open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Физиология

**Физиоло́гия** (аз  — табиъат  — илм), **корандомшиносӣ** () — илмест, ки вазифаҳои ҳамаи узвҳои организмҳоро дар яклухти ва алоҳидаги меомӯзад. Физиология аз ҷумлаи илмҳои биологӣ ва тиббӣ буда, фаъолияти ҳаётии узв, бофта ва ҳуҷайраҳои баданро дар зиндагӣ меомӯзад. Вай сабабҳо, роҳҳо ва қонунҳои раванди фаъолияти бадан ва амалиёти муттақобилаи онро бо муҳити атроф низ меомӯзад.
 
Калимаи физиология аз забони юнонӣ гирифта шуда, «Physic» табиат ва «Logos» таълимотро мефаҳмонад. Маънои луғавии ин калима хулосаи умумиест, ки бо таърифи илмии фанни физиология айният надорад. Агар ба ибораи дигар гӯем, физиология фаннест, ки ҷараёнҳои ҳаётии дар организми том, узв, бофта ва ҳуҷайраҳо рӯйдиҳанда, алоқаи зичу байниҳамдигарии онҳо ва робитаашонро бо муҳити атроф ҳамаҷониба меомӯзад.
Физиология илми таҷрибавӣ мебошад.
 
Ҳамаи ахбору маълумотҳои он дар натиҷаи гузаронидани таҷрибаҳо дар ҳайвонҳо, ки просессҳои муҳими ҳаётии организми одам ва ҳайвонҳоро мефаҳмонанд, ба даст оварда шудааст. Физиологияи нормалӣ қонуниятҳои фаъолияти ҳаётии организми солим, механизмҳои ба таъсири омилҳои гуногун мутобиқшавии он ва ниҳоят устувории организмро меомӯзад. Ҳангоми мӯътадил будани муносибатҳои дуҷонибаи организм бо муҳити атроф фаъолияти мӯътадили тамоми узвҳои организм ба амал меояд.

Физиологияи нормалӣ ба таври умум асоси тамоми фанҳои тиббӣ ба шумор меравад, зеро бе донистани ҷароёни муътадили равандҳои физиологӣ пизишк беморро муолиҷа карда наметавонад.

Физиологияи нормалӣ таълими хотимавӣ дар қисмати таълимӣ то клиникии биологию тиббии донишҷуён биохимия, анатомия, гистология, аз тарафи дигар бо физиологияи патологӣ, фармокология, ва фанҳои препедевтикии клиникӣ алоқаманд аст. Ин фан дар асоси муносибати таҳлилию синтетикӣ бо баҳодиҳии функсияҳои гуногуни организми солим аз нуқтаи назари механизмҳо ва танзими онҳо таълим дода мешавад. Асоси илмии ин фан пешбинии вазъи фаъолият, қобилияти корӣ ва саломатии инсон мебошад.

## Нигаред низ
* Физиом
* Бадани одам

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

Гурӯҳ:Физиология
Гурӯҳ:Бахшҳои биология
Эукариотҳо

**Эукариотҳо** ( аз  «пурра; хуб» +  «мағз; ядро») — ҳуҷайраҳое, ки ядро ва дигар органоидҳоро доранд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Олами ҳайвонот
Гурӯҳ:Эукариотҳо
Гурӯҳ:Ситология
Гурӯҳ:Организмҳо аз рӯи алифбо
Эхинокок

thumb|''Echinococcus multilocularis''
**Эхинокок** (*Echinococcus*) - паҳнкирми муфтхӯр дар ҷигар ва шуши дигар ҳайвонот инкишоф меёбад.

Гурӯҳ:Олами ҳайвонот
Буфи кур

**Буфи кур** (ба забони форсӣ: *بوف کور*) номвартарин асари Содиқи Ҳидоят ва яки аз шоҳкорҳои адабиёти қарни бистум аст.

Ин достон ки сабки суреолисти дорад ба гунаи навишта шудааст ва достони он ро як рови нақл мекунад ки гуйи дучори пиндорҳо ва мушкилоти равони аст. Ин достон бо ҷумлаҳои монанди ҷумлаи  зер оғоз мешавад:
:Дар зиндагӣ захмҳое ҳаст, ки мисли хура руҳро дар инзиво мехурад ва метарошад.

## Чанд ҷумлаи баргузида
* Намехоҳам эҳсосоти ҳақиқиро зери лафофи мавҳуми ишҳқ ва алоқа ва илоҳиёт пинҳон кунам дҳун Ҳузвориши адаби ба даҳанам маза намекунад.
* Танҳо чизе ки аз ман дилҷуйи мекард умеди нести пас аз марг буд.

## Адабиёт
* Википедиаи Форсӣ

Гурӯҳ:Румонҳои Форсӣ
Гурӯҳ:Адабиёти Форсӣ
Содиқи Ҳидоят

**Содиқ Ҳидоят** (; ) — нависанда,  ва рӯшанфикри эронӣ, ки ӯро ҳамроҳи Муҳаммадалӣ Ҷамолзода, Бузург Алавӣ ва Содиқи Чӯбак яке аз падарони достоннависии навини эронӣ медонанд.

## Зиндагинома
Содиқ Ҳидоят дар сешанбе 17 феврали 1903 дар Теҳрон таваллуд шуд. Содиқ Ҳидоят дар ҷавонӣ геёҳ‌хор шуд ва китобе дар фавойиди геёҳ‌хорӣ низ навишт ва то паёни умри худ геёҳ‌хор боқӣ‌ монд.

### Ъазимат ба Урупо
Ҳидоят дар 1303 (шамси) аз мадрисаи сан лӯйӣ фориғаттаҳсел гашт ва дар ҳамен сол бӯд ки бо тақӣ разавӣ ошино шод. Дар сол 1305 бо якомен гурӯҳи дониш‌омӯзи иъзом ба хориҷ, роҳе билжек шод ва дар риштаи муҳандисе ба таҳсел пардохт. Дар ҳамен сол, достони «марг» дар маҷалаи ероншаҳр шумораи 11, ки дар олмон мунташир мешуд ба чоп рисонид.

### Худкушии якум ва нахустин достонҳо
Содиқ ҳидоят дар соли 1307 (шамсе) иқдом ба худкушӣ дар рӯдхонаи мурн (Фаронса) кард, лекин як қойиқи моҳегерӣ вай ро ниҷот дод. Ъиллати худкушӣ масоили ъотифӣ бӯда‌ аст.

Нахустин нимӯна достонҳои кӯтоҳи ҳидоят, дар ҳамон сол худкушӣи нофарҷомаш сӯрат гирифт. Намоишномаи «Парвен Духтари Сосон» ва достони кӯтоҳи «модлин» ро дар ҳамен даврон навишта аст. Пас аз он худкушӣи нофарҷом нез достонҳои маърӯфи «Зинда ба гӯр», «асери Фаронсавӣ», «афсонаи офарениш» ва «Ҳоҷ Оқо» ро навишт.

### Бозгашт ба Теҳрон
Ҳидоят дар соли 1309 бе онка таҲсилоташ ро ба поён рисонда бошад, ба Теҳрон бозгашт ва дар бонки миллӣ машғӯл ба кор шуд. Дар ҳамен солҳо маҷмӯъа достони «зинда‌ба‌гӯр» ва намоишномаи «парвен духтар сосон» ро дар Теҳрон мунташир кард.

## Китобҳо
* Буфи кур
* Си қатра хун
* Зинда ба гур
* Саги велгард

Аз тарҷумаҳои вай Масх (румон)(навиштаи Франтс Кофко) ро метавон ном бурд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Нависандагони эронӣ
Гурӯҳ:Адабиёти Эрон
Хазандагон

**Хазандагон**  — аз пардадорон ҳастанд ва сатҳи бадани ин ҷонварон аз пӯлаку устухон пӯст пӯшида шудааст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Олами ҳайвонот
Ситология

**Ситология** — илмест, ки сохт ва таркиби ҳуҷайраро меомӯзад

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Олами ҳайвонот
Гурӯҳ:Илм
Гурӯҳ:Ситология
Абри электронӣ

thumb|right|Абри электронӣ
**Aбри электронӣ** –троекторияи ҳаракати электронро мефаҳмонад.
Адади Авогадро

**Адади авогадро** - адади молекулаҳо дар як мол модда (ба ифтихори физики италиявӣ Амедео Авогадро гузошта шудааст). Ишораташ NA. Адади Авогадро яке аз муҳимтарин собитаҳои универсалии физика буда, борои муайян намудани аксар собитаҳои физикӣ (Собитаи Болтсман, Адади Фарадей ва ғайра) асос гардидааст. Усулҳои гуногуни муайян кардани Адади Авогадро мавҷуданд.

Қимати маъмули адади авогади аз рӯи шкалаи карбонии массаҳои атомӣ муайянгардида, чунин аст:
NА = (6,02252 ± 0,00028) •1023 мол–1.

: N_{A}=6.022\,1415\times 10^{23} \pm 0.000\,0010\times 10^{23} мол-1 (CODATA, 2002)

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Константаҳои физикӣ
Гурӯҳ:Физикаи молекулярӣ
Адсорбсия

**Адсорбсия** (аз лотинӣ ad. – ба, назди ва sorbeo – меҷаббам) — дар сатҳи моддаи сахт ё моеъ (адсорбент) ҷаббида шудани дигар моддаи дар шакли газ ё маҳлул қарордошта (адсорбат). Macалан, агар ба маҳлули обии кислотаи сирко як порча ангишт андохта шавад, молекулаҳои кислотаи сирко дар сатҳи ангишт адсорбсия шуда, миқдори кислота дар маҳлул мекоҳад. Одамон адсорбсияро дар фаъолияти амалии худ аз қадимулайём истифода мебурданд, вале тадқиқи он аз нимаи 2-юми садаи XVIII оғоз ёфт. Таълимот оид ба адсорбсия бори аввал аз тарафи У. Гиббс (1876) баён карда шудааст. Адсорбсия аз хосияти молекулаҳои дар қабати сатҳӣ ҷойдоштаи модда вобаста аст. Ҳолати онҳо аз вазъияти молекулаҳои қабати дохилӣ фарқ мекунад. Дар молекулаҳои қабати сатҳӣ миқдори зиёди энергияи озод мавҷуд аст, ки ҳамеша майли коҳидан доранд. Ҳангоми доимӣ будани ҳудуди сатҳӣ худ ба худ кам шудани энергияи озод дар натиҷаи костани кашиши сатҳӣ ба амал меояд; дар натиҷа дар қабати сатҳӣ модда аз муҳити берун фурӯ бурда мешавад. Адсорбсияро, одатан, бо нисбати адсорбат бар воҳиди сатҳи адсорбент ё массаи адсорбент ифода мекунанд. Баъзан адсорбсия танҳо бо қабати болоӣ маҳдуд нашуда, то ба қабатҳои дохилии адсорбент паҳн мегардад. Чунин равандро абсорбсия меноманд.
Адсорбсия физикавӣ, химиявӣ ва интихобӣ мешавад. Адсорбсияи физикавӣ худ ба худ аз ҳисоби таъсири ҳамдигарии қувваҳои сусти Вандер-Ваалси ба амал меояд. Дар вақти баланд шудани ҳарорат адсорбсияи физикавӣ коҳиш меёбад, масалан, адсорбсияи баъзе газҳо. Адсорбсияи химиявӣ (хемосорбсия) бо роҳи таъсири химиявӣ ба амал меояд. Баланд шудани ҳарорат адсорбсияи химиявиро метезонад. Дар адсорбсияи химиявӣ реаксияи химиявӣ рух медиҳад. Macалан, СО2-ро фурӯ бурдани СаО ва NН3-po фурӯ бурдани об. Адсорбсияи интихобӣ – бартарӣ доштани адсорбсияи як модда назар ба адсорбсияи моддаи дигар аст. Мувофиқи қонуни Панету Фаянс дар адсорбенти сахт бештар ионҳое, ки ба таркиби он дохил мешаванд, ё ба он ягон умумият доранд, адсорбсия мешаванд. Macалан, дар зарраҳои CaSО4 ионҳои Са2+ ва ионҳои SO42- адсорбсия хоҳанд шуд. Ионҳои валенташон зиёд аз ионҳои валенташон кам зудтар адсорбсия мегарданд. Бузургии адсорбсия ба ҳарорат, сатҳи адсорбент, консентратсияи модда, табиати физикавию химиявии адсорбент ва ғайра вобаста мебошад. Дар адсорбентҳои сахт Адсорбсия шудани ионҳо аҳамияти калон дорад, чунки раванди ба ҳуҷайраҳо ворид шудани моддаҳои минералӣ ва ғизо ба ҳамин асос ёфтааст. Адсорбсия дар софкории шарбат ва май, катализ ва хроматография низ муҳим аст. Истифодаи адсорбсия хоса бо фоликулятҳо (полиакриламид, полиоксиэтилен), желатина ва поливинилпирролидон муфид аст. Адсорбсияро барои ҷудо кардани моддаҳои фаъоли биологии холис – ферментҳо, витаминҳо ва ғайра низ истифода мекунанд. Адсорбсия дар ҷараёни флотатсия, олкорӣ, тозаву соф кардани об, тоза кардани ҳаво (аз газҳои заҳрнок), таҳлили омехтаҳои мураккаб кор фармуда мешавад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*Евстрабова К. И., Купана Н. А., Физическая и коллоидная химия, М., 1990;
*Самиев М. С., Тӯраев О. Д., Асосҳои химияи умумӣ ва физколлоидӣ, Д., 2004.

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Химияи физикӣ
Анҳидрид

**Анҳидрид** (аз юн. an – зарраи манфӣ ва hydor – об) — пайвасти химиявии ягон элемент бо оксиген, ки дар натиҷаи аз кислотаи дахлдор ҷудо кардани об ҳосил мешавад.

Ангидриди кислотаҳои ноорганикӣ ва органикӣ маълуманд. Ангидриди кислотаҳои ноорганикиро дар натиҷаи бевосита оксидонидани моддаҳои содаи дахлдор ба даст меоранд. Мас., ҳангоми сӯхтани сулфур дар ҳаво ангидриди кислотаи сулфит SO3 ҳосил мешавад. Дар натиҷаи минбаъд оксидшавӣ он ба ангидриди кислотаи сулфат SO2  табдил меёбад. Аксарияти ангидридҳои ноорганикӣ моддаҳои гигроскопӣ буда, намиро ба худ мекашанд. Аз ин рӯ онҳоро чун маводи хушконанда истифода мебаранд. Мас., ангидриди фосфат P2O5 яке аз хушконандаҳои фаъол аст. Ба ангидриди кислотаҳои органикӣ ангидриди атсетат (CH3CO)2O, ангидриди бензоат (C6H5CO)2 ва ғ. мансубанд. Ангидриди кислотаҳои органикӣ дар саноати химия чун воситаи атсилонанда (барои ба пайвастҳои химиявӣ дохил намудани боқимондаи кислотаҳои карбон RCO) истифода мешавад.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Анҳидридҳо
Исфандиёр

**Исфандиёр** () — писари Гуштоспу Катоюн ва набераи Луҳросп, шоҳзодаи каёнӣ дар таърихи устураию ҳамосии Эрон ва қаҳрамони ҷангҳои муқаддаси кеши зартуштӣ, ки бештар барои набарди сӯгангезаш бо Рустам шинохта мешавад.

Исфандиёр рӯйинтан буд, дар Шоҳнома ба чигунагии рӯйинтан шудани Исфандиёр ишорае нашудааст. Исфандиёр дар набард бо Арҷосб фармондеҳии сипоҳи Гуштосбро бар уҳда дошт, ва бо пирӯзӣ ба назди падар баргашт, аммо Гуразм подшоҳро алайҳи Исфандёр шӯронид, чунонки дастур дод Исфандиёрро дар дизи Гунбадон зиндонӣ кунанд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Абулқосими Фирдавсӣ. Шоҳнома. Ҷ. 1-9. — , 2007—2010.

Гурӯҳ:Шахсиятҳои Шоҳнома
Ирфон

**Ирфон** — аз забони арабӣ маънояш донистан, шинохтан мебошад. Ҷараёни динию фалсафиест, ки ба воситаи кашфу шуҳуд, бе иштироки ақлу идрок ба ҳақиқат (асосан ба моҳияти Худо) сарфаҳм рафтанро мефаҳмонад. Ирфон ҳамчун яке аз унсурҳои динӣ дар давраҳои хеле қадим пайдо шудааст. Унсурҳои ирфониро карби дар аксари таълимотҳои динию фалсафии Шарқу Ғарб ба монанди бараҳмания, конфусийчигӣ, пифагореизм, афлотуния ва навафлотуния дучор кардан мумкин аст.

## Эзоҳ

*
Канахона

**Канахона** - 1) хонаи канаю шабушкдор; 2) — яке аз ҳабсхонаҳои аморати Бухоро; 3) бинои рутбанок ва бадбӯи торик, ки дар он бандиён нигоҳ дошта мешуданд. Канахона тоза карда намешуд. Ба сару тани бандиён ба Канахона партофташуда ҳашароти паразитӣ (кана, шабуш, кайк ва ғайраҳо) часпида хунашонро мемакидан. Қисми зиёди одамони ба ин гуна ҷазо гирифторшуда аз заҳролудшавии хун ба касалӣ дучор шуда бо азоб ҷон медоданд.

*
Канали калони Фарғона

thumb
**Канали Калони Фарғона** ба номи Усмон Юсуфов — каналест дар водии Фарғона, дар ҳудуди Ӯзбекистон ва Тоҷикистон. Яке аз иншоотҳои калонтарини гидротехникии собиқ ИҶШС ба шумор мерафт. Аз дарёи Норин (саргаҳи дарёи Сир), наздикии шаҳри Учқурғони вилояти Андиҷон об мегирад. Водиро аз шимолу шарқ ба ҷанубу ғарб бурида гузашта, дар Хуҷанди Тоҷикистон ба охир мерасад. Тули умумиаш 477 км (дар худуди Ӯзбекистон 350 ва Тоҷикистон 127 км). Бараш дар саргаҳ 25—30 м ва дар интиҳо 4—8 м, чуқуриаш 1,5—4 м. Канал аз ду шоха иборат аст. Шохаи болоӣ (44 км) аз Учқурғон то Куйганёр рафта мерасад ва дарёи Норинро бо Дародарёю Тентаксой мепайвандад. Иқтидори обгузарониаш 98 м3/сон. Як қисми об барои обёрӣ сарф шуда, боқимондааш ба Дародарё ва Тентаксой мерезад. Аз сарбанди Куйганёр ба тарафи ғарб бо дарёи Сир мутавозӣ шохаи поёнии канал давом мекунад, ки тулаш 301 км буда, вилоятҳои Андиҷон ва Фарғонаи Ҷумҳурии Ӯзбекистон, Уши Ҷумҳурии Қирғизистон ва Суғди Ҷумҳурии Тоҷикистонро обёрӣ менамояд. Иқтидори обгузаронии канал дар вилояти Суғд 6—7 м3/сон. Канали калони Фарғона ду маротиба навсозӣ шудааст. Дар вақти навсозии якум (1956) бо шохаи болои мутавозӣ канали ёрирасон сохта шуд (13,6 км), ки сарфи обаш 70 метри мукааб/сония буд. Иқтидори обгузаронии шохаи болоӣ ба 150 метри мукааб/сония ва поёнӣ ба 175 м3/сон расонида, 100 ҳазор га заминҳои партов обшор гардиданд. Соли 1965 ҳангоми навсозии дуюм ба шохаи болоӣ боз як канали ёрирасон илова гардид (15,6 км). Дар канал 712 иншооти гидротехникӣ (аз ҷумла 3 акведук, 23 купруки роҳи оҳан ва роҳ) сохта шудааст. Канал дар давраи вегетатсия аз дарёи Норин 420 м3/сон., аз Қародарё 100 м3/сон., аз дарёи Сух 12 м3/сон ва уму-
шарқ,ии водии Фаргона бох, тар гар-дида, аз ин микдор 210 хаз. га за-мин (дар вил. Намангон 12 хаз. га, Андичрн 63 хаз. га, Фаргона 125 х, аз. га, Ленинобод 10 хаз. га) аз об пур-ра таъмин карда шудааст. К. К. Ф. дар натирай ду х, ашар: соли 1939 аз Уч-цургон то Конибодом ва соли 1940 аз Конибодом то Ленинобод сохта шу¬дааст. Канал асосан бо мехдати дас-ти кофта шуда, соли аввал 160 хаз. наф. ва соли дуюм 20 хаз. наф. мех,-наткашони ҶШС Узб. ва ҶШС Точ. иштирок кардаанд. Сохтмони канал хар ду дафъа хам 45-рузӣ давом кардааст. Хашарчаён аз техника хамагӣ 14 экскаватор, 245 трактор ва 420 автомобил доштанд.

## Адабиёт
* Очилов X. Табиат, сарват ва хоҷагии Тоҷикистони Шимолӣ. — Душанбе, 1969,
* Чӯраев К. Аҳмияти иқтисодии обҳои Тоҷикистон. — Душанбе, 1971;
* 

Гурӯҳ:Иншоотҳои гиротехникии Тоҷикистон
Гурӯҳ:ҶШС Тоҷикистон
Гурӯҳ:Захираҳои обии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Объектҳои обӣ ба тартиби алифбо
Гурӯҳ:Каналҳои Тоҷикистон
Канали калони Ҳисор

**Канали калони Ҳисор** ё **Наҳри калони Ҳисор** — калонтарин шабакаи обёриест дар водии Ҳисор. Аз дарёи Душанбе (Варзоб) об гирифта, то дарёи Қаротоғ ба масофаи 50 км тӯл кашидааст. 

Бараш аз руи сатҳи об 32 м, чуқурии ҷӯй ба ҳисоби миёна 2 м. Канал 14,5 ҳаз. га замини ноҳияҳои Рӯдакӣ, Ҳисор, Турсунзода ва беш аз 10 ҳаз. га замини ноҳияи Деҳнави вилояти Сурхондарёи Узбакистонро аз об таъмин менамояд. Як қисми оби ҷӯй (15—25 м3/сон) ба дарёи Қаротоғ ҳамроҳ шуда, обёрии замини ноҳияҳои Турсунзодаю Деҳнавро беҳтар мегардонад.

Бевосита аз худи дарғот шохаи Душанбе (тулаш 2,5 км, сарфи об 10 метри мукааб/сон) cap мешавад, ки оби он дар миёнаҷо ба воситаи дюкер ба ҷӯи Алочабоф ҷудо шуда, барои эхтиёҷоти Шабакаи гармидиҳии Душанбе сарф мегардад. Аз канал ду истгоҳи насосӣ: Чоряккорон ва Навобод барои обёрии 1,5 ҳаз. га замин об мегирад. Дар канал 70 иншооти гидротехникӣ сохта шудааст. Аз ҳама калонтарини онҳо дарғоти дарёи Варзоб (дарёи Душанбе) ва дюкери деҳаи Хонақоҳ мебошад. Канал ба якчанд шохаҳо: Говкуш, Чоряккорон, Кампирқалъа, Ҳисор, Навобод тақсим мешавад, ки сарфи оби онҳо аз 2 то 6 м3/сон. аст. Аз канал ду истгоҳи насосӣ: Чоряккорон ва Навобод барои обёрии 1,5 ҳаз. га замин об мегиранд. Ҷӯй 12 сентябри соли 1942 ба истифода дода шудааст. Сохтмони ҷӯй дар таърихи Тоҷикистони Шӯравӣ ҳамчун ҳашари машҳури халқии солҳои пеш аз ҷанг (1938—1942) дохил шуд. Охири соли 1940 дар сохтмони ҷӯй 100 ҳазор нафар колхозчиёни водиҳои Ҳисору Сурхондарё иштирок доштанд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Алиев Қ. Одинаев С. «Сарчашмаи файзу саодат», Д.: «Ирфон», 2002.

Гурӯҳ:Иншоотҳои гиротехникии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Захираҳои обии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Объектҳои обӣ ба тартиби алифбо
Гурӯҳ:Каналҳои Тоҷикистон
Канали Кӯктоши Поён

**Канали Кӯктоши Поён** — системаи обёриест дар ноҳияи Рӯдакии Тоҷикистон. Тӯли қисми магистралии канал 13,7 км, бараш ба ҳисоби миёна 7 м, чукуриаш 1,5 м, иктидори обгузарониаш 15м3/сон. Канал соли 1925 сохта шудааст.
Канал баъд аз ба охир расидани сохтмон аз дарёи Кофарниҳон об мегирифтагӣ шуд. Канали Кӯктоши Поён 5,1 ҳаз. га замини колхозҳои «Ленинград», «Москва» ва совхози «Ҳосилот»-ро бо об таъмин мекунад. Канал 5 станцияи насоси дорад, ки ба воситаи онҳо об ба баландии 187 м бароварда шуда, 25 ҳаз. га заминҳои Лоҳур ҳам обьёрӣ мегарданд.

## Нигаред низ
* Водии Ҳисор
* Канали калони Ҳисор

## Эзоҳ

* 

Гурӯҳ:Иншоотҳои гиротехникии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Захираҳои обии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Объектҳои обӣ ба тартиби алифбо
Гурӯҳ:Каналҳои Тоҷикистон
Канали магистралии Вахш

**Канали магистралии Вахш**, канали сунъиест дар системаи обёрии водии Вахш. Аз дарёи Вахш об мегирад. Тӯлаш 28,7 км, бараш ба ҳисоби миёна 36 м, чуқуриаш 4,5 м. Сарфи об дар саргаҳи канал зиёда аз 210 м3/сон. Канали магистралии Вахш 13 сентябр 1933 ба истифода дода шудааст. Дар сохтмони канал бисьёр коргарон, муҳандисон ва мутахассисони шаҳрҳои Москва, Ленинград, Тошканд ва ғайраҳо иштирок кардаанд.
Баробари сохтмони НОБ-ҳои Шаршара (1958), Сарбанд (1963) ва Маркази дарозии Канали магистралии Вахш нисбат ба аввала хеле афзуд.

## Иншооти гидротехникии канал
Канал якчанд иншооти гидротехникӣ дорад. Шохаҳои Канали магистралии Вахш аз каналҳои Ҷӯйбор (дарозиаш 25,6 км, сарфи об дар саргаҳаш 52 м3/сон), Октябрь (дарозӣ 2,6 км, сарфи об 21 м3/сон), Гулистон (37,5 км, сарфи об 37 м3/сон), Қумсангир (61,2 км, сарфи об дар саргахаш 51 м3/сон), Ҷиликулкофир бо поёнобаш канали Ҷиликул (35,2 км, сарфи об 36 м3/сон) иборатанд. Ба воситаи канал 90 ҳаз. га замии, аз ҷумла 55 ҳаз. га пахтазорони ноҳияҳои Қурғонтеппа, Вахш, Колхозобод ва Қумсангир обёрӣ мешавад.

## Нигаред низ
* Водии Вахш
* Канали Магистралии Ёвону Обикиик

## Эзоҳ

* 

Гурӯҳ:Иншоотҳои гиротехникии Тоҷикистон
Гурӯҳ:ҶШС Тоҷикистон
Гурӯҳ:Захираҳои обии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Объектҳои обӣ ба тартиби алифбо
Гурӯҳ:Каналҳои Тоҷикистон
Канали Кӯлоб

**Канали Кӯлоб**, системаи обёриест дар ноҳияҳои Кӯлоб ва Восеи вилояти Хатлон. Ба воситаи канали Деҳқонобод аз дарёи Панҷ об гирифта, ба самти шимол ҷорӣ мешавад. Тӯли умумии система 33,4 км, аз ҷумла тӯли худи Канали Кӯлоб 12 км. Бараш то 11 м, чуқуриаш то 3 м, иқтидори обгузарониаш 11,2 м3/сон. Канали Кӯлоб ба шохаҳои Арпатукилдӣ, Бештегирмони Поён, Кафтархона тақсим мешавад. Ба воситаи Канали Кӯлоб 8,4 ҳаз. га заминҳои кишти ноҳияҳои номбурда обёрӣ мешаванд. Сохтмони канал соли 1969 оғоз ёфта, соли 1974 ба анҷом расид.

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Иншоотҳои гиротехникии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Захираҳои обии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Объектҳои обӣ ба тартиби алифбо
Гурӯҳ:Каналҳои Тоҷикистон
Канали Магистралии Ёвону Обикиик

**Канали Магистралии Ёвону Обикиик**, системаи обёриест дар водиҳои Ёвон ва Обикиики Тоҷикистон. Дарғоте, ки дар дарёи Вахш бо усули таркиши самтӣ сохта шудааст, оби дарёро 55 м баланд бардошта, онро ба сӯи туннели ирригационии Вахшу Ёвон равон мекунад. Туннел аз таги қаторкӯҳи Қаротоғ мегузарад; дарозиаш 7,4 км, диаметри он 5,4 м, иқтидори обгузарониаш 70 м³/сон. Об аз туннел баромада, ба воситан канали бетонии 650-метра ба обтақсимкунак меравад ва дар он ҷо ба ду канали магистралӣ — щохаи рост ва чап тақсим мешавад.

## Нигаред низ
* Водии Вахш

## Эзоҳ

* 

Гурӯҳ:Иншоотҳои гиротехникии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Захираҳои обии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Объектҳои обӣ ба тартиби алифбо
Гурӯҳ:Каналҳои Тоҷикистон
Яблонетс

**Яблонетс** () — шаҳрест, ки дар давлати  Чехия аст. Аҳолии ин шаҳр 44,000 ҳазор аст. Масоҳаташ 31.4 км² мебошад. Яблонетс аввалин маротиба дар 1356 ёдовар шудааст.

Яблонетс
Соли 1974

## Рӯйдодҳо
Сохтмони Канали Кӯлоб соли 1969 оғоз ёфта, соли 1974 ба анҷом расид.
## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони соли 1974]]*

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1974]]*

## Нигаред низ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Соли 1974
Шаҳрҳои Канада

**Шаҳрҳои Канада**

## [[Онтарио]]
thumb|300px|Кӯчаи Кинг Стрит Сауз дар Ватерлоо, Онтарио.
thumb|300px|Стратфорд Сити Хол
* Аврора (Онтарио)
* Амбрён (Онтарио)
* Барри (Онтарио)
* Брамптон (Онтарио)
* Брантфорд (Онтарио)
* Ватерлоо (Онтарио)
* Виндзор (Онтарио)
* Гамильтон (Онтарио)
* Гвельф (Онтарио)
* Кембриҷ (Онтарио)
* Кингстон (Онтарио)
* Китченер (Онтарио)
* Лондон (Онтарио)
* Маркхэм (Онтарио)
* Миссиссауга (Онтарио)
* Нюмаркет (Онтарио)
* Орилья (Онтарио)
* Оттава (Онтарио) — пойтахти Канада
* Ошава (Онтарио)
* Пикеринг (Онтарио)
* Питерборо (Онтарио)
* Ричмонд Хилл (Онтарио)
* Сарния (Онтарио)
* Стратфорд (Онтарио)
* Торонто (Онтарио) — пойтахти провинсияи Онтарио

## [[Алберта]]
thumb|300px
* Банфф, Алберта
* Калгари
* Эдмонтон
## [[Колумбияи Бритониёӣ]]
* Ванкувер
* Виктория
## [[Квебек]]
* Квебек-сити
* Монреал

*
Канада
Муҳаммадризо Шаҷариён

**Муҳаммадризо Шаҷариён** (; 23 сентябри 1940, Машҳад, Эрон — 8 октябри 2020, Эрон) — мусиқидон ва хонандаи сабки асили эронӣ.

Ӯ ҳамчунин хушнавис дар хатти настаълиқ, раиси Шӯроии олии хонаи мусиқии Эрон, бунёнгузори гурӯҳи Шаҳноз ва мубдиъи чанд сози мусӣқӣ буд. Ӯ дар қироъати Қуръон низ фаъолият дошту дуъоии Раббано, маъруфтарин тиловати қуръонии ӯ буд; Ин асарро Созмони мероси фарҳангии саноеъи дастӣ ва гардишгарии Эрон ба унвони асари миллӣ сабт кардааст.

## Зиндагинома
Муҳаммадризо Шаҷариён 1 меҳри соли 1319 (23 сентябри 1940) дар Машҳад  ба дунё омадааст. Хонданро аз кӯдакӣ бо ҳамон лаҳни кӯдакона оғоз кард.Аз кӯдакӣ, бо тавваҷуҳ ба истеъдоду садои хубаш, таҳти таълими падар, ки худ қории Қуръон буд, машғул ба парвариши садои хеш шуд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Овозхонҳои Эрон
Валдис Затлерс

**Валдис Затлерс** (лат. *Valdis Zatlers*; 22 март 1955, Рига) — духтури ҷарроҳӣ латвиягӣ. 31 май 2007 ба вазифаи ҳамчун президенти Латвия интихоб шуди. Рӯзи 8 июл 2007 ба визифа шурӯъ кард.

## Маълумот
Донишкадаи тиббии Ригаро хатм карда аст (1979). Солҳои 1990—1991 таҷрибаи шаш моҳинаро дар Донишгоҳи Йел ва донишгоҳи Сиракуз (ИМА) гузашт.

## Духтур ва сиёсатмадор

Ҳамсараш  — Лилита Затлере — ҳамсол. Соҳиби се фарзанд.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* Зиндагинома

Гурӯҳ:Президентҳои Латвия
Лаблабу

thumbnail|right|Лаблабу

**Лаблабу** рустании хуштаъми  ғизоӣ буда аз калимаи лотини гирифта шудааст. Лаблабуи ширин дар  садаи XVIII  дар  натиҷаи дурага кардани лаблабуи баргдори бебехреша ва лаблабуи кам қаде, ки онро чун хӯроки чорво истифода мебурданд ба вуҷуд омадааст. Соли 1747 олимони соҳаи рустанипарварӣ муайян намудаанд, ки дар таркиби лаблабу сахароза будааст. Аммо танҳо дар садаи XVIII муайян шуд, ки аз ин рустании хуштаъм ҳосил кардани қандро ба роҳ монанд. Дар соҳаи тиб реша ва барги онро барои муолиҷаи бемориҳои гуногун истифода мебаранд. Дар таркиби меваи лаблабу 75% об 25% модаҳои хушк 20%, сахароза, глюкоза, фуруктоза, сафеда, равған, калий, калсий, оҳан йод ва дигар ветаминҳо мавҷуданд.

Дар таркиби пасмонадаҳои саноати лаблабу то 60% қанд мавҷудаст, ки онро барои истеҳсоли спирт ва глитсерин истифода мебаранд, ки аз замонҳои қадим ҳамчун гиёҳи табобати истифода мешавад. Абумансури Муваффақ фармудааст, ки лаблабу бандҳои ҷигаро мекушояд, Абуали Ибни Сино бошад ин рустании хуштаъмро барои бемории таблаза тавсия додаст. Дар заминҳои кишт ду навъи лаблабу парвариш карда мешавад сурх ва сафед. Исетеъмоли лаблбуи сефед нисбат ба сурх зиёдаст чунки лаблабуи сафед хусусиятҳои нармкунӣ, ҳазми ғизоро дорад онро барои муолиҷаи захмҳо ва рехтани мӯи сар итифода мебаранд.
Муҳаммад Ҳусейни Шерозӣ овардааст, ки лаблабу банди узувҳоро мекушояд ва барои бемориҳои вараҷа рудаю гурда хеле фоидабахш мебошад. Обаш бошад захми пустро шифо башида варами онро мегардонад. Барги майда кардаи онро болои захм молида бо дока мебанданд ва зуд захмро шифо мебахшад. Оби баргаш бошад барои муолиҷаи зуком хеле муфид аст. Лаблабу дар организми инсон барои ҳосил намудани хун  нақши бузургро  ба уҳда дорад.

## Эзоҳ
Ҷанобиддин Лафизов

**Ҷанобиддин Лафизов** (17 январи 1932, Исфара — 2004, Душанбе) — давлатмарди тоҷик, вазири молияи ҶШС Тоҷикистон (1973—1991).

## Зиндагинома
Ҷанобиддин Лафизов соли 1932 дар оилаи коргар ба дунё омада, пас аз хатми мактаб соли 1947 ба техникуми молиявию карзи шаҳри Душанбе дохил мешавад. Аз ҳамин айём эътиборан ба соҳаи басо зарурӣ-молия наздики, қаробате пайдо мекунад. Ва минбаъд таҳсилро дар донишгоҳи иқтисодии шаҳри Ленинград идома медиҳад. Пас аз хатми он тули 3 сол дар техникуми молиявию иқтисодии шаҳри Душанбе омӯзгори мекунад.
Туфайли қобилияту истеъдоди фавқулодда ӯ тавонист дар андак вақт муаллими калон, муовини декани риштаи иқтисодии ДДТ гардад. Байни солҳои 1957—1960 ғоибона дар аспирантура таҳсил ва рисолаи номзадиро бошарофона ҳимоя кард.

Соли 1962 ба Вазорати молияи кишвар роҳ бурд. Вазифаҳои котибии масъули коллегия, сардории шуъбаи буҷетро бар ухда дошт. Мувофиқ ба тавсияи роҳбарону мутахассисон соли 1965 Ҷанобидинро ба Шурои Вазирони Ҷумхури даъват карда, иҷрои вазифаи муовини сардори шуъбаи молияро ба зимааш гузоштанд. Минбаъд тули 8 сол сардори ҳамин шуъба, баъдан мудири корҳои Шӯрои Вазирони Тоҷикистон буд.

Моҳи январи соли 1973  ӯро Вазири молияи Ҷумхурии Тоҷикистон таъйин намуданд. Тӯли қариб 20 дар ин вазифаи пурмаҳсул ҷахду талошҳои зиёд карданд.

Соли 1991 ба зиммаи Ҷанобиддин Лафизов иҷрои вазифаи дигар — Раиси назорати давлатии суғуртаи Ҷумҳуриро гузоштанд. То тавонист дар пешравии соҳа саҳм гирифт. Душвориҳои пешомадаро бартараф сохта, рафти фаъолиятро дар ин ҷабхаи муҳим ба низом овард.

Ӯ солҳои дароз узви КМ ҲК Тоҷикистон буд, 4 даъват депутати Шӯрои Олии Ҷумхури интихоб гардида, дар қабули қарору қонунҳои ба пешрафти иқтисодиёт, баланд бардоштани сатҳи зиндагии халқ мусоидаткунанда саҳми арзанда гузошт.

## Ҷоизаҳо
Бо орденҳои «Байрақи Сурхи Меҳнат», «Нишони фахрӣ» ва даҳҳо медалҳою ифтихорномаҳо қадр шудааст.

## Некдошт
Ҳамаи хидматҳои шоёни Ҷанобиддин Лафизовро ба инобат гирифта соли 2007 ба муносибати 75-солагии зодрӯзаш бо қарори Раиси шаҳри Исфара кӯчаи ба номи Карл Маркси шаҳр ба номи Ҷанобиддин Лафизов гузошта шуд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Вазирони Тоҷикистон
Аксбардорак

right|thumb|Линзаи аксбардорак.
**Аксбардорак** ва ё **фотоаппарат** — асбобест, ки бо он шахсе метавонад аксҳоро гирифта ба ба рӯи қоғаз чоп кунед. 
Ҳоло бошад дар рӯи замин зиёда аз 1 миллиард аксбардоракҳо вуҷуд дорад, ки аз нисф зиёди онҳо ба телефонҳои мобилӣ таалуқ дорад.

## Таърих

## Намудҳо
Аксбардоракҳо аз рӯи навъ ду хел мешаванд. 
# Аксбардоракҳои аналогӣ — analogue camera
# Аксбардоракҳои рақамӣ — digital camera
thumb|left|210px|Аксбардоракҳои гуногун: An Agfa Brownie, Polariod Land Camera, ва Yashica 35 mm SLR

## Аксҳои аксбардорак

## Нигаред низ
* Стеноп
* Dirkon

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

* 

* 

Гурӯҳ:Таҷҳизоти оптикӣ
Гурӯҳ:Таҷҳизоти аккосӣ
Калид

thumbnail|Калид
**Калид** - ин лавозимотест, ки бо он қулфи дару тиреза, сандуқу ҷомадонро мекушоянд.
Вики

**Ви́ки** — анвоъе аз торнамоҳо, ки ба тамоми боздидкунандаҳояш (ҳатто гоҳ, бидуни ниёз ба номнавись дар торнамо), иҷозаи вироиш, афзудан ё ҳазфи навиштаҳоро медиҳад. Маъмулан дар викиҳо матнҳо бо истифода аз як забони нишонагузории сода навишта мешаванд ва бо кумаки як вироишгари матни ғанӣ қобили вироиш аст.

## Вежагиҳо
* **Имконияти як чанд маротиба вироиш кардани матн** бо ёрии худи муҳити вики (сомона), бидуни истифодаи таҳриргарон ва ё вироишгарони матнӣ берун аз муҳит.
** Забони махсус, ки бо осони пайвандҳоро ҷо ба ҷо гузорад.
* **Пайдо шудани тағйирот** баъд аз вироиши матн.
* **Тақсимкунии** мундариҷа ва номгузории **саҳифа**.
* **Шумораи зиёди муаллифон**. Баъзе викиҳоро ташрифгарон ва ё меҳмонон бидуни номнависи метавонанд вироиш кунанд.
* **Ҳисбо тағйирот** (ҳисоби тағйиротҳо): имконияти тағйиротҳои иловакардашуда ва ё баргардонидани тағйироти аввала.

Барои сохтани муҳити вики махсус барнома ва ё нармафзор лозим аст — *ронандаҳои вики*. Ин як навъи системаи идоракунии сомонаҳо, ки хеле сода ва вазифанок мебошад, ва ё қариб ҳамаи вазифа ва сохти он бо роҳи дасти иҷро мешавад.

Кори Википедиа ва дигар сомонаҳои Бунёди Викимедиа дар асосӣ ронандаи «МедиаВики» сохта шудаанд.

## Таърих

Якум шабакаи вики, «Анбори портландии намудҳои» &#91;кодҳои барномаҳо&#93;, 25 марти соли 1995 аз тарафи барноманавис Уорд Каннинҳем сохта шуда буд. Калимаи «wiki» (талаффуз [*ви́ки*]), аниқтараш — «wiki-wiki», аз забони ҳаваягӣ гирифта шудааст, ки мазмунаш «тез» мебошад.

## Нигаред низ
* Бунёди Викимедиа
* Википедия

## Пайвандҳо
* Самый Вики — мақола дар бораи вики, таърихи вики ва махусус дар бораи Википедиа
* Американские спецслужбы создали секретный аналог Wikipedia  compulenta.ru

*
Кабоби токӣ

**Кабоби токӣ** - навъи таоми гӯштӣ. Гӯшти беустухони серравғани гӯсфандро қима карда, намаку мурч мепошанд. Баргҳои тозаи токро шуста, дар оби ҷӯш 1-2 дақиқа тар мекунанд. Баъдан ба баргҳо кам-кам гӯшти қима печонида бо ресмон ҳамел мекунанд ва дар зарф нигоҳ медоранд.

## Нигаред
*Оши палов

Гурӯҳ:Ошпазии тоҷикӣ
Брно

**Брно** () — шаҳрест, ки дар давлати  Чехия аст. Аҳолии ин шаҳр 369,000 ҳазор аст. Масоҳаташ 230 км² мебошад. Брно аввалин маротиба дар 1243 ёдовар шудааст.

Брно
Сангпушт

**Сангпушт** () — синфи хазандаҳо, ҳайвони заиф, давоми 250 миллионов сол ин тараф арзи вуҷуд дорад. Қариб 230 намудҳои он, ки ба 12 синфҳо ва 5 зерсинфҳо гурӯҳбанди шудаанд, ки ҳам дар хушкӣ ва ҳам дар об зиндагӣ мекунанд.

## Зиёдшавӣ

## Пайдоиш

## синфификатсия

## Пайвандҳо
* Turtles : Дар бораи сангпуштҳо

Гурӯҳ:Хазандагон‎
Гурӯҳ:Сангпуштҳо
Гурӯҳ:Ҳайвонот аз рӯи алифбо
Маълуми Табрезӣ

**Маълуми Табрезӣ** - Муҳаммад Ҳусайнбек соли таваллуд ва вафот номахлум. шоири садаи XVII эронӣ. Зодгоҳаш Табрез. Ғазалиёти ӯ дар пайравии Ҳофиз буда, бо ҳиссиёти баланд суруда шудаанд
Паймони ҳуқуқи кӯдак

**Паймони ҳуқуқи кӯдак** 20 ноябри соли 1989 аз ҷониби Созмони Милали Муттаҳид қабул шудааст.
## Нигаред
* Рӯзи ҷаҳонии кӯдак
## Пайвандҳо
* Официальный текст Конвенции о правах ребёнка на русском языке
* Конвенция о правах ребёнка 
* Документация подготовки конвенции  ООН
* Раздел о конвенции на портале «Права детей», поддерживающем КПР
* *M. P. Farris* Nannies in Blue Berets: A Legal Analysis  (критика КПР) 2008
* Кравчук Н. Система международных органов в защите прав ребёнка"Защити меня", 2004, № 1.
* Конвенция о правах ребёнка/Права детей в Российской Федерации: законодательство и практика  2003
* «Права детёнышей» Перевод Конвенции о правах ребёнка на детский язык на сайте «Президент России гражданам школьного возраста»
Саидмуҳаммад Одинаев

**Саидмуҳаммад Одинаев** () — , доктори илмҳои физикаю математика (1995), профессор (1996). Академики Академияи илмҳои Тоҷикистон (2008), узви Академияи илмҳои Ню-Йорк (1994), академики Академияи байналмилалии мактабҳои олӣ (2004)

## Зиндагинома
Саидмуҳаммад Одинаев Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон ба номи В. И. Ленинро ба поён расондааст (1965). Фаъолияти кориаш дар Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон ба номи В. И. Ленин аз ассистенти кафедраи физикаи назарӣ оғоз шудааст (1965—1966).
* 1968—1988 — ходими калони илмии Институти физикаю техникаи ба номи С. У. Умарови Академияи илмҳои Тоҷикистон,
* 1988—1996 — дотсенти кафедраи физикаи умумии Донишгоҳи миллии Тоҷикистон,
* 1996—1999 — профессори ҳамин кафедра,
* 1999—2001 — директори Институти физикаю техникаи ба номи С. У. Умарови Академияи илмҳои Тоҷикистон, 2001—2005 — ректори Донишгоҳи техникии Тоҷикистон ба номи Муҳаммад Осимӣ,
* 2005—2008 — ректори Донишгоҳи миллии Тоҷикистон,
* 2008 — 2023 — профессори кафедраи физикаи Донишгоҳи техникии Тоҷикистон ба номи Муҳаммад Осимӣ. Ноиби президенти Академияи илмҳои Тоҷикистон, раиси Шуъбаи илмҳои физикаю математика, химия, геология ва техникии Академияи илмҳои Тоҷикистон
Самтҳои асосии фаъолияти илмӣ: Назарияи молекулӣ-кинетикии равандҳои релаксатсионӣ, ҳодисоти интиқол, хосиятҳои чандирӣ ва акустикии моеъҳои классикӣ.
Муаллифи зиёда аз 170 монографияҳо ва мақолаҳои илмӣ. Ӯ яке аз мутахассисони варзидаи соҳаи назарияи статистики ҳолати моеъи моддаҳо буда, роҷеъ ба таҳқиқи сохтори микроскопии муҳити конденсӣ дар байни олимони соҳаи физика эътироф шудааст.

## Осор
* Молекулярная теория структурной релаксации и явлений переноса в жидкостях. — Душанбе,1998 (бо ҳаммуаллиф)

## Ҷоизаҳо
* Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон,
* Бо ордени «Шараф» (2004) сарфароз гардидааст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи миллии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Физикдонони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Фарҳангистони улуми Тоҷикистон
Владимир Матвейчук

**Владимир Матвейчук** - вазири фарҳанги Белорус

Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Шариф Саид

**Шариф Саид** (*Шариф Саидов*; 4 июни 1954, ноҳияи Балҷувон) — раиси Палатаи савдо ва саноати Ҷумҳурии Тоҷикистон

## Зиндагинома
Шариф Саид 4 июни соли 1954 дар ноҳияи Балҷувон ба дунё омадааст. Хатмкардаи факултаи иқтисоди Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон.

## Корнома
Фаъолияти кориашро соли 1971 оғоз кардааст. Вай ҳамчун иқтисоддон, сардори пойгоҳ, директори идораи омодагӣ кор кардааст.

Соли 1989 раиси иттифоқи матлуботи ноҳияи Бохтар шуд.

Соли 1993 муовини аввали раиси раёсати «Тоҷикпотребсоюз» таъйин шуд.

Соли 1996 намояндаи ваколатдори ҳукумати Душанбе дар шаҳрдорӣ ва ҳукумати Маскав шуд.

16 октябри соли 2003 дар анҷумани IV Палатаи савдо ва саноати Ҷумҳурии Тоҷикистон раис интихоб шуд.

Моҳи июли 2005 — Раиси Бахши миллии Шӯрои тиҷоратии Созмони Ҳамкории Шанхай (СҲШ).

## Эзоҳ
Сзю Сюэлян

**Сзю Сюэлян** - сафири кабири Ҷумҳурии Мардумии Чин дар Тоҷикистон

Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Баҳрулло Раҷабалиев

**Баҳрулло Раҷабалиев** — Раиси Кумитаи миллии Олимпии Тоҷикистон

## Эзоҳ
Зафар Саидов

**Зафар Шералиевич Саидов** - Директори генералии Агентии миллии иттилоотии Тоҷикистон «Ховар»  дар назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон Саидов Зафар Шералиевич 18 декабри соли 1961 дар шаҳри Душанбе таваллуд шудааст. Мактаби   миёнаи рақами 66-и пойтахтро хатм кардааст.
Соли 1983 баъди хатми факултаи таърихи Донишгоҳи Давлатии Тоҷикистон то 1 июли соли 1987 дар кафедраи фалсафаи ҳамин донишгоҳ дарс медод. Моҳи июни соли 1989 дар мавзӯи фалсафаи иҷтимоӣ рисолаи номзадӣ ҳимоя кард.

Баъдан дар вазифаҳои мудири шуъбаи идеологии Кумитаи  Марказии Иттифоқи  ҷавонони  Тоҷикистон, сармутахассиси Кумитаи кор бо ҷавонони Шӯрои Олии ҶШС Тоҷикистон, сармутахассиси дафтари матбуотии Президент ва Девони Вазирони Ҷумҳурии Тоҷикистон, роҳбари раёсати иттилооти Вазорати корҳои хориҷии Тоҷикистон кор кардааст.
Аз моҳи ноябри соли 1995 то моҳи декабри соли 2003 котиби матбуотии Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмонов буд.

Саидов З.Ш. муаллиф, ҳаммуаллиф ва мураттиби китобҳо дар бораи фаъолияти серсоҳаи Раҳмонов Э.Ш. дар маснади Сарвари давлат мебошад, аз ҷумла:

## Пайвандҳо
*http://www.khovar.tj/index.php?do=static&page=dar_borai_hudamon
Фозил Тоҳиров

**Фозил Тоҳиров** (10 июни 1938, деҳаи Пӯлодон, ноҳияи Конибодом — 16 августи 2022, Душанбе, Тоҷикистон) — ҳуқуқшинос, доктори илми ҳуқуқ (1988), профессор (1990), академики Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон (2008), академики Академияи байналмилалии мактабҳои олӣ (1983), Арбоби шоистаи илм ва техникаи Тоҷикистон (1998).

## Зиндагинома
Фозил Тоҳиров 10 июни соли 1938 дар Конибодом дар хонаводаи Тоҳир ва Азизбибӣ (Олимовна) Тоҳиров ба дунё омадааст. Соли 1966 факултаи ҳуқуқшиносии Университети давлатии Тоҷикистонро ба охир расонда, дар ҳамин ҷо ба фаъолият пардохт.

## Фаъолияти корӣ
Мудири кабинет, муаллими калон, дотсент, мудири кафедра (1966-86), проректор оид ба робитаҳои байналмилалӣ (1986—1990), ректори УДТ (1990—1995), саркотиби илмӣ (1995—2000), академик-котиби Бахши илмҳои ҷамъиятшиносии Академияи илмҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон (2000—2005). Директор-муассис (2005—2006), директори Институти давлат ва ҳуқуқ (2006—2010), мудири шуъбаи ҳуқуқи исломӣ ва ҳамзамон мушовири илмии Институти фалсафа, сиёсатшиносӣ ва ҳуқуқи ба номи А. Баҳоваддинови Академияи илмҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон (аз соли 2011) ва раиси Ҷамъияти «Дониш»-и Ҷумҳурии Тоҷикистон буд.

## Фаъолияти илмӣ
Перомуни таърихи давлату ҳуқуқи Тоҷикистон ва мамолики хориҷӣ, ҳуқуқи дунёи қадим, муносиботи ҳуқуқи оилавӣ ва шариат, назарияи давлату ҳуқуқ ва ғайра зиёда аз дусад асару мақола навиштааст. Таҳти роҳбарӣ ва бо машварати Фозил Тоҳиров 20 нафар рисолаи номзадӣ ва 5 нафар рисолаи докторӣ дифоъ кардаанд.

## Ҷоизаҳо
Бо медалҳои «Барои меҳнати шуҷоатнок. Ба муносибати 100-солагии рӯзи таваллуди В. И. Ленин», «10-солагии Иҷлосияи ХVI Шӯрои Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон», «20-солагии Истиқлолияти давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон» сарфароз қадрдонӣ шудааст.

## Даргузашт
Фозил Тоҳиров 16 августи 2022 дар синни 83-солагӣ пас аз бемории тӯлонӣ даргузашт.

## Осор
* Высшие органы государственной власти Таджикской АССР: Дисс… канд. юрид. наук. — Д., 1971;
* Демократизм советского социалистического образа жизни. — Д., 1982;
* Октябри Кабир ва пойдор гардидани ҳуқуқи советӣ дар Тоҷикистон=Великий Октябрь и становление советского права в Таджикистане. — Д., 1984;
* Становление советского права в Таджикистане. — Д., 1987;
* Правовая система Таджикской АССР (1924-1929гг): Учебное пособие. — Д., 1988;
* Становление советского права в Таджикистане: Автореф. дис. д-ра юрид. наук. — М.. 1988;
* Инкишофи ҳуқуқ дар Тоҷикистон=Развитие права в Таджикистане. — Д., 1994;
* Пятнадцать вопросов и ответов по шариату. — Д., 1997;
* Правовая система дореволюционного Таджикистана. — Д., 1998;
* Шариат ва танзими муносибатҳои никоҳӣ ва оилавӣ=Шариат и регламентации брачно-семейных отношений. — Д., 1999;
* Таърихи давлат ва ҳуқуқи дунёи қадим. Китоби дарсӣ. — Д., 2003;
* История государства и права Республики Таджикистан. — Д., 2003;
* Таърихи давлат ва ҳуқуқи мамлакатҳои хориҷӣ. — Д., 2004.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Фазыл Тахирович Тахиров. Биобиблиография. — Д., 1999.

Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ҳуқуқшиносони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Фарҳангистони улуми Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи миллии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ҳуқуқшиносон аз рӯи алифбо
Коллеҷи тиббии шаҳри Кӯлоб

**Коллеҷи тиббии шаҳри Кӯлоб** - Дар назди коллеҷ  омӯзишгоҳи тиббӣ низ вуҷуд дорад. Дар омӯзишгоҳ ҳу ҷҷатҳо аз рӯи ихтисосҳои ҳамшираи шафқат, коргари озмоишгоҳ  ва беҳдошти Санитарию - эпидемиологӣ  қабул карда мешавад. Мӯҳлати таҳсил дар коллеҷ  4 сол ва дар омӯзишгоҳ 3 сол мебошад.

## Пайвандҳо
http://www.khovar.tj/index.php?newsid=206 

Гурӯҳ:Кӯлоб
Фирӯза Аюбҷонова

**Фирӯза Аюбҷонова** - ҳунарпешаи маъруф, Аълочии фарҳанги ҷумҳурӣ, роҳбари гурӯҳи рақсии «Чаманоро».

Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳои Тоҷикистон

Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Абдулло Давлатов

**Абдулло Давлатов** - Аълочии маорифи ҷумҳурӣ, директори мактаби 10 деҳаи Қалъаи Шоҳи ҷамоати деҳоти Навдеҳ ноҳияи Рашт.
Бобоҷон Маҳмадрасулов

**Бобоҷон Маҳмадрасулов** - раиси федератсияи кикбоксинги Ҷумҳурии Тоҷикистон
Шуҷоат Ҳасанова

**Шуҷоат Ҳасанова** (*Ҳасанова Шуҷоат Ҳасановна*; 30 марти 1949, Хуҷанд) — муовини Раиси Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон, аз 17 марти соли 2005.

## Зиндагинома
Шуҷоат Ҳасанова 30 марти соли 1949 дар шаҳри Хуҷанд ба дунё омадааст. Соли 1970 факултети филологияи Донишгоҳи омӯзгории Хуҷандро бо ихтисоси омӯзгори забони модарӣ ва адабиёт ва соли 2003 факултети ҳуқуқшиносии Донишгоҳи миллии Тоҷикистонро бо ихтисоси ҳуқуқшинос хатм кардааст. 

## Ҷоизаҳо
Соли 1999 ба ифтихори 1100-солагии давлати Сомониён бо ордени «Шараф» қадрдонӣ шудааст. 

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* МАЪЛУМОТНОМА ДАР БОРАИ ВАКИЛОНИ МАҶЛИСИ НАМОЯНДАГОН 

Гурӯҳ:Вакилони Маҷлиси Намояндагони Ҷумҳурии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Занҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Занони Тоҷикистон дар сиёсат
Гурӯҳ:Занҳо-сиёсатмадорони Тоҷикистон
Ноҳияи Нуробод

**Ноҳияи Нуробод** () — яке аз ноҳияҳои тобеи ҷумҳурӣ дар Тоҷикистон аст ва дар дараи рӯди Сурхоб ҷой дорад.

Маркази ин ноҳия шаҳраки Дарбанд аст, ки 135 км шарқтар аз шаҳри Душанбе дар каронаи рӯди Сурхоб ҷой дорад.

Ин ноҳия 19 январи соли 1936 бо номи **ноҳияи Дарбанд** дар таркиби вилояти Ғарми ҶШС Тоҷикистон таъсис ёфта ва то соли 1991 **ноҳияи Комсомолобод** ном дошт. Бар асоси Қарори Шӯрои Олии ҶШС Тоҷикистон аз соли 1991 дубора **ноҳияи Дарбанд** номида шуд. Бар асоси Қарори № 390 Маҷлиси Миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 7 апрели соли 2003 **ноҳияи Нуробод** номида шуд.

## Ҷойгоҳ

Ноҳияи Нуробод дар водии Рашт ҷой дорад. Дар шимол бо ноҳияи Рашт, дар ғарб — бо ноҳияи Ваҳдат ва ноҳияи Роғун, дар шарқ — бо ноҳияи Сангвор ва дар ҷануб — бо ноҳияи Балҷувон аз ноҳияҳои вилояти Хатлон ҳаммарз аст.
 
Паҳноварии ноҳияи Нуробод 928 км² аст. Дар маркази ноҳияи Нуробод рӯдҳои Сурхоб ва Хингоб якҷо шуда рӯди Вахшро падид меоваранд, ки ба рӯди Панҷ мерезад.

## Мардум
Тибқи барӯйхатгирии соли 1939 ноҳияи Комсомолобод 20945 нафар аҳолӣ дошт, ки аз онҳо: русҳо 310 нафар (ё 1,48%), ӯзбакҳо — 86 нафар (ё 0,41%), тоҷикон — 20396 нафар (ё 97,38%), қирғизҳо – 22 нафар (ё 0,11%) буданд.

Бино бар саршумори соли 2016 аҳолии ноҳияи Нуробод  74 200 ҳазор нафар будааст. Мардуми ноҳияи Нуробод ба забони тоҷикӣ сухан мегӯянд.

## Ҳукумат

Сарвари ноҳияи Нуробод Раиси Ҳукумати он аст, ки аз ҷониби Раиси Ҷумҳури Тоҷикистон таъйин мегардад. Ниҳоди қонунгузори ноҳияи Нуробод - Маҷлиси намояндагони халқӣ мебошад, ки аз тарафи ҳама мардуми ноҳияи Нуробод барои 5 сол интихоб мешавад.

## Бахшҳои идорӣ

Бар асоси Қонуни тақсимоти кишварӣ, ноҳияи Нуробод 1 шаҳрак ва 6 ҷамоат дорад:

## Эзоҳ

## Сарчашма

Гурӯҳ:Ноҳияи Нуробод
Гурӯҳ:Ноҳияҳои тобеи ҷумҳурӣ
Гурӯҳ:Ноҳияҳои Тоҷикистон
Зиёратшоҳ Саъдуллоев

**Зиёратшоҳ Саъдуллоев** - раиси Ноҳияи Нуробод аст.

Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Агентии назорати давлатии молиявӣ ва мубориза бо коррупсияи Ҷумҳурии Тоҷикистон

**Агентии назорати давлатии молиявӣ ва мубориза бо коррупсияи Ҷумҳурии Тоҷикистон** — мақомоти вижа ва ҳамоҳангсози мубориза бар зидди фасод дар Тоҷикистон.

## Таъсис
Аентӣ бо Фармони Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 10 январи 2007 №143 бо мақсади вусъат додани мубориза бар зидди ҳуқуқвайронкуниҳо ва ҷиноятҳои дорои хусусияти коррупсионӣ, аз байн бурдани такроркунии вазифаву ваколатҳои мақомоти идоракунии давлатӣ, таъмини шаффофият ва такмили фаъолияти назорати тафтишотӣ дар заминаи Кумитаи назорати давлатии молиявии Ҷумҳурии Тоҷикистон, Саридораи полиси андози Вазорати даромадҳо ва пардохтҳои давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон, инчунин сохторҳои мубориза бар зидди коррупсия ва ҳуқуқвайронкуниҳои иқтисодии дорои хусусияти коррупсионии дигар мақомоти ҳифзи ҳуқуқи ҷумҳурӣ таъсис дода шуд.

## Роҳбарон
Роҳбарии Агентии назорати давлатии молиявӣ ва мубориза бо коррупсияи Ҷумҳурии Тоҷикистонро аз соли 2007 то соли 2009 Шерхон Салимзода, аз соли 2009 то соли 2015 Абдуфаттоҳи Ғоиб, аз соли 2015 то соли 2017 Рустами Эмомалӣ ва аз соли 2017 то ин ҷониб Сулаймон Султонзода ба уҳда дорад.

## Эзоҳ
Мирсаид Яҳёев

**Мирсаид Мирмаҳмудович Яҳёев** (27 июли 1957) —  мураббии таэквандо, Корманди шоистаи Тоҷикистон, раиси Федератсияи миллии таэквондо ва кикбоксинги Тоҷикистон.

## Эзоҳ
Рекурсия

**Рекурсия** - Тарзи сохтани функсияҳоро мо пештар омухта будем. Функсияҳое, ки мо дар намунаҳо оварда будем, одатан аз функсияи `main()` истифода ё ки даъват мешуданд (function calling). Мумкин аст, ки аз функсияи `main()` ягон функсияи `f1()` даъват шавад, аз функсияи `f1()` ягон функсияи `f2()` даъват шавад ва хоказо. Агар функсия худро даъват кунад, он функсияи рекурсиви номида мешавад. Чунин тарзи рекурсия рекурсияи ошкор низ номида мешавад. Агар як функсия функсияи дигарро даъват кунад ва дар навбати худ функсияи дуввум функсияи якумро даъват кунад, ин функсияҳо низ рекурсивианд. Чунин тарзи рекурсия рекурсияи ноошкор номида мешавад. Аён аст, ки шаклҳои боз хам мураккабтари рекурсияи ноошкор имконпазиранд.

## Пайвандҳо
* Рекурсия дар C++
Тақсимоти маъмурии Итолиё

right|350px
Бино ба Сарқонун аз 11 декабр соли 1947 (116) Ҷумҳурии Италия ба 20 вилоят тақсим мешавад (вилоятҳо, дар қасҳо рақамҳо дар харита нишон дода шудаанд):
* Абруччо (1)
* Базиликата (4)
* Калабрия (5)
* Кампания (6)
* Эмилия-Романя (7)
* Лачио (9)
* Лигурия (10)
* Ломбардия (11)
* Марке (12)
* Молизе (13)
* Пемонт (14)
* Апулия (3)
* Тоскана (18)
* Умбрия (19)
* Венето (20)
ва 5 вилоятҳои худмухтор:
* Фриули-Венесия-Ҷулия (8)
* Сардиния (15)
* Ситсилия (16)
* Трентино-Алто-Адиҷе (17)
* Валле-д'Аоста (2)

Дар вилоятҳои худмухтор парламенти худро доранд — шӯрои вилояти ва ҳукумат — ҷунтҳо, ки вазифаҳои худидоракуни доранд. Регионҳо делятся на провинции.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Тақсимоти маъмурии Италия
Унсурӣ

**Абулқосим Ҳасан ибни Аҳмади Унсурӣ** (; ) — ҳаким ва шоири қасидасарои форс-тоҷики даврони Ғазнавиён, аввалин маликушуарои расмӣ дар адабиёти тоҷик.

## Зиндагинома
Абулқосим Ҳасан ибн Аҳмад Унсурӣ аслан балхӣ буда, тахаллусаш Унсурӣ аст. Дар бораи хаёташ маълумоти кофи нест. Вай дар Балх дар байни солҳои 970—980 ба дунё омадааст. Ба дарбори Ғазнавиён роҳ ёфта, яке аз дӯстони наздики султон Маҳмуд гардида, тахаллуси «Маликушшуаро»-ро гирифтааст. Вай дар ҷавони забони арабӣ, мантиқ ва илмҳои замонашро омӯхтааст. Соли вафоти Унсурӣ ба 1040-1050 ба пош хурдани сулолаи Ғазнавиён рост меояд.

## Эҷодиёти шоир
Эҷодиёташ уро ҳамчун шахси донишманди замони худ муаррифи мекунад. Девонаш аз 30 000 байт иборат буд, ки 2500- тоаш то замони мо расидаанд. Ба дарбори султон Махмуд танхо шоироне рох меёфтанд, ки хамфикрони Унсури буданд. Касидаҳои зиёди ӯ дар бораи галабаҳои султон Махмуд мебошанд. 
Унсури дар эҷодиёташ лашкаркашии султон Махмудро ба Ҳиндустон барои ба даст овардани тилои зиёд тасвир кардааст. Баъди вафоти султон Махмуд Унсури «нутки таърифи» тайёр мекунад. Аммо дар нуткаш аз марги султон Махмуд он кадар ёдрас нашуда, бештар шохи оянда султон Масъудро таърифу тавсиф менамояд.
Унсурӣ чанд достони ошиқонаеро аз қабили «Вомиқу Узро», «Сурхбут ва Хингбут», «Шоҳбар ва Айнулҳаёт» ба назм даровардааст, ки аз онҳо чанде абёти пароканда то замони мо расидаасту халос. Аз «Вомиқ ва Узро» то имрӯз 515 байт ба даст даромадааст.
Эҷодиёташ уро ҳамчун шахси донишманди замони худ муаррифи мекунад. Девонаш аз 30 000 байт иборат буд, ки 2500- тоаш то замони мо расидаанд.
Ба дарбори султон Махмуд танхо шоироне рох меёфтанд, ки хамфикрони Унсури буданд. Касидаҳои зиёди ӯ дар бораи галабаҳои султон Махмуд мебошанд. 
Унсури дар эҷодиёташ лашкаркашии султон Махмудро ба Ҳиндустон барои ба даст овардани тилои зиёд тасвир кардааст. 
Баъди вафоти султон Махмуд Унсури «нутки таърифи» тайёр мекунад. Аммо дар нуткаш аз марги султон Махмуд он кадар ёдрас нашуда, бештар шохи оянда султон Масъудро таърифу тавсиф менамояд.

Унсурӣ чанд достони ошиқонаеро аз қабили «Вомиқу Узро», «Сурхбут ва Хингбут», «Шоҳбар ва Айнулҳаёт» ба назм даровардааст, ки аз онҳо чанде абёти пароканда то замони мо расидаасту халос. Аз «Вомиқ ва Узро» то имрӯз 515 байт ба даст даромадааст.

## Намунаи ашъор
:Мушкин шавад чу бод ба зуфи ту бугзарад,
:Ошиқ шавад касе, ки ба руйи ту бингарад.
:Бар ғолия бимонад бар орази ту бод,
:Гоҳаш ба ӯ бимоладу гаҳ боз бистурад.
:Гар пушт ёбад аз рухи ту лола бишкуфад,
:В-аз бими ғамзагони ту наргис бипажмурад.
:Найранги чиниёнаву Аржанги чиниён,
:Ҳар шаб ба назди чашму рухи ту кӣ оварад?
:В-он сад ҳазор ҳалқаи мушкини пуршикан,
:Ҳар соате ба гирди гули ту кӣ густарад?
:Чашми тар аст мояи найрангу дилбарӣ,
:Наргис надидаем, ба найранг дил барад.
:Табъе бар он ду зулфи ту чандон гиреҳ фитод,
:К-аш марди ҳандисӣ ба дусад сол нашмарад.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шоирони форсу тоҷик
Гурӯҳ:Шоирон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Шоирони форсигӯ
Аброр Мирсаидов

**Аброр Бобоевич Мирсаидов** (05.03.1958, д. Далёни Поёни ноҳияи Спитамен), иқтисоддон, доктори илмҳои иқтисодӣ (1994).
## Зиндагинома
Дастпарвари Донишкадаи кишоварзии Тоҷикистон (1980). Ассиссенти кафедраи иқтисоди сиёси (1980-1982), аспиранти Донишкадаи кишоварзии Тоҷикистон (1982-86), сармуаллим (1986-1993), дотсент, мудири кафедраи молия ва мухосибот, ноибдекани факултаи иқтисоди (1993-1995), мудири кафедраи назарияи иқтисодии Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров (1995), декани факултаи иқтисодиёти ҷаҳонӣ ва менеҷменти Донишгоҳи давлатии ҳуқуқ, бизнес ва сиёсати Тоҷикистон (ДДХБСТ) (аз с.1996). Муаллифи зиёда аз 90 мақолаи илмӣ доир ба масъалаҳои нархгузори ва танзими давлатии нарх.
## Осори илмӣ
* Ценообразование на продукцию сельского хозяйства. - Душанбе,1993; 
* Государственное регулирование цен. – Душанбе, 1993; 
* Цена и рынок: вопросы регулирования. -Худжанд, 1995 (в соавт.); 
* Справочник экономиста. -Худжанд, 1996 (в соавт.).

## Сарчашма

## Пайвандҳои беруна
* Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров

Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии Хуҷанд
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии ҳуқуқ, бизнес ва сиёсати Тоҷикистон
Гурӯҳ:Иқтисодшиносони Тоҷикистон
Колхозчӣ

**Колхозчӣ** — ин коргари саҳроӣ дар ИҶШС буд ки дар хоҷагии қишлоқ дар Колхоз кор мекард.

## Эзоҳ