open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ганданафасакҳо

**Ганданафасакҳо**  — як гурӯҳи ҳашарот.

## Тавсифот
Ганданафасакҳо ба ҳашароти ростбол (Homoptera) — ширинчаҳо, кайки барг, сафедболон ва ғ. наздикӣ доранд. Дарозии баданашон 0,7-12 см. Даҳонашон хартумчаи буғумдорро мемонад, ки аз ҷоғи поён ташаккул ёфтааст. Мӯйлабчаашон аз 4-5 (баъзан аз 1-3) банд иборат аст. Ганданафасакҳо ду ҷуфт бол доранд, болҳо дар ҳолати оромии ҳашарот аз қисми боло шикамро мепӯшонанд. Болҳои болоӣ (забарболҳо) чармгун буда, аз парда иборатанд. Боли баъзе ганданафасакҳо кӯтоҳ аст. Ганданафасакҳои дигар умуман беболанд. Ганданафасакҳо ғадуди бӯйбарор доранд, ки сӯрохи онҳо дар зери сина (дар фардҳои болиғ) ё шикам (дар кирминаҳо) ҷой гирифтааст. Тарашшӯҳоти ғадуд бадбӯй буда, барои рамондани душман ва ҷалб кардани ҳамҷинсон пешбинӣ шудааст. Дар дунё тақр. 40000 намуди ганданафасакҳо дучор меояд. Онҳо дар хок, рустанӣ, зери пӯстлоху баргҳои рехта, баъзеяшон дар об (Notonnectidae, Hyedrometridae) зиндагӣ мекунанд. Ғизои аксари ганданафасакҳо (Miridae, Tunqitidae, Pentatomidae) рустаниҳост; ганданафасакҳои даранда низ мавҷуданд. Ғизои Ганданафасакҳои обӣ (Reduviidae) гемолимфаи ҳашарот ва дигар мавҷудоти хурди бемуҳра аст. Ганданафасакҳои паразит, чунончи шабзод, хуни ҳайвоноту паранда ва одамонро мемаканд. Ганданафасакҳо соле як бор насл медиҳанд; модинаи онҳо дар тана ё бофтаҳои рустанӣ тухм мегузорад. Модинаҳои ганданафасакҳои обӣ дар тахтапушти ганданафасакҳои нарина тухм мемонанд (онҳо то пайдоиши кирминаҳо онро бардошта мегарданд).

## Зараррасонӣ
Ганданафасакҳои рустанихӯр ба кишоварзӣ ва ҷангалдорӣ зиён мерасонанд, шираи рустаниро макида, боиси аз сабзиш мондану хушкидани онҳо мегарданд. Ганданафасакҳои манфиатовар низ ҳастанд (аз ҷинси Orius ва Nabis). Онҳо ҳашароти зараррасон (ширинча, кана, кирминаи ғамбускҳо ва ғайра)-ро хӯрда нобуд мекунанд. Дар Тоҷикистон 55 намуди ганданафасакҳо мавҷуданд, ки 35 намуди онҳо ба кишоварзӣ, аз ҷумла ба пахтазор (17 намуд) зиён мерасонанд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Бей-Биенко Ганданафасакҳо Я. Общая энтомология. М., 1971;
* Муҳитдинов С. М., Баротов Ш. Б., Шукронаев С. Ш., Назарова Ш. Д. Энтомологияи умумӣ. Д., 1999.

## Сарчашма
*
Чобаҳор

мини|350px| Манзараи Чобаҳор
**Чобаҳор** , қаблан **Бандар-Биҳишти** (    - шаҳри бандари  дар ҷанубу шарқии Эрон дар Устони Систон ва Балучистон, воқеъ дар халиҷи Уммон. Маркази маъмурии  шаҳристони Чобаҳор. Минтақаи тиҷорати озод. Аҳолӣ - 106,739  нафар (2016), асосан балучӣ ва форсҳо. Бандари Чобаҳор, ки пас аз Бандар Аббос бузургтарин дар Эрон  аст, инчунин яке аз унсурҳои калидии долони нақлиётии "Шимол-Ҷануб" аст.

## Таърих ва сиёсат
Қудратмандтарин давлатҳои мустамликадорӣ ба мисли Бритониё, Португалия ва Испания барои зердаст гардондани Чобаҳор мубориза мебурданд. Ёдгории қадимаи қалъаи Португалия дар теппаи Тис, дар 9 километрии ғарби Чобаҳор (дар даврони Қоҷориён) ва бинои Банглу дар дохили шаҳри муосири Чобаҳор, ки як вақтҳо маркази дахолати ҳукумати Бритониё буд дар бораи он, шаҳодат медиҳад. Чобаҳор аз замони Ҳахоманишиён минтақаи муҳимтарини савдо дар тӯли шабакаи баҳрӣ маҳсуб мешуд, ки аз он ҷо молҳои тиҷоратӣ аз Чин, Ҳиндустон ва Осиёи Ҷанубу Шарқӣ ба бозорҳои калони Шарқи Наздик оварда мешуданд. Дар ёддоштҳои сафарии худ, сайёҳи венетсиягӣ Марко Поло бандари Чабаҳорро ёдрас мекунад..

Чобаҳор, ки дар чорроҳаи байналмилалии нақлиётӣ байни Шарқ, Ғарб, Ҷануб ва Шимол ҷойгир аст, мавқеи махсуси ҷуғрофиро дорад. Бо дарназардошти мавқеи муҳими сиёсӣ, иқтисодӣ, иҷтимоӣ ва стратегии он, Чабаҳор минтақаи озоди савдо ва саноатӣ эълон карда шуд. Ин лоиҳа дар баҳори соли 1991 аз ҷониби Девони Вазирон тасвиб шудааст. Вазифаи татбиқи барномаҳои нав дар Чабаҳор дар масоҳати зиёда аз 14 ҳазор гектар дар доираи як фармони Ҳукумати Эрон дар бораи табдил додани ин минтақа ба як қутби озоди саноатии ҷаҳон ба Созмони Савдои Озод ва Саноати Чабахара гузошта шудааст. Ин вазифа дар доираи як барномаи бистсола таҳия шудааст, ки дар асоси он афзалияти намояндагии минтақа ва потенсиали он дар соҳаҳои туризм, саноат ва тиҷорат буд. Дар айни замон, Чобаҳор як нуктаи асосии рушди шарқи кишвари Эрон, ҳамчун минтақаи тиҷорати озод дониста мешавад ва фаъолияти иқтисодии он ҳамчун заминаи рушди иҷтимоию иқтисодии устони Систон ва Балучистон ва ҷануби устони Хуросон таҳрик дода, дар рушди ин ду устон нақши ҳалкунанда дорад. Бо назардошти мавқеи ҷуғрофии худ, шаҳри Чобаҳор дар сатҳи байналмилалӣ аҳамият дорад, илова бар афзалиятҳои назарраси иқтисодӣ дар минтақа, ва аз ин рӯ, ба туфайли сиёсати оқилонаи мақомоти ҶИЭ босуръат рушд мекунад ва дар ояндаи наздик нақши назаррас хоҳад бозид.

## Сарчашмаҳо
*Шумораи аҳолии шаҳрҳои Эрон
* https://web.archive.org/web/20110722015628/http://www.sb-ostan.ir/DesktopModules/OrgAmar/OrgAmar_813_64.pdf 
* http://www.iranchamber.com/people/articles/cultural_anthropology_of_baluchis.php

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Эрон
Гурӯҳ:Шаҳрҳои устони Систон ва Балучистон
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Раск

**Раск** (  ҳамчунин ба забони румӣ чун **Rāsak** ва **Rāzk**) — шаҳр ва маркази Шаҳристони Сарбоз, Устони Систон ва Балучистондар Эрон . Дар барӯйхатгирии соли 2006, шумораи аҳолии он 5,931 нафар дар 1,102 оила буданд.  

Раск дар кӯҳҳои Сарбоз ва дар назди дарёи Сарбоз ҷойгир аст. Роҳе, ки тавассути Раск мегузарад, бандари Чобаҳорро ба шабакаи миллии роҳи Эрон мепайвандад. 

## Сарчашмаҳо
*Шумораи аҳолии шаҳрҳои Эрон
* https://web.archive.org/web/20110722015628/http://www.sb-ostan.ir/DesktopModules/OrgAmar/OrgAmar_813_64.pdf 

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Эрон
Гурӯҳ:Шаҳрҳои устони Систон ва Балучистон
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Фануҷ

**Fanuj** (   ҳамчунин ба забони румӣ чун **Fanūj**, **Fannūj**, **Pannūj** ва **Fānich** )  — шаҳр ва маркази Шаҳристони Фануҷ, Устони Систон ва Балучистони Эрон аст. Дар барӯйхатгирии соли 2016, шумораи аҳолии он 13,070 нафар буд.  

## Сарчашмаҳо
*Шумораи аҳолии шаҳрҳои Эрон
* https://web.archive.org/web/20110722015628/http://www.sb-ostan.ir/DesktopModules/OrgAmar/OrgAmar_813_64.pdf 

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Эрон
Гурӯҳ:Шаҳрҳои устони Систон ва Балучистон
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Канорак

**Канорак** (  ҳамчунин ба забони румӣ чун **Konārak** ва **Kenārak;** низ **Kūmārak** ва **Kunārak)** маълум аст) — шаҳр  ва маркази Шаҳристони Канорак, Устони Систон ва Балучистон дар Эрон. Дар барӯйхатгирии аҳолии соли 2016, шумораи он 43,258 нафар  буд.

Он дар соҳили ғарбии Чобаҳор Бей, дар назди бандари Чобаҳор дар шарқ, дар соҳили Макран дар халиҷи Умон, тақрибан 50 км ғарбтар аз сарҳади Эрон ва Покистон ҷойгир аст.. Мисли як вилояти Балуҷистони Покистон, аксарияти кулли сокинони шаҳр аз қавмӣ мардуми балучи ҳастанд, ки бо Забони балучӣ гап мезананд.

## Сарчашмаҳо
*Шумораи аҳолии шаҳрҳои Эрон
* https://web.archive.org/web/20110722015628/http://www.sb-ostan.ir/DesktopModules/OrgAmar/OrgAmar_813_64.pdf 
* http://www.iranchamber.com/people/articles/cultural_anthropology_of_baluchis.php 

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Эрон
Гурӯҳ:Шаҳрҳои устони Систон ва Балучистон
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Забалӣ

**Забалӣ, ё Забулӣ** (  ҳамчунин ба забони румӣ чун **Zābolī;** инчунин бо номи **Qal‘eh-ye Zābolī** - **Қалъаи Зобалӣ** маълум аст; Қаблан, **Магас** )  шаҳрест ва дар пойтахти Шаҳристони Меҳристон, Систон ва Вилояти Балучистони Эрон аст. Вақте ки барӯйхатгирии аҳолӣ дар соли 2006 гузаронида шуд, шумораи аҳолии он 7,672 нафар буда, дар 1,560 оила буд.  

## Сарчашмаҳо
*Шумораи аҳолии шаҳрҳои Эрон
* https://web.archive.org/web/20110722015628/http://www.sb-ostan.ir/DesktopModules/OrgAmar/OrgAmar_813_64.pdf 
 

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Эрон
Гурӯҳ:Шаҳрҳои устони Систон ва Балучистон
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Мирҷавеҳ

**Мирҷавеҳ** (  ҳамчунин ба забони румӣ  чун **Mīrjāveh**; инчунин бо номи **Мерҷава** маъруф аст.  Шаҳр ва пойтахти шаҳристони Мирҷавеҳ Устони Систон ва Балучистони Эрон аст. Дар барӯйхатгирии соли 2006, шумораи аҳолии он 13,590 нафар, дар 2350 оила буд.  

Мирҷавеҳ нуқтаи асосии убури роҳи байни Эрон ва Покистон аст . Постгоҳи сарҳадии Покистон дар Тафтан ҷойгир аст .  Мирҷавеҳ инчунин нуқтаест, ки роҳи оҳан аз Покистон сарҳадро дар роҳи Кувета - Зоҳидон убур мекунад. 

## Сарчашмаҳо
*Шумораи аҳолии шаҳрҳои Эрон
* https://web.archive.org/web/20110722015628/http://www.sb-ostan.ir/DesktopModules/OrgAmar/OrgAmar_813_64.pdf 

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Эрон
Гурӯҳ:Шаҳрҳои устони Систон ва Балучистон
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Шаҳристони Мирҷавеҳ

алт=|марказ|мини|414x414пкс|<center>Маросими дафни шаҳидони Мирҷавеъ дар Машҳад, ки Ҷайш ул-Адл кушта шудааст</center>
**Шаҳристони**  Мирҷавеҳ (  ) — шаҳристон дар Устони Систон ва Балучистон, воқеъ дар Эрон аст. Он аз Шаҳристони Зоҳидон дар соли 2013 ҷудо шуда буд.  Дар барӯйхатгирии соли 2006, шумораи аҳолии ин кишвар 45,896 нафар дар 8,481 оила буд..  Маркази шаҳристон, шаҳри Мирҷавеҳ аст. Шаҳристон дорои як бахш ( *[[Бахш (тақсимоти кишварӣ)|bakhsh]]* ):бахши Марказӣ. Шаҳристон дорои як шаҳр аст: Мирҷавеҳ.
## Нигаред
* Iranian National Committee for Standardization of Geographical Names website   
اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Атлас Гиташенаси Устони Эрон] ( *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Вилояти Атласи]* Гиташенаси *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Эрон]* ) 
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Мирҷавеҳ
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои устони Систон ва Балучистон
Негур

**Негур** (  ҳамчунин ба забони румӣ  чун **Negūr,** **Nigor,** **Nīgvār** ва **Nī Kor)**  шаҳри ва маркази Шаҳристони Даштиёрӣ дар Устони Систон ва Балучистон, дар Эрон. Дар барӯйхатгирии аҳолии соли 2016, шумораи аҳолии он 5,670 нафарро ташкил дод.  

## Этимология
Негур калимаи балучӣ мебошад, ки "доманакӯҳ" аст ва чунин ном дар бисёр маконҳои дигар дар қисматҳои Иёлати Балучистони Покистон ва Устони Систон ва Балучистони Эрон вомехурад. 

## Сарчашмаҳо
*Шумораи аҳолии шаҳрҳои Эрон
* https://web.archive.org/web/20110722015628/http://www.sb-ostan.ir/DesktopModules/OrgAmar/OrgAmar_813_64.pdf 
* http://www.iranchamber.com/people/articles/cultural_anthropology_of_baluchis.php 

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Эрон
Гурӯҳ:Шаҳрҳои устони Систон ва Балучистон
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Шаҳристони Меҳристон

алт=|марказ|мини|614x414пкс|<center>Боғи банан. Устони Систон ва Балучистон</center>
**Шаҳристони Меҳристон**() (ҳамчунин чун *Zaboli County* ( ) маъруф аст) — шаҳристон дар Устони Систон ва Балучистон, воқеъ дар Эрон аст.  Шаҳристон соли 2007 аз Шаҳристони Саровон ҷудо шудааст. Дар барӯйхатгирии соли 2006, шумораи аҳолии ин устон 43,749 нафар дар 8,227 оила будааст.. Маркази шаҳристон, шаҳри Забалӣ аст.  Шаҳристон ба ду бахш тақсим мешавад: Бахши Марказӣ ва Бахши Ошор. Шаҳристон дорои як шаҳр аст: Забалӣ. Дар соли 2011, номи шаҳристон ба Меҳристон тағир ёфтааст.
## Нигаред
* Iranian National Committee for Standardization of Geographical Names website   
اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Атлас Гиташенаси Устони Эрон] ( *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Вилояти Атласи]* Гиташенаси *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Эрон]* ) 
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Меҳристон
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои устони Систон ва Балучистон
Шаҳристони Қасри Қанд

алт=|марказ|мини|414x414пкс|<center>Манзараи шаҳристони Қасри Қанд. Устони Систон ва Балучистон</center>
**Шаҳристони Қасри Қанд** (  ) — шаҳристон дар Устони Систон ва Балучистон, воқеъ дар Эрон аст.  Он соли 2013 аз Шаҳристони Некшаҳр ҷудо шудааст. Дар барӯйхатгирии соли 2006, шумораи аҳолии он 51,973 нафар, дар 9,816 оила будааст.. Маркази шаҳристон, шаҳри  Қасри Қанд аст. Шаҳристон ба се  бахш тақсим мешавад: Бахши марказӣ, бахши Сарбук ва бахши Таланг. Шаҳристон дорои як шаҳр аст:Қасри Қанд. 
## Нигаред
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Атласи Гиташенаси Устони Эрон] ( *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Вилояти Атласи]*  *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Гиташенаси Эрон]* )

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Қасри Қанд
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои устони Систон ва Балучистон
Шаҳристони Сиб ва Сурон

алт=|марказ|мини|414x414пкс|<center> Роҳ ба шаҳристони Сиб ва Сурон. Устони Систон ва Балучистон</center>
**Шаҳристони Сиб ва Сурон** () — шаҳристонест дар Устони Систон ва Балучистони Эрон. Он аз соли 2007 аз Шаҳристони Саровон ҷудо шудааст. Дар барӯйхатгирии соли 2006, шумораи аҳолии он 60,514 нафар дар 12,663 оила буд..  Маркази шаҳристон, шаҳри Сурон аст. Шаҳристон ба ду бахш тақсим мешавад: Бахши марказӣ ва бахши Ҳидуҷ. Шаҳристон ду шаҳр дорад: Сурон ва Ҳидуҷ. 
## Нигаред
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Атласи Гиташенаси Устонҳои Эрон] ( *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Атласи]*  *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Гиташенаси Устонҳои Эрон]* )

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Сиб ва Сурон
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои устони Систон ва Балучистон
Лҳаса

**Лҳа́са** (талаффуз: l̥ásə, тибетӣ ལྷ་ས, транскрипсия Вайли lha sa, ) — ҳавзаи шаҳрӣ дар ноҳияи мухтори Тибети ҶХЧ, ҷойгоҳи ҳукумати ноҳияи мухтор, пойтахти пештараи собиқ давлати соҳибистиқлоли Тибет. Чизеро, ки одатан «шаҳри Лҳаса» (пойтахти таърихии Тибет) меноманд — ин ноҳияи муосири Чэнгуани ҳавзаи шаҳрии Лҳаса мебошад. Лҳаса ҳамчунон резиденсияи анъанавии Далай-лама мебошад. Тарҷумаи «лҳаса» аз забони тибетӣ маънои «ҷойи Худо»-ро дооад.

## Ҷуғрофия

### Иқлим

## Таърих

## Тақсимоти маъмурӣ

## Иқтисод

## Аҳолӣ
Аҳолии вилояти Ченгуан тақрибан 250 ҳазор нафарро ташкил медиҳад ва шумораи умумии аҳолии тамоми шаҳраки Лхаса 521 ҳазор нафарро ташкил медиҳад, аз ҷумла муҳоҷирон ва ба истиснои гарнизони ҳарбӣ –100 ҳазор мардум муҳоҷир ҳастанд.

Мутобиқи барӯйхатгирии аҳолии соли 2000, 81,6% аҳолӣ Тибетҳои этникӣ мебошанд. Ин рақам аскарон ва муҳоҷирони ғайрирасмиро дар бар намегирад, ки аксарашон чинӣ мебошанд. Ҳукумати Тибет дар мавриди бадарғаҳо тахмин мезанад, ки Тибетҳои этникӣ дар шаҳри Лхаса ақаллиятанд.

Дар вақтҳои охир либерализатсияи назарраси иқтисоди Чин ба назар расид, аксари хитоӣ низ дар наздикии Лхаса ҷойгир шуда, иқтисоди маҳаллиро фаъол карданд.

## Фарҳанг

## Сайёҳӣ
Тибқи маълумоти расмӣ, дар соли 2004 1,1 миллион сайёҳ аз Тибет дидан карданд. Ҳукумати Чин интизор дорад, ки шумораи сайёҳон то соли 2020 то 20 миллион афзоиш ёбад, теъдоди зиёди сайёҳон чинӣ мебошанд. Тарафдорони густариши мухторияти Тибет бар ин ақидаанд, ки шумораи аз ҳад зиёди сайёҳон ба оқибатҳои фалокатовари фарҳанги беназири Тибет ва эҷоди ёдгориҳои фарҳангии сунъии Диснейлэнд оварда мерасонад.

## Нақлиёт
Ба шаҳр Фурудгоҳи Гонггар, ки 62 км дур аст, хидмат мекунад.

Моҳи октябри соли 2005 сохтмони роҳи оҳани Синхай то Лхаса ба итмом расид ва дар соли 2006 интиқоли мусофирон оғоз ёфт. Шаҳр бузургтарин истгоҳи роҳи оҳани ин шоҳроҳро дорад.

Соли 2014 роҳи оҳани Лхаса-Шигатсе кушода шуд, ки имкониятҳои саёҳатро дар дохили кишвар ба Тибет васеъ кард. Поезди Z8801 соати 8:30 ба Лхаса меравад ва соати 11:25 ба Шигатсе мерасад, Z8803 соати 15:20 мебарояд ва 17:59 мерасад. Арзиши чиптаи дараҷаи поёнӣ 40,5 юан аст. Поездҳои бозгашт: З8804 аз Шигатсе соати 12:05 мебарояд ва соати 14:40 мерасад, Z8802 аз соати 18:40 баромада, соати 21:33 мерасад.

## Бародаршаҳрҳо

* Элиста, Калмикия - аз 27 октябри соли 2004.

## Ҳамчунин бинед

* Рӯйхати объектҳои мероси ҷаҳонии ЮНЕСКО дар Чин 
* Потала 
* Ҷоханг 
* Масҷиди Лхаса

## Эзоҳ

## Адабиёт

* 
* 
* 
* 
* 
*  
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Пайвандҳои берунӣ
 

* Лхаса    
* Харитаи сайёҳии Лхаса 
* Нақшаи пешинаи маркази Лхаса (1959) 
* Лхаса.  Суратхо  
* 

Гурӯҳ:Шаҳрҳои муқаддас
Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бо сарчашма аз Викидода
Гурӯҳ:Википедия:Статьи с переопределением значения из Викиданных
Гурӯҳ:Лхаса
Гурӯҳ:Саҳифаҳое, ки бо тарҷумаҳои ношинос оварда шудаанд
Ҷоканг

**Ҷоканг** (тиб. ཇོ་ཁང, Вайли *Jo-khang*; ) дар шаҳри Лҳаса дар Тибете — ибодатгоҳ ва дайри буддоӣ, ки шуҳрати зиёде дар байни тибетиҳо дорад. Юа инҷо тавофкунандагон ва сайёҳони хориҷии зиёд меоянд. Чун маҷмӯи аз ибодатхонаҳои Лҳаса, мероси умумиҷаҳонии ЮНЕСКО – муҳофизат мешавад.

Ба сохтани  Ҷоханг подшоҳи Тибет Сонгтсен Гампо дар соли 639 оғоз кард. Маликаи Хитой Вэнчэнг бо истифода аз геомантика (фэншуй) ин минтақаро тадқиқ кард . Дар макони маъбад он вақт кӯли хурд буд. Шоҳдухтар ин минтақаро бо бадани деви калон, кӯл бо узвҳои таносул ва қалби ӯ бо макони ҷойгиршавии маъбади Потала муайян кард. Подшоҳ амр дод, ки кӯлро холӣ кунад ва маъбад созанд ва дар атрофи он ступҳо ва дайрҳо бино кунад, то девҳоро ба замин гӯр кунанд ва безарар созанд.

Аз он вақт инҷониб, ибодат ҳадафи зиёрати буддоӣ буд, дар асрҳои охир маҷмааи маъбад рӯ ба афзоиш аст ва ҳоло масоҳати тамоми маҷмаа 25,000 метри мураббаъ аст.

Дар ҷараёни инқилоби фарҳангӣ дар Хитой маъбад хароб шуд, баъд аз нав барқарор карда шуд.

## Меъморӣ ва корҳои дохилӣ
Хонаи чорошёна, боми он бо плитаҳои қолинии намунавӣ пӯшонида шудааст. Услуби меъмории маъбад ба Вихараи Ҳиндустон шабоҳат дорад, аммо услубҳои васеъшавӣ, унсурҳои непалӣ, чинӣ (сулолаи Танг) ва дигар услубҳои ҳиндӣ истифода шуданд. Дар болои боми он ду оҳаки бекорхобидаи тилоӣ ва чархи дхарма ҳастанд.

Маҷмааи маъбад аз якчанд толор ва алтареяҳо иборат аст. Дар толори асосӣ ҳайкали Шакямуни Буддо воқеъ аст, ки он ҳайкали ёдгории дини буддоии Тибет дониста мешавад. Инчунин ду ҳайкали шоҳ Сонгтсен Гампо ва ду зани машҳури ӯ - шоҳдухтари чин Венчен (духтари Император Тайзонг) ва маликаи Непал Бхрутути, ки ба ворид шудани дини буддоӣ дар Тибет саҳм гузоштаанд, низ ҷойгир мебошанд.

Маъбад майдони марказии Баркорро ишғол менамояд. Азбаски маъбад ҷои муқаддас ҳисобида мешавад, зиёиён тамоми маҷмааро бо роҳи маросими расмӣ (кора), дар ҷое ки чархҳои ибодатӣ ва марказҳои савдо низ ҷойгиранд давр мезананд.

## Галерея

Акс:Jokhang15.JPG|Шавазнҳои тилоӣ ва чархи дхарма дар боми Ҷоканг
Акс:Many pilgrims travel long distances on foot to come to Jokhang.jpg|Зиёраткунандагони Ҷоканг
Акс:Dispits in Jokhang.jpg|Рӯҳониёни Ҷоканг
Акс:Jokhang2.JPG|Доираҳои ибодатӣ
Акс:Jokhang14.JPG


## Эзоҳ

## Пайвандҳои берунӣ

* Суқути маъбади Ҷоханг дар замони инқилоби фарҳангӣ 

Гурӯҳ:Лҳаса
Гурӯҳ:Маъбадҳои буддоии Тибет
Гандапӯш

**Гандапӯш** () — навъи рустании нимбутта.

## Тавсифоти гиёҳшинохтӣ
То 25-70 см қад мекашад. Сершох, бӯйи хуш дорад. Навдаҳояш рост, қиррадор. Баргаш мӯякчадор, майда, пармонанди чок-чок, рангаш сабзи хокистарӣ. Хӯшагулаш сабадак (қутраш 3-5 мм). Тухмаш дарозрӯя, зарди сиёҳтоб. гандапӯш моҳҳои июл — август гул карда, август — октябр тухм мебандад. Дар қ.-кӯҳҳои Қурама, Туркистон, Зарафшон, Ҳисору Дарвоз, Помири Ғарбӣ ва Шарқӣ (то баландиҳои 4100 м аз с. б.) дар арчазор, марғзорҳо, биёбонҳои баландкӯҳ, шағалзамин, нишебиҳои санглох, маҳинхок ва ғ. мерӯяд.

## Корбурди пизишкӣ
Гандапӯшро табибони ҳиндӣ ҳамчун доруи муқаввӣ, табфарор ва киҷҷарон истифода мебаранд. Табибони мардумии тоҷик хокаи сабадаки гули гандапӯшро бо асал омехта чун давои киҷҷарон тавсия медиҳанд, чойи навдаҳои он давои илтиҳоби роҳи нафас ва заъфи дил буда, пешобро меронад. гандапӯшро ба сифати ашёи хом барои ҳосил кардани кофур, истеҳсоли ҳар гуна болиштаку омехтаҳои давоӣ ба кор мебаранд. Барг ва сабадаки гули гандапӯш 0,21-0,4 % равғани эфир, 16 % кофур, 12-14 % камфен, 7-12 % пинен, 18,3 % борнеол, 25,5 % барнилкапронат, 15,% фенол, кетон ва ғ. дорад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Иконников С. С. Определитель растений Памира. Д., 1963;
* Ковалева Н. гандапӯш Лечения растениями. М., 1972;
* Турова А. Д. Лекарственные растения СССР и их приминение. М., 1974;
* Гаммерман А. Ф., Гром И. И. Дикорастущие лекарственные растения СССР. М., 1976;
* Ходжиматов М. Дикорастущие лекарственные растения Таджикистана. Д., 1989.

## Сарчашма
*
Гандзудоӣ

**Гандзудоӣ** — амалест, ки бо мақсади пешгирии бемориҳои гузаранда ва маҳв кардани ангезандаи онҳо сурат мегирад.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Ҳамагиршиносӣ
Гурӯҳ:Беҳдошт
Гандано

**Гандано** () — навъи пиёз; рустании дусола.

## Тавсифоти гиёҳшинохтӣ
Соли аввал баргҳои паҳни дароз (25–60 см) ва тана (баландиаш 10–20 см, қутраш 3–7 см; рангаш сабзи равшан), соли дуюм пиёзак (гирда ё дарозрӯяи сафед) ва поя (дарозиаш то 1,8 м) ҳосил карда, мешукуфад. Гулаш майда, сафед ё бунафшранГандано Самараш ғӯзаи сеқирра. Тухмаш майда, сиёҳи ҷилодор (вазни 1000 донааш 2,5–3 г), то 2–4 сол қобилияти сабзишашро нигоҳ медорад. Дар таркиби гандано ба миқдори зиёд намакҳои калий, калсий, оҳан, фосфор, магний, инчунин моддаҳои хушк (13,4%), қанд (6,5%), сафеда (1,3%), клетчатка (1,49%), хокистар (1,24%), равғани эфир мавҷуданд. Гандано аслан аз Осиёи Марказист. Онро дар кишварҳои соҳили баҳри Миёназамин ва Аврупо, инчунин Қриму Қафқоз ва қисман дар Тоҷикистон кишт мекунанд. Рустании обталаб нест. Аз тухм афзоиш меёбад. Дар заминҳои намнок, регхок, гилхоки сернам ҳосили хуб медиҳад.

## Навъҳо
Гандано навъҳои зиёд дошта, ба ду гурӯҳ тақсим мешавад: булғорӣ ва аврупоӣ. Дар Тоҷикистон бештар навъи «Дерпазаки карантинӣ»-и Ганданои аврупоиро мепарваранд. То охири тирамоҳ сабзида ҳосил медиҳад. Ба сармо пурбардошт аст. Дар шароити иқлими Тоҷикистон тухми Ганданоро моҳҳои август ‒ сентябр ва аввали баҳор кишт мекунанд. Ҳосили кишти тирамоҳии онро зимистону баҳор, баҳориашро тобистону тирамоҳ истифода мебаранд. Гандано аз кӯчат низ афзоиш меёбад. Барои гирифтани тухмӣ баъди ғунучини ҳосил Ганданоҳои пояаш дарозу ғафсро ҷудо карда, тирамоҳ ё аввали баҳори соли оянда ба ҷӯякҳо мешинонанд. Ганданои тухмиро аз замин нагирифта низ нигоҳ доштан мумкин аст. Ин усули нисбатан беҳтар буда, миқдори тухмӣ меафзояд. Вобаста ба ҳосилхезии хок ва тарзи нигоҳубин аз ҳар га 6–10 сентнер тухмӣ мегиранд. Гандано хосияти шифобахшӣ дорад.

## Корбурди пизишкӣ
Табибони халқӣ онро чун воситаи иштиҳоовар ва барои муолиҷаи бемориҳои ҷигар, санги талхадон, роҳҳои нафас, атеросклероз ва авитаминоз тавсия медиҳанд. Ганданоро дар хӯришҳо низ истифода мебаранд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Матвеев В. П., Рубцов И. И. Овощеводство. М., 1985;
* Раделов С. Ю. Всё о лекарственных растениях на ваших грядках. СПб., 2010

## Сарчашма
*
Шотландияи Нав

**Шотла́ндияи Нав ё Нова Скотия** (навиштаи лотинии **Nova Scotia** истифода мешавад, АФБ: [ˌnoʊvə ˈskoʊʃə]; аз  — «Шотландияи Нав», , гэльск. Alba Nuadh) — музофот дар ҷанубу шарқи  Канада, яке аз се Музофотҳои наздисоҳилӣ. Пойтахт ва шаҳри калонтарин — Галифакс.

То соли 1713 Акадия ном дошт.

## Ҷуғрофиё
чап|мини
Музофоти Шотландияи Нав қисми нимҷазираи Шотландияи Нав ва  ҷазираи Кейп-Бретонро дар бар мегирад. Ҳамчунон музофоти шомили ҷазираи хурди Сейбл мебошад. Бо материк (муз. Ню-Брансуик) пайваст аст. Хати соҳилии музофот 10 427 км аст. Аз ҷануб ва шарқ бо обҳои Уқёнуси Атлантикӣ шӯста мешавад, дар шимол халиҷи Лаврентияи муқаддас ва дар ғарб – халиҷи Фандӣ ҷойгиранд. Масоҳат – 55 284 км². Шотландияи Нав аз рӯи масоҳат аз Дания калонтар ва аз Шотландия хурдтар мебошад.

## Таърих

## Тақсимоти маъмурӣ
Дар айни замон, дар музофот се навъи мунисипалитет мавҷуд аст: 3 мунисипалитети минтақавӣ, 31 шаҳр, 21 мунисипалияти деҳот (9 графгарӣ ва 12 ҳавза) ва 22 деҳа . Илова бар ин, дар ин музофот 13 ҷомеаи амрикоиҳои бумӣ мавҷуданд, ки дар 42 посгоҳҳо зиндагӣ мекунанд .

Санади Ҳукумати мунисипалӣ (ILA) дар вилоят амал мекунад (   Санади идоракунии мунисипалӣ), ки аз 1 апрели соли 1999 мавриди амал қарор гирифт . СҲМ санадҳои мунисипалӣ ва шаҳрӣ, Санади Муниципалитет, Санади марзҳо ва намояндагӣ, Санади ҷамъоварии андоз ва Санади банақшагирӣ ҷойгузин кард. Ба наздикӣ, деҳаҳо низ таҳти ин амал қарор хоҳанд гирифт. Ҳудудҳои ташаккулёбӣ ба тақсимоти анъанавии шаҳрҳо асос ёфта, барои эҳтиёҷоти судҳо ва хидматҳои мухталиф истифода мешаванд.

## Иқтисод

## Нишон ва парчам

## Ҷозибаҳои гардишгарӣ
Халиҷи Фандӣ (  ) яке аз ҷойҳои машҳуртарини сайёҳии табиӣ дар ҷаҳон ба ҳисоб меравад. Баҳр бо баландтарин ҷараёнҳои ҷаҳон машҳур аст. Дар соҳили шарқии Канада дар байни Ню Брунсвик ва Шотландияи Нав ҷойгир аст. 
мини|Манзараи Шотландияи Нав
мини|Дар Боғи миллии Кеҷимкуҷик

## Сохтори сиёсӣ
Дар Шотландияи Нав намуди парлумонии ҳукумат таҳия шудааст. Ин муқаррарот дар Санади конститутсионии соли 1867 дарҷ ёфтааст.

## Эзоҳ

## Пайвандҳои берунӣ

* Таърихи BluPete аз Нова Скотия   ) 
* Ҳукумати Нова Скотия   ) 
* Туризми расмии ҳукумати Нова Скотия 
* Нова Шотияи сайёҳӣ ва иттилоот   ) 
* Маълумоти туризмро дар Нова Шотия кашед   ) 
* Нова Скотия ба ҳаёт биёяд   ) 
* Судҳои Нова Скотияи   )

Гурӯҳ:Википедия:Статьи с переопределением значения из Викиданных
Гурӯҳ:Шотландияи Нав
Ҳандбол

**Ҳандбол** (,  аз  — даст ва  — тӯб), **гандбол** — бозии варзишии дастаӣ бо тӯб.

## Навъҳо
Ду навъи бозии ҳандбол маъмул аст: 7х7 (7 бозигар дар даста) ва 11х11 (11 бозигар дар даста). Ҳандболи 7х7-ро соли 1898 Х. Нилсони даниягӣ ихтироъ кардааст. Ҳандболи 7х7, одатан, дар толори варзиши масоҳаташ 40х20 см мегузарад. Бозигарон мекӯшанд ба дарвозаи (3х2 м) ҳариф, ки онро дарвозабон муҳофизат мекунад, тӯби бо ҳаво пуркарда (вазнаш 425—475 г, ҳаҷмаш 50-60 см)-ро партоянд. Бозигарон ҳуқуқ надоранд, ки то 6 м ба дарвозаи ҳариф наздик шаванд. Бозигар бо тӯб 3 сония ва танҳо 3 қадам монда метавонад. Барои вайрон кардани қоидаи бозӣ бозигар 2 ё 5 дақиқа аз бозӣ дур карда мешавад. Ҳандболи 11х11 дар майдони футбол мегузарад. Бозӣ аз ду пайт (давр)-и 30-дақиқагӣ (барои дастаҳои занона 25 дақиқа) иборат аст. Соли 1926 ҳандбол ҳамчун навъи варзиши байналхалқӣ эътироф гардида, соли 1928 Федератсияи байналхалқии ғайрикасбии гандбол ва соли 1946 Федератсияи байналхалқии гандбол таъсис ёфт. Соли 1936 қоидаҳои бозии 7х7 тасдиқ гардида, бозии ҳандбол аз рӯйи қоидаи 11х11 ба барномаи Олимпиадаи соли 1936 дохил карда шуд. Нахустин чемпионати ҷаҳон оид ба ҳандбол соли 1938 дар шаҳри Берлин доир гардид. Ҳандболи мардона (7х7) соли 1972 ва ҳандболи занона соли 1976 ба барномаи Бозиҳои олимпӣ дохил карда шуд. Мусобиқаҳои байналхалқӣ оид ба ҳандбол дар 4 сол як бор баргузор мешаванд.

## Ҳандбол дар Тоҷикистон
Федератсияи ҳандболи Ҷумҳурии Тоҷикистон соли 2002 таъсис ёфт. Онро соли 2009 Кумитаи миллии олимпии Ҷумҳурии Тоҷикистон ба қайд гирифт. Дар шаҳрҳои Душанбею Хоруғ ва ноҳияҳои Панҷу Рӯшон дастаҳои гандболбозон ташкил карда шуданд. Дар Тоҷикистон аз соли 2005 оид ба ҳандбол чемпионатҳои ҷумҳуриявӣ баргузор мешаванд. Соли 2011 гандболбозони тоҷик дар мусобиқаҳои дар шаҳри Файсалободи Ҷумҳурии Исломии Покистон доиргардида ширкат карданд. Соли 2012 дастаи духтаронаи ҳандболбозони тоҷик дар мусобиқаҳои дар шаҳри Самарқанд доиргардида, сазовори ҷойи 3-юм шуд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

*
Гурӯҳ:Бозиҳо бо тӯб
Ҳалифакс

**Ҳалифакс** — пойтахт ва шаҳри калонтарин Шотландияи Нав

## Эзоҳ

Q2141
Саймон Кинберг

**Саймон Дэвид Кинберг** (; тав. 2 августи 1973, Лондон, Бритониё) — коргардони амрикоӣ, сенариянавис ва продюсери кино.

## Кӯдакӣ
Дар оилаи яҳудӣ дар Лондон таваллуд шудааст. Вай ба ИМА кӯчид ва дар Лос Анҷелес, Калифорния калон шуд. Кинберг ба мактаби Брентвуд дар Лос-Анҷелес дохил шуда, соли 1991 онро хатм кардааст. Вай инчунин Донишгоҳи Браун, Phi Beta Kappa, Magna Cum Laude-ро хатм карда, аз Донишгоҳи Колумбия магистратураи ҳунар гирифтааст ва дар он ҷо мукофоти олии скрипти худро ба даст овардааст. Сенарист барои ширкатҳои филмии Дисней, Sony ва Dreamworks бо Стивен Спилберг, Ҷерри Брукхаймер ва дигар коргардони машҳур кор мекунад.

## Ҳаёти шахсӣ
Кинберг дар соли 2001 бо Мали Ҳелед издивоҷ кард. Онҳо ду писар доранд.

## Филмнома

### Фильмы

### Телевизион

## Эзоҳ

## Пайвандҳои берунӣ
* Мӯҳлати ниҳоии Голливуд: муомилоти истеҳсолии Kinberg
* Муколама: Аз мусоҳибаи магистрҳо ёд гиред 
* 
* Мусоҳиба бо донишгоҳи Колумбия 
* Моддаи стандарти Лондон

Гурӯҳ:Продюсерони филмҳои асри XXI
Гурӯҳ:Зодагони Лондон
Шаҳристони Кӯҳбинон

алт=|марказ|мини|414x414пкс|<center>Хонақоҳи Шайх Абӯсайид</center>
**Шаҳристони Кӯҳбинон** (  ) — шаҳристонест дар устони Кирмони, Эрон. Маркази ин шаҳристон, шаҳри Кӯҳбинон аст. Шаҳристон соли 2004 аз Шаҳристони Заранд ҷудо шудааст. Дар барӯйхатгирии соли 2006 аҳолии он 24,465 нафар дар 6,348 оила будааст.. Шаҳристон ба ду бахш  тақсим мешавад: Бахши марказӣ ва бахши Тогрул Ал Ҷерд. Шаҳристон ду шаҳр дорад: Кӯҳбинон ва Киан Шаҳр. 
## Нигаред
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Атласи Гиташенаси Устонҳои Эрон] ( *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Атласи]*  *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Гиташенаси Устонҳои Эрон]* )

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Кӯҳбинон
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои устони Кирмон
Шаҳристони Анор

алт=|марказ|мини|414x414пкс|<center>Арки Анор</center> 
**Шаҳристони Анор** (  ) — шаҳристонест дар устони Кирмони, Эрон. Маркази ин шаҳристон, шаҳри Анор аст. Он аз Шаҳристони Рафсанҷон дар соли 2009 ҷудо карда шудааст. Дар барӯйхатгирии соли 2016, аҳолии ин устон 36,897 нафар дар 10,918 оила будааст. Шаҳристон дорои як бахш (*[[Бахш (тақсимоти кишварӣ)|bakhsh]]*): Бахши Марказӣ аст. Шаҳристон ду шаҳр дорад: Анор ва Аминшаҳр.

## Нигаред
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Атласи Гиташенаси Устонҳои Эрон] ( *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Атласи]*  *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Гиташенаси Устонҳои Эрон]*)

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Анор
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои устони Кирмон
Шаҳристони Орзуия

алт=|мини|414x414пкс|Дар бозори Кирмон
**Шаҳристони Орзуия** (форсӣ: شهرستان ارزوئیه) — шаҳристонест дар устони Кирмони, Эрон. Маркази ин шаҳристон, шаҳри Орзуиё аст. Он аз Шаҳристони Бофт соли 2011 ҷудо шуд. Дар барӯйхатгирии соли 2006, шумораи аҳолии он 40,386 нафар буд. Шаҳристон ба ду бахш тақсим мешавад: Бахши марказӣ ва Бахши Согҳан. Шаҳристон дорои як шаҳр аст: Орзуиё.

## Нигаред
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Атласи Гиташенаси Устонҳои Эрон] (*[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Атласи]* *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Гиташенаси Устонҳои Эрон]*)

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Орзуиё
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои устони Кирмон
Шаҳристони Фаҳраҷ

алт=|марказ|мини|414x414пкс|<center>Тасвир дар бинои маҷмаи Иброҳимхон, Устони Кирмон</center>
**Шаҳристони Фаҳраҷ** (  ) — шаҳристонест дар устони Кирмони, Эрон. Маркази ин шаҳристон, шаҳри Фаҳраҷ аст. Он аз Шаҳристони Бам дар соли 2009 ҷудо шуда буд. Дар барӯйхатгирии соли 2006, шумораи аҳолии он  41,291 нафар дар 9,568 оила будааст.. Шаҳристон ба ду  бахш тақсим мешавад: Бахши марказӣ ва бахши Негин Кавир. Шаҳристон дорои як шаҳр аст: Фаҳраҷ.

## Нигаред
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Атласи Гиташенаси Устонҳои Эрон] ( *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Атласи]*  *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Гиташенаси Устонҳои Эрон]* )

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Фаҳраҷ
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои устони Кирмон
Кристийна Тиннисон

**Кристийна Тиннисон** (; тав. 1 майи 1976) — олим, ҷомеашинос ва ходими сиёсии Эстония аст. Соли 1997 Донишгоҳи Тартуро хатм кардааст. Дараҷаи магистр дар Донишгоҳи Ню-Йорк гирифт ва сипас рисолаи доктори илмҳои фалсафаро дар Донишгоҳи Тарту бомуваффақият дифоъ намудааст. Узви Шӯрои ҳизби «Eesti 200» ва роҳбари Пажуҳишгоҳи ба номи Юхан Шютте мебошад.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* Кристийна Тиннисон дар  сомонаи ETIS

Гурӯҳ:Олимон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорон аз рӯи кишвар
Шаҳристони Нармошир

алт=|марказ|мини|414x414пкс|<center>Ороиши ҳамоми Ганҷалихон, Устони Кирмон</center>
**Шаҳристони Нармошир** (форсӣ: شهرستان نرماشیر) — шаҳристонест дар устони Кирмони, Эрон. Маркази ин шаҳристон, шаҳри Нармошир аст. Дар барӯйхатгирии аҳолӣ дар соли 2006, шумораи аҳолии он  65,548 нафар, дар 15,567 оила будааст..  Шаҳристон ба ду бахш тақсим мешавад: Бахши марказӣ ва бахши Руд Об. Шаҳристон дорои ду шаҳр: Нармошир ва Низомшаҳр.

## Нигаред
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Атласи Гиташенаси Устонҳои Эрон] ( *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Атласи]*  *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Гиташенаси Устонҳои Эрон]* )

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Нармошир
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои устони Кирмон
Дао Бандон

**Дао Бандон** (; 4 январ 1947 –) — ҳунарнамо ва овозхони Таиланд.

= Дискография ва филмография =
* Khon Khee Lang Kway
* Lam Ploen Charoen Jai
* Ror Rak Tai Ton Kradon

## Эзоҳ


Гурӯҳ:Таиланд
Шаҳристони Ашкизар

**Шаҳристони Ашкизар** () — шаҳристонест дар Устони Язди  Эрон, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 2006 мелодӣ, аҳолии он 28,072 нафар будааст. Маркази ин шаҳристон, шаҳри Ашкизар аст.

## Нигаред
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Атласи Гиташенаси Устонҳои Эрон] ( *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Атласи]*  *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Гиташенаси Устонҳои Эрон]*)

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Ашкизар
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Язд
Йиржи Тсвекл

**Йиржи Тсвекл** (; 1919−1995) — файласуф ва забоншиноси Чехия. Соли 1956 дар Донишгоҳи Карл дараҷаи доктори ҳабилитатро гирифт. Сипас дар Пажуҳишгоҳи фалсафаи Академияи илмҳои Чехословакия фаъолият дошт. Дар баробари фалсафа ба психоанализ машғул мешуд.

## Адабиёт
* TOMEŠ, Josef, a kol. Český biografický slovník XX. století : I. díl : A–J. Praha ; Litomyšl: Paseka ; Petr Meissner, 1999. 634 s. ISBN 80-7185-245-7. S. 177.
* VOŠAHLÍKOVÁ, Pavla, a kol. Biografický slovník českých zemí : 9. sešit : C. Praha: Libri, 2008. 369–502 s. ISBN 978-80-7277-366-4. S. 480–481.

## Пайвандҳо
* Heslo Jiří Cvekl v internetovém Slovníku českých filosofů

Гурӯҳ:Забоншиносон
Гурӯҳ:Равоншиносон
Гурӯҳ:Чехия
Гандум (фарҳанг)

**Гандум** () — дар ривоёти куҳан ва фарҳанги исломӣ меваи мамнӯъ аст, ки Одаму Ҳавво ба сабаби хӯрдани он аз биҳишт берун карда шуданд. 

## Ривоёт
Худои таъоло Одаму Ҳавворо дар биҳишт ҷой дода, ба онҳо гуфта буд, ки дар он метавонанд ба ҳар гӯшаву канор бираванд ва ҳар он чизе, ки мехоҳанд, бихӯранд, ба ғайр аз меваи дарахте, ки Худованд барояшон мамнӯъ эълон намуд. Дар бораи чӣ ва кадом будани ин дарахт ва меваи он муфассирону муҳаққиқони осори исломӣ ақидаву назари гуногун доранд. Бархе аз муфассирон ин дарахтро себ, анҷир, бархе кофур, баъзеҳо дарахти илму маърифат гуфтаанд, вале аксар бар онанд, ки ин дарахт гандум будааст.  

## Дар Қуръон
Дар Қуръони маҷид аз ин дарахт ва чӣ ном доштанаш чизе гуфта нашуда, барои ифодаи он танҳо калимаи арабии «шаҷара» (дарахт) омадааст. Мувофиқи маълумоти «Каъбулаҳбор», донаи гандум аз замони Одам (а) то рӯзгори Идрис (а) ба андозаи тухми шутурмурғ буд, баъдан он ба андозаи тухми мурғ, сипас ба андозаи тухми кабӯтар, пасон ба андозаи фундуқ ва дар замони Узайр (шахсе аз банӣ Исроил, ки яҳудиён ӯро писари Худо мегуфтанд) ба андозаи нахӯд шуд. Ба хӯрдани гандум Одаму Ҳавворо Иблис ташвиқ намуд. Ӯ дарахту меваи онро тавсиф намуда, гуфт, ки касе онро бихӯрад, бемаргу ҷовидона мегардад ва ба маърифати некиву бадӣ мерасад. Бо вуҷуди манъ кардани Худованд Одаму Ҳавво он меваро бичашиданд ва ҳамон замон худро урён дарёфтанд (Қуръон, сураи Аъроф, ояи 22). Онҳо аз кардаи хеш пушаймон шуда, тавба карданд. Худованд, тавбаи эшонро пазируфт, аммо онҳоро аз биҳишт берун кард. Дар замин Одамро ҳолати ба ӯ ношиносе рӯй дод. Фаришта Микоил, ба қавли дигар Ҷабраил, чӣ будани ин ҳолат, яъне, гуруснагиро фаҳмониданд. Ба назди ӯ гандум оварданд, ба ӯ кишту варз, ҷамъ овардани ҳосил, орд кардану нон пухтанро ёд доданд. Гандум, ки боиси ба ранҷу азоб ва машаққат дучор гаштани Одам шуда буд, акнун ӯро аз ин мушкилот халос кард. 

## Дар адабиёти форсӣ
Дар осори манзуму мансури адабиёти форс-тоҷик қиссаи гандум хӯрдану аз биҳишт берун карда шудани Одам инъикос ёфтааст. Таъбири «гандум хӯрдан» маҷозан ба маъноҳои «бефармонӣ кардан», «хор гаштан», «берун шудан», «фиреб хӯрдан» ба кор бурда мешавад. Дар абёти зерин аз ин қисса ёдоварӣ шудааст:

.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* مهروییحي. قصصقرآنمجید (برگرفتهازتفسیرسورآبادی). تهران،١٣٤٧ش.؛
* بلعمیابوعلیمحمدبنبلعمی. تأریخبلعمی،تهران،١٣٥٣ش.؛
* یاحقیمحمدجعفر. فرهنگاساطیرواشاراتداستانیدرادبیاتفارسی. تهران،١٣٧٥ش.ر

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Фарҳанги исломӣ
Ашкизар

**Ашкизар** (  ҳамчунин ба забони румӣ чун **Ashkez̄ar,** **Āshkakzār** ва **Ashkaz̄ar;** инчунин бо номи **Аш Кузар**, **Аскизар** ва **Ашк Дез** маълум аст) — шаҳр ва пойтахти Шаҳристони Ашкизар, Устони Язд, Эрон. Дар барӯйхатгирии соли 2006, шумораи аҳолии он 13,800 нафар, дар 3,711 оила буд.  

## Сарчашмаҳо
*Шумораи аҳолии шаҳрҳои Эрон

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Эрон
Гурӯҳ:Шаҳрҳои устони Язд
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Абаркӯҳ

**Абаркӯҳ** () – шаҳр ва пойтахти Шаҳристони Абаркӯҳ, Устони Язд, Эрон. Дар барӯйхатгирии соли 2016, шумораи аҳолии он 27,524 нафар дар 5,880 оила буд.  

Абаркӯҳ дар баландии 1510 метр (4954 фут) ҷойгир аст.  Дар ин ҷо як дарахти қадимаи Сарви Абаркуҳ ҷойгир аст.  

Абаркӯҳ дорои 4 адоба — хонаи яхдонӣ мебошад, ки аз сулолаи Қоҷариён бармеоянд. Хонаҳои яхдонии адоба (яхчол) биноҳои қадимист, ки барои нигоҳ доштани ях ва хӯрок дар тӯли сол истифода мешуданд, ки қаблан ихтироъ карда шуда буданд.  

## Аксҳо

Panorama Icehouse Abarqu Iran.jpg|Абарқӯҳ хонаи яхдонӣ
Акс:Jameh Mosque of Abarkuh 02.jpg|Масҷиди Ҷомеаи Абарқӯҳ 
Акс:Gonbad-e Ali 03.jpg|Гунбад-ул Алӣ 
Акс:Cypress of Abarqu - Full view with two school girls in front of it.JPG|Сарви Абаркӯҳ 
Акс:خانه صولت ابرکوه (1).JPG| 
Акс:مناره ابرکوه.JPG|Бурҷ дар Абарқӯҳ  
Акс:خانه سید علی آقا ابرکوه (1).JPG|Хонаи Сайид Алӣ Оғо 
Акс:خانه سید علی آقا ابرکوه (2).JPG|Хонаи Сайид Алӣ Оғо 
Акс:خانه صولت ابرکوه (3).JPG|
Акс:خانه صولت ابرکوه (2).JPG|
Акс:ماکت بادگیر دو طبقه ابرکوه.JPG|Бинои дуқабата 
Акс:یخچال خشتی ابرکوه (2).JPG|Хонаи яхдонӣ 
Акс:یخچال خشتی ابرکوه (1).JPG|Хонаи яхдонӣ


## Сарчашмаҳо
*Шумораи аҳолии шаҳрҳои Эрон
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Эрон
Гурӯҳ:Шаҳрҳои устони Язд
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Ҳирот (Эрон)

**Ҳирот** () инчунин, **Бурди Ҳирот** (); инчунин, **Ҳироти Хурра**; пештар, **Тоҷобод** ва **Тоҷободи Ҳирот)**  — шаҳр ва пойтахти Шаҳристони Хотам,  Устони Язд, Эрон. Дар барӯйхатгирии соли 2006, шумораи аҳолии он дар 10,795, дар 2,751 оила буд.  

## Сарчашмаҳо
*Шумораи аҳолии шаҳрҳои Эрон

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Эрон
Гурӯҳ:Шаҳрҳои устони Язд
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Анисимов

* Николай Анисимов
* Сергей Анисимов
* Анисимов, Стефан Лукич

 
Гурӯҳ:Ибҳомзудоӣ
Велико Търново

**Велико Търново** — пойтахти Булғория


Tsarevets-Panorama.jpg|
Constituent Assembly of Bulgaria.jpg|
20140620 Veliko Tarnovo 231.jpg|
20140620 Veliko Tarnovo 010.jpg|
Veliko Tarnovo002.JPG|
Bulgaria Bulgaria-0893 - Trapezitsa (7433398084).jpg|
Veliko Tarnovo Cathedral 4.jpg|
G.k. Varusha - north, 5000 Veliko Tarnovo, Bulgaria - panoramio (6).jpg|
Rail Station Trapezitsa,Veliko Tarnovo.jpg|


Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Гандумак

**Гандумак** () — рустаниест бисёрсолаи хӯшадор.

## Тавсифоти гиёҳшинохтӣ
То 60-100 см қад мекашад. Пояаш гандуммонанд, баргу хӯшааш мӯякдор. Дар ҷойҳои дорчинихок хуб нашъунамо мекунад. Дар Аврупо, Русия, Осиёи Марказӣ, Осиёи Хурд паҳн шудааст. Дар Тоҷикистон дар доманаи қаторкӯҳҳои Қурама, Туркистону Зарафшон, Ҳисору Дарвоз ва Тоҷикистони Ҷанубӣ (дар баландии 900—1800 м аз с. б.) нашъунамо меёбад. Аввалҳои фасли тобистон гул мекунад.

Хӯроки хуби чорвост. Аз гандума хошок низ тайёр мекунанд. 100 кг хошоки Г. 28,3 воҳиди хӯрокӣ ва 3,1 кг протеини ҳозим дорад. Таркибаш аз 8-12 % протеин, 2-3 % равған, 40-45 % моддаҳои қиёмии бенитроген, фосфор (0,3 %), калсий (0,2 %), натрий (0,12 %), магний (0,1 %) иборат аст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Невский С. А. Флора СССР. М-Л., 1934; Флора Таджикской ССР. Т. 1. М-Л., 1957;
* Мартыненко В. А., Груздев Б. И. Определитель сосудистых растений окрестностей Сыктывкара. Екатеринбург, 2005.
Гандумаҷириқ

**Гандумаҷириқ** (), **алафи гандумак**, **гандумак**, **бандваш**, **бандкана**, **бедгиёҳ**, **наҷм**, **сил** — рустании бисёрсолаи хӯшадор.

Пояаш рости ҳамвор, бемӯяк, 60-150 см қад мекашад. Баргаш борики дароз (15-40 см), ба барги гандум мемонад. Хӯшааш рост, дароз (7-20 см), донаш дуқатора ҷой гирифтааст. Моҳҳои май — июл гул карда, июл — август тухм мебандад (вазни 1000-тоаш 3-4 г). Г. чун алафи бегона дар лаби ҷӯю боғот, заминҳои партов мерӯяд. Дар қ-кӯҳҳои Қурама, Туркистону Зарафшон, Ҳисору Дарвоз, Тоҷикистони Ҷанубӣ ва Помири Ғарбӣ (дар баландиҳои 700—2000 м аз с. б.) вомехӯрад. Аз сармо зиён намебинад. Дар хокҳои нарм то 15-20 см реша медавонад. Аз решапора ва тухм зиёд мешавад. Решаашро аввали баҳор ва тирамоҳ ҷамъоварӣ карда, дар ҳавои кушод мехушконанд. Г. хӯроки хуби чорвост. Аз Г. хошок тайёр мекунанд. 100 кг хошоки Г. 51,7 воҳиди хӯрокӣ ва 3,1 кг протеини ҳозим дорад. Пеш аз кишт Г. солҳои аввал камтар нашъунамо ёбад ҳам, баъди 4-6 сол хуб месабзад. Дар таркиби решапояи Г. ангиштоб, сафеда, каротин (6 мг%), левулез (3-4 %), маннит (2,5-3,0 %), фруктоза, сафеда (9,2 %), равғани эфир (0,06 %), витамини С (150 мг%) мавҷуд аст.

Г. рустании давоист. Абуалии Сино бо ҷӯшоби решаи он захми меъда, масона, қабзияти пешоб ва ғ.-ро табобат мекард. Тухми Г. давои хуби пешоброн буда, санги масонаро об мекунад. Шираи бо ҳиссаи баробари асал ё май ҷӯшонидаи он чашмдардро давост. Табибони халқӣ ҷӯшоби решаи Г.-ро ҳангоми бемориҳои роҳи пешобу талха, аъзои ҳозима, дарди санги талхадону гурда, ширинча, амрози пӯст, инчунин ба сифати давои исҳоловару балғамрон истифода мебаранд. Тарбандии марҳами он захмҳоро шифо мебахшад. Нақеи Г. сардард ва фишори пасти хунро рафъ сохта, хастагии рӯҳию ҷисмониро мебарорад. Дар тибби муосир ҷӯшоби решапояи Г. чун воситаи исҳоловар ва дар таркиби доруҳои арақовару пешоброн истифода мешавад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Турова А. Д. Лекарственные растения СССР и их применение. М., 1974;
* Гаммерман А. Д., Гром И. И. Дикорастущие лекарственные растения СССР. М., 1976;
* Ходжиматов М. Дикорастущие лекарственные растения Таджикистана. Д., 1989;
* Новейшая энциклопедия лекарственных растений. М., 2011.

## Сарчашма
*
Шаҳристони Орону Бедгул

**Шаҳристони Орон ва Бидгул** (  ) — шаҳристонест дар Устони Исфаҳони, Эрон. Дар барӯйхатгирии соли 2006, шумораи аҳолии он  89,961 нафар будааст.

## Нигаред

* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Атласи Гиташенаси Устонҳои Эрон] ( *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Атласи]*  *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Гиташенаси Устонҳои Эрон]*)

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Орон ва Бидгул
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Исфаҳон
Боис-Фрэнк

чап|мини| Нигоҳи аз баландӣ ба Бойс-Франк.

**Бойс-Фрэнк** як маҳаллаи аҳолинишинест, ки дар Боғи Сент-Лоран дар Монреал ҷойгир аст. Онро меъмор Луис Сауер таҳия кардааст 

## Нақлиёт
Боис-Фрэнк бо чаҳор гулдара ҳамсарҳад аст:  Дар шимол Ҳеннри Бурасса, дар шарқ Марсел-Лорин дар ғарб хиёбони Кавендиш  ва ниҳоят дар шимолу ғарб Тименс Булвард. Истгоҳи қатори Bois Franc дар наздикии он аст.

## Таърих
Боис Фрэнк дар замини фурухташудаи Bombardier Aerospace, ҷои ишғоли Фурудгоҳи Картирвилл сохта шудааст.

## Пайвандҳои берунӣ

Гурӯҳ:Квебек
Ганзак

**Ганзак**, **Ганҷак** — яке аз шаҳрҳои қадим ва маркази маъмурии Атропатен, ки дар шафати кӯли Урмия (шимолу ғарби Эрон) қарор дошт.

Дар осори арманӣ бо номи Гандзак, юнонӣ — Газака ва арабӣ Ҷанзак ёд шудааст. Ганзак ҳамчун шаҳр дар садаи I то м. пайдо шуда, ба қаламрави давлати Мод дохил мешуд. Аз асри 1 м ба маркази тиҷорат, ҳунармандӣ ва ҳамлу нақл табдил ёфт. Ганзак баъди таназзули давлати Ҳахоманишӣ ва соҳибихтиёр шудани сатрапи Мод — Атропат пойтахти Атропатен гардид. Оид ба макони ҷойгиршавии Ганзак дар байни таърихнигорон ду ақида мавҷуд аст: 1. Ганзак дар мавзеи имрӯзаи шаҳри Такоби устони Озарбойҷони Ғарбӣ қарор дошта, дар асрҳои миёна бо номи Шиз машҳур буд. Аз замони Сосониён дар Ганзак оташкадаи Озаргушнасп фаъолият мекард, ки имрӯз ин маҳал бо номи Тахти Сулаймон машҳур аст. Кӯшишҳои бостоншиносон барои дарёфти харобаҳои шаҳри Ганзак дар атрофи Тахти Сулаймон ба нокомӣ анҷом ёфта (соли 2006), ба қавли олимони бостоншинос эҳтимол шаҳр зери оби кӯли Урмия монда бошад. 2. Гурӯҳи дуюми таърихнигорон маҳалли ҷойгиршавии Ганзак-ро шаҳри Миёндуоби устони Озарбойҷони Ғарбӣ таъйин кардаанд. Ганзак соли 622 бар асари ҷангҳои Эрону Византия хароб ва нест шуд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Дьяконов И. М. История Мидии. М.-Л., 1956; Алиев И. Очерк истории Атропатены. Баку, 1989.

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Шаҳрҳои бостонӣ
Гурӯҳ:Таърихи Эрон
Ҳанеман, Самуэл

**Христиа́н Фри́дрих Самуэ́л Ҳа́неман** (; 10 апрели 1755, Мейсен, Саксония, — 2 июли 1843, Порис, Фаронса) — пизишки олмонӣ, асосгузори ҳомеопатия.

## Зиндагинома
Маълумоти тиббиро дар Лейпсиг ва Эрланген гирифтааст. Муқобили хунгирӣ ва василаҳои қайовар, ки духтурони он давра аз онҳо сӯистифода мекарданд, мубориза мебурд. Бештар беҳдошт ва парҳезро қабул дошт.

## Осор
* Органон врачебного искусства или основная теория способа гомеопатического лечения… СПб., 1884.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
(1036) Ганимед

**(1036) Ганимед** () —  сайёраи хурд, астероиди калонтарини наздизаминӣ. 

Ҳамчун 1924 TD, 1952 BF, 1954 HH низ ишора мекунанд. Соли 1924 ситорашиноси олмонӣ У. Бааде дар расадхонаи Ҳамбург кашф кардааст. Ба он номи ҷавони юнонӣ, ки Зевс дуздида буд, дода шудааст. Масофаи миёнаи Ганимед то Офтоб 2,67 в. а. (398,7 млн км), экссентриситети мадораш 0,5337, тамоюлаш нисбат ба эклиптика 26,7о аст. Қадри ситоравии мутлақи Ганимед ба 9,45, давраи гардишаш дар атрофи Офтоб ба 4,35 соли заминӣ (1587,428 шабонарӯз) ва дар гирди меҳвараш ба 10 шабонарӯзу 7 соату 26 с баробар аст. Массаи Ганимед 3,3•1016 кг, қутраш 31,66 км ва ҳарорати миёнаи сатҳаш 160 К (–1130С)-ро ташкил медиҳад. Дар натиҷаи таҳқиқи Ганимед бо ёрии радиотелескопи Аресибо муайян гардид, ки он шакли кураро дорад. Астероиди Ганимед ба гурӯҳи S (сангӣ) тааллуқ дошта, дар таркибаш миқдори зиёди силикатҳои оҳан ва магний, инчунин ортопироксенҳо мавҷуданд. Ба туфайли калонҳаҷм будани Ганимед ва мунтазам ба Замин наздик шудани мадори он, ҳатталимкон саҳеҳ муқаррар кардани вақту масофаҳои наздикшавии баъдии Ганимед ба Замин муяссар гардидааст. Мас., дар назар аст, ки вақти наздиктарини ба Замин наздик шудани Ганимед 13 октябри соли 2024 буда, он дар масофаи 55,9641 млн км (0,374097 в. а.) аз назди Замин гузашта меравад. Дар ин маврид бузургии ситоравии ба чашм намоёни он ба 8.1 баробар мешаванд. Ганимед инчунин мунтазам мадори сайёраи Миррихро бурида мегузарад. Вай бояд 16 декабри 2176 дар масофаи ҳамагӣ 4,290 млн км (0,02868 в. а.) аз назди Миррих гузарад.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Ганит

**Ганит** (ба шарафи кимиёдони шведӣ И. Г. Гана) ZnAl2O4 — минерали камёб аз гурӯҳи шпинел.

Таркибаш аз 44,3 % ZnO, 55,7 % Al2 O4 иборат аст. Омехтаи MeO, FeO, MgO ва Fe2 O3 дорад. Сингонияаш кубӣ. Сохтораш бо сохтори шпинел як аст. Кристаллҳояш шакли октаэдрӣ, ромбододекаэдрӣ доранд. Рангаш сабзи моил ба сиёҳ. Ранги хокааш хокистарӣ. Ҷилояш шишагӣ. Нимшаффоф. Сахтиаш 7,5-8. Вазни хоссаш 4,0-4,6. Дар баъзе пегматитҳо ва конҳо, дар байни сангҳои карбонатӣ ҳамроҳи минералҳои руҳдор дучор меояд. Дар Олтинтойи Қарақалпоқистон ва Украина кашф шудааст. Захираҳои бузургаш дар кони Франклин (иёлати Ню-Ҷерсии ИМА) ҳамроҳи синкит, франклит (Zn, Mn) Fe2O4 ба қайд гирифта шудааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Булах А. Г. Минералогия с основами кристаллографии. М., 1989;
* Ҷанобилов М. Минералогия. Д., 2012. 

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Заминшиносӣ
Гурӯҳ:Алюминатҳо
Шаҳристони Табас

**Шаҳристони Табас** ( ) — номи шаҳристон дар устони Хуросони ҷанӯбӣ, воқеъ дар Эрон аст. Маркази ин шаҳристон, шаҳри Табас аст. Шаҳристони Табас то моҳи июли соли 1960 як қисми Шаҳристони Фирдавс буд.  Дар аввал, он як қисми Устони Хуросон буд, аммо соли 2001 ба Устони Язд кӯчид. Ниҳоят, он дар соли 2013 ба Устони Хуросони Ҷанубӣ тобеъ шудааст. Дар барӯйхатгирии соли 2006, шумораи он 63,047 нафар дар 16,845 оила буд.

## Нигаред
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Атласи Гиташенаси Устонҳои Эрон] ( *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Атласи]*  *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Гиташенаси Устонҳои Эрон]*)

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Табас
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Хуросони ҷанӯбӣ