open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Эмил Бок

**Эмил Бок** (; ) — арбоби давлатӣ ва сиёсии Руминия. Сарвазири собиқи Руминия (2008—2012).

## Касбномаи сиёсӣ
Соли 2003 раиси Ҳизби либерал-демократии Руминия интихоб шуд.

### Мири шаҳри Клуж-Напока
Дар соли 2004, Эмил Бок дар интихоботи мэри шаҳри Клуж-Напока пирӯз шуд. Рақибони ӯ миллатгарои ростгаро Ҷорҷе Фунар буд, ки 12 сол раиси шаҳр буд ва Иоан Рус, номзади Ҳизби сотсиал-демократ. Дар интихоботи маҳаллӣ дар соли 2008 ӯ дубора мири шаҳр интихоб шуд, ки 76,2 % овоз гирифт. Дар оғози бӯҳрони иқтисодии ҷаҳонӣ, Клуж-Напока яке аз шаҳрҳои аз ҷиҳати иқтисодӣ шукуфон дар Руминия шуд.

### Сарвазири Руминия
Пас аз интихоботи парлумонии соли 2008, ҳизбҳои либерал-демократӣ ва сотсиал-демократ созишнома дар бораи ташкили эътилоф барои ташкили ҳукуматро имзо карданд. Сарвазири нахустин таъиншуда Теодор Стожан 15 декабри соли 2008 истеъфо дод ва Эмил Бок сарвазири муваққат таъин шуд. 22 декабри ҳамон сол вай ба парлумон раъйи эътимод гирифт. Ба ҳукумати эътилофии Эмил Бок намояндагони Ҳизби либерал-демократӣ ва Ҳизби сотсиал-демократ шомиланд. Ин эътилофи ду нерӯи асосии мухолифи кишвар хусусияти муваққатӣ дошт.

Тирамоҳи соли 2009 эътилофи ҳоким пароканда шуд. Ихтилофҳо дар дохили иттифоқчиён бо изҳороти вазири сотсиал -демократии корҳои дохилӣ Дан Ники оғоз ёфт, ки ҷонибдорони президент Траян Бэсескуро ба кӯшиши тақаллуб дар интихоботи президентии 22 ноябр дар Руминия айбдор кард. 29 сентябри 2009 Эмил Бок аз Траян Бэсеску хоҳиш кард, ки Дан Никаро аз мақоми вазир озод кунад, ки ин кор ахиран анҷом ёфт. Василе Благу, намояндаи Ҳизби либерал -демократӣ, вазири муваққати корҳои дохилӣ таъин шуд.

1 октябри 2009 раҳбари Ҳизби сотсиал -демократ Мирча Ҷоанэ эълон кард, ки ҳамаи вазирони намояндаи сотсиал-демократҳо бо ҳамбастагӣ бо Дэн Ника истеъфо медиҳанд. 13 октябри 2009 Парлумони Руминия ба кабинети Эмил Бок эътимоди нобоварона дод.

Бӯҳрони ҳукумат дар давраи маъракаи президентӣ дар Руминия идома ёфт ва танҳо пас аз ҷамъбасти натиҷаҳои даври дуюми раъйдиҳӣ хотима ёфт. Дар интихоботи президентӣ дар Руминия Траян Бэсеску пирӯз шуд, ки вай бори дигар пешниҳод кард, ки кабинети Эмил Бок таъсис дода шавад. 23 декабри 2009 ҳукумати дуввуми Бок ба парлумони кишвар раъйи эътимод гирифт . Эътилофи нави ҳукмронро Ҳизби либерал -демократӣ ва Иттиҳоди демократии маҷориҳо дар Руминия ташкил карданд.

6 феврали 2012 Эмил Бок ва ҳукумати ӯ дар натиҷаи эътирозҳои оммавӣ истеъфо доданд; худи Бок ин қадамро бо хоҳиши паст кардани вазъи сиёсиву иҷтимоии кишвар асоснок кард .

### Бозгашт ба Клуж-Напока
Дар моҳи апрели соли 2012 маълум шуд, ки Эмил Бок ният дошт ба мақоми мири шаҳри Клуж-Напока, ки пеш аз ба мақоми сарвазирӣ роҳбарӣ карданаш номзад аст, иштирок кунад.

10 июни 2012 дар Руминия интихоботи мунисипалӣ баргузор шуд. Дар интихоботи охирин, Эмил Бок 42 % -и овозҳоро ба даст оварда, шаҳрдори Клуж-Напока интихоб шуд, дар ҳоле ки рақиби ӯ Мариус Никоаре тақрибан 39,5 % овоз гирифт .

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Сарварони асри XXI
Гурӯҳ:Сарварони Аврупо асри XXI
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони Руминия
Адабиёти Маҳҷар

мини
Намояндагони **адабиёти Маҳҷар** ():
*Ҷуброн Халил Ҷуброн
*Михоил Нуайма
*Насиб Ариза
*Илиё Абумозӣ
*Абдулмасиҳ Ҳаддод

Гурӯҳ:Адабиёт
Ҳамлаи террористӣ ба масҷиди Қундуз (2021)

**Ҳамлаи террористӣ дар масҷиди Қундуз** — ҳамлаи террористие, ки аз ҷониби як маргталаби, «Вилояти Хуросон» (шохаи «Давлати исломӣ») дар масҷиди шиаҳо Гузари Саидобод дар Афғонистон дар шаҳри Қундуз анҷом дода шуд. То 100 нафар кушта шуданд, 143 маҷрӯҳ шуданд.

Таркиш ҳангоми намози ҷумъа дар масҷиди шиъаҳои Гузари Сайидобод ба амал омад.

Шоҳидон изҳор доштанд, ки ҳангоми эвакуатсия аз масҷид ҷасадҳои зиёди хунинро дидаанд.

## Масъулият
Мақомот «Давлати исломӣ» ва бахусус шуъбаи афғонии он Вилояти Хуросонро ба даст доштан дар ҳамлаи террористӣ айбдор карданд.

Баъдтар, Давлати исломӣ масъулияти ин ҳамларо бар дӯш гирифт.

Намояндагони созмон дар канали Телеграми худ тасдиқ карданд, ки як маргталаб маводи тарканда дар масҷиди пур аз одамро таркондааст. Ба гуфтаи созмон, террорист як уйғур буд, ки ҳам шиаҳоро ва ҳам Толибонро барои омодагии худ барои ихроҷи уйғурҳо бо мақсади беҳтар кардани муносибат бо Чин тарконд.

## Таъсирҳо
Миссияи кумаки СММ дар Афғонистон дар ибтидо тахмин мезад, ки беш аз 100 нафар ҷони худро аз даст додаанд. Беморхонаи маҳаллии Кундуз аз 35 кушта ва беш аз 50 захмӣ хабар дод. Аз созмони «Médecins sans Frontières» гузориш дар бораи бист нафар фавтидагон мавҷуд аст.

Ба гуфтаи сухангӯи Толибон, дастикам 100 нафар кушта шуданд

Тибқи иттилои оҷонсии France Presse, шумораи кушташудагон 46 нафар буда, 143 нафар маҷрӯҳ шудаанд.

## Аксуламал
Созмони Милали Муттаҳид ин ҳамларо маҳкум кард ва илова кард, ки он як силсила ҳамлаҳо ба маконҳои фарҳангии Афғонистон (панҷ нафар дар ҳамла ба *масҷиди Идгоҳ камтар аз як ҳафта пеш аз ин ҳамла кушта шудаанд) ва "як намунаи хунуккунанда* ".

Сардори амнияти Толибон дар Қундуз гуфт, ки уҳдадоранд, амнияти мусалмонони шиаро таъмин кунанд ва чунин ҳамла " *дигар такрор нахоҳад шуд* ". Ба гуфтаи муовини сардори пулиси вилояти Қундуз, таркиш низ таҳқиқ мешавад.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳамлаҳои террористӣ дар Афғонистон
Гурӯҳ:Октябри 2021
Донишгоҳи Бабеш — Боляй

**Донишгоҳи Бабеш — Боляй** (, ) — донишгоҳи давлатӣ дар Клуж-Напока, Руминия. Он номи микробиологи руминӣ Виктор Бабеш ва математики маҷорӣ Янош Боляйро дорад.

Бо зиёда аз 41,000 донишҷӯён дар соли 2014  . Ин яке аз калонтарин донишгоҳҳои кишвар аст. Донишгоҳи Бабеш-Боляй барномаҳои омӯзиширо бо забонҳои руминӣ, маҷорӣ, олмонӣ, англисӣ ва фаронсавӣ пешниҳод мекунад. Донишгоҳ 21 факултет дорад  :

* Факултаи математика ва информатика
* Факултаи физика
* Факултаи химия ва технологияи химиявӣ
* Факултаи география
* Факултаи илмҳои экологӣ ва мошинсозӣ
* Факултаи ҳуқуқшиносӣ
* Факултаи филология
* Факултаи таърих ва фалсафа
* Факултаи ҷомеашиносӣ ва кӯмаки иҷтимоӣ
* Факултаи психология ва илмҳои педагогӣ
* Факултаи иқтисод ва идоракунии тиҷорат
* Факултаи омӯзиши Аврупо
* Факултаи тиҷорат
* Факултаи сиёсатшиносӣ, маъмурӣ ва коммуникатсия
* Факултаи тарбияи ҷисмонӣ ва варзиш
* Факултаи теологияи православӣ
* Факултаи теологияи католикии юнонӣ
* Факултаи теологияи ислоҳшуда
* Факултаи теологияи католикӣ
* Факултаи театр ва телевизион

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Донишгоҳҳо аз рӯи алифбо
Граувакка

**Граувакка** (аз олм. grau — хокистарранг ва wacke — ҷинси кӯҳӣ) — ҷинси кӯҳии таҳшинӣ, ки аз пораҳои ҷинсҳои магмавӣ, метаморфӣ ва таҳшинӣ таркиб ёфта, ба миқдори зиёд моддаҳои сементӣ ҳам дорад. Рангаш маъмулан хокистарии сиёҳтоб, сиёҳ ё сабзи тира. Донаҳояш қиррадори дурушт. Граувакка ҷинси хосси ноҳияҳои геосинклиналӣ буда, дар онҳо қабатҳои ғафсро ташкил медиҳад. Граувакка бар асари вайрон шудани кӯҳҳо ва дар доманаи кӯҳҳо ҷамъ шудани ҷинспораҳо пайдо мешавад.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Ҷинсҳои кӯҳӣ
Граф

thumb|228px|
**Граф**, **графи́ня** () — яке аз унвонҳои расмии асримиёнагӣ дар Аврупои Ғарбӣ.

Унвони граф дар империяи Рум пайдо шуда (асри 4), дар ибтидо ба амалдорони олимақом (мас., сархазинадор) дода мешуд. Мақоми граф дар силсилаи мартабаҳои асримиёнагии Аврупо пас аз унвонҳои герсог, маркиз ва болотар аз виконт ва барон қарор дошт. Дар давлати Франкҳо, аз нимаи дуввуми асри 6 граф (гауграф) дар музофот-графӣ (олм. Gau — ҷамоаи деҳқонии олмониҳои қадим, ки шумораи аъзои он аз 100 нафар иборат буд) салоҳиятҳои ҳокимияти судӣ, маъмурӣ ва ҳарбиро соҳиб гардид. Бо қарори Карли II (877) унвон ва ҳокимияти графӣ меросӣ гашт. Дар Аврупои асримиёнагӣ граф соҳибмансаби олимақоме буд, ки сиёсати шоҳро дар ҳудуди графӣ дастгирӣ ва амалӣ мекард. Дар «Ҳақиқати саликӣ» вазифаи граф ҳамчун нозир нишон дода шудааст. Дар давраи ҳукмронии сулолаи Меровингҳо шоҳ графро аз доираи ходимони наздики худ таъйин мекард. Бар ивази хидмат ба граф замин дода мешуд. Дар давраҳои заъифии ҳокимияти марказӣ графҳо дар мулкҳои худ соҳибихтиёр мегардиданд. Дар замони ҳокимияти Карли Кабир унвони граф дар тамоми империяи франкҳо паҳн шуда, меросӣ гардид. Танҳо суд метавонист ин унвонро мансух созад.

Дар Русия унвони граф аз тарафи император Пётри I ҷорӣ гашта, бори аввал онро граф И. Головкин (16.2.1710) соҳиб гардид. Дар империяи Русия 120 сулола ба унвони граф сазовор гардидаанд; 110 хонадони хориҷӣ унвонҳои графии худро бо тасдиқи императори Русия расмӣ гардониданд; 20 сулолаи рус аз ҷониби давлатҳои хориҷӣ ба унвони граф (бо тасдиқи расмии императори Русия) сарфароз шуданд. Аз ибтидои асри 18 императорони Империяи Руми муқаддас унвони графро ба дворянҳои рус (аввалин маротиба соли 1701 ба Ф. А. Головин) тақдим карданд. Унвони граф бо Декрети Кумитаи Иҷроияи Марказии УмумиРусиягӣ ва ШКХ-и Ҷумҳурии Шӯравии Федеративии Сотсиалистии Русия (11 ноябри 1917) барҳам дода шуд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Унвонҳо
Графенштейни сурх

**Графенштейни сурх** - навъи қадимии себи баҳории олмонӣ. 

Дарахташ калони сершоха, то 7 м қад мекашад, дарозии шохаҳояш 10-12 м. Шохсораш бақувват, танааш ғафс (150—160 см). Баргаш калон (9,4 х 6,0 см)-и байзашакл, заврақчамонанд, рангаш сабзи тирагун, думчааш ғафс (дарозиаш 3,0 см). Гулаш калон (6,1-6,7 см), сафеди гулобӣ, 5-6-тоӣ дар хӯшагул ҷой гирифтааст. Мевааш хушнамуд, махрутшакл ё гирда; вазнаш 100—120 г, пӯсташ нафиси суфта, зард, донача ва рахҳои сурхи гулобӣ дорад. Гӯшти мевааш сафеди зардча, нарми сероб, хуштаъми хушбӯй, ширин; тухмаш майдаи дарозрӯя, ҷигарӣ. 

Графенштейни сурхро дар Осиёи Марказӣ аз охири асри 19 мепарваранд. Дар Тоҷикистон аз соли 1965 дар вилоятҳои Хатлон, Суғд ва навоҳии тобеи марказ парвариш карда мешавад. Онро дар Ӯзбекистон, Озарбойҷон, Қазоқистон, вилояти Иссиқкӯли Қирғизистон ва Украина низ мепарваранд. Дар заминҳои ҳосилхез ва обшор хуб нашъунамо карда, ҳосили фаровон медиҳад. Ниҳолаш баъди 5-6 сол самар меорад. Даври нашваш 230—250 рӯз. Аввали апрел гул мекунад; давраи гулшукуфташ 13-16 рӯз. Меваашро даҳаи дуввуми июл меғундоранд; он пас аз 7-10 рӯзи чидан пухта мерасад (то як моҳ сифаташро нигоҳ медорад). Дар таркиби меваи тару тозааш 87,12 % об, 12,88 % моддаҳои хушк, 9,88 % қанд, 0,49 ҷавҳар мавҷуд аст; барои тархӯрӣ, консервонӣ ва хушконидан истифода мебаранд. Аз ҳар га боғи он 200—300 сентнер ҳосил гирифтан мумкин. Мевааш барои ба ҷойҳои дур кашондан мувофиқ аст. Дарахташ аз сармо, баъзан аз кирми мевахӯрак зарар мебинад. Дарахти сармозадааш пас аз 2-3 сол аз сари нав тана мекунад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Плодоводство Таджикистана. Д., 1970-76;
* Гулов С. М. ва дигарон. Мевапарварӣ. Д., 2007.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Навъҳои себ
График

**График** (юн. graphikos — расм, тарҳ) — тасвири вобастагии ду тағйирёбанда.

Табдилёбандаи новобаста дар хатти уфуқӣ, тағйирёбандаи вобаста дар хатти амудӣ ҷой дода мешавад, лекин ин қоида на ҳамеша риоя мегардад. Вақте ки бузургии ҳар ду ивазшаванда ба як тараф ва ҳамон самт тағйир меёбанд, дар байни онҳо вобастагии мусбат ё мустақим вуҷуд дорад. Он дар график ба намуди хатти болораванда тасвир меёбад. Нишебии хатти болораванда мусбат буда, хатти ба поён майлдошта манфӣ мебошад. Агар бо дигаргуншавии бузургии табдилёбандаи новобаста, бузургии вобаста тағйир наёбад, хат нишебии сифриро дорад. Агар ба ҳамон як бузургии табдилёбандаи новобаста шумораи беохири бузургии тағйирёбандаи вобаста мувофиқат намояд, нишебии хат ба аломати беохир баробар мешавад. Дар расмҳои мазкур вобастагиҳои одитарин, ки бо хатти рост тасвир ёфтаанд, нишон дода шудаанд. Дар амал вобастагиҳо бештар хусусияти мураккаб дошта, бо хатти каҷ инъикос мегарданд. Нишебии функсия метавонад аз ҳолати мусбат ба манфӣ ва баръакс табдил ёбад.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Иқтисод
График (ҳандаса)

**График** — тасвири ҳандасии вобастагии функсионалӣ бо ёрии хатҳо дар ҳамворӣ.

Графикро барои айнияти вобастагии функсионалӣ, таҳқиқи он ва барои фаврӣ ёфтани қиматҳои функсия аз рӯи қиматҳои аргумент истифода мебаранд. Навъҳои график гуногун буда, ба системаи координатаҳои мунтахаб вобастаанд. Агар системаи координатаҳо интихоб шуда бошад, графики функсияи f(x) дар ҳамворӣ тасвири маҷмӯи нуқтаҳоеро медиҳад, ки координатаҳои онҳо муодилаи y=f(x)-ро қаноат мекунанд. Аксари графикҳо дар системаи координатаҳои декартӣ сохта мешаванд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Ҳандаса
Штеффи Граф

**Ште́фани Мари́я «Ште́ффи» Граф** (); ) — тенничбози олмонӣ. 

## Зиндагинома
Таҳти роҳнамоии падар нахустин қадамҳоро ба ҷаҳони теннис гузошт. Дар 17-солагӣ беҳтарин варзишгарзани Олмон гардид ва соли 1987 қаҳрамони чемпионати озоди ИМА шуд. Дар 107 мусобиқаи гуногун ғолиб омадааст. Чандин маротиба соҳиби унвони якумин теннисбози ҷаҳон гаштааст. Дорандаи медалҳои тило ва биринҷии (дар бозии дунафарӣ) Бозиҳои олимпии ш. Сеул (1988), медали нуқраи Бозиҳои Барселона (1992) ва Ордени Олимпӣ (1999). Дар чаҳор чемпионати озоди Австралия (1988, 1989, 1990, 1994), шаш чемпионати озоди Фаронса (Ролан Гаррос; 1987, 1988, 1993, 1995, 1996, 1999), ҳафт мусобиқаи Вимбелдон (1988, 1989, 1991, 1992, 1993, 1995, 1995, 1996) ва панҷ чемпионати озоди Амрико (1988, 1984, 1993, 1995, 1996) пирӯз шудааст. Рекордҳои дарозмуддати баландтарин рейтинг (377 ҳафта) ва мақоми аввал байни занҳои теннисбоз (186 ҳафта) ба ӯ тааллуқ доранд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Масеҳияти православӣ

**Масеҳияти православӣ** (), ё **масеҳияти ортодоксии шарқӣ** — яке аз равияҳои қадимтарин дар дини масеҳӣ, ки дар Византия ташаккул ёфтааст. Аз рӯи миқдори пайравон (300 млн нафар) пас аз католисизм (1,25 млрд.) ва протестантизм (800 млн. нафар) дар ҷои 3-юм меистад. Дар Аврупои Шарқӣ, аз ҷумла Русия маъмул аст. 

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Дини масеҳӣ
Нигоштори роёнаӣ

**Нигоштори роёнаӣ** (), **гирофики роёнаӣ** (), **графикаи компютерӣ** (*графикаи мошинӣ*) — нигошторе аст, ки бо истифода аз роёна сохта мешавад ва намоёнгари додаи тасвирӣ бо роёна ба кумаки сахтафзор ва нармафзори нигошторӣ аст.

## Таърих
Бори аввал тарҳу нақшаҳо бо ёрии дастгоҳҳо солҳои 60 асри 20 кашида мешудаанд. Ҳисобмошинҳои нахустин барои нигорасозӣ воситаҳои махсус надоштанд, вале онҳоро барои кашидану коркарди тасвирҳо истифода бурдан мумкин буд. Доираи истифодаи нигоштори роёнаӣ торафт васеъ гардида, соҳаҳои илму техника, муҳандисӣ, тиб, фаъолияти тиҷоратӣ, идоравӣ, нашриявӣ, инчунин соҳаҳои санъату кино, телевизионро фаро гирифтааст. нигоштори роёнаӣ-ро истифодабарандагони компютерҳои шахсӣ низ метавонанд бо ёрии таҷҳизоти интерактив истифода баранд. нигоштори роёнаӣ-ро аз рӯи тарзи кашидани тасвирҳо ба дучена (2D), сечена (3D), CGI (Compyter Generated Imades — Объектҳои Таҳиягардидаи Компютерӣ) ва аз рӯи тарзи пешниҳоди иттилооти графикӣ ва алгоритмҳои аз он барояндаи коркарди тасвирҳо ба векторӣ, растрӣ, фракталӣ ҷудо мекунанд. Дар графикаи векторӣ тасвир ҳамчун маҷмӯи тарҳои содаи геометри (нуқтаҳо, хатҳо, шакл ва ҷисмҳои геометрӣ)-и дорои хусусияту муносибатҳои хос кашида мешавад. Барномаҳои компютерӣ барои кор бо графикаҳои векторӣ бештар барои офаридани аксҳо ва камтар барои коркарди онҳо пешбинӣ шудаанд. Тасвирҳоро дар шакли векторӣ бе ягон инҳироф тағйир дода, миқёсашро дигар кардан мумкин аст. Графикаи векторӣ барои кашидани тарҳҳо, ифодаи нишондодҳои фаъолияти муассисаву корхонаҳо хеле мувофиқ буда, барои андозагирии ҳуруфот ва ғ. истифода мегардад. (мас., Adobe Illuctrator). Тарзи растрии нигоштори роёнаӣ тасвирро дар намуди нуқтаҳои рангин ифода мекунад. Дар графикаи растрӣ пикселҳои матрисаи дученака додаҳои ибтидоӣ мебошанд, ки ба ҳар кадоми онҳо миқдори муайяни равшанӣ, рангнокӣ, шаффофият ё маҷмӯи ин ё он параметрҳо татбиқ мегарданд. Тавассути графикаи растрӣ ҳар гуна тасвирҳоро кашидан мумкин аст, вале ин усул норасоиҳо низ дорад (мас., ҳаҷми зиёди хотира, ки барои кор бо тасвирҳо зарур аст, инчунин маҳвшавӣ ҳангоми таҳрири онҳо). Барномаҳоеро, ки барои кор бо тасвирҳои растрӣ пешбинӣ шудаанд, муҳаррирони растрии графикӣ (мас., Adobe Photoshop) меноманд. Бо ёрии ин барномаҳо расм мекашанд, онро такмилу тасҳеҳ мекунанд. Барои ба компютер ворид намудани тасвиру аксҳо дастгоҳҳои аккосӣ ва видеоии рақамиро истифода мебаранд. Графикаи растрӣ дар таҳияи нашрияҳои мултимедӣ ва полиграфӣ корбаст мегардад. Дар графикаи фракталӣ аксҳоро бо сохтани муодила (ё системаи муодилаҳо) мекашанд. Дар ин маврид дар ҳофизаи роёна фақат муодила нигоҳ дошта мешавад. Хусусияти бо ҳисобу китоб кашидани нигораҳои табиати зиндаро ҳангоми ба вуҷуд овардани аксҳои ғайриодӣ истифода мебаранд.

Тарзи себуъдии нигоштори роёнаӣ объектҳоро, маъмулан, чун маҷмӯъи сатҳҳо ё ҳиссачаҳои одӣ, ки полигонҳо ном доранд, ифода мекунад. Дар ин маврид ба сифати полигон секунҷаҳо истифода шуда, ҳангоми дигаргунсозии онҳо матрисаҳои чархиш, ҷойивазкунӣ ва миқёсгирӣ корбаст мегарданд. Нигоштори роёнаиии себуъдӣ дар синамо, бозиҳои роёнаӣ ва амсоли инҳо истифода мешавад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Нигоштори муҳандисӣ

**Нигоштори муҳандисӣ**, **графикаи муҳандисӣ** () — фанне, ки масъалаҳои тасвироти ашёро дар рӯи сатҳ меомӯзад. Нигоштори муҳандисӣ яке аз фанҳои асосии муҳандисӣ буда, барои омӯзиши механикаи амалӣ, равандҳо ва дастгоҳҳои технологияи кимиёӣ, технологияи кимиёии умумӣ замина мегузорад. Нигоштори муҳандисӣ ҳангоми таҳия ва истифодаи силсилаи лоиҳакашии автоматикардашуда татбиқ мегардад. Тасвироти гуногун аз замонҳои қадим истифода мешуданд. Баъзе нақшу нигор, тасвирот ва намою тарҳи биноҳо, иншооти давраи Сомониён, мас., шаклҳои ҳандасӣ, меъморию бинокорӣ (сардоба, хонақоҳ, масҷиду мақбара ва ғ.) то замони мо расидаанд.

Нигоштори муҳандисӣ дар асри XVII инкишоф ёфта буд. Дар асри XVIII ба ҷои нигоштори муҳандисӣ расмҳои техникӣ бештар истифода мешуданд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Нигоштор
Гурӯҳ:Тарҳрезӣ
Восити нигораии корбар

**Восити нигораии корбар** (, ), **миёнои нигораии корбар** ё **робити корбари гирофикӣ** —маҷмӯъае аз нишонаҳои нигоштории намоишдодашуда бар рӯйи як нармафзор аст, ки дар он корбар ба ҷойи тойпи фармонҳои баланду печида аз эълони фармон, бо ишора бар намоишҳои тасвирӣ бар рӯйи саҳнаи тасвир, парвандаҳо, барномаҳо ё фармонҳои гуногунро интихоб мекунад.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Нигоштори роёнаӣ
Донишгоҳи техникии сохтмонии Бухарест

**Донишгоҳи техникии сохтмонии Бухарест** () — яке аз донишгоҳҳои Руминия аст, ки дар пойтахти кишвар — Бухарест ҷойгир аст.

## Таърих
Аз соли 1864, муассисаи таълимӣ, Мактаби пулҳо, роҳҳо, конҳо ва меъморӣ () сохта шуд, ки дар 1867 ҳамчун Мактаби пулҳо, роҳҳо ва конҳо () маъруф шуд. Вақте ки дар соли 1921 ин мактаб ба Мактаби политехникии Бухарест () табдил ёфт, сипас барои таълими муҳандисони сохтмон, як шуъбаи сохтмон ташкил карда шуд, ки аз соли 1938 инҷониб онро факултаи муҳандисии шаҳрвандӣ (факултети муҳандиси шаҳрвандӣ) меноманд. Дар соли 1948, дар натиҷаи ислоҳот дар системаи маорифи Руминия, факултети муҳандисии шаҳрвандӣ аз Мактаби политехникии Бухарест ҷудо шуда, ба муассисаи таҳсилоти олӣ бо номи Донишкадаи сохтмон дар Бухарест () табдил ёфт. Аз соли таҳсили 1994/1995, донишгоҳ номи ҳозира дорад — Донишгоҳи техникии муҳандисии сохтмонии Бухарест ().

То соли 2016 дар донишгоҳ зиёда аз 6000 донишҷӯ дар ҳафт факулта таҳсил мекунанд:

* Факултети сохтмони шаҳрвандии саноатӣ ва кишоварзӣ
* Факултаи роҳи оҳан, шоҳроҳҳо ва пулҳо
* Факултаи иншооти сохтмон
* Факултаи таҷҳизоти технологӣ
* Факултаи геодезия
* Факултаи гидротехникӣ
* Факултаи забонҳои хориҷӣ

Факултаи донишгоҳ 440 нафар аъзои омӯзгорон дорад.

## Эзоҳ

## Пайвандҳои берун

* Официальный сайт 
* Universitatea Tehnică de Construcții București  
* Universitatea Tehnică de Construcții București a lansat oferta pentru admiterea în anul universitar 2015-2016  

Гурӯҳ:Бухарест
Гурӯҳ:Донишгоҳҳо аз рӯи алифбо
Мунҳании имконоти тавлид

250px|thumb|right|Мунҳании имконоти тавлид
**Мунҳании имконоти тавлид** (), **ҳадди имконоти истеҳсолӣ**, **хатти каҷи имконоти тавлид** — хатти каҷест имкониятеро инъикос менамояд, ки бо зиёд шудани ҳаҷми истеҳсоли мол ё хидматрасонӣ, ҳаҷми истеҳсоли неъмати дигар коҳиш меёбад.

## Мафҳум
Фарз мешавад, ки захираҳои истеҳсолӣ маҳдуданд ва агар ҳамаи онҳо ба истеҳсоли моли «У» равона карда шаванд, танҳо моли зиёди «У» ба даст оварда мешавад. Агар ҳамаи ин захираҳо ба истеҳсоли моли «Х» равона шаванд, он гоҳ истеҳсоли моли «Х» меафзояд. Тақсимоти захираҳо дар байни «Х» ва «У» метавонад ҳамон миқдор неъмат ба вуҷуд орад, ки ба нуқтаҳои А ва В мувофиқат намояд. Ба он аҳаммият додан лозим аст, ки нуқтаи D ва дигар нуқтаҳои «берун аз сарҳад» дастнорасанд. Нуқтаи С ва дигар нуқтаҳои «дохили ҳудуд» дастрас мебошанд, вале онҳо ба самаранок истифодабарии захира мувофиқат намекунанд, зеро захираи дар ихтиёр буда, мас., дар нуқтаи А имконияти истеҳсоли зиёди моли «Х» ва «У»-ро фароҳам меорад. Ҳамин тавр, мумкин аст, ки захираҳо пурра дар нуқтаи С истифода нашаванд (мас., мавҷудияти бекорӣ), ё ки манбаъҳо ғайрисамаранок истифода гарданд. Хатти каҷи дар расми 1 нишондодашуда, нисбати ибтидои координата фурӯхамида аст. Ин равона кардани захираҳоро аз истеҳсоли моли «Х» ба истеҳсоли моли «У» мефаҳмонад. Ҳангоми афзоиши истеҳсоли неъмати «У» боздеҳи камшавӣ айён мегардад. Аз дигар тараф, ҳангоми ивазкунии ҳамаи захираҳо барои истеҳсоли яке аз неъматҳо самараи миқёс ба назар мерасад. Аз ин рӯ, ягон сабаби хоссе вуҷуд надорад, ки самараи миқёс коҳишёбанда бошад, пас ҳудуди имконияти истеҳсолӣ метавонад хатти рост (боздеҳи доимӣ барои тавлиди «Х» ва «У») ё фурӯхамида ба дарун (самараи афзуншавандаи миқёс) шавад.

## Эзоҳ

гяйб

## Адабиёт
* Словарь современной экономической теории Макмилана. М., 2003.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Иқтисоди хурд
Графометрия

**Графометрия** (аз графо ва metreo — чен мекунам) — дар илми хатшиносӣ яке аз тарзҳои маъмули таҳқиқи ҳуҷҷатҳои дастнавис.

Графометрияро криминалисти франсавӣ Э. Локар (1877—1966) пешниҳод намуда, онро усули ошкор кардани тақаллуб дар ҳуҷҷатҳо тавассути тағйир додани ҳусни хатти худ ва иншои шабеҳи ҳусни хатти дигарон арзёбӣ кардааст. Тарзи анҷом додани графометрия бо усули мазкур: якчанд бузургии маълум дар ҳуҷҷати асл чен намуда, натиҷаҳои андозагирӣ ба шакли хатти каҷ тасвир карда мешаванд. Айнан ҳамин гуна хатти каҷ дар асоси матни ҳуҷҷати таҳқиқшаванда кашида мешавад. Сипас ҳар ду хатти каҷ болои ҳам гузошта мешаванд. Ба ҳам мувофиқ ё мувозӣ омадани хатҳои каҷ, ҳарчанд онҳо аз ҳамдигар зоҳиран тафовут дошта бошанд ҳам, ба он далолат мекунад, ки ҳар ду матн навиштаи як нафар аст; аз ҳамдигар тафовут доштани хатҳои каҷ аз он гувоҳӣ медиҳад, ки матнҳои мазкурро, ҳарчанд ба ҳамдигар шабоҳати зоҳирӣ дошта бошанд ҳам, шахсони гуногун навиштаанд.

Бисёр муносибатҳои шаҳрвандӣ, амалҳои хилофи қонун, аз ҷумла, содир кардани ҷиноятҳо, бо сохтакорона навиштани хат ё гузоштани имзо дар ҳуҷҷатҳо алоқаманд аст. Аз ин рӯ, ҳангоми ба миён омадани зарурати муайян намудани мактуб ё дигар ҳуҷҷатҳо, қатъи назар аз тарзи навишта шудани онҳо (дастнавис, чопи мошинка ё компютерӣ ва ғ.), шахсе, ки ин ё он хатро навиштааст ё ба ин ё он ҳуҷҷат имзо гузоштааст, дар ҷараёни пешбурди тафтишоти парвандаҳои ҷиноятӣ, дар мавриди дида баромадани ин парвандаҳо дар суд, инчунин дар рафти баррасии парвандаҳои шаҳрвандӣ, оилавӣ, иқтисодӣ ва маъмурӣ аз графометрия истифода бурда мешавад. Гузаронидани графометрия хислати ташхисӣ низ дорад, яъне аз рӯи ҳусни хат ҷинс, касбу кор, ҳолати равонӣ ва ҷисмонии иҷрокунандаи онро ҳам муайян кардан имконпазир аст.
Аз графометрия дар шуъбаи хатшиносии Маркази ҷумҳуриявии экспертизаҳои судӣ ва криминалистии Вазорати адлияи Ҷумҳурии Тоҷикистон истифода бурда мешавад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Криминалистика. Д., 2008;
* Фарҳанги истилоҳоти ҳуқуқ. Д., 2009;
* Криминалистическая энциклопедия. М., 2000.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Хатшиносӣ
Генрих Графтио

**Ге́нрих О́сипович Гра́фтио** () — олим ва муҳандис-энергетики шӯравӣ, академики АИ ИҶШС (1932).

## Зиндагинма
Хатмкардаи факултаи физика ва математикаи Донишгоҳи Новороссийск дар Одесса (1892) ва Институти муҳандисони роҳҳои нақлиёти Петербург (1896). Солҳои 1900-17 дар таҳияи лоиҳа ва сохтмони р. о., инчунин трамвай дар Санкт-Петербург саҳм гузошта, лоиҳаҳои бо барқ таъмин кардани роҳҳои оҳани Қрим ва Закавказия (Моварои Қафқоз), лоиҳаи НБО-ро дар дарёҳои Вуокса, Волхов (1905—1915) ва ғ. тартиб дод. Аз соли 1907 омӯзгор, аз 1921 профессори Институти электротехникии Петербург (Ленинград) буд. Генрих Графтио ба сохтмони НБО-ҳои Волхов (1905—1915) ва Нижнесвирск роҳбарӣ карда, дар таҳияи нақшаи ГОЭЛРО ширкат варзидааст. Солҳои 1938−1945 нозири Кумитаи сохтмони неругоҳҳои Комиссариати халқии неругоҳҳои барқии ИҶШС буд. Дар давраи ҶБВ (1941—1945) доир ба инкишофи ҳидроэнергетикаи (барқи обии) минтақаҳои азнавбарқароргардидаи мамлакат ва барқарор кардани НБО-ҳои Днепр ва Нижнесвирск фаъолият намудааст. Муаллифи як қатор асарҳои илмӣ дар соҳаи нақлиёти р. о. ва ҳидроэнергетика.

## Ҷоизаҳо
Бо орденҳои Ленин ва Байрақи Сурхи Меҳнат сарфароз гаштааст. НБО-и Нижнесвирск ба номи Генрих Графтио гузошта шудааст.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Графит

**Графи́т** (аз  «нигоштан, навиштан») — минерал, яке аз ҳолатҳои кристаллии карбони холис. Формулаи кимиёиаш C. Кристаллҳояш хурди тунук, шаклаш шашкунҷа. Рангаш сиёҳ, хокистарранги тира; ҷилояш филиззӣ. Сахтиаш 1-1,5; зичиаш 2230 кг м2.

Дар ҷинсҳои метаморфӣ (гнейс, мармар) ва баъзан гранитҳо вомехӯрад. Графит қобилияти электргузаронӣ ва ҳарорати баланди гудозиш (3850±50°С) дошта, ба кислотаҳо тобовар аст. Барои тайёр кардани қолабҳои гудозиш, бӯта, таҷҳизоти техникӣ, электрод, ранг ва қалам истифода мешавад. Графити сунъӣ дар техникаи ҳастаӣ ва ракетасозӣ ба кор меравад. Конҳои графит дар Чехия, Словакия, Кореяи Ҷанубӣ, Русия, Мексика ва Олмон мавҷуданд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Графология

**Графоло́гия** (аз  — «менависам» ва  — «илм») — таълимот дар бораи мавҷудияти робитаи бевосита ва устувор байни хислати инсон ва ҳусни хат, зоҳир гардидани сифатҳои инфиродӣ-равонии шахс дар ҳусни хатти ӯ; як соҳаи илми криминалистика, ки хислати шахсро аз рӯйи ҳусни хатташ муайян менамояд.

Мувофиқи назарияи графология, шахс ҳарчанд саъю кӯшиш намояд, ҳам яку якбора ҳусни хатти худро дигаргун карда наметавонад. Ҳамзамон монанди ҳусни хатти каси дигар навиштан, шабеҳи имзои каси дигар имзо гузоштан мумкин аст, лекин айнан ҳусни хат ё имзои дигар шахсро такрор кардан имконнопазир аст; ҳусни хатти ҳар як шахс танҳо ба худи ӯ тааллуқ дорад. Тарзи навишти калимаву ибора ва ҷумлаҳо, рақамҳо, гузоштани имзоҳо, кашидани расму нақшаҳо ва дигар навиштаҷот хеле мураккаб, нотакрор ва фақат ба ҳар шахси алоҳида хос аст. Аз ин рӯ, ҳусни хат инфиродӣ буда, асоси фардияти онро фардӣ будани мағзи сар, мафкура, хусусиятҳои анатомию физиологӣ ва рӯҳию равонии ҳар як шахс ташкил медиҳад.

Дар графология ба имло, андоза, тӯлу арзи ҳарфҳо, ба ҳам пайвастани онҳо, шакли калима диққати махсус дода мешавад. Мас., хатти рези зич хосси инсони сарфакоре, ки аз исрофкорӣ дурӣ меҷӯяд ва дар баъзе мавридҳо одами хасис ба шумор меравад. Хатти калони кушоду фарох бошад, баръакс, баёнгари фарохдастӣ ва саховати инсон дониста мешавад. Аз рӯи баъзе аломатҳо мутахассисон (аз ҷумла, дар соҳаи ташхиси криминологӣ) муайян менамоянд, ки матнро кӣ навиштааст: маҳз ҳамон касе, ки намунаи ҳусни хатташ барояшон маълум аст, ё каси дигар. Аз рӯи ҳусни хат метавон аниқ кард, ки соҳиби он аснои китобат дар кадом ҳолати равонӣ қарор дошт. Азбаски алҳол илм далелҳои қотеи таносуби аниқи байни ҳусни хат ва шахсро дар ихтиёр надорад, аз ин рӯ, баҳодиҳиҳои графологии шахс наметавонанд ба таври мутлақ яқин ва сирф илмӣ эътироф шаванд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Криминалистика. Д., 2008;
* Фарҳанги истилоҳоти ҳуқуқ. Д., 2009.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Навиштан
Граффитизм

**Граффити́зм** () — ҷараёни байнулмилалӣ дар санъати муосир, ки реша дар фарҳанги ҷавонони солҳои 60–80 асри 20-и ИМА дорад.

Граффитизм тарзу тимсолҳои техникаи граффитиро дар санъати тасвирии дастгоҳӣ, графика, муҷассамасозӣ ва дигар намудҳои ҳайкалтарошӣ мушобеҳ мекунад. Ҳангоми офаридани асарҳо шеваҳои рок-, панк-эстетика, маводди ВАО, унсурҳои субкултураи муосири шаҳрӣ истифода ва баёни силсилаи расмҳои ҳаҷвӣ, сужету сабки навиштаҷот ва расмҳои ҷодаӣ васеъ иқтибос мешаванд. Чун қоида, масолеҳи арзон ё қаблан истифодашударо ба кор мебаранд, ки туфайли он содакории намоишии наздик ба санъати музҳик иҷро гардида, ҷанбаи тиҷоратии ин асари бадеӣ сарфи назар мешавад. Нахустин рассомони граффитист туфайли нигорхонаи Ист-Виллэҷ дар Манҳеттен миёнаи солҳои 1970-и асри 20 дар байни мардум маъруф гаштанд. Бархе аз онҳо худомӯз буданд [Креш (Ҷ. Матос), Дейз (К. Элис), Футура 2000 (Л. Макгар), Э. М. Баскиа], дигарон маълумоти олии рассомӣ доштанд (К. Харинг, К. Шарф).

Солҳои 80 асри 20 граффитизм ривоҷ ёфта, дар Аврупо низ маъмул гардид.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Деворнигорӣ
Атран

**Атран** () — як ширкати ҳавопаймоӣ бо Коди ИАТА V8 аст ки дар 1942 таъсис ёфта ‌‌аст. Қутби Атран дар Фурудгоҳи Байн‌алмиллалии Домодедово ‌ҷойгир аст‌‌ ва ширкати ҳавопаймоӣ дар Маскав, Русия ҷойгир аст.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Аврора (ширкати ҳавопаймоӣ)

**Аврора** () — як ширкати ҳавопаймоӣ бо Коди ИАТА HZ аст ки дар 2013 таъсис ёфта ва дар  фаъолияти худро оғоз карда‌‌аст.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Норфолк Айленд Эйрлайнз

**Норфолк Айленд Эйрлайнз** () — як ширкати ҳавопаймоӣ аст.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Orient Thai Airlines

**Orient Thai Airlines** () — як ширкати ҳавопаймоӣ бо Коди ИАТА OX аст ки дар 1995 таъсис ёфта ‌‌аст‌‌ ва ширкати ҳавопаймоӣ дар Бангкок, Таиланд ҷойгир аст ва ба 4 самт парвоз мекунад.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Pat Bay Air

**Pat Bay Air** () — як ширкати ҳавопаймоӣ аст ки дар 2005 таъсис ёфта ‌‌аст‌‌ ва ширкати ҳавопаймоӣ дар Бритониё Колумбия ҷойгир аст.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Al-Naser Wings

**Al-Naser Wings** () — як ширкати ҳавопаймоӣ бо Коди ИАТА NR аст ки дар 2005 таъсис ёфта ва дар 2009 фаъолияти худро оғоз карда‌‌аст‌‌ ва ширкати ҳавопаймоӣ дар Бағдод, Ироқ ҷойгир аст ва ба 9 самт парвоз мекунад.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
King Island Airlines

**King Island Airlines** () — як ширкати ҳавопаймоӣ аст. Ин ширкати ҳавопаймоӣ дар Виктория Австралия ҷойгир аст ва ба 2 самт парвоз мекунад.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Yuzhmashavia

**Yuzhmashavia** () — як ширкати ҳавопаймоӣ аст ки дар 1985 таъсис ёфта ‌‌аст. Ин ширкати ҳавопаймоӣ дар Днепр, Укроин ҷойгир аст.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Allegiance Air

**Allegiance Air** () — як ширкати ҳавопаймоӣ аст. Ин ширкати ҳавопаймоӣ дар Фурудгоҳи Байн‌алмиллалии Лансериа, Ҷумҳурии Африқои Ҷанубӣ ҷойгир аст.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Air Sunshine

**Air Sunshine** () — як ширкати ҳавопаймоӣ бо Коди ИАТА YI аст ки дар 1982 таъсис ёфта ‌‌аст.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Vision Airlines

**Vision Airlines** () — як ширкати ҳавопаймоӣ бо Коди ИАТА V2 аст ки дар 1994 таъсис ёфта ва дар 26 Феврал 1995 фаъолияти худро оғоз карда‌‌аст. Ин ширкати ҳавопаймоӣ дар Лангенхаген, Олмон ҷойгир аст.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Кэтэлин Предою

**Кэтэлин Мариан Предою** (;   , Бузэу) — сиёсатмадор ва ҳуқуқшиноси Руминия, пас аз истеъфои Эмил Бок аз 6 то 9 феврали соли 2012, сарвазири муваққатии Руминия буд. Аз 29 феврали соли 2008 то 7 майи 2012 — Вазири адлияи Руминия.

## Зиндагинома
Кэтэлин Предою соли 1991 факултаи ҳуқуқшиносии Донишгоҳи Бухарестро хатм кардааст. Соли 1994 ӯ як барномаи омӯзиши ҳуқуқшиносии тиҷоратиро дар Кан, Фаронса хатм кардааст. Байни солҳои 1994 ва 2007 ӯ ҳамчун омӯзгори Донишгоҳи Бухарест аз қонуни тиҷорат дарс додааст. Предоиу оид ба ҳуқуқи тиҷорат якчанд мақола ва таҳқиқот нашр карда, ҳамчун ҳаммуаллифи рисолаи ҳуқуқӣ аз Академияи Руминия ҷоиза гирифтааст.

Предою аз соли 2005 адвокати шарики ZRP Law Firm буд. Ӯ ҳуқуқшиноси идоракунии тиҷоратӣ ва корпоративӣ буда, унвони доктории бонкҳои тиҷоратиро дорад. Аз соли 2003 узви Шӯрои коллегияи адвокатҳои Бухарест мебошад.

Аз 1 октябр то 23 декабри 2009 — Вазири корҳои хориҷӣ

Дар соли 2013, Предой узви Ҳизби либерал -демократӣ шуд.

## Истинодҳо

* Сомонаи расмӣ
* Пешгӯиҳо
Гурӯҳ:Википедиа:Зиндагиномаи муосирон
Гурӯҳ:Зодагони соли 1968
Гурӯҳ:Зодагони 27 август
SlickLogin

**SlickLogin** — ширкати амрикоӣ, ки ба Гугл таалуқ дорад.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Google
Boston Dynamics

**Boston Dynamics** — ширкати амрикоии муҳандисӣ, ки бо роботу техникиасозӣ маҳшур аст.

## Эзоҳ
Hyundai Motor India Limited

**Hyundai Motor India Limited** — ширкати тобеъи Hyundai Motor дар Ҳиндустон.

## Эзоҳ
Hyundai Motor Manufacturing Alabama

**Hyundai Motor Manufacturing Alabama** — ширкати автомобилбарори амрикоии воқеъ дар Алабама, ки соли 2002 таъсис ёфтааст ва ба Hyundai Motor таалуқ дорад.

## Эзоҳ
Павел Серпокрилов

**Павел Яковлевич Серпокрылов** (29.11.1918, райони Елан, вилояти Волгоград — ?) — коркуни давлатии советӣ. Қаҳрамони меҳнати сотсиалистӣ (1949).

Солҳои 1930—1934 колхозчии колхози «Спартак». 1934—1939 коргар ва тарозудори анбори ғаллаи Комбинати ордкашии № 13-и райони Елан (1934—1939), мудири анбори заводи ордкашии райони Орҷоникидзеобод (1939—1940), хонандаи курси дусолаи ҳуқуқшиносӣ (1940—1941), судяи халқӣ (1941—1945), ҷонишин ва баъд раиси Комитети иҷроияи ҳозира Шаҳртуз (1945—1949), хонандаи Мактаби партиявии шаҳри Душанбе (1949—1950), ҷонишини раиси Комитети иҷроияи район (1950—1962), сардори шуъбаи плану молияи Управленияи минтақавии хоҷагии қишлоқи район (1962—1966), сардори сохтмони байниколхозӣ (1966—1974), сардори Управленияи хоҷагии қишлоқ ва ҷонишини раиси Комитети иҷроияи райони Ҳисор (1974—1979).

Аз октябри 1979 нафақахӯри шахсӣ.

Барои меҳнати шоён бо ордени Ленин, ордени Револютсияи Октябр, ордени «Нишони Фахрӣ», Грамотаҳои Фахрии Президиуми Совети Олии PCC Тоҷикистон мукофотонида шудааст.

## Адабиёт
* Серпокрылов Павел Яковлевич 
*  Указ Президиума Верховного Совета СССР «О присвоение звания Героя Социалистического Труда передовикам сельского хозяйства Таджикской ССР» от 3 мая 1949 года, Правда, № 127 (11234), 7 мая 1949 года
Ҷеймс Грегори

**Ҷеймс Грегори** (, ноябри 1638, Драмоук, Абердиншир — октябри 1675, Эдинбург) —  ва и шотландӣ. Яке аз асосгузорони таҳлили математикӣ. Узви Ҷамъияти шоҳии Лондон (1668). Профессори донишгоҳҳои Сент-Эндрюс (аз 1669) ва Эдинбург (аз 1674).

## Тадқиқот
Соли 1663 дар асари илмиаш «Optica Promota» (Усули оптикӣ) бори аввал сохти телескопи оинавӣ ва усули андозагирии масофаро аз Замин то Офтоб пешниҳод намуд (ки минбаъд аз он Галле бо муваффақият дар таҳқиқотҳояш истифода кардааст). Дар математика усулҳои ҳисоб кардани сектори доира, гипербола ва эллипсро бо истифодаи қаторҳо, формулаи интегралгирии ададӣ, панҷараи дифраксионӣ, мафҳуми ҳудудро (ки ба мафҳуми ҳозира наздик аст) пешниҳод кард. Танӯраи тарафи нонамоёни Моҳ, телескопе, ки дар вулқони Тейда (ҷазираҳои Канар) гузошта шудааст, ба шарафи Ҷеймс Грегори номида шудаанд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Кэрол Грейдер

**Кэрол Грейдер** (, тав. 15 апрели 1961, Сан-Диего, ИМА ) - олими  (зистшиносии молекулӣ) амрикоӣ, барандаи Ҷоизаи Нобел дар бахши физиология ва тиб дар соли 2009 дар якҷоягӣ бо Элизабет Блэкбёрн ва Ҷек Шостак "барои кашфи механизмҳои муҳофизати хромосомаҳо тавассути теломерҳо ва ферментҳои теломераза " (Аз рӯи назария, ки соли 1971 аз ҷониби Алексей Оловников пешниҳод карда шуд)  .

Узви Академияи миллии илмҳо (2003)  ва Академияи миллии тиббии ИМА (2010), инчунин Ҷамъияти фалсафии Амрико (2016) , доктори фалсафа PhD (1987), профессори барҷастаи Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинс ( аз соли 2014).

Хатмкардаи Донишгоҳи Калифорния дар Санта Барбара (бакалавр, 1983). Вай дар соли 1987 дар Донишгоҳи Калифорния дар Беркли унвони докторӣ гирифтааст. Соли 1988 ба Лабораторияи  Клод-Харбор-Сард ба сифати корманди мустақил, аз соли 1990 ёвари муҳаққиқ, аз соли 1994 муҳаққиқ дохил шуд. Дар соли 1997, вай лабораторияи худро ба Мактаби тиббии Донишгоҳи Ҷонс Ҳопкинс аз соли 2003  профессори номии шоистаи (Дэниел Натанс профессор) ва директори кафедраи биологияи молекулавӣ ва генетика  интиқол дод, ва аз соли 2014. профессори номии шоистаи (Blooomberg Distinguished Professor) ин донишгоҳ.

## Мукофотҳо

* Ҷоизаи байналмилалии Гайрднер (1998)
* Ҷоизаи Розенстиел (1999)
*   (1999)
*   (2003)
* Ҷоизаи Алберт Ласкер барои тадқиқоти фундаменталии тиббӣ (2006)
* Ҷоизаи Уайлӣ (2006)
* Ҷоизаи Луиза Гросс Хорвитс (2007)
* Ҷоизаи Диксон (2007)
*   (2009)
* Ҷоизаи Нобел дар бахши физиология ва тиб (2009)

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

* Маълумот аз вебсайти Кумитаи Нобел )
Гурӯҳ:Барандагони Ҷоизаи Нобел дар бахши пизишкӣ
Гурӯҳ:Барандагони ҷоизаи Нобел ба тартиби алифбо
Гурӯҳ:Занон - олимони асри XX
Гурӯҳ:Зодагони Сан Диего
Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Википедиа:Зиндагиномаи муосирон
Гурӯҳ:Зодагони соли 1961
Гурӯҳ:Зодагони 15 апрел
Грейзен

**Грейзен** (олм.  — таҷзия) — ҷинси кӯҳии пайдоишаш метасоматикӣ, ки асосан аз кварс ва абрақҳои сафедча (мусковит, лепидолит) иборат аст.

Таркибаш баъзан касситерит, волфрамит, флюорит, турмалин, талқ низ дорад. Грейзен дар натиҷаи бо таъсири газҳои тафсон ва обҳои гарми магмавӣ тағйир ёфтани гранит ва ҷинсҳои дигар ҳосил мешавад. Чунин тағйирёбии ҷинсҳоро грейзенизатсия меноманд. Ҳангоми ин раванд шпатҳои даштии таркиби ҷинсҳо ба кварс ва абрақ табдил меёбанд. Грейзен, маъмулан, дар атрофи массивҳои гранитӣ вомехӯрад ва барои ҷустуҷӯи сарватҳои зеризаминӣ нишонаи хубе мебошад.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Наум Гребнев

**Нау́м Иса́евич Гре́бнев** (номи хонаводагии аслиаш — *Рамбах*; ) —  ва тарҷумони рус.

## Зиндагинома
Хатмкардаи Институти адабии ба номи М. Горкийи Маскав (1949). Дар ҶБВ (1941—1945) ширкат кард. Маҷмӯаи аввалини шеърҳояш «Кори ҳақ» (1947)-ро ба ҳамяроқонаш бахшид. Минбаъд ба кори тарҷумонӣ пардохта, осори шоирони арман, гурҷӣ, қирғиз, тотор, туркман, ӯзбек ва мардумони дигарро ба русӣ баргардонид. Муддате дар Доғистон зиста, забони халқҳои Қафқози Шимолиро омӯхт. Ашъори Расул Ҳамзатов ва дигар шуарои Доғистон, Чеченистон, Кабардину Балқар, Абхозистонро ба русӣ тарҷума кард. Хидмати Наум Гребнев дар тарғибу ташвиқи ашъори адибони форс-тоҷик бузург аст; намунаҳо аз осори Ҷалолуддини Румӣ, дигар намояндагони адабиёти гузашта ва муосирро ба забони русӣ бо маҳорати баланд баргардон кардааст. Дар тарҷумаҳояш мазмунҳои бикру оҳангҳои ғоявии намунаҳои аслро дақиқ ифода намудааст. Осори тарҷумакардааш дар маҷмӯаҳои зиёд ба табъ расидаанд.

## Ҷоизаҳо
Бо ордену медалҳои ҷангӣ сазовор шудааст.

## Осор
* Четверостишия. Из таджикской народной лирики. Сталинабад, 1957;
* Что видел ёжик. Стихи. М., 1957; Из таджикской народной поэзии. Д., 1964;
* Истины. Изречения персидского и таджикского народов. М., 1968;
* Песни страны певцов. Из таджикской народной поэзии. Д., 1972;
* Деҳоти А. Озорной барашек. Стихи. Д., 1986;
* Джалаладдин Руми. Поэма о скыртом смысле. М., 1986.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Стивен Грей

**Стивен Грей** (; ) — и бритониёӣ.

Стивен Грей соли 1729 ҳодисаи интиқоли ҷараёни электрро кашф намуда, нишон дод, ки ҷараёни электрӣ аз як ҷисм ба ҷисми дигар бо ёрии сими филиззӣ ва ё ноқили дигар интиқол меёбад. Стивен Грей дар асоси таҷриба исбот кард, ки замин (хок) ҷараёни электриро намегузаронад. Стивен Грей ҳамаи ҷисмҳоро ба гурӯҳи ноқил ва ғайриноқили электрӣ ҷудо кард ва исбот намуд, ки заряди барқӣ, одатан, дар сатҳи ҷисм тақсим мешавад. Солҳои 1731-32 Стивен Грей барои таҷрибаҳои натиҷабахш бо медали Копли ‒ ҷоизаи олии Ҷамъияти шоҳии Лондон сарфароз гардид. Таҷрибаҳои Стивен Грейро Франсуа Дюфе ва Бенҷамин Франклин идома дода, барои татбиқи онҳо дар амалия таҳқиқот анҷом додаанд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Кентерберӣ

**Кентерберӣ** (  / ; , ) — шаҳри бостонӣ дар ҷанубу шарқи Ингилистон дар шаҳристони Кент, маркази маъмурии Сити-оф-Кентерберӣ.

## Эзоҳ
Сити-оф-Кентерберӣ

**Сити-оф-Кентербери** () — ноҳияи ғайридавлатӣ бо мақоми «сити» дар шаҳристони Кент. Маркази маъмурӣ — шаҳри Кентерберӣ.

## Эзоҳ
Қизилӯрда

**Қизилӯрда** () — шаҳр, маркази маъмурии вилояти Қизилӯрдаи Қазоқистон. Дар соҳили рости дарёи Сир ҷойгир шудааст.

## Таърих
Қизилӯрда соли 1820 бо номи Оқмачит ҳамчун қалъаи хонии Хуқанд ба вуҷуд омадааст. Июли 1863 Оқмачитро артиши рус бо сардории генерал Василий Перовский ишғол кард ва шаҳр аввал форти Перовский, дертар шаҳри Перовск номида шуд. Соли 1925 Қизилӯрда ном гирифт. Аз соли 1926 то 1929 пойтахти Қазоқистон буд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Ioniq

**Ioniq** — ширкати худравсозии кореягӣ, ки соли 2020 таъсис дода шудааст. Ба Hyundai Motor таалуқ дорад.

## Эзоҳ
Уезди Хуҷанд

**Уезди Хуҷанд** — воҳиди марзию маъмурӣ дар Вилояти Самарқанди Империяи Русия.

Маркази уезд — шаҳри Хуҷанд.

## Тақсимоти марзию маъмурӣ
Уезди Хуҷанд аз волостҳои (навоҳии) зерин иборат буд: 

# Ирҷар
# Сават,
# Урал,
# Унҷӣ,
# Ӯротеппа,
# Ғончӣ
# Нов
# Ғулакандоз,
# Қистақӯз,
# Чапқулуқ,
# Шаҳристон,
# Далён,
# Блокса-себерген,
# Исфана,
# Мастчоҳ,

## Пайвандҳои берунӣ:
Ходжентский уезд Самаркандской области на сайте Pomnirod.ru.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Уездҳои вилояти Самарқанд
Interstate Airlines

**Interstate Airlines** () — як ширкати ҳавопаймоӣ бо Коди ИАТА I4 аст ки дар 2005 таъсис ёфта ‌‌аст. Ин ширкати ҳавопаймоӣ дар Мальмё, Суэд ҷойгир аст.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
VivaColombia

**VivaColombia** () — як ширкати ҳавопаймоӣ бо Коди ИАТА FC аст ки дар 2009 таъсис ёфта ва дар  фаъолияти худро оғоз карда‌‌аст. Ин ширкати ҳавопаймоӣ дар Медельин, Колумбия ҷойгир аст ва ба 10 самт парвоз мекунад.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Tampa Cargo

**Tampa Cargo** () — як ширкати ҳавопаймоӣ бо Коди ИАТА QT аст ки дар 1973 таъсис ёфта ‌‌аст. Ин ширкати ҳавопаймоӣ дар Монтеррей, Иёлати Нуэво Леон, Мексика ҷойгир аст ва ба 20 самт парвоз мекунад.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Aeroméxico Connect

**Aeroméxico Connect** () — як ширкати ҳавопаймоӣ бо Коди ИАТА 5D аст ки дар 1988 таъсис ёфта ва дар 1988 фаъолияти худро оғоз карда‌‌аст.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Грегаринаҳо

**Грегаринаҳо**  — як гурӯҳи мавҷудоти якҳуҷайра. Мансуби синфи споравикҳои типи содатаринҳо (Protozoa).

Грегаринаҳо дар рӯдаю ҷавфи бадани ҷонварони бемуҳра (бештар ҳалқакирмҳо ва ҳашарот) ва пардадорон зиндагӣ мекунанд (ҳаёти ангалӣ ба сар мебаранд). Бадани грегаринаҳо аз ҳуҷайраи яклухт иборат аст ва ё ба 2-3 қисм тақсим шудааст. Дар қисми қафои бадани онҳо, ки дейтомерит меноманд, ядро қарор дорад. Пеш аз дейтомерит протомерит ҷой гирифтааст, ки дар он ғурии эктоплазмавӣ — эпимерит ба мушоҳида мерасад (эпимерит барои ба бофтаи ҳомил часпидани грегаринаҳо пешбинӣ шудааст). Тани грегаринаҳоро ҷилди пурчин (пелликула) фаро гирифта, дар эктоплазмаи зери он сохторҳои фибриллавии гуногун ба мушоҳида мерасанд. Эндоплазма дона-дона буда, аз гликоген иборат аст. Грегаринаҳо серҳаракатанд ва ҳаракати онҳо ба кашиши фибриллаҳои эктоплазма вобастагӣ дорад.

Грегаринаҳо ба ду зерқатор ҷудо мешаванд: шизогрегаринаҳо (Schizogregarinida) ва грегаринаҳои аслӣ (Eugregarinida). Шизогрегаринаҳо камшуморанд; онҳо бо роҳи ғайриҷинсӣ — шизогония меафзоянд. Грегаринаҳои аслӣ сершумор буда, бо роҳи ҷинсӣ афзоиш мекунанд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Luftverkehr Friesland Harle

**Luftverkehr Friesland Harle** () — як ширкати ҳавопаймоӣ аст ки дар 1983 таъсис ёфта ‌‌аст. ‌‌.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Tigerair Australia

**Tigerair Australia** () — як ширкати ҳавопаймоӣ бо Коди ИАТА TT аст.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
CityJet

**CityJet** () — як ширкати ҳавопаймоӣ бо Коди ИАТА WX аст ки дар 1992 таъсис ёфта ва дар 1994 фаъолияти худро оғоз карда‌‌аст. ‌‌.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Blue Panorama Airlines

**Blue Panorama Airlines** () — як ширкати ҳавопаймоӣ бо Коди ИАТА BV аст ки дар  таъсис ёфта ‌‌аст. Қутби Blue Panorama Airlines дар Milan-Malpensa Airport ‌ҷойгир аст‌‌. Ин ширкати ҳавопаймоӣ дар Лагос, Нигерия ҷойгир аст ва ба 39 самт парвоз мекунад.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Tiara Air

**Tiara Air** () — як ширкати ҳавопаймоӣ бо Коди ИАТА 3P аст ки дар 2006 таъсис ёфта ва дар  фаъолияти худро оғоз карда‌‌аст. Қутби Tiara Air дар Aruba, Queen Beatrix International Airport ‌ҷойгир аст‌‌.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Air Link

**Air Link** () — як ширкати ҳавопаймоӣ бо Коди ИАТА ZL аст ки дар 1971 таъсис ёфта ‌‌аст. Қутби Air Link дар Dubbo ‌ҷойгир аст‌‌. Ин ширкати ҳавопаймоӣ дар Апиа, Самоа ҷойгир аст.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Polynesian Airlines

**Polynesian Airlines
** як ширкати ҳавопаймоӣ бо Коди ИАТА OL аст ки дар 1959 таъсис ёфта ‌‌аст. Қутби дар Fagali'i Airport, Апиа ‌ҷойгир аст‌‌. Ин ширкати ҳавопаймоӣ дар Истамбул, Туркия ҷойгир аст ва ба 7 самт парвоз мекунад.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Когалымавиа

**Когалымавиа** () — як ширкати ҳавопаймоӣ бо Коди ИАТА 7K аст ки дар 1993 таъсис ёфта ‌‌аст. Қутби Когалымавиа дар Kogalym International Airport ‌ҷойгир аст‌‌.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Flyme (Villa Air)

**Flyme (Villa Air)** () — як ширкати ҳавопаймоӣ бо Коди ИАТА vp аст. Қутби Flyme (Villa Air) дар Maamigilli International Airport ‌ҷойгир аст‌‌. Ин ширкати ҳавопаймоӣ дар Бишкек, Қирғизистон ҷойгир аст ва ба 9 самт парвоз мекунад.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Keystone Air Service

**Keystone Air Service** () — як ширкати ҳавопаймоӣ аст ки дар 1985 таъсис ёфта ‌‌аст. Қутби Keystone Air Service дар St. Andrews, Manitoba ‌ҷойгир аст‌‌. Ин ширкати ҳавопаймоӣ дар Тяньцзинь, Ҷумҳурии Халқии Чин ҷойгир аст ва ба Центральная Азия парвоз мекунад.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Budapest Aircraft Service

**Budapest Aircraft Service** () — як ширкати ҳавопаймоӣ аст ки дар 1991 таъсис ёфта ‌‌аст. Қутби Budapest Aircraft Service дар Будапешт, Фурудгоҳи Байн‌алмиллалии Будапешт Ференс Лист ‌ҷойгир аст‌‌. Ин ширкати ҳавопаймоӣ дар Вологда ҷойгир аст.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Вологодское авиапредприятие

**Вологодское авиапредприятие** () — як ширкати ҳавопаймоӣ аст ки дар 1931 таъсис ёфта ‌‌аст. Қутби Вологодское авиапредприятие дар Вологда Фурудгоҳи флслнд бргн ‌ҷойгир аст‌‌. Ин ширкати ҳавопаймоӣ дар Канада ҷойгир аст ва ба 6 самт парвоз мекунад.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Air Labrador

**Air Labrador** () — як ширкати ҳавопаймоӣ бо Коди ИАТА WJ аст ки дар 1948 таъсис ёфта ‌‌аст. Қутби Air Labrador дар Гус Бей (пойгоҳи Нерӯҳои мусаллаҳи Канада) ‌ҷойгир аст‌‌. Ин ширкати ҳавопаймоӣ дар Красноярск, Русия ҷойгир аст ва ба 24 самт парвоз мекунад.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
КрасАвиа

**КрасАвиа** () — як ширкати ҳавопаймоӣ бо Коди ИАТА K9 аст ки дар 1956 таъсис ёфта ‌‌аст. Қутби КрасАвиа дар Красноярск ‌ҷойгир аст‌‌. Ин ширкати ҳавопаймоӣ дар Лагос (иёлат), Нигерия ҷойгир аст ва ба 35 самт парвоз мекунад.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Island Express Air

**Island Express Air** () — як ширкати ҳавопаймоӣ бо Коди ИАТА 1X аст ки дар 2009 таъсис ёфта ‌‌аст. Қутби Island Express Air дар Фурудгоҳи Байн‌алмиллалии Аббатсфорд ‌ҷойгир аст‌‌. Ин ширкати ҳавопаймоӣ дар Асмэра, Эритрея ҷойгир аст ва ба 5 самт парвоз мекунад.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
TruJet

**TruJet** () — як ширкати ҳавопаймоӣ бо Коди ИАТА '2T' аст ки дар 2013 таъсис ёфта ва дар  фаъолияти худро оғоз карда‌‌аст. Қутби TruJet дар Фурудгоҳи байналмилалии Ҳайдаробод ба номи Раҷив Гандӣ ‌ҷойгир аст‌‌. Ин ширкати ҳавопаймоӣ дар Абботсфорд, Бритониёи Колумбия ҷойгир аст ва ба 6 самт парвоз мекунад.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Грейпфрут

**Грейпфру́т** () — як навъ дарахти ҳамешасабзи субтропикӣ. 

Грейпфрут вожаи англисӣ буда, маънояш ангур аст. Оид ба грейпфрут бори аввал соли 1750 ботаники рӯҳонӣ Гриффитс Хюҷес маълумот дода, онро «меваи мамнуъ» номидааст. Парвариши грейпфрут то нимаи аввали асри 20 дар ИМА, Мексика, Куба, Ямайка, Аргентина, Эквадор, Парагвай, Испания, Партугалия, Исроил, Кипр, Туркия, Марокаш, Алҷазоир, Тунис, Африқои Ҷанубӣ, Австралия, Зеландияи Нав ҷараён дошт. Дар ҳудуди ИДМ ниҳолзорҳои таҷрибавии грейпфрут дар Оҷористон ва Абхозистон вуҷуд доранд. Дар Тоҷикистон парвариши грейпфрут аз солҳои 40 расм шуд. Дар коллексияи рустаниҳои ситрусии Бунгоҳи таҷрибавии зироати субтропикии Вахш чанд навъи грейпфрут мавҷуд аст. Соле аз ҳар бехи он 100—120 дона мева мегиранд. Грейпфрут дарахти серхор буда, 8-12 м қад мекашад. Шохсораш мудаввари калон. Навдаҳои наврасаш сабзи хордор. Баргаш калон, байзашакл, ҷилодор. Гулаш сафед, калон, хушбӯй. Мевааш калон (то 500 г), дар хӯшаҳо 3-12-тоӣ ҷой гирифтааст; пӯсташ ғафс, зардча ё зарди сиёҳтоб, мағзаш сероб, ширини туршмаза. Дар таркиби меваи грейпфрут 1-2,5 % кислотаҳои органикӣ, 5-10 % қанд, ба миқдори зиёд витамини А, С ва Е мавҷуд аст. Шарбати грейпфрут иштиҳоовар буда, барои муолиҷаи бемориҳои сироятӣ, зангила, дил (миокардит, эндокардит) манфиатбахш аст, ба кори узвҳои гувориш таъсири мусбат расонда, ғалаёни хунро паст мекунад.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Air Libya

**Air Libya** () — як ширкати ҳавопаймоӣ бо Коди ИАТА 7Q аст ки дар 1996 таъсис ёфта ‌‌аст. Қутби Air Libya дар Фурудгоҳи Байн‌алмиллалии Бенина ‌ҷойгир аст‌‌. Ин ширкати ҳавопаймоӣ дар Тараваи Ҷанубӣ, Кириботӣ ҷойгир аст.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Lao Skyway

**Lao Skyway** () — як ширкати ҳавопаймоӣ аст ки дар 2002 таъсис ёфта ‌‌аст. Қутби Lao Skyway дар Фурудгоҳи Байн‌алмиллалии Ваттай ‌ҷойгир аст‌‌ .

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Avion Express

**Avion Express** () — як ширкати ҳавопаймоӣ бо Коди ИАТА X9 аст. Қутби Avion Express дар Фурудгоҳи Байн‌алмиллалии Вилнюс ‌ҷойгир аст‌‌. Ин ширкати ҳавопаймоӣ дар Фурудгоҳи Байн‌алмиллалии Винипег Ҷеймс Армстронг Ричардсон ҷойгир аст.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Мотор Сич (ширкати ҳавопаймоӣ)

**Мотор Сич (ширкати ҳавопаймоӣ)** () — як ширкати ҳавопаймоӣ бо Коди ИАТА M9 аст ки дар 1984 таъсис ёфта ‌‌аст. Қутби Мотор Сич (ширкати ҳавопаймоӣ) дар Фурудгоҳи Байн‌алмиллалии Запорожие ‌ҷойгир аст‌‌. Ин ширкати ҳавопаймоӣ дар Мале, Молдив ҷойгир аст ва ба 4 самт парвоз мекунад.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*