Донишгоҳи Мичиган

**Донишгоҳи Мичиган** ( ; аксар вақт ба *U of M* кӯтоҳ карда шудааст) — донишгоҳи ҷамъиятии (иёлатии) тадқиқотист, ки дар Анн-Арбор, Мичиган, ИМА ҷойгир аст. Соли 1817 дар Детройт таъсис ёфтааст, аммо баъд аз бист сол (соли 1837) ба Анн Арбор кӯчид.

Донишгоҳи Мичиган қадимтарин донишгоҳи иёлот аст, ки як қисми ба ном "Ивии ҷамъиятӣ" (  ва Ассотсиатсияи Донишгоҳҳои Амрикост, ва ду шаҳраки иловагии воқеъ дар Дирборн ва Флинт дорад. Донишгоҳи Мичиган айни замон беш аз 460,000 хатмкунандагони зиндаро дорад - ин яке аз нишондиҳандаҳои баландтарин дар байни донишгоҳҳои ҷаҳон аст . Донишгоҳи Мичиган яке аз марказҳои пешрафтаи таълимӣ ва илмии Иёлоти Муттаҳида ба ҳисоб меравад.

## Таърихи донишгоҳ
Донишгоҳи Мичиган соли 1817 дар Детройт таъсис ёфтааст ва *Донишгоҳи Мичиган ё Католепистемиадас*  () номида шудааст.

Дар соли 1837 донишгоҳ ба Анн Арбор кӯчид ва синфҳои аввалини соли 1841 аз ҷониби ду профессор бо ҳафт донишҷӯ таълим дода шуданд. То соли 1866  ба қайд гирифта шуданд, ки аксари онҳо собиқадорони ҷанги шаҳрвандӣ буданд. Дар соли 1871 Донишгоҳи Мичиган яке аз аввалин донишгоҳҳои Иёлоти Муттаҳида гардид, ки занонро ба таҳсил қабул кард .

Донишгоҳ бо донишҷӯёни яҳудӣ аз Ню-Йорк дар солҳои 1920-ум ва 30-юм маъмул буд, вақте ки донишгоҳҳои Ivy League квотаи қабули яҳудиёнро доштанд. 14 октябри 1960 Ҷон Кеннеди идеяи ташкили корпуси Сулҳро дар зинапояҳои бинои клуби донишҷӯён иброз дошт. Дар солҳои 1980-90, донишгоҳ маҷмааи бузурги беморхонаҳояшро  ва лабораторияҳои илмӣ дар шаҳраки шимолиро таъмир кард.

1 июли соли 2011 дар қаламрави донишгоҳ манъи тамокукашӣ ҷорӣ карда шуд .

## Сохтори донишгоҳ
рост|мини|305x305пкс| Маркази тиббии Донишгоҳи Мичиган
мини|305x305пкс| Мактаби тиҷорати Росс, Донишгоҳи Мичиган
Донишгоҳи Мичиган се коллеҷ ва 16 мактаб дорад:

* Коллеҷи адабиёт, илм ва санъат (1841)
* Мактаби тиббӣ (1850)
* Коллеҷи муҳандисӣ (1854)
* Мактаби ҳуқуқӣ (1859)
* Мактаби дандонпизишкӣ (1875)
* Мактаби дорусозӣ (1876)
* Мактаби мусиқӣ, театр ва рақс (1880)
* Мактаби ҳамширагӣ (1893)
* Коллеҷи меъморӣ ва шаҳрсозии Алфред Таубман (1906)
* Мактаби миёнаи Хорас Рекхам (1912)
* Мактаби сиёсати ҷамъиятии Ҷералд Р. Форд (1914)
* Мактаби маориф (1921)
* Мактаби тиҷорати Стивен Росс (1924)
* Мактаби захираҳои табиӣ ва муҳити зист (1927)
* Мактаби тандурустии ҷамъиятӣ (1941)
* Мактаби кори иҷтимоӣ (1951)
* Мактаби иттилоотӣ (1969)
* Мактаби санъат ва дизайн (1974)
* Мактаби кинезиология

## Барномаҳои варзишӣ
мини|240x240пкс| Бозии футболи амрикоӣ дар Варзишгоҳи Мичиган
Ҳама дастаҳои варзишии Донишгоҳи Мичиганро Вулверинс меноманд ва дар ҳама намудҳои дигар, ба ғайр аз тӯби обии занона (ки дар он даста дар Ассотсиатсияи Поло Ватерполҳои Донишгоҳ рақобат мекунанд), онҳо дар зербахшии Football Bowl Subdivision ва Big Ten-конфронсҳо рақобат мекунанд. Донишгоҳ 27 намуди варзишро дастгирӣ мекунад — 13 барои мардон ва 14 барои занон . Дар тӯли 10 аз 14 соли охир, Донишгоҳи Мичиган дар барномаҳои варзишӣ дар қатори 5-ум ҷой гирифтааст.

Дар охири мавсими 2012 дастаи донишгоҳи футболи амрикоӣ дар таърихи NCAA аз рӯи шумораи ғалабаҳо (903) ва аз рӯи фоизи бозиҳои пирӯзӣ (73,5%) дар ҷои аввал аст . Дар соли 1902, даста дар аввалин бор Роуз Боул ғолиб омад. Аз соли 1968 то 2007, Мичиган Вулверинс назар ба 40 мавсим пай дар пай бештар аз пирӯзӣ ба даст овард ва аз соли 1975 то 2007 ҳар сол дар боул.бозӣ мекарданд . Вулверинҳо 42 маротиба ғолиби Конфронси Big Ten шуданд ва инчунин 11 маротиба қаҳрамони кишвар шуданд (охирин соли 1997) . Се бозигари даста ҷоизаи Хайменро соҳиб шуданд: Том Ҳармон, Десмонд Ховард ва Чарлз Вудсон .

Варзишгоҳи Мичиган бузургтарин варзишгоҳи донишгоҳӣ дар Иёлоти Муттаҳида ва яке аз бузургтарин варзишгоҳҳои футбол дар ҷаҳон аст. Иқтидори иншоот 109.901 нафарро ташкил медиҳад , аммо иштирокчиёни чорабиниҳо аксар вақт аз 110 000 нафар зиёд мебошад. Чунин рақамҳои рекордии чемпионати NCAA барои Стадиони Мичиган шиносанд, алахусус пас аз омадани Бо Шемблхер. Донишгоҳи Мичиган рақиби ҳамешагӣ бо бисёр муассисаҳои таълимӣ, аз ҷумла Донишгоҳи иёлати Мичиган, Нотр Дам ва Донишгоҳи Огайо мебошад. ESPN рақобати Мичиган ва Огайоро бузургтарин рақобат дар варзиши амрикоӣ мешуморад.
рост|мини|240x240пкс| Маркази Chrysler
Дастаи мардони хоккейи яхбандӣ, ки дар Jost Ice Arena бозӣ мекунанд, нуҳ маротиба қаҳрамони кишвар шуд , дар ҳоле ки дастаи баскетболбозони мардон, ки дар хонаи худ дар Крислер Сентр бозӣ мекарданд, панҷ маротиба ба финали чаҳорум баромад ва 1989 чемпионати NCAA шуд. Аммо, дар солҳои 90, даста ба моҷарои букмекерӣ гирифтор шуд ва барои он як давраи санҷишии чорсола ҷорӣ карда шуд. Вай инчунин аз пирӯзиҳояш дар мавсимҳои солҳои 1992/93 то 1995/96 ихтиёран даст кашид, ки дар он бозингарон барои натиҷапешкашкунӣ ва инчунин аз роҳ ёфтан ба финали чаҳорум дар солҳои 1992 ва 1993 пул мегирифтанд .

Гуштини варзиши, гимнастика ва волейболбозии занона дар Клифф Кин Арена, ки ба номи мураббии деринаи гуштӣ Клифф Кин дар соли 1990 гузошта шудааст, мегузарад.

Ҳангоми ба охир расидани Бозиҳои Олимпии 2014, 236 донишҷӯён ва мураббиёни Донишгоҳи Мичиган дар ҳамаи бозиҳои тобистонаи олимпӣ, ба истиснои Бозиҳои соли 1986 ширкат варзиданд ва медалҳо ба даст оварданд ва ба ғайр аз чаҳор Бозиҳои олимпӣ медалҳои тило ба даст оварданд. Дар маҷмӯъ, донишҷӯёни Донишгоҳи Мичиган 151 медали олимпиро ба даст оварданд: 72 тило, 39 нуқра ва 40 биринҷӣ .

## Муаллимон ва олимони машҳур

* Иосиф Бродский
* Бруннов, Франс - профессори астрономия
* Лобанов-Ростовский, Андрей Анатолевич - профессори таърих
* Маклафлин, Дин Бенҷамин - профессори астрономия
* Муру, Жерар - профессори физикаи амалӣ, барандаи ҷоизаи Нобел дар соҳаи физика 2018
* Хилтнер, Вилям Алберт - профессори астрономия
* Шандор, Дерди - пианинонавоз
* Веррет, Шерли - сарояндаи опера, меззо-сопрано
* Сазерленд, Гордон Бримс Блэк Макривор - физик, ихтироъкори найчаи инфрасурх
* Тимошенко, Степан Прокофьевич (1878-1972) - олими рус дар соҳаи механика
* Кунле Олукотун - муҳандиси компютер, пешрав дар рушди микропросессорҳои бисёрҷанба
* Винчел, Александр - профессори геология
* Руфф Тайлер — файласуф

## Ҳамчунин нигаред

* Расадхонаи Детройт
* Ҷералд Р. Форд
* Осорхонаи санъати Донишгоҳи Мичиган
* Хатмкардагони Донишгоҳи Мичиган

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

Гурӯҳ:Ассотсиатсияи донишгоҳҳои Амрико
Гурӯҳ:Донишгоҳҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Википедия:Пайванди мустақими мақола ба Викианбор
Гурӯҳ:Донишгоҳи Мичиган