รางวัลนาฏราช

**รางวัลนาฏราช** () เป็นงานประกาศรางวัลอันทรงเกียรติสำหรับวงการโทรทัศน์และวิทยุในประเทศไทย ซึ่งมักถูกเปรียบเทียบกับรางวัลออสการ์โดยสื่อมวลชน เนื่องจากมีกระบวนการคัดเลือกที่เข้มงวดโดยผู้เชี่ยวชาญในอุตสาหกรรมบันเทิง

## ประวัติ
ก่อตั้งขึ้นในปี พ.ศ. 2553 โดย **สมาพันธ์สมาคมวิชาชีพการแพร่ภาพกระจายเสียงวิทยุและโทรทัศน์** (RTBPF) โดยจุดเด่นสำคัญของรางวัลนี้คือผู้ชนะจะถูกคัดเลือกผ่านการลงคะแนนโดยเพื่อนร่วมวิชาชีพ เช่น นักแสดงจะลงคะแนนเลือกนักแสดงยอดเยี่ยม ผู้กำกับจะลงคะแนนเลือกผู้กำกับยอดเยี่ยม เป็นต้น

กระบวนการลงคะแนนได้รับการตรวจสอบโดยบริษัทไพรซ์วอเทอร์เฮาส์คูเปอส์ (PwC) ซึ่งเป็นบริษัทเดียวกับที่ทำหน้าที่ตรวจสอบรางวัลออสการ์ เพื่อให้มั่นใจถึงความโปร่งใสและความน่าเชื่อถือของผลการตัดสิน

## วัตถุประสงค์
* สร้างมาตรฐานการตัดสินรางวัลในวิชาชีพวิทยุและโทรทัศน์ให้สังคมได้รับทราบ
* เผยแพร่องค์ความรู้ในการประกอบวิชาชีพวิทยุและโทรทัศน์สู่สังคม
* แสดงศักยภาพของผู้ประกอบอาชีพและวิชาชีพวิทยุและโทรทัศน์
* สังคมรับรู้และเข้าใจในบทบาทของสมาพันธ์สมาคมวิชาชีพวิทยุกระจายเสียงและวิทยุ โทรทัศน์และผู้ประกอบวิชาชีพวิทยุกระจายเสียง และโทรทัศน์
* ส่งเสริมและสนับสนุนการประกอบกิจการของผู้ประกอบวิชาชีพวิทยุและโทรทัศน์

## กลุ่มเป้าหมาย
* ผู้ประกอบการในวิชาชีพวิทยุและโทรทัศน์
* ประชาชนทั่วไปทั้งชาวไทยและชาวต่างประเทศ

## ประเภทของรางวัล
นับตั้งแต่การจัดรางวัลในครั้งที่ 15 (ปี 2566) เป็นต้นมา แบ่งออกเป็น 6 ประเภทคือ ละครและซีรีส์ องค์ประกอบละคร รายการข่าว รายการโทรทัศน์ รายการวิทยุ และรางวัลเกียรติยศ ดังนี้
* รางวัลประเภทละครและซีรีส์ จำนวน 11 รางวัล โดยแบ่งประเภทย่อยอีก 3 ประเภท คือ ช่วงก่อนเวลา 20.00 น. ช่วงหลังเวลา 20.00 น. ไม่เกิน 13 ตอน และ ช่วงหลังเวลา 20.00 น. จำนวน 14 ตอนขึ้นไป
** ละครยอดเยี่ยม : 2552 - ปัจจุบัน
** ผู้กำกับยอดเยี่ยม : 2552 - ปัจจุบัน
** นักแสดงนำหญิงยอดเยี่ยม : 2552 - ปัจจุบัน
** นักแสดงนำชายยอดเยี่ยม : 2552 - ปัจจุบัน
** นักแสดงสมทบหญิงยอดเยี่ยม : 2552 - ปัจจุบัน
** นักแสดงสมทบชายยอดเยี่ยม : 2552 - ปัจจุบัน
** ทีมนักแสดงยอดเยี่ยม : 2552 - ปัจจุบัน
** บทโทรทัศน์ยอดเยี่ยม : 2552 - ปัจจุบัน
** ละครชุดยอดเยี่ยม : 2552 - 2561, 2564
** นักแสดงดาวรุ่งหญิงยอดเยี่ยม : 2560
** นักแสดงดาวรุ่งชายยอดเยี่ยม : 2560
*รางวัลประเภทองค์ประกอบละคร จำนวน 6 รางวัล
**เพลงละครยอดเยี่ยม : 2552 - 2561, 2563 - ปัจจุบัน
** เครื่องแต่งกายยอดเยี่ยม : 2552 - 2561,2563 - ปัจจุบัน
** ลำดับภาพยอดเยี่ยม : 2552 - 2561,2563 - ปัจจุบัน
** กำกับภาพยอดเยี่ยม : 2552 - 2561,2563 - ปัจจุบัน
** กำกับศิลป์ยอดเยี่ยม : 2552 - 2561,2563 - ปัจจุบัน
** ออกแบบคอมพิวเตอร์กราฟิกยอดเยี่ยม : 2567 - ปัจจุบัน
* รางวัลประเภทละครและซีรีส์ (แพลตฟอร์มออนไลน์) จำนวน 8 รางวัล
** ละครและซีรีส์ยอดเยี่ยม : 2563 - ปัจจุบัน
** ผู้กำกับยอดเยี่ยม : 2567 - ปัจจุบัน
** นักแสดงนำชายยอดเยี่ยม : 2563 - ปัจจุบัน
** นักแสดงนำหญิงยอดเยี่ยม : 2563 - ปัจจุบัน
** นักแสดงสมทบชายยอดเยี่ยม : 2564 - ปัจจุบัน
** นักแสดงสมทบหญิงยอดเยี่ยม : 2567 - ปัจจุบัน
** บทโทรทัศน์ยอดเยี่ยม : 2563 - ปัจจุบัน
** ละครและซีรีส์แห่งปีจากการโหวตของผู้ชม (Drama Series of The Year) 2563 - 2564
*รางวัลประเภทรายการข่าว จำนวน 5 รางวัล
**รายการข่าวยอดเยี่ยม
**รายการฮาร์ดทอล์กยอดเยี่ยม
** ผู้ประกาศข่าวชายยอดเยี่ยม
** ผู้ประกาศข่าวหญิงยอดเยี่ยม
** สกูปข่าวยอดเยี่ยม
* รางวัลประเภทรายการโทรทัศน์ จำนวน 11 รางวัล
** เกมโชว์และการแข่งขันยอดเยี่ยม
** ทอล์คโชว์ยอดเยี่ยม
** วาไรตี้ยอดเยี่ยม
** สารคดียอดเยี่ยม
** สารคดีชุดยอดเยี่ยม
** รายการสำหรับเยาวชนยอดเยี่ยม
** รายการกีฬายอดเยี่ยม
** รายการกีฬาถ่ายทอดสดยอดเยี่ยม
** ผู้บรรยายรายการโทรทัศน์ยอดเยี่ยม
** ผู้บรรยายรายการกีฬายอดเยี่ยม
** พิธีกรยอดเยี่ยม
* รางวัลประเภทรายการวิทยุ จำนวน 6 รางวัล
** ผู้ผลิตรายการข่าวและสาระยอดเยี่ยม
** ผู้ผลิตรายการบันเทิงยอดเยี่ยม
** ผู้ดำเนินรายการข่าวและสาระยอดเยี่ยม
** ผู้ดำเนินรายการบันเทิงยอดเยี่ยม
** รายการบันเทิงท้องถิ่นยอดเยี่ยม
** รายการข่าวสาระความรู้ยอดเยี่ยม
* รางวัลเกียรติยศด้านวิทยุและโทรทัศน์ จำนวน 2 รางวัล
** เกียรติยศด้านวิทยุ
** เกียรติยศด้านโทรทัศน์

## คุณสมบัติของรายการที่ส่งเข้าประกวด
* ออกอากาศทางสถานีโทรทัศน์สาธารณะของประเทศไทย
* ออกอากาศเป็นครั้งแรกระหว่างวันที่ 1 มกราคม ของปีนั้น จนถึง 31 ธันวาคม ของปีนั้น

## ผู้มีสิทธิ์ลงคะแนน
* ผู้ที่ประกอบอาชีพและวิชาชีพด้านกิจการวิทยุโทรทัศน์ ไม่ว่าจะเป็นนักแสดง ผู้กำกับ ผู้ผลิตรายการ ผู้ดำเนินรายการ หรือผู้ผลิตงานเพลง ที่เคยได้รับรางวัลต่าง ๆ ใน ปีที่ผ่านมา
* ผู้มีสิทธิ์ลงคะแนน
** รางวัลด้านโทรทัศน์
*** ผู้มีสิทธิลงคะแนนรอบคัดเลือก จำนวน 44 ท่าน
*** ผู้มีสิทธิลงคะแนนรอบตัดสิน จำนวน 163 ท่าน
** รางวัลด้านวิทยุ
*** ผู้มีสิทธิลงคะแนนรอบคัดเลือก จำนวน 30 ท่าน
*** ผู้มีสิทธิลงคะแนนรอบตัดสิน จำนวน 77 ท่าน
* ผู้มีสิทธิ์ลงคะแนน 1 คน จะคัดเลือกผลงานทุกรางวัลตามเกณฑ์การตัดสินที่กำหนด อำนวยการเพื่อให้ ได้ผลงานตามจำนวนที่กำหนดในแต่ละรอบโดยจะต้องพิจารณาผลงานทั้งหมด และให้คะแนนในเอกสารให้คะแนนที่ปิด

## ลำดับงานประกาศผลรางวัลนาฏราช

## ผลรางวัล (นักแสดงยอดเยี่ยม)
### ประเภทละครยาว (Longform)

### ประเภทละครสั้น (Short form)

### ประเภทละครและซีรีส์ก่อนเวลา 20.00 น.

### ประเภทละครและซีรีส์บนแพลตฟอร์มออนไลน์

## ผลรางวัล (ประเภทละครโทรทัศน์)
### ละครยาวหลังข่าว

### ละครและซีรีส์หลังเวลา 20.00 น. ไม่เกิน 13 ตอน

### ละครและซีรีส์ก่อนเวลา 20.00 น.

### ละครและซีรีส์บนแพลตฟอร์มออนไลน์

### เพลงละครยอดเยี่ยม

### อื่น ๆ

## รางวัลเกียรติยศด้านวิทยุและโทรทัศน์

## สถิติรางวัล
### ละครที่ชนะห้าสาขาใหญ่ (Big Five)
**ตัวหนา** หมายถึงผู้ชนะ

### ละครที่มีนักแสดงเข้าชิงสี่สาขาการแสดง (All Four Acting)
**ตัวหนา** หมายถึงผู้ชนะเลิศอันดับหนึ่งของโลก

### นักแสดงที่ได้รับรางวัลสาขาการแสดงมากกว่า 1 ครั้ง
* ไม่นับรวมสาขาทีมนักแสดงยอดเยี่ยม เนื่องจากสาขาทีมนักแสดงยอดเยี่ยมไม่ได้ประกาศรายชื่อนักแสดงที่เข้าชิง ประกาศเพียงแค่ชื่อละครที่เข้าชิงเท่านั้น

### นักแสดงที่เข้าชิงรางวัลสาขาการแสดงมากกว่า 1 ครั้ง
* ไม่นับรวมสาขาทีมนักแสดงยอดเยี่ยม เนื่องจากสาขาทีมนักแสดงยอดเยี่ยมไม่ได้ประกาศรายชื่อนักแสดงที่เข้าชิง ประกาศเพียงแค่ชื่อละครที่เข้าชิงเท่านั้น

### นักแสดงที่ได้รับการเสนอชื่อเข้าชิงสาขาการแสดงมากกว่า 1 รายชื่อในปีเดียวกัน
* ไม่นับรวมสาขาทีมนักแสดงยอดเยี่ยม เนื่องจากสาขาทีมนักแสดงยอดเยี่ยมไม่ได้ประกาศรายชื่อนักแสดงที่เข้าชิง ประกาศเพียงแค่ชื่อละครที่เข้าชิงเท่านั้น

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น
* รางวัลนาฏราช จากเว็บไซต์สมาพันธ์สมาคมวิชาชีพวิทยุกระจายเสียงและวิทยุโทรทัศน์
* รางวัลนาฏราชครั้งที่ 13 


นาฏราช
นาฏราช
หมวดหมู่:ก่อตั้งในประเทศไทยในปี พ.ศ. 2553