open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Асп (шатранҷ)

**Асп** — муҳраи шатранҷ мебошад, ки дар оғози бозӣ дар катакҳои b1, g1 (аспҳои сафед) ва b8, g8 (аспҳои сиёҳ) ҷойгир мешавад. Асп ба катаки дилхоҳ, монанди ҳарфи Г (ду катак ба як тараф ва як катак ба дигар) гашта метавонад, агар дар катаки гардишаш муҳраи ҳамрангаш вуҷуд дошта набошад.

Қиммати асп аз рӯи қуввааш тақрибан ба як фил ё ба се пиёда баробар аст. Се асп аз рӯи қувва тақрибан ба як фарзин ё ду тӯра баробаранд.

Асп дар позитсияҳои маҳкам арзиши калон дорад, чунки аз болои муҳраҳо ҷаҳида метавонад.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Муҳраҳои шатранҷ
Фарзин (шатранҷ)

**Фарзин** ( *ferzin* — *вазир, мушовир*; Юникод: ♕♛) — пурқувваттарин муҳраи шоҳмот. Арзишаш тақрибан ба 8-9 пиёда баробар аст. Аз рӯи қувва аз тӯра ва як муҳраи сабук зиёдтар аст, вале аз ду тӯра камтар буда, тақрибан ба се муҳраи сабук баробар аст.

## Гаштҳои фарзин
Фарзин ба дилхоҳ катакҳои вертикалӣ, горизонталӣ ва диагоналӣ гашта метавонад ва ба имкониятҳои рух ва фил (шоҳмот) дорост (ба шарте, дар роҳи гашташ ягон муҳрае набошад). Агар фарзин дар байни тахта бошад, онгоҳ якбора ба 27 катаки тахта ҳамла оварда метавонад, дар кунҷи тахта бошад то 21 катак.

## Фарзин дар рафти бозӣ
Бозингарон дар аввали бозӣ яктогӣ фарзин доранд. Дар аввали бозӣ фарзинҳо дар катакҳои d1 ва d8 (катакҳои ҳамранги худ) ҷой гирифтаанд.

## Фарзин дар масъалаҳо

Фарзин дар бисьёр масъалаҳои шоҳмот вомехурад. Масалан, дар "Масъала дар бораи ҳашт фарзин", ки шарташ: дар рӯи тахта 8 фарзинро тавре ҷойгир намудан лозим аст, ки онҳо ба якдигар ҳамла оварда натавонанд. Бо роҳи математикӣ исбот карда шудааст, ки ин масъала 92 тарзи ҳал дорад.

## Адабиёт
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Муҳраҳои шатранҷ
Рух (шатранҷ)

thumb|right|Пути ладьи
**Рух** (Юникод ♖♜) — муҳраи шатранҷ. Вай тақрибан ба 5 пиёда баробар аст. Тӯра ба шумораи дилхоҳи катакҳои  горизонталӣ ё вертикалӣ гашта метавонад, ба шарте, ки дар роҳи гашташ ягон муҳра набошад. Дар аввали бозӣ тӯраҳо дар катакҳои a1 ва h1 (тӯраҳои сафед), a8 ва h8 (тӯраҳои сиёҳ) ҷойгир шудаанд.

Дар бозии шоҳмот тӯраҳо нақши муҳим мебозанд. Дар аввали бозӣ тӯраҳо инкишоф наёфтаанд. Тӯраҳо дар рокировка иштирок карда метавонанд, баъд аз он дар миттелшпил вертикалҳои лозимаро зери назорат мегиранд. Дар эндшпил бошад, пиёдаҳоро ҳимоя ва дастгирӣ менамоянд ва дар буридани роҳи шоҳи муқобил аз як қисми тахта иштирок мекунанд. Бо шоҳ ва тӯра мот гузоштан мумкин аст, вале ба ин нигоҳ накарда, эндшпилҳое, ки дар онҳо тӯраҳо иштирок мекунанд хеле мураккабанд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Муҳраҳои шатранҷ
Пиёда (шатранҷ)

right|thumb|Пиёдаҳои сафед ва сиёҳ.
**Пиёда** — воҳиди асосии ченкунии қувваи муҳраҳо дар шоҳмот мебошад.
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Муҳраҳои шатранҷ
Шоҳ (шатранҷ)

**Шоҳ** — муҳраи шатранҷ мебошад. Дар бозӣ нақши асосиро мебозад. Мақсади бозии шоҳмот — мот кардани шоҳи ҳариф.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Муҳраҳои шатранҷ
Жуков (шаҳр)

**Жуков** () — шаҳрест дар вилояти Калуга дар Русия аст. Aҳолиаш 12300 нафар аст.

## Таърих

## Ҷуғрофия

## Иқтисодиёт

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Русия
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Новосибирск

**Новосибирск** () (то соли 1925 — *Новониколаевск*) — шаҳрест дар вилояти Новосибирск дар Русия аст. Маркази маъмурии вилояти Новосибирск мебошад. Aҳолиаш 1 600 000 нафар аст.

## Таърих

## Ҷуғрофия

## Иқтисодиёт

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Новосибирск
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Шаҳрҳо-миллионерҳои Русия
Вилояти Амур

**Вилояти Амур** - ( ё ) — вилоятест  дар Федератсияи Русия, ки дар ҳавзаи дарёҳои Амур ва Зея ҷой гирифтааст. Вилоят дар шимол бо Якутия, дар шарқ бо кишвари Хабаровск, дар ҷануб бо Чин ва дар ғарб бо Вилояти Чита ҳамсарҳад аст.

*Ташкил шудааст:* 20 октябри соли 1932
*Масоҳаташ:* 363 700 км²
*Аҳолиаш:* 887,6 ҳаз. наф. (2005). *Зичии аҳолӣ:* 2,4 нафар/км² (2005).
*Маркази маъмурӣ* — шаҳри Благовешенск, ки соли 1856 ташкил шудааст
*Дар вилояти Амур* космодроми Свободний ҷой гирифтааст.

## Ҳокимият

## Аҳолӣ

## Тақсимоти маъмурӣ

## Пайвандҳо

* Маъмурияти Вилояти Амур 
* Ҷустуҷӯ дар сомонаҳои вилояти Амур 

*
Вилояти Чита

**Вилояти Чита** () — вилоятест дар Федератсияи Русия, дар Забайкале. 

Вилоят 26 сентябри соли 1937 ташкил шудааст.

Аҳолии вилоят - 1135.7 ҳаз. наф. (2005) мебошад. Зичии аҳолӣ: 2,6 нафар/км² (2005) аст.

## Тақсимоти маъмурӣ

## Пайвандҳо
* Маъмурияти вилоятии Чита. Сомонаи расмӣ
* Думаи вилоятии Чита. Сомонаи расмӣ 

*
Вилояти Архангелск

**Вилояти Архангелск** () — вилоятест дар шимоли қисми аврупоии Федератсияи Русия.

*Ташкил шудааст:* 23 сентябри соли 1937
*Масоҳаташ:* 587,4 ҳаз км²
*Аҳолиаш:* 1291,4 ҳаз наф. (2006). Зичии аҳолӣ: 2,2 наф/км² (2006).
*Маркази маъмурии* вилоят — шаҳри Архангелск

## Аҳолӣ

## Ҳокимияти қонунгузор

## Тақсимоти маъмурӣ

## Иқтисодиёт

### Саноат

### Пойгоҳи кайҳонӣ

### Боигариҳои табии

## Мавқеи ҷуғрофӣ ва иқлим

## Олами набототу ҳайвонот

## Таърих

## Илм, маориф ва маданият

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

* Маъмурияти вилояти Архангелск (сомонаи расмӣ) 
* Матбуоти вилояти Архангелск

*
Вилояти Челябинск

**Вилояти Челябинск** () — вилоятест дар Федератсияи Русия, дар Урали Ҷанубӣ. Маркази маъмурии вилоят — шаҳри Челябинск.

Вилоят 17 январи соли 1934 ташкил шудааст.

## Мавқеи ҷуғрофии вилояти Челябинск

## Релеф

## Канданиҳои фоиданок

## Наботот

## Мамнӯъгоҳҳо ва боғҳо

## Соҳаҳои асосии саноат

## Обҳои дохилӣ

### Кӯлҳо

### Дарёҳо

## Хоҷагии қишлоқ

## Тақсимоти маъмурӣ

## Ҳокимияти иҷроия

## Ҳокимияти қонунгузор

## Иқтисодиёт

## Заҳролудшавии радиоактивӣ

## Пайвандҳо
* Сомонаи расмии губернатори вилояти Челябинск 
* Наботот ва ҳайвонот. Китоби Сурхи вилояти Челябинск 
* Вазорати тандурустии вилояти Челябинск 
* Ҷуғрофияи вилояти Челябинск 

Гурӯҳ:Вилоятҳои Русия
Гурӯҳ:Вилояти Челябинск
Вилояти Орёл

**Вилояти Орёл** () — вилоятест дар Федератсияи Русия.

Маркази маъмуриаш — шаҳри Орёл

Аз шимол бо вилояти Тула ва вилояти Калуга, аз ғарб бо вилояти Брянск, аз шарқ бо вилояти Липетск, аз ҷануб бо вилояти Курск ҳамсарҳад аст.

27 сентябри соли 1937 ташкил шудааст.

## Ҳокимият

## Тақсимоти маъмурӣ

## Аҳолӣ

## Пайвандҳо
* Маъмурияти вилояти Орёл 

*
Вилояти Тула

**Вилояти Тула** () — вилоятест дар Федератсияи Русия, дар маркази қисми аврупоии Русия ҷойгир шудааст.

Маркази маъмуриаш — шаҳри Тула, масофааш то шаҳри Москва — 193 километр.

Масоҳаташ — 25&nbsp;679 км². Аҳолиаш — 1580,5 ҳаз. нафар (2006).

26 сентябри соли 1937 ташкил шудааст.

## Ҷуғрофия

### Иқлим

### Гидрография

### Хок

### Наботот

### Олами ҳайвонот

### Экология

## Таърих

## Аҳолӣ

## Тақсимоти маъмурӣ

## Иқтисодиёт

### Саноат

### Нақлиёт

### Хоҷагии қишлоқ

## Илм, маориф, маданият

## Ҳокимияти вилоятӣ

## Пайвандҳо
* Сомонаи расмии вилояти Тула 

*
Нишони вилояти Новосибирск

[thumb|200px|Нишони [вилояти Новосибирск]]
**Нишони вилояти Новосибирск** рамзи вилояти Новосибирск мебошад, 29 майи соли 2003 қабул гаштааст.

## Тавсиф
Нишони вилояти Новосибирск шакли сипари гералдикӣ дорад, рӯи нишон ранги сафед ва дар мобайн сутуни кабуд бо ду самури забонсурх, ки ба якдигар рӯ овардаанд ва бо пойҳои пеш кӯмочи тиллоиро бо намакдон бардошта истодаанд, тасвир ёфтаанд. Дар қисми поёнии сипар хати сиёҳи борик гузаштааст, ки дар сутуни кабуд ба ранги сафед мубаддал мегардад.

## Ба ин ҷо ҳам нигаред
* Парчами вилояти Новосибирск

## Пайвандҳо

* «Қонун дар бораи нишони вилояти Новосибирск»
Гурӯҳ:Вилояти Новосибирск
Парчами вилояти Новосибирск

**Парчами вилояти Новосибирск** рамзи вилояти Новосибирск мебошад. 25 июли соли 2003 қабул гаштааст.

## Тавсиф
Парчами вилояти Новосибирск шакли росткунҷа дошта, панҷ тасмаи гуногунранг: сурх, сафед, кабуд, сафед, сабз дорад.

Байни тасмаҳои сурх ва сабз ду самур тасвир ёфтаанд, ки кӯмочи зардро бо намакдон бардошта истодаанд. Зери онҳо, тасмаҳои сафеду кабудро тасмаи борики горизонталӣ бурида мегузарад, ки рангаш дар тасмаҳои сафед сиёҳ ва дар тасмаи кабуд сафед аст.
* Нисбати бари тасмаҳо ба дарозии парчам мувофиқан 5:3:2:3:5 аст.
* Нисбати бари парчам ба дарозиаш — 2:3 аст.
* Нисбати бари тасмаи борик ба бари парчам 1:80 аст.

## Ба ин ҷо ҳам нигаред
* Нишони вилояти Новосибирск

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* Қонуни вилояти Новосибирск (№ 132-ОЗ) «Дар бораи парчами вилояти Новосибирск»

Гурӯҳ:Вилояти Новосибирск
Сипар

**Сипар** — намуди анҷоми муҳофизатии ҷангӣ мебошад. Сипар дар замони ҳозира аз сӯи полис дар ҳолати тазоҳуроти мардуми васеъ истифода мешавад.

## Намудҳои сипар

### Сипарҳои сабук

### Сипарҳои доирашакл
thumb|200px|right|Сипари доирашакл

### Сипарҳои вазнин

### Сипарҳои калон
thumb|200px|left|Сипари калон

## Ба ин ҷо ҳам нигаред
* Зиреҳи ҷангӣ
* Кулоҳ

## Пайвандҳо
* Шакливазкуниҳои сипари қадим
* Сипар дар маданияти юнониҳо ва румиён 

Гурӯҳ:Сипарҳо
Гурӯҳ:Таърихи аслиҳа
Вилояти Тюмен

**Вилояти Тюмен** () — вилоятест дар Федератсияи Русия.

Вилояти Тюмен аз рӯи масоҳат (зиёда аз 1,4 млн км²) ҷои 3-умро ишғол менамояд. Аз рӯи аҳолӣ вилоят ҷои 11-умро дар Русия (3323,3 ҳаз. нафар с. 2006) ишғол менамояд.

## Ҷуғрофия

## Тақсимоти маъмурӣ

## Шаҳрҳои ҷанубии вилояти Тюмен (ғайр аз округҳои мухтор)

## Ноҳияҳои ҷанубии вилояти Тюмен (ғайр аз округҳои мухтор)

## Соҳаҳои асосии саноат

## Хоҷагии қишлоқ

## Маъмурияти вилоят

## Пайвандҳо
* Сомонаи расмии маъмурияти вилояти Тюмен 
* Думаи вилоятии Тюмен 
* Вилояти Тюмен 
* Энсиклопедияи Калони Тюмен 

*
Вилояти Мурманск

**Вилояти Мурманск** () — вилоятест дар Федератсияи Русия, дар қисми шимолу ғарбии Русия ҷойгир шудааст, 28 майи соли 1938 ташкил шудааст.

*Масоҳат* — 144,9 ҳаз. км² 
*Аҳолӣ* — 872,8 ҳаз. нафар (2005). Зичии аҳолӣ: 6,0 нафар/км² (2005) 
*Маркази маъмурии вилоят* — шаҳри Мурманск

## Ҷуғрофия

### Мавқеи ҷуғрофӣ

### Геология ва канданиҳои фоиданок

### Иқлим

### Гидрография

### Хок

### Олами ҳайвонот ва наботот

## Демография

## Тақсимоти маъмурӣ

## Иқтисодиёт

### Саноат

### Энергетика

### Туризм

### Нақлиёт
#### Роҳҳои автомобилгард

#### Роҳи оҳан

## Пайвандҳо

* Ҳукумати вилояти Мурманск 

*
Вилояти Самара

**Вилояти Самара** () — вилоятест дар ҷанубу шарқи қисми аврупоии Русия. Маркази маъмуриаш — шаҳри Самара.

Масоҳаташ 53,6 ҳаз. км² буда, 0,31 % территорияи Русияро ташкил медиҳад. Вилоят аз шимол ба ҷануб ба 335 км ва аа ғарб ба шарқ ба 315 км тӯл кашидааст.

## Рамзҳои давлатии вилоят

## Аҳолӣ

## Канданиҳои фоиданок

## Соҳаҳои асосии саноат

## Хоҷагии қишлоқ

## Тақсимоти маъмурӣ

## Пайвандҳо

* Ҳукумати вилояти Самара 

*
Вилояти Саратов

**Вилояти Саратов** () — вилоятест дар Федератсияи Русия. Маркази маъмурии вилоят — шаҳри Саратов.

## Ҷуғрофия
### Мавқеи ҷуғрофӣ

### Боигариҳои табии

#### Канданиҳои фоиданок

### Иқлим

## Таърих

## Аҳолӣ

## Тақсимоти маъмурӣ

## Иқтисодиёт
### Саноат

### Нақлиёт

## Объектҳои ҳарбӣ

## Ҳокимияти вилоятӣ

### Губернатор

### Думаи вилоятӣ

### Шӯрои Федератсия

## Пайвандҳо

* Ҳукумати вилояти Саратов 
* Ҳаёти фарҳангии Саратов 

*
Вилояти Астрахан

**Вилояти АСТРАХÁН** () — вилоятест дар Федератсияи Русия, тобеи Округи  федералии Ҷануб *Вилоят* 27 декабри соли 1943 ташкил шудааст. 
## Ҷуғрофия
Дар ҷанубу шарқии қисмати аврупоии Русия, дар пастии соҳили баҳри Хазар (Каспий), дар назди резишгоҳи дарёҳои Волгаву Оқтеппа ба Баҳри Хазар воқеъ гардидааст. Бо вилояти Волгоград ва Ҷумҳурии Қалмиқистон ҳамсарҳад аст. Хатти сарҳадди Русия ва Қазоқистон аз қисми шарқии вилояти Астрахан мегузарад. Дар ҷануб бо баҳри Хазар мепайвандад. Масоҳаташ 44,1 ҳазор км2.  Маркази маъмуриаш – шаҳри Астрахан. Мақоми олии қонунбарор – Маҷлиси намояндагони вилоят, Ҳокимияти иҷроия – маъмурияти (ҳукумати) вилоят. Сардори вилоят – губернатор. Аз 11 ноҳия (музофот), 6 шаҳр, 11 шаҳрак, 431 нуқтаҳои аҳолинишини деҳотӣ иборат аст.
## Аҳолӣ
Аҳолиаш 1,012 млн нафар (2012). Зичии аҳолӣ дар 1 км2 20,6 нафар (2012).
## Таърих
Маскуншавии аввалин дар ҳудуди вилоят Астрахан ба давраи мезолит рост меояд. Дар асрҳои 7–10 Астрахан тобеи Хоқонии Хазар буд. Дар асри 10 дучори ҳамлаи қавму қа­боили кӯчиёни туркнажоди печенег гардида, дар асри 12 ба ин ҷо қавмҳои қипчоқ ворид мешаванд. Дар аввали асри 13 дар натиҷаи тохтутози муғулҳо, ба ҳайати Олтин-Ӯрда (Ӯрдаи Тилоӣ)  ворид шуд. Аввалин бор дар мадракҳои хаттӣ  дар асри 13 бо номи Аштархон ва Ҳоҷӣ Тархон қайд шудааст.  Аввали асри 15 дар Астрахан Хонигарии мустақили Аштархониён таъсис ёфт. Соли 1556 ба ҳайати давлати Рус ворид шуд. Соли 1717 губернияи Аштархон таъсис ёфт, ки тамоми ҳудуди Поволжия, аз Астрахан то Симбирск, дар ҳайати он қарор дошт. Соли 1928 губернияи Астраханба вилояти Поволжияи Поён дохил гардид, ки марказаш Саратов буда, дертар ба округи Аштархон табдил дода шуд. 27. 12.1943 вилояти мустақили Астрахан (дар ҳайати Россия) таъсис ёфт.
## Канданиҳои фоиданок

## Соҳаҳои асосии саноат

## Тақсимоти маъмурӣ

## Ҳокимияти иҷроия

## Шаҳрҳо

## Ба ин ҷо ҳам нигаред
* Таърихи хонигарии Астрахан 

## Пайвандҳо

* Маъмурияти вилояти Астрахан 
* Губернатори вилояти Астрахан 
* Астрахан ба ҷашни 450-солагӣ тайёрӣ мебинад
* Портал Астрахань.WS - таърих, ҷуғрофияи вилоят, аксҳо.

## Адабиёт
* 
* Новая российская энциклопедия. Т. II. Москва, 2005.

Гурӯҳ:Энсиклопедияи Миллии Тоҷик
Феҳристи суратҳои фалакӣ бар пояи паҳно

[thumb|250px|Бурҷи [Орион (созвездие)|Орион]]
**Бурҷҳо** — дар астрономия порчаҳои осмон мебошанд, ки осмони ситоразорро ба қисмҳо тақсим кардаанд. Дар давраи қадим шаклҳое, ки ситораҳои тобон ташкил мекарданд, бурҷ номгузор карда шуда буданд.

## Номгӯи бурҷҳо

Иттиҳоди Байналхалқии астрономӣ расман 88 бурҷро қабул намудааст. Ҳамаи онҳо дар ҷадвали зерин аз рӯи алифбо номбар карда шудаанд. Номҳои форсӣ, русӣ, лотинӣ ва номҳои расмии кӯтоҳкардашудаи бурҷҳо низ нишон дода шудаанд.

## Ба ин ҷо ҳам нигаред
* Номгӯи бурҷҳо аз рӯи масоҳат
* Номгӯи ситораҳо дар бурҷҳо

## Пайвандҳо
* Astronet > Бурҷҳо
* Stellarium - барномаи астрономӣ
* Харитаи мутаҳаррики осмони ситоразор

*
Панир

thumb|250px|Пораи панир
**Панир** — маҳсули серғизои хӯрокворӣ мебошад, ки аз шири туршшуда (буридагӣ) истеҳсол мешавад.
Одатан ранги зард дорад, ҳам бо сӯрохчаҳо ва ҳам бе онҳо шуда метавонад.

## Классификатсия

## Намудҳои маъмули панирҳо

## Далелҳои ҷолиби диққат

## Пайвандҳо
* Тайёркунии панир дар шароити хона
* Cheese.com
* Барои чӣ панири швейтсарӣ сурохчаҳо дорад 

*
Гурӯҳ:Xӯрок
Суруди миллии Чехия

**Суруди миллии [[Чехия]]** — композитсияи «Kde domov můj?» («Куҷост ватани ман?») аст.
Ҳамчун суруди миллии Чехия аз соли 1993 истифода мешавад.
Муаллифи оҳанг — Франтишек Шкроуп (František Škroup), муаллифи матн — Йозеф Каетан Тил (Jozef Kajetán Tyl) мебошанд. Композитсия аз тарафи онҳо барои мазҳакаи «Fidlovačka aneb žádný hněv a žádná rvačka», ки нахустин маротиба дар саҳнаи театри Прага Stavovské Divadlo 21 декабри соли 1831 намоиш дода шуд, навишта шуда буд.

## Тарҷумаи тоҷикӣ

## Пайвандҳо

* Суруди миллӣ (бе сароиш)

Гурӯҳ:Рамзҳои давлатии Чехия
Мард

thumb|Марди тоҷик бо сару либоси миллӣ (Ҳисор)
thumb|Марди тоҷик
**Мард** () —  як инсони болиғи нар аст. Умуман писареро, ки даврони булуғу навҷавонии худро тамом карда ва ба сине, ки дар аксари фарҳангҳо ва ҷавомеъ маъмулан 18-солагӣ мебошад бирасад, мард гӯянд, аммо ин таъриф метавонад дар ҳар фарҳанг, ҷомеъа, тамаддун ва ё қонун мутафовит бошад. Ба таври маъмул як мард тавонои борварӣ дорад. Ба марди дорои фарзанд падар гӯянд. Дар форсӣ вожаи «оқо» барои ишораи муҳтарамона ба мард корбурд дорад.

 

## Нигаред низ

* Зан

* Писар
* Падар

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Мафҳумҳо
Гурӯҳ:Хонавода
Гурӯҳ:Номҳои мардонаи форсӣ
Вилояти Маскав

**Вилояти Маскав** () (*ё [[Подмоскове]]*) — вилоятест дар Федератсияи Русия, яке аз сераҳолитарин вилоятҳои Русия ба шумор меравад.

*Масоҳаташ:* — 46 ҳаз. км² 
*Аҳолиаш:* — 6628,1 ҳаз. нафар (2006) 
*Ҳамсарҳад аст:* аз шимолу ғарб ва аз шимол бо вилояти Твер, аз шимол бо вилояти Ярославл, аз шимолу шарқ ва аз шарқ бо вилояти Владимир, аз ҷанубу шарқ бо вилояти Рязан, аз ҷануб бо вилояти Тула, аз ҷанубу ғарб бо вилояти Калуга, аз ғарб бо вилояти Смоленск

## Номи вилоят

## Табиат
### Сатҳи рӯи замин

### Канданиҳои фоиданок

### Иқлим

### Гидрография

### Хок

### Олами наботот

### Олами ҳайвонот

### Ҳифзи табиат

## Таърих

## Аҳолӣ

### Шаҳрҳо
г.Пушкино

## Иқтисодиёт
### Саноат

### Хоҷагии қишлоқ

### Нақлиёт

#### Роҳҳои асосӣ

## Ҳукумат

### Кумитаҳои Думаи вилоятии Москва

## Илм

## Маданият

## Экология

## Тақсимоти маъмурӣ

## Пайвандҳо

* Ҳукумати вилояти Москва

*
Роҳ

thumb|Роҳи мошингард
**Роҳ** — роҳи алоқа барои ҳаракати  одамон, рондани чорво ва воситаҳои нақлиёт, қисми асосии инфрасохтори нақлиётӣ ва инфрасохтори нақлиётии (роҳ) давлат. Роҳи алоқаи маҳаллӣ дар дохили маҳалли аҳолинишин, кӯча номида мешавад.

Пайдоиши роҳ ва инфрасохтори бо он алоқаманд сатҳи камбизоатиро коҳиш медиҳад, Тавассути афзоиши тиҷорат, эҳёи соҳибкорӣ ва коҳиши нархи молҳо, инчунин шароити рӯзгори аҳолиро беҳтар мекунад. Бо шарофати роҳҳо, ба аҳолӣ бо мошинҳои ёрии таъҷилии тиббӣ, полис, оташнишонӣ, наҷотдиҳӣ ва дигар корҳои таъҷилии наҷотдиҳӣ, таъмир ва сохтмон хизмат мерасонанд. Шабакаи пешрафтаи роҳҳо имкон медиҳад, ки хизматрасониҳои тиббӣ ва таълимӣ дар минтақаҳои қаблан дастрас набуда паҳн карда шаванд.
## Намудҳои роҳ

Роҳҳои шаҳрӣ ва деҳотӣ ба се категорияи асосӣ тақсим мешаванд: магистралҳо (, дар шаҳрҳо ин (кӯчаи магистралӣ|кӯчаҳои магистралӣ), роҳҳои аҳамияти ноҳиявӣ (:en:ol:collector road) ва роҳҳои аҳамияти маҳаллӣ. Дар ин ҳолат, роҳҳои автомобилгарди баландсуръатро ҷудо мекунанд, ки бо набудани светофорҳо, гузаргоҳҳои пиёдагард, мавҷудияти гузаргоҳҳои гуногунсатҳии нақлиетӣ, набудани буриш дар як сатҳ бо хатҳои роҳи оҳан бо роҳҳои дигар хос аст, бо гузаргоҳҳои пиёдагард ё роҳҳои велосипедронӣ. 

Дар айни замон, аксари роҳҳо дар кишварҳои пешрафта роҳҳои пӯшоки сахт мебошанд (яъне либоси роҳӣ аз асфалт, бетон ва ғайра ва асосе, ки дар он гузошта шудааст). Аммо, роҳҳои хокӣ, хусусан дар кишварҳои камтар рушдёфта, хеле зиёд боқӣ мондаанд.

## Эзоҳ
Вилояти Ярославл

**Вилояти Ярославл** () — вилоятест дар маркази Федератсияи Русия. Маркази маъмуриаш — шаҳри Ярославл. Аҳолиаш: 1327,8 ҳаз. нафар (2006).

## Ҷуғрофия

## Таърих

## Иқтисодиёт

### Соҳаҳои асосӣ ва маҳсулотҳои истеҳсолоти саноатӣ ва хоҷагии қишлоқ

### Корхонаҳои калонтарин

## Табиат

### Гидрография

## Аҳолӣ

## Тақсимоти маъмурӣ

## Пайвандҳо
* Сомонаи расмии маъмурияти вилояти Ярославл 
* Портали иттилоотии маркази вилояти Ярославл
* Вилояти Ярославл дар сомонаи «Шаҳри ман»

*
Воситаҳои нақлиёт

[thumb|300px|Ароба дар [Куба]]
# **Воситаи нақлиёт**&nbsp;— барои кашонидани бор ва одамон истифода бурда мешавад.
# **Воситаҳои нақлиёт** - ҳама гуна киштии дарёи (аз ҷумла лихтерҳои худгард ва ғайрихудгард, баржаҳо, инчунин киштиҳои болдор), киштиҳои дорои болиштҳои пурбод, тайёраҳо, нақлиёти худрав (аз ҷумла ядакҳо, нимядакҳо, воситаҳои нақлиёти омехта) ё воҳиди ҳаракаткунандаи роҳи оҳанро дар бар мегирад, ки барои ҳамлу нақли байналмилалии интиқоли пулакии шахсон ё ҳамлу нақли пулакӣ ва ройгонӣ бори саноати ва тиҷорати истифода мешаванд, инчунин қисмҳои эҳтиётии штатӣ, олот ва таҷҳизот, сӯзишворию равғанҳои молидании дар бакҳои штати мавҷуда, агар онҳо якҷоя бо воситаҳои нақлиёт интиқол дода шаванд.
# 
Вобаста ба намуди роҳҳо воситаҳои нақлиёти зерин вуҷуд доранд:

* автомобил, велосипед, мотосикл, трактор
* поезд, трамвай
* тайёра, чархбол
* киштии каӣҳонӣ
* киштӣ 
* киштии зериобӣ

## Нигаред низ
* Нақлиёт
* Роҳ

## Эзоҳ
 
## Пайвандҳо
* Сомонаи Хадамоти гумрукии назди Ҳукумати ҶТ
* Созмони умумиҷаҳонии савдо (СУС)


Гурӯҳ:Истилоҳоти гумрукӣ
Домени умумии дараҷаи аввал

**Домени умумии дараҷаи [[аввал]]** — домени дараҷаи аввал мебошад, ки барои ташкилотҳои муайян истифода бурда мешавад.

Нахӯстин маротиба моҳи январи соли 1985 пайдо шуда, 6 адад буданд:
* .com — барои сомонаҳои тиҷоратӣ
* .edu — барои сомонаҳои маорифӣ
* .gov — барои сомонаҳои ташкилотҳои давлатии ИМА
* .net — барои сомонаҳое, ки фаъолияташон бо шабакаҳо вобаста аст
* .org — барои ташкилотҳои ғайритиҷоратӣ
* .mil — барои ташкилотҳои ҳарбии ИМА

Ҳоло доменҳои .com, .net ва .org новобаста аз намуди ташкилот ҳамаҷоя истифода мешаванд.

## Ба ин ҷо ҳам нигаред
Домени миллии дараҷаи аввал

## Пайвандҳо
* Маълумоти IANA дар бораи доменҳои умумии дараҷаи аввал

*
Вилояти Белгород

**Вилояти Белгород** () — вилоятест дар маркази Русия аз    Москва дар масофаи 500—700 километри самти ҷануб наздики сарҳади Украина ҷойгир аст. 

*Ташкил шудааст:* - 6 январи соли 1954. 
*Маркази маъмуриаш* — шаҳри Белгород

## Тақсимоти маъмурӣ

### Ноҳияҳо

### Шаҳрҳо

## Аҳолӣ

## Органҳои ҳукумати давлатӣ
### Губернатор

### Думаи вилоятии Белгород

## Таърих

## Нақлиёт

## Ҷуғрофия
### Маълумоти умумӣ

### Гидрография

### Иқлим

### Олами наботот

### Олами ҳайвонот

## Иқтисодиёт

### канданиҳои фоиданок

### Хоҷагии қишлоқ

## Пайвандҳо

* Сомонаи расмии губернатора ва ҳукумати вилояти Белгород 
* Думаи вилоятии Белгород. Сомонаи расмӣ

*
Рубоиёти Рӯдакӣ

### Омад бари ман
:Омад бари ман. Кӣ? Ёр! Кай? Вақти саҳар.
:Тарсанда зи кӣ? Зи хасм! Хасмаш кӣ? Падар.
:Додам-ш ду бӯса. Бар куҷо? Бар лаби тар.
:Лаб буд? На! Чӣ буд? Ақиқ! Чун буд? Чу шакар!

### Бар ишқи туам на сабр пайдост, на дил
:Бар ишқи туам на сабр пайдост, на дил,
:Бе рӯйи туям на ақл барҷост, на дил.
:Ин ғам, ки марост, кӯҳи Қоф аст, на ғам,
:Ин дил, ки турост, санги хорост, на дил.
Суқрот

**Суқрот** (, соли 469 то милод, Афина — соли 399 то милод, дар ҳамон ҷо) — файласуфи Юнони Қадим мебошад. Аз тарафи мухолифини сиёсӣ қатл карда шудааст.

Суқрот писари сангтарош Софроникс ва доя Фенарета мебошад.

## Шахсияти Суқрот

## Ақидаҳои фалсафии Суқрот

## Усули Суқрот

## Этикаи Суқрот

## Ба ин ҷо ҳам нигаред
* Мактабҳои Суқрот
* Арасту
* Афлотун
 
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Юнони Бостон
Гурӯҳ:Файласуфони Юнони Қадим
Гурӯҳ:Шахсиятҳо:Юнон
Гурӯҳ:Файласуфон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Файласуфон
Даҳбедӣ

**Даҳбедӣ** - навъи харбузаи пешазак. Баъди 70-75 рӯзи кишт мепазад.

## Нигаред
*Харбуза

## Адабиёт
* Справочник бахчевода. — Душанбе, 1987.
* 
## Сарчашма
* Энсиклопедияи хоҷагии қишлоқи Тоҷикистон (ҷилди 1) 
 
Гурӯҳ:Навъҳои харбуза‎
Соли 1964

## Рӯйдодҳо

## Зода шудаанд
* 30 март - Мавлонова Хайриниссо ҷонишини сарвазири Ҷумҳурии Тоҷикистон.
## Даргузаштҳо

## Пайвандҳо

*
Вилояти Уляновск

**Вилояти Уляновск** () вилоятест, ки дар ҷанубу шарқи қисми аврупоии Русия ҷойгир шудааст. 19 январи соли 1943 ташкил шудааст.

## Тақсимоти маъмурӣ

## Мавқеи ҷуғрофӣ

## Аҳолӣ

## Табиат

## Канданиҳои фоиданок

## Таърих

## Ҳокимияти иҷроия

## Ҳокимияти қонунгузор

## Соҳаҳои асосии саноат

## Хоҷагии қишлоқ

## Пайвандҳо
* Губернатор ва ҳукумати вилояти Уляновск 
* Аксҳои вилояти Уляновск 

*
Падар (филм)

**Падар** () — яке аз филмҳои Эронӣ аст. Коргардон Маҷид Маҷидӣ буд. Филмро дар соли 1996 сохт.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Филмҳои Эронӣ
Соли 1981

## Рӯйдодҳо

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони соли 1981]]*

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1981]]*

## Соҳиби [[ҷоизаи Нобел]] шуданд
* Ҷоизаи Нобел аз физика —
* Ҷоизаи Нобел аз кимиё —
* Ҷоизаи Нобел аз тиб —
* Ҷоизаи Нобел аз иқтисодиёт —
* Ҷоизаи Нобел аз адабиёт —
* Ҷоизаи Нобел ҷоизаи Сулҳ —

## Нигаред низ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Соли 1981
Префектураи Ҳирошима

**Префектураи Ҳирошима** ) — яке аз префектураҳои Ҷопон аст.
## Таърих
## Бахшбандии кишварӣ

## Иқтисодиёт
## Аҳолӣ
 
## Фарҳанг
### [[Ҷозибаҳои гардишгарӣ]]
### Дин
## Пайвандҳо
 
## Эзоҳ

 

Гурӯҳ:Префектураи Ҳирошима
Гулобӣ (навъи харбуза)

**Гулобӣ** — навъи харбузаи тирамоҳӣ аст. Дукмонанд, тухмшакли борики дароз; дарозиаш 27-56 см, вазнаш 8-12 кг, баъзан то 40 кг мешавад. Пӯсташ сахт, сабзи баланд, зардча, суфтаи тӯр-тӯр аст.
Бештар дар вилояти Суғд, водии Вахшу Ҳисори Тоҷикистон, вилоятҳои Хоразму Бухоро, Самарқанд ва Сурхандарёи Ӯзбекистон паҳн шудааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Справочник бахчевода. — Душанбе, 1987.

## Сарчашма
* Энсиклопедияи хоҷагии қишлоқи Тоҷикистон (ҷилди 1)
 
Гурӯҳ:Навъҳои харбуза
Гулпиёз

**Гулпиёз** () — як навъ пиёзи худрӯй.

Пояаш дароз (5-40 см), бехаш лундаи ғафс (1-4 см). Баргаш (2-5-то) нештаршакл (бараш 0,8-3 см). Хӯшагулаш чатрнамо (қутраш то 25 см); гулпояаш дароз (аз 1 то 20 см), гулаш майдаи сафедтоб ё гулобӣ. Ғӯзааш майда (бараш тақр. 4 мм). Апрел — май гул мекунад. Маъмулан, дар нишебиҳои санглоху регзори кӯҳҳо, буттазору ҷангали гармсер, алафзори дашт (қ-кӯҳҳои Зарафшон, Туркистон, Қурама, кӯҳи Муғул ва воҳаи дарёи Сир; дар баландии 400—1400 м аз с. б.) нумӯ меёбад.

## Корбурдҳо
Дар гулпарварӣ тавсия шудааст. Солҳои пеш аз пиёзаки гулпиёз ширеш тайёр карда барои часпондани пӯст, коғаз, шиша ва ғ. истифода мебурданд. Гулпиёз таъми нохуш дорад. Табибони халқӣ гулпиёзро гиёҳи шифобахш мешуморанд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Комаров Б. М. Определитель растений Северного Таджикистана. Д., 1967;
* Ханнеке Вайн Дейк, Минеке Курпершок. Луковичные растения. М., 2003.
Гуловез

**Гуловез**, **фу́ксия** () — як ҷинси рустаниҳои бисёрсолаи ороишӣ. 

Онро соли 1696 олими фаронсавӣ Шарл Плюме дар наздикии шаҳри Санто-Доминго дар ҷазираи Вест-Индия кашф карда, ба шарафи ботаник ва табиби олмонӣ Леонарт фон Фукс (1501—1566) фуксия номид. Барги байзашакли дандонадор (дарозиаш 4-5 см), гули овезони бунафш, нилгун ё сурх дорад. Самари гуловез ба донаки ангур монанд аст. Гуловез пайваста ва муддати мадид гул мекунад. Гловез аслан аз Амрикои Марказию Ҷанубӣ ва Зеландияи Нав аст. 

## Гунаҳо
Беш аз 100 навъ дорад. Дар табиат ба шакли буттача, бутта ва дарахтони резаи ҳамешасабз вомехӯрад. F. hybruda-ро дар хона, дар тубакҳо мепарваранд; аз баҳор то тирамоҳ гул мекунад. Дар гулхонаи Институти ботаника, физиология ва генетикаи рустании АИ Ҷумҳурии Тоҷикистон аз соли 1967 парвариш карда мешавад. Гуловез рустании рӯшноидӯст аст. Мегӯянд, ки дидани шукуфаи назаррабои гуловези хонагӣ ба одам рӯҳу ҳаловати тоза мебахшад. Меваи гуловез ширин аст; аз он мураббо мепазанд. Истеъмоли гуловезе, ки ба он моддаҳои кимиёӣ пошида шудааст ба саломатӣ зиён дорад. Гуловез аз ширинча, сафедболак, тортанаккана, тосаки хокистарранг ва занга осеб мебинад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Хессайон гуловез Всё о комнатных растениях. М., 2003;
* Андреева И., Родман Л. Ботаника. М., 2005;
* Хессайон Д. гуловез Всё о болезнях и вредителях растений. М., 2010.

Гурӯҳ:Гулҳо
Дмитрий Медведев

thumb|чап
**Дмитрий Анатолевич Медведев** (), тав. 14 сентябри 1965 дар Ленинград (ҳозира Санкт Петербург) — сиёсатмадори рус ва президентии Русия, ки таърихи 2 марти 2008 ҳамчун Президенти Русия интихоб шуда буд. Ӯ ба иҷрои вазифаи Президенти Федератсияи Русия 7 майи соли 2008 шурӯъ кард ва муҳлати ваколаташ соли 2012 ба итмом расид.

## Пайвандҳо
* Сомонаи расмии Дмитрий Медведев
* Дмитрий Медведев кист?
* Набарди бенабардӣ дар интихоботи Русия
* Медведев ва ояндаи муносиботи Русияву Тоҷикистон
* Аз "бошӣ"-парастӣ ба "сардор"-парастӣ
* Ширкати тақрибан 50 % дар интихоботи Русия
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Президентҳои Русия
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Русия
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Сарварони асри XXI
Маснавии маънавӣ

«**Маснавии маънавӣ**» () — рисолаи мусалсали манзуми фалсафӣ-ирфонӣ ва мазҳабӣ-ахлоқӣ буда, дар пайравию дастгирии осори пешвоёну афкори донишмандони бузурги сӯфия, аз ҷумла, «Ҳақиқату-л–ҳадиқа»-и Ҳаким Абулмаҷди Саноӣ (1080—1140) ва «Мантиқу-т-тайр»-и Шайх Аттори Нишопурӣ (1145—1221) бо қалами Ҷалолиддини Румӣ гуфтаву навишта шудааст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҷалолуддини Балхӣ
Гурӯҳ:Илоҳиёти исломӣ
Гурӯҳ:Адабиёти тасаввуф
Гурӯҳ:Адабиёти суннӣ
Гурӯҳ:Осори Ҷалолуддини Балхӣ
Freenode

**freenode** (аз  — тарҷумааш *банди озод*) — шабакаи машҳури IRC мебошад. Дар аввал чун ***Open Projects Network*** (*шабакаи лоиҳаҳои кушод*) намоён буд.

## Пайвандҳо
* http://freenode.net/ — сомонаи расмии шабака
* http://freenode.net/archive  — торнамои расмӣ
Бузгандум

thumb|Бузгандум
**Бузгандум** (Aegilops) - авлоди гиёҳи як ё дусолаи алафӣ, мансуби *хӯшаиҳо*. Хӯшаҳояш нештармонанд ё байзашакл.

## Нигаред
* Гандум

*
Вақте, ки болои шаҳр борон мерехт

**Вақте ки болои шаҳр борон мерехт**, филми ҳунарии коргардон Раҷабалӣ Пиров мебошад, ки доир ба ишқи нокому зиндагии бардурӯғи ду оилаи ҷавон  нақл мекунад. Филм соли 2006 ба рӯи синамо баромада, дар он нақшҳои асосиро Хуршед Мустафоев, Шаҳноза Ҷобирова, Дилбар Шарифова ва Маъруф Ноёфтов бозидаанд. Филм таҳти мусиқаи оҳангоз Далер Назаров садо медиҳад.

## Тарҳ
Марду зане дар зери борони шадид даруни мошин ишқварзӣ мекунанд. Зан дар ҳарос аст, ки дер шудаасту шавҳарашу духтараш ӯро дар хона интизоранд. Мард бошад, ӯро бовар мекунонад, ки ҳеч боке нест. Аз ҷониби дигар Мурод, шавҳари он зан (Рухшона), бо духтараш дар хона ва Манижа (зани марди ошиқ - Маъруф) бо писараш, ки бемор аст, дар хонаи худ интизори омадани ҳамсарашон ҳастанд. Мурод ба духтараш мефаҳмонад, ки натарсида дар хона нишинад, ӯ рафта модарашро пайдо хоҳад кард.Ба берун баромада мошини табобатхона ва ҳамсояашро мебинад, ки ҳамин ҳозир майити модарашро , ки духтурон натавонистаанд наҷот диҳанд, ба хона овардааст.

Вақет ки Неъмат ба хона баргаштанӣ мешавад, мошинаш дар лой баста мешаваду пас аз чанд таккон ҳар ду бо Рухшона дар даруни мошин ба ҷар сарозер меафтанд...

## Дар нақшҳо

## Эзоҳ
Майдон

**Майдон** ё **стадион**() — иншооти варзишист, одатан аз майдони алафӣ ва ҷойҳои тамошобинон иборат аст. Инчунин майдончаҳои иловагӣ ва ҷой барои машқкунӣ ва либосивазкунии дастаҳо дорад. Майдонҳо на фақат барои варзиш (футбол, варзиши сабук), балки барои гузаронидани консерт ва дигар чорабиниҳо истифода мешаванд.
Майдонҳои аввалин дар Юнони Қадим барои гузаронидани бозиҳои Олимпӣ ва дигар мусобиқаҳо варзишӣ пайдо шудаанд. Аз ҳама майдони қадимтарин дар шаҳри Олимпияи Юнон ҷойгир шуда будааст. Сараввал майдон танҳо барои мусобиқоти давидан истифода мешуд; таҷрибаи стандартикунонии андозаи майдон — 180—200 метр (як стадий, ки ба номи иншоот алоқаманд аст) аз ҳамин ҷо сар шудааст.

## Аксҳо

Image:1906 Athens stadium.jpg

Image:Delphi stadium DSC06305.jpg

Image:Olympiastadion Montreal.jpg

Image:Busch Stadium.jpg
Image:Yankee stadium.jpg



## Пайвандҳо
*StadiumZone.net  Майдонҳои байналхалқӣ

Гурӯҳ:Майдон
Корвонсарои Ҳисор

**Корвонсарои Хисор**- ёдгории меъморию таърихи дар Ҳисор; дар наздикии калъаи Ҳисор чоёгир аст. бинои корвонсарои хисор якчанд метр дуртар аз тарафи шарки мадрасаи куҳна вокеъ буда, то соли 1925 вучуд дошт. Дар сурате, ки Р.Рикмере ибтидои садаи XX гирифтааст, намуди бошукухи корвонсароро бо пештоки зебо ва каторравокҳояш равшан намоён мебошад.
Пажвок (ҳафтанома)

**Пажвок** - ҳафтанома дар Тоҷикистон. Орзу Ҳамидов – муассиси ҳафтанома.

## Пайвандҳо
*Боздошти хабарнигори рӯзномаи «Пажвок» дар Хатлон - TojNews
*Независимая газета «Пажвок» отныне будет еженедельной - Asia Plus 

Гурӯҳ:Рӯзномаҳо
Литий

**Литий** (Li)

## Инҷоро ҳам бингаред
*Ҷадвали даврии элементҳои химиявӣ

Ли́тий ( аз калимаи юн. Lithium; бо рамзи Li ифода карда мешавад) — элементи  гуруҳи якум (аз руи таснифоти куҳан — зергуруҳи асосии гуруҳи якум), даври дуюми системаи даврии элементҳои химиявӣ буда, рақами атомиаш 3 аст. 
Моддаи соддаи литий — металли ишқории мулоими дорои рангаш сафеди нуқрагин мебошад.

Литий дар соли 1817 аз тарафи кимиёшинос ва маъданшиноси Шветсия - Иоганном Арфведсон аввал дар маъдани петалит ва сипас дар  сподумену  лепидолит кашф шуд. Металли литийро бори аввал Гемфри Дэви соли 1825 ҳосил карда буд.

Li гирифта номи худро аз он, ки ӯ дар «сангҳо» (юнон. λίθος. - санг) пайдо шуд. Дар ибтидо ном он «литион» буда, номи муосири он аз ҷониби Берселиус пешниҳод шудааст.

## Сарчашма
Сафиев Ҳ.С. ва диг. Химия, дар қоидаҳо, таомулҳо, аксҳо ва нақшаҳо. Д. 2004
Кубан (бошгоҳи футбол)

**Кубан [[Краснодар]]** (*Футбольный клуб "Кубань" Краснодар*) - дастаи футболест дар Нахустл-Лигаи Русӣ оид ба футбол.

## Пайвандҳо
* Сайти расмӣ 
* Сайти мухлисон расмӣ
* Мухлисонфорум GREENMILE 

## Нигаред
*Портал:Футбол
*Краснодар (дастаи футбол)

Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футболӣ
Гурӯҳ:Бошгоҳҳои варзишӣ аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футболи Русия
Гурӯҳ:Краснодар
НУР уулу Досбол

**НУР уулу Досбол** - таваллуд 26 апрели соли 1948 дар Шӯроби Ҷумҳурии Тоҷикистон. Соли 1971 Донишгоҳи Давлатии Қирғизистонро хатм кардааст. Ихтисос - таърихшинос.

Мутаххасиси соҳаи таърихи Қирғизистон, Беш аз 100 корҳои илмиаш чоп шудааст.

Доктори илми таърих. Собиқ вазири маорифи Ҷумҳурии Қирғизистон. Ҳоло Ноиб Сарвазири Ҷумҳурии Қирғизистон аст.

## Нигаред

## Пайвандҳо
* НУР уулу Досбол 

Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Қирғизистон
Гурӯҳ:Ходимони давлатии Қирғизистон
Эмми Россум

**Эммануэ́л Грей** **Ро́ссум** (; 12 сентябри 1986, Ню-Йорк, ИМА) — ҳунарпеша ва овозхони аҳли ИМА аст.

## Эзоҳ
Мила Кунис

**Ми́ла Ку́нис** (), дар хурдӣ **Миле́на Ма́рковна Ку́нис** (; тав. 14 августи 1983, Чернивтси, ҶШС Украина, ИҶШС) — ҳунарпешаи синамо ва телевизиони амроикоӣ.

## Зиндагинома
Мила Кунис 14 августи соли 1983 дар шаҳри Чернивтси дар оилаи яҳудиён ба дунё омадааст. Модари Мила - Элвира – муаллимаи физика, падараш бошад - Марк Борисович – муҳандис буд. Мила дар ИҶШС ҳамагӣ 7 сол зиндагӣ кардааст. Соли 2015 Мила ба Эштон Кутчер ба шавҳар мебарояд ва пас аз чанд муддат соҳиби ду фарзанд мешавад.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

Гурӯҳ:Ҳунарпешагони Иёлоти Муттаҳидаи Амрико‎
Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳои синамои ИМА
Осорхонаи Британия

**Осорхонаи Британия** () — осорхонаи таърихии муҳими Британияи Кабир ва яке аз калонтарин осорхонаҳои ҷаҳон мебошад. Ин осорхона дар соли 1753 таъсис дода шудааст., дар 1759 кушода шудааст (бинои осорхона дар соли 1823—1847 сохта шудааст, меъмор Р. Смёрк; толори хониш — дар солҳои 1854—1857, меъмор С. Смёрк).

Аввал монанди як ҷамъоварии қадима аз Мисри Қадим, Юнони Қадим, Ассирия ва дигар кишварҳо кушода шуда буд. Маҳз дар осорхонаи Британия Санги Розетта ва дастхати Шоҳномаи Фирдавсии Бузург нигоҳ дошта мешавад.

Дар ҳоли ҳозир осорхона теъдоди зиёди аксҳо ва тасвирҳо, нишонаҳо, тангаҳо ва китобҳое, ки дар давраҳои гуногун таалуқ доранд, нигоҳ дошта мешаванд.

Дар китобхонаи осорхонаи Британия беш аз 7 млн китобҳои чопшуда, беш аз 105 ҳаз. дастхатҳо, около 100 ҳаз. ифтихорномаҳо, беш аз 3 ҳаз. папирусҳо вуҷуд доранд.

Даромад ба осорхонаи Британия озод — ройгон аст. Ба қатори кормандони осорхона 6 гурбаҳо ба ҳисоб мераванд ва вазифаҳои онҳо шикор ба мушҳо мебошад.

Аз соли 1926 Осорхонаи Британия маҷалли «British Museum Quarterly» дар ҳар чоряк ба табъ мерасонад.

## Таърихи таъсисёбии осорхона

## Нигаред
* Китобхонаи Британия

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* Сомонаи расмӣ

* Китобхонаи Британия

Гурӯҳ:Осорхонаҳои Лондон
Низории Қуҳистонӣ

**Низории Қуҳистонӣ** () — яке аз шоирони садаи V—VI ҳиҷрӣ мебошад, ки маснавиҳои «Адабнома» ва «Сафарнома»-ро сурудааст.

## Зиндагинома
Ҳаким Саъдуддин ибни Шамсуддин Муҳаммад Низори Қуҳистонӣ яке аз шоирони барчастаи асри V ва аввали асри VI ҳичри ба шумор меравад. Бино бар маълумоти қадимтарин маъхаз дар бораи ӯ «Мачмал-ул-фасех»-и Хавоф номи ӯ Саъдуддин аст ва дар чанд маврид аз нусхаи куллиёти Низори марбут ба соли 837- и ҳичри, ки дар Ленинград маҳфуз аст, номи шоир Саъдуллоҳ валди Низори ал-Қуҳистонӣ омадааст. Низори тахаллуси шоирии ӯст ва Саъдуддин унвони хонадонии онҳост. Аз ин рӯ дар дарбори шоҳон барои фарқи байни шоир ва дигарон Низориро «Саъди акбар» мегуфтанд, ки инро шоир дар «Сафарнома»-аш қайд кардааст.
:: Хоҷаи комгор Саъдуддин,
:: Ноиби хусрави замону замин.
:: Саъди Акбар лақаб ниҳодандаш,
:: Мулки дунёву дин бидодандаш.
Низорӣ аз давраи чавонӣ ба тартиб додани як девон кӯшиш мекард ва соли 678 моҳи шаввол, вақте ки ба Табрез меояд, бар рикоби Шамсиддин соҳиби девони хубе гашта, дар рикобаш якчанд мадҳ кардааст. Аз рӯи маълумоти сарчашмаҳо баъди якчанд сафар аз ҷумла сафари Табрез ба Қаҳистон бармегардад ва дар ин вақт соҳиби се фарзанд — Нусрат, Шаҳаншоҳ, Муҳаммад мегардад. Вафоти шоирро "Фасеҳи Хавофӣ " дар ҳодисоти соли 721 қайд мекунад. Аз рӯи маълумоти дигар сарчашмаҳо шоир соли 720 вафот кардааст ва дар Бирчанд ба хок супорида шудааст.

## Мероси адабӣ
Девони ӯ иборат аст аз қасида, ғазал, таркибот, тарчеот, қитъа, маснавиҳои «Дастурнома» дар баҳри мутақориб, «Адабнома», «Сафарнома» дар баҳри рамали мусаддаси мақсур, аз Хусрав ва Ширин, мунозираи рӯзу шаб ва мактуботи манзум иборат аст. Низории Қуҳистонӣ дар ашъораш асосан султонҳои курдро мадҳ кардааст.

## Намуна аз ашъор
:: Агар даст вогири аз кори ман,
:: Намонад зи ман чуз ман эй ёри ман.
:: Магар ҳам ту раҳмат куни в-арна бас,
:: Чи хезад зи гуфтору кирдори ман.
:: Сарамро зи дасти иноят бипӯш,
:: Магар аз қадам баркаши хори ман.
:: Вагар гирди олам бигардониям,
:: Ба чуз кӯи ту нест ҳинчори ман.
:: Ту берун бар аз ман маро з-он ки нест,
:: Сафар кардан аз хештан кори ман.
:: Ба чуз рӯи ту нест меҳроби дил,
:: Ба чуз номи ту нест такрори ман.
:: Макун саргарони, ки тадбир нест,
:: Ба бозуи ақли сабуксори ман.
:: На охир Низории зори туам,
:: Бубахшой бар нолаи зори ман.
:: Бисёр умрҳову басе рӯзгорҳо,
:: Бигзашту корҳо бинагашт аз қарорҳо .

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Девони Низорӣ Қаҳистони. Бо эҳтимоми Мазоҳири Мусаффо дар ду чилд. — Теҳрон: Маҳорат, 1371
* Забеҳуллоҳи Сафо. Таърихи адабиёт дар Эрон. Ҷ.2/3. — Теҳрон: Фирдавс, 1366.

Гурӯҳ:Шоирон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Шоирони форсу тоҷик
Гурӯҳ:Шоирони порсигӯ
Зиёуддини Хуҷандӣ

**Зиёуддин Маҳмуд ибни Ҷалолуддин Масъуди Хуҷандӣ** (, машҳур ба **Зиёуддини Форсӣ**; 1175, Хуҷанд — 1225, Ҳирот) — , мутафаккир,  ва донишманди форс-тоҷик.

## Зиндагинома
Зиёуддини Хуҷандӣ соли 570 дар Хуҷанд ба дунё омадааст. Чанде аз шеърҳои Зиёуддини Хуҷандӣ бо тахаллуси Порсӣ ё Порсизода гуфта шудаанд, ки ин тазкиранависонро ба иштибоҳ андохтааст:
 

Муаллифи тазкираи «Оташкада» Лутфалибеки Озар гузаштагони Зиёуддини Хуҷандӣ-ро аз Форс гуфтааст. Аммо, бино ба маълумоти «Маҷмаъу-л-фусаҳо», зодгоҳи ӯ Шероз буда, дар ҷавонӣ ба Хуҷанд омадааст. Саид Нафисӣ, ки девони шоирро дар даст доштааст, ӯро аслан аз Хуҷанд гуфтааст. Воқеан Зиёуддини Хуҷандӣ дар Хуҷанд ба дунё омада, дар тамоми Мовароуннаҳр шуҳрат ёфтааст. Аз як шеъри ба ҳокими Хуҷанд — Беғумаликшоҳ (асри 13) навиштаи Сайфи Исфарангӣ маълум мешавад, ки Зиёуддини Хуҷандӣ дар дарбори ӯ ҳам шоир ва ҳам муншӣ будааст. Зиёуддини Хуҷандӣ бо адибон ва мутафаккирони Самарқанду Бухоро мукотиба ва робитаи илмию адабӣ дошта, баъдтар ба ин марказҳои сиёсию мадании Мовароуннаҳр рафта, мақоми баланд пайдо кардааст. Зиёуддини Хуҷандӣ бо файласуфи бузург Фахруддини Розӣ, ки чанд муддат дар Самарқанду Бухоро мезист, шинос шуда, аз ӯ фалсафа ва фиқҳро омӯхтааст. Аз ин ҷост, ки ҳамзамононаш шоирро шогирди ӯ донистаанд. Зиёуддини Хуҷандӣ ба асари «ал-Маҳсул»-и устодаш шарҳе навиштааст. Муаллифи «Оташкада» дар ин хусус гуфтааст: «Шарҳе, ки дар камоли тавзеҳ ва тафтеҳ ва ташбеҳ дар „Маҳсул“-и Имом Фахр навишта, бар фазли ӯ гувоҳест». Ин асари илмии ӯ то замони мо нарасидааст. Зиёуддини Хуҷандӣ чанд сол дар Самарқанду Бухоро зиндагӣ ва эҷод карда, соли 1218 ба ватанаш баргаштааст. Ӯ бо шоирони муосираш Сайфи Исфарангӣ ва Шамсӣ Холаи Самарқандӣ муносибати дӯстона доштааст. Онҳо дар ашъорашон ҳунари шоирии ӯро васф кардаанд. Мас., Сайфи Исфарангӣ дар як рубоӣ гуфтааст:

Дар ибтидои ҳуҷуми Чингиз Зиёуддини Хуҷандӣ аз Мовароуннаҳр ба Хуросон фирор карда, рӯзҳои охири ҳаёташро дар Ҳирот гузаронидааст. Чанде аз ашъори парокандаи ӯ дар тазкираву баёз ва сафинаҳои қадима ба назар мерасанд. Ашъори Зиёуддини Хуҷандӣ аз ҷиҳати мазмун ва шакл ҷолибанд. Ӯ ҳарчанд дар қасидаҳояш бо тақозои айём ба васфу мадҳи амирон, махсусан Беғумаликшоҳ эътибори зиёд дода бошад ҳам, мавзӯи асосии шеъри ӯ фазлу адаб буда, барои исботи қадру манзалати арбоби илму адаби ба худаш монанд талош кардааст. Зиёуддини Хуҷандӣ дар шеър пайрави сабки ироқӣ буда, бештар ташбеҳу истиораҳои дақиқ овардааст.

Намунаҳо аз ашъори ӯ:

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
*
Сайидаҳмад Васлии Самарқандӣ

**Саид Аҳмади Васлии Самарқандӣ** () — , мударрис, забоншинос,  ва донишманди тоҷик.

## Зиндагинома
Саид Аҳмади Васлӣ дар соли 1870 таваллуд шуда, 29 октябри соли 1929 вафот намудааст. Саид Аҳмади Васлӣ аз гузари Кушҳавзи Самарқанд буда, дар мадрасаҳои Самарқанд, Тошканд ва Бухоро илмҳои расмии замонашро омӯхтааст.

Чанде дар Бухоро ва баъдтар дар Самарқанд мударрисӣ ҳам кардааст. Доир ба сарфу наҳви арабӣ «Нафъуттолиб» ном шарҳи кофия навиштааст. Сарфу наҳви забони тоҷикӣ-форсиро низ ба усули забони араб тартиб дода буд. Дар аввалҳои ҷорӣ шудани усули ҷадида дар Самарқанд баъзе рисолаҳои тоҷикӣ таълиф кардааст. Баъзе таълифоти илмӣ ва таърихии дигар, низ дорад, ки қисме аз онҳо ба чоп расида буд.

Аввалин девони ашъори Васлӣ тақрибан иборат аз чаҳор ҳазор байт буда, соли 1909 дар Самарқанд ба табъ расидааст.

## Намунаи ашъор
: Биё, биё ки ба ҷон оразат гулоб диҳад,
: Марав, марав, ки дилам рухро ҷавоб дихад.
: Сазад, ки зинда кунӣ мурдаи ғамат ба даме,
: Лабат ба сокии кавсар шароби ноб диҳад…

Аз мазмуни ғазал маълум аст, ки Васлӣ дар иншои он аз як қатор образҳои шоиронаи услуби «бедилӣ» истифода бурдааст. Ғазалҳои Васлӣ дар равони писанди ҳамагонанд. Дар як ғазали ӯзбекии Саидаҳмад Васлӣ чунин омадааст:

: Бир кеча хучрам сари, ҷоно шаоб айлаб келинг,
: Ой каби рухсорингизни беникоб айлаб келинг.
: Офтоби оразингиз бирла тунни кун килиб,
: Шум ракибим учраса каттик итоб айлаб келинг…
    
Ғазали мазкур низ дар қолаби анъанавӣ офарида шуда, қофия ва радифаш низ бамаврид дар шакли мувофиқ оварда шудааст. Иштиёқи дидори ёр қаҳрамони лирикиро водор месозад, ки бар мавзӯи ишқӣ ғазал офарад. Ғазал аз лиҳози мавзӯъ ва мундариҷа низ пурра анъанавӣ буда, дар он васфи ҷамоли ёр бо воситаҳои тасвири бадеии анъанавӣ ифода гардидааст.

Аммо метавон дар ашъори Саидаҳмад Васлӣ оҳангҳои иҷтимоиро низ мушоҳида кард. Дар ин бобат таъсири адабиёти маорифпарварии тоҷику ӯзбек равшан намудор аст. Гарчи дар мавзӯъ ва мундариҷаи ғоявии осори Васлӣ таҷдиди назар мушоҳида карда шавад ҳам, қолиб ва шакли осори бадеии ӯ дар асосу суннатҳои адабии классикӣ офарида шудааст. Маъюсию бадбахтӣ, шикваю норозигии ичтимоӣ, мавзӯҳои иҷтимоии ашъори шоирро асос гардиданд. Аммо бояд зикр кард, ки ин афкори адиб то ба дараҷаи мавзӯи асосии осори адиб қарор нагирифтаанд. Умуман то ибтидои асри ХХ дар осори адибони намоёнтарини тамоми ҳудудҳои Осиёи Марказӣ, аз ҷумла дар саросари водии Зарафшон ва муҳити адабии Самарқанд дар қатори мавзӯъ ва оҳангҳои нави иҷтимоӣ идомаи анъанаҳои аз ҳама хуби адабиёти классикиро низ мушоҳида кардан мумкин аст.

### Аз рубоиёт
: Сарв арчи дарахти нотарошида бувад,
: Мавзунии ӯ ҳаме писандида бувад.
: Аз ростӣ шуд мушобеҳи қомати ёр,
: Он кас, ки дурӯғ гуфт, нодида бувад.

## Эзоҳ
19 июн

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*

### Миллӣ

*  — Рӯзи инқилоб
*  — Рӯзи истиқлол (1961)
*  — Рӯзи раҳоии ғуломон (1890)
* , иёлати Техас — Рӯзи раҳоӣ
*  — Рӯзи кор (1937)

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 19 июн]]*
 
## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 19 июн]]*
* 1918 — Михаил Аълоев (дарг. 1990), сарояндаи опера, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон.
* 1920 — Атоҷон Додобоев (дарг. 2000), пахтакор, Қаҳрамони Меҳнати Сотсиалистӣ.
* 1935 — Мирзо Олимов (дарг. 2001), олими соҳаи тиб.
* 1948 — Файзалӣ Ҳасанов, Ҳофизи халқии Тоҷикистон, барандаи Ҷоизаи давлатии ба номи Рӯдакӣ.
* 1948 — Лутфулло Давлатов, ҳунарманди театру синамо, Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон.
## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 19 июн]]*

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/0619.html  
* http://www.calend.ru/day/6-19/
Елена Николаевна Батурина

**Елена Николаевна Батурина** (тав. 8 март 1963) — тоҷири рус, ҳамсари шаҳрдори собиқи Маскав Юрий Михайлович Лужков.

Елена Батурина — сарвари ширкати калони сохтумони  «Интеко», бино ба маҷаллаи «Forbes» — аз ҳама сарватмандтарин зани Русия (дорои 2,3 млрд доллар мебошад).

## Зиндагинома
Елена Донишкадаи Идоракунии Москова ба номи Серго Орҷоникидзеро соли 1986 хатм карда, аз соли 1987 дар кумиссиюни ширкатҳои Мосгорисполком ба фаъолият шурӯъ кардааст.

Аз соли 1991 ба тиҷорат машғул шуд, ҳамон сол бо Юрий Михайлович Лужков никоҳ мешавад.

Аз соли 2006 вазифаи ҷонишини сарвари гурӯҳи байниидораҳои лоиҳаи миллии «Доступное и комфортное жилье — гражданам России» ба уҳда гирифт.

### Мақом - Карьера
* 1982—1987: Институт экономических проблем комплексного развития народного хозяйства, младший научный сотрудник;
* 1987—1989: Мосгорисполком, сотрудник комиссии по кооперативам;
* 1989—1990: Российский союз кооперативов, ответственный секретарь;
* 1991—1994: ТОО «Интеко», директор;
* 1994-настоящее время: АО «Интеко», президент.

## Критика
В средствах массовой информации появлялись сведения о том, что получение выгодных заказов компанией «Интеко» от правительства Москвы отчасти обусловлено наличием родственных связей между Лужковым и Батуриной, что неоднократно опровергалось самой Батуриной.

## Зиндагони шахсӣ
Бародар — Виктор Батурин — тиҷоратмадор.
Ду духтар дорад: Елена (1992), Ольга (1994).

Шугли дӯстдошта: горные лыжи, гольф, хондан.

## Эзоҳ

* Википедиаи Русӣ
 
## Адабиёт
* *Бэла Ляув, Андрей Панов, Анна Николаева*. «Я всегда мечтала быть аналитиком», — Елена Батурина, президент ЗАО «Интеко» // Ведомости, № 223 (1997), 26 ноября 2007

## Пайвандҳо
* Елена Батурина дар Лентапедиа

Гурӯҳ:Соҳибкорони Русия
Гурӯҳ:Миллиардерони Русия
Аманда Пит

**Аманда Пит** (; 11 Сентябр, 1972 &mdash; ) ҳунарпешаи аҳли ИМА аст.

## Инҷоро ҳам бингаред

* IMDB

Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Коньсковоля

thumb|80px|right
thumb|250px|right

**** (, АФБ : [kɔɲskɔ'vɔla]) — яке аз қишлоқҳои Полша аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
.
Забони силзиёӣ

**Забони силзиёӣ** (Silesian: ślůnsko godka, ślůnski, sometimes also pů našymu) забоне мебошад, ки аз тарафи сокинони вилояти Силесиаи Болоӣ дар Лаҳистон ва инчунин дар Чех ва Олмон истифода мешавад. Дар соли беш аз 509 000 забони силезиёиро ҳамчун забонии модарии худ эълон намуданд, аммо шумораи онҳое, ки бо ин забон ҳарф мезананд қариб ба 1 250 000 мерасад.

Забони Силезиёи ба забони лаҳистони алоқаманд аст, аз ҳамин сабаб ин забонро бархе аз забоншиносон ҳамчун яке аз лаҳҷаҳои забони лаҳистонӣ мешуморанд.

## Алифбо

Дар забони силезиёӣ алифбое вуҷуд надорад. Барандагони забони силезиёӣ ҳуруфи забони лаҳистониро истиода мебаранд. Дар соли 2006 алифбои нави силезиёӣ ихтироъ шуд, дар асоси ҳамаи навиштаҳои силезиёӣ (10 намуди навиштаҷон мавҷуд аст). Дар Интернет васеъ истифода мешавад, инчунин дар Википедиаи Силезиёӣ.

Aa Bb Cc Ćć Čč Dd Ee Ff Gg Hh Ii Jj Kk Ll Mm Nn Ńń Oo Pp Rr Řř Ss Śś Šš Tt Uu Ůů Ww Yy Zz Źź Žž

ва якчанд дунависаҳо: Ch Dz Dź Dž.
Пайвандҳои беруна

* Википедиаи Силезиёӣ
* Ахбор бо забони силезиёӣ
* Pů našymu – djalykt ślůnski kodyfikowůny 

Гурӯҳ:Забонҳо
силзиёӣ
Ориёнбонк

«**Ориёнбонк**» (номи пурра **Ҷамъияти саҳҳомии кушодаи «Ориёнбонк»**) — яке аз бонкҳои Тоҷикистон.

## Таърих
Ҷамъияти саҳҳомии кушодаи «Ориёнбонк» яке аз бонкҳои куҳантарини ҷумҳурӣ ба шумор меравад. Моҳи апрели соли 1925 дар шаҳри Душанбе шӯъбаи Бонки тиҷоратии осиёимиёнагӣ ба фаъолият шурӯъ намуда буд. Моҳи сентябри худи ҳамон сол дар заминаи он Промбанк кушода шуд.

Дар ибтидои солҳои сиюм дар мамлакат бонкҳои махсусгардонидашудаи маблағгузориҳои дарозмуддат, аз ҷумла Бонки маблағгузорӣ ва қарздиҳии сохтмони асосӣ, саноат, нақлиёт ва алоқа — Промбанк, ташкил карда шуданд.

Дар соли 1959 бонкҳои махсусгардонидашудаи мавҷудбуда барҳам дода шуда, вазифаҳои онҳо ба зиммаи Стройбанк ва Госбанк вогузор гардиданд. Ба Стройбанк вазифаҳои маблағгузории саноат, нақлиёт, алоқа, маблағгузории як қатор вазоратҳои ҷумҳуриявӣ, ташкилотҳои давлатию ҷамъиятӣ, кооперативҳои сохтмони манзил ва сохтмони манзили инфиродӣ дар шаҳрҳою шаҳракҳои коргарон вобаста карда шуда буд.

Дар охири солҳои 80-уми асри XX Стройбанк ва Госбанк аз нав ташкил карда шуда, дар асоси онҳо Госбанки Ҷумҳурии Тоҷикистон ва бонкҳои махсуси ҳамагонӣ, аз ҷумла, Бонки давлатии саноату сохтмони Тоҷикпромстройбанк, ки барои хдматрасонии комплексии тамоми муассисаҳои саноати ҷумҳурӣ, ҷустуҷӯи геологӣ, комплекси гармию энергетикии ташкилотҳои сохтмонӣ, таъмини муассисаҳои савдою нақлиёт, инчунин корхонаҳои Вазорати алоқа пешбинӣ шуда буд, ташкил карда шуданд.

Моҳи апрели соли 1991 Тоҷикпромстройбонк ба ташкилоти саҳҳомӣ табдил дода шуд ва 29 декабри соли 1991 вай ба Бонки саҳҳомӣ — тиҷоратии саноату сохтмони Тоҷикистон «Ориенбонк» мубаддал гардид, ки аз ҷониби Бонки миллии Ҷумҳурии Тоҷикистон ба қайд гирифта шуда, дорои иҷозатномаи махсуси (литсензияи) № 1 гашт.

5 апрели соли 2002 БСТССТ «Ориёнбонк» ба Ҷамъияти саҳҳомии кушодаи «Ориёнбонк» табдил дода шуд.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* 

Гурӯҳ:Бонкҳои Тоҷикистон
Меҳмонхонаи Душанбе

**Меҳмонҳонаи Душанбе, Хостель Дюшамбе** - дар Душанбе, ноҳияи Шоҳмансур маркази савдои Садбарг

## Нигаред
*Меҳмонҳона

Гурӯҳ:Меҳмонҳонаҳои Душанбе
Гурӯҳ:Душанбе
Қабилаи Шейланлӣ

**Қабилаи Шейланлӣ** (; ) яке аз қабилаҳои курдӣ

 буда дар деҳаи Шейланлии, ноҳияи Лочини Озарбайҷон зиндагӣ мекунанд
, ки алъон таҳти назорати Ҷумҳурии Қаробоғи Кўҳист.

.
Пас аз Ҷанги Қаробоғи Кўҳӣ, Шейланлиён ба ноҳияи Ағҷободи Озарбайҷон иҷборан кўчонида шуданд..
Онҳо бо лаҳҷаи курманҷии забони курдӣ ҳарф мезананд.
.
Ин яке аз 24 қабилаҳои туркист, ки аз Ирон ба Қаробоғ аз тарафи Шоҳ Аббос дар садаи XVI барои мустаҳкам сохтани сарҳадҳои империяи Сафавиён кўчонида шудаанд.
.

## References