Ҳасан Рӯҳонӣ

**Ҳасани Рӯҳонӣ** (; ) — давлатмард, сиёсатмадор ва фақеҳи шиъамазҳаби эронӣ. Раисҷумҳури Эрон (2013— 2021).

## Зиндагинома
Ҳасани Рӯҳонӣ 12 ноябри соли 1948 дар шаҳри Сурхе, Устони Симнон дар шимоли Эрон таваллуд шудааст.

Рӯҳонӣ таълими динии худро соли 1960 оғоз кардааст. Дар шаҳри муқаддаси шиаҳо — Қум маълумоти рӯҳонӣ гирифтааст. Вай соли 1969 ба Донишгоҳи Теҳрон дохил шуд ва дар соли 1972 унвони бакалаврии ҳуқуқи додгоҳиро гирифт. Соли 1995 дар Донишгоҳи Каледонияи Глазго рисолаи магистрии худро дар мавзӯи «Ҳокимияти қонунгузории исломӣ бо истинод ба таҷрибаи Эрон» дифоъ кард.

Дар соли 1999, аз ҳамон донишгоҳ дараҷаи илмии доктори илмҳои ҳуқуқи давлатиро гирифтааст.

Забонҳои хориҷиро омӯхтааст. Забонҳои англисӣ, арабӣ, фаронсавӣ, русӣ ва олмониро хуб медонад.

## Фаъолияти сиёсӣ
Рӯҳонӣ дар синни 15-солагӣ ба ҳаракати инқилобии исломӣ пайвастааст. Дар тӯли чанд сол, ӯ ба саросари кишвар сафар намуда ба ташвиқи маъракаи Рӯҳуллоҳ Мусавӣ Хумайнӣ, саҳм гузошт. Руҳонӣ борҳо барои суханрониҳои зиддиҳукуматӣ ба зиндон афтод ва баъд маҷбур шуд, ки пас аз Хумайнӣ аз таъқиби полис САВАК ба Порис фирор кунад..

Шояд Ҳасан каме бо фаъолияти сиёсӣ машғул дошта бошад. Вай мактаби Алавиро тарк кард ва ба мактабҳои сиёсии динии бофаъолтар дохил шуд. Тақрибан дар айни замон, ӯ насаби арабии Рӯҳониро қабул кард. Даъвои ӯ дар бораи пинҳонӣ паҳн кардани варақаҳои Хумайнӣ, ва ҳатто нашрияи тундгароии «Энтекам» (Интиқом), дар байни ҳамсабақон, шояд дуруст бошад. Аммо, изҳороти Рӯҳонӣ дар бораи он, ки ӯ медонист, ки тундгароёни динӣ барои омодагӣ ба куштори сарвазир Ҳасан Алӣ Мансур дар 22 январи соли 1965 дарсҳои тирандозӣ мегиранд, ба назар хеле шубҳанок менамояд.

Аз соли 1973 Рӯҳонӣ бо воъизаҳои зиддишоҳӣ ба Эрон сафар мекунад. Тарҷумаи ҳоли ӯ тавсифи ҳамосавии воъизаҳои оташинро пешниҳод мекунад, ки ҳамеша барои кӯшишҳои ҷосусони САВАК бефоида барои Рӯҳонӣ хотима меёбанд. Аммо, номи Рӯҳонӣ бори аввал дар бойгонии САВАК дар гузориши моҳи сентябри соли 1975 омадааст, ки дар он аз меҳмонони хутбаи Оятуллоҳ Муҳаммад Ризо Маҳдавӣ Кани, ки баъдан яке аз рӯҳониёни бонуфузи инқилоби исломӣ хабар медиҳад. Ҳуҷҷати дуввуме, ки дар бораи Рӯҳонӣ ёдовар мешавад, аз моҳи октябри соли 1977 бармегардад. Он худ ба таври эътимодбахш нишон медиҳад, ки САВАК ният надошт, ки воизони номаълумро аз Сурхе ҳабс кунад. Ҳуҷҷатҳо инчунин дар бораи он, ки ҳамсолони Рӯҳонӣ ба ӯ чӣ гуна муносибат мекарданд, маълумот медиҳанд. « *Аксари донишҷӯёни илми илоҳиёт боварӣ доранд*, ки» гуфта мешавад дар гузориши САВАК, — *воъизаҳои [Рӯҳонӣ] дилгиркунанда ва ҷолиб мебошанд, аммо ӯ тавонистааст мардумро ба худ ҷалб кунад, зеро вай номи докторро дар назди номаш истифода мебарад.* "

Дар моҳи апрели соли 1978, Рӯҳонӣ бо дастгирии молиявии Муртазо Мутаҳҳарӣ, Муҳаммад Беҳештӣ ва Абдулкарим Мусавӣ-Ардебилӣ аз Теҳрон ба Лондон рафт.

Соли 1978 дар Эрон инқилоби исломӣ оғоз ёфт, Хумайнӣ ба Теҳрон баргашт, Рӯҳонӣ аз паи ӯ рафт. Соли 1980 ба парлумон ворид шуда, 20 сол дар онҷо кор кард ва муваффақ шуд, ки ҳам муовини раис ва ҳам раиси кумитаи амниятро боздид кунад.

Рӯҳонӣ аз соли 1999 узви Шӯрои коршиносон, узви Шӯрои мақсаднок аз соли 1991, узви Шӯрои олии амнияти миллӣ аз соли 1989, роҳбари Маркази тадқиқоти стратегӣ аз соли 1992 буд. Ӯ ҳамчун раиси Шӯрои олии амнияти миллӣ, дар бораи барномаи ҳастаии Эрон бо давлатҳои Аврупо гуфтушунид кардааст.

15 июни соли 2013, Рӯҳонӣ дар даври аввали интихоботи президентӣ, бо ба даст овардани бештар аз нисфи овозҳои (18,613,329 овозҳо) ғолиб гардид..

Дар моҳи майи соли 2017, Рӯҳонӣ эълом дошт, ки барои даври дуввум номзад хоҳад шуд. Интихоботи президентӣ дар Эрон 19 майи соли 2017 баргузор шуд. Дар натиҷа, Рӯҳонӣ тақрибан 57 % овозҳоро (23,53 миллион овоз) ба даст овард ва барои давраи дуввум дубора Президенти Эрон интихоб шуд.

Дар моҳи декабри 2017 — январи 2018 дар Эрон намоишҳои густурдаи зиддиҳукуматӣ баргузор шуданд, ки дар байни шиорҳои тазоҳуркунандагон шиори «Марг ба Рӯҳонӣ» буд.

## Оила
Ба Саҳебаи Арабӣ (Рӯҳонӣ) оиладор аст. Ин оила панҷ фарзанд дорад.

Се хоҳар ва як бародар дорад. Бародар — Ҳусейн Ферейдун, фиристодаи собиқи махсуси президенти Эрон оид ба барномаи ҳастаӣ, моҳи июли соли 2017 аз ҷониби мақомоти эронӣ бо гумони ҷиноятҳои молиявӣ дастгир карда шуд.

## Аксҳо

Hassan Rouhani childhood.jpg| Кӯдакӣ
Hassan Rouhani in theologian uniform (Talabegi clothes) poster for the 1st Islamic Consultative Assembly election.jpg|Ҷавонӣ
EU ministers in Iran for nuclear talks, 21 October 2003.jpg|Аввалин нишасти Эрон бо намояндагони аврупоӣ, Теҳрон, 21 октябри 2003
Hassan Rouhani at US Field Hospital 12-24-2003 - FEMA - 13321 - by Marty Bahamonde.jpg|Дар беморхонаи саҳроии Амрико пас аз зилзилаи соли 2003 дар Бами Эрон
Rouhani supporters (1).jpg|Митинги ҷонибдорони Рухонӣ дар кӯчаи Вали-Аср
Hassan Rouhani inauguration 10.jpg|Маросими савгандёдкунии Рӯҳонӣ дар парлумони Эрон. Рост - содиқ Лориҷонӣ
President Rouhani speechs after a cabinet meeting 02.jpg|Ҳукумати Ҳасани Рӯҳонӣ 
Hassan Rouhani's second term inauguration 26.jpg|Духтар ва бародари Рӯҳонӣ дар парлумони Эрон


## Пайвандҳо
* 
* Президенти Эрон Ҳасани Рӯҳонӣ // " Эхо Москва "
* *Ҳасани Рӯҳонӣ.* Чаро Эрон  ҳамкории созанда меҷӯяд // Washington Post, 20 сентябри соли 2013, тарҷумаи PolysMI.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Президентҳои Эрон
Гурӯҳ:Ҳукуматдорони Эрон
Гурӯҳ:Сарварони давлатҳо
Гурӯҳ:Сарварони асри XXI
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Сиёсатмадорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Эрон
Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бо сарчашма аз Викидода
Гурӯҳ:Википедиа:Зиндагиномаи муосирон
Гурӯҳ:Зодагони соли 1948
Гурӯҳ:Зодагони 12 ноябр
Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Саҳифаҳое, ки бо тарҷумаҳои ношинос оварда шудаанд