open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ไพป์

**ไพป์** () หรือ **ขีดตั้ง** () เป็นชื่อของสัญลักษณ์ของตัวอักษร ASCII ที่ตำแหน่ง 124 ตัวอักษรนี้ใช้สัญลักษณ์เส้นในแนวตั้ง ( | ) หรือในบางครั้งใช้เส้นตั้งที่มีแยกตรงกลาง ( ¦ - broken bar) ในคีย์บอร์ดของคอมพิวเตอร์ไอบีเอ็ม จะใช้สัญลักษณ์ broken bar เป็นส่วนมาก แต่อย่างไรก็ตาม broken bar เป็นตัวอักษรที่อยู่ต่างออกไปที่ตำแหน่งของ U+00A6 (¦)

## การใช้งาน
### ทางคณิตศาสตร์
ในทางคณิตศาสตร์ ใช้เครื่องหมายสำหรับ 
* ค่าสัมบูรณ์ |x|
* เซต เป็นตัวคั่นบอกเงื่อนไขของสมาชิก \{x|x
* ความน่าจะเป็น แสดงถึงความข้องเกี่ยวต่อเนื่อง P (X|Y) 
* ตัวหาร หรือการหารลงตัว 3 | 12 (3 หาร 12 ได้ลงตัว)

### ทางตรรกศาสตร์
ภาษาคอมพิวเตอร์หลายภาษาใช้ไพป์เป็นตัวดำเนินการ "หรือ" เพื่อตรวจสอบตรรกะ หรือใช้เป็นตัวดำเนินการแบบบิตสำหรับค่าตัวเลขเช่น
* `if (a < 1 || a > 9) { ... }`
* `x = 3 | 5;`

ในนิพจน์ปรกติ ใช้บ่งบอกข้อความทางเลือก เช่น "SMS|gmail" หมายความว่าสามารถเป็นข้อความ "SMS" หรือ "gmail" ก็ได้

ในบรรทัดคำสั่ง การใช้ระหว่างโปรแกรมหรือคำสั่ง หมายถึงการนำค่าส่งออกจากโปรแกรมหรือคำสั่งข้างซ้าย ไปเป็นค่าป้อนเข้าสำหรับอีกโปรแกรมหรือคำสั่งข้างขวา เช่น
* `a.exe | b.exe`
* `ls | more`

ในโปรแกรมมีเดียวิกิ ใช้เครื่องหมายสำหรับแบ่งค่าพารามิเตอร์ในแม่แบบ และแบ่งเซลล์ในตาราง

ภาษาไทย
เทพลิขิต

[thumb|ภาพวาด ''[American Progress|ความเจริญของอเมริกา* (1872) โดย[[John Gast (painter)|จอห์น แกสต์]] แสดงให้เห็นถึงภาพเชิงเปรียบเทียบของกระบวนการพัฒนาพื้นที่ฝั่งตะวันตกของสหรัฐ โดยแสดง[[Columbia (personification)|โคลัมเบีย]] บุคลาธิษฐานของสหรัฐ นำพาความเจริญก้าวหน้าไปสู่ฝั่งตะวันตกพร้อมกับเหล่าผู้ตั้งรกรากชาวอเมริกัน เธอนำแสงไฟจากตะวันออกไปยังตะวันตก ร้อยสาย[[โทรเลข]] ถือตำราเรียน และเน้นฐานะต่าง ๆ ของกิจกรรมทางเศรษฐกิจและรูปแบบการขนส่งที่มีการพัฒนา ส่วนฝั่งซ้าย [[กลุ่มชนพื้นเมืองอเมริกันในสหรัฐ|ชาวอเมริกันพื้นเมืิอง]]พลัดถิ่นจากบ้านเกิดของตน]]
*'เทพลิขิต** หรือ **โองการของพระเจ้า*' () เป็นความเชื่อทางวัฒนธรรมในสหรัฐช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 19 ว่าผู้ตั้งถิ่นฐานชาวอเมริกันได้รับการกำหนดให้ขยายไปทั่ว[[อเมริกาเหนือ]]

หลักการพื้นฐานสำหรับแนวคิดนี้มีสามประการ คือ:
* คุณธรรมพิเศษของชาวอเมริกันและสถาบันของตน
* ภารกิจของ[[สหรัฐ]]ในการไถ่และสร้าง[[Western United States|ตะวันตก]]ในแบบ[[History of agrarianism#United States|กสิกรรม]]ทาง[[Eastern United States|ตะวันออก]]ใหม่
* การทำหน้าที่สำคัญนี้ให้สำเร็จเป็นสิ่งที่โชคชะตาต้านทานได้ยาก

นักประวัติศาสตร์ได้เน้นย้ำว่า "เทพลิขิต" ถูกโต้แย้งเสมอ โดยมีหลายคนรับรองความคิดนี้ แต่สมาชิก[[Whig Party (United States)|พรรควิก]]ส่วนใหญ่ และชาวอเมริกันที่มีชื่อเสียงหลายคน (เช่น [[อับราฮัม ลินคอล์น]]กับ[[ยูลิสซีส เอส. แกรนต์]]) ปฏิเสธแนวคิดนี้

[[John L. O'Sullivan|จอห์น โอซัลลิแวน]] บรรณาธิการหนังสือพิมพ์ โดยทั่วไปถือเป็นผู้คิดค้นวลีนี้ใน ค.ศ. 1845 เพื่ออธิบายสาระสำคัญของความคิดนี้ นักประวัติศาสตร์บางส่วนเชื่อว่าวลีนี้ปรากฏเป็นครั้งแรกในบทบรรณาธิการ "การผนวก" ที่ไม่ได้ลงนาม ผลิตโดย [[Jane Cazneau]] นักข่าวและผู้สนับสนุนการผนวกดินแดน

== การเสริมสร้างรากฐานปรัชญา ==
ผู้บุกเบิกอเมริกันจำนวนมากมีสำนึกที่แข็งแกร่งว่า เสรีภาพของชาติและอุดมคตินั้นมีความสำคัญมาก และจำเป็นที่จะต้องนำไปเผยแพร่ในดินแดนใหม่โดยการขยายขอบเขตของชาติและพรมแดนของประเทศให้กว้างขวางออกไปจนสุดขอบฟ้า สองศตวรรษก่อนหน้านั้น [[จอห์น วินโทรพ]] ข้าหลวงแห่งอาณานิคมอ่าวแมซซาชูเสตต์ ได้อ้างเหตุผลสนับสนุนแนวคิดนี้ว่า อาณานิคมของเขานั้นจะเป็นเสมือน *เมืองบนยอดเขา* ที่แสดงให้ดินแดนส่วนที่เหลือของโลกได้เห็นว่า สังคมเสรีในวิถีของพระผู้เป็นเจ้านั้นเป็นอย่างไร คนจำนวนหนึ่งได้ออกมาเสนอแนวคิดเพิ่มเติมว่าการแพร่ขยายหลักการนี้ออกไป เนื่องเพราะมันเป็นโชคชะตาที่กำหนดไว้และหลีกเลี่ยงไม่ได้นั้น สหรัฐอเมริกาควรจะขยายอาณาเขตออกไปให้ครอบคลุมทั่วทั้งทวีปอเมริกาเหนือ *ขบวนการอเมริกันหนุ่ม'' (The Young America movement) ซึ่งได้รับการสนับสนุนจากแฟรงกลิน เพียรซ ได้เคลื่อนไหวส่งเสริมทรรศนะดังกล่าวนี้อย่างคึกคักยิ่ง 

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น
* President Polk's Inaugural Address
* Collection: "Manifest Destiny and the American West"  from the University of Michigan Museum of Art

หมวดหมู่:คติข้อยกเว้นอเมริกัน
หมวดหมู่:ชาตินิยมอเมริกัน
หมวดหมู่:วลีติดปากทางการเมืองอเมริกัน
หมวดหมู่:ภูมิรัฐศาสตร์
หมวดหมู่:ประวัติศาสตร์อเมริกาเหนือ
หมวดหมู่:ทฤษฎีความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ
หมวดหมู่:ความสัมพันธ์เม็กซิโก–สหรัฐ
หมวดหมู่:การเมืองสหรัฐ
ทัชมาฮาล

**ทัชมาฮาล** หรือ **ตาชมหัล** (Taj Mahal แปลว่า ภรรยาของฉัน เป็นอาคารฝังพระศพสร้างด้วยหินอ่อนสีขาวงาช้าง ตั้งอยู่บนฝั่งแม่น้ำทางใต้ของแม่น้ำยมุนา ในเมืองอัคระ รัฐอุตตรประเทศ ประเทศอินเดีย ทัชมาฮาลเริ่มสร้างขึ้นในปี 1632 โดยจักรพรรดิโมกุล จักรพรรดิชาห์ชะฮัน (ครองราชย์ 1628 ถึง 1658) เพื่อตั้งพระศพของพระสนมเอก มุมตาซ มหัล และเป็นที่ตั้งพระศพของจักรพรรดิชาห์ชะฮันเอง ทัชมาฮาลประกอบด้วยตัวอาคารสุสาน, มัสยิด และเกสต์เฮาส์ รายล้อมด้วยสวน การก่อสร้างทัชมาฮาลสำเร็จสมบูรณ์ในปี 1643 แต่มีการก่อสร้างในเฟสอื่น ๆ ของโครงการที่ดำเนินต่อไปอีกกว่า 10 ปี

ทัชมาฮาลได้รับสถานะเป็นแหล่งมรดกโลกของยูเนสโกในปี 1983 ในฐานะ "เพชรน้ำเอกของศิลปะมุสลิมในอินเดีย และเป็นหนึ่งในงานชิ้นเอกที่ได้รับการชื่นชมในระดับสากล" และได้รับการยกย่องโดยหลายบุคคลให้เป็นผลงานชิ้นเอกของสถาปัตยกรรมโมกุล และ สัญลักษณ์ของประวัติศาสตร์อินเดียอันร่ำรวย ทัชมาฮาลมีผู้เดินทางมาเยี่ยมเยียนราว 7–8&nbsp;ล้านคนต่อปีในปี 2007

## อ้างอิง

### บรรณานุกรม

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* Havell, E.B. (1913). *Indian Architecture: Its Psychology, Structure and History*, John Murray.
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## แหล่งข้อมูลอื่น

*  of the Taj Mahal
* Description of the Taj Mahal at the Archaeological Survey of India
* Profile of the Taj Mahal at UNESCO
* 

หมวดหมู่:เจ็ดสิ่งมหัศจรรย์ของโลก
หมวดหมู่:แหล่งมรดกโลกในประเทศอินเดีย
หมวดหมู่:สิ่งก่อสร้างในอาครา

หมวดหมู่:สถาปัตยกรรมโมกุล
มหาวิทยาลัยภาคกลาง

**มหาวิทยาลัยภาคกลาง** (อังกฤษ: The University of Central Thailand) เป็นมหาวิทยาลัยเอกชนในประเทศไทย ตั้งอยู่ที่อำเภอเมืองนครสวรรค์ จังหวัดนครสวรรค์ ก่อตั้งขึ้นในปี พ.ศ. 2529 และได้รับการเปลี่ยนสถานะเป็นมหาวิทยาลัย ในปี พ.ศ. 2545

## ประวัติ
มหาวิทยาลัยภาคกลาง (ม.ภก.) เป็นสถาบันอุดมศึกษาเอกชนที่ได้รับอนุญาตให้จัดตั้งเป็นลำดับที่ 19 อยู่ภายใต้การกำกับและควบคุมของทบวงมหาวิทยาลัย ตั้งอยู่ที่ตำบลนครสวรรค์ตก อำเภอเมืองนครสวรรค์ จังหวัดนครสวรรค์ ก่อตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 14 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2529 ในชื่อ "วิทยาลัยพัฒนาภาคกลาง" โดย อาจารย์สุรีย์ และ ดร.โสภิต เหลืองสุภาพันธ์ จากการเริ่มต้นเพียงคณะวิชาเดียว คือ คณะบริหารธุรกิจ ในปี พ.ศ. 2529 

มหาวิทยาลัยภาคกลางได้มีการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง  และได้รับการเปลี่ยนสถานะเป็นมหาวิทยาลัยเมื่อวันที่ 31 ตุลาคม พ.ศ. 2545 ซึ่งในปัจจุบันเปิดสอนในระดับปริญญาตรี ปริญญาโทและปริญญาเอก 

## สัญลักษณ์มหาวิทยาลัย
***รูปวงกลม  ๓  ห่วง ** 	หมายถึง		ความผูกพันกันทางสังคม
***ชาติ  ศาสน์  กษัตริย์**	หมายถึง		สิ่งเทิดทูนไว้เหนือเกล้า
***เทียนจุดไฟ**		หมายถึง		แสงสว่างของชีวิต
***รัศมีแสงเทียน**	หมายถึง		ความเบ่งบานแห่งปัญญา
***แท่นเทียน**		หมายถึง		ความมั่นคงแห่งคุณธรรม

## คณะวิชา
* **คณะวิทยาศาสตร์** 
** สาขาวิทยาการคอมพิวเตอร์  
* **คณะเศรษฐศาสตร์** 
** สาขาเศรษฐศาสตร์  
* **คณะนิติศาสตร์** 
** สาขานิติศาสตร์  
* **คณะบัญชี** 
** สาขาการบัญชี  
* **คณะบริหารธุรกิจ** 
** สาขาการเงินการธนาคาร 
** สาขาการตลาด 
** สาขาการจัดการ 
** สาขาคอมพิวเตอร์ธุรกิจ  
* **บัณฑิตวิทยาลัย** 
** บริหารธุรกิจมหาบัณฑิต (MBA) 
** รัฐประศาสนศาสตรมหาบัณฑิต (MPA)  
** ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต   สาขาวิชาการบริหารอุดมศึกษา (Ph.D.) 

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น
* มหาวิทยาลัยภาคกลาง

ภาคกลาง
ภาคกลาง
หมวดหมู่:สถานศึกษาในอำเภอเมืองนครสวรรค์
มหาวิทยาลัยเจ้าพระยา

**มหาวิทยาลัยเจ้าพระยา** (อังกฤษ: Chaopraya University) เป็นมหาวิทยาลัยเอกชนในประเทศไทย ตั้งอยู่ที่จังหวัดนครสวรรค์ ก่อตั้งขึ้นเมื่อปี พ.ศ. 2541

## ประวัติ
มหาวิทยาลัยเจ้าพระยา  ก่อตั้งขึ้นโดยคุณพ่อจรูญ  และคุณแม่หทัย  ศิริวิริยะกุลร่วมกับคณะผู้บริหารในกลุ่มบริษัทธุรกิจในเครือกว่า  20  บริษัท รวมทั้งผู้บริหารระดับสูงทั้งในวงการราชการและธุรกิจเอกชนและนักวิชาการระดับชาติ เพื่อสนองศรัทธาของชุมชนและความปรารถนาของผู้ปกครอง  ศิษย์เก่าชาววิริยาลัย   ตลอดจนเยาวชนและประชาชนทั่วภูมิภาคในการสืบสานสู่การศึกษา ในระดับอุดมศึกษาที่สมบูรณ์แบบจากบานเดิมในการผลิตทรัพยากรบุคคลระดับอนุปริญญาของโรงเรียนในเครือ “วิริยาลัยนครสวรรค์” คือ 
* โรงเรียนพณิชยการวิริยาลัยนครสวรรค์
* โรงเรียนเทคโนธุรกิจวิริยาลัยนครสวรรค์
ตั้งแต่ปี 2551 โรงเรียนในเครือวิริยาลัยนครสวรรค์ได้ยุบรวมกันจนได้เปลี่ยนชื่อเป็นวิทยาลัยอาชีวศึกษาวิริยาลัยนครสวรรค์ในปี 2554

ซึ่งเป็นโรงเรียนรางวัลพระราชทานระดับอุดมศึกษาแห่งแรกของสถาบันอาชีวศึกษาเอกชนทั่วประเทศ

## ทำเนียบอธิการบดี

## สัญลักษณ์ประจำมหาวิทยาลัย
### ตราประจำมหาวิทยาลัย
ตราประจำมหาวิทยาลัย มีความหมายว่า มหาวิทยาลัยเจ้าพระยามุ่งผลิตบุคลากรที่มีความรู้ ความสามารถ และความดีงาม เปี่ยมคุณภาพดุจดั่งเพชรเจียระนัย เป็นผู้มีคุณประโยชน์ต่อครอบครัวชุมชน ประเทศชาติ สมเกียรติศักดิ์แห่งมหาวิทยาลัยเจ้าพระยาสืบไป

### สีประจำมหาวิทยาลัย
สีเหลืองทอง

## คณะ
* คณะบริหารและการจัดการ 
* คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี 
* คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ 
* คณะพยาบาลศาสตร์ (โครงการจัดตั้ง)
* คณะวิศวกรรมศาสตร์และเทคโนโลยีอุตสาหกรรม (โครงการจัดตั้ง)

## ดูเพิ่ม
* รายชื่อโรงเรียนในจังหวัดนครสวรรค์

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น
* มหาวิทยาลัยเจ้าพระยา

จเจ้าพระยา
จเจ้าพระยา
หมวดหมู่:สถานศึกษาในอำเภอเมืองนครสวรรค์
แฟนดอม (เว็บไซต์)

**แฟนดอม** () หรือชื่อเดิม **วิเกีย** (Wikia หรือชื่อเดิม **วิกิซิตีส์** Wikicities) คือเว็บไซต์ที่ให้บริการฟรีการใช้งานของระบบวิกิ คล้ายคลึงกับวิกิพีเดียก่อตั้งโดย จิมมี เวลส์ (ผู้ก่อตั้งวิกิพีเดีย) และ แองเจลา บีสลีย์ (Angela Beesley) ในปี พ.ศ. 2547 (ค.ศ. 2004) และบริหารงานโดยบริษัทวิเกีย เว็บโฮสต์ติงฟรีซึ่งคล้ายคลึงกับ จีโอซิตีส์ (Geocities) ที่เป็นเว็บโฮสท์ให้บริการสร้างโฮมเพจฟรี วิกิซีตีส์ให้บริการฟรีสำหรับผู้เขียนและผู้อ่าน โดยได้รับรายได้หลักจากการเก็บค่าโฆษณา ที่แสดงผลในเว็บนั้น

ผู้ใช้สามารถขอวิเกียเป็นชื่อของกลุ่มตัวเองได้โดยทำเรื่องร้องขอ ผ่านทางผู้ดูแลระบบ โดยการกำหนดขอบเขตของโครงการ ผลประโยชน์ต่อบุคคลอื่น และผู้ร่วมงาน โดยเมื่อโครงการผ่านการยอมรับจากผู้ดูแลระบบแล้ว สามารถเปิดใช้งานและสามารถเขียนเพิ่มเติมได้ทันที โดยลิขสิทธิ์ของงานเขียนทั้งหมดภายในวิเกียกำหนดให้เป็นลิขสิทธิ์แบบเสรีในแบบ GFDL ซึ่งทางผู้ก่อตั้งกลุ่มย่อยต้องยอมรับการที่จะขอเสนอเปิดโครงการนั้น เนื้อหาบางส่วนไม่สามารถนำมาใช้ในระบบวิเกียซึ่งมีกล่าวไว้ในนโยบายของเว็บไซต์ได้แก่ การเปิดวิเกีย ช่วยกันสร้างสังคมเกี่ยวกับ ยาเสพย์ติด เหล้า บุหรี่ การพนัน และสิ่งผิดกฎหมายต่าง ๆ 

วิเกียใช้โปรแกรมชื่อว่ามีเดียวิกิทำงานบนเซิร์ฟเวอร์ ลีนุกซ์ ในวันที่ 3 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2548 ได้มีโครงการวิกิ ครบ 100 โครงการในวิเกีย โดยในปัจจุบัน (สิงหาคม 2548) มีโครงการวิกิประมาณ 500 โครงการ ภาษาหลักที่ใช้วิเกีย ขึ้นอยู่กับทางผู้จัดตั้งแต่ละโครงการย่อยเป็นคนตัดสิน โดยการติดต่อกับส่วนกลางใช้ภาษาอังกฤษเป็นหลัก
## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น

* 

หมวดหมู่:เว็บไซต์
หมวดหมู่:ประชาคมวิกิ
หมวดหมู่:ชุมชนวิกิ
ชีวธรณีเคมี

**ชีวธรณีเคมี** () คือการศึกษาเชิงวิทยาศาสตร์บนพื้นฐานกระบวนการทางเคมี, ฟิสิกส์, ธรณีวิทยา, และชีววิทยา รวมถึงการปฏิกิริยาซึ่งควบคุมองค์ประกอบของสิ่งแวดล้อมทางธรรมชาติ (รวมถึงชีวาลัย, อุทกภาค, บรรยากาศ และธรณีภาค) และวัฏจักรของสสารและพลังงานต่างๆ ซึ่งลำเลียงสารประกอบต่างๆ ในโลกทั้งในเวลาและอวกาศ ชีวธรณีเคมีเป็นวิทยาศาสตร์ระบบ

หมวดหมู่:ธรณีวิทยา
หมวดหมู่:เคมี
หมวดหมู่:ชีววิทยา
วัฏจักรทางชีวธรณีเคมี

thumb|250px|right|วัฏจักรของไนโตรเจน วัฏจักรที่สำคัญอย่างหนึ่งของวัฏจักรทางชีวธรณีเคมี

**วัฏจักรชีวธรณีเคมี** () โดยนิยามเชิงนิเวศวิทยาคือวงจรหรือแนวกระบวนการที่เกี่ยวกับการที่ธาตุหลักทางเคมีหรือโมเลกุลเคลื่อนที่ผ่านสภาพแวดล้อมของระบบนิเวศทั้งที่มีชีวิต (ชีวภาพ) และไม่มีชีวิต (ธรณีภาพ) โดยหลักการแล้ว วัฏจักรทุกวัฏจักรย่อมซ้ำกระบวนการเสมอ แม้ว่าในบางวัฏจักร จะใช้เวลาซ้ำกระบวนการนานมาก โดยการเปลี่ยนรูปนี้จะเกิดผ่านทั้งบรรยากาศ น้ำ และบนบก รวมทั้งการเปลี่ยนแปลงที่เกิดจากปัจจัยทางกายภาพและชีวภาพ สิ่งมีชีวิตทุกชนิดมีส่วนร่วมในวัฏจักร แต่ที่มีบทบาทมากที่สุดคือจุลินทรีย์ เพราะมีกระบวนการทางเมตาบอลิซึมที่หลากหลาย

แหล่งพลังงานสำคัญของการหมุนเวียนของแร่ธาตุต่าง ๆ คือพลังงานจากแสงอาทิตย์ และพลังงานจากสารที่อยู่ในสภาพรีดิวซ์ พลังงานเหล่านี้จะถ่ายทอดไปในระบบนิเวศและทำให้ระบบนิเวศทำงานได้ ธาตุที่มีการหมุนเวียนในวัฏจักรนี้ มีทั้งธาตุอาหารหลัก เช่น คาร์บอน ไนโตรเจน ไฮโดรเจน ออกซิเจน ฟอสฟอรัส และกำมะถัน ธาตุอาหารรอง ได้แก่ แมกนีเซียม โปตัสเซียม โซเดียม และธาตุฮาโลเจน ธาตุอาหารเสริม ได้แก่ โบรอน โคบอลต์ โครเมียม ทองแดง โมลิบดินัม นิกเกิล ซีลีเนียม และสังกะสี ธาตุที่ไม่จำเป็นต่อสิ่งมีชีวิต สามารถเข้ามาหมุนเวียนในวัฏจักรได้เช่นกัน เช่น โลหะหนักต่าง ๆ

## วัฏจักรต่าง ๆ

* วัฏจักรคาร์บอน มีการหมุนเวียน 3 แบบ คือแบบระยะสั้น เป็นการหมุนเวียนผ่านกระบวนการสังเคราะห์ด้วยแสงและการหายใจ แบบระยะกลาง เป็นการหมุนเวียนผ่านสารอินทรีย์ในดินตะกอน ถ่านหิน และน้ำมัน และแบบระยะยาวเป็นการหมุนเวียนผ่านโครงสร้างของโลก 
* วัฏจักรฟอสฟอรัสฟอสฟอรัสส่วนใหญ่อยู่บนพื้นดิน และจะผ่านการหมุนเวียนด้วยกระบวนการชะล้าง ไม่ผ่านรูปที่เป็นก๊าซ 
* วัฏจักรออกซิเจนโดยมากการหมุนเวียนของออกซิเจนจะเกิดควบคู่ไปกับคาร์บอนผ่านกระบวนการสังเคราะห์ด้วยแสงและการหายใจ 
* วัฏจักรไนโตรเจนการหมุนเวียนที่สำคัญเกิดจากสิ่งมีชีวิตที่ตรึงไนโตรเจนจากก๊าซไนโตรเจนในบรรยากาศ เช่น ไรโซเบียมและสาหร่ายสีเขียวแกมน้ำเงิน และการเปลี่ยนไนเตรตไอออนกลับเป็นก๊าซไนโตรเจนอีกครั้งโดยแบคทีเรีย
* วัฏจักรกำมะถัน การหมุนเวียนของกำมะถันเกิดจาการชะล้าง และการหายใจของจุลินทรีย์ที่ไม่ใช้ออกซิเจนและใช้กำมะถันเป็นตัวรับอิเล็กตรอน 
* วัฏจักรเหล็กเกิดจากการรีดิวซ์และออกซิไดส์ระหว่างเหล็กในรูปเฟอร์ริกไอออนและเฟอรร์รัสไอออน
* วัฏจักรแมงกานีส เกิดจาการรีดิวซ์และออกซิไดส์ไออนของแมงกานีสที่มีเลขออกซิเดชัน +2 ที่พืชนำไปใช้ได้ และ +4 ที่พืชเอาไปใช้ไม่ได้ จุลินทรีย์บางตัวใช้ Mn4+ เป็นตัวรับอิเล็กตรอนได้
* วัฏจักรแคลเซียม โดยมากเป็นการหมุนเวียนผ่านในรูปของแคลเซียมไฮโครเจนคาร์บอเนตไอออน และแคลเซียมคาร์บอเนตไอออนในทะเล
* วัฏจักรของโลหะหนักการเปลี่ยนรูปของโลหะหนักโดยจุลลินทรีย์และพืชจะเกี่ยวข้องกับการเปลี่ยนเลขออกซิเดชันของโลหะให้มีความเป็นพิษน้อยลงหรือมากขึ้น ให้เคลื่อนที่ได้ดีขึ้นหรือน้อยลง

## อ้างอิง

* Atlas, A.M. and R.Bartha. 1998. Microbial Ecology: Fundamental and Application 4 ed. Mehlo park. Benjamin/Cummings. Science Publishing.

หมวดหมู่:ชีววิทยา
หมวดหมู่:ธรณีวิทยา
หมวดหมู่:วิทยาศาสตร์สิ่งแวดล้อม
หมวดหมู่:ชีวภูมิศาสตร์
หมวดหมู่:ธรณีเคมี
แกร์ฮาร์ท ชเรอเดอร์

**แกร์ฮาร์ท ฟริทซ์ ควร์ท ชเรอเดอร์** (, ; เกิดวันที่ 7 เมษายน ค.ศ. 1944) เป็นนักการเมืองชาวเยอรมัน ได้ขึ้นดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรีแห่งเยอรมนี (Chancellor of Germany) ตั้งแต่ ค.ศ. 1998 จนถึง 2005 อาชีพทางการเมืองของเขาได้เปลี่ยนขั้วการเมืองจากฝ่ายซ้ายมาเป็นฝ่ายกลาง ปัจจุบันสังกัดพรรคประชาธิปไตยสังคมแห่งเยอรมนีหรือเอ็สเพเด () โดยที่เขาเคยดำรงตำแหน่งหัวหน้าพรรคในช่วงเวลาหนึ่งด้วย เขาทำหน้าที่ผู้นำรัฐบาลผสมระหว่างเอ็สเพเดกับพรรคกรีน ก่อนจะก้าวมาเป็นนักการเมืองอาชีพ เขาเคยประสบความสำเร็จในอาชีพทนายความมาก่อน

## อาชีพนักการเมือง
ชเรอเดอร์ได้เข้าร่วมพรรคประชาธิปไตยสังคมใน ค.ศ. 1963 ต่อมาใน ค.ศ. 1978 ได้ขึ้นดำรงตำแหน่งประธานสหภาพหนุ่มสาวสังคมนิยม ซึ่งเป็นองค์กรสำหรับเยาวชนของพรรคสังคมนิยมประชาธิปไตย ค.ศ. 1980 เขาได้รับเลือกตั้งเข้าร่วมสภาสหพันธรัฐเยอรมนี และโดดเด่นท้าทายสายตาสาธารณชนด้วยการเป็นสมาชิกรัฐสภาหนุ่มที่สวมเสื้อไหมพรมถักไปทำงาน แทนการสวมใส่เสื้อสูทและเน็คไท เขายังได้ดำรงตำแหน่งประธานสาขาฮันโนเฟอร์ของพรรคสังคมนิยมประชาธิปไตยอีกด้วย

### ความสำเร็จทางการเมืองในรัฐนีเดอร์ซัคเซิน

### อาชีพนักการเมืองในการเมืองของสหพันธรัฐเยอรมนี

### ดำรงตำแหน่งประธานเอ็สเพเด

## กิจกรรมทางการเมือง

### นโยบายภายในประเทศ

### นโยบายต่างประเทศ

### รูปแบบทางการเมือง

## ชีวิตส่วนตัว

[right|thumb|290px|ชเรอเดอร์กับ[บิเซนเต ฟอกซ์ ประธานาธิบดีเม็กซิโก]]

## คณะรัฐบาลชุดแรกของชเรอเดอร์
[thumb|290px|right|ชเรอเดอร์กับ[จอร์จ ดับเบิลยู. บุช]]

27 ตุลาคม ค.ศ. 1998 - 22 ตุลาคม ค.ศ. 2002

## คณะรัฐบาลชุดที่สองของชเรอเดอร์
22 ตุลาคม ค.ศ. 2002 - 22 พฤศจิกายน ค.ศ. 2005

## แหล่งข้อมูลอื่น

* เว็บไซต์ส่วนตัวของชเรอเดอร์ 
* ชเรอเดอร์บนเว็บไซต์ของพิพิธภัณฑ์ประวัติศาสตร์แห่งเยอรมนี 
* ภาพจากนิตยสาร "Spuren der Macht" 

หมวดหมู่:นายกรัฐมนตรีเยอรมนี
หมวดหมู่:ศิษย์เก่าจากมหาวิทยาลัยเกิททิงเงิน
หมวดหมู่:บุคคลจากรัฐนอร์ทไรน์-เว็สท์ฟาเลิน
กล้วยพัด

**กล้วยพัด** เป็นพืชชนิดหนึ่งที่มีลักษณะโดดเด่น มีลำต้นคล้ายปาล์ม ใบคล้ายกล้วย  กล้วยพัดเป็นพืชในวงศ์เดียวกับปักษาสวรรค์ อย่างไรก็ตาม การจำแนกกลุ่มพืชในวงศ์นี้ยังเป็นที่ถกเถียง บางครั้งก็นำกล้วยพัดไปไว้ในสกุลเดียวกับกล้วย (*Musaceae*) ก็มี

## ลักษณะ
กล้วยพัดมีความโดดเด่นที่ใบเรียงตั้งขึ้นคล้ายพัดจีน เป็นพืชพื้นเมืองของเกาะมาดากัสการ์ ในมหาสมุทรอินเดีย ส่วนในประเทศไทยนั้น นำพันธุ์เข้ามาปลูกครั้งแรกสมัยสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 3 เป็นการนำมาโดยคณะสงฆ์จากประเทศศรีลังกา จึงมีชื่อเรียกอีกชื่อว่า กล้วยลังกา นิยมปลูกตามวัดวาอาราม สถานที่ราชการและในราชวังโบราณต่างๆ ปัจจุบันมีการปลูกกล้วยพัดในสถานที่ต่างๆ มากมาย เพราะมีลักษณะลำต้นไม่ใหญ่เกินไป รูปทรงสวยงาม ดูแลง่าย และไม่ทิ้งกิ่งก้านหรือใบให้เกะกะ

กล้วยพัดเป็นพืชมีเหง้า มีก้านใบยาว ใบสีเข้ม ยื่นดิ่งขึ้นจากโคนต้น ยาวเต็มที่ราว 3 เมตร และกว้างราว 25-50 เซนติเมตร มีเหง้าฝังอยู่ใต้ดิน เมื่อโตขึ้นจึงโผล่พ้นดิน แผ่ใบเป็นสมมาตร รวมความสูงทั้งหมดเต็มที่ 9-18 เมตรเลยทีเดียว ส่วนขนาดลำต้นนั้นมีเส้นผ่าศูนย์กลางราว 30 เซนติเมตร ตรงโคนใบมีลักษณะโค้งอุ้มน้ำได้มากถึง 1 ลิตร ด้วยเหตุนี้จึงมีชื่อในภาษาอังกฤษว่า traveller’s tree หรือ traveller’s palm เพราะนักเดินทางสามารถดื่มน้ำจากหลายๆ ส่วนของพืชชนิดนี้ ทั้งที่ซอกโคนใบ และช่อดอกของกล้วยพัด ได้อย่างดี

ดอกของกล้วยพัดมีสีขาวขุ่น ขนาดเล็ก กระจุกเป็นช่อ มีช่อดอกยาวถึง 30 เซนติเมตร ออกดอกได้ตลอดปี และมีผลสีน้ำตาล ภายในมีเมล็ดสีฟ้า

## การขยายพันธุ์
กล้วยพัดสามารถขยายพันธุ์ด้วยเมล็ด และหน่อหรือเหง้า สามารถปลูกในดินทรายหรือดินเหนียว ที่มีการระบายน้ำ และมีความชื้นพอสมควร อาจใส่ปุ๋ยบ้างเดือนละครั้ง (18-18-18) ส่วนในช่วงหน้าร้อนอาจให้ปุ๋ยน้อยลง ควรปลูกในสถานที่ที่มีแสงแดดเต็มที่ อาจปลูกในอาคารได้ แต่ควรมีแสงแดดส่องอย่างสม่ำเสมอ แต่อย่าปลูกในที่ที่มีลมพัดแรง หากต้องการใบที่สวย ไม่แตก หรืออาจปลูกให้ต้นไม้อื่นบังลมบ้างก็ได้

กล้วยพัดเติบโตในประเทศไทยได้ดี ด้วยสภาพอากาศและสิ่งแวดล้อมที่เหมาะสม ทั้งยังทนทานต่อโรคและศัตรูพืชชนิดอื่นๆ ด้วย

มีความเชื่อดั้งเดิมในถิ่นกำเนิดของกล้วยพัดว่า หากนักเดินทางไปยืนตรงหน้าต้นกล้วยพัดแล้วอธิษฐาน ขอสิ่งใด ก็จะได้สิ่งนั้นตามความประสงค์

หมวดหมู่:วงศ์กล้วยพัด
หมวดหมู่:ไม้ประดับ
โรนัลด์ เรแกน

**โรนัลด์ วิลสัน เรแกน** (; 6 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1911 – 5 มิถุนายน ค.ศ. 2004) เป็นนักการเมืองชาวอเมริกัน ซึ่งดำรงตำแหน่งประธานาธิบดีสหรัฐคนที่ 40 ตั้งแต่ ค.ศ. 1981–1989 และกลายเป็นกระบอกเสียงที่มีอิทธิพลอย่างสูงต่อแนวคิดอนุรักษนิยมสมัยใหม่ ก่อนดำรงตำแหน่งประธานาธิบดี เขาเคยเป็นนักแสดงฮอลลีวูดและผู้นำสหภาพแรงงานก่อนที่จะดำรงตำแหน่งผู้ว่าการรัฐแคลิฟอร์เนียคนที่ 33 ตั้งแต่ ค.ศ. 1967–1975

เรแกนถูกเลี้ยงดูมาในครอบครัวที่มีรายได้น้อยในเมืองเล็ก ๆ ทางตอนเหนือของรัฐอิลลินอย เขาสำเร็จการศึกษาจากวิทยาลัยยูเรกาใน ค.ศ. 1932 และทำงานเป็นผู้บรรยายกีฬาทางวิทยุ หลังจากย้ายไปรัฐแคลิฟอร์เนีย เขาทำงานเป็นนักแสดงและดำรงตำแหน่งประธานของสมาคมนักแสดงภาพยนตร์และโทรทัศน์ที่พยายามขจัดอิทธิพลของลัทธิคอมมิวนิสต์ ใน ค.ศ. 1950 เขาย้ายมาทำงานในวงการโทรทัศน์และเป็นนักพูดผู้แรงบันดาลใจที่เจเนอรัลอิเล็กทริก ใน ค.ศ. 1964 คำพูดของเขา "A Time for Choosing" ได้รับความสนใจในระดับชาติในฐานะโฆษกของนักอนุรักษนิยมคนใหม่และดำรงตำแหน่งผู้ว่าการรัฐแคลิฟอร์เนียใน ค.ศ. 1966 

ใน ค.ศ. 1980 เรแกนเป็นตัวแทนริพับลิกันชิงตำแหน่งประธานาธิบดีและเป็นฝ่ายเอาชนะจิมมี คาร์เตอร์ ประธานาธิบดีคนก่อน ด้วยวัย 69 ปี ระหว่างเข้าพิธีสาบานตนเพื่อเข้ารับตำแหน่ง เรแกนกลายเป็นประธานาธิบดีที่มีอายุมากที่สุดในประวัติศาสตร์จนกระทั่งใน ค.ศ. 2017 โดนัลด์ ทรัมป์เข้ารับตำแหน่งประธานาธิบดีด้วยวัย 70 ​​ปี เรแกนได้รับชัยชนะเป็นสมัยที่สองใน ค.ศ. 1984 ด้วยคะแนนเสียง 489 ต่อ 49 กลายเป็นหนึ่งในชัยชนะที่มีคะแนนไม่สมดุลมากที่สุดในประวัติศาสตร์สหรัฐ

## อ้างอิง


หมวดหมู่:ประธานาธิบดีสหรัฐ
หมวดหมู่:พรรคริพับลิกัน (สหรัฐ)
หมวดหมู่:นักแสดงอเมริกัน
หมวดหมู่:นักการเมืองอเมริกัน
หมวดหมู่:ผู้ได้รับอิสริยาภรณ์เหรียญแห่งอิสรภาพของประธานาธิบดี
หมวดหมู่:ผู้นำในสงครามเย็น
หมวดหมู่:บุคคลจากรัฐอิลลินอย
หมวดหมู่:บุคคลจากรัฐแคลิฟอร์เนีย
หมวดหมู่:ผู้รอดชีวิตจากการลอบสังหาร
หมวดหมู่:ผู้รอดชีวิตจากมะเร็งลำไส้
หมวดหมู่:ผู้รอดชีวิตจากมะเร็งผิวหนัง
หมวดหมู่:เสียชีวิตจากโรคอัลไซเมอร์
หมวดหมู่:ผู้เขียนอัตชีวประวัติชาวอเมริกัน
หมวดหมู่:บุคคลไร้ความสามารถ
หมวดหมู่:นักจดบันทึกประจำวันชาวอเมริกัน
หมวดหมู่:ความพยายามลอบสังหารโรนัลด์ เรแกน
หมวดหมู่:ตระกูลเรแกน
นาโนอิเล็กทรอนิกส์

**นาโนอิเล็กทรอนิกส์** () คือสาขาหนึ่งของวิชาอิเล็กทรอนิกส์ที่มีขอบเขตความรู้ในระดับนาโน ถูกพัฒนาขึ้นเนื่องจากการสร้างวงจรโดยใช้แนวทางอิเล็กทรอนิกส์เดิมกำลังถึงทางตัน ด้วยเหตุผลที่ว่า

# แนวทางเดิมไม่สามารถจะสร้างวงจรอิเล็กทรอนิกส์ที่เล็กในระดับนาโนได้
# หลักการทางวิทยาศาสตร์ เช่น เรื่องการนำไฟฟ้าในระดับนาโนจะไม่เหมือนกับตามที่เราเข้าใจกันอยู่ในชีวิตประจำวัน

## แนวทางพัฒนา
การพัฒนานาโนอิเล็กทรอนิกส์ในอนาคตจึงดำเนินไปเพื่อแก้ข้อจำกัดทั้ง 2 แบบนั้น โดยแบ่งออกเป็น 3 ระยะดังนี้
# ระยะสั้น 1-5 ปี จะเป็นการปรับปรุงเทคโนโลยีเดิมให้ดีขึ้น เพื่อจะสามารถสร้างสิ่งของระดับนาโนได้เช่น
## การสร้างแผงวงจรด้วยแสงเหนือม่วง (UV) แทนแสงธรรมดา
## การสร้างหน่วยความจำ เช่น ฮาร์ดดิสก์ด้วยลำอะตอม หรือหัวอ่านแบบ SPM เพื่อให้ความจุมากขึ้น
## การใช้สารอินทรีย์สร้างอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ เช่น หลอดเปล่งแสงกึ่งตัวนำชนิดอินทรีย์(OLED)
# ระยะกลาง 5-10 ปี จะมีการพัฒนาอุปกรณ์ต่าง ๆ ที่ใช้ประโยชน์จากคุณสมบัติพิเศษทางนาโนมากขึ้น โดยเฉพาะ:
## การใช้สารอินทรีย์ในวงจรอิเล็กทรอนิกส์ ซึ่งจะมีต้นทุนในการผลิตถูกยิ่งกว่าการผลิตวงจรจากซิลิกอนที่ใช้ในปัจจุบัน และสามารถนำไปใช้ได้กับพื้นผิวที่โค้งงอ เช่น พลาสติกหรือผ้าได้ด้วย
## เซลล์แสงอาทิตย์ที่ผลิตจากสารอินทรีย์ในอนาคตจะมีราคาถูกลง และใช้กันอย่างแพร่หลาย
## การสร้างวงจรตรวจจับสารเคมีหรือเชื้อโรค ซึ่งจะเป็นการย่อระบบตรวจวิเคราะห์ที่มีขนาดใหญ่ในปัจจุบัน ไปอยู่บนชิปวงจรขนาดจิ๋ว ซึ่งจะสะดวกและรวดเร็วเป็นอย่างมากในการใช้งาน
## การประหยัดการใช้ไฟฟ้า จากคุณสมบัติพิเศษระดับนาโนของสารกึ่งตัวนำที่ทำให้อิเล็กตรอนไหลผ่านวงจรได้ทีละหนึ่งหรือสองตัว
# ระยะเกิน 10 ปี เมื่อเริ่มสร้างวงจรในระดับนาโนได้อย่างแม่นยำมากขึ้น เราจะสามารถสร้างเครื่องคอมพิวเตอร์ขนาดจิ๋วที่ใช้คุณสมบัติพิเศษของวัสดุนาโนต่าง ๆ ได้ และคอมพิวเตอร์เหล่านี้ จะมีความสามารถมากกว่าเดิมหลายแสนหรือหลายล้านเท่าเลยที่เดียว

## อ้างอิง

* นาโนเทคโนโลยี-คลื่นลูกใหม่แห่งศตวรรษที่ 21, ศูนย์นาโนเทคโนโลยีแห่งชาติ

หมวดหมู่:อิเล็กทรอนิกส์
วัดพระแก้ว

**วัดพระแก้ว** โดยทั่วไปหมายถึงวัดที่อาจเคยประดิษฐานพระแก้วมรกต ซึ่งอาจหมายถึง
* วัดในกรุงเทพมหานคร
** วัดพระศรีรัตนศาสดาราม (วัดพระแก้ว) เขตพระนคร กรุงเทพมหานคร
** วัดบวรสถานสุทธาวาส (วัดพระแก้ววังหน้า) วิทยาลัยนาฏศิลป กรุงเทพมหานคร
** พระพุทธรัตนสถาน (วัดพระแก้วฝ่ายใน) พระบรมมหาราชวัง กรุงเทพมหานคร
* วัดนอกกรุงเทพมหานคร
** วัดพระแก้ว อำเภอสรรคบุรี จังหวัดชัยนาท
** วัดพระแก้ว 
** วัดพระแก้ว อำเภอเชียงของ จังหวัดเชียงราย
** วัดเจดีย์หลวงวรวิหาร (วัดพระแก้ว) 
** วัดพระแก้วดอนเต้าสุชาดาราม (วัดพระแก้ว) - 
** วัดพระแก้ว อำเภอภาชี จังหวัดพระนครศรีอยุธยา
** วัดพระแก้ว อุทยานประวัติศาสตร์กำแพงเพชร 
** วัดพระแก้ว 
** วัดพระแก้ว อำเภอเชียงคำ จังหวัดพะเยา
* วัดในต่างประเทศ
** วัดพระแก้วมรกต กรุงพนมเปญ ราชอาณาจักรกัมพูชา
** หอพระแก้ว นครหลวงเวียงจันทน์ สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว
** วัดพระแก้ว (เชียงตุง) รัฐฉาน ประเทศพม่า

พระแก้ว
แยกคอกวัว

**แยกคอกวัว** เป็นสี่แยกที่เป็นจุดตัดระหว่างถนนราชดำเนินกลางกับถนนตะนาว ตั้งอยู่ในแขวงบวรนิเวศ และแขวงตลาดยอด เขตพระนคร กรุงเทพมหานคร 

## ประวัติ
ในช่วงต้นกรุงรัตนโกสินทร์ เคยเป็นที่เลี้ยงวัวของชาวฮินดู ที่อาศัยรอบ ๆ เทวสถานโบสถ์พราหมณ์ เนื่องจากเป็นทุ่งหญ้าและป่าละเมาะ บริเวณป้อมเผด็จดัสกรตามแนวกำแพงพระบรมมหาราชวัง เป็นที่ตั้งของโรงเลี้ยงวัวหลวง เพื่อผลิตน้ำนมส่งพระราชวัง ซึ่งไม่ปรากฏร่องรอยเหลืออยู่อีกแล้วในปัจจุบัน (ความปรากฏอยู่ในบทละครล้อเลียนเรื่อง ระเด่นลันได ของ พระมหามนตรี (ทรัพย์) ในสมัยรัชกาลที่ 3) จนไปถึงบริเวณคลองมอญ  รวมถึงเคยเป็นที่ตั้งของชุมชนชาวมุสลิมที่อพยพมาจากภาคใต้และประเทศอินโดนีเซีย โดยมีศาสนสถานที่เป็นสถานที่ยึดเหนี่ยวจิตใจ คือ มัสยิดบ้านตึกดิน และมัสยิดจักรพงษ์ ที่อยู่ทางย่านบางลำพู (ปัจจุบันก็ได้แยกย้ายไปอาศัยอยู่ที่อื่นจนเกือบหมดแล้ว) 

ในบริเวณแยกคอกวัวยังเคยเป็นที่ตั้งของอาคารสำนักงานสำคัญ ๆ หลายแห่งด้วยกัน เช่น ธนาคารออมสิน สำนักงานใหญ่ (ปัจจุบันย้ายอยู่บริเวณริมถนนพหลโยธิน ใกล้แยกสะพานควาย) นอกจากนี้ยังเคยเป็นที่ทำการของสถานีวิทยุ ททท. บริษัทไทยโทรทัศน์ ซึ่งต่อมาได้เกิดเพลิงไหม้ในเหตุการณ์ 14 ตุลาคม พ.ศ. 2516 จึงถูกรื้อทำลายอาคารทั้งหมด ปล่อยว่างอยู่นาน กระทั่งได้สร้างอนุสาวรีย์สถาน ทางฝั่งถนนตะนาวที่มุ่งหน้าไปยังย่านบางลำพู ดังปรากฏโดดเด่นอยู่ในปัจจุบันนี้ 

แยกคอกวัวนับเป็นจุดยุทธศาสตร์สำคัญจุดหนึ่งของมวลชนที่จะรวมตัวเดินขบวนประท้วงในภาวะวิกฤตทางสังคมการเมืองของไทย (นอกจากอยู่ใกล้กับสนามหลวงและอนุสาวรีย์ประชาธิปไตย) ปรากฏในหลายช่วงของประวัติศาสตร์ ทั้งในปี พ.ศ. 2516, พ.ศ. 2519, พ.ศ. 2535, พ.ศ. 2549, พ.ศ. 2551, พ.ศ. 2553, พ.ศ. 2556–57 และ พ.ศ. 2563–2564

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น

คอกวัว
คอกวัว
ดิวเทอเรียม

**ดิวเทอเรียม** () สัญลักษณ์ **<sup>2</sup>H** ถูกเรียกอีกชื่อหนึ่งว่า**ไฮโดรเจนหนัก** เป็นหนึ่งในสองของไอโซโทปของไฮโดรเจนที่เสถียร โดยที่นิวเคลียสของอะตอมมีโปรตอน 1 ตัวและนิวตรอน 1 ตัว ในขณะที่ไอโซโทปของไฮโดรเจนที่รู้จักกันทั่วไปมากกว่าที่เรียกอีกอย่างหนึ่งว่า โปรเทียม () มีเพียงโปรตอนเดียวเท่านั้น ไม่มีนิวตรอน ดิวเทอเรียมมี'ความอุดมในธรรมชาติ' โดยพบในมหาสมุทรทั่วไปประมาณหนึ่งอะตอมใน 6420 อะตอมของไฮโดรเจน ทำให้ดิวเทอเรียมมีสัดส่วนที่ประมาณ 0.0156% (หรือ 0.0312% ถ้าคิดตามมวล) ของไฮโดรเจนที่เกิดในธรรมชาติทั้งหมดในมหาสมุทร ในขณะที่โปรเทียมมีสัดส่วนมากกว่า 99.98% ความอุดมของดิวเทอเรียมเปลี่ยนแปงเล็กน้อยตามชนิดของน้ำตามธรรมชาติ (ดู ค่าเฉลี่ยของน้ำในมหาสมุทรตามมาตรฐานเวียนนา) นิวเคลียสของดิวเทอเรียมเรียกว่าดิวเทอรอน

เราใช้สัญลักษณ์ 2H แทนดิวเทอเรียม อย่างไรก็ตาม บ่อยครั้งที่เราใช้ D แทนดิวเทอเรียม เช่นเมื่อเราต้องการจะเขียนสัญลักษณ์แทนโมเลกุลก๊าซดิวเทอเรียม จะสามารถเขียนแทนได้ว่า 2H2 หรือ D2 ก็ได้

หากแทนที่ดิวเทอเรียมในโมเลกุลของน้ำ จะทำให้เกิดสารดิวเทอเรียมออกไซด์หรือที่เรียกว่าน้ำมวลหนักขึ้น ถึงแม้น้ำชนิดหนักจะไม่เป็นสารพิษที่ร้ายแรงมากนัก แต่ก็ไม่เคยถูกนำมาใช้ในการอุปโภคบริโภค

การมีอยู่ของดิวเทอเรียมในดาวฤกษ์เป็นข้อมูลสำคัญในวิชาจักรวาลวิทยา โดยปฏิกิริยานิวเคลียร์ฟิวชันในดาวฤกษ์จะทำลายดิวเทอเรียม ยังไม่พบกระบวนการในธรรมชาติใดๆที่ทำให้เกิดดิวเทอเรียมนอกจากปรากฏการณ์บิ๊กแบง

ดิวเทอเรียมไม่มีอะไรต่างจากไฮโดรเจนมากนักในเชิงเคมีฟิสิกส์ นอกเสียจากว่ามีมวลที่หนักกว่า ซึ่งมวลที่หนักกว่านี้เองที่ทำให้ดิวเทอเรียมเปรียบเสมือนกับไฮโดรเจนที่เชื่องช้า เนื่องจากการที่มีมวลมากกว่า จะทำให้มีอัตราการเกิดปฏิกิริยาน้อยกว่า

## ประวัติ
ดิวเทอเรียมมาจากภาษากรีก deuteros หมายถึง "ที่สอง" เพื่อบอกถึงอนุภาค 2 ตัวประกอบขึ้นเป็นนิวเคลียส ดิวเทอเรียมถูกค้นพบและตั้งชื่อในปี ค.ศ. 1931 โดย แฮโรลด์ ซี. อูเรย์ ซึ่งต่อมาในปี ค.ศ. 1934 อูเรย์ก็ได้รับรางวัลโนเบลสาขาเคมี การค้นพบนี้ตามด้วยการค้นพบนิวตรอนในปี ค.ศ. 1932 ซึ่งทำให้โครงสร้างนิวเคลียสของดิวเทอเรียมมีความชัดเจนขึ้น ไม่นานหลังจากการค้นพบดิวเทอเรียม อูเรย์และคนอื่นได้ผลิตตัวอย่างของน้ำชนิดหนัก ที่มีดิวเทอเรียมความเข้มข้นสูง น้ำชนิดหนักบริสุทธิ์ถูกสังเคราะห์ได้เป็นครั้งแรกในปี ค.ศ. 1933 โดย กิลเบิร์ต นิวตัน เลวิส

## ประโยชน์
ดิวเทอเรียมมีประโยชน์มากในปฏิกิริยานิวเคลียร์ฟิวชัน โดยเฉพาะอย่างยิ่งแล้ว ถ้าใช้ร่วมกับทริเทียม เพราะปฏิกิริยาระหว่างดิวเทอเรียมกับไตรเทียมจะมีอัตราการเกิดปฏิกิริยาสูง และปลดปล่อยพลังงานออกมามาก

ในทางเคมีและเคมีธรรมชาติแล้ว ดิวเทอเรียมถูกใช้เป็นตัวตามรอยในการศึกษาปฏิกิริยาทางเคมีและวิถีเมตาบอลิก เราสามารถแยกดิวเทอเรียมออกจากไฮโดรเจนได้โดยใช้สเปกโทรเมตรีมวล

## อ้างอิง

หมวดหมู่:วัสดุนิวเคลียร์
หมวดหมู่:ไอโซโทป
ตารางไอโซโทป (สมบูรณ์)

**ตารางไอโซโทป** นี้แสดงไอโซโทปทั้งหมดของธาตุเคมีที่เป็นที่รู้จักกัน ถูกจัดโดยเลขอะตอมเพิ่มจากซ้ายไปขวา และเลขนิวตรอนเพิ่มจากบนลงล่าง 

ค่าครึ่งชีวิตแสดงให้เห็นด้วยสีของเซลล์ไอโซโทปแต่ละเซลล์ (ตารางสีด้านขวา) ขอบที่มีสีบอกค่าครึ่งชีวิตของnuclear isomer ในสถานะที่เสถียรที่สุด 

สำหรับตารางที่เหมือนกันแต่ถูกจัดให้ดูง่ายกว่า, ดูตารางไอโซโทป (แบ่งส่วน).

----
ตารางไอโซโทป (แบ่งส่วน)

**ตารางไอโซโทป** นี้แสดงไอโซโทปทั้งหมดของธาตุเคมีที่เป็นที่รู้จักกัน ถูกจัดโดยเลขอะตอมเพิ่มจากซ้ายไปขวา และเลขนิวตรอนเพิ่มจากบนลงล่าง 

ค่าครึ่งชีวิตแสดงให้เห็นด้วยสีของเซลล์ไอโซโทปแต่ละเซลล์ (ตารางสีด้านขวา) ขอบที่มีสีบอกค่าครึ่งชีวิตของnuclear isomer ในสถานะที่เสถียรที่สุด 

สำหรับตารางที่เหมือนกันแต่รวมเป็นตารางเดียว, ดูตารางไอโซโทป (สมบูรณ์)

The data for these tables came from Brookhaven National Laboratory which has an interactive Table of Nuclides with data on ~3000 nuclides.

## ไอโซโทปของธาตุลำดับที่ 1-15

## ไอโซโทปของธาตุลำดับที่ 16-30

## ไอโซโทปของธาตุลำดับที่ 31-45

## ไอโซโทปของธาตุลำดับที่ 46-60

## ไอโซโทปของธาตุลำดับที่ 61-75

## ไอโซโทปของธาตุลำดับที่ 76-90

## ไอโซโทปของธาตุลำดับที่ 91-105

## ไอโซโทปของธาตุลำดับที่ 106-111
ไอยคุปต์

**ไอยคุปต์** เป็นคำที่ใช้เรียก **[[อียิปต์โบราณ]]** มีความหมายรวมถึง ชนชาติ ภาษา และวัฒนธรรม กล่าวโดยย่อคือ ใช้ทั้งในฐานะของคำนามและคุณศัพท์ 

## ที่มา
ที่มาของคำว่า "ไอยคุปต์" น่าจะมาจากการทับศัพท์คำภาษากรีก ว่า *ไอกึปตอส (Aigyptos)* ซึ่งเป็นชื่อที่คล้ายคลึงกับเทพเจ้าในตำนานปรัมปราของกรีก สององค์ด้วยกัน นั่นคือ "ไอกือปิออส" (Aigypios) และ "ไอกึปตอส" (Aigyptos) แต่ที่มีความสำคัญเกี่ยวโยงกับอียิปต์ก็คือ ไอกึปตอส 
	
ตามตำนานของกรีก กล่าวว่า ไอกีปตอส เป็นผู้ตั้งชื่อแผ่นดินอียิปต์ ว่า ไอกึปตอส เทพองค์นี้เป็นโอรสของเบลอส และอันฆินอย ฝ่ายบิดานั้นสืบตระกูลจากโปเซย์ดอน ส่วนฝ่ายมารดาสืบตระกูลจากเนย์ลอส เทพเจ้าแห่งลุ่มน้ำไนล์ ไอกึปตอสได้ครอบครองดินแดนอาระเบีย ซึ่งเรียกว่า เมลัมโปเดส (Melampodes = เท้าสีดำ) ครั้นภายหลังเปลี่ยนชื่อเป็นไอกึปตอส 

นอกจากแนวทางการวิเคราะห์ดังกล่าว ยังมีผู้วิเคราะห์ศัพท์ ไอกึปตอส ว่ามาจากศัพท์สองคำ คือ ไอกฺษ, ไอกอส (aix, aigos) เป็นคำนาม หมายถึง แพะ กับคำว่า ปตอส (ptoss) เป็นกริยา หมายถึง นอบน้อม หรือหวั่นกลัว แต่รวมความหมายแล้ว ไม่ชัดเจนนักว่าจะแปลอย่างไร 

ในมหากาพย์โอดิสซีย์ ของโฮเมอร์ เล่มที่ 18 มีกล่าวถึงแม่น้ำไอกึปตอส เมื่อโอดิสเซอุส เดินทางไปถึงแผ่นดินอียิปต์ แม่น้ำดังกล่าวก็คือ แม่น้ำไนล์นั่นเอง 

ในภาษากรีกยังมีการใช้คำว่า ไอกึปตอส หมายถึงคนอียิปต์ และแผ่นดินอียิปต์ด้วย ส่วนวิชาอียิปต์วิทยา (หรือ ไอยคุปต์วิทยา) มีในภาษากรีกมานานแล้ว โดยใช้คำว่า ไอกึปติออลอเกีย (Αιγυπτιολογία = Aigyptiologia) ภาษาละตินใช้ว่า ไอกึปโตโลเกีย ( Ægyptologia) และในภาษาอังกฤษถอดโดยตรง ว่า Egyptology

ในภาษาละตินยังมีคำศัพท์เรียกอียิปต์ว่า ไอกึปตุส, ไอกึปตี (Ægypt-us, Ægypt-i) ซึ่งนอกจากหมายถึงแผ่นดินอียิปต์แล้ว ยังหมายถึงกษัตริย์อียิปต์ในตำนานพระองค์หนึ่ง นอกจากนี้ยังมีคำศัพท์เชื่อมโยง กล่าวถึงภาษาอียิปต์ไว้ว่า "ลิงกัว ไอกึปติอาคา" (Lingua Ægyptiaca) 

นักภาษาโบราณเสนอว่าคำว่า "ไอกึปตอส" น่าจะได้เค้ามาจากภาษาอียิปต์โบราณ จากคำว่า ฮิ-คุป-ตาฮ (Hi-kup-tah) หรือ ฮา-คา-ปตาฮ (Ha-ka-ptah) ซึ่งถอดจากอักษรภาพ มีความหมายว่า เทพเจ้า คา แห่งปตาฮ์ อันเป็นอีกชื่อหนึ่งของเมืองเมมฟิส คำดังกล่าวมีปรากฏในศิลาโรเซตตา (Rosetta Stone) ที่พบ ณ เมืองโรเซตตาด้วย

## อ้างอิง
* Apollodorus, *Apollodorus, The Library, with an English Translation by Sir James George Frazer, F.B.A., F.R.S. in 2 Volumes.* Cambridge, Massachusetts, Harvard University Press; London, William Heinemann Ltd. 1921. Online version at the Perseus Digital Library.
* Fowler, Robert. L. (2000), *Early Greek Mythography: Volume 1: Text and Introduction*, Oxford University Press, 2000. .
* Gantz, Timothy, *Early Greek Myth: A Guide to Literary and Artistic Sources*, Johns Hopkins University Press, 1996, Two volumes:  (Vol. 1),  (Vol. 2).
*Stewart, M. *People, Places & Things: Aegyptus (1)*, Greek Mythology: From the Iliad to the Fall of the Last Tyrant. https://web.archive.org/web/20060326085203/http://messagenet.com/myths/ppt/Aegyptus_1.html
*Vertemont, Jean , *Dictionnaire des mythologies indo-europeenes*, 1997.

อ
อ
มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีมหานคร

thumb|มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีมหานคร

**มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีมหานคร** เป็นสถาบันอุดมศึกษาเอกชนในประเทศไทย ตั้งอยู่ที่เขตหนองจอก กรุงเทพมหานคร

## ประวัติ
"มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีมหานคร" (มทม.) ได้รับอนุมัติจากทบวงมหาวิทยาลัยให้จัดตั้งขึ้นในนามของ "วิทยาลัยมหานคร" เมื่อวันที่ 27 กุมภาพันธ์ 2533 บนเนื้อที่ 96 ไร่ติดกับแนวถนนเชื่อมสัมพันธ์ แขวงกระทุ่มราย เขตหนองจอก กรุงเทพมหานคร โดยระยะแรก เปิดการสอนเพียงหนึ่งคณะวิชา คือ คณะวิศวกรรมศาสตร์ ต่อมาได้ขยายการเรียนการสอนไปในสาขาวิชาต่าง ๆ เพิ่มขึ้น ปัจจุบันมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีมหานคร เปิดดำเนินการสอนคณะวิศวกรรมศาสตร์ ระดับปริญญาเอก ปริญญาโท และปริญญาตรี คณะสัตวแพทยศาสตร์ และคณะบริหารธุรกิจ ระดับปริญญาโทและปริญญาตรี

## การจัดอันดับมหาวิทยาลัย
การจัดอันดับโดย เว็บโอเมตริกซ์ (Webometrics) ซึ่งจัดทำขึ้นเพื่อแสดงความตั้งใจของสถาบันต่าง ๆ ในการเผยแพร่ความรู้สู่เว็บไซต์ และเป็นความริเริ่มเพื่อส่งเสริมการเข้าถึงความรู้อย่างเปิดกว้าง (Open Access) ทั่วโลก โดยบ่งบอกถึงปริมาณและคุณภาพของสิ่งตีพิมพ์อิเล็กทรอนิกส์ของสถาบัน เพื่อใช้ร่วมกับตัวชี้วัดอื่น ๆ ในการประเมินผลงานวิจัยของสถาบัน ซึ่งทางเว็บโอเมตริกซ์ได้จัดอันดับปีละ 2 ครั้งในเดือนมกราคม และกรกฎาคม ล่าสุดเดือนมกราคม พ.ศ. 2554 มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีมหานคร อยู่ในอันดับที่ 2,732 ของโลก อันดับที่ 96 ของเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ อันดับที่ 33 ของมหาวิทยาลัยในประเทศไทย

ในปี 1998 "มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีมหานคร" ก็ได้รับเกียรติให้เป็นมหาวิทยาลัยยอดเยี่ยมทางด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (Best Science and Technology) แห่งเอเชียในลำดับที่ 32 จากนิตยสารเอเชียวีค (Asia Week Magazine)

ในปี 2551 นี้ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีมหานคร ได้รับการรับรองมาตรฐานในกลุ่มสถาบันเน้นการผลิตบัณฑิตและวิจัยจากสำนักงานรับรองมาตรฐานและประเมินคุณภาพการศึกษา (สมศ.)  โดยได้คะแนน 4.86 จาก 5 คะแนน ระดับผลการประเมิน ดีมาก ทั้งนี้มีทั้ง มหาวิทยาลัยรัฐ และเอกชน จำนวน 13 สถาบันอยู่ในกลุ่มนี้

## ศิษย์เก่าที่มีชื่อเสียง
* เอกรัตน์ วงศ์ฉลาด อดีตนักร้องนำวง บิ๊กแอส นายสัตวแพทย์ภัทรพล มณีอ่อน หมอล็อต

## อ้างอิง

## ดูเพิ่ม
* มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีมหานคร

## แหล่งข้อมูลอื่น
*


มหานคร
เทคโนโลยีมหานคร
เทคโนโลยีมหานคร
หมวดหมู่:สิ่งก่อสร้างในเขตหนองจอก
คนเก่งฟ้าประทาน

***คนเก่งฟ้าประทาน*** () เป็นละครโทรทัศน์แบบสตรีมมิ่งแนวแอ็คชัน แฟนตาซี ผจญภัยของญี่ปุ่นที่พัฒนาโดยอากิระ โมริอิ และคาซูตากะ ซากาโมโตะ ออกอากาศทางเน็ตฟลิกซ์ ละครฉบับคนแสดงเรื่องนี้เป็นการดัดแปลงจากมังงะปี 1990–94 ในชื่อเดียวกันของโยชิฮิโระ โทงาชิ ผลิตโดย Robot Communications และนำแสดงโดยทากูมิ คิตะมูระ, ชูเฮ อูเอสึงิ, จุน ชิซน และคานาตะ ฮอนโง ออกอากาศตอนแรกในวันที่ 14 ธันวาคม 2023

## เรื่องย่อ
เรื่องราวเกี่ยวกับอูราเมชิ ยูสุเกะ นักเรียนมัธยมต้นที่ใช้เวลาทั้งวันไปกับการต่อสู้ เขาเสียชีวิตหลังจากช่วยเหลือเด็กคนหนึ่งจากอุบัติเหตุทางรถยนต์ และได้รับการฟื้นคืนชีพขึ้นมาเพื่อรับหน้าที่เป็นผู้สืบสวนเรื่องเหนือธรรมชาติ

## การผลิต
### พัฒนา
ในวันพุธที่ 16 ธันวาคม 2020 มีการประกาศสร้างละครโทรทัศน์ฉบับคนแสดงเรื่องนี้ มีกำหนดออกอากาศทางเน็ตฟลิกซ์ทั่วโลก โดยมีคาซูตากะ ซากาโมโตะ ผู้อำนวยการฝ่ายจัดหาเนื้อหาของเน็ตฟลิกซ์ ทำหน้าที่เป็นผู้อำนวยการสร้าง และอากิระ โมริอิเป็นผู้ควบคุมงานสร้าง

## อ้างอิง

หมวดหมู่:ผลงานต้นฉบับภาษาญี่ปุ่นของเน็ตฟลิกซ์
หมวดหมู่:ละครโทรทัศน์ญี่ปุ่นที่เค้าโครงมาจากมังงะ
หมวดหมู่:คนเก่งทะลุโลก
หมวดหมู่:ละครโทรทัศน์ของเน็ตฟลิกซ์
หมวดหมู่:รายการโทรทัศน์ภาษาญี่ปุ่น
ฆ้องวงใหญ่

thumb|right|ฆ้องวงใหญ่
**ฆ้องวงใหญ่**เป็นเครื่องดนตรีที่วิวัฒนาการมาจากฆ้องรางของอินโดนีเซีย สันนิษฐานว่ามีมาตั้งแต่สมัยก่อนสุโขทัย ส่วนประกอบของฆ้องวงใหญ่ประกอบด้วยลูกฆ้องและวงฆ้อง ลูกฆ้องมี 16 ลูกทำจากทองเหลือง เรียงจากลูกเล็กด้านขวา วงฆ้องสูงประมาณ 24 เซนติเมตร ใช้หวายโป่งทำเป็นราง ให้หวายเส้นนอกกับเส้นในห่างกัน 14-17 เซนติเมตร ใช้หวาย 4 อัน ด้านล่าง 2 อันขดเป็นวงขนานกัน เว้นที่ไว้ให้นักดนตรีเข้าไปบรรเลง 

ฆ้องวงใหญ่เป็นเครื่องดนตรีที่สำคัญที่สุด เพราะคนที่จะเล่นดนตรีในวงปี่พาทย์ต้องมาเรียนฆ้องวงใหญ่ก่อน ฆ้องวงใหญ่ทำหน้าที่เดินทำนองหลัก ถ้าหากไม่มีฆ้องวงใหญ่ดำเนินทำนองหลักก็จะทำให้เครื่องดนตรีอื่น ๆ จับจังหวะไม่ถูกว่าตอนนี้อยู่วรรคที่เท่าไหร่ของเพลงแล้ว ซึ่งถือเป็นแม่บทของเพลง

ฆ้องวงใหญ่ใช้เล่นใน วงปี่พาทย์ วงปี่พาทย์นางหงส์ วงปี่พาทย์ไม้นวม วงปี่พาทย์ไม้แข็ง วงปี่พาทย์ดึกดำบรรพ์ วงปี่พาทย์เสภา และ วงมโหรี ส่วนมากฆ้องวงใหญ่จะอยู่ในวงปี่พาทย์เกือบทุกวง และวงมโหรีด้วย แต่ไม่ใช้เล่นใน วงปี่พาทย์มอญ เพราะมี ฆ้องมอญวงใหญ่ เข้ามาแทน ฆ้องวงใหญ่ของไทย 

## ตัวอย่างเสียงโน้ตฆ้องวงใหญ่
รฺ มฺ ฟฺ ซฺ ลฺ ทฺ ด ร ม ฟ ซ ล ทฺ ดฺ รฺ มฺ (โน้ตปี่พาทย์)

ม ฟ ซ ล ท ด ร ม ฟ ซ ล ท ด ร ม ฟ (โน้ตมโหรี)

หมวดหมู่:เครื่องดนตรีไทย
ฆ้องวงเล็ก

thumb|rigth|ฆ้องวงเล็ก
**ฆ้องวงเล็ก** เป็นเครื่องดนตรีไทยสร้างในสมัย พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 3) คิดค้นและสร้างโดย **พระประดิษฐไพเราะ (มี ดุริยางค์กูร)** หรือ ครูมีแขก มีลักษณะที่คล้ายกับฆ้องวงใหญ่ แต่ลูกฆ้องมีขนาดเล็กกว่า มีเสียงที่แหลมและดังกว่าฆ้องวงใหญ่ มีลูกฆ้อง 18 ลูก ลักษณะทำนองมีการตีเก็บถี่กว่าระนาดเอก 

ตัวอย่างโน้ตฆ้องวงเล็ก มีทั้งหมด 18 ลูก (ดฺ คือ เสียงต่ำ ดํ คือ เสียงสูง) 

ทฺ ดฺ รฺ มฺ ฟฺ ซฺ ลฺ ทฺ ด ร ม ฟ ซ ล ท ดํ รํ มํ  

ฆ้องวงเล็กใช้บรรเลงใน วงปี่พาทย์ไม้แข็ง วงปี่พาทย์ไม้นวม วงปี่พาทย์นางหงส์ นอกจากจะใช้ในวงปี่พาทย์แล้ว ก็ยังใช้บรรเลงใน วงมโหรี อีกด้วย

## บทความที่เกี่ยวข้อง
* ฆ้องวงใหญ่
* ระนาดเอก

หมวดหมู่:เครื่องดนตรีไทย
นักวิทยาศาสตร์

**นักวิทยาศาสตร์** คือบุคคลผู้ดำเนินงานวิจัยทางวิทยาศาสตร์เพือความก้าวหน้าทางความรู้ในสาขาวิชาที่สนใจ  

ในสมัยคลาสสิกไม่มีคนยุคโบราณที่เป็นเหมือนนักวิทยาศาสตร์สมัยใหม่ ยุคนั้นคือนักปราชญ์ที่ทำงานในด้านการศึกษาปรัชญาของธรรมชาติที่เรียกว่าปรัชญาธรรมชาติซึ่งเป็นที่มาของวิทยาศาสตร์ธรรมชาติ คำว่านักวิทยาศาสตร์ยังไม่มีจนกระทั่งศตวรรษที่ 19 ที่คำว่านักวิทยาศาสตร์ถูกนำมาใช้เป็นปกติหลังที่ถูกบัญญัติคำศัพท์โดยนักศาสนศาสตร์ นักปรัชญา และนักประวัติศาสตร์วิทยาศาสตร์ที่ชื่อ วิลเลียม วีเวลล์ ในปี พ.ศ. 2567

ในยุคปัจจุบันนักวิทยาศาสตร์ส่วนใหญ่ได้รับปริญญาในสาขาทางวิทยาศาสตร์และทำงานที่มีสายอาชีพในภาคส่วนต่างๆ ทางเศรษฐกิจ เช่น สถาบันการศึกษา อุตสาหกรรม รัฐบาล และองค์กรไม่แสวงหากำไร

## นักวิทยาศาสตร์สาขาต่าง ๆ
ผู้เชี่ยวชาญสาขาต่าง ๆ ที่ถือกันว่าเป็น "นักวิทยาศาสตร์" มีดังนี้

* นักโบราณคดี
* นักดาราศาสตร์
* นักชีววิทยา 
** นักพฤกษศาสตร์
** นักสัตววิทยา 
** นักกีฏวิทยา
** นักวิทยาสัตว์เลื้อยคลาน 
** นักมีนวิทยา
** นักกิมิวิทยา 
** นักปักษิณวิทยา 
** นักวิทยาไวรัส
** ฯลฯ
* นักเคมี
* นักวิทยาศาสตร์คอมพิวเตอร์
* นักรุกขวิทยา (Dendrologist)
* นักนิเวศวิทยา (นักอุทกวิทยา นักชลธารวิทยา)
* นักธรณีวิทยา นักวิทยาแผ่นดินไหว นักวิทยาแร่
* นักจลนสรีรศาสตร์ 
* นักคณิตศาสตร์
* นักฟิสิกส์
*นักอุตุนิยมวิทยา  (Meteorologist)
* นักวิทยากระแส (Rheologist)
* นักพิษวิทยา
* นักสิ่งแวดล้อม
* นักจิตวิทยา
* นักวิทยาศาสตร์การทหาร

## ดูเพิ่ม

* วิศวกร
* นักประดิษฐ์
* การวิจัย
* เหรียญฟิลด์ส
* ประวัติศาสตร์วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
* วิทยาศาสตร์ธรรมชาติ

## อ้างอิง


หมวดหมู่:ประวัติศาสตร์วิทยาศาสตร์
หมวดหมู่:อาชีพ
ฆ้องมอญ

**ฆ้องมอญ** () เป็นเครื่องดนตรีที่ได้รับอิทธิพลมาจากมอญ มีลักษณะตั้งโค้งขึ้นไป ไม่ตั้งราบกับพื้นแบบฆ้องไทย วงฆ้องทำจากไม้แกะสลักปิดทองอย่างสวยงาม ทางโค้งด้านซ้ายของผู้ตีแกะเป็นรูปต่างๆ  ตามต้องการ แต่ส่วนใหญ่จะนิยมรูปกินนรและเทวดา ทางโค้งด้านขวาทำเป็นรูปปลายหาง มีเท้ารองตรงกลางเหมือนระนาดเอก ฆ้องมอญมีสองขนาดดังนี้

1. **ฆ้องมอญวงใหญ่** มีลักษณะตั้งโค้งขึ้นไป ไม่ตั้งราบกับพื้นแบบฆ้องไทย วงฆ้องทำจากไม้แกะสลักปิดทองอย่างสวยงาม ทางโค้งด้านซ้ายของผู้ตีแกะเป็นรูปต่าง ๆ ตามต้องการ แต่ส่วนใหญ่จะนิยมรูปกินนรและเทวดา ทางโค้งด้านขวาทำเป็นรูปปลายหาง มีเท้ารองตรงกลางเหมือนระนาดเอก มีลูกฆ้องทั้งหมด 15 ลูก แต่จะมีการข้ามเสียงไปสองลูกแรก กล่าวคือจะขึ้นต้นด้วยเสียง ซอล ลา ข้ามเสียงทีไปขึ้นเสียงโด เร มี ข้ามเสียงฟาไปขึ้นเสียงซอล แล้วไล่เสียงไปจนถึงลูกที่ 15 คือเสียงที

ตัวอย่างผังเสียงฆ้องมอญวงใหญ่

ซ ล ด ร ม ซ ล ท ด ร ม ฟ ซ ล ท

2. **ฆ้องมอญวงเล็ก** มีลักษณะเหมือนฆ้องมอญวงใหญ่ทุกประการ เพียงแต่มีลูกฆ้องที่เล็กกว่า มีทั้งหมด 17 ลูก ไม่มีการข้ามเสียง

ตัวอย่างผังเสียงฆ้องมอญวงเล็ก

ร ม ฟ ซ ล ท ด ร ม ฟ ซ ล ท ด ร ม ฟ

ฆ้องมอญทำหน้าที่เดินทำนองเพลงเช่นเดียวกับฆ้องวงใหญ่ และฆ้องวงเล็กของไทย ใช้ประสมวงในวงปี่พาทย์มอญ

## อ้างอิง

หมวดหมู่:เครื่องดนตรีไทย
หมวดหมู่:เครื่องเพอร์คัชชัน
หมวดหมู่:วัฒนธรรมมอญ
กลองแขก

**กลองแขก** เป็นเครื่องดนตรีประเภทเครื่องตีที่มีรูปร่างยาวเป็นรูปทรงกระบอก ขึ้นหนังสองข้างด้วยหนังลูกวัวหรือหนังแพะ หน้าใหญ่ กว้างประมาณ 20 ซม. เรียกว่า *หน้ารุ่ย* หรือ "หน้ามัด" ส่วนหน้าเล็กกว้างประมาณ 15 ซม. เรียกว่า *หน้าต่าน* หรือ "หน้าตาด" ตัวกลองหรือหุ่นกลองสามารถทำขึ้นได้จากไม้หลายชนิดแต่โดยมากจะนิยมใช้ไม้เนื้อแข็งมาทำเป็นหุ่นกลอง เช่น ไม้ชิงชัน ไม้มะริด ไม้พยุง กระพี้เขาควาย ขนุน สะเดา มะค่า มะพร้าว ตาล ก้ามปู เป็นต้น ขอบกลองทำมาจากหวายผ่าซีกโยงเรียงเป็นขอบกลองแล้วม้วนด้วยหนังจะได้ขอบกลองพร้อมกับหน้ากลอง และถูกขึงให้ตึงด้วยหนังเส้นเล็ก เรียกว่าหนังเรียดเพื่อใช้ในการเร่งเสียงให้หน้ากลองแต่ละหน้าได้เสียงที่เหมาะสมตามความพอใจ กลองแขกสำรับหนึ่งมี 2 ลูก ลูกเสียงสูงเรียก **ตัวผู้** ลูกเสียงต่ำเรียก **ตัวเมีย** ตีด้วยฝ่ามือทั้งสองข้างให้สอดสลับกันทั้งสองลูก มีหน้าทับ เช่น หน้าทับสองไม้สองชั้น หน้าทับปรบไก่ชั้นเดียว หน้าทับลูกหมด เป็นต้น

## ลักษณะเสียง
* **กลองแขกตัวผู้ ** มีเสียงที่สูงกว่ากลองแขกตัวเมียโดย เสียง "ติง" ในหน้ามัด และเสียง **โจ๊ะ** ในหน้าตาด
* **กลองแขกตัวเมีย ** มีเสียงที่ต่ำกว่ากลองแขกตัวผู้ โดย เสียง **ทั่ม** ในหน้ามัด และเสียง **จ๊ะ** ในหน้าตาด

## วิธีการบรรเลง
การบรรเลงนั้นจะใช้มือตีไปทั้งสองหน้าตามแต่จังหวะหรือหน้าทับที่กำนดไว้ ในหน้าเล็กหรือหน้าตาด จะใช้นิ้วชี้หรือนิ้วนางในการตี เพื่อให้เกิดเสียงที่เล็กแหลม ในหน้ามัดหรือหน้าใหญ่ จะใช้ฝ่ามือตีลงไปเพื่อให้เกิดเสียงที่หนักและแน่น ซึ่งมีวิธีการบรรเลงที่ละเอียดอ่อนลงไปอีกตามแต่กลวิธีที่ครูอาจารย์แต่ละท่านจะชี้แนะแนวทางการปฏิบัติ

หมวดหมู่:เครื่องดนตรีไทย
กลองทัด

**กลองทัด** เป็นกลองสองหน้าขนาดใหญ่ ขึ้นหน้าทั้งสองข้างด้วยหนังวัวหรือหนังควาย ตรึงด้วยหมุด หุ่นกลองทำจากไม้เนื้อแข็ง กลึงคว้านข้างในจนเป็นโพรง ป่องตรงกลางนิดหน่อย หมุดที่ตรึงหนังเรียกว่า **แส้** ทำด้วยไม้หรืองาหรือกระดูกสัตว์ ตรงกลางหุ่นกลองมีห่วงสำหรับแขวน เรียกว่า **หูกระวิน หรือ หูระวิง** 

กลองทัดมีขนาดหน้ากว้างเท่ากันทั้งสองข้าง วัดเส้นผ่าศูนย์กลางได้ประมาณ 46 ซม. ตัวกลองยาวประมาณ 41 ซม. กลองทัดมี 2 ลูก ลูกที่มีเสียงสูง ดัง *ตุม* เรียกว่า **ตัวผู้** และ ลูกที่มีเสียงต่ำตีดัง *ต้อม* เรียกว่า **ตัวเมีย** ใช้ไม้ตี 1 คู่ มีขนาดยาวประมาณ 54 ซม.

กลองทัดใช้บรรเลงในวงปี่พาทย์ โดยเล่นคู่กับตะโพน

## อ้างอิง

* แนะนำเครื่องดนตรีไทย  จากเว็บดนตรีไทย.คอม

หมวดหมู่:เครื่องดนตรีไทย
หมวดหมู่:กลอง
กัมพูชา (แก้ความกำกวม)

**กัมพูชา** อาจหมายถึง
* ประเทศกัมพูชา - ประเทศในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้
* ประวัติศาสตร์กัมพูชา - ประวัติศาสตร์ของประเทศกัมพูชา
* กัมพูชา (อัลบั้ม) - อัลบั้มเดี่ยวชุดแรกของ ยืนยง โอภากุล (แอ๊ด คาราบาว)
อ็องรี ดูว์น็อง

**อ็องรี ดูว์น็อง** หรือที่รู้จักในชื่อ **อังรี ดูนังต์** () ชื่อเต็ม **ฌ็อง อ็องรี ดูว์น็อง** (; 8 พฤษภาคม ค.ศ. 1828 – 30 ตุลาคม ค.ศ. 1910) เป็นนักธุรกิจ และนักช่วยเหลือเพื่อนมนุษย์ชาวสวิส เขาเป็นผู้ให้กำเนิดคณะกรรมการกาชาดระหว่างประเทศและสภากาชาดประจำชาติ เพื่อช่วยเหลือบรรเทาทุกข์เมื่อเกิดภัยสงครามและภัยพิบัติต่าง ๆ และได้รับรางวัลโนเบลสาขาสันติภาพ ใน ค.ศ. 1901 ร่วมกับเฟรเดริก ปาซี ()

นายอ็องรี ดูว์น็อง เกิดที่เมืองเจนีวา ประเทศสวิตเซอร์แลนด์ เป็นผู้เคร่งศาสนา โดยมีความเชื่อตามแนวทางของนิกายคาลวิน และตั้งมั่นในหลักการ "จงรักเพื่อนบ้านของท่าน" ("Love thy neighbor") เขาได้เดินทางไปทั่วยุโรปเพื่อบรรยายถึงความชั่วร้ายเรื่องความเป็นทาส (slavery) ใน ค.ศ. 1859 ระหว่างอยู่ที่ประเทศอิตาลี เขาได้ไปที่สนามรบของสงครามแห่งโซลเฟริโน และได้เห็นทหารที่ได้รับบาดเจ็บนับพันคน ถูกปล่อยทิ้งรอความตายในสนามรบตามยถากรรม โดยไม่ได้รับแม้แต่การรักษาพยาบาลเบื้องต้น ที่อาจรักษาชีวิตของคนเหล่านี้ได้ หลังจากที่เขากลับถึงกรุงเจนีวา เขาได้เขียนบทความเกี่ยวกับประสบการณ์ครั้งนี้ของเขา ในชื่อ *Un Souvenir de Solferino* (ความทรงจำแห่งซอลเฟรีโน) ซึ่งได้ตีพิมพ์ในวันที่ 8 พฤศจิกายน ค.ศ. 1862 ในบทความเขาได้พยายามผลักดันให้มีการจัดตั้ง เครือข่ายนานาชาติของอาสาสมัครเพื่อบรรเทาทุกข์ขึ้น หนังสือของเขาได้รับความสนใจจาก สภาบริหารประเทศสวิตเซอร์แลนด์ (Switzerland's Federal Council) และส่งผลให้ประเทศสวิตเซอร์แลนด์สนับสนุนให้มีการประชุมสัมมนานานาชาติขึ้นใน ค.ศ. 1863 เพื่ออภิปรายถึงแนวความคิดของดูว์น็องที่เขาได้เขียนไว้ในบทความ *เก้าบทความ* (*Nine Articles*)  มีประเทศเข้าร่วมการประชุมสัมนาในวันที่ 22 สิงหาคม ค.ศ. 1864 ทั้งหมด 16 ประเทศ และในจำนวนนั้น 12 ประเทศได้ให้การสนับสนุนในเนื้อหา ซึ่งต่อมาได้กลายมาเป็น *[[คณะกรรมการกาชาดระหว่างประเทศ]]* และอนุสัญญาเจนีวาฉบับที่หนึ่ง

thumb|right|อ็องรี ดูว์น็อง ในวัยชรา
ช่วงหลายปีหลังจากนั้น ดูว์น็องได้เขียนบทความเกี่ยวกับการปลดอาวุธ และการตั้งศาลระหว่างประเทศ เพื่อแก้ปัญหาข้อขัดแย้งระหว่างประเทศ เขาได้ละเลยการงานส่วนตัวจนต้องตกเป็นหนี้สิน ประสบกับความยากจน และได้หายหน้าหายตาไป

นอกจากนี้ อ็องรี ดูว์น็อง ยังมีส่วนเกี่ยวข้องกับกลุ่มฟรีเมสัน (freemasonry)

ในขณะที่มีการให้รางวัลโนเบลเป็นครั้งแรกนั้น ก็มีข้อโต้แย้งว่า เขาควรจะได้รับรางวัลนี้หรือไม่ เนื่องจากในขณะนั้นองค์กรกาชาดได้ถูกจัดตั้งเป็นระยะเวลาหนึ่งแล้ว และบทบาทของ อ็องรี ดูว์น็อง ก็ได้ถูกลืมเลือนไปเช่นกัน ได้มีข้อเสนอให้เขาได้รับรางวัลโนเบลในสาขาแพทยศาสตร์ เนื่องมาจากบทบาทขององค์กรกาชาดในขณะนั้น ผลการประนีประนอมในท้ายที่สุดได้มีการตัดสินให้เป็นรางวัลร่วมในสาขาสันติภาพ โดยได้รับร่วมกับเฟรเดริก ปาซี ซึ่งเป็นนักต่อสู้เพื่อสันติภาพที่มีชื่อเสียงของฝรั่งเศส และถึงแม้ว่าอ็องรี ดูว์น็อง จะมีชีวิตที่ยากจนในขณะนั้น แต่เขาก็บริจาคเงินรางวัลที่ได้รับทั้งหมดเพื่อการกุศล

อ็องรี ดูว์น็อง เสียชีวิตใน ค.ศ. 1910

## ดูเพิ่ม
* ถนนอังรีดูนังต์

## แหล่งข้อมูลอื่น
* Société Henry Dunant (French)
* Biography of Henry Dunant (French original) 
* Nobel website biography of Henri Dunant 
* Red Cross Movement and Nobel Prizes 
* Henri Dunant image & some info

## อ้างอิง


หมวดหมู่:นักสิทธิมนุษยชน
หมวดหมู่:นักธุรกิจชาวสวิส
หมวดหมู่:กาชาด
หมวดหมู่:ผู้ได้รับรางวัลโนเบลสาขาสันติภาพ
หมวดหมู่:ชาวสวิสผู้ได้รับรางวัลโนเบล
หมวดหมู่:บุคคลจากเจนีวา
ไม้ม้วน

**ไม้ม้วน** (ใ) ใช้เป็นสระ ใอ เมื่ออยู่หน้าพยัญชนะต้น

## การประสมรูป

## ประวัติ
ไม้ม้วนมีปรากฏในภาษาเขียนของไทย มาตั้งแต่สมัยสุโขทัย ในศิลาจารึกหลักที่หนึ่ง ของพ่อขุนรามคำแหง ในคำว่า ใคร ใคร่ ใด ใส ใหญ่ ใน ให้ ใช้ ใต้ ใศ่ ใว้ เป็นต้น เสียงสระของไม้ม้วนเดิมเป็นเสียงสระผสม อะ+อึ (/aɰ/)  ซึ่งหายไปจากภาษามาตรฐาน แต่ก็ยังมีร่องรอยให้เห็นในภาษาไทยถิ่นและภาษาไทกลุ่มต่าง ๆ นอกประเทศไทย ภาษาไทยปัจจุบันออกเสียง อะ+ย เหมือนไม้มลาย (ไ) นอกจากภาษาไทยมาตรฐานแล้วยังมีภาษาไทกลุ่มอื่นเช่น ภาษาลาว และภาษาไทใหญ่ ที่ปรากฏไม้ม้วนในภาษาเขียน

ในสมัยกรุงศรีอยุธยา มีตำราเรียนระบุการใช้ไม้ม้วน ในคำศัพท์จำนวน 20 คำ โดยมีคำกลอนแต่งไว้ในหนังสือจินดามณีดังนี้

ส่วนในหนังสือหนังสือประถมมาลา แต่งโดยพระเทพโมลี (ผึ้ง) ในสมัยรัชกาลที่ 3 ได้ให้หลักการใช้ไม้ม้วน โดยที่สองบทท้ายเป็นคำกลอนจากตำราจินดามณีนั่นเอง ดังนี้

หลังจากนั้น ยังมีบทกลอน (กาพย์ยานี) ที่สอนการใช้ไม้ม้วน ที่รู้จักกันดีจนปัจจุบัน ดังนี้

เป็นที่น่าสังเกตว่า ในสยามนั้นการใช้ไม้ม้วนจำกัดอยู่ที่คำศัพท์ 20 คำ มาตั้งแต่สมัยอยุธยาเป็นอย่างน้อย และคำศัพท์ใหม่ๆ ที่เกิดขึ้น จะใช้ไม้มลายทั้งสิ้น (เว้นแต่ลูกคำที่แตกจากแม่คำ ซึ่งใช้ไม้ม้วนอยู่แล้ว) แม้คำศัพท์เฉพาะ ที่เป็นชื่อต่างๆ ก็ไม่นิยมที่จะใช้ไม้ม้วนนอกเหนือจาก 20 คำดังกล่าว

## คำที่ใช้ไม้ม้วนในปัจจุบัน

* ใกล้
* ใคร
* ใคร่
* ใจ
* ใช่

* ใช้
* ใด
* ใต้ (นิยมออกเสียงเป็น *ต้าย*)
* ใน
* ใบ

* ใบ้
* ใฝ่
* สะใภ้
* ใย (ยองใย, เยื่อใย, ใยบัว, ห่วงใย)
* ใส

* ใส่
* ให้
* ใหญ่
* ใหม่
* ใหล (หลงใหล, หลับใหล, ใหลตาย)

## ในภาษาไท-ไตอื่น
ในภาษาไทอื่นนั้น ยังมีการใช้เสียง ใ เดิมอยู่ (//) ซึ่งเป็นเสียง *อะ-อึ* โดยเป็นเสียงที่ไม่เหมือน ไ ซึ่งเป็นเสียง *อะ-อิ* หรือ *อะ-ย* (//) ภาษาไท-ไตเหล่านี้คือ ภาษาลาวสำเนียงหลวงพระบาง ภาษาไทใหญ่ ภาษาไทดำ และ ภาษาไทขาว เป็นต้น การเปรียบเทียบเสียงศัพท์รากเดียวกันที่ปรากฏต่อไปนี้ เป็นการเปรียบเทียบระหว่างภาษาไทยกับภาษาไทใหญ่

## อ้างอิง

ใ
ระนาดเอกเหล็ก

200px|thumb|right|ระนาดเอกเหล็ก
**ระนาดเอกเหล็ก** เป็นเครื่องดนตรีที่ประดิษฐ์ขึ้นในสมัยรัชกาลพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว แต่เดิมลูกระนาดทำด้วยทองเหลือง จึงเรียกกันว่า **ระนาดทอง** ในเวลาต่อมาได้มีการประดิษฐ์ลูกระนาดด้วยเหล็ก ระนาดเอกเหล็กมีจำนวน 20 หรือ 21 ลูก โดยวางไว้บนรางที่มีไม้ระกำวางพาดไปตามของราง ก็อาจใช้ผ้าพันไม้แล้วนำมารองลูกระนาดก็ได้ ลูกต้น ของระนาดเอกเหล็กมีขนาด 23.5 ซม. กว้างประมาณ 5 ซม. ลดหลั่นขึ้นไปจนถึงลูกยอดที่มีขนาด 19 ซม. กว้างประมาณ 4 ซม. รางของระนาดเอกเหล็กนั้น ทำเป็นรูปสี่เหลี่ยม มีเท้ารองรับไว้ทั้ง 4 ด้านหรืออาจใส่ลูกล้อเพื่อสะดวกในการขนย้ายก็ได้

ระนาดเอกเหล็กบรรเลงเหมือนระนาดเอกทุกประการ เพียงแต่ไม่ได้ทำหน้าที่ผู้นำ

## อ้างอิง
* แนะนำเครื่องดนตรีไทย  จากเว็บดนตรีไทย.คอม

หมวดหมู่:เครื่องดนตรีไทย
หมวดหมู่:เครื่องเพอร์คัชชัน
ระนาดทุ้มเหล็ก

290px|thumb|ระนาดทุ้มเหล็ก
**ระนาดทุ้มเหล็ก** เป็น เครื่องดนตรีไทย ที่พระบาทสมเด็จพระปิ่นเกล้าเจ้าอยู่หัว ในรัชกาลที่ 4 มีพระราชดำริให้สร้างขึ้น ลูกระนาดทำอย่างเดียวกับ ระนาดเอกเหล็ก ระนาดทุ้มเหล็กมีจำนวน 16 หรือ 17 ลูก ลูกต้นยาวประมาณ 35 ซม. กว้างประมาณ  6 ซมและลดหลั่นลงไปจนถึงลูกยอดซึ่งยาวประมาณ 29 ซม. กว้างประมาณ 5.5 ซม. ตัวรางระนาดยาวประมาณ 1 เมตร ปากราง กว้างประมาณ 20 ซม. มีชานยื่นออกไปสองข้างราง ถ้านับส่วนกว้างรวมทั้งชานทั้งสองข้างด้วย รางระนาดทุ้มเหล็กจะกว้าง ประมาณ 36 ซม. มีเท้ารองติดลูกล้อ 4 เท้า เพื่อให้เคลื่อนที่ไปมาได้สะดวก ตัวรางสูงจากพื้นถึงขอบบนประมาณ 26 ซม. ระนาด ทุกชนิดที่กล่าวมานั้น จะใช้ไม้ตี 2 อัน

ระนาดทุ้มเหล็กทำหน้าที่เดินทำนองคล้ายฆ้องวงใหญ่ เพียงแต่เดินทำนองห่างกว่าและคีย์เสียงจะต่ำกว่าและใหญ่กว่าฆ้องวงใหญ่

ระนาดทุ้มเหล็ก ใช้บรรเลงใน วงปี่พาทย์เครื่องใหญ่ วงปี่พาทย์มอญเครื่องใหญ่ วงมโหรีเครื่องใหญ่

## อ้างอิง
* แนะนำเครื่องดนตรีไทย  จากเว็บดนตรีไทย.คอม

หมวดหมู่:เครื่องดนตรีไทย
หมวดหมู่:เครื่องเพอร์คัชชัน
พิณเพียะ

**พิณเปี๊ยะ** หรือ **พิณเพียะ** เป็นเครื่องดนตรีพื้นเมืองล้านนาชนิดหนึ่ง เป็นเครื่องดนตรีประเภทดีด ลักษณะของพิณเปี๊ยะมีคันทวนยาวประมาณ 1 เมตรเศษ ตอนปลายคันทวนทำด้วยเหล็กทองเหลืองเรียกว่าหัวพิณเปี๊ยะ สำหรับใช้เป็นที่พาดสาย ใช้สายทองเหลืองเป็นพื้น สายทองเหลืองนี้จะพาดผ่านสลักตรงกะลาแล้วต่อไปผูกกับสลักตรงด้านซ้าย สายของพิณเปี๊ยะมีทั้ง 2 สายและ 4 สาย กะโหลกของพิณเปี๊ยะทำด้วยเปลือกน้ำเต้าตัดครึ่งหรือกะลามะพร้าว ก็ได้ เวลาดีด ใช้กะโหลกประกบติดกับหน้าอก ขยับเปิดปิดให้เกิดเสียงตามต้องการ เช่นเดียวกับพิณน้ำเต้าของภาคกลาง 
ในสมัยก่อนชาวเหนือมักจะใช้พิณเปี๊ยะดีดคลอกับการขับลำนำในขณะที่ไปเที่ยวสาว พิณเปี๊ยะไม่ได้รับความนิยมเท่าที่ควรเพราะเป็นเครื่องดนตรีที่เล่นยาก แต่ในปัจจุบันมีการประยุกต์เข้ากับดนตรีร่วมสมัย บรรเลงรวมกับสะล้อ ซึง 

## อ้างอิง

* พิณจากเว็บดนตรีไทย.คอม 

หมวดหมู่:เครื่องดนตรีไทยภาคเหนือ
หมวดหมู่:เครื่องสาย