open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Болоҳисор

**Болоҳисор** () —  қалъаи ҷангии машҳуре дар қисми ҷануби шарқии шаҳри кунунии Кобули Афғонистон.

Истилоҳи Болоҳисор аз ду калима: боло — баландӣ ва ҳисор — қалъа таркиб ёфта, маънои қалъаи дар баландӣ ҷойгиршударо ифода мекунад. Мавқеияти Болоҳисор имкон дод, ки қалъа дар муқобили ҳамлаи душман мустаҳкам ва қавӣ бошад. Болоҳисор дар масири таърих гоҳе ҷузъи шаҳри Кобул ва гоҳе ба номи арки шоҳӣ ёд шудааст. Ба ҳар сурат дар ҳар давру замон ба ҳайси маҳалли мудофиавии зимомдорон хидмат кардааст. Он дар аҳди қадим арки мустаҳкам буд ва деворҳои хеле қавии сангӣ дошт. Болоҳисор аз тарафи ҷануби ғарбӣ ба девори машҳури Кӯҳи Шери дарвозаи Кобул пайваст буда, то ҳоло бурҷ ва бозмондаҳои деворҳояш пойбарҷоянд. Дар минтақаи шимоли арки Болоҳисор шаҳраки хурди собиқ Болоҳисор воқеъ буд, ки деворҳои паҳни мустаҳкам, бурҷҳои ҷангии таркашдор ва хандақи амиқу васеъ дошт. Аз ин маълум мегардад, ки арки Болоҳисор маркази салтанатӣ, ҷойи амирону ҳокимон ва маҳалли хазинаву нигоҳдории ашёи гаронбаҳои давлатӣ будааст. Шаҳри Болоҳисор макони ходимон, маъмурон ва низомиён буда, дар он хонаҳои раҳоиш, қасрҳо, бозорҳо, ҳаммом ва дигар биноҳои заруратӣ эъмор ёфта буданд. Англисҳо Болоҳисор-ро тарконданд. Дар давраи ҳукмронии Муҳаммад Нодиршоҳ шаҳри тахрибшуда таҷдиди сохтмон гардид. Баъдан дар дохили Болоҳисор мактаби ҳарбие сохта шуд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Қалъаҳои Афғонистон
Боқӣ (шоир)

**Боқӣ, Маҳмуд Абдулбоқӣ** () — и турк.

## Зиндагинома
Дар мадрасаи Сулаймонияи Истанбул таҳсил кардааст. Дар 19˗солагӣ чун шоири мақоми аввали Истанбул шуҳрат ёфт ва ба хидмати ҳукмрони давр Султон Сулаймон дохил шуд. Минбаъд мударриси мадрасаҳои машҳури он замон ва қозӣ (муддате дар Макка) буд. Боқӣ девони ашъор (нашри якумаш — 1859; нашрҳои дигар ҳам дорад), тарҷумаи якчанд асари арабӣ дар масоили адабӣ, ирфонӣ ва динӣ дорад. Мас., яке аз тарҷумаҳои ӯ «Фазоили Макка» номида шудааст, ки тарҷумаи туркии «ал-Аълом фӣ аҳволи Баладиллоҳи-л-Ҳаром»-и Қутбуддин Аҳмад ибни Маккӣ мебошад (хатми таълиф 1579). Нусхаҳо аз тарҷумаҳои Боқӣ дар китобхонаҳои Туркия мавҷуданд. Боқӣ қасида, ғазал, рубоӣ ва ғ. эҷод кардааст. Дар эҷодиёташ таъсири Ҳофиз, Салмони Соваҷӣ, Камоли Хуҷандӣ аён аст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Бернард Болсано

**Бернард Болсано** (; ) — , файласуф ва заминшиноси чех.

## Зиндагинома
Донишгоҳи Карловро дар Прага хатм кардааст (факултаи фалсафаро соли 1800, факултети геологияро соли 1805). Солҳои 1805—1820 мудири кафедраи таърихи дини ҳамин донишгоҳ буд. Сипас, барои озодфикрӣ аз вазифа сабукдӯш гардид ва барои таҳқиқи муаммоҳои риёзиёт ва мантиқ вақт пайдо кард. Дар таҳқиқот оид ба асосҳои мантиқии таҳлили риёзӣ Бернард Болсано бори аввал назарияи ададҳои ҳақиқиро омӯхт. Ғайр аз ин ӯ теоремаҳо ва мафҳумҳои бунёдии риёзиётро пешниҳод кард, ки дар илми ҷаҳонӣ дертар татбиқ шуданд (мас., функсияҳои бефосила, вале дар ягон ҷо дифференсатсия нашуда, ки бо ёрии таҳқиқоти ҳандасавӣ ба даст оварда шуда буданд). Бернард Болсано дар асари худ «Муаммоҳои беохирӣ» назарияи маҷмӯъҳои беохирро кашф кард. Ӯ теоремаро дар бораи он, ки ҳар як маҷмӯи беохири маҳдуд ақаллан як нуқтаи ҳудудӣ дорад, исбот кард (теоремаи Болсано-Вейерштрасс). Бернард Болсано дар таълимоти худ платонизми модификатсияшуда (таълимот оид ба мафҳумҳои соф ва дар бораи ҳақиқати худ) ва атомизмро (нисбати тағйирёбии субстансияҳои сода дар раванди таъсири мутақобила) ҷамъбаст карда, ғояи назарияи арифметикии адади моддиро пешниҳод кардааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Болт

мини|240x240px|Болт

**Болт** () — ҷузъи насбии устувонашакл, ки як нӯги он сарак ва нӯги дигараш печ дошта, барои пайваст кардани қисмҳои ҷудогонаи мошину таҷҳизот истифода мешавад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Печҳо
Шакар Болтаева

**Шакар Болтаева** (16 июни 1940, деҳаи Хушодӣ, ноҳияи Шаҳритӯс — 5 майи 2001, ҳамон ҷо) — пахтакор, Қаҳрамони Меҳнати Сотсиалистӣ (1971).

## Зиндагинома
Солҳои 1956-60 колхозчӣ, 1961-62 ҷонишини раиси колхоз, 1963—1965 мудири боғча, 1965—1990 сардори бригадаи пахтакории колхози «Ленинград»-и ноҳияи Шаҳритӯс буд.

## Ҷоизаҳо
Бо 2 ордени Ленин, медалҳо ва Грамотаи Фахрии Президиуми Шӯрои Олии ҶШС Тоҷикистон сарфароз гардидааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Болтаниёзи Надимӣ

**Болтаниёз ибни Қурбонниёзи Надимӣ** (; аввали асри 20) — хаттоти тоҷик.

## Зиндагинома
Зодгоҳаш Хоразм. Асарҳои «Аҷоибу-л-қисас» (китобаташ 1904, таҳти рақами 879), «Баёз» (китобаташ 1905, 1908, 1909, таҳти рақамҳои 7054, 7009, 6939), «Девони Шиносӣ» (китобаташ 1907, таҳти рақами 911), «Девони Надимӣ» (китобаташ 908, таҳти рақами 902), «Девони Ҳақирӣ» (китобаш 1908, таҳти рақами 1145), «Девони Табибӣ» (китобаташ солҳои 1909, 1910, таҳти рақамҳои 927, 257), «Вомиқ ва Азро» (китобаташ 1910, таҳти рақами 2057)-ро хаттотӣ кардааст. Ин асарҳо дар Ганҷинаи дастнависҳои Институти шарқшиносии ба номи Абурайҳони Берунии АИ Ӯзбекистон маҳфузанд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Хаттотони тоҷик
Болшевизм

**Болшевизм**, **болшевик** — намояндагони ҷараёни сиёсӣ дар РСДРП, сипас ҳизби мустақиле, ки ба он Владимир Ленин роҳбарӣ мекард.

Мафҳуми болшевизм бори аввал дар Съезди II РСДРП (1903) пайдо шуд. Баъди он ки дар интихобот мақомоти роҳбарикунандаи РСДРП тарафдорони Ленин овози бештарро гирифтанд, онҳоро болшевику муқобилонашонро, ки дар мақомоти роҳбарикунандаи ҳизб назар ба болшевикҳо кам монданд, меншевикҳо (нигар Меншевизм) меномиданд. Амалан болшевизм аз соли 1983 ҳамчун ҷараёни сиёсӣ дар дохили РСДРП, баъди Инқилоби Феврал (аз апрели 1917) ҳамчун ҳизби радикалии чапгарои сиёсӣ арзи вуҷуд кардааст.

Истилоҳи болшевизм ба номи расмии ҳизб — Ҳизби сотсиал-демократи коргари (болшевикон)-и Русия дохил шуда, дар номгузориҳои минбаъдаи он — Ҳизби Коммунисти (болшевикон)-и Русия мақоми худро нигоҳ дошт. Съезди 19 ВКП (б) (1952) қарор кард, ки истилоҳи болшевизмро аз номи ҳизб бардошта, минбаъд ҲКИШ (КПСС) номида шавад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Ленинизм
Бом

[мини|Бом дар [Бухарест (Руминия)]]
**Бом** — ҷузви меъморӣ, қисми болопӯши биноҳои иқоматӣ ва маъмурию фарҳангӣ.

Навъҳои бом вобаста ба иқлиму шароити ҷуғрофӣ, масолеҳи сохтмон ва мувофиқи тақозои санъати меъморию таъйинот гуногун мешаванд. Шаклҳои маъмултарини бом: боми ҳамвор, боми якнишеба, боми дунишеба ва ғ. Дар Осиёи Марказӣ пештар аксар биноҳои похсагӣ ва синҷиро бо бом мепӯшонданд. Бар девори бино болор гузошта, вассапӯш мекарданд ва сипас онро бо бӯриё, қамиш ва ё пахол пӯшонда, рӯйи он як қабат гил (хасгил) ва сипас хоки нам (коҳгил) мехобонданд. Аз болои он андова мекарданд, то ки об нагузарад. Дар баъзе ҷойҳо барои об нагузаштан болои андова намак мепошиданд. Ҳоло ин гуна бомҳо қариб сохта намешаванд. Дар Русия ва дигар мамлакатҳои ҳамҷавори он бомҳои хонаҳои иқоматиро дунишебаи сафолпӯш мекарданд. Бомҳои масҷиду мадраса ва дигар биноҳои маъмурии қадим ба услуби гунбаз сохта мешуданд. Ҳоло дар Тоҷикистон ва дигар ҷумҳуриҳои Осиёи Марказӣ хонаҳои иқоматии шахсии бомашон шиферпӯшу тунукапӯш маъмул гардидааст, вале дар хонаҳои иқоматии коммуналию кооперативӣ ва биноҳои маъмурию фарҳангӣ бомҳои ҳамвори бетонию мазутӣ бештаранд. Бом аз унсурҳо (ҷузъҳо)-и борбардор (болорҳо, қафасаҳо, панелҳо ва ғ.) ва қабати берунӣ (бомпӯш) иборат аст. Бомҳо бо зершервонӣ, гунбазшакл, тоқшакл, нишеб ва ҳамвор мешаванд. Бомҳои намуди зершервонӣ аз ҳамвориҳои нишеб иборат буда, биноро танҳо аз боришот муҳофизат мекунанд. Ҳоло бештар бомҳои ду ва чорнишеба истифода мешаванд. Дар бомҳои ҳамвор ҳамаи унсурҳои он дар ҳудуди як конструксияи бисёрқабата ҷойгиранд. Бомпӯш аз қабати обногузар (рубероид, мастикаи битумӣ, шифер, варақаҳои асбестусементӣ, пӯлоди руҳандуд, сафолак) ва асос (вассачин, унсурҳои болопӯш, қабати ҳамвор ва ғ.), ки болои конструксияи борбардор ё қабати гарминогузар гузошта мешавад, иборат аст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Меъморӣ
Людвиг Болсман

**Людвиг Болсман** (; ) — и назарии аҳли утриш, яке аз асосгузорони физики оморӣ ва кинетикаи физикӣ. Узви АИ Вена (1895) ва бисёр академияҳои ҷаҳон.

## Зиндагинома
Хатмкардаи Донишгоҳи Вена (1866). Профессори физикаи назариявии Донишгоҳи Гратс (1869-73), професори риёзиёти Донишгоҳи Вена (1873-76), профессори физикаи таҷрибавии Донишгоҳи Гратс (1876-89). Солҳои 1889—1902 дар Мюнхен, Вена, Лейпсиг роҳбари кафедраи физикаи назариявӣ буд. Людвиг Болсман доир ба риёзиёт, механика, ҳидродинамика, назарияи чандирият, назарияи майдони электромагнитӣ, оптика, термодинамика ва назарияи кинетикии газҳо асарҳои илмӣ эҷод кардааст. Корҳои илмии Людвиг Болсман доир ба назарияи кинетикии газҳо ва аз ҷиҳати оморӣ асоснок кардани термодинамика пурарзишанд. Людвиг Болсман қонуни тақсимоти суръатҳои молекулаҳои газро, ки Ҷ. К. Максвелл ёфта буд, умумият дод ва формулаи «тақсимоти Болсман»-ро муқаррар намуд. Муодилаи асосии назарияи кинетикии газҳо ва қонуни таксимоти молекулаҳои газиро аз рӯйи импулс ва координатаашон кашф карда, энтропияи силсила (система)-и физикиро бо эҳтимолияти ҳолати он алоқаманд ва хосияти омории ибтидои дуюми термодинамикиро исбот намуд (1872). Қазияеро бо номи «Н-теорема» формулабандӣ ва маънидод кардааст, ки асоси назарияи ҳолати барнагарданда маҳсуб мешавад. Қонунҳои термодинамикиро ба афканишот татбиқ намуда, қонуни афканишоти ҳароратиро аз ҷиҳати назариявӣ кашф ва бо мулоҳизаҳои термодинамикӣ мавҷудияти фишори рӯшноиро пешгӯӣ кардааст. Бо номи Людвиг Болсман дар физика доими (собита)-е номгузорӣ шудааст (1,38∙10-23Ҷ/К). Людвиг Болсман ҳамчунин бо таҳқиқоти худ дар соҳаҳои фалсафаи илм ва методологияи илм маъруф аст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Пйер де Бомарше

**Пйер-Огюсте́н Каро́н де Бомарше́** (; ) — драматурги фаронсавӣ.

## Зиндагинома
Фаъолияташ чун мусиқинавоз ва муаллими мусиқии духтарони шоҳ Людовики XV оғоз ёфтааст. Баъдан ба драманависӣ рӯй овард (драмаҳои нахустинаш — «Евгения» (1767), «Ду дӯст» (1770). Асари дигари Б. «Ёддоштҳо» (1774) иборат аз 4 памфлет мебошад, ки дар он усули коргузорӣ ва қазовати ноодилонаи додситонҳои замонашро бераҳмона мазаммат кардааст. Пйер де Бомарше дар ҷаҳон бо ду асари мазҳакавиаш — «Сартароши севилӣ» (1775) ва «Хонадоршавии Фигаро» (1784) машҳур гардидааст. Қаҳрамони асосии ин асарҳо хидматгори ҳушманду боғайрат, зираку доно мебошад. Тавассути ин қаҳрамон Пйер де Бомаршезиддиятҳои иҷтимоии давр, нобаробариро дар ҷомеа тасвир намудааст. Аз рӯйи ин ду асар операҳо офарида шудаанд, ки дар Театри давлатии академии опера ва балети ба номи С. Айнӣ намоиш дода мешаванд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Бумб

**Бумб**, **бомба** — навъе ҷангафзор, ки шомили маҳфазае пуршуда аз маводди мунфаҷира аст, ки пас аз партобу бархурд ё наздик шудан ба ҳадаф мунфаҷир мешавад.

Аз асри 19 сар карда дар артиллерияи рус гулӯлаҳоеро, ки бештар аз 1 пуд (16 кг) вазн доштанд, бумб меномиданд. Ибтидои солҳои 30 асри 20 номи бумб аз истилоҳоти артиллерия хориҷ гардид.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Ҷангафзорҳо
Монӣ

**Монӣ** () — файласуф, , , пизишк, нигоргар ва бунёнгузори ойини монавӣ.

## Зиндагинома
Монӣ охири солҳои 30 асри 3 ба Мовароуннаҳр, Ҳиндустон сафар карда, бо таълимоти буддоия, бараҳмания ва зардуштия шинос мешавад.

Монӣ дар Мадоин соли 242 ба тартиби таълимоти дини худ шурӯъ кард. Ин таълимотро шоди Эрон Шопури I маъқул донист. Баъди ин таълимоти Монӣ вусъат ёфт. Монӣ таълимоти худро ба масеҳият, инчунин динҳои маҳаллӣ муқобил гузошт. Таълимоти Монӣ характери дуалистӣ дошта, унсурҳои зардуштия ва масеҳиятро дар бар гирифтааст. Ба ақидаи ӯ дар олам ду мабдаи баробарқувваи ба ҳам зид — равшанӣ (нур) ва зулмот вуҷуд дорад. Равшанӣ, ба ақидаи Монӣ, дар асорати зулмот мебошад. Монӣ барои аз асорати зулмот озод намудани равшанӣ ба мубориза даъват накарда, гӯшанишиниро таргиб менамуд.

Монӣ аз тарафи коҳинони зардуштӣ сахт таъқиб шуд ва ӯ аз Эрон гурехт. Соли 273 ба Мадоин баргашт. Коҳинон ӯро ба бидъат айбдор карда, дар Гундишопур ҳабс ва баъд қатъ намуданд. Ба қалами Монӣ қариб 7 асари динию ахлоқӣ (аз ҷумла «Шопуракана»)-ро нисбат модиданд, вале онҳо то замони мо нарасидаанд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Монавия
Монавия

**Монавия**, **ойини монавӣ** — ойине ирфонӣ ва омӯзае аз динҳои масеҳӣ, зартуштӣ, буддоӣ ва гинуси буд, ки Монӣ, писари Фотаки Ҳамадонӣ, онро дар садаи севуми мелодӣ дар Эроншаҳр бунён гузошт.

Аз рӯи таълимоти монавия дар олам ду қувван азалии ба ҳам зид — нуру зулмот, хайру шар вуҷуд доранд. Пар олами нур худою фариштаҳо дар олами зулмот деву иблис ҳукмронанд. Мувофиқи таълимоти монавия нур бо некӣ ва зулмот бо бадӣ муносибат дорад. Рух самараи нур, мабдаи некӣ, ҷисм (модда) самараи зулмот, мабдаи бадӣ аст. Рух асири ҷисм мебошад. Ба таълимоти монавия то дараҳае тахминхои диалектикии соддалавҳона хос аст, ки дар таъқиди доимӣ будани муборизаи байни зидҳо ва дар алоқамандӣ вуҷуд доштани онҳо падидор аст. Мазмуну моҳияти таърихи ҷаҳониро муборизаи доимии нур ва зулмот, рух ва модда, некӣ ва бадӣ ташкил медиҳад. Ин мубориза бо сӯхтори олам анҷом меёбад, ки дар натиҷаи он рух аз ҷисм (модда) ҷудо мешавад. Олам дар назари монавиён таҷассуми бахт мебошад. Одам низ вуҷуди муштарак буда вазифадор аст, ки ба нур ёрӣ расонад. Монавия зуҳду тақво, беникоҳӣ ва манъи хӯрокворӣ (истеъмоли моҳӣ, гӯшт, шароб ва ғ.)-ро тарғибу кизб, дуздӣ, сарватмандӣ ва моликияти хусусиро маҳкум мекунад. Таълимоти монавиён як навъ эътирози иҷтимоӣ буд. Вале монавия оммаи халқро на ба муборизаи фаъол, балки ба гӯшанишинӣ даъват мекард. Чунин тарзи фаҳмиши маъною мақсади ҳаёт аз унсури пессимистӣ холӣ набуд. Дар Ғарб монавия бо масеҳият омехта шуда, шакли бидъатро гирифт. Монавия дар асри 8 дар салтанати Уйғур дини ҳукмрон гардид. Дар асрҳои 8—9 монавия ба таъқиби сахти пайравони ислом дучор омад. Монавия ба ташаккули идеологияи як қатор фирқаҳои масеҳӣ (павликианҳо, қатарҳо, молоканҳо) ва мазҳакия мусоидат кардааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Пигулевская Н. В.. Города Ирана в раннем средневековье, М., 1956;
* Дьяконов М. М.. Очерк истории Древнего Ирана, М., 1961.
Алавус

**Алавус** () — шаҳрест дар шимолу ғарби қисми марказии Финландия, дар минтақаи Остроботнияи Ҷанубӣ. Масоҳати мунисипалитет 842,73 км², аз он сатҳи обаш 52,31 км²  аст.

## Таърих
Дар давраи ҷанги Русияву Шведсия 5 августи соли 1808 дар инҷо Ҷанги Алаво баргузор шуд.

## Аҳолӣ
Аҳолӣ аз рӯи маълумоти соли 2012 9247 нафар  аст. Зичии аҳолӣ - 11,70 нафар/км². Забони расмӣ финландӣ мебошад, ки 99,4% аҳолии мунисипалитетро ташкил медиҳад. Ҳиссаи одамони то 15-сола 17,3 %; шахсони аз 65-сола боло — 21,4 %.

## Сокинони намоён

* Пекка Туоккола — хоккейбози финӣ
* Йозеф Стенбек — меъмор ва муҳандиси финӣ

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Финланд
Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бо сарчашма аз Викидода
Қуббат ас-Сахра

**Қуббат ас-Сахра** () — масҷиде, ки дар Уршалим ҷойгир аст.
## Эзоҳ
Разиюлло Атохонов

**Разиюлло Атохонов** — риёзидон ва равоншиноси тоҷик, доктори илмҳои равоншиносӣ (1994), профессор (1996)

## Зиндагинома
Разиюлло Атохонов солҳои 1954-1956 донишҷўи Донишкадаи муҳандисию сохтмонии ш. Маскав. Соли 1964 факултети физика-математикаи Донишкадаи давлатии омўзгории ш. Душанбе ба номи Т.Г. Шевченкоро  хатм кардааст. Солҳои 1977–1982 ҳамчун дотсенти кафедраи методикаи таълими математикаи Донишкадаи давлатии омўзгории ш. Душанбе ба номи Т.Г. Шевченко, 1982–1996 дотсент ва мудири кафедраи психологияи Донишгоҳи миллии Тоҷикистон, 1996-2014 мудир ва профессори кафедраи педагогика ва психологияи Донишгоҳи ш. Тюмени Федератсияи Русия, 2015 профессори кафедраи таҳсилоти томактабӣ, 2016 профессори кафедраи тахассусии факултети психология ва таҳсилоти фарогир.
Оид ба хусусиятҳои ҷамъбасткунии эмпирикӣ ва назарияи ҳалли масъалаҳои арифметикӣ дар мактабиёни хурдсол, психологияи инкишофи тафаккури математикии хонандагон корҳои илмӣ анҷом додааст. Муаллифи зиёда аз 200 асару мақолаи илмӣ, илмию методӣ, дастурҳои таълимиву методӣ ва фишурдаҳои илмӣ аст.
## Осор
* Ҳалли масъала бо ёрии муодила (дастури методӣ). Д., 1969. 
* Психология. Д., 1982;
* Дараҷаҳои инкишофи тафаккури математикӣ. Д., 1993. 
* Тафаккури математикӣ ва методикаи муқарракунии сатҳи тараққиёти он. Д., 2000. 
* Луғати мухтасари ислоҳоти психология ва тавсифи баъзе мафҳумњо. Д., 2017. 
* Психология. Муқаддимаи ихтисоси психолог. Д., 2018.
## Пайвандҳо
* Донишнома. Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ
Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Равоншиносони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи миллии Тоҷикистон
Диловар Аюбов

**Диловар Мирзошарифович Аюбов** —  ҳуқуқшинос, номзади илмҳои иқтисодӣ (2017), Аълочии маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон (2020)
## Зиндагинома
Диловар Аюбов хатмкардаи факултаи ҳуқуқшиносии Донишгоҳи миллии Тоҷикистон (2002). Солҳои 2003-2005 ба сифати нозири Раёсати гумруки шаҳри Турсунзода, 2005- 2010 нозири хадамоти бехатарии Роҳи оҳан, 2010 - 2018 ҳуқуқшинос, сарнозир, сардори шуъбаи маљбуран ситонидани ќарзи
андозҳо дар Нозироти андози н. Синои шаҳри Душанбе фаъолият намудааст. Солњои 2018-2019 дар кафедраи баҳисобгирии бухгалтери таҳлил ва аудити Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ ба ҳайси муаллими калон ва аз соли 2019 инҷониб ба ҳайси мудири кафедраи умумидонишгоҳии назарияи иққтисодӣ фаъолият дорад. Соли 2017-рисолаи номзадиро дар мавзуи «Асосҳои ташкилию иқтисодии рушди аутсорсинги хадамоти гумрук дар шароити иқтисоди бозорӣ» дифоъ намудааст. Бо нишони Аълочии маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон (2020) қадрдонӣ шудааст.
## Осор
* Ташаккул ва рушди хадамоти иттилоотии гумрук дар Ҷумҳурии Тоҷикистон. –Д., 2020, (њаммуаллиф).,  
* Асосҳои ташкилию иқтисодии рушди аутсорсинги хадамоти гумрук дар шароити иқтисоди бозорӣ. Д.,2021. 
## Пайвандҳо
* Донишнома. Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ

Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ҳуқуқшиносони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Садриддин Айнӣ
Гурӯҳ:Дорандагони нишони Аълочии маорифи Тоҷикистон
GMA Network

**GMA Network, Inc.** (маъмулан **GMA** маълум аст) — як ширкати расонаии Филиппин, ки қароргоҳаш дар шаҳри Квесон ҷойгир аст. Он соли 1950 аз ҷониби Роберт Ла Ру Стюарт таъсис дода шудааст.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
 
Гурӯҳ:GMA Network
TV Azteca

**Televisión Azteca S.A.B. de C.V.** (инчунин бо номи **TV Azteca** маълум аст) — як конгломерати медиаи Мексика аст, ки ба Grupo Salinas тааллуқ дорад. Он 2 августи соли 1993 аз ҷониби Рикардо Салинас Плиего таъсис ёфтааст. Ин дуввумин ширкати бузурги ВАО дар Мексика пас аз Televisa мебошад.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* Саҳифаи расмии TV Azteca

Гурӯҳ:TV Azteca
Валкеакоски

**Валкеакоски** () — шаҳрест дар ҷанубу ғарби марказии Финландия дар вилояти Пирканмаа. Дар 35 км ҷануби Тампере, 145 км шимолу шарқи Турку ва 145 км шимолу ғарби Ҳелсинкӣ ҷойгир шудааст. Масоҳати мунимипалитет 372,04 км², аз он сатҳи обаш 100,06 км²  аст.

Аҳолӣ аз рӯи маълумоти соли 2012 21043 нафар  аст. Зичии аҳолӣ - 77,37 нафар/км². Забони расмӣ финландӣ мебошад, ки 98,1% аҳолии мунисипалитетро ташкил медиҳад. 0,2% аҳолӣ забони шведиро ва 1,6% забонҳои дигар забони модарии худ мешуморанд. Таносуби одамони то 15-сола 16%; таносуби одамони аз 65-сола боло 19,6 фоизро ташкил медихад.

## Сокинони намоён

* Йоэнсуу, Маттӣ (1948-2011), нависандаи финӣ дар жанри ҷиноятшиносӣ
* Каллио, Мика (таваллуд 1982), пойгагари мотосиклрони финӣ
* Ҳакулинен Вейкко (1925-2003) лижарони финӣ

## Бародаршаҳрҳо

*  Крагерё, Норвегия
*  Сокол, Россия
*  Наньчан, Китай
*  Мариехамн, Финляндия (Аландские острова)
*  Фехельде, Германия
*  Хайдусобосло, Венгрия
Зайниддин Аҳадов

**Зайниддин Наҷмиддинович Аҳадов** (тав. 17.05.1963, д. Ғарибак, н. Панҷакент) — филолог, номзади илми педагогика (2019).
## Зиндагинома
Зайниддин Аҳадов хатмкардаи факултети филологияи тоҷики Донишкадаи давлатии омӯзгории шаҳри Душанбе ба номи  Т. Г. Шевченко (1988). Пас аз хатми донишгоҳ фаъолияташро ба ҳайси омӯзгор, директори мактаби № 31-и н. Панҷакент (1994-1998) оѓоз намудааст. Сипас ба сифати ҷонишини директор оид ба корҳои таълимӣ дар муассисаи мазкур (1999-2003) корро идома дода, солҳои 2004-2009 ба ҳайси омӯзгори калони кафедраи методикаи таълими забон ва адабиёти тоҷики ДДОТ ба номи Садриддин Айнӣ фаъолият намудааст. Солҳои 2009-2010 фаъолияташро дар мактаб-интернати № 4 (барои кӯдакони ятим ва бепарастор)-и шаҳри Душанбе ба ҳайси ҷонишини директор оид ба корҳои таълимӣ кор кардааст. Аз соли 2017 инҷониб ба ҳайси сармутахассиси шуъбаи идоракунии сифати таҳсилот ва назорати электронии ДДОТ ба номи С. Айнӣ кор мекунад.
## Фаъолияти илмӣ
Дар мавзуи «Асосҳои дидактикии роҳ ва воситаҳои фаъолгардонии фаъолияти таълимии хонандагони муассисаҳои таҳсилоти ҳамагонӣ» рисолаи номзадӣ дифоъ намудааст. Муаллифи як монография, як маҷмуа таҳти унвони «Сабақе аз китоби ҳикмат», зиёда аз 10 мақолаи илмиву методӣ ва муҳаррири чор асари бадеӣ аст. 
## Пайвандҳо
* Донишнома. Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ

Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Маорифшиносони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Садриддин Айнӣ
Саодат Ахиева

**Саодат Ахиева** (тав. 9.08.1984, ш. Душанбе) —  омўзгори фанни сиёсатшиносӣ, номзади илми сиёсатшиносӣ, Аълочии маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон (2019).
## Зиндагинома
Саодат Ахиева хатмкардаи факултети таърих ва ҳуқуқи ДДОТ ба номи С. Айнӣ  (2002-2007). Аспирант, мудири кабинет, ассистенти кафедраи сиёсатшиносии ДДОТ ба номи С. Айнӣ (2008-2013). Муаллими калони кафедраи сиёсатшиносии ДДОТ ба номи С. Айнӣ (2014), мудири кафедраи сиёсатшиносӣ (2015-2017), сардори бахши идоракунии сифати таҳсилот (2017), директори Маркази илм ва инноватсия (2017-2018) ва мудири бахши магистратураи ДДОТ ба номи С. Айнӣ  (аз 2018).  
## Пайвандҳо
* Энсиклопедияи Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ

Гурӯҳ:Олимон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Сиёсатшиносони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Садриддин Айнӣ
Гурӯҳ:Дорандагони нишони Аълочии маорифи Тоҷикистон
Гурӯҳ:Занҳо-олимаҳо
Равшан Зафаробод (бошгоҳи футбол)

**«Равшан»** (номи пурра: *Бошгоҳи футболи «Равшан» Зафаробод*) — бошгоҳи футболии тоҷик, ки соли 2016 дар ҷамоати деҳоти Равшани ноҳияи Зафаробод таъсис ёфтааст.

## Ҳайати ҳозира

## Ҷоизаҳо
* 2019 - Қаҳрамони Лигаи дуюми Тоҷикистон (минтақаи Суғд)
* 2020 - Барандаи медалҳои нуқраи Лигаи якуми Тоҷикистон

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футболӣ
Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футболи Тоҷикистон
Гурӯҳ:Зафаробод
Бомбаборон

**Бомбаборон** — амал ё аксуламали тахрибӣ, ки дар вақти муҳориба аз тарафи тааррузкунандагон ё мудофиагарон бо мақсади саркӯб кардани ҳамдигар ва расидан ба ҳадафҳои низомӣ иҷро мегардад.

Дар бомбаборон барои ҳадафи мушаххас бомбаи махсус истифода мешавад. Бомбаборонро барои анҷом додани корҳое, ки аз нерӯи инсон ва ҳатто мошин болотар аст (мас., дар роҳсозӣ, тағйир додани маҷрои дарё, нақбканӣ) низ истифода мебаранд. Ба маънои маҷозӣ олимони соҳаи физикаву кимиё баъзе таҷрибаҳоро бомбаборонкунӣ меноманд, чунончи дар кимиё бар асари бомбаборон кардани ҳастаи атом моддаи навро ба вуҷуд овардаанд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Ҷанг
Бомахрама

**Бомахрама** (), **Абумахрама** — хонадони донишмандоне аз аҳли Ҳазрамавти Яман дар асрҳои 15-16. Намоёнтарин аъзои ин хонадон, ки дар фиқҳ, ҳадис, таърих, шеър ва тасаввуф номоваранд, инҳо мебошанд:

# Абутаййиб Афифуддин Абдуллоҳ ибни Аҳмади Ҳимярии Шайбонӣ (1430—1498), фақеҳ ва адиб.
# Абумуҳаммад Абдуллоҳ Таййиб ибни Абдуллоҳ ибни Аҳмад (1466—1540), адиб, фақеҳ ва таърихнигор.
# Умар ибни Абдуллоҳ ибни Аҳмад (1479—1545), фақеҳ, суфӣ ва шоир.
# Абдуллоҳ ибни Умар (1501—1565), фақеҳ ва ҳайатшинос.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Абдуллоҳ ибни Умари Бомахрама

**Абдуллоҳ ибни Умар** (1501—1565) — фақеҳ ва ҳайатшинос.

## Зиндагинома
Дар улуми мухталиф, аз ҷумла ҳайат, таърих, шеър ва хусусан фиқҳ соҳибназар буд ва дар ҳалли масоилу мушкилоти печидаи фиқҳӣ ҳамто надошт, ҳатто ӯро «Шофеъии сағир» мехонданд. Соли 1537 мансаби қазои Шиҳрро пазируфт, вале сипас курсии устодиро бар ин мансаб авло дониста, ба Адан бозгашт ва то поёни умр ҳамон ҷо зист. Зимни адои мансаби ифто (фатводиҳӣ) назорати умури авқофи се мадрасаро ба уҳда дошт. Дар улуми мухталиф таълифоти зиёде дорад. Аз ҷумлаи осори ӯст: «Рисола фи-л-амали би-р-рубъи-л-мӯҷаб», шарҳи «ар-Раҳбия фи-л-фароиз», «ал-Фатово-л-адания» ё «ал-Фатово-л-ҳиҷрония», «ал-Лумъа фӣ илми-л-фалак», «Набзатун фӣ илми-л-фалак».

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Умар ибни Абдуллоҳи Бомахрама

**Умар ибни Абдуллоҳ ибни Аҳмад** (1479—1545) — фақеҳ, суфӣ ва .

## Зиндагинома
Дар Ҳиҷрин ба дунё омада, ҳамон ҷо касби камол кард. Нуфузи динӣ ва сиёсӣ-иҷтимоии ӯ ба ҳадде расид, ки бо давлатмардони Давъан ва Ҳиҷрин даргир шуд, аз ин рӯ, султон Бадри Кусайро ӯро се бор ба Шиҳр бадарға кард. Умар фақеҳе маъруф буд, вале баъди шиносоӣ бо Абдурраҳмон ибни Боҳурмузи суфӣ (фавт 1508) таҳти таъсири ӯ ба тасаввуф гаравида, аз муридони хосси ӯ гардид. Як сол қабл аз вафоти пири худ аз дасти ӯ хирқа пӯшида, то охири умр дар Севун халифааш шуд. Дар Севун даргузашт ва марқадаш дар он ҷо зиёратгоҳи ихлосмандон гардид. Шояд сабаби аслии бадарғашавии Умар ҳам ҳамин гароиши шадиди ӯ ба тасаввуф бошад. Ашъори омиёнаи Умар мавриди таваҷҷуҳи хоссу ом, ҳатто дар замони имрӯз низ қарор гирифтааст. Аз девони ашъораш нусхаҳои зиёде дар Яман ва Макка мавҷуд аст. Аз дигар осори мансуб ба Умар метавон ба «Шарҳу асмоил-лоҳи-л-ҳусно», «ал-Матлабу-л-ясир мина-с-солики-л-фақир», «ал-Вориду-л-қудсийю фӣ шарҳи ояти-л-курсийи» ишора кард.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Абумуҳаммад Абдуллоҳ Таййиби Бомахрама

**Абумуҳаммад Абдуллоҳ Таййиб ибни Абдуллоҳ ибни Аҳмад** (1466—1540) — адиб, фақеҳ ва таърихнигор.

## Зиндагинома
Шогирдони бисёре тарбия кардааст. Ба қавле, бинобар тангдастӣ ва аёлмандӣ аз ноилоҷӣ муддате мансаби қазои Аданро пазируфт ва чанде муфтии Адан буд. Дар боби таърихи Адан ва шарҳи аҳволи бузургон, аз ҷумла донишмандону амирони он китобе иборат аз ду қисм ба номи «Таъриху-с-суғури Адан» таълиф кардааст, ки аз муҳимтарин ва муътабартарин осори таърихнигории маҳаллӣ ба шумор меравад. Асари дигари ӯ «Қилодату-н-наҳри фӣ вафаёти аъёни-д-даҳр» шомили шарҳи аҳволи иддае аз шахсиятҳои маъруф аз нахустин солҳои ҳиҷрӣ то соли 927 ҳ. қ. буда, то андозае китоби «Миръоту-л-ҷинон»-и Ёфеъиро такмил бахшидааст. «Муштабаҳу-н-нисба ила-л-булдон»-и ӯ (бо номҳои «Асмоу-л-булдон» ва «ан-Нисбату ила-л-мавозиъ ва-л-булдон» низ ёд мешавад) китобест дар баёни мансубон ба шаҳрҳо. Муаллиф сабаби таълифи онро нопайдо будани асари ҷомеъе дар ин замина арзёбӣ кардааст. Аз осори ёфтнашудаи ӯ ба «Асмоу риҷоли муслим», шарҳи «ат-Танбиҳ»-и Абуисҳоқи Шерозӣ, шарҳи «Саҳеҳ»-и Муслим метавон ишора кард.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Хурсандмурод Ҷумъаев

**Хурсандмурод Ҷумъаев** (; 11 январи 1990, Зафаробод, Тоҷикистон) — футболбози тоҷик, нимҳимоятгари марказии бошгоҳи «Равшан Зафаробод».

## Зиндагинома
Хурсандмурод Ҷумъаев 11.01.1990 дар ноҳияи Зафаробод ба дунё омадааст. Соли 2012 Донишгоҳи миллии Тоҷикистонро хатм намудааст. Маълумоташ олии иқтисодӣ. Оиладор, падари чаҳор фарзанд мебошад.

## Маснади бошгоҳӣ
Соли 2016 дар ҷамоати деҳоти Равшани ноҳияи Зафаробод дастаи футболи «Равшан Зафаробод»-ро ташкил медиҳад ва роҳбарии онро бар дӯши худ мегирад ва сарпарасти он мегардад. Хурсандмурод Ҷумъаев капитани даста буда, мувофиқи Transfermarkt арзишаш дар бозори трансферӣ то 100 000$ муайян карда шудааст.

## Мунтахаби миллӣ

## Ҷоизаҳо
* 2019 - Қаҳрамони Лигаи дуюми Тоҷикистон (минтақаи Суғд)
* 2020 - Барандаи медалҳои нуқраи Лигаи якуми Тоҷикистон

## Пайвандҳо
__FORCETOC__
Гурӯҳ:Футболбозони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Бозигарони БФ «Равшан Зафаробод»

## Эзоҳ
Абутаййиб Афифуддин Абдуллоҳи Бомахрама

**Абутаййиб Афифуддин Абдуллоҳ ибни Аҳмади Ҳимярии Шайбонӣ** (1430—1498) — фақеҳ ва адиб.

Бинобар дониши густарда ва сароҳати гуфтор мавриди алоқа ва эҳтироми оммаву хосса, аз ҷумла сарсилсилаи тоҳириёни Яман Алӣ ибни Тоҳир қарор гирифта буд. Бо хоҳиши вай мансаби қазо (қозигӣ)-и шаҳри Аданро бо қайди баъзе шартҳо пазируфт, лекин дар ин мансаб чанд моҳе фаъолият карду аз роҳи дарё ба шаҳри Шиҳр фирор кард ва сипас аз он ҷо ба ватани худ паноҳ бурд. Саранҷом Алӣ ибни Тоҳир узри Абутаййибро пазируфт ва ӯро ба Адан баргардонд. Ӯ дар Адан то охири умр ба кори илмӣ машғул гашт; дар ҳамон ҷо даргузашт ва дар шафати оромгоҳи устодаш Бошкил ба хок супурда шуд. Абутайиб дар мавзӯъҳои гуногун таълифот дорад. Аз ҷумла, «ал-Фатово» дар фиқҳ; «Умнияту-т-томеъ» дар ҷабр ва муқобала; шарҳе бар «ал-Мулҳа»-и Ҳарирӣ; нақде бар «Ҷомеъу-л-мухтасарот»-и Насоӣ; нақде бар «Алфия»-и Ибни Молик; инчунин рисолаҳое дар илми ҳайъат.

Абумуҳаммад Абдуллоҳ Таййиб ибни Абдуллоҳ ибни Аҳмад (1466—1540), адиб, фақеҳ ва таърихнигор.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Интер (бошгоҳи футбол)

**«Интернатсиона́ле»**, ё содатар **«Интер»**; (, ) — бошгоҳи ҳирфаии итолиёвӣ аз шаҳри Милан, ки дар Силсилаи А баромад мекунад. Яке аз ҷоизадортарин дастаҳои Итолиё.

## Таърих
Соли 1908 дастаи «Интернатсионале» аз тарафи 44 узви бошгоҳи «Милан» таъсис ёфт.

## Намодҳои бошгоҳ
### Ангораҳо
**Таърихи ангораҳои бошгоҳ**

FC Inter Milan first logo (1908-1928).png|Нахустин ангораи бошгоҳ (1908–1928)
Logo of FC Inter Milan (1963-1979).svg|(1963–1979)
Inter old logo (1999-2007).png|(1998–2007)
Inter Mailand.svg|(2007–2014)
FC Internazionale Milano 2014.svg|2014–2021
FC Internazionale Milano 2021.svg|(2021–)


## Ҷоизаҳо
### Миллӣ
* 15px **[[Чемпионати футболи Итолиё|Чемпионати Итолиё]]:**
** 15px **Қаҳрамон (20):** 1909/10; 1919/20; 1929/30; 1937/38; 1939/40; 1952/53; 1953/54; 1962/63; 1964/65; 1965/66; 1970/71; 1979/80; 1988/89; 2005/06; 2006/07; 2007/08; 2008/09; 2009/10; 2020/21; 2023/24
** 15px **Ноиби қаҳрамон (17):** 1932/33; 1933/34; 1934/35; 1940/41; 1948/49; 1950/51; 1961/62; 1963/64; 1966/67; 1969/70; 1992/93; 1997/98; 2002/03; 2010/11; 2019/20; 2021/22; 2024/25
* 15px **[[Ҷоми футболи Итолиё|Ҷоми Итолиё]]**
** 15px **Ғолиб (9):** 1938/39; 1977/78; 1981/82; 2004/05; 2005/06; 2009/10; 2010/11; 2021/22; 2022/23
** 15px **Финалист (6):** 1958/59; 1964/65; 1976/77; 1999/00; 2006/07; 2007/08
* 15px **[[Суперҷоми футболи Итолиё|Суперҷоми Итолиё]]**
** 15px **Ғолиб (8):** 1989; 2005; 2006; 2008; 2010; 2021; 2022; 2023
** 15px **Финалист (5):** 2000; 2007; 2009; 2011; 2024

### Байналмилалӣ
*  **[[Лигаи Қаҳрамонҳои УЕФА|Ҷоми Қаҳрамонҳои Урупо]]**
** 15px **Ғолиб (3)**: 1964; 1965; 2010
** 15px **Финалист (4):** 1967; 1972; 2023; 2025
* **[[Ҷоми УЕФА]] / [[Лигаи Урупо УЕФА]]**
** 15px **Ғолиб (3)**: 1991; 1994; 1998
** 15px **Финалист (2):** 1997; 2020
* 15px **[[Суперҷоми УЕФА]]**
** 15px **Финалист:** 2010
* **[[Ҷоми байниқораӣ]]**
** 15px **Ғолиб (2):** 1964; 1965
* **[[Ҷоми ҷаҳонии бошгоҳҳо]]**
** 15px **Ғолиб:** 2010
* **[[Суперҷоми қаҳрамонҳои байниқораӣ]]**
** 15px **Финалист:** 1968
* **[[Ҷоми Франс Беккенбауэр]]**
** 15px **Ғолиб:** 2008
* **[[Ҷоми Сантияго Бернабеу]]**
** 15px **Ғолиб (2):** 1993; 2001
* **[[Ҷоми Митропа]]**
** 15px **Финалист:** 1933

### Дигарон
* **[[Мусобиқаи Виареҷо]]**
** 15px **Ғолиб (8)**: 1962; 1971; 1986; 2002; 2008; 2011; 2015; 2018

## Ҳайати ҳозира

## Гузаришҳо

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футболӣ
Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футбол аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Бошгоҳҳои футболи Итолиё
Ҳикматулло Асламов

**Ҳикматулло Акбархонович Асламов** — омӯзгори забони англисӣ, номзади илми филология (2019).
## Зиндагинома
Ҳикматулло Акбархонович Асламов хатмкардаи Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ (2010), аз соли 2010 то инҷониб дар факултети забони англисии ДДОТ ба номи С. Айнӣ дар вазифаҳои ассистенти кафедраи услубшиносӣ ва назарияи тарҷума, методисти шуъбаи ғоибона, омўзгори калони кафедраи номбурда кор ва фаъолият намуда истодааст. Аз соли 2021 мудири кафедраи забоншиносӣ ва типологияи муқоисавии Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ аст.
## Фаъолияти илмӣ
Муаллифи зиёда аз 20 мақолаи илмӣ мебошад. Солҳои 2013-2017 аспиранти шуъбаи ғоибонаи аспирантураи Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ. Рисолаи номзадиро дар мавзуи «Словообразовательний анализ терминологии компьютерной технологии в таджикском и английском языках» (2019) дифоъ намудааст.
## Пайвандҳо
Энсиклопедияи Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ
## Эзоҳ

 

Гурӯҳ:Забоншиносони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Садриддин Айнӣ
Бонапартиён

**Бонапартиён** (, ) — сулолаи императорони фаронсавӣ, ки Наполеони I Бонапарт (соли 1804) асос гузоштааст. 

Насли Бонапартиён аз Флоренсия ибтидо гирифта, соли 1529 ба Корсика кӯч мебанданд; аз насл ба насл суду адвокат будаанд. Соли 1757 падари асосгузори сулола Карло Мариа Бонапарт унвони дворянӣ (ашрофӣ) гирифтааст. Намояндагони сулолаи Бонапартиён дар Фаронса солҳои 1804-14, 1815 (Наполеони I) ва 1852-70 (Наполеони III) ҳукмронӣ кардаанд. Дар даврони ҳукмронии Наполеони I бар давлатҳое, ки бо сардории ӯ Фаронса тасхир карда буд, намояндагони сулолаи Бонапартиён роҳбар таъйин карда мешуданд: Жозеф Бонапартиён (1768—1844) дар солҳои 1806-08 шоҳи Навполитан, солҳои 1808-13 шоҳи Испания; Луи (Людовик) Бонапартиён (1778—1846) дар солҳои 1806-10 шоҳи Ҳолландия, Жером Бонапартиён (1784—1860) дар солҳои 1807-13 шоҳи Вестфилия таъйин шуда буданд. Дар миёнаҳои асри 19 сулолаи Бонапартиён ба ду шоха тақсим шуд, ки яке аз онҳо ба сабаби зиддияти асосгузори он Люсен Бонапартиён (1775—1870) бо бародари Наполеони I ҳуқуқи соҳиби моликият шуданро надошт. Ин шоха аз тарафи падарӣ то соли 1924 пас аз фавти Ролан Бонапарт ва аз тарафи модарӣ — то соли 1962 бо марги Мария шоҳдухти юнонӣ ва даниягӣ идома дошт. Намояндагони шохаи соҳиби моликият аз унвони шоҳзода (шоҳбону) Бонапартиён-ро истифода мекарданд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Бонапартизм

**Бонапартизм** — сиёсатест, ки дар натиҷаи буҳрони сиёсии ҷомеъа яке аз гурӯҳҳои қудратталаб вазъи баамаломадаро истифода намуда, бо ёрии артиш ё нерӯҳои низомии дигар ҳокимиятро соҳиб мешавад. 

Сараввал истилоҳи бонапартизм барои ифодаи диктатураи ҳарбии Наполеон Бонапарт ва Луи Бонапарт истифода шуда, дертар маънии фарохтари сиёсати эътимодбахши ҳарбиеро гирифт, ки дар миёни гурӯҳҳои қудратталаб моҳирона амал намуда, ҳокимиятро ба даст меорад. бонапартизм усулан сиёсатест, ки дар байни манфиатҳои иҷтимоӣ ва сиёсии гурӯҳҳо амал намуда, ҳар гуна оппозитсияи сиёсиро ва диққати мардумро аз масъалаҳои дохилию берунӣ ба сиёсати экспансионистӣ ҷалб менамояд. Мафҳуми бонапартизм аз насабу сиёсати қудратталабии Наполеон Бонапарт гирифта шуда бошад ҳам, ин гуна ҳодисаҳо дар таърих борҳо то замони Наполеон рӯй додаанд. Дар илм чунин рӯйдодҳоро бо мафҳуми «сезаризм» низ ифода намудаанд, ки сухан аз боби ба қудрат расидани сарлашкари машҳури румӣ Юлий Сезар меравад. бонапартизм ҳамчун ҷараёни сиёсӣ асосан манфиатҳои буржуазияи ҳукмронро ифода менамуд. Буржуазия дар натиҷаи буҳрони шадид ва вазъи ногувори ҷомеа ҳокимияти хешро ба диктатураи ҳарбӣ месупорид, ки он усули шакли монархияи номаҳдуд буда, арзишҳои демократиро бо ном нигоҳ медорад, вале асосан ба зӯроварӣ ва нерӯи артиш такя менамояд. бонапартизм ҳамчун қудрати идорӣ дар фаъолияти худ хусусиятҳои генезиси инқилобӣ ва моҳияти иртиҷоиро фароҳам меорад. Аз он хотир бонапартизм пайдоиши инқилобгароӣ дошта, ҳамзамон кӯшиши таҷассуми монархияи иҷтимоиро менамояд ва ба боварию пуштибонии доираи васеи мардум такя мекунад. Беҳуда нест, ки бонапартизм чун низоми сиёсӣ дар ҳалли мушкилоту монеаҳои ҷомеа бештар ба фазлфурӯшию суханпардозӣ такя мекунад.

Дар шароити кунунии инкишофи таърихӣ таҳти мафҳуми бонапартизм диктатураҳои ҳарбие ифода мешаванд, ки ба ҳукмронии ҳизбӣ ва ғояҳои идеологӣ вобастагӣ доранд (мас., диктатураи Пиночет дар Чили). Яке аз шаклҳои бонапартизм фашизм ба шумор меравад, ки аз рӯйи мазмуну моҳият ва пайгирии низоми иҷтимоӣ ба ҳамдигар қаробат доранд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Сиёсат
Бахтиёри Абдураҳим

**Бахтиёри Абдураҳим** (тав. 03.06.1983, д. Бурёбофи н. Рӯдакӣ) — рӯзноманигор ва адабиётшинос, номзади илмҳои филология (2019). 
## Зиндагинома
Бахтиёри Абдураҳим солҳои 2000–2005 дар факултети аҳкоми шариати ДИТ ба номи Имоми Аъзам-Абуҳанифа ва с.2001–2006 дар факултети рӯзноманигорӣ ва тарҷумонии Донишгоҳи миллии Тоҷикистон таҳсил намудааст. Дар замони донишҷӯӣ (2003) ҳафтаномае бо номи «Сабз дар сабз» таъсис дода, сармуҳарририи онро ба уҳда дошт. Солҳои 2006–2008 котиби масъул ва иҷрокунандаи вазифаи сармуҳаррири нашрияи Вазорати алоқаи Ҷумҳурии Тоҷикистон – «Радиф-инфо», с.2008–2010 муҳаррири шуъбаи мактабҳои олӣ ва котиби масъули нашрияи Вазорати маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон – «Омӯзгор», с.2010 -2018 ҳамчун сардори шуъбаи табъу нашри ДДОТ ба номи С. Айнӣ фаъолият дошт. Ҳамзамон, аз соли 2009 мутахассиси ҳамкори Маркази таълимию методии назди Вазорати маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон буд. Мақолаҳои проблемавию таҳлилияш мунтазам дар матбуоти даврии кишвар интишор меёбанд. Фаъолияти пурсамараш бо ифтихорномаи Вазорати фарҳанги Ҷумҳурии Тоҷикистон ва нишони «Аълочии матбуоти Тоҷикистон» (2010) қадрдонӣ гардидааст.

## Пайвандҳо
Энсиклопедияи Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ
## Эзоҳ

 

Гурӯҳ:Филологони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Садриддин Айнӣ
Гулчеҳра Баротова

**Гулчеҳра Юсуфҷоновна Баротова** (тав. 26.01.1967, ш. Хуҷанди вилояти Суғд) — омӯзгор, номзади илмҳои педагогӣ (2020). «Аълочии маорифи Тоҷикистон» (2010) 
## Зиндагинома
Гулчеҳра Юсуфҷоновна Баротова хатмкардаи Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Бобоҷон Ғафуров (1990), солҳои 1990 – 1991 котиби коллегияи кассатсионии суди вилояти Суғд, с. 1991 - 1994 мураббияи боғчаи бачагонаи № 14-и Институти илмӣ-татқиқотии «Гириконд»-и шаҳри Санкт-Петербурги Федератсияи Россия,с.  1994-1995 муаллимаи синфҳои ибтидоии мактаби миёнаи № 5-и ш. Хуҷанд, с. 1995-2004 муаллима, мудири кабинети кафедраи фанҳои ҷамъиятшиносӣ, методисти Коллеҷи тиббии шаҳри Хуҷанд, 2004-2012 мудири шуъбаи умумӣ, мутахассиси пешбар, сармутахассис, муовини сардори Раёсати кадрҳо ва корҳои махсус, сармутахассиси шуъбаи таъминоти ҳуқуқӣ ва котиботи Вазорати маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон, с.2012 сардори шуъбаи кадрҳои Муассисаи давлатии «Китобхонаи миллии Тоҷикистон», с. 2012-2013 Сардори шуъбаи умумӣ ва кадрҳои Муассисаи давлатии «Душанбе Плаза», с. 2013-2018 методисти шуъбаи ѓоибонаи факултети забон ва адабиёти рус, ёвари муовини ректор оид ба таълими Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ аз соли 2018 инҷониб ба ҳайси Раиси Шурои кураторони ҳамин донишгоҳ фаъолият дорад. Аз соли 2021 мудири кафедраи психологияи иҷтимоӣ ва муносибатҳои оилавии факултети психология ва таҳсилоти фарогир Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ аст. Барои хизматҳои арзанда дар рушди соҳаи маориф ва саҳми фаъол дар корҳои ҷамъиятӣ Баротова Г. Ю. бо нишони «Аълочии маорифи Тоҷикистон» (2010) ва «Ифтихорнома» (2008)- и Вазорати маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон, Ифтихорномаи ДДОТ ба номи С. Айнӣ (2019) сарфароз гардонида шудааст 
## Осор
* Общественное отношение к людям с особими образовательными возможностями. Д., 2020. 
* Профессиональная деятельность – это социально-культурное явление. Д., 2020. 
* Инклюзия – путь к равноправию: обучение педагогов принципам инклюзивного образования (ҳаммуаллиф). Д., 2020. 
* Государственная политика Республики Таджикистан в системе инклюзивного образования. Д., 2020. 
* Педагог – это не просто, а высокая миссия сотворения личности, утверждения человека в человеке. Д., 2021.
 
## Пайвандҳо
Энсиклопедияи Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ
## Эзоҳ

 

Гурӯҳ:Маорифшиносони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Садриддин Айнӣ
Гурӯҳ:Дорандагони нишони Аълочии маорифи Тоҷикистон
Гурӯҳ:Занҳо-олимаҳо
Файзиддин Баротзода

**Файзиддин Камолиддин Баротзода** (тав. 08.09.1984, д. Саричашмаи н. Ҳамадонӣ) — муаллими забони англисӣ, номзади илмҳои филология (2012). Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон (2014), Ҷоизаи ба номи Исмоили Сомонӣ барои олимони ҷавон дар соҳаи илм ва техника (2017) 
## Зиндагинома
Файзиддин Баротзода хатмкардаи факултети забонҳои хориҷии Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ (2006). Солҳои 2006 – 2011 ба ҳайси ассистент дар кафедраи забони англисӣ ва типологияи муқоисавии донишгоҳи мазкур, с. 2008 – 2012 аспиранти шуъбаи ѓоибона, с. 2011 – 2012 омӯзгори калони кафедраи забони англисӣ ва типологияи муқоисавӣ, 2011 – 2013 муовини декани факултети забони англисӣ оид ба илм, с. 2013 – 2017 мудири кафедраи забонҳои хориҷӣ ва аз соли 2017 инҷониб ба сифати декани факултети забони англисии Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣфаъолият дорад. Бо ифтихорномаи Вазорати маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон (2016), нишони Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон (2014), Ҷоизаи ба номи Исмоили Сомонӣ барои олимони ҷавон дар соҳаи илм ва техника (2017) сарфароз гардидааст.

Файзиддин Баротзода муаллифи 3 монография, 2 дастур, китобҳои илмӣ-методӣ мебошад. 
## Осор
* Земледельческая терминология в таджикском и английском языках. Д., 2011.  
* Образование прозвищ и кличек в системе номинативних средств русского и английского языков. Д., 2017. 

## Ҷоизаҳо
* Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон (2014),  
* Ҷоизаи ба номи Исмоили Сомонӣ барои олимони ҷавон дар соҳаи илм ва техника (2017) 
## Пайвандҳо
Энсиклопедияи Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Забоншиносони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Садриддин Айнӣ
Гурӯҳ:Дорандагони нишони Аълочии маорифи Тоҷикистон
Гурӯҳ:Дорандагони унвонҳои фахрӣ аз Тоҷикистон
Ҳусейн Бедилзода

**Ҳусайн Кабутович Бедилзода** (тав. 13.09.1969, н. Восеъ) — сиёсатшинос, номзади илмҳои сиёсатшиносӣ (2007). Аълочии маорифи Тоҷикистон
## Зиндагинома
Ҳусайн Кабутович Бедилзода солҳои 1991–1996 дар факултети таърихиДонишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ таҳсил намудааст. Солҳои 1996–1999 аспирант, с. 1998–2005 муовини декан оид ба гурӯҳҳои шартномавӣ, с. 2005-2010 муаллим, муаллими калон ва дотсенти кафедраи сиёсатшиносии ДДОТ ба номи С. Айнӣ буд. Дар солҳои баъдӣ чунин фаъолияти меҳнатӣ доштааст: солҳои 2010-2011 ҷониши раиси хадамоти ДДОТ ба номи С. Айнӣ, с. 2011-2012 мудири шуъбаи тайёрӣ ва репетиторӣ, с. 2012-2013 ҷонишини директории Маркази такмили ихтисоси кормандони донишгоҳи мазкур, 2013-2014 ҷонишини декани факултети иқтисодиёт ва идоракунии маориф оид ба корҳои таълим, с. 2014 -2015 дотсенти кафедраи сиёсатшиносӣ, с. 2016 -2017 сардори бахши идоракунии сифати таҳсилот ва аз солҳои 2017 -2021 мудири кафедраи сиёсатшиносии Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ. Бо ифтихорномаи Вазорати маориф (2011) Аълочии маорифи Тоҷикистон (2012) тақдир гардидааст.  
## Осор
* Сущность национальних отношений и основние фактори его развития. Д., 2007; 
* Специфика развития национальних и межнациональних отношений в Таджикистане. Д., 2007; 
* Дастури методӣ аз фанни сиёсатшиносӣ барои донишҷӯёни мактабҳои олӣ. Д., 2010.
## Пайвандҳо
Энсиклопедияи Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ
## Эзоҳ

 

Гурӯҳ:Забоншиносони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Садриддин Айнӣ
Гурӯҳ:Дорандагони нишони Аълочии маорифи Тоҷикистон
Меҳринисо Бақоева

**Меҳринисо Бақоева** — омӯзгори забони русӣ, номзади илми филология (2019).
## Зиндагинома
Меҳринисо Бақоева хатмкардаи Донишкадаи давлатии забонҳои Тоҷикистон ба номи А. С. Пушкин  (1992). Солњои 1992–2005 муаллими забони русї дар мактаби миёнаи № 44 ш. Душанбе буд. Аз соли 2005 то ба имрўз муаллими калони кафедраи адабиёти рус ва ҷаҳони Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ мебошад. Инчунин, аз соли 2006 вазифаи ҷонишини декани факултети забони русӣ оид ба тарбияро ба дўш дорад. Муаллифи 3 маќолаи илмӣ ва илмию методӣ мебошад, ки дар онҳо масъалањои адабиётшиносии муосир дар Тоҷикистон ва Русия баррасӣ шудаанд. Бо ифтихорномаҳои Вазорати маорифи Ҷумҳурии Тољикистон ва донишгоҳ сарфароз карда шудааст.

## Пайвандҳо
Энсиклопедияи Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ

Гурӯҳ:Забоншиносони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Омӯзгорон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Садриддин Айнӣ
Гурӯҳ:Занҳо-олимаҳо
Муҳаммадшариф Муродов

**Муҳаммадшариф Муродов** — варзишгар (таэквон-до), Устоди варзиши дараҷаи байналмилалӣ, ғолиби Чемпионати ҷаҳон дар Эстония (2012), барандаи Ҷоми ҷаҳон дар Австрия (2013), ғолиби Чемпионати Осиё (2012). Дар
Чемпионати ҷаҳон байни наврасон (Душанбе, 2014) соҳиби ҷои дуюм гаштааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Муродов Муҳаммадшариф // Донишномаи Душанбе. — : СИЭМТ, 2016. — С. 447. — 732 с. — ISBN 978-99947-33-89-7.

Гурӯҳ:Варзишгарони Тоҷикистон
Беҳзод Нормуродов

**Беҳзод Нормуродов** (зод. 1987) — варзишгари тоҷик. Устоди варзиши дараҷаи байналмилалӣ оид ба таэквон-до ва кикбоксинг (2010).

## Зиндагинома
Хатмкардаи Донишкадаи тарбияи ҷисмонӣ ва варзиши Тоҷикистон (2014). Дар Чемпионати ҷаҳон (Тошканд, 2006) ҷойи сеюм ва медали биринҷӣ, Чемпионати ҷаҳон (Санкт-Петербург, 2009) ҷойи дуюм ва медали нуқра, Чемпионати Осиё (Алмаато, 2010) ҷойи якум ва медали тило, Чемпионати ҷаҳон байни калонсолон (Кореяи Шимолӣ, 2011) ҷойи сеюм ва медали биринҷӣ, Чемпионати Осиё (шаҳри Душанбе) ҷойи сеюм ва медали биринҷӣ, Чемпионати ҷаҳон оид ба кинбоксинг (Ялтаи Украина, 2012) ҷойи дуюм ва медали нуқра, Ҷоми ҷаҳонии кикбоксинг (Австрия, 2013) ду медали тило ва як биринҷӣ, Чемпионати ҷаҳон (Софияи Булғория, 2013) ҷойи сеюм ва медали биринҷӣ, Чемпионати Осиё оид ба таэквон-до
(Катмандуи Непал, 2014) ҷойи якум ва медали тилоро соҳиб шудааст. Айни замон (2014) ҳамчун мураббӣ дар Федератсияи таэкван-до ва кикбоксинги Ҷумҳурии Тоҷикистон ба тарбияи шогирдон машғул аст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Нормуродов Беҳзод // Донишномаи Душанбе. — : СИЭМТ, 2016. — С. 480. — 732 с. — ISBN 978-99947-33-89-7.

Гурӯҳ:Варзишгарони Тоҷикистон
Марги бегуноҳ

«**Марги бегуноҳ**» — филми ҳунарии 6 қисматӣ дар жанри драма ва фоҷеа.

## Достони филм
Воқеаҳои ҷанги шаҳрвандии солҳои 1992 ва 1997 Тоҷикистон, ки яке қурбонӣ буду дигар силоҳбадаст, яке хабаркаш шуду дигар номӯсдорӣ деҳа, яке номӯс аз даст доду дигаре номӯс рабуд… Силоҳбадаст Барзу шахс якбора дигар мешавад. Вақти куштани муаллим Мустафо дар бораи куштани мардуми Лолазор дар дараи Марг қисса мекунад.

## Омилони тавлид
Филм аз рӯи воқеаҳои ҷанги шаҳрвандии солҳои 1992—1997 наворбардорӣ шудааст. Мазмун аз рӯи асари ҳамноми Кароматуллоҳи Мирзо «Марги бегуноҳ». Муаллифони филмнома Гулназар Келдӣ, Асадулло Раҳмон, коргардони таҳиягар Юнус Юсупов, Асланшоҳ Раҳматуллоев, наворбардорони таҳиягар Зикриё Исроилов, Шуҳрат Қурбонов, режиссёри садо Ҳусейн Маҳдавӣ, режиссёри тадвин Сафаралӣ Саъдиев, оҳангсоз Амирбеки Мӯсо, рассом Абдурашид Ҷалилов, садобардор Фаррух Фадоӣ, пардозгар Лилия Сорокапуд.

## Бозигарон

* Абдукарим Машрабов — *Барзу* 
* Асланшоҳ Раҳматуллоев — *Мустафо* 
* Мариана Баракбаева — *Малика* 
* Ҷумъахон Сироҷов — *Хидиралӣ*  

## Эзоҳ
Абдукарим Машраб

**Абдукарим Машраб** (*Машрабов Абдукарим Ибодуллович*; ) — ҳунарпешаи театру синамо, овозхон.

## Зиндагинома
Абдукарим Машраб 13 декабри соли 1983 дар хонадони ҳунарманд Ибодулло Машраб ба дунё омадааст. Дар соли 2001, пас аз хатми Мактаб-интернати махсуси мусиқии ба номи Малика Собирова, дар факултети овозхони академии Консерваторияи миллии Тоҷикистон ба номи Талабхӯҷа Сатторов идомаи таҳсил карда, онро соли 2007 хатм намудааст. Дар давраҳои донишҷӯияш дар ҷашну арӯсиҳо овозхонӣ кардаву якчанд суруд ҳам сабт намудааст.

## Фаъолият
Фаъолияти ҳунариашро ҳамон сол аз Театри давлатии академии опера ва балети ба номи С. Айнӣ оғоз кардааст. Соли 2008 ба факултети актёри театри драма ва кинои Донишкадаи давлатии санъати Тоҷикистон ба номи Мирзо Турсунзода дохил мешавад.

Аз соли 2022 — директори Театри Лоҳутӣ.

## Эзоҳ
Ҷумъахон Сироҷов

**Ҷумъахон Сироҷов** (*Сироҷов Ҷумъахон Ғиёсович*; 23 декабри 1953, деҳаи Даштиҷум, ноҳияи Шӯрообод) — ҳунарпешаи театру синамо, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон (1989).

## Зиндагинома
Фориғуттаҳсили Омӯзишгоҳи педагогии ш. Кӯлоб (1972) ва Донишкадаи давлатии санъати ба номи М. Турсунзода (1976). Муддате ба сифати коргардони Театри халқии н. Мӯъминобод кор карда, солҳои 1979—1999 актёри Театри мусиқӣ-мазҳакаи ш. Кӯлоб буд. Аз соли 2000 омӯзгори Коллеҷи мусиқии ба номи А. Бобоқулов шаҳри Душанбест. Дар беш аз панҷоҳ спектакл, амсоли «Мӯъҷизаи муқаррарӣ», «Писари калонӣ», «Мукофот», «Фишор», «Зани оҳанин», «Найрангҳои Скапен», «Дар чорсӯ» нақшҳои марказӣ бозида, намоишномаҳои «Чароғи маърифат», «Бе пир марав», «Аз хок баромадему бар хок шудем», «Ҳафтзарб» ва ғайраро рӯи саҳна овардааст.

Истеъдодаш дар иҷрои образҳои мазҳакавӣ баланд аст, ҳамроҳи Толибҷон Бобоев дар намоиши «Очаи Бика ва Зика» тӯли қариб бист сол бо саҳначаҳои ҳаҷвӣ ва интермедияҳо зиёда аз ду ҳазор маротиба баромад намудаанд.

## Ҷоизаҳо
Бо Грамотаи Фахрии Президиуми Совети Олии Тоҷикистон қадр шудааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Арбобони фарҳанги тоҷик. Донишнома / Муаллиф-мураттиб Ёрмуҳаммади Сучонӣ. — Душанбе, 2016. — 863 с.

Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳои театри Тоҷикистон