open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Бойсунғур Мирзо

**Бойсунғур Мирзо** фарзанди Маҳмуд ибни Аҳмад ибни Абусаиди Гургонӣ ) — ҳокими ноҳияи Бадахшон (ҳукмронӣ 1474—1495).

Шахси бофазлу дониш буда, шеър мегуфт ва дар шеър «Одилӣ» тахаллус мекард. Дар «Маҷолису-н-нафоис»-и Алишери Навоӣ омадааст, ки Султоналии Машҳадӣ покизагии хатти настаълиқи вайро ситудааст. Аз осори ӯ қитъае дар мураққаи Баҳром Мирзо дар китобхонаи Хазинаи авқофи Истанбул маҳфуз аст, ки бо хатти хуш навишта шудааст. Ин Бойсунғурро бо Бойсунғур Мирзо — фарзанди Шоҳрух ибни Темур, ки дар соли 1434 вафот кардааст ва ба ҷуз настаълиқ ҳамаи анвои хатро хуш менавиштааст, набояд иштибоҳ кард.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Ҷаъфари Табрезӣ

**Мирзо Ҷаъфар ибни Алии Табрезӣ** (), маъруф ба **Бойсунғурӣ** (, ) — хаттоти форс-тоҷик, яке аз нахустин устодони хатти настаълиқ дар асри 15.

## Зиндагинома
Аслан аз мардуми Табрез буд, вале ба сабаби иқомати тӯлонӣ дар Ҳирот ба Ҳиравӣ машҳур шудааст. Баъдан аз Ҳирот ба Мовароуннаҳр сафар карда, се сол дар Балх монд, сипас ба Хоразм рафт, як сол дар Самарқанд зиндагӣ кард ва дар Бухоро даргузашт. Бойсунғурӣ аввал дар Табрез дар дарбори Мироншоҳ ибни Темур ба сар мебурд. Баъд дар дарбори Шоҳрухи Темурӣ тарбият ёфт, аз таваҷҷуҳ ва ҳимояи шоҳзода Бойсунғур Мирзо бархурдор буд ва бо ӯ хешӣ дошт. Лақаби дигараш «Айнулаъён» буд ва Султоналии Қоинӣ ӯро «Қиблатулкуттоб» номидааст.

Бойсунғурӣ дар кохи Чилсутуни Бойсунғур Мирзо китобат мекард ва сарвари чиҳил котиб ва хушнависи китобхонаи ӯ буд. Ӯ дар ривоҷи хатти настаълиқ кӯшиши бисёр намуд ва дар андак муддате онро мақбули хоссу ом кард. Вай ин хатро аз устодаш Мирабдуллоҳ фарзанди Миралии Табрезӣ (Ҳиравӣ) омӯхт ва дар он аз устодаш низ бартар шуд. Шогирди мавлоно Шамсуддин (Муншии Қумӣ) ва дар «хатти усул» шогирди Шамсуддин Қутобии Машриқӣ буд. Бойсунғурӣ бо он ки дар хатти настаълиқ шуҳрати бештар дошт, хатҳои дигарро устодона менавишт. Ӯ бо тарбияи шогирдон дар анвои хатҳо ба пешрафти хаттотӣ дар Эрон ёрӣ дод. Шогирдони маъруфи ӯ Азҳари Табрезӣ (дар хатти настаълиқ), Шайх Маҳмуди Зарин (дар хафинависӣ), Абдулҳай Муншии Астарободӣ (дар хатти таълиқ), Абдуллоҳи Таббохи Ҳиравӣ (дар хатти усул саромад буд) буданд. Бойсунғурӣ илова бар хаттотӣ шеър низ мегуфт. Осори барҷомондаи ӯ бархе дар Эрон ва қисми бисёрашон дар китобхонаҳои ҷаҳон маҳфузанд, ки муҳимтаринашон инҳоянд: «Шоҳномаи Бойсунғурӣ» (дар музейи Кохи Гулистон, рақами 4752), девони ашъори Ҳасани Деҳлавӣ, «Куллиёт»-и Ҳумоми Табрезӣ (Китобхонаи миллии Порис), нусхае аз девони Ҳофизи Шерозӣ (Осорхонаи осори исломӣ ва турк дар Истанбул), нусхае аз «Гулистон»-и Саъдии Шерозӣ (ҳамон ҷо).

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Бойсунқур

**Ғёсуддин Бойсунқур** () — аз асилзодагони сулолаи Темуриён.

## Зиндагинома
Писари Шоҳрух, набераи Темур, бародари Улуғбек, Ҳокими вил-ҳои Мозандарон, Астаробод ва Ҷурҷон (1414), баъд вазири падараш — Шоҳрух (1416-20) буд. Ҳокими Эрону Озарбойҷон (1420) ва Астаробод (1431). Ҳангоми сафарҳои Шоҳрух вазифаи муовинии ӯро адо мекард. Бойсунқур шахси маърифатнок, мухлиси ашъори форсӣ-тоҷикӣ буд. Замони вазириаш дар Ҳирот китобхона ташкил карда, хаттотону наққошон, мусаввирону саҳҳофон ва зарҳалгаронро ҷалб намуд. Солҳои 1425-26 котибони китобхона қариб 40 нусха «Шоҳнома»-и Фирдавсиро муқоиса карда, нусхаи интиқодии онро тартиб ва бо минётураҳои мактаби тасвирии Ҳирот, ки бо роҳбарии Бойсунқур таъсис ёфта буд, оро доданд. Худи Бойсунқур ба он муқаддима навиштааст. Соли 1423 бо супориши Бойсунқур Ҳофизи Абрӯ ба навиштани асари маъруфаш «Зубдату-т-таворих» шурӯъ кард. Бойсунқур дар Машҳад дар мақбараи Гавҳаршодбегим дафн шудааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Исмоили Маҳмадзоир

**Исмоил Махмадзоир** (тав. 11 июли 1997, Душанбе, Тоҷикистон) — соҳибкори тоҷик. Президенти Федератсияи ҷудои Тоҷикистон (аз ноябри соли 2022), инчунин сарпарасти кулли бошгоҳи футболи «Равшан» ва сарпарасти варзиши кибер-варзии Ҷумҳурии Тоҷикистон мебошад. Набераи калонии Президенти кунунии Ҷумҳурии Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон .

## Зиндагинома
Исмоили Маҳмадзоир 11 июли соли 1997 дар шаҳри Душанбе таваллуд шудааст. Ӯ писари Фирӯза Раҳмонова, духтари калонии раисиҷумҳури Тоҷикистон ва домоди нахустинаш Маҳмадзоир Соҳибов аст. Мавсуф фориғуттаҳсили Литсейи президентии шаҳри Душанбе мебошад. Соли 2018 Донишгоҳи миллии Тоҷикистонро бо ихтисоси молия ва қарз ва соли 2021 донишҷӯи Академияи кишоварзӣ ва идораи давлатии Русия дар назди Президенти Федератсияи Русия дар шаҳри Маскавро бо ихтисоси мудирияти давлатӣ ва маҳаллӣ хатм кард. 

### Маснад
Моҳи ноябри соли 2022 раиси Федератсияи ҷудои Тоҷикистон интихоб шуд.  ( IJF  ). Дар он роҳбарияти Кумитаи миллии олимпӣ, аъзои кумитаи иҷроияи федератсия, мураббиён, доварон ва варзишгарони номдори кишвар иштирок доштанд. Номзадиро хамаи хозирон дастгирӣ карданд.  

Муассиси ширкати холдингии "IM GROUP". Холдинги "IM GROUP" аз бузургтарин ширкатҳои хусусии Тоҷикистон аст, ки соли 2016 таъсис ёфтааст. Ширкат сохторҳои гуногунро дар соҳаҳои тиҷорат, сохтмон ва тавлидот дар бар мегирад. «IM GROUP» инчунин ба лоиҳаҳои ояндадоре, ки аз ҷониби соҳибкорони ҷавони кишвар бунёд гардидаанд, сармоягузорӣ мекунад ва бо анъанаҳои дастгирии иҷтимоии сокинони кишвар машҳур аст. Дурнамои ширкат на танҳо ба рушди тиҷорат, балки ба беҳтар кардани вазъи иҷтимоии ҷомеа низ нигаронида шудааст. Ширкати ӯ дар соли 2022 "Сарпарасти платина"-и нахустин Қаҳрамонии веломипедронии Осиё ва паралимпии "Душанбе 2022" гардид. 

Исмоили Маҳмадзоир пайваста дастаи футболи «Равшан»-и Кӯлоб  ро дастгирӣ намуда, ба бошгоҳи варзиши «Ҳоҷӣ Шариф» сарпарастӣ мекунад.

### '''Умури хайриявӣ'''
Исмоили Маҳмадзоир ба рушди варзиш дар Тоҷикистон саҳмгузор буда, баргузории чорабиниҳо, мусобиқаҳои гуногунро сармоягузорӣ ва дастгирӣ мекунад. Ӯ вақти зиёдеро ба корҳои хайрия бахшида, ба маъюбон, занон ва кӯдакони бемор кумак мекунад.

## Мукофот

* Ҷоизаи миллии Топ-50 «Барои саҳм дар рушди ҷомеа» (Тоҷикистон) дар соли 2022. 

## Қайдҳо

## Пайвандҳо

* Набераи калонии Эмомалӣ Раҳмон раиси Федератсияи дзюдои Тоҷикистон интихоб шуд
* Номи ӯ Исмоил Маҳмадзоир аст
Гурӯҳ:Википедиа:Зиндагиномаи муосирон
Гурӯҳ:Зодагони соли 1997
Гурӯҳ:Зодагони 11 июл
Ҳама чиз дар ҳама ҷо ва якбора

**«Ҳама чиз дар ҳама ҷо ва якбора»** () — филми мазҳакавии ҳунарҳои размии амрикоӣ.

Коргардонҳо ва филмноманависон Даниэл Шинерт ва Дэн Кван, ки дар баробари Энтони ва Ҷо Руссо филмро таҳия кардаанд. Аз рӯи сужаи филм, Қаҳрамони асосӣ модари оила, як муҳоҷири чинӣ (дар нақши Мишел Йео) — як муҳоҷири солхӯрда аз Чин, ки номаш Эвелин аст, ногаҳон имкон пайдо мекунад, ҳазорон умри худро дар оламҳои гуногуни параллелӣ гузаронад. Бо омӯхтани ҷаҳонҳое, ки ногаҳон барои ӯ кушода шудаанд, вай бо як мавҷудоти пурасрории торик дучор мешавад. Инчунин дар филм Стефани Сю, Ке Ҳуй Кван, Ҷенни Слейт, Гарри Шум Ҷр., Ҷеймс Ҳонг ва Ҷейми Ли Кертис . Филм омехтаи аҷиби жанрҳо бо унсурҳои мазҳакавии сюрреалӣ, фантастикаи илмӣ,  драмаи оилавӣ ва филмҳои ҳунарҳои размӣ мебошад  .

Филм 11 марти соли 2022 филми ифтитоҳи ҷашнвораи "Ҷанубу Ғарб" гардид . Филм дар ИМА, бо нашри маҳдуд  25 марти соли 2022 ва дар барориши оммавӣ  апрели соли 2022 бароварда шуд. Филм  аз мунаққидон баҳои баланд гирифт; бисёр нашрияҳо онро беҳтарин филми соли 2022 номиданд. Филм, барои 11 ҷоизаи Оскар пешбарӣ шуд (номзади беҳтарин дар соли 2023) ва 7-тои онҳо, аз ҷумла беҳтарин филми сол  ғолиб гардидааст.

## Дар нақшҳо

* Мишел Йео  — *Эвелин Вонг, соҳиби коргоҳи ҷомашӯӣ*
* Ҷонатан Ке Кван  — Уэймонд Вонг, шавҳари Эвелин
* Стефани Сю  — Ҷой Вонг / Ҷобу Тупак, духтари Эвелин ва Уэймонд
* Ҷеймс Ҳонг  — Гонг Гонг, падари Эвелин
* Ҷейми Ли Кертис  — Дейрдре Боубердра, нозири IRS
* Тулли Медел  — Беки Срегор, дӯстдухтари Ҷой
* Ҷенни Слейт  — Дебби бону бо саг  
* Гарри Шум Ҷр.  — Чад, ошпази Теппаняки, ки дар баробари Эвелин дар олами алтернативӣ кор мекунад
* Сунита Мани  — малика дар мусиқии телевизионӣ
* Аарон Лазар  — сарбоз дар мусиқии телевизионӣ
* Одри Василевски  — афсар

## Ҷоизаҳо ва номинатсияҳо

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Филмҳои фантастикии ИМА
Гурӯҳ:Филмҳои ҳунарҳои размӣ
Гурӯҳ:Филмҳо - ғолибони ҷоизаи Оскар
Гурӯҳ:Филмҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Филмҳои соли 2022
Бойсунтоғ

**Бойсунтоғ** () — кӯҳ дар Узбакистон. Шохаи ҷануби ғарбии қаторкӯҳи Ҳисор.

Бахшгоҳи рӯдҳои Сурхон ва Шеробод. Аз шимоли шарқ ба ҷануби ғарб ба масофаи 150 км тӯл кашидааст. Баландиаш ба ҳисоби миёна 3000-3400 м, нуқтаи аз ҳама баланди он 4424 м. Бойсунтоғ аз оҳаксанг, регсанг, гил, гнейс, варақсанг, гранит ва гранодиорит таркиб ёфтааст. Аз Бойсунтоғ Қайроқсой, Гуматоксой, Шоҳтутсой, Қизилсой, Шӯрчаоб ва Фалғар барин рӯдҳои пуроб ҷорианд. Дар баландии 800—1200 м рустаниҳои нимбиёбонӣ мерӯянд, аз он болотар арчазор ва марғзори алпӣ воқеъ аст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Бойҷуворӣ

**Бойҷуворӣ**, **бойдарвеш** — навъи ҷувории сафед.

Асосан барои дону силос кишт мекунанд. Донаш сафед (вазни 1000-тоаш 38-45 г). Баъди 130—135 рӯзи кишт мепазад. Барои силос баъди 115—120 рӯз медараванд. Дар 2 дарав аз ҳар га то 1000 сентнер баргу пояи силосбоб ва 60-65 сентнер дон гирифтан мумкин аст. Бойҷувориро асосан дар вилояҳои Суғду Хатлон (водии Вахш) ва вилоятҳои Бухоро, Самарқанд, Хоразм, Сурхондарё ва Қашқадарёи Узбакистон кишт мекунанд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Гиёҳҳо аз рӯи алифбо
Бокӣ (шоир)

**Мулло Теҳронхоҷа ибни Мулло Муҳаммад Боқирхоҷаи Бокӣ** мутахаллис ба **Бебок** — и тоҷик (асри 19).

## Зиндагинома
Мувофиқи маълумоти тазкиранигорон Абдӣ ва Муҳтарам Бокӣ аз акобирзодагони Бухоро буда, нисбаташ ба Амир Исмоили Сомонӣ мерасидааст. Дар назди олимону фозилон илмҳои мутадовилаи даврро ба хубӣ аз худ намуда, чун шахси донишманд шуҳрат ёфт. Ба тасаввуф, ба силсилаи нақшбандия майл доштааст. Ба шеъру шоирӣ низ шуғл меварзид. Дар тазкираҳову баёзҳои асри 19 намунаҳои шеъраш — бештар ғазалҳояш сабт гардидаанд. Абёти зерин намунаи шеъри ӯянд:

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Моҷароҳои Ги ва Эстопа

**«Моҷароҳои Ги ва Эстопа»** () як маҷмӯъаи телевизионии пӯёнамоӣ комедия бразилӣ аст ки туст Мариана Калтабиано барои шабака Cartoon Network дар сол 2009 сохта шудааст.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

* 
* 

Гурӯҳ:Силсилафилмҳои телевизионӣ Бразилия
Боксит

**Бокси́т** (, аз номи деҳаи Ле Бо дар ҷануби Фаронса, ки қабати боксит бори нахуст дар он ҷо ёфт шудааст) — ҷинси кӯҳӣ, ки асосан аз оксиди алюминий (Al2 О3), оксиди оҳан (Fe2О3) ва минералҳои гилӣ таркиб ёфтааст. Таркиби боксит инчунин ба миқдори кам минералҳои диаспор, бёмит, гиббсит, гётит, гидрогётит, гидрогематит, каолинит, шамозит, хлоритҳо, рутил, анатаз, илменит, алюмогётит, дернит, алюмогематит, сидерит, калсит, микоҳо ва ғ. дорад. Рангаш сурх, сурхи ҷигарӣ, баъзан хокистарӣ, сафед, зард, сиёҳтоб буда, анбӯҳаҳои сахт, масомадор, ковок, пӯк, заминӣ, хока, гилмонанд дорад. Аз ҷиҳати сохторӣ боксити оворӣ (пелитӣ, регӣ, шанӣ, конгломератӣ), боксити конкретсионӣ (оолитӣ, пизолитӣ, лӯбиёӣ), боксити лоядор ва боксити яклухтро фарқ мекунанд. бокситҳо бофтаҳои колломорфӣ (ягонасохт, лоядор ва ғ.) доранд. Аз сабаби масоманокӣ ва таркиби гуногун доштанашон вазни ҳаҷмии боксит аз 1800 (боксит ковок) то 3200 кг/м3 (боксити каммасома ва бештар оҳандор) тағйир ёфта метавонад. Вобаста ба таркиби минералиашон боксити моногидрооксидӣ (диаспорӣ, бёмитӣ), боксити сегидрооксидӣ (гиббситӣ) ва боксити омехтаро (диаспор-бёмитӣ, бёмит-гиббситӣ) фарқ мекунанд.

Маъдани алюминий, ки аз гидрооксиди алюминий, оксиди оҳан ва силитсий иборат аст, барои ҳосил кардани гилхок ва оташтобоварҳои гилхокӣ ашёи хом мебошад. Миқдори гилхок дар боксити саноатӣ аз 40% то 60% тағйир меёбад. Дар шароити муқаррарии фарсоиш шпатҳои саҳроӣ (минералҳое, ки қисми зиёди қишри заминро ташкил медиҳанд ва алюмосиликатҳо мебошанд) пӯсида, гилро ба вуҷуд меоранд, вале дар шароити иқлими гарм ва рутубати зиёд маводди пӯсиши онҳо метавонанд бокситҳо бошанд. Аз боксит алюминийро марҳала ба марҳала ҳосил мекунанд: аввал оксиди алюминий (гилхок), сипас алюминийи филиззӣ (бо усули электролиз ва истифодаи криолит). Боксит инчунин барои истеҳсоли ранг, сементи гилдор, электрокорунд, дар филиззкории сиёҳ, тоза кардани нафт ва ғ. истифода мешавад. Захираҳои бузургтарини боксит дар Гвинея (Боке, Фриа, Дебеле ва ғ.), Австралия (Уэйпа, Гов), Руссия (Вислов, Тихвин, Урали Шимолӣ ва ғ.), Қазоқистон (Турғай), Хитой (Шандун, Ляонин) мавҷуданд. Дар Тоҷикистони Марказӣ ва Бадахшон якчанд зуҳуроти начандон калони боксит ба қайд гирифта шудаанд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Алюминий
Падари сарватманд, падари фақир

**«Падари сарватманд падари фақир»** () — китобест, ки соли 1997 аз ҷониби Роберт Кийосаки ва  навишта шудааст. Китоб дар бораи аҳамияти саводнокии молиявӣ, истиқлоли иқтисодӣ ва эҷоди сарват тавассути сармоягузорӣ ба дороиҳо, сармоягузорӣ ба амволи ғайриманқул, оғоз ва соҳиб шудан ба тиҷорат ва такмил додани иктишофи молиявии шумо (IQ-и молиявӣ) сӯҳбат мекунад. 

«*Падари сарватманд*» — падари дӯсти ӯст, ки тавассути соҳибкорӣ ва сармоягузории оқилона сарват ҷамъ кардааст, дар ҳоле ки "падари камбағал" гӯё падари худи Кийосаки аст, ки ба гуфтаи ӯ, тамоми умр заҳмат кашидааст, аммо аз ин рӯ, ҳеҷ амнияти молӣ надошт.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Китобҳо
Гурӯҳ:Саҳифаҳое, ки бо тарҷумаҳои ношинос оварда шудаанд
Биандешеду сарватманд шавед

**Биандешеду сарватманд шавед** (**) — китоби машҳуртарини нависанда, рӯзноманигор ва равоншиноси амрикоӣ Наполеон Ҳилл.

Китоб бори аввал соли 1937 нашр шудааст. Сарлавҳаи китоб маънои онро дорад, ки дар бораи чӣ гуна сарватманд шудан аст, муаллиф возеҳ мегӯяд, ки фалсафаи дар он овардашуда метавонад барои муваффақ шудан ба одамон дар ҳама соҳаҳо истифода шудааст . Зиёда аз 15 миллион нусха китоб фурӯхта шудааст.

## Мундариҷа
13 «қадам»-и дар китоб овардашуда инҳоянд:

# Хоҳиш ё ҳадаф
# Имон
# Худталқинкунӣ
# Дониши махсус
# Хаёлот
# Банақшагирии муташаккил
# Ҷасурӣ
# Суботкорӣ
# Қувваи ҳамлаи ақл
# Табдил додани хоҳишҳои ҷинсӣ
# Қувваи зери шуур
# Майна
# Ҳисси шашум

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Китобҳо
Гурӯҳ:Китобҳои тиҷоратӣ
Гулсифат Шаҳидӣ

**Гулсифат Шаҳидй** (; 1 январи 1955, Ленинград, РСФСР) — рӯзноманигор, адабиётшинос, насрнависи тоҷик. Барандаи ҷоизаи «Нависандаи сол»-и Русия дар бахши «Адабиёти кӯдак» (2020) .

## Зиндагинома
Гулсифат Ғаффоровна Шаҳидӣ 1 январи соли 1955 дар оилаи иқтисоддонҳо Ғаффор ва Масрура Сатторовҳо ба дунё омадааст. Фориғуттаҳсили бахши рӯзноманигории Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон. Узви Иттифоқи нависандагони Русия ва Гилдияи эҷодии Авруосиё. Дар Маскав ва Лондон кору зиндагӣ мекунад. Зани оҳангсози маъруфи тоҷик Толибхон Шаҳидӣ (тав. 1946), модари се писар ва даҳ набера.

Пас аз хатми донишгоҳ фаъолияти эҷодии худро дар шаҳри Душанбе оғоз намуда, ба ҳайси мухбири рӯзномаи ҷумҳуриявии «Ҷавонон» кор мекунад. Сипас ба бахши аспирантура дохил шуда, дар мавзӯи равобити адабии тоҷику рус дар солҳои 20-30-уми асри гузашта рисолаи номзадиро бомуваффақият дифоъ мекунад. Баъди хатми аспирантура дар Парлумони Ҷумҳурии Тоҷикистон ба ҳайси тарҷумон кор мекунад. Солҳои баъдӣ дар Маскаву Душанбе ба ҳайси муҳаррир ва сипас мудири бахши радио ва телевизиони бахши тоҷикистонии ширкати телевизион ва радиои «Мир» кор кардааст. Вай чандин барнома, ҳикоя ва клипҳои радио ва телевизионро нашр кардааст.

Баъдтар ба фаъолияти адабии худ оғоз кард. Ёздаҳ китоб навишта, нашр кардааст, ки ба чаҳор забон (англисӣ, русӣ, тоҷикӣ ва форсӣ) тарҷумаву нашр шудаанд. Ҳамчунин, муаллифи теъдоди зиёди мақолаҳо, баррасиҳо мебошад.

## Китобҳо
* Шаҳре, ки орзуҳо амалӣ мешаванд, ҳикоя, 2015
* Ҳамсояҳо, ҳикоя, 2016
* Саёҳати сентименталӣ ё ҳама чиз вақти худро дорад, эссеи илмии оммавӣ, 2016
* Фарход аз Навгилем, хикояхо, 2017
* Муҳаббатро мубодила кунед, романи автобиографӣ, 2017
* Чашми ман ба Шарқ духта шудааст (В. Жуковский ва Шарқ), Очерк илмии оммавӣ, 2017
* Афсонаҳои биби Гулсифат, 2018
* Нури ман, офтоб, 2018
* Дар ин биҳишти рӯи замин, 2018  Архивная копия
* Биҳишти гумшуда, 2018  Архивная копия
* Маро муҳофизат кунед, 2019  Архивная копия

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Нависандагони асри XXI
Гурӯҳ:Нависандагони адабиёти русӣ
Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Нависандагони асри XX
Бӯабдуллоҳи Боку

**Бокуӣ** () **Бӯабдуллоҳи Боку**, **Ибни Бокуя**, **Абуабдуллоҳ Муҳаммад ибни Абдуллоҳ ибни Убайдуллоҳ** (? — 1037, Нишопур) — яке аз машоихи мактаби ирфонии Хуросон.

## Зиндагинома
Нисбаташ аз номи бобояш Бокуя (мансуб ба шаҳри Боку) гирифта шудааст. Ҷой ва соли таваллудаш номаълум; даврони хурдӣ ва ҷавониашро дар Шероз гузаронидааст. Дар ҷавонӣ аз Абуяҳё Бакр ибни Аҳмад ҳадис шунида, дар ҳамин давра ба ҳалқаи муридони суфии маъруф Ибни Хафиф пайваст; аз ӯ низ ҳадис шунид ва ба қавле таълимоти каломии Ашъариро низ аз ӯ омӯхт.

Б. ба кишварҳои исломӣ сафарҳои бисёр карда, шаҳрҳои зиёдеро дидааст. Маъхазҳо аз сафарҳои вай ба шаҳрҳои Қазвин, Рай, Байзо, Исфаҳон, Гундишопур, Ромҳурмуз, Тустар, Кӯфа, Басра, Бағдод, Димишқ, Рамла, Бухоро, Хуҷанд, Хуросон маълумот додаанд. Б. ба Нишопур омада, ба ҷамъи муридони Абуабдурраҳмони Сулламӣ пайваст; дар хонақоҳи ӯ сокин шуд ва пас аз даргузашти шайх халифаи ӯ гашта, иршоди муридонро ба дӯш гирифт. Б. дар Нишопур бо Абулқосими Қушайрӣ ва Абусаиди Абулхайр низ мулоқот ва суҳбатҳо доштааст. Ӯ дар ибтидо нисбат ба Абусаиди Абулхайр ва маҷлисҳои ваъзи ӯ беэътиноӣ зоҳир карда, рақсу самоъи ӯро тамоман қабул надоштааст ва онро инкор мекардааст, вале баъди мушоҳидаи каромоти шайхи мазкур тасаввуроташ дар бораи ӯ дигар гашта, ба қавли Абдурраҳмони Ҷомӣ, «дилхуш шуд ва инкори вай тамом бархост». Б. бо шайх Абулаббоси Наҳовандӣ низ муддате мусоҳиб будааст; онҳо дар мавриди тариқат бо ҳам гуфтугӯҳое доштаанд ва шайхи мазкур фазлу пешгомии ӯро эътироф кардааст. Абдуллоҳи Ансорӣ дар бораи мақоми Б. дар тасаввуф гуфтааст: «Вай пешвои ин кор буд ва аз ҳамаи улум бонасиб».

Б. дар тӯли сафарҳояш бо уламову муҳаддисон, орифону машоихон ва суфиёни бисёре вохӯрда, дар бораи аҳволу ахбори онҳо ҳикояту ривоятҳои фаровон гирдоварӣ кард. Ҳарчанд Б.-ро соҳиби таснифоти бисёр донистаанд, аз ӯ танҳо як асар дар бораи Мансури Ҳаллоҷ («Бидояту ҳоли-л-Ҳусайн ибни Мансури-л-Ҳаллоҷ ва ниҳоятуҳу») то замони мо расидааст. Ҳоҷихалифа дар «Кашфу-з-зунун ан асоми-л-кутуби ва-л-фунун» китоберо ба номи «Ахбору-л-орифин» (номи дигараш «Ҳикоёту-л-орифин») ва К. Броккелман дар «Geschichte der Arabishen Litteratur» китоби «Ҳикоёту-с-суфия»-ро аз ҷумлаи таълифоти ӯ шумурдаанд. Дар баъзе маъхазҳо девони Шайх Алӣ, машҳур ба Бобокӯҳӣ, иштибоҳан ба вай нисбат дода шудааст. Бархе тазкиранигорон, аз ҷумла Ҷунайди Шерозӣ, навиштаанд, ки Б. дар охирҳои умр ба Шероз бозгашта дар даруни ғоре мезист, аз ин рӯ, бо номи Бобокӯҳӣ маъруф гашт; ҳамон ҷо фавтид ва қабраш ҳам ҳамон ҷост, аммо бархи дигар қабри мазкурро ба шахси дигаре бо ҳамин ном нисбат додаанд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Қаҳрамони Иттиҳоди Шӯравӣ

**Қаҳрамони Иттиҳоди Шӯравӣ**, **Қаҳрамони Иттифоқи Советӣ** — унвони олии фахрӣ, ки аз 16 апрели соли 1934 барои хидматҳои барҷаста ва корнамоӣ ба нафъи ҷамъият ва давлат дода мешавад. Ин унвонро Президиуми Шӯрои Олии ИҶШС бо ордени Ленин, медали «Ситораи тило» ва Грамотаи Президиуми Шӯрои Олии ИҶШС медод.

Муаллифи ангораи ҷоиза меъмор Мирон Иванович Мержанов мебошад. Охирин супоридани унвони Қаҳрамони Иттиҳоди Шӯравӣ 24 декабри соли 1991 анҷом шуд. Аз 20 марти соли 1992 унвони мушобеҳи Қаҳрамони Федератсияи Русия барои барои хадамоти вежа ба давлат ва мардум эъто мешавад.

Пас аз фурӯпошии Иттиҳоди Ҷамоҳири Шӯравӣ, унвони «Қаҳрамони Тоҷикистон» дар Тоҷикистон эҷод шуд, ки барои хадамоти шоиста ба давлат ва мардум супорида мешавад. Унвонҳои Қаҳрамон (Қаҳрамони миллӣ) низ дар теъдоде аз кишварҳои дигар пас аз фурӯпошии Шӯравӣ ва дар бархе аз давлатҳо ё ташкилоти давлатии ношинохта ё то ҳадде ба расмият шинохташуда тасбит шудааст.

## Эзоҳ


Гурӯҳ:Унвонҳои фахрӣ
Гурӯҳ:Ҷоизаҳои олии давлатӣ
Ҷованни Боккаччо

**Ҷова́нни Бокка́ччо** (; ) — и итолиёӣ. Яке аз нахустин намояндагони адабиёти инсондӯстии давраи Эҳё.

Достонҳои Ҷованни Боккаччо «Шикори Диана» (1334), «Филоколо» (1330), «Филострато» (1338), «Тесеида» (1339—1341), дар мавриди муборизаи Тесей ба муқобили амазонкаҳо) ва ғ., романи «Филоколо» — иборат аз 5 китоб (1336) дар таъсири адабиёти атиқа — асотири Юнони Қадим навишта шудаанд.

## Зиндагинома
Соли 1340 аз Неапол ба Флоренсия баргашт. Соли 1350 бо Петрарка шинос шуд. Дар ин давра дар андешаи Ҷованни Боккаччо норозигӣ аз роҳи эҷодии пешгирифтааш ба вуҷуд омад. Ӯ ба эҷоди асарҳои ҷавобгӯи воқеияти замон рӯй овард, вале назари Ҷованни Боккаччо ба ҷаҳон ва инсон аз дидгоҳи Эҳё боқӣ монд. Ҷованни Боккаччо нахустин муҳаққиқи эҷодиёти Данте мебошад. «Мазҳака»-и Дантеро маҳз Ҷованни Боккаччо «илоҳӣ» номид ва тарҷумаи ҳоли ӯро навишт («Зиндагиномаи Данте Алигйери», тақр. 1360). Ба қалами Ҷованни Боккаччо рисолаҳои ба забони лотинӣ навишташуда «Шаҷараи худоён» (1350), «Дар бораи занони машҳур» (1361-75), «Саргузашти талхи мардони машҳур» (1355-74) тааллуқ доранд. Ҷованни Боккаччо яке аз саромадони осори психологӣ дар адабиёти Аврупо ба шумор меравад (повести «Фяметта», 1345). Ӯ асосгузори навъи адаби (жанри)-и новелла мебошад. Муҳимтарин офаридаи Ҷованни Боккаччо — китоби «Декамерон» (1348-53) яке аз бузургтарин осори давраи Эҳё буда, ба шакли қисса андар қисса иншо шудааст. Ҷованни Боккаччо ба тавассути ҳикоёт (новеллаҳо)-и «Декамерон» орзуву ормони инсони давраи Эҳёро ифода намудааст. Ба шарофати эҷоди ин асар Ҷованни Боккаччо асосгузори забони адабии итолиёӣ (забони адабии осори мансур) эътироф гардидааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Боқибиллоҳ

**Хоҷа Боқибиллоҳ** (, **Абулмуайид Разиюддин Муҳаммад**, мутахаллис ба **Беранг**; ) — яке аз муассисон ва мураввиҷони тариқати нақшбандия дар Ҳинд.

## Зиндагинома
Азбаски муддати дурудароз дар Ҳинд ва чанде дар Мовароуннаҳр муқим буд, дар маъхазҳо бо номҳои гуногун (Муҳаммадбоқии Нақшбандии Деҳлавӣ, Боқибиллоҳи Деҳлавӣ, Абдулбоқӣ ва Боқии Мовароуннаҳрӣ) ёд шудааст. Б. муддате назди шоир ва олими самарқандӣ Мавлоно Содиқи Ҳалвоӣ илоҳиётро омӯхт, ба тасаввуф рӯ оварда, бо пешниҳоди устодаш барои таҳсил ба Мовароуннаҳр омад. Дар Самарқанд бо пирони тариқати нақшбандия шиносоӣ пайдо карда, ба ҳалқаи муридони хоҷа Амкангӣ пайваст. Сипас ба Ҳинду Кашмир сафар карда, дар он ҷо бо шайх Бобо Валӣ шинос шуда, мароҳили сулуки нақшбандияро назди ӯ оғоз намуд. Баъди фавти Бобо Валӣ (1592) ба Мовароуннаҳр бозгашт, вале пас аз муддате дубора ба Ҳинд рафт ва дар ш. Деҳлӣ монд.

Б. дар мутобиқгардонии тариқат бо шариат мекӯшид ва ҳолатҳое чун халса, ваҷд, сукр, самоъ бо андешаҳои ирфонии ӯ созгор набуданд. Аз ишоратҳои фаровони Б. дар мактубҳояш ба Ибни Арабӣ ва зиндагиномааш равшан мегардад, ки ӯ аввал таълимоти ин орифи бузургро пазируфтааст, вале дар охири умр назарияи ваҳдати вуҷуди эшонро мавриди интиқод қарор додааст.
Б. дар Деҳлӣ бо Аҳмади Сарҳиндӣ вохӯрд ва охирӣ маҷзубу муриди ӯ гашта, дар хонақоҳаш иқомат мекард, то аз эшон иҷозаи иршод гирифт ва дар зумраи пайравони тариқати нақшбандия даромад. Осори ӯ ба сурати малфузоту мактубот ва ашъору расоил боқӣ мондааст. Ҳамчунин ӯ маснавиҳои «Ганҷи фақр», «Қабл аз замони дарвешӣ», «Соқинома», «Силсилаи пирони тариқат», «Силсилату-л-аҳрор», «Рисола дар шарҳи „Силсилату-л-аҳрор“» дорад.

## Осор
* حیات باقیة. دهلی، ۱۹۰۵؛
* کلیات به کوشش قاروقی نقشبندی و برهان احمد فاروقی. لاهور، ۱۹۶۷.؛
* عرفانیات. به کوشش نظام احمد کاظمی حیرت. لاهور، ۱۹۷۰.؛
* غلام سرور لاهوری. خزینة الاصفیا. لکهنو، ۱۸۷۳.؛
* .دائرةالمعارف بزرگ اسلامی. ج. ۸. تهران، ۱۳۸۵ هـ. ش.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Абдуқаҳҳор Боқиев

**Абдуқаҳҳор Боқиев** (1895, Хуҷанд — 1940, Ленинобод) — ширкатдори фаъоли барпокунии ҳокимияти Шӯравӣ дар Туркистон ва Хуҷанд. Узви ҳизби коммунистӣ аз соли 1928.

## Зиндагинома
Абдуқаҳҳор Боқиев яке аз нахустин касонест, ки соли 1917 ихтиёран ба сафи Гвардияи Сурхи Хуҷанд дохил шуд. Солҳои 1918—1919 ҷанговари отряди ихтиёрии Туркистон дар Самарқанд буд ва барои саркӯб намудани ошӯби дастаҳои Осипов (1918) ширкат варзидааст. Солҳои 1919—1932 сарбози отряди савораи милитсияи Хуҷанд ва милитсионери дастаи Милитсияи Сурх. Соли 1931 дар торумор ва саркӯб намудани дастаҳои босмачиёни Бобоҳоҷӣ ва Бегиш дар музофоти Ашт корнамоиҳо кардааст. Раиси колхози ба номи Шадунс дар ноҳияи Хуҷанд (1939-40). Бо Ордени Сурхи Меҳнати РСС Узбакистон (1925) қадрдонӣ шудааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Алишер Боқиев

**Боқиев Алишер Худойназарович** (таваллуд 21.12.1974, шаҳраки Сомониёни ноҳияи Рӯдакӣ) — варзишгари тоҷик, куштигир, Устоди шоистаи варзиши Тоҷикистон дар куштии ҷуду (2001) ва қураш (2003), Устоди варзиши дараҷаи байналмилалӣ аз намуди олимпии ҷуду, қураш, самбо, «куштигирӣ». Мураббии шоистаи варзиши Ҷумҳурии Тоҷикистон (2006).

## Зиндагинома
Нозукиҳои гӯштини миллии қураш ва ҷудуро аз падараш — Мураббии хидматнишондодаи варзиши ҶШС Тоҷикистон Худойназар Боқиев омӯхтааст. Хатмкардаи Донишкадаи тарбияи ҷисмонии Тоҷикистон (1996). Аз соли 1996 мураббии Мактаби махсуси варзишӣ оид ба дзюдои ноҳияи Рӯдакӣ. Чемпиони чандинкаратаи Тоҷикистон аз рӯйи намудҳои гӯштини дзюдо, самбо ва қураш. Ҷоизадори бозиҳои Осиё дар шаҳри Хиросимаи Ҷопон (1994; ҷойи 5-ум). Соли 2001 дар Чемпионати Осиё дар шаҳри Улан-Батор (ҶХМ) сазовори ҷойи дуввум ва медали нуқра гардид. Чемпиони Осиё дар бахши гӯштини миллии қураш (2001, Тошканд).

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Ҷудукорони Тоҷикистон
Махсуд Боқиев

**Боқиев Махсуд Иноятуллоевич** (зод. 20.10. 1954, Хуҷанд) — муаррихи тоҷик, доктори илмҳои таърих (2000), профессор (2002), академики Академияи байналмилалии антропологияи интегративӣ (2002) ва Академияи омӯзгории Федератсияи Русия (2003).

## Зиндагинома
Ёвари муовини аввали раиси Комиҷроияи вилояти Ленинобод (1978-89), дотсенти Донишгоҳи давлатии омӯзгории Ленинобод (ДДОЛ; 1989-92), мудири шуъбаи таърих, бостоншиносӣ ва Маркази илмии АИ Тоҷикистон (1992-97), ноиби директори филиали Донишгоҳи муосири Маскав дар шаҳри Хуҷанд (1998—2001), директори филиали Донишгоҳи нави Руссия дар Тоҷикистон (2001-09), директори донишгоҳи мазкур дар Қирғизистон (аз 2009 то ҳоло). Асосан ба таҳқиқи масоили ҷунбишҳои маорифпарварӣ ва озодандешии мардуми Осиёи Марказӣ ва равшанфикрони Хуҷанд дар охири асри 19 — ибтидои асри 20 машғул буда, бештар аз 50 асару мақола ба табъ расондааст.

## Осор
* Общественно-политическая мысль и идейная борьба в Туркестане в конце 19-нач 20 в. Д., 1992;
* История и художественный образ. Х., 1997;
* Из истории вольнодумия народов центральной Азии. Х., 2003;
* Фитрат — таджикский просветитель. Х., 2005.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Уэст Спрингфилд, Массачусетс

**Уест Спрингфилд** (англисӣ : West Springfield ) — шаҳрест дар Ҳампден, иёлоти Массачусетси ИМА. Ҳангоми барӯйхатгирии соли 2010 он дорои 28,391 нафар аҳолӣ ва зичии аҳолӣ 625,6 нафар дар як km² буд.

## Ҷуғрофия
Уэст Спрингфилд дар координатҳои  ҷойгир аст. Мувофиқи маълумоти Бюрои барӯйхатгирии Иёлоти Муттаҳида, Уэст Спрингфилд масоҳати умумии 45,38 км² дорад, ки аз он 43,29 км² замин ва (4,62%) 2,1 км² об аст.

## Демография
Тибқи барӯйхатгирии соли 2010, дар Уэст Спрингфилд 28,391 нафар зиндагӣ мекарданд. Зичии аҳолӣ 625,6 нафар/км² буд. Аз 28,391 аҳолӣ, Уэст Спрингфилд 86,32% сафедпӯстон, 3,31% афроамрикоиҳо, 0,23% амрикоиҳои бумӣ, 4,41% осиёиҳо, 0,05% ҷазирагиҳои Уқёнуси Ором, 3,38% аз дигар нажодҳо ва 2,3% аз ду ва ё зиёда нажодҳо буданд. Аз шумораи умумии аҳолӣ, 8,7% испанӣ ё лотинии ҳама гуна нажод буданд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Массачусетс
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишини Ҳампден, Массачусетс
Мирзо Боқӣ

**Мирзо Боқӣ** (*Мирзоамон Боқиев*; зод. 19.12.1944, деҳаи Эсизи ноҳияи Кӯҳистони Масчо) —  ва и тоҷик. Узви ИЖТ (аз соли 1984).

## Зиндагинома
Хатмкардаи УДТ (ҳоло ДМТ; 1971). Пас аз хатми таҳсил дар студияи Телевизиони Тоҷикистон (1971—1972), редаксияи рӯзномаҳои «Маориф ва маданият» (1972—1980), «Адабиёт ва санъат» (1981—1982), «Омӯзгор» (1983—1998) ва маҷ. «Маорифи Тоҷикистон» (1998—2001) кор кардааст. Аз соли 2002 сармуҳаррири нашриёти «Бухоро».

## Таълифот
Ба қалами Мирзо Боқӣ китобҳои «Ҳамосаи модар ва кӯдак» (1984), «Нуқтаи нур» (1986), «Фурӯғи хирад» (иборат аз 5 ҷилд, 2000—2005), «Ҷовидоннома» (ҷ. 1, 2006; ҷ. 2, 2013) тааллуқ доранд. Андарзҳои нависандаи рус Л. Н. Толстойро бо номи «Андарзнома» тарҷума карда ба табъ расондааст (1989). Асарҳои «Фурӯғи хирад» ва «Ҷовидоннома» на танҳо ҳаҷман бузурганд, балки аз ҷиҳати мазмуну мундариҷа ва мавзӯъҳо мукаммалу мураттабанд. Ин асарҳо як тарзи навҷӯию навгӯиҳои ба худ хоссе доранд, ки хонандаро ба андеша водор мекунанд, масъулияти ӯро нисбат ба ҷаҳони гузарони одамӣ ва ҷовидона будани хиради ҷаҳон фузун менамоянд, то ин ки дар торикшаби печидаи дунё гумроҳ нагардад.

## Муҳтавиёти осор
Муҳтавиёти ин китобҳо худшиносии инсон дар моварои замин ва кайҳони беинтиҳост. Мирзо Боқӣ инсонро як вуҷуди худогоҳ, асил, офаранда, дорои иродаи мустақил, «худ»-и мустақил, ҷавҳари навъи шариф, қудрати хориқулода тавсиф намудааст. Нигоштаҳои Мирзо Боқӣ фалсафаи ахлоқӣ, дарси зиндагӣ, ойини беҳзистӣ, расидан ба дараҷаи инсони комилро доранд, масъулияти инсонро нисбат ба тақдири миллат, ватандорӣ афзун мекунанд. Мирзо Боқӣ чунин мешуморад, ки ҳеч чиз арзандатар аз озодию огоҳӣ нест, ҳеч чиз шоистатару волотар аз хирад нест.

## Даргузашт
Мирзо Боқӣ 15 сентябри соли 2019 дар манзилаш дар шаҳри Душанбе аз олам даргузашт. Тибқи васияти шоир ӯро дар зодгоҳаш деҳаи Эсизи Кӯҳистони Масчо ба хок супурданд.

## Осор

* Ҳамосаи модар ва кӯдак: Маҷмӯа. – Душанбе: Ирфон, 1984. – 128 с.
* Нуқтаи нур. – Душанбе: Адиб, 1990. – 144 с.
* Фурӯғи хирад. – Душанбе: Адиб, 2000. – 768 с.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Бузи кӯҳии сибирӣ

**Бузи кӯҳии сибирӣ**, **бузи сибирӣ** () — гунае ҷуфтсум аз сардаи бузҳои кӯҳӣ аст, ки дар минтақаҳои кӯҳии Осиё зиндагӣ мекунад.

## Эзоҳ
Домулло Толиб

**Шайх Домулло Толиб** (1878, деҳаи Бедак, Обигарм — 28 ферали 1954) — ориф,  ва мударриси тоҷик.

## Зиндагинома
Домулло Толиби Бедакӣ соли 1878 дар деҳаи Бедаки Обигарм ба дунё омадааст. Маълумоти ибтидоии диниро дар назди шайхони маъруф Домулло Марҳабо ва Домулло Фатҳуддин гирифтааст. Дар синни 17-18-солагӣ бо ҳидояти устодону наздикон ба Бухоро рафта, муддати 25 сол аз устодони олами ислом сабақ омӯхтааст. Ҳангоми таҳсил дар Бухоро муддати 6 моҳ дар мактаби давлатӣ, ки устодони аз Москва омада ба толибилмон забони лотинӣ меомӯхтанд, таҳсил намуда, забони лотиниро азбар кардааст. Сипас боз таҳсилро дар Мадрасаи Мири Араб идома дода, муддати 10 сол дар он ҷо мударрисӣ низ намудааст. Баъди хатми мадраса ба назди қозикалони Бухоро меравад. Қозикалон Домулло Толибро имтиҳон карда, ба ӯ 300 тангаи подшоҳӣ тақдим менамояд ва ба назди амири Бухоро меорад. Амир низ ба зеҳну ҳуши Домулло Толиб аҳсан гуфта, ба ӯ ҷома ва 1000 танга инъом намуда, мӯҳру ҳуҷҷати махсус дода, амр медиҳад, ки дар ҳар куҷое хоҳад, мадраса кушояд. Баъд аз он Домулло Толиб ба назди қозикалони Ҳисор меояд. Қозикалон ӯро ба зодгоҳаш Обигарм мефиристад. Домулло дар ин ҷо муддати 30 сол ба толибилмон дини исломро таълим дода, шогирдони зиёде ба воя мерасонад. Мутаасифона, аз чакидаҳои хомаи ӯ то замони мо чизе боқӣ намондааст. Пирони деҳ мегӯянд, ки ӯ аз таъқибу таҳдиди сиёсати зиддиисломии замони шӯравӣ тарсида, навиштаҳояшро бо китобҳояш дар ғоре пинҳон кардааст ва онҳо нобуд шудаанд. ӯ яке аз ҳисобдонҳои замони худ будааст ва дар ин бора дар байни мардум ривоятҳои зиёде мавҷуданд.

## Даргузашт ва оромгоҳ
Домулло Толиб 28 феврали соли 1954 вафот кард. Мадфани ӯ дар деҳаи Бобои Валӣ воқеъ буда, зиёратгоҳи эътиқодмандон гаштааст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Орифони мусалмон
Гурӯҳ:Тасаввуф
Гурӯҳ:Нақшбандия
Рустам Боқиев

**Боқиев Рустам Худойназарович** (зод. 21 январи 1978, шаҳраки Сомониён, ноҳияи Рӯдакӣ) — куштигири тоҷик, ҷудукор, Устоди шоистаи варзиши Тоҷикистон дар ҷуду (2003) ва куштӣи миллии кураш (2006), Устоди варзиши дараҷаи байналмилалӣ аз намуди олимпии ҷуду ва қураш, Мураббии шоистаи варзиши Ҷумҳурии Тоҷикистон (2007).

## Зиндагинома
Нозукиҳои куштӣи миллӣ ва ҷудуро аз падараш — Мураббии хидматнишондодаи варзишии ҶШС Тоҷикистон Худойназар Боқиев омӯхтааст. Қаҳрамони чандинкаратаи Тоҷикистон оид ба куштӣи миллии қураш, ҷуду ва самбо (1995—2007). Хатмкардаи Донишкадаи тарбияи ҷисмонии Тоҷикистон (2000). Аз соли 2000 мураббии Мактаби махсуси варзишӣ оид ба ҷудуи ноҳияи Рӯдакӣ. Б. дар мусобиқаҳои варзишии сершумори байналмилалӣ иштирок намуда, ғолиб ва соҳиби медалу ҷоизаҳо гаштааст. Ҷоизадори Қаҳрамонии Осиё дар шаҳри Деҳлии Ҳиндустон (1995), ширкатдори Бозиҳои олимпӣ дар шаҳри Атланта (1996), қаҳрамони мусобиқаҳои Осиёи Ғарбӣ дар шаҳри Теҳрон (ҶИЭ, 1997), қаҳрамони мусобиқаи байналмилалӣ барои дарёфти ҷоизаи ҳаким ат-Тирмизӣ (ш. Тирмиз, 2003), қаҳрамони Бозиҳои панҷуми Осиёи Марказӣ оид ба куштӣи ҷуду ва қураш (ш. Душанбе, 2003), ҷоизадори Қаҳрамонии Осиё дар шаҳри Алмаато (2004), қаҳрамони ҷаҳон оид ба куштӣи миллии қураш (ш. Тошканд, 2005), дорандаи медали биринҷии мусобиқаи байналмилалӣ дар ш-ҳои Алмаато (2006) ва Теҳрон (2006).

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Ҷудукорони Тоҷикистон
Худойназар Боқиев

**Худойназар Боқиев** (*Боқиев Худойназар Ғоибович*; 8 марти 1951, деҳаи Хонақоҳи Кӯҳӣ, ноҳияи Ҳисор — 29 майи 2012, ноҳияи Рӯдакӣ) — куштигир, ҷудукори тоҷик, Устоди варзиши Тоҷикистон (1975), Устоди варзиши ИҶШС (1976), Мураббии хидматнишондодаи варзиши ҶШС Тоҷикистон (1988), Аълочии маорифи Тоҷикистон (1999), Корманди шоистаи варзиши Тоҷикистон (2002).

## Зиндагинома
Хатмкардаи Техникуми тарбияи ҷисмонии шаҳри Душанбе (1970). Солҳои 1970—1975 муаллими тарбияи ҷисмонии Омӯзишгоҳи касбҳои техникии № 49-и ноҳияи Ленин, 1975—1980 мураббии Ҷамъияти ихтиёрии варзишии «Ҳосилот», 1980—1985 сармураббии Мактаби варзишии кӯдакону наврасони № 1 (ҳоз. Мактаби махсуси варзишии ҷуду)-и ноҳияи Рӯдакӣ буд. Аз соли 2010 директори ҳамин мактаб. Худойназар Боқиев дар мусобиқаҳои варзишии сершумори Тоҷикистон ва ИҶШС иштирок намуда, борҳо ғолиб ва сазовори медалу ҷоизаҳо гаштааст. Қаҳрамони 49-каратаи Тоҷикистон дар куштии ҷуду ва самбо. Худойназар Боқиев дар тарбияи куштигирони ҷавони тоҷик саҳми бузург дорад.

Куштигирони номии Тоҷикистон Расул, Рустам ва Алишер Боқиев шогирдон ва фарзандони ӯянд.

## Ҷоизаҳо
Бо Грамотаи Фахрии Президиуми Шӯрои Олии ҶШС Тоҷикистон (1979), Ифтихорномаи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон (1996), медали «Хидмати шоиста» сарфароз гардидааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Ҷудукорони Тоҷикистон
Маҳмудхон Боқиев

**Боқиев Маҳмудхон Иноятуллоевич** (зод. 23.4.1951, Ленинобод) — забоншинос, доктори илмҳои педагогӣ (1992), профессор (1994).

## Зиндагинома
Хатмкардаи факултаи забон ва адабиёти руси УДТ (1973). Солҳои 1973-74 муаллими мактаби миёна, 1974-80 ассистенти кафедраи забон ва адабиёти руси Институти давлатии педагогии Ленинобод, 1983-95 дотсент, мудири кафедра, ходими калони илмии Донишкадаи давлатии омӯзгории Ленинобод, 1995-98 ходими пешбари илмии Институти таҳқиқоти илмии проблемавии Федератсияи Русия буд. Солҳои 1998—2006 ректори Донишгоҳи муосири гуманитарии Русия-Тоҷикистон буд.

## Пажӯҳиш
Маҳмудхон Боқиев нахустин олимест, ки дар Тоҷикистон дар Донишгохи муосири гуманитарии Русия-Тоҷикистон таълими фосилавиро ҷорӣ кардааст. Муаллифи қариб 100 асару мақолаи илмӣ, илмию методӣ, дастурҳо оид ба омӯзиши забони русӣ дар алоқамандӣ бо забони тоҷикӣ.

## Ҷоизаҳо
Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон (1993), барандаи ҷоизаи байналхалқии ба номи Суқрот (2007). Бо ордени Нишони Фахрии Федератсияи Русия (2001) сарфароз гардидааст. 

## Осор

* Методика обучения выразительному чтению студентов национальной группы педвузов Таджикистана. М., 1983;
* Изучение русской литературы во взаимосвязы с родной. М., 1991;
* Проблемы гуманизации литературного образования таджикских вузов. М., 1993;
* Проблемы этнокультурологии в произведениях таджикских и русских писателей. М., 1998.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Ноҳияи Обигарм

**Ноҳияи Обигарм** — воҳиди маъмурӣ-ҳудудӣ дар ҳайати ҶШС Тоҷикистон, округи Ғарм ва вилояти Ғарм буда, аз соли 1931 то соли 1959 вуҷуд дошт. Масоҳати ноҳия, тибқи маълумоти соли 1947, 0,8 ҳазор км² буд. Аҳолӣ аз рӯи маълумоти соли 1939 23 296 нафар, аз ҷумла тоҷикон 97,6 %, русҳо 1,6 % буд.

Ноҳияи Оби Гарм дар ҳайати ҶШС Тоҷикистон соли 1931 дар заминаи тумани Обигарми ноҳияи Ҳисор ташкил карда шуд. Маркази ноҳия деҳаи Обигарм таъйин шуд.

Соли 1938 ноҳия Обигарм ба округи Ғарм ва 27 октябри соли 1939 ба ноҳияи Ғарм вобаста карда шуд. 31 январи соли 1944 ноҳияи Обигарм ба вилояти Сталинобод дода шуда буд, вале аллакай 11 феврали соли 1947 ба вилояти Ғарм баргардонда шуд.

23 октябри соли 1950 дар ноҳияи Обигарм ҷамоатҳои деҳоти Майдон ва Калъаидашт барҳам дода шуд; ҷамоатҳои деҳоти Бедиҳо ва Луғур ба ҷамоати деҳоти Первомайский, Ҷавонӣ ва Сарой ба ҷамоати деҳоти Қалъаинав хпайвастанд.

17 апрели соли 1954 дар ноҳияи Обигарм ҷамоати деҳоти Ғашён ва 18 декабри ҳамон сол ҷамоати деҳоти Первомайский барҳам дода шуд.

24 августи соли 1955 дар робита ба барҳам додани вилояти Ғарм ноҳияи Обигарм ба тобеъи мустақими ҶШС Тоҷикистон шуд ва аз 4 марти соли 1959 бо ба ихтиёри ноҳияҳо Комсомолобод ва Файзобод додани ҳудуд ноҳияи Обигарм барҳам дода шуд. Феълан сарҳамини ноҳияи Обигармро ноҳияи Роғун фаро гирифтааст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳраки Обигарм
Гурӯҳ:Ноҳияи Роғун
Гурӯҳ:Ноҳияи Нуробод
Гурӯҳ:Ноҳияи Файзобод
Муҳаммад Али Фардин

** Муҳаммад Алии Фардин**' (; ) актёр куҳансол аз мардуми Эрон аст.
Евгений Пригожин

**Евгений Викторович Пригожин** () — соҳибкори рус, роҳбар ва молики гурӯҳи ширкатҳои русии Конкорд, созандаи ширкати Вагнер аст. Яке аз дӯстони президенти Русия Владимир Путин ба шумор меравад. Қаҳрамони Федератсияи Русия, қаҳрамони ДНР ва қаҳрамони ЛНР.

Гурӯҳи Вагнер, як сохтори зархариди аз ҷониби ҳукумати Русия дастгиришавандаро, ки дар низоъҳои низомӣ дар Африқо, Сурия, Украина ва дигар минтақаҳои ҷаҳон иштирок мекунад ва инчунин ширкатҳоеро, ки дар мудохила ба интихоботи ИМА дар солҳои 2016 ва 2018 муттаҳам мешаванд, назорат мекунад. Тибқи таҳқиқоти *Bellingcat*, *The Insider* ва *Der Spiegel*, амалиёти Пригожин бо Вазорати дифои Русия ва ГРУ робитаи зич дорад. Ширкати «Конкорд» ба хӯрокрасонӣ ба мансабдорони баланди давлат дар Русия машғул буд, ки ба шарофати он дар ВАО лақаби "ошпази Путин" -ро гирифт    . Нашрияи Деловой Петербург дар рейтинги миллиардерҳо дар соли 2019 Е.В.Пригожинро дар ҷои 72-юм гузошта, дороии ӯро 14,6 миллиард рубл арзёбӣ кардааст  . Дар соли 2016 ӯ ба рӯйхати 30 нафар бонуфузтарин дар Санкт-Петербург аз рӯи нашрияи 812 City  дохил шуд.

Пригожин ҳамчун муассиси «фермаҳои бот» шӯҳрат пайдо кард  . Аз соли 2016 он зери таҳримҳои ИМА, аз соли 2020 - таҳти таҳримҳои Иттиҳоди Аврупо ва Британияи Кабир , аз соли 2022 - Австралия , Канада , Зеландияи Нав  ва Ҷопон  қарор дорад. Моҳи июли соли 2022 Департаменти давлатии ИМА барои маълумот дар бораи Е.В.Пригожин ва 12 корманди дигари Агентии тадқиқоти интернетӣ дар робита ба дахолат ба равандҳои сиёсӣ ва интихоботӣ дар Иёлоти Муттаҳида 10 миллион доллар ҷоиза эълон кард  . ФБР барои кӯмак дар боздошти ӯ то 250 000 доллар ҷоиза пешниҳод мекунад  .

Дар соли 2022, дар оғози ҳамлаи Русия ба Украина, Пригожин шахсан аз зиндонҳои Русия дидан кард , то маҳбусонро ба гурӯҳи ҷангии Вагнер барои иштирок дар ҷанг бо Украина ҷалб кунад    .

Дар охири соли 2022 Маркази омӯзиши фасод ва ҷиноятҳои муташаккил Пригожинро шахси сол дар соҳаи ҷиноятҳои муташаккил ва фасод эълон кард  .

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҷинояткорони Иттиҳоди Шӯравӣ
Гурӯҳ:Зодагони Санкт-Петербург
Гурӯҳ:Википедиа:Зиндагиномаи муосирон
Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бо сарчашма аз Викидода
Гурӯҳ:Соли 1961 таваллудшудагон
Гурӯҳ:Зодагони 1 июн
Гурӯҳ:Дорандагони ордени «Барои хидмат ба Ватан» дараҷаи 4
Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Соҳибкорон аз рӯи алифбо
Кӯдаки волидони ношунаво

" **Кӯдаки волидони ношунаво** " ( &nbsp;) — як филми ҳунарии амрикоии коргардон Сиан Ҳедер аст, ки нахустнамоиши он дар ҷашнвораи филмҳои Sundance дар соли 2021 баргузор шуд. Дар он нақши асосиро Эмилия Ҷонс бозидааст. Филм ифтитоҳи асосии ҷашнвора гардид ва соҳиби як қатор мукофотҳо гардид.

## Сужаи филм
Қаҳрамони филм&nbsp;- духтаре бо номи Руби Росси мебошад ки дар як шаҳраки хурди Массачусетс зиндагӣ мекунад. Падару модар ва бародараш&nbsp;- ношунаво. Руби мехоҳад сароянда шавад, аммо наметавонад оилаи худро тарк кунад, ки дар он ҷо ӯ нақши тарҷумони забони имову ишораро иҷро мекунад.

Филми мутобиқсозгардидаи филми Фаронсаву Белгия дар соли 2014 "Оилаи Белиер" мебошад. Номи аслии он — як ихтисораи устувор, ки маънои *Кӯдаки волидони ношунаворо* дорад.  

## Дар нақшҳо

* Эмилия Ҷонс — Руби Росс
* Евгенио Дербес
* Фердия Уолш-Пило
* Трой Коцур
* Марли Матлин
* Даниел Дуран
* Ҷон Фиор
* Лонни Фермер
* Кевин Чапман
* Эми Форсит

## Истеҳсолот
Сиан Ҳедер тақрибан як сол бо омӯзиши забони имову ишора ва зиндагии ношунавоён сарф кард, то воқеаҳои филм то ҳадди имкон воқеӣ бошанд. Бисёр персонажҳои ношунаворо актёрҳои ношунаво мебозанд  .

## Премйера ва қабул
Намоиши аввал дар ҷашнвораи Sundance дар аввали соли 2021 баргузор шуд. Филм ифтитоҳи асосии фестивал гардид ва ҳама ҷоизаҳои асосиро гирифт&nbsp;— мукофотҳо барои коргардонӣ, беҳтарин ансамбли актёрӣ, беҳтарин филм ва мукофоти ҳамдардии тамошобинон. Ширкати Apple TV+ фавран ҳуқуқи намоиши тасвирро ба маблағи 25 миллион доллар харидааст (ин барои як кинотеатри мустақил маблағи калон аст)  .

Такризчиён сифати баланди сенария, кори аълои як қатор ҳунарпеҳоро қайд мекунанд&nbsp;- Эмилия Ҷонс, Евгенио Дербеса . Филм дар соли 2022 ҷоизаи Оскар гирифт.. Филм ба ҷоизаи "Глобуси тиллоӣ" пешбарӣ шудааст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Филмҳо бо забони англисӣ
Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бо сарчашма аз Викидода
Гурӯҳ:Филмҳо - ғолибони ҷоизаи Оскар
Гурӯҳ:Филмҳои соли 2022
Гурӯҳ:Филмҳо аз рӯи алифбо
Ёбуз

**Ёбуз** — деҳа дар ҷамоати деҳоти Носири Хусрави ноҳияи Қубодиён. Аз Арабхона то маркази ҷамоат 1 км, то маркази ноҳия 1 км. Аҳолиаш 2500 нафар (2017), тоҷикон.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — : СИЭМТ, 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Қубодиён
Гурӯҳ:Ҷамоати Носири Хусрав
Корти сабз

мини|235x235пкс|мини|329x329пкс|Корти сабз, намунаи нав соли 2023
мини|329x329пкс|Тарафи дигараш намунаи нав соли 2023
**Корти сабз ё Грин корт** (, номи расмӣ United States Permanent Resident Card, или Form I-551) — корти шиносоӣ ё корти доимии Иёлоти муттаҳидаи Амрико ки нишондиҳандаи иқомати доим дар ИМА.

Навъи дигару мутафовити корти сабз, марбут ба системаи байналмилалии корти сабз барои бимаи шахси сеюми васоили нақлияи моторӣ заминист, ки наздик ба 50 кишвар; дар он узвият доранд.
Корти иқомати доими Иёлоти Муттаҳида (шакли I- 551 USCIS ) як корти шиносоист, ки ба вазъияти иқомати доими як бегона дар иёлоти муттаҳида гувоҳӣ медиҳад. Грин корти Амрико дар воқеъи иҷозаи иқомати доим, кор, таҳсил, зиндагӣ ва мусофират ба Амрико бидуни истифода аз соири мазиятҳои шаҳрвандии Амрико, назири ҳақ раъй мебошад. Дарёфт ин корт аз тариқи каналҳои хонаводагӣ, паноҳандагӣ, шуғлӣ ва қуръакашӣ имкон пазир аст. Яке дигар аз роҳҳои дарёфт корти сабзи исботи барҷастагии илмӣ ё варзишӣ, масалан аз тариқи доштани рекордҳои байналмилалист.

## Мушаххасот
Корти муқими доимии Иёлоти муттаҳида (форми I-551 uscis) як корти шиносоӣ аст, ки ба шароити будубоши доимии як шаҳрванди хориҷӣ дар Иёлоти муттаҳида гувоҳӣ медиҳад. Грин корти Амрико дар воқеъ иҷозаи иқомати доим, кор, таҳсил, зиндагӣ ва мусофират ба Амрико бидуни истифода аз соири мазиятҳои шаҳрвандии Амрико, назири ҳаққи раъй мебошад. Дарёфти ин корт аз тариқи қуръакашӣ имконпазир аст. Яке дигар аз роҳҳои дарёфти корти сабз исботи барҷастагии илмӣ ё варзишӣ, масалан аз тариқи доштани натиҷаҳои байналмилалии илмӣ ё варзишӣ аст.  

Сабтином дар қуръакашии визоӣ сирфан ба сурати интернитӣ ва аз тариқи танҳо вебгоҳи расмии лотории гирин корти Амрико анҷом мешавад. Барои сабти ном ҳеҷ ҳазинае набояд пардохт кард ва ба ҷуз иттилооти фардӣ (бар асоси гузарномаи мунқазинашуда) ва як қитъа акси диҷитол дар формату андозаи муносиб, чизи дигаре дар замони сабтином мавриди ниёз нест. Маъмулан, сабтином дар моҳҳои октябр ва ноябр анҷом мешавад ва натоиҷи қуръакашӣ низ дар авоили моҳи майи соли баъд эълом мегардад.
рост|мини|303x303пкс| Намунаи корти сабз 2010

## Ҳамчунин
* Корти кабуд иҷозатномаи корест, ки аз ҷониби кишварҳои Иттиҳоди Аврупо дода мешавад.
* EB-5 як намуди раводиди ИМА мебошад, ки ба сармоягузорони хориҷӣ дода мешавад.

## Ҳамчунин нигаред
* Иқомати доимӣ
* Корти кабуд

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* Вебсайти расмии ҳукумати ИМА барои бақайдгирии дархостҳои лотереяи корти сабз 
* Нақшаи Харитаи роҳ ба Green Card (PDF) - ҳама роҳҳои қонунии гирифтани иҷозатномаи иқомат дар ИМА дар як саҳифа. )
* Санҷиши корти сабз ва санҷиши мавҷудияти назаррас дар вебсайти IRS
* Маълумот дар бораи кортҳои сабз дар вебсайти Хадамоти шаҳрвандӣ ва муҳоҷирати Иёлоти Муттаҳида )

Гурӯҳ:Сиёсати ИМА
Гурӯҳ:Ҳуҷҷатҳои ИМА
Гурӯҳ:Сиёсати ИМА
Гурӯҳ:Муҳоҷират ба Иёлоти Муттахидаи Амрико
Гурӯҳ:Муҳоҷират
Гурӯҳ:Қонуни муҳоҷират
Сарзамини бодиянишинон

**«Сарзамини бодиянишинон»**  ё *"[[Сарзамини кӯчманчиён]]"* (  )&nbsp;— филми ҳунарии амрикоии соли 2020, ки коргардони он Хлое Чжао мебошад, ки сужаи он ба романи мустанади Ҷессика Брюдер дар соли 2017 "Замини кӯчманчиён: зинда мондан дар асри 21 дар Амрико" асос ёфтааст (  ).   Филм дар ҷашнвораи 77-уми синамои Венетсия ҷоизаи олиро гирифт  . Дар филм нақши асосиро ҳунарпеша Фрэнсис Макдорманд бозидааст.

## Сужа
Филм дар жанри Роуд-муви дар бораи зиндагии одамоне нақл мекунад, ки хонаҳои худро аз даст додаанд ва маҷбуранд дар Ғарби Иёлоти Муттаҳида дар хонаҳои сайёр бодиянишинӣ кунанд ва рӯзгорашонро пеш баранд. Онҳо маънои ҳастӣ ва як фалсафаи томро дар зиндагии бодиянишин мебинанд. Бисёриҳо имкон доранд, ки ба тарзи ҳаёти муқимӣ баргарданд, аммо наметавонанд. Филм аз сужаҳо дар бораи сарнавишти амрикоиёни кухансоли кӯчманчй иборат аст. 

## Дар нақшҳо

* Фрэнсес Макдорманд&nbsp;— Ферн
* Дэвид Стретейрн&nbsp;- Дэвид
* Питер Спирс&nbsp;- Петрус

Аксари нақшҳои дигарро ҳунарпешаҳои ғайриҳирфавӣ иҷро мекунанд. 
## Истеҳсолот
Коргардон Хлое Чжао ва продюссерон Фрэнсес Макдорманд ва Питер Спирс, филмро дар соли 2017 ки ба китоби  Ҷессика Брюдер асос ёфтааст, офаридаанд. Пас аз тамошои филми Хлое Чжао "Савора" дар ҷашнвораи байналмилалии филми Торонто (2017), Фрэнсес Макдорманд тасмим гирифт, ки ба ӯ бораи мутобиқ кардани китоби Ҷессика Брюдер муроҷиат кунанд. Онҳо бо Чжао дар маросими 33-юми Ҷоизаҳои "Independent Spirit" дар моҳи марти соли 2018 мулоқот карданд ва Чжао розӣ шуд, ки сенарияро нависад ва филмро коргардон кунад. 

Наворбардории филм дар давоми чор моҳ дар тирамоҳи соли 2018 сурат гирифт. Дэвид Стрейтерн ва бодиянишинони ҳақиқӣ Линда Мэй, Сванки ва Боб Уэллс да филм нақш мебозанд. 

### Дар ҷаҳон
Нахустнамоиши байналмилалии филм дар ҷашнвораи 77-уми синамои Венетсия баргузор шуд, ки дар он филм ҷоизаи асосиро &nbsp;— «Шери тиллоӣ» гирифт. . Филм дар ҷашнвораи байналмилалии синамои Торонто соли 2020 ҷоизаи интихоби мардумро ба даст овард.   Ин аввалин филмест, ки дар Венетсия ва Торонто ҷоизаи олиро ба даст овардааст. 

Филм бо нашри маҳдуд дар ИМА 4 декабри соли 2020 бароварда шуд.

## Ҷоизаҳо ва номинатсияҳо
Филм дар маросими супоридани ҷоизаи Глобуси тиллоӣ дар чаҳор номинатсия пешбарӣ шудааст :

* Беҳтарин филми драмавӣ
* Беҳтарин сенария (Хлое Чжао)
* Беҳтарин коргардон (Хлое Чжао)
* Беҳтарин нақши занона (Фрэнсес Макдорманд)
* 7 марти соли 2021 дар маросими ҷоизасупории «Critics' Choice Awards» , филми беҳтарини соли 2021 эътироф шуд .

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

* 
* Земля кочівників на сайті КіноБаза
Гурӯҳ:Филмҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Филмҳо бо забони англисӣ
Гурӯҳ:Филмҳо - ғолибони ҷоизаи Оскар
Гурӯҳ:Филмҳои соли 2021
Донишгоҳи Астон

**Донишгоҳи Астон** () — донишгоҳи давлатии таҳқиқотии бритониёӣ аст, ки дар маркази шаҳри Бирмингем, Ғарби Мидлендс, Англия ҷойгир аст. Дар айни замон дар донишгоҳ зиёда аз 905 омӯзгорон дарс медиҳанд (2020) ва тақрибан 15,500 донишҷӯ таҳсил мекунанд (2017/18).

Астон соли 1895 ҳамчун *Мактаби техникии мунисипалии Бирмингем* таъсис ёфтааст. Донишго 22 апрели соли 1966, вақте ки номи кунунии худро гирифт, аз Маликаи Елизаветаи II оинномаи шоҳона гирифт  . Он дар қатори 25 беҳтарин муассисаҳои таълимии Британияи Кабир ҷойгир аст . Кампуси асосии донишгоҳ бевосита дар паҳлӯи маркази Бирмингем ҷойгир аст. Оқои Ҷон Сандерланд аз моҳи майи соли 2011 ректори Донишгоҳи Астон мебошад.

Дар соли 2020 Донишгоҳи Астон аз ҷониби маҷаллаи The Guardian "Донишгоҳи сол" дониста шуд  . Ҷоизаҳои Times Higher Education ба Донишгоҳи Астонро дар соли 2020 "Донишгоҳи барҷастаи соҳибкорӣ" номид . Он узви гурӯҳи М5-Донишгоҳҳо, Ассотсиатсияи донишгоҳҳои Иттиҳод ва Ассотсиатсияи донишгоҳҳои Аврупо ва ғайра мебошад.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Донишгоҳҳои Англия
Гурӯҳ:Википедиа:Мақолаҳо бо пайвандҳои дастнорас
Боқии Каффош

**Боқии Каффош** () — и тоҷик (асри 16).

## Зиндагинома
Дар Самарқанд таваллуд ёфта, зиндагию эҷод кардааст. Дар манбаъҳои адабӣ чун шоири маъруф, дорои табъи баланд ёд шудааст. Забони шеъраш равону шевост. Намунае аз ашъори ӯ:

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Боқии Косонӣ

**Боқии Косонӣ** () — и тоҷик (асри 16).

## Зиндагинома
Аз аҳли хонадони яке аз ашхоси бонуфузи Косон будааст. Маълумоти ибтидоиро дар хонавода гирифта, баъдан дар мадраса илмҳои расмии даврро омӯхт ва дар байни аҳли адабу фазли он давра бо донишу фазилати худ шуҳрат ёфт. Аз Боқии Косонӣ қасидаҳо, ғазалҳо ва абёти пароканда ба тавассути тазкираҳо (мас., «Музаккиру-л-аҳбоб»-и Нисории Бухороӣ) мондааст. Ба қасидаи Котибии Нишопурӣ (бо радифи «гул») назира навиштааст. Байти зерин аз назираи ӯст:

## Эзоҳ

## Адабиёт
*