Олмониҳо

**Олмониҳо** (   Дойче ) - халқе аз олмониёни қадим, аҳолии асосии Олмон, Австрия, Швейтсария ва Лихтенштейн. Забон - Олмониҳо аз гурӯҳи олмонии оилаи ҳинду-аврупоӣ аст. То асри ХХ,  низ  **олмониҳо** номида **мешуданд.**

## Этимологияи калима
Вожаи олмонии **Deutsche** натанҳо аз забони қадими олмонӣ *diutisc* калимаи (аз *Diot,* ки маънои «мардум»), ки дар ибораи «забони миллӣ» истифода шудааст, чунон ки дар Олмон қабул шудааст . *Вожаи* *diutscher* дар маънои як намояндаи мардуми Олмон дар  нимаи дуюми асри XII ба миён омадааст . Решаи вожа дар бисёре аз забонҳои замонавии олмонӣ ва баъзе аз забонҳои Осиёи Ҷанубу Шарқӣ:мисли африқоӣ *(Duitsland, Duits),* фарерӣ *(Týskland, Týskt),* даниягӣ *(Tyskland, tysk),* нидерландӣ *(Duitsland, Duits),* Шветсия шведӣ *(Tyskland, tysk (а )* ), Японӣ (ド イ ツ, ド イ ツ 人 ё ド イ ツ 語), Кореягӣ (독일, 독일인 ё 독일 사람) ва ғайра боқӣ мондааст.

Дар забонҳои дигар, решаҳои дигар маъмуланд. Решаи лотинӣ *Олмон* истифода мешавад, ҳамчун ишора ба олмониҳо ва забони олмонӣ дар англисӣ *(Олмон, Олмон),* Индонезия *(Jerman, Jerman),* Руминия *(Germania, germana)* ва дар забони дигар. Дар забони русӣ реша танҳо дар номи кишвар ( *Олмон* ) истифода мешавад, дар ҳоле ки номи забон ва мафҳуми "Олмон" аз славянии «ньмьць» гирифта шудааст. Дар аксар забонҳои дигар бо решаҳои аз номи мардуми Олмон Alemanni истифода бурда мешавад  . Дар бештари маврид инҳо забонҳои романӣ мебошанд: фаронсавӣ ( *allemand* ), португалӣ ( *alemão* ), испанӣ ( *alemán* ) ва дигарон. Ин реша дар забонҳои арабӣ (*almāniyy* — الألمانية), тоторӣ (алман), - Туркия туркӣ *(Alman),* Озарбойҷон озарбойҷонӣ *(Alman)* ва тоторӣ *(Олмэн,* *Alman) вуҷуд дорад.* Этноними камтар  дар  решаҳое, ки аз дигар қабилаҳои германӣ меояд истифода бурда мешаванд: *saksa* - аз қабилаи  Saxons (дар Эстония ), *bawerski* - аз қабилаҳои Бавария (дар забонҳои лужитсӣ ).

Инчунин бояд қайд кард, ки славянҳои Шарқӣ ва Балтҳо истилоҳи “Тевтонҳо” -ро барои истинод ба олмониҳо, ки аз забони лотинии қабилаҳои олмонии “Тевтони” дар якҷоягӣ бо кимбриён ёдрас мешуданд, истифода мебурданд . Вай ин номро ба ордени Тевтонӣ додааст , ки ин худномгузорӣ нест, танҳо сокинони Гертсогигарии Бузурги Литва, Лаҳистон ва қабилаҳои Балтика балтҳо ин номгузориро доштанд.

## Олмонҳо ҳамчун қавм
right|thumb|250x250px| Қабилаҳои Олмон дар байни солҳои 100 ва 400  мелодӣ
Асоси ташаккули гурӯҳи қавмӣ олмониро қабилаҳои олмонӣ ба монанди: алеманиҳо, бавариягиҳо, франкҳо, саксонҳо, ланогобардҳо, маркоманҳо, готҳо, неметҳо, швабҳо ва дигарон, ки дар асрҳои миёна дар ҳудуди имрӯзаи Олмон маскун буданд, ташкил намудаанд.

Олмон дар тӯли солҳои дароз аз ҷиҳати феодалӣ пароканда буд, аз ин рӯ бисёр номҳои минтақавӣ дар он нигоҳ дошта шудаанд - швабиён, бовариягиҳо, саксонҳо, франконҳо ва ғайра. Дар иттифоқи миллат нақши ҳалкунандаро давлати пурқудрати Олмонӣ - Пруссия дар нимаи дуюми садаи XIX  бозидааст.

Миллати Олмон дар ниҳоят пас аз муттаҳидшавӣ дар соли 1871 ташаккул ёфт. Индустриализатсия ва хуруҷи аҳолии он ба шаҳрҳо ба баробар кардани фарқиятҳои минтақавӣ ва этнографӣ мусоидат карданд.

Бо забони байни олмониҳо Олмон бештар subethnos зерин истода:

### Забон
Забони олмонӣ ба гурӯҳи олмонии оилаи забонҳои ҳинду-аврупоӣ дохил мешавад. Таъхир ёфтани як давлати ягонаи Олмон ба таъхир ёфтани кодификатсияи меъёрҳои забони олмонӣ, ки барои ҳамаи олмониҳо якхела буданд ва нигоҳ доштани фарқиятҳои ҷиддии байни гурӯҳҳои қавмии олмониҳо мусоидат кард. Аз рӯи ҳамин сабаб, дар Олмон гуногунии васеъи диалектикӣ вуҷуд дорад, ки дар он аксар диалектҳо дар талаффуз, грамматика ва истифодаи онҳо ба забони адабии маъмул (   Hochdeutsch ) ва  то мушкилоти ҳамдигарфаҳмӣ байни сухангӯёни лаҳҷа овардааст .

## Муҳоҷирати ҷаҳонӣ
Тақрибан нисфи олмониҳо дар берун аз Олмон зиндагӣ мекунанд. Аксарияти аҳолии Австрия, Швейтсария, Лихтенштейн ва Люксембург, ки дар он ҷо забони олмонӣ бо намунаҳои миллии худ хондаву истифода мешавад, ахиран онҳо худро на олмониҳо, балки австриягӣ, швейтсарӣ ва лихтенштейнӣ меҳисобанд.

Ҷамоаҳои сершумори олмонӣ дар Белгия (тақрибан 70 ҳазор, дорои мустақилияти фарҳангӣ ва забонӣ ), Дания, Фаронса ( Элзас ва Лотарингия (дар шимолу шарқи Мозел ), Италия, Полша, Чехия, Словакия, Маҷористон, Руминия ( Олмонҳои Руминӣ ), Русия ( олмониҳои рус ), Қазоқистон (инчунин бо сабаби пайдоиши умумӣ ва наздикии фарҳангӣ-забонӣ ҳамчун олмониҳои рус тасниф карда мешаванд), инчунин дар Бразилия, дигар кишварҳои Амрикои Лотинӣ, Намибия ва Иёлоти Муттаҳида (тибқи барӯйхатгирӣ, одамони аслии олмонии ИМА мебошанд. онҳо аз ҳама сершумор буда дар реҷаи аввалтар аз гурӯҳи муҳоҷирони Англия меистанд). 
right|thumb| <small>Аҳолии ИМА аз рӯи решаҳои қавмии бартарӣ дошта.</small> <small>Аҳолии халқи олмонӣ -  ранги кабуд.</small>

## Нигаред

; Гурӯҳҳои субэтникӣ

* Бавариягиҳо 
* Саксониҳо 
* Швабиҳо 
* Олмониҳои Амрико 
* Олмониҳои назди Волга 
* Олмонҳои Балтика

; Мардумҳои марбут

* Австриёиҳо 
* Бритониёиҳо 
* Фризиҳо 
* Ҳолландиҳо 
* Фламандиҳо

## Эзоҳ

## Адабиёт

*  
* Энсиклопедияи " Халқҳо ва динҳои ҷаҳон ". - Москва, 1998. 
* Таърихи адабиёти хориҷӣ. - М., 1987. 
*  
*  
*  
*         Архивная копия   
* Томан I.B. Вохӯриҳои идона. Идҳои масеҳӣ дар анъанаҳо, адабиёт ва санъати Олмон. М., 2006

## Пайвандҳо

* Костюмҳои халқии Олмон 
* Statisches bundesamt    ) 

Гурӯҳ:Олмониҳо (миллат)
Гурӯҳ:Гурӯҳҳои этникӣ
Гурӯҳ:Ақвом ва миллатҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Саҳифаҳое, ки бо тарҷумаҳои ношинос оварда шудаанд