open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Дучинора

**Дучинора** — деҳа дар ҷамоати деҳоти Сомони ноҳияи Ҳисор. Аз Дучинора то маркази ҷамоат 5 км, то маркази ноҳия 5 км. Аҳолиаш 3200 нафар (2017), тоҷикон.

## ном
Дар даромадгоҳи деҳа ду чинор мавҷуд буда, таърихи худро доранд ва номи деҳа аз ҳамин чанорҳо гирифта шудааст.

## Иқтисод
Мардум ба зироатпарвариву боғдорӣ ва чорводорӣ машғул мебошанд. Ҳоло дар Дучинора мактаби миёна, чор масҷиди панҷвақта, 2 мағоза, китобхона, 2 бунгоҳи тиббӣ, осиёби обӣ, 4 осиёби барқӣ, 8 ҷувози барқӣ фаъолият доранд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ҳисор
Гурӯҳ:Ҷамоати Сомон
Сиёсати хориҷии Тоҷикистон

thumb|250px|Президенти Тоҷикистон бо президенти Русия
**Сиёсати хориҷии Тоҷикистон** — самти инкишоф ва роҳи муайяншудаи давлатро дар фаъолияти байналхалқӣ зоҳир мекунад, ки ин муносибатҳо бо давлатҳои дигар вобаста ба принсип ва манфиатҳои он ба воситаи шаклҳо ва методҳои гуногун ба амал бароварда мешавад.
Сиёсати хориҷӣ мақсадҳо, вазифаҳо, самтҳо, инчунин шаклҳо, воситаҳо ва методҳои фаъолияти давлатро дар соҳаи муносибатҳои байналхалқӣ муайян месозад. Сиёсати хориҷӣ ҷузъи таркибии сиёсати дохилии давлат ба ҳисоб меравад. Шаклҳои асосии сиёсат (дохилӣ ва хориҷӣ) ба якдигар махлут мебошанд ва ҳатто дар мавридҳои муайян онҷоро ҷудо намудан номумкин аст.

Сиёсати хориҷӣ маҷмӯи мақсад ва воситаҳои фаъолияти давлат дар соҳаҳои муносибатҳои якҷояи он бо дигар давлатҳо, халқу миллатҳо ва созмонҳои байналхалқӣ мебошад.

Мақсади асосии сиёсати хориҷии ҳар як давлат дар он зоҳир мегардад, ки бехатарии онро таъмин созад, шароити мусоиди сиёсати хориљиро барои инкишофи иқтисодӣ, иҷтимоӣ ва мадании мамлакат фароҳам оварад, ба ҳуқуқ ва озодињои инсон ва шањрванд кафолат дода, онҳоро ҳифз намояд.
Самти сиёсати хориҷии ҷумҳурии мо дар марҳилаи кунунӣ дар паёмҳои ҳамасолаи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон ба Маҷлиси Олии Ҷумҳурӣ муайян мегардад. Чунончи, Президент Ҷумҳурии Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон таъкид намудаанд: «Асоси сиёсати хориҷии имрӯзаи кишварро сиёсати дарҳои боз, омодагӣ барои хамкорӣ бо ҳама субъектҳои муносибатҳои байналмилалӣ дар заминаи эҳтироми усулу меъёрҳои пазируфташудаи ҳуқуқи байналхалқӣ ташкил медиҳад».

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Шкваря Л. В., Русакович В. И., Лебедева Д. В. Внешнеэкономические связи Республики Таджикистан с государствами Азии: современные тенденции // Управление экономическими системами: электронный научный журнал. — 2015. — № 6 (78). — С. 9 — 12.

Гурӯҳ:Сиёсат дар Тоҷикистон
Гурӯҳ:Сиёсати хориҷии Тоҷикистон
Даҳбед (деҳа, н. Ҳисор)

**Даҳбед** (собиқ *Комсомол*) — деҳа дар ҷамоати деҳоти Мирзо Турсунзодаи ноҳияи Ҳисор. Аз Даҳбед то маркази ҷамоат 2 км, то маркази ноҳия 3 км. Аҳолиаш 3501 нафар (2017), тоҷикон.

## Иқтисод
Дар Даҳбед масҷиди ҷомеъ, 2 масҷиди панҷвақта, маркази саломатӣ, 5 мағозаю дӯкон мавҷуд аст. Мардум ба боғдорӣ, зироаткорӣ ва чорводорӣ машғуланд. Заминҳои деҳа аз Канали  калони  Ҳисор обёрӣ мешаванд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ҳисор
Гурӯҳ:Ҷамоати Мирзо Турсунзода
Ғуриёт

**Ғуриёт** — деҳа дар ҷамоати деҳоти Навободи ноҳияи Ҳисор. Аз Ғуриёт то маркази ҷамоат 3 км, то маркази ноҳия 9 км. Аҳолиаш 4768 нафар (2017), тоҷикон.

Бо деҳаҳои Лолагӣ, Мавлонҷар, Ҳуҷум, Шопур, Навобод ва Ситора ҳамсоя мебошад.

## Ном
Перомуни маънии номи деҳа ақидаҳо зиёданд, вале аксарият ба давлати Ғуриён (асри Х11) пайваст будани ин вожаро тарафдорӣ мекунанд. Ғуриёт 575 хоҷагию 4440 нафар аҳолиро дар бар мегирад.

## Иқтисод

Дар Ғуриёт ду масҷиди панҷвақта ва 67 хоҷагии деҳқонии инфиродӣ ба қайд гирифта шудааст, замини зиёди лалмӣ мавҷуд аст, мардум асосан ба кишоварзӣ, боғпарварӣ ва чорводорӣ машғуланд. Дар ду тарафи аз ҳам дури Ғуриёт ду масҷиди боҳашамат сохта шудааст. Дар самти ғарбии Ғуриёт корхонаи хиштбарории Тоҷик-Сино Стар амал мекунад. Дар корхона қариб 300 нафар бо кор фаро гирифта шудааст.

### Кишоварзӣ
Аз байни деҳаи Ғуриёт канали калоне мегузарад, ки заминҳои хоҷагиҳои зиёди ду ҷамоат (Навобод ва Мирзо Ризо)-ро обшор мегардонад. Ин наҳри калон солҳои ҶБВ ба тариқи ҳашар сохта шуда, зиёда аз 15 км дарозӣ дорад, оби он аз дарёи Хонақоҳ аст. Дар ибтидои солҳои 50-уми асри гузашта дар ҷараёни ин наҳр неругоҳи барқӣ сохта буданд, ки хонаҳои мардуми ҷамоат зимистону тобистон чароғон буд. Дар самти шимолии Ғуриёт дар домани адирҳо канали дигаре низ сохта шудааст, ки нисбатан оби кам дорад.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ҳисор
Гурӯҳ:Ҷамоати Навобод (н. Ҳисор)
Шаҳристони Абаркӯҳ

алт=|марказ|мини|414x414пкс|<center>Масҷиди ҷомеаи Абаркӯҳ</center>
**Шаҳристони Абаркӯҳ** () — шаҳристонест дар Устони Язди Эрон. Дар барӯйхатгирии соли 2006, шумораи аҳолии он 42,610  нафар буд.. Маркази ин шаҳристон, шаҳри Абаркӯҳ аст.

## Нигаред
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Атласи Гиташенаси Устонҳои Эрон] ( *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Атласи]*  *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Гиташенаси Устонҳои Эрон]*)

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Абаркӯҳ
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Язд
Шаҳристони Ардал

**Шаҳристони Ардал** () —  шаҳристон дар Устони Чаҳормаҳол ва Бахтиёрӣ, воқеъ дар кишвари Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385 (2006 мелодӣ), аҳолии он 68,740 нафар будааст.. Маркази шаҳристон, шаҳри Ардал аст.

## Нигаред
*Феҳристи шаҳристонҳои Эрон
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Atlas Gitashenasi Ostanhai Iran] (*[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Gitashenasi Province Atlas of Iran]*)
## Эзоҳ

 

Гурӯҳ:Шаҳристони Ардал
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Чаҳормаҳол ва Бахтиёрӣ
Шаҳристони Азно

**Шаҳристони Азно** () — шаҳристон дар Устони Луристон, воқеъ дар Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385 (2006 мелодӣ), ҷамъияти он 70462 нафар  будааст.. Маркази маъмурии шаҳристон, шаҳри Азно

## Нигаред
*Феҳристи шаҳристонҳои Эрон

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Азно
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Луристон
Шаҳристони Асадобод

**Шаҳристони Асадобод** () — шаҳристон дар Устони Ҳамадон, воқеъ дар Эрон аст, ки бар асоси  Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385 (2006 мелодӣ), аҳолии он 104,566 нафар будааст. Маркази ин шаҳристон, шаҳри Асадобод аст.
 
## Нигаред
*Феҳристи шаҳристонҳои Эрон
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Атласи Гиташенаси Устонҳои Эрон] ( *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Атласи]*  *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Гиташенаси Устонҳои Эрон]*)

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Асадобод
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Ҳамадон
Шаҳристони Исфаройин

**Шаҳристони Исфаройин** () — шаҳристон дар Устони Хуросони шимолӣ, воқеъ дар Эрон аст. Дар барӯйхатгирии соли 2006, шумораи аҳолии ин устон 119,152 нафар будааст.. Маркази шаҳристон, шаҳри Исфаройин аст.

## Нигаред
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Атласи Гиташенаси Устонҳои Эрон] ( *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Атласи]*  *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Гиташенаси Устонҳои Эрон]*)

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Исфаройин
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Хуросони шимолӣ
Шаҳристони Эроншаҳр

алт=|марказ|мини|414x414пкс|<center>Фалоки вилоят. Шаҳристони Эроншаҳр.</center>
**Шаҳристони Эроншаҳр** () — шаҳристон дар Устони Систон ва Балучистон, воқеъ дар Эрон аст. Дар барӯйхатгирии соли 2006, шумораи аҳолии он 164,447 нафар будааст..  Маркази шаҳристон, Эроншаҳр аст.

## Нигаред
* Iranian National Committee for Standardization of Geographical Names website   
اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Атлас Гиташенаси Устони Эрон] ( *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Вилояти Атласи]* Гиташенаси *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Эрон]* ) 
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Эроншаҳр
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои устони Систон ва Балучистон
Шаҳристони Озодшаҳр

**Шаҳристони Озодшаҳр** ()— шаҳристон дар Устони Гулистон, воқеъ дар кишвари Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1395 (2016 мелодӣ), шумораи аҳолии он 96 803 нафар будааст. Маркази ин шаҳристон, шаҳри Алиобод аст.

## Нигаред
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Atlas Gitashenasi Ostanhai Iran] (*[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Gitashenasi Province Atlas of Iran]*)
*Феҳристи шаҳристонҳои Эрон
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Озодшаҳр
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Гулистон
Шаҳристони Бофқ

алт=|марказ|мини|414x414пкс|<center>Масҷиди Имозода Абдуллоҳ. Шаҳристони Бофқ</center>
**Шаҳристони Бофқ** () — шаҳристонест дар устони Устони Язди  Эрон. ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 2006 мелодӣ, аҳолии он 51507 нафар будааст. Маркази ин шаҳристон, шаҳри Бофқ аст.

## Нигаред
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Атласи Гиташенаси Устонҳои Эрон] ( *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Атласи]*  *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Гиташенаси Устонҳои Эрон]*)

## Эзоҳ

}

Гурӯҳ:Шаҳристони Бофқ
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Язд
Шаҳристони Покдашт

алт=|марказ|мини|414x414пкс|<center>Хонаи яхдон, Покдашт, Устони Теҳрон</center>
**Шаҳристони Покдашт** () — номи шаҳристон дар Устони Теҳрон, воқеъ дар кишвари Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385 (2006 мелодӣ), ҷамъияти он 240 841 нафар будааст.

## Нигаред
*Феҳристи шаҳристонҳои Эрон
* *اطلس گیتاشناسی استان‌های* ایران *[Атлас Гиташенаси Остони Эрон]* ( Вилояти Атласи *Гиташенаси* Эрон )

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Покдашт
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Теҳрон
Шаҳристони Тирон ва Карван

**Шаҳристони Тирон ва Карван** () — номи Шаҳристон дар Устони Исфаҳон, воқеъ дар Кишвари Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385 (2006 мелодӣ), ҷамъияти он 64043 нафар (17802 хонвода) будааст.

## Ҷусторҳои вобӣаста
* Феҳристи шаҳристонҳои Эрон

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Устони Исфаҳон
Шаҳристони Ҷам

**Шаҳристони Ҷам** () — номи Шаҳристон дар Устони Бушаҳр, воқеъ дар Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385 (2006 мелодӣ), ҷамъияти он 37999 нафар будааст.

## Нигаред
*Феҳристи шаҳристонҳои Эрон
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Atlas Gitashenasi Ostanhai Iran] (*[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Gitashenasi Province Atlas of Iran]*)
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Ҷам
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Бушаҳр
Шаҳристони Худобанда

**Шаҳристони Худобанда** () —  шаҳристон дар Устони Занҷон, воқеъ дар кишвари Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385 (2006 мелодӣ), аҳолии он  161696 нафар будааст. Маркази маъмурии шаҳристон - шаҳри Қейдор аст.

## Нигаред
*Феҳристи шаҳристонҳои Эрон
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Худобанда
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Занҷон
Шаҳристони Хуррамобод

**Шаҳристони Хуррамобод** ()  — шаҳристон дар Устони Луристон, воқеъ дар Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385 (2006 мелодӣ), ҷамъияти он 509,251 нафар  будааст... Маркази маъмурии шаҳристон, шаҳри Хуррамобод

## Нигаред
*Феҳристи шаҳристонҳои Эрон

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Хуррамобод
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Луристон
Шаҳристони Хумайнишаҳр

**Шаҳристони Хумайнишаҳр** () — шаҳристонест дар Устони Исфаҳони, Эрон. Дар барӯйхатгирии соли 2006, шумораи аҳолии он 282888 нафар будааст.

## Нигаред
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Атласи Гиташенаси Устонҳои Эрон] ( *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Атласи]*  *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Гиташенаси Устонҳои Эрон]*)

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Хумейнишаҳр
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Исфаҳон
Шаҳристони Хонсор

**Шаҳристони Хонсор** () номи Шаҳристонӣ дар Устони Исфаҳон, воқеъ дар Кишвари Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385 (2006 мелодӣ), ҷамъияти он 31542 нафар (9394 хонивор) будааст.

## Ҷусторҳои вобӣаста
*Феҳристи шаҳристонҳои Эрон

## Манобеъ


Гурӯҳ:Шаҳристони Хонсор
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Исфаҳон
Шаҳристони Деҳлурон

**Шаҳристони Диҳлурон** () — шаҳристон дар Устони Элом, воқеъ дар Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385 (2006 мелодӣ), ҷамъияти он 58,993 нафар будааст.. Маркази ин шаҳристон, шаҳри Диҳлурон аст.

## Нигаред
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Atlas Gitashenasi Ostanhai Iran] (*[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Gitashenasi Province Atlas of Iran]*)

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Диҳлурон
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Элом
Шаҳристони Разан

**Шаҳристони Разан** () — шаҳристон дар Устони Ҳамадон, воқеъ дар Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385 (2006 мелодӣ), аҳолии он 111,120 нафар будааст. Маркази ин шаҳристон, шаҳри Разан аст.
 
## Нигаред
*Феҳристи шаҳристонҳои Эрон
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Атласи Гиташенаси Устонҳои Эрон] ( *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Атласи]*  *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Гиташенаси Устонҳои Эрон]*)

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Разан
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Ҳамадон
Шаҳристони Зобул

алт=|марказ|мини|414x414пкс|<center>Осиёи бодӣ. Шаҳристони Зобул. Устони Систон ва Балучистон</center>
**Шаҳристони Зобул** () — шаҳристон дар Устони Систон ва Балучистон, воқеъ дар Эрон аст.  Дар барӯйхатгирии соли 2006, шумораи аҳолии он 244,103 нафар будааст.. Маркази шаҳристон, шаҳри Зобул аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Зобул
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои устони Систон ва Балучистон
Шаҳристони Ромиён

**Шаҳристони Ромиён** ()  — шаҳристон дар Устони Гулистон, воқеъ дар кишвари Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1395 (2016 мелодӣ), шумораи аҳолии он  86 210 наф нафар будааст. Маркази ин шаҳристон, шаҳри Ромиён аст.

## Нигаред
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Atlas Gitashenasi Ostanhai Iran] (*[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Gitashenasi Province Atlas of Iran]*)
*Феҳристи шаҳристонҳои Эрон
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Ромиён
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Гулистон
Шаҳристони Совуҷбулоғ

**Совуҷбулоғ** ()  ‎ — яке аз шаҳристонҳои устони Албурз дар Эрон. Маркази маъмурӣ — шаҳри Ҳаштгирд. Аз рӯи тақсимоти воҳиди марзию маъмурӣ ба чунин бахшҳо тақсим мешавад .

* Марказӣ ()    
* Чаҳорбоғ ()  
* Чендор ()  
Ҳайати шаҳристон иборат аз 5 шаҳр аст: Ҳаштгирд, Чаҳорбоғ, Гулсар, Кӯҳсор ва Шаҳри Ҷадиди Ҳаштгирд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Совуҷбулоғ
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои устони Албурз
Шаҳристони Сақиз

**Шаҳристони Сақиз** () — шаҳристон дар Устони Курдистони  Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385 (2006 мелодӣ), аҳолии он 205,250 нафар будааст.

## Нигаред
*Феҳристи шаҳристонҳои Эрон

## Сарчашмаҳо
*Шумори аҳолии шаҳрҳои Эрон

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Саққиз
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Курдистон
Шаҳристони Шемиронот

алт=|рост|мини|414x414пкс|<center>Шемшак, Шаҳристони Шимеронот, Устони Теҳрон</center>
**Шаҳристони Шемиронот** () — шаҳристон дар Устони Теҳрон, воқеъ дар кишвари Эрон аст, ки дар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385 (2006 мелодӣ), аҳолии он 37778 нафар  будааст. Маркази шаҳристон  Шемиран аст.

## Нигаред
*Феҳристи шаҳристонҳои Эрон
* *اطلس گیتاشناسی استان‌های* ایران *[Атлас Гиташенаси Остони Эрон]* ( Вилояти Атласи *Гиташенаси* Эрон )

## Эзоҳ
 

Гурӯҳ:Шаҳристони Шемиронот
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Теҳрон
Шаҳристони Шаҳрикурд

**Шаҳристони Шаҳрикурд** () — шаҳристон дар Устони Чаҳормаҳол ва Бахтиёрӣ, воқеъ дар кишвари Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385 (2006 мелодӣ)]], ҷамъияти он 362,381 нафар  будааст.. Маркази шаҳристон, шаҳри Шаҳрикурд аст.  Шаҳристон се шаҳр дорад: ШаҳрикурдКиан Фаррохшаҳр.

## Нигаред
*Феҳристи шаҳристонҳои Эрон
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Atlas Gitashenasi Ostanhai Iran] (*[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Gitashenasi Province Atlas of Iran]*)
## Эзоҳ

 

Гурӯҳ:Шаҳристони Шаҳрикурд
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Чаҳормаҳол ва Бахтиёрӣ
Шаҳристони Беҳобод

алт=|марказ|мини|414x414пкс|<center>Боғи Давлатобод, устони Язд</center>
**Шаҳристони Беҳобод** () — шаҳристонест дар устони Устони Язди  Эрон. ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 2006 мелодӣ, аҳолии он 14,577 нафар будааст. Маркази ин шаҳристон, шаҳри Беҳобод аст.

## Нигаред
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Атласи Гиташенаси Устонҳои Эрон] ( *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Атласи]*  *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Гиташенаси Устонҳои Эрон]*)

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Беҳобод
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Язд
Шаҳристони Караҷ

**Шаҳристони Караҷ** () — яке аз шаҳристонҳои устони Албурз дар  Эрон. Маркази маъмурӣ — шаҳри Караҷ. Аз рӯи тақсимоти воҳиди марзию маъмурӣ дорои ду бахш аст, ки дар навбати худ, ба шаш деҳистон тақсим шудааст :

* Марказӣ ()
** Гармдара ()
** Камолобод (перс )
** Муҳаммадобод ()
* Осоро ()
** Одарон (
** Осоро ()
** Нисо ()

Шаҳристон 6 шаҳрро дарбар мегирад: Осоро, Гармдара, Камол шаҳр, Моҳдашт ва Муҳаммадшаҳр.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Караҷ
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои устони Албурз
Шаҳристони Кунорак

**Шаҳристони Канорак** () —  шаҳристон дар Устони Систон ва Балучистон, воқеъ дар Эрон аст. Дар барӯйхатгирии соли 2006, шумораи аҳолии он 68605 нафар будааст. Маркази шаҳристон, шаҳри Канорак аст. Соли 2016 шумораи аҳолии шаҳристон ба 98,216 нафар  афзоиш ёфтааст.

## Нигаред
* Iranian National Committee for Standardization of Geographical Names website   
اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Атлас Гиташенаси Устони Эрон] ( *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Вилояти Атласи]* Гиташенаси *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Эрон]* ) 
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Канорак
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои устони Систон ва Балучистон
Шаҳристони Куҳгилӯя

**Шаҳристони Куҳгилӯя** () — шаҳристон дар Устони Куҳгилӯя ва Буйир Аҳмади, Эрон воқеъ аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385 (2006 мелодӣ), ҷамъияти он 189,939 нафар будааст.. Маркази ин шаҳристон, шаҳри Деҳдашт аст.

## Нигаред
* Феҳристи шаҳристонҳои Эрон

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Куҳгилӯя
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои устони Куҳгилӯя ва Буйир Аҳмад
Шаҳристони Кӯҳдашт

**Шаҳристони Кӯҳдашт** () — шаҳристон дар Устони Луристон, воқеъ дар Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385 (2006 мелодӣ), ҷамъияти он 209,821 нафар  будааст.. Маркази маъмурии шаҳристон, шаҳри Кӯҳдашт

## Нигаред
*Феҳристи шаҳристонҳои Эрон

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Кӯҳдашт
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Луристон
Шаҳристони Гургон

**Шаҳристони Гургон** () — шаҳристон дар Устони Гулистон, воқеъ дар кишвари Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1395 (2016 мелодӣ), шумораи аҳолии он 480,541 нафар будааст. Маркази ин шаҳристон, шаҳри Гургон аст.

## Нигаред
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Atlas Gitashenasi Ostanhai Iran] (*[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Gitashenasi Province Atlas of Iran]*)
*Феҳристи шаҳристонҳои Эрон
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Гургон
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Гулистон
Шаҳристони Гунобод

**Шаҳристони Гунобод** () —  шаҳристон дар  Устони Хуросони разавӣ, воқеъ дар Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385 (2006 мелодӣ), аҳолии он 106158 нафар будааст. Дар саршумории соли 2016, аҳолии он  88,753 нафар будааст. Маркази ин шаҳристон, шаҳри Гунобод аст.
## Аксҳои Шаҳристони Гунобод

گناباد 1.jpg| 
گناباد 2.jpg|
گناباد 3.jpg| 
گناباد 4.jpg| 
گناباد 5.jpg|
گناباد 6.jpg|
گناباد 7.jpg|
گناباد.jpg|
گناباد 8.jpg|
گناباد 9.jpg|
گناباد 11.jpg|
گناباد 12.jpg|
گناباد 16.jpg|
گناباد 17.jpg|
گناباد 18.jpg|
گناباد 19.jpg|
گناباد 20.jpg|
گناباد 21.jpg|

## Нигаред
*Феҳристи шаҳристонҳои Эрон
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Atlas Gitashenasi Ostanhai Iran] (*[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Gitashenasi Province Atlas of Iran]*)
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Гунобод
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Хуросони разавӣ
Шаҳристони Линҷон

**Шаҳристони Линҷон** () номи Шаҳристонӣ дар Устони Исфаҳон, воқеъ дар Кишвари Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385 (2006 мелодӣ), ҷамъияти он 225559 нафар (58232 хонивор) будааст.

## Ҷусторҳои вобӣаста
*Феҳристи шаҳристонҳои Эрон

## Манобеъ


Гурӯҳ:Шаҳристони Линҷон
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Исфаҳон
Шаҳристони Моҳнишон

**Шаҳристони Моҳнишон** () —  шаҳристон дар Устони Занҷон, воқеъ дар кишвари Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385 (2006 мелодӣ), аҳолии он 41223 нафар будааст. Маркази маъмурии шаҳристон — шаҳри Моҳнишон аст.

## Нигаред
*Феҳристи шаҳристонҳои Эрон
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Моҳнишон
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Занҷон
Шаҳристони Меҳрон

**Шаҳристони Миҳрон** ()  — шаҳристон дар Устони Элом, воқеъ дар Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385 (2006 мелодӣ), ҷамъияти он 55,271 нафар будааст.. Маркази ин шаҳристон, шаҳри Миҳрон аст.

## Нигаред
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Atlas Gitashenasi Ostanhai Iran] (*[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Gitashenasi Province Atlas of Iran]*)

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Миҳрон
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Элом
Шаҳристони Меҳриз

**Шаҳристони Меҳриз** () — шаҳристонест дар Устони Язди  Эрон. ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 2006 мелодӣ, аҳолии он 43,363 нафар будааст. Маркази ин шаҳристон, шаҳри Меҳриз аст.

## Нигаред
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Атласи Гиташенаси Устонҳои Эрон] ( *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Атласи]*  *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Гиташенаси Устонҳои Эрон]*)

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Меҳриз
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои Устони Язд
Шаҳристони Назаробод

**Шаҳристони Назаробод** () — яке аз шаҳристонҳои устони Албурз дар Эрон. Маркази маъмурӣ — шаҳри Назаробод. Аз ҷиҳати маъмурӣ, он ду бахшро дарбар мегирад, ки дар навбати худ ба се ноҳия деҳистон тақсим шудааст

* Марказӣ ()
** Аҳмадобод ()
** Наҷмобод ()
* Танкамон ()

Шаҳристони Назаробод дорои ду шаҳр аст: Назаробод ва Танкамон.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Назаробод
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои устони Албурз
Шаҳристони Некшаҳр

алт=|марказ|мини|414x414пкс|<center>Рустои Широбод.Устони Систон ва Балучистон</center>
**Шаҳристони Некшаҳр** () — шаҳристон дар Устони Систон ва Балучистон, воқеъ дар Эрон аст. Дар барӯйхатгирии соли 2006, шумораи аҳолии он 185,355 нафар будааст.. Маркази шаҳристон, шаҳри Некшаҳр аст.

## Нигаред
* Iranian National Committee for Standardization of Geographical Names website   
اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Атлас Гиташенаси Устони Эрон] ( *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Вилояти Атласи]* Гиташенаси *[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Эрон]* ) 
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Некшаҳр
Гурӯҳ:Шаҳристонҳои устони Систон ва Балучистон
Бахши Орзӯӣ

**Бахши Орзӯӣ** () номи бахше дар шаҳристони бофт, воқеъ дар Устони Кирмон дар Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385 (2006 мелодӣ), ҷамъияти он 36859 нафар (8204 хонивор) будааст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони бофт
Гурӯҳ:Бахшҳои Устони Кирмон
Бахши Ирам

**Бахши Ирам** () номи бахш дар шаҳристони Даштистон, воқеъ дар Устони Бушаҳр дар Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385 (2006 мелодӣ), ҷамъияти он 14551 нафар  будааст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Даштистон
Гурӯҳ:Бахшҳои Устони Бушаҳр
Бахши Асолим

**Бахши Асалем** () номи бахше дар шаҳристони толиш, воқеъ дар Устони Гелон дар Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385 (2006 мелодӣ), ҷамъияти он 39089 нафар (9203 хонивор) будааст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони толиш
Гурӯҳ:Бахшҳои Устони Гелон
Бахши Айлхчӣ

**Бахши Айлхчӣ** () номи бахш дар шаҳристони Ускӯ‎, воқеъ дар Устони Озарбойҷони шарқӣ дар Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385 (2006 мелодӣ), ҷамъияти он 27808 нафар (7705 хонивор) будааст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Бахшҳои Устони Озарбойҷони шарқӣ
Бахши Офтоб

**Бахши Офтоб** () — номи бахш дар шаҳристони Теҳрон, воқеъ дар Устони Теҳрон дар Эрон. Бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385 (2006 мелодӣ), ҷамъияти он 22898 нафар будааст.
## Тафсилоти бахш

## Манобеъ


Гурӯҳ:Шаҳристони Теҳрон
Гурӯҳ:Бахшҳои Устони Теҳрон
Бахши марказии шаҳристони Оваҷ

**Бахши марказии шаҳристони Оваҷ** () — номи бахше дар шаҳристони Оваҷи устони Қазвини Эрон аст. 

## Эзоҳ

 
Гурӯҳ:Бахшҳои устони Қазвин
Гурӯҳ:Шаҳристони Оваҷ
Бахши Бобаҳодурон (duble)

**Бахши Бобаҳодурон (duble)** () номи бахше дар шаҳристони Линҷон, воқеъ дар Устони Исфаҳон дар Эрон аст, ки бар асоси Саршумории маркази омори Эрон дар соли 1385 (2006 мелодӣ), ҷамъияти он 12292 нафар (3035 хонивор) будааст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳристони Линҷон
Гурӯҳ:Бахшҳои Устони Исфаҳон
Мазори Хоҷа Сангвоти Валӣ

**Мазори Хоҷа Сангвоти Валӣ** - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Мазор  дар самти шимолу шарқии деҳаи Шоҳон, Ҷамоати Хонақоҳи Кӯҳӣ воқеъ гардидааст. Ба қавле Хоҷа Сангвоти Валӣ яке аз муридони Сайид Амири Кулол ба шумор мерафтааст. Дар байни ом бо номи *Хусангивот* маъруф аст..
## Адабиёт
* Юсуф Қодиров, Абдуҳалим  Самадов. Зиёратгоҳҳои Ҳисор. - Душанбе: «Ирфон», 2011.
## Пайнавиштҳо


Гурӯҳ:Зиёратгоҳҳои Ҳисор
Кӯшкаки Мазор

**Кӯшкаки Мазор** — деҳа дар ҷамоати деҳоти Хонақоҳи Кӯҳии ноҳияи Ҳисор. Аз Кӯшкаки Мазор то маркази ҷамоат 6 км, то маркази ноҳия 18 км. Аҳолиаш 1539 нафар (2017), тоҷикон.

## Мазор
Кӯшкаки Мазор, яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Гӯё чанд аср пеш дар қисмати ҷанубии деҳаи Кӯшкак шахси бузурге ба хок супорида шудааст, ки номи ӯ Халифа Кӯшкаки Ҳисорӣ мебошад. Дар масофаи як километр болотар мазоре бо номи «Мазори боло» вуҷуд дорад. Мазори Кӯшкак яке аз ҷойҳои муқаддаси зиёратчиён гаштааст..

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Юсуф Қодиров, Абдуҳалим Самадов. Зиёратгоҳҳои Ҳисор. — : «Ирфон», 2011.

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ҳисор
Гурӯҳ:Ҷамоати Хонақоҳи Кӯҳӣ
Гурӯҳ:Зиёратгоҳҳои Ҳисор
Olympic Desert Eagle

**Olympic Desert Eagle** () — як ҳавогарди сохтаи Olympic Ultralights дар кишвари Иёлоти Муттаҳидаи Амрико аст .

## Ҷусторҳои вобаста
*Феҳристи Ҳавогардҳо

## Манобеъ

*

Гурӯҳ:Ҳавогардҳо
Гурӯҳ:Мақолоти ҳавогардҳо
OMA SUD Redbird

**OMA SUD Redbird** () — як ҳавогарди сохтаи OMA SUD дар кишвари Итолиё аст .  Ин ҳавогард дар 2012 нахустин парвози худро анҷом дод.

## Ҷусторҳои вобаста
*Феҳристи Ҳавогардҳо

## Манобеъ

*

Гурӯҳ:Ҳавогардҳо
Гурӯҳ:Мақолоти ҳавогардҳо
Symphony SA-160

**Symphony SA-160** () — як ҳавогарди сохтаи Ostmecklenburgische Flugzeugbau дар кишвари آلمان و کانادا аст ки дар соли 2001-2003 сохта шуд.

## Ҷусторҳои вобаста
*Феҳристи Ҳавогардҳо

## Манобеъ

*

Гурӯҳ:Ҳавогардҳо
Гурӯҳ:Мақолоти ҳавогардҳо
Project Sabre II

**Project Sabre II** () — як ҳавогарди сохтаи Pakistan Aeronautical Complex  аст . Нахустин истифодакунандаи ин ҳавогард Pakistan Air Force (PAF) будааст.

## Ҷусторҳои вобаста
*Феҳристи Ҳавогардҳо

## Манобеъ

*

Гурӯҳ:Ҳавогардҳо
Гурӯҳ:Мақолоти ҳавогардҳо
Pilatus PC-6 Porter

**Pilatus PC-6 Porter** () — як ҳавогарди сохтаи Pilatus Aircraft  аст ки дар соли 1959 сохта шуд. Нахустин истифодакунандаи ин ҳавогард Civil aviation будааст.

## Ҷусторҳои вобаста
*Феҳристи Ҳавогардҳо

## Манобеъ

*

Гурӯҳ:Ҳавогардҳо
Гурӯҳ:Мақолоти ҳавогардҳо
Port Victoria P.V.2

**Port Victoria P.V.2** () — як ҳавогарди сохтаи Port Victoria Marine Experimental Aircraft Depot дар кишвари بریتانیا аст .  Ин ҳавогард дар RNAS Marine Experimental Aircraft Depot, Port Victoria нахустин парвози худро анҷом дод.

## Ҷусторҳои вобаста
*Феҳристи Ҳавогардҳо

## Манобеъ

*

Гурӯҳ: ҳавогардҳо
Гурӯҳ: мақолоти ҳавогардҳо
1942 Qantas Short Empire shootdown

**1942 Qantas Short Empire shootdown** () — як ҳавогарди сохтаи Short Brothers аст.

## Ҷусторҳои вобаста
*Феҳристи Ҳавогардҳо

## Манобеъ

*

Гурӯҳ:Ҳавогардҳо
SNCAO 30

**SNCAO 30** () — як ҳавогарди сохтаи SNCAO дар кишвари Фаронса аст. Ин ҳавогард 13 сентябри соли 1938 нахустин парвози худро анҷом дод.

## Ҷусторҳои вобаста
*Феҳристи Ҳавогардҳо

## Манобеъ

*

Гурӯҳ:Ҳавогардҳо
Гурӯҳ:Мақолоти ҳавогардҳо
Lioré et Olivier LeO 45

**Lioré et Olivier LeO 45** () — як ҳавогарди сохти SNCASE, SNCAO аст, ки солҳои 1938–1942 сохта шудааст. Нахустин истифодакунандаи ин ҳавогард نیروی هوایی فرانسه будааст. Ин ҳавогард 15 январи соли 1937 аввалин парвози худро анҷом дода буд.

## Ҷусторҳои вобаста
*Феҳристи Ҳавогардҳо

## Манобеъ

*

Гурӯҳ:Ҳавогардҳо
Гурӯҳ:Мақолоти ҳавогардҳо
Breda A.8

**Breda A.8** () — як ҳавогарди сохтаи Società Italiana Ernesto Breda дар кишвари ایتالیا аст .

## Ҷусторҳои вобаста
*Феҳристи Ҳавогардҳо

## Манобеъ

*

Гурӯҳ:Ҳавогардҳо
Гурӯҳ:Мақолоти ҳавогардҳо
SAB-SEMA 10

**SAB-SEMA 10** () — як ҳавогарди сохтаи Société Aérienne Bordelaise (SAB) дар кишвари فرانسه аст .  Ин ҳавогард дар 1933 нахустин парвози худро анҷом дод.

## Ҷусторҳои вобаста
*Феҳристи Ҳавогардҳо

## Манобеъ

*

Гурӯҳ:Ҳавогардҳо
Гурӯҳ:Мақолоти ҳавогардҳо
Soko G-2 Galeb

**Soko G-2 Galeb** () — як ҳавогарди сохтаи SOKO جمهوری فدرال سوسیالیستی یوگسلاوی  аст ки дар соли 1965-1983 сохта шуд.  Ин ҳавогард дар  нахустин парвози худро анҷом дод.

## Ҷусторҳои вобаста
*Феҳристи Ҳавогардҳо

## Манобеъ

*

Гурӯҳ:Ҳавогардҳо
Гурӯҳ:Мақолоти ҳавогардҳо
Solar T62

**Solar T62** () — як ҳавогарди сохтаи Solar Turbines дар кишвари ایالات متحده آمریکا аст . Нахустин истифодакунандаи ин ҳавогард نیروی زمینی ایالات متحده آمریکا будааст. Ин ҳавогард дар 1950 нахустин парвози худро анҷом дод.

## Ҷусторҳои вобаста
*Феҳристи Ҳавогардҳо

## Манобеъ

*

Гурӯҳ:Ҳавогардҳо
Гурӯҳ:Мақолоти ҳавогардҳо
Қатъномаи 901 Шӯрои Амният

**Қатъномаи 901 Шӯрои Амнияти** Созмони Миллали Муттаҳид, ки дар торихи 04 март 1994 тасвиб шуд, як санади байналмилалӣ дар бораи Обхозистон, Гурҷистон аст. Ин қатънома тайи нишасти 3٬345‌ум бо 15 раъй мувофиқ, 0 мухолиф ва 0 мумтанеъ тасвиб шуд.

## Ҷусторҳои вобаста
*Шӯрои Амният
*Феҳристи Қатъномаҳои Шӯрои Амният 901 то 1000

## Манобеъ


Гурӯҳ:Қатъномаҳои Шӯрои Амният
Мазори «Лашкар»

**Мазори «Лашкар»** - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Мазор дар назди идораи Ҷамоати Хонақоҳи Кӯҳӣ воқеъ аст. Ривоят аст, ки пирамарди нуроние дуо кардааст, ки Худованд лашкари омада ва худи ӯро аз чашм ноаён гардонад.
## Адабиёт
* Юсуф Қодиров, Абдуҳалим  Самадов. Зиёратгоҳҳои Ҳисор. - Душанбе: «Ирфон», 2011.
## Пайнавиштҳо


Гурӯҳ:Зиёратгоҳҳои Ҳисор
Мазори Бобои дӯсти Худо

**Мазори Бобои дӯсти Худо** — яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Мазори Бобои дӯсти Худо дар тарафи шимолию ғарбии деҳаи Тӯда  воқеъ аст. Номи  аслии  бузургвор Ҳазрати Амиршоҳ мебошад, ки 12 сол дар мадрасаи Бухоро таҳсил карда, Қуръонро дар қироати бухориён
аз худ намудааст ва дар хидмати Мавлоно Абулбашири Вобкандӣ будааст ва дуои ҳамин пирро гирифтааст..
## Адабиёт
* Юсуф Қодиров, Абдуҳалим  Самадов. Зиёратгоҳҳои Ҳисор. - Душанбе: «Ирфон», 2011.
## Пайнавиштҳо


Гурӯҳ:Зиёратгоҳҳои Ҳисор
Мазори домулло Ҷӯрақул

**Мазори домулло Ҷӯрақул** - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад.  Дар қисми шарқии деҳаи Гачак, Ҷамоати Деҳқонобод дар болои ду теппаи баланди баҳампайваста дафнгоҳи калоне вуҷуд дорад, ки дар он ҷо садҳо мардони бомаърифат дафн гардидаанд. Яке аз онҳо донишманди дини мубини ислом домулло Ҷӯрақул мебошад, ки дар байни мардуми ҷумҳурӣ ва берун  аз он машҳур буда, обрӯю эътибори хосе дошт. Мадрасаи  Бухорои  Шарифро  хатм  кардааст. Ҷӯрақул соли 1952 вафот мекунад. Мазораш зиёратгоҳи ихлосмандон аст..
## Адабиёт
* Юсуф Қодиров, Абдуҳалим  Самадов. Зиёратгоҳҳои Ҳисор. - Душанбе: «Ирфон», 2011.
## Пайнавиштҳо


Гурӯҳ:Зиёратгоҳҳои Ҳисор
Муодилаи квадратӣ

thumb|300x300px|Ҳалли муодилаи квадратӣ бо ёрии график
**Муодилаи квадратӣ** намуди зерин дорад: ax^2 + bx + c = 0, ки дар ин ҷо x — тағйирёбандаи озод, a, b, c — ададҳои доимӣ мебошанд (\quad a \ne 0.)
Формулаи муодилаи квадратӣ ё дискриминант D=b^2-4*a*c дар инҷо D-муодилаи квадратӣ a, b, c - ададҳои доимӣ ва 4 ҳам инчунин доимӣ аст.

## Роҳҳои ҳал
Муодилаи квадратӣ бо якчанд роҳ ҳал карда мешавад.
### Ба инҷо назар кунед
* math.tj муодилаҳои квадратӣ бо тарзи ҳал 

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Алгебра
Мазори «Тӯдаи Кабутак»

Мазори «Тӯдаи Кабутак» — яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Мазори «Тӯдаи Кабутак» дар самти ғарбию шимолии деҳаи Патру мавҷуд аст. Як дарахти арча ва санги калоне нишонаи мазор аст. Обу хоки ин мазор ба  бемороне, ки гирифтори сулфа, бронхит,  дарди гулӯ ва хусусан, сулфаи кабутак, ки номи мазор аз он гирифта шудааст, даво мебахшад..
## Адабиёт
* Юсуф Қодиров, Абдуҳалим  Самадов. Зиёратгоҳҳои Ҳисор. - Душанбе: «Ирфон», 2011.
## Пайнавиштҳо


Гурӯҳ:Зиёратгоҳҳои Ҳисор
Шутурсанги дукафон

**«Шутурсанги дукафон»** осори сангини қадим буда, 6 м дарозӣ дорад. Он дар ҷониби шарқии деҳаи Сайёди ноҳияи Варзоб ҷойгир аст. Дар саргаҳи русто осори мӯзасанг ва харбузасанг низ вуҷуд доштаанд, ки шахсони номаълум рабудаанд.
## Адабиёт
* Юсуф Қодиров, Абдуҳалим  Самадов. Зиёратгоҳҳои Ҳисор. - Душанбе: «Ирфон», 2011.
## Пайнавиштҳо


Гурӯҳ:Зиёратгоҳҳои Ҳисор
Қатъномаи 1003 Шӯрои Амният

**Қатъномаи 1003 Шӯрои Амнияти** Созмони Миллали Муттаҳид, ки дар торихи 05 июл 1995 тасвиб шуд, як санади байналмилалӣ дар бораи Югославияи собиқ аст. Ин қатънома тайи нишасти 3٬551‌ум бо 14 раъй мувофиқ, 0 мухолиф ва 1 мумтанеъ тасвиб шуд.

## Ҷусторҳои вобаста
*Шӯрои Амният
*Феҳристи Қатъномаҳои Шӯрои Амният 1001 то 1100

## Манобеъ


Гурӯҳ:Қатъномаҳои Шӯрои Амният
Хирманак

**Хирманак** — деҳа дар ҷамоати деҳоти Сомони ноҳияи Ҳисор. Аз Хирманак то маркази ҷамоат 7 км, то маркази ноҳия 7 км. Аҳолиаш 1615 нафар (2017), тоҷикон.

## Таърих
Деҳа таърихи 300—500 сола дорад. Русто барои он «Хирманак» ном гирифтааст, ки мардум ба зироаткорӣ машғул шуда, аз шолию гандум хирманҳои хурд-хурди зиёдеро барпо мекардаанд.

## Иқтисод
Дар Хирманак дармонгоҳи  «Хирманак», мактаби миёна, мактаб-интернати ҷумҳуриявии касалиҳои фалаҷ, масҷиди панҷвақта, мағозаю дӯконҳо 2 осиёбу 2 ҷувози барқӣ фаъолият доранд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ҳисор
Гурӯҳ:Ҷамоати Сомон
Хат

Вожаи хат дар форсӣ мумкин аст ба маънӣҳои зер бошад:
* Хат (ҳандаса) — мафҳуми ҳандасӣ
* Хат (навиштор) — дабира ё хатти навишторӣ барои навиштан матнҳо
* Хат (ҳунарҳои таҷассумӣ)
 

## Истилоҳҳо
* Хат — ба маъни масир ҳаракат дар роҳнамоӣ ва ронандагӣ
* Хатти тавлид — масири тавлиди як корхона
Хочилдиёри Боло

**Хочилдиёри Боло** — деҳа дар ҷамоати деҳоти Мирзо Ризои ноҳияи Ҳисор. Аз Хочилдиёри Боло то маркази ҷамоат 7 км, то маркази ноҳия 20 км. Аҳолиаш 1387 нафар (2020; 1214 нафар — 2017), тоҷикон.

## Ном
Номи (топоними) «Хӯчилдиёр» вожаи суғдист. Хучур, хучир, хучил маънои диёри сарҳадӣ ё канориро дорад. Хӯчилдиёр на Хоҷачилдиёр, диёрест, канорӣ ва дурдаст, ки дар ҳадду канори Ҳисори Шодмон ва Суғди Самарқанд (Болооби Зарафшон) воқеъ шудааст. Вожаи Хучур, Хучир ва Хучил аз як решаанд.

## Таърих
Хӯчилдиёри Боло диёрест куҳан, ки таърихаш ба давраҳои давлатдории Кушониён рафта мерасад. Аз асари таърихию археологии академик Аҳрор Мухторов «Ҳисори бостон» (очерки таърихӣ) маълум мегардад ва бозёфтҳои археологии Қалъаи Ҳисор гувоҳӣ медиҳанд, ки қубурҳои обгузари дар қарнҳои ХIV-ХV м. сохташуда, оби гуворо аз чашмаи мазори Хӯчилдиёр ба даруни қалъа оварда шуда будааст. Ин аз қадима будани деҳа дарак медиҳад. Дар бораи ин деҳа ривоятҳои бисёре паҳн шудааст, ки асос ва мадракҳои таърихӣ надоранд. Аз ҷумла, гӯё дар давраи истилои муғул чил нафар аз мавзеи Даҳбеди Самарқанд ба ин ҷо омада, дар домани кӯҳ макон гирифта, деҳаро асос гузоштаанд. Ривояти дигаре низ ҳаст, ки бо номи «Хоҷагони чил диёр» ва ё «Чилтан» машҳур аст.

## Иқтисод
Дар деҳа мактаби миёна, масҷиди панҷвақтава 3 дӯкону мағоза ва бунгоҳи тиббӣ мавҷуд аст. Аҳолӣ ба боғдорию зироатпарварӣ ва чорводорӣ машғул аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ҳисор
Гурӯҳ:Ҷамоати Мирзо Ризо
Хокистартеппа

**Хокистартеппа** — деҳа дар ҷамоати деҳоти Мирзо Ризои ноҳияи Ҳисор. Аз Хокистартеппа то маркази ҷамоат 3 км, то маркази ноҳия 15 км. Аҳолиаш 1011 нафар (2020; 876 нафар — 2017), тоҷикон.

## Таърих
Дар ҷойи ҳозираи деҳа дар истгоҳи қатора анбори таҷҳизоти роҳи оҳан ва хобгоҳи мутахассисони роҳ ҷойгир буд ва он ҷойро он солҳо «Казарма» ҳам мегуфтанд. Дар сохтмони роҳ русҳою тоҷикон ва ӯзбеку қазоқу тоторҳо заҳмат мекашиданд.

Ба кори онҳо мутахассисон бародарон Бойко ва Сергей роҳбарӣ менамуданд. Дар паҳлуи хобгоҳи роҳи оҳансозон партовгоҳ ташкил карда шуда буд, ки ба он ҷо хокистару партовҳоро бурда мепартофтанд. Бо мурури замон он ҷо теппае пайдо шуд ва он ҷойро хокистартеппа гуфтанд. Ҳамин тавр номи деҳа Хокистартеппа гардидааст. Дар Хокистартеппа бо мардуми таҳҷоӣ қавми ҳиндуориёии паря, ки забонашон ба гурӯҳи забонҳои ҳиндӣ тааллуқ дорад, зиндагӣ мекунанд.

«Дар ноҳияи Ҳисор аз асри нуздаҳ боз ҳиндунажодҳо зиндагӣ доранд. Мувофиқи навиштаҳои кишваршинос, собиқ корманди Мамнуъгоҳи таърихию фарҳангии Ҳисор шодравон Асадулло Усмонов, олими машҳури ҳинд Коши Натх Пандито, ки солҳои 1983, 1988 ва 1995 ба Тоҷикистон омада буд ва гуфтаҳои олими шарқшинос Сайфиддин Акрамзодаи Тӯдаӣ дар китоби „Аз Сабо то Шаҳринав“, Д., 2007 ишора гардидааст, ки ҳиндунажодҳо (паряҳо) дар деҳаҳои Хокистартеппа дар шафати рустои Гачак ва дар деҳаи Ҳисор зиндагӣ мекунанд. Гурӯҳи калони онҳо дар маркази шаҳраки Ҳисор ҳам ҳастанд. Паряҳо кайҳо дини исломро қабул кардаанд ва худро афғон меноманд. Аммо на паштунанду на афғон. Мумкин, вақте ки соли 1857 сипоҳиёни Ҳинд зидди мустамликадорони англис исён бардоштанд, оилаҳои онҳо аз таъқиботу ҷазо тарсида маҷбур шуданд, ки ватанашонро тарк кунанд».

## Иқтисод
Дар деҳа масҷиди панҷвақта, мағозаю дӯкон мавҷуд аст. Аҳолии деҳа ба боғдорию зироатпарварӣ ва обчакорию чорводорӣ машғул мебошанд. Сокинони деҳа дар хоҷагиҳои деҳқонӣ ва хоҷагии «Баракати чорводор» кор мекунанд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ҳисор
Гурӯҳ:Ҷамоати Мирзо Ризо
Хонақоҳ (деҳа, н. Ҳисор)

**Хонақоҳ** — деҳа дар ҷамоати деҳоти Хонақоҳи Кӯҳии ноҳияи Ҳисор. Аз Хонақоҳ то маркази ҷамоат 9 км, то маркази ноҳия 25 км. Аҳолиаш 1822 нафар (2017), тоҷикон.

## Иқтисод
Дар ду соҳили рӯди Чангоб воқеъ шудааст, мактаби миёна, маркази саломатӣ, нонвойхона, мағозаи хӯрокворӣ, масҷиди ҷомеъ, масҷиди панҷвақта, НОБ-и хурд, устохонаи оҳангарӣ,
осиёби обӣ дар ҳудуди деҳа мавҷуд аст. Соҳаҳои асосии хоҷагиаш ғаллакорӣ, боғу токпарварӣ ва чорводорист.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ҳисор
Гурӯҳ:Ҷамоати Хонақоҳи Кӯҳӣ
Алифбои форсӣ

**Хатти Форсӣ**  () — xаттест барои навиштан ба Забони форсӣ. Дар Эрон ва Афғонистон ба ин xат менависанд. Дар Тоҷикистон низ то пеш аз соли 1928, ба ин xат менавиштанд. Акнун, ин xатро дар Тоҷикистон, **xатти ниёгон** меноманд.

Хатти Форсӣ аз рост ба чап  навишта мешавад.

## Алифбои Форсӣ (Ҳуруфи форсӣ)

Алифбои Форсӣ 33 ҳарф дорад.

### Навъҳои дигари ҳуруф

Дар ҷадвали зерин навъҳои дигари ҳуруфе, ки тарзи навишти махсусро доранд, оварда шудаанд.

Дар истифода аз ҳуруфи арабӣ дар забони форсӣ тағйироте ба назар мерасад.

;ҳамхонҳо

Барои мисол:

каломи
 
"Oб, абр, анор, нон, Себ, саг, пӯст, мусофир, хурус, арӯс, доси, собун, падар, модар, бародар, анҷир, китобҳо, бодинҷон, шаб, варзиш, рӯз, гург, хона»

Навишта шудааст (Аз рост ба чап):

"آب، ابر، انار، نان، سیب، سگ، پوست، مسافر، خروس، عروس، داس، صابون، پدر، مادر، برادر، انجیر، کتاب، بادمجان، شب، ورزش، روز، گرگ، خانه"

## Нигаред низ
* Забони порсӣ
* Син (ҳарф)
* Йо (ҳарф)

## Пайвандҳо
*Persian alphabet, pronunciation and language (бо забони англисӣ)

форсӣ
Гурӯҳ:Алифбоҳо
Гурӯҳ:Забони тоҷикӣ
Хочилдиёр

**Хочилдиёр** — деҳа дар ҷамоати деҳоти Мирзо Ризои ноҳияи Ҳисор. Аз Хочилдиёр то маркази ҷамоат 3 км, то маркази ноҳия 14 км. Аҳолиаш 3461 нафар (2020; 2878 нафар — 2017), тоҷикон.

## Мардум
Сокинони деҳа соли 1932 садаи XX аз деҳаи Хӯчилдиёри Боло таҳти роҳбарии раиси колхоз, марди ҷасуру номдор Мирзо Ризо муҳоҷир шуда, ба ҷойи ҳозираи деҳа кӯчида омада, ба пахтакорӣ машғул шудаанд.

Аввалин раисони хоҷагӣ дар деҳа баъд аз Мирзо Ризо Шарифов Абдукарим ва Бобоев Маҳмараҷаб будаанд.

## Иқтисод
Аҳолӣ ба боғдорӣ, зироаткорӣ ва чорводорӣ машғул аст. Мардуми деҳа дар хоҷагии «Баракати чорводор» ва хоҷагиҳои деҳқонӣ кор мекунанд. Дар деҳа мактаби миёнаи замонавӣ, масҷиди панҷвақта, бунгоҳи тиббӣ, 2 нонвойхона, 1 сартарошхона, 6 мағозаю дуконҳо, 2 осиёби барқӣ мавҷуд аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ҳисор
Гурӯҳ:Ҷамоати Мирзо Ризо
Афзори филиззбурӣ

**Афзóри филиззбурӣ** — як навъи афзори буранда, асбоби меҳнат, ки барои тағйир додани шаклу андозаи масолеҳи филиззӣ бо мақсади ба даст овардани ҷузъи тайёр ё масолеҳи нимтайёр бо роҳи тарошида кор кардан истифода мекунанд. Афзори филиззбурӣ мошинӣ (дастгоҳ) ё дастӣ мешавад. Афзори филиззбурии мошинӣ аз қисмҳои корӣ (ки онро ҷузъи буранда ва андозадиҳанда ташкил медиҳад) ва мустаҳкамкунанда иборат аст. Қисми буранда бевосита аз масолеҳ қисми нозарурашро мебурад. Он аз як ё якчанд алмос, ҷӯякҳо барои дур кардани аррамайдаи филизз, унсури назорати ҳаҷму андоза ва ҷӯяк барои инти­қоли моеи молиданӣ ва сардкунӣ иборат мебошад. Вобаста ба таъ­йиноти технологӣ афзори филиззбурии мошинӣ ба зергурӯҳҳо тақсим мешавад: теғаҳо, рандаҳо, дандонабарор, рахпечбарор, сӯрохкунанда, суфтагарӣ ва ғайра Дар афзори филиззбурии мошинӣ асосан пӯлод, хӯлаҳои сахт ва маводди филиззию сафолии фавқуссахт истифода мегарданд. Бузургиҳои технологии афзори филиззбурӣ ба умқ ва суръати буриш вобаста аст. Талаботи асосӣ ба афзори филиззбурӣ – маҳсулнокии баланд бо бузургиҳои тозагӣ ва саҳеҳии коркард, тамоюл аз бузургиҳои ҳандасӣ, сахтии қисми буранда, намуди берунӣ ва ғайра аст. Феълан афзори филиззбурии мошинӣ бо барномаҳои комютерӣ (технологияи рақамӣ) идора карда мешаванд.

Ба афзори филиззбурии дастӣ искана, сӯҳон, сӯҳонча, дастарра ва ғайра мансубанд, ки бе истифодаи таҷҳизоти филиззбурӣ истифода мешаванд. Феълан мошинҳои дастие маъмул гаштаанд, ки ҷузъи кории онҳо афзори дастӣ буда, бо ҳаракатоварҳои барқӣ, гидравликӣ ва пневматикӣ ба кор андохта мешаванд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Энсиклопедияи Миллии Тоҷик
Гурӯҳ:Технология
Гурд

Дар фарҳангҳои тафсирии тоҷикӣ **мафҳуми «гурд»** - шуҷоъ, баҳодур, паҳлавону ғаюр, ифода гардида, хислатҳои ҷавонмардию содиқ будан ба ватанро таҷассум менамояд.
Маънои калимиа гвардияи миллӣ, ки воҳиди махсуси низомӣ эътироф мешавад, аз истилоҳи қадимаи тоҷикии «гурд» сарчашма мегирад.

## Эзоҳ
 
 

Гурӯҳ:Мафҳумҳо
Гурӯҳ:Вожа
Ганҷи ирфон (китоб)

Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ. Ганҷи ирфон. Иборат аз 2 ҷмлд. - Душанбе:Илм,2015

«Ганҷи ирфон»-и Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ зери назари доктори илмҳои филологӣ, узви вобастаи АИ ҶТ Мирзо Муллоаҳмадов аз чоп баровард. Ҷилди якуми ашъор аз 10 рисола ва ҷилди дуюми осори Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ 27 асари ӯро фаро гирифтааст. Ёдовар бояд шуд, ки таҳияи асарҳои бузургвор дар асоси нусхаҳои хаттие, ки дар захираи дастхатҳои шарқии Институти забон, адабиёт, шарқшиносӣ ва мероси хаттии ба номи Рӯдакии АИ ҶТ маҳфузанд, омода шудааст. Аксари асарҳои дар ҷилди мазкур воридшуда аз рӯйи мазмуну мундариҷаи худ илмӣ ва соҳавиянд. Бештари онҳо ба соҳаи фалсафа ва мантиқ мансуб буда, асарҳои сирф сӯфиёнаи Мир Сайид Алии Ҳамадониро дар бар мегиранд.  Зиндагии пандомӯз ва осори гаронқадри яке аз намояндагони илму адаби тоҷик Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ дар давоми тақрибан 700-сол мавриди ибрат ва омӯзиш қарор гирифтааст. Ҷанбаи ахлоқию маънавии осори алломаи Шарқ басо бою рангин буда, мардумро пайваста ба ваҳдат, иттифоқу иттиҳод, дӯстию бародарӣ, накӯкорию амонатдорӣ даъват менамояд. Мавсуф чун мутафаккири барҷастаи илму маданияти асрҳои миёнаи Машриқзамин дар ривоҷи улуми ҷамъиятшиносӣ, фалсафа, адабиёт ва тасаввуф саҳми босазо дорад.
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Китобҳо аз рӯи алифбо
Шеъри ирфонии Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ

**Каримҷон Қодиров, Мирзо Муллоаҳмад. Шеъри ирфонии Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ.** - Дущанбе:Ирфон,2015

Бахшида ба 700-солагии, алломаи Машриқзамин Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ Муассисаи нашриявии «Ирфон» ва матбааи ҶДММ «Нашри мубориз» китоби «Шеъри ирфонии Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ»-ро, ки муаллифонашон Каримҷон Қодиров ва Мирзо Муллоаҳмадов мебошанд, аз чоп баровард. Дар китоб паҳлӯҳои гуногуни андешаҳои ирфонии Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ мавриди таҳқиқ қарор гирифтааст. Мир Сайид Алии Ҳамадонӣ аз орифони машҳурест, ки ба тарвиҷи шеъри ирфонӣ дар марзи паҳновари ориёӣ мавқеи бузург дорад. Китоб барои мутахассисони соҳаи таърихи адабиёт, омӯзгорон ва донишҷӯёни ихтисоси забону адабиёти тоҷик, унвонҷӯён, магистрҳо ва кормандони илмӣ ҳамчун адабиёти таълимӣ тавсия мешавад.
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Китобҳо аз рӯи алифбо
Кумитаи телевизион ва радиои назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон

**Кумитаи телевизион ва радиои назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон** — идораи ҷумҳуриявии назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон буда, ба фаъолияти телевизион ва радиошунавонии ҷумҳурӣ роҳбарӣ намуда, дар баланд бардоштани савияи ғоявию сиёсӣ ва бадеии барномаҳои телевизионӣ ва радиоӣ, вазъият ва инкишофи минбаъдаи кори телевизион ва радиоӣ масъул аст.

Кумита соли 1957 дар назди Шӯрои Вазирони ҶШС Тоҷикистон таъсис ёфта, аз соли 1962 ба Комитети давлатии Шӯрои Вазирони ҶШС Тоҷикистон табдил ёфт. Соли 1971 Комитети давлатии Шӯрои Вазорати ҶШС Тоҷикистон оид ба телевизион ва радиошунавонӣ ном гирифт. Ҳоло бо номи Кумитаи телевизион ва радиои назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон фаъолият дорад.

## Фаъолият
Кумита айни ҳол аз даҳ телевизиони давлатӣ — Телевизиони Тоҷикистон (Шабакаи якум), Муассисаи давлатии Телевизиони "Сафина", Муассисаи давлатии телевизиони кӯдакон ва наврасон «Баҳористон», Муассисаи давлатии телевизиони "Сайёҳӣ ва ҳунарҳои мардумӣ" Муассисаи давлатии телевизиони иттилоотии «Ҷаҳоннамо», Муассисаи давлатии телевизиони "Илм ва табиат" Муассисаи давлатии телевизиони "Варзиш" Муассисаи давлатии телевизиони мусиқии "Шаҳнавоз" ТВ-Бадахшон, ТВ-Суғд, радиои «Фарҳанг», радиои «Овози тоҷик» ва радиои «Садои Душанбе» иборат буда, бо 5 забон, радиои «Овози тоҷик» бо 8 забон барномаҳо омода мекунанд.
Барномаҳои иттилоотии «Ахбор», «Навид», «Хабар», силсилафилмҳои гурӯҳҳои эҷодии «Субҳ», «Фаросӯ», «Пайванд», силсилабарномаҳои «Рисолаи таърихӣ», барномаҳои ҳарҳафтаина аз радиои «Садои Душанбе» — «Шумон», аз «Радиои Тоҷикистон» — «Ҳафриёт» ва ғайраҳо барои тарғиби ҷашни 3000-солагии Ҳисори Шодмон саҳми назаррас доранд.

Кумитаи телевизион ва радиои назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон дар солҳои соҳибистиқлолӣ 10 шабакаи телевизионӣ ва 3 шабакаи радиои давлатӣ таъсис додааст.
Ҳоло дар Ҷумҳурии Тоҷикистон 90 телевизион ва радиои давлативу хусусӣ ва студияҳои истеҳсоли маҳсулоти аудиовизуалӣ фаъолият менамоянд. Аз ин шумора 13 телевизиони давлатӣ, 10 радиои давлатӣ, 33 телевизиони хусусӣ, 22 радиои хусусӣ ва 12 студияи истеҳсоли маҳсулоти аудиовизуалӣ мебошанд..
 
Дар назди Кумита дастаҳои ҳунарӣ ва рақсии «Гулшан», «Дарё», «Фалак», «Шашмақом», «Зебо» ва «Гулрез» фаъолият менамоянд. Айни ҳол тамоми шабакаҳои иттилоотии телевизион ва радиошунавонии Кумита тавассути моҳвора ва Шабакаи баландсуръати ҷаҳонии Интернет бо сифати баланд ба тамоми гӯшаҳои олам паҳн мегарданд. Фаъолияти хуби назарраси кормандони Кумита бо нишони «Аълочии телевизион ва радио» қадр карда мешавад.

Раиси Кумитаи телевизион ва радиои назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 21 январи соли 2025 то ба ҳол Носир Саидзода мебошад. 

## Нигаред
* Телевизиони Тоҷикистон (Шабакаи якум)
* Телевизиони "Сафина"
* Ширкатҳои телевизионии давлатии умумиҷумҳуриявӣ ва минтақавӣ (Тоҷикистон)

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Кумитаҳои назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Муассисаҳои фарҳангии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Телевизиони Тоҷикистон