ฌากอแบ็ง

260px|thumb|การประชุมใหญ่สโมสรฌากอแบ็งในปีค.ศ. 1791
**สมาคมเพื่อนรัฐธรรมนูญ** () หรือหลังเปลี่ยนชื่อในปี ค.ศ. 1792 เป็น **สมาคมฌากอแบ็ง เพื่อนของเสรีภาพและความเสมอภาค** () หรือเรียกอย่างง่ายว่า **สโมสรฌากอแบ็ง** () เป็นสโมสรทางการเมืองที่ทรงอิทธิพลที่สุดในช่วงการปฏิวัติฝรั่งเศส ก่อตั้งในช่วงการประชุมสภาฐานันดร ค.ศ. 1789 จากการรวมกลุ่มของพวกผู้แทนจากดัชชีเบรอตาญอันเป็นพวกต่อต้านระบอบกษัตริย์ เริ่มแรกมีสมาชิกไม่กี่คนและเป็นการรวมตัวอย่างลับ ๆ ก่อนที่ต่อมาได้พัฒนากลายเป็นขบวนการระดับชาติที่เคลื่อนไหวเพื่อเรียกร้องให้จัดตั้งสาธารณรัฐซึ่งมีสมาชิกมากกว่าครึ่งล้านคน 

อย่างไรก็ตาม หลังฝ่ายปฏิวัติยึดอำนาจจากกษัตริย์ได้แล้ว สโมสรฌากอแบ็งแตกเป็นสองขั้ว ฝ่ายแรกคือขั้วลามงตาญ (La Montagne) ซึ่งต้องการถอนรากถอนโคนระบอบกษัตริย์ อีกฝ่ายคือขั้วฌีรงแด็ง (Girondin) ซึ่งต้องการใช้ระบอบราชาธิปไตยภายใต้รัฐธรรมนูญ ในช่วงแรก ขั้วฌีรงแด็งครองเสียงส่วนใหญ่ในสภา พวกเขาสามารถจัดตั้งระบอบราชาธิปไตยภายใต้รัฐธรรมนูญได้สำเร็จ พระเจ้าหลุยส์ยังเป็นกษัตริย์ อย่างไรก็ตาม รัฐบาลณีรงแด็งต้องการก่อสงครามกับประเทศเพื่อนบ้าน ซึ่งขัดกับความต้องการของประชาชนส่วนใหญ่ นอกจากนี้ การเสด็จหนีของพระเจ้าหลุยส์ยังทำให้ขั้วลามงตาญเริ่มได้รับความนิยมมากขึ้น

1 มิถุนายน ค.ศ. 1793 กองทัพประชาชนติดอาวุธหลายหมื่นคนบุกล้อมสภา เกิดการจับกุมสมาชิกขั้วณีรงแด็งขนานใหญ่ มักซีมีเลียง รอแบ็สปีแยร์ ผู้นำขั้วลามงตาญกลายเป็นผู้นำของฌากอแบ็ง ฝ่ายลามงตาญได้เข้ากุมอำนาจเบ็ดเสร็จในฝรั่งเศส การปกครองแบบเบ็ดเสร็จเด็ดขาดภายใต้คณะกรรมาธิการความปลอดภัยส่วนรวมได้ถูกเรียกว่า "สมัยแห่งความน่าสะพรึงกลัว" ผู้นำ 21 คนของพลพรรคฌีรงแด็ง ตลอดจนประชาชนผู้ต่อต้านกว่า 17,000 คนถูกประหารด้วยกิโยตีน 

ในวันที่ 26 กรกฎาคม ค.ศ. 1794 รอแบ็สปีแยร์ได้แถลงต่อที่ประชุมใหญ่แห่งชาติว่าเขาจะกำจัดศัตรูและผู้สมรู้ร่วมคิดทั้งหมดซึ่งมีบางส่วนเป็นนักการเมืองทรงอิทธิพล อย่างไรก็ตาม รอแบ็สปีแยร์ไม่ได้ระบุว่านักการเมืองทรงอิทธิพลนั้นเป็นใคร ทำให้บรรดาสมาชิกสภาเกิดความระแวงว่าตัวเองจะตกเป็นเป้าหมาย ทำให้ในคืนนั้นเอง สมาชิกสภาบางส่วนวางแผนโค่นล้มรอแบ็สปีแยร์ การประชุมสภาในเช้าวันรุ่งขึ้น บรรดาสมาชิกสภาต่างอภิปรายโจมตีรอแบ็สปีแยร์และแซ็ง-ฌุสต์ว่ามีแผนประทุษร้ายต่อสภา รอแบ็สปีแยร์พยายามแก้ต่างแต่ก็ถูกขัดขวางโดยความอลหม่านในสภาที่บรรดาผู้แทนต่างส่งเสียงโหวกเหวกวิจารณ์รอแบ็สปีแยร์อย่างรุนแรง สภาได้ลงมติให้จับกุมรอแบ็สปีแยร์และพวก 

เมื่อข่าวดังกล่าวสะพัดไปถึงในกรุงปารีส พวกที่สนับสนุนรอแบ็สปีแยร์จึงนำกำลังทหารจากปารีสบุกไปยังสภา แต่บารัสได้สั่งให้กองทหารของนายพลนโปเลียนทำการคุ้มกันสภาไว้ เมื่อพวกที่สนับสนุนรอแบ็สปีแยร์ทราบข่าวนี้ก็หันไปตั้งหลักอยู่ที่ออแตลเดอวีล สภาตอบโต้โดยการลงมติให้พวกเขาเป็นบุคคลนอกกฎหมาย ใครก็ตามที่หลบหนีถือว่ายอมรับในความผิดนั้น เจ้าหน้าที่สามารถจับกุมและประหารได้ทันทีภายใน 24 ชั่วโมง ในเช้าวันถัดมา (28 กรกฎาคม) รอแบ็สปีแยร์และพวกอีก 21 คนถูกคุมตัวไปประหารชีวิตด้วยกิโยตีน ณ ปลัสเดอลาเรโวลูซียง กลางกรุงปารีส อันเป็นสถานที่เดียวกับที่อริของเขาอย่างพระเจ้าหลุยส์ที่ 16, ฌอร์ฌ ด็องตง และกามีย์ เดมูแล็ง ถูกประหารไปก่อนหน้า ท้ายที่สุด สโมสรฌากอแบ็งก็ล่มสลายลงในเดือนพฤศจิกายน ค.ศ. 1794

## บุคลากรหลักของฌากอแบ็ง
 
ไฟล์:Jacques Pierre Brissot de Warville.jpg|ฌัก ปีแยร์ บรีโซ  (ค.ศ. 1754–1793)
ไฟล์:Robespierre crop.jpg|มักซีมีเลียง รอแบ็สปีแยร์  (ค.ศ. 1758–1794)
ไฟล์:Jean-Paul Marat portre.jpg|ฌ็อง-ปอล มารา  (ค.ศ. 1743–1793)
ไฟล์:Camille Desmoulins, Musée Carnavalet.jpg|กามีย์ เดมูแล็ง  (ค.ศ. 1760–1794)
ไฟล์:Honoré-Gabriel Riqueti, marquis de Mirabeau.PNG|เคานต์แห่งมีราโบ  (ค.ศ. 1749–1791)
ไฟล์:Georges Danton.jpg|ฌอร์ฌ ด็องตง  (ค.ศ. 1754–1793)
ไฟล์:Paul Barras directeur.jpg|ปอล บารัส  (ค.ศ. 1755–1829)
ไฟล์:Saint-Just-French anon-MBA Lyon 1955-2-IMG 0450.jpg|หลุยส์ อ็องตวน เดอ แซ็ง-ฌุสต์  (ค.ศ. 1767–1794)


## อ้างอิง