open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Соли 1914

## Рӯйдодҳо

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони соли 1914]]*

* 18 апрел — Фотеҳ Ниёзӣ (дар Самарқанд), нависандаи советии тоҷик. Ходими Хизматнишондодаи ҶШС Тоҷикистон.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1914]]*

## Нигаред низ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Соли 1914
31 май

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*

* Рӯзи ҷаҳонии бидуни тамоку

### Миллӣ

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 31 май]]*

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 31 май]]*
* 1819 — Уолт Уитмен, шоири амрикоӣ
* 1887 — Сен-Жон Перс, нависанда ва барандаи Ҷоизаи Нобели адабиёт
* 1899 — Леонид Максимович Леонов, нависандаи рус.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 31 май]]*
* 1934 — Абдуқодир Муҳиддинов, раиси Шӯрои Комиссариони Халқии ҶМШС Тоҷикистон.
* 1988 — Турсун Ӯлҷабоев, ходими ҳизбӣ ва давлатӣ.

## Тақвими мардумӣ
Ҷавзо (21 Май — 21 Июн) яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Хурдод дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Ҷавзо

## Нигаред низ

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/0531.html 
* http://www.calend.ru/day/05-31/
Соли 1819

## Рӯйдодҳо

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони соли 1819]]*

* 31 Май - таваллуд шуд Уолт Уитмен бузургтарин шоири Амрикоӣ

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1819]]*

## Нигаред низ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Соли 1819
5 декабр

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*

### Ҷаҳонӣ
*  — Рӯзи ҷаҳонии довталаб.

### Миллӣ

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 5 декабр]]*

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 5 декабр]]*

* 1901 — Уолт Дисней, бунёнгузори ширкати «Walt Disney Productions»
* 1909 — Абдураҳмон Сатторов, муаррих.
* 1918 — Юсуф Қаюмов, олими соҳаи биология.
* 1919 — Мендел Биндер, доктори илми ҳуқуқ, профессор.
* 1923 — Хосият Бобоева, доктори илми таърих.профессор.
* 1924 — Хушқадам Давлатқадамов, арбоби давлатӣ, файласуф.
* 1929 — Барот Содиқов, ҳунарпешаи театр.
* 1933 — Ҳабибулло Холҷӯраев, доктори илми таърих, профессор.
* 1939 — Сайқал (Қунғурот Салимов), шоир.
* 1948 — Ҳазрат Сабоҳӣ, рӯзноманигор, санъатшинос.
* 1954 — Хайриддин Қосимӣ, нависанда.
* 1963 — Зиёдулло Қурбонов, олими соҳаи тиб.
* 1964 — Озод Маликов, коргардон ва навобардори кино.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 5 декабр]]+*

* 1791 — Волфганг Амадей Мотсарт (зод. 1756), оҳангсоз ва мусиқинавози чирадасти утришӣ.

## Тақвими мардумӣ
Қавс (23 Ноябр — 21 Декабр) яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Озар дар тақвими Эронӣ аст.
40px|none|Қавс

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/1205.html
* http://www.calend.ru/day/12-05/ 
* Наука, 05.12
* BBC On this day, 05.12
Соли 1901

## Рӯйдодҳо

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони соли 1901]]*

* 5 Декабр — Уолт Дисней, дар шаҳри Чикаго таваллуд шудааст.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1901]]*

## Нигаред низ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Соли 1901
Соли 1966

## Рӯйдодҳо

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони соли 1966]]*

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1966]]*

* 15 Декабр — Уолт Дисней даргузашт.

## Нигаред низ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Соли 1966
Соли 1956

## Рӯйдодҳо
* 24 майи соли 1956 озмуни Евровижн таъсис ёфт.

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони соли 1956]]*

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1956]]*

14 Август — вофот кард Бертолд Брехт, нависандаи немис - олмонӣ, шоир, драматург

## Нигаред низ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Соли 1956
Соли 1984

## Рӯйдодҳо

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони соли 1984]]*
* 22 декабр — Basshunter, шведӣ овозхон, таҳиякунандаи мусиқӣ ва DJ

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1984]]*

* 14 Август — даргузашт кард Тигран Вартанович Петросян, 9-ум чемпиони ҷаҳон аз шоҳмот — шатранҷ

## Нигаред низ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Соли 1984
Соли 1947

## Рӯйдодҳо

* 1947 — Покистон давлати соҳибистиқлол шуд

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони соли 1947]]*
* Абдулвоҳидов Саттор - 02.05.1947 дар деҳаи Даҳана, ноҳияи Кӯлоб дар оилаи хизматчи ба дунё омадааст.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1947]]*

## Нигаред низ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Соли 1947
Динори Алҷазоир

**Динори Алҷазоир** ( Аlgerian dinar) — воҳиди пули расмии Алҷазоир. Кодаш; ISO 4217 DZD (012), рамзаш DA. 

## Тавсиф
Масъулияти назорат бар муомилоти он бар уҳдаи Бонки марказии Алҷазоир гузошта шудааст. Як Динор баробари сад сантим аст. То ба даст овардани истиқлол пули расмии Алҷазоир франки Алҷазоир ба ҳисоб мерафт. Соли 1964 баъди соҳибистиқлол шудан Алҷазоир пули миллии худ – Динорро ба муомилот баровард. Айни замон дар муомилот пулҳои коғазии 100, 200, 500, 1000, 2000-динорӣ ва тангаҳои 5, 10, 20, 50-динорӣ қарор доранд. Тангаҳои 1, 2 ва 100-динорӣ дар муомилот камтар ба чашм мерасанд. Пулҳои коғазии бароришашон то соли 1977 аз муомилот бароварда шудаанд. Соли 2011 банкноти 2000-динорӣ ба муомилот бароварда шуд. Ороиши Динори Алҷазоир хеле ҷолиб аст. Дар пушту рӯи он асосан акси ёдгориҳои таърихӣ ва лаҳзаҳое аз ҳаёти рӯз­марраи мардум тасвир шудаанд. 

## Инҷоро ҳам бингаред

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 


Гурӯҳ:Воҳиди пулӣ
Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Кванзаи Ангола

**Кванзаи Ангола** (Kz) — яке асъори Ангола аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Песои Аргентина

**Песои Аргентина**, $ — воҳиди пули Аргентина аст.

## Сарчашма
*   

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Соли 1851

## Рӯйдодҳо
* 12 Август — Исаак Зингер барои якум мошини дӯзандагӣ патент гирифт.

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони соли 1851]]*

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1851]]*

## Нигаред низ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Соли 1851
Флорини Аруба

**Флорини Аруба**, ƒ — воҳиди пули Аруба аст.

## Сарчашма
*   

## Инҷоро ҳам бингаред
Фунти Ҳелени Муққадас

**Фунти Ҳелени Муққадас**, £ — воҳиди пули Ҳелени Муққадас аст.

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Доллари Австралия

**Доллари Австралия**, $, яке асъори Австралия аст.

## Сарчашма
*   

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Манати Озарбойҷон

**Манати Озарбойҷон**, m — воҳиди пули Озарбойҷон аст.

## Инҷоро ҳам бингаред

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Такаи Бангладеш

**Такаи Бангладеш**, ৳ — воҳиди пули Бангладеш аст.

## Сарчашма
*    

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Бангладеш
Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Динори Баҳрайн

**Динори Баҳрайн**, ب.د — воҳиди пули пули миллии шоҳигарии Баҳрайн, ки баробари 1000 филс мебошад. Кодаш: ISO 4217, рамзаш BHD (048). 

## Тавсиф
То 28 апрели 1959 дар Баҳрайн рупияи ҳиндӣ дар муомилот қарор дошт. Инчунин соверенаи британиягӣ ва талери Мария Тереза дар истифода буданд. Баъдан рупияи халиҷи Форс ба муомилот бароварда шуд. Соли 1965 қурби рупияи ҳиндӣ ва рупияи халиҷи Форс хеле поин рафт. Баъди ин ҳукумати Баҳрайн тасмим гирифт, ки пули миллии худро ба муомилот барорад. Динори Баҳрайн 11 октябри 1965 ба ҷои рупияи халиҷи Форс ба муомилот бароварда шуд. Солҳои 1966–73 он воҳиди пули миллии Аморати Абу Забӣ низ ба ҳисоб мерафт. Баъдан онро дар Аморати Абу Забӣ ба дирҳами Аморати Абу Забӣ иваз карданд.

Як Динори Баҳрайн баробари 10 рупияи халиҷи Форс арзиш дошт. Бо нашри пули Баҳрайн аввал (солҳои 1964–73) Шӯрои асъори Баҳрайн машғул буд. Аз соли 1973 ин кор­ро Оҷонсии асъори Баҳрайн ба уҳда гирифт. Соли 2006 ин ниҳод ба Бонки марказии Баҳрайн табдили ном кард ва фаъолияти чопкунии пулро идома дод. Ҳоло дар муомилот пули коғазии 0,5, 1, 5, 10, 20-динорӣ, инчунин тангаҳои арзишашон 1, 10, 25, 50 ва 100-филсӣ қарор доранд.

Дар тӯли чанд даҳсола пули коғазии Динори Баҳрайн чор бор нашр шудааст: солҳои 1964, 1973, 1993–2001 ва 2006. Баъди ворид кардани тағйирот ба конститутсия аморати Баҳрайн ба шоҳигарии Баҳрайн табдили ном кард. Пас аз соҳибистиқлол гардидани кишвар дар рӯи Динори Баҳрайн акси подшоҳони Баҳрайн низ пайдо шуд. Пулҳои коғазии Динори Баҳрайн ороиши ба худ хос доранд. Дар рӯ ва пушти пулҳои коғазӣ акси сиёсатмадорон, биноҳои маъмурӣ, масҷидҳо ва ёдгориҳои таърихӣ тасвир шудаанд. Масалан, дар рӯи пули коғазии 20-динорӣ, ки соли 2001 бароварда шудааст, акси шоҳи шоҳигарии Баҳрайн Ҳамад ибни Исо ал-Халифа тасвир ёфтааст. Дар пушти ин пул акси масҷиди ал-Фотиҳа оварда шудааст.

Динори Баҳрайн яке аз устувортарин ва пурарзиштарин пулҳои миллии ҷаҳон ба шумор меравад. 

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 


Гурӯҳ:Воҳиди пулӣ
Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Рубли Белорусия

**Рубли Белорусия**, р. — воҳиди пули Белорусия аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Боливианои Боливия

**Боливианои Боливия**, Bs. — воҳиди пули Боливия аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Реали Бразилия

**Реали Бразилия**, R$ — воҳиди пули Бразилия аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Пулаи Ботсвана

**Пулаи Ботсвана**, P — воҳиди пули Ботсвана аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Леви Булғористон

**Леви Булғористон**, лв — воҳиди пули Булғористон аст.

## Эзоҳ
Франки Буркина Фасо

**Франки Буркина Фасо**, Fr — воҳиди пули Буркина Фасо аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Маркаи Босния ва Ҳерсеговина

**маркаи Босния ва Ҳертсговина**, KM — воҳиди пули Босния ва Ҳертсговина аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Доллари Канада

**Доллари Канада**, $ — воҳиди пули Канада аст.

## Сарчашма
*    

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Эскудои Кабо-Верде

**Эскудои Кабо-Верде**, $ — воҳиди пули Кабо-Верде аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Доллари Ҷазираҳои Кайман

**Доллари Ҷазираҳои Кайман**, $ — воҳиди пули Ҷазираҳои Кайман аст.

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Франки КФА BCEAO (асъори Африқои Ҷанубӣ)

**Франки Ҷумҳурии Африқои Марказӣ**, Fr, яке асъори Ҷумҳурии Африқои Марказӣ аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Колони Коста Рика

**Колони Коста Рика**, ₡ — воҳиди пули Коста Рика аст.

## Инҷоро ҳам бингаред

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Кунаи Хорватия

**Кунаи Хорватия**, kn — воҳиди пули Хорватия аст.

## Пайвандҳо
* Katalog suvremenog hrvatskog novca

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Юани Чин

**Юани Чин**, ¥ — воҳиди пули Чин аст.

## Инҷоро ҳам бингаред

## Сарчашма
* 
* 

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Корунаи Чехия

**Корунаи Чехия**, Kč — воҳиди пули Чехия аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Колони Салвадор

**Колони Салвадор**, ₡ — воҳиди пули Салвадор аст.

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Франки Гвинеяи Шарқӣ

**Франки Гвинеяи Шарқӣ**, Fr — воҳиди пули Гвинеяи Шарқӣ аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Франки Габон

**Франки Габон**, Fr — воҳиди пули Габон аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Долосӣ

**Долоси Гомбиё**, D — яке асъори Гомбиё аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Лари Гурҷистон

**Лари Гурҷистон**, ლ — воҳиди пули Гурҷистон аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Доллари Гайана

**Доллари Гайана**, $, яке асъори Гайана аст.

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Форинти Маҷористон

**Форинти Маҷористон**, Ft — воҳиди пули Маҷористон аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Квентзали Гватемала

**Квентзали Гватемала**, Q — воҳиди пули Гватемала аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Динори Ироқ

**Динори Ироқ**, ع.د — воҳиди пули расмии Ҷумҳурии Ироқ. Ба 1000 филс баробар аст.

## Тавсиф
То Ҷанги якуми ҷаҳонӣ ва дар давоми он ҳудуди имрӯзаи давлати Ироқ дар тасарруфи Хилофати усмонӣ қарор дошт ва воҳиди пули расмии хилофат куруш (пиастра)-и усмонӣ буд. Вале рупияи Ҳиндустон, ки бо фунт-стерлинги британиягӣ алоқаманд буд, бештар дар истифода қарор дошт. Соли 1916 Британияи Кабир ҳудуди имрӯзаи Ироқро ба тасарруфи худ дароварда, куруши усмониро аз муомилот хориҷ кард ва дар муомилот расман рупияи Ҳиндустон боқӣ монд.

Динори Ироқ солҳои 1931–32 ба ҷои рупияи ҳиндӣ ба муомилот бароварда шуд. Ин ҳама корҳоро Кумитаи арзи миллӣ ба ҷо меовард, ки соли 1947 салоҳияти он ба Бонки марказии Ироқ дода шуд. Динори Ироқ дар давраи аввали ба муомилот баромаданаш баробари як фунт-стерлинги Британия арзиш дошт ва дар бозор бо ҳамин нарх табодул мешуд. Аз соли 1959 раванди бештар ба доллар табодул кардани динори Ироқ суръат мегирад ва қимати як динори Ироқ баробари 2,8 доллари ИМА эълон мешавад. Пулҳои коғазиеро, ки аз соли 1986 то соли 2003 дар Ироқ ҳамчун пули расмии кишвар дар муомилот қарор доштанд, «динорҳои саддомӣ» мегуфтанд. Дар муомилоти доимӣ онҳо баъди ҷанги якуми Халиҷ пайдо шуданд. Дар ҳамаи онҳо сурати Саддом Ҳусайн тасвир ёфтааст. Соли 1990 динори Ироқ баробари 3 доллари ИМА арзиш дошт ва аз лиҳози арзиш яке аз устувортарин пулҳои ҷаҳон ба шумор мерафт. Вале баъди дар соли 1990 ба хоки Қувайт ҳамла кардани Ироқ ва бар зидди Ироқ оғоз гардидаи амалиёти низомии чандин кишвари ғарбӣ «Тӯфон дар биёбон» ва таҳримҳои иқтисодӣ арзиши динори Ироқ ба маротиб поин рафт. Соли 2003 як доллари ИМА дар нуқ­таҳои табодули пул ба 2000 динори Ироқ иваз карда мешуд. Дар шимоли кишвар, дар Курдистон, пулҳои даврони пеш аз Саддом, ки онҳоро ба сабаби дар Швейсария чоп шуданашон пулҳои швейсарӣ низ мегуфтанд, ба муомилот бароварда шуданд. Тамоми пулҳои коғазии қаблан нашргардида аз муомилот хориҷ гардида, аз 15 октябри 2003 пулҳои коғазии нави 50, 250, 500, 1000, 5000, 10000, 25000-динорӣ ба муомилот бароварда шуданд. Табодули пулҳои нав бо пулҳои коғазии куҳна то 15 январи 2004 давом кард. Баъди ин пулҳои коғазӣ бо тасвири Саддом Ҳусайн ғайриқонунӣ шумурда шуданд. То рӯзи табодули пулҳои коғазии наву куҳнаи динори Ироқ дар Ироқ як доллари амрикоӣ ба 1000 динори Ироқ ва як динори нав бо як динори куҳна иваз карда мешуд. Аммо як «динори швей­сарӣ»-ро ба 150 динори Ироқ иваз мекарданд. Дар пушту рӯи пулҳои коғазии динори Ироқ осори таърихӣ, ҳайвоноту набототи кишвар, манзараҳои табиат, биноҳои маъмурӣ тасвир ёфтаанд.

мини
Дар Ироқ дар баробари пулҳои коғазӣ тангаҳои 25, 50, 100-динорӣ, ки аз пӯлоду мис сикка зада шудаанд, низ дар муомилот қарор доранд.
## Эзоҳ

## Адабиёт
* 


Гурӯҳ:Воҳиди пулӣ
Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Тангаи Қазоқистон

**Тангаи Қазоқистон**, Т (тенгеи Қазоқистон) — воҳиди пули Қазоқистон аст.
left|270 px left|270 px

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Шиллинги Кения

**Шиллинги Кения**, Sh — воҳиди пули Кения аст.

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Вони Кореяи Шимолӣ

мини|рост|5 вон
**Вони Кореяи Шимолӣ**, ₩ — воҳиди пули Кореяи Шимолӣ аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Динори Кувейт

**Динори Кувайт**, د.ك — воҳиди пули миллии Давлати Кувайт аст, ки ба 1000 филс баробар мебошад. Дар муомилот банкнотаҳо бо арзиши 1/4, 1/2, 1, 5, 10 ва 20 динор, инчунин тангаҳо бо арзиши 1, 5, 10, 20, 50 ва 100 филс қарор доранд.

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Иени Ҷопон

**Иена** ( — эн – гирд, доирашакл) — воҳиди пулии Ҷопон, ки соли 1871 ба ҷои низоми пулии Токугава расман ба муомилот бароварда шудааст; яке аз захираҳои асосии асъори ҷаҳон. И. ба 100 сен тақсим мешавад. Коди байналмилалиаш JPY. Аломаташ ¥. Ҳукумат мубодилаи пулҳои коғазии қавмиро, ки феодалон аз охири асри 16 интишор мекарданд, манъ кард ва И. дар шакли тангаҳои нуқрагин ва тилоӣ аз солҳои 1869–71 сикка зада мешуд. Октябри 1897 дар таркиби И. 0,750 г тилои холис мавҷуд буд. То соли 1879 мубодилаи пулҳои қавмӣ бо И. анҷом дода шуд. Инчунин воҳидҳои пули майдаи сен (= 1 ⁄100) ва рин (=1 ⁄1000) ҷорӣ гардиданд, ки соли 1954 аз муомилот бароварда шуданд. Соли 1872 ҳукумати Мейдзи дар бораи бонкҳои миллӣ ва бонкҳои хусусӣ, ки мақоми бонкҳои миллиро доштанд, қонун қабул кард ва интишори пулҳои бадалшавандаро иҷозат дод. Марти 1927 Ҷопон ба буҳрони молиявӣ дучор шуд. Мардум тамоми пасандози худро аз бонкҳо гирифтанд ва пул камёб шуд. Бинобар ин бонк дар муддати кӯтоҳ пулҳои коғазии 200 И.-ро интишор намуд. Охири соли 1933 меъёри тилоӣ расман боздошта шуд. Солҳои 1933–39 Ҷопон ба иттиҳод (блок)-и стерлинг дохил гардид ва 1 И. ба 14 пенси фаронсавӣ баробар шуд. Дар солҳои Ҷанги дуввуми ҷаҳонӣ И. пули асосии иттиҳоде буд, ки ба он Корея, Тайван, Таиланд, Хитойи Шимолӣ, Ҳиндухитойи Фаронсавӣ ва Макао дохил буданд. Августи 1945-ум 15 И. ба 1 доллар ва 25 апрели 1949 арзиши 360 И. ба 1 доллари ИМА баробар буд. Дар асоси ин қурб 11 майи 1953 Фонди байналмилалии асъор мақоми И.-ро ҳамчун асъори эътирофгардидаи байналмилалӣ муқаррар намуд. Солҳои охир қурби И. ба доллари ИМА тақр. 100 = 1 аст. Танҳо Бонки Ҷопон ҳуқуқи интишори И.-ро дорад: пулҳои коғазии аз 1000 то 10000 ва тангаҳои аз 1 то 500 И. бароварда мешаванд. Дар рӯи пулҳои коғазӣ акси шахсони маъруфи Ҷопон тасвир шудааст. И. тӯли якчанд даҳсола дар олами сармоя ба сифати дуввумин захираи муҳимми асъорӣ қарор дошт, ҳарчанд солҳои охир аз он камтар истифода мешавад. Соли 1964 ба шарафи бозиҳои олимпӣ нахустин тангаи нуқрагини 1000 И. бо иёри 925 бароварда шуд. Аз соли 2002 тангаҳои хотиравии нуқрагин қариб ҳар сол бароварда мешаванд. Айни ҳол 26 намуди чунин тангаҳо (бо қутри 40 мм, вазни 31,1 г ва теъдоди 100000-дона) дар муомилот қарор доранд.

## Эзоҳ

 
## Адабиёт
* 

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Динори Иордания

**Динори Иордания**, د.ا — воҳиди пули миллии давлати Иордания аст. Ҳар динор аз 100 пиастр иборат мебошад.

## Тавсиф
Пиастр – номи талер (песо)-и испанӣ буда, аз тангаи нуқ­рагии вазнаш 25 г иборат аст. Худи талери испанӣ баробар ба ҳашт реал аст. Аммо реалро набояд бо риёли маъмулу машҳури Эрон ва дигар кишварҳои ҳавзаи Шарқи Миёна як донист. Реал, аз калимаи лотинии re­galis аст, ки дар оғоз тангаи нуқрагӣ ва баъдан мисӣ буда, дар Испания (аз нимаи дуюми асри 14), Португалия (аз асри 15) ва баъдан дар Бразилия (дар асри 17) низ истифода мешуд.

Дар тангаҳо ва пулҳои коғазии Урдун сулолаи шоҳони ин кишвар тасвир шудаанд. Пулҳои коғазӣ ва тангаҳо бо ду забон: арабӣ ва англисӣ навиштаҷот доранд.

То соли 1949 дар Урдун фунти фаластинӣ дар муомилот буд. Аз оғози соли 1950 Урдун Динори худро ба муомилот баровард. Айни замон пулҳои 1/2, 1, 5, 10, 20 ва 50-динории барориши солҳои 1996–2002 бидуни маҳду­дият дар ҳамаи нуқтаҳои савдо ва соҳаҳои хидматрасонӣ дар гардиш қарор доранд. Соли 2015 хабар дода шуд, ки пулҳои барориши то соли 2002 тадриҷан аз муомилот хориҷ карда мешаванд. Ин пулҳо андозаи гуногун доранд. Дар рӯи ҳар кадоми онҳо (ба ҷуз аз пули 50-динора, ки бо акси шоҳ Абдуллоҳи II интишор шудааст) тасвири шоҳ Ҳусайн мавҷуд аст.

Пулҳои нави барориши солҳои 2006–08 воситаҳои ҳифозатӣ, аз ҷумла, аломатҳои обгуна, риштаи ҳифозатӣ, тасвири ниҳонӣ, голограмма ва ранги филиззӣ доранд.
Асъори Урдун хеле устувор аст, вале хеле кам шудааст ва дар баробари пулҳои роиҷи хориҷӣ рақобат карда наметавонад.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 


Гурӯҳ:Воҳиди пулӣ
Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Лати Латвия

**Лати Латвия**, Ls — воҳиди пули Латвия аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Лираи Лубнон

**Лираи Лубнон** (баъзан: **фунти Лубнон**; ба "ليرة لبنانية" (Līra Lubnānīya) ل.ل — воҳиди пули Лубнон аст.

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Лоти Лесото

**Лоти Лесото**, L — воҳиди пули Лесото аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Доллари Либерия

**Доллари Либерия**, $ — воҳиди пули Либерия аст.

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Литаи Литва

**Литаи Литва**, Lt — воҳиди пули Литва аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Патаки Макау

**Патаки Макау**, P — воҳиди пули Макау аст.


File:10 Avos 1968 Macao.jpg|10 Avos, 1968
File:50 Avos 1978 Macao.jpg|50 Avos, 1978
File:Macau-1Pataca-1952.jpg|1 Pataca, 1952
File:Macau-5Patacas-1971.jpg|5 Pataca, 1971


File:50 Avos 1982 Macao.jpg|50 Avos, 1982
File:10 Avos 1988 Macao.jpg|10 Avos, 1988
File:20 Avos 1982 Macao.jpg|20 Avos, 1982


File:10 Avos 2007 Macao.jpg|10 Avos, 2007
File:50 Avos 1993 Macao.jpg|50 Avos, 1993
File:1 Pataca 2007 Macao.jpg|1 Pataca, 2007
File:5 Pataca 2007 Macao.jpg|5 Pataca, 2007


## Инҷоро ҳам бингаред
Рингити Малазия

**Рингити Малазия**, RM — воҳиди пули Малазия аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Динори Либиё

**Динори Либиё**, ل.د — воҳиди пули Либиё, ки баробари 1000 дирҳам аст.

То соли 1952, то ба муомилот бароварда шудани фунти либиягӣ дар ин кишвар пулҳои давлатҳои дигар истифода мешуданд. Масалан, дар минтақаи Фетсан франки алҷазоирӣ, дар Триполитан лираи италиягӣ ва лираи низомии фар­мондеҳии Британия, дар Киранаики фунти мисрӣ дар муомилот қарор доштанд. Динори Либия соли 1971 ба ҷои фунти Либия бе ҳеч тағйирот дар арзишаш ба муомилот ворид шуд. Аз сабаби камбуди буҷет роҳбарияти кишвар ба хотири муътадил сохтани вазъи иқтисодӣ як қатор тадбир андешид. Ноябри 1998 арзиши динори Либия дар баробари як доллари амрикоӣ расман аз 0,38, то ба 0,45 динори Либия муайян гардид. Соли 2008 арзиши як динори Либия хеле поин рафта, баробари 0,7 доллари ам­ри­коӣ шуд. Арзиши динори Либия ба нархи нафт, ки маҳ­су­лоти асосии содиротии Либия мебошад, сахт вобастагӣ дорад. Ҳоло дар Либия пулҳои коғазии чорякдинорӣ, ним­динорӣ, якдинорӣ, панҷдинорӣ, даҳдинорӣ, бист­ди­норӣ, панҷоҳдинорӣ ва тангаҳои 1, 5, 10, 20, 100, 250, 500-дирҳамӣ дар гардишанд. Дар аксари пулҳои барориши солҳои 1988–2013 акси Муаммар Қаззофӣ тасвир шудааст. Баъди аз сари қудрат рафтани Муаммар Қаззофӣ аз январи 2013 пулҳои коғазии 1, 5, 10, 20-динорӣ бе акси ӯ ба муомилот бароварда шуданд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 


Гурӯҳ:Воҳиди пулӣ
Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Франки Свис

**Франки Свис**, Fr, яке асъори Свис аст.

## Инҷоро ҳам бингаред

## Сарчашма
* 

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Угияи Мавритания

**Угияи Мавритания**, UM — воҳиди пули Мавритания аст.

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Мавритания
Леуи Молдова

**Леуи Молдова**, L — воҳиди пули Молдова аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Тугруги Муғулистон

**Тугруги Муғулистон**, ₮ — воҳиди пули Муғулистон аст.

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Доллари Намибия

**Доллари Намибия**, $ — воҳиди пули Намибия аст.

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Доллари Зеландияи Нав

**Доллари Зеландияи Нав**, $ — воҳиди пули Зеландияи Нав аст.

## Сарчашма
*    

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Кордобаи Никарагуа

**Кордобаи Никарагуа**, C$ — воҳиди пули Никарагуа аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Крони Норвегия

**Крони Норвегия**, kr — воҳиди пули Норвегия аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Нуево соли Перу

**Нуево соли Перу**, S/. — воҳиди пули Перу аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Рияли Қатар

**Рияли Қатар**, ر.ق — воҳиди пули Қатар аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Рубли Русия

**Рубли Русия** () — асъори миллии Русия.

Рамзи расмии рубли русӣ — ₽ — 11 декабри соли 2013 тасдиқ шудааст.

## Инҷоро ҳам бингаред

## Адабиёт
* 
* 

* Денисов А. Е. Бумажные денежные знаки РСФСР, СССР и России 1924—2005 годов. Часть 2. Государственные бумажные денежные знаки СССР и России 1924—2005 годов. — М.: Дипак, 2005. — 168 с. — ISBN 5-98580-012-1.
* Загоренко Д. Н. Реестр банкнот. Страны СНГ и Балтии. — Донецк: изд-во «Лондон XXI», 2012. — 416 с. — ISBN 978-966-2569-79-7.

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Кинаи Папуа Гвинеяи Нав

**Кинаи Папуа Гвинеяи Нав**, K — воҳиди пули Папуа Гвинеяи Нав аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Добари Сао Томе ва Принсип

**Добари Сао Томе ва Принсип**, Db — воҳиди пули Сао Томе ва Принсип аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Леони Сиерра Лион

**Леони Сиерра Лион**, Le — воҳиди пули Сиерра Лион аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Корунаи Словакия

**Корунаи Словакия**, Sk — воҳиди пули Словакия аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Доллари Ҷазираҳои Соломон

**Долари Ҷазираҳои Соломон**, $ — воҳиди пули Ҷазираҳои Соломон аст.

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Шиллинги Сомалӣ

**Шиллинги Сомалӣ**, Sh — воҳиди пули Сомалӣ аст.

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Сенегали Франк

**Сенегали Франк**, Fr — воҳиди пули Сенегал аст.

Франки CFA (франсавӣ: franc CFA [fʁɑ̃ seɛfɑ], ба забони гуфтугӯӣ франк) нишонаи ду асъори расмӣ аст, ки дар якчанд кишварҳои Африқо истифода мешаванд: франки Африқои Ғарбӣ ва франки Африқои Марказӣ FCA. Ба таври расмӣ, онҳо ду асъори алоҳида мебошанд, аммо дар амал онҳоро иваз кардан мумкин аст. Дар назария, асъорҳо метавонанд арзишҳои гуногун дошта бошанд, агар мақомоти маҳаллӣ ё Фаронса чунин қарор қабул кунанд. Ҳарду асъор аз ҷониби хазинадории Фаронса кафолат дода мешаванд.

Ихтисораи CFA дар ном он вақт барои Колонияҳои Фаронсаи Африқо аз соли 1945 то 1958, баъд аз 1958 то 1960, Ҷамъиятҳои Фаронсаи Африқо (Communautés françaises d'Afrique, муодили Иттиҳоди Британия) буд.

Аз соли 1960 ин пул ҳамчун Иттиҳоди пулии Африқо дар мавриди давлатҳои Африқои Ғарбӣ ва Иттиҳоди Пулҳои Африқо дар Африқои Марказӣ тасниф шудааст.

Ба суботи евро ин асъорҳо таъсир намерасонанд, зеро маҷмӯи маҳсулоти дохилии 14 давлат аз ММД-и Словакия камтар аст.

Ҳарду асъор бо як таносуби 100 франки CFA = 0,152449 евро ба евро устуворанд.

## Инҷоро ҳам бингаред
Лилангени Свазиланд

**Лилангени Свазиланд**, L — воҳиди пули Свазиланд аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Фунти Сурия

**Фунти Сурия** (الليرة السورية,  ل.س) — воҳиди пули Сурия аст.

## Инҷоро ҳам бингаред

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Динори Тунис

**Динори Тунисия**, د.ت — воҳиди пули мил­лии давлати Тунисия, ки баробари 1000 миллим аст.

## Тавсиф
Динори Тунис ба муомилот соли 1960 ба ҷои франки Тунис бароварда шудааст. Ҳамон вақт қурби як Динор баробари 1000 франки Тунис буд. Мувофиқи қонунгузории давлати Тунис баровардани арзи миллӣ аз хоки кишвар мамнӯъ аст. Соли 1960 Бонки марказии Тунис ба муомилот пулҳои коғазии 0,5, 1 ва 5-динориро баровард. Соли 1969 пули 10-динорӣ низ ба муомилот бароварда шуд. Охирин силсилаи нимдинорҳо соли 1973, якдинорӣ соли 1980 ба нашр расиданд. Аввалин пулҳои коғазии 20-динорӣ соли 1980 ба муомилот бароварда шуданд. Охирин силсилаи 5-динориҳо соли 1993 чоп шуд. Пулҳои коғазии 30-динорӣ соли 1997 ва 50-динорӣ 25 июли 2009 ба нашр расиданд. Соли 2006 пулҳои коғазии 10-динории голограммадор чоп карда шуданд. Соли 2011 ба муносибати Инқилоби Ёсуманӣ пулҳои коғазии нави 10-динорӣ бароварда шуд. Пулҳои коғазие, ки ба муносибати Инқилоби соли 1987 ба муомилот бароварда шуда буданд, ҳамчун рамзи ҳукумати Бен Алӣ аз муомилот гирифта шуданд. Ҳоло пулҳои коғазии 5, 10, 20, 30, 50-динорӣ ва тангаҳои 5, 10, 20, 50, 100, 200-миллима, 0,5, 1, 2-динорӣ дар муомилот мебошанд. Пулҳои коғазии динори Тунис ороиши ба худ хос доранд. Дар рӯ ва пушти онҳо акси сиёсатмадорон, ёдго­риҳои таърихӣ, биноҳои маъмурии машҳури кишвар тасвир шудаанд. Масалан, дар рӯи пули коғазии 50-динорӣ акси осорхона ва сурати шоири асри 11 Тунис Ибн ар-Рашид ва дар пушти он манзараи яке аз кӯчаҳои пойтахти Тунис тасвир шудааст. Дар Тунис истифодаи пули хориҷӣ дар муомилот мамнӯъ аст. Табодули арзи хориҷӣ, маъмулан, дар нуқтаҳои табодули арзи бонкҳо, дар меҳмонхонаҳо ва фурудгоҳҳо сурат мегирад. Ҳангоми табодули арз ба муштарӣ асноде дода мешавад, ки он дар вақти ба асъори хориҷӣ табдил кардани пули Тунис, ки танҳо дар фуруд­гоҳҳо қабл аз тарк кардани Тунис сурат мегирад, талаб карда мешавад. Банкоматҳо дар тамоми шаҳрҳои бузург ва минтақаҳои туристӣ фаъоланд. Хориҷиёне, ки кортҳои Viza, American Express, Eurocard ва Diners Club доранд, низ метавонанд аз ин банкоматҳо истифода баранд.

## Эзоҳ

## Адабиёт
* 


Гурӯҳ:Воҳиди пулӣ
Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Крони Шветсия

**крони Шветсия**, (*svenska kronor, kr*) — воҳиди пули Шветсия аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Фунт Стерлинг

**Фунт стерлинг** (Фунти Бритониё; англ. *Pound sterling*, *Pound, British pound*) — воҳиди пули Бритониё ва Ирландияи Шимолӣ, ки яке аз асъорҳои захиравии асосии дунёст.

Фунт стерлинг аз 100 пенс иборат аст.
Кодаш бо ҳарфҳо дар стандарти ISO 4217 — *GBP* (забони англисӣ|англ. *Great Britain Pound*), бо рақамҳо — 826; Рамзи расмиаш — *£* (аз лот. *Libra* — либра, баробар бо фунт). Дар соли 2019, Фунт стерлинг аз ҷиҳати фурӯш ва пардохтҳои байнибонкӣ, чорумин асъор дар дунё ба ҳисоб меравад. 

**Фунт Стерлинг**, £ — воҳиди пули Стерлинг аст.

## Инҷоро ҳам бингаред

## Сарчашма
*    
*    
*    

Гурӯҳ:Воҳидҳои асъор аз рӯи алифбо
Ватуи Вануату

**Ватуи Вануату**, Vt — воҳиди пули Вануату аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Боливари Венесуела

**Боливари Венесуела**, Bs — воҳиди пули Венесуела аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Донги Вйетнам

**Донги Вйетнам**, ₫ — яке асъори Ветнам аст.

## Инҷоро ҳам бингаред
Колорадо Спрингс, Колорадо

**Колорадо Спрингс** () — шаҳр дар қисми марказии ИМА. Ин шаҳр дар иёлати Колорадо воқеъ аст. Аҳолиаш 369,8 ҳазор нафар (2005), бо атрофи шаҳр 572,24 ҳазор.

## Шахсиятҳои обруманд
* Мишел Вотерсон – варзишгари амрикоӣ
Кабар

**Кабар** — рустаниии худрӯст, ки мевааш туршмазза кобили хӯрдаан аст.

## Эзоҳ
Кафлез

right|260px|thumb|Кафлези нуқрагин
right|260px|thumb|Кафлез аз алюминий
right|260px|thumb
right|260px|thumb
right|260px|thumb

**Кафлез** — асбоби рӯзгор кафлезро асосан устоҳои табақтарош аз чӯб (Бещтар аз чормағзу тут) хурду калон дарозу кӯтоҳ метароштанд. Кафлез аз даста ва қисми кафшакл иборат аст. Кафлезро дар рӯзгор барои аз дег кашидани хӯрокҳои суюк гирифтану боддодани шир ва ғайра ба кор мебаранд.

## Нигаред
* Ошхона
* Кафгир
* Қошуқ

Гурӯҳ:Ошпазӣ
Тимури Шарқӣ

**Тимори Шарқӣ** - кишварест дар қисмати Осиёи Ҷанубу Шарқӣ.

## Таърих

## Бахшбандии кишварӣ

## Ҷуғрофия

## Иқтисод

## Аҳолӣ

## Фарҳанг ва маориф
## Пайвандҳо

## Эзоҳ

 

Гурӯҳ:Давлатҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Давлатҳои Осиё
Гурӯҳ:Осиёи Ҷанубу Шарқӣ
Гурӯҳ:Давлатҳои ҷазиравӣ
Гурӯҳ:Тимори Шарқӣ
Гурӯҳ:Давлатҳо — узви СММ
Непал

**Ҷумҳурии Федеративӣ Демократии Непал (नेपाल)** (пештар **Подшоҳии Непал**) — давлатест дар Ҳимолой. Бо Ҳиндустон ва Чин ҳамсарҳад аст.
## Таърих

## Сиёсат ва ҳукумат

## Бахшбандии кишварӣ
### Тақсимоти маъмурӣ

## Ҷуғрофия
Ҷумҳурии Непал дар Осиё ҷойгир шудааст. Непал дар байни ду давлати сераҳолитарини дунё қарор гирифтааст. Дар шимоли он, минтакаи мухтори ЧМЧ -Тибет ҷойгир шудааст, аз самти ҷануб, аз ғарб то шарқ Непал бо штатҳои Уттарначал, Уттар-Прадеш, Бихар, Бенгалияи ғарбӣ ва Сикким –и Ҳиндустон ҳамсарҳад аст. Аз шимол Непалро кароткухи Химолои ихота кардааст, ки бо якчанд куллаҳои зиёда аз 8000 метра машҳур аст, дар байни онҳо Эверест (8848м) – баландтарин кулла дар Замин аст. 
Пасттарин минтакаи Непат дар баландии 70 м ҷойгир аст. Зиёда аз 40% худуди Непал дар минтакаи баландиаш аз 3000м баландтар ҷойгир аст, аз ин хусус Непал аз ҳама кишвари баландкух хисобида мешавад.
## Ҷуғрофия

## Иқтисод

## Аҳолӣ

## Фарҳанг ва маориф


Flight Kathmandu-Himalayas-30-Kathmandu-2014-gje.jpg|Катманду
Pashupatinath-Votivstupas-06-2013-gje.jpg|Пашупатинатх
Bhaktapur-06-Nyatapola-Mandir-1976-gje.jpg|бхактапуя
Patan-Krishna Mandir-02-Garudasaeule-Vishveshvara-Bhimsen-gje.jpg|Патан
Phakding-Namche-19a-Thamserku-2007-gje.jpg|Гималаи
Lobuche to Gorak Shep-02-Khumbu-Gletscher-Lhotse-2007-gje.jpg|Гималаи
Mustang-Tangbe to Chhusang-46-Konglomerattuerme-2015-gje.jpg|Mустанг
Changu Narayan-Garuda Narayana-30-sued-2007-gje.jpg|Чангу Нараян
 
## Пайвандҳо
* Аксҳои Непал
* Аксҳои Непал
## Нигаред низ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Давлатҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Давлатҳои Осиё
Гурӯҳ:Осиёи Ҷанубӣ
Гурӯҳ:Непал
Гурӯҳ:Давлатҳо — узви СММ
Ҳюстун

**Ҳюстун** () — яке аз шаҳрҳои бузургтарини ИМА дар иёлати Техас.

## Эзоҳ
Соли 1920

## Рӯйдодҳо
Шоҳи Испониё Алфонсо XIII ба дастаи «Мадрид» унвони *Шоҳона* ()-ро тақдим кард. Аз ин рӯ номи муосири бошгоҳ *[[Реал Мадрид (бошгоҳи футбол)|Real Madrid]]* аст.

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони соли 1920]]*
* 26 Феврал — Тони Рандел
* 20 Январ — Де Форест Келли
* 18 Май — Поп Ҷон Паул-II

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1920]]*
* 2 Январ — Пол Адам
* 7 Январ — Александр Колчак
* 14 Декабр — Ҷорҷ Гип

## Нигаред низ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Соли 1920
Гюнтер Грасс

**Гюнтер Вилҳем Грасс** ( тав. 16 октябри соли 1927 — 13 апрел 2015, Любек, Олмон) — нависанда, муҷассамасоз ва наққоши олмонӣ аст. У узви барҷастаи гурӯҳи 47 ва аз нависандагони бузург ва маъруфи Олмон аст.

## Зиндагинома
Ӯ соли 1927 дар Гданск, ба олмонӣ Дансих, Лаҳистон, аз падари протестант ва модари католик, зода шуд. Грасс таҳти таъсири тарбияти католикии модар, ба хидмат дар Калисо машғул шуд ва бо навҷавонони ходим дар иҷрои маросими намозгузорӣ ширкат мекард. Хату саводро низ дар мактаби зодгоҳаш ёд гирифтааст. Дар понздаҳсолагӣ барои гурез аз муҳити тангу фақиронаи хонаводагӣ, хидмат дар артиши Ҳитлериро бо рағбат пазируфт ва дар ҳафтдаҳсолагӣ ба лашкари даҳуми тупхонаи СС — Фрундберг фаро хонда шуд.
 
Гюнтер Грасс пас аз маҷруҳ пас аз шудан дар тарихи 20 апрел соли 1945 мелодӣ, дар тарихи 8 май соли 1945 дар Маринбад дастгир ва ба асорати неруҳои амрикоӣ даромад ва то 24 апрели соли 1946 дар боздошгоҳ буд. Дар солҳои 1945 — 1946 ӯ ҳамчун сангсоз кор кардааст.
 
Аз соли 1946 сар карда ӯ ба омузиши санъат дар Кунстакадемия Дюсселдорф ва дар Донишгоҳи Кунст дар Шарқи Берлин дил мебандад. У аъзои гуруҳи 47- ум буд. Ӯ дар Шимоли Райн-Вестфалия, Берлин ва Шлезвиг-Голштейн умр ба сар бурдааст. Асосан ӯ дар Любек зиндагӣ кардааст.

Дар соли 1959 ӯ яке аз беҳтарин эҷодиёти хеш «Накораи тунукагӣ» -ро аз чоп баровардааст. У ҳамеша ба сиёсат шавқ дорад ва барои интихоби партияҳо кумак мерасонад. У дусти беҳтарини Вилли Бранд буд. Дар соли 1999 Гюнтер Грас бо Ҷоизаи Нобеллӣ қадрдони шудааст. Айни замон Гюнтер Грас дар Любек даврони пири меронад.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Адабиёти Олмон
Соли 1921

## Рӯйдодҳо
* Алберт Эйнштейн олими Физик чоизаи мукофоти Нобелй шуд.

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони соли 1921]]*
* 17 Январ Антонио Прохиас

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1921]]*
* 4 Июл Антонио Грабовски
* 16 Август Пётри I

## Нигаред низ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Соли 1921
Мянма

**Иттиҳодияи Ҷумҳурии Мянма** ё **Миёнмор** ( *«Пьидаунзу Мьянма Найнгандо»*), кӯтоҳ — **Мя́нма**, *Миёнмор*, қаблан *Бирма* — давлат дар Осиёи Ҷанубу Шарқӣ, дар қисмати ғарби нимҷазираи Ҳиндучин ҷойгир аст.

Соли 2005 пойтахти мамлакат шаҳри Нейпйидо эълон шудааст. Миёнмор бо Ҳиндустон (1463 км), Бангладеш (193 км), Чин (2185 км), Лаос (235 км), Таиланд (1800 км) ҳамсарҳад аст. Масоҳати давлат — 678 ҳазор. км² ташкил медиҳад.
## Таърих
## Сиёсат ва ҳукумат

## Бахшбандии кишварӣ

## Ҷуғрофия

## Иқтисод

## Аҳолӣ
Аҳолии Миёнмор тақрибан 60 млн нафарро дарбар мегирад, ва дар мамалакат тахминан 100 халқу халқиятҳо маскунанд. Этногурӯҳҳои сершумортарин: бирманиҳо — 68 %, шанҳо — 9 %, каренҳо — 7 %, араканҳо — 4 %, чиниҳо — 3 %, ҳиндуҳо — 2 %, монҳо — 2 %, качинҳо — 1,5 %, ва дигар халқиятҳо — 3,5 %, аз ҷумла халқияти мусалмони роҳинҷӣ (муҳоҷирон аз Бангладеш) ташкил медиҳанд.
## Фарҳанг ва маориф
## Дин
Миёнмор — давлати гуногунмазҳаб аст, аксарияти кулли диндорон — буддоипарстон (мазҳаби Тхеравада). Тақсимоти мазҳабии аҳолӣ: буддоипарастон — 89 %, масеҳиён — 4 %, мусулмонҳо — 4 %, анимиҳо — 1 %, дигарон — 2 %[15].  

Дар Миёнмор якчанд маротиба муқобилисти буддоипарастон бо ақалиятҳои мазҳабӣ руй додаанд, ки бо задухурдҳои хунин анҷомидаанд. Махсусан чунин зиддият зидди аҳолии халқияти роҳинҷии мусалмон дар солҳои 2012 ва 2013 ва соли ҷории 2017 рӯй додаанд.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Давлатҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Давлатҳои Осиё
Гурӯҳ:Осиёи Ҷанубу Шарқӣ
Гурӯҳ:Мянма
Гурӯҳ:Давлатҳо — узви СММ
Соли 1991

.

 
## Рӯйдодҳо
## [[феврал]] [[1991]]
* 21 феврал – дар Ҷумҳурии Тоҷикистон Қонун «Дар бораи ғайридавлатӣ ва хусусигардонии моликияти давлатӣ» қабул гардид.
## [[Март]] [[1991]]
* 17 март – аввалин раъйпурсии умумихалқӣ дар Иттиҳоди Шӯравӣ оид ба бақои ИҶШС. Дар он зиёда аз 70% ба тарафдории Иттиҳоди Шӯравӣ овоз доданд.
## [[июн]] [[2001]]
* 28 июн – таъсиси Бонки Миллии Тоҷикистон.
## [[август]] [[1991]]
* 29 август – дар иҷлосияи Шӯрои Олии ҶШС Тоҷикистон Президенти ҷумҳурӣ Қаҳҳор Маҳкамовро, барои дастгирии (КДВФ – ГКЧП), маҷбур намуданд, ки ба истеъфо равад. Иҷрои вазифаи Президентӣ ба уҳдаи Қадриддин Аслонов, ки раиси муваққатии Шӯрои Олӣ буд, гузошта шуд.
* 31 август – ҶШС Тоҷикистон минбаъд Ҷумҳурии Тоҷикистон ном гирифт.
## [[сентябр]] [[1991]]
* 9 сентябр – дар иҷлосияи ғайринавбатии Шӯрои Олии ҷумҳурӣ қабул гардидани Изҳорот «Дар бораи истиқлоли давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон».
* 23 сентябр  – дар иҷлосияи ғайринавбатии Шӯрои Олии Тоҷикистон Қ.Аслонов аз вазифаи раиси Шӯрои Оли озод ва ба ин вазифа Раҳмон Набиев интихоб шуд. Раҳмон Набиев дар як вақт иҷрокунандаи вазифаи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон буд.
## [[октябр]] [[1991]]
* 26 октябр — ба фаъолияти Ҳизби наҳзати исломии Тоҷикистон иҷозат дода шуд.

## [[ноябр]] [[1991]]
* 24 ноябр –  рӯзи интихоботи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон. Дар интихоботи умумихалқӣ ғолиб баромадани Раҳмон Набиев ва Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон интихоб шудани ӯ.
## [[декабр]] [[1991]]
* 8 декабр – ҷамъомад дар бешазори Беловежскийи Белорус, бо иштироки Президентон - Б. Н. Елсин (Федератсияи Русия), Л. Кравчук (Украина) ва С. Шушкевич (Беларусия). Беэътибор ва бекор намудани шартномаи 30 декабри соли 1922 барои таъсиси ИҶШС – СССР. Ба имзо расонидани шартномаи нав дар бораи таъсис намудани  Иттиҳоди Давлатҳои Мустақил (ИДМ – СНГ) аз ҷониби Русия, Украина ва Белорусия.
## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони соли 1991]]*

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1991]]*
## Адабиёт
* Ҳотамов Н.Б., Довудӣ Д., Муллоҷонов С., Исоматов М. Таърихи халқи тоҷик (Китоби дарсӣ). – Душанбе,2011, – С. 550-551.
## Эзоҳ
 
## Нигаред низ

 

 
Гурӯҳ:Соли 1991
Гурӯҳ:Рӯйдодҳои соли 1991
Соли 1990

.

## Рӯйдодҳо
## [[феврал]] [[1990]]
* 11 феврал — 14 феврал — рӯй додани тазоҳуроти эътирозии мардумӣ назди бинои Комитети марказии Ҳизби Коммунистии Тоҷикистон(ҳоло идораи дастгоҳи Президенти Тоҷикистон), ки ба задухурди хунин анҷомид. Ин рўйдод бо номи «воқеаҳои февралӣ», «воқеаҳои баҳманмоҳ» дар шаҳри Душанбе маъмул аст.
## [[май]] [[1990]]
* 26 май — дар рўзномаи «Правда» Консепсияи Ҳукумати ИҶШС-ро Дар бораи гузариши иқтисоди кишвар ба муносибатҳои бозоргониро  нашр кард.
## [[август]] [[1990]]
* 10 август — дар ш. Душанбе Ҳизби демократии Тоҷикистон таъсис ёфт.
* 24 август — қабули Эъломияи истиқлоли ҶШС Тоҷикистон дар ҳайати ИҶШС
## [[октябр]] [[1990]]

## [[ноябр]] [[1990]]
* 22 ноябр — дар ҷаласаи Шӯрои Олии ҶШС Тоҷикистон Қаҳҳор Маҳкамов Президенти ҶШС Тоҷикистон интихоб гардид.
## [[декабр]] [[1990]]
* 12 декабр — Шӯрои Олии ҶШС Тоҷикистон «Дар бораи иттиҳодияҳои ҷамъиятӣ» қарор қабул кард, ки мувофиқи он ба фаъолияти ҳизбу созмонҳои сиёсӣ иҷозат дода шуд.
## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони соли 1990]]*
* 23 Феврал — Кристиан Копалин
* 10 Апрел — Алекс Петифер
* 17 Декабр — Эшли Эднер

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1990]]*
* 8 Феврал — Делл Шаннон
* 3 Апрел — Сара Ваҳан
* 3 Ноябр — Мерӣ Мартин
## Адабиёт
* Ҳотамов Н.Б., Довудӣ Д., Муллоҷонов С., Исоматов М. Таърихи халқи тоҷик (Китоби дарсӣ). – Душанбе,2011, – С. 553. 
 
## Эзоҳ

## Нигаред низ

Гурӯҳ:Соли 1990
Гурӯҳ:Рӯйдодҳои соли 1990
Соли 1923

## Рӯйдодҳо
* Апрели соли 1923 чанги бародарй дар Ирландия ба охир расид

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони соли 1923]]*
* 25 Феврал Арвид Карлсон
* 2 Феврал Чеймс Дики
* 2 Феврал Лий Смит

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1923]]*

## Нигаред низ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Соли 1923
Соли 1949

## Рӯйдодҳо
* 8 Август — давлати Бутан сохибистиклол шудааст.

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони соли 1949]]*
* 7 Январ — хунарманди амрикой Стивен Уиллямз

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1949]]*
* 22 Май — нависандаи Олмонӣ Клауз Мен

## Нигаред низ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Соли 1949
Соли 1879

## Рӯйдодҳо

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони соли 1879]]*
* 8 Август — таваллуд шуд Эмилиано Сапата, инқилобчии мексикоӣ

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1879]]*

## Нигаред низ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Соли 1879
Соли 1902

## Рӯйдодҳо

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони соли 1902]]*
* 8 Август — таваллуд шуд Пол Дирак, физики англис, номзади ҷоизаи Нобел аз физика (1933)

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1902]]*

## Нигаред низ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Соли 1902
Соли 1931

## Рӯйдодҳо
* 14 июн — таъсиси Ноҳияи Файзобод

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони соли 1931]]*
* 8 Август — тавалуд шуд Роҷер Пенроуз, физики англис

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1931]]*

## Нигаред низ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Соли 1931
Шри-Ланка

**Шри-Ланка** — яке аз кишварҳои Осиё мебошад. Пойтахташ шаҳри Шри-Ҷаяварденепура-Котте.

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Давлатҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Давлатҳои Осиё
Гурӯҳ:Осиёи Ҷанубӣ
Гурӯҳ:Шри-Ланка
Гурӯҳ:Давлатҳо — узви СММ
Бруней

**Бруней**  — кишварест дар қисмати Осиёи Ҷанубу Шарқӣ.
## Таърих

## Бахшбандии кишварӣ

## Ҷуғрофия

## Иқтисод

## Аҳолӣ

## Фарҳанг ва маориф
## Пайвандҳо

## Эзоҳ

 

Гурӯҳ:Давлатҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Давлатҳои Осиё
Гурӯҳ:Осиёи Ҷанубу Шарқӣ
Гурӯҳ:Кишварҳои исломӣ
Гурӯҳ:Давлатҳои ҷазиравӣ
Гурӯҳ:Бруней
Гурӯҳ:Давлатҳо — узви СММ
Соли 1937

## Рӯйдодҳо

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони соли 1937]]*

* 8 Август — таваллуд шуд Дастин Хоффман, актёри синамои амрикои

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1937]]*

## Нигаред низ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Соли 1937
Соли 1934

## Рӯйдодҳо
24 Январ-Инстейнба Хонаи Сафед ташриф овард.

## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони соли 1934]]*
9 Январ-футболбози амрикой Барт Стар

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1934]]*
25 Май-композитори англис Густав Холст

## Нигаред низ

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Соли 1934
Соли 1995

.

 

## Руйдодҳо
## [[май]] [[1995]]
* 17 май - 19 май – баргузории мулоқоти Президенти Тоҷикистон ва Роҳбари Иттиҳодияи нерӯҳои оппозитсиони тоҷик (ИНОТ)  дар ш. Кобул доир ба сулҳ ва ризоияти миллӣ. 
* 21 май -1 июн – баргузории даври чоруми музокироти миёни тоҷикон дар ш. Алмати бо иштироки намояндагони Ҳукумати ҷумҳурӣ ва мухолифини тоҷик доир ба сулҳ ва ризоияти миллӣ.
## [[июн]] [[1995]]
* 19 июн – баргузории мулоқоти Президенти Тоҷикистон ва Роҳбари Иттиҳодияи нерӯҳои оппозитсиони тоҷик (ИНОТ)  дар ш. Теҳрон доир ба сулҳ ва ризоияти миллӣ. 
## [[август]] [[1995]]
* 17 август – баргузории мулоқоти ғоибонаи Президенти Тоҷикистон ва Роҳбари Иттиҳодияи нерӯҳои оппозитсиони тоҷик (ИНОТ)  дар ш. Душанбе ва Кобул доир ба сулҳ ва ризоияти миллӣ. 
## [[октябр]] [[1995]]
* 9 октябр – аввалин фармони Президенти Президенти Тоҷикистон Э.Рахмон «Дар бораи чудо кардани 50 хазор гектар замин барои хоҷагии ёрирасони шахсии шахрвандон» ба имзо расид.
## [[декабр]] [[1995]]
* 30 ноябр -22 декабр – баргузории даври панҷуми музокироти миёни тоҷикон дар ш. Ишқобод бо иштироки намояндагони Ҳукумати ҷумҳурӣ ва мухолифини тоҷик доир ба сулҳ ва ризоияти миллӣ. 
* 2 декабр  – дар рафти даври панҷуми музокироти миёни тоҷикон дар ш. Ишқобод неруҳои гуногуни мухолифин номи «Иттиҳодияи нерӯҳои оппозитсиони тоҷик (ИНОТ)»- ро гирифт. 
## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони соли 1995]]*

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1995]]*
 
## Эзоҳ
 
## Нигаред низ
 

Гурӯҳ:Соли 1995
Гурӯҳ:Рӯйдодҳои соли 1995
Буркина-Фасо

**Буркина-Фасо** () — яке аз кишварҳои Африқо аст. Дар Африқои Ғарбӣ қарор гирифтааст. Масоҳаташ 274200 км² буда аҳолиаш аз 14017262 тан иборат аст. Пойтахт — Уагадугу.

## Бахшбандии кишварӣ

## Аҳолӣ
thumb|300px|Пирамидаи синну сол ва ҷинсии Буркина-Фасо, соли 2020
thumb|200px|right|Тағйирёбии аҳолӣ аз соли 1960 то 2010 (маълумоти Институти миллии омор ва демография, 2012). Аҳолӣ дар ҳазорҳо нафар.
Аҳолии бумии Буркина-Фасо ба ду гурӯҳи асосии этникӣ тааллуқ дорад: гур, ки бузургтарин мардуми кишварро дар бар мегирад, мосӣ (48,6% шумораи умумии аҳолӣ), инчунин сисала, мбуин, га, бобо (6,8%), лобӣ (4,3%), грусӣ (6%), гурман (7%), сенуфо (2,2%); ва манде, ки буса (биса), само (сану) (6,5%), хауса, сонинка, гюла, фулберо дар бар мегирад; дар шимол сонгай ва туарегҳо зиндагӣ мекунанд.

Таркиби конфессионалӣ: мусулмонон — 61,5%, католикҳо — 23,3%, мазҳаби аборигенӣ — 7,8%, протестантҳо — 6,5%, дигарон — 0,9%.

Ахолии шаҳрҳо — 30,6 фоиз. Зичии аҳолӣ 76 нафар/км².

Аҳолӣ: 20,8 миллион (барӯйхатгирии моҳи июли соли 2020).

**афзоиши табиӣ**:  

2,66%

**Таркиби синну соли аҳолӣ**:

0-14 сола: 43,58%

15-64 сола: 53,26%

65 ва калонтар: 3,16%

**Синну соли миёнаи аҳолӣ**:

дар умум — 17,9 сол, аз ҷумла

мардони 17-сола

занон 18,7 сола

**Таваллуд**:

35,1 ба 1000 нафар (дар ҷаҳон 20-ум). Сатҳи умумии таваллуд — 4,51 таваллуд ба як зан (23-юм дар ҷаҳон)

**Фавт**:

8,2 ба 1000 нафар (дар ҷаҳон 84-ум)

**Сатҳи фавти кӯдакон**:

52 ба 1000 навзод (дар ҷаҳон 21-ум)

**Давомнокии миёнаи умр**:

умумӣ — 62,7 сол (208 дар ҷаҳон)

мардон — 60,9 сол

занон — 64,5 сол

**Сироят бо вируси норасоии масуният (ВНМО)** — 0,7% (барӯйхатгирии 2018)

**Саводнокӣ** — 50,1% мардон, 32,7% занон (барӯйхатгирии 2018)

## Эзоҳ

Гурӯҳ:Давлатҳо аз рӯи алифбо
Гурӯҳ:Давлатҳои Африқо
Гурӯҳ:Буркина-Фасо
Гурӯҳ:Давлатҳо — узви СММ
Феҳристи рӯдҳо бар пояи тӯл

# Дарёи Амазонка
# Дарёи Аму
# Дарёи Амур
# Дарёи Браҳмапутра
# Дарёи Дунай
# Дарёи Фурот
# Дарёи Ганга
# Дарёи Хуанхе
# Дарёи Меконг
# Дарёи Нил
# Дарёи Рейн
# Дарёи Сена
# Дарёи Темза
# Дарёи Тибр
# Дарёи Даҷла
# Дарёи Висла
# Дарёи Волга
# Дарёи Янтсзи
# Дарёи Конго
# Дарёи Кара

Дарёҳо
Чойхонаи Исфара

thumb|right|180px|Чойхонаи "Исфара" дар Кӯлоб

Тоҷикистон бо чойхонаҳои зебои худ хеле машҳур аст. 
thumb|right|Даруни чойхонаи Исфара дар Кӯлоб

## Нигаред
*Чойхонаи Мавҷ дар Конибодом
*Чойхонаи Сино дар Исфара
*Чойхонаи Ориён дар Исфара
*Чойхонаи Ором дар Исфара

Гурӯҳ:Кӯлоб
Ҳерман Ҳессе

[thumb|Ҳерман Ҳессе дар [1927]]

**Ҳерман Ҳессе** - шоир, нависанда, рассоми олмонӣ-суиссӣ, дорандаи ҷоизаи нобелӣ дар адабиёт, 2 июли соли 1877 дар шаҳраки Калв дар Баден-Вӯрттемберг чашм ба олами ҳастӣ кушодааст.

Ӯ, ки писари башоратдиҳандагони дини насронӣ буд, аз соли 1891 ба омӯзиши теология дар Маулброн сар мекунад, аммо баъд аз як сол аз ин омӯзиш даст мекашад ва аввал механик ва сониян кинофурӯш мешавад.

Дар соли 1912 Ҳессе ба Суисс муҳочир шуда, дар соли 1923 шаҳрвандии онҷоро ба даст меоварад.

Бо навиштани романи "Пётр Каментсид" нависанда обрӯю эътибор ба даст меорад. Муваффақияти ин роман Ҳессеро рӯҳбаланд мекунад ва аз ин пас ӯ тамоми ҳастияшро ба адабиёт мебахшад.

Бо вуҷуди ин ҳама хушбахтизо Ҳессе аз ҳаёти шахсӣ қаноатманд набуд аз ин ҷост, ки ӯ се маротиба хонадор шудааст.

Ҳессе дар Монтаноле (Суисс) 9-уми августи соли 1962 вафот кардааст.

## Эҷодиётҳои асосӣ
* «Пётр Каментсид» (олм. Peter Camenzind, 1904)
* «Гертруда» (олм. Gertrud, 1910)
* «Демиан» (олм. Demian, 1919)
* «Сиддҳартҳа» (олм. Siddhartha, 1922)
* «Нартсисс ва Златоуст» (нем. Narziss und Goldmund, 1930)
* «Бозии бисёр» (нем. Das Glasperlenspiel, 1943)

Гурӯҳ:Адабиёти Олмон
11 сентябр

## Ҷашнҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Ҷашнҳои ]]*
### Миллӣ
*  — Рӯзи миллии муаллим.
*  — Рӯзи миллии ёдбуди Муҳаммад Алӣ Ҷинноҳ.
*  — Рӯзи шӯҳрати ҳарбӣ ба ифтихори қаҳрамонони муҳорибаи назди димоғаи Тендра (соли 1790).
*  — Рӯзи истакони қиррадор ба ифтихори истеҳсоли нахустин истакони қиррадор дар ИҶШС дар корхонаи шишабарории шаҳри Гус-Хрусталний дар соли 1943.
*  — Рӯзи ватандӯст (Рӯзи умумимиллии хидмат ва ёдбуд), ба ёди қурбониёни ҳамлаҳои террористии соли 2001 дар Ню-Йорк ва Вашингтон.
*  — Рӯзи солгарди табаддулоти низомии соли 1973, рӯзи ёдбуди Салвадор Алленде.
* ,  — Энкутаташ.
*  — Рӯзи миллии Каталония ба ёди солгарди поёни муҳосираи Барселона (1714).

### Динӣ

## Рӯйдодҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 11 сентябр]]*
* 1973 — табаддулоти низоми дарЧили, куштори президент Альенде, диктатураи генерал Пиночета.
* 2001 — дар ИМА «Ҳамлаи террористии 11 сентябр» рух дод. (*9/11*) (Бинои Маркази ҷаҳонии тиҷорат ва Пентагон) 
## Зодрӯзҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Зодагони 11 сентябр]]*
* 1816 — Карл Зайсс, механик ва тоҷири олмонӣ, асосгузори фабрикаи асбобҳои оптикӣ.
* 1873 — Михаил Андреев, этнограф, Ходими шоистаи илми Тоҷикистон.
* 1877 — Феликс Дзержинский, инқилобии рус, раиси ВЧК (ОГПУ).
* 1935 — Герман Титов, кайҳоннаварди шӯравӣ.
* 1938 — Ғуломҷон Мирзобоев, олими соҳаи химия.
* 1948 — Баҳодур Абдуллоев, генерал-майор.
* 1948 — Хайрулло Сайфуллоев, доктори илми педагогӣ, профессор.
* 1953 — Уткур Аҳмадов, олими соҳаи тиб.
* 1958 — Усмони Сабз, шоир.

## Даргузаштҳо
*Бознигаред: [[:Гурӯҳ:Даргузаштагони 11 сентябр]]*
## Ҳамчунин нигаред

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
* http://days.peoples.ru/0911.html 
* http://www.calend.ru/day/9-11/