ชุดตัวอักษรยาวี

thumb|right|200px|ตัวอย่างอักษรยาวี

**ชุดตัวอักษรยาวี** (อักษรยาวี: ; มลายูปัตตานี: *ยาวี*; อาเจะฮ์: *Jawoë*; ) เป็นชุดของอักษรอาหรับดัดแปลงสำหรับเขียนภาษามลายู ภาษาอาเจะฮ์ ภาษาบันจาร์ ภาษามีนังกาเบา ภาษาเตาซูก และภาษาอื่น ๆ ในภูมิภาคเอเชียอาคเนย์ นักปราชญ์คนหนึ่งของปตานี ชื่อ ชัยค์ อะห์มัด อัลฟะฏอนี (Syeikh Ahmad al-Fathani) ได้วางกฎเกณฑ์การใช้อักษรยาวีเพื่อใช้เป็นมาตรฐานในการเขียนภาษามลายูในท้องถิ่นนี้ อักษรยาวีมีฐานจากอักษรอาหรับ โดยแบ่งเป็นอักษรอาหรับดั้งเดิม 31 ตัว และอักษรเพิ่มเติมที่ปรับให้ตรงกับหน่วยเสียงภาษามลายู แต่ไม่พบในภาษาอาหรับคลาสสิก ได้แก่  ,  ,  ,  ,   และ  

อักษรยาวีถูกพัฒนาตอนที่อิสลามเริ่มเข้ามาในโลกมลายู โดยแทนที่ตระกูลอักษรพราหมีที่ใช้ในสมัยฮินดู-พุทธ หลักฐานอักษรยาวีที่เก่าแก่ที่สุดพบในศิลาจารึกตรังกานูในคริสต์ศตวรรษที่ 14 ซึ่งบันทึกในภาษามลายูคลาสสิกที่มีการผสมระหว่างภาษามลายู, สันสกฤต และอาหรับ มีทฤษฎีต้นกำเนดอักษรยาวีสองแบบ โดยทฤษฎียอดนิยมกล่าวแนะว่าระบบนี้ถูกพัฒนาและสืบทอดโดยตรงจากอักษรอาหรับ ในขณะที่นักวิชาการอย่าง R.O Windstedt กล่าวแนะว่ามันพัฒนาผ่านอิทธิพลของอักษรเปอร์เซีย-อาหรับ

ปัจจุบันชาวมุสลิมในประเทศไทยที่พูดภาษามลายู นิยมใช้อักษรยาวีบันทึกเรื่องราวในศาสนา และการสื่อสารต่าง ๆ ส่วนนักเรียนในโรงเรียนปอเนาะ หรือโรงเรียนเอกชนสอนศาสนาอิสลาม จะเริ่มเรียนอักษรยาวีสำหรับอ่านเขียนภาษาอาหรับ (ภาษาในคัมภีร์อัลกุรอาน) ตั้งแต่ยังเยาว์ อักษรยาวียังคงใช้กันในสังคมมลายูในอินโดนีเซียและไทย

คำว่า *ยาวี* นั้นมาจากคำว่า *jawa* หมายถึง ชวา นั่นเอง ทั้งนี้ก็เพราะชาวชวาได้อพยพมาตั้งถิ่นฐานในมะละกาและปัตตานี ได้นำอักษรอาหรับดัดแปลงมาเผยแพร่ และในที่สุดได้รับมาใช้ในชุมชนที่พูดภาษามลายูปัตตานีมาช้านาน

เป็นที่น่าสังเกตว่า ยังมีความสับสนในการเรียกชื่ออักษรยาวี และภาษามลายูว่า "ภาษายาวี" แม้กระทั่งในหมู่ผู้พูดภาษามลายู ทว่าความจริงแล้วไม่มีภาษายาวี มีแต่อักษรยาวีกับภาษามลายู

## ศัพทมูลวิทยา
รายงานจากกามุซเดวัน "ยาวี" (Jawi, جاوي) เป็นคำพ้องกันกับคำว่า 'มลายู' ทำให้คำนี้ใช้แทน 'มลายู' ได้ในบางคำ เช่น *บาฮาซาจาวี* (Bahasa Jawi) หรือ *บาฮาซายาวี* (Bahasa Yawi; ภาษามลายูปัตตานี สำเนียงมลายูในภาคใต้ของประเทศไทย), *มาซุกยาวี* (Masuk Jawi;  สื่อถึงการขริบหนังหุ้มปลายช่วงการก้าวผ่านวัย) และ *ยาวีเปอกัน* (Jawi pekan) หรือ *[[ยาวีเปอรานากัน]]* (Jawi Peranakan;  สื่อถึงมุสลิมที่พูดภาษามลายู มีต้นกำเนิดผสมระหว่างมลายูกับอินเดีย) คำว่า *ตูลีซันยาวี* (Tulisan Jawi) มีความหมายว่า "อักษรยาวี" เป็นอีกรูปแบบหนึ่งของความหมาย 'อักษรมลายู'

## ตัวอักษร

* อักษรที่ไม่มีรูปต้นและรูปกลางจะใช้รูปเดี่ยว เพราะเชื่อมกับอักษรอื่นไม่ได้ (, , , , , , )
* อักษร *hamzah* แสดงเฉพาะรูปเดี่ยวในภาษามลายู
* "nya"เป็นเสียงที่ไม่มีในภาษาไทยภาคกลางและภาคใต้ พบเฉพาะในภาษาไทยสำเนียงภาคเหนือกับภาคอีสานเท่านั้น

## ตัวอย่าง
อักษรยาวีเขียนจากทางขวาไปซ้ายเหมือนอักษรอาหรับ ข้างล่างนี้คือตัวอย่างอักษรยาวีจากบทแรกและบทที่สองของ ฆอซัลอุนตุกราบีอะฮ์ (, ; )

## อ้างอิง

## อ่านเพิ่ม
* Hudson, Herbert Henry ''The Malay orthography'' (1892) Singapore, Kelly & Walsh.
* H.S. Paterson (& C.O. Blagden), 'An early Malay Inscription from 14th-century Terengganu', *Journ. Mal. Br.R.A.S.*, II, 1924, pp.&nbsp;258–263.
* R.O. Winstedt, *A History of Malaya*, revised ed. 1962, p.&nbsp;40.
* J.G. de Casparis, *Indonesian Paleography*, 1975, p.&nbsp;70–71.

## แหล่งข้อมูลอื่น
* Omniglot article about written Malay
* ทับศัพท์รูมีเป็นยาวี

หมวดหมู่:อักษรอาหรับ
หมวดหมู่:อักษรอินโดนีเซีย
หมวดหมู่:ภาษามลายู
หมวดหมู่:อักษรยาวี