Феҳристи мақолаҳои муҳим

Эзоҳи муҳим: Ин рӯйхат пурра мебошад, муҳим аст, ки пеш аз тағйир намудан (илова ё хориҷ) дар саҳифаи баҳс — баҳс намоед. Агар шумо ягон элементи нав илова кардани бошед, зарур меояд, ки дигар элемент хориҷ шавад.
 
Рӯихати мақолаҳое, ки бояд дар ҳамаи Википедияҳо бошанд. Аз рӯи мақолаҳои дар Мета-вики пешкаш шуда тартиб ёфта **1000** мақолаҳои асосиро аз ҳама соҳаҳои дониш дар бар мегирад. Яке аз масъалаҳои Википедияи тоҷикӣ ин сохтан ва пурра намудани мақолаҳои дар ин рӯихат мавҷуд буда мебошад.

* Азбаски зиёд будани мақола дар рӯихат, муҳимтарини онҳо бо **ҳарфи ғафс ишора шудаанд'' ';

* Бо аломати «**—**» мақолаҳое, ишора шудаанд, ки дар Википедияи тоҷикӣ мавҷуд нестанд (ё ИнтерВики надоранд).
=== Гузориши сохтани мақолаҳо ===
* То моҳи сентябри соли 2025, **732** мақола аз **1000** сохта шудаанд.
* То моҳи ноябри соли 2024, **709** мақола аз **1000** сохта шудаанд.
* То моҳи ноябри соли 2023, **706** мақола аз **1000** сохта шудаанд.
* То моҳи ноябри соли 2022, **694** мақола аз **1000** сохта шудаанд.
* То моҳи октябри соли 2021, **644** мақола аз **1000** сохта шудаанд. 
* То моҳи июли соли 2020, **624** мақола аз **1000** сохта шудаанд.
* То моҳи ноябри соли 2019, **608** мақола аз **1000** сохта шудаанд.
* То моҳи апрели соли 2018, **569** мақола аз **1000** сохта шудаанд.
* То моҳи декабри соли 2017, **540** мақола аз **1000** сохта шудаанд.

<small>Санаи ҳисоб: 16:16, 19 Апрели соли 2010 (UTC)</small>



== Зиндагинома ==
=== Актёрҳо, раққосон ва моделҳо ===
# [[Сара Бернард]]
# [[Чарли Чаплин]]
# [[Марлен Дитрих]]
# [[Мэрилин Монро]]

=== Рассомон ва меъморон ===

# [[Ле Корбюзе|— Ле Корбюзе]] ([[d:Q4724|d]] • [[:ru:Ле Корбюзье|ru]] • [[:en:Le Corbusier|en]])
# [[Салвадор Дали|— Салвадор Дали]] ([[d:Q5577|d]] • [[:ru:Дали, Сальвадор|ru]] • [[:en:Salvador Dalí|en]])
# [[Албрехт Дюрер|— Албрехт Дюрер]] ([[d:Q5580|d]] • [[:ru:Дюрер, Альбрехт|ru]] • [[:en:Albrecht Dürer|en]])
# **Винсент Ван Гог**
# [[Франсиско Гойя]] 
# [[Катсусика Хокусай|— Катсусика Хокусай]] ([[d:Q5586|d]] • [[:ru:Кацусика Хокусай|ru]] • [[:en:Hokusai|en]])
# [[Фрида Кало|— Фрида Кало]] ([[d:Q5588|d]] • [[:ru:Кало, Фрида|ru]] • [[:en:Frida Kahlo|en]])
# **Леонардо да Винчи **
# [[Анри Матисс|— Анри Матисс]] ([[d:Q5589|d]] • [[:ru:Матисс, Анри|ru]] • [[:en:Henri Matisse|en]])
# **Микеланҷело**
# **Пабло Пикассо **
# [[Рафаэл Санти|— Рафаэл Санти]] ([[d:Q5597|d]] • [[:ru:Рафаэль Санти|ru]] • [[:en:Raphael|en]])
# **— Рембрандт (d • ru • en)**
# [[Петр Пол Рубенс|— Питер Паул Рубенс]] ([[d:Q5599|d]] • [[:ru:Рубенс, Питер Пауль|ru]] • [[:en:Peter Paul Rubens|en]])
# [[Синон|— Синан]] ([[d:Q5600|d]] • [[:ru:Синан|ru]] • [[:en:Mimar Sinan|en]])
# [[Диего Веласкес]]
# [[Энди Уорҳол|— Энди Уорхол]] ([[d:Q5603|d]] • [[:ru:Уорхол, Энди|ru]] • [[:en:Andy Warhol|en]])
# [[Франк Ллойд Райт|— Фрэнк Ллойд Райт]] ([[d:Q5604|d]] • [[:ru:Райт, Фрэнк Ллойд|ru]] • [[:en:Frank Lloyd Wright|en]])


=== Нависанда, драманависон ва шоирон ===

# [[Абунувос]]
# [[Ҳанс Кристиан Андерсен]] 
# [[Матсуо Башо|— Матсуо Башо]] ([[d:Q5676|d]] • [[:ru:Мацуо Басё|ru]] • [[:en:Matsuo Bashō|en]])
# [[Хорхе Луис Борхес|— Хорхе Луис Борхес]] ([[d:Q909|d]] • [[:ru:Борхес, Хорхе Луис|ru]] • [[:en:Jorge Luis Borges|en]])
# [[Лорд Байрон|Лорд Байрон]]
# **Мигел де Сервантес **
# [[Ҷефрӣ Чосер]]
# [[Антон Павлович Чехов]]
# **— Данте Алигери (d • ru • en)**
# [[Чарлз Дикенс]]
# [[Фёдор Михайлович Достоевский]]
# [[Габриэл Гарсиа Маркес]]
# **Иоҳан Волфганг фон Гёте **
# [[Ҳофиз]]
# **Ҳомер **
# **Виктор Ҳугу**
# [[Ҷеймс Ҷойс|— Ҷеймс Ҷойс]] ([[d:Q6882|d]] • [[:ru:Джойс, Джеймс|ru]] • [[:en:James Joyce|en]])
# [[Франс Кафка]]
# [[Калидос|— Калидос]] ([[d:Q7011|d]] • [[:ru:Калидаса|ru]] • [[:en:Kālidāsa|en]])
# [[Ли Бо|— Ли Бо]] ([[d:Q7071|d]] • [[:ru:Ли Бо|ru]] • [[:en:Li Bai|en]])
# [[Наҷиб Маҳфӯз|— Наҷиб Маҳфӯз]] ([[d:Q7176|d]] • [[:ru:Махфуз, Нагиб|ru]] • [[:en:Naguib Mahfouz|en]])
# **— Молер (d • ru • en)**
# [[Овидий|— Овидий]] ([[d:Q7198|d]] • [[:ru:Овидий|ru]] • [[:en:Ovid|en]])
# [[Марсел Пруст|— Марсел Пруст]] ([[d:Q7199|d]] • [[:ru:Пруст, Марсель|ru]] • [[:en:Marcel Proust|en]])
# [[Александр Пушкин]]
# **Вилям Шекспир **
# [[Софокл]]
# [[Рабиндранат Тагор]] 
# **Лев Николаевич Толстой **
# [[Марк Твен]]
# [[Вержил]]


=== Композиторҳо ва мусиқанавозон ===

# [[Луис Армстронг|— Луис Армстронг]] ([[d:Q1779|d]] • [[:ru:Армстронг, Луи|ru]] • [[:en:Louis Armstrong|en]])
# **Бах Иоҳанн Себастян **
# [[The Beatles]]
# **Людвиг ван Бетҳовен**
# [[Иоганнес Брамс]] 
# [[Фридерик Шопен]]
# [[Антонин Дворжак]] 
# [[Георг Фридрих Ҳандел]]
# [[Йозеф Ҳайдн]]
# [[Густав Малер|— Густав Малер]] ([[d:Q7304|d]] • [[:ru:Малер, Густав|ru]] • [[:en:Gustav Mahler|en]])
# [[Волфганг Амадей Мотсарт]]
# [[Ҷованни Пиерлуиҷи Палестрина|— Ҷованни Пиерлуиҷи Палестрина]]([[d:Q179277|d]] • [[:ru:Палестрина, Джованни Пьерлуиджи|ru]] • [[:en:Giovanni Pierluigi da Palestrina|en]])
# [[Эдит Пиаф]]
# [[Элвис Пресли]]
# [[Ҷакомо Пуччини|— Ҷакомо Пуччини]] ([[d:Q7311|d]] • [[:ru:Пуччини, Джакомо|ru]] • [[:en:Giacomo Puccini|en]])
# [[Франтс Шуберт|— Франтс Шуберт]] ([[d:Q7312|d]] • [[:ru:Шуберт, Франц|ru]] • [[:en:Franz Schubert|en]])
# **— Игор Фёдорович Стравинский (d • ru • en)**
# [[Пётр Чайковский]]
# [[Ҷузеппе Верди]]
# [[Антонио Вивалди]] 
# **Рихард Вагнер**


=== Муҳақкиқон ва сайёҳон ===

# [[Роалд Амундсен]]
# [[Нил Армстронг]]
# [[Жак Карте|— Жак Карте]] ([[d:Q7321|d]] • [[:ru:Картье, Жак|ru]] • [[:en:Jacques Cartier|en]])
# **Христофор Колумб **
# [[Ҷеймс Кук]]
# [[Эрнан Кортес|— Эрнан Кортес]] ([[d:Q7326|d]] • [[:ru:Кортес, Эрнан|ru]] • [[:en:Hernán Cortés|en]])
# **Юрий Гагарин **
# [[Васко да Гама]]
# [[Ибн Баттута]]
# **Фердинан Магелан **
# [[Марко Поло]]
# [[Чинг Ҳа]]


=== Коргардон ва муаллифони намоишнома ===

# [[Ингмар Бергман]]
# [[Уолт Дисней]]
# [[Сергей Эйзенштейн]]
# [[Федерико Феллини|— Федерико Феллини]] ([[d:Q7371|d]] • [[:ru:Феллини, Федерико|ru]] • [[:en:Federico Fellini|en]])
# [[Алфред Ҳичкок|— Алфред Ҳичкок]] ([[d:Q7374|d]] • [[:ru:Хичкок, Альфред|ru]] • [[:en:Alfred Hitchcock|en]])
# [[Станлий Кубрик]]
# [[Акира Куросава]]
# [[Сатяҷит Рай]]
# [[Стивен Спилберг]]


=== Ихтироъкорон, олимон ва математикон ===

# **Архимед **
# [[Абӯалӣ Сино]]
# [[Тим Бернерс-Ли]]
# [[Браҳмагупта]]
# **Николай Коперник **
# **— Мария Склодовска-Кюри (d • ru • en)**
# **Чарлз Дарвин **
# **— Томас Эдисон (d • ru • en)**
# **Алберт Эйнштейн **
# **Эвклид **
# [[Леонард Эйлер]]
# [[Майкл Фарадей|Майкл Фарадей]]
# [[Энрико Ферми]]
# **— Ҳенри Форд (d • ru • en)**
# [[Гален|Гален]]
# **Галилео Галилей**
# [[Карл Фридрих Гаусс]]
# **— Юҳон Гутенберг (d • ru • en)**
# **— Дэвид Ҳилберт (d • ru • en)**
# [[Ҷеймс Ҷоул|— Ҷеймс Ҷоул]] ([[d:Q8962|d]] • [[:ru:Джоуль, Джеймс|ru]] • [[:en:James Prescott Joule|en]])
# [[Юҳон Кеплер|— Юҳон Кеплер]] ([[d:Q8963|d]] • [[:ru:Кеплер, Иоганн|ru]] • [[:en:Johannes Kepler|en]])
# [[Муҳаммад ибни Мӯсои Хоразмӣ]]
# [[Готфрид Лейбнитс]]
# [[Карл Линней]]
# [[Ҷеймс Клерк Максвелл|— Ҷеймс Клерк Максвелл]] ([[d:Q9095|d]] • [[:ru:Максвелл, Джеймс Клерк|ru]] • [[:en:James Clerk Maxwell|en]])
# [[Дмитрий Менделеев]]
# **Исаак Нютон **
# **— Луис Пастер (d • ru • en)**
# **— Макс Планк (d • ru • en)**
# [[Эрнест Резерфорд]]
# **— Эрвин Шрёдингер (d • ru • en)**
# **Никола Тесла **
# **Алан Тюринг **
# **— Ҷеймс Ватт (d • ru • en)**


=== Файласуфон ва донишмандони иҷтимоӣ ===

# **Арасту **
# [[Симон де Бовуар|— Симон де Бовуар]] ([[d:Q7197|d]] • [[:ru:Бовуар, Симона де|ru]] • [[:en:Simone de Beauvoir|en]])
# [[Чанакя|— Чанакя]] ([[d:Q9045|d]] • [[:ru:Чанакья|ru]] • [[:en:Chanakya|en]])
# [[Ноам Чомский|— Ноам Чомский]] ([[d:Q9049|d]] • [[:ru:Хомский, Ноам|ru]] • [[:en:Noam Chomsky|en]])
# **Конфутсий **
# **Рене Декарт **
# **Зигмунд Фруйд**
# [[Георг Вилҳелм Фридрих Ҳегел]]
# [[Ибни Халдун]]
# **Иммануил Кант**
# [[Ҷон Мейнард Кейнс|— Джон Мейнард Кейнс]] ([[d:Q9317|d]] • [[:ru:Кейнс, Джон Мейнард|ru]] • [[:en:John Maynard Keynes|en]])
# **Лао-сзӣ**
# **— Ҷон Локк (d • ru • en)**
# [[Никколу Мокиовеллӣ]]
# **Карл Маркс **
# **Фридрих Ниче**
# **Афлотун **
# [[Жан-Жак Руссо|— Жан-Жак Руссо]] ([[d:Q6527|d]] • [[:ru:Руссо, Жан-Жак|ru]] • [[:en:Jean-Jacques Rousseau|en]])
# [[Жан-Пол Сартр|— Жан-Пол Сартр]] ([[d:Q9364|d]] • [[:ru:Сартр, Жан-Поль|ru]] • [[:en:Jean-Paul Sartre|en]])
# [[Сима Тсян|— Сыма Цян]] ([[d:Q9372|d]] • [[:ru:Сыма Цянь|ru]] • [[:en:Sima Qian|en]])
# [[Адам Смит]]
# **Суқрот **
# **Волтер**
# [[Макс Вебер]]
# [[Людвиг Витгенштейн|— Людвиг Витгенштейн]] ([[d:Q9391|d]] • [[:ru:Витгенштейн, Людвиг|ru]] • [[:en:Ludwig Wittgenstein|en]])
# [[Чжу Си|— Чжу Си]] ([[d:Q9397|d]] • [[:ru:Чжу Си|ru]] • [[:en:Zhu Xi|en]])


=== Пешвоёни сиёсӣ ===

# [[Акбари Бузург]]
# **Искандари Мақдунӣ **
# [[Ашока]] 
# [[Мустафа Кемал Aтатурк]]
# **Октавиан Август **
# [[Отто фон Бисмарк]]
# [[Иёлоти Боливар]]
# **— Наполеон I (d • ru • en)**
# [[Юлий Сезар]]
# [[Карл Великий|— Карл Великий]] ([[d:Q3044|d]] • [[:ru:Карл Великий|ru]] • [[:en:Charlemagne|en]])
# [[Винстон Чирчил]]
# [[Константин I Великий|— Константин I Великий]] ([[d:Q8413|d]] • [[:ru:Константин I Великий|ru]] • [[:en:Constantine the Great|en]])
# **Куруши Кабир **
# [[Шарл де Голл]]
# [[Елизавета I|— Елизавета I]] ([[d:Q7207|d]] • [[:ru:Елизавета I|ru]] • [[:en:Elizabeth I of England|en]])
# [[Маҳатма Гандӣ]]
# **Чингизхон **
# [[Че Гевара]]
# **Адолф Ҳитлер **
# [[Жанна д’Арк|— Жанна д’Арк]] ([[d:Q7226|d]] • [[:ru:Жанна д’Арк|ru]] • [[:en:Joan of Arc|en]])
# [[Мартин Лютер Кинг|— Мартин Лютер Кинг]] ([[d:Q8027|d]] • [[:ru:Кинг, Мартин Лютер|ru]] • [[:en:Martin Luther King Jr.|en]])
# **Владимир Ленин **
# [[Абраҳам Линколн]]
# [[Людовик XIV|— Людовик XIV]] ([[d:Q7742|d]] • [[:ru:Людовик XIV|ru]] • [[:en:Louis XIV of France|en]])
# [[Роза Люксембург|— Роза Люксембург]] ([[d:Q7231|d]] • [[:ru:Люксембург, Роза|ru]] • [[:en:Rosa Luxemburg|en]])
# [[Нелсон Мандела]]
# [[Мао Тседун]]
# [[Ҷавоҳирлаъл Неҳру]]
# [[Кваме Нкрума|— Кваме Нкрума]] ([[d:Q8620|d]] • [[:ru:Нкрума, Кваме|ru]] • [[:en:Kwame Nkrumah|en]])
# [[Пётр I]]
# **Син Ши Хуанди **
# [[Франклин Рузвелт]]
# [[Салоҳуддин Айюбӣ]]
# [[Иосиф Виссарионович Сталин]]
# [[Сулаймон I|— Сулейман I]] ([[d:Q8474|d]] • [[:ru:Сулейман I|ru]] • [[:en:Suleiman the Magnificent|en]]) 
# [[Сун Ятсен]] 
# [[Темури Ланг]]
# [[Умар ибни Хаттоб]] 
# **Ҷорҷ Вашингтон **


=== Шахсиятҳои динӣ ва илоҳиётшиносон ===
# [[Иброҳим (пайёмбар)|— Иброҳим]] ([[d:Q9181|d]] • [[:ru:Авраам|ru]] • [[:en:Abraham|en]])
# [[Фомаи Аквинӣ|— Фомаи Аквинӣ]] ([[d:Q9438|d]] • [[:ru:Фома Аквинский|ru]] • [[:en:Thomas Aquinas|en]])
# [[Августин]]
# **Сиддхартха Гаутама **
# **Абуҳомиди Ғаззолӣ**
# **Исои Масеҳ **
# [[Мартин Лютер|— Мартин Лютер]] ([[d:Q9554|d]] • [[:ru:Лютер, Мартин|ru]] • [[:en:Martin Luther|en]])
# **— Мӯсо (d • ru • en)**
# **Муҳаммад **
# [[Апостол Павел|— Апостол Павел]] ([[d:Q9200|d]] • [[:ru:Апостол Павел|ru]] • [[:en:Paul the Apostle|en]])

== Фалсафа ва психология ==
=== Фалсафа ===

# [[Зебоӣ]]
# [[Диалектика|— Диалектика]] ([[d:Q9453|d]] • [[:ru:Диалектика|ru]] • [[:en:Dialectic|en]])
# [[Одоб]]
# [[Маърифатшиносӣ]]
# [[Феминизм]]
# [[Ихтиёр]]
# **Дониш**
# [[Мантиқ]]
# [[Ақл]]
# **Фалсафа **
# [[Эҳтимолият]]
# [[Воқеият|Воқеият (Реальность)]]
# [[Ҳақиқат (фалсафа )]] ([[d:Q7949|d]] • [[:ru:Истина|ru]] • [[:en:Truth|en]])


=== Психология ===
# **Рафтор**
# **Ҳаяҷон**
# [[Ишқ]]
# [[Равоншиносӣ]]
# **Андеша**

== Дин ==

=== Ҷаҳонбинӣ ва дин ===

# **Раб **
# **Ривоятҳо **
# Фалсафаҳои ҷаҳонбинӣ
## [[Атеизм]]
## [[Бунёдгароӣ]] ([[d:Q9149|d]] • [[:ru:Фундаментализм|ru]] • [[:en:Fundamentalism|en]])
## [[Материализм]]
## [[Яктопарастӣ|— Яктопарастӣ]] ([[d:Q9159|d]] • [[:ru:Монотеизм|ru]] • [[:en:Monotheism|en]])
## [[Чандхудопарастӣ]] ([[d:Q9163|d]] • [[:ru:Политеизм|ru]] • [[:en:Polytheism|en]])
# **— Ҷон (d • ru • en)**
# **Дин **
# Динҳои ба худ хос
## **Дини Буддоӣ **
## **Масеҳият **
### [[Калисои католикӣ]]
## [[Конфутсигароӣ]] ([[d:Q9581|d]] • [[:ru:Конфуцианство|ru]] • [[:en:Confucianism|en]])
## **Ҳиндуия **
### [[Тримурти]] ([[d:Q9595|d]] • [[:ru:Тримурти|ru]] • [[:en:Trimurti|en]])
## **Ислом **
### [[Шиа]]
## [[Ҷайнизм]] ([[d:Q9232|d]] • [[:ru:Джайнизм|ru]] • [[:en:Jainism|en]])
## **Яҳудият **
## [[Сикхизм|— Сикхизм]] ([[d:Q9316|d]] • [[:ru:Сикхизм|ru]] • [[:en:Sikhism|en]])
## [[Даосизм]]
## [[Маздаясно]]
# Таҷрибаи рӯҳӣ
## [[Тасаввуф]]
## [[Йога]]
## [[Зен]]


== Илмҳои иҷтимоӣ ==

# **Ҷaмъият**
# [[Тамаддун]] ([[d:Q8432|d]] • [[:ru:Цивилизация|ru]] • [[:en:Civilization|en]])
# **Маориф **

=== Оила ва муносибатҳои оилавӣ ===
# **Оила **
# **Кӯдак **
# [[Мард]]
# **Никоҳ**
# [[Зан]]

=== Сиёсат ===
# **Сиёсат **
# [[Анархизм]]
# [[Мустамликадорӣ]] ([[d:Q7167|d]] • [[:ru:Колониализм|ru]] • [[:en:Colonialism|en]])
# [[Коммунизм]]
# [[Консерватизм|— Консерватизм]] ([[d:Q7169|d]] • [[:ru:Консерватизм|ru]] • [[:en:Conservatism|en]])
# [[Демократия]]
# [[Диктатура]]
# [[Дипломосӣ]]
# [[Фашизм]]
# [[Ҷаҳонишавӣ]]
# **Ҳукумат **
# [[Идеология]]
# [[Империализм]]
# [[Либерализм]]
# [[Марксизм|— Марксизм]] ([[d:Q7264|d]] • [[:ru:Марксизм|ru]] • [[:en:Marxism|en]])
# [[Подшоҳӣ]]
# [[Миллатгароӣ]] ([[d:Q6235|d]] • [[:ru:Национализм|ru]] • [[:en:Nationalism|en]])
# [[Ҷумҳурӣ]]
# [[Сотсиализм|— Сотсиализм]] ([[d:Q7272|d]] • [[:ru:Социализм|ru]] • [[:en:Socialism|en]])
# **Давлат **
# [[Ҳизби сиёсӣ]]
# [[Пропаганда]]
# [[Терроризм]]

=== Бизнес ва иқтисодиёт ===
# **Иқтисод **
# [[Сармоя]]
# [[Капитализм]]
# [[Асъор]]
## [[Евро]]
## [[Йени Ҷопон]]
## [[Доллари ИМА]]
# [[Саноат (иқтисод)]] ([[d:Q8148|d]] • [[:ru:Промышленность|ru]] • [[:en:Industry|en]])
# **Пул **
# [[Андоз]]

=== Қонун ===
# **Ҳуқуқ **
# [[Қонуни асосии давлат]]

=== Ташкилотҳои байналмиллалӣ ===
# [[Иттиҳоди Африкоӣ]] ([[d:Q7159|d]] • [[:ru:Африканский союз|ru]] • [[:en:African Union|en]])
# [[Лигаи давлатҳои араб]] ([[d:Q7172|d]] • [[:ru:Лига арабских государств|ru]] • [[:en:Arab League|en]])
# [[Ассотсиатсияи давлатҳои Осиёи Ҷанубу Шарқӣ]] ([[d:Q7768|d]] • [[:ru:Ассоциация государств Юго-Восточной Азии|ru]] • [[:en:Association of Southeast Asian Nations|en]])
# [[Иттиҳоди давлатҳои муштаракулманофеъ]]
# [[Иттиҳоди кишварҳои муштарак-ул-манофеъ]] ([[d:Q7785|d]] • [[:ru:Содружество наций|ru]] • [[:en:Commonwealth of Nations|en]])
# [[Иттиҳоди Аврупо]]
# **Ҷунбиши Ҷаҳонии Салиби Сурх ва Ҳилоли Аҳмар**
# [[Созмони Паймони Атлантики Шимолӣ]]
# [[Ҷоизаи Нобел]]
# [[Ташкилоти кишварҳои содиркунандаи нафт]]
# **Созмони Милали Муттаҳид **
## [[Девони байналмилалии догустарь]] ([[d:Q7801|d]] • [[:ru:Международный суд ООН|ru]] • [[:en:International Court of Justice|en]])
## [[Хазинаи байналмилалии асъор]]
## [[ЮНЕСКО]]
## [[Эъломияи ҷаҳонии ҳуқуқи башар]] ([[d:Q7813|d]] • [[:ru:Всеобщая декларация прав человека|ru]] • [[:en:Universal Declaration of Human Rights|en]])
## [[Созмони Ҷаҳонии Беҳдошт]]
# [[Бонки ҷаҳонӣ]]
# [[Созмони Ҷаҳонии Тиҷорат]]

=== Ҷанг ва қуваҳои мусаллаҳ ===
# [[Ҷанги шаҳрвандӣ]]
# **Артиш **
# **Сулҳ **
# **Ҷанг**

=== Масъалаҳои иҷтимоӣ ===
# [[Аборт|— Аборт]] ([[d:Q8452|d]] • [[:ru:Аборт|ru]] • [[:en:Abortion|en]])
# **Ҷазои қатл **
# **Ҳуқуқи инсон **
# [[Нажодпарастӣ]]
# **Ғуломдорӣ**


== Забон ва адабиёт ==

# **Забон **
# Забонҳои ба худ хос
## [[Забони арабӣ]]
## [[Забони банголӣ]]
## [[Забони чинӣ]] 
## [[Забони англисӣ]]
## [[Забони фаронсавӣ]]
## [[Забони олмонӣ]]
## [[Забони юнонӣ]]
## [[Забони ибрӣ]]
## [[Ҳиндустонӣ|— Ҳиндустонӣ]] ([[d:Q11051|d]] • [[:ru:Хиндустани|ru]] • [[:en:Hindustani language|en]])
## [[Забони ҷопонӣ]]
## [[Забони лотинӣ]]
## [[Забони порсӣ]]
## [[Забони португалӣ]]
## [[Забони русӣ]]
## [[Санскрит|— Санскрит]] ([[d:Q11059|d]] • [[:ru:Санскрит|ru]] • [[:en:Sanskrit|en]])
## [[Забони испанӣ]]
## [[Забони своҳилӣ]]
## [[Забони туркӣ]]
# [[Забоншиносӣ]]
# [[Дастури забон]]
# **Калима **
## [[Фонема|— Фонема]] ([[d:Q8183|d]] • [[:ru:Фонема|ru]] • [[:en:Phoneme|en]])
## [[Ҳиҷо]]
# **Системаи навиштан **
## [[Ҳуруфи арабӣ]]
## [[Навиштаҳои чинӣ|— Навиштаҳои чинӣ]] ([[d:Q8201|d]] • [[:ru:Китайское письмо|ru]] • [[:en:Chinese characters|en]])
## [[Алифбои кирилликӣ]]
## [[Алифбои юнонӣ]]
## [[Ҳангул]]
## [[Алифбои лотинӣ]]
# [[Саводнокӣ]]
# **Тарҷума**
# **Адабиёт **
## [[Наср]]
## [[Санъати ҷанг|— Санъати ҷанг]] ([[d:Q8251|d]] • [[:ru:Искусство войны|ru]] • [[:en:The Art of War|en]])
## [[Адабиёти илмии бадеӣ]]
### [[Ҳазору як шаб|— Ҳазору як шаб]] ([[d:Q8258|d]] • [[:ru:Тысяча и одна ночь|ru]] • [[:en:One Thousand and One Nights|en]])
## [[Роман (жанр)|Роман]]
### [[Сон в красном тереме|— Сон в красном тереме]] ([[d:Q8265|d]] • [[:ru:Сон в красном тереме|ru]] • [[:en:Dream of the Red Chamber|en]])
### [[Повест о Гэндзи|— Повест о Гэндзи]] ([[d:Q8269|d]] • [[:ru:Повесть о Гэндзи|ru]] • [[:en:The Tale of Genji|en]])
## **Назм**
### [[Достони Гилгамеш]]
### [[Илиада]]
### [[Маҳабҳарата|— Махабхарата]] ([[d:Q8276|d]] • [[:ru:Махабхарата|ru]] • [[:en:Mahabharata|en]])
### [[Шоҳнома]]


== Илм ==
# [[Илм]]
# [[Табиат]]

=== Астрономия ===

# **Астрономия **
# [[Астероид]]
# **Таркиши бузург **
# [[Вартаи сиёҳ]]
# [[Комета]]
# **Галактика **
## [[Роҳи Каҳкашон]]
# **Моҳтоб **
# **Сайёра **
## **Замин **
## [[Муштарӣ]]
## [[Миррих]]
## [[Уторид]]
## [[Нептун]]
## [[Зуҳал]]
## [[Уран (сайёра)|Уран]]
## [[Зӯҳра]]
# [[Системаи офтобӣ]]
# [[Парвози фазоӣ]]
# **Ситора **
## **Офтоб **
# [[Коинот]]


=== Биология ===

# **Биология **
# Маводҳои биологӣ
## **Кислотаи дезоксирибонуклеат **
## [[Ферментҳо]]
## [[Протеинҳо дар реҷаи ғизо]]
# [[Гиёҳшиносӣ]]
# **Марг (d • ru • en)**
## [[Худкушӣ]]
# [[Экология]]
## [[Мункариз]]
# [[Одомашнивание|— Одомашнивание]] ([[d:Q11395|d]] • [[:ru:Одомашнивание|ru]] • [[:en:Domestication|en]])
# **Ҳаёт **
# [[Система органического мира|— Система органического мира]] ([[d:Q11398|d]] • [[:ru:Система органического мира|ru]] • [[:en:|en]])
## [[Биологический вид|— Биологический вид]] ([[d:Q7432|d]] • [[:ru:Биологический вид|ru]] • [[:en:Species|en]])


==== Равандҳои биологӣ ====
# **— Обмен веществ (d • ru • en)**
## [[Пищеварение|— Пищеварение]] ([[d:Q11978|d]] • [[:ru:Пищеварение|ru]] • [[:en:Digestion|en]])
## **Фотосинтез**
## [[Нафаскашӣ]]
# **Таҳаввул**
# **Афзоиш **
## [[Ҳомилагии одам]]
## [[Пол организмов|— Пол организмов]] ([[d:Q290|d]] • [[:ru:Пол организмов|ru]] • [[:en:Sex|en]])

==== Анатомия ====

# **Анатомия **
# [[Пистон]]
# **Ҳуҷайра **
# [[Гардиши хун]]
## [[Хун]]
## [[Дил]]
# [[Системаи эндокринӣ]] ([[d:Q11078|d]] • [[:ru:Эндокринная система|ru]] • [[:en:Endocrine system|en]])
# [[Системаи ҳозимаи инсон]] ([[d:Q9649|d]] • [[:ru:Пищеварительная система человека|ru]] • [[:en:Human digestive system|en]])
## [[Рӯдаи ғафс]] ([[d:Q11083|d]] • [[:ru:Толстая кишка|ru]] • [[:en:Large intestine|en]])
## [[Рӯдаи борик]] ([[d:Q11090|d]] • [[:ru:Тонкая кишка|ru]] • [[:en:Small intestine|en]])
## [[Ҷигар]]
# [[Мушакҳо]] ([[d:Q7365|d]] • [[:ru:Мышцы|ru]] • [[:en:Muscle|en]])
# [[Системаи асаб]] ([[d:Q9404|d]] • [[:ru:Нервная система|ru]] • [[:en:Nervous system|en]])
## [[Мағзи сар]]
## [[Асаб]] ([[d:Q9620|d]] • [[:ru:Нерв|ru]] • [[:en:Nerve|en]])
## [[Системаи сенсорӣ]]
### [[Гӯш]]
### [[Бинӣ]]
### [[Чашм]]
# [[Узвҳои таносул]]
# [[Системаи нафаскашӣ]] ([[d:Q7891|d]] • [[:ru:Дыхательная система|ru]] • [[:en:Respiratory system|en]])
# [[Скелет|— Скелет]] ([[d:Q7881|d]] • [[:ru:Скелет|ru]] • [[:en:Skeleton|en]])
# [[Чарм]]


==== Саломатӣ ва тиб ====

# **Пизишкӣ **
# [[Аддиктсия|— Аддиктсия]] ([[d:Q12029|d]] • [[:ru:Аддикция|ru]] • [[:en:Addiction|en]])
## [[Этанол]]
## [[Табак (сырё)|— Табак (сырё)]] ([[d:Q1566|d]] • [[:ru:Табак (сырьё)|ru]] • [[:en:Tobacco|en]])
# [[Бемории Алтсгеймер|— Бемории Алтсгеймер]] ([[d:Q11081|d]] • [[:ru:Болезнь Альцгеймера|ru]] • [[:en:Alzheimer&#039;s disease|en]])
# **Бемории Саратони **
# [[Бемории музмини обструктивии шуш|— Бемории музмини обструктивии шуш]] ([[d:Q199804|d]] • [[:ru:Хроническая обструктивная болезнь лёгких|ru]] • [[:en:Chronic obstructive pulmonary disease|en]])
# [[Назофарингит|— Назофарингит]] ([[d:Q12125|d]] • [[:ru:Назофарингит|ru]] • [[:en:Common cold|en]])
# [[Дандонпизишкӣ]]
# [[Маъюбӣ|— Маъюбӣ]] ([[d:Q12131|d]] • [[:ru:Инвалидность|ru]] • [[:en:Disability|en]])
## [[Нобиноӣ|— Нобиноӣ]] ([[d:Q10874|d]] • [[:ru:Слепота|ru]] • [[:en:|en]])
## [[Нуқсони шунавоӣ|— Нуқсони шунавоӣ]] ([[d:Q12133|d]] • [[:ru:Нарушение слуха|ru]] • [[:en:Hearing loss|en]])
# [[Бемориҳои рӯҳӣ]]
# **Беморӣ **
# [[Эпилепсия|— Эпилепсия]] ([[d:Q41571|d]] • [[:ru:Эпилепсия|ru]] • [[:en:Epilepsy|en]])
# [[Даво]]
## [[Антибиотикҳо]]
# **Саломатӣ **
# [[Гастроэнтерит]] 
# [[Дарди сар|— Дарди сар]] ([[d:Q86|d]] • [[:ru:Головная боль|ru]] • [[:en:Headache|en]])
# [[Инфаркти миокард|— Инфаркти миокард]] ([[d:Q12152|d]] • [[:ru:Инфаркт миокарда|ru]] • [[:en:Myocardial infarction|en]])
# [[Системаи масуният|— Системаи масуният]] ([[d:Q1059|d]] • [[:ru:Иммунная система|ru]] • [[:en:Immune system|en]])
# **Вараҷа**
# [[Норасоии ғизоӣ|— Норасоии ғизоӣ]] ([[d:Q12167|d]] • [[:ru:Недоедание|ru]] • [[:en:Malnutrition|en]])
# [[Ҳайз]]
# [[Фарбеҳӣ|— Фарбеҳӣ]] ([[d:Q12174|d]] • [[:ru:Ожирение|ru]] • [[:en:Obesity|en]])
# [[Пандемия|— Пандемия]] ([[d:Q12184|d]] • [[:ru:Пандемия|ru]] • [[:en:Pandemic|en]])
# [[Пневмония]]
# [[Полиомиелит|— Полиомиелит]] ([[d:Q12195|d]] • [[:ru:Полиомиелит|ru]] • [[:en:Poliomyelitis|en]])
# [[Бемориҳои зуҳравӣ]]
## **СПИД **
# [[Инсулт|— Инсулт]] ([[d:Q12202|d]] • [[:ru:Инсульт|ru]] • [[:en:Stroke|en]])
# [[Бемории сил]]
# [[Диабети қанд]]
# **Вирусҳо**
## [[Грипп]]
## [[Нағзаки сиёҳ|— нағзаки сиёҳ]] ([[d:Q12214|d]] • [[:ru:Натуральная оспа|ru]] • [[:en:Smallpox|en]])


==== Организм ====

# **Организм**
# **Ҳайвон **
## [[Нематодаҳо]]
## [[Нармбаданҳо]]
## [[Бандпойҳо]]
### **Ҳашарот **
#### [[Мӯрча]]
#### [[Занбӯр]]
#### [[Хомӯшак]]
### [[Анкабут]]
## [[Хордадорон]]
### **Обхокиҳо**
### **Паранда **
#### [[Мурғ]]
#### [[Кабӯтарон]]
### **Моҳӣ **
#### [[Акулаҳо|— Акулаҳо]] ([[d:Q7372|d]] • [[:ru:Акулы|ru]] • [[:en:Shark|en]])
### **Ширхӯр **
#### [[Шутур]]
#### [[Гурба]]
#### [[Гов]]
#### [[Саг]]
#### [[Фил]]
#### [[Асп]]
#### [[Гӯсфанд]]
#### [[Хоянда]]
#### [[Хуки хонагӣ|— Хуки хонагӣ]] ([[d:Q787|d]] • [[:ru:Домашняя свинья|ru]] • [[:en:Domestic pig|en]])
#### [[Приматҳо|— Приматҳо]] ([[d:Q7380|d]] • [[:ru:Приматы|ru]] • [[:en:Primate|en]])
##### **Инсон **
#### [[Кит]]
### **Рептилия **
#### [[Динозаврҳо]]
#### [[Мор]]
# [[Бостониён]]
# **Бактерияҳо **
# **Занбӯруғҳо**
# **Растанӣ **
## [[Гул]]
## [[Дарахт]]
# [[Оғозиён]]


=== Химия ===

# **Кимиё **
# [[Химияи ғайриорганикӣ|— Химияи ғайриорганикӣ]] ([[d:Q11165|d]] • [[:ru:Неорганическая химия|ru]] • [[:en:Inorganic chemistry|en]])
# [[Биокимиё]]
## [[Ҳормон]]
# [[Пайвастҳои кимиёӣ]]
## [[Кислота]]
## [[Асосҳо (кимиё)]]
## [[Намак (химия)|— Намак (химия)]] ([[d:Q12370|d]] • [[:ru:Соли|ru]] • [[:en:Salt (chemistry)|en]])
# **Унсури кимиёӣ **
## **Ҷадвали даврии элементҳои кимёӣ **
## [[Алюминий]]
## [[Карбон]]
## [[Мис]]
## **Тилло **
## **Ҳидроген **
## **Оҳан **
## [[Азот]]
## **Оксиген **
## [[Нуқра]]
## [[Қалъ]]
# [[Химияи органикӣ|— Химияи органикӣ]] ([[d:Q11351|d]] • [[:ru:Органическая химия|ru]] • [[:en:Organic chemistry|en]])
## [[Спиртҳо|— Спиртҳо]] ([[d:Q156|d]] • [[:ru:Спирты|ru]] • [[:en:Alcohol|en]])
## [[Карбогидратҳо]]
## [[Липидҳо|— Липидҳо]] ([[d:Q11367|d]] • [[:ru:Липиды|ru]] • [[:en:Lipid|en]])
# **Молекула**
# [[Кимиёи таҳлилӣ|— Кимиёи таҳлилӣ]] ([[d:Q2346|d]] • [[:ru:Аналитическая химия|ru]] • [[:en:Analytical chemistry|en]])
# [[Кимиёи физикӣ|— Кимиёи физикӣ]] ([[d:Q11372|d]] • [[:ru:Физическая химия|ru]] • [[:en:Physical chemistry|en]])


=== Илм дар бораи Замин ===

# [[Тарма]]
# **Иқлим **
## [[Эл-Нинйо|— Эл-Нинйо]] ([[d:Q7939|d]] • [[:ru:Эль-Ниньо|ru]] • [[:en:El Niño|en]])
## [[Гармшавии глобалӣ]]
# [[Заминларза]]
# **Геология **
## **Маъдан**
### [[Алмос]]
## [[Тектоника плит|— Тектоника плит]] ([[d:Q7950|d]] • [[:ru:Тектоника плит|ru]] • [[:en:Plate tectonics|en]])
## [[Горная порода|— Горная порода]] ([[d:Q8063|d]] • [[:ru:Горная порода|ru]] • [[:en:Rock (geology)|en]])
# [[Офатҳои табиӣ]]
## [[Обхезӣ]]
## [[Цунами|— Цунами]] ([[d:Q8070|d]] • [[:ru:Цунами|ru]] • [[:en:Tsunami|en]])
# [[Вулқон]]
# **— Погода (d • ru • en)**
## [[Абр]]
## [[Борон]]
## [[Барф]]
## [[Смерч|— Смерч]] ([[d:Q8081|d]] • [[:ru:Смерч|ru]] • [[:en:Tornado|en]])
## [[Тропический тсиклон|— Тропический тсиклон]] ([[d:Q8092|d]] • [[:ru:Тропический циклон|ru]] • [[:en:Tropical cyclone|en]])
## [[Бод]]


=== Физика ===

# **Физика **
# [[Ускорение|— Ускорение]] ([[d:Q11376|d]] • [[:ru:Ускорение|ru]] • [[:en:Acceleration|en]])
# **Атом **
# **Энергия **
## [[Закон сохранения энергии|— Закон сохранения энергии]] ([[d:Q11382|d]] • [[:ru:Закон сохранения энергии|ru]] • [[:en:Conservation of energy|en]])
# **— Электромагнитное излучение (d • ru • en)**
## [[Инфракрасное излучение|— Инфракрасное излучение]] ([[d:Q11388|d]] • [[:ru:Инфракрасное излучение|ru]] • [[:en:Infrared|en]])
## [[Ултрафиолетовое излучение|— Ултрафиолетовое излучение]] ([[d:Q11391|d]] • [[:ru:Ультрафиолетовое излучение|ru]] • [[:en:Ultraviolet|en]])
## [[Нур]]
### **Ранг **
# [[Механикаи классикӣ]]
# **Нерӯ**
## [[Электромагнитное взаимодействие|— Электромагнитное взаимодействие]] ([[d:Q849919|d]] • [[:ru:Электромагнитное взаимодействие|ru]] • [[:en:|en]])
### [[Магнитное поле|— Магнитное поле]] ([[d:Q11408|d]] • [[:ru:Магнитное поле|ru]] • [[:en:Magnetic field|en]])
## [[Гравитатсия]]
## [[Силное взаимодействие|— Силное взаимодействие]] ([[d:Q11415|d]] • [[:ru:Сильное взаимодействие|ru]] • [[:en:Strong interaction|en]])
## [[Слабое взаимодействие|— Слабое взаимодействие]] ([[d:Q11418|d]] • [[:ru:Слабое взаимодействие|ru]] • [[:en:Weak interaction|en]])
# [[Оҳанрабо]]
# **Масса **
# **— Металлҳо (d • ru • en)**
## [[Стал|— Стал]] ([[d:Q11427|d]] • [[:ru:Сталь|ru]] • [[:en:Steel|en]])
# [[Деление ядра|— Деление ядра]] ([[d:Q11429|d]] • [[:ru:Деление ядра|ru]] • [[:en:Nuclear fission|en]])
# **— Агрегатное состояние (d • ru • en)**
## [[Газ (кимиё)|Газ]]
## [[Моеъ]]
## [[Плазма|— Плазма]] ([[d:Q10251|d]] • [[:ru:Плазма|ru]] • [[:en:Plasma (physics)|en]])
## [[Твёрдое тело|— Твёрдое тело]] ([[d:Q11438|d]] • [[:ru:Твёрдое тело|ru]] • [[:en:Solid|en]])
# [[Механикаи квантӣ]]
# [[Радиоактивный распад|— Радиоактивный распад]] ([[d:Q11448|d]] • [[:ru:Радиоактивный распад|ru]] • [[:en:Radioactive decay|en]])
# **Назарияи нисбияти ом**
# [[Спетсиалная теория относителности|— Спетсиалная теория относителности]] ([[d:Q11455|d]] • [[:ru:Специальная теория относительности|ru]] • [[:en:Special relativity|en]])
# [[Полупроводники|— Полупроводники]] ([[d:Q11456|d]] • [[:ru:Полупроводники|ru]] • [[:en:Semiconductor|en]])
# **— Звук (d • ru • en)**
# **Суръат **
## [[Суръати рӯшноӣ]]
# [[Температура|— Температура]] ([[d:Q11466|d]] • [[:ru:Температура|ru]] • [[:en:Temperature|en]])
# **Замон **
# [[Термодинамика]]  
# [[Вакуум]] 


=== Воҳидҳои ченак ===
# **— Измерение (d • ru • en)**
# [[Килограмм]]
# [[Литр]]
# [[Метр]]
# [[Международная система единитс|— Международная система единитс]] ([[d:Q12457|d]] • [[:ru:Международная система единиц|ru]] • [[:en:International System of Units|en]])
# [[Сония]]

=== Вақт ===
# **Тақвим **
## [[Тақвими мелодӣ]]
# [[Соат (афзор)]]
# **Рӯз **
# [[Минтақаҳои замонӣ]]
# **Солҳо **

=== Озуқаворӣ ===

# **Хӯрок**
# [[Хлеб|— Хлеб]] ([[d:Q7802|d]] • [[:ru:Хлеб|ru]] • [[:en:Bread|en]])
# [[Зироатҳои ғалладона|— Зироатҳои ғалладона]] ([[d:Q12117|d]] • [[:ru:Зерновые культуры|ru]] • [[:en:Cereal|en]])
## [[Ҷав]]
## [[Ҷуворимакка]]
## [[Овёс посевной|— Овёс посевной]] ([[d:Q12104|d]] • [[:ru:Овёс посевной|ru]] • [[:en:Oat|en]])
## [[Биринҷ]]
## [[Рож|— Рож]] ([[d:Q12099|d]] • [[:ru:Рожь|ru]] • [[:en:Rye|en]])
## [[Ҷуворӣ]]
## [[Гандум]]
# [[Панир]]
# [[Шакалод]]
# [[Асал]]
# [[Мева]]
## [[Себ]]
## [[Банан (мева)|Банан]]
## [[Ангур]]
## [[Соя|— Соя]] ([[d:Q11006|d]] • [[:ru:Соя|ru]] • [[:en:Soybean|en]])
## [[Лиму]]
## [[Чормағз]]
# [[Гӯшт]]
# [[Қанд]]
# [[Сабзавот]]
## [[Картошка]]


==== Нӯшокиҳо ====
# [[Оби ҷав]]
# [[Қаҳва]]
# [[Афшура]]
# **Шир **
# [[Чой]]
# **Об **
# [[Шароб]]

=== Математика ===

# **Риёзиёт **
# **Ҳисоб **
## [[Логарифм|— Логарифм]] ([[d:Q11197|d]] • [[:ru:Логарифм|ru]] • [[:en:Logarithm|en]])
## **Адад **
## [[Теория чисел|— Теория чисел]] ([[d:Q12479|d]] • [[:ru:Теория чисел|ru]] • [[:en:Number theory|en]])
# [[Алгебра]]
## [[Адади комплексӣ]]
## [[Муодила]]
## [[Алгебраи хаттӣ]]
# **Геометрия **
## [[Кунҷ]]
## [[Масоҳат]]
## [[Система координат|— Система координат]] ([[d:Q11210|d]] • [[:ru:Система координат|ru]] • [[:en:Coordinate system|en]])
## [[Пӣ (адад)]]
## [[Теорема Пифагора|— Теорема Пифагора]] ([[d:Q11518|d]] • [[:ru:Теорема Пифагора|ru]] • [[:en:Pythagorean theorem|en]])
## [[Симметрия|— Симметрия]] ([[d:Q12485|d]] • [[:ru:Симметрия|ru]] • [[:en:Symmetry|en]])
## [[Тригонометрия]]
# [[Анализ (раздел математики)|— Анализ (раздел математики)]] ([[d:Q7754|d]] • [[:ru:Анализ (раздел математики)|ru]] • [[:en:Mathematical analysis|en]])
## [[Дифферентсиалное уравнение|— Дифферентсиалное уравнение]] ([[d:Q11214|d]] • [[:ru:Дифференциальное уравнение|ru]] • [[:en:Differential equation|en]])
## [[Усулҳои ҳисоб|— Усулҳои ҳисоб]] ([[d:Q11216|d]] • [[:ru:Вычислительные методы|ru]] • [[:en:Numerical analysis|en]])
# Эҳтимолият ва омор
## [[Омор]]
# Мантиқ ва асосҳо
## [[Функтсия (математика)|— Функтсия (математика)]] ([[d:Q11348|d]] • [[:ru:Функция (математика)|ru]] • [[:en:Function (mathematics)|en]])
## [[Беинтиҳоӣ]]
## [[Математическое доказателство|— Математическое доказателство]] ([[d:Q11538|d]] • [[:ru:Математическое доказательство|ru]] • [[:en:Mathematical proof|en]])
## [[Теория множеств|— Теория множеств]] ([[d:Q12482|d]] • [[:ru:Теория множеств|ru]] • [[:en:Set theory|en]])


== Технология ==

# **Фанноварӣ **
# [[Биотехнология]]
# [[Либос]]
## [[Пахта]]
# [[Фанҳои техникӣ]]
## [[Мошина]]
## [[Робот]]
## [[Печ]]
## [[Колесо|— Колесо]] ([[d:Q446|d]] • [[:ru:Колесо|ru]] • [[:en:Wheel|en]])
# **Аграрӣ **
## [[Орошение|— Орошение]] ([[d:Q11453|d]] • [[:ru:Орошение|ru]] • [[:en:Irrigation|en]])
## [[Плуг|— Плуг]] ([[d:Q11464|d]] • [[:ru:Плуг|ru]] • [[:en:Plough|en]])
# [[Металлургия|— Металлургия]] ([[d:Q11467|d]] • [[:ru:Металлургия|ru]] • [[:en:Metallurgy|en]])
# [[Нанотехнология|— Нанотехнология]] ([[d:Q11468|d]] • [[:ru:Нанотехнология|ru]] • [[:en:Nanotechnology|en]])

=== Коммуникатсия ===
# **Иртибот **
# [[Китоб]]
# **Иттилоот **
## [[Донишнома]]
# [[Рӯзноманигорӣ]]
## [[Рӯзнома]]
## [[Воситаҳои ахбори омма]]
# [[Книгопечатание|— Книгопечатание]] ([[d:Q11034|d]] • [[:ru:Книгопечатание|ru]] • [[:en:Printing|en]])
# [[Телефон]]

=== Электроника ===
# [[Электроника]]
## [[Электрический ток|— Электрический ток]] ([[d:Q11651|d]] • [[:ru:Электрический ток|ru]] • [[:en:Electric current|en]])
## [[Басомад]]
# Компонентҳо
## [[Конденсатор]]
## [[Ғалтаки индуктивӣ]]
## [[Транзистор]]
## [[Диод]]
## [[Резистор]]
## [[Трансформатор]]

==== Компютер ва интернет ====
# **Компютер **
## [[Ҳофиза]]
## [[Протсессори марказӣ]]
# [[Ҳуши маснуъӣ]] (Ҳуши маснуӣ)
# [[Фанноварии иттилоот]]
## [[Алгоритм]]
# [[Интернет]]
## [[Почтаи электронӣ|— Электронная почта]] ([[d:Q9158|Q9158]] • [[:ru:Электронная почта|ru]] • [[:en:Email|en]])
## [[Анкабутхонаи умумиҷаҳонӣ]]
# [[Системаи амал]]
# [[Забони барномасозӣ]]
# [[Таъминоти барномавӣ]]

=== Энергия ва сӯзишвориҳо ===
# [[Энергияи барқароршаванда|— Возобновляемая энергия]] ([[d:Q12705|d]] • [[:ru:Возобновляемая энергия|ru]] • [[:en:Renewable energy|en]])
# [[Электричество|— Электричество]] ([[d:Q12725|d]] • [[:ru:Электричество|ru]] • [[:en:Electricity|en]])
## [[Ядерная энергетика|— Ядерная энергетика]] ([[d:Q12739|d]] • [[:ru:Ядерная энергетика|ru]] • [[:en:Nuclear power|en]])
# [[Ископаемое топливо|— Ископаемое топливо]] ([[d:Q12748|d]] • [[:ru:Ископаемое топливо|ru]] • [[:en:Fossil fuel|en]])
# [[Муҳаррики дарунсӯз]]
# [[Паровая машина|— Паровая машина]] ([[d:Q12760|d]] • [[:ru:Паровая машина|ru]] • [[:en:Steam engine|en]])
# [[Оташ]]

=== Маводҳо ===
# [[Стекло|— Стекло]] ([[d:Q11469|d]] • [[:ru:Стекло|ru]] • [[:en:Glass|en]])
# [[Қоғаз]]
# [[Пластмассаҳо|— Пластмассаҳо]] ([[d:Q11474|d]] • [[:ru:Пластмассы|ru]] • [[:en:Plastic|en]])
# [[Чӯб]]

=== Нақлиёт ===
# [[Нақлиёт]]
# [[Ҳавогард]]
# [[Автомобил]]
# [[Велосипед|— Велосипед]] ([[d:Q11442|d]] • [[:ru:Велосипед|ru]] • [[:en:Bicycle|en]])
# [[Подводная лодка|— Подводная лодка]] ([[d:Q2811|d]] • [[:ru:Подводная лодка|ru]] • [[:en:Submarine|en]])
# [[Судно|— Судно]] ([[d:Q11446|d]] • [[:ru:Судно|ru]] • [[:en:Ship|en]])
# [[Поезд|— Поезд]] ([[d:Q870|d]] • [[:ru:Поезд|ru]] • [[:en:Train|en]])

=== Аслиҳа ===
# [[Аслиҳа]]
## [[Шамшер]]
## [[Огнестрелное оружие|— Огнестрелное оружие]] ([[d:Q12796|d]] • [[:ru:Огнестрельное оружие|ru]] • [[:en:Gun|en]])
### [[Пулемёт|— Пулемёт]] ([[d:Q12800|d]] • [[:ru:Пулемёт|ru]] • [[:en:Machine gun|en]])
## [[Бомбаи атомӣ]]
# [[Тонк]]
# [[Взрывчатые вещества|— Взрывчатые вещества]] ([[d:Q12870|d]] • [[:ru:Взрывчатые вещества|ru]] • [[:en:Explosive material|en]])
## [[Дымный порох|— Дымный порох]] ([[d:Q12861|d]] • [[:ru:Дымный порох|ru]] • [[:en:Gunpowder|en]])


== Санъат ва истироҳат ==

# **Фарҳанг **
# **Санъат **
## [[Комикс]]
## [[Наққошӣ]]
## [[Аксбардорӣ]]
## [[Скулптура|— Скулптура]] ([[d:Q11634|d]] • [[:ru:Скульптура|ru]] • [[:en:Sculpture|en]])
## [[Гончарное производство|— Гончарное производство]] ([[d:Q11642|d]] • [[:ru:Гончарное производство|ru]] • [[:en:Pottery|en]])
# [[Рақс]]
# [[Мода|— Мода]] ([[d:Q12684|d]] • [[:ru:Мода|ru]] • [[:en:Fashion|en]])
# [[Театр]]
# [[Хушнависӣ|Каллиграфия]] 

=== Меъморӣ ва бинокорӣ ===
# **Меъморӣ **
# [[Арка|— Арка]] ([[d:Q12277|d]] • [[:ru:Арка|ru]] • [[:en:Arch|en]])
# [[Кӯпрук]]
# [[Канал (гидрография)]] 
# [[Сарбанд (иншоот)|— Сарбанд]] ([[d:Q12323|d]] • [[:ru:Плотина|ru]] • [[:en:Dam|en]])
# [[Гунбад]]
# **Хона **
# Сохторҳои ба худ хос
## [[Ангкор-Ват|— Ангкор-Ват]] ([[d:Q43473|d]] • [[:ru:Ангкор-Ват|ru]] • [[:en:Angkor Wat|en]])
## [[Колизей|— Колизей]] ([[d:Q10285|d]] • [[:ru:Колизей|ru]] • [[:en:Colosseum|en]])
## [[Девори Бузурги Чин]]
## [[Бурҷи Эйфел]]
## [[Эмпайр-стейт-билдинг|— Эмпайр-стейт-билдинг]] ([[d:Q9188|d]] • [[:ru:Эмпайр-стейт-билдинг|ru]] • [[:en:Empire State Building|en]])
## [[Собор Святой Софии (Константинопол)|— Собор Святой Софии (Константинопол)]] ([[d:Q12506|d]] • [[:ru:Собор Святой Софии (Константинополь)|ru]] • [[:en:Hagia Sophia|en]])
## [[Парфенон]]
## [[Пирамидаҳои Ғиза|— Пирамидаҳои Ғиза]] ([[d:Q13217298|d]] • [[:ru:Некрополь Гизы|ru]] • [[:en:Giza Necropolis|en]])
### [[Калисои Пётри Муқаддас]]
## [[Муҷассамаи Озодӣ]]
## [[Тоҷмаҳал]]
## [[Три ущеля (электростантсия)|— Три ущеля (электростантсия)]] ([[d:Q12514|d]] • [[:ru:Три ущелья (электростанция)|ru]] • [[:en:Three Gorges Dam|en]])
# [[Аҳром|Аҳром (Пирамида)]]
# [[Башня|— Башня]] ([[d:Q12518|d]] • [[:ru:Башня|ru]] • [[:en:Tower|en]])

=== Филм, радио ва телевизион ===
# **Филм **
## [[Мултипликатсия]]
### [[Аниме]] 
# **Радио **
# **Телевизион **

=== Мусиқӣ ===
# **Мусиқӣ **
# [[Тарона]]
# Жанр мусиқавии ба худ хос
## [[Блюз|— Блюз]] ([[d:Q9759|d]] • [[:ru:Блюз|ru]] • [[:en:Blues|en]])
## [[Классическая музыка|— Классическая музыка]] ([[d:Q9730|d]] • [[:ru:Классическая музыка|ru]] • [[:en:Classical music|en]])
### [[Опера]]
### [[Симфония]]
## [[Мусиқии электронӣ]]
## [[Фламенко|— Фламенко]] ([[d:Q9764|d]] • [[:ru:Фламенко|ru]] • [[:en:Flamenco|en]])
## [[Хип-хоп (музыкалный жанр)|— Хип-хоп (музыкалный жанр)]] ([[d:Q11401|d]] • [[:ru:Хип-хоп (музыкальный жанр)|ru]] • [[:en:Hip hop music|en]])
## [[Джаз|— Джаз]] ([[d:Q8341|d]] • [[:ru:Джаз|ru]] • [[:en:Jazz|en]])
## [[Регги|— Регги]] ([[d:Q9794|d]] • [[:ru:Регги|ru]] • [[:en:Reggae|en]])
## [[Рок-музыка|— Рок-музыка]] ([[d:Q11399|d]] • [[:ru:Рок-музыка|ru]] • [[:en:Rock music|en]])
## [[Самба (музыка)|— Самба (музыка)]] ([[d:Q11403|d]] • [[:ru:Самба (музыка)|ru]] • [[:en:Samba|en]])
# Асбобҳои мусиқии ба худ хос
## [[Барабан]]
## [[Най]]
## [[Гитара]]
## [[Фортепиано]]
## [[Труба]]
## [[Скрипка]]

=== Истироҳат ===
# **Бозӣ **
## [[Нарда|— Нарда]] ([[d:Q11411|d]] • [[:ru:Короткие нарды|ru]] • [[:en:Backgammon|en]])
## [[Шоҳмот]]
## [[Го|— Го]] ([[d:Q11413|d]] • [[:ru:Го|ru]] • [[:en:Go (game)|en]])
# [[Азартная игра|— Азартная игра]] ([[d:Q11416|d]] • [[:ru:Азартная игра|ru]] • [[:en:Gambling|en]])
# [[Ҳунарҳои размӣ]]
## [[Карате|— Карате]] ([[d:Q11419|d]] • [[:ru:Карате|ru]] • [[:en:Karate|en]])
## [[Дзюдо]]
# [[Бозиҳои олимпӣ]]
# **Варзиш **
## [[Варзиши сабук]]
## [[Автоспорт|— Автоспорт]] ([[d:Q5386|d]] • [[:ru:Автоспорт|ru]] • [[:en:Auto racing|en]])
## [[Бейсбол|— Бейсбол]] ([[d:Q5369|d]] • [[:ru:Бейсбол|ru]] • [[:en:Baseball|en]])
## [[Баскетбол]]
## [[Крикет|— Крикет]] ([[d:Q5375|d]] • [[:ru:Крикет|ru]] • [[:en:Cricket|en]])
## [[Футбол]]
## [[Голф]]
## [[Регби-футбол]]
## [[Теннис]]
# **Бозича **


== Таърих ва ҷуғрофия ==

=== Таърих ===
# **Таърих **

==== Таърихи қадима ва антиқӣ ====

# [[Первобытное общество|— Первобытное общество]] ([[d:Q11756|d]] • [[:ru:Первобытное общество|ru]] • [[:en:Prehistory|en]])
# [[Асри санг]]
# [[Асри биринҷӣ]]
# [[Железный век|— Железный век]] ([[d:Q11764|d]] • [[:ru:Железный век|ru]] • [[:en:Iron Age|en]])
# [[Байнаннаҳрайн]]
# [[Шумер|— Шумер]] ([[d:Q35355|d]] • [[:ru:Шумер|ru]] • [[:en:Sumer|en]])
# [[Мисри Қадим]]
# [[Юнони Қадим]]
# [[Имперотурии Рум]]
# [[Империя Хан|— Империя Хан]] ([[d:Q7209|d]] • [[:ru:Империя Хань|ru]] • [[:en:Han dynasty|en]])
# [[Гуптҳо]]


==== Асрҳои миёна ва оғози асрҳои нав ====

# [[Хилофати Аббосиён]]
# [[Асри рӯшангарӣ|— Асри маорифпараварӣ]] ([[d:Q12539|d]] • [[:ru:Эпоха Просвещения|ru]] • [[:en:Age of Enlightenment|en]])
# [[Астекҳо]]
# [[Византия]]
# [[Юриши салибдорон|— Юриши салибдорон]] ([[d:Q12546|d]] • [[:ru:Крестовые походы|ru]] • [[:en:Crusades|en]])
# [[Священная Римская империя|— Империяи Муқаддаси Рум] ([[d:Q12548|d]] • [[:ru:Священная Римская империя|ru]] • [[:en:Holy Roman Empire|en]])
# [[Империяи Инкҳо]]
# [[Империя Мали|— Империя Мали]] ([[d:Q184536|d]] • [[:ru:Империя Мали|ru]] • [[:en:Mali Empire|en]])
# [[Майя (тамаддун)|— Майя (тамаддун)]] ([[d:Q28567|d]] • [[:ru:Майя (цивилизация)|ru]] • [[:en:Maya civilization|en]])
# [[Асрҳои миёна|— Асрҳои миёна]] ([[d:Q12554|d]] • [[:ru:Средние века|ru]] • [[:en:Middle Ages|en]])
# [[Имперотурии Муғул]]
# [[Империя Мин|— Империя Мин]] ([[d:Q9903|d]] • [[:ru:Империя Мин|ru]] • [[:en:Ming dynasty|en]])
# [[Имперотурии Усмонӣ]]
# [[Ислоҳот]]
# [[Эҳё]]
# [[Имперотурии Тонг]]
# [[Викингҳо]]


==== Замони нав ====

# [[Низои арабу исроил]] ([[d:Q8669|d]] • [[:ru:Арабо-израильский конфликт|ru]] • [[:en:Arab–Israeli conflict|en]])
# [[Ҷанги шаҳрвандии Амрико|— Ҷанги шаҳрвандии Амрико]] ([[d:Q8676|d]] • [[:ru:Гражданская война в США|ru]] • [[:en:American Civil War|en]])
# [[Апартеид|— Апартеид]] ([[d:Q11409|d]] • [[:ru:Апартеид|ru]] • [[:en:Apartheid|en]])
# **Империяи Бритониё**
# **Ҷанги Сард **
# [[Инқилоби фарҳангӣ дар Чин|— Инқилоби фарҳангӣ дар Чин]] ([[d:Q8690|d]] • [[:ru:Культурная революция в Китае|ru]] • [[:en:Cultural Revolution|en]])
# **— Инқилоби Бузурги Фаронса (d • ru • en)**
# [[Депрессияи Бузург|— Депрессияи Бузург]] ([[d:Q8698|d]] • [[:ru:Великая депрессия|ru]] • [[:en:Great Depression|en]])
# [[Ҳолокост|— Ҳолокост]] ([[d:Q2763|d]] • [[:ru:Холокост|ru]] • [[:en:The Holocaust|en]])
# **— Инқилоби саноатӣ (d • ru • en)**
# [[Рейхи сеюм|— Рейхи сеюм]] ([[d:Q7318|d]] • [[:ru:Третий рейх|ru]] • [[:en:Nazi Germany|en]])
# [[Навсозии Мэйҷӣ|— Навсозии Мэйҷӣ]] ([[d:Q8707|d]] • [[:ru:Реставрация Мэйдзи|ru]] • [[:en:Meiji Restoration|en]]) 
# [[Инқилоби соли 1917 дар Русия|— Инқилоби соли 1917 дар Русия]] ([[d:Q8729|d]] • [[:ru:Революция 1917 года в России|ru]] • [[:en:Russian Revolution|en]])
# [[Империяи Чинг|— Империяи Чинг]] ([[d:Q8733|d]] • [[:ru:Империя Цин|ru]] • [[:en:Qing dynasty|en]])
# [[Ҷанги Ветнам|— Ҷанги Ветнам]] ([[d:Q8740|d]] • [[:ru:Война во Вьетнаме|ru]] • [[:en:Vietnam War|en]])
# **Ҷанги ҷаҳонии якум**
# **Ҷанги дуюми ҷаҳон **


=== Ҷуғрофия ===


# **Ҷуғрофия **
# **Шаҳр **
# **Қитъа **
# [[Ҷангал]]
# [[Кӯҳ]]
# [[Биёбон]]
# [[Қутби Шимолӣ]]
# **Уқёнус **
# [[Дарё]]
# **Баҳр **
# [[Қутби ҷануб]] ([[d:Q933|d]] • [[:ru:Южный полюс|ru]] • [[:en:South Pole|en]])

==== Континентҳо ва минтақаҳо ====
# **Африқо **
# **Антарктида **
# **Осиё **
# **Аврупо **
# [[Ховари миёна]] ([[d:Q7204|d]] • [[:ru:Средний Восток|ru]] • [[:en:Middle East|en]])
# **Амрикои Шимолӣ**
# **Уқёнусия **
# **Америкаи Ҷанубӣ **


==== Далвтаҳо ====


# [[Афғонистон]]
# [[Алҷазоир]]
# [[Аргентина]]
# [[Австралия]]
# [[Австрия]]
# [[Бангладеш]]
# **Бразилия **
# [[Канада]]
# **Ҷумҳурии Халқии Чин **
# [[Ҷумҳурии Демократии Конго]]
# [[Кубо]]
# [[Миср]]
# [[Эфиопия]]
# **Фаронса **
# **Олмон **
# **Ҳиндустон **
# [[Индонезия]]
# **Эрон **
# [[Ироқ]]
# [[Исроил]]
# **Италия **
# **Ҷопон **
# [[Мексика]]
# [[Нидерланд]]
# [[Зеландияи Нав]]
# [[Ниҷерия]]
# [[Покистон]]
# [[Лаҳистон]]
# [[Португалия]]
# **Русия **
# [[Арабистони Саудӣ]]
# [[Сингапур]]
# [[Ҷумҳурии Африқои Ҷанубӣ]]
# [[Ҷумҳурии Корея]]
# **Испания **
# [[Судон]]
# [[Швейтсария]]
# [[Танзания]]
# [[Таиланд]]
# [[Туркия]]
# [[Укроин]]
# **Британия **
# **Иёлоти Муттаҳидаи Амрико **
# [[Вотикон]]
# [[Венесуэла]]
# [[Ветнам]]


==== Шаҳрҳо ====

# [[Амстердам]]
# [[Афина (пойтахт)|Афина]]
# [[Бағдод]]
# [[Бангкок]]
# **Пекин **
# **Берлин **
# [[Богота]]
# [[Брюссел|— Брюссел]] ([[d:Q240|d]] • [[:ru:Брюссельский столичный регион|ru]] • [[:en:Brussels|en]])
# [[Буэнос Айрес]]
# [[Қоҳира]]
# [[Кейптаун]]
# [[Димишқ]]
# [[Деҳлӣ]]
# [[Дака]]
# [[Дубай]]
# [[Ҳонгконг]]
# [[Истанбул]]
# [[Ҷакарта]]
# **Уршалим **
# [[Карочӣ]]
# [[Киншаса]]
# [[Калкутта]]
# [[Лагос]]
# **Лондон **
# [[Лос Анҷелес]]
# [[Мадрид]]
# [[Макка]]
# [[Мехико]]
# **Маскав **
# [[Мумбай]]
# [[Найробӣ]]
# **Ню-Йорк **
# **Порис **
# [[Рио-де-Жанейро (шаҳр)|Рио-де-Жанейро]]
# **Рим **
# **Санкт-Петербург **
# [[Сан-Паулу]]
# [[Сеул]]
# [[Шанхай]]
# [[Сидней]]
# [[Теҳрон]]
# **Токио **
# [[Вена]]
# [[Вашингтон (шаҳр)]]


==== Махзани обӣ ва махзани об ====

# **Амазонка **
# [[Уқёнуси яхбастаи шимолӣ]]
# **Уқёнуси Атлантик **
# [[Баҳри Балтика]]
# [[Баҳри Сиёҳ]]
# [[Баҳри Кариб]]
# [[Баҳри Каспий]]
# [[Конго (дарё)|Конго]]
# [[Дунай]]
# [[Ганг (дарё)|Ганг]]
# [[Болшой Барерный риф|— Болшой Барерный риф]] ([[d:Q7343|d]] • [[:ru:Большой Барьерный риф|ru]] • [[:en:Great Barrier Reef|en]])
# [[Великие озёра|— Великие озёра]] ([[d:Q7347|d]] • [[:ru:Великие озёра|ru]] • [[:en:Great Lakes|en]])
# **Уқёнуси Ҳинд **
# [[Ҳинду (дарё)|Ҳинду]]
# [[Байкал]]
# [[Танганика|— Танганика]] ([[d:Q5511|d]] • [[:ru:Танганьика|ru]] • [[:en:Lake Tanganyika|en]])
# [[Виктория (кӯл)]]
# [[Баҳри Миёназамин]]
# [[Миссисипи|— Миссисипи]] ([[d:Q1497|d]] • [[:ru:Миссисипи|ru]] • [[:en:Mississippi River|en]])
# [[Нигер (река)|— Нигер (река)]] ([[d:Q3542|d]] • [[:ru:Нигер (река)|ru]] • [[:en:Niger River|en]])
# **Нил **
# [[Баҳри Шимолӣ]]
# **Уқёнуси Ором **
# [[Панамский канал|— Панамский канал]] ([[d:Q7350|d]] • [[:ru:Панамский канал|ru]] • [[:en:Panama Canal|en]])
# [[Рейн]]
# [[Суэтский канал|— Суэтский канал]] ([[d:Q899|d]] • [[:ru:Суэцкий канал|ru]] • [[:en:Suez Canal|en]])
# [[Уқёнуси Ҷанубӣ]]
# [[Волга (дарё)|Волга]]
# [[Янгтсе (дарё)|Янгтсе]]
# [[Ҳуанг Ҳе (дарё)|Ҳуанг Ҳе]]


==== Кӯҳҳо ва биёбонҳо ====
# [[Алп]]
# [[Кӯҳҳои Анд]]
# **Ҳимолой **
## [[Ҷомолунгма]]
# [[Килиманҷаро|— Килиманҷаро]] ([[d:Q7296|d]] • [[:ru:Килиманджаро|ru]] • [[:en:Mount Kilimanjaro|en]])
# [[Кӯҳҳои Серхарсанг]]
# **Саҳрои бузург '''

## Пайвандҳо

Гурӯҳ:Proposals
Гурӯҳ:Multilingualism
Гурӯҳ:Википедия:Пешниҳодҳо
Гурӯҳ:Рӯихати_мақолаҳо_барои_тарҷума
Гурӯҳ:Википедиа:Мақолаҳо аз рӯи аҳамият