Шодимуҳаммад Сӯфизода

**Шодимуҳаммад Зикриёпур Суфизода**  ( зод. 27 сентябри соли 1957, ноҳияи Мастчоҳ , вилояти Суғд) – олим, адабиётшинос, шарқшинос, доктори илмҳои филологӣ (2017), профессор (2008). Аълочии маорифи Тоҷикистон (2018).

## Зиндагинома
Дар деҳаи Пастиғави ноҳияи Мастчоҳ ба дунё омадаст.Соли 1980 шуъбаи англисии факултети забонҳои хориҷии Институти давлатии педагогии шаҳри Душанберо хатм намудааст. Солҳои 1982–1983 дар Китобхонаи марказии илмии Академияи илмҳои Тоҷикистон кор кардааст. Аз соли 1983 фаъолияти илмиро дар Институти шарқшиносӣ оғоз намудааст.Ҳамон сол барои коромӯзӣ ба Институти шарқшиносии Академияи илмҳои ИҶШС фиристода шуда, баъдан дар аспирантура таҳсил кардааст. Соли 1990 рисолаи илмии худро дифоъ намудааст. Солҳои 1985–1987 ба ҳайси тарҷумон дар Афғонистон фаъолият дошт.

Аз апрели соли 2016 директори Китобхонаи марказии илмии ба номи Индира Гандии Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон мебошад.Таҳқиқоти илмии ӯ адабиёти ирфонии форсӣ-тоҷикӣ ва жанри соқинома мебошад. Соли 2017 рисолаи доктории худро ҳимоя кард. Дар ҳамоишҳои байналмилалӣ иштирок кардааст, аз ҷумла ҳамоиши байналмилалии шарқшиносон (1988) ва симпозиуми байналмилалии 1400-солагии Борбад (1989).
## Фаъолияти илмӣ
Фаъолияти илмии Сӯфизода Шодмуҳаммад аз соли 1982 оғоз гардидааст. Нахустин мақолаи ӯ таҳти унвони «Вакили бузурги фарҳанг» дар бораи шуҳрати ҷаҳонии Каҳрамони Тоҷикистон Мирзо Турсунзода соли 1983 ба табъ расид. Шодмуҳаммад Суфизода дар мактаби овозадори шарқшиносии Маскав таълим гирифта, таҳти роҳбарии адбиётшиноси некном, профессор, узви пайвастаи хориҷии Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон Муҳаммад-Нурӣ Османов рисолаи илмии худро дар мавзӯи «Соқинома дар густараи адабиёти порсию тоҷикии асрҳои XVI-XVII» дар соли 1990 дифоъ намуда, сазовори унвони илмии номзади илмҳои филологӣ гардидааст. Ба андешаи ӯ китобхона ниҳоди калидии фарҳангӣ буда, дар ташаккули ҷомеаи донишмеҳвар нақши асосӣ мебозад.Ӯ таъкид мекунад, ки пешрафти давлат ба дониш ва технология вобаста аст ва китобхонаҳо дар интиқоли дониш нақши марказӣ доранд. Китобхона дар ҷомеаи муосир бояд ба маркази иттилоот табдил ёбад.Дар расонаҳо ва муҳити илмӣ оид ба масъалаҳои адабӣ ва фарҳангӣ фаъолият мекунад.Фаъолияти илмии ӯ бо омӯзиши адабиёти ирфонӣ ва жанри соқинома алоқаманд дониста мешавад.Таҳқиқоти ӯ рамзҳои ирфониро ҳамчун падидаи фарҳангӣ-таърихӣ баррасӣ мекунанд. Мавқеи ӯ дар китобдорӣ ба модели «китобхона ҳамчун маркази иттилоот» марбут аст.

Шодимуҳаммад Суфизода дар ҳамоишҳои гуногуни байналмилалӣ, ки дар Ҳиндустон, Афғонистон, Эрон, Покистон, Руссия, Белорус, Озарбойҷон ва Ӯзбекистон баргузор гардиданд, ширкат намуда, дастовардҳо ва масъалаҳои муҳимтарини филологияи тоҷик, китобхонашиносӣ, библиографишиносӣ ва иттилотшиносии ватаниро муаррифӣ намудааст. Мақолаҳои илмӣ ва фишурдаи маърӯзаҳои илмии номбурда дар маҷалаҳои илмии кишварҳои хориҷӣ ба чоп расидаанд.

Муҳаққиқи варзидаи тоҷик Шодимуҳаммад Суфизода узви ҳайати таҳрири маҷаллаҳои илмии «Суханшиносӣ» (Душанбе), Фаслномаи мутолеоти адабиёти татбиқӣ (Эрон), «Масаъалаҳои илмҳои гуманитарӣ», Маҷаллаи «ОСИЁ ВА АВРУПО», «Паёмномаи фарҳанг», маҷаллаи «Востоковедение»-и Академияи миллии илмҳои Озарбойҷон ва  ғайра мебошад .
## Осор
* *Саки-наме в системе персидско-таджикской литературы XVI–XVII веков* — Душанбе, 2011.
* *Генезис и эволюция темы вина в персидско-таджикской литературе* — Душанбе, 2017.
* Шарҳу тавзеҳи «Гулшани роз»-и Маҳмуди Шабистарӣ — 2015.

## Ҷоизаҳо
	
* «Аълочии фарҳанги Ҷумҳурии Тоҷикистон» (2017)
* «Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон» (2018),
* «Медали Хидмати шоиста»(2021).
## Эзоҳ

## Адабиёт
* Хуросонӣ, А.М. Суфиев Шодимуҳаммад // Шарқшиносии тоҷик (1958-2008). – Душанбе: Маориф ва фарҳанг, 2009. – С.512-513.
* Калашникова, И. Время читать // Форум плюс. – 2017. – № 6. – С.46-47.
* Суфизода Шодимуҳаммад // Сучонӣ, Ё. Арбобони илми тоҷик (асри ХХ-аввали асри ХХI). – Душанбе, 2018. – С.549.
* Шарифзода, Б. Адабиётшиносӣ ва нақди адабӣ дар “Адабиёт ва санъат” // Адабиёт ва санъат”. – 2025. – 20 феврал. – (оид ба Ш. Суфизода ниг.: С.5.).

## Пайвандҳои беруна

* 

* 

* 

Гурӯҳ:Олимони Фарҳангистони улуми Тоҷикистон
Гурӯҳ:Филологони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Дорандагони медали «Хидмати шоиста»
Гурӯҳ:Дорандагони нишони Аълочии маорифи Тоҷикистон