Фурудгоҳи Хорӯғ

**Фурудгоҳи Хорӯғ** (ИОТА: KHG, ИКАО: UTDO) — фурудгоҳи маркази Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон (ВМКБ) Тоҷикистон буда, дар шаҳри Хорӯғ ба баландии 2 084 метр аз сатҳи баҳр воқеъ аст.

мини|Фурудгоҳи Хорӯғ дар байни кӯҳҳои Помир

Ин фурудгоҳ яке аз мураккабтарин ва хатарноктарин фурудгоҳҳои Осиёи Марказӣ ба шумор меравад — хати фуруди кӯтоҳи 1 464-метра дар водии танги Дарёи Панҷ, миёни девори кӯҳҳои 4 000–7 000-метраи Помир ҷойгир аст.

## Таърих
Фурудгоҳи Хорӯғ дар солҳои 1930-ум, дар давраи Иттиҳоди Шӯравӣ, сохта шуд. Пеш аз он, расидан ба Хорӯғ аз Душанбе бо роҳи замин ду-се рӯзро талаб мекард — роҳ аз гузаргоҳҳои кӯҳии хатарнок мегузашт.

Сохтани фурудгоҳ дар ин манзили дурдаст кори бузурге буд: ҳамворкунии водии танги дарё ва насби системаи навигатсионӣ дар шароити кӯҳӣ. Хати фурудро аз иқтисод нигоҳ дошта шуд — васеъ кардани он дар ин водии кӯҳӣ амалан ғайриимкон аст.

Дар давраи Шӯравӣ парвозҳои мунтазам байни Хорӯғ ва Душанбе, Фарғона ва Тошканд буданд. Пас аз пошхӯрии СССР шумораи парвозҳо назаррас кам шуд.

## Мавқеи ҷуғрофӣ ва хатарнокӣ
мини|Манзари фурудгоҳи Хорӯғ аз боло

Фурудгоҳи Хорӯғ аз нигоҳи мавқеи ҷуғрофӣ яке аз мураккабтарин дар ҷаҳон мебошад:

* **Баландӣ:** 2 084 метр — боиси кам будани зичии ҳаво ва зиёд будани суръати фуруд мешавад
* **Водии танг:** Дарёи Панҷ аз як тараф ва кӯҳ аз тарафи дигар — ҳеч ҷойи иловагӣ нест
* **Дарозии кӯтоҳ:** 1 464 метр — барои ҳавопаймоҳои бузург кофӣ нест
* **Кӯҳҳои атроф:** баландии 4 000–7 000 метр — аз ҳама самт иҳотаанд
* **Бодҳои шадид:** дар сабаби рельефи кӯҳӣ бодҳои ногаҳонӣ ва тез мевазанд
* **Тағйироти ҳаво:** дар якчанд дақиқа вазъи обу ҳаво куллан тағйир меёбад

Ин омилҳо боиси он мешаванд, ки фақат ҳалқаббозони таҷрибадор ва пуртаҷриба иҷозат доранд ба Хорӯғ парвоз кунанд.

## Зерсохтор
### Хати фуруд
* **Рақам:** 12/30
* **Дарозӣ:** 1 464 метр (кӯтоҳтарин дар Тоҷикистон)
* **Арзӣ:** 30 метр
* **Рӯйпӯш:** Асфалт
* **Баландӣ:** 2 084 метр аз сатҳи баҳр

Кӯтоҳии хати фуруд маҳдудияти ҷиддӣ дорад: танҳо ҳавопаймоҳои хурди Antonov An-28, Antonov An-26 ва монандашон фуруд омада метавонанд. Boeing ё Airbus ба ин хат фуруд намеоянд.

### Терминал
Терминали хурди фурудгоҳ барои 50–80 мусофир дар як соат мувофиқ аст. Имконоти маҳдуд дорад — нуқтаи маълумотдиҳӣ, ҷойи нишаст ва нуқтаи назорати амниятӣ.

## Авиакомпанияҳо
мини|Ҳавопаймои Somon Air — танҳо аз Душанбе ба Хорӯғ парвоз мекунад

Парвоз аз Хорӯғ ба Душанбе тақрибан 1 соату 20 дақиқа тӯл мекашад. Гоҳе парвозҳо барои якчанд рӯз бекор мешаванд ва мусофирон маҷбур мешаванд роҳи заминро интихоб кунанд.

## Аҳамияти ҳаётӣ
мини|Роҳи замини Душанбе—Хорӯғ аз куҳҳо мегузарад

Барои мардуми Бадахшон фурудгоҳ аз аҳамияти ҳаётӣ бархурдор аст:

* **Тиб:** Беморони вазнинро ба беморхонаҳои Душанбе мерасонанд. Бе фурудгоҳ ин хизмат амалан ғайриимкон буд
* **Доруворӣ:** Таъмини доруҳо ба беморхонаҳои маҳаллӣ, алахусус дар зимистон
* **Хизматчиёни давлатӣ:** Расмиёни давлатӣ ва касбкоронро мерасонад
* **Рабти иҷтимоӣ:** Мардум ба хешон, паёмҳо ва молу маҳсулот мерасанд
* **Иқтисод:** Тиҷорат ва ворид ва содироти маҳаллӣ

Роҳи земинии Душанбе — Хорӯғ тақрибан 530 км аст ва дар тобистон 12–14 соат, дар зимистон бошад якчанд рӯзро талаб мекунад — ба сабаби барф ва шароити вазнини кӯҳӣ гоҳе роҳ пурра баста мешавад.

## Омор

Манбаъ: Корхонаи давлатии "Фурудгоҳҳои Тоҷикистон" (тахминӣ)

## Нигаред низ
* Фурудгоҳи байналмилалии Душанбе
* Хорӯғ
* Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон
* Шоҳроҳи Помир
* Феҳристи фурудгоҳҳои Тоҷикистон

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Фурудгоҳҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Хорог
Гурӯҳ:Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон
Гурӯҳ:Нақлиёти ҳавоӣ