Синамои Қирғизистон

**Синамои Қирғизистон** — санъат ва саноати синамои  Ҷумҳурии Қирғизистон. Асоси онро киностудияи «Қирғизфилм» ташкил медиҳад. Дар тӯли таърихи синамо зиёда аз 500 филм офарида шудааст.

## Таърих
Аввалин кинотеатр дар ҳудуди Қирғизистони муосир ба корхонаи «Бародарони Пат ва Компания»-и Бишкек тааллуқ дошт.

### Дар замони шӯравӣ
Рӯзи зодрӯзи синамои қирғиз 17 ноябри соли 1941 маҳсуб мешавад, ки фармон дар бораи таъсиси киностудияи кинохроникаи ба номи Фрунзе ба имзо расид, ки баъдан ба киностудияи "Қирғизфилм" табдил дода шуд. Нахустин филми рангаи қирғизӣ соли 1955 ба навор гирифта шуда буд ва он "Салтанат" ном дошт.

Устодони шинохтаи синамои классикони қирғиз ҳунарпешаҳо Муродбек Рисқулов, Болот Бейшеналиев, Таттибуу Турсунбоева, Суйменқул Чокморов, Ҷӯрахон Раҳмонов, коргардонҳо Толомуш Океев, Геннадий Бозоров, Болот Шамшиев ва Алгимантис мебошанд. Ба шарофати эҷодиёти устодони синамо дар солҳои 70-ум «муъчизаи қирғизҳо» ба вуҷуд омад.

Хазинаи тараққиёти саноати синамо якҷоя бо киностудияи «Қирғизфилм» ба номи Т.Океева маҷмӯаи филмҳои «Муъҷизаи қирғиз»-ро бо даҳ филм тартиб додааст:

* «Гармӣ» (1962), коргардон Лариса Шепитко
* «Гузаштани душворӣ» (1964), коргардон Мелис Убукеев
* «Муаллими аввалин» (1965), коргардон Андрей Кончаловский
* «Осмони айёми бачагии мо» (1966), коргардон Толомуш Океев
* «Майдони модарӣ» (1967), коргардон Геннадий Бозоров
* «Тир дар ағбаи Караш» (1968), коргардон Болот Шамшиев
* «Дом» (1969), коргардон Геннадий Бозоров
* «Кӯча» (1972), коргардон  Геннадий Бозоров
* «Киштии сафед» (1975), коргардон Болот Шамшиев
* «Себи сурх» (1975), коргардон Толомуш Океев
* «Мардони бе зан» (1981), коргардон Алгимантас Видугирис

### Баъди пошхӯрии ИҶШС
Дар замони шӯравӣ студияи «Қирғизфилм» дар як сол тақрибан се филм истеҳсол мекард. 300 кинотеатр кор мекард. Аз соли 1988 саноати синамо ва киностудия ба парокандашавӣ шурӯъ кард. Дар давоми ҳафт сол танҳо як филми «Абр» ба навор гирифта шуд. Дар айни замон 50 кинотеатр кор мекунад. Дар соли 2012 бо маблағҳои давлатӣ 4 филм, бо маблағҳои шахсӣ 10 филм ва 20 филми мустанад таҳия карда мешаванд. Бисёр филмҳои солҳои охир ба муваффақияти иҷора ноил гаштанд: «Бишкек, ман туро дӯст медорам», «Қафаси колибрӣ», «Чи гуна бо Гу Ҷун Пе бояд издивоҷ кард?» . Музеи синамои Қирғизистон ва мукофоти миллии синамои «Ак-Илбирс» таъсис ёфт.

Коргардонҳои муосир: Актан Арин-Қубат («Бешкемпир», «Биҳишт барои модар», «Чароғи Аке»), Эрнест Абдижапаров («Маъмурияти деҳот», «Салқинии дурахшон»), Содиқ Шер-Ниёз («Парз», «Қурмонҷон Датка»).

## Низ нигаред
* Қирғизфилм
* Синамои Осиёи Марказӣ

## Эзоҳ

## Адабиёт

# Кинематографисты советской Киргизии: справочник / Олег Борисович Артюхов. — Бишкек: Кыргыстан, 1981. — 226 с.
# 
#  ББК 92я2 .
#   
#  
#   
# 
#  Мат-лы к декаде кирг. искусства в Москве. 1939 г.
# 
# 
# 

## Пайвандҳо

* Кинематографияи РСС Киргизистон — Кино: Луғати энциклопедӣ/Ч. ред. С.И.Юткевич; Хайати редакция. : Ю. С Афанасьев, В. Баскаков, И В Вайсфельд ва дигарон. - М.: Сов. Энсиклопедия, 1987. - 640 с., 96 л. бемор.
* <small>Шахсони Осиёи Марказӣ</small>
* Одамоне, ки ҷаҳонро тағир доданд,
* <small>Мардони кино ва театри шӯравӣ</small>
* Рӯзҳои синамои Қирғизистон дар кинотеатри Мир баргузор шуд
* <small>Ҳатто аз Ҳолливуд!</small> <small>Ситорахои кинои хоричй, ки дар Киргизистон кор мекарданд</small>
* <small>10 филми муосири қирғизӣ, ки шумо бояд тамошо кунед,</small>  
* <small>Беҳтарин 10 филми муосири қирғиз, ки шумо бояд тамошо кунед</small> 
Гурӯҳ:Баррасии мақолаҳо дар бораи синамои миллӣ
Гурӯҳ:Синамои Қирғизистон