open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Гудермес

**Гудермес** () — шаҳр дар Русия, маркази ноҳияи Гудермес дар Ҷумҳурии Чеченистон. Дар шарқи ҳамвории наздикӯҳии Чеченистон, дар доманаи қ-кӯҳи Гудермес, дар соҳили дарёи Гумс (ҳавзаи дарёи Терек), 40 км шарқтари ш. Грозний ҷойгир аст. Аҳолиаш 50 ҳазор нафар (2014, бо атрофаш 63 ҳазор нафар). Дар Г. асосан чеченҳо (93,34 %), инчунин русҳо (2,19 %), қумиқҳо (0,96 %) ва дигар қавмҳо зиндагонӣ мекунанд. Аксарияти аҳолӣ мусулмонҳои суннимазҳабанд.

## Таърих
Деҳаи Гудермес дар асри 18 пайдо шудааст. Он 14 январи 1929 ба шаҳраки коргарон табдил ёфт. Аз 5 январи 1941 — шаҳр. Г. то ибтидои солҳои 1990 дуввумин маркази саноатию нақлиётии Ҷумҳурии Чеченистон буд. То солҳои 1990 дар он корхонаҳои хидматрасонии нақлиёти р. о., истеҳсоли масолеҳи бинокорӣ, заводҳои «Штамп», биокимиёӣ ва консервабарорӣ вуҷуд доштанд. Солҳои 1994-96 ва 1999 Г. дар натиҷаи амалиётҳои ҳарбии байни қувваҳои низомии федералӣ ва ҷанговарони ҷудоихоҳи чечен комилан хароб гардид. Баъдан Г. аз нав барқарор карда шуд.

## Иқтисод
Ҳоло Г. маркази муҳимми нақлиёти Қафқози Шимолӣ мебошад. Аз он роҳҳои оҳан ба Астрахан, Ростови лаби Дон, Моздок, Боку шоҳроҳи автомобилгарди М 29-и Ростови лаби Дон — Боку мегузаранд. Дар Г. комбинати истеҳсоли яхмос, заводҳои кимиё, истеҳсоли лимонад, консерва, асбобҳои тиббӣ, филиали корхонаи бузургтарини қисми аврупоии Русия — «Металлоторг» амал мекунанд. Дар Г. мағозаҳои бисёр (калонтаринашон «Олами кӯдакон», маркази савдои «Космос», толори мебели «Аризона», хонаи савдои «Жемчужина»), бозори марказӣ, маркази савдои Mega City, клуби варзиши ҷумҳуриявии «Рамзан», клуби муштзании «Рамзан», аквапарк (соли 2009 сохта шуд) мавҷуданд. Дар Г. шабакаҳои телевизиони шаҳрии «Пут-ТВ» ва «Гумс-1» фаъолият доранд, газетаҳои «Гумс» ва «Моршо» нашр мешаванд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Русия
Гулкевичи

**Гулкевичи** () — шаҳрест дар кишвари Краснодар дар Русия аст. Aҳолиаш 35141 нафар аст.

## Таърих

## Ҷуғрофия

## Иқтисодиёт

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Шаҳрҳои кишвари Краснодар
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Ишим (шаҳр)

**Ишим** () — шаҳрест дар вилояти Тюмен дар Русия аст. Aҳолиаш 67757 нафар аст.

## Таърих

## Ҷуғрофия

## Иқтисодёт

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Русия
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Иваново

**Иваново** () — шаҳр дар Русия, маркази маъмурии вилояти Иваново. Дар қисми марказии вилоят, дар соҳили рӯди Увод (шохоби рӯди Клязма) ҷойгир аст. 

Истгоҳи роҳи ооҳан, шабакаи роҳҳои автомобилгард ва фурудгоҳи байналмилалӣ дорад. Аҳолиаш 406,1 ҳазор нафар (бо аҳолии атрофаш 654,5 ҳазор нафар, 2018). Ивановоро шабакаи роҳи оҳан бо шаҳрҳои Маскав, Ярославл, Кинешма, Владимир ва шоҳроҳи автомобилгард бо шаҳрҳои Владимир, Кострома ва Нижний Новгород мепайвандад.

## Таърих
Тибқи маъхазҳои бостоншиносӣ дар Иваново одамон дар асрҳои 14-15 сокин шудаанд. Дар ибтидои асри 17 Иваново дар натиҷаи лашкаркашии Реч Посполита (номи расмии давлати Лаҳистону Литва дар солҳои 1569—1795) аз ҷониби лашкари А. И. Лисовский тасарруф гардид. Дар асри 17 Иваново зери итоати князии Шуйский ва Черкасск буд. Дар охири асри 17 маркази бузурги ҳунармандӣ гардида, бештар соҳаҳои бофандагӣ, рангубор ва гулмонии матоъ рушд карда буданд. Дар асри 19 Иваново ба яке аз марказҳои муҳимми саноатӣ табдил ёфта, унвони «Манчестери Рус»-ро гирифт. Соли 1871 бо фармони император Александри II ш. Иваново-Вознесенск таъсис шуд. 27.12.1932 Иваново ном гирифт. Солҳои ҶБВ (1941-45) корхонаҳои Иваново барои ҷабҳа (фронт) маҳсулоти ниёзи аввал истеҳсол мекарданд. 

## Саноат
Иваново яке аз марказҳои муҳимми саноати нассоҷии Русия буда, 12 фабрикаи нассоҷӣ дорад, ки дар онҳо матоъҳои пахтагӣ, шоҳӣ ва пашмин (мӯинагӣ) истеҳсол мешаванд. Дар Иваново саноати мошинасозӣ (истеҳсоли кранҳои борбардор, экскаватор, таҷҳизоти кешбофӣ) рушд карда, з-ди парашютсозии «Полёт» яке аз истеҳсолкунандаҳои асосии техникаи парашютӣ-десантии Русия ба ҳисоб меравад. Дар Иваново институтҳои таҳқиқоти илмии кишоварзӣ, маҳлулҳои кимиёии АИ Федератсияи Русия, Институти таҳқиқоти илмии ҳифзи меҳнат, маркази кашфиётҳои гендерӣ, саноати коркарди пахта, маркази модар ва кӯдак, академияҳои кишоварзӣ (1995), тиббӣ (1994), меъморӣ-бинокорӣ, бофандагӣ, Донишгоҳи Иваново (1973), Донишгоҳи кимиёӣ-технологӣ (1930), Донишгоҳи энергетикӣ (1939), Донишгоҳи меъморӣ-сохтмонӣ (1981) мавҷуданд. Дар Иваново Маҷмааи осорхонаҳои таърихӣ-кишваршиносии ба номи Д. Г. Бурилин (дар ҳайати он осорхонаҳои таърихӣ-кишваршиносӣ, бадеӣ), филармония, сирк, театрҳои драмавӣ-мусиқӣ ва лӯхтак фаъолият доранд. Аз ёдгориҳои меъморӣ бинои Театри драма (меъмор А. В. Власов), намоишгоҳи маҳсулоти кишоварзӣ, донишкадаи тиббӣ (меъмор Н. И. Кадников), муҷассамаи «Муборизони Инқилоб» (1975, ҳайкалтарошон Д. Б. Рябичов, М. И. Мамотин, меъмор И. Е. Кутирев) боқӣ мондаанд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Русия
Избербаш

**Избербаш** () — шаҳрест дар кишвари Доғистони Русия. Aҳолиаш 39365 нафарро ташкил медиҳад.

## Таърих

## Ҷуғрофия

## Иқтисодёт

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Русия
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Кандалакша

**Кандалакша** (, карелӣ: Kandalakši, , вепсӣ: Kandalakš) шаҳр (аз соли 1938) дар вилояти Мурманск дар Русия аст. Aҳолиаш 40564 нафар аст.

## Таърих

* соли 1938 — шаҳр Кандалакша
* соли 2008 — нишон

## Ҷуғрофия
* Баҳри Сафед
thumb|centre|750px
## Аҳолиаш

* соли 1926 — 4195 нафар
* соли 1939 — 22172 нафар
* соли 1959 — 38222 нафар
* соли 1970 — 42656 нафар
* соли 1979 — 45430 нафар
* соли 2002 — 40564 нафар
* соли 2010 — 35659 нафар

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Русия
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Ковилкино

150px|right

**Ковилкино** () — шаҳрест дар Мордовиа дар Русия аст. Aҳолиаш 21873 нафар аст.

## Таърих

## Ҷуғрофия
Шаҳр дар соҳили чапӣ дарёи Мокша, дар 116 км аз Саранск ҷойгир аст.

## Иқтисодиёт
* корхонаи «Универсал»
* корхонаи «Вегос»
* корхонаи «Надежда»
* корхонаи «Элекс»

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Русия
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Можга

**Можга** () — шаҳрест дар Удмуртиа дар Русия аст. Aҳолиаш 47119 нафар аст.

## Таърих

## Ҷуғрофия

## Иқтисодёт

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Русия
Гурӯҳ:Удмуртиа
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Обнинск

**Обнинск** (рус. *Обнинск*) — шаҳр дар вилояти Калугаи Русия, назди дарёи *Протва* (шохоби дарёи *Ока*), дар масофаи 25 километр ҷанубу ғарбтар аз сарҳади Маскави Нав (рус. *Новая Москва*) шоҳроҳи Калуга — А130 ва 38 километр шоҳроҳи Киев (рус. *Киевский шоссе*) М3, 80 км аз *МКАД*, 68 км аз шимолу шарқии шаҳри Калуга ҷойгир шудааст. Аҳолиаш 129 584 нафар (2023).

альт=|мини|296x296px|Шаҳри Обнинск, кӯчаи Гагарин
мини|296x296px|Хиёбонҳои Ленин ва Маркс, шаҳри Обнинск
мини|296x296пкс|Шаҳри куҳан, хиёбони Ленин бо хонаҳои сохти солҳои 1950
мини|296x296px|Маркази шаҳри Обнинск
мини|296x296px|хиёбони Маркс

## Аҳолӣ
; Таркиби миллӣ 
Мувофиқи барӯйхатгирии аҳолӣ дар соли 2020, дар шаҳри Обнинск миллатҳои зерин умр ба сар мебаранд (миллатҳои камтар аз 0,1 % ва дигарон, нигаред ба эзоҳ ба қатори  «Дигарон»):

## Таърих

## Ҷуғрофия

## Иқтисод
thumb|300px|Нерӯгоҳи барқи атомии шаҳри Обнинск. Аввалин Нерӯгоҳи барқи атомӣ дар дунё

thumb|300px|Нерӯгоҳи барқи атомии шаҳри Обнинск

## Фарҳанг
thumb|300px|Осорхонаи таърихи шаҳри Обнинск
Муассисаҳои фарҳангии шаҳри Обнинск:
* Қасри фарҳанги шаҳр
* Хонаи олимон
* Хонаи фарҳанги Донишкадаи физикаю энергетика
* Кинотеатри «Мир»
* Кинотеатри «Синема Де Люкс»
* Кинотеатр дар «Центр Досуга»
* Толори камеравии китобхонаи марказонидашудаи шаҳри Обнинск
* Китобхонаи марказонидашудаи шаҳри Обнинск даҳ адад китобхонаҳои оммавиро дар бар мегирад, аз ҷумла куҳансолтарин китобхона, китобхонаи № 8 (*«Старый Город»*)
* Осорхонаи таърихи шаҳри Обнинск

## Инҷоро ҳам бингаред
Гурӯҳ:Шаҳрҳои Русия
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Зодагони шаҳри Обнинск
Гурӯҳ:Тоҷикони Русия
Питалово

thumb|right|200px

**Питалово** (, ) — шаҳрест дар вилояти Псков дар Русия аст. Aҳолиаш 6615 нафар аст.

## Таърих

## Ҷуғрофия

## Иқтисодиёт

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Русия
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Пудож

**Пудож** (карелӣ: Puudoži, ) — шаҳр (аз соли 1785) дар Карелия дар Русия аст. Aҳолиаш 10200 нафар аст. 
## Ном
* puvas (карелӣ) — рӯд
* pud (вепсӣ) — торгӣ
## Таъриҳ
thumb|250px
Соли 1382: деҳае Пудога. 16 маӣ соли 1785 аз Екатерина II шаҳр Пудож дар ғоберна дар Олонец. Аз 1788, нишон.
### Таъриҳ дар номи
* **Пудога** (соли 1382-1785)
* **Пудож** (аз соли 1785)

## Ҷуғрофия
* рӯд Водла
## Аҳолӣ
* соли 2010 — 9 864 нафар
* соли 2011 — 10 200 нафар аст

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Русия
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Тимашёвск

**Тимашевск** () — шаҳрест дар кишвари Краснодар дар Русия аст. Aҳолиаш 54116 нафар аст.

## Таърих

## Ҷуғрофия

## Иқтисодёт

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Шаҳрҳои кишвари Краснодар
Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Уфа

**Уфа** () — шаҳрест дар Башкортостан дар Русия аст. Аҳолӣ 1,115,560 наф. (2017) аст.

## Таърих

## Ҷуғрофия

## Иқтисодёт

## Адабиёт
*  
*  
* 
* 
* 
* 
* 
## Пайвандҳо
* Официальный сайт 
* Совет городского округа город Уфа Республики Башкортостан
* Туристический портал города Уфы 
* Фотографии Уфы в фондах Библиотеки Конгресса
* Древняя Уфа: город, затерянный во времени

## Инҷоро ҳам бингаред

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Уфа
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Шаҳрҳо-миллионерҳои Русия
Велск

**Велск** () — шаҳрест дар Русия, маркази маъмурии вилояти Архангелск. 

Дар 545 км ҷанубтари Архангелск, дар соҳили дарёи Вел (шохоби Двинаи Шимолӣ) ҷойгир аст. Аҳолиаш 26,8 ҳазор нафар (2012). Роҳи оҳан дар хатсайри Коноша — Котлас ва аэропорт дорад. Роҳи автомобилгарди Маскав — Вологда — Архангелск аз Велск мегузарад. 

## Таърих
Бори нахуст маъхазҳои хаттӣ соли 1137 аз мавҷудияти Велск иттилоъ додаанд. Дар асри 17 хароб шудааст. Аз охирҳои асри 19 ва нимаи аввали асри 20 маҳалли бадарғаи маҳбусони сиёсӣ будааст. Аз соли 1929 маркази саноати чӯбкории вилояти Архангелск. 

Комбинатҳои гӯшту шир ва осорхонаи кишваршиносӣ дорад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Русия
Вичуга

**Вичуга** — шаҳр дар вилояти Ивановои Русия. 71 км дуртар аз қисми шимолу шарқии ш. Иваново ҷойгир аст. Аҳолиаш 36, 9 ҳазор нафар (2014).

Вичуга дар сари роҳи оҳани Маскав – Кинешма ва шоҳроҳи автомобилгарди Кинешма – Иваново воқеъ аст.

## Таърих
Соли 1925 дар натиҷаи муттаҳид гардидани 19 шаҳраки коргарӣ, 5 минтақаи саноатӣ ва 6 деҳа таъсис ёфтааст. Дар садаи XIX Вичуга маркази бузурги тиҷоратӣ-саноатӣ ба шумор мерафт. Дар охири садаи XIX ва ибтидои садаи XX Вичуга ба маркази бузурги саноатӣ, махсусан саноати нассоҷиву мошинасозӣ табдил ёфт. Корхонаҳои бузургаш: заводи мошинасозӣ, заводи чӯянрезӣ (соли 1877 Ф. Пелёвин таъсис додааст), ки бухориҳо, зинаҳо ва лӯлаҳои чӯянӣ истеҳсол мекунад. Аз соли 2006 техникаҳои борбардор истеҳсол мекунад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Горбунов С. В., Любичев Ю. С. Вичуга: Историко-краеведческий очерк. Ярославл, 1986.

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Русия
Видное

**Видное** () — шаҳрест дар вилояти Москоу дар Русия аст. Aҳолиаш 52198 нафар аст.

## Таърих

## Ҷуғрофия

## Иқтисодиёт

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Шаҳрҳои вилояти Маскав
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Вилюйск

**Вилюйск** () — шаҳрест дар Саха Републик дар Русия аст. Aҳолиаш 9776 нафар аст.

## Таърих

## Ҷуғрофия

## Иқтисодёт

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Русия
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Воронеж

**Воронеж** — шаҳр дар Русия, маркази вилояти Воронеж. Дар соҳили дарёи Воронеж, 12 км дуртар аз резишгоҳи он ба дарёи Дон воқеъ аст. Аҳолиаш 1, 01 млн нафар (бо атрофаш 1,2 млн нафар, 2014). Аз Воронеж хатти роҳи оҳани Марказ — Ҷануб, роҳҳои автомобилгарди Маскав — Ростови лаби Дон, Курск — Саратов мегузаранд. Ду фурудгоҳ, аз ҷумла фурудгоҳи байналмилалӣ дорад.

## Таърих
Воронеж дар ҷойи шаҳри қадими рус дар ҳайати князии Рязан бунёд гардидааст. Бори аввал дар солномаҳои соли 1177 ва 1237 дар робита ба ҳуҷуми Ботухон зикр ёфтааст. Солҳои 1585-86 дар он қалъае сохтанд, ки ба ҳайати хатти мудофиавии Белгород дохил мешуд. Дар садаи XVII Воронеж маркази бузурги савдо дар қисми ҷанубу шарқии аврупоии Русия буд. Аз соли 1682 маркази епархия (вилояти тобеи епископ), дар замони роҳпаймоиҳои Азов (1695- 96) маркази киштисозии флотилияи Азов буд. Соли 1696 дар Воронеж корхонаи киштисозӣ ва таъмири киштӣ, баъдтар қалъа ва адмиралитейство сохта шуданд. Аз соли 1711 маркази губ. Азов, аз соли 1725 маркази губернияи Воронеж, солҳои 1779-96 маркази мулки Воронеж. Дар садаи XIX маркази бузурги савдову саноат бо корхонаҳои коркарди ашёи кишоварзӣ буд. Баъд тавассути хатти р. о. бо Маскав (1868) ва Ростови лаби Дон (1871) алоқа пайдо кард. 12 ноябри 1917 дар Воронеж Ҳокимияти Шӯравӣ барқарор карда шуд. Дар солҳои панҷсолаҳои пешазҷангӣ дар Воронеж корхонаҳои бузурги мошинасозӣ, кимиё, саноати сабук ва хӯрокворӣ сохта шуданд. Дар солҳои ҶБВ (1941-45) дар натиҷаи ҷангҳои шадид Воронеж (бахусус соҳили чапи он) сахт хароб гардид. 25 январи 1943 аз фашистон озод карда шуд.

## Саноат
Воронеж-и муосир бузургтарин маркази саноатӣ, илмӣ ва фарҳангӣ, шаҳри асосии Черноземяи Марказӣ мебошад. Соҳаҳои асосии саноат: мошинасозӣ (истеҳсоли ҳавопаймоҳо, муҳаррикҳо барои ракетаҳо, таҷҳизоти челонгарию манганакунӣ, экскваторҳо, дастгоҳҳо ва ғайра), радиоэлектроника (истеҳсоли телевизор), кимиё (истеҳсоли каучуки синтезӣ, пластмасса). Соҳаҳои саноати сабук ва хӯрокворӣ, истеҳсоли мебел ва масолеҳи бинокорӣ тараққӣ кардаанд.

Дар Воронеж Институти давлатии лоиҳакашию технологии мошинасозии оҳангарию манганакунӣ, пажӯҳишгоҳи физикаву кимиё, филиалҳои як қатор институтҳои таҳқиқоти илмии умумируссиягӣ, Донишгоҳи давлатӣ (1918), донишгоҳҳои кишоварзӣ, омӯзгорӣ, техникӣ, меъморию бинокорӣ, институтҳои ҳарбии авиатсияи муҳандисӣ, радиоэлектронӣ ва дигар мактабҳои олӣ, осорхонаҳои кишваршиносӣ, бадеии ба номи И. Н. Крамский, адабӣ (осорхонаи инфиродии шоир И. С. Никитин), театрҳои драма, опера ва балет, тамошобини наврас, лӯхтак фаъолият доранд. Ёдгориҳои меъморӣ: калисоҳои Успенский (1694—1702) ва Николский (1720), қасри Воронеж (асри 18) ва ғ.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Гринко А. И. В боях за Воронеж. Воронеж, 1985; Воронеж в документах и материалах. Воронеж, 1987; Воронеж — колыбель флота русского. Воронеж, 1995; Воронеж: культура и искусство. Воронеж, 2006.

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Воронеж
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Шаҳрҳо-миллионерҳои Русия
Виборг

**Виборг** (, , , ) — шаҳр дар Русия, маркази ноҳиявии маъмурии вилояти Ленинград, дар 130 км шимолу ғарбии Санкт-Петербург.

Дар гарданаи Карелия, дар соҳил ва ҷазираҳои халиҷи Виборги баҳри Балтика ҷойгир аст. Аҳолиаш 80,9 ҳазор нафар (2013). Виборг бандари баҳрӣ, маркази роҳоҳан, роҳҳои мошингарди Санкт-Петербург — Хелсинки (Финляндия) дорад.

## Таърих
Виборг соли 1293 ҳамчун қалъаи ҳокими швед Торкел Кнутсон дар ҷойи бошишгоҳи хурди карелҳо бунёд гардидааст. Аз соли 1403 шаҳр. Соли 1811 якҷо бо губерния ба салтанати бузурги Финляндия ҳамроҳ карда шуд. Солҳои 1918-40 дар тобеияти Финляндия буд ва Винпури ном дошт. Дар Виборг заводдҳои калони киштисозӣ, истеҳсоли яхдон, асбобҳои электронӣ, таҷҳизоти саноати моҳӣ ва чӯб, корхонаҳои саноати сабук ва хӯрокворӣ мавҷуданд.

Маркази Виборг симои шаҳри асримиёнагии шведиро дорад. Дар ҷазира кӯшки аз хоросанги маҳаллӣ сохташуда (1293) бо манораи Олафи Муқаддас мавҷуд аст. Дар қисми хушкии шаҳр боқимондаҳои қалъаи Рогат (охири асри 16), манораи мудаввар, манораи Ратуша, қалъаи Пансерлакс, дар доманаи кӯҳи Петров қалъаи Кронверк (асри 18) бо истеҳкомҳо ва дарвозаҳои қалъа воқеанд. Хонаҳои алоҳида бо услуби меъмории скандинавии асрҳои 14-15, дайри доминиканҳо бо калисо дар услуби готика (1318, соли 1836 аз нав сохта шудааст), калисои Гиатсинти Муқаддас, калисои Спас-Преображенский (1780) боқӣ мондаанд. 

## Ҷозибаҳои гардишгарӣ
Виборг осоишгоҳи иқлимӣ ва маркази сайёҳӣ (туризм)-и байналмилалӣ мебошад. Дар наздикии Виборг осорхона-мамнӯъгоҳи давлатии таърихию меъмории табиии «Парк Монрепо» ҷойгир аст, ки дар он ҳар сол Фестивали мусиқии камеравӣ баргузор мегардад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Русия
Юрга

**Юрга** () — шаҳрест дар вилояти Кемерово дар Русия аст. Aҳолиаш 77000 нафар аст (2025).
## Аксҳои шаҳри Юрга
300px|ДК Fалаба

300px

## Таърих

## Ҷуғрофия

дарёи Талая

## Иқтисодёт

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Русия

Гурӯҳ:Маҳаллаҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Давидан

thumb|Давидан дар соҳили баҳр
**Давидан** — ин ҳаракати ҷисмонӣ буда, ба як намуди варзиш дохил мешавад. Бо давидан инсон аз як манзил ба дигар манзил тезтар расида метавонанд. Давидан ба саломатӣ хеле фоидаовар мебошад.

## Механикаи давидани инсон
Дар вақти давидан кариб ҳамаи қисмҳои бадан унвони пайванди инсон меҷумбад. Ҳар як шахс бо таври гуногун медавад, аммо ҳаракат ва баъзе ҳолатҳои давидан умимӣ аст ва дар ҳама шахс ба назар мерасад.

[thumb|Зан бо [саг давида истодааст]]

### Ҳаракти поёни тан
Бештар дар давидан пойҳо роли муҳимро мебозанд. Кор поёҳоро ба се гурӯҳ тақсим кардан мумкин аст: дастгирӣ, ҳаракат, ва пешгирӣ. Дастгирӣ ва ҳаракат дар вақти ба замин расидани пой ба вуқӯ меояд. Пешгири бошад дар вақти аз замин канда шудани пой.

## Низ нигаред
* Рӯзи миллии дав
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Варзиши сабук
Гурӯҳ:Истилоҳи варзишӣ
Карлстад

**Карлстад** () — шаҳр дар  Шветсия.

Бо яке аз кӯхнатарин донишгоҳҳо дар Шветсия — Донишгоҳи Карлстад машҳур аст.

## Пайвандҳо
* http://www.karlstad.se/.

Гурӯҳ:Шветсия
Ҷанги Эрон ва Ироқ

[мини|Ҷанги Эрон ва Ироқ [22 сентябр, 1980 Теҳрон]]
**Ҷанги Эрон ва Ироқ** (дар Эрон, , ва дар Ироқ, ) ҷанге аст, ки аз 22 сентябр, 1980 то 20 август, 1988 байни ду кишвар, Эрон ва Ироқ, ҷараён дошт. Ҷанги ҳашт солаи Эрон ва Ироқ яке аз фоҷеъаҳои таъриxи башари дар қарни бистум аст. Ҷанги ки пас аз ҷанги Вйетнам, тулонитарин ҷанги таъриxи ҷаҳони қарни бистум будааст.

Ба назар мерасад таҳвулоте баъд аз инқилоби Эрон дар Эрон мнҷр ба тасмими Ироқ дар ҳамли ба Эрон шуд. Заъиф шудани артиш баъд аз инқилоб дар Эрон, ишғоли сафорати Амрико ва гиравгонгирии аъзои он, ки боиси ﻿маҳкум шудани Эрон дар саҳнаи байналмилалӣ шуд ва сиёсати "Судури Инқилоб" ки аз сӯи оятуллоҳ Руҳуллоҳ Хумайнӣ ва раҳбарони Эрон пайгирӣ мешуд. Саддом Ҳусайн ва эҳтимолан бисёре аз сарварони дигари ҷаҳонро ба андешаи саркуби низомии режими ҷадиди Эрон андоxт. Ҳамчунин андешаи ҷудосозии устони Хӯзистон ва ҳамроҳ намудани қисми он ба қаламрави Ироқ яке аз далели муҳими ин ҷанг буд ба вижаи ин ки шӯриши арабҳои баъзе аз муxолифони инқилоби Эрон дар Хӯзистон то шикаст рӯ ба рӯ шуда буд. Пас давлати арабгароӣ Ҳизби Баъси Ироқ даст ба кор шуд ва дар ин рустоҳо ҷанги xудро низ давом дода буд. Қобили зикр аст ки бештари кишварҳои араб - ба ҷузъи чанде аз он Сурия ва Либиё аз режими Саддом Ҳусайн дар ин ҷанг пуштибонӣ карданд.

Гурӯҳ:Ҷангҳо
Гурӯҳ:Эрон
Гурӯҳ:Ироқ
Асал

**Ангубин (****), шаҳд (****) ё асал** () — маҳсулоти ширин ва часпак аст, ки онро занбӯрон ва ҳашаротҳои ба ҳам алоқаманд истеҳсол мекунанд. Асали занбӯр гарди занбӯрест, ки қисман дар гулуи занбӯри асал (Apis mellifera) ҳазм шудааст, тарқишҳои шакарини баъзе рустаниҳо ё баъзе ҳашаротҳо, ки бо афшураи рустанӣ ғизо мегиранд.

## Нигаред
* Занбӯри асал

## Пайвандҳо
* Асал заҳр аст ё позаҳр?

Гурӯҳ:Хӯрокиҳо
Чормағз

[thumb|[Каштанҳо]]
**Чормағз** — меваи баъзе рустаниҳо (бештар дарахтон), ки сахт буда дар дарунашон мағз доранд.
## Боварҳои халқӣ дар бораи чормағз
Баъзе боварҳо ба дарахти баланду сербарги чормағз марбут аст. Ба ақидаи мардум, агар касе шаб дар зери он хоб равад, паривара мешудааст, ё худ сиёҳӣ «пахш» мекунад. Ҳатто шабона аз таги дарахти чормағз гузаштан хосияти хуб надорад. Тибқи мушоҳидаи мардумшинос Р.Л. Неменова, дар ноҳияи Варзоб мардум кӯшиш мекарданд, дарахти тари чормағзро набуранд, танҳо баъд аз хушк шудан онро бурида ҳезум кардан мумкин буд. Агар зарур ояд, аз мӯйсафедони табаррук маслиҳату дуо гирифта, сипас дарахтро мебуридаанд. 
Ҳангоми шинондани ниҳоли чормағз дуо мехонданд ва ҳосили фаровонро талаб менамуданд. Вақте ки соҳиби дарахти чормағз бимирад, мегуфтанд, ки *дарахт ҳам азо мегирад ва ҳосил намедиҳад*. Барои серҳосил шудани он мардум ба шохҳояш тӯмор меовехтанд, дуо мехонданд ва маросими табартарсонро ба ҷо меоварданд.

## Нигаред низ
* Ангур
* Анҷир
## Эзоҳ
Яш

**Яш** () яке аз шаҳрҳои вилояти Яш, Руминия аст.

## Таърих

## Ҷуғрофия

## Иқтисодёт

## Инҷоро ҳам бингаред
Клуж-Напока

**Клуж-Напока** () — яке аз шаҳрҳои вилояти Клуж, Руминия аст.

## Таърих

## Ҷуғрофия

## Иқтисодёт

## Инҷоро ҳам бингаред
Чой

**Чой** ( — «ча́» дар лаҳҷаҳои кантонӣ ва мандаринӣ, «те̂» дар амойӣ ва тайванӣ,  «тя») — нӯшокие ки, бо ҷӯшонидан ва ё нигоҳ доштани барги дарахти чой мебошад, намудҳо: чиннӣ, ассамӣ ва камбоҷӣ).
thumb|300px|Чой
thumb|300px|Чой

## Тарзи тайёр кардани чой
Чой (чин. 茶 — «ча́» дар лаҳҷаҳои кантонӣ ва мандаринӣ, «те̂» дар амойӣ ва тайванӣ) — нӯшокие ки, бо ҷӯшонидан ва ё нигоҳ доштани барги дарахти чой мебошад, намудҳо: чиннӣ, ассамӣ ва камбоҷӣ). Худи ҳамон барг ҳам, ки барои тайёр намудани нушоки пешкаш карда мешавад, чой номида мешавад. Баъзан калимаи «чой» ро ба ҷои номи як намуди рустании Камелия ки яке аз оилаҳои рустаниҳои Чойи ба ҳисоб меравад, истифода мебаранд. Дар адабиёти илмии Ботаники чунин намуди рустаниро Камелияи Чинӣ низ меноманд (Camelia sinensis).

## Парвариш ва ғунучин
Маҳсулоти хом барои истеҳсоли чой баргҳои бехи чой мебошанд, ки онро бо миқдори зиёд дар плантатсияҳои махсус парвариш мекунанд. Барои афзоишёбии ин рустани, иқлими гарм бо миқдори муйяни рутубати ба решаи онҳо халал намерасонида лозим аст. Бисёрии плантатсияҳои чой дар нишебии куҳҳо дар маҳалле, ки иқлими тропикӣ ва субтропикӣ дорад, ҷойгир шудаанд. Дар Чин, Ҳиндустон ва Африқо, ки миқдори зиёди чой истеҳсол карда мешавад, дар як сол то чор маротиба ғунучин амалӣ мегардад. Асосан ба ду ҳосили аввала сифати баланд дода мешавад. Парвариши чойро дар минтақаи шимолӣ иктисодиёт нишон дода аст, ки дар фаррохии Гурҷистон ва шаҳри Краснодари Русия амали мегардад. Дар фаррохии аз ин баладтар буттаи чой калонтар гардиданаш мумкин, вале дар вақти тайёркуни он ба зиёни бучаи истеҳсолкунанда оварда мерасонад.

Баргҳои чой дасти ҷамъ карда мешаванд ва ба навъҳо ҷудо мекунанд, барои чойе, ки навъи баланд (ва нархи баланд) доранд, муғчаи ношукуфта ва баргҳои ҷавон мечинанд, дар вақти ғунучини сеюм ва чорум чойи сифаташ каме пастарро, аз баргҳои расида яъне пухта тайёр мекунанд. Меҳнати чинакчиён ба қадри имкон мушкил ва дилгиркунанда, таносуби байни вазни чойи тайёршуда ва ашёи хоми гунучинкардашуда (буттаи барг) — 1/4 — ро ташкил медиҳад, ки ин маънои онро дорад, ки барои 1кг истеҳсоли чой бояд 4кг барг ғунучин кардан лозим аст. Меъёр ё миқдори муқарраршуда барои ғунучинкунандагон 30-35 кг барги чой дар як рӯз дар сурати зарурати риоя кардани стандарти сифат ва аз буттаҳо танҳо чидани баргҳои лозима мебошад. Маҳсулоти хом барои чойи сифаташон баланд дар плантатсияҳои на он қадар калон афзоиш шуда (масоҳати тақрибан 0,5 га), азбаски дар нишебии куҳҳо ноҳамвор ҷойгир шуданд, барои ғунучин зарурияти гузаришро аз як плантатсия ба плантатсияи дигар, дохил мекунанд. Плантатсияҳои хоҷагии муосирро аз рӯи қоида калон месозанд, барои таъмини пай дар пай ғунучинкуни ва болоравии истеҳсолот, барги ғуншудаи дар плантатсияи мазкур барои истеҳсолоти миқдори бисёри чой истифода мешавад.

## Классификасияи чой

Image:Twinings Gunpowder tea in tin.jpg|Намуди Gunpowder (порух) чойи сабзӣ (кабуди) чиннӣ
Image:Twinings Gunpowder tea in pile.jpg|Чойи кабуди(сабзӣ) сифати паст
Image:Gunpowder tea in pile.jpg|Чойи сабз(кабуд)
Image:Lipton Earl Grey in pile.jpg|Чойи "Lipton Finest Earl Grey"


## Инҷоро ҳам бингаред
* Қаҳва
* Матто

*
Гурӯҳ:Нӯшокиҳо
Искандария

**Искандария** ( *ал-Искандария, * — *Eskendereyya,* , , *Рокуд* хонда мешавад) — шаҳр дар шимоли Ҷумҳурии Мисри Араб, дар соҳили баҳри Миёназамин, дар қисми ғарбии резишгоҳи д. Нил. Маркази маъмурии муҳофаза (губерния)-и Искандария. Аҳолиаш 4,984 ҳазор нафар (2016). Аксарият мусулмони сунимазҳаб мебошанд. Узели р. о. ва мошингард, бандарӣ баҳрӣ (гардиши солонаи бор тақр. 15 млн тон), наҳри ал-Маҳмудия, ки бо дарёи Нил пайваст аст (аз аввали асри 19). Фурудгоҳи байналмилалии Искандария (номи дигараш ал- Нуза). Нуқтаи охирини қубурҳои нефту газгузар.

## Таърих
Искандарияро соли 332 – 331 то м. Искандари Мақдунӣ бунёд кардааст. Дар охири асри 4 то м. дуввумин шаҳри бузург баъд аз Рум маҳсуб меёфт. Замони ҳукмронии сулолаи Птоломейҳо (305 – 30 то м.) пойтахти Миср ва яке аз марказҳои асосии тамаддунӣ элинӣ буд. Ҳангоми барҳам хурдани сулолаи Птолемейҳо (соли 30 то м.) ба ҳайати империяи Рум гузашт, аз охири асри 4 дар ҳайати империяи Руми Шарқӣ. Аз асри 7 тобеи хилофати Араб. Ҳангоми ҷангҳои туркони усмонӣ дар ин сарзамин (1517) шаҳр тамоман хароб гашт. Азнавсозии Искандария ба аввали асри 19 рост меояд. Дар Искандария маъбади муҳташами яке аз худоёни элинӣ Сорапис, оине, ки ақоиди динии мисриёну юнониҳоро мепайвандад мавҷуд аст; маъбад бо тандиси Сорапис ороиш ёфтааст (тандис аз тило ва устухони фил сохта шудааст). Дар Искандария осорхона ва китобхонаи машҳури Искандария воқеъ аст. 

## Иқтисод
Искандария баъд аз шаҳри Қоҳира дуввумин шаҳри бузурги иқтиодии Миср аст. Зиёда аз 35%-и маҳсулоти саноатии Миср дар Искандария истеҳсол мешавад. Корхонаҳои саноатии мошинсозӣ ва коркарди филиз (корхонаи калонтарини киштисозии Миср), нафтбарорӣ, нафтукимиёӣ, радиотехника, нассоҷӣ (истеҳсоли матоъҳои пашмӣ, пахтагӣ-қоғазӣ ва маснуъ), дӯзандагӣ, чарму пояфзор ва хӯрока дорад. Дар Искандария қароргоҳи ширкати бузурги миллии нафт ва бонкҳои тиҷоратӣ мавҷуданд. Искандария аз шаҳри куҳнаи кӯчаҳояш тан ва шаҳри нав иборат аст. Дар шаҳри қадимаи Искандария маъбади Серапис, осорхона, китобхона, қасрҳо, майдони аспдавонӣ (иподром), сутунҳои Помпей (ё Диоклестин) мавҷуданд. Сарбанди Искандария ба ҷазираи Фарос пайваст буд, ки минои Искандар бо тандиси Посейдон (меъморСострати Книдӣ) воқеъ буд ва ба қатори «7 муъҷизаи олам» шомил аст. Инчунин, дар шаҳри куҳна дайрҳо ва истеҳкомоти мусулмонон – работҳо аз асри 13 (ал-Васитӣ, Сивар, ал-Ҳаққарӣ) ва масҷидҳо (асрҳои 17 – 19) ва ғ. мавҷуданд. 

## Илму фарҳанг
Искандария маркази бузурги илӣ ва фарҳангӣ мебошад: Донишгоҳи Искандария (1942), Донишкадаи олии ҳифзи саломатии иҷтимоӣ (1955), Донишкадаи тадқиқоти тиббӣ, 3 китобхона, осорхонаҳо: римӣ-юнонии қадим (1892), санъати зебоӣ.

## Адабиёт
Энсиклопедия миллии тоҷик, ҷ. 4, саҳ.мини| Майдони консулгарӣ / майдони Мансия

## Эзоҳ
Жигулёвск

**Жигулёвск** () — шаҳрест дар вилояти Самара дар Русия аст. Aҳолиаш 48770 нафар аст.

## Таърих
Номи шаҳр аз теппаҳои кӯҳҳои Жигули (ё Жигули), ки дар муҳите, ки он ҷойгир аст, меояд.

Шаҳр бо Фармони Президиуми Шӯрои Олии РСФСР аз 21 феврали соли 1952 дар натиҷаи табдилёбии деҳаи кории Жигулевск ташкил карда шуд. Он бо шаҳри Тольятти ва ноҳияи Ставрополи вилояти Самара ҳамсарҳад аст.

1 январи соли 2006 як шакли мунисипалии мунисипалитети шаҳрии Жигулевск таъсис дода шуд. Ба сохтори ноҳияи шаҳрии Жигулевск шаҳри Жигулевск ва деҳаҳои Бахилов Поляна, Золное, Солнечная Поляна, Богатырь ва Ширяево дохил мешаванд. Ин деҳаҳо, ки рахи тангии 25 км поёнтар аз соҳили рости дарёи Волга, дар ҷойҳои зеботарин камонҳои Самара ҷойгир шудаанд. Болотар аз Жигулевск, дар 5 км дар соҳили дарёи Волга, дар соҳили рости он, як микрорайон (қаблан шаҳраки типи шаҳр) дараи Яблонёвӣ ҷойгир аст, ки он низ қисмати ноҳияи шаҳр мебошад.

Аз садаи XVII, деҳаҳои Моркваши ва Отважное дар сайти Жигулевск ҷойгир буданд. Соли 1942 дар ҷинсҳои давраи девонагӣ дар майдони баҳри Яблонёв, ки дар ҳудуди шаҳр ҷойгир аст, нафт пайдо карда шуд. Дар ҷойҳои дигари камонҳои Самара нафт пайдо шуд. Дар аввали солҳои 1950, бузургтарин он замон дар ҷаҳон ГЭСи Волга ба номи В.И.Ленин (ҳоло - НБО Жигулевская), ки соли 1957 ба анҷом расидааст. Дар солҳои 1950-1960 дар деҳаи Равини Яблонёв корхонаи бузурги семент сохта шуд.

Сохтмони шаҳр, нерӯгоҳи барқӣ ва истеҳсоли сементро Вазорати корҳои дохилии СССР анҷом додааст. Дар ҳудуд бисёр лагерҳои ислоҳӣ буданд, ки пас аз ба итмом расонидани сохтмон барҳам дода шуданд. Барои сохтмони бузурге, барои истихроҷи сангҳои Жигули се кони оҳаки гузошта шуд. Истихроҷи канданиҳои фоиданок то кунун идома дорад, ки ба гӯшаи беназири табиат зарари калон мерасонад. Дар нимаи солҳои 80-уми асри XX боғи миллии Самарская Лука таъсис дода шуд, ки масъули барқарорсозии қисмҳои зеризаминӣ аз конҳо мебошад. Дар моҳи августи соли 2006 тамоми қаламрави Самара Лука, мамнуъгоҳи Жигули, минтақаи сабз дар шаҳри Тольятти ва дигар минтақаҳои наздики он аз ҷониби ЮНЕСКО мамнӯъгоҳи биологӣ эълон карда шуд.

Наздик ба Тольятти (расман шаҳрҳо ба ҳам мепайвандад, дар амал, бо сарбанди Волга ва Нерӯгоҳҳои обӣ ҷудо мешаванд) робитаҳои мустаҳками иқтисодиву иҷтимоии шаҳрро муайян мекунанд.

Соли 2009, бо ташаббуси мири шаҳр Александр Курилин, таърихи таҷлили рӯзи шаҳр аз 29 июн то 21 феврал иваз карда шуд.

## Ҷуғрофия

## Иқтисодёт

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Русия
Гурӯҳ:Маҳалҳои аҳолинишин аз рӯи алифбо
Тиргу-Бужор

**Тиргу-Бужор** () яке аз шаҳрҳои вилояти Галатс, Руминия аст.

## Таърих

## Ҷуғрофия

## Иқтисодиёт

## Инҷоро ҳам бингаред
Звест Аполлонио

**Звест Аполлонио** (; ) — рассом ва ҳунарманди даниягӣ аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунармандони даниягӣ
Аетион

мини|Издивоҷи Александра ва Статира дар шакли Арес ва Афродита,  фреска, нусха аз нигораи Аэтион.  Антиквариум, Помпеи.
**Аетион** () (асри 4 п.м &mdash; ) рассом ва ҳакалтароши Юнони Қадим аст.

Гурӯҳ:Рассомони Юнони Қадим
Гурӯҳ:Ҳайкалтарошони Юнони Қадим
Аи Суан

**Аи Суан** () (1947 &mdash; ) рассом ва санъаткори хитоӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои хитоӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Алан Брай

**Алан Брай** () ( &mdash; 1946) рассом ва ҳунарманди англис аст.

Гурӯҳ:Ҳунармандони ингилис
Албрехт Алтдорфер

**Албрехт Алтдорфер** () (1480 — 12 феврал, 1538) рассом ва санъаткори олмонӣ аст.
thumb|250px|right

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Санъаткорҳои олмонӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Алессандро Алгарди

**Алессандро Алгарди** (; ) — рассом ва ҳунарманди итолиёӣ аст.

## Эзоҳ

 

Гурӯҳ:Рассомони Италия
Алеxандер Беноис

**Александр Николаевич Бенуа** () (1870 — 1960) рассом ва ҳунарманди рус аст.

Гурӯҳ:Ҳунармандони Русия
Алмейда Ҷуниор

**Алмейда Ҷуниор** () (1859 &mdash; 1899) рассом ва ҳунарманди бразилӣ аст.

## Зиндагинома
8 майи 1850 дар шаҳри Иту, иёлати Сан-Паулу таваллуд шудааст.

Маснади рассомиаш, дар вақте ки ӯ чун звонар дар ибодатгоҳи «Модархудои Канделария» () кор мекард, ки якчанд осори динӣ эҷод кард. Руҳонии асосии ибодатгоҳ аз корҳои рассом хеле хушҳол гашт ва пул ҷамъ мекард барои он, ки Ҷуниорро ба  Рио-де-Жанейро барои омӯзиши дарсҳои рассомӣ барадд. Дар соли 1869 ӯ ба академияи *Academia Imperial de Belas Artes* дохил шуд ва бо Виктором Мейреллисом ва Педру Америко якҷо мехонд. Баъди хатми академия ӯ барои бурди мукофот — сафар барои омӯзиш ба Аврупо мубориза бурд, аммо ба Иту баргашт ва студияи шахсии худро сохт.

Дар Аврупо Ҷуниор дар соли 1876 расид, вақте ки дар вақти сафари корӣ ба Сан-Паулу император Педру II корҳои рассомро дид ва аз хушҳолиаш ба ӯ кумаки пулӣ пешкаш намуд, ки ҳармоҳ аз  барои омӯзиш дар Париж иборат буд. Алмейда дар Монмартр истод ва ба Мактаби рассомон () дохил шуд, ки устодаш Александра Кабанел гашт. Дар чор кошонаи Париж иштирок намуд.

## Пайвандҳо

Гурӯҳ:Зодагони иёлати Сан-Паулу
Гурӯҳ:Санъаткорҳои бразилиягӣ

## Эзоҳ
Алтичиеро

**Алтичиеро** () (1320 &mdash; 1395) рассом ва санъаткори итолиёӣ аст.

Гурӯҳ:Рассомони Италия
Гурӯҳ:Рассомони Венетсия
Гурӯҳ:Рассомон аз рӯи алифбо
Амбросиус Босшаерт

**Амбросиус Босшаерт** () (1573 — 1612) рассом ва санъаткори норвегиягӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои норвегиягӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Андреас Ахенбах

**Андреас Ахенбах** () (1815 — 1910) — рассом ва ҳунарманди олмонӣ аст.

## Эзоҳ


Image:Achenbach, Andreas - Westfälische Wassermühle.jpg
Image:Die alte Akademie in Duesseldorf by Andreas Achenbach 1831.jpg
Image:Andreas Achenbach - Landschaft mit Fluss.jpg


Гурӯҳ:Санъаткорҳои олмонӣ
Анна Анкер

**Анна Анкер** () (1859 &mdash; 1935) рассом ва санъаткори даниягӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои даниягӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Анна Боч

**Анна Боч** (; ) — рассом ва ҳунарманди белгиягӣ аст.

Anna Boch Falaise - Côte de Bretagne - 1900-1902.jpg
PM 150653 B Anna Boch.jpg
PM 150705 B Anna Boch.jpg
PM 150643 B Anna Boch.jpg

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунармандони белгиягӣ
Антони Бродовски

**Антони Бродовски** (; ) — рассом ва ҳунарманди поландӣ аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунармандони поландӣ
Апеллес

**Апеллес** (; ) — яке аз бузургтарин мусаввирони Юнони Қадим (нимаи дуюми садаи IV то м.)

## Зиндагинома
Апеллес мусаввир ва портретнигори дарбори Искандари Мақдунӣ буд. Мувофиқи маълумоти муаррихони қадим Апеллес ҳунарманди чирадаст буда, чандин портрети Искандарро кашидааст; дар як мусаввара Искандар савори аспе ва дар дигараш ҳамчун Зевс тасвир ёфтааст. Ӯ ҳамчунин портрети шоҳ Антигонаро низ кашидааст. Аз мусаввараҳои офаридаи ӯ портрети Афродита нодиру муассиртар буд; дар ин мусаввара Афродитаи аз баҳр бароянда тасвир ёфтааст, ки нисфи бадани даруни обаш нисбати шаффофии об намудор мегашт. Тарзу услуби тасвири Апеллес воқеӣ буда, аз истеъдоди мусаввир шаҳодат медиҳанд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Боннар А., Греческая цивилизатция, т. 1, М., 1958;
* Дамашнев А., Дроздова Т., Из глубины веков. — М., 1958.Б. Раҳматов
Артур Бойд

**Артур Бойд** () (1920 &mdash; 1999) — рассом ва ҳунарманди австралиягӣ аст.

Гурӯҳ:Ҳунармандони устролиёӣ
Артҳур Меррич Бойд

**Артҳур Меррич Бойд** () (1862 &mdash; 1940) рассом ва санъаткори австралиягӣ аст.

Гурӯҳ:Ҳунармандони устролиёӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Балтус

**Балтус** (, номи ҳақиқӣ *Балтазар Клоссовски де Рола* — *Balthasar Kłossowski de Rola*; ) —  рассом ва ҳунарманди фаронсавӣ аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунармандони фаронсавӣ
Бернард Аккама

**Бернард Аккама** () (1697 &mdash; 1756) рассом ва санъаткори даниягӣ аст.

CampegiusVitringaJr.jpg|Campegius Vitringa (1693-1723)
WillemLoré.jpg|Willem Loré
Accama Anna van Hannover.jpg|Anna van Hannover (1736)


Гурӯҳ:Санъаткорҳои даниягӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Бернард Буффет

**Бернард Буффет** () (1928 &mdash; 1999) рассом ва ҳунарманди фаронсавӣ аст.

Гурӯҳ:Ҳунармандони фаронсавӣ
Бернардо Беллотто

**Бернардо Беллотто** () (1721 — 1780) рассом ва санъаткори итолиёӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои итолиёӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Карл Андре

**Карл Андре** () (1935 — ) — рассом ва санъаткори амрикоӣ аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Санъаткорҳои амрикоӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Бертрам Броокер

**Бертрам Броокер** (; ) — рассом ва ҳунарманди конодоӣ.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунармандони конодоӣ
Брейтен Брейтенбах

**Брейтен Брейтенбах** () (1939 &mdash; 2024) рассом ва ҳунарманди аз Африқои Ҷанубӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои аз Африқои Ҷанубӣ
Чарлез Рагланд Буннелл

**Чарлез Рагланд Буннелл** () (1897 &mdash; 1968) рассом ва санъаткори амрикоӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои амрикоӣ
Чарлз Алстон

**Чарлез Алстон** (; ) — рассом ва ҳунарманди амрикоӣ аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунармандони амрикоӣ
Дитлев Блунчк

**Дитлев Блунчк** () (1798 — 1854) рассом ва санъаткори даниягӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои даниягӣ
Кристоф Лудвиг Агрикола

**Кристоф Лудвиг Агрикола** () (1667 &mdash; 1719) рассом ва санъаткори олмонӣ аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Санъаткорҳои олмонӣ
Ҷоҳанн Чристиан Бранд

**Ҷоҳанн Чристиан Бранд** () (1694 &mdash; 1756) рассом ва санъаткори Герман аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои Герман
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Емерик Бернард

**Емерик Бернард** () (1927 &mdash; ) рассом ва санъаткори итолиёӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои итолиёӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Ернест Букмастер

**Ернест Букмастер** () (1897 &mdash; 1968) рассом ва ҳунарманди австралиягӣ аст.

Гурӯҳ:Ҳунармандони устролиёӣ
Еугени Боудин

**Еугени Боудин** () (1824 &mdash; 1898) рассом ва ҳунарманди фаронсавӣ аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунармандони фаронсавӣ
Феликс Арауз

**Феликс Арауз** () (1935 &mdash; ) рассом ва санъаткори эквадорӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои эквадорӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Форд Мадокс Браун

**Форд Мадокс Браун** () (1821 &mdash; 1893) рассом ва ҳунарманди англис аст.

Гурӯҳ:Ҳунармандони ингилис
Ҷорҷ Ҳендрик Брейтнер

**Ҷорҷ Ҳендрик Брейтнер** (; 12 сентябри 1857, Роттердам — 5 июни 1923, Амстердам) — рассом ва суратгири ҳоландӣ.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Санъаткорҳои даниягӣ
Ҳанс Балдунг

**Ҳанс Балдунг** (, тахаллусаш Грин ; ) — мусаввир, графики олмонӣ, устоди ҳунари витраж.

## Зиндагинома
Тахаллусаш «Грин» (сабз), ки барои зуҳури бармаҳали истеъдодаш дарёфт кард. Аз шогирдон ва дӯсти А. Дюрер. Мусаввири даргоҳи усқуфҳои ш. Страсбург. Фармоишоти мазҳабӣ ва дунявиро иҷро мекард, аз ҷумла портретҳо мекашид. Дар асарҳои Ҳанс Балдунг сужетҳои антиқӣ ва тамсилҳое, ки хосси даврони Эҳё мебошанд, бо образҳои ирфонию тахайюлӣ тавъам омадаанд. Сабки Ҳанс Балдунг софу шаффоф аст, дар офариниши чеҳраҳо иғроқ кардааст, рангҳои равшани возеҳро ҳамроҳ бо ракурсҳои мураккаб ва унсурҳои иғроқ ба кор бурдааст.

## Осор
Осори Ҳанс Балдунг: меҳроби «Тоҷгузории Марями Муқаддас» (Фрайбург, 1511-13), «Се синни зан ва марг», «Марг ва духтар», «Марг ва зан» (1517), «Милод» (1520), «Одам ва Ҳавво» (1525), «Пирал ва Фисба» (1530) ва ғ.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Постникова О. В. Манеризм в творчестве Ханса Бальдунга Грина // Культура возрождения XVI века. М., 1997.

Гурӯҳ:Ҳунармандони олмонӣ
Ҳанс вон Аахен

**Ҳанс вон Аахен** (; ) — рассом ва ҳунарманди олмонӣ аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунармандони олмонӣ
Ҳендрик Аверкамп

**Ҳендрик Аверкамп** (; ) — рассом ва ҳунарманди даниягӣ аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунармандони даниягӣ
Ҳиеронимус Бош

**Ҳиеронимус Бош** () (1450 — 1516) рассом ва санъаткори норвегиягӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои норвегиягӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Годфрей Блоу

**Годфрей Блоу** () (1948 &mdash; ) рассом ва санъаткори австралиягӣ аст.

Гурӯҳ:Ҳунармандони устролиёӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Георги Уеслей Беллоус

**Георги Уеслей Беллоус** () (1882 — 1925) рассом ва санъаткори амрикоӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои амрикоӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Исмоил Акар

**Исмоил Акар** () (1971 &mdash; ) рассом ва санъаткори турк аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои турк
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Иван Айвазовский

**Иван Константинович Айвазовский** (, *Ованнес Айвазян*; ) — рассом ва ҳунарманди арманитабори рус аст.

## Эзоҳ
Иван Албрайт

**Иван Албрайт** () (1897 &mdash; 1983) — рассом ва санъаткори амрикоӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои амрикоӣ
Иван Билибин

**Иван Билибин** () (1876 &mdash; 1924) рассом ва ҳунарманди рус аст.

Гурӯҳ:Ҳунармандони Русия
Ҷеймс Байнес

**Ҷеймс Байнес** (; ) — рассом ва ҳунарманди англис аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунармандони ингилис
Ҷейсон Бенҷамин

**Ҷейсон Бенҷамин** (; ) — рассом ва ҳунарманди устролиёӣ аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунармандони устролиёӣ
Жан Арп

**Жан Арп** (*Ҳанс Арп*; , ; 16 сентябри 1886, Страсбург — 7 июни 1966, Базел) — рассом ва и олмонӣ аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Щунармандони олмонӣ
Жан Мишел Баскеат

**Жан Мишел Баскеат** (; 1960 — 1988) — рассом ва санъаткори амрикоӣ аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Рассомони амрикоӣ
Ҷон Боурне

**Ҷон Боурне** () рассом ва ҳунарманди англис аст.

## Нигористон

Image:John Bourne. The Milk Float.jpg|*The Milk Float*
Image:John Bourne. The Amateur.jpg|*The Amateur*.
Image:John Bourne. Domestic Scene.jpg|*Domestic Scene*
Image:John Bourne. Postgraduates.jpg|*Postgraduates*


Гурӯҳ:Ҳунармандони ингилис
Ҷон Ҷамес Аудубон

**Ҷон Ҷамес Аудубон** () (1785 — 1851) рассом ва санъаткори амрикоӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои амрикоӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Ҷосеф Абел

**Ҷосеф Абел** () (1768 &mdash; 1818) рассом ва санъаткори австрягӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои австрягӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Ҷулес Бретон

**Ҷулес Бретон** () (1827 — 1906) рассом ва ҳунарманди фаронсавӣ аст.

Гурӯҳ:Ҳунармандони фаронсавӣ
Ҷулес Роберт Августе

**Ҷулес Роберт Августе** () (1789 &mdash; 1850) рассом ва ҳунарманди фаронсавӣ аст.
thumb|left|Зани Нубианӣ - рассом Ҷулес Роберт Августе 1825/30

Гурӯҳ:Ҳунармандони фаронсавӣ
Гурӯҳ:Рассомон аз рӯи алифбо
Крзйсзтоф Богусзеуски

**Крзӣсзтоф Богусзеуски** () (?? &mdash; 1635) рассом ва санъаткори поландӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои поландӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Лауренси Алма Тадема

**Лауренси Алма Тадема** () (1836 &mdash; 1912) рассом ва санъаткори бритониёгӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои бритониёгӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Луиз Анкетин

**Луиз Анкетин** (; ) — рассом ва ҳунарманди фаронсавӣ аст.
thumb|Зане дар щоли мутолаъа (1890)

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунармандони фаронсавӣ
Лоуис Бувелот

**Лоуис Бувелот** () (1814 &mdash; 1888) рассом ва санъаткори австралиягӣ аст.

Гурӯҳ:Ҳунармандони устролиёӣ
Лубно Оғо

**Лубно Оғо** (; ) — рассом ва ҳунарманди покистонӣ аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунармандони покистонӣ
Лудолф Бахуйсен

**Лудолф Бахуйсен** () (1631 &mdash; 1708) рассом ва санъаткори даниягӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои даниягӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Лудуиг Бемелманс

**Лудуиг Бемелманс** () (1898 &mdash; 1962) рассом ва санъаткори амрикои аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои амрикои
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Марселло Баччиарелли

thumb|right|Марселло Баччиарелли

**Марселло Баччиарелли** () (1731 — 1818) рассом ва санъаткори итолиёӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои итолиёӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Мария Башкиртсева

thumb|
**Мария Константиновна Башкирцева** () (1858 — 1884) рассом ва ҳунарманди рус аст.

Гурӯҳ:Ҳунармандони Русия
Метю Белл

**Маттеу Беалл** () (1962 &mdash; ) рассом ва санъаткори амрикоӣ ва олмонӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои амрикоӣ ва олмонӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Мауричи Боител

**Мауричи Боител** () (1919 &mdash; ) рассом ва ҳунарманди фаронсавӣ аст.

Гурӯҳ:Ҳунармандони фаронсавӣ
Макс Бекманн

**Макс Бекманн** () (1884 &mdash; 1950) рассом ва санъаткори олмонӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои олмонӣ
Шахсиятҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Милтон Авери

**Милтон Авери** () (1885 &mdash; 1965) — рассом ва ҳунарманди амрикоӣ аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Санъаткорҳои амрикоӣ
Нодир Афонсо

**Нодир Афонсо** () (1920 &mdash; ) рассом ва санъаткори португалӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои португалӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Никола Аврамов

**Никола Аврамов** () (1897 &mdash; 1945) рассом ва санъаткори булғорӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои булғорӣ
Николай Абилдгаард

**Николай Абраҳам Абилдгаард** () (1744 — 1809) — рассом ва ҳунарманди даниягӣ аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Санъаткорҳои даниягӣ
Норманд Бакер

**Норманд Бакер** () (1908 &mdash; 1955) рассом ва санъаткори австралиягӣ аст.
Дар синни 29 солагиаш барандаи Ҷоизаи Арчибалд шуда буд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунармандони устролиёӣ
Олга Бознанска

**Олга Бознанска** () ) — рассом ва ҳунарманди поландӣ аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунармандони поландӣ
Оскар Арарипе

**Оскар Арарипе** () (1941 &mdash; ) рассом ва ҳунарманди бразилиягӣ аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Санъаткорҳои бразилиягӣ
Осуалд Ахенбах

**Осуалд Ахенбах** (, 2 феврали 1827, Дюсселдорф — 1 феврали 1905, ҳамон ҷо) — рассом ва ҳунарманди олмонӣ аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунармандони олмонӣ
Ота Бубеничек

**Ота Бубеничек** () (1871 &mdash; 1962) рассом ва санъаткори чехиягӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои чехиягӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Пачита Абад

**Пачита Абад** () (1946 &mdash; 2004) рассом ва санъаткори филлипинӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои филлипинӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Паул Эмил Бордуас

**Паул Éмили Бордуас** (; ) — рассом ва ҳунарманди конодоӣ.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунармандони конодоӣ
Педро Олварез Кастеллó

**Педро Олварез Кастеллó** () (1967 &mdash; 2004) рассом ва санъаткори кубагӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои кубагӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Пйер Боннар

**Пйер Боннар** (; 1867 — 1947) рассом ва ҳунарманди фаронсавӣ аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунармандони фаронсавӣ
Пйер Бриссо

**Пйер Бриссо** () (1885 &mdash; 1964) рассом ва ҳунарманди фаронсавӣ аст.

Гурӯҳ:Ҳунармандони фаронсавӣ
Рик Амор

**Рик Амор** () (1948 &mdash; ) рассом ва санъаткори австралиягӣ аст.

Гурӯҳ:Ҳунармандони устролиёӣ
Ризо Аббосӣ

**Ризои Аббосӣ** (; ) — мусаввир, наққош ва хаттоти форс-тоҷик, намояндаи барҷастаи Мактаби минётурии Исфаҳон, фарзандаи Алиасғари Кошӣ.

## Зиндагинома
[thumb|Шоҳзода Муҳаммад-Бейки [Гурҷистон, рассом Ризо Аббосӣ, 1620]]

Баъд аз Беҳзод машҳуртарин наққош ва мусаввир дониста мешавад. Ризои Аббосӣ пайрави Мавлоно Муҳаммади Ҳиравӣ буда, сабки ӯро эҷодкорона инкишоф додааст. Махсусан дар чеҳрапардозӣ (портрет) моҳир буд ва дар ин бобат ба мусаввироди аврупоӣ тақлид мекард. Фаъолияти эҷодиаш дар Қазвин сар шудааст. Соли 1593 бо таклифи шоҳ Аббоси I ба хизмати дарбор меояд ва сарвари мусаввирони Исфаҳон таъин мегардад. Ризои Аббосӣ бештар дар жанрҳои гуногуни минётур ва портрет асарҳо эҷод кардааст. Ӯ минётурро дар варақҳои ҷудогона офарида, бо ин васила ба офариди замонаш услуби минётурофарии замонаш тағйирот даровард. Минётурҳои офаридаи Ризои Аббосӣ ҳаётӣ буда, симои фард, изтироби ботинӣ ва ҳолоту ҳаракоти ашхос боварибахш ба қалам дода шудааст. Дар портретҳояш ки аз камолоти эҷодиёти ӯ дарак медиҳанд, таъсири натура муҳити зинда бараъло зоҳир мешавад. Бандубаст, рангубор, ритм, таносуби воситаҳои тасвир дар минётурҳои «Ид» (соли 1612), «Шоҳ Аббос ва хони Олам» (1633), «Муйсафед» (1614), «Портрети мард» (1634), «Ҷавони чилимбадаст», «Духтари кала- пӯшаш мӯина» (1602—1603), «Чӯпон» (1634), «Ҷавони кӯзабадаст» ва ғайра бағоят мукаммал баромадаанд. Истифодаи рангҳои гарму сард ва омезиши моҳиронаи онҳо дар эҷодиёти Ризои Аббосӣ мавқеи муҳим дорад. Дар «Ид» рангҳои равшану баланд истифода шуда бошанд, дар «Шоҳ Аббос ва хони Олам» рангҳои камтаъсир ва хира мавқеи асосӣ доранд. Дар минётурҳои «Ҷавони чилимбадаст», «Мард ва чароғ», «Дарвеш Абдулмуталлиб», «Чӯпон» ранг чандон равшану пурдурахш нест. Рассом асосан тобишҳои гуногуни ранги қаҳвагӣ (дорчинӣ)-ро бештар истифода бурда, қисман рангҳои кабуд, нилобӣ, сиёҳ ва зарҳалиро ба кор мобарад. Ризои Аббосӣ дар мусаврараҳо- яш рангҳоро басо устокорона истифода мебурд ва бо ин хусусияти эҷодӣ аа рассомони ҳамзамонаш фарқ мекард. Ин услуби хоси му- саввир ӯро шӯҳратманд намудааст. Дар мусаввараҳои айёми камолот Ризои Аббосӣ ба тасвири табиат на муҳити атроф бештар диққат додааст.

Ризои Аббосӣ инчунин дар минётур сюжетҳои демократитарро тасвир намудааст. Эҷодиёти Ризои Аббосӣ маҳз бо ин ҷиҳатҳои хос аз асарҳои рассомони дигари Мактаби минётури Исфаҳон фарқ мекард. Ризои Аббосӣ ба тақлиди услуби рассомони Европа асарҳо эҷод кар- да бошад ҳам, аз чорчӯбаи анъанаҳои санъати тасвирии Шарқ берун нарафт. Аз ин ҷост, ки эҷодиёти ӯ як андоза ихтилофнок аст; вай во- ситаҳои санъати тасвирии Шарқу Ғарбро ба ҳам омехтааст. Асарҳои Ризои Аббосӣ дар як қатор музею китобхонаҳои олам, аз ҷумла, дар Музеи маданияти Шарқ дар Москва, Китобхонаи давлатии оммавии ба номи Салтиков-Шедрин дар Ленинград маҳфузанд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Всеобщая история искусств, том 2. книга 2, Москва, 1967;
* Искусство таджикского народа, Душанбе, 1979.

Гурӯҳ:Ҳунармандони эронӣ
Гурӯҳ:Хушнависони эронӣ
Пиетер Аертсен

**Пиетер Аертсен** () (1508 — 1575) рассом ва санъаткори нидерландӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои нидерландӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Ричард Анусзкиевич

**Ричард Анусзкиевич** (); ) — рассом ва ҳунарманди амрикоӣ аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунармандони амрикоӣ
Роҷер Кейс Барретт

**Роҷер Кейс Барретт** () ( — ) рассом ва ҳунарманди англис аст.

Гурӯҳ:Ҳунармандони ингилис
Ромари Беарден

**Ромари Беарден** () (1914 &mdash; 1988) рассом ва санъаткори африқо амрикоӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои африқо амрикоӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Рудолф Риттер вон Алт

**Рудолф Риттер вон Алт** () (1812 — 1908) рассом ва санъаткори утришӣ аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунармандони утришӣ
Руперт Банни

**Руперт Банни** (; ) — рассом ва ҳунарманди устролиёӣ аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунармандони устролиёӣ
Тадеуш Айдукевич

**Тадеусз Аҷдукиевич** () (1852 &mdash; 1916) рассом ва санъаткори поландӣ аст.

## Ҳолнома

## Сарчашма

Гурӯҳ:Санъаткорҳои поландӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Тадеусз Брзозовски

**Тадеусз Брзозовски** (талафузи дуруст — Тадеуш Бжозовски, ; ) — рассом ва ҳунарманди румӣ аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунармандони поландӣ руминиягӣ
Тарсила до Амарал

**Тарсила до Амарал** () (1886 &mdash; 1973) рассом ва санъаткори бразилиягӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои бразилиягӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Владимир Боровиковский

**Владимир Боровиковский** () (1757 — 1825) рассом ва ҳунарманди Украина аст.

Гурӯҳ:Ҳунармандони Русия
Влаҳо Буковач

**Влаҳо Буковач** (; ) — рассом ва ҳунарманди хорватиягӣ аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунармандони хорватиягӣ
Зденек Буриан

right|thumb|Зденек Буриан

**Зденек Буриан** () (1905 — 1981) рассом ва санъаткори чехиягӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои чехиягӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A
Зҷислав Бексински

**Здзислав Бексински** () (1929 — 2005) — рассом ва ҳунарманди поландӣ аст.

## Эзоҳ
Вашингтон Аллстон

**Вашингтон Аллстон** () (1779 &mdash; 1843) рассом ва санъаткори амрикоӣ аст.

Гурӯҳ:Санъаткорҳои амрикоӣ
Гурӯҳ:FootBot:FBT002A