open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
12 июн

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*
### Миллӣ
* Рӯзи истиқлоли Русия 
### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 12 июн]]*
 
## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 12 июн]]*
* 1906 -  Тоҷӣ Усмон (1906-1968) — нависанда, рӯзноманигор.
* 1933 — 1994 — Манзур Ҷалилов, доктори илмҳои геология ва минералогия, академики АИ Тоҷикистон.
* 1938 — Набиҷон Рабеҷонов (1938-2000) - олим-кибернетик, доктори илми техникӣ (1989), профессор.
* 1938 — Абдунабӣ Ҳодибоев, олими соҳаи иқтисод, профессор.
* 1945 — Алиҷон Бойматов, олими соҳаи иқтисод, профессор.
* 1953 — Гулмурод Ҳусейнов, актёри театр, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон.
* 1953 — Хурсандбой Эркинбоев, олими соҳаи педагогика.
### Ҷашнҳо
* 75-солагии зодрӯзи Алиҷон Бойматов (1945), доктори илми иқтисодӣ, профессор.
* 
* 70-солагии зодрӯзи Баротбой Ҷумъаев (1950), рӯзноманигор.
* 
* 65-солагии зодрӯзи Марина Шовковпляс (1955), муаррих.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 12 июн]]*

## Тақвими мардумӣ
Ҷавзо (21 Май — 21 Июн) яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Хурдод дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Ҷавзо

## Ҳамчунин нигаред
 
 
## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/0612.html 
* http://www.calend.ru/day/06-12/ 
*  Наука, 12.06
* cyclowiki 12.06

## Эзоҳ
17 июл

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*
### Миллӣ
* Рӯзи истиқлоли Словакия
* Ироқ, Рӯзи инқилоб.
* Лесото, Рӯзи шоҳ.
* Пуэрто-Рико, Рӯзи Ривера.
* Финляндия, Рӯзи демократия.
* Кореяи Ҷанубӣ, Рӯзи сарқонун. 
### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 17 июл]]*
 
## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 17 июл]]*
* 1953 — Ӯктам Тошматов, Генерал-майор.
* 1958 — Абдусаттор Ҳафизов, олими соҳаи физика.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 17 июл]]*
## Тақвими мардумӣ
**Саратон** (22 Июн — 22 Июл) — яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Тир дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Саратон

* 
## Ҳамчунин нигаред

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* wikiwand ба забони тоҷикӣ
* http://days.peoples.ru/0717.html  
* http://www.calend.ru/day/7-17/ 
*  Наука, 17.07
* cyclowiki 17.07
 
## Эзоҳ
17 июн

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*
*  — Рӯзи ҷаҳонии мубориза бо биёбонзор ва хушксолӣ.

### Миллӣ
* Рӯзи истиқлоли Исландия

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 17 июн]]*
 
## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 17 июн]]*
* 1918 — 1997 — Анна Кривенок, олими соҳаи педагогика.
* 1926 — Муҳаррам Расулова (1926-2006) —  номзади илми биология (1959). Узви вобастаи АИ ҶШС Тоҷикистон (1981).
* 1970 — Мансур —овозхони номдори эронӣ
### Ҷашнҳо
* 65-солагии зодрӯзи Тағойназар Бақо (1955), шоир.
* 
* 80-солагии зодрӯзи Шамсулло Саймиддинов (1940-2005), генерал-майор.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 17 июн]]*
* 1959 — Абдул Муис (Abdoel Moeis; 3 июли 1883 — 17 июни 1959) — қаҳрамони миллии Индонезия, нависанда, рӯзноманигор ва тарҷумони индонезигӣ. 
* 1982 — Баҳрулло Нарзуллоев (02.05.1927, ш. Самарқанд – 17.06.1982, Душанбе) – олим, доктори илмҳои физикаву математика (1969), профессор (1970)
* 2005 — Ҷонон Бобокалонова (Ҷонон Карим; 13 сентябри 1929, Конибодом — 17 июни 2005, Душанбе) — адабиётшиноси тоҷик, доктори илмҳои филология (1983), профессор (1985).

## Тақвими мардумӣ
Ҷавзо (21 Май — 21 Июн) яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Хурдод дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Ҷавзо

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/0617.html  
* http://www.calend.ru/day/6-17/
* Наука.wikia 17.06
* cyclowiki 17.06

## Эзоҳ
18 октябр

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*
### Миллӣ
*  — Рӯзи истиқлол.
* :
::  — Рӯзи Аляска.

### Минтақаӣ
*  — Рӯзи шаҳри Самарқанд.

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 18 октябр]]*

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 18 октябр]]*
* 1960 — Жан-Клод Ван Дамм — ҳунарпеша, коргардон, културисти Ҳолливуд.
* 1987 — Зак Эфрон — ҳунарпешаи амрикоӣ.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 18 октябр]]*
## Тақвими мардумӣ
**Мизон** (23 Сентябр — 22 Октябр) — яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Меҳр дар тақвими Эронӣ аст.

40px|none|Мизон

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/1018.html 
* http://www.calend.ru/day/10-18/ 
* Наука, 18.10 
* BBC On this day, 18.10

## Эзоҳ
1 декабр

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*
* Рӯзи умумҷаҳонии мубориза бо СПИД 

### Миллӣ
* Рӯзи истиқлоли Португалия 
### Динӣ

* Мавлуд ан-Набӣ, мавлуди Муҳаммад (с.)
## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 1 декабр]]*
 
## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 1 декабр]]*
* 1899  — Шириншо Шотемур, ходими ҳизбӣ ва давлатӣ, Қаҳрамони Тоҷикистон 
## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 1 декабр]]*
## Тақвими мардумӣ
Қавс (23 Ноябр - 21 Декабр) яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Озар дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Қавс

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/1201.html 
* http://www.calend.ru/day/12-01/ 
* Наука,  01.12 
* BBC On this day, 01.12

## Эзоҳ
1 март

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*

### Ҷаҳонӣ
*  (ЮНЭЙДС) — Рӯзи «Табъиз-сифр» ().

### Миллӣ
*  — Рӯзи Истиқлол

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 1 март ]]*
* 1815 — Воридшавии Наполеон ба Фаронса пас аз фирор аз Элба
* 1925 — ба кор даромадани аввалин дорухона дар шаҳри Душанбе.
* 1928 — Дар ИМА доктор Герберт Эванс витамини F-ро кашф сохт.
* 1937 — қабули Конститутсияи дуюми ҶШС Тоҷикистон аз сӯи вакилони Анҷумани чоруми Фавқулоддаи Советҳои Тоҷикистон.
* 1947 — Хазинаи байнулмилалии асъор (ХБА) ба фаъолият шурӯъ кард.
* 1967 — Бо қарори КМ ҲКТ ва Шӯрои Вазирони ҶШС Тоҷикистон ҷоизаҳои давлатии ба номи Абӯалӣ ибни Сино ва Абӯабдуллоҳ Рӯдакӣ таъсис дода шуданд.
* 1993 — Президенти Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон «Дар бораи авф» фармон ба имзо расонид.
* 2016 — Варзиш ТВ, транслятсиятсияи худро дар моҳвораи Яҳсат 1А шурӯъ кард.

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 1 март]]*
* 1919 — Ёрмаҳмад Ашӯрмуҳаммадов, коргардон ва ҳунарпешаи театр, Ходими шоистаи ҳунари Тоҷикистон.
* 1925 — Қурбоналӣ Раҷаб, шоир, гуруғлисаро.
* 1948 — Баҳриниссо Бобомуродова, шоира.
* 1950 — Абдуҷалол Салимов, арбоби давлатӣ.
* 1950 — Аслиддин Низомов, доктори улуми санъатшиносӣ.
* 1952 — Матлуба Оқилова, доктори илми фалсафа, профессор.
* 1955 — Давлаталӣ Мирзоев, доктори илми байторӣ, профессор.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 1 март]]*

* 1930 — Жорес Алфёров, физикдони рус
* 1932 — Абдусаттор Мирзоев, доктори илмҳои филологя
* 1942 — Собирҷон Ҳошимов, забоншинос, номзади илмҳои филология
* 2021 — Фотима Ғуломова, ҳунарпешаи театр ва синамои тоҷик

## Тақвими мардумӣ
**(20 Феврал — [[20 Март]])** — Ҳут яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Исфанд дар Гоҳшумори Эронӣ аст.
40px|none|Ҳут

## Нигаред низ

## Пайвандҳо
* http://www.calend.ru/day/03-01/ 
* Наука, 1.03
* news.bbc 1.03

## Эзоҳ

*
1 октябр

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои |Гурӯҳ:Ҷашнҳои 1 октябр]]*

### Ҷаҳонӣ
*  — Рӯзи ҷаҳонии солмандон.
*  — Рӯзи ҷаҳонии мусиқӣ.
* Рӯзи ҷаҳонии гиёҳхӯрон.

### Миллӣ
*  — Рӯзи Ҷумҳурӣ.
*  — Рӯзи истиқлол (1960).
*  — Рӯзи истиқлол (1960).
*  — Рӯзи муҳофизони Укройн.

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 1 октябр]]*

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 1 октябр]]*

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 1 октябр]]*

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/1001.html 
* http://www.calend.ru/day/10-01/
21 март

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои 21 март]]*

### Ҷаҳонӣ
* 23px ЮНЕСКО — Рӯзи ҷаҳонии шеър.
* :
** Рӯзи ҷаҳонии ҷангалҳо.
** Рӯзи байнулмилалии мубориза бо табъизи нажодӣ.
** Рӯзи байнулмилалии Наврӯз
** Рӯзи ҷаҳонии кӯдакон бо синдроми Даун
* 25px Рӯзи ҷаҳонии театри лухтак.

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 21 март]]*
* 1840 — олимони немис Отто Фриш ва Рудолф Тайерлс ба ҳукумати натсистӣ дар бораи имконияти сохтани ҷангафзори ҳастаӣ гузориш доданд.
* 1946 — дар Ню-Йорк штаб-квартираи яквақтаи СММ сохта ба истифода дода шуд.

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 21 март]]*
* 1908 — Виктор Виткович, филмноманависи шӯравӣ.
* 1911 — Фазлиддин Шаҳобов, Ҳофизи халқии Тоҷикистон, барандаи Ҷойизаи давлатии ба номи Рӯдакӣ.
* 1914 — Саодат Икромӣ, китобдори тоҷик, Китобдори шоистаи Тоҷикистон.
* 1947 — Сармад, шоири тоҷик.
* 1949 — Абдураҳмон Қодиров, доктори илми химия.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 21 март]]*

## Тақвими мардумӣ
80px|none|Ҳамал
Ҳамал (21 март — 20 апрел) — яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Фарвардин дар тақвими Эронӣ аст.

## Нигаред низ

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/0321.html 
* http://www.calend.ru/day/03-21/
21 сентябр

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*
### Миллӣ
* Рӯзи истиқлоли Арманистон 
### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 21 сентябр]]* 
## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 21 сентябр]]*
 
## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 21 сентябр]]*
## Тақвими мардумӣ
Сунбула (23 Август — 22 Сентябр) яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Шаҳривар дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Сунбула

## Ҳамчунин нигаред

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/0921.html 
* http://www.calend.ru/day/9-21/ 
* Наука, 21.09 
* BBC On this day, 21.09
22 ноябр

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*

### Миллӣ
*  — Рӯзи Сесилияи муқаддас.
*  — Рӯзи истиқлол.

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 22 ноябр]]*
* 1963 — Президенти ИМА Ҷон Кеннеди кушта шуд.

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 22 ноябр]]*

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 22 ноябр]]*

## Тақвими мардумӣ
**Ақраб** (23 Октябр — 22 Ноябр) — яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Обон дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Ақраб

## Нигаред низ

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/2211.html 
* http://www.calend.ru/day/11-20/ 
* bbc.on this day 22.11

*
24 май

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*

### Миллӣ
* ,  — Рӯзи навиштор ва фарҳанги славянӣ.
*  — Рӯзи таваллуди малика Виктория.
*  — Рӯзи Пичинчи.
*  — Рӯзи истиқлол.

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 24 май]]*
* 1925 — Чопи нахустин шумораи рӯзномаи «Комсомолская правда»

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 24 май]]*
* 1915 — Раъно Ғолибова, сароянда, Ҳунарпешаи мардумии Тоҷикистон;
* 1924 — Матлуба Азимова, забоншинос, доктори илмҳои филология, профессор.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 24 май]]*
* 2009 — Абдуллоҳ Қодирии Мумтоз, шоир, нависанда ва таронасарои саршиноси тоҷик.
* 2020 — Ҷӯрабек Назриев, овозхони маъруф, доктори илми филология. Арбоби шоистаи санъати ҶШС Тоҷикистон (1990).

## Тақвими мардумӣ
Ҷавзо (21 Май — 21 Июн) яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Хурдод дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Ҷавзо
## Нигаред низ

 

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/0524.html 
* http://www.calend.ru/day/05-24/
24 феврал

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои 24 феврал]]*

### Миллӣ
*  — Рӯзи муҳандис.
*  — Рӯзи парчам.
*  — Рӯзи истиқлол.

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 24 феврал]]*

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 24 феврал]]*
* 1304 — Ибни Баттута, гардишгар ва бозаргони араб.
* 1926 — Карим Факӯр, ҳуқуқдон, шоир, таронасаро ва рӯзноманигори эронӣ.
* 1954 — Абдухолиқ Сӯфиев, овозхон ва ҳунарпешаи синамои тоҷик.
* 1955 — Стив Ҷобс, корофарин, мухтареъ, бунёнгузори ширкати Apple ва яке аз чеҳраҳои пешрав дар санъати роёна.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 24 феврал]]*

* 1992 — Ҳодӣ Кенҷаев, иштирокдори Ҷанги Бузурги Ватанӣ, Қаҳрамони Иттиҳоди Шӯравӣ (1943).

## Тақвими мардумӣ
**([[20 Феврал]] — [[20 Март]])** — Ҳут яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Исфанд дар Гоҳшумори Эронӣ аст.
40px|none|Ҳут

## Нигаред низ

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/0224.html 
* http://www.calend.ru/day/02-24/ 
* BBC On this day, 24.02
25 июн

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*
### Миллӣ
* Рӯзи истиқлоли Мозамбик 
### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 25 июн]]*
 
## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 25 июн]]*
* 1945 — Сӯҳбатҷон Баҳриев, омӯзгор, номзади илми техникӣ, профессор (1994).
* 1953 — Абдураҳмон Қодирӣ, ходими давлатӣ, Раиси вилояти Суғд (аз 15 феврали соли 2014).
* 1953 — Шафоати Назар, шоир.
* 1958 — Абдураҳмон Маҳмадов, доктори илми сиёсӣ, профессор.
* 1958 — Инъом Норматов, доктори илми химия — профессор, узви вобастаи АИ Тоҷикистон.
* 1958 — Раҳматулло Абдуллоев, муаррих.
* 1978 — Офтоб Шивдасонӣ, яке аз ситорагони машҳури синамои Болливуди Ҳиндустон.
## Ҷашнҳо
* 60-солагии зодрӯзи Мастура Абдураҳмонова (1960), забоншинос.
* 
* 75-солагии зодрӯзи Субҳон Амирқулов (1935), доктори илми филологӣ, профессор, Корманди шоистаи Тоҷикистон.
* 
* 75-солагии зодрӯзи Холназари Муҳаббат (1945), доктори илми географӣ, профессор.
* 
* 70-солагии зодрӯзи Абдулҳамид Содиқов (1940), доктори илми фалсафа.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 25 июн]]*

## Тақвими мардумӣ
**Саратон** (22 Июн — 22 Июл) — яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Тир дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Саратон

## Ҳамчунин нигаред

## Пайвандҳо
* wikiwand ба забони тоҷикӣ 25.06  
* http://days.peoples.ru/2506.html  
* http://www.calend.ru/day/6-25/ 
*  Наука, 25.06
* cyclowiki 25.06

## Эзоҳ
16 феврал

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*

### Миллӣ

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 16 феврал]]*

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 16 феврал]]*
* 1909 — Абдуғафур Самадов, пахтакор, ду карат Қаҳрамони Меҳнати Сотсиалистӣ.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 16 феврал]]*

## Тақвими мардумӣ
**([[21 Январ]] — [[19 Феврал]])** — **[[Далв]]** яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Баҳман дар Гоҳшумори Эронӣ аст.
40px|none|Далв

## Нигаред низ

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/0216.html 
* http://www.calend.ru/day/2-16/ 
* BBC On this day, 16.02
24 октябр

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*

### Ҷаҳонӣ
* :
** Рӯзи Созмони Милали Муттаҳид.
** Рӯзи ҷаҳони фалаҷи атфол.
** Рӯзи ҷаҳонии иттилоъот дар бораи пешрафт.

### Миллӣ
* Рӯзи истиқлоли Замбия

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои рӯзи 24 октябр]]*

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони рӯзи 24 октябр]]*
* 1632 — Антон ван Левенгук, зистшиноси ҳуландӣ.
* 1914 — Ҳалим Тоҳиров (дарг. 1989), сарояндаи опера, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 24 октябр]]*
* 1834 — Александр Игумнов, нависандаи рус.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/1024.html 
* http://www.calend.ru/day/10-24/
25 ноябр

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*

### Ҷаҳонӣ
*  — Рӯзи байнулмилалии мубориза бо хушунат алайҳи занон.

### Миллӣ
*  — Ҷашни миллии Босния ва Ҳерсеговина.
*  — Рӯзи истиқлоли Суринама.
*  — Ҷашни ҳосил.

### Динӣ

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 25 ноябр]]*
* 1844 — Карл Бенс (1844—1929)— муҳандиси олмонӣ, ихтироъкори аввалин худрав дар ҷаҳон.
* 1915 — Августо Пиночет (1915—2006) — генерал ва собиқ диктатори Чили.
* 1932 — Бобоев Ӯктам (1932—2001) — муаррих, бостоншинос, профессор
* 1950 — Қодир Бобоев — риёзидон, номзади илмҳои физика-математика.
* 1956 — Нуриддин Саидов — давлатмард ва файласуфи тоҷик.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 25 ноябр]]*

## Тақвими мардумӣ
Қавс (23 Ноябр — 21 Декабр) яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Озар дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Қавс

## Нигаред низ

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/2511.html 
* http://www.calend.ru/day/11-25/ 
* bbc.on this day 25.11

## Эзоҳ
26 декабр

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*
### Миллӣ
* Рӯзи истиқлоли Словения 
### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 26 декабр]]*
* 26 декабри соли 2018, Паёми навбатии Президенти Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон дар "Кохи Сомон", ш. Душанбе, баргузор гардид.
## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 26 декабр]]*
* 1329  —  зодрӯзи Неъматуллои Валӣ (1329-1431), шоири  форс-тоҷик.
* 1914  —  зодрӯзи Масодиқ Мадиёров (1914-1989), пахтакор, Қаҳрамони Меҳнати Сотсиалистӣ.
* 1964  —  зодрӯзи Исмоил Ниёзов, рӯзноманигор.
* 1949  —  зодрӯзи Ҳасан Юлдошев, олими соҳаи Хокшиносӣ 
* 1977  —  зодрӯзи Субҳон Ҷалилов,рӯзноманигор ва блогнависи тоҷик, ровии барномаҳои радиоӣ

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 26 декабр]]*
* 1998 — Аслӣ Бурҳонов — ҳунарпешаи театр ва кинои тоҷик. 
* 2006 — Ҷералд Форд 38-ум Президенти ИМА (1974–1977)

## Тақвими мардумӣ
## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/1226.html  
* http://www.calend.ru/day/12-26/
26 май

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*

### Миллӣ
* , Рӯзи адвокатҳо
* , Рӯзи соҳибкорони рус.
* , Рӯзи истиқлол.
* , Рӯзи истиқлол.
* , Рӯзи таваллуди Валиаҳд Фредерик.
* , Рӯзи модарон.
* , Рӯзи ғалаба дар ҷанги Сардарапат.

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 26 май]]*
* 1908 — аввалин кашфи густардаи нафти хом истихроҷи тиҷорӣ дар Эрон аз ҷониби соҳибкори англис Уильям Д’Арси анҷом шуд.
* 1928 — Тасмими дар бораи баргузории бозиҳои Ҷоми Ҷаҳон оид ба футбол гирифта шуд, ки дар чор сол як маротиба гузаронда мешавад.
* 1947 — дар ИҶШС бекор кардани ҷазои қатл (соли 1950 аз нав ҷорӣ шуд).
* 1966 — Истиқлоли Гайана аз Британияи Кабир.

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 26 май]]*
* 1933 — Хушқадам Қамариддинов, доктори илмҳои тиб, профессор;
* 1991 — Дилшод Назаров, қаҳрамони олимпӣ дар гурзпартоӣ;
* 1959 — Абдуфаттоҳ Шарифзода, доктори илмҳои таърих, профессор, сухангӯи президент.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 26 май]]*

## Тақвими мардумӣ
Ҷавзо (21 Май — 21 Июн) яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Хурдод дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Ҷавзо

## Нигаред низ

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/0526.html 
* http://www.calend.ru/day/05-26/
25 март

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*

### Ҷаҳонӣ
*  — Рӯзи ҷаҳонии ёдбуди қурбониёни бардагӣ ва тиҷорати бардаҳои отлонтик
*  — Рӯзи ҷаҳонии ҳамбастагӣ бо кормандони боздошт ва нопадидшуда

### Миллӣ
*  — Рӯзи истиқлол.
*  — Рӯзи кормаднои фарҳанг.
*  — Рӯзи хадамоти амният.

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 25 март]]*

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 25 март]]*
* 1699 — Йоахан Адолф Хассе, композитори олмонӣ.
* 1921 — Симоне Сигнорет, ҳунарпешаи аҳли Фаронса.
* 1951 — Шералӣ Мӯсоев, нависандаи тоҷик.
* 1976 — Владимир Владимирович Кличко,муштзани украинӣ.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 25 март]]*

## Тақвими мардумӣ
80px|none|Ҳамал
Ҳамал (21 март — 20 апрел) — яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Фарвардин дар тақвими Эронӣ аст.

## Нигаред низ

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/2503.html 
* http://www.calend.ru/day/25-03/ 
* марта Наука, 25.03
* марта cyclowiki 25.03

## Эзоҳ
26 ноябр

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*
### Миллӣ
* Рӯзи истиқлоли Муғулистон
### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 26 ноябр]]*
 
## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 26 ноябр]]*
## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 26 ноябр]]*
## Тақвими мардумӣ
Қавс (23 Ноябр - 21 Декабр) яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Озар дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Қавс

## Ҳамчунин нигаред

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/2611.html 
* http://www.calend.ru/day/11-26/ 
*  Наука, 26.11
* cyclowiki 26.11
* bbc.on this day 26.11

## Эзоҳ

*
28 июл

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*
### Миллӣ
* Рӯзи истиқлоли Перу 
### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 28 июл]]*
* 1954 — таъсис ёфтани деҳаи Даҳана, дар колхози ба номи Сафар Амиршоев, Ноҳияи Кӯлоб, Вилояти Кӯлоб, ҶШС Тоҷикистон. Ҳозира деҳаи Даҳана дар Ҷамоати Даҳана, Ноҳияи Кӯлоб, Вилояти Хатлон, Ҷумҳурии Тоҷикистон.
## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 28 июл]]*
* 1968 — Маҳмудхон Шоев, адабиётшинос.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 28 июл]]*

## Тақвими мардумӣ
**Асад** (23 Июл — 22 Август) — яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Мурдод дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Асад

* 
## Ҳамчунин нигаред

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* wikiwand ба забони тоҷикӣ  
* http://www.peoples.ru/07-28.html 
* http://www.calend.ru/day/7-28/ 
*  Наука, 28.07
* cyclowiki 28.07

## Эзоҳ
25 май

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*

### Миллӣ
* , Рӯзи озодии Африқо
*  Туркманистон, Рӯзи Ашқобод
* , Рӯзи охири баҳор
*  Урдун, Рӯзи истиқлол
*  Судон, Рӯзи инқилоб

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 25 май]]*
* Таъсиси ноҳияи Ванҷ, 1933;
* Оғози ҳафтаи адабиёти тоҷик дар шаҳри Киев, 1962;
* Дар яке аз маҳбасҳои Душанбе Абдуҷалил Ҳомидов, собиқ раиси вилояти Суғд ба ҳалокат расид, 2010;

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 25 май]]*
* 1972 — Самариддин Асозода — журналист;
* 1936 — Акрам Асроров — физикдон, профессор;
* 1929 — Суннатулло Бобохоҷаев — доктори илми геологӣ, профессор, Ходими шоистаи илми Тоҷикистон, дорандаи Ҷойизаи давлатии ба номи Сино;
* 1953 — Абдуҳофиз Бобоҷонов — доктори илмҳои физикаю математика;
* 1934 — Олуболу Боқиев — доктори илми таърих, профессор;
* 1947 — Амалхонум Гаҷиева — мутарҷим (аз тоҷикӣ ба русӣ);
* 1953 — Тоҳирҷон Қурбонов — доктори илми иқтисод, профессор;
* 1956 — Имомиддин Раҳимӣ — нависандаи ҳаҷвнигор;
* 1942 — Амон Раҷабов — шоири узбекзабони Тоҷикистон;
* 1944 — Баҳодур Сабуров — доктори илмҳои физикаю математика, профессор;
* 1949 — Турсунпўлод Амини Истаравшанӣ — шоир, Журналисти шоистаи Тоҷикистон;
* 1952 — Файзулло Улмасов — дойрадаст, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон;
* 1948 — Ҳабибуллои Бекмуҳаммад — сароянда, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон;
* 1933 — Сафо Ҳалимӣ — нависанда;
* 1926 — Абдуҳамид Ҷалилов — доктори илми таърих, профессор, Ходими шоистаи илми Тоҷикистон;
* 1956 — Хусрав Шанбезода — доктори илми филологӣ, профессор;
* 1946 — Сулаймон Эрматов — нависандаи узбекзабон;

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 25 май]]*
 

## Тақвими мардумӣ
Ҷавзо (21 Май — 21 Июн) яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Хурдод дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Ҷавзо

## Нигаред низ

 

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/0525.html 
* http://www.calend.ru/day/05-25/ 
*  Наука, 25.05
* cyclowiki 25.05

## Эзоҳ
29 октябр

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*
### Миллӣ
* Рӯзи истиқлоли Туркия 
### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 29 октябр]]*
* 2008 — заминларзаи сахт дар Покистон ба амал омад.
* 2012 — Microsoft системаи оператсионӣи телефониро ( Windows Phone 8) пешкаш кард. 
## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 29 октябр]]*
## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 29 октябр]]*
 
## Тақвими мардумӣ
**Ақраб** (23 Октябр — 22 Ноябр) — яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Обон дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Ақраб

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/1029.html 
* http://www.calend.ru/day/10-29/ 
* Наука, 29.10 
* BBC On this day, 29.10

## Эзоҳ
2 март

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*

### Миллӣ
*  — Рӯзи пирӯзӣ дар ҷанги Одуо (соли 1896).

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 2 март ]]*
* 1067 — Ташкилёбии шаҳри Минск — пойтахти Белорус.
* 1931 — Зодрӯзи президенти аввалу охири Иттиҳоди Шӯравӣ Михаил Горбачёв.
* 1992 — Дар ҷаласаи 46-уми Маҷмааи кулли Созмони Милали Муттаҳид Ҷумҳурии Тоҷикистон ба узвияти СММ пазируфта шуд.
* 1960 — Марҳилаи аввали истеҳсолоти Комбинати қолинбофии Қайроққум ба истифода дода шуд.
* 1949 — Парвози нахустин бидуни таваққуф дар гирди сайёра анҷом дода шуд.
* 1921 — Валериан Владимирович Куйбишев ба Душанбе ташриф овард.
* 2013 — Тоҷикистон ба таври расмӣ Тоҷикистон 159-умин узви комилҳуқуқи Созмони Ҷаҳонии Тиҷорат — Радиои Озодӣ

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 2 март]]*

* 1894 — Оқил Зиёев, актёри театр, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон.
* 1912 — Саидаҳмад Каримов, шоир, Корманди шоистаи маданияти Тоҷикистон.
* 1919 — Хайко Муллоқандов, хормейстр, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон.
* 1928 — Юсуф Исломов, муаррих.
* 1935 — Рамзӣ Масаидов, олими соҳаи кишоварзӣ, профессор.
* 1937—1998 — Борис Вялушкин, доктори илми тиб, профессор.
* 1940 — Вероника Чигрина, синамо.
* 1950 — Даврон Алиматов, актёри театр, сароянда, Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон.
* 1950 — Холмаҳмади Мавлон, нависанда.
* 1950 — Эгамбердӣ Мавлонбердиев, синамо.
* 1953 — Рустам Одинаев, рассоми синамо.
* 1955 — Додоҷони Атавулло, публитсист.
* 1956 — Раҳимҷон Раҳматуллоев, доктори илмҳои тиб, профессор.
* 1958 — Саида Замонова, сароянда, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон.
* 1959 — Акбар Мирраҷабов, сарояндаи опера, Ҳунарпешаи мардумии Тоҷикистон.
* 1959 — Раҷаб Сафаров, доктори илмҳои сиёсатшиносӣ.
* 1963 — Латофат Назирова, олимаи соҳаи педагогика.
* 1964 — Бахтиёр Мирзобаҳодуров, олими соҳаи иқтисод.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 2 март]]*
* 2010 — Иброҳим Ҳасанов, заврақрони тоҷик

## Тақвими мардумӣ
**(20 Феврал — [[20 Март]])** — Ҳут яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Исфанд дар Гоҳшумори Эронӣ аст.
40px|none|Ҳут

## Нигаред низ

* Китобхонаи миллии Тоҷикистон. Тақвими моҳ. Феврали соли 2019 

## Пайвандҳо
* http://www.calend.ru/day/03-02/ 
* Наука, 2.03
* news bbk 2.03

## Эзоҳ

*
30 сентябр

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*
### Миллӣ
* Рӯзи истиқлоли Ботсвана 
### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 30 сентябр]]* 
## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 30 сентябр]]*
 
## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 30 сентябр]]*
## Тақвими мардумӣ
**Мизон** (23 Сентябр — 22 Октябр) — яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Меҳр дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Мизон

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/0930.html 
* http://www.calend.ru/day/9-30/ 
* Наука, 30.09 
* BBC On this day, 30.09
3 июн

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*

### Ҷаҳонӣ
*  — Рӯзи ҷаҳонии дучарха.

### Миллӣ

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 3 июн]]*
 

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 3 июн]]*
* 1909 — Раҳим Ҷалил (дарг. 1989), нависанда, тарҷумон, дромнавис, Нависандаи халқии Тоҷикистон.
* 1910 — Сулаймон Зоҳиров (дарг. 1985), рӯзноманигор, Корманди шоистаи маданияти Тоҷикистон.
* 1923 — Мусаббаъ Аҳмадова, олимаи соҳаи тиб.
* 1923 — Семён Гернштейн, рӯзноманигор, Корманди шоистаи Тоҷикистон.
* 1930 — Манзар Шарифов (дарг. 1981), арбоби давлатӣ.
* 1930 — Мухтор Баҳриддинов, рӯзноманигор.
* 1933 — Қодир Бердиев, олими соҳаи ҳуқуқ.
* 1935 — Қаюм Зиё, шоир.
* 1958 — Абдусаттор Одинаев, доктори илми таърих.
* 1960 — Абдураҳим Неъматзода, шоир.
* 1962 — Шавкат Бобоев, ходими давлатӣ, Вазири саноат ва технологияҳои нави Ҷумҳурии Тоҷикистон.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 3 июн]]*
* 1996 — Воҳид Асрорӣ (зод. 1917), адабиётшинос, доктори илми филология, профессор.
* 1989 — Бурҳон Тӯраев (зод. 1909), ҳунарпеша ва овозхон. Ҳунарпешаи хидматнишондодаи Тоҷикистон.

## Тақвими мардумӣ
Ҷавзо (21 Май — 21 Июн) яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Хурдод дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Ҷавзо
Соли Муш мувофиқи

## Нигаред низ

## Эзоҳ

 
* (КМТ | бештар… )

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/0603.html 
* http://www.calend.ru/day/06-03/
4 май

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои |Гурӯҳ:Ҷашнҳои 4 май]]*

### Миллӣ

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 4 май]]*

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 4 май]]*
* 1772 — Фридрих Арнолд Брокҳауз, (дарг. 1823), ношири олмонӣ, муассиси ширкати бузурги табъу нашри «Брокҳауз»
* 1914 — Зиёдулло Шаҳидӣ (дарг. 1985), арбоби ҷамъиятию фарҳангӣ, оҳангсози тоҷик.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 4 май]]*
* 1980 — Йосип Броз Тито, коммунист, Пешвои Югославия.
* 1987 — Халилуллоҳ Халилӣ, шоир, муаррих, филолог ва давлатмарди аҳли Афғонистон.

## Тақвими мардумӣ
Савр (21 Апрел — 20 Май) — яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Урдибиҳишт дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Савр

## Нигаред низ

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/0405.html
* http://www.calend.ru/day/05-04/
4 феврал

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*
*  Рӯзи байналмилалии мубориза бо бемории саратон.
### Миллӣ
* Иди Миллии Шри-Ланка — Рӯзи истиқлол.

### Динӣ

## Рӯйдодҳо

*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 4 феврал]]*
## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 4 феврал]]*
* 1881 — Климент Ворошилов, арбоби сиёсӣ, Қаҳрамони Иттифоқи Шӯравӣ.
* 1897 — Людвиг Ерҳард, пешсафи олмонӣ

* 1967 — Сергей Гринков, чемпиони олимпӣ  (1988, 1994), чемпиони ҷаҳон.

* 1934 — Зайниддин Шарифов, олими соҳаи тиб.
* 1939 — Абдулло Абдураҳимов, олими соҳаи тиб.
* 1939 — Гулобхон Бодурхонов, рӯзноманигор.
* 1959 — Файзулло Гадоев, генерал-майор.
* 1954 — Латиф Комилӣ, навозанда, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон.
* 1969 — Рустам Нуров, доктори илми тиб.
* 1965 — Нусратулло Салимов, давлатмарди тоҷик

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 4 феврал]]*
* 1945 — Ҳабиб Юсуфӣ, шоири муосири тоҷик.
## Ҳамчунин нигаред

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* Наука, 04.02
* BBC On this day, 04.02
4 январ

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: *:Гурӯҳ:Ҷашнҳои 4 январ*

=== Миллӣ ===
* Рӯзи истиқлоли [[Мянма]]

=== Динӣ ===

== Рӯйдодҳо ==
*Бознигаред: :Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 4 январ*
* [[1964]] — ба кор даромадани корхонаи яхдонбарории шаҳри [[Душанбе]].
* [[1963]] — таъсиси шаҳри [[Қайроққум]].

== Зодрӯзҳо ==
*Бознигаред: :Гурӯҳ:Зодагони 4 январ*
* [[1932]] — [[Зуҳур Ҳабибуллоев]], рассоми тоҷик, яке аз падидоварандагони Парчами Тоҷикистон.
* [[1939]] — [[Раҳмат Акбаров]], доктори илмҳои физика ва математика.
* [[1946]] — [[Саидамир Аминов]], олими соҳаи педагогика.
* [[1953]] — [[Амонулло Ғоибов]], доктори илми тиб.

== Даргузаштҳо ==
*Бознигаред: :Гурӯҳ:Даргузаштагони 4 январ*

== Тақвими мардумӣ ==
*'Ҷадӣ''' (22 Декабр — 20 Январ) яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Дай дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Ҷадӣ

## Нигаред низ

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/401.html 
* http://www.calend.ru/day/4-01/ 
* bbc.on this day 4.01
5 июл

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*
### Миллӣ
* Рӯзи истиқлоли Алҷазоир
 
### Динӣ

18 рӯзи моҳи шарифи Рамазон с. 1436, Гоҳшумори Ҳиҷри қамарӣ
## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 5 июл]]*

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 5 июл]]*
* 1918 — 2001 — Давлатбек Абдуллоев, пахтакор, Қаҳрамони Меҳнати Сотсиалистӣ.
* 1928 — Назир Мансуров, олими соҳаи биология.
* 1938 — Ҳабиба Қаҳҳорова, олимаи соҳаи биология.
* 1968 — Мавлудаи Равшанёр, шоира.
* 1968 — Сарабек Қаландаров, забоншинос.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 5 июл]]*
* 1971 — рӯзи вафоти Муҳаммадҷон Қосимов, ҳунарпешаи театр ва кино, Ҳунарпешаи халқии СССР
## Тақвими мардумӣ
**Саратон** (22 Июн — 22 Июл) — яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Тир дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Саратон

* 
## Ҳамчунин нигаред

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* wikiwand ба забони тоҷикӣ  
* http://days.peoples.ru/0705.html 
* http://www.calend.ru/day/7-05/ 
*  Наука, 5.07
* cyclowiki 5.07

## Эзоҳ
6 август

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*
### Миллӣ
* Рӯзи истиқлоли Ямайка
* Рӯзи истиқлоли Боливия 
### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 6 август]]* 
## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 6 август]]*
* 1878 — 1956 — Алиакбар Деҳхудо, нависанда ва олими эронӣ.
* 1933 — Бахтибек Асалбеков, рӯзноманигор.
* 1938 — Баҳром Ҳомидов, олими соҳаи химия.
* 1948 — Ҳакимҷон Аҳмадов, доктори илми химия, академики АИ Тоҷикистон.
* 1953 — Манзура Ӯлҷабоева, рассоми кино.
* 1958 — Абдуллоҷон Расулов, олими соҳаи биология.
* 1968 — Садбарг Элмуродова, олимаи соҳаи педагогика.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 6 август]]*
## Тақвими мардумӣ
**Асад** (23 Июл — 22 Август) — яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Мурдод дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Асад
* 
## Ҳамчунин нигаред

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/0806.html 
* http://days.peoples.ru/0806.shtml 
* Наука
6 декабр

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*

### Миллӣ
*  — Рӯзи Қонуни асосӣ.
*  — Рӯзи додситонӣ.
*  — Рӯзи Қувваҳои мусаллаҳ.
*  — Рӯзи истиқлол.

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 6 декабр]]*

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 6 декабр]]*
* 1962 — Гулчеҳра Қоҳирова, ахтарфизикдони тоҷик, доктори илмҳои физика ва мтематика.
* 1968 — Содир Ҷабборов, давлатмард ва сиёсатмадори Қирғизистон.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 6 декабр]]*
* 2016 — Мирзо Файзалӣ, рӯзноманигор, нависанда ва Шоири халқии Тоҷикистон.

## Тақвими мардумӣ
Қавс (23 Ноябр — 21 Декабр) яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Озар дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Қавс

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/1206.html 
* http://www.calend.ru/day/12-06/
6 июл

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*

### Миллӣ
* Рӯзи истиқлоли Малави 
### Динӣ

19 рӯзи моҳи шарифи Рамазон с. 1436, Гоҳшумори Ҳиҷри қамарӣ
## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 6 июл]]*

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 6 июл]]*
* 1898 — 1977 — Семён Шаферштейн, доктори илми тиб, профессор, Ходими шоистаи илми Тоҷикистон.
* 1923 — 2006 — Маҷид Маннонов, олими соҳаи иқтисод.
* 1946 — Силвестр Сталлоне, ҳунарпешаи машҳури амрикоӣ.
* 1953 — Давлат Султонов, рӯзноманигор.
* 1953 — Қудратулло Мираков, олими соҳаи техника.
* 1958 — Таввакал Ҷабборов, олими соҳаи кишоварзӣ.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 6 июл]]*
## Тақвими мардумӣ
**Саратон** (22 Июн — 22 Июл) — яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Тир дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Саратон

* 
## Ҳамчунин нигаред

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* wikiwand ба забони тоҷикӣ 
* http://days.peoples.ru/0706.html  
* http://www.calend.ru/day/7-06/ 
*  Наука, 6.07
* cyclowiki 6.07

## Эзоҳ

}
26 март

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*

### Миллӣ
*  — Рӯзи истиқлол.
*  — Рӯзи ҷавонон.
* , Ҷазираҳои Ҳовойӣ — Рӯзи Кухио.
*  — Рӯзи Гвардияи миллӣ.

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 26 март]]*
* 1995 — дар натиҷаи раъйпурсии умумихалқӣ дар Ӯзбекистон муҳлати вазифаи Ислом Каримов то соли 2000 дароз карда шуд.

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 26 март]]*
* 1874 — Роберт Фрост, шоири намоёни амрикоӣ.
* 1940 — Нэнси Пелози, сиёсатмадори амрикоӣ.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 26 март]]*
* 1892 — Уолт Уитмен, шоир.
* 1996 — Эдмунд Маски, сиёстамадори америкоӣ-демократ ва ходими давлатӣ.

## Тақвими мардумӣ
80px|none|Ҳамал
Ҳамал (21 март — 20 апрел) — яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Фарвардин дар тақвими Эронӣ аст.

## Нигаред низ

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/2603.html 
* http://www.calend.ru/day/26-03/ 
* марта Наука, 22.03
* марта cyclowiki 26.03

## Эзоҳ
6 сентябр

## Ҷашнҳо
* Рӯзи кормандони аэрофлот.

### Миллӣ

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 6 сентябр]]*

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 6 сентябр]]*
* 1913 — Пётр Кашпуров, ҷанговар, Қаҳрамони Иттифоқи Советӣ.
* 1948 — Бӯстон Ишонқулова, доктори илми тиб, профессор.
* 1968 — Абдувоҳиди Зевар, шоир.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 6 сентябр]]*
* 2010 — Амонуллоҳ Неъматзода, муфтӣ (1996—1997) ва раиси Шӯрои уламои Маркази исломии Тоҷикистон (1997—2010).

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/0906.html 
* http://www.calend.ru/day/9-06/
7 июн

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*

### Миллӣ
* Рӯзи истиқлоли Норвегия 
### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 7 июн]]*
 
## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 7 июн]]*
* 1908 — Музаффар Гулмаҳмадов, олими соҳаи кишоварзӣ.
* 1940 — Шакар Болтаева, пахтакор, Қаҳрамони Меҳнати Сотсиалистӣ.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 7 июн]]*
* 1954 - вафоти Алан Тюринг (англисӣ: Alan Mathison Turing; 23 июни 1912 — 7 июни 1954) — риёзидон, мантиқшинос, криптографи англис, ихтироъкори Мошини Тюринг.

## Тақвими мардумӣ
Ҷавзо (21 Май — 21 Июн) яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Хурдод дар тақвими Эронӣ аст.

Соли Муш мувофиқи 
## Ҳамчунин нигаред

## Эзоҳ

 
## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/0607.html 
* http://www.calend.ru/day/06-07/ 
*  Наука, 7.06
* cyclowiki 7.06
 
## Эзоҳ
7 сентябр

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*

### Миллӣ
*   — Рӯзи истиқлол.
*   — Рӯзи арзёбии иттилоъоти низомӣ.
*   — Рӯзи пирӯзӣ.

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 7 сентябр]]*
* 1998 — Ширкати Google ташкил карда шуд.

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 7 сентябр]]*
* 1898 — Виктор Стариков, гидроэнергетик, узви вобастаи АИ Тоҷикистон.
* 1943 — Мирзохоҷа Пиров, олими соҳаи педагогика.
* 1946 — Адаш Истад, нависанда, рӯзноманигор.
* 1956 — Сафар Айюбзода, нависанда, рӯзноманигор.
* 1958 — Ашӯрмуҳаммад Салоҳ, шоир.
* 1958 — Матлуба Мирзоюнус, доктори илми филологӣ, профессор.
* 1958 — Фахриддин Атоев, олими соҳаи тиб.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 7 сентябр]]*

## Тақвими мардумӣ
**Сунбула** (23 Август — 22 Сентябр) — яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Шаҳривар дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Сунбула

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/0907.html 
* http://www.calend.ru/day/9-07/ 
* Наука, 1.09
* BBC On this day, 1.09
9 июл

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*
### Миллӣ
* Рӯзи истиқлоли Аргентина
 
### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 9 июл]]*
 
## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 9 июл]]*
* 1923 — 2004 — Бобо Қурбонов, кӯҳкан, Қаҳрамони Меҳнати Сотсиалистӣ.
* 1938 — Валерий Бирюков, забоншинос.
* 1958 — 1999 — Азиз Ҷавов, адабиётшинос.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 9 июл]]*

* 1870 — Чарлз Дикенс нависандаи инглис 
* 1962 — Жорж Батай нависанда ва файласуфи машҳури фаронсавӣ

## Тақвими мардумӣ
**Саратон** (22 Июн — 22 Июл) — яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Тир дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Саратон

* 
## Ҳамчунин нигаред

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* wikiwand ба забони тоҷикӣ 
* http://days.peoples.ru/0709.html  
* http://www.calend.ru/day/7-09/ 
*  Наука, 9.07
* cyclowiki 9.07

## Эзоҳ
9 май

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*
* Рӯзи Аврупо дар Иттиҳоди Аврупо
### Миллӣ
* , , , , , , , , ,  (Рӯзи хотираву гиромидошт), , , ,  (), , , ,  (аз соли 2017) — Рӯзи Ғалаба (1945).

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 9 май]]*
 
## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 9 май]]*
* 1907 — Муҳаммадҷон Қосимов, актёри театр ва кинои тоҷик. Ҳунарпешаи халқии СССР (1941).
* 1916 — Ғаффор Валаматзода, раққос ва балетмейстери тоҷик. Ҳунарпешаи халқии ҶШС Тоҷикистон
* 1934 — Карим Ҳайдаров, доктори илмҳои тиб (1972), Академики АИ ҶШС Тоҷикистон
* 1941 — Шомурат Менглиев, ҳуқуқшинос, доктори илмҳои ҳуқуқшиносӣ, Ҳуқуқшиноси хизматнишондодаи ҶТ
* 1910 — Мулло Эркаев, муаррих, доктори илмҳои таърих, академики Академияи илмҳи педагогии СССР
* 1920 — Турсун Улмасов, мутриб, Ҳунарпешаи хизматнишондодаи ҶШС Тоҷикистон
* 1927 — Нуъмон Розиқ, шоир
* 1933 — Шавкат Шукуров, рӯзноманигор, бедилшинос, адабиётшинос, доктори илмҳои филологӣ,
* 1934 — Собир Султон, шоир
* 1946 — Сабзалӣ Шарифов, Рассоми халқии Тоҷикистон
Шукуров Шукур донишҷӯи курси сеюми Донишкадаи давлатии фарҳанг ва санъати Тоҷикистон ба номи МИРЗО ТУРСУНЗОДА

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 9 май]]*

## Тақвими мардумӣ
Савр (21 Апрел — 20 Май) — яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Урдибиҳишт дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Савр

## Пайвандҳо
* http://days.peoples./0509.html
* http://days.peoples./0509.shtml
Панҷоб

*Панҷоб, Ҳиндустон
*Панҷоб, Покистон
*Панҷоб, рӯдест дар сарҳади Тоҷикистон ва  Афғонистон
6 март

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*

### Миллӣ
*  — Рӯзи Истиқлол

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 6 март ]]*
* 1925 — таъсиси рӯзномаи «Пионерская правда» чопи Маскав, ки дар бораи ҳаёти наврасони Тоҷикистон матолиби фаровон нашр кардааст.

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 6 март]]*

* 1889 — Ҳамза Ҳакимзода Ниёзӣ, шоиру драматурги тоҷиктабори Узбакистон.
* 1912 — Раҳмат Ҳомидов, муаррих.
* 1920 — Карим Иброҳимов, муаррих.
* 1920 — Ҷумъа Холиқов, доктори илми тиб, профессор.
* 1928 — Расул Ҳодизода, нависанда, доктори илми филологӣ, профессор, Ходими шоистаи илми Тоҷикистон.
* 1929 — Маъсума Ҳасанова, доктори илмҳои физика ва математика, профессор, Корманди шоистаи Тоҷикистон.
* 1931 — Убайдулло Эшонқулов, олими соҳаи ситруспарварӣ, дорандаи Ҷоизаи давлатии ба номи Сино.
* 1931 — Елена Глазунова, доктори илми химия, узви вобастаи АИ Тоҷикистон, Ходими шоистаи илми ҷумҳурӣ.
* 1938 — Одина Мирак, шоир, Корманди шоистаи маданияти Тоҷикистон.
* 1951 — Наиля Асфандиёрова, доктори илми тиб, узви вобастаи АИ Тоҷикистон.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 6 март]]*
* 1336 — Алоуддавла Симнонӣ, қутби силсилаи заҳабия

## Тақвими мардумӣ
**(20 Феврал — [[20 Март]])** — Ҳут яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Исфанд дар Гоҳшумори Эронӣ аст.
40px|none|Ҳут

## Нигаред низ

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* http://www.calend.ru/day/03-06/ 
* Наука, 6.03
* news.bbc 6.03

## Эзоҳ
6 июн

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*

### Ҷаҳонӣ
*  — Рӯзи забони русӣ (2010)

### Миллӣ
*  — Рӯзи муҳандис (ба ифтихори нахустин муҳандис )
*  — Рӯзи омӯзгор
*  — Рӯзи пулиси молӣ (2011)
*  — Рӯзи ёдбуд кушташудагони Ҷанги Корея
*  — Рӯзи рӯзноманигор (1994)
*  — Рӯзи миллии Суэд (1983)

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 6 июн]]*

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 6 июн]]*
* 1799 — Александр Пушкин, шоир, асосгузори адабиёти классикии рус.
* 1947 — Ҳикматулло Абдуллозода, омӯзгор, биологи тоҷик, номзади илмҳои педагогика.
* 1947 — Сайидо Қурбонов, ҳунарпеша ва коргардони синамои тоҷик.
* 1948 — Аъзам Пудинаев, олими соҳаи педагогика.
* 1951 — Набӣ Ҷумъа, рӯзноманигор.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 6 июн]]*
* 2002 — Абдулҳаким Ғафуров, зистшинос, доктори илми биология, узви вобастаи АИ Тоҷикистон.

## Тақвими мардумӣ
Ҷавзо (21 Май — 21 Июн) яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Хурдод дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Ҷавзо

## Нигаред низ

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/0606.html 
* http://www.calend.ru/day/06-06/
Бразилия

**Бразилия** () — яке аз кишварҳои Амрикои Ҷанубӣ аст.

## Таърих==Бразилия ба забони тоҷикӣ

## Сиёсат ва ҳукумат

## Бахшбандии кишварӣ

## Ҷуғрофия

## Иқтисод

 
## Фарҳанг ва маориф

## Пайвандҳо

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Давлатҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Давлатҳои Амрикои Ҷанубӣ 
Гурӯҳ:Бразилия
Гурӯҳ:Давлатҳо — узви СММ
Коста-Рика

**Коста-Рика** ()  — кишварест дар Амрикои Марказӣ. Пойтахти он Сан-Хосе (Коста-Рика) аст.
## Таърих
Таърихи таъсис — соли 1821 
## Сиёсат ва ҳукумат

## Бахшбандии кишварӣ

## Ҷуғрофия

## Иқтисодёт

## Аҳолӣ

## Фарҳанг ва маориф
 

## Пайвандҳо

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Давлатҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Кишварҳои Амрикои Марказӣ
Гурӯҳ:Коста-Рика
Гурӯҳ:Давлатҳо — узви СММ
Вилояти Архангай

**Вилояти Архангай** () — яке аз вилоятҳои Муғулистон аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Эфиопия

**Эфиопия** ( ) — яке аз кишвари Африқо аст.

## Таърих

## Сиёсат ва ҳукумат

## Бахшбандии кишварӣ

thumb|right|300px

# Аддис-Абеба 
# Афар
# Амхара 
# Бенисхангул-Гумаз
# Дире Дауа 
# Гамбела
# Ҳарари
# Оромиа
# Сомали
# Southern Nations, Nationalities, and Peoples Region
# Тиграй

## Ҷуғрофия
## Иқтисодиёт
## Мардум
## Фарҳанг ва маориф

## Инҷоро ҳам бингаред

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Давлатҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Давлатҳои Африқо
Гурӯҳ:Эфиопия
Гурӯҳ:Давлатҳо — узви СММ
Гурӯҳ:Кишварҳои бе роҳи баромад ба баҳр
Вилоятҳои Муғулистон

right|800px
# Архангай
# Баян-Олгий
# Баянхонгор
# Булган
# Дорнод
# Дархан-Уул
# Дорногов
# Дундгов
# Гов-Алтай
# Гов-Сумбер
# Хентий
# Ховд
# Хoвсгoл
# Омнoгов
# Орхон
# Овoрхангай
# Селенге
# Сухбаатар
# Тoв
# Увс
# Завхан
Кӯҳҳои Карпат

**Кӯҳҳои Карпат** яке аз кӯҳҳои Руминия аст.

## Нигаред низ
## Манбаъ
Кӯҳҳои Пиреней

**Кӯҳҳои Пиреней** яке аз кӯҳҳои Фаронса ва Испониё аст.

Пиреней
*
Кӯҳҳои Серхарсанг

thumb|Кӯҳҳои Серхарсанг

**Кӯҳҳои Серхарсанг** яке аз кӯҳҳои Амрико аст.

Гурӯҳ:Кӯҳҳои Амриқо
Уқёнуси Ҳинд

**Уқёнуси Ҳинд** — сеюмин уқёнуси кураи Замин аз ҷиҳати бузургӣ баъди уқёнусҳои Ором ва Атлантик аст.

Қисми зиёдаш дар Нимкураи ҷануб воқеъ гардида, онро аз шимол қитъаи Осиё, аз ғарб Африка, аз шарқ Австралия ва аз ҷануб Антарктида иҳота кардаанд. Масоҳаташ якҷоя бо баҳрҳо 74,9 млн км², ҳаҷми об 291,9 млн км3, чуқуриаш ба ҳисоби миёна 3897 м. Баҳрҳо ва халиҷҳои калонаш: баҳри Сурх, баҳри Араб, халиҷи Форс, баҳри Андаман, халиҷи Банголӣ, Халиҷи Калони Австралия. Қаторкӯҳи зериобии Ҳинди Марказӣ уқёнусро ба қисмҳои начандон чуқури ғарбӣ (ҷазираҳояш: Мадагаскар, Сейшел, Амирант, Маскарен ва ғайра) ва нисбатан чуқури шарқӣ (ҷойи аз ҳама чуқураш новаи Зонд—7209 м дар ҷанубтари ҷазираи Ява) тақсим мекунад.

Дар қаъри уқёнус қаторкӯҳҳо, теппаҳои тӯлонӣ ва хамиҳо (Австралияи Ғарбӣ, Африкаю Антарктида ва ғайра) мавҷуданд. Тукобаҳои наздисоҳилӣ — шелфҳо нефту газ (халиҷи Форс)" ва минтақаҳои рифтӣ (кафидаҳои калони қаъри уқёнус) маъданҳои хром, оҳан, манган, мис ва ғайра доранд. Иқлими қисми шимолии Уқёнуси ҳинд муссонист, дар арзҳои тропикӣ ва субтропикии қисми ҷанубӣ бодҳои сахти пассатӣ мевазанд; дар арзҳои мӯътадил тӯфонҳои пурзӯр ба амал меоянд. Ҳарорати оби сатҳ асосан беш аз 20°С ва дар канори ҷануби уқёнус аз О°С пасттар аст. Яхҳо асосан дар арзҳои антарктикӣ ба вуҷуд омада, баҳорон бод ва ҷараёни об яхпораҳоро то 65—68° а. ҷ. пароканда мекунанд. Шӯрии об аз 32 то 36,5 % (дар баҳр Сурх то 41 %р) аст. Дар обҳои наздисоҳили моҳӣ ва дар ҷануби уқёнус кит шикор мекунанд. Калонтарин бандарҳо: Адан, Бамбай, Калкатта, Карочӣ, Читт; гонг, Коломбо, Рангун, Бандари Мошаҳр, Басра, Фао, Доруссалом, Фримантл, Дурбан.

## Эзоҳ

Ҳинд
Ман курбонов
 Диловар
Уқёнуси Яхбастаи шимолӣ

**Уқёнуси Яхбастаи шимолӣ** — хурдтарин уқёнуси кураи Замин аз ҷиҳати масоҳат буда, дар байни қитъаҳои Авруосиё ва Амрикои Шимолӣ воқеъ гаштааст. Масоҳаташ 13,1 млн км²; ҷойи аз ҳама чуқураш 5527 м (баҳри Гренланд). Ҷазираҳои бисёре дорад: Гренландия, Галаҷазираи Арктикии Канада, Шписберген, Замини Нав, Замини Шимолӣ ва ғайра. Масоҳати умумии ҷазираҳо 4 млн км² аст. Ба уқёнус дарёҳои калони Двинаи Шимолӣ, Печора, Об, Енисей, Хатанга, Лена, Индитирка, Колима, Макензи ҷорӣ мешаванд.

Аз рӯи хусусиятҳои табиию ҷуғрофӣ Уқёнуси Яхбастаи шимолӣ ба се ҳавза — Аврупои Шимолӣ, Арктика ва баҳрҳои канории Арктика тақсим мешавад. Баҳрҳои канории Арктика (Кара, Лаптевҳо, Сибири Шарқӣ, Чукот, Бофорт, Баффин), халиҷи Гудзон ва гулӯгоҳҳои Галаҷазираи Арктикии Канада асосан дар ҳудуди шелф (тунукоба) ҷойгир шудаанд. Релефи қаъри уқёнус аз шелф (бараш то 1200—1300 км), нишебии ростфуромадаи қитъавӣ ва буни уқёнус иборат аст. Буни уқёнусро қаторкӯҳҳои зериобии Гаккел, Ломоносов ва Менделеев — Алфа ба ҳавзаҳои чуқуроб ҷудо кардаанд. Иқлимаш арктикист. Зимистон 9/10 ҳиссаи акваторияи Уқёнуси Яхбастаи шимолӣ бо яхҳои шинокунанда пӯшида мешаванд. Ба Уқёнуси Яхбастаи шимолӣ намудҳои набототу ҳайвоноти арктикӣ ва атлантики хос аст. Дар Уқёнуси Яхбастаи шимолӣ моҳӣ, тюлен, морж ва дигар ҳайвонҳоро шикор мекунанд. Боркашонӣ асосан бо Роҳи баҳрии шимолӣ (ИҶШС) ва Гузаргоҳи шимолу ғарбӣ (ИМА ва Канада) сурат мегирад. Муҳимтарин бандарҳо: Мурманск, Архангелск, Диксон, Певек (ИҶШС), Тромсё, Нарвик (Норвегия), Черчиял (Канада) мебошанд.

## Эзоҳ

Уқёнуси Яхбастаи шимолӣ
Уқёнуси Ором

**[[Уқёнуси Яхбастаи шимолӣ|Уқёнуси]] Ором** — яке аз калонтарин уқёнуси бузург аст паҳнотарини рӯи Замин ба шумор меравад. Он аз Арктика дар шимол то ба Антарктида дар ҷануб тӯл кашида, аз ғарб бо Осиёву Австралия ва аз шарқ бо қитъаи Амрико маҳдуд аст. Масоҳати он бо баҳрҳо ба 178,6 млн км², ҳаҷмаш ба 710 млн км³ ва умқи миёнааш ба 3980 метр баробар аст. Умқи чуқуртаринаш новаи Марианна буда, ба 11 034 метр баробар аст. Номи ин уқёнусро баҳрнаварди шинохтаи Португалӣ Фернандо Магеллан гузоштааст. Ӯ ҳангоми сафари худ дар ин укёнус, ки бе ягон офат анҷом пазируфтааст, ба он "Ором" ном мегузорад.

Баҳрҳои уқёнуси Ором: дар соҳилҳои Осиё - Беринг, Охота, Ҷопон,Ҷопони дарунӣ, Шарқи Хитой, Зард, Филиппин; дар миёни ҷазираҳои Осиёи Ҷанубу Шарқӣ - Ҷануби Хитой, Ҷава, Сулавеси, Сулу, Флорес, Бали, Саву, Банда, Серам, Ҳалмаҳера, Молукка; дар соҳили Австралия - Марҷон, Фиҷи, Тасман, Гвинеяи Нав, Сулаймон ва дар соҳили Антарктида Амундсен, Беллинсгаузен, Росс, Сомов, Дюрвил (инҳоро баъзан ба Уқёнуси Ҷанубӣ нисбат медиҳанд) мебошанд. Дар соҳилҳои Америкаи Шимолӣ ва Ҷанубӣ баҳр нест, аммо халиҷҳои калон мавҷуданд: Аляска, Калифорния, Панама.

Аз рӯи миқдор ( тақрибан 10 ҳаз.) ва масоҳати умумии ҷазираҳо (тақрибан 3,6 млн км²) уқёнуси Ором дар байни уқёнусҳо ҷои якумро мегирад. Дар қисми шимолӣ ҷазираҳои Алеут; дар қисми ғарбӣ — Курил, Сахалин, Ҷопон, Филиппин, Зонди Калон ва Хурд, Гвинеяи нав, Тасмания; дар маркази он боз шумораи бисёри ҷазираҳои майда мавҷуданд.

## Геология

Ором
Гурӯҳ:Уқёнуси Ором
Кӯҳҳои Қафқоз

**Кӯҳҳои Кавказ** яке аз кӯҳҳои Қафқоз аст.

## Нигаред низ
* Кӯҳи Елбрус

## Манбаъ

Гурӯҳ:Қаторкӯҳҳо
Гурӯҳ:Қафқоз
Гурӯҳ:Системаҳои кӯҳии Осиё
Гурӯҳ:Системаҳои кӯҳии Аврупо
Гурӯҳ:Қаторкӯҳҳои Озарбойҷон