Мирзосаид Султонов

**Мирзосаид Султонов** — олим, доктори илмҳои иқтисод, донишёри (“Associate professor”) ва аз соли 2018 инҷониб профессор мебошад, ки ҳоло дар Донишгоҳи Токиои Ҷопон фаъолият мекунад. Ӯ аз авалин тоҷикониест,  ки дар кишвари Ҷопон унвони профессориро ба даст овардааст ва дорандаи ҳуқуқи иқомати доими зист дар ин кишвар аст.

## Зиндагинома
Мирзосаид Султонов cоли 2001 Донишкадаи соҳибкорӣ ва хидмати Тоҷикистонро дар шаҳри Душанбе дар риштаи "иқтисоди ҷаҳон" бо тахассуси "иқтисоддони байналмилалӣ ва донандаи забони инглисӣ" хатм кардааст. Солҳои 2001 - 2008 корманди илмии Пажӯҳишгоҳи иқтисоди Академияи илмҳои Тоҷикистон буд. Моҳи апрели соли 2008 ҳамчун донишҷӯйи пажӯҳишгар таҳсили худро дар бахши иқтисоди Донишгоҳи Кобе дар Ҷопон идома додааст. Соли 2009 ба давраи докторӣ дар бахши иқтисоди Донишгоҳи Кобе дохил шуда, моҳи феврали соли 2013 унвони доктории худро бо муваффаққият ҳимоят намудааст. Солҳои 2013-2015 устоди Донишгоҳи Кобе ва Донишгоҳи Осака Гакуин будааст. Аз апрели соли 2015 ба баъд ба сифати Ассошиейт профессор ва аз соли 2018 ҳамчун Профессор дар Донишгоҳи Тохоку Коеки ба тадрису таҳқиқ банд буд. Аз апрели соли 2022 сар карда то имрӯз Профессор дар факултаи байналмиллалии Донишгоҳи Тойо, дар шаҳри Токио мебошад.  Аз фанҳои иқтисодиёт ва молияи байналмилалӣ ба донишҷӯён, магистрҳо ва аспиранҳои ҷопониву хориҷӣ дарс мегӯяд. Дар бахши масоили иқтисодиву молиявии кишварҳои Авруосиё таҳқиқоти илмӣ мекунад. Дар зиёда аз 30 конфронсҳои илмӣ ширкат ва зиёда аз 30 корҳои илмии худро дар маҷаллаҳои илмии байналмилалӣ нашр намудааст.

## Фаъолияти илмӣ
Мавзуъи пажӯҳишҳои ӯ таъсири интиқоли пул аз тарафи муҳоҷирони меҳнатӣ ба нишондиҳандаҳои асосии иқтисодиёти Тоҷикистон мебошад. Дар он омилҳои асосии макроиқтисодие, ки ба интиқоли маблагҳо таъсир мерасонанд ва ҳамчунин таъсири интиқоли пул аз тарафи муҳоҷирони меҳнатӣ ба рушди иқтисодиёт, сатҳи воридот, истеъмолот ва сармоягузорӣ мавриди пажуҳиш қарор гирифтааст. Пажуҳиши мазкур таҳти назорати донишмандони ҷопонӣ ва бо истифода аз услуб ва равишҳои пешрафтаи омориву иқтисодӣ сурат гирифта, яке таҳқиқоти фарогири макроиқтисодӣ дар умури таъсири муҳоҷирати меҳнатӣ ва интиқоли пул аз тарафи муҳоҷирон ба иқтисодиёти Тоҷикистон мебошад.

Тибқи пажуҳиши ӯ, иқтисодиёти Тоҷикистон беш аз иқтисодиёти дигар кишварҳои дунё ба вуруди маблағҳои муҳоҷирон вобаста мебошад. Яке аз омилҳои асосии рушди иқтисоди кишвар дар 10 соли охир афзудани истеъмолот аз тарафи аҳолӣ буд. Омили афзоишдихандаи истеъмолот бошад вуруди босуботи маблағҳои муҳоҷирон ва дар пайи он зиёд гардидани воридоти молу маҳсулоти истеъмолӣ аз хориҷ мебошад. Пажуҳиши мазкур нишон медиҳад, ки набудани сиёсати мувофиқ дар бахши муҳоҷирати меҳнатӣ ва шароити номувофиқи ташкили соҳибкорӣ дар дохили кишвар боиси афзоиши вобастагии Тоҷикистон аз маблағҳои муҳоҷирон гардида, фоиданокии ин васоили пулиро кам мегардонад. 
Ба андешаи ӯ *пулҳое ки муҳоҷирон ба кишвар интиқол медиҳанд, барои беҳбуд бахшидани иқтисод дар кӯтоҳмуддат то ҷое муҳиманд.*

## Осори илмӣ
Мирзосаид Султонов яке аз олимони пуркорест ки мақолаҳояш мунтазам дар маҷаллаҳои машҳури илмӣ ва  омамавӣ нашр мешавад. Мақолаҳои ӯ ба иқтисоди байналмилал, молияи ҷаҳонӣ ва Ҷаҳонишавӣ бахшида шудаанд:

* The impacts of the oil price fall on the exchange rates of ASEAN-5: Evidence from the 2014 oil price shock. 
* Health expenditure efficiency in the Commonwealth of Independent States: A data envelopment analysis approach. 
* The macroeconomic determinants of remittance flows from Russia to Tajikistan. 
* The impact of international sanctions on Russian financial markets.

## Донистаниҳо
Мирзосаид Султонов аввалин тоҷикест,ки дар Ҷопон соҳиби унвони профессорӣ шуд. Ин донишмандони 35 сола, ки як сол қабл рисолаи доктории худро дар донишгоҳи Кобеи Ҷопон ҳимоя кард, ахиран дар саҳфаи Фейсбукаш навишт:Дӯстони азиз, ман дирӯз расман унвони "ассошиейт профессор" гирифтам. Ин орзу ва мақсадам буд ва ба Шумо низ барои расидан ба беҳтарин орзуҳоятон комёбиҳо орзумандам

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Олимон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Иқтисодшиносони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Фарҳангистони улуми Тоҷикистон
Гурӯҳ:Дорандагони унвонҳои фахрии байналмилалӣ аз Тоҷикистон