มะเร็งซาร์โคมามดลูก

[thumb|
ภาพ[คอมพิวเตอร์เอกซเรย์ที่แสดงที่ลุกลามมากเฉพาะที่
]]
**มะเร็งซาร์โคมามดลูก**
หรือ **ซาร์โคมามดลูก** 
หรือ **มะเร็งเนื้อเยื่ออ่อนมดลูก**
() 
เป็นกลุ่มเนื้องอกมะเร็งที่เกิดจากกล้ามเนื้อเรียบหรือเนื้อเยื่อเกี่ยวพันของมดลูก
ซึ่งอาจตรวจพบได้ยาก เพราะมีอาการคล้ายกับภาวะอื่นๆ ของมดลูก และยังไม่มีการตรวจคัดกรองที่เฉพาะเจาะจง
จึงเป็นปัญหาในการรักษา เนื่องจากมะเร็งชนิดนี้แพร่กระจายอย่างรวดเร็ว

มะเร็งซาร์โคมามดลูกพบไม่บ่อยและมักเกิดในหญิงวัยหมดประจำเดือน
ชนิดซึ่งพบบ่อยที่สุดคือมะเร็งกล้ามเนื้อเรียบ ซึ่งพบในสตรีผิวดำบ่อยกว่าสตรีผิวขาวประมาณสองเท่า
ซาร์โคมามดลูกมักรักษาด้วยการผ่าตัดมดลูกออกทั้งหมด (radical hysterectomy)
หากมะเร็งแพร่กระจายออกนอกมดลูก อาจรักษาด้วยการฉายรังสี เคมีบำบัด และฮอร์โมนบำบัด

หากตรวจพบในระยะเริ่มต้น อัตราการรอดชีวิตอยู่ที่ หลัง 5ปี
หากมะเร็งแพร่กระจายออกนอกมดลูก อัตราการรอดชีวิตจะลดลงเหลือประมาณ

## อาการ
ทางคลินิก ซาร์โคมามดลูกและเนื้องอกกล้ามเนื้อมดลูก (ไลโอไมโอมา) มีอาการคล้ายๆ กัน เช่น มดลูกใหญ่ขึ้น ปวดท้อง และมีเลือดออกทางช่องคลอด จึงอาจแยกความแตกต่างได้ยาก
การมีเลือดออกผิดปกติหรือเลือดออกหลังวัยหมดประจำเดือนอาจเป็นสัญญาณของซาร์โคมามดลูกและจำเป็นต้องได้รับการตรวจวินิจฉัย
อาการอื่นๆ ได้แก่ ปวดเชิงกราน ความรู้สึกตึงๆ ในอุ้งเชิงกราน และมีตกขาวผิดปกติ
มดลูกของสตรีที่ไม่มีซึ่งโตขึ้นอย่างรวดเร็วเป็นเรื่องน่าสงสัย
อย่างไรก็ตาม ไม่มีอาการใดที่มีความจำเพาะ
และยังไม่มีการตรวจคัดกรองที่เฉพาะเจาะจง 
การทดสอบแพปก็เป็นเพียงการตรวจคัดกรองมะเร็งปากมดลูกโดยไม่ได้ออกแบบมาเพื่อตรวจหาซาร์โคมามดลูก

## มิญชวิทยา
มีเนื้องอกต่างๆ ได้แก่ ไลโอไมโอซาร์โคมา, ซาร์โคมาจากสโตรมาเยื่อบุโพรงมดลูก (อีเอสเอส), คาร์ซิโนซาร์โคมาและซาร์โคมา“ชนิดอื่นๆ”
* หากรอยโรคมีต้นกำเนิดจากสโตรมาเยื่อบุโพรงมดลูก ก็จะเรียกว่า ซาร์โคมาจากสโตรมาเยื่อบุโพรงมดลูก (endometrial stromal sarcoma)
* หากเซลล์กล้ามเนื้อมดลูกเป็นต้นกำเนิด ก็จะเรียกว่า ไลโอไมโอซาร์โคมามดลูก (uterine leiomyosarcoma)
* คาร์ซิโนซาร์โคมาประกอบด้วยทั้งมะเร็งเนื้อเยื่อบุผิวและมะเร็งซาร์โคมา

## การวินิจฉัย
เมื่อใช้เทคนิคถ่ายภาพแบบถ่วงน้ำหนัก T2* (T2*-weighted imaging) 
การตรวจเอ็มอาร์ไอสามารถแยกความแตกต่างระหว่างเนื้องอกกล้ามเนื้อมดลูกกับซาร์โคมามดลูกได้
การตรวจที่แพทย์ใช้รวมทั้งการทำภาพ (อัลตราซาวนด์ คอมพิวเตอร์เอกซเรย์ เอ็มอาร์ไอ) เมื่อเป็นไปได้จะตัดตรวจชิ้นเนื้อ ส่องกล้องโพรงมดลูก (hysteroscopy) หรือขูดมดลูก ()
แต่การวินิจฉัยจะทำได้แน่สุดเมื่อตรวจตัวอย่างเนื้อเยื่อทางจุลพยาธิวิทยา
โดยทั่วไป รอยโรคที่เป็นมะเร็งจะมีการแบ่งตัวของเซลล์มากกว่า  (ไมโทซิส) ต่อหนึ่งช่องที่ขยายภาพกำลังสูง
ในทางตรงกันข้าม เนื้องอกกล้ามเนื้อมดลูกซึ่งเป็นรอยโรคชนิดไม่ร้ายจะมีไมโทซิสน้อยกว่า ต่อหนึ่งช่องที่ขยายภาพกำลังสูง

### การกำหนดระยะ
ปัจจุบันไลโอไมโอซาร์โคมาจะกำหนดระยะเมื่อจะผ่าตัดโดยใช้ระบบการจัดระยะของ FIGO ค.ศ. 2009
(โดยก่อนหน้านี้ได้จัดระยะเช่นเดียวกับมะเร็งเยื่อบุโพรงมดลูก)
* ระยะที่1 เนื้องอกจำกัดอยู่ภายในมดลูก
*:1A มีขนาดใหญ่ที่สุดไม่เกิน 
*:1B ใหญ่กว่า 
* ระยะที่2 เนื้องอกลุกลามออกนอกมดลูก แต่ยังอยู่ภายในอุ้งเชิงกราน
*:2A ลุกลามไปยังปีกมดลูก (adnexa of uterus)
*:2B ลุกลามไปยังเนื้อเยื่ออื่นๆ ในอุ้งเชิงกราน
* ระยะที่3 เนื้องอกเข้าสู่เนื้อเยื่อในช่องท้อง
*:3A ลุกลามไปยังอวัยวะเดียว
*:3B ลุกลามไปมากกว่าอวัยวะเดียว
*:3C แพร่กระจายไปยังต่อมน้ำเหลืองในบริเวณนั้น (regional)
* ระยะ ลุกลามเข้าสู่กระเพาะปัสสาวะหรือไส้ตรง
* ระยะ แพร่กระจายไปยังอวัยวะที่อยู่ห่างไกล (รวมถึงต่อมน้ำเหลืองภายในช่องท้องหรือบริเวณขาหนีบ แต่ไม่รวมปีกมดลูก เนื้อเยื่อในอุ้งเชิงกราน และช่องท้อง)

ซาร์โคมาของสโตรมาเยื่อบุโพรงมดลูกและอะดีโนซาร์โคมามดลูกจะจำแนกระยะเช่นเดียวกับชุดก่อน ยกเว้นระยะ1 ที่ต่างกัน
* ระยะที่1 เนื้องอกจำกัดอยู่ภายในมดลูก
*:1A จำกัดอยู่ที่เยื่อบุโพรงมดลูกหรือเยื่อบุปากมดลูก
*:1B ลุกลามเข้าสู่ชั้นกล้ามเนื้อมดลูกน้อยกว่าครึ่งหนึ่ง
*:1C ลุกลามเข้าสู่ชั้นกล้ามเนื้อมดลูกตั้งแต่ครึ่งหนึ่งขึ้นไป

สุดท้าย เนื้องอกมิวเลเรียนผสมชนิดมะเร็ง (malignant mixed Müllerian tumors) เป็นชนิดหนึ่งของคาร์ซิโนซาร์โคมา จะจำแนกระยะเช่นเดียวกับมะเร็งเยื่อบุโพรงมดลูก
* ระยะ เนื้องอกจำกัดอยู่ในมดลูก
*:1A ลุกลามเข้าสู่กล้ามเนื้อมดลูกน้อยกว่าครึ่งหนึ่ง
*:1B ลุกลามเข้าสู่ชั้นกล้ามเนื้อมดลูกตั้งแต่ครึ่งหนึ่งขึ้นไป
* ระยะที่2 ลุกลามเข้าสู่สโตรมาปากมดลูก แต่ยังไม่ลุกลามออกนอกมดลูก
* ระยะที่3 แพร่กระจายในระดับเฉพาะที่และ/หรือบริเวณใกล้เคียง (regional)
*:3A ลุกลามเข้าสู่ชั้นซีโรซาของมดลูกและ/หรือปีกมดลูก
*:3B ลุกลามเข้าสู่ช่องคลอดและ/หรือพารามีเทรียม (parametrial)
*:3C: แพร่กระจายไปยังต่อมน้ำเหลืองในอุ้งเชิงกรานและ/หรือต่อมน้ำเหลืองพาราเอออร์ตา
*::3C1 พบผลบวกที่ต่อมน้ำเหลืองในอุ้งเชิงกราน
*::3C2 พบผลบวกที่ต่อมน้ำเหลืองพาราเอออร์ตา
* ระยะ ลุกลามเข้าสู่เยื่อเมือกของกระเพาะปัสสาวะและ/หรือของลำไส้
* ระยะ แพร่กระจายไปยังอวัยวะที่อยู่ห่างไกล (รวมถึงภายในช่องท้องและ/หรือต่อมน้ำเหลืองบริเวณขาหนีบ)

## การรักษา
การรักษาขึ้นอยู่กับระยะของโรคและสภาพของผู้ป่วย โดยใช้แนวทางอย่างน้อยหนึ่งวิธีต่อไปนี้

การผ่าตัดเป็นวิธีการรักษาหลักหากทำได้ รวมถึงการผ่าตัดมดลูกทางหน้าท้องทั้งหมด (total abdominal hysterectomy) ร่วมกับการตัดท่อนำไข่และรังไข่ทั้งสองข้าง (salpingo-oophorectomy)
วิธีอื่นๆ ได้แก่ การฉายรังสี เคมีบำบัด และฮอร์โมนบำบัด

พยากรณ์โรคค่อนข้างจะไม่ดี

## ระบาดวิทยา
มะเร็งซาร์โคมามดลูกพบได้น้อย ในบรรดามะเร็งตัวมดลูกทั้งหมด มีเพียงประมาณ เท่านั้นที่เป็นซาร์โคมา
ทั่วไปแล้ว ยังไม่ทราบสาเหตุของรอยโรคนี้ อย่างไรก็ตาม ผู้ป่วยที่มีประวัติฉายรังสีบริเวณอุ้งเชิงกรานจะเสี่ยงสูงกว่า
มักเกิดหลังวัยหมดประจำเดือน

สตรีผู้กินยารักษาป้องกันมะเร็งเต้านม ทาม็อกซิเฟน เป็นเวลานานจะเสี่ยงสูงกว่า

## ดูเพิ่ม
* มะเร็งกล้ามเนื้อเรียบ
* เนื้องอกมดลูก

## เชิงอรรถและอ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น
* *[https://sarcomahelp.org/leiomyosarcoma.html Leiomyosarcoma of the Uterus: A Review]  *

หมวดหมู่:มะเร็งนรีเวช
หมวดหมู่:เนื้องอก