื่นวิษณุนาถนิภาธร** กำกับราชการกรมพระคลังมหาสมบัติ

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสุประดิษฐ วรฤทธิราชมหามกุฏ บุรุษยรัตนราชวโรรส กรมหมื่นวิษณุนาถนิภาธร สิ้นพระชนม์เมื่อวันพฤหัสบดี เดือนอ้าย ขึ้น 13 ค่ำ ปีจอจัตวาศก จ.ศ. 1224 ตรงกับวันที่ 4 ธันวาคม พ.ศ. 2405 สิริพระชันษา 38 ปี พระราชทานเพลิงพระศพ ณ พระเมรุ ท้องสนามหลวง เป็นต้น ราชสกุลสุประดิษฐ

## พระโอรส-พระธิดา
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นวิษณุนาถนิภาธร มีหม่อม 3 คน ได้แก่

* หม่อมจิ๋ม
* หม่อมบาง
* หม่อมแช่ม

มีพระโอรส 5 องค์ และมีพระธิดา 1 พระองค์ กับ 8 องค์ รวม 14 พระองค์/องค์ ได้แก่

## พระนัดดา
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นวิษณุนาถนิภาธร มีพระนัดดารวม 31 คน ดังนี้
***[[หม่อมเจ้าสถิตย์เสถียร สุประดิษฐ์]]** มีโอรสธิดา 7 คน ได้แก่
**หม่อมราชวงศ์จันทรคาธ สุประดิษฐ์
**หม่อมราชวงศ์ขจร สุประดิษฐ์
**หม่อมราชวงศ์หญิงศรีสวาสดิ์ นพวงศ์ สมรสกับหลวงบวรวาที (หม่อมราชวงศ์โต๊ะ นพวงศ์)
**หม่อมราชวงศ์รัตน์ สุประดิษฐ์
**หม่อมราชวงศ์หญิงทิพาภรณ์ ไชยาคำ สมรสกับพระยาภูวนัยสนิท (อุ่น ไชยาคำ)
**หม่อมราชวงศ์ฉวีวรรณ สุประดิษฐ์ 
**จ่าโขนเชิดประทีปใน (หม่อมราชวงศ์อนุสรณ์ สุประดิษฐ์)

***หม่อมเจ้าหญิงจันทร นพวงศ์** มีโอรสธิดา 7 คน ได้แก่
**หม่อมราชวงศ์หญิงอุบล นพวงศ์
**หม่อมราชวงศ์หญิงกลาง นพวงศ์
**หม่อมราชวงศ์หญิงจงกล พรหมปิณฑะ สมรสกับจ่าใจแกว่น (สวัสดิ์ พรหมปิณฑะ)
**หลวงศิวพันธ์นิภาธร (หม่อมราชวงศ์ส่อศรี นพวงศ์)
**หม่อมราชวงศ์ประภาส นพวงศ์
**หม่อมราชวงศ์ไพฑูรย์ นพวงศ์
**หม่อมราชวงศ์หญิงรวย นพวงศ์

***[[หม่อมเจ้าสง่างาม สุประดิษฐ์]]** มีโอรสธิดา 16 คน  ได้แก่
**หม่อมราชวงศ์หญิงมลิ สุประดิษฐ์
**หลวงสมุทรโคจร (หม่อมราชวงศ์เล็ก สุประดิษฐ์) ในหม่อมแช่ม
**หม่อมราชวงศ์หญิงสอาด สุประดิษฐ์
**หม่อมราชวงศ์หญิงลมุล ทวีวงศ์ หม่อมห้ามในหม่อมเจ้าอุดมดิเรกลาภ ทวีวงศ์
**หม่อมราชวงศ์เจริญ สุประดิษฐ์
**หม่อมราชวงศ์ประวัติ สุประดิษฐ์
**หม่อมราชวงศ์หญิงสงวน วัชรเสถียร ในหม่อมละม้าย สมรสกับพระยาธนพิธพิศาล (ตง วัชรเสถียร)
**หม่อมราชวงศ์หญิงสอิ้ง แสงอร่าม ในหม่อมเขียน สมรสกับพลตำรวจตรีชุลี แสงอร่าม
**หม่อมราชวงศ์ไศลรัตน์ สุประดิษฐ์ ที่ 1 ในหม่อมเยื้อน
**หม่อมราชวงศ์หญิงลดา ยุคล ในหม่อมมี เป็นหม่อมห้ามในสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ายุคลทิฆัมพร กรมหลวงลพบุรีราเมศวร์
**หม่อมราชวงศ์มีน สุประดิษฐ์ 
**หม่อมราชวงศ์หญิงเลื่อน สุประดิษฐ์ ที่ 2 ในหม่อมเยื้อน
**หม่อมราชวงศ์สนั่น สุประดิษฐ์ ที่ 3 ในหม่อมเยื้อน
**หม่อมราชวงศ์หญิงสรัท สุประดิษฐ์ ในหม่อมเขียน
**หม่อมราชวงศ์สง่า สุประดิษฐ์ ในหม่อมละม้าย
**หม่อมราชวงศ์สมชาย สุประดิษฐ์ ในหม่อมพลู

***[[หม่อมเจ้าปิยะภักดีนาถ สุประดิษฐ์]]** มีโอรส 1 คน ได้แก่
**หม่อมราชวงศ์วรรณ สุประดิษฐ์

## พระเกียรติยศ

### พระอิสริยยศ

*หม่อมเจ้าสุประดิษฐ (26 พฤษภาคม พ.ศ. 2367 - 2 เมษายน พ.ศ. 2394)
*พระเจ้าลูกยาเธอ พระองค์เจ้าสุประดิษฐ วรฤทธิราชมกุฎ บุรุษยรัตนราชวโรรส (2 เมษายน พ.ศ. 2394 - พ.ศ. 2399)
*พระเจ้าลูกยาเธอ กรมหมื่นวิษณุนาถนิภาธร (พ.ศ. 2399 - 4 ธันวาคม พ.ศ. 2405)

**ภายหลังการสิ้นพระชนม์**

*พระเจ้าพี่ยาเธอ กรมหมื่นวิษณุนาถนิภาธร (1 ตุลาคม พ.ศ. 2411 - 23 ตุลาคม พ.ศ. 2453)
*พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสุประดิษฐ วรฤทธิราชมหามกุฏ บุรุษยรัตนราชวโรรส กรมหมื่นวิษณุนาถนิภาธร (23 ตุลาคม พ.ศ. 2453)

### เครื่องราชอิสริยาภรณ์

## พงศาวลี



## อ้างอิง

หมวดหมู่:พระเจ้าบรมวงศ์เธอ ชั้น 4
หมวดหมู่:พระองค์เจ้าชาย
วิษณุนาถนิภาธร
หมวดหมู่:พระราชโอรสในรัชกาลที่ 4
หมวดหมู่:ราชสกุลสุประดิษฐ์
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ น.ร.