วาสตุศาสตร์

**วาสตุศาสตร์** ( *Vāstu śāstra*) หรือ **วัสดุศาสตร์** หมายถึงระบบการวางแผนทางสถาปัตยกรรมแบบฮินดู ซึ่งแปลตรงตัวว่า "ศาสตร์แห่งสถาปัตยกรรม" วาสตุศาสตร์เป็นเอกสารที่พบในอนุทวีปอินเดียอันอธิบายถึงหลักในการออกแบบ โครงสร้าง การจัดวางองค์ประกอบ การเตรียมพื้นที่ การจัดแบ่งพื้นที่โล่ง และ เรขาคณิตเชิงพื้นที่ วาสตุศาสตร์พบทั่วไปในคติของศาสนาฮินดู แต่ก็พบในศาสนาพุทธเช่นกัน เป้าหมายในการออกแบบแบบวาสตุศาสตร์คือการผสมผสานสถาปัตยกรรมเข้ากับธรรมชาติ การใช้งานที่เชื่อมโยงกันระหว่างองค์ประกอบต่าง ๆ และการใช้แบบแผนเรขาคณิตแบบโบราณ () หรือมณฑลมาผสมผสาน

วาสตุศาสตร์เป็นส่วนเอกสารของ *วาสตุวิทยา* (Vastu Vidya) ซึ่งเป็นแขนงความรู้อย่างกว้างที่เกี่ยวกับการออกแบบ ศิลปะ อันเป็นทฤษฎีที่สืบทอดมาแต่อินเดียโบราณ วาสตุวิทยาจึงเป็นศาสตร์ที่กว้างและมีหลักการที่ซับซ้อน อันผสมผสานพลังทางธรรมชาติและเหนือธรรมชาติ เข้ากับสิ่งก่อสร้างและเทวรูป ไปจนถึงศิลปกรรมที่ใช้ตกแต่ง ส่วนแปลนที่ใช้ในการสร้างสิ่งก่อสร้างนั้นจะอ้างจากส่วนของ "วาสตุบุรุษมณฑล" (Vaastu Purusha Mandala) 

หลักการของวาสตุศาสตร์นั้นรวมถึงหลักการออกแบบ "มนเทียร" (โบสถ์พราหมณ์) การออกแบบบ้าน คฤหาสน์ เมือง หมู่บ้าน สวน สถานที่ราชการ การวางผังเมือง ไปจนถึงระบบการคมนาคม เช่น ระบบถนน และ ระบบการประปา

## ดูเพิ่ม

* ดาวซิ่ง
* ฮวงจุ้ย

## อ้างอิง

## อ่านเพิ่ม

* Acharya P.K. (1933), Manasara (English translation), Online proofread edition including footnotes and glossary
* Acharya P.K. (1946), An Encyclopedia of Hindu Architecture, Oxford University Press - Terminology of Ancient Architecture
* Acharya P.K. (1946), Bibliography of Ancient Sanskrit Treatises on Architecture and Arts, in An Encyclopedia of Hindu Architecture, Oxford University Press - pages 615-659
* B.B. Dutt (1925),  
* IVVRF (2000), Journal Of International Conference Vastu Panorama 2000, Main Theme - The Study of Energetic Dimension of Man and Behavior of Environment
* IVVRF (2004), Journal Of International Conference Vastu Panorama 2004
* IVVRF (2008), Journal Of International Conference Vastu Panorama 2008, Main Theme - Save Mother earth and life- A Vastu Mission
* IVVRF (2012), Journal Of International Conference Vastu Panorama 2012, Main Theme- Vastu Dynamics for Global Well Being
* V. Chakraborty, 
* Arya, Rohit Vaastu: the Indian art of placement : design and decorate homes to reflect eternal spiritual principles Inner Traditions / Bear & Company, 2000, .
* Vastu: Transcendental Home Design in Harmony with Nature, Sherri Silverman
* Prabhu, Balagopal, T.S and Achyuthan, A, "A text Book of Vastuvidya", Vastuvidyapratisthanam, Kozhikode, New Edition, 2011.
* Prabhu, Balagopal, T.S and Achyuthan, A, "Design in Vastuvidya", Vastuvidyapratisthanam, Kozhiko
* Prabhu, Balagopal, T.S, "Vastuvidyadarsanam",(Malayalam) Vastuvidyapratisthanam, Kozhikode.
* Prabhu, Balagopal, T.S and Achyuthan, A, "Manusyalaya candrika- An Engineering Commentary", Vastuvidyapratisthanam, Kozhikode, New Edition, 2011.
* Vastu-Silpa Kosha, Encyclopedia of Hindu Temple architecture and Vastu/S.K.Ramachandara Rao, Delhi, Devine Books, (Lala Murari Lal Chharia Oriental series)  (Set)
* D. N. Shukla, *Vastu-Sastra: Hindu Science of Architecture*, Munshiram Manoharial Publishers, 1993, .
* B. B. Puri, *Applied vastu shastra vaibhavam in modern architecture*, Vastu Gyan Publication, 1997, .
* Vibhuti Chakrabarti, *[https://books.google.com/books?id=Oo-dCM_pp7wC Indian Architectural Theory: Contemporary Uses of Vastu Vidya]* Routledge, 1998, .
*
*
*
* Siddharth, Dr. Jayshree Om: *The Ancient Science of Vastu,* 2020, 
 

หมวดหมู่:สถาปัตยกรรมอินเดีย
หมวดหมู่:สถาปัตยกรรมโบสถ์พราหมณ์
หมวดหมู่:สมัยพระเวท