open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Гулнисо Абдураззоқзода

**Гулнисо Абдураззоқзода** ( *Абдураззоқзода Гулнисо Тавалди* зод. 9 январи 1985, ноҳияи Лахш) — омӯзгор, арбоби давлатӣ. Вакили Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати VII. Вакили Маҷлиси вакилони  халқи ноҳияи Лахш даъвати ҳафтум, солҳои 2025-2030..

## Зиндагинома
* Солҳои 2007-2007 - Омўзгори фаннҳои география ва экологияи мактаби асосии таҳсилоти умумии №20 ноҳияи Лахш.
* Солҳои 2009-2009 - Коргузори шуъбаи умумии дастгоҳи раиси ноҳияи Лахш.
* Солҳои 2009-2010 - Методисти китобхонаи марказии шуъбаи фарҳанги ноҳияи Лахш.
* Соли 2010 (02-07) - Директори китобхонаи марказии шуъбаи фарҳанги ноҳияи Лахш.
* Солҳои 2010-2011 - Муовини раиси Ҷамоати деҳоти Ҷиргатоли ноҳияи Лахш.
* Солҳои 2012-2013 - Мудири китобхонаи мутамарказонидашудаи бахши фарҳангии ноҳияи Лахш.
* Солҳои 2013-2017 - Омўзгори Муассисаи таҳсилоти миёнаи умумии №48 ноҳияи Лахш.
* Солҳои 2017-2018 - Мутахассиси пешбари бахши кор бо занон ва оилаи мақомоти иҷроияи маҳаллии ҳокимияти давлатии ноҳияи Лахш.
* Солҳои 2018-2024 - Омўзгори Муассисаи таҳсилоти миёнаи умумии №9 ноҳияи Лахш.
* Аз 1 апрели соли 2024 — Мудири муассисаи таҳсилоти томактабии №2 ноҳияи Лахш.
* Аз 11 апрели соли 2025 — Узви Кумитаи Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба таъмини асосҳои конститутсионӣ, ҳуқуқу озодиҳои инсон, шаҳрванд ва қонуният..
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Вакилони Маҷлиси миллии Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати VII
Гурӯҳ:Занҳо-сиёсатмадорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Занони Тоҷикистон дар сиёсат
Гурӯҳ:Ходимони ҷамъиятии Тоҷикистон
Ризо Назарзода

**Ризо Назарзода** ( *Назарзода Ризо Шодӣ* зод. 28 июли 1988, Хоруғ, ВМКБ) —  арбоби давлатӣ, Раиси шаҳри Хоруғ. Вакили Маҷлиси вакилони халқи шаҳри Хоруғ даъвати ҳафтум, солҳои 2025-2030. Узви Кумитаи Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба таъмини асосҳои конститутсионӣ, ҳуқуқу озодиҳои инсон, шаҳрванд ва қонуният. .
## Зиндагинома
* Солҳои 2007-2011 - Мудири шубаи кор бо ҷавонони Донишгоҳи давлатии Хоруғ ба номи М. Назаршоев.
* Солҳои 2010-2012 - Муовини аввали раиси Парлумони ҷавонони Тоҷикистон, вакили Парлумони Ҷумҳурии Тоҷикистон дар ВМКБ.
* Солҳои 2011-2014 - Роҳбари намояндагии ташкилоти ҷамъиятии «Созандагони Ватан» дар ВМКБ ва муовини раиси «Созандагони Ватан» дар Ҷумҳурии Тоҷикистон.
* Солҳои 2011-2013 - Директори Муассисаи давлатии «Маркази ҷавонон»-и ВМКБ.
* Солҳои 2013-2014 - Сардори Раёсати ҷавонон, варзиш ва сайёҳии Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон.
* Солҳои 2014-2017 - Муовини раиси Кумитаи ҷавонон, варзиш ва сайёҳии назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон.
* Соли 2017 (01-06) - Муовини якуми раиси Кумитаи ҷавонон, варзиш ва сайёҳии назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон.
* Солҳои 2017-2021 - Муовини якуми раиси Кумитаи кор бо ҷавонон ва варзиши назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон.
* Аз ноябри соли 2021 - Раиси шаҳри Хоруғ.
* Аз 11 апрели соли 2025 - Узви Кумитаи Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба таъмини асосҳои конститутсионӣ, ҳуқуқу озодиҳои инсон, шаҳрванд ва қонуният..
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Арбобони давлатии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Вакилони Маҷлиси миллии Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати VII
Занҷир (мусиқӣ)

«**Занҷир**» (), аслаш «Зангубор»:

* сози зарбии мусиқӣ, шабеҳи сафоил, ки дар мусиқии асрҳои миёнаи форс-тоҷик ҳамчун воситаи ороишии зарбӣ истифода мешуд;
* оҳанги мавсимию маросимӣ дар аҳди Сосониён. Мусиқидонони асрҳои баъдӣ онро ба Борбади Марвазӣ нисбат медиҳанд;
* яке аз оҳангҳои аслӣ дар таркиби «Дувоздаҳмақом» (асрҳои 12-13). Қутбуддини Шерозӣ дар рисолаи «Дуррату-т-тоҷ лӣ ғуррати-д-даббоҷ» («Гавҳари тоҷ барои беҳтарин даббоҷ», 1249—1305) «Занҷир»-ро шуъбаи тараннумӣ дар таркиби мақомҳо номида, дар мусиқии он замон маъмул будан ва хусусиятҳои ирфонӣ доштани онро таъкид кардааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Нормат Юнусов

**Нормат Юнусов** *(Юнусов Нормат Юнусович*; зод. 30 январи 1943, Истаравшан) — давлатмарди тоҷик, Вазири молияи Ҷумҳурии Тоҷикистон (1991—1994).

## Зиндагинома
Нормат Юнусов 30 январи соли 1943 дар шаҳри Истаравшан ба дунё омадааст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Вазирони Тоҷикистон
Назарзода (Ҳамнасаб)

* Абдуҳалим Назарзода 
* Ризо Назарзода
* Сайфиддин Назарзода 

Гурӯҳ:Саҳифаҳои ибҳомзудоӣ:Ҳамнасаб
Алваро Каррерас

**А́лваро Ферна́ндес Карре́рас** (; 23 марти 2003, Феррол, Испониё) — футболбози испониёӣ, муҳофизи хати чапи бошгоҳи «Реал Мадрид».

## Зиндагинома

## Маснади бошгоҳӣ

## Мунтахаби миллӣ

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

Гурӯҳ:Зодагони 23 март
Гурӯҳ:Зодагони соли 2003
Гурӯҳ:Муҳофизатгарони футбол
Гурӯҳ:Футболбозони Испания
Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Манчестер Юнайтед»
Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Престон Норд Энд»
Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Гранада»
Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Бенфика»
Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Реал Мадрид»
Ҳайфо

**Ҳайфо** (, ) — шаҳре дар шимоли Исроил, маркази устони Ҳайфо ва пас аз Уршалим ва Тел-Авив севумин шаҳри бузурги кишвар аст, ки ҷамъияти он омехтаи яҳудию арабӣ аст ва дар соли 2024 ба 296 187 нафар расидааст.

Шаҳри Ҳайфо аз як сӯ дар канораи баҳри Миёназамин ва аз сӯи дигар дар доманаи кӯҳи Кармил воқеъ шудааст. Шаҳри Ҳайфо бахше аз минтақаи калоншаҳри (метрополитен) Ҳайфоро ташкил медиҳад, ки севумин минтақаи калоншаҳри пурҷамъияти Исроил аст. Ин шаҳр мизбони Маркази ҷаҳонии баҳоӣ аст ва ба унвони мероси ҷаҳонии ЮНЕСКО ва мақсаде барои зиёрати баҳоиён шинохта мешавад.

## Эзоҳ
Занҷиҳо

**Занҷиҳо**, **зунуҷ** () — номи ғуломони сиёҳпӯст дар хилофати Бағдод, ки аз бозорҳои ғуломфурӯшии Занзибор ба Ироқу Хузистон оварда мешуданд (асрҳои 7-9).

Занҷиҳо барои иҷрои корҳои сангин, аз қабили хушк кардани ботлоқзорҳо, тоза кардани шӯрзаминҳо, парвариши найшакар ва ғ. истифода бурда мешуданд. занҷиҳо баъзан ҳамчун сипоҳиёни зархарид баҳри хидмати амирон ва заминдорони бузург харида мешуданд. Онҳо дар бошишгоҳҳои алоҳидаи шароиташон тоқатфарсо нигоҳ дошта мешуданд, ки ин боиси сар задани чандин шӯриш гардид. Шӯриши калонтарини занҷиҳо соли 869 сар зада, тақр. 14 сол давом кард. Дар ин давра занҷиҳо мавқеи худро дар ҷануби Ироқ ва ғарби Хузистон мустаҳкам карда, ал-Мухторро (шаҳр дар наздикии Басра) маркази ҳукумати худ эълон карданд. Пешвои ҳаракати занҷиҳо Алӣ ибни Муҳаммад буд, ки насаби худро ба Алӣ ибни Абитолиб мепайваст. Соли 871 ш. Басраро ишғол карда, аҳолии маҳаллӣ ва асирони ҳарбиро ба ғуломӣ гирифтанд. Дар охири солҳои 80 асри 9 нобаробариҳои иҷтимоӣ боиси пароканда шудани ҳаракати занҷиҳо гардид. Соли 879 сипоҳиёни хилофат муборизаро ба муқобили занҷиҳо шиддат бахшида, дар соли 883 ш. ал-Мухторро ишғол карданд. Аксари занҷиҳо пайрави равияи хавориҷ буданд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Халқҳои Африқо
Занҷири магнитӣ

**Занҷири магнитӣ** — пайдарпайии магнетикҳои дар фазо ҷойгиршуда, ки аз онҳо сели магнитии муайян мегузарад.

Дар техника занҷири магнитӣ ҳам маҷмӯи таҷҳизот (ҷузъи мошину асбобу дастгоҳҳои барқӣ), ки аз ҷисмҳои ферро- ва ферримагнетикҳо иборат аст (занҷири магнитии сарбаста ба сели магнитӣ самти матлуб медиҳад) ва ҳам занҷири магнитие мебошад, ки ғайр аз ферро- ва ферримагнетикҳо диамагнетикҳо (мас., фосилаҳои ҳавоӣ) дорад. Занҷиреро, ки дар он сели магнитиро магнитҳои доимӣ меангезанд, занҷири магнитии қутбишуда (поляризатсияшуда) меноманд. Занҷири магнитиеро, ки магнитҳои доимӣ надорад ва дар он сели магнитӣ бо ҷараён ангехта шавад, занҷири магнитии нейтралӣ (хунсо) меноманд. Вобаста ба хусусияти ҷараёни ангезиш занҷири магнитии сели магнитии доимӣ, тағйирёбанда ва импулсиро фарқ мекунанд. Бинобар шартан ба ҳам монанд будани занҷири электрӣ ва занҷири магнитӣ нисбат ба онҳо ифодаҳои математикии умумиро ба кор бурдан мумкин аст. Мас., барои занҷири магнитӣ қонуни монанд ба қонуни Ом истифода мешавад: F = ФRm, ки ин ҷо Ф — сели магнитӣ, Rm — муқовимати магнитӣ, F — қувваи магниттеладиҳанда мебошад. Нисбат ба занҷири магнитӣ қоидаҳои Кирхгофро низ татбиқ кардан мумкин аст. Бо вуҷуди ин занҷири магнитӣ аз занҷири электрӣ куллан фарқ мекунад: дар занҷири магнитии бо мурури замон сели магнитиаш тағйирнаёбанда Ф гармои ҷоулӣ ҷудо намешавад, яъне энергияи электромагнитӣ пароканда намешавад. Мафҳуми занҷири магнитӣ дар ҳисобу китоби магнитҳои доимӣ, электромагнитҳо, реле, тақвиятдиҳандаҳои магнитӣ, асбобҳои андозагирии электрӣ ва ғ. истифода мешавад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 


Гурӯҳ:Электромагнетизм
Занҷири муодилаҳои Боголëбов

**Занҷири муодилаҳои Боголëбов** (*занҷири* *ББГКИ, занҷири муодилаҳои Боголюбов — Борн — Грин — Кирквуд — Айвон*) — занҷири муодилаҳо барои функсияи тақсимоти *F<sub>s</sub> (t<sub>,</sub> r<sub>1</sub>,…, r<sub>s,</sub>, p<sub>1</sub>,…,p<sub>s</sub>)-*и координатаҳо ва импулсҳо *(s)*-и зарраҳо дар системаи омории классикӣ, ки аз *N* зарра иборат аст. Дар ин ҷо *s=1,2,..., N-1, t –* вақт, *r<sub>1</sub>,…, r<sub>s,</sub>* ва *p<sub>1</sub>,…,p<sub>s</sub>* – векторҳои сеченаи координатаҳо ва импулсҳои зарра мебошанд. Бо ёрии функсияи тақсимот *F<sub>1</sub>* ва *F<sub>2</sub>* умуман тамоми тавсифоти хусусии системаи оморӣ ифода карда мешавад. Тарзи омӯзиши низомҳои оморӣ бо истифодаи силсилаи муодилаҳо барои функсияи тақсимот *F<sub>s</sub>* аз ҷониби Н. Н. Боголюбов пешниҳод шуда, онро М. Борн*,* олимони англис Ҷ. Грин, Ҷ. Кирквуд ва Ҷ. Айвон муфассал таҳқиқ намудаанд.

Функсияи тақсимот *F<sub>s</sub> (*саҳеҳтараш тақсимоти зичӣ) бо баробариҳои

*F<sub>s</sub>* *(t, r<sub>1</sub>,…, r<sub>s,</sub>, p<sub>1,</sub>…,p<sub>s</sub> )=V<sup>s</sup> ʃ* ωN *dr<sub>s+1,</sub>…, dr<sub>N</sub> dp<sub>s +1</sub>,…, dp<sub>N</sub>* муайян карда мешавад, ки ин ҷо *s=1,2,..., N-1, V –* ҳаҷми система (низом), ωN – функсияи тақсимот (зичии тақсимоти эҳтимолиятҳо) барои *N* зарра мебошад, ки муодилаи Лиувиллро қонеъ мегардонад:

∂ωN / ∂t *=* {HN*,* ωN}, ки ин ҷо HN – ҳамилтониани системаи иборат аз *N* зарра; {HN*,* ωN} қавсҳои Пуассон мебошанд. Занҷири муодилаҳои Боголëбов аппарат (восита)-и асосии омӯзиши системаҳои классикӣ ва квантӣ дар системаи механикӣ аст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Физики оморӣ
Занҷонӣ

«**Занҷонӣ**» () — китоби дарсӣ барои таълими забони арабӣ.

Тақрибан соли 1257 дар Бағдод таълиф шудааст. Муаллифаш Абдулваҳҳоб ибни Иброҳими Занҷонӣ. Дар «Занҷонӣ» қоидаҳои асосии морфологияи забони арабӣ, шаклҳои феълӣ, хусусиятҳои феълҳои дуруст ва нодуруст, монда ва гузаранда, категорияи замон дар феъл ба таври сода ва мухтасар баён шудааст. То солҳои 20 асри 20 дар мадрасаҳои Осиёи Марказӣ баъд аз китобҳои «Бидон» ва «Аввали илм», ки дастурамали асосӣ буданд, «Занҷонӣ» омӯхта мешуд. Муҳассилини мадраса аз «Занҷонӣ» қоидаҳои сарфи арабиро бо тарҷумаи тоҷикиашон аз ёд мекарданд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Китобҳо аз рӯи алифбо
Запрягаева (навъи чормағз)

«**Запрягаева**» — навъи чормағзи маҳаллӣ.

Дарахташ калон, сершоху барг. Мевааш мудаввар (дарозиаш 36 мм, бараш 30 мм; вазнаш 9 г), пӯсташ (ғафсиаш 1,0 мм) тунук, мағзаш (51,5 дарсади меваро ташкил медиҳад) хуштаъм, аз пӯст хуб ҷудо мешавад. Дарахташ дарозумр. Дар деҳаи Сорвои ноҳияи Ваҳдат дарахти 250-солаи онро пайдо кардаанд. Бештар аз тухм афзоиш меёбад. Ба шарафи олими маъруф, яке аз пажӯҳишгарони асосии меваҳои худрӯи Тоҷикистон В. И. Запрягаева номгузорӣ шудааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Дӯстқобилов Т., Сушко М. Чормағз. Д., 1980.

Гурӯҳ:Навъҳои чормағз
Мишел Сони

**Мишел Сони** (; тав, 21 ноябри соли 1947 дар 	
По, Фаронса) пианисти фаронсавӣ, композитор ва нависандаи нажодмояи маҷорӣ мебошад. Ӯ равиши навини таълими пианино таҳия кардааст. Усули ӯ ба бисёр донишҷӯёни синну соли гуногун имкон додааст, ки аз машқи ин созро лаззат баранд, зеро пианино навохтан маъмулан ғайриқобили дастрас ҳисоб карда мешавад, агар дар кӯдакӣ таълим дода нашавад.

## Тарҷумаи ҳол
Мишел Сони дар École Normale de Musique de Paris таҳсил кардааст, ки дар он ҷо пианиноро зери роҳнамоии Жул Жантил ва Ивон Депорт омӯхтааст. Ӯ дараҷаи коршиносии арширо дар психология, дараҷаи бакалаврро дар адабиёт ва дараҷаи доктории фалсафаро дорад, ки дар соли 1974 дар Сорбонна зери роҳнамоии Владимир Янкелевич анҷом додааст. Мишел Сони муассиси фонди SOS Talents мебошад.

Якҷоя бо Валери Жискар д'Естен ва набираи Франц Лист, Бландин Оливиер де Прево, Сони яке аз аъзоёни муассиси Анҷумани Франц Листи Фаронса буд.

## Усули пианинои Мишел Сони
Методологияи Сони дар мактабҳои ӯ дар Париж ва Женева таълим дода мешавад. Аз соли 1974 инҷониб, зиёда аз 20,000 донишҷӯ пианиноро бо усули Сони омӯхтаанд.

Усул аз ду ҷузъи асосӣ иборат аст: Корҳои дидактикӣ - Пролегомен, ки машқҳои хурдро ифода мекунанд. Полегоменҳо дарки симфонияи мусиқӣ ва садоро инкишоф медиҳанд. Самти дуюм аз давраи этюдҳо иборат аст, ки дар он ҷо таваҷҷуҳ ба инкишофи маҳоратҳои техникӣ, монанди ҳаракат ва мавқеитҳои дастҳо равона карда мешавад.

Яке аз шогирдони Сони, ки машқи пианиноро ҳамчун калонсол оғоз кардааст, устоди забони фаронсавӣ Мишел Парис буд. Пас аз хатми курси 4-солаи методологии Сони, дар синни 30-солагӣ ӯ концерти соло дар Théâtre des Champs-Élysée зери ҳимояи Вазорати Фарҳанг иҷро кард.

Шогирди дигари муваффақи Мишел Сони Клодин Зевако буд, ки дар солҳои 1983 ва 1984 дар Théâtre des Champs-Élysée иҷро кард.

Дар соли 1981 Сенат расман ба вазири фарҳанг Жак Ланг муроҷиат кард, то дар бораи ҷорӣ кардани методологияи Мишел Сони дар тамоми Фаронса муҳокима кунад.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* Michel Sogny Official Website
* Michel Sogny, l’art de la résilience Le Figaro
* Michel Sogny Academy 
* Michel Sogny Personal Website
* SOS Talents Foundation
* Works at Artchipel
* laflutedepan.com

Гурӯҳ:Оҳангсозони Фаронса
Энканто

**«Энканто»** () — маҳазакаи компютерӣ-аниматсионии амрикоӣ - филми моҷароҷӯйӣ дар формати 3D.

## Эзоҳ

## Сарчашма

Гурӯҳ:Филмҳои соли 2021
Гурӯҳ:Филмҳои Walt Disney Animation Studios
Гурӯҳ:Филмҳои ИМА
Замира Рустамзода

**Замира Рустамзода** (*Рустамзода Замира Темурмалик* зод. 22 апрели 1978, ноҳияи Бобоҷон Ғафуров) — омӯзгор, арбоби давлатӣ. Вакили Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати VII. Узви Кумитаи Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба иқтисодиёт ва коммуникатсия, вакили Маҷлиси вакилони халқи шаҳри Бӯстони вилояти Суғд даъвати ҳафтум, солҳои 2025-2030. .

## Зиндагинома
* Солҳои 1996-2008-	Омўзгори фанни алифбои ниёгон ва матни классикии тоҷики муассисаи таҳсилоти миёнаи умумии №80 ноҳияи Бобоҷон Ғафуров.
* Солҳои 2008-2009-	Омӯзгори фанни забон ва адабиёти тоҷики муассисаи таҳсилоти миёнаи умумии №32 ноҳияи Бобоҷон Ғафуров.
* Солҳои 2009-2013- Омӯзгори фанни забон ва адабиёти тоҷики муассисаи таълимии давлатии махсусгардонидашудаи хонандагони болаёқати ноҳияи Бобоҷон Ғафуров.
* Солҳои 2013-2017- Омӯзгори фанни забон ва адабиёти тоҷики муассисаи таълимии давлатии махсусгардонидашудаи хонандагони болаёқати ноҳияи Бобоҷон Ғафуров.
* Солҳои 2017-2018-	Омӯзгори фанни забон ва адабиёти тоҷик, роҳбари иттиҳодияи методии фанни забон ва адабиёти тоҷик дар МД таълимии «Мактаби Президентӣ барои хонандагони болёқат»  дар шаҳри Бӯстон. 
* Солҳои 2018-2020- Роҳбари гурӯҳи идоракунии сифати таҳсилот дар МД таълимии «Мактаби Президентӣ барои хонандагони болёқат»  дар шаҳри Бӯстон. 
* Солҳои 2020-2022-	Муовини директор оид ба таълими МД таълимии «Мактаби Президентӣ барои хонандагони болёқат»  дар шаҳри Бӯстон.
* Аз 13 июли соли 2025 - Директори МД таълимии «Мактаби Президентӣ барои хонандагони болёқат» дар шаҳри Бӯстон.
* Аз 11 апрели соли 2025 - Узви Кумитаи Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба иқтисодиёт ва коммуникатсия..
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Арбобони давлатии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Вакилони Маҷлиси миллии Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати VII
Гурӯҳ:Занҳо-сиёсатмадорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Занони Тоҷикистон дар сиёсат
Гурӯҳ:Ходимони ҷамъиятии Тоҷикистон
Рустамзода (Ҳамнасаб)

* Замира Рустамзода 
* Хуршед Рустамзода

Гурӯҳ:Саҳифаҳои ибҳомзудоӣ:Ҳамнасаб
Шаҳло Нодирӣ

**Шаҳло Нодирӣ** (*Нодирӣ Шаҳло Ҷалолиддин* зод. 12 сентябри 1979, шаҳри Исфара) — омӯзгор, арбоби давлатӣ. Вакили Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати VII. вакили Маҷлиси вакилони халқи шаҳри Исфараи вилояти Суғд даъвати ҳафтум, солҳои 2025-2030. .

## Зиндагинома
* Солҳои 2006-2016- Омӯзгори синфҳои ибтидоӣ ва фанни география дар  МТМУ №36, шаҳри Исфара.
* Солҳои 2016-2020-	Омӯзгори фанни география дар МТД №1, шаҳри Исфара.
* Солҳои 2020-2021- Муовини директор оид ба синфҳои ибтидоӣ, омӯзгори фанни география дар МТД №1, шаҳри Исфара.
* Солҳои 2021-2023-	Муовини директор оид ба корҳои тарбиявӣ, омӯзгори фанни география дар МТД №1, шаҳри Исфара.
* Аз соли 2023-	Директори Муассисаи давлатии таълимии Литсейи №1 шаҳри Исфара.
* Аз 11 апрели соли 2025 - Узви Кумитаи Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба иқтисодиёт ва коммуникатсия..
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Арбобони давлатии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Вакилони Маҷлиси миллии Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати VII
Гурӯҳ:Занҳо-сиёсатмадорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Занони Тоҷикистон дар сиёсат
Гурӯҳ:Ходимони ҷамъиятии Тоҷикистон
Зар (рӯд)

**Зар** (), **Алзар** — яке аз рӯдҳои қадими шащри Бухоро, ки аз рӯди Зарафшон ибтидо мегирифт.

Дар маъхазҳои хаттӣ бо номҳои Шаҳрӯд (дурусташ Шаҳррӯд) ва Рӯди Бухоро низ ёд мешавад. Исми рӯд аз номи деҳаи қадимии Алзари Бухоро гирифта шудааст. Ҳангоми ба Бухоро наздик шудан Рӯди Бухоро ном мегирифт. Рӯди Зар аз миёни рабази Бухоро гузашта (дарозиаш тақр. се чақрим), дар деҳаи Тавовис ба чанд рӯди хурдтар: Тоҳуна, Кишна, Ками Зар, Ҷӯйи Зар ва ғайра тақсим мешуд. Баъд номи рӯд ба Шаҳрӯд иваз шуда, вожаи «Зар» дар таркиби номи ду шохоби он Ками Зар ва Ҷӯйи Зар боқӣ монд. Дар асри 20 Шаҳрӯд 12 пули сангӣ ва чандин пули чӯбӣ дошт ва тақр. 96 ҳавзи шаҳрро бо об таъмин мекард.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Бартольд В. В. Сочинения. Т. 3. М., 1965;
* Абдуллоев С. Ҷуғрофиёи таърихии давлати Сомониён. Х., 2001;
* Донишномаи Сомониён. Ҷ. 1. Х., 2008.

Гурӯҳ:Бухоро
Заравдизакӣ

**Заравдизакӣ** (), **Абуяҳё Аҳмад ибни Саъид ибни Нӯҳ ат-Тамимии Хайёт** (асри 10) — муҳаддис.

## Зиндагинома
Идрисӣ гуфтааст: «Ӯ дар замони мо зиндагӣ кард, вале шунидани ривоят аз ӯ ба ман муяссар нашуд ва дар бораи ӯ Муҳаммад ибни Бакр ибни Муҳаммади Самарқандии фақеҳ ба ман хабар додааст». Нисбаи ӯ аз Заравдизак — яке аз деҳаҳои Самарқанд гирифта шудааст, ки дар масофаи чаҳор фарсах роҳ аз он дар наздикии ағбаи Кеш, дар доманаи кӯҳ воқеъ будааст. Ёқути Ҳамавӣ ин исмро ба шакли «Зарудиза» ёд кардааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Анвар Иматшозода

**Анвар Иматшозода** ( *Иматшозода Анвар Иматшо* зод. 28 июли 1988, Хоруғ, ВМКБ) —  арбоби давлатӣ, Раиси ноҳияи Ишкошим. Маҷлиси вакилони халқи ноҳияи Ишкошим даъвати ҳафтум, солҳои 2025-2030. Узви Кумитаи Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба иқтисодиёт ва коммуникатсия. .
## Зиндагинома
* Солҳои 2000-2001-	Мутахассиси пешбар оид ба масъалаҳои меҳнати КВД «Тоҷавтосервис»,  шаҳри Душанбе.
* Солҳои 2001-2004-	Мутахассиси пешбари шуъбаи иқтисод ва молияи Мудирияти корҳои Вазорати меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолӣ,  шаҳри Душанбе.
* Солҳои 2004-2005-	Директори Маркази шуғли аҳолии ноҳияи Фирдавсӣ,  шаҳри Душанбе.
* Солҳои 2005-2010-	Директории Омўзишгоҳи касбӣ-техникии махсуси №1,  шаҳри Душанбе.
* Солҳои 2010-2011-	Сардори шуъбаи технологияи иттилоотии Маркази таълими калонсолони Тоҷикистон,  шаҳри Душанбе.
* Солҳои 2011-2013-	Сардори шуъбаи бозори меҳнат ва шуғли аҳолии Раёсати ҳифзи иҷтимоии Вазорати меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолӣ,  шаҳри Душанбе.
* Солҳои 2013-2014-	Сардори Раёсати корҳои Вазорати меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолӣ,  шаҳри Душанбе.
* Солҳои 2014-2015-	Директори Муассисаи давлатии таълимии “Литсейи касбии техникии нақлиёти автомобили шаҳри Душанбе”-и Вазорати меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолӣ,  шаҳри Душанбе
* Солҳои 2015-2018-	Сардори Раёсати корҳои Вазорати меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон,  шаҳри Душанбе.
* Солҳои 2018-2024-	Муовини раиси Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон.
* Аз январи соли 2024 -	Раиси ноҳияи Ишкошими Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон.
* Аз 11 апрели соли 2025 - Узви Кумитаи Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба иқтисодиёт ва коммуникатсия..
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Арбобони давлатии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Вакилони Маҷлиси миллии Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати VII
Заранг (деҳа, н. Шоҳин)

**Заранг** — деҳа дар ҷамоати деҳоти Саричашмаи ноҳияи Шамсиддин Шоҳин. Аз Заранг то маркази ҷамоат 70 км, то маркази ноҳия 95 км; роҳ мошингард. Аҳолиаш 10 нафар (2017), тоҷикон.

## Иқтисод
Деҳа ҳоло мактаб надорад. Талабагон дар муассисаи таҳсилоти миёнаи умумии деҳаи Тугараки ноҳияи Восеъ таҳсил мекунанд. Соли 1959 зимни барҳам хӯрдани ноҳияи Шӯрообод деҳа ва ҷамоати деҳоти Саричашма низ барҳам хӯрданд ва аҳолиашон ба ноҳияи Москва (ҳоло Мирсайид Алии Ҳамадонӣ) кӯчонда шуданд. 28.2.1991 ноҳия аз нав таъсис ёфт ва як қисми мардум ба деҳа баргашта, онро обод карданд. Бинобар кам будани заминҳои корам, набудани ҷойҳои корӣ ва надоштани роҳи обод аҳолии Заранг  соли 2013 ба деҳаи Тугараки ноҳияи Восеъ кӯчида, деҳа беодам монд. Соли 2017 як қисми аҳолӣ ба Заранг баргашта, (бо сарварии Искандар Шомадов) хоҷагии деҳқонии чорвопарварии «Заранг»-ро бунёд карданд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Шамсиддин Шоҳин
Гурӯҳ:Ҷамоати Саричашма
Ишқи афлотунӣ

**Ишқи афлотунӣ** () — истилоҳест барои гунае аз ишқ, ё равобити наздике, ки бидуни робитаи ҷинсӣ аст. Намоди ин ишқ гули садбарги сафед аст. Ин ном пас аз Афлотун гузошта шуд, ҳарчанд ин файласуф ҳаргиз худ аз ин истилоҳ истифода накард. Ин истилоҳ ба таърифи Афлотун аз ишқ дар китоби «Зиёфат» ишора дорад. Ин истилоҳ (Amer Platonicus дар забони лотин) нахустин бор тавассути Марсилио Фичино дар садаи XV барои тавсифи эҳсосот ва авотифи миёни Суқрот ва шогирдонаш ба кор рафт. Ишқи афлотунӣ ағлаб дар муқобили ишқи романтикӣ аст.

### Тафсири фалсафии классик
Ишқи афлотунӣ дар гуфтугӯи Афлотун, яъне «Зиёфат», баррасӣ шудааст, ки мавзӯи он ишқ, ё ба таври куллитар, мавзӯи эрос аст. Ин гуфтугӯ ба баррасии чигунагии оғози эҳсоси ишқ ва таҳаввули он, чӣ ба сурати ҷинсӣ ва чӣ ғайриҷинсӣ, мепардозад ва ишқи афлотунии воқеиро ба унвони нерӯи илҳомбахш барои зеҳн ва рӯҳи инсон таъриф мекунад, ки таваҷҷуҳи ӯро ба умури маънавӣ маътуф месозад. Яке аз бахшҳои муҳимми ин гуфтугӯ суханронии Суқрот аст, ки дар он ӯ идеяи ишқи афлотуниро ба пайғамбар Диотима нисбат медиҳад ва онро василае барои сууд ба таъаммул дар амри илоҳӣ муаррифӣ мекунад; сууде, ки ба «нарвони ишқ» маъруф аст. Барои Диотима ва ба таври куллӣ барои Афлотун, саҳеҳтарин истифода аз ишқи инсонӣ ин аст, ки зеҳни фардро ба сӯи ишқ ба улуҳият ҳидоят кунад. Суқрот ишқро бар асоси дастабандиҳои мухталифе аз ҳомилагӣ (барои тавлиди насл) таъриф мекунад; шомили ҳомилагии ҷисм, ҳомилагии рӯҳ ва иртиботи мустақим бо ҳастӣ. Ҳомилагии ҷисм мунҷар ба тавлиди фарзандони инсонӣ мешавад. Ҳомилагии рӯҳ, ки марҳалаи баъдӣ дар ин раванд аст, ба тавлиди «фазилат» меанҷомад — ки таҷаллӣ рӯҳ (ҳақиқат) дар қолаби моддӣ аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ишқ
Гурӯҳ:Афлотуния
Гурӯҳ:Дӯстӣ
Зарандудан

**Зарандудан** — раванди бо мақсади ороишу зангногир ва мустаҳкам кардан бо қабати тунук (нафис)-и тило (аз ҳиссаҳои мкм то якчанд мкм) рӯйкаш кардани ашёи заргарӣ, сатҳи маснуот, даруну беруни бино.

Зарандудан баробари истифодаи варақи чакушкоришудаи тило ё хӯлаҳои он (асри 8) ба вуҷуд омад ва дар асри 18 хеле рушд карда, маъмул гашт. Зарварақи тунук рӯи сатҳи ашёи аз чӯб, филиз, гаҷ, санг ё чарм сохташуда часпонда мешавад. Қабл аз часпондани зарварақ сатҳ (замина)-ро омода мекунанд. Замина (полимент) аз гулгаҷ, болюс (пигменти аслии хок ва омехтаи гулгаҷ ва оҳаксанг) ва каме асал иборат буд. Дар натиҷа сатҳи зарандуда ба таъсири рутубат ва дигар ҳодисаҳои атмосферӣ устувор мегардид. Нисбат ба усули полимент зарандудани «равғанӣ» содаю дастрастар мебошад, зеро барои иҷрои он танҳо масолеҳи дар асоси равған тайёркардашуда истифода мешавад. Аввал ба сатҳ (замина)-и тозакардашуда локи равғанӣ молида, пас аз хушк шудан, онро суфта менамоянд ва локи спиртӣ ё локи махсус (мордан) молида, зарандуд мекунанд. Дар натиҷа сатҳ ба зангзанӣ устувор ва махмалию зарнигор мегардад. Дертар усули ҳарорати (аловӣ)-и зарандуданро, ки аз хамираи амалгама (лот. amalgama — хӯла)-и тило (пайвасти тило бо симоб ё консентраторҳо) иборат аст, истифода мекарданд. Ҳангоми истифодаи ин усул дар ҳолати гарм кардан симоб бухор шуда, рӯкаши тилоӣ боқӣ мемонад. Ҳоло яке аз равандҳои боэътимоду маъмули зарандудан усули Галванӣ мебошад. Оби тилоро ба сатҳи заркорӣ бо маҳлули КАu(СN)2 (дистианаурат) медавонанд. Дар натиҷа рӯйкаш аз ҷиҳати кимиёӣ устувор, ноқилияти электрӣ ва гармигузарониаш хуб ва сатҳи зарандуда мустаҳкаму зангногир мешавад. Усули Галваниро дар заргарӣ, истеҳсоли соат, электроника ва ғ. истифода мекунанд. Баъзан ашё ва маснуоти бо дигар моддаҳои тилоранг (мас., хокаи биринҷӣ) рӯйкашкардаро низ зарандудан меноманд.

## Нигаред низ

* Тилокорӣ

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Заргарӣ
Зарар (фиқҳ)

**Зарар** ( — газанд, осеб, зиён), **зиён** —дар фиқҳ ҳар нақс ба айни ашё ё осеб, нуқсон ва озор, ки ба касе ё чизе расонида шавад. Бар асоси ҳадисе: «Ло зарара ва ло зирора» («Зарар ва зироре (дар ислом) раво нест ё вуҷуд надорад». «Муватта»-и имом Молик, 745), назди фақеҳон қоидаи фиқҳие ба ҳамин маъно бино шуда, ки тамоми анвои зарарҳоро дар бар мегирад.

### Муҳимтарин қоидаҳои мавзӯи зарар:
# «Аз-зарару юзолу» («Зарар бояд бартараф сохта шавад»), ки бобҳое аз масоили фиқҳӣ, аз қабили бозпас гардонидани мол ва чизи харидашуда ба сабаби айб, навъҳои гуногуни хиёр (ихтиёр)-ҳо, тамоми навъҳои ҳаҷр (манъи тасарруфи шахс ба сабаби хурдсолӣ ё нақси ақлӣ), шуфъа (субути ҳаққи ҳамсоягӣ дар хариду фурӯш) ва ғ. дар зимни он дарҷ гардидаанд;
# "Аз-заруроту тубиҳу-л-маҳзурот («Заруратҳо мамнӯотро раво ва мубоҳ мегардонанд»);
# «Мо убиҳа ли-з-зарурати юқаддару би қадариҳо» («Он чи барои зарурат раво гардида, ба андозаи рафъи он маҳдуд мегардад»);
# «Аз-зарару ло юзолу би мислиҳи» («Зарар ба мисли худаш бартараф карда намешавад»), ки қайдест барои қоидаи: «Зарар бояд бартараф сохта шавад»;
# «Ютаҳаммалу-з-зарару-л-хоссу ли дафъи-з-зарари-л-омми» («Зарари хос барои дафъи зарари ом таҳаммул карда мешавад»), ки қайдест барои қоидаи: «Зарар ба мисли худаш зоил сохта намешавад»);
# «Изо таъораза мафсадатони, рӯъия аъзамуҳо зараран би иртикоби ахаффиҳо» («Вақте ду мафсада ва зарар бо ҳам ҷамъ оянд, аз зарари бузургтараш бо иртикоби зарари сабуктараш нигаҳдорӣ ва пешгирӣ карда мешавад»). Масалан, бар асоси қоидаҳои мазкур хӯрдани гӯшти худмурда ҳангоми гуруснагии сахт ва хавфи ҳалокат ба андозаи рафъи ниёз ва садди рамақ барои шахси ночор раво мегардад, дар сурате ки хӯрдани он дар ҳолати муқаррарӣ ҳаром ва мамнӯъ аст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* الموسوعة الفقهية. الجزء الثامن والعشىون. الكويت ۱۹۹۳؛
* سنن الدارقطني. بيروت، ۲۰۰۶

Гурӯҳ:Фиқҳ
Зарар ба муҳити зист

**Зарар ба муҳити зист** — тағйирёбии номатлуби ҳолати муҳити зист дар натиҷаи фаъолияти инсон, ки боиси олудагӣ, коҳиши захираҳои табиӣ, харобӣ ва вайроншавии системаҳои экологӣ мегардад.

## Навъҳо
Навъҳои зарар ба муҳити зист: зарари воқеӣ ва фоидаи зоеъшуда. Зарари воқеӣ дар коҳиш ёфтани ҷангалзорҳо, камшавии ҳосилнокии хок, хароҷоти барқарор кардани онҳо ва амсоли ин, фоидаи зоеъшуда бошад, дар даромадҳои бадастнаомада, мас., дар мавриди истифодаи замини ҳосилнокиаш камгашта, ифода меёбад. Навъҳои зарар ба муҳити зист аз рӯи натиҷаи он иқтисодӣ (масалан, маҳв гаштани ҷангалзорҳо, ки бо мақсади истеҳсоли чӯбу тахта ва фурӯши онҳо бунёд гардидаанд) ва экологӣ (халалдор кардани манфиатҳои экологии ҷомеа) мешаванд.
 
Корхонаю муассисаҳо, ташкилотҳо ва дигар субъектҳои хоҷагидор, инчунин шаҳрвандоне, ки бинобар олудагӣ, хароб ё нобуд сохтан, истифодаи исрофкоронаи захираҳои табиӣ, вайрон кардани системаҳо, маҷмӯа (комплекс) ва ландшафтҳои табиии экологӣ ба муҳити зист зарар расонидаанд, мувофиқи санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон уҳдадоранд, ки зарарро ҷуброн намоянд. Азбаски зарар на ҳамеша барқарор карда мешавад, аз ин рӯ, андешидани тадбирҳои пешакӣ оид ба пешгирии З. муҳим аст.
 
Зарар ба муҳити зист бо амали қонунӣ (бо иҷозати давлат) ва ҳамчунин дар натиҷаи вайрон кардани қонунгузории экологӣ расонида мешавад. Зарар ба муҳити зист бо амали қонунӣ (аз ҷиҳати объективӣ ноилоҷ) бояд танҳо дар ҳолатҳои муқаррарнамудаи қонун ҷуброн карда шавад. Ҷавобгарии ҳуқуқии экологӣ барои расонидани зарар ба муҳити зист бо амали ғайриқонунӣ танҳо ҳамон вақт ба миён меояд, ки натиҷаи бевоситаи вайрон кардани қонунгузорӣ оид ба ҳифзи муҳити зист бошад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Экология и безопасность жизнедеятельности. М., 2000;
* Барихин А. Б. Большая юридическая энциклопедия. М., 2010;
* Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи ҳифзи муҳити зист» // Ахбори Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон, № 7-8. Д., 2011.

Гурӯҳ:Муҳити зист
Заранҷ (шаҳри таърихӣ)

**Заранҷ** () **Заранг** — шаҳри қадимӣ дар Хуросони Бузург, маркази Систон, аввалин пойтахти давлати Саффориён.

Ба қавли муаллифи «Таърихи Сиистон», шаҳри мазкурро Гаршосп бунёд кардааст ва бо сабаби ободу киштзор шуданаш тавассути Золи Зар бо номи Заранҷ машҳур гардид. Заранҷ маркази Сиистон буд, ки дар осори таърихнигорони юнонӣ бо номи Дрангиана ёд мешавад. Дар аҳди қадим маркази Сиистон — Ромшаҳристон (миёни Кирмону Сиистон) ном дошт ва сарбанди асосии рӯди Сиистон дар ин шаҳр воқеъ буд. Бо канда шудани сарбанди рӯд сокинони Ромшаҳристон кӯч баста, дар макони дигар Заранҷро бунёд намуданд. Арабҳо дар аҳди хилофати Усмон (644—656) шаҳрро ишғол карда, онро Заранҷ ва «Мадинату-с-Сиҷистон» номиданд. Дар аҳди Саффориён Заранҷ равнақ ёфта, кохҳои Яъқуби Лайс, Амри Лайс, манора ва масҷид аз ҷумлаи биноҳои шаҳр буданд. Заранҷ аз се бахш — диж, шаҳристон ва рабаз иборат буд. Атрофи шаҳрро девор иҳота мекард, ки панҷ дарвоза дошт: дарвозаҳои Нав, Куҳан, Каркуя, Нешак ва Таом. Атрофи рабаз хандақ ва 12 дарвоза дошт. Масҷиди ҷомеъ, бемористон ва бозори Заранҷ дар шаҳристон ҷойгир буданд. Маҷмӯаи биноҳои собиқ Яъқуби Лайс дар байни дарвозаҳои Каркуя ва Нешак қарор доштанд, ки мардум онҳоро Арг меномиданд. Шаҳр аз ду ҳавзи калони атрофи масҷиди ҷомеъ бо об таъмин мешуд. Заминҳои Заранҷ регистону шӯразор ва ҳавояш гарм аст. Водии Заранҷ бо осиёбҳои бодӣ, ҷома, фарш ва хурмои хушкаш машҳур буд. Дар давраи тохтутози муғул сокинони Заранҷ муқовимати сахт нишон додаанд ва шаҳр қисман хароб гардид. Дар замони ҳуҷуми Темур сокинони Заранҷ қатли ом шуданд ва шаҳр тамоман хароб гардид. Харобаҳои Заранҷ дар маҳалли Заранҷи рустои Нодалӣ боқӣ мондааст.

Шаҳри имрӯзаи Заранҷ дар ҷанубу ғарби Афғонистон воқеъ буда, маркази вилояти Нимрӯз аст. 
## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Таърихи Систон. Д., 2014.
Гурӯҳ:Шаҳрҳои таърихӣ
Исломгароӣ

**Исломгароӣ**, **исломи сиёсӣ** (), **исломи́зм** () — идеология ва куниши динӣ-сиёсӣ, ки ҳадафи он эҷоди шароитест, то ҳар гуна тазод дар ҷомеа ва кишварҳои дорои ҷамъияти мусулмон, ва ҳамчунин равобити байнулмилалӣ бо мушорикати онҳо, бар асоси меъёрҳои шариат ҳаллу фасл гардад.

Исломгароён метавонанд тафсирҳои гуногунеро бар асоси сураҳо ва оятҳои қуръонӣ дошта бошанд. Дидгоҳҳои исломгароён бар пиёдасозии шариат (қонуни исломӣ), иттиҳоди сиёсии панисломизм ва ҳазфи нуфузи ғайримусулмонон, бавижа нуфузи низомӣ, иқтисодӣ, сиёсӣ, иҷтимоӣ ё фарҳангии Ғарб дар ҷаҳони ислом, ки онҳо муътақид ҳастанд бо ислом муғойират дорад, таъкид мекунанд.

## Эзоҳ
Ҳаракати мардумии «Растохез»

**Ҳаракати мардумии «Растохез»** — ҷунбиши сиёсӣ дар Тоҷикистон дар тӯли солҳои истиқлол ва ҷанги дохилӣ (1989—1997), ки 14 сентябри соли 1989 аз ҷониби аъзои равшанфикри Тоҷикистон, аз ҷумла Тоҳири Абдуҷаббор, бо як барнома ва идеологияи миллигароёна, дунявӣ (секулёр) ва либерал-демократӣ таъсис шуд.

## Таърих
Мавқеи барҷастаи ҷунбиши «Растохез» дар мухолифат бо Ҳизби ҳокими Коммунистии Тоҷикистон боис шуд, ки ин ҳизб ба қутби асосии шӯришҳои Душанбе дар феврали соли 1990 табдил шавад. Баъдан фаъолияти ин ҷунбиш мамнӯъ шуд, ки пирӯзии комили коммунистонро дар интихоботи оянда таъмин мекард.

Дар тӯли солҳои баъдӣ ва Ҷанги шаҳрвандии Тоҷикистон, «Растохез», ки ба унвони як ҷунбиши зеризаминӣ (фаъолияташ пинҳонӣ) шинохта мешуд, ҳамроҳ бо Ҳизби демократии Тоҷикистон, ки ҳамфикри он буд, ва гурӯҳҳои дигари исломӣ ба Иттиҳоди нерӯҳои мухолифини Тоҷикистон (ИНОТ) пайвастанд. Ин ҳизб ҳамзамон бо ширкат дар Иттиҳоди мухолифин фаъолияти худро мутаваққиф кард ва аъзои он дар замони имзои Созишномаи умумии истиқрори сулҳ ва ризоияти миллӣ (июни 1997) ба Ҳизби демократӣ пайвастанд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳизбҳои сиёсии Тоҷикистон
Шодмоншоҳи Дарвозӣ

**Шодмоншоҳи Дарвозӣ** (*Шодмони Дарвозӣ*; ) — омӯзгор ва овозхони тоҷик.

## Зиндагинома
Шодмоншоҳи Дарвозӣ 14 апрели соли  1949 дар деҳаи Қалъаи Хумби ноҳияи Қалъаи Хумб ба дунё омадааст. Институти педагогии Душанбе ба номи Т. Г. Шевченкоро ‎дар соли 1974 хатм кардааст. Аз соли 1999 овозхони бахши фарҳанги ноҳияи Дарвоз буд.

## Эзоҳ
Зараррасонҳои пахта

**Зараррасонҳои пахта** — ҷонвароне, ки ба ниҳоли пахта зарар мерасонанд.

Ба пахтазор 9 намуди ширхӯрҳо, 13 намуди лӯндакирмҳо, 3 намуди нармбаданҳои шикампой, 3 намуди харчангшаклон, 1 намуди бандпойҳо, 15 намуди тортанакшаклҳо, 5 намуди серпойҳо ва 1039 намуди ҳашарот зарар мерасонад. Баъзе зараррасонҳои пахта камшумор, вале сернасл мебошанд, мас., малахи сиёҳ, куяи ғӯзапоя, кирми юнучқа, канаи юнучқа, ширинчаи решаи пахта, решакана ва ғ. Зараррасонҳои дигар, ки имкон доранд дар майдонҳои васеъ паҳн шаванд, нисбатан кам ба мушоҳида мерасанд, мас., тортанаккана, ширинчаи юнучқа, ширинчаи полиз, ширинчаи пахта, кирми тирамоҳӣ, кирми ғӯза, трипси тамоку, карадрина ва ғ. Вобаста ба маҳалли сукунат зараррасонҳои пахта ба 2 гурӯҳ ҷудо карда мешаванд: гурӯҳи аввал дар пахтазор ва дуввум берун аз пахтазор. Аз зараррасонҳои пахта бештар тортанаккана, ширинча ва кирмҳо шинохта шудаанд. Онҳо солҳои пеш берун аз пахтазор низ афзоиш меёфтанд, вале дар натиҷаи дигаргун шудани шароити экологӣ ва ба якказироат табдил ёфтани пахтаю зироати киштгардони он (юнучқа, ҷуворимакка, сабзавот, рустаниҳои полизӣ) ба зараррасонҳои хосси пахта мубаддал гаштаанд. Ба афзоиши босуръати ин зараррасонҳои пахта зироати киштгардони пахта, инчунин алафҳои бегонаи наздики пахтазор мусоидат мекунанд. Ба зараррасонҳои асосии пахта ҷойивазкунии маҳалли сукунат дар давраи нашви пахта хос аст. Гузариш аз як зироат ба зироати дигар ба давомнокии давраи нашви рустанӣ вобастагӣ дорад. Мас., карадрина ба шароити муҳити берунӣ ҳассос буда, баробари тағйир ёфтани ҳолати физиологии ғизо (хушк шудани барги пахта) ба рустаниҳои дигар, аз қабили юнучқа, алафҳои бегона ва рустаниҳои полизӣ мегузарад.

Зараррасонҳои пахта аз рӯи нишонаҳои зарар маканда (тортанаккана, ширинча, трипс, чирчиракҳо, ганданафасакҳо, сафедболакҳо) ва хоянда (кирми тирамоҳӣ, кирми барг, кӯракхӯрак, малахҳо, гӯсоласарак, гамбусакҳо) мешаванд. Ширинчаҳо то 30-50 % ва тортанакканаҳо то 6-14 дарсади ҳосилро талаф медиҳанд. Хояндаҳо дар давраи аввали нашвунамои пахта (то 4-5-барга шудани он) осеб расонда, 5-10 дарсади ҳосилро нест мекунанд. Зиёни зараррасонҳои маканда аз аввал то охири давраи рушди пахта идома меёбад. Барои ҳифзи пахтазор аз зараррасонҳои пахта усулҳои гуногун вуҷуд доранд, мас., риояи тадбирҳои илмии киштукор, чеканкаи пахта, яхобмонӣ, нест кардани алафҳои бегона, кишти тухмии хушсифат, заҳролудонии тухмӣ пеш аз кишт, истифодаи инсектитсидҳо ва ғ.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Нарзикулов М. Н. Хлопковые тли и меры борьбы с ними. Д., 1980;
* Умаров Ш. А. Ҳашароти фоиданок ва зараррасони пахта. Д., 1987;
* Мухиддинов М. Характеристика сообщество членистоногих хлопкового поля. Д., 1992.

Гурӯҳ:Зараррасонҳо
Ҷунбиши исломии Узбакистон

**Ҷунбиши исломии Узбакистон** (, ) — як созмони террористии исломгаро аст, ки дар соли 1996 тавассути аъзои собиқи шуморе аз аҳзоб ва ҷунбишҳои сиёсии мамнӯъ дар Узбакистон, аз ҷумла «Адолат уюшмаси» (Анҷумани адолат), «Ҳизби исломии наҳзат», «Ҳизби исломии Туркистон», «Ислом лашкарлари» (Сарбозони ислом) ва ғайра таъсис шуд. Раҳбари сиёсии ин ҷунбиш Тоҳир Юлдошев ва фармондеҳи шохаи низомии он Ҷумъа Ҳоҷиев (Намангонӣ) шуд.

Ҷунбиши исломии Узбекистон аз сӯи бисёре аз кишварҳои ҷаҳон, аз ҷумла Тоҷикситон, Русия ва Иёлоти Муттаҳида, ба унвони як созмони террористӣ шинохта мешавад.

Ҷунбиши исломии Узбакистон чандон худро ба фаъолиятҳои эътиқодӣ ва омӯзишӣ маҳдуд намедонад. Ин ҳизб дар соли 2001 номи худро тағйир додааст. Раҳбари аслии он Тоҳир Юлдошев ва Ҷумъабой Намангонӣ аст, ки ҳар ду ба иттиҳоми бомбгузорӣ дар соли 1997 дар Тошканд ғоибона ба марг маҳкум шудаанд. Бархе аз таҳлилгарон иддао мекунанд, ки яке аз фаъолиятҳои аслии ин гурӯҳ монанди Ал-Қоида қочоқи созмонёфтаи маводди мухаддир ва ба вижа ҳероин аз Афғонистон ва аз тариқи Осиёи Марказӣ ба мақсади Аврупост. Ин ҳизб дар аксари кишварҳои Осиёи Миёна фаъолият дорад ва ба унвони як ҳизби ифротгаро муаррифӣ ва таҳти таъқиб қарор мегирад.

## Эзоҳ
Шодмон Юсуф

**Шодмон Юсуф** (*Шодмон Юсупов*; ) — сиёсатмадори тоҷик, яке аз бунёнгузорон ва нахустин раиси Ҳизби демократи Тоҷикистон. Ӯ яке аз чеҳраҳои калидӣ дар саҳнаи сиёсии Тоҷикистон дар охири солҳои 1980 ва аввали солҳои 1990 ба шумор меравад.

## Зиндагинома
Шодмон Юсуф сооли 1949 дар ноҳияи Панҷи вилояти Қӯрғонтеппа ба дунё омадааст. Хатмкардаи факултаи филологияи Донишгоҳи давлатии Саратов буд. Пас аз хатми донишгоҳ, ӯ ба фаъолияти омӯзгорӣ пардохта, дар донишгоҳҳои омӯзгории шаҳрҳои Кӯлоб ва Душанбе дарс гуфтааст. Баъдан, ба кори илмӣ дар Академияи илмҳои Тоҷикистон машғул шуд. Дар ҳамин давра, ӯ чанд сол раҳбарии кумитаи Ҳизби коммунистро дар Академияи илмҳо ба уҳда дошт.

## Фаъолияти сиёсӣ

### Поягузории ҲДТ
Моҳи августи соли 1991, дар конфронси муассисони Ҳизби демократи Тоҷикистон, Шодмон Юсуф раиси ин ҳизби навтаъсис интихоб гардид. Аксари бунёдгузорони ҳизбро зиёиён, устодони донишгоҳҳо ва аъзои фаъоли маҳфилҳои сиёсии он замон, аз қабили «Растохез» ва «Рӯбарӯ», ташкил медоданд.

### Ҷанги шаҳрвандӣ ва муҳоҷират
Дар оғози ҷанги шаҳрвандии Тоҷикистон дар соли 1992, Ҳизби демократ яке аз ҷонибҳои асосии низоъ буд. Шодмон Юсуф масъулияти роҳбарии нерӯҳои ҷонибдори Ҳукумати муросои миллиро дар созмоне бо номи «Ситоди Наҷоти Ватан» бар уҳда гирифт.

Бо пирӯзии нерӯҳои «Фронти халқӣ» дар поёни соли 1992 ва ба сари қудрат омадани ҳукумати нав бо раҳбарии Эмомалӣ Раҳмон, Шодмон Юсуф ва аксари аъзои дигари ҲДТ маҷбур ба тарки кишвар шуда, ба Афғонистон ва кишварҳои дигар муҳоҷир шуданд.

### Ихтилофот дар ҲДТ
Дар муҳоҷират миёни аъзои Ҳизби демократ ихтилофи назар бар сари идомаи муборизаи мусаллаҳона алайҳи ҳукумат ба вуҷуд омад. Ин ихтилоф боиси тақсим шудани ҳизб ба ду ҷиноҳи асосӣ гардид:

# «Ҷиноҳи Теҳрон»
# «Ҷиноҳи Алмаато»

«Ҷиноҳи Алмаато», ки ҷонибдори муборизаи муштарак бо дигар нерӯҳои мухолифин буд, ба Иттиҳоди нерӯҳои мухолифини тоҷик пайваст ва дар музокироти сулҳ ширкат кард. Дар натиҷа, намояндагони ин ҷиноҳ баъдан соҳиби мансаб дар ҳукумат шуданд. «Ҷиноҳи Теҳрон» пештар аз музокирот бо ҳукумат ба созиш расида буд, аммо дар тақсимоти қудрат саҳме дарёфт накард.

## Солҳои охир ва даргузашт
Шодмон Юсуф ҳудуди 30 соли охири умрашро дар шаҳри Вена, пойтахти Австрия, ба сар бурд. Дар солҳои ахир ӯ аз фаъолиятҳои сиёсӣ канор рафта, гӯшанишиниро ихтиёр карда буд ва бештар ба корҳои илмӣ машғул буд. Ӯ ҳамчунин аз суҳбат бо расонаҳо худдорӣ мекард. Ӯ як соли охир аз беморӣ ранҷ мекашид ва 25 июли соли 2025 дар синни 76-солагӣ дар як беморхонаи шаҳри Вена даргузашт.

## Эзоҳ
Нейрони ҳаракатӣ

thumb|300px
**Нейрони ҳаракатӣ**, **мотонейрон** () — нейронест, ки бадани ҳуҷайравии он дар қишри ҳаракатӣ, соқаи мағз ё таноби нухоӣ қарор дорад ва аксон (фибр)-и он ба нухоъ ва ё хориҷ аз он мунтақил мешавад, то ба сурати мустақим ё ғайримустақим андомҳои муассир, умдатан азулот ва ғадудро контрол кунад. Ду навъи нейронҳои ҳаракатӣ вуҷуд дорад: нейронҳои ҳаракатии фавқонӣ ва нейронҳои ҳаракатии таҳтонӣ. Аксонҳои нейронҳои ҳаракатии фавқонӣ рӯи нейронҳои робит дар нухоъ ва бархе авқот мустақиман рӯи нейронҳои ҳаракатии таҳтонӣ синапс мешаванд. Аксонҳои нейронҳои ҳаракатии таҳтонӣ фибрҳои асабии вобаран ҳастанд, ки сигналҳоро аз таноби нухоӣ ба аъзои гиранда мунтақил мекунанд. Анвоъи нейронҳои ҳаракатии поийнӣ, нейронҳои ҳаракатии алфа, бета ва гамма ҳастанд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Нейробиология
Ҷазираи Шимолӣ

**Ҷазираи Шимолӣ** (, ) — яке аз ду ҷазираи асосии Зеландияи Нав. Бо майдони 113,729 км,  он 14-умин ҷазираи калонтарин дар ҷаҳон аст, ки 43% майдони замини Зеландияи Навро ташкил медиҳад. Он 4,044,600 ахолй дорад  ки 76 % сокинони Зеландияи Навро ташкил медиҳад,  онро сераҳолӣтарин ҷазираи Полинезия ва 28-умин ҷазираи сераҳолӣ дар ҷаҳон месозад.

Дар ҷазираи шимолӣ дувоздаҳ минтақаи асосии шаҳрӣ (нисфи онҳо расман шаҳрҳо мебошанд) ҷойгиранд. Аз шимол ба ҷануб онҳо Вангарей, Окленд, Хэмилтон, Тауранга, Роторуа, Гисборн, Ню Плимут, Непиер, Хастингс, Вангануи, Палмерстони Шимолӣ ва пойтахти Зеландияи Нав Веллингтон, ки дар қисми ҷанубу ғарбии кишвар ҷойгиранд.

## Номгузорӣ ва истифода
Ҷазира дар тӯли солҳои зиёд ба забони англисӣ ҳамчун Ҷазираи Шимолӣ маълум аст. Номи расмии маори барои он,  («моҳии Māui »), инчунин эътирофи расмӣ дорад, аммо онро аксари сокинон хеле кам истифода мебаранд.  Дигар номҳои маорӣ *Те Ахи но Мауи* ("оташи Мауи", ки аввалин бор аз ҷониби капитан Ҷеймс Кук дар 1770 сабт шудааст) ва *Аотеароа* ("замини абри сафеди дароз") дохил мешаванд, ки бештар ба Зеландияи Нав дар маҷмӯъ истифода мешаванд.  Дар баъзе харитаҳои асри 19, Ҷазираи Шимолӣ Олстери Нав номида шудааст (ба номи музофоти Олстер дар Ирландияи Шимолӣ), ки он ҳам як музофоти Зеландияи Нав буд, ки Ҷазираи Шимолиро дар бар мегирифт. 

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Зеландияи Нав
Рита Морено

**Рита Морено** (; **Роса Долорес Алверио Маркано** (); 11 декабри 1931) — ҳунарпеша, сароянда ва раққоси пуэрто-рикоӣ ва амрикоӣ. Соли 1977, вай сеюмин нафар ва дуюмин зан шуд, ки ҳама ҷоизаҳои асосии фароғатии ИМА-ро ба даст овард - Эммӣ, Грэммӣ, Оскар ва Тонӣ ва ӯ инчунин дуюмин нафар аз Пуэрто-Рико шуд, ки ҷоизаи «Оскар»-ро ба даст овард.

## Зиндагинома
Рита Морено бо номи пурраи Роза Долорес Алверио Маркано 11 декабри соли 1931 дар беморхонаи Ҳумакао, Пуэрто-Рико таваллуд шудааст. Модараш Роза Мария (Маркано) (1912–1999) дӯзанда буд ва падараш Франсиско Хосе "Пако" Алверио (тав. 1908) деҳқон буд. Ӯро "Росита" меномиданд ва дар шаҳраки наздики Хункос ба воя расидааст.

Бобою бибии модариаш Хустино Маркано (аз Пуэрто-Рико) ва Тринидад (аз Испания) буданд. Модари Морено соли 1936 ба шаҳри Ню-Йорк кӯчид ва духтарашро бо худ бурд, аммо писараш — бародари хурдии Морено, Франсискоро — набурд. Рита танҳо соли 2021 тавонист бо ӯ вохӯрад.

Ӯ насаби "Морено"-ро аз падархонаш Эдвард Морено — дуюмин шавҳари модараш — гирифт. Солҳои ҷавониашро дар шаҳраки Валлӣ Стрим, дар ҷазираи Лонг Айленди шаҳри Ню-Йорк гузаронидааст.

## Ҳаёти шахсӣ
Ба гуфтаи ҳунарпеша, солҳои 1950-ум ӯ бо ҳунарпешаи Ҳолливуд Марлон Брандо  муносибати ҳаштсолаи ошиқона дошт. Морено ҳатто аз ӯ ҳомиладор шуд, аммо Брендо ба  исқоти ҳамл кардан ӯро водор намуд. Пас аз исқоти ҳамл, Морено бо истифодаи миқдори зиёди доруҳои хобовар кӯшиши худкушӣ кард. Дар мусоҳибаҳои худ, вай инчунин дар бораи муносибатҳояш бо Элвис Преслӣ, Энтонӣ Куинн, Деннис Ҳоппер ва Кеннет Тайнан сӯҳбат кард  .

18 июни соли 1965 Рита Морено бо Леонард Гордон, ки мудири ӯ низ буд, издивоҷ кард. Бо ӯ, вай духтаре таваллуд кард, Фернанда Фишер. Соли 2010 шавҳари ӯ вафот кард.

## Филмнома

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунарпешазанҳои синамои ИМА
Гурӯҳ:Сарояндаҳои ИМА
Гурӯҳ:Сарояндаҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Садопешазанҳои ИМА
Гурӯҳ:Ҳунарпешазанҳои театри ИМА
Гурӯҳ:Ҳунарпешазанҳои телевизиони ИМА
Гурӯҳ:Ҳунарпешазанҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Зодагони Пуэрто Рико
Гурӯҳ:Афроди зинда
Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бо сарчашма аз Викидода
Гурӯҳ:Зодагони соли 1931
Гурӯҳ:Зодагони 11 декабр
Рухшона Восифҷонзода

**Рухшона Восифҷонзода** (*Восифҷонзода Рухшона Восифҷон* зод. 27 майи 1980, шаҳри Кӯлоб) — омӯзгор, арбоби давлатӣ. Вакили Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати VII. вакили Маҷлиси вакилони халқи вилояти Хатлон даъвати ҳафтум, солҳои 2025-2030. .

## Зиндагинома
* Солҳои 1999-2011 - Омӯзгори муассисаи таҳсилоти миёнаи умумии №9-и шаҳри Кӯлоб.
* Солҳои 2011-2019 - Директори муассисаи таҳсилоти миёнаи умумии №53-и шаҳри Кӯлоб.
* Солҳои 2019-2020 - Директори муассисаи таҳсилоти миёнаи умумии №5-и шаҳри Кӯлоб.
* Моҳои феврал-декабри соли 2020 - Директори муассисаи таҳсилоти миёнаи умумии №7-и шаҳри Кӯлоб.
* Солҳои 2020-2022 - Директори муассисаи таҳсилоти миёнаи умумии №41-и шаҳри Кӯлоб.
* Аз моҳи августи соли 2022	Директори Муассисаи давлатии буҷетии таҳсилоти миёнаи умумии Тоҷикистон-Россия «Мактаби миёнаи умумӣ бо омузиши амиқи фанҳои алоҳида дар шаҳри Кӯлоб ба номи К.Д. Ушинский».
* Аз 11 апрели соли 2025 - Узви Кумитаи Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба ҳамоҳангсозии фаъолияти Маҷлиси миллӣ бо Маҷлиси намояндагон, ҳокимияти иҷроия, иттиҳодияҳои ҷамъиятӣ, воситаҳои ахбори омма ва робитаҳои байнипарламентӣ..
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Арбобони давлатии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Вакилони Маҷлиси миллии Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати VII
Гурӯҳ:Занҳо-сиёсатмадорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Занони Тоҷикистон дар сиёсат
Гурӯҳ:Ходимони ҷамъиятии Тоҷикистон
Зараутсой

**Зараутсой** — ёдгории таърихӣ, осори қадимии тасвирҳои рӯи санг (ҳазорсолаи 12-8 то м.), ки дар дараи ҳамномаш, дар нощияи Шерободи Узбекистон ҷойгир аст.

Ёдгорӣ дар ғорҳои ҷанубу ғарбии қ-кӯҳи Ҳисор кашф шуда (1912), бори аввал муҳаққиқи шӯравӣ Г. В. Парфенов дар Зараутсой зиёда аз 200 тасвирро таҳқиқ кардаст (1940-45). Дар Зараутсой манзараҳои шикор ва оини боварҳои қадими одамони ҷамоаи ибтидоӣ бо ранги маъданӣ — сурх тасвир шудааст. Дар баъзе тасвирҳо манзараи шикори тури ваҳшӣ, ҷирон, ғазол, гург ва ғ. акс шудаанд. Дар як деворнигора саг дар паҳлуи шикорчӣ тасвир шудааст, ки ин аз ром шудани ин ҳайвони дарранда гувоҳӣ медиҳад. Ҳоло аксари ёдгориҳои Зараутсой бо таъсири омилҳои табиӣ ва сунъӣ хароб шуда, тақр. 40 тасвир боқӣ мондааст. Аз соли 2003 дар Зараутсой Маркази ҷамъиятӣ оид ба омӯзиш ва ҳифзи ёдгориҳои бостоншиносии Зараутсой амал мекунад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Раҷабзода (Ҳамнасаб)

* Зунайда Раҷабзода 
* Ҳусния Раҷабзода
* Аскаралӣ Раҷабзода
* Миралӣ Раҷабзода
* Равшан Раҷабзода

Гурӯҳ:Саҳифаҳои ибҳомзудоӣ:Ҳамнасаб
Абдуллозода (Ҳамнасаб)

* Аловуддин Абдуллозода
* Абдуқаҳҳор Абдуллозода
* Аҳтам Абдуллозода
* Дилором Абдуллозода
* Иброҳим Абдуллозода
* Масрур Абдуллозода
* Разиюлло Абдуллозода
* Қиёмиддин Абдуллозода
* Файзулло Абдуллозода
* Ҳикматулло Абдуллозода
* Хуршед Абдуллозода

Гурӯҳ:Саҳифаҳои ибҳомзудоӣ:Ҳамнасаб
Шермуҳаммад Раҷабзода

**Шермуҳаммад Раҷабзода** (зод. 15 ноябри 1980, ноҳияи Масчо) — тарҷумон ва давлатмарди тоҷик.

## Зиндагинома
Шермуҳаммад Раҷабзода 15 ноябри соли 1980 дар ноҳияи Масчо дар оилаи пизишк ба дунё омадааст. Таҳсилкардаи мактаби миёнаи № 16-и шаҳраки Бӯстон мебошад. Сипас, дар факултети муносибатҳои иқтисодии байналхалқии Донишгоҳи давлатии ҳуқуқ, бизнес ва сиёсати Тоҷикистонро соли 2002 хатм кардааст.

## Корнома
Фаъолияташро дар Вазорати корҳои хориҷии кишварамон оғоз карда, дар вазифаҳои гуногун кор кардааст.

Аз 27 апрели 2021 сардори Хадамоти ташрифоти Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон таъйин шудааст.

## Ҷоизаҳо
Бо медали «Хидмати шоиста» қадр шудааст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Зодагони соли 1980
Дилором Ғафурзода

**Дилором Ғафурзода** (*Ғафурзода Дилором* зод. 29 июли 1973, шаҳри Конибодом) — омӯзгор, арбоби давлатӣ. Вакили Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати VII. вакили Маҷлиси вакилони халқи шаҳри Конибодоми вилояти Суғд даъвати ҳафтум, солҳои 2025-2030. .

## Зиндагинома
* Солҳои 1993-1999 - Омӯзгори фанни забон ва адабиёти тоҷики Омўзишгоҳи касбӣ-техникии №50.
* Солҳои 1999-2015 - Омӯзгори фанни забон ва адабиёти тоҷики муассисаи №8 шаҳри Хуҷанд.
* Солҳои 2015-2019 - Омӯзгори фанни забон ва адабиёти тоҷики муассисаи таҳсилоти умумии №7 шаҳри Конибодом.
* Солҳои 2019-2021 - Муовини директор оид ба тарбияи муассисаи  таҳсилоти миёнаи умумии №7 шаҳри Конибодом.
* Аз моҳи августи соли  2021 - Директори муассисаи таҳсилоти миёнаи умумии №7 шаҳри Конибодом.
* Аз 11 апрели соли 2025 - Узви Кумитаи Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба ҳамоҳангсозии фаъолияти Маҷлиси миллӣ бо Маҷлиси намояндагон, ҳокимияти иҷроия, иттиҳодияҳои ҷамъиятӣ, воситаҳои ахбори омма ва робитаҳои байнипарламентӣ. .

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Арбобони давлатии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Вакилони Маҷлиси миллии Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати VII
Гурӯҳ:Занҳо-сиёсатмадорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Занони Тоҷикистон дар сиёсат
Гурӯҳ:Ходимони ҷамъиятии Тоҷикистон