open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Саъдинисо Валаматова

** Саъдинисо Мирзоқосимовна Валаматова **(тав. 22.02.1950 ) , вилояти Суғд) — олим, омӯзгор, номзади илмҳои биологӣ, дотсент.
## Зиндагинома
Соли 1971 ДДОЛ ба номи С.М.Киров хатм кардааст. Ихтисос омӯзгори фанни биология.
* Солҳои 1971-1974 -  Омӯзгори фанни биологияи мактабимиёнаи №18-иш.Хуҷанд.
* Солҳои 1974-1980-  Лаборанти калони кафедраи тарбияи эстетикӣ ва табиатшиносии факултети П ва МТИ-и ДДОЛ ба номи С.М.Киров.
* Солҳои1980-1981- Муаллими кафедраи тарбияи эстетикӣ ва табиатшиносии ДДОЛ ба номи С.М.Киров.
* Солҳои 1981-1983-  Муаллими кафедраи методикаи таълими табиатшиносии факултети фанҳои табии ДДОЛ ба номи С.М.Киров.
* Солҳои 1983-1990 - Муаллими кафедраиботаникаи факултети Фанҳои табии ДДОЛ ба номи С.М.Киров.
* Солҳои 1991-1996-  Сармуаллими кафедраиботаникаи факултети фанҳои табии ДДОЛ ба номи С.М.Киров.
* Солҳои 1996 - 2008 -   Муовини декан оид ба корҳои илми факултети педагогии Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров. 
* Солҳои 2007 -2012 - Мудири кафедраи табиию риёзиифакултети педагогии Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.
* Солҳои2014-2016-  дотсенти кафедраи табиию риёзии факултети Педагогии Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.
* Солҳои 2016-2017-  Дотсенти кафедраи назария ва методикаи таълими фанҳои тахассусии факултети Педагогии Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров. 
* Аз августи соли 2017 то ҳоло - Дотсенти кафедраи табиӣ-риёзӣ, тарбияи эстетикӣ ва методикаи таълими онҳо Факултаи таҳсилоти ибтидоӣ ва педагогикаи махсуси Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров
*

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии Хуҷанд
Гурӯҳ:Маорифшиносони Тоҷикистон
 Гурӯҳ:Занҳо-олимаҳо
Гурӯҳ:Занон - олимони асри XXI
Агафоника Мирополская

**Агафоника Василевна Мирополская** () — ҳунарпешаи театри рус ва шӯравӣ, Ҳунарпешаи халқии ҶШС Тоҷикистон (1945), Ҳунарпешаи халқии РСФСР (1967).

## Ҷоизаҳо
* Ҳунарпешаи халқии ҶШС Тоҷикистон (1945).
* Ҳунарпешаи халқии РСФСР (1967).
* Ордени Револютсия Октябр .
* Медали «Барои меҳнати шоён» (1956) .

## Эзоҳ
Евгения Рогулина

**Евгения Ивановна Рогулина** () — ҳунарпешаи театру синамо, Ҳунарпешаи шоистаи ҶШС Тоҷикистон (1962), Ҳунарпешаи халқии ҶШС Тоҷикистон (1969).

## Зиндагинома
Техникуми ҳунари синамои шаҳри Ленинградро (1928) хатм намуда, дар киностудияи «Межрабпомфилм» нақшҳо бозидааст. Солҳои 1938—1952 актрисаи Театри драмаи русии ба номи А. Пушкин ш. Ашқобод буд. Аз соли 1952 дар Театри драмаи русии ба номи В. Маяковский кор кардааст. Дар бисёр спектаклҳо, амсоли «Фоҷиаи оптимистӣ», «Мария Трюдор», «Модарандар», «Мария стюарт», «Мартурано», «Андарзи Пани Дулская», «Соати бурҷи Кремл», «Падаратро эҳтиром намо», «Валентин ва Валентина», «Хатои Анна», «Раиси сездаҳум» симоҳои воқеию самимӣ офаридааст. «Модари фарзандони худ», «Навои варшавагӣ» ва чанд намоишномаи дигарро таҳия намудааст.

## Ҷоизаҳо
Бо медалҳо ва Грамотаи Фахрии Президиуми Совети Олии Тоҷикистон қадр шудааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Арбобони фарҳанги тоҷик. Донишнома / Муаллиф-мураттиб Ёрмуҳаммади Сучонӣ. — Душанбе, 2016. — 863 с.
Матлуба Дадабоева

**Матлуба Дадабоева** (*Мавлуда Халилова*; ) — овозхон ва мақомсарои аҳли узбак, Ҳунарпешаи халқии Узбакистон (2007), Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон (2018).

## Зиндагинома
Матлуба Дадабоева 5 октябри соли 1955 деҳаи Варзики дар ноҳияи Чусти вилояти Намангон таваллуд шудааст. Пас аз хатми мактаби тоҷикии № 13-и деҳаи Варзик, соли 1973 ба Институти театру ҳунари Тошканд ба номи Островский дохил шуд ва замони дар курси сеюм ӯро ба Ансамбли мақоми Кумитаи телевизион ва радиои Узбакистон ба кор пазируфта шуд. Дар ин даргоҳ Матлуба аз устодони бузурги мақом Орифхон Алимахсумов, Эҳсон Лутфуллоев, Очилхон Отахонов, Турғун Алиматов сабақ омӯхт.

## Сурудаҳо
Матлуба Дадабоева аз овони ҷавонӣ дар баробари забони узбакӣ бо забони тоҷикӣ низ суруд мехонад. Беҳтарин сурудҳои классикии иҷрокардаи ӯ «Насруллоҳӣ» (ғазали Ҳофиз), «Талқини уззол» (Восифӣ), «Муғулчаи Дугоҳ» (Фурӯғӣ), «Сарахбори ороми ҷон» (Ҳофиз), «Ҳусайнӣ» (Ҳофиз), «Насри Баёт» (Ҳилолӣ), «Нимчӯпонӣ» (Бедил), «Чоргоҳ» (Камол), «Ушшоқ» (Рӯдакӣ) ва ғайра дар барномаи Матлуба мақоми хос доранд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Овозхонҳои Ӯзбекистон
Акбар Назаров

** Акбар Раҳмонович Назаров **(тав. 13.09.1956) , вилояти Суғд — олим, омӯзгор, номзади илмҳои педагогӣ, дотсент. 
## Зиндагинома
Соли 1978 ДДОЛ ба номи С.М.Кировро хатм кардааст.
* Солҳои 1978-1979 -  Муаллими химия ва биологияи мактаби миёнаи № 41-и ноҳияи Бобоҷон Ғафуров.
* Солҳои 1979-1993 -  Лаборант, ходими хурд ва калони илми, мудири лабораторияи дендрология, и.в. мудири боғи ботаникии Институти ботаникаи АИ Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Хуҷанд.
* Солҳои 1993-2012 -  Муаллим, сармуаллим, дотсент ва мудири кафедраи тарбияи эстетикӣ ва табиатшиносии факултети Педагогии Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.
* Солҳои 2012-2016 -  Мудири кафедраи табиию риёзии факултети Педагогии Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.
* Солҳои 2016-2017- дотсенти кафедраи назария ва методикаи таълими фанҳои тахассусии факултети Педагогии Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.
* Аз августи соли 2017 то ҳоло - Дотсенти кафедраи табиӣ-риёзӣ,тарбияи эстетикӣ ва методикаи таълими онҳо дар Факултаи таҳсилоти ибтидоӣ ва педагогикаи махсуси Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии Хуҷанд
Гурӯҳ:Маорифшиносони Тоҷикистон
 Гурӯҳ:Олимони асри XXI
Эргашбой Шарифов

** Эргашбой Шарифов **(тав. 3.03.1947 ) , вилояти Суғд) — олим, омӯзгор, номзади илмҳои педагогӣ, дотсент. 
## Зиндагинома
Соли 1971 ДДОЛ ба номи С.М.Киров  хатм кардааст. Ихтисос омӯзгори синфҳои ибтидоӣ.
* Солҳои 1971-1974 - Лаборантри кафедраи П ва МТИ-и ДДОЛ ба номи С.М.Киров 
* 
* Солҳои 1974-1980 -  Омӯзгори кафедраи МТИ-и ДДОЛ ба номи С.М.Киров 
* 
* Солҳои 1980-1993 -  Сармуаллими кафедраи П ва МТИ-и ДДОЛ ба номи С.М.Киров 
* 
* Солҳои 1996-2016 -   дотсенти кафедраи МТИ-и Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров
* 
* Солҳои 1990-2001 -  Муовини декан оид ба таълим факултети Педагогии Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров
* 
* Солҳои 2001-2008 -  Мудири кафедраи методикаи таълими ибтидоии факултети Педагогии Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров
* 
* Солҳои 2008 -2016 - Дотсенти кафедраи методикаи таълими ибтидоии факултети Педагогии Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров
* 
* Аз 09. 2017то ҳоло- Дотсенти кафедраи назария ва методикаи таълими забони модарии Факултаи таҳсилоти ибтидоӣ ва педагогикаи махсуси Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии Хуҷанд
Гурӯҳ:Маорифшиносони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони асри XXI
Сатторбердӣ Рабиев

** Сатторбердӣ Мавлонович Рабиев **(тав. 5.12.1969 ) , вилояти Суғд) — олим, омӯзгор, номзади илмҳои педагогӣ, дотсент. 
## Зиндагинома
Соли 1992 ДДОЛ ба номи С.М.Кировро  хатм кардааст. Ихтисос омӯзгори синфҳои ибтидоӣ. 
* Солҳои 1992-1999 -  Омӯзгори кафедраи методикаи таълими ибтидоии факултети Педагогии Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.
* Солҳои 1999-2004 -  Сармуаллими кафедраи методикаи таълими ибтидоии факултети Педагогии Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.
* Солҳои 2004-2011 -  Сармуаллими кафедраи методикаи таълими ибтидоӣ, муовини декан оид ба таълими факултети Педагогии Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.
* Солҳои 2011-2015 -  сармуаллими кафедраи методикаи таълими ибтидоии факултети Педагогии Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.
* Солҳои 2015-2016 -  сармуаллими кафедраи методикаи таълими ибтидоӣ, муовини декан оид ба таълими факултети Педагогии Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.
* Солҳои 2016-2019 -  Декани факултети Педагогии Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров, дотсенти кафедраи табиӣ-риёзӣ, тарбияи эстетикӣ ва методикаи таълими онҳо.
* аз 06.2019 то ҳол - декани факултети Таҳсилоти ибтидоӣ ва педагогикаи махсус Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров
*
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии Хуҷанд
Гурӯҳ:Маорифшиносони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони асри XXI
Парвиз Нематов

**Парвиз Сатторович Нематов **(тав. 3.12.1983 ) , вилояти Суғд) — олим, омӯзгор, номзади илмҳои педагогӣ (2013). 
## Зиндагинома
Соли 2007 Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров хатм кардааст. Ихтисос муаллими синфҳои ибтидоӣ.
Солҳои 2007-2009- коромӯз-тадқиқотчии кафедраи педагогика вапсихологияи фаъолияти касбии ДДХ ба номиакадемик Б.Ғафуров.

Солҳои 2009-2013 -  унвонҷӯи кафедраи педагогика ва психологияифаъолияти касбии ДДХ ба номи академик Б.Ғафуров.

Солҳои 2007-2009 - муаллими кафедраи педагогика ва психологияифаъолияти касбии ДДХ ба номи академик Б.Ғафуров.

Солҳои 2009-2010 - методисти бахши ғоибонаи Шӯъбаи таълимии Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Б.Ғафуровдарноҳияи ҶабборРасулов.

Солҳои 2010-2013 -  муовинидиректороид бакорҳои таълиму тарбияи Шӯъбаи таълимии ДДХ ба номи академик Б.Ғафуровдар н.Ҷаббор Расулов.

Солҳои 2013-2014 - иҷрокунандаи мудири шӯъбаи таълимии донишгоҳ дарн.Ҷаббор Расулов.
 
Соли 2014 то ҳоло - сармуаллими кафедраи педагогика ииҷтимоӣ ва касбии факултети педагогии Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.

Аз 11.2017 то ҳол - муовини декан оид ба корҳои таълими шуъбаи ғоибонаи Факултаи таҳсилоти ибтидоӣ ва педагогикаи махсуси Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии Хуҷанд
Гурӯҳ:Маорифшиносони Тоҷикистон
 Гурӯҳ:Олимони асри XXI
Абдулло Раҳмонзода

**Абдулло Раҳмонзода** (*Раҳмонзода Абдулло Қурбоналӣ*; 21 феврали 1983, ноҳияи Фархор, вилояти Кӯлоб, ҶШС Тоҷикистон) — омӯзгор, ҳуқуқшинос ва давлатмарди тоҷик, номзади илмҳои ҳуқуқшиносӣ (2023) аст.

## Зиндагинома
Абдулло Раҳмонзода 21 феврали соли 1983 дар ноҳияи Фархор дар хонаводаи кишоварз ба дунё омадааст. Соли 2005 донишкадаи ҳуқуқи Донишгоҳи давлатии миллии Тоҷикистонро бо тахассуси ҳуқуқдон-омӯзгор хатм кардааст.

## Корнома
Солҳои 2005—2009 ёвар, устоди калони кафедраҳои «Ҳуқуқи конститутсионӣ ва ҳуқуқи байналхалқӣ», «Ҳуқуқи иқтисодӣ»-и Донишкадаи иқтисодии Тоҷикистон, солҳои 2005—2009 аспиранти шуъбаи ғоибонаи Институти «Давлат ва ҳуқуқ» дар Академияи илмҳои Тоҷикистон, солҳои 2009—2012 коршиноси пешбари шуъбаи қонунгузории кор, ҳифзи иҷтимоӣ, илм, маориф ва фарҳанги Маркази миллии қонунгузории назди Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, соли 2012 муовини сардори шуъбаи қонунгузорӣ дар муносибатҳои гражданӣ, оилавӣ ва соҳибкории Маркази миллии қонунгузорӣ, солҳои 2013—2017 ҳуқуқдони Дастгоҳи Кумитаи иҷроияи марказии Ҳизби Халқии Демократии Тоҷикистон, ҳамзамон раиси созмони ҷамъиятии «Созандагони Ватан», солҳои 2017—2020 раиси Кумитаи иҷроияи Ҳизби Халқии Демократии Тоҷикистон дар вилояти Хатлон, солҳои 2020—2024 раиси Кумитаи кор бо ҷавонон ва варзиши назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон ва дар солҳои 2024—2026 ёвари Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон дар умури рушди иҷтимоӣ ва робита бо ҷомеа буд.

7 январи 2026 муовини идеологии раиси вилояти Хатлон таъйин шуд.

## Ҷоизаҳо
* Аълочии фарҳанги Тоҷикистон;
* Аълочии маориф ва илми Тоҷикистон;
* Медали «Хидмати шоиста».

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Вазирони Тоҷикистон
Баҳром Қодиров

**Баҳром Қодиров** () — дуторнавоз ва оҳангсози тоҷик, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон (2005), Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон (2023).

## Зиндагинома
Баҳром Қодиров 25 декабри 1972 дар деҳаи Даҳанишоли ноҳияи Ховалинги вилояти Кӯлоб ба дунё омадааст. Соли 1994 Донишкадаи давлатии санъати ба номи М.Турсунзодаро ба итмом расон­да, ба сифати мутриб дар дастаҳои ҳунарии Кумитаи телевизион ва радиои ҷумҳурӣ фаъолият менамояд. Ҳамзамон ба оҳангсозӣ шуғл варзида, албоми навоҳояшро бо номи «Эй санам» пешкаши ҳаводорон кардааст. Ба Русия, Олмон, Лаҳистон, Руминия, Голландия, Фаронса ва дигар давлатҳо сафарҳои ҳунарӣ анҷом бахшидааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Арбобони фарҳанги тоҷик. Донишнома / Муаллиф-мураттиб Ёрмуҳаммади Сучонӣ. — Душанбе, 2016. — 863 с.

Гурӯҳ:Ҳунарпешагони шоистаи Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ҳунарпешагони мардумии Тоҷикистон
Ҳофизи халқии Тоҷикистон

«**Ҳофизи халқии Тоҷикистон**» — унвони фахрӣ дар Ҷумҳурии Тоҷикистон, ки ба ҷойи унвони фахрии замони шӯравӣ — «Ҳофизи халқии ҶШС Тоҷикистон» ҷорӣ карда шудааст.

Унвони ифтихории Ҳофизи халқии Тоҷикистон иҷрокунандаи барҷастаи сурудҳои халқӣ ва классикӣ, ки маҳорати баланди овозхонӣ дошта, дар рушди ҳунари Тоҷикистон хидмати сазовор кардааст ва чун қоида мукофоти давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистонро дорад, сарфароз гардонида мешавад.

## Ҳофизони халқии Тоҷикистон

### 1996

* Исмоилов Давлатхӯҷа (зод. 1936)

### 1998

* Ёров Ҳалим (1946—2013)
* Сатторов Аслиддин (зод. 1957)
* Хушвақтов Тағоймурод (1949—2002)

### 2009
* Муродов Маҳмадсафар (1958—2024)

### 2011
* Гулмуродов Даврон (зод. 1962)
* Шерматов Абдураҳим (зод. 1953)

### 2012

* Паллаев Душанбе (1950—2017)

* Содиқова Гулчеҳра (зод. 1941)

### 2013
* Ҳошимов Раҳматулло (зод. 1960)

### 2021
* Назриев Исмоил (зод. 1951)

### 2023
* Кароматов Убайд (зод. 1963)
* Насриддинов Хайрулло (зод. 1949)

### 2024
* Усмонова Юлдуз (зод. 1963)

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Унвонҳои фахрӣ дар Ҷумҳурии Тоҷикистон
Хайруллоҳ Насруддин

**Хайруллоҳ Насруддин** (*Хайрулло Насриддинов*; зод. 1 ноябри 1949, ноҳияи Бойсун, вилояти Сурхондарё) — овозхон ва ҳунарпешаи тоҷик, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон (2008), Ҳофизи халқии Тоҷикистон (2023).

## Зиндагинома
Хайрулло Насриддинов 1 ноябри соли 1949 дар деҳаи Пусурхии ноҳияи Бойсуни вилояти Сурхондарёи Узбакистон ба дунё омадааст. Падараш Насриддин Нуъмонов солҳои 20-ум яке аз аввалин муассисони мактабҳои нав дар Бойсун ва бародараш Иноят Насруддин нависанда ва рӯзноманигор маъруфи тоҷик мебошанд.

Авоили солҳои 1970-ум Донишкадаи ҳунарҳои зебои Тоҷикистонро хатм карда, муддати начандон зиёд ба ҳайси ҳунарпеша дар Театри Лоҳутӣ кор кардааст. Сипас бо исрори падараш ба Бойсун баргашта, то ҳол дар театрҳои маҳаллӣ фаъолият дорад.

## Эҷод
Дар равияи ҳавоҳои дилфиреби халқӣ бо такмилу ислоҳҳо  навоҳои зиёдеро  чун «Падарҷон», «Ташнагӣ», «Гули саҳар», «Роҳи сафед», «Ҳиҷоб», «Сабоҳ», «Модар», « Чашми ман», « Муроди дил», «Таманно», «Марав ту», «Тӯй», «Сабзаи орзу», «Лайлӣ», «Табассум», «Вафо», «Ҷони интизорам» ба савғо  овардааст. Вале беҳтарин таронааш бешак, суруди «Тоҷикам» аст, ки торҳоро дар хилқати  садоҳои форам зери итоаташ гирифта, онро бо ифтихор ва шевотарин сабк ба қалби ҳаммиллатон расондааст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳофизони мардумии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Сарояндаҳои Ӯзбекистон
Гурӯҳ:Овозхонҳои тоҷик
Гурӯҳ:Ҳунарпешагони шоистаи Тоҷикистон
Рустами Абдураҳим

**Рустами Абдураҳим** (*Рустам Абдураҳимов*; ) — навозанда ва оҳангсози тоҷик, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон (1993, баъди даргузашт).

## Зиндагинома
Институти давлатии педагогии шаҳри Душанберо дар соли 1966 хатм намуда, дар макотиби миёнаи шаҳри Кӯлоб аз забони англисӣ дарс додааст. Аз соли 1991 директори маркази илмӣ-методии Хонаи эҷодиёти халқ ва муддате сардори раёсати фарҳанги собиқ вилояти Кӯлоб буд. 

Дар навохтани дутор дасти боло дошт, оҳангҳои зиёде аз қабили «Хайрбод», «Гулгашти Самарқанд», «Навои Хатлон», «Навои Моман­диён», «Нӯшбод», «Аллаи модар», «Сӯзи булбул», «Баргрез», «Дарди ишқ», «Фироқ», «Гулафшон», «Сӯзи дил», «Ҷилваи кокул», «Андалеб» ба ёдгор гузоштааст. Оҳангҳои баргузидаашро фирмаи «Мелодия»-и Маскав ба тариқи стерео дар қарта сабт намуда, дастраси умум гардондааст. Иштирокдори бисёр ҷашнвораҳои мусиқанавозон буд.

## Фаъолияти сиёсӣ ва кушта шудан
Рустам Абдураҳим, раҳбари созмони «Ошкоро», ки дар ҳаводиси соли 1992 аз Фронти халқӣ ҳимоят мекард, 24 октябри соли 1992 дар сини 54-солагӣ дар Душанбе кушта шуд. 

## Ҷоизаҳо
Барандаи чандин ҷоизаву дипломҳои озмуну фестивалҳои ҷумҳуриявӣ ва байнулмилалӣ буда, дар Симпозиуми мусиқии фолклории шаҳри Ленинград барои иҷрои навои Карими Шиш «Хайрбод» ба дипломи дараҷаи якум қадр шудааст.

## Бузургдошт
Нимпайкараи Рустам Абдураҳим дар назди Қасри фарҳанги шаҳри Кӯлоб гузошта шуда ва Осорхонаи Рустами Абдураҳим низ дар ҳамин шаҳр боз шудааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Арбобони фарҳанги тоҷик. Донишнома / Муаллиф-мураттиб Ёрмуҳаммади Сучонӣ. — Душанбе, 2016. — 863 с.

Гурӯҳ:Ҳунарпешагони шоистаи Тоҷикистон
Рӯзибой Идизода

**Рӯзибой Идизода** (*Рӯзибой Идиев*; зод. 1 январи 1969, деҳаи Кӯҳмарғ, ноҳияи Айнӣ) — овозхон, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон (2013), Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон (2022).

## Зиндагинома
Хатмкардаи Донишкадаи давлатии санъати ба номи М. Турсунзода аст. Дар ансамбли давлатии «Ганҷина»-и Филармонияи давлатии Тоҷикистон ҳунарнамоӣ карда, аз соли 2000 узви ансамбли «Фалак»-и Кумитаи телевизион ва радиои ҷумҳурӣ мебошад. Сурудҳои халқӣ ва фалаки мардуми водии Зарафшонро бо овози ширадор замзама намуда, ба халқаи овозхонони писандида дохил шудааст, мекӯшад донае ба хазинаи нурбахшои мусиқии тоҷик зам созад. «Майда-майда», «Модар», «Нишастан», «Иқбол», «Падруд», «Шамол», «Хуш хиромон меравӣ», «Агар», «Ҷӯрабой» намунаи чанде аз сурудаҳояш мебошанд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Арбобони фарҳанги тоҷик. Донишнома / Муаллиф-мураттиб Ёрмуҳаммади Сучонӣ. — Душанбе, 2016. — 863 с.

Гурӯҳ:Ҳунарпешагони шоистаи Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ҳунарпешагони мардумии Тоҷикистон
Амирҳайдар Давлатов

**Амирҳайдар Давлатов** (29 майи 1938, деҳаи Ёгед, ноҳияи Дарвоз, ВМКБ — 16 ноябри 1999, ҳамон ҷо) — ҳунарпешаи театр, Ҳунарпешаи шоистаи ҶШС Тоҷикистон (1975).

## Зтгдагинома
Соли 1964 Институти давлатии театрӣ-бадеии ба номи А. Островскийи шаҳри Тошкандро ба итмом расонда, ба сифати ҳунарпеша дар Театри мусиқӣ-мазҳакаи шаҳри Хоруғ фаъолияти эҷодиашро шурӯъ намуд.

Солҳои 1981—1984 мудири шуъбаи фарҳанги ноҳияи Шуғнон ва аз соли 1985 то поёни умр дар театри номрафта заҳмат кашидааст.

Аз беҳтарин ҳунарпешагони ин театр маҳсуб меёфт, дар олами рангини санъати саҳнавӣ соҳиби ҷойгоҳ гардид, ба кашфи қуллаҳои эҷодӣ муваффақ шуд. «Найрангҳои Скапен», «Эзоп», «Қатрае аз баҳр», «Ашрофпараст», «Хонаи умед», «Ман, модаркалон, Илико ва Илларион», «Қишлоқи тиллоӣ», «Интиқом», «Гулҳои сиёҳ» барин зиёда аз шаст намоишнома гувоҳӣ доданд, ки нақшҳои драмавӣ, романтикӣ ва фоҷиавиро дар сатҳи баланд иҷро менамуд. Дар амри коргардонӣ низ истеъдодаш равшан ҳувайдо мегардид. Овози ширадораш барои хониши бадеӣ мусоидат мекард.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Арбобони фарҳанги тоҷик. Донишнома / Муаллиф-мураттиб Ёрмуҳаммади Сучонӣ. — Душанбе, 2016. — 863 с.

Гурӯҳ:Ҳунарпешагони хизматнишондодаи ҶШС Тоҷикистон
Фаррух Зокиров

**Фаррух Каримович Зокиров** (, Фаррух Зокиров; насл. 4 майи соли 1945, Тошканд, ҶШС Ӯзбекистон, СССР) — овозхон эстрадаи оҳангсоз ва ҳунарпешаи шӯравии аҳли Узбакистон. Роҳбари бадеии ансамбли созию овозии «Ялла» (аз соли 1976). Ҳунарпешаи халқии ҶШС Узбакистон (1987), Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон (2000). Барандаи ҷоизаи давлатии ҶШС Узбакистон дар бахши ҳунар .

Аз моҳи майи соли 2002 то июли соли 2004 — муовини вазири фарҳанги Ҷумҳурии Узбакистон, сипас — вазир.

## Зиндагинома
Аз хонадони сулолаи Зокировхо — поягузорони эстрадаи касбии узбек. Аз соли 1969 сарояндаи ансамбли «Ялла», соли 1976 роҳбари бадеии он гардид. Солҳои 2002—2004 муовини Вазири фарҳанги Узбекистон буд. Комёбиҳои эҷодии ансамбли овозадори «Ялла» ба номаш зич бастагӣ доранд, ҳам­чун роҳбари бадеӣ, сароянда ва оҳангсоз дар ғанӣ гардонидани бар­номаҳои консертиаш саҳм гузоштааст.

Сурудҳояш «Уч қудуқ», «Шаҳри­сабз», «Чинурӣ», «Достони охир», «Тақдир», «Фаромӯшам макун», «Шаҳри хобҳо», «Бакағабанг», «Ёдам кун» ва ғайраҳо миёни мардума­мон машҳуранд. Таҳти роҳбариаш гурӯҳи «Ялла» борҳо ба Тоҷикистон сафар намуда, дар таҳкими ҳамкории фарҳангии мардуми тоҷику узбак ҳисса гузоштааст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунарпешагони мардумии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Оҳангсозони асри XXI
Гурӯҳ:Оҳангсозони асри XX
Гурӯҳ:Оҳангсозони ИҶШС
Гурӯҳ:Оҳангсозон аз рӯи алифбо
Шамсӣ Қиём

**Шамсӣ Қиём** (*Шамсӣ Қиёмов*; 1 январи 1920, Самарқанд — 17 январи 2000, Душанбе) — ҳунарпеша, коргардон, драматург ва и тоҷик, Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон (1990), узви Иттиҳодияи нависандагони ИҶШС (1962).

## Зиндагинома
Шамсӣ Қиём 1 январи соли 1920 дар шаҳри Самарқанд  ба дунё омадааст. Соли 1941 Студияи тоҷикӣ ва соли 1952 факултаи таҳиягарони Донишкадаи давлатии санъати театрии ба номи А. В. Луначарскийро (дар Маскав) хатм кардааст.

## Корнома
Ходими адабии рӯзномаи «Қизил Тожикистон» (1939—1940), ҳунарпеша ва таҳиякунандаи Театри давлатии академии драмавии ба номи Абулқосим Лоҳутӣ (1941—1956), коргардони Студияи «Тоҷикфилм» (1956—1978), саркоргардони Студияи телевизиони Тоҷикистон, Филармонияи давлатии Тоҷикистон ба номи Абӯабдулло Рӯдакӣ (ҳоло — Акашариф Ҷӯраев), саркоргардони Театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон, устоди Донишкадаи давлатии санъати Тоҷикистон ба номи М. Турсунзода (1978—1994).

Дар саҳнаи Театри давлатии академӣ-драмавии ба номи Абулқосим Лоҳутӣ беш аз 40 нақш офаридааст.

## Намоишномаҳо
Асосан дар соҳаи драматургия қувваозмойӣ кардааст. Аввал драмаҳои «Камол»-у «Дамири мусиқор»-и ӯ (1937) дар театри Ленинобод саҳнагузорӣ шудаанд. Баъдан драмаҳои ӯ «Дил-дили Зайнаб» (ҳамроҳи А.Мороз, 1955), «Тӯфон» (ҳамроҳи Ғ.Абдулло, 1957), «Ҷарима — 30 тин» (ҳамроҳи М. Фарҳат, 1960), «Садои дил» (1968), «Золу Рӯдоба» (ҳамроҳи М. Шералӣ, 1973), «Ҳодию Шодӣ» (1974), «Хонашинони майдонғариб» (ҳамроҳи М. Рабиев, 1976), «Зебуннисо» (ҳамроҳи Ш. Мастон, 1978), «Таронаи Маҳастӣ» (1989), «Тӯмор» (1993), «Товони гӯсола» (1994), «Ошиқони ҳазлбоз» (1997) ва ғ. дар театрҳои бонуфузи ҷумҳурӣ пешкаши тамошобинон гардидаанд.

Солҳои тӯлонӣ бо Театри лӯхтаки пойтахт ҳамкорӣ дошта, асарҳои «Эраҷ-паҳлавон» (1969), «Духтари ҷасур» (1967), «Заргӯши доно» (1986), «Саргузашти Манук» (1986), «Офтобак, Маҳтобак ва бародар Хурӯсак» (1988), «Гулрӯ ва шайтони болдор» (1989), «Дурдонаи доно» (1994), «Дайдуча» (1996), «Зебаки ҳазлбоз» (1997) ва ғ.-ро манзури кӯдакону наврасон гардондааст.

Либреттои балетҳои «Писари Ватан», «Оҳуи тилло», «Баҳори Бадахшон», «Писарак ва Карлсон» ҳам ба қалами ӯ тааллуқ доранд. Филмномаи «Писарро бояд хонадор кард» (Тоҷикфилм, 1960)-ро ҳам ӯ навиштааст.

Режиссёр ва таҳиягари филмҳои «Дӯсти ман Наврӯзов» (1957), «Амалиёти Кобра» (1961), «Рангҳои сол» (1973) ва ғ. мебошад.

Дар театрҳои Узбакистону Афғонистон намоишномаҳои зиёдеро ба саҳна гузоштааст.

## Тарҷумонӣ
Осори К. Станиславский «Этика», Ж. Б. Молйер «Найрангҳои Скапен», С. Михалков «Ревизори зӯракӣ», Н. Гумилёв «Духтари сеҳрнок», Ф. Тошмуҳаммадов «Достони Ҳофиз»-ро ба тоҷикӣ гардондааст.

## Ордену ҷоизаҳо
* Ҳунарпешаи хидматнишондодаи ҶШС Тоҷикистон (1945)
* Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон (1990)
* ду ордени «Нишони фахрӣ»

## Даргузашт
Шамсӣ Қиём 17 январи соли 2000 дар шаҳри Душанбе даргузашт.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунарпешагони мардумии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Коргардонҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ҳунарпешагони хизматнишондодаи ҶШС Тоҷикистон
Абдусалом Раҳимзода

**Абдусалом Раҳимзода** () — навозанда, оҳангсоз, ҳунарпешаи театр, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон (1996), Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон (2014).

## Зиндагинома
Омӯзишгоҳи ҷумҳуриявии маданӣ-равшаннамоии ноҳияи Ленин (1964) ва Донишкадаи давлатии санъати ба номи Мирзо Турсунзодаро (1982) ғоибона хатм кардааст. Аз соли 1961 дар Театри халқии ноҳияи Москва заҳмат кашида, дар бисёр намоишномаҳои якпардагию бисёрпардагӣ («Шартҳои никоҳ», «Порчае аз ҳаёт», «Ташвиши рӯзгор», «Арвоҳ», «Даъват» ва ғайра) нақшҳои асосӣ бозидааст, вале бештар ҳамчун оҳангсоз мартаба ёфтааст. Тӯли фаъолият беш аз дусад оҳанг офаридааст, дар ҳавои навоҳояш Одина Ҳошим, Нигина Рауфова, Мастона Эргашева, Давлатманд Холов, Файзалӣ Ҳасанов, Озодамо Мӯҳтарамова, Сурайё Қосимова, Адолат Комилова барин сарояндагони шинохташуда сурудҳо замзама кардаанд. «Ашки ситора», «Баҳорон буд», «Ба мо менигарӣ», «Биравем», «Бӯи гул», «Дили худпарасти мо», «Дӯст медорам туро», «Дар гузаргоҳи ёр», «Хуш омадӣ», «Нишона дорад», «Дигар во нашуд», «Нидои Хатлон», «Рози дил», "Орзуи ҷавонӣ, «Тоҷикистонам», «Сабзина», «Сайри ҷавонӣ» аз зумраи онҳоанд.

Ба Афғонистон, Эрон, Амо­ратҳои Араб, Туркия, Покистон, Русия, Лаҳистон ва дигар кишварҳои хориҷӣ сафари ҳунарӣ анҷом додааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Оҳангҳои Абдусалом, Д., 2006;
* Суруду навоҳои дилнишин. Д., 2011.

Гурӯҳ:Ҳунарпешагони шоистаи Тоҷикистон
Мирзоватан Миров

**Мирзоватан Миров** () — ҳунарпеша ва коргардони театр, овозхон ва оҳангсози тоҷик. Ходими шоистаи ҳунари ҶШС Тоҷикистон (1987), Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон (1998). Барандаи Ҷоизаи давлатии ба номи Рӯдакӣ (2006).

## Зиндагинома
Хатмкардаи (1972) факултаи санъати Институти давлатии педагогии ш. Душанбе (ҳоло ДДОТ ба номи С.Айнӣ), солҳои 1972—1979 актёр ва саркоргардони Театри мусиқӣ-мазҳакаи ш. Кӯлоб, 1979—1980 муҳассили курси коргардонии Театри академии мазҳакаи Маскав, 1980—1992 саркоргардон ва роҳбари бадеии Театри мусиқӣ-мазҳакаи ш. Кӯлоб, 1992—1998 коргардон ва роҳбари бадеии Театри давлатии академӣ- драмавии ба номи Лоҳутӣ, 1998—2001 сардори раёсати санъати Вазорати фарҳанги Тоҷикистон, солҳои 2002—2011 раиси Иттифоқи ходимони театрии Тоҷикистон буд. Ба сифати актёр дар намоиш­номаҳои «Писари калонӣ», «Се нафар хушдор», «Табиби зӯракӣ», «Раиси сездаҳум», «Падаршоҳи вопасин», «Ҳуррият», «Салом падарони азиз» ва ғайра нақшҳои асосӣ бозида, ҳамчун коргардон спектаклҳои «Карим — Девона», «Сафар Амиршоев», «Шамшер ва рангинкамон», «Қатораи охирин», «Дар чорсӯ», «Фишор», «Чамбули Мастон», «Зани оҳанин», «Ромео ва Ҷулйетта», «Раъно», «Найрангҳои Скапен» ва ғайраро рӯи сахна овардааст. Барои якчанд намоишнома мусиқӣ навиштааст. Ҳарчанд аз мактаби ҳунари Одина *Ҳошим* гузаштааст, сабки хоси хониш дорад, аз осори шуарои пешину муосир ва мероси халқӣ сурудҳои зиёд бо лаҳни хуш иҷро кардааст. Ба ҳайси оҳангсоз «Саҷда ба деҳқон», «Ғофил мабош», «Ошиқ шудаам», «Сабзина», «Ман ҷавонам», «Им­шаб», «Қадри шоир», «Ситораи ман», «Назира», «Кӯҳнадиёро», «Дастат нагирам», «Лолагун бод», «Асар накард» барин сурудҳо эҷод кардааст, ки овозхонони шинохта мехонанд. Ба Афғонис­тон, Эрон, Покистон, Аморати Араб, Муғулистон, Лаос, Голландия, Олмон, Фаронса ва дигар давлатҳо сафари ҳунарӣ анҷом додааст.

## Осор
* Ману саҳна, Д., 2009.

## Адабиёт
* Аюбзода С. Дунёи Мирзоватан, Д., 1999.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунарпешагони мардумии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ҳунарпешаи театри давлатии ҷавонони Тоҷикистон ба номи М. Воҳидов
Сусанна Узоқова

**Узоқова Сусанна Маҷидовна** () — балерина, Ҳунарпешаи хидматнишондодаи ҶШС Тоҷикистон (1974), Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон (2002).

## Зиндагинома
Фориғуттаҳсили (1958) Омӯзишгоҳи академии хореографии ба номи Ваганови ш. Ленинград (ҳоло ш. Санкт-Петербург) мебошад. Дар Театри давлатии опера ва балети ба номи С. Айнӣ ним аср заҳмат кашида, ба сифати артисткаи балет қариб дар 80 балет партияи асосиро иҷро кардааст. Аз соли 1998 сарбалетмейстери ин театр буд. Симои қаҳрамонашро бо ҳаракатҳои зебо ва қиёфаи гӯё ботамом мекушод. «Нозанини хуфта», «Шабҳои Миср», «Валси калон», «Ҷодуи ишқ», «Дон Кихот», «Золушка» аз зумраи балетҳоанд, ки бо ҳунари ин санъаткори истеъдодманд муваффақият пайдо кардаанд. Ҳамроҳи ҳайати театр ба бисёр кишварҳои хориҷӣ — Покистон, Ҳиндустон, Малайзия, Таиланд, Сингапур, Финландия ва ғайра сафари ҳунарӣ анҷом додааст. Бисёр шогирдонаш бо унвонҳои фахрӣ қадр гардидаю дар озмунҳои балет пирӯз шудаанд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунармандони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ҳунарпешагони мардумии  Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ҳунарпешагони хизматнишондодаи ҶШС Тоҷикистон
Гурӯҳ:Раққосаҳои балети театри давлатии академии опера ва балети ба номи Садриддин Айнӣ
Гурӯҳ:Ҳунарпешаи театри давлатии академии опера ва балети ба номи Садриддин Айнӣ
Салимбой Ҳасанов

** Ҳасанов Салимбой **(тав. 24.04.1949 )  — олим, омӯзгор, номзади илмҳои педагогӣ, дотсент . 
## Зиндагинома
Соли 1972 ДДОЛ ба номи С.М.Кировро  хатм намудааст. Ихтисос Муаллими нақша, расм ва меҳнат.
* Соли 1979 сармуаллими кафедраи Расм ва мусаввирӣ ДДОЛ ба номи С.М.Киров.
* Солҳои 1982-1987  мудири кафедраи Расм ва мусаввирӣ ДДОЛ ба номи С.М.Киров.
* Солҳои 1992-1996  мудири кафедраи Расм ва мусаввирӣ Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров. 
* Солҳои 1996-2001  ноибдекани факултети Рассомӣ-графикӣ Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров. 
* Соли 2003  дотсенти кафедраи санъати ороишӣ-амалии Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров. 
* Солҳои 2007-2011  мудири кафедраи санъати ороишӣ-амалӣ Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.
* Солҳои 2011то ҳоло дотсенти кафедраи санъати тасвирӣ ва ҳунарҳои халқӣ факултети санъати тасвирӣ ва технология Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров. 

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии Хуҷанд
Гурӯҳ:Маорифшиносони Тоҷикистон
 Гурӯҳ:Олимони асри XXI
Ҷумъа Холматов

** Ҷумъа Махкамович Холматов **(тав. 5.10.1955 )  — олим, омӯзгор, номзади илмҳои педагогӣ, дотсент.
## Зиндагинома
Соли 1984 ДДОЛ ба номи С.М.Кировро  хатм намудааст. Ихтисос Муаллими нақша, расм ва меҳнат.
* Соли 1984  муаллими кафедраи Расм ва мусаввирии факултаи Рассомӣ-графикӣ ДДОЛ ба номи С.М.Киров. 
* Солҳои 1990-1991 Коромӯз-тадқиқотчӣ дар МПГУ ба номи В.И. Ленин. 
* Солҳои 1991-1994 Аспиранти МПГУ ш. Москва.
* Соли 1996  Дотсенти кафедраи Расм ва мусаввирии факултаи Рассомӣ-графикӣ Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров. 
* Солҳои 1997  Мудири кафедраи Расм ва мусаввирии факултаи Рассомӣ-графикӣ Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.
* Соли 2001-2011 Ноибдекан оид ба корҳои таълимӣ ва корҳои илмии факултаи Рассомӣ-графикӣ Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров. 
* Аз соли 2011 то щоло Дотсенти кафедраи Санъати тасвирӣ ва ҳунарҳои халқӣ факултети санъати тасвирӣ ва технология Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров. 
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии Хуҷанд
Гурӯҳ:Маорифшиносони Тоҷикистон
 Гурӯҳ:Олимони асри XXI
Акбар Исоев

** Акбар Баҳоваддинович Исоев **(тав. 31.08.1955 )  — олим, омӯзгор, номзади илмҳои санъатшиносӣ, дотсент. 
## Зиндагинома
Соли 1977 ДДОЛ ба номи С.М.Кировро хатм намудааст. Ихтисос Муаллими нақша, расм ва меҳнат.
* Солҳои 1980-1987  Муаллими кафедраи Расм ва мусаввирӣ ДДОЛ ба номи С.М.Киров .
* Солҳои 1987-1989 сармуаллими кафедраи Расм ва мусаввирӣ ДДОЛ ба номи С.М.Киров .
* Солҳои 1989-1992 Аспиранти ДДОМ ба номи В.И.Ленин ш. Москва. 
* Солҳои 1992-1994  сармуаллими кафедраи Расм ва мусаввирӣ Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.
* Соли 1994 дотсенти кафедраи Расм ва мусаввирӣ Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.
* Солҳои 1993-1996 Ноибдекан оид ба корҳои таълимии факултети Рассомӣ-графикӣ Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.
* Солҳои 1996-2001 Декани факултаи Рассомӣ-графикӣ Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров. 
* Солҳои 2001-2007 Мудири кафедраи Расм ва мусаввирӣ Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров. 
* Соли 2009 дотсенти кафедраи Расм ва мусаввирӣ Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.
* Солҳои 2011-2016 Мудири кафедраи Расм ва мусаввирӣ Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров. 
* Солҳои 2016 то ҳоло  дотсенти кафедраи кафедраи Санъати тасвирӣ ва ҳунарҳои халқии факултети санъати тасвирӣ ва технология Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии Хуҷанд
Гурӯҳ:Маорифшиносони Тоҷикистон
 Гурӯҳ:Олимони асри XXI
Муқим Ҳомидов

** Муқим Ҳомидов **(тав. 3.03.1940 )  — олим, омӯзгор, номзади илмҳои педагогӣ (2013), дотсент.  
## Зиндагинома
Соли 1969 ДДОЛ ба номи С.М.Кировро  хатм кардааст. Ихтисос муаллими математика.
* Солҳои 1960 – 1961- муаллими синфҳои ибтидоии мактаби миёнаи № 1 н. Бекобод ба номи Ф.Э Дзержинский.
* Солҳои 1968 – 1969 - муаллими математикаи МТУ № 36 – и Хуҷанд.
* Солҳои 1969 – 1972 - муаллими факултети физмат, кафедраи «Математикаи элементарӣ» МТИ-и ДДОЛ ба номи С.М.Киров.
* Солҳои 1973-1978 - муаллими кафедраи МТИ-и ИДПЛ ба номи С.М. Киров.
* Солҳои 1978-1982 - сармуаллими кафедраи МТИ-и ИДПЛ ба номи С.М. Киров.
* Солҳои 1983 –1990 - сармуаллим ва аз 1984 дотсенти кафедраи МТИ-и ДДОЛ ба номи С.М.Киров.
* Солҳои 1990-1997 - мудири кафедраи педагогика ва психологияи таълими ибтидоӣ Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.
* Аз сентябрисоли 1997 то ҳоло - дотсенти кафедраи педагогикаи иҷтимоӣ ва касбии факултети Педагогии Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии Хуҷанд
Гурӯҳ:Маорифшиносони Тоҷикистон
 Гурӯҳ:Олимони асри XXI
Савринисо Сабзалиева

**Савринисо Сабзалиева** () — ҳунарпешаи театру синамои тоҷик, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон (1991), Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон (2006).

## Зиндагинома
Соли 1967 Омӯзишгоҳи мусиқии ш. Душанбе ва 1974 Донишкадаи давлатии санъати ба номи М. Турсунзодаро ба охир расонда, дар Театри давлатии академии драмаи ба номи Лоҳутӣ ҳунарнамоӣ кардааст. Солҳои 1967—1969 дар Мактаби мусиқии бачагонаи ш. Хоруғ дарс додааст. Беҳтарин нақшҳоро дар спектаклҳои «Рӯдакӣ», «Отелло», «Амаки Ваня», «Электра», «Дод аз дасти ақл» офаридааст. Ҳамчун актрисаи кино муваффақ гардидааст. Ба ҳунараш бинандагон дар филмҳои тоҷикии «Духтарони суғдӣ», «Асрори нӯҳ пайғамбар», «Гумгаштапайдо», «Номзад», «Пуштаи хандақпеч», «Иштибоҳ», «Умеди охирин», «Панҷ тан дар пайроҳа», «Ҳеҷбудагон» (3 қисм), «Субҳи якуми ҷавонӣ», «Тулӯъ дар Ганг», «Зан аз дур», «Вохӯрӣ дар дараи марг», «Модар дар кано¬рам», «Ман-сарҳад», «Бача гум шуд» ва ғайра баҳои баланд додаанд. Дар сужаҳои киножурнали ҳаҷвии «Калтак», саҳнаю намоишҳои телевизионӣ нақшҳои зиёд иҷро кардааст. Саҳмаш дар дубляжи филмҳо ба забони тоҷикӣ калон аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунарпешагони шоистаи Тоҷикистон
Ҳафиза Ҷалилова

** Ҳафиза Аҳмадҷоновна Ҷалилова **(тав. 3.12.1962) , вилояти Суғд — олим, омӯзгор, номзади илмҳои педагогӣ, дотсент.  
## Зиндагинома
Соли 1980 ДДОЛ ба номи С.М.Кировро  хатм намудааст. Ихтисос Муаллими нақша, расм ва меҳнат. 
* Солҳои1979-1980  коргари Фабрикаи паррандапарварии шаҳри Ленинобод.
* Солҳои 1985-1986 Муаллимаи МТМУ № 4 шаҳри Хуҷанд.
* Солҳои 1986-1987  Муаллимаи МТМУ № 1 шаҳри Хуҷанд.
* Солҳои 1987-1992 Муаллимаи МТМУ № 18 шаҳри Хуҷанд.
* Солҳои 1992-2008 Муаллимаи МТМУ № 9 шаҳри Хуҷанд.
* Солҳои 1996-1997 Сарлаборанти кафедраи Нақшакашӣ, геометрияи тасвирӣ ваметодикаи таълим Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров. 
* Солҳои 1997-2007  Сармуаллимаи кафедраи Расм ва мусаввирӣ Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров. 
* Солҳои 2007-2013 Сармуаллимаи кафедраи Расм ва мусаввирӣ, ноибдекан оид ба корҳои тарбия ва раиси шӯрои занони факултети Рассомӣ-графикӣ Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.
* Солҳои 2013-2016 Дотсенти кафедраи Расм ва мусаввирии факултети санъати тасвирӣ ва технология Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров. 
* Аз соли 2016 то инҷониб  Мудири кафедраи Санъати тасвирӣ ва ҳунарҳои халқии факултети санъати тасвирӣ ва технология Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии Хуҷанд
Гурӯҳ:Маорифшиносони Тоҷикистон
 Гурӯҳ:Занҳо-олимаҳо
Гурӯҳ:Занон - олимони асри XXI
Садбарг Элмуродова

** Садбарг Худойназаровна Элмуродова **(тав. 20.03.1950) , вилояти Суғд — олим, омӯзгор, номзади илмҳои педагогӣ, дотсент.  
## Зиндагинома
Соли 1990 ДДОЛ ба номи С.М.Кировро хатм кардааст. Ихтисос муаллимаи забон ва адабиёти рус. 
* Солҳои 1990-1992- муаллимаи забон ва адабиёти рус дар мактаби таҳсилоти умумии № 52 ш.Душанбе. 
* Солҳои 1992-1993- сарлаборанти кафедраи забоньои факултети тиббии Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров. 
* Солҳои 1994-1996- муаллимаи кафедраи забони русии факултети педагогӣ Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.
* Солҳои 1999 -2010- сармуаллимаи кафедраи педагогика ва психологияи фаъолияти касбии факултети педагогӣ Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров. 
* Солҳои 2011 -2015 - дотсент,муовини декан оиди ба шӯъбаи ғоибонаи факултети педагогӣ Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров.
* Аз октябри соли 2015 то ҳоло - мудири кафедраи педагогикаи иҷтимоӣ ва касбии факултети педагогӣ Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров. 
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии Хуҷанд
Гурӯҳ:Маорифшиносони Тоҷикистон
 Гурӯҳ:Занҳо-олимаҳо
Гурӯҳ:Занон - олимони асри XXI
Душанбе Паллаев

**Душанбе Паллаев** () — овозхони тоҷик, Корманди шоистаи маданияти Тоҷикистон (1991), Ҳофизи халқии Тоҷикистон (2012).

## Зиндагинома
Дар Омӯзишгоҳи ҷумҳуриявии маданӣ-равшаннамоии ноҳияи Ленин хондааст. Ба сифати сароянда дар Театри мусиқӣ-мазҳакаи шаҳри Хоруғ кор карда, минбаъд мудири клуби деҳаи Чарсем ва директори Хонаи маданияти ҷамоаи Вери ноҳияи Шуғнон буд. Дар ҳамин ҷо ансамбли «Умед» таъсис дода, дар вилоят ва ҷумҳурӣ созу мусиқии кӯҳистонро муаррифӣ кард. Услубу равияи хоси овозхонӣ дорад. Одаму одамгарӣ, ҷавонмардӣ, дӯстӣ, Ватан, Модар, сулҳу субот, ишқу муҳаббатро тараннум менамояд, баъзе таронаҳои рӯҳбахшро ба оҳанг дароварда мехонад. «Зиндагӣ», «Хоруғи ман», «Тоҷикистон», «Хуш бод», «Бадахшонам», «Дӯстон», «Ҳасрат», «Саногӯи ту бод», «Пайғом» аз беҳтарин таронаҳояш ба шумор мераванд.

## Даргузашт
Душанбе Паллаев субҳи  27 сентябри 2017 бар асари бемории дил даргузашт.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Овозхонҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ҳофизони мардумии Тоҷикистон
Bomis

**Bomis —** як ширкати интернетист, ки 15 ноябри соли 1996 таъсис ёфтааст. Шуғли асосии ӯ фурӯши таблиғ дар портали ҷустуҷӯии Bomis.com буд.

## Таърих
Он аз ҷониби Ҷимми Уэлс ва   таъсис дода шудааст ва барои лоиҳаҳои энсиклопедияи ғайритиҷоратии Nupedia ва Wikipedia дастгирӣ кардааст.   ҳоло директори генералии Бомис мебошад.

Дар вебсайти Bomis.com, ширкат феҳристҳо барои дархостҳои маъмули ҷустуҷӯиро таҳия ва нигоҳ медорад. Феҳристҳо ба гурӯҳҳо, аз қабили «Духтарон», «Фароғат», «Варзиш», «Порнографӣ», «Гуногун» ва «Фантастикаи илмӣ» тартиб дода шудаанд. Дар маҷмӯъ, Bomis.com ба дигар феҳристҳои онлайн монанд сохта шудааст. Аммо дар айни замон, Bomis.com яке аз аввалинҳо буд, ки маълумотро таҳти иҷозатномаи ройгони лоиҳаи Open Directory истифода кард.
рост|мини|280x280пкс| Ситораи порнографӣ Силвия Сент футболка бо тамғаи Bomis.com пӯшидааст

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

* Bomis.com
Гурӯҳ:Вебгоҳҳои ИМА
Гурӯҳ:Вебгоҳҳо аз рӯи алифбо
Маҳмадсафар Муродов

**Маҳмадсафар Муродов** (*Муродов Маҳмадсафар Исматович*; 25 феврали 1958, деҳаи Гулобод, ноҳияи Восеъ — 1 ноябри 2024, ҳамон ҷо) — овозхон ва фалаксарои тоҷик, Ҳофизи халқии Тоҷикистон (2009).

## Зиндагинома
Соли 1977 Омӯзишгоҳи ҷумҳуриявии маданӣ-равшаннамоии ноҳияи Ленинро ба поин оварда, солҳои 1977—1979 роҳбари бадеии Хонаи маданияти деҳкадаи Меҳнатобод, 1979—1992 овозхони ансамбли тарона ва рақси «Чашма»-и хоҷагии ба номи Ленини ноҳияи Восеъ, 1992—2002 корманди шӯъбаи фарҳанг ва ҳамзамон муаллими Мактаби мусиқии ҳамин ноҳия, аз соли 2012 то охири умр коргардони ансамбли этнографии назди Раёсати фарҳанги вилояти Хатлон буд. 

Аз беҳтарин фалакхонҳост, баробари камолоти овоз дарду ноларо хуб эҳсос мекунаду бо ҷигари решу сӯхта ва самимияти баланд қариб бист навъи онро иҷро менамояд, ҳангоми хониш бештар дутору найро ба кор мебарад. Баробари рубоиёти халқӣ як силсила таронаҳоро чун «Меҳру вафо», «Дардманди ишқ», «Ба сайри гул наомад», «Фарзанди замин», «Даргоҳи умед», «Рӯзгор», «Ҳамдами ҷон», «Хомӯш намешавад», «Дилрабо» ба савғо овардааст. 

Ба истеъдоди фалакхониаш дар Афғонистон, Эрон, Покистон, Чин, Ироқ, Миср, Туркия, бисёр давлатҳои Аврупо аз зарби эҳсос каф кӯфтаанд. Дар Консерваторияи Швейтсария се соат фалакхониашро сабт карда, филмсозони Туркманистон дар борааш филми мустанад ба навор бардоштаанд.

## Даргузашт
Маҳмадсафар Муродов 1 ноябри 2024 дар синни 66-солагӣ дар ноҳияи Восеъ даргузашт ва ӯро дар мазори деҳаи Гулободи ноҳияи Восеъ дафн кардаанд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳофизони мардумии Тоҷикистон
Ғуфрон Раҳимбоев

**Ғуфрон Раҳимбоев** (зод. 27 майи 1949, Ленинобод) — дойранавоз, Ҳу­нар­­пешаи шоистаи Тоҷикистон (1990), Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон (2009).

## Зиндагинома
Дар мактаби махсуси ҳунарӣ нахондааст, фақат аз баракати истеъдоду заҳмат ба дараҷаи устоди дойранавоз расидааст. Солҳои 1965—1966 дар Театри ҷумҳуриявии лӯхтаки шаҳри Чкаловск кор карда, аз соли 1967 мутриби Театри мусиқӣ-мазҳакаи шаҳри Хуҷанд буд. Ҳар чӣ дар ҳунар ёфтааст, аз баракати истеъдод ва заҳмати бардавом даст додааст. Сирру асрори дойранавозиро ба ҷавонони навкор омӯзондаю меомӯзонад. Ба Афғонистон, Австрия, Швейсария, Эфиопия ва дигар давлатҳо сафари ҳунарӣ анҷом додааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Арбобони фарҳанги тоҷик. Донишнома / Муаллиф-мураттиб Ёрмуҳаммади Сучонӣ. — Душанбе, 2016. — 863 с.

Гурӯҳ:Ҳунарпешагони шоистаи Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ҳунарпешагони мардумии Тоҷикистон
Хушназар Майбалиев

**Хушназар (Хушвақтшо) Майбалиев** (20 апрели 1938, деҳаи Дарзуд, ноҳияи Рӯшон, ВМКБ — 31 декабри 2011, Душанбе) — коргардони театр ва ҳунарпешаи синамо, Ходими шоистаи ҳунари ҶШС Тоҷикистон (1988), Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон (1996). Барандаи Ҷоизаи давлатии Рӯдакӣ (2000).

## Зиндагинома
Соли 1964 шӯъбаи коргардонии Институти давлатии маданияти ш. Маскав ва 1969 факултаи коргардонии Институти давлатии санъати театрии ба номи А. Луначарскйи ш. Маскавро ба охир расондааст. Фаъолияти меҳнатиаш соли 1956 дар ҳайати ансамбли тарона ва рақси «Помир»-и Филармонияи давлатии Тоҷикистон шурӯъ шуда, то пошхӯрии ин даста (1961) идома ёфтааст. Аз соли 1969 то поёни умр дар Театри давлатии академӣ- драмавии ба номи Лоҳутӣ ба сифати коргардон ва саркоргардон фаъолият доштааст. Муддате ба сифати сардори раёсати фарҳанги Вазорати фарҳанги Тоҷикистон кор кардааст. 

Зиёда аз панҷоҳ спектаклро аз қабили «Дасти дӯст», «Захми забон», «Фарёди ишқ», «Беватан», «Ибтидо», «Машварат», «Писари калонӣ», «Ваня-тағо», «Антигона», «Муфаттиш», «Дод аз дасти ақл» рӯи саҳна оварда, дар беҳбуд ва равнақи санъати театри тоҷик ҳисса гузоштааст. Дар ҳар таҳия як тарафи тозаи маҳораташ кушода мегардид. Бозёфтҳои пайвастаи эҷодӣ имконаш доданд, ки ба таҳияи шоҳасарҳои классикони драматургияи ҷаҳонӣ ва ватанӣ даст занад. Дар ҷодаи коргардонӣ аз василаҳои гуногун истифода бурда, барои ноил шудан ба мақсади ниҳоӣ ҳеҷ гоҳ тан ба фароғат намедод. Бо дигар театрҳои касбии ҷумҳурӣ ҳамеша дар робитаи эҷодӣ қарор дошт ва донишу таҷрибаашро ба ҷавонони навкор ёд медод.

## Даргузашт
Хушназар Майбалиев 31 декабри соли 2011 бар асари сактаи қалбӣ дар синни 73-солагӣ даргузашт.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Абдураҳмонов А. Фидоии фарҳангу ҳунар, Д., 2008.

Гурӯҳ:Ҳунарпешагони мардумии Тоҷикистон
Заррагул Искандарова

**Заррагул Искандарова** (27 апрели 1938, деҳаи Емс, ноҳияи Рӯшон, ВМКБ — 17 июни 2016, Хоруғ) — ҳунарпешаи театр ва раққосаи тоҷик, Ҳунарпешаи шоистаи ҶШС Тоҷикистон (1979), Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон (1991).

## Зиндагинома
Мулкамонова Заррагул Искандаровна 27 апрели соли 1938 дар деҳаи Емс, дар ноҳияи Рӯшони ВМКБ дар хонаводаи аҳли ҳунару фарҳанг ба дунё омадааст. Падараш Искандар зодаи ҳамин деҳа буда, ҳунарпеша буд ва дар аспдавонӣ ҳам яке аз беҳтарин чобуксаворон буд. Модараш Марворид аз деҳаи Поршиневи ноҳияи Шуғнон буд. Заррагул дар муҳите пур аз созу овоз ба воя расид.

Институти давлатии театрӣ-бадеии ба номи А. Островскийи шаҳри Тошкандро соли 1964 ба итмом расондааст.

### Хонавода
Заррагул Искандарова панҷ фарзанд — як писар ва чаҳор духтар дошт. Ҳама фарзандонаш донишомӯхтаи донишгоҳ ҳастанд, вале ҳеч кадомаш роҳи модарро пеш нагирифтааст.

## Корнома
Фаъолияти корииашро соли 1956 чун раққосаи Филармонияи давлатии Тоҷикистон оғоз намуда, то соли 1959 идома додааст. Аз соли 1965 дар Театри мусиқӣ-мазҳакаи шаҳри Хоруғ ба сифати ҳунарпеша ва раққоса ҳунарнамоӣ кардааст. Дар саҳнаи ин театр симои занони гуногунсолу гуногунхислатро офарида, ба бинанда ҷаҳони ботинии қаҳрамононашро кушодааст. «Қишлоқи тиллоӣ», «Тошбек ва Гулқурбон», «Гулҳои сиёҳ», «Мо аз Боми Ҷаҳон», «Ашрофпараст», «Ақида» аз зумраи намоишномаҳоанд, ки дар онҳо нақши асосӣ бозидааст. Аммо бештар ҳамчун раққоса ном ёфтааст, рақсҳои халқии помирӣ (шуғнонӣ, рӯшонӣ, ишкошимӣ, бартангӣ ва ғайра) бо тамоми назокату фасоҳат аз сӯяш адо мешуданд, рақсҳои умумии зиёдро таҳия намудааст.

## Даргузашт
Заррагул Искандарова рӯзи 17 июни соли 2016 дар 78-солагӣ даргузашт.

## Ҷоизаҳо
Бо Грамотаи Фахрии Президиуми Совети Олии Тоҷикистон тақдир шудааст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунарпешагони хизматнишондодаи ҶШС Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ҳунарпешагони мардумии Тоҷикистон
Фурқат Саид

**Фурқати Саид** (*Саидов Фурқатулло Фатҳуллоевич*; зод. 5 октябри 1967, деҳаи Қади Ҷӯйбор, ноҳияи Шаҳринав) — овозхон, мақомсаро, оҳангсоз ва мусиқидони тоҷик. Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон (2013), Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон (2021), Ҳофизи халқии Ӯзбекистон (2024).

## Зиндагинома
Фурқати Саид соли 5 октябри соли 1967 дар деҳаи Қади Ҷӯйбори ноҳияи Шаҳринав ба дунё омадааст. Солҳои 1986—1992 дар шуъбаи овозхонии анъанавӣ факултаи мусиқии тоҷикии Донишкадаи давлатии санъати Тоҷикистон ба номи Мирзо Турсунзода дониш омӯхтааст.

## Корнома
Фаъолияти ҳунариашро аз соли 1992 ба сифати овозхон дар ансамбли «Ҷаҳоноро» оғоз намуда, солҳои 2004—2005 ҳунарманди ансамбли «Дарё», 2005—2007 сармуҳаррири идораи барномаҳои мусиқии Телевизиони Тоҷикистон ва аз соли 2007 то кунун ба ҳайси роҳбари бадеии ансамбли давлатии «Шашмақом» ба номи Фазлиддин Шаҳобови Кумитаи телевизион ва радиои Тоҷикистон кор мекунад.

## Таронаҳо
Сурудҳои классикӣ ва халқиро хуб адо мекунад. «Ушшоқи Ҳисор», «Талқинчаи Сабо», «Мустазоди Рок», «Ушшоқи Хуқанд», «Савти Чоргоҳ» барин шохаҳои овозии «Шашмақом»-ро бо сабки хос суруда, ба хазинаи Радиои тоҷик ворид сохтааст. Мусаннифи чандин суруд, аз қабили «Зиндагӣ», «Эй Ватан», «Соҳибдилон», «Риштаи умр», «Ҳасрати дил», «Эй ёраки ҷон», «Интизорӣ», «Ба дӯст», «Дигар аст», «Ёди ту кунам», «Бекасӣ», «Сирри пинҳон», «Худо расид», «Эй санам», «Гули себ», «Танҳоӣ», «Бинои ишқ», «Шоми фироқ», «Масти шароб», «Ғарибӣ», «Шабнами гулҳо», «Риштаи ҷон», «Дил меравад», «Эй парӣ», «Янгамо», «Мутриби ишқ», «Шаби боронӣ», «Дили мо» ва ғайра мебошад.

Маҷмӯъаи чанде аз оҳангҳояш бо номҳои «Мутриби ишқ» (2015) ва «Навои андалеб» (2020) ба нашр расидаст.

## Сафарҳои ҳунарӣ
Ба кишварҳои Русия, Эрон, Озарбойҷон, Имороти Муттаҳидаи Арабӣ, Қазоқистон ва Амрико сафари ҳунарӣ намудааст. Иштирокдори ҷашнвораи байналмилалии Шашмақом (Ню-Йорк, 2016) ва Фестивали байналмилалии Шашмақом (Конибодом, 2017) аст. 

### Доварӣ дар «Навоҳанг»
Фурқати Саид ба унвони довар дар фасли чаҳоруми мусобиқаи «Навоҳанг»- телевизиюни «ifilm2»-и Эрон дар поёни соли 2023 дар канори Ориф Ҷаъфарӣ ва Шоҳрасул Қосимӣ ҳузур дошт.

## Ҷоизаҳо
Бо медали «Хидмати шоиста» (2007), унвони ифтихории «Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон» (2013) ва унвони ифтихории «Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон» (2021) қадр шудааст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунарпешагони шоистаи Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ҳунарпешагони мардумии Тоҷикистон
Лутфулло Неъматов

** Лутфулло Хайруллоевич Неъматов **(тав. 30.01.1985) , вилояти Суғд — олим, омӯзгор, номзади илмҳои педагогӣ.   
## Зиндагинома
Соли 2007 Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров  хатм кардааст. Ихтисос муаллими технология, технолог ва соҳибкор.
* Солҳои 2007-2008 - устои таълимӣ дар кафедраи Технология ва соҳибкории ДДХ ба номи академик Б.Ғафуров.  
* Соли 2008-2015 - Омӯзгор, ноибдекан оид ба тарбия дар факултети Физикаю техникаи ДДХ ба номи академик Б.Ғафуров. 
* Соли 2014-2016 - Дотсенти кафедраи технология ва методикаи таълими он ДДХ ба номи академик Б.Ғафуров.  
* Аз соли 2016 - то ҳол - Мудири кафедраи технология ва методикаи таълими он ДДХ ба номи академик Б.Ғафуров.  

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии Хуҷанд
Гурӯҳ:Маорифшиносони Тоҷикистон
 Гурӯҳ:Олимони асри XXI