ยุทธการที่สตาลินกราด

thumb|upright=1.4|กรณีสีน้ำเงิน: การรุดหน้าของเยอรมนีในวันที่ 7 พฤษภาคม ค.ศ. 1942 ถึง 18 พฤศจิกายน ค.ศ. 1942

**ยุทธการสตาลินกราด** เป็นยุทธการใหญ่ของสงครามโลกครั้งที่สอง เป็นรบระหว่างนาซีเยอรมัน สู้รบกับสหภาพโซเวียต เพื่อแย่งชิงการควบคุมนครสตาลินกราด (ปัจจุบันคือ วอลโกกราด ทางตะวันตกเฉียงใต้ของสหพันธรัฐรัสเซีย) ยุทธการดำเนินไประหว่างวันที่ 23 สิงหาคม ค.ศ. 1942 ถึง 2 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1943 ยุทธการสตาลินกราดเป็นยุทธการใหญ่ที่สุดบนแนวรบด้านตะวันออก และได้รับความสนใจเพราะความป่าเถื่อนและไม่สนใจต่อความสูญเสียทั้งทางทหารและพลเรือน นอกจากนี้ ยังเป็นหนึ่งในยุทธการนองเลือดที่สุดในประวัติศาสตร์การสงคราม โดยมีการประเมินความสูญเสียทั้งสองฝ่ายรวมกันขั้นสูงไว้เกือบสองล้านนาย ความสูญเสียอย่างหนักที่กองทัพเยอรมนีประสบนับเป็นจุดพลิกผันของสงคราม หลังยุทธการสตาลินกราด กำลังเยอรมันไม่อาจฟื้นคืนยอดอย่างเมื่อก่อนได้อีก และไม่บรรลุชัยชนะทางยุทธศาสตร์ในทางตะวันออกอีกเลย

เยอรมนีรุกเพื่อยึดสตาลินกราดเริ่มตั้งแต่ปลายฤดูร้อน ค.ศ. 1942 และได้รับการสนับสนุนจากการทิ้งระเบิดโดยกองทัพอากาศ ลุฟท์วัฟเฟอ อย่างเข้มข้น ซึ่งทำให้พื้นที่ขนาดใหญ่ของนครกลายเป็นซากปรักหักพัง ท้ายที่สุด การรุกของเยอรมนีกลายเป็นมาติดหล่มในการสู้รบอาคารต่ออาคาร และแม้จะควบคุมพื้นที่ของนครได้กว่า 90% ในบางครั้ง กองทัพเยอรมันกลับไม่สามารถขับไล่ผู้ป้องกันฝ่ายโซเวียตกลุ่มสุดท้ายที่ยึดฝั่งตะวันตกของแม่น้ำวอลกาได้

วันที่ 19 พฤศจิกายน ค.ศ. 1942 กองทัพแดงเปิดฉากปฏิบัติการยูเรนัส การโจมตีสองง่ามหรือเรียกว่าคีมหนีบโดยมีเป้าหมายต่อกำลังพลโรมาเนียและฮังการีที่อ่อนแอ ซึ่งกำลังป้องกันปีกของกองทัพที่ 6 หลังจากมีการสู้รบอย่างหนัก ความสำเร็จของการโจมตีเหล่านี้ส่งผลให้ปีกที่ยึดไว้อย่างหลวม ๆ พังลง และกองทัพที่ 6 ถูกตัดขาดและล้อมในสตาลินกราด เมื่อฤดูหนาวของรัสเซียมาถึง กองทัพที่ 6 ก็อ่อนกำลังลงอย่างรวดเร็วจากความหนาว เนื่องจากขาดเสบียงอาหาร การโจมตีอย่างต่อเนื่องของโซเวียต ความกำกวมของการบังคับบัญชา ประกอบกับความเชื่อแน่แน่วใน "พลังแห่งการตั้งเจตนา" (power of the will) ของอดอล์ฟ ฮิตเลอร์ และค่านิยม "การยืนหยัด" (standing fast) ยิ่งเสริมฐานะยากลำบากของนาซีเยอรมนีขึ้นไปอีก ท้ายที่สุด ความล้มเหลวของกำลังเยอรมนีนอกวงล้อมในการเปิดวงล้อม ร่วมกับความล้มเหลวในการส่งกำลังบำรุงทางอากาศ ทำให้เกิดการพังทลายขั้นสุดท้าย เมื่อถึงต้นเดือนกุมภาพันธ์ ค.ศ. 1943 การต้านทานของฝ่ายอักษะในสตาลินกราดยุติลงและส่วนที่เหลือของกองทัพที่ 6 ได้ยอมจำนนหรือไม่ก็ถูกทำลายไปก่อนหน้านั้นแล้ว

## ในวัฒนธรรมร่วมสมัย
เหตุการณ์ที่เกิดขึ้นที่สตาลินกราดได้รับการกล่าวถึงเป็นจำนวนมากโดยสื่อของรัสเซีย เยอรมัน อเมริกัน และอังกฤษ เนื่องจากความสำคัญที่เป็นจุดเปลี่ยนของสงครามในทวีปยุโรป และการสูญเสียชีวิตที่เกี่ยวข้องในการสู้รบ คำว่า "สตาลินกราด" กลายเป็นความหมายเหมือนกับการสู้รบขนาดใหญ่ในเมือง ที่มีการสูญเสียอย่างมากทั้ง 2 ฝ่าย

**ภาพยนตร์**
**[[สตาลินกราดสกายาบีตวา]]* (*Сталинградская битва*) ค.ศ. 1949 (สหภาพโซเวียต) 
* *[[ซอลดาตืย (ภาพยนตร์)|ซอลดาตืย]]* (*Солдаты*) ค.ศ. 1958 (สหภาพโซเวียต)
* ** (*Hunde, wollt ihr ewig leben?*) ค.ศ. 1958 (เยอรมนีตะวันตก)
* *[[สตาลินกราด (ภาพยนตร์ พ.ศ. 2533)|สตาลินกราด]]* ค.ศ. 1990 (สหภาพโซเวียต, เยอรมนีตะวันออก, เชโกสโลวาเกีย, สหรัฐ) 
* *[[สตาลินกราด (ภาพยนตร์ พ.ศ. 2536)|สตาลินกราด]]* ค.ศ. 1993 (เยอรมนี)
* *[[กระสุนสังหารพลิกโลก]]* ค.ศ. 2001 (สหรัฐ)
* *[[มหาสงครามวินาศสตาลินกราด]]* ค.ศ. 2013 (รัสเซีย)

## เชิงอรรถ

## อ้างอิง

### บรรณานุกรม

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## บทอ่านเพิ่มเติม

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## แหล่งข้อมูลอื่น

* Detailed summary of campaign 
* Stalingrad battle Newsreels // Net-Film Newsreels and Documentary Films Archive
* Story of the Stalingrad battle with pictures, maps, video and other primary and secondary sources
* Volgograd State Panoramic Museum official homepage
* The Battle of Stalingrad in Film and History Written with strong Socialist/Communist political under and overtones.
* Roberts, Geoffrey. "Victory on the Volga", *[[The Guardian]]*, 28 กุมภาพันธ์ 2003
* Stalingrad-info.com, Russian archival docs translated into English, original battle maps, aerial photos, pictures taken at the battlefields, relics collection
* H-Museum: Stalingrad/Volgograd 1943–2003. Memory 
* Battle of Stalingrad Pictures
* Images from the Battle of Stalingrad (Getty)
* The photo album of Wehrmacht NCO named Nemela of 9. Machine-Gewehr Bataillon (mot) . There are several unique photos of parade and award ceremony for Wehrmacht personnel who survived the Battle of Stalingrad.
* Stalingrad Battle Data Project: order of battle, strength returns, interactive map 
* 
* Stalingrad documentaries by the Army University Press
* Stalingrad Battle Data documentary base
* 


สตาลินกราด
สตาลินกราด
หมวดหมู่:โจเซฟ สตาลิน
หมวดหมู่:เกออร์กี จูคอฟ
หมวดหมู่:การสงครามพลซุ่มยิง