open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Гейнис, Александр Владимирович

**Гейнис Александр Владимирович** (тав.29.9.1952, ноҳияи Вахш) — ҷарроҳ, доктори илмҳои тиб (1994), профессор (1998).

## Зиндагинома
Хатмкардаи факултаи муолиҷавии Институти давлатии тиббии Тоҷикистон (ИДТТ) ба номи Абуалӣ ибни Сино (1975). Ординатори клиникии кафедраи ҷарроҳии госпиталии ИДТТ (1975-77), ҷарроҳи Беморхонаи клиникии ҷумҳуриявии № 1-и шаҳри Душанбе (1977-80), ассистент, дотсенти кафедраи ҷарроҳии госпиталӣ (1980-88), ҷонишини декани факултаи муолиҷавӣ ва котиби масъули Шӯрои ҳамоҳангсозии илми ИДТТ (1988-92). Х. и., роҳбари шуъбаи клиникӣ (1994-97) ва директори Маркази илмии давлатии тибби лазерии Федератсияи Русия (аз 1997). Бобати муолиҷаи лазерӣ ва усулҳои истифодаи он дар тиб пажӯҳиш анҷом додааст. Зиёда аз 200 таълифи илмӣ дорад.

## Осор
* Внутривенное лазерное облучение крови. М., 2008;
* Лазерная терапия в косметологии и дерматологии. М., 2010;
* Лазеры в эндоскопии. М., 2011.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Томас Гейнсборо

**То́мас Ге́йнсборо** (; 14 майи 1727 — 2 августи 1788) — рассоми инглис.

## Зиндагинома
Дар портреткашӣ машҳур буд. Эҷодиёташро аз манзаранигорӣ («Бешаи Корнард», 1748, Нигористони миллӣ, Лондон) сар кардааст. Ба ақидаи муҳаққиқон, дар асарҳои ӯ таъсири рассомони машҳур А. Ватто, П. Рубенс, Н. Пуссен, К. Лоррен ва дар портретҳои ав-валинаш таъсири ҳамватанонаш У. Хогарт ва А. Ремзӣ эҳсос мешавад. Дар мусаввараҳои Томас Гейнсборо фазилатҳои накуи инсонӣ ва эҳсосоти нозуки ботинӣ шоирона ифода ёфтаанд. Махсусан, пор третҳои писарбачагону занҳоро пурҷозибаву муассир офаридааст. «Писарбачаи кабудпӯш» (1770), портретҳои Мэри Грэм (1775), Элизабет Шеридан (1783) ва ҳунарпешаи маъруф Сара Сиддонс (1785) аз он ҷумлаанд. Портретҳои ҷавондухтарон (1755-56, Нигористони миллӣ, Лондон), оилаи Халлетҳо («Сайри субҳдам», 1885-86, Нигористони миллӣ, Лондон) низ хеле самимиву табиӣ кашида шудаанд. Ба қаҳрамонҳои Томас Гейнсборо ҳаётдӯстӣ, маънавиёти ғанӣ ва хислатҳои фардӣ хос аст. Дар байни асарҳои Томас Гейнсборо манзараҳои ҳаёти деҳқонон мақоми басазо доранд («Писарбачаҳои қишлоқӣ», 1787, Музейи метрополитен, ИМА; «Аробае, ки ба ярмарка равон аст», Нигористони миллӣ, Лондон). «Бешаи Корнард» (1748), «Манзараи дарё бо саворае» (1755), «Ароба» («Бозгашт аз дарав», 1767) аз ҷумлаи корҳои маъруфи ӯянд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Кузнецова И., Томас Гейнсборо. М., 1964;
* Некрасова Е. А. Томас Гейнсборро. М., 1990;
* Леонард Дж. Н. Мир Гейнсборо: 1727—1788. М., 1998.

## Сарчашма
*
Саддарвоза

**Саддарвоза** () ё **Ҳекотумпилус** () — як шаҳри бостонӣ дар бохтари Хуросон, ки аз соли 200 пеш аз мелод пойтахти Ашкониён буд. 

Вожаи Ҳекотумпилус дар забони юнонӣ ба маънои сад дарвоза мебошад. Ин лақаб дар назди юнонён ба шаҳрҳое дода мешуд, ки беш аз чаҳор дарвозаро доро буданд.

## Эзоҳ
Ҳекотиуси Милетӣ

**Ҳекотиуси Милетӣ** (,  тақр. 550—490 то м.) — таърихнигор ва ҷуғрофиёдони Юнони Қадим, яке аз наздиктарин пешгузаштаҳо сарчашмаҳои адабии Ҳеродот.

## Эзоҳ
Ҳектор

**Ҳектор**, **гектар** (аз  «сад» + ар; ишораи кутоҳ: **га**; байналмилалӣ: **ha**), — яке аз якоҳои андозагирии масоҳат дар воҳидҳои андозагирии метрик аст, ки дар дастгоҳи байналмилалии якоҳо (SI) низ пазируфта шуда ва бештар барои андозагири масоҳати арозӣ ба кор меравад. «Ҳектор» пасванди юнонӣ ба маънои 100 аст. Ҳектор дар воқеъ масоҳати як мураббаъ бо зилъе ба тӯли 100 метр аст. Бинобарин ҳар ҳектор баробар 10000 метри мураббаъ аст. Ҳар ҳектор баробар бо 100 ор ва 0,01 (як садум) килуметри мураббаъ аст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ченакҳои масоҳат
Ҳекло

**Ҳекло** () — оташфишон дар ҷануби Исландия аст . Баландӣ — 1488 метр. Он аз соли 874 беш аз 20 бор оташ гирифтааст ва фаъолтарин оташфишон дар Исландия ҳисобида мешавад. Дар асрҳои миёна, исландиҳо онро «Дарвозаи дузах» меномиданд. Пажӯҳиши бозмондаҳои хокистари отшафишонӣ нишон доданд, ки оташфишон ҳадди аққал дар 6600 соли охир фаъол буд. Охирин оташфишонӣ дар соли 2000 рух дод.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Оташфишонҳо
Ярослав Ҳейровский

**Ярослав Ге́йровский** (; 20 декабри 1890, Прага — 27 марти 1967, ҳамон ҷо) — кимиёшиноси чех, асосгузори полярография, узви АИ Чехословакия (1952), узви хориҷии АИ ИҶШС (1966).

## Зиндагинома
Хатмкардаи Донишгоҳи Порис (1918). Солҳои 1910–13 дар коллеҷи Донишгоҳи Лондон таҳти роҳбарии Ф. Доннан таҳсил ва кор кардааст. Аз соли 1922 ёвари профессор, аз соли 1926 профессори кафедраи кимиёи физикии Донишгоҳи Порис, аз соли 1950 директори Институти давлатии полярографияи Прага буд. Соли 1922 раванди электролизро дар электроди симобии қатравӣ таҳқиқ намуда, вобастагии барқароршавии устувору оксидшавиро аз табиати моддаҳо муқаррар карда, бузургии ҷараёни диффузӣ ва консентратсияи моддаҳоро дар электролит ошкор сохт. Барои ихтирои полярограф ва рушди усулҳои таҳлилу полярографӣ сазовори ҷоизаи Нобел гардидааст (1959).

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Қалъа рафтан

рост|чаҳорчӯба|Қалъа рафтани шоҳу рух
**Қалъа́ рафтан** (; , аз ; roc — муҳраи шатранҷ, аз форсии рух — афсари ҷангӣ) — ҳамзамон (дар як гашт кардан) нақли макон ё ҷобаҷо кардани шоҳ ва рух, ки тарафҳо дар ҷараёни бозӣ метавонанд як бор иҷро кунанд.

Қалъа рафтан аз тариқи ҳаракати шоҳ ба ду майдони самти рух доир карда мешавад, ки он гоҳ рух аз паҳлуи шоҳ гирифта шуда, ба майдони шафати он гузошта мешавад, ба шарте ки хонаҳои байни шоҳ ва рух комилан холӣ бошанд. Қалъа рафтан ба самти ҷиноҳи шоҳ қалъаи кучак (ё кутоҳ, шартан ин тавр сабт мешавад: 0-0); ба самти ҷиноҳи фарзин — қалъаи бузург (ё баланд, сабти он: 0-0-0) унвон дорад.

Қалъа рафтан дар шатранҷ фаннест, ки бо истифода аз он шоҳ ба ақибгоҳ паноҳ меорад. Тибқи муқаррарот ибтидо шоҳро бояд ҳаракат дод ва он гаҳ рухро. Аммо дар ин мавридҳо наметавон қалъа рафт:
* то ин дам дар бозӣ шоҳ ё рух ҳаракате карда бошанд;
* дар мобайни рухи самти қалъа ва шоҳ агар ягон муҳрае вуҷуд дошта бошад;
* шоҳ агар ҳадафи кишт қарор гирад;
* шоҳ аснои қалъаравӣ ё пас аз қалъаравӣ зери шуъои кишт уфтад;
* майдонҳое, ки аснои қалъаравӣ шоҳ убур мекунад, набояд дар тирраси ҳариф қарор гирифта бошанд.

Дар Итолиё чандин муддат ба истилоҳ, қалъа рафтани озод роиҷ буд, ки тибқи он шоҳу рух аз рӯйи хоҳишу мароми бозигар метавонистанд дар мавқеи мухталиф ҷобаҷо шаванд. Аз миёнаи садаи XIX (дар Итолиё аз охири садаи XIX) варианти муосири қалъа рафтан ҷойгузини қалъа рафтан-и озод гардид. Қалъа рафтан дар тактикаю стратегияи шатранҷ нақши муҳимм мебозад: мавқеи шоҳро мустаҳкам менамояд ва яке аз воситаҳои басиҷ кардани қувваҳост. Бизигарони ҳар ду тараф маъмулан саъй мекунанд, ки ҳамдигарро аз қалъа рафтан маҳрум созанд ва он гоҳ ба шоҳи дар марказ саргардони ҳариф ҳамла биоғозанд.

Дар композитсияи шатранҷ дар ҳар гаште иҷозаи қалъа рафтан дода мешавад, ба шатре ки имкони исбот кардан набошад, ки шоҳ ва рухи қалъараванда аз ин пеш «ҳаракат» карда будаанд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шатранҷ
Гурӯҳ:Қоидаҳои шатранҷ
Гунбаз (деҳа, н. Ғафуров)

**Гунбаз** — деҳа дар ҷамоати деҳоти Ғозиёни ноҳияи Ғафуров. Аз Гумбаз то маркази ҷамоат 3 км, то маркази ноҳия 12 км; роҳ — асфалтпӯш. Аҳолиаш 994 нафар (2013), тоҷикон.

## Иқтисод
Нуқтаи хидмати маишӣ, 2 нуқтаи савдои хусусӣ ва чойхона дорад. Деҳа мактаб надорад. Талабагон дар мактаби таҳсилоти миёнаи умумии деҳаи Чорсӯ таҳсил мекунанд. Соҳаҳои асосии хоҷагӣ: боғдорӣ, чорводорӣ ва пахтакорӣ. Заминҳо аз наҳри Хоҷабоқирғон ва чоҳҳои амудӣ обёрӣ мешаванд. Дар ҳудуди Гунбаз хоҷагии деҳқонии «Гунбаз» мавҷуд аст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — : СИЭМТ, 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ғафуров
Гурӯҳ:Ҷамоати Ғозиён
Алимуҳаммад Муродӣ

**Алимуҳамммад Муродӣ** (зод. 3 августи 1945, деҳаи Қавоқи ноҳияи Шӯрообод, вилояти Кӯлоб) — шоир ва рӯзноманигори тоҷик. Шоири халқии Тоҷикистон (2020). Узви Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон (1987).

## Зиндагинома
Алимуҳамммад Муродӣ 3 августи соли 1945 дар деҳаи Қавоқи ноҳияи Шӯроободи вилояти Кӯлоб ба ҷаҳон омада, соҳиби номаи камоли мактаби миёнаи зодгоҳаш гардидааст. Хатмкардаи факултаи филологияи тоҷики Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон ба номи В. И. Ленин аст. Солҳои зиёде дар матбуот кор карда, чанде муҳаррири рӯзномаи ноҳияи Ёвон, мудири шуъбаи рӯзномаи вилояти Қӯрғонтеппа, сармуҳаррири редаксияи мусиқии телевизиони ҷумҳурӣ, мудири шуъбаи нақди адабии маҷаллаи «Садои Шарқ» будааст. Ҳоло дар ноҳияи Мир Саййидалии Ҳамадонӣ кору зиндагӣ мекунад.

## Эҷод
Маҳсули қалами Алимуҳаммад Муродӣ тавассути маҷмӯаҳои «Дастниҳол», «Боғи мурод», «Нози Наврӯз», «Чароғи рӯзадор», «Хайрбоди баҳор» ва чандин маҷмӯаҳои дастҷамъӣ дастраси хонандагон гардидааст.

## Ҷоизаҳо
Соли 2005 барои китоби «Хайрбоди баҳор» сазовори Ҷоизаи ба номи Мирзо Турсунзода гардидааст.

Аз соли 1987 узви Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон мебошад.

Алимуҳаммад Муродӣ 28 августи соли 2020 бо унвони Шоири халқии Тоҷикистон қадрдонӣ гардид.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шоирони халқии Тоҷикистон
Лайлӣ ва Маҷнун (балет)

**Балети «Лайлӣ ва Маҷнун»** — яке аз аввалин балетҳои тоҷик буда, мусиқии онро композитор Сергей Баласанян навиштааст. Аз 4 парда ва 6 намоиш иборат буда, дар асоси достони Низомии Ганҷавӣ офарида шудааст (Либретои С. А. Сенин). Ба қавли Н. Нурҷонов: «Дар балет таърихи муҳаббати фоҷиавии ду дилбохтаи ҷавон ҳамчун драмаи характерҳо, мисли таронаи ишқи поку эҳсоси баланд намоиш дода мешавад. Лайлӣ ва Маҷнун ба якдигар вафодор буда, ба тақдирашон тан намедиҳанд ва ҳалок мегарданд. Мусиқии асар мутаносибӣ ва амалиёти пуртазоди саҳнавӣ дошта, бо услуби оркестриаш фарқ мекунад». «Лайлӣ ва Маҷнун» бори аввал 7 ноябри с. 1947 дар саҳнаи Театри давлатии опера ва балети тоҷик гузошта шудааст. Балетмейстер Ғаффор Валаматзода, дирижёр Л. Левин, рассом Е. Чемодуров; дар нақшҳо: Лайлӣ – Л. Зоҳидова, Маҷнун (Қайс) – М. Қобилов, Ибни Салом – Рафаэл Толмасов, Навфал – М. Ҳасанов. Мукофти давлатии СССР – С. Баласанян, Ғ. Валаматзода, Е. Чемодуров, Л. Зоҳидова, М. Қобилов. Таҳрир ва таҳияи нави балети мазкур боз дар ҳамин театр 15 марти с. 1957 баргузор гардид. Таҳрири нав иборат аз 3 парда, 22 дек. 1961 дар Театри Калони Москва гузошта шудааст. Либреттои К. Голейзовский ва С. Сенин, балетмайстер – К Голейзовский, дирижёр – Жюрайтес, рассом – Г. Епишин. Дар ролҳо: Лайлӣ – Р. Стручкова, Н. Бесметрнова, Маҷнун (Қайс) – В. Василев, Ибни Салом – В. Левашов. «Лайлӣ ва Маҷнун» бо таҳрири нав иборат аз 3 парда боз дар Театри давлатии академии опера ва балети ба номи С. Айнӣ 12 марти 1970 гузошта шуд. Балетмейстер – Н. Конюс, дирижёр – Э. Айрапетянс. Дар ролҳо: Лайлӣ – Малика Собирова, Бозгул Исоева, Татяна Холова, Маҷнун (Қайс) – Музаффар Бурҳонов, Қурбон Холов ва ғ. Соли 1977 дар вақти сафари ҳунарии ҳайати балети театр дар шаҳри Куопио (Финландия) ва солҳои 1978-79 дар Сингапур, Тайланд, Малайзия, Ҳиндустон ва Покистон намоиш дода шуд. «Лайлӣ ва Маҷнун» дар саҳнаи Театрҳои Самарқанд, Ереван ва диг. шаҳрҳо гузошта шудааст. С. 1960 ба навор гирифта шуд (балетмейстер Ғ. Валаматзода, режисёр Т. Березансева). Матни нотавии «Лайлӣ ва Маҷнун» соли 1969 дар нашриёти «Музгиз»-и ш Москва чоп шудааст.
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Намоишномаҳои театри давлатии академии опера ва балети ба номи С. Айнӣ
Шоҳиён

**Шоҳиён** (то 2021 — Қотма, Котма) — деҳа дар ҷамоати деҳоти Ғозиёни ноҳияи Ғафуров. Аз Шоҳиён то маркази ҷамоат 5 км, то маркази ноҳия 35 км. Аҳолиаш 1785 нафар (2017), тоҷикон.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — : СИЭМТ, 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ғафуров
Гурӯҳ:Ҷамоати Ғозиён
Заркорон (деҳа, н. Ғафуров)

**Заркорон** (то 28.2.2013 Куйбишев) — деҳа дар ҷамоати деҳоти Дадабой Холматови ноҳияи Бобоҷон Ғафуров. Аз Заркорон то маркази ноҳия 35 км. Аҳолиаш 4414 нафар (2017), тоҷикон.

## Иқтисод
Заркорон солҳои 50 асри 20 бунёд шудааст. Деҳа муассисаи таҳсилоти миёнаи умумӣ, масҷиди панҷвақта, маркази саломатӣ, дорухона, 6 нуқтаи савдои хусусӣ, нуқтаи хидмати маишӣ, чойхона, китобхона ва боғчаи бачагона дорад. Соҳаҳои асосии хоҷагӣ: боғдорӣ, сабзавоткорӣ, токпарварӣ ва чорводорӣ. Заминҳо қисман аз рӯди Сир, қисми дигарашон аз обанбори Баҳри Тоҷик (собиқ Қайроққум) обёрӣ мешаванд. Дар ҳудуди деҳа 40 хоҷагии деҳқонии инфиродӣ фаъолият доранд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — : СИЭМТ, 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ғафуров
Гурӯҳ:Ҷамоати Дадабой Холматов
Гулистон (деҳа, ҷ. Ёва, н. Ғафуров)

**Гулистон** — деҳа дар ҷамоати деҳоти Ёваи ноҳияи Ғафуров. Аз Гулистон то маркази ҷамоат 3 км, то маркази ноҳия 12 км; роҳ асфалтпӯш. Аҳолиаш 919 нафар (2017), тоҷикон.

Соли 1918 ташкил шудааст. Дар ҳудуди Иттиҳодияи илмӣ-истеҳсолии ба номи Раҳмон Набиев ҷойгир аст.

## Иқтисод
Нуқтаҳои хидмати маишӣ, қаҳвахонаи «Висол», нуқтаҳои фурӯши сӯзишворӣ, масҷиди панҷвақта, устохонаи чӯбгарӣ, ошхона ва чойхона дорад. Гулистон мактаб надорад. Талабагон дар мактаби таҳсилоти миёнаи умумии деҳаи Ҷӯи Раззоқ таҳсил мекунанд. Соҳаҳои асосии хоҷагӣ: сабзавоткорӣ ва боғдорӣ. Заминҳо аз дарёи Сир обёрӣ мешаванд.

## Шахсияҳои маъруф
Деҳа зодгоҳи шоир Муҳиддин Фарҳат аст.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 
* Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — : СИЭМТ, 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ғафуров
Гурӯҳ:Ҷамоати Ёва
Ференс Лист

**Ференс (Франс) Лист** (1811-1886) — композитори бузурги олмонӣ, пианинонавоз, дирижёр, омӯзгор, нависандаи соҳаи мусиқӣ, ходими ҷамъиятӣ. 
## Зиндагинома
Лист мусиқиро аз К. Черни (фортепиано), А. Салери, Ф. Поэр ва А. Рейх (композитсия) омӯхтааст. Солҳои 1823-1835 дар Порис иқомат дошт ва дар он ҷо қобилияти худро чун пианинонавоз (аз сини 9-солагӣ баромад кардааст) муаррифи намуд ва фаъолияташро ҳамчун омӯзгор ва композитор оғоз кард. Робитааш бо ходимони адабиёту санъат – Г. Берлиоз, Н. Паганини, Ф. Шокен, В. Гюго, Ж. Санд, О. Балзак, Г. Гейне ва диг. ба ақидаи ӯ таъсири мусбат расонид. 
## Эҷодиёт
Лист дар ҳаёти тӯлонии эҷодиёташ қариб 700 асар эҷод кардааст. Ба қуллаҳои баланди фаъолияташ симфонияи «Фауст» (аз достони Ҳёте), Данте – симфония, 13 достони симфонӣ («Прелюдаҳо», «Тассо», «Орфей» ва ғайра). 2 консерт барои фортепиано бо оркестр, Рапсодияҳои машҳури венгерӣ ва ғ. тааллуқ доранд. Ӯ муаллифи транскрипсияҳои фортепианӣ аз суруди Шуберт то симфонияи Бетховен; фантазияҳои барҷастаи консертӣ дар оҳангҳои операҳои Мотсарт, Белини, Мейрбер, Верди, Глинка ва диг. мебошад.
Лист шакли нави (якқисма) достони симфонӣ, консерту сонатаҳоро ба вуҷуд овард; ӯ намояндаи калонтарин жанри барномавии мусиқии симфонӣ буд, ки сюжетҳоро аз асарҳои адабӣ гирифтааст. Ҳамчунин бисёри пиесаҳои фортепании ӯ барномавианд. Эҷодиёти Лист равшан миллист, мусиқии ӯ бо мағзи наво ва ритмҳои суруд ва рақсҳои халқӣ саршоранд. Лист – пианист дар таърихи санъати иҷрокунандагии фортепианӣ давраи навро кушод. Ӯ худро низ ҳамчун дирижёри опера ва симфонӣ дар сатҳи аъло нишон дод, ташвиқгари мусиқии классикӣ (аслан композиторони дӯстдоштааш – Мотсарт, Бетҳовен, Вагнер). Пианинавозони барҷаста: Г. Бюлов, К. Таузич, Э. д` Албер, Э. Зауэр, А. Зилоти, В. Тимаева ва диг. шогирдони Л. буданд. Ӯ дар Россия консертҳо додааст (1842, 1843, 1847), бо Глинка шинос буд, ба эҷодиёти композиторони «Дастаи мутақдир» ва Чайковский бо диққат назора мебурд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Оҳангсозон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Мусиқидонон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Оҳангсозони Олмон
Гурӯҳ:Оҳангсозони асри XIX
Зарзамин (деҳа, н. Ғафуров)

**Зарзамин** (Зарзамини Нав; то 2012 — *Қатаған*) — деҳа дар ҷамоати деҳоти Зарзамини ноҳияи Ғафуров. Аз Зарзамин то маркази ноҳия 7 км; роҳ асфалтпӯш. Аҳолиаш 13156 нафар (2017), тоҷикон ва узбакҳо.

## Мардум

## Иқтисод
Деҳа 2 муассисаи таҳсилоти миёнаи умумӣ, бунгоҳи тиббӣ, 3 чойхона, 2 китобхона, 5 нуқтаи савдои хусусӣ, нуқтаи хидмати маишӣ (ҳаммом), масҷиди панҷвақта ва 2 ошхона дорад. Соҳаи асосии хоҷагӣ: боғдорӣ, сабзавоткорӣ ва чорводорӣ. Заминҳо аз д. Сир обёрӣ мешаванд. Дар ҳудуди деҳа 1200 хоҷагии деҳқонии инфиродӣ фаъолият доранд.

## Шахсиятҳои маъруф
Шоир Маҳмуд Қосимов дар ҳамин деҳа таваллуд шудааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — : СИЭМТ, 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ғафуров
Гурӯҳ:Ҷамоати Зарзамин
Гиёҳдара

**Гиёҳдара** (пешина *Таклӣ*) — деҳа дар ҷамоати деҳоти Исмоили ноҳияи Ғафуров. Аз Гиёҳдара то маркази ҷамоат 16 км, то маркази 55 км; роҳ асфалтпӯш. Аҳолиаш 55 нафар (2017), тоҷикон.

## Иқтисод
Деҳа мактаб надорад. Хонандагон дар мактабҳои деҳаи Қароҷингил таҳсил мекунанд. Соҳаҳои асосии хоҷагӣ: чорводорӣ, ғаллакорӣ ва боғдорӣ. Заминҳояш лалмӣ мебошанд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 
* Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — : СИЭМТ, 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ғафуров
Гурӯҳ:Ҷамоати Исмоил
Гулобод (деҳа, н. Ғафуров)

**Гулобод** — деҳа дар ҷамоати деҳоти Исмоили ноҳияи Ғафуров. Аз Гулобод то маркази ҷамоат 4 км, то маркази ноҳия 31 км; роҳ асфалтпӯш. Аҳолиаш 1710 нафар (2017), тоҷикон.

Соли 1986 таъсис ёфтааст. Дар ҳудуди кооперативи истеҳсолии ба номи Турсунбой Қушматов (собиқ сарвари хоҷагӣ, дорандаи ордени Ленин) воқеъ аст.

## Иқтисод
Мактаби таҳсилоти миёнаи умумӣ, бунгоҳи тиббӣ, китобхона, нуқтаҳои савдои хусусӣ дорад. Соҳаҳои асосии хоҷагӣ: пахтакорӣ, чорводорӣ, сабзавоткорӣ ва боғдорӣ. Заминҳо аз чоҳҳои амудӣ обёрӣ мешаванд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 
* Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — : СИЭМТ, 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ғафуров
Гурӯҳ:Ҷамоати Исмоил
Зарнишон

**Зарнишон** (то 4.7.2013 *Бошқӯрғон*) — деҳа дар ҷамоати деҳоти Исмоили ноҳияи Ғафуров. Аз Зарнишон то маркази ҷамоат 40 км, то маркази ноҳия 67 км. Аҳолиаш 40 нафар (2017), тоҷикон.

## Иқтисод
Деҳа мактаб надорад. Талабагон дар муассисаи таҳсилоти миёнаи умумии деҳаи Оламтоб таҳсил мекунанд. Соҳаҳои асосии хоҷагӣ: ғаллакорӣ, занбӯрпарварӣ, боғдорӣ ва чорводорӣ. Заминҳо аз чашмасорони доманакӯҳҳо обёрӣ мешаванд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — : СИЭМТ, 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ғафуров
Гурӯҳ:Ҷамоати Исмоил
Оламтоб

**Оламтоб** (пешина *Апон*) — деҳа дар ҷамоати деҳоти Исмоили ноҳияи Ғафуров. Аз Оламтоб то маркази ҷамоат 40 км, то маркази ноҳия 76 км; роҳ мошингард. Аҳолиаш 908 нафар (2017), узбакҳо.

## Иқтисод
Мактаби таҳсилоти умумии асосӣ, бунгоҳи тиббӣ, нуқтаҳои савдои хусусӣ дорад. Соҳаи асосии хоҷагӣ: боғдорӣ. Заминҳо аз чоҳҳои артезианӣ обёрӣ мешаванд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — : СИЭМТ, 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ғафуров
Гурӯҳ:Ҷамоати Исмоил
Оҳучашма (деҳа, н. Ғафуров)

**Оҳучашма** (то 2018 — *Уяс*) — деҳа дар ҷамоати деҳоти Исмоили ноҳияи Ғафуров. Аз деҳа то маркази ҷамоат 7 км, то маркази ноҳия 15 км. Аҳолиаш 5052 нафар (2017), тоҷикон.
## Мардум

## Эзоҳ

## Сарчашма
* Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — : СИЭМТ, 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ғафуров
Гурӯҳ:Ҷамоати Исмоил
Арбоб (деҳа, н. Ғафуров)

**Арбоб** — деҳа, маркази ҷамоати деҳоти Унҷӣи ноҳияи Ғафуров. Аз Арбоб то маркази ҷамоат аз 1 км камтар, то маркази ноҳия — шаҳраки Ғафуров 10 км; роҳ асфалтпӯш. Аҳолиаш 1456 нафар (2017), тоҷикон.

## Таърих
Деҳа баъди сохта ба истифода дода шудани маҷмааи «Қасри Арбоб»-и колхози «Москва» (1952—1967, раисаш С. Ӯрунхоҷаев) ин номро гирифта, аввал дар он 7 — 8 оила зиндагӣ мекард, минбаъд васеъ шуд.

## Иқтисод
Деҳа гимназия, бунгоҳи тиббӣ, 2 нуқтаи савдои хусусӣ ва чойхона дорад. Соҳаи асосии хоҷагӣ: пахтакорӣ. Заминҳо аз д. Сир ба воситаи насосҳо (лӯлаҳои обкаш) обёрӣ мешаванд. Дар маҷмааи «Арбоб» Иҷлосияи XVI Шӯрои Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон баргузор гардид (16 — 30 ноябри 1992). Аз соли 2010 он КВД «Кохи фарҳанг» ном гирифта, мансуби Раёсати фарҳанги Мақомоти иҷроияи Ҳокимияти давлатии вилояти Суғд мебошад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — : СИЭМТ, 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ғафуров
Гурӯҳ:Ҷамоати Унҷӣ
Деҳсор (деҳа, н. Ғафуров)

**Деҳсор** (то 2021 – Янгиқӯрғон) — деҳа дар ҷамоати деҳоти Ҳайдар Усмонови ноҳияи Ғафуров. Аз Деҳсор то маркази ҷамоат 100 км, то маркази ноҳия 117 км. Аҳолиаш 958 нафар (2017), тоҷикон.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — : СИЭМТ, 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ғафуров
Гурӯҳ:Ҷамоати Ҳайдар Усмонов
Зартеппа (деҳа, н. Ғафуров)

**Зартеппа** (то 4.7.2013 *Қӯрғонтеппа*) — деҳа дар ҷамоати деҳоти Чашмасори ноҳияи Ғафуров. Аз Зартеппа то маркази ҷамоати деҳот 15 км, то маркази ноҳия (шаҳраки Ғафуров) 60 км. Аҳолиаш 546 нафар (январи 2017). 

## Иқтисод
Деҳа бунгоҳи тиббӣ, масҷиди панҷвақта ва муассисаи таҳсилоти умумии асосӣ дорад. Талабагон таҳсилро дар муассисаи таҳсилоти миёнаи умумии маркази ш. Истиқлол давом медиҳанд. Соҳаҳои асосии хоҷагӣ: сабзавоткорӣ, чорводорӣ ва ғаллакорӣ. Заминҳо аз чашмасорони кӯҳдоманҳо обёрӣ мешаванд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* Тақсимоти маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон — : СИЭМТ, 2017. — 580 с. — ISBN 978-99947-33-68-2

Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ғафуров
Гурӯҳ:Ҷамоати Чашмасор (н. Ғафуров)
Мавригихонӣ

**Мавригихонӣ** («маврӣ», шакли тағйирёфтаи «марвӣ») — намуди ҳунари сарояндагӣ, мусиқӣ. Дастаи сарояндагон, навозандагон ва раққосони халқӣ, ки аз як гурӯҳи 2-5-нафара иборат аст. Ин намуди ҳунар дар байни санъаткорони тоҷикзабони Бухоро ба вуҷуд омада, рушд ёфтааст. Истилоҳ ва услуби «мавригихонҳои Бухоро» низ аз ҳамин ҷост. Ба қавли З. Тоҷикова: «Мавригихонӣ асосан дар байни эрониҳо (як гурӯҳи этникие, ки дар Бухоро умр ба сар мебурданд) маъмул буд. Дар мавригихонӣ одатан доирадасти якумро, ки усули асосиро менавозад нағорадаст ва дойрадастҳои дигарро, ки усули мазкурро тақвият медоданд, пастнавоз меномиданд. Дойрадастон дар айни замон суруд ҳам мехонданд, ки аз байни онҳо нафаре яккахон буда, дигарон дар нақаррот ҳамовозӣ мекарданд. Репертуари Мавригихонӣ аз силсилаи овозию рақсӣ иборат буд, ки «мавригӣ» ном дошт. Вай аз пайтҳо иборат аст, ки паиҳам омада, баланду пастшавӣ ва тағйирёбии ҳар як қисматро муайян мекунанд. Дар пайт одатан қисматҳои «Шаҳд», «Гардони Шаҳд», «Сархона», «Гардони Сархона», «Фӯроварди Сархона», «Чорзарб», «Гардони Чорзарб», «Маймалик» ва ғ. мавҷуданд. Ҳар пайт тадриҷан шиддат гирифта, бо рақси босуръат бо навои нағора анҷом меёбад. Нағора як қисми тезу тунд ва бошиддати рақс ба шумор рафта, дар навбати худ пайтҳоро миёни ҳамдигар мепайвандад. Ба ин марҳала мухаммасхонӣ низ дохил мешавад. Санъати мавригихонӣ одатан ба маросимҳои оилавӣ (хатна, тӯйи арӯсӣ, рӯзи таваллуд ва ғайра) робита дошта, иҷрокунандагони он бештар дар давраи мардон ширкат меварзанд. Мавригихонони машҳури асрҳои ХIХ-ХХ Бақоҷон Саъдуллоев, Ҳабиб Неъматов, Алиризо Қурбонов ва дигаронанд».

## Нигаред
* Мусиқии Тоҷикистон
* Шашмақом
## Адабиёт
* Низомов, А. Таърихи мусиқии тоҷик. – Душанбе, 2014
* Низомов, Х. Созшиносӣ. – Душанбе: Адиб, 2016.
* Нурҷонов, Н., Қобилова, Б., Мавригӣ. – Душанбе, 2008.
* Нурҷонов, Н. Олами беканори рақси тоҷик: очерки таърихӣ–назарӣ. – Душанбе, 2004.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Мусиқӣ дар Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ҳунарҳои иҷроӣ дар Тоҷикистон
Гурӯҳ:Мусиқии анъанавии тоҷикон
Мактаби мусиқӣ

**Мактаби мусиқӣ** — таълимгоҳ, муассисаи махсуси ибтидоию миёнаи тарбиявӣ, ки дар он асосҳои назарию амалии созу овозро меомӯзанд. Ба қавли А. Раҷабов: «Аз давраҳои қадим барои ниёгони халқи тоҷик омӯзиши созу овоз (мусиқӣ) яке аз қисмҳои муҳими тарбияи садоии санъати нафиса ба шумор мерафт. Омӯзиши мусиқӣ хусусан дар аҳди Сосониён (а.-ҳои II-VI) хеле равнақ ёфта буд. Яке аз калонтарин мактаби мусиқӣ дар музофоти Тайсафун таҳти роҳбарии Борбад амал мекард, ки дар он аввалин дастурҳои назарию амалӣ дар ин давра мураттабу тадвин мешуданд («Траникнамак», «Китоби таронаҳо»)… Дар аҳди Сомониён мактаби калону машҳури мусиқие дар Бухоро таъсис ёфт, ки ба он устоди номвари мусиқӣ Абулаббоси Бахтиёр сарварӣ мекард… А.-ҳои XII-XIV омӯзиши мусиқӣ дубора барқарор шуд. Асрҳои XIV-XVII дар ш.-ҳои Бухоро, Самарқанд, Ҳирот, Исфаҳон, Шероз, Деҳлӣ ва диг. калонтарин М. м. таъсис ёфтанд, ки ба онҳо Амир Хусрав, Абдулқодири Гӯянда, Носируддини Қаввол, Маҳмуди Ҳусайнӣ ва диг. сарварӣ мекарданд.

Навъҳои нави мактаби мусиқӣ пас аз Инқилоби Октябр чун таълимгоҳи махсус таъсис ёфтанд, ки он давоми анъанаи пешиниён буд. С. 1922 мактаби мусиқии Шарқӣ (ҳоло омӯзишгоҳи мусиқӣ ва бадеии ба номи Домулло Ҳалим Ибодов) кушода шуд. Дастпарварони аввалини он Шоҳназар Соҳибов, Фазлиддин Шаҳобов, Мухтор Ашрафӣ, М. Бурҳонов ва диг. буданд. Соли 1929 дар ҷумҳурӣ аввалин техникуми мусиқӣ-театрӣ ба номи А. Лоҳутӣ дар шаҳри Ленинобод (ҳоз. Коллеҷи санъати ба номи Содирхон Ҳофиз шаҳри Хуҷанд) таъсис ёфт, ки дар он омӯзгорон таълимро бо нота (дар созҳои халқӣ) низ ба шогирдон меомӯзонданд. С. 1937 дар шаҳри Сталинобод (ҳоз. Душанбе) мактаби мусиқии №1 ба номи П. Чайковский ва соли 1945 омӯзгоҳи мусиқӣ (ҳоз. Коллеҷи санъати ба номи Аҳмад Бобоқулов, шаҳри Душанбе) таъсис дода шуд, ки дар онҳо асосан таълим бо нота мегузашт, яъне услуби нотанависӣ дар ҷумҳурӣ аз соли 1929 ҷорӣ шуда буд. Айни ҳол (2015) дар тобеияти Вазорати фарҳанг 3 мактаби олӣ, 6 коллеҷи фарҳанг ва санъат, 2 мактаб-интернати махсуси миёнаи мусиқӣ ва санъат ва 86 мактаби бачагонаи мусиқӣ (санъат) амал мекунанд.
## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* Вебгоҳи Вазорати фарҳанги ҶТ

Гурӯҳ:Муассисаҳои таълимии Душанбе
Гурӯҳ:Муассисаҳои таҳсилоти миёнаи касбии Тоҷикистон
Санкт Мартин (Олмон)

**Санкт Мартин** (олм. Sankt Martin — Мартини муқаддас) — шаҳр дар музофоти Райнланд-Пфалси кишвари Олмон. Санкт Мартин 1691 нафар (31.12.2019) ҷамъият дорад.

## Иқтисод
Ангурпарварӣ ва истеҳсоли шароб омили муҳими иқтисодӣ барои шаҳрдорӣ аст.

## Ҷуғрофиё
### Мавқеи ҷуғрофӣ
Санкт Мартин дар ноҳияи Вайнштрассеи ҷанубии музофоти Райнланд-Пфалс, дар қисмати ҷанубу ғарби Олмон ҷойгир шудааст. Ҳамсояшаҳрҳояш Майкаммер, Эденкобен, Киррвайлер ва Гоммерсҳайм мебошанд.

## Пайвандҳо
Саҳифаи расмӣ

## Эзоҳ
Гелак ибни Абдурраҳмони Румӣ

**Гелак ибни Абдурраҳмони Румӣ** — ҳофиз, навозанда, оҳангсоз, мусиқидон ва шоири асрҳои 16-17.

## Зиндагинома
Улуми адабу шеъру мусиқиро дар зодгоҳаш шаҳри Рай фаро гирифт. Муддате дар дарбори Сафавиён (дар Исфаҳон) ва баъдан дар дарбори Усмониён (дар Истанбул) ҳамчун ровӣ (равзахон, наътсаро) ва мутриб хидмат кард. Бинобар ёддошти муосиронаш ғазалу рубоиро неку мегуфт; дар навохтани уд, танбӯр, қонун, рубоб ва дар ҳунари сарояндагӣ маҳорати баланд дошт. Дар асоси зарбу авзони мақомҳои «Ҳусайнӣ», «Наво», «Ушшоқ», «Исфаҳон» дар шаклу анвои шеърию мусиқии «нақш», «савт», «амал» оҳангҳои нав тасниф намудааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Энциклопедияи адабиёт ва санъати тоҷик. Ҷ. 1. Д., 1988;
* سام میرزا صفوی. تحفۂ سامی. تهران، ١۳۴۶ ه. ش.؛
* مصطفی علی چلبی. مناقب هنروران. استنبول، ١۹٢۳؛
* حسن مهشون. تآریخ موسیقئ ایران. جلد 1. تهران، ١۳٧٥ ه. ش

## Сарчашма
*
Ҷон Кеннет Гэлбрейт

**Ҷон Ке́ннет Гэ́лбрейт** (; 15 октябри 1908, Айон-Стейшн, Канада — 29 апрели 2006, Кембриҷ, Масачуссетс, ИМА) — иқтисоддон ва ҷомеашиноси амрикоӣ, яке аз машҳуртарин иқтисоддонҳои ҷаҳони муосир. Намояндаи институтсионализм.

## Зиндагинома
Хатмкардаи Донишгоҳи Торонто. Фаъолияти илмӣ ва тадрисии вай дар донишгоҳҳои Калифорния, Гарвард ва Принстони ИМА гузаштааст. Дар ҳаёти сиёсии ИМА нақши фаъол дошта, мушовири Президент Ҷ. Кеннеди ва номзадҳо аз Ҳизби демократӣ Э. Стивенсон, Ю. Маккартни ва Ҷ. Макговерн буд. Соли 1937 шаҳрванди ИМА гардид. Дар давраи Ҷанги дуюми ҷаҳон (1939-45) сардори Раёсати назорати нархҳо буд. Дар коркарди сиёсати «ҳудудҳои нав»-и Президент Ҷ. Кеннеди саҳм дошт. Сафири ИМА дар Ҳиндустон (1961-63) буд. Дар баробари таҳқиқоти иқтисодӣ, ба фаъолияти эҷодӣ машғул буд. Ҷон Кеннет Гелбрейт яке аз асосгузорони назарияи «ҷамъияти истеъмолӣ», «ҷамъияти нави индустриалӣ», «конвергенсияи ду низом» ба ҳисоб меравад. Консепсияи илмии Ҷон Кеннет Гелбрейт дар асарҳои сегонаи вай — «Ҷамъияти фаровон» (The Afsment Soctery, 1958) «Ҷамъияти нави индустриалӣ» (The new industrial State, 1967) ва «Назарияҳои иқтисодӣ ва ҳадафҳои ҷамъият» (Economics and the Public Puzpose, 1973) инъикос ёфтаааст. Асоси консепсияи Ҷон Кеннет Гелбрейт-ро ақида дар бораи раванди навсозии ҷамъияти муосири Ғарб зери таъсири заруратҳои истеҳсолоти саноатии калон ташкил медиҳад. Ҷон Кеннет Гелбрейт илм ва техникаро ҳамчун қувваҳои ҳаракатдиҳандаи ҷомеа муайян кардааст, ки хусусиятҳои рушди иқтисодиро ташаккул медиҳанд. Воридкунандаи асосии дастовардҳои тараққиёти илмӣ-техникӣ дар ҳаёт, аз рӯйи ақидаи Ҷон Кеннет Гелбрейт, корпоратсияи калон ба ҳисоб меравад, ки он на танҳо ҳамчун субъекти хоҷагидории асосии иқтисодиёти саноатии ба дараҷаи олӣ тараққикарда, балки ҳамчун ниҳоди нави иҷтимоӣ, ки метавонад зиддиятҳои иҷтимоиро ҳал намояд, амал мекунад. Ҷон Кеннет Гелбрейт яке аз аввалинҳо шуда таҷрибаи танзим намудани иқтисодиёти давлатии ИМА-ро дар давраи Ҷанги дуюми ҷаҳон ба таври назариявӣ санҷида буд. Ҷон Кеннет Гелбрейт ба хулоса омад, ки бозор аз рӯйи табиати ғайриинҳисории худ нисбат ба низоми бозори рақобати озод иқтисодиётро беҳтар танзим менамояд. Дар таҳқиқоти минбаъдааш Ҷон Кеннет Гелбрейт иқтисодиёти Амрикоро ба ду низоми сифатан гуногун: «банақшагиранда» ва «бозоргонӣ» тақсим мекунад. Ҷон Кеннет Гелбрейт аз 27 декабри 1988 узви хориҷии Академияи илмҳои Русия дар Шуъбаи масъалаҳои иқтисодиёти ҷаҳонӣ ва робитаҳои байналмилалӣ буд. Барои хидматҳои шоиста дар соҳаи илмҳои иқтисодӣ ва иҷтимоӣ бо медали тилои ба номи М. В. Ломоносов сарфароз гардидааст (1993).

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Клод Адриан Ҳелветиус

**Клод Адриан Ҳелветиус** (; 31 январи 1715, Порис, Фаронса — 26 декабри 1771, Порис, Фаронса) — нависанда ва файласуфи модигарои фаронсавӣ.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Нависандагони Фаронса
Гелвин

**Гелви́н** (, ) — минерал аз гурӯҳи содалит.

Формулаи кимиёиаш (Mn, Fe, Zn)8 (BeSiO4)6 S2. Таркибаш аз 32,46 % SiO2, 13,6 % BeO, 51,12 % MnO иборат аст. Баъзан то 15 % FeO ва то даҳҳо фоиз ZnO дошта метавонад. Сохтори кристаллбандиаш кубӣ. Дар шакли кристаллҳои гексаэдрӣ, октаэдрӣ ва доначаю заррачаҳо дар пегматитҳо, сиенитҳои ишқории грейзенгашта, гранитҳо, рагҳои кварсӣ ва конҳои скарнии минералҳои серифиддор вомехӯрад. Рангаш зард, зардчатоб, сурхи қаҳваӣ, баъзан сабз. Ҷилояш шишагун, шаффоф, баъзан хира. Ранги хокааш аз қаҳвагии паст то сафеди беранг. Сахтиаш 6-6,5, зичиаш 3200-3700 кг/м3. Вазни хоссаш 3,2-3,4. Конҳои Гелвин дар Норвегия, ИМА, Мексика ёфт шудааст. Дар конҳои Шварсенберг (Олмон), Капник (Руминия), Урал ва дигар ҷойҳо дучор меояд. Агар захираи калон дошта бошад, метавонад, ҳамчун маъдани бериллий истифода шавад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Ҷанобилов М. Минералогия. Д., 2011.

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Силикатҳо (минералҳо)
Гурӯҳ:Сулфидҳо (минералҳо)
Гурӯҳ:Минералҳои бериллий
Гурӯҳ:Минералҳои оҳан
Арент де Гелдер

**Арент де Гелдер** (, тав. 26 октябри 1645, Дордрехт — 27 августи 1727) — мусаввири ҳолландӣ.

## Зиндагинома
Дар Дордрехте дар назди С. ван Гоогстранен (ҳудуди 1660) ва дар Амстердам (миёнаҳои 1660) дар назди Х. ван Р. Рембрандт, ки баъдан яке аз пайравони муътамади ӯ гардид, таҳсил кард. Дар осори Арент де Гелдер сужетҳои жанрию мазҳабӣ бартарӣ доранд. Ба тасвирҳои ӯ сатҳи наққошии анбӯҳ ва рангҳои саршори зайтунию бунафш хоссанд. Осори Арент де Гелдерро ба се давраи асосӣ тақсим кардаанд: солҳои 1670 — осори давраи аввал; охири 1670-90 — осори давраи камолот, ки асосан дар заминаи бетарафӣ (нейтралӣ) композитсияҳои камшакл кашидааст; дар давраи охири эҷодиёт (1700-20) дар болои силсилаи иборат аз 22 мусаввараи «Шӯри Масеҳ» кор кардааст, ки дар онҳо нишонаҳои фантастика ва субъективизм зоҳир мешаванд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Отто Ҳӯлдер

**Отто Людвиг Ҳӯлдер** (; 22 декабри 1859, Штуттгарт — 29 августи 1937, Лайпсиг) — и олмонӣ, узви АИ Саксония.

## Зиндагинома
Дар донишгоҳҳои Штуттгарт, Берлин ва Тюбинген илм омӯхтааст. Хатмкардаи Донишгоҳи Тюбинген (1882). Шогирди П. Д. Отто Ҳӯлдер Дюбуа-Реймон. Дар Донишгоҳи Тюбинген кор кардааст (1889). Аз соли 1896 ҷонишини Отто Ҳӯлдер, Минковский дар кафедраи Донишгоҳи Кёнигсберг, сипас профессори Донишгоҳи Лайпсиг. Корҳои илмии асосиаш ба назарияи гурӯҳҳо, назарияи функсияҳои таҳлилӣ, назарияи қаторҳои Фурйе (нобаробарии Отто Ҳӯлдер, усулҳои ҷамъбандии Отто Ҳӯлдер) бахшида шудаанд. Дар алгебра теоремаи Жордан — Ҳӯлдер, дар назарияи функсияҳо шартҳои Отто Ҳӯлдер маъмуланд. Фазоҳои векторӣ, ки шартҳои Отто Ҳӯлдерро қонеъ мегардонанд, фазои Отто Ҳӯлдерро ҳосил мекунанд.

## Эзоҳ

	

## Сарчашма
*
Карл Фридрих Гелднер

**Карл Фридрих Гелднер** (; 17 декабри 1852, Залфилди Туринген — 5 феврали 1929, Марбург) — забоншинос, шарқшиноси олмонӣ, коршиноси забоншиносии муқоисавии ҳиндуаврупоӣ ва диншиносӣ.

## Зиндагинома
Дар Донишгоҳи Лейпсиг забонҳои санскрит ва авестоиро омӯхт. Дар Донишгоҳи Тубинген соли 1875 соҳиби дараҷаи доктор ва профессор гардид. Аз Тубинген ба Копенҳаген сафар карда, ба омӯзиши дастхатҳои Авесто машғул шуд. Асари нахустини Карл Фридрих Гелднер «Оид ба вазни шеърии Авестои нав» («Über die metric des Jüngeren Avesta») мебошад, ки соли 1877 дар Тубинген ба табъ расид. Баъдан мақолаҳову рисолаҳои дигараш оид ба Авесто «Баррасиҳо дар бораи Авесто» «Studien zum Avesta», Лондон — Штрассбург, 1882 ва яштҳо (тарҷумаи се яшт ва тафсири онҳо. Аз ҷумлаи корҳои Карл Фридрих Гелднер дар бораи Авесто мақолаи ӯ дар бораи ин асар дар «Асосҳои филологияи эронӣ» («Grundriss der Iranischen Philologie II Band». Штрассбург, 1896—1904, сафҳаҳои 1-53) ва таҳияи матни интиқодии Авесто (Avesta die heiligen Bücher der Parsen… III Bande. Штуттгарт, 1886—1895) мебошад. Бояд гуфт, ки ин корҳои Карл Фридрих Гелднер имрӯз ҳам (оғози садаи 21) аҳаммияти худро гум накардаанд ва мавриди истифодаи пажӯҳишгарон қарор доранд.

Карл Фридрих Гелднер яке аз нахустин пажӯҳишгарон аст, ки пиромуни пораҳои манзум дар Авесто ва ба вазни ҳиҷоии 8, 10, 12- ҳиҷоӣ суруда шудани онҳо андешаҳо иброз доштааст.

Самти дигари пажӯҳиши Карл Фридрих Гелднер ҳиндшиносӣ, омӯзиши осори санскрит, махсусан Ригведа мебошад. Дар оғоз вай баргузидаҳоро аз ин асар дар тарҷума ба олмонӣ ва тафсир ба табъ расонд. Тарҷума ба олмонӣ ва шарҳи комили «Ригведа», ки Карл Фридрих Гелднер анҷом дод, соли 1951 чоп шуд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Shlerath, Bemfried. Geldner Karl Friedrich. Encycjopaedia Jranica. 10.4, Costa Mesa Mazda, 2001;
* نصرالله نیکبین. فرهنگ جامع خاورشناسان و مسافران به مشرق زمین. جلد دوم، تهران،، 1380 ش.ر

## Сарчашма
*
Арнолд Гелен

**А́рнолд Ге́лен** (, 29 январи 1904, Лейпзиг — 30 январи 1976, Ҳамбург) — файласуф ва ҷомеашиноси олмонӣ; яке аз асосгузорони антропологияи фалсафӣ.

## Зиндагинома
Дар донишгоҳҳои Лейпсиг (1934–38), Кёнигсберг (1938–40), Вена (1940–1945) аз фанни фалсафа ва дар донишгоҳҳои Шпайер (1947–61) ва Ахена (1961–69) аз фанни сотсиология дарс додааст. Асари асосии Арнолд Гелен «Инсон. Сиришт ва мақоми ӯ дар олам» (1940) аст. Ба андешаи Арнолд Гелен, антропологияи фалсафӣ ҳамчун илм аз ҳар гуна метафизика дурӣ меҷӯяд ва аз «ғайритахассусии навъии одам» дар муҳити атроф, аз зиёноварии биологии он дар муқоиса бо дигар навъҳои ҳайвонот маншаъ мегирад. «Ғайритахассусии навъӣ» асоси назарияи Арнолд Гелен-ро ташкил дода, ӯ дар он инсонро ҳамчун мавҷуди фаъол ва фарҳангӣ баррасӣ менамояд: бинобар камбуди биологӣ одам қобилияти ҳамчун ҳайвон зистанро надорад, вале маҷбур аст, ки амал кунад ва фарҳанг офарад. Ин назарияро инкишоф дода, Арнолд Гелен мафҳуми «сабуксозӣ»-ро ворид намуд, ки он дар сохтан ва истифода бурдани олоти меҳнат, банақшагирии фаъолият дар шакли рамзӣ ва ғ. ифода меёбад. Дар зери таъсири прагматизм амали офарандаи «сиришти дуюм» – фарҳанг дар таъбири инсон мафҳуми калидии таълимоти Арнолд Гелен гардид. Ҷамъият ва ниҳодҳои он дар назарияи Арнолд Гелен танҳо ҳамчун шакли мукаммалкунандаи норасоии биологии инсон ҷилвагар гашта, падидаҳои иҷтимоӣ-фарҳангӣ тавсифи биоантропологӣ меёбанд. Фарҳанги маънавӣ ва моддӣ «норасоӣ»-и биологии инсонро комил ва ӯро қобили зист мегардонад. Фарҳанг («табиати дуюм», ё «табиате, ки инсони фаъол дигаргун кардааст») дар мақоме қарор дорад, ки барои ҳайвонот муҳити табиӣ эътибор дорад.

Осори Арнолд Гелен бо забони русӣ (О систематике антропологии // Проблема человека в западной философии. М., 1988) ба табъ расидааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Философский энциклопедический словарь. М., 1989;
* Немецкая социология. СПб., 2003.

## Сарчашма
*
Улм

**Улм** (олм. *Ulm* [ˈʔʊlm]) — шаҳр дар Олмон. Шаҳри Улм дар замини Баден-Вӯрттемберг, тақрибан 70 километр дар ҷанубу шарқи Штуттгарт ва 120 километр дар шимолу ғарби Мюнхен ҷой гирифтааст. Аҳолии шаҳр зиёда аз 125 ҳазор нафарро ташкил медиҳад.

## Ҷуғрофиё

Шаҳр аз 18 ноҳия (Stadtteile) иборат аст: Улм-Митте (Ulm-Mitte), Бёфинген (Böfingen), Донауштеттен (Donaustetten), Донаутал (Donautal), Эггинген (Eggingen), Айнзинген (Einsingen), Эрминген (Ermingen), Эзелсберг (Eselsberg), Гёгглинген (Gögglingen), Гриммелфинген (Grimmelfingen), Юнгинген (Jungingen), Лер (Lehr), Меринген (Mähringen), Остштадт (Oststadt), Зёфлинген (Söflingen), Унтервейлер (Unterweiler), Вестштадт (Weststadt) ва Виблинген (Wiblingen).

## Ҷойҳои тамошобоб
Калисои Улм (Ulmer Münster) — баландтарин сохтмони муқаддаси масеҳиёни ҷаҳон (баландӣ 161,6 м)

## Шахсиятҳои шинохта
* Алберт Эйнштейн — физик, барандаи ҷоизаи Нобел дар риштаи физика соли 1921, ходими сиёсӣ-башардӯст
* Эрвин Роммел — фармондеҳи нерӯҳои олмонӣ дар Рейхи саввум, мулаққаб ба "Рӯбоҳи саҳро" ва аз ҳама муҳимтар маъруф ба Маршалли мардумӣ
* Леонҳард Фронспергер — назарияпардози ҳарбӣ, яке аз барҷастатарин нависандагони низомии қарни XVI
* Андреас Эшбах — нависандаи олмонӣ, нависандаи илмӣ-тахайюлӣ
* Манфред Шпитсер — равонпизишки олмонӣ, муҳаққиқи мағзи сар
* Ули Ҳёнесс — футболбози олмонӣ ва мудири футболӣ, президенти бошгоҳи футболи «Бавария Мюнхен»

## Бародаршаҳрҳо
Новобаста аз он ки расман шаҳри Улм бародаршаҳр надорад, бо шаҳрҳои зерин ҳамкории зич мекунад:

Братислава (Словакия);
Будапешт, Байя (Маҷористон);
Видин, Силистра (Булғористон);
Вуковар (Хорватия);
Нови-Сад, Суботиса, Кладово (Сербистон);
Линтс (Утриш);
Сибиу, Тимишоара, Арад, Клуж-Напока, Тулча; (Руминия) Хинотега (Никарагуа);

## Пайвандҳо
Саҳифаи расмӣ

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Олмон
Гурӯҳ:Шаҳрҳои Баден-Вӯрттемберг

## Эзоҳ
OnePlus 8

**OnePlus 8** ва **OnePlus 8 Pro** — смартфонҳо дар заминаи Android мебошанд, ки аз ҷониби ширкати хитоии OnePlus истеҳсол шудаанд. Ҳар ду намуд таърихи 14 апрели 2020 сол дар чорчӯбаи онлайн-намоиш тақдим карда шудаанд. Силсилаи OnePlus 8 ҷогири силсилаи OnePlus 7 мебошад.
Тамоми намудҳои стандарти алоқаи мобилии 5G доранд.

OnePlus 8 Pro дар баҳогузории рейтингии AnTuTu барои июни 2020 сол ҷои дуюмро ишғол намуд. Аз ҷониби DisplayMate ба OnePlus 8 Pro дар гурӯҳи "Best Smartphone Display" мукофот дода шудааст.

Дар ҳиндустон якумин миқдори OnePlus 8 Pro дар давоми якчанд дақиқа пас аз оғози фурӯш харида шудааст.

## Хусусиятҳои техникӣ

### Аудио
Портали DxOMark садои OnePlus 8-ро ба 68 хол баҳогузорӣ кард, OnePlus 8 Pro сазовори 67 хол гашт. Дар рейтинги умумии аудио намудҳо сазовори ҷойҳои 11 ва 12 гаштаанд.

## Намудҳои Verizon ва T-Mobile
OnePlus 8 5G UW (Verizon) ва OnePlus 8 5G (T-Mobile) — намудҳо барои бозори ИМА, дар силсилаи OnePlus 8 танҳо онҳо дорои шаҳодатномаи ҳимоя аз об ва чанг IP68 мебошанд.

Намуди 5G UW якҷоя бо оператори калонтарини амрикоии шабакаи мобилӣ Verizon бароварда шудааст. Намуди мазкур дар силсилаи OnePlus 8 аз ҳама тезтарин мебошад, зеро Ultra Wideband – тарзи махсуси аз ҳад тезтарини 5G-и ширкати Verizon-ро доро мебошад.

Намуди 5G (T-Mobile) танҳо дар мағозаҳои шабакаи T-Mobile ба таври истисноӣ фурӯхта мешавад.

## Таъсири рентген
Дар нурполои фотохромии камераи смартфони нави OnePlus 8 Pro теъсири рентген дида мешавад. Он баъзе намудҳои пластик ва либосро тадқиқ мекунад. Бо сабаби пайдо гаштани тақризҳои манфӣ дар бораи вайрон кардани махфият, ширкати OnePlus нурполоро аввал дар намудҳои хитоӣ ва сипас дар тамоми ҷаҳон хомӯш кардааст.

Пас аз чанд вақт, ширкат барои дар навкунии барномаи OxygenOS 10.5.9 истифода бурдани нурполо имконият дод.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* OnePlus 8
* OnePlus 8 Pro

Гурӯҳ:Дастгоҳҳои мобилӣ аз рӯи алифбо
Юнис Мамедов

**Юнус (Юнис) Ҳусейнович  Мамедов** (тав.1.08.1944, Ашқобод – 1995, Душанбе) — композитори тоҷик. Аз соли 1970 узви ИК СССР. 
## Зиндагинома
Соли 1965 омӯзишгоҳи мусиқии Ашқобод ва 1971 Консерваторияи давлатии Тошкандро хатм кардааст. Солҳои 1971-73 муаллими омӯзишгоҳи мусиқии шаҳри Душанбе ва аз соли 1973 муаллими калони Донишкадаи давлатии санъати Тоҷикистон ба номи М. Турсунзода буд. Ҳоло Мамедов аз Тоҷикистон муҳоҷират кардааст.
## Эҷодиёт дар Тоҷикистон
Эҷодиёти Мамедов саршори драматизм, лиризми баланду эҳтиросоти амиқ аст. Ба қавли Э. Гейзер: «Асоси услубии мусиқии Мамедов нотакрор буда, дар онҳо унсурҳои маданияти мусиқӣ, анъана ва фолклори халқҳои тоҷик, туркман ва озар ба ҳам омезиш ёфтаанд. Дар асарҳои ӯ набзи замон ва талаботи давр ба хубӣ эҳсос мешавад. Мамедов дар жанрҳои мухталиф асар офаридааст». Осораш – 4 симфония (1969, 1971, 1978, 1982), балет – триптих сегона: «Достони кӯҳсор» (1985), моноопераи «Умари Хаём» (1985), консерт барои скрипка бо оркестри симфонӣ (1978), 3 достон: яке барои оркестри симфонӣ (1980), дигаре барои оркестри созҳои халқӣ (1982) ва севумин бо номи «Коммунист» барои оркестри симфонӣ ва ровӣ (1968); асарҳои камеравӣ: 2 соната – яке барои фортепиано (1971), дигаре барои виолончел (1983), 3 квартети торӣ, суруду романсҳо ва ғ. Бештари асарҳои Мамедов дар нашриётҳои ҷумҳуриявӣ ва иттифоқӣ нашр шудаанд. Бо пайдоиши арғунун дар Тоҷикистон, композиторони  чумҳурӣ як теъдод оҳангҳо барои ин асбоби мусқӣ эҷод намуданд, аз ҷумла, «Достони миллӣ» ва силсилаи овозии «Рубоиёти Умари Хайём» (барои баритон ва Арғунун)-ро Юнис Мамедов аз ҳамин ҷумлаанд. Аввалин арғунуннавози тоҷик Дилбар Валаматзода ин асари мусқии  Мамедовро дар толори консертии Донишкадаи давлатии санъати Тоҷикистон ба номи М. Турсунзода бомаҳорат иҷро намудааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* Ком­позиторы и музыковеды Таджикистана. Д., 2010.
* Мусиқишиносон ва оҳангсозони Тоҷикистон. - Душанбе, 2011.

 

Гурӯҳ:Оҳангсозон аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Оҳангсозони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Аъзои Иттифоқи оҳангсозони Тоҷикистон
Эхинг

**Эхинг** (олм. *Eching*) — ҷамоат дар ноҳияи Фрайзинги музофоти Бавария, кишвари Олмон.

## Ҷуғрофия
Ҷамоат дар хати Роҳи оҳани шаҳрии 1 ва дар озодроҳҳои А 9 ва А 92 қарор дорад. Ҳудуди ҷамоат аз болои шағалзори Мюнхен, аз соҳили ғарбии рӯдхонаи Исар дар қисмати маҳаллаи Диттерсҳайм то доманакӯҳҳои Дунай-Исари маҳаллаи Гӯнзенҳаузен густариш ёфтааст.

### Сохтори ҷамоат
Ҷамоат ба 7 маҳалла ҷудо мешавад (дар қавс навъи маҳалли аҳолинишин қайд шудааст):
* Диттерсҳайм (Деҳаи калисодор)
* Дойтенҳаузен (Деҳа)
* Эхинг (Маҳаллаи калисодор)
* Эхинги шарқӣ (Ҳавзаи саноатӣ)
* Гӯнзенҳаузен (Деҳаи калисодор)
* Ҳоллерн (Деҳкада)
* Оттенбург (Деҳа)

### Ҳамсояҷамоатҳо
Ҷамоат дар шимолу шарқ бо ҷамоати Нойфарни наздикии Фрайзинг, дар шимолу ғарб бо Ҳаймҳаузен ва Фарентсҳаузен, дар ғарб бо Унтершлайсҳайм, дар ҷанубу ғарб бо Обершлайсҳайм, дар ҷануб бо Гархинг ва дар шарқ дар Ҳаллбергмоос ҳамсарҳад аст.

## Демография

## Бародаршаҳрҳо
Айни замон ҷамоати Эхинг бо шаҳрҳои зерини дунё бародаршаҳр мебошад:

*  Третсано-сул-Навилё () - шаҳр дар музофоти Милан, кишвари Италия (1972)
*  Урубамба (), Перу (1993)
*  Майш (), Маҷористон (2005)

## Шаҳрвандони ифтихорӣ
Барои хизматҳои шоён ба шахсони зерин унвони шаҳрванди фахрии Эхинг дода шудааст:

* Ҳанс Ҳанридер (собиқ муовини шаҳрдор)
* Сабине Палич (собиқ муовини шаҳрдор ва узв-муассиси МТК “маркази таълими калонсолон” дар Эхинг)
* Антон Райхлмайр (рӯҳонии католикӣ)
* Ромео Салвини
* Ролф Лош (собиқ шаҳрдор, солҳои 1992–1998)
** Шаҳрвандони фахрии фавтшуда: **
* Ёахим Энслин (1943–2021), собиқ шаҳрдор (солҳои 1972–1992) ва собиқ мушовири президенти Мадагаскар
* Валбурга Бухмайер (1934–2020)
* Элфриде Либл (1936–2020)
* Эрҳард Энгелҳардт (1940–2018), (собиқ муовини шаҳрдор);

## Пайвандҳо
Саҳифаи расмӣ

Гурӯҳ:Ҷамоатҳои Олмон
Гурӯҳ:Ҷамоатҳои Бавария

## Эзоҳ
Баҳром Ғафурӣ

**Баҳром Ғафурӣ** (29 феврали 1976, деҳаи Ҳазрати Мавлоно, ноҳияи Ленин, ҶШС Тоҷикистон — 7 августи 2020, Душанбе, Тоҷикистон) — овозхон ва ҳунарпешаи тоҷик.

## Зиндагинома
Баҳром Ғафурӣ 29 феврали соли 1976 дар деҳаи Ҳазрати Мавлонои ноҳияи Ленин ба дунё омадааст. Дар кӯдакӣ ӯ соҳиби 3 бародар ва 2 хоҳар будааст. Баҳром хатмкардаи факултаи иқтисоди Донишгоҳи миллии Тоҷикистон буд.

### Ҳаёти шахсӣ
Баҳром солҳои 90-ум издивоҷ намудааст, ки соҳиби 4 писар буд.

## Эҷод
Суруди аввалини худро «Парешон шуди ай дил», ҳангоми дар бахши якуми таҳсил карданаш сароидааст. Баҳром соли 1997 миёни мардум шуҳрат пайдо намудааст.
Дар миёни мардум албумҳои ӯ «Милоди орзу», «Ошиқи рӯят» ва «Муҳоҷирбача» маҳбубияти хос доранд.

### Сурудҳо
* Парешон шуди, ай дил
* Духтари ҳамсоя
* Дар ин замона
* Модар
* Чаки чаки борон (бо Шабнами Сурайё)
* Фарангис
* Муҳоҷирбача
* Умри ман мераваду…
* Имшаб мерам ба диданат ёри ҷон
* Орзу
ва ғайраҳо

### Филмшиносӣ
* Сукут(2011)
* Сукут 2 (2013)
* Кин (2018)
* Рӯё (2019)

## Ҷоизаҳо
Баҳром Ғафурӣ чандин маротиба аз сӯи созмонҳои мусиқӣ унвонҳои «Ситораи сол» ва «Овозхони беҳтарин»-ро ба даст овардааст.

Моҳи ноябри соли 2009 дар озмуни Big Apple music Awards «Овозхони беҳтарини мард» эълон шуд.

Дар аввалини соли 2014, Баҳром Ғафурӣ  ҷоизаи «TOP-50: Одамони услуби шаҳри Душанбе»-ро барои соли 2013 гирифт.

## Даргузашт
Баҳром Ғафурӣ бар асари як тасодуф дар роҳ 7 августи 2020, тақрибан соатҳои 4:00 дар синни 44-солагӣ даргузашт.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Овозхонҳои тоҷик
Гурӯҳ:Овозхонҳои Тоҷикистон
Марселеза

**Марселеза** — суруди инқилобии фаронсавӣ (аз соли 1879 Суруди миллии Ҷумҳурии Фаронса). Аввалан номи суруди Марселеза бо номи «Марши ҳарбии артиши Рейн» номбар карда мешуд. Ин Марш инқилобӣ фаронсавӣ бегоҳи 25 апрели соли 1792 аз ҷониби муҳандиси ҳарбӣ Клод Жозеф Руже де Лил эҷод карда шудааст. Дар Пориси онвақтаи инқилобӣ ин сурудро дастаи ихтиёрии марселиҳо (сокинони шаҳри Марсели Фаронса ) оварданд: аз инҷо, номи суруд  «Марселеза» ба вуҷуд омадааст. Солҳои 80-уми аср ХIХ дар Россия чун «Марселезаи коргарон» бо матни П. Лавров машҳур шуд.
## Мусиқии суруди Марселеза дар эҷодиёти композиторон
Гектор Берлиоз ба қатори композиторони барҷастаи Фаронса, бо такмили таъсирноки «Марселеза»-ро барои хори калон ва оркестр иҷро шудаст, дохил мешавад.
## Нигаред низ
* Суруди миллии Ҷумҳурии Фаронса

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* Суруди миллӣ (бе сароиш)

Гурӯҳ:Рамзҳои давлатии Фаронса
Гурӯҳ:Фаронса
Наим Маҳкамов

**Наим Маҳкамов** (тав. 15.06.1952, шаҳри Истаравшани вил. Суғд), сароянда ва оҳангсози тоҷик (сопранои лирикӣ). Ҳофизи халқии ҶШС Тоҷикистон
## Зиндагинома
Нозукиҳои санъати сарояндагиро аз падараш Маҳкам Ғафуров (сарояндаи халқӣ) омӯхтааст. Соли 1973 факултети механикии Донишгоҳи хоҷагии қишлоқи Тоҷикистонро хатм карда, Солҳои 1973-1986 инженери ф-каи трикотажии шаҳри Ӯротеппа (ҳоз. Истаравшан) ба номи «60-солагии СССР» буд. Аз соли 1987 муассис ва роҳбари бадеии ансамбли тарона ва рақси «Дилшод». Маҳкамов ҳамчун сароянда дар мусобиқаҳои ҳунарии ҳаваскорони санъат мунтазам баромад мекард. Маҳкамов сурудҳои классикию тоҷикӣ, таронаҳои халқҳои ҷумҳуриҳои бародарӣ ва шарқиро хеле моҳирона месарояд. Дар барномаҳояш сурудҳо дар васфи ватан, ишқу муҳаббат, насиҳату ахлоқӣ ва ғ.-ро дар бар мегиранд: «Ушшоқи Содирхон», «Чоргоҳи 1», «Ушшоқи Мулло Тӯйчӣ» ва оҳангҳои эҷодкардаи худаш – «Ватан» (шеъри Ф. Ансорӣ), «Комсомол» (шеъри С. Маъмур), «Шукр дар даврони мо» (шеъри Ғ. Мирзо), «Ба дилбар» (шеъри А. Лоҳутӣ), «Наргиси шаҳло» (шеъри Н. Назирӣ)-ро хеле моҳирона сароидааст. Маҳкамов дар ин самт зиёда аз 50 суруд эҷод намудааст. Сурудҳои «Модарам» (шеъри Отабоев), «Марши комсомол» (шеъри С. Аюбӣ), «Ба Мирзо Турсунзода» (шеъри Н. Тихонов), «Боди насим» (шеъри Ҳофиз) ва ғ. намунаҳои беҳтарин маҳсули эҷодии ӯ мебошанд.
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳофизони халқии ҶШС Тоҷикистон
Гурӯҳ:Овозхонҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Овозхонҳои тоҷик