Ҳагматона

**Ҳагматона** (, , , , ) — номи ду шаҳр дар Мод: шаҳри асосии Атропатена ё Модҳои хурд (дар шимол) ва пойтахти Модҳои Бузург (дар ҷануб).

**Ҳагматонаи шимолӣ** — пойтахти Куруш аст, ки бо ҳафт девор иҳота шуда, ҷангалҳои барҷастаи болои ҳамдигар буда, бо рангҳои сафед, сиёҳ, арғувон, кабуд, сурх, нуқра ва тилло (мувофиқ ба панҷ сайёра, моҳ ва офтоб) ранг карда шудаанд. Дар «Авесто» ҳамчун шаҳри мустаҳкам ва сераҳолӣ тасвир шудааст. Ҳеродот бунёди Ҳагматонаро ба Дейок нисбат медиҳад; дар китоби Юдит тавсифи Ҳагматона ва деворҳои он мавҷуд аст, ки гӯё аз ҷониби Арфаксад сохта шудааст. Бархе аз муҳаққиқон бар ин назаранд, ки дар ҳамон шаҳр, чунон ки дар китоби Тобит  омадааст, харобаҳои Ҳагматонаи шимолиро бо харобаҳои Тахт-и Сулаймон муайян мекунанд, ки дар он девори байзавии тахтаҳои сангини мураббаъ, конусшаклро шинохтан мумкин аст, теппа ҳавзи дорои оби нушокӣ. Шаҳр то асри XIII вуҷуд дошт ва пас аз ҳамлаи муғулҳо ба фано афтодааст .

**Ҳагматонаи ҷанубӣ** (Агамтану дар хатти ошурӣ), ҳоло **[[Ҳамадон]]**, ба шаҳри асосии Модҳои Бузург дар замони Дориюши БузургI табдил ёфт ва қароргоҳи тобистонии шоҳони форси сулолаи Ҳахоманишиҳо  (Страбон XI, XIII; Ксенофонт, Анаб., III, V; Диодори II, XIII), ки дар як кохи боҳашамат зиндагӣ мекард, гӯё сохта шудааст (тибқи маълумоти юнониён) аз ҷониби Семирамида. Искандари Мақдунӣ пас аз ҷанги Арбела онро ишғол кард ва дар ин ҷо ганҷинаи ДориюшроIII ёфт. Баъдтар дар зери ҳукмронии Селевкиён буд. Полибий Ҳагматонаро чунин тавсиф мекунад: «Қасри шоҳӣ  дошт дар доира; қаср қалъа дошт, аммо шаҳр девор надошт». Дар қаср тамоми қисмҳои чӯбӣ аз кедр ва сарв буд; болор, шифт ва сутунҳо бо табақҳои нуқраю тиллоӣ пушонда шуда буданд; тахтаҳои бомпушӣ аз нуқраи соф сохта шудаанд. Хонаи ба ном Эна сутунҳои бо тилло ороёфта дошт.

## Нигористон

Акс:Rython_boz.jpg|пайванд=Акс:Rython_boz.jpg|алт=Золотой ритон (сосуд для питья) периода Ахеменидов Ирана, раскопанный в Экбатане. Хранится в Иранском национальном музее.| Ритони тиллоӣ (зарфи нушокӣ) аз давраи Хоманишиёни Эрон, ки дар Ҳагматона кофта шудаст. Тӯҳфа дар Осорхонаи миллии Эрон нигоҳ дошта мешавад.
Акс:Abdoli.jpg|пайванд=Акс:Abdoli.jpg|алт=Храм Нового Огня Шиян Малайер — единственная сохранившаяся реликвия мидийской эпохи в Хагматане| Маъбади оташи нав Шиян Малайер ягона ёдгории боқимондаи даври Модҳо дар Ҳагматона мебошад.
Акс:Hegmataneh1.jpg|пайванд=Акс:Hegmataneh1.jpg|алт=Часть подземного города Хагматана на холме Хагматаны|Як қисми шаҳри зеризаминӣ Ҳагматона дар теппаи Ҳагматона 
Акс:Hegmataneh.jpg|пайванд=Акс:Hegmataneh.jpg|алт=Основное исследованное место холмов Хагматаны|Майдони асосии кашфшудаи теппаҳои Ҳагматона 
Акс:Ekbatana_(forse),_phraakates_e_musa,_dracma,_2_ac-4_dc_ca.JPG|пайванд=Акс:Ekbatana_(forse),_phraakates_e_musa,_dracma,_2_ac-4_dc_ca.JPG|алт=Экбатана, древнегреческие монеты в Старом музее Берлина|Ҳагматона, сикаҳои Юнони қадим дар Осорхонаи қадимаи Берлин
Акс:Hegmataneh3.jpg|пайванд=Акс:Hegmataneh3.jpg|алт=Скелет человека в музее Хагматана, который хранится в том виде, в котором он был найден| Устухони одам дар Осорхонаи Ҳагматона, ки дар сурати пайдо шуданаш маҳфуз аст.
Акс:Hegmataneh2.jpg|пайванд=Акс:Hegmataneh2.jpg|алт=Кувшины с едой и водой хранятся в музее Хагматана|Дар осорхонаҳо зарфҳои хурокии Ҳагматона нигоҳ дошта мешаванд


## Эзоҳ

## Адабиёт

* « *[https://ru.wikisource.org/wiki/МСЭ2/Экбатана Экбатана]* » - мақола дар Энсиклопедияи хурди шӯравӣ ; нашри 2; 1937—1947

Гурӯҳ:Модҳо
Гурӯҳ:Устони Ҳамадон