หน่วยฐาน

**หน่วยฐาน** หรือเรียกอีกอย่างหนึ่งว่า "**หน่วยพื้นฐาน**" คือ หน่วยวัดที่ใช้สำหรับวัดค่าปริมาณฐาน ปริมาณฐานเป็นหนึ่งในกลุ่มย่อยที่ได้รับเลือกตามอัตภาพของปริมาณทางกายภาพ ซึ่งจะไม่มีการระบุปริมาณในกลุ่มย่อยในแง่ของตัวแปรอื่น ๆ หน่วยฐาน () ที่กำหนดขึ้นโดยองค์กรระหว่างชาติเพื่อการมาตรฐาน (ตัวย่อ: ISO; ) หน่วยฐานเป็นหน่วยหลักของระบบหน่วยระหว่างชาติ หรือ หน่วยอนุพัทธ์เอสไอ (SI: International System of Units หรือ Systeme - International d’ Unites) ประกอบด้วยทั้งหมด 7 หน่วย ดังนี้
ปริมาตร หรือ ปริมาณ (Quantities) อันประกอบด้วย ความยาว (Length), มวลสาร (Mass), เวลา (Time), กระแสไฟฟ้า (Electric Current), อุณหภูมิทางเทอร์โมไดนามิกส์ (Thermodynamic Temperature), ความเข้มของการส่องสว่าง (Luminous Intensity) และ ปริมาณมวลสาร (Amount of Substance)

ทั้งนี้หน่วยฐานจะมีความสัมพันธ์กับหน่วยอนุพันธ์ (Derived Units) โดยจะมีหน่วยฐานหลายหน่วยมาเกี่ยวข้องกัน เช่น หน่วยของความเร็วเป็น เมตร/วินาที ซึ่งมีหน่วยกำกับหมวดเวลา ที่มีหน่วยกำกับเป็น วินาที และหมวดความยาวที่มีหน่วยกำกับเป็น เมตร ประกอบขึ้นเป็นหน่วยอนุพัทธ์ ใน "หมวดของความเร็ว" เป็น "เมตรต่อวินาที" หรือ "เมตร/วินาที" นอกจากนี้ยังมี หน่วยเสริม (Supplimentary Units) แยกออกเป็นสาขาต่าง ๆ เช่น สาขาฟิสิกส์ ประกอบด้วยหน่วยเสริม 2 หน่วยคือ เรเดียน (; สัญลักษณ์: rad) เป็นหน่วยวัดมุมในระนาบ และ สเตอเรเดียน (; สัญลักษณ์: sr) เป็นหน่วยวัดมุมตัน เป็นต้น

## ประวัติความเป็นมา
ระบบของหน่วยฐานเกิดขึ้นในปี พ.ศ. 2503 โดยการประชุมร่วมกันของนักวิทยาศาสตร์ จากหลากหลายประเทศ เพื่อตกลงให้มีระบบการวัดปริมาณต่าง ๆ ให้เป็นระบบมาตรฐานระหว่างชาติเพื่อใช้อย่างสากล ตัวอย่างในอดีต มาตราวัดความยาวที่ประเทศไทยใช้คือ วา โดย 1 วา มีค่าเท่ากับ 2 เมตร และ 1 ตารางวา มีค่าเท่ากับ 4 ตารางเมตร เทียบเท่ากับ พื้นที่ 1 ไร่ มี 400 ตารางวา เป็นต้น ตั้งแต่ปีการประชุมระบบเมตริกในปี พ.ศ. 2418 เป็นต้นมามีการปรับปรุงนิยามของเอสไอและเพิ่มจำนวนหน่วยฐานเอสไอหลายครั้ง หลังจากที่มีการเปลี่ยนนิยามหน่วยเมตรใหม่ในปี พ.ศ. 2503 หน่วยกิโลกรัม จึงเป็นหน่วยเดียวที่นิยามจากสิ่งที่มนุษย์สร้างขึ้น ทั้ง ๆ ที่หน่วยอื่น ๆ จะนิยามจากคุณสมบัติทางธรรมชาติ แต่ว่าหน่วยโมล แอมแปร์ และ แคนเดลา ก็มีนิยามที่ขึ้นต่อหน่วยกิโลกรัมด้วย ทำให้นักมาตรวิทยาหลายคนพยายามหาวิธีการนิยามหน่วยกิโลกรัมใหม่จากค่าคงที่พื้นฐานในธรรมชาติ เช่น เดียวกับการที่หน่วยเมตรถูกนิยามโดยผูกติดกับความเร็วของแสง
* ในปี พ.ศ. 2542 ในการประชุมซีจีเอ็มพี (CGMP) ครั้งที่ 21 ได้มีความพยายามที่จะค้นหาวิธีการในการนิยามหน่วยกิโลกรัมนี้ โดยแนะนำให้ผูกนิยามของกิโลกรัมติดกับค่าคงที่พื้นฐานทางธรรมชาติ ซึ่งน่าจะเป็นค่าคงที่ของพลังค์หรือค่าคงที่อาโวกราโดร
* ในปี พ.ศ. 2548 การประชุมซีไอพีเอ็ม (CIPM) ครั้งที่ 94 ได้รับรองการเตรียมการนิยามหน่วยกิโลกรัม แอมแปร์และเคลวินใหม่ และบันทึกการนิยามโมลในรูปแบบของเลขอโวกราโดร 
* ในปี พ.ศ. 2550 การประชุมซีจีพีเอ็ม (CGPM) ครั้งที่ 23 ตัดสินว่าให้เลื่อนการเปลี่ยนแปลงดังกล่าวไปจนถึงการประชุมครั้งถัดไปในปี พ.ศ. 2554
* ในปี พ.ศ. 2554 กระทรวงอุตสาหกรรม ได้ประกาศในราชกิจจานุเบกษาเพื่อนิยามหน่วยวัดใหม่ และ ปรับแก้ จนกระทั่งถึง ปี พ.ศ. 2557

## หน่วยกำกับในหน่วยฐาน
หน่วยกำกับ หรือหน่วยหลัก หน่วยที่ใช้กำกับหน่วยฐานทั้ง 7 ประกอบด้วย
* ความยาว หน่วยกำกับชื่อ เมตร (meter) โดยมีคำย่อหรือสัญลักษณ์ของชื่อหน่วยกำกับของความยาว คือ "m"
* มวลสาร หน่วยกำกับชื่อ กิโลกรัม (kilogram) โดยมีคำย่อหรือสัญลักษณ์ของชื่อหน่วยกำกับของมวลสาร คือ "kg"
* เวลา หน่วยกำกับชื่อ วินาที (second) โดยมีคำย่อหรือสัญลักษณ์ของชื่อหน่วยกำกับของเวลา คือ "s"
* กระแสไฟฟ้า หน่วยกำกับชื่อ แอมแปร์ (ampere) โดยมีคำย่อหรือสัญลักษณ์ของชื่อหน่วยกำกับของกระแสไฟฟ้า คือ "A"
* อุณหภูมิทางเทอร์โมไดนามิกส์ หน่วยกำกับชื่อ เคลวิน (kelvin) โดยมีคำย่อหรือสัญลักษณ์ของชื่อหน่วยกำกับของอุณหภูมิทางเทอร์โมไดนามิกส์ คือ "K"
* ความเข้มของการส่องสว่าง หน่วยกำกับชื่อ แคนเดลา (Candela) โดยมีคำย่อหรือสัญลักษณ์ของชื่อหน่วยกำกับของความเข้มของการส่องสว่าง คือ "cd"
* ปริมาณมวลสาร หน่วยกำกับชื่อ โมล (mole) โดยมีคำย่อหรือสัญลักษณ์ของชื่อหน่วยกำกับของปริมาณมวลสาร คือ "mol"

## นิยามโดยละเอียดของหน่วยกำกับหน่วยฐานในระบบหน่วยอนุพัทธ์เอสไอ
ตารางแสดงนิยามของหน่วยกำกับระบบหน่วยอนุพัทธ์เอสไอ ทั้ง 7 โดยละเอียดมีดังนี้ 

## คำอุปสรรค
เมื่อคำในหน่วยฐานมีน้อยหรือมีมากเกินไปจนยากที่จะระบุเป็นตัวเลขจำนวนมาก เราอาจเขียนคำนั้นให้อยู่ในรูปของตัวเลข คูณด้วย ตัวพหุคูณ คือ เลขสิบยกกำลังบวกหรือลบได้ เพื่อความสะดวกในการแสดงผล

## การเสนอแนะเพื่อปรับปรุงระบบมาตรฐาน
[thumb|250px|ความสัมพันธ์ของหน่วยวัดในระบบอนุพัทธ์ใหม่: การพึ่งพาคำจำกัดความของหน่วยฐานใน[ค่าคงที่ทางกายภาพ ด้วยค่าตัวเลขคงที่และหน่วยฐานอื่น ๆ ที่ได้มาจากชุดค่าคงที่เดียวกัน]]

## อ้างอิง

## ดูเพิ่ม
* หน่วยวัด
* ระบบหน่วยระหว่างชาติ
* หน่วยอนุพัทธ์
* หน่วยเสริม
* หน่วยกำกับ
* ระบบหน่วยวัดระหว่างประเทศ
* หน่วยอนุพัทธ์เอสไอ 
* คำอุปสรรคในหน่วยฐานเอสไอ 

## แหล่งข้อมูลอื่น
* https://kruaumpan.wordpress.com/%E0%B8%9F%E0%B8%B4%E0%B8%AA%E0%B8%B4%E0%B8%81%E0%B8%AA%E0%B9%8C-%E0%B8%A1-%E0%B8%9B%E0%B8%A5%E0%B8%B2%E0%B8%A2/%E0%B8%AB%E0%B8%99%E0%B9%88%E0%B8%A7%E0%B8%A2%E0%B9%80%E0%B8%AD%E0%B8%AA%E0%B9%84%E0%B8%AD/
* ประกาศกระทรวงอุตสาหกรรม 
* ราชกิจจานุเบกษา ปี พ.ศ. 2554 http://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2554/E/113/23.PDF
* ราชกิจจานุเบกษา ปี พ.ศ. 2555 http://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2555/E/043/5.PDF
* ราชกิจจานุเบกษา ปี พ.ศ. 2557 http://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2557/E/126/2.PDF
* http://training.nimt.or.th/wp-content/uploads/2016/04/sys-book-40-401.pdf 
* http://www.bipm.org/en/CGPM/db/14/3/ International Bureau of Weights and Measures
* http://www.npl.co.uk/reference/measurement-units/si-base-units/the-mole National Physical Laboratory
* http://physics.nist.gov/cuu/Units/current.html NIST -SI

หมวดหมู่:หน่วยวัด
หมวดหมู่:หน่วยอนุพัทธ์เอสไอ
หมวดหมู่:หน่วยฐาน