open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Рӯзи оташбас

мини|Саҳифаи аввали The New York Times дар 11 ноябри 1918.
**Рӯзи оташбас** ҳар сол ба муносибати ҷашни оташбас дар соли 1918, ки Ҷанги Якуми Ҷаҳон [ru] ба поён расидааст, 11 ноябр қайд карда мешавад.  Дар Британияи Кабир, Канада, Австралия ва Зеландияи Нав онро бо номи "Рӯзи ёдбуд" мешиносанд.  Дар Иёлоти Муттаҳида онро "Рӯзи собиқадорон" меноманд.

Рӯзи оташбас дар Фаронса иди миллӣ ва дар Сербия таътили қонунист. Дар Лаҳистон он ҳамчун "Рӯзи истиқлолият" таҷлил карда мешавад. Маросимҳо дар кишварҳои мухталиф, дар ёдбудҳои ёдбуд, аз ҷумла "Сенотаф" дар Лондон, ба муносибати рӯзи оташбас баргузор мешаванд. Дар соли 2018, беш аз 70 пешвоёни ҷаҳон дар Порис барои таҷлили садсолагии оташбас ҷамъ омаданд.

## Эзоҳ
Хамил Мауад

**Хорхе Хамил Мауад Витт** (; тав. , Лоха Вилояти Лоха, Эквадор) — Президенти Эквадор аз 10 августи соли 1998 то 21 январи соли 2000. Дар натиҷаи табаддулоти ҳарбӣ ба истеъфо рафт.

Аз муҳоҷирони Лубнон ва Олмон. Донишгоҳи Ҳарвардро хатм карда, дар он ҷо маъмурияти давлатиро омӯхтааст. Узви Ҳизби Демократияи Халқӣ. Дар солҳои 1992-98 ӯ шаҳрдори Кито буд. Соли 1998 вай президенти кишвар интихоб шуд; 1,341,089 (35,3 %) овозҳоро дар даври аввал ва 2,243,000 (51,3 %), дар дуюм давр ғолиб шуда, «подшоҳ банан» Алваро Нобоа аз Ҳизби Родосии Эквадорро шикаст дод.

Моҳи октябри соли 1998 ӯ дар Бразилия дар марз бо Перу созишнома имзо кард . Созишнома ҳарду ҷонибро қонеъ кард ва аз иҷораи садсолаи Эквадор аз минтақаи баҳсноки қаламрави барои Перу боқӣ иборат буд, навишта буд . Дар тирамоҳи соли 1999 ӯ дар бораи дефолт оид ба қарзи беруна хабар дод . 9 январи соли 2000, бинобар вазъи душвори макроиқтисодӣ, ӯ ташаббускори даст кашидан аз пули миллӣ — сукреи Эквадор — ба фоидаи доллари амрикоӣ буд, ки боиси норозигии иттифоқҳои касаба ва индиҳо гардид . 21 январ индиҳо ва намояндагони иттифоқҳои касаба дар назди қасри президент тазоҳуроти оммавӣ барпо карданд ва истеъфои Мауадро талаб карданд. Бегоҳӣ, вақте ки тазоҳуркунандагон кӯшиданд, ки ба қасри президент ворид шаванд, полки посбони президент таҳти роҳбарии Люсио Гутиеррес ба тарафи онҳо гузашт. Онҳо якҷоя Мауадро маҷбур карданд, ки бо мошини ёрии таъҷилӣ аз шаҳр фирор карда, ба пойгоҳи низомии вафодор равад. Инқилобро Иёлоти Муттаҳида ва кишварҳои ҳамсояи Эквадор маҳкум карданд, ки дар натиҷаи он рӯзи дигар Хунтаи Наҷоти Миллии Гутиеррес қудратро ба мардуми осоишта супурд. 22 январ парлумон ноиби президент Густаво Нобоаро ба вазифаи президенти нав тасдиқ кард. Аммо худи Нобоа гузариш ба доллари Амрикоро идома дод .

Пас аз сарнагун шуданаш, вай дар ғурбат дар ИМА зиндагӣ мекунад. Соли 2014 суди Эквадор ӯро ғоибона барои азхудкунии маблағҳои давлатӣ ба 12 соли зиндон маҳкум кард.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Президентҳои Эквадор
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XX
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Showtime

**«Showtime»** — як канали телевизиони кабелии ИМА мебошад, ки ба ViacomCBS Domestic Media Networks тааллуқ дорад ва амволи барҷастаи фаръии волидайн дар доираи воҳиди Premium Content Group, Showtime Networks мебошад. Барномасозии Showtime асосан кинофилмҳои театрӣ ва силсилафилмҳои аслии телевизиониро дар бар мегирад, ки дар якҷоягӣ бокс ва бозиҳои ҳунарҳои омехта, махсуси комедияи баъзан мавқеи стенд ва филмҳои сохташуда барои телевизион мебошанд.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* Саҳифаи расмии Showtime

 
Гурӯҳ:Шабакаҳои телевизионӣ, роҳандозишуда дар соли 1976
Гурӯҳ:Шабакаҳои телевизионии ИМА
Гурӯҳ:Шабакаҳои телевизионии инглисизабон
Гилермо Лассо

**Гилермо Алберто Сантяго Лассо Мендоза** () — президенти интихобшудаи Эквадор, бонкдор ва сиёсатмадор. Лассо бузургтарин саҳмдори Banque de Guayaquil (Банк де Гуаякил) мебошад.

## Зиндагинома
Гилермо Лассо 16 ноябри соли 1955 дар Гуаякил таваллуд шудааст, писари хизматчии давлатӣ.

Соли 1998 губернатори музофоти Гуаяс таъйин карда шуд. Соли 1999 вай вазири иқтисод шуд ва ҳамзамон вазорати молия ва вазорати энержии кишварро идора кард, аммо дар ин вазифа ҳамагӣ 37 рӯз кор кард. Аз сабаби ихтилофи назар дар бораи қарзи давлатӣ бо президент Хамил Мауад ӯ маҷбур шуд, ки истеъфо диҳад.

Мушовири иқтисодии Люсио Гутиеррес буд.

Солҳои дароз ӯ ба бонки хусусии «Гуаякил» роҳбарӣ мекард.

Номзади президентӣ дар интихоботи умумии Эквадор 2013 аз ҳизби CREO. Вай бо 22,68 % овозҳо дар ҷои дуввум қарор гирифт, аммо президенти амалкунанда Рафаэл Корреа беш аз ду маротиба, яъне 57,17 % овоз гирифт.

Дар аввали соли 2017, Лассо маъракаи дуввуми президентии худро ҳамчун номзад аз CREO дар интихоботи президентии соли 2017 оғоз кард, бо он ки президенти кунунӣ Корреа аллакай ду давра адои вазифа кардааст ва аз ин рӯ, бинобар маҳдудияти конститутсионӣ наметавонад дубора номзад шавад. Мавзӯи маъракаи Лассо таъсиси 1 миллион ҷойҳои корӣ дар Эквадор буд. Якҷоя бо Ленин Морено ба даври дуввум рафт, ки дар он мағлуб шуд ва 49 % овозҳоро ба даст овард.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* Саҳифаи шахсии Гиллермо Лассо )
* Биография cidob.org  )

Гурӯҳ:Вазирони Эквадор
Гурӯҳ:Президентҳои Эквадор
Густаво Нобоа

**Густаво Хосе Хоакин Нобоа Бехарано** (; , Гуаякил — 16 феврали 2021) — президенти Эквадор аз 22 январи соли 2000 то 15 январи соли 2003.

## Зиндагинома
21 августи соли 1937 дар Гуаякил таваллуд шудааст. Маълумоти сиёсӣ ва ҳуқуқии худро дар Донишгоҳи католикии Гуаякил гирифтааст, солҳои 1986-96 ректори донишгоҳ буд. Дар солҳои 1983-84 ӯ губернатори музофоти Гуаяс буд. Узви Ҳизби Демократияи Халқӣ.

Дар соли 1998, ӯ дар интихоботи президентӣ ҳамчун номзад ба муовини президент таҳти роҳбарии Хамил Мауад ширкат варзид. Моҳи январи соли 2000, дар натиҷаи табаддулоти ҳарбӣ, Мауад аз ҷониби Хунтаи Наҷоти Миллии полковник Люсио Гутиеррес хориҷ карда шуд. Ба зудӣ ИХД таҳти фишор қудратро ба ғайринизомиён супурд ва парлумон Нобоаро дар муҳлати боқимондаи Мауад президент таъйин кард. Нобоа раванди даст кашидан аз пули худро ба фоидаи доллари ИМА ба итмом расонид, ки ин боиси табаддулот гардид, ки ӯро ба қудрат овард. Дар доираи ӯ қисман таҷдиди қарзи хориҷии кишвар гузаронида шуд, ки ба гуфтаи мухолифонаш, боиси зарари чандинмиллиардии кишвар гардид.

Пас аз ба итмом расидани муҳлати ӯ, алайҳи ӯ айбҳои расмӣ дар фасод айбдор карда шуданд. Нобоа дар сафорати Ҷумҳурии Доминикан пинҳон шуд, ки дар моҳи август ба Нобоа паноҳгоҳи сиёсӣ дод. Аммо дере нагузашта, президенти нав Люсио Гутиеррес Суди Олиро ба ихтиёри худ гирифт ва айбҳо нисбати Нобоа бекор карда шуданд.

16 феврали соли 2021 дар Майами вафот кардааст.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Президентҳои Эквадор
Гурӯҳ:Сиёсатмадорони асри XXI
Ленин Морено

**Ленин Болтайре Морено Гарсес** (; тав. 19 марти 1953,  , вилояти Ореллана) — адвокат ва сиёсатмадори Эквадор, Президенти кунунии Эквадор аз 24 майи  2017.

Ноиби президенти Эквадор (2007-2013).

## Зиндагинома
Дар шаҳраки хурди Нуэво Рокафуэрте дар Амазони Эквадор, дар наздикии марз бо Перу таваллуд шудааст. Падар Сервио Тулио Морено омӯзгор буд ва ба писарашро ба шарафи Владимир Ленин ном монд. Номи дуюм — Болтайре — ба хотири файласу.

Дар Кито таҳсил кардааст (Instituto Nacional Mejía ва Донишгоҳи марказии Эквадор). Психология ва идоракунии давлатиро омӯхтааст.

Ноиби президенти Эквадор аз 15 январи соли 2007. Ӯ ва президент Рафаэл Корреа дар як интихоботи умумӣ 26 ноябри соли 2006 интихоб шуданд. Вай дар ин вазифа то 24 майи соли 2013 кор кардааст.

Ӯ бо як қатор мукофотҳои давлатии Эквадор ва дигар кишварҳои минтақа (алалхусус Салиби Калони ордени Офтоби Перу) мукофотонида шудааст ва инчунин профессори фахрии як қатор донишгоҳҳои Амрикои Ҷанубӣ мебошад.

Ӯ ба ҳайси номзад ба мақоми президентӣ аз Иттиҳоди ҳукмрони Ватани ифтихорманд ва мустақил (PAIS Alliance) таҳти роҳбарии президент Рафаэл Корреа дар интихоботи соли 2017 пешбарӣ шуда буд  Якҷоя бо Гилиермо Лассо ба даври дуюм гузашт, ки дар он ӯ 51% овозҳоро ба даст овард . Савгандёдкунӣ рӯзи 24 май баргузор шуд.

Ҳамзамон, пас аз ба қудрат расидан, Морено ба зудӣ сиёсатеро аз сотсиалистӣ ба муҳофизакор табдил дод ва ҳам ҷараёни пешгузаштаи худ ва ҳам ваъдаҳои маъракаи худро хат зад. Дар натиҷа, рейтинги дастгирии ӯ аз 77% пас аз интихоб шудан дар 2017 то 45% дар нимаи 2018 ва пасти 7% дар моҳи феврали 2020 пас аз эътирозҳои азим дар охири 2019 коҳиш ёфт .

Ленин Морено ҳуқуқи паноҳандагиро ба сафорати Эквадор дар Бритониёи Кабир аз асосгузори WikiLeaks Ҷулиан Ассанҷ "дар робита бо вайронкунии такрории меъёрҳои конвенсияи байналмилалӣ" аз ҷониби Ассанҷ бекор кард . 11 апрели соли 2019, кормандони полиси Бритониё бо даъвати сафири Эквадор барои боздошти Ҷулиан Ассанҷ ба майдони сафорат ворид шуданд.

8 октябр, 2019, дар миёни тазоҳуроти оммавӣ дар Эквадор, Ленин Морено Президенти аз пойтахт Кито фирор кард ва ҳукуматро ба Гуаякил интиқол дод. Дар с. 2021, рейтинги эътимоди ӯ ба 3% коҳиш ёфт.

## Фаъолиятҳо оид ба кумак ба маъюбон
Бо аробачаи маъюбӣ ҳаракат мекунад, зеро пас аз ҳамла ба ӯ барои ғоратгарӣ дар моҳи январи соли 1998 дар Кито пойҳои ӯ фалаҷ шуда буданд.

Ӯ соли 2012 барои кумак ба маъюбон ба  ҷоизаи сулҳи Нобел пешбарӣ шуда буд. 2013-2016 - фиристодаи махсуси дабири кулли СММ оид ба маъюбӣ ва дастрасӣ .

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

* Денис Пилаш. Интихобот дар Эквадор ва ояндаи Амрикои Лотин // Хона
* Эквадорҳо Рафаэл ва Ленинро дубора интихоб карданд
* Муаррифии Морено дар саҳифаҳои Alianza PAÍS

Гурӯҳ:Роҳбарони кунунии кишварҳо
Гурӯҳ:Википедиа:Зиндагиномаи муосирон
Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бо сарчашма аз Викидода
Гурӯҳ:Зодагони соли 1953
Гурӯҳ:Зодагони 19 март
Гурӯҳ:Президентҳои Эквадор
Люсио Гутиеррес

**Люсио Эдвин Гутиеррес Борбоа** ( тав. , ) — президенти Эквадор аз 15 январи соли 2003 то 20 апрели 2005, роҳбари Хунтаи Наҷоти Миллӣ дар соли 2000.

Вай таҳсилоти муҳандисии ҳарбиро дар Эквадор гирифтааст, инчунин дар Бразилия ва ИМА таҳсил кардааст. Дар миссияҳои посдори сулҳи СММ дар Амрикои Марказӣ ширкат варзидааст. Полковник. То соли 2000 ӯ фармондеҳи полки посбони қасри президент буд.

Моҳи январи соли 2000 қасри президент аз ҷониби эътирозгарони инд муҳосира карда шуд, ки бар зидди бекор кардани пули миллӣ ва гузариш ба доллари амрикоӣ эътироз мекарданд. Гутиеррес ба тарафи индҳо гузашт, президент Хамил Мауадро барканор кард ва сарварии Хунтаи Наҷоти Миллиро, ки қудратро ба даст гирифт, шуд. Хунта ба зудӣ қудратро ба ғайринизомиён ва ноиби президент Густаво Нобоа супурд (бо вуҷуди ин, Гутиеррес боздошт шуд) . Ин амалҳо Гутиерресро машҳур кард ва ӯ Ҷамъияти ватандӯстонаи ҳизби 21 январро таъсис дод, ки дар ибтидо ҳадафҳои расидан ба адолати иҷтимоиро эълон кард.

Дар соли 2002, ӯ ба мақоми президентӣ номзад шуд ва пирӯз шуд, ки дар даври аввал 20,32% ва дар даври дуввум 54,79% овозҳоро ба даст овард, алахусус дастгирии аҳолии индро ба даст овард. Кӯшиш кард, ки иқтисодиётро беҳтар кунад, аммо вақте ин натиҷа надод, маҷбур шудам боз аз ВМД қарзи дигар бигирад. Соли 2004 ӯ кӯшиш кард, ки системаи нафақаро хусусӣ гардонад. Баъдтар ӯ назорати Суди Олиро ба даст гирифт, ки аксари судяҳоро иваз кард ва сипас онро пароканда кард, айбҳои коррупсияро лағв кард ва аз муҳоҷират собиқ президентҳо Букарам ва Нобоаро баргардонд, ки аҳолӣ онҳоро дар ҳолати вазнини иқтисод дар ибтидо асри 21 айбдор карда буданд .

Дар моҳи апрели соли 2005 дар кишвар намоишҳои оммавӣ барои барканории Гутиеррес даъват шуданд. 15 апрел вазъи фавқулода ҷорӣ карда шуд. Артиш аз иҷрои вазъи фавқулодда даст кашид. 20 апрел Конгресси Миллӣ бо қарори худ ӯро аз қудрат дур кард ва ваколатҳоро ба ноиби президент Алфредо Паласио Гонсалес супурд. Гутиеррес кӯшиш кард, ки аз кишвар гурезад, аммо ба сабаби мусодираи фурудгоҳ аз ҷониби низомиён, вай дар қаламрави сафорати Бразилия паноҳ бурд ва аз он ҷо ба зудӣ ба хориҷа гурехт . Аммо дар моҳи октябр ӯ ба Эквадор баргашт ва боздошт шуд.

Дар соли 2009 дар интихоботи президентӣ ширкат варзид ва 1.948.167 овоз (28.24%) ба даст оварда, ҷои дуюмро гирифт (Рафаэл Корреа дар даври аввал пирӯз шуд). Дар ошӯбҳои моҳи октябри соли 2010 дар Эквадор, яке аз шарикони Гутиеррес ва Ҷамъияти ватандӯстонаи ӯ 21 январ ба кӯшиши сарнагун кардани Рафаэл Корреа айбдор карда шуданд; Худи Корреа Гутиерресро ташкилкунандаи кӯшиши табаддулот номид .

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

* 
* 
* 

Гурӯҳ:Википедиа:Зиндагиномаи муосирон
Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бо сарчашма аз Викидода
Гурӯҳ:Соли 1957 таваллудшудагон
Гурӯҳ:Зодагони 23 март
Гурӯҳ:Президентҳои Эквадор
Гурӯҳ:Президентҳои сарнагунгашта
Меҳаншефтагӣ

**Меҳаншефтагӣ**, **шовинизм** () — идеологияест, ки моҳияти он таблиғи бартарии миллӣ бо мақсади асоснок кардани ҳуқуқи табъиз (дискриминатсия), истисмор (эксплуататсия) ва зулми халқҳои дигар мебошад. Шовинизм дар пайдоиш ва паҳншавии душманӣ ва ҳатто нафрат нисбат ба бегонагон, аҷнабиён, афроди дигар мазҳабҳо, аз рӯи принсипи «монанд не — бегона — ғайриоддӣ — душман» мусоидат мекунад. Яке аз шаклҳои гетерономия ва ксенофобия. Инчунин, ин истилоҳ аксар вақт ба маънои маҷозӣ истифода мешавад ва идеологияи иҷтимоӣ, қавмӣ, мазҳабӣ, тамоюли ҷинсӣ, синну солӣ ва ҳама стереотипҳо (кӯҳнанигарӣ), эътиқод ва бовариҳои дигарро дорад, ки «пастӣ» -и як навъи одамонро нисбат ба дигарон тасдиқ мекунанд.

## Пайдоиши истилоҳ
Шовинизм () аз номи Николас Шовин ( сарбози ним афсонавӣ дар артиши Наполеон Бонапарт. Тахмин меравад, ки вай дар Инқилоби Фаронса ва ҷангҳои Наполеон (1799—1815) иштирок кардааст. Бо вуҷуди он ки маъруф набудани Бонапартизм дар давраи барқарорсозии Бурбон пас аз соли 1815, гуфта мешавад, ки Шовин ҷонибдори сарсахти Наполеон буда, дар тан бунафшаи нишони садоқат ба императори сарнагуншудааш дошт. Мувофиқи афсона, сарфи назар аз қашшоқӣ, маъюбӣ ва сӯиистифода, Шовин ҷонибдори фанатикии вафодори сиёсати империалистии Наполеон боқӣ монд. Вай императорро парастиш кард, ӯро дар ҳама корҳо дуруст мешумурд ва омода буд бо тамоми ҷаҳон бо ӯ мубориза барад.

## Нигаред низ
* Шовинизми бузургдавлатӣ
* Шовинизми дагонӣ
* Миллатгароӣ
* Феминизми байнисоҳавӣ

## Эзоҳ

## Адабиёт
* *Локшина С. М.* Краткий словарь иностранных слов. — 3-е изд. стереотип. — М.: «Советская энциклопедия», 1971. — 384 с.
Йонас Фуррер

**Йонас Фюрер** () (3 марти соли 1805, Винтертур, кантони Сюрихи Швейтсария — 25 июли соли 1861, Бад Рагатс, кантони Санкт-Галлен, Швейтсария) — сиёсатмадори швейтсарӣ, президенти якуми Швейтсария. Узви Ҳизби Радикали Демократӣ.

## Зиндагинома
Писари челонгар Йонас Фуррер ва Анна Магдалена Ханҳарт. Вай мактабро дар Винтертур хатм карда, сипас дар Сюрих, Гейделберг ва Геттинген таҳсил кардааст. Дар соли 1828  прокурор дар Винтертур, сипас дар Сюрих шуд.

* 2 апрел — 31 декабри 1845 — Мири кантони Сюрих.
* 2 апрел — 31 декабри 1845 — Президенти парлумони Швейтсария.
* 1 январ — 31 декабри соли 1847 — Мири кантони Сюрих.
* 6 ноябр — 21 ноябри соли 1848 — Президенти Шӯрои Кантонҳои парлумони Швейтсария.
* 16 ноябри соли 1848 — 25 июли соли 1861 — узви Шӯрои федералии Швейтсария.
* 21 ноябри соли 1848 — 31 декабри соли 1849 — президенти Швейтсария, мудири департаменти сиёсӣ (вазири корҳои хориҷӣ).
* 1 январи соли 1850 — 31 декабри соли 1851 — сардори Раёсат (вазир)-и адлия ва полис.
* 1 январ — 31 декабри соли 1851 — ноиби президенти Швейтсария.
* 1 январ — 31 декабри соли 1852 — Президенти Швейтсария, мудири шуъбаи сиёсӣ.
* 1 январи соли 1853 — 31 декабри соли 1854 — сардори Раёсати адлия ва полис.
* 1 январ — 31 декабри 1855 — Президенти Швейтсария, мудири шуъбаи сиёсӣ.
* 1 январи соли 1856 — 31 декабри соли 1857 — сардори Раёсати адлия ва полис.
* 1 январ — 31 декабри соли 1857 — ноиби президенти Швейтсария.
* 1 январ — 31 декабри соли 1858 — Президенти Швейтсария, мудири шуъбаи сиёсӣ.
* 1 январи соли 1859 — 25 июли соли 1861 — сардори Раёсати адлия ва полис.

## Пайвандҳо

* Ҷонас Фюрер дар сайти Шӯрои Федералии Швейтсария )
* Фуррер, Йонас

Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1861
Гурӯҳ:Даргузаштагони 25 июл
Гурӯҳ:Зодагони соли 1805
Гурӯҳ:Зодагони 3 март
Гурӯҳ:Президентҳои Швейтсария
Гурӯҳ:Президентҳои Шӯрои кантонҳои Швейтсария
Гурӯҳ:Вазирони корҳои хориҷии Швейтсария
Гурӯҳ:Вазирони адлияи Швейтсария
Алфредо Паласио

**Луис Алфредо Паласио Гонсалес** (, тав. 22 январи 1939, Гуаякил, Эквадор) — ҷарроҳи Эквадор - кардиолог, ноиби президенти Эквадор, солҳои 2003—2005, президенти Эквадор дар солҳои 2005—2007.

Ӯ маълумоти тиббии худро дар Гуаякил ва Кливленд гирифта, сипас дар Сент-Луис таълим гирифтааст. Вай дар Донишгоҳи Гуаякил дарс медод ва аз соли 1992 то 1996 вазири тандурустӣ буд. Дар соли 2002 ӯ пешниҳоди Люсио Гутиерресро барои номзад шудан ба ноиби президент пазируфт ва пирӯз шуд. Пас аз барканории Гутиеррес аз мақоми президентӣ дар соли 2005 бинобар талошҳояш барои ҷорӣ кардани вазъи фавқулодда, Конгресси Эквадор Паласиоро ба ҷои ӯ интихоб кард. Ҳукумати чапгароро ташкил карда, Паласио муҳлати президентии Гутиерресро дар соли 2007 ба поён расонд. Дар соли 2006 Паласио ба вазифаи Директори генералии Созмони Умумиҷаҳонии Тандурустӣ пешбарӣ карда шуд, аммо чанд ҳафта пеш аз овоздиҳӣ президент вайро бозпас гирифт ва изҳор дошт, ки мехоҳад тамаркузашро ба моҳҳои охири ҳукумат равона кунад .

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

* Тарҷумаи расмӣ

Гурӯҳ:Президентҳои Эквадор
Гурӯҳ:Шахсиятҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Википедиа:Зиндагиномаи муосирон
Гурӯҳ:Зодагони соли 1939
Гурӯҳ:Зодагони 22 январ
Гурӯҳ:Табибони Эквадор
Гига-

**Гига-** (аз юн. giga – азим, бузург) — пешванде, ки дар Системаи байналмилалии воҳидҳо (СИ) барои ишора кардани ҳиссаи миллиардкаратаи воҳиди ибтидоӣ истифода мешавад. Мас., 1 гигаҳерс = 1 млрд ҳерс ё 109 Гҳс.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Пешвандҳои СИ
Гигабит

**Гигабит** — (Гб) — воҳиди ченаки миқдори иттилоъоти дуӣ. Он барои ҳисоб кардани суръати интиқоли иттилоъот дар шабакаҳои рақамӣ истифода мешавад.

: 1 гигабит = 109бит = 1000000000 (миллиард) бит.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Воҳидҳои иттилоъот
Ғулпайкарӣ

**Ғулпайкарӣ** (), **гигантизм** (аз   — «дев, бузургҷусса, азимҷусса») — рушди номуътадили қади одам.

## Этиология
мини
гигантизм дар натиҷаи аз меъёр зиёд ҳосил шудани ҳормони рушд, ки қисми пеши *ҳипофиз* хориҷ мекунад, ба вуҷуд меояд. Гигантизм ва қомати баланд аз якдигар фарқ доранд. Волидайни азимҷуссаҳо (гигантҳо), маъмулан, қадбаланд нестанд. Бештар мардон азимҷусса мешаванд. Гигантизм аз 9-10-солагӣ ё аз давраи балоғати ҷинсӣ зоҳир гашта, то интиҳои инкишофи физиологии андомгон (организм) давом мекунад.

## Тасвири беморӣ
Ин қабил одамон гирифтори сардард, бемадорӣ, хастагӣ, дарди дасту по мебошанд. Мушакҳои дар аввал пурқуввати онҳо минбаъд якбора заиф мешаванд; хотира суст, фаъолияти рӯҳӣ номураттаб гашта, кори аъзои таносул, ғадудҳои сипаршакл ва зери меъда халал меёбад. Андоми одами азимҷусса номутаносиб аст; дасту пойҳо (хусусан пойҳо) дароз, сар майда мешавад. Қад ниҳоят дароз (мардҳо зиёда аз 200 см, занҳо — зиёда аз 190 см) аст. Ҳангоми гигантизм узвҳои дохилӣ низ калон мешаванд, мубодилаи моддаҳо тағйир меёбад. Дар мавриди гигантизм дар мардҳо гипогонадизм, дар занҳо аменорея ва бенаслӣ ба вуҷуд меоянд.

Аломати асосӣ барои ташхиси гигантизм қади баланд аст, яъне қаде, ки аз меъёри миёнаи кӯдакони ҳамон синну сол дароз бошад. Дар сурати мушоҳида нашудани тағйироти ҷиддӣ ва нишонаҳои гигантизм, вале баланд будани қади кӯдак, волидайн ва хешу ақрабои ӯ низ мавриди таҳқиқ қарор мегиранд. Агар ҳамаи онҳо болобаланд бошанд, пас чунин кӯдак қадбаланд маҳсуб дониста мешавад (он беморӣ нест ва муолиҷаи махсус намехоҳад). Қади баъзе кӯдакони гирифтори ҷоғар низ баланд аст, вале он ба дараҷаи гигантизм намерасад.

## Дармон
Усулҳои ҳозираи табобат (истифодаи муштараки доруҳои ҳормонӣ ва рентгенотерапия) дар аксар ҳолатҳо натиҷаи хуб медиҳанд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

## Пайвандҳо
*
Кристина Лиллӣ

**Кристина Лиллӣ** (, "kɾisˈtina ˈlili", тав. 31 августи соли 1963, Ню-Йорк, ИМА) — ҳунарпешаи колумбӣ, ки бо нақшҳояш дар теленовелаҳои Амрикои Лотинӣ шинохта шудааст. 
## Зиндагинома
Кристина Лиллей 31 августи соли 1963 дар Ню-Йорки ИМА таваллуд шудааст. Пас аз он вай дар синни сесолагӣ бо оилааш ба Колумбия кӯчид. Вай ба Донишгоҳи Богота дар факултаи биология дохил шуд. Пас аз он вай қарор кард, ки ҳунарпеша шавад ва курсҳои актёриро дар Сиэтл ва Вашингтон хатм кард. Вай бо ду забон испанӣ ва англисӣ ҳарф мезанад.

## Фаъолият
Вай барои бозидани нақшҳои Габриела Асеведо де Елизондо дар "Pasión de Gavilanes" ва Эделмира Карранза де Герреро дар "La Tormenta" шинохта шудааст. Дар теленовелаи "Pasión de Gavilanes" ӯ бо Данна Гарсия, Марио Симарро, Хуан Алфонсо Баптиста, Наташа Клаусс, Мишел Браун ва Паола Рей нақшофарӣ намудааст. 

Дар соли 2015 ӯ антагонисти теленовелаи "¿Quién mató a Patricia Soler?"-ро бозид. 

Соли 2016 вай дар теленовелаи "La ley del corazón" нақши Мария Евгения Домингесро бозидааст. 

Дар соли 2017 ӯ дар теленовелаҳои "Venganza" ва "El Comandante" - и шабакаи RCN Televisión ҳунарнамоӣ намудааст. 

Соли 2018 вай дар "La mama del 10" нақши Евгения бозид, ки онро Caracol Televisión таҳия кардааст, ширкат варзид. 

Соли 2019 ӯ дар силсилафилмҳои "El Barón", "El general Naranjo" ва "Mas allá de tiempo" ҳунарнамоӣ намудааст. 

Соли 2020 ӯ дар "La Venganza de Analia", ки аз ҷониби Caracol Televisión истеҳсол шудааст, ширкат варзид. 

Соли 2021 ӯ нақши ҳамшира София де Маккензиро дар "Enfermeras" бозӣ кардааст. 
## Ҳаёти шахсӣ
Вай ду духтар дорад: Маеган (тав. 5 январи 1989) ва Ракел Суарес (тав. 4 декабри 1993).
## Филмнома
### Телевизион

### Синамо
 
## Эзоҳ

## Пайвандҳо

Гурӯҳ:Ҳунарпешазанҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Ҳунарпешазанҳои синамои Колумбия
Гурӯҳ:Ҳунарпешазанҳои телевизиони Колумбия
Гурӯҳ:Ҳунарпешазанони асри ХХ
Гурӯҳ:Ҳунарпешазанони асри ХХI
Гурӯҳ:Ҳунарпешазанҳои синамои Испониё ва Амрикои Лотинӣ
Гигантҳо

**Гигантҳо** () — дар асотири Юнони Бостон писарони азимҷуссаи илоҳа Гея ва худои осмон Уран, ки алайҳи худоёни Олимп ва Ҳеракл мубориза мебурданд.

Мутобиқи асотири юнонӣ Уран аз тарси маҳрум шудан аз маснади хеш фарзандони тавлидшудаашро зери замин гӯр мекард. Гея фарзанди охиринаш Кроносро аз шавҳар ниҳонӣ калон карда, алайҳи падараш шӯронид. Кронос падараш Уранро ғофилгир намуда, ахта кард ва аз хуни ӯ махлуқони азимҷуссаи даҳшатноке рӯиданд, ки сари ҳавлангез ва қисми поёни бадани аждаҳошакл доштанд. Шумораи гигантҳо мувофиқи ривоятҳо аз 13 то 150 тан буда, дар муҳорибаи зидди худоёни Олимп мағлуб шуданд ва дар дунёи зулмоти зеризаминӣ маҳкуми ҳабси абадӣ гаштанд. Бозёфти ҷасадҳои азимҷуссаи инсоният (дар Мехсика, Перу Тунис, Техас, Марокаш, Австралия, Испания, Гурҷистон ва ғ.), ёддоштҳои Ибни Фазлон ва Абуҳомид ал-Ғарногӣ дар бораи дидани устухонҳои инсони азимҷусса дар Булғористони Волга, навиштаҷотҳои ведоӣ, шумерию аккадӣ, қиссаҳои қуръонӣ дар бораи азимҷусса будани қавми Од (Қуръон: 11,52) шаҳодати он аст, ки дар замонҳои қадим гигантҳо дар сайёраи Замин зиндагӣ мекарданд. Имрӯз фарзияҳои илмӣ дар бораи бунёд шудани аҳроми Миср ва дигар иншооти ҷаҳон аз ҷониби гигантҳо низ вуҷуд дорад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Асотири Юнони Қадим
Гурӯҳ:Девҳо
Александр Прохоров

**Александр Михайлович Прохоров** (11 июли 1916, Атертон, Квинсленд, Австралия — 8 январи 2002, Маскав, Русия) — и шӯравӣ ва рус, яке аз бунёнгузорони муҳимтарин самти физики муосир — электроникаи квонтум, барандаи ҷоизаи Нобел дар бахши физик барои соли 1964 (ҳамроҳ бо Николай Басов ва Чарлз Таунс), яке аз ихтироъкорони фанноварии лазерӣ. Академики Академияи илмҳои ИҶШС (1966).

## Эзоҳ
Малик Гиёев

**Малик Гиёев** (20 сентябри 1920, ноҳияи Ғарм, ҶШС Тоҷикистон — 20 сентябри 1993, деҳаи Малик Гиёев, ноҳияи Бохтар) — пахтакор, Қаҳрамони Меҳнати Сотсиалистӣ (1947).

## Корнома
Солҳои 1934-50 колхозчӣ, муҳосиб, котиби идораи колхоз, мудири анбор, сардори звено, агротехники к-зи «Политотдел», 1950—1953 шунавандаи Мактаби кадрҳои колхозӣ, 1953—1960 агроном, ҷонишини раиси колхоз, агроном-энтомолог, мудири қитъаи кишоварзии к-зи ба номи В. И. Ленин, 1960—1964 агроном, сардори бригадаи сабзавоткории к-зи ба номи К. Маркс, 1965—1971 агрономи Стансияи таҷрибавӣ, 1971—1979 раиси шаҳраки Бӯстонқалъа, директори хоҷагии ниҳолпарварии ноҳияи Қӯрғонтеппа буд. Аз соли 1980 нафақагири шахсӣ.

## Ҷоизаҳо
Бо ордени Ленин ва медалҳо сарфароз гардидааст.

## Некдошт
Собиқ деҳаи Политотдели ноҳияи Кӯшониён номи Малик Гиёевро дорад.

## Эзоҳ

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Пахтакорони Тоҷикистон
Гурӯҳ:Пахтакорони ИҶШС
Гиёҳдармонӣ

**Гиёҳдармонӣ** (), **фитотерапи́я** (аз  — «гиёҳ» ва  — «дармон») — яке аз усулҳои муолиҷаи бемориҳои одам, ки бо истифода аз гиёҳҳо сурат мегирад. Гиёҳдармонӣ дар тибби ниёгони мо фаровон корбаст мешуд ва дар тибби кунунӣ низ мавриди истифодаи умум аст.

## Эзоҳ

## Сарчашма
*
Муҳаммад Алӣ Наврӯзов

**Муҳаммад Алӣ Наврӯзов** (; зод. 23 августи 1991, Тошканд, Узбекистон) — ҳунарпеша, филмноманавис, таҳиякунанда ва овозхони узбек.

## Зиндагинома
Муҳаммад Алӣ Юлдошев 23 августи соли 1991 дар Тошканд ба дунё омадааст. Модараш Зебо Наврӯзова коргардони синамо, бародаронаш Шоҳруххон ва Шуҳрат овозхон мебошанд. Маҳаммад Алӣ мактаби мусиқии № 3 ба номи Ҳамза ва Коллеҷи эстрадӣ-сиркии Тошкандро хатм карда, сипас ба Донишкадаи давлатии фарҳанги Тошканд ба номи Абдулло Қодирӣ дохил мешавад.

## Фаъолияти ҳунарӣ
Соли 2006 нахустин нақшашро дар филми «Қасамёд» (Qasamyod) бозидааст. Фаъолияти ҳирфаии худро аз соли 2009 оғоз кардааст.

## Овозхонӣ
Муҳаммад Алӣ Наврӯзов ҳамчун овозхон бо тахаллуси Алӣ шинохта шудааст.

## Филмшиносӣ

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

* 
*
(10) Ҳигея

**(10) Ҳигея** () як сайёраки бузургест, ки дар қисми берунии камарбанди асосӣ сайёракҳо, байни мадори Миррих ва Муштарӣ ҷойгир аст. Он даҳумин сайёраки маълум ба шумор рафта, 12 апрели соли 1849 аз ҷониби ситорашиноси итолиёвӣ Аннибале де Гаспарис дар Расадхонаи астрономии Каподимонте дар шаҳри Неаполи Итолиё кашф шудааст. Он ба шарафи Ҳигиё, илоҳаи юнонии саломатӣ, номгузорӣ шудааст. Ин ҷисм ҳам аз рӯи ҳаҷм ва ҳам аз рӯи масса чаҳорумин сайёраки калонтарин дар камарбанди асосӣ буда, қутри миёнааш 433 км ва массааш 3%-и массаи умумии камарбанди асосии сайёракҳоро ташкил медиҳад.

Ҳигиё шакли қариб курашакл дошта, дар он ду танӯраи маълум бо қутри тақрибан 100 ва 180 км вуҷуд дорад. Аз сабаби шакл ва андозаи калонаш, баъзе муҳаққиқон Ҳигиёро сайёраи резаи эҳтимолӣ меҳисобанд. Сатҳи Ҳигиё торик ва карбондор буда, аз минералҳои силикатии гидратӣ ва аммиакдор, ҳамроҳ бо карбонатҳо ва яхи обӣ иборат аст. Эҳтимол меравад, ки қабати зеризаминии Ҳигиё миқдори зиёди яхи обиро дар бар гирад. Ин хусусиятҳо Ҳигиёро ба сайёраи резаи камарбанди асосӣ – Серера хеле монанд мекунанд, ки ин аз он шаҳодат медиҳад, ки ин ду ҷисм пайдоиш ва таърихи таҳаввулоти яксон доранд.

Ҳигиё ҷисми модарии оилаи Ҳигиё ба шумор меравад – як оилаи сайёракҳо, ки зиёда аз 7,000 сайёраки маълумро дар бар мегирад ва онҳо бо Ҳигиё хусусиятҳои мадорӣ ва таркибии яксон доранд. Тахмин меравад, ки оилаи Ҳигиё тақрибан 2 то 3 миллиард сол пеш дар натиҷаи як бархӯрди азим бо Ҳигиё ташаккул ёфтааст. Гумон меравад, ки ин зарба Ҳигиёро пора-пора карда, боиси дубора ҷамъ шудани он ҳамчун ҷисми қариб курашакл гардидааст.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

## Пайвандҳо
* 

Гурӯҳ:Сайёракҳо
Гидраргиллит

**Гидраргиллит**, **гиббсит** (, об ва гили сафед) — минерал бо формулаи шимиёии γ-Al(OH)3 (баъзан α-Al(OH)3). Таркибаш аз 65,4 % гилзамин (Al2O3) ва 34,6 % об (H2O) иборат аст. Баъзан то 20 % Fe2O3 ва то 0,006 % Са2O3 дошта метавонад.

Сохтори кристаллбандиаш моноклинӣ; кристаллҳояш шакли тахтачаи шашкунҷа доранд. Дар шакли массаҳои хокамонанд, нахӯдшакл, лӯнда ва шорида низ вомехӯрад. Рангаш сафед, хокистарӣ, сурх, баъзан тобиши сабз дорад. Ҷилояш шишагун ва садафӣ. Сахтиаш 2,5-3,5, зичиаш 2300—2400 кг/м3. Вазни хоссаш 2,35. Гидраргиллит дар натиҷаи ҳидролиз ва вайроншавии силикатҳои алюминийдор, дар минтақаҳои фарсоиши кимиёӣ ҳосил мешавад. Ҳамроҳи дигар ҳидрооксидҳои алюминий (диаспор, бёмит ва оҳан) манбаи асосии истеҳсоли алюминий мебошад. Конҳои гидраргиллит дар Русия (ноҳияи Тихвини вилояти Ленинград, Урали Шимолӣ), Ҳиндустон, Гвинея ва дигар ҷойҳо кашф шудааст. Дар таҳшинҳои давраи карбони боло — перми поёни Тоҷикистон низ дучор меояд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 

Гурӯҳ:Минералҳои алюминий
Хорхе Као

**Хорхе Као** (, тав. 2 январи соли 1944, Кайбариен, Виля Клара, Куба) — ҳунарпешаи кубӣ, ки аз соли 1994 инҷониб дар Колумбия зандагӣ мекунад. 
## Зиндагинома
Вай соли 1964 дар Ҳавана санъати драмавиро омӯхт, аспирантураи Донишкадаи олии санъати ба номи Луначарскийи Маскавро хатм кард ва дотсенти факултаи синамо ва телевизиони донишкадаи Суперориор де Артеи Куба мебошад.
## Фаъолият
Вай ба театр чунин намоишҳоро ворид кардааст: Melodía Marsoviana de Leonid Zorin, Cyrano de Bergerac de Rostand, El burgués gentilhombre de Molière, El Chino de Carlos Felipe, Fulgor y muerte de Joaquín Murrieta de Pablo Neruda, El día que me quieras de José Ignacio Cabrujas ва ғайраҳо.

Вай дар синамо дар филмҳои зерин нақш офаридааст: Plaf de Juan Carlos Tabio, Adorables mentiras de Gerardo Chijona, Sueño Tango de Guillermo Centeno, Amores de Lidia Mosquera, Puertas cerradas de Emilio Alcalde ва дигар лоиҳаҳо.

Ӯ аз соли 2003 то 2004  дар силсилафилми "Pasión de gavilanes" нақши бобои Норма (Данна Гарсия), Химена (Паола Рей), Сарита (Наташа Клаусс) ва падари Габриела (Кристина Лиллӣ)-ро бозидааст, ки ба ӯ маъруфияти бузург овардааст. Ин лоиҳа аз тарафи Ҳуго Леон Феррер таҳия шуда дар шабакаҳои Telemundo ва Caracol Television ба намоиш гузошта шудааст ва дигар ҳунарпешаҳои маъруф ба монанди Марио Симарро, Хуан Алфонсо Баптиста, Мишел Браун ва Хуан Пабло Шук низ ҳунарнамоӣ намудаанд. 

Пас аз ин лоиҳа ӯро барои нақши манфии асосӣ Милкиадес дар теленовелаи "Te voy a enseñar a querer" даъват намуданд, ки бо Данна Гарсия, Мигел Варонӣ, Катерина Сиачоке, Мартин Карпан дар як саҳнаи банаворгирӣ кор кардааст. 

Вай ҳамчун актёри филм ва телевизион мукофотҳои зиёдеро дар соҳаҳои зерин ба даст овардааст: Vanguardia Nacional de la Cultura Cubana (1985 - 1987), Ҷоиза барои беҳтарин бозигари нақш дар фестивали Латино дар Ню Йорк барои Plaff (1987), Ҷоизаи India Catalina барои беҳтарин бозигари хориҷӣ, Картагена де Индиас (Колумбия) (1996), ба ҷоизаи INTE пешбарӣ шудааст, ҳамчун беҳтарин бозигари нақши дар  La venganza, ҷоиза барои El último matrimonio feliz (2009).

## Ҳаёти шахсӣ
Вай моҳи феврали соли 2011 ба сактаи қалб гирифтор шуд ва аз он ба таври қаноатбахш сиҳат шуд. 
## Филмнома

### Телевизион

## Синамо
*  *[[Plácido]]* 
*  *[[Tropicana]]* 
*  *[[Adorables mentiras]]* 
*  *[[Me alquilo para soñar]]* 
*  *[[La última rumba]]* 
*  *[[Derecho de asilo]]* 
*  *[[Sueño tango]]* 
*  *[[Enigma]]* 
*  *[[Amores]]* 
*  *[[Puerta cerrada]]* 
*  *[[El cristo de plata]]* 
*  *[[El último carnaval]]*
## Эзоҳ

## Пайвандҳо

Гурӯҳ:Ҳунарпешаҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Ҳунарпешамардони синамои Колумбия
Гурӯҳ:Ҳунарпешамардони телевизиони Колумбия
Гурӯҳ:Ҳунарпешамардони синамои Куба
Гурӯҳ:Ҳунарпешамардони телевизиони Куба
Акнисте

**Акнисте** — шаҳрест дар ҷануби Латвия, маркази маъмурии вилояти Акнисте. То 1 июли соли 2009 он қисми ноҳияи Екабпилс буд.

Дар соҳили дарёи Диенвидусея, дар 135 км ҷанубу шарқи Рига ва 69 км шимолу ғарби Даугавпилс ҷойгир аст.

## Аҳолӣ
Аҳолӣ: 1 январи соли 1488 (1989 с.); 1473 (1995 с.); 1352 (2000 с.); 1220 (2005 с.); 1152 (2010 с.); 1087 (2014 с. ) .

Дар асри XIX - ибтидои асри ХХ - шаҳраки Окнист, уезди Новоалександровский, вилояти Виленская (аз соли 1842 — Ковно). Соли 1920 дар Окнист 194 яҳудӣ (75%), дар соли 1930 — 176, дар соли 1935 — 199 яҳудӣ (42%) зиндагӣ мекарданд.

## Нақлиёт

### Нақлиёти роҳи оҳан
То соли 1972 ба роҳи оҳани Акнисте — Екабпилс вуҷуд дошт. Ҷое, ки хатҳои роҳи оҳан аз Акнисте мегузаштанд, бо тепловози чӯбӣ ишора карда шудааст.

### Роҳҳо мошингард
Роҳҳои автомобилгарди минтақавие, ки аз Акнисте мегузаранд

*  Ветсумниеки — Нерета — Субате
*  Акнисте — Силини

### Маршрутҳои асосии автобусҳо

* Акнисте — Рига
* Акнисте — Субате — Илуксте — Даугавпилс
* Акнисте — Екабпилс

## Галереяи аксҳо

Акс:akniste14.JPG|Калисои католикӣ
Акс:akniste4.JPG|Дарвозаи боғи Селов
Акс:akniste1.JPG|Поезди чӯбӣ дар сайти роҳҳои собиқ
Акс:akniste2.JPG|Истгоҳи автобус
Акс:Akniste3.JPG|Акнисте
Акс:akniste13.JPG|Калисои Лютеран
Акс:akniste5.JPG|Худидоракунии шаҳр
Акс:akniste6.JPG|Беморхона
Акс:akniste7.JPG|Мактаб
Акс:akniste8.JPG|Дафни сарбозони шӯравӣ
Акс:akniste9.JPG|Осорхонаи кишваршиносӣ
Акс:akniste10.JPG|Экспозицияи музей
Акс:Sēļu nams, Aknīste.jpg|Хонаи Селвес
Акс:akniste12.JPG|Санги ёдгорӣ ба репрессияҳо
Акс:akniste15.JPG|Парки Селов


## Эзоҳ

## Пайвандҳо

* Сомонаи расмии минтақаи Акнистӣ  )
* Маълумот дар бораи Akniste дар портали сайёҳии mesta.lv )
* Маълумот дар бораи Akniste дар пойгоҳи додаҳои топонимикӣ )

Гурӯҳ:Википедия:Пайванди мустақими мақола ба Викианбор
Керки

**Керки** (Замм, туркм. Kerki, дар 1999-2017 — Atamurat,  Отамурод) — шаҳр дар Туркманистон, маркази маъмурии этрапи Керкии вилояти Лебап мебошад. Дар шарқи Туркманистон, дар соҳили чап (ғарбии) Амударё ҷойгир аст.

## Таърих
Керки аз асри  X маълум аст.

Керки то соли 1917 маркази маъмурии бекигарии Керкии Аморати Бухоро буд .

Аз моҳи декабри соли 1943 то январи соли 1947, ин шаҳр маркази маъмурии вилояти Керкии ҶШС Туркманистон буд. 3 ноябри соли 1956 шаҳри тобеи  вилоятӣ Керки ба шаҳри тобеи ноҳиявии ноҳияи Керкий гузашт 

29 декабри соли 1999 ба ифтихори сарбози сафи пешини Ҷанги Бузурги Ватанӣ, падари Туркманбошӣ Отамурат Ниёзов, шаҳри Керки Отамурат ном гирифт  . 25 ноябри соли 2017 парлумони Туркманистон номи таърихии худро ба шаҳр баргардонд  .

## Нақлиёт
Шаҳр автовокзал, фурудгоҳ ва истгоҳи роҳи оҳан дорад . Дар соли 2012, ширкати ҳавопаймоии "Turkmen Airlines" барои тарҳрезӣ ва сохтани маҷмааи нави фурудгоҳ дар шаҳр, ки иқтидори 100 мусофир дар як соатро ташкил медиҳад, озмуни байналмилалӣ эълон кард  .

**ба шимолу шарқ** - аз болои ҳамон пул то истгоҳи Керкичи ва сипас 120 км ба Карши ( Узбекистон ) тавассути марзи Талимарҷон .

**Лоиҳаи ҷанубӣ** . Дар баҳори соли 2013 дар бораи сохтмони роҳи оҳани Туркманистон-Афғонистон-Тоҷикистон (ТАТ) созиш ба даст омад, ки Узбакистонро аз ҷануб убур мекунад   . Моҳи ноябри соли 2015 Туркманистон сохтмони қитъаи 85 км дар қаламрави худ Керки - Имомназар (нуқтаи сарҳадӣ) -ро ба анҷом расонд  . То моҳи ноябри соли 2016, боз 4 км роҳи оҳан ба сӯи Афғонистон то истгоҳи Акина кашида шуд  . Тоҷикистон ба Афғонистон 4 имконоти масир барои қисмати роҳи оҳани байни ду кишвар пешниҳод, додани афзалият ба кӯтоҳтарин масир Айваҷ - Калдао - Хайратон . Дар ин ҳолат, як қисми роҳи TAT аз хатти Хайратон - Мазори Шариф, ки Ӯзбекистон сохта буд, мегузарад  .

Соли 2009, пас аз ба истифода додани пули роҳи оҳан, сохтмони пули автомобилгард дар Амударё оғоз ёфт, ки Керкиро бо деҳаи Керкичи пайваст мекунад. Моҳи феврали соли 2013 пули роҳ ба истифода дода шуд  . Лоиҳакашӣ ва сохтмони пулҳои роҳи оҳан ва автомобилгардро пудратчиёни Украина анҷом доданд.

## Ҷуғрофия
Шаҳр дар соҳили чапи Амударё, дар 210 км ҷанубу шарқи Туркманобод ҷойгир аст .

## Муассисаҳои таълимӣ

* Омӯзишгоҳи омӯзгорӣ барои муассисаҳои таълимии томактабӣ муаллимону мураббиён, инчунин муаллимони синфҳои ибтидоии мактабҳои таҳсилоти ҳамагониро тайёр мекунад.
## Адабиёт

* 
* 
## Эзоҳ

Гурӯҳ:Шаҳрҳои Туркманистон
Гурӯҳ:Вилояти Лебап
Висенте Рокафуэрте

**Висенте Рокафуэрте-и-Родригес де Бехарано** ( ; ) — давлатмарди эквадорӣ, Президенти дуюми Эквадор.

## Зиндагинома
Дар Гуаякил (висе-шоҳигарии Гранадаи Нав) таваллуд шуда, волидони ӯ Хуан Антонио Рокафуэрте-и-Антоли ва Мария Хосефа Родригес-де-Бехарано-и-Лавайен буданд. Соли 1803 ӯ ба Аврупо рафт ва дар он ҷо дар соли 1804 дар тоҷгузории Наполеон бо Симон Боливар ширкат варзид. Соли 1807 ӯ ба ватани худ баргашт.

Дар соли 1809 Висенте Рокафуэрте барои он боздошт шуд, ки амакаш полковник Хасинто Бехарано бо ватандӯстони Кито мукотиба дошт. Пас аз он, ӯ дубора ба Аврупо рафт, дар соли 1812 пас аз сарнагун кардани Наполеон ба кишварҳои Аврупо сафар кард ва соли 1817 ба Гуаякил баргашт.

Дар соли 1819, модараш, аз тарси сарнавишти писараш дар ҷанги ояндаи истиқлол метарсид, ӯро маҷбур кард, ки ба Иёлоти Муттаҳида муҳоҷират кунад. Рокафуэрте 14 сол дар хориҷа буд, эмиссари Боливар дар Испания, иштирокчии инқилоб дар Мексика, ба Британияи Кабир, Ҳолланд, Русия, Швейтсария, Фаронса ва Рум ташриф овард.

Дар с. 1833, Рокафуэрте ба Гуаякил баргашт ва дар ниҳоят оиладор шуд ва аз фаъолияти сиёсӣ хаста шуда, идораи амволи худро ба уҳда гирифт. Аммо, тасодуф ҳаёти ӯро тағир дод: ӯ аз аспи худ афтод ва дар ҳолати барқароршавӣ ба хондани рӯзномаи El Quiteño Libre (Шаҳрванди озоди Кито) -ро вақт мегузаронд, ки ба президент Флорес муқовимат мекард. Рӯзнома мақоми ҷамъияти инқилобии ҳамон ном буд; Рокафуэрте ба ин ҷамъият пайваст ва 20 сентябри соли 1833 губернатори музофоти Гуаяс шуд.

Фаъолияти Рокафуэрте ба ҳайси губернатор ӯро ба муноқиша бо президент Флорес бурд. Рокафуэрте боздошт ва зиндонӣ шуд, аммо азбаски ӯ аз дастгирии бузург бархӯрдор буд, байни онҳо созишнома баста шуд: Рокафуэрте озодӣ ба даст меорад ва ба Флорес имкон медиҳад, ки муҳлати президентиашро то охир иҷро кунад, пас аз он худи ӯ президент мешавад ва Флорес сарвари мусаллаҳи неруҳо боқӣ мемонад.

Ҳамчун президенти Эквадор аз соли 1835 то 1839, Рокафуэрте конститутсияи навро қабул кард, ки ба индҳо ҳуқуқи пурраи шаҳрвандӣ медод. Дар охири муҳлати худ Флорес боз президент шуд, ки ба ваъдаи худ дар бораи ҳукмронии одилона ва дифоъ аз озодӣ вафо кард. Аммо, пас аз қонуншиканиҳо дар интихоботи соли 1843, Флорес бекор кардани конститутсияи 1835-ро таъмин кард ва қабули конститутсияи нав бо номи «Carta de la esclavitud» («номаи ғулом»)-ро қабул кард, ки ба ӯ имкон дод, ки бори сеюм президент боқӣ бимонад, ки 1 апрели соли 1843 сар шуда буд. Ба нишони эътироз ба ин, Рокафуэрте кишварро тарк кард ва дар соли 1845, дар натиҷаи инқилоби март, Флорес сарнагун шуд. Рока президенти нав шуд, ки Рокафуэртро фиристодаи Эквадор дар як қатор давлатҳои Амрикои Ҷанубӣ таъйин кард.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Президентҳои Эквадор
Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бо сарчашма аз Викидода
Гурӯҳ:Даргузаштагони 16 май
Гурӯҳ:Зодагони 1 май
Донишгоҳи Колумбия

**Донишгоҳи Колумбия** ( ), ё оддӣ **Колумбия** ( ), номи расмии **Донишгоҳи Колумбия дар шаҳри Ню-Йорк** - як донишгоҳи хусусии тадқиқотӣ дар Ню-Йорк, яке аз маъруфтарин ва бонуфузтарин донишгоҳҳои Иёлоти Муттаҳида, узви элитаи Ivy League мебошад. Донишгоҳ дар минтақаи Манҳеттен ҷойгир аст, ки он 6 блок (13 гектар) -ро фаро мегирад.

Донишгоҳ соли 1754 ҳамчун коллеҷи шоҳӣ таъсис ёфтааст, ки аз шоҳи Англия Ҷорҷ II оиннома гирифтааст. Коллеҷи шоҳӣ аввалин коллеҷ дар Ню Йорк ва коллеҷи панҷум дар сенздаҳ колония гашт. Аз соли 1758, Коллеҷи шоҳӣ ба додани унвонҳо шурӯъ кард. Пас аз Инқилоби Амрико дар як муддати кӯтоҳ (1784-1787) он мақоми муассисаи давлатӣ дошт. Дар с. 1784 вай ба Донишгоҳи Ню-Йорк дохил карда шуд ва Коллеҷи Колумбия номгузорӣ шуд. Аз соли 1787 инҷониб муассисаи таълимии хусусӣ буда, онро шӯрои васиён идора мекунад. Дар соли 1912 ба коллеҷ мақоми донишгоҳ дода шуд.

Дар донишгоҳ насли каме ташаккул ёфт, ки муассисони он солҳои 1940 ба минтақа ва ноҳияҳои он ташриф оварда буданд. Дар байни инҳо Люсиен Карр, Аллен Гинсберг, Ҷек Керуак, Вилям Бурроуз буданд.

Дар байни хатмкардагони машҳури донишгоҳ панҷ нафар ба истилоҳ Падари Асосгузори Иёлоти Муттаҳида, 29 барандаи Оскар , 30 сарвари давлат (аз ҷумла чаҳор президенти ИМА), нуҳ судяи Суди Олии ИМА-янд.104 нафар лауреатҳои Нобел дар донишгоҳ таҳсил мекарданд, дарс медоданд ё бо корҳои илмӣ машғул буданд.

Мактаби журналистикаи Донишгоҳи Колумбия яке аз бонуфузтарин ҷоизаҳои журналистика, ҷоизаи Пулитсерро тақдим мекунад. Зиёда аз 100 нафар хатмкардагони донишгоҳ лауреатҳои он шуданд (аз рӯи ин нишондиҳанда, Донишгоҳи Колумбия дар ИМА пас аз Ҳарвард дар ҷои дуюм аст) .

## Галерея

Акс:Low Memorial Library Columbia University NYC 2.jpg|Бинои асосии маъмурии Донишгоҳи Колумбия (Китобхонаи собиқ)
Акс:ColumbiaU.JPG|Амфитеатр дар назди китобхона дар давоми соли хониш
Акс:Think ph.JPG|Муҷассамаи машҳури "Мутафаккир" (яке аз нусхаҳои) Родин дар назди кафедраи фалсафа
Акс:Butler.JPG|Бинои Китобхонаи Батлер
Акс:Uris hall.JPG|Бинои мактаби тиҷоратӣ


## Эзоҳ

## Пайвандҳои беруна

## Адабиёт

* 
* 

Гурӯҳ:Википедия:Пайванди мустақими мақола ба Викианбор
Гурӯҳ:Донишгоҳи Колумбия
Ingenuity

**Ingenuity** (талаффузи амрикоӣ: [ɪndʒəˈnuːəti], дар тарҷума — «Ихтироъкорӣ»; пештар бо номи **Mars Helicopter Scout** машҳур буд, дар тарҷума — «Чархбол-кошифи Марс») — дастгоҳ-кошифи парвозкунандаи бесарнишини роботикшудаи навъи чархболӣ, ки бояд мақсадҳои эҳтимолиро дар рӯи Миррих барои роҳгардии минбаъдаи марсгузар «Персеверанс» (, «Истодагарӣ») аз рӯи миссияи «Марс-2020» омӯзад (кашф кунад). Ин аввалин дастгоҳи Замин мебошад, ки барои парвозҳои фаъол дар атмосфераи дигар сайёра пешбинӣ шудааст.

Барои озмоиш ва намоиши технологияи парвоз дар Миррих як дрони хурд дар шакли чархбол истифода хоҳад шуд. Дар асоси натиҷаҳои санҷиш, NASA дурнамои технологияро арзёбӣ мекунад. Ҳавопаймо бояд кашфи маҳалро барои марсгузар (марсоход, ровер) таъмин кунад . Дар моҳи марти соли 2018, лоиҳа 23 миллион доллари ИМА маблағгузорӣ кард. 11 майи соли 2018 эълон карда шуд, ки чархболи Mars Helicopter қисми миссияи Марс-2020 хоҳад буд.

19 апрели соли 2021 чархболи Ingenuity нахустин парвози озмоишии худро дар Миррих анҷом дод ва ба баландии 10 фут (3 метр) баромад ва тақрибан 30 сония дар болои сатҳ чарх зад ва сипас бомуваффақият ба сатҳи сайёра фаромад. Вақти умумии парвози аввал 39 сония буд. Ин аввалин парвози идорашаванда дар сайёраи дигар буд .

## Рӯйхати парвозҳо ба Миррих

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

* Пресс-релиз дар сайти NASA )

Гурӯҳ:Кайҳоншиносӣ дар соли 2021
Гурӯҳ:Кайҳоншиносӣ дар соли 2020
Гурӯҳ:Омӯзиши Миррих
Гурӯҳ:Чархболҳои бесарнишини ИМА
Гурӯҳ:Чархболҳои кошифи бесарнишин
НАСА

**Идораи миллии ҳавошиносӣ ва омӯзиши фазои кайҳон** (, кӯтоҳ. **NASA) —** як ниҳодест, ки ба ҳукумати федералии ИМА тааллуқ дорад ва мустақиман ба президенти ИМА ҳисобот медиҳад. Барномаи фазои граждании мамлакат, инчунин тадқиқотҳои илмии ҳаво ва фазои кайҳонро ва таҳқиқоти илмӣ ва технологӣ дар соҳаи авиатсия, ҳавошиносӣ ва кайҳоншиносӣ (дар истилоҳоти қабул дар Иёлоти Муттаҳида — астронавтика)-ро анҷом медиҳад.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Википедия:Мақолаҳои бо сарчашма аз Викидода
Гурӯҳ:НАСА
ТВ Илм ва табиат

**ТВ Илм ва табиат** — шабакаи телевизионии Тоҷикистон, ки  бахшида ба Рӯзи илми тоҷик дар мамлакат 14 апрели соли 2021 Муассисаи давлатии телевизиони Тоҷикистон — ТВ «Илм ва табиат» ба фаъолият оғоз намуд..

Аз 17 августи соли 2022 то ҳол бо Қарори Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон  Шарифзода Саймукарам Ислом директори муассисаи мазкур таъин карда шудааст. 

## Таъсис
Таъсиси телевизиони мазкур бо Қарори Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 30 июли соли 2020 тибқи «Барномаи давлатии рушди телевизион ва радио дар Ҷумҳурии Тоҷикистон барои солҳои 2021—2025» тасдиқ гардид. Дар баробари ин, Қарори Ҳукумати мамлакат "Дар бораи таъсиси Муассисаи давлатии телевизиони «Илм ва табиат» ба тасвиб расида буд..

Тамоми барномаҳо ва филмҳое, ки дар ин шабакаи ТВ Илм ва табиат нашр мешаванд, ҳама ба забони тоҷикӣ буда, дастовардҳои олимони тоҷик, ҳамзамон табиату манзараҳои нотакрори мамлакатро инъикос менамоянд. Аз ҷумла, «Арса» дар мавриди навгониҳои илмии ҷаҳонӣ, «Арши илм» дар бораи нобиғаи илм, «Сайри кайҳон» дар мавриди кайҳон ва нуҷум, «Чор унсур», «Дар оғӯши табиат», «Парвезан», «Сайёраи умед», «Мададгор», «Теғи Сино» ва «Дар дили санг» барномаҳое ҳастанд, ки таҳия ва дар ин шабака нашр мешаванд..

Минбаъд ҳамаи чорабиниҳои илмиву маърифатӣ ба монанди «Фурӯғи субҳи доноӣ», «Илм чароғи маърифат» ва дигар олимпиадаҳо тариқи ин телевизион пахш карда мешавад..

## Барномаҳо
* «Арса» — дар мавриди навгониҳои илмии ҷаҳонӣ,
* «90 сония»,
* «Теғи Сино»,
* «Дар оғӯши табиат»,
* «Парвезан»,
* «Арши илм» — дар бораи нобиғаи илм,
* «Мададгор»,
* «Умри дубора»,
* «Тавсия»,
* «Дар дили санг»,
* «Нобига»
* «Чор унсур»,
* «Чаманистон»,
* «Сайёраи умед»,
* «Сайри кайҳон» — дар мавриди кайҳон ва нуҷум,
* «Саводи молиявӣ»,
* «Омӯзиши фанҳои дақиқ»
* 
Дар айни замон шабака 18 соати нашр дошта, қарор аст давоми сол ба 24 соат расонида шавад..

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Таъсисёфтагони соли 2021 дар Тоҷикистон
Гурӯҳ:Муассисаҳои телевизионии Тоҷикистон
Гурӯҳ:Душанбе
Гурӯҳ:Шабакаҳои телевизионии тоҷикизабон
Гурӯҳ:Шабакаҳои телевизионии Тоҷикистон
Лилиана Лосано

**Лилиана Андреа Лосано Гарсон** (, 28 сентябри соли 1978, Гуатавита, 10 январи соли 2009, Прадера, Колумбия) — ҳунарпеша, мудел ва ровии колумбӣ.

## Зиндагинома ва фаъолият
Лилиана Андреа Лосано Гарсон соли 1978 дар Гуатавита дар оилаи Луис Карлос Лосано ва Дора Гарсон таваллуд шудааст.

Соли 1994 Лилиана дар озмуни Маликаи Бамбуко ғолиб шуд ва дар карнавали солонаи Колумбия унвони миллии маликаи зебоиро гирифт. Пас аз он ӯ фаъолияти худро дар телевизион оғоз кард: вай ба ҳайси ровии телевизион дар як намоиши бозӣ кор кардааст.

Аз соли 2003, Лилиана дар филмҳо нақш офаридааст, дар маҷмӯъ дар 7 филм ва силсилафилми телевизионӣ нақш бозидааст.
## Ҳаёти шахсӣ
Лилиана иқрор шуд, ки бо футболбоз Фаустино Асприла муносибати ошиқона дошт ва дар соли 2006 бо Леонидас Варгас (1949-2009), қочоқчии маводи мухаддир ошноӣ пайдо кардааст, ки муносибат бо ӯ фоҷиабор ба анҷом расид.
## Вафот
8 январи соли 2009 ба Леонидас ва дӯстписараш дар ҳуҷраи беморхона оташ кушоданд. Тибқи иттилои полис, ӯро ду марди зархариди касбӣ куштанд.

Рӯзи 10 январ Лилиана ва Фабио Варгас, бародари Леонидас, парронида шуданд. Ҷасадҳои нимбараҳнаи онҳоро бо дасту пойҳои баста дар хандақе дар наздикии меҳмонхонаи Прадер пайдо карданд. Полис ба хулосае омад, ки Лосано ва Варгас дар худи ҳамин меҳмонхона шиканҷа шуда ва баъд кушта шуданд. Инчунин гузориш дода шуд, ки онҳо эҳтимолан аз ҷониби қочоқчиёни маводи мухаддир барои интиқом аз Леонидас кушта шуданд, зеро онҳо мехостанд тиҷорати ӯро ба даст гиранд, аммо бенатиҷа.

## Вазъи кунунии парвандаи ҷиноӣ
Мақомот ба онҳое, ки дар бораи ҷинояткорони кушташудаи Лилиана ва бародарони Варгас маълумот медиҳанд, мукофоти калон пешниҳод карданд, аммо дар ниҳоят ин куштор бетаъхир монд.
## Филмнома

Карменитиа

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

Гурӯҳ:Ҳунарпешазанҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Ҳунарпешазанҳои синамои Колумбия
Гурӯҳ:Ҳунарпешазанҳои телевизиони Колумбия
Гурӯҳ:Муделҳои Колумбия
Гурӯҳ:Ҳунарпешазанони асри ХХ
Гурӯҳ:Ҳунарпешазанони асри ХХI
Донишгоҳи Пенсилвания

**Донишгоҳи Пенсилвания** () — донишгоҳи хусусии таҳқиқотии ИМА мебошад, ки дар Филаделфия (Пенсилвания) ҷойгир аст. Соли 1740 аз ҷониби Бенҷамин Франклин таъсис ёфтааст.

Донишгоҳи Пенсилвания яке аз қадимтарин муассисаҳои таҳсилоти олӣ ва аввалин донишгоҳ дар Иёлоти Муттаҳида мебошад , инчунин яке аз нуҳ коллеҷи мустамликавист, ки то ба имзо расидани Эъломияи истиқлол таъсис ёфтааст ва ба қисми элитавии  Ивӣ Лига дохил мешавад.

Донишгоҳ хусусӣ аст, онро баъзан бо Донишгоҳи давлатии Пенсилвания, ки дар шаҳри Стейт-Коллеҷ ҷойгир аст, иштибоҳ мекунанд.

Дар соли 2018 донишгоҳ 8,4% довталабонро, ки барои гирифтани унвони бакалавр ҳуҷҷат супоридаанд, қабул кард. Ин фоизи рекордии пас аз қабул ба курси якуми донишҷӯён дар тамоми таърихи донишгоҳ буд.

Дар соли 2019, донишгоҳ 14,65 миллиард доллар саҳм дошт, шашумин аз рӯи фонди ҳама коллеҷҳои Иёлоти Муттаҳида  ва буҷаи тадқиқотӣ бо маблағи 1.02 миллиард доллар .

То соли 2018, хатмкардагони барҷаста 14 сарвари давлат, 64 миллиардер , 3 судяи Суди Олии ИМА, 33 сенатори ИМА, 44 губернатори ИМА, 159 аъзои палатаи намояндагони ИМА, 8 имзокунандаи Эъломияи истиқлоли ИМА, 12 имзокунандаи Конститутсияи ИМА, 24 узви Конгресси континенталӣ ва ду президенти Иёлоти Муттаҳида, аз ҷумла Президенти қаблии Иёлоти Муттаҳида Доналд Трамп буданд . Дигар хатмкардагони назаррас 29 стипендиати Родс , 15 стипендиати Маршалл , 16 Ғолибони ҷоизаи Пулитсер ва 48 Ғолибони Фулбрайт мебошанд . Тавре ки аз моҳи октябри соли 2019 маълум аст, 36 ҷоизаи Нобел, 169 стипендиягирандагони Гугенҳайм, 80 аъзои Академияи санъати Амрико, ва аз 500 Fortune   бо донишгоҳ вобаста карда шуданд. Донишгоҳи Пенсилвания шумораи аз ҳама зиёди хатмкардагони миллиардер дар ҳама муассисаҳои таълимии Иёлоти Муттаҳида дорад .

## Эзоҳ

## Пайвандҳои беруна

Гурӯҳ:Википедия:Пайванди мустақими мақола ба Викианбор
Гурӯҳ:Донишгоҳи Пенсилвания