open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Mr. Mattress

**Mr. Mattress** () як ширкати хусусии Русия ва истеҳсолкунандаи матрас аст, ки аз ҷониби Михаил Бобков дар Шатура соли 2010 таъсис ёфтааст.

## Таърих

### Таърихи офариниш
Ширкат дар соли 2010 аз ҷониби Михаил Бобков таъсис дода шудааст. Соли 2012 аввалин коллексияи матрасҳои дастӣ ба роҳ монда шуд.

Дар ҳамон сол, корхона сӯхта, вале кор дар як муддати кӯтоҳ барқарор шуд. Пас аз чанде дӯкони нав бо масолеҳи рӯйпӯш кушода шуд.

### Тавсеаи лоиҳа
[чап|мини|195x195пкс| Аберкенфиг, [Бритониё|Подшоҳии Муттаҳида]]
Дар соли 2014 аввалин мағозаи матрасҳои бренд дар Маскав кушода шуд, ва сипас ширкат дар соли 2018 филиалҳои худро дар Ӯзбекистон кушод. Бренд аввалин истеҳсолкунандаи матрас дар Русия шуд, ки бо ширкати испании Torres Espic кор кардааст.

Маҷмӯаи матрасҳои ортопедии "HÖNNEMED" шаҳодатномаи бақайдгирии тиббӣ гирифт, ва дар соли 2017 тавсияи Академияи илмҳои Русия.

Хулосаи сардухтур ва мудири шӯъбаи «Беморхонаи клиникии марказии Академияи илмҳои Русия» натиҷаҳои мусбати табобат ва пешгирии беморони гирифтори бемориҳои узвҳои устухону устухонро дар давраи пас аз ҷарроҳӣ нишон медиҳад.

Дар соли 2019 дар Намоишгоҳи 31-уми байналмилалии «Мебел, таҷҳизот ва масолеҳи мебел» ширкат ба «Китоби рекордҳои Русия» дохил карда шуд.

Соли 2020 дар Маскав толори намоишгоҳ кушода шуд, ки дар паҳлӯи он муҷассамаи биринҷии "Ҷаноби Матрас" пас аз як сол насб карда шуд. Чунин муҷассама дар шаҳри Шатура гузошта шудааст.

## Менеҷерҳо

* Михаил Бобков

## Маҳсулот

* Мебел
* Матрас

## Эзоҳ
Мурруд Бону

**Мурруд Бону** (Мируд) — яке аз занони наҷибзодаи Соcонӣ, ҳамсари Ардашери Бобакон ва модари Шопури I.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Тансар

**Тансар** () — рӯҳонии зардуштӣ дар авохири давраи Ашконӣ ва аз наздикону ҳомиёни Ардашери Бобакон. Тансар пас аз қудратгирии Ардашери Бобакон ба ӯ пайваст ва самти ҳербадон ҳербадро, ки болотарин мақом дар миёни ҳербадон буд, дошт. Ӯ нависандаи «Номаи Тансар ба Гушнасб» аст, ки асли он ба забони форсии миёна аст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Рудаг

**Рудаг**, **Рутак** (; ) — яке аз занони наҷибзодаи Соcонӣ, ҳамсари Бобак ва модари Ардашери Бобакон.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Сосониён
Гурӯҳ:Эрониён дар садаи III
Абарсом

**Абарсом**, **Абарсоми Ардашерфар** — яке аз дарбориёни баландпояи дарбори Сосониён, вузург фармазор (вазири аъзами)-и Ардашери Бобакон.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Ардашери I Кушоншоҳ

**Ардашери I Кушоншоҳ** () — нахустин фармонравои Сосонии Кушоншаҳр (233—245). Ӯ пас аз суқути Шоҳаншоҳии Кушонӣ дар соли 225 мелодӣ ба дасти Сосониён, бар Кушоншаҳр фармон ронд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Vaissière, Étienne de La (2016). Кушаншахи и история. Энциклопедия Ирана.
* Kia, Mehrdad (2016). Персидская империя: Историческая Энциклопедия [2 части]: Историческая Энциклопедия. ABC-CLIO. .
* Резахани, Ходадад (2017). «Ранний Иран в поздней античности». ReOrienting the Sasanians: East Iran in Late Antiquity. Edinburgh University Press. pp. 1-256. .

Гурӯҳ:Шоҳаншоҳии Кушонӣ
Гурӯҳ:Сосониён
Пирӯзи I Кушоншоҳ

**Пирӯзи I Кушоншоҳ** () — фармонравои Сосонии Кушоншаҳр (245—275). Таҳти фармонравоии ӯ, подшоҳии Соcонӣ-Кушонӣ қаламрави худро бештар ба сӯи Бохтар густариш дод.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Payne, Richard (2016). «Становление Турана: падение и трансформация иранского Востока в поздней античности». Journal of Late Antiquity. Baltimore: Johns Hopkins University Press. 9: 4-41
* Vaissière, Étienne de La (2016). Кушаншахи. История. Энциклопедия Ираника
* Дарьяе, Турадж; Резахани, Ходадад (2017). Сасанидская империя. In Daryaee, Touraj (ed.). King of the Seven Climes: A History of the Ancient Iranian World (3000 BCE — 651 CE). UCI Jordan Center for Persian Studies, pp. 1-236. ISBN 978-0-692-86440-1.

Гурӯҳ:Шоҳаншоҳии Кушонӣ
Гурӯҳ:Сосониён
Озараноҳид

**Озараноҳид**, **Озарноҳид**, **Озараноҳито** (; ) — шоҳдухти эронӣ, духтари Шопури I, ки унвони бонбишнон бонбишн (шаҳбонуи шаҳбонувон)-ро ба даст овард.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Эҳсон Ёршотир

**Эҳсони Ёршотир** (; ) — эроншинос, забонишинос ва нависандаи эронӣ, муҳаққиқ ва мутахассиси фарҳангу забонҳои бостонии эронӣ. Профессори донишгоҳи Колумбия.

## Зиндагинома
Ёршотир Эҳсон 3 апрели соли 1920 дар шаҳри Ҳамадон ба дунё омадааст. Хатмкардаи факултаи забону адабиёти форси донишгохи Теҳрон (1947). Дар факултаи ҳуқуқ низ тахсил намуда, соли 1948 дараҷаи докториро дарёфт кард. Ёршотир дар Донишгоҳи Теҳрон забон ва адабиёти форсиро дарс медод. Баъдан барои таҳсили илм ба Англия рафта ба шарқшинос — эроншиноси олмонӣ В. Б. Ҳенинг (1908-67) ба таҳқиқи забонҳои бостонии эронӣ пардохт.

Ёршотир соли 1950 дар Мактаби пажӯҳишҳои шарқӣ ва африқоии донишгоҳи Лондон, ки онро Ҳенинг таъсис дода буд, ба таҳқиқи забонҳои шимолу ғарбии эронӣ (гурӯҳи тотию толишӣ) машғул шуд. Соли 1953 ба Эрон баргашта, дар факултаи забонҳои бостонии Донишгоҳи Теҳрон дарс мегуфт.

Соли 1955 Бунгоҳи тарҷума ва нашри китоб ва соли 1956 Анҷумани китобро таъсис намуд. Дар ҳамон сол ҳамроҳ бо Эраҷи Афшор ва Мустафо Муқаррабӣ маҷаллаи «Раҳнамои китоб»- ро мунташир кард.

Солҳои 1958-60 ба Донишгоҳи Колумбия (ИМА) даъват шуда, аз фанни забонҳои бостонии эронӣ дарс мегуфт. Пас аз он ба Эрон бозгашт. Соли 1960 дар Кунгураи байналмилалии шарқшиносон дар Маскав дар боби «Лаҳҷаи тотии ҷануби Қазвин» суханронӣ кард, ки баъдан бо пайгирии ин мавзӯъ ба унвони доктори фалсафаи донишгоҳи Лондон муашрраф шуд.

Аз соли 1961 корманди доимии донишгоҳи Колумбия буда, соли 1966 «Маркази мутолиоти эроншиносӣ»- ро таъсис дод.

Ёршотир раиси бахши забонҳову фарҳангҳои Шарқи Миёнаи Донишгоҳи Колумбия (1969-75) буд. Ӯ соли 1982 луғатномаи энсиклопедияи «Ираника»- ро ба Донишгоҳи Колумбия пешниҳод кард ва аввалин шумораашро соли 1982 мунташир намуд. Аз 45 ҷилди банақшагирифтаи ин китоб 16 ҷилди он ба табъ расид. Аз соли 1976 донишномаи «Эрон ва ислом» зери назари ӯ мунташир шуд, аммо пас аз чопи 11 ҷилд интишори он қатъ гардид.

Ёршотир китобҳои «Шеъри форсӣ дар аҳди Шоҳрух ё оғози инҳитот дар шеъри форсӣ» (1956), «Забонҳо ва лаҳҷаҳои Эрон» (1958), «Наққоши навин» (ду ҷилд, 1966-67), «Авҷҳои дурахшони ҳунари эронӣ»(2001), «Ҳузури Эрон; дар ҷаҳони ислом» (2003); осори англисӣ — "Баргузидаи «Шоҳнома» (1982), «Адабиёти форсӣ» (1988) ва ғайраро навишта ба табъ расондааст.

Асарҳои «Мероси Эрон; таҳқиқоти эронӣ» (12 ҷилд), матни арабии «Таърихи Табарӣ» («Таъриху-р-русули ва-л-мулук»)-ро ба забони англисӣ тарҷума ва нашр кардааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Абарсом Шопур

**Абарсом Шопур** () — наҷибзодаи эронӣ, даригбад (раиси дарбор) дар замони ҳукумати Шопури I. Ӯ нахустин касе дар таърихи Соcонӣ аст, ки бо унвони даригбад ёд шудааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Меҳраки Нӯшзод

**Меҳраки Нӯшзод** () — фармонравои Ҷаҳрум аз табори Каёниён дар рӯзгори Ардашери Бобакон.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
*
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Арақбодом

**Арақбодом** — навъе аз бодомҳои маҳаллӣ.

Баргаш нештаршакли нӯгтез, суфтаи ҷилодор, сабзи баланд. Гулаш калони панҷбарга, сафеди сурхтоб. Мевааш майда (вазнаш 1,7 г), лӯнда, пӯсташ тунук ва сахт; мағзаш хурд (1,1 — 1,2 г), пурра, ширин ё андак талх. Дарахташ камҳосил, ниҳоли пайвандиаш баъди 3 — 4 соли шинондан самар меоварад. Давраи нашви арақбодом 120—125 рӯз аст; авв. март гул карда, нимаи июл мағзаш мепазад. Аз дарахти 15 — 20-солааш 8 — 12 кг ҳосил меғундоранд. Мағзи арақбодом хосияти хуби шифоӣ дошта, дар тибби халқӣ фаровон истифода мешавад. Ҳангоми табларза, шикамдард ва исҳол мағзи арақбодомро кӯфта, бо орд атола мепазанд ва мехӯранд. Дар натиҷа бемор арақ карда, шифо меёбад. Марҳами мағзи арақбодом давои хуби фасодрон буда, равғанаш ба дарди гӯш нофеъ аст. Арақбодом бештар дар ноҳ-ҳои Бобоҷон Ғафуров, Ғончӣ, Конибодом, Панҷакент ва баъзе ноҳ-ҳои водии Ҳисор парвариш карда мешавад. Дарахташ ба камобӣ тобовар буда, аз касалӣ ва ҳашарот зарар мебинад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Розанов Б. С. (ва диг.), Плодоводство Таджикистана, Д. 1970.

Гурӯҳ:Навъҳои бодом
Арақчин

**Арақчин** — навъи сарпӯши сабуки гирдшакл, ки аз матоъи тунуки сафед медӯзанд. Сарпӯшро бештар аз таги дигар кулоҳҳо мепӯшанд. Арақчинро мардҳо дар фасли гармо рӯзона аз таги телпаку салла ва шабона вақти хоб низ мепӯшанд. Як

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Сарпӯшҳо
Абдусалом Рабиев

**Абдусалом Рабиев** (3 августи 1930, деҳаи Чорбоғ, ноҳияи Ленин) — бинокор, Қаҳрамони Меҳнати Сотсиалистӣ (1963).

## Зиндагинома
Баъди адои хизмати ҳарбӣ донишҷӯи Омӯзишгоҳи Чиптура (1951—1954), тракторчии Стансияи мошину трактори Варзоби ВХҚ-и РСС Тоҷикистон (1955—1956), коргари «Горстрой- трест» (1956—1957), бетонрези Управленияи сохтмону монтажи № 2, сардори бригадаи Управленияи механизатсияи сохтмони трести «Душанбестрой» (1962—1965) ва Управленияи сохтмоии № 25-и трести «Тоҷикстройспетсмеханизатсия» (1965—1976), аз соли 1976 коргари Управленияи «Тоҷикучпедместснаб»-и Главснаби РСС Тоҷикистон. Дар сохтмони биноҳои калони шаҳри Душанбе (комплекси аэропорт, меҳмонхонаи «Душанбе», ресторани «Полёт» ва ғайра) саҳми арзанда гузоштааст. 

Депутати Совети Олии РСС Тоҷикистон (даъватҳои 5—6).

## Нишону ҷоизаҳо
Бо ордени Ленин, медалҳо, Грамо­таи Фахрии Президиуми Совети Олии РСС Тоҷикистон мукофотонида шудааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Гулбаҳор Шокирова

**Гулбаҳор Шокирова** (*Шокирова Гулбаҳор Рустамовна*; зод. 12 майи 1984, Ӯротеппа, вилояти Ленинобод) — овозхон ва навозандаи тоҷик, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон (2023).

## Зиндагинома
Гулбаҳор Шокирова 12 майи соли 1984 дар шаҳри Ӯротеппа ба дунё омадааст. Соли 2000-ум синфи рубобро дар шуъбаи созҳои халқии мактаби санъати бачагонаи шаҳри Истаравшан ба итмом расонда баъдан, солҳои 2000—2004 дар шуъбаи торию камонӣ — асбоби скрипкаи Омӯзишгоҳи ҳунари Содирхон Ҳофизи шаҳри Хуҷанд таҳсил намуда, онро бо ихтисоси ҳунарпешаи ансамбл, омӯзгори асбоби скрипка ва роҳбари ҳайати худфаъолиятӣ ба итмом расонд. Соли 2007 ба шуъбаи мут­рибони анъанавии Консерваторияи миллии Тоҷикистон аз рӯи ихтисоси дуторнавозӣ дохил шуда соли 2012 онҷоро ҳамчун ҳунарпешаи ансамбл ва омӯзгор хатм кард.

## Корнома
Гулбаҳор Шокирова фаъолияташро ба ҳайси овозхон ва думбранавози ансамбли фолклорӣ-этнографии «Фалак»-и вилояти Суғд ва овозхони ансамбли эстрадии «Садои Суғд» идома бахшид. Ӯро соли 2011 ба ансамбли «Дарё» ба кор пазируфтанд. Тӯли 6 сол вай аз устодон Саидқул Билолов, Қурбоналӣ Абдуллоев, Лола Азизова, Муҳаррама Шарифова ва дигарон нозукиҳои сурудҳои халқиро омӯхт ва мустақилона ба эҷоди суруд пардохт.

Гулбаҳор Шокирова аз соли 2017 ҳунарпешаи Ансамбли давлатии «Шашмақом» аст.

## Ҷоизаҳо
* 2023 — Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Овозхонҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ҳунарпешагони шоистаи Тоҷикистон
Муҳаммадӣ Нусратзода

**Муҳаммадӣ Нусратзода** (то марти 2023 *Ашуров Муҳаммадӣ Нусратович*; 15 декабри 1983, деҳаи Кавшдӯзон, ноҳияи Ҳисор, ҶШС Тоҷикистон) — иқтисоддон, омӯзгор, номзади илмҳои иқтисод (2018), дотсент.

## Зиндагинома
Муҳаммадӣ Нусратзода дар деҳаи Кавшдӯзони ноҳияи Ҳисор дар хонаводаи омӯзгор ба дунё омадааст. Дар солҳои 1991—2002 мактаби № 55-и шаҳри Душанбе ва дар солҳои 2002—2007 факултети иқтисод ва идораи Донишгоҳи давлатии миллии Тоҷикистонро хатм кардааст.

## Корнома
Ассистенти кафедраи системаҳои иттилоотии ДМТ (2007—2009), ассистенти кафедраи технологияи иттилоотӣ ва логистикаи Донишкадаи иқтисоди Тоҷикистон (2009—2012), сармутахассиси раёсати таълим оид ба магистратураи ДДМИТ (2013—2017), муаллим, мудири кафедраи менеҷменти Донишгоҳи давлии молия ва иқтисоди Тоҷикистон (2018—2020). Аз сол 2020 роҳбарии кафедраи система ва технологияҳои иттилоотии Донишгоҳи давлатии молия ва иқтисоди Тоҷикистонро бар уҳда дорад.

Аз августи соли 2018 узви ҳайати таҳририяи маҷаллаи илмии байнулмилалии «Образование и наука в России и за рубежом» мебошад.

## Ҷоизаҳо
* 2021 — Аълочии маорифи Тоҷикистон

## Осор
* Ашуров Н., Идора кардани хатари бонкӣ . : Матбуот, 2008. — 99 с.
* Ашуров Н., Хайров Ш. Қ., Ашуров М. Н., Маҳмадкаримов Х., Пул, қарз, бонк (Китоби дарсӣ) : Матбуот, 2011, — 382 с. — ISBN 978-99947-34-13-9
* Ашуров М. Н., Нурализода А. Н., Махшулов С., Идоранамоии системаи иттилоотии бонкӣ. , 2018. — 126 с.
* Асосҳои менеҷмент. , 2019. — 400 с.
* Бозоров Ш. Ш., Ашуров М. Н., Назарамонова Д. М., Менеҷменти инноватсионӣ (Китоби дарсӣ). — : ҶДММ «Баҳманруд», 2020. — 295 с. — ISBN 978-99975-52-21-1

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи миллии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Дорандагони нишони Аълочии маорифи Тоҷикистон
Рамзи Китоб дар шаҳри Панҷакент

**«Рамзи китоб»** дар шаҳри Панҷакент ба ифтихори баргузории Озмуни ҷумҳуриявии «Фурӯғи субҳи доноӣ китоб аст» гузошта шудааст, ки тайи чанд сол инҷониб бо ташаббуси  маорифпарваронаи Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ, Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон миёни қишрҳои ҷомеа баргузор гардидаву ба озмуни миллӣ табдил ёфтааст. 

## Сохтмон
Cоли 2021 дар маркази шаҳри Панҷакенти вилояти Суғд муҷассамаи «Рамзи китоб» бо баландии 14 метр бунёд шуд. 

«Рамзи Китоб» бо баландии 14 метр дар маркази шаҳри Панҷакент қомат хоҳад афрохт. Ҳалқаи давраи поёнии деворпоя — 20 метр, ҳалқаи поёнӣ — 5,5 метр ва давраи болоӣ — 4 метрро ташкил медиҳад. Он аз 5 сутунпоя — ишора ба номи қадимии Панҷакент, яъне шумораи «панҷ» ва «кат» аз забони суғдӣ – деҳа иборат мебошад. Дар ин сутунпояҳо нақшу нигор ва унсурҳои миллӣ ифода ёфтаанд. Дар болои сутунпоя давраи электронӣ ҷойгир аст, ки дар он мисраъҳо аз ашъори шоирони классик ва муосири тоҷик ҳамчун сатри равон мунтазам пахш мегарданд. Аз болои давраи электронӣ кураи Замин бо ифодаи харитаи Тоҷикистон ва дар кунҷи чап номи Панҷакент омадааст. Дар атрофи кураи Замини тасвирёфта хомаву ранг ва китоби кушода нишон дода шудаанд. Дар китоб мисраъҳо аз ашъори сардафтари адабиёти классикии форсу тоҷик, Одамушшуаро, устоди шоирон — Абуабдуллоҳи Рӯдакӣ ҳаккокӣ шудаанд. 

Атрофи «Рамзи китоб» бо гулу буттаҳои ҳамешасабз оро ёфтаанд. Мақомоти иҷроияи ҳокимияти давлатии шаҳри Панҷакент тасмим гирифт, ки баъд аз бунёд гардидани ин муҷассама атрофи онро ҳамеша сабзпӯш нигоҳ дорад, зеро он гувоҳи сарсабзию хуррамии Ватани мост.

Рамзро дар шабонгоҳ чароғҳои рахшон равшан менамоянд.

## Ҳадафи бунёд
Мақомоти иҷроияи ҳокимияти давлатии шаҳри Панҷакент лоиҳаи «Рамзи китоб»-ро бо мақсади такмилдиҳӣ ва эҳтиром ба ҳар фарди истиқоматкунандаи ин макони бузург барои баррасии сокинони шарафманди шаҳри Панҷакент ва дигарон тавассути сомонаи интернетӣ пешниҳод  намуда буд. 

«Рамзи китоб» ба ифтихори баргузории Озмуни ҷумҳуриявии «Фурӯғи субҳи доноӣ китоб аст» гузошта мешавад, ки тайи ду сол аст бо ташаббуси  маорифпарваронаи Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ, Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон миёни қишрҳои ҷомеа баргузор гардидаву ба озмуни миллӣ табдил ёфтааст.

Китоб – манбаи дониш буда, бузургон ва донишмандони гузаштаи мо онро яке аз беҳтарин арзишҳои зиндагӣ дониста, «аниси кунҷи танҳоӣ…,» пиндоштаанд. Китоб дар зиндагӣ ва ҳастии инсон нақши муҳим мебозад ва бе китоб дунёи инсон торику ақл тира аст. Инчунин  ташаббусҳои амалигардидаи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон оид ба бунёди китобхонаҳо, нашри осори гузаштагон, шароити мусоид барои ҷавонони эҷодкор ва тарғиби китобхонӣ ҳар сокини мамлакатро нисбат ба хондани китоб бетафовут намегузорад. 

## Тавзеҳот


Гурӯҳ:Фарҳанг
Абнун

**Абнун** (зод. қарни III) — наҷибзодаи Соcонӣ дар замони ҳукумати Шопури I. Ӯ фармони сохти Оташдони Абнунро ба ёдбуди пирӯзии Шопур бар румиён дар соли 243 дод.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* نصرالله‌زاده، سیروس (۱۳۹۸). مرزبان در بیشاپور، تدفین در اقلید: نگاهی به گورنوشته اقلید. پژوهش‌های ایرانشناسی.

Гурӯҳ:Сосониён
Апасо

**Апасо**, **Апасои Хурронӣ** (зод. қарни III) — дабири Шоҳаншоҳии Сосонӣ дар замони ҳукумати Шопури I.

Апасо аз аҳолии Ҳаррон буд. Ӯ муҷассамае аз шоҳагшоҳ сохта ва шоҳагшоҳ дар баробар подоши бисёр хубе ба ӯ дода буд. Ин эҳтимол вуҷуд дорад, ки ӯ чизе беш аз як дабир ва шояд як фармондор будааст. Катибае мунтасаб ба ӯ дар Бишопур ёфт мешавад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Саъдулло Рабиъӣ

**Саъдулло Рабиъӣ** (4 марти 1883, деҳаи Арақчин, ноҳияи Варзоб — 1938, ҳа­мон ҷо) — и советии тоҷик, узви Иттиҳодияи нависандагони ИҶШС (1934).

## Зиндагинома
Дониши ибтидоиро дар назди падараш бароварда, дар мадрасаи Ҳисор таҳсилро давом додааст. Дар Мадраса асри таассуроти ашъори шоирони гузашта, хусусан Бедилу Соиб ба шеъргӯӣ пардохтааст. Шеърҳои тоинқилобиаш асосан тақлидӣ буданд. Рабиъӣ Инқилоби Октябрро бо хушнудӣ истиқбол намуда, дар ташкили хоҷагиҳои коллективӣ фаъолона иштирок карда, дар идораҳои советию маҳаллии ҷумҳурӣ кор кардааст. Рабиъӣ ба хидмати адабиёти нави сотсиалистӣ камар баста, дар равияи эҷодиёти халқ шеър менавишт.

Мавзӯъи асосии шеърҳои Инқилоби сохтмони на­ви советӣ, дастовардҳои ватани со­тсиалистӣ, нав шудани симои деҳоти Тоҷикистон, таблиғи озодии занон, мактабу маориф ва ғайра буд (шеърҳои «Варзобстрой», «Ба муносибати яксолагии „БАС“», «Ба муносибати ташкили райони нави Варзоб», «Хитоб ба Духтарони Шарқ» ва ғайра).

Рабиъӣ бо унвони «Ҳисорӣ» дар равияи асарҳои халқӣ достони нотамоме дорад (1183 байти он дар архиви шахсии шоир маҳфуз аст). Соли 1934 Рабиъӣ ба сифати вакил дар Съезди 1-уми умумииттифоқии нависандагони СССР иштирок кардааст. Достони тарҷумаиҳолии шоир бо унвони «Москва» (1935) натиҷаи таассуроти ҳамин сафар аст.

## Осор
* Бригада (Маҷмӯаи шеърҳо), Сталинобод, 1932;
* Москва. Достон, Сталинобод, 1935.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Лоҳутӣ А., Адабиёти тоҷик, Куллиёт, ҷ. в, Д., 1963;
* Писатели Таджикистана, Д., 1981.
Конг Сенҳуӣ

**Конг Сенҳуӣ** (), **Куонг Тонг Ҳуӣ** (вйетномӣ: Khương Tăng Hội; ) — роҳиби буддоии суғдитабор, мутарҷими мутуни буддоӣ баъд аз Он Шигоу, нахустин муаллим дар таърихи буддисми вйетнамӣ.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Kenneth Ch’en. Buddhism in China. A Historical Survey. Princeton University Press. Princeton, 1973. ISBN 0-691-00015-8
* Nattier, Jan (2008). A Guide to the Earliest Chinese Buddhist Translations: Texts from the Eastern Han and Three Kingdoms Periods, Bibliotheca Philologica et Philosophica, IRIAB Vol. X, 149—154; ISBN 978-4-904234-00-6
* Strong, John S. (2007). Relics of the Buddha, Delhi: Motilal Banarsidass. ISBN 0691117640
* Tai Thu Nguyen (2008). The History of Buddhism in Vietnam. CRVP. pp. 36-. ISBN 978-1-56518-098-7.
* Jacques Gernet (31 May 1996). A History of Chinese Civilization. Cambridge University Press. pp. 214-. ISBN 978-0-521-49781-7.

Гурӯҳ:Мардуми Суғд
Ҳурмузи I

**Ҳурмузи I**, **Ҳурмузди Ардашер** (; ) — севумин шоҳаншоҳи Соcонӣ (272–273) писар ва ҷонишини Шопури I.

Вай дар даврони падари худ, дар ҷангҳои Эрони соcонӣ бо Руму Арманистон, диловариҳои бисёре аз худ нишон дода буд, ба хотир шуҷоатҳои хеш далер хонда мешуд ва Шопури I фармонравоии Порт ва саранҷом фармонравоии Арманистонро бо унвони варзагшоҳи Арманшаҳр ба ӯ дода буд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Made in Germany

**Made in Germany** (аз англ. — **«Истеҳсоли Олмон»**) — тамғагузории маҳсулотҳое, ки дар Ҷумҳурии Федеролии Олмон ё худ Германия истеҳсол шудаанд.

Аввалин тамғагузории ҳатмӣ дар дунё, ки маҳсулоти истеҳсоли ин ё он давлатро муайян мекунад.

## Таърих
Дар охири асри XIX, дар кишварҳои пешрафтаи Аврупои саноатикунони рух дод. Ҳукумати Бритониё барои ҳимояи бозори худ ва истеҳсолкунандагонаш аз истеҳсолкунандагони молҳои дигар кишварҳо тамғагузории ҳатмиро барои молҳои истеҳсоли Олмон қабул кард. Бо ин роҳ бояд, ки истифода барандагон маҳсулотҳои истеҳсоли Олмонро шинохта, аз харидории молҳои рақиб даст кашанд. Дар ин бора дар қонун, ки дар соли 1887 қабул карда шуда буд, дарҷ гардидааст. Аммо тамғагузории «Made in Germany» ҳамчун рамзи сифат аз ҷониби истифодабарандагон қабул гардид ва рақибон бо мақсади гузоштаашон баракси ҳол, муштариёни маҳсулотҳои истеҳсоли Олмонро афзуданд.

## Нигаред
* Made in China 
* Swiss Made
* Made in Russia
* Made in Tajikistan

## Пайвандҳо
* Таърихи «Made in Germany» бо забони олмонӣ.
* Мақола дар асоси Википедияи русӣ

Гурӯҳ:Маркетинг
Гурӯҳ:Кишвари истеҳсолкунандаи мол
Гурӯҳ:Иқтисодиёти Олмон
Гурӯҳ:Олмон
Картир

**Картир** ё **Кардир** (; ) — мӯбади баландпояи зардуштӣ дар даврони Соcонӣ. Иқдомоти ӯ дар заминаи пешрафти ҷойгоҳи суннати маздаясноӣ пураҳаммият пиндошта мешавад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Kartir's inscription on the Ka'ba-i Zartosht and the inscription at Naqsh-e Rajab from 

Гурӯҳ:Мӯбадон
Баҳроми II

**Баҳроми II** (; ) — подшоҳи Соcонӣ (274—293) ва писари Баҳроми I. Баъд аз падар подшоҳ шуд. Ибтидо ситамгар буд ва ба андарзи мӯбаде рафтори худро тағйир дод.

Бештар бо шикор шуғл дошт, ашрофиёни норозӣ зидди ӯ сӯиқасд ташкил намуданд, вале сӯиқасд ошкор шуд ва Баҳроми II идораи давлатро пурра ба зимма гирифт. Ӯ вилояти Систонро забт намуда, ҳудуди давлатро васеъ намуд. Имперотури Рум Карус ба сарзамини Сосониён лашкар кашида, вилояти Байнаннаҳрайнро, ки аз замони Шопур дар ихтиёри Эрон буд, ба осонӣ забт намуд. Баҳроми II қабл аз подшоҳӣ муддате ҳокими Кушон буд, бинобар ин лақаби Кушоншоҳ дошт.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Ҳурмузи I Кушоншоҳ

**Ҳурмузи I Кушоншоҳ** () — фармонравои Сосонии Кушоншаҳр (275—300), писари Баҳроми I ва бародари Баҳроми II.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Payne, Richard (2016). Становление Турана: падение и трансформация иранского Востока в последней античности. Journal of Late Antiquity. Baltimore: Johns Hopkins University Press. 9: 4-41
* Vaissière, Étienne de La (2016). Kushanshahs i. История. Энциклопедия Ираника
* Daryaee, Touraj; Rezakhani, Khodadad (2017). The Sasanian Empire. In Daryaee, Touraj (ed.). King of the Seven Climes: A History of the Ancient Iranian World (3000 BCE — 651 CE). UCI Jordan Center for Persian Studies. pp. 1-236. ISBN 978-0-692-86440-1.

Гурӯҳ:Сосониён
Ҳурмузи II Кушоншоҳ

**Ҳурмузи II Кушоншоҳ** () — фармонравои Сосонии Кушоншаҳр (300—303). Ӯ низ монанди пешинёнаш бар Суғд, Балх ва Гандора фармон ронд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Rezakhani, Khodadad (2017). «Восточный Иран в поздней античности». ReOrienting the Sasanians: East Iran in Late Antiquity. Edinburgh University Press. pp. 1-256. ISBN 978-1-4744-0030-5.

Гурӯҳ:Сосониён
Пирӯзи II Кушоншоҳ

**Пирӯзи II Кушоншоҳ** () — фармонравои Сосонии Кушоншаҳр (303—330), ҷонишини Ҳурмузи II Кушоншоҳ.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Cribb, Joe; Donovan, Peter (2014). «Кушанские, кушано-сасанидские и кидаритские монеты. Каталог монет Американского нумизматического общества Дэвида Джонджворда и Джо Крибба с Питером Донованом». The American Numismatic Society: 4.
* Payne, Richard (2016). Создание Турана: падение и трансформация иранского Востока в поздней античности. Journal of Late Antiquity. Baltimore: Johns Hopkins University Press. 9: 4-41
* Vaissière, Étienne de La (2016). Kushanshahs i. History. Encyclopaedia Iranica
* Daryaee, Touraj; Rezakhani, Khodadad (2017). Сасанидская империя. In Daryaee, Touraj (ed.). Царь семи краев: история древнего иранского мира (3000 г.  — 651 г. н. э.). Иорданский центр персидских исследований UCI. pp. 1-236. ISBN 978-0-692-86440-1.

Гурӯҳ:Сосониён
Баҳроми Кушоншоҳ

**Баҳроми Кушоншоҳ**, **Вараҳрон** () — охирин фармонравои Соcонии Кушоншаҳр (330—365). Ӯ бахшҳои зиёде аз қаламрави шарқии Соcониро дар ҳамалоти Кидориён аз даст дод.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Payne, Richard (2016). «Создание Турана: падение и трансформация иранского Востока в поздней античности». Журнал поздней античности. Балтимор: Johns Hopkins University Press. 9: 4-41
* Vaissière, Étienne de La (2016). Kushanshahs i. История. Энциклопедия Ираника
* Daryaee, Touraj; Rezakhani, Khodadad (2017). The Sasanian Empire. In Daryaee, Touraj (ed.). Царь семи краев: история древнего иранского мира (3000 г.  — 651 г. н. э.). Иорданский центр персидских исследований UCI. pp. 1-236. ISBN 978-0-692-86440-1.

Гурӯҳ:Сосониён
Кушоншаҳр

**Кушоншаҳр** () — яке аз устонҳои Шоҳаншоҳии Сосонӣ, ки дар минтақаи байнидараи Кобул ва дараи Пешовар воқеъ гардида буд. Минтақаи Балх ё дар даврони мутааххиртар Тухористон маркази ин устон ва шарқи Эроншаҳр буд, ки бар Суғд ва Гандора низ назорат дошт ва бо фатҳи ин ноҳия Соcониён ба ин имкон даст пайдо карданд, то бар роҳҳои тиҷории Осиёи Миёна назорат кунанд. Ҳамчунин ба далели аҳамияти идомаи тиҷорат бо Ҳинд, ҳокимони ин минтақа зарби сикка ба шакли сиккаҳоии кушони идома доданд.
 
Кушоншаҳр бо ҳамлаи Кидориён суқут кард.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Устонҳои Шоҳаншоҳии Сосонӣ
Гурӯҳ:Таърихи бостони Афғонистон
Swiss Made

**Swiss Made** (аз англисӣ — **«Истеҳсоли [[Швейтсария]]»** — тамғагузорие, ки қонуни таҳти рақами 232.119 Швейтсария аз 23 декабри соли 1971 барои истеҳсолкунандагони соат муқаррар кардааст, то ин ки онҳо дар маҳсулотҳои истеҳсол кардаашон ибораи **Swiss Made**-ро тамғагузори намоянд. Матни ин қонун бо забонҳои расмии конфедератсияи Швейтсария — бо забонҳои фаронсавӣ, олмонӣ ва итолиёӣ дастрас аст.

## Нигаред
* Made in China
* Made in Germany
* Made in Russia
* Made in Tajikistan

## Пайвандҳо
*Аз Википедияи русӣ

*Матни расмии қонуни 232.119 («Swiss Made») аз 23 декабри соли 1971 бо забони фаронсавӣ

*Перевод на русский язык закона 232.119 («Swiss Made») от 23 декабря 1971 года 

*Сайти расмии Федератсияи саноати соатсозии Швейтсария
*Гурӯҳ:Кишвари истеҳсолкунандаи мол
*Гурӯҳ:Маркетинг
*Гурӯҳ:Иқтисодиёти Швейтсария
Баҳроми I

**Баҳроми I** (; ) — подшоҳи Соcонӣ (271—274) ва писари Шопури I.

Ӯ ба маликаи Палмир дар ҷанг бо императори Рум мадад расонд, вале румиҳо пирӯз шуданд. Ин боиси кудурат байни Руму Эрон гашт. Баҳроми I ба хотири фурӯ нишондани ғазаби румиҳо ба онҳо ҳадяҳо фиристод, вале сол 275 императори Рум ба Эрон ҳамла овард ва Баҳром дар роҳ вафот кард.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Баҳроми III

**Баҳроми III** (; ) — подшоҳи Соcонӣ (293) ва писари Баҳроми II. Дар соли 293 мелодӣ бо пуштибонии мӯбадони зартуштӣ ба муддати 4 моҳ бар тахт нишаст. Азбаски муддате ҳокими Сакистон буд, ӯро Саконшоҳ низ мегуфтанд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Шопурдухтак

**Шопурдухтак** (порси миёна: *Šābuhrduxtag*; ) — шаҳбонуи соcонӣ (бонбишн) ва ҳамсари шоҳаншоҳ Баҳроми II. Ӯ духтари Шопури Мешоншоҳ ва набераии Шопури I буд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Шопури Мешоншоҳ

**Шопури Мешоншоҳ** (; ) — шоҳи Мешон, шоҳзода ва дувумин фарзанди Шопури  I. Ҳамсари ӯ Динаг ном дошт ва Ҳурмуз, Удобахт, Пирӯз ва Шопурдухтак аз фарзандони ин ду буданд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Удобахт

**Удобахт** () — шоҳзодаи Соcонӣ, писари Шопури Мешоншоҳ. Модари Удобахт, маликае ба номи Денаг буд. Дар соли 260, падари ӯ даргузашт ва эҳтимолан Денаг ба ҷойи ӯ ҳукмрони Мешон шуд. Удобахт эҳтимолан баъдҳо пеш аз инки ъамӯяш Нарса дар соли 293 ба салтанат бирасад, даргузаштааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Ҳурмузи Сакистонӣ

**Ҳурмузи Сакистонӣ** () — шоҳзодаи Соcонӣ, писари Шопури Мешоншоҳ.

Ӯ раҳбарии шӯришеро дар Сакистон ва навоҳии атрофаш бар уҳда дошт. Дар соли 271, ӯ ба унвони ҳукмрони Мешон ва навоҳии атрофаш гумошта шуд. Се сол баъд, вақте, ки писаръамӯяш, Баҳроми II ба тоҷу тахт расид, хоҳари Ҳурмуз, Шопурдухтак бо ӯ издивоҷ кард. Дар ҳаволии соли 281, Ҳурмуз алайҳи Баҳроми II шӯриш кард ва тавассути сокинони Эрони шарқӣ, аз ҷумла сокинони Гелон мавриди ҳимоят воқеъ шуд. Шӯриши Ҳурмуз дар ниҳоят дар соли 283 саркӯб шуд ва ӯ каме баъд ба дастури Баҳроми II эъдом шуд ва ӯ писари худаш, Баҳроми III-ро ба унвони ҳукмрони Сакистон баргузид.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Пирӯзи Мешонӣ

**Пирӯзи Мешонӣ** () — шоҳзодаи Соcонӣ, писари Шопури Мешоншоҳ ва шаҳбону Денаг.
 
Ӯ мумкин аст ҳамон шахсе бошад, ки номи ӯ дар сангнавиштаи пойкулии Нарса ба унвони яке аз бузургони дарбор ёд шудааст. Ба гуфтаи он сангнавишта, Пирӯз касе буд, ки дар ҷанги ҷонишинӣ аз Нарса дар баробари Баҳроми III пуштибонӣ кард.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*

Гурӯҳ:Сосониён
Нарсе

**Нарсе**, **Нарсӣ** () — подшоҳи Сосонӣ (292/293 — 300/301), писари Шопури I. Нахуст ҷонишини бародараш Ҳурмузи I буд, вале Баҳроми I ба ҷойи ӯ бар тахт нишаст ва ӯ шоҳи Арманистон монд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Шопурдухтаки II

**Шопурдухтаки II** (порсии миёна: *Šābuhrduxtag*; зод. қарни III) — шаҳбону (бонбишн)-и Соcонӣ, ҳамсари шоҳаншоҳ Нарсе.  Шопурдухтакро духтари Шопури I донистаанд, аммо ин мавзӯъ мавриди ихтилоф аст.

Шопурдухтак унвони «сагон бонбишн» («шаҳбонуи сако»)-ро ба далели инки ҳамсараш Нарсе дар он замон фармондори Сакистон буд, дорад. Ҳангоме, ки Нарсе дар сол 293 бар тахт нишаст, дастур сохт як сангнавишта дар Нақши Рустамро дод, ки ӯ дар он дар ҳоли дарёфти тоҷи подшоҳӣ аз як чеҳраи зан, ки бештар фарз мешавад Оноҳито бошад, аст. Гарчи бархе аз пажӯҳишгарон эҳтимол додаанд, ки ин зан мумкин аст шаҳбонуи вай, Шопурдухтак, бошад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Ҳурмузи II

**Ҳурмузи II** ( (*ʾwhrmzd*); ) — подшоҳи Сосонӣ (300 — 309), писари Нарсе ва Шопурдухтаки II. Пас аз канорагирии падараш аз салтанат ба подшоҳӣ расид. Дар замони ӯ Арманистон дини тарсоиро пазируфт.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Озарнарсе

**Озарнарсе**, **Озарнарсӣ** (; ) — шоҳаншоҳи Соcонӣ (309), писари Ҳурмузи II ва бародари Шопури II. Баъд аз марги падар дар соли 309 мелодӣ ба салтанат расид.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
* 
*
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Денаги Мешонӣ

**Денаг** (порси миёна: *Dēnag*; ) — шаҳбонуи Соcонӣ, ҳамсари Шопури Мешоншоҳ.

Шопур ҳукмрони Мешон буд ва пас аз маргаш Денаг ҷонишини ӯ шуд. Ӯ ба номи Мешон Бонибишн («Шаҳбонуи Мешон») ёд шудааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Беҳном (фармондор)

**Беҳном**, **Ваҳном** (порсии миёна: *Wahunām*; ) — яке аз наҷибзодагони Соcонӣ, ки дар расидани Баҳроми III ба тоҷутахт нақши муҳиммеро ифо кард.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 
* 
* 
* 
Гурӯҳ:Сосониён
Баҳроми IV

**Баҳроми IV** (; ) — шоҳаншоҳи Соcонӣ (388–399) ва писари Шопури III.

Баъд аз бародар бар тахт нишаст ва чун дар замони падар волии Кирмон буд маъруф ба Кирмоншоҳ аст. Замони салтанаташ байни Эрону Рум сулҳ баста шуда, Арманистони Шарқӣ ба Эрон ва Арманистони Ғарбӣ ба Рум тааллуқ гирифт.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Тирваз

**Тирваз**, **Тирибаз** (*Tiribazos*, ; ) — наҷибзодаи порсӣ, мушовири Ардашери II, сатрапи Арманистони Ғарбӣ ва баъдтар Лидия.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Яздгирди I

**Яздгирди I** (; ) — шоҳаншоҳи Соcонӣ (399—420), писари Шопури III ва бародари Баҳроми IV. Дар соли 410 дини масеҳӣ аз сӯи шоҳ ба унвони дини расмӣ ва озод дар Эрон пазируфта шуд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Меҳрнарсе

**Меҳрнарсе**, **Меҳрнарсӣ** (; ) — вузург фармазор (вазири аъзам)-и Шоҳаншоҳии Сосонӣ дар давраи подшоҳии чандин шоҳ, аз ҷумла Яздгирди I, Баҳроми IV ва Яздгирди II.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Яздгирди II

**Яздгирди II** (; ) — шоҳаншоҳи Соcонӣ (438–457), писари Баҳроми Гӯр. Солҳои оғозини подшоҳии ӯ ба набард бо ҳунҳо гузашт, ки ба марзҳои ховари Эрон тохта буданд. Ӯ ба Арабистон ва Қафқоз лашкар кашид ва зартуштияро дини расмии Арманистон намуд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Ҳурмузи III

**Ҳурмузи III** (; ) — шоҳаншоҳи Соcонӣ (457—459), писари Яздгирди II. Дар замони подшоҳии ӯ Қафқоз дучори ошуфтагӣ шуд ва Ҳайтолиён низ ба марзҳои ховарӣ тохтанд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* *Дашков С. Б.* Цари царей — Сасаниды. История Ирана III — VII вв. в легендах, исторических хрониках и современных исследованиях. — : СМИ-АЗИЯ, 2008. — 352 с. — ISBN 978-5-91660-001-8.
* *Дьяконов М. М.* Очерк истории Древнего Ирана. — : Издательство восточной литературы, 1961. — 444 с.
* *Мишин Д. Е.* Хосров I Ануширван (531–579), его эпоха и его жизнеописание и поучение в истории Мискавейха. — : Институт востоковедения РАН, 2014. — 696 с. — ISBN 978-5-89282-588-7.

Гурӯҳ:Сосониён
Шопури II

**Шопури II** (), **Шопури Зулактоф** (; ) — шоҳаншоҳи Соcонӣ (309—379), писари Ҳурмузи II. Ӯро дар кӯдакӣ пеш аз зоиш дар шиками модараш бар тахт нишонданд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
*  
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Болиндухт

**Болиндухт**, **Болиндухтак** (, ; ) — шоҳдухти Соcонӣ, духтари Ҳурмузи III ва ҳамсари подшоҳи Иберия Вахтонги I.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Сосониён
Озарҳурмуз

**Озарҳурмуз**, **Озурҳурмизд** () — фармондеҳи низомии эронӣ ва марзбони Арманистони Сосонӣ (452—465). Ӯ пас аз Восок Сиюнӣ ва пеш аз Озаргушансп ин мақомро бар уҳда дошт.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Grousset, René (1947). Histoire de l’Arménie: des origines à 1071. Paris: Payot.
* Toumanoff, Cyril (1990). Les dynasties de la Caucasie chrétienne de l’Antiquité jusqu’au xixe siècle: Tables généalogiques et chronologiques. Roma: Edizioni Aquila.

Гурӯҳ:Сосониён
Озаргушнасп

**Озаргушнасп** () — фармондори эронӣ, чаҳорумин марзбони Арманистони Сосонӣ (465—482).

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 
* 
* 
* 
*  

Гурӯҳ:Сосониён
Гушнаспдод

**Гушнаспдод**, **Гусанастадес** (; ) — ашрофи Соcонӣ, каноранг дар давраи шоҳаншоҳии Балош ва Қубоди I.

## Эзоҳ

## Адабиёт

* 
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Ҷомосп (писари Қубоди I)

**Ҷомосп**, **Зомосп** () — шоҳзодаи Соcонӣ ва писари шоҳаншоҳ Қубоди I. Ӯ бино бар тавоноии худ дар ҷанг бисёр сутуда мешуд, аммо ба далели аз даст додани чашмаш аз ҷонишинӣ маҳрум шуд.
## Эзоҳ

## Адабиёт
*
*.

Гурӯҳ:Сосониён
Хашоёр (шоҳзодаи Сосонӣ)

**Хашоёр** () — шоҳзода ва фармондеҳи сипоҳи Шоҳаншоҳии Сосонӣ, писари Қубоди I, ки бо ҳузур дар ҷанг бо Имперотурии Руми Шарқӣ дар таърихи Эрон матраҳ шуд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Шопур (писари Ковус)

**Шопур** — шоҳзодаи Соcонӣ, писари Ковус. Ӯ бо падараш, ки барои ҷанг  бо Анӯшервон бар сари тахти подшоҳӣ аз Табаристон ба Мадоин мерафт, ҳамроҳ шуд, вале шикаст хурданд ва монанди падараш ба зиндон уфтод. Анӯшервон, Ковусро кушт, вале Шопурро дар Мадоин нигаҳ дошт. Фарзанди Шопур яъне Бов дар давраи Хусрави Парвиз ба фармонравои Табаристон гумошта шуд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Сосониён
Гурӯҳ:Шоҳзодаҳои Сосонӣ
Зартушти Хурагон

**Зартушти Хургон**, **Зардушти Хуррагон**, **Зартушти II** () — пешвои шохае аз дини зартуштӣ ба номи Дурустдин ё Зартуштгон дар давраи Сосониён, муаллими Маздак.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Сосониён
Қубоди I

**Қубоди I** ( ; ) — шоҳаншоҳи Соcонӣ (488—496 ва 499—531), писари Пирӯзи I.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* *Дашков С. Б.* Цари царей — Сасаниды. История Ирана III—VII вв. в легендах, исторических хрониках и современных исследованиях. — : СМИ-АЗИЯ, 2008. — 352 с. — ISBN 978-5-91660-001-8.
* *Дьяконов М. М.* Очерк истории Древнего Ирана. — : Издательство восточной литературы, 1961. — 444 с.
* *Мишин Д. Е.* Хосров I Ануширван (531—579), его эпоха и его жизнеописание и поучение в истории Мискавейха. — : Институт востоковедения РАН, 2014. — 696 с. — ISBN 978-5-89282-588-7.

Гурӯҳ:Сосониён
Маздак

**Маздак**, **Маздаки Бомдодон** (; ) — ислоҳгари иҷтимоъӣ ва кунишгари мазҳабӣ ва файласуфи эронӣ дар замони Шоҳаншоҳии Сосонӣ. Ӯ дар давраи подшоҳии Қубоди I фирқаи диниеро бунёд гузошт.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* K. Schippmann: Grundzüge der Geschichte des sasanidischen Reiches. Darmstadt 1990.
* Josef Wiesehöfer: Kawad, Khusro I and the Mazdakites. A new proposal. In: P. Gignoux ua (Hrsg.): Trésors d’Orient. Paris 2009, pp. 391—409.
* H. Börm: Prokop und die Perser. Untersuchungen zu den römisch-sasanidischen Kontakten in der ausgehenden Spätantike. Stuttgart 2007, p. 230—233.

Гурӯҳ:Сосониён
Бовӣ (сипаҳбад)

**Бовӣ**, **Аспебедес** () — сипаҳбади Соcонӣ аз хонадони Испаҳбудон, ки дар Ҷанги Анастасий (502—506) ва Ҷанги Иберия (526—532) ширкат дошт.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 
* 
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Пирӯз (сипаҳбад)

**Пирӯз**, **Пирӯзи Меҳронӣ** (; ) — сипаҳбади артиши Соcонӣ дар баробари нерӯҳои бизонсӣ дар Набарди Доро (530).

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Боресмонас

**Боресмонас**, **Баресманас** (; ) — сипаҳбади артиши Соcонӣ, фармондеҳи дувум пас аз Пирӯз дар Набарди Доро (530).

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Бадахш (фармондеҳ)

**Бадахш**, **Питиахш** (; ? — қарни VI) — фармондеҳи низомии Сосонӣ дар замони Қубоди I. Ӯ дар канори Боресмонас ва Пирӯз дар Набарди Доро (530) ширкат дошааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Martindale, John R. (1992). The Prosopography of the Later Roman Empire - Volume III, AD 527–641. Cambridge e Nova Iorque: Cambridge University Press. ISBN 0-521-20160-8.

Гурӯҳ:Сосониён
Озаргушнаспбад

**Озаргушнаспбад**, **Озургундбад** (; ) — наҷибзодаи эронӣ, генерал ва каноранг дар замони Қубоди I ва Хусрави Анӯшервон.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Пирони Гушнасп

**Пирони Гушнасп**, **Григор** () — фармондеҳи эронӣ аз хонадони Меҳрон, марзбони Иберияи Сосонӣ (ибтидои қарни VI).

Ӯ дар байни солҳои 640 то 642 ба дини масеҳият гиравид ва ном масеҳии Гиригурро барои худ баргузид. Ин кор мояе шуд то хонаводааш ӯро аз худ биронанд ва ӯ хеле зуд дар соли 642 дар Пирӯзшопур ба гуноҳи иртдод ба дор овета шуд. Яке дигар аз ҳамроҳони ӯ ба номи Яздпаноҳ ҳам бо ӯ ба дор овехта шуд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Гурӯҳ:Хонадони Меҳрон
Арванд Гушнасп

**Арванд Гушнасп** () — ашрофзодаи эронӣ, марзбони Иберияи Сосонӣ (540—541). Қароргоҳи ӯ дар Тифлис буд ва Вежон Бурзмеҳр ба ҷои ӯ марзбон шуд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Таншопур

**Таншопур** () — ашрофи давраи Соcонӣ, марзбони Арманистони Соcонӣ (552/554-560) пас аз Баҳроми Гушнасп.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Вароздод

**Вароздот**, **Вароздод** (; ) — ашрофи эронӣ ва марзбони Арманистони Соcонӣ (560—564). Дар соли 564 ӯ бо Чеҳргушнасп ҷойгузин шуд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Хӯриён

**Хӯриён** (; ) — фармондеҳи низомии эронӣ дар замони шоҳаншоҳ Хусрави Анӯшервон. Ӯ дар тобистони соли 549 фармондеҳи лашкаре аз эрониён дар Ҷанги Лозистон (541—562) буд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Greatrex, Geoffrey; Lieu, Samuel N. C. (2002). The Roman Eastern Frontier and the Persian Wars (Part II, 363—630 AD). Londres: Routledge. ISBN 0-415-14687-9
* Martindale, John R.; Jones, Arnold Hugh Martin; Morris, John (1992). The Prosopography of the Later Roman Empire — Volume III, AD 527—641. Cambridge e Nova Iorque: Cambridge University Press. ISBN 0-521-20160-8

Гурӯҳ:Сосониён
Муҳаррама Шарифзода

**Муҳаррама Шарифзода** (то 2021 *Муҳаррама Шарифова*; зод. 21 феврали 1963, деҳаи Ҷонварсӯз, ноҳияи Файзобод) — овозхон ва омӯзгори мусиқӣ, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон (2006), Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон (2021).

## Зиндагинома
Муҳаррама Шарифзода 21 феврали 1963 дар деҳаи Ҷонварсӯзи ноҳияи Файзобод ба дунё омадааст. Хатмкардаи Донишкадаи ҳунарҳои зебои Тоҷикистон аст. Аз соли 1991 овозхони ансамбли «Дарё» мебошад.

## Эҷод
Беш аз 110 суруду таронаҳояшро дар хазинаи тиллоии телевизион ва радио сабт кардааст. «Давлати ман», «Базми ағёр», «Бехабари ман», «Дили саргардон», «Биё, ки ба ҳам биравем», «Домани ишқ», «Зор гардӣ», «Дилпарешон», «Бевафо», «Ало, вое», «Ба лабхандиданот», «Ғарибӣ», «Содданигоҳ», «Мепарастам», «Доғи ману боғи манӣ», «Сӯзи ҷигар», «Нозанин», «Суруди Гулизор», «Гуларӯсак», «Ман тори дутор», «Аз субҳи сафо», «Ғамбемор» шаммае аз таронаҳояш мебошанд.

## Унвону ҷоизаҳо
Барои хидматҳои бисёрсолааш дар соҳаи ҳунар соли 1999 бо «Ифтихорнома»-и Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон ва соли 2006 бо унвони «Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон» ва дар соли 2021 унвони «Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон» қадр шудааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Арбобони фарҳанги тоҷик. Донишнома / Муаллиф-мураттиб Ёрмуҳаммади Сучонӣ. — Душанбе, 2016. — 863 с.

Гурӯҳ:Овозхонҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ҳунарпешагони шоистаи Тоҷикистон
Шопури III

**Шопури III** ( ; ) — шоҳаншоҳи Соcонӣ (383—388), писари Ардашери II. Баъд аз падараш ба тахт нишаст. Дар давраи ӯ Арманистон миёни Эрон ва Рум бахш шуд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 
* 
* 
*
Вежон Бурзмеҳр

**Вежон Бурзмеҳр**, **Вежан Бузмиҳр** () — наҷибзодаи эронӣ, марзбони Вирӯзон (Иберияи Сосонӣ).

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Чеҳргушнасп

**Чеҳргушнасп**, **Чиҳор-Вишнасп** () — фармондеҳи артиши Эрон дар даврони Сосониён аз хонадони Сурен, марзбони Арманистони Эрон (564—572).

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
* 

Гурӯҳ:Хонадони Сурен
Гурӯҳ:Сосониён
Таҳмхусрав

**Таҳмхусрав** () — сипаҳдори артиши Соcонӣ дар ҷангҳои Эрону Рум (қарни VI ва яке аз сипаҳдорони умдаи артиши Хусрави Анӯшервон (531—579), марзбони Арманистони Сосонӣ (577—579).

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Озармоҳон

**Озармоҳон** () — афсар ва марзбони эронӣ, генерал дар марзҳои ғарбии Шоҳаншоҳии Сосонӣ дар ҷараёни ҷанги Эрону Рум (572—591).

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Баҳром (писари Озаргундбад)

**Баҳром** () — наҷибзодаи соcонӣ ва каноранг дар замони ҳукумати Хусрави Анӯшервон, писари Озаргундбад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Ҳазоруфт

**Ҳазоруфт** (), **Азарет** (), **Экзарет** () ва **Зурак** () — фармондеҳи сипоҳи Эрон аз хонадони Сурен дар замони Хусрави Анӯшервон.
## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Хонадони Сурен
Гурӯҳ:Сосониён
Устоқадам Машрабов

**Устоқадам Машрабов** () — овозхон ва ширинкори тоҷик. Ҳунарпешаи шоистаи ҶШС Тоҷикистон (1974).

## Зиндагинома
Омӯзишгоҳи мусиқии шаҳри Душанбе (1956) ва Донишкадаи ҳунарҳои зебои Тоҷикистонро соли 1979 ғоибона хатм кардааст. Бештар бо таххаллуси Усто машҳур буд. Фаъолияташ дар Филармонияи давлатии Тоҷикистон гузаштааст. Дар ҳамкорӣ бо Мастибек Паллаев (Масто) саҳначаҳои ҳаҷвӣ, этюдҳо, интермедияҳо, сурудҳои ҳаҷвӣ замзама менамуданд. Хидматашон дар ривоҷи услуби сарояндагии ҳаҷвӣ ниҳоят калон аст. Симои афроди фориғбол, майпараст, корбезор, олуфтасатанг, мунофиқ, худписанд, дурӯғгӯю оилабезорро бо таронаҳои ҳаҷвӣ мекушоданд. Саҳнаҳои «Эшон Шаҳристон рафтанд», «Муфаттиш», «Мудири анбор», «Тақсими кор», «Аз мо чӣ ҳосил?», «Усто ризо, Масто ризо», «Қалин», «Мода шуд» ва ғайраҳо ҳаводорони зиёд пайдо карданд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Арбобони фарҳанги тоҷик. Донишнома / Муаллиф-мураттиб Ёрмуҳаммади Сучонӣ. — Душанбе, 2016. — 863 с.

Гурӯҳ:Овозхонҳои Тоҷикистон
Мастибек Паллаев

**Мастибек Паллаев** () — овозхон, ширинкор, Ҳунарпешаи шоистаи ҶШС Тоҷикистон (1974).

## Зиндагинома
Соли 1979 ғоибона Донишкадаи ҳунарҳои зебои Тоҷикистонро ба итмом расондааст. Аз соли 1958 дар ансамбли тарона ва рақси «Помир» ва аз соли 1960 то поёни умр дар Филармонияи давлатии Тоҷикистон сурудхонӣ кардааст. Бо тахаллуси Масто машҳур буд ва ҳамроҳи Усто (Устоқадам Машрабов) саҳнаҳои ҳаҷвӣ, интермедияҳо, этюдҳо ва сурудҳои ширинкоронаи замонавӣ эҷод карда, симои роҳбарони фориғболу бепарво, мунофиқон, оилабезорон, майпарас­тон, олуфта­сатангони корбезор ва амсоли онҳоро ба намоиш мегузоштанд. «Эшон Шаҳристон рафтанд», «Муфаттиш», «Тақсими кор», «Му­дири анбор», «Усто-ризо, Масто-ризо», «Қалин», «Хизмати олӣ карданд», «Аз мо чӣ ҳосил», «Мода шуд» барин дуэтҳояшон вирди забонҳо гардиданд. Мутаассифона, баъди фавти фоҷиаомези ин ду санъаткор дигар амалан касе равиши ҳунарашонро пайгирӣ накард.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Арбобони фарҳанги тоҷик. Донишнома / Муаллиф-мураттиб Ёрмуҳаммади Сучонӣ. — Душанбе, 2016. — 863 с.

Гурӯҳ:Овозхонҳои Тоҷикистон
Забаргон

**Баҳром** () — аз бузургони Эрон ва аз наздикони Хусрави Анӯшервон. Ӯ масъули ба зер афкандан ва эъдоми Маҳбуд буд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Ардашер (дабир)

**Ардашер** () — мубади аршад ва яке аз дабирони Шоҳаншоҳии Соcонӣ дар дар замони ҳукумати Хусрави Анӯшервон.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Зармеҳри Ҳазоррафт

**Зармеҳри Ҳазоррафт** () — фармондеҳи Соcонӣ аз хонадони Корин. Ӯ ҳамчунин марзбон аз Арманистони Эрон дар тӯли як давраи кӯтоҳ дар соли 483 мелодӣ буд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
*
* 
* 
* 
* 
* 

Гурӯҳ:Хонадони Корин
Гурӯҳ:Сосониён
Сухро

**Сухро**, **Суфрой**, **Сурхоб** () — фармонравои Систон аз хонадони Корин дар замони Сосониён ва аз озодагони бузурги Эрон дар авохири садаи V, падари Бузургмеҳри Ҳаким.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 
*

Гурӯҳ:Хонадони Корин
Гурӯҳ:Сосониён
Зармеҳри Корин

**Зармеҳри Корин** () — фармондеҳи Соcонӣ аз хонадони Корин, писари Сухро. Замоне дар Зобулистон ҳукумат дошт.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
*

Гурӯҳ:Хонадони Корин
Гурӯҳ:Сосониён
Бузургмеҳр

**Бузургмеҳри Бухтагон**, **Бузургмеҳри Ҳаким** () — вазири Хусрави Анӯшервон, фарзанди Сухро. Раиси мушовирони хосси дарбор, посбони шахсии шоҳ ва раиси дарбор буд.

## Эзоҳ

## Адабиёт

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Гурӯҳ:Хонадони Корин
Гурӯҳ:Сосониён
Накисо

**Накисо** () — мусиқидон, ромишгар, чангнавоз ва хонандаи аҳди Соcонӣ. Устоди чангнавозӣ буд ва дар дарбори Хусрави Парвиз тарона месуруд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Ҳурмузи IV

**Ҳурмузи IV** () — ноҳаншоҳи Эрон ва Анэрон (579—590), писари Анӯшервони Одил. Дар манобеъи таърихӣ аз ӯ ба унвони шоҳаншоҳи додгар ёд шудааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* *Дашков С. Б.* Цари царей — Сасаниды. История Ирана III—VII вв. в легендах, исторических хрониках и современных исследованиях. — : СМИ-АЗИЯ, 2008. — 352 с. — ISBN 978-5-91660-001-8.
* *Дьяконов М. М.* Очерк истории Древнего Ирана. — : Издательство восточной литературы, 1961. — 444 с.

Гурӯҳ:Сосониён
Забертос

**Забертос**, **Забаргон** () — фармондеҳи низомии эронӣ дар замони ҳукумати шоҳаншоҳ Ҳурмузи IV.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Хонадони Меҳрон
Гурӯҳ:Сосониён
Шопур (писари Бовӣ)

**Шопур** () — фармондеҳӣ низомӣ дар замони ҳукумати Ҳурмузи IV, фарзанди Бовӣ ва падари Вистаҳму Вандуй.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Хонадони Испаҳбудон
Гурӯҳ:Сосониён
Озингушнасп

**Озингушнасп** () — давлатмарди эронӣ, вузург фармазор (вазири аъзами)-и Ҳурмузи IV.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Андигон (фиристода)

**Шопур** () — наҷибзодаи эронӣ ва фиристода дар замони ҳукумати Ҳурмузи IV.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Эзадгушнасп

**Эзадгушнасп**, **Яздгушнасп** () — ашрофи эронӣ аз хонадони Меҳрон ва яке аз вазирон (вузург фармазор)-и Хусрави Анӯшервон.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 
* 
* 

Гурӯҳ:Хонадони Меҳрон
Гурӯҳ:Сосониён
Бахтофарид

**Бахтофарид** () — мӯбад ва муфассири номдори Авестову Занд дар замони Хусрави Анӯшервон. Дар миёни мардуми рӯзгори хеш ба бахшандагӣ ва порсоӣ машҳур буд..

## Эзоҳ

## Адабиёт
* تاریخ اجتماعی ایران. مرتضی راوندی. تهران، ۱۳۵۴
* تاریخ ایران از زمان باستان تا امروز، ا.آ. گرانتوسکی - م.آ. داندامایو، مترجم، کیخسرو کشاورزی، ناشر: مروارید ۱۳۸۵
* تاریخ ایران از عهد باستان تا قرن ۱۸، پیگولووسکایا، ترجمه کریم کشاورز، تهران، ۱۳۵۳.
* احمد تفضلی، و به کوشش ژاله آموزگار. تاریخ ادبیات ایران پیش از اسلام. تهران: انتشارات سخن، ۱۳۷۶

Гурӯҳ:Сосониён
Баҳроми Моҳозар

**Баҳроми Моҳозар**, **Баҳроми Озурмоҳ** () — ашрофи эронӣ, сапаҳбад дар замони Хусрави Анӯшервон ва Ҳурмузи IV.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*

Гурӯҳ:Сосониён
Баҳроми Гушнасп

**Баҳроми Гушнасп** () — фармондеҳи низомии эронӣ аз хонадони Меҳрон, марзбони Арманистони Сосонӣ (548/552-552/554) падари Баҳроми Чӯбин ва Гурдия.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 

Гурӯҳ:Хонадони Меҳрон
Гурӯҳ:Сосониён
Вистаҳм

**Вистаҳм**, **Вистом**, **Бистом**, **Густаҳм** () — шоҳаншоҳи Эрон (590—596) аз хонадони Испаҳбудон, писари Шопур ва бародари Вандуй, бародарзани Ҳурмузи IV, тағои Хусрави Парвиз.
## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 
* 
* 

Гурӯҳ:Хонадони Испаҳбудон
Гурӯҳ:Сосониён
Баҳроми Сиёвушон

**Баҳроми Сиёвушон** () — фармондеҳи эронӣ, ҳамсари Гурдия. Ӯ аз Баҳроми Чӯбин пуштибонӣ кардаву нақши фаъолеро дар мароҳили аввалияи Ҷанги дохилии Соcониён ифо кардааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Хусрави Парвиз

**Хусрави Парвиз**, **Хусрави II** () — шоҳаншоҳи Соcонӣ (591—628), фарзанди Ҳурмузди IV ва набераи Хусрави Анӯшервон.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 
* 
*

Гурӯҳ:Сосониён
Ҷувонвеҳ

**Ҷувонвеҳ** (; ) — фармондеҳи низомии эронӣ дар замони ҳукумати Хусрави Парвиз. Ӯ дар Ҷанги Эрону Рум (602—628) ширкат дошт.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
*

Гурӯҳ:Сосониён
Раҳон (фармондеҳ)

**Раҳон** (; ) — фармондеҳи низомии эронӣ дар замони ҳукумати Хусрави Парвиз.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Ширин

**Ширин** () — шаҳбонуи Соcонӣ, маҳбубтарин ҳамсари Хусрави Парвиз. Низомӣ, Ширинро шаҳбонуи эронии арманитабор дониста, ки Хусрави Парвиз аз ҷавонӣ дилбохтаи ӯ шуда буд.

Бар асоси ривояти Фирдавсӣ Ширин баъд аз издивоҷи Хусрав бо Марям бар сарироҳи ӯ қарор мегирад ва достонҳои ҷавонияшонро ёдоварӣ мекунад, ва ин гуна ба ҳарамсарои шоҳ ворид мешавад ва дар ниҳоят Марямро заҳролуд карда ва мекушад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 
* 
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Ардашери III Сосонӣ

**Ардашери III** () — подшоҳи Сосонӣ (628—630), фарзанди Ширӯя ва модари румӣ.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* *Дашков С. Б.* Цари царей — Сасаниды. История Ирана III—VII вв. в легендах, исторических хрониках и современных исследованиях. — : СМИ-АЗИЯ, 2008. — 352 с. — ISBN 978-5-91660-001-8.
* *Дьяконов М. М.* Очерк истории Древнего Ирана. — : Издательство восточной литературы, 1961. — 444 с.

Гурӯҳ:Сосониён
Ҷавоншер

**Ҷавоншер**, **Ҷувоншер** (; ) — писари Хусрави Парвиз ва Гурдия. Ӯ пас аз кушта шудани Хусрави III, ки дар Хуросон даъвии салтанат дошт ба салтанат расид. Муддати салтанати ӯ бисёр кӯтоҳ буд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Сосониён
Пирӯзи II

**Пирӯзи Гушнасбдеҳ** () — шоҳаншоҳи Эрон (631). Баъд аз Бӯрондухт ва қабл аз Озармидухт ба муддати кӯтоҳе ба подшоҳии Эроншаҳр интихоб шудааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* *Дашков С. Б.* Цари царей — Сасаниды. История Ирана III—VII вв. в легендах, исторических хрониках и современных исследованиях. — : СМИ-АЗИЯ, 2008. — 352 с. — ISBN 978-5-91660-001-8.
* *Колесников А. И.* Денежное хозяйство в Иране в VII веке. — М.: Восточная литература, 1998. — 415 с.

Гурӯҳ:Сосониён