open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Сарез

**Сарез** () — кӯлест дар Помир, дар кӯҳсори Рӯшон, ки дар баландии 3250 метр аз сатҳи дарё воқеъ аст.

Дарозои кӯли Сарез 62 км, паҳнояш 3,3 км, жарфояш то 500 метр аст. Ҳаҷми оби он 17 миллиард метри мукаъаб буда, вазнаш ба ҳисоби миёна ба 19 милён тонна баробар аст.

Ба ғайр аз рӯди Мурғоб, ки аз дарёи Оқсӯи Афғонистон сарчашма мегирад, дар ин кӯл 17 рӯди хурд ва 16 рӯди кӯчаки мавсимӣ мерезанд. Оби изофӣ асосан аз рӯи садд ба поён ҷорӣ мешавад.

## Таърих
Ин кӯл соати 11-у 15 дақиқаи шаби 18 феврали соли 1911 бар асари як зилзилаи сахт ва афтодани кӯҳпора бар сари роҳи рӯди Мурғоб падид омада аст. Дар паи ин зилзила деҳаи Усой дар Бадахшони Тоҷикистон зери хоку санг монда, аз тамоми сокинонаш танҳо як пирмард ва ду писарбача зинда монданд ва 57 нафар дар зери кӯҳпора ҷони худро аз даст доданд. Тамоми ҳайвоноти хонагии онҳо низ талаф шуд. Ҷамъулҷамъ бар асари ин зилзила 105 тан ҷони хешро аз даст дод.

Шиддати дақиқи ин заминларза то ба ҳол мушаххас нашудааст, вале олимон мегӯянд расадхонаи Пулково воқеъ дар наздикии шаҳри Санкт-Петербург ин зилзиларо эҳсос кардааст.

Дар натиҷаи баста шудани маҷрои рӯди Мурғоб хатари зери об мондан ба рустои Сарез ва боз се деҳи дигар таҳдид кард. Сокинони Сарез деҳаву хонаҳо ва дарахту боғзорҳояшонро раҳо карда, тавассути минтақаи Мурғоб ба қаламрави ноҳияи Шуғнон ба деҳаи Сарҳади Бадчор кӯчиданд. Дар ҷои уфтодаи кӯҳпораи Усой кӯли бузурге пайдо шуд ва деҳи Сарезро ба коми худ фурӯ бурд.

Аз ин фоҷеъа мардуми деҳоти поёноби рӯди Мурғоб танҳо баъди 45 рӯз хабар ёфтанд. Волии Рӯшон дар бораи ин фоҷеъа ба қалъаи низомии Русия, ки дар деҳаи Хоруғ воқеъ буд, иттилоъ дод. Русҳо, ки он замон Помир таҳти тасарруфашон қарор дошт, танҳо аз моҳи октябри соли 1913 ба таҳқиқи кӯли нав пардохтанд.

Полковник Григорий Шпилко, сардори гурӯҳи низомии русҳо дар Помир, ки дар айни замон ба ҷуғрофияшиносӣ низ машғул буд, дар таърих нахустин муҳаққиқи ин кӯл маҳсуб мешавад. Бо унвони Сарез низ бори нахуст ин кӯлро Шпилко ном бурдааст.

Ба гуфтаи аксари олимони ҷуғрофияшинос ва иқлимшиноси собиқ Иттиҳоди Шӯравӣ ва мамолики муштаракулманофеъ кӯли Сарез ба вазъи ҷуғрофӣ ва иқлими на танҳо кӯҳистони Помир, балки тамоми Осиёи марказӣ таъсири бунёдӣ гузошт. Ҳамакнун Сарез бо назардошти хатари эҳтимолии он дар гуфтаҳо ва навиштаҳо аксаран бо унвони «аждаҳои хуфта» ёд мешавад.

Зеро донишмандон мегӯянд дар сурати рахнаи садди кӯли Сарез, ки дар минтақаи зилзилахез воқеъ аст, дар тӯли 12 соат як қисми хоки Тоҷикистон, Афғонистон, Ӯзбекистон ва Туркманистон зери об хоҳад монд ва эҳтимоли кушта шудани ҳудуди 5 милён одам аз ҷумлаи сокинони ин кишварҳо вуҷуд дорад.

Хатари эҳтимолии рахнаи садди Сарезро олимони табиатшинос ба се омил марбут медонанд: вуқӯъи заминларза, афзоиши сатҳи об ва рехтани кӯҳпораҳои атроф.

## Эзоҳ

## Адабиёт
; Китобҳо
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

; Мақолаҳо
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Гурӯҳ:Кӯлҳои Бадахшон
Гурӯҳ:Мавзеъҳои табии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Мавзеъҳои сайёҳии ВМКБ
Гурӯҳ:Ҷуғрофияи Тоҷикистон
Гурӯҳ:Объектҳои обӣ ба тартиби алифбо
Ёгед

**Ёгед** () — деҳае дар шарқи Тоҷикистон ва яке аз рустоҳои ноҳияи Дарвоз дар Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон аст.

## Ҷойгоҳ

Деҳаи Ёгед дар баландии 1200 м аз сатҳи дарё, 280 км шарқтар аз шаҳри Душанбе ва 270 км шимолтар аз шаҳри Хоруғ дар резишгоҳи рӯди Ёгед ба рӯди Панҷ дар марз бо Афғонистон ҷой дорад.

Ин деҳа яке аз куҳантарин ободиҳои Тоҷикистон аст ва дар шоҳроҳи Кӯлоб ба Дарвоз ҷой гирифта ва аз он то Қалъаи Хумб 28 км роҳ аст. Дар ин русто Мактаби миёнаи Сарвар Амирҷон № 6, фарҳангсарои Амирҳайдар Давлат, синамокада, як масҷид, ду китобхона, дармонгоҳ, фурӯшгоҳ, дижи марзбонӣ ва нерӯгоҳи хурд сохта шудааст.

Номи ин русто дар навиштаҳо ва роҳнамоҳо ба гунаҳои *Егид*, *Ёгид* , *Йогид* , *Ягид*  ва *Yoged*  ёд шудааст.

## Мардум
Мардуми Ёгед ба лаҳҷаи ёгедии гӯиши дарвозии забони тоҷикӣ сухан мегӯянд. Дар гӯиши дарвозӣ вижагиҳои забони форсии садаҳои  IX — XIV ҳамчунон пойдоранд. Забони мардуми Ёгед дар садаҳои пешин яке аз забонҳои эронии шарқӣ ва монанд ба забонҳои помирӣ будааст, аммо дар садаҳои IX — XIV дарвозиён форсизабон гаштанд.

Бар пояи омори соли 2000, деҳаи Ёгед 854 тан ҷамъият дошт. Ёгедиҳо мусулмон ва дар мазҳаби шиъаи имомии исмоилӣ ҳастанд. 27 сентябри соли 1998  имоми ҳозири шиъиёни исмоилии низорӣ Шоҳ Карим ал-Ҳусайнӣ Чаҳорумин Оқохон аз Ёгед боздид карда аст.

Дар садаҳои XVIII то оғози садаи XX дар Ёгед ҳунари кӯзагарӣ ва сафолгарӣ густариш дошта аст. Сафолинаҳои Ёгед, чун сафолинаҳои дигар башхҳои ҷануби Тоҷикистон, дастсоз, андовашуда ва нигошташуда бо рангҳои сурху ҷигарӣ буда ва сабки бостониро нигоҳ дошта аст. Яке аз вопасин сафолгарони Ёгед Суханбибӣ Саноева буд ки дар авохири даҳаи 1980 даргузашта аст. Сафолинаҳои дастсози вай дар осорхонаҳои Ёгед, Қалъаи Хумб ва Хоруғ нигаҳдорӣ мешаванд.

## Номдорони Ёгед

Ёгед зодгоҳи шоиру файласуф Мирзо Лиқо (XIX - XX), Ҳофизи халқии ҶШС Тоҷикистон Ризвоншоҳ Иҳмолшоев (1931—2019), шоиру нависанда Сарвар Амирҷон (1938 – 1986), рӯзноманигор Ширинҷон Амирҷон (1961 - 1992), ҳунарпешаи мардумии Тоҷикистон Амирҳайдар Давлат, устоди Донишкадаи тарбияи ҷисмонии Тоҷикистон ва куштии миллӣ Султон Наботов, ҷаҳонпаҳлавони куштии самбо Назриддин Саноев, раиси пешини ноҳияи Дарвоз ва акнун мудири шуъбаи ташкилии Дастгоҳи  иҷроияи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон Нуралӣ Риёев
ва дигар номдорон аст.

## Манобеъ
* *Емельянова Н. М.* Культура и религия Дарваза (по материалам полевых исследований 2003 года) // «Памирская экспедиция». М., ИВ РАН, 2006.
* *Зиедонис, И.* Чумчаи урфӣ (Традиционная ложка). Перевод на таджикский язык Ш. Собира и Ш. Шарафа. Душанбе: «Ирфон». 1975
* *Мухитдинов И.* Стенные росписи жилищ в селении Ягид (Дарваз) и связанные с ними поверья и представления // «Советская этнография». М., 1964, № 2, стр. 108. 

## Пайнавиштҳо


Гурӯҳ:Ноҳияи Дарвоз
21 феврал

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*

*  — Рӯзи байналмиллалии забони модарӣ.

### Миллӣ

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳо 21 феврал]]*
* 1804 — аввалин санҷиши бобарорӣ локомотиви буғӣ.
* 1848 — Карл Маркс ва Фридрих Энгельс «Манифести ҳизби коммунисти»-ро чоп намуданд.

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 21 феврал]]*

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 21 феврал]]*

## Тақвими мардумӣ
**(20 Феврал — [[20 Март]])** — Ҳут яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Исфанд дар Гоҳшумори Эронӣ аст.
40px|none|Ҳут

## Нигаред низ

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/0221.html 
* http://www.calend.ru/day/02-21/ 
* BBC On this day, 21.02
Рӯзи артиши миллӣ

**Рӯзи артиши миллӣ** — рӯзи артиши миллӣ дар бисёр кишварҳои собиқ Шӯравӣ ҷашн гирифта мешавад.

# Белорус
# Русия — День защитника Отечества
# Тоҷикистон — Рӯзи Артиши Миллии Тоҷик — Рӯзи Қувваҳои Мусаллаҳи Ҷумҳурии Тоҷикистон
# Қирғизистон
Сиёсатшиносӣ

**Сиёсатшиносӣ** — илм дар бораи сиёсат, дар бораи фаъолияти арсаи ҳаёти одамон, ки бо муносибатҳои ҳукуматӣ, бо сохтори давлатӣ ва сиёсии ҷамъият, мақомотҳои сиёсӣ, қонунҳо ва меъёрҳо алоқаманд мебошад. Ин қонунҳо ва меъёрҳо фаъолияти ҷамъиятӣ, муносибатҳои одамон, ҷомеъа ва давлатро таъмин менамоянд.

Сиёсатшиносӣ соҳаи сиёсии ҳаёти ҷамъиятӣ, сиёсат, ҳокимияти сиёсӣ, муайян кардани асосҳои қонунияти он, таъсири низоми ҳуқуқи ба он, механизмҳои таъмини устуворӣ ва беҳбудии онро аз нуқтаи назари идоракунӣ ва амалӣ кардани манфиатҳои ҷомеа меомӯзад. 

Илми сиёсӣ доираи васеъи масъалаҳоеро дар бар мегирад, ки ба рушди донишҳо дар бораи сиёсат ва фаъолияти сиёсӣ, низоми муносибатҳои ҳокимият, низоми сиёсии идоракунӣ дар давлат, оқибатҳои сиёсӣ, иҷтимоӣ, иқтисодӣ ва дигар фаъолияти он, инчунин шарҳ ва пешгӯии  равандҳо, падидаҳо ва рушди сиёсӣ алоқаманданд. Илми сиёсӣ хусусиятҳои системасози системаҳои гуногуни сиёсӣ, режимҳои сиёсӣ, шароит ва тайғир ё ивазнамудани маданияти сиёсӣ, ҷомеаи шаҳвандӣ ҳамчун субъект ва объекти идоракунии сиёсӣ ва ғайраро меомӯзад.

Сиёсат ҳамчун фанни таълимӣ аз охири асри 14 ба барномаҳои таълимии донишгоҳҳои Аврупо шомил карда шуд. Дар аввал, таълими он танҳо ба омӯзиши „Cиёсат“-и Арасту маҳдуд буд.

Тайғироти сифати дар таълими сиёсат дар нимаи дуюми асри 19 ба амал омад, ки асосан аз сабаби рушди сотсология ва методологияи позитивизм буд. Дар донишгоҳҳои оли Аврупо ва Амрикои Шимолӣ кафедраҳо ва факултаҳои сиёсатшиносӣ пайдо шудаанд. Аввалин шуда кафедраи таърих ва илмҳои сиёсӣ дар Донишгоҳои Калумбия ( ИМА , 1857) кушода шуд: сипас Академияи илмҳои ахлоқӣ ва сиёсӣ дар мадрид ( Испания , 1861 ), мактаби озоди илмҳои сиёсӣ дар Париж ( Фаронса , 1871), мактаби илмҳои сиёсӣ дар Калумбия ( ИМА , 1880 ), ҷамияти илмҳои сиёсӣ дар Берлин ( Олмон 1883 ) ва мактаби илмҳои сиёсӣ ва иқтисод дар Лондон ( Британия Кабир , 1895 ) таъсис ёфтанд.

Симпозиуми байналмилалӣ оид ба илмҳои сиёсӣ, ки соли 1948 таҳти сарпарастии Юнеско баргузор гардид, дар рушди таълими илмҳои сиёсӣ нақши муҳим бозид. Дар он вақт истилоҳи „илми сиёсӣ“ пайдо шуд ва тавсияҳо барои ҷорӣ кардани таҳсилоти олӣ таҳия карда шуданд. 

## Обеъкт ва мавзӯи илми сиёсатшиносӣ
Обеъкти асосии омӯзиши илми сиёсатшиносӣ ҳамчун як фан ҳокимияти сиёсӣ, асосҳои низоми ҳуқуқи он, муайян кардани асоси қонунияти он ва равшан кардани механизмҳои таъмини устуворӣ ва идоракунии оптималии он мебошад.Ғайр аз ин, обеъкти омӯзиши илми сиёсатшиносӣ сиёсат, соҳаи муҳими ҳаёти ҷамъиятӣ мебошад. Мавзуи илми сиёсатшиносӣ намунаҳои ҳамкории байни субъектҳои иҷтимоӣ дар робита ба қудрати сиёсӣ мебошад.
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Сиёсатшиносӣ
Nine Inch Nails

thumb|Нишонаи Nine Inch Nails
**Nine Inch Nails** (also known by the acronym "NIN") — як лоиҳаи роки саноатӣ дар Амрико мебошад, ки дар соли 1988 аз ҷониби Трент Резнор дар Кливленд, Оҳаё таъсис шудааст.
thumb|Резнор дар соли 1991
## Дискографиё
* *[[Pretty Hate Machine]]* (1989)
* *[[Broken (EP)|Broken]]* (1992)
* *[[The Downward Spiral]]* (1994)
* *[[The Fragile]]* (1999)
* *[[With Teeth]]* (2005)
* *[[Year Zero (album)|Year Zero]]* (2007)
* *[[Ghosts I–IV]]* (2008)
* *[[The Slip (album)|The Slip]]* (2008)
* *Hesitation Marks* (2013)
* *Bad Witch* (2018)
* *Ghosts V: Together* (2020)
* *Ghosts VI: Locusts* (2020)
* *Tron: Ares* (2025)
Ҷонибеки Мурод

**Ҷонибеки Мурод ** (Муродов Ҷонибек Ҷӯрабекович; 29 май 1986, Ленинобод, ҶШС Тоҷикистон) — яке аз номдортарин овозхонҳои Тоҷикистон аст.

## Зиндагинома
Ҷонибеки Мурод 29 майи 1986 дар шаҳри Хуҷанд  ба дунё омадааст. Ҷонибек писари ҳунарпешаи мардумии Иттиҳоди Шӯравӣ Ҷӯрабек Муродов аст.  Соли 2003 мактаби миёнаро дар Хуҷанд ба поён расонда  донишҷӯи Донишгоҳи муосири гуманитарии тоҷикиву русӣ дар Хуҷанд шуд ва онро бо тахассуси забоншинос-арабшинос ба анҷом расонд.

## Эҷодиёт
Ҷонибеки Мурод фаъолияти ҳунариашро соли 1995 оғоз карда ва то соли 2005 овозхони гурӯҳи хуҷандии «Боло» буд. Солҳои 2006 — 2007 бо гурӯҳи «Вазир» ҳунарнамоӣ мекард ва аз соли 2007 худ ба танҳоӣ овозхонӣ мекунад.
Ҳамроҳи сарояндагони варзидаи эстрадаи тоҷик: Нигина Амонқулова, Шабнами Сурайё, Фарзонаи Хуршед, Меҳрнигори Рустам, Дамирбек Олимов  Ҷонибеки Мурод (бо суруди "Арӯси замонавӣ") дорандаи ҷоизаи "Tamoshow Music Awards – 2017" аз рӯи рейтинги шабакаи Ютуб соҳиб шудаст. Барои гирифтани ин ҷоизаи муътабари мусиқии тоҷик дар 9 бахш 45 номзад мубориза бурданд.
## Дастовардҳо
* Ҷоизаи «Суруди сол» дар солҳои 2005, 2006, 2007.
* Ҷоизаи «Ситораи сол» дар соли 2008 
* Ҷоизаи "Tamoshow Music Awards – 2017"
## Синглҳо
* *Дурӯғгӯ*, 2010
* *Песня для любимой*
* *Дорогу уступлю*
* *Забери*
* *Хазон рез*
* *Боль душа моя горит*
* *Ошиқат ҳастам*
* *Дилбар*, ҳамроҳ бо Зикри Оллоҳ, Мадина, Ситора, 2010
* *Бе дил*
* *Оллоҳу* ҳамроҳ бо Шабнами Сурайё
* *Махинабону*
* *Аз ин боло* ҳамроҳ бо Шабнами Сурайё
* *Ай дил*
* *Мастам*
* *Сабза ба ноз* ҳамроҳ бо Шабнами Сурайё ва Холид Каен
* *Ай пари* ҳамроҳ бо Шабнами Сурайё
* *Биё ёр*
* *Духтари хола*
* *Ҳиндӣ* ҳамроҳ бо Шабнами Сурайё
* *Дона, дона*
* *Санамо* ҳамроҳ бо Шабнами Сурайё
* *Шаҳри боронӣ*
* *Ту ҷонӣ*
* *Вафодор аст Худо*
* *Замона ҳастӣ*
* *Зулайхо* ҳамроҳ бо Ҷӯрабек Муродов
* *Ман на манам, на ман манам* ҳамроҳ бо Ҷӯрабек Муродов
* *Хазонрез* ҳамроҳ бо Ҷӯрабек Муродов

## Албумҳо
* *Шукри Худо*,
* *Оллоҳу*, 
* *Ай дил*,
* *Пир манам, ҷавон манам*,
## Донистаниҳо
Яке аз мусиқии сурудҳои Ҷонибекро овозхони тоҷик, Манижа Давлатова навиштааст.

## Пайвандҳо
* Сомонаи расмии Ҷонибек Муродов 

Гурӯҳ:Сарояндаҳои порсизабон
Гурӯҳ:Овозхонҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Овозхонҳои тоҷик
Қубодиён

**Қубодиён** () — шаҳракест дар ҷануби Ҷумҳурии Тоҷикистон ва маркази идории  ноҳияи Қубодиён дар вилояти Хатлон аст.

## Ҷойгоҳ

Шаҳраки Қубодиён дар канори рӯди Кофурниҳон, шохоби рости рӯди Панҷ, 94 км ҷанубу ғарбтар аз Қурғонтеппа ва 2 км дуртар аз истгоҳи роҳи оҳан ҷой дорад.

Аз Қубодиён то Душанбе 198 км роҳ аст. Ин шаҳрак дар солҳои 1930 — 1970 Микоянобод ном дошт ва Анастас Микоян яке аз раҳбарони шӯравӣ буд.

## Мардум
Мардуми Қубодиён ба яке аз гӯишҳои забони тоҷикӣ ва узбакӣ сухан мегӯянд.

## Таърих
Номи Қубодиён дар манобеъи садаҳои миёна ба гунаҳои ,  ва » омада аст.

Нахустин бор аз Қубодиён ба гунаи  дар «Торихи Табарӣ», навиштаи Муҳаммад ибни Ҷарири Табарӣ, дар замони лашкаркашии Асад ибни Абдуллоҳ ба Хутталон дар соли 725 ёд шудааст.

Дар садаи IX м. Қубодиён яке аз шаҳрҳои Хутталон, ва дар садаи X м. дар замони аморати Сомониён — аз шаҳрҳои аз вилояти Чағониён будааст.

Бино бар навиштаи ас-Самъонӣ, Қубодиён дар садаи XII м. «шаҳре ободон» аз шаҳрҳои Балх будааст. Қубодиён дар садаҳои миёна яке аз калонтарин шаҳрҳои Мовароуннаҳр буда. Сарзамини Қубодиён чанд шаҳри бузургу ободон доштааст, ки дар миёни кӯҳсор дар поёноби рӯди Кофурниҳон ва начандон дур аз Омударё ҷой доштаанд.

Қубодиён зодгоҳи Носир Хусрав, яке аз бузургмардони ториху фарҳангу адаби Тоҷикистон аст.

## Номдорон

Номдортарин зодаи Қубодиён шоиру файласуфу адиб Ҳаким Носир Хусрав аст.

## Пайнавиштҳо


## Китобшиносӣ

* *Ат-Табари, Абу Джафар Мухаммад ибн Джарир*. «История пророков и царей», пер. В. И. Беляева, О. Г. Большакова, А. Б. Халидова. Ташкент. Фан. 1987
* *Abu Аli Ahmad ibn Omar ibn Rosteh*. Kitab al-a’lak an-nafisa. Ed. M. J. de Goeje. Bibliotheca geographorum arabicorum. Pars 7. — Lugduni Batavorum: E. J. Brill, 1967.
* *Shamsaddin Abu Abdullah Mohammad ibn Ahmad al-Moqaddasi*. Descriptio Imperii moslemici. Ed. M. J. de Goeje. Bibliotheca geographorum arabicorum. Pars 3. — Lugduni-Batavorum, 1967.
* *Дьяконов М. М.* Археологические работы в нижнем течении реки Кафирнигана (Кобадиан). Труды Таджикской археологической экспедиции. Т. 2. — М. — Л.
* *Камалиддинов Ш. С.* Историческая география Южного Согда и Тохаристана по арабоязычным источникам IX — начала XIII вв. Ташкент: «Узбекистон». 1996.

 

Гурӯҳ:Ноҳияҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Тоҷикистон
Гурӯҳ:Вилояти Хатлон
Гурӯҳ:Шаҳрҳои вилояти Хатлон
Гурӯҳ:Қубодиён
Гурӯҳ:Номгузориҳои таърихӣ-ҷуғрофӣ
Ҳуқуқ

**Ҳуқуқ** — яке аз намудҳои мунтазамкунандаи муносибатҳои ҷамъиятӣ аст.
 
Дар муддати ҳазорсолаҳои таърихи дар илми ҳуқуқшиносӣ чандин маротиба таъкид карда мешуд, ки ҳангоми муайян кардани ҳуқуқ аз қонунҳои универсалӣ|куллӣ бояд даст кашид.. Қонуни маслуки ҳуқуқ дар илми ҳозиразамон низ вуҷуд надорад..
Дар луғати Энсиклопедии Брокгауз ва Ефрон қайд карда шудааст:
*«Ҳуқуқ ин маҷмӯи қоидаҳое (меёрҳое) мебошад, ки муносибатҳои ҷамъиятии одамонро дар ҷомеа муайян менамоянд; ин тарзи муайян намудани ҳуқуқ танҳо қисми умумии маънои онро дарбар гирифта, масъалаи муайян намудани қисми таркибии он, пайдошавӣ ва асосҳои он дар илм ҳал нашуда мемонад»*
Дар Энсиклопдияи калони шӯравӣ ҳуқуқ ба тарзи классикӣ дар асоси ғояи (идеологияи) марксизм-ленинизм муайян карда шудааст:
*«Ҳуқуқ — ин маҷмӯи ҳатмии қоидаҳои рафтор, ки аз тарафи давлат муайян ва ё иҷозат дода шуда аст, ки риоя кардани он тавассути таъсири давлатӣ таъмин мегардад»*
Қоидаи аниқи он аз тарзи фаҳмиши ҳуқуқ аз тарафи ин ё он олим вобаста мебошад. Дар баробари ин қоидаҳои гуногуни мавҷуда имконияти пурратар муайян намудани ҳуқуқро медиҳанд. Бинобар ин барои рушди илми ҳуқуқ гуногунандешӣ ниҳоят муҳим аст, ки он на ҳама вақт имконпазир, зеро ки ҳуқуқ бевосита ба ҳокимияти давлатӣ вобаста мебошад.

Дар Фарҳанги истилоҳоти  ҳуқуқ/Зери таҳрири Маҳмудов М.А. -  Душанбе: ЭР-граф, 2009 чунин шарҳ оварда шудааст:
*«Ҳуқуқ — ба маънои иҷтимоӣ озодии (имконияти) рафтори инсон аз нигоҳи ахлоқ, одатҳо, талаботҳои иҷтимоии ҷомеа аст (ҳуқуқи маънавӣ ё ахлоқӣ, ҳуқуқи миллат ба худмуайянсозӣ ва ғайра) ва ба маънои ҳуқуқи (аслӣ) — озодии рафтори инсон бо назардошти нишондодҳои ҳуқуқӣ (конститутсия, қонунҳо ва ғайра) аст (ҳукуқ ба меҳнат, интихобот ва м.и.)»*

Мафҳуми **ҳуқуқ** дар илми муосир вобаста ба ин ё он равияи (назарияи) ҳуқуқ пешбарӣ мегардад, чунончй, ҳуқуқ ҳамчун меъёри адолат ва озодии инсон (дар фалсафаи ҳуқуқ), ҳуқуқ ҳамчун маҷмӯи нишондодҳои ҳуқуқии ҳокимияти давлатӣ (дар позитивизми ҳуқуқӣ), ҳуқуқ чун инъикоси низоми (кулли) муносибатҳои ҷамъиятии танзимгашта (дар сотсиологияи ҳуқуқӣ).

Дар давлати ҳуқуқбунёд қонунҳои ҳуқуқӣ нақши муҳим мебозанд. Қонунҳо мумкин аст ғайриҳуқуқӣ шаванд, агар мазмуни онҳоро суиистеъмоли ҳокимияти давлатӣ ташкил диҳад. Инро амалия ва таърихи давлатдории муосир низ нишон медиҳад. Дар баъзе мавридҳо давлат аз қудрати худ суиистеъмол карда, қонунҳои зиддиҳуқуқӣ қабул менамояд. 

## Нигаред низ
* Ҳуқуқэҷодкунӣ
* Ҷаҳонбинии ҳуқуқӣ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Мафҳумҳои ҳуқуқ
Гурӯҳ:Ҳуқуқ
4 март

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*

### Миллӣ
*  — Рӯзи пулис.
*  — Намоишгоҳи Казюкас.

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 4 март ]]*
* 1934 — оғози нашри рӯзномаи «Колхозчии зарбдор» дар Кӯлоб.
* 1936 — таъсиси студияи тоҷикӣ назди Институти давлатии театрии шаҳри Маскав.
* 1940 — Бо қарори раёсати Шӯрои Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон ба театри давлатии русии драматургӣ номи Владимир Маяковский дода шуд.
* 1954 — содир шудани Укази Президиуми Совети Олии ҶШС Тоҷикистон "Дар бораи ба алифбои тоҷикӣ илова намудани ҳарфҳои «Щ» ва «Ы».

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 4 март]]*

* 1866 — Саидфаррухшо Шоҳзодамуҳаммад, табиб, ахтаршинос.
* 1875 — Маҳмудхоҷа Беҳбудӣ, публисист, нависанда.
* 1884 — Саъдулло Рабиӣ, шоир.
* 1923 — Надежда Базарова, устоди рақс, Ходими шоистаи ҳунари Тоҷикистон.
* 1930 — Роҳбар Қосимов, арбоби ҳизбӣ.
* 1934 — Муҳаббат Қаноатов, адабиётшинос-шарқшинос
* 1946 — Имомназар Қудратов, доктори илми биологӣ, профессор.
* 1947 — Сафарбек Раҳимов, доктори илми биологӣ, профессор.
* 1949 — Дона Баҳромов, овозхон, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон.
* 1950 — Алишер Раҳмонбердиев, олими соҳаи химия.
* 1952 — Мунира Муродова, рӯзноманигор.
* 1957 — Ҳуриннисо Ализода, рӯзноманигор.
* 1964 — Комилҷон Маҳмудов, олими соҳаи байторӣ.
* 1966 — Фарҳод Қараев, муаррих.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 4 март]]*
* 1193 — Салоҳуддин Айюбӣ, фармонравои бузурги исломии садаи садаи XII.
* 1852 — Николай Гогол, нависандаи рус.
* 2017 — Роҳат Набиева, муаррих, доктори илмҳои таърих
* 2018 — Равшани Ёрмуҳаммад, нависанда, тарҷумон ва драматурги тоҷик

## Тақвими мардумӣ
**(20 Феврал — [[20 Март]])** — Ҳут яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Исфанд дар Гоҳшумори Эронӣ аст.
40px|none|Ҳут

## Нигаред низ

## Пайвандҳо
* http://www.calend.ru/day/03-04/ 
* Наука, 4.03
* news.bbc 4.03

## Эзоҳ
Таърихи ҳунар

**Санъатшиносӣ** — маҷмӯи илмҳо мебошад, ки санъатро (пеш аз ҳама санъати тасвириро) ва фарҳанги бадеии ҷомеаро дар умум, намудҳои алоҳидаи санъатро ва муносибати он ба ҳақиқат, маҷмӯи масъалаҳои шакл ва мундариҷаи бадеа|асарҳои бадеиро меомӯзад. Санъатшиносӣ назария, таърих ва нуқтагирии адабиро дарбар мегирад.

Гурӯҳ:Санъатшиносӣ
Ахлоқиёт

**Илми ахлоқ** ва ё **одоб** — пажӯҳиши фалсафавии ахлоқ ва маънавиёт . Аз ибтидои пайдошавиаш, бо калимаи юноии  — этос алоқаманд буда, маънояш зиндагии якҷоя ва қоидаҳое, ки дар ин раванд пайдо гаштанд, меёрҳое, ки ҷомеаро сарҷамъ намуда, имконияти бартарафкунии шахсиятчигӣ ва таҷовузкориро медиҳанд. Бо рушди ҷомеа маънои он бойтар гашта, виҷдон, дилсӯзӣ, дӯстӣ, маънои зиндагӣ, ҷоннисорӣ ва дигар чизҳоро низ дарбар мегирад. 
Ин истилоҳ баъзан барои ишораи низоми меёрҳои ахлоқӣ ва маънавии гурӯҳи иҷтимои низ истифода мешавад.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Илми ахлоқ
Фарҳангшиносӣ

**Фарҳангшиносӣ** — илмест, ки маданиятро, қонунҳои умумии рушди онро меомӯзад. Вазифаи маданиятшиносӣ азхудкунии маданият ҳамчун зуҳуроти ягона, муайян намудани қонунҳои умумии амалиёти он ва таҳлили маданият ҳамчун низом. Ҳамчун фани алоҳида дар асри ХХ пайдо шудааст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Фарҳангшиносӣ
Гурӯҳ:Илмҳои ҷамъиятӣ
Илми иқтисод

**Илми иқтисод** — як шохаи  илмҳои ҷамъиятӣ, ки иқтисодро меомӯзанд ва ба қисмҳои назариявӣ ва амалӣ тақсим мешаванд.
Иқтисоди назариявӣ интихоби тарзи истифодаи манбаъҳои маҳдудро аз тарафи одамон ва ҷомеъа меомӯзад.
Иқтисоди амалӣ имконияти татбиқи қонунҳо, назарияҳо ва пешниҳодҳоеро, ки иқтисоди назариявӣ коркард кардааст дар амалиёти қисмҳои алоҳидаи низоми иқтисодӣ меомӯзад.
Ҳамчун илм иқтисод дар асри XVIII бо нашри китобӣ Адам Смит ташхиси табиат ва сабабҳои боигарии милатҳо соли 1776 ташкил ёфтааст.
Дар илм асосан ду қисмаш истифода мешаванд: Микроиқтисод ва макроиқтисод ба ғайр аз ин боз мега ва мезоиқтисод мавҷуд аст.

## Нигаред
* Иқтисоди бозор

## Эзоҳ
Ноҳияи Шаҳритӯс

**Ноҳияи Шаҳритӯс** (то 2021 — ноҳияи Шаҳритуз; ) — яке аз ноҳияҳои идории вилояти Хатлон аст ва дар ҷануби Ҷумҳурии Тоҷикистон ҷой дорад.

Ин ноҳия 29 августи соли 1930 дар бахше аз вилояти Сталинобод дар Ҷумҳурии Шӯравии Сосиалистии Тоҷикистон таъсис ёфта ва 7 январи соли 1944 бахше аз вилояти Қурғонтеппа шуд.

Маркази ин ноҳия шаҳраки Шаҳритӯс () аст, ки дар канори рӯди Кофарниҳон, шохоби рости рӯди Панҷ, 112 км ҷанубу ғарбтар аз шаҳри Бохтар ҷой дорад. Аз Шаҳритӯс то Душанбе 230 км роҳ аст.

## Ҷойгоҳ
Ноҳияи Шаҳритӯс бо сарзамине 2380 км² дар дараи рӯди Кофарниҳон ҷой дорад. Дар шимол бо Вилояти Сурхондарё, дар шарқ — бо ноҳияи Қубодиён, дар ғарб — бо ноҳияи Носири Хусрав аз ноҳияҳои вилояти Хатлон ва дар ҷануб — бо вулусволии Хулм аз бахшҳои Вилояти Балх дар Афғонистон ҳаммарз аст. Дар ҳудуди ноҳия водии Бешкент ҷойгир аст, дарозиаш 70 км, бараш то 5 км. ва яке аз водиҳои гармтарини ҷумҳурист. Дар ҷануби он аз оби Чилучорчашма тақр. 1000 га замин обёрӣ мешавад.

## Таърих
Ниёгони маҳал дар дараи рӯди Кофарниҳон аз нимаи дувуми ҳазораи I пеш аз милод маскун буда ва шабакаи густардаи обёрӣ падид оварда будаанд. Киштзори каронаи рости ин рӯдро ҷӯйе обёрӣ мекардааст, ки саргаҳаш 18 км шимолтар аз шаҳраки Қубодиён ҷой дошта аст. Як ҷӯи дигар киштзори каронаи чапи рӯдро обёрӣ мекардааст.
Дар сарзамини Шаҳритӯс осори бисёре аз гаҳи бостон ва садаҳои миёна бозмонда аст. Аз осори садаҳои миёна дар ин сарзамин ёдгориҳои Хоҷа Машҳад (асрҳои XI-XII), Мақбараи Хоҷа Дурбод (асрҳои XI- XII), ёдгории таърихӣ - табии Чилучорчашма ва Тиллоҳалоҷӣ  аст.
Сарзамини кунунии ноҳияи Шаҳритӯс дар садаҳои миёна бахше аз Қубодиён ва вилояти торихии Хутталон буд.
Пас аз инқилоби Бухоро 1920 ва таъсиси Ҷумҳурии Мухтори Шӯравии Сотсиалистии Тоҷикистон дар соли 1924 Шаҳритуз бахше аз вилояти Сталинобод ва дертар вилояти Қурғонтеппа гардид.

Дар соли 2021 ҳарфи 'з' дар номи ноҳия ба 'с' иваз шуда, номи Шаҳритусро гирифт.

## Номгузорӣ
Бино бар ривояте, Шаҳритӯсро паҳлавони ҳамосӣ ва бостонӣ **Тӯс писари Нӯзар** бунёд гузошта аст.

## Мардум
Бино бар саршумори соли 2016 аҳолии ноҳия 117,4   ҳаз. тан бошанда доштааст.. Мардуми ноҳияи Шаҳритус ба забонҳои тоҷикӣ ва узбакӣ сухан мегӯянд.

## Бахшбандӣ
Бар асоси Қонуни тақсимоти кишварӣ, ноҳияи Шаҳритӯс 1 шаҳрак ва 5 ҷамоат  дорад:

## Ҳукумат
Сарвари ноҳияи Шаҳритӯс Раиси Ҳукумати он аст, ки ӯро Раиси Ҷумҳурии Тоҷикистон таъйин мекунад. Ниҳоди қонунгузори ноҳияи Шаҳритӯс Маҷлиси намояндагони халқӣ мебошад ки онро раъйдиҳандагони ноҳияи Шаҳритӯс барои 5 сол интихоб мекунанд.

## Иқтисодиёт

## Омӯзишу парвариш

## Ниҳодҳои фарҳангӣ

 
## Беҳдошту беҳзистӣ

## Адабиёт
* *Дьяконов М. М.* Археологические работы в нижнем течении реки Кафирнигана (Кобадиан). Труды Таджикской археологической экспедиции. Т. 2. — М. — Л.
* *Окладников А. П.* Исследования памятников каменного века Таджикистана. Труды Таджикской археологической экспедиции. Т. 3. — М.-Л.. 1958.
## Эзоҳ

 

Гурӯҳ:Ноҳияҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Вилояти Хатлон
Гурӯҳ:Ноҳияи Шаҳритӯс
Суръати рӯшноӣ

300px

**Тезии рӯшноӣ** (*суръати рӯшноӣ*) бузургии физикӣ буда, одатан бо ***c*** ишорат карда мешавад ва дар бисёр ҷабҳаҳои физика муҳим мебошад. Рӯшноӣ ва ҳамаи дигар шаклҳои афканишоти электромагнитӣ дар фазои холӣ (вакуум), новобаста аз ҳаракати манбаъ ва ё системаи сарҳисоби мушоҳид, ҳамеша бо ин суръат ҳаракат мекунанд. Қимати он айнан ба 299 792 458 метр дар сония баробар аст. Дар назарияи нисбият, *c* фазову вақтро ба ҳам мепайвандад ва дар муодилаи машҳури эквивалентии массаву энергия ба назар мерасад: *E*&nbsp;=&nbsp;*mc*2. Он суръати ҳамаи заррачаҳои бемасса ва майдони онҳо дар вакуум мебошад ва аз рӯӣ назарияҳои мавҷуда пешгӯӣ карда мешавад, ки он суръати ҷозиба (яъне мавҷҳои ҷозиба) низ буда боз ҳам меъёри болоии суръатест, ки бо он энергия, модда ва ахбороти физикӣ ҳаракат мекунанд.

## Эзоҳ
Нигориш (равоншиносӣ)

**Нигориш** — фарзи сохт аст, ки нишондиҳандаи дараҷаи фард аз дӯст ва ё дӯст надоштани чизе аст.

Нигоришҳо ба таври куллӣ дидгоҳҳои мусбат ё манфии шахсӣ, макон, чизе, ё руйдоди ин аст, ки ағлаб ба унвон ишорати нигориш номида мешавад. Мардум ҳамчунин метавонанд тазод ё дусугаро (дутарафа) нисбати ба як ишорати мешаванд. Ба ин маънӣ, ки онҳо ба таври ҳамзамон ҳар ду дорои нигориши мусбат ва манфӣ нисбат ба мавзӯи саволе бошанд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Равоншиносӣ
12 март

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*

### Миллӣ
*  — Рӯзи таҷдид.
*  — Рӯзи Иттиҳодия.
*  — Рӯзи ҷавонон.
*  — Рӯзи истиқлол, Рӯзи ҷумҳурӣ.
*  — Рӯзи кормандони системаи иҷрои ҷазои Вазорати адлия
*  — Рӯзи дарахтшинонӣ дар Чин.
* ,  — Рӯзи дарахтшинонӣ.
*  — Рӯзи духтарони пешоҳанг.
*  — О-мидзутори матсури (ш. Нара), ҷашни об гирифтан аз чоҳ

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 12 март ]]*
* 1942 — ба кор даромадани Иттиҳодияи истеҳсолии матоҳои пахтагии шаҳри Душанбе.

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 12 март]]*
* 1175— Зиёуддини Хуҷандӣ, шоир, олим.
* 1867 — Фридрих Розенберг, шарқшиноси рус, муҳаққиқи таърихи маданияти халқи тоҷик.
* 1900 — Абдураҳим Қосимов, пахтакор, Қаҳрамони Меҳнати Сотсиалистӣ.
* 1910 — Шариф Бобокалонов, оҳангсоз, мутриб, Ходими шоистаи ҳунари Тоҷикистон.
* 1922 — Солеҳҷон Фармонов, актёри театр, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон.
* 1927 — Лидия Сечкина, доктори илми таърих, Корманди шоистаи маданияти Тоҷикистон.
* 1931 — Аҳтами Шоҳмуҳаммад, рӯзноманигор.
* 1931 — Галина Захарова, олимаи соҳаи техника.
* 1933 — Матлубаи Раҳматулло, рӯзноманигор.
* 1934 — Леонид Морочник, доктори илмҳои физика ва математика.
* 1938 — Юсуф Раҳимов, муаррих.
* 1939 — Темурхон Отаев, олими соҳаи техника.
* 1941 — Барот Мирзоев, физикдон, профессор.
* 1941 — Содиқ Акрамов, биолог, профессор.
* 1946 — Лиза Миннелли (Liza Minnelli) ҳунарпешаи аҳли ИМА аст.
* 1949 — Саидаҳмади Қурбон, ровӣ, мутарҷим.
* 1951 — Шараф Афзалӣ, шоир, мутарҷим.
* 1956 — Раҳим Саидов, рӯзноманигор.
* 1957 — Исмоил Пӯлодов, доктори илми педагогӣ, профессор.
* 1960 — Салими Хатлонӣ, шоир, тарҷумон, доктори илмҳои филология, дипломат.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 12 март]]*

## Тақвими мардумӣ
**(20 Феврал — [[20 Март]])** — Ҳут яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Исфанд дар Гоҳшумори Эронӣ аст.
40px|none|Ҳут

## Нигаред низ

* Китобхонаи миллии Тоҷикистон. Тақвими моҳ. 

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/0312.html 
* http://www.calend.ru/day/03-12/ 
* Наука, 12.03
* news.bbc 12.03

## Эзоҳ
11 март

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*

### Миллӣ
*  — Рӯзи ҷавонон.
*  — Рӯзи барқарорсозии истиқлоли Литва.
*  — Рӯзи Иттиҳодия.
*  — Рӯзи матбуот.

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 11 март ]]*

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 11 март]]*
* 1899 — Махфии Рӯмонӣ, шоира.
* 1912 — Ғанӣ Абдулло, намоишноманавис, Ходими шоистаи ҳунари Тоҷикистон, дорандаи Ҷоизаи давлатии ба номи Рӯдакӣ.
* 1917 — Константин Ходов, ҷанговар, Қаҳрамони Иттифоқи Советӣ.
* 1917 — Лутфӣ Саид, нависанда.
* 1922 — Сайла Раҷабова, пахтакор, Қаҳрамони Меҳнати Сотсиалистӣ.
* 1926 — Мирзо Маҳмуд, шоири ҳаҷвнигор.
* 1929 — Нина Елманова, олимаи соҳаи химия.
* 1930 — Фотеҳ Исҳоқӣ, шоир, рӯзноманигор.
* 1935 — Нормат Солиев, доктори илми кишоварзӣ, профессор.
* 1940 — Искандар Чиллаев, олими соҳаи кишоварзӣ.
* 1941 — Маҳмад Ғоибов, доктори илми фалсафа, профессор.
* 1942 — Зебо Аминова, овозхони опера, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон.
* 1946 — Ҳакимҷон Раҳимов, коргардон ва актёри синамо.
* 1950 — Музаффар Юнусов, доктори илми химия, профессор.
* 1954 — Сороҷон Сабзаалиева, актрисаи театру синамо, Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон.
* 1955 — Нодира Сатторова, олимаи соҳаи омӯзгорӣ, фарҳангшинос.
* 1956 — Рустам Очилдиев, наворбардори синамо.
* 1957 — Савриниссо Ғаниева, забоншинос.
* 1957 — Тоҳирҷон Кӯчқоров, рӯзноманигор.
* 1963 — Соҷида Қодирова, олимаи соҳаи тиб.
* 1965 — Арафамо Давлатова, раққоса.
* 1966 — Мирзобек Шарифов, олими соҳаи омӯзгорӣ.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 11 март]]*

## Тақвими мардумӣ
**(20 Феврал — [[20 Март]])** — Ҳут яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Исфанд дар Гоҳшумори Эронӣ аст.
40px|none|Ҳут

## Нигаред низ

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/0311.html 
* http://www.calend.ru/day/03-11/ 
* Наука, 11.03
* news.bbc 11.03

## Эзоҳ
Ҷустуҷӯ

**Ҷустуҷӯ** — маънои васеаш — саъю кӯшиши ба даст даровардани чизе, кофтуков, амалиёти шахси ҷӯянда бо мақсади ба даст даровардани чизи нав ё гумшуда: информацияи нав (ҷустуҷуи далел), ҷустуҷуи асос, маълумотҳо, дониш, тадқиқот, кашфи қонуниятҳои нав.
Ҷустори Google
Соли 1912

## Рӯйдодҳо
* 4 август — Якум парвози пассажирон аз болои Ла-Манш
* Компания «**Famous Players Film Company**» таъсис ёфтааст. Дар айни замон номаш Paramount Pictures аст.
* 6 январ — Ню-Мексико дар ҳудуди ҳайати Има чун 47-умин штат дохил шуд
* 4 сентябр шӯриш дар ҷазираи юнонии Самос бар зидди окупатсияи туркӣ.

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони соли 1912]]*
* 11 март — Ғанӣ Абдулло — шоири тоҷик дар Самарқанд зода шудааст.
* 5 май — Мирсаид Миршакар — шоир ва нависандаи тоҷик.
* 23 июн — Алан Матисон Тюринг (Alan Mathison Turing; 23 июн и 1912 — 7 июн и 1954) — риёзидон, мантиқшинос
* 30 июл — Мутсухито императори Ҷопон
* 12 декабр — Боун Оум пешсафони лаосӣ буд.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1912]]*
* Лауренси Алма Тадема рассом ва санъаткори бритониёгӣ буд.

## Нигаред низ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Соли 1912
Александр Петрович Дехтерёв

**Александр Петрович Дехтерёв** (19 апрел (2 май) 1889, Вилна — 19 апрел 1959, Вилнюс) — яке аз нависандагони шинохтаи адабиёти рус буд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Нависандагони адабиёти русӣ
Хуршеди Алидод

**Хуршеди Алидод** (20 июли 1936, Афғонистон — 19 майи 2020, Тоҷикистон) — овозхон ва оҳангнавози тоҷик, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон. Духтараш Ширинмоҳи Ниҳол низ ҳунарманд аст. Ҳарду ҳунарманд оҳангу таронаҳое ба садо овардаанд, ки солҳост ҳаёти мардуми тоҷикро рангу тароват мебахшад.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* Хуршеди Алидод: «Таронаи дили мардумро месурудам» — Озодӣ

Гурӯҳ:Овозхонҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ҳунарпешагони шоистаи Тоҷикистон
Фасод

мини|Конвенсияи Созмони Милали Муттаҳид алайҳи фасод
**Фасод**, **коррупсия** (, аз лот. *corrumpere* «фасод кардан», лот. *corruptio* «ришвадиҳӣ, фурӯхташавандагӣ; вайроншавӣ, таҳриф, таҷзия; фосидшавӣ»)— истилоҳест, ки одатан суиистифода аз мансаби хидматиро барои мақсадҳои шахсӣ ифода мекунад. Фасод шомили аъмоли мутааддиде аз ҷумла ришва ва ихтилос аст. Фасоди давлатӣ ё сиёсӣ замоне иттифоқ меуфтад, ки як масъул ё корманди давлатӣ аз зарфиятҳои расмӣ барои мақосиди шахсии худ сӯиистифода кунад. Дар даҳаҳои гузашта, бисёре аз кишварҳои ҷаҳон сиёсатҳо ва равишҳои муассире барои мубориза бо фасод иттихоз кардаанд.

## Нигаред
* Фасоди сиёсӣ
* Фасоди пулис
* Фасод (фалсафа)
* Ришвахорӣ
* Мубориза бо фасод
* Рӯзи ҷаҳонии мубориза бо фасод

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Corruption. (2011, March 26). In Wikipedia, The Free Encyclopedia. Retrieved 12:00, March 29, 2011, from http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Corruption&oldid=420883644

Гурӯҳ:Ҷурмҳо
Гурӯҳ:Фасод
Ришвахорӣ

thumb|Ришвахорӣ
thumb|Мизони ришвахорӣ дар саросари ҷаҳон
**Ришвахорӣ** ё иртишои киня аз пардохти пул ё чизе ба касе аст то вай дар муқобил кореро барои тарафе ки маъмулан ғайриқонунӣ аст, анҷом диҳад. Ба пул ё чизе ки дар ин роҳ пардохт мешавад ришва итлок мегардад.
thumb|Конвенсияи Созмони Милали Муттаҳид алайҳи фасод
Гоҳе ташхиси подош ва ришва аз як дигар мушкил аст. Яке аз муҳимтарин анвои фасоди молӣ ришвахорӣ аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
* Transparency International

## Адабиёт
* Википедиаи Форсӣ
* Ришва гирифтан (форсӣ) 
* Фасод ва ришвахорӣ:шарҳи мухтасар (форсӣ). Вебгоҳи гуфтугуи демокрасӣ 

## Пайвандҳо
*  Мизони ришвахорӣ дар саросари ҷаҳон - Озодӣ

Гурӯҳ:Фасод
Гурӯҳ:Ҷурмҳо
Барзу Абдураззоқов

**Барзу Абдураззоқов** (19 сентябри 1959, Душанбе, ҶШС Тоҷикистон) — коргардони саршиноси тоҷик. Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон (2001).

## Зиндагинома
Барзу Абдураззоқов 19 сентябри соли 1959 дар шаҳри Душанбе дар оилаи ҳунарпешаҳои машҳури театру кинои тоҷик Ҳабибулло Абдураззоқов ва Фотима Ғуломова ба дунё омадааст. Шавқи театр аз хурдсоли дар батни ӯ парварида шудааст. Барзу баъди хатми мактаб дар шуъбаи режиссёрии Донишкадаи давлатии санъати Тоҷикистон ба номи М. Турсунзода таҳсил намуда онро соли 1980 хатм намудааст. Сипас солҳои 1980-1987 дар шуъбаи режиссёрии Донишкадаи давлатии санъати театрии шаҳри Москва (ГИТИС) таҳсилашро давом додааст. 
## Эҷодиёт
Барзу Абдураззоқов зиёда аз 50 намоишномаҳои гуногунро дар саҳнаҳои театрҳои Тоҷикистон, Қирғизистон, Қазоқистон, Ӯзбекистон ва Русия пешкаши тамошобинон намудааст. Яке аз коргардонҳои тозаэҷодкори театр ва ба воқеъияти ҳаёти ҷомеаи муосир мебошад. Соли 2001 соҳиби унвони Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон шудааст

Дар киностудияи "Тоҷикфилм" дар филмҳои "Мусофир" (1989), "Вақти алафи зард" нақшҳо офаридааст ва дар филмноманависии филмҳои ҳуҷҷатӣ ва дубляжи филмҳо саҳм гузоштааст..

## Аз хабари АМИТ «Ховар»
Коргардони тоҷик Барзу Абдураззоқов дар театри «Учур» - и пойтахти Ҷумҳурии Қирғизистон - шаҳри Бишкек асарҳои нави саҳнавиро пешкаши тамошобинон мегардонад. Вай, аз ҷумла, дар ин ҷо намоишномаи «Зери садои чархҳои трамвай» - ро ба саҳна мегузорад, ки муаллифи он драмнависи кинои ҷопонӣ Окира Куросава мебошад.
## Сарчашма

Гурӯҳ:Ҳунарпешагони хизматнишондодаи ҶШС Тоҷикистон
Гурӯҳ:Феҳристи ҳунарпешагон
Гурӯҳ:Коргардонҳои Тоҷикистон
Ғайрат Икромов

**Ғайрат Икромов** — соли таваллудаш 1967, Москва, СССР математик, олими ихтирокор ва директори генералии ширкати «Лайф Сенсор», Жопун. Модараш – рус, падараш – тоҷик, профессори МГУ, математик. Ғайрат аз паси падар рафта риёзидон шуд. Соли 1992 ба  аспирантураи Донишгоҳи давлатии Москав дохил мешавад ва тибқи як тавофуқномае бо яке аз ширкатҳои истеҳсоли нармафзорҳо ба Жопун барои кор кардан меравад. Аз аввали соли 1992 ин тараф дар Токио зиндагӣ мекунад. Забони жопуниро хуб медонад.

Ғайрат бо духтари жопунӣ оиладор шуда, падари ду фарзанд мебошад. Фаъолияти кунуни вай дар ширкати «Лайф Сенсор» бо коркард ва истеҳсоли асбобҳои махсус аст, ки барои ҷустуҷӯи одамони зери вайронаҳои заминҷунбӣ ва дигар офатҳои табии истифода мешавад.

## Эзоҳ
Спитаман

**Спитамен** (, ; ) — сипаҳсолори суғдӣ ва роҳбарии шӯриши суғдиён ва бохтариён бар зидди Искандари Мақдунӣ дар соли 329 пеш аз мелод.

Сарварии Спитамен ба муборизаи озодихоҳонаи суғдиён, бохтариён ва сакоиҳо ин шӯришро яке аз муҳимтарин корзор дар ҷанг бо юнониён кард. Аммо сардорони сакоиҳо бар Спитамен хиёнат карданд ва ӯро аз тарси Искандар дар соли соли 327 п.м. куштанд. Аммо шӯриш ҳамчунон то соли соли 327 п.м. идома ёфт.

Духтари Спитамен — Апама — ҳамсари Селевки I Никатор, яке аз сипаҳсолорони Искандар ва бунёдгузори давлати Селевкӣ буд.

Спитамен яке аз қаҳрамонони миллии тоҷикон аст ва ёди ӯ бо мукофоти давлатии Нишони Спитамен (2 дараҷа) ва номгузори яке аз ноҳияҳои Тоҷикистон ноҳияи Спитамен пос дошта мешавад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Арриан Флавий. Поход Александра. — М.-Л., 1962.
* История таджикского народа. т. 1. — М., 1963.
* Б. Ғафуров. Тоҷикон. Китоби I. — Душанбе, 1998. — С.98-103

Гурӯҳ:Шӯришҳо
Гурӯҳ:Мардуми Суғд
Шароитҳои омӯзиш

**Шароитҳои ёдгирӣ** (Conditions of Learning) - китоби Робер Ганиё Robert M. Gagne мебошад, ки аслан соли 1965 аз тарафи Holt, Rinehart ва Winston нашр шудааст. Ин китоб ҳащт намуди ёдгириро омӯзиш ва нуҳ рӯйдодҳои таълимро тавсиф медиҳад. Ин назарияи омӯзиш ду марҳиларо дар бар мегирад
:

## Манобеъ

Гурӯҳ:Китобҳои 1965
Гурӯҳ:Китобҳои таълимӣ
Мирзо Олимов

**Мирзо Раҳимович Олимов** (18 июни 1935, ноҳияи Сӯх — 10 феврали 2001) — табиби варзидаи тоҷик, бунёдгузори осоишгоҳи Зумрад.

## Зиндагинома
Мирзо Олимов 18 июни соли 1935 дар ноҳияи Сӯхи ҶШС Узбакистон дар оилаи деҳқон таваллуд шудааст. Мирзо пас аз итмоми мактаби ҳафтсола ба шаҳраки Сӯх рафту дар интернат манзил гирифт.

Шароити вазнини оилавӣ ӯро маҷбур намуд, ки баъди таҳсили мактаби миёна дар колхоз ба сифати подабон ба кор дарояду пеш аз ҳама зиндагии хонаашонро дуруст кунад. Пас аз як соли кор модараш ӯро намонда, хоҳиш кард, ки таҳсилашро давом диҳад. Ба нияти пизишк шудан соли 1953 ӯ роҳи пойтахти Тоҷикистонро пеш гирифт ва соли 1959 вай Донишгоҳи тиббиро ба охир расонд.

## Корнома
* 1959 — духтури БМН-Исфара буд.
* 1962 — Мудири дармонгоҳи шаҳр.
* 1963 — Муовини сардухтури БМН.
* 1964 — Сардухтури БМН.
* 1967 — Мудири шуъбаи касалиҳои дарунии БМН.
* 1975 — Сардухтури Осоишгоҳи «Зумрад»

## Асосгузори осоишгоҳи [[Зумрад]]
Бунёди осоишгоҳ дар шаҳри Исфара бо иқдом ва ташаббуси бевоситаи Ортиқбой Қурбонов оғоз шуд, ки барои фардои дурахшон ҳамчун шаҳри курортӣ асос гардид. Декабри соли 1975 Мирзо Олимовро сардухтури осоишгоҳи байниколхозии «Зумрад» тасдиқ намуданд. Ӯ ҳамеша кӯшиш мекард, ки «Зумрад» ҷойи дӯстдоштаи мардуми Тоҷикистон гардад. Барои ин заҳматҳои зиёд кашид. Дар муддати роҳбарии ӯ биноҳои нав комат афрохт. Чойхонаи Сино, Қасри «Шифокорон» ва ахиран «Осорхонаи тибби тоҷик» ба намуди осоишгоҳ ҳусни абадият бахшид. Маҳз бо шарофати кордонии Мирзо Олимов 11 километр болотар дар ҷойи хушбоду ҳаво осоишгоҳи мавсимии «Зумрад-2» ташкил ёфт ва соли 1990 аввалин беморони худро қабул кард.

## Осор
Мирзо Олимов дар тӯли умри худ зиёда аз 50 мақалои илмӣ-оммавӣ, 3 китоби алоҳида бо номи «Курорт Исфара — санаторий Зумрад», «Меҳрномаи Сино», «Уринамуолиҷа» ва ду филми мустанаде дар ситоиши «Зумрад» эҷод намуда, дар бобати омилҳои табобатӣ, усул ва тарзи гирифтани табобатҳо, роҳҳои пешбурди ояндаи кор дар шифогоҳ таври илмӣ маслихатҳои судманд додааст. Дар ҷашни 60 — солагиаш чун эҳтиром бар кору бори «Зумрад» ва ахли кормандон ду китоби дигар бо номи «Дуои модар» ва «Ошёни булбулон» нашр шуд.

## Ҷоизаҳо
Хидматҳои арзандаи сардухтури осоишгоҳи «Зумрад» Мирзо Олимов аз тарафи ҳизбу ҳукумат бо ордени «Байрақи Сурхи Меҳнат», медали «Барои меҳнати шоён», бахшида ба 100-солагии В. И. Ленин, «Аълочии нигаҳдории тандурустии Иттиҳоди Шӯравӣ», медалҳои ба номи Пирогов, ба номи Боткин ва ниҳоят унвони баланди соҳаи тандурустии Тоҷикистон «Ходими шоистаи сиҳатии оммаи Тоҷикистон» қадр шудааст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Табибон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Пизишкони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Дорандагони унвонҳои фахрӣ аз Тоҷикистон
Гурӯҳ:Даргузаштагони шаҳри Исфара
Унсури кимиёӣ

**Элементҳои кимёӣ** — ҳоло дар ҷадвали даврии Дмитрий Иванович Менделеев тақрибан 118 элемент ҷойгир буда ба 114 тои он номгузори шудааст. Ба 4-тои он ҳоло номгузори давом дорад. Дар системаи даврии Дмитрий Иванович Менделеев номи элементи Менделеев дар элементи рақами 101-ум ҷойгир шудааст.

## Ҷадвали даврии унсурҳои кимёии Д.И.Менделеев
Ҷексон

## Нигаред низ
* Ҷадвали даврии элементҳои кимёӣ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Кимиё
Андре-Мари Ампер

**Андре-Мари́ Ампе́р** (; 20 январи 1775 — 10 июни 1836) — физикдон,  ва табиатшиноси бузурги фаронсавӣ, яке аз асосгузорони электродинамика, узви Академияи илмҳои Париж (1814).

## Зиндагинома
Ампер дар шаҳри Лион ба дунё омадааст. Баъди вафоти падараш соли 1793, ӯ аввал ҳамчун репититори матаби политехникии Париж, баъд дар кафедраи физикаи Бурге буд ва соли 1805 дар кафедраи математикаи мактаби политехникии Париж ба кор даромад. Соли 1814 вай аъзои Академияи илмҳо интихоб шуд, ва соли 1824 соҳиби унвони профессори физикаи таҷрибавии Коллеҷ де Франс мегардад.

Ампер 10 июни соли 1836 дар шаҳри Марсел аз олам чашм пӯшид.

## Тадқиқот
Тадқиқоти Ампер дар соҳаи математика ва назарияи эҳтимолият, татбиқи ҳисоби вариатсионӣ дар механика ва таҳлили математикӣ оид аст. Ампер соли 1820 қонуни таъсири мутақобилаи механикии ҷараёнҳо, қоидаи бо таъсири ҷараён самти худро дигар кардани ақрабаки магнитиро кашф намуд (ниг. *[[Қоидаи Ампер]]*) ва бори аввал назарияи магнетизмро пешниҳод кард. Дар соҳаи таъсири магнит ва ҷараёни электрикӣ асбобҳои бисёр ихтироъ карда, таҷрибаҳо гузарондааст. Худи ҳамон сол қонуни таъсири мутақобилаи ҷараёнҳои электрикиро ошкор намуд, назарияи магнетизмро вусъат дод. Соли 1822 Ампер падидаи магнитии ғалтаки ҷараёндор (соленоид)-ро ошкор кард. Пас аз тадқиқоти Ампер магнетизм қисми электродинамика гардид.

Ампер назарияи электродинамикаро дар асарҳои «Назарияи ҳодисаҳои электродинамикие, ки комилан аз таҷриба бармеояд» (1826) ва «Назарияи ҳодисаҳои электродинамикӣ» баён карда, дар «Таҷрибаи фалсафии илмҳо» (1834) ном асараш илмҳои замонаашро хеле моҳирона тасниф намудааст.

## Ихтироъот
Ампер ихтироъкори коммутатор, телеграфи электромагнитӣ, муаллифи истилоҳҳои кинематика ва кибернетика мебошад. Дар соҳаи ботаника, химия ва фалсафа низ тадқиқот бурдааст. Яке аз бузургиҳои асосии электрикӣ – воҳиди қувваи ҷараён (*[[Ампер]]*) ва асбоби онро ченкунанда – амперметр ба шарафи Ампер номида шудаанд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Осорхонаи тибби тоҷик ба номи Мирзо Олимов

**Осорхонаи тибби тоҷик ба номи Мирзо Олимов** — 
бо ташаббуси сардухтури осоишгоҳи "Зумрад" Олимов Мирзо Раҳимович соли 1975 асос гузошта шуда буд, ки ҳоло номи асосгузорашро мебарад. Ин аввалин Осорхонаи тибби тоҷик дар Осиёи Миёна мебошад. Барои сохтани осорхона устоҳои моҳири Тоҷикистону Узбекистон ширкат варзидаанд. Осорхона ташрифгарони зиёд дорад ва ба ҳайати осорхонаҳои шаҳри Исфара дохил мешавад.
## Макон
Ҷумҳурии Тоҷикистон, вилояти Суғд, шаҳри Исфара, осоишгоҳи "Зумрад"

## Коллексия ва экпозитсияҳо
Дар баробарӣ бозёфтҳои бостоншиносон доир ба риштаи пизишкӣ сарчашмаҳову дастхатҳои таърихӣ, китобу рисолаҳои илмӣ гузошта шудаанд, ки аз таъриху тамаддуни ҷаҳоншумули мардуми ориёинажод - тоҷикон ҳикоят мекунад. 
 
## Нигаред
*Осорхонаҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон
*Феҳристи осорхонаҳои Тоҷикистон
*Минтақаи туристии Суғд

## Манобеъ
* Осорхонаҳои Тоҷикистон дар даврони истиқлол: Феҳристи адабиёт / Мураттиб ва муаллифи мақолаи муқаддимавӣ Ф. Шарифзода; Муҳаррир Ш.Комилзода. – Душанбе: Бухоро, 2013. – 224 с.– Матн ба заб. тоҷ., ва руси.

## Эзоҳ
 

Гурӯҳ:Ёдгориҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Осорхонаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ноҳияи Исфара
Гурӯҳ:Осорхонаҳо аз рӯи алифбо
Валерия (овозхон)

**Валерия** - ном ҳунари Алла Юревна Перфилова - овозхони зане аз Русия аст.
## Зиндагинома

### Солҳои аввалия

Валерия соли 15 апрели 1968 мелоди дар шаҳри кӯчаки Аткорист минтақаи Саратовск дар миёнаҳои Русия дар хонаводаи аз мусиқидонони классик ба дунё омад. У дар танҳо мадрасаи мусиқии шаҳри худ, ҷойи ки падараш, Юрий Иванович, як коргардон ва модараш, Галина Николаевна, як муаллим буд ба фарогирии пиано пардохт. Ӯ аз оғози даврони кудакии худ мутавваҷеҳ буд ки қасд ӯ табдил шудан ба як хонанда аст. 

## Понавис

http://www.independent.co.uk/news/people/valeriya-russiarsquos-greatest-export-after-gas-and-oil-854990.html

## Манобеъ
Ҳаёти вуҳуш

[thumbnail|Тасвире аз як [бабри бенгалӣ дар табиат]]
**Ҳаёти вуҳуш** (аз ) ба куллияи ҷондорои аз қабили бустондорон, паррандагон, хуррандагон ва дузистони атлоқе мешавад, ки ба сурати ваҳши ва табии бидуни дахолат ё кумаки инсон ба рӯи коре замини зиндагӣ карда ва об ва ғизои худро худ таъмин мекунад ва худшикор карда ва ё шикор мешавад. Ҳаёти вуҳуш аз пистондорон, паррандагон, хазандагон, дузистон ташкил шудааст.

## Адабиёт
* Аз Википедиаи Форсӣ

Гурӯҳ:Ҳаёти вуҳуш
Шутурмурғ

thumb|Шутурмурғ
**Шутурмурғ** аз паррандагон бепарвоз дастаи синапаҳнон (Ratites) ростаи шутурмурғиён (Struthioniforme) аст. Ин парранда аз хонаводаи шутурмурғон (Struthionidae), ҷинси шутурмурғ (Struthio) ва буми Африқо аст.

Шутурмурғ гурда ва поҳои дарози дорад ва метавонад бо суръати дар ҳудуди 65 километр дар соат бидавад. Шутурмурғ бузургтарин паррандаи мавҷуд аст.

Гурӯҳ:Ҳайвонот аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Паррандаҳо
Абҳишек Баччан

**Абҳишек Баччан** (; ; (5 феврали 1976, Мумбай, Маҳороштра, Ҳиндустон) — ҳунарпеша ва таҳиякунандаи филм дар Ҳиндустон.

## Зиндагинома
Абҳишек Баччан 5 феврали соли 1976 дар шаҳри Мумбай дар хонаводаи ҳунарпешаҳои номвари ҳиндӣ Амитабҳ Баччан ва Ҷая Баччан Баҳодурӣ ба дунё омадааст. Ӯ хоҳаре бузургтар аст худ дорад ки номаш Швета аст. Дар кӯдакӣ бемори дислексия будааст. Вай дар дабиристони хусусии Aiglon College дар Швейсария таҳсил кардааст.

Абҳишек Баччан шавҳари Айшвария Рай, ҳунарпешаи синамо, манекени маъруфи ҳиндӣ ва барандаи ҷоизаи озмуни «Бонуи ҷаҳон» дар соли 1994 аст. Ҷашни хонадории онҳо 20 апрели 2007 баргузор шуда буд.

## Филмшиносӣ

* Dum Maaro Dum (2011)
* Ф.А.Л.Т.У. (2010)F.A.L.T.U
* Khelein Hum Jee Jaan Sey (2010)… Surya Sen
* Злодей (2010) … Beera Munda
* Папочка (2009) … Amol Arte
* Дели-6 (2009) … Roshan Mehra
* Близкие друзья (2008) … Sameer 'Sam' Acharya
* Ом Шанти Ом (2007) … играет самого себя
* Дрона (2008) … Aditya 'Adi' / Drona
* Миссия «Стамбул» (2008)
* Саркар Радж (2008) … Shankar Nagre
* Падший ангел (2007) … Rohan Varma
* Месть и закон наших дней (2007)… Dancer / Singer
* Встреча подарившая любовь (2007)… Rakesh 'Ricky' Thakral
* Перестрелка в Локандвале (2007) … Sub-Inspector Abhishek Mahatre
* Гуру: Путь к успеху (2007)… Gurukant Desai
* Байкеры 2: Настоящие чувства (2006)… A.C.P. Jai Dixit
* Красавица Лакнау (2006) … Nawab Sultan Khan
* Братан Мунна 2 (2006)… Sunny Kkhurana
* Никогда не говори «Прощай» (2006) … Rishi Talwar
* Чужой (2006) … Special Appearance
* Мастер блефа (2005) … Roy Kapoor
* Телохранитель (2005)… Bodyguard
* Нил и Никки (2005) … Man in bar
* С доставкой на дом (2005)… Ghar Tak … Customer at pizzeria
* Дворец (2005)… Brij Bhushan
* Час Х (2005) … Shashank Dheer
* По стопам отца (2005)… Shankar Nagre
* Банти и Бабли (2005)… Rakesh Trivedi
* Случайное знакомство (2004)… Siddharth
* Вдохновение танца (2004)… Abhinav
* Байкеры (2004) … ACP Jai Dixit
* Не все потеряно (2004)… Advocate Tarun Anand
* Ты и я (2004) … Sameer
* На перекрестке судеб (2004)… Lallan Singh
* Линия контроля (2003) … Lt. Vikram Batra, 13 JAK Rifles
* Земля (2003)… ACP Jaideep 'Jai' Rai
* Лед на душе (2003) … Raj
* Радость моя (2003) … Kanji
* Я схожу с ума от любви (2003) … Prem Kumar
* Imagine (сериал) (2003—2008)Imagine
* Desh (2002) … Anjaan
* Вечные ценности (2002) … Rahul Khanna
* Душевная близость (2002) … Jagadish Batra
* Да... и я люблю тебя (2002) … Shiv Kapoor
* В мире грёз (2001) … Surajchand C. Shrivastav
* Несколько слов о любви (2000)… Karan Khanna
* Магия твоей любви (2000) … Kabir Srivastav
* Отвергнутые (2000) … Refugee

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳо аз рӯи алифбо

## Пайвандҳо
* Сайти Абҳишек Баччан
* Твиттери Абҳишек

Гурӯҳ:Ҳунарпешамардони синамои Ҳиндустон
Гурӯҳ:Ҳунарпешамардони синамои ҳиндӣ
Гурӯҳ:Кинопродюсерҳои Ҳиндустон
Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳо аз рӯи алифбо