Маҳмадсаид Шоҳиён

**Маҳмадсаид Шоҳиён** (*Маҳмадсаид Пиров*; зод. 18 марти 1966, ноҳияи Совет, вилояти Кӯлоб, ҶШС Тоҷикистон) — ҳунарпешаи театру синамо, продюсер, давлатмард ва фарҳангии тоҷик. Арбоби ҳунари Тоҷикистон (2025). 

## Зиндагинома
Маҳмадсаид Шоҳиён 18 марти соли 1966 дар ноҳияи Темурмалики вилояти Хатлон ба дунё омадааст. Таҳсилоти худро дар соҳаҳои гуногун такмил додааст:

* 1985—1989 — Донишкадаи давлатии санъати Тоҷикистон ба номи Мирзо Турсунзода, ихтисоси «ҳунарпешаи драма ва синамо».
* 1994—1998 — Донишгоҳи давлатии тиҷорати Тоҷикистон, ихтисоси «тоҷири молшинос».
* 1999—2002 — Донишгоҳи миллии Тоҷикистон, факултаи ҳуқуқшиносӣ, ихтисоси «ҳуқуқшинос».
* 2004—2006 — Академияи  хидмати давлатии Шимолу-Ғарбити шаҳри Санкт-Петербург, ихтисоси «менеҷер».

## Корнома
Фаъолияти кории Маҳмадсаид Шоҳиён доираи васеи соҳаҳои фарҳанг ва идоракунии давлатиро дар бар мегирад:

* 1989—2000 — ҳунарпешаи Театри давлатии академии драмавии ба номи Абулқосим Лоҳутӣ.
* 2000—2001 — муовини директори киностудияи «Тоҷикфилм».
* 2001—2005 — муовини раиси Кумитаи телевизион ва радиои назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон.
* 2005—2009 — директори Телевизиони «Сафина».
* 2009—2011 — директори киностудияи «Тоҷикфилм».
* 2011—2013 — мудири шуъбаи фарҳанги Дастгоҳи иҷроияи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон.
* 2013—2015 — муовини якуми вазири фарҳанги Ҷумҳурии Тоҷикистон.
* 2015—2020 — раиси Кумитаи телевизион ва радиои назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон.
* Аз январи соли 2020 — директори Муассисаи давлатии «Тоҷикфилм».

## Эҷод
Маҳмадсаид Шоҳиён ҳам дар саҳнаи театр ва ҳам дар синамо нақшҳои хотирмон офаридааст.

### Нақшҳо дар театр
Дар саҳнаи Театри ба номи Лоҳутӣ дар намоишномаҳои зерин нақш бозидааст:

* «Имтиҳон» (коргардон Т. Аҳмадхонов, 1989) — *Донишҷӯ*
* «Афсонаҳои мӯйсафед» (А. Муҳаммадҷонов, 1989) — *Ибод*
* «Борбад» (Б. Миралибеков, 1990) — *Ҳофиз*
* «Мардон намегирянд» (Т. Аҳмадхонов, 1991) — *Сарбоз*
* «Сид» (Х. Майбалиев, 1993) — *Родриго*

### Нақшҳо дар синамо
Фаъолияти ӯ дар синамо аз соли 1989 оғоз шуда, дар филмҳои бадеии зерин нақш офаридааст:

* «Шӯравӣ» (коргардон Сергей Нилов, Мосфилм, 1988)
* «Интиқомҷӯйи хурдакак» (коргардони таҳиягар Г. Александров, Тоҷикфилм, 1990) — *Маҳмудбой* 
* «Ашк ва шамшер» (коргардони таҳиягар Тоҳир Собиров, 1991) — Восеъ 
* «Муҳаббат баъди сад сол» (коргардони таҳиягар  М. Қосимова, Тоҷикфилм, 1992) — *Маҷнун* 
* «Буд, набуд…» (коргардонҳо Асланшоҳ Раҳматуллоев ва Раҷабалӣ Пиров, Тоҷикфилм, 2002) — *Ҳалимбой* 
* «Дар орзуи падар» (коргардони таҳиягар  Саидҷон Қодирӣ, Тоҷикфилм, 2002) — *Абдушукур*
* «Сароби биҳишт» (коргардон  Юнус Юсупов, Тоҷикфилм, 2002)
* «Пуштаи  Хандақпеч» (коргардони  таҳиягар  Саидҷон Қодирӣ, ТВ Сафина, 2007) —  *Ватандор* 
* «Кӯҳистонӣ» (коргардон  Юнус Юсупов, ТВ Сафина, 2009) — *Файз* 
* «Чарх» (коргардон Ш. Раҷабов, ТВ Сафина, 2010) — *Шаҳзод* 
* «Соҳил» (коргардон  Раҷабалӣ Пиров, Тоҷикфилм, 2011) — *Ансорӣ* 

### Садогузорӣ
Ба беш аз 100 нақши филм дар «Тоҷикфилм», телевизиони «Сафина», телевизиони «Тоҷикистон»  ва телевизиони «Синамо» ба забони тоҷикӣ садогузорӣ кардааст.

### Продюсерӣ
Ба ҳайси продюсер дар таҳияи беш аз 25 филм саҳм гузоштааст, ки баъзе аз онҳо дар ҷашнвораҳои байналмилалӣ соҳиби ҷоизаҳо шудаанд.

## Таълифот
Муаллиф, таҳиякунандаи беш аз 25 филмнома ва нашрҳои сершумор дар соҳаи синамо, театр ва продюсерӣ; муаллифи 4 монография ва 50 мақолаҳои илмию методӣ дар соҳаи рушди иқтисоди телевизион ва радиои Ҷумҳурии Тоҷикистон мебошад.

## Ҷоизаҳо ва унвонҳо
* Ордени «Шараф», дараҷаи 1;
* Аълочии телевизион ва радиои Тоҷикистон;
* Аълочии фарҳанги Тоҷикистон;
* Аълочии кинематографияи тоҷик.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Арбобони ҳунари Тоҷикистон