Ноҳияи Конибодом

**Ноҳияи Конибодом** яке аз ноҳияҳои вилояти Суғд аст. Ноҳия 26 сентябри соли 1926 таъсис ёфтааст. Аҳолиаш 146,3 нафар (соли 2015), тоҷикон ва узбекон, масоҳаташ — 828,9 км². Маркази ноҳия шаҳри Конибодом аст. Масофа аз шаҳри Конибодом то Хуҷанд — 80 км,
то Душанбе 382 км аст.

## Мавқеи ҷуғрофӣ

## Иқлим

## Табиат

## Таърих
Конибодом дар гузашта як шаҳри хеле пешрафта ва шукуфони Осиёи Марказӣ бо номи «Канд» буд. Ҳуҷҷати аслӣ, ки дар он Конибодом «Канд» номида мешавад, мактуби сафир Фатуварна мебошад, ки тақрибан дар солҳои 712—713 навишта шуда буд ва ба ҳокими шаҳри Суғд Диваштак, вақте ки Мовароунаҳр аз ҷониби Кутайба ибни Муслим, фармондеҳи сарлашкари араб ҳамла мешавад, фиристода шудааст. Аз ин ҳуҷҷат ба чунин хулоса омадан мумкин аст, ки Конибодом пеш аз ҳамлаи арабҳо вуҷуд дошт. Сайёҳи бузург ва коршиноси ҷуғрофияи асри 9 Ал-Истахрӣ дар асари худ «Ал Молик валмасолик» шаҳри Кандро ёдовар шуда, изҳор доштааст, ки он ба вилояти Суғд тааллуқ дорад. Баъдтар (дар охири асри 19) муаррихи маъруфи араб ва географи маъруфи Макаддасӣ (944—990), ки ба Хуросон ва Мовароунаҳр сафар кардааст, дар асари худ «Аҳсан — ул — такосим фи маърифат ал аколим» дар бораи шаҳри Канда маълумот медиҳад ва ёдоварӣ мекунад ки як сой аз маркази ин шаҳр гузаштааст. Маълумоти мухтасар дар бораи Канда дар китоби ҷуғрофияи вазири бузурги Сомониён — Ҷайҳонӣ оварда шудааст. Муаллиф, ки шаҳри Хуҷандро тавсиф мекунад, мегӯяд, ки ба ҷуз Ханд шаҳре ба Хуҷанд баробар нест. Дар асоси изҳороти Ҷайҳонӣ маълум мешавад, ки Канд ба минтақаи Хуҷент тааллуқ дошт ва ҳамчун як шаҳри мустақил аллакай дар асри 10 рушд кардааст.

Донишманди рус В.Наливкин дар китоби худ «Таърихи мухтасари хонигарии Қӯқанд» даъво дорад, ки дар соҳили рости Сирдарё деҳаи Хоҷаягон мавҷуд буд. Олим ба хулосае омад, ки маҳалли қаблии шаҳри Конибодом маҳз дар ҷои ин деҳа буд. Тибқи дастурҳои хаттии ӯ, деҳаи Хоҷаягон 6 ҳазор сол пеш вуҷуд дошт ва баъдан қурбонии оташ шуд. Бостоншиноси рус А. М. Костания ҳангоми таҳқиқи маҳалли деҳаи Хоҷаягон далел овард, ки замоне дар ин ҷо як маҳалли истиқоматие мавҷуд буд. Чанд сол пеш, дар ҷануби деҳаи Работ, ду сар қӯчқори мармарин ва як ханҷари биринҷӣ ёфт шуданд, ки ба асрҳои 3 — 4 пеш аз милод тааллуқ доштанд.

Дар айни замон, ин бозёфтҳои бебаҳои бойгонии санъати ҳайкалтарошӣ дар Осорхонаи Эрмитажи Санкт-Петербург маҳфузанд. Чанде пеш, ҳангоми барқарорсозии яке аз хонаҳои куҳна дар деҳаи Сарикуи ҷамоати Пулатан кӯзае ёфт шуд, ки ба гуфтаи бостоншиносон таърихи 2 ё 3 ҳазорсола дорад.

## Мардум
Мардуми Конибодом ба забонҳои тоҷикӣ ва узбакӣ сухан мегӯянд. Бар пояи омори соли 2015, ноҳияи Конибодом 146,3 ҳаз. тан дошт.

## Бахшбандӣ

## Ҳукумат
Сарвари ноҳияи Конибодом Раиси Ҳукумати он аст, ки вайро Раиси Ҷумҳурии Тоҷикистон таъйин мекунад. Ниҳоди қонунгузори ноҳияи Конибодом Маҷлиси намояндагони халқӣ мебошад, ки онро раъйдиҳандагони ноҳияи Конибодом барои 5 сол интихоб мекунанд.

## Маориф ва Фарҳанг

## Тандурустӣ

## Зодагони диёр
Неъмат Қаробоев, ҷанговари ҶБВ (1941—1945), Қаҳрамони Иттиҳоди Шӯравӣ (1940), Рауф Баротов — олими соҳаи геология, академики АИ Ҷумҳурии Тоҷикистон (1967), Мирзобобо Аҳмадов — сароянда ва навозанда, Ҳофизи халқии ҶШС Тоҷикистон (1952), Низомиддин Зоҳидов, шарқшинос, доктори илмҳои филологӣ, Юсуфҷон Аҳмадзода, шоир, нависанда, тарҷумон.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ноҳияҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ноҳияҳои вилояти Суғд