open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Анбарзо

**Анбарзо**, **гови анбарзой**, **кашало́т** () — ҷонварест обӣ. Бино ба таснифоти зоологӣ ба гурӯҳи китҳои дандондор мансуб аст.

## Намуди зоҳирӣ
Дарозии анбарзои нарина 20 м (анбарзои модина то 15 м), вазнаш то 70 т (анбарзои модина то 30 т) мешавад. Анбарзо сари хеле калон (то 1/3 ҳиссаи дарозии тан) дорад. Сӯрохи чапи бинии анбарзо дар нӯги фук ҷойгир буда, сӯрохи рости он дар зери пӯст қарор гирифтааст. Анбарзоҳо дар пешонӣ халтаи ҳавоӣ доранд, ки барои муддати дароз дар зери об истодан хидмат мекунад. Дар байни устухонҳои ҷоғи боло халтаи калони равған (то 6 т) ҳаст, ки спермасет ном моддаи сафед захира менамояд. Ҷоғи поёни анбарзо 18 — 30 ҷуфт дандон дорад, ҷоғи болояш бедандон аст. Боли шиноварии зери синаи анбарзоҳо паҳн ва нӯгаш муддавар буда, боли тахтапушт ба шакли кӯҳони дарозрӯя аст. Ранги анбарзо бӯр ва қаҳвагуни сиёҳ мебошад.

## Ҳаёт
Анбарзои нарина дар ҳама уқёнусу баҳрҳои кушод (ғайр аз Арктика) ва анбарзои модина дар минтақаҳои гарм (байни 40° арзи ҷанубӣ ва 40° арзи шарқӣ) дучор меояд. Анбарзо дар ҳолатҳои муқаррарӣ бо суръати 9 — 13 км/соат шино мекунад. Ғизои анбарзо нармбаданҳои сарпо, калмарҳо, тюлен, парандаҳои обӣ ва моҳист. Мушакҳои анбарзо миоглобини бисёр доранд ва дар хун захира шудани дуоксиди карбон (IV) ба нафасгирии вай халал намерасонад. Бинобар ин анбарзо дар зери об то 1,5 соат истода метавонад. Ба як анбарзои нарина 10 — 20 анбарзои модина ҷуфтӣ мешавад. Баъди 14 — 16 моҳ бачаҳои анбарзо ба дунё меоянд, ки дарозиашон 3,5 — 5 м аст. Модинаҳо 10 — 15-сарӣ ҳамроҳ шино мекунанд. Анбарзо дар 5 сол болиғ шуда, то 50 сол умр мебинад.

## Корбурд
То солҳои наздик анбарзо барои гӯшт, равған (7 — 10 т), сперматсет, анбар шикор карда мешуд. Ҳоло онро шикор намекунанд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Мулло Муҳаммадшарифи Бухороӣ

**Анбар Мулло Муҳаммадшарифи Бухороӣ** (? –  1914, Бухоро), и тоҷик.

## Зиндагинома
Дар шаҳри Бухоро ба камол расидааст. Аз чанде дониИМАндони давраш илм омӯхта, чун олиму фозили давр шуҳрат ёфтааст. Дар дарбор хидмат намекард, вале баъзан қасидаҳову мадҳияҳо менавишт. Дар васфи амир Абдулаҳад (ҳукмр. 1885 – 1910) қасидае гуфта, ба инъомҳо сазовор ва ба мансаби давлатӣ соҳиб шудааст (китобдори мадрасаи Говкушон таъйин гардид). Илмҳои давраш – фароиз, ҳисоб, арӯзу қофия, санъатҳои бадеиро хуб медонист; муаммо, луғз менавишт, дар кушоданашон низ маҳорат дошт.

Намунаҳои ашъораш дар тазкираҳову баёзҳои садаи 19, дар «Намунаи адабиёти тоҷик»-и С. Айнӣ оварда шудаанд.

Байтҳои зерин аз ӯст:

::::::: Чун сарви қадат ишватарозӣ кӣ тавонад? 
::::::: Дар панҷаи шоҳини ту бозӣ кӣ тавонад? 
::::::: Як умр ба рухсори арақноки ту густох, 
::::::: Ҷуз зулфи қаҷат дастдарозӣ кӣ тавонад? 
::::::: Пеши ту хиҷолат кашад аз сарв мусаввир, 
::::::: Тақлиди ҳақиқат ба маҷозӣ кӣ тавонад? 
::::::: Пеши нигаҳи шӯхи ҷафопешаат имрӯз, 
::::::: Бо наргиси хунрези ту бозӣ кӣ тавонад? 
::::::: Гесӯи ту аз Хизр дусад марҳала бигзашт, 
::::::: Дарёфтан ин умри дарозе кӣ тавонад? 
::::::: Ҷуз Анбари дилсӯхта дар миҷмари фурқат, 
::::::: Ҷон бохтану сабргудозӣ кӣ тавонад?

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Айнӣ С., Намунаи адабиёти тоҷик, Д., 2010.

## Сарчашма
*
Анбори ғалла

**Анбори ғалла** — иморатест барои нигоҳ доштани ғалладона ва орд.

Анбори ғалла бояд маҳсулотро аз бориш, хояндаю парандаҳо эмин дорад, барои фуровардану бор кардани ғалла ва назорати ҳолати он мувофиқ бошад. Анбори ғалла се хел мешавад:

* ғӯла (бинои якошёнаи заминаш бетонӣ ё асфалтпӯш)
* хамбадор
* манорашакл (баландиаш то 30 м)

Дар ғӯла ғалларо рӯи фарш нигоҳ медоранд. Гунҷоиши ғӯла 250 — 5500 т буда, онро бештар дар ҷойҳои қабули ғалла месозанд. Ғӯла аксар дар шакли биноҳои якошёнаи бомашон нишеб ё гумбазшакл сохта мешавад. Баъзан ду долон (болоӣ ва поёнӣ) дорад. Дар анбори ғаллаи хамбадор тухми зироати гуногунро нигоҳ медоранд. Ин навъи анбор ғӯламонанд буда, аз хамбаҳои алоҳида ё бордонҳои фаршашон моил ё махрутшакл иборат аст. Анбори ғаллаи манорашакл гунбазмонанд ё росткунҷаи васеъ аст.

Элеватори ғалла анбори манорашакли нисбатан мукаммал мебошад. Ғӯла ва анбори ғаллаи хамбадори бомашон нишебро, одатан, синҷкорӣ мекунанд. Бо ин мақсад конструксияҳои оҳанубетонӣ, чӯб ё оҳан истифода мешаванд, деворҳоро аз конструксияҳои оҳанубетонӣ, хишт ва дигар масолеҳи сохтмон, бомро аксар аз тахтаҳои асбестусементӣ месозанд. Анбори ғаллаи гунбазшакл низ аз конструксияҳои оҳанубетонӣ сохта мешавад. Дар ғӯла ва анбори ғаллаи хамбадори хурд ғалларо ба тавассути таҳвилнавор бор мекунанд ва мефуроранд. Дар анборҳои калон ғалларо бо таҳвилнаворе, ки дар долони боло гузошта шудааст, бор мекунанд. Барои қабули ғалла ва бо таҳвилнавор ба боло додани он дар паҳлуи анбори ғалла манора месозанд, ки чиғир, дӯли ғаллагирӣ ва мошини болобардор дорад. Ғалларо ба воситаи таҳвилнавори зеризаминии долони поёнӣ мефуроранд. Қисми зиёди ғалла худ аз худ ба таҳвилнавор мерезад; қисми боқимондаашро бо мошинҳо ҷамъ меоваранд. Барои бо таҷҳизоти гуногун қабул, тоза ва хушк карда ба анбор рехтани ғалла, инчунин дар хоҷагиҳои калон дар паҳлуи анбори ғалла манораҳои ғаллахушконӣ ва ғаллатозакунӣ месозанд. Хонаҳои анбори ғалла бо манораҳо ба воситаи таҳвилнаворҳои болоӣ ва поёнӣ алоқа доранд. Барои нигоҳ доштани ғаллаи зиёд паҳлу ба паҳлу чанд анбори ғалла месозанд. Бо мақсади напӯсидани ғалла анборро ба воситаи шахтаҳои ғалақадоре, ки дар кунгураи бом гузошта шудаанд, ё бо новаҳои дохили бино шамол медиҳанд. Ҳарорати анбори ғалларо бо ҳароратсанҷҳои электрикӣ назорат мекунанд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Анборҳо
Шарора

**Шарора** — шаҳрак дар ноҳияи Ҳисори Ҷумҳурии Тоҷикистон. Дар 5 км шарқтари шаҳри Душанбе воқеъ аст.

## Аҳолӣ

## Нигаред низ
* Заминларзаи Шарора‎

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳраки Шарора
Гурӯҳ:Шаҳракҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Шаҳракҳои ноҳияҳои тобеи ҷумҳурӣ
Гурӯҳ:Ноҳияи Ҳисор
Сафобахш

**Сафобахш** — деҳа дар ҷамоати шаҳраки Шарораи ноҳияи Ҳисор. Аз Сафобахш то маркази шаҳрак 12 км, то маркази ноҳия 24 км. Аҳолиаш 575 нафар (2017), тоҷикон.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — : СИЭМТ, 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ҳисор
Гурӯҳ:Шаҳраки Шарора
Бобосурхон

**Бобосурхон** — деҳа дар ҷамоати деҳоти Алмосӣи ноҳияи Ҳисор. Аз Бобосурхон то маркази ноҳия 24 км; роҳ асфалтпӯш. Аҳолиаш 2521 нафар (2021), тоҷикон.

## Иқтисод
Дар Бобосурхон мактаби таҳсилоти миёнаи умумӣ ва мактаби таҳсилоти ибтидоӣ, маркази саломатӣ, китобхона, клуб,  осорхонаи инфиродии устоди варзиш – Муродов Абдулло, нуқтаи савдои хусусӣ мавҷуд аст. Соҳаҳои асосии хоҷагӣ: боғдорӣ ва чорводорӣ. Заминҳо аз дарёи Хонақоҳ обёрӣ мешаванд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
*Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — : СИЭМТ, 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ҳисор
Гурӯҳ:Ҷамоати Алмосӣ
Мӯъминобод (деҳа, н. Ҳисор)

**Муъминобод** (пешина *Қулмунда*) — деҳа дар ҷамоати деҳоти Деҳқонободи ноҳияи Ҳисор. Аз Муъминобод то маркази ҷамоат 4 км, то маркази ноҳия 2 км. Аҳолиаш — 3172 нафар (2022; 2799 нафар — 2017), тоҷикон.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — : СИЭМТ, 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ҳисор
Гурӯҳ:Ҷамоати Деҳқонобод
Зартеппа (деҳа, н. Ҳисор)

**Зартеппа** (собиқ *Учқул*)— деҳа дар ҷамоати деҳоти Дурбати ноҳияи Ҳисор. Аз Зартеппа то маркази ҷамоат 15 км, то маркази ноҳия 10 км. Аҳолиаш 565 нафар (2017), тоҷикон.
Деҳа соли 1953 ташкил шудааст.

## Иқтисод
Деҳа мактаб надорад. Талабагон дар муассисаи таҳсилоти миёнаи умумии деҳаи Обшорон таҳсил мекунанд. Деҳа дорухона, масҷиди панҷвақта, осиёби барқӣ ва 3 нуқтаи савдои хусусӣ дорад. Соҳаҳои асосии хоҷагӣ: ғаллакорӣ, боғдорӣ, сабзавоткорӣ ва чорводорӣ. Заминҳо аз чашмаҳои кӯҳӣ обёрӣ мешаванд. Дар ҳудуди деҳа 4 хоҷагии деҳқонии инфиродӣ фаъолият доранд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — : СИЭМТ, 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ҳисор
Гурӯҳ:Ҷамоати Дурбат
Анҷуманорои Носирӣ

**«Анҷуманорои Носирӣ»** — фарҳанги тафсирии форсӣ-тоҷикӣ аз Ризоқулихони Ҳидоят.

Таълифаш соли 1870 анҷом ёфтааст. Дар «Анҷуманорои Носирӣ» зиёда аз 16 ҳазор калимаю ибора ба тартиби алифбои арабии форсии тоҷикӣ ҷой гирифтаанд. Муаллиф шакли калимаҳоро бо зикри ҳаракати ҳарф (бо мақсади дуруст хонда шудани калима) ва калимаҳои ҳамвазн таъйин карда, маънои онҳоро гоҳ мухтасару гоҳ муфассал, бо нишон додани муродифу тазодҳояшон шарҳ медиҳад. Барои тасдиқи маънои калимаҳо аз эҷодиёти шоирони маъруфи адабиёти классикии форс-тоҷик байтҳо ва ё пораҳои шеърӣ овардааст.

Ҳар фасли фарҳанг «Анҷуман» ва бобҳои дохилиаш «Намоиш» ном гирифтаанд. «Анҷуманорои Носирӣ» дорои муқаддимаи муфассал иборат аз 12 қисм аст, ки муаллиф онҳоро «Ороиш» номидааст. Дар ороиши аввал вожаҳои муарраб ва мувалада ва мутафарриқа, дар ороиши дуюм баъзе вожаҳои форсӣ ва арабӣ ва табдилоти онҳо ва ғ. шарҳу тавзеҳ карда шудаанд. Дар маҷмӯъ муқаддимаи «Анҷуманорои Носирӣ» ба ҳукми рисолаест оид ба вожашиносӣ ва сарфу наҳви забони форсии тоҷикӣ. Дар хотимаи муқаддима таркибу ибораҳо, кинояҳо ва истиораҳои форсии тоҷикӣ мувофиқи алифбо ба фаслҳо («Пероиш») ҷудо гардида, андешаҳои мураттиб бо шоҳидҳо аз абёту пораҳои шеъри шоирон тақвият ёфтаанд. Мас.: оби оташранг, оби оташзой; оби оташнамой; оби оташсо; оби арғавонӣ; оби шингарфӣ — киноя аз майи лаълфом ва киноя аз ашки хунин.

Ризоқулихони Ҳидоят дар тадвини «Анҷуманорои Носирӣ» аз фарҳангҳои зиёди пеш аз худаш мураттабгардида истифода бурдааст. Яке аз маъхазҳое, ки ӯ ном мебарад, "Луғати «Шоҳнома»-и Муҳаммади Тусии Алавист, ки 300 сол қабл аз замони ӯ таълиф шуда буд. «Анҷуманорои Носирӣ» с. 1288 ҳ. қ. (1872 м.) дар Теҳрон ба табъ расидааст. Муаллифони баъдина — Муҳаммад Подшоҳ («Фарҳанги Онандроҷ»), Деҳхудо («Луғатнома»), Муҳаммад Муин (дар тадвину ба чоп омода кардани «Бурҳони қотеъ») аз «Анҷуманорои Носирӣ» истифода бурдаанд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Луғатномаҳои форсӣ
Антропо

**Антропо** (аз , инсон; anthropos) — қисми таркибии калимаҳои мураккаб, ки мансубияти онҳоро ба одам ифода мекунад.

* Антропология
* Антропометрия

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Пешвандҳо
Антонимҳо

**Антонимҳо** ( пешванд ба мақнои зиддият +  «ном»), **мутазодҳо** — калимаҳое, ки аз ҷиҳати маънӣ бо ҳамдигар муқобиланд: паст — баланд, дароз — кӯтоҳ, васеъ — танг, сард — гарм ва ғ.

Антонимҳо дар ҳамаи ҳиссаҳои нутқи мустақилмаъно — исм, сифат, феъл, зарф ва баъзан дар таркиби ҷонишину шумораҳо низ ба назар мерасанд: азоб, ранҷ — роҳат, дард-манд — бедард, хушбахт — бадбахт ва ғ. Вале муносибатҳои антонимӣ бештар дар калимаҳои дорои маънои сифатӣ, миқдорӣ, замонӣ ва фазоӣ ба назар мерасанд. Антонимҳо дар шакли ҷуфт низ меоянд. Ҳангоми ҷуфт истеъмол шудан вожаҳо аз маънои аслии худ дур шуда, маъниву мазмуни нисбатан нав мегиранд: дӯсту душман; неку бад; росту дурӯғ ва ғ. Мисол:
 
::::::: Шукр гӯям зиндагиро бо ҳама ширину талхаш,
::::::: Шукр гӯям зиндагиро бо ҳама неку бадаш.
:::::::::::::: (Лоиқ).
Баъзан вожаҳои ғайриантонимӣ дар матн дар маънӣ зид мешаванд, ки онҳоро антонимҳои матнӣ (контекстӣ) меноманд: кас бо хас; остон бо осмон; боз бо кабӯтар ва ғ. Мисол:
::::::: Ноне аз хони худ диҳӣ бо касон,
::::::: Беҳ, ки ҳалво хӯрӣ аз хони хасон.
:::::::::::::: (Низомӣ).
Дар адабиёт муодили антонимҳо калимаи тазод (санъати бадеии тазод) мебошад:
::::::: Бихандад лола бар саҳро,
::::::: Ба сони чеҳраи Лайло.
::::::: Бигиряд абр бар гардун,
::::::: Ба сони дидани Маҷнун.

## Назм
## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Луғатшиносӣ
Анти-

**Анти-** () — префикс, ки маънои зиддият ё душманиро ифода мекунад.

* Антибиотикҳо
* Антитоксинҳо

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Пешвандҳо
Анкилозаврҳо

**Анкилозаврҳо** () — як навъ ҷонварони мунқариз.

Дар давраи бӯр зиндагӣ кардаанд. Анкилозаврҳо хазандаҳои калонҷуссаи (дарозиашон 8–9 м) алафхӯр буданд. Танашон паҳн, аз боло бо хор ё сипарчаҳои устухонӣ, ки дар баъзе анкилозаврҳо ба косаи яклухт васл шудаанд, иҳота мешуд. Дар нӯги дум (воситаи ҳимоя аз динозаврҳои даранда) хорҳои тез доштанд. Боқимондаҳои анкилозаврҳо дар ҳамаи материкҳо (ба ғайр аз Австралия ва Антарктида), вале асосан дар таҳнишастҳои бӯри болои Америкаи Шимолӣ, Европа ва Осиё, Қазоқистони Марказӣ, Қизилқум ёфт шудаанд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Наталия Орейро

**Наталия Мариса Орейро Иглесиас** (; , Монтевидео, Уругвай) — ҳунарпеша, овозхон ва тарроҳи Уругвай. Ҳунарнамои дар нақши асосии сериоли «Фариштаи ваҳшӣ», истеҳсоли Аргентина Наталия Орейраро дар дунё машҳур кард.

## Зиндагинома
Наталия Мариса Орейро Иглесиас, 19 майи соли 1977, дар ш. Монтевидео, Уругвай таваллуд шудааст.

Шаҳрванди Уругвай буда, аз соли 1994 то имрӯз кору фаъолият дорад. Дар жанри мусиқии попи Амрикои лотинӣ бештар суруд месарояд.
**Наталия Мариса Орейро Иглесиас** (испанӣ *Natalia Marisa Oreiro Iglesias*), аз соли 2011 — Сафири соҳибихтиёрии ЮНИСЕФ дар минтақаи Рио-де-Ла-Плата, Аргентина ва Уругвай мебошад. Наталия — футболро бениҳоят дӯст медорад ва дар филмҳояш низ бо тӯб бозӣ карданашро нишон медиҳад, аз хурдиаш ба дастаи футболи «Рампла Хуниорс» шаҳри Монтевидео мухлисӣ мекунад;
7 июни соли 2018 Наталия Орейро дар барномаи «Мурзилки LIVE», аз Авторадиои Русия суруди «United by Love» — ро, ки махсус барои ҳаводорони футбол тайёр карда буд сароид. Ин суруд бо забонҳои англисӣ, испанӣ ва русӣ буда барои сулҳ ва муҳаббат қисса мекунад. Баъд аз намоиши силсилафилми «Фариштаи ваҳшӣ» дар Тоҷикистон ҳаводорони зиёд пайдо кард.

## Пайвандҳо
*
*
*
* (Vevo)
*
* https://ru.m.wikipedia.org/wiki/Орейро,Наталия
* www.nataliaoreiro.com — сомонаи расмии Наталия Орейро.
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Ҳунарпешазанони асри ХХI
Гурӯҳ:Ҳунарпешазанҳои синамои Уругвай
Гурӯҳ:Ҳунарпешазанҳои телевизиони Уругвай
Гурӯҳ:Сарояндаҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Ҳунарпешазанҳои синамои Испониё ва Амрикои Лотинӣ
Гурӯҳ:Ҳунарпешазанони асри ХХ
Гурӯҳ:Сарояндаҳои Уругвай
Аншлиф

**Аншлиф** (; ; ; ) — ҷинсҳои кӯҳии сангушуда, ангишт ё металле, ки як ё якчанд сатҳашон барои тадқиқи микроскопӣ дар рӯшноии инъикосшудаи микроскопи қутбишӣ суфта ё сайқал дода шудааст.

## Омӯзиш
Аншлифро аз резаҳои минерал, ки бо шилм часпонда ва дар қолаби махсус рехта шудааст, низ тайёр мекунанд. Ҷинсҳои сермасома ё ангиштро пеш аз суфта кардан бо қатрон, канифол ва ғ. мечаспонанд. Тадқиқотро дар микроскопҳои махсус, ки дар онҳо аншлиф бо ёрии опак-иллюминатор ба воситаи объектив равшан мегардад, мегузаронанд. Дар аншлиф ранги минерал хуб аён шуда, сахтии он, электрикгузарониаш омӯхта мешаванд; аз рӯи хусусияти инъикоскунии рӯшноӣ анизотропнокии аншлифро муайян мекунанд. Дар сатҳи аншлиф содатарин реаксияҳои химиявиро гузарондан мумкин аст. Бо ёрии аншлиф минералҳо ва пайдарпайии ҷудокунии онҳо, сохти маъданҳоро меомӯзанд.

## Ҳамчунин нигаред
* Шлиф

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* Инженерная защита. Библиотека материалов  Глава 2. Отбор образцов
* ЭБ НиГ   Аншлиф, страница 4
* МИНОБРНАУКИ РОССИИ «Ухтинский государственный технический университет»   ИЗГОТОВЛЕНИЕ ПРОЗРАЧНЫХ И ПОЛИРОВАННЫХ ШЛИФОВ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Петрология
Гурӯҳ:Минералогия
Гурӯҳ:Микроскопия
Салмон

*Ин вожа якчанд маъноҳо дорад:*

***Салмон** (аз калимаи арабии سلمان‎) — номи мардонаи мусулмонӣ буда, маънояш *рафиқ, даркорӣ*. 
*Чунин андеша ҳам ҳаст, ки номи Салмон аз шакли диалектии номҳои Сулаймон, маънояш *сулҳҷӯ, бомуваффақият* ва номи Салим, маънояш *сулҳҷӯ, ором, осуда* оварда шудааст.
Номи Салмон баромади мустақил низ дорад, чун дар ҳадис омадааст.

Аксарияти номҳои мусулмонӣ, номҳои арабӣ мебошанд.
Баъзе аз онҳо пеш аз давраи исломӣ пайдошудаанд, аммо бо шарофати одамоне, ки чунин номҳоро доранд ва дар рушду барқарори ислом саҳм гузоштаан, ё дар Қуръон номашон омадаанд, ин номҳо, ҳамчун номҳои мусулмонӣ қабул шудаанд.

## Шахсиятҳои маъруф
* Солмони Соваҷӣ
* Салмони Форсӣ — саҳобаи ҳазрати Муҳаммад
* Масъуди Саъди Салмон
* Салмон ибни Адулазиз Ал-Сауд — шоҳи Арабистони Саудӣ
* Салмонхон — ҳунарпешаи ҳинду
* **Рушди, Салмон** — нависандаи британии ҳиндутабор
* **Радуев, Салмон Бетирович** — ҷанговари чечен
* **Гамбаров, Салмон Гусейн оғлӣ** — оҳангсози озорбойҷонӣ
* **Фарид Салмон** — олими тоторӣ, худошинос
* **Мансуров, Фарид Салмон оғлӣ** — гуштингири тарзи класикии озарбойҷонӣ
* **Бабаев, Салмон Магомедрасулович** — директори генералии ҶШК «Первая грузовая компания»
* **Халифа ибн Салмон аль-Халифа** — сарвазири Баҳрейн аз соли 1970
* Халифа ибни Салмон ал-Халифа — ҳокими Баҳрайн аз соли 1961 то 1999.

## Ҳамчун насаб
***Басаев, Шамиль Салмонович** — ҷанговари чечен
***Максимов, Владимир Салмонович** — гандболисти шӯравӣ, чемпиони  олимпӣ
## Адабиёт
Салман//Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона: в 86 т. (82 т. и 4 доп.). —СПб., 1890—1907.
## Эзоҳ
* мақола дар асоси '''Википедияи русӣ''' навишта шудааст.

Гурӯҳ:Номҳои мардонаи форсӣ
Исроил (мазмунҳо)

* Исроил — кишварест дар Ховари Миёна.
* Исроил Исмоилов, физикдони тоҷик
* Исроил Исмоилов, забоншиноси тоҷик
* Исроил Исмоилов, омӯзгори маъруфи тоҷик
* Исроил Исмоилов, пахтакор

Гурӯҳ:Саҳифаҳои ибҳомзудоӣ:Ҳамном
Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018, Гурӯҳи A

Давраи гурӯҳии **Гурӯҳи A** дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018  аз таърихи 15 то 25 июни соли 2018 баргузор мегардад. Гурӯҳ аз Русия, Арабистони Саудӣ, Миср, ва Уругвай иборат аст. Ду дастаи беҳтарин ба давраи плей-офф мебароянд.

## Ҷадвали мусобиқаҳо

Дар давраи плей-офф:
* Дастаи ғолибомадаи Гурӯҳи A бо дастаи ҷои дуюм ишғол намудаи Гурӯҳи B бозӣ мекунад.
* Дастаи ҷои дуюм ишғол намудаи Гурӯҳи A бо ғолиби дастаи Гурӯҳи B бозӣ мекунад.

## Мусобиқаҳо
Ҳамаи вақтҳо бо вақти Тоҷикистонӣ ҳамроҳи вақти минтақаи мувофиқ дар ҷои гузаронидани мусобиқаҳо оварда шудаанд.

### Русия ва Арабистони Саудӣ



### Миср ва Уругвай



### Русия ва Миср



### Уругвай ва Арабистони Саудӣ



### Уругвай ва Русия



### Арабистони Саудӣ ва Миср



## Пайвандҳо

## Пайвандҳо

* 2018 FIFA World Cup Group A , FIFA.com

Гурӯҳ:Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Русия дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Арабистони Саудӣ дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Миср дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Уругвай дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018, Гурӯҳи C

Давраи гурӯҳии **Гурӯҳи C** дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018  аз таърихи 15 то 25 июни соли 2018 баргузор мегардад. Гурӯҳ аз Фаронса, Australia, Перу, ва Дания иборат аст. Ду дастаи беҳтарин ба давраи плей-офф мебароянд.

## Ҷадвали мусобиқаҳо

Дар давраи плей-офф:
* Дастаи ғолибомадаи Гурӯҳи C бо дастаи ҷои дуюм ишғол намудаи Гурӯҳи D бозӣ мекунад.
* Дастаи ҷои дуюм ишғол намудаи Гурӯҳи C бо ғолиби дастаи Гурӯҳи D бозӣ мекунад.

## Мусобиқаҳо
Ҳамаи вақтҳо бо вақти Тоҷикистонӣ ҳамроҳи вақти минтақаи мувофиқ дар ҷои гузаронидани мусобиқаҳо оварда шудаанд.

### Фаронса ва Австралия



### Перу ва Дания



### Дания ва Австралия



### Фаронса ва Перу



### Дания ва Фаронса



### Австралия ва Перу



## Пайвандҳо

## Пайвандҳо
* 2018 FIFA World Cup Group C , FIFA.com

Гурӯҳ:Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Фаронса дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Австралия дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Перу дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Дания дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018, Гурӯҳи B

Давраи гурӯҳии **Гурӯҳи B** дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018  аз таърихи 15 то 25 июни соли 2018 баргузор мегардад. Гурӯҳ аз Португалия, Испания, Марокаш, ва Эрон иборат аст. Ду дастаи беҳтарин ба давраи плей-офф мебароянд.

## Ҷадвали мусобиқаҳо

Дар давраи плей-офф:
* Дастаи ғолибомадаи Гурӯҳи B бо дастаи ҷои дуюм ишғол намудаи Гурӯҳи A бозӣ мекунад.
* Дастаи ҷои дуюм ишғол намудаи Гурӯҳи B бо ғолиби дастаи Гурӯҳи A бозӣ мекунад.

## Мусобиқаҳо
Ҳамаи вақтҳо бо вақти Тоҷикистонӣ ҳамроҳи вақти минтақаи мувофиқ дар ҷои гузаронидани мусобиқаҳо оварда шудаанд.

### Марокаш ва Эрон



### Португалия ва Испания



### Португалия ва Марокаш



### Эрон ва Испания



### Эрон ва Португалия



### Испания ва Марокаш



## Пайвандҳо

## Пайвандҳо
* 2018 FIFA World Cup Group B , FIFA.com

Гурӯҳ:Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Португалия дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Испания дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Марокаш дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Эрон дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018, Гурӯҳи D

Давраи гурӯҳии **Гурӯҳи D** дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018  аз таърихи 15 то 25 июни соли 2018 баргузор мегардад. Гурӯҳ аз Аргентина, Исландия, Хорватия, ва Нигерия иборат аст. Ду дастаи беҳтарин ба давраи плей-офф мебароянд.

## Ҷадвали мусобиқаҳо

Дар давраи плей-офф:
* Дастаи ғолибомадаи Гурӯҳи D бо дастаи ҷои дуюм ишғол намудаи Гурӯҳи C бозӣ мекунад.
* Дастаи ҷои дуюм ишғол намудаи Гурӯҳи D бо ғолиби дастаи Гурӯҳи C бозӣ мекунад.

## Мусобиқаҳо
Ҳамаи вақтҳо бо вақти Тоҷикистонӣ ҳамроҳи вақти минтақаи мувофиқ дар ҷои гузаронидани мусобиқаҳо оварда шудаанд.

### Аргентина ва Исландия



### Хорватия ва Нигерия



### Аргентина ва Хорватия



### Нигерия ва Исландия



### Нигерия ва Аргентина



### Исландия ва Хорватия



## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* 2018 FIFA World Cup Group D , FIFA.com

Гурӯҳ:Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Аргентина дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Исландия дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Хорватия дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Нигерия дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018, Гурӯҳи E

Давраи гурӯҳии **Гурӯҳи E** дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018  аз таърихи 15 то 25 июни соли 2018 баргузор мегардад. Гурӯҳ аз Бразилия, Швейтсария, Коста Рика, ва Сербия иборат аст. Ду дастаи беҳтарин ба давраи плей-офф мебароянд.

## Ҷадвали мусобиқаҳо

Дар давраи плей-офф:
* Дастаи ғолибомадаи Гурӯҳи E бо дастаи ҷои дуюм ишғол намудаи Гурӯҳи F бозӣ мекунад.
* Дастаи ҷои дуюм ишғол намудаи Гурӯҳи E бо ғолиби дастаи Гурӯҳи F бозӣ мекунад.

## Мусобиқаҳо
Ҳамаи вақтҳо бо вақти Тоҷикистонӣ ҳамроҳи вақти минтақаи мувофиқ дар ҷои гузаронидани мусобиқаҳо оварда шудаанд.

### Коста Рика ва Сербия



### Бразилия ва Швейтсария



### Бразилия ва Коста Рика



### Сербия ва Швейтсария



### Сербия ва Бразилия



### Швейтсария ва Коста Рика



## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* 2018 FIFA World Cup Group E , FIFA.com

Гурӯҳ:Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Бразилия дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Швейтсария дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Коста Рика дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Сербия дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018, Гурӯҳи F

Давраи гурӯҳии **Гурӯҳи F** дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018  аз таърихи 15 то 25 июни соли 2018 баргузор мегардад. Гурӯҳ аз Олмон, Мексика, Шветсия, ва Кореяи Ҷанубӣ иборат аст. Ду дастаи беҳтарин ба давраи плей-офф мебароянд.

## Ҷадвали мусобиқаҳо

Дар давраи плей-офф:
* Дастаи ғолибомадаи Гурӯҳи F бо дастаи ҷои дуюм ишғол намудаи Гурӯҳи E бозӣ мекунад.
* Дастаи ҷои дуюм ишғол намудаи Гурӯҳи F бо ғолиби дастаи Гурӯҳи E бозӣ мекунад.

## Мусобиқаҳо
Ҳамаи вақтҳо бо вақти Тоҷикистонӣ ҳамроҳи вақти минтақаи мувофиқ дар ҷои гузаронидани мусобиқаҳо оварда шудаанд.

### Олмон ва Мексика



### Шветсия ва Кореяи Ҷанубӣ



### Кореяи Ҷанубӣ ва Мексика



### Олмон ва Шветсия



### Кореяи Ҷанубӣ ва Олмон



### Мексика ва Шветсия



## Пайвандҳо

## Пайвандҳо
*2018 FIFA World Cup Group F , FIFA.com

Гурӯҳ:Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Олмон дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Мексика дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Шветсия дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Кореяи Ҷанубӣ дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018, Гурӯҳи G

Давраи гурӯҳии **Гурӯҳи G** дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018  аз таърихи 15 то 25 июни соли 2018 баргузор мегардад. Гурӯҳ аз Белгия, Панама, Тунисия, ва Англия иборат аст. Ду дастаи беҳтарин ба давраи плей-офф мебароянд.

## Ҷадвали мусобиқаҳо

Дар давраи плей-офф:
* Дастаи ғолибомадаи Гурӯҳи G бо дастаи ҷои дуюм ишғол намудаи Гурӯҳи H бозӣ мекунад.
* Дастаи ҷои дуюм ишғол намудаи Гурӯҳи G бо ғолиби дастаи Гурӯҳи H бозӣ мекунад.

## Мусобиқаҳо
Ҳамаи вақтҳо бо вақти Тоҷикистонӣ ҳамроҳи вақти минтақаи мувофиқ дар ҷои гузаронидани мусобиқаҳо оварда шудаанд.

### Белгия ва Панама



### Тунисия ва Англия



### Белгия ва Тунисия



### Англия ва Панама



### Англия ва Белгия



### Панама ва Тунисия



## Пайвандҳо

## Пайвандҳо
* 2018 FIFA World Cup Group G , FIFA.com

Гурӯҳ:Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Белгия дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Панама дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Тунисия дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Англия дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018, Гурӯҳи H

Давраи гурӯҳии **Гурӯҳи H** дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018  аз таърихи 15 то 25 июни соли 2018 баргузор мегардад. Гурӯҳ аз Лаҳистон, Сенегал, Колумбия, ва Ҷопон иборат аст. Ду дастаи беҳтарин ба давраи плей-офф мебароянд.

## Ҷадвали мусобиқаҳо

Дар давраи плей-офф:
* Дастаи ғолибомадаи Гурӯҳи H бо дастаи ҷои дуюм ишғол намудаи Гурӯҳи G бозӣ мекунад.
* Дастаи ҷои дуюм ишғол намудаи Гурӯҳи H бо ғолиби дастаи Гурӯҳи G бозӣ мекунад.

## Мусобиқаҳо
Ҳамаи вақтҳо бо вақти Тоҷикистонӣ ҳамроҳи вақти минтақаи мувофиқ дар ҷои гузаронидани мусобиқаҳо оварда шудаанд. 
### Колумбия ва Ҷопон



### Лаҳистон ва Сенегал



### Ҷопон ва Сенегал



### Лаҳистон ва Колумбия



### Ҷопон ва Лаҳистон



### Сенегал ва Колумбия



## Пайвандҳо

## Пайвандҳо
* 2018 FIFA World Cup Group H , FIFA.com

Гурӯҳ:Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Лаҳистон дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Сенегал дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Колумбия дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Гурӯҳ:Ҷопон дар Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
UTC+03:00

**UTC+03:00** барои муайян кардани вақт аз тақсимоти UTC +03 мебошад.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
Гурӯҳ:UTC тақсимот
Салмон ибни Адулазиз Оли Сауд

**Саййд Аброр ибни Ҳабибуллоҳ  Оли Қурғанй**  (; ) — подшоҳи якӯм Тоҷикистон, Ходим, раиси Оли Тоҷик. 23 январи соли 2015, пас аз Модарарашон Мастура, шоҳ  ҶХТ интихоб шуд.

## Эзоҳ
Халифа ибни Салмон ал-Халифа

**Халифа ибни Салмон ал-Халифа** — Шайх (шоҳписар) Халифа ибни Салмон ал-Халифа (арабӣ. خليفة بن سلمان آل خليفة)‎; 22 ноябри соли 1936 ба дунё омадааст. Аз 19 январи соли 1970 ҳамчун сарвазири Баҳрайн ба кор шурӯъ кард.
## Далелҳои ҷолиб
**Халифа ибни Салмон Ал Халифа** дар ҷаҳони имрӯза яке аз сарвазиронест, ки муҳлати хеле дароз (19 январи 1970 - 11 ноябри 2020) ҳамчун сарвазир фаъолият кардааст.
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Роҳбарони кунунии кишварҳо
Гурӯҳ:Сарвазирони Баҳрайн
Гурӯҳ:Сарварони асри XX
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XX
Гурӯҳ:Шахсиятҳо:Баҳрайн
Ғоиб

Ин вожа якчанд маъноҳо дорад:
***Ғоиб**-аз калимаи форсӣ غايب оварда шудааст ва ба маъноҳои зерин шарҳ дода мешавад; 
*он чи ё он ки аз назар пинҳон аст; 
*муқобили ҳозир;
*чизе ё одаме, ки дар куҷо буданаш маълум нест;
*дар ғоибӣ… дар ғайбӣ…, дар вақти ҳозир набудани…;
*ҳозиру ғоиб ҳозир будан ё набудани шахсони номашон дар рӯйхатбударо тафтишкардан (масалан дар вақти дарс);
*ғоиб шудан) аз пеши назар ниҳон шудан, нопадид шудан, бачашм нанамудан;
*гурехта рафтан, ғайбзадан; 
*ғоиб шуда рафтан, тамоман бедарак шудан, ғайбзадан;
*гумшуда рафтан; аз назар ғоиб шудан, ба чашм нанамудан;
*нопадидшудан.
*◊оши ғоиб, оше, ки барои ягон шахси ҳозир набуда аз рӯи эҳтиёт нигоҳ дошта мешавад ва ё ба хонааш фиристода мешавад.
*ҷонишинҳои шахсӣ — шахси сеюм - ғоиб: ӯ, вай, онҳо//онон. Дар забони тоҷикӣ ибораҳои ин кас ва он кас вазифаи ҷонишини шахси сеюми танҳоро иҷро карда, бо ҷонишинҳои ӯ ва вай муродиф шуда, дар ин маврид ҳамчун воситаи ифодаи эҳтиром зоҳир мешаванд.
***Ғоиб**-номи мардона.

## Ғоибов
Ғоибов ё Ғоибова ҳамчун насаб низ вуҷуд дорад:
*Отабек Ғоибов
*Маҳмад Ғоибов
*Амонулло Ғоибов
*Ҳақназар Ғоиб
*Муҳаммад Ғоиб
*Абдуфаттоҳи Ғоиб

## Адабиёт
*Фарҳанги тафсирии забони тоҷикӣ, С. Назарзода, А. Сангинов, ш. Душанбе-2008 с./Ғоиб
*Фарҳанги забони тоҷикӣ, аз асри X то ибтидои асри XX, дар зери таҳрири М. Ш. Шукуров., В. А. Капранов/Ғоиб

## Пайвандҳо
*https://explanatory_tgk.academic.ru/10512/%D2%93%D0%BE%D0%B8%D0%B1?_e_pi_=7%2CPAGE_ID10%2C4259764450

## Эзоҳ
Обигармӣ (деҳа, н. Ҳисор)

**Обигармӣ** — деҳа дар ҷамоати деҳоти Навободи ноҳияи Ҳисор. Аз Обигармӣ то маркази ҷамоат 4 км, то маркази ноҳия 10 км. Аҳолиаш 1451 нафар (2017), тоҷикон.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — : СИЭМТ, 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ҳисор
Гурӯҳ:Ҷамоати Навобод (н. Ҳисор)
Боғистон (деҳа, н. Ҳисор)

**Боғистон** (собиқ *Тула*) — деҳа дар ҷамоати деҳоти Сомони ноҳияи Ҳисор. Аз Боғистон то маркази ҷамоат 7 км, то маркази ноҳия 13 км; роҳ қисман асфалтпӯш. Аҳолиаш 1704 нафар (2017),  асосан тоҷикон.

## Иқтисод
Мактаби таҳсилоти миёнаи умумӣ, заводи хиштрезӣ, бунгоҳи тиббӣ, 5 нуқтаи савдои хусусӣ, фермаи говпарварӣ дорад. Соҳаҳои асосии хоҷагӣ: боғдорӣ, сабзавоткорӣ ва чорводорӣ. Заминҳо аз Канали Калони Ҳисор ба воситаи дастгоҳи обкашӣ обёрӣ мешаванд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 
* Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — : СИЭМТ, 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ҳисор
Гурӯҳ:Ҷамоати Сомон
Бародарам Хусрав

«**Бародарам Хусрав**» () — филме бо коргардонии Эҳсони Беглорӣ, нависандагии Парисои Ҳошимпур ва Эҳсони Беглорӣ, таҳиякунандагии Саъиди Моликон дар соли 2016.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Филмҳои эронӣ
Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018, плей-офф

**Плей-офф** ин давраи дуюм ва хотимавии мусобиқаҳои **[[Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018]]** мебошад, ки пас аз давраи гурӯҳӣ баргузор мешавад. Он аз таърихи 30 июн бо 1/8 финал оғоз ёфта то 15 июл бо финал дар варзишгоҳи «Лужники» воқеъ дар шаҳри Маскав анҷом меёбад. Аз ҳар як гурӯҳ, ду дастаи беҳтарин (дастаҳои холи бисёр гирифта, ҳамагӣ 16) ба давраи плей-офф бо усули системаи олимпӣ мусобиқа менамоянд. Барои ҷойи сеюми плей-офф инчунин, байни ду дастаҳои мағлубшудаи нимфинал мусобиқа гузаронида мешавад.

## Дастаҳои аз квалификатсия гузашта
Ду дастае, ки дар давраи гурӯҳӣ мавқеъи болои ҷойгир шуданд барои плей-офф квалификатсия карда мешаванд.

## Брэкет


## 1/8 финал

### Фаронса ва Аргентина



### Уругвай ва Португалия



### Испания ва Русия



### Хорватия ва Дания



### Бразилия ва Мексика



### Белгия ва Ҷопон



### Шветсия ва Швейтсария



### Колумбия ва Англия



## 1/4 финал

### Уругвай ва Фаронса



### Бразилия ва Белгия



### Шветсия ва Англия



### Русия ва Хорватия



## Нимфинал

### Фаронса ва Белгия



### Хорватия ва Англия



## Ҷои сеюми плей-офф


## Финал

## Пайвандҳо
* Вебсайти расмӣ 
* Ҳуҷҷатҳои расмӣ ва ҳуҷҷатҳои мусобиқаҳо 

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҷоми ҷаҳонии футбол 2018
Латтахорак (деҳа, н. Ҳисор)

**Латтахорак** — деҳа дар ҷамоати деҳоти Хонақоҳи Кӯҳӣи ноҳияи Ҳисор. Аз Латтахорак то маркази ҷамоат 3 км, то маркази ноҳия 5 км. Аҳолиаш 1063 нафар (2017), тоҷикон.

## Ном
«Латтахорак» номи гиёҳи хордорест, ки мардум бо он гирди ҳавлияшонро девор мегирифтаанд.

## Иқтисод
Дар Латтахорак масҷиди ҷомеъ ва панҷвақта, мактаби ибтидоии № 105, 2 нуқтаи савдо, ошхонаи хӯроки умумӣ, варзишгоҳи Академияи футболи Тоҷикистон, сарбанди тақсимоти об (платина) мавҷуданд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ҳисор
Гурӯҳ:Ҷамоати Хонақоҳи Кӯҳӣ
Нижний Новгород

ба охир расонида нашудааст.
**Нижний Новгород** () — шаҳрест дар Русияи марказӣ, маркази маъмурии округи Федералии Приволжский ва ноҳияи Нижегород аст. Aҳолиаш 1 264 075 нафар аст (2017).

## Варзиш

Соли 2018 дар Новгороди Поёнӣ мусобиқаҳои Ҷоми ҷаҳонии футбол баргузор мегардад. Бо ҳамин мақсад сохтмони Вазишгоҳи нави футбол «Вазишгоҳи Новгороди Поёнӣ» оғоз шуд.

## Ҷуғрофия

## Иқтисод

## Инҷоро ҳам бингаред

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Новгороди Поёнӣ
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Шаҳрҳо-миллионерҳои Русия
Ришқаи боғӣ

**Ришқа** (), **аспист**, **ришқаи боғӣ**, **ришқаи мазруъ**, **рушқаи боғӣ**, **юнучқаи боғӣ** — рустании алафӣ, як навъе аз ришқа (*Medicago*).

Ҳамчун хӯроки чорво ба таври васеъ истифода мешавад.

__TOC__

## Тавсифоти гиёҳшиносӣ
Пояаш сершох, баландиаш 70 — 100 (баъзан 150) см. Баргаш дарозрӯяи себарга, мевааш ғилофаки досшакл. Тухмаш гурдашакл, зард ё зардтоби бӯр. Ришқа тиррешаи бақувват дошта, ба хок 5 — 10 м чуқур меравад.

Ришқа хӯроки хуби чорвост. Протеини ҳозими ришқа назар ба рустаниҳои хӯшадор 2,5 — 3 баробар зиёд аст. Ришқаро дар Осиёи Марказӣ тақрибан 5 ҳазор сол то м. мекоштанд. Тақрибан 2 — 2,5 ҳазор сол пеш аз м. онро ба Юнони қадим, Рум ва Африқои Шимолӣ бурдаанд. Минбаъд ришқа дар Аврупо, Амрикои Шимолию Ҷанубӣ ва Австралия маъмул шуд. Ришқакорӣ дар ИМА, Аргентина ва Ҳиндустон вусъат ёфтааст.

## Хосияти шифоӣ
Ришқа рустании доруӣ мебошад. Бо ақидаи табибони мардумӣ мизољи он дар дараљаи якум гарм ва тар аст. Агар ришқаро бихӯранд, дарунро мулоим мекунад, қувваи боҳ мебахшад, вале дамиш меорад. Ришқаро кӯфта, бо асал хамир сохта гузошта банданд, варамҳои сардро таҳлил медиҳад; бо сирко сиришта гузошта банданд, варами гармро мегардонад. Дар давогӣ тухми ришқа назар ба дигар қисмҳои он қавитар аст, вале хосияти қабзкунандагӣ дорад. Агар онро бихӯранд, манӣ ва шир пайдо мекунад, баданро фарбеҳ месозад, ҳайзро меравонад, барои дуруштии узвҳои сина ва сурфа дору мешавад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Зоҳидова ҳ., Канзи шифо, Д., 1998.

Гурӯҳ:Ришқа
Анбиқ

мини|Анбиқ
**Анбиқ** — асбобест барои бо роҳи тақтир ба ҷузвҳои таркибӣ ҷудо кардани омехтаи моеъҳо. Дар А. омехтаи моеъҳоро то ҷӯшидан гарм мекунанд. Моеъҳое, ки ҳарор. ҷӯшишашон гуногун аст, аз омехта тадриҷан буғ шуда, пас аз сард шудан дар конденсатор боз ба моеъ табдил меёбанд. Дар Осиёи Миёна, Эрон, Афғонистон, Покистон ва дигар мамлакатҳои Шарқ А. чун асбоби гулобкашӣ маъмул аст. А. дар саноати хӯрокворӣ (барои ҳосил кардани равғанҳои эфир, спиртҳо ва ғайра), коркарди нефт, химияи чӯб ва ғ. низ истифода мешавад.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Тақтир
Анвар, Сулаймонхоҷаи Бухороӣ

**Анвар** Сулаймонхоҷаи Бухороӣ  (с. тав. ва ваф. номаълум) — и тоҷик.

Дар тазкираҳо (мас., «Тазкират-уш-шуаро»-и Муҳтарам) аз ин шоир чун шахси баркамол ва пиронсол сухан меравад. Ҷузъиёти тарҷумаи ҳолаш дода нашудааст. Таҳсили улуми мутадовилаи мадрасагиро дар Бухоро гирифта будааст. Дар шеъру шоирӣ маҳорати баланд доштааст ва худаш ҳам дар ин боб сухан ронда, худро аз шоирони ҳамнавъаш баландтар мегирифт. Аз девони ашъор доштанаш иттилое дастрас нагардидааст. Дар тазкираҳову баёзҳои садаи 19 намунаҳои ашъораш ҷой гирифтаанд.

Ин ғазал аз ӯст: 
:::::: Фасли Наврӯз омаду гулҳо ба сар дорад баҳор,
:::::: Чун гули садбарги раъно сар ба сар дорад баҳор
:::::: Мавҷ зад дар баҳри дилҳо ишқи маҳрӯёни даҳр, 
:::::: Аз камоли ишқи хубон сад гуҳар дорад баҳор. 
:::::: Лолаву райҳон барояд, лоларухсорон зи пай,
:::::: Аз фироқи гулрухон хун дар ҷигар дорад баҳор
:::::: Дар гулистон, Анваро, як дам ту болу пар кушо,
:::::: Ҳамчу булбул дар чаман сад болу пар до рад баҳор.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Насриддин Олимов

**Насриддин Солеҳович Олимов** (тав. 20.04.1961, деҳаи Каздони ноҳияи Айнӣ), номзади илмҳои химия (1994), дотсент (1998). 
## Зиндагинома
Солҳои 1978–1980 ҳамчун муаллими мактаби миёна кор кардааст. Солҳои 1980– 1982 афсари Артиши Шӯравӣ, 1983–1987 донишҷӯи факултети саноатию омӯзгории Донишкадаи давлатии омӯзгории ш. Душанбе ба номи Т. Г. Шевченко,  1987–1990   ассистенти   кафедраи   фанҳои  умумитехникии донишкадаи номбурда, 1990 коромӯз, 1991–1994 аспиранти шуъбаи рӯзонаи Институти химияи АИ Тоҷикистон, 1994–1998 муаллими калони кафедраи фанҳои умумитехникии Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Қ. Ҷӯраев буд. Аз соли 1998 дотсент ва аз соли 2008 мудири кафедраи технология ва мошиншиносии Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Садриддин Айнӣ мебошад. Ҳамзамон, солҳои 1995–1999 ҳамчун муовини декани факултети технология оид ба корҳои таълимӣ, 2000–2007 раиси Шӯрои кураторони донишгоҳи омӯзгорӣ кор кардааст. Оид ба оксидшавии хӯлаҳои алюминий-кремни, алюминий- германий, алюминий-қалъагӣ дар ҳолати моеъгиашон корҳои илмӣ бурдааст.
## Фаъолияти илмӣ
Муаллифи зиёда аз 50 номгӯи корҳои илмӣ ва илмию методӣ мебошад. Дар конференсияҳо ва симпозиумҳои мухталифи сатҳи ҷумҳуриявӣ  ва  байналхалқӣ, аз  ҷумла  дар  шаҳрҳои  Москва, Суздал, Одесса, Екатеринбург бо маърӯзаҳо баромад кардааст. Бо нишони сарисинагии «Аълочии маорифи Тоҷикистон» (2002) ва ифтихорномаи Вазорати маорифи Тоҷикистон сарфароз карда шудааст.
## Осор
* Системаи мошинҳои пахтакорӣ (Дастури методӣ), Д., 2001; 
* Дастур барои омӯзиши механизимҳои муҳаррикҳои дарунсӯз, Д., 2002; 
* Дастур барои омӯзиши системаи сарднамоӣ ва равғанмолии муҳаррикҳо, Д., 2003.

## Пайвандҳо
* Энсиклопедияи Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ
*

Гурӯҳ:Кимиёшиносони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Садриддин Айнӣ
Гурӯҳ:Дорандагони нишони Аълочии маорифи Тоҷикистон
Мушхор (ҷинси рустанӣ)

**Мушхор**, ё **парамбарг** () —  як ҷинси рустаниҳои алафии дусолаест аз оилаи мураккабгулҳо.

## Ном
Номи лотинии *Arctium* аз номи юнонии лотинишудаи мушхор — , ё , ё  баромада, ки нахустин бор онро Диоскорид ишора кардааст.

## Тавсифоти гиёҳшиносӣ
Барги калон-калони найчашакли дуҷинсаи бештар қирмизӣ дорад.

## Гунаҳо
Бино бар иттилооти пойгоҳи додаҳои *[[The Plant List]]*, ҷинс 19 намудро дар бар мегирад:

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

11 намудаш дар минтақаҳои мӯътадили Авруосиё паҳн шудааст. Дар кишварҳои пасошӯравӣ 8 намудаш бештар дар наздикиҳои манзилгоҳ, ҷойҳои хокрӯбаю харобазор, лаби роҳ, полиз ва ғайра месабзад.
 
Дар Тоҷикистон 2 намуди мушхор (*[[Arctium majus]]*; нигаред расм ва *[[Arctium leptophyllum]]*) дар боғу ҷойҳои сернам, қад-қади ҷӯйбор, гирду атрофи Душанбе ва дар кӯҳҳои Муғул, Зарафшон, қаторкӯхҳои Ҳисор месабзад.

## Хосияти шифоӣ
Ҷӯшоби решаи *Arctium majus* инчунин, кислотаҳои органикӣ, равгани эфир ва моддаҳои дигар дорад. Вай чун моддаи пешоброн, арақовар ва шарбаташ бо равғани бодом ё зайтун барои мустаҳкамкунии мӯй истифода мешавад. Ҷӯшоб ва хамираи решаи мушхорро барои муолиҷаи тарбод. ниқрис ва бемориҳои пӯст истифода мебаранд. Тухми мушхор то 15—20% равған дорад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Атлас лекарственных растений Союза Советских Социалистических Республик. Москва, 1962; 
* Комаров В. М., Определитель растений Северного Таджикистана, Душанбе, 1967.

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Гиёҳҳои доруӣ
Қосим Осимӣ

**Қосим Усмонзода Осимӣ** (15.09.1921, Хуҷанд — 24.03.2007, Душанбе) — , номзади илмҳои педагогӣ (1966), профессор (1993), иштирокдори Ҷанги Бузурги Ватанӣ.

## Зиндагинома
Соли 1941 факултети физика-математикаи Донишкадаи давлатии омӯзгории Ленинобод ба номи С. М. Кировро хатм кардааст. Солҳои 1941—1942 дар мактабҳои миёнаи ш. Хуҷанд ва ноҳияи Исфара аз фанни физика ва математика дарс гуфтааст. Солҳои 1942—1945 дар сафҳои Артиши Шӯравӣ хидмат карда, дар Ҷанги Бузурги Ватанӣ иштирок дошт. Солҳои 1945—1946 курсанти омӯзишгоҳи ҳарбию сиёсии Иваново-Вознисенский, 1946—1951 муаллим ва директори мактаби миёнаи № 1 ноҳияи Нов буд. Солҳои 1951—2005 ҳамчун муаллим, муаллими калон, дотсент ва профессори Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Қ. Ҷӯраев кор кардааст. Ҳамзамон солҳои 1957—1959 вазифаи декани факултети физика-математика, 1974—1977 декани факултети математика, 1963—1968 ва 1977—1982 мудири кафедраи методикаи таълими математикаи донишкадаи омӯзгориро ба уҳда дошт. Солҳои 1968—1971 муовини ректори Донишкадаи давлатии омӯзгории ш. Душанбе ба номи Т. Г. Шевченко, 1971—1972 директори Институти тадқиқотии илмҳои педагогии Тоҷикистон буд. Муаллифи 10 асари илмӣ, мақолаву фишурдаҳои зиёди илмӣ ва илмию методӣ мебошад. Аз ҷумла, асарҳои ӯ «Масъалаҳои математикӣ доири истеҳсолоти хоҷагии қишлоқи Тоҷикистон», «Баъзе проблемаҳои методикаи таълими математика дар мактабҳои тоҷикӣ», «Масъалаҳои арифметикӣ ва тарзҳои ҳал кардани онҳо», «Методикаи тартиб додани масъала дар протсеси таълими математика», «Назария ва амалияи ҳисоббарорӣ» арзиши зиёди илмиву таълимӣ доранд. Ӯ дар конференсияҳои илмии ҷумҳуриявӣ ва минтақавӣ бо маърӯзаҳо баромад кардааст.

## Ҷоизаҳо
Ҳамчун иштирокчии Ҷанги Бузурги Ватанӣ бо орденҳои «Ситораи сурх», «Ҷанги Бузурги Ватанӣ», медалҳои «Барои шуҷоат», «Ҳимояи Қафқоз», «Озодкунии Белград», «Барои Ғалаба дар Ҷанги Бузурги Ватанӣ» ва барои хидматҳои шоёнаш дар соҳаи илму маориф бо унвонҳои фахрии «Муаллими хизматнишондодаи мактаби ҶШС Тоҷикистон», «Корманди шоистаи Тоҷикистон» (1999), нишони сарисинагии «Аълочии маорифи халқи Тоҷикистон», инчунин ифтихорномаҳои Вазорати маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон сарфароз карда шудааст.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* Энсиклопедияи Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ

Гурӯҳ:Маорифшиносони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Садриддин Айнӣ
Гурӯҳ:Дорандагони нишони Аълочии маорифи Тоҷикистон
Гурӯҳ:Муаллими шоистаи Ҷумҳурии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Кормандони шоистаи Тоҷикистон
Мушхор

**Мушхор**, ё **парам**, ё **патрун**, ё **эзорчаспак** () — гиёҳест дусола, рустании паҳнбарги хордори часпанда.

## Тавсифоти гиёҳшиносӣ

Аз 60 то 150 см қад мекашад. Пояаш сершохи сурхча, баргаш калон, гулаш бунафши сиёҳтоб, мевааш дорчинии хокистарранг ё бӯр. Июн — август гул карда, мевааш август — сентябр мепазад. Дар нишебии теппаҳо, заминҳои партов, боғ, ҷойҳои сернаму соя, қад-қади ҷӯйборҳо, полизҳо, наздикии манзилгоҳ, баъзан дар киштзор мерӯяд. Дар кӯҳҳои Мевағул, Зарафшон, ҳисору Дарвоз ва дигар ноҳияҳои набототӣ вомехӯрад.

## Корбурд дар тиб
Дар тиб решаи мушхорро кор мефармоянд. Онро соли аввал дар охири давраи нашв ё аввали баҳор ҷамъоварӣ мекунанд. Решаҳоро пора карда дар ҷои шамолрас мехушконанд (то 5 сол нигоҳ доштан мумкин).

### Тибби халқӣ
Дар тибби халқӣ мушхор барои муолиҷаи бисёр бемориҳо истифода мешавад. Ҷӯшоби решаи онро чун давои пешоброну арақрон ва ҳангоми касалиҳои обхӯра, ниқрис, ширинча, диабети қандӣ, дарди санги гурда, қабзиятҳои музмин, газак, саратони бачадон ва сурхрӯда, касалиҳои пӯст (ҳафтпӯст, шукуфа, экзема, гармича), бемориҳои олоти таносул ва ғайра истеъмол мекунанд. ҳангоми саратони меъда решаи хушки майдакардаи мушхорро 7 — 10 рӯз дар спирт ё об нигоҳ дошта, якчумчагӣ мехӯранд. Сокинони ҷануби ҷумҳурӣ тухми бирёнкардаи мушхорро барои табобати чурра, газаки меъда ва дарди сандуқи сина (пеш аз таом) муфид меҳисобанд.

Тоҷикони қаротегину Дарвоз барги мушхорро буғ дода ба омос мебанданд. Дар деҳаи Понғози ноҳияи Ашт тухми мушхор ва мағзи чормағз ё зардолуро якҷоя кӯфта, ҳангоми миёндард мехӯранд, барги тару тозаи онро равған молида ба зону ва сар мегузоранд. Бо ҷӯшоби мушхор шустани сар мӯйро бақувват мекунад.

«Равғани мушхор», ки дар натиҷаи дар равғани бодом, шафтолу ё зардолу тар карда мондани решаи мушхор таҳия месозанд, давои беҳамтои халқӣ барои нигоҳубини мӯй аст.

## Синонимҳо
Бино бар маълумоти *[[The Plant List]]* дар соли 2013, дар синонимикаи навъ номҳои зерин дохил мешаванд:
* 
* 

## Эзоҳ

## Адабиёт

* Ковалёва Н. Г., Лечение растениями, М., 1972;
* Турова А. Д., Лекарственные растения СССР и их применение, М., 1974;
* Гаммерман А. Ф., Гром И. И., Дикорастущие лекарственные растения СССР, М., 1976;
* Ходжиматов М., Дикорастущие лекарственные растения Таджикистана, Д., 1989.

## Сарчашма
*Энсиклопедияи Мухтасари Тиб. Ҷ. III. : СИЭМТ, 2012. — С. 172—173. — 504 с. — ISBN 978-99947-33-45-3

Гурӯҳ:Гиёҳҳои доруӣ
Гурӯҳ:Алафҳои бегона
Усмони Солеҳ

чаҳорчӯба|рост|foto
**Усмон Солеҳ** (Солиев Усмон Худойназарович) — сармуҳаррири рӯзномаи «Ваҳдат», роҳбари маркази матбуоти Ҳизби Халқии Демократии Тоҷикистон

## Зиндагинома
Усмон Солеҳ 8 марти соли 1957 дар деҳаи Тоҷикистони ҷамоати деҳоти «Ғайрат» - и ноҳияи Фархор ба дунё омада, баъди бо баҳои аъло хатм кардани мактаби миёнаи № 6 – и ҳамин ноҳия соли 1974 ба Университети давлатии Тоҷикистон (ҳоло Донишгоҳи миллии Тоҷикистон) дохил шуд ва онро соли 1979 бо ихтисоси рӯзноманигор хатм кард. Пас аз сафари хидматии дарозмуддат дар Афғонистон ва адои хидмати ҳарбӣ соли 1985 ба рӯзномаи «Тоҷикистони советӣ» (ҳоло «Ҷумҳурият») ба кор омада, то соли 1993 ба сифати рӯзноманигор, сардори шуъба ва муовини сармуҳаррир кор кардааст. Солҳои 1993 – 1998 роҳбарии маркази матбуоти Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистонро ба уҳда дошт. Солҳои минбаъда дар вазифаҳои муовини сармуҳаррири рӯзномаи «Минбари халқ» - нашрияи Ҳизби Халқии Демократии Тоҷикистон ва аз соли 2003 то рӯзҳои охир дар вазифаи роҳбари маркази матбуоти ҲХДТ ва ҳамзамон, сармуҳаррири рӯзномаи «Ваҳдат» - нашрияи Ҳаракати Ваҳдати миллӣ ва эҳёи Тоҷикистон кор кардааст. Журналист ва публитсисти барҷаста Усмони Солеҳ 10 июни соли 2018 дар синни 61 – солагӣ бар асари беморӣ аз олам даргузашт.

## Ҷоизаҳо
* Аълочии матбуоти Тоҷикистон, 
* Аълочии фарҳанги Тоҷикистон.
*

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Рӯзноманигорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Дорандагони унвонҳои фахрӣ аз Тоҷикистон
Сироҷиддин Пардаев

**Сироҷиддин Аҳмадович Пардаев** (тав. 18.03.1962, ноҳияи Сариосиё, ҶШС Узбакистон) — олим, сиёсатшинос, номзади илмҳои сиёсӣ (1998), дотсент (2002). «Аълочии маорифи Тоҷикистон» (2002)

## Зиндагинома
Сироҷиддин Пардаев солҳои 1985—1991 дар факултети филологияи русӣ Донишкадаи давлатии омӯзгории шаҳри Душанбе ба номи Т. Г. Шевченко таҳсил намудааст. 
* Солҳои 1991—1993 ассистенти кафедраи сиёсатшиносии Донишкадаи давлатии омӯзгории шаҳри Душанбе ба номи Т. Г. Шевченко ,  
* Солҳои 1993—1994 коромӯз- тадқиқотчии шуъбаи этнологияи Институти фалсафа ва ҳуқуқи АИ Тоҷикистон,  
* Солҳои 1994—1997 аспиранти кафедраи сиёсатшиносии донишгоҳи омӯзгорӣ буд.  
* Аз соли 1997 то 2015 муаллими калон ва дотсенти кафедраи сиёсатшиносии Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Садриддин Айнӣ буд. 
* Аз соли 2015 дотсенти кафедраи муносибатҳои байналмилалӣ ва дипломатияи Донишгоҳи славянии Русияву Тоҷикистон мебошад. 

Сироҷиддин Пардаев муаллифи 3 асар ва зиёда аз 20 мақолаҳои илмӣ ва илмию методӣ аст. Дар таълифотҳояш масъалаҳои глобалии экологӣ, муносибатҳои миллӣ, ташаккули давлати ҳуқуқӣ, демократикунонии ҷомеа ва рушди ҷомеаи шаҳрвандиро баррасӣ намудааст. Мунтазам бо маърӯзаҳои илмӣ дар конфронсҳои ҷумҳуриявӣ ва байналмилалӣ баромад мекунад.  Узви Шӯрои минтақавӣ оид ба ҳимояи рисолаҳои номзадӣ дар бахши сиёсатшиносӣ дар Донишгоҳи миллии Тоҷикистон мебошад. Бо нишони сарисинагии «Аълочии маорифи Тоҷикистон» (2002) қадр карда шудааст.

## Осор
* Некоторые особенности формирования политической культуры в условиях демократизации общественной жизни (к постановке вопроса), Д., 1997;
* Тарбияи донишҷӯён дар рӯҳияи Ваҳдати миллӣ ва эҳёи Тоҷикистон, Д., 1998;
* Идеяи миллӣ — ҳамчун асоси бунёди ҷомеаи навин дар Ҷумҳурии Тоҷикистон, Д., 2006;
* Особенности становления внешней политики суверенного Таджикистана и его связи со странами СНГ (бо ҳаммуаллифӣ), Д., 2007;
* Особенности приобретения национальной независимости и суверенитета таджикского народа // Вестник ТГПУ, № 4, 2001. ва диг.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* Энсиклопедияи Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ
*  «Российско-Таджикский (славянский) университет» (в одном томе). Энциклопедия./ Главный редактор М. С. Имомов. — Душанбе, 2011. — 386 стр

Гурӯҳ:Сиёсатшиносони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Номзадҳои улуми сиёсатшиносӣ
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Садриддин Айнӣ
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи славянии Русияву Тоҷикистон
Гурӯҳ:Дорандагони нишони Аълочии маорифи Тоҷикистон
Балаҷон Пирназаров

**Балаҷон Пирназаров** (тав. 09.11.1939, ш. Норак – ваф. 19.03.1997, ш. Душанбе), биолог, номзади илмҳои биологӣ (1975), дотсент (1982). 
## Зиндагинома
Соли 1963 факултети табиатшиносию географияи Донишкадаи давлатии омӯзгории ш. Душанбе ба номи Т.Г. Шевченкоро хатм кардааст. Солҳои 1963–1964 муаллими мактаби миёнаи №1 ш. Норак, 1964–1965 афсари Артиши Шӯравӣ, 1965–1966 муаллими мактаби миёнаи №1 ш. Норак, 1966–1967 муовини директори мактаби миёнаи №5 ш. Норак, 1967–1970 директори мактаби миёнаи №1 ш. Норак, 1970–1971 ассисенти   кафедраи химияи органикӣ, 1971–1974 аспиранти кафедраи химияи органикӣ ва биологӣ, 1974–1976 муаллими кафедраи химияи органикӣ ва билогии Донишкадаи давлатии омӯзгории ш. Душанбе ба номи  Т. Г. Шевченко  буд. Солҳои 1976–1981 ҳамчун муаллими калони кафедраи химияи органикӣ ва биологӣ, 1981–1997 дотсенти кафедраи химияи органикӣ ва биологии Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Садриддин Айнӣ  кор кардааст. Муаллифи зиёда аз 25 мақолаҳои илмӣ ва илмию методӣ аст. Бо нишони сарисинагии «Аълочии маорифи халқи Тоҷикистон» ва ифтихорномаи донишгоҳи омӯзгорӣ қадр карда шудааст.
## Осор
* Химия ва биохимияи сафедаҳо (бо ҳаммуаллифӣ), Д., 1995; 
* Исследование суммарных глобулинов семян кунжута на гидроксилапатите(бо     ҳаммуаллифӣ)//Вестник Педагогического университета, № 8, Д., 1997.
## Пайвандҳо
* Энсиклопедияи Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ
*

Гурӯҳ:Биологони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Садриддин Айнӣ
Гурӯҳ:Дорандагони нишони Аълочии маорифи Тоҷикистон