open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ЮНЕСКО

[thumb|шаҳри [Порис Фаронса]]
**ЮНЕСКО** (), **Созмони омӯзишӣ, илмӣ ва фарҳангии Милали Муттаҳид**; **Идораи илму фарҳанги Созмони Милали Муттаҳид** () — як созмони тахассусии Созмони Милали Муттаҳид, ки бо ҳадафи кумак ба «эҷоди сулҳ, решакан кардани фақр, тавсеъаи пойдор ва гуфтугӯи байнифарҳангӣ аз тариқи омӯзиш, улум, фарҳанг, иртиботот ва иттилоот» ба вуҷуд омадааст ва ҷонишини Кумитаи байнулмилалии ҳамкории андешамандонаи Ҷомеъаи Милал аст.

## Таърих
Низомномаи ЮНЕСКО 16 ноябри соли 1945 дар Конфронси Лондон қабул карда шудааст. Он фаъолияти худро баъд аз ба нигоҳдорӣ супоридани санадҳо аз тарафи 20 давлат, ноябри соли 1946 оғоз намуд. Дар айни замон аъзои ин ташкилот аз 193 давлат иборат аст. ЮНЕСКО — ташкилотест, ки дар низомаи Созмони Милали Муттаҳид дарҷ гардида, барои кори сулҳ ва паст кардани ҳолатҳои муноқишавӣ ҳамкориро байни халқҳо бо воситаи илм, маориф ва фарҳанг пеш мебарад. Сардафтари ЮНЕСКО аз 5 ноябри соли 1958 дар шаҳри Порис (Фаронса) ҷойгир шудааст. Дар уҳдаи он 67 бюро ва зерсохтор, ки дар бисёр қисми ҷаҳони ҷойгир шудааст, вуҷуд дорад.
Бо мақсади ҷорӣ намудани ҳадафи худ ЮНЕСКО 5 вазифаи асосиро иҷро менамояд, аз ҷумла:
* озмоишгоҳи ақидаҳо
* коркарди меъёрҳои байналмилалӣ
* манбаи ахборотӣ
* баланд бардоштани иқтидори кадрии давлатҳои аъзо
* ҳамоҳангсозии ҳамкориҳои байналмилалӣ
Ҳайати ЮНЕСКО аз се қисм иборат аст:
# Конференсияи Генералии давлатҳои аъзо, ки мақомоти олии идоракунандаи ЮНЕСКО ба ҳисоб меравад ва одатан дар ду сол як маротиба ҷамъ мешаванд. Мувофиқи қоидаи Конференсияи Генералӣ ҳар як давлатҳои аъзо соҳиби як овоз мебошанд, барнома ва буҷаи ташкилотро Конференсияи Генералӣ тасдиқ менамояд.
# Шӯрои иҷрокунанда дар ҳайати худ 58 намояндаи давлатҳои аъзоро дорад, ки ҷаласаи онҳо дар як сол ду маротиба баргузор мегардад. Он ба сифати мақомоти маъмурӣ баромад карда ҷиҳати тайёрии кори Конфронсияи Генералӣ фаъолият менамояд.
# Котибот мақомоти иҷрокунандаи ташкилот ба ҳисоб меравад. Бо роҳбарии Дабири Кулл, ки ба мўҳлати 6-сол интихоб мешавад, котибот баҳри татбиқи барномаҳое, ки аз тарафи давлатҳои аъзо қабул карда шудааст машғул мебошад. Даҳумин Дабири Кулли ЮНЕСКО дар таърихи Созмон ин Ирина Бокова мебошад, ки моҳи октябри соли 2009 ба ин вазифа интихоб карда шуд.

## Кишварҳои узви ЮНЕСКО

**Эзоҳ ба ҷадвал:** 

## ЮНЕСКО дар Тоҷикистон

* Феҳристи миллии мероси фарҳанги ғайримодии халқи тоҷик
Ҷумҳурии Тоҷикистон 6 апрели соли 1993 ба узвияти созмони мазкур пазируфта шуда, худи ҳамон сол Комиссияи миллии Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба корҳои ЮНЕСКО дар Вазорати корҳои хориҷӣ таъсис дода шуд.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

* Сомонаи расмии СММ ба забони русӣ
* расмии намояндагии СММ дар Ҷумҳурии Тоҷикистон 
* Маълумоти умумӣ ба забони русӣ
* Мамалакаӣҳои аъзои СММ ба забони русӣ
* Хабар ба забони русӣ


Гурӯҳ:Созмони Милали Муттаҳид
Фарҳанги мухтасари русӣ ба тоҷикии истилоҳоти илмҳои дақиқ ва техникӣ (Китоб).

**Пирмаҳмад Нуров. Фарҳанги мухтасари русӣ ба тоҷикии истилоҳоти илмҳои дақиқ ва техникӣ [Матн]. — Душанбе, 2013. — 615 с. ISBN 978-99947-2-256-3** — фарҳанги истилоҳоти илмҳои муосири дақиқ ва техникӣ таҳия гардида, дар он танҳо бештар аз 2000 вожаҳо (калимаҳои махсус)-и забони тоҷикӣ ба сифати муодилҳои тоҷикии истилоҳҳои русии соҳаҳои математика, физика, химия, астрономия, геология, зилзилашиносӣ, энергетика...

## Мундариҷа
Фарҳанги мазкур дар самти фарҳангсозӣ ва фарҳангнигории тоҷикӣ таҷрибаи нахустин буда, якбора истилоҳоти чанд соҳаи илмҳои ҳамҷавори дақиқ ва техникиро фаро мегирад. Дар фарҳанг бештар аз 20000 истилоҳоти русии фанҳои математика, физика, химия, астрономия, геология, зилзилашиносӣ, энергетика, маводшиносӣ, геодезия ва муодили тоҷикии онҳо аз рӯйи тартиби ҳарфҳо иалифбои русӣ ҷамъоварӣ гардида, дар муқобил муодилҳои тоҷикии онҳо нишон дода шудаанд.
Фарҳанг аз нигоҳи нав, бо истифодаи ҳарчи бештар иимкониятҳои дохилии забони тоҷикӣ дар сохтани истилоҳот таҳия гардидааст.

## Тақризҳо

## Донистаниҳо
Китоби Пирмаҳмад Нуров. Фарҳанги мухтасари русӣ ба тоҷикии истилоҳоти илмҳои дақиқ ва техникӣ. — Душанбе, 2013. — 615 с. дар Китобхонаи миллии Тоҷикистон маҳфуз аст.

## Дар бораи муаллиф

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Китобҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Китобҳои Китобхонаи миллии Тоҷикистон
Ҳоҷӣ Аҳмадов

**Ҳоҷӣ Аҳмадов** () — овозхони опера, яке аз асосгузорони санъати операи тоҷик, овозаш тенори драмавӣ. Ҳунарпешаи хидматнишондодаи ҶШС Тоҷикистон (1941).

## Зиндагинома
Ҳоҷӣ Аҳмадов соли 1910 дар шаҳри Самарқанд ба дунё омадааст. Техникуми мусиқии Тошканд (1933) ва шуъбаи миллии Консерваторияи давлатии шаҳри Маскав ба номи П.Чайковскийро хатм намудааст (1950), ҳофизи радиои тоҷик (1933—1934), ҳунарпешаи Театри давлатии академии драмавии ба номи А. Лоҳутӣ (1934—1939), ҳунарпеша ва сарояндаи Театри давлатии академии опера ва балети ба номи Садриддин Айнӣ (1939—1980). Аз соли 1980 нафақагири шахсӣ.

## Образҳои саҳнавӣ
Ҳоҷӣ Аҳмадов аввалин иҷрокунандаи Гимни ҶШС Тоҷикистон мебошад. Зиёда аз 50 нақш ва партияҳои асосиро иҷро кардааст:
* Ёдгор (пйесаи «Дохунда»-и Ҷалол Икромӣ),
* Тоҳир (намоишномаи мусиқии «Лола»-и С. Саидмуродов, С.Урбах, Сергей Баласанян)
* ҳокими Балҷувон (аз операи «Шӯриши Восеъ»-и Сергей Баласанян)
* Тоҳир («Тоҳир ва Зӯҳро»-и А. Ленский),
* Бахтиёр («Бахтиёр ва Нисо»-и Ш. Сайфиддинов, Мадан («Комде ва Мадан» -и Зиёдулло Шаҳидӣ),
* Кӯҳзод («Лаънаткардаи халқ»-и Дамир Дӯстмуҳаммадов),
* Аскар («Оршин мол-олон»-и У. Ҳоҷибеков),
* Чӯпон («Найрангҳои Майсара»-и Сулаймон Юдаков),
* Герман («Моткаи карамашшоқ»-и П.Чайковский),
* Радамес («Аида»-и Ҷ. Верди),
* Кварадоси («Тоска»-и Ҷ. Пуччини) ва ғ.

## Ҷоизаҳо
Ҳоҷӣ Аҳмадов бо ду ордени Байрақи Сурхи меҳнат, ордени «Нишони фахрӣ», медалҳо ва Грамотаҳои Фахрии Президиуми Совети Олии ҶШС Тоҷикистон мукофотонида шудааст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ҳунарпешаи театри давлатии академии опера ва балети ба номи Садриддин Айнӣ
Гурӯҳ:Ҳунарпешагони хизматнишондодаи ҶШС Тоҷикистон
Гурӯҳ:Зодагони Самарқанд
Сталина Азаматова

**Сталина Азимовна Азаматова** (2 январи 1940, Сталинобод — 17 апрели 2020, Душанбе) — раққосаи балет ва балетмейстери тоҷик, Ҳунарпешаи шоистаи ҶШС Тоҷикистон (1968), Ҳунарпешаи мардумии Тоҷикистон (2005) буд

## Зиндагинома
Сталина Азимовна Азаматова Омӯзишгоҳи рақсу балети А. Вагановро дар Ленинград (1958) ва донишкадаи рақснигории Инстити давлатии театрии А.Луначарскийро дар Маскав (1977, синфи профессор А. А. Лапаури ва Ҳунарпешаи Халқии ИҶШС Р. С. Стручкова) хатм кардааст. Солҳои 1958—1977 раққосаи балет ва балетмейстери Театри давлатии академии опера ва балети ба номи Садриддин Айнӣ буд.

## Эҷодиёт
Нақшҳои асосии дар саҳнаи балет иҷро кардааш: Медора, Жизел «Корсар», «Жизел»-и А. Адан, Франческа «Франческа да Римини»-и П.Чайковский, Фонӣ «Бо роҳи раъди ғуррон»-и Қ. Қароев, Клеопатра «Шабҳои Миср»-и А. Аренский, Ҷулйетта «Ромео ва Ҷулйетта»-и С. Проходӣев ва ғ. Ҳамчун балетмейстер балетҳои зеринро таҳия намудааст: «Писарча ва Карлсон»-и Ю. Тер-Осипов (1977), «Марги судхӯр»-и Т. Шаҳидӣ (1978), «Мурғи фурӯзон»-и И. Стравинский (1980), «Вини Пух ва дигарон»-и Ю. Тер-Осипов (1981), «Камони сеҳрнок»-и М. Атоев (1985), филм-балети «Рубоиёти Хайём»-и Т. Шаҳидӣ (1980) ва ғ. Муаллифи либреттои балетҳои «Писарча ва Карлсон», «Марги судхӯр», «Винни Пух ва дигарон», «Дар ёди дил» ва «Камони сеҳрнок» аст. Ба як силсила операҳо «Дон Паскуале»-и Г. Донитсети, «Дон Жуан»-и В. Мотсарт, «Шӯриши Восеъ»-и С. Баласанян, «Қишлоқи тилоӣ»-и Д. Дӯстмуҳаммадов, «Демон»-и А. Рубинштейн, асарҳои мусиқӣ «Дар оилаи тифоқ»-и Ю.Тер-Осипов, «Талбак Лолаев», Аз рӯзгори «Абӯалӣ Сино»-и Т. Шаҳидӣ ва ғ. рақс таҳия намудааст. Эҷодиёти Азаматова серпаҳлӯ ва гуногунранг буда, бештар мавзуъҳои олами рангини кӯдакон, ривоятҳои қадима, орзуҳои ширини наврасон, қаҳрамонию ватандӯстӣ ва ғ.-ро дар бар мегирад. Азаматова чун балетмейстери бомаҳорату пуртаҷриба дар тарбияи раққосони балет ва равнақи рақси касбии тоҷик хидмати калон кардааст. Дар ҳайати ҳунарпешагони балети собиқ ИҶШС ба Булғория ва Мали сафар намудааст. Ӯ соли 2005 ба унвони фахрии Ҳунарпешаи мардумии Тоҷикистон мушарраф гардидааст.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* Cомонаи театри давлатии академии опера ва балети ба номи Садриддин Айнӣ Выдающиеся артисты/Балетная труппа 

Гурӯҳ:Ҳунарпешазанҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Феҳристи ҳунарпешагон
Гурӯҳ:Раққосаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ҳунарпешагони хизматнишондодаи ҶШС Тоҷикистон
Гурӯҳ:Раққосаҳои балети театри давлатии академии опера ва балети ба номи Садриддин Айнӣ
Гурӯҳ:Балетмейстери театри давлатии академии опера ва балети ба номи Садриддин Айнӣ
Гурӯҳ:Ҳунарпешаи театри давлатии академии опера ва балети ба номи Садриддин Айнӣ
Гурӯҳ:Ҳунарпешагони мардумии Тоҷикистон 
Гурӯҳ:Ҳунарпешазанони асри ХХ
Иртибот

**Иртибот** () — фароянди интиқоли паём аз фиристанда ба гиранда ба шарти ҳамсон бидуни маъони байни онҳост. Иртиботот фарояндест ки дар он маъно байни мавҷудоти зинда таъриф ва ба иштирок гузошта мешавад.
## Нигаред
* Иртиботшиносӣ  
* Иртиботгарӣ

## Эзоҳ
 

Гурӯҳ:Иртибот
Шамсӣ Низомов

**Шамсӣ Низомов** —  коргардони (режиссёр)и санъати операи тоҷик, Арбоби ҳунари Тоҷикистон (1977). Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон (2007), Аълочии фарҳанги Тоҷикистон. (2010). 
## Зиндагинома
Шамсӣ Низомов   10 майи соли 1937  дар м. Боғимайдони шаҳри Самарқанд  ба дунё омадааст. Студияи вокалии назди  Театри давлатии академии опера ва балети ба номи Садриддин Айнӣ (1963) ва факултети режисёри Консерватория давлатии шаҳри Ленинград ба номи Н.А.Римский-Корсаковро (1968) хатм кардааст. Овозхон (1968), коргардон (1968-1970), аз соли 1970 - саркоргардони  Театри давлатии академии опера ва балети ба номи Садриддин Айнӣ. Аз соли 1977 - омӯзгори санъати операи Донишкадаи давлатии фарҳанг ва санъати Тоҷикистон ба номи М. Турсунзода ва Консерваторияи миллии Тоҷикистон ба номи Т. Сатторов буд. Шамсӣ Низомов 22 январи соли 2015 оламро падруд намудааст.
## Эҷодиёт
Зиёда аз 100 операи оҳангсозони тоҷик  ва классикони ҷаҳонӣ, аз ҷумла 
* «Афсонаи Шерак»-и С. Ҳамроев, 
«Лаънаткардаи халқ»-и Д. Дӯстмуҳаммадов, 
* «Бозгашт»-и  Ёқуб Сабзанов, 
* «Рӯдакӣ»-и Шарофиддин Сайфиддинов, 
* «Ғуломон»-и  Зиёдулло Шаҳидӣ, 
* «Богема»-и Ҷ. Пуччини, 
* «Сартароши Севилӣ»-и Ҷ. Россини, 
* «Мотсарт» ва «Салйери»-и  Н.А. Римский-Корсаков, 
* «Евгений Онегин»-и П.И.Чайковский, 
* «Ширинкорон»-и  Р. Леонкавалло,
* «Кармен»-и Ҷ. Бизе
ва ғ.-ро рӯи саҳнаи театр овардааст. 
Дар театрҳои шаҳрҳои Самарқанд, Тошканд, Ашхобод низ чанд операро ба саҳна гузоштааст. 
## Мукофот ва ҷоизаҳо
Бо медали нуқра ва тилои Комитети умумииттфоқии муҳофизати сулҳ, Ифтихорномаҳои Фахрии Президиуми Совети Олии ҶШС Тоҷикистон (1977) мукофотонида шудааст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Коргардонҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Режиссёрони Театри опера ва балети ба номи С. Айнӣ
Гурӯҳ:Ҳунарпешагони мардумии Тоҷикистон
Хонақоҳ (дарё)

**Хонақоҳ** — дарёест дар Тоҷикистон, шохоби рости дарёи Кофарниҳон. Дарё аз нишебии ҷанубии қаторкӯҳи Ҳисор ибтидо меёбад. Тӯлаш 61 км, масоҳати ҳафзаш 362 км мурабаъ. Болооб ва миёнаоби дарё аз дараи танг, поёнобаш аз водии васеъ ҷорист. Манбаи дарё барфу пирях. Давраи пуробиаш аз охири феврал то миёнаи сентябр давом мекунад. Дарё ширмоҳӣ ва дар болообаш гулмоҳӣ дорад.

* 

Гурӯҳ:Дарёҳои Тоҷикистон
Хоразмшоҳ

**Хоразмшоҳ** — унвони шоҳони Хоразм, ки аз давраҳои тоисломӣ то садаи XIX вуҷуд доштанд. Абӯрайҳони Берунӣ, Кайхусрави афсонавиро асосгузори сулолаи Хоразмшоҳ мешуморад. Гӯё баъди 92 соли сокиншавии одамон дар Хоразм соли 1292 то мелод ӯ ба ҳукмронӣ шурӯъ кардааст. Инчунин Берунӣ хабар медиҳад, ки соли 305 мелодӣ шоҳ Африғ ба сулолаи нав асос гузошта, дар шаҳри Кат (дар назди ҳозира шаҳри Берунӣ) қалъаи худро сохтааст.

*
Хоро

**Санги хоро**, **хора**, **хоросанг**, **санги хоро**, **грани́т** ( ё  аз  — «донаӣ») — як навъ ҷинси кӯҳиро гӯянд, ки бағоят сахт аст.

Аз минералҳои ҷинсташкилдиҳандаи кварс (25-35 %), шпати даштии калийдор (35-45 %), плагиоклаз (20-30 %), биотит, амфибол ва баъзан пироксен таркиб ёфтааст. Аз минералҳои аксесорӣ дар таркиби хоро сиркон, апатит, сфен, монасит, магнетит, илменит, флюорит, торит, ортит вомехӯранд. Хоро бо минералҳои рангаи характернок амфиболдор, биотитдор, амфиболу биотитдор, пироксену амфиболдор, пироксендор (чарнокитҳо) мешавад. Аз ҷиҳати сохторӣ-текстурӣ намудҳои хоро -и порфирмонанд, ки дар таркибаш кристаллҳои дарозшакл ё изометрии ортоклаз ва ё микроклин (дарозиашон баъзан то 10-15 см) дорад; хоро-ҳои порфирмонанд, ки дар онҳо донаҳои гулобии шпати саҳроии калию натригӣ бо плагиоклази сафедчатоб печонида шуда, шакли курачаро доранд, гранит-рапакив мебошанд. Таркиби минералии хоро аз плагиогранит (аз шпатҳои саҳроии плагиоклаз (албит) ва микдори ками микроклин ташкил ёфтааст), аляскит (асосан аз шпати саҳроии калию натрийдор — ортоклаз ё микроклин (40-45 %), кварс (35-40 %), плагиоклаз (2 — 71,57; TiO2 ‒ 0,35; Al2О3 — 14,75; Fe2О3 — 0,76; FeO — 1,50; MnO — 0,07; MgO — 0,96; CaO — 1,89; Na2О — 3,12; К2О — 4,25; Р2О5 — 0,12; Н2О — 0,51. Хоро паҳншудатарин ҷинси кӯҳии қишри замини хушкиҳо мебошад. Пайдоиши хоро гуногун — гетерогенӣ аст:

# дар натиҷаи кристаллшавии маҳлули магмавӣ дар қишри замин
# дар натиҷаи ҷойгиршавии метасоматикии ҷинсҳои метаморфӣ бо маҳлулҳои гранитофаранда пайдо мешаванд.

Қисми зиёди хоро дар минтақаҳои коллизионӣ, ки дар натиҷаи бо ҳам бархӯрдани плитаҳои хушкӣ ва ғафсшавии қишри замин ба вуҷуд меоянд, пайдо мешаванд. Ҳамчунин хоро асосан дар канораҳои фаъоли континентҳо (кӯҳҳои Анд дар Амрикои Ҷанубӣ ва Кордилера дар Амрикои Шимолӣ) ва камонҳои вулканӣ (аз ҷумла, Камчатка) мавҷуданд. Миқдори ками хоро — плагиогранитҳо дар қ-кӯҳҳои зериобии мобайни уқёнусҳо пайдо мешаванд. Мавзеъҳои гранитдор низ дар минтақаҳои чиндори фанерозой: Урал, Тиён-Шон, Олтой, Муғулистон, Помир, Қафқоз, Алпу Ҳимолой васеъ паҳн шудаанд. Ҳамчунин хоро-ҳо дар сипарҳои кристаллии давраи токембрий, мас. Балтика, низ паҳн шудаанд. Бо хоро-ҳо конҳои маъдани калъагӣ, волфрам, молибден, литий, бериллий, тантал, ниобий ва уран, ки ба типҳои генетикии пегматитӣ, грейзенӣ, гидротермалӣ ва скарнӣ мансубанд, алоқаманд мебошанд. Ҳамчунин бо скарнҳои ба хоро алоқаманд конҳои мис, оҳан, тило ва сурбу руҳ хос мебошанд.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 
* 

Гурӯҳ:Ҷинсҳои кӯҳӣ
Хоро (суруд)

**Хоро** — сурудест дар қисми овозии Шашмақом, ки чун мавзӯи аслӣ дар шуъбаи якуми мақоми Сегоҳ ҷой гирифтааст. Хоро дар ин шуъба бо 5 тарона омада, бо зарби 2/4 иҷро мешавад. Оҳангаш фараҳангез аст. Матни Хоро дар Шашмақом бар ғазали Имлои Бухороӣ омадааст, ки матлааш ин аст:
:: Бикшой рухи чу моҳу ривоҷи бутон шикан,
:: Бозори нози лолаву лоларухон шикан.

*
Хоҷа Насруддин

**Хоҷа Насруддин**, **Мулло Насруддин**, **Насруддини Афандӣ** () — шахсияте мунтақиду фалсафӣ дар фарҳанги форсӣ-тоҷикӣ.

## Зиндагинома
Ӯ шахси таърихӣ буда, дар Туркия зистааст. Соли таваллудашро 1209 тахмин кардаанд. Тақрибан солҳои 1284-85 вафот ёфтааст. Қабраш дар Оқшаҳр ном музофоти Туркия. Бино ба маълумоти муҳаққиқон шоир ё мударрис будааст. Латифаҳои ӯ аввалин бор дар садаи XVI дар Туркия навишта шудаанд. Хоҷа Насриддин тадриҷан аз прототипи худ дур гардида, ба образи хаёлию афсонавӣ мубаддал гаштааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Хоҷа

**Хоҷа**, *хӯҷа* — 1) сардор, сарвар, соҳиб, хӯҷаин; 2) калимаи лақабмонанд, ки нисбат ба шахси муҳтарам истифода мешавад; 3) касе, ки корҳои хоҷагиро идора мекунад, ҳаволадор, мутасаддии корҳо, корпардоз. Дар байни халқҳои Шарқи Наздик ва Миёна ифодаи табақаи иҷтимоии феодалӣ, шахси баъди сайид, дар ҷамъияти феодалӣ вакили табақаҳои ҳукмрон. Баъзе Хоҷагон соҳибу мулку моли зиёд буда (масалан, Хоҷа Аҳрор), дар ҳаёти ҷамъияти роли манфӣ бозидаанд..
## Нигаред
* Хоҷа Насриддин
## Пайнавиштҳо


Гурӯҳ:Зиёратгоҳҳои Ҳисор
Гурӯҳ:Ислом
Абдулло Абдурауфов

**Абдулло Абдурауфов** (1928—1975) — сарояндаи операи тоҷик, Ҳунарпешаи хизматнишондодаи ҶШС Тоҷикистон (1964),

## Зиндагинома
Абдулло Абдулғафурович Абдурауфов 27 декабри соли 1928 дар гузари Қӯшҳавзи шаҳри Самарқанд ба дунё омадааст. Факултети филологии ИДП Самарқанд (1949), шуъбаи миллии Консерваторияи давлатии Москва ба номи П. И. Чайковский (1953) ва Консерваторияи давлатии Тошканд ба номи Мухтор Ашрафӣро хатм намудааст (1958). Сарояндаи яккахони Филармонияи давлатии Тошканд ба номи Қорӣ Ёқубов, сарояндаи Театри опера ва балети ба номи А. Навоии Ӯзбекистон (1957—1958), Театри давлатии академии опера ва балети ба номи Садриддин Айнӣ (1958—1968), ФДТ (1968—1970) ва Театри операи шаҳри Самарқанд (1970—1975). Ба шаҳрҳои гуногуни собиқ Иттифоқи Шӯравӣ ва мамлакатҳои хориҷӣ, аз ҷумла Ироқ, Афғонистон, Финляндия, Олмон, Дания сафари ҳунарӣ кардааст.

## Образҳои саҳнавӣ
Дар саҳнаи театрҳои Тоҷикистон ва Ӯзбекистон дар операҳо бештар аз 20 партияро иҷро кардааст.
Дар саҳнаи Театри опера ва балети ба номи А.Навоии Ӯзбекистон:
* Ҳоҷӣ («Дилором»-и Мухтор Ашрафӣ),
* Тоҳир («Тоҳир ва Зӯҳро»-и Т.Ҷалилов ва Б.Бровсин),
* Ҳамза («Ҳамза»-и С.Бобоев);
дар Театри давлатии академии опера ва балети ба номи Садриддин Айнӣ:
* Мадан («Комде ва Мадан»-и Зиёдулло Шаҳидӣ),
* Зоҳир («Бозгашт»-и Ёқуб Сабзанов),
* Собир («Домоди номдор»-и С.Урбах),
* Ленский («Евгений Онегин»-и П. И. Чайковский),
* Гертсог («Риголетто»-и Ҷ.Верди),
* Люченсо («Ромкунии зани қайсар»-и В.Шебалин) ва ғайраро рӯи саҳна овардааст.
Суруд ва романсҳои оҳангсозони тоҷик, сурудҳои халқҳои Шарқ, рус ва Ғарб, ҳамчунин мусиқии классмкии вокалӣ ва ғайра дар репертуари ӯ мавқеи хос доштанд.
Дар театрҳои Самарқанд ва Тошканд, низ дар чанд опера ба саҳна баромадааст.

## Мукофот ва ҷоизаҳо
Ҷоизадори Фестивали VI умумиҷаҳонии ҷавонон ва донишҷӯён (Москва, 1957),
Озмуни умумииттифоқии вокалистон (Москва, 1957) ва Озмуни умумииттифоқии вокалистон ба номи М. И. Глинка (Москва, 1964).

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҳунарпешаи театр
Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ҳунарпешаи театри давлатии академӣ-драмавии ба номи Абулқосим Лоҳутӣ
Гурӯҳ:Ҳунарпешаи театри давлатии академии опера ва балети ба номи Садриддин Айнӣ
Гурӯҳ:Зодагони Самарқанд
Гурӯҳ:Сарояндаҳои Ӯзбекистон
Николай Волчков

**Волчков Николай Николаевич** () — ҳунарпешаи шӯравӣ. Артисти халқии ҶШС Тоҷикистон, Артисти халқии ИҶШС (1974).

## Зиндагинома
Хатмкардаи Студияи маҳорати актёрии шаҳри Маскав (1935). Ҳунарпешаи Театри драмаи Ленинград (ҳоло Санкт-Петербург). Соли 1937 ба Тоҷикистон омада, дар таъсиси Театри давлатии драмавии русии ба номи Николай Волчков Маяковский иштирок кардааст. Николай Волчков дар саҳнаи театри мазкур зиёда аз сад нақш офаридааст. Ӯ иҷрокунандаи нақшҳои асосии беҳтарин намоишҳои ин театр буд.

## Нақшҳо
Нақшҳои асосиаш: Миша («Задухӯрд барои ҳаёт»-и М. Волина ва М. Шатров), Лопес («Рӯҳонии испаниягӣ»-и Ҷ. Фолетчер), Миллер («Макр ва муҳаббат»-и Шиллер), Квашнин («Ҷавони сеюм»-и бародарон Тур), Горностаев («Любов Яровая»-и К. Тренёв), Окаёмов («Машенка»-и А. Афиногенов), Лука, Достигиев («Дар қаър» ва «Егор Буличёв ва дигарон»-и М. Горкий), Аким («Дар зулмот»-и Л. Н. Толстой). Қуллаи эҷодии Николай Волчков иҷрои нақши Николай Волчков И. Ленин дар намоишномаҳои театри мазкур мебошад: «Соли пуртӯфон»-и А. Каплер (1957), «Соати бурҷи Кремл»-и Н. Погодин (1970), «Бо номи инқилоб»-и М. Шатров (1973), операи «Дар тӯфон»-и Т. Хренников (Театри давлатии опера ва балети тоҷик ба номи С. Айнӣ, 1972). Николай Волчков аз асарҳои драманависони тоҷик ҳам нақшҳои гуногуни мусбат ва манфӣ офаридааст: раиси колхоз («Шуҳрати нек»-и М. Рабиев, 1957), Эшони Мирзо («Достони Бибизайнаб»-и С. Саидмуродов, 1965), Одина («Пайраҳаҳои оташин»-и М. Назаров, 1973).

## Ҷоизаҳо
Бо 2 ордени Байрақи Сурхи Меҳнат, ордени «Нишони Фахрӣ» ва медалҳо сарфароз гардидааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Ҳунарпешагони халқии ҶШС Тоҷикистон
Гурӯҳ:Феҳристи ҳунарпешагон
Гурӯҳ:Ҳунарпешаи театр
Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳои Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ҳунарпешаи Театри давлатии драмаи русии ба номи Владимир Маяковский
Шибирғон

**Шибирғон**, ва ё Шибарғон ( *Šeberġān*)  — шаҳрест дар қисми шимолии Афғонистон. Дар воҳаи поёноби дарёи Сафед, дар ҳамвории Бохтар воқеъ гаштааст. Маркази маъмурии Вилояти Ҷузҷон. Аз Шибирғон роҳи мошингарди Мазори Шариф - Ҳирот мегузарад.
## Таьрих

## Аҳолӣ

## Иқтисод
## Адабиёт
* Barfield, Thomas J. (1982). *The Central Asian Arabs of Afghanistan: Pastoral Nomadism in Transition*.
* Dupree, Nancy Hatch. (1977). *An Historical Guide to Afghanistan*. 1st Edition: 1970. 2nd Edition (1977). Revised and Enlarged. Afghan Tourist Organization, 1977. Chapter 21 «Maimana to Mazar-i-Sharif.»
* Ferrier, J. P. (1856), *Caravan Journeys and Wanderings in Persia, Afghanistan, Turkistan and Beloochistan*. John Murray, London.
* Hill, John E. (2009). *Through the Jade Gate to Rome: A Study of the Silk Routes during the Later Han Dynasty, 1st to 2nd Centuries CE*. BookSurge, Charleston, South Carolina. ISBN 978-1-4392-2134-1.
* Leriche, Pierre. (2007). «Bactria: Land of a Thousand Cities.» In: After Alexander: Central Asia before Islam. Eds. Georgina Hermann and Joe Cribb. (2007). Proceedings of the British Academy 133. Oxford University Press.
* Sarianidi, Victor. (1985). *The Golden Hoard of Bactria: From the Tillya-tepe Excavations in Northern Afghanistan*. Harry N. Abrams, New York.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Афғонистон
Шибирғонӣ

**Шибирғонӣ** — кишмиши сиёҳ, як навъ ангур. Асосан дар вилояти Суғди Тоҷикистон, вилоятҳои Самарқанд, Бухоро, Тошканд, Қашқадарёи Ӯзбекистон, Туркманистон, Арманистон ва Қирғизистон паҳн шудааст.

*
Шибит

**Шибит**, **шибид**, **шивид**, **шивиз** () — гиёҳи як-дусолаест аз оилаи чатргулҳо; як навъ сабзаи хушбӯст.

## Эзоҳ

* 

Гурӯҳ:Гиёҳҳо аз рӯи алифбо
Ямс

**Ямс** — як гурӯҳ (беш аз 30 намуд) рустаниро гӯянд (аз ҷинси Dioscorea). Ямсро барои бехмевааш дар мамлакатҳои тропикӣ ва субтропикӣ мепарваранд. Дарозии бехи баъзе навъҳои ямс 1.5 метр ва вазнаш то 50 кг мешавад. Онро ба монанди картошка истеъмол мекунанд. Моддаҳои заҳрдори лӯндаи баъзе навъҳои ямс одатан ҳангоми пухтани хӯрок вайрон шуда, безарар мегарданд. Баъзан ямсро батат мегӯянд.

*
Ямчун

**Ямчун** — деҳаест дар ҷамоати Птупи ноҳияи Ишкошими ВМКБ. Аз деҳа то маркази ҷамоат 5 км, то ноҳия 59 км. Деҳа мактаби ибтидоӣ, фермаи ширию молӣ ва мағоза дорад. Соҳаҳои асосии хоҷагиаш чорводорӣ, ғаллаю картошкакорист.
Деҳа табиати бой ва манзараи дилкушо дорад. Дар наздикии деҳа чашмаи Биби  Фотимаи Заҳро ва қалъаи Ямчун ҷойгир аст.
* 
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Ҷамоати Птуп
Гурӯҳ:Деҳаҳои ноҳияи Ишкошим
Гурӯҳ:Деҳаҳои Тоҷикистон
Лодан

thumbnail|Лодан
**Лодан** — коҳуи обӣ (Nasturtium), ҷинси рустаниҳои бисёрсолаест аз оилаи чилликгулҳо. Дар дунё 6 маълуманд. Лодан барги пармонанд, гули майдаи одатан сафед, баъзан гулобӣ, ғилофакмеваи кушодашаванда доранд. Дар Тоҷикистон танҳо 1 намуди Лодан (Nasturtium microphyllum) паҳн шудааст ва дар шибарзамин, соҳили кӯлу дарё, ҳамвораҳои рутубатноку доманакӯҳ ва ғайраҳо месабзад.

*
Логопедия

*'Гуфтордармонӣ* — соҳаи педагогика, ки нуқсонҳои нутқ (лакнати забон ва ғайра) ва пешгирӣ кардани онҳо, инчунин роҳҳои ислоҳи ин нуқсонҳоро меомӯзад.

*
Тӯрақул Зеҳнӣ

**Тӯрақул Зеҳнӣ** (*Нарзиқулов Тӯрақул Зеҳнӣ*; ) — адабиётшинос, забоншинос, маорифпарвар ва и тоҷик, узви Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон.

## Зиндагинома
Тӯрақул Зеҳнӣ соли 1892, дар маҳалли Галаосиёи ноҳияи Самарқанд ба дунё омадааст. Аввал дар мадрасаи Тилокории Самарқанд (1905), баъд дар курси яксолаи таълим ва тарбия (1918-19) таҳсил кардааст. Муаллими забон ва адабиёти тоҷик дар мактабҳои ибтидоӣ ва муаллимтайёркунӣ (1919-25), муҳаррири шуъбаи Нашриёти давлатии Тоҷикистон дар Самарқанд (1926), муаллими забон ва адабиёти Техникуми педагогӣ (1932-36), муаллими забони форсӣ дар Ун-ти давлатии Самарқанд ба номи А. Навоӣ (1940—1945). Аз соли 1956 то охири умр х. к. и. ИЗА АИ Ҷумҳурии Тоҷикистон. Фаъолияти эҷодии Тӯрақул Зеҳнӣ ҳамчун шоир аз солҳои 20 қарни XX оғоз ёфта, шеърҳояш дар маҷалла ва рӯзномаҳои «Шуълаи инқилоб», «Дониш-биниш», «Раҳбари дониш», «Барои адабиёти сотсиалистӣ», «Овози тоҷик», «Бедории тоҷик» чоп шудаанд. Ашъори ҳаҷвиаш бо имзои мустаори «Мушфиқӣ», «Қӯчқор», «Мулло» ва мақолаҳои танқидиаш бо тахаллуси «Сомонӣ» ва «Рустам» дар матбуоти даврӣ ба табъ расидаанд. Аз соли 1926 дар атрофи масъалаҳои мубрами забоншиносӣ андешаҳояшро иброз намуд ва мақолаҳои илмӣ-танқидиаш «Мубоҳисаҳо дар бораи забон ва адабиёт», «Дар бораи забон», «Забон ва адабиёти форсӣ муштарак аст», «Забони гуфтугӯи ҳозираи тоҷикон», "Забони «Овози тоҷик», «Вазифаи матбуоти тоҷик дар бораи забон», «Фикри ман дар бораи забони чопӣ», «Маслиҳати ман дар бораи забон» маҳсули таълифоти ҳаминдавраинаи Тӯрақул Зеҳнӣ мебошанд. Ӯ доир ба масъалаҳои мухталифи таърихи адабиёти классикӣ ва муосири тоҷик, роҷеъ ба илмҳои адабиётшиносӣ, фолклоршиносӣ ва забоншиносӣ зиёда аз 200 мақолаи илмӣ навиштааст. Тӯрақул Зеҳнӣ яке аз аввалин муаллифони китобҳои дарсӣ барои мактабҳои ибтидоӣ ва миёна буд: «Омӯзиш» (1928, ҳамроҳи В. Маҳмудӣ), «Сарфи забони тоҷикӣ» (1933, ҳамроҳи Б. Ҳоҷизода ва Л. Бузургзода), хрестоматияи «Таронаҳои бачагон» (1927). Муҳимтарин асари адабиётшиносии Тӯрақул Зеҳнӣ, ки барои донишҷӯёни мактабҳои олӣ навишта шудааст, китоби «Санъатҳои бадеӣ дар шеъри тоҷикӣ» (1963) ва нашри такмилёфтаи он «Санъати сухан» (1970, 1979, 1992) буда, ба санъатҳои маънавию лафзӣ ва вазни арӯз бахшида шудааст.

Тӯрақул Зеҳнӣ яке аз мураттибони «Фарҳанги забони тоҷикӣ» мебошад. Ӯ аз «Баҳористон» ва «Ҳафт авранг»-и Ҷомӣ гулчине бо номи «Гули сумбул» (1963) ва ба муносибати 2500-солагии Самарқанд китоби «Суханварони Сайқали рӯи замин» (1973)-ро ба чоп ҳозир кардааст. Тӯрақул Зеҳнӣ дар бораи Нақибхони Туғрал, С. Айнӣ, А. Лоҳутӣ, Ҳабиб Юсуфӣ, Шоҳназар Соҳибов хотираҳои худро навиштааст, ки чанде аз онҳо дар китоби «Чанд сухани судманд» (1984) ба табъ расидаанд. Тӯрақул Зеҳнӣ соли 1928 повести Г. Гогол «Шинел»-ро ба забони тоҷикӣ тарҷума кардааст.

## Осор
* Аз таърихи лексикаи забони тоҷикӣ. Д., 1987;
* Санъати сухан. Д., 1992;
* Сарфи забони тоҷикӣ. Д., 2010.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 
* 
* Зеҳнӣ дар дилу дидаи дӯстон. Д., 2007.

Гурӯҳ:Адибони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Аъзои Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон
Амон Ҳамдамов

**Амон Ҳамдамов** - композитор ва дирижёр, омӯзгор, Ходими хидматнишондодаи санъати Тоҷикистон (1968), Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон (1978), узви Иттифоқи композиторони Тоҷикистон (аз с.1958).  
## Зиндагинома
Амон Султонович Ҳамдамов 5 майи соли 1918  дар гузари Чорраҳаи Самарқанд ба дунё омадааст.  Иштирокчмм ҶБВ-ии с.1941-1945. Мактаби мусиқи (1940), Омӯзишгоҳи мусиқии ш.Сталинобод (ҳоло – Душанбе, 1952), Консерватория давлатии ба номи П.И.Чайковский (Москва, 1958)-ро хатм кардааст. Аз 15-солагӣ ғижжакнавози дастаи ҳунарии Театри яҳудиёни ш.Самарқанд (1933-1935), мутриби Театри драмаи мусиқии Тоҷикистон ба номи А.Лоҳутӣ (1935-1938), консертмейстери оркестри созҳои халқии Тоҷикистон (1938-1941). Пас аз анҷоми ҶБВ дирижёри Оркестри созҳои халқӣ (1947-1952; 1958), муаллими Омӯзишгоҳи мусиқии ш.Душанбе(1959-1961; 1970-1981), сардирижёри Оркестри созҳои халқии КДТР (1962-1979), дотсенти Донишкадаи давлатии санъати Тоҷикистон ба номи М. Турсунзода (1979-1999). Иштирокчии се Даҳаи адабиёт ва санъати тоҷик дар Москва (1941, 1949, 1957), ҷонишини раиси Иттифоқи оҳангсозони Тоҷикистон (1968-1981). 
## Эҷодиёт
Муаллифи қариб 150 асари мухталиф:
сурудҳои 
* “Комсомол” (шеъри Абдуҷаббор Қаҳҳорӣ, 1949),  
* “Дӯстдорат гаштам”, (шеъри Носирҷон Маъсумӣ, 1950),  
* Сюитаи “Насими Вахш”,  
*  “Шоёни ҳаёт” (шеъри Файзулло Ансорӣ, 1950; 1951) ва ғ. 
Барои чандин спектакли  ТДАДТ ба номи А.Лоҳутӣ  оҳанг офаридааст: 
* “Бой ва хидматгор”-и Ҳамза Ҳакимзода (1957),  
* “Иродаи зан”-и Аъзам Сидқӣ (1963),  
* “Сарбозони инқилоб”-и Ғанӣ Абдулло (1975),  
* “Шабҳои фироқ”-и Аминҷон Шукуҳӣ (1963),  
* “Мубориза”-и А.Усмонов (1973),  
* “Зол ва Рудоба”-и Шамсӣ Қиёмов ва Шералӣ Мастон (1977),  
* “Фоҷиаи инсон”-и Абдусалом Атобоев (1984).

## Мукофот ва ҷоизаҳо
* ду ордени “Нишони Фахрӣ”, 
* Бо медал ва Ифтихорномаи Фахрии Президиуми Совети Олии Тоҷикистон мукофотонида шудааст.
 
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Аъзои Иттифоқи оҳангсозони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Оҳангсозони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Ҳунарпешагони халқии ҶШС Тоҷикистон
Гурӯҳ:Дорандаи ордени Нишони Фахрӣ
Гурӯҳ:Дирижёрҳои Тоҷикистон
Шодон Ҳаниф

**Шодон Ҳаниф** (*Шодӣ Ҳанифов*; ) — нависанда, дромнавис, тарҷумон, узви Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон (аз с.1975). Дорандаи Ҷоизаи Иттифоқи журналистони Тоҷикистон ба номи А.Лоҳутӣ (1987). Нависандаи халқии Тоҷикистон (2004).

## Зиндагинома
Шодон Ҳаниф 10 марти соли 1934 дар деҳаи Оҳалики ноҳияи Самарқанд ба дунё омадааст. Шуъбаи тарҷумонии факултети таъриху филогияи УДТ ба номи В. И. Ленинро хатм кардааст (1959). Ходими адабии рӯзномаи «Тоҷикистони Советӣ» (ҳоло — «Ҷумҳурият», 1959—1961), муҳаррир, мудири шуъбаи нашриёти «Ирфон» (1962—1967), сармуҳарири идораи барномасозии Вазорати маданияти Тоҷикистон (1967—1971), мудири шуъбаи моҳномаи «Садои Шарқ» (1971—1980), тарҷумон ва мушовири ниҳодҳои ҳизбӣ дар Афғонистон (1980—1985), директори шуъбаи Тоҷикистонии Фонди адабии СССР (1986—1991). Ӯ 5 майи соли 2007 дар Душанбе вафот кардааст.

## Эҷодиёт
Муаллифи маҷмӯаи ҳикояҳои
* «Майна» (1970),
* «Алмос» (1991),
маҷмӯаи очеркҳои
* «Дидор» (1974),
* «Кӯҳ ба кӯҳ мерасад» (1976),
повесту романҳои
* «Оҳугузар» (1975),
* «Бедорӣ» (1980),
* «Ҷон ба гарав» (1982),
* «Шикояти офат» (1986),
* «Хунбаҳо» (1990),
* «Дил ба ёдгор» (1991),
* «Уқоби захмин» (1993),
* «Дар суроғи модар» (2001),
* «Дар паноҳи Ҳиндукуш» (қ.1. 2004),
* «Аз ҳаёт ва фаъолияти Президенти ҶТ Эмомалӣ Раҳмон» (2003),
* «Миротворец» (дар бораи Президенти ҶТ Эмомалӣ Раҳмон, бо ҳамқаламии С. Мирзошо. — Душанбе, «Адиб», 2004),
асарҳои драмавии
* «Домоди шаҳрӣ» (1976),
* моҷарои «Обфурӯш» (1984).

## Ҷоизаҳо
* Ордени «Нишони Фахрӣ»,
* Ордени Шараф,
* медали Иттифоқи журналистони Россия,
* ва Ифтихорномаи Фахрии Президиуми Совети Олии Тоҷикистон ва Ӯзбекистон мукофотонида шудааст.

Бахшида ба 70-солагии зодрӯзаш шоир Алӣ Бобоҷон ин байтро дар ҳаққаш гуфтааст:

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Нависандагони тоҷик аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Аъзои Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Аъзои Иттифоқи журналистони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Нависандагони халқии Тоҷикистон
Миршариф

**Миршариф** (*Мавлоно Шарифи Хонанда*; ? — 1580, Ҳирот) — мусиқидон, навозанда, хонанда ва и форс-тоҷик.

## Зиндагинома
Дар баъзе асарҳояш Шамсӣ тахаллус кардааст. Дар Ҳирот таваллуд шуда, санъати мусиқиро аз Устод Шодӣ, Ғулом Шодӣ ва дигарон омӯхтааст. Ӯ аз илмҳои замонаш баҳравар буд. Дар пайравии Нақши Мавлавӣ оҳанги «Нақши Шахӣ»-ро эҷод кард, ки дар Ҳирот машҳур буд. Миршариф дар сурудани шеър низ истеъдоди баланд доштааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
*
Мусодираи молу мулк

**Мусодираи молу мулк** — маҷбуран ва бепул ба моликияти давлатӣ гузаронидани тамоми молу мулки шахси маҳкумшуда. Мусодираи молу мулк дар ҳуқуқи ҷиноятӣ ҷазои иловагии шахси маҳкумшуда барои ҷиноятҳои давлатӣ ва ғаразноке мебошад, ки дар қонун махсус нишон дода шудааст. Додгоҳ ҳуқуқи мусодира кардани тамоми молу мулк ё як қисми онро дорад. Ҳангоми татбиқи Мусодираи молу мулк додгоҳ дараҷаи барои ҷамъият хавфнок будани маҳкумро ба назар мегирад. 

Мусодира танҳо бо молу мулки шахси маҳкум дахл дорад, яъне агар ҷинояткор соҳиби моликияти умумӣ ё аъзои хонавода бошад, фақат ҳиссаи ӯ мусодира шуда, ашъёе, ки барои ҳаёти маҳкумшуда ва аъзоёни оилаи вай заруранд, мусодира намегардад. Пул ва чизҳои қимматбаҳое, ки бо роҳи ҷиноят ба даст оварда шудаанд, мусодира карда мешаванд.

## Нигаред низ
* Мусодиракунонӣ
 
## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Назарияи иқтисод
Гурӯҳ:Мафҳумҳои ҳуқуқ
Мутафозил

**Мутафозил** (аз арабӣ - афзалиятдошта, бартаридошта) дар илми мусиқишиносии халқҳои Шарқи Наздик ва Миёна фосилаҳоеро, ки аз ҷиҳати баландии садодиҳии худ аз ин ё он овоз бартарӣ доранд, Мутафозил меноманд.

*
Муфтхӯрӣ

**Муфтхӯрӣ** — сифати манфии ахлоқ буда, аз ҳисоби дигарон зиндагӣ ба сар бурдан ва нафрату беэътиноӣ нисбат ба меҳнати фоиданоки ҷамъиятӣ доштанро ифода мекунад.

## Эзоҳ

*
Муфта

**Муфта** (), дар техника, ҷиҳозест барои пайванди муваққатӣ ё доимии наварду ғулба, симтанобу кабелҳо ва ғайраҳо. Муфтаҳои пайвандкунанда вобаста ба вазифаашон пайвандро мустаҳкам, герметӣ ва онро аз коррозия ҳифз мекунанд.

*
Муфтӣ

**Муфтӣ** ( — фатводиҳанда, ҳукмбарор) — рӯҳонии олимансаб дар мамлакатҳои Шарқи мусулмонӣ; шахсест, ки пеш аз ҳукми қозӣ дар бораи раво ва ҷоиз будани ин ва ё он ҳукм аз рӯи шариат фатво медиҳад.

Дар аморати Бухоро ба вазифаи муфтӣ одамоне таъйин мешуданд, ки ҳадисрро нағз донанд. Одатан муфтиро амир таъйин мекард. Муфтӣ хуқуқ дошт, ки масъалаҳои динию хуқуқиро эзоҳу талқин кунад ва ба ҳаёт гузаронад. Фикру мулоҳизаи муфтӣ дар фатвоҳояш ифода ёфта, барои мусулмонон дастури амал ҳисобида мешуд. Муфтӣ метавонист ба ҳукми нодурусти қозӣ, шикояти гунаҳкор аз ҷазо, мувофиқи ё номувофиқии қонунҳои шариат ба ҷазо ва ғайра дахолат намояд. Ба кори муфтиҳо аълам сардорӣ мекард. Дар мамлакатҳои Шарқи мусулмонӣ муфтиро ҳукумат таъйин мекунад.
## Сарчашма
* 
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Истилоҳоти исломӣ
Гурӯҳ:Вожаҳо ва ибораҳои арабӣ дар шариат
Гурӯҳ:Касбҳои ҳуқуқи ислом
Гурӯҳ:Нақши роҳбарияти динӣ
Гурӯҳ:Маъмулони дини ислом
Мироб

**Мироб** — мири об, шахси маъмур дар Осиёи Миёна, ки мутасаддии тақсими об буд. Ба тақсимоти каналҳову обанборҳо Мироби калон (мироббошӣ), ҷӯйҳои хур Мироби деҳа назорат мекард. Мансаби миробӣ меросӣ буд. Тирамоҳон ба фоидаи Мироб андози махсуси миробона ҷамъ оварда мешуд.  Мироб аксар вақт аз мансаби худ суиистеъмол намуда, порахурӣ мекард ва аз деҳқонони камбағал ҷарима меситонид.

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Касбҳои куҳан
Миршаб

**Миршаб** — мансаби маъмурию ҳарбӣ дар шаҳру вилояти ва хониҳои Осиёи Миёна. Дар аморати Бухоро аз хонии Хева то ғалаби Инқилоби Халқии Бухоро (1920) ходими полисхонаро Миршаб мегуфтанд. Дар хонии Хӯқанд қӯрбошӣ, дар кишвари Туркистон. Миршаб аз давраи ҳамроҳ шудани Осиёи Миёна ба Русия то ғалаби Инқилоби Октябр дар маҳалҳои аҳолинишин низ мавҷуд буд. Миршаб риояи тартиботеро, ки амир, хон ва дигар шахсони мансабдори олӣ муқаррар мекарданд, назорат менамуд. Миршаб баъди ғалабаи Ҳокимияти Шӯравӣ дар Осиёи Миёна барҳам хӯрд.

*
Мушк

**Мушк**, моддаи хушбӯест, ки аз ҳайвон ва рустанӣ ҳосил мешавад. Мушк яке аз қимматбаҳотарин моддае дар кишварҳои шарқ ба шумор меравад. Мушки ҳайвон, моддаи донадор ё равғанмонандест, ки ғадудҳои мушки ҷинси наринаи баъзе ҳайвонҳои ширхор (кабарға ё ғазол, оҳу, говмеш, мушобӣ, сагобӣ ва ғайраҳо) ҷудо мекунад. Рангаш бӯр ва бӯи хоси тез дорад. Асоси хӯҳбӯии Мушки ҳавон кетонҳои макросиклӣ (мускон, сибетон, дигидросибетон) ва асоси хушбӯии Мушки рустанӣ (рустаниҳои мушкбез, масалан, лактонҳои макросиклӣ (тибетолид, амбреттолид ва ғайраҳо) мебошанд. Ба таркиби мушки ҳайвон инчунин сафеда, равған, холестерин ва намакҳои гуногун дохил мешаванд. Ҳайвон бо ёрии мушк маҳалли зиндагиашро муайян мекунад ва ҳамҷинси худро мешиносад.

*
Мушоҳида

**Мушоҳида**, мушоҳада (аз арабӣ - ба чашми худ дидан), идроки бомаромест, ки пайваста ба мақсаду вазифаҳои фаъолияти одам сурат мегирад. Мушоҳида таърихан ҳамчун қисми таркибии амалиёти меҳнатӣ инкишоф меёбад, ки ба воситаи он мувофиқати маҳсули меҳнат бо нақшаи идеалии он муқоиса карда мешавад. Баробари мураккаб гардидани воқеияти иҷтимоӣ ва амалиёти меҳнатӣ мушоҳида ба ҷанбаи мустақили фаъолият (мушоҳидаи илмӣ, мушоҳида ҳамчун ҷузъи ҷараёни эҷоди бадеӣ ва ғайраҳо) табдил ёфт. Ба туфайли инкишофи илм мушоҳида беш аз пеш мураккаб гардид.

*
Резидент

**Резидент** (аз  ) — ҳузурдошта), 
# Дар асрҳои миёна намояндаи дипломатии хориҷӣ, ки дар мамлакате доимӣ меистод. 
# Намояндаи метрополия дар протекторат. 
# Намояндаи разведка, ки дар мамлакати хориҷӣ доимӣ зиндагӣ мекунад.
#  
# **Резидентҳо** - шахсони воқеӣ ва шахсони ҳуқуқие, ки ба ҳамин сифат мутобиқи Қонуни  Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи танзими асъор ва назорати асъор» эътироф шудаанд.(Қонун №782 аз 26.12.11с.) 
 
## Нигаред низ
* Бонк 
## Эзоҳ

 

Гурӯҳ:Коргузории бонкӣ‎
Гурӯҳ:Мафҳумҳои иқтисодӣ‎
Резистор

thumb|Шаш намуд резисторҳо бо ёрии рангҳо фарқ мекунад
**Резистор** (  — муқобилат мекунам), як навъ маснуоти саноатиест, ки ба занҷири электрӣ пайваст карда мешавад ва тавассути муқовимати муайян барои идора кардани қувва ва шиддати ҷараёни электрӣ имкон медиҳад. Истеҳсоли саноатии он ба роҳ монда шудааст. Бештар аз нисфи ҳамаи деталҳои радиоэлектрониро резисторҳо ташкил медиҳанд. Баъзе резисторро барои чен кардани ҳарорат ва муқовимат низ истифода мебаранд.

## Эзоҳ

## Адабиётҳо
* Резисторы (справочник) / под ред. И. И. Четверткова — М.: Энергоиздат, 1991
* 
* Справочник по элементам радиоэлектронных устройств / под ред. В. Н. Дулина, М. С. Жука — М.: Энергия, 1978

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Резисторҳо
Резина

**Резина** ( — зифт), вулканизат, маҳсулоти эластикиест, ки дар натиҷаи вулканизатсияи каучук ҳосил мешавад. Дар саноат резинаро аз омехтаи резиние ҳосил мекунанд, ки ба ғайр аз каучук ва моддаҳои вулканизатсиякунанда боз пластификатор, стабилизатор, пуркунанда ва диг. моддаҳои зарурӣ дорад.

Вобаста ба шароити истифода резина якчанд хел мешавад: резинаҳои таъйиноти умумӣ, гармибардор, хунукитобовар, ба таъсири равған, бензин, кислотаю ишқорҳо ва радиатсия устувор. Резинаҳои ноқили электрӣ ва диэлектрӣ низ мавҷуданд.

Саноати истеҳсоли резина барои бисёр соҳаҳои хоҷагии халқ деталу ҷиҳознои гуногун месозад. Резина ягона материалест, ки барои сохтани резинаи чархи (шинаи) мошину трактор истифода мешавад. Аа резина лентаҳои конвейерӣ, тасмаҳои техникӣ, дастпӯшак, пойафзол ва диг. ашёҳо тайёр мекунанд. Инчунин аз резина изолятсияи симҳои электр, рӯйпӯшҳои эластикии электргузарон, клапанҳои дил, найчаҳои хунгузароиӣ, деталҳои аппаратҳои наркоздиҳӣ ва ғайраҳо месозанд. Дар ҷаҳон соле зиёда аз 20 млн т. резина истеҳсол мешавад; 50%-и он барои истеҳсоли резиначархи автомобил ва 22%-аш барои тайёр кардани маснуоти техникии резинӣ сарф мегардад.

*
Резолвометр

**Резолвометр** ( инкишоф медиҳам ва метр...) — асбобест барои чен кардани қобилияти тафриқаи фотоматериал.

*
Резишгоҳ

**Резишгоҳ** — ҷои ба баҳр, кӯл ва дарёи дигар рехтани оби ягон наҳр. Ҷои дар биёбони регзор барҳам хӯрдани дарёро низ резишгоҳ меноманд. Резишгоҳ якчанд хел аст: резишгоҳи одӣ — маҷрои дарё дар резишгоҳи худ ба шохаю обравҳо тақсим намешавад (мас., дарёи Тибр); делта — маҷрои дарё дар назди резишгоҳ ба шохаҳо ва обраву обгузарҳо тақсим мешавад (дарёи Волга); эстуарий — резишгоҳи қифшакле, ки ба тарафи баҳр васеъ шуда меравад (дарёи Темза) ; Pезишгоҳ лиманӣ — Pезишгоҳи васеи халиҷмонанд, ки дар натиҷаи зери оби баҳр мондани водии дарё ҳосил шудааст (дарёи Буги Ҷанубй); Резишгоҳи муаллақ — ба шохоби дарёҳои кӯҳӣ хос аст (ба шарте, ки резишгоҳи дарёи кӯҳӣ нисбат ба дарёи асосӣ баландтар бошад); Pезишгоҳи саргум — ба он дарёҳое мансуб аст, ки то баҳр ё кӯл нарасида, дар дашту биёбонҳо барҳам мехӯранд. Аксари бандарнои калонро дар резишгоҳ месозанд.

*
Резолвента

**Резолвента** ( — мифтоҳ, гиреҳкушо) дар математика, муодила, функcия (ядро) ё худ оператори мифтоҳиеро гӯянд, ки дар ҳалли муодилаҳои операторӣ истифода мешавад.

*
Oriflame

**Oriflame Holding AG** (талаффузаш: **Орифлейм**) — ширкати шведию швейтсарӣ мебошад, ки ба таҳия, истеҳсол ва фурӯши воситаҳои нигоҳубини пӯст, гигиенаи шахсӣ, атр (парфюмерия) ва косметикаи ороишӣ, маҳсулоти ғизои солим ва лавозимот (аксессуарҳо) ихтисос ёфтааст.

Аз соли 2004 инҷониб ширкат дар Люксембург бо номи Oriflame Cosmetics S.A. ба қайд гирифта шуда буд ва то соли 2015 саҳмияҳои он дар биржаи Стокголм (NASDAQ OMX Nordic) муомила мешуданд. Дар соли 2015 ширкат гурӯҳи асосии худро азнавсозӣ карда, макони сабти номашро аз Люксембург ба Швейтсария (аз рӯи макони ҷойгиршавии воҳидҳои молиявию ҳуқуқӣ) иваз намуд ва номи худро низ дигар кард. Аз июли соли 2015 дар биржаи NASDAQ OMX Nordic саҳмияҳои ширкати Oriflame Holding AG гардиш мекунанд.

## Фаъолият
Марказҳои таҳияи маҳсулоти ширкат дар шаҳрҳои Стокголм ва Дублин ҷойгиранд. Тибқи маълумоти ширкат, он дар 60 кишвари ҷаҳон намояндагӣ дорад ва маҳсулоти худро тавассути сомонаҳои интернетӣ ва каталогҳои мунтазам навшаванда пешниҳод менамояд. Ширкати «Орифлейм» бо усули фурӯши мустақим (фурӯши маҳсулот мустақиман тавассути онлайн ё офлайн, тавассути машваратчиён — шарикони ширкат) фаъолият мекунад.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* [Http://global.oriflame.com сомонаи расмии] 

Гурӯҳ:Ширкатҳое, ки дар соли 1967 таъсис дода
Гурӯҳ:Ширкатҳои Шветсия
Ҳикмат Ҳисориев

**Ҳикмат  Ҳисориев** — доктори илми биологӣ (1997). Узви пайвастаи  Академияи илмҳои Тоҷикистон(2014). 
## Зиндагинома
Ҳикмат Ҳисориев Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон ба номи В.И.Ленинро хатм кардааст (1974), ихтисос – «ботаника».
Самтҳои асосии фаъолияти илмӣ: флора, таксономия, биогеография, систематика ва экологияи обсабзҳо.
Ходими хурд ва калони илмии Институти ботаникаи АИ ҶШС Тоҷикистон. (1981-1989). Дотсенти Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон ба номи В.И.Ленин (1991-1993; 1996-1998). Директори Институти ботаникаи Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон. (1998-2011). Директори Институти ботаника, физиология ва генетикаи растании Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон. (2011).

## Ҷоизаҳо
* Бо медали ҷашнии «20-солагии Истиқлоли давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон тақдир шудааст.
* Дорандаи Ҷоизаи ба номи Е.Н.Павловскийи АИ ҶТ (2011).
* Узви пайвастаи Фарҳангистони улуми Тоҷикистон (2014).   
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Биологони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Академикҳои АИ Тоҷикистон
Гурӯҳ:Дорандагони унвонҳои фахрӣ аз Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Фарҳангистони улуми Тоҷикистон
Ҳайдар Сафиев

**Сафиев Ҳайдар** (5 феврали 1950, Кӯлоб — 20 январи 2023, Душанбе) — кимиёдон, доктори илмҳои кимиё (1997), профессор, Дорандаи Ҷоизаи давлатии ҶТ ба номи Абӯалӣ ибни Сино (2001), Узви пайвастаи Фарҳангистони улуми Тоҷикистон (2015)

## Зиндагинома
Ҳайдар Сафиев 5 феврали соли 1950 дар шаҳри Кӯлоб ба дунё омадааст.
Ҳайдар Сафиев Институти политехникии Киев ва Институти ҷамъиятии патентшиносиро хатм намудааст (1972), ихтисос — «технологияи маводи ғайриорганикӣ».
Ассистенти кафедраи Институти политехникии Киев (1972—1973), мудири кафедраи Институти давлатии омӯзгории Кӯлоб (1977—1982), муовини мудири Шуъбаи илм, техника, мактабҳои олӣ ва миёнаи махсуси Шӯрои Вазирони ҶШС Тоҷикистон (1982—1987), мудири озмоишгоҳи Институти химияи ба номи В. И. Никитини Фарҳангистони улуми Тоҷикистон (1987—1998). Муовини сардори шуъбаи техникаи Корхонаи алюминийи Тоҷикистон (1998—2001), саркотиби илмии Фарҳангистони улуми Тоҷикистон (1991), ректори Донишгоҳи миллии Тоҷикистон (2001—2005), мушовири Президенти ҶТ дар масъалаҳои илм ва технологияи баланд (2005—2009), директори Муассисаи давлатии «Институти илмиву тадқиқотии металлургияи» Корхонаи воҳиди давлатии ТАЛКО (2009).
Самтҳои асосии фаъолияти илмӣ: химия ва технологияи маводи ғайриорганикӣ, коркарди ҷомеи ашёи хоми маъданӣ ва партовҳои саноатӣ. Муаллифи бештар аз 300 асари илмӣ. Дорандаи зиёда аз 30 шаҳодатномаи муаллифии ИҶШС, патентҳои Федератсия Русия ва Тоҷикистон.

## Осор
* Об — мӯъҷизаи табиат.- , 2003,
* Комплексная переработка отходов производства алюминия. — , 2005. ва диг.
* 

## Ҷоизаҳо
* Дорандаи Ҷоизаи давлатии ҶТ ба номи Абӯалӣ ибни Сино (2001),
* Ҷоизаи байналмилалии ЭКО дар соҳаи илм ва технология (2002).
* 

## Пайвандҳо
* АЪЗОИ ПАЙВАСТАИ АИ ҶТ 

## Сарчашма

Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Кимиёшиносони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Академикҳои АИ Тоҷикистон
Гурӯҳ:Барандагони Ҷоизаи давлатии ба номи Абӯалӣ ибни Сино
Гурӯҳ:Олимони Фарҳангистони улуми Тоҷикистон
Гурӯҳ:Дорандагони унвонҳои фахрии байналмилалӣ аз Тоҷикистон
Ҷоми Иттиҳод 2015

Мусобиқаи тимҳои футбол 
| ҷой                =  Русия
| шаҳрҳо           = Санкт-Петербург
| варзишгоҳҳо            = 1
| вақти гирифтан        = 
| вақт               = 16-25 январ 2015
| ном               = Ҷоми Иттиҳод 2015
| логотип          = Ҷоми Иттиҳод 2015.png
| имзо           = 
| иштирокчиён            = 12
| иштирокчиёни ниҳои       = 
| ғолиб        = 
| маротиба         = 1 
| ҷои дуюм          = 
| ҷои сеюм           =  
| ҷои чорум           = 
| финал              = СКК Петергбурский
| бози             = 34
| гол             = 85
| тамошобинон     = 24500
| беҳтаринҳо              =   Алексей Евсеев 5 гол  Хатакка Дани 4 гол     Раҳмонов Абдурасул  3 гол
| дарвозабон     Владислав Василючек
| пешина   = Ҷоми Иттиҳод 2014|2014
| оянда    = Ҷоми Иттиҳод 2016|2016
}}
Эдмонд Дебомарше

**Эдмонд Дебомарше** (; ) — коргари идораи почта дар Фаронса буд, ки баъдан дар хилол Ҷанги ҷаҳонии дувум ба муқовамати Фаронса пайваст.

## Эзоҳ
Эркин Раҳмонов

**Эркин Раҳмонов** (13 феврали 1954, Душанбе) — пизишки бемориҳои сироятӣ. Пизишки категорияи олӣ, доктори илми тиб (2004), профессор (2006). «Аълочии тандурустии Тоҷикистон» (2008).

## Зиндагинома
Эркин Раҳимович Раҳмонов 13 феврали соли 1954 дар шаҳри Душанбе ба дунё омадааст.Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон ба номи Абӯалӣ Ибни Синоро бо ихтисоси духтури муолиҷакунанда хатм кардааст (1977). Интерни бемориҳои сироятӣ (1977—1978), пизишки бемориҳои сироятии клиникии беморхонаи клиникии касалиҳои сироятии ш. Душанбе (1978—1983), ассис. (1983—1993), ҳимояи рисолаи номз. (1987, Киев), дотс. (1993—2006), профессор (аз соли 2006) ва муд. каф. бемориҳои сироятии Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон ба номи Абӯалӣ Ибни Сино (аз соли 2008), ҷон. декани фак. муолиҷавӣ (1990—1993), соли 1995—2005 — ҷон. проректор оид ба корҳои муолиҷа ва соли 2005-08 декани фак. умумитиббии Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон ба номи Абӯалӣ Ибни Сино. Аз соли 2008 — муд. каф. бемориҳои сироятӣ.Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон ба номи Абӯалӣ Ибни Сино Бо Грам. Фахрии соҳавӣ мукофотонида шудааст.

## Фаъолияти илмӣ
Дар мавзӯи «Такмили муолиҷаи комплексии беморони гирифтори фастсиолёз ва офиятбахшии онҳо» рисолаи номз. ва дар мавзӯи «Хусусиятҳои эпидемиологӣ, клиника, ташхис, муолиҷа ва пешгирии бемории домана дар шароити ғайримуқаррарӣ» рисолаи док. дифоъ намудааст. Муаллифи 130 асару мақолаи илмӣ, аз ҷумла 24 дастури таълимию методӣ, 5 пешниҳоди ихтироотӣ, дорандаи зиёда аз 20 сертификати давлатҳои дуру наздики хориҷӣ ва китобҳои дарсии
* «Бемориҳои сироятӣ» (Д.,2006, ҳаммуаллиф),
* «Бемориҳои микробӣ ва ғайримикробӣ» (Д.,2010)
ва мақолаҳои
* « Эпидемиалогия, клиника, диагностика, лечение и профилактика бруцеллёза», маҷ. «Паёми Сино», 2007;
* «Состояние гемостаза при брюшном тифе с учетом кожных проявлений» «Паёми Сино», 2008,№ 2 ;
* «Проблемы потребления наркотиков и ВИЧ — инфекция в РТ» «Паёми Сино»,2008, № 1;
* «Некоторые клинические проявления ВИЧ — инфекции ӯ потребителей инъекционных наркотиков», маҷ. «Здравоохранение Таджикистана», 2008,№ 1;
* «Особенности клинического течения некоторых микст- инфекций при остром амёбиазе кишечника» дар маҷ. «Поёми Сино», 2008, № 3 ва ғ.
  
Таҳти роҳбарии ӯ 7 унвонҷӯ рисолаи номз. дифоъ кардааст.
 

## Сарчашма

Гурӯҳ:Омӯзгорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Пизишкони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Олимони Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон ба номи А. Сино
Турин

**Тури́н** () — шаҳр ва маркази муҳими фарҳанги Итолиё дар қисми шимолӣ мебешад. Маркази маъмурии ноҳияи Пемонт, вилояти  Турин аст.

Воқеъ дар омезиши дарёи Дора Рипариа, дарёи ТҶ, дар водии Po дар  Алпи ғарбӣ, ки дар канори он баландкӯҳе мегузарад.

Чорум, баъд аз Рим, Милан ва Неапол шаҳр дар Итолиё аст. Дар миқдори сокинон, дорои 911 ҳазор одам мебошад. Соли 2012, якҷоя бо атроф 1,7 млн.

Шаҳр дорои таърихи бой аз фарҳанг, ва барои долонҳои санъат, қасрҳо, театр, музей, боғҳои шинохта мешавад. Дар Турин санъати Барокко, нео-классикӣ ва муосир низ машҳур аст.

Аксари қасрҳои, (аз ҷумла Palazzo Madama), боғҳо ва хиёбонҳо дар асрҳои XVI-XVIII сохта шуданд дар интиқоли сармояи Герсогии аз Савой (дертар Шоҳигарии Sardinia) аз Шамбери (ҳоло Фаронса) ба Турин таъалуқ дорад.

## Иқлим



## Шаҳрҳои бародаршаҳр
*  Волгоград, Русия
*  Екатеринбург, Русия
*  Газ (, ), Фаластин
*  Глазго (), Шотландия
*  Детройт (), Мичиган, ИМА
*  Кампу-Гранди (), Бразилия
*  Кесалтенанго (), Гватемала
*  Кёлн (), Олмон
*  Кордоба (), Аргентина
*  Льеж (, , ), Белгия
*  Лилл (), Фаронса
*  Нагоя (), Ҷопон
*  Роттердам (), Нидерланд
*  Солт-Лейк-Сити (), Юта, ИМА
*  Хайфа (, ), Исроил
*  Шамбери (), Фаронса
*  Шэнян (. *Мукден*), Чин
*  Эш (, , ), Люксембург

## Сарчашма
* Официальный сайт города 
* Сайт о Турине на русском языке

Гурӯҳ:Турин
Ёдномаи Академик Раҷаб Амонов (Китоб)

**Ёдномаи Академик Раҷаб Амонов**. – Душанбе:Бухоро,2013, - 346с.
## Мундариҷа
Ин китоб аз ёддошту хотира ва мақолаҳои илмии донишмандон, ҳамкорон, дӯстону шогирдон ва номгуи асарҳои илмиву оммавӣ ва бадеии академик Раҷаб Амонов иборат аст. Дар мақолаҳои маҷмӯа самтҳои гуногуни фаъолияти Раҷаб Амонов мавриди баррасӣ қарор гирифта, бештар ба фаъолияти фолклоршиносии ин олими забардаст тавҷҷӯҳ зоҳир шудааст. 
## Тақризҳо
## Донистаниҳо
Китоби Ёдномаи Академик Раҷаб Амонов. – Душанбе:Бухоро,2013, - 346с.   дар Китобхонаи миллии Тоҷикистон маҳфуз аст.

## Дар бораи муаллиф
Раҷаб Амонов 
## Пайванди беруна


Гурӯҳ:Китобҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Китобҳои Китобхонаи миллии Тоҷикистон