open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ноҳияи Южное Медведково

**Ноҳияи Южное Медведково** (рус. район Южное Медведково) — ноҳия дар Округи маъмурии шимолу шарқӣ, дар Маскав.
Масоҳати ноҳия — 3,87 км² (112-ум ҷо). Аҳолӣ — 85 739 нафар (0,68%-и шаҳр, 78-ум ҷо, 2021).

5 июли 1995 таъсис ёфт.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ноҳияҳои Маскав
Ноҳияи Северний (Москва)

**Ноҳияи Северний** (аз рус. Шимолӣ, рус. Северный район) — ноҳия дар Округи маъмурии шимолу шарқӣ, дар Маскав.
Масоҳати ноҳия — 10,29 км² (32-ум ҷо). Аҳолӣ — 38 529 нафар (0,3%-и шаҳр, 118-ум ҷо, 2021).

5 июли 1995 таъсис ёфт.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ноҳияҳои Маскав
Шабакаи телевизионӣ

**Шабакаи телевизионӣ** - маҷмӯи номбаршудаи маводи аудиовизуалӣ (барномаҳои телевизионӣ), ки дар басомади муайян ва мутобиқи ҷадвали қаблан тартибдодашуда пахш карда мешавад. Таърифи дигари имконпазири шабакаи телевизионӣ "ҷараёни сигнализатсионии барномаҳои пешакии видеоӣ" мебошад.

## Усулҳои интиқол аз масофа
Барои интиқоли шабакаи телевизионӣ аз масофа, тасвир ва садои он ба сигнали барқӣ табдил дода мешавад. Ду усули анъанавии интиқоли ин сигнал ба корбари охирин (тамошобин) мавҷуд аст: пахши радио (бо истифодаи мавҷҳои радио) ва тавассути ноқил (бо истифодаи ларзишҳои барқӣ; ин аст телевизиони ноқилӣ). Барои як шабакаи телевизионии аналогӣ маҷрои бандии 6 МҲертс (ИМА) ё 7 МҲертс (Аврупо) лозим аст. Ин диапазони басомади радио, ки ба як шабакаи алоҳидаи телевизионӣ ҷудо карда шудааст, инчунин шабакаи телевизионӣ номида мешавад (нигаред ба мақолаи "Шабакаи телевизионӣ (басомади радио)"), ки метавонад боиси иштибоҳ гардад.

Дар айни замон, телевизиони рақамӣ васеъ паҳн шуда истодааст. Бо ин технология, бонги аудио ва видео рақамӣ карда мешавад ва усули фишурдани математикӣ ба он татбиқ карда мешавад. Бонги рақамии бадастомада аз ҷиҳати ҳаҷми маълумот аз бонги аввалия якчанд маротиба хурдтар мешавад, бинобар ин, интиқоли якчанд шабакаи рақамии телевизионӣ тавассути басомади барои як шабакаи телевизионии аналогии пешбинишуда имконпазир мегардад.

## Истилоҳот
Инчунин, шабакаҳои телевизиониро *барномаҳои телевизионӣ меноманд*.  Бо ин истилоҳот, иштибоҳ бо шабакаҳои басомади радио вуҷуд надорад, аммо нофаҳмиҳо бо барномаҳои телевизионӣ вуҷуд доранд.

Ғайр аз он, баъзе манбаъҳо метавонанд ширкат ё гурӯҳи ширкатҳое, ки ин шабакаи телевизиониро ҳамчун як шабакаи телевизионӣ эҷод мекунанд, меноманд.

## Намудҳои шабакаҳои телевизионӣ
Шабакаҳои телевизионӣ инҳоянд:

* тавассути пахши фарогирӣ:
** миллӣ, минтақавӣ ва байналмилалӣ;
* бо пур кардан:
** универсалӣ ва мавзӯӣ (иттилоотӣ, мусиқӣ, варзишӣ, филмӣ ва сериалӣ, фароғат ба маънои васеъ, дӯконҳои кӯдакон, телевизион ва ғайра);
* бо усули интиқол аз масофа:
** заминӣ, ноқилӣ, моҳвораӣ ва онлайнӣ (шабакаҳои интернетӣ);
* аз рӯи намуди сигнали интиқолшаванда:
** аналогӣ ва рақамӣ;
* аз рӯи мавҷудият:
** пулакӣ ва ройгон.
## Эзоҳ

## Пайвандҳо

Гурӯҳ:Шабакаҳои телевизионӣ
Гурӯҳ:Пахши телевизион ва радио
Гурӯҳ:Интиқоли маълумот
Гурӯҳ:Истилоҳоти телевизионӣ
Донишгоҳи давлатии Волгоград

**Донишгоҳи давлатии Волгоград** () — яке аз бузургтарин мактабҳои олӣ дар вилояти Волгоград мебошад. Донишгоҳ соли 1980 дар шаҳри Волгоград таъсис ёфтааст. Дар аспирантураи ин донишгоҳ яке аз маъруфтарин сарояндаҳои Тоҷикистон Таҳмина Ниёзова таҳсил мекард.

## Адабиёт
* Волгоградский государственный университет: люди, события, факты, 1980—1999. — В.: Волгоградский гос. университет, 2000. — С. 260. — ISBN 5-85534-314-6, 9785855343144.
* Высшее профессиональное образование в России. — М.: ООО "ОКВ «Образование и карьера», 2014. — С. 274. — ISBN 5-94701-037-2, 9785947010374.
* *Ханников А. А.* Крупнейшие города России: Волгоград. — М.: ЛитРес, 2005. — С. 119. — ISBN 5-457-17873-0, 9785457178731.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

* 

Гурӯҳ:Донишгоҳҳои Русия
Фороб (Туркманистон)

**Фороб** (туркм. *Farap,* собиқ Фарап) — шаҳрест дар ваилояти Лебапи Туркманистон. Аҳолӣ 16 731 нафар (2009).

## Таърих
мини| Истгоҳи Фароб дар аввали асри XX  Акси С.М.Прокудин-Горский, 1911
мини| Нуқтаи сарҳад
Шаҳраки Фороб маркази ноҳияи Фороби  вилояти Чорҷӯйи ҶШС Туркманистон, ИҶШС буд. Аз соли 2016 инҷониб мақоми шаҳр дорад.

## Ҷуғрофия
Он дар 8 км шимолу ғарби Туркманобод дар соҳили рости Амударё ва 474 км дуртар аз Ашқобод ҷойгир аст. Истгоҳи роҳи оҳан дар хатти Туркманобод — Фороб.

## Аҳолӣ
Аҳолӣ 16 731 нафар (2009).

## Нигаред низ

* Акси истгоҳ дар Фарап

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Вилояти Лебап
Гурӯҳ:Шаҳрҳои Туркманистон
Нерӯи заминӣ

[thumb|200px|Нишони шартии ''артиш'', пазируфташуда дар [санадҳои NATO]]
**Нерӯи заминӣ** — як нерӯи ҷангист, ки асосан бар рӯйи замин мубориза мекунад, ба маънои васеътар як шохаи низомии заминпоя, ё хадамоти низомии як миллат ё кишвар аст.

Бузургтарин нерӯи замини ҷаҳон аз назар теъдоди сарбозони фаъол, нерӯи заминии артиши озодии бахши халқи Чин бо 1 500 000 сарбози фаъол ва 510 000 сарбози захира ва сипас нерӯи заминии артиши Ҳинд бо 1 237 117 нафар сарбози фаъол ва 960 000 нафар нерӯи захира аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Артиш
Гурӯҳ:Шохаҳои низомӣ
Холмуроди Сиддиқ

**Холмуроди Сиддиқ** (*Холмурод Сиддиқов*; зод. 11 майи 1953, деҳаи Искич, ноҳияи Ҳисор) — ҳунарпешаи театр, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон (2007).

## Зиндагинома
Соли 1969 пас аз хатми мактаби миёнаи № 7-и деҳа ба факултаи санъати Институти педагогии ба номи Т. Г. Шевченко дохил мешавад. Пас аз як соли таҳсил ҳуҷҷатҳояшро аз нав барои дохил шудан ба Институти театрии ба номи Луначарскии шаҳри Маскав месупорад ва донишҷӯи факултаи актёри драма ва кино мешавад.

### Хонавода
Оиладор, соҳиби 3 фарзанд ва 5 набера.

## Корнома
Баъди хатми донишгоҳ соли 1976 Холмуроди Сиддиқ ба Театри ҷавонони ба номи М. Воҳидов ба кор омада, то имрӯз дар ин даргоҳи ҳунар фаъолият дорад.

Дар чандин намоишнома пайи дасташро гузоштааст, вале нақш хоҳ калон асту хоҳ хурд, ҳамеша бо ҷиддият офаридааст. Лаёқаташ дар мазҳака беҳамтост. «Мавзӯи озод», «Арӯс ва домод», «Таронаи муҳаббат», «Умед», «Сухани вопасин», «Фиғон», «Саргузашти Ҳотами Той», «Донаки сеҳрнок», «Дар ҷустуҷӯи бахт», «Нафси бад — балои ҷон», «Илоҷи беилоҷӣ ҳаст» барин спектаклҳо аз ҳунараш ҷилои тоза ёфтаанд. Беш аз даҳ сол аст, ки тариқи барномаи ҳаҷвии телевизионии «Лаҳзаҳои гуворо» рӯҳи мардумро бо зарофатҳои намакину ҳаҷвиёти обдораш мебардорад, ба дили аҳли завқи диёрамон шодмонӣ мебахшад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Арбобони фарҳанги тоҷик. Донишнома / Муаллиф-мураттиб Ёрмуҳаммади Сучонӣ. — Душанбе, 2016. — 863 с.
Sputnik

**Sputnik** — яке аз  оҷонсиҳои иттилоотии Русия мебошад. Ширкати «Sputnik» аз тарафи гурӯҳи «Русия имрӯз» () таъсис ёфтааст ва бо 30 забон ахбор интишор мекунад. Дар сохтори «Sputnik» радиостансияи «Sputnik» фаъолият дорад.

## Пайвандҳо
*  
* Радиои Sputnik 

Гурӯҳ:Радио
Парпигул

**Парпигул** () — як гунаи рустанӣ аз ҷинси *Gentiana*, ки макони пайдоишаш Осиёст.

## Эзоҳ
Тирандозӣ дар гимназияи № 175, Қазон (2021)

**Тирандозӣ дар гимназияи № 175 шаҳри Қазон** — куштори ҷамъӣ дар 11 майи соли 2021, ки дар натиҷаи он 9 кас кушта, 32 кас захмӣ шуданд. Муҳоҷим боздошт шуд.

## Рафти ҳодиса
Тақрибан соати 10-и рӯзи 11 май дар бораи тирандозӣ дар мактаби рақами 175 дар шаҳри Қазон гузоришҳо пахш шуданд. Тибқи иттилои як манбаъи ТАСС, тирандозӣ соати 9:20 дақиқа оғоз ёфта, соати 9:25 аз тугмаи хатар сигнал гирифта шудааст. Мактабе, ки ба он ҳамла шудааст беш аз 700 донишомӯз ва 70 нафар корманди идорӣ ва омӯзгор дорад. Дар мактаб таркиш низ шунида шуд. Кормандони Гвардияи миллӣ ба ҷои ҳодиса ҳозир шуда, хонандагон ва кормандони мактабҳоро ба ҷои амн кӯчонданд.

Тақрибан соати 11 Президенти Ҷумҳурии Тотористон ба мактаб омад.

Соати 11 хадамоти матбуоти ВКД Русия аз боздошти ҳамлагар ва ҷорӣ намудани амалиёти зиддитеррористӣ хабар дод.

Бо моддаи 105 Кодекси ҷиноятии Федератсияи Русия, қисми 2 (Куштори ду ва ё зиёда ашхос ба тариқи умум хатарнок) парвандаи ҷиноӣ оғоз карда шудааст.

12 май ба ёди қурбониёни ҳамлаи террористӣ рӯзи мотам эълон шуд.

## Шахсияти гумонбаршуда
Ҷинояткори мусаллаҳ, ки ба мактаб ҳамла кард, боздошт шуд расонаҳо хабар доданд, ки гумонбаршуда ин мактабро соли 2018 хатм карда, пас аз он дар коллеҷ таҳсил кардааст. Президенти Тотористон Рустам Миннихонов гуфт, ки ҷинояткор 19-сола буд ва силоҳро расман ба қайд гирифтааст. А. Хинштейн гуфт, ки гумонбаршуда барои нигоҳ доштани силоҳ таърихи 28 апрел, 13 рӯз пеш аз ҳамла иҷозат гирифтааст.

Гузоришҳо дар бораи раҳо кардани гумонбари дувум мунташир шуд, аммо Вазорати корҳои дохилии Тотористон ҳузури шарикон дар ҳамлагарро рад кард.

## Куштаҳо ва захмиён
Дар аввал дар бораи 8 кушта (7 хонандаи мактаб, як омӯзгор) хабар доданд, баъдтар шумораи кушташудагон то 9 нафар расид.

То 11 май 3 калонсол ва 18 кӯдак дар бемористон бистарӣ шуданд, ки аз онҳо 6 захмӣ дар ҳолати вазнин дар эҳё қарор доранд.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* Стрельба в школе в Казани. Онлайн // ТАСС, 11 мая 2021
* Новости ТАСС: Стрельба в школе в Казани
* Стрельба в гимназии в Казани. Главное // Коммерсант, 11 мая 2021
* В Казани открыли стрельбу в школе. По данным властей, восемь человек погибли, нападавший задержан // Медуза, 11 мая 2021

Гурӯҳ:Рӯйдодҳои соли 2021
Гурӯҳ:Ҳодисаҳои террористӣ дар соли 2021
Гурӯҳ:Куштори ҷамъӣ Дар Русия
Куштори ҷамъӣ

**Куштори ҷамъӣ**, **куштори дастаҷамъи** ё **қатли ом** — амал қатлу куштори дастаҷамъии ҳайвонот ё инсон ва ҷузъи он. Бинобар таърифи FBI куштори ҷамъӣ ба қатли чаҳор нафар ё беш аз он гуфта мешавад, ки бидуни ист анҷом шуда бошад.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Куштори ҷамъӣ
Ноҳияи Лианозово

**Ноҳияи Лианозово** (рус. район Лианозово) — ноҳия дар Округи маъмурии шимолу шарқӣ, дар Маскав.
Масоҳати ноҳия — 5,79 км² (82-ум ҷо). Аҳолӣ — 85 867 нафар (0,68%-и шаҳр, 68-ум ҷо, 2021).

5 июли 1995 таъсис ёфт.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ноҳияҳои Маскав
Ноҳияи Северное Медведково

**Ноҳияи Северное Медведково** (рус. район Северное Медведково) — ноҳия дар Округи маъмурии шимолу шарқӣ, дар Маскав.
Масоҳати ноҳия — 5,66 км² (85-ум ҷо). Аҳолӣ — 121 718 нафар (1,01%-и шаҳр, 25-ум ҷо, 2021).

5 июли 1995 таъсис ёфт.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ноҳияҳои Маскав
Лола Холматова

**Лола Юревна Холматова** (26 июни 1977 шаҳри Душанбе) — ҷомеъашинос ва файласуф, номзади илмҳои фалсафа (2009), дотсент.

## Зиндагинома
Лола Холматова 26 июни соли 1977 дар шаҳри Душанбе ба дунё омадааст.

* 2001 - Донишгоҳи славянии Русияву Тоҷикистонро хатм кардааст, 
* 2009—2015 —  муаллими калон кафедраи фалсафа ва сиёсатшиносии ДСРТ
* 2015—2019 — муовини декан оид ба корҳои илмӣ 
Соли 2009 ӯ рисолаи номзадиро дифоъ кард. Аз соли 2015  ба ҳайси дотсент дар кафедраи фалсафа  ва сиёсатшиносӣ кор мекунад. Ҳоло мудири кафедраи мазкур мебошад. Лола Холматова муаллифи силсилаи кори илмӣ ва илмиву методӣ роҷеъ ба сохти иҷтимоӣ ва гендер аст.

## Осор
* Учебное пособие по социологии. – Душанбе, 2010;                          
* Учебное пособие по социологии. – 2-е изд., испр. и доп.- Душанбе: РТСУ, 2014. – 122 с.;                                                    
* Социология: практикум для студентов вузов.- Душанбе: РТСУ, 2018.- 289 с.;                                                 
* Влияние трансформации социальной структуры на развития гендерной системы таджикского общества.- Душанбе: РТСУ, 2016.- 160 с..
* Практикум по социологии: учебное пособие.- Душанбе: РТСУ, 2019.-148 с.

## Адабиёт
*  «Российско-Таджикский (славянский) университет» (в одном томе). Энциклопедия./ Главный редактор М.С.Имомов. - Душанбе, 2011. С. 337. 

## Нигаред низ
* Олимони Донишгоҳи славянии Русияву Тоҷикистон.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи славянии Русияву Тоҷикистон
Гурӯҳ:Фалсафашиносони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Занҳо-олимаҳо
Шаҳри қадима (Уршалим)

***Шаҳри қадимаи Уршалим (ибр. <span lang="he" dir="rtl" style="font-size: 110%; font-style: normal; line-height: 1em;">‏ ‎</span>''' ***Ha-Ir ha-Atik,*  *Ал-Балда ал-Кадим,*** , ***Erusałemi hin k'ałak''') — минтақа бо масоҳати 0.9 км²-и деворшуда  дар Уршалими Шарқӣ мебошад. То соли 1860, вақте ки маҳаллаи яҳудиёни Мишкенот Шаъананим таъсис ёфт, он тамоми Уршалимро намояндагӣ мекард.

Деворҳои муҷассамаи Ерусалим, ки ҳоло мавҷуданд, соли 1538 аз ҷониби Султон Усмонӣ Сулаймони Бузург сохта шудааст . Дарозии деворҳо тақрибан 4,5 км аст, баландии онҳо аз 5 то 15 метр ва ғафсӣ то 5 метр аст. Дар маҷмӯъ, деворҳои шаҳри куҳна 35 бурҷро дар бар мегиранд, ки аксари онҳо (15) ба девори шимолӣ тааллуқ доранд, ки аз берун дастрастар аст .

Дар деворҳои қалъаи Шаҳри Қадим як қатор ҷойҳои муқаддаси дорои аҳамияти асосӣ мавҷуданд: кӯҳи маъбад бо пойгоҳаш Девори Ғарбӣ — барои яҳудиён, калисои Оромгоҳи муқаддас — барои масеҳиён, Қубат ас-Саҳра ва масҷиди Ақсо (дар болои кӯҳи маъбад) — барои мусалмонон. Худи кӯҳи маъбадро созмони исломии ВАКФ  (<span title="Jerusalem Islamic Waqf — версия статьи «Иерусалимский исламский Вакф» на английском языке">Вакфи исломии Ерусалим</span>) идора мешавад. Яке аз муқаддасоти муҳими масеҳии шаҳри қадим Виа Долороза — роҳи Салиби Исои Масеҳ — аз дарвозаи шер аз шаҳри қадим то Калвария мебошад. 
мини
Дар беруни деворҳои қалъа ҷойгоҳҳои калидӣ дар Уршалим боқӣ мондаанд, ба монанди кӯҳи Сион дар ҷанубу ғарб ва кӯҳи Зайтун дар шарқ. Мувофиқи анъана, Шаҳри Қадим ба чор маҳаллаи нобаробар тақсим карда мешавад, ки ҳудуди ҳозираи онҳо танҳо дар асри 19 ташаккул ёфтааст  : маҳаллаи мусалмонон, маҳаллаи масеҳиён, маҳаллаи яҳудиён ва маҳаллаи арманиҳо. Аҳолии кунунии шаҳри куҳна асосан дар маҳалли мусулмонон ва масеҳиён зиндагӣ мекунад. Шумораи умумии аҳолӣ 36.965 нафарро ташкил дод (2007); тақсимот аз рӯи мансубияти динӣ: мусулмонони зиёда аз 30,000 (2013); Масеҳиён 5,681 (2007), илова бар тақрибан 500 арманиҳо (2011); қариб 3000 яҳудӣ, илова боз тақрибан 1500 донишҷӯёни иешива (2013) .

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Уршалими Шарқӣ
Лод

**Лод** (ибр. לוֹד‎  дар гузашта **Лидда**, **Георгиополис**, **Диосполис) —** шаҳрест дар Исроил, ки дар 20 км ҷанубу шарқи Тел-Авив ҷойгир аст. Маркази саноати миллии фазонавардӣ; бузургтарин фурудгоҳи кишвар ба номи Дэвид Бен-Гурион дар наздикии он ҷойгир аст.

## Таърих
Номи шаҳри Лод (Люд) бори аввал дар навиштаҷоти Карнак аз замони Тутмоси III зикр шудааст. Аз асри 5 то милод Лидда маркази асосии омӯзиши яҳудиён буд. Дар Аҳди Ҷадид ин шаҳр на як бору ду бор омадааст. Дар ҷанги дуввуми яҳудиён, онро румиён гирифта, ҳамчун яке аз марказҳои муқовимати яҳудиён нобуд карданд. *Дар ҷои Лиддаи қадим мустамлика* бо номи юнонии Δι бσπολι «(« шаҳри худоён ») ба вуҷуд омад. Боварӣ ба он аст, ки Георгийи Ғалаба зиндагӣ мекард ва дар он ҷо дафн карда шудааст. Ба хотираи ин, пеш аз истилои араб, Лоди муосир бо номи Георгиополис ("шаҳри Георгий") маъруф буд.

Халифа Сулаймон соли 716 маркази Фаластини арабро аз Лидда ба Рамла, ки худи ӯ таъсис додааст, кӯчонид. Дар солҳои 1099-1191, Лидда яке аз марказҳои сенаторҳои Рамла ва давлати салибдорон буд, ки Лиддаро "шаҳри Георгий" номиданд. Сайёҳ Бинёмин Тюделӣ дар соли 1170 дар Лидда танҳо як яҳудиро ёфт. Пас аз ҳамроҳ шудан ба Исроил дар соли 1948, аҳолии араб шаҳрро монд, аммо ҳоло фоизи арабҳо дар байни сокинони шаҳр аз ҳисоби миёнаи ҷумҳурӣ зиёдтар аст.

Қисми назарраси аҳолии шаҳрро нерӯҳои дифоъи Исроил дар соли 1948, дар давоми ҷанги Яҳуду-Арабии солҳои 1948-1949 маҷрубан аз хонаҳояшон пеш карда шуданд .

## Аҳолӣ
Тибқи маълумоти Бюрои омори марказии Исроил аҳолӣ дар аввали с. 2020 77 223 нафарро ташкил дод.

## Манзараҳо
Ҷозибаи асосӣ қабри эҳтимолии Ҷорҷ Виктория мебошад, ки бар асри 6 бо базилика сохта шудааст. Баъдтар салибдорон дар болои харобаҳои он калисо сохтанд, ки он пас аз харобшавии зиёд танҳо дар соли 1870 барқарор карда шуд. Инчунин ду масҷиди қадимӣ, ҳаммомҳо ва корвонсарой маҳфузанд.

## Шаҳрҳои бародарӣ

*  Самтредиа, Гурҷистон
*  Пятра-Нямцтс, Руминия

## Галерея

Акс:Konrad von Grünenberg - Beschreibung der Reise von Konstanz nach Jerusalem - Blatt 33r - 071.jpg|Харобаҳои калисои Ҷорҷ ва Масҷид дар соли 1486. Гирифтани тавсифи сафари Конрад Грюненберг
Акс:Lod Mosaic (2).jpg|Фарши мозаикии антиқа
Акс:BaibarsBridge20.JPG|Пули Байбарси асримиёнагӣ
Акс:St Georges Church and Grand Mosque Lod.jpg|Калисои St. Ҷорҷ


## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Исроил
Гурӯҳ:Википедия:Пайванди мустақими мақола ба Викианбор
Ноҳияи Свиблово

**Ноҳияи Свиблово** (рус. район Свиблово) — ноҳия дар Округи маъмурии шимолу шарқӣ, дар Маскав. Қаламрави он дар с. 1960 ба Маскав ҳамроҳ шуд.

Масоҳати ноҳия — 4,41 км² (0,17%, 106-ум ҷо). Аҳолӣ — 62 899 нафар (0,5%-и шаҳр, 99-ум ҷо, 2021).

5 июли 1995 таъсис ёфт.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ноҳияҳои Маскав
Ноҳияи Ростокино

**Ноҳияи Ростокино** (рус. район Ростокино) — ноҳия дар Округи маъмурии шимолу шарқӣ, дар Маскав. 

Масоҳати ноҳия — 3,54 км² (118-ум ҷо). Аҳолӣ — 40 108 нафар (0,32%-и шаҳр, 113-ум ҷо, 2021).

5 июли 1995 таъсис ёфт.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ноҳияҳои Маскав
Қунайтира

**Қунайтира** () — шаҳр дар Сурия. Моҳи декабри соли 2024 шаҳр зери назорати Исроил шуд.
## Таърих
Минтақаи атрофи Кунайтра тӯли ҳазорсолаҳо маскун буд. Гумон меравад, ки дар он ҷо шикорчиёни палеолит зиндагӣ мекардаанд, ки дар ин ҷо кашфи асбобҳои чахираи Леваллуа ва Мустерӣ шаҳодат медиҳад. Ҳадди ақал дар давраи Рум ва Византия.

Шаҳри муосир дар атрофи ядрои корвонсаройи усмонӣ, ки бо истифода аз сангҳои шаҳраки харобшудаи қаблӣ сохта шудааст, ба вуҷуд омадааст. Дар асри 20, Кунайтра ба маркази маъмурии минтақаи баландиҳои Ҷӯлан ва як шаҳрак барои черкесҳои мусалмони Қафқоз табдил ёфт.

Дар давоми Ҷанги Якуми Ҷаҳонӣ дивизияи савораи Австралия ва дивизияи 5-уми савора 29 сентябри соли 1918 пеш аз гирифтани Димишқ бар туркҳои усмонӣ дар он ҷо мағлуб шуданд (ниг. Ниг. Ҷанги Мегиддо). Кунайтра макони чандин набардҳо дар давраи ҷанги дуввуми ҷаҳонии Сурия, аз ҷумла ҷанги Димишқ ва ҷанги Кисве буд.

Аввалин аз тарафи Исроил забт шудани ин шаҳр 10 июни соли 1967, дар рӯзи охирини ҷанги шашрӯза сурат гирифт.

Сурияи Баасӣ дар ибтидои солҳои 1970-ум ин шаҳрро борҳо бомбаборон кард; дар мохи июни соли 1970 подразделенияхои зирехпуши Сурия хучум карданд ва мохи ноябри соли 1972 радиои Димишк эълон кард, ки артиллерияи Сурия Кунайтраро боз тирборон кард.

Дар рӯзҳои аввали ҷанги Йом Киппур дар соли 1973, Кунейтра ба муддати кӯтоҳ аз ҷониби артиши Сурия дубора забт карда шуд ва пеш аз он ки дубора дар ҳамлаи муқобили Исроил баргардонида шуд. Дар нимаи мохи октябри соли 1973 хучуми чавобии Исроил cap шуд.

Нихоят подразделенияхои зирехпуши Исроил, ки бо ёрии «Фантомс» ва «Скайхок» ба мукобили подразделенияхои авангарди Сурия аз хаво ёрии наздик расонданд, пешравии Сурияро боздоштанд ва арабхоро ба акибнишинй мачбур карданд.

Исроил назорати шаҳрро то аввали июни соли 1974 нигоҳ дошт, вақте ки пас аз созишномаи ҷудошавӣ, ки 31 майи соли 1974 тавассути Иёлоти Муттаҳида имзо шуда буд ва аз 6 июн эътибор пайдо кард, ба назорати шаҳрвандии Сурия баргашт.

Исроил ҳукумати Сурияро муттаҳам кард, ки қасдан муҳосираи Қунайтраро барои таблиғоти сиёсӣ истифода кардааст.

6 июни соли 2013 гузаргоҳи марзии наздики Қунайтра мавриди ҳамлаи нерӯҳои шӯришӣ қарор гирифт ва муваққатан ишғол карда шуд, пеш аз он ки артиши Бааси Сурия дубора ишғол кунад. Дар моҳи июли соли 2013 нерӯҳои мухолиф ба як посгоҳи низомӣ дар Қунайтра ҳамла карданд ва рӯзи дигар онҳо ба чанд мавқеъи артиши Бааси Сурия дар Қунайтра ҳамла карданд.

Моҳи августи соли 2014 нерӯҳои шӯришӣ гузаргоҳро ишғол карданд. Дар ин задухӯрд як узви филиппинии нерӯҳои посдори сулҳи Созмони Милали Муттаҳид (UNDOF) захмӣ шуд. Дар натиҷа, ҳукумати Австрия аз тарки нерӯҳои худ аз ҳайати СММ хабар дод.

Рӯзи 26 июли соли 2018 артиши Бааси Сурия шаҳри Қунайтраро дубора ишғол кард.

Моҳи декабри соли 2024 шаҳр зери назорати Исроил шуд.
## География
## Иқлим
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Сурия
Даръо

**Даръо** () — шаҳр дар Сурия.
## География
## Иқлим
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Сурия
Ҳимс

**Ҳимс** () — шаҳр дар Сурия.
## Ҷуғрофиё

## Иқлим
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Сурия
Лозиқия

**Лозиқия** () — шаҳр дар шимоли Сурия, маркази маъмурии муҳофазаи Лозиқия. Аҳолияш 410 ҳазор нафар (2019). Дар соҳили б. Миёназамин воқеъ аст (бузургтарин бандари кишвар). Тавассути шоҳроҳҳо ба шаҳрҳои Ҳалаб, Хумс, Тароблис (Лубнон) ва тавассути роҳи ооҳан ба шаҳрҳои Ҳалабу Димашқ пайваст мешавад. Фурудгоҳи бйналмилалии ба номи Босил Асад дорад.

## Таърих
Шаҳр, ба гумони ғолиб, аз ҷониби Селевки аввали Никатор (тақрибан 358—281 ё 280 то мелод) дар маконе бо номи Рамита бунёд шудааст. Дар аввал яке аз бузургтарин марказҳои тиҷорӣ дар Сурияи Шимолӣ буд. Солҳои 494 ва 555 бар асари зилзилаи сахт хароб гашта, дубора эҳё шуд. Соли 638 ба ҳайати Хилофати Араб пайваст. Соли 968 сипоҳиёни Руми Шарқӣ (Бизонис), соли 1084 туркҳои салҷуқӣ ва соли 1097 салибиён шаҳрро тасхир карданд. Соли 1260 ба ҳайати графи Тароблис (яке аз чор графи таъсисдодаи салибиён дар Шарқ) ворид шуд. Соли 1287 аз ҷониби султони мамлукҳои Миср Мансур Қаловун фатҳ шуд. Аз аввали асри 16 дар ҳайати империяи Усмонӣ. Соли 1920 сипоҳиёни фаронсавӣ шаҳрро ишғол ва аз соли 1923 пойтахти давлати Алавиёни қаймумати Фаронса бар Сурия буд. Шаби 6 ва 7-уми октябри соли 1973 дар наздикии Лозиқия задухурди низомии неруҳои баҳрии Исроилу Сурия ба амал омад.

## Ёдгориҳои таърихӣ ва фарҳангӣ
Лозиқия аз шаҳрҳои куҳнаи Сурия буда, ёдгориҳои давраҳои гуногун боқӣ мондааст. Шаҳр ба қисми болоӣ бо кӯчаҳои танг ва поинӣ бо кӯчаҳои васеъ иборат аст: Калисои Марями Муқаддас аз аҳди Бизонист ва Николаи Муқаддас, манора (асри 14), масҷиди ал-Кабир (асри 13) ва ал-Ҷадид (асри 18). Дар атрофи Лозиқия ҳамчунин харобаҳои шаҳри Угорит ва Қалъаи Салоҳиддин (асри 10) боқӣ мондаанд.

## Илм ва маориф
Дар шаҳр Маркази таҳқиқоти баҳрӣ (1980), маҷмааи варзиш (1987), Д-гоҳи Октябр (1971), осорхона, корхонаҳои таҳияи ғизо, коркарди тамоку, чарм, пахта ва тавлиди абрешим фаъолият доранд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* *Густерин П. В.* Города Арабского Востока. — : Восток—Запад, 2007. — 352 с. — (Энциклопедический справочник). — 2000 экз. — ISBN 978-5-478-00729-4.

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Сурия
Ноҳияи Марйина Роша

**Ноҳияи Марйина Роша** (рус. район Марьина Роща) — ноҳия дар Округи маъмурии шимолу шарқӣ, дар Маскав. 

Масоҳати ноҳия — 468 га. Аҳолӣ — 67 456 нафар.

5 июли 1995 таъсис ёфт.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ноҳияҳои Маскав
Округи маъмурии Троитск

**Округ** ё **Ҳавзаи маъмурии Троитск** (рус. Тро́ицкий администрати́вный о́круг (ТАО)) — калонтарин аз рӯи масоҳат ҳавзаи маъмурии Маскав, ки 1 июли 2012 бо мақсади васеъкунии қаламрави Маскав таъсис ёфтааст. Бо номи ягонаи шаҳраш — Троитск номгузорӣ шудааст.

## Аҳолӣ

## Маҳаллаҳои округ
10 маҳал (поселение) ба ҲМТ дохиланд :

## Эзоҳ


Гурӯҳ:Округи маъмурии Троитск
Гурӯҳ:Ҳавзаҳои Маскав
Маҳалли Вороновское (Москва)

**Маҳалли Вороновское** () — идораи мунисипиалии дарунишаҳрӣ ва воҳиди маъмурӣ бо мақоми маҳал (поселение) дар Маскав.

Аҳолӣ — 9641 нафар (2021).

Масоҳат — 206,25 км². 

1 июли 2012 таъсис ёфтааст. 
## Тақсимоти маъмурӣ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Маҳалли Вороновское (Москва)
Дӯстлук

**Дӯстлук** ( туркм. Dostluk) - шаҳр дар дар этрапи Давлатлии вилояти Лебапи Туркманистон.

## Таърих
Дӯстлук аз соли 1967 мақоми шаҳраки навъи шаҳриро дошт. Дар соли 2016 ба он мақоми шаҳр дода шуд . Дӯстлук аввало маркази маъмурии этрапи Бейки Туркманбошӣ буд, аммо пас аз барҳам додани этрап 25 ноябри  соли 2017, бо қарори парлумони Туркманистон, Дӯстлук ба этрапи Давлатлии вилояти Лебап шомил гардид.
## Ҷуғрофия
Шаҳр дар соҳили канали асосии Қаршӣ дар назди истгоҳи роҳи оҳани Азатлик (дар хатти Керки - Тирмиз) ҷойгир аст.
## Аҳолӣ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Вилояти Лебап
Гурӯҳ:Шаҳрҳои Туркманистон
Хазар (Туркманистон)

**Хазар**  ( туркм. Hazar, қаблан *Челекен*   ) - - шаҳрест дар вилояти Балкани Туркманистон, бандардар баҳри Каспий.

## Таърих
Шаҳраки Челекен соли 1950 дар назди конҳои нафт, ки дар ин ҷо дар охири садаи XVII  пайдо шуда буд, ба вуҷуд омадааст  . Мақоми шаҳр ба он соли 1956 дода шудааст. Дар солҳои 90-ум шаҳрак ба ифтихори баҳри Каспий  Хазар  номгузорӣ карда шуд, ба истилоҳ туркманӣ ( туркм. Hazar deňzi ).

## Ҷуғрофия
Шаҳр 110 км дар ҷанубу ғарб аз маркази маъмурии вилояти Балкан Балканобод (127 км қад-қади роҳ), дар соҳили баҳри Каспий, дар нимҷазираи Челекен, ки то солҳои 1930 ҷазира буд, ҷойгир аст . Он бо шаҳрҳои дигар иртиботи роҳи оҳан ва ҳавоӣ надорад.

Бандари «Аладжа» (танҳо ҳамчун терминали нафт истифода мешавад) 6 км дар ҷанубу шарқи маркази шаҳр, дар соҳили халиҷи Челекен ҷойгир аст. Бандари 2-юми баҳрӣ 2 км аз маркази шаҳр дар шимолу ғарб ҷойгир шудааст.

## Аҳолӣ
Аҳолии Хазар 29.131 нафарро ташкил медиҳад (тахминан 2010) .

## Саноат
Истеҳсоли нафт ва гази табиӣ идома дорад. Як корхонаи кимиёвӣ (истеҳсоли йод, бром, йодиди калий ва йодоформ ) ва завод дорад .

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* ЭКС : Челекен (шаҳре дар ҶШС Туркманистон)
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Туркманистон
Гили махтум

thumb|200px|right|
**[[Гили махтум]]** (), **гили набишта** — яке аз қадимтарин навъҳои гили давоӣ. 

## Корбурд
Дар тибби қадими мардумони эронӣ фаровон истифода мешуд. Таркибаш асосан аз Fe(OH)3, силикату алюмосиликатҳо, пайвастҳои намакмонанди Al ва Si иборат аст. Дар бораи гили махтум қиссаву ривоятҳои гуногун вуҷуд доранд. Муаллифи китоби «Бурҳони қотеъ» гуфта, ки «…Армотус номи яке аз подшоҳони Юнон аст, гӯянд гили махтум дар замони ӯ ба ҳам расид ва сурати ӯро бар он нақш мекардаанд». Ҳакими бузург Ҷолинус (Гален) гили махтумро «гили лемносӣ» номидааст. Лемнос (Ламнийа) ҷазираест дар қисми шимоли баҳри Эгей. Зане (соҳиби ҳамин гил) онро аз ҷазира ба шаҳр оварда бо об месиришт. Сипас гилобаро чанд гоҳ мегузошт, то ки таҳшин бишавад. Он гил баъди хушкидан шабеҳи мум нарм мегашт. Зан гилро порча-порча бурида, дар ҳамин ҳолат ба он муҳреро, ки акси Армотусро дошт, пахш мекард. Ҷолинус дар китоби Дисқуридус (Диоскорид) хондааст, ки гили махтумро бо хуни буз сиришта ба кор мебаранд. Ба гуфтаи Ҷолинус ва Абуалии Сино, навъи беҳтарини гили махтум онест, ки бӯи шибит кунад, хуни аз даҳон шорандаро боздорад ва ба забон бичаспад. Мосирҷувайҳи Яҳудӣ, ки муосири халифаи умавӣ Марвон ибни Ҳакам буд, мегӯяд, ки агар гили махтумро бо сирка, равғани гул ва оби сард сиришта ба омоси гарм бимоланд, давобахш аст, хуншории узвҳоро низ қатъ мегардонад. Абуалии Сино мизоҷи гили махтумро дар сардию гармӣ муътадил гуфтааст. Ба гуфтаи Шайхурраис, гили махтум ба решҳо, хусусан ба реши оташсӯхта суд дорад. Омосҳои гармро дар оғоз нофеъ аст, ба ҷароҳати тоза ва решҳо давост. Ба шикастурехт нафъ мебахшад, назла ва обравии даҳонро қатъ мегардонад. Ба сил давост ва аз сабаби реши шушро хушк кардан ҳини муолиҷаи хунпартоӣ судбахш аст. Ҳуқна кардану ошомидани он ба омоси палиди рӯда нафъ дорад. Гили холисро биошоманд, заҳрро тавассути қай дафъ мекунад. Гили махтум аз зумраи адвияи дил, мизоҷи он шабеҳи мизоҷи инсон муътадил аст. Ба қавли Амасиасӣ агар гили махтумро ба шиками бемори ниқрис бимоланд, нафъ дорад, сипурзи калоншударо ба ҳоли муътадил меоварад, омоси нармро мехушконад, агар ба ҷои газидаи саг гилро бо сирка бимоланд, нофеъ аст. Гили махтум бӯи бади ҳама гуна решу ҷароҳати куҳна, римнок ва мағорзадаро рафъ месозад. Гили махтумро гоҳе бо шароб, май, сирка, сикангубин ва ғ. сиришта, вобаста ба табиати беморӣ истифода мебаранд.
Дар ноҳияи Исфараи Тоҷикистон кони гили гулобие мавҷуд аст, ки ба гили махтум шабоҳат дорад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Халифаев Д. Р. Использование бентонитов Таджикистана в фармации//Актуальные вопросы диагностики, лечения, реабилитации. Ч. II. Д., 1995;
* Халифаев Д., Ҳоҷиматов М. Гил ва гилдавоӣ. Д., 2002. 

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Гил
Михаил Калинин

**Михаил Иванович Калинин** () — инқилобии Русия, ходими давлатӣ ва ҳизбӣ (ИҶШС). Аз соли 1919 Раиси Кумитаи Иҷроияи Марказии Умумирусия (вориси Я. М. Свердлов), аз соли 1922 Раиси Кумитаи Иҷроияи Марказии ИҶШС, аз 1938 то марти 1946, Раиси Президиуми Шӯрои Олии ИҶШС, пас узви Президиум.

Узви РСДРП аз соли 1898 (аз соли 1905 болшевик), узви Кумитаи марказӣ аз соли 1919 (номзад дар солҳои 1912—1917), узви Бюрои сиёсии КМ аз соли 1926 (номзад аз соли 1919); узви Бюрои ташкилии КМ ВКП (б) (1919—1920, 1924—1925), номзад ба аъзогии Бюрои ташкилии КМ РКП (б) (1921—1924).

Дар соли 1919 Лев Тротский ӯро «сарвари умумирусия» меномиданд, баъдтар ӯро «сарвари умумиҷаҳонӣ» меномиданд, инчунин «президенти коргарон ва деҳқонон» (зеро дар Ғарб ӯро «Шӯравӣ» меномиданд Президент Калинин ", *Президенти Иттиҳоди Шӯравӣ Калинин*) ва оддӣ «Бобои Калинин», зеро аз соли 1919 Калинин ҳамчун сарвари номиналии давлат (дар солҳои гуногун ҳар хел номида мешуд) дар РСФСР ва сипас дар ИҶШС хидмат мекард.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ходимони давлатии Иттиҳоди Шӯравӣ
Гурӯҳ:Вакилони Шӯрои Миллатҳои Шӯрои Олии Иттиҳоди Шӯравӣ даъвати 2
Гурӯҳ:Вакилони Шӯрои Миллатҳои Шӯрои Олии Иттиҳоди Шӯравӣ даъвати 1
Гурӯҳ:Вакилони съезди XVII ҲК (б) Умумииттифоқӣ
Гурӯҳ:Инқилобгарони Русия
Гурӯҳ:Аъзои бюрои сиёсии КМ ҲКИШ
Гурӯҳ:Сарфарозшудагон бо медали «Барои меҳнати шуҷоатнок дар Ҷанги Бузурги Ватании солҳои 1941-1945»
Гурӯҳ:Сарфарозшудагон бо медали «Барои ғалаба бар Германия дар Ҷанги Бузурги Ватании солҳои 1941—1945»
Гурӯҳ:Дорандагони ордени Ленин
Гурӯҳ:Қаҳрамонони Меҳнати Сотсиалистӣ
Бабенки (Москва)

**Бабенки** ( — деҳа дар ҳавзаи маъмурии Троитски Маскав. Ба маҳал (поселение)-и Вороновское дохил мешавад. 

Аҳолӣ — 105 нафар (2010).

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Маҳалли Вороновское (Москва)
ЛМС (Москва)

**ЛМС** () — деҳа дар ҳавзаи маъмурии Троитски Маскав. Маркази маъмурии маҳал (поселение)-и Вороновское. 

Аҳолӣ — 5238 нафар (2010).

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Маҳалли Вороновское (Москва)
Алоя

**А́лоя** () — шаҳраки хурд дар шимоли Латвия, маркази маъмурии вилояти Алоя. То 1 июли 2009 он ба ноҳияи Лимбажӣ дохил мешуд.

Ном эҳт. аз калимаи ливии alaa пайдо мешавад, ки маънои пастӣ, водии кӯҳнаро дорад.

Дар масофаи 120 км аз Рига ва 44 км аз Валмиера ҷойгир аст. Масоҳати шаҳр — 2,27 км². Аҳолӣ — 2,7 ҳазор нафар (2007).

## Манзараҳо

* *Калисои лютерании Алоя* — соли 1776 сохта шудааст. Қурбонгоҳ (алтар) ва минбар (кафедра) ёдгориҳои санъати дорои аҳамияти миллӣ мебошанд, дар қисми қурбонгоҳ дафнҳои бостонӣ мавҷуданд.
* *Осорхонаи Алоя* — бо ҳаёт ва эҷодиёти шоир Аусеклис, таърихи минтақаи Олой ва одамони машҳури минтақа шинос мекунад.
* Заводи машҳури крахмал аз соли 1937 дар наздикии Алой ҷойгир аст (он инчунин желе истеҳсол мекунад).

## Нақлиёт

### Роҳҳо
Роҳи мошингарди  Айнажӣ—Матишӣ аз Алоя (тақрибан 150 м аз ҳудуди шаҳр) мегузарад.

Роҳи минтақавии  Лимбажӣ—Алоя дар Алоя тамом мешавад.

### Хидмати автобусҳои байнишаҳрӣ
Хатсайрҳои асосӣ: Алоя—Лимбажӣ— Рига; Алоя—Айнажӣ—Салатсгрива; Алоя—Руйиена; Алоа—Валмиера.

### Нақлиёти роҳи оҳан
Дар замони шӯравӣ қатораи Рига-Пярну-Таллин тавассути Алоя мегузашт. То соли 1996 як қатораи дизелии мусофирбар ба сӯи шаҳри Алоя равон буд, аммо ба далели коҳиш ёфтани ҳаракати мусофирон, масирро бастан лозим омад. Ва дар соли 2007, шохаи Скулте-Пярну комилан барҳам дода шуд.

## Галерея

Акс:Aloja luteri kirik.JPG|Калисои Лютерании Алоӣ
Акс:Aloja õigeusu kirik 2012.JPG|Калисои православӣ
Акс:Aloja raamatukogu.JPG|Китобхона
Акс:Aloja tuletõrjedepoo.JPG|Истгоҳи оташнишонӣ


## Эзоҳ

## Пайвандҳо

* Сомонаи расмии шаҳри минтақаи Алоя )
* Маълумот дар бораи Алоя дар портали сайёҳии mesta.lv )
* Маълумот дар бораи Алоя дар базаи топонимикӣ )

Гурӯҳ:Википедия:Пайванди мустақими мақола ба Викианбор
Видземе

[мини|390x390пкс| Харитаи минтақаҳои [Латвия. Видземе бо зард қайд карда шудааст.]]
**Видземе** (латишӣ: Vidzeme) — минтақаи таърихӣ дар маркази Латвия, ғарби дарёи Айвиексте (то 1629 шимоли Даугава) мебошад.

Аз асри XIII — дар Ливония, аз соли 1561 — герсогии Задвин. Соли 1629 Ливония тақсим карда шуд: Видземе ба вилояти Лифляндияи Шветсия, Латгалия ба Лаҳистон дохил шуданд. Дар солҳои 1710—1917 Видземе қисми губернияи Лифляндияи империяи Россия буд.

## Нишон
22 марти соли 2012 Сейми Латвия гербҳои минтақаҳои таърихиро тасдиқ кард. Аз ҷумла, герби Видземе дар қонун чунин тавсиф шудааст: дар майдони сурх грифини нуқрагин бо ҳамон шамшер дар панҷаи росташ  .

## Видземе дар нумизматика
Дар моҳи ноябри Соли 2016 Бонки Латвия тангаи 2 евро — Видземеро баровард  .

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Видземе
Волости Виестурӣ

**Волости Виестурӣ** (латишӣ: *Viesturu pagasts*) — воҳиди маъмурӣ дар вилояти Рундал, дар Латвия. 

Аҳолӣ — 880 нафар (2020). 

Масоҳат — 81,70 км². 

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Вилояти Рундал
Эва Фарна

**Эва Фарна** (таваллудаш 12 августи 1993) - овозхони поляк-чех. Вай панҷ албоми студияи полша ва чаҳор забони чехӣ баровард ва барои онҳо, ҳам дар Полша ва ҳам дар Чехия сертификатҳои тилоӣ ва тилоӣ ба даст овард. Фарна ҷавонтарин овозхони муваффақи тиҷорӣ дар Ҷумҳурии Чех аст. Вай довар оид ба Чехия ва Словакия SuperStar дар соли 2013, X Factor (Лаҳистон) дар соли 2014 буд ва ҳоло довар оид ба Idol (Лаҳистон) мебошад.
Вилояти Рундал

**Вилояти Рундал(е)** (латиш. Rundāles novads) — воҳиди маъмурию ҳудудӣ дар ҷануби Латвия, дар минтақаи таърихӣ ва фарҳангии Земгале. Вилоят аз се волост иборат аст, маркази минтақа деҳаи Пилсрундале мебошад.

Вилоят 1 июли соли 2009 аз як қисми ноҳияи парокандашудаи Бауска ташкил карда шудааст.

Масоҳати вилоят 231,1 км² мебошад . Вилоят бо вилоятҳои Елгава ва Баускаи Ҷумҳурии Латвия ва вилояти Шяуляйи Литва ҳаммарз аст.

Дар минтақа яке аз ҷойҳои намоёни Латвия — Қасри Рундале ҷойгир аст.

## Аҳолӣ
То 1 январи соли 2010 аҳолии вилоят 4259 нафарро ташкил дод .

Таркиби этникии аҳолии вилоят аз рӯи натиҷаҳои барӯйхатгирии аҳолии Латвия дар соли 2011  :

## Тақсимоти ҳудудӣ

* Волости Виестурӣ (латиш. Viesturu pagasts, марказ — Берстеле)
* Волости Рундале (латиш. Rundāles pagasts, марказ — Пилсрундале)
* Волости Свитене (латиш. Svitenes pagasts, марказ — Свитене)

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

* Сомонаи расмии вилояти Рундал  )

Гурӯҳ:Вилояти Рундал
Донишгоҳи илмҳои тиббии Шероз

**Донишгоҳи илмҳои тиббии Шероз**  () — муассисаи таълимии таҳсилоти олии касбии давлатии Эрон, муассисаи бузурги омӯзиши илмҳои тиббӣ. Дар Шероз воқеъ мебошад.

## Эзоҳ

## Пайвандҳои берунӣ

* Сайти расмии Донишгоҳи Илмҳои Тиббии Шероз  
Гурӯҳ:Википедия:Пайванди мустақими мақола ба Викианбор
Гурӯҳ:Донишгоҳҳои Эрон
Эдвард Уайт

**Эдвард Хиггинс "Эд" Уайти II** (; 14 ноябри 1930, Сан-Антонио, Техас, ИМА — 27 январи 1967, Маркази кайҳонии Кеннеди, Флорида, ИМА) — кайҳоннавард, муҳандис, подполковники ИМА, аввалин амрикоӣ дар фазои кайҳонӣ (3 июни 1965).

## Парвоз дар Ҷеминӣ-4
Парвози Ҷеминӣ 4 парвози ҳаштумин дар кайҳон дар Иёлоти Муттаҳида буд. Вазифаҳои парвоз инҳо буданд: аввалин парвози чандрӯзаи киштии кайҳонии идорашавандаи ИМА, озмоиши парвози мулоқот ва муштарак бо марҳилаи дуюми сарфшудаи ракета-интиқолдиҳандаи Титан III, аввалин баромади як кайҳоннаварди амрикоӣ дар назди киштии кайҳонӣ. Аз 3 июни соли 1965 оғоз карда, ба фуруд омадан 7 июни соли 1965, давомнокии парвоз 4 рӯз 1 соату 56 дақиқаву 12 сония.

### Баромад ба фазои кайҳон
Дар аввал, ба нақша гирифта шуда буд, ки баромад дар давоми инқилоби дуввуми мадорӣ анҷом дода шавад, аммо кайҳоннавардон онро ба севвум интиқол доданд, зеро МакДивитт фикр мекард, ки Уайт пас аз партоб ва бархӯрди номуваффақ ба мушак ба назар хаста ва дарғазаб аст. Пас аз истироҳати кӯтоҳ, экипаж ба барномаи баромад баромад. Механизми кушодани люк каме ғарқ шуд ва ба кайҳонавардон лозим омад, ки каме вақт сарф кунанд, то муваффақ шаванд. Вай худро бо як сақфи суғурта суғурта карда, оксигенро ба дастгоҳи пешбарандаи даст "кросс" насб кард ва аз кабинаи ҳавопаймо берун рафт. Чанд метр парвоз карда, ӯ ба иҷрои таҷрибаҳо дар самти манёвр шурӯъ кард. Пас аз 15 дақиқаю 40 сония, Уайт аз Хюстон фармон гирифт, ки ба киштӣ баргардад. Механизми люк ба кайҳоннавардон дақиқаҳои ташвишовар дод. Танҳо бо талошҳои муштарак ба Уайт ва Макдивитт муяссар шуд, ки дастакро кашида, ба ислоҳ ноил шаванд. Эдвард Уайт 20 дақиқа дар фазои кайҳон буд.

## Фавт
Ҳангоми озмоишҳои киштии кайҳонии "Аполлон-1" дар якҷоягӣ бо тамоми экипаж - Вирҷил Гриссом ва Роҷер Чаффӣ дар сӯхтор ҳалок шуданд. Дар қабристони Академияи Вест Пойнт ба хок супурда шудаанд.

## Ёдгориҳо
Дар соли 1969, Уайт пас аз маргаш бо медали барои Хидмати шоистаи НАСА ва соли 1997 (30 сол пас аз маргаш) бо медали фахрии кайҳонии Конгресс мукофотонида шуд. Номи ӯ ба Толори шуҳрати кайҳоннавардон ворид карда шудааст ва дар оинаи кайҳонии димоғаи Канаверал ҷойгир аст. Дар композитсияи муҷассамавии "Фалакпаймои афтода" — аввалин ва то ба имрӯз ягона инсталлятсияи бадеӣ дар Моҳ ҷовидонӣ карда шудааст. Соли 1970 Иттиҳоди байналмилалии астрономӣ кратерро дар тарафи чапи Моҳ Эдвард Уайт номид.

## Эзоҳ
Ҳамос

**Ҳамос** (  номи пурра -  **«Ҷунбиши муқовимати исломӣ")** —  ҳаракати исломии  фаластинии ҳокими Навори Ғазза (аз моҳи июли 2007 сол). Қаноти низомии алоқаманд — бригадаҳои Иззуддин ал-Қассам.

Ҳамос аз ҷониби Исроил, Канада, ИМА, Ҷопон, Иттиҳоди Аврупо ҳамчун як созмони террористӣ эътироф гардидааст  ва инчунин дар Урдун ва Миср мамнуъ аст . Дар Австралия ва Бритониёи Кабир танҳо ҷиноҳи низомии Ҳамос террористӣ эътироф шудааст.

Ҳамос ҳамчун як созмони террористӣ эътироф карда нашудааст, алахусус дар Русия , Норвегия , Туркия , Чин  ва Қатар , Созмони Ҳамкории Исломӣ .

Русия Ҳамосро ҳамчун як созмони террористӣ тасниф намекунад, аммо аз усулҳои радикалии пешбурди сиёсат ва инчунин эътироф накардани Исроил пуштибонӣ намекунад .

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Яҳудситезӣ
Гурӯҳ:Ҳамос
Майкл Финк

**Эдвард Майкл Финк** (; тав. 14 марти 1967, Питтсбург, Пенсилвания) — кайҳонавард ва муҳандиси системаҳои кайҳонии амрикоӣ.

## Таҳсилот ва касб
Пас аз хатми Донишкадаи технологии Массачусетс дар соли 1989, тибқи барномаи мубодила дар Институти авиатсионии Маскав кайҳонавардиро омӯхтааст .

Пас аз хатми Донишгоҳи Стэнфорд дар соли 1990, Финк ба нерӯҳои ҳавоии Иёлоти Муттаҳида пайваст ва ба ҳайси муҳандиси системаҳои кайҳонӣ ва муҳандиси озмоишҳои кайҳон кор кардааст. Соли 1994 мактаби лётчикони озмоишкунандагонро хатм кардааст. Дар соли 1996, ӯро НАСА ҳамчун кайҳоннавард интихоб кард.

Илова ба миссияҳои кайҳонии NASA, Финк дар миссияи NASA дар амалиёти муҳити атрофи экстрималӣ анздик (NEEMO 2) ширкат варзид, дар моҳи майи соли 2002 дар зери об 7 рӯз кор кард ва дар тими CAVES 2012 дар тӯли шаш рӯз мағораҳоро омӯхт .

## Парвозҳои кайҳонӣ
Финк дар тӯли шаш моҳ дар кайҳон ҳамчун мутахассиси илмӣ дар экспедитсияи дарозмуддати МКС-9 иштирок кардааст. Вай фармондеҳи экспедитсияи МКС-18 буд, ки 12 октябри соли 2008 бо киштии кайҳонии Союз ТМА-13 парвоз кард.

Дар парвози шаттли якто пеш аз охиринаш (STS-134), 27 майи соли 2011, Майкл Финк рекорди давомнокии парвози кайҳониро аз тарафи амрикоиҳо гузашт. То он рӯз, рекордзан Пегги Уитсон — 376 рӯз 17 соат дар кайҳон буд.

Дар маҷмӯъ, барои се парвози кайҳонӣ, Майкл Финк 381 рӯз 15 соату 10 дақиқа (9159 соат 10 дақиқа) дар кайҳон сарф кардааст. То ба 1 июни соли 2011 ин вақт барои кайҳоннавардони амрикоӣ рекорд аст.

Ҳангоми парвозҳои кайҳонӣ Майкл Финк нуҳ гардиши кайҳонӣ анҷом дод, ки дар маҷмӯъ 48 соату 37 дақиқаро ташкил медиҳанд. Аз нуҳ баромад вай дар барномаи русӣ шаш баромад, бо скафандрҳои русӣ ва се баромад дар барномаи амрикоӣ анҷом дод.

Дар моҳи январи 2019, NASA нақшаҳои Майкл Финкро барои иштирок дар парвози идорашавандаи CST-100 Starliner эълон кард .

## Ҷоизаҳои

* Медали "Барои хидматҳо дар таҳқиқи кайҳон" (12 апрели 2011) — *барои саҳми калон дар рушди ҳамкориҳои байналмилалӣ дар соҳаи таҳқиқи кайҳони идорашаванда* 

## Филмография

* Star Trek: Enterprise (2005), серияи ниҳоӣ, ҳамчун муҳандис, бо ҳамкасби Терри Вуертс.
* Виглз : вақти он расидааст, ки Ҷеффро бедор кунем! (2006), ки як костюми кайҳониро нишон медиҳад.
* Артур (серияи аниматсионӣ) (2010), овоздиҳӣ барои эпизод.
* Ҳисоботи Колберт (Силсилаи ТВ), 2010.
* Одам дар рисолат: Роҳи Ричард Гарриотт ба сӯи ситорагон (2010), филми мустанад дар бораи бо Финк парвоз кардани Ричард Гарриотт.
* Кайҳоннавардони Амрико: Меркурий ба Аполлон то имрӯз (2005).
* Extreme (серияи мустанад), 2009.

## Маълумоти шахсӣ
Хоббиҳо: сайругашт, парвоз, саёҳат, геология, астрономия, хондан, омӯзиши забонҳо. Дорои малакаҳои гуфтугӯии русӣ ва ҷопонист . Оиладор. Се фарзанд. Callsign KE5AIT .

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

* Биография дар сайти NASA )
* 

## Пайвандҳои беруна

Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Википедиа:Зиндагиномаи муосирон
Гурӯҳ:Зодагони соли 1967
Гурӯҳ:Зодагони 14 март
Гурӯҳ:Кайҳоннавардони ИМА
Turner Network Television

**«Turner Network Television»** (TNT) — як канали телевизиони кабелии ИМА мебошад, ки ба WarnerMedia тааллуқ дорад. Он 3 октябри соли 1988 оғоз ёфт.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* Саҳифаи расмии Turner Network Television

 
Гурӯҳ:Шабакаҳои телевизионӣ, роҳандозишуда дар соли 1988
Гурӯҳ:Шабакаҳои телевизионии ИМА
Гурӯҳ:Шабакаҳои телевизионии инглисизабон
Ҷумҳурии Шӯравии Сотсиалистии Хоразм

**Ҷумҳурии Шӯравии Сотсиалистии Хоразм,** бо номи кӯтоҳшудаи **ҶШС** **Хоразм** ё **ҶШСХ (, **), имлои қаблӣ **Республикаи Советии Социалистии Хоразм, РСС Хоразм, РССХ** — давлати вориси Ҷумҳурии Халқии Советии Хоразм (ҶХСХ). Он тақрибан як сол вуҷуд дошт. Пойтахт шаҳри Хева буд. Номи ҷумҳурӣ аз минтақаи бостонии таърихӣ ва ҷуғрофии Хоразм сарчашма мегирад. Шаҳрҳои калонтарин ба ғайр аз пойтахт Ташауз, Урганҷ, Кӯҳнаурганҷ, Турткул, Нукус ва Хоҷайлӣ буданд.

Дар шимол онро баҳри Арал шуста, дар ғарб ва ҷануб бо минтақаи Закаспийи ҶМШС Туркистон, дар шарқ бо вилояти Сирдарёи ҶМШС Туркистон, дар ҷанубу шарқ бо ҶШС Бухоро ҳамсарҳад буд. ҶМШС Туркистон ба ҳайати РСФСР дохил буд.

ҶХШ Хоразм дар ҷараёни Съезди IV Умумии Хоразмии Советҳо 30 октябри 1923 ба РСС Хоразм табдил ёфт. Баъд конститутсияи республика қабул карда шуд. Дар ҳамин рӯз, эълон шуд, ки ҶШСХ дохили СССР ҳамчун ҷумҳурӣ иттифоқӣ мешавад. Расо як сол пас, дар охири моҳи октябри 1924 дар СССР марзбандии миллӣ-ҳудудӣ оғоз ёфт ва 27 октябр ҶШС Хоразм барҳам дода шуд ва қаламрави он дар байни ҷумҳуриҳои навтаъсис дар асоси миллӣ — ҶШС Узбекистон (9% ҳудуди ҶШС Хоразм), ҶШС Туркманистон (81%), инчунин Вилояти Автономии Кара-Қалпок (10%) дар ҳайати ҶМШС Қазоқистон, ки дар навбати худ ба ҳайати РСФСР дохил буд, тақсим карда шуд.

Ҳизби ҳоким дар ҷумҳурӣ Ҳизби коммунисти Хоразм буд, ки қувваҳои мусаллаҳи худро дошт. Он пули худ — рубли хоразмиро дошт. Инчунин дар ҷумҳурӣ, аз ҷумла рубли РСФСР (Совзнаки) ва рубли СССР, инчунин тангаи хоразмӣ дар истифода буданд. Асоси иқтисодиёти ҷумҳуриро кишоварзӣ (асосан парвариши сабзавот ва мева, биринҷ, пахта ва гандум), кирмакпарварӣ, чорводорӣ (аз ҷумла парвариши карокӯлӣ), моҳидорӣ (дар баҳри Арал ва дарёи Амударё), инчунин ҳунарҳои мардумӣ ва санъати мардумӣ, аз қабили қолинбофӣ, истеҳсоли хӯрокҳои сафолӣ ва маснуот ташкил медоданд. Иқтисоди ҷумҳурӣ бо иқтисодиёти ҶМШС Туркистон, ки ба ҳайати РСФСР дохил буд, зич алоқаманд буд.

Забонҳои расмии ҶШС Хоразм ӯзбекӣ ва русӣ буданд. ҶШС Хоразм, ба мисли ҶХШ Хоразм, давлати дунявӣ буд, аммо аксарияти кулли аҳолӣ мусулмонон (суннимазҳабон) буданд. Инчунин, як қисми аҳолӣ аз дини масеҳият (асосан православӣ) буданд. Дар ҷумҳурӣ тақрибан 800 ҳазор нафар зиндагӣ мекарданд. Қисми асосии аҳолӣ ӯзбекҳо ва шумораи хеле зиёди қарақалпоқиён, туркманҳо ва қазоқҳо низ зиндагӣ мекарданд. Русҳо, эрониён ва дигар миллатҳо низ зиндагӣ мекарданд.

## Тақсимоти маъмурӣ
Ҷумҳури Хоразм ба 3 вилояти мухтор —  ВМ Ӯзбекистон, ВМ Туркманистон ва ВМ Қирғиз-Қарақалпоқ тақсим буд.

## Адабиёт

* 
* 

## Ҳамчуниннигаред

* Ҷумҳурии Халқии Шӯравии Хоразм
Гурӯҳ:Ҷумҳуриҳои шӯравӣ
Гурӯҳ:Ҷумҳуриҳои иттифоқии Иттиҳоди Шӯравӣ
Гурӯҳ:Таърихи Туркманистон
Гурӯҳ:Ҷумҳурии Шӯравии Сотсиалистии Хоразм
Гурӯҳ:Давлатдориҳо дар таърихи Ӯзбекистон
Троитса (Москва)

**Троитса** () — деҳа дар ҳавзаи маъмурии Троитски Маскав. Ба маҳал (поселение)-и Вороновское дохил мешавад. 

Аҳолӣ — 23 нафар (2010).

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Маҳалли Вороновское (Москва)
Маҳалли Киевский

**Маҳалли Киевский** () — воҳиди маъмурӣ бо мақоми маҳал (поселение) дар округи маъмурии Троитск, Москва. 

Маркази маъмурӣ — деҳаи коргарии Киевский. Ба ғайр аз марказ боз 4 деҳа, ҷамоатҳои боғдории муттаҳид, каттеҷ ва дачаҳоро дар бар мегирад.

Масоҳат — 60,09 км².

Аҳолӣ — 13 843 нафар (2021).

Дар соли 2005 таъсис ёфта, соли 2012 ба Маскав ҳамроҳ шуд.

## Аҳолӣ

## Маҳалҳои аҳолинишин

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Маҳалли Киевский
Киевский (Москва)

**Киевский** () — деҳаи коргарӣ дар ҳавзаи маъмурии Троитски Маскав. Маркази маъмурии маҳал (поселение)-и Киевский. 

Аҳолӣ — 13564 нафар (2021).

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Маҳалли Киевский
Назирмад Мӯсоев

**Назирмад Мӯсоев** (**Ниёзаҳмад Мӯсоев**; 22 декабри 1952, деҳаи Даштиҷум, ноҳияи Шӯрообод, вилояти Кӯлоб, ҶШС Тоҷикистон — 15 майи 2021, Душанбе, Тоҷикистон) — ҳунарпешаи театр ва синамои тоҷик, садопеша, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон (1995), Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон (2017).

## Зиндагинома
Назирмади Мӯсо 22 декабри соли 1952 дар деҳаи Даштиҷӯми ноҳияи Шӯрообод ба дунё омадааст. Дар хурдӣ ронанда шудан мехост, аммо баъдан ҳангоми таҳсил дар синфи даҳум бо машварати ҳамсабақаш ҳуҷҷатҳояшро ба Донишкадаи ҳунарҳои зебои Тоҷикистон месупорад, пас аз як соли таҳсил ба Институти давлатии ҳунарҳои театрии ба номи А. Луначарскийи шаҳри Маскав роҳхат мегирад ва онҷоро дар соли 1976 хатм мекунад. Аз ҳамон сол дар Театри ҷавонони ба номи Маҳмудҷон Воҳидов ба фаъолият пардохт ва то охири умр дар ин боргоҳи ҳунар кор кард.

## Фаъолият

### Театр
Дар беш аз шаст намоиш аз қабили «Арӯс ва домод», «Мавзӯъи озод», «Гирдоби боло», «Таронаҳои муҳаббат», «Умед», «Алафҳои бегона», «Пари қу», «Ғори саламандра», «Суруди зиндагӣ», «Дар ҷустуҷӯи бахт», «Нафси бад балои ҷон», «Илоҷи беилоҷӣ аст», «Тарма» нақш бозида, ҷаҳони қаҳрамононашро хуб кушодааст.

### Синамо
Назирмад Мӯсоев соли 1985 пас аз нақшофарӣ дар филми «Ӯ маро меписандад» («Я ей нравлюсь») маъруф шуд.

Дар филмҳои телевизионии «Парвози хатарнок», «Кӯҳи уқобон», «Тӯй барпо нашуд», «Имтиҳон»,  «Алии сонӣ», «Рамида», филмҳои бадеии «Ман ба вай маъкул», «Ал-Бухорӣ», «Пуштаи хандақпеч», «Қатора», «Хоби маймун», «Саҳв» ва ғайра нақш бозидааст.

## Даргузашт
Назирмад Мӯсоев 15 майи 2021 дар синни 69-солагӣ ва ҳангоми садопешагӣ дар як филми «Хатлон синамо» дар шаҳри Душанбе бар асари бемории дил даргузашт. Нисфирӯзии 16 май ӯро дар оромгоҳи маҳаллаи Қаротегини шаҳри Душанбе дафн карданд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Мӯсоев Назираҳмад // Кӯлоб. Энсиклопедия. — : СИЭМТ, 2006. — 640 с. — ISBN 5-89870-071-4.
* Арбобони фарҳанги тоҷик. Донишнома / Муаллиф-мураттиб Ёрмуҳаммади Сучонӣ. — Душанбе, 2016. — 863 с.

Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳои Тоҷикистон
Мачихино (Москва)

**Мачихино** () — деҳаи коргарӣ дар ҳавзаи маъмурии Троитски Маскав. Тобеъи маҳал (поселение)-и Киевский. 

Аҳолӣ — 1 нафар (2010).

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Маҳалли Киевский
Роскосмос

**Корпоратсияи давлатии фаъолияти кайҳонии «Роскосмос»** () ё содатар **Роскосмос** — ширкати давлатии русист, ки соҳаи кайҳоншиносии кишварро идора мекунад, ки соли 2015 бо роҳи тағир додани Агентии федералии кайҳонии «Роскосмос» таъсис ёфтааст. Роскосмос вазифаҳои таъмини татбиқи сиёсати давлатӣ ва танзими ҳуқуқӣ, хидматрасонии давлатӣ ва идораи амволи давлатиро дар соҳаи фаъолияти кайҳонӣ иҷро мекунад. Самтҳои асосии фаъолияти корпоратсия иборатанд аз: кайҳоннавардии идорашаванда, таҳқиқи сайёраҳо, омӯзиши Офтоб, астрофизика ва сохтани моҳвораҳои сунъии Замин. Яке аз самтҳои муҳими фаъолияти корпоратсия рушди сайёҳӣ ҳам дар замин ва ҳам дар кайҳон мебошад.

Роскосмос аз Вазорати мошинсозии генералии ИҶШС сарчашма мегирад ва вориси он мебошад, инчунин Агентии Федералии Кайҳонии Роскосмос, Агентии кайҳоншиносии Русия, Агентии кайҳонии Русия дар назди Ҳукумати Федератсияи Русия ва Агентии фазонавардии Русия. Ба он корхонаҳо ва ташкилотҳои илмии дар замони шӯравӣ таъсисёфта дохил мешаванд.

Дафтари Роскосмос дар Маскав ҷойгир аст. Маркази идоракунии парвозҳо дар шаҳри Королёв ҷойгир аст. Маркази тайёр кардани кайҳонавардон дар шаҳри Звёздний городок () дар наздикии Москва ҷойгир аст. Роскосмос космодромҳои зеринро истифода мебарад: Байконур, Шарқӣ ва Плесетск.
Роҳбар аз ҷониби Президенти Федератсияи Россия таъйин ва озод карда мешавад; роҳбари кунунии корпоратсия аз моҳи майи соли 2018 Дмитрий Рогозин мебошад.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
Ҷанги ҷаҳонии якум

**Ҷанги ҷаҳонии аввал** (28 июли 1914 — 11 ноябри 1918) — яке аз бузургтарини ҷанг дар таърихи одамизод.

Сабаби расмии ҷанг воқеаҳо дар Сараево буданд, ки рӯзи 28 июни 1914 сербтабори босниягӣ Гаврило Принсип валиаҳди тахти утриш-маҷорӣ эрсгерсог Фердинанд ва зани морганатиаш София Ҳотекро ба қатл мерасонад.

Кишварҳои иштироккунандаи Ҷаҳонии якум ба ду лагери зидди ҳам тақсим шуданд:

* *[[Кишварҳои марказӣ]]*: империяҳои Олмон, Утриш-Маҷористон, Усмонӣ ва шоҳигарии Булғористон;
* *[[Кишварҳои Антанта|Антанта]]*: имперотурии Русия, имперотурии Бритониё, Ҷумҳурии Фаронса.

Дар маҷмӯъ, дар тӯли солҳои ҷанг дар артиши кишварҳои ҷангҷӯ беш аз 70 миллион нафар, аз ҷумла дар Аврупо 60 миллион нафар сафарбар шуда буданд, ки аз 9 то 10 миллион нафарашон фавтиданд. Теъдоди қурбониёни мулкӣ, аз рӯи ҳисобҳои гуногун, аз 7 то 12 миллион нафарро ташкил медиҳад, ки тақрибан 1 миллион нафарашон дар натиҷаи амалиёти ҷангӣ ҳалок шудаанд; тақрибан 55 миллион нафар маҷрӯҳ шуданд.

Ҷанги якуми ҷаҳонӣ ҳамчун пешгуфтор ва детонатори инқилобҳои бузург, аз ҷумла инқилобҳои феврал ва октябри 1917 дар Русия ва инқилоби ноябри 1918 дар Олмон хидмат кардааст. Дар натиҷаи ҷанг, чор империя: Русия, Утриш-Маҷористон, Усмонӣ ва Олмон мавҷудияти худро қатъ карданд.

## Эзоҳ