open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Дариға Назарбоева

**Дариға Нурсултоновна Назарбоева** (, тав. 7 майи 1963, Темиртау, вилояти Караганда, ҶШС Қазоқистон) — ходими давлатӣ ва сиесии қазоқистонӣ. Раиси Сенати Парлумони Қазоқистон (2019-2020). Вакили маҷлиси парламенти Қазоқистон дар солҳои 2006-2007, 2012-2015, 2021-2022. Номзади илмҳои таърих, доктори илмҳои сиесӣ. Духтари калонии президенти аввали Қазоқистон Нурсултон Назарбоев.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ходимони давлатии Қазоқистон
Гурӯҳ:Афроди зинда
Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Вакилони Маҷлис
Гурӯҳ:Вакилони Сенати Парлумони Қазоқистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Қазоқистон
Нуртай Абикаев

**Нуртай Абикаев** (қазоқӣ: Нуртай Һбіқайңылы Һбіқаев; тав. 15 майи соли 1947) — сиёсатмадори қазоқ, ки аз августи соли 2010 то декабри соли 2015 ва аз сентябри соли 1998 то августи соли 1999 раиси Кумитаи амнияти миллии ҶҚ буд. 

Пештар ӯ сафири Қазоқистон дар Русия ва пеш аз он аз соли 2004 то 2007 раиси Сенати Парлумони Қазоқистон буд. Абикаев дӯсти дерина ва ёвари президент Нурсултон Назарбоев аст ва ҳамчун роҳбари яке аз "кланҳои" сиёсии Қазоқистон ба назар мерасад. 

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ходимони давлатии Қазоқистон
Гурӯҳ:Вакилони Сенати Парлумони Қазоқистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Қазоқистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бо сарчашма аз Викидода 
Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо 
Гурӯҳ:Афроди зинда
Оралбай Абдукаримов

**Оралбай Абдукаримов** (қазоқӣ: Оралбай Абдикаримов; тав  18 декабри соли 1944 )  - сиёсатмадори қазоқистонӣ, ки аз 10 марти соли 2004 то 15 майи соли 2007 котиби давлатии Қазоқистон буд. 

Абдукаримов  аз 14 октябри соли 1996 то 21 октябри соли 1997 раиси маъмурияти Президенти Қазоқистон буд, то он даме ки раиси Кумитаи давлатии зиддикоррупсионӣ шуд. Пас аз он ки Президент ӯро 29 ноябри соли 1999 раиси Сенати Парлумони Қазоқистон таъин кард, вай аз 1 декабри соли 1999 то 10 январи соли 2004 дар ҳукумати Қазоқистон дуввумин вазифаи муҳимро ишғол кард. 

Абдукаримов инчунин аз соли 1990 то 1992  узви Сенат буд, ва аз 28 августи соли 2007 то 26 августи соли 2013 узви Шӯрои Олии Қазоқистон.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ходимони давлатии Қазоқистон
Гурӯҳ:Вакилони Сенати Парлумони Қазоқистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Қазоқистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бо сарчашма аз Викидода 
Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо 
Гурӯҳ:Афроди зинда
Ғуруб

алт=|мини|300x300пкс|Ғуруб дар Боғи миллии Паанаярвӣ

**Ғуруб** — 1. Ғуруб кардан дар зери уфуқ (Офтоб, ҷисми осмонӣ); замони чунин ҳодиса. 2. Равшании осмони болои уфуқ ҳангоми ғуруби офтоб.

Вақти ғуруби офтобро дар ахтаршиносӣ лаҳзае муайян мекунанд, ки канори болоии қурси офтобӣ дар паси уфуқ нопадид мешавад.
мини|300x300пкс|Марҳилаҳои фарорасии шомгоҳон
Ғуруби офтоб аз шомгоҳон, ки ба се марҳила тақсим мешавад, фарқ мекунад. Якум — торикии *шаҳрвандӣ*, ки баробари аз уфуқ нопадид шудани офтоб оғоз меёбад ва то 6 дараҷа паст шудани уфуқ давом мекунад; дуюм — торикии *баҳрӣ*, аз 6 то 12 дараҷа пасттар аз уфуқ; Сеюм — торикии *астрономӣ*: вақте, ки офтоб аз 12 то 18 дараҷа аз уфуқ паст аст, ториктарин лаҳзаи торикӣ (фақат пеш аз шаб). Шаб вақте фаро мерасад, ки Офтоб ба 18 дараҷа поёнтар аз уфуқ мерасад ва дигар осмонро равшанӣ намекунад .

Дар ҷойҳое, ки дар шимоли Арктика ва ҷануби Доираи Антарктика ҷойгиранд, ба истилоҳ «офтоби нимашаб» мушоҳида мешавад, вақте ки офтоб дар тӯли зиёда аз як рӯз дар зери уфуқ ғуруб намекунад.

## Ҳамчунин нигаред
* Тулӯи Офтоб

## Нигористон

Comets and Shooting Stars Dance Over Paranal.jpg|Вид на закат с Паранальская обсерватория с двумя кометами, которые двигались по южному небу
Red sunset.jpg|Красный закат возле Свифт-Крик, Австралия
Pôr do Sol - Praia do Boldro.jpg|Ғуруб дар Фернанду-ди-Норонья, Бразилия
Kitesurfer at sunset, Workum, may 2017.jpg|alt=Workum|Ғуруб дар побережье. Воркюм, Нидерландия
Москва (Россия) Закат после грозы - panoramio.jpg|Ғуруб дар Москва баъди раъду барқ
Beatyful sunset.jpg|Ғуруӣ дар Алҷазоир
Sunset from santorini! 01.jpg|Ғуруб дар Санторини, Греция
Evening sun over Balvatnet in Sulitjelma.jpg|Ғуруб дар Сулитьельма, Норвегия


## Эзоҳ

Гурӯҳ:Атмосфера
Гурӯҳ:Офтоб
Гурӯҳ:Рӯшноӣ
Гурӯҳ:Атмосфераи Замин
Байгелди Омирбек

**Байгелди Омирбек** (қазоқӣ: Өмірбек Бәйгелди, Ömırbek Bäigeldı; 15 апрели соли 1939 – 3 апрели соли 2024)  – сиёсатмадори қазоқ, ки узви сенати Қазоқистон буд. Байгелди қаблан аз соли 1992 то 1995 раиси вилояти Ҷамбул буд. 

Дар Сенати Парлумони Қазоқистон аз 30 январи соли 1996 то 29 ноябри соли 1999 ҳамчун Раиси Сенат ва сипас муовини раис аз 1 декабри соли 1999 то 1 декабри соли 2005 хидмат мекард. 

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ходимони давлатии Қазоқистон
Гурӯҳ:Вакилони Сенати Парлумони Қазоқистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Қазоқистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XX
Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бо сарчашма аз Викидода 
Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо
Алифбои семнонӣ

**Алифбои** **Семнанӣ** бар асоси низоми хатти арабӣ тарҳрезӣ шудааст, ин алифбо барои навиштани забони семнонӣ дар соли 2024 бо ғояи алифбои шарқии Табари сохта шудааст.

Ин асар ба далели камбудиҳои алифбои арабӣ ва форсӣ дар интиқоли вожаҳои семнонӣ тарҳрезӣ шудааст.

Ҳама ҳарфҳо дар ҷадвали боло оварда шудаанд.

Мисол: Шеъри зерин бо ин алифбо навишта шудааст

مایةن دةمی کۏ مۇ مار مۇ بةزنةد

شةت بةسةڢتییۇن حامۇختة کةردئش

сарчашмахо:

Китоб, ки чӣ тавр забони семнаниро нависед

- Маҷаллаи онлайн Rooz Semnan 2024

- Маҷаллаи интернетии Хуршеди Қумс 2024
Мусошӣ (роман)

, ҳамчунин Мусошӣ***:  Романи Ҳамосии Даврони Сомурайҳо*** — романи ҳамосии Ҷопонӣ аст, ки аз ҷониби Ейҷӣ Ёсикава навишта шудааст. Роман дар бораи ҳаёт ва корнамоии шамшербози афсонавии ҷопон Миямото Мусошӣ.

Он ҳаёти ӯро пас аз он ки роҳиб Такуан маҷбур мекунад, ки худро ҳамчун Миямото Мусаши дубора ихтироъ кунад, пайравӣ мекунад. Вай дар саросари Ҷопон саргардон шуда, шогирдони ҷавонро таълим медиҳад, дар муноқиша бо мактабҳои самурайҳо ва санъати ҳарбӣ иштирок мекунад ва роҳи худро тавассути ҳаёти ошиқонаи худ пайдо мекунад.

Он дар ибтидо ҳамчун силсила дар рӯзномаи Ҷопон *Асахи Шимбун*, дар байни солҳои 1935 ва 1939 нашр шудааст. Он дар формати китоб дубора нашр шуд (нахустин нашри мукаммал аз ҷониби Фумико Йосикава дар соли 1971), ки аксари онҳо маҷмӯаҳои чанд ҷилд мебошанд, ки рахҳои зиёди рӯзномаҳоро ҷамъ мекунанд. Бо тахминан 120 миллион нусха фурӯхта шудааст,  он яке аз силсилаи китобҳои пурфурӯштарин дар таърих аст.

Тарҷумаи англисӣ аз ҷониби Чарлз С. Терри анҷом дода шудааст ва пешгуфтори Эдвин О. Рейшауэрро дар бар мегирад. Он бори аввал соли 1981 аз ҷониби Kodansha International Ltd. ва Kodansha America, Inc. нашр шудааст. Ба нашр гранти Бунёди Ҷопон мусоидат кардааст. Он дар Иёлоти Муттаҳида аз ҷониби Kodansha America, Inc. ва дар Британияи Кабир ва Аврупои континенталӣ аз ҷониби Kodansha Europe Ltd. паҳн карда шудааст.

## Муқаддима
Ин як гузориши афсонавӣ дар бораи ҳаёти Миямото Мусаши, муаллифи *китоби панҷ ҳалқа* ва эҳтимолан машҳуртарин шамшербози ҷопонӣ, ки то ҳол зиндагӣ кардааст, мебошад.

Роман аз ҷониби Чарлз С. Терри бо пешгуфтори Эдвин О. Рейшауэр ба забони англисӣ тарҷума шудааст, ки аз ҷониби Коданша Интернешнл таҳти унвони чоп шудааст. .

Эпопеяи дароз (зиёда аз 900 саҳифа, ихтисоршуда дар нусхаи англисӣ) аз ҳафт "китоб" иборат аст, ки корнамоиҳои Миямото Мусаширо тафсилот медиҳанд, ки танҳо пас аз ҷанги Секигахара оғоз ёфта, пас аз сафарҳои ӯ ва одамони зиёде, ки дар ҳаёти ӯ муҳиманд ва пеш аз дуэли пурқудрати худ бо Сасаки Коҷиро дар Ганрюҷима (ҷазираи Ганрю ё Фуна). бераҳмии Коҷиро бо табиати инъикоскунанда ва фидокоронаи Мусашӣ муқобил аст. Мусашй дар рафти роман машхур мегардад, зеро вай хам дар шамшербозй ва хам дар шуур камолотро мечуяд. Шамшербозии ҷопонро навоварона карда, ӯ услуби ҳамзамон ба даст овардани ҳам катана ва ҳам вакизаши ихтироъ мекунад, ки он замон дар таърихи Ҷопон чизе нашунида буд. Тасодуф, инчунин қарорҳои хеле мухталифи ҳаёти қаҳрамонон, ба китоб як ҷанбаи фалсафӣ медиҳанд, ки дар охири он ошкор мешавад.

*  .
*  
*  .
*  .

## Ҳамчунин нигаред

* *Трилогияи самурайӣ* — филми мутобиқгардонии роман
* *Вагабонд* — мутобицкунии мангаи роман

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Романҳои таърихӣ
Ерлан Кошонов

**Ерлан Жаканович Кошонов** (; тав. 14 август 1962, д. Оқсу-Аюлӣ, Вилояти Ҷезқазғон, ҶШС Қазоқистон, ИҶШС) — ходими давлатӣ ва сиёсии Қазоқистон, раиси Маҷлиси Парлумони Ҷумҳурии Қазоқистон аз 1 феврали соли 2022. Аз 26 апрели соли 2022 ҳизби «Амонат»-ро роҳбарӣ мекунад 

## Зиндагинома
Соли 1984 шӯъбаи Ҷизқазғони Институти политехникии Қарағандиро аз рӯи ихтисоси "муҳандис-механик" ро хатм кардааст.  Соли 1991 мактаби олии тиҷоратии назди Академияи савдои хориҷии ИҶШС. Соли 1999 Академияи давлатии идоракунии Қазоқистон аз рӯи ихтисоси "иқтисодчӣ".

Аз соли 1986 то 1988 ҳамчун коргар, сипас ҳамчун устоди фабрикаи ғанисозӣ  "Жезказгантсветмет". кор кардааст

Аз соли 1988 то 1990 — инструктори бахши ҷавонони коргар ва деҳот, мудири бахши мушкилоти иҷтимоӣ-иқтисодии ҷавонони Кумитаи вилоятии Ҷезқазғони комсомоли Қазоқистон.

Аз соли 1990 — мутахассиси пешбар, сардори шӯъба, муовини раис, раиси Кумитаи вилоятии Ҷезқазғон оид ба робитаҳои иқтисодии хориҷӣ.

Дар солҳои 1995-1999 вакили Сенати Парлумони Қазоқистон.

Аз феврали соли 1999 то июни соли 2003 намояндаи Ҳукумат дар Парлумони Ҷумҳурии Қазоқистон.

Аз ноябри соли 2001 то июни соли 2003 муовини роҳбари Маъмурияти сарвазири Ҷумҳурии Қазоқистон.

Аз июни соли 2003 то феврали соли 2006 муовини вазири нақлиёт ва коммуникатсияи Ҷумҳурии Қазоқистон.

Аз феврали соли 2006 то марти соли 2007 раиси Кумитаи авиатсияи шаҳрвандии Вазорати нақлиет ва коммуникатсияи Ҷумҳурии Қазоқистон.

Аз соли 2007 то феврали соли 2012 муовини роҳбари Маъмурияти сарвазир намояндаи Ҳукумат дар Маҷлис, Парлумон.

Аз 2 феврали соли 2012 то марти соли 2017 роҳбари Маъмурияти сарвазири Ҷумҳурии Қазоқистон.

Аз 14 марти соли 2017 то 18 сентябри соли 2019 ҳокими Вилояти Қарағандӣ.

Аз 18 сентябри соли 2019 то 1 феврали соли 2022 роҳбари Маъмурияти президенти Ҷумҳурии Қазоқистон

Аз 1 феврали соли 2022 раиси Маҷлиси Парлумони Ҷумҳурии Қазоқистон .

Роҳбари фраксияи ҳизби "Амонат"дар Маҷлиси Парлумони Ҷумҳурии Қазоқистон.

26 апрели соли 2022 ба вазифаи раиси ҳизби "Амонат" интихоб шуд.

29 марти соли 2023 дубора раиси Маҷлиси Парлумони Ҷумҳурии Қазоқистон даъвати VIII интихоб шуд..

Забонҳои қазоқӣ, русӣ, олмониро медонад.

## Мукофотҳо

* Ордени"Барис" Дараҷаи 1 (2021);
* Ордени"Парасат" (2013);.
* Ордени"Қурмет" (2007);.
* Бо медалҳои ҳукуматӣ ва ҷашни Ҷумҳурии Қазоқистон мукофотонида шудааст.

## Манбаъ
* Википедияи русӣ 

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ходимони давлатии Қазоқистон
Гурӯҳ:Раисони Маҷлиси Парлумони Ҷумҳурии Қазоқистон
Гурӯҳ:Вакилони Маҷлис
Гурӯҳ:Сиёсатмадорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Қазоқистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бо сарчашма аз Викидода 
Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо 
Гурӯҳ:Афроди зинда
Гурӯҳ:Зодагони соли 1962
Гурӯҳ:Зодагони 14 август
Хавоҷӣ Муҳаммадмирзоев

**Хавоҷӣ Муҳаммадмирзоев** (; ) — иштирокдори Ҷанги Бузурги Ватанӣ,Қаҳрамони Иттиҳоди Шӯравӣ (1943, пас аз марг). Сержанти калони гвардия.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

*
Нурлан Нигматулин

**Нурлан Нигматулин** (қаз: Нурлан Нығматулин Зайроллаңлы,  тав. 31 августи 1961) - сиёсатмадори қазоқ, ки ҳамчун раиси Маҷлиси парлумони Қазоқистон аз 22 июни соли 2016 то 1 феврали соли 2022 ва аз 20 январи соли 2012 то 3 апрели соли 2014 хидмат кардааст. Пеш аз ин, ӯ роҳбари Маъмурияти президенти Қазоқистон буд ва аз соли 2009 то 2012 муовини аввали раиси Нур Отан ва раиси Вилояти Қарағандӣ аз соли 2006 то 2009 буд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ходимони давлатии Қазоқистон
Гурӯҳ:Раисони Маҷлиси Парлумони Ҷумҳурии Қазоқистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Қазоқистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бо сарчашма аз Викидода 
Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо 
Гурӯҳ:Афроди зинда
Ейҷӣ Ёсикава

— нависандаи ҷопонӣ, муаллифи адабиётҳои таърихӣ. Бо Нишони фарҳангӣ мукофотонидашудааст, ки ҷоизаи олии адабиётшиносии Ҷопон ба шумор меравад.

## Асарҳои баргузида
* «Мусошӣ» / Musashi (1935—1939, тарҷумаи русии «Даҳ шамшербоз»)
* «Тайко» / Taiko (тарҷумаи русӣ «Шарафи самурай»)
* «Ҳикояи Ҳейк» / Shin Heike monogata (1950-1957)

## Синамогароӣ
* «Самурай: Роҳи ҷанговар» (1954). Режиссёр — Хироси Инагаки
* «Самурай II: Дуэл дар маъбад» (1955). Режиссёр — Хироси Инагаки
* «Самурай III: Ҷанги тан ба тан дар ҷазира» (1956). Режиссёр — Хироси Инагаки
* «Қиссаи нави хонаи Тайра » (1955). Режиссёр — Кенжи Мизогучи
* «Афсонаи нави хонаи Тайра: Ёшинака ва се зани ӯ» (1956). Режиссёр: Тейносуке Кинугаса
* «Афсонаи нав дар бораи хонаи Тайра: Шизука ва Ёшицуне» (1956). Режиссёр — Кодзи Сима
* «Миямото Мусошӣ» (1961). Режиссёр — Тому Учида
* «Миямото Мусаси — 2: Дуэл дар кӯҳи Ҳання» (1962). Режиссёр — Тому Учида
* «Миямото Мусаси — 3: Азхудкунии техникаи ду шамшер» (1963). Режиссёр — Тому Учида
* «Миямото Мусаси — 4: Дуэл дар маъбади Ичиҷожи» (1964). Режиссёр — Тому Учида
* «Миямото Мусошӣ — 5: Дуэл дар ҷазираи Ганрю» (1965). Режиссёр — Тому Учида
* «Шамшерҳои марг» (1971). Режиссёр — Тому Учида
* «Миямото Мусошӣ» (1973). Режиссёр — Тай Като

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Адибон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бо сарчашма аз Викидода
Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1962
Гурӯҳ:Даргузаштагони 7 сентябр
Гурӯҳ:Зодагони соли 1892
Гурӯҳ:Зодагони 11 август
Гурӯҳ:Нависандагони ҷопон
Гурӯҳ:Шоирони Ҷопон
Ибни Асокир

**Абулқосим Алӣ ибни Ҳасан ибни Ҳибатуллоҳи Димишқӣ** () маъруф ба **Ибни Асокир** (; ) — муҳаддис, фақеҳи шофеӣ ва ; барҷастатарин фард аз хонадони банӣ Асокир.

## Зиндагинома
Қуръон, ҳадис, фиқҳ ва усулро назди Субиъ ибни Қирот, Абулқосим ибни Насиб, Абутоҳири Ҳиноӣ, Абулҳасан Алии Салмӣ ва дигарон омӯхт. Дар мадрасаҳои Аминия, Имодия ва Ғаззолияи Димишқ таҳсил кард. Дар Бағдод, дар мадрасаи Низомия ва ҳавзаҳои илмии он шаҳр ҳадис шунид, фиқҳу наҳв омӯхт (1127). Соли 1128 ба сафари ҳаҷ рафта, дар ш-ҳои Макка ва Мадина ҳадисҳои зиёд ҷамъоварӣ кард ва худ низ ҳадис гуфт. То соли 1132 дар Бағдод аз устодони Низомия ва дигар бузургони Дорулхилофа, аз ҷумла Абулқосим Ҳибатуллоҳ ибни Ҳасин, Абулҳасани Динаварӣ ва Ҳибатуллоҳи Шурутӣ ҳадис шунид. Ба ш-ҳои Куфа, Мавасил, Руҳба, Диёрбакр ва Ҷазира сафар карда, бо муҳаддисон суҳбат дошт. Ибни Асокир соли 1136 зимни сафар ба Хуросон бо роҳи Озарбойҷон дар Марв бо Самъонӣ вохӯрда, ҳамроҳи ӯ ба Нишопур ва Ҳирот рафт. Дар ин сафари илмии 4-сола ӯ дар Нишопур, Марв, Фазор, Сарахс, Абевард, Тӯс, Бастом, Байҳақ, Домғон, Занҷон, Табрез, Рай, Исфаҳон ва Ҳамадон ҳадис гуфт ва ҳадис шунид, китоби «ал-Арбаъину-л-булдония»-ро навишт, ки фарогири чиҳил ҳадис ба ривояти чиҳил муҳаддис дар чиҳил шаҳр аст. Шумораи устодоне, ки аз онҳо ҳадис шунидааст, беш аз 1300 мард ва зиёда аз 80 зан будаанд. Давраи 40-солаи таълифу тасниф ва фаъолиятҳои омӯзишии Ибни Асокир соли 1140 оғоз шуд. Шогирдони Ибни Асокир аз зумраи фақеҳону муҳаддисони машҳури замони хеш буданд. Ҳокими Шом Нуруддини Зангӣ «Дору-л-ҳадис»-и Нурияро, ки яке аз нахустин марказҳои тахассусӣ дар омӯзиши ҳадис будааст, барои Ибни Асокир таъсис дод ва раёсати онро ба ӯ вогузошт.

## Таълифот
Ёқути Ҳамавӣ номгӯи 134 асари таълифкардаи Ибни Асокирро овардааст, ки аксари онҳо фарогири илми ҳадис, шарҳи зиндагӣ ва осори олимони дин ва таърих мебошанд. Бузургтарин асари таърихии Ибни Асокир «Таърихи Димишқ» буда, аз ҷомеътарин китоби чуғрофиёи таърихӣ ва зиндагиномаи олимони динии Димишқ ба шумор меравад. Асари мазкур бо шеваи нигориши «Таърихи Бағдод»-и Хатиби Бағдодӣ навишта шудааст. Дар пешгуфтори муфассали он дар бораи пайдоиш ва таърихи гузаштаи Димишқ, номи шаҳр, фатҳи он аз ҷониби лашкари хилофат, нақшаи шаҳр, дар бораи масҷидҳо, дайрҳову калисоҳо, дарвозаҳо ва таърихи сохтмони онҳо, рӯдҳову корезҳо ва ғ. сухан меравад. «Таърихи Димишқ»-и Ибни Асокир аз 80 ҷилд (ҳар ҷилд аз 200 варақ) иборат буда, дар замони зиндагии муаллиф ҳам шуҳрату эътибори зиёд дошт ва баъд манбаи истифодаи муаррихону ҷуғрофиёнависон ва китоби дарсии олимони шофеӣ гардид. Ёқути Ҳамавӣ, Ибни Шаддод ва дигарон аз маълумоти Ибни Асокир фаровон истифода бурдаанд. Нусхаҳои хаттии «Таърихи Димишқ» дар китобхонаҳо ва марказҳои илмии кишварҳои ҷаҳон: ал-Азҳар, Зоҳирияи Димишқ, Ироқ, Тунис, Туркия, Лондон, Берлин, Кембриҷ, Санкт-Петербург, ИМА ва ғ. маҳфузанд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Олимп

мини|250x250пкс|Митикас
мини|3D-модели массиви Олимп
**Олимп** (, МФА: [ˈɔlimbɔs], *О́лимбос*) — кӯҳ дар шимолу шарқии канори Фессалияи Юнон. Қуллаи баландтарини кӯҳи Олимп қуллаи Митикас мебошад (, Пантеон, ) низ меноманд,  баландиаш 2918,8 метр аз сатҳи баҳр, баландтарин қулла дар Юнон.

## Ҳамчунин нигаред
* Феҳристи кӯҳҳои Юнон
* Олимпи хурд

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* 
* 
* 
* 
* 

Гурӯҳ:Кӯҳҳои муқаддас
Гурӯҳ:Олимп
Гурӯҳ:Қуллаҳои баландтарини кишварҳои ҷаҳон
Митикас

**Ми́тикас** () — қуллаи баландтарини кӯҳи Олимп ва дар Юнон, дуюмин қуллаи баландтарин дар Нимҷазираи Балкан баъди Мусала дар Булғористон. 

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

* 

Гурӯҳ:Олимп
Гурӯҳ:Қуллаҳои баландтарини кишварҳои ҷаҳон
Гурӯҳ:Юнон
Гурӯҳ:Нимҷазираи Балкан
Қайсар (деҳа)

**Қайсар** () — деҳа (овул) дар ҳайати деҳистони Сувсамири ноҳияи Ҷайили вилояти Чуй, Ҷумҳурии Қирғизистон.

Аҳолӣ — 425 нафар дар соли 2024.
## Аҳолӣ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишини ноҳияи Ҷайил
Раисони палатаҳои парлумони Қазоқистон

Раисони парлумони Қазоқистон

## Раисони [[Сенати Парлумони Қазоқистон| Сенати Қазоқистон]]

## Раисони [[Маҷлиси парлумони Қазоқистон|Маҷлиси Қазоқистон]]

## Инчунин нигаред

* Вакилони Маҷлиси парламенти Қазоқистон
* Вакилони Сенати парлумони Қазоқистон
* Шӯрои олии ҶШС Қазоқистон#Раисони Президиуми Шӯрои Олии ҶШС Қазоқистон

## Манбаъ
* Википедияи русӣ 

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Феҳристи раисони парлумонҳо
Гурӯҳ:Раисони Маҷлиси Парлумони Ҷумҳурии Қазоқистон
Эрик Асанбоев

**Эрик Мағзумулӣ Асанбоев** (1936 — 2004) — арбоби давлатии Қазоқистон, ягона ноиби президенти Ҷумҳурии Қазоқистон дар таърих (1991-1996)

## Зиндагинома
10 марти соли 1936 дар деҳаи Бойгабули (авули № 2) ноҳияи Амонгелдии вилояти Қустанай таваллуд шудааст. Аз қавми Сарҷетим аз қабилаи арғин мебошад.

Соли 1958 факултаи иқтисоди Донишгоҳи давлатии Қазоқистон ба номи Кировро хатм кард.

Солҳои 1960—1963 таҳсил дар аспирантураи Донишгоҳи молияи Маскав.

Доктори илмҳои иқтисодӣ.

### Касбнома
Солҳои 1959-1967 дар Маскав ва Алмаато дар кори омӯзгорӣ ва илмӣ кор кардааст.

Дар соли 1963 мудири шуъбаи баплангирии молиявӣ ва баланси байнисоҳавии Институти тадқиқоти илмии иктисодии назди Госплани РСС Қазоқистон шуд.

Аз соли 1967 то соли 1986 дар дастгоҳи Шӯрои Вазирони ҶШС Қазоқистон ва КМ Ҳизби Коммунистии Қазоқистон кор кардааст.

Солҳои 1986—1988 — мудири шуъбаи КМ Ҳизби Коммунистии Қазоқистон.

Солҳои 1988—1989 — ҷонишини Раиси Шӯрои Вазирони ҶШС Қазоқистон.

Солҳои 1989-1990 котиби КМ Ҳизби коммунисти Қазоқистон ва узви Бюрои сиёсии КМ Ҳизби коммунисти Қазоқистон буд.

Аз моҳи апрели соли 1990 то октябри соли 1991 раиси Шӯрои Олии ҶШС Қазоқистон буд.

Дар солхои 1990—1991 аъзои КМ КПСС. Вакили халқи СССР соли 1991.

Моҳҳои октябр-декабри соли 1991 ноиби президенти ҶШС Қазоқистон буд.

Аз декабри соли 1991 то феврали соли 1996 ноиби президенти Ҷумҳурии Қазоқистон буд.

17 июни соли 1993 узви Шӯрои амнияти Ҷумҳурии Қазоқистон таъин шуд 

Аз феврали соли 1996 то июли соли 2000 — Сафири Фавқулода ва Мухтори Ҷумҳурии Қазоқистон дар Олмон.

23 августи 2004 — вафот кард.
мини| Лавҳаи ёдгорӣ ба хонае, ки Эрик Асанбой истиқомат мекард
24 августи соли 2004 дар Алмаато дар Театри давлатии академии драмавии Қазоқистон ба номи Ауэзов маросими дафни шаҳрвандӣ баргузор гардид.

## Ҷоизаҳо

* Ордени «Отан» ( 1995 )
* Ордени Барис дараҷаи 2 ( 2000 )
* Ордени «Нишони Фахрӣ».
* Медалҳо

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

* Консепсияи ҳифз ва рушди тамаддуни заминӣ
Гурӯҳ:Дорандагони ордени «Нишони Фахрӣ»
Гурӯҳ:Иқтисоддонҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Олимон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Докторони улуми иқтисод
Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 2004
Гурӯҳ:Даргузаштагони 23 август
Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Зодагони соли 1936
Гурӯҳ:Зодагони 10 март
Гурӯҳ:Pages with unreviewed translations
Ҳабибулло Ҷақупов

**Ҳабибулло Қабенович Ҷақупов** (, ҷинс. 16 сентябр 1949, деҳаи Казталовка, Ноҳияи қазталов, Вилояти Қазоқистони ғарбӣ, ҶШС Қазоқистон) ходими давлатии Қазоқистон, Раиси Маҷлиси Парлумони Ҷумҳурии Қазоқистон дар солҳои 2014-2016.

## Зиндагинома
Институти муҳандисӣ-сохтмони Селиногра́дро (ҳоло ш. Остона) хатм кардааст. 

Фаъолияти худро дар шаҳраки зодгоҳаш Қазталовка. оғоз кардааст 

Аз соли 1972 прораб, баъдтар муҳандиси асосӣ, сипас сардори ПИК-811 трести "Уралскселстрой" № 8.

Аз соли 1977 то 1981 ӯ муҳандиси асосии трести "Уралскколхозстрой" буд. 

Дар соли 1981 Ҷақупов муовини Раиси кумитаи иҷроияи шаҳрии Уралии Шӯрои вакилони халқи ҶШС Қазоқистон шуд.

Соли 1983 Раиси кумитаи иҷроияи Шӯрои Саноатии ноҳиявии вакилони халқи шаҳри Уралск интихоб шуд .

Соли 1987 Котиби якуми комитети ноҳияи Ленин  Ҳизби Коммунистии Қазоқистон шаҳри Уралск таъин шуд.

Аз соли 1991 Раиси кумитаи иҷроияи Шӯрои шаҳрии Уралии Шӯрои вакилони халқи ҶШС Қазоқистон буд.

Аз январи соли 1993 то январи соли 2001 (дар давоми 8 сол) акими вилояти Қазоқистони Ғарбӣ.

Соли 2001 вай муовини аввали вазири Вазорати нақлиет ва коммуникатсияи ҶҚ таъин шуд.

Соли 2003 ба вазифаи муовини роҳбари маъмурияти сарвазири ҶҚ намояндаи ҳукумат дар Сенати Парлумони Қазоқистон таъин карда шуд.

Вакили Маҷлиси парлумони Қазоқистон даъвати чорум, панҷум ва шашум.

12 сентябри соли 2012 вай муовини раиси Маҷлиси парлумони Қазоқистон интихоб шуд.

Моҳи апрели соли 2014, вакилони палатаи поёнии Маҷлиси парлумони Қазоқистон Ҷақуповро ба вазифаи раиси Маҷлис интихоб карданд. Моҳи марти соли 2016 ӯ вазифаи худро дар робита ба ба охир расидани мӯҳлати ваколатҳои Маҷлиси парлумони Қазоқистон даъвати шашум тарк кард.

## Мукофотҳо

* Ордени"Барис" Дараҷаи 1 (2024).
* Ордени"Барис" Дараҷаи 2 (2015).
* Ордени Парасат (2009).
* Ордени Қурмет.
* Ордени "Иттиҳод" (19 майи соли 2016), Ассамблеяи байнипарлумонии ИДМ) — барои иштироки фаъолона дар фаъолияти Ассамблеяи Байнипарлумонӣ ва мақомоти он, саҳм дар таҳкими дӯстии байни халқҳои давлатҳои иштирокчии Иттиҳоди Давлатҳои Мустақил.
* Медали МПА ИДМ. 25 сол (27 марти соли 2017, Ассамблеяи байнипарлумонии ИДМ) — барои хизматҳо дар рушд ва таҳкими парламентаризм, барои саҳмгузорӣ дар рушд ва такмили асосҳои ҳуқуқии Фаъолияти Иттиҳоди Давлатҳои Мустақил, таҳкими робитаҳои байналмилалӣ ва ҳамкории байнипарлумонӣ.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* Ҳабибулло Ҷақупов дар сомонаи Маҷлиси Парлумони Қазоқистон
## Манбаъ
* Википедияи русӣ 

Гурӯҳ:Ходимони давлатии Қазоқистон
Гурӯҳ:Раисони Маҷлиси Парлумони Ҷумҳурии Қазоқистон
Гурӯҳ:Вакилони Маҷлис
Гурӯҳ:Сиёсатмадорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Қазоқистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бо сарчашма аз Викидода
Гурӯҳ:Номзадҳои улуми техникӣ
Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Афроди зинда
Гурӯҳ:Зодагони соли 1949
Гурӯҳ:Зодагони 16 сентябр
Ибни Баккус

**Абуисҳоқ Иброҳим ибни Баккус** (; ) — пизишк ва мутарҷими муосири Ҳунайн ибни Исҳоқ.

## Зиндагинома
Ҳунайн тарҷимаҳои ӯро ислоҳ ва таҳрир мекард. Бино ба маълумоти Ибни Усайбиъа, Ибни Баккус дар илми тиб моҳир ва аз шайхҳои атиббои Бағдод будааст. Ӯ ҳарчанд, ки кӯр шуда буд, аз кори тиб даст боз намедошт ва дар Бемористони аздӣ дарс медод. Ибни Баккус дар тиб чандин таълифот дорад, аз ҷумла, «Куннош» ва «Қарободин»-и мулҳақ ба он, «Мақола дар баёни он, ки оби қуроҳ сардтар аз оби ҷав аст», «Мақола дар баёни обила» ва ғ.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Фотофон

**Фотофон** — дастгоҳ барои интиқоли садоҳо ба масофаи дур бо воситаи нӯр. Ин аввалин дастгоҳи VLC дар ҷаҳон.

## Ҳамчунин нигаред
* RCA Photophone

## Эзоҳ

## Сарчашма
* *Bell, A. G.* «On the Production and Reproduction of Sound by Light», *American Journal of Sciences*, Third Series, vol. **XX**, #118, October 1880, pp. 305—324; также опубликовано в статье под заголовком «Selenium and the Photophone» журнала «Nature» в сентябре 1880 г.

## Пайвандҳо
* Выступление Белла перед американской Ассоциацией для продвижения науки в Бостоне 27 августа 1888 года, в которой он продемонстрировал вышенарисованное на бумаге.
* Принцип передачи данных по Li-Fi сетям
* Проект SETI — Модуляция излучения Звезды

Гурӯҳ:Рӯшноӣ
Гурӯҳ:Акустика
Оқохони V

**Шоҳзода Раҳим Оқохон** (; ) — 50-умин имоми шиъиёни исмоилии низорӣ, дувумин фарзанд аз чаҳор фарзанди Оқохони IV.

## Зиндагинома
Шоҳзода Раҳим Оқохон 12 октябри 1971 дар Женева ба дунё омадааст. Ӯ писари аршади шоҳзода Карим Оқохон ва ҳамсари аввалаш шоҳзода Салима Оқохон аст.[3]

Шоҳзода Раҳим таҳсилоти миёнаи худро дар Академияи Филипс дар Масачусет дар соли 1990 дарёфт кард ва аз Донишгоҳи Брауни ИМА бо мадраки лисонс дар адабиёти татбиқӣ дар соли 1995 фориғуттаҳсил шуд.

## Эзоҳ
Соя

мини|280x280пкс|Сояи партофташуда аз кунҷи байни рӯшноӣ ва ҳамворе, ки дар он тасвир ба вуҷуд меояд, вобаста аст
**Соя** — падидаи оптикии фазоӣ.

## Тавсиф
## «Соя» дар фарҳанг
Аз замонҳои қадим, фарҳангҳои халқҳои гуногун идеяи сояи шахсро бо ғояи рӯҳи ӯ алоқаманд мекунанд. Дар Чин, зиёда аз 1700 сол пеш, як намуди санъати тасвирӣ бо номи театри соя пайдо шуд.

### Дар адабиёт
* Шеъри Гийом Аполлинер .
* «Соя» ҳикояи Ҳанс Кристиан Андерсен аст.

### Дар кинематография
* Соя (филми 1940) () — бисьёрсериягии бадей-телевизионй, ШМА
* Соя (филми 1971) - филми бадеӣ, ИҶШС
* Соя, ё шояд ҳама чиз хуб шавад (филми 1991) — филми бадеӣ, ИҶШС
* Соя (филми 1994) () - филми бадеӣ, ИМА
* Соя (ғайритабиӣ),  - серияи 16-уми мавсими 1-уми силсилаи телевизионии " Гавҳари табиӣ "
* Сояҳо (филм, 1953) - филм, ИҶШС
* Сояҳо (филм, 1959) - филм, ИМА

## Ҳамчунин нигаред
* Соя (архетип)
* Сояҳои Хиросима
* Одамони соя
* Дросулитҳо
* Сояи борон
* Тубҳои соя
* Сояи Замин

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* "Соя" дар психологияи таҳлилии Юнг

Гурӯҳ:Оптикаи геометрӣ
Гурӯҳ:Соя
Шафақ

мини|Шафақи бегоҳ дар вақти шаби шаҳрвандӣ
мини|Шафақи саҳар дар охири шаби новбарӣ
**Шафақ** — маҷмӯи зуҳуроти равшании рангоранг дар атмосфера мебошад, ки ҳангоми ғуруби офтоб (шафақи *шом*) ё пеш аз баромадани офтоб (шафақи *саҳар*) мушоҳида мешавад  ва тағирёбии табиии ранги осмонро ифода мекунад . Тибқи таърифи дигар, падида *пас аз* ғуруби офтоб ё пеш аз баромадани офтоб , асосан дар вақти шаби шаҳрвандӣ  мушоҳида мешавад.

## Тавсифи падида
Пеш аз тулӯи офтоб, вақте ки офтоб ба уфуқ наздик мешавад, осмони атрофи он (агар абрҳо набошад) зард ё норанҷӣ-сурх, баъзан ранги қаҳваранг мешавад  . Инро бо он шарҳ медиҳад, ки шуоҳои Офтоб, ки ба кунҷи хурд ба уфуқ меафтанд, дар атмосфера масоҳати дуру дарозро тай мекунанд ва аз сабаби пароканда шудани нур қисми «кабуд» (мавҷи кӯтоҳ)-и спектр назар ба «сурх» (мавҷи дароз) бештар заиф шуда, атмосфера ранги зарду сурхтоб пайдо мекунад .

Пас аз ғуруби офтоб дар болои он доғи равшани рӯшноӣ пайдо мешавад — «дурахши шафақ», дар ҳоле ки ранги доғ аз зард ба зарду гулобӣ ё ба ном бунафш (ҳангоме ки офтоб дар зери уфуқ 2-3° фурӯ меравад ) ва дар болои уфуқ рахҳои норанҷӣ ва сурх пайдо мешаванд  . Дар тарафи муқобили осмон, дар наздикии уфуқ, рахи кабуди торик - сояи Замин ва дар болои он рахи норанҷӣ-сурх  — камарбанди Зуҳра мушоҳида мешавад. Дурахши кабуд дар болои камарбанди Зуҳра бо як парокандашавии нур дар баландии баланд ва ранги кабуди тира бо парокандашавии чандкаратаи нур шарҳ дода мешавад  .

Доғи бунафш дар болои офтоби ғуруб карда ҳангоми 5° поинтар шудани офтоб ба ҳадди равшании худ мерасад ва оҳиста-оҳиста шакли сегментро мегирад, ки манзараро (хусусан барфпӯшро) бо нури гулобӣ равшан мекунад. Баъдтар, нури арғувон пажмурда мешавад, аммо бандҳои ранги норанҷӣ ё сурх дар болои уфуқ равшантар мешаванд. Нуқтаи сафедпӯст ё кабудтоби шуълаи саҳар оҳиста-оҳиста фуруд омада, пажмурда мешавад  . Вакте ки офтоб аз уфук 7—8° поён меафтад (дар ибтидои торикии навигасионй), равшании осмон якбора паст мешавад  . Вақте ки офтоб то 12 ° ғуруб мекунад, рахҳои ранга дар болои офтоби ғуруб карда сабзранг мешаванд ва дар 18 ° онҳо тамоман нопадид мешаванд  .

## Нигористон

Акс:Golden_Gate_Bridge_as_seen_at_twilight_from_Baker_Beach.jpg|пайванд=Файл:Golden_Gate_Bridge_as_seen_at_twilight_from_Baker_Beach.jpg|алт=Сумерки в Сан-Франциско| Торикӣ дар Сан-Франсиско
Акс:Venus_belt_4_febr.jpg|пайванд=Файл:Venus_belt_4_febr.jpg|алт=Пояс Венеры и тень Земли на небосводе| Камарбанди Зухра ва сояи Замин дар осмон
Акс:Water_mill_Rosenmühle_in_Lower_Saxony,_Germany.jpg|пайванд=Файл:Water_mill_Rosenmühle_in_Lower_Saxony,_Germany.jpg|алт=Туманный вечер. Германия| Шоми туман. Олмон
Акс:Sunset_yddinge.jpg|пайванд=Файл:Sunset_yddinge.jpg|алт=Закат на озере. Швеция| ғуруби офтоб дар кӯл. Швеция
Акс:Sunset_Starnberger_See.jpg|пайванд=Файл:Sunset_Starnberger_See.jpg|алт=Закат на Штарнбергском озере| Дар кӯли Старнберг ғуруби офтоб
Акс:Заход_на_Заслаўскiм_водасховiшчы_(Мiнскае_мора).jpg|пайванд=Файл:Заход_на_Заслаўскiм_водасховiшчы_(Мiнскае_мора).jpg|алт=| Дар обанбори Заславское


## Ҳамчунин нигаред
* Соатҳои тиллоӣ (акс)

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Рӯз
Гурӯҳ:Ҳавошиносӣ
Аслан Мусин

**Аслан Еспулаевич Мусин** (     ) — арбоби сиёсии қазоқ .

## Зиндагинома
Хатмкардаи Донишкадаи хоҷагии халқи Алмаато бо ихтисоси иқтисод. Аз Ҷузи Хурд  аз ҷамоати Оҷирай аз қабилаи Кетеи қабилаи алимули меояд.  .

Аз сентябри соли 1995 то апрели соли 2002 дар вазифаи раиси вилояти Оқтеппа кор кардааст.

Аз апрели соли 2002 - ҳокими вилояти Атирау .

Моҳи октябри соли 2006 вазири иқтисод ва банақшагирии буҷети Ҷумҳурии Қазоқистон таъин шуд.

Аз 10 январи соли 2007 дар вазифаи муовини сарвазир дар ҳукумати Карим Масимов кор кардааст.

18 августи соли 2007 дар интихоботи ғайринавбатии Маҷлиси Парлумони Ҷумҳурии Қазоқистон ӯ дар қатори дигар номзадҳо дар рӯихати ҳизбии Ҳизби Халқии Демократии «Нур Отан» интихоб шуд. Дар ҷаласаи 2 сентябри соли 2007 раиси Маҷлиси порлумон интихоб шуд.

13 октябри соли 2008 роҳбари Дастгоҳи Президенти Ҷумҳурии Қазоқистон таъин гардид.

21 сентябри соли 2012 раиси Кумитаи ҳисоб оид ба назорати иҷрои буҷети ҷумҳуриявӣ таъин гардид  .

15 январи соли 2014 бо фармони Президенти Ҷумҳурии Қазоқистон Н.А.Назарбоев аз вазифаи раиси Кумитаи ҳисоб оид ба назорати иҷрои буҷети ҷумҳуриявӣ озод карда шуд  .

4 марти соли 2014 бо фармони Президенти Ҷумҳурии Қазоқистон Н.А.Назарбоев Сафири Фавқулода ва Мухтори Ҷумҳурии Қазоқистон дар Ҷумҳурии Хорватия таъин гардид  .

4 январи соли 2017 бо Фармони Президенти Ҷумҳурии Қазоқистон бо сабаби расидан ба синни нафақа  аз вазифааш озод карда шуд.

## Оила
Писари Аслбек — қуръоншинос, асосгузор ва пешвои ҷунбиши динии яктопарастони оқил аст. 

Шаби 23 ба 24 декабри соли 2017 Аслбек Мусин (таваллудаш 7 октябри соли 1979) дар пойтахти Латвия - шаҳри Рига аз тирезаи ошёнаи 15-ум сарозер шуда, даргузашт. Ду моҳ пеш аз ин ҳамсари ӯ Галия Каиржанова аз ҳамин тиреза ба берун парид. 

## Мукофотҳо

* Ордени Барис дараҷаи 2 (2010) 
* Ордени Барис, дараҷаи 3
* Ордени Курмет
* Медали «10-солагии Остона»
* Медали «20-солагии Истиқлолияти Ҷумҳурии Қазоқистон» (14 декабри 2011) 
* Ордени Дӯстӣ ( Федератсияи Русия, 12 декабри 2004) - барои саҳми бузург дар таҳкими дӯстӣ ва ҳамкории Федератсияи Русия ва Ҷумҳурии Қазоқистон 
* Панҷ медал

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Раисони Маҷлиси Парлумони Ҷумҳурии Қазоқистон
Гурӯҳ:Афроди зинда
Гурӯҳ:Зодагони соли 1954
Гурӯҳ:Зодагони 2 январ
Гурӯҳ:Дорандагони ордени Дӯстӣ (Русия)
Гурӯҳ:Зодагони Қазоқистон
Гурӯҳ:Вакилони Маҷлис
Гурӯҳ:Pages with unreviewed translations
Кемин

**Кемин** (; то 6 марти 1992 — **Бистровка**) — шаҳрест дар Қирғизистон . Маркази маъмурии ноҳияи Кемини вилояти Чуй.

Аҳолӣ — 9027 нафар (2024).

## Ҷуғрофия
Дар соҳили дарёи Чу, дар 95 км шарқи Бишкек ҷойгир аст. Аз Кемин роҳи автомобилгарди Бишкек-Балиқчӣ ва роҳи оҳан мегузарад.

Дар солҳои ҳокимияти шӯравӣ дар Кемин як қатор корхонаҳои саноатӣ: электротехника, линолеум, масолеҳи бинокорӣ, корхонаи нон, комбинати тилло  сохта шуданд. Соли 1954 мақоми шаҳраки типи шаҳрӣ гирифт ва соли 2012 ба шаҳр табдил ёфт.

## Аҳолӣ
То 1 марти соли 2017 шумораи аҳолии он 9400 нафар буд.

## Сокинони машҳур

* Садибакасов Кемел Аманович — ходими сиёсии РСС Кирғизистон, котиби якуми комитети партиявии вилояти Тиёншон.
* Кожоналиев, Кубатбек Азатович — прокурори ҳарбии Ҷумҳурии Қирғизистон (2000-2003).
* Жамангулов, Ақилбек Жекшенович — ходими сиёсии Қирғизистон, вакили Жогорку Кенеши ҶШС Қирғизистон даъвати VI.
* Печерский, Александр Александрович - биатлончии шӯравӣ ва русӣ, қаҳрамони панҷкаратаи СССР ва қаҳрамони дукаратаи Русия. Устоди варзиши дараҷаи байналмилалӣ, Мураббии шоистаи Русия.
* Немтсев Иван Спиридонович – подполковники Артиши Шӯравӣ, иштирокчии Ҷанги Бузурги Ватанӣ, Қаҳрамони Иттиҳоди Шӯравӣ (1943).

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Қирғизистон
Гурӯҳ:Pages with unreviewed translations
Раҳимбой Раҳматов

**Раҳимбой Раҳматов** () — аскари сурх, иштирокдори Ҷанги Бузурги Ватанӣ, Қаҳрамони Иттиҳоди Шӯравӣ (1945).

## Зиндагинома
Раҳимбой Раҳматов соли 1906 дар деҳаи Шайхбурҳони ноҳияи Хуҷанди вилояти Ленинобод ба дунё омадааст. Фаъолияти меҳнатиаш ҳамчун дуредгар аз соли 1920 оғоз ёфт. Солҳои 1924—1941 дар хоҷагии оби вилояти Ленинободи «Гострой»-и РСС Тоҷикистон ва дар Комбинати шоҳибофии Ленинобод дуредгарӣ кардааст.

## Ширкат дар ҶБВ
Соли 1941 ба ҳимояи Ватан даъват шуд. Дивизияи ҷангие, ки тоҷикписар Раҳимбой Раҳматов дар он хизмат мекард, шаҳрҳои Ҷумҳурии Украина — Харков, Днепропетровск, Кривой Рог ва дигар минтақаҳои аҳолинишинро аз фашистони истилогар озод мекунад.

Раҳимбой Раҳматов дар набардҳои ҷангӣ панҷ маротиба захмӣ шуда, баъди табобат боз ба саф баромадааст.

Баъдан, бо Укази Президиуми Совети Олии СССР аз 27 июни соли 1945 ба Раҳимбой Раҳматов унвони олӣ — Қаҳрамони Иттифоқи Советӣ дода шуд.

Инчунин, дар муҳорибаҳо барои ишғол кардани Германия ва Чехословакия иштирок карда, моҳи ноябри соли 1945 ба зодгоҳаш — шаҳри Ленинобод бармегардад. То хеле вақт ин тоҷикписари ҷасур намедонист, ки ӯро бо унвони қаҳрамонӣ сарфароз гардонидаанд. Баъди ду соли ҷанг, соли 1947, комиссари ҳарбии ноҳия дар вазъияти тантанавӣ ба Раҳимбой Раҳматов медали «Ситораи тилло», ордени Ленин ва Грамотаи Қаҳрамони Иттифоқи Советиро тақдим кард. Солҳои охир ӯ сардори бригадаи дуредгарони Заводи пахтатозакунии шаҳри Ленинобод буд.

## Вакилӣ
Раҳимбой Раҳматов аз ҳавзаи интихоботии Люксембург № 185, шаҳри Ленинобод, солҳои 1959—1963 ва бори дуюм аз ҳавзаи интихоботии Инқилоб № 58 шаҳри Ленинобод солҳои 1963—1967 депутати Совети Олии РСС Тоҷикистон интихоб гардид.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* *Сечкина Л. П.* Твои Герои, Таджикистан. Душанбе, 1985. / стр.162—164.
Шарофиддин Сироҷов

** Шарофиддин Сироҷов** — вакили Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати IV дар солҳои 2010-2015.
## Зиндагинома

## Нигаред низ
•Вакили Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон
* Вакилони Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати IV

## Пайвандҳо
МАЪЛУМОТНОМА ДАР БОРАИ ВАКИЛОНИ МАҶЛИСИ НАМОЯНДАГОН

Гурӯҳ:Вакилони Маҷлиси Намояндагони Ҷумҳурии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Вакилони Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати IV
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Борду

**Борду** () — шаҳрак (посёлка) дар ҳайати ҳавзаи шаҳраки Бордуи ноҳияи Кемини вилояти Чуй, Ҷумҳурии Қирғизистон.

Аҳолӣ — 28 нафар дар соли 2024.
## Аҳолӣ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишини ноҳияи Кемин
Орловка (вилояти Чуй)

**Орловка** — шаҳрест дар ноҳияи Кемини вилояти Чуй дар Қирғизистон .

## Таърих
Он соли 1910 аз тарафи муҳоҷирони навоҳии гуногуни Русияи подшоҳӣ — губернияҳои Курск ва Полтава, Қавқози Шимолӣ ташкил карда шуда буд. Асосгузорони шаҳрак Василий Яковлевич Дугинов (1878-1977), Максим Алексеевич Глушко (1889-1976) ва Савелий Степанович Поляков (1883-1967) буданд  . Дар соли 1913 аз 113 хоҷагӣ иборат буд.

Дар соли 1930 ду совхози «Завет Ильича» ва «Новая жизнь» ташкил карда шуданд. Баъдтар онҳо ба 1 — «Завет Ильича» муттаҳид карда шуданд. Ба шаҳраки типи шаҳрии Орловка 27 сентябри соли 2012 мақоми шаҳр дода шуд  .

## Ҷуғрофия
Воқеъ дар нишебии шимолии қаторкӯҳҳои Қирғиз, 9 км аз истгоҳи роҳи оҳани Бистровка (дар хати Бишкек - Балиқчӣ. Нуқтаи баландтарини он 1160 метр аз сатҳи баҳр аст.

Шахр дар болои дарёи Толдибулоқвоқеъ гардидааст. Харорати миёнаи июл 20—25⁰C, январ 5—9 дараҷа хунукӣ.

## Аҳолӣ
Соли 2003 дар Орловка 4800 нафар зиндагӣ мекарданд. То 1 марти соли 2017 шумораи аҳолӣ 6000 нафар буд. Дар соли 2024 - 7355 нафар.

## Иқтисод

* Комбинати маъдантозакунии Қирғизистон МЦМ СССР ба ҶШС КХМЗ (комбинати кимиёю оҳангудозии Қирғизистон) муттадил карда шуд.
* ҶСК "Алтынкен",
* иттиҳодияи истеҳсолии гармию обтаъминкунии Орловка,
* 3 корхонаи хишт,
* мағозаҳо ва фермаҳои хусусӣ,
* курорти лижаронии "Орловка",
* 2 мактаб (рақамҳои 1 ва 2),
* беморхона.

## Диданиҳо
Дар боғи Ғалаба бахшида ба «Орловиҳо, ки дар муҳорибаҳо барои Ватан ҳалок гардидаанд» обелиск гузошта шуд.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

* 
Гурӯҳ:Шаҳрҳои Қирғизистон
Гурӯҳ:Pages with unreviewed translations
Ғаниҷон Олимов

**Ғаниҷон Олимов** () — ҳунарпешаи театр ва синамои тоҷик.

## Эзоҳ
Сабр

**Сабр** (), дар ислом — сабр дар иҷрои фарзҳои динӣ, парҳез аз корҳои ҳаром, истодагарӣ дар Ҷанги муқаддас, миннатдорӣ ва ғайра. Қуръон мусулмононро ба сабр ва сабр бар тамоми сахтиҳои зиндагӣ дастур медиҳад. Танҳо сабурон метавонанд дар ҳар ду олам муваффақ шаванд ва раҳмати Аллоҳро ба даст оранд. Сабр танҳо ба инсон хос аст, аммо ба фариштагон ва ҳайвонот хос нест. Паёмбар Муҳаммад сабрро нисфи дин номид. Мусалмон набояд аз бадбахтӣ шикоят кунад ва хитоб накунад (*ас-сабр ал-ҷамил*). Номи Собир аз калимаи сабр мебарояд.

## Сабр дар Қуръон
Дар Қуръон Аллоҳ Паёмбар Муҳаммадро даъват мекунад, ки сабр кунад, чунон ки паёмбарони дигар сабр мекарданд. 

Дар 10 оёти Сураи Зумар гуфта мешавад: *сабркунандагон (собирун) бояд мукофоти худро бе ҳисоб, яъне бе андоза ё маҳдудият ба даст оранд.*.

## Эзоҳ

## Адабиёт

* Ализаде А. А. Сабр // Исламский энциклопедический словарь. — М. : Ансар, 2007. — С. 674. — . (CC BY-SA 3.0)
* 

Гурӯҳ:Истилоҳоти исломӣ
Ибни Бобавайҳ

** Абуҷаъфар Муҳаммад ибни Алӣ ибни Ҳусайн ибни Бобавайҳи Қуммӣ** (), маъруф ба  **Ибн Бабавайҳ (Бобуя)**  - муҳаддис ва фақеҳи бузурги шиъа.

## Зиндагинома
Барои шунидани ҳадис ва такмили дониш ба Машҳад, Куфа, Бағдод ва дигар шаҳрҳои Ироқ рафт. Баъди адои фаризаи ҳаҷ ба Нишопур баргашта, аз он ҷо ба шаҳрҳои Сарахс, Балх, Марв, Марвруд, Самарқанд, водии Фарғона дар Мовароуннаҳр ва шаҳраки Айлоқ (дар наздикиҳои Тошканд) рафт ва аз уламои он ҷойҳо ҳадис шунид. Баъдан ба Бағдод рафт ва муддате ба тадрис пардохт.

Ибни Бобавайҳ аз назари фикрӣ ва каломӣ аз мактаби ахбориёни Қум буда, осораш қисмати умдаи мероси ахбориёнро ташкил медиҳад. Вай дар баёни андешаҳои каломии худ ва мафҳумҳои зеҳнӣ бар ҳадисҳои ривоятшуда аз тариқи имомони аҳли ташайюъ такя мекард. Суханони ӯ дарвоқеъ ҳамон матни ҳадисҳоеанд, ки бо камтарин тасарруф аз онҳо низоми каломии худро ба вуҷуд овардааст. Ибни Бобавайҳ дар баёни масъалаҳои фиқҳӣ низ асосан бар ҳадис такя дошт; ҳар гуна қиёс ва ҳатто истинбот (натиҷагирӣ)-и аҳкомро ноҷоиз медонист. Дар осори фиқҳиаш низ умдатан ба ривояти матни ҳадисҳо ё маънои онҳо иктифо кардааст. Ибни Бобавайҳ дар ривояти ҳадис, илми ҳадисшиносӣ ва нақди риҷол назди шиаёни исноашарӣ шахси муътамад ба шумор рафта, дар донистани ҳадис ва шинохти ғариби он тавоно буд, аз ин ҷиҳат ӯро «Садуқ» ва «Имодуддин» номидаанд.
Ибни Бобавайҳ дар ҳадисшиносӣ ва фиқҳи шиа ҳудуди сесад асар навиштааст. Муҳимтарин таълифи ӯ «Ман ло яҳзуруҳу-л-фақеҳ» аст, ки яке аз чаҳор китоби муътабари ҳадис назди шиаёни имомия ба шумор меравад. «Камолу-д-дини ва итмому-н-неъмати», «Уюну ахбори-р-Ризо», «Маъонӣ-л-ахбор», «Китобу-т-тавҳид», «ал-Эътиқодот», «ал-Ҳидоя», «Мадинату-л-илм», «ат-Таърих», «ал-Масобеҳ» (дар ҳадис ва риҷоли он), «Мусодақату-л-ихвон» ва ғ. аз ҷумлаи осори чопшудаи ӯ мебошанд. «Асмоуллоҳи-л-ҳусно» ва «Ҳадисун ҷомеъун ли-л-одоби ва-л-ҳикам» аз осори хаттии Ибни Бобавайҳ буда, дар осорхонаҳои кишварҳои мухталиф нигаҳдорӣ мешаванд. Илова бар ин, тақр. 200 асари дигарро ба Ибни Бобавайҳ нисбат додаанд. Номи 80 асари вай дар «Ҳадияту-л-орифин» зикр шудааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Чуй (ноҳияи Кемин)

**Чуй** () — деҳа (овул) дар ҳайати деҳистони Қаро-Булоқи ноҳияи Кемини вилояти Чуй, Ҷумҳурии Қирғизистон.

Аҳолӣ — 66 нафар дар соли 2024.
## Аҳолӣ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишини ноҳияи Кемин
Фонуси Рамазон

мини|Ороиши фонуси Рамазон Дар Қоҳира, Миср
**Фонуси Рамазонӣ** () — фонуси гуногунранги шакли аҷибе, ки Сокинони Миср ва баъзе кишварҳои дигари араб онро ба ифтихори фарорасии моҳи Муқаддаси Рамазон аз Замони Фатимидҳо фурӯзон мекунанд.

## Нигористон

Акс:Fanoos1.JPG|пайванд=Файл:Fanoos1.JPG|Рамзи Рамазон дар Миср — фонус
Акс:Fanous_Ramadan.jpg|пайванд=Файл:Fanous_Ramadan.jpg|Фонуси кӯҳна Рамазони Миср
Акс:Fanous.jpg|пайванд=Файл:Fanous.jpg|Фонус
Акс:Traditional_Lamp_2.jpg|пайванд=Файл:Traditional_Lamp_2.jpg|Фонус


## Эзоҳ

Гурӯҳ:Рамазон
Гурӯҳ:Фонус
Гурӯҳ:Истилоҳоти исломӣ
Ноҳияи Ҷайил

**Ноҳияи Ҷайил** () — воҳиди маъмурӣ-ҳудудӣ дар ҳайати вилояти Чуйи Қирғизистон.

Маркази маъмурӣ — шаҳри Қаро-Болта (то соли 1976 — деҳаи Калининское).

Масоҳати ноҳия 3028 км², аҳолӣ 92645 нафар (2009).

## Таърих
29 октябри соли 1958 як қисми ҳудуди ноҳияи барҳам додашудаи Петровский ба ноҳияи Калинин  ва 26 ноябри соли 1959 тамоми ноҳияи Панфилов  ҳамроҳ карда шуд.

8-уми майи соли 1993 ноҳияи Калинин номи Ҷайилро гирифт.

## Аҳолӣ
Тибқи барӯйхатгирии соли 2009 Қирғизистон аз 92645 нафар сокинони ин ноҳия қирғизҳо – 56542 нафар (61,0%), русҳо — 23100 нафар (24,9%), украинҳо — 2441 нафар (2,6%), уйғурҳо — 1646 нафар (1,8%), ӯзбекҳо 1602 нафар (1,7%), қазоқҳо — 1409 нафар (1,5%), озарбойҷониҳо — 1208 нафар (1,3%), кореягиҳо — 1164 нафар (1,3%).

## Тақсимоти маъмурӣ-ҳудудӣ

* Шаҳрҳо:
** Шаҳри Қаро-Болта

* Маҳалҳои деҳотӣ, ки ба 12 ҳавзаи деҳот дохил мешаванд:
** Ҳавзаи деҳоти Оқ-Башот: д. Новониколаевка, Айдарбек, Оқ-Башот, Арал;
** Ҳавзаи деҳоти Ҷайил: д. Алексеевка, Ҷайил;
** Ҳавзаи деҳоти Қаро-Сув: д. Ставрополовка, Қаро-Сув;
** Ҳавзаи деҳоти Красний Восток: д. Калининское, Қалдиқ, Қаро-Теппа;
** Ҳавзаи деҳоти Қизил-Деҳқон: д. Петропавловка, Қизил-Деҳқон;
** Ҳавзаи деҳоти Полтава: д. Полтавка, Малтабар, Ӯрта-Сув;
** Ҳавзаи деҳоти Сари-Булоқ: д. Сари-Булоқ, Монолдор;
** Ҳавзаи деҳоти Сари-Кув: д. Эриктув (марказ), Олтин, Ҷекен, Ҷон-Ариқ, Ийри-Сув, Федоровка;
** Ҳавзаи деҳоти Сосновка: д. Сосновка;
** Ҳавзаи деҳоти Степное: д. Степное;
** Ҳавзаи деҳоти Сувсамир: д. Сувсамир, Қайсар, Якуми май, Тунук, Коҷомкӯл, Қарокӯл, Қизил-Ӯй;
** Ҳавзаи деҳоти Толди-Булоқ: д. Бӯксӯ-Йӯл, Қайирма, Бехитой.

## Одамони машхур

### Дар минтақа таваллуд шудааст

* Оқилбеков, Собирбек Мамбетсодиқович (1914-1968) — рассоми қирғизи шӯравӣ.
* Сейталиев, Токтоналӣ (тав. 1937) – сарояндаи опера, Ҳунарпешаи халқии СССР (1984)

## Эзоҳ

*
Фонус

[мини|307x307пкс|Фонус [Садаи XIX дар Москав]]
[мини|300x300пкс|Фонус дар [Туркманистон]]
**Фонус** (аз ) — манбаи нури сайёр ё ноҷумбон. Дастгоҳ барои равшан кардани қисмҳои алоҳидаи фазо дар вақти торикӣ.

## Ҳамчунин нигаред

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Фонус
Чароғ

**Чароғ** — номи умумии гурӯҳи калони дастгоҳҳо, асбобҳое, ки қаблан истифода мешуданд ва ҳоло барои равшанӣ истифода мешаванд. Ҳар таҷҳизоте, ки нур медиҳад, метавонад бо калимаи равшанӣ ишора карда шавад.

## Ҷусторҳои вобаста
* Чароғи светодиодӣ
* Нурафкан
* Мино
* Машъал
* Светодиод

## Адабиёт
* Гацура, Генрих. Свет и стили. Энциклопедия осветительных приборов. Light & Styles. Еncyclopedia of Lighting Equipment.  М., 2015. ISBN 978-5-905233-05-0

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Сарчашмаҳои рӯшноӣ
Гурӯҳ:Васоили нурӣ
Оташдон

рост|мини|347x347пкс|Оташдони маъмулӣ
**Оташдон ё камин** (аз ) — сохтори хиштӣ, сангӣ ё металлӣ аст, ки барои тавлиди оташ пешбинӣ шудааст. Каминҳо барои гарм кардани бино ё бо мақсадҳои ороишӣ истифода мешаванд. Оташдонҳои муосир вобаста ба сохтор аз ҷиҳати самаранокии гармӣ фарқ мекунанд.

Таърихан, оташдонҳо барои гарм кардани ҷойҳои истиқоматӣ, пухтупаз ва гарм кардани об барои шустан ва эҳтиёҷоти рӯзгор истифода мешуданд. Дар айни замон оташдонҳо барои гарм кардани ҳуҷра ва фароҳам овардани фазои истироҳатӣ истифода мешаванд.

## Ҷусторҳои вобаста
* Дегдон

## Эзоҳ

## Адабиёт

* 
* Adams, Sean Patrick. *Home Fires: How Americans Kept Warm in the 19th Century* (Johns Hopkins University Press, 2014), 183 pp
* *The Open Fireplace in All Ages* by John Pickering Putnam. Boston:1886. A free ebook digitized by Google https://books.google.com/books?id=PeMOAAAAYAAJ Архивная копия от 1 августа 2020 на Wayback Machine
* *Observations on the Forgotten Art of Building a Good Fireplace: The Story of Sir Benjamin Thompson, Count Rumford, an American genius & his principles of fireplace design which have remained unchanged for 174 years*. by Vrest Orton and Austin Stevens. Alan C. Hood & Co., April 1, 2000

Гурӯҳ:Оташдон
Машъал

мини|250x250пкс
мини|250x250пкс|Машъал
[мини|375x375пкс|Машъал дар дасти [Муҷассамаи Озодӣ, (ИМА).]]
**Машъал** (,  — равшании оташзада) — намуди чароғест, қодир ба таъмини нури дароз ва пуршиддат дар ҳавои кушод дар ҳама гуна обу ҳаво, одатан як чӯби кӯтоҳ бо мӯяк дар як канори он барои равшанӣ ё фурӯзон кардани чизе.

## Эзоҳ

## Адабиёт

* Факел // Толковый словарь живого великорусского языка : в 4 т. / авт.-сост. В. И. Даль. — 2-е изд. — СПб. : Типография М. О. Вольфа, 1880—1882.
* 
*  
* *J. G. Frazer*, «The golden bough» (Л., 1900, т. III, стр. 240 и след., 235 и литературные ссылки к ним).
* *Jevons*, «An introduction to the history of Religion» (Л., 1896; стр. 365, 378, 231—2).

Гурӯҳ:Рамзҳо
Гурӯҳ:Сарчашмаҳои оташ
Гурӯҳ:Абзорҳо
Шодигул Қонунзода

**Шодигул Қонунзода** (*Қонунзода Шодигул Худобахш*, тав. 11 январи соли 1970, ш. Хоруғ, ҶШС Тоҷикистон, ИҶШС) — омӯзгор, арбоби давлатии тоҷик, вакили Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон.
## Зиндагинома
* Соли 1992 — омӯзгори фанҳои таъриху ҷамъиятшиносии мактаби миёнаи №10-и шаҳри Хоруғ;
* Солҳои 1992 — 1995 — омӯзгори фанни таърих дар мактаби миёнаи №9-и шаҳри Хоруғ;
* Солҳои 1995-2005 — омӯзгори фанни таърих дар мактаби таҳсилоти ҳамагонии №8-и шаҳри Хоруғ;
* Соли 2005 омӯзгори фанҳои таъриху ҷамъиятшиносии мактаби миёнаи №7-и шаҳри Хоруғ;
* Солҳои 2009-2013 — ҷонишини директор оид ба корҳои таълим дар мактаби миёнаи №7-и шаҳри Хоруғ;
* Соли 2013 омӯзгори фанни таърих ва ҳуқуқи Мактаби Президентӣ барои хонандагони болаёқат дар шаҳри Хоруғ;
* Соли 2014 ҷонишини директор оид ба корҳои таълими Мактаби Президентӣ барои хонандагони болаёқат дар шаҳри Хоруғ;
* Аз соли 2017 то инҷониб директори муассисаи давлатии таълимии «Мактаби Президентӣ барои хонандагони болаёқат дар шаҳри Хоруғи Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон» мебошад.
* Аз апрели соли 2020 — вакили Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати VI-ум мебошад.
## Мукофот
* Аълочии маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон (2016), 
* Аълочии фарҳанги Ҷумҳурии Тоҷикистон (2019)
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Вакилони Маҷлиси Намояндагони Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати VI
Гурӯҳ:Занҳо-сиёсатмадорон
Ҷабборӣ Бурҳониддини Исҳоқ

**Ҷабборӣ Бурҳониддини Исҳоқ** (30 январи соли 1963, ш. Конибодом Вилояти Ленинобод, ҶШС Тоҷикистон) — омӯзгор, арбоби давлатии тоҷик, вакили Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон.
## Зиндагинома
* Солҳои 1981-1986 — донишҷӯи Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон ба номи В.И.Ленин;
* Солҳои 1986-1988 — хизмати афсарӣ дар ҳайати қитъаоти маҳдуди Қувваҳои Мусаллаҳи Иттиҳоди Шӯравӣ дар Афғонистон;
* Солҳои 1988-1990 — муовини директор оид ба мудофиаи гражданӣ, омӯзгори забон ва адабиёти тоҷик дар Техникуми технологии шаҳри Конибодом;
* Солҳои 1990-1992 — котиби кумитаи комсомолии шаҳри Конибодом;
* Солҳои 1992-1994 — омӯзгори Техникуми технологии шаҳри Конибодом;
* Солҳои 1994-2020 — мудири шуъба, муовин ва Сардори раёсати маорифи шаҳри Конибодом;
* Аз 15 апрели соли 2020 — бо фармони Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон узви Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати шашум таъин шудааст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Вакилони Маҷлиси Намояндагони Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати VI