open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Суҳроб Хоҷаев

**Хоҷаев Суҳроб Рустамович** () — варзишгари гурзандози тоҷику узбек. Фаъолияти варзишиашро дар дастаи мунтахаби Тоҷикистон оғоз намуда, аз соли 2010 инҷониб дар сатҳи байналмилалӣ Ҷумҳурии Ӯзбекистонро муаррифӣ мекунад. Иштирокдори дукаратаи Бозиҳои тобистонаи олимпӣ, барандаи медали биринҷии Бозиҳои Осиёӣ ва Чемпионатҳои Осиё, ғолиби чандинкаратаи чемпионатҳои кишвар.

## Зиндагинома
Суҳроб Хоҷаев 21 майи соли 1993 дар ноҳияи Фархори вилояти Хатлон, дар оилаи зиёӣ — Рустам Хоҷаев таваллуд шудааст. Ҳангоме ки Суҳроб ду сол дошт, оилаи онҳо ба шаҳри Душанбе кӯч мебандад.

Аз шашсолагӣ ба варзиш машғул шуда, сараввал намудҳои варзиши гимнастика, шиноварӣ, теннис, боксро тамрин кард, аммо дар ниҳоят, соли 2006 ба варзиши сабук гузашт. Вай таҳти роҳбарии мураббӣ Шамшод Қурбонов партоби диск омӯхта, пасон гурзандозиро омӯхт. Мураббии аввалини ӯ дар ин ҷода Суҳроб Мардонов мебошад. Зери ҳидоятҳои мутахассисоне чун Дилшод Назаров, Александр Пискунов ва Андрей Абдувалиев тамрин кардааст. Соли 2009 Коллеҷи тарбияи ҷисмониро хатм кардааст.

Аввалин муваффақияти Суҳроб дар арсаи байналмилалӣ нишони нуқраи Чемпионати ҷаҳони наврасон дар Бриксен аз навъи гурзандозӣ мебошад.

Соли 2010 барои иқомати доимӣ ба Тошканд кӯчид ва аз он вақт инҷониб тими миллии Ӯзбекистонро дар мусобиқаҳои байналмилалӣ намояндагӣ мекунад.

Соли 2012 дар ҳайати дастаи мунтахаби Ӯзбекистон барандаи нишони биринҷии Қаҳрамонии Осиё гардид, инчунин дар Қаҳрамонии ҷаҳони наврасон дар Барселона нишони биринҷӣ гирифт. Соли 2012 дар Бозиҳои тобистони олимпӣ тимми мунтахаби Ӯзбекистонро намояндагӣ кард ва дар гурзандозӣ миёни мардон натиҷаи 65,88 метрро нишон дода, мақоми 38-ум дар натиҷаи ниҳоии мусобиқа касб кард.

Соли 2014 дар Бозиҳои Осиёии Инчуун ҳунарнамоӣ карда, мақоми панҷум ва дар Қаҳрамонии Осиё — 2015 дар Уҳан мақоми чорумро касб кард.

Дар Бозиҳои олимпии соли 2016 дар Рио-де-Жанейро гурзро ба масофаи 70,11 метр андохт ва дар ҳисоби умумидастаӣ мақоми 23-юмро касб кард.

Пас аз Олимпиадаи дуввум дар карераи худ Хоҷаев дар ҳайати дастаи варзиши сабуки Ӯзбекистон монд ва иштирокашро дар мусобиқаҳои бузурги байналмилалӣ идома дод. Ҳамин тавр, соли 2017 ӯ дар Бозиҳои ҳамбастагии исломӣ дар Боку ҳунарнамоӣ кард, ки дар он панҷум буд.

Соли 2018 дар Бозиҳои Осиёии Ҷакарта нишони биринҷӣ гирифт.

Соли 2019 дар Қаҳрамонии Осиё дар Доҳа нишони биринҷӣ ба даст овард. 3 июни соли 2021 роҳхатти навбатии Бозиҳои тобистонаи олимпӣ дар Токиоро ба даст овард. Рекорди шахсии Суҳроб Хоҷаев дар гурзандозӣ ба 78,22 метр баробар аст.

## Эзоҳ

## Истинод
* 
* Суҳроб Хоҷаев ) — саҳифа дар сайти Кумитаи байналмилалии олимпӣ

Гурӯҳ:Зодагони ноҳияи Фархор
Гурӯҳ:Википедиа:Зиндагиномаи муосирон
Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бо сарчашма аз Викидода
Гурӯҳ:Зодагони соли 1993
Гурӯҳ:Зодагони 21 май
Гурӯҳ:Варзишгарон аз рӯи алифбо
Ширкати фаромиллӣ

**Ширкати (корпоратсияи) фаромиллӣ** (ШФМ) — ширкате (корпоратсияе) мебошад, ки дар якчанд кишвар воҳидҳои истеҳсолӣ дорад.  Тибқи иттилои манбаъҳои дигар, таърифи як ширкати фаромиллӣ чунин аст: ширкате, ки тиҷорати байналмилалиаш назаррас аст;  ширкате, ки дороиҳои хориҷӣ тақрибан 25-30% ҳаҷми умумии онҳоро ташкил медиҳанд ва филиалҳояшон дар ду ва ё зиёда кишварҳо мебошанд. 

*Кишвари ҷойгоҳ* — кишваре, ки қароргоҳи ШФМ дар он ҷойгир аст.

*Кишварҳои мизбон* — кишварҳое, ки дар он моликияти ШФМ ҷойгиранд.

## Эзоҳ

## Пайвандҳои беруна

Гурӯҳ:Ширкатҳо
Alibaba Group

**Alibaba Group** (, палл. *Alibaba jituan*) — ширкати оммавии чинӣ мебошад, ки дар соҳаи тиҷорати интернет фаъолият мекунад, соҳиби веб-порталҳои Taobao.com, Tmall, Alibaba.com ва 1688. Фаъолиятҳои асосӣ савдои B2B байни ширкатҳо ва чаканаи онлайн мебошанд; инчунин яке аз бузургтарин инфрасохтори компютерии абр дар ҷаҳон ва дороиҳои ВАО ва вақтхушӣ мебошад. Соли 2019 фурӯш дар порталҳои гурӯҳи Alibaba тақрибан 6 триллион юанро (900 миллиард доллар) ташкил дод   . Ширкат асосан дар Ҷумҳурии Мардумии Чин (ҶХЧ) фаъолият мекунад. Аз санаи пешниҳоди таърихии ибтидоии пешниҳоди ҷамъиятии саҳмияҳо (IPO) дар 19 сентябри соли 2014, арзиши бозории Alibaba 231 миллиард долларро ташкил дод  . Дар моҳи январи соли 2018, Alibaba дуввумин ширкати осиёӣ шуд, ки пас аз рақиби худ Tencent арзиши 500 миллиард долларро убур кард.  Дар рӯйхати бузургтарин ширкатҳои ҷамъиятӣ дар ҷаҳон, Forbes Global 2000 барои 2019 ҷои 59-умро ишғол кард, аз ҷумла аз рӯи капитализатсияи бозор 7-ум, фоидаи соф 54-ум, дороиҳо 239-ум ва гардиш 170-ум ; аз ширкатҳои чинӣ дар ин рӯйхат дар ҷои 12-ум қарор гирифтааст. Аз соли 2020, Alibaba дар рейтинги бузургтарин брендҳои ҷаҳон ҷои шашумро ишғол мекунад  .

Бузургтарин саҳмдорон ширкати японии SoftBank (25.9 % аз миёнаҳои соли 2019) мебошад. Идораи марказӣ дар Ханчжоу ҷойгир аст.

## Эзоҳ

## Пайвандҳои беруна

* Ширкати аслӣ Архив 2025-03-06 **(en)**
Амалиёти бонкӣ

**Транза́ксия**, ё **транса́ксия** (англ. bank transaction, аз лат. transactio — шартнома, созишнома) — дар маҷмӯъ, ҳама гуна амалиёт бо истифода аз суратҳисоби бонкӣ.  Онлайн-транзаксиҳо, ки дар вақти воқеӣ байни ҳамаи ҷонибҳои манфиатдор ва офлайн-транзаксияҳоро ҷудо мекунанд.

Ҳамчун як қисми ниҳоии амалиёти бонкӣ, амалиёт тавассути пешниҳоди фармони хаттӣ ба бонк, тавассути фармоиши электронӣ тавассути системаҳои интернет-банкинг ё дигар системаҳои коммуникатсионӣ, инчунин истифодаи ҳама гуна воситаи пардохт оғоз карда мешавад.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Транзаксияи бонкӣ
Lazada Group

**Lazada Group** — ширкати фаромиллии технологии сингапурӣ, ки асосан дар соҳаи тиҷорати электронӣ фаъолият мекунад ва ба Alibaba Group тааллуқ дошта, 27 сентябри 2012 таъсис ёфтааст.

## Эзоҳ

## Пайвандҳои беруна
Тиҷорати электронӣ

**Тиҷорати электронӣ** (, ) — соҳаи иқтисод аст, ки тамоми амалиётҳои молиявӣ ва тиҷоратиро, ки бо истифода аз шабакаҳои компютерӣ анҷом дода мешаванд ва равандҳои тиҷоратии бо чунин амалиёт алоқамандро дар бар мегирад.

Тиҷорати электронӣ инҳоро дар бар мегирад:

* мубодилаи электронии иттилоот (Electronise Data Interchange, EDI),
* ҳаракати сармояи электронӣ (Electronic Funds Transfer, EFT),
* савдои электронӣ (e-trade),
* пули электронӣ (e-cash),
* маркетинги электронӣ (e-marketing),
* бонкдории электронӣ (e-banking),
* хадамоти суғуртаи электронӣ (e-insurance).

## Пайвандҳои беруна

*
Гурӯҳ:Системаҳои иттилоотӣ
Макс Глакман

**Макс Ге́рман Гла́кман** (баъзан **Глюкман**; ; ) — инсоншиноси иҷтимоии бритониёӣ, африқошинос; узви Академияи Британиё (1968).

## Зиндагинома
Дар оилаи яҳудие, ки аз империяи Русия ба Африқои Ҷанубӣ муҳоҷират карда буд, таваллуд шудааст. Дар Донишгоҳи Витватерсранд (Африқои Ҷанубӣ; 1928-34) ва Оксфорд (1934-36) таҳсил намуда, илмҳои ҳуқуқ ва антропологияро омӯхт. Соли 1938 дар мавзӯи «Нақши маросимҳои динӣ дар нигаҳдошти тартиботи иҷтимоӣ дар байни халқҳои банту» рисолаи докторӣ ҳимоя кард. Аз соли 1939 дар Институти ба номи Родс ва Ливингстон фаъолият менамуд (солҳои 1941—1947 директор). Дар Манчестер Мактаби антропологияи иҷтимоӣ ташкил кард. Ақидаҳои илмии Макс Глакман таҳти таъсири ғояҳои Дюркгейм ва Радклифф-Браун ташаккул ёфтааст. Макс Глакман зимни таҳлили маросими сарнагунсозии коҳин-шоҳ, ки халқҳои африқоӣ баргузор мекарданд, ба хулосае расид, ки шаклҳои ба маросим табдилёфтаи низоъҳо яке аз механизмҳои муҳимтарини нигаҳдошти суботи иҷтимоӣ дар ҷомеаи қабилавӣ мебошад (бар хилофи ҷомеаи индустрӣ, ки дар он вазифаи нигаҳдошти суботи сиёсиро ҳуқуқи расмӣ анҷом медиҳад). Таҳқиқоти ӯ оид ба нақши низоъ дар ҳаёти иҷтимоии ҷамъияти анъанавӣ маъруф аст. Макс Глакман низоъро падидаи комилан муқаррарӣ ва ҳатто то андозае солими ҳаёти ҷомеа, тавъам бо нигаҳдошти тартиботи иҷтимоӣ арзёбӣ кардааст. Аз нигоҳи ӯ, дохилшавии низоъҳо ба сохтори муносибатҳои ҷамъиятӣ дар муддати тӯлонӣ ба такрористеҳсоли ҳамраъйии ҷамъиятӣ боис мегардад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Терешкович П. В. Глакман // Новейший философский словарь : Энциклопедия. Минск, 1998.
*
Глаукома

**Глауко́ма** () — як навъ бемории чашм. 

## Нишонаҳо
Нишонаи асосии глаукома баланд шудани фишори дохили чашм аст. Баъзе бофтаҳои чашм (мас., зуҷоҷия ва қарния) дар натиҷаи гардиши моеи даруни чашм ғизо мегиранд. Моеи ба ғӯзаи чашм воридгашта бо моеи аз он хориҷшуда миқдоран баробар мебошад. Бинобар ин, фишори дохили чашм доиман як сон аст. Дар натиҷаи осеб ёфтани рагу асабҳо моеъ дар дохили чашм ғун шуда, фишори дохили онро зиёд мекунад. Ҳамин тавр, фаъолияти босира халал меёбад, нӯги торҳои асаби шабакия маҳв мегарданд, чашм хира ва одам нобино мешавад. Глаукома дар синни балоғат ва миёнсолӣ (баъди 45-55-солагӣ), гоҳе дар давраи кӯдакӣ ва ҷавонӣ падид меояд. Ба назар намудани доираҳои рангин дар гирди чароғи фурӯзон аввалин нишонаи глаукома аст; ашёи пеши назар хира метобанд. Ин гуна ноқисиҳо, одатан, аввал дар як чашм ба вуҷуд меоянд. Баъзан (бештар пагоҳӣ) ба муддати 1-3 соат дар чакка, пешонӣ ва чашм фишор эҳсос мешавад. Глаукома баъзан ногаҳон ба вуҷуд меояд, чашму сар дард ва пилкҳо варам мекунанд, қувваи босира заиф, дил беҳузур, ҳарорат баланд, чашм сурх мегардад.

Фишори дохили чашм се навъ — муътадил (на бештар аз 27 мм сутуни симобӣ), андаке баланд (28-32 мм сутуни симобӣ) ва баланд (зиёда аз 32 мм сутуни симобӣ) мешавад. Ҳангоми ба 27-28 мм сутуни симобӣ расидани фишор муоинаи офталмологӣ зарур аст.

## Муолиҷа
Муолиҷаи глаукома дар давраи аввали беморӣ натиҷаи хуб медиҳад. Баъди муоинаи амиқ ба ҳар бемор табобати алоҳида мефармоянд. Бемор бояд камаш 7-8 соат хоб равад. Пеш аз хобидан истеъмоли ғизо раво нест; ҳавои хона бояд тоза ва болишт баланд бошад; ҳар субҳ варзиш кардан лозим. Ба одамони корашон фикрӣ зарур аст, ки дар давоми рӯз ба кори ҷисмонӣ ва сайругашт дар ҳавои тоза машғул шаванд. Сахт хаму рост шудан, шустани фарши хона, хишоваи полиз, ҷомашӯӣ, шикастани ҳезум, навохтани созҳои нафасӣ, бардоштани бори вазнин, сахт гарм нигоҳ доштани сар, оббозӣ дар ҳаммоми гарм, сарлуч зери офтоб гаштан, офтоб додани бадан мамнӯъ аст. Торикӣ фишори дохили чашмро баланд мекунад. Аз ин рӯ, ба беморон истифодаи айнаки сиёҳ, нишастан дар хонаи торик, дар вақти хоб пӯшидани пардаи тирезаҳо мумкин нест. Онҳо бояд ба чашм айнаки сабзи равшан гиранд.

Глаукомаро фақат духтур (офталмолог) табобат мекунад. Дар вақти хурӯҷи шадиди глаукома ёрии таъҷилии тиббӣ зарур аст. То омадани духтур баъди ҳар 15-20 дақиқа (дар муддати як соат), сипас баъди ҳар соат ба чашми бемор пилокарпин чаконида, дар як вақт ба ӯ доруи мусҳил (1 қошуқ сулфати магний ба ним истакон об) медиҳанд, пойҳояшро ба обзани гарм мегиранд (20-30 дақиқа). Соле камаш як бор (аломатҳои бемории чашм набошанд ҳам) ба духтури чашм муроҷиат кардани ашхоси синнашон аз 40 боло омили асосии пешгирӣ аз глаукома аст.

## Эзоҳ

* Сомов Е. Е. Глазные болезни и травмы. СПб., 2002;
* Щуко А. глаукома (ва дигарон). Дифференциальная диагностика редких форм глаукомы. Иркутск, 2004;
* Мулдашев Э. Р. (ва дигарон). Осложненная глаукома. Уфа, 2005;
* Волков В. В. Глаукома открытоугольная. М., 2008;
* Нестеров А. П. Глаукома. М., 2008;
* Фламмер Ҷ. Глаукома. М., 2008. 

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Бемориҳои чашм
Глауконит

**Глаукони́т** (главконит, «замини сабз», аз  «сабзи рӯшан») — минерал, алюмосиликати оҳан, ба гурӯҳи ҳидроабрақ мансуб аст.

Таркибаш асосан аз дуоксиди силитсий (49-56 %), оксиди оҳан (то 21 %), оксиди алюминий (то 18%), оксиди калий (то 10 %), оксиди магний (то 7 %) ва об (то 10 %) иборат мебошад. Сохтори кристаллбандиаш моноклинӣ. Рангаш сабзу тира. Ранги глауконити оҳандор сабзи сиёҳтоб. Ранги хокааш сабз. Ҷилояш тира. Сахтиаш 2-3. Зичиаш 2200—2800 кг/м3. Гусехташ комил.

Глауконит минерали таҳшинӣ — аутигении баҳрист. Дар жарфнои начандон калони баҳр (50-150 м) ба вуҷуд меояд. Дар қишри фарсоиши сангҳои магмавӣ низ дучор омадааст. Баъзан дар натиҷаи бо таъсири гармобаҳои пастҳарорат тағйирёбии сангҳои асостаркиб пайдо мешавад. Дар байни ҷинсҳои кӯҳии таҳшинӣ дар шакли донаҳои лунда ё кристаллҳои хурд вомехӯрад. Дар қаъри баҳр дар шакли гел таҳшин мешавад. Глауконит дар ҷинсҳои таҳшинии синнашон гуногун, махсусан мезозою кайнозой бисёр аст. Конҳои глауконит дар Мюнстерланди Олмон, Воскресенски вилояти Маскави Федератсияи Русия, Қазоқистон ва дигар ҷойҳо кашф шудаанд. Дар Тоҷикистон глауконит бештар дар таркиби регсангҳои давраи табошир ва палеоген дучор меояд. Глауконит барои истеҳсоли ранги сабз, нурии минералии калийдор, коагулянтҳо (обсофкунак) истифода мешавад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Годовик А. А. Минералогия. М., 1975;
* Ҷанобилов М. Минералогия. Д., 2011.

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Силикатҳо (минералҳо)
AutoNavi

**AutoNavi Software Co., Ltd.** (чинии сода :高 德 软件 有限公司; чинии анъанавӣ :高 德 軟件 有限公司; пинӣин : Gāodé Ruǎnjiàn Yǒuxiàn Gōngsī) — таъминкунандаи чинии хидматрасониҳои веб-харитавӣ, навигатсия ва муайянкунандаи макон, ки соли 2001 таъсис ёфтааст. Он соли 2014 моли Alibaba Group шуда, хидматрасониҳои худро чун барномаи мобилии Amap пешниҳод менамояд.

## Эзоҳ

## Пайвандҳои беруна

Гурӯҳ:Alibaba Group
Муҳтавои тавлидии корбар

**[[Контент]]** ё **муҳтавои (тавлидшудаи) корбар** (, ) — муҳтавои иттилоотие, ки онро создаваемое корбар месозад. Яке аз мафҳумҳои асосии «Веб 2.0».

Мафҳуми «маводи иттилоотии корбар» аз он вақт инҷониб дар нашрияҳои интернетӣ аз соли 2005 васеъ истифода мешавад, қаблан он асосан дар муошират байни маъмурияти манбаъҳои интернет ҳангоми кор бо маълумоти дорои аҳамияти иттилоотӣ истифода мешуд.
Контенти корбар — ин сомона ё саҳифаҳои суолу ҷавобҳо (рус. ЧаВо), рӯзмараҳои интернетӣ (блогҳо), подкастҳо, хостингҳои акс- ва видеомаводҳо, Вики-лоиҳаҳо ва монанди онҳоянд.

Маълумоте, ки корбарон тавлид мекунанд, танҳо як қисми мундариҷаи манбаъро ташкил дода метавонанд.  Масалан, қисми зиёди мундариҷа дар Amazon.com аз ҷониби соҳибони амвол сохта шудааст ё иҷозат дода шудааст, аммо баррасиҳо ва рейтингҳои маҳсулотро корбарони мустақил нашр мекунанд.
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Муҳтавои тавлидшудаи корбар
Видеохостинг

**Видеохо́стинг** — веб-хадамот, ки  имкони боргирӣ ва тамошои видеоро дар браузер медиҳад, мисол, тавассути медиаплеери муайян. Аммо, аксарияти ин веб-сервисҳо видео пешниҳод намекунанд, аз ин рӯ, аз рӯи принсипи «Муҳтавои тавлиди корбар» (*User-generated content*) амал мекунанд. Видеохостинг ҳамзамон бо паҳншавии дастрасии фарохмаҷро ба Интернет ва таҳияи (арзонтар)-и дискҳои сахт (дар он муддати дароз нигоҳ доштани миқдори зиёди иттилоот имконпазир шуд) маъруфият пайдо кард.
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Видеохостинг
Боргирӣ

**Боргирӣ** ё **дарёфт** ё **зеркашӣ** () — дар шабакаҳои компютерӣ маънои гирифтани маълумотро дорад. Ҷамъоварии иттилооти электронӣ ва маълумот тавассути шабака ё сомонаи Интернет роҳандозӣ мешаванд, ки одатан сервер аст. Ин сервер метавонад системаи почтаи электронӣ, протоколи интиқоли файл ва ғ. бошад.

Ин иттилоот ё додаҳо метавонанд файлҳое бошанд, ба монанди матн, садо, ангуштдона, файлҳои иҷрошаванда ва ғайра.
мини| Шарҳи мухтасари тарзи зеркашӣ дар Интернет.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Интиқоли маълумот
Глаукофан

**Глаукофан** — минерал, формулаи кимиёияш  Na2Mg3Al2(OH)2[Si8O22].

Таркиби кимиёияш тағйирёбанда ва ба антинолиту горнбленд гузаранда. Сохтори кристаллбандиаш моноклинӣ. Кристаллҳояш сӯзаншакл, сутунчаӣ. Агрегатҳояш донадор, нахмонанд. Рангаш кабуди хокистарӣ, кабуди моил ба бунафш, сиёҳи кабудтоб. Ҷилояш шишаӣ, абрешимӣ. Хокааш беранг ё кабуди паст. Сахтиаш 6. Вазни хоссаш 3,1-3,4. Глаукофан минерали маъмули баъзе навъҳои варақсангҳои кристаллӣ (мас,. варақсангҳои микоӣ, магнетит-амфиболӣ, глаукофанӣ), метасоматитҳои албитӣ, кварситҳои оҳандор ва дигар сангҳо мебошад. Ҳамроҳ бо эпидот, соизит, мусковит, амандин вомехӯрад. Дар конҳои Бретан (Фаронса), Тсерматт (Швейсария), Канто (Ҷопон), Шубинское (Урали Ҷанубӣ), Кривой Рог (Украина), нимҷазираи Апшерон (Озарбойҷон) ва дигар ҷойҳо дучор меояд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Ҷанобилов М. Минералогия. Д., 2011.

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Силикатҳо (минералҳо)
Гурӯҳ:Минералҳои алюминий
Гурӯҳ:Минералҳои магний
Гурӯҳ:Минералҳои натрий
Видео

**Видео** (аз лот. video — менигарам, мебинам) —  технологияи электронӣ барои ташаккул, сабт, коркард, интиқол, нигоҳдорӣ ва таҷдиди тасвири ҳаракаткунанда дар асоси принсипҳои телевизионӣ, инчунин асари аудиовизуалӣ мебошад, ки дар интиқолдиҳандаи физикӣ (видеокассета, видеодиск ва ғ.) сабт шудааст. 

**Видеосабт** — бо видеокамера ба навори магнитӣ сабт намудани тасвир ва садо ва бо видеомагнитофон намоиш додани он дар телевизор. Ҳангоми видеосабт тасвир ва садо ба тавассути видеокамера ба сигналҳои пайдарпайи электрикӣ (видеосигналҳо) табдил ёфта, бо ин ё он усул ба навор сабт мегарданд. видеосабтро дар наворе, ки муҳлати муайяни истифода дорад, зиёда аз 10 бор сабт кардан мумкин аст. Ба воситаи видеосабт фосилаи байни намоишҳоро бартараф мекунанд. Барои сабту намоиш додани тасвир басомадҳои аз 6 МҲ тс бузург заруранд. Барои баланд накардани суръати ҳаракати навори магнитӣ ҳангоми сабт ва намоиш сараки магнитӣ дар видеокамера ва видеомагнитофон ба ғалтаки бо суръати бузург даврзананда насб шуда, сигналҳо бар қади навор неву ба он кундаланг сабт мегарданд. Меҳвари чархзании ғалтак ба самти ҳаракати навор моил ҷойгир буда, сараки магнитии он дар ҳар гардиш ба навор сатри моилро сабт мекунад. Дар ин маврид зичии сабт афзуда, ҳаракати навор нисбатан суст, яъне суръаташ ҳамагӣ 2–4,84 мм/с мешавад. Видеосабтро дар баъзе мамлакатҳо, аз ҷумла Русия, Фаронса, ИМА, Австралия ва ғ. барои ташкили шабакаи ягонаи умумимиллии телевизионӣ истифода мебаранд. 
## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Видео
Игор Глебов

**Игор Глебов** (; 21 январи 1914, Санкт-Петербург — 11 январи 2002, ҳамон ҷо) — олими рус дар соҳаи электроэнергетика ва мошинсозии электрӣ. Қаҳрамони Меҳнати Сотсиалистӣ (1981). Академики АИ ИҶШС (1976), академики АИ Федератсияи Русия (1991).

## Зиндагинома
Хатмкардаи Институти политехникии Ленинград (1938). Солҳои 1941—1945 дар сафи Артиши Шӯравӣ хидмат кардааст. Солҳои 1946—1954 дар Институти асбобсозии авиатсионии Ленинград, 1951—1961 дар Институти технологии саноати хӯрокворӣ, аз 1961 дар Инстиути умумииттифоқии таҳқиқоти илмии мошинсозии электрӣ (аз 1973 директор) фаъолият намуд. Игор Глебов асосан дар соҳаи системаҳои электроэнергетикӣ, коркарди мошинҳои электрии пуриқтидор, татбиқи ҳодисаи фавқунноқилият дар мошинсозии электрӣ таҳқиқот анҷом додааст. Игор Глебов системаҳои нави ангезиш ва танзими автоматии турбоагрегатҳову ҳидроагрегатҳоро ихтироъ намуда, мошинҳои электрӣ ва табдилдиҳандаҳои нимноқилиро такмил додааст. Игор Глебов солҳои 1968—1976 президенти Комитети таҳқиқоти илмии «Мошинҳои электрии чархзананда» дар назди Ташкилоти байналмилалӣ оид ба силсилаи энергетикии азим (СИГРЭ) буд; узви ҳақиқии Институти Амрико оид ба электротехника ва электроника.

## Ҷоизаҳо
Дорандаи Мукофоти давлатии ИҶШС (1968), Мукофоти давлатии Украина (1990), Мукофоти давлатии Русия оид ба илму техника (2001). Бо орденҳои «Барои хидматҳои шоён дар назди Ватан», Ленин, Александр Невский, Револютсияи Октябр ва дигар ордену медалҳо сарфароз гардидааст.

## Сарчашма
*
Доналд Артур Глазер

**До́налд А́ртур Гла́зер** (*Глейзер*; ; 21 сентябри 1926, Кливленд — 28 феврали 2013, Калифорния) —  ва микробиологи амрикоӣ, узви АИ миллии Амрико (1962). Барандаи Ҷоизаи нобелӣ (1960).

## Зиндагинома
Баъди хатми Институти технологии Кейс (1946) дар донишгоҳҳои Мичиган (солҳои 1957-59 профессор) ва Калифорния (аз 1960 профессор) кор кардааст. Дар соҳаҳои физикаи зарраҳои бунёдӣ, нурҳои кайҳонӣ, биологияи молекулавӣ таҳқиқот анҷом додааст. Барои мушоҳидаи зарраҳои бунёдии барқаноки баландэнергия нахустин камераи ҳубобӣ (1952), сипас камераи ҳубобӣ бо ҳидрогени моеъ (1953) ва ксенонро (1956) сохтааст. Аз соли 1961 асарҳои илмиаш ба татбиқи дастовардҳои илми физика дар соҳаи биологияи молекулавӣ бахшида шудаанд, аз ҷумла Доналд Артур Глазер низоми муоина ва муқоисаи автоматии бактерияҳоро пешниҳод намудааст.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Youku

**Youku** () — видеопортали калонтарин дар Ҷумҳурии Мардумии Чин аз рӯи дидор.

Ширкати молики сомонаи Youku.com аз тарафи Виктор Ку, президенти собиқи интернет-портали Sohu таъсис ёфта буд. Бета-нусхаи сомона дар моҳи июни соли 2006 фаъол шуда, расман сомона фаъолияти худро дар моҳи декабри ҳамон сол оғоз кард.

*Youku* бизнес-моделҳои истифодамешудаи Hulu, Netflix ва YouTube-ро ҳамоҳанг карда, инчунин як қатор веб-сериалҳои худро зери бренди *Youku Originals* мебарорад, ки дар онҳо фаъолона продакт-плейсмент истифода мешавад.

Дар соли 2012 бо хизматрасони видеоии Tudou ҳамроҳ шуд.

## Эзоҳ

## Пайвандҳои беруна

Гурӯҳ:Alibaba Group
Гликоген

**Гликоген** (аз глюкоза ва...ген), (C6H10O5)*n*, — крахмали ҳайвонӣ, карбогидрати асосии ҳайвонот, одам, баъзе бактерия ва хамирмояву занбӯруғҳо.

Массаи молекулааш 105–107. Хокаи сафеди аморфист; дар об ҳал шуда, маҳлули коллоидӣ ҳосил мекунад. Гликоген дар таркиби ҳуҷайраҳо мавҷуд аст. Миқдори он хусусан дар ҷигар (3–5%) ва мушакҳо (0,4–2%) бисёр мебошад.

Гликогенро соли 1857 физиологи фаронсавӣ К. Бернар дар таркиби ҷигар ошкор кардааст. Гликоген гомополисахарид буда, аз 6–20 ҳазор (баъзан бештар) боқимондаи α- D-глюкоза иборат аст. Гликоген сохтори сершоха дошта, дарозии миёнаи силсилаи бешохааш аз 10–14 боқимондаи глюкоза таркиб ёфтааст. Он дар андомгон (организм) бо ду роҳ таҷзия мешавад. Гликогени ғизо ҳангоми гувориш зери таъсири амилаза дучори таҷзияи гидролизӣ мегардад, ки он дар ҷавфи даҳон сар шуда, дар рӯдаи борик (ҳангоми pH 7–8) ба анҷом мерасад. Дар натиҷаи таҷзия декстринҳо, малтоза ва глюкоза ҳосил мешаванд. Таҷзияи гидролизии гликоген мумкин аст дар ҳуҷайраи бофтаҳо низ ба амал ояд, вале он чандон муҳим нест. Роҳи асосии табдили гликоген дар дохили ҳуҷайра таҷзияи фосфоролизиест, ки зери таъсири фосфорилазаҳо ба амал омада, дар натиҷа аз молекулаҳои гликоген батадриҷ боқимондаҳои глюкоза таҷзия ва ҳамзамон фосфоронида мешаванд. Дар ситоплазма гликоген чун омехтаи полисахаридҳои массаи молекула ва хосиятҳои физикию кимиёиашон гуногун мавҷуд аст. Таркиби гликоген вобаста ба фаъолияти бофтаҳо ва фаслҳои сол тағйир меёбад. Миқдори гликогени бофтаҳо ба таносуби фосфорилаза, гликогенсинтетаза, инчунин бо глюкозаи хун таъмин будани бофтаҳо вобаста аст. Ҷигар глюкозаи зиёдатиро ба гликоген табдил медиҳад ё ҳангоми коҳиши қанд онро ба хун фиристода, бо ҳамин роҳ барои дар як савия нигоҳ доштани миқдори қанди хун мадад мерасонад. Узвҳои дигар гликогенро фақат барои худ захира мекунанд. Дар ин ҳолат глюкозаи ҳуҷайра, одатан, барои синтези гликоген истифода мешавад. Мубодилаи гликогенро дар ҷигар моддаҳои аз нигоҳи биологӣ фаъол танзим менамоянд.
## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Гликогенозҳо

**Гликогенозҳо** — як гурӯҳ бемориҳои ирсии мубодилаи карбогидратҳо дар андомгон (организм). 

Гликогенозҳо бинобар норасоии ферментҳое, ки дар ҷараёни таҷзия ё синтези гликоген иштирок мекунанд, падид меоянд. Вобаста ба ихтилоли фаъолияти ферментҳо 13 навъи гликогенозҳо мавҷуд аст (9 навъи онҳо нисбатан бештар омӯхта шудаанд). Ҳангоми гликогенози навъи I кӯдакон бе ҳеч аломати зоҳирии беморӣ таваллуд мешаванд. Қай, ташаннуҷ, сианоз ва дигар нишонаҳои беморӣ баъди чанд соати ба дунё омадан ё моҳҳои аввали ҳаёти кӯдак пайдо мешаванд. Бемор аз сабзиш мемонад, рӯй фарбеҳ («лӯхтакрӯй»), бадан (хусусан қисми поини шикам) хароб, дасту по борик, гардан кӯтоҳ мешавад. Дар мавриди гликогенозҳои навъи II гликоген дар узву бофтаҳо (хусусан дар мушакҳои дил) ба миқдори зиёд гирд омада, боиси калон шудани андоза ва иллати дил мешавад. Аломатҳои аввалини беморӣ баъди чанд соат ё рӯзи таваллуди кӯдак падид меоянд. Сианоз, дамкӯтаҳӣ, беқарорӣ, беҳолӣ ва калон шудани забон нишонаҳои он мебошанд. Нишонаи болинии чунин навъи гликогенозҳо ба миокардит монанд аст. Аломатҳои болинии гликогенозҳои навъи III шабеҳи гликогенозҳои навъи I буда, фақат дар мавриди таҳқиқи биокимиёӣ муқаррар карда мешаванд. Навъҳои дигари гликогенозҳо бисёр кам ба мушоҳида мерасанд. Барои ташхиси аниқи гликогенозҳо биопсияи ҷигару мушакҳо зарур аст. Маводди биопсияро барои таҳқиқи гистологӣ мефиристанд.

Роҳҳои пешгирии гликогенозҳо маълум нест. Муолиҷаи он асосан ба рафъ сохтани гипогликемия равона шудааст. Барои кам кардани миқдори қанди хун ба бисёр одамон парҳез, ғизои серсафеда, баъди ҳар 4 соат истеъмол намудани таом ва ғ. ёрӣ мерасонад.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Гликозидҳо

[рост|мини|250x250пкс|Гликозиди [кверсетин]]
**Гликозидҳо** — маҳсули пайвастшавии сахаридҳои сиклии 5- ва 6-узва бо пайвастҳои спиртмонанд ё фенолҳо. 

Бандҳои гликозидӣ дар байни гурӯҳи гидроксили атсеталии сахаридҳо ва гурӯҳи спирти (ё гурӯҳҳои –NH ва –SH)-и компоненти ғайрикарбоҳидратӣ, ки агликон ном дорад (дар натиҷаи ҷудо шудани молекулаи об), ҳосил мешаванд. Вобаста ба иштироки атом (O–,N–,S–) дар ҳосил шудани банди гликозидӣ O–, N– ё S-гликозидҳо мавҷуданд. O– ва N– гликозидҳо бештар дар бофтаҳои набототу ҳайвонот ба мушоҳида мерасанд. Гликозидҳо асосан дар барг, гул ва меваи рустаниҳо ҷойгиранд. Баъзе гликозидҳои рустаниҳо чорворо заҳролуд месозанд. Гликозидҳоро дар тиб чун дору истифода мебаранд. Гликозидҳо ба ҳал шудани моддаҳои органикӣ мусоидат намуда, онҳоро ба таъсири рӯшноӣ ва ферментҳо пурбардошт мекунанд. Нуклеозидҳо дар таркиби кислотаҳои нуклеат вуҷуд доранд. Гликозидҳои рустаниҳо аз глюкоза, галактоза, ксилоза, рамноза ва ғ. иборатанд. 

гликозидҳо, маъмулан, моддаҳои кристаллӣ ё сирешмонанд буда, аксари онҳо талх ва хушбӯянд. Дар об ва спирт ҳал мешаванд; ба таъсири ишқор тоб оварда, аз таъсири кислота ё ферментҳо гидролиз мегарданд. Гликозидҳо навъҳои гуногун доранд. Амигдалин дар таркиби донаки талхакбодом (2,5–3,5%), шафтолу, олуболу, олу, тухми себ, нок ва ғ. мавҷуд буда, барои ҳайвонот ва одам заҳри қотил аст (аз таъсири ферменти узвҳои ҳозима таҷзия шуда, кислотаи сианид ҳосил мекунад). Глюкованилин дар таркиби меваи ванил вуҷуд дорад. Ҳангоми гарм кардани мева ферментҳои он таҷзия гашта, моддаи хушбӯй – ванилин ва глюкоза ҳосил мекунад. Синигрин глюкозиди сулфурдор аст. Дар тухм, барг ва решаи хардал, турб, шалғамча, занҷабили шомӣ вуҷуд дорад. Флавонҳо ба рустанӣ рангҳои зард ва норанҷӣ медиҳанд, мас., кверситрин, рутин ва гесперидин, ки онҳоро Р-витаминҳо меноманд. Антотсианҳо дар натиҷаи оксидшавии флавонҳо ҳосил шуда, боиси ранги нилобӣ ва гулобӣ пайдо кардани гулу мева мегарданд. Гликоалкалоидҳо дар рустаниҳои оилаи авранҷиён мавҷуданд ва барои одаму ҳайвонот заҳрноканд. Мас., соланин дар таркиби баргу поя, лундак ва хусусан картошкаи нешзада бисёр аст; бинобар ин аз хӯрдани картошкаи норасида ё дар рӯшноӣ сабзгашта ҳайвон заҳролуд мешавад. Сапонинҳо моддаҳои аморфӣ ва дар об ҳалшавандаи заҳрнок мебошанд. Гликозидҳои дил моддаҳои заҳрноканд. Миқдори хеле ками онҳо ба бемориҳои дил таъсири муфид мерасонад. Дар тиб фаровон истифода мешаванд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Кочетков Н. К., Торгов И. В., Ботвинник М. М. Химия природных соединений. М., 1961;
* Химия углеводов. М., 1967; Кретович В. Л. Основы биохимии растений. М., 1964;
* Тюкавкина Н. А., Бауков Ю. И. Биоорганическая химия. М., 1985.

## Сарчашма
*
Гликозидҳои дилӣ

**Гликозидҳои дил** — пайвастҳои органикии мураккаби наботӣ, ки фаъолияти дилро метезонанд.

Рустаниҳое, ки гликозидҳои дил доранд, аз замонҳои қадим дар тибби мардумӣ истифода мешаванд, мас., ливондар, панҷаи Алӣ, адрасмон ва ғ. Таркиби гликозидҳои дил аз гликон ва агликон иборат аст. Агликон сохтори стероидӣ дорад. Ба дил муассир будани гликозидҳо маҳз ба мавҷудияти агликонҳо дар молекулаи онҳо вобаста аст. Гликозидҳои дил барои дар миокард гирд омадани гликоген, инчунин ҳазми АТФ (кислотаи аденизинтрифосфат) ва креатинфосфат, ки манбаи асосии неруи кашиши мушакҳо мебошанд, мусоидат менамоянд. Онҳо инчунин боиси кам шудани миқдори ионҳои калий ва афзудани миқдори ионҳои калсий дар ҳуҷайраҳои мушаки дил мегарданд (дар натиҷа кашиши торҳои мушак пурзӯр мешавад). Бартарии асосии гликозидҳои дил дар он аст, ки онҳо кашиш хӯрдани мушакҳои дилро зиёд кунанд ҳам, талабот бо оксигенро намеафзоянд. Илова бар ин, гликозидҳои дил басомади кашишхӯриҳои дилро кам мекунанд (дар аснои иллати дил басомади кашишхӯриҳои дил, маъмулан, зиёд мешавад).

Гликозидҳои дилро барои муолиҷаи бемориҳои шадид ва музмини дил фаровон истифода мебаранд. Ҳангоми нақси шадиди дил (сактаи дил, заҳролудшавӣ, шок, варами шуш ва ғ.) гликозидҳои сахттаъсирро ба сиёҳраг равон мекунанд (мас., строфонтин, конваллятоксин, коргликон ва ғ.). Дар мавриди бемориҳои музмини дил истифодаи гликозидҳои таъсирашон бардавом — дигоксин, селанид, дигитоксин ва ғ. муфид аст. Корбасти бемеъёри гликозидҳои дил барои андомгон (организм) зарар дорад, хосса дар бадан захира шудани онҳо. Дафъатан суст гаштани набз (брадикардия), дилбеҳузурӣ, қай, аритмия (тахикардия, экстрасистола), паст шудани фишори хун ва ғ. аломатҳои асосии заҳролудшавӣ аз гликозидҳои дил мебошанд. Дигитоксин, дигоксин, селанид, строфантин, медилазид ва коргликон аз ҷумлаи доруҳои маъмули гликозидианд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Гликозидҳо
Гликозурия

**Гликозурия** ё **глюкозурия** (аз  – ширин ва uron – пешоб) — тавассути пешоб аз андомгон хориҷ шудани қанди ангур (глюкоза). Сабаби гликозурия истеъмоли барзиёди қанд буда, он зуд рафъ мешавад. Гликозурия дар мавриди диабети қанд, амрози гурда, ҳомилагӣ ва ғ. ба мушоҳида мерасад. Дар беморони гирифтори диабети қанд пайдо шудани гликозурия, маъмулан, нишонаи табобати нодуруст аст.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Диабети қанд
Гликолиз

**Гликолиз** (аз  — ширин ва  — таҷзия) — раванди таҷзияи анаэробӣ (беоксиген) ва ферментии карбогидратҳо (бештар глюкозаҳо) дар бофтаи ҳайвон, ки аз синтези кислотаҳои аденозинтрифосфат (АТФ) ибтидо гирифта, бо ҳосил шудани кислотаи шир (α-оксипропионат) ба итмом мерасад. 

Ба рустаниҳо шакли тағйирёфтаи гликолиз хос аст. Маҳсули ниҳоии он кислотаи пироангур мебошад. Неруе, ки ҳангоми гликолиз хориҷ мегардад, барои фаъолияти андомгон (организм) истифода мешавад. Дар ҷонварони олиташаккул гликолиз дар мушак, дил, ҷигар ва эритроситҳо падид меояд. Ферментҳои гликолиз дар қисми ҳалшавандаи ситоплазмаи ҳуҷайра ҷой гирифтаанд. Гликолиз бо амали нафасгирӣ ва туршшавӣ сахт марбут аст. Дар ҳуҷайраҳои омос, эритроситҳои беядро ва бофтаҳои ҷанин гликолизи аэробӣ (бо иштироки О2) мушоҳида мешавад.

Гликолиз аз ташаккули ҳосили фосфордори сахаридҳо, ки барои аз шакли сиклӣ ба шакли ғайрисиклӣ табдил ёфтани онҳо мусоидат мекунад, оғоз меёбад. Ҷузъи марказии гликолиз оксидоредуксия аст. Дар натиҷаи он неру (энергия) озод мешавад. Реаксияи ҳосил шудани АТФ низ муҳим мебошад. Гликолиз бо ҳосил шудани кислотаи α-оксипропионат (кислотаи шир) зери таъсири лактатдегидрогеназа ва НАД-и барқароршуда анҷом меёбад. Ҳамин тавр, дар натиҷаи таҷзияи 1 молекула глюкоза 2 молекула кислотаи шир ва 4 молекула АТФ ба вуҷуд меояд. Дар раванди гликолиз 7 дарсади неруе, ки ҳангоми комилан то ба СО2 оксидонидани глюкоза ҳосил кардан мумкин аст, хориҷ мешавад. Ба гликолиз глитсерин ва баъзе аминокислотаву моддаҳои дигар низ дучор мегарданд. Дар бофтаи мушак, ки манбаи асосии гликолиз гликоген аст, раванд аз реаксияи гликогенолиз оғоз меёбад. Маҳсули умумии мобайнӣ барои гликогенолиз ва гликолиз глюкозо −6- фосфат аст.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
UCWeb

**UCWeb Inc.** (боз бо номи **UC Mobile** низ маъруф аст) — шикарти чинӣ дар соҳаи Интернет, ки маҳсулот ва хизматрасониҳоро, аз ҷумла браузери мобилӣ, хабарҳо ва ҷустуҷӯ пешниҳод менамояд.

UCWeb дар соли 2004 чун истеҳсолгари браузерҳои мобилӣ таъсис ёфта; дар даҳсолаи охирин дар соҳаҳои гуногун, ба монанди ҷустуҷӯи мобилӣ, бозиҳои мобилӣ, хониш аз дастгоҳи мобилӣ ва ғ. паҳн шуд. UC Browser-и ширкат шӯҳратмандтарин дар Чин ба ҳисоб рафта тибқи таҳқиқоти iResearch 66%-и бозор ба он рост меояд. Тибқи маълумоти StatCounter, ин инчунин браузери № 1 дар Ҳиндустон бо соҳибии 34%-и бозор ба ҳисоб меравад. Ба 11 забон (англисӣ, ҳиндӣ, русӣ, индонезӣ, ветнамӣ ва ғ.) ва дар ҳама платформаҳои асосии СО мобилӣ (iOS, Android, Windows Phone, Java ME, Blackberry и т. д.) дастрас аст. Браузер ба туфайли технологияи фишурдани маълумот ва системаи абрӣ аз боркунии сареъи саҳифа ва истеъмоли иқтисодии маълумот ифтихор мекунад. То моҳи марти соли 2014, UC Browser дар саросари ҷаҳон беш аз 500 миллион корбар дорад.https://pando.com/2013/08/21/ucweb-becomes-first-chinese-internet-company-to-hit-no-1-in-india-adds-jack-ma-to-board/ 

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
Alibaba.com

**Alibaba.com** ( пинйин ālǐbābā) — платформаи тамос ва тиҷоратӣ (B2B)-и чинии ширкатҳо мебошад. Қароргоҳи Alibaba.com дар Ҳангжоу (Ҷумҳурии Мардумии Чин) ҷойгир аст. Ширкат ба Alibaba Group таалуқ дошта, бо 17 забон дастрас аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Alibaba Group
Гликолҳо

[thumb|Формулаи сохтории [этиленгликол]]
**Глико́лҳо** (дио́лҳо) — спиртҳои дуатомаи қатори ҳаднок, ки формулаи умумиашон CnH2n(OH)2 аст.

Гурӯҳҳои гидроксил (OH) дар молекула метавонанд дар назди як атоми С (гликолҳои геминалӣ) ё атомҳои ҳамшафат (гликолҳои витсионалӣ) ҷойгир шуда бошанд. Гликолҳои сода ва мураккаб мавҷуданд. Гликолҳои сода маҳлулҳои беранги часпаку бебӯй ва ширин буда, дар об ва спирт хуб ҳал мешаванд; гликолҳои мураккаб моддаҳои сахтанд ва фақат дар ҳалкунандаҳои органикӣ ҳал мешаванд. Гликоли содатарин этиленгликол HOCH2 — CH2OH аст. Вобаста ба ҷойгирии мутақобилаи гурӯҳҳои OH дар молекула 1,2-гликолҳо (мас., HOCH2 CH(OH)CH3), 1,3-гликолҳо (HOCH2 — CH2 — CH2OH) ва ғ. мавҷуданд. Гликолҳо хосияти спиртҳоро доранд. Гурӯҳҳои гидроксилии онҳо новобаста ба ҳамдигар ва бештар дар як вақт ба реаксия ворид мешаванд. Гликолҳо бо филизҳои ишқорӣ ва гидроксидҳои онҳо пайваст шуда, гликолатҳо (NaOCH2CH2ONa), бо кислотаҳои якасосаи карбон ва ҳосилаи онҳо эфирҳои мураккаб, бо кислотаҳои дуасоса полиэфирҳои мураккаби формулаи умумиашон [-ORO — (O)CR’C(O)-]n ҳосил мекунанд. Ҳангоми беобгардонии гликолҳо (дегидрататсия) вобаста ба ҷойгирии гурӯҳҳои ОН дар молекула ва шароити беобгардонӣ пайвастҳои карбонилӣ ё эфирҳои содаи силсилавӣ (сиклӣ, занҷирӣ) падид меоянд, мас., аз этиленгликол атсеталдегид ё диоксан, аз бутандиол — 1,4-тетрагидрофуран ҳосил мешавад. Гидролизи дигалогенҳо ё хлоргидринҳо усули умумии синтези гликолҳо аст; 1,2-гликолҳо дар натиҷаи бо об пайваст гаштан (гидрататсия)-и 2-оксидҳо ё оксидшавии олефинҳо ҳосил мешаванд. Этиленгликол, пропиленгликол, бутиленгликол ва ҳосилҳои эфирии онҳо, мас., диэтиленгликол O(CH2CH2OH)2 дар амалия бештар истифода мегарданд. Гликолҳо рангҳои синтезӣ, лок, қир ва каучукро хуб ҳал карда, дар истеҳсоли резин ҳамчун пластификатор (маводди афзояндаи чандирӣ), инчунин барои синтези қирҳои полиэфирӣ ва полиуретанҳо ба кор мераванд. Гликолҳо ба таркиби антифриз ва моеъҳои гидравликӣ ҳамроҳ карда мешаванд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Спиртҳои дуатома
Гликопротеинҳо

**Гликопротеи́нҳо** (куҳна. *гликопротеидҳо*) — сафедаҳои мураккаб, ки аз карбогидратҳо иборатанд; массаи молекулаашон аз даҳҳо ҳазор то чандин млн.

Қариб дар ҳамаи бофта ва моеъҳои ҳайвоноту одам, рустанӣ ва микроорганизмҳо мавҷуданд. Ба гликопротеинҳо асосан мутсинҳо ва мукоидҳо мансуб мебошанд. Мутсин дар таркиби усораи ғадудҳои луоббарор, мас., дар оби даҳон, шираи меъда, моеъи ҳароммағз ва нутфа, мукоидҳо дар таркиби бофтаҳои такягоҳ — устухон, ғузруф, пай, зуҷоҷияи чашм, сафедии тухм дучор меояд. Ба гликопротеинҳо бисёр сафедаҳои плазмаи хун (серулоплазмин, трансферин, протромбин), моддаҳои гурӯҳи хун, иммуноглобулинҳо, ферментҳо, ҳормонҳо (тиреотропин, ҳормони ангезаи фолликулаҳо) мансубанд. Миқдори карбогидратҳо дар гликопротеинҳо аз чанд ҳиссаи фоиз то 80 дарсад аст; бахши полисахаридии онҳо аз глюкозамин, галактозамин, галактоза, манноза ва дигар карбогидратҳо иборат мебошад. Вобаста ба таркиби аминокислотаҳо гликопротеинҳоро ба ду гурӯҳ ҷудо мекунанд: гликопротеинҳои дорои дастаи маъмулии аминокислотаҳо ва андаке карбогидратҳо (3-40 %); гликопротеинҳои дорои дастаи махсуси аминокислотаҳо бо бартарии серин ва треонин, инчунин миқдори зиёди карбогидратҳо (60-80 %).

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Интернет-мағоза

**Мағозаи интернетӣ**, ё **интернет-мағоза** () — ин сайтест, ки тавассути Интернет мол мефурӯшад.  Ба корбарон дар шакли онлайн, дар браузери худ ё тавассути як барномаи мобилӣ имкон медиҳад, ки фармоиши харидро тартиб диҳанд, усули пардохт ва таҳвили фармоишро интихоб кунанд, барои фармоиш пардохт кунанд.  Дар ин ҳолат, фурӯши молҳо аз фосилаи дур анҷом дода мешаванд ва он барои моли фурӯхташуда маҳдудиятҳо ҷорӣ мекунад.  Ҳамин тавр, дар баъзе кишварҳо тиҷорати онлайни машрубот, силоҳ, ҷавоҳирот ва дигар молҳо манъ карда шудааст (масалан, дар Русия, масофаи фурӯши машрубот ва молҳои дигар манъ аст, ки фурӯши озоди онҳо манъ карда шудааст ё маҳдуд карда шудааст).

Вақте ки як мағозаи онлайн таъсис дода мешавад, то ба ширкатҳо имкон диҳанд, ки аз дигар ширкатҳо харидорӣ кунанд, ин равандро онлайн-мағоза барои тиҷорат (B2B, онлайн-магазин для бизнеса) меноманд.  Мағозаи маъмулии онлайнӣ ба муштарӣ имкон медиҳад, ки доираи маҳсулот ва хидматҳои ин ширкатро бубинад, аксҳо ё тасвирҳои маҳсулот ва мушаххасоти маҳсулот ва маълумоти нархро тамошо кунад.

Мағозаҳои интернетӣ одатан ба харидорон имкон медиҳанд, ки функсияҳои "ҷустуҷӯ" -ро барои пайдо кардани моделҳо, брендҳо ё ашёи мушаххас истифода баранд.

## Нигаред
* Китобистон

## Эзоҳ



## Пайвандҳои беруна

Гурӯҳ:Тиҷорати электронӣ
Константин Глинка

**Константи́н Дми́триевич Гли́нка** () — хокшиноси рус, академики АИ ИҶШС (1927).

## Зиндагинома
Хатмкардаи факултаи физикаву математикаи Университети Петербург (1889). Ассистент (1895—1996), адъюнкт-профессор (1896) ва роҳбари кафедраи хокшиносии Институти кишоварзии Ново-Александрийск, директори Институти кишоварзии Воронеж (1913), Институти кишоварзии Ленинград (1922), Институти хокшиносии АИ ИҶШС (1927). Саҳми Константин Глинка хусусан дар таҳқиқи сифати хокҳои Осиёи Марказӣ назаррас аст. Солҳои 1908—1914 ба ин сарзамин экспедитсия ташкил карда, наботот ва заминҳои нави киштбобро муқаррар сохт. Константин Глинка асосгузори палеохокшиносӣ аст.

## Осор
* Исследования в области процессов выветривания. М., 1906;
* Почвы России и прилегающих стран. М-Л., 1923;
* Деградация и подзолистый процесс//Почвоведение. № 3-4. 1924.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Taobao

**Taobao.com** () — Taobao.com (trad trad. Уп, ex. 淘 SQL, pinyin Táobǎo Wǎng) — мағозаи интернетии чинист, ки ба истеъмолкунандаи охирин нигаронида шудааст.  Сайт дар системаи C2C ("истеъмолкунанда барои истеъмолкунанда") — як шакли тиҷорати электронӣ фаъолият мекунад, ки аз фурӯши молҳо ва хидматҳо байни истеъмолкунандагон иборат аст.  Дар ин ҳолат, Taobao.com ҳамчун миёнарав байни харидор ва фурӯшанда баромад мекунад. Alibaba Group бо мақсади мусоидат ба муомилот байни истеъмолкунандагони инфиродӣ ва доираи васеи фурӯшандагон, ба монанди чаканафурӯшон, яклухтфурӯшон ва дигарон онро таъсис дод.
## Эзоҳ

## Пайвандҳои беруна

Гурӯҳ:Alibaba Group
Глиссада

мини|333x333пкс
**Глисса́да** (аз  — «лағжиш») — масири парвози дастгоҳи париш дар марҳалаи ба замин фуруд омадани он. 

Ҳангоми парвоз дастгоҳи париш дар хатти парвозу нишаст аз рӯи глиссада  ба қитъаи (хатти) нишаст ворид мегардад. Кунҷи байни ҳамвории глиссада  ва ҳамвории уфуқӣ кунҷи тамоюли глиссада буда, яке аз нишондиҳандаҳои асосию муҳимми хатти парвозу нишасти майдони ҳавоӣ маҳсуб мешавад. Барои майдонҳои ҳавоии мулкӣ (гражданӣ) кунҷи тамоюли глиссада , одатан, дар ҳудуди 2–4,5о муайян шудааст. Бузургии кунҷи тамоюли глиссада ро дар қитъаи майдони ҳавоӣ мавҷуд будани садд (монеа)-ҳо тағйир дода метавонанд. Ташкилоти байналмилалии авиатсияи гражданӣ ба 3о баробар будани кунҷи тамоюли глиссада ро тавсия медиҳад. Раванди поёнравии ҳавопайморо то ба замин нишастанаш низ глиссада  меноманд.
## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Вожаҳоӣ ҳавонавардӣ
Гурӯҳ:Новбарии ҳавоӣ
Глиссандо

thumb|Глиссандо
**Глисса́ндо** ( аз  — лағжидан) — услуби махсуси навохтани сози мусиқӣ.

Ҳангоми навохтан дар чанги амудӣ (арфа) ё созҳои камонӣ глиссандоро бо лағжонидани ангуштон дар рӯйи тор (байни фосилаҳо) ба ҷо меоранд. Дар фортепиано глиссандоро бо нохун ё ду — се ангушт тавассути лағжонидан ба болои клавишҳои сафед (диатоникӣ) ҳосил менамоянд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Вожагони мусиқӣ
Глиссер

**Гли́ссер** (, аз *glisser* — лағжидан) — киштии хурди тезгард.

Дар глиссерҳо муҳаррикҳои сабуки дарунсӯзи поршенӣ, газию турбинӣ (баъзан реактивӣ) насб шуда, ба сифати ҳаракатдеҳ винтҳои паррагӣ (белдор) ё ҳавоӣ, инчунин обпарон (водомёт) истифода мешаванд. Баъзе намудҳои глиссер бо бодбонҳо муҷаҳҳаз мегарданд. Глиссерҳо ба сарбориҳо ниҳоят ҳассос буда, дар сурати зиёд шудани сарборӣ ва ё тағйир ёфтани мувозинат ҳаракат карда наметавонанд. Глиссерҳо гарчи суръати баланд доранд, вале қобилияти баҳргардиашон суст мебошад, ҳангоми ҳаракат дар баҳр аз зарба хӯрдан бо мавҷҳо танаи онҳо метавонанд шикананд. Аввалин глиссер соли 1897 дар Фаронса сохта шудааст. Назарияи глиссерҳоро Н. Е. Кочин, Л. И. Седов, С. А. Чаплигин ва дигарон пешниҳод кардаанд. Дар ИҶШС аввалин заврақи хурди лағжандаи торпедобар соли 1927 бо роҳбарии А. Н. Туполев сохта шудааст. Киштиҳои хурди глиссериро дар давраи Ҷанги дуюми ҷаҳонӣ (1939-45) истифода мекарданд. Баъдан глиссерҳо ҳамчун қаиқҳои баландсуръати варзишӣ мавриди истифода қарор мегирифтанд. Бо глиссери муҳаррикаш реактивӣ рекорди ҷаҳонии суръат дар об муқаррар карда шудааст (П. Уорби бо глиссери турбореактивии «Рӯҳи Австралия» соли 1978 суръати 511,11 км/соатро ба даст овардааст). Глиссерҳои яккасаи дорои муҳаррики овезагиро скутер (англиссер scooter — тез ҳаракат кардан) меноманд. Глиссерҳо барои мусофирбарӣ, муҳофизати соҳил ва ғ. истифода мешаванд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Киштиҳо
Глитсеридҳо

**Глитсеридҳо** — эфирҳои мураккаби глитсерин ва кислотаҳои органикӣ ё минералӣ. Моно-, ди- ва триглитсеридҳо маълуманд, ки мувофиқан дар молекулаашон як, ду ё се боқимондаи кислота доранд, масалан:

ROCOCH2 – CHOH – CH2OH;

ROCOCH2 – CHOH – CH2OCOR;

ROCOCH2 – CHOCOR*<sup>1</sup>* – CH2OH;

ROCOCH2 – CHOCOR*<sup>1</sup>* – CH2OCOR*<sup>11</sup>*, ки иловатан охириҳо метавонанд якхела ё гуногун бошанд. 

Аз глитсеридҳои ғайриорганикӣ аҳаммияти триглитсериди кислотаи нитрат ё *нитроглитсерин* нисбатан бештар аст. Кислотаҳои карбонатии глитсерид ба таркиби равғанҳои рустанию ҳайвонот илова карда мешаванд. Глитсеридҳоро синтез кардан низ мумкин аст: мас., моно- ва диглитсеридҳоро зери таъсири мутақобилаи хлоргидрини глитсерин бо намаки филиззоти ишқории кислотаҳои карбонатии мувофиқ, триглитсеридҳоро дар натиҷаи этерификатсияи бевоситаи глитсерин бо боқимондаи кислотаҳо. Дар саноат аз глитсеридҳо собун ва глитсерин истеҳсол мекунанд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Липидҳо
Глитсерин

**Глитсери́н** (аз  — ширин) — содатарин спирти сеатома бо формулаи C3H5(OH)3. 

Моеъи беранги ғализ, таъми ширин дорад; ҳарорати гудозишаш 17,9°С, ҳарорати ҷӯшишаш 290°С, зичиаш 126 кг/м3 (25°С). Ҳангоми 100°С хунук кардан мисли шиша мешавад. Дар об, атсетон, спиртҳои метилу этил ҳал гашта, дар бензин, бензол, чарбу, сулфиди карбон (CS2) ҳал намешавад. Глитсерин намак, ишқор, қанд, сулфур, арсен, йод, фосфор, кислотаи борат, сулема (HgCl2) ва дигар моддаҳои органикию ғайриорганикиро ҳал мекунад. Глитсерин хосияти гигроскопӣ дошта, чун спирти сеатома моно-, ди- ва триэфирҳои содаю мураккаб, ҳосилаҳои филиззӣ (глитсератҳо), зери таъсири гидрогенгалогенидҳо  галогенидҳои фосфор гологенгидринҳо ҳосил мекунад. Моно-, ди- ва тринитроэфирҳои глитсерин низ маълуманд. Хусусан тринитроглитсерин (нитроглитсерин) аҳаммияти бештар дорад. Аз он моддаи тарканда тайёр карда мешавад. Нитроглитсеринро бо роҳи дар ҳарорати 10–20°С ба омехтаи кислотаҳои консентронидаи сулфат ва нитрати дуддор ҳамроҳ намудани глитсерин ҳосил мекунанд. Эфирҳои α- ва β- фосфати глитсерин дар таркиби летситин ва дигар фосфатидҳо мавҷуданд. Маҳсули аввалини оксидшавии глитсерин – алдегиди глитсерин (CH2OH–CHOH–CHO) ва диоксиатсетон (CH2OH–CO–CH2OH) низ муҳим мебошанд. Омехтаи онҳо дар натиҷаи ба сифати катализатор истифода бурдани пероксиди гидроген ва намакҳои оҳан (II), сиёҳии платина, оксигени ҳаво, бром, сода ва ғ. ҳосил мешаванд. Глитсеринро бо чанд роҳ ба даст меоранд. Хосса усули аз пропилен (гази коркарди нафт) ҳосил кардани он маъмул аст:

Глитсерин дар андомгон (организм)-и инсон ва ҳайвон ҳангоми таҷзияи анаэробии глюкоза, таҷзияи чарбу ва глитсерофосфолипидҳо пайдо мешавад. Маҳлули обии глитсеринро ба сифати антифриз истифода мебаранд. Дар хун зери таъсири глитсерин эритротситҳо ҳемолиз (таҷзия) шуда, ҳемоглобин ба метҳемоглобин табдил меёбад. Глитсерин дар таркиби хӯрокворӣ, дорувор ва атриёт мавҷуд аст, дар полиграфия, чармгарӣ, истеҳсоли матоъ, коғаз ва ғ. истифода мешавад. Дар тиб онро барои нарм кардани пӯсти бадан, таҳияи доруҳои исҳоловар, марҳаму линиментҳо (марҳамҳои моеъ) ба кор мебаранд. Ҳосилаҳои глитсерин аз нигоҳи биологӣ муҳимманд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Спиртҳои бисёратома
Глитсин

**Глитсин** (асиди аминоатсетат, гликокол) — аминокислотаи содатарини алифатӣ бо формулаи C2H5NO2; кристаллҳои беранг, ҳарорати гудозишаш 232—236°С (бо таҷзия); зиччиаш 1,595 г/см3 (15°С). Дар 100 мл об дар ҳарорати 25°С тақрибан 25 грамм глитсин ҳал мешавад.

Бо асид ва асосҳо намак, бо аксар катионҳо — пайвастҳои муҷтамеъ ҳосил мекунад. Дар спирт ва эфир ҳал намешавад. Дар таркиби глитсин бисёр сафедаҳои наботот ва ҳайвонот мавҷуд аст. Онро асосан бо усули ҳидролизи сафедаҳои желатин ё фиброини абрешим ҳосил мекунанд. Глитсин аз асиди (кислотаи) монохлоратсетат ва аммиак синтез карда мешавад. Онро барои таҳияи маҳлулҳои буферӣ, синтези асидҳои гиппурат ва аминогиппурат, истеҳсоли пептидҳо кор мефармоянд. Дар суратгарӣ асиди n-оксифениламиноатсетат (оксифенилглитсин)-ро глитсин меноманд: HO – C6H4 – NHCH2COOH. Онро чун падиддору истифода мебаранд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Хомченко Г. П. Химия. Д., 1986;
* Холиқов Ш. Х. Кимиёи органикӣ. Д., 2012.

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Аминокислотаҳо
Глиптика

**Гли́птика** (, аз  — мебуррам, мековам) — ҳунари кандакорӣ дар рӯи сангҳои гаронбаҳо ё нимқимат, шиша, устухон. Яке аз навъҳои санъати ороиши амалӣ.

Ашёи сангие, ки дар рӯяшон хат, нақш ва ё аломате канда шудааст (муҳраҳои зағӯташакл, тӯмору асбобҳои ороишӣ). Чунин сангҳо дар Байнаннаҳрайн, Осиёи Пеш ва Миср аз ҳазораи 4 то м. маълум буданд. Баъдан анъанаи Глиптикаофаринии Байнаннаҳрайн дар Урарту (асрҳои 9-7 то м.), давлати Ҳахоманишиҳо (асрҳои 6-5 то м.) ва дигар мамлакатҳо маъмул гардид. Дар ин глиптикаҳо манзара, набототу ҳайвонот, портретҳо ва ғ. акс ёфтаанд. Глиптикаҳои Юнон ва Руми Қадим ниҳоят нафис ва дорои банду басти дақиқ буданд. Глиптика дар давраи Эҳё, бахусус класситсизм (асрҳои 18-19) дар Аврупо (аз ҷумла дар Русия) аз нав рӯ ба тараққӣ ниҳод. Дар охири асри 19 глиптика моҳияти худро гум кард. Ҳоло устоҳои сангтарош анъанаҳои Глиптикаофариниро ҳамчун навъи санъати заргарӣ давом дода истодаанд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
South China Morning Post

**South China Morning Post** — қадимтарин рӯзномаи англисизабони Ҳонгконг аст.  Онро соли 1903 инқилобчи Сзе Сзайтай таъсис додааст.  Аз ҷониби гурӯҳи табъу нашри SCMP Group нашр мешуд, аммо соли 2016 аз ҷониби Alibaba Group харидорӣ карда шуд, пас SCMP Group номи худро ба Armada Holdings Limited иваз кард ва ба зудӣ номи Great Wall Pan Asia Holdings-ро гирифт..

## Эзоҳ

## Пайвандҳои беруна

Гурӯҳ:Alibaba Group
AvaTrade

**AvaTrade** — брокери онлайнӣ дар сегменти савдо дар Forex ва шартномаҳо ба фарқият (CFD) бо саридора дар Дублин, Ирландия мебошад. Тавассути платформаи савдои онлайнии он ва барномаҳои мобилии он ширкат бозорҳои сершумори савдоиро, аз он ҷумла, биржаҳои асъорӣ, ашёи зом, индексҳо, саҳмияҳо, ETF, Bitcoin ва облигатсияҳои давлатиро пешниҳод мекунад.
 
## Ҷойгиршавӣ
Саридораи AvaTrade дар Дублин, Ирландия қарор дорад, ширкати холдингии ширкат дар ҷазираҳои Виргинияи Британия, ҳамчунин идораҳо ва марказҳои фурӯш дар Токио (Япония), Милан (Италия), Париж (Франсия), Сидней (Австралия), Шанхай (Чин) ва Улан-Батор (Муғулистон) қарор доранд.
 
## Танзимкунӣ
AvaTrade дар ИА аз ҷониби Бонки Марказии Ирландия, дар Австралия -аз ҷониби Комиссияи оид ба коғазҳои қиматнок ва инвеститсияҳои Австралия, дар Япония - аз ҷониби Агентии хидматрасониҳои молиявӣ, Ассотсиатсияи фючерсҳои молиявии Япония ва Ассотсиатсияи фючерсҳои молии Япония, дар ҷазираҳои Виргинияи Британия - аз ҷониби Комиссия оид ба хидматрасониҳои моилявии ҷазираҳои Виргинияи Британия танзим карда мешавад. Ширкат хидматрасониҳои худро ба трейдерон аз кишварҳои гуногун, ба ғайр аз ИМА, Зеландияи Нав, Белгия пешниҳод мекунад. Созишномаҳои асосӣ дар бозорҳои АИ, Шарқи Наздик ва Осиё ба амал бароварда мешаванд.
 
## Маҳсулоти савдоӣ ва платформаҳо
AvaTrade савдои спотиро асосан тавассути MetaTrader 4 (MT4) ва таъминоти барномавии худии AvaTrader ба амал мебарорад. Дар моҳи апрели соли 2013 AvaTrade платформаи савдоии AvaOptions-ро оғоз намуд, ки ба мизоҷон харидан ва фурӯхтани FX Vanilla Options ва иҷро намудани амалиётҳои нисбатан душвори инвеститсионӣ ва хеҷкунӣ имкон медиҳад. Дар августи соли 2013 AvaTrade дуюмин форекс-брокер гардид, ки савдои онлайнӣ бо биткойнҳоро пешниҳод мекунад, ва савдои биткойнҳоро бо CFD дар платформаҳои AvaTrader ва MT4 пешкаш намуд.

## Эзоҳ

## Пайвандҳои беруна

Гурӯҳ:Ширкатҳо аз рӯи алифбо