คติข้อยกเว้นอเมริกัน

**คติข้อยกเว้นอเมริกัน** () เป็นแนวคิดที่เชื่อว่าสหรัฐอเมริกาเป็นชาติที่มีความแปลกแตกต่างจากชาติอื่น ๆ โดยกำเนิด ผู้ที่สนับสนุนแนวคิดนี้อ้างเหตุผลว่าค่านิยม, ระบบการเมือง และพัฒนาการทางประวัติศาสตร์ของสหรัฐนั้นแปลกแตกต่างเป็นพิเศษในประวัติศาสตร์ของมนุษยชาติ และมักมาพร้อมกับการบ่งชี้เป็นนัยว่าสหรัฐ "ได้รับการกำหนดและได้รับสิทธิให้มีบทบาทจำเพาะในเชิงบวกในเวทีโลก"

ซีมอร์ มาร์ติน ลิปเซต นักรัฐศาสตร์ชาวอเมริกัน สามารถตามค้นที่มาของคติข้อยกเว้นอเมริกันกลับไปได้ถึงการปฏิวัติอเมริกาที่ซึ่งสหรัฐ "เกิดขึ้นในฐานะรัฐใหม่" พร้อมชุดแนวคิดพิเศษของสหรัฐ ชุดค่านิยมและแนวคิดนี้มีรากฐานมาจากเสรีภาพ (liberty), ความเท่าเทียมต้องมาก่อนกฎหมาย (equality before the law), ความรับผิดชอบเป็นของปัจเจก (individual responsibility), สาธารณรัฐนิยม (republicanism), ประชาธิปไตยผู้แทน (representative democracy) และระบบเศรษฐกิจแบบ "ปล่อยให้ทำไป" หลักการเหล่านี้มักถูกเรียกรวมกันว่าเป็น "คติข้อยกเว้นอเมริกัน" (American exceptionalism) และถ่ายทอดไปสู่คติที่ว่าสหรัฐเป็นที่รับรู้ในระดับท้องถิ่นและระดับนานาชาติว่าเหนือกว่าชาติอื่นหรือมีภาระพิเศษที่จะต้องเปลี่ยนแปลงโลก

ทฤษฎีว่าด้วยคติข้อยกเว้นพิเศษของสหรัฐมีการพัฒนาไปตลอดเวลา อาแล็กซี เดอ ต็อกวีล นักรัฐศาสตร์ชาวฝรั่งเศส เป็นนักเขียนคนแรกที่อธิบายสหรัฐว่า "มีข้อยกเว้นพิเศษ" (exceptional) หลังเขาเดินทางไปสหรัฐในปี 1831 เอกสารเก่าแก่ที่สุดที่มีการใช้ศัพท์ "American exceptionalism" โดยเฉพาะปรากฏในข้อถกเถียงของผู้สนับสนุนคอมมิวนิสต์ในปลายทศวรรษ 1920

## อ้างอิง

### บรรณานุกรม
* 
* 
* 
* Churchwell, Sarah. *Behold, America: The Entangled History of 'America First' and 'the American Dream' *(2018). 368 pp. online review
* Dollinger, Marc. "American Jewish Liberalism Revisited: Two Perspectives Exceptionalism and Jewish Liberalism". *American Jewish History* (2002) 90#2 pp.&nbsp;161+. online at Questia 
* 
* 
* 
* Hughes, David. "Unmaking an exception: A critical genealogy of US exceptionalism." *Review of International Studies* (2015) 41#3 pp.&nbsp;527–51
* 
* Glickstein, Jonathan A. *American Exceptionalism, American Anxiety: Wages, Competition, and Degraded Labor In The Antebellum United States* (2002)
* Ferrie, Joseph P. *The End of American Exceptionalism: Mobility in the US Since 1850,* Journal of Economic Perspectives (Summer, 2005)
* 
* 
* 
* Kammen, Michael. "The problem of American exceptionalism: A reconsideration." *American Quarterly* (1993) 45#1 pp.&nbsp;1–43. online
* Koh, Harold Hongju. "On American Exceptionalism" 55 Stan. L. Rev. 1479 (2003) online
* 
* LeBlanc, Paul and Tim Davenport (eds.), *The "American Exceptionalism" of Jay Lovestone and His Comrades, 1929–1940: Dissident Marxism in the United States, Volume 1.* Leiden, NL: Brill, 2015.
* 
* Lipset, Seymour Martin. *The First New Nation*. Basic Books, 1955.
* Lipset, Seymour Martin. "Still the Exceptional Nation?" *The Wilson Quarterly.* 24#1 (2000) pp.&nbsp;31+ online version 
* Lloyd, Brian. *Left Out: Pragmatism, Exceptionalism, and the Poverty of American Marxism, 1890–1922.* Johns Hopkins University Press, 1997.
* 
* Restad, Hilde Eliassen, "Old Paradigms in History Die Hard in Political Science: U.S. Foreign Policy and American Exceptionalism", *American Political Thought* (Notre Dame), (Spring 2012), 1#1 pp.&nbsp;53–76.
* Ross, Dorothy. *Origins of American Social Science.* Cambridge University Press, 1991.
* Ross, Dorothy. "American Exceptionalism" in *A Companion to American Thought.* Richard W. Fox and James T. Kloppenberg, eds. London: Blackwell Publishers Inc., 1995: 22–23.
* Schuck, Peter H., Wilson, James Q., Eds. *Understanding America: The Anatomy of an Exceptional Nation*, 704 pp, 2008, 
* Shafer, Byron E., ed. *Is America Different?: A New Look at American Exceptionalism* (1991) endorses exceptionalism
* Soderlind, Sylvia, and James Taylor Carson, eds. *American Exceptionalisms: From Winthrop to Winfrey* (State University of New York Press; 2012) 268 pp; essays on the rhetoric of exceptionalism in American history, from John Winthrop's "city upon a hill" to the "war on terror".
* Swirski, Peter. *American Utopia and Social Engineering in Literature, Social Thought, and Political History.* New York, Routledge (2011)
* Tilman, Rick. "Thorstein Veblen's Views on American 'Exceptionalism': An Interpretation". *Journal of Economic Issues.* 39#1 2005. pp.&nbsp;177+. online version 
* Tomes, Robert. "American Exceptionalism in the Twenty-First Century" . "Survival." 56#1. pp.&nbsp;26–50.
* 
* Tyrrell, Ian. "American Exceptionalism in an Age of International History", *American Historical Review* Vol. 96, No. 4 (Oct., 1991), pp.&nbsp;1031–55 in JSTOR
* Voss, Kim. *The Making of American Exceptionalism: The Knights of Labor and Class Formation in the Nineteenth Century* (1993) online version 
* Wilentz, Sean. *Against Exceptionalism: Class Consciousness and the American Labor Movement, 1790–1820*, 26 Int'l Lab. & Working Class History 1 (1984)
* 

หมวดหมู่:ลัทธิข้อยกเว้น
หมวดหมู่:วัฒนธรรมอเมริกัน
หมวดหมู่:ชาตินิยม
หมวดหมู่:ทฤษฎีการเมือง
หมวดหมู่:อเมริกันศึกษา
หมวดหมู่:ทฤษฎีทางประวัติศาสตร์
ลัทธิข้อยกเว้นอเมริกัน