open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Муҳаммад Ғаннушӣ

**Муҳаммад Ғаннушӣ** (рӯзноманигорон дар январи 2011 иштибоҳан - *Ғаннучӣ* номидаанд ) (  &#x200E; ;  ; тав. 18 августи 1941 ) — сиёсатмадори Тунис, президенти муваққати Тунис аз 14 январ то 15 январи соли 2011, сарвазири Тунис аз 17 ноябри соли 1999 то 27 феврали соли 2011, ки ба ҳизби ҳокими ин кишвар тааллуқ дорад, аз Ассотсиатсияи конститутсионии демократӣ хориҷ карда шудааст. ҳизб 18 январи соли 2011. Қабл аз он  дар солҳои 1992-1999 Ғаннушӣ вазири ҳамкориҳои байналмилалӣ ва сармоягузории хориҷӣ буд.

Дар натиҷаи “Инқилоби дуввум дар солҳои 2010-2011” , раисиҷумҳури Тунис Зайналобудин бин Алӣ аз кишвар фирор кард ва 14 январи соли 2011 мақоми худро тарк кард ва Ғаннуширо тибқи моддаи  56 -и Конститутсияи Ҷумҳурии Тунис, ба иҷрои муваққатии вазифаҳои президенти ҷумҳурӣ шурӯъ кард, ки танҳо то рӯзи дигар давом кард, зеро Шӯрои конститутсионии Ҷумҳурии Тунис 15 январ қарор кард, ки Моддаи 57-и Конститутсия, ки тибқи он раиси палатаи поёнии парлумони Тунис, палатаи намояндагон Фуад Мебаз, президенти муваққати кишвар шуд  . Дар ҳамин ҳол, Ғаннушӣ воқеан дар давоми рӯз раисиҷумҳури муваққат буд, зеро он замон татбиқи маҳз моддаи 56-ум қонунӣ буд ва бо рӯшан шудани кишварро тарк намудани Бин Алӣ, моддаи  57-ум мақоми раисиҷумҳури муваққатро ба раиси палатаи поёнии парлумон супорида, Ғаннушӣ бо пешниҳоди мухолифин дар бораи ташкили ҳукумати эътилофии кишварро пазируфт  .

18 январи соли 2011 бо фишори мухолифин сарвазир Ғаннушӣ аз узвияти Анҷумани конститутсионии демократии ҳоким истеъфо дод  ва 27 феврали соли 2011 истеъфо дод ва гуфт, ки омода нест, қарорҳое қабул кунад, ки метавонад боиси талафот гардад.  .

## Нигаред низ
* Президенти Тунис
* Сарвазири Тунис
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Президентҳои Тунис
Гурӯҳ:Сарвазирони Тунис
Гурӯҳ:Сарварони асри XXI
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Тунис
Гурӯҳ:Сиёсатмадорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Википедиа:Зиндагиномаи муосирон
Гурӯҳ:Зодагони соли 1941
Гурӯҳ:Зодагони 18 август
Қайс Саид

**Кайс Саид** (    22 феврали 1958, Тунис )&nbsp;—  ҳуқуқшинос, сиёсатмадор ва омӯзгори Тунис. Президенти Тунис аз октябри соли 2019. Президенти Ассотсиатсияи Конститутсионии Тунис аз соли 1995 то 2019. Вай дар интихоботи президентии соли 2019 ҳамчун номзади мустақил ширкат карда, дар даври дуввум ғолиб омад.

## Зиндагинома
Кайс Саид&nbsp;- писари Монсеф Саид ва Закия Белла аст. Модараш гарчанде маълумотнок бошад ҳам  хонашин буд. Хонаводаи Саид хеле хоксор буд ва ба табақаи миёна тааллуқ дошт. Амаки падараш Ҳичим Саид аввалин ҷарроҳи кӯдакона дар Тунис буд, ки дар солҳои 1970-ум дар саросари ҷаҳон маъруф буд. ду дугоникҳои сиамиро ҷудо карда буд .

Коллеҷи Сидиқиро  хатм кардааст 

## Фаъолият

### Касб
Ҳамчун ҳуқуқшинос аз рӯи маълумот, ӯ дар соҳаи ҳуқуқи конститутсионӣ тахассус дорад. Аз соли 1990 то соли 1995 дар вазифаи котиби генералии Ассотсиатсияи ҳуқуқи конститутсионии Тунис кор кардааст, ноиби президент&nbsp;- аз соли 1995 то 2019. Ӯ аз соли 1989 то соли 1990 узви гурӯҳи коршиносони Котиботи Лигаи кишварҳои араб, аз соли 1993 то 1995 коршиноси Пажӯҳишгоҳи ҳуқуқи башари араб ва узви Кумитаи коршиносони масъули ислоҳи тарҳи Қонуни асосии Тунис буд 2014 .

### Фаълоияти сиёсй
рост|мини|258x258пкс| Дар маъракаи интихоботи президентии соли 2019
Аз соли 2013 то соли 2014 дар чанд маҳфилу вохӯриҳои сиёсӣ, ки ҷавононро муттаҳид мекарданд, ширкат кардааст.

Саид яке аз аввалин номзадҳои ба қайд гирифташуда дар интихоботи президентӣ шуд . Ҳамчун номзади мустақили иҷтимоӣ-консерваторӣ ширкат карда, ӯ ба интихобкунандагони ҷавон тамаркуз кард . Ӯ дар даври аввали интихоботи президентӣ 620 000 овоз гирифта, мақоми аввалро касб кард. Дар даври дуюм ӯ Набил Каруиро шикаст дода, 72,71 % имтиёз ба даст овард&nbsp;. Рӯзи 14 октябр ӯ президенти нави Тунис эълон шуд.

Ӯ 23 октябри соли 2019 савганд ёд кард  Вай аввалин президентест, ки пас аз истиқлоли кишвар аз Фаронса  сарвари кишвар шудааст.

Сарвазир барои ташкили эътилоф ду моҳ  дошт.

25 июли соли 2021, дар натиҷаи эътирозҳои зиддиҳукуматӣ, ки бар асари норозигии мардум аз мухолифати ҳукумат ба коронавирус ба вуҷуд омадааст, сарвазир Ҳишам Машиша истеъфо дод, президент порлумонро баст ва дахлнопазирии  аъзоёнро лағв кард  Мухолифони президент ин амалҳоро "табадулоти зидди инқилоб ва Қонуни асосӣ" унвон карданд.

## Ҳаёти шахсӣ
Вай бо судя Ичраф Шебил издивоҷ кардааст, ки бо ӯ ҳангоми донишҷӯи факултаи ҳуқуқшиносии Донишгоҳи Сус шинос шуда буд ва дар он ҷо аз соли 1994 то 1999 мудири шуъбаи ҳуқуқи ҷамъиятӣ буд. Онҳо се фарзанд доранд: як духтараш Соро ва Мун ва як писари Амр 
## Нигаред низ
* Президенти Тунис
* Сарвазири Тунис

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Президентҳои Тунис
Гурӯҳ:Сарварони асри XXI
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Роҳбарони кунунии кишварҳо
Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бо сарчашма аз Викидода
Гурӯҳ:Зодагони соли 1958
Гурӯҳ:Зодагони 22 феврал
Муҳаммад Носир

**Муҳаммад Носир** ( ‎ ; ) — арбоби давлатӣ ва сиёсии Тунис аст, ки аз 25 июли 2019 то 23 октябри 2019 иҷрокунандаи вазифаи президенти Тунис буд.

### Президенти муваққат
Дар охири моҳи июли соли 2019, пас аз марги раисиҷумҳури кишвар Қаъд Сибсӣ Носир иҷрокунандаи раиси ҷумҳуриро муваққат ба уҳда гирифт. Вай то ин замон аллакай бемор буд ва эълом дошт, ки пас аз интиқоли қудрат ба президенти нави мунтахаби Тунис дар тирамоҳи ҳамон сол, аз умури сиёсӣ канор меравад. Ба ӯ бечунучаро муяссар шуд, ки мақсадашро иҷро кунад. Моҳи октябр дар даври дуюми интихоботи президентӣ ба ӯ муясар гардид, ки президенти Тунис интихоб шавад. Охири моҳи октябр ба дасти Қаис Саид гузаштани хокимият сурат гирифт ва Носир ба истеъфо рафт.

## Нигаред низ
* Президенти Тунис
* Сарвазири Тунис

## Эзоҳ

## Адабиёт

* 
* 

Гурӯҳ:Президентҳои Тунис
Гурӯҳ:Сарварони асри XXI
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Википедия:Пайванди мустақими мақола ба Викианбор
Гурӯҳ:Дорандагони Салиби бузурги ордени Леополди 1
Сарвазири Тунис

**Сарвазири Тунис** —  раҳбари ҳукумати Тунис мебошад, ки аз ҷониби Президенти Тунис таъин карда мешавад. Аз замони истиқлоли кишвар аз соли 1956 то соли 2011 тамоми сарвазирон ба ҳизби ҳоким, Ҷунбиши конститутсионии демократӣ (собиқ *Дастури нав* ва *Ҳизби дастуровии Сотсиалистӣ* ) тааллуқ доштанд; баъд аз он, сарвазирон аз ҷонибдорони Ҳизби мӯътадили наҳзати исломӣ таъин мешуданд.

## Феҳристи сарвазирони Тунис

## Нигаред низ
* Президенти Тунис
## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* Вебсайти расмии ҳукумати Тунис
Гурӯҳ:Феҳристи сарвазирон
Гурӯҳ:Сарвазирони Тунис
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Тунис
Гурӯҳ:Феҳрист:Тунис
Фуод Мебазаъ

**Фуод Мебазаъ** (; зод.16 июни соли 1933, Тунис) — сиёсатмадори Тунис, аз соли 1997 раиси парлумон, аз 15 январи соли 2011 иҷрокунандаи вазифаи Президенти Тунис ба ҷойи Зайналобуддин бин Алӣ таъин шуд Вай узви фаъоли ҳизби Дастури Нав буд, ки истиқлоли Тунисро аз Фаронса ҳимоят мекард. Пас аз эълони истиқлол дар давраҳои мухталиф дар вазифаҳои вазири ҷавонон ва варзиш, вазири тандурустӣ ва вазири фарҳанг ва иттилоот кор кардааст.
## Нигаред низ
* Президенти Тунис
* Сарвазири Тунис
## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* Тарҷумаи ҳол

Гурӯҳ:Президентҳои Тунис
Гурӯҳ:Вазирони Тунис
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Тунис
Гурӯҳ:Сиёсатмадорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Тунис
Гулдаста

мини|«Дастагул». Асари Омбрусиус Бушорт ҳудуди соли 1620—1618. Қадимитарин тазйиноти расмеи гул дар Аврупо ҳамонтур, ки дар бештари наққошиҳои қарни ҳабдаҳум дида мешавад ба Донморк марбут мешавад.

**Гулдаста**, **дастагул** —  маҷмӯъае аз гулҳо аст, ки ба равиши халлоқонае канори ҳам чида шудааст. Аз дастагул метавон барои тазйиини хона ё сохтимонҳо истифода карда ё онро дар даст гирифт. 

## Тарикиби гулдаста
Гулдастаро аз гулҳои якранг ё гуногуни боғию худрӯй месозанд. Лола, наргис ва садбаргро дар вақти гулғунчагӣ, нимшукуфт ё баъди комилан шукуфтан мебуранд. Гулҳои ёқут, савсан, нилуфар ва садтуманиро ҳангоми нимшукуфт буридан лозим аст. Гулҳои кавкаб, довудӣ, оташгул, қашқарии яксола, хуҷаста ва синияро баъди комилан шукуфтан мебуранд. Гулро саҳар ё баъди ғуруби офтоб буридан лозим аст. Гулҳои буридаро ба гулдони пуроб мегузоранд. Барои гулҳои бурида оби ҷӯй ё оби начандон хунукро истифода мебаранд. Обро, маъмулан ҳар рӯз иваз мекунанд. Барои барқарор кардани таровати гулҳои пажмурда, онҳоро коғазпеч карда, дар сатили обдор ба ҷойи салқин мегузоранд. Бо мақсади дертар пажмурда шудани гулдаста ба оби гулдон маҳлули қанди 2,5-фоиза илова менамоянд, ки барои гулҳои садбарг, лола, мехчагул ва ёсуман манфиатбахш аст. Вале он барои нигоҳдории бунафшаи чаманӣ, наргис, пиретрум, клематис (ломонос) ҷоиз нест. Дар гулдон таносуби гулҳоро бояд ба назар гирифт. Масалан, дар гулдоне, ки садбарг гузошта шудааст, дигар гулҳоро ҷой намедиҳанд, зеро ин боиси зуд пажмурда шудани онҳо мегардад. Савсан, мехчагул ва наргисро бо дигар гулҳо ҳамроҳ намегузоранд. Бо гулҳои марворидаку лола якҷо нигоҳ доштани савсан ҷоиз нест. Гулҳое ҳам мавҷуданд, ки дар гулдон ҳамроҳ нигоҳ доштани онҳо боиси дерпоии ҳамдигар мешаванд. Мас., шохчаҳои дарахти савр лолаҳои гулдонро тару тоза нигоҳ дошта, онҳоро хушрангу ботароват мегардонанд. Зимистон аз рустаниҳои хушк (шохчаи коҷ, санавбар, меваи пардаарӯсак, туғи хушки най, лух, ғӯзахорак ва ғ.) низ гулдаста месозанд.

Бисёр мардуми дунё ҳангоми тақдим кардани гулдаста урфу одатҳои анъанавиро риоя мекунанд. Масалан, дар ИМА, Аврупо ва баъзе мамолики Шарқ гулҳои гулдаста бояд ҷуфт бошад. Дар Русия ва баъзе давлатҳои дигар гулдастаи иборат аз гулҳои тоқро туҳфа мекунанд. Дар ин кишварҳо гулдастаи гулҳояш ҷуфт дар рӯзи мотам оварда мешавад. Вале маъмулан, агар гулдаста аз 11 адад гул бештар дошта бошад, тоқ ё ҷуфт будани он муҳим нест.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Храмова Т. А. Цветы в вашем доме. Кострома, 2001;
* Хессайон Д. гулдаста Все об оранжировке цветов. М., 2003.

## Пайвандҳо
* 

Гурӯҳ:Гул
Ямчун I

**Ямчун I ** *Сиёҳпӯш, Кофирқалъа* - Қалъаи Ямчун, III пеш аз милод – асри VIII мелодӣ. Воқеъ дар қаторкӯҳи Вахон, Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон.
thumb|Қалъаи Ямчун дар болои деҳаи Ямчун,ВМКБ
Қалъа дар ҷамоати Питуп дар болои деҳаи Ямчун,дар нишебии серсанги ҷудошуда аз қаторкӯҳи Вахон тавассути ду дараи амиқи рӯдҳои Ямчун аз шарқ ва Вадхуд аз ғарб (шохобҳои рости дарёи Панҷ), ҳудуди Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон воқеъ аст.

## Санагузорӣ
Қалъаи Ямчун ба III пеш аз милод – асри VIII мелодӣ мансуб аст.

## Ҳафриёт
Арки секунҷашакл майдончаи болоиро ишғол мекунад. Тамоми девори иҳотакунандаи арк ба 9 бурҷи мудаввари дорои тиркашҳои тарқишмонанд бо баландии 4 м. Мустаҳкам карда шудааст. Маводи сохтмонӣ: таҳкурсии деворҳо ва бурҷҳо аз сангу гил ва девори асосӣ аз хишти хом сохта шудаанд. Дар майдончаи поёни 40 манор ҷойгир аст. Масоҳати қалъа 470х775 м. мебошад.
 
## Пайвандҳо
https://www.facebook.com/groups/yodgori/
 
## Манобеъ
* Ёдгориҳои таърихии Тоҷикистон. - Душанбе, 2011

Гурӯҳ:Таърихи Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ёдгориҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ҷозибаҳои гардишгарии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон
Гулдаста (меъморӣ)

**Гулдаста** — манораҳои кунҷии даромадгоҳҳои бошукӯҳи пештоқдор.

Қисми болоии манораро низ Гулдаста меноманд. Аз рӯи намои зоҳириаш ба гулдони гулдастадор монанд аст ва барои ҳамин ба он чунин ном доданд. Гулдаста асосан дар масҷид, мадраса, саройҳои боҳашмат аз хишти пухта сохта шудааст. Гулдаста дар шакли манора буда, баъзан муаззинон аз он ҷо азон мегуфтанд. Гулдастаҳо ба таври алоҳида низ сохта шудаанд ва бо рангҳои зебои гуногун ороиш ёфтаанд. Гулдаста қариб дар ҳамаи ёдгориҳои меъмории асрҳои 10-19, алалхусус асрҳои 14-16 вомехӯранд (мадрасаҳои Улуғбек, Шердор, Тилокорӣ, Ишратхона, Гӯри Мир, Бибихоним, Чор Бакр ва ғ.). 

Дар ҳудуди Ҷумҳурии Тоҷикистон қариб дар ҳамаи шаҳрҳои калон, бахусус дар Хуҷанд, Истаравшан, Исфара, Ҳисор, минтақаи Кӯлоб мадрасаву мақбараҳои Гулдастадор бисёранд. Бисёр сангҳои мармарии сари қабрҳо бо сутунчаҳои хурде оро дода мешаванд, ки онро низ Гулдаста меноманд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Меъморӣ
Ҳавво

**Ҳавво** (, Ховво; ; ) — бар асоси дувумин устураи офариниш дар сафари пайдоиш дар Таврот, аввалин зан, дувумин инсон офарида шуда тавассути Яҳува ва ҳамсари Одам буд. Ин достон бо ёфтаҳои илмӣ дар тазод аст, зеро насли башар ба як зану ва шавҳари воҳид намерасад. Пайравони адёни иброҳимӣ, шомили яҳудиён, масеҳиён, мусулмонон ва баҳоиён, Ҳавворо аввалин зан маҳсуб мекунанд.

## Эзоҳ
Устураи офариниш

**Устураи офариниш** (), ё **достони офариниш** — ривояте намодин дар як фарҳанг ва дар миёни мардум аст, ки дар бораи оғози ҷаҳон ва чигунаги пайдоиши мардум сухан мегӯяд. Ин устураҳо бештар ба сурати даҳон ба даҳон нақл мегарданд ва шоеътарин шакл устура дар миёни фарҳангҳои мухталифи башарӣ ҳастанд.

Бо вуҷуди набуди пуштвонаи таърихӣ, чунин устураҳое дар миён аъзои як ҷомеа ба унвони ҳақоиқе воло дар назар гирифта мешаванд. Ин устураҳо тақрибан дар тамоми мазоҳиб ба чашм мехӯранд. Бархе вежагиҳо дар миёни устураҳои офариниш муштараканд. Дар ҳамагии ин достонҳо як тарҳи куллӣ ва шахсиятҳое таъсиргузор (худогуна, инсонӣ, ё ҷонвароне, ки дар бештари маворид тавони сухан гуфтан ё тағйири шакли сареъро доранд) вуҷуд доранд ва ҳамагӣ дар гузаштае номушаххас ва мубҳам рух додаанд. Дар тамоми ин достонҳо саъй бар он аст то ба пурсишҳои амиқе, ки он ҷомеъа бо онҳо даст ба гиребон аст, посух дода шавад. Устураҳои офариниш дидгоҳ ва нигариши афроди он ҷомеъаро нисбат ба ҷаҳон нишон медиҳанд ва чаҳорчуби ҳувияти фарҳангии аъзои ҷомеъаро муайян мекунанд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Асотир
Гулдаста (тазкира)

«**Гулдаста**» () — тазкираи адиби форсизабони Ҳиндустон Абдулваҳҳоби Оламгирӣ, ки соли 1742 таълиф шудааст.

Ин асар мунтахабе аз «Каъбаи ирфон» — тахлиси «Арафоту-л-ошиқин ва арасоту-л-орифин»-и Тақиуддини Авҳадӣ мебошад. Дар «Г.» тарҷумаи ҳоли шоирон (мухтасаран) ва намунаҳо аз эҷодиёташон омада, номи шоирон ба тартиби алифбои арабиасоси форсии тоҷикӣ оварда шудааст. Муаллиф дар хотимаи асар мухтасаран шарҳи ҳоли Умари Хайём, инчунин намунаҳои рубоёташ ва якчанд пораи шеърро дар навъҳои гуногун ва мазмунҳои мухталиф (бе зикри номи муаллифон) овардааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* نقوی سید علیرضا. تذکره نویسی فارسی در هندو پاکستان. تهران، 1343. ش.؛
* دانشنامهۀ ادب فارسی. ادب فارسی در شبه قاره (هند، پاکستان، بنگلادش).جلد چهارم، بخش سوم. تهران، 1380. ش.ر

Гурӯҳ:Китобҳо аз рӯи алифбо
Гулдаст (корхонаи дӯзандагӣ)

«**Гулдаст**» (*ҶСК Гулдаст*) — фабрикаи дӯзандагии Душанбе, ки соли 1962 таъсис ёфтааст.

## Таърих
Солҳои 1962—1971 Фабрикаи бахядӯзӣ ном дошт; солҳои 1972-98 Иттиҳодияи ҳунарҳои бадеии «Гулдаст»; аз соли 1998 то ҳоло ҶСК «Гулдаст».

Корхона 80 навъи маҳсулоти дӯзандагиро истеҳсол мекунад. Ҳоло мутобиқи супоришҳо ҷомаи зардӯзӣ, чойникпӯш, халтаи патдӯзӣ, сӯзанӣ, зардевории патдӯзӣ, куртаи чакан, кӯрпа, кӯрпача, болишт, лӯлаболишт, либоси корӣ ва ҷиҳози бистариро медӯзад. Дар «Гулдаст» 95 нафар кор мекунанд. Солҳои 1976—1999 дар назди корхона 6 филиал фаъолият мекард, аз ҷумла, филиали дӯхтани каллапӯшҳо дар шаҳри Душанбе; филиали дӯхтани кӯрпа, кӯрпача, рӯймолу миёнбанд дар деҳаи Алмосии ноҳияи Ҳисор; филиали дӯхтани ҷиҳози бистарӣ дар деҳаи Қалъаидашти ноҳияи Файзобод; филиалҳои дӯхтани даста барои кӯдакони навзод дар деҳаи Гумбулоқи ноҳияи Файзобод ва деҳаи Шаҳринави ноҳияи Шаҳринав.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Корхонаҳои Тоҷикистон
Ӯркандӣ

**Ӯркандӣ** () — деҳа дар вилояти Туркистони Қазоқистон. Дар ноҳияи Ҷетисой ҷойгир аст. 
## Аҳолӣ
Дар соли 2009 2717 нафар аҳолӣ дошт.

## Эзоҳ
Нерӯҳои мусаллаҳи Федератсияи Русия

**Нерӯҳои мусаллаҳи Федератсияи Русия** () — шомили нерӯҳои низоми Русия аст, ки пас аз таҷзияи Иттиҳоди Ҷамоҳири Шӯравӣ таъсис шуд. 

## Таърих
7 майи 1992 Борис Елтсин раисиҷумҳури вақт Русия, фармони таъсис Вазорати дифоъи Русияро имзо кард. Раисиҷумҳури Федератсияи Русия (дар ҳоли ҳозири Владимир Путин) фармондеҳи олии Нерӯҳои мусаллаҳ ва фармондеҳи кулли қуво аст. 23 феврал Рӯзи артиш дар Русия аст. Нерӯҳои мусаллаҳи федератсияи Русия аз лиҳози теъдоди нафарот, дар рутбаи панҷуми ҷаҳон ва аз лиҳози таҷҳизот ва қудрати низомӣ баъд аз Нерӯҳои низомии ИМА, дар мақоми дувум қарор дорад. Дар ҳоли ҳозир Нерӯҳои мусаллаҳи Русия аз назари теъдоди ҷангафзорҳои ҳастаӣ, дар рутбаи аввали дунё қарор дорад.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Русия
Нерӯҳои мусаллаҳи Укроин

**Нерӯҳои мусаллаҳи Укроин** () — артиши кишвари Укроин аст. Фармондеҳи феълии ин артиш Валерий Залужний аст, ки дар 27 июли 2021 ба ин мақом баргузида шуд. Укроин то сол 2014 равобит гарме бо Русия дошт ва ба ҳамин ҷиҳат иҷозаи ҳузур бархе воҳидҳои низомии русро дар хоки худ дода буд, аммо дар ҷараёни инқилоби 2014 дар Укроин нерӯҳои русӣ ба дархости нахуствазири Крим истгоҳҳо, фурудгоҳҳо ва сохтимонҳои муҳиммро ба тасарруфи худ дароварданд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Украина
Наҷло Будин

**Наҷло Будин Рамзон** (   тав. 29 июни 1958, Кайруан) — арбоби давлатии Тунис, сиёсатмадори мустақил, нахустин бону сарвазири Тунис (аз соли 2021).

## Зиндагинома
Вай 29 июни соли 1958 дар Кайруан  таваллуд шудааст.

25 июли соли 2021 президент Қайс Саид сарвазир Ҳишам Машиширо аз мақомаш барканор кард, тамоми ҳокимияти иҷроияро дар дасти ӯ мутамарказ гардид ва фаъолияти парлумонро мутаваққиф кард .

Саид 22 сентябри соли 2021 бо фармони худ ваколатҳои қонунгузорӣ ва иҷроияи  васеъ карда, ҳисобот додани  ҳукуматро дар назди институти президент, на ба парлумон таъин кард. То ин дам, Наҷло Будин, профессори геологияи Мактаби миллии муҳандисии Тунис буд, аз соли 2011 масъули сифати таълим дар Вазорати таҳсилоти олии Тунис шуд  .

29 сентябри соли 2021 президент ба Будин дастур дод, ки ҳукумати нав  ташкил кунад ва 11 октябр  узви ҳукумат  савганд ёд кард ва  Боудин аввалин зане шуд, ки дар таърихи Тунис сарвазир шуд. Ба иддаои Ҳизби наҳзати исломии мухолиф, ки ин тартибро зиддиконститутсионӣ шуморидааст  .
## Нигаред низ
* Сарвазири Тунис
* Президенти Тунис

## Пайвандҳо
* 
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Сарвазирони Тунис
Гурӯҳ:Роҳбарони кунунии кишварҳо
Гурӯҳ:Занҳо - сарвазирон
Гурӯҳ:Занҳо-сиёсатмадорон
Гурӯҳ:Сарварони асри XXI
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бо сарчашма аз Викидода
Гурӯҳ:Википедиа:Зиндагиномаи муосирон
Гурӯҳ:Зодагони соли 1958
Гурӯҳ:Зодагони 29 июн
Ҳишом Машишӣ

**Ҳишам Машишӣ** (   ) — арбоби давлатии Тунис, вазири корҳои дохилии Тунис (2020). Сарвазири Тунис (2020-2021).

Бо дарназардошти эълони 15 июли соли 2020 дар бораи истеъфои Фахфаха , президент Қайс Саид ташкили ҳукумати навро дар 25 июл ба Ҳишам Машишӣ супурдааст  .

### Сарварии ҳукумати Тунис
2 сентябри соли 2020 парлумони кишвар ҳайати Ҳукумати Ҳишам Машишӣ (134 овоз аз 217 овоз) тасдиқ кард ва Машишӣ дар вазифаи сарвазири Тунис ба кор шурӯъ намуд  .

15 январи соли 2021  дар канораҳои коргарии шаҳри Тунис ва баъдан ҳадди аққал дар понздаҳ шаҳри дигар, ки бар асари бекорӣ ва вазъи душвори иқтисодӣ дар давраи мубориза бо сирояти коронавирус норозигиҳо ва муқовимати аҳолӣ бо пулис ба вуҷуд омадаанд (16 январ), сарвазир 11 вазири ҳукумати худро иваз кард, аз ҷумла вазирони нави корҳои дохилӣ, адлия, тандурустӣ, фарҳанг, ҷавонон ва варзиш, вазорати ҷомеаи шаҳрвандӣ ва ҳуқуқи инсон, инчунин Котиботи давлатии молия. барҳам дода шуд, вазифаҳои онҳо ба дастгоҳи ҳукумат гузашт  ). 19 январ Машишй ба воситаи телевизион ба мардум муроҷиат карда, норозигии мардумро эътироф кард, ва нияти худро барои ноил шудан ба риояи қатъии қонун эълон кард. То 20 январ тақрибан 600 ошубгарон, асосан аз 15 то 25 сола боздошт шуданд  .

13 июли соли 2021 сухангӯи Созмони Ҷаҳонии Беҳдошт Ив Сутейран мизони марги Ковид-19 дар Тунисро (ба ҳисоби миёна 100 нафар дар як рӯз, аз 12 миллион нафар аҳолӣ ва шумораи зиёдро дар рӯзҳои алоҳидаи 189 ва 194) ҳамчун баландтарин дар Африқо ва кишварҳои Араб тавсиф кард. (шумораи умумии фавтидагон ба 16,000 наздик мешавад). Дар кишвар танҳо 5% аҳолӣ бо ду дору эм карда шудаанд ва барои суръат бахшидан ба ин раванд ба кӯмаки беруна ниёз дорад  .

25 июли соли 2021 президент Қайс Саид тибқи Конститутсия Машиширо аз мақоми сарвазир барканор ва тамаркузи тамоми ҳокимияти иҷроияро ба дасти хеш  гирифт  .
## Нигаред низ
* Сарвазири Тунис
* Президенти Тунис

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Сарвазирони Тунис
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бо сарчашма аз Викидода
Гурӯҳ:Сарварони асри XXI
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Тунис
Гурӯҳ:Википедиа:Зиндагиномаи муосирон
Гурӯҳ:Зодагони соли 1974
Феҳристи сарвазирони Банглодеш

Феҳристи пурраи сарвазирони Банглодеш аз замони қабули конститутсияи кишвар.

## Сарвазирони Банглодеш

## Президенти&nbsp;— керівники уряду, Адміністрації воєнного стану або перехідної ради

## Эзоҳ


## Пайвандҳо
* Хокимон — Банглодеш

Гурӯҳ:Феҳристи сарвазирон
Гурӯҳ:Сарвазирони Банглодеш
Фахруддин Аҳмад

**Фахруддин Аҳмад** ( бенг. ড. ফখরুদ্দীন আহমেদ,  ,  , Бангола) — Сарвазири муваққати Банглодеш 12 ноябри 2007 - 6 январи 2009.

Иқтисодчӣ, раиси собиқи Бонки Банглодеш аз октябри соли 2001 то апрели 2005, дар ин вазифа хеле муваффақ буд. Ӯ бо пешниҳоди низомиён барои барқарор кардани тартибот дар иқтисоди кишвар ба ҳукумати муваққат сарварӣ мекард. Барои бомуваффакият баркарор намудани тартибот аз ҷониби ӯ идоракунии сахти таъқибкорӣ гузаронда шуда буд.
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Сарвазирони Банглодеш
Гурӯҳ:Википедиа:Зиндагиномаи муосирон
Гурӯҳ:Зодагони соли 1940
Гурӯҳ:Зодагони 1 май
Сергей Шойгу

**Серге́й Кужуге́тович Шойгу́** (; ) — арбоби давлатии шӯравӣ ва рус, ходими низомии Русия. Вазири дифоъи Федератсияи Русия аз 6 ноябри соли 2012. Генерали артиш (2003). Қаҳрамони Федератсияи Русия (1999). Наҷотбахши шоистаи Федератсияи Русия (2000). Узви Шӯрои Олии ҳизби «Русияи воҳид».

Раиси Кумитаи давлатии ҶШСФР ва Федератсияи Русия доир ба мудофиаи шаҳрвандӣ, ҳолатҳои фавқулодда ва рафъи офатҳои табиъӣ (1991—1994), сардори Вазорати ҳолатҳои фавқулоддаи Русия (1994—2012), губернатори вилояти Маскав (2012).

Роҳбари ҷунбиши байниминтақавии «Ваҳдат» (1999—2001), муассис (1 декабри 2001) ва ҳамраиси ҳизби «Русияи воҳид» (2001—2002, якҷоя бо Юрий Лужков ва Минтимер Шаймиев).

Дар айни замон, ягона вазир, ки бо танаффуси кӯтоҳ, аз солҳои 1990-ум дар ҳайати Ҳукумати Федератсияи Русия буд (ҳамагӣ 30 сол).

Президенти Ҷамъияти ҷуғрофии Русия (аз 2009).

## Эзоҳ
Фазлул Ҳақ

**Фазлул Ҳақ** ( бенг. ফজলুল হক ; ) — сиёсатмадори Банглодеш. Собик Қозии Суди Олии Банглодеш; дар соли 2007 ба ҳайси мушовири ҳукумати муваққати ғайриҳизбии  Банглодеш кор кардааст  .

## Зиндагинома
Фазлул Ҳақ  31 октябри соли 2006 яке аз даҳ мушовирони ҳукумати муваққати ғайриҳизбии Банглодеш дар назди президент ва сармушовири Яҷуддин Аҳмад таъйин шуд , ки дар вазифа ба як вазири ҳукумат баробар шуд, ки  дорои мансабҳои сершумор буд.

Дар давраи бӯҳрони сиёсии охири соли 2006, ҳангоме, ки сармушовир ба салоҳдиди худ амал мекард тасмим гирифт, ки ба ҳар ҳол, ҳатто агар ҳизби Лигаи Авоми дар интихобот иштирок  накунад, маърака интихоботиро мегузаронад. Қозӣ Фазлул Ҳақ ҳамроҳ бо мушовирони дигар борҳо бо раҳбарони ҳизб мулоқотҳо анҷом дод. барои таъмини интихоботи одилона дар 22 январи соли 2007   вале ҳеҷ фоидае надод, гарчанде ки ӯ пас аз чаҳор узви шӯро ба нишони эътироз ба сиёсати Сармушовир, истеъфо надод.

Вақте ки Сармушовир ниҳоят 11 январи соли 2007 ба истеъфо розӣ шуд, Фазлул Ҳақ то давраи пайдо шудани номзад ба ҳайси Сарвазири ҳукумати муваққат таъин шуд   . Як рӯз баъд аз 12 январи соли 2007 ба ҷои ӯ Фахруддин Аҳмад ба курсии сарвазир нишаст ва мӯҳлати кӯтоҳтарин ба ҳайси сарвазири ҳукумат дар Банглодеш ба поён расид  .

Дар солҳои 2007 ва 2008 ӯ таҳти тафтиш қарор дошт ва аз ҷониби Комиссияи мубориза бо коррупсия дар ҷанҷоли ришваситонӣ, ки ҳадди аққал то соли 2010   идома дошт, айбдор карда шуд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Сарвазирони Банглодеш
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Банглодеш
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Википедиа:Зиндагиномаи муосирон
Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бо сарчашма аз Викидода
Гурӯҳ:Зодагони соли 1938
Гурӯҳ:Зодагони 30 июн
Сарикбой

**Сарикбой** () — деҳа дар вилояти Туркистони Қазоқистон. Дар ноҳияи Ҷетисой ҷойгир аст. 
## Аҳолӣ
Дар соли 2009 47 нафар аҳолӣ дошт.

## Эзоҳ
Забони йидға

**Забони йидға** (یدغہ), **мунҷивар, лутқуҳивар** — забони қавми камшуморе (йидғаҳо). Ба забони мунҷонӣ (яке аз забонҳои бадахшонӣ) наздик аст (тақр. 50-60% монандӣ). Бо он 6125 нафар дар вилояти Хайбер-Пухтунхвои Покистон сухан мегӯянд (соли 2000). 

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Забонҳои бадахшонӣ
Гурӯҳ:Забонҳои Покистон
Латиф Раҳмон

**Латиф Раҳмон** ( бенг. লতিফুর রহমান ) — арбоби давлатии Банглодеш аст. Соли 2001 сарвазири муваққати Банглодеш буд.

## Зиндагинома
Дар Ҷессор 1 марти соли 1936 таваллуд шудааст. Пас аз хатми мактаби миёна, ӯ Донишгоҳи Даккаро бо ихтисоси адабиёти англисӣ хатм кардааст. Баъдан, ӯ низ дипломи дараҷаи бакалаврӣ дар соҳаи ҳуқуқ  гирифт.

Дар соли 1960 Латиф Раҳмон дар Суди Олии Банглодеш ба сифати адвокат ба кор шуруъ кард. Соли 1979 ба вазифаи судяи Суди Олӣ таъин шуда, то 28 феврали соли 2001 дар ин вазифа кор кардааст. 

Мувофики қоидаи конститутсионии кишвар дар бораи Ҳукумати муваккатй Латиф Раҳмон (вазифаи раиси адлияи Банглодеш) 15 июли соли 2001 ба вазифаи иҷрокунандаи вазифаи сарвазири давлат савганд ёд кард. Баъди пирӯзии Холида Зиё дар интихоботи навбатӣ, ӯ истеъфо дод. 
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Сарвазирони Банглодеш
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Банглодеш
Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 2017
Гурӯҳ:Зодагони соли 1936
Гурӯҳ:Зодагони 1 март
Гулдон

**Гулдон** — зарфест барои гузоштан ва парвардани гулу рустаниҳо (бештар рустаниҳои ороишӣ).

Гулдонро аз сафол, булӯр, биринҷ, мис, нуқра, пластика ва ғайра месозанд. Гулдонҳои аз булӯр, мис, нуқра сохташуда аз берун наққошиҳои гуногун доранд. Онҳоро дар манзилҳои шахсӣ ва утоқҳои корӣ танҳо барои гузоштани шохаҳои гулу рустаниҳои зебои боғӣ ва маснӯӣ ба кор мебаранд. Гулдонҳои сафолӣ, чӯбӣ, пластикӣ ва филиззӣ маъмултарин василаи кишту парвариши рустаниҳои боғӣ, бахусус, рустаниҳои ороишӣ мебошанд. Қутри даҳанаи чунин Гулдонҳо маъмулан 25-40 см, баландиашон 6-10 см аст. Дар таги Гулдонҳо барои берун рафтани оби зиёдатӣ чанд сӯрохи заҳкаш мавҷуд аст, ки ҳангоми бо хок пур кардани Гулдон рӯи онҳоро бо сафолпора ё сангреза пӯшонидан лозим аст, то ин ки оби аз Гулдон беруншаванда хоки даруни Гулдонро шуста набарад.

Гулдонсозӣ аз ҳунарҳои қадимии тоҷикон аст. Косибони тоҷик дар сохтани навъҳои гуногуни Гулдон шуҳрат доштаанд. Аз сафол ва булӯр сохтани Гулдон аз замонҳои қадим дар шаҳрҳои Самарқанду Бухоро, Балху Хуҷанд, Ҳулбуку Панҷакент расм будааст. Гулдон, ғайр аз ин, дар девори биноҳои сарою мақбараҳо, масҷиду мадрасаҳо (Масҷиди ҷомеи Шаҳрисабз, асрҳои 15-16, Мадрасаи Абдулазизхон, Бухоро, асри 17) ва бар рӯи санги қабрҳо акс меёфт. Дар санъати ороишу амалии асрҳои 18-19 Гулдонҳо бо нақшҳои ислимӣ ва гиреҳ, гулҳои лолаву сияҳгӯш ва ҳар гуна парандагон дар сақфу девори меҳмонхонаву масҷидҳои Истаравшан, Хуҷанд, Исфара ва ғайра наққошию кандакорӣ шудаанд. Тасвири Гулдон имрӯз низ дар амали устоҳои мардумӣ мақом дорад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Зарфҳо
Гулдор

**Гулдор** — як навъ шафтолуи маҳаллӣ.

Дар Иттиҳодияи илмию истеҳсолии «Боғпарвар»-и АИКТ бо роҳи дурага кардани шафтолуи ҳисорӣ бо навъи Лола рӯёнда шудааст. Дарахташ миёнақади зудсабз, пӯстлохаш дорчинии хокистарранг. Шохсораш паҳн, аҳромшакли зич. Баргаш нештаршакл, сабзи баланд, думчааш кӯтоҳ. Охири март — аввали апрел гул карда, нимаи аввали август мевааш мепазад; гулмуғчааш сармобардор аст. Даври гулшукуфташ 10-16 рӯз. Гулаш гулобӣ ё сурх. Мевааш (78,0 г) мудаввар, нӯгтез, рангаш зард, холчаҳои сурхи банур дорад; пӯсташ бепашмак, мағзаш ғоздор, сероби нордон; донакаш калони нӯгтез, аз мағзаш ҷудо мешавад; думчамевааш кӯтоҳи ғафс. Дар таркиби мевааш 11,29 % қанд, 0,44 % ҷавҳар, 16,83 % моддаҳои хушк мавҷуд аст. Ниҳолаш баъди 3 сол самар меоварад ва 12-15 сол ҳосили хуб (аз ҳар га 250—300 сентнер) медиҳад. Ниҳолашро ба тартиби 4×5 м ё 6×3 м мешинонанд. Барои танзими ҳосилбандӣ шохаҳояшро буридан лозим аст. Дарахташ аз касалии клястероспориоз ва баргпечак кам зарар мебинад. Меваашро мехушконанд, аз он хушоб, мураббо, ҷем тайёр мекунанд. Дар ҷумҳурӣ (ғайр аз ВМКБ) аз соли 1993 парвариш карда мешавад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Шамурадова С. Б., Скороход С. Т. Выведение новых сортов персиков устойчивых к неблагоприятным условиям среды.//Докл. ТАСН № 5-6. Д., 2002;
* Гулов С. Мевапарварӣ. Д., 2003;
* Шамурадова С. Б. Сравнительная оценка агробиологических показателей элитных поздноцветных сеянцев и сортов персика.//Доклады ТАСН № 2 (28). Д., 2011. С. Гулов, С. Шомурадова.

Гурӯҳ:Навъҳои шафтолу
Гулёр

«**Гулёр**» () — суруд ва оҳанги бостонии мавсимию маросимии тоҷикӣ (Эрони бостон).

Дар асарҳои адабию мусиқӣ ба сифати гӯша ва шуъбаи мусиқӣ дар таркиби мақоми «Бусалик» (асрҳои 12-15, «Дувоздаҳмақом») омадааст. Дар таркиби «Шашмақом» ба сифати гӯша ё шуъбаи мусиқӣ амал надорад, аммо дар мақоми «Сегоҳ» чун ҷузъи тараннумӣ бо номи «Шаҳнози Гулёр» амал мекунад. «Гулёр» аз қисмҳои «Шаҳнози Гулёр», «Чапандози Гулёр», «Ушшоқи Гулёр» ва «Уфари Гулёр» таркиб ёфтааст. Ин шохаҳо ба усули авзонии «Сарахбор» иртибот дошта, аслан бо усули доиравии «Уфар» иҷро мешавад. Бахшҳои тараннумии «Гулёр» шеърҳоеанд, ки дар баҳри рамали мусаммани маҳзуф эҷод шудаанд.

## Нигаред низ

* Шаҳноз
* Шаҳнози Гулёр

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Ражабов И. Мақомлар масаласига доир. Тошкент, 1963;
* Энциклопедияи адабиёт ва санъати тоҷик. Ҷ. 1. Д., 1988;
* Донишномаи Шашмақом. Д., 2010.

Гурӯҳ:Мусиқии тоҷикӣ
Гулёри Шаҳноз

«**Гулёри Шаҳноз**» — таронаи машҳур дар мероси мусиқии мардумии тоҷик, ки таҳти таъсир ва бардошт аз зарбу авзони мусиқии классикӣ (мақомҳо) сарояндагон (таснифсозон) дар асрҳои 18-19 сохтаанд. «Гулёри Шаҳноз», асосан, хосси ҳавзаи иҷроии Бухорову Самарқанд буда, баъдан байни сарояндагони водии Фарғона ва Тошканд маъмул гаштааст.

## Нигар низ
* Шаҳнози Гулёр

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Энциклопедияи адабиёт ва санъати тоҷик. Ҷ. 1. Д., 1988;
* Донишномаи Шашмақом. Д., 2010.

Гурӯҳ:Мусиқии тоҷикӣ
Гулзании нок

**Гулзании нок** — касалии дарахтони мева. 

Дар биҳӣ, ғубайро, мушмула ва себ низ ба мушоҳида мерасад. Ангезандааш занбӯруғи Entomosporium maculatum. Дар рӯи барги рустаниҳои касал доғҳои хурди сиёҳтоб пайдо мешаванд (баргҳои иллатӣ хушкида мерезанд); навдаҳо каҷ шуда, дуруст рушд намеёбанд. Ангезандаи гулзании нок дар тӯли тобистон борҳо насл меоварад. Ба паҳн гаштани касалӣ бештар ҳавои гарму боронӣ мусоидат мекунад. Спораҳои занбӯруғ ба рӯи баргу меваҳои афтода, митселияҳои он дар навдаҳои иллатӣ зимистон мегузаронанд. Баҳорон митселияҳое, ки дар навдаҳо ҷой гирифтаанд, пештар спора ҳосил мекунанд (спораи баргу меваҳои афтода нисбатан дертар пайдо мешаванд). Бинобар ин, гулзании нок аз ҳама пеш дар рустаниҳое падид меояд, ки на фақат барг, балки навдаҳои онҳо ба касалӣ ҳассосияти зиёд доранд. 

Барои мубориза зидди густариши гулзании нок сӯзондан ё зери хок кардани хазон муҳим аст. Аввали баҳор буридани навдаҳои осебдида, ба рустаниҳо пошидани доруҳои таркибашон мис дошта («Купроксат», «Абига-Пик»), инчунин маҳлули обии 2-8 (вақти карахтии муғчаҳо) ва 1-фоиза (баъди баровардани барг)-и даҳани фаранг манфиат дорад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Гуллий В. В., Памужак Н. Г. Справочник по защите растений. М., 1992;
* Куян В. Г. Плодоводство. М., 1998;
* Чулкина В. А., Торопова Е. Ю. Агротехнический метод защиты растений. Новосибирск, 2000.

Гурӯҳ:Касалиҳои мева
Ҳабиб Раҳмон

**Муҳаммад Ҳабиб Раҳмон** (бенг. মুহাম্মদ হাবিবুর রহমান ; 3 декабри 1928, Муршидобод — 11 январи 2014, Дакка) — арбоби давлатии Банглодеш, иҷрокунандаи вазифаи сарвазири Банглодеш (30 марти 1996 — 23 июни 1996)

## Зиндагинома
Соли 1951 Донишгоҳи Даккаро хатм карда, баъдан таҳсилашро дар Донишгоҳи Оксфорди Британиёи Кабир идома дод.

Фаъолияти меҳнатиашро соли 1952 ба ҳайси омӯзгори фанни таърих дар Донишгоҳи Дакка оғоз кардааст. Баъдан дар Донишгоҳи Раҷшоҳӣ дарс дод ва баъдан дар он ҷо ба ҳайси декани факултети ҳуқуқ кор кард. Соли 1964 касбашро дигар карда, ба сифати адвокат ба кор шуруъ намуд. Солҳои 1976-1995 қозии Суди Олӣ буд .

Соли 1995 аз вазифаи қозии Суди Олии Банглодеш истеъфо дод. Соли 1996 ба ҳайси иҷрокунандаи вазифаи сарвазири Банглодеш кор кардааст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Сарвазирони Банглодеш
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Банглодеш
Умар Зиёев

**Умар Зиёев** (*Зиёев Умар Хайруллоевич*; ) — овозхони эстрадаи тоҷик, Ҳунарпешаи шоистаи ҶШС Тоҷикистон (1989), Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон (2003).

## Зиндагинома
Умар Зиёев 28 феврали соли 1951 дар ноҳияи Орҷонкизеобод ба дунё омадааст. Соли 1971 факултети механикаи Институти политехникии Точикистонро хатм кардааст. Дар солҳои донишҷӯӣ дар ансамбли «Орбита»-и ноҳияи Орҷоникидзеобод ва дар ансамбли донишкада суруд мехонд. Баъди хатми донишкада ба зодгоҳаш баргашта, дар яке аз корхонахо ҳамчун муҳандис ба кор даромад.

Дар солҳои 1973—1993 овозхони ансамбл ва солҳои 1993—2000 роҳбари бадеии ан­самбли эстрадии «Гулшан» буд. Соли 2000 дастаи ҳунарии «Сипар»-и Вазорати корҳои дохилии Тоҷикистонро бо дастгирии вазир Ҳумдин Шарифов таъсис дод ва то соли 2013 роҳбари бадеии ин ансамбл буд. Соли 2013 Умар Зиёев бо рутбаи полковники милитсия бознишаста шуд.

## Сурудаҳо
Бар­но­маҳои консертии Умар Зиёев асосан аз сурудҳои тоҷикӣ (эст­радӣ, классикӣ ва халқӣ), инчунин русӣ, озарӣ, афғонӣ, эронӣ, укройнӣ, беларусӣ, гурҷӣ ва ғайра иборат аст. Сурудҳои «Кишвари маҳбуб» (1982, оҳанги П. Булбул-ӯғлӣ), «Малика» (1978, оҳанги Г. Александров), «Сад раҳ дар интизорат» (1990, шеър ва оҳанги эронӣ) дар ҷумҳуриҳои собиқ ИҶШС сурудҳои беҳ­тарини сол до­ниста шудаанд.

Умар Зиёев сурудҳои «Тоҷикис­тон тӯй дорад», «Су­руди тантанавии милитсия», «Ҷашни фирӯз», «Ҷони ширин» ва ғайраро бо маҳорати баланд ва лаҳни хуш сароидааст.

## Сафарҳои ҳунарӣ
Дар саҳнаҳои Маскав ҳунарнамоӣ ва дар ҳайати ансамбли «Гулшан» ба аксар ҷум­ҳу­ри­ҳои собиқ ИҶШС ва чандин киш­варҳои дунё, аз ҷумла Олмон, Ла­ҳистон, Афғонистон, Фаронса ва ғайра сафарҳои ҳу­нарӣ кардааст.

## Даргузашт
Умар Зиёев 17 марти 2024 дар шаҳри Душанбе дар 73-солагӣ даргузашт.

## Унвону ҷоизаҳо
Умар Зиёев бо унвонҳои Ҳунарпешаи хидматнишондодаи ҶШС Тоҷикистон (1989) ва  Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон (2003) қадр шудааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Энциклопедияи адабиёт ва санъати тоҷик. Ҷ. 3. Д., 2004

Гурӯҳ:Овозхонҳои Тоҷикистон
Гулзардӣ

**Гулзардӣ** **хокшир** () — як навъ гиёҳи дусола; мансуби чилликгулҳост.

## Тавсифоти гиёҳшинохтӣ
Пояаш сершох (аз 20 то 115 см қад мекашад), хокистаррангулзардӣ Соли аввал навдаҳои кӯтоҳи зич бароварда, соли дуввум то 20 адад пояи гулбор пайдо мекунад. Баргаш дарозрӯя, сермӯяк, бо тартиби муайян ҷойгир аст. Гулаш майдаи зард. Самараш ғилофаки дарозрӯя, чорқирра. Май — сентябр гул карда, тухм мебандад (вазни 1000 дона тухмиаш 0,2-0,3 г). Навъҳои гуногуни гулзардӣ дар Аврупои Марказӣ ва Шарқӣ, Қафқоз, Осиёи Марказӣ, Сибир, Муғулистон, Хитой вомехӯранд. Дар алафзор, явшонзор, фарқзор, арчазор ва ҷойҳои серрег мерӯяд. Дар Тоҷикистон дар қаторкӯҳҳои Қурама, Ҳисору Дарвоз ва мавзеъҳои шимоли ҷумҳурӣ дучор меояд. Таркиби гулзардӣ аз эризимин, эризимозид ва дигар гликозидҳои дил иборат аст; тухмаш равғани эфир (0,5-10 %) дорад.

## Хосиятҳои шифоӣ
Гулзардиро бо мақсади давоӣ дар даври гулшукуфт ғундошта дар ҷои сояи шамолрас мехушконанд (онро 2 сол нигоҳ доштан мумкин аст). Юнониён ва румиёни қадим гулзардиро беҳтарин даво барои муолиҷаи обхӯра медонистанд. Дар Сибир табибони халқӣ онро чун давои пешоброн, муқаввии дил, зидди бемории зангила (синга), сили шуш, обварам, ҳамчунин ҳангоми заҳролудшавӣ ба кор мебаранд. Дар тибби халқии тоҷикон чойи баргу пояи гулзардӣ ҳангоми бемориҳои дил, дилзанӣ, ғалаёни хун ва чун воситаи пешоброну исҳоловар тавсия дода мешавад. Аз гулзардӣ маҳлули гликозиди эризимин истеҳсол карда шудааст, ки барои муолиҷаи иллати дил муфид мебошад. Шираи гулзардӣ ба таркиби доруи «Кардиовален» дохил аст. Онро ҳангоми иллатҳои тарбодии дил, кардиосклероз, ихтилоли гардиши хун истифода мебаранд (рӯзе 1-2 бор 15-20 чакраӣ). Нақуи обии гулзардӣ (1-2 қошуқ алафи онро дар 1 истакон оби ҷӯш андохта, рӯзе 4-5 маротиба якқошуқӣ бо қанд меошоманд) барои муолиҷаи нақси дил муфид мебошад. Равғани тухми гулзардӣ хушбӯй буда, онро ба хӯришҳои сабзавотӣ илова мекунанд. Гулзардӣ рустании заҳрнок аст. Бинобар ин, онро зери назорати духтур бояд истифода бурд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Ходжиматов М. Дикорастущие лекарственные растения Таджикистана. Д., 1989;
* Корсун В. Ф., Ситкевич А. Е., Ефимов В. В. Лечение препаратами растительного происхождения. Минск, 1995;
* Губанов И. А. Желтушник сероватый, или раскидистый//Иллюстированный определитель растений Средней России. М., 2003;
* Носаль М. А., Носаль И. М. Лекарственные растения и способы их применения. М., 2005;
* Куреннов И. Энциклопедия лекарственных растений. М., 2012.
Ҷазиқсой

**Ҷозиқсой** () — деҳа дар вилояти Туркистони Қазоқистон. Дар ноҳияи Ҷетисой ҷойгир аст. 
## Аҳолӣ
Дар соли 2009 162 нафар аҳолӣ дошт.

## Эзоҳ
Масъуди Сипанд

**Масъуди Сипанд** (; ) —  ва и эронӣ. Узви Анҷумани «Пайванд» (1995).

## Зиндагинома
Масъуди Сипанд дар соли 1322 дар Сарбешаи Бирҷанд зода шуда ва дар Машҳад бузург шудааст. Пас аз давраи дабиристон ба Донишкадаи афсарӣ рафта ва муваффақ ба гирифтани фавқулисонс дар риштаи ҷурмшиносӣ мегардад. Пас аз итмоми таҳсилот, бо дараҷаи афсарӣ ба истихдоми шаҳрбонӣ даромада ва охирин воҳиди шуғлии ӯ идораи огоҳии шаҳрбонӣ будааст.

Масъуди Сипанд пас аз истиқрори ҳукумати исломӣ аз Эрон хориҷ шуда дар Калифорния зиндагӣ мекунад.

## Таълифот
Масъуди Сипанд токунун ду китоб мунташир шудааст: «Бӯйи ҷуйи мулиён» ва «Пол-пол». «Бӯйи ҷуйи мулён» сафарномаи ӯ ба Тоҷикистон аст, ки ба ростӣ бӯи «ҷӯйи мулён»-ро, ки аксар эрониён ҳаргиз иҷозаи ошноӣ бо онро надоштаанд зинда мекунад.

«Пол-пол» маҷмӯъаест аз ашъори Масъуди Сипанд, ки шеъри «Эрони ман» яке аз ашъори он маҷмӯъа аст

Кори дигари Масъуди Сипанд ҳамкорӣ дар интишорӣ маҷаллаи «Ховарон» дар Калифорния будааст, ки беш аз чаҳор сол идома дошт.

Масъуди Сипанд дастандаркори таҳия ва интишори як маҷмӯъаи достонӣ шомили як достони баланд ва ёздаҳ достони кӯтоҳ низ буд.

Аз дигар фаъолиятҳои фарҳангии Масъуди Сипанд таҳияву пахши барномаи телевизиюнӣ бо номи «Боҳамистон» аст. Ӯ аз тариқи пахши барномаҳои «Боҳамистон» (ба рӯйи моҳвора) эрониёнро бо худашон ва Эрон бештар ошно мекард. Барои Масъуд танҳо машҳадӣ, теҳронӣ, табрезӣ ва маҳободӣ ва ғайра эронӣ набуд. Ӯ тоҷикон, афғонҳо ва куллияи форсизабононро мухотаб қарор медод.

Масъуди Сипанд аз соли 1995 узви Шӯрои марказии Анҷумани тоҷикон ва форсизабонони ҷаҳон «Пайванд» буд.

## Даргузашт
Масъуди Сипанд 27 феврали соли 2022 дар 78 солагӣ даргузашт.

## Эзоҳ
Ҷамируддин Сиркар

**Муҳаммад Ҷамируддин Сиркар** ( бенг. জমীরুদ্দিন সরকার, ген. 1931) — арбоби давлатӣ ва сиёсии Банглодеш буд. Ӯ аз 21 июни соли 2002 то 6 сентябри соли 2002 иҷрокунандаи вазифаи Президенти Банглодеш буд.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

* Вебсайти шахсӣ <small class="ref-info" style="cursor:help;" title="на английском языке">)</small>

Гурӯҳ:Президентҳои Банглодеш
Гурӯҳ:Сарвазирони Банглодеш
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Банглодеш
Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Зодагони Бангладеш
Гурӯҳ:Википедиа:Зиндагиномаи муосирон
Гурӯҳ:Зодагони соли 1931
Гурӯҳ:Зодагони 1 декабр
Бадруддоза Чоудҳурӣ

**Бадруддоза Чоудҳурӣ** ( бенг. এ.কিউ.এম. বদরুদ্দোজা চৌধুরী, тав. 1932) —арбоби давлатӣ ва сиёсии Бангладеш аст. Президенти Банглодеш аз 14 ноябри 2001 — 21 июни 2002.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Президентҳои Банглодеш
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Сарварони асри XXI
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Банглодеш
Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо 
Гурӯҳ:Википедиа:Зиндагиномаи муосирон
Гурӯҳ:Соли 1932 таваллудшудагон
Гурӯҳ:Зодагони 1 ноябр
Абдурраҳмон Бисвас

**Абдурраҳмон Бисвас** ( бенг. আব্দুর রহমান বিশ্বাস ; 1 сентябри 1926, Барисал — 3 ноябри соли 2017, Дакка ) — ходими давлатй ва сиёсии Бангладеш.

## Зиндагинома
Дар ноҳияи Барисал (ҳоло Банглодеш) таваллуд шудааст, ӯ Донишгоҳи Даккаро хатм карда, дар он ҷо бакалаври санъат ва магистри ҳуқуқро гирифтааст. Дар вазифаи раиси бонки кооперативии маҳаллӣ кор кардааст. Солҳои 1962 ва 1965 ӯ ба Маҷлиси қонунгузори Покистони Шарқӣ интихоб шуд. Соли 1967 дар Маҷмаи Умумии Созмони Милали Муттаҳид Покистонро намояндагӣ кард. Дар интихоботи парлумонии Бангладеш дар соли 1979 вакили Маҷлиси миллӣ интихоб шуд ва баъд аз он дар вазоратхонаҳо як қатор вазифаҳоро ба ӯҳда дошт. Дар интихоботи парлумонии соли 1991 дубора вакил интихоб шуд ва дере нагузашта раиси парлумон интихоб шуд. Моҳи октябри соли 1991 Президенти Бангладеш интихоб шуд ва то соли 1996 дар ин вазифа кор мекард. Дар давраи раисиҷумҳур буданаш дар муқобили артиш мавқеъи сахт гирифт.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Президентҳои Банглодеш
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XX
Гурӯҳ:Сарварони асри XX
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Банглодеш
Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо 
Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 2017
Гурӯҳ:Даргузаштагони 3 ноябр
Гурӯҳ:Зодагони соли 1926
Гурӯҳ:Зодагони 1 сентябр
Ҳусейн Муҳаммад Иршод

**Ҳусейн Муҳаммад Иршод** ( бенг. হুসেইন মুহাম্মদ এরশাদ ; 1 феврали 1930, Динҳата, Куч Биҳар, Ҳиндустони Бритониё - 14 июли 2019, Дакка, Банглодеш ) —  арбоби покистонӣ, сипас раҳбари сиёсӣ ва низомии Банглодеш, генерал. Диктатор, ки солҳои 1983-1990 ба ҳайси президенти Банглодеш кор кардааст .

## Зиндагинома
Падари ӯ дар тақсимоти Ҳиндустон аз Банголаи Ғарбӣ ба Покистони Шарқӣ кӯчид. Хатмкардаи Донишгоҳи Дакка. Аз соли 1952 дар сафи артиши Покистон  хидмат карда, соли 1971 ба Банглодеши навтаъсис  кӯчид. Вай маълумоти олии ҳарбии худро дар Ҳиндустон, аллакай дар давраи баъди Ҷанги истиқлоли Банглодеш гирифтааст. Соли 1973 ба рутбаи полковник, соли 1975 генерал-майор, сардори ситоди генералӣ (1 декабри 1978 - 31 августи 1986) дар соли 1983 табаддулоти ҳарбиро анҷом дода, баъд аз он дар давоми ҳафт сол сарфи назар аз муқобилияти фаъоли мухолифини сиёсӣ  дар  вазифаи президенти Банглодеш кор кардааст. Бисёриҳо Иршодро созмондиҳандаи аслии куштори президент Зиё Раҳмон медонистанд.

Дар солҳои 1990-ум ӯ раҳбарии Ҳизби Ҷатяро бар ӯҳда дошт, чаҳор маротиба ба ҳайси вакил аз он ба парлумон интихоб шуд, ба мақоми шарики хурди ҳукумати Лигаи Авомӣ (1996-2001) барои ин ҳизб расид.

Вай барои вайрон кардани қонун, ки дар давраи президент буданаш содир карда буд, пайваста ба ҷавобгарӣ кашида мешуд.

## Оила
Зан - Рушан Иршод, раҳбари мухолифони расмӣ дар парлумони миллии Банглодеш.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Президентҳои Банглодеш
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XX
Гурӯҳ:Сарварони асри XX
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Банглодеш
Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бо сарчашма аз Викидода
Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 2019
Гурӯҳ:Даргузаштагони 14 июл
Гурӯҳ:Зодагони соли 1930
Гурӯҳ:Зодагони 1 феврал
Ваҳдат Ҳаннонов

**Ваҳдат Ҳаннонов** (*Ваҳдат Ҳаннонов*; тав. 25 июли соли 2000, шаҳри Ҳисор, Тоҷикистон) — футболбози тоҷик, мудофеъи марказии бошгоҳи «Сипоҳон»-и Эрон ва  мунтахаби миллии Тоҷикистон. Беҳтарин ҳимоятгари Лигаи Олии Тоҷикистон дар соли 2021.

## Зиндагинома

## Даврони бошгоҳӣ

### «Барқчӣ»
Санаи 6-уми майи соли 2018, дар дидори мавқуфмондаи даври 2-юми Лигаи Олӣ Ваҳдат Ҳаннонов ба дарвозаи «Истиқлол» дар дақиқаи 64-уми бозӣ гол зада, ҳисоби бозиро (2:1) кард. Мутаассифона ин гол натавонист тими «Барқчӣ»-ро аз мағлубият раҳонад. 

Таърихи 18-уми май, дар даври 9-уми Лигаи Олӣ ягона голи бозии «Барқчӣ» - «Хатлон»-ро дар дақиқаи 72-юм зада (1:0), аввалин пирӯзии тими худро дар мавсими 2018 таъмин намуд. 

### КМВА «Помир»
Ҳаннонов 9-уми майи соли 2019 дар ҳайати КМВА «Помир» ба майдон баромада голи ягонаи дастаашро (1:4) ба дарвозаи «Истиқлол» зад.

### «[[Перспулис (бошгоҳи футбол)|Перспулис]]»
Таърихи 7-уми ноябри соли 2021, Ваҳдат Ҳаннонов бо ҳамроҳии Манучеҳр Сафаров аз дастаи «Истиқлол» ба бошгоҳи «Перспулис» гузашта, то 30-юми июни соли 2024 шартнома бастанд.  Рӯзи 17-уми январи соли 2022 Ҳанонов бозии нахусти худро бо пероҳани ин тим муқобили «Зуб Оҳан»-и Исфаҳон бо ғалабаи дастааш (3:0) баргузор намуд. 

### «[[Сипоҳон (бошгоҳи футбол)|Сипоҳон]]»

## Мунтахаби миллӣ
Ваҳдат бозии аввалини худро дар мунтахаби кишвар 16-уми декабри 2018 зидди мунтахаби Уммон анҷом дод.

## Дастовардҳо

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони 25 июл
Гурӯҳ:Зодагони соли 2000
Гурӯҳ:Зодагони ноҳияи Ҳисор
Гурӯҳ:Муҳофизатгарони футбол
Гурӯҳ:Футболбозони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Футболбозони тими миллии футболи Тоҷикистон
Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Барқчӣ»
Гурӯҳ:Бозигарони БФ КМВА «Помир»
Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Истиқлол»
Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Перспулис»
Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Сипоҳон»

## Пайвандҳои беруна
* Ваҳдат Ҳаннонов  дар Transfermarkt
* Ваҳдат Ҳаннонов дар  National-Football-Teams.com
* Ваҳдат Ҳаннонов дар Soccerway
* Ваҳдат Ҳаннонов дар Persianleague.com
* Ваҳдат Ҳаннонов дар Instagram
Манучеҳр Сафаров

**Манучеҳр Сафаров** (*Манучеҳр Фирдавсиевич Сафаров*; тав. 31 майи соли 2001, Хуҷанд, Тоҷикистон) — футболбози тоҷик, мудофеъи бошгоҳи «Динамо Самарқанд»-и Ӯзбекистон ва мунтахаби миллии Тоҷикистон. Беҳтарин муҳофизи тарафи рости мавсими 2021 дар раддабандии AFC (Конфедеросиюни футболи Осиё).

## Зиндагинома

## Даврони бошгоҳӣ

### «[[Перспулис (бошгоҳи футбол)|Перспулис]]»
Санаи 7-уми ноябри соли 2021, Манучеҳр Сафаров ва Ваҳдат Ҳаннонов ҳимоягарони дастаи «Истиқлол»-и шаҳри Душанбе бо бошгоҳи «Перспулис» то 30-юми июни соли 2024 қарордод бастанд.  Рӯзи 17-уми январи соли 2022, Сафаров бозии нахусти худро бо пероҳани ин тим муқобили «Зуб Оҳан»-и Исфаҳон бо ғалабаи дастааш (3:0) баргузор намуд. 

## Мунтахаби миллӣ
Манучеҳр бозии якуми худро дар тими миллии кишвар 10-уми сентябри 2019 муқобили мунтахаби Муғулистон анҷом дод.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
Гурӯҳ:Зодагони 31 май
Гурӯҳ:Зодагони соли 2001
Гурӯҳ:Зодагони шаҳри Хуҷанд
Гурӯҳ:Муҳофизатгарони футбол
Гурӯҳ:Футболбозони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Футболбозони тими миллии футболи Тоҷикистон
Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Барқчӣ»
Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Хуҷанд»
Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Локомотив-Помир»
Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Истиқлол»
Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Перспулис»
Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Локомотив Тошканд»
Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Нафтчӣ Фарғона»
Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Динамо Самарқанд»

## Пайвандҳои беруна
* Манучеҳр Сафаров  дар Transfermarkt
* Манучеҳр Сафаров дар  National-Football-Teams.com
* Манучеҳр Сафаров дар Soccerway
* Манучеҳр Сафаров дар Persianleague.com
*
Перспулис (бошгоҳи футбол)

Бошгоҳи футболии **«Перспулис»** ( [peɾsˈpoliːs]) — яке аз дастаҳои машҳури футболи Эрон, ки соли 1963 дар шаҳри Теҳрон поягузорӣ шуд. Ин бошгоҳ аз бошгоҳҳои зери маҷмуаи бошгоҳи фарҳангӣ-варзишии Перспулис буда, моликаш вазорати варзиш ва ҷавонон мебошад.

## Ҳайати ҳозира

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футболӣ
Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футбол аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футболи Эрон
Қурбонназар Восеев

**Қурбонназар Восеев** (*Восеев Қурбонназар Қувватович*, мутахаллис ба **Қурбон Тӯсафӣ**; зод. 1 марти 1971, деҳаи Тӯсаф, ноҳияи Файзобод, ҶШС Тоҷикистон) — рӯзноманигори тоҷик.

## Зиндагинома
Қурбонназар Восеев 1 марти соли 1971 дар деҳаи Тӯсафи ноҳияи Файзобод дар оилаи деҳқон ба дунё омадааст. Мактаби миёнаи таҳсилоти ҳамагонии рақами 21-и ноҳияро соли 1988 хатм кардааст.

Солҳои 1989—1991 дар сафҳои артиши Шӯравӣ дар Украина ва Узбакистон хидмат кардааст. Хатмкардаи факултаи филологияи тоҷики Донишгоҳи миллии Тоҷикистон мебошад.

## Корнома
Фаъолияти кораишро дар идораи рӯзномаи ноҳиявии «Набзи Файзобод» ба ҳайси мусаҳҳеҳ ба фаъолият оғоз менамояд. Охири ҳамон сол мухбири рӯзномаи мазкур таъйин мегардад. Солҳои 1994—1999 дар мактабҳои миёнаи рақамҳои 46 ва 21-и ноҳияи Файзобод ба ҳайси омӯзгор фаъолият намудааст.

Солҳои 1999—2003 дар шабакаи радиои «Садои Душанбе» кор карда муаллиф ва муҷрии барномаҳои «Пайраҳаи мурод», «Суруд барои шумо», «Ки медонад?», «Ҳафт ахтар», «Инро шумо медонед…?» буд.

Солҳои 2003—2009 дар Шабакаи якуми Телевизиони Тоҷикистон дар вазифаҳои гуногун — аз хабарнигор то муовини сармуҳаррир кор кардааст. Аксари бинандагони телевизион ӯро чун «Ҷаноби Сиёҳ» дар барномаи мубоҳисавии «Сафеду Сиёҳ» дар муқобили «Ҷаноби Сафед» (Раҳмоналӣ Миралазода) мешиносанд.

Айни замон сардори Хадамоти матбуоти ҶСК «Тоҷиксодиротбонк» аст.

Оиладор, соҳиби 4 фарзанд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* ФАЙЗОБОД. Энсиклопедия. — , 2011. СИЭМТ, — 392 саҳ. — ISBN 978-99947-33-48-4